comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
assyilorum accepit damascum. et interfecit
tasim & damascenos transtulit incirenemq̃¬
sriea et occurit ei. achat rexiuda cum mui̾i¬
husin damascum. Cumq uidiss altare damis¬
tumistt ad uriam sacetdotem mierłmexem¬
piar eius ut exstrueret ei osmise. Quofacto
eumn rediss achar altare eneum transtulit a
afacie tempii. ad aquilonem & sĩ attare nouũ

Expanded text:
Assyriorum cepit Damascum, et interfecit Assyriorum cepit Damascum, et interfecit Rasin, et Damascenos transtulit in CyreneAfrica. Et occurrit ei Achaz rex Juda cum muneribus in Damascum. Cumque vidisset altare Damasci misit ad Uriam sacerdotem in Jerusalem exemplar ejus, ut exstrueret ei consimile. Quo facto cum rediisset Achaz, altare aeneum transtulit a facie templi ad aquilonem, et
Abbreviated transcription (Latin):
inuatie heennon. iita adteldemacħ. fuit ã cͥdã
fatus ennon cuns uati ila erat. et ideo dicta
derunt eam primo ut ait iose et congressus
cumi eis achar inctus est et occisus est filius eiꝰ
dachanias et muita milia cum eo: et captus est
pteta ocdida uł obemh. dicens non incisse eos ꝙͥ¬
uiribus propris. s pp̃ iram dei contra achar.
arquens eos qned conrbules suos traherent
captiuos quos nisi remit̾tet᷑. paratus erat eis
repentaius uta. Cunc ad consilium barachie
cpumagnus erat in istł. rex ifił exhibuit
captuns magnam hosptiłitatem ꝙ. liberos re¬
unst ad propriam poro scdo obsed̾unt ieru¬
salem rex syne et rex isrł. cumq tireret a
cnns confortanit eum ysarsdicens:
hetimeas abhus diabus canclis tycionum b¬
tumigantium. Sed non credidit ei achar. n
saluum mne fac de mami regis syrie a regis isił.
Et intrait Rex assytiorum siram et uastauit
eamm ideo reditt rasim indamascum. Rexaũ

Expanded text:
in valle Beennon, juxta Acheldemach. Fuit autem quidam filius Ennon cujus vallis illa erat, et ideo dicta alem, et obsederunt eam primo, » ut ait Josephus. Et congressus eum eis Achaz victus est, et occisus est filius ejus Zacharias, et multa millia cum eo, et captus est pheta Odida, vel Obedo, dicens eos non vicisse viribus propriis, sed propter iram Dei contra Achaz, arguens eos, quod contribules suos contraherent captivos, quos nisi remitterent paratus esset eis repentinus interitus. Tunc ad consilium Barachiae, qui magnus erat in Israel, rex Israel exhibuit captivis magnam hospitalitatem, et liberos remisit ad propria. Porro secundo obsederunt Jerusalem rex Syriae et rex Israel. Cumque timeret Achaz nimis, confortavit eum Isaias, dicens: « Ne timeas ab his duabus caudis titionum fumigantium . » Sed non credidit ei Achaz, nesalvum me fac de manu regis Syriae, et regis Israel. » Et intravit rex Assyriorum Syriam, et vastavit eam, et non rediit Rasin in Damascum. Rex autem
Abbreviated transcription (Latin):
famosum. dequo post ea diceur. Etprecepit sat̃¬
dotibus ut de in ceps sr altare nouumofferẽt.
Et deposuit achar litt̾es et made eneum st̃ pau¬
mentu ut eis mistus uteretur. musachq fab¬
bati et in gressum iegis reclusit in temptum
domini ut cum teminoea prophar̾et. ut sic
placeret regi assitiorum. est aũ iusachgaro¬
phitatium regum. sic̃ corbanan. sacendotũ.
bat ad ad orantum. Que omina opturau
acarsicut et clauserat templum ne uitiẽt
sacerdotes. Subeo idit ysaias honꝰ babylonis
alia.x. indit sub edechia. Et mortuus est a¬
char &. seputtus in anitate dauid a reg ꝓ e

Expanded text:
famosum, de quo postea dicetur. Et praecepit sacerdotibus, ut deinceps super altare novum offerrent; et deposuit Achaz luteres, et mare aeneum super pavimentum, ut eis nullus uteretur. Musach quoque Sabbati, et ingressum regis reclusit in templo Domini, ut cum templo ea profanaret, ut sic placeret regi Assyriorum. Est autem musach gazophylacium regum, sicut corbonam sacerdotum. bat ad adorandum; quae omnia obturavit Achaz, sicut et clauserat templum, ne intrarent sacerdotes. Sub eo vidit Isaias onus Babylonis, alia decem vidit sub Ezechia. « Et mortuus est Achaz, et sepultus in civitate David, et re
Abbreviated transcription (Latin):
N misit ergo dominus aduersus manassemre¬
gembabulomorum. qui deppłatus est uidcã.
et manassen dolo captum trax̃ tubabylonẽ
& płibus afflixit tormentis. Et intelligens
lucos et aras. que fecerat itaut in memoriã
priorum nicħ suꝑ eẽt & restituit cultum dñi
ori ꝯuersatione mutatus est. ut non sint
grandi aminiratione uitam ag̾et heatam
Muros quoq ciuitatis &. turres & añ mura

Expanded text:
misit ergo Dominus adversus Manassen regem Babyloniorum, qui depopulatus est Judam; et Manassen dolo captum traxit in Babylonem, et pluribus afflixit tormentis . Et intelligens lucos, et aras, quae fecerat, ita ut in memoriam priorum nihil superesset. Et restituit cultum Domini, ori conversatione mutatus est, ut non sine grandi admiratione vitam ageret beatam. Muros quoque civitatis, et turres, et antemura
Abbreviated transcription (Latin):
el eius ascendit phul rex assiriorũ ĩ thersam:
& ded̾ ei manahen mille talenta argenti. ut
tib t̾re. ꝑsingłos int̾ ħ mun̾a tradũt hebrei
et ĩbechel. s ñ uetos. Sac̾dotes .ii. dolo sustule¬
rt̃ inttulos aureos & abscondeit̃ eos &e fecerunt
ercos. deauratos. similes istis. qͦs misit manahẽ
regi asstrorum. stua fraude postea ꝑcepta re¬
ges assinoꝵ plurimũ exarserunt contii isrł.

Expanded text:
ebus ejus ascendit Phul rex Assyriorum in Thapsam, et dedit ei Manahen mille talenta argenti, ut dunt Hebraei, et Bethel, sed non est verum. Sacerdotes enim dolo sustulerunt aureos vitulos, et absconderunt eos, et fecerunt aereos deauratos similes illis, quos misit Manahen regi Assyriorum. Qua fraude postea percepta, reges Assyriorum plurimum exarserunt contra Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum hostes debellass & ãmonitas feci¬
terre cultor et curam habeba citta psanta¬
tiones & semina fructuum diuersorum.
dmn ĩ mortalem ag̾e Nisus est nam infe
sum poneret. pontisice ⁊achaita cũ. lxxx.
facerdotibus eum prohibente & st̃s est terte motꝰ
et clarttas solis ualde effulsit. et incidit iñfaciẽ
regis et percussus est lepra in facie. añ ciutiatem
uem scissa est media pars montis ad occidittẽ
et de uoluta tia ut ee uas clandet & regios or¬
tos opprimeret. Et habttauit in urbe scorsu̾m
priuata degens uita.Ionachãs ufilius eius gu¬
pernabat palacium & iudicabat ppłm terre
et mortuuis est orias et seputtus inciutate
daus. Iose tam̃ dic̃ eum de regib solũ sepiattum

Expanded text:
Qui cum hostes debellasset, et Ammonitas feciQui cum hostes debellasset, et Ammonitas fecie cultor, et curam habebat circa plantationes, et semina fructuum diversorum. Deum immortalem agere nisus est. Nam in fsum poneret, pontifice Azaria cum 80 sacerdotibus eum prohibente. Et factus est terraemotus, et claritas solis valde effulsit, et incidit in faciem regis, et percussus est lepra in facie. Ante civitatem vero scissa est media pars montis ad occidentem, et devoluta est ita ut et vias clauderet, et regios hortos opprimeret. « Et habitavit seorsum urbem privatam degens vitam. Joathan vero filius ejus gubernabat palatium, et judicabat populum terrae. Et mortuus est Ozias, et sepultus in civitate David. » Josephus tamen dicit eum de
Abbreviated transcription (Latin):
tionem euersionis qͣuam predicałiit ⁊ scͥpsit.
dicit iose. enm predixisse quod post hreuissimũ
tempus asye perderent᷑ puncipatum Quod
quid̃ per iese inchoatum est. s postea ꝯsũma¬
tum est. qñ monarchia assynorum uanslã¬
ta est ad medos. hac felicitate ieroboamela
cebat gregem insamariam. ut p̃diceret
euersionem domus ieroboam & calamita¬
tem ppłidicens. hec dicit dominus. Consur¬
gam sr̃ dom̃ iero hoam ingladio & rursũ.
uenit finis st̃ ppłm meum ispł. Quodcum
significass amasias sacerdos bethebierobo¬
am regi isił ex mandato regis prohibuit
amos ne ultta ꝓpħaret in regno .x. tubuũ.
esse ꝓpħam s pastorem missum adomino
frequenter afflixit eum amasias plagis.
Tandem filius suns orias frequenter eum
increpãs necrem per timpora tranfixit et:
semimus relatus est interram suanto
ibi mortinis est. ꝙ sepuitus Et mortuus¬
annis et fecit quod placitum erat coram
domino. uuntamen excelsa non abstunit.

Expanded text:
tionem eversionis, quam praedicavit et scripsit, dicit Josephus eum praedixisse quod post brevissimum tempus Asiae perderent principatum. Quod quidem per Jeroboam inchoatum est, sed post ea consummatum est, quando monarchia Assyriorum translata est ad Medos. Hac felicitate Jeroboam elascebat gregem in Samariam, ut praediceret eversionem domus Jeroboam, et calamitatem populi, dicens: « Haec dicit Dominus: Consurgam super domum Jeroboam in gladio . » Et rursum. « Venit filius super populum meum Israel . » Quod cum significasset Amasia, sacerdos Bethel, Jeroboam regi Israel, ex mandato regis prohibuit Amos ne ultra prophetaret in regno decem tribuum.esse prophetam, sed pastorem missum a Domino , frequenter afflixit eum Amasias plagis. Tandem filius suus Ozias frequenter eum increpans, vectem per tempora transfixit, et semivivus relatus in terram suam, ibi mortuus est et sepultus. Et mortuusam. Et fecit quod placitum erat coram Domino, verumtamen excelsa non abstulit.
Abbreviated transcription (Latin):
N dieb phacee reglath phalasar rex
nem transiordanem et captiuas dux̃ d̃uas
tribus et diraidiam. uastans quoc galileam. de tri¬
bu ⁊ abulon coneptalin multos transtunt sicũ
in assios qui possentidunidie tribm ꝯparari.
uñsepe leg᷑ quodtis ubus istł captuanerit.¬

Expanded text:
n diebus Phacee regis, Teglathphalasar rex nem trans Jordanem, et captivas duxit duas tribus et dimidiam, vastansque Galilaeam, de tribu Zabulon et Nephthalim, multos transtulit secum in Assyrios, qui possent dimidiae tribui comparari. Unde saepe legitur quod tres tribus Israel captivaverit
Abbreviated transcription (Latin):
lo. anno ab urbe condita tercio. remius raqꝰ
mio.xui. achar regisiida.
regnauit osee st isrł .ix. amris.
fecitii malum coram domino s ñ sic̃
patres sui. Traditur en imdedisseleentũ
ꝙ deprehendiqs rex assiniorum quod osee
tebestare iiteretur ꝑ susacah regem egyp¬
ti cui mueramiserat ob sed̾ eunoe unictũ
misit eum in carcerem in niniue et obsed̾
samariam tribus annis et cepit eam an
et posuit eos iuxta fluuium goram. nl¬
tra montes medorum e persatum. In pei¬
ma caꝑtiuctate. trim trbuum creditur
captrratus futisse tobras et mansit in ni¬
mue. uł forte cum rege osee ductus in ni
torum de diuersis regionibus addurit
colonos insamartam paucos primo. sed

Expanded text:
lo. Anno ad urbe condita tertio, Remus occisuchaz regis Juda regnavit Osee super Israel novem annis. Fecitque malum eoram Domino, sed non sicut patres ejus . » Traditur enim dedisse licentiam que deprehendisset rex Assyriorum quod Osee rebellare niteretur, per Susac regem Aegypti, cui munera miserat, obsedit eum, et vinctum misit in carcerem Ninive, et obsedit Samariam tribus annis, et cepit eam an« et posuit eos juxta fluvium Gozan ultra montes Medorum et Persarum. » In prima captivitate trium tribuum creditur captivatus fuisse Tobias, et mansit in Ninive, vel forte cum rege Osee ductus est inriorum de diversis regionibus adduxit colonos in Samariam paucos primo, sed
Abbreviated transcription (Latin):
s melius est in isaia scuptura edechie re¬
gis uide. Nam in hoc cantico: narraiit tm̃
que cogitauerat uł orauerat dum egrotas¬
s & non orauit in eo insiduobus ũbulis
tm̃ ibi domine responde prome: et ĩfine
rex babylonis litteras ꝙ inunera ad ezechiã
pecens ut eius socus eẽt & amicus. hamii eo
receiserant amonarchia assmorum. sub as¬
soradach neessent sub eo. precipua tñ cãle
gationis huis creditur fuisse hec. caldei
iugebant in astrononiia nec poterant in¬
uenure scd̃m artem suam: qr̃ dies fere in
duplum protensa fuerat. & tandem audi
Et miserunt ad eum ut sciscitarentur rei
ueritatem. p̃t̾ea caldei adorabant solem.
et miserunt regimunera ut honorarent
hominem quem honorauerat deus eorũ.
Et letatus est erechias in aduentu eorum.
tum quamquidam tradunt fuisse cellã
aromatum in tempłumdomini. inqua
tñ ducere gentiles nephas erat. Scdm epỹ¬

Expanded text:
ae, » sed melius est in Isaia: « Scriptura Ezechiae reae, » sed melius est in Isaia: « Scriptura Ezechiae regis Judae. » Nam in hoc cantico narravit tantum quod cogitaverat, vel oraverat, dum aegrotasset, et non oravit in eo, nisi duobus verbulis tantum, ut ibi: « Domine, responde pro me, » et in fine rex Babylonis, litteras et munera ad Ezechiam, » petens, ut socius ejus esset et amicus . Nam erecesserant a monarchia Assyriorum sub Assarodach, ne essent sub eo; praecipua tamen causa legationis hujus creditur haec fuisse. Chaldaei vigebant in astronomia, nec poterant invenire, secundum artem suam, quare dies fere in duplum protensa fuerat, et tandem audiet miserunt ad eum, ut sciscitarentur rei veritatem. Praeterea Chaldaei adorabant solem, et miserunt regi munera, ut honorarent hominem, quem honoraverat Deus eorum. Et laetatus est Ezechias in adventu eorum, tum; » quam quidam tradunt, fuisse cellam aromatum in templo Domini, in quam inducere gentiles nefas erat; secundum Epi
Abbreviated transcription (Latin):
ditet solad orientem. Si enim staret ali
quia iam alio tempore factum fuerit sic̃¬
sub iosue. Signumi nanditume legit &
Tunc fecit ysaias afferii massam ficuum
et cathaplasmauerunt sr ulcus enis. aui¬
dam sinpicantin fuisse apostema: cuiꝰ
saniescutis insuꝑficiem prouocatur siccionbus
fici contusas. porro aquila symacus & theodeti
regtum morbum suisse dñt. cui queci dulcia
uł sulmpta uł appoita ꝯͣia putantin: & ita d̾iͦ
potencia monstrata est cum per res noxtas sa¬
nitas est restituta. Et conualuit erechias ꝙ
tercia die ascendens intemplum ait. Egodi
gitani. in dumdio dierum meorum uradã
ad portas infer .i. nondum suscepta sobo¬
le quam expectabam descendam ad inferos.
Et dum hec cogitarem questui ate: orando
residinm annorum meorum. ut prius
me uelles patremfieri quam anuna pri
uari. huic cantico edechie p̾mittunt .lxx.

Expanded text:
diret sol ad Orientem. Si enim staret, alidiret sol ad Orientem. Si enim staret, alivel forte quia jam alio tempore factum fuerat, sicsub Josue, signum inauditum elegit. Et Tunc fecit Isaias afferri massam ficuum, et cataplasmaverunt « super vulnus ejus. dam suspicantur fuisse apostema, cujus sanies in cutis superficiem provocatur siccioribus ficis contusis. Porro Aquila, Symmachus et Theodotion regium morbum fuisse dicunt, cui quaeque dulcia, vel sumpta, vel apposita contraria putantur. Et ita Dei potentia monstrata est, cum per res noxias sanitas restituta est. Et convaluit Ezechias, et tertia die ascendens in templum, ait: « Egogitavi: « In dimidio dierum meorum vadam ad portas inferi , » id est nondum suscepta sobole quam exspectabam, descendam ad inferos; et dum hoc cogitarem, « quaesivi » a te, orando, « residuum annorum meorum, » ut prius velles me patrem fieri quam anima mea priver. Huic cantico Ezechiae praemittunt LXX
Abbreviated transcription (Latin):
parce nepereant ap̃te ques feci coram te.
porro añquam egrederetur ysaias medrã
partem atrii. dixit ad elm dominus. Redei
s dic edechie. ħ dicit dominus deus dd̾ pr̃is
dens intemplum: diebus tuis addam.xu.
annos de maii regis assiriorum cuius re¬
quia manasses nondum natus erat quipꝰ¬
quia domimis sanab me. cuiysaias. Tis
ut ascendat᷑ mͣnbra .x. lmeis in horologio
aut ut reuertatur totidem gradibus: E
rat enim hora diei .xͨ. & umbra gnomonis.
descenderat ꝑ .x. lieas. dedit ergo regi op
em. Quod libet ã istorum fieret. ad derẽtur
xii. horis diei .x. hore. huic sensu consonat
hebreus dicens. uis ut umbram stet .x.line¬
is ant reuertatur. Incaia quoq de reditu¬
exponitur. uis ut ascendat umbra .x. line¬
is. procedente sole st̾ terram. ꝑ boreales pla¬
gas uersus orientem sicut cotidie ꝑ noctẽ
subterra proceilere solet & sic opletis ꝑho¬
ris statim iedeat ad locum ubi minc est
et preficiat diem istum & elegit rex ut re¬

Expanded text:
parce, ne pereant apud te quae feci coram te. Porro antequam egrederetur Isaias mediam partem atrii, dixit ad eum Dominus: « Redi, et dic Ezechiae: Haec dicit Dominus Deus David des in templum. Diebus tuis addam quindecim annos; de manu regis Assyriorum, cujus re Hic apparet quia Manasses nondum natus erat, qui pquod Dominus sanabit me? Cui Isaias: Vis ut ascendat umbra decem lineis in horologio, an ut revertatur totidem gradibus? » Erat enim hora diei decima, et umbra gnomonis descendebat per decem lineas. Dedit ergo regi optem; quodlibet autem istorum, si fieret, adderentur duodecim horis diei decem horae. Huic sensui consonat Hebraeus dicens: « Vis ut stet umbra decem lineisexponitur. Vis ut ascendat umbra decem lineis procedente sole super terram per boreales plagas versus Orientem, sicut quotidie per noctem sub terra procedere solet, et sic completis decem horis, statim redeat ad locum, ubi nunc est, et perficiet diem istum? Et elegit rex, ut re
Abbreviated transcription (Latin):
ut quidam uolunt. fuerunt qui dic̾ent
eum filium ẏsaie. qui transierat ad assiti¬
oset susceperat iitum gencium et fc̃serat
cyͣliartus. Et ait hec dicit rex magius assi¬
deas rebellare: Si considis inrrege egyptioĩ¬
niteris baculo arimdineo si epem ponis ĩ
ppło tuo. dabo tibi trm equorum nec po¬
teris ap̃te inuentre ascensores. Et rogabat
mincu rapsacen ut logueretur eus wyrtace
non iidaice audiente ppło qui erant suꝑ
murum. tunc exclamauit rapsaces etlã

Expanded text:
ut quidam volunt. Fuerunt qui dicerent ut quidam volunt. Fuerunt qui dicerent eum filium Isaiae, qui transierat ad Assyrios, et susceperat ritum gentium, et factus erat chiliarchus, et ait: « Haec dicit rex magnus Assdeas rebellare? Si confidis in rege Aegyptio, inniteris baculo arundineo. Si spem ponis in populo tuo: dabo tibi duo millia equorum, nec poteris apud te invenire ascensores. » Et rogabant nuntii Rapsacem, ut loqueretur eis Syriace, et non Judaice, audiente populo, qui erat super murum. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ filiis istł ut redirent ad cuitum dei. quoꝵ
quidam nuncos enuis neglexerm᷑: quidam
quodam inter fecerunt. un etiam postea ut
predictum est. meruerunt captiuari. Reces¬
sit quoq a rege assinori ne seruiret ei
Ip̃e percuasto philisteos usc ad garam & õs
terminos eorum a tirte custõdum usq ad
auitatem munitam .i. presidia ee ciuitates.
tates eorum Et misit ad eum edechias in
lachis dicens. Recede ame. et quod imposu¬
quod non noceret ei. Cumq non iuenissec
Drechias hanc sĩnnam inthesauis domus
domini et suus e iecepto laminas au qͣs
ip̃e affnerat in ualrus templi. Eumq mi¬
sisset regi assiri orum predictam petirã
cem. et castia merati sunt iuxta acue duc¬
tum piscine suꝑioris que est in uĩ agri
fullonis et abaulerunt ciuidus aquam
exterioris piscine. cumq uocassent regem
ad colloqunum uoluit exne. s misit ad cos
elyachym pontificem et sobuam scribam
et ioachem aomentariis & loquebatur ad
eos rapsaces hebraice. Erat enim samarice

Expanded text:
ut redirent ad cultum Dei, quorum quidam nuntios ejus neglexerunt, quidam quosdam interfecerunt. Unde etiam postea, ut praedictum est, meruerunt captivari. Recessit quoque a rege Assyriorum ne serviret ei. « Ipse percussit Philisthaeos, usque ad Gazam, et omnes terminos eorum, a turre custodum usque ad civitatem munitam, » id est praesidia et civitates. tates eorum, et misit ad eum Ezechias in locis, dicens: « Recede a me, et quod imposuquod non noceret ei. Cumque non invenisset Ezechias hanc summam in thesauris domus Domini et suis, recepit laminas auri, quas ipse affixerat in valvis templi. Cumque misisset regi Assyriorum praedictam pecuniamcen, et castrametati sunt juxta aquaeductum piscinae superioris, quae est in via agri Fullonis, et abstulerunt civibus aquam exterioris piscinae. Cumque vocassent regem ad colloquium, noluit exire, sed misit ad eos Eliacim pontificem, et Sobnam scribam, et Joachin a commentariis, et loquebatur ad eos Rapsaces Hebraice, erat enim Samarites,
Abbreviated transcription (Latin):
tur in una urbiũ geth. in uiculo iuxta sepho¬
rum. Sub oria rege uida serminata est mo-¬
narchia assyriorum nam sardana paulus
uttimꝰ monarchus uuictus ab arbacemedo.
semetip̃m ꝯcremauit et tune arbaces mo¬
narchiam ad medos transtułspe. ñdũ te. re¬
assirii s ñ monarthi tam̃ potentes usq ad su

Expanded text:
tur in una urbium Geth in viculo quodam juxta Sephotur in una urbium Geth in viculo quodam juxta Sephoron. Sub Ozia rege Juda terminata est monarchia Assyriorum. Nam Sardanapalius ultimus monarcha victus ab Arbace Medo, semetipsum concremavit, et tunc Arbaces monarchiam ad Medos transtulit, spe, nondum re: hoAssyrii, si non monarch
Abbreviated transcription (Latin):
sua sepuitꝰ. placida quiete dorriti. Subeudẽ
bethoron qͥ descͥps̃ t̾ram diuam tͥbimm etuca.
bruco locusta. rubigine. uastãdam. p̃dix̃ qͥuo
thoron in pace mortuus ẽ & sepultus. Sub eis¬
dante. fuit autem de t̾ra sychem deagro. he¬
chantar. quinquagenarius .ii. iłle clił pepẽ
helras qui relicto obseqͥo regis helre discipu¬
lus fc̃s ẽ. Ciñ sepulcrum usꝙ hodie cũmã¬
sõleo helysei ce iohannis bap̾e in sebaste ue¬
uerationi hr̃. Sub ieroboam rege isrł. pro¬
phetauit ionas filiꝰ uidue sareptene qui
post reditum aniniut temp̃r famis assũp¬
ta iar̃e gentium incola facius est. nam et
erubescebat eẽ in terra sua. dicens. Sic au
cia same rediit in terram uda or defuncta
est mater eius et sepeluit eam iuxta balanuĩ s n¬
delbore. hic p̃dixit signum euersionis ierłm.
prope sit fitus Et cũ ind̾int i ierłm gẽtes
eu̾tentur. Mortuus ẽ ꝙ seputtus inspelim¬
ca. uinuc tudicis ifrł. cuiꝰ sepulcrum monst᷑¬

Expanded text:
sua sepultus placida quiete dormivit. Sub eisdBethoron, qui descripsit terram duarum tribuum eruco, brucho, locusta et rubigine vastandamthoron in pace mortuus est et sepultus. Sub eisdante. Fuit autem de terra Sichem de agro Bethamar. Quinquagenarius enim ille fuit, cui pepercit Elias, qui relicto obsequio regis, Eliae discipulus factus est. Cujus sepulcrum, usque hodie cum mausoleo Elisaei, et Joannis Baptistae in Sebaste veneratione habetur. Sub Jeroboam rege Israel prophetavit Jonas filius viduae Sareptanae, qui post reditum a Ninive, tempore famis, assumpta matre, gentium incola factus est. Nam et erubescebat esse in terra sua, dicens: Sic aufcta fame, rediit in terram Juda, et defuncta est mater ejus, et sepelivit eam juxta balneum Delborae. Hic praedixit signum eversionis Jerusalprope sit finis, et cum viderint in Jerusalem gentes everteretur Mortuus est et sepultus in spelunca unius judicis Israel, cujus sepulcrum monstra
Abbreviated transcription (Latin):
giomibus .u. ydoia portauerunt in samanã
queq regio suum et omnes prius uocati sũt
cuthei. a quibusdam pocioribus intereos. qͥ
uenerant de regione persida. que dc̃a est cuta
a quodam flumine. Greciuem dixerunt eos sa¬
maritas. qui et meungłio samaittamidicunt᷑.¬

Expanded text:
gionibus, quinque idola portaverunt in Samariam, quaeque regio suum. Et omnes prius vocati sunt Chutaei, a quibusdam potioribus inter eos, qui venerant de regione Persida, quae dicta est Chuta, a quodam flumine. Graeci vero dixerunt eos Samaritas, qui et in Evangelio Samaritani dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tes uero fratres eius ne mortuo ꝑa.¬
tre memor fieret inux̾ eorum: dixe¬
runt ei. patertuus ad huc uiuens:
urandauit ut ħ uerba tibi diceremus. ob¬
secro obliu̾scaris scelerum fratrum tuoꝵ
sos quoq oramus ut patri tuo dimittas
iniguitatem hanc a ad orauerunt ꝓni
intertam. fleutq ioseph & ait. Nolite
timere. et ꝯsolatus est eos. uixitq .c. ⁊ x.

Expanded text:
tes vero fratres ejus ne mortuo patre memor fieret injuriae eorum, dixerunt ei: Pater tuus adhuc vivens mandavit, ut haec verba tibi diceremus: Obsecro ut obliviscaris scelerum fratrum tuorum. Nos quoque oramus ut patri tuo dimittas iniquitatem hanc. Et adoraverunt eum proni in terram. Flevitque Joseph, et ait: Nolite timere, et consolatu
Abbreviated transcription (Latin):
quasi in tabernaculis semper excubantes. ne qͥs
posset ingradi uł egredi sine regis nutuuł tab̾¬
naculorum .i. panperum prius et opere illorum¬
ue quam seruile inposuit eis ut lutum plateaꝵ
et sordes uicorum in cophinis exportarent de quo
legitur. Manus eius incophino seruierunt. s̃ciũ

Expanded text:
quasi in tabernaculis semper excubantes, ne quis quasi in tabernaculis semper excubantes, ne quis posset ingredi, vel egredi sine regis nutu: vel « tabernaculorum, » id est pauperum prius, et opero illorumve quam servile, imposuit eis, ut lutum platearum et sordes vicorum cophinis exportarent, de quo legitur: « Manus ejus in cophino servierunt . » Tertium
Abbreviated transcription (Latin):
equittir hystoria exodi non alia
ata s pp̃ fastidrum tollendum
ingenesi. hre a̾ scd̾a paiticio grece dicitur exod̾.
lat̾: exitus. odos .n. iter uł uia dr. agit .ii. de exitu
istł de egypto: hebraice dicitur. eslemoth.a pͥn¬
copio libri. et sonat. hec sunt nomina. sicut nos a
sub quo fuit. natus est: moyses regno a tianslato
ad aliam donnim. Rex ille obhoc quasi nouus ig¬
norauit beneficia ioseph. que contulenit eꝓyp¬
tere fortior est nobis: sapienter opprimamus
eum ne muttiplicatus uł ip̃e contra nos insur¬
gat. uł addatur hostibus nostus: et egrediatur
liber. Imposint ergo eis graues anganas oꝑm.
Ambus fracti. nonuacarent amplexibus ꝙ ma¬
gistros opni p̃fecit eis hebreos s magistris oꝑ̃m
p̃fecit egyptios: ut dinuis astligerent eͣs co¬
xerunt ergo lateres ex quibus edificauerunt re¬
gi cuntates tabernaculorum: phiton eo mies¬
sem ciuitates quid̾ petuis erant s non erant. ta
ideo murauit eas pħao ut ibi poneiet armatos:

Expanded text:
equitur Exodi, non alia ata, sed propter fastidium tollendum in Genesi. Haec autem secunda partitio Graece dicitur Exodus, Latine Exitus. Odos enim iter vel via dicitur. Agit enim de exitu Israel de Aegypto. Hebraice Elesmoth, a principio libri, et sonat, haec sunt nomina, sicut nos a sub quo natus est Moyses. Regno autem translato ad aliam domum, rex ille ab hoc quasi novus, ignoravit beneficia Joseph, quae contulerat Aegyplus Israel fere fortior est nobis; sapienter opprimamus eum, ne multiplicatus, vel ipse contra nos insurgat, vel addatur hostibus nostris, et egrediatur liber. » Imposuit ergo eis graves angarias operum, quibus fracti non vacarent amplexibus, et magistros operum praefecit eis Hebraeos, sed magistris operum praefecit Aegyptios, ut durius affligerent eos. Coxerunt ergo lateres ex quibus « aedificaverunt regi civitates tabernaculorum, Phithon et Ramessen. » Civitates quidem prius erant, sed non erant taideo muravit eas Pharao, ut ibi poneret armatos,
Abbreviated transcription (Latin):
uat ergo dominus ad moy.
Egredere ad aquas ad pħaonem & dic
ei quod so si noluerit dimittere ppłm
meum mittam in omnem terram .e. ome
genus muscarum et faciam in die illa mi¬
rabilem terram iessen que habebit tranquil¬
litatem et fcm̃ est ita. et uenit grauissia¬
raliter diceretur. pro quo locutionis est
uestro in terra hac. Qui dixerunt non pos
gyptii coram eis lapidibus nos obruent.
taurum enim adorabant in honore api
uaccam pro yside. ouem pro amione. Uñ
abhominabile erat eis occidi hec uel comedi¬
nisi dis suis et ait pħao. Ite indesertum
u̾m longuis ne habeatis. Rogate pro me.
gis. dicit iose quod in nimera muttitudo
pediculorum egyptus pullulauit ex inti¬
moysi dic pħaoni si retinuent
populum cias inducã pestem grauẽ¬

Expanded text:
t ergo Dominus ad Moysen: Egredere ad aquas ad Pharaonem, et dic ei quod si noluerit dimittere populum meum, mittam in omnem terram Aegypti omne genus muscarum, et faciam in die illa mirabilem terram Gessen, quae habebit tranquillitatem . » Et factum est ita. « Et venit musca graraliter diceretur. Pro quo LXX posuerunt «vestro in terra hac. Qui dixerunt: Non posgyptii coram eis, lapidibus obruent nos. » Taurum enim adorabant in honorem Apis, vaccam pro Iside, ovem pro Ammone, unde abominabile erat eis occidi haec, vel comedi. « Et ait Pharao: Ite in desertum; verumtamen longius ne abeatis; rogate Dominum pro me. gis, dicit Josephus, quod innumera multitudo pediculorum Aegyptiis pullulavit, ex interiMoysi: Dic Pharaoni, si retinuerit populum meum cras, inducam pestem grave
Abbreviated transcription (Latin):
et morientur omiua animantia egyptinec
determinandum non est. ꝙ sine mutto tẽ¬
proris interuallo forte hec fc̃a non sunt.
et potuerunt aliunde hr̃e itm ammanta
pro hac etiam dicit iose. qr
dominus regionem eorum¬
impleuit. quibus et ip̃i cõ¬
sumetantur et terra agri¬
colis midabatur o in gra
uatum est cor phara omc¬
et noluit duittere ppłm

Expanded text:
tua sunt animantia Aegypti , determinatum non est, quia sine multo temporis intervallo forte haec facta non sunt, et potuerunt aliunde habere iterum animantia. Pro hac etiam dicit Josephus,currit, Dominus regionem eorumimplevit, quibus et ipsi consumebantur, et terra agcolis nudabatur. « Et vatum est cor Pharaoet nolu
Abbreviated transcription (Latin):
clic ad aaron. Extende uirgam ⁊ ꝑcute
puluerem terre et sint emphes in omi
teria .E. et factum est ita. Sunt autem cimphes
musce a deo subtiles. ut uisum uisi acute cer¬
nentes effugiant et corpus cui in sidrint acerbo
terebant stimulo fecerunt q malefici simuliter
ut educerent cimphes & non potuerunt. dixe
Sicut eium per dexteram filius sic ꝑ digitũ
cerunt non in primo. uł sod̾o et dicit hoc fc̃m.¬

Expanded text:
ron: Extende virgam. Et percute pulverem terrae, et sint sciniphes in omni ti . » Et factum est ita. Sunt autem sciniphes muscae adeo subtiles, ut visum nisi acute cernentis effugiant, et corpus cui incident acerbo terebrant stimulo. « Feceruntque malefici similiter, ut educerent sciniphes, et non potuerunt. ESicut enim per dexteram Filius, sic per digitcerint, et non in primo, vel secundo. Et dicit hoc
Abbreviated transcription (Latin):
o stendam in te fortitudinem meã
et narretur nomen meum i omĩ t̾ra.
en pluam. hac ip̃a hora cras grandinem qͦ
qualis non fuit inegypto usq in diem
hanc. nͨ etiam in partibus. yper boreis cort¬
grega que habes in agro. hottunes & ium̃
ta foris inuenta grandine morientur.
Qui ergo timuit de seruis pħaonis dñm.
confugẽ fecit seruis et iumenta ĩ domoc.
et percussit grãdo cuncta que fuerant in
agris et herbam et lignum regionis con¬
fregit. or deum seͣsum est quia iam uitens
erat & linim quia iam folliculos g̾mina¬
rat. Triticum uero & pha quod eit gran
genus frumento grossius non sunt lesa

Expanded text:
ostendam in te fortitudinem meam, et narretur nomen meum in omni terra. Et pluam hac ipsa hora cras talem grandinem, qualis non fuit in Aegypto usque in diem hanc , » nec etiam in partibus hyperboreis. « Congrega quae habes in agro, homines enim et jumenta foris inventa grandine morientur. Qui timuit de servis Pharaonis Dominum, confugere fecit servos et jumenta in domos. Et percussit grando cuncta quae fuerant in agris, et herbam et lignum regionis confregit. Hordeum laesum est, quia jam virens erat; et linum, quia jam folliculos germinarat. Triticum vero et far, » quod est grani genus, frumento grossius, « non sunt laesa,
Abbreviated transcription (Latin):
egyptiet ut dicit iose orte inbreui morie¬
bantur q putres centibus cadauerb. fecorni¬
mis norius exalabat ex aqua ĩmo Dam
quasi domestice domos intrantes sepe inci¬
lns et potibus & lectis in uerebantur. fece¬
runt a malefici similiter. Sinit ã tita gene¬
ra ranarum unum fluiuale et uoeale ali¬
ud minimum quod ꝙ calamitum dicitur
pharao ãd eos. Orate dnm ut auferantur
rane a nobis. & dimittam populum. Et cla¬
mauit moy. ad dñm d mortue̾ sunt. ui¬

Expanded text:
e ut dicit Josephus, ortae, in brevi moriebantur, et putrescentibus cadaveribus fetor nimis noxius exhalabat ex aqua, imo quaedam quasi domesticae domos intrantes saepe in cibis, et potibus, et lectis inveniebantur. « Fecerunt autem et malefici similiter. » Sunt autem tria genera ranarum, unum fluviale, et vocale; aliud minimum, quod et calamitum dicitur; Pharao ad eos: « Orate Dominum, et auferentur ranae a nobis, et dimittam populum. Et clamavit Moyses ad Dominum, et mortuae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
cum egredeietur ad a quas et dices in hoc scies
Et percuissit a aron a quam fluminis & uerte¬
tur. uersa est in sanguinem & fuit sanguis
in omni terra egypti influiuis nus et pa¬
ludibus. forte non in omrubus s in his qiue
manabant de nylo.et in uasis domorum tã
ligneis quam saxeis foderunt q puteos egỹp¬
tii percututum fluminis et inuenerunt
eẽt mutatus. Egyptiis uero non solum colo¬
re s etiam sapore amaro. cruorem p̃ferebat
Un potsis uidetur quod alibi quam in nylo
.uiI. diebus de qua dicit iose quod pharao
timens pro ea & hesitans hebreos abire per¬
misit. Cumq malum fuisset reuelatum:

Expanded text:
cum egredietur ad aquas, et dices: In hoc scies, « Et percussit Aaron aquam fluminis, et versa est in sanguinem; » et ut fuit sanguis in omni terra Aegypti, in fluviis, rivis et paludibus. Forte non in omnibus, sed in his quae manabant de Nilo, et in vasis domorum tam ligneis quam saxeis. « Foderuntque puteos Aegyptii per circuitum fluminis, et invenerunt esset mutatus; Aegyptiiis vero non solum colore, sed etiam sapore amaro, cruorem praeferebat. Unde potius videtur, quod alibi quam in Nilo septem diebus. De qua dicit Josephus quod Pharao timens pro ea, et haesitans, Hebraeos abire permisit. Cumque malum fuisset relevatum,
Abbreviated transcription (Latin):
ac eum ecos ꝯ stitui te deum pħaonis .i.
potentem in ip̃o. et in terra eius ficere
moysi et iecit eam in terram corã n pha
proicientes singuli uirgas suas que u̾se
sunt indracones. S deuorauit nrga aa¬
ron uirgas eorum. Et sciendumq ma¬
gi oculos spectancium deludebant uel
mundum et subito seminea rerum de
giubus ħ agitur: afferunt.

Expanded text:
as eum. Ecce constitui te Deum Pharaonis, » id est potentem in ipso, et in terra ejus facere Moysi, et jecit eam in terram coram Pharaoprojicientes singuli virgas suas, quae versae sunt in dracones, sed devoravit virga Aaron virgas eorum. » Et sciendum quia magi oculos spectantium deludebant. Velmundum, et subito semina rerum, de quibus hoc agitur, afferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
crificemus deo nr̃o in quo¬
nec contraietas nec duplicitas in eis intlłñ¬
da est. Eo enim ordine forsitam populus
fecerat egyptiis oppressis ab ethiopibus et
labores et pericula que pro eis tulerat. et
seruum suum fugitinum uoeanit. et
pio seditione dixit eum redusse. tunc rex
ait seriuis suis. Muitus est poputus quã¬
to magis erit si dederitis ei requiem ab
operibus Et precepit. ne uitra darentur
eis palee ad conficiendos lateres que com¬
operibus nocte colligendo
paleas et die lateres faciendo.¬
et idem nu̾s lat̾m exigebatur ab eis
qui et prius. flagellatiq sunt magi¬
magistris egyptu ueneruntq p̃postti fi¬
liorum isił ad phaonem et dixerunt ei
Cur iiq agis ccͣ seruostuos. Qui ait.
udcatis ocio. et i deo dicitis eamus sacrifi¬
cemus domino. ite ergo oꝑamin palee
Non dabuntur uobis. Cumq egredeient᷑
occurrerunt moysi et aaron et dixerunt
.i. ab hominabiles reddidistis coram pħao¬
ne. et ait moy. ad dit̃m. Cur misisti me

Expanded text:
crificemus Deo non contrarietas, nec duplicitas intelligenda est. Eo enim ordine forsitan populus fecerat Aegyptiis oppressis ab Aethiopibus, et commemoravit labores, et pericula quae pro eis tulerat, et servum suum fugitivum vocavit, et pro seditione eum rediisse. Tunc ait rex servis suis: « Multus est populus: quanto major si dederitis ei requiem ab operibus? » Et praecepit, ne ultra darentur eis paleae ad conficiendos lateres, quae comoperibus, nocte colligendo paleas, et die lateres faciendo, idem numerus laterum exigebatur ab eis, qui et prius. Flagellatique sunt magagistris, Aegyptii. Veneruntque praepositi filiorum Israel ad Pharaonem, et dixerunt: « Cur iniqua agis contra servos tuos? Qui ait: Vacatis otio, et ideo dicitis: Eamus, sacrificemus Domino. Ite ergo, operamini, paleae non dabuntur vobis. » Cumque egrederentur, « occurrerunt Moysi, et Aaron, et dixerunt» id est abominabiles reddidistis, « coram Pharaone. Et ait Moyses ad Dominum: Cur misisti me,
Abbreviated transcription (Latin):
pium uel a iosue ingalgalis. ⁊ ñ ubi nos hi̾ns
petram hebreus ht̃ aciem & dicit acutissintaᷤ
aciem nouaculam. uñ et uidei nouaculis cir¬
cum cidunt. fabulantur. tñ quid̾ hebrei usq
ad do̾ circuncisionem fcãm petra s quia in

Expanded text:
pium, vel a Josue in Galgalis. Tamen ubi nos habemus « petram, » Hebraeus habet « aciem, » et dicit « acutissimam aciem novaculam. » Unde et Judaei novaculis circumcidunt. Fabulantur quidam Hebraei, usque ad David circumcisionem factam per petram. Sed quia in
Abbreviated transcription (Latin):
ulit ergo moy. indrem et
liberos et imponens sr̃ asiñ
profectus est. Cumq eg̃t initin̾e
inouiersorio ut comederet occurrit ei
dominus ent ⁊ angelus euagiiato gla¬
Uorem ducebat et filios &e uoluntatem oi.¬
eent enim imprdimento uel quia puerum
dum est ilł qui dicunt alterum remansisse
cum ietro. cum supra ait liberos. tulit ylico
sephora acutissimam petram. et cirtumcidit
p̃punum filiisui. Tegit q pedes eius et ait sp̃õ¬
sus sanguimim tu michi es. Et dimisit eum
pedes eius intłłndum est. Sangius tetigit
pedes eius pium. puĩ uł angłi. uñ irata ait
uiro. Es ne michi uir sangumum .i. an ex
diugio tuo tm̃ scelus teneor agete. fundam
sanguinem filii mei: Et reerssit ip̃a ab eo
uel angelus. hebreus ita ht et tetigit pedes
tu michi es .i. tu gener patris mei ideo es fa
effusus est ad placandum angelum: quitibi
morte minabatur. et dumsit angelus moy¬
sen quod in hebreo patet.tsĩ hebreus habet

Expanded text:
ulit ergo Moyses uxorem, et liberos, et imponens super asinum profectus est. Cumque esset in itinere in diversorio, ut comederet, occurrit ei Dominus, id est angelus, evaginato glat, quia uxorem ducebat, et filios contra voluntatem Dent enim impedimento. Vel quia puerum dum est illis qui dicunt alterum remansisse cum Jethro, cum supra ait liberos. « Tulit illico Sephora acutissimam petram, et circumcidit praeputium filii sui, tetigitque pedes ejus, et ait: « Sponsus sanguinum tu mihi es; et dimisit eum pedes ejus, » intelligendum est, sanguis tetigit pedes pueri, vel angeli. Unde irata ait viro: Esne mihi vir sanguinum, id est an ex conjugio tuo tantum scelus teneor agere, ut fundam sanguinem filii mei? Et recessit ipsa ab eo, vel angelus. Hebraeus ita habet: « Et tetigit pedes tu mihi es, » id est tu gener patris mei ideo factuseffusus est, ad placandum angelum, qui tibi mortem minabatur. « Et dimisit angelus Moysen, » quod in Hebraeo patet. Tamen Hebraeus habet, «
Abbreviated transcription (Latin):
indeserto. Cuniq minass gregem ad inteniora
deserti uenit ad montem dei syna. qui et inqͣ¬
dam parte sui dicts est oreb et apparuit ei dñs
inflamina iguis in i  rubi. Ignis a̾ ĩuditatẽ
rubi de pascebeit inuaius. Erat a̾mons ad pa¬
sturem. egregius. et herbul abundans ꝙ pasto
tare et ait mopses. uadam et uidebo uisionem
hanc magnm et uocauit eum dominus deru¬
boet ait. moyses.C.. Rdit. ad sum et dominus¬
tolle calciamen a tua locus enim inquo stas
terra sancta est. Et ait egosum deut abrabam
puli meiꝰ in egypto a descendi ut liberareem eũ
et educameum in terram fluentem lacte et
melle ad loca chananei ethei amorrei ferereie
tacuit et fere ubiꝙy tacctur. nsi in deuterono¬
nno. S ueni mittante ad pħaonem ut edu¬
cas poputum meum deegypto. Et dixit ei
te. cum eduxeris populũ habebis signum qd̾
suꝑ montem istum qͣsi dre ꝙͣ tunc uidebis qd̾
ego fui tecum & eduxi te helpei tñ termnant¬
nomen eius. cui dominus. Ego sum. qui suͥ

Expanded text:
in deserto. Cumque minasset gregem ad interiora deserti, et venit ad montem Dei » Sinai, qui et in quadam parte sui dictus est Horeb, « apparuit ei Dominus in flamma ignis in medio rubi . » Ignis autem viriditatem rubi depascebat innoxius. Erat autem mons ad pasturas egregius, et herbis abundans, quia patare. Et ait Moyses: « Vadam, et videbo visionem hanc magnam. » Et vocavit eum Dominus de rubo, et ait: « Moyses, « Tolle calceamenta tua; locus enim in quo stas terra sancta est. » Et ait: « Ego sum Deus Abrahampuli mei in Aegypto, et descendi, ut liberarem eum, et educam eum in terram fluentem lacte et melle, ad loca Chananaei, Hethaei, Amorrhaei, Pherezaei, tacuit, et fere ubique tacetur, nisi in Deuteronomio: « Sed veni, mittam te ad Pharaonem, ut educas populum meum de Aegypto. » Et dixit ei te. Cum eduxeris populum meum de r montem istum. » Quasi dicat: Tunc videbis quod ego fui tecum, et eduxi te de terracam eis? Cui Dominus: Ego sum qui sum.
Abbreviated transcription (Latin):
in mirabilibus meis nec exibitis uacuis postu
hebrei postulasse ut dono darent s uius ẽ qd̃
et expauit moy. ita ut fugeret. et dixit dñs
apprehende candam eius et cum tenuisset
uersa est inunrgam. In hebreo enim coliħ fe¬
mini geners est. et ait hoc signum facies ut
insimnti & retraxit ꝙ protulit et erat in¬
similis carm relique et it̾m: Si neq his du¬
obus signis credent sume aquam fluminis
et funde super terram andam os uertetur ui
sanguinem et ait moyses obsecto domine
mitte alium. Nam impedicioris lingue fa¬
ccus sum ex quolocutus es ad seritum tuũ
age igitur. docebo te & ero tecum. at ille.e
secrodomine intite quem misurus es &¬
quasi turbatus ait aaron frater tuus elo qñs
est et ip̃e egredietur in occursum tinm gau¬
dens pone uerba mea in ore eius et ostendã¬

Expanded text:
in mirabilibus meis. Nec exibitis vacui, sed posHebraei postulasse ut dono darent, sed verius est quod Et expavit Moyses ita ut fugeret. Et dixit Dominus: Apprehende caudam ejus. Et cum tenuisset, versa est in virgam . » In Hebraeo enim coluber feminini generis est. Et ait, hoc signum facies, ut in sinum. Et retraxit, et protulit, et erat similis carni reliquae. Et iterum: Sed neque his duobus signis credent. Sume aquam fluminis, et funde super terram aridam, et vertetur in sanguinem. Et ait Moyses: Obsecro, Domine, mitte alium; nam impeditioris linguae factus sum, ex quo locutus es ad servum tuum, Age igitur docebo te, et ero tecum. At ille: Obsecro, Domine, mitte quem missurus esquasi iratus ait: Aaron frater tuus eloquens est, et ipse egredietur in occursum tuum gaudens. Pone verba mea in ore ejus, et ostenda
Abbreviated transcription (Latin):
michi fas est dicere. ua de congrega semores
isrł et diees eis quod apparui tibi in rubo. et
misi te ad liberandum eos. et ingredientur
tecum ad regem egypti & dices ad eum. deus
hebreorum uocauit nos. Ibimus uiam triũ

Expanded text:
mihi fas est dicere: « Vade, congrega seniores Israel, et dices eis, quod apparui tibi in rubo, et misi te ad liberandum eum, et ingredientur tecum ad regem Aegypti. Et dices ad eum: Deus Hebraeorum vocavit nos. Ibim
Abbreviated transcription (Latin):
sonite caathite merarite. filii cahat am¬
tam de iocabeth aaron moyses et marta
mar. Elearar accepit uxorem de filiabus
phanuel que peperit ei phinees. Iste eil
moyses et aaron. quibus locutus est dñs
in terra egypti. hoc addroit esdras ut
quidam dicunt uel moyses. de se tamꝙͣ
de alio locutus est:¬

Expanded text:
 Caathitae, Meraritae. Filii Caath Amram de Jocabea, Aaron, Moyses et Maria.mar. Eleazar accepit uxorem de filiabus Phanuel, quae peperit ei Phinees; iste est Moyses, et Aaron, quibus locutus est Dominus in terra Aegypti. Hoc addidit Esdras, ut quidam dicunt. Vel Moyses de se, tanquam de alio locutus est
Abbreviated transcription (Latin):
seuntes pastores usq in bethleem mue¬
nerunt uerbiim quod fcm̃ erat ad eos
et qui audiebant mirabantur sr̃ his qu
conseruabat omnia uerba hec oferens in
corde suo dequa natus est iħc ut puta¬
batur filius ioseph xp̃i emin generatio
sic erat᷑ pͣama quidem conditio hominis
de terra. Scd̃a de latere umi. Tertia eximo
et femina. quaita sic erat ut sine uiro nã
appropriata etrum locutione prondĩe
generatio ruerunt intercia derinna ge̾¬
neramur in quarta deruma susci iami᷑ oc̃ta¬
puerum et declarauerunt nomen enui
ẽẽ ih̃m ꝙ Ipositum erat ab angelo pͥ¬

Expanded text:
seuntes pastores, usque Bethlehem invenerunt verbum, quod factum erat ad eos, et qui audiebant, mirabantur super his quconservabat omnia verba haec, conferens in corde suo, de qua natus est Jesus, ut putabatur filius Joseph . » Christi enim generatio sic erat: Prima quidem hominis conditio de terra, secunda de latere viri, tertia ex viro et femina, quarta sic erat, ut nasceretur appropriata circumlocutione pro nominma et secunda generatio ruerunt, in tertia de ruina generamur, in quarta de ruina suscitamur. Octapuerum, et declaraverunt nomen ejus Jesum, quod impositum erat ei ab angelo pr
Abbreviated transcription (Latin):
pastores erant uno miliaro abetleẽ
in regione eadem custodientes iugi
ntroqi solsticio iugilias noctis custodire ob
ex usu cohabitantium. Inoleuerat ⁊ occe
angelus dñi stecit tuxta illosannuntiãs
eis saluatorem natum in becleem ⁊ insig¬
num pu̾m positum in presepio nuntia

Expanded text:
pastores erant secundo milliario a Bethlehem, in regione eadem custodientes vigilutroque solstitio, vigilias noctis custodire ob ex usu cohabitantium inoleverat. « Et ecce angelus Domini stetit juxta illos, annuntians eis natum Salvatorem in Bethlehem, et in signum positum puerum in praesepio nuntia
Abbreviated transcription (Latin):
Inmedio diuim aĩalium cogͥnos ceris etiam
in picturis eccłarum que sunt quasi libri
laicorum hec representatur nobie
atus est autem saluator amuo
regni angusti cesaris .xi. uͦannos¬

Expanded text:
« In medio duorum animalium cognosceris. Etiam in picturis ecclesiarum, quae sunt quasi libri laicorum hoc repraesentatur nobis. Natus est autem Salvator anno regni Augusti Caesaris qua
Abbreviated transcription (Latin):
liconostre habitabilis eẽ dr᷑ pronisum
est ut in ea in choare᷑ ⁊ dem̃ per ccũstãtes
regiones alii presides pioseguerent᷑. uł for¬
in regione alegato cesaris. tertia regionũ
inorbe coram cesare hic peunum iudea fcã
est stipendiarta romanus ħ descriptio quot
anus fieu indetur ꝙ in euangelio legit᷑
magister nester non soluit ħ anno trbu¬

Expanded text:
lico Zonae habitabilis esse dicitur, provisum est ut in ea inchoaretur, et deinde per circumstantes regiones alii praesides prosequerentur. Vel forin regione a legato Caesaris, tertia regionum in urbe coram Caesare. Hic primum Judaea facta est stipendiaria Romanis, haec descriptio singulis annis fieri videtur, qui in Evangelio legitur: « Magister vester non sol
Abbreviated transcription (Latin):
sorio dr᷑ qma fenuim inquo racuit ib̃c dela¬
tum est rom e abelena ⁊ est in eccła sancte
marie maioris in fiabasilicam non longe a
presepio quiescit le. pauta quoq ⁊ eutho¬
chi inbechleem quiescunͣt᷑ difficile enim fu¬
erat pauperibus ꝓfrequencia multorum
re domos ⁊ in cõi transitu qui erat inter du¬
as domos opeiimentum habens quod diuͣso¬
rium dr᷑ se receperunt sub quo cii es ad col¬
loquend̾ its comncendum indiebus ocisł pro

Expanded text:
itur quod fenum in quo jacuit Jesus, delatum est Romam ab Helena, et est in ecclesia Sanctae Mariae Majoris. Intra basilicam, non longe a praesepio quiescit Hieronymus. Paula quoque et Eustochium in Bethlehem quieseunt. Difficile fuerat pauperibus, prae frequentia multorumre domos, et in communi transitu, qui erat inter duas domus, operimentum habens, quod diversorium dicitur, se receperunt, sub quo cives ad colloquendum, vel ad convisendum in diebus otii, vel pro
Abbreviated transcription (Latin):
cesar num regionum in orbe q̃ romane sub
regione num quoq capitum inqualibet
ciuitate pe ceperat ut de suburbanis op¬
pidis uicis ⁊ plagis ad suam ⁊ftuerent cõ¬
fluerent homines cantatem ⁊ maxime ũ¬
rent uñ trahebant originem ⁊ quisq dena¬
rtum argenteum precii. x nontnorumu¬
sualium uñ ⁊ denarnus dicebatur: presidi
nominis. et quia nũs eorum quia capite

Expanded text:
merum regionum in orbe, quae Romanae suberegione, nomina quoque capitum in qualibet civitate, praeceperat, ut de suburbanis oppidis, vicis, et pagis ad suam confluerent homines civitatem, et maxime urent, unde traherent originem, et quisque denarium argenteum pretii decem nummorum usualium, unde denarius dicebatur praesidi ptionem nominis. Et quia numerus eorum, qui censi
Abbreviated transcription (Latin):
erant. Et cum iecubuisset it̾m docuit eos qͣre
ħ fecerat ineremplum. si nuituo sibi subueni¬
endi. ⁊ intypum mutuo dimittendi iniurias
⁊ mutuo subuemiendi peccantibus orandoꝓ eis.
unde ⁊ dñs subdidit. beatientis si feceritis eã:
ꝙ de sola ablutione pedum non dirissec

Expanded text:
erant. Et cum recubuisset iterum docuit eos quare hoc fecerat. In exemplum, scilicet mutuo sibi serviendi, et in typum mutuo dimittendi injurias, et mutuo subveniendi peccantibus orando pro eis. Unde et Dominus subdidit: « Beati eritis si feceritis ea. » Quae de sola ablutione pedum non dixisset.