comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ferienda: quatinus hostis nr̃ unde orit᷑.
inde moriatur. Considerandũ quippe.ẽ.
ne acceptum munus uertamus inuiciũ:
ne ꝑ fauorem uitȩ. nos absorbeat uorago
nequiciȩ. Iram nanq contra nos suꝑni
iudicii in extinguibilit̃ accendimꝰ: si contra
benignitatẽ illiꝰ. etiam ex ipsa sua largita¬
tingere prȩualens. danihelis uitam adi¬
mitandum conspicit: & desideratũ scientię
culmen apprȩhendit. Ille quippe qui pꝰmo¬
dum uoce angłica ꝑ cognitionis int̾nȩ con
cupiscentia uir desideriorum dr̃. prius in
aula regia carnis inse desideria domusse
memoratur: ut nichil ex de lectabilibus
cybis attingeret. sed lautis ac molliorib
duriora atq asꝑa cybaria prȩferr&: ut dũ
sibi exterioris cybi blandimenta subtrahe¬
ret. ad int̾ni pabuli delectamenta ꝑue¬
miret: & tanto auidius gustum sapientie
intus acciꝑet: quanto saporẽ carnis ꝓ
Si enim carni hoc quod lib& abscidimus.

Expanded text:
ferienda, quatenus hostis noster unde oritur, ferienda, quatenus hostis noster unde oritur, inde moriatur. Considerandum quippe est ne acceptum munus vertamus in vitium, ne per favorem vitae nos absorbeat vorago nequitiae. Iram namque contra nos superni judicis inexstinguibiliter accendimus, si contra benignitatem illius etiam ex ipsa sua largitatingere praevalens, Danielis vitam ad imitandum conspicit, et desideratum scientiae culmen apprehendit. Ille quippe qui postmodum voce angelica pro cognicupiscentia vir desideriorum dicitur, prius in aula regia, carnis in se desideria edomuisse memoratur, ut nihil ex delectabilibus cibis attingeret, sed lautis et mollioribus duriora et aspera cibaria praeferret: ut dum sibi exterioris cibi blandimenta subtraheret, ad interni pabuli delectamenta perveniret, et tanto avidius gustum sapientiae intus acciperet, quanto saporem carnis prSi enim a carne hoc quod libet abscindimus,
Abbreviated transcription (Latin):
dum sibi a domina conspicer& pudicitie
dampna suaderi: ait. Ecce dñs meus om̃i¬
michi traditis ignorat quid habeat indomo
sua: nec quicquã ẽ. quod non in mea sit po¬
testate. uł nontradiderit michi. prȩt̃ te
que uxor eius es. Quomͦ gͦ possum malum¬
hoc facere: & peccare in dm̃ meum: Quis
uerbis ostendit᷑. quia bona quȩ assecutus
fuerat repente memoriȩ intulit: & malũ
quod se pulsabat euicit. Et quia ꝑceptȩ
gr̃ȩ meminit: uim culpe imminentis
fregit. Cum enim uoluptas lubrica temp¬
tat in ꝓsꝑis: hȩc ipsa sunt ꝓsꝑa aculeo
temptationis opponenda : ut eo erubescamꝰ
praua committere. quo nos a deo memi¬
nimꝰ gratuita bona ꝑcepisse: et illatam¬
grãm exteriorum munerum. uertamus in
arma uirtutum: ut sint ande oculos quȩ ꝑ¬
cepimus: & quȩq nos illiciunt subigamꝰ
Quia enim uoluptas ipsa ex ꝓsꝑitate nasci¬
tur: eiusdem ꝓsꝑitatis ẽ. consideratione

Expanded text:
dum sibi a domina conspiceret pudicitiae dum sibi a domina conspiceret pudicitiae damna suaderi, ait: Ecce dominus meus, omnimihi traditis ignorat quid habeat in domo sua nec quicquam est quod non in mea sit potestate vel non tradiderit mihi praeter te quae uxor eius es quomodo hoc facere, et peccare in dominum meum? Quibus verbis ostenditur, quia bona quae assecutus fuerat repente memoria revolvit; et malum quod se pulsabat ejicit; et quia perceptae gratiae meminit, vim culpae imminentis fregit, cum enim voluptas lubrica tentat in prosperis, haec ipsa sunt prospera aculeo adversitatis premenda: ut eo erubescamus prava committere quo nos a Deo meminimus gratuita bona gratiam exteriorum munerum vertamus in arma virtutum, ut sint ante oculos quae percepimus, et quae nos alliciunt subigamus. Quia enim voluptas ipsa ex prosperitate nascitur, ejusdem prosperitatis est consideratione
Abbreviated transcription (Latin):
Dimittite eum ut maledicat. iuxta pre¬
ceptum dñi: si forte respiciat dñs afflicti¬
onem meam: & reddat michibonum ꝓ-
maledictione hac hodierna. Quib pfecto
uerbis indicat. quia ꝓperpetrato bersabee
scelere. exurgentẽ contra se filium fugiers
reduxit ad animum malum quod ꝑpetra¬
uit. & ȩquanimit̾ ꝑtulit quod audiuit: &
contumeliosa uerba non tam conuicia. qͣm
adiutoria credidit: quib se purgari. sibi¬
q misereri posse uidicauit. Tunc enĩ illa¬
ta conuicia bene toleramꝰ: cum insecreto
mentis ad male ꝑpetrata recurrimꝰ. leue
quippe uidebitur. quod in iuria ꝑcutim᷑:
dũ inactione nr̃a conspicimꝰ. quia peius
est quod meremur. Sicq fit. ut contume¬
liis grã magisquam ira debeatur: quarũ
interuentu deo iudice pęna grauior de¬
mundi huiꝰ successib ꝑficit. lenocinante
cordis lȩticia temptari se luxuriȩ stimu¬
lis sentit: sed ioseph factum ad memoriã
reuocat: & in arce se castitatis seruat. Qui

Expanded text:
praeceptum Domini, si forte respiciat Deus afflictionem meam, et reddat mihi bonum pro maledictione hac hodierna. Quibus profecto verbis indicat quia pro perpetrato Bethsabee scelere, exsurgentem contra se filium fugiens, reduxit ad animum malum quod perpetravit, et aequanimiter pertulit quod audivit, et contumeliosa verba non tam convicia quam adjutoria credit, quibus se purgari sibique misereri posse judicavit. Tunc enim illata convicia bene toleramus, cum in secreto mentis ad mala perpetrata recurrimus. Leve quippe videbitur quod injuria percutimur, dum in actione nostra conspicimus quia pejus est quod meremur. Sicque fit ut contumeliis gratia magis quam ira debeatur, quarum interventu Deo judice poena gravior demundi hujus successibus proficit, lenocinante cordis laetitia, tentari se luxuriae stimulis sentit; sed Joseph factum ad memoriam revocat, et in arce se castitatis servat. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
apłis uerbum dei iudȩa audiens. modo in
trib milib. mͦ inquinq milib spiritali
est. intelligentia satiata. S cum ꝑ reꝓboꝵ
multitudinem. crudelitatem suam contra
prȩdicantes exerceret:& quasi pullorum
uitam necaret: idem pulli inuniuersa
mundi parte disꝑsi sunt. Unde & eisdem
carnalib patrib spĩtali predicationi resi¬
stentib dicunt. Uobis oportebat primũ lo¬
qui uerbum dei: sed quia repellitis illud
& indignos uos iudicatis et̃nȩ uite: ecce¬

Expanded text:
apostolis verbum Dei Judaea audiens, modo in apostolis verbum Dei Judaea audiens, modo in tribus millibus, modo in quinque millibus spirituali est intelligentia satiata. Sed cum per reproborum multitudinem crudelitatem suam contra praedicantes exerceret, et quasi pullorum vitam necaret, iidem pulli in universa mundi spatia dispersi sunt. Unde et eisdem carnalibus patribus spiritali praedicationi resistentibus dicunt: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei; sed quia repellitis illud, et indignos
Abbreviated transcription (Latin):
uero ꝑ prȩdicationũ oꝑa discurrendo
refectione fidei gentilitatem satiare ñ
cessant: dicatur recte. Quis p̃parat cor¬
uo escam suam. qn pulli eiꝰ ad dm̃ claml¬
meritum plebs iudaica designari. Nã pulli
eius ad dm̃ clamare referuntur. ut eidẽ cor¬
uo adñõ ȩsca p̃paretur: quia nimirum scĩ
apłi plebis isrłiticȩ carne generati. dũ pro
gente sua prȩces ad dñm fuderunt qua¬
si pulli coruorũ eum de quo carnalit᷑ ȩdi¬
ti sunt. spiritali intelligentia parentem
populum pauerunt. Igitur dum pulli eiꝰ
clamant. coruo ȩsca p̾paratur: quia dum
apłi exorant. plebs dudum ꝑfida ad cog¬
nitionem fidei ducit᷑: & ex predicatione
filiorũ quasi expullorum uoce saciatur. Ii¬
lud tamen in hoc uersu debemꝰ sollerter
intueri: quod huic coruo esca dr̃ primum
pullis clamantib & postmodum uaganti¬
bus prȩparari. Clamantib nanq pullis
coruo esca prȩparata ẽ: cum prȩdicantib

Expanded text:
vero per praedicationum opera discurrendo, vero per praedicationum opera discurrendo, refectione fidei gentilitatem satiare non cessant, dicatur recte: Quis praeparat corvo escam suam, quando pulli ejus clammeritum plebs Judaica designari. Nam pulli ejus ad Deum clamare referuntur, ut eidem corvo a Domino esca praeparetur, quia nimirum sancti apostoli, plebis Israeliticae carne generati, dum pro gente sua preces ad Dominum funderent, quasi pulli corvorum, eum de quo carnaliter editi sunt spiritali intelligentia parentem populum paverunt. Igitur dum pulli ejus clamant, corvo esca praeparatur, quia dum apostoli exorant, plebs dudum perfida ad cognitionem fidei ducitur, et ex praedicatione filiorum quasi ex pullorum voce satiatur. Illud tamen in hoc versu debemus solerter intueri, quod huic corvo esca dicitur primum pullis clamantibus et postmodum vagantibus praeparari. Clamantibus namque pullis corvo esca praeparata est, cum praedicantibus
Abbreviated transcription (Latin):
etiã hyemabo. ꝑpendamꝰ quȩso: quȩ sit
ista uagatio. Ecce alio interim manet: alio
se iturum ꝑhib&: atq alio deflexurum
ꝓmittit. Quid ẽ. quod tam anxiȩ ꝑ tot
loca partitur: nisi quod circa om̃s unaca¬
ritate constringitur. Caritas enĩ quȩ di¬
uisa unire consueuit: unũ cor pauli dui
di ꝑ multa compellit. Quod tam̃ tanto
artiꝰ indeo colligit: quanto latiꝰ ꝑ sc̃a de¬
sideria spargit. Prȩdicando gͥ uult pau
lus simul omnia dicere: amando uult si¬
mul om̃s uidere: quia & incarne ꝑ manen¬
do uult om̃ib uiuere: & de carne transe¬
undo ꝑ sacrificiũ fidei uult om̃ib ꝓdessi
Uagentur itaq pulli coruorũ: id ẽ. magisttĩ
suum. imitentur filii gentium. Torpoien
mentis excutiant: & cum animarũ lucrũ
hoc ẽ. cybum suum minime repꝑiunt. ñq
escant. Ad prouectꝰ se ex ꝓuectib extendis
& ȩstuantes in utilitate multorũ refecdi¬
onẽ suam quasi uagantes esuriant. Quil

Expanded text:
etiam hiemabo . Perpendamus, quaeso, quae sit etiam hiemabo . Perpendamus, quaeso, quae sit ista vagatio. Ecce alio interim manet, alio se iturum perhibet, atque alio deflexurum promittit. Quid est quod tam anxie per tot loca partitur, nisi quod circa omnes una charitate constringitur? Charitas enim quae divisa unire consuevit, unum cor Pauli per multa dividi compellit. Quod tamen tanto arctius in Deo colligit, quanto latius per sancta desideria spargit. Praedicando igitur Paulus vult simul omnia dicere, amando vult simul omnes videre, quia et in carne permanendo vult omnibus vivere, et de carne transeundo per sacrificium fidei vult omnibus prodesse. Vagentur itaque pulli corvorum, id est magistrum suum imitentur filii gentium, torporem mentis excutiant, et cum animarum lucrum, id est cibum suum minime reperiunt, non quiescant; ad profectum se ex provectibus extendant, et, aestuantes in utilitate multorum, refectionem suam quasi vagantes esuriant. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
mutare uocem meam. Rome quoq custo¬
dia carceris clausus. quia ire ꝑsema ipsũ
ad philippenses ñ ꝑmittitur. transmitt̾e
se discipulum pollicetur dicens.Spero in
dño iħu timotheum cito me mittere ad
uos: ut & ego bono animo sim cognitis qͤ
circa uos sint Constrictus etiã uinculis
atq ephesi retentus: colo sensib scribit:
Nam si corpore absenssum: sed sp̃u uobis¬
cum sum. Ecce quomͦ scõ desiderio quasi ua¬
gatur. Hic corpore tenetur: illuc sp̃udu
citur: & pat̾ni amoris affectũ. istis pręsen¬
tib exhibet: illis absentib ostendit. Cora
positis impendit oꝑa: audientib ex pͥmit
uota. Efficacit᷑ pręsens eis cum quib erat:
nec tamen illis absens cum quib non erat.
Cuius uagationẽ meliꝰ cognoscimꝰ: sieiꝰ
adhuc ad corinthios uerba pensamꝰ. Ait
enim. Ueniam ad uos: cum macedoniam
ꝑtransiero. Nam macedoniam ꝑtransi¬
bo: apud uos autem forsitan manebo. uł

Expanded text:
mutare vocem meam . Romae quoque customutare vocem meam . Romae quoque custodia carceris clausus, quia ire per semetipsum ad Philippenses non permittitur, transmittere se discipulum pollicetur, dicens: Spero in Domino Jesu, Timotheum cito me mittere ad vos, ut et ego bono animo sim, cognitis quae circa vos sunt . Constrictus etiam vinculis, atque Ephesi retentus, Colossensibus scribit: Nam etsi corpore absens sum, sed spiritu vobiscum sum . Ecce quomodo sancto desiderio quasi vagatur, hic corpore tenetur, illuc spiritu citur; et paterni amoris affectum istis praesentibus exhibet, illis absentibus ostendit; coram positis impendit opera, audientibus exprimit vota, efficaciter praesens eis cum quibus erat, nec tamen 970 illis absens cum quibus non erat. Cujus vagationem melius cognoscimus, si ejus adhuc ad Corinthios verba pensamus. Ait enim: Veniam ad vos, cum Macedoniam pertransiero. Nam Macedoniam pertransibo; apud vos autem forsitan manebo, vel
Abbreviated transcription (Latin):
ambiunt: magno ardore succensi. nunc
ad hos nunc ad illos colligendos desi¬
derium mittunt. Quasi quȩdam qͥppe
uagatio. ẽ: ipsa cogitatio estuatioĩs.
Et uelut ad loca uaria mutatis nutib
transeunt: dum pro adunandis animab
in modos innumeros. in partes diuer¬
sas. esurienti mente discurrunt. Hanc¬
uagationem pulli coruorũ id ẽ. filii gen¬
tilium: ab ipso gentiũ magistro didi¬
cerunt. Ipse quã ualida caritate flagͣt:
tam nimia ex locis ad loca se uagatione
ꝑmuitat. Transire ad alia ex aliis appe¬
tit: quia ipsa eum quȩ impl& caritas
impellit. Longe nanq a romanis positꝰ
scribit. Memoriam ur̃i facio semꝑ inora¬
tionib meis: obsecrans si quomͦ tandem
aliquando ꝓsꝑum ider habeam inuolun
tate dei ueniendi ad uos. Desidero enim
uidere uos. Retentꝰ ephesi: corinthiis scri¬
bit. Ecce tercio hoc paratussum uenire ad
uos. Rursum ephesi cõmorans: galathis lo¬
quitur dicens. Uellem mͦ ẽẽ apud uos: &

Expanded text:
ambiunt, magno ardore succensi, nunc ambiunt, magno ardore succensi, nunc ad hos, nunc ad illos colligendos desiderium mittunt. Quasi quaedam quippe vagatio est ipsa cogitationis aestuatio; et velut ad loca varia mutatis nutibus transeunt, dum pro adunandis animabus in modos innumeros ac in partes diversas esurienti mente discurrunt. vagationem pulli corvorum, id est filii gentilium, ab ipso gentium magistro didicerunt. Ipse quippe quam valida charitate flagrat, tam nimia ex locis ad loca se vagatione permutat; transire ad alia ex aliis appetit, quia ipsa eum quae implet charitas impellit. Longe namque a Romanis positus scribit: Memoriam vestri facio semper in orationibus meis, obsecrans si quo modo tandem aliquando prosperum iter habeam in voltate Dei veniendi ad vos: desidero enim videre vos . Retentus Ephesi, Corinthiis scribit: Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos . Rursum Ephesi commorans, Galatis loquitur, dicens: Vellem modo esse apud vos, et
Abbreviated transcription (Latin):
tilitas designatur. de qua ꝑ ꝓpħam dicit᷑.
qui dat iumentis ȩscã ipsorum & pullis
coruorũ inuocantib eum: lum̃ta quip¬
pe escã accipiunt: dum sacrȩ scripturȩ pa¬
bulo.mentes dudũ brutȩ saciantur. Pul¬
lis uero coruorum filiis scilicet gentium
esca datur: cum eorum desiderium nr̃a
conuersatione reficitur. Iste coruus ȩsca
nunc escam accipit: quia ipse ad conuer
sionem alios exquirit. Cuius uidelic&
pu lli idest predicatores ex eo editi. ñ
in se presumunt: s in uirib redẽpto¬
ris sui. Unde bene dr̃. Quando pulli
uirtute posse se sciunt: & quamuis a¬
nimarum lucra piis uotis esuriant:
ab illo tamen qui cuncta intrinsecꝰ
oꝑatur. hȩc fieri exoptant. Uera enĩ
fide comprȩhendunt. quia neq qui plan¬
tat. ẽ. aliquid. neq qui rigat: s qui in¬
est uagantes eo quod non habeant cy¬
bos: in hac uagatione nichil aliud qͦm
ȩstuantium prȩdicatorum uota signan¬
tur. Qui dum in ȩccłȩ sinũ reciꝑe ppłos

Expanded text:
tur? De qua per Prophetam dicitur: Qui dat jumentis escam ipsorum, et pullis corvorum invocantibus eum . Jumenta quippe escam accipiunt, dum sacrae Scripturae pabulo mentes dudum brutae satiantur. Pullis vero cervorum, filiis scilicet gentium esca datur, cum eorum desiderium nostra conversatione reficitur. Iste corvus esca nunc escam accsionem alios exquirit. Cujus videlicet pulli, id est praedicatores ex eo editi, non in se praesumunt, sed in viribus Redemptoris sui. Unde bene dicitur: Et pullism sua virtute posse se sciunt. Et quamvis animarum lucra piis votis esuriant, ab illo tamen, qui cuncta intrinsecus operatur, haec fieri exoptant. Vera enim fide comprehendunt: quia, neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui inest: vagantes eo quod non habeant cibos, in hac vagatione nihil aliud quam aestuantium praedicatorum vota signantur. Qui dum in Ecclesiae sinum recipere populos
Abbreviated transcription (Latin):
tum: nisi concors predicantium sermo sig¬
natur : Conditor igitur nr̃ cum cȩlorum
rationem narrare cȩꝑit. dormire cȩlicon¬
centum facit: quia cum iam nobis ꝑ spe¬
ciem ostenditur: nimirũ prȩdicantium
uerba subtrahuntur. Hinc enim ꝑ ihere¬
miam dñs dicit. Non docebit ultra uir
ꝓrimum suum: & uir frẽm suum dicers.
cognosce dnm. Om̃s enim cognoscent
me a minimo eorũ usq ad maximũ:

Expanded text:
tum nisi concors praedicantium sermo sigtum nisi concors praedicantium sermo signatur? Conditor igitur noster cum coelorum rationem narrare coeperit, dormire coeli concentum facit, quia cum jam nobis per speciem ostenditur, nimirum praedicantium verba subtrahuntur. Hinc enim per Jeremiam Dominus dicit: Non docebit ultra vir proximum suum, et fratrem suum, dicens: Cognosce Dominum. Omnes enim cognoscent me a minimo
Abbreviated transcription (Latin):
ctis prȩdicantium non solum in spirato¬
rem se intelligentiȩ. s etiã auctorẽ locil¬
tionis ostendat: ad uingit. Quis enarraũ¬
cum se se nob̃ ꝑspeciem ostenderit subtra¬
da adhuc carnalia carnis lingua pulsar&:
& tanto faciliꝰ insueta ꝑciꝑent: quanto
ea ꝑsonitũ consuetȩ uocis audirent. At
postquã ꝑmortẽ in puluerẽ caro resolui¬
tur. & ꝑ resurectionẽ puluis animatur:
it̃ de dõ audire uerba ñ querimꝰ: quia u¬
nũ ipsum quod implot omnia. iam ꝑ spe
altiꝰ sonat: quanto & mentes nr̃as ui inti¬
mȩ illustrationis penetrat. Sublatis nãq
ortis & occidentib uerbis: quasi quidam
sonus ȩtnȩ prȩdicationis fit. ipsa imago
int̾nȩ uisionis. Unde recte nc̃ ad beatum
iob dñs dicit. Quis enarrauit cęlorũ ratio¬
nem: & concentum cȩli quis dormire faci¬
et: Quid enĩ cȩlorũ ratio accipitur:⁊ nͥ
uis suꝑna secretorum: Quid ꝑcęli concen¬

Expanded text:
ctis praedicantium non solum inspiratoctis praedicantium non solum inspiratorem se intelligentiae, sed etiam auctorem locutionis ostendat, adjungit: VERcum sese nobis per speciem ostenderit subtrada adhuc carnalia carnis lingua pulsat, ut tanto facilius insueta percipiant, quanto ea per sonitum consuetae vocis audiunt. At postquam per mortem in pulverem caro resolvetur, et per resurrectionem pulvis animatur, tunc de Deo audire verba non quaerimus, quia unum ipsum quod implet omnia jam per specanto altius sonat quanto et mentes nostras vi intimae illustrationis penetrat. Sublatis namque fortis et occidentibus verbis, quasi quidam sonus aeternae praedicationis fit ipsa imago internae visionis. Unde et recte nunc ad beatum Job Dominus dicit: Quis enarrabit coelorum rationem, et concentum coeli quis dormire faciet? Quid enim coelorum ratio accipitur, nisi vis superna secretorum? Quid per coeli concen
Abbreviated transcription (Latin):
tus emittant: quia antequã uerba ex¬
hortationis ꝓferant:: om̃e quod locuturi
sunt oꝑib clamant. Et cum ꝑfecte inse¬
m& ipsis uigilant: tunc dormientes ali¬
os aduigilias uocant. S unde hȩc tanta
doctori intelligentia. ut & sibi ꝑfecte ui¬
gil&e. & dormientes ad uigilias subqui¬
b dam clamoris ꝓuecꝰtib uocet: & ut pe¬
catorum tenebras. priꝰ cautȩ discutiat.
& discrete pꝰmodũ lucẽ p̃dicationis osten¬
dat: ut singulis uxta modum & tempora
congruat. & simul omnib quȩ illos seqͣnt᷑
ostendat: Unde ad tanta & tã subtilit̾ ten¬
dit᷑÷ nisi intrinsecus ab eo a quo. ẽ. condã
doceat᷑: Quia gͥ laus tantȩ intelligentiȩ
ñ p̃dicatoris uirtꝰ. ẽ s auctoris: recte per
eundẽ auctorem dr̃. Vx quis dedit gallo
intelligentiams Ac si dicer& nisi ego:
qui doctoꝵ mentes qͣs mire ex nichilo con¬
didi. ad intelligenda quȩ occulta sunt
mirabiliꝰ instruxie Unde bene ut indi¬

Expanded text:
tus emittant, quia antequam verba extus emittant, quia antequam verba exhortationis proferant omne quod locuturi sunt, operibus clamant. Et profecto dum in semetipsis vigilant, tunc dormientes alios ad vigilias vocant. Sed unde haec tanta doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris provectibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat, et simul omnibus quae illos sequantur ostendat? Unde ad tanta et tam subtiliter tenditur, nisi intrinsecus ab eo a quo est conditus doceatur? Quia ergo laus tantae intelligentiae non praedicatoris virtus est, sed auctoris, recte per eumdem auctorem dicitur: Vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: Nisi ego, qui doctorum mentes quas mire ex nihilo condidi ad intelligenda quae occulta sunt mirabilius instruxi. Unde bene ut in di
Abbreviated transcription (Latin):
mouebuntur castra: quia nimirũ prȩ¬
dicationis sermo cũ subtilius ac minu¬
tius agit᷑: auditorũ corda contra temp¬
tationũ certamina ardentiꝰ excitantur.
Est adhuc aliud ingallo sollert̾ intuen¬
dũ: quia cum iã edere cantꝰ parat. priꝰ
alas excutit: & semce ipsum feriens uigilan¬
tiorẽ reddit. Qđ patent̾ cernimꝰ. si scõũ
predicatoꝵ uitã uigilant̃ uidemꝰ. Ipsiqͥr
pe cum uerba p̾dicationis mouent. prꝰ
se in sc̃is actionib exercent: ne insema¬
ipsis corpentes oꝑe. alios excitent uoce.
Sed ante se ꝑ sullimia facta excutiunt:¬
& tunc ad bene agendum alios sollicitos
reddunt. Priꝰ cogitationũ alis semor ipsos
ferunt: quia quicquid inse in utilit᷑
torpet. sollicita in uestigatione deprę¬
hendunt: districta animaduersione cor¬
rigunt. Priꝰ sua punire fletib curant.¬
& tunc quȩ aliorũ sunt punienda de¬
nunciant. Priꝰgͦ alis insonant. quã can¬

Expanded text:
movebuntur castra, quia nimirum praemovebuntur castra, quia nimirum praedicationis sermo quo subtilius, ac minutius agitur, eo auditorum corda contra tentationum certamina ardentius excitantur. » Est adhuc aliud in gallo solerter intuendum, quia cum jam edere cantum parat, prius alas excutit, et semetipsum feriens, vigilantiorem reddit. Quod patenter cernimus, si sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videmus. Ipsi ppe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter torpet, sollicita investigatione deprehendunt, districta animadversione corrigunt. Priet tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant, quam can
Abbreviated transcription (Latin):
tc̃ uocib cantant: quia ꝓpinquante
mane subtilia quȩq de misteriis p̃di¬
cant: ut sequaces sui eo minutiora
quȩq de cęlestib audiant: quo luci
ueritatis appropinquant. Et quos dor¬
mientes longꝰ galli clamor excitaue¬
rat. uigilantes succisior delectat: qͣ
regno subtilit̃ dulcia libeat: qui priꝰ
de iudicio aduersa formidabat. Quod
bene ꝑmoysen expͥmitur: cum ad pro¬
ducendũ exercitũ tubȩ clangere conci¬
sius iubentur. Scriptũ nanq ẽ. Fac tͥ
duas tubas argenteas ductiles. E pau
lopꝰ. Cum concisus clangor increpue¬
rit: mouebuntur castra Perduas enĩ
tubas exercitꝰ ducitur: quia ꝑ duo pre¬
cepta caritatis ad ꝓcinctũ fidei popłs
uocatur. Quȩ iccirco argenteȩ fieri p̃ci¬
piuntur. ut prȩdicatorũ uerba lucis ni¬
tore pateant: & auditorũ mentẽ. nul¬
la sui obscuritate confundant. Iccirco
autem ductiles: quia necesse. ẽ. ut hi qͥ
dr̃. cum concisus clangor increpuerit.

Expanded text:
tunc vocibus cantant, quia appropinquante tunc vocibus cantant, quia appropinquante mane subtilia quaeque de mysteriis praedicant, ut sequaces sui eo minutiora quaeque de coelestibus audiant, quo luci veritatis appropinquant, et quos dormientes longrat, vigilantes succisior et modulatiorregno subtilia et dulcia libeat, qui prius de judicio adversa formidabat. Quod bene per Moysen exprimitur, cum ad producendum exercitum tubae clangore concisius jubentur. Scriptum namque est: Fac tibi duas tubas argenteas ductiles . Et paulo post: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra . Per duas enim tubas exercitus ducitur, quia per duo praecepta charitatis ad procinctum fidei populus vocatur. Quae idcirco argenteae fieri praecipiuntur, ut praedicatorum verba lucis nitore pateant et auditorum mentes nulla sui obscuritate confundant. Idcirco autem ductiles, quia necesse est, ut ii, qudicitur: Cum concisus clangor increpuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
s formidata locutionis plixitate p̃pe¬
dimur. Auctore autẽ deo. in alio ope
Id explere appetit animus: sitam̃ labo¬
riosȩ huius uitȩ adhuc aliquantulum¬
quod de galli huiꝰ intelligentia consi¬
derare debeamus: quia ꝑfundiorib
horis noctisualentiores ac ꝑauctiores e¬
dere cantus solet. Cum uero matutinũ
iam tempꝰ appropinquat: leniores & mi¬
nutiores omĩmodo uoces format. Inqͥb
galli huius intelligentia quid nobis in¬
sinuat: considerata predicatoꝵ discretio
demonstrat. Qui cum iniquis adhuc
mentib p̃dicant. altis & magnis uocib
ȩt̃ni iudicut̾rores intimant: quia uide¬
licet quasi in ꝓfundȩ noctis tenebris¬
clamant. Cum uͦ iam auditorũ suorũ cor¬
dib ueritatis lucem ad ẽẽ cognoscunt:
clamoris sui magnitudinem inlenitatẽ
dulcedinis uertunt: & ñ tã illa quȩ sõ
de pęnis t̾ribilia. quã eaquȩ sunt blan¬
da de p̃miis ꝓfert̃. Qui etiã minutis

Expanded text:
sed formidata locutionis prolixitate praepesed formidata locutionis prolixitate praepedimur. Auctore autem Deo in alio opere id explere appetit animus, si tamen laboriosae hujus vitae adhuc aliquantulumquod de galli hujus intelligentia considerare debeamus, quia profundioribus horis noctis valentiores ac productiores edere cantus solet, cum vero matutinum jam tempus appropinquat, leniores et minutiores omnimodo voces format. In quibus galli hujus intelligentia quid nobis innuat considerata praedicatorum discretio demonstrat. Qui cum iniquis adhuc mentibus praedicant, altis et magnis vocibus aeterni judicii terrores intimant, quia videlicet quasi in profundae noctis tenebrisclamant. Cum vero jam auditorum suorum cordibus veritatis lucem adesse cognoscunt, clamoris sui magnitudinem in lenitatem dulcedinis vertunt, et non tam illa quae sunt de poenis terribilia quam ea quae sunt blanda de praemiis proferunt. Qui etiam minutis
Abbreviated transcription (Latin):
uersitatis labore fatigantur. Alit con¬
iugiis obligati: alit̃ coniugii nexib liberi.
Aut̃ admixtionẽ carnis exꝑti: alit̾ ignoran¬
tes. Aliter qui peccata deplorant opum.
aliter qui cogitationũ Alit̃ qui cõmissa
plangunt. nec tam̃ desert̃: alit̾ qui desert᷑
nec tam̃ plangunt. Aliter qui illicita qͦ
faciunt etiã laudant: alit̃ qui accusant
praua.nec tamen deuitant. Alit̃ qui
repentina concupiscentia suꝑantur:¬
atq aliter qui inculpa exconsilioligan¬
tur. Alit̾ qui licet minima crebrota¬
men illicita faciunt: atq alit̃ qui se a
paruis custodiunt: s aliq̃n in graui¬
bus demerguntur. Alit̃ qui bona nec
inchoant: aliter qui inchoata minime
consũmant. Alit̃ qui mala occulte agt̃.
& bona publice: alit̃ qui bona quefa¬
ciunt abscondunt: & tam̃ quibdã fa¬
ctis publice mala de se opinari ꝑmittuñ.
Et quidem de singuł qui sit ad moniti.¬
onis ordo subtiliter insinuare debuimꝰ.

Expanded text:
versitatis labore fatigantur; aliter conversitatis labore fatigantur; aliter conjugiis obligati, aliter a conjugii nexibus liberi; aliter commistionem carnis experti, aliter ignorantes; aliter qui peccata deplorant operum, aliter qui cogitationum; aliter qui commissa plangunt, nec tamen deserunt; aliter qui deserunt, nec tamen plangunt; aliter qui illicita quae faciunt etiam laudant, aliter qui accusant prava nec tamen devitant; aliter qui repentina concupiscentia superantur, aliter qui in culpa ex consilio ligantur; aliter qui licet minima, crebro tamen illicita faciunt, atque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur; aliter qui bona nec inchoant, aliter qui inchoata minime consummant; aliter qui mala occulte agunt, et bona publice, aliter qui bona quae faciunt abscondunt, et tamen quibusdam factis publice mala de se opinari permittunt. Et quidem de singulis quis sit admonitionis ordo subtiliter insinuare debuimus,
Abbreviated transcription (Latin):
multiloqͥo uacantes. Alit̾ timidi: aliter
audaces. Alit̃ pigri: alit̾ p̃cipites. Alit̃ mansueti:
alit̃ iracunddi. Alit̾ humiles: alit̃ elati. Alit̃ ꝑti¬
naces: alit̾ inconstantes. Alit̃ gule dediti: alit̃ ab¬
stinentes Alit̃ qͥsua miscdit̃ tribuunt: alit̃ qͥ
aliena rape contendunt. Alit̃ qͥ nec aliena ta¬
piunt nec sua largunt̃: alit̃ qͥ &ea qͥ habent
sua tribuunt. & aliena raꝑe ñ desinunt. Alit̃
discordes: alit̃ ꝑacati. Alit̃ seminances uir¬
gia: alit̃ pacifici. Alit̃ ãmonen dis̃ qͥsacre legiꝰ
uerba non recte intelligunt: aliter qui re¬
cte quidem intelligunt. sed humili¬
ter non locuntur. Alit̃ qui cũ prȩdi¬
care digne ualeant. pre humitate formi¬
dant: alit̃ quos a prȩdicatione imꝑfectio
uł ȩtas phib&: & tam̃ prȩcipitatio im¬
pellit. Alit̃ qui in hoc quod temporalit̃
appetunt ꝓsꝑant᷑: alit̾ qui quidẽ quȩ
mundi sunt concupiscunt: s tamen ad¬

Expanded text:
multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter audaces; aliter pigri, aliter praecipites; aliter mansueti, aliter iracundi; aliter humiles, aliter elati; aliter pertinaces, aliter inconstantes; aliter gulae dediti, aliter abstinentes; aliter qui sua misericorditer tribuunt, aliter qui aliena rapere contendunt; aliter qui nec aliena rapiunt, nec sua largiuntur, aliter qui et ea quae habent sua tribuunt, et aliena rapere non desistunt; aliter discordes, aliter pacati; aliter seminantes jurgia, aliter pacifici; aliter admonendi sunt qui sacrae legis verba non recte intelligunt, aliter qui recte quidem intelligunt, sed haec humiliter 962 non loquuntur; aliter qui, cum praedicare digna valeant, prae nimia humilitate formidant, aliter quos a praedicatione imperfectio vel aetas prohibet, et tamen praecipitatio impellit; aliter qui in hoc quod temporaliter appetunt prosperantur, aliter qui quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen ad
Abbreviated transcription (Latin):
at. dissimilit̾ pulsat. Et iccirco cordȩ cõn¬
sonam modulationẽ reddunt: quia uno qͥdem
plectro. s ñuno inpulsuferiuntur. Unde &
doctor quisq ut inuna cunctos uirtute cari¬
tatis edificet: ex una doctrina ñ una eadẽq
ex hortatione tangere corda audientiũ deb&.¬
Alit nãq uiri: alit̾̃ ad monendȩ sunt femi¬
ne Aliter iuuenes: alit̾ senes. Alit̃ in opeᷤ
alit̾ locupletes. Alit̃ leti: alit̾ tristes. Alit̃
subditi: alit̃ p̃lati. Alit̾ serui : alit̃ dñi.
Alit̾ huius mundi sapientes: alit̾ hebetes.
Alit̃ impudentes: alit̾ uerecundi. Alit̃
pt̃ui : alit̾ pusillanimes. Alit̃ impatien¬
tes: aliter patientes. Alit̾ beniuoli: alit̾
inuidi. Alit̃ simplices: alit̾ impuri. Alit̃
incolumes: alit̾ egri. Alit̃ qui flagella me¬
tuunt. & ꝓpt̾ea innocent̃ uiuunt: alit̃ qui
sic ininiquitate duruerunt. ut nec ꝑfla¬
gella corrigantur. Alit nimis taciti: alit̃

Expanded text:
at, dissimiliter pulsat. Et idcirco chordae conat, dissimiliter pulsat. Et idcirco chordae consonam modulationem reddunt, quia uno quidem plectro, sed non uno impulsu feriuntur. Unde et doctor quisque, ut in una cunctos virtute charitatis aedificet, ex una doctrina, non una eademque exhortatione tangere corda audientium debAliter namque viri, aliter admonendae sunt feminae; aliter juvenes, aliter senes; aliter inopes, aliter locupletes; aliter laeti, aliter tristes; aliter subditi, aliter praelati; aliter servi, aliter domini aliter hujus mundi sapientes, aliter hebetes; aliter impudentes, aliter verecundi; aliter protervi, aliter pusillanimes; aliter impatientes, aliter patientes; aliter benevoli, aliter invidi; aliter simplices, aliter impuri; aliter incolumes, aliter aegri; aliter qui flagella metuunt, et propterea innocenter vivunt; aliter qui sic in iniquitate duruerunt, ut nec per flagella corrigantur; aliter nimis taciti, aliter
Abbreviated transcription (Latin):
duudicare. Quasihoras noctis discernere
est: actionum tenebras apta increpatio¬
nis uoce corrriꝑe. Gallo itaq intelligen¬
tia desuꝑ tribuitur: quia doctori uerita
discretionis uirtꝰ ut nouerit quib. quio
quando. uel quomͦ inferat. diuinitꝰ mini¬
stratur. Non enim una eademq cunctis
exhortatio conuenit: quia nec cunctos
par morũ qualitas astringit. Sȩpe autẽ
aliis officiunt: quȩ aliis prosunt. Nama
plerunq herbȩ quȩ hȩc animalia refici¬
unt: alia occidunt. Et lenis sibilus eqͦs
mitigat: catulos instigat. Et medicam̃¬
tum quod hunc morbũ imminuit: alcer
uires iungit. Et panis qui uitã fortium
roborat: paruulorũ necat. Pro qualitate
gͥ audientium formari deb& sermo docto¬
rum: ut & ad sua singuł congruat: & tam̃
a cõmunis ȩdificationis arte nunquã re¬
cedat. Quid enim sunt intente mentes au
nes stratȩ cordarũ: quas tangendi artifex
ut non sibima ipsi dissimile canticũ faci¬

Expanded text:
dijudicare, quasi horas noctis discernere dijudicare, quasi horas noctis discernere est actionum tenebras apta increpationis voce corripere. Gallo itaque intelligentia desuper tribuitur, quia doctori veritatis, discretionis virtus ut noverit, quibus, quid, quando, vel quomodo inferat, divinitus ministratur. Non enim una eademque cunctis exhortatio convenit, quia nec cunctos par morum qualitas astringit. Saepe enim aliis officiunt quae aliis prosunt. Nam et plerumque herbae quae haec animalia reficiunt, alia omitigat, catulos instigat. Et medicamentum quod hunc morbum imminuit, alteri vires jungit; et panis qui vitam fortium roborat, parvulorum necat. Pro qualitate igitur audientium formari debet sermo doctorum, ut et ad sua singulis congruat, et tamen a communis aedificationis arte nunquam recedat. Quid enim sunt intentae mentes aunes stratae chordarum? quas tangendi artifex, ut non sibimetipsi dissimile canticum faci
Abbreviated transcription (Latin):
pectat. non insolis uocib s etiã insensi¬
b datur: ut iuxta quod loquit᷑ lingua.
uiuat conscientia: & lux eiꝰ tanto clariꝰ
resplendeat insuꝑficie. quanto ueriꝰ in¬
hoc quod additur uel quis dedit gallo in¬
telligentiam: subtilioriadhuc expositi¬
one discutere. Intelligentia quippe do¬
ctorum. tanto esse subtilior debet. qͥnto
se ad penetranda inuisibilia exercet. qͥnt
nil materiale discutit: quanto & puocẽ
corporis loquens.omne quod ẽ. corporis
transit. Quȩ ꝑfecto nullatenus sũmis con¬
gruer&e: nisieã cantanti gallo id.ẽ. pred¬
canti doctori. ipse sũmorũ conditor min
ut priꝰ nocturni temporis horas discutiat.
& tc̃ demũ uocem excitations emittat.: ꝙ
uidelic& sc̃s quisq prȩdicator priꝰ in au¬
ditorib suis qualitatem uitȩ considerat:
& tunc demũ ad erudiendum congruam
uocem p̃dicationis format. Quasi enĩ ho¬
ras noctis discernere est: peccatorũ merta

Expanded text:
pectat, non in solis vocibus, sed etiam in sensipectat, non in solis vocibus, sed etiam in sensibus datur, ut juxta quod loquitur lingua vivat conscientia, et lux ejus tanto clarius resplendeat in superficie quanto verius inhoc quod additur: Vel quis dedit gallo intelligentiam, subtiliori adhuc expositione discutere. Intelligentia quippe doctorum tanto esse subtilior debet, quanto se ad penetranda invisibilia exercet, quanto nil materiale discutit, quanto et per vocem corporis loquens, 961 omne quod est corporis transit. Quae profecto nullatenus summis congrueret, nisi cantanti eam gallo, id est praedicanti doctori, ipse summorum conditor mut prius nocturni temporis horas discernat, et tunc demum vocem excitationis emittat: quia videliet sanctus quisque praedicator prius in auditoribus suis qualitatem vitae considerat et tunc demum ad erudiendum congruam vocem praedicationis format. Quasi enim horas noctis discernere est peccatorum merita
Abbreviated transcription (Latin):
specie per danielem dictũ est. Roburda¬
tum ẽ. ei contra iuge sacrificiũ: ꝓpt̾ pec¬
& ꝓsꝑabit᷑. Quod salomon ait. incedit fe¬
licit̃: hoc daniel dicit. ꝓsꝑabit᷑. Iuxta hoc
itaq testimoniũ quo ꝑsalomonẽ dr̃ gallꝰ
succinctꝰ lumbos: apte etiã hoc loco gal¬
lum scõs prȩdicatores accipimꝰ. Ad se ergo
cuncta referens deus: dicit. Quis posuit
in uscerib hominis sapientiam: uel qͥs
dedit gallo intelligentiame Ac si dicer&e.
Incor hominis humana sapientis suꝑnȩ
sapientiȩ grãm quis infudit: uł ipsis scĩs
prȩdicatorib quis. nisi ego intelligentiã
dedi. ut sciant q̃n. uel quib debeant
uenturũ mane nunciare: Iccirco enĩ q̃n
& quid agant sentiunt: quia hoc intrin¬
secus me reuelante cognoscunt. Notan¬
dũ uero. ẽ. quod sapientia diuinitus in¬
spirata inuiscerib hominis ponit᷑: quia
nimirũ quantũ adelectorũ numerũ ex¬

Expanded text:
specie per Danielem dicitur, Robur daspecie per Danielem dicitur, Robur datum est ei contra juge sacrificium propter pectur . Quod Salomon ait: Incedit feliciter, hoc Daniel dicit prosperabitur. Juxta hoc itaque testimonium quod per Salomonem dicitur: Gallus succinctus lumbos , apte etiam hoc loco gallum sanctos praedicatores accipimus. Ad se ergo cuncta referens Dominus dicit: Quis posuit in visceribus hominis sapientiam? vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: In cor hominis humana sapientis supernae sapientiae gratiam quis infudit? vel ipsis sanctis praedicatoribus quis, nisi ego, intelligentiam dedit, ut sciant quando vel quibus debeant venturum mane nuntiare? Idcirco enim quando et quid agant sentiunt, quia hoc intrinsecus me revelante cognoscunt. Notandum vero est quod sapientia divinitus inspirata in visceribus hominis quia nimirum quantum ad electorum numerum s
Abbreviated transcription (Latin):
qͣrtũ subdidit dic̃s &qͥstultꝰ apparuit: pꝰqͣm ele-¬
ri imposuissit. Ipse qͥppe insublime eleuabit᷑.
cũ dm̃ se cẽ. m̃tiet᷑ s eleuatꝰ insublime stultꝰ ap¬
parebit: qr inipsa eleuatiõe sua ꝑaduentũ ueri ndiciꝰ
deficit. Qͦd su ntellexisset. ori imposuiss
manum: id.ẽ. si supplicium suũ cũ suꝑbi¬
re exorsus. ẽ. p̃uidiss& bene aliq̃n conditꝰ.
intante iactatione suꝑbiȩ ñ fuiss& ele¬
uatus. Dequo nequaquã moueat quod
suꝑiꝰ dictũ ẽ: quartũ quod incȩdit sȩlicit᷑.
Iria quippe incedere benedix: & quartũ
felicit̾ Non enĩ omne quod felicit᷑ bene:
neq inhac uita omne quod bene. fȩliciter.
Nam leo. gallus. & aries. bene incedunt.
s ñ hic felicit᷑: quia ꝑsecutionum bellapa¬
tiuntur. Quartũ uͦfęlicit̾. & ñ bene ince¬
dit: quia infallacia sua antixp̃c gradit᷑.
sed iuxta breue tempꝰ uitȩ prȩsentis. ipsa
illi fallacia ꝓspatur: sic̃ de eo subantiochi

Expanded text:
ultus apparuerit, postquam elec. Ipse quippe in sublime elevabitur, cum Deum se esse mentietur. Sed elevatus in sublime stultus apparebit, quia in ipsa elatione sua, per adventum veri judicis deficiet; quod si intellexisset, ori imposuisset manum, id est, si supplicium suum, cum sure exorsus est, praevidisset, bene aliquando conditus, in tanta jactatione superbiae non fuisset elevatus: de quo nequaquam moveat quod superius dictum est: Quartum quod incedit feliciter. Tria quippe incedere bene dixit, et quartum feliciter. Non enim omne quod feliciter, bene; neque in hac vita omne quod bene, feliciter. Nam leo, gallus et aries bene incedunt, sed non feliciter, quia persecutionum bella patiuntur. Quartum vero feliciter, et non bene incedit, quia in fallacia sua Antichristus graditur, sed juxta breve tempus vitae praesentis ipsa illi fallacia prosperatur: sicut de eo sub Antiochi
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute sentires. Magna quippe quȩ agi¬
mꝰ. quasi minima ducimus: cum hȩc ꝑ
fortiora exempla pensamus. S tunc ap̃d
dm̃ crescunt ꝑ meritum: cum apud nos¬
m& ipsos ꝑ humilitatem decrescunt.
Possunt uero ceruarum significatione
doctores: appellatione autem ibicum qi
animalia sunt minima. auditores in¬
telligi. In petris uero ibices pariunt:
quia ad exercenda sc̃ã oꝑa ꝑ exempla
patrum prȩcedentium fȩcundantur: ut
cum fortasse prȩcepta sullimia audiunt.
& in firmitatis ꝓpriȩ conscii ea se implere
posse diffidunt. maiorum uitam conspi¬
ciant: atq in eorũ considerata forcitudine
bonorũ oꝑum fȩtꝰ ponant. Ut enim pau¬
ca de multis loquar. quatinꝰ studiosus
lector multa in paucis intelligat: iste
uerborum contumeliis pressus. cum uir¬
tutem patientiȩ seruare ñ sufficit: da¬
uid factum ad memoriã reducit. Quẽ
cum semei tot conuiciis urgeret. & arma¬

Expanded text:
virtute sentires. Magna quippe quae agivirtute sentires. Magna quippe quae agimus quasi minima ducimus, cum haec per fortiora exempla pensamus. Sed tunc apud Deum crescunt per meritum, cum apud nosmetipsos per humilitatem decrescunt.Possunt vero cervarum significatione doctores, appellatione autem ibicum, qui animalia sunt minima, auditores intelligi. In petris vero ibices pariunt, quia ad exercenda sancta opera per exempla patrum praecedentium fecundantur, ut cum fortasse praecepta sublimia audiunt, et, infirmitatis propriae conscii, ea se implere posse diffidunt, majorum vitam conspiciant, atque in eorum considerata fortitudine bonorum operum fetus ponant. Ut enim pauca de multis loquar, quatenus studiosus lector multa in paucis intelligat, iste, verborum contumeliis pressus, cum virtutem patientiae servare non sufficit, David factum ad memoriam reducat, quem cum tot Semei conviciis urgeret, et arma
Abbreviated transcription (Latin):
uicem suꝑponunt: quia cauta obserua¬
tione custodiunt. id quod scriptũ est
Inuicem onera ur̃a portate: & sic ad imple¬
bitis legem xp̃i. Quia uero post aduentũ
dñi spiritales magistri ꝑ mundũ sparsi st̃.
qui auditorum animas in conuersatio¬
ne parere p̃dicando potuissent: & qͥa
hoc idem tempꝰ incarnationis dñi an¬
te ꝓpħarum uoces cognitum non fuit.
quamuis ipsa futura incarnatio precog¬
nrca omib electis fuit: bene beatꝰ iob de
tempore partus ibicum ceruarumq
discutitur. eiq dicit᷑. Nunquid nosti
tempus partꝰ ibicum in petris: uel par¬
turientes ceruas obseruasti: Ac sidicat᷑
ei. Iccirco te egisse aliquid sullimit̃ credis:
quia illud tempꝰ nec dum prȩuides. quo
spiritales magistri in mundum missi ꝑ
doctrinam antiquorum patrũ filios
generant: suisq michi laborib anima¬
rum lucra comportant. Nam si illorum
fructum. quasi ibicum ceruarumq par¬
tus aspiceres: ualde humiliter de tua

Expanded text:
vicem superponunt, quia cauta observavicem superponunt, quia cauta observatione custodiunt id quod scriptum est: « Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi . Quia vero post adventum Domini spiritales magistri per mundum sparsi sunt, qui auditorum animas in conversione parere praedicando potuissent, et quia hoc idem tempus incarnationis Domini ante prophetarum voces cognitum non fuit, quamvis futura ipsa incarnatio praecognita omnibus electis fuit, bene beatus Job de tempore partus ibicum cervarumque discutitur, eique dicitur: Nunquid nosti tempus partus ibicum in petris, vel parturientes cervas observasti? Ac si dicatur ei: Idcirco te egisse aliquid sublimiter credis, quia illud tempus necdum praevides quo spiritales magistri in mundum missi per doctrinam antiquorum patrum filios generant, suisque laboribus animarum mihi lucra comportant. Nam si illorum fructum quasi ibicum cervarumque partus aspiceres, valde humiliter de tua
Abbreviated transcription (Latin):
na sentiunt. dum in suis cornib excipi¬
untur: qr quicquid eis ruinȩ tempora¬
lis accesserit. intestamentis scripturȩ sa¬
crȩ se suscipiunt: & quasicornuum excep¬
tione saluantur. De s is enĩ testam̃tis dic¬
tum ẽ. Cornua sunt in manib eiꝰ. Ad scͥp¬
turarum gͦ consolationem refugiunt:
dum aliqua temporalis casus iactura fe¬
riuntur. An non more ibicum huius mun¬
di aduersitatib cadens. quasi in suis se ex
si etiam ceruȩ uocati sunt: sicut ꝑ ieremiã de
doctorib genitos filios incaute deserenti¬
b dr̃ Cerua in agro peperit: & reliquit.
Ipsi more ceruarum interemptis uiciis qͥsi
extinctis serpentib uiuunt: & de ipsa
extinctione uiciorum ad fontem uitȩ a¬
erius in ardescunt. Unde psalmista ait.
ita desiderat anima ad te mea ds̃. Ipsi e¬
tiam dum labentia huiꝰ temporalitatis
momenta quasi quedã flumina transeuis.
compatientes caritate onera sua sibi in¬

Expanded text:
na sentiunt, dum in suis cornibus excipina sentiunt, dum in suis cornibus excipiuntur, quia quidquid eis ruinae temporalis accesserit, in testamentis sacrae Scripturae se suscipiunt, et quasi cornuum exceptione salvantur. De his enim testamentis dictum est: Cornua sunt in manibus ejus . Ad Scripturarum ergo consolationem refugiunt, dum aliqua temporalis casus jactura feriuntur. An non more ibicum, hujus mundi adversitatibus cadens, quasi in suis se corsi etiam cervae vocati sunt, sicut per Jeremiam de doctoribus genitos filios incaute deserentibus dicitur: Cerva in agro peperit, et reliquit . Ipsi, more cervarum, interemptis vitiis, quasi exexstinctione vitiorum ad fontem vitae acrius inardescunt. Unde Psalmista ait: ita desiderat anima mea ad te, Deus . » Ipsi etiam dum labentia hujus temporalitatis momenta, quasi quaedam flumina transeunt, compatientes charitate onera sua sibi in
Abbreviated transcription (Latin):
cidentalisq plaga. parua quadrupedia
ibices nominat: quib & moris est in pe¬
tris parere: quia neq sciunt nisi inpetris
habitare. Quȩ si quando etiam de altis
saxorum cacuminib ruunt: in suis se
cornib illesa suscipiunt. Caput qͥppe
ruentes feriunt: cuius dum prima cor¬
nua opponunt: fit omne corpꝰ a iactura
casus alienum. Ceruorum uero moris
est inuentos serpentes extinguere:
eorumq menbra morsibus dilaniare.
fertur autem quia siquando flumina
transeunt. capitum suorum onera dor¬
sis prȩcedentium suꝑponunt: sibiq
inuicem succedentes. laborem ponde¬
ris omnino non sentiunt. Quid ẽ gͦ quod
beatus iob de partu ibicum ceruarũq
discutitur: nisi quia inceruis uel ibicib
magistorum spiritaliũ ꝑsona signatur:
Ipsi quippe uelut ibices inpetris parur̃.
quia indoctrina patrũ qui petre ꝓ solidi¬
tate uocati st̃. ad conu̾sationẽ animas gig¬
nunt. Ipsi uelut ibices nullius casus dã¬

Expanded text:
cidentalisque plaga parva quadrupedia cidentalisque plaga parva quadrupedia ibices nominat quibus et moris est in petris parere, quia neque sciunt nisi in petris habitare. Quae si quando etiam de altis saxorum cacuminibus ruunt, in suis se cornibus illaesa suscipiunt. Caput quippe ruentes feriunt, cujus dum prima cornua opponunt fit omne corpus a jactura casus alienum. Cervarum vero moris est inventos serpentes exstinguere, eorumque membra morsibus dilaniare. Fertur autem quia si quando flumina transeunt, capitum suorum onera dorsis praecedentium superponunt, sibique invicem succedentes laborem ponderis omnino non sentiunt. Quid est ergo quod beatus Job de partu ibicum cervarumque discutitur, nisi quia in cervis vel ibicibus magistrorum spiritalium persona signatur? Ipsi quippe velut ibices in petris pariunt, quia in doctrina patrum, qui petrae pro soliditate vocati sunt, ad conversionem animas gignunt. Ipsi velut ibices nullius casus dam
Abbreviated transcription (Latin):
enim timotheum paulus ad mon&. uelit¬
plumescentes pullos sollicitius nutrire'
dum dicit. Quȩ audisti ame ꝑ multoste¬
stes. hec cõmenda fidelib hominib: qͥid.¬
nei erunt & alios docere. Quȩ doctrine
discretio dum caute a predicatore custo¬
ditur: ei diuinitus largior copia prȩdi¬
cationis datur. Dum enim ꝑ caritatẽ cõ¬
pati afflictis discipulis nouit: dumꝑ
discretionẽ congruum doctrine tempꝰ
intelligit: ipse non solum ꝓse s etiã ꝓ
eis quib laboris suistudia impendit. ma¬
iora intelligentiȩ munera ꝑcipit. Unde
hic quoq apte dr̃. Quis p̃parat coruo es¬
uagantes eo quod non habeant cybos:
Cum enim pulli ut satientur clamanͥ
coruo ȩsca p̃paratur: quia dum uerbũ
dei boni auditores esuriunt: ꝑ reficien¬
dis illis maiora doctorib intelligentia
dona tribuuntur. Seq̃r Nunquid nosti¬
diana pars ibices aues uocat: quȩ nili
fluentis inhabitant. Orientalis uero oc¬

Expanded text:
enim Timotheum Paulus admonet, velenim Timotheum Paulus admonet, velplumescentes pullos sollicitius nutrire, dum dicit: Quae audisti a me per multos testes, haec commenda fidelibus hominibus, qui idonei erunt et alios docere . Quae doctrinae discretio dum caute a praedicatore custoditur, ei divinitus largior copia praedicationis datur. Dum enim per charitatem compati afflictis discipulis novit, dum per discretionem congruum doctrinae tempus intelligit, ipse non solum pro se, sed etiam pro eis, quibus laboris sui studia impendit, majora intelligentiae suae munera percipit. Unde hic quoque apte dicitur: Quis praeparat corvo esvagantes eo quod non habeant cibos? Cum enim pulli ut satientur clamant, corvo esca praeparatur, quia dum verbum Dei boni auditores esuriunt, pro reficiendis eis majora doctoribus intelligentiae dona tribuuntur. Sequitdiana pars ibices aves vocat, quae Nili fluentis inhabitant. Orientalis vero Oc