comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
torum narratio ẽ: futurorũ p̃mncia¬
tio. p̃sentiũ demonstratio. S. omnia
hȩc ad eandem caritatem nutriendã
atq robor andam & cupiditatẽ uin¬
cendã. atq extinguendam ualent. ca¬
ritatẽ uoco motũ animi ad fruendũ
dutem motum animi ad fruendum se ⁊ ꝓrimo
& quolibet corpore ñ ꝓpt̃ dm̃. Qd aut̃ agit in¬
domita cupiditas ad corrumpendum animũ
& corpus suum: flagicium uocatur
Quod aut̃ agit ut alteri noceat facinꝰ
dicit᷑: & hec sunt duo genera om̃iũ
peccatorũ :.s. flagitia priora sunt: que
cum exinan ⁊uerint animũ & ad qͥn¬
dam egestate ꝑduxerint in facinora ꝓ¬
silitur: quib remoueantur impedim̃ta
flagitiorum aut ad ium̃ta querantur.
Itẽ quod agit caritas quo sibi prosit
utilitas ẽ: quod aut̃ agit ut ꝓsit pro¬
ximo. beneficientia nominatur. Et
hic p̃cedit utilitas: quia nemo potest
exeo qđ ñ habet ꝑdesse alteri. Quã¬
to aut̃ magis regnum cupiditatis de¬

Expanded text:
torum narratio est, futurorum praenuntiatorum narratio est, futurorum praenuntiatio, praesentium demonstratio. sed omnia haec ad eandem caritatem nutriendam atque roborandam et cupiditatem uincendam atque extinguendam ualent. caritatem uoco motum animi ad fruendum autem motum animi ad fruendum se et proximo, et quolibet corpore non propter Deum. Quod autem agit indomita cupiditas ad corrumpendum animum et corpus suum, flagitium vocatur; quod autem agit ut alteri noceat, facinus dicitur. Et haec sunt duo genera omnium peccatorum, sed flagitia priora sunt. Quae cum exinaniverint animum, et ad quamdam egestatem perduxerint, in facinora prosilitur, quibus removeantur impedimenta flagitiorum, aut adjumenta quaerantur. Item quod agit charitas quod sibi prosit, utilitas est; quod autem agit ut prosit proximo, beneficentia nominatur. Et hic praecedit utilitas: quia nemex eo quod non habet prodesse alteri. quanto autem magis regnum cupiditatis de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓficere: de quib omib primo libro di¬
ñ ex mom̃tis ipsus libidinis s potius
sue con suetudinis estimare peccata.
F it pserumq ut quisq hominũ eatan¬
tum culpanda arbitret᷑ quȩ sue relig¬
onis & temporis homines iutuperate
atq dãpnare consueuerunt: & ea fal¬
tum ꝓbanda. atq laudanda quȩ cõ¬
suetudo eorum cum quib uiuit ãm¬
mitiit: eoq contingit ut siquid scrip¬
tura uel preceperit᷑ quod abhorret
a consuetudine audientium. uel qđ
non abhorret culpauerit. si animũ
eorum iam uerbi iunxit auctoritas:
figuratam locutionẽ patent. Non au¬
tẽ precepit scriptur nisi caritatẽ. nec
culpat iusi cupiditatẽ: & eomͦ in for¬
mat mores hominum. Item si ani¬
mũ p̃occupauit alicuius erroris opi¬
nio: quicquid aliter asseruerit seti¬
ptura figuratum homines arbitrẽnt᷑
N on aũt asserit nͥ catholicã fidem reb
preteritis. & futurus & p̃sentib: p̃teri¬

Expanded text:
proficere. De quibus omnibus primo libro diproficere. De quibus omnibus primo libro dinon ex momentis ipsius libidinis, sed potius suae consuetudinis aestimare peccata, fit plerumque, ut quisque hominum ea tantum culpanda arbitretur, quae suae regionis et temporis homines uituperare atque damnare consueuerunt, et ea tatum probanda atque laudanda, quae consuetudo eorum cum quibus uiuit admittit, eoque contingit, ut, si quid scriptura uel praeceperit quod abhorreret a consuetudine audientium uel quod non abhorreret culpauerit, si animum eorum iam uerbi uinxit auctoritas, figuratam locutionem putent. non autem praecipit scriptura nisi caritatem nec culpat nisi cupiditatem et eo modo informat mores hominum. item si animum praeoccupauit alicuius erroris opinio, quidquid aliter asseruerit scriptura, figuratum homines arbitrentur. non autem asserit nisi catholicam fidem rebus praeteritis et futuris et praesentibus: praeteri
Abbreviated transcription (Latin):
est prima eccłia ierosolimitana. satis
ostenderunt quanta utilitas fuerit eo
mͦ sub pedagogo custodiri: ut signa q̃
temporalit̃ imposita erant seruientil
adunius dĩ cultum quifecit celumet
terram. opinionẽ obseruantium reli¬
garent. celxxtii. Hune modum pfigit
inueniende locutionis. ꝓpria ne anfigu¬
rata sit. ut quicqͥd in septuris ex ꝑsona
dĩ uel scõrum seuũ aut flagitiosum
imꝑitis uidetur salubriter figuratum in¬
emonstrandus ẽ igit᷑ prius modꝰ
in ueniende locutionis propria¬
ne anfiguratasit. & iste omi no
moduis ẽ: ut quic quid insermone di¬
uino neq ad morum honestatem neq
ad fidĩ ueritatem ꝓprie referri potest.
figuratũ eẽ cognoscas morum honestas
addiligendum dm̃ & prunũ: fidĩ ue¬
ritas ad cognoscendum dm̃ & ꝓximũ
ꝑtinet. Spes aut̃ sua cuiq est in con¬
scientia propria quẽ ad modum se sẽtit
ad dilectionẽ dĩ & pximi eognitionemq

Expanded text:
est prima Ecclesia Jerosolymitana, satis est prima Ecclesia Jerosolymitana, satis ostenderunt quanta utilitmodo sub paedagogo custodiri, ut signa, quae temporaliter imposita erant seruientibus, ad unius dei cultum, qui fecit caelum et terram, opinionem obseruantium religarent. CCLXVII. HVNC MODVM Pinueniendae locutionis propriane an figurata sit, ut quidquid in scripturis ex persona dei uel sanctorum saeuum aut flagitiosum imperitis uidetur, salubriter figuratum inemonstrandus est igitur prius modus inveniendae locutionis, propriane an figurata sit. Et iste omnino modus est, ut quidquid in sermone divino neque ad morum honestatem, neque ad fidei veritatem proprie referri potest, figuratum esse cognoscas. Morum honestas ad diligendum Deum et proximum, fidei veritas ad cognoscendum Deum et proximum pertinet. Spes autem sua cuique est in conscientia propria, quemadmodum se sentit ad dilectionem Dei et proximi, cognitionemque
Abbreviated transcription (Latin):
creaturã corporeã oculũ mentis ad
hauriendũ eternum lum̃ leuare ñ posse.
Quȩ tam̃ seruitꝰ in uid̾oꝵ popło longea
ceterarum gentiũ more distabat: quan
doquidẽ reb temporalib ita subiuga¬
tierant. ut unus ineis om̃ib cõm̃da¬
retur dẽ: & quãquã signa rerum spi¬
ritaliũ ꝑipsis rebus obseruarent. Nesci¬
entes quo referreit᷑: id tam̃ insitũ habe¬
bant quod tali seruitute uni om̃iũ
quẽ non uidebant placerent dõ: quam
custodiã tanquam subpedagogo par¬
uulorum fuisse scripsit apłs & ido qui
talibus signis ꝑtinacit᷑ in heserunt con¬
tehentẽ ista dnm cũ iam tempus teue¬
lationis eorum uenisset. ferre ñ potue¬
runt: atq inde calũpnias qđ sabbato
curaret mollitisunt principes eorumn.
popłsqͦ. signis illis tanquã reb astrictꝰ.
ñ credebat dm̃ eẽ uel adõ uenisse sequiea
sicut a uideis obseruabant᷑ nollet atten¬
dere:s qui crediderunt. ex quib facta

Expanded text:
creaturam corpoream oculum mentis ad creaturam corpoream oculum mentis ad hauriendum aeternum lumen leuare non posse. Quae tamen seruitus in ludaeo populo longe a ceterarum gentium doquidem rebus temporalibus ita subjugati erant, ut unus eis in omnibus commendaretur Deus. Et quanquam signa rerum spiritualium pro ipsis rebus observarent, nescientes quo referrentur, id tamen insitum habebant, quod tali servitute uni omnium, quem non videbant, placerent Deo. Quam custodiam tanquam sub paedagogo parvulorum fuisse scribit Apostolus . Et ideo qui talibus signis pertinaciter inhaeserunt, contemnentem ista Dominum, cum jam tempus revelationis eorum venisset, ferre non potuerunt ; atque inde calumnias, quod sabbato curaret, moliti sunt principes eorum ; populusque signis illis tanquam rebus adstrictus, non credebat Deum esse, vel a Deo venisse, qui ea sicut a Judaeis observabantur, nollet attendere. Sed qui crediderunt, ex quibus facta
Abbreviated transcription (Latin):
ed uerborum translatorũ .iii.¬
quendũ ẽ: ñ medioerẽ curam
industriãq desiderãt. Nam in
principio cauendũ ẽ: ne figuratam locu¬
tionẽ ad luteram accipias & ad hocenĩ
ꝑtinet qđ ait apłs. Littera occidit: sp̃s
aut̃ uiuificat. Cum enĩ figurate dictũ
sic accipiatur tanquã propriȩ dictum
sit:tarnalit sapitur. neq ulla mors a¬
nime congruentius appellatut quã cũ
id etiam qđ in ea bestiis antecellit hocẽ
intelligentia carni subicitur: sequendo
litteram. Qui enĩ sequit᷑ litterã translata
uerba sicut ꝓpria tenet: neq illud qđ
proprio uerbo significatur refert ad ali¬
am significationẽ.⁊s si sabbatũ audie¬
rit uerbi grã ñ intelligit nisiunũ diẽ
de septem qui continuo uolumine rep¬
petuntur: & cũ audierit sacrificium ñ
excedit cogitatione illud qđ fieri de ui¬
c̾timis pecorum terrenisq fructibus
solet: ea demum ẽ. miserabilis anime
seruitus signa ꝓ reb accipere: & supra

Expanded text:
d verborum translatorum quae non mediocrem curam industriamque desiderant. Nam in principio cavendum est, ne figuratam locutionem ad litteram accipias. Ad hoc enim pertinet quod ait Apostolus: Littera occidit, spiritus autem vivificat . Cum enim figurate dictum sic accipitur, tanquam proprie dictum sit, carnaliter sapitur. Neque ulla mors animae congruentius appellatur, quam cum id etiam quod in ea bestiis antecellit, hoc est, intelligentia carni subjicitur sequendo litteram. Qui enim sequitur litteram, tuerba. sicut propria tenet neque illud quod proprio uerbo significatur refert ad aliam significationem, sed si sabbatum audierit uerbi gratia, non intellegit nisi unum diem de septem, qui Continuo uolumine repetuntur, et cum audierit sacrificium, non excedit cogitatione illud quod fleri de uictimis pecorum terrenisque fructibus solet. ea demum est miserabilis animae seruitus, Signa pro rebus accipere et supra
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionẽ carnis & ascensio¬
nem insuꝑnas sedes: paucissimis rema¬
nentib atq stupentib uel doctis uel in¬
doctis. Iam crediderunt & docti in doct
Sirem credibilẽ crediderunt: uideant
quam sint stolidi qui ñ crediderunt.
Siaũt res incredibilis creditaẽ: etiam
hoc utiq in eredibileẽ. sic creditum ẽẽ
quod incredibile ẽ. Hec igit᷑ duo incre¬
dibilia resurrectionẽ scilicet nr̃i corpo¬
ris inet̃num. & rem tam incredibilẽ mũ¬
dumesse crediturum: idem ds antequã
uel unũ horum fieret. ambo futura eẽ
predyxit. Unum duorum incredibiliũ.
iam factum iudemus: ut quod erat in¬
credibile crederet mundus. Cur id qd̃
reliquũ ẽ desꝑat᷑. ut etiam hoc ueniat
qđ incredibile credidit mundus: sicut
iam uenit. quod similit incredibile fu
it. ut rem tam incredibilem crederet.
mundus. quando quidẽ hoc utrumq
incredibile. quorum uidemus unum
alterum credimus. in eisdem litteris p̃¬

Expanded text:
resurrectionem carnis et ascensioresurrectionem carnis et ascensionem in supernas sedes paucissimis remanentibus atque stupentibus uel doctis uel indoctis iam crediderunt et docti et indocti. si rem credibilem crediderunt, uideant quam sint stolidi qui non credunt. si autem res incredibilis credita est, etiam hoc utique incredibile est, sic creditum esse quod incredibile est. haec igitur duo incredibilia, resurrectionem scilicet nostri corporis in aeternum et rem tam incredibilem mundum esse crediturum, idem deus, antequam uel unum horum fieret, ambo futura esse praedixit. unum duorum incredibilium iam factum uidemus, ut quod erat incredibile crederet mundus: cur id quod reliquum est desperatur, ut etiam hoc ueniat quod incredibile credidit mundus, sicut iam uenit quod similiter incrit, ut rem tam incredibilem crederet mundus, quandoquidem hoc utrumque incredibile, quorum videmus unum, alterum credimus, in eisdem litteris pr
Abbreviated transcription (Latin):
gnabitur celum suscipere. aut susceptã
ñ poterit sustinere: Cum dere sentiat &¬
uiuat ista meliore quam ẽ corpus omne cȩ¬
leste S idõ nunc nonfit. quia nondũ
ẽ tempus quo id fieri uoluit. qui hoc
quod uidendo iam uoͣluit. multo mira¬
bilius quam illud quod abistis credit᷑
fecit. Cur enim non uehementius am¬
miramur incorporeos animos celesti
corport potiores terrenis illigari corpo¬
ribus quam corpora licet terrena sedibꝰ
quamius celestibus tam̃ corporeis subli¬
mari: nisi quia hoc uidere consueiumꝰ.
& hoc sumus. illud uero ñdum sumus
nec aliquando ad huc uidimus: Nam
ꝓfecto sobria ratione consulta mirabili
oris eẽ diuini oꝑis repꝑit᷑. incorporalib
corporalia quodãmͦ attexere. quã licet
diuersa. quia ila cȩlestia ista terrestria
Clit. De resurcec̃tione carnis quam
quidam mũdo eredẽte non credunt
cce iam credidit mundus subla¬
tum terrenum xꝑĩ corpus incelũ:

Expanded text:
gnabitur caelum suscipere aut susceptam gnabitur caelum suscipere aut susceptam non poterit sustinere, eum de re sentiat et uiuat ista meliore, quam est corpus omne caeleste? Sed ideo nunc non fit, quia nondum est tempus quo id fieri uoluit, qui hoc, quod uidendo iam uiluit, multo mirabilius quam illud, quod ab istis non creditur, fecit. Quur enim non uehementius admiramur incorporeos animos, caelesti corpore potiores, terrenis inligari corporibus quam corpora licet terrena sedibus quamnis caelestibus. tamen corporeis sublimari, nisi quia hoc uidere consueuimus et hoc sumus, illud uero nondum sumus nec aliquando adhuc uidimus? Nam profecto sobria rationoris esse divini operis reperitur, incorporalibus corporalia quodammodo attexere, quam licet diversa, quia illa coelestia, ista terrestria, CLIV. De resurrectione carnis, quam quidam mundo credente non credunt; cce iam credidit mundus sublatum terrenum Christi corpus in caelum,
Abbreviated transcription (Latin):
ra. nisi interra maneret. Hȩc ẽ magna
ratio sapientiũ. quorum dominus no¬
uit cogitationes hoĩũ qm̃ uane sunt.
Si enim anime tantũmꝰ essemꝰ idẽ. sine
ullo corpore spc̃. & in celo habitantes.
t̃rena animalia nesciremus. nob̃q futu¬
rum ẽt diceritur. ut terrenis corporibus
animandis. quodam iunculo mirabi¬
li nec te remur: non ne multo fortus
argum̃tarem᷑. id crede recusantes: ce
diceremꝰ naturam ñ pati. ut resincor¬
porea ligam̃to corporeo iunciret᷑ &e ta¬
m̃ plena ẽ t̃ra uegetantib animabus
hec m̃bra terrenamiro sibi mͦ conexa
& implicita. Cur gͦ eodẽ uolente do
qui fecit hoc animal. ñ poterit terrenũ
corpus in releste corpus attolli: si animꝰ
omni ac ꝑ hoc etiam celesti corpore
prestabilior terreno corpori potuit in li¬
gari: An terrena particulatã exigua
potiut aliquid celesti corpore meliuis
apud se tenere ut sensum haberet et
iutam: & eã sentientẽ atq iuuentẽ dedi¬

Expanded text:
ra nisi in terra maneret.\' Haec est magna ra nisi in terra maneret.\' Haec est magna ratio sapientium, quorum Dominus nouit cogitationes, quoniam uanae sunt. Si enim animae tantummodo essemus, id est sine ullo corpore spiritus, et in caelo habitantes terrena animalia nesciremus nobisque futurum esse diceretur, ut terrenis corporibus animandis quodam uinculo mirabili necteremur: nonne multo fortius argumentaremur id credere recusantes et diceremus naturam non pati, ut res incorporea ligamento corporeo uinciretur? Et tamen plena est terra uegetantibus animis haec membra terrena, miro sibi modo conexa et inplicita. Quur ergo eodem uolente Deo, qui fecit hoc animal, non poterit terrenum corpus in. caeleste corpus adtolli, si animus omni ac per hoc etiam caelesti corpore praestabilior terreno corpori potuit inligari? An terrena particula tam exigua potuit aliquid caelesti corpore melius aput se tenere, ut sensum haberet et uitam, et eam sentientem adque uiuentem dedi
Abbreviated transcription (Latin):
iucesimo posii suie ñ posui.⁊ tã eidem litti¬
scripta sunt. Nement & hec sic̃ itauie¬
nerunt. quȩ increduli ñ putabant essẽ
uentura. Idem quippe ds utraq. pmi¬
sit.nteaq uentura esse prediri᷑. Quẽ
phorrescunt nomina paganorũ cr iam
teste porfisio nobilissimo philosopho
paganorum. cliiii. Contra sapientes
mundi. qui putant terrena hominum
corpora ad celeste. habitaculum non
posse transferri. ex eo dem libro.
ed udelicet homines docti atq
sapientes contra uimtante au¬
ctoritatis. que omĩa genera homi¬
num sicut ante p̃dixit in hoc credẽdũ
sperandumq conuertit. acute sibi ar¬
gum̃tari uident᷑ aduersus corporum re¬
surrectionẽ: & dicere quod intercio dere
publica libro a cicerone cõmemoratũ ẽ.
Nam cum hertulẽ & romulũ ex homini¬
b dõs esse factos asseueraret. quorũ ñ
corpora in quit sunt incelũ elata.: neq
enim natura pateret᷑. ut id qd esset eter¬

Expanded text:
uicesimo posui, sine quae non posui et tamen iuicesimo posui, sine quae non posui et tamen iscripta sunt. Venient et haec sicut ista venerunt, quae increduli non putabant esse ventura. Idem quippe Deus utraque promisit, utraque ventura esse praedixit, quem perhorrescunt numina paganorum, etiam teste Porphyrio nobilissimo philosopho paganorum ipsorum. CAPUT CLIII. Contra sapientes mundi, qui putant terrena hominum corpora ad coeleste habitaculum non posse transferri, ex eodem libro XXII. Sed videlicet homines docti atque sapientes contra uim tantae auctoritatis, quae omnia genera hominum, sicut tanto ante praedixit, in hoc credendum sperandumque conuertit. acute sibi argumentari uidentur aduersus corporum resurrectionem et dicere quod in tertio de re publica libro a Cicerone commemoratum est. Nam cum Herculem et Romulum ex hominibus deos esse factos adseueraret: \'Quorum non corpora, inquit, sunt in caelum elata; neque enim natura pateretur, ut id quod esset e ter
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ninc in xp̃o uidemus iam¬
unpleri quod promisit abra¬
he dicens. in semine tuo benedicent᷑ om̃s
gentes: ita quodeidẽ semini eius promisit
erant in monumentis : Et quod ait erit
celum nouũ & terra noua & ñ erunt
memores pͥorum. nec ascendent in corde
ipsorum: s lecitiam & exultationẽ in ue¬
nient in ea. Ecce ego faciã ierłm exulta¬
tionem & populum meũ in letitiam. et
exultabo in itrusalẽ. & letabor inpopło
cens eidem ꝓpħe. Intempore iuosalua¬
bit᷑ popłs trius. om̃s qui inuentus fu¬
erit scriptus in libro: & multi ddormi¬
entium interre puluere. siue ut qͥdã
int̃ p̃tati sunt aggere exurgent: hi inui¬
tam ȩtnam: & hi inobpbrium & incon¬
fusionẽ eternã. Et alio loco peundem
ꝓpħam: accipient regnũ scĩ altissimi.
& obtinebunt illud usq in scłm. et
usq in scłm scłorum. & paulo post.
Regnũ inquit eius regnum sempitnum
& alia que ad hoc pertinentia in libro

Expanded text:
sicut nunc in Christo uidemus impleri quod promisit Abrahae dicens: in semine tuo benedicentur omnes gentes, ita quod eidem semini eius promisit gent qui erant in monumentis, et quod ait: erit caelum nouum et terra noua, et non erunt memores priorum nec ascendet in cor ipsorum, sed laetitiam et exsultationem inuenient in ea. ecce ego faciam Hierusalem exsultationem et populum meum laetitiam; et exsultabo in Hierusalem et laetabor in populcens eidem prophetae: in tempore illo saluabitur populus tuus omnis, qui inuentus fuerit scriptus in libro, et multi dormientium in terrae puluere — siue, ut quidam interpretati sunt, aggere — exsurgent, hi in uitam aeternam et hi in opprobrium et in confusionem aeternam. et alio loco per eundem prophetam: accipient regnum sancti altissimi et obtinebunt illud usque in saeculum et usque in saeculum saeculorum; et paulo post: regnum, inquit, eius regnum sempiternum; et alia, quae ad hoc pertinentia in libro
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ seriure inuicẽ quodest grecȩ duleie i
s eomͦ quo tantum dõ seruit᷑ quod ẽ gre
cȩ. latreisin. Unde ydolatre dicuntur qui
simulacͥris cam seruitutem exhibent quȩ
debet᷑ dõ. Scdm hanc enĩ seruitutẽ dictũ
mes. Nam hoc distinctius ingreca scͥptura in¬
uenit᷑. latreusis enĩ habet. Porro sitali ser¬
uitute creature seruire ꝓhibemͣ qͣndoquidẽ
dictum ẽ dñm dm̃tuũ adorabis & illi soli
seruies. Unde & apłs detestatur eos quico¬
luerunt & seruierunt creature potius qͣm
creatori: ñ ẽ utiq creatura sp̃c sc̃s cui ab
om̃ibus scĩs talis seruitus exhibet᷑. Dicẽte
apło. Nos eñi sumus circũcisio spui dei
seruientes: quod ẽ ingreco latreuontes. Plu¬
res enĩ codices etiã latini sic habent: qͥ sp̃iu
dĩ seruimꝰ. Greci aut̃ om̃s aut pene om̃s:
Innon nullis aut̃ exẽplarib latinis in ue¬
nimus non sp̃itui dĩ seruimus. s sꝑũ dõ

Expanded text:
ritatem seruire inuicem, quod est graece dovXeveiv, ritatem seruire inuicem, quod est graece dovXeveiv, sed eo ce λατρεύειν, unde idololatrae dicuntur, qui simulacris eam servitutem exhibent quae ruitutem. secundum hanc enim seruitutem dictum uies. nam hoc distinctius in graeca scriptura inuenitur ????? enim habet. porro si tali seruitute creaturae seruire prohibemur — quando quidem dictum est: dominum deum tuum adorabis et illi soli seruies; unde et apostolus detestatur eos qui coluerunt et seruierunt creaturae potius quam creatori—non est utique creatura spiritus sanctus, cui ab omnibus sanctis talis seruitus exhibetur dicente apostolo: nos enim sumus circumcisio, spiritui dei seruientes, quod est in graeco XatQetovreg; plures enim codices etiam latini sic habent: qui spiritui dei seruimus; graeci autem omnes ant paene omnes. in nonnullis autem exemplaribus latinis inuenimus non spiritui dei seruimus, sed spiritu deo
Abbreviated transcription (Latin):
nec omĩa ꝑfiliũ. Si aũt omĩa ꝑꝑatrem et
omĩa ꝑfilium eadem ꝑpatrem quȩ ꝑfiliũ.
Equalis ẽ gͦ patri filuuis & insepa rabilis ope¬
ratio est patris & filii: qͥa Si uel filiũ fec̃
pat̃. quẽ ñ fecit ipse filus. ñ omĩa ꝑfilium
facta sunt at omĩa ꝑfilium facta sunt. Ipse
igitur factus ñ est ut cum patre faceret oĩa
quȩ facta sunt: quam quã nec abipso u̾bo
tacuerit apłs. & aꝑtissime om̃i no dixerit.
qui cum informa di eẽt ñ rapinã arbitra¬
tus est. et̃ se equalis dõ. hic dm̃ propriȩ
patrẽ appellans sicut alibi. caput aut̃ xp̃i
monia. quib ante nos qui hec disputa uer᷑
abundantius usisunt: quia & ipse dt̃. et ñ
creatura: quod si ñ creatitra: ñ tantun ds̃:
Nam &e homies dicti sunt dii. s etiam uerꝰ
ds̃. Ergo patri & filio prorsus equalis. &
intrinitatis unitate consubstantialis et
coet̃nꝰ. maxime uero illo loco satisclaret
creaturȩ s creatori: ñ eomͦ quo iubem᷑ ꝑ ca¬

Expanded text:
atrem et omnia per filium, eadem per patrem quae per filium. aequalis ergo patri est filius et inseparabilis operatio est patris et filii, quia, si uel filium fecit pater, quem non fecit ipse filius, non omnia per filium facta sunt; at omnia per filium facta sunt: ipse igitur factus non est, ut cum patre faceret omnia, quae facta sunt. quamquam nec ab ipso uerbo tacuerit apostolus et apertissime omnino dixerit: qui cum in forma dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis deo, hic deum proprie patrem appellans, sicut alibi: caput autem Chrimonia, quibus ante nos qui haec disputauerunt abundantius usi sunt, quia et ipse deus, et non creatura. quod si non creatura, non tantum deus — nam et homines dicti sunt dii — sed etiam uerus deus. ergo patri et filio prorsus aequalis et in trinitatis unitate consubstantialis et coaeternus. maxime uero illo loco satis claretcreaturae, sed creatori, non eo modo, quo iubemur per ca
Abbreviated transcription (Latin):
gitudine dierum replebo eum: & osten¬
dam uli salutare meum. Siue gͦ audia¬
mus ostende nobis filiũ. siue audiamꝰ osten¬
de nob̾patrem tantũdẽ ualet: qr neu ter sine
sumus. Deniq ꝓpt̃ ipsam inseparabilita¬
tem sufficienter aliquando nominatur
uel pat̾ solus. uel filius solus adimpletu¬
rus nos letitia cum uultusuo: Nec inde
enim plenũ gaudium nr̃m. quo ampliꝰ
ñẽ frui trinitate dõ ad ciiꝰ imaginẽ fa¬
ctisumꝰ. ꝓpt̃ hoc aliquando ita loquit᷑
de spũ scõ: tanquam ipse solus sufficiat
ad beatitudinẽ nrãm. & idõ solus suffic̃.
ri a patre & sp̃u scõ ñ potest. Qͥd enĩ sibi uult

Expanded text:
gitudine dierum replebo eum, et ostengitudine dierum replebo eum, et ostendam illi salutare meum. Sive ergo audiamus, Ostende nobis Filium, sive audiamus, Ostende nobis Patrem, tantumdem valet, quia neuter sine  et Pater unum sumus. Denique propter ipsam inseparabilitatem, sufficienter aliquando nominatur, vel Pater solus, vel Filius solus, adimpleturus nos laetitia cum vultu suo. Nec inde enim plenum gaudium nostrum, quo amplius non est, frui Trinitate Deo, ad cujus imaginem facti sumus. Propter hoc aliquando ita loquimur de Spiritu sancto, tanquam solus ipse sufficiat ad beatitudinem nostram; et idri a Patre
Abbreviated transcription (Latin):
la leticia nich ampliꝰ requiret᷑: qr nec erit quid
ampliꝰ requirat᷑. Ostendĩt᷑ erum nob̃ pat̃. et
sufficiet nob. quod benc intellexerat phy¬
lippus. ut diceret: Onẽ ostende nob patrẽ
& sufficit nob̾. S nondum intellexerat
eo quoq mͦ. idipsum se potiusse dicere
D nẽ ostende nob̃te: & sufficit nob̶. Ut
em̃ hoc intelligeret. responsumẽ ei adnõ.
Tanto tꝑẽ uobcum sũ &e ñ cognouistis
me phylippe. qui me uidet uidet et
patren.S. quia uolebat eum ex fide ui¬
uere. ante quam illud posset uidere:
secutus ait. Non credis quia ego in patre
incorpore peregrinamur adnõ. ꝑfidẽ
eium ambulamꝰ ñ ꝑspetiem. Contem¬
platio quippe merces ẽ fidĩ. cui m̃cedi
ꝑfidĩ corda mundant᷑. Sicut sc̃ptũẽ.
nliidans fide cordaeoꝵ. ꝓ batut autem
quod illi contemplationi corda mun¬
dentur. illa maxime sententa. Beati
mundȩ corde̾: qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃. Et quia
hecẽ uita et̃na: dicit ds in psalmis. Lon¬

Expanded text:
iritur, quia nec erit quod amplius requiratur. Ostendetur enim nobis Pater, et sufficiet nobis, quod bene intellexerat Philippus ut diceret: Domine, ostende nobis Patrem et sufficit nobis: sed nondum intellexerat eo quoque modo idipsum se potuisse dicere: Domine, ostende nobis te, et sufficit nobis. Ut enim hoc intelligeret, responsum est ei a Domino: tanto tempore uobiscum sum, et non cognouistis me? Philippe, qui uidet me, uidet et patrem. sed quia uolebat eum ex fide uiuere, antequam illud posset uidere, secutus est et ait: non credis, quia ego in patre in corpore, peregrinamur a Domino. Per fidem enim ambulamus, non per speciem . Contemplatio quippe merces est fidei, cui mercedi per fidem corda mundantur; sicut scriptum est, Mundans fide corda eorum . Probatur autem quod illi contemplationi corda mundentur, illa maxime sententia: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Et quia haec est vita aeterna, dicit Dominus in psalmis: Lon
Abbreviated transcription (Latin):
det beatus & solus potens rex regum et
dĩs dñantiũ qui solus habet im morta¬
litalitatem & lucẽ habitat in accessa¬
bilẽ. quem nemo hominũ uudit nec ui¬
selorum. In quib uerbis nec pat̃ ꝓp̾e
nominatusest. nec fuius nec s pe sc̃s̃
s beatus & soluspotens rexregum & dñs do¬
minantiũ. qͦd est unus &e solus & uerus
ds̃ ipsa trinitas. Nisi forte quȩ secunt᷑
ꝑt᷑ babunt hunc intellectũ. quia dix̃ quẽ
nemo hominũ iudit nec iuidere potest.
cum hoc etiam ad xꝑ̃m ꝑtinere scdm etꝰ¬
dem diuinitatẽ accipiatur: quã ñ ude¬
runt iudei. qui tam̃ carnẽ uderunt et
crucifixerunt. Uideri aut̃ diuinitas hu¬
manouisu. nullomͦ potest. S eo uisu ui¬
detur: qͦiam qͥ uident non homines
s ultra homines sunt. Recte gͦ ipsedñs
trinitas intelligit᷑. beatus & solus potẽs
habet immortalitatem: quomͦ dictum ẽ.
qui facit mirabilia solus. Quod uelim
scire de quo dictũ accipiant. Si de pa¬
tre tantũ: quomͦ gͦ uerumest. quodip¬

Expanded text:
Rex regum et Dominus dominantium, qui solus habet immortalitatem, et lucem habitat inaccessibilem; quem nemo hominum vidit, nec vi. In quibus verbis, nec Pater proprie nominatus est, nec Filius, nec Spiritus ed beatus et solus potens, rex regum et dominus dominantium, quod est unus et solus et uerus deus, ipsa trinitas. Nisi forte quae secuntur conturbabunt hunc intellectum, quia dixit: quem nemo hominum uidit nec uidere potest, cum hoc etiam ad Christum pertinere secundum eius diuinitatem accipiatur, quam non uiderunt Iudaei, qui tamen carnem uiderunt et crucifixerunt. uideri autem diuinitas humano uisu nullo modo potest, sed eo uisu uidetur, quo iam qui uident, non homines, sed ultra homines sunt. recte ergo ipse deus trinitas intellegitur beatus et solus potens, habet immortalitatem, quomodo dictum est: qui facit mirabilia solus. quod uelim scire, de quo dictum accipiunt; si de patre tantum, quomodo ergo uerum est quod ip
Abbreviated transcription (Latin):
eim sit unitas amboꝵ. siue sanctitas. siue ca¬
ritas. siue ideo unitas quia caritas: & ideo cari¬
tas quia sanctitas: manifestum est quod ali¬
quid duoꝵs est quo ut̃q conungit᷑: qͦ genitus
a gignente diligat᷑. generatoremq suum di
ligat. sintq non participatione s eẽntia sua.
neq dono suꝑioris alicuiꝰ s suo ꝓpͥo seruantes
unitatem sp̃s in uincło pacis: quod imitari ꝑ
grãm &e ad dm̃. & ad nos ipsos iubemur. In
quibus duob p̃ceptis. tota lex pendet & prophe.
Ita illa tͥa ds unus solus. magnꝰ. sapiens.sc̃s.
beatus. Nos aut̃ ex ipso & ꝑ ipsum. & in ipso
beati. quia ipsiꝰ munere int̾ nos unum. cum
illo aut̃ unus sp̃s: quia adglutinatur ania
nr̃a post eum. Et nob̾ herere deo bonum est:
quia perdet omnem qui fornicat᷑ ab eo. Sp̃s gͦ
sc̃s commune aliquid ẽ patris & filii qͥcquid
illud est: ita ut ipsa cominuno consubstantial¬

Expanded text:
enim sit unitas amborum siue sanctitas siue caenim sit unitas amborum siue sanctitas siue caritas, siue ideo unitas, quia caritas, et ideo caritas, quia sanctitas, manifestum est, quod non aliquis duorum est quo uterque coniungitur, quo genitus a gignente diligatur generatoremicipatione, sed essentia sua, neque dono superioris alicuius, sed suo proprio seruantes unitatem spiritus in uinculo pacis. quod imitari per gratiam et ad deum et ad nos ipsos iubemur, in quibus duobus praeceptis tota lex pendet et prophetae. ita sunt illa tria deus unus, solus, magnus, sapiens, sanctus, beatus, nos autem ex ipso et per ipsum et in ipso beati, quia ipsius munere inter nos unum, cum illo autem unus spiritus, quia agglutinatur anima nostra post eum, et nobis haerere deo bonum est, quia perdet omnem qui fornicatur ab eo. spiritus ergo sanctus commune aliquid est patris et filii, quidquid illud est, at ipsa communio consubstantial
Abbreviated transcription (Latin):
manifestum est relatiue dici non tam̃ sedm
accidens dei quod ei aliquid acciderit: s pla¬
ne sc̃m accidens eiꝰ ad quod dici aliquis di
incipit relatiue. Et quod amicus dei iustus
eẽ incipit᷑ ĩpse mitat᷑ qds autem absit ut stm¬
poraliter aliquem diligat quasi noua dilec¬
tione que inipso ante non erat:apud quem
nec prec̃ita transierunt. & futura iam facta st̃.
Itaq om̃s sanctos suos ante mundi constitutio¬
nem dilexit. sic̃ p̃destinauit: s cum conuer¬
tuntur & inueniunt illum. tunc incipere
ab eo diligi dicunt᷑: ut eo mͦ dicatur quo po¬
test humano affectu capi qͦd dr. Dic etiã t̃ iratꝰ
malis dr. ⁊ placioꝰ bonis. illi imitant᷑. ñ ipse. sicut
lux infirmis ocłis asꝑa. firmis lenis ẽ. ipsoꝵ scilicet
mut᷑one ñ sua. ccxlix. De sp̃s sc̃i unitate cum pa¬
e & filio ex libro de trinitate sexto titu¬
tate sube & equalitate consistit. Siue

Expanded text:
manifestum est relatiue dici, non tamen secundum manifestum est relatiue dici, non tamen secundum accidens dei, quod ei aliquid acciderit, sed plane secundum accidens eius, ad quod dici aliquid deus incipit relatiue. et quod amicus dei iustus esse incipit, ipse mutatur, deus autem absit, ut temporaliter aliquem diligat quasi noua dilectione, quae in ipso ante non erat, apud quem nec praeterita transierunt et futura iam facta sunt. itaque omnes sanctos suos ante mundi constitutionem dilexit, sicut praedestinauit, sed, cum conuertuntur et inueniunt illum, tunc incipere ab eo diligi dicuntur, ut eo modo dicatur, quo potest humano affectu capi quod dicitur. sic etiam, cum iratus malis dicitur et placidus bonis, illi mutantur, non ipse, sicut lux infirmis oculis aspera, firmis lenis est, ipsorum scilicet mutatione, non sua. CCXXXVII. DE SPIRITVS SANCTI VNITATE CVM PATRE ET FILIO. EX LIBRO DE TRINITATE VI, Ttate substantiae et aequalitate consistit. siue
Abbreviated transcription (Latin):
ut ita dicant relatiue aliquid ad creaturam
ut quamuis temporalit̃ incipiat dici. non tñ
ipsi fube dei accidisse intelligat᷑. s illi creature
ad quam dicit᷑: Domine inquit refugium fac¬
tus es nobis. Refugium gͦ nr̃m ds relatiue di
ad nosenim refert᷑. Et tc̃ refugium nr̃m fit cũ
ad eum refugimus. nunquid tunc fit aliquid
in eius nat᷑a quod antequam ad eum refuige¬
remus non erat: in nobgͦ fit aliqua mutatio
detĩores enim fuimꝰ antequam ad eum refuge¬
remus: & efficim̃ adeum refugiendo melioreᷤ
in illo aut̃ nulla. Sic & pat̾ noster ẽẽ incipit
cumper eiꝰ gram regeneram᷑: quoniam de¬
dit nob potestatem filios dei ficri. Substantia
itaq nr̃a inutat᷑ in meliꝰ. cum filii eiꝰ efficimur.
Simul & ille pat̃ nr̃ esse incipit: s nulla sue
cominutatione sube. Quod gͦ temporaliter
dici incipit ds. quod antea non dicebatur:

Expanded text:
ut ita dicatur relatiue aliquid ad creaturam, ut ita dicatur relatiue aliquid ad creaturam, ut, quamuis temporaliter incipiat dici, non tamen ipsi substantiae dei accidisse intellegatur, sed illi creaturae, ad quam dicitur? domine, inquit, refugium factus es nobis. refugium ergo nostrum deus relatiue dicitur; ad nos enim refertur et tunc refugium nostrum fit, cum ad eum refugimus. numquid tunc fit aliquid in eius natura, quod antequam ad eum refugeremus non erat ? in nobis ergo fit aliqua mutatio — deteriores enim fuimus, antequam ad eum refugeremus, et efficimur ad eum refugiendo meliores — in illo autem nulla. sic et pater noster esse incipit, cum per eius gratiam regeneramur, quoniam dedit nobis potestatem filios dei fieri. substantia itaque nostra mutatur in melius, cum filii eius efficimur, simul et ille pater noster esse incipit, sed nulla suae commutatione substantiae. quod ergo temporaliter dici incipit deus quod antea non dicebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Alio enim tempore est etiam homo dominus
ligni. & alio tempore est dominꝰ archȩ: quam¬
uis ex ipso ligno fabricatȩ: quod utiq ñ erat
cum ligni dominꝰ iam eẽt. Quomodo igitur
obtinebimus nichil scdm accidens dici de deo
nisi quia ipsius nat᷑e nichil accidit qͦ mutet᷑:
ut ea sint accidentia relatiua. quȩ cum aliqͣ
mutatione rerum de quib dicunt᷑ accibunt.
sicut amicus relatiue dicit᷑. Neq enim esse
incipit. nisi cum amare cȩꝑit. fit gͦ aliqua
mutatio uoluntatis itt amicus dicat᷑. Nummꝰ
aut̃ cum dicit᷑ precium relatiue dicit᷑. nec tñ
mutatꝰ est. cum eẽ dici cepit prȩcium: neq cũ
dicit᷑ pigntus. & siqua similia. Digͦ nummus
potest milla sui mutatione totiens dici relat¬
ue. ut neq cum incipit dici. neq cum desintt
aliquid in eius nat᷑a uel forma q̃ nummus ẽ
mitationis fiat: qnͣto facilius de illa incom¬
mutabili dei substantia debemus accipere.

Expanded text:
Alio enim tempore est etiam homo dominus Alio enim tempore est etiam homo dominus ligni, et alio tempore dominus est arcae, quamvis ex ipso ligno fabricatae, quod utique non erat, cum ligni dominus jam esset. Quomobstinabimus nihil secundum accidens dici de Deo, nisi quia ipsius naturae nihil accidit quo mutetur, aut ea sint accmutatione rerum, de quibus dicuntur, accidunt? sicut amicus relatiue dicitur; neque enim esse incipit, nisi cum amare coeperit; fit ergo aliqua mutatio uoluutatis, ut amicus dicatur. nummus autem cum dicitur pretium, relatiue dicitur, nec tamen mutatus est, cum esse coepit pretium; neque cum dicitur pignus et si qua similia. si ergo nummus potest nulla sui mutatione totiens dici relatiue, ut neque cum incipit dici neque cum desinit aliquid in eius natura uel forma, qua nummus est, mutationis fiat, quanto facilius de illa incommutabili dei substantia debemus accipere,
Abbreviated transcription (Latin):
se. non enim erat tempꝰ antequam inciꝑent
tempora. & ideo non in tempore accidit do
ut dominus eẽt. quia ipsoꝵs tempoꝵs dñs
erat. quȩ utiq non in tp̃r ẽẽ cȩperunt: qͥd
respondebit de homine qui in tempore
factꝰ est. cuius utiq dominꝰ non erat anteꝙͣ
ẽẽt. cui ẽct ͤ certe uel ut dominus hominis es¬
set. ex tempore accidit deo. & ut omnis aufer¬
ri uideatur controuersia: certe ut tuus dñs
eẽt aut m̃s. qui modo ẽẽ cȩpimus.: ex tempore
accidit deo. Aut si & hoc propt̃ obscuram q̃¬
stionem animȩ. uidet᷑ incertum: quid ut
eẽt dñs poptili israel: quia & si iam erat aĩȩ
nat᷑a quam ille populus habebat. quod mͦ ñ
querimꝰ: tamen ille popłs nondum erat: &
quando eẽ cȩpit apparet. Postremo ut dñs
eẽt huius arboris & huius segetis. ex tempore
accidit: quȩ mͦ esse cȩperunt. Quia & si ma¬
teries ipsa iam erat. aliud est ẽẽ tñ dnm̃ma

Expanded text:
se — non enim erat tempus, antequam inciperent se — non enim erat tempus, antequam inciperent tempora, et ideo non de tempore accidit deo, ut dominus esset, quia ipsorum temporum dominus erat, quae utique non in tempore esse coeperunt — quid respondebit de homine, qui in tempore factus est, cuius utique deus non erat, antequam esset cuius esset? certe uel ut dominus hominis esset, ex tempore accidit deo; ri videatur controversia, certe ut tuus Dominus esset, aut meus, qui modo esse coepimus, ex tempore accidit Deo. Aut si et hoc propter obscuram quaestionem animae videtur incertum, quid ut esset Dominus populi Israel? Quia etsi jam erat animae natura, quam ille populus habebat, quod modo non quaerimus; tamen ille populus nondum erat, et quando esse coepit apparet. Postremo ut Dominus esset hujus arboris et hujus segetis, ex tempore accidit, quae modo esse coeperunt. Quia etsi materies ipsa jam erat, aliud est tamen dominum es
Abbreviated transcription (Latin):
quod sp̃s sanctus cum sit coeternus patͥ
&e filio. dicitur tamen aliquid ex tempore. ue¬
lita hoc ipsum quod donatum diximus.
Nam sempiterne sp̃s donum. temporalit
nisicum habere incipit seruum: etiam ista
appellatio relatiua ex tempore est deo. Non
enim sempit̾na creat᷑a est: cuius est ille dñs.
Quomodo gͦ obtinebimus nec ipsa relatiua
ẽẽ accidentia. qm nichil accidit do tp̃ralit̃:
qura non est mutabilis. sicut in exordio
huuis disputationis tractauimus: ecce do¬
minum eẽ. non sempiternum habet. ne
cogamur etiam creaturam sempiternam
dicere: quia ille sempiterne non dñaret᷑.
nisi etiam ista sempiterne famularet᷑. Sicut
aut̃ non potest ẽẽ seruus qui non habet
dominum: sic nec dominꝰ qui nec habet
seruum. Et quis quis extiterit qui ȩt̾num
quidem dm̃ solum dicat. tempora autem
non ẽẽ ecerna ꝓpt̾ uarietatem & mutabili¬
tatem: sed tñ tempora non in tp̃r esse cȩpis¬

Expanded text:
quod spiritus sanctus, cum sit coaeternus patri quod spiritus sanctus, cum sit coaeternus patri et filio, dicitur tamen aliquid ex tempore, ueluti hoc ipsum to quod donatum diximus. nam sempiterne spiritus donum, temporaliter nisi cum habere incipit seruum, etiam ista appellatio relatiua ex tempore est deo; non enim sempiterna creatura est, cuius est ille dominus. quomodo ergo obtinebimus nec ipsa relatiua esse accidentia, quoniam nihil accidit deo temporaliter, quia non est mutabilis, sicut in exordio huius disputationis tractauimus? ecce dominum esse non sempitecogamur etiam creaturam sempiternam dicere, quia ille sempiterne non dominaretur, nisi etiam ista seautem non potest esse seruus qui non habet dominum, sic nec dominus qui non habet seruum. et quisquis extiterit qui aeternum quidem deum solum dicat, tempora autem non esse aeterna propter uarietatem et mutabilitatem, sed tamen tempora non in tempore esse coepis
Abbreviated transcription (Latin):
NTERIIIS autemquerit᷑ utrum quemadino¬
dum filius non hoc tantum habet nascendo.
ut filius sit sed omninout sit: sic & sp̃s sanctus
eo quod dat᷑ habeat non tantum ut donum
sit sed omnino ut sit. Utrum gͦ erat antequam
daret᷑. s nondum erat donum: an eo ipso quo
daturus erat eum ds. lam donum erat. & an¬
tequam daretur: sed si non procedit nisi cum
dat᷑. nec ꝓcedẽt utiq priusquam eẽt cui daret᷑:
quomͦ iam erat ipsa substantia si non ẽ nisi qͥa
datur: sicut filius. non tm̃ ut sit filius quod
relatiue dr. s omnino ut sit ipsa fubstantia
nascendo habet: An semꝑ ꝓcedit sp̃s sanctus
& ñ ex tempore s ab ȩt̾nitate procedit: si quia
sic ꝓcedebat ut eẽt donabile: iam donũ erat. &e
antequam esset. cui daret᷑. Alit̃ enim intelligit᷑
cum dicit᷑ donum: alit̃ cum dicitur donatũ.
Nam donum podest ẽẽ. & antequam detur.
donatum aut̃ nisi datum fuerit maio mo¬
do dici potest. ccxluiii. De appellationuib relatiuiˢ

Expanded text:
terius autem quaeritur, utrum quemadmodum Filius non hoc tantum habet nascendo ut Filius sit, sed omnino ut sit; sic et Spiritus sanctus eo quo datur habeat non tantum ut donum sit, sed omnino ut sit: utrum ergo erat antequam daretur, sed nondum erat donum, an eo ipso quo daturus erat eum Deus, jam donum erat et antequam daretur. Sed si non procedit nisi cum datur, nec procederet utique priusquam esset cui daretur; quomodo jam erat ipsa substantia, si non est nisi quia datur: sicut Filius non tantum ut sit Filius, quod relative dicitur, sed omnino ut sit ipsam substantiam nascendo habet? An semper procedit Spiritus sanctus, et non ex tempore, sed ab aeternitate procedit; sed quia sic procedebat ut eantequam esset cui donaretur. Aliter enim intelligitur, cum dicitur donum, aliter cum dicitur donatum. Nam donum potest esse et adonatum autem nisi donatum fuerit nullo modo dici potest. CCXXXVI DE APPELLATIONIBVS RELATIVIS,
Abbreviated transcription (Latin):
sum ẽẽ equalis deo: s ut hanc acciꝑem me ipsũ
qui non apparebit nisi ad gaudium quod ñ
auferet᷑ a iustis. Cui gaudio fut᷑o sus pirat qui
dicit. Unam petii a domino hanc requiram
cum uidet ad luctum. & planctum. s tantum
ad salutem & leticiam ueram. Scdm illam for¬
mam si me intelligis. bonꝰ sum. Si aut̃ scdm
hanc solam. quid me int̾rogas de bono: si int̃
illos eris qui uidebunt in quem pupugert̃:
erit ccxl ii. De his scͥpture locis de quibus
dubium ẽ anꝓpt̃ assumptam creat᷑am minorẽ

Expanded text:
sum esse aequalis deo, sed ut hanc acciperem, me ipsum sum esse aequalis deo, sed ut hanc acciperem, me ipsum qui non apparebit nisi ad gaudium, quod non auferetur a iustis, cui gaudio futuro suspirat qui dicit: unam petii a domino, hanc requirameum uidebit ad luctum et planctum, sed tantum ad salutem et laetitiam ueram. secundum illam formam si me intellegis, bonus sum; sin autem secundum hanc solam, quid me interrogas de bono? si inter illos eris qui uiderunt in quem pupugerunt, erit. CCXXX. DE HIS SCRIPTVRAE LOCIS, DE QVIBVS DVBIVM EST, AN PROPTER ASSVMTAM
Abbreviated transcription (Latin):
& infidelium. ꝓpt̃ hoc etiam illi qui eum dix¬
erat magistrum bonum. quȩrens ab eo consili¬
um consequendȩ uite ȩternȩ: respondit: qͥd
dominus.Bonus homoinquit de bono thes¬
auro cordis sui ꝓfert bona: & malus homo de
malo thesauro cordis sui ꝓfert mala. S quia
ille uitam ȩc̃nam quęrebat. uita autem ȩt̾na ẽ
in illa contemplatione in qua non adpęnam
uidebit̾ deus. s ad gaudium sempiternum: &
non intelligebat cum quo loquebat᷑: quia tm̃¬
modo eum filium hominis arbitratur: quid
me int̾rogas inquit de bono. id est istam for¬
mam quam uides. qͥd int̾rogas de bono: & uo¬
cas me scdłm qͦd uides magistrum bonum: Hec
forma filii hominis ẽ: hec forma accepta ẽ: hec
forma apparebit in iudicio: non tantum iustis.
s etiam impus. Et huiꝰ formȩ uisio: non erit in
bonum eis qui male agunt. Est aut̃ uisio forme
meȩ. in qua cum eẽm non rapinam arbitratus

Expanded text:
et infidelium. propter hoc etiam illi qui eum dixet infidelium. propter hoc etiam illi qui eum dixerat magistrum bonum quaerens ab eo consilium consequendae uitae aeternae respondit: quid Dominus: Bonus homo, inquit, de bono thesauro cordis sui profert bona, et malus homo de malo thesauro cordis sni profert mala. sed quia ille uitam aeternam quaerebat, uita autem aeterna est in illa contemplatione, qua non ad poenam uidetur deus, sed ad gaudium sempiternum, et non intellegebat cum quo loquebatur, quia tantummodo eum filium hominis arbitrabatur: quid me interrogas, inquit, de bono? id est "istam formam, quam uides, quid me interrogas de bono et uocas me secundum quod uides magistrum bonum? haec forma filii hominis est, haec forma accepta est, haec forma apparebit in iudicio non tantum iustis sed et impiis, et huius formae uisio non erit in bonum eis qui male agunt. est autem uisio formae meae, in qua cum essem non rapinam arbitratus
Abbreviated transcription (Latin):
in forma dei ȩqualis est patͥ. uidere iniqui non
possunt: oportet autem ut iudicem uiuorum
& mortuoꝵs cum coram eo iudicabunt᷑. & iusti
uideant & iniqui: nolite inquit hoc mirari.
quia ueniet. hora in qua omnes qui in monu¬
mentis st̃. audient uocem eiꝰ. de prodient. qui
bona gesserunt in resurrectionem uitȩ: qͥ ma¬
la gesserunt in resurrectionem iudicui. Ad
hoc gͦ oportebat ut ideo acciꝑet illam potesta¬
tem quia filius hominis est: ut resurgentes
omnes uident eum in forma inqͣ uideri ab oĩbꝰ
potest. s alii ad damnationem. alii aduitam
eternam. Quȩ est aut̃ uita et̾na. insi illa uisio
quȩ non concedit᷑ impus: ut cognos cant te
ipsum illis. non quemadmodum se ostendet
etiam puniendis in forma filii hominis scdm
illam uisionem bonꝰ est. scdm quam uisionem
iudicem. non eis uidebit᷑ bonus. quia non ad
eum gaudebunt cordẽ. s tc̃ se plangent om̃s

Expanded text:
in forma dei aequalis est patri uidere iniqui non in forma dei aequalis est patri uidere iniqui non possunt, oportet autem, ut iudicem uiuorum et mortuorum, cum coram iudicabuntur, et iusti uideant et iniqui: nolite, inquit, hoc mirari, quoniam ueniet hora, in qua omnes qui iudicabuntur sunt audient uocem eius, et prodient qui bona gesserunt in resurrectionem uitae, qui mala gesserunt in resurrectionem iudicii. ad hoc ergo oportebat, ut ideo acciperet illam potestatem, quia filius hominis est, ut resurgentes omnes uiderent eum in forma, in qua uideri ab omnibus potest, sed alii ad damnationem, alii ad uitam aeternam. quae est autem uita aeterna nisi illa uisio, quae non conceditur impiis? ut agnoscant te, ui ostendit se ipsum illis, non quomodo se ostendit etiam puniendis in forma filii hominis ? Secundum illam uisionem bonus est, secundum quam uisionem i, non eis uidebitur bonus, quia non ad eum gaudebunt corde, sed tunc se plangent omnes
Abbreviated transcription (Latin):
in semet ipso. Deinde uenit. ad uisionem sue
claritatis. in qua uenturꝰ est ad iudicium. Qe
uisio. communiis erit & impus & iustis. Seqͥt᷑
enim. & dicit. Et potestatem dedit ei e iudiciũ
facere: quoniam filius hominis est. luto nil
enđr. sed habet illam cum ꝑatre in occulto.
Accepit autem illam. ut bom&e malieum uide¬
ant uidicantem: quia filiꝰ hominis est.Uisio
quippe filii hominis. exibebitur & malis. Nã
uisio formȩ dei non nisi mundis corde: quia
ipsi dm̃ uidebunt: Id est solis pus. quorum
dilectioni hoc ipsum ꝓmitat. quia ostendet
se ipsum illis. Et ideo uide qͥd sequatur. Noli
te mirari hoc inquit. Quid nos ꝓhibet mira¬
ri nisi illud quod reuera mirat᷑. omnis qui ñ
intelligit: ut ideo diceret patrem dedisse ei & po¬
testatem & iudicium facere. qm̃ filius hominiᷤ
est: cum magis quasi hoc expectaret᷑ ut dicẽt.
qm̃ filiꝰ dei est.S quia filium dei scđm id quod

Expanded text:
insemet ipso. deinde uenit ad uisionem suae insemet ipso. deinde uenit ad uisionem suae claritatis, in qua uenturus est ad iudicium, quae uisio communis erit et impiis et iustis. sequitur enim et dicit: et potestatem dedit ei et iudicium facere, quoniam filius hominis est. puto nihil endi, sed habet illam cum patre in occulto; accipit autem illam, ut boni et mali eum uideant iudicantem, quia filius hominis est. uisio quippe filii hominis exhibebitur et malis; nam uisio formae dei non nisi mundis corde, quia ipsi deum uidebunt, id est solis piis, quorum dilectioni hoc ipsum promittit, quia ostendere se ipsum illis. et ideo uide quid sequitur: nolite, inquit, mirari hoc. quid nos prohibet mirari nisi illud quod re uera miramur omnis, qui non intellegit, ut ideo diceret patrem dedisse ei potestatem et iudicium facere, quoniam filius hominis est, cum magis quasi hoc exspectaretur, ut diceret, quoniam filius dei est? sed quia filium dei secundum id quod