comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dissimulant: quas mercedem num merant:
& perpendere culpas recusant: Audi ant
itaque quodscriptum est: qui mercedes con
Nsacculo quippe pertuso : uidetur quando
pecunia mittitur. sed quando amittitur
non uidetur: Qui ergo quanta largiuntur
aspiciunt: sed quanta rapiunt non perpen¬
dunt: in pertuso sacculo mercedes mit¬
tunt. Quia propeccato has inspec em suae
fidutiae intuentes congerunt: sed non

Expanded text:
dissimulant: quasi mercedem numerant, dissimulant: quasi mercedem numerant, et perpendere culpas recusant. Audiant itaque quod scriptum est: « Qui mercedes com . » In sacculo quippe pertuso videtur quando pecunia mittitur, sed quando amittitur non videtur. Qui ergo quanta largiuntur aspiciunt, sed quanta rapiunt non perpendunt, in pertuso sacculo mercedes mittunt: quia profecto has in spem suae fiduciae intuentes congerunt, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
fundant: Violenterenim exquirunt: quae
misericorditer largiantur: Sed aliudem pro
iam nec misericordiam nuncupare potest: quia
addulcem fructum non profet quae per uiros
pestiferȩ radices amariscit: Hinc est enim
quod ipsa &iam sacrificia ꝑproph&am dñs re:¬
probat dicens ego dñs diligens iudicium: & o¬
dium habens rapinam in holo caustum: Hinc
Iterum dicit : hostiae impiorum ab ominabiles
quia offeruntur exscelere: Quiꝰ saepe quoq:
& indi gentib: subtrahunt quaedõ largiuntur
Sed quanta eos anim aduersione renuat : ꝑquen¬
dam sapientem dñs demonstrat dicens: Qui
opfest sacrificium ex substantia pauperir qua¬
si qui uictimat pilium in conspectu patris sui:
Quid namque esse intollerabilius potest quam
mors fali: ante oculus patris: Hoc itaque
sacrificium quanta ira aspiciatur ostenditur
que turbati patris dolore conparatur:
Et tamen plerumque quanta tribuunt : pen¬
sant : quanta autem rapiunt considerare

Expanded text:
fundant. Violenter enim exquirunt quae fundant. Violenter enim exquirunt quae misericorditer largiuntur. Sed aliud est prjam nequaquam misericordia nuncupari potest, quia ad dulcem fructum non proficit quae per virus pestilerae radicis amarescit. Hinc est enim quod ipsa etiam sacrificia per prophetam Dominus reprobat, dicens: Ego Dominus diligens judicium, et odio habens rapinam in holocausto . Hinc iterum dixit: Hostiae impiorum abominabiles, quae 68 offeruntur ex scelere . Qui saepe quoque et indigentibus subtrahunt quae Deo largiuntur. Sed quanta eos animadversione renuat per quemdam sapientem Dominus demonstrat, dicens: Qui offert sacrificium de substantia pauperis, quasi» Quid namque esse intolerabilius potest, quam mors filii ante oculos patris? Hoc itaque sacrificium quanta ira aspiciatur ostenditur, quod orbati patris dolori comparatur, et tamen plerumque quanta tribuunt, pensant, quanta autem rapiunt, considerare
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ariditate radicis exsecentur At contra
am monendi sunt : qui & eaque habent tribuunt
& aliaena rapere non desistunt : ne ualde muni¬
ficiuideri appetant : & deboni speciȩ deterio¬
res fiant: Hinenim propria indiscreti:
tiae murmorationem proruunt: sed cogentis
se in opia usque ad auaritia de uoluuntur:
Quid uero eorum mente infelitius quibus delar¬
gitate auaritia nascitur: & pec catorum seges
quasi exuistute seminatur: Prius itaque am¬
monendi sunt : ut tenere sua rationabili ter
sciant : & tuno demum ut alienam non ambiant
Sienim radix culpae in ipsa ef̃fusione non ex¬
oritur : num quam perramas exuberans: aua¬
ritiae spina siccatur: Occansio ergo rapien¬
di sub trahitur sibene prius ius pos sendi dis¬
ponamus: Tunc uero a moniti audiant quo¬
modo eaque habent. misericor ÷ tribuant quan¬
donemirum didicerint : ut bona misericordiȩ :¬
per inter iec tam rapinȩ nequitiam non con¬

Expanded text:
quasi a viriditate radicis exsecentur. At contra quasi a viriditate radicis exsecentur. At contra admonendi sunt, qui et ea quae habent tribuunt, et aliena rapere non desistunt, ne valde munifici videri appetant, et de boni specie deteriores fiant. Hi etenim propria indiscrete tiae murmurationem proruunt; sed cogente se inopia, usque ad avaritiam devolvuntur. Quid ergo eorum mente infelicius, quibus de largitate nascitur avaritia, et peccatorum seges quasi ex virtute seminatur? Prius itaque admonendi sunt ut tenere sua rationabiliter sciant, et tunc demum ut aliena non ambiant. Si enim radix culpae in ipsa effusione non exuritur, nunquam per ramos exuberans avaritiae spina siccatur. Occasio ergo rapiendi subtrahitur, si bene prius jus possidendi disponatur. Tunc vero admoniti audiant, quomodo quae habent misericorditer tribuant, quando nimirum didicerunt ut bona misericordiae per interjectam rapinae nequitiam non con
Abbreviated transcription (Latin):
qui epulabatur cottidiȩ splendide alienara¬
puis se: sed in fructuosȩ propriis usus fans se
perhibetur Cum quem posthane uitã ultrix
gehenna suscepit: non quia aliquid in licitum ges¬
sit sed quia in moderato uso totum delicus tra¬
dedit: Ammonendi sunt tenacis : ut nouerint :¬
quod hanc primam dñ iniuriam faciunt : quiadan¬
tis ibi orinia nullam misericordiae hostiam red¬
dunt: Hinc & enim psalmista ait: Nondabit dõ
propitiationem suam:nec praetio redemptio¬
nis animae suae: Praetium namque redemptio¬
nis dare est: opus bonum praeueniente nos
gratia reddere: Hinc iohannis exclamat di¬
cens: iam securis ad radicem arborum posita est :
omnes arbor quae non facit fructum excidetur
& in igne mittetur: Quiergo si in noxias quia
aliena non rapiunt aestimant ic tum securis ui¬
cinae praeuideant : & turporem in prouide secu¬
ritatis amittant: Necum ferre fructus boni
operis neglegunt: a praesenti uita funditus

Expanded text:
qui epulabatur quotidie splendide , aliena raqui epulabatur quotidie splendide , aliena rapuisse, sed infructuose propriis usus fuisse perhibetur, eumque post hanc vitam ultrix gehenna suscepit, non quia aliquid illicitum gessit, sed quia immoderato usu totum se licitis tradidit. Admonendi sunt tenaces, ut noverint quod hanc primam injuriam faciunt Deo, quia danti sibi omnia, nullam misericordiae hostiam reddunt. Hinc enim Psalmista ait: Non dabit Deo propitiationem suam, nec pretium redemptionis animae suae . Pretium namque redemptionis dare, est opus bonum praevenienti nos gratiae reddere. Hinc Joannes exclamat dicens: Jam securis ad radicem arboris posita est. Omnis arbor quae non facitet in ignem mittetur . Qui ergo se innoxios, quia aliena non rapiunt aestimant, ictum securis vicinae praevideant, et torporem improvidae securitatis amittant, ne cum ferre fructum boni operis negligunt, a praesenti vit
Abbreviated transcription (Latin):
hanc uocare miseri cordiam : sed iustitiam ma¬
luit : quia quod a commune dño triburtur iustũ
profectum est : ut qui quae accipiunt: eo commu¬
niter utantur: hinc &iam salomon ait qui
iustus est tribuit & noncessabit: Am monendi
sunt quoque ut sollicrte adtendant: quod ficul¬
nea quae fructum non habuit : contrahanc
dis trictus agricola quaeritur: quod &iam ter¬
ra occupauit: Terram quippe ficulnea sinefruc¬
tu. occupat : quando mens tenatium hoc quod pro¬
desse multis proterat in utiliter seruat
Terra ficulnea sine fructum occupat : quando
locum quem exercere alius persolem boni operis
maluit : stultus perdis sidiae umbram praemit:
sa utimur: aliena non quȩrimus: Et si digna
misericordiae retributione non agimus nulla
tamen peruersa perpe tramus: Quod idcirco
sentiunt : qui auidelic& aurem cordis auerbis
caelestibus claudunt Neque exim diuer in
euangelio qui induebatur purporam abir so

Expanded text:
hanc vocare misericordiam, sed justitiam mahanc vocare misericordiam, sed justitiam maluit; quia quod a communi Domino tribuitur, justum profecto est, ut quicunque accipiunt, eo communiter utantur. Hinc etiam Salomon ait: Qui justus est, tribuet et non cessabit . Admonendi sunt quoque ut sollicite attendant quod ficulnea quae fructum non habuit, contra hanc districtus agricola queritur, quod etiam terram occupavit. 67 Terram quippe ficulnea sine fructu occupat, quando mens tenacium hoc quod prodesse multis poterat, inutiliter servat. Terram ficulnea sine fructu occupat, quando locum quem exercere alius per solem boni operis valuit, stultus per desidiae umbram premit. sis utimur, aliena non quaerimus, et si digna misericordiae retributione non agimus, nulla tamen perversa perpetramus. Quod idcirco sentiunt, quia videlicet aurem cordis a verbis coelestibus claudunt. Neque enim dives in Evangelio, qui induebatur purpura et bysso,
Abbreviated transcription (Latin):
bent tribuunt: & aliena rapere non desistunt :
Ammonendi namque sunt : qui nec aliena appe¬
tunt nec sua largiuntur: ut sollicite sciant
quod ea dequa sumpti sunt . cunc ti hominib ter¬
ra cum munis est. et id circo alimenta quo que
omnib: communiter profest: Incassum se er¬
go se in nocentes putant : quicum munȩ di mu¬
nus sibi priuatum iudicant: quicum accepta
non tribuunt : in proximorum nece rassantur :
Quiatot pȩne cottidiȩ per imunt : quod mori¬
entium pauperum apud se subsidia abscondunt:
Nam cumque lib& necessaria indigentib minis¬
tramus sua illis red dimus non nostra largi¬
mur: Iustitiae potius debitum soluimus quã
miseri cordiae opera implemus: Vnde & ipsa
ueritas cum misericordiam cauti: exhibenda
loqueretur ait: Ad tendite neiustitia uestra
caciatis coram hominibus. Cui sententiae &iam
psalmista concinnens dicit : dis persit pauperib
iustitia eius man& inae ternum: Cum enim lar¬
gitatem in pensã pauperib: praemisis s& non

Expanded text:
esistunt. Admonendi sunt qui nec aliena appetunt, nec sua largiuntur, ut sciant sollicite quod ea de qua sumpti sunt, cunctis hominibus terra communis est, et idcirco alimenta quoque omnibus communiter profert. Incassum ergo se innocentes putant, qui commune Dei munus sibi privatum vindicant; qui cum accepta non tribuunt, in proximorum nece grassantur, quia tot pene quotidie perimunt, quot morientium pauperum apud se subsidia abscondunt. Nam cum quaelibet necessaria indigentibus ministramus, sua illis reddimus, non nostra largimur; justitiae debitum potius solvimus, quam misericordiae opera implemus. Unde et ipsa Veritas cum de misericordia caute exhibenda loqueretur, ait: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus . Cui quoque sententiae etiam Psalmista concinens dicit: Dispersit dedit pauperibus, justitia ejus manet in aeternum . Cum enim largitatem impensam pauperibus praemisisset, non
Abbreviated transcription (Latin):
inimici iaculis : ciuitas mentes: Et cum se peruer¬
ba ex trasem&ipsam eicit : a pestam se aduersaros
ostendit: quamtanto ille sinel abore superat:
quanto & ipsa quae uincitur contrasem &ipsam ꝑ
multiloquium pugnat Plerumq autem : quia
perquosdam gradus desidiosam᷑ mens in lapsum casus
impellitur . dum otiosa cauere uerba neglegimus:
ad noxia peruenimus. Vt prius loqui aliena libe¬
at post modum de tractionib: eorum uitã dequi¬
b loquitur mordeat Ad extremum uero usq
ad a pestas lingua contumelias erumpat: hincꝰ
seminantur stimuli oriuntur rixae accenduntur
faces odiorum pax extinguitur cordium
Vnde bene persalomonem dicitur : qui dimittit
a quã caput est iurgiorũ Aquã quippedimit¬
tere est: linguã influxum eloquii relaxare:
quo contra in bona etiam paste iterũ dicitur:
aqua profunda uerba ex oriuiri: Quiergodi¬
mittit aquã caput est iurgorũ quiaquȩ lin¬
guam non frenat : concordiam dissipat
Vnde eeduo so scriptum est : qui in ponit stulto

Expanded text:
inimici jaculis civitas mentis; et cum se per verba extra semetipsam ejicit, apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine labore superat, quanto et ipsa quae vincitur, contra semetipsam per multiloquium pugnat. Plerumque autem quia per quosdam gradus desidiosa mens in lapsum casus impellitur, dum 55 otiosa cavere verba negligimus, ad noxia pervenimus; ut prius loqui aliena libeat, postmodum detractionibus eorum vitam de quibus loquitur mordeat, ad extremum vero usque ad apertas lingua contumelias erumpat. Hine seminantur stimuli, oriuntur rixae, accenduntur faces odiorum, pax exstinguitur cordium. Unde bene per Salomonem dicitur: Qui dimittit aquam, caput est jurgiorum . Aquam quippe dimittere est linguam in fluxum eloquii relaxare. Quo contra in bona etiam parte iterum dicitur: Aqua profunda, verba ex ore viri . Qui ergo dimittit aquam, caput est jurgiorum, quia qui linguam non refrenat, concordiam dissipat. Unde e diverso scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
quio quis que seruiens rec titudinem iustitie
tenere nequa quã possit testatur propheta
qui ait:uir lin guosus non dirigetur suꝑ terrã:
iustitiae silentiũ: Vi delic& indicans quia
mentis iustitia de solabitur quando ab in mo¬
derata lacutione non parcitur. hinc ia cobus
dicit: siquis putat se religiosum esse & non sefre¬
nans linguam suam sed seducens cõrsuũ: huius
uana est religios Hinc rursus ait. Sit omnis
homo uelox ad audiendũ : tardus autẽ adloquendũ :
Hinc iterũ linguae definiens adiungit : inquie tum
malũ plena ueneno mostifero: Hinc ꝑ semaip¬
sam ueritas ammon& dicens: omne uerbo otio¬
est quod aut rationẽ iustae necessi tatis: aut in¬
tentione piae utilitatis car&. Siergo ratio de
otioso sermone exigitur: pensemus quae poena

Expanded text:
quio quisque serviens, rectitudinem justitiae tenere nequaquam possit, testatur Propheta qui ait: Vir linguosus non dirigetur super terramjustitiae silentium , videlicet indicans quia mentis justitia desolatur quando ab immoderata locutione non parcitur. Hinc Jacobus ait: Si quis putat se religiosum esse non refrenans linguam suam, sed seducevana est religio . Hinc rursus ait: Sit omnis homo velox ad audiendum, tardus autem ad loquendum. Hinc iterum linguae vim definiens, adjungit: Inquietum malum, plena veneno mortifero . Hinc per semetipsam Veritas admonet, dicens: Dico autem vobiest, quod aut ratione justae necessitatis, aut intentione piae utilitatis caret. Si ergo ratio de otioso sermone exigitur, pensemus quae poena
Abbreviated transcription (Latin):
tutia serpentis acuere & serpentis astutiam
columbae simplicitas temperare: quatenus
nec seducti perprudentiam calleant pec ab in¬
tellectus studio ex simplicitate turpescant.
Adcontra ammonendi sunt inpuri: ut quamgra¬
tis labor agnoscant: Dumenim de praehende
metuunt semꝑ in probas defensiones quaerunt
semꝑ pauidis sus pectionib: agitanteosiu Nihilau¬
tem est addeffendũ puritatẽ totius ad dicen¬
dum ueritate facilius: Nam dum fallatiã suã
tueri cotur: duro cor labore fatigatur
Hinc namq: scriptũ est: labor labiorum ipsorum
operi& eos qui enim nunc impl& tuncoperit
quia cuius nunc animum perblandam in quie tudi¬
nem exenit : tunc per as peram rȩtributionem

Expanded text:
tutia serpentis acuere, et serpentis astutiam tutia serpentis acuere, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperare, quatenus nec seducti per prudentiam calleant, nec ab intellectus studio ex simplicitate torpescant. At contra admonendi sunt impuri, ut quam gratis labor agnoscant. Dum enim deprehendi metuunt, semper improbas defensiones quaerunt, semper pavidis suspicionibus agitantur. Nil autem est ad defendendum puritate tutius, nil ad dicendum veritate facilius. Nam dum fallaciam suam tueri cogitur, duro cor labore fatigatur. Hinc namque scriptum est: Labor labiorum ipsorum operiet eos . Qui enim nunc implet, tunc operit, quia cujus nunc animum per blandam inquietudinem exerit, tunc per asperam retributionem
Abbreviated transcription (Latin):
Liter ammonendi sunt simplices : atq: aliter
inpuri laudandi sunt simplices quod studeant
num quã falsa dicer Sedam monendi sunt
ut nouerint non num quam uera reticere
Sicut enim semper dicentẽ falsitas laesit Ita
nonnumquam quibus dã uera nocuerunt
Vnde quoram discipulis dñs locutionẽ suam
silentio temperans ait: multa habeo uobis
dicere : sed nunc non potestis illa postare:
Ammonendi sunt simplices : ut sicut fallatiam
semper ut iliter uitant : ita uesisaute semipaplio¬
terproserant: Ammonen disuntut dimatliu¬
tats: bonum prudentiam adiungat quatienus
sic securitatem : de simplicitate pos sideant iutem¬
soectionem prudentiae: non amittant uehincipam¬
que ꝑ doctorem gentiũ dicitur: uolo uos sapien¬
tese fse in bono Simplices autem in malo. Hinc
el ectos suos persem dipsam ueritas ammonadi
cens Stote prudentes sicut serpentes & sim¬
plices sicut columbȩ Quia uidelic& melecto¬
rum cordib: : deb& simplicitatẽ columbae as¬

Expanded text:
liter admonendi sunt simplices, atque aliter impuri. Laudandi sunt simplices quod studeant nunquam falsa dicere, sed admonendi sunt ut noverint nonnunquam vera reticere. Sicut enim semper dicentem falsitas laesit, ita nonnunquam quibusdam audita vera nocuerunt. Unde coram discipulis Dominus locutionem suam silentio temperans, ait: Multa habeo vobis dicere, sed nunc non potestis illa portare . Admonendi sunt igitur simplices, ut sicut fallaciam semper utiliter vitant, ita veritatem semper utiliter proferant. Admonendi sunt ut simplicitatis bono prudentiam adjungant, quatenus sic securitatem de simplicitate possideant, ut circumspectionem prudentiae non amittant. Hinc namque per doctorem gentium dicitur: Volo vos sapientes esse in bono, simplices autem in malo . Hinc electos suos per semetipsam Veritas admonet, dicens: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Quia videlicet in electorum cordibus debet et simplicitatem columbae as
Abbreviated transcription (Latin):
autem dumnimis insirmitatis suae sunt conscuꝰ
plerũq: indesperationẽ cadunt: Illi singulari¬
ter summa aestimant. cunc tamq: agunt: isti
dis pecta uehementer putantes sequae faciunt :¬
& idcirco indssperatione franguntur: Subti¬
liter itaq: ab arguente discutienda sunt: ope¬
ra proteruorũ: ut in quo sibi placent ostenda¬
tur. qui adõ displicent: Tunc enim proter uas
melius corregimus: cum eaq: bene ȩgisse credunt
male acta monstramus. ut unde ad eptagloria
creditur: inde utilȩs confusio subsequatur
Nonnum quã uero cum se uitiũ proter uiae mini¬
me perpetra secognuscunt: conpendiosius ad

Expanded text:
autem dum nimis infirmitatis suae sunt conscii. plerumque in desperationem cadunt. Illi singulariter summa aestimant cuncta quae agunt, isti vehementer despecta putant esse quae faciunt, et idcirco in desperatione franguntur. Subtiliter itaque ab arguente discutienda sunt opera protervorum, ut in quo sibi placent, ostendantur quia Deo displicent. Tunc enim protervos melius corrigimus, cum ea quae bene egisse se credunt, male acta monstramus; ut unde adepta gloria crediNonnunquam subditi, cum se vitium proterviae minime perpetrare cognoscunt, compendiosius ad
Abbreviated transcription (Latin):
it rector singulis cũpassione proximus
praecunctis contemplatione suspensus ut &
perpi&atis uiscera inse in firmitatẽ c&erorũ
trans ferat e ꝑ spiculationis altitudinẽ se¬
m& ipsũ quoq: in uisibilia appetendo trans¬
cendat : Ne aut alta petens prox imorũ in
gruens app&ire alta derelinquat: hinc
est namq quod paulus in para disum duci¬
tur caeli que tertii secreta rimatur &
tamen illa inuisibiliũ contem platione
reuocat : atq: in occultis suis qualiter
debeant conuersari dispensat dicens :
fornicationẽ :¬
propter: autẽ unus quisq: suã uxorẽ habeat: unã¬
quaeq: suũ uirũ habeat: uxoriuir debitũ ed¬

Expanded text:
it rector singulis compassione proximus, prae cunctis contemplatione suspensus, ut et per pietatis viscera in se infirmitatem caeterorum transferat, et per speculationis altitudinem semetipsum quoque invisibilia appetendo transcendat: ne aut alta petens proximorum infigruens, appetere alta derelinquat . Hinc est namque quod Paulus in paradisum ducitur, coelique tertii secreta rimatur, et tamen illa invisibilium contemplatione revocat, atque in occultis suis qualiter debeant conversari dispensat, dicens: Propter fornicationem autem unusquisque suam uxorem habeat, et unaquaeque suum virum habeat
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce iam caelestib: sec retir inseritur : & tameniscon¬
discensionis uiscera carnaliũ cubile ꝑscrutatur
& quem subleuatus ad inuisibilia erigia Hinc misa¬
ratus ad secreta infirmantiũ oculũ cordisflec¬
tit. Caelum contemplatione transcendit
Nec tamen stratũ carnaliũ sollicitudine deserit :
quicũ page caritatis summis simul & infiumis
iunctus: et insem& ipso uistute sp̃s ad alta ua¬
lenter rapitur : & in aliis pi&ate aequanimiter
infirmatur: hinc enim dicit: quis infarma¬
tur: & ego non insirmor: Quir scandalizatur
& ego non uror: Hincrursus ait: factur sum
iudaeis tam quã iudaeus. Quod uidelic& ex hibe¬
bat: non amit tendo fidem sed extenden dopie¬
tatẽ: ut in se ꝑsona infideliũ trans figurans
ex sem & ipso discer&. qualiter aliis miserere
debuisse: quatenus hoc illis inpendere quod
sibi ipse sira ess&. inpendi recte uoluir s&

Expanded text:
Ecce jam coelestibus secretis inseritur, et tamen per condescensionis viscera carnalium cubile perscrutatur; et quem sublevatus ad invisibilia erigit, hunc miseratus ad secreta infirmantium oculum cordis flectit. Coelum contemplatione transcendit, nec tamen stratum carnalium sollicitudine deserit, quia compage charitatis summis simul, et infimis junctus, et in semetipso virtute spiritus ad alta valenter rapitur, et pietate in aliis aequanimiter infirmatur. Hinc etenim dicit: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror ? Hinc rursus ait: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus . Quod videlicet exhibebat non amittendo fidem, sed extendendo pietatem, ut in se personam infidelium transfigurans, ex semetipso disceret qualiter aliis misereri debuisset, quatenus hoc illis impenderet, quod sibi ipse, si ita esset, impendi recte voluis
Abbreviated transcription (Latin):
Neigitur rector in cautus ad loquendũ proruat:
hoc quodiam premissimus: ꝑ semdipsanidis
cipulis ueritas clamat: hab&e sal in uobis : &
pace hab&e inter uos: Ac si figuratȩ ꝑ habitũ
sacer dotes dicat: mala punica tintinabulir
iungte : ut ꝑ omne quod dicros. unitatẽ fi¬
decauta obseruatione teneatis: Prouiden¬
dũ quoq est sollicita intentione rectoribus:
ut ab eis non solũ praua nullo modo: sed nec
recta quidem nimiae & in ordinatae profe¬
rantur: quia saepedictorũ uistus ꝑ ditur
cũ apud corda audientiũ loquacitar in cauta
in postunitate leuigaturi et auctor em suũ
haeꝗ eandẽ loquacitas inquinat quẽ seruise
auditorib: adusum profectur ignorat: Vnde
bene ꝑ morsen dicitur: que uir quifluxũ
tloquio sub ditus ex eo inquinat : quo si ordi¬
natepromer& prolem recte cogrtationis¬
edere in audientium corda potuiss& : dum¬
que incautus ꝑ loquacitatẽ defluit: non

Expanded text:
Ne igitur rector incautus ad loquendum proruat, Ne igitur rector incautus ad loquendum proruat, hoc quod jam praemisimus, per semetipsam Veritas discipulis clamat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Ac si figurate per habitum sacerdotis dicat: Mala punica tintinnabulis jungite, ut per omne quod dicitis, unitatem fidei cauta observatione teneatis. Providendum quoque est sollicita intentione rectoribus ut ab eis non solum prava nullo modo, sed ne recta quidem nimie et inordinate proferantur; quia saepe dictorum virtus perditur, cum apud corda audientium loquacitatis incauta importunitate levigatur; et auctorem suum haec eadem loquacitas inquinat, quae servire auditoribus ad usum profectus ignorat. Unde bene per Moysen dicitur: Vir qui fluxum tiloquio subditus ex eo se inquinat, quod si ordinate promeret prolem rectae cogitationisedere in audientium corde potuisset; dumque incautus per loquacitatem defluit, non
Abbreviated transcription (Latin):
un: ipsa quoq: opera sacerdotis clament:
Sed cumrector sealoquandõ prȩparati sub
quantocautelae studio loquatur ad tendat :
pesi in ordinatae ad loquendum rapitur er¬
ronis uulneres audientium corda feriantur
Et cum costas se sapiens uidere desiderat imi¬
tatis compagem in sipienter abscidat
hinc namque ueritas dicit: habete sal in uobis & pacẽ
hab&e inter uos: persal quippe uerbi sapientia
designatur: qui igitur loqui sapienter nratur
magnopere metuat neeiur eloquio : audientiũ
unitas confundatur: Hinc paulus ait: Nonplus
sapere quam opost& saperes sed sapere ad subrie¬
tatẽ : hinc in sacer dotoi ueste : iuxta diuin a uoce
tintinabulis malã punica coniungitur: Quid
euim ꝑ mala punica nisi fidei unitas de signator
Nam sicut in malo punicos una exterius cortice
multa interius grana moni untur. Sic innũ¬
mero scãe ecclesiae populas: unitas fideiconte¬
git : quos intus diuersitas meritorũ tena:

Expanded text:
tu ipsa quoque sacerdotis opera clament. tu ipsa quoque sacerdotis opera clament. Sed cum rector se ad loquendum praeparat, sub quanto cautelae studio loquatur attendat, ne si inordinate ad loquendum rapitur, erroris vulnere audientium corda feriantur, et cum fortasse sapiens videri desiderat, unitatis compagem insipienter abscidat. Hinc namque Veritas dicit: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Per sal quippe, verbi sapientia designatur. Qui igitur loqui sapienter nititur, magnopere metuat ne ejus eloquio audientium unitas confundatur. Hinc Paulus ait: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Hinc in sacerdotis veste 18 juxta divinam vocem tintinnabulis mala punica conjunguntur . Quid enim per mala punica, nisi fidei unitas designatur? Nam sicut in malo punico, uno exterius cortice multa interius grana muniuntur; sic innumeros sanctae Ecclesiae populos unitas fidei contegit, quos intus diversitas meritorum tenet.
Abbreviated transcription (Latin):
uocem daturus est praeco mutus Hinc ẽ enĩ
quod su pastorer primus in linguarũ speciȩ spr
sũs insedit . Quia nimirũ quo rrepleuerit dese
protinus loquentis facit: Ihinc moysi praeci¬
pitur ut taber naculum sacerdos ingrediens
tirtinabulis ambiatur Vt uidelic& uoces prȩ¬
dicationis habeat ne supernins pectorir iu¬
dicium : exsilentio offendut  Scriptũ quippe
est ut audiatur sonitur : quando ingreditur &e
egreditur scũ arium in conspectu dñi & non mo¬
riatur Sacerdos namq: ingrediens uel egre¬
diens moritor side eo sonitus non auditur:
quia iram contra se occulti iudicis exigit : sisine
praedicationis sonitu incidit : Ap te autẽ tin¬
tinabula uestimentis illius discribuntur in ser¬
ta: Vestimenta & enim sacerdotis quid aliud
quã recta opera debemus accipere prophe¬
ta xtestante qui ait: Sacer dotes tui induan¬
tur iustitiã uesimentis itaq illius tintina¬
bula inherent : ut uitae uiam cũ linguae soni¬

Expanded text:
vocem daturus est praeco mutus? Hinc est enim vocem daturus est praeco mutus? Hinc est enim quod super Pastores primos in linguarum specie Spiritus sanctus insedit ; quia nimirum quos repleverit, de se protinus loquentes facit. Hinc Moysi praecipitur ut tabernaculum sacerdos ingrediens, tintinnabulis ambiatur , ut videlicet voces praedicationis habeat, ne superni spectatoris judicium ex silentio offendat. Scriptum quippe est: Ut audiatur sonitus quando ingreditur et egreditur sanctuarium in conspectu Domini, et non moriatur . Sacerdos namque ingrediens vel egrediens moritur, si de eo sonitus non auditur, quia iram contra se occulti judicis exigit, si sine praedicationis sonitu incedit. Apte autem tintinnabula vestimentis illius describuntur inserta. Vestimenta etenim sacerdotis quid aliud quam recta opera debemus accipere? Propheta attestante qui ait: Sacerdotes tui induantur justitiam . Vestimentis itaque illius tintinnabula inhaerent, ut vitae viam cum linguae soni
Abbreviated transcription (Latin):
quae sint uenturã manifestant quos diuinus
sermo falsa uidere redarguit : quia dumcorri¬
pere culpas metuunt : in casum delinquentibus
promissa securitate blandiuntur : qui iniquita¬
tẽ pec cantium nequaquã apperiunt. qui ab in¬
crepationis uoce conticiscunt: Clauis quippe
apestionis est : serroo correptionis: qui a incre¬
pando culpa de tegit: quã sȩpe nescit ipse &iam
qui perpetrauit: hinc paulur ait : ut potens
sit ex ostare in doctrina sana & eos qui contra¬
dicunt arguere. hinc ꝑ malachiã dicitur:
labia sacerdo tis custodiunt scientiã & legem
requirunt exore eius : quia angelur dñi exer¬
cituũ est: Hinc ꝑ esaiam dñr ad mon& di¬
cens: Clama necessis sicut tuba ex alta uo¬
cẽ tuã : Praeconis quippe officiũ sus capit :
quis quir ad sacerdotiũ accidit ut ante ad¬
uentum iudicis qui terribilitersequitur
ipse scilic& clamando gradiatur.  Sacerdos ergo
si praedicationis est nescius quam clamorir

Expanded text:
quae sunt ventura manifestant. Quos divinus quae sunt ventura manifestant. Quos divinus sermo falsa videre redarguit, quia dum corripere culpas metuunt, incassum delinguentibus promissa securitate blandiuntur; qui iniquitatem peccantium nequaquam aperiunt, quia ab increpationis voce conticescunt. Clavis quippe apertionis est sermo correptionis, quia increpando culpam detegit, quam saepe nescit ipse etiam qui perpetravit. Hinc Paulus ait: Ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt arguere . Hinc per Malachiam dicitur: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est . Hinc per Isaiam Dominus admonet, dicens: Clama, ne cesses, quasi tuba exalta vocem tuam . Praeconis quippe officium suscipit, quisquis ad sacerdotium accedit, ut ante adventum judicis qui terribiliter sequitur, ipse scilicet clamando gradiatur. Sacerdos ergo si praedicationis est nescius, quam clamoris
Abbreviated transcription (Latin):
uidi humanã ammittere gratiam. formidanter
lo quibbere recta pestimiscunt : & iuxta ueritatis uocẽ
nequa quã iam gregis custodiae pastorũ studio sed mer¬
cennari orũ uicẽ deseruiunt : quia ueniente lupofu¬
giunt dumse subsilentio abscondunt hincnamq
ualenter latrare : hincrursum quaeritur dicens
non as cendistis ex ad uerso neque obposuistis morũ
prodomui israhel ut staretis in proelio indie dñi:
et in die dñi in proelio stare est prauis decestantib:
ex iustitiae amore resistere: pastori enim rec
ta timuisse dicere: quid est aliud quã tacen¬
do terga praebu isse : quia nimirum si pro
grege se obicit: murum peo domo israhel :¬
hostib: obponit: Hincrursum delinquenti po¬
pulo dicitur: prophetae tude uiderunt falsa
& stulta : nec a periebant iniquitatẽ tuã : ut te
adpaenitentiã prouocarent : Prophetae quippe
in sacro eloquio: nonnum quã doctores uocan¬
tur: Quidum fugitiua esse praesentia indicant :

Expanded text:
vidi humanam amittere gratiam formidantes, vidi humanam amittere gratiam formidantes, loqui recta libere pertimescunt; et, juxta Veritatis vocem, nequaquam jam gregis custodiae pastorum studio, sed mercenariorum vice deserviunt, quia veniente lupo fugiunt, dum se sub silentio abscondunt. Hinc namqvalentes latrare. Hinc rursum queritur, dicens: Non ascendistis ex adverso, neque opposuistis murum pro domo Israel, ut staretis in praelio in die Domini. Et in die Domini in praelio stare, est pravis decertantibus ex justitiae amore resta timuisse dicere, quid est aliud quam tacendo terga praebuisse? qui nimirum si pro grege se objicit, murum pro domo Israel hostibus opponit. Hinc rursum delinquenti populo dicitur: Prophetae tui viderunt tibi falsa et stulta, nec aperiebant iniquitatem tuam; ut te ad poenitentiam provocarent . Prophetae quippe in sacro eloquio nonnunquam doctores vocantur; qui dum fugitiva esse praesentia indicant,
Abbreviated transcription (Latin):
ut adiuino amore ttrpiscat : quia unum horũ quod¬
lib& neglegit : in suꝑ humerals ornamentũ habere
coccum bis tinctũ nescit: Sed cum mens adꝑ
cepta caritatis tenditur pestat procul dubio ut per
abstinentiã caro maceretur Vnde abistincto cocco:
tosta bissus adiungitur de rra & enimbissus ni tendi
speciae oritur : et quid ꝑbissum: nisi candens & mun¬
ditiae corporalis castitas designatur : Qusui delic&
tosta pulchritudine suꝑ humeralis in nectitur quia
tunc castimonia ad ꝑfectũ munditiae candor ẽ ducitur
cũ ꝑ abstinentiã caro fatigatur cũq inter uistutes
ceteras &iam ad flicti carnis meritum proficit : qua¬
si indiuersa suꝑ humeralis specie birsus tosta candescit
Sit rector discretus insilentio utils in uerbo pe
aut tacenda proferat : aut proferenda reticiscat :
Nam sicut incauta locutio inerrorẽ ꝑ trahit itain¬
discretũ silentiũ : hos qui erudire poterant ineer¬
rorem derelinquid: Saepe namq: rectoris in pro¬

Expanded text:
ut a divino amore torpescat, quia unum horum quodlibet negligit, in superhumeralis ornamento habere coccum bis tinctum nescit. Sed cum mens ad praecepta charitatis tenditur, restat procuabstinentiam caro maceretur, unde bis tincto cocco, torta byssus adjungatur. De terra etenim byssus nitenti specie oritur. Et quid per byssum, nisi candens decore munditiae corporalis castitas designatur? Quae videlicet torta, pulchritudini superhumeralis innectitutunc castimonia ad perfectum munditiae candorem ducitur, cum per abstinentiam caro fatigatur. Cumque inter virtutes caeteras etiam afflictae carnis meritum proficit, quasi in diversa superhumeralis specie byssus torta candescitut et discretus sit in silentio, et utilis in verbo, ne aut tacenda proferat, aut proferenda reticescat. Nam sicut incauta locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium hos qui erudiri poterant in errore derelinquit. Saepe namque rectores impro
Abbreviated transcription (Latin):
ens tacebit usque ad tempus ut nemirum
cum opostunum considerat: post positacen¬
surasi lentii loquendo quae congruunt : in
quippe uicis si tudinem pex sanda sunt
tempora: Ne aut cum restringe lingua debeet
peruerba in utiliter defluat: aut cum uti liter¬
Loqui potest: sem& ipsam pigre restringano
uod bene psalmista considerans arunpone dñe
labiis meis: Non enim poniori suo parietem
sed ostium petut: Quod uidelic& aperitur
acl auditur : Vnde & nobis caute discenuaceso
quatenus õs dicentes: & congruo tempore uox
aperiat: Et rursum congruo tace turnitas
claudat: At contra ammonendi sunt mul

Expanded text:
ens tacebit usque ad tempus : ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendi quae congruunt, in uquippe vicissitudine pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bene Psalmista considerans, dicit: Pone, umstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem, sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute discendum est, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. At contra abmonendi sunt mul
Abbreviated transcription (Latin):
nit Ille sedelinquere nesciunt : nisi &lamiuae
plurib: increpentur Istis plerumq ad conuer¬
si onẽ sufficit : quod eis doctor mala sua
saltim leniter ad memoriã reducit. Illos ie¬
lius corrigit qui inuehesdore praebendit istos

Expanded text:
nit. Illi se delinquere nesciunt, nisi etiam a pluribus increpentur; istis plerumque ad conversionem sufficit quod eis doctor mala sua saltem leniter ad memoriam reducit. Illos melius corrigit qui invebendo reprehendit; istis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃latis ⁊ capłis. ad theologice ꝓfessiõis studiũ
aliqͥ decibłes destinont᷑ qui ẽ dec̾ti fuint ĩ dĩ
ecͣt uelut splendor fulgeant firmam̃ti ex qͥ¬
b pꝰmod̾ copia possit hcn doc̾toꝵ. qͥ uelut
stelle inꝑpetuas et̾nitates mansi. ad iꝰticiã
ualeant płimos crudire. Quib siꝓͥi ꝓuent᷑¬

Expanded text:
is ad thologice professionis studium aliqui docibiles destinentur, qui cum docti fuerint in dej ecclesia velut splendor fulgeant firmamentj. ex quibus postmodum copia possit haberi doctorum qui velut stelle in perpetuas eternitates mansuri, ad iusticiam valeant plurimos erudire, quibus si
Abbreviated transcription (Latin):
guido quem sanau̾at. uade ⁊ ampliꝰ
noli peccare: ne det̾ius ł contingat¬
te precipinius medicis corꝑm. ut c̃
cos ad infirmos uecau conting̾it. ip¬
sos añ omnia mõeant inducant ut
medicas ad uocent animar̃. ut pꝰqͣ
fũit infirmo despũali salute ꝓmiss
ad cõrł medicine remedium salubuꝰ
ꝓcedatur. cum causa cessante cesset
efftũs. hoc quid̃ interalia. hic cãm
adetur. ut de aniat salute disponant.
in desꝑatõnis articłm in tidunt uñ
facilius incurrunt mortis ꝑicułũ

Expanded text:
ade et amplius noli peccare, ne deterius aliquid ta. Precipimus medicis corporum, ut cum eos ad infirmos vocari contigerit, ipsos ante omnia moneant et inducant, ut medicos advocent animarum, ut postquam fuerit infirmo de spirituali salute provisum, ad corporis medicine remedium salubrius procedatur; cum causa cessante cesset effectus. Hoc quidem inter alia huic causam adetur ut de animarum salute disponant, in desperationis articulum incidunt, unde facilius mortis periculum
Abbreviated transcription (Latin):
confostatus ẽ principatus eorũ. Qui a nimirum
scõrũ mens: principaliter insumis regitur &iã cũ
exterius per p&i abiecta cernuntur: Auro autem
hiacincto ac purpora bistintur coccũs adiungitur.
ut ante interni iudicis oculas omnia uirtu tũbona
excaritate decorentur: Et cuncta quaecorã homi¬
nib: rutilant: haec in conspectu oculti arbi tris flã¬
ma intimi amore accendat. Quae scilic& carrtas
quia dm̃ simul ac̃ proximum diligit quasi ex dupli¬
ce tinctura fulgisc&. Qui igitur sic ad auctoris
speciẽ anhelat: uel sic proximorũ curã ex sequitr¬

Expanded text:
confortatus est principatus eorum . Quia nimirum confortatus est principatus eorum . Quia nimirum sanctorum mens principaliter in summis erigitur, cum exterius perpeti abjecta cernuntur. Auro autem, hyacintho ac purpurae bis tinctus coccus adjungitur, ut ante interni judicis oculos omnia virtutum bona ex charitate decorentur; et cuncta quae coram hominibus rutilant, haec in conspectu occulti arbitri flamma intimi amoris accendat. Quae scilicet charitas, quia Deum simul ac proximum diligit, quasi ex duplici tinctura fulgescit. Qui igitur sic ad auctoris speciem anhelat, ut proximorum curam negli
Abbreviated transcription (Latin):
entiae principaliter emic&. Cui hiac inctus qui erso
colore resplendit: Adiungitur : ut ꝑ omne quod in¬
tellegendo penetrat non ad fauoris infi mossed
amore cael estiũ surgat. Nedum suis in caute laudi¬
b: capitur: ipso &iam ueritatis intellectu uacu&ur :
Auro quoq: atq: hiacincto purpora ꝑ miscitur: ut
uidelic& sacerdotale cor cũ sũma quae prȩdicat
sperat : insem& ipso &iam suggestiones uitiorũ re¬
praȩmat : eisq: uelut exregia potestate contradi¬
cat. Quatenus nobilitatẽ semꝑ intimae regeneratio¬
nis aspiciat: & caelestis regni sibi habrtũ morib: de¬
fendat. Dehac quippe nobilitate sp̃s perp&rũ dici¬
tur : uos autẽ genus electũ regale sacer dotium
De hac &iam potestate quauitia subigimus. Iohan¬
nis uoce roboramur : qui ait. quoð quod autem sec¬
ceperunt eũ dedit eis potestatẽ filiur dĩ fieri: hanc
dignitatẽ fostitudiner psalmista considerat dicens:
mihi autẽ nimis honoripcati sunt amicitui dĩ nimis

Expanded text:
entiae principaliter emicet. Cui hyacinthus, qui aereo colore resplendet adjungitur, ut per omne quod intelligendo penetrat, non ad favores infimos, 16 sed ad amorem coelestium surgat; ne dum suis incautus laudibus capitur, ipso etiam veritatis intellectu vacuetur. Auro quoque et hyacintho purpura permiscetur; ut videlicet sacerdotale cor, cum summa quae praedicat sperat, in semetipso etiam suggestiones vitiorum reprimat, eisque velut ex regia potestate contradicat, quatenus nobilitatem semper intimae regenerationis aspiciat, et coelestis regni sibi habitum moribus defendat. De hac quippe nobilitate spiritus per Petrum dicitur: Vos autem genus electum, regale sacerdotium . De hac etiam potestate, quia vitia subigimus, Joannis voce roboramur, qui ait: Quotquot autem receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri . Hanc dignitatem fortitudinis Psalmista considerat, dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus, nimis
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃atũ retinẽs pñam dignã age̾ ñ
ualebat cedendi optẽta licentia uitã
bitũ ꝙ tali mͦ dimisit. qͣꝙͣ. eligndiũ
possit. p̾sertim si loc̃ tm̃ ⁊ ñ ordinẽ
resignauit. Cũ gͦ nob̾ cõstare neqͥ¬

Expanded text:
patum retinens poenitentiam digne agere non valebat, cedendi obtenta licentia, vitam bitum quod tali modo dimisit, quanquam eligi possit, praesertim si locum tantum et non ordinem resignavit. Cum ergo nobis plene
Abbreviated transcription (Latin):
ordĩes n ascendat. tũ in tante neccͤtis
morati ñ srnt in ꝯsangͥnitate. ł affi¬
nitate ꝯiuc̃ti mõacho memorato ũ
ex ip̃oꝵ petitõe debat ꝯͣ eũ aliqͣ simst᷑
suspitio suboriri I dei¬

Expanded text:
ordines non ascendat, cum instante necessitatis morati non sint consanguinitate vel affinitate conjuncti monacho memorato, ut ex ipsorum petitione debeat contra eum aliqua sinistra suspicio suboriri.
Abbreviated transcription (Latin):
ł ex sen̾tute ꝓedit. ñ tñ oĩs s illa
solũm᷑ ꝑ qͣm ĩpotens reddit᷑. ad exe¬
q̃nd̾ offm̃ pastorale. nã si ꝓ qͣlib cor¬
poris debłitate suscepte seruitutis
offiũ poss deseri. frustͣ se fate̾t᷑ apł¬

Expanded text:
 ex senectute procedit, nec tamen omnis, sed illa per quam impotens redditur ad exsequendum officium pastorale. Nam, si pro qualibet corporali debilitate susceptae servitutis officium potest deseri, frustra se fateretur Ap
Abbreviated transcription (Latin):
institutis tp̃i obinaret. Uñ licet
forsan aligitib uideat᷑ ũ indłgñcie
sire maiorem. ad parem tam̃ ip̃i
tͣnsire ñ licuit. cũ fr̃ maiori dignita¬
te p̃p maiorẽ utilitatẽ faciliꝰ soleat

Expanded text:
nicis obviaret. Unde licet forsan aliquibus videatur ut indulgentiae sire majorem, ad parem tamen ipsi transire non licuit, cum in majori dignitate propter majorem utilitatem facilius soleat
Abbreviated transcription (Latin):
quatenus eorũ teneritudinẽ : laus audita nutioi¬
at : quam culpa increpata castigat. plerumqr
autem : ut ilus apud illos proficimus si eorũ
benegesta memoramus Et siqua abeir inoua¬
dinatae gesta sunt : poniam tam quã perpara¬
ta corripimus: sed quasi ad huc neperparara
debeant prohibemus Vt a illa quae ad pro

Expanded text:
quatenus eorum teneritudinem laus audita nutriquatenus eorum teneritudinem laus audita nutriat, quam culpa increpata castigat. Plerumque autem utilius apud illos profibene gesta memoramus: et si qua ab eis inordinate gesta sunt, non jam tanquam perpetrata corripimus, sed quasi adhuc ne perpetrari debeant prohibemus, ut illa quae appro
Abbreviated transcription (Latin):
correctionẽ ueniunt: si alterius culpae mani¬
festioris & exlatere quae site in propͤrio confun¬
duntur:. ut ex eo quod defendere neque unt:
cognus cant sede tenere improbe quod defen¬
dunt. Vnde cum proterue paulus corinthios
aduersum se inuicem uider & inflatur : ut alius
apollo alius paulo: alius caephȩ : aliur xp̃i
esse sedicerit : incestus culpam in mediũ deduxit:
quae apud eos & perp&rata fuerat : & in cor¬
recta remanebat dicens Auditur inter uos
fornicatio & talis fornicatio quals nec inter
gentes ita ut uxorem patris quis babea bab
et uos inflatiestis & non magis luctum liabie¬
istis ut tolleretur de medio uestrũ qui hoc
opur fecit: ac̃ si apeste dicat quidiuospdu
teruia huius uel illius es sedicitir: qui perdis¬
solutionẽ negligentiae: nullius uos es se monsora¬
tis : A contra pus illanimis sapientus adigona
bene agendi reducimus si quaedam illo rumborae
exlatere requiramus: Vt dum in eis alia tepius¬
hende corripimus alia amplec tendo laudemus

Expanded text:
correctionem veniunt, si alterius culpae manifestioris, et ex latere requisitae, improperio confundantur, ut ex eo quod defendere nequeunt, cognoscant se tenere improbe quod defendunt. Cum proterve Paulus Corinthios adversum se temere invicem videret inflatos, ut alius Apollo, alius Pauli, alius Cephae, alius Christi se esse diceret: incestus culpam in medium quae apud eos et perpetrata fuerat, et incorrecta remanebat, dicens: Auditur inter vos fornicatio, et talis fornicatio, qualis nec inter gentes, ita ut uxorem patris quis habeat. Et vos inflati estis, et non magis luctum habuistis, ut tolleretur de medio 42 vestrum qui hoc opus fecit . Ac si aperte dicat: Quid vos per proterviam, hujus vel illius dicitis, qui per dissolutionem negligentiae, nullius vos esse monstratis? At contra, pusillanimes aptius ad iter bene agendi reducimus, si quaedam illorum bona ex latere requiramus, ut dum in eis alia reprehendendo corripimus, alia amplectendo laudemus,
Abbreviated transcription (Latin):
non dirigit neglec tam se inferius perde sideria
expandit Et dum studiorum sublimiũ uigore
non constringitur cupiditatis infimae saime
sauciatur. Vt quo se per disciplinam ligare

Expanded text:
non dirigit, neglectum se inferius per desideria expandit; et dum studiorum sublimium vigore non constringitur, cupiditatis infimae fame sauciatur, ut quo se per disciplinam ligare
Abbreviated transcription (Latin):
tentia tumida contra corripientẽ nequaquã
se erigat: quae suo sibi iudicio: superbiae cer¬
uicem calcat: Et innulla suidefensione se ex¬
erceat : quã sententia proprii oris ligat.
Hinc est enim quod nathan propheta arguere
regem uenerat: & quasi de causa pauperis con¬
tra diuitem iudicium quaerebats lt prius
rex sententiam dicerit. & reatũ suũ post¬
modũ audiret. Quatenus nequaquã iuftitiae
contradicerit: quam in se ipse protulis s&
Vir itaq: sc̃s : & peccatorẽ considerans: &regem
miro ordine audacẽ reum: prius perconfes¬
sionem placare studuit: & post modũ ꝑ inue¬
tionem secare: Caelauit paulolum quemque¬
siuit: sed percus sit repente quem tenuit :
pigrius enim fostasse: incideret: si ab ipso sermo¬
nis ex ordium: apeste culpam ferire uoluis s&
Sed praemissa similitudine ea quã occultabat
ex acuit᷑ increpationẽ : Ad aegrũ medicus ue¬
nerat: sec andum uulnur uidebat : sed depacien¬
tia aegre dubi tabat: Abs condit igitur fer¬

Expanded text:
tentia tumida contra corripientem nequaquam se erigat, quae suo sibi judicio superbiae cervicem calcat; et in nulla sui defensione se exerceat, quam sententia proprii oris ligat. Hinc est enim quod Nathan propheta arguere regem venerat, et quasi de causa pauperis contra divitem judicium quaerebat ; ut prius rex sententiam diceret, et reatum suum postmodum audiret, quatenus nequaquam justitiae contradiceret, quam ipse in se protulisset. Vir itaque sanctus et peccatorem considerans et regem, miro ordine audacem reum prius per confessionem ligare studuit, et postmodum per invectionem secare. Celavit paululum quem quaesivit, sed percussit repente quem tenuit. Pigrius enim fortasse incideret, si ab ipso sermonis exordio aperte culpam ferire voluisset; sed praemissa similitudine, eam quam occultabat exacuit increpationem. Ad aegrum medicus venerat, secandum vulnus videbat, sed de patientia aegri dubitabat. Abscondit igitur fer
Abbreviated transcription (Latin):
dest : ut in suir alligationib uicti iaceant: istir uesd
aliquando suꝑficit laudabilia aliorũ facta
cornuscant Vnde magister egregilis sapien¬
tib & insipientib: debetur : cũ ebreorũ quosda
sapienter: quosdã uero &iam tardiores ammo¬
nera : illos decor platione testamenti
ueteris loquens eorum sapientia argumento
superauit dicens : Quod enim antiquatur & se¬
nescit : propȩ interitũ est : Cũ uero solis ex¬
emplis: quordam trahendas cerneret in eadẽ
epistula adiuncxit Sc̃i ludibria & uerbera
expesti : in suꝑ uincula & carceres. Lapidati sunt
secti sunt temptatisunt: in occissione gladu

Expanded text:
dest, ut in suis allegationibus victi jaceant; istis vero dest, ut in suis allegationibus victi jaceant; istis vero aliquando sufficit ut laudabilia aliorum facta cognoscant. Unde et magister egregius, sapientibus et insipientibus debitor , cum Hebraeorum quosdasapientes, quosdam vero etiam tardiores admoneret, illis de completione Testamenti Veteris loquens, eorum sapientiam argumento superavit, dicens: Quod enim antiquatur et senescit, prope interitum est ; cum vero solis exemplis, quosdam trahendos cerneret in eadem exempla, adjunxit: Sancti ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres, lapidati sunt, s