comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Magnum gͦ opus ẽ: intꝰ hec ydola frang̾e̾. ⁊ locũ
do iuuenti non recend dare in corde. Oms enĩ isti
aliud ⁊ aliud sentientes: aliosq ⁊ alios dõs sibi fa¬
cientes: ipsamꝙ fidẽ falsitate uariantes: sͥ ꝯsen¬
tire uidentur. In omĩb enũ t̾rena ẽ cogitatio. opi¬
no diu̾sa uanitas una. uñ alibi. de uanitate sua
in idipsum. Quãuis enĩ opinionũ uarietate. discor¬
dent: simili tñ uanitate colligant᷑. Id̾o sanson cau¬
das uulpium colligauit. ibiq ignẽ alligauit ut
incendet messes alienigenarum. s. philisteorũ.
auia uitatis. ⁊ soliusticie ñ illuxit nob̃. Et alibi Sol
iusticie ẽ: ⁊ sanitas in pennis eiꝰ. uulpes aut̃ suis:
insidiosi. ⁊ maxime ħetici. latentes in tortuosis.
⁊ cau̾nosis. anfractib. decipientes. ⁊ odore pu¬
tentes. de quib: n canticis dicit sponsa. Capite
qͥa nouit dñs qͥsunt eiꝰ. s. alienigenarũ. qui suis¬

Expanded text:
Magnum ergo opus est intus haec idola frangere, et locum Magnum ergo opus est intus haec idola frangere, et locum Deo viventi, non recenti in corde dare. Omnes enim isti aliud et aliud sentientes, alios atque alios deos sibi facientes, ipsamque fidem falsitate variantes sibi consentire videntur. In omnibus enim terrena est cogitatio, opinio diversa, vanitas una. Unde alibi: De vanitate sua in idipsum , quamvis enim opinionum varietate discordent, simili tamen vanitate colligatur. Ideo Samson caudas vulpium colligavit, ibique ignem alligavit, ut incenderet messes alienigenarum, scilicet Philistha via veritatis. Et sol justitiae non illuxit nobis. . Et alibi: Sol justitiae est, et sanitas in pennis ejus . Vulpes autem sunt insidiose maximi haeretici, latentes in tortuosis et cavernosis anfractibus decipientes, et ore putentes, de quibus in Canticis dicit sponsa: Capitequia novit Deus qui sunt ejus; sed alienigenarum, quae su
Abbreviated transcription (Latin):
.l. testis ero uitatis. Ecce: ipse dñs uidici. testẽ
se facit uetitats. ta hic. qͣm̃ in futto. ut nullus ram
dubitet. cum añ t̾renos udices soleant testes ꝓdu¬
dellige. subdit. Isrł si audieris me uocando eum
dico a te. qͣs foris sit: s in te .i. incorde tuo. ubi siñ
recte sentis. ẽ imago fantasmatis tui. Qd̾ eniĩ qͥsq
cupit ⁊ uen̾at᷑. hoc illi: ds ẽ. Quid ñ erit uite : deus
recens. hoc dicit: ne u̾bum patris putet᷑ ẽẽ sub tem
te c̃ homo. s sempit̾nus ẽ ds̃. In de gͦ ñ erit s. re.¬
cens. si me audieris: Alu quidẽ faciunt sͥ recentes
dos. uł ydola. uł xp̃m: imparem patͥ. filiũ d̾i dicen¬
tes. & filium d̾ĩ negantes. Si enĩ filius unicus est
hoc ẽ qd pat̾ est. &e hoc: est ex et̾nitate. Illi aut̃ co¬
gitant recentem d̃m. & alia huiꝰmodi fingunte
incorde. & ita. ip̃i sunt tẽpla simulacroꝵ. q̃si ñ
intẽplis: tñ. qd̾ peiꝰest: in corde suo posuerunt.

Expanded text:
 testis ero veritatis. Ecce ipse Dominus judicii testem se facit veritatis, tam hic quam in futuro, ut nullus jam dubitet, cum ante judices terrenos soleant testes produtelligere subdit: Israel, si me audieris. Vocando eum dico a te, quasi foris sit, sed in te, id est in corde tuo, ubi, si non recte sentis, est imago phantasmatis tui. Quod enim quisque cupit et veneratur, hoc illi deus est. Quid non erit in te? Deus recens. Hoc dicit, ne verbum Patris putetur sub tempore.te homo est, sed sempiternus Deus. In te ergo non erit deus recens. Si me audieris, alii quidem sibi faciunt recentes deos, vel idola, vel Christum imparem Patri, Filium Dei dicentes et Filium Dei negantes. Si enim Filius unicus est, hoc est quod Pater est ex aeternitate. Illi autem cogitant recentem deum, et alia hujusmodi fingunt in corde; et ita ipsi sunt templa simulacrorum, quae, si non in templis, tamen quod pejus est in corde suo posuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ declinant. ꝑ qd̾. ñ illi solun crepant᷑. s om̃s eoꝵ ex¬
emplo t̾rentur: ne ꝑsuꝑbrã declinent. s in oñ tẽꝑe
iusticiã diligant. ut hic recipiant: qd illi in paradi
soꝑdidert̃. Nota etiã qd̾ ñ ait: maledicti: qui ñ impleq
mandata. s qͥ declinant. Aliud ẽ enĩ declinare ꝑ suꝑ¬
bram: aliud: ñ implere ꝑ infirmitatẽ: uł ignoranti¬
am. s qr suꝑb. nec in tanta increpatione humil¬
ant᷑: orat ꝓ eis chorus martirũ. dicens. Aufer a
brium &e contẽp um. qoaudioeiꝑ

Expanded text:
li increpantur, sed omnes eorum exemplo terrentur, ne per superbiam declinent, sed in omni tempore justitiam diligant, ut hic recipiant quod illi in paradiso perdiderunt. Nota etiam quod non ait, maledicti qui non implent mandata, sed qui declinant. Aliud est enim declinare per superbiam, aliud non implere per infirmitatem vel ignorantiam, sed quia superbi, nec in tanta increpatione humiliantur, orat pro eis chorus martyrum, dicens: VERS. brium et contemptum
Abbreviated transcription (Latin):
I⁊ sicut l  Dixi. qd̾ anni haben¬
tur ꝓ uchila s. non
accusans te: quasi¬
factorẽ mutabiliũ.
hec dixi. ĩ mo diuine¬
co pͥus. Mane homo
uiuit transcat. mane¬
Transcat dico. sic̃ herba. apta cõ
&  a qualitate qͣm habet in nocte: in dct̾iorẽ. ura¬
occidit. decidat. in mortẽ. inditret in cadatiet. &e
arescat in puluem. sicut het ba in extremus see
etates Primum mane: puericia ẽ. quȩ cito transit.
scd̾m mane. iuuentꝰ.ẽ. que floret ⁊ transit. Uesꝑe:
siguificatur senectus. qn refrigescit iugor bõis ⁊ ẽ.¬

Expanded text:
i dicat: Dixi quod anni habentur pro nihilo, sed non accusans te, quasifactorem mutabilium haec dixi, imo divico prius, mane homo vivit transeat. Maneranseat, dico, sicut herba. Apta compr a qualitate quam habet in nocte in deteriorem maoccidit; decidat in mortem, induret in cadavere, et arescat in pulverem. Sicut herba in extremis sectaetates, primum mane, pueritia est, quae cito transit. Secundum mane juventus est, quae floret et transit. Vespere significatur senectus, quando refrigescit vigor
Abbreviated transcription (Latin):
tus cc̾catatis sunt tanqͣm dios hesterna que ꝑ̃t̾qt
ñ dixit saltem. sicut cristina. que ueniet . s. ficut
nisi des ei alt̾am uitam. s nec longiudim unius
diei cõꝑantur ulle anni s potiꝰ sunt: Et eu¬
t custodiam

Expanded text:
atis sunt, tanquam dies hesterna quae praeteriit, non dicit saltem, sicut crastina quae veniet, sed sicut nisi des ei alteram vitam: sed nec longitudini unius diei, comparantur mille anni, sed potius sunt VERt custodia
Abbreviated transcription (Latin):
Non seuiunt: quia non
sibunt. ꝑmittunt᷑. In manꝰ non erumpens:
incorde ẽ clausa seuicia. Et licet in hoc mari sint tot
ꝑicła. datũ c̃ tam̃ nob̃ lignũ crucis in quo transna¬
iugemꝰ. &e hoc ẽ qd̃ sequit᷑. tñ: quamuis sit magnỹ.

Expanded text:
non saeviunt, quia non permittuntur. In manus non erumpens, in corde est clausa saevitia. Et licet in hoc mari sint tot pericula, datum est tamen nobis lignum crucis, in quo transnavigemus. Et hoc est quod sequitur. Tamen quamvis sit magnum
Abbreviated transcription (Latin):
ta: uñ ꝓcesserunt bec tam magna: c̃cce. omia
in sapientia i. in xp̃o fecisti. Et q multa st̃. imple¬
in t̾ra. & inmari. ⁊ in celo. s qd̾ hic dicit. meliꝰ mi¬
stice accipitur: de noua creatura. qͣm eruit a uet̾̃
homine. xp̃c. qͦ impleuit orbem terre .i. eccłiam.
Granum enĩ frum̃ti cadens in t̾ram. multũ fructỹ
actulit. Ante. sigłarit̃ erat. donec transiret. S
q̃n ꝑ passionẽ transfunt: dragniã ꝑditã inuenit:
&e ouẽ errabundã ad gregẽ reduxtt. uñ: gaudiũ ẽ.

Expanded text:
 omnia in sapientia id est in Christo fecisti. Et quia multa sunt implein terra, et in mari et in coelo . Sed quod hic dicit melius mystice accipitur de nova creatura, quam eruit a veteri homine Christus: qua implevit orbem terrae, id est Ecclesiam. Granum enim frumenti cadens in terram multum fructum attulit . Ante singulariter, erat donec transiret , sed quando per passionem transivit, drachmam perditam invenit, et ovem errabundam ad gregem redu
Abbreviated transcription (Latin):
uã magnifi¬
omib inspectis. omĩs
homo credens: mag¬
no exultat gaudio.
ãmirat᷑. ñ pot̾ eloqui.
ammirando gͦ excla¬
mat. Qͥa hec p̃dicta¬

Expanded text:
uam magnifiomnibus inspectis, omnis homo credens mago exsultat gaudio, admiratur, non potest eloqui. mirando ergo exclamat: Quia haec praedicta
Abbreviated transcription (Latin):
erit tunc: hereditas dm̃. Que ẽ illa hereditas: ecce. mer
filii eccłiȩ. quȩ: quasi quedam mulier indolore. par¬
turit. sunt fructus uentͥs. s soli boni. uent̾ enm
ȩccłie: ut eua in dolore: parturit filios. bonos: & ma¬
los. ut rebecea geminos nt̾ se dissidentes: ut̾o gesta¬
bat. quos partus cum apparuisset: discreuit ⁊ di
lexit iacob. Ita ce ȩccłia: in cuiꝰ figura dictum ẽ euȩͥ
indolore paries: filios bonos parit ⁊malos.Unde
apłe filioli mei: quos it̾m parturio. Bom uͦ funt
fructus uentͥs. ut iacob dilectus matͥ. hoꝵ ẽ merces:
surg̾e post sessionẽ. letari: post panẽ doloris. mͦ gͦ. do¬
lor ⁊ gemitus ẽ eis. s in resurrectione hereditas. tunc
apparebit partus eccłiȩ. tunc udebitur qui sint. S
ꝑ quid acquisit st̃ hii filii: ꝑ sagitas. qͥa Sicut¬

Expanded text:
erit tunc haereditas Domini. Quae est illa haereditas? Ecce mercefilii Ecclesiae, quae quasi quaedam mulier in dolore parturit, sunt fructus ventris, sed soli boni. Venter enim Ecclesiae, ut Eva, in dolore parturit filios bonos et malos, ut Rebecca geminos inter se dissidentes utero gestabat, quos, partus cum appalexit Jacob. Ita et Ecclesia in cujus figura dictum est: In dolore paries filios , bonos parit et malos. Unde Apostolus: Filioli mei, quos iterum parturio . Boni vero sunt fructus ventris, ut Jacob dilectus matri, horum est merces, surgere post sessionem; laetari post panem doloris. Modo ergo dolor et gemitus est eis; sed in resurrectione haereditas tunc apparebit partus Ecclesiae, tunc videbitur qui sint, sed per quid acquisiti sunt hi filii? per sagittas, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑu̾sam. ut contra d̾m agerent. ydola colendo. qui
dixerat: ñ crunt tͥ dii alieni. Qd̃ plamꝰ aꝑit. dicens.
n ira concitauert̃
eum in collib sius
eum in collib suiˢ

Expanded text:
perversam, ut contra Deum agerent, idola colendo. Qui dixerat: Non erunt tibi dii alieni . Quod planius aperit, dicens: n iram concitaverunt eum in collibus suis; et in sculptilibus
Abbreviated transcription (Latin):
cecid̾unt .i. filii he¬
quoꝵ unius uxor.¬
.i. finees uiduata.
⁊ mox in partumor
tuit plangi honore funis. Cum enĩ audisset. quod
ofrii ⁊ phinces in p̃lio occubuissent. ⁊ ꝑ eo heli pater
eoꝵ de sella corruens: fractis cͥuicib mortuus eẽt:
uxor finces iam partui ꝓxima incuruauit se dolo¬
re & peꝑit. ⁊ sic mortua ẽ. scqͣr. & uidue eoꝵ ñ plo¬
rabantur. ꝑ quas. mistice sig̃cant᷑ illi: qui mundo
Et excitatus

Expanded text:
ilii Hequorum unius uxost Phinees viduata, et mox in partu tuit plangi honore funeris. Cum enim audisset quod Ophni et Phinees in praelio occubuissent et pro eo Heli pater eorum de sella corruens fractis cervicibus mortuus esset, uxor Phinees partui jam proxima incurvavit se dolore, et peperit, et sic mortua est. Et viduae eorum non plorabantur. Per quas mystice significantur, illi qui mundo Et excitatus
Abbreviated transcription (Latin):
na strage uastati sunt. S cur repulit: scce repu¬
lit. tab̾nacłm suũ ubi habitauit in hõib .i. inter
homines. E legant̾ exponit cur repulit tab̾nacłm
cũ ait. ubi habitauit in hõĩb. Cum gͦ ñ eẽnt digni
in quib habitaret: niito repulit illud: qd̾ ñ ꝓpt̃
se. s ꝓpt̾ illos institnt. Mistice. sic: ⁊ ꝓpeccatis de¬
serit corpora nr̃a. quia ñ habitat in corpore subdi

Expanded text:
na strage vastati sunt ; sed cur repulit? ecce, repulit tabernaculum suum ubi habitavit in hominibus, id est inter homines. Eleganter exponit cur repulit tabernaculum, cum ait, ubi habitavit in hominibus. Cum ergo non essent digni in quibus habitaret, merito repulit illud quod non propter se, sed propter illos instituit, Mystice sic et pro peccatis deserit corpora nostra, quia non habitat in corpore subdi
Abbreviated transcription (Latin):
inumel. gentes. Mistice. sic ⁊ in malis: ar¬
bitrii lib̾tatẽ ĩminuit. & uircutes abstulit. qd̾ ñ
fit in bonis. licet cũ malis int̾dum corporalit̃ cap¬
tiuentur. Si eiũ cum peocantib boni traduntur
captiuitati: exercitium est. nec in m̃te captiui st̃.
uł hosti traditi. s liberi sunt. ⁊ dõ comuncti. Seqͣr¬

Expanded text:
inter gentes. Mystice, sic et in malis arbitrii libertatem imminuit, et virtutes abstulit. Quod non fit in bonis, licet cum malis interdum corporaliter captiventur. Si enim cum peccantibus boni traduntur, captivitati exercitum est, non in mente captivi sunt, vel hosti traditi, ad liberi sunt, et Deo conjuncti. VER
Abbreviated transcription (Latin):
tidie. ⁊ forti manu oppͥmebant ⁊ abiu regẽ chanaan.
donec delerent eũ. Gedcon qͦꝙ uocte acuicit in adia¬
nitas. cũ trecentis uiris. Cũq illi fugent. occurrert̃
uiri effraim & app̾henderunt oreb. ⁊ zeb. pͥncipes
madiantarum. quos int̾fecerunt. eoꝵ q capita:
ad gedeon portauerunt. Ip̃e qͦq gedcon int̾fecit
postea. zebee ⁊ salmana. pͥncipes madian. turbato
illoꝵ exercitu. qui post longam fugã reqͥescebat
securꝰ. Ido ait. fac ilł sic̃ madi.¬

Expanded text:
idie et forti manu opprimebant Jabin regem Chanaan donec delerent eum. Gedeon quoque nocte devicit Madianitas cum trecentis viris. Cumque illi fugerent, occurrerunt viri Ephraim, et apprehenderunt Oreb et Zeb principes Madianitarum, quos interfecerunt, eorumque capita ad Gedeon deportaverunt. Ipse quoque Gedeon interfecit postea Zebee et Salmana, principes Madian, turbato illorum exercitu, qui post longam fugam requiescebat securus. Ideo dicit. Fac illis sicut Madi
Abbreviated transcription (Latin):
qd cum iabin rex canaan offliget filios isrł. cla¬
nocn: ut assumeret .x. milia pugnatoꝵ secum. ⁊
iret contͣ sysaram. qͥ erat dux exercitus iabm. qui
dixit se ire. si ipsa cum coiret. Itaq & iuit ip̃a cũ eo.
Dũs aut ext̾ruit exercitũ iabin: quẽ ꝯgregauerat
sysara ad torrentẽ cyson. fugit ꝙ sysara ad tento¬
ria iabel: uxoris aber cynei. s rat emĩpax int̾ iabin
regẽ asor. ⁊ domũ aber cynei. Ubi cum abscondituᷤ
dormisset. iabel tulit clauum tab̃nacł ꝑcussũꝙ¬
cũ malleo de fixit in cerebrũ sysare usq ad t̾ram.
&e ita mortiuis est. Et ecce barach seq̃ns sysaram
ueniebat. ł gressaq iabel in occursum eiꝰ dixte ei
ueni &e ostendamtͥ uirũ quẽ q̃ris. Qui cum intras¬
set ad eam uidit sysaram iacentẽ mortuũ. ⁊ clauũ

Expanded text:
quod cum Jabin rex Chanaan affligeret filios Israel, clanoen, ut assumeret decem millia pugnatorum secum, et iret contra Sisaran, qui erat dux exercitus Jabin, qui dixit se ire, si ipsa cum eo iret. Itaque ivit cum eo, Dominus autem exterruit exercitum Jabin, quem congregaverat Sisara ad torrentem Cisson, fugitque Sisara ad tentoria Jahel uxoris Aber Cynaei. Erat enim pax inter Jabin regem Asor, et domum Aber Cynaei, ubi cum absconditus dormisset, Jahel tulit clavum tabernacucum malleo defixit in cerebrum ejus usque ad terram, et mortuus est. Et ecce Barach sequens Sisaram veniebat, egressaque Jabel in occursum ejus, dixit ei: Veni et ostendam tibi virum quem quaeris. Qui cum introisset, vidit Sisaram jace
Abbreviated transcription (Latin):
ñ una die tm̃. s tota
die .i. orm̃i tẽpore. le¬
tifica aiam seruitui.
inpassione tristem.
meã leuaui: negligendo. Stans in t̾ra:
incelo es. si diligas dm. Non eñ sic leuat᷑ cor.
qͣmͦ corpꝰ. corpꝰ leuat᷑. mutatione loci. Cor u̾. mu¬
ũboꝵ collatio. Inclina: pauꝑi. custodi. sc̃m. Salua.
sꝑantẽ. Miserere: clamantis. letifica. leuatum.

Expanded text:
n una tantum, sed tota die, id est omni tempore. Ltifica animam servi tui, in passione tristem, descendis negligendo. Stans in terra, oelo es, si diligas Deum. Non enim sic levatur modo corpus levatur mutatione loci; cor vero muum collatio. Inclina pauperi, custodi sanctum, salva sperantem, miserere clamantis, laetifica levatum.
Abbreviated transcription (Latin):
&e nullus alius. Uł sed̾
aliã litt̾am. ⁊ues d̃s
solus magũꝰ hoc dieit. cont̃ fiuautrosin ti us qͤse
dice̾nt altos a se ñ ado. slã quid rmagnũ nisiad̾o:
Nichil. S qͥa futuri erant qui se dic̾ent magnos: &

Expanded text:
llus alius. Vel secundum aliam litteram: Tu es Deus solus magnus. Hoc dicit contra futuros, qui se dicerent altos a se, non a Deo. Nam quid magnum dicitur Deo? Nihil. Sed quia futuri erant qui se dicerent magnos, et
Abbreviated transcription (Latin):
contra habundantẽ iniqͥtatẽ nr̃am. inuocanti¬
tis affectus hic ostendi¬
tius. fige illam ibi Ui
ita isus fuit. ut uox suppli¬
dixit. Inclina aurẽ tuã. Deinde¬
ns mEE ut rogatꝰ audiret: cũ dixit. ex¬
audime. Nunc uͭ addit dicens: aurib ꝑciꝑe oratio¬
nẽ meã. Non transitorie petit suscipi. s quasi in

Expanded text:
contra abundantem iniquitatem ncontra abundantem iniquitatem ntis affectus hic ostendituis, fige illam ibi. rius fuit ut vox suppldixit: Inclina aurem; deinderogatus, audiret cum dixit: Exaudi me; nunc vero addit dicens, auribus percipe orationem meam. Non transitorie petit suscipi, sed quasi in
Abbreviated transcription (Latin):
re. Et qͥa suauis es. sõo
tedio mundane amna¬
quos expectat. portans hominem.¬
tib de donec pficiat eum. qͥ auolaret a se:
nͥ a dño portaret᷑. Multa enĩ agunt᷑ in corde hu¬
mano: quib male mouct᷑. quẽadmodũ ipse orati¬
ones impediuntur uanis cogitationib ita ut iuix
stet cor ad dm sinĩ. ut loqͣtur ei orando. Quando
enĩoras. dõ loqueris. Qnͣdo legis. d̃s tͥ loquit᷑. Sub¬
repentib aut̃ fantasinatib malarum cogitatio¬
num: quodãmodo cor hominis fugit a se. nec in¬
uenit cancellos: quib se includat. aut obices:
qͥb retineat auolationes suas ⁊ motꝰ uagos. contͣ
quos dicit dauid. Imeni cor meũut orarẽ ad te.
Qd solum: audit ds. Inuenisse se dixit cor suum.
quasi soleret ab eo fug̾e. ⁊ ille sequi. qͣsi fugitiuũ.
qdimenit homo. qn morientib muscis eiectis:
q̃ ꝑdunt suauitatẽ unguenti: totus affectꝰ cordiᷤ
adorandũ dicolligitur. Portat aut̃ d̃s hoĩem

Expanded text:
re. Et quia suavis es, ideo taedio mundanae aquos exspectat portans hominem, donec perficiat eum, quia ariolaret a se, nisi a Domino portaretur. Multa enim aguntur in corde humano, quibus male movetur. Quemadmodum implorationes impediuntur vanis cogitationibus, ita ut vix stet cor ad Deum suum, ita ut loquatur ei orando. Quando enim oras, Deo loquereris. Quando legis, Deus loquitur tibi. Subrepentibus autem phantasmatibus malarum cogitationum quodammodo cor hominis fugit a se, nec invenit cancellos, quibus se includat, aut obices quibus retineat avolationes suas et vagos motus. Contra quod David dicit: Inveni cor meum ut orarem ad te . Quod solum audit Deus. Invenisse se dicit cor suum, quasi soleret ab eo fugere, Alcuin., Aug. et ille sequi quasi fugitivum quod invenit homo, quando morientibus muscis ejectis, quae perdunt suavitatem unguenti totus affectus cordis ad orandum Deum colligitur. Portat autem Deus hominem
Abbreviated transcription (Latin):
ba. annunciat eccłiã
ubiq diffusam. quod¬
mͦ impletũest. Et no¬
ta. qͥa ut ait script᷑a.
in latagente gła re¬
gis ẽ. In diminutione
aliã litt̾am. honorabunt᷑ ex tuo noĩe. Ido aut̃ ueni¬
ent & glorificabunt: qͥa ũ est similis tui in diis ꝙ¬

Expanded text:
. Annuntiat Ecclesiam ubique diffusam, quoddo impletum est: Et nota, quia, ut ait Scriptura: in lata gente gloria regis est; in diminutione aliam litteram: Honorabuntur ex tuo nomine, ideo venient et glorificabunt, quia non est similis tui in diis
Abbreviated transcription (Latin):
dent eũ illi. qͥ sunt in eathedra semoꝵ .i. laudent
eum popłi seniores qͥ regunt. Ecce: cum dicit. in
osuit flumina

Expanded text:
dent eum, illi qui sunt in cathedra seniorum, id est laudent eum seniores qui regunt. Ecce cum dicit in Eosuit flumina
Abbreviated transcription (Latin):
&e oleum p̾ssura torcularis eliq̃ta recundunt᷑.
acinũ aut̃ &e amurca ꝓieuint᷑: uelut in sordibus
conculcanda: ita accedente p̃ssura tẽptationũ. iustꝰ
re: ne turberis. esto olcum. ñ amurca: quȩ ꝓicte᷑.
hic enĩ discernit᷑ qd̾ simul pendebat in arbore.
Pp̃ssura gͦ tribulationum discernente: cantat᷑

Expanded text:
em vinum et oleum pressura torcularis eliquata reconduntur, em vinum et oleum pressura torcularis eliquata reconduntur, acinum et amurca projiciuntur velut in sordibus conculcanda. Ita accedente pressura tentationum, justusre; ne turberis, esto oleum, non amurca quae projicitur. Hic enim discernitur, quod simul pendebat in arbore. Pro pressura ergo tribulationum discernente cantatur
Abbreviated transcription (Latin):
Ehoc ꝑsalmo¬
D multa sunt¬
E congesta my¬
Osteria. ita t̃n:¬
adiutori Ño: ut limespsalmi indicet
intiora ꝑ torcularia:. &¬
Oquintam salbati. nobis
insinuata. Quinta enim¬
lacOH. sabbati .i. qͥnta die: creauit ds ex aqͥ
animalia .s. uatatilia: & uolatilia .i. pisces &e aues.
inqͦ sacramentũ baptismi significatur. qͦ renati:
alii sunt. tanqͣm aues .s. qui contẽptis his tem¬
poralib ad cclestia subleuant᷑. Alii. tanqͣm pisces.
qui in fluctib huiꝰ scłi remanent curiosi ꝑ tor¬
cularia aut̃. intelligunt᷑ eccłie. De actualib nãꝙ
torcłarib: ncbil in boc psalmo dr. uñ constat
alterum uͦ picit᷑. similit̾ uinũ. & acmũ. sic in ȩccłia.
ẽ pressura tribulationum. pondꝰ passionũ. ꝑ quȩ
fit discretio bonoꝵ. ⁊ maloꝵ. quos tñ ead̃e sacra¬
menta comungunt. Sicut enĩ racemꝰ in uite si¬
mul habet uinum &e acinũ. & oliuam arbore.
oleum & amurcam: sic eccłiastica sacramenta:

Expanded text:
hoc psalmo multa sunt congesta mysteria, ita tamen ut limen psalmi indicet interiora, per torcularia quinta Sabbati nobis insinuata. Quinta enim Sabbati, id est quinta die, creavit Deus ex aquis animalia, scilicet natatilia et volatilia , id est pisces et aves, in quo sacramentum baptismi significatur, quo renati alii sunt tanquam aves, scilicet qui, contemptis his temporalibus, ad coelestia sublevantur; alii tanquam pisces qui in fluctibus hujus saeculi remanent curiosie. De actualibus namque torcularibus, nihil in hoc psalmo dicitur: Unde constat alterum vero projicitur, similiter vinum et acinum. Sic et in Ecclesia est pressura tribulationum pondus passionum, per quod fit discretio bonorum et malorum, quos eadem sacramenta conjungunt. Sicut enim racemus in vite simul habet vinum et acinum, et oliva in arbore oleum et amurcam, sic ecclesiastica sacramenta b
Abbreviated transcription (Latin):
tentione monct. ut pꝰt baptisium contemp¬
tis his: ad celestia mente. ẜ ascendamꝰ. Modꝰ. Bi¬
ꝑtitꝰ est p̃s. P rimo dicit: quidagendũ sit electiᷤ.
qui sunt: oleum. uiinũ. aues. Scd̾o: agit de amͣca
redargucns reꝓbos.ibi. Audi ppłs mĩs. Asaph gͦ
qͣsi ꝓposita sͥ imagine cuiꝰdam sollempnitatis: e¬
lectos ad celebritatẽ incitat dicens. O aues: uinũ
oleum. s. o congregatio d̾i. cui fit hic p̃s: Exulta

Expanded text:
iod. Monet ut post baptismum contemptis his ad coelestia, mente scilicet ascendamus. Modus: Bipartitus est. Primo dicit quid agendum est electis, qui sunt oleum, vinum, aves. Secundo agit de amurca redarguens reprobos, ibi, audi, popule meus. Asaph ergo quasi proposita sibi imagine cujusdam solemnitatis electos ad celebritatem incitat dicens: O aves, vinum, oleum, scilicet congregatio Dei, cui fit hic psalmus,
Abbreviated transcription (Latin):
rus iste: uniu̾sitatem
indicat. qͥa septem¬
agunt᷑. Uñ recte ꝓuniu̾sitate¬
sticie tue: ponit᷑ sicut & ibi septies ca¬
dit iustus. ⁊ resurgit. erdit: quidẽ. ñ peceat p̾ua¬
ricatus. quia tunc: ñ iustus. s cadit: om̃ib mnodis
ties .i. septiformi sp̃u plenꝰ. uł septies .i. septem
uicib: ut mos est religiosis: in die. lau. dicitib
suꝑ udicia .i. flagella. iusticie tue .i. quib corri¬
gis ce iustificas: filios quos recipis. dilexi legẽ

Expanded text:
rus iste universitatem indicat, quia septemaguntur. Unde recte pro universitate ponitur, sicut ibi: Septies cadit justus, et resurgit . Cadit quidem, non peccat praevaricando, quia tunc non justus. Sed cadit omnibus modis id est septiformi Spiritu plenus; vel septies, id est septem vicibus, ut mos est religiosis, in die laudem dixi tibi super judicia, id est flagella, justitiae tuae, id est, quibus corrigis et justificas filios quos recipis. Dilexi lege
Abbreviated transcription (Latin):
polierunt. addit: sic̃
serpentes. Congrue
cõparat eos serpentib
In serpente enim. a¬
stutia. ce dolus nocen¬
di est. Id̾o &e serpit. ñ
habeus pedes: ut au¬
diatur dum uenit.

Expanded text:
polluerunt, addit sicut serpentes. Aug. Congrue comparat eos serpentibus. In serpente enim astutia et dolus nocendi est. Ideo et serpit, non habens pedes ut audiatur dum venit.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ad nocendũ. unde
pͥnceps mundi dicit᷑.
Id̃o iste pecit custodiri
ab eo: qi ꝑ multa dia¬
bolus fallit. que. iste

Expanded text:
 ad nocendum, unde princeps mundi dicitur . Ideo, iste petit custodiri ab eo, quia per multa diabolus fallit, quae iste
Abbreviated transcription (Latin):
ñ. et̾nus ẽ. qui dix̃. Ego sumuia ueritas & uita. In
qͥa surrexi: & tecũ sum: sd̃o o d̾s pat̃. si occideris pec¬
catores: in futuro. dicens: uiri sangͥnũ declinate
a me: Id̃o quia dicitis de p̃conib meis: in cogita¬
tione: qs̃ pcius est. quam dic̾e̾ ore: hoc inquã dicitis
oderam: utiq .i. si occid̾is: &e ego occidam. & m̃ie:
suꝑ inimicos.t. tabesc̃: irascendo pecc̾is eoꝵ: utiꝙ¬

Expanded text:
s est, qui dixit: Ego sum via, veritas et vita . In quia surrexi et tecum sum, ideo, o Deus Pater, si occideris peccatores, in futuro dicens, viri sanguinum, declinate a me, ideo, quia dicitis de praeconibus meis, in cogitatione, quod pejus est quam dicere ore. Hoc, inquam, dicitioderam? Utique, id est si occideris, et ego occidam. Et nonne super inimicos tuos tabescebam? irascendo peccatis eorum? uti
Abbreviated transcription (Latin):
in labus bona portat: & incorde mala occultat. qr
nulla pestis efficatior qͣm familiaris inimicꝰ. & hii
tales: totadie .i. continue. constituebant mͥ. p̃lia
.i. scismata. ce hereses. contraquȩ pugnarem. Decor¬
dib enĩ taliũ. bella semꝑ ꝓueniunt. & si u̾ba sint
paceata. ꝑ hoc qd̾ ait: tota die: continua eoꝵ ueqͥ

Expanded text:
in labiis bona portat, et in corde mala occultat, quia nulla pestis efficacior quam familiaris inimicus et hi tales tota die, id est continue constituebant praelia, id est schismata et haereses, contra quae pugnarem. De cordibus enim talium, bella semper perveniunt, etsi verba sint pacata. Per hoc quod ait, tota die, Cassiod.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uidentur iniqͥ. quia ñ sunt seui. ñ sunt asꝑi. ñ st̃
ꝑ seq̃ntes. ce p̃ssuras hoĩb facientes: Sunt tumen.
luxuriosi. ebriosi. uoluptatib dediti. qͥ ⁊ si aliis no¬
cere ñ uideant᷑: sͥ tñ nocent. & ita: ñ sunt innocen¬
tes. Innocens enĩ ẽ: qui nec sͥ nec aliis nocent. Si qͥs
tñ alte osid̾et: etiã aliis nocet. saltẽ exemplo. quia uii¬
uit tecũ. & adid qd̾ agit: inuitat. postea uͦ. nocebit
etiam oꝑe. Cum em̃ quȩ habet uoluptuose uiuendo
ꝯsũpserit.: postea rapit alus: qd̾ esfund̾e possit. Ex
uoluptate gͥ &e luxuria. quib aliis noce non uide¬
batur. ꝓcedit qͦ te pungit. sicut spinȩ in radice suq̃
lenes s in de ꝓcedit. qd̾ pungit. Incendat᷑ gͦ radix.
uit: nulli noce uidet᷑. s post rapit: qd effundit. cor¬
rigatur gͦ uoluptas. tangͣm radix. & ñ nascet᷑ rapina.
nu. corde. & de corde p̃mitut. dicens. Qui cogi¬

Expanded text:
tur iniqui, quia non sunt saevi, non sunt asperi, non sunt persequentes, et pressuras hominibus non facientes; sed tamen luxuriosi, ebriosi, voluptatibus dediti: qui etsi aliis nocere non videantur, sibi tamen nocent, et ita non sunt innocentes. Innocens enim est, qui nec sibi, nec aliis nocet. Si quis tamen alte consideret, etiam aliis nocet, saltem exemplo, quia vivit tecum, et ad id quod agit te invitat, postea vero nocebit, et opere. Cum enim quod habet voluptuose vivendo consumpserit; postea rapit aliis, quod effundere possit. Ex voluptate ergo et luxuria, quibus aliis nocere non videbatur, procedit quo te pungit, sicut spinae in radice sunt lenes, sed inde procedit quod pungit. Incendatur ergo radiluptuose vivit, nulli nocere videtur, sed post rapit, quod effundit. Corrigatur ergo voluptas tanquam radix, et non nascetur rapina nu, corde, et de corde praemittit dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
hic loquit᷑. Intentione monet: ut contra mala scłi
ad dm oremꝰ. Modꝰ. t̃ riꝑtit᷑ est p̃s. Prĩ ꝓponit. qui
hostes. quȩ mala mouene. opponens eis p̃ces. Sed̾o
dicit. qd̾ auxilium habeat. cont᷑ mala. ibi. Dixi dño.
homo hoc fecit. qͥ su ꝑseminauit ⁊irama. Et uir dicit᷑
qͥa fortis ad nocen dum. uñ subd̾. a uiro iniqͦ libeta¬
ie: uł eriꝑe me. Uir iniquus ẽ: qͥ nocet. om̃isã malꝰ.
nocet. uñi: cum dixisset. ab hoĩe malo: qͣsi exponens
subiunxit: a uiro miqͦ. uolens sig̾care: qd omĩs malꝰ
imquus ẽ. qi nocet. uł sͥ. uł alii. Et alii quide nocet

Expanded text:
io: Cassiod. Monet ut contra mala saeculi ad Deum oremus. Modus: Tripartitus est psalmus. Prius proponit qui hostes, quae mala movent, opponens eis preces. Secundo dicit quod auxilium habeat contra mala, ibi, dixi Domino. homo hoc fecit qui superseminavit zizania ; et vir dicitur, quia fortis ad nocendum, unde subdit: A viro iniquo eripe me. Vir iniquus est qui nocet, omnis autem malus nocet. Unde cum dixisset, ab homine malo, quasi exponens subjunxit, a viro iniquo, volens significare quod omnis malus iniquus sit qui noce
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ꝓipso d̾õ fiunt oꝑa: cum aut̃ ꝓ t̾renis. deponũ¬
tur manꝰ. uñ. ⁊ manus moysi graues fuisse le
legalium oꝑum: erat merces tẽporaliũ. S xp̃c. ⁊¬
tem ead̃e causa repetitur: quȩ supraposita est.
ue est opꝰ bomĩ Sequit᷑ & erercebor . Q dicat

Expanded text:
cum pro ipso Deo fiunt opera; cum autem pro terrenis, deponuntur manus. Unde manus Mosi graves leguntur s operum legalium erat merces temporalium. Sed item eadem causa repetitur, quae supra posita est. vere est opus bonum. Et exercebor, quasi dicat
Abbreviated transcription (Latin):
uacuus qͥde: qm̃ dicit: maudata tua dilexi. In hoc
se offert. qd̃ diligit. Ipsa enĩ dilectio: oblatio ẽ. Uñ
alibi. In me sunt ds uotatua. Et uota: qd̾ait. di¬
lexi. qd̾ plus ẽ quam seruare. q hoc ẽ caritatis. il¬
lud necessitatis. uł timoris. Id̃oq in exodo illi soli
p̃cipiuntur offerri. ad ostruendũ tab̾nacłin: qͥ spon¬
tanea uoluntate. & hylari animo accediure. Seqͣr
mĩa ẽ in p̃io: qd̃ debet redaere iusticia: qͣntoma¬
debet᷑ p̃mium: utiꝙ in uictoria. manifestior est
sunt. & que dicis: uera sunt. Nã Principium
rincipium u̾bo utas i apucipro

Expanded text:
uidem, quoniam dicit: mandata tua dilexi. In hoc se offert quod diligit. Ipsa enim dilectio oblatio est. Unde alibi: In me sunt, Deus, vota tua . Et nota quod ait, dilexi; quod plus est quod servare, quia hoc est charitatis, illud necessitatis vel timoris. Ideoque in Exodo, illi soli praecipiuntur offerre ad construendum tabernaculum, qui spontanea voluntate et hilari animo accedunt. In miseia est in praemio, quod debet reddere justitia: quanto madebetur utique praemium in victoria, manifestior est sunt, et quae dicis vera sunt, nam VERS. rincipium verborum
Abbreviated transcription (Latin):
seruantes pactũ. qd sd̃e est. Pactũ
dissidentes. affectugr̃e diffinita oditio. qd̃ ꝯuenit
utriq legi .s. ut pactum appellaret᷑. quę statuta ẽ:
ut. homom gr̃am. & pacem di reuocaret᷑. qd̃ pactũ.
.i. utͣnq legem: debiles ñ scruant. cedentes ꝓsecu¬
inde. exponens in quo sint p̃uaricantes: subdit.
qͥa. eloquiatua ñ custodier̃t. s. intribulatione ne¬
gauerunt. In hoc sunt p̃uaricantes. s ego ab eis
differens. ¶¬
om̃ium passionũ.¬
tolerabilia patiebantur. & o dñe: uide. hoc .s.¬
qm̃ dilexi mandata tua .i. placeat tͥ. & remimetur
a te dilictio mea. Ułtea continua. ꝙd. Uidi p̃ua

Expanded text:
est. Pactum dissidentes affectu gratiae diffinita conditio, quae convenit utrique legi, scilicet ut pactum appelletur, quae statuta est, ut homo in gratiam, et pacem Dei revocaretur; quod pactum, id est utramque legem debiles non servant, cedentes persecuinde exponens in quo sunt praevaricantes, subdit, quia eloquia tua non custodierunt, sed in tribulatione negaverunt. In hoc sunt praevaricantes, sed ego ab eis differens, omnium passionuintolerabilia patiebantur. Et, o Domine, vide, hoc sam dilexi mandata tua, id est placeat tibi, et remuneretur a te dilectio mea. Vel ita continua, quasi dica
Abbreviated transcription (Latin):
dempti. hoc enĩ adini¬
quos dr. &e cadetis: non¬
extollemini ad cȩlum:
sicut unus de pͥncipib¬
.i. ꝑ elationẽ animmi ca¬
detis: sicut diabolus.¬
Turba aut̃ demonum

Expanded text:
dempti. Hoc enim ad iniquos dicitur. Et cadetis, nonextollemini ad coelum, sicut unus de principibper elationem animi cadetis, sicut diabolusurba autem daemonum
Abbreviated transcription (Latin):
.l. diabolus .Q.d. cum cito sicut homines sitiꝰ mo¬
rituri: non tñ corrigimini. s ut diabolus qui in
carne ñ morit᷑: excollimini ut cadatis. qr ꝑ dia
eis humilitas crucis xp̃i. uł om̃ib gen̾alit̾ dicit.
Ego dixi dii estis ⁊ fi ex õs .i. om̃ib ꝓmisi celestia. De¬
inde. loquit᷑ ad malos. discernens int̾ maiores. &e
imores. ce pͥmum ad minores dicit:. uos au̾t mo¬
riemini. sic̃.bo. pͥmi .s. adam ⁊ eua. qͥ suasione dia
boli peccauer̾t. Et uos maiores. cadetis sic̃ upꝰ de. ꝓͥn¬

Expanded text:
 dicat: Cum cito sicut homines sitis morituri, non tamen corrigimini; sed ut diabolus, qui in carne non moritur, extollimini ut cadatis, quia per eis humilitas crucis. Vel omnibus generaliter dicit: Ego dixi: Dii estis, et filii Excelsi omnes, id est inde loquitur ad malos, discernens inter majores et minores, et primum ad minores dicit: Vos autem moriemini sicut homines; primi homines inde loquitur ad malos, discernens inter majores et minores, et primum ad minores dicit: Vos autem mo
Abbreviated transcription (Latin):
tradidit eum. adhuc corruptibilẽ. Uł de xp̃o. scd̃¬
ꝑsecutor. in eo. Seuit quidem. exercet. ꝓdest. s non
nocet. & filius iniquitatis .i. inimicus: ñ appor
nocere ei. faciet quid̃e qd̾ suũ ẽ. s ñ nocebit ei
Et concidãmimi
cie ipsius inimi
ne sua. saulatĩ enim
credent. quasi cõmi¬
nuto capite uituli.
& uement in potũ¬
cõminuit caput ui
facies ciꝰ peccõres respicit. a criminib seꝑant᷑. quib¬

Expanded text:
tradidit eum adhuc corruptibilem. Vel de Chrispersecutor, in eo. Saevit quidem, exercet, prodest, sed non nocet. Et filius iniquitatis, id est inimicus, non apponet nocere ei: faciet quidem quod suum est, sed non nocebit ei. Et concidam a facie ipsius inimiAug. Paulatim enim credent, quasi comnuto capite vituli, et venient in potcomminuit caput vitejus peccatores respicit, a criminibus separantur, quib
Abbreviated transcription (Latin):
dulciꝰ uet̾i: sicut fauus. melle. uł melli: qd̾ expressum
& eliqͣtum est: aꝑta doctriasimilis c̃. fauoaut̃. illa
q̃ de obstrusis sacram̃tis: qͣsicereis cellulis: ore ma¬
dentis .i. disserentis expͥmit᷑. Congrue gͦ illa ducun¬
tur in comꝑatione diumoꝵ eloquioꝵ: cum quib¬

Expanded text:
cut favus melle. Vel melli, quod expressum et eliquatum est, aperta doctrina similis est: favo autem illa quae de obstrusis sacramentis, quasi cereis cellulis ore mandentis, id est disserentis exprimitur. Congrue ergo illa dicuntur in comparatione eloquiorum div
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩem implicari peccis: rogat ut audiat᷑ subdens:
aquib maxime uult lib̾ari. Scdo. dicit: qd̾ a iusto
correptꝰ. sꝑnit falsos laudatores. ibi. Corripiet me¬
&e cet̾a. In ꝑsona gͥ hominis pec̾cis circumuenti:
ait .d Dñe clamaui: iam dui: ad te. Quidclama
ui: exaudime. &e itẽ adhuc clamo. intende uoci mẽ.
Qñ: cum clamauoad te. intensione cordis. Nund̾r
enĩ finitus ẽ clamor: qr nunduni finita ẽ tͥbulatio.

Expanded text:
hominem implicari peccatis, orat ut audiatur subdens a quibus maxime vult liberari. Secundo dicit quod a justo correptus, spernet falsos laudatores, ibi, corripiet, etc. In persona ergo hominis peccatis circumventi, aivi? Exaudi me, et item adhuc clamo intende voci meae; quando? Cum clamavero ad te intentione cordis. Nondum enim finitus est clamor, quia nondum finita est tribulatio.
Abbreviated transcription (Latin):
obliuisei. Id̾o diuina multipliciter dicta sunt:
ut uarietas locutionis: fastidium tolłet uitatis.
Illud aut̃ de quo hic ⁊ maliis psalmis tractatur.
amor ethereus. est ⁊ amor tartareus. Amant e¬
mim se inuicẽ mali. s iste amor: tartareus ẽ. Alia
d̃m̃ diligunt. qͣm paulꝰ diffinit dicens. finis p̾cep¬
tiest caritas. de corde puro. &e ꝯscientia bona. &e fide
ñ ficta. Alibi uͦ quasi scientib loq̃ns: dicit. finis le¬
gis ẽ caritas. &e ñ dicit ibi: quȩ caritas. qr alibi dix̃
Non enĩ omĩa: ubiq dici. aut possunt. aut debent.
Id̾oq. ibi ñ dixit: quał caritas. s ibi det̾minauit:
u̾addidit. de corde puro ⁊ ꝯscientia bona. ⁊ fide ñ
qd̾. ñ ẽ int̾ malos. hec aut̃ caritas: nos xp̃o cõpa¬
ginat. ꝑ caritatẽ nanꝙ. quasiunꝰ homo ẽ caput

Expanded text:
oblivisci. Ideo etiam divina multipliciter dicta sunt, ut varietas locutionis, fastidium tolleret veritatis. Illud autem de quo hic et in aliis psalmis tractatur, amor aethereus; est et amor tartareus. Amant enim se invicem mali; sed iste amor tartareus est. Alia m diligunt, quam Paulus diffinit dicens: Finis praecepti est charitas, de corde puro et conscientia bona, et fide non ficta . Alibi vero quasi scientibus loquens dicit: Finis legis est charitas : et non dicit ibi quae charitas, quia alibi dixit. Non enim omnia ubique dici, aut possunt, aut debent. Ideoque ibi non dixit, qualis charitas sed ibi determinavit ubi addidit, de corde puro, et conscientia bona, et fide non quod non est inter malos. Haec autem charitas nos Christo compaginat. Per charitatem namque, quasi unus ho
Abbreviated transcription (Latin):
tram ⁊ fluxert̃
tum beneficium.
abierunt in sicco¬
flumina. his au
in abraham meritum fidei. uĩi
u̾bi sc̃isui. q̃d ha

Expanded text:
tram, et fluxerunt tum beneficium abierunt in siccflumina. His autin Abraham meritum fidei. Unde bi sancti sui quod ha
Abbreviated transcription (Latin):
caritatẽ. ut amet᷑os: cuiꝰ uba timent᷑. Si em̃patreᷤᷤ
a pus filus timent᷑. & amantur: & pudica ꝯurax
uirum ⁊ timet ne ab illo deseratur: & amat ut
fruatur: multornagis ꝑat̃ qui ẽ in celis:. qui a mil¬
lᷤ diligit᷑ nͥ a quib sex eiꝰ diligit᷑: Iõo iste ait. di¬
lexi legẽ .t. & si aliq̃n corripit: tñ dilexi. uñ subt̃.
Depties in die

Expanded text:
ur Deus, cujus verba timentur. Si enim patres a piis filiis timentur et amantur, et pudica conjux virum, et timet ne ab illo deseratur, et amat ut fruatur, multo magis pater qui est in coelis qui a nullis diligitur, nisi a quibus lex ejus diligitur. Ideo iste ait: Dilexi legem tuam, et si aliquando corripit, tamen dilexi: unde subdit: Septies in die
Abbreviated transcription (Latin):
des eccłie sunt illi: ꝑ quos loquitur. uł ꝑqͦs in
corpꝰ suum uelut manducando: cet̾os traieit.
Grex tonsarum dĩ: quia hon̾a scłi: uelut uellera
deposuit. ⁊ ad pedes apłoꝵ rerum suarũ uend¬
tarum p̃cia apposuit. ascendens de lauacro.s.
baptismi. geminos creant: oꝑa .s. geminȩ cari¬
tatis. uñ sterilis ñ erat. in eis. ab his: translatulẽ¬

Expanded text:
es Ecclesiae sunt illi per quos loquitur, vel per quos in corpus suum velut manducando caeteros trajicit. Grex tonsarum dicitur, quia onera saeculi velut vellera deposuit, et ad pedes Apostolorum rerum suarum venditarum pretia apposuit; ascendens de lavacro baptismi, geminos creat, opera scilicet geminae charitatis; unde: sterilis non erat in eis; ab his translatu
Abbreviated transcription (Latin):
t git tͥbumuda. & hoc est. & repu¬
n elegit ut tab̾nacłm ioseph. ad litt̾am.
ne mn cẽt rex. ⁊ tͥbum effraun ñ elegit. ut de ea fi
ut. in de fierent re¬
ges. hec: ⁊ cet̾a que
secuntur: ad litt̾am

Expanded text:
git tribum Juda. Et hoc est, Et repuli tabernaculum Joseph, ad litteram, ne inde esset rex, Et tribum Ephrem non elegit, ut de ea fieut inde fierent reg.. Haec et caetera quae sequuntur, ad litteram
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ unicornis uel
in unum illud eri¬
git᷑. de quo alibid̾r¬
ynam petiia dño
hanc reqͥram. Sc̃
ficium: est plebs
sc̃a. regale sacerdo

Expanded text:
etc. Unicorni sunt in unum illud erigitur, de quo alibi dnam petii a Domino, hanc requiram . ficium est plebs sancta regale sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
rum electus. Unde congrue: non dixit: repulit ru¬
ben. qͥ primogenttꝰ fuit. ⁊ cet̾os qui fuerunt ante
udã. qui mito uid̾ent᷑ repulsi: cum iacobpeccata
eoꝵ detestetur. uł ũ dixit. repulit beniammn. ex qͦ
saul fuit. qͥ uicino tẽpore reꝓbatus fuerat. uude. ex
ipsa uicinitate tẽporis. quando ille ẽ repulsuᷤ. atꝙ
reꝓbatus: & dauidelectus: conuenient̾ posset hoc
diq. nec tñ dictum ẽ. s potiꝰ eos nominauit: qͥ cla¬
riorib mitis uidebant᷑ excelłe .s. ioseph. qͥ impie uen
ditꝰ. ꝓ iusticia sublimatꝰ: pauit patrẽ. ⁊ fres. de quo
fuit effrem. qͥ maiori fri: benedictione. aui suriacob
p̃latus ẽ. ꝑ hec gͦ p̃clari miti nomina: totũ illum
uetustum ppłm repulsum a d̾o intelligunus. &¬
electam tribum iudȩ. ñ ꝓmitis uidȩ. quo: longe
melior fuit ioseph. s ꝑ tribum uide: quia de ea

Expanded text:
rum electus. Unde congrue non dixit, repulit Ruben, qui primogenitus fuit , et caeteros qui fuerunt ante Judam, qui merito videntur repulsi, cum Jacob peccata eorum detestetur. Vel non dixit, repulit Benjamin, ex quo Saul fuit, qui vicino tempore reprobatus fuerat. Unde ex ipsa vicinitate temporis, quando ille est repulsus atque reprobatus, et David electus convenienter posset hoc dici; nec tamen dictum est, sed potius eos nominavit, qui clarioribus meritis videbantditus pro justitia sublimatus pavit patrem et fratres, de quo fuit Ephrem, qui majori fratri benedictione avi sui Jacob praelatus est. Per haec ergo praeclari meriti nomina, totum illum vetustum populum repulsum a Deo intelligielectam tribum Judae, non pro meritis Judae, quo longe melior fuit Joseph, sed per tribum Judae, quia de ea
Abbreviated transcription (Latin):
iudea fuit. qui xp̃m
sig̾cat in hoc loco¬
addit: seruum suũ.
ñ dicit filium: quia¬
forma serui ex dauid
nigeniti substantia.
& substulit eũ de
dum: ad regnum hominũ translatus ẽ. xp̃cuõ:¬

Expanded text:
uda fuit, qui Christum significat in hoc locoaddit, servum suum. Non dicit filium, quiaforma servi ex David nigeniti substantia. Et sustulit eum de io pecorum ad regnum hominum translatus e
Abbreviated transcription (Latin):
sans: ut aꝑiatur ei. qͥ aduuatur plurimũ. de ip̃a
seꝑatione hereticoꝵ. Et quid fit in pauꝑe adiuto.
de illis seductis: M ulte familie. uñ subdit ⁊ po¬
suit illũ pauꝑem: familias. Pauꝑem dico. existen¬
tabas. s iste pauꝑ ẽ multe familie .i. multe ec¬

Expanded text:
sans, ut aperiatur ei, qui adjuvatur plurimum, de ipsa separatione haereticorum. Et quid fit in paupere adjuto de illis seductis? multae familiae: Unde subdit: Et posuit illum pauperem, familias. Pauperem dico, existentabas, sed iste pauper est multae familiae, id est multae Ec
Abbreviated transcription (Latin):
uob̃ ñ noui uos. Heretie gͥ: qui innocentes sepe
infamant: quos ranqͣm malos se fug̾e simulant:
uidentes malos int̾ quos tritieũ gemit: usurpant
hanc auctoritatẽ. & dicunt imꝑitis: ut separent se
a malis corporalit̾: quicũ bonis sunt. qͥa ds monet
iustos. ut dicant: uiri sangͥnũ. decli. a me. & id̾o. nͥ
id fec̾int qd̃ ds monet eos: ñ eẽ eos iustos dicunt. s
ũ. sic̃ ħ eticiputant: illud monet ds. Non eũmonet
ut ante nouissimã uentilationẽ: ut putant ħetici:
se corporalit̃ diuidant a malis. s ꝑ uitȩ dissimi

Expanded text:
vobis, non novi vos . Haeretici ergo qui innocentes saepe infamant, quos tanquam malos se fugere simulant, videntes malos inter quos triticum gemit, usurpant hanc auctoritatem, et dicunt imperitis ut separent se a malis corporaliter, qui cum bonis sunt; quia Deus monet justos, ut dicant, viri sanguinum, declinate a me. Et ideo nisi id fecerint quod Deus monet eos, non esse justos dicunt; sed non sicut haeretici putant, illud monet Deus. Non enim monet ut ante novissimam ventilationem, ut putant haeretici, se corporaliter dividant a malis, sed per vitae dissimi
Abbreviated transcription (Latin):
mebis .i. a grauin aꝑta temptatione. sicut ẽ. cũ ad̾o
feruet estus ꝑsecutionis unde multi cedunt. Lemia:
ñ sic urgent. ut cogant. s possunt cito declinata
ꝑ ambulante in tenebris.uł. cũ ꝑsecutor adeo instat:
hec scientib. quȩ tẽptatio ẽ. a demonio m̾diano. a&
utrosq capit. & sciente s: &e ignorantes. ñ quidẽ cos:

Expanded text:
est a gravi et aperta tentatione, sicut est, cum adeo fervet aestus persecutionis, unde multi cedunt. Levia non sic urgent, ut cogant; sed possunt cito declinata perambulante in tenebris, vel cum persecutor adeo instat haec scientibus, quae tentatio est, a daemonio meridiano. Et utrosque capit, et scientes et ignorantes. non quidem eo
Abbreviated transcription (Latin):
tite de late̾ ur̃o. i. de illis qͥ uob̾cũ habent ꝯsilium.
debitis suꝑ sedes duodecim iudicantes.xii. tͥb ifrł¬
rit xp̃c. Ubi enĩ sedebit paulꝰ. qui plus omnib la¬
borauit. si ñ ibi sedebunt nͥ duodecĩ: Duodec̃i g̾ sedeᷤ.
ñ de se. qͥ alte fixerunt radicẽ caritatis. nec arescũt
sole tribulationis. Edextras aut̃ di: intelligit᷑ bea
titudo eina. Sunt aut̃ multi qͥ putant se iudicatõs
cũ dño. &e multo sunt plures qui putant se collocan¬
dos a dextͥs. int̾ saluandos. S qͥa de se p̃sumunt.
ñ habentes in alto radicem caritatis fixam: deci¬
dent a cogitationib suis. Et qͥa pauciores sunt. qͥ
putant se uidicaturos: & plures qͥputant se sal¬
uandos: cũ tñ non sure. Id̃o. ibi mille. hic: decem
milia ponit. &e est sensꝰ o xp̃e: mille cad̾nt a lat̾et.¬
⁊ .x. imba dextͥs. t .i. pauciores: qͥ p̃sumunt se uidica¬
turos: ⁊ plures. qui p̾sumunt se a dextͥs tius fut᷑os.

Expanded text:
tite a latere vestro, id est, qui vobiscum habent consilium. debitis super sedes duodecim, judicantes duodecitus. Ubi enim sedebit Paulus qui plus omnibus laboravit, si non ibi sedebunt nisi duodecim? Duodecim ergo sedes, non de se; qui alte fixerunt radicem charitatis, nec arescent sole tribulationis. Per dextras autem Dei intelligitur aeterna beatitudo. Sunt autem multi qui putant se judicaturos cum Domino, et multo plures qui putant se collocandos a dextris tunc salvandos. Sed quia de se praesumunt, non habentes in alto radicem charitatis defixam, decidunt a cogitationibus suis; et quia pauciores sunt qui putant se judicaturos, et plures qui putant se salvandos, cum tamen non sint, ideo ibi mille, hic decem millia ponit. Et est sensus: O Christe, mille cadent a late id est pauciores qui praesumunt se tecum judicaturos, et plures qui praesumunt se a dextris tuis futuros,
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ potius timete eum: qui aĩam & corpꝰ pot̃
pd̃e in gehennã. Timortiuuis. exeludit timorẽ
eoꝵ. licet enĩ expellar: ꝓscribar: occidar: ungu¬
lis torquear: ignib tr̾ear: menbris dilaner.
tũ plus timui tua u̾ba: quã eoꝵ mminantia. oe
sic. uici. Uñ multa spolia inueni. Et id̃o. Leta¬

Expanded text:
corpus, potius timentes eum qui animam et corpus potest corpus, potius timentes eum qui animam et corpus potest mittere in gehennam . Timor tuus excludit timorem eorum. Licet enim expellar, proscribar, occidar, ungulis torquear, ignibus torrear, membris dilanier; tamen plus timui tua verba, quam eorum minas. Et sic vici, unde multa spolia inveni. Et ideo VE
Abbreviated transcription (Latin):
bulatio. suꝑuulnꝰ. consolatio eloquioꝵ di. me¬
dicamentũ celestiũ preceptoꝵ. Istud ẽ sp̃uale ma¬
lagma: quoomne nequicie uirus aboletur. qͦ non
aduruntur: s magis fouentur. atq lib̾antur: col¬
lisi. Ad hanc gͦ diuine gr̃e medicinam: iste qͣsia la¬
tronib uulneratꝰ. exultans: uero samaritano iuuil¬
nera fua detegit curanda. dicens. Principes. ⁊ cꝰ.¬
Rores tenebrarũ. ñ quilibet multi. qd̾ supra in alio
octonariodixit: psecitq sunt me. Hoc ẽ uulnus. gͣ¬
eum: qui se cor dedit potestati. In suos enĩ. iure uen¬
dicant sͥ dñatum. a quib mercedẽ iniquitatis ef¬
flagitant. Alii libri hñt ñ ingratis. qd id̾e est uł¬
Orincipes t̾re .s. hoĩes rrgins t̾renis p̃sidentes: ꝑ¬
secuti st̃ me gͣts .i. sine causa. xp̃iana enĩ religio
ñ leserat reges t̾re qr ⁊ si liberi sint. xp̃iani: & siha¬
bentes regnacȩloꝵ. tñ. redilunt cesari q̃ st̃ cesaris.¬
a ubis tuis quib dixisti. Nolite time eos qͥ occidt

Expanded text:
bulatio, super vulnus consolatio eloquiorum Dei, medicamentum coelestium praeceptorum. Istud est spirituale malagma, quo omne nequitiae virus aboletur, quo non aduruntur, sed magis foventur atque liberantur collisi. Ad hanc ergo divinae gratiae medicinam iste quasi a latronibus vulneratus, exsultans vero Samaritano vulnera sua detegit curanda, dicens: VERS. 1 tores tenebrarum, non quilibet, sed multi, quod supra in alio octonario dixit, persecuti sunt me, hoc est vulnus, geum qui se eorum dederit potestati. In suos enim jure vindicant sibi dominatum, a quibus mercedem iniquitatis efflagitant. Alii libri habent, non ingratis; quod idem est homines regnis terrenis praesidentes. Persecuti sunt me gratis, id est sine causa. Christiana enim religio non laeserat reges terrae, quia etsi liberi sint Christiani, et si habentes regna coelorum, tamen reddunt quae sunt Caesarisa verbo tuo. Quibus dixisti: Nolite timere eos qui occidunt