comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tumentib iest clanor in locutiõe.
amaritudo in silentio. dissolutio ĩ
hylaritate. furor in tristicia ĩho¬
giatione. erectie in incessu. Rancor
in Responsione. horum mens semp
est ad irrogandas contuitlias
ualida ad tolerandas infrrmtates
ad obediendũ pigra. ad lacessend̾
uero alios importua. ad ea q̃ fa¬
cõ debet et preualet ignana. ad
ea que face̾ nec debet nec prenalet

Expanded text:
tumentibus, inest clamor in locutione, amaritudo in silentio, dissolutio in hilaritate, furor in tristitia, imprgine, erectio in incessu, rancor in responsione; horum mens semper est ad irrogandas contumelias valida, ad tolerandas infirma, ad obediendum pigra, ad lacessendos vero alios importuna, ad ea quae facere et debet et praevalet ignava, ad ea autem quae facere nec debet nec praevalet
Abbreviated transcription (Latin):
in oculo grandis. et grossa superbia
ĩ mente est. que quadã corpulentia
sui. uana. non sana. non solida. ocłm̃
mentis obsturat. ueritatem obum¬
brat. Ita ut si fuam occupantrit m̃o¬
tem. illa tu te uidere iain te qualis
es. uel qualis ẽt̃ potes non possis

Expanded text:
in oculo grandis et grossa, superbia in mente est: quae quadam corpulentia sui vana, non sana; tumida, non solida, oculum mentis obscurat, veritatem obumbrat: ita ut, si tuam occupaverit mentem, jam tu te videre, jam te talem, qualis es, vel qualis esse potes, non possis
Abbreviated transcription (Latin):
perbiente. quid de me fiet terra
⁊ cinere: Ille in celo ritimnt.
ego in sterquilimo. Quis non to¬
lerabiliorem in diuite super biam.
quam in paupere dicat. Ue michi
si tam dure in potente illo aĩadu̾¬
sum est pro eo ꝙ eleuatũ est cor
illius. nec ei profuit qi cognata
potentibs superbia ẽẽ cognosta
Quid de me exigendum est et¬

Expanded text:
 quid de me fiet terra et cinere? Ille in coelo intumuit, ego in sterquilinio. Quis non tolerabiliorem in divite superbiam, quam in paupere ducat? Vae mihi! si tam dure in potente illo animadversum est pro eo quod elevatum est cor illius, nec ei profuit quod cognata potentibus superbia esse cognoscitur; quid de me exigendum et
Abbreviated transcription (Latin):
Iudicantes iudicat. Iudicaturns pre¬
inditat. si cum tempus aduentoit nõ
promonetur ad prioratum. abbem su¬
nin aut iuindum iudicat. aut decep
natur arbitrans se non in iumoribus
occupandum. qui se ad maiora sentit
fucrit. declinare cor ems uideris
in uerba malicie ĩ octatũ gradu
qui dicitur defensio pctop. noueris
excusationes in pectatis. Ant em̃
dicit qui se excusat. non fecr. ant
uel eua comuncit᷑. a liena iuasione ex¬
est fallax et superba confessio. ꝙͣ eti
tioub arguunt᷑. scientes ꝙ si se de¬
fenderent. non sibi crederet᷑. subtiliꝰ¬

Expanded text:
judicantes, praejudicat judicaturis. Si, cum tempus advenerit, non promoveatur ad Prioratum; suum abbatem aut invidum judicat, aut deceptnatur, arbitrans se non esse minoribus occupandum, qui se ad majora sentit fuerit, declinare cor ejus videris in verba malitiae, in octavum gradum, qui dicitur defensio peccatorum, noveris excusationes in peccatis. Aut enim dicit qui se excusat, Non feci; aut,vel Eva, convincitur, aliena suasione exest fallax ac superba confessio, quam peertioribus arguuntur, scientes quod si se defenderent
Abbreviated transcription (Latin):
fison em̃ homo perisset. nisi super¬
biam suscepisset. Initium em̃ om̃ie
Inicium iustĩe necessariũ fuit ¶ di
qͦ iuiciũ om̃is pcti superbia ¶Unde
sanaretur tumor superbit. infi deꝰ
dignatus eẽt hũilis fieri: Eru¬
bescat homo eõ superbus. qm̃ frts
est hm̃ilis dens ¶ Item idem augꝰ
super io. It causa oĩ morborum cu¬
rar etur idest superbia. Descendit
factus est. Puderet te fortasse
mutari humilem hoĩem. saltẽ muta¬
re humilem deum. Quare ad phi

Expanded text:
Non enim perisset homo, nisi superbia tumuisset. Initium enim, sicuinitium justitiae necessarium fuit. Si ergo initium omnis peccati superbia; unde sanaretur tumor superbiae, nisi Deus dignatus esset humilis fieri? Erubescat homo esse superbus; quoniam factus est humilis Dtur ut causa omnium morborum curaretur, id est superbia, descendit  te factus est. Puderet te fortasse imitari humilem hominem, saltem imitare humilem Deum. Venit Fi
Abbreviated transcription (Latin):
ralib. Q̾ to quisqr hic altius eri¬
gitur. tanto curis gramoribz ouera¬
tur. eisqz ip̃is populis mente et
cogitatõe smpponituy. Unde om̃is
alta se crigit / ut inde magis sup
Homo quippe in sublimib eleuatꝰ.
tantos iupra sustinet. ꝙͣtos suppo¬

Expanded text:
am quanto quisque hic alterius erigitur, tanto curis gravioribus oneratur; eisque ipsis populis mente et cogitatione supponitur, quibus alta se erigit, ut inde magis cunctis Homo quippe in sublimibus elevatus, tantos super se sustinet, quantos suppo
Abbreviated transcription (Latin):
teprubili dei Indicio. postꝙͣ pͥma fla¬
gitia impunitas sequitur. exꝑta
doluptas libenter Repetitur. Repe¬
tita blanditur. concupiscenͣ. remi¬
iuscente sopitur Rato. ligat᷑ cõsue¬
ins. et diuim amoris oblitus. dicat
insipiens in corde suo. non est deus.
iam in differenter licitis pro Illicitꝭ
utitur. Iam ab illiitis cogitandis.
patrandis. Innestigandis. animus.
manus. pedes. non prohibentur.
Ehed quicquid in cor. in bucc̃ã. illis¬
ad ianum uenit. machinat᷑. garrit
et operatur. maliolus. ma lilo quꝰ

Expanded text:
terribili Dei judicio prima flagitia impunitas sequitur, experta voluptas libenter repetitur, repetita blanditur. Concupiscentia reviviscente sopitur ratio, ligat consueionis divinique timoris oblitus, dicat insipiens in corde suo: Non est Deus . Jam indifferenter libitis pro licitis utitur, jam ab illicitis cogitandis, patrandis, investigandis animus, manus, vel pedes non prohibentur: sed quidquid in cor, in buccam, ad manum venerit, machinatur, garrit et operatur, malevolus, vaniloquus,
Abbreviated transcription (Latin):
et qd̵ intendat non accendit. obliui¬
scitur intẽtionẽ. dum amplectit᷑ opĩo¬
nem. qui lz de omi alia re. plus cre
ant sola operũ ostentatione. suã pre¬
ferat Religionem. sr intimo cordis
credat affctũ. se om̃ib sanciore. et
quicquid de se laudatũ agnourrit.
non ignorantie. ant beniuolenͤ. lau¬
datoris. s sins meritis arroganter

Expanded text:
et quod intendat non attendit. Obliviscitur intentionem dum amplectitur opinionem. Quique de omni alia re plus sibi o tenus, aut sola operum ostentatione suam praeferat religionem, sed intimo cordis credat affectu omnibus se sanctiorem: et quidquid de se laudatum agnoverit, non ignorantiae aut benevolentiae laudatoris, sed suis meritis arroganter
Abbreviated transcription (Latin):
ita dicit. Qui antea in suo oppi¬
do. uel uito uix cogniti fuerunt
modo crrcũeuntes prouĩtias. cupia
frequẽtantes Regum notitias. et¬
principum familiaritates assecuti
Idem. Nec erigant teruitẽ. si so¬
cientur eis ad quos foris accede᷑
nõ audebant. Is sursum cor hẽant
et terrena uana nõ querãt. Nec
incipiant mosteria dinitib ẽẽ
utilia non pauperib dum dinite
illit humiliantur. et pauperes il¬

Expanded text:
 qui antea vix in suo vico vel oppido cogniti fuerant, modo circumeuntes provincias et curias frequentantes, regum notitias, principumque familiaritates assecuti 2. Nec erigant cervicem, quia sociantur eis, ad quos foris accedere non audebant; sed sursum cor habeant, et terrena ac vana non quaerant, ne incipiant esse monasteria divitibus utilia, non pauperibus, si divites illic humiliantur, et pauperes il
Abbreviated transcription (Latin):
Regula loqui᷑. Non extollant᷑ si
coni uite aliquid de suis facul¬
tatib contulerũt. Nec de sus di¬
uiciis magis superbiant si eas ĩ
moͣsterio partunt᷑ ꝙͣ si eis ĩ scło
fruerentur. Quid prõdest dis¬
per gendo dare pauperib. cum
uitias contenmendo ꝙͣ fuerat
um est hoc. unde et humilis hĩt
qui gestatur a talibus. nõ scte
nouitatis est meritũ. s priste
uetustatis opertulum. ¶ Circa¬

Expanded text:
gloriari. Nec extollantur, si communi vitae aliquid de suis facultatibus contulerunt; ne de suis divitiis magis superbiant, quia eas in monasterio partiuntur, quam si eis in saeculo reant Et quid prodest dispergendo dare pauperibus et pvicias contempnendo quam fuerat um est hoc, et humilis habitus, qui gestatur a talibus, non sanctae novitatis est meritum, sed priscae vetustatis operculum. Veter
Abbreviated transcription (Latin):
¶xuperbia cordis est qñ homi
ĩ oculis suis magniis est. cõtra
quem sapient orat dicens. Ex tol¬
lentiam ocłorũ ne dederis michi.
Et alibi. Ut qui sapientes estis
in oculis uñs. ¶Exuperbia ous¬

Expanded text:
Superbia cordis est, quando homo in oculis suis magnus est. Contra quam Sapiens orat, dicens: Extollentiam oculorum meorum ne dederis mihi . Et alibi: Vae qui sapientes estis in oculis vestris! Superbia o
Abbreviated transcription (Latin):
contempnat᷑. undeplus amari
merebatur. Que maior ini quitas
ꝙͣ cum de poten᷑ͣ dei non dubitas
tuit. Confisus tamen de multa ei
dulcedunt qͣ speras eum nolle uni¬
dicare. cum possit malum pro bono¬
odiũ tribuas pro dilectione. ꝙͣto¬
magis ad alta festinas: tantomagi
ad occasum declinas. ¶ 3. Rato. q̃r

Expanded text:
contemnatur, unde plus amari merebatur? Quae major iniquitas, quam cum de potentia Dei non dubites, condere potuit; confisus tamen de multa ejus dulcedine, qua speras eum nolle vindicare cum possit; mala pro bonis, odium pro dilectione retmagis ad alta festinas, tanto celerius ad occasum declinas. Velim tamen cur
Abbreviated transcription (Latin):
qui nulla Reila approbati. eoperi¬
entia magri. sicut aurũ fornacis
s in plumbi natura molliti a dii
operibus seruantes seculo fidem.
mentiri deo. per tousuram noscũt᷑¬

Expanded text:
qui nulla regula approbati, et experientia magistra, sicut aurum fornacis; sed in plumbi natura molliti, adhuc factis servantes saeculo fidem, mentiri Deo per tonsuram noscu
Abbreviated transcription (Latin):
stributine iusticie in hoc ꝙ diuersis ꝑ¬
somis diuersa tribunntur. secundum
proportiones ad dignitates persona¬
rum ¶Hi ergo aliquis possideret di
gnitatem illam persone. propter quã
id quod ei confertur. est ci debitũ
non erit acceptio per sone. scd cause
¶nde qloͣ dicit super illud ad exh
discerunt non personas. Puta si
aliquis promoncat aliquem ad ma¬
gistrum propter sufficientiam scie
hic actenditur causa debita non ꝑ¬
sona ¶ESi autem aliquis tousideret
in co cui aliquid confert. non id
propter qd̾. io qd̾ ei datur esset ei
proportionatum. uel debitum uel¬
debatum. sed solum hoc qd̾ est este ho¬
mo. puta petrus aut martuus.
est acceptio persone. quia non tri¬
buitur ei propter aliquam causam
que faciat eum dignum. sed simpłr
accribuit᷑ persone ad personam.
aut Refertur quetunq condic̃o non
facient ad causam propfer ꝙͣ sit di¬
gnus hoc dono. Puta si aliquis pro¬
moncat aliquem ad prelationem uel
magisterium. uel quia est dines. uel

Expanded text:
stributivae in hoc quod diversis personis diversa tribuuntur secundum proportiones ad dignitates personarum. Si ergo aliquis consideret illam proprietatem personae propter quam id quod ei confertur est ei debitum, non est acceptio personae, sed causae; unde Glossa super illud ad Ephdiscernit, non personas; puta si aliquis promoveat aliquem ad magisterium propter sufficientiam scientiae, hic attenditur causa debita, non persona; si autem aliquis consideret in eo cui aliquid confert, non id propter quod id quod ei datur, esset ei proportionatum, vel debitum, sed solum hoc quod est iste homo, puta Petrus vel Martinus, hic est acceptio personae; quia non attribuitur ei aliquid propter aliquam causam quae faciat eum dignum, sed simpliciter attribuitur personae: ad personam autem refertur quaecunque conditio non faciens ad causam propter quam sit dignus hoc loco; puta si aliquis promoveat aliquem ad praelationem vel magisterium, quia est dives, vel
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Memor sit semper abbas. qr
doctrine sue. suel discipłorum o bedi¬
entie. utrarũq Rerum in tremtdo in¬
dicio dei. fienda erit discussio.
Sciatq abbas. culpe pastoris ĩ¬
cũbẽ. quicquid in ouib pat̾familias.
utilitatis ninus poterit Inuemre.
Tĩ iterum liber erit. ut si inqͥeto
uel mobedienti gregi. pastoris fu̾it
om̃is diligentia actributa. et mor¬
bidis earum accib. uniuer sa fucoit
cura exhibita. pastor earum. in
iudicio domini. absolutus id est. li¬

Expanded text:
tur. Memor semper abbas, quia doctrinae suae, vel discipulorum obedientiae, ambarum rerum in tremendo judicio Domini facienda erit discussio. Et sciat abbas culpae pastoris incumbere, quidquid in ovibus paterfamilias utilitatis minus potuerit invenire. Tandem iterum erit liber, ut si inquieto vel inobedienti gregi pastoris fuerit omnis diligentia attributa, et morbidis earum actibus universa fuerit cura exhibita, pastor eorum in judicio Domini absolutus dicat
Abbreviated transcription (Latin):
Andiant qui sine duce. et pre¬
ceptore. uias uite ingredi non
formidant. Ip̃i sibi in arte spñali
existentes. et disciputi pariter
et magistri. Non sufficit hoc
etiam. Coaceruant sibi disciplõs
Coci duces cecorum ¶Qmulti
rantes a stucias sathane. et cogi¬
tationes ip̃ius. factum est ut qũi
spũ ceperant. carne consinimarẽ¬
tur. au ducti pariter. lapsi damꝑ¬
nabiliter ¶ Uideant promee qui
hinoi sunt quomo cante ambulẽt.
Et eductori dat manũ. qui dare
dissimulat preceptori. Et quidi¬
nuttit onts in pascua. absq tusto¬
de. pastor est non omumi s lupoꝵꝵ.¬

Expanded text:
qui sine duce et praeceptore vias vitae ingredi non formidant; ipsi sibi in arte spirituali existentes et discipuli pariter et magistri. Non sufficit hoc: etiam coacervant discipulos sibi, caeci duces caecorum. Quam multi rantes astutias Satanae et cogitationes ipsius, factum est ut qui spiritu coeperant, carne consummarentur, abducti turpiter, lapsi damnabiliter. Videant proinde qui ejusmodi sunt, quomodo caute ambulent, et dissimulat praeceptori. Et qui dimittit oves in pascua absque custode, pastor est non ovium, sed lupo
Abbreviated transcription (Latin):
ronagum. qui tota uita sũa. peri
diuersas prouincias. frie. aut
quaterins diebus. per diuer sas ti
cellas hospitantur. semper uagi.
luptatib. et oule illerebris serni¬
entes. Et per om̃a deteriores sara¬
baytis. De quorum omniũ miserri
ma conuer satione. meluis est silere

Expanded text:
rovagum: qui totam vitam suam per diversas provincias ternis aut quaternis diebus per diversorum cellluptatibus et gulae illecebris servientes, et per omnia deteriores sarabaitis. De quorum omnium horum misera conversatione melius est silere
Abbreviated transcription (Latin):
uiiiͦ ¶ funs cenobite. est omnes su¬
ac mortificare. et crucifigere uo¬
linitates. ac secundum enuangelice
nichil de crastino cogitare. Quã
perfectionem. prorsus a nemine. nͥ
a cenobita. impleri posse certissi¬
mum est. Quem uirum ysayass
ita beatifitat. atqr collandat. Si
auerteris a sabbato pedem tuum.
facere uoluntatem tuam in die sc̃o
nieo. et glorificaueris eum. dim
non facis uias tuas. et non iuuemẽt

Expanded text:
inis quidem coenobiotae est omnes suas mortificare et crucifigere uoluntates ac secundum euangelicae nihil de crastino cogitare. quam perfectionem prorsus a nemine nisi a coenobiota inpleri posse certissimum est. quem uirum Esaias ita beatificat atque conlaudat: si auerteris a sabbato pedem tuum, facere uoluntatem tuam in die sancto meo, et glorificaueris eum dum non
Abbreviated transcription (Latin):
non corrigetur¶Miscenda est ergo¬
te. faciendo quoddam ex utroqz tempt¬
ramentum. ut nec multa asperitate
exasperentur sbditi. nec mima beni¬
gnitate soluantur. Et hoc est ꝑ¬

Expanded text:
nda foveantur. Miscenda est ergote, faciendumque quoddam ex utraque temperamentum, ut neque multa asperitate exulcerentur subditi, neque nimia benignitate solvantur. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ra doctrine sunt congona. Nanqz
plerimq doctoris uirtus perditur
si intempestine proferatur. Et epe
utro ut qd lcuius dicitut conuementi¬
a temporis congonentins aminat᷑
Ille ergo scit recte dicere. qui et
ordinate nounit tacere ¶Quid e¬
mm prodest eo tempore irascentem
tolerare ¶ Fur entẽ quippe. qui per
Iunectionem corrpit. qi ei qui non
sentiat plagas ebrio ipoint. Doc¬
toma itaqz ut perncire ad cor audi¬
entis ualeat. q̃ sibi congrua fuit ic̃¬
portm momenta perpendat. Hoc gre

Expanded text:
ra doctrinae sunt congrua. Nam plerumque dictorum virtus perditur, si intempestive proferantur. Saepe vero et quod lenius dicitur conventu temporis congruentis animatur. Ille ergo scit recte dicere, qui et ordinate novit tacere. Quid enim prodest eo tempore irascentem tolerare? Furentem quippe qui per invectionem corripit, quasi ei qui non sentiat, plagas ebrio imponit. Doctrina itaque ut pervenire ad cor audientis valeat, quae sibi congrua sint temporum momenta perpendat. Be
Abbreviated transcription (Latin):
remite. Est coutam mentem a cũc¬
tis habere terrens. eamq ꝙͣtũ
humana nubecillitas sunt. uinere
cum christo. Quem uirum des¬
Bcatus inquit uir. qui tulit Iu¬
gum ab adolescentia sna. Sede bͭ

Expanded text:
est exutam mentem a cunctis habere terrenis eamque, quantum humana inbecillitas ualet, sic unire cum Christo. quem uirum Hibeatus, inquit, uir qui tulit iugum ab adulescentia sua, sedebit
Abbreviated transcription (Latin):
bini. aut trun. aut certe singuli.
sine pasfort. non dñicis. sed sins in¬
clusi omlib. pro lege cis est dest¬
debiorum uoluptas. cum quicquid
putauerunt uł elegerint. hoc dicũt
sanctum. et qͥd noluerint hoc putãt

Expanded text:
bini, aut terni, aut certe singuli, sine pastore, non dominicis, sed suis inclusi ovilibus, pro lege eis est desideriorum voluptas: cum quidquid putaverint vel elegerint, hoc dicunt sanctum; et quod noluerint, hoc putant
Abbreviated transcription (Latin):
nachorum. hec cenobitarum discipli¬
sumpsit exordium. Nam talis extitit
in Iherosolimis. om̃is illa credentiũ
multitudo. que in actib apłorum. ca.¬
iii ᵒͦ ita describitur, muttitudins ãt
credentium. erat cor unũ. et aĩa

Expanded text:
taque coenobiotarum disciplisumpsit exordium. nam talis extitit in Hierosolymis omnis illa credentium multitudo, quae in Actibus apostolorum ita describitur: multitudinis autem credentium er
Abbreviated transcription (Latin):
quitur. Horum qui non cõnner sioms
fernore nouitio. s monastern pro¬
batione dinturna. didicerunt cont᷑
dyabolum. multorũ solatio iam doc¬
ti. pugnare. et bene instructi fra¬
terna exacie. ad singularẽ pugnã
heremi. securi iam sine consolatio¬
ne alterins. sola manu uel brachi
contra uicia carins. bel cogitatio

Expanded text:
mitarum. Horum, qui non conversionis fervore novitio, sed monasterii probatione diuturna didicerunt contra diabolum, multorum solatio jam docti, pugnare; et bene instructi fraterna ex acie, ad singularem pugnam eremi, securi jam sine consolatione alterius, sola manu, vel brachio, contra vitia ca
Abbreviated transcription (Latin):
a nonnullis sole aut indifferenter
monasteria. pro cenobiis appellari
Tamen hoc inter est. ꝙ monastermũ
nomen est diuer sorn. Nichil alind¬
amplius ꝙͣ locum. id est habitacłin
significans monachorum ¶Ce nobm
uero professionie illuis qualitatem
disciplinamqz designat. et mona¬
sterium potest unuus mo nachi
habitatio nominari¶ Tenobmꝰ
uero. appellari non potest. Nisi
ubi plurimorum habitantium
degit unita cominuno.¶ Den¬

Expanded text:
a nonnullis soleant indifferenter monasteria pro coenobiis appellari: tamen hoc interest, quod monasterium nomen est diversorii, nihil amplius quam locum, id est, habitaculum significans monachorum: coenobium vero etiam professionis ipsius qualitatem disciplinamque designat; et monasterium potest etiam unius monachi habitatio nominari: coenobium autem appellari non potest, nisi ubi plurimorum habitantium degit unita commun
Abbreviated transcription (Latin):
et non doles. Imupias pro nobis
nãq passus reliquit exemplum.
Palmis percussus. flagellis cesus.
sputis derisus. clains confixns.
spiis coronatus. couci dampnatꝰ

Expanded text:
et non dolebis de injuriis. Pro nobis namque passus reliquit nobis exemplum . Palmis enim percussus, flagellis caesus, sputis derisus, clavis confixus, spinis coronatus, cruce damnatus,
Abbreviated transcription (Latin):
ubera mea commorabe. dicit habete
istum semper. Nõ retro in humeris
sed aute pre oculis. ne portantes et
non odorantes. et onns premat. et
odor non erigat. uidentes angusti

Expanded text:
ubera commoretur. Habete illum semper non retro in humeris, sed ante prae oculis, ne portantes et non odorantes, et onus premat, et odor non erigat. Mementote qui
Abbreviated transcription (Latin):
infernũ Immergerem. ꝙ̃ pccm in
me iumcter̃e. Mallem em̃ puoꝰ
nere. cũ constet solos malos in
inferno forqueri. et solos bonos
in celi btĩtudine foueri. Capłm 2d¬

Expanded text:
infernum mergerem quam peccatum in me immitterem. Mallem enim purus nere, cum constet solos malos in inferno torqueri, et solos bonos in coelesti beatitudine foveri. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
bono. Qui uite future prenna di¬
ligẽter cogitat. mala om̃ia pñtis
despicit transitoriã. Nichardꝰ¬
suꝑ apoc̃. Quicquid mali ingrunt
patienter sustine. Toleran᷑ nãq
trãsitoͣ est corona eterna. pugna
modita. mertes magna. Pena leuis
gloria mestimabilit. Ilitioꝰ Libens¬

Expanded text:
. Qui vitae futurae praemia diligenter excogitat, mala omnia vitae pdespicit transitoriam. 6. Gr Quidquid mali ingerant, tu patienter sustine. Tolerantia namque transitoria, corona aeterna, pugna modica, merces immensa, poena levis, gloria inaestimabilis. Esto fide
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Qnapp̃. qui intelligit. non in
bonis sz in necessarns iuratõe hñdã.
Refrenet se qͣrtum p̃t. ut nõ uitatur
nnisi in necessariis cũ uidet pigrot
ẽẽ homĩes ad credendũ qd̾ utile est¬

Expanded text:
tur. Quapropter qui intelligit, non in bonis, sed in necessariis jurationem habendam, refrenet se quantum potest, ut non ea utatur, nisi necessitate, cum videt pigros esse homines ad credendum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
e tulticia em̃ siue superbia nõnũ¬
ꝙͣ simplicitas inuenitur. que sii.¬
guorat. forsitan est docibilis. si
nequit doceri. forsitan ẽ tracta¬
bilis. et ꝓpͥa est cuntat refugni sim¬
plicitati cohabitatio religionis. nͥ
sit tatis que nolit humiłiare. Ut
tam bruta. ut non possit regi uel
s⁊ salutari consilio ad laboriosã
et actuosam uitam transmutenda.
Superba añt ꝙ̃tumuis prudens
sibi uideatur dimictenda sibi est

Expanded text:
; stultitia enim sine superbia nonnunquam simplicitas invenitur; quae si ignorat, forsan est docibilis; et si nequit doceri, forsan est tractabilis. Et est propria civitas refugii simplicitati cohabitatio religionis, nisi sit talis quae nolit humiliari, vel tam bruta, ut non possit regi et tsed salutari consilio ad laboriosam et actuosam vitam transmittenda. Superba autem quantumvis prudens sibi videatur, dimittenda sibi est
Abbreviated transcription (Latin):
et omis intelligat. Et dicatur ei.
Ecce ler sub qua militare uis.
Si potes obseruare ingredere.
si uero non potes. liber disce de.
mẽsium cupricłmn. relegatur ei cła
ut sciat ad quod ingreditur. ⁊ tul

Expanded text:
er ordinem. Et dicatur ei: Ecce lex sub qua militare vis, si potes observare, ingredere; si vero non potes, liber discede. mensium circulum relegatur ei Regula, ut sciat ad quid ingreditur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
diebus pro foribus excubans ho¬
die sis susceptus. Cuins difficul¬
tatis cãm. primitus debenius agͦ¬
sceͦ. Poterit cm̃ tibi in hac uia ꝙͣ
ingredi concupiscis multũ confer¬
re. si rõc eius agnita. ad ẜuitiam
chr̃i conseqñter. ac ficut oportet
accesseris. Bicut em̃ Iume sa gliã
fideliter sermentib deo. ac scdm̃
institutõis hunioi regulam ei cohe¬
rentib repromittit᷑ in futntũ. Ita
pene grainssime p̾parant᷑ his qui
tepide cam. negligenterqz fuerunt
excquuti. Et scdm̃ hoc qd̾ professi
sunt. uel qd̾ ab omĩb eẽ credinit᷑
fructus etĩã congrnos sanctitatis
eidem exhibere neglexerunt. Me
nobis dintissime refututus elu
non quia tuam. uel oñ falutem.
non toto desiderio eupianus ample¬
cti. et his qui ad chrm conuerti cu¬
punit. etiam procul occurrẽ non
optenius. s uc tenicre recipientes
et nos apud deum lenitatis. et te
reum gramoris oncris supplicu fa¬
cercis. si ad pñs facile susceptus.
nec pondus hiiõi professionis inte¬

Expanded text:
diebus pro foribus excubans hodie sis receptus. cuius difficultatis causam primitus debes agnoscere. poterit enim tibi in hac uia quam ingredi concupiscis multum conferre, si ratione eius agnita ad seruitium Christi consequenter ae sicut oportet accesseris. Sicut namque inmensa gloria fideliter seruientibus deo ac secundum institutionis huius regulam ei cohaerentibus repromittitur in futurum, ita poenae grauissimae praeparantur his, qui tepide eam neglegenterque fuerint exsecuti et secundum hoc, quod professi sunt uel quod ab hominibus esse creduntur, fructus etiam congruos sanctitatis eidem exhibere neglexerint. melnobis diutissime refutatus es, non quia tuam uel omnium salutem non toto desiderio cupiamus amplecti et his qui ad Christum conuerti cupiunt etiam procul occurrere non optemus, sed ne temere recipientes et nos apud deum leuitatis et te reum grauioris supplicii faceremus, si ad praesens facile susceptus nec pondus professionis huius inte
Abbreviated transcription (Latin):
uerit pulsans. et illatas sͥ¬
iniuirias. et difficultatẽ i¬
gressus. post quatuor aut quinz di¬
es uisus fuerit patienter portare
et ꝑsiste̾ petitioni suc. añuat᷑ ei in¬
gressus. et sit in cella hospitũ pan¬

Expanded text:
erit pulsans, et illatas siinjurias et difficultatem ingressus post quatuor aut quinque dies visus fuerit patienter portare et persistere petitioni suae, annuatur ei ingressus; et sit in cella hospitum pau
Abbreviated transcription (Latin):
stinguat᷑ ꝑ actõm ⁊ passionẽ. utr̃q hoꝵ
ab actu spẽm sortitur. Actio qͥdẽ ab actu
qui est pͥnciͫ agendi. passio u̾o ab actu qͥ
est t̾inus motus uñ calefactõ actõ nich
aliud est qmͣ motõ q̃dam a calore ꝓcedens
calefactio u̾o passio nicħ est aᵈ qͣm motꝰ
ad calorem. Diffinitõ aũt maĩfestat rõ

Expanded text:
stinguatur per actionem et passionern, utrumque eorum ab actu speciem sortitur: actio quidem ab actu qui est principium agendi, passio vero ab actu qui est terminus motus. Unde calefactio actio nihil aliud est quam motio quaedam a calore procedens; calefactio vero passio nihil aliud est quam motus ad calorem; definitio autem manifestat rationem
Abbreviated transcription (Latin):
tellõs dũ sb̾tułr oberret ne ꝯsiliũ dums
multiplicat ꝯfundat ne fortitudo dũsi¬
dutiam p̾bet p̾cipitet ne scĩa dũ nouit
⁊ nõ diligit inflet No pietas dũ se rectitu¬
dinẽ inclinat intorq̃at Ne timor dũ plus
iusto trepidat in desꝑatõnis foneã m̃gat

Expanded text:
ter currit, aberret; ne consilium, dum se multiplicat, confundat; ne fortitudo, dum fiduciam praebet, praecipitet; ne scientia, dum novit et non diligit, inflet; ne pietas, dum se extra rectitudinem inclinat, intorqueat; ne timor, dum plus justo trepidat, in desperationis foveam mergat
Abbreviated transcription (Latin):
forsitan ꝯcedd̾ est rem publicam nõ capescẽ¬
tib qui excellenti in genio doctͥne se ded̾unt
⁊ hiis qui aut ualitudinis ⁊̃ betillitate aut
aliq̃ grauore cã ĩpediti a re publica recesse¬
rũt cũ eiꝰ ad ru̾istnͣdũ potestatẽ aliis laude̾ꝙ¬

Expanded text:
forsitan concedendum sit rem publicam non capessentibus, qui excellenti ingenio doctrinae sese dediderunt, et iis, qui aut valetudinis imbecillitate aut aliqua graviore causa impediti a re publica recesserunt, cum eius administrandae potestatem aliis laude
Abbreviated transcription (Latin):
ra spũał ad ħ ꝙ bã sit nõ nͥ int̾nsetus. sd¬
iuuat᷑ et̾nitate u̾itate caritate cãtoris.
Extͥnsetus u̾o si adunuar durnda eit tor¬
tasse solo adnuat᷑ ꝙ ĩuicem udent ⁊ de
sua societate gaudent in do̾. ¶Ad pͣ gͦ ad

Expanded text:
 intrinsecus adiuuatur aeternitate, ueritate, caritate creatoris; extrinsecus uero si adiuuari dicenda est, eo fortasse solo adiuuatur, quod inuicem uident et de sua societate gaudent in deo et quod
Abbreviated transcription (Latin):
tiue uõ solũ ht̃ memoriam sicut cet̾a
⁊̃ reminiscen ciam qiͣ sillogistice inqui¬
rendo pͥt̾itoꝵ memoriam Rum̃dĩdua¬
ponͣi mediam uit̾ estimatinã ⁊ ymagi¬
uatõmi q̃ ꝯponit ⁊ diidit forł ymagi¬
natas ut p cum ex forma ymagina¬
ta auri. ⁊ forma ymagmata montis
ꝯponinꝰ unã foem montis aurei quem
uirtus ỹma ginatina cui ⁊̃ hanc acõm
att̾buit au̾roys in liͦ quodã quẽ fecit

Expanded text:
um homo habet memoriam, sicut cetera ; sed eciam reminiscenciam quasi syllogistice inquirendo preteritorum memoriam, secundupotenciam, mediam inter estimacionem et ymaginacionem, que componit et dividit formas ymaginatas, <ut patet cum ex> forma ymaginata auri et forma ymaginata montis componimus unam formam montis aurei, quem virtus ymaginativa. Cui eciam hanc accionem attribuit Averoys, in libro quodam quem fecit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinue ⁊ siłituad. s u est siłitudo nõ
ꝙ agitur ad imitatom ałtius. uñ om̃a
ũ ꝯtinuo est equalitas ut p ĩ ymagi
magine nõ de est aliquid yma¬
giui ꝙ insit illi de quo exp̃ssa est Ma¬
dei fiłitudo que deducit᷑ a deo sicut ab
plar. hoc tale exemplatũ. Et iõ ĩ ho¬

Expanded text:
tinuo est similitudo; sed ubi est similitudo, non quod agitur ad ymitacionem alterius; unde ovum non continuo est equalitas”, ut patet in ymaginmagine non deest aliquid ymagini, quod insit illi, de quo expressa est. MaDei similitudo, que deducitur a Deo, sicut abplar hoc tale exemplatum. Et ideo> in ho
Abbreviated transcription (Latin):
uiue sp̃ib fatũ ex̾cetur sen aĩa seu to¬
ta iũ ẜuctute nꝰ siue celectib sid̾um mo¬
tibus uł angłica uirtute seu demonũ
naria sollercia seu aliquib eoꝵ seu
om̃ib fatalis series texttur de̾ quib¬

Expanded text:
s fatum exercetur seu anima seu tota inseruiente natura seu caelestibus siderum motibus seu angelica uirtute seu daemonum uaria sollertia seu aliquibus horum seu omnibus fatalis series texitur, i
Abbreviated transcription (Latin):
calua integtate femĩei geuitał utile
sem̃ ĩmittr sicut ñ pot̾ easͣ integritate
salua ex u̾o u̾gnus fluxꝰ m̃strui cruo
tus. s maturttatis ĩpulsus feminea isc̾a

Expanded text:
salva integritate feminei genitalis virile semen immitti, sicut nunc potest eadem integritate salva ex utero virginis fluxus menstrui cruortus, sed maturitatis impulsus feminea visc
Abbreviated transcription (Latin):
officinam imꝑitus intͣu̾it uidet ĩ młta
instrã quorum cãs ignorat. Et si mł̾tũ
est insipiens suꝑflua putat. Iam uero
si ĩ fornacem ĩcautus ceciderit aut ferra¬
existimat ĩ ẽẽ młta quoꝵ usum quem

Expanded text:
officinam imperitus intraverit, videt ibi multa instrumenta quorum causas ignorat, et si multum est insipiens, superflua putat. Jamvero si in fornacem incautus ceciderit, aut ferraexistimat ibi esse multa. Quorum tam
Abbreviated transcription (Latin):
rotunditate ꝯclusum. hñs corpus spissum
et a deo ualidum. ut possit ea que extnsecꝰ
rart. ob hoc nccio post se regionẽ reluctam
tarentem luce constituit. utpote. ut pote sul¬
gore qui suꝑ radiabat excluso. s quia cor¬

Expanded text:
rotunditate conclusum, habens corpus spissum, et adeo validum, ut possit ea quae extrinsecus rare; ob hoc necessario post se regionem relictam, carentem luce constituit, ut pote fulgore qui desuper radiabat excluso. Tria
Abbreviated transcription (Latin):
wb̃ita recordatione p̾titorum. s etiam reminis¬
tentiam qiͣ sillogistice ĩ quirendo p̃t̾itorum
gĩatõem que ꝯponit ⁊ dĩdit formas xmagĩa¬
tas. ut p cum ex forma ymagĩata auri. ⁊ forͣ
ymagiuata montis componimus unã forͣm
montis aurei q̃ mĩꝙͣ uidimus. S ista oꝑ̃o ñ
aꝑꝑet ĩ aliis auibus ab homine ĩ quo ad ħcc
sufficit uirtus ymagĩatĩa cus ⁊̃ hanc acciõem

Expanded text:
ia, <in subita> recordacione preteritorum; sed eciam reminiscenciam quasi syllogistice inquirendo preteritorum ginacionem, que componit et dividit formas ymaginatas, <ut patet cum ex> forma ymaginata auri et forma ymaginata montis componimus unam formam montis aurei, quem numquam vidimus. Sed ista operacio non apparet in aliis animalibus ab homine, in quo ad hoc sufficit virtus yma
Abbreviated transcription (Latin):
dita põ rõni. Quos .n. recipitur ⁊̃ aliquo: reti¬
pitur meo ẜm modum recipientis. Infłcs aut̃¬
solum tenet dumi ꝑ eas agit ⁊̃ atcu. S etiam
postqm̃ agere ꝑ eas cessauit. młto fortius ĩtel¬
lectus ĩ mobłr ⁊ ĩ amssidłr recipit ĩtlłigibłer¬

Expanded text:
rationi. «Quod enim recipitur in aliquo, recipitur in eo secundum modum recipientis. Intellectus autsolum tenet, dum per eas agit in actu, sed etiam postquam agere cessaverit, multo fortius intellectus immob
Abbreviated transcription (Latin):
forrum sensibłiũ oroiatur sensus ꝓpͥut
et cõis de quoꝵ dist᷑ne post dicetur. Cid haꝵ
aut̃ for̾um retentionem seu ꝯsũationẽ or¬
dinatur fantasia siue ꝓmaginatio quasi
thes anrus quidam forum ꝑ seusus accep¬
tentiones que ꝑ sensum non accipiũtur or¬
diuatur extimatiã ad ⁊ sũand̾ autem eas
nis memoratiua que eit tecaurut qui¬
dam hiꝰ intentionũ. Cuius signũ eit qd̾
tione. puta quod est nociuũ uel ꝯens. Ot¬

Expanded text:
formarum> sensibilium ordinatur <sensus proprius et communis, de quorum distincione post dicetur>. Ad harum autenim phantasia sive> imaginacio quasi thesaurus <quidam formarum per sensum acceptenciones que per sensum non accipiuntur, ordinatur vis estimativa. Ad> conservandum autem eas, <vis memorativa, que est thesaurus quidam huiusmodi> intencionum. Cuius <signum est quod cione, puta quod est nocivum vel con
Abbreviated transcription (Latin):
siue notumenta. sicut oiis indens lupũ
fugit non ꝓp̃t̃ in decẽtiã coloris aut figure.
s quasi ĩimic̃ nature. Et siłr anis coili¬
git palcam non qr delecter sensum. quia
est utił ad indificandũ. siccm est ergoał¬

Expanded text:
sive nocumenta, sicut ovis videns lupum fugit, non propter indecenciam coloris aut figure, sed quasi inimicum nature; et similiter avis colligit paleam, non quia delectet sensum, sed quia est utilis ad nidificandum. Necessarium est ergo
Abbreviated transcription (Latin):
app̾hẽsionẽ. n̾on mou̾etur ał ad q̃rend̾
aliter ĩmutatur ab eis. S enam eas reti¬
neat et ꝯseruet. Recipere aut̃ ⁊ rerinere re¬
dnꝯtur ĩ coͣrlibus ad diu̾sa p̾ncipia. Nam
hũida bene recipiunt et male retinent. Ec̃o¬
trario autem est desictis. unde cũ poͣ sensi¬

Expanded text:
apprehensionem, non moveretur animal ad querendum eis; sed eciam eas retineat et conservet. Recipere autem et retinere reducuntur in corporabilibus ad diversa principia. <Nam humida bene> recipiunt et male retinent; e contrario autem est de siccis. <Unde, cum> potencia sensi
Abbreviated transcription (Latin):
n. in istis sensiblib ẽe ordinem cã
a qr sic c̃et prius se ip̃o ꝙ est in poᷝͤ¬
son aut̃ est pole ꝙ in causis efficiłib
ꝓ ceclatur in ĩ finitum qr in omnb
caus̃is efficientibus ordinatiꝰ pͥm̃
eit causa medii ⁊ medium est cã¬
mali ultim. sũ media sint pła sine
bnum. Remota aute causa remon¬

Expanded text:
 in istis sensibilibus esse ordinem causa sic esset prius seipso, quod est impoin causis efficientibus procedatur in infinitum; quia, in omnibus causis efficientibus ordinatis, primum est causa medii, et medium est causa ultimi, sive media sint plura, sive unum tantum. Remota autem causa, remo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ reminiscenciam qͣi syllogistice in qrẽ
põm mediam uit̾ estimacõm ⁊ ymagi¬
nacõique cõpouit ⁊ diuidit formas
ymagniatas ut prcum ex forma yma¬
giatama auri. ⁊ forma ymagniata m̃o¬
tio componimus unam formam unam¬

Expanded text:
; sed eciam reminiscenciam quasi syllogistice inquirenpotenciam, mediam inter estimacionem et ymaginacionem, que componit et dividit formas ymaginatas, <ut patet cum ex> forma ymaginata auri et forma ymaginata montis componimus unam formam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑrepoo foͣꝵ sensibilium sit ex inutacõ¬
ne sensibił. non aut̃e ꝑ oepcõ intencõui
p̾ cc̃aꝵ. s ic g ͦ ad recepcom foͣrrum sesibi¬
lium ordinatur ssꝰ ꝓprius ⁊ ⁊ cõis de quo¬
rum dictmcõne post dice᷑. ad harimi &̃¬

Expanded text:
sit ex immutacione sensibilis, non autem <percepcio> intencionum <predictarum. Sic ergo ad recepcionem formarum> sensibilium ordinatur <sensus proprius et communis, de quorum distincione post dicetur>. Ad harum
Abbreviated transcription (Latin):
tate feminei genitas utile serũ in¬
mitti. sic nc̃ potest eade̾ in tegͥtate
salua ex ut̾o uirginis fluxus m̃sti
uo doloris genitus. s maturitatis
nupusus feminea insc̾a relaxaret

Expanded text:
itate feminei genitalis uirile semen inmitti, sicut nunc potest eadem integritate salua ex utero uirginis fluxus menstrnon doloris gemitus, sed maturitatis inpulsus feminea uiscera relaxaret,
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ab fit ut suspicem ᷑ ꝓlemseri sineli¬
bid nus morbo. s eo uoluntatis mitu
mou̾entur. illa menbra quo cec̾a
sine ardore ⁊ illicebroso stimulo cũ trͣ¬
quillitute amum ⁊ corporis. ad pͥm̃¬

Expanded text:
 absit ut suspicemur non potuisse prolem seri sine libidinis morbo: sed eo voluntatis nutu moverentur illa membra quo caetera, et sine ardoris illecebroso stimulo cum tranquillitate animi et corporis
Abbreviated transcription (Latin):
in ħeus reb quib de cerminãtur.
ad unum est inp̾ssio quedam dĩ di¬
rigentis nn fuiem. sicut ucc̃itas qͣ
sagitta patitur ut ad c̾tum sie mĩ
unt est earun naturea ꝙͣ autem¬

Expanded text:
ns rebus quae determinantur ad unum est impressio quaedam Dei dirigentis ad finem, sicut necessitas qua sagitta agitur ut ad certum signum unt est earum natura
Abbreviated transcription (Latin):
sictini pͥmum sicut aĩa sensitiua ẽ in
dormiẽtib cuun aut̃ incipit cittͣhẽ ali¬
tñstnutatur ouirtute que est insemine
maris quous ꝑducatur mactum aĩe
sensitiue nõ ita ꝙ ip̃a met bis que erat
nisemine fiat sensitiua qz se sit idem eẽt

Expanded text:
in dormientibus; sed cum incipit trahere alitransmutatur a virtute, que est in semine maris, quousque perducatur in actum anime sensitive, non ita quod ipsamet vis, que erat in semine, fiat sensitiva, quia sic esset
Abbreviated transcription (Latin):
Eura antiqui incultos agros dicebant .i.
siluas et pascua. agrum u̾o qui colebat᷑.
Nam tus est quo mel uł lac uł pecus hrĩ
pot̃. Uñ et rustici uõiant ᷑ ħ agrestium. pri¬
ma et ociosa felicitas pdia agri.

Expanded text:
Rura veteres incultos agros dicebant, id sylvas et pascua, agrum vero qui colebatur. Nam rus est, quo mel, quo lac, quo pecus haberi potest. Unde et rusticus nominatur: haec agrestium prima et otiosa felicitas. 8.
Abbreviated transcription (Latin):
Pleonasmos est adrectio uniꝰ ũbi suꝑuacu¬
a ad plenã significationẽ ut sic ore locu
Auaricia qua plus appetit quisq quam
sufficit.
int̾pretati sũt emolum̃tum quidã inuti¬
litatẽ s melius qui auariciã.

Expanded text:
pleonasmos est adiectio uerbi superuacui ad plenam significationem, ut: sic ore locuur, qua plus appetit quisque quam sufficit. interpretati sunt elementum, quidam vero inutilitatem, sed melius qui avaritiam.
Abbreviated transcription (Latin):
ita diffinierunt.
phelosophia est duuinaꝵ humanaꝵq re¬
rum inquãtũ hõt possibile ẽ ꝓbabił sci¬
entia. Ałr
philososophta est ars artiũ et disciplina

Expanded text:
ita definierunt: Philosophia est divinarum humanarumque rerum, in quantum homini possibile est, probabilis scientia. Aliter: Philosophia est ars artium et disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
nusalib in ꝑticularia decurrit. Estq in
eo si ueris ꝓpõtfronib contexit᷑ firma. et¬
ĩcõmutabilis u̾idas. At inductio ht qui¬
dem int̾dum maximã ꝓbadlitatẽ s int̾¬
dum u̾idate deficit ut in hac. Qui scit ca¬
nere candor est. et qui luctari luctator ⁊¬

Expanded text:
salibus ad particularia decurret. Estque in eo, si veris propositionibus contexatur, firma atque immutabilis veritas. Ut inductio habet quidem maximam probabilitatem, sed interdum veritate deficitur; ut in hac: Qui scit canere cantor est; et qui luctari luctator
Abbreviated transcription (Latin):
Uelites erant apd̾ romanos genꝰ militie a
uolitando dcĩ. Electi .n. agilitate iuuenes
cũ arnus suis terga equitũ considebant et
mox cũ ab hoste uentũ eẽt: equis desilrebãt
et doutinuo pedites ip̃i exalia parte. equitib
ꝑ quos aduetti fuerant. dimicantib hostes¬

Expanded text:
Velites erant apud Romanos genus militiae, a volitando vocati. Lecti enim agilitate iuvenes cum armis suis post terga equitum consedebant, et mox cum ad hostes ventum esset, equis desiliebant, et continuo pedites ipsi, ex alia parte equitibus, per quos advecti fuerant, dimicantibus, hoste
Abbreviated transcription (Latin):
libro mouent᷑ atq alia que ꝑ rationẽ sa¬
tiffaciũt alia que extempdati ꝓfert aĩo
acq ad huc huius mundi. delectationib
dediti. alia io in quib ea que tationis sũt
disserãt atq animũ delectatõne cõpescãt
Eccłiasticũ librũ certissime iħ̃c filius si
rach nepos ih̃u sacerdotis magni iheroso
elo quii similitudinẽ salomonis titulo

Expanded text:
er rationem satisfaciunt; alia quae ex tentati profert animo, atque adhuc hujus mundi delectationibus dediti; alia vero, in quibus ea quae rationis sunt, disserat, atque animum a delectatione compescatesiasticum certissime Jesus filius Sirach, nepos Jesu sacerdotis magni, composupud Latinos propter eloquii similitudinem Salomonis titulo
Abbreviated transcription (Latin):
Eccłiastes ꝓprie concionator dr incõcione
uo̾ sentencia ꝓmitur ꝑ quã tumultuosa
seditio cõprimat᷑ et cũ multi dru̾ia senti¬
ant ꝑ concionantis rõnem adunã sentẽ¬
ciã ꝑducunt᷑. ħ igit᷑ liber iccirco cõciona¬
tor dicit᷑ qr salomon in eo. qͣ tumultuãtis
turbe suscepit sensũ ut ea ꝑ inquisitionẽ
dicat que fortasse ꝑ tempdationẽ ĩꝑita
mens sentiat. Nam quot sentẽcias qiͣ¬
ꝑ inquisitionẽ mouet. qtͣ tot uise ꝑso¬
nas diu̾soꝵ suscipit. Sed concionator ue¬
rar uelut extensa manu omĩum tumł¬
ti sedat eos q adunã sentẽciã reuoeat cũ
menisdẽ libri t̾mino ait. finẽ loquende
om̃s parit audiamꝰ. Dm̃ time et mãdata

Expanded text:
oncione vero sententia promitur, per quam tumultuosae turbae seditio comprimitur. Et cum multi diversa sentiant, per concionantis rationem ad unam sententiam perducuntur. Hic igitur liber idcirco concionator dicitur, quia Salomon in eo quasi tumultuantis turbae suscepit sensum, ut ea per inquisitionem dicat quae fortasse per tentationem imperita mens sentiat. Nam quot sententias per inquisitionem movet, quasi tot in se personas diversorum suscipit. Sed concionator verax, velut extensa manu, omnium tumultus sedat, eosque ad unam sententiam revocat, cum in ejusdem libri termino ait: Finem loquendi omnes pariter audiamus: Dominum time, et mandata
Abbreviated transcription (Latin):
tur aut ex simili aut ex dissimili gn̾e cõ¬
ueniens ei quã ꝓponimꝰ rei ut est. Tam
fortiterruit apud hipponẽ scipio quã irri¬
ce cato. Similitudo aũ trib modis fit. a
pari a maiore a minore.¬

Expanded text:
 aut ex simili aut ex dissimili genere, conueniens eius quam proponimus rei, ut est: tam fortiter ruit apud Hipponem Scipio quam Vticae Cato. similitudo autem tribus modis fit: a pari, a maiore, a minore
Abbreviated transcription (Latin):
Richinica que requirit incursione u̾boꝵ
utrũ bene sonet. anmale cohereat. Ad ho¬
hanc triformem constat eẽ naturã. pri¬
ma est armonica que ex uoce cũ eantib
constat. Scd̾a organica que ex flatũ
eristit. Tercia rithmica que pulsu digi¬
toꝵ mimeros recipit. Nam aut noce eli¬
ditur soris sic ꝑ fauces aut flatu sic̾

Expanded text:
que requirit incursionem verborum, utrum bene sonus, an male cohereat. Metest, triformem constat esse naturam. Prima est harmonica, que ex vocum cantibus constat. Secunda organica, que ex flexu consistit. Tertia rythmica, que pulsu digitorum numeros recipit. Nam aut voce editur sonus, sicut per fauces, aut flatu sicut
Abbreviated transcription (Latin):
karientismos est tropus. quo dura dcũ
gratius ꝓferunt᷑ ut int̾rogatis nobis ñ¬
quid nos quesierit aliquis respondemits
bona fortuna uñ intelligitur neminem
nos quesisse.¬

Expanded text:
ARIENTISMOS est tropus quo dura dictu gratius proferantur: ut, interrogantibus nobis numquid nos quesierit aliquis, respondetur ‘Bona fortuna’, unde intelligitur neminem nos quesisse
Abbreviated transcription (Latin):
diomedes.Iontcꝰ maror ex duab longis
bus ut menedemꝰ¬
Peon quartꝰ ex qrͣta longa. et trib bre¬
uib ut celeritas. Hiis contri sũt .iiii.
epitriti. Epitritꝰ primꝰ ex prima brent et tri

Expanded text:
ius est ionicus maior ex duabus longis bus, ut Menedemus. quartus? ex quarta longa et tribus breuibus, ut epitriti: epitritus primus ex prima breui et trib
Abbreviated transcription (Latin):
Pes est sillabaꝵ et tempoꝵ c̾ta s̃ dunt
diuumeratio. Accidunt uiucruq pedi arsis
et thesis numerus sillaꝵ tempꝰ. resolutio
figura. metrũ. pedes dissilłi sũt .iiii. pirri¬
chius ex duab breuib tempoꝵ diũ. ut fu¬
ga. Hutꝰ contrartꝰ est spondeus ex duab

Expanded text:
pes est syllabarum et temporum certa dinumeratio. accidunt uni cuique pedi arsis et thesis, numerus syllabarum, tempus, resolutio, figura, metrum. pedes disyllabi sunt chius ex duabus brevibus, temporum duorum, ut amor; huic contrarius est spondeus, ex duabus
Abbreviated transcription (Latin):
ille post mundata et bñdcã corꝑa libe¬
ris a pr̃e descendit: et qrͣ suꝑ baptismi
aquã tanquã suꝑ pristinã sedẽ recog¬
noscens quiescit. Nã legit᷑ qd̾ in princi¬
Manũ antiqui bonũ dicebant. Uñ et

Expanded text:
 post mundata et benedicta corpora, libens a Patre descendit, et quasi super baptismi aquam, tanquam super pristinam, sedem recognoscens, quiescit. Nam legitur quod in princinim antiqui bonum dicebant, sicut s
Abbreviated transcription (Latin):
Malus est arbor nauis que uela sustinẽ¬
tur dcõ hãt qd̾ instar mali insũmitate
uł qr quasi quid dã malleolis ligneis
scindit᷑ quoꝵ uolubilitate uela facilus
eleuentur.

Expanded text:
Malus est arbor navis qua vela sustinentur, dictus quia habet instar mali in summitate, vel quia quasi quibusdam maleolis ligneis cingitur, quorum volubilitate vela facilius elevantur.
Abbreviated transcription (Latin):
uantie que ad cognitionẽ siderũ cõiũgunt᷑
.i. noticiã futuroꝵ et fidei nr̃e sine dubitatõ¬
ne cont᷑ria sũt. et a xp̃ianis sic ignorari de
siderũ pulchͥtudine et claritate pellecti ⁊̃
lapsus stellaꝵ cecatis m̃tib corruerũt ita
ut sub putatione noxia. que mathesis d̾r
dicentes confusionẽ rerũ podius de tali ꝑsu¬

Expanded text:
derum coniungunt, id est ad notitiam fatorum, et fidei nostrae sine dubitatione contraria sunt, sic ignorari debsiderum pulcritudine et claritate perlecti in lapsus stellarum caecatis mentibus conruerunt, ita ut per subputationes noxias, quae mathesis dicitur, dicentes confusionem rerum potius de tali persu
Abbreviated transcription (Latin):
Sichesis yꝑbaton ex omĩ parte confusũ. ut
tres notus arrepdas insaxa. latẽcia torquet.
Saxa uocant idali mediis q influct:o aras.¬
Sincophe ablatio. de media dictione cõtͣria. I
epentesi. ut audact᷑ ꝓ audacit᷑¬

Expanded text:
hesis hyperbaton est ex omni parte confusum, ut: tris notus abreptas in saxa latentia torquet, / saxa uocant Itali, mediis quae in fluctibus, arassyncope est ablatio de media dictione, contraria epenthesi, ut audacter pro audacit
Abbreviated transcription (Latin):
Sardonix gẽma ex duoꝵ nõim societate
uocata est ex onicis candore et sardo cõsta
interior ꝙ̃ denigrat humilitas in quo al¬
bescit castidas ad honestatis cumulũ ru¬
bet quoq martiriũ.

Expanded text:
Sardonyx ex duorum nominum societate vocata; est enim ex onychis candore et sardo. Constainterior, Quem denigrat humilitas, In quo albescit castitas, Ad honestatis cumulum, Rubet quoque martyrium.
Abbreviated transcription (Latin):
alicutꝰ inuettionis concitati comitante reti¬
nentur. Modestia ꝑ quã pudor honestꝰ clarã
et stabilẽ cõparat auctoritatẽ. ħ aũ ꝓpder¬
itanda. tm̃mͦ. his contͣria: ut fortitudini
ignania. Insticie minsticia. Uerũ ⁊ illa que
apinqua uident᷑. et finitima eẽ: absũt aũ lõ¬
gissime. qdͥ genus : fidentie contͣciũ est disfi¬
dentia. et ea re uitiũ. Audatia nõ contrarium
s appositũ est ac ꝓpinqũ. et ħ intiũ est uic¬

Expanded text:
alicuius  iniectionis concitati comitate retialicuius  iniectionis concitati comitate retinentur; modestia, per quam pudor honesti curam et stabilem comparat auctoritatem. atque haequae his contraria sunt, ut fortitudini ignavia et iustitiae iniustitia, verum etiam illa, quae propinqua videntur et finitima esse, absunt autem longissume; quod genus fidentiae contrarium est diffidentia et ea re vitium est; audacia non contrarium, sed appositum est ac propinqu