comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
torii sp̃s in ministium missi h
hiis testimonus asserũt ꝗda
õs angłos mitti. nec debet inli¬
gnum uideri si etiã superiores
mittãtur. cum ⁊ille qui c̃ator
ẽ omnium ad hec infi̾ora descẽ¬
dit.

Expanded text:
tores spiritus, in ministerium missi. His testimoniis asserunt quidam omnes angelos mitti. Nec debet indignum videri si etiam superiores mittantur, cum et ille qui creator est omnium ad haec inferiora descenderit.
Abbreviated transcription (Latin):
etiã inuestigandum ẽ utrũ
om̃s illi celestes sp̃s ad ext̾iora
mntianda mittãtur. Quida
putãt aliquos in illa multitu¬
dine eẽ qui foras ꝓ offõ suo exe¬
unt. alios qui sẽꝑitus assis¬
tunt. sicut scͥptum ẽ indamele.
Milia milium mĩstrabant ei.
sius ingerarchia que sac prin
cipatus dr̃. de prelatõe sp̃uum a¬
it suꝑiora illa agmina ab inti¬
mis num quã recedunt. qm̃ ea
uͥbi infiores inficiãtur. Obiec

Expanded text:
etiam investigandum est utrum omnes illi coelestes spiritus ad exteriora nuntianda mittantur. Quidam putant aliquos in illa multitudine esse qui foras pro officio exeunt, alios qui intus semper assistunt; sicut scriptum est in Dan., c. 7: Millia millium ministrabant ei, siscipatus dicitur, de praelatione spirituum ait: Superiora illa agmina ab intimis nunquam recedunt, quoniam ea nisi inferiores, inficiantur. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
tis fuit. ⁊ in ip̃o em̃ ⁊ malio eã
extitit ut fiẽt det̃ior. In alior
qr indiabolo qui suasit. Imp¬
so qr uolũtate lib̾i arbitrii cõ¬
sensit. ⁊ cum lib̃m arbitriu
sit bonũ: exre utiꝙ boã malu
ille ꝯsensus ꝓueĩt. ⁊ ita exbo¬
no malũ manauit. De hocãt
in seq̃nti plenius tctabimus.
cum origo mali ⁊ in qua recoa¬
lescat inuestigabr̃. Anuolun
ue tas p̾cesẜit illd̃ poc̃m.

Expanded text:
tis fuit. In ipso enim et in alio causa extitit ut fieret deterior. In alio, quia in diabolo qui suasit; in ipso, quia voluntate liberi arbitrii consensit, et cum liberum arbitrium sit bonum, ex re utique bona malus ille consensus provenit, et ita ex bono malum manavit. De hoc autem in sequenti plenius tractabimus, cum origo mali, et in qua re coalescat, investigabitur. 12. An untas praecesserit illud pec
Abbreviated transcription (Latin):
Item aus. Nemo tollit pecca¬
ta nisi solus xp̃c qui ẽ agnus
tollens ucc̃a mundi. tollit ⁊¬
aut ⁊ dimittendo que fẽa st̃
⁊ adiuuantone fiant ⁊ ꝑdu¬
cendo aduitam ubi ommnino
fieri nõ possunt. ¶Iis alus¬
q płib testimoniis docetur
deum solum ꝑse peccata li¬
mittẽ ⁊ sicut dimittit quib¬
dam ita ⁊ alioꝵ quoꝵdam pe¬
ccã retinet.
dimittunt ⁊ tenẽt pcẽa suo

Expanded text:
an.: Nemo tollit peccata, nisi solus Deus, qui est Agnus tollens peccata mundi. Tollit autem et dimittendo quae facta sunt, et adjuvando ne fiant, et perducendo ad vitam, ubi omnino fieri non possunt, His aliisque pluribus testimoniis docetur Dominum solum per se peccata dimittere; et sicut dimittit quibusdam, ita et aliorum quorumdam peccata retinet. 5. dimittunt, et tenent peccata, suo
Abbreviated transcription (Latin):
quare equalitas dicatur ẽẽ
.infilio cum una ⁊ summa sit¬
equalitas trium hoc ideo forte
dictũ ẽ. quia filius gentus
ẽ apr̃e equalis gignenti et

Expanded text:
quare aequalitas dicatur esse in Filio, cum una et summa aequalitas sit trium. Hoc ideo forte dictum est, quia Filius genitus est a Patre aequalis gignenti, et
Abbreviated transcription (Latin):
qr innullo põt abhoĩe suꝑari.
uł impediri eius uolũtas. set
ut iustitiam suã hõĩb ostẽde¬
ret. ⁊ mali eẽnt in excusabiles.
Deniq ut bom exobedĩa grãm.
mali ex inobeclĩa penam sorti¬
rẽtur. sicut utrisq ab et̃no pre¬
cepit uł ꝓhibuit aquibdam
uoluit fieri uł uitani. s nõ ab
pit. ⁊ inuet̾i⁊ in noua lege q̃

Expanded text:
potest ab homine superari vel impediri ejus voluntas, sed ut justitiam suam hominibus ostenderet, et mali essent inexcusabiles; denique ut boni ex obedientia gloriam, mali ex inobedientia poenam sortirentur, sicut utrisque ab aeterno praecepit vel prohibuit, a quibusdam voluit fieri vel vitari, sed non ab pit, et in veteri, et in nova lege
Abbreviated transcription (Latin):
si quis fr̃ h̾t uxorem infidelẽ
⁊ ħ consentit hĩtare cum illo
nõ dimittatillam ⁊ si qua mu¬
lier ⁊c̾. S aliud hoc ẽẽ aliud
fidelium ⁊ infideliũ que cõt̃¬
huntur ab eis in dispari reli¬
gione ⁊ fide manentibsapłs¬
alt̾sine alto credidit. In telli¬
gis neꝙͥ dicam attende uti
rem ip̃am diligent̾ explane
Ecce duos coniuges unius
infidelitatis fuerunt qñ ꝯiũ¬
hibetur fidelis cum in fidelis
copulare ꝯuigium. Iam sũt
ꝯiuges ⁊ ambo ad huc sũt
in fideles tales sunt ad huc
quales ꝯiuncti sunt. ueĩtq
euuagelii p̃clicator creclidit
q eoꝵ unus uł una s ita ut
infideł cum fideli hĩtare ꝯsẽ¬
ciat nõ iubet dñs ut fidelis
infidelem dimittat tałr cõiĩ¬
ctum nec apłs uibet ut nõdi¬
mittat s consuluit ut si ꝗs
alit̾ agat ñ sit tñsgssor sic̃
⁊. te uirginib consulit. mo¬
cum possit licite relinquere
s non expeclit. tc̃ .⁊i. ñ expeclit

Expanded text:
infidelem, et haec consentit habitare cum illo, non dimittat illam: et si qua mulier, etc. Sed aliud hoc esse, aliud fidelium et infidelium quae contrahuntur ab eis in dispari religione et fide manentibusalter sine altera credidit. Intelligis ne quid dicam? Attende, ut rem ipsam diligentius explanem. Ecce conjuges duo unius infidelitatis fuerunt quando conjunhibetur fidelis cum infideli copulare conjugium. Jam sunt conjuges, et ambo adhuc sunt infideles. Tales sunt adhuc quales conjuncti sunt. Venitque Evangelii praedicator, credidit eorum unus vel una, sed ita ut infidelis cum fideli habitare consentiat, non jubet Dominus ut fidelis infidelem dimittat, taliter conjunctum. Nec Apostolus jubet ut non dimittat, sed consulit ut si quis aliter agat, non sit transgressor, sicut et de virginibus consulit. Mocum possit licite relinquere, sed non expedit. Tunc enim non expedit
Abbreviated transcription (Latin):
discessio fidelis ab infideli ꝙͣ
nõ ꝓhibet dñs qr coram illo
ñ ẽ iniusta s apłs ne fiat cõ¬
silio caritatis ⁊ suadet ut ne¬
mo m ea reuissionis necc̾ita¬
te teneatur. s ꝯsilii uolunta¬
te lib̾e faciat ex hus mõstrat᷑
intͣ fideles comugium ẽẽ ⁊ cõ¬
silium apłi nõ obinare p̃cep¬
to dñi quo iubet fidelem nõ
ungi infideli ⁊ si conuncti
fuerint separi. legitur.N. qd
hesdras ꝓph̾a ĩmo dñs ꝑ eu
uissit isrłitis uxores diitt̃e
aliengenas ꝑ quas ibant
ad deos alienos nõ ille ꝑma¬
ritos acquirebantur deo Re¬
cte hoc precipit qr ꝑ moysen
p̃̾ceperat domiñ. Nequis uxo¬
rem aliemgenam ducẽt mĩ¬
to gͦ q̃s duxant dño ꝓhiben¬
te dño iubente dimiserint i¬
qr uait ambꝵ nõ ẽ imputãd̃¬

Expanded text:
 fidelis ab infideli, quam non prohibet Dominus, quia coram illo non est injusta; sed Apostolus ne fiat, consilio charitatis suadet, ut nemo in ea re jussionis necessitate teneatur, sed consilii voluntate libere faciat. Ex his monstratur inter infideles conjugium esse, et consilium Apostoli non obviare praecepto Domini, quo jubet fidngi infideli, et si conjuncti fuerint separari. Legitur enim quod Esdras propheta, imo Dominus per eum, jussit Israelitis uxores dimittere alienigenas, per quas ibant ad deos alienos; non illae per maritos acquirebantur Deo. Recte hoc praecipit, quia per Moysen jusserat Dominus ne quis uxorem alienigenam duceret. Meto ergo quas duxerant Domino prohibente, Domino jubente dimiserunt; quia, ut ait Ambro
Abbreviated transcription (Latin):
bat femina nisi sue religionis
rem. Idem.Ni. ut dicis iub dñs¬
gentili uł uideo filiam tuam
misceatur quicumq tm nepha
admiserit a xp̃iano cetu pro¬
tinus segregetur. Ex hiis
aliis plib testimonis apparet
nis.

Expanded text:
bat femina nisi suae religionis rem. Idem enim jubet Dominus, dgentili vel Judaeo filiam tuam misceatur, quicumque tantum nefas admiserit, a christiano coetu protinus segregetur. Ex his aliisque pluribus testimoniis apparet nis
Abbreviated transcription (Latin):
in singuł qr qui diligit deu
ño pot̾ contempnẽ eũ quem
ds precepit diligi ⁊ quid cli¬
ligit ꝓximum quid in eo di¬
ligit nisi deum ip̃a ẽ dilectio
abomni a mundana dilecti¬
one discreta quam distĩgũẽ
dominus ait sicut dilexi uos
quid enim nisi deum lilexit
ĩuob̾ nõ quã habebamꝰ. setut
hr̃emus. si cut medicus egro
et quid meis diligit nsi salutẽ
quam cupit reuocare ñ morbũ
quem uenit expellere. sic nos ⁊¬
inuicem diligamus ut quan¬
bendum in uob̾ deũ ex dilectõe
attrahamus.
.que caritate st̃¬
dliligenda.R¬

Expanded text:
in singulis, quia qui diligit Deum, non potest eum contemnere quem Deus praecepit diligi; et qui diligit proximum, quid in eo diligit nisi Deum? Ipsa est dilectio ab omni mundana dilectione discreta, quam distinguens Dominus ait: Sicut dilexi vos. Quid enim nisi Deum dilexit in nobis non quem habebamus, sed ut haberemus, sicut medicus aegrotos? et quid in eis diligit nisi salutem, quam cupit revocare, non morbum quem venit expellere? Sic et nos invicem diligamus, ut quanbendum in nobis Deum ex dilectione attrahamus. 9. Quae charitatdiligenda
Abbreviated transcription (Latin):
de xp̃iana. Non emin oĩa ut
ait au̾o. quib utendum ẽ li¬
ligenda sunt s ea sola que uł
nob̾ cum sccietate quadã refe¬
runtur indeum sic̃ ẽ homo uł
Iangelus ul ad nos relata bene¬
ficio dei ꝑ nos indigent ut cor¬
pus ꝙ ita precipiendum ẽ di¬
ligiut ei ordinate prudenterq¬

Expanded text:
ia, ut ait August., quibus utendum, diligenda sunt; sed ea sola quae vel nobiscum societate quadam referuntur in Deum, sicut est homo vel angelus; vel ad nos relata, beneficio Dei per nos indigent, ut corpus: quod ita praecipiendum est diligi, ut ei ordinate prudenterq
Abbreviated transcription (Latin):
ut er illis qd nõ erat ꝯstituat᷑.
nõ aũt sicut humana ⁊ diui¬
na ⁊ natura inx̃ imiuntur.
in explicabilis ẽ. N astius unio
mine dei ibi ꝑsonam significa¬
ri putant.quia detrib agebat
ꝑsoms quaꝵ millam trinita¬
nis ẽẽ partem clicebat. sicut pars
istius ꝑsone nõ ẽd̾s. ꝙ si de ꝑsoã
intelligit᷑. manifestu ẽ quiai
non ẽ pars ꝑ sone poita ẽ dili¬

Expanded text:
ut ex illis quod non erat constituatur. Non autem sic humana et divina natura in Christo uniuntur. Inexplicabilis enim est istius unionmine Dei ibi personam significari putant, quia de tribus agebat personis, quarum nullam Trinitatis partem esse dicebat, sicut pars istius personae non est Deus. Quod si de persona intelligatur, manifestum est quia persona non est pars personae. Posita e
Abbreviated transcription (Latin):
filius sicut pr ht uitã ĩ semet¬
ip̃o. sic declit filiouitam hab̾e
in semet ipso.non sine uita
existentiiam filio uitam prẽ
dedisse. s ita eum sine tempore
genuisse ut uita quam p̃r filio
defilio de pr̃e ẽẽ filio si enim quic¬
quid h̃r depr̃e h̃t filius de pr̃e h̃t
utiq ut ⁊ de illo procedat sp̃s sc̃s
s nulla ibi tempora cogitentur
que habeant prius ⁊ postĩusi
quia ibi omnino nulla sunt. ꝙ¬

Expanded text:
Filius: Sicut habet Pater vitam in semetipso, sic dedit et Filio vitam habere in semetipso; non sine vita existenti jam Filio vitam Patrem dedisse, sed ita eum sine tempore genuisse, ut vita quam Pater Filio de Filio, de Patre esse et Filio. Si enim quidquid habet, de Patre habet Filius, de Patre habet utique ut de illo proced nulla ibi tempora cogitentur, quae habeant prius et posterius, quia ibi omnino nulla sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
de pr̃e procedit. cur putas insi
quia solet ad eum referre ⁊ qd̃
ait. Mea doctrina non ẽ mea
sz eius qui misit me. Si
igitur hic intelligitur eius do¬
ctrina quam t̃ñ non dixit su
am s patris quanto magis il
procedit ut non diceret de me
non procechit a quo aũt ht̃ fi¬
lius ut sit deus ẽ enim de deo

Expanded text:
De Patre procedit? Cur putas, nisi quia solet ad eum referre etiam quod ait: Mea doctrina non est mea, sed ejus qui misit me . Si igitur sic intelligitur ejus doctrina, quam tamen dicit non suam, sed Patris, quanto magis illprocedit, ut non diceret: De me non procedit? A quo autem habet Filius ut sit Deus, est enim de Deo
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce iam ostendimus suffi¬
cient̾ qualit̾ intrinita te aliqͣ
ꝑsona aliam nõ suꝑet mag
ꝙ alia nõ excellit aliã potẽ

Expanded text:
Ecce jam ostendimus sufficienter, qualiter in Trinitate aliqua persona aliam non superet maQUOD ALIA NON EXCELLIT ALIAM POTE
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝙ ostenditur sp̃m gr̃ãru
non ꝑsonam sequi digniuł
indigni.s ordinem tradrtio¬
ns ut quamuis aliquis bõi
nũti sit nõ tñ possit bñdicẽ
nisi fu̾it ordinatus ut officu
minist̾ium exhibeat. dei aut̃e
ẽ effectum dribuere bñdictõis
huic euident̾ ostenditur ordo
non priuari potestate tribuẽ¬
di grãm obiinstri indigni

Expanded text:
 ostenditur Spiritum gratiarum non personam sequi digni vel indigni, sed ordinem traditionis: ut quamvis aliquis boni meriti sit, non tamen possit benedicere nisi fuerit ordinatus, ut officii ministerium exhibeat. Dei autem est effectum tribuere benedictionis. Hinc evidenter ostenditur ordinem non privari potestate tribuendi
Abbreviated transcription (Latin):
fili hominis sume gladiu
accutum ⁊ duc suꝑ capudi
lam hoc fecisse legimus. pay¬
lus quoq ⁊ a lu quidam dis¬
cipuli rp̃i hoc fecerunt. ⁊ ec¬
te ergo in quiblibet gradi¬
b constituti cłici uocantur
quoꝵ nomina ⁊ rẽnes nõt¬
Iuim ysodorus exponens ait

Expanded text:
Fili hominis, sume gladium acutum, et duc super caput lam hoc fecisse legimus. Paulus quoque et alii quidam discipuli Christi hoc fecerunt. Recte ergo in quibuslibet gradibus constituti, clerici vocantur, quorum nomina et rationes nominum Isidorus exponens, ait
Abbreviated transcription (Latin):
enm ẽ signaculum quo si¬
gnantur in ꝑtem sortis mi¬
in st̃u duim. Corona rega¬
le decus significat. ⁊ serui¬
re deo regn̾are ẽ.unde mini¬
stri ecc̃e reges ẽẽ debent ut
se ⁊ alios regant quib re¬
trus ait. uos estis genus elec¬
tum regaie sa c̾dotumsa ⁊ ẽ.
Sũmitas capitis desuy nu¬
datur ut eoꝵ mens ad deum
lib̾a monstretut o uereuela¬
ta facie głiam de contempla¬
tur. Sĩmirero em capitis
est eminentia mentis. denu¬
datio capitis ẽ reuel atio mẽ¬
tis cłicus enm secretoꝵ. dei
non ignarus debet ẽẽ tondẽ¬
lantia doceantur precidenda
ne ad audiend̃ ⁊ intelligend̃
u̾bum dei p̃pecliatur mens ꝓ
quo seruato radetur in excel¬
sis corona. consure aũt ecc̃a¬
stice usus anazareis exortus
uidetur qui prins crine ẜua¬
to demq obite continenti¬
am capud radebant ⁊ capil¬
los migne sacrificu ponebãt
huic usus moleuit ut qui
diuiis cul tib mancipãt᷑

Expanded text:
enim signaculum est quo signantur in partem sortis ministerii divini. Corona regale decus significat, quia servire Deo regnare est. Unde ministri Ecclesiae reges esse debent, ut se et alios regant; quibus Petrus ait, 1, 2: Vos estis genus electum, regale sacerdotium, etc. Summitas capitis desuper nudatur, ut eorum mens ad Dominum libera monstretur, quae revelata facie gloriam Dei contempletur. Summitas enim capitis est eminentia mentis. Denudatio capitis est revelatio mentis. Clericus enim secretorum Dei non ignarus esse debet. Tondenlantia doceantur praecidenda, ne ad audiendum et intelligendum verbum Dei praepediatur mens, pro quo servato reddetur in excelsis corona. Tonsurae autem ecclesiasticae usus a Nazareis exortus videtur, qui prius crine servato, deinde ob vitae continentiam caput radebant, et capillos in igne sacrificii ponebant. Hinc usus inolevit, ut qui divinis cultibus mancipant
Abbreviated transcription (Latin):
Odi aũt pecratoꝵ.
uarias inscriptura habent
distinctiones anqua dicitur
peccatum duob moĩs com¬
mitti.s. cupiditate ⁊ timce̾.

Expanded text:
odi autem peccatorum varias in Scriptura habent distinctiones, in qua dicitur peccatum duobus modis committi, scilicet cupiditate et timore,
Abbreviated transcription (Latin):
ad considera sunt.¬
tionem sacte ordĩa¬
tionis accedamus un. sunt
spũali um officioꝵ gradus
siue ordines sicut ex sc̃oꝵ pa¬
trum dictis aꝑte tradit᷑. et

Expanded text:
ad considerationem sacrae ordinationis accedamus. Septem sunt spiritualium officiorum gradus sive ordines, sicut ex sanctorum Patrum dictis aperte traditur, et
Abbreviated transcription (Latin):
ius qui non sunt participes
ad gradus eccãsticos indig¬
ne accedunt. Illi uõ in quo
⁊ ip̃a spũał gradꝰ promotione ã¬
pliorem grãm ꝑciꝑe credun¬
tur q̃les ad sumeli sũt adcle
ales aũt ad minist̾ium ru.¬
spũale eligendi sunt cłici a
digne possint dñica sacram̃¬
ta tractare. Melius ẽ enm
stros qui possunt digne opꝰ
dei ex̃cere quam multos inu¬
tiles qui ordinatori graue
onus inducant tales enim de¬
⁊ quoꝵ doctrina ⁊ conu̾satõ¬
nis forma eadem gr̃a mali¬
is tranffundatur ne celestes
margaritas spũalium u̾bo¬
rum officioꝵ q diuinoꝵ sor¬
dide uite peclib conculcent
In sa cram̃to igitur septifor¬
mis sp̃c uii. sunt gradus et¬

Expanded text:
jus qui non sunt participes ad gradus ecclesiasticos indigne accedunt. Illi vero in quor ipsa spiritualis gradus promotione ampliorem gratiam percipere creduntur. 2. Quales assumendi sunt ad clerum. Tales autem ad ministerium spirituale eligendi sunt clerici, qui digne possint dominica sacramenta tractare. Melius est enim istros qui possint digne opus Dei exercere, quam multos inutiles, qui ordinatori grave onus inducant. Tales enim deex quorum doctrina et conversationis forma, eadem gratia in aliis transfundatur, ne coelestes margaritas spiritualium verborum officiorumque divinorum sordidae vitae pedibus conculcent . In sacramento ergo septiformis Spiritus septem sunt gradus ec
Abbreviated transcription (Latin):
Caueat ne ductus uẽcun¬
dia dundat apud se confe¬
ssionem ut diu̾sa diu̾sis sac̃¬
dotib uelit manifestare. ꝗ¬
dam enim uni celant que a¬
ln manifestanda conseruãt
ꝙ ẽ se laudare ⁊ ad ipocrisim
tẽde ⁊ seꝑ̃ uenia carere. ad qͣm
corpus accedat quam con
quem multum desiderat cy¬
bum salutarem cohibeat ⁊̃
se a laudis a spectacuł scłi qui
ꝑfectam uult consequi rem¬
issionis grãm isti sunt di
t̾iuam elaqueantes ⁊ inli¬
b̾tatem seruantes ⁊ infra
Querat aĩa dignos fructus
⁊ si non dignos pnĩe sunt
dolore ⁊ gemitib morcuus
imixtret uitam. Exhinc
ostenditur qui sint digna fr-
ctio expletur ⁊ ꝙ nõnomnes
dign fructus sunt digni fru
ter delinquentib que suffi¬
ciunt minus uł parum peccã¬
tib que sit fła satiffactio

Expanded text:
Caveat ne ductus verecundia dividat apud se confessionem, ut diversa diversis velit sacerdotibus manifestare. Quidam enim uni occultant quae alteri manifestanda conservant: quod est se laudare et ad hypocrisim tendere, et semper venia carere, ad quamcorpus accedat, quam confquem multum desiderat cibum salutarem. Cohibeat etiam se a ludis, a spectaculis seculi, qui perfectam vult consequi remissionis gratiam. Isti sunt digmam captivam elaqueantes et in libertate servantes. Et infra: Quaerat anima dignos fructus, etsi non dignos poenitentiae. Sunt dolore et gemitibus mortuo impetret vitam. Ex his ostenditctio expletur; et quod non omnes digni frter delinquentibus, quae sufficiunt minus vel parum peccantibus. 2. Quae sit falsa satisfactio
Abbreviated transcription (Latin):
Id̾o nõ subdit de uiro sicut de
muliere qr licet uiro aliam
ducẽ. s hoc afalsariis mam¬
brosu libro poĩtum ẽẽ credi¬
liere ꝙ p̾misit deuiro nisi ꝙ si¬
milem formam uult intelligi
ut si dimiserit ꝙ cã fornicatõ¬
nis ꝑmittitur maneat sine
uxore aut reconcilietur uxori
uiro uiuoa quo recessit nec
huic alt̾am ducẽ uina uxore
ꝙͣ dimisit młto minus ẽ fas
illicita cum quiblib stupra
ꝯmitt̾e. Idẽ ut nõ facile dimi¬
ttatur uxor dñs solã forncati¬
molestias si que extrtĩnt mi¬
bet ꝓ fide ꝯugali ⁊ ꝓcastita¬
te fortit̾ sustineri. ⁊ mechu
dixit qui a uiro solutam du¬
xĩt xhus ostenditur ꝙ
si cã formcationis fit seꝑatõ
ñõ põt uir us mułr in aliam
transire copulam possunt ã
reconciliari ⁊ cobĩtare sicut
prius si dimissũ alt̾ reuocare

Expanded text:
Ideo non subdit de viro sicut de muliere, quia licet viro aliam ducere. Sed hoc a falsariis in Ambrosii libro positum crediliere quod praemisit de viro, nisi quod similem formam vult intelligi? ut si dimiserit quod causa fornicationis permittitur, maneat sine uxore, aut reconcilietur uxori. vivo viro a quo recessit, nec huic alteram ducere viva uxore quam dimisit, multo minus fas est illicita cum quibuslibet stupra committere. Idem, ibid: Ut non facile dimittatur uxor, Dominus solam fornicatimolestias, si quae extiterint, jubet pro fide conjugali et pro castitate fortiter sustineri, et moechum dixit, qui a viro solutam duxit. Ex his ostenditur quod si causa fornicationis fit separatio, non potest vir nec mulier in aliam transire copulam. Possunt autem reconciliari et cohabitare sicut prius, si dimissam alter revocare
Abbreviated transcription (Latin):
ditur aĩa proaĩa. s iam for¬
mato corpori aĩadatur nõĩ
conceptu corporis nascitur
cum semine deriuata. Naz
si cum semine ⁊ aĩa existit de
aĩa ⁊ tune multe amme co¬
tidie ꝑeunt cum semen flux¬
um nõ ꝓficit natiuitatis pri¬
mũ oportet domum cõpagi¬
nari. ⁊ sic hĩtatoremin duci
Cum gͦ lineam̃ta cõꝑacta
tur muto ⁊ tã diu ñ reputat᷑
homicidiũ donec elem̃ta con¬
fecta suas ymagines mẽbra¬
q suscipiant. Exhuis ap¬
paret tunc homicidas ẽẽ quii
ab ortum ꝓcurant cum formͣ¬
tum ẽ. ⁊ animatum puerꝑiu
de excusatr̃e coitus q̃ fit ꝑ ħ̾

Expanded text:
ditur anima pro anima. Sed jam formato corpori anima datur, non in conceptu corporis nascitur cum semine derivata. Nam si cum semine et anima existit de anima, tunc et multae animae quotidie pereunt, cum semen fluxu non proficit nativitati. Primum oportet domum compaginari et sic habitatorem induci. Cum ergo lineamenta compacta tur in utero; et tamdiu non reputatur homicidium, donec elementa confecta suas imagines membraque suscipiant. Hic apparet tunc eos homicidas esse, qui abortum procurant cum formatum est et animatum puerperium. 6. De excusatione coitus, quae fit
Abbreviated transcription (Latin):
quem̃yꝓprie dicitur fides s
ueritas. ẽ in quit fides qua
cralimur ea que ñ uidetur
s tñ ẽ etiam fides reꝵ qñ ño
uerbis s reb ip̃is p̃sentib
creclitur ꝙ erit cum ꝑ sp̃em
manifestum se contemplã¬
dam scĩs prebebit dei sapĩa
mo fidei merces ad ꝙͣ creden¬
do ꝑuenietur ut ex fide u̾bo¬
rum transeat iurtus infidẽ
reꝵ. Si petrus hũit fidem passi¬
oms qͣndo uidit hoĩe illũ pati.

Expanded text:
prie dicitur fides, sed Veritas. Est, inquit, fides qua creduntur ea quae non videntur. Sed tamen etiam fides rerum, quando non verbis, sed rebus ipsis praesentibus creditur, quod erit, cum per speciem manifestam se contemplandam sanctis praebebit Dei Sapientmo fidei merces ad quam credendo pervenietur; ut ex fide verborum transeat justus in fidem rerum. 2. Si Petrus habuit fidem passionis, quando vidit hominem illum pati
Abbreviated transcription (Latin):
obstinatio. aluud inpeniten¬
tia sit in eo peccatum. an idẽ.
s diu̾sis modis ꝯmissum.
Sxłm istos peccatum illud
dicitur irremissibile eo quod
num quã dimittatur. und̃
aug̃. etiam dicit. qd̃ hoc solũ
peccatum ueniam mereri nõ
pot̃. ⁊ ier. quod taliter pec¬
cans dligne penitere nõ põt.
⁊ ideo recte iohes dicitait nõ
ꝓeo oret quis. quia qui sic
pecrat. orõnib eccłie hic uel
infuturo iuuari non potest.
habens cor induratum tam¬
quam lapis. Sicut de diabo¬
lo legitur.post hanc uitami
qui ualde mali sunt mei̾tis
eccłie uiuari non possunt. qͣ
liter accipitur peccatum in

Expanded text:
obstinatio, aliud impoenitenobstinatio, aliud impoenitentia sit in eo peccatum, an idem, sed diversis modis commissum. Secundum istos peccatum illud dicitur irremissibile, eo quod nunquam dimittatur. Unde Aug. etiam dicit, quod hoc solum peccatum veniam mereri non potest; et Hier. quod taliter peccans, digne poenitere non potest. Et ideo recte Joannes dicit: Ut non pro eo oret quis; quia qui sic peccat, orationibus Ecclesiae hic vel in futuro juvari non potest, habens cor induratum tanquam lapis, sicut de diabolo legitur. Post hanc vitam qui valde mali sunt meritis Ecclesiae juvari non possunt. 3. Quod aliter accipitur peccatum in
Abbreviated transcription (Latin):
Et queritur utrum õiꝰ sc̃m
obstinatio mentis inmaliti¬
a obdurate. omĩsq despatio:
sit peccatum in sp̃m sc̃m. a¬
nõ opinio. Quidam dicunt
omnem obstinationem et
spiritum scm̃. qd̃ si ẽ aliqñ
illud peccatum remittitinꝵ.
qr multi etiam obstinatissi¬
mi ⁊ despatissimi conuertũ¬
tur. ut aũg̃. ait. suꝑ illum
locum psalmi. conuertam ĩ
ꝓfundum maris.i. eos qui
erant desꝑatissimi. ⁊ibi. mit
alioꝵ doctores. talium conu̾¬
sio ibi etiam eudent̃ osten¬
⁊ eos qui in hĩtant insepulqͥs.
Scm illos dicitur peccatũ
istud irremissibile. Non qn
aliquando dimittatur: set qr
iux ⁊raro ac difficilit᷑ dimit¬
titur. Non enim solinitur cri¬
stallus. insi uehementi sp̃s ĩ¬
tradunt non quamlibet ob¬
stinationem uł desꝑatione:
appellari pecratum inspiritũ
sc̃m. S illam tantum quã
cõcomittat᷑ inpenitentia. qui
penitentia ẽ peccatum in spi¬
tus ẽ aliquis sic. ut non peĩ¬
teat: Aiscuti oportet. analiũ

Expanded text:
ed quaeritur utrum omnis obstinatio mentis in malitia obduratae, omnisque desperatio sit peccatum in Spiritum sanctum? Quidam dicunt omnem obstinationem etSpiritum sanctum. Quod si est, aliquando illud peccatum remittitur, quia multi etiam obstinatissimi et desperatissimi convertuntur, ut Aug. ait super illum locum psal. 14: Convertam in profundum maris, id est, eos qui erant desperatissimi; et ibi: Mittaliorum doctores. Talium conversio ibi etiam evidenter ostenrant, qui habitant in sepulcris. Secundum istos illud peccatum dicitur irremissibile, non quin aliquando remittatur, sed quia vix et raro et difficulter dimittitur. Non enim solvitur cristallus, nisi vehementi spitradunt non quamlibet obstinationem vel desperationem appellari peccatum in Spiritum sanctum, sed illam tantum quam comitatur impoenitentia; quam poenitentiam esse peccatum in Spitus est aliquis, ut non poeniteat, discuti oportet an aliud sit
Abbreviated transcription (Latin):
sunt enim que nescire scit¬
melius sit melius quam sci¬
re. Item. aũc. nõ nullis er¬
rare profuit aliqñ s mina
pedum nõ mina morum er¬
ror. S Olet etiam queri
de iacob qui se clixit ẽe esau
falłet patrem si diligent̾ at¬
tendatur uidetur ño ẽẽ men¬
datium s misterium intende¬
bat enim matri obedire que
datio excusatur ia cob. de ꝑi

Expanded text:
Sunt enim quae nescire sit melius quam scire. Item nonnullis errare profuit aliquando; sed in via pedum, non in via morum. Solet etiam quaeri de Jacob qui se dixit esse Esau, falleret patrem, si diligenter attendatur, videtur non esse mendacium, sed mysterium. Intendebat enim matri obedire, quadacio excusatur Jacob. DI
Abbreviated transcription (Latin):
it pecc̃o. ⁊ an talis assumptaest.
fũit au̾bossane dici potest. ⁊ cre¬
di oportet. iuxta sc̃oꝵ. attestatio¬
ip̃am prius pecc̃o fuisset obno¬
xiam sicut reliqua iũ gruis caro.¬

Expanded text:
it peccato. Et an talis assumpta sit a Verbo? Sane dici potest, et credi oportet, juxta sanctorum attestatioipsam prius peccato fuisse obnoxiam, sicut reliqua Virginis caro
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o omnia eẽnt que mõsunt. ⁊
alia quedã faceret que nõ sunt
nec erũt. ⁊ illa om̃ia sciret: ꝓc̾to
pła sciret quam mõ sciat nõ tñ
eius scĩa augeri põt. qr hoc totũ
fieri poss sine mutabilitate scĩe.
Constat ergo dei sciãm omnino
ẽẽ immutabilẽ nec augeri posse

Expanded text:
omnia essent quae modo sunt, et alia quaedam faceret quae non sunt nec erunt, et illa omnia sciret pro certo, plura sciret quam modo sciat; nec tamen ejus scientia augeri potest, quia hoc totum fieri posset sine mutabilitate scientiae. Constat ergo Dei scientiam omnino esse immutabil
Abbreviated transcription (Latin):
bis aũt mitum ẽ aliqñ sima¬
lũ ñ facimus. s resistimꝰ. Ibi
dũ taxat ubi cã sub ẽ que nos
ro face̾ monet. qr ex poc̃i corup¬
tela ꝓni sũt ad lapsum g̾ssus
nr̃i. ubi aũt ñ int̃uenit cã nõ
ad malũ impellẽs. ñ memur.
si a beo declinamꝰ. Declinate eĩ
amalo seꝑ uitat pena. s ñ sẽꝑ
mẽtur palmã
De adutorio
õi increatoẽ dato quostare

Expanded text:
bis autem meritum est aliquando si malum non facimus, sed resistimus; ibi duntaxat, ubi causa subest quae nos id facere movet, quia ex peccati corruptela proni sunt ad lapsum gressus nostri. Ubi autem non intervenit causa nos ad malum impellens, non meremur si ab eo declinamus. Declinare enim a malo semper vitat poenam, sed non semper meretur palmam. 4. De adjutorio homini in creatione dato
Abbreviated transcription (Latin):
itus. Nicħ aliud dicitur. Iõ¬
non ẽ inreb considerandu
quid uł signat uł non sinat
Nõ ergo iam tm̃ dicamus in
ꝙ tm ualet. Nun quid ergo
filium. Negatiua porro ꝑticu¬
la nõ id efficit ut ꝙ sine illa
ergo dicit non homo ẽ non
aliud genus predicam̃ti en¬
untiat s tm̃ illud negat sic̃
negamus dicendo nõ gem¬
tus. In genitus porro quid ẽ
nisi noti genitus non ergo
recetliturarelatiuo predica¬
m̃to cum in genitus cdicitur
sicut enim genitus non ad se
ostenditur.utrumq tn rela
tiue dicitur.ꝙ aũt relatiue ꝓ.¬
nuntiatur non indicat sub¬
stantiam. ꝙ̃uis ergodiu̾sum
sit genitus ⁊ ingenitus tññ

Expanded text:
itus, nihil aliud dicitur. Iitus, nihil aliud dicitur. Inon est in rebus considerandum quid vel sinat vel non sinat Non ergo jam dicamus ingquod tantum valet. Num ergo filium? Negativa porro ista particula non id efficit, ut quod sine illa ergo dicit, Non homo est, non aliud genus praedicamenti enuntiat, sed tantum illud negat. Sicunegamus dicendo non getus. Ingenitus porro quid est, nisi non genitus? Non ergo receditur a relativo praedicamento, cum ingenitus dicitur. Sicut enim genitus non ad se ostentive dicitur. Quod autem relative pronuntiatur, non indicat substantiam. Quamvis ergo diversum sit genitus et ingenitus, non tamen
Abbreviated transcription (Latin):
nascibilitatis diffr̃t ergo pr̃
afilio auctoritate generatoiᷤ
diffr̃t. ⁊ ꝓprietate mnascibi¬
distinguens int̾ ꝓprietatem¬
tri.sic ait. non ẽ hoc dr̃e ingeni¬
tum qd̃ ẽ prẽm dicere. quia ⁊¬
si filium non genuisset nicħ
prohiberet dicere eum inge¬
nitum ⁊ si gignat quisq fili¬
um non ex eo ip̃e ẽ ingenitus
quia geniri homines gignũt
alios non ergo ĩo clicitur pr
quia ingenitus. Ior cum de
deo pr̃e utrumq dicaturalia
notio ẽ qua intelligitur gera¬
tor.alia qua ingenitus gem¬
tor enim dr̃ ad genitum .i. fi
lium cum uero ingenitus cli¬
citur non quid sit set quid
non sit dicitur dicitur. hec ex¬
emplis planum faciendum
ẽ quod dicitur ingenitus hoc
ostenditur qd̾ non sit filius
s genitus ⁊ ingenitus ꝯmode
dñr. filius aũt relatiue dicit᷑
mittit loquendi consuetudo
nicħ̾ aũt intellectui diminui¬
itur. s si dicatur non filius i
quemadin cd̾ ⁊ si dicatur nõ
genit̾ proeo ꝙ dicitur ingen¬

Expanded text:
nascibilitatis. Differt ergo Pater a Filio auctoritate generationis, differt etiam proprietate innascibidistinguens intsic ait: Non est hoc dicere ingenitum, quod est Patrem dicere; quia etsi Filium non genuisset, nihil prohiberet dicere eum ingenitum. Et si gignat quisque filium, non ex eo ipse est ingenitus; quia geniti homines gignunt alios. Non ergo ideo dicitur Pater quia ingenitus. Ideo cum de Deo Patre utrumque dicatur, alia notio est qua intelligitur genitor, alia qua ingenitus. Genitor enim dicitur ad genitum, id est, Filium. Cum vero ingenitus dicitur, non quid sit, sed quid non sit ostenditur. Hoc exemplis planum faciendum est. Quod dicitur ingenitus, hic ostenditur quod non sit Filius, sed genitus et ingenitus commode dicitur, Filius autem Latine dicitur. mittit loquendi consuetudo. Nihil autem intellectui demitur, si dicatur non Filius; quemadmodum etiam, si dicatur non genitus, pro eo dicitur ingen
Abbreviated transcription (Latin):
preclicte ꝓprietates siue na̾ti¬
ones inꝑsoms sunt uerum
⁊̃ alie que alus notantur
nat notionem quam pr̃uł
genitor. ¶ Con ẽ emm idez

Expanded text:
praedictae proprietates sive notiones in personis sunt, verum etiam aliae quae aliis notantur nat notionem quam pater vel genitor. Non est enim idem
Abbreviated transcription (Latin):
ratur necc̾e ẽ. Ecce euidenter
ostendit᷑ ꝙ ingenitus relati¬
ue licitur ⁊ de solo pr̃e acci¬
pitur. aliaq notio ẽ qua dr̃
debeat nõgenitus uł ñ filius.

Expanded text:
identer ostendit quod ingenitus relative dicitur, et de solo Patre accipitur. Alia notio est qua dicitur debeat non genitus vel non filius.
Abbreviated transcription (Latin):
dulgẽriam dei nisi supplicati¬
omb sac̾docum nequeant
ecce tradidit potestatem. ut
ctione purgatos ad coĩonez
sacram̃toꝵ ꝑͦ ianuam reconci¬
liationis admitterent Item
mis ostendat representet u¬
tam suam deo ꝑsac̾dotem p̃
preuemat iudicium dei ꝑ cõ¬
fessio nem p̃cepit enĩdñsmũ¬
dan̾is ut ostenderent ora sa¬
cerdotib docens corporali p̾s
xit enim ora monstrate ⁊ õs
atis nuntium qui ꝓ uob̾ of¬
ferat munus amoyse statu¬
tum. s qui ꝑ uos peccastis per
uos erubescatis erubescentia
minus ut nemo pernteret in
crculto in hoc enim ꝙ ꝑ se ip̃z
dicit sac̾doti ⁊ erubescentiam
uncit timore offensi fit ue¬
nia criminis. ꝙ criminale
erat inoꝑatione ⁊ si non sta¬
tum enum sat̾factiom optu¬
lit qui erubescentie dommnas
nicħ eorum que ꝯmisit nun¬
cio dei negauit. deus enim ꝗ¬
misericors ⁊ iustus ẽ sicut ser¬
sticiam inmĩa opus enim u¬
iuste. Considerat enum si di

Expanded text:
dulgentiam Dei nisi supplicatidulgentiam Dei nisi supplicationibus sacerdotum nequeant Ecclesiae tradidit potestatem, ut ctione purgatos, ad communionem sacramentorum per januam reconciliationis admitterent. Itemmis ostendat; repraesentet vitam suam Deo per sacerdotem, praeveniat judicium Dei per confessionem. Praecepit enim Dominus mundandis, ut ostenderent ora sacerdotibus, docens corporali praexit enim: Ora monstrate, et: Omnes, atis nuncium, qui pro vobis offerat munus a Moyse statutum, sed qui per vos peccastis per vos erubescatis. Erubescentia minus, ut neminem poeniteret in occulto. In hoc enim quod per se ipsum dicit sacerdoti, et erubescentiam vincit timore offensi, fit venia criminis. Fit enim pererat in operatione, et, si non statum enim satisfactionis obtulit qui erubescentiae dominans nihil eorum, quae commisit, nuncio Dei denegavit. Deus enim misericors et justus est; sicut conserstitia, ijuste. Considerat enim si dig
Abbreviated transcription (Latin):
luntate dum põt ⁊ mores cõ¬
a domino iudicetur ⁊ cum in
se protulerit scau̾ssime mecli¬
at ad antistites ꝑ quos illi cla¬
ues in eccłia ministrantur tã¬
quam honus iam incipiens
ẽẽ filius mat̾noꝵ m̃broꝵ. or¬
dine custodito appoĩtis sa cra
m̃toꝵ accipiat sat̾factionis
sue modum inofferendo sacri¬
ficio contribulati cordis deuo¬
tus ⁊ simplex id tñ agat qd ñ
solum sibi prosit ad salutem
s ⁊̃ ad exemplum cet̾ĩs ut si
peccatum eius nõ modo in gͣ¬
ui eius malo. s ⁊̃ intanto scã¬
dalo alioꝵ ẽ. atq hoc expediri
utilitati eccẽ uidetur antistiti
innoticiam multoꝵ uł tociuᷤ
plebis age̾ pnĩam non recus¬
et ne letan plage pudorem
addat timorem cum tanta ẽ
plaga pec̃i ⁊ impetus morbi
ut metucam̃ta corporis ⁊ sã¬
guimis domini differẽda sint
auctoritate antistitis debet
quis se reniouere abaltariad
uenit humanis ut nõ modo
te reꝑetur sic diume uolunta¬
tis presidus ordinatis ut in¬

Expanded text:
voluntate dum potest, et mores cona Domino judicetur. Et cum in se protulerit severissimae mediat ad antistites, per quos illi claves in Ecclesia ministrantur, et tanquam bonus jam incipiens esse filius, maternorum membrorum ordine custoorum accipiat satisfactionis suae modum, in offerendo sacrificio contriti cordis devotus et supplex. Id tamen agat, quod non solum sibi prosit ad salutem, sed etiam ad exemplum caeteris: ut si peccatum ejus non modo in gravi ejus malo, sed etiam in tanto scandalo aliorum est, atque hoc expedire utilitati Ecclesiae videtur antistiti, in notitiam multorum vel totius plebis agere poenitentiam non recuset, ne lethali plagae per pudorem addat tumorem. Cum tanta est plaga peccati et impetus morbi, ut medicamenta corporis et sanguinis Domini differenda sint, auctoritate antistitis, debet se quisque removere ab altari advenit humanis, ut non modotae reparetur; sic divinae voluntatis praesidiis ordinatis, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
uł ubiq sicut ẽẽ dicitur filiꝰ
dei uel deus de celo uenisse et
ubiq ẽẽ ad ꝙ dicimus si adi
unitatem ꝑsone referatur di¬
cti intelligentia. Sane di¬
ci põt. Si uõ ad distnctionẽ
naturaꝵ nulla tenus concedẽ¬
dum e. uñ aug. nũg. in li. de

Expanded text:
ue esse, sicut dicitur Filius Dei vel Deus de coelo venisse, et ubique esse. Ad quod dicimus, si ad unitatem personae referatur dicti intelligentia, sane dici potest; si vero ad distinctionem naturarum, nullatenus concedendum est. Unde August., in lib. 1 de
Abbreviated transcription (Latin):
simplici nature iusticie que
ẽ deus militat nõ resultat. ⁊¬
naturam creatam nõ uiciat.
ceptum ẽ nõ assumes nome
dei tui inuanum ẽ ꝙ ẽ dicere

Expanded text:
simplici naturae justitiae quae Deus est, militat, non resultat, et naturam creatam non vitiat. Exod. 20: Non assumes nomen Dei tui in vanum, quod est dicere,
Abbreviated transcription (Latin):
uarie soluitur. quidam enm
dicunt omnẽ formam ⁊ quic¬
quid ẽ a deo ẽẽ inquantum ẽ.
⁊ formam ydoli in qͣntum ẽ uł
inqntum forma eꝰ a deo ẽẽ. s
ad orandum.¬
elem. In hoc enim nõ ẽ c̾atu¬
cum peccant nicħ fuint. qr ab

Expanded text:
m enim dicunt omnem formam, et quidquid est, a Deo esse in quantum est, et formam idoli in quantum est vel in quantum forma est, a Deo esse, sed ad adorandum. In hoc enim non est creatutum pec
Abbreviated transcription (Latin):
xii. ño corpus sentit s aĩa ꝑ
corpus quo uelud nuntioi
utitur ad confirmand̾ in se¬
ip̃a ꝙ ex trinsecus nuntiatur
Sicut ergo anuna qd foris per
corpus ẽ tan quam instrum̃tũ
udet uel au dit ica ⁊̃ ꝑ corpus
quedã sentit mala que sine cõ¬
poris dicuntur quedam aũ ñ
ꝑ corpus immo ⁊̃ sine corpore
ram naturam hõĩs ita ⁊ uõs de¬
fectus hoĩs s nõ om̃s assum¬
psit enĩ defectus pene ⁊ nõ cul¬
pe. Nec tñ õs defectus pene. sze
eos om̃s quos honini enimas¬
sumere expecliebat. expediebat¬
⁊ sue dignitati nõ derogabat.
sicut enim pp̃ hoĩem hõ factus
ẽata pp̃ eum hoĩs defectus sus¬
cepit. suscepit enim de nr̃o ut
de suo nobtribueret ⁊ nr̃m col¬
leret defectum. suscepit eni nr̃a
uetustatem ut suam nob̾ ĩ fũ¬
daret nouitatem simplam ac

Expanded text:
 Non corpus sentit, sed anima per corpus, quo velut nuntio utitur ad confirmandum in seipsa quod extrinsecus nuntiatur. Sicut ergo anima quod foris est per corpus tanquam per instrumentum videt vel audit, ita etiam per corpus quaedam sentit mala quae sine corporis dicuntur. Quaedam autem non per corpus, imo etiam sine corpore,ram naturam hominis, ita et veros defectus hominis, sed non omnes. Assumpsit enim defectus poenae, sed non culpae, nec tamen omnes defectus poenae, sed eos omnes quos homini eum assumere expediebat, et suae dignitati non derogabat. Sicut enim propter hominem homo factus est, ita propter cum hominis defectus suscepit. Suscepit autem de nostro, ut de suo nobis tribueret, ut nostrum tolleret defectum. Suscepit enim nostram vetustatem, ut suam nobis infunderet novitatem. Simplam ille
Abbreviated transcription (Latin):
mittendũ nõ ẽ. ꝙ dei filius na¬
amm̃a passibilem. carñe pas¬
sibilem ⁊ mortalem ut erum
probaretur um corpus hr̃ei
suscepit defectus corporis fa
probaretur hr̃e suscepit defec¬

Expanded text:
dum non est, quod Dei Filius naanimam passibilem et carnem passibilem et mortalem . Ut enim probaretur verum corpus habere, suscepit defectus corporis, faram animam probaretur habere, suscepit defec
Abbreviated transcription (Latin):
ob ei tube noĩe alioe tutens
⁊ p̾clarum signum intellig̾ͥ
ꝙ uor archan głi ⁊ tuba dei
de obscurum erit .i. occultum
uemet. dies.N. dnĩ sic̃ fur ĩno¬

Expanded text:
 ei. Tubae nomine aliquod evidens et praeclarum signum intelligitur. Quod vox Archangeli et tuba Dei de obscurum erit, id est, occultum, veniet. Dies enim Domini, sicut fur in no
Abbreviated transcription (Latin):
ut ait ieronimꝰ. quib in hac
mortalitate bñ uiuitur. ⁊ pꝰ
ad et̾nam uitam puenitur
que inxp̃o plenissime fuerũt
⁊sunt. de cuius plenitudine
nos accipimus in quo hũer̃t
usus eosdem quos in patria
hñt. ⁊ quosdam etiam ule¬

Expanded text:
ut ait Hieron., quibus in hac mortalitate bene vivitur, et post ad aeternam vitam pervenitur; quae in Christo plenissime fuerunt et sunt, de cujus plenitudine nos accepimus; in quo habuerunt usus eosdem quos in patria habent, et quosdam etiam vi
Abbreviated transcription (Latin):
in contraxerunt ⁊ umi ex cluob
ul ambob amentia uł furor
uł aliqua infirmitas accesfit
ob hanc infirmitatem taliũꝯ
u̾sarns excecantur uł m̃bris trũ¬
canturul a barbaris exsecti fue¬
runt. de hiis qui cum duabus

Expanded text:
ni contraxerunt, et uni ex duobus vel ambobus amentia, vel furor, vel aliqua infirmitas accesserit; ob hanc infirmitatem talium cversariis excaecantur, vel membris truncantur, vel a barbaris exacti fuerint. 5. De his qui cum duabus
Abbreviated transcription (Latin):
impetam̃to hoc tenendũ ur̃
tur hortandi sunt quib ista
eueniunt ut spũ contrito ⁊ hu¬
⁊ ꝑerorcismos ac cet̾a eccaͬstice
discipline munimina mini¬
stri eccẽ tales sanare ꝓxurent ꝙ
runt ⁊̃ si possibilitas ꝯcũbendi
eis reddita fu̾it: recõciliari neqͥbũt.
ꝙ infine huius capituli dc̃mẽ¬
uł ꝯtinetur exrigore magisĩ
telligend̾ ẽ qm̃ exͦcanoĩca equi¬
tate uł intesligend̃ ẽ ñ posse

Expanded text:
impedimento hoc tenendum decetur, hortandi sunt quibus illa eveniunt, ut spiritu contrito et huet per exorcismos ac caetera ecclesiasticae disciplinae munimina ministri Ecclesiae tales sanare procurent.rant, etiam si possibilitas concumbendi eis reddita fuerit, reconciliari nequibunt . Quod in fine hujus capituli continetur, ex rigore magis dictum intelligendum est, quam ex canonica aequitate. Vel intelligendum est non posse
Abbreviated transcription (Latin):
planatõe fidei catholice addama¬
siũ papã. iouiniani. ⁊ maĩchei.
ac pelagii errores collidẽs docet.
libeꝵ in ꝗd sic ꝯfitem̃ arbitriũ.
ut dicamus nos seꝑ̃ indige̾ d̾i
auxilio. ⁊cã illos errare quicu
manicheo dñt hoĩem peccatum
uitare nõ posse. quã illos ꝗcũ
ioumano asẜũt hoĩem nõ pos¬
se peccare. ut̃q tollit lib̾tatem

Expanded text:
Explanatione fidei catholicae ad Damasum papam, Joviniani, et Manichaei, et Pelagii errores collidens, docet. Liberum, inquit, sic confitemur arbitrium, ut dicamus nos semper indigere Dei auxilio; et tam illos errare qui cum Manichaeo dicunt hominem peccatum vitare non posse, quam illos qui cum Joviniano asserunt hominem non posse
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ aliud creclidit. hoĩem uidit¬
⁊ deum confessus ẽ clicens d̾s
ait fidem ipãm uidet quisq
in corde suo ẽẽ si credit uel nõ
ẽẽ si ñõ credit. nõ sicut corpora
que uidemus occulis corpore¬
is ⁊ ꝑ ip̃oꝵ ymagines quas
memorit ten emius etiam ab¬
sentia cogitamus ne̾ sicut ea
que non indemus ⁊ exhus q̃
uidemus cogitatõe ut cumq
formamus ⁊ memorie ꝯmẽ¬
damus nec sicut hoĩem cinus
dicimus in tuem̃ ⁊̃ cogitan¬
do. Nõ sic undetur fides incor¬
de ĩ quo ẽ ab eo cuius ẽ s eam
tenet ctissima scĩa. au̾g. mli.¬
cred̾ẽ uibeamur qr id ꝙ crede̾
iubemur. uidẽ ñõ possumus.
ip̃am t̾ni fidem qñ ẽ in nob̾
uidemus in nob̾ quia ⁊ reꝵ
ab senfium presens ẽ fidesi
⁊ reꝵ que foris sunt intus
ẽ fides ⁊ reꝵ que nõ uident᷑
fit in cordib hõmum ⁊ sic ex
fidelib in fideles fuit ꝑiti
abeis hiis u̾bis euidentertͣ¬
ditur fidem ip̃am incorde ho¬
minis ab ip̃o hoĩe inderi nõ

Expanded text:
 aliud credidit; hominem vidit, et Deum confessus est dicens: Deus ait: Fidem ipsam videt quisque in corde suo esse, si credit; vel non esse, si non credit. Non sicut corpora, quae videmus oculis corporeis, et per ipsorum imagines quas memoria tenemus, etiam absentia cogitamus; nec sicut ea quae non videmus, et ex his quae videmus cogitationem utcumque formamus, et memoriae commendamus; nec sicut hominem, cujus dicimus, intuemur etiam cogitando. Non sic videtur fides in corde, in quo est, ab eo cujus est: sed eam tenet certissima scientia, clcredere jubeamur, quia id quod credere jubemur, videre non possumus; ipsam tamen fidem quando inest in nobis, videmus in nobis: quia et rerum absentium praesens est fides, et rerum quae foris sunt intus est fides, et rerum quae non videntur fit in cordibus hominum; et si ex fidelibus infideles fiant, perit ab eis. His verbis evidenter traditur fidem ipsam in corde hominis ab ipso homine videri non
Abbreviated transcription (Latin):
tatem dei pagunt uñ mutare
ꝯtendunt. ⁊ cõsilio eius resistẽ¬
tes obsecũtur. qr hoc eius dispo¬
sitõĩ militat. qd ꝑ humanum
studium resultat. hicaꝑte os¬
tẽditur qr dũmali cõsilio ac p̃¬
ceptodei resistunt. qđ dei uolũ¬
tas appellatur ea faciunt. Unõ
uoluntas eiꝰ que ip̃e ẽ implet̾.
que dispoĩtio uł bñplacitum
uocatur. Nam ut ait aug̃. ĩ en¬

Expanded text:
 mutare contendunt, et consilio ejus resitentes obsequuntur; quia hoc ejus dispositioni militant, quae per humanum studium resultat. Hic aperte ostenditur, quia dum mali consilio ac praecepto Dei resistunt, quod voluntas Dei appellatur, ea faciunt unde voluntas ejus, quae ipse est, impletur, quae dispositio vel beneplacitum vocatur. Nam, ut ait Aug.,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ lib̾tate arbitrii que oĩb me¬
rant. os̃ equales fuerũt. ut sit
prima ꝯsid̾atio de sub̾a. sccł̃a de
forma. t̃tia depot̾ate. psona quip
pot̃as. ⁊ ad sub̃am quidẽ ꝑtinet
nature subtilitas. adformam
uõ intelligẽtie ꝑspicacitas. ⁊
ad potatem uoluntatis rõalis

Expanded text:
et libertate arbitrii quae omnibus inerant, omnes aequales fuerint; ut sit prima consideratio de substantia; secunda de forma; tertia de potestate. Persona quipppotestas, et ad substantiam quidem pertinet naturae subtilitas, ad formam vero intelligentiae perspicacitas, et ad potestatem rationalis
Abbreviated transcription (Latin):
carnem uellet. quatimus uĩ¬
tas humanitatis meo proba¬
retur. Nam qui hoĩs naturaz
suscepit que ip̃ius sunt subire
geminus affectus ut mentis
affectu uellet mori ⁊ sensua¬
litatiᷤ affectu nollet. sicut inui¬
ris sc̃ĩs fit petro enim ip̃a ueri
ad mortem ꝙ exponens aus̃.¬
dic̃: qd̾ petrꝰ adillã molestiã. no¬
lẽs ẽ ductꝰ. noles ad eãuenit. set
uolens eam uicit ⁊ reliquit a¬
ffectum infirmitatis quo nẽo
uult mori qui a deo ẽ natura¬
lisat eum petro nec senectus
abstuberit. unde ⁊ dominusa¬
it.transeat ame calix iste. s ui¬
rõms caritate informatus qͦ
lui ⁊ ẽẽ cum xp̃o.sen su autem
carnis refugit ⁊ recusat. hoc h̃t
humanus affectꝰ. qm̃ qͥ diligit
uitam ocdit morten ẜm istu
affectum xp̃s mori noluit: nec
obtinuit ꝙ scd̃m istum affec

Expanded text:
carnem vellet, quatenus veritas humanitatis in eo probaretur. Nam qui hominis naturam suscepit, quae ipsius sunt subire geminus affectus, ut mentis affectu vellet mori, et sensualitatis affectu nollet, sicut in viris sanctis fit. Petro enim ipsa Veritad mortem Quod exponens Audicit quod Petrus ad illam molestiam nolens est ductus, nolens ad eam venit, sed volens eam vicit; et reliquit affectum infirmitatis, quo nemo vult mori, qui adeo est naturalis, ut eum Petro nec senectus abstulerit. Unde etiam Dominus ait: Transeat a me calix iste, sed virationis charitate informatus, qulvi et esse cum Christo, sensus autem carnis refugit et recusat. Hoc habet humanus affectus, quoniam qui diligit vitam, odit mortem. Secundum istum affectum Christus mori noluit, nec obtinuit quod secundum istum affec
Abbreviated transcription (Latin):
manã. Et hũa uolũtas ẽ affectus
rõnis uł affectus sensualita¬
tis. ⁊ alius ẽ affectus anime
scd̃m rõnemalius scd̃m sen¬
lebat immo refugiebat neci
tñ in eo caro ꝯtra sp̃m uł ceͣ de¬
cum caro concupiscit adu̾su
quia hoc scd̾m ip̃am agit ani¬
ma.sicut anima ꝑaurem aud
it ꝑ oculum uidet. caro enimi
ncħ̾ nsi paĩam concupiscit.
G concupiscere dicitin᷑ cu
anima carnali xupiscentia
sp̃iu reluctatur h̃ns carnalẽ
delectationẽ de carne. ⁊ acarne:
adu̾sus delectationẽ quã sp̃s
ht̃. Ip̃ius aũc qui carnalis cõ¬
cupiscentie c̾a non ẽ maĩa so¬
la nec in carne sola ex utroqi
enim fit᷑. qr sine utroq delecta¬
tio talis non sentitur.talisgͥ
rixa talis itaq gitatio ã ani¬
ma xp̃i nullatenus ẽẽ potu¬

Expanded text:
manam. Humana voluntas est affectus rationis vel affectus sensualitatis; et alius est affectus animae secundum rationem, alius secundum senlebat, imo refugiebat; nec tamen in eo caro contra spiritum vel Decum caro concupiscit adversuquia hoc secundum ipsam agit animam, sicut anima per aurem audit, et per oculum videt. Caro enim nihil nisi per animam concupiscit. Sed concupiscere dicitur, cum anima carnali concupiscentia spiritui reluctatur, habens carnalem delectationem de carne et a carne, adversus delectationem quam spiritus habet. Ipsius autem carnalis, concupiscentiae causa non est in anima sola nec in carne sola; ex utroque enim fit, quia sine utroque delectatio talis non sentitur. Talis ergo rixa talisque concertatio in anima Christi nullatenus esse potu