comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
domini non oportet litigare
sed esse mitem adomnee.
docibilem. in modestia corri¬
pientem diuersa sentiente
Si ergo uobis obiciamue
eos qui mala apud uo
Si autem uos admonemue
ut sicut illa uobis non uultie
obici sic nobis non obiciate
aliena: in modestia uos
corripimus. sed si aliquando
resipiscatis. Pe t2 an
dixit. Si uero forte quod
nescio demonia pellitie
nec id uobis proderit
quia nec fidei uestrȩ¬
nec nee meritis cedunt
ipsa demonia. sed in no¬
mine domini ihesu xp̃i
pelluntur. Ayo Stos
res pondit Gratias deo.
quia dandem confessu'
es posse ualere inuocatum
nomen xp̃i ad aliorum sa¬
ludem: etiam si a peccatori¬
bus inuocetur. Hine ergo
indellige. cum xp̃i nomen
inuoeatur. non obesse ali¬
orum saluti aliena peccata.
Nos audem quomodo in¬
uocemus nomen xp̃i non
tuo iudicio nobis opus est.
sed ipsius qui inuocatur
a nobis. Solus enim potest
nosse: quo corde inuocetur.
Ex eius tamen uerbis certi
sumus. ab omnib gentib

Expanded text:
domini non oportet litigare, domini non oportet litigare, sed esse mitem ad omnes, docibilem, in modestia corripientem diuersa sentientes. si ergo uobis obiciamus eos qui mala apud uossi autem uos admonemus, ut, sicut illa uobis non uultis obici, sic nobis non obiciatis aliena, in modestia uos corripimus, sed si aliquando resipiscatis. Petilianus dixit: Si uero forte, quod nescio, daemonia pellitis, nec id uobis proderit, quia nec fidei uestrnec meritis cedunt ipsa daemonia, sed in nomine domini Iesu Christi pelluntur. Augustinus respondit: Gratias deo, quia tandem confessus es posse ualere inuocatum nomen Christi ad aliorum salutem, etiamsi a peccatoribus inuocetur. hinc ergo intellege, cum Christi nomen inuocatur, non obesse aliorum saluti aliena peccata. nos autem quomodo inuocemus nomen Christi, non tuo iudicio nobis opus est, sed ipsius qui inuocatur a nobis; solus enim potest nosse quo corde inuocetur. ex eius tamen uerbis certi sumus ab omnibus gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
tis cum eum sacrilegum damnaue¬
ritis. Et si hoc uobis nichil obesse
arbitramini: rogo uos. uanitas
calumniarum uestrarum quid obe¬
rit orbi terrarum: Pet i Li aNus
dixit. Si precem domino faciti
aut funditis orationem. nichil uo¬
bis penitus prodest. Uestras enim
debiles preces cruenta uestra con¬
scientia uacuat. quia dominu
deus puram magis conscientiao
quam preces exaudit. domino xpisto
dicente. Non omnis qui dieit
regnum cęlorum: sed
qui facit uoluntatem patrie
mei qui in cęlis esuuuurt.
Uoluntas utiq dei bona esiiiuꝵ.
Iam ideo in sacra oratione
sic petimus. Fiat uoluntae
dua. in cęlo & in derra Ut
quia bona eius uoluntae
est. nobis que bona sunt
largiatur. Uos ergo uoluntateo
dei non facitis: quia mala
cotidie perpetratis. A uoustin ue
Ista omnia si et nos in uo
dicamus. nonne qui noc
audierit insanos potiue
litigatores quam.xpĩanoe
disputatores si ipse sanue
est iudicabit: Non ergo
reddimus maledictum
pro maledicto. Seruum ent

Expanded text:
tis, cum eum sacrilegum damnauetis, cum eum sacrilegum damnaueritis, et si hoc uobis nihil obesse arbitramini, rogo uos, uanitas calumniarum uestrarum quid oberit orbi terrarum. Petilianus dixit: Si precem domino facitis aut funditis orationem, nihil uobis penitus prodest. uestras enim debiles preces cruenta uestra conscientia uacuat, quia dominus deus puram magis conscientiam quam preces exaudit domino Christo dicente: non omnis qui dicit orum, sed is q:ui facit uoluntatem patris mei qui in caelis est. uoluntas dei utique bona est. nam ideo in sacra oratione sic petimus: fiat uoluntas tua in caelo et in terra, ut, quia bona eius uoluntas est, nobis quae bona sunt largiatur. uos ergo uoluntatem dei non facitis, quia mala cotidie perpetratis. Augustinus Ista omnia si et nos in uos dicamus, nonne qui nos audierit insanos potius litigatores quam christianos disputatores, si ipse sanus est, iudicabit? non ergo reddimus maledictum pro maledicto. seruum enim
Abbreviated transcription (Latin):
quasi panis luc̾tus. Omnis qui man¬
ducabit ex illo: inquinabitur. Augus¬
TINUSRESPONOIT LLOS
dicimus tale cuiq am fieri sacrificium.
qualis accedit ut offerat. & qualie
accedit ut sumat: & eos de sacrificiis
ialium manducare. qui ad illa tales
accedunt. quales & illi sunt. Itaq si
offerat deo malus. & accipiat inde
bonus: tale euiqz esse. qualis quisq
fuerit. Quia & illud scriptum esł
Omnia munda mundis. Per hanc sen¬
tentiam ueridicam. & eatholicao⁊:
etiam uos optati sacrificio non estis
polluti. si facta eius displicebant uob̃.
NIam utiq panis illius pani
luctus erat: sub cuius iniquitatib
affrica dota lugebat. Sed paneon
luctus omnibus uobis. commnune
omnium uestrum malum scismatis¬
facit. Nam secundum concilii nẽi
sententiam: felicianus mustitanos
humanum sanguinem fudit. Diristis
enim cum eos danmaretis. Ueloces
pedes eorum ad effundendum sat¬
guinem. Uide ergo quale sacrifiqi¬
um offerat: quem sacerdotem habe:¬

Expanded text:
quasi panis luctus: omnis qui manquasi panis luctus: omnis qui manducabit ex illo inquinabitur. Augustinus respondit: Nos dicimus tale cuique fieri sacrificium, qualis accedit ut offerat et qualis accedit ut sumat, et eos de sacrificiis talium manducare qui ad illa tales accedunt, quales et illi sunt; itaque si offerat deo malus et accipiat inde bonus, tale cuique esse qualis quisque fuerit, quia et illud scriptum est: omnia munda mundis. per hanc sententiam ueridicam et catholicam etiam uos Optati sacrificio non estis polluti, si facta eius displicebant uobis. nam utique panis illius panis luctus erat, sub cuius iniquitatibus Africa tota lugebat, sed panem luctus omnibus uobis communem omnium uestrum malum schismatisfacit. nam secundum concilii uestri sententiam Felicianus Mustitanus humanum sanguinem fudit. dixistis enim, cum eos damnaretis: ueloces pedes eorum ad effundendum sanguinem. uide ergo quale sacrificium offerat quem sacerdotem habe
Abbreviated transcription (Latin):
apostolicam: Si propter homines quos
putas legem loqui & non facere: nun¬
quid domintis ihesus xpistus propter
phariseos de quib ait dicunt enim &
non faciunt.cathedre in qua sedebant
ullam fecit in uiriam: Nonne illam
cathedram moysi commendauit.
et illos seruato cathedrȩ honore
redarguit. Nit enim. Cathe¬
dram moysi sedent que dieunt
facite. quȩ autem faciunt facere
nolite. Dicunt enm & non
faciunt. Hȩc si cogitaretis: non
propder homines quos infama¬
tis blasphemaretis cathedram apo¬
stolicam cui non communicatie.
Sed quid est aliud quam nescire quid
dicere. et tamen non posse nisi male¬
diccre PetiLIAN SOIXIT
Si saerficia uos facere iudicatis:
de uobis quippe nequissimis. deus
ipse sic dicit. Facinorosus inquit qui
sacrificat michi uitulum. quasi canẽ
occidat. Et qui ponit similaginem.
quasi sanguinem porcinum fuN¬
dat. Scitode uestrum sacrificiuo:
qui humanum sanguinem iam fu¬
distis. Et iterum. Sacrificia eorum

Expanded text:
apostolicam? si propter homines quos apostolicam? si propter homines quos putas legem loqui et non facere, numquid dominus Iesus Christus propter Pharisaeos, de quibus ait: dicunt enim et non faciunt, cathedrae in qua sedebant ullam fecit iniuriam? nonne illam cathedram Moysi commendauit et illos seruato cathedrae honore redarguit? ait enim: cathedram Moysi sedent. quae dicunt facite, quae autem faciunt facere nolite. dicunt enim et non faciunt. haec si cogitaretis, non propter homines quos infamatis blasphemaretis cathedram apostolicam cui non communicatis. sed quid id est aliud quam nescire quid dicere et tamen non posse nisi maledicere? Petilianus dixit: Si sacrificia uos facere iudicatis, de uobis quippe nequissimis deus ipse sic dicit: facinorosus, inquit, qui sacrificat mihi uitulum quasi canem occidat, et qui ponit similaginem quasi sanguinem porcinum fundat — scitote uestrum sacrificium qui humanum sanguinem iam fudistis —, et iterum: sacrificia eorum
Abbreviated transcription (Latin):
paulo ante dixi. Uerba legis dicitis. sed in
quos dicatis non attenditis: sicut diabo¬
lus uerba legis dicebat. sed cui diceret non
agnoscebat. Ille caput nr̃m sursum ascen¬
surum. deorsum uolebat deicere: uos autẽ
corpus eiusdem capitis quod ꝑ totam ter¬
ram diffusum est. ad exiguam partem uul¬
tis redigere. Certe ipse pauloante dixisti.
nos legem nosse & legaliter loqui:sed in
actibus erubescere. Dicis quidem ista:
nichil probans. Sed & si de aliquib pro¬
bares: de his cȩteris non prescriberes. Ue¬
runtamen si omnes per totum orbem ta¬
les essent. quales uanissime crimina¬
ris. Cathedra tibi quid fecit ȩcelesie ro¬
manȩ in qua petrus sedit. & in quã ho¬
die anastasius sedet. uel ecclesiȩ iheroso¬
lunitanȩ in qua iacobus sedit. & i
qua hodie iohannes sedet quib no
in catholiea unitade conectimur. & a qui¬
bus uos nefano furore separastis: Quare
appellas cathedram pestilentiȩ cathedrã

Expanded text:
paulo ante dixi: uerba legis dicitis, sed in paulo ante dixi: uerba legis dicitis, sed in quos dicatis non attenditis, sicut diabolus uerba legis dicebat, sed cui diceret non agnoscebat. ille caput nostrum sursum ascensurum deorsum uolebat deicere, uos autem corpus eiusdem capitis, quod per totam terram diffusum est, ad exiguam partem uultis redigere. certe ipse paulo ante dixisti nos legem nosse et legaliter loqui, sed in actibus erubescere. dicis quidem ista nihil probans; sed etsi de aliquibus probares, de his ceteris non praescriberes. uerumtamen si omnes per totum orbem tales essent quales uanissime criminaris, cathedra tibi quid fecit ecclesiae Romanae in qua Petrus sedit et in qua hodie Anastasius sedet, uel ecclesiae Hierosolymitanae in qua Iacobus sedit et in qua hodie Iohannes sedet, quibus nos in catholica unitate conectimur et a quibus uos nefario furore separastis? quare appellas cathedram pestilentiae cathedram
Abbreviated transcription (Latin):
in uos dicimus. magister traditoris dia¬
bolus precipitium xpisto suadere uolu¬
it et repulsus est quid ergo dicendi sunt.
quib hoc suasit & auditus est᷑ quid msi
iimiei xpisti. amiei autem diaboli. dis¬
cipuli seductoris. condiscipuli traditoris:
Spontaneas enim mortes: ab uno magi¬
stro utriq didicerunt. ille laqueum. isti
precipicium. PetiLIa Nus dixit.
Sed ut uestra singula destruamus: si sa¬
cerdotes uos dicitis. sic a domino deo dicꝰ¬
tum est per prophetam. Ultio domini
super falsos sacerdotes. Augustiniue
Respondit. Quere potuis quid uerum di
eas. non unde maledicas: & quid doceas.
Si cathedram uobis miseri uendicatis. ut
superius diximus: habetis profecto quã
dauid propheta psalmographus. pest¬
lentiȩ cathedram pronunciauit. Uobis
enim iuste relicta est: quia eam sanct se¬
dere non possunt. AuG̃USTIN08. R
Et hȩc non uides non aliqua esse documen¬
ia. sed uana conuicia: Hoc enim ẽ illud qͦd

Expanded text:
in uos dicimus: \'magister traditoris diain uos dicimus: \'magister traditoris diabolus praecipitium Christo suadere uoluit et repulsus est\'! quid ergo dicendi sunt quibus hoc suasit et auditus est? quid enim nisi inimici Christi, amici autem diaboli, discipuli seductoris, condiscipuli traditoris? spontaneas enim mortes ab uno magistro utrique didicerunt, ille laqueum, isti praecipitium. Petilianus dixit: Sed ut uestra singula destruamus, si sacerdotes uos dicitis, sic a domino deo dictum est per prophetam: ultio domini super falsos sacerdotes, Augustinus respondit: Quaere potius quid uerum dicas, non unde maledicas; et quid doceas, Si cathedram vobis miseri vindicatis, ut superius diximus; habetis illam profecto quam David propheta psalmographus pestilentiae cathedram pronuntiavit : vobis enim juste relicta est, quia eam sancti sedere non ondit: Et haec non uides non aliqua esse documenta, sed uana conuicia. hoc enim est illud quod
Abbreviated transcription (Latin):
nes qui uerba legis nouerunt iustos
esse. Quid ergo te adiuuet quod de
diabolo commemorare uoluisti non
uideo. nisi forte ut nobis ueniret i
mentem quomodo ipsum diabolum
uos imitemin. Sicut enm ille eorz¬
da latorem legis proferebat uerba legiᷤ.
sic & uos uerbis legis accusatis homi¬
nes quos ignoratis. ut csez promissis
quȩ in ipsa lege conscripta sunt resista¬
tis. Deinde uellem michi diceres. confes¬
sores illi uestri quando seipsos precipitãt
cui ducunt martẏrtum. utrum xpisto
qui talia suggerentem diabolum reppu¬
lit. an potius ipsi diabolo qui talia. xp̃o
facienda sugges sit Duȩ sunt maxime
uiles atq usitatȩ mortes. eorum qui se ip¬
sos interimunt. Laqueus: & precipitrũ.
Tu certe dixisti inprimis partibus huius
epistolȩ. Laqueo traditor periit. laqueum
talibus dereliquit. Hoc ad nos omnino
non pertinet. Neq enim ueneramur no¬
mine martyrum eos qui sibi collum liga¬
uerunt. Quanto enim nos probabilius

Expanded text:
nes qui uerba legis nouerunt iustos nes qui uerba legis nouerunt iustos esse. quid ergo te adiuuet quod de diabolo commemorare uoluisti, non uideo, nisi forte ut nobis ueniret in mentem, quomodo ipsum diabolum uos imitemini. sicut enim ille contra latorem legis proferebat uerba legis, sic et uos uerbis legis accusatis homines quos ignoratis, ut dei promissis quae in ipsa lege conscripta sunt resistatis. deinde uellem mihi diceres, confessores illi uestri quando se ipsos praecipitant, cui ducunt martyrium, utrum Christo qui talia suggerentem diabolum reppulit, an potius ipsi diabolo qui talia Christo facienda suggessit. duae sunt maxime uiles atque usitatae mortes eorum qui se ipsos interimunt, laqueus et praecipitium. tu certe dixisti in primis partibus huius epistulae: laqueo traditor periit, laqueum talibus dereliquit. hoc ad nos omnino non pertinet; neque enim ueneramur nomine martyrum eos qui sibi collum ligauerunt. quanto autem nos probabilius
Abbreviated transcription (Latin):
quit᷑ qui nititur contra legem. Et iterũ
dominum xp̃m sermonib suis sic ausꝰ
est atcentare. sicut scriptum est. Assump¬
sit diabolus ihesum in sanctam ciuita¬
tem. et statuit cum supra pͥinnam tem¬
pli: & dicit ex. Mitte de deorsum. Seri¬
ptum est enim. quia angelis suis man¬
dauit de de. ut manibz tollant te. ne for.¬
te offendas ad lapidem pedem tuum:
ait ihs. Iterum seriptum est. Non
temptabis dominum deum tuum.
Nostis inquam sicut diabolus legem.
qui in suis conatib uincitur: & in ac̾¬
tib erubescit. Arg̃o stigus respon¬
dit Possem quidem querere abste in
qua lege scripta sint uerba quȩ diabolꝰ
dixit. cum sanctum turum iob apud de¬
um criminaretur si hoc michi esset
propositum demonstrare legem quã
dicis diabolum nosse de ipsum non
nosse. Sed quia non inde inter no
questio est. hoc pretermuto. Sic au¬
tem conatus es ostendere diabolum
legis peritum: quasi nos dicamus om¬

Expanded text:
quitur qui nititur contra legem. et iterum quitur qui nititur contra legem. et iterum dominum Christum sermonibus suis sic ausus est adtemptare, sicut scriptum est: assumpsit diabolus Iesum in sanctam ciuitatem, et statuit eum super pinnam templi, et dixit ei: mitte te deorsum; scriptum est enim quia angelis suis mandauit de te, ut manibus tollant te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. ait Iesus: iterum scriptum est: non temptabis dominum deum tuum. nostis, inquam, sicut diabolus legem, qui in suis conatibus uincitur et in actibus erubescit. Augustinus respondit: Possem quidem quaerere abs te, in qua lege scripta sint uerba quae diabolus dixit, cum sanctum uirum Iob apud deum criminaretur, si hoc mihi esset propositum demonstrare, legem, quam dicis diabolum nosse, te ipsum non nosse; sed quia non inde inter nos quaestio est, hoc praetermitto. sic autem conatus es ostendere diabolum legis peritum, quasi nos dicamus om
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsequebatur: Nam eum propter sacro¬
sanct̾am unctionem & honorauit iuiuum.
& uindieauit occisum. Et quia uel pan¬
niculum ex etus ueste prescidit: ꝑcus¬
so corde trepidauit. Ecce saul non habe¬
bat innocentiam: & tamen habebat sq̃¬
tatem non uitȩ sus nam hoc sine inno¬
centia nemo podest: s sacramenti dĩ qͦd
& in malis hominib sanctum est. Pe.¬
tilianus dixit. Nam si legem ꝑfidi nostiᷤ
sine iniuria ipsius legis hoc dixerim:
hanc et diabolus nouit.Namq dño dõ
in causa lob iusti.quasi iustus ita de le¬
ge respondit: sicut scriptum est. Dix̃
dñs diabolo. Respexisti in puerum me¬
um iob quia non ẽ similis illi inderra:
homo sine malicia. uerus dei cultor ab¬
stinens se ab omni malo. ꝑseuerans in
simplicitate : Tu audem petisti. ut omnẽ
rem illius ꝑderes sine causa. Et respon¬
dit diabolus: & dirit domino. Corium
ꝓ corio. & omne quodeunq habuerit ho¬
mo. ꝓ anima sua dabit. Ecce legalit lo¬

Expanded text:
persequebatur. nam eum propter sacropersequebatur. nam eum propter sacrosanctam unctionem et honorauit uiuum et uindicauit occisum, et quia uel panniculum ex eius ueste praecidit, percusso corde trepidauit. ecce Saul non habebat innocentiam et tamen habebat sanctitatem non uitae suae — nam hoc sine innocentia nemo potest —, sed sacramenti dei quod et in malis hominibus sanctum est. Petilianus dixit: Nam si legem perfidi nostis, sine iniuria ipsius legis hoc dixerim: hanc et diabolus nouit. namque domino deo in causa lob iusti quasi iustus ita de lege respondit, sicut scriptum est: dixit dominus diabolo: respexisti in puerum meum lob, quia non est similis illi in terra, homo sine malitia, uerus dei cultor, abstinens se ab omni malo, perseuerans in simplicitate: tu autem petisti ut omnem rem illius perderes sine causa. et respondit diabolus et dixit domino: corium pro corio, et omne quodcumque habuerit homo pro anima sua dabit. ecce legaliter lo
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi non utriq sancti sint: baptismus
in utrisq sanctus est. Quia & aposta¬
tȩ si redeant. non quasi eum amiseri nt
baptirantur: sed quod in se ꝑmanenti
iniuriam fecerint. humiliantur. Pecili¬
anus dixit. Ac ne uos sanctos esse di¬
catis.primum id assero. quia qui non
fuerit innocens. non habet sanctitatem.
Augustrays Respondit. Ostende no.¬
bis tribunal ubi sedisti. ut ante de staret
orbis terrarum: et quib oculis non dico
consciendas omnium. sed uel actus in¬
speristi. & discussisti. ut eum ꝑdidisse in¬
nocentiam iudicares. Ille qui raptus est
usq in tercium cȩlum dicit. sed neq ego
me ipsum duudico: & tu de uniuersa der-¬
ra qua hereditas xp̃i dilatatur audes fer¬
re sententiam: Demde si satis absolutum
tib uidetur quod dixisti. qui non fuerit in¬
nocens non habet sanctitatem: quero si non
habebat saul sacramenti sanctitatem.
quid in eo dauid uenerabatur. Si autem
habebat innocentiam: quare innocentem

Expanded text:
ipsi non utrique sancti sint, baptismus ipsi non utrique sancti sint, baptismus in utrisque sanctus est, quia et apostatae, si redeant, non quasi eum amiserint baptizantur, sed quod in se permanenti iniuriam fecerint humiliantur. Petilianus dixit: Ac ne uos sanctos esse dicatis, primum id assero, quia qui non fuerit innocens non habet sanctitatem, Augustinus respondit: Ostende nobis tribunal ubi sedisti, ut ante te staret orbis terrarum, et quibus oculis non dico conscientias omnium, sed uel actus inspexisti et discussisti, ut eum perdidisse innocentiam iudicares. ille qui raptus est usque in tertium caelum dicit: sed neque ego me ipsum diiudico, et tu de uniuersa terra qua hereditas Christi dilatatur audes ferre sententiam? deinde si satis absolutum tibi uidetur quod dixisti: qui non fuerit innocens non habet sanctitatem, quaero, si non habebat Saul sacramenti sanctitatem, quid in eo Dauid uenerabatur, si autem habebat innocentiam, quare innocentem
Abbreviated transcription (Latin):
unum sumpsissent: non eis impar sacram̃¬
tum. s impar meritum fuit Non dicunt ista
nisi qui ealicem domini in uitam ȩter¬
nam. mutata mente suspirant.noN
qui iudicium sibi manducant & bibunt
sicut apostolus ait. Et tamen utrisq
non unis calix ille unus est.mebrian
ad capessenda cȩlestia marcyres. non
ad funestanda precipitia circum cellio¬
nes. Memento ergo sacramendis dei
nichil obesse mores malorum hominũ
quo illa uel omnino non sint. uel mi¬
nus sancta sint: sed ipsis malis homini¬
bus ut hȩc habeant ad destimonium
damnationis. ñ ad adiutorium sanita¬
us. Saltem quippe ipsa uerba ulti¬
ma psalmi huius considerare debuisti:
& propter eos qui baptismo accepto apo¬
statant intelligere non abomnibus qui
sanctum baptismum accipiunt posse dici.
ut inhabitem in domo domini in longi¬
tudinem dierum: & tamen siue ꝑma¬
nentib siue lapsis. cum ipsi non sint
unum. baptismus unus est. Et cum

Expanded text:
unum sumpsissent, non eis impar sacrameunum sumpsissent, non eis impar sacramentum, sed impar meritum fuit. non dicunt ista nisi qui calicem domini in uitam aeternam mutata mente suspirant, non qui iudicium sibi manducant et bibunt, sicut apostolus ait, et tamen utrisque non unis calix ille unus est, inebrians ad capessenda caelestia martyres, non ad funestanda praecipitia circumcelliones. memento ergo sacramentis dei nihil obesse mores malorum hominum, quo illa uel omnino non sint uel minus sancta sint, sed ipsis malis hominibus, ut haec habeant ad testimonium damnationis, non ad adiutorium sanitatis. saltem quippe ipsa uerba ultima psalmi huius considerare debuisti et propter eos, qui baptismo accepto apostatant, intellegere non ab omnibus qui sanctum baptismum accipiunt posse dici: ut inhabitem in domo domini in longitudinem dierum, et tamen siue permanentibus siue lapsis, cum ipsi non sint unum, baptismus unus est, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
bulare inmedio umbre mortis:s non timet
mala cum quo dñs ẽ.Certe tamen non au¬
debis dicere etiam istorum furiosoꝵ ẽẽ u̾ba.
quȩ in hoc psalmo eantantur: et tamen eos¬
habere baptismum non solum confitemini.
s etiam ꝓfitemini. Non dicunt gͦ ista. nͥ qui
aqua sc̃a reficiuntũr. sicut om̃s iusti dĩ. non
qui ea male utendo subuertuntur. sic̃ magus
ille aphilippo baptitatus: & tamen ipsa in
utrisq una atq scã ẽ. Non dicunt ista: ñ qui
ad dexteram ꝑtinebunt. S tamen eadem pa¬
seua. sub uno pastore & oues & hyrei pascunt᷑:
donec ut debita recipiant segregentur. Non
dicunt ista nisi qui de mensa dm̃ uitã sumt̃.
sicut petrus. non uidicium sicut iudas: et ti¬
men ipsa utriq fuit una:s non utriq ualu¬
it adunum. quia ipsi non erant unũ. Non
lieunt ista nͥ qui oleo sc̃o etiam in sp̃u beati¬
ficantur sicut dauid: non qui in solo eorꝑe
conseerantur sicut saul. Et tamen cũ ambo

Expanded text:
bulare in medio umbrae mortis? sed non timet bulare in medio umbrae mortis? sed non timet mala cum quo dominus est. certe tamen non audebis dicere etiam istorum furiosorum esse uerba quae in hoc psalmo cantantur, et tamen habere eos baptismum non solum confitemini, sed etiam profitemini. non dicunt ergo ista nisi qui aqua sancta reficiuntur, sicut omnes iusti dei, non qui ea male utendo subuertuntur, sicut magus ille a Philippo baptizatus, et tamen ipsa in utrisque una atque sancta est. non dicunt ista nisi qui ad dexteram pertinebunt, sed tamen eadem pascua sub uno pastore et oues et hirci pascuntur, donec ut debita recipiant segregentur. non dicunt ista nisi qui de mensa domini uitam sumunt sicut Petrus, non iudicium sicut ludas, et tamen ipsa utrique fuit una, sed non utrique ualuit ad unum, quia ipsi non erant unum. non dicunt ista nisi qui oleo sancto etiam in spiritu beatificantur sicut Dauid, non qui in solo corpore consecrantur sicut Saul, et tamen, cum ambo
Abbreviated transcription (Latin):
tat eanticum nouum. & omĩs t̾rȩ sunt quoq
uerba ista. Dñs pascit me &mehil mͥ deerit
& cȩtera. Non sunt hȩc u̾ba ziranioꝵ: quãui
usq ad messem in una segete dolerent᷑. Non s̃
u̾ba paleȩ s tritici: quamuis eadem pluitia si¬
mulq nutriantur: eadem area .simulq tribu¬
lentur: donec ultimo uentilabro abinuicem se¬
gregentur. Quȩ duo utiq communiter unũ
habent baptismum. quamuis non sint unũ.
S et si pars ur̃a esset ęccłia di: certe fatereris istũ.
psalmum non ibi ꝑtinere ad furiosas cateruaᷤ
curcumcellionum. Aut si et ipsi ꝑsemitas iusti¬
ciȩ deducuntur. quare negatis eos comites ue¬
stros ẽẽ cum uobis obiciuntur: Quamuiᷤ ple¬
rumq paucitatem concisionis ur̃ȩ non uirga
& baculus di. s fustes eoꝵ consolentur. qͥb uoˢ
& aduersus leges romanos tutos ẽẽ arbitrami¬
ni.In quos incurrere quidest aliud. qͣm am¬

Expanded text:
tat canticum nouum, et omnis terrae sunt uerba tat canticum nouum, et omnis terrae sunt uerba quoque ista: dominus pascit me et nihil mihi deerit et cetera. non sunt haec uerba zizaniorum, quamuis usque ad messem in una segete tolerentur; non sunt uerba paleae, sed tritici, quamuis eadem pluuia simulque nutriantur, eadem area simulque triturentur, donec ultimo uentilabro ab inuicem segregentur, quae duo utique communiter unum habent baptismum, quamuis non sint unum. sed etsi pars uestra esset ecclesia dei, certe fatereris istum psalmum non ibi pertinere ad furiosas cateruas circumcellionum. aut si et ipsi per semitas iustitiae deducuntur, quare negatis eos comites uestros esse, cum uobis obiciuntur, quamuis plerumque paucitatem concisionis uestrae non uirga et baculus dei, sed fustes eorum consolentur, quibus uos et aduersus leges Romanas tutos esse arbitramini; in quos incurrere quid est aliud quam am
Abbreviated transcription (Latin):
tuus ipsa me consolata sunt. Inde iueit goli¬
am oleo crismatis loricata. Parasti in conspe¬
ctu meo mensam.aduersus eos qui tribu¬
lant me. Impinguasti oleo caput meum:
calix tuus inebrians ꝑ quam optimꝰ. Et mi¬
sedia tua subsequetur me om̃s dies uitȩ
meȩ: ut inhabitem in domo dñi in longi¬
his loquitur qui bene susciptunt baptismũ:
e scõ sc̃e utuntur. Non enim uerba ista etiã
ad symonem magum ꝑtinent: qui tam̃ eun¬
dem scm̃ baptismum accepit. & qui eo sc̃ẽut
noluit. non ideo illum inquinauit aut repetẽ¬
dum talib docuit. S quia golie comme¬
morationem fecisti: attende ulum de ipso
golia psalmum. & uide quia incantico no¬
uo deuictus ẽ. Ibi enim dicitur. Ds̃ cantiẽ
nouum eantabo tibi: in psalterio decem cor¬
darum psallam tibi. & uide utrum adhoc
canticum ꝑtineat: qui orbi terrarum non
communicat: Alib enim dicitur. Cantate
dño canticũ nouũ. cantate dño omĩs terra.
Omĩs ergo derra in cuius unitate non estis can¬

Expanded text:
tuus ipsa consolata sunt me. » Inde vicit Goliam oleo chrismatis loricata. « Parasti in conspectu meo mensam, adversus eos qui tribulant me. Impinguasti oleo caput meum, et calix tuus inebrians perquam optimus. Et misericordia tua subsequetur me omnes dies uitae meae, ut inhabitem in domo domini in longihis loquitur, qui bene suscipiunt baptismum et sancto sancte utuntur. non enim uerba ista etiam ad Simonem magum pertinent, qui tamen eundem sanctum baptismum accepit; et quia eo sancte uti noluit, non ideo illum inquinauit aut repetendum talibus docuit. sed quia Goliae commemorationem fecisti, attende illum de ipso Golia psalmum et uide, quia in cantico nouo deuictus est — ibi enim dicitur: deus, canticum nouum cantabo tibi, in psalterio decem chordarum psallam tibet uide, utrum ad hoc canticum pertineat qui orbi terrarum non communicat. alibi enim dicitur: cantate domino canticum nouum, cantate domino omnis terra. omnis ergo terra, in cuius unitate non estis, can
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃e dñs condeminat. Ue autem uobis scribȩ
& pharisei ypoeritȩ. qm̃ circuitis mare & ari
dam ut faciatis unum ꝓselitum. Ꝙ cum fact̾
fuent: facitis eum filium gehennȩ duplicius
quam uos. Ue uobis scribȩ & pharisei hypoc¬
tȩ. qui decimatis mentam & anetum. & cumi¬
num. & relinquitis quȩ grauiora sunt legis: uu
dicium & misediam. & fidem. Hȩc autẽ opor¬
tebat fieri. & illa non omittere. Duces ceci. liqͣn¬
tes culicem. eamelum autem glucientes. ue
uobis scribe & pharsei hypocritȩ. qͥa similes
estis monumentis dealbatis. quȩ aforis pa¬
rent hominib speciosa: intus autem plena
sunt ossib mortuorum. & om̃i spurcicia. Sic
& uos aforis quidem paretis hominib iusti:
intus autem pleni estis hẏpocrisi & iniquita

Expanded text:
Christus dominus condemnat: uae autem uobis, scribae Christus dominus condemnat: uae autem uobis, scribae et Pharisaei hypocritae, qdam ut faciatis unum proselytum, et cum factus fuerit, facitis eum filium gehennae du plicius quam uos. Úae uobis, scribae et Pharisaei hypocritae, quia decimatis mentam et anethum et cyminum, et reldiam et fidem. Haec autem oportebat fieri, et illa non omittere. Duces caeci, liquantes culicem, camelum autem glutientes. Vae vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae, quia similes estis monumentis dealbatis, quae a foris parent hominibus speciosa, intus autem plena sunt ossibus mortuorum et omni spurcitia: sic et vos a foris quidem paretis hominibus justi, intus autem
Abbreviated transcription (Latin):
& implentem uniuiersam terram. Tibi autem
cum dicit ꝓph̾a pax. pax. & ubi ẽ par. quid de¬
monstrabis: an partem donati ignotam in nu
non ẽ suꝑ illum montẽ constituta. Ipse ẽ enim
par nr̃a qui fecit utraq unum: non donat᷑ qui
fecit de uno duo. Petilianus dixit. Beati qui ꝑ¬
secutionem patiuntur ꝓpt̃ iusticiam: qm̃ ipsoꝵ
ẽ regnum cȩlorum. Uos beati non estis. s beatos
martyres facitis: quoꝵ scilicet animab cęli re¬
pleti sunt corporaq memoria terrȩ florueri.
uos gͦ non colitis: s facitis quos colamus. Aũs
ꝵ. Plane si non dictum esset beati qui ꝑsecuti¬
onem patiuntur ꝓpt̃ iusticiam. s dictum eẽt
beati qui se ipsos precipitant: implerent cęlũ
martyres uñ.Sane de corporib eoꝵ multos
terrarum flores uidemꝰ: s sicut solet dici flos
cims. Petilianus dixit. Cum gͦ falsando mã¬
data beati non sitis: uos diuinis sententiis

Expanded text:
et implentem uniuersam terram. tibi autem et implentem uniuersam terram. tibi autem cum dicit propheta: pax pax, et ubi est pax, quid demonstrabis? an partem Donati, ignotam innumenon est super illum montem constituta. ipse est enim pax nostra, qui fecit utraque unum, non Donatus, qui fecit de uno duo. Petilianus dixit: Beati qui persecutionem patiuntur propter iustitiam, quoniam ipsorum est regnum caelorum. uos beati non estis, sed beatos martyres facitis, quorum scilicet animabus caeli repleti sunt corporum. que memoria terrae floruerunt. uos ergo non colitis, sed facitis quos colamus. Augustinus respondit: Plane si non dictum esset: beati qui persecutionem patiuntur propter iustitiam, sed dictum esset: \'beati qui se ipsos praecipitant\', implerent caelum martyres uestri. sane de corporibus eorum multos terrarum flores uidemus, sed sicut solet dici: flos cinis. Petilianus dixit: Cum ergo falsando mandata beati non sitis, uos diuinis sententiis
Abbreviated transcription (Latin):
secro uos fr̃s. ego uinctus in dño: ut digne
ambuletis uocatione qua uocati estis cum
omni humilitate ⁊ mansuetudine. cum pa¬
cientia sustinentes inuicem incaritate. solli¬
cite agentes seruare unitatem sp̃s incoN¬
diceretis. s audiretis. etiam cognita mala ꝓ¬
pter pacem sustineretis. non ꝓpter dissensio¬
nem in cognita fingeretis. uel quia postea di¬
dicistis ꝓpter unitatem donati sustinere ma-¬
la notissima. & famosissima optati. Quȩ ista
dementia ẽ: dolerantur cognitz ne concisio
iterum concidat᷑: & infamantur in cogniti.
ne in ipsa integritate maneatur. Pecilianꝰ dux̃.
Si queris ubi sit pax: aperi oculos & uide de quo
dictũ sit auferes bella usq ad finem derrȩ. Si
queris ubi sit par. aꝑi ocłos ad illam ciuitatem
quȩ non potest abscondi suꝑ montẽ constitu¬
ta: aꝑi ocłos & ad ipsum montem & eum tibi
daniel demonstraret. ex paruo lapide crescentẽ

Expanded text:
secro vos, fratres, ego vinctus in Domino, ut digne secro vos, fratres, ego vinctus in Domino, ut digne ambuletis vocatione qua vocati estis, cum omni humilitate et mansuetudine, cum patientia, sustinentes inuicem in caritate, sollicite agentes seruare u-nitatem spiritus in condiceretis sed et audiretis, etiam cognita mala propter pacem sustine retis, non propter dissensionem incognita fingeretis, uel quia postea didicistis propter unitatem Donati sustinere mala notissima et famosissima Optati. quae ista dementia est? tolerantur cogniti, ne concisio iterum concidatur, et infamantur incogniti, ne in ipsa integritate maneatur. Petilianus dixitsi quaeris ubi sit pax, aperi oculos et uide de quo dictum sit: auferens bella usque ad fines terrae. si quaeris ubi sit pax, aperi oculos ad illam ciuitatem quae non potest abscondi super montem constituta, aperi oculos et ad ipsum montem et eum tibi Danihel demonstret ex paruo lapide crescentem
Abbreviated transcription (Latin):
seruituti subiciatur. Qͦd autẽ sp̃s facit adu̾s
carnem. non odio s dilectione belligerans. hoc
spũales faciunt aduersus carnales. ut qͦd agt̃
erga se. agant & erga illos. quia diligunt prori¬
mos tanquam ꝓximos. S bellum spũalium ẽ
illa in caritate correptio. Gladius eorum sermo
di ẽ. Ad tale bellum tuba apłica concitantur. cũ
magno impetu ꝑsonante. Predica uerbum insta
oportune importune. Argue. hortare. increpa. ĩ
omni longanimitate. & doctrina. Ecce ñ agimꝰ
ferro: s uerbo. Uos autem nec respondetis ue¬
ra.&. accusatis falsa. Non corrigitis nr̃a: oͥbi¬
citis aliena. Dicit xp̃c uerum destimontum:
de orbe terrarum.Dicitis uos aduersus xp̃m
falsum testimoniũ:contra orbem derrarum.
Nos autem si uobis potius qͣm xp̃o crederemꝰ:
pacifici essemꝰ. Quia xp̃o potius quam uob̃
credimus: pacem scelere fingimꝰ. & hec cum
dicatis atq faciatis: audetis insuꝑ comme

Expanded text:
seruituti subiciatur. quod autem spiritus facit aduersus seruituti subiciatur. quod autem spiritus facit aduersus carnem non odio, sed dilectione belligerans, hoc spiritales faciunt aduersus carnales, ut, quod agunt erga se, agant et erga illos, quia diligunt proximos tamquam se ipsos. sed bellum spiritalium est illa in caritate correptio, gladius eorum sermo dei est. ad tale bellum tuba apostolica concitantur cum magno impetu personante: praedica uerbum, insta oportune importune, argue, hortare, increpa, in omni longanimitate et doctrina. ecce non agimus ferro sed uerbo, uos autem nec respondetis uera et accusatis falsa, non corrigitis uestra, obicitis aliena. dicit Christus uerum testimonium de orbe terrarum, dicitis uos aduersus Christum falsum testimonium contra orbem terrarum. nos autem si uobis potius quam Christo crederemus, pacifici essemus: quia Christo potius quam uobis credimus, pacem scelere fingimus. et haec cum dicatis atque f
Abbreviated transcription (Latin):
scelere fingitis: & bello quentis unitatem.
eem exȩuangłio predicamꝰ. Cum quo si pa¬
cem habuenitis: & nobiscum habebitis. Dñs
resurgens. et se non solum intuendũ ocłis.
s etiam contectandum manib discipłoꝵ¬
manib prebens. inde cȩpit. Pax uobiscum in¬
quit.Et quomodo esset tenenda pax ipsa: se¬
quentib uerbis aꝑuit. Ibi enim aꝑuit eis
sensum ut intelligerent scripturas: & dixit eis.
Qm̃ sic seriptum ẽ. & sic oportebat. xp̃m pati.⁊¬
resurgere tercia die. & predicari in nomine eiꝰ
pęnitentiam & remissionem peccatoꝵ ꝑ om̃s
gendes. incipientib abierłm. Cum his uerbis
pacem habete: & a nobis non dissentietis. Nã
si bello querimus unitatem: non potuit lau¬
dari preclarius bellum nr̃m. quandoquidẽ
scriptum ẽ. diliges ꝓximum tuum tanquam
nem. Quod si nemo carnem suam odio habet.
ec tamen aduersus carnem suã concupiscit.
ecce bello unitas queritur. ut eorpꝰ castigatum

Expanded text:
scelere fingitis et bello quaeritis unitatemscelere fingitis et bello quaeritis unitatemcem ex euangelio praedicamus, cum quo si pacem habueritis, et nobiscum habebitis. dominus resurgens et se non solum intuendum oculis, sed etiam contrectandum manibus discipulorum praebens inde coepit: pax uobiscum, inquit. et quomodo esset tenenda pax ipsa, sequentibus uerbis aperuit. ibi enim aperuit eis sensum, ut intellegerent scripturas, etdixiteis: quoniam sic scriptum est et sic oportebatie, etpraedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem. cum his uerbis pacem habete, et a nobis non dissentietis. nam si bello quaerimus unitatem, non potuit laudari praeclarius bellum nostrum, quandoquidem scriptum est: diliges proximum tuum tamquam nem. quodsi nemo carnem suam odio habet et tamen aduersus carnem suam concupiscit, ecce bello unitas quaeritur, ut corpus castigatum
Abbreviated transcription (Latin):
sericordis correptionis dixisset. continuo
subiunrit de lentate ꝑnidiosȩ adulationiᷤ:
& ait. Oleum autem peccatoris non impin¬
guabit caput meum. Tu gͦ atcende quo uo¬
cens: & unde reuoceris. Nam unde nosti qͦ
inde animo sit quem seuum putas: Sed qͦd¬
libet sit unusquisq sarcinam suam portat.
& apud nos & apud uos: s sarcinam sesmatis
quam om̃s portatis abicite. ut sarcinas ur̃as
bonas in unitate pordetis:et eos qui malas
portant. si possitis miscditer emendetis: si ñ
possitis. pacifice toleretis. Petilianus dixit.
Beati qui puro sunt corde: q̃m ipsi dm uideb̃t
Quando dm uidebitis. qui immunda malicia
dicis: Anforte nos ignorata quȩ homines di¬
cunt obicimus omnib gentib. & manifesta
intelligere nolumus. quȩ ds̃ predixit de om¬
nib gentib : Hȩc ẽ magna cecitas cordis:. &
si nec ipsam in uobis agnoscitis: hec ẽ ma¬
ior cȩcitas cordis. Petilianus dix̃. Beati pa

Expanded text:
sericordis correptionis dixisset, continuo sericordis correptionis dixisset, continuo subiunxit de lenitate perniciosae adulationis et ait: oleum autem peccatoris non impinguabit caput meum. tu ergo attende quo uoceris et unde reuoceris. nam unde nosti, quo in te animo sit quem saeuum putas? sed quolibet sit, unusquisque sarcinam suam portat et apud nos et apud uos. sed sarcinam schismatis quam omnes portatis abicite, ut sarcinas uestras bonas in unitate portetis et eos qui malas portant, si possitis, misericorditer emendetis, si non possitis, pacifice toleretis. Petilianus dixit: Beati qui puro sunt corde, quoniam ipsi deum uidebunt, quando deum uidebitis, qui immunda malitia dicis? an forte nos ignorata quae homines dicunt obicimus omnibus gentibus et manifesta intellegere nolumus quae deus praedixit de omnibus gentibus? haec est magna caecitas cordis et, si nec ipsam in uobis agnoscitis, haec est maior caecitas cordis. Petilianus dixit: Beati pa
Abbreviated transcription (Latin):
quid ad semen abrahe. in quo benedicunt᷑ õt
gentes: Ergo ideo ad uos ꝑtinet sacnle¬
gium scismatis: quia non ad uos ꝑtineqt
ad orbem terrarum ꝑtinere etiam si ea ꝓba¬
ietis facta eorum: ꝓpt̃ quos inde uos seꝑa¬
stis. Petilianus dixit. Beati qui esuriunt & si¬
tiunt iusticiam. qm̃ ipsi saturabuntur. uob̃
calumniosus es: Esurit quidam uos et sitit
unitas xp̃i. Quȩ utinam uos absorbeat: he¬
retici non eritis. Petilianus dirit. Beati mi¬
sericordes: qm̃ ipsi miscdiam consequentur.
Uos quando miseticodes appellem. cũ pȩnaᷤ
iustis ingeritis. an communionẽ nequis¬
simam. dum animas inquinatis: Aõg &.
Nec uos iustos ꝓbatis: nec nos pęnas ingere
uel iniustis. Et tamen sicut ẽ plerumq cru¬
delis fallax adulatio: sic semꝑ misericors iusta
correptio. Nam unde ẽ illud quod non intel¬
ligitis. em̃endabit me iustus in miscdia &
arguet me: Hoc enim cum de aspitate mi¬

Expanded text:
quid ad semen Abrahae in quo benedicuntur omnes quid ad semen Abrahae in quo benedicuntur omnes gentes?\' ergo ideo ad uos pertinet sacrilegium schismatis, quia non ad uos pertinenad orbem terrarum pertinere, etiamsi ea probaretis, facta eorum propter quos inde uos separastis. Petilianus dixit: Beati qui esuriunt et sitiunt iustitiam, quoniam ipsi saturabuntur, uobiscalumniosus es? esurit quidem uos et sitit unitas Christi, quae utinam uos absorbeat! haeretici non eritis. Petilianus dixit: Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur. uos quando misericordes appellem, cum poenas iustis ingeritis? an communionem nequissimam, dum animas inquinl.tls? Augustinus respondit: Nec uos iustos probatis nec nos poenas ingerere uel iniustis, et tamen, sicut est plerumque crudelis fallax adulatio, sic semper misericors iusta correptio. nam inde est illud quod non intellegitis: emendabit me iustus in misericordia et arguet me. hoc enim cum de asperitate mi
Abbreviated transcription (Latin):
in totam iudeam & samariam. & usq intotã¬
terram. Cur non ergo illi ꝑdiderunt terram
& celum: qui ut non communicent uniu̾sȩ
terrȩ contemnunt uerba sedentis in cȩlo.: Nã
de ur̃a mansuetudine non tuȩ uoces. s circũ¬
cellionum fustes interrogent᷑. Dic̾turus es. Ed
ad nos ꝑtinet: Quasi nos ista dicamꝰ. nisi ut hoc
respondeatis. Ideo enim aduos ꝑtinet scisma
urm̃. quia ꝑtinere aduos peccatum non uul¬
tis alienum. Nec tamen obaliud uos anob
separastis: nisi dum nobis obicitis crimen
alienum. Petilianus dixit. Beati qui lugent.
qm̃ ipsi consolabuntur. Uos nr̃i carnifices
derate paululum: quam multis & quantum
luctum dederint dõ laudes armatoꝵ ur̃oꝵ.
Dicite iterum. Quid adnos: & ego iterumdi¬
cam. E tu qͦd dicis quid ad nos. quid ad or¬
bem terrarum. quid ad eos qui laudant nom̃
dñi asolis ortu usq ad occasum. quid ad
ommem terrã quȩ cantat canticum nouum:

Expanded text:
in totam Iudaeam et Samariam et usque in totain totam Iudaeam et Samariam et usque in totaterram. cur non ergo illi perdiderunt terram et caelum, qui, ut non communicent uniuersae terrae, contemnunt uerba sedentis in caelo? nam de uestra mansuetudine non tuae uoces, sed circumcellionum fustes interrogentur. dicturus es: \'quid ad nos pertinet?\' quasi nos ista dicamus, nisi ut hoc respondeatis. ideo enim ad uos pertinet schisma uestrum, quia pertinere ad uos peccatum non uultis alienum, nec tamen ob aliud uos a nobis separastis, nisi dum nobis obicitis crimen alienum. Petilianus dixit: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur. uos, nostri carnifices, derate paululum quam multis et quantum luctum dederint deo laudes armatorum uestrorum. dicite iterum: \'quid ad nos?\' et ego iterum dicam: <et tu quod dicis quid ad nos, quid ad orbem terrarum, quid ad eos qui laudant nomen domini a solis ortu usque ad occasum, quid ad omnem terram quae cantat canticum nouum,
Abbreviated transcription (Latin):
seło neq in futuro. Timens itaq contagia pec¬
catorum hoc tacere noluisti: & rursꝰ timens
ꝓfunditatem questionis excedentem uires
tuas hoc cursim ꝓstringere uoluisti. tanta tre¬
pidatione.: ut quemadmodum solent ꝑtur¬
batione aliqua festinantes ꝑuerse se uestire
aut calciare. nolueris atcendere. uel quid a d
quod ꝑtineat. ut ubi & quem admodum scri¬
ptum sit. Quale sit autem illud peccatum qͦd
non dimittetur nec in hoc scło nec in futuro.
usq adeo nescitis: ut cum in ipso nos ẽẽ creda¬
tis. remissionem camen eius ꝑ ur̃m nobis ba¬
ptismum ꝓmittatis. Quod unde fieri potest. si
tale peccatum ẽ ut non dimittatur neq in hoc
scło neq in futuro: Petibianus dixit. Diuina uͦ
Uos ꝑsequendi malicia: furoris diuitias exhala
lianus dirit. Beati mansueti: qm̃ ipsi possidebt̃
derram. Uos igitur in mansueti: terram &cçlum
dite dñm dicentem. Eritismͥ testes in ierłm. &

Expanded text:
saeculo neque in futuro. timens itaque contagia pecsaeculo neque in futuro. timens itaque contagia peccatorum hoc tacere noluisti et rursus timens profunditatem quaestionis excedentem uires tuas hoc cursim perstringere uoluisti tanta trepidatione, ut, quemadmodum solent perturbatione aliqua festinantes peruerse se uestire aut calciare, nolueris attendere uel quid ad quod pertineat uel ubi et quemadmodum scriptum sit. quale sit autem illud peccatum quod non dimittetur nec in hoc saeculo nec in futuro, usque adeo nescitis, ut, cum in ipso nos esse credatis, remissionem tamen eius per uestrum nobis baptismum promittatis. quod unde fieri potest, si tale peccatum est ut non dimittatur neque in hoc saeculo neque in futuro? Petilianus dixit: Diuina uero uos persequendi malitia furoris diuitias exhalatlianus dixit: Beati mansueti, quoniam ipsi possidebunt terram. uos igitur non mansueti terram et caelum dite dominum dicentem: eritis mihi testes in Hierusalem et
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Omne peccatum quodeumq fecent ho¬
mo: extra corpus ẽ. Qui autem forncatur
in corpꝰ suum peceat. Hoc autem aliudẽ: &
aliud illud qͦd dñs in euangłio dixit. Om̃e
peceatum & blasphemia dimitcetur homi-¬
nib: qui autem peccau̾it in sp̃m scm. non
remictetur ei neq in hoc scło nec in futuro.
Tu autem cepisti ex apło sententiã. et eã tan¬
quam una sit exeuangłio derminasti: qͦd te
non credo fraude s erore fecisse. Neutra enĩ
adrem ꝑtinent. Et cur hȩc dixens quoqͦ mͦ
dixens. omnino non uideo: nisi forte quia cũ
suꝑius dixisses damnatos esse a dño qui re¬
soluert unum ex mandatis. considerasti qͣm
multos habeatis. non unum s multa manda¬
ta soluentes. & ne tibi obiceretur uoluisti ꝑ
transitum subinducere differentiam peccatoꝵ.
aliud ẽe soluere aliquod mandatum. unde ue¬
nia facilis possit accipi. aliud autem peccare
in sp̃m scm̃ quod non remitatur neq ĩ hoc

Expanded text:
ait: omne peccatum quodcumque fecerit hoait: omne peccatum quodcumque fecerit homo extra corpus est; qui autem fornicatur in corpus suum peccat. hoc autem aliud est et aliud illud quod dominus in euangelio dixit: omne peccatum et blasphemia dimittetur hominibus; qui autem peccauerit in spiritum sanctum, non remittetur ei nec in hoc saeculo nec in futuro. tu autem coepisti ex apostolo sententiam et eam tamquam una sit ex euangelio terminasti; quod te non credo fraude sed errore fecisse. neutra enim ad rem pertinet et cur haec dixeris, quoquo modo dixeris, omnino non uideo. nisi forte quia, cum superius dixisses damnatos esse a domino qui resoluerint unum ex mandatis, considerasti quam multos habeatis non unum sed multa mandata soluentes, et ne tibi obiceretur, uoluisti per transitum subinducere differentiam peccatorum, aliud esse soluere aliquod mandatum unde uenia facilis possit accipi, aliud autem peccare in spiritum sanctum, quod non remittetur neque in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia ur̃a suꝑ scribarum & phariseoꝵ. ñ in¬
trabitis in regnum cȩloꝵ. Alibi enm phariseoᷤ
ostendit & arguit: qm̃ dicunt & ñ faciunt
Hos ergo & hic significauit cum diceret. Qui
soluerit. &sic docuerit. idest docuerit uerbis
quod soluerit factis. Suꝑ quos abundare pre¬
cipit iusticiam nr̃am: ut faciamus. & sic doce¬
amus. Et tamen nec ꝓpter illos phanseos quib
nos non ꝑprudentiã s ꝑ maliuolentiam com¬
paratis. precepit dñs deseri cathediam moy¬
si: in qua utiq figurabat suam. Dicens quip¬
pe illos cathedram moysi sedentes dicere ⁊ ñ
facere: monet tamen populos facere quȩ di¬
cunt & non facere quȩ faciunt. ne cathedre scĩ¬
tas deseratur: & ꝓpter pastores malos gregis
unitas diuidatur. Petilianus dixit. & iterum.
Omne peccatum qͦd peccauent homo: extͣ cor¬
pus ẽ. Qui autem peccauerit in sp̃u scõ: non
ei remitcetur nec in hoc scło nec in futuro.
tum te fefellerit. Apłs adcorinthios scribens

Expanded text:
m etPharisaeorum, non intrabitis in regnum caelorum. alibi enim Pharisaeos ostendit et arguit. quoniam dicunt et non faciunt. hos ergo et hic significauit, cum diceret: qui soluerit et sic docuerit, id est docuerit uerbis quod soluerit factis; super quos abundare praecepit iustitiam nostram, ut faciamus et sic doceamus. et tamen nec propter illos Pharisaeos, quibus nos non per prudentiam, sed per maliuolentiam comparatis, praecepit dominus deseri cathedram Moysi, in qua utique figurabat suam. dicens quippe illos cathedram Moysi sedentes dicere et non facere monet tamen populos facere quae dicunt et non facere quae faciunt, ne cathedrae sanctitas deseratur et propter pastores malos gregis unitas diuidatur. Petilianus dixit: Et iterum: omne peccatum quod peccauerit homo extra corpus est; qui autem peccauerit in spiritu sancto, non ei remittetur nec in hoc saeculo nec in futuro. tum te fefellerit. apostolus ad Corinthios scribens
Abbreviated transcription (Latin):
uelles imitari paulum: intus esses falsorum
fr̃m tolerator. non foris innocentium calumni¬
ator. Petilianus dixit. Nam qualis fides in
uob ẽ quȩ non habet caritatem. paulo ipso di¬
cente. si linguis hominum loquar. & angłoꝵ
scientiam habeam. caritatem autem non ha¬
beam. ita sum tanquam eramentum tinniens.
aut cymbalum concrepanfAut si habuero ꝓ¬
pħiam & nouerim omĩa sacramenta. & omnẽ
scientiam. & si habuero omnẽ fidem ita ut mon¬
tes transferam. caritatem autem non habeam.

Expanded text:
uelles imitari Paulum, intus esses falsorum uelles imitari Paulum, intus esses falsorum fratrum tolerator, non foris innocentium calumniator. Petilianus dixit: Nam qualis fides in uobis est quae non habet caritatem, Paulo ipso dicente: si linguis hominum loquar et angelorum scientiam habeam, caritatem autem non habeam, ita sunt tamquam aeramentum tinniens aut cymbalum concrepans. aut si habuero prophetiam et nouerim omnia sacramenta et omnem scientiam, et si habuero omnem fidem ita ut . montes t