comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dixit dñs ad helẏam. uade. osten¬
de te achab: ut dem pluiiam
suꝑ t̃ram. Erat aut̃ fames ue¬
hemens in samaria. Cuiꝰ etiam
memunt menander in gestis
sydonioꝵ. Et habebat achab ꝓcura¬
torem domꝰ sue: abdiam. Qui cum
int̾fic̾e̾t iezabel ꝓpħas dñi: abscondit
eentũ ꝓpħas in duab speluncis: qͥn¬
quagenos. & pauit eos pane ⁊ aqua.
quẽ dixit achab. descendamꝰ ad ꝯualles.
et queramꝰ pascua equis ⁊ mulis. Et
diuiserunt sibi regiones Occurrit
aut̾ helyas abdie in uia. dicens. uade.
dic dño tuo. adest hehas. & ille. Quid
peccaui : Qnͣdo nunciabo achab ad est
utt̾ficiet me. Seruus aut̃ tuus ti¬
met dñmab infancia sua. ꝙ R̾dit
helyas uiuit dñs: quia hodie appa¬
rebo achab. & uoeatus achab ꝑ abdi¬
am: occurrit hele. &ait. Tu nees
ille qui ꝯturbas isrł: Qui Redit.
Non ego turbaui. s tu ⁊ domꝰ patͥs
tui. qui relinq̃ntes dñm: secuti es¬
tis baal ueruptam̃: cong̾ga ad me
omnẽ urł: in monte carmeli. et

Expanded text:
ostende te Achab, ut dem pluviam super terram . » Erat autem fames vehemens in Samaria, cujus etiam meminit Menander in Gestis Sidoniorum. « Et habebat Achab procuratorem domus suae Abdiam, qui cum interficeret Jezabel prophetas Domini, abscondit centum prophetas in duabus speluncis, quinquagenos et pavit eixit Achab: « Descendamus ad convalles, et quaeramus pabula equis et mulis. » Et diviserunt sibi regiones. Occurrit autem Elias Abdiae in via, dicens: « Vade, dic domino tuo: Adest Elias. At ille: Quid peccavi? Quando nuntiabo Achab, adest interficiet me. Servus autem tuus timet Dominum ab infantia sua. Et ait Elias: Vivit Dominus, quia hodie apparebo Achab. » Et vocatus Achab per Abdiam, occurrit Eliae, et ait: « Tune es ille? qui conturbas Israel. Qui respondit: Non ego turbavi, sed et tu, et domus patris tui, qui relinquentes Dominum secuti estis Baal. Verumtamen congrega ad me omnem Israel in monte Carmeli, et
Abbreviated transcription (Latin):
uice: ascendebat nubecła de mari.
excrescens usq ad hominis qͣntita¬
tem. & ait helyas ad achab. Descende
etto in iezrael: ne te occupet plu¬
uia. Et ecce ꝯtenebrati st̃ cęli. sẜ nu¬
bes. ⁊ uentꝰ ⁊ pluuia. facta ẽ gͣndis.
festinauit aut̃ achab in ietrael. Ꝙ
rebat ante achab: doneo int̾ret ur¬
bem Cũq accepisset ierabel quȩ se¬
cerat hehas ꝓpħis suis: indignata:
misit nuncios ad helyam. dicens.

Expanded text:
vice ascendebat nubecula de mari, vice ascendebat nubecula de mari, excrescens, usque ad hominis quantitatem. Et ait Elias ad Achab: « Descende cito in Jezrahel, ne te occupet pluvia. » Et ecce contenebrati sunt coeli, et nubes, et ventus, et pluvia facta est grandis. Festinavit autem Achab in Jezrahel, et rebat ante Achab, donec intraret urbem. Cumque accepisset Jezabel, quae fecerat Elias prophetis suis, indignata misit nuntios ad Eliam dicen
Abbreviated transcription (Latin):
bouis. p̃cepitq afferri aquam.
forte de marr iucino. & effudit
suꝑ holocaustũ ⁊ ligna. s facta ẽ
trina effusio aquȩ: usq ad imple¬
tionẽ aquȩ ductus. ne forte puta¬
retur arte magica de iusceribus
die. ut discat ppłe iste: quia tu
es dñs ds. Et descendens ignis
de sublimi: uorauit holocaustũ.
et ligna. ⁊ lapides. Puluerem: et
aquã quȩ erat in aque ductu: lam¬
bens. ꝙ ad orauit ppłe. ⁊ ait. Dñs:
ipse ẽ deus. & mandante helya: appre¬
hender̃t om̃s ꝓpħas baal. ꝙ duxeruił
ad torrentẽ eyson. & int̾fecit eos ibi he¬
lẏas. & ait ad achab. ascende. ⁊ come¬
de ante descensũ pluuis. ꝙ comeden¬
te achab: helẏas ascendit in uerti¬
eem carmeli. & ꝓnus in t̾ram: capi¬
te inclinato inter genua: orabat.
ꝙ ait ad puerũ suũ uide contͣ ma¬
re: si ascendat nubes. Erat enĩ aer
serenissimꝰ. & ait puer:. Non ẽ quicꝗͣ.
ł misit eum septies. Septima aut̃

Expanded text:
bovis, praecepitque afferri aquam, bovis, praecepitque afferri aquam, » forte de mari vicino, « et effudit super holocaustum et ligna. Et facta est terna effusio aquae, usque ad implectionem aquaeductus, ne forte putaretur arte magica de visceribus die, ut discat populus iste, quia tu es Dominus Deus. Et descendens ignis de sublimi, voravit holocaustum, et ligna, et lapides, pulverem, et aquam, quae erat in aquaeductu lambens, et adoravit populus, et ait: Dominus ipse est Deus. » Et mandante Elia apprehenderunt omnes prophetas Baal, et duxerunt ad torrentem Cison, « et interfecit eos ibi Elias. Et ait ad Achab: Ascende et comede ante descensum pluviae. Et comedente Achab, Elias ascendit verticem Carmeli, et pronus in terram capite inclinato inter genua orabat, et ait ad puerum suum: Vide contra mare, si ascendat nubes. » Erat enim aer serenissimus. Et ait puer: « Non est quidquam. » Et misit eum septies. Septima autem
Abbreviated transcription (Latin):
Dentur nobis duo boues. Illi eligaił
bouẽ unũ. ciuꝰ frusta ponant suꝑ
ligna: igne ñ supposito. ⁊ ego faciam
similit̾ de alt̾o boue. Ip̃i inuocabł
ueos suos. ⁊ ego dm̃ meñ. ss qui exau¬
dierit dando ignem de sublimi
ipse sit deus. & placuit ppło ꝓposi¬
tio helig Cumq sac̾dotes baal fe¬
cissent qd dixerat: inuocabant
baal a mane usq ad meridiem.
et transihiebant altare qđ fec̾ant.
qr incidebant ser uxta ritũ suũ:
lanceolis. ut sanguine ꝑfund̾ent᷑.
demones enĩ plurimũ delectan¬
tur oblatione sanguinis humani
Et illudebat eis helyas dicens. Ey¬
altate clamorem. forte deus ur
dormit aut cũ alio loquit᷑. aut
in diu̾sorio ẽ Et dixit helyas ad
ppłm.accedite. ꝙ p̃sente ppło: cu¬
rauit altare dñi qd̾ destructũ
fuerat .i. destruxit altare illoꝵ.
et mundauit locũ ut ibi fac̾e̾t
nomine. dñi isrł. Et fecit aquȩ¬
ductũ in circuitu altaris: ꝑ duo
loca ⁊ ligna suꝑ posuit.⁊ m̃bra

Expanded text:
Dentur nobis duo boves, illi eligant bovem unum, cujus frusta ponent super ligna igne non supposito, et ego faciam similiter de altero bove. Ipsi invocabunt deos suos, et ego Deum meum, et qui exaudierit, dando ignem de sublimi, ipse sit Deus. » Et placuit populo propositio Eliae. Cumque sacerdotes Baal fecissent quod dixerat, « invocabant Baal a mane usque ad meridiem, et transiliebant altare, quod fecerant, et incidebant se, juxta ritum suum lanceolis, ita ut sanguine perfunderentur. » Daemones enim plurimum delectantur oblatione sanguinis humani. « Et illudebat eis Elias dicens: Exaltate clamorem, forte Deus vester dormit, aut cum aliquo alio loquitur, aut in diversorio est. Et dixit Elias ad populum: Accedite. Et praesente populo curavit altare Domini, quod destructum fuerat, » id est destruxit altare eorum, et mundavit locum, ut ibi faceret anomine Domini Israel. Et fecit aquaeductum in circuitu altaris per duo loca. Et ligna superposuit, et membra
Abbreviated transcription (Latin):
mensib Nec suffecit achab ut ani¬
bularet in uiis ieroboam. s intro¬
duxit ydola gentiũ in isrł. q duxit
uyorem: iexabel filiã methabal. ie¬
gis sydonioꝵ. & edificauit in sama¬
ria: fanũ. ⁊ altare baal. & ad orauit
eum In dieb eiꝰ: reeificauit ahi¬
el de bethel: iericho Cumq pone
muniret: mortuus ẽ segub nouis¬
simꝰ filiꝰ eiꝰ. iuxta int̃pretationẽ
iosue. Et misit dñs helyam thes¬
bytem de habitatorib galaad: ad
achab. Qui ait ad regẽ. Uiuit dñs
d̃s isrł. in cuiꝰ ꝯspectu sto: si erit
annis his ros ⁊ pluiua: nisi uixta
oris mei u̾ba. Apoyopesis ẽ. uł po¬
uit᷑ si: ꝓ non & querebat achab
anim̃ã helye. Qui fugit ex p̃cep¬
to dñi. a latuit in torrente carith:
qui ẽ cont᷑ iordanem. Corui autẽ
deferebant ei panẽ ⁊ carnes: ma¬
ne ⁊ uesꝑe. & bibebat de torrente.
Post dies aut̃: siccatus ẽ torrens:

Expanded text:
it Achab, ut ambularet in viis Jeroboam, sed introduxit idola gentium in Israel, et duxit uxorem Jezabel filiam Ethbaal regis Sidoniorum, et aedificavit in Samaria fanum, et altare Baal et adoravit eum. In diebus ejus reaedificavit Hiel de Bethel Jericho. » Cumque ponermuniret, mortuus est Segub novissimus filius ejus, juxta imprecationem Josue. « Et misit Dominus Eliam Thesbitem de habitatoribus Galaad ad Achab Deus Israel, in cujus conspectu sto, si erit annis his ros et pluvia, nisi juxta oris mei verba; aposiopesis est, vel ponitur si, pro non, et quaerebat Achab animam Eliae. Qui fugit ex praecepto Domini, et latuit in torrente Carith, qui est contra Jordanem. « Corvi autem deferebant ei panem, et carnes, mane et vespere, et bibebat de torrente. Post dies autem a
Abbreviated transcription (Latin):
cont̾rio equitatis tuȩ: et id̾o int̾¬
ficeret᷑ filiꝰ m̃ss Et posuit hely¬
as ꝓuerũ suꝑ lectum suũ in ce¬
naculo suꝑiori. ꝙ expandit se
sciꝑ eũ trib uicib. & clamauit
ad d̾ñm. & reuixit puer. Quem
recipiens mulier ait. Nunc eog¬
noui qm̃ uir dei es tu. hune
puerum tradunt hebr̾ei fuisse

Expanded text:
contrario aequitatis tuae, « et ideo intecontrario aequitatis tuae, « et ideo interficeretur filius meus. » Et posuit Elias puerum super lectum suum in coenaculo superiori, et expandit se super eum tribus vicibus, et clamavit ad Dominum, et revixit puer. Quem recipiens mulier ait: « Nunc cognovi, quoniam vir Dei es tu. » Hunc puerum tradunt Hebraei fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
lẏam. uade in sarepta sydonioꝵ.
precepienĩ ibi mulieri uidue ut
pascat te. & erat sarepta urbs mo¬
diea: int̾ tyrum ⁊ sydonem. s
et silua iuxta urbem: sarepta di¬
cebat᷑: Cumq uenisset helyas ad
portã ciuitatis: apparuit ei mult¬
er uidua colligens ligna. Cumq
quesisset ab ea poculum aque:
addidit ⁊̃ ut atferret ei bucellã
panis. Que edit se ñ habere nisi
pugillũ farinein ydria. ⁊ paulu¬
lum olei quo consꝑgeret eã. ⁊ pa¬
nem ex ea factum comederet eum
filio suo. s post deficiente cibo:
tabesc̾e̾nt. Ad quã helyas att. No¬
li timere. fac micħi pͥmum subci¬
nericiũ panẽ. ⁊ ibi ⁊ filio tuo fa¬
cies postea. hec enĩ dicit dñsi hy¬
dria farine ñ deficiet: nec lechitꝰ
olei minuet᷑ : Aonec pluat suꝑ t̃¬
ram. fuitq helyas apud uidũam
temꝑe aliquo. P ostͥhec mortuus
ẽ filius mulieris. Que dixit ad he¬
lẏam. Cur ingressus ẽ ad meuir
dei: ut rememorarent᷑ iniquita¬
tes meş .i. magis apparerent ex

Expanded text:
liam. Vade in Sarephta Sidoniorum; praecepi enim ibi mulieri viduae, ut pascat te. » Et erat Sarephta urbs modica inter Tyrum et Sidonem. Sed et silva juxta urbem Sarephta videbatur. Cumque venisset Elias ad portam civitatis, apparuit ei mulier vidua colligens ligna. Cumque quaesisset ab ea poculum aquae, addidit etiam ut afferret ei buccellam panis. Quae respondit se non habere nisi pugillum farinae in hydria, et paululum olei, quo conspergeret eam, et panem ex ea factum, comederet cum filio suo, sed post deficiente cibo tabescerent. Ad quam Elias ait: « Noli timere, fac mihi primum subcinericium panem; tibi et filio tuo facies postea. Haec enim dicit Dominus: Hydria farinae non deficiet, nec lecythus olei minuetur, donec pluat super terram. Fuitque Elias apud viduam tempore aliquo. Post haec mortuus est filius mulieris. Quae dixit ad Eliam Cur ingressus es ad me, vir Dei, ut rememorarentur iniquitates meae, » id est magis apparerent ex
Abbreviated transcription (Latin):
latum ẽ sac̾dotium: Incidentia.
n dieb heli. fuit t̾eiꝰ rex lati¬
noꝵ: siliiꝰ postimiꝰ. filiꝰ enee ⁊
lauinie. aquo deinceps latini re¬
ges siliuii denominati sunt. hunc
ascanniꝰ heredem reliquet. ad huc
paruulo filio suo iulio: aquo iuli¬
orum familia ⁊ originẽ traxit ⁊ no¬
men Hectoris filii illũ reciꝑuntt

Expanded text:
latum est sacerdotium. Incidentia. In diebus Heli fuit tertius rex Latinorum Silvius posthumius filius Aeneae, et Laviniae, a quo deinceps Latini reges Silvii denominati sunt. Hunc Ascanius haeredem reliquit adhuc parvulo filio suo Julio, a quo Juliorum familia et originem traxit et nomen. Hectoris filii Ilium receperunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad osterendũ. uł forte: ministri
descendebant in occursũ eaꝵ. ibi:
ad suscipiendas eaꝵ oblationes ꝑ
has portas quas diximꝰ: ascende¬
bant undequaq uiri mundi in
atͥum scd̾m ut orarent sub diuo
temꝑe serenitatis. Sub portici¬
bus : temꝑe tempestatis In pla¬
tea hus atrii orientali: uende¬
bant᷑ animalia. ⁊ uolucres ad of¬
ferendũ. & mense nũ mularioꝵ
stabant ibi. quas euertit dñs. In
porticib autẽ circa portas: sta¬
bant gatophilacia diu̾si gen̾is.
ad recipiendas oblationes ing̾¬
dientrũ In porticib laterũ:
erant pastotoria .i. loca seꝑata ad
comẽdendũ. in quib: sacrifican¬

Expanded text:
ad offerendum. Vel forte ministri ad offerendum. Vel forte ministri descendebant in occursum earum ibi, ad suscipiendas earum oblationes. Per has portas, quas diximus, ascendebant undequaque viri mundi in atrium secundum, ut orarent sub divo tempore serenitatis, sub porticibus tempore tempestatis. In platea hujus atrii orientalis vendebantur animalia, et volucres ad offerendum, et mensae nummulariorum stabant ibi, quas evertit Dominus . In porticibus autem circa portas stabant gazophylacia diversi generis ad recipiendas oblationes ingredientium. In porticibus laterum erant pastophoria, id est loca separata ad comedendum, in quib
Abbreviated transcription (Latin):
uitatem collis ꝙ licet sic eẽt al
tus: ñ ascendebat tam̃ usq ad
fabricã templi. nec ipsiꝰ aspectũ
ꝓhibebat. Erat aut̃ murus iste:
ad occidentẽ simplex. ⁊ nullam
hñs portã. In utroq u̾o laterer⁊
in fronte orientali: habebat por¬
ticus circũ iacentes: instar clau¬
stri monachoꝵ. In quib erant co¬
lũpne singłoꝵ lapidũ diuersi
colores. cũ basib argenteis Came¬
ra uo porticuũ ⁊ laquearra: ce¬
orina exant. Latitudo u̾o porticus:
.xxx. cubitoꝵ etat. In latere meri¬
diano: erant .iiͦiI. porte. du plices
ualuas habentes. quȩ laminis au¬
reis ⁊ argenteis miro oꝑe erant
decoratȩ. Eiusdem numeri ⁊ eiꝰdem
scematis: erant porte in lat̾e sep¬
tentrionali. In his: sedebant ia¬
ustores. ut arcerent immundos
ab ing̾ssu huiꝰ atrii Porro: in ori¬
entali fronte erat porta. que dice
ere chorintio factas In angulis
huiꝰ frontis: erant duȩ porte mo¬
dice. ꝑ quas ascendebant mulieres

Expanded text:
vitatem collis. Et licet sic altus esset, non ascendebat tamen usque ad fabricam templi, nec ipsius aspectum prohibebat. Erat autem murus iste ad occidentem simplex, et nullam habens portam. In utroque vero latere, et fronte orientali, habebat porticus circumjacentes instar claustri monachorum, in quibus erant columnae singulorum lapidum diversi coloris cum basibus argenteis. Camerae vero porticuum, et laquearia cedrina erant. Latitudo vero porticus triginta cubitorum. In latere meridiano erant quatuor portae duplices valvas habentes, quae laminis aureis et argenteis miro opere decoratae erant. Ejusdem numeri, et ejusdem schematis erant portae in latere septentrionali. In his sedebant janitores, ut arcerent immundos ab introitu hujus atrii. Porro in orientali fronte erat porta, quae spec aere Corinthio factas. In angulis hujus frontis erant duae portae modicae, per quas ascendebant mulieres
Abbreviated transcription (Latin):
tos ꝯtingebant: uescebantur
coram dño. Quidã tam̃ uolunt
qd ibi tm̃ aforis uenientes dẽ.
finib isrł comedebant. et ob
hoc dici: pastoforia In eisdem
porticib: erant cathedre ⁊ sy¬
nedre.⁊ exedrȩ .i. tria genera
sediliũ : ut ait hy sidorus. In ca¬
thedris: sedebant doctores in
gr̃gnasio.In synedris: sedebant
auditores in consistorio. ꝙ dice¬
bant᷑ synedrȩ: quasi consessus.
In exedris sedebant assessores
cũ iudice. qñ secretius aliquid
tractabant. quasi in locutorio.
ꝙ dicebant᷑ exedrȩ: quasi asses¬
sus. licet exedra ꝓprie legat᷑ ꝓ
thalamo. hoc atriũ sed̾m: sepe
in eũgłio dr̃ templũ. ubi dicit᷑
qd oues ⁊ animalia uendebant
in templo. ꝙ qd iħc sedebat in¬

Expanded text:
ngebant, vescebantur coram Domino. Quidam tamen volunt quod ibi tantum a foris venientes a finibus Israel comedebant, et ob hoc dici pastophoria. In eisdem porticibus erant cathedrae, et synedrae, et exedrae, id est tria genera sedilium, ut ait Isidorus. In cathedris sedebant doctores in gymnasio; in synedris sedebant auditores in consistorio. Et dicebantur synedrae, quasi consessus. In exedris autem sedebant assessores cum judice quando secretius aliquid tractabant, quasi in locutorio. Et dicebantur exedrae, quasi assessus, licet exedra saepius ponatur pro thalamo. Hoc atrium secundum saepe in Evangelio dicitur templum, ubi dicitur quod oves et animalia vendebantur in templo , et
Abbreviated transcription (Latin):
bant. licet de partib sac̃dotum
alerentur: de atrio mundoꝵ
ost istud atum: ⁊ infra ip̃m:
in decliui lat̾e montis posi¬
tum erat scd̾m atͥum. qd̾ dicebat᷑.
basilicã gñdem. Erat aut̃ diffusũ
ꝑ cirturtũ: cirta atͥum int̾rus: lon¬
ge tam̃ eo. ⁊ pauimentatũ uario
marmore. Erat quoq circũ sep¬
tum muro: in altitudine .xxu.¬

Expanded text:
bant, licet de partibus sacrificiorum alerentur. CAP. XV. De atrio mundorum. Post illud atrium, et infra ipsum in declivi latere montis, positum erat secundum atrium, quod dicebatur basilicam grandem. Erat autem diffusum per circumitum circa atrium interius, longe tamen majus eo, et pavimentum vario marmore. Erat quoque circumseptum muro in altitudine
Abbreviated transcription (Latin):
indum̃tis. Ettã in sabbato baptis¬
mali in ꝯsecratione fontiũ: et
immersione catheciumminoꝵ. cũ
lib utit᷑ indum̃tis. Cũ aut̃ hiis
pactis ad ãministrationẽ acce¬
dit altaris: pontificalib: ⁊ p̃ci¬
osis uestib infulatur: uitulũ
aut̃. ⁊ hircũ. de quoꝵ. sanguine
facta ẽ exptatio: ferebant extra
eastra. ⁊ ꝯburebant igni tam
ciebatq sac̾dos in ignẽ qui illa
uorabat. muttatis pͥus uestib:¬
cedrinũ. ysopum ⁊ coccum bis
tinctum. quia hȩc in purificoni¬
bus: iralebant. Q tunc rediens
lotis uestib. ⁊ carne sua ing̾di

Expanded text:
indumentis. Etiam in Sabbato baptisindumentis. Etiam in Sabbato baptismali, in consecratione fontium, et in mersione catechumenorum, cum similibus indumentis. Cum autem, his peractis, administrationem accedit altaris pontificalibus, et pretiosis vestibus infulatur. Vitulum autem, et hircum, de quorum sanguine facta est expiatio, ferebant extra castra, et comburebant igni, tam qui illa vorabat, mutatis prioribus vestibuscedrinum, hyssopum, et coccum bis tinctum, quia haec in purificationibus valebant, et tunc rediens, lotis vestibus, et carne sua, ingredi
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. Ponens ⁊̃ ut tctunt quidã car¬
tam in scͥptam pecc̾is ppłi suꝑ ca¬
put eiꝰ: iittebat eum in desertũ
ꝑ hominẽ ad hoc paratũ. T radunt
hebrei quoꝵdam paruulos tribu¬
eẽt ppłs a pecc̾is illiꝰ anni: que ꝑ
ignorantiã uł fragilitatẽ ꝯtrax̾at.
quȩ secum ferebat hircus. Qui qͥa
emittebat᷑ ñ rediturꝰ : apopompe¬
ius g̾ce dicebat᷑. latine emissarius.
Cum aut̃ dedux̾at aãron hominẽ
cũ hirco extra castra: redibat ad
tab̾nacłm testimonii. depositis¬
q uestib lineis in quib expiaue¬
rat scũarium. ⁊ emiserat hircũ:
lauabat carnẽ siã in loco scõ
⁊ induebat᷑ uestib suis .s. pon¬
tificalib ⁊ p̃ciosis. & offerebat
arietẽ in holocaustũ. ⁊ adipes ui¬
tule: ⁊ hirci ꝓ peccato. renesq
eũ renuncłis. In hunc modum:
pontifex euangłicus in asꝑsione
basilicẽ quã dedicat. quasi in expi¬
atione: sineis ⁊ minorib utitur

Expanded text:
ejus, ponens etiam, ut tradunt quidam, carejus, ponens etiam, ut tradunt quidam, cartham inscriptam peccatis populi super caput ejus, mittebat eum in desertum, per hominem ad hoc paratum. Tradunt Hebraei quorumdam parvulos tribuesset populus a peccatis illius anni, quae per ignorantiam, vel fragilitatem contraxerat, quae secum ferebat hircus. Qui quia emittebatur non rediturus, apompeius Graece, Latine emissarius Cum autem deduxerat Aaron hominem cum hirco extra castra, redibat ad tabernaculum testimonii, depositisque vestibus lineis, in quibus expiaverat sanctuarium, et emiserat hircum, lavabat carnem suam in loco sancto, et induebatur vestibus suis, scilicet pontificalibus, et pretiosis, et offerebat arietem in holocaustum, et adipes vitulae, et hirci pro peccato, renesque cum renunculis. In hunc modum, et pontifex evangelicus, in aspersione basilicae, quam dedicat, quasi in expiatione, lineis et minoribus utitur
Abbreviated transcription (Latin):
oraculum. Ne forte uisa maiestate
dñi: moreret᷑. asꝑgebatq septies
digito de sangͥne corã ꝓpictatorio
ad orientẽ. Codem mimero ⁊̃ asꝑ¬
gebat pauim̃tum. Simili quoq
asꝑsione septena exꝑtabat scũ¬
arsum exyt̾ius: ⁊ pauim̃tum. fun¬
debatq de eodem sangͥne suꝑ cor¬
nua altaris aurei.⁊ asꝑgebat᷑ is¬
lum septies digito. E xpians ita
totũ tab̾nacłm ⁊ altare ab im¬
mundiciis filioꝵ isił. ⁊ a cunc¬
tagio qd̾ ꝯtraxa̾t positũ in medio
modũ etiã semel i anno lauamus
altaria uino. i nota qd̾ hic legit᷑
sac̃dotem eg̾di de oraculo: ad alta¬
re. & sic patet: quia erat extra. Nec
pot̾ eum dici eg̾ssum ad altare co¬
ram tab̾nacło: cũ dicat᷑ hic ad
altare. qd̾ ẽ corã dño. Post hanc
expiationẽ eg̾diebat᷑ sac̾dos ad
hircum uiuentẽ. Ponensq utrã¬
q manũ suꝑ caput eiꝰ: confiteba¬
tur genaliter om̃s iniquitates
filioꝵ isrł. & imp̃cans eas capiti

Expanded text:
oraculum, ne forte, visa majestate Domini, moreretur. Aspergebatque septies digito, de sanguine coram propitiatorio, ad orientem. Eodem etiam numero aspergebat pavimentum. Simili quoque aspersione septena, expiabat sanctuarium exterius et pavimentum. Fundebatque de eodem sanguine, super cornua altaris aurei, et aspergebat illud septies digito, expians ita totum tabernaculum, et altare ab immunditiis filiorum Israel, et a cunctagio, quod contraxerat, positum in medio modum etiam semel in anno lavamus altaria vino. Nota quia hic legitur sacerdotem egredi de oraculo ad altare, et sic patet, quia erat extra. Nec potest dici eum egressum ad altare coram tabernaculo, cum dicatur hic ad altare, quod est coram Domino. Post hanc expiationem egrediebatur sacerdos ad hircum viventem: ponensque utramque manum super caput ejus, confitebatur generaliter omnes iniquitates filiorum Israel, et imprecans eas capiti
Abbreviated transcription (Latin):
o temꝑe: romani gallos tia:¬
suꝑauerunt. demostenes ⁊ y
socrates claruerunt. Obiit plato
post quẽ: peusipus tenint acha¬
demiam . De dario filio arsami
ost ochum: regnauit filiꝰ eiꝰ:
arsamus. & mortuo ioħe in
ierłm: successit ei filiꝰ eiꝰ iadus in
sac̾dotium: Poit arsamũ: regnauit
filiꝰ eiꝰ darius. Hic p̃fecit regionib
tnfflumen: saraballam. de genire
cutheoꝵ. Ex quib samarite descen¬
derunt. Erat aut̃ iado frat̾ manassĩ
ad pontificatũ anhelans. ꝓpt̃ qd̾: ysa¬
cham filiã saraballe duxit uxorem:
Cũq ministraret in sacerdotio: in¬
dignati sunt ierosolimite: ⁊ iubebaũ
eum recedere ab uxore. aut ñ intͦire¬
in sacrariũ. Itaq manasses cũ uxore
tͣnstulit se ad socerũ suũ. Qui polli¬
citus ẽ: qd edificaret ei templum in¬
star ierosolimoꝵ suꝑ montem gari¬
zim. S hoc eũ sentencia regis darii
faciendũ erat. Int̾im aut̃: contdi¬
uicus tyrioꝵ insignis. & t̾nsierũ
ad manassem plures de ierosolimi¬

Expanded text:
o tempore Romani Gallos superaverunt. Demosthenes et Socrates claruerunt. Obiit Plato, post quem Speusippus tenuit Academiam. CAP. III. De Dario filio Arsami. Post Ochum regnavit filius ejus Arsamus. Et mortuo Joanne in Jerusalem successit ei filius ejus Jaddus in sacerdotium. Post Arsamum regnavit filius ejus Darius. Hic praefecit regionibus trans flumen Saraballam de genere Cuthaeorum, ex quibus Samaritae descenderunt. Erat autem Jaddo frater Manasses ad pontificatum anhelans, propter quod Isacham filiam Saraballae duxit uxorem. Cumque ministraret in sacerdotio, indignati sunt Jerosolymitae, et jubebant eum recedere ab uxore, aut non introire sanctuarium. Itaque Manasses cum uxore transtulit se ad socerum suum. Qui pollicitus est, ut aedificaret ei templum instar Jerosolymorum super montem Garizim, sed hoc cum sententia regis Darii faciendum erat. Interim autem condivicus Tyriorum, et insignis. Et transierunt ad Manassen plures de Jerosolymi
Abbreviated transcription (Latin):
tos. Qui dicebant᷑ igniti: qͥa mini¬
mi ⁊ ueloces erant : ad modũ scin¬
tilłaꝵ uł ut alii tͣdunt: tactum
umneno inflãmabant: usq ad tu¬
morem: ⁊ ruborẽ igneũ. Rogauert̃¬
q moysen: ut rogaret ꝓ eis. Cui dñs
piciat eũ : ⁊ uiuet. N fc̃m ẽ ita.
ꝯ magnifice repositꝰ est in ierłm.
landẽ ob cultũ suꝑsticionis quẽ
ei ppłs exhibebat: cõminuit eũ
Inde lis torrentiũ qui gestierunt:
profecti ꝑ aliq̃s mansionis : uene¬
runt ad torrentẽ ⁊areth. Quẽ tnsi¬
erunt siccis pedib. ut mare rubrũ.
Quẽ relinq̃ntes: castra metati sunt
uixta arnon. Qui ut ait iosephus:
fluuiꝰ est. a montib arabie descen¬
dens. ⁊ ꝑ desertũ fluens: in stagnũ
alphatidem trũpiti diuidens mo¬
abitidim: ⁊ armoricam. Quidam

Expanded text:
s, qui dicebantur igniti, quia minimi et veloces erant, ad modum scintillarum. Vel ut alii tradunt, tactum veneno inflabant, usque ad tumorem et ruborem igneum. Rogaveruntque Moysen, ut oraret pro eis. Cui Dominus piciat eum, et vivet. » Et factum est ita. et magnifice repositus est in Jerusalem. Tandem ob cultum superstitionis, quem populus ei exhibebat, comminuit eum De scopulis torrentium qui gestierunt. Inde profecti per aliquas mansiones venerunt ad torrentem Zared, quae transierunt siccis pedibus, ut mare Rubrum . Quem relinquentes castrametati sunt contra Arnon, qui, ut ait Josephus, fluvius est a monte Arabiae descendens, et per desertum fluens in stagnum Asphaltidem erumpit, dividens Moabitidem et Armonicam. Quidam
Abbreviated transcription (Latin):
monstrante dño: fodert̃ puteñ. Unde
subdit᷑. Quia hunc puteũ fod̾unt pͥnoi¬
cendit aqua de puteo: donec sup̃ redũ¬
derent᷑: ⁊ obruerent. Quo uiso: ceci¬
nit isrł carm̃ illud. Ascendit pute

Expanded text:
monstrante Domino, foderunt puteum . Unde monstrante Domino, foderunt puteum . Unde subditur: « Quia hunc puteum foderant princigitur. Et ascendit aqua de puteo, donec supra redununc modum, et obruerentur. Quo viso cecinit Israel carmen istud: « Ascendat pute
Abbreviated transcription (Latin):
ria ista cũ leget᷑ a post̾s. fiet aut̃ men¬
tio de ea. talis. Sicut fecit dñs in maui
rubro ꝑdendo egiptios: sio faciet intor¬
rentib arnon ꝑdendo amoriros. Moy¬
ses dixit fut᷑m. faciet. Nos dicimꝰ p̃ten
nati st̃: ⁊ c̃: similit̾ ambigue exponit᷑¬
T̃ radunt hebrei innumeram mubiitu¬
dinẽ amorreoꝵ in cõuallib torrentiũ:
⁊ scopuloꝵ arnon: posuisse insicdras
istłitis. ut transeuntes ꝑiment in
rupib: hinc inde inclinatis. ita ut la¬
bentia scopłoꝵ extend̾ent᷑ in arnon.
Iibi requiesc̾ent .i. finirent. fuerunt
qui dic̾ent describi situm arnon: qͥa cũ
scopłi p̃rupti ⁊ altissimi sint. in deser¬
to: paulatĩ inclinant᷑ humiltando. do¬
nec reqͥescant.i. finiant᷑ iuxta arnon.
norum corã isrłttis melinati sint: ut
de facili tͣnsirent. Qd forte p̃diet um¬
erat in bñdictione ioseph: ibi. doneo
te: de eodem dixit dauid. M ontes enil
xeo loco apparuit eis puteus .i. ex
hoc loco: uenert̃ ad aliũ locũ. ubi

Expanded text:
ria ista, cum legetur a posteris. Fiet autem mentio de ea talis: « Sicut fecit Dominus in mari Rubro » perdendo Aegyptios, « sic faciet in torrentibus Arnon » perdendo Amorrhaeos. Moyses dnati sunt, etc., » similiter ambigue exponitur. Tradunt Hebraei immensam multitudinem Amorrhaeorum, in convallibus torrentium et scopulorum Arnon posuisse insidias Israelitis, ut transeuntes incautos prupibus, hinc inde inclinatis, ita ut labentia scopulorum extenderentur in Arnon, ibique requiesceret, id est finiret. Fuerunt qui dicerent describi situm Arnon, quia cum scopuli praerupti et altissimi sint in deserto, paulatim inclinantur humiliando, donec requiescant, id est finiantur, juxta Arnon. norum coram Israelitis inclinati sunt, ut de facili transirent, quod forte erat praedictum in benedictione Joseph, ibi: « Donete de eodem dixit David. « Montes exsuEx eo loco apparuit eis puteus, id est ex hoc loco venerunt in alium locum, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
st̃. ⁊ gestiert̃. ut requiesc̾ent in arnon.
⁊ recũberent in fines moabitaum.
hunc locũ sufficient᷑ expositum: ñ
memini me legisse. aug̃ dic̃. foxte fu¬
isse librũ sic uocatũ apud caldeos.
tios: apud quos sapĩam didise̾at moy¬
ses. In quo de hoc transitu ꝓpħatum
fuerat. Ut aut̃ fines ut̾ diras gentes
ibi ꝯstituerent᷑: bello actum fuisse
pittant. qd ꝓpt̾ magnitudinẽ sui bel¬
lum dñi uocatũ est. Qd bellũ: lib̾ iste
ꝯsc̾psit. Quidã dicunt histonã totam
de filiis isrł: dici librũ belloꝵ dñi. In
qua frequent̃ dicit᷑ dñs ꝓ eis pugnas
os. potenti manu hebreoꝵ. fuisse de¬
letos. ⁊ isti legunt dicit᷑ ꝑ dicet᷑. qa¬

Expanded text:
quiescerent in Arnon, et recumberet in finibus Moabitarum. » Hunc locum sufficienter expositum non memini me legisse. Augustinus dicit forte fuisse librum sic vocatum apud Chaldaeos, tios, apud quos sapientiam didicerat Moyses; in quo de hoc transitu prophetatum fuerat. Ut autem fines inter duas gentes ibi constituerentur, bello actum fuisse putant, quod, propter magnitudinem sui, bellum Domini vocatum est, quod bellum liber ille conscripsit. Quidam dicunt historiam totam de filiis Israel dici librum Bellorum Domini, in qua frequenter dicitur Dominus pro eis pugnassmanu potenti Hebraeorum fuisse deletos, et isti legunt dicitur, pro dicetur, q
Abbreviated transcription (Latin):
capitulationẽ hoc dici Faetant filii is¬
aut̃ quidã immundi suꝑ ania hoĩs.¬
uer tetigerant: qui ñ pot̾ant facere
phase. Q dix̾unt ad moysen. Quare frau¬
damur ne ualeamꝰ offerre inter filios
isrł: forte: indignantes. qͥa talis im
gente ur̃a qͥ fu̾it ĩmundus suꝑ anima
hõis. siue in uia ꝓcul. faciat phase:
temꝑe suo ñ fec̾it phaser ext̾minabit᷑
anima eiꝰ de poplis suis. ꝑegͥnus quoq¬
⁊ aduena. si fui̾t apud uos: faciet phase
mundiciã ñ posset facere phase. quid fa¬
ceret : ꝓot̃ dici: qd tͥcio fac̾e̾t. quia qd̾ in¬
unctio sac̃dotũ: ⁊ tab̃nacłi. ⁊ obło pͥncipũ.

Expanded text:
recapitulationem hoc dici, faciant filii Isautem quidam immundi super anima hoqui tetigerant, non poterant facere Phase, et dixerunt ad Moysen: « Quare fraudamur, ne valeamus offerre inter filios Israel. » Forte indignantes, quia talis immgente vestra, qui fuerit immundus super anima hominis, sive in via procul, faciat Phase mtempore suo non fecerit Phase, exterminabitur anima ejus de populis suis. Peregrinus quoque advena, si fuerit apud vos, faciet Phase immunditiam non posset facere Phase, quid faceret? Potest dici, quia tertio faceret, quia quod inu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aut̾ in die qua unxit moyses b̾na
runt.xii.pͥncipes tͥbuum in altaris
strenatione ut hebreus ht̃: sex plati¬
stra tecta. cũ.xii. bobus. singłi bo¬
uem unũ. ⁊ bini plaustrũ unũ. &
data st̃ dduo plaustrag̾sonitis: ad fe¬
renda hona eoꝵ de quib diximꝰ. ce
qͣtuor data st̃ meraritis. Postea sin¬
guli. singłis dieb obtułunt uasa
altari neccĩa. duodecĩ .N. dieb sollẽp¬
nitas dedicationis ꝓtelata ẽ. Prima
bat᷑. Mortariolũ quoq aureũ. x.
sicloꝵ. plenũ incenso. In hoc uase
aromata terebant᷑. hebreus ht̃. co¬
clear. quo .s. thus in churibulo po¬
nebat᷑. Bouem quoq ⁊ arietẽ ⁊ agnũ
annicłm: in holocaustũ. hircum qͦ
ꝓ pecc̾o. a in sacͥficio pacificoꝵ: bo¬
pes. quisq die suo. & sic t̾minata ẽ
dedicatio : xii. dreb. Patet ꝑ recapi¬
tulationẽ: hoc dici. Octauo enĩ die

Expanded text:
 autem in die qua unxit Moyses taberduodecim principes tribuum in altaris strenationem, ut Hebraeus habet, sex plaustra tracta cum duodecim bobus, singuli bovem unum, et bini plaustrum unum. Et data sunt duo plaustra Gersonitis, ad ferenda onera eorum, de quibus diximus. Et quatuor sunt data Meraritis. Postea singuli, singulis diebus, obtulerunt vasa, altari necessaria. Duodecim enim diebus solemnitas dedicationis protelata est. Prima batur. Mortariolum quoque aureum, decem siclorum, plenum incenso. In hoc vase aromata terebantur. Hebraeus habet cochlear, quo scilicet thus in thuribulo ponebatur. Bovem quoque, et arietem et agnum anniculum in holocaustum, hircumque pro peccato, et in sacrificio pacificorum, bopes, quisque die suo, et sic terminata est dedicatio, duodecim diebus. Patet per recapitulationem haec dici. Octava
Abbreviated transcription (Latin):
trib. quȩ erant ad orientẽ. In scd̾o:¬
ad occidentẽ. In quarto: quȩ ad aquilo¬
nem. Modus uͦ clangendi in bellis: ñ
distingnit᷑. Quia forte sicut apud ali¬
as nationes : fiebat apud eos. Endo
q̃ habebant sollẽpne epulum: ⁊ dies

Expanded text:
tribus, quae erant ad orientem, in sectribus, quae erant ad orientem, in secad occidentem, in quarto, quae ad aquilonem. Modus vero clangendi in bellis non distinguitur, quia forte, sicut apud alias nationes, fiebat apud eas, quando etiam habebant solemne epulum, et dies
Abbreviated transcription (Latin):
uno dictũ est: similit̾ in aliis dat᷑ intel¬
ligi. uł forte: si deinceps eo anno ñ fa
t̾m locutꝰ est ⁊ modo clangendi in eis.
genteas. ductiles. quib conuocabis
multitudinẽ. has tubas habebant
in qͣtuor usus. Ad ꝯuocandã multi¬
tudinẽ. Ad mouenda castra. Ad bella.
ad festa. & erat ut dicit iosephus. tu¬
ba: fistula cantatorta. pene magni¬
tudine cubiti. Calamo capatior. pre¬
bens in pͥncipio latitudinẽ quȩ ꝯueni¬
at ori: ad susceptionẽ sp̃õ. quȩ hebra¬
ice dr̃ asora. In conuocatione uͦ mul¬
titudinis: aliqua erat diu̾sitas. Ad
ꝯuocandtim omnẽ ppłm utraq simul
clangebant.: simplicit̾. Ad ꝯuocandos
solos pͥncipes: semel clangebant. ꝗd̾
impulsu. Q ut addit iosephus semel
clangebant: si pͥnceps popłm suũ
quisq in eccłia sua ꝯuocare uolebat.
uł moyses ppłm ꝑ eccłias: Ad castra
uͦ mouenda ñ simplicet̃: s concise.
⁊ ꝓlixius tubis clangebant. & in pri¬
mo sonitu: mouebant castra treg

Expanded text:
uno dictum est, similiter datur in aliis intelligi, vel forte si deinceps eo anno non fa, et modo clangendi in eis. genteas ductiles , » quibus convocabis multitudinem. Has duas tubas habebant in quatuor usus, ad convocandam multitudinem, ad movenda castra, ad bella, ad festa. Et erat, ut dicit Josephus, tuba fistula cantatoria, pene magnitudine cubiti, calamo capacior, praebens in principio latitudinem, quae conveniat ori ad susceptionem spiritus, quae Hebraice dicitur asora. In convocatione vero multitudinis, aliqua erat diversitas, ad convocandum omnem populum, utraque simul clangebant simpliciter. Ad convocandos solos principes, semel clangebant. Quodimpulsu. Etiam, ut addit Josephus, semel clangebant, si principes populum suum quisque in ecclesia convocare volebant, vel Moyses populum per ecclesias. Ad castra vero movenda, non simpliciter, sed concise, et prolixius tubis clangebant. Et in primo sonitu movebant castra tres
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dotes. Si uero ita ẽ: tunc ꝯsecra¬
runt phase: eo anno temꝑe suo. scił.¬
nis sac̾ctotũ fuisse t̾minales: primi
anni. ⁊ pͥma die sed̾i: unctum tab̾na¬
ctam ẽẽ: scd̾o m̃se anni scd̾i. Reo ꝑ re¬
capitułonẽ hoc dici. Qd̃ u̾o legit᷑ ea
die inchoatã quo unctum ẽ tab̾na¬
cłm: eadem dicit᷑ ꝓ consimili. Quia
sic̃ octaua die pͥmi m̃sis unctum
ẽ tab̾nacłm: ita ⁊ octaua die scd̾i
m̃sis inchoata ẽ ħ oblatio. & sic oc¬
to pͥmis dieb anni tunc sac̾dotes ⁊
tab̾nacłm: ꝯsecrata sunt: de ꝯsecra
manꝰ sitas suꝑ eos: filii isrł obtule¬
runt eos aaron. munꝰ dño. ut serui¬
rent in minist̾io eiꝰ. Obtułuntq leuitȩ
boues duos. quoꝵ alt̾m fecit aaron ꝓ
pecc̃o. alt̾m. in holocaustũ. ⁊ sic seꝑati
fuerunt dño a filiis isrł. Exinde habu¬
erunt in usus suos ea quȩ dñi erant.
De decimis .ii. uiuebant. ⁊ his ꝯtenti
erant. Sac̾dotum uͦ erant: sacͥficia. pri¬

Expanded text:
atum. Si vero ita est, tunc consecraue non fecerunt Phase eo anno tempore suo, scinis sacerdotum fuisse terminales primi anni, et prima die secundi anni unctum tabernactam secundo mense anni secundi, nec per recapitulationem haec dici. Quod vero legitur ea die inchoatam, qua unctum est tabernaculum, eadem dicunt pro consimili, quia sicut octava die primi mensis unctum est tabernaculum, ita et octava die secundi mensis inchoata est haec oblatio, et sic, octo primis diebus anni tertii sacerdotes et tabernaculum consecrata sunt. CAmanus suas super eos filii Israel, obtulerunt eos Aaron munus Domino, ut servirent in ministerio ejus. Obtuleruntque Levitae boves duos, quorum alterum fecit Aaron pro peccato, alterum in holocaustum, et sic separati fuerunt Domino a filiis Israel. Exinde habuerunt in usus suos ea quae Domini erant. De decimis enim vivebant, et his contenti erant. Sacerdotum vero
Abbreviated transcription (Latin):
effodit racob subter terebintum. quȩ
ẽ post urbẽ sychem. Tradunt quidã
qd̾ ea tubit dauid in ierłm ⁊ confla¬
uit in mat̾tam templi: qd face̾ dispo¬
suerat. Porro terror dei inuasit finiti¬
mos ne ꝑseq̃rentur iacob. qui ꝓfectus:
uenit in bethel. & edificans ibi alta¬
re dño: obtulit ei iuxta id qd̾ pͥus uo¬
uerat. Eo temꝑe mortua delbora
nutrix rebecee.⁊ sepulta ruxta be¬
thel. sub terebinto. Iuocatũ est nom̃
loci: quercus flitus. & nota quia hic
udet᷑ qd quercꝰ ⁊ t̾ebintꝰ sint idem. Ap¬

Expanded text:
fodit Jacob subter Terebinthum, quae fodit Jacob subter Terebinthum, quae est post urbem Sichem. Tradunt quidam quod ea tulit David in Jerusalem, et conflavit in materiam templi quod facere disposuerat. Porro terror Dei invasit finitimos, ne persequerentur Jacob. Qui profectus venit in Bethel, et aedificans ibi altare Domino, obtulit ei, juxta id quod prius voverat. Eo tempore mortua est Delbora nutrix Rebeccae, et sepulta est juxta Bethel sub terebintho. Et vocatum est nomen loci illius, quercus fletus. Et nota quod hic videtur quod quercus, et terebinthus, idem
Abbreviated transcription (Latin):
ing̾ssi sunt. & utt̾ficientes omnẽ mas¬
culũ in ea : tulert̃ de domo sychem:
sororẽ suã. Ceteri u̾o frẽs irruerunt
sriꝑ occisos. ⁊ depopłati sunt urbem.
Paruulos quoq ⁊ uxores: captiuos du¬
xerunt. Iosepħus tam̃ dicit. cum ẽẽt
festiuitas. ⁊ sichimite requie ⁊ epu¬
lis uterent᷑: incunctant̃ pͥmis custodi¬
is assistentes: dormientes int̾fecert̃᷑.
Quo agnito: dixit iacob. Simeon ⁊
leui: turbastis me: ⁊ odiosum fecistis
habitatorib t̾re huiꝰ. ꝑ eutient me
uelebor ego: ⁊ domꝰ mea. Dñs aut̃ con¬
fortans eum: ait ad illũ. Surge. et
ascende in bethel. ⁊ habita ibi. ⁊ fac
altare ribi apparui tibi. s pͥus scĩfi¬
ca tuos. Ia cob gͦ conuoeata domo dũ
purgaret suos: inuenit deos laban: ut
ait iosephus. Neq enĩ sciebat eo qd ra¬
chel celasset eos ur t̾ra sub arbore. Q
ait sius. Abierte deos alienos. ⁊ mun¬
damini.⁊ ascendamꝰ in bethel. De syche
menta ydoloꝵ a parte totũ. Quȩ omĩa

Expanded text:
ssi sunt, et interficientes omnem masculum in ea, tulerunt de domo Sichem sororem suam, caeteri vero fratres irruerunt super occisos, et depopulati sunt urbem, parvulosque et uxores captivos duxerunt. Josephus tantum dicit: Cum esset festivitas, et Sichimitae requie et epulis uterentur, incunctanter primis custodiis assistentes, dormientes interfecerunt, quo agnito dixit Jacob ad Simeonem, et Levi: Turbastis me, et odiosum me fecistis habitatoribus terrae hujus; percutient me, et delebor ego, et domus mea. Dominus autem confortans eum, ait ad illum: Surge, et ascende in Bethel, et habita ibi, et fac altare, ubi apparui tibi , sed prius sanctifica tuos. Jacob, vero, convocata domo sua, dum purgaret suos, invenit deos Laban, ut ait Josephus. Neque enim sciebat, eo quod Rachel celasset eos in terra sub arbore. Et ait suis: Abjicite deos alienos, et mundamini, et ascendamus in Bethel; de Sichem menta idolorum; a parte totum, quae omnia
Abbreviated transcription (Latin):
sychem. a sychem eñi sichimi. uł
sichimite: dicti st̃. & forte binomia
dicantis iacob: sanatũ sit. Porro
iacob emit uixta oppidum partem
agri ab emor rege sichimoꝵ ⁊ a fi¬
liis eiꝰ .c. agnis. Habitauitq ibi. q
erecto altari: inuocauit dm̃ isrł.
habentib: sola t̾nfiuit ad urbem.
emptura ornam̃ta mulierũ ꝓuin¬
craliũ. Qua uidens sychem filiꝰ regis:
adamauit eam. ⁊ rapuit. ⁊ui opp̃s¬
sit uirginẽ. ⁊ ꝯglutinata ẽ anina
eiꝰ cũ ea. & ait patri. accipe mͥ pu
ellam ꝯiugem. Egressoq rege cũ filio
ad iacob: fibii iacob ueniebant de
agro. Iitati siluert̃. Regi aut̃ que¬
rent uicartam eorum amicitiã: ⁊ socie¬
tatem eoꝵ. ⁊ ut mutita ꝯtraherent con¬
iugia. & sychem offe̾nti multa: ⁊ ꝓmit¬
tenti ampliora: responder̾t in dolo. Il¬
licitũ est apud nos fed̾ari incͥcũcisis.
s cͥcũcidamim. ⁊ erimꝰ ppłs unus. pla
intrantes urbẽ: ꝑsuasert̃ ppło. & cir¬
cuncisi sunt om̃s. & ecce die t̾eia qñ¬

Expanded text:
Sichem. A Sichem enim Sichimini, vel Sichimitae dicti sunt, et forte binomia dicantis Jacob sanatum sit. Porro Jacob emit juxta oppidum partem agri, ab Emor rege Sichimorum, et a filiis ejus centum agnis, habitavitque ibi, et erecto altari, invocavit fortissimuhabentibus, sola transivit ad urbem, emptura ornamenta mulierum provincialium. Quam videns Sichem filius regis adamavit eam, et rapuit, et vi oppressit virginem, et conglutinata est anima ejus cum ea, et ait patri: Accipe mihi puellam hanc conjugem. Egressoque rege cum filio ad Jacob, filii Jacob veniebant de agro, et irati siluerunt. Regi autem qurenti vicariam eorum amicitiam, et societatem eorum, et ut mutua contraherent conjugia, et Sichem offerenti multa, et promittenti ampliora, responderunt in dolo: Illicitum est apud nos federari incircumcisis, sed circumcidamini, et erimus populus unus. Placintrantes urbem persuaserunt populo, et circumcisi sunt omnes. Et ecce tertia
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ inde ꝓcedens: fixit tabnacła: in
loco qu̾ẽ ob hoc dixit socoth .i. tab¬
nacła. de quo dicit ieronimꝰ. Socoth
ẽ usq hodie ciuitas tnsrordanem.
in parte sycopoleos. ubi gedeon tnsi¬
erat iordanẽ: cũ locutꝰ est ad uiros
socoth. S mirũ est qd̾ ieronimꝰ dixit
tͥnsiordanẽ. cũ racob scd̾m quosdam
iam dictus sit tͣnsisse iordanẽ cũ
essit in socoth. forte tnsiordanẽ di¬
xit: respectu mesopotamie. de qua
redibat iacob. uł potiꝰ ñdum t̾nsi¬
erat iordanẽ. s iaboch. C ũ aut̃ dixit
supͣ iordanẽ istũ: non p̃sentẽ mon¬

Expanded text:
autem inde procedens, fixit tabernacula in loco, quem ob hoc dixit Sochot, id est tabernacula, de quo dicit Hieronymus: Sochot est usque hodie Civitas trans Jordanem in parte Sicopoleos, ubi Gedeon transierat Jordanem, cum locutus est ad viros Sochor. Sed mirum est quod dixit trans Jordanem, cum Jacob secundum quosdam, jam dictus sit transisse Jordanem, cum esset in Sochot. Forte trans Jordanem dixit respectu Mesopotamiae, de qua redibat Jacob, vel potius nondum transierat Jordanem, sed Jaboch. Cum autem dixit supra, Jordanem istum , non p
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad uerticẽ tm̃ collis: in quo
situm erat templũ. ꝙ ita:muri
atrioꝵ in nullo ꝓhibebant as¬
pectum templi. neo eorum qui

Expanded text:
usque ad verticem tantum collis, in quo situm erat templum, et ita muri atriorum in nullo prohibebant aspectum templi, nec eorum qui
Abbreviated transcription (Latin):
atriũ tcum. similit̾ ui
decliui lat̾e montis positũ.
eiꝰdem ꝯpositionis cum sod̾o.
⁊ si ñ tante uenustatis: nec
tam p̃ciosi oruatꝰ. In hoc ora¬
bant mulieres: munde tantũ¬

Expanded text:
trium tertium, similiter in declivi latere montis positum, ejusdem compositionis cum secundo, et si non tantae venustatis nec tam pretiosi ornatus. In hoc orabant mulieres, mundae tantu
Abbreviated transcription (Latin):
sansonẽ iudicauit isrł¬
heli sac̾dos. Qui ñ tantũ
uidex: s sac̾dos: adigniori officio
agnominatꝰ ẽ. & tͣnslato sac̾dotio
a filiis eleatar: hic pͥmꝰ de filiis
ythamar: accepit sac̾dotium:
n dieb eiꝰ: facta ẽ fames urt̾ra.
& surrerit helymelech de bechleẽ¬

Expanded text:
Samsonem judicavit IsraHeli sacerdos, qui non tantum judex, sed sacerdos a digniori officio agnominatus est. Et translato sacerdotio a filiis Eleazari, hic primus de filiis Ithamar accepit sacerdotium . In diebus ejus facta est fames in terra; et surrexit Elimelech, de Bethle
Abbreviated transcription (Latin):
Non te uideat homo: doneo inebria¬
ttis fu̾it. Cũq obdormierit: ꝓhi¬
cies te aparte pedũ eiꝰ. ⁊ ibi iacebis.
fecit omĩa: que fibi socrus imꝑa¬
uerat. Et eoce medra noete euigiłans
homo: expauit dicens. Que es : & ilta.
łgo sũ ancilla tua. E xpande palliũ

Expanded text:
Non te videat homo, donec inebriaNon te videat homo, donec inebriatus fuerit. Cumque obdormierit, projicies te a parte pedum ejus, et ibi jacebis . » Et fecit omnia, quae sibi socrus imperaverat. Et ecce media nocte evigilans homo expavit dicens: « Quae es? Et illa: Ego sum ancill
Abbreviated transcription (Latin):
lech. Intrauit itaq ruth agros illiꝰ:
de uoluntate noemi. ⁊ colligebat
spicas: post metentes: Accidit
moabitis: quȩ uenit eũ noemi. Et
ait booth ad eam. filia ne itadas in al¬
teriꝰ agrũ. Nullus yueroꝵ molestus erit
tͥ. Si sitis: uade ad sarcinulas. ⁊ bibe.¬
hora uescendi ueni huc: ⁊ comede. &
uitinge bucellã in aceto. Reddat tͥds
manipłis ur̃is: de industria. ut absq
rubore colligat. Cũq comediss ruth
ad latus messoꝵ: coniecit polentam:
ad socrum: indicauit ei quȩ fecerat
sibi booth. Q ait noemii. ꝓpinquus
nr̃ est homo. Bñdictus sit adño. Id¬
ip̃m fecit ruth seq̃ntib dieb: us̃q ad
arex uentilationẽ. Mos erat in isxł.
satib ⁊ dormiebat in area. ⁊ qĩ sol¬
lẽpnizans: ab stinebat ab amplexib.
Id ip̃m fiebat: in tonsione ouium
Si post uindinitas ficret: ñ lego &
ait noemi: ad ruth. lauare filia. ⁊
ungere: ⁊ induere culciorib uestim̃¬
tis tiris. Iascende in atxã cũ aliis.

Expanded text:
lech . Intrabat itaque Ruth agros illius de voluntate Noemi, et colligebat spicas post metentes. Accidit Moabitis illa quae venit cum Noemi. Et ait Booz ad eam. Filia, ne vadas in alterius agrum. Nullus puerorum molestus erit tibi. Si sitis, vade ad sarcinulas puehora vescendi veni huc, et comede, et intinge buccellam in aceto. Reddat tibi manipulis vestris de industria, ut absque rubore colligat. » Cumque comedisset Ruth ad latus messorum, conjecit polentam, ad socrum, indicavit ei quae fecerat sibi Booz. Et ait Noemi: « Propinquus noster est homo, benedictus sit a Domino. » Idipsum fecit Ruth sequentibus diebus, usque ad areae ventilationem. Mos erat in Israelsoribus. Et dormiebat in area et quasi solemnizans abstinebat ab amplexibus. Idipsum fiebat in tonsione ovium. Si post vindemias fieret non legi. Et ait Noemi ad Ruth: « Lavare, filia, et ungere, et induere cultioribus vestimentis, et ascende in aream cum aliis.
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ. faciat dñs hanc mulierẽ tͥ
sicut rachel ⁊ ham: que edificaue¬
rtunt domũ isrł. accepit itaq boot
ruth in uxorẽ. ⁊ pꝰ annũ: natus ẽ ei
filiꝰ. Quẽ posuit noemi insinu suo.

Expanded text:
aciet Dominus hanc mulierem tibi sicut Rachel et Liam, quae aedificaverunt domum Israel. » Accepit itaque Booz Ruth in uxorem. Et post annum natus est ei filius quem posuit Noemi in sinu suo
Abbreviated transcription (Latin):
moabitidem: ut pasceret᷑ ibi. Quo
mortuo. filii eiꝰ duxert̃ uyores moa¬
bitidas orpham. ⁊ ruth. T am̃ iosephꝰ
dicit. qd pat̾ accepit filiis sicis uxo¬
res. & manserunt ibi decẽ annis. ⁊
mortui sunt ambo sinȩ lib̾is. Noemi
u̾o iudua. ⁊ orbata filiis: surrexit
ut rediret in patam. Audierat enĩ
qd dñs dederat ppło suo escas. ⁊ co¬
mitabant᷑ eam mirus suȩ. Quȩ ait
ad eas. Reu̾timini filiȩ meȩ: in domũ
matͥs utẽ. Non enĩ ultra potestis
sꝑare uiros ex uttero meo. Et nota
qm̃ apud moabitas : seruabat᷑ lex
de semine suscitando: a acquieinit
or pha. ⁊ reu̾sa ẽ. Ruth u̾o sequebat᷑
eam. Cui nocmi. Audi filia. Non ẽ
tͥ ut redeas ad ppłm tuũ. ⁊ ad deos
tuos. Qait rith. ꝑ opłs tuus: ppłs
simul. ⁊ ueneyt̃ in bethleem. quȩ pͥus¬

Expanded text:
Moabitidem, ut pasceretur ibi. Quo mortuo, filii ejus duxerunt uxores Moabitidas Orpham et Ruth. Tamen Josephus dicit quod pater accepit filiis suis uxores, et manserunt ibi decem annis, et mortui sunt ambo sine liberis. Noemi vero vidua, et orbata filiis, surrexit ut rediret in patriam. Audierat enim quod Dominus dederat populo suo escas, et comitabantur eam nurus suae. Quae ait ad eas: « Revertimini, filiae meae, in domum matris vestrae. Non enim ultra potestis sperare viros ex utero meo. » Et nota quoniam apud Moabitas servabatur lex de semine suscitando, et acquievit Orpha, et reversa est. Ruth vero sequebatur eam. Cui Noemi: « Audi, filia: Non est tibi ut redeas ad populum tuum, et ad deos tuos. » Et ait Ruth: « Populus tuus, populus simul, et venerunt in Bethle