comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s: adimplere. ille qͥ excludebatuꝵ
alege. purgari se dñi potestate p̃¬
sumens. non ex lege s supra legẽ
cẽ grãm iudicabat: que leꝓsi maculã
posset abluere. Uerum ut indomino
potestatis auctoritas: ita in illo fidi
constantia declaratur. Ille infaciẽ
ꝓcidit. qͦd humilitatis ẽ & pudoris:
ut unꝰ qͥsq de uite sue maculis eru¬
bescat. S quia confessionẽ uere¬
cundia non repressit: ostendit uul¬
nus. remediũ postulauit. & ula
religionis & fidei plena confessio
ẽ. Si uis inquit. potes me munda¬
re. Inuoluntate dñi tͥbuit potes¬
ait illi uolo. mundare. E cumdi¬
⁊ mundatus ẽ. Nichil medium ẽ
inter opus dĩ atq p̃ceptum: qͥa
in p̃cepto ẽ opus. Deniq dixit
& facta sunt. Uides gͥ qͦd dubitari ñ
potest: quia uoluntas di potestas
unius uoluntatis asserunt. uniꝰ
utiq asserunt potestatis. Itaq q̃¬
iubendi auctoritatẽ: oꝑandi testi
monium non refugit. Uolo.ii. diẽ
ꝓpter fotinũ: imꝑat propt̃ arruĩ:

Expanded text:
sed inplere, ille qui excludebatur a lege purgari se domini potestate praesumens non ex lege, sed supra legem esse gratiam iudicaret, quae leprosi maculam posset abluere. uerum ut in domino potestatis auctoritas ita in illo fidei constantia declaratur. ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris, ut unusquisque de suae uitae maculis erubescat, sed confessionem uerecundia non repressit. ostendit uulnus, remedium postulauit, et ipsa religionis et fidei plena confessio est: si u i s, inquit potes me mundare. in uoluntate domini tribuit potespondit: uolo, mundare. et ca ejus. Nihil medium est inter opus Dei atque praeceptum, quia in praecepto est opus. Denique dixit et facta sunt . Vides igitur quod dubitari non potest, quia voluntas Dei potestas unius voluntatis asserunt, unius utique asserunt potestatis. Itaque qujubendi auctoritatem, operandi testimonium non refugit. Volo enim dicit propter Photinum, imperat propter Arium,
Abbreviated transcription (Latin):
conuiuia peccatoꝵ ut occasionẽ
hrẽt docendi: et spiritales inuita¬
toribꝰ suis p̃beret cibos. Deniq
cum frequenter ꝑgẽ adconuiui¬
um desc̾batur. nichil refert᷑ ali¬
ud. nͥ quid ibi fecerit. quid docu¬
erit: ut & humilitas dñi eundo
ad peccatores.⁊ potentia doctͥne
eiꝰ in conu̾sione penitentium
demonstretur. & scͥbe & phari¬
sei uidentes qͥa manducaret

Expanded text:
convivia peccatorum, ut occasionem convivia peccatorum, ut occasionem haberet docendi, et spirituales invitatoribus suis praeberet cibos. Denique cum frequenter pergere ad convivium describant, nihil refertur aliud nisi quid ibi fecerit, quid docuerit, ut et humilitas Domini eundo ad peccatores, et potentia doctrinae ejus in conversione poenitentium demonstretur. Et Scribae et Pharisaei videntes quia manducaret
Abbreviated transcription (Latin):
ei conuiuiũ magnũ leui in do¬
mo sua:. Ꝙ mysterioꝵ figuris¬
ã apte congruit. Iui .ii. domicilio
xp̃m receꝑit interno: maximis
delectationibꝰ exuberantium
pascitur uoluptatũ. Itaq dñs
libent ingreditur: & ineius qͥ
crediderit recumbit affectu. Ꝙ
hoc ẽ bonoꝵ oꝑum spĩtale con¬
uiuium: quo diues populus
eget. & pauꝑ epulatur. Publi¬
cani autẽ sic̃ etiã nomine ᷑ ꝓbat᷑.
appellantur hi qͥ uectigalia
publica exigunt. siue qui con¬
ductores sunt uectigalium fisq.
uel rerum publicarum: nec ñ &
hi qͥ seculi huiꝰ lucra ꝑ negotia
sectant᷑. Eodem uocabulo censen¬
tur. qͥ uiderant publicanũ apec¬
catis ad meliora conu̾sum. locũ
inuenisse penitentiȩ: & obid ipsi¬
etiam non desꝑant salutẽ. Neq u̾o¬
ad ih̃m. ut pharisei & scͥbe mur¬
murant. s penitentiã agentes: ut
sequens euangłistȩ sermo signifi¬
ħ. cat dicens. Erant .ii. multi qui ⁊
sequebantur eũ. Ibat autẽ dñs ad ñ¬

Expanded text:
ivium magnum Levi in domo sua: quod mysteriorum figuris apte congruit. Qui enim domicilio Christum recipit interno, maximis delectationibus exuberantium pascitur voluptatum. Itaque Dominus libenter ingreditur, et in ejus, qui crediderit, recumbit affectu: et hoc est bonorum operum spiritale convivium, quo dives populus eget, pauper epulatur. Publicani autem sicut etiam nomine probant, appellantur hi qui vectigalia publica exigunt, sive qui conductores sunt vectigalium, fisci, vel rerum publicarum: nec non et hi qui saeculi hujus lucra per negotia sectantur, eodem vocabulo censentur. Qui viderant publicanum, a peccatis ad meliora conversum, locum invenisse poenitentiae, ob etiam non desperant salutem. Nequad Jesum, ut Pharisaei et Scribae murmurantes, sed poenitentiam agentes, ut sequens Evangelistae sermo significat, dicens: Erant enim multi, qui et sequebantur eum. Ibat autem Dominus ad
Abbreviated transcription (Latin):
que locuti sunt ꝓph̾e. Nonne hec
oportuit pati xp̃m. ⁊ ita intrare
ingłam suã : Ac si ꝑ metaphorã
nauigii diceret. Nonne oportuit
xp̃m soporari. uerrentib undiq
fluctib nauem inqua dormie¬
bat: & ita exꝑgefactum sedatis
extimplo tumidis guigitũ esti¬
bus. diuinitatis sue cunctis pate¬
facẽ uirtutẽ: Et timuerunt ti¬
more magno. E dicebant ad al¬
terutrum. Qs putas ẽ iste. qͥa &
uentus & mare obediunt ei: Ma

Expanded text:
locuti sunt prophetae. Nonne haec oportuit pati Christum, et ita intrare in gloriam suam ? Ac si per metaphoram navigii diceret: Nonne oportuit Christum soporari, verrentibus undique fluctibus navem in qua dormiebat, et ita expergefactum sedatis extemplo tumidis gurgitum aestibus, divinitatis suae cunctis patefacere virtutem? Et timuerunt timore magno, et dicebant ad alterum: Quis putas est iste? Quia ventu
Abbreviated transcription (Latin):
amore. non potest ieuinare:quia
carne eiꝰ epulatur & sanguine.
dñs cum publicanis & peccato¬
rib manducat & bibit: qͥa illi
abstinentia meritum auget. cui
potentia nulla nature: dnĩs aũ
cui naturalit̃ suppetebat delicta
donare.cur eos declinaret: qͦs
abstinentib poterat reddẽ purioreᷤ.:
clinares: manducauit cum peccato¬
ribꝰ ut grãm cernẽs. agnosceres

Expanded text:
amore, non potest jejunare, quia amore, non potest jejunare, quia carne ipsius epulatur et sanguine. hic cum publicanis et peccatoribus manducat et bibit. ille abstinentia meritum colligat, cui potecui naturaliter suppetebat delicta donare, cur eos declinaret quos abstinentibus poterat reddere puriores? clinares. Manducavit cum peccatoribus, ut gratiam cerneres, agnosceres
Abbreviated transcription (Latin):
Cerant discipuli iohis & phari¬
sei ieiunantes:⁊ ueniunt de di¬
cunt illi. Quare discipłĩ iohis
et phariseoꝵ ieiunant: tui aũ
discipuli nom eiunant: Alu re
ferunt euangłiste ipsos phari¬
seos ac discipulos iohannis. hac
dnm̃ questione pulsasse. hic uͦ
ita sonare iudetur euangłicus ser¬
mo: qͣsi alui aliqui qͦs huius rei cu¬
ra mouisset. hanc ei questionẽ in¬
tulerunt. Uñ colligendum aplu¬
rib. hanc dño obiectam ẽẽ questi¬
onem.⁊ aphariseis scilicet. & adiᷤ¬
cipulis iohannis:⁊ aconuiu is uel
aluis quib libet quos hoc moue¬
bat. quare discipuli iohannis &
pharisei ieiunarent: disciplĩ aut̃
saluatoris nomeiunarent. Mys¬
tico autẽ sensu potest ita expo¬
ni. quod discipuli iohis & pha¬
unant: qͥa omnis qui uel de oꝑib
legis sine fide głatur. uel qͦd ẽ gra¬
uius traditiones sequit᷑ hominũꝰ
uel certe ipsum etiã xp̃i p̾coniũ.¬
bonis. ieiuino corde tabescit. Qui
uͦ xp̃i menbris fideli incorꝑat᷑

Expanded text:
erant discipuli Iohannis et Pharisaei ieiunantes et veniunt et dicunt illi cur discipuli Iohannis et Pharisaeorum ieiunant tui autem discipuli non ieiunant eferunt evangelistae ipsos Pharisaeos ac discipulos Joannis hac Dominum quaestione pulsasse. Hic vero ita sonare videtur evangelicus sermo, quasi alii aliqui quos hujus rei cura movisset, hanc ei quaestionem intulerint. Unde colligendum a pluribus hanc Domino objectam esse quaestionem, et a Pharisaeis scilicet et a discipulis Joannis, et a convivis, vel aliis quibuslibet, quos hoc movebat, quare discipuli Joannis et Pharisaei jejunarent; discipuli autem Salvatoris non jejunarent. Mystico autem sensu potest ita exponi: quod discipuli Joannis et Phajunant, quia omnis qui vel de operibus legis sine fide gloriatur, vel, quod est gravius, traditiones sequitur hominum, vel certe ipsum etiam Christi praeconiubonis jejuno corde tabescit. Qui vero Christi membris fideli incorporatur
Abbreviated transcription (Latin):
morula. iussa saluatoris. saluᷤ
festina comitat᷑. Merito qͥ af¬
fuerant dampnatis blasphe¬
miȩ iaculis. ad laudem dante
maiestatis stupentia corda con¬
uertunt. ꝙ egressꝰ ẽ
rursꝰ ad mare. omnisq turba
ueniebat ad eũ:⁊ docebat eos.
Docens incapharnaum dñs: iur¬
tutem doctrinȩ sue celestem.
paralẏtici curatione commen¬
dabat. Quo facto. egressus ẽ
ad mare. ut non solum ciuilẽ uitã
hominũ. inuiam ueritatis in stry¬
eret: uerum etiã habitatoribus
maris. euangłium regni p̃dica¬
ret: eosq fluctiuagum rerum
labentiũ motum contempnere
ac fidei firmitate suꝑare doce¬
ret. Deniq aduenientẽ ad se
ibi turbã plurimã docet.: ibi
publicanũ de theloneo uoca¬
tum. apłm et euangłistam fac̃:
ibi multos peccatores ꝑpeniten¬
tiam correctos. sua dignos cena.
suoꝵ auditu reddit archano¬
rum: atq ab undis tumentib
ac cecis cupiditatum fallenti¬
um sequestratos. ad soliditatẽ

Expanded text:
morula, jussu Salvatoris salus morula, jussu Salvatoris salus festina comitatur! Merito qui adfuerant, damnatis blasphemiae jaculis, ad laudem tantae majestatis stupentia corda convertunt. Et egressus est rursus ad mare, omnisque turba veniebat ad eum, et docebat eos. Docens in Capharnaum Dominus, virtutem doctrinae suae coelestem paralytici curatione commendabat. Quo facto egressus est ad mare, ut non solum civilem vitam hominum in via veritatis institueret, verum etiam habitatoribus maris Evangelium regni praedicaret, eosque fluctivagos rerum labentium motus contemnere ac fidei firmitate superare doceret. Denique advenientem ad se ibi turbam plurimam docet. Ibi publicanum de teloneo vocatum apostolum et evangelistam facit. Ibi multos peccatores per poenitentiam correctos sua dignos coena, suorum auditu reddit arcanorum, atque ab undis tumentibus, ac cetis cupiditatum fallentium sequestratos ad soliditatem
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ xp̃c ꝑ humanitatis suȩ fra¬
gilitatem ꝓ peccatorib mori.
p̃italit᷑ autem de grabbato sur¬
gere ẽ. animam se acarnalibꝰ
desideriis. ubi egra iacebat ab¬
strahere:. grabbatũ uͦ tollere ẽ:
ipsam qͦ carnem ꝑ continentie
frena correptam. spe cȩlestium
p̃mioꝵ a delicus segregare t̾¬
renis. Sublato autẽ grabbato domũ
ire: ad paradysum redire ẽ. hec &¬
enim uera ẽ domus nr̃a q̃ hominẽ
pͥma suscepit. noniure amissas:
fraude. tandẽ restituta ꝑ eum qͥ
fraudulento hosti nichil debuit.
Alit. sanus qui languerat. domũ
reportat grabbatum: cũ anima
remissione accepta peccatorum.
ad internam sui custodiã cum
ipso se corpore refert: nequid pꝰ
ueniã uñ iterũ iuste feriatur
admitat. Et statim ille surrex̃. et
sublato grabbato. abut coram o¬
m nib ita ut mirarentur om̃s:
& honorificarent dm̃ dicentes.
qͥa nunqͣm sic uidimꝰ Qm mi¬
randa diuine potentiȩ uirtus:
ubi nulla temꝑis int̾ueniente

Expanded text:
s per humanitatis suae fragilitatem pro peccatoribus mori. Spiritaliter autem de grabato surgere, est animam se a carnalibus desideriis ubi aegra jacebat, abstrahere. Grabatum vero tollere, est ipsam quoque carnem per continentiae frena correptam, spe coelestium praemiorum a deliciis segregare terrenis. Sublato autem grabbato domum ire, ad paradisum redire est. Haec etenim vera est domus nostra, quae hominem prima suscepit, non jure amissa, sed fraude tandem restituta per eum qui fraudulento hosti nihil debuit. Aliter sanus qui languerat domum, reportat grabatum, cum anima remissione accepta peccatorum, ad internam sui custodiam cum ipso se corpore refert, ne quid post veniam unde iterum juste feriatur, admittat. Et statim ille surrexit, et sublato grabato, abiit coram omnibus, ita ut mirarentur omnes, et honorificarent Deum dicentes, Quia nunquam sic vidimus. Quam miranda divinae potentiae virtus, ubi nulla temporis interveniente
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionis & ascensionis głam
ipsiꝰ. post dilatatam toto orbe
fidem euanglii. post edificatas
inom̃ib gentib ecclias. lauda¬
tumq in eis nomen dñi saluato¬
ris. a solis ortu usq ad occasũ.
repente negant filium di:quẽ
demones adhuc mortali carnis¬

Expanded text:
resurrectionis et ascensionis ipsius resurrectionis et ascensionis ipsius gloriam, post dilatatam toto orbe fidem Evangelii, post aedificatas in omnibus gentibus ecclesias, laudatumque in eis nomen Domini salvatoris, a solis ortu usque ad occasum, repente negant Filium Dei, quem daemones mortali a
Abbreviated transcription (Latin):
dilectionẽ uero corde suscipͣ. Com¬
pͥmunt eum: qͥ carnalib cogita¬
tionib aut eciam factis. pacẽ eoꝵ.
inquib ueritas manere consue¬
uerat. turbant. Uñ apte qui eũ
tetigerunt saluati eẽ ꝑhibentur:
qͥa nimirum uera fides & dile¬
bidas carnaliũ mentes fugiens.
ad eos potius qui fluxam głam
scli simul & dbiectionẽ sꝑnere di¬
dicerunt. uenire & mansionẽ ap̃
eos facẽ gaudet. Quot quot autẽ
habebant plagas et sp̃c inmundoᷤ:
cum illum uidebant ꝓcidebant
plici intentione obtinende salu¬
tis: demoniaci aũ uel potius ha¬
bitantes in eis demones. uidiuini
timoris coacti: nec solum ad ꝓci¬
dendum ei. uerũ etiã ad confi¬
tendam eiꝰ maiestatem cõpulsi.
ꝑculsi .it. p̃sentia uirtutis eiꝰ ac
nimiũ ꝑterriti. nequaqͣm celare
audebant: quẽ filium dĩ ẽẽ iam¬
iamq cognouerant. Ubi satis
suꝑ q arriauoꝵ ẽ miranda. uel
potiꝰ dolenda cȩcitas: qͥ illum ptꝰ

Expanded text:
dilectionem vero corde suscipit. Comdilectionem vero corde suscipit. Comprimunt eum qui carnalibus cogitationibus, aut etiam factis pacem eorum, in quibus veritas manere consueverat, turbant. Unde apte qui eum tetigerunt salvati esse perhibentur, quia nimirum vera fides et dilebidas carnalium mentes fugiens, ad eos potius qui fluxam saeculi gloriam simul et abjectionem spernere didicerunt, venire et mansionem apud eos facere gaudet. Quotquot autem habebant plagas, spiritus immundi, cum illum videbant, procidebant plici intentione obtinendae salutis, daemoniaci autem vel potius habitantes in eis daemones, vi divini timoris coacti, nec solum ad procidendum ei, verum etiam ad confitendum ejus majestatem compulsi. Perculsi enim praesentia virtutis ejus, ac nimium perterriti, nequaquam celare audebant, quem Filium Dei esse jamjamque cognoverant. Ubi satis superque arianorum est miranda vel potius dolenda caecitas, qui illum post
Abbreviated transcription (Latin):
pelagi comparant᷑. S dñs uenit
admare cum discipulis: multaq
turba adiuersis ꝓuintiis secuta
ẽ eũ: quia p̃dicantibꝰ apłis corda
gentium adut:i postq̃m ineis dile¬
ctꝰam sͥ domũ ꝓpicius consecrauit.
iam multas ad se uenientes benig¬
ne suscepit: ac desidate salutis do¬
nauit ẽẽ compotes. Quibꝰ apteꝯ
gruit qͦd sequit᷑. E dixit discipłis
sius. ut in nauicła sͥ deseruirent
propt̃ turbam: ne compͥmerent ex.
Multos .ii. sanabat. ita ut irruerent
ineũ: ut illum tangerent. Nauiclã ⁊¬
.u. de seruiens dño in mari. eccłia
ẽ cong̾gata de gentib & fluctili
scłi labentis. libere mentis uirtute
tͣnsgressaz Que quanto sinũ cor¬
dis amplius ꝓ recipienda gr̃a sui
conditoris dilatat. tanto sublimi¬
us cunctis transeuntium rerum
uoluminib. qͣsi fluctib pelagi
estuantis nauicła uentis agtra¬
ta secundis. insultat. Distat aũ
git namq dñm: qͥ fidem eiꝰ ac

Expanded text:
pelagi comparantur. Sed Dominus venit pelagi comparantur. Sed Dominus venit ad mare cum discipulis, multaque turba a diversis provinciis secuta est eum, quia praedicantibus Apostolis corda gentium adiit. Et postquam in eis dilectam sibi domum propitius consecravit; jam multos ad se venientes benigne suscepit, ac desideratae salutis donavit esse compotes. Quibus apte congruit quod sequitur: Et dixit discipulis suis, ut in navicula sibi deservirent propter turbam, ne comprimerent eum. Multos etenim sanabat, ita ut irruerent in eum, ut illum tangerent. Navicula etenim deserviens Domino in mari, Ecclesia est, congregata de gentibus, et fluctus saeculi labentis liberae mentis virtute transgressa. Quae quanto sinum cordis amplius recipiendae gratiae sui conditoris dilatat, tanto sublimius cunctis transeuntium rerum voluminibus, quasi fluctibus pelagi aestuantis navicula ventis agitata secundis insultat. Distat autegit namque eum, qui fidem ejus ac
Abbreviated transcription (Latin):
congesto agmine. maxime hoc¬
ingestit ueniunt ad audiendũ eũ
opemq salutis flagitandã. Unde
mox sue uoluntatis ac desiderii
consequi merentur effectum. ply¬
rimi s ad nõ samatis. ut in seq̃n¬
tibus legit᷑. Ubi et exemplum de¬
dit suis. si in una cuutate ꝑsecuti¬
onẽ paterentur: in alteram fugien¬
di. Deniq paulꝰ exemplo simul
& p̃cepto dñi edoctus. fugit eda¬
masco. ubi insidus appetebat᷑
p̃uoꝵ: S iñ digressus. innume¬
ros alibi qͥ se ad pietatẽ sequerẽ¬
tur ppłos inuenit. Iuxta uͭ lege
allegorie dñs. in eo qͦd egressus
de sẏnagoga secessit ad mare. ibiq
uenientẽ ad se plurimã populi
multitudinẽ sanaturus ac doctu¬
rus excepit: nr̃am manifeste sal¬
uationẽ p̃figurauit. ad qͦs ueni
re ꝑfidẽ. relicta ob ꝑfidiam uidea
dignatꝰ ẽ. Recte .i. increbule. diu
ac diuersis erroꝵ anfractib iac¬
tate nationes. instabilitati. ama¬
ritudini. obscuritat fluctuantis

Expanded text:
congesto agmine permaximo,congesto agmine permaximo, veniunt ad audiendum eum opemque salutis flagitandam. Unde mox suae voluntatis ac desconsequi merentur effectum, plurimis a Domino sanatis, ut in sequentibus legitur. Ubi et exemplum dedit suis, si in una civitate persecutionem paterentur, in alteram fugiendi. Denique Paulus exemplo simul et praecepto Domini edoctus, fugit ex Damasco, ubi insidiis appetebatur pravorum. Sed inde digressus, innumeros alibi, qui se ad pietatem sequerentur, populos invenit. Juxta vero leges allegoriae, Dominus in eo quod egressus de synagoga secessit ad mare, ubique venientem ad se plurimam populi multitudinem sanaturus ac docturus excepit, nostram manifeste salvationem praefiguravit, ad quos venire per fidem relicta ob perfidiam Judaea dignatus est. Recte enim incredulae diu ac diversis errorum anfractibus jactatae nationes, instabilitati, amaritudini, obscuritati fluctuantis
Abbreviated transcription (Latin):
batis egerit cibos portando. por¬
rigendo calicem. cȩteraq que uic
tui necessaria sunt exequendo.
bato laborasse poterat conuinci.
sequentiũ insidias: quia neq
adhuc uenerat hora passionis
ei: neq extra ierłm fuit locuᷤ
passionis. Secessit. fugiens sese
odio ꝑsequentes: s ibi accessit.
ubi plures inuenit se se ꝑamo¬
rem sequentes. Nam subdit᷑.
Et multa turba agalilea ⁊ iu¬
dea secuta ẽ eum̾:i ab ierosoli¬
mis. & ab idumea.⁊ trans iorda¬
nem. et qui circa tẏrum ⁊ sydo¬
nem: multitudo magna audi¬
entes que faciebat. uenerunt
ad eum. Ecce pharisei ⁊ herodi¬
ani magistri uidelicet plebis
& regis. ministrrun animo
dñm consilio ꝑdere quęrunt.
At turba indocta & uulgꝰ uñ¬
cumq collectum: un anima
illum dilectione sequuntur.
Illi uidentes oꝑa uirtutum eiꝰ.¬
et uerba doctrine audientes.
nichil ampliꝰ disce̾. quã ut
eũ ꝑsequerent᷑ ualebant: isti opinio¬
ne tantum ducti. uirtutum eius

Expanded text:
batis egerit, cibos portando, porbatis egerit, cibos portando, porrigendo calicem, caeteraque quae vitui necessaria sunt exsequendo.unt, Sabbato laborasse poterat convinci. ersequentium insidias, quia neque adhuc venerat hora passionis ejus, neque extra Jerusalem fuit locus passionis. Secessit fugiens sese odio persequentes; sed illuc accessit ubi plures invenit sese per amorem sequentes. Nam subditur: Et multa turba a Galilaea et Judaea secuta est eum, et ab Jerosolymis et ab Idumaea, et trans Jordanem, et qui circa Tyrum et Sidonem, multitudo magna, audientes quae faciebat, venerunt ad eum. Ecce Pharisaei et Herodiani, magistri videlicet plebis et regis ministri, unanimo Dominum consilio perdere quaerunt. At turba indocta et vulgus undecunque collectum unanimi illum dilectione sequuntur. Illi videntes opera virtutum eet verba doctrinae audientes, nihil amplius discere quam ut eum persequerentur valebant: isti, opinione tantum ducti virtutum ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
baptista turbis sciscitantib qͥd
facerent. ut nonuelut arbores ari¬
de mittereniu inignẽ. hoc solũ
p̃cepit. qui ht̃ duas tunicas det
non hnti:⁊ qui ht̃ escas similiteꝵ
faciat. E ineccłiastico dr̃. fili. ñ
sit manus tua ad accipiendum
porrecta: & ad dandum collecta.
Frustra .ii. manus ad dm̃ ꝓpecca¬
tis rogaturus expandit: qui non
has ad uiduam rogantẽ benefi¬
cium laturus extenderit¬
faciebant adusus eum: quomͦ eũ
ꝑderent. Herodianos herodis de¬
thrarchȩ ministros diẽ: qͥ propt̃
inimicicias qͣs dñs ipsoꝵ adu̾sꝰ
iohannẽ exercebat. etiam salua¬
torem quem iohannes p̃dicabat.
insidiis in sequebant᷑ & odus.
Magna aũ insipientia eos qͥ salu¬
de plurimũ indigebant: de nece
saluatoris age consilium. Qui
qͣntum nequitiȩ studeant ostñ¬
ditur: cũ et hoc incrimen repu¬
tant. qͦd ad uerbum illiꝰ saluã
qͥ languebat extendit dexterã:
q̃ͣsi ñ ipsoꝵ qͥsq maiora sab¬

Expanded text:
Baptista, turbis sciscitantibus quid Baptista, turbis sciscitantibus quid facerent, ut non velut arbores aridae mitterentur in ignem, hoc solum praecipit: Qui habet duas tunicas, det non habenti, et qui habet escas, similiter faciat . Et in Ecclesiastico dicitur: Fili, non sit manus tua ad accipiendum porrecta, et ad dandum collecta . Frustra enim manus ad Deum pro peccatis rogaturus expandit, qui non has ad viduam rogantem beneficium laturus extenderitfaciebant adversus eum, quomodo eum perderent. Herodianos Herodis tetrarchae ministros dicit, qui propter inimicitias quas dominus ipsorum adversus Joannem exercebat, etiam Salvatorem quem Joannes praedicabat, insidiis insequebantur et odiis. Magna autem insipientia fuit eos qui salute plurimum indigebant, de nece Salvatoris agere consilium. Qui quantum nequitiae studeant, ostenditur, cum et hoc in crimen reputant, quod ad verbum illius salvam qui languebat extendit dexteram, quasi non ipsorum quisque majora Sab
Abbreviated transcription (Latin):
um. Et dic̃ eis. Licet sabbatis b̃n
facẽ. anmale: Preueniens dñs ca¬
lumpniam iudeoꝵ. quã sͥ ꝑfida
mente ꝑauerant. arguit eos. quia
legis p̃cepta praua interp̃tatione
uiolar int. estimando insabbato
etiã abonis oꝑib feriandũ. cum
lex amalis abstinẽ uibeat dicen.
omne opus seruile non facietis
ineo. id÷ peccatum. Omnis .n. qͥ
fac̃ peccatum: seruus ẽ peccati.
mam inp̃sentib adumbrat. ubi
illi qui ꝑ sex huiꝰ scłi etates bo¬
na fecerunt. inseptima quiete
maloꝵ tantum mͦ. non autẽ &
bonoꝵ sunt ferias habituri. Nã
et si sclaria oꝑa conquiescant.
ñ ociosus tam̃ boni oꝑis actus ÷.
indĩ laude qͥescere. Anmã sal¬
uam facẽ. an ꝑdẽ. hoc ẽ hominẽ
curare. annon:idẽ ẽ ꝙ p̃miserat.
bñ facẽ anmale. non qͣd ds̃ sũ¬
me bonus auctor mali nobis.
aut ꝑditionis eẽ possit: s quod
eiꝰ non saluare. scͥpture consuetudi¬
ne ꝑdere dicatur. sicut dicit᷑ indu
rasse cor pharaonis. non ꝙ molle

Expanded text:
 Si licet Sabbatis bene facere, an male? Praeveniens Dominus calumniam Judaeorum quam sibi perfida mente paraverant, arguit eos quia legis praecepta prava interpretatione violarent, aestimando in Sabbato etiam a bonis operibus feriandum, cum lex a malis abstinere jubeat dicens: Omne opus servile non facietis in eo, id est peccatum. Omnis enim qui facit peccatum, servus est peccati. mam in praesentibus adumbrat: ubi illi qui per sex hujus saeculi aetates bona fecerunt, in septima aetate malorum tantummodo, non autem et bonorum sunt ferias habituri. Nam etsi saecularia opera conquiescant, non otiosus tamen boni operis actus est in Dei laude quiescere. Animam salvam facere, aut perdere? Hoc est hominem curare, an non. Idem est quod praemiserat: Bene facere, an male. Non quod Deus summe bonus, auctor mali nobis aut perditionis esse possit, sed quod ejus non salvare, Scripturae consuetudine perdere dicatur. Sicut dicitrasse cor Pharaonis, non quod molle
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. legim ẽos eẽ piscatos. Dictum est
gͦ qͦd deuiceps capturus eẽt hõĩes:
nondictum ẽ. qͦd iam noneẽt cap¬
turus pisces. Uñ datur locus intel¬
ligere. eos ad capturam pisciũ ex mo¬
re remeasse. ut postea fieret quod
matheus & marcꝰ narrant. qn eos
binos uocauit. ⁊ ipse ussit ut eũ xiiii.¬
sequerentur: pͥmo duob petro &
andree. dem̃ aliis zebedei duobꝰ¬
filus. Tunc .ii. non subductis ad t̾¬
ram nauibꝰ tanquã cura redeun¬
di: s ita eum secuti sunt tanquã
uocantẽ. ac iubentẽ ut sequerent᷑.
iͥ Eing̾diuntur capharnaũ: statĩ
sabbatis ing̾ssus in sẏnagogam.
docebat eos. Qđ sabbatis maxinie.
medicine doct̾rineq sua dona fre¬
quentat. docet se non sublege ẽẽ
s. supra legem: qui eandem qͦ legẽ
adimplere. non autẽ solue uenit.
nec iudaicum eligere sabbatũ. qͦd
uel ignem accendẽ. uel manum
pedemq mouere non liceat: sed
uerum sabbatum. dilectamq dño

Expanded text:
domini legimus eos esse piscatos. dictum est domini legimus eos esse piscatos. dictum est ergo, quod deinceps capturus esset homines; non dictum est, quod iam non esset capturus pisces. unde datur locus intellegere eos ad capturam piscium ex more remeasse, ut postea fieret quod Mattheus et Marcus narrant, quando eos binos uocauit et ipse iussit. ut eum sequerentur, primo duobus Petro et Andreae, defiliis. Tunc enim non subductis ad terram navibus tanquam cura redeundi, sed ita eum secuti sunt, tanquam vocantem ac jubentem ut sequerentur. Et ingrediuntur Capharnaum, et statim sabbatis ingressus synagogam docebat eos. Quod Sabbatis maxime medicinae doctrinaeque suae dona frequentat, docet se non sub lege esse, sed supra legem, qui eamdem quoque legem adimplere, non autem solvere, venerit; nec Judaicum eligere Sabbatum, quo vel ignem accendere, vel manum pedemque movere non liceat, sed verum Sabbatum, dilectamque Domino
Abbreviated transcription (Latin):
Piscatores et illit̾atimittunt᷑ ad p̃dicandũ.
ne fides credentium non uirtute dĩ. s elo¬
a. quentia atq doctrina fieriputaret᷑. Quen
autem potest. quom binos uocaue¬
rit de nauiclis piscatores pͥmo pe¬
trum ⁊ andream: deiñ ꝓgressus
paululum alios duos filios zebe¬
dei. sicut narrant matheus & mas¬
cus: cum lucas dicat ambas eoꝵ
nauiclas impletas magna illa
captura pisciũ. sociosq petri cõ¬
memoret. iacobum ⁊ iohannẽ fi¬
lios zebedei. uocatos ad adiuuan¬
nonpossent: simulq miratos tan¬
tam multitudinẽ pisciũ q̃ capta
erat. ⁊ cum petro tantum dixissec̃
noli timere. ex hoc iam homines
eris capiens: simul tam̃ eum sub¬
ductis ad terram nauib secutos
fuisse. Unde intelligendum ẽ hoc pͥ¬
mum ẽẽ factum qͦd lucas insinuat.
nec tunc eos adño uocatos: s tantũ
petro fuisse p̃dict̾um. qͦd homines
eẽt capturus. Qͥd nonita dictum ẽ:
qͣsi iampisces nunquã eẽt captu¬
rus. Nam ⁊ post resurrect̾ionem

Expanded text:
Piscatores et illitterati mittuntur ad praedicandum, ne fides credentium, non virtute Dei, sed eloquentia atque doctrina fieri putaretur. Binautem potest, quomodo binos uocauerit de nauiculis piscatores, primo Petrum et Andream, deinde progressus paululum alios duos filios Zebedaei, sicut narrat Mattheus et Marcus, cum Lucas dicat ambas eorum nauiculas impletas magna illa captura piscium sociosque Petri commemoret Iacobum et Iohannem filios Zebedaei uocatos ad adiuuannon possent, simulque miratos tantam multitudinem piscium, quae capta erat, et cum Petro tantum dixisset: noli timere, ex hoc iam homines eris capiens, simul eum tamen subductis ad terram nauibus secutos fuisse. unde intellegendum est hoc primo esse factum quod Lucas insinuat, nec tunc eos a domino uocatos, sed tantum Petro fuisse praedictum, quod homines esset capturus. quod non ita dictum est, quasi iam pisces numquam esset capturus; nam et post resurrectionem
Abbreviated transcription (Latin):
rat. nec temptando ualebat an
& dĩ filius eẽt exꝑiri: lam nunc ꝑ
signoꝵ potentiam. uel intellexit.
uel potius suspicatꝰ ÷ ẽẽ filium dĩ
Non iõ gͥ uideis eum crucifigere ꝑ¬
suasit. quia xp̃m siue dĩ filium
non ẽẽ putauit:s: quia se morte
illiꝰ non p̃uidit esse dampnandũ.
Uere .i. de hoc mysterio a seculis ab¬
scondito dic̃ apls: qͦd nemo pͥnci¬
pum huiꝰ scłi cognouit. Si enĩ
cognouissent: nunqͣm dominum
mista manifestat qͥ ait. Peccato¬
ri autem dixit ds̃: quare tu enar¬
p̃dicantem audit. sequat᷑ errantẽ.
.Imꝓbus .n. magister ẽ diabolus.
qͥ falsa ueris sepe ꝑmiscet: ut
specie ueritatis testimoniũ fraudiꝰ
obtexat. Et diluculo ualde sur¬
gens. eg̾ssus abut in desertum lo¬
cum:ibiq orabat. Si occasu solis
mors expͥmitur saluatoris: qͣre
non diluculo redeunte resurrec¬
tio eius indicetur: Cuiꝰ manife¬
sta luce abiit in desertum gentiũ.
ibiq insuis fidelib orabat: quia

Expanded text:
 nec tentando valebat, an et Dei Filius esset experiri, jam nunc per signorum potentiam, vel intellexerit, vel potius suspicatus est esse Filium Dei. Non igitur ideo Judaeis eum crucifigere persuasit, quia Christum sive Dei Filium non esse putavit, sed quia se morte illius non praevidit esse damnandum. Vere enim de hoc mysterio a saeculis abscondito dicit Apostolus: Quod nemo principum hujus saeculi cognovit; si enim cognovissent, nunquam Dominum mista manifestat, qui ait: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarpraedicantem audit, sequatur errantem; inprobus enim magister est diabolus, qui falsa ueris saepe permiscet, ut specie ueritatis testimonium fraudis obtexat. Et diluculo valde surgens, egressus abiit in deserum locum, etc. Si occasui solis mors exprimitur Salvatoris, quare non diluculo redeunte resurrectio ejus indicetur? Cujus manifestata luce abiit in desertum gentium, ibique in suis fidelibus orabat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Solis occubitus. passionem mortẽq
significat illiꝰ qui dixit. Quã diu
inmundo sum: lux sum mundi. ꝙ
sole occidente plures demoniaez
qͣm ante plures sanantur egroti:
qͥa qui temꝑalit̃ incarne uiuens.
paucos iudeoꝵ docuit: calcato
regno mortis. om̃ib ꝑorbem gen¬
tibꝰ fidei salutisq dona tͣnsmi¬
ĩ. sit. Cuiꝰ ministris qͣsi uite luciꝰq¬
p̃conib psalmista canit. Iter fa¬
cite ei. qͥ ascendit suꝑ occasum.
Suꝑ occasum quippe dñs ascendit: qͥa
unde inpassione occubuit.inde ma¬
iorem suã głam resurgendo mani¬
festauit. E demonia multa eiciebat.¬

Expanded text:
Solis occubitus passionem mortemque significat illius qui dixit: Quandiu in mundo sum, lux sum mundi. Et sole occidente plures daemoniaci quam ante, plures sanantur aegroti. Quia qui temporaliter in carne vivens paucos Judaeorum docuit, calcato regno mortis, omnibus per orbem gentibus fidei salutisque dona transmisit. Cujus ministris, quasi vitae lucipraeconibus, Psalmista canit: « Iter facite ei qui ascendit super occasum Super occasum quippe Dominus ascendit, quia unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. « E
Abbreviated transcription (Latin):
tute miraculi. nouitatẽ dñice ad¬
mirantur doctrine: atq ad inqͥ¬
sitionem eoꝵ quȩ audierant. ꝑ ea
que uidebant excitantur:. Quia
nimirum ad hoc fiebant signa.
quȩ uel ipse dñs in assumpto ho¬
mine faciebat. uel discipulis fa¬
cere dedit: ut ꝑhec euanglio regni
dĩ qͦd p̃dicabatur certiis credere¬
tur: dum hi qui cȩlestia derrige¬
nis gaudia futura ꝓmittebant.
celestia interris ac diuina opera
monstrabant. Uerum discipuli
ut puri homines. donante domino
cuncta gerebant. at dñs ipse sin¬
głaris uirtute potentie: ⁊ sanitateᷤ
ac miracła oꝑabatur.⁊ que apatre
audiebat loquebat᷑ in mundo. Nã
⁊ pͥus teste euangłio. erat docens
imꝑat sp̃itibꝰ inmundis.⁊ obedi¬
unt ei. U ꝓtinus egredientes de
sẏnagoga. uienerunt indomum

Expanded text:
tute miraculi, novitatem dominicae admirantur doctrinae, atque ad inquisitionem eorum quae audierant per ea quae viderant excitantur. Quia nimirum ad hoc fiebant signa quae vel ipse Dominus in assumpto homine faciebat, vel discipulis facere dedit, ut per haec Evangelio regni Dei, quod praedicabatur, certius crederetur, dum hi qui coelestia terrigenis gaudia futura promittebant, coelestia in terris ac divina opera monstrabant. Verum discipuli ut puri homines donante Domino cuncta gerebant. At Dominus ipse singularis virtute potentiae et sanitates ac miracula operabatur, et quae a Patre audiebat, loquebatur in mundo. Nam et prius teste Evangelio erat docens imperat spiritibus immundis, et obediunt ei . Et protinus egredientes de synagoga, venerunt in domum
Abbreviated transcription (Latin):
gat. fili in quit. dimittunt᷑ tibi
peccata. Omira humilitas. despe¬
ctum & debilem totisq menbroꝵ
compagib dissolutum filiũ uo¬
cat: quẽ sacerdotes non dignabã¬
tur attinge. Aut recte ido filiũ:
quia dimittunt᷑ ei peccata sua.¬
R. Intuendum sane q̃nti ꝓpͥa cuiꝰq
fides apud dm̃ ualeat. ubi tan¬
tum ualuit aliena: ut totus ho
repente hoc ẽ interiꝰ exteriusq
iã saluatus exurgẽt: alioꝵqꝙ me¬
rito aliis relaxarent᷑ errata. Erant

Expanded text:
gat. . Fili, inquit, dimittuntur tibi gat. . Fili, inquit, dimittuntur tibi peccata. O mira humilitas! Despectum et debilem totisque membrorum compaginibus dissolutum filium vocat, quem sacerdotes non dignarentur attingere. Aut recte ideo filium, quia dimittuntur ei peccata sua. Intuendum sane quanti propria cujusque fides apud Deum valeat, ubi tanti valuit aliena, ut totus homo repente, hoc est, exterius interiusque jam salvatus exsurgeret, aliorumque merito aliis laxarentur errata. Erant
Abbreviated transcription (Latin):
litatẽ. fidĩ pietate descenditur.
¶ bene domus ihu. uxta alteriꝰ
euangłiste narrationẽ degłis ẽẽ con¬
tecta repperitur: quia sub contẽp¬
tibili litterarũ uelamine si assit
qui reseret. diuina spiritalis gr̃e
uirtus inueniet᷑. Uenudatio enim
tegularũ indomo iħu: aꝑtio ẽ in
uilitate littere. sensus spiritalis.
& archanoꝵ celestium. Quod aũ
cũ grabbato deponitur infirmꝰ.
significat abhomine inista ad¬
huc carne constituto. xp̃m deb̾e
cognosq. Cum uidisset aũ iħc fi¬
dem illoꝵ: dixit paralẏtico. fili.
dimituntur tͥ peccata. Curatu¬
rus hominẽ aparalysi dñs pͥmo
peccatoꝵ uincła dissoluit: ut os¬
tenderet eum obnexus culparũ.
artuum dissolutione fuisse dãp¬
natum: nechis nͥ relaxatis. menbroꝵ
posse recuꝑatione sanari. Sic & illi
paralytico qͥ uxta ꝓbaticam pis¬
cinam diu motum aque frustra
p̃stolabatur sanato. adño dicit᷑.
Ecce sanus factus es. lam noli pec¬
care: ne deteriꝰ tibi aliquid contin¬

Expanded text:
litatem fidei pietate descenditur. Et bene domus Jesu, juxta alterius Evangelistae narrationem , tegulis esse contecta reperitur, quia sub contemptibili litterarum velamine si adsit, qui reseret divina, spiritalis gratiae virtus invenietur. Denudatio etenim tegularum in domo Jesu apertio est in vilitate litterae sensus spiritalis, et arcanorum coelestium. Quod autem cum grabato deponitur infirmus, significat ab homine in ista adhuc carne constituto Christum debere cognosci. Cum vidisset autem Jesus fidem illorum, ait paralytico: Fili, dimittuntur tibi peccata. Curaturus hominem a paralysi Dominus primo peccatorum vincula dissolvit, ut ostenderet eum ob nexus culparum artuum dissolutione fuisse damnatum, nec nisi his relaxatis membrorum posse recuperatione sanari. Sic et illi paralytico, qui juxta Probaticam piscinam diu motum aquae frustra praestolabatur, sanato a Domino dicitur: Ecce sanus factus es, jam noli peccare, ne deterius tibi aliquid contin
Abbreviated transcription (Latin):
paralẏticum xp̃o offerre. s turba
interposita. ab om̃i parte seclaudũ¬
tur: quia sepe anuna post infimitor¬
porisdesidiam ad dñm resipiscens.
suꝑneq gr̃e remedio cupiens in no¬
uari. pͥsce consuetudinis obstacło
retardatur: sepe int̃ ipsas oratio¬
nes secrete dulcedinis. ⁊ qͣsi suaue
cum dño colloqͥum. turba cogita¬
tationum interueniens. aciẽ m̃tiᷤ
ne. xp̃c udeatur impedit. E qͥd
inter hec agendum: Non utiq¬
in infimis exterius quo turbe
tumultuant᷑ remanendum:. sed
tect̾um domus in qua xp̃c docet
ascendendum: id÷ sacre scͥpture sub¬
limitas ẽ appetendã. lexq dñi cum
psalmista die noctuq meditanda.
In quo .ii. corrigit uiuenior uiã suã:
Incustodiendo inquit sermones
tuos. Et patefacientes subm i se¬
runt gaabbatũ: in quo paralyticꝰ
lacebat. Patefacto decto eger ante
iħm qͣsi submittit᷑. qñ reseratis

Expanded text:
paralyticum Christo offerre, sed turba paralyticum Christo offerre, sed turba interposita ab omni parte intercluduntur, quia saepe anima post infimi corporis desidiam ad Deum resipiscens, supernaeque gratiae remedio cupiens innovari, priscae consuetudinis obstaculo retardatur. Saepe inter ipsas orationis secretae dulcedines, et quasi suave cum Domino colloquium, turba cogitationum interveniens aciem mentis ne Christus videatur impedit. Et quid inter haec agendum? Non utique infimis exterius qua turbae tumultuantur remanendum, sed tectum domus in qua Christus docet ascendendum: id est, sacrae Scripturae sublimitas est appetenda, lexque Domini cum Psalmista die noctuque meditanda . In quo enim corrigit junior viam suam? In custodiendo, inquit, sermones tuos . Et patefacientes submiserunt grabatum in quo paralyticus jacebat. Patefacto tecto, aeger ante Jesum submittitur: quia reseratis
Abbreviated transcription (Latin):
surge. tolle grabatũ tuũ. ⁊ ua¬
de indomum tuã. Si & ds̃ ẽ
uxta psalmistam. qͥ quantũ
distat oriens ab occasu. elongat a nob
iniquitates nr̃as. & filius ho¬
minis potestatẽ habet interra dimit¬
tendi peccata: ergo idem ipse
et ds̃ & filius hominis ẽ. ut et hõ¬

Expanded text:
Surge, tolle lectum tuum, et vade in domum tuam. Si et Deus est juxta Psalmistam, qui quantum distat oriens ab occasu, elongavit a nobis iniquitates nostras , et filius hominis potestatem habet in terra dimittendi peccata: ergo idem ipse et Deus et filius hominis est; ut et ho
Abbreviated transcription (Latin):
marcum discerpens. uel siẽ aliqͥ
codices hñt conuexans eũ: cui ni¬
chil nocuit scđm lucã. S & ipse
lucas. & cum ꝓiecisset illum in qͥt
demonium in mediũ. ex ut ab il¬
lo: nichilq ei nocuit. Uñ intelligi¬
tur hoc dixisse marcum. conuex¬
ans eum siue discerpens. ꝙ lucaᷤ
dixisset cũ ꝓiecisset eum in medi¬
um: ut quod secutus ait. nichilq
ei nocuit. hoc intelligatur ꝙ illa
iactatio menbroꝵ. atq uexatio.¬
ñ eum debilitauit: sicut solent
exire demonia. etiam quibꝰ dã men¬
bris amputatis aut euulsis. E mi¬
rati sunt om̃s: ita ut conquirent¬

Expanded text:
Marcum discerpens, vel sicut aliqui Marcum discerpens, vel sicut aliqui Codices habent convexans eum, cui nihil nocuit secundum Lucam. Sed et ipse Lucas: Et cum projecisset illum inquit daemonium in medium, exiit ab illo, nihilque ei nocuit . Unde intelligitur hoc dixisse Marcum convexans eum, sive discerpens, quod Lucas dixit cum projecisset eum in medium, ut quod secutus ait, nihilque ei nocuit, hoc intelligatur quod illa jactatio membrorum atque vexatio non eum debilitavit, sicut solent exire daemonia etiam quibusdam membris amputatis aut evulsis. Et mirati sunt omnes, ita ut conquire
Abbreviated transcription (Latin):
es sc̃s dei. Non uoluntatis ista con¬
fessio ẽ. quam p̃miũ ñ sequitur
confitentis. s necessitatis extorsio:
quȩ cogit inuitos: ⁊ uelut si serui
fugitiui post multum temꝑis do¬
minum suum uideant. nicħ aliud
nͥ de uerberib dep̃cantur. Sic &
demones cernentes dñm interris
repente u̾sari. ad iudicandos se ue¬
nisse credebant. Presentia salua¬
Rtoris: tormenta sunt demonum.
inuidia diaboli mors intrauit inor¬
bem terrarũ:. ido contra ipsum mor¬
tis auctorem pͥmo debuit medicina
saluatoris operari. Primo lingua
serpentina ne ultra uirus spargẽt
obcludi: demñ femina que prima
seducta ẽ. a carnalis concupiscen¬
tie febre curariꝰ tercio uir qͥ mal ẜ
suadentis dict᷑a coniuigis audiũ.
mino. qui erat & casus in ꝑtopla¬
stis. E discerpens eum sp̃c i
mundus.:⁊ exclamans uoce ma¬
gna. exiuit ab eo. Lucas de sp̃itu
inmundo ait: qͦd sic exierit abho¬
mine. ut nichil ei noceret. Potest
gͦ uideri contrariũ. quomͦ sedm

Expanded text:
es. Non voluntatis ista confessio est, quam praemium sequitur confitentis, sed necessitatis extorsio, quae cogit invitos, velut si servi fugitivi, post multum temporis dominum suum videant: nihil aliud ndaemones cernentes Dominum in terris repente versari, ad judicandos se venisse credebant. Praesentia Salvatoris tormenta sunt daemonum. invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum , ideo contra ipsum mortis auctorem primo debuit medicina salutis operari: primo lingua serpentina, ne ultra virus spargeret occludi; ac deinde femina quae prima seducta est, a carnalis concupiscentiae febre curari; tertio vir, qui male suadentis dicta conjugis audivit, mino, qui erat et casus in protoplastis: Et discerpens eum spiritus immundus, et exclamans voce magno exivit ab eo. Lucas de spiritu immundo ait quod sic exierit ab homine, ut nihil ei noceret. Potest ergo videri contrarium, quomodo secundum
Abbreviated transcription (Latin):
Modo .ii. saluator rogatus. mͦ ultro
curat egrotos: ostendens se contra
annuere fidelium:⁊ ea ñnunqͣm
que ipsi minime in se intelligt̃.
uel intelligenda dare. uel pie pe¬
tentibꝰ etiam non intellect᷑a dimit¬
t̾e: iuxta hoc quod psalmista po¬
stulat. Delicta qͥs intelligit: ab oc¬
cultis meis munda me domine.
Ꝙ continuo dimisit eam febͥs:.imini¬
strabat eis. Haturale ẽ febricitanti
bus incipiente sanitate lassescere:
& egrotationis sentire molestiam.
Uerum sanitas que dñi confertur
imꝑio: simul tota redit. Nec solũ
ipsa redit: s et canto robore comi¬
tante. ut eis continuo qui se ad¬
iuuauerent ministrare sufficiat.
Et iuxta legis tropologiam men¬
bra que seruierant immundicie
ad iniquitatẽ. ut fructi ficarent
morti: seruiant iusticie inuitam

Expanded text:
 Salvator rogatus, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra annuere fidelium, et ea nonnunquam quae ipsi minime in se intelligunt, vel intelligenda dare, vel pie petentibus, etiam non intellecta, dimittere, et juxta hoc quod Psalmista postulat: Delicta quis intelligit? Ab occultis meis munda me, Domine . Et continuo dimisit eam febris, et ministrabat ebus, incipiente sanitate lassescere, et aegrotationis sentire molestiam. Verum sanitas quae Domini confertur imperio, simul tota redit, nec solum ipsa redit, sed et tanto robore comitante, ut eis continuo qui se adjuverant, ministrare sufficiat: et juxta leges tropologiae membra quae servierant immunditiae ad iniquitatem, ut fructificarent morti, serviant justitiae in vitam
Abbreviated transcription (Latin):
dare: ⁊ cet̾a. De hoc lepso munda¬
to talia connect᷑it. ut ipse intel¬
ligatur.quẽ matheus commemo¬
rat tẽ ẽẽ mundatum: qñ post il¬
lum sermonẽ dñs de monte de¬
scendit. Sic .i. ait matheus. Cum aũ
descendisset de monte: secute sunt
eũ turbe multe & ecce leꝑsꝰ ueni

Expanded text:
eum, etc. De hoc leproso mundato connectit, ut ipse intelligatur quem Matthaeus commemorat tunc esse mundatum, quando post illum sermonem Dominus de monte descendit. Sic enim ait Matthaeus: Cum autem descendisset de monte, secutae sunt eu
Abbreviated transcription (Latin):
Illi ea docebant populos que
libertate uoluntatis sue. uel ea q̃
minus uidebantur ad debant in
lege. uel commutans p̃dicabat in
populis: ut in matheo legimꝰ. Dic¬
tum ẽ antiqͥs. Ego autẽ dico uob̃.
Et erat insẏnagoga eorum homo

Expanded text:
im ea docebant populos, quae libertate voluntatis suae, vel ea quae minus videbantur, addebat in lege; vel commutans praedicabat in populis, ut in Matthaeo legimus: Dictum est antiquis, ego autem dico vobis . Et erat in synagoga eorum homo
Abbreviated transcription (Latin):
dentur ostendere non fuisse in an¬
caderent illum ꝑfectũ numerũ
quem supra dixi: et plures homi¬
nes electos futuros quam sint ma¬
li angeli. P. Non me penitet qͥa
coegi te ut de angelis hȩc. dice¬
res. Nam non frustra factum est.
Nune redi ad id unde digressi sumus.

Expanded text:
dentur ostendere non fuisse in andentur ostendere non fuisse in ancaderent, illum perfectum numerum, quem supra dixi; et plures homines electos futuros, quam sint mali angeli. BOS. Non me poenitet quia coegi te ut de angelis haec diceres; nam non frustra factum est: nunc redi ad id unde digressi sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcreatio. donec numerus eorũdẽ
electorum compleatur: et eo com¬
pleto cessabit᷑ hominũ generatio
que fit in hõc nͣundo. Aut si ꝑ
angłos cħ intelligimus scõs angelos
tantum. et ꝑfilios isrł solũmodo
iustos homines. duob modis intel¬
ligi potest. quia costituit deus
teminos populorum. iuxta nu¬
merum angelorum dei: aut qͥa
tantus populus id est tot homines
assumentur quot sunt scĩ angeli
dei. aut quia tam dui erunt po¬
puli donec numerus angelorum
compleatur exhominib et unoso¬
lo modo posse expont uideo. cons¬
tituit t̾minos popłoꝵ iuxta nu¬
merum filioꝵ isrł. id est quia siẽ
supra dictum est tam dui erunt
populi in hoc scło. donec numerus
colligetur ex utraq translatione.
non sequitur quãuis angeli ꝑditi
ex hominib restaurandi sint. tot
angelos cȩcidisse quot ꝑseueraue¬
rant. Quod tamen si dicitur inue¬
niendum erit quomͦ rate nunc
sint supra positȩ rationes. quȩ ui¬

Expanded text:
o hominum procreatio, donec numerus eorumdem o hominum procreatio, donec numerus eorumdem electorum hominum compleatur; et eo completo cessabit hominum generatio, quae fit in hac vita. At si per angelos Dei, intelligimus sanctos angelos tantum, et per filios Israel, tantummodo justos homines, duobus modis intelligi potest quia constituit Deus terminos populorum juxta numerum angelorum Dei; aut quia tantus populus, id est, tot homines assumentur, quot sunt sancti angeli Dei, aut quia tandiu erunt populi, donec numerus angelorum Dei compleatur ex hominibus? Et hoc uno solo modo exponi posse video: Constituit terminos populorum, juxta numerum filiorum Israel, id e erunt populi in hoc saeculo, donec numerus colligitur ex utraque translatione qnon sequitur, quamvis perditi angeli ex hominibus restaurandi sint, tot angelos cecidisse quot perseveraverunt. Quod tamen si dicitur, inveniendum erit quomodo ratae non sint supra positae rationes, quae vi
Abbreviated transcription (Latin):
los dei. Siuero tota ciuitas cȩ¬
lestis. hic est sensus. quia tam¬
diu assument᷑ popłi idest multitu¬
dines electoꝵ hominũ. aut tamdiu
erunt in hoc scło poplĩ donec de ho¬
minib predestinatus numerus
illius ciuitatis non dũ ꝑfectus cõ¬
pleatur. Sed non uideo nc̃ qͦmͦ soli
angłi aut simul ⁊ angłi ⁊ homineᷤ sc̃ĩ:
ꝑfilios isrł intelligant᷑. Scẽs aut̃
homines filios isrł sicut filios abra¬
hȩ uocari: non est alienũ. Qui an¬
geli quoq dei ꝑhoc recte possunt
uocari. quia uitam angelicam uni
et quia om̃s iuste uiuentes angłi
sunt dei: undeipsi confessqres aut
martyres dicunt᷑. Qui enu con¬
fitet᷑ et testatur ueritatẽ. dei ũcus
id est angelitᷤ eiusclest. Et si malus
homo dicitur dyabolus sieut de
uida dicit dñs ꝓpt̾ similitudinẽ
malicie: cur non et bonus homo
dicetur angelus ꝓpt̾ imitationẽ
iusticie: Quare possumus ut pu
to dicere dłum constitusse t̾mi

Expanded text:
los Dei; si vero tota coelestis clos Dei; si vero tota coelestis civitas, hic est sensus, quia tandiu assumentur populi, id est, multitudines electorum hominum, aut tandiu erunt populi in hoc saeculo; donec de hominibus praedestinatus numerus illius civitatis nondum perfectus compleatur. Sed non video nunc quomodo soli angeli, aut simul angeli et homines sancti per filios Israel intelligantur: sanctos autem homines filios Israel, sicut filios Abrahae vocari non est alienum. Qui angeli quoque Dei per hoc recte possunt vocari, quia vitam angelicam imitet quia omnes juste viventes angeli Dei sunt. Unde et ipsi confessores, aut martyres dicuntur: qui enim confitetur et testatur veritatem, Dei nuntius, id est, angelus ejus est. Et si malus homo dicitur diabolus, sicut de Juda dicit Dominus propter similitudinem malitiae, cur non etiam bonus homo dicetur angelus, propter imitationem justitiae? Quare possumus, ut puto, dicere Deum constituisse term