comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sionem audisse se dicunt. Hec autem
ipsa tempestas a desertouente in quo
bus &e scorpionũ ict̾ib paduit. Cumq
uenerit ꝑtransit &e pterit. & tẽ intellig
ille qui sustinet quod non p̃uaricatur
nͥ qui p̃naricator ẽ. &e non agit inique
nͥ inquus. ¶At gͥ maris fluctib obrtia¬
mur. & oppͥmat nos seua tempestas. nti
uitii ẽ qui ante tempestatem p̃uarica¬
tores finmꝰ &e iniqͥ. Quodq dicit contͣ
me elamice & legati psarum ueniunt
hic sens e. Elamite int̾pretant᷑ des pi¬
cientes. ꝑse demptantes. Uemant gͥ hi
qͥ despicere solent ae contenere atq dep¬
tare. D ego inge eli miscam. et
gemitꝰ m̃s crit mea consolatio. S et
lumbi ingreylet funt angustia. & obti¬
nucrunt me dolores quasi parturien¬
tem ut a timore dñi coneipiam & paria.
& sp̃m salutisciꝰ faciam suꝑ tcriam. Rec̾¬
de auttm uirta hebraicam turbines atq
tempestates de descrto uenrunt & de t̾ra

Expanded text:
sionem audisse se dicunt. Haec autem sionem audisse se dicunt. Haec autem ipsa tempestas a deserto venit, in qubus, et scorpionum ictibus patuit . Cumque venerit, pertransit, et praeterit: et tunc intelligit ille qui sustinet, quod non praevaricatur nisi qui praevaricator est, et non agit inique nisi iniquus. Ut igitur maris fluctibus obruamur, et opprimat nos saeva tempestas, nostri vitii est, qui ante tempestatem praevaricatores fuimus et iniqui. Quodque dicit: Contra me Elamitae, et legati Persarum veniunt, hic sensus est: Elamitae interpretantur despicientes: Persae, tentantes. Veniant igitur hi qui despicere solent, contemnere, atque tentare: sed ego ingemiscam, et gemitus meus erit mea consolatio. Sed et lumbi mei repleti sunt angustia, et obtinuerunt me dolores quasi parturientem, ut a timore Domini concipiam et pariam, et spiritum salutis ejus faciam super terram. Recte autem juxta Hebraicum turbines atque tempestates de deserto veniunt, et de terra
Abbreviated transcription (Latin):
omnem geniitum eiꝰ cessare feci. Ept̾ea
repleti funt lumbi mei dolore: angu¬
stia possedit me siẽ angustia parientiᷤ.
Lxx. Oisio deserti. Sicut tempestas
de deserto tͥnscat. de deserto uemens.
de terra horribil infio dura annunci¬
Iata ẽ mͥ. Preuaricator p̃tiaricatur. &
iniquus inique agit: contra me ela¬
mite &e legati ꝑsarum ueniunt. Nẽ
Iingemiscam &e consolaborme. Iccͥco
Irepleci sunt lumb mei angustia :
dolores azp̃henderunt me siẽ partu¬
rientem. Quid nob̃ idcatur iurta
hystoriam breuit̃ dixtinus: nc tropo¬
logice fumma carpamius. Uisio uel
mare appelletur scłm: ut multa pͥt̃a.
uno testimonio psalmi condentus tum.
Qͥ descendunt mare in nauib facien¬
tesoꝑationem in aquis multis. ipsitii¬
derunt oꝑa dñi. & mirabilia eiꝰ mn pro
fundo. Q enim oꝑantur in hoc seculo
opꝰ dei. ce cum ꝓpħa dicunt. uem in pro¬
fundum maris: ipsitrident mirabilia
eiꝰ in ꝓfundo. & libati de temptationib
atq angustus horribilem ce curam ui¬

Expanded text:
re feci. Propterea repleti sunt lumbi mei dolore: angustia possedit me, sicut angustia parientis. LXX: Visio deserti maris. Sicut tempestas de deserto transeat, de deserto veniens. De terra horribili visio dura annuntiata est mihi: praevaricator praevaricatur, et iniquus inique agit. Contra me Elamitae, et legati Persarum veniunt: nunc ingemiscam, et consolabor me: idcirco repleti sunt lumbi mei angustia, dolores apprehenderunt me, sicut parturientem. Quid nobis videatur juxta Historiam breviter diximus: nunc tropologiae summa carpamus. Visio, vel mare appelletur saeculum ut multa praeteream uno testimonio Psalmi contentus sum: Qui descendunt mare in navibus, facientes operationes in aquis multis. Ipsi viderunt opera Dfundo . Qui enim operantur in hoc saeculo opus Dei, et cum Propheta dicunt: Veni in profundum maris, ipsi vident mirabilia ejus in profundo; et liberati de tentationibus et angustiis, horribilem et duram vi
Abbreviated transcription (Latin):
uenire dñm saluatorem sedentem
suꝑ bigam. & duob eqͥs. immno ani¬
mantib asino &e camelo unum cur¬
rum tungentem. qͥ ascensor ẽ bige
desidanti ꝓphe. & uerba etus audire
capienti. respondit & chix̃. Cecidit ce¬
eidit babylon totꝰ orbis confucio. et
in aduentu meo cecidit qͦ humanum
corpus assumpsi. & pęnit᷑ in confũma¬
tione munhi rcutura ẽ. & omma sculp¬
tilia eiꝰ contͥta funt in terra. ꝓ qͦ . lxx.

Expanded text:
venire Dominum Salvatorem sedentem venire Dominum Salvatorem sedentem super bigam, et duobus equis, immo animantibus, asino et camelo unum currum jungentem. Qui ascensor bigae desideranti Prophetae, et verba ejus audire cupienti, respondit et dixit: Cecidit, cecidit Babylon, totius orbis confusio: et in adventu meo cecidit, quo humanum corpus assumpsi, et penitus in consummatione mundi ruitura est. Et omnia sculptilia ejus co
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ specłam dñi ego fum stans itgit̃
ꝑdiem. &e suꝑ eustotiam incam ego
sumstans totis noctib. Ecce iste te¬
nt ascensor uir bige equitum. Et re¬
pondit & dĩ̃. Cecidit cecidit baby¬
lon: & omnia sculptilia deorum eiꝰ
contta sunt in terra. Tritura nca
& filia ateę mec que auditii a dño
exercituum sa⁊ deoigrł. annunq¬
tam diem. & sttꝑ castra ego stet tota no¬
cte. Et cece ipse uenit ascensor uir bi¬
ge. Et respondensait. C ecidit eccid̾
babylon. & omnĩa sutilachra eiꝰ et
manu fact̾a. contͥta sunt in terra. flu¬
dite qͥ derelicti estis & doletis. audite
q̃ audiui a dño sabaoth. Ds igrł an¬
nunciauit uob. Stat ꝓpħa in specła
dñi &e in illiꝰ lrimine constitut᷑. q̃ uen¬
tura sunt ꝓspicit. Hancq habet cuisto¬
diam. & hoc sͥ officium delegatum:
ut in scłi istius teneb̾s que uent᷑a suñ
ꝓsꝑiciat. Ecce iste uenit inguit. Hoc
quod sequitur se uidisse significat

Expanded text:
 specula Domini ego sum stans iugiter  specula Domini ego sum stans iugiter per diem et super custodiam meam ego sum stans totis noctibus ecce iste venit ascensor vir bigae equitum et respondit et dixit cecidit cecidit Babylon et omnia sculptilia deorum eius contrita sunt in terram tritura mea et fili areae meae quae audivi a Domino exercituum Deo Israel, annunttotam diem, et super castra ego steti tota nocte: et ecce ipse venit ascensor bigae, et respondens ait: Cecidit, cecidit Babylon, et omnia simulacra ejus, et manufacta contrita sunt in terra. Audite qui derelicti estis, et doletis: audite quae audivi a Domino Sabaoth, Deus Israel annuntiavit nobis. Stat Propheta in specula Domini, et in illius lumine constitutus quae ventura sint, prospicit. Hancque habet custodiam, et hoc sibi officium delegatum, ut in saeculi istius tenebris quae ventura sint conspiciat. Ecce iste, inquit, venit, hoc quod sequitur, se vidisse significans,
Abbreviated transcription (Latin):
& uocaui urtam ad specłam. Iubetenr
ꝓpħa ponere in corde fcio speclatorem
&e diligentiꝰ intueri q̃ uentura sunt
trundo. Uiditq duos equites: as¬
censorem astui ce ascensorem came¬
I. Quos quidam sic interpretatꝰ
est ut ascensorem asim iurta euan
censorem cameli. contrartam fon¬
titudinem ꝓpt̃ feditatem tortuos
animantis. Alii uero duos ascen¬
sores litt̾e & sp̃c. ad duo referunt testa¬
menta. Illud quoq quod in hebraico
leonem & leenam in t̾pretati sunt. ne¬
scio quiduolentes.lxx. uriam posuer̃
quod quidam lumen dñi int̃ptari
putant: cum aliis litt̾is lumen dñi
quod hic non habet᷑. & aluis scribat᷑
leo qui hie legitur. Uultq specłatorẽ
istum quem tubet᷑ ꝓpħa ponere in cor¬
de suo appellare urtam: & ꝑ int̃preta¬
tionem nominis referri ad xp̃i intel¬
ligentiam: ut ipso habitante in nobis
possimꝰ cernere q̃uent᷑a funt. Quodqͥ¬
dem ce loom pot̾it coaptari. qui ab ia¬
cob & a balaam sub xp̃imisterio nõiat᷑¬

Expanded text:
ubetur Propheta ponere in corde suo speculatorem, et diligentius intueri quae ventura sunt mundo: viditque duos equites, ascensorem asini, et ascensorem cameli. Quos quidam sic interpretatus est ut ascensorem asini juxta Evancensorem cameli, contrariam fortitudinem, propter foeditatem tortuosi animantis. Alii vero duos ascensores litterae et spiritus ad duo referunt Testamenta. Illudque quod in Hebraico leonem et leaenam interpretati sunt, nescio quid volentes LXX οὐρίαν posuerunt, quod quidam lumen Domini interpretari putat, cum aliis litteris lumen Domini, quod hic non habetur, et aliis scribatur leo, quid hic legitur. Vultque speculatorem istum, quem jubetur Propheta ponere in corde suo, appellari Uriam, et per interpretationem nominis refert ad Christi intelligentiam, ut ipso habitante in nobis, possimus cernere quae ventura sunt. Quod quidem, et leoni poterit coaptari, quia Jacob et Balaam sub Christ
Abbreviated transcription (Latin):
&e mitcit᷑ ad imptignandam azodom q̃
hebraice dr esdod. & int̃retatur ignis
gñationis. expugnatq dux regis assy¬
rii eos qui generatiom ce libidini ser¬
uiunt. Et pulchre rex assyriorum
sargon pͥnceps hortoꝵs dr. uoluptati ⁊
luxurie deditus. Deniq & achab rex
isrł uincam naboth eu̾tere in ortum¬
lururie cupiebat. Quod ille iuxta
leges tropologie intelligens mori ma¬
lint quam facere ne hereditas pat̃na
ce antqua possessio in imyii regis de¬
licias uerterct᷑. Precipitur autem ꝓ¬
phete ut sacco calciamentisq deposi¬
tis. nudus & discalciatus incedãt :¬
& in signum sit atq portentum egcy¬
tiis &e echiopib qͥdei popłm ꝑsecuti
sunt. ce ꝓpt̃ fuꝑbiam fuere humiles.
Egyptꝰ enim int̃pretat᷑ ꝑsequens si¬
ue tribulans: ethiops humilis atq
deiect̾tis. Omnnis enim qͥ se exaltat

Expanded text:
et mittitur ad impugnandam Azotum, quae et mittitur ad impugnandam Azotum, quae Hebraice dicitur ASDOD , et interpretatur, ignis generationis; expugnatque dux regis Assyrii eos qui generationi et libidini serviunt. Et pulchre rex Assyriorum Sargon princeps hortorum, dicitur voluptati, et luxuriae deditus. Denique et Achab rex Israel vineam Naboth vertere in hortum cupiebat , quod ille juxta leges tropologiae intelligens, mori maluit quam facere, ne haereditas paterna, et antiqua possessio in impii regis delicias verteretur. Praecipitur autem Prophetae, ut sacco calciamentisque depositis, nudus et discalciatus incedat, et in signum sit atque portentum Aegyptiis, et Aethiopibus qui Dei populum persecuti sunt, et propter superbiam fuere humiles. Aegyptus enim interpretatur persequens, sive tribulans: Aethiopes, humiles atque dejecti: omnis eni
Abbreviated transcription (Latin):
egyptum & fuꝑ echioyiam. Sic mina¬
bit rex assyriorum captiuitatẽ egyyti.
& tnsinigrationem ethiopie. utuenũ
& senum. nudam & dis calciatam. dis¬
cooꝑtis natib ignominiã egypti. Q
timebunt & confundent᷑ ab echiogia
spe sua. & ab egyꝑto gla sua. Et dicet
habitator insule hurus inhie illa. H
erat syes nr̃a ad quos confugimus in
auxilium. ut lib̃arent nos a facie re¬
gis assyrioꝵ. Et qͣmͦ effugere potimꝰ
nos : Etharthan .lxx. thanathan tͣn¬
stulerunt. & ꝓ sargon arna. quod quid
interp̃tetur scrre non possum. Neq eni
falsorum nominum falsas posstimus
echimologias fingere. Sunt autem
nomia non hebrea s assyria. E quib
sonare cognouimꝰ charchan durtem
decdit: uel suꝑfiuus siue elongans. Sar¬
gon autem: princeps orci. Hic rex assy¬
rius quem supͣlegimꝰ sensum magnũ
habet duces plurimos. qtioꝵ unts ẽ
tharchan elatus in suꝑbiam. & longe
ꝓcedens inscelere. & amplior cȩceris.

Expanded text:
Egyptum et super Ethyopiam, sic minaEgyptum et super Ethyopiam, sic minabit rex Assyriorum captivitatem Egypti et transmigrationem Ethyopie, iuvenum et senum, nudam et discalciatam, discopertis natibus ignominiam Aegypti et timebunt et confundentur ab Aethiopia spe sua et ab Aegypto gloria sua et dicet habitator insulae huius in die illa ecce haec erat spes nostra ad quos confugimus in auxilium ut liberaret nos a facie regis Assyriorum? Et quomodo effugere poterimus nos? Pro Thartan LXX Thanatan transtulerunt: et pro Sargon, Arna: quod quid interpretetur, scire non possumus. Neque enim falsorum nominum falsas possumus etymologias fingere. Sunt autem nomina non Hebraea, sed Assyria, e quibus sonare cognovimus Thartan, turrem dedit, vel superfluus, sive elongans. Sargon autem princeps horti. Hic rex Assyrius quem supra legimus sensum magnum, habet duces plurimos, quorum unus est Thartan, elatus in superbiam, et longe procedens in scelere, et amplior caeteris:
Abbreviated transcription (Latin):
popłs m̃s egypto. & opus mantrum
mearum assyrio. hereditas atitẽ mea
isrł̃. Terctus erit ifrł in egypto ce in
assyrns ut omnem massam suȩ bene¬
dicc̃ionis fermento miseeat: & qͥ prtus
contͣ se hostilit dissidebant hac bened¬
ctionis fibula copulent̾. & sit populꝰ
deiegyptiꝰ. & opus manuum eiꝰ assyriꝰ.
hereditas autem eiꝰ ifrł. Benedictus ẽ
egyptiꝰ dño. quia isrlis societate benedi¬
citur. & opus manuum eiꝰ assyrtus: qͥa
intpso suam clementiam demonstra¬
int. Isr ł autem solus potest dicere pars
mea dnis. qͥ mente conspicit đm. ce ciꝰ
est tharchan in azotum. eum misisset eũ
sargon rex assyriorum &e pugnasset contͣ
arotum & cepisset eam: in tempore illo
locutꝰ ẽ dñs in manu ysaie filii amos di¬
cens. Uade &e soltie saccum de lumbis
tuis. & calciam̃ta tua de pectib tuis tol¬
Et ctixit dñs. Sicut ambulauit sertiꝰ
m̃s ysaias nudꝰ & discalciatꝰ. trium an¬
norum signum & portentum erit suꝑ

Expanded text:
opus manuum mearum Assyrius: haereditas autem mea Israel. Tertius erit Israel in Aegypto et in Assyriis, ut omnem massam suae benedictionis fermento misceat, et qui prius contra se hostiliter dissidebant, hac benedictionis fibula copulentur; et sit populus Dei Aegyptus, et opus manuum ejus Assyrius, haereditas autem ejus Israel. Benedictus est Aegyptius Domino, quia Israelis societate benedicitur. Et opus manuum ejus Assyrius, quia in ipso suam clementiam demonstravit. Israel autem solus potest dicere: Pars mea Dominus ; qui mente conspicit Deum, et ejus est Tharthan in Azotum cum misisset eum Sargon rex Assyriorum et pugnasset contra Azotum et cepisset eam in tempore illo locutus est Dominus in manu Isaiae filii Amos dicens vade et solve saccum de lumbis tuisEt dixit Dominus: Sicut ambulavit servus meus Ysaias nudus et discalciatus, trium annorum signum et portentum erit super
Abbreviated transcription (Latin):
dixit dñs. Uade & pone specłatorẽ
&e quod cunq uderit annunciet.
Et uidit currum duorum equitũ
ascensorem asini. & ascensorem ca¬
meli. Et contemplatꝰ est diligenter
multo intintu. &e clamauit leo: Lix¬

Expanded text:
Dominus: Vade, et pone speculatorem: et quodcumque viderit, annuntiet. Et vidit currum duorum equitum, ascensorem asini, et ascensorem cameli: Et contemplatus est diligenter multo intuitu. Et clamavit leo:
Abbreviated transcription (Latin):
mundusticis nos libarent. Qtomͦ
geffugere poternnus cum capti sint
h in quib spem habebamꝰ: Et hoc
notancdum quod anceqͣm capiatur
arotꝰ. ꝓpħa sacco uesticus sit & calciat᷑
pedib ut plangat quidem eos qui ar¬
dentib diabol iacłis uailnerati scnt.
& libidiniserutunt : s mchilominꝰ
tpse calciatus incedat ce calcare possit
suꝑ serpentes & scorpiones. & sccurꝰ
incedere ꝑ huius scł̃i heremum. in qͣ
sunt serpentes &e scorpiones. & bona¬
rum rerum sitis. Postquam autem
arotꝰ capta fu̾it in typum captitu¬
tatis egypti & tͣnsmigrationis echi¬
opie ipse dis calciat᷑ & nudus ince¬
dat. Nec enim in derrasc̃a ad quam
ire festinat sacco uestitus &e oꝑtis pel¬
le pecdib uel stare poterat uel am¬
bulare chieente dño. Solue calciam¬
tum de pedib duus. locꝰ enim in qͦ
stas terra sc̃a ẽ. Onus descrti maris.

Expanded text:
mundi istius nos liberarent? Quomodo ergo effugere poterimus, cum capti sint hi in quibus spem habebamus? Et hoc notandum, quod antequam capiatur Azotus, Propheta sacco vestitus sit, et calciatis pedibus, ut plangat quidem eos, qui ardentibus diaboli jaculis vulnerati sunt, et libidini serviunt; sed nihilominus ipse calciatus incedat, ut calcare possit super serpentes et scorpiones, et securus incedere per hujus saeculi eremum, in qua sunt serpentes et scorpiones, et bonarum rerum sitis. Postquam autem Azotus capta fuerit, in typum captivitatis Aegypti, et transmigrationis Aethiopiae, ipse discalciatus et nudus incedat. Neque enim in Terra sancta, ad quam ire festinat, sacco vestitus, et opertis pelle pedibus, vel stare poterat, vel ambulare, dicente Domino: Solve calciamentum de pedibus tuis, locus enim in quo stas, terra sa
Abbreviated transcription (Latin):
putemus partia ẽẽ supplicia. s magniᷤ
elongata demporib. In ipsa autẽ cap¬
diuitate & tͣnsmigratione egypti ibt
iutienes & senes qui in malica robo¬
rati sunt. & ad ꝑfecte etatis uitia ꝑtie¬
nerunt nudi. ut omnia eorum scele¬
ra patrant. incħ enm occultum qͦd
non reuelabitur. &e discalciati quia
pascha dñi comedere ñpotucrunt.
Quod qui comedit accinctos habet
lumbos. & denet manu bacłmn. ce cal¬
ciatis stat pedib: ne ꝑ scłi huits so¬
litudinem tͣsiens a serpentib mor¬
deatur. Tunc discooꝑte erunt nates
eorum. ꝑ quas stercus egerior. & oĩs
ignominia egypti demonstrabit᷑. ita
ut confundantur qui habuerunt spẽ
in egypto &e in ethiopia. & głam suã
in confusionem uiderint ẽẽ mutatã:

Expanded text:
ia, sed magnis elongata temporibus. In ipsa autem captivitate et transmigratione Aegypti, ibunt juvenes, et senes, qui in malitia roborati sunt, et ad perfectae aetatis vitia pervenerunt, nudi, ut omnia eorum scelera pateant Nihil enim occultum quod non revelabitur, et discalciati, quia Pascha Domini comedere non poterunt: quod qui comedit, accinctos habet lumbos, et tenet manu baculum, et calciatis stat pedibus, ne per saeculi hujus solitudinem transiens, a serpentibus mordeatur . Tunc discoopertae erunt nates eorum, per quas stercus egeritur, et omnis ignominia Aegypti demonstrabitur, ita ut confundantur qui habuerunt spem in Aegypto et in Aethiopia, et gloriam suam in confusionem viderint esse mutatam:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ dimidiam partem substantie sue
pauꝑib reꝓmisit. Querit᷑ si egyp¬
tus saluator & ꝓpugnator ẽ missus.
nabit eam. Quem enim cdiligit dñs
tu ꝑcussisti ꝑsecuti sunt. & suꝑ dolo¬
rem uulnerum meors addiderunt.
Sigͦ ꝓpͥo filio ñ peꝑcit. s tradidie eũ
ꝓ nobis. ut illius liuore & uulnerib
sanarem. tradichit dñs ce mardyres¬
ad passiones. s rursum cos in resur¬
rectione sanabit. ut illoꝵ uulnerib
fides credentium confirmet᷑. Uude
& ad iob da. Pttas me tͥ altaer locu¬
dum nisqut appareres iustus: Ipse
enim dolere facit a reddit p̾stine si¬
nitati. & tusitat scruos suos inutrga
ut miscđiam fuam non austrat ab
cis. Unde filie &e nurtis q̃ multum
peccauerunt. & diuaricauerunt pe¬
des suos omni tͣnseunti. ñ tusitantur
neq corriyiuntur chicente domino.
Uonusitabo sitꝑ filias ur̃as cum fue¬
rint forncate. a sitꝑ nurtis uras¬

Expanded text:
 mediam partem substantiae suae pauperibus repromisit . Quaeritur, si Aegyptis salvator et propugnator est missus nabit eam. Quem enim diligit Dominus, tu percussisti, ipsi persecuti sunt: et super dolorem vulnerum meorum addiderunt . Si ergo proprio filio non pepercit, sed tradidit eum pro nobis, ut illius livore, et vulneribus sanaremur : tradidit Dominus et martyres passioni, sed rursum eos in resurrectione sanabit, ut illorum vulneribus fides credentium confirmetur. Unde et ad Job dicitur: Putas me tibi aliter locutum, nisi ut apprem facit, et reddit pristinae sanitati; et visitat servos suos in virga, ut misericordiam suam non auferat ab eis. Unde filiae, et nurus, quae multum peccaverunt, et divaricaverunt pedes suos omni transeunti, non visitantur neque corripiuntur, dicente Domino: Non visitabo super filias vestras, cum fuerint fornicatae: et super nurus
Abbreviated transcription (Latin):
um. &e signum &e saluatorem qͥ liberet
eos. & quod dñs cognosceret᷑ ab egyptiiᷤ.
& ipsi cognoscerent eum. & quod offer¬
rent hostias & mimera. & uota ꝑsolue¬
rent. & ꝑcussi sanarent᷑ ce reuerterent᷑
ad dñm &e placaretur eis. & ttm sana¬
rentur. sic &e hoc quod seqinit᷑ seruire
egyptios assyrus. in bonam pardem
accipiendum ẽ. Seruit enim & apłs
credentib. ut luc̃ eos faciat : & es au
subicitut fĩi suo iacob. ut particeps fi¬
at benedict̾ionum eiꝰ. O qui ꝑriores
degentib saluati fĩ̾int ce habuerint
inse altare b̃n: eos qͥ inditricia ꝑseue¬
rant. fua seruitute saluabunt. & cõmix¬
tione ac societate corum ꝑgent ad assy¬
rios. ut assyrios ducant ad egyptum.
& postea possint ad isrłiticum popłm
ꝑuenire. Obhanc causam reor &e fide¬
lem mulierem scruire uiro infideli:
ut paulatim cum de egypto &e assyri¬
is pertrahat ad iudeam. In die illa
erit isił tercius egyptio. & assyrio be

Expanded text:
um, et salvatorem, qui liberaret eos; et quod Dominus cognosceretur ab Aegyptiis, et ipsi cognoscerent eum; et quod offerrent hostias et munera, et vota persolverent et percussi sanarentur, et reverterentur ad Dominum, et placaretur eis, et iterum sanarentur: sic et hoc quod sequitur, servire Aegyptios Assyriis, in bonam partem accipiendum est. Servit enim et Apostolus credentibus, ut lucri eos faciat . Et Esau subjicitur fratri suo Jacob , ut particeps fiat benedictionum ejus Igitur qui priores de gentibus salvati fuerint, et habuerint in se altare Domini, eos qui in duritia perseverant, sua servitute salvabunt, et commixtione ac societate eorum, ipsi pergent ad Assyrios, ut Assyrios ducant ad Aegyptum; et postea possint ad Israeliticum populum pervenire. Ob hanc causam reor, et fidelem mulierem servire viro infideli, ut paulatim eum de Aegypto, et Assyriis pertrahat ad Judaeam. In die illa erit Israel tertius Aegyptio et Assyr
Abbreviated transcription (Latin):
ñ lingua hebrea s lingua chanantti¬
ad locum. G & nos licet sc̃i qͣmdtum
egypto sumꝰ & inistitis mundi t̾samtr
teneb̾s. non possumꝰ loqͥ lingua hebrca:
s lingua chananttide. que int̃ egyp¬
dam & hebream media ẽ: & hebreȩ
magna ex parte confinis. ¶hanaan
int̃pretat᷑ qtiasi commotio: siue quas
res pondens. Qñ gͥ ab egypto recedimꝰ
& erire uolum de potestate pharaonis.
ita ut tra nr̃a & confessio formidolosa
sit egypto. tc̃ mouem̃ & quasi respon¬
demtis dñi tioluntaq: & tamen quia
adhuc in p̃senti scłosumus. lingua he¬
cituum: hoc sigcat quod etiam hic po¬
sici. nequaquam demonum s derre¬
cordemtir omnpodentis. De his .uͤ. ꝙ
uitatib cum aliarum .iiͦii. tacita sint

Expanded text:
non lingua Hebraea, sed lingua Chananitinon lingua Hebraea, sed lingua Chananitiad locum. Ergo et nos licet sancti quamdiu in Aegypto sumus, et in istius mundi versamur tenebde, quae inter Aegyptiam, et Hebraeam media est, et Hebraeae magna ex parte confinis. Chanaam, interpretatur, quasi commotio, sive quasi respondens. Quando igitur ab Aegypto recedimus, et exire volumus de potestate Pharaonis, ita ut terra nostra, et confessio formidolosa sit Aegypto: tunc movemur et quasi respondemus Domini voluntati, et tamen quia adhuc in praesenti saeculo sumus, lingua Heinum exercituum, hoc significat, quod etiam hic positi nequaquam daemonum, sed Dei recordemur omnipotentis. De his quinque civitatibus, cum aliarum quatuor tacita sint
Abbreviated transcription (Latin):
ad metendum. &e nequaqͣm euru fu¬
erimus in terram: s tuxta euangeli
lum aspicere ñ pot̾at. eleuauertimus
ocłos nr̃os. & dixerimꝰ ad de leuaui o¬
culos meos qui habitas in cȩlo. ocłsnr
& uisᷤ loquit᷑ lingua chananttide.
Si circumcidertmꝰ aitres nras & au¬
dierimus dñm loquentẽ qui habet
aures audiendi audiat. auditus nr
loquit᷑ lingua chananttide. Quipo¬
huius odoratꝰ loquitur lingua cha¬
nanttide. Gustus quoq in bonam
partem accipit᷑ eius qui comedit pa¬
nem de cȩlo descendentem. panemui¬
uum &e n mortuum: & audit illud
gustate &e uidete quam suauis ẽ dñs.
statmq loquitur lingua chananto¬
de. D &e tactꝰ spitalis ẽ de quo loħs
apłs ait. manus nre palpauerunt de
uerbouitȩ. & qui fide tangit dñm iho
lla ut de eo saluator possit dicere. teq¬
git me aliquis. ego enim scio tintutem
exisse de me. Didiermꝰ quanta bona tͥ¬
buat eleuata manus dm̃i: queramꝰ qͣre

Expanded text:
ad metendum, et nequaquam curvi fuad metendum, et nequaquam curvi fuerimus in terram, sed juxta Evangeliclum aspicere non poterat , elevaverimus oculos nostros et dixerimus, Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelus loquitur lingua Chananitide. Si circumciderimus aures nostras, et audierimus Dominum loquentem: Qui habet aures audiendi audiat , auditus noster loquitur lingua Chananitide. Qui pohujus odoratus loquitur lingua Chananitide. Gustus quoque in bonam partem accipitur ejus qui comedit panem de coelo descendentem, panem vivum et non mortuum, et audit illud: Gustate et videte quam suavis est Dominus , statim loquitur lingua Chananitide. Sed et tactus spiritualis est, de quo Joannes Apostolus ait: Manus nostrae palpaverunt de Verbo vitae ; et qui fide tangit Jesum, ita ut de eo Salvator possit dicere: Tetigit me aliquis, ego enim scio virtutem exisse de me . Didicimus quanta bona tribuat elevata manus Domini; quaeramus quare
Abbreviated transcription (Latin):
cogitauit. Singla breuit̃ tͣnscurri¬
mus. ut ad reliqua trans camus.
Indie illa erunt.u. eruitates in t̾ra
egyyti loquentes lingua chanan¬
tide & iurantes ꝑ dñm exercituum.
Cuttas solls uocabitur una. Mul¬
dum ꝓdest manꝰ dñi eleuata siue
cominota sitꝑ egyptum ut terra tu¬
de sit ez in timorem: & omnis qͥ illiꝰ
recordat᷑ fu̾it ꝑtimescat. In illo tp̃r
odoratum. gustum. & tactum. Qndo
uidemꝰ mulierem ad concupiscendũ
insus nr loquit᷑ lingua egyptia. Qñ
audimus iudictum sanguinis dicen¬
te dño non suscipias auditionem ua
delicus. & lacem si lectos eburneos.
ratusm̃r loquit᷑ lingua sgẏptia. Qñ¬
lingua egyptia. Sinon audierimꝰ
illud quod apłs loguitur. bonum est
homini mulierem non tangere. sed
econtͣrio iungamur meretͥei : tactus
nr loginitur lingua egyptia. Om aũ¬
e contrario leuauerimus ocłos nr̃os
& uiderimus qͦd regiones iam albe fc̃

Expanded text:
cogitavit. Singula breviter transcurricogitavit. Singula breviter transcurrimus, ut ad reliqua transeamus. In die illa erunt quinque civitates in terra Aegypti loquentes lingua Chananitide, et jurantes per Dominum exercituum: civitas solis vocabitur una. Multum prodest manus Domini elevata sive commota super Aegyptum, ut terra Judae sit ei in timorem, et omnis, qui illius recordatus fuerit, pertremiscat. In illo tempoodoratum, gustum, et tactum. Quando videmus mulierem ad concupiscendum, visus noster loquitur lingua Aegyptia. Quando audimus judicium sanguinis, dicente Domino: Non suscipies auditionem vandeliciis, et jacemus super lectos eburneos, ratus noster loquitur lingua Aegyptia. Qulingua Aegyptia. Si non audierimus illud, quod Apostolus loquitur: Bonum est homini mulierem non tangere ; sed econtrario jungamur meretrici, tactus noster loquitur lingua Aegyptia. Sin autem econtrario elevaverimus oculos nostros, et viderimus quod regiones jam albae sint
Abbreviated transcription (Latin):
lier ñ timore fortuito qui uiris acci¬
dere consueuit quos ñ amat egyptꝰ
& suffocat & inderficit. s tmore femi¬
neo quas solas uult pharao uiuere.
Cimebit autem commotionem stue
elcuationem manꝰ dñi. ꝑ quam sup¬
plicia demonstrant᷑. quam mouie¬
bit et eleuabit ut ꝑcutiat egyptũ.
Tunc terra iuda scientia scripturaꝵ
lex ce ꝓpħe. etanglia. & apłorum eplȩ
erunt egẏpto in festiuitatem si cas
cognoũit. uel in timorem si compa¬
ratione doctͥnȩ ce ueritatis earum
se intellerertt habuisse mendaciũ.
Omnis qui huius terre fu̾nit recorda¬
dus pauehit eo pauore qui dticit ad
uitam. Principium einm sapientie
timor dñi. Et hoc non solum inõ¬
summatione mundi. s in p̃senti qͦ
tempore acciꝑe possumus quod ec¬
clesiasticum uirum & doctͥns cęlest¬
bus eruditum omnis hereticus di¬
meat. & recordatione illtus terreat᷑.
Simebit autem &e patiebit consiliũ
dñi quod siꝙ egẏotum mundristiꝰ

Expanded text:
lier, non timore fortuito, qui viris accilier, non timore fortuito, qui viris accidere consuevit, quos non amat Aegyptus, sed suffocat et interficit; sed timore femineo, quas solas vult Pharao vivere. Timebit autem commotionem, sive elationem manus Domini, per quam supplicia demonstrantur, quam movebit et elevabit, ut percutiat Aegyptum. Tunc terra Juda, id est, scientia Scripturarum, lex eerunt Aegypto in festivitatem, si eas cognoverit: vel in timorem, si comparatione doctrinae et veritatis earum se intellexerit habuisse mendacium. Omnis qui hujus terrae fuerit recordatus, pavebit eo pavore, qui ducit ad vitam: Principium enim sapientiae, timor Domini . Et hoc non solum in consummatione mundi, sed in praesenti quoque tempore accipere possumus; quod Ecclesiasticum virum, et doctrinis coelestibus eruditum, omnis haereticus timeat, et ad recordationem illius terreatur. Timebit autem et pavebit consilium Domini, quod super Aegyptum mundi istius
Abbreviated transcription (Latin):
s truncum ex utͣq parte anmal. ꝓ
pͥncipio & fine. qͦd ce syminachus
& .lix. tͣnstulerunt. theodotio more
suo ipsauierba hebraica posuit. caffec¬
&e ẽsmoñ. quod aquila inderpretatꝰ
est incuruum atq ꝑuersum. in in¬
curuo senes intelligi uolens. in ꝑu̾so
lasciuientes pueros. qui omĩa ꝑũs a
faciant. ac ꝑ hoc eẽ sensum quod in
egypto non solum caput desit & cau¬
mulieres & stupebunt & timebunt
a facie cominotionis manus cdm̃i ex¬
ercituum quam ipse mouebit fuꝑ
cam: & erit terra iuda egypdo in fe¬
stiuitatem. Omnis quiillius fu̾it
recordatꝰ pauebit a facie consilii do¬
mini exercituiũ quod ipse cogitatut
stiꝑ eam. In illo tempore hoc enim ut
crebro diximus sig̃cat dies qñ miscu¬
erit dñs sp̃m erroris atq uertiginis
ut euomat egyptꝰ uinum draconũ.
& furorem aspictum insanabilem in¬
telligens errorem suum & ebrietatem
pͥstinam. Egyptꝰ timebit quasimo¬

Expanded text:
sed truncum ex utraque parte animal. Pro sed truncum ex utraque parte animal. Pro principio et fine, quod et Symmachus et LXX transtulerunt, Theodotio more suo ipsa verba Hebraica posuit CHAPHPHE et AGMON : quod Aquila interpretatus est, incurvum, atque perversum. In incurvo, senes intelligi volens; in perverso, lascivientes pueros, qui omnia perversa faciant; ac per hoc esse sensum, quod in Aegypto non solum caput desit et caumulieres et stupebunt et timebunt a facie commotionis manus Domini exercituum quam ipse movebit super eam et erit terra Iuda Aegypto in festivitatem omnis qui illius fuerit recordatus pavebit a facie consilii Domini exercituum quod ipse cogitavituper eam. In illo tempore, hoc enim, ut crebro diximus, significat dies, quando miscuerit Dominus spiritum erroris atque vertiginis, ut evomat Aegyptus vinum draconum, et furorem aspidum insanabilem, intelligens errorem suum et ebrietatem pristinam, Aegyptus timebit quasi mu
Abbreviated transcription (Latin):
ginis corrutibilis hominis ce uolu¬
crum. & qͣdrupedum &e serpentcum.
Quod quidem ñ solum in epła ad
romanos:s & ad thessalonieenses
de antixp̃o legimꝰ. Aꝰ eo quod caritatẽ
u̾itatis non susceꝑunt ut saluarent᷑:¬
immitoee eis ds oꝑationem erroris
ut credant mendatio. & iudicentur
om̃s qͥ non crediderunt ueritati. s cõ¬
placuerunt sͥ in m̃dacio. Quod puto
apłm paulum de p̾senti ysaie lect̾ione
sumpsisse: in qͣ dicit. Dñs mis cuit
eis sp̃m erroris &e errare fecerunt egyp¬
tum tnomnib oꝑib fuis sicut errat
inquit ebrius &e tiomens : qui mebri¬
atus ẽ ttiis. De quib ebriis iohel lo¬
quitur. Ue qͥ ebrii sunt absq tino.⁊
nonsolum ebrii s ce uomentes fur orẽ
draconum. & furorem aspidum infa¬
nabilem: ut postqm huruscem᷑ uinũ
euomuertnt intelligant ebrietatẽ
suam atq cognoscant quod qͣmdiu
ebriifuit noc pͥnciptum habueriÑ
nec finem.i. nec captit nec catidam:

Expanded text:
ginis corruptibilis hominis, et voluginis corruptibilis hominis, et volucrum, et quadrupedum, et reptilium. Quod quidem non solum in Epistola ad Romanos, sed et ad Thessalonicenses de Antichristo legimus: Pro eo quod charitatem veritatis non susceperunt, ut salvarentur, mittet eis Deus operationem erroris, ut credant mendacio, et judicentur omnes qui non crediderunt veritati, sed complacuerunt sibi in mendacio : quod puto Apostolum Paulum de praesenti Isaiae lectione sumpsisse, in qua dicit: Dominus miscuit eis spiritum erroris, et errare fecerunt Aegyptum in omnibus operibus suis, sicut errat, inquit, ebrius et vomens, qui inebriatus est vitiis. De quibus ebriis Joel loquitur: Vae qui ebrii sunt absque vino. Et non solum ebrii: sed et vomentes furorem draconum, et furorem aspidum insanabilem, ut postquam hujuscemodi vinum evomuerint, intelligant ebrietatem suam, atque cognoscant, quod quamdiu ebrii fuerint, nec principium habuerint, nec finem, id est, nec caput, nec caudam:
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipes mempheos. qͥ eloquentie et
oris polluere iactantia. Memphis
enm os uel ex ore interpretatur. et
q sequit᷑ deceꝑunt egyptum angulũ
popłoꝵ eiꝰ. fiue iurta .lxx. decipient
egyꝓtum ꝑ trib. hoc sig̃cat quod reg¬
num sapientiȩ scłaris stultum ecce¬
monstret᷑: & singłorum dogmatum
pͥncipes qui interpretant̃ tribus aꝑ¬
guantur stultos habuisse doct̾ores.
Dñs enim miscuit eis sp̃m tierdiginiᷤ
Et siẽ non ꝓbauerunt dm habere
in noticiam. tͣdidit illos ds in repro¬
bum sensum. Et qͣmͦ qͥ sc̃s ẽ cum yfa¬
ia dicere potest sp̃m salutis tue facie¬
mus suꝑ terram: sic qui peccator est
et de. Sin autom scandalizat᷑ hercticᷤ
qui uetꝰ non recipit testamentum qͦd
dñs miscere dicatur erroris uel tien
rursum. Tradidit illos d̾s in reꝓbũ
senstm. ut faciant que ñ oportet.
Tracdundur autem in desideriis cor¬
dis: qͥa immutauert̃ głam incor¬
ruptibilis deim similitudinemima¬

Expanded text:
principes Mempheos, qui eloquentiae et principes Mempheos, qui eloquentiae et oris polluere jactantia. Memphis enim, os, vel, ex ore, interpretatur, et que sequitur: Deceperunt Aegyptum angulum populorum ejus, sive juxta LXX: decipient Aegyptum per tribus, hoc significat, quod regnum sapientiae smonstretur, et singulorum dogmatum principes, qui interpretantur tribus, arguantur stultos habuisse doctores. Dominus enim miscuit eis spiritum vertiginis, Et sicut non probaverunt Deum habere in notitia, tradidit illos Deus in reprobum sensum . Et quomodo qui sanctus est cum Isaia dicere potest: Spiritum salutis tuae faciemus super terram , sic qui peccator est,et te . Sin autem scandalizatur haereticus, qui Vetus non recipit Testamentum, quod Dominus miscere dicatur erroris vel vertirursum: Tradidit eos Deus in reprobum sensum, ut faciant quae non conveniunt. Traduntur autem in desideriis cordis, quia mutaverunt gloriam incorruptibilis Dei in similitudinem ima
Abbreviated transcription (Latin):
clementie. In die illa erit tua de e¬
gẏpto inassyrios. & intrabit assyriꝰ
in egyptum. & egyycius in assyrios.
& seruient egyptii assyrus: Quomͦ
cetera quȩ prȩcedunt in bonam par¬
tem accidisse egyptiis demonstratumꝰ¬

Expanded text:
erit via de Aegypto in Assyrios: et intrabit Assyrius in Aegyptum, et Aegyptius in Assyrios: et servient Aegyptii Assyriis. Quomodo caetera quae praecedunt in bonam partem accidisse Aegyptiis demonstravim
Abbreviated transcription (Latin):
& ub abundauit peccatum suꝑabtin¬
det gr̃a. Unum autom altare egypti
.i. munch istrus cicit᷑ : ut cunct̾a alta¬
ria q̃ contra ȩccłiȩ eriguntur altare.
sciamꝰ ẽẽ non dñi. Usq ad finemuti¬
sionis egyptie in libro explanationũ
hystorie qr manifesta ꝓpħia erat dixi¬
mus. quod cuncta restrant᷑ ad xp̃m.
Et eognoscent egypti dñm in die
illa: &e colent eum in hostus & mu
nerib & uota uotiebunt dño & sol¬
uent. Et ꝑcutiet dñs egyptã pla¬
ga& sanabit eam. &e reuertentur
ad dñm ce placabitur eis. & sana¬
bit eos. Postquam cognouerint e¬
gyptii dñm colent eum in hostus sp̃i¬
dr̃o ce soluent: ut dicant cum dd
sacͥficium deosp̃c contribulatus. &
eleuatio mainitum mearũ
dentes niuazarcum. ce ipsi fuerint
natar ei uinum &e ficeram ñ bibentes
&e acetum quod dño ꝓpinadum e. &
quecunq fiunt ex uua uinee sodo¬
miticȩ. Cumq uota ꝑsolu̾̃me cum
abel. &e respexerit ea dñs. inuidebte
popłs & effundet sangumem xpĩa¬

Expanded text:
et ubi abundavit peccatum, superabundet gratia . Unum autem altare Aegypti, id est, mundi istius dicitur, ut cuncta altaria, quae contra Ecclesiae eriguntur altare, sciamus esse non Domini. Usque ad finem visionis Aegyptiae, in libro Explanationis Historicae, quia manifesta prophetia erat, diximus quod cuncta referantur ad Christum. Et cognoscent Aegyptii Dominum in die illa: et colent eum in hostiis, solvent. Et percutiet Dominus Aegyptum plaga, et sanabit eam: et revertentur ad Dominum, et placabitur eis, et sanabit eos. Postquam cognoverint Aegyptii Dominum, colent eum in hostiis spiriDomino et solvent; et dicent cum David: Sacrificium Elevatio manuum mearum credentes in Nazaraeum, et ipsi fuerint Nazaraei, vinum et siceram non bibentes , et acetum quod Domino propinatum est, et quaecumque fiunt ex uva Sodomitica. Cumque vota persolverint cum Abel, et respexerit ea Deus, invidebit populus, et effundet sanguinem christia
Abbreviated transcription (Latin):
iurantes ꝑ dñm exercituũ: nc̃ infert̃
crit altate adni i medio t̃re egypd qͦd
onias scd̃m ioscphtm male intelligens
implere conat᷑ est: & titubus domini
continens passionem. in qͦ scͥptum est
stimontum untu̾sartm genttum q̃
nc̃ egyptꝰ appellant᷑. Cumq ꝑsecutio
creuerit a facie tͥbulantrum nominris
xp̃iani. tẽ clamabunt in cordib scus
abba pat̾: & nutcet cdñs erercituũ sal¬

Expanded text:
num exercituum, nunc infertur: Erit altare Domini in medio terrae Aegypti, quod Onias secundum Josephum male intelligens implere conatus est. Et titulus Domini continens passionem, in quo scriptum est stimonium universarum gentium, quae nunc Aegyptus appellantur. Cumque persecutio creverit a facie tribulantium nominis Christiani, tunc clamabunt in cordibus suis: Abba pater . Et mittet Dominus exercituum Sal
Abbreviated transcription (Latin):
dos pisces. quod nos iurta sens um
int̃pretati sumꝰ. & in hebraico & in
cunctis interpretib in loco pisciũ
ponunt᷑ anme. ut ab hystoria tra¬
hamur ad tropologiam quod ui¬
delicet isti piscatores qui faciebant
lacunas & foueas ad hoc fecerint. ut
animas in eis dectꝑent. Notandum
quod ꝓ lacunis .lxx. zichon. tͣnstuler
quod genus ẽ potionis ex frugibus
aquaq confectum. Etuulgo in dal¬
matiȩ pannonieq ꝓuintiis. gentili
barbatoq sermone appellatur saba¬
tum. Hoc maxime uitunt᷑ egyptii ut
ñpuras aqͣs bibentib tribuant. sed
turbidas & cõmixtarum fegum simi¬
les: ut ꝑ huicem᷑i potionem. heretice
pͣtitatis doctͥna monstret᷑. Tẽ stulti
erunt pͥncipes thaneos quȩ interp̃ta¬
dur mandatum humile. Om̃s enm
hereciei contrariam altitudin humi¬
litatem docent & detrahunt ad infe¬
ros: & sunt pͥncipes humilis deiect̾i¬
q mandati. Consiliarii qͦ pharao
qui rer egypdi ẽ. &e recte dissipator &

Expanded text:
dos pisces, quod nos juxta sensum dos pisces, quod nos juxta sensum interpretati sumus, et in Hebraico, et in cunctis interpretibus, in loco piscium ponuntur animae, ut ab historia trahamur ad tropologiam, quod videlicet isti piscatores, qui faciebant lacunas, et foveas, ad hoc fecerint, ut animas in eis deciperent. Notandum quod pro lacunis LXX ζύθον transtulerunt, quod genus est potionis ex frugibus aquaque confectum, et vulgo in Dalmatiae Pannoniaeque provinciis, gentili barbaroque sermone appellatur sabaium. Hoc maxime utuntur Aegyptii, ut non puras aquas bibentibus tribuant, sed turbidas, et commixtarum fecium similes, ut per hujuscemodi potionem haereticae pravitatis doctrina monstretur. Tunc stulti erunt principes Taneos, quae interpretatur mandatum humile. Omnes enim haeretici contrariam altitudini humilitatem docent, et detrahunt ad inferos, et sunt pque mandati 293. Consiliarii quoque Pharao, qui rex Aegypti est, et recte dissipator, et
Abbreviated transcription (Latin):
ce tam̃ fragilis est citoq marcescit.
Omnes quoq riui arcfacto ⁊ iuors
capite siccabunt᷑: & quicquid prius
aquis rigabatur ȩgyptũs. arefactũ
non erit: ita ut mereant egyptii pis¬
catores qui contͣrii sunt piscatorib
dñi. ce lugeant qui mittebant ha¬
inum in flumen. ce expandebant re¬
te suꝑfaciem aque. Qui singłos qͦsq
decipiunt. hamum mnittunt in aqͥe
durbidas. Qui autẽ plures simtul.
ita ut in synagogis sathane loqͥnt᷑
publice. & populorum abducant
greges: isti rede suꝑ aquas mitocint
egyptias. Confundent᷑ etiam h qͥ
stib texitur sac̾dotum. pectentes il¬
lud& terentes fubtilia: quod ꝓprie
ad dialecticorum ardem ꝑtnet. Pro
fubtilib bẏssum .lxx. transtulertut:
quod & ipfum in sacerdotum uestib
deritur. Qͦdq sequitar & erunt i¬
rigua eiꝰ flaccentia. omnes qui facie¬
bant lacunas ad capiendos pisces.
hoc sig̾cat. quodommes insidie egõp¬
ti piscatorum destruantur & ꝑeant

Expanded text:
et tamen fragilis est, citoque marcescit. et tamen fragilis est, citoque marcescit. Omnes quoque rivi, arefacto rivorum capite, siccabuntur, et quidquid prius aquis irrigabatur Aegyptiis, arefactum, non erit: ita ut moereant Aegypti piscatores qui valde contrarii sunt piscatoribus Domini, et lugeant qui mittebant hamum in flumen, et expandebant rete super faciem aquae. Qui singulos quosque decipiunt, hamum mittunt in aquas turbidas. Qui autem plures simul, ita ut in synagogis Satanae loquantur publice, et populorum abducant greges, isti rete super aquas mittunt Aegyptias. Confundentur etiam hi qui stes facerent sacerdotum; plectentes illud, et texentes subtilia: quod proprie ad dialecticorum artem pertinet. Pro subtilibus, byssum LXX transtulerunt, quod et ipsum in sacerdotum vestibus texitur. Quodque sequitur: Et erunt irrigua ejus flaccentia, omnes qui faciebant lacunas ad capiendos pisces, hoc significat, quod omnes insidiae Aegypti piscatorum destruantur, et pere
Abbreviated transcription (Latin):
Et arescent &e confundentur qui
oꝑantur linum. & pectentes &e tex
flaccentia: omnes qͥ faciebant lacy¬
nas ad capiendos pisces. Stulti pͥn¬
cipes thanẽos. sapientes consiliarii
pharao. dederunt consiltum insipi¬
ens. Quando rex fortis ce durꝰ Añatꝰ
fuerit egypto. arescet omnis doctͥna
& pulchritudo eloquentie scłaris. ce
ipse fons ftumorum omnium diabo¬
lus a qͦ oriuntur omniamendacta
des olabitur: ita tit deficiant etc̃a flu¬
mina ce riui qͥ de turbidis nil aquis
implebant᷑: calamꝰ qͦ & tuncus nimia
siccitate arescent. ꝓ runco papyrtim
lxx. tͣnstulerunt. de quo carta fit. ad¬
dentes de suo. achiuikide : quod in he¬
braico non habetur. Cumq ab eru¬
ditis quererem quid hic sermosigni¬
ficaret audiui ab egyptus hoc nomi¬
ne lingua eorum omne quodin pa¬
lude turens nascitor. appellari. Ca¬
lamus autem uixta tropologiam ẽ
sermo uacuus & nicħ in se solidum
habens. & papyrus qui indetur qui¬
dem hab̃e medullam & ñ ẽẽ uacuuᷤ.

Expanded text:
 9.-- « Confundentur, qui operabantur linum, pectentes et texeflaccentia, omnes qui faciebant lacunas ad capiendos pisces. Stulti principes Taneos, sapientes consiliarii Pharao dederunt consilium insipiens. Quando rex fortis, durus dominatus fuerit in Aegypto, arescet omnis doctrina et pulchritudo eloquentiae saecularis, et ipse fons fluviorum omnium diabolus, a quo oriuntur universa mendacia, desolabitur: ita ut deficiant caetera flumina et rivi, qui de turbidis Nili aquis implebantur. Calamus quoque et juncus nimia siccitate arescent. Pro junco papyrum LXX transtulerunt, de quo charta fit, addentes de suo achi viride, quod in Hebraico non habetur. Cumque ab eruditis quaererem, quid hic sermo significaret, audivi, ab Aegyptiis hoc nomine lingua eorum omne quod in palude virens nascitur appellari. Calamus autem juxta tropologiam, est sermo vacuus, et nihil in se solidum habens: et papyrus qui videtur quidem habere medullam, et non est vacuus,
Abbreviated transcription (Latin):
lxx. interp̃tationem secutisumꝰ: qͥa ñ
multum ab hebraico distat insenfti.
Cet̾m ut uerhum ex uerbo de hebreo
transferam: ita apud eos legit᷑. Omnes
pͥmates tui migrauerunt simul ab ar¬
culigati sunt. Quam int̃pretationẽ
& alii interp̾tes secutifunt. Migra¬
uerunt om̃s enim hereticoꝵ pͥncipss
ad synagogam sathane a xp̃i eccłia.

Expanded text:
 interpretationem secuti sumus, quia non multum ab Hebraico distat in sensu. Caeterum ut verbum ex verbo de Hebraeo transferam, ita apud eos legitur: Omnes primates tui migraverunt simul, ab arcu ligati sunt: quam editionem, et alii interpretes secuti sunt. Migraverunt enim omnes haereticorum principes ad
Abbreviated transcription (Latin):
esebon deserta funt. & tunea saba
Lrx. Atidiuimꝰ iniuriam moab. conti¬
meliosts est ualde. Suꝑbia etus & in¬
ttria cius & furor. non sic̃ dtumnatio
tua. Non sic ultilabit moab. siqͥdem
in moab om̃s ululabunt : habitanti¬
bus de sech meditabis &e non confun¬
deris. Campi esebon lugebunt uine¬
as sabama. Quantis obsetiritatibus
locts iste iuxta .lxx. interp̃tes inuo¬
luttis sit: ex eo ꝑspicuum est. qͦd legi
uix pocest. Dicamtis gͦ tuxta hebraicã
Moris est scͥpturartm ut post quã
desꝑationem intis humane leco nun¬
cio fubleuauit. rursum negligentes
& nolentes agere pemtentiam commi¬
natione deterreant: ne bontras dei
induret cor gr̃m. Cuius rei unũ tm
ponamus exemplum. In centes imo. el¬

Expanded text:
Esebon deserta sunt, vinea Sabama. LXX: Audivimus injuriam Moab: contumeliosus est valde: superbia ejus, et injuria ejus, et furor non sicut divinatio tua: non sic ululabit Moab: siquidem in Moab omnes ululabunt: habitatoribus autem Deseth meditaberis: et non confunderis: campi Esebon lugebunt vineam Sabama. Quantis obscuritatibus locus iste juxta LXX Interpretes involutus sit, ex eo perspicuum est, quod legi vix poMoris est Scripturarum, ut postquam desperationem mentis humanae, laeto nuntio sublevaverint, rursum negligentes et nolentes agere poenitentiam comminatione deterreant, ne bonitas Dei induret cor nostrum. Cujus rei unum tantum ponamus exemplum. In centesimo
Abbreviated transcription (Latin):
tunt in marc huiꝰ scłi legatos.i. discip¬
los suos qͥ cortim portantes uolumina.
recte uasa papyri .i. cartacia suꝑ aguaᷤᷤ
portare dictnt᷑. q̃ delent᷑ uelocit̃. Dic̃
enim libri uirta aquias & htmorem ei

Expanded text:
tunt in mari hujus saeculi legatos, id est, disciptunt in mari hujus saeculi legatos, id est, discipulos suos, qui eorum portantes volumina, recte vasa papyri, id est, chartacia super aquas portare dicuntur, quae delentur velociter. Sicut enim libri juxta aquas et humore
Abbreviated transcription (Latin):
lige. Et pulchre alas dixit nauium.
Omins entm hercticꝰ pollicet᷑ excelsa.
& cum alas habe se iact̾et. tñ heret ĩ
salsis fluctib. & ꝓcul non recedit a
derra. in medioq cursti patit᷑ repen¬
de naufragium. Unde aqutila ꝓ cym¬
balo timbram alarum intretatts ẽ.
Non enim hñt alas. s alarum simil¬
tudinem. Quodq infert quȩ ẽ trans
fiumina ethiopię. hoc sig̃cat quod
impietate fua omnes uincant heretiei
Uerbi gr̃a. Dicit epicurꝰ non ẽẽ protui¬
dentiam & uoluptatem maximum
bonum. Comparatione hutus scelera¬
tior marcion est. & omnes herecici qui
uctꝰ lacerant testamentum. Cum enĩ
rccipiant ꝓuidentiam accusant crea.¬
torem: & asscrunt eum in plerisq oꝑib
errasse. & ñ ita fecisse ut facere debtie¬
iat. Ad qͣm enim utilitatem hominum
serpentes. scorpios. cocodrillos. & pu¬
lices. cimicesq & ccilices ꝑtinere: Ist
gͦ trans flumina echiopie funt. & mit¬

Expanded text:
lige. Et pulchre alas dixit navium, lige. Et pulchre alas dixit navium, omnis enim haereticus pollicetur excelsa, et cum alas habere se jactet, tamen haeret in salsis fluctibus, et procul non recedit a terra, in medioque cursu patitur repente naufragium. Unde Aquila pro cymbalo, umbram alarum, interpretatus est, non enim habent alas, sed alarum similitudinem. Quodque infert, quae est trans flumina Aethiopiae, hoc significat, quod impietate sua omnes vincant haeretici. Verbi gratia: Dicit Epicurus non esse providentiam, et voluptatem maximum bonum. Comparatione hujus sceleratior Marcion, et omnes haeretici, qui vetus lacerant Testamentum. Cum enim recipiant providentiam, accusant Creatorem, et asserunt eum in plerisque operibus errasse, et non ita fecisse, ut facere debuerat. Ad quam enim utilitatem hominum, serpentes, scorpios, crocodilos, et pulices, cimicesque et culices pertinere? Isti ergo trans flumina Aethiopiae sunt, et mit