comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ pħa quoq & sacerdos abierunt intͣ¬
ram quã ignorabant: Iusta causa
plangendi quod uirgo contrita sit
filia ꝑcussa. populusq deletus Si
enim inquit foras exire uoluero intͣ¬
fectos uidebo. sung̾di ciuitatẽ attenu¬
atos. & ossib uix herentes famis ne¬
cessitate conspiciam: Et quid mirũ
hoc de plebe & ignobili uulgo dicere.
cum ꝓpħe quoq & sacerdotes. qui aliis
aꝑire mandata. ipsi ierunt in t̾ram
quã ignorabant & captiuitatis susti¬
nuerunt malum: Audiant hoc ꝓphẽ
ꝓpter negligentiã eorũ sit ulla secu¬
ritas quod & eos scandalizent qͥ foris
sunt & eos qui intꝰ fame intire paci¬
antur. & quia auctores fuerunt pec¬
cati. sint cruciatuũ socii: Nũquid ꝓi¬
ciens ab iecisti udã aut syon abomi¬
nata ẽ anima tua: Quare gͦ ꝑcussisti
nos. itaut nulla sit sanitas: Expec¬
tauimus pacẽ & ñ ẽ bonum. & tẽpus
curationis & ecce turbatio Miratur
ꝓpħa quod uidam & hierusalẽ dua-¬

Expanded text:
a quoque et sacerdos abierunt in terram, quam ignorabant. Iusta causa plangendi, quod uirgo contrita sit, filia percussa populusque deletus. <si enim\', inquit, \'foras exire uoluero, interfectos uidebo: si ingredi ciuitatem, attenuatos et ossibus uix haerentes famis necessitate conspiciam\'. et quid mirum hoc de plebe et ignobili uulgo dicere, cum prophetae quoque et sacerdotes, qui aliis aperire mandata, ipsi ierint in terram, quam ignorabant, et captiuitatis sustinuerint malum? audiant hoc prophepropter neglegentiam eorum sit ulla securitas, quod et eos scandalizent, qui foris sunt, et eos, qui intus, fame interire patiantur et, qui auctores fuerint peccandi, sint cruciatuum socii. Numquid proiciens abiecisti Iudam aut Sion abominata est anima tua? quare ergo percussisti nos, ita ut nulla sit sanitas? exspectauimus pacem, et non est bonum, et tempus curationis. et ecce turbatio! Miratur propheta, quod ludam et Hierusalem, dua
Abbreviated transcription (Latin):
pe sermonib dni. & pacem dabit uob
dñs uerissimã in loco eccłiȩ siue hie¬
rusalem Qd̃ autẽ dix̃ iuxta hebraicũ
tͣcio. aaa. ad pͥora respondit ubi dns
fuerat cõminatus dicens. gladio &
fame & peste consumã eos: Quia igit᷑
ꝓpħe immo pseudo ꝓpħe falsa polli¬
citi sunt: ideo dñs locutꝰ est ꝑ iheremi¬
am: Nolite audire uerba pseudo ꝓ¬
seductionem populo loquunt᷑ Mult
enim melius ẽ timore penarũ em̃da¬
re peccata quã spe ꝓsꝑoꝵ diuine sen¬
tentiȩ subiacere: Ideo hec dicit dñs:¬

Expanded text:
pe sermonibus dei et pacem dabit uobis pe sermonibus dei et pacem dabit uobis dominus uerissimam in loco ecclesiae siue Hierusalem\'. quod autem dixit iuxta Hebraicum tertio: ah ah ah, ad priora respondit, ubi dominus fuerat comminatus dicens: gladio et fame et peste ego consumam eos. quia igitur prophetae immo pseudoprophetae falsa polliciti sunt, ideo dominus locutus est per Hieremiam: \'nolite audire uerba pseudoprseductionem populo loquuntur\'. multo enim melius est timore poenarum emendare peccata quam spe prosperorum diuinae sententiae subiacere
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitas peccatũ ẽ & ẽ peccatũ ñ ad
mortẽ: Ieiunia & p̃ces & uictime et
holocausta tunc ꝓficiunt cũ recedimꝰ
a uiciis & flemus antiqͣ peccata: Sum
scelerib ꝑmanentes putauerimꝰ uo¬
tisatq sacrificiis redimere nos. aures
dei uehem̃t̃ gͣuamus: iniquũ arbitnͣ¬
tes deum: Qui enim semel gladio & fa¬
mi & pestifuerit destinatus. nullis p̃¬
cib erui potest: Unde & ꝓpħe dicitur.
ne frustra roget quod impetͣre nͣ possit:
Non uidebitisgladium. & fames ñerit
in uob̃. s pacẽ ueram dabit uobis in lo¬
co isto: Et dixit dñs ad me: false ꝓph̃e
uaticinantur in nomine meo: ñmisi
eos & ñ p̃cepieis. neq locutꝰ sũ ad eos.
Uisionem m̃dacẽ. & diuinationẽ frau-¬
dulentã. & seductionẽ cordis sui ꝓpħas
uobis: Audiant hec magistri qui pec¬
cantib & in suis uiciis ꝑmanentib ꝓ¬
sꝑa pollicentur. qͥ dicunt diuitib ñ
uidẽbitis gladium torm̃torũ dei. & fa¬
mes ñerit in uob Saturabimini qͥp¬

Expanded text:
eccatum non ad mortem. ieiunia et preces et uictimae et holocausta tunc proficiunt, cum recedimus a uitiis et flemus antiqua peccata; sin autem sceleribus permanentes putauerimus uotis atque sacrificiis redimere nos aures dei, uehementer erramus iniquum arbitrantes deum. qui enim semel gladio et fami et pesti fuerit destinatus, nullis precibus erui potest. unde et prophetae dicitur, ne frustra roget, quod impetrare non possit. non uidebitis gladium et fames non erit in uobis, sed pacem ueram dabit uobis in loco isto. et dixit dominus ad me: falso prophetae uaticinantur tur in nomine meo. non misi eos et non praecepi eis nuisionem mendacem et diuinationem fraudulentam et seductionem cordis sui prophetant uobis. Audiant haec magistri, qui peccantibus et in suis uitiis permanentibus prospera pollicentur, qui dicunt diuitibus: \'non uidebitis gladium tormentorum dei et fames non erit in uobis. saturabimini quip
Abbreviated transcription (Latin):
quaginta sententiaꝵ. quẽ ego in lati¬
num pͥmus feci. Nam suꝑiorẽ olĩ tnͣs
tatem restitui. Composuit. et cenobitiᷤ
ac finoditis doctͥnam aptam uitȩ com¬
munis. et ad iurginẽ dõ sacratã libellũ
competentẽ religioni et sexui. Edidit
et paucas sententiolas ualde obscuraᷤᷤ.
& ut ipse inhis ait. monachoꝵ cordib
cognoscibiles. quas similit᷑ ego latinis

Expanded text:
quaginta sententiarum, quem ego Latiquaginta sententiarum, quem ego Latinum primus feci. Nam superiorem olim transltati restitui. Composuit et coenobitis et synoditis Doctrinam aptam vitae communis; et ad virgines Deo sacratas libellum competentem religioni et sexui. Edidit et paucas sententiolas valde obscuras, et, ut ipse in his ait, solis monachorum cordibus cognoscibiles: quas similiter ego Latinas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑueniens puritatẽ. continentiã uelut
natura debitũ munꝰ obtinuerit. .x.
uagriꝰ monachus. supradicti macha¬
rii familiaris discipłs. diuina et
huihana litteratura in signis. cuiꝰ etiã
liber qui titulat᷑ uitas patrũ udut conti¬
nentissimi et eruditissim iuri mentionẽ
facit. scripsit multa monachis necessa¬
ria. ex quib ista sunt adu̾sum octo pͥnei¬
palium uicioꝵ suggestiones. quas aut
pͥmus adu̾tit. aut int̾ pͥmos didicit oc¬
To ex scãꝵ tantum scriptutaꝵ testimoniiꝰ
opposuit libros. ad similitudinẽ uideli¬
cet dm̃i. qui temptatori suo semꝑ scͥpt᷑aꝵ
testimoniis obuiauit. icaut una queq spe¬
cies. uel diaboli. uel uiciatȩ nature sugge¬
stionũ contra se haberet testimoniũ. Q̃
tamen opus eadem simplicitate quam
greco inueni iusfus in latinũ transtul.
Composuit & anachoretis simpliciter ui¬
uentib librũ centũ sententiaꝵ ꝑ capitula
digestum. et etuditis ac studiosis quin¬

Expanded text:
eniens puritatem, continentiam, velut naturae debitum munus obtinueri. CAPUT XI. EVAGRIUS monachus, supradicti Macarii familiaris discipulus, divina atque humana litteratura insignis cujus etiam liber qui attitulatur Vitae Patrum, velut continentissimi et eruditissimi viri mentionem facit scripsit multa monachis necessaria, ex quibus ista sunt: Adversus octo principalium vitiorum suggestiones, quas aut primus advertit, aut inter primos didicit, octo ex sacrarum Scripturarum testimoniis composuit libros; ad similitudinem videlicet Domini, qui tentatori suo semper Scripturarum testimoniis obviavit, ita ut unaquaeque species vel diaboli, vel vitiatae naturae suggestionum, contra se haberet testimonium. Quod tamen opus eadem simplicitate, qua in Graeco inveni, jussus in Latinum transtuli. Composuit et anachoretis simpliciter viventibus Librum centum sententiarum, per capitula digestum; et eruditis ac studiosis quin
Abbreviated transcription (Latin):
mȩ ep̃c. composuit u̾su breuia s mul¬
ta. et ad celsum qͣndam epitaphii uice conso¬
latorium libeltũ suꝑ morte. xp̃iam & uap¬
tirati infantis. spe xp̃iana munitũ. & ad
seuetũ plures epłas. ce adtheodosi ũ impa¬
tortm ante ep̃atũ. psa pannagericũ fuper
taccoria tẏtannicorũ. eo marime quod
fide et oratione. pltisquã armis uicerit.
fe̾cit et sacram̃toꝵ et hẏmnarium. Ad soiorẽ
quoq epłas multas decontẽptu mundi ded̾.
ꝙ de dic̾isis causis diu̾sa disputatione trac¬
tatus edidit. Precipuus tam̃ om̃um opuscu¬
loꝵ eius. ẽ liber de penitentia. et de laude ge¬
n̾ali om̃iũ martyrũ. Claruit cẽꝑibꝰ bonorii &
ualentiniam. non solũ obseruatione et sc̃ita¬
te uite sed ⁊ potentia adu̾sũ demones. xlix.
utropius prb̃r scͥpsit. ad duas sororeᷤ
ancillas xp̃i. quȩ ob deuotionẽ pudi¬
ciciȩ. & amorẽ religionis. exheredatȩ stnt
latorias eleganti maꝑto sermone uas.¬

Expanded text:
scopus, composuit versu brevia, sed multa et ad Celsum quemdam, Epitaphii vice, consolatorium libellum super mortem Christiani et baptizati infantis, spe Christiana munitum et ad Severum plures epistolas, et ad Theodosium imperatorem, ante episcopatum, prosa Panegyricum super victoria tyrannoram: eo maxime quod fide et oratione plus quam armis vicerit. Fecit et Sacramentarium et Hymnarium. Ad sororem quoque epistolas multas de contemptu mundi dedit. Edidit et ex diversis causis diversa disputatione tractatus. Praecipuus tamen omnium ejus opusculorum est liber de Poenitentia et de Laude generali omnium martyrum. Claruit temporibus Honorii et Valentiniani, non solum eruditione et sanctitate vitae, sed et potentia adversum daemones. CAPUT XLIX. EUTROPIUS presbyter scripsit ad duas sorores, ancillas Christi, quae ob devotionem pudicitiae, et amorem religionis exhaeredatae sunt latorias, eleganti et aperto sermone
Abbreviated transcription (Latin):
ib eo smirne ep̃c ordinatꝰ᷑ totiꝰ
asiȩ pͥnceps fuit. Nuippe qͥ non¬
derant: magistros habuerit & uiderit
Hic ꝓpt̾ quasdã suꝑ diem paschȩ quȩ¬
stiones. subimꝑatore antomo pio eccłam¬
romanã inurbe regente anacleto. romã ue¬
nit: ubi plurimos credentiũ marcionis.
et ualentim. ꝑsuasione deceptoᷤᷤ reduxit
ad fidem: sumq ei fortuito obuiꝰ ftusset
marcion. & dice̾t cognoscis nos: responilit¬
Cognosco cognosco pͥmogenitũ sathane. Postea
uero regnante marco ancomno. & lucio aure¬
lio cõmodo. quarta post neronẽ ꝑsecutione
smirne sedente ꝓconsule. & uniu̾so populo
u anphiceatro. aduersus eũ ꝑsonante: igni
traditus ẽ: Scͥpsit ad philippenses ualde
utilem epłam: quȩ usq hodie in asye con¬
uentu legitur .xuiii.

Expanded text:
ab eo Smyrnae episcopus ordinatus, totius Asiae princeps fuit. Quippe qui nonDominum, magistros habuerit, et viderit. Hic propter quasdam super die Paschae quaestiones, sub imperatore Antonino Pio, Ecclesiam in Urbe regente Aniceto, Romam venit, ubi plurimos credentium, Marcionis et Valentini persuasione deceptos, reduxit ad fidem. Cumque ei fortuito obviam fuis et Marcion, et diceret: Cognosce nos: Respondit: Cognosco primogenitum diaboli. Postea vero, regnante M. Antonino, et L. Aurelio Commodo, quarta post Neronem persecutione, Smyrnae, sedente Proconsule, et universo populo in amphitheatro adversus eum personante, igni traditus est. Scripsit ad Philippenses valde utilem Epistolam, quae usque hodie in Asiae conventu legitur.
Abbreviated transcription (Latin):
eleatur de scõrum conciliabulo stirps
pessima. nec sedeat in medio qͥescenci¬
ũ. qͥ cum stantib stare ñ potuit. nec
audiuit illud. si stetisset in substan¬
tia mea. cumq dñs ꝑfectionẽ uirtu.¬
tũ om̃iũ finito septenario tempore
ꝓmittat. ille ñ uidebit bonũ qd̃ sibi
in p̃senti tẽpore uendicabat: Hoc aus¬
tẽ totum fiet. qͥa pͣuaricationẽ locutꝰ
ẽ aduersum dnm̃ ut diceret. iam so¬
luta peccatorum captiuitate. reu̾su¬
ros ẽẽ in hierusalem: quib apłs com

Expanded text:
deleatur de sanctorum conciliabulo stirps deleatur de sanctorum conciliabulo stirps pessima nec sedeat in medio quiescentium, qui cum stantibus stare non potuit nec audiuit illud: si stetisset in substantia mea. cumque dominas perfectionem uirtutum omnium finito septenario tempore promittat, ille non uidebit bonum, quod sibi in praesenti tempore uindicabat. hoc autem totum fiet, quia praeuaricationem locutus est aduersum dominum, ut diceret iam soluta peccatorum captiuitate reuersuros esse in Hierusalem, quibus aposto
Abbreviated transcription (Latin):
uere neellamites qui de torrente alie¬
nas & turbidas aquas sũpserat irasci¬
tur cont᷑ m̃datiũ suũ uera scripsisse
hieremiã. & ad sophoniã sac̾dotẽ mit¬
tit epłas c̃ ausus sit ꝓpħa scͥb̃e ueritatem.
& cupit eum recludi in carcere ne lo¬
quatur. Sophonias quoq ꝓpħam la¬
tenter accusat. dum legit epłam m̃ti¬
entis. & accusationẽ eius hre se iacti¬
tat: Quanti sceleris rei sunt qͥ defens¬
dunt pseudo ꝓph̃as & m̃tientes foueis
& aliorũ male inuenta sua faciunt
eẽ peccata Audiat itaq pseudo ꝓ¬
pha. intelligat sacerdos quid ꝑ eũ
& ipse audire mereatur: Hec dicit
semeiam neellamitẽ. ñ in remedium
s in suppliciũ m̃tientis. uixta illud
quod scͥptũ ẽ Uisitabo in uirga ini¬
qͥtates eorum. & in flagellis peccata eoꝵ
Iec solũ suꝑ pseudo ꝓpħam uisitat. s
& suꝑ semen eius. omnes discipulos
quos suo errore decepit: Non erit in¬
quit uir sedens in medio populi huiꝰ:

Expanded text:
uere Nehellamites, qui de \'torrente\' alienas et turbatas aquas sumserat, irascitur contra mendacium suum uera scripsisse Hieremiam et ad Sophoniam sacerdotem mittit epistulas, cur ausus sit propheta scribere ueritatem, et cupit eum recludi carcere, ne loquatur. Sophonias quoque prophetam latenter accusat, dum legit epistulam mentientis et accusationem eius habere se iactitat. quanto magis sceleris rei sunt, qui defendunt pseudoprophetas et mentientes fouent et aliorum male inuenta sua faciunt esse peccata! audiat itaque pseudopropheta, intellegat sacerdos, quid per eum et ipse audire mereatur: haec dicitSemeiam Nehellamitem non in remedium, sed in supplicium mentientis iuxta illud, quod scriptum est: uisitabo in uirga iniquitates eorum et in flagellis peccata eorum. nec solum super pseudoprophetam uisitat, sed et super semen eius, omnes discipulos, quos suo errore decepit. non erit, inquit, uir sedens in medio populi huius.
Abbreviated transcription (Latin):
& uictimaꝵ sanguis ad basem illiꝰ funde¬
batur: in parte tbus beniamin fuit. Hoc
inquiunt gͦ significat. qđ sacerdotes ma¬
ne ĩmolent hostias. & ad uesꝑum diuidãt
ea quȩ sibi apopło & ex lege collata sunt.
lupũ sanguinariũ lupũ uoracẽ suꝑ al¬
caris int̾ptatione ponentes. & spoliorũ
diuisionẽ suꝑ sacerdotib qui seruiente

Expanded text:
 victimarum sanguis ad basem illius fundebatur, in parte 380 tribus Benjamin fuit. Hoc, inquiunt, ergo significat, quod sacerdotes mane immolant hostias, et ad vesperam dividunt ea, quae sibi a populo ex Lege collata sunt, lupum sanguinarium, lupum voracem super altaris interpretatione ponentes, et spoliorum divisionem super sacer
Abbreviated transcription (Latin):
cit nrͣm ꝓpositũ:
ut quauis breuit̃
tamen multa di¬
camus. Unde et
p̃sens sextus liber
cõmͣtariorũ in hie¬
remiã reꝓmissiones mysticas contine.¬
bit: quas uidei putant. & nr̃i iudai-¬
zantes in consũmatione mundi esse
complendas. Necdum enĩ sub zoroba¬
bel possunt expletas conuincere: Nbs
autẽ sequentes auctoritatẽ apłoꝵ. et
euanglĩstarum & maxime aplĩ pauli
quicquid populo israhel carnaliter
reꝓmittitur. in nobis spualit̃ comple¬
tum eẽ monstramꝰ hodieq compleri
nec inter uideos & apĩanos ullũ aliud
eẽ certamen nͥ hoc ut cum illi nosq cre¬
damꝰ x pm̃ dei filium repromissũ. & ea
que sunt futura sub xꝑo a nob̾exple¬
ta ab illis explenda dicantur Qui igit᷑
xp̃m uenisse iam credimꝰ. necesse est

Expanded text:
cit nostrum propositum, ut quamuis breuiter, tamen multa dicamus. unde et praesens sextus liber commentariorum in Hieremiam repromissiones mysticas continebit, quas Iudaei putant et nostri iudaizantes in consummatione mundi esse conplendas; necdum enim sub Zorobabel possunt expletas conuincere. nos autem sequentes auctoritatem apostolorum et euangelistarum, et maxime apostoli Pauli, quicquid populo lsrahel carnaliter repromittitur, in nobis spiritaliter conpletum esse monstramus hodieque impleri nec inter Iudaeos et Christianos ullum aliud esse certamen nisi hoc, ut, cum illi nosque credamus Christum dei filium repromissum, et ea, quae sunt futura sub Christo. a nobis expleta, ab illis explenda dicantur. qui igitur Christum uenisse iam credimus, necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
uolumina. in quibus dolet uirginitatem
nuptiis et nuptias digamie et digamiã
poligamiȩ eẽ prelatam: nec recordatur sto¬
lidissimus scotorum pultibus pregͣuatus.
nos in ipso dixisse opere: Non dampno
digamos immo nec trigamos. et si fieri po¬
test octogamos: plus aliquid inferam: eti¬
am scortatorem recipio penitentem: Quid¬
quid equaliter licet: equali lancȩ pensan¬
dum ẽ: Legat eiusdem oꝑis apologiam
quam ante annos plurmmos ad uersus
magistrum eius gaudens rõma suscepit.
et tunc animaduertet alienis se uocibus
blasfemare. et in tantum eẽ inꝑitum.
ut ne maledicta quidem habeat ꝓpria
sed inimicoꝵs et iam olim sepultorum. con¬
tra nos utatur rabiȩ. Sed iam ꝓposi¬
tum opus aggrediendume¬

Expanded text:
uolumina, in quibus dolet uirginitatem uolumina, in quibus dolet uirginitatem nuptiis et nuptias digamiae et digamiam polygamiae esse praelatam. nec recordatur stolidissimus et Scottorum pultibus praegrauatus nos in ipso dixisse opere: non damno digamos, immo nec trigamos et, si fieri potest, octogamos; plus aliquid inferam, etiam scortatorem recipio paenitentem; quidquid aequaliter licet, aequali lance pensandum est. legat eiusdem operis apologian, quam ante annos plurimos aduersum magistrum eius gaudens Roma suscepit, et tunc animaduertet alienis se uocibus blasphemare et in tantum esse imperitum, ut ne maledicta quidem habeat propria, sed inimicorum etiam olim sepultorum contra nos utatur rabie. sed iam propositum opus aggrediendum
Abbreviated transcription (Latin):
pro corrupto atq falsato prophetam teneas
paruipendens obtrectatorum rabiem. qui
non solum uerba. sed syllabas quoq nr̃oꝵ
uerborum calumpniantur. in eo se scire ali¬
quid arbitrantes. si de alienis oꝑib dechant
ut nuꝑ in doctus calumpniator erupit. qui
commentariosmeos in epistola pauli ad e.¬
phesios reprehendendos putat. nec intelli¬
git nimia stertens uecordia leg̃es comiñꝰ¬
tariorum. in quibus multe diuersorum
ponuntur opiniones. uel tacitis uel exp̃s¬
sis auctorum nominibus. ut lectoris arbi¬
trium sit quid potissimum eligere debeati¬
uel decernere: quamquã et in primo eius¬
dem oꝑis libro prefatus siml me uel pro¬
pria uel aliena dicturum: et ipsos com¬
mentarios tam ueterum scriptorum eẽ
quam nros: Quod non uidens precur¬
sor eius grunnuis: olim nisus ẽ carpere.
Qui duobus respondi libris que iste quasi
sua ꝓfert. et alio iam calumpniante pur¬
gata sunt: ut p̃teream contra iouinianũ

Expanded text:
pro corrupto atque falsato prophetam teneas, pro corrupto atque falsato prophetam teneas, paruipendens obtrectatorum rabiem, qui non solum uerba, sed syllabas quoque nostrorum uerborum calumniantur in eo se scire aliquid arbitrantes, si de alienis operibus detrahant. ut nuper indoctus calumniator erupit, qui commentarios meos in epistulam Pauli ad Ephesios reprehendendos putat nec intellegit nimia stertens uaecordia leges commentariorum, in quibus multae diuersorum ponuntur opiniones uel tacitis uel expressis auctorum nominibus, ut lectoris arbitrium sit, quid potissimum eligere debeat, decernere, quamquam et in primo eiusdem operis libro praefatus sim me uel propria uel aliena dicturum et ipsos commentarios tam ueterum scriptorum esse quam nostros. quod non uidens praecursor eius Grunnius olim nisus est carpere, cui duobus respondi libris. quae iste quasi sua profert, et alio iam calumniante purgata sunt, ut praeteream contra Iouinianum
Abbreviated transcription (Latin):
ad extremum in
hieremiam manum
mittimus. tibi frater eusebi eiusdem com¬
mentariolos dedicantes: ut euangłicum
uirum matheo euangeliste copules. quem
ante annos plurimos tritis sensibus te hor¬
tante disserui: Et quia uolumen longissi¬
mum ẽ. et apte in plerisq manifesta his¬
toua texitur: illud prudentiam tuam ad¬
moneo ne queras in hoc latam explanati¬
onem. suꝑ his maxime que iam et in pro¬
phetis aliis dicta sunt. et ꝑ se patent in¬
telligentiȩ: sic q conabor notariorum ma¬
nu scribere ut nichil desit in sensibus. cũ
multum desit in uerbis: Stamina tibi
atq subtemina et litia preparabo. tu pul¬
cherrimam uestem ipse conficito: ut non
solum nos audire. sed et alios possis docere
Libellum autem baruch qui uulgo edicioni
lxx. copulatur nec habetur apud hebreos.
disserendam: sed magis hieremie ordinem
librariorum errore confusum. multaq de¬
eo que desunt. ex hebreis fontibus digerere.
ac complere. ut nouum ex ueteri uerumq

Expanded text:
tremum in Hieremiam manum mittimus tibi, frater Eusebi, eiusdem commentariolos dedicantes, ut euangelicum uirum Mattheo euangelistae copules, quem ante annos plurimos strictis sensibus te hortante disserui. et quia uolumen longissimum est et in plerisque manifesta historia texitur, illud prudentiam tuam ammoneo, ne quaeras in hoc latam explanationem, super his maxime, quae iam et in prophetis aliis dicta sunt et per se patent intellegentiae. sicque conabor notariorum manu scribere, ut nihil desit in sensibus, cum multum desit in uerbis. stamina tibi atque subtegmina et licia praeparabo, tu pulcherrimam uestem ipse conficito, ut non solum nos audire, sed et alios docere possis. libellum autem Baruch, qui uulgo editioni Septuaginta copulatur nec habetur apud Hebraeos,disserendam, sed magis Hieremiae ordinem librariorum errore confusum multaque, quae desunt, ex Hebraeis fontibus digerere ac conplere, ut nouum ex ueteri uerumque
Abbreviated transcription (Latin):
a passione tectius in nũo dic& qui ꝑ om̃e
Ab̃. Querit᷑ utꝵ tã magna
archa .t anus potuit fabri
hibere qu̾anis oꝑis sui mer¬
cede adepta ñ turauint ute¬

Expanded text:
ertius in numero dierum qui per omne tavus. Quaeritur utrum tam magna arca centum annis potuit fabrichibere, quamvis, operis sui mercede adepta, non curaverunt ut
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ab̃. Drecepit suꝑius septena ⁊ septe¬
na de mundis duo ⁊ tosli de ĩmũdis
Qũo gͦ m̃t diit duo ⁊ duꝯ intrasse
siue de mundis siue de ĩmimidis. S
hoc refertur ñ ad num mũdoꝵ ⁊ ĩmũ¬

Expanded text:
. Praecepit superius septena et septena de mundis, duo et duo tolli de immundis. Quomodo ergo nunc dicit duo et duo intrasse, sive de mundis, sive de immundis? Sed hoc refertur non ad numerum mu
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. post .xl. dies noe
fenestrã aꝑint. sig̃cans ie¬
uinantib celũ aꝑiti. un
moyses. helyas ⁊ip̃e sal¬
uator quadragenario ni¬
mero ieiunra ꝯsccraut¬

Expanded text:
ostendit. Post quadraginta dies Noe fenestram aperuit, significans jejunantibus coelum aperiri. Unde Moyses, Elias, et ipse Salvator, quadragenario numero jejunia consecra
Abbreviated transcription (Latin):
duob dicb quib sc̃i¬
ficati sunt. t̾cio .i. qͥn
quagesimo legẽ acce¬
petunt hoc ẽ pentetos¬
R. In synaiuna man
erectũ. ibi exodꝰ ⁊ max¬
libri iegis pene ꝯsũpti
GRe. Aloyses aũ ascen¬
dit in montẽ. ⁊ dominꝰ
descendit ad eum. Mõs
mus ut ad ea que ultͣ
infirmitatẽ urãm st̃
intuendo subleuem᷑.
s dñs descendit cr¬

Expanded text:
duobus diebus quibus sanctificati sunt, tertio, id est quinquagesimo, legem acceperunt: et haec est Pentecostes. In Sina una manserectum. Ibi Exodus et maxlibri legis pene conscriera: Moyses autem ascendit in montem, et Dominus descendit ad eum. Mons mus, ut ad ea quae ultra infirmitatem nostram sunt intuendo sublevemur. Sed Dominus descendit
Abbreviated transcription (Latin):
Nom qd̃ pulchra sis mulier et qd̃ cũ uiderint te egypti diołi
sunt. uxor illiꝰ est ⁊ interfinẽt me ⁊ te reseruabuit. Sic ergo ob

Expanded text:
od pulchra sis mulier, et quod, quum viderint te Aegyptii, dicturi sunt, uxor illius est, et interficient me, et te reservabunt. Dic ergo, ob
Abbreviated transcription (Latin):
dixerĩt. Nomimꝰ. Sanis nec̃ inquit: Ualet inquiũt ⁊ ecce rachel fi¬
lia ciꝰ uenit cũ grege suo. Dixitq iacob. Adhuc multũ dici suꝑẽ
nͨ est tp̃c ut redutant᷑ ad caulas greges. Date añ potũ oirib ⁊ sic
ad pastũ cas redutite. Qui fed̾unt. Nõ possumꝰ donec osa pecora
ꝯgregent᷑ ⁊ amoucamꝰ lapide de ore putei ut adaq̃mꝰ greges Ad

Expanded text:
dixerunt novimus sanusne est inquit valet inquiunt et ecce Rahel filia eius venit cum grege suo dixitque Iacob adhuc multum diei superest nec est tempus ut reducantur ad caulas greges date ante potum ovibus et sic ad pastum eas reducite qui responderunt non possumus donec omnia pecora congregent
Abbreviated transcription (Latin):
nus puniris. qui cupiendo res
alienas: qͣi uiris umbr̃a ꝑqui¬
quo fides nõ p̃cessit. omĩa oꝑa
bona st̃ filii spũales. s int̾ hõs
mori desidecas
ut succedas.

Expanded text:
s puniris, qui cupiendo res alienas, quasi juris umbram perquiquo fides non praecessit. Omnia opera bona sunt filii spirituales, sed inter hosmori desideras, ut succedas.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ut loquerer in nõie tuo af¬
flixisti ppłm tuũ ⁊ ñ liberas¬
ti cos. Dicitq dñs ad moy¬
sen. Nũc uidebis que facturus
ta ertiẽt illos de ciu lua ot ¶¬

Expanded text:
nem ut loquerer in nomine tuo, afflixisti populum tuum, et non liberasti eos. Dixit Dominus ad Moysen: Nunc videbis quae facturus ta ejiciet illos de terra
Abbreviated transcription (Latin):
dit que largitate bonitatis donat in¬
dignis. forte noui .t. mdulgentia figa¬
ta est ut p̾terita ultio ad iegis ꝑtineat
seuitattm hoc ad gre bonitattm.
hemo libi atrtibrrat si cogiationes

Expanded text:
dit quae largitate bonitas donat indignis, forte Novi Testamenti indulgentia figurata est, ut praeterita ultio ad legis pertineat severitatem, hoc ad gratiae bonitatem. Nemo sibi at
Abbreviated transcription (Latin):
De egipto ergo exeuntib euucino besla
prius tranquillitas ostenditur ne in ip
hoc qd̃ reliquerãt redeant. ꝑtius gͦ sua¬
uitatẽ securitatis sentiũt pcius pacis qui¬
ete inritiunt᷑ post cognitã uo dulcediñe
tanto tolerabilius temptationũ tertami¬
ua sustinent qͣnto in deo altiꝰ cognouet¬
que amert.

Expanded text:
De Aegypto ergo exeuntibus e vicino bella prius tranquillitas ostenditur, ne in iphoc quod reliquerant, redeant: prius ergo suavitatem securitatis sentiunt, prius pacis quiete nutriuntur; post cognitam vero dulcedinem tanto tolerabilius tentationum certamina sustinent quanto in Deo altius cognovquae ament.
Abbreviated transcription (Latin):
Senioꝵ etas minor est¬
pellemus seniores. Un¬
de si scd̃m meclitos se¬
mor uit de mlre semo¬
possumus. Emortuito
ii. corpus ñ oĩo ad ge

Expanded text:
Seniorum aetas minor estpellentur seniores. Unde, secundum medicos, senior vir de muliere seniopossumus. Emortuum enim corpus non omnino ad ge
Abbreviated transcription (Latin):
qr illi tisus admirationis fuit. huiꝰ dubi¬
tationis qđ diudicate potuit qui corda
nouit. Negat sara se tisisse cum dm̃ ñ pos
u̾o dm̃ intelligebat. s humanitatis offi¬
cia exhibendo que tr infirine carm neccia
st mitũ est nisi hoĩes prius arbitratus
ẽ s in quib dĩn loqui intelligeret qui¬
bdam signis dunne maiesta¬
tis appare̾ntib sic̃ in hõib dm̃¬

Expanded text:
 illius risus admirationis fuit, hujus dubitationis, quod dijudicare potuit qui corda novit. Negat Sara se risisse cum Deum non pos intelligebat, sed humanitatis officia praebendo, quae tantum infirmae carni necessaria sunt; mirum est: nisi homines prius arbitratus est, sed in quibus Deum loqui intelligeret, quibusdam signis divinae majestatis apparentibus: sicut in homini
Abbreviated transcription (Latin):
one uenefita: Cur ergo
S monstrare clifficile
est. quõ ⁊̃ si ueri drato¬
nes fl̃i sunt. ex iitgis
creatores dratonũ. nec
mragi: nec angłi mali
quib ministris illa fi¬
corꝑers per omia elem̃¬

Expanded text:
one venefica? Cur ergo Sed demonstrare difficile est quomodo etiam si veri dracones facti sunt ex virgis creatores draconum, nec magi, nec angeli mali quibus ministris illa oprebus per omnia elem
Abbreviated transcription (Latin):
gnins accepimꝰ cum ab eo qui
cordis nobis sol iustitie decidat debenꝰ
ꝯfessionem uenie reddere. a quo ⁊ fessio¬
nem accepimus culpe ut qui se
delignisse in nos meramit a no¬
bis mox relaxatum sentiat qd̾ de¬

Expanded text:
gnus accipimus, quando ab eo qui cordis sol iustitiae occidat, debemus ei confessionem veniae reddere, a quo confessionem accipimus culpae: ut, qui se deliquisse in nos meminit, a nobis mox relaxatum sentiat quod
Abbreviated transcription (Latin):
uusa interficies ssone ip̃e dixit
mͥ soror mea est ⁊ ip̃a ait frater
m̃s est in smpuicuate cordis nĩs
hoc Dixnq ad cũ dñs ⁊ ego sci¬
o qd simpliti corde fecetis ⁊ ĩo

Expanded text:
ustam interficies nonne ipse dixit mihi soror mea est et ipsa ait frater meus est in simplicitate cordis mei hoc dixitque ad eum Deus et ego scio quod simplici corde feceris et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ humilitat̾e. modestiã. pacĩam ⁊ caritatẽ ꝙ ẽ uiniculũ ꝑfectio¬
nis. Turata gͦ iacinctinia ht̃ horam in caputio textilẽ sittit in ex¬
tremis uestiũ ꝑtib solet fĩ cum dector egregius a tanta ꝑfectione
opus urctutũ inchoat ad qͣntam alius iongo labore uix aliq̃n ꝑ
hr̃e suffitiat s qr tota ꝑfectio sacerdotis in. oꝑib ⁊ docttina u̾iti¬

Expanded text:
 modestiam, patientiam et charitatem, quod est vinculum perfectionis . Tunica ergo hyacinthina habet oram in capitio textilem, sicut in extremis vestium partibus solet fieri: cum doctor egregius a tanta perfectione opus virtutum inchoat, ad quantam alius longo labore vix aliquando habere sufficiat; sed quia tota perfectio sacerdotis in operibus et doctrina verita
Abbreviated transcription (Latin):
tua firmissimũ ht ⁊ horã ex se textã ne
facile rumpat᷑ cum pͥmordiũ boni operis
forti raclice timoris dm̃i subnxũ ⁊ contͣ
omĩes insiclias antiqui hostis ꝓbat᷑ cẽ nru¬
urtũ. Talis hora collum sacerdotis ꝑ gyrũ
uestit ⁊ dritat qñ rectori fiduciam precli¬
cancli celestia p̃bet hoc qd̾ ñ solũ in iute
cuesii recte uixecit s exordiũ qͦ a rectitu¬
dinc ceperit sicut sanmel. ihemias ioh̾es
qui ab ip̃a infantia spũali grã repleri ⁊
in dectoꝵ ordine sunt seꝑan. Qma .Ni uox
m coĩlo est. ꝑ collũ recte loquencli istis ex¬
primte ᷑ situt fieti solet in exrrenus uesti¬

Expanded text:
a firmissimum habet, et oram ex sese textam, ne facile rumpatur, cum primordium boni operis forti radice timoris Domini subnixum et contra omnes insidias antiqui hostis probatur esse munitum. Talis ora collum sacerdotis per gyrum vestit et ornat, quando rectori fiduciam praedicandi coelestia praebet: hoc quod non solum in vitae cursu recte vixerit, sed exordium quoque a rectitudine coeperit, sicut Samuel, Jeremias, Joannes, qui ab ipsa infantia spirituali gratia repleti, et in doctorum ordine sunt separati. Quia enim vox in collo est, per collum recte loquendi usus exprimitur, sicut fieri solet in ex
Abbreviated transcription (Latin):
huit sile est illd̾ docen¬
tes eos seruare omĩa
quetũq mandaui uo¬
bis. Non ergo moyses
docuit. ⁊ consiliz detre¬
to: obseruanda p̃scrip

Expanded text:
Huic simile est illud: Docentes eos servare omnia quaecunque mandavi vobis . Non ergo Moyses,docuit, et consilii decreto observanda praescrip
Abbreviated transcription (Latin):
sens suturus ẽet. ⁊ iõ ait. si ñ tu ip̃e uene¬
tis nobiscum ne me educas huis. ⁊ c̾. Detis
acĩ neq hoc ei negauit clicens. ⁊ hoc tͥ uͥbũ
qd̃ clixisti fatiant. Qũd gͦ tum dixiss ei mo¬
yses. Osteride mͥ głam tuam. Item tamqũa
ditete. ẜgo tͣrisibo antete ms q hoc alud ẽ.¬

Expanded text:
re futurus esset, et ideo ait: si non tu ipse simul ueneris nobiscum, ne me educas hinc et cetera. deus autem neque hoc ei negauit dicens: et hoc tibi uerbum quod dixisti faciam. quomodo ergo, cum dixisset ei Moyses: ostende mihi gloriam tuam, rursus tamquam dicere: ego tr
Abbreviated transcription (Latin):
que gͣndo dimiserat nichilq om̃ino irirẽs
relictũ est in lignis ⁊ in herbis t̾re. ⁊ in cũc¬
ta egipto. Qmobrem festinus pharao: uoca¬
neficiũ dei ꝯmemorauit scriptu¬
ra quo abstulit locustas. ⁊ ꝑse
illa fiebat obstinatio dum ei par¬
ceretut. Sicut omia mala corda
OR̾. Nona plaga tenebre sũt
tionis ⁊ ꝑuidenne obscurissimaᷤᷤ
ẽẽ rõnes. posuit .ii. deus tenebras
latibulũ suũ. quas illi audact᷑
biles erroꝵ tenebras deuolim st̃.
norabant ad quẽ finem eoꝵ pe¬

Expanded text:
quae grando dimiserat, nihilque omnino virens relictum est in lignis et in herbis terrae, in cuncta Aegypto. Quam ob rem festinus Pharao vocacerte dei commemorauit scriptura, quod abstulit locustas, et secilla fiebat obstinatio, dum ei parceretur, sicut omnia mala corda15. Nona plaga tenebrae facttionis et providentiae obscurissimas esse rationes. Posuit enim Deus tenebras latibulum suum : quas illi audacterbiles errorum tenebras devoluti sunt. norabant ad quem finem eo
Abbreviated transcription (Latin):
nam celitus mittit.
pet qͣm possit mundꝰ
castigatus culpã suã
agnoscere dat gͣndñe
ꝑ qͣm tenera uastantꝰ
adhuc nascentia uiti

Expanded text:
nam coelitus mittit, per quam possit mundus castigatus culpam suam agnoscere. Dat grandinem per quam tenera vastantur adhuc nascentia vitio
Abbreviated transcription (Latin):
dimissa columba pp̃ septenatiã oꝑa¬
tionem sp̃ualem oline fructuosũ sur¬
culum decunt signans multos extra
ecc̃am bapittatos si pignedo carita¬
tis ñ defuĩt postiori tp̃re more colube
tamqͣm in oscilo patis ad uuntans¬

Expanded text:
dimissa columba propter septenariam operationem spiritualem, olivae fructuosum surculum retulit, signans multos extra Ecclesiam baptizatos, si pinguedo charitatis non defuerit, posteriore tempore in ore columbae, tanquam in osculo pacis
Abbreviated transcription (Latin):
latrintis abiuant. Qui .ii. manducat ⁊ bi¬
dẽ mirta qne est arbor in arabta .U. cubito¬
storatis occurrerent. huiꝰ arboris gũmi ꝓpͥe
stacte uocatur. abusine ⁊̃ mirra. Cynamo¬
qr in modũ canne subtiles ⁊ replitatos ht̃
calamos cinerer uł nigri coloris. qui frac
uisibile spitamtntũ reddũt ⁊ subtile qͥdẽ
tarum. grossũ uõ uile ⁊
despectum. talamꝰ aroma¬
tica sp̃es uixͣ libanum.

Expanded text:
ucat et bidicitur myrrha, qui est arbor in Arabia quinque cubitostoracis occurrerent. Hujus arboris gummi proprie stacte vocatur, abusive etiam myrrha. Calamquia in modum cannae subtiles et replicatos habet calamos, cinerei vel nigri coloris; qui fracti visibile spiramentum reddunt, et subtile quidem charum; grossum vero, vile et despectum. Calamus aromatica species juxta Libanum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ mansiones
suas iux ser¬
monem clm̃
castrameta¬
ta est in raplii¬
dynͦ ubi ñ erat aqua
ad bibendũ ppło. Qͥ
urrgatus cẽ moysen
ait.Da nobis aqͣm ad bi

Expanded text:
 mansiones suas, juxta sermonem Domini castrametata est in Raphidim. Ubi non erat aqua ad bibendum populo. Qui jurgatus contra Mosen, ait: Da nobis aquam ut bi
Abbreviated transcription (Latin):
uideat q plures sũt nobistũ. Autis u̾o
que ꝑ ecuditioñẽ dñi aperit᷑ aliqͣndo
ꝑta est aliq̃n clausa. Unde. Ne itcipia s
auditũ uanum. Si dñr uana ꝓphana
turpia qui nouit cruditionẽ dnĩ clau¬
dit aurem ⁊ dicit. ego aũ sicut mutꝰ¬

Expanded text:
uia plures sunt nobiscum . Auris vero quae per eruditionem Domini aperitur, aliquando aperta est, aliquando clausa; unde: Ne recipias auditum vanum . Si dicuntur vana, profana, turpia, qui novit eruditionem Domini, claudit aurem et dicit: Ego autem sicut mut
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͥ in id intelligoie ꝓfecit ut se teg¬
nosceret qd̃ est magna pars sapĩe remu¬
neraint eum diuina dignatio ditens. A¬
periam os tuũ. ⁊ t̾. Beati quoꝵ deus os
in aꝑtione oris mei. Eoꝵ ergo qui uerba¬
traderet accepta petunia. Nõ est aũ parue
gr̃e discernere os qd̃ aꝑit detis ⁊ qd̾ aꝑit

Expanded text:
Quia igitur in id intelligentiae profecit, ut se cognosceret, quod est magna pars sapientiae, remuneravit eum divina dignatio dicens: Aperiam os tuum, etc. Beati quorum osin apertione oris mei. Eorum ergo qui veraquomodo eum traderet accepta pecunia. Non est autem parvae gratiae discernere os quod aperit Deus, et quod
Abbreviated transcription (Latin):
credere expauit cui uibetur ut caudã
tencat. qr ppłs qui medo trede̾ recusat
dẽ tolliget colubri caudã tenẽs. qr e
n quẽ mortałe ante despexerat in
crediderit mox ad iuditiũ in po

Expanded text:
credere expavit. Cui jubetur ut caudam teneat, quia populus qui modo credere recusat,dem colliget; colubri caudam tenens, quia eum quem mortalem ante despexerat, incrediderit, mox ad judicium in po
Abbreviated transcription (Latin):
ceptus cẽ naturã qͣm supdixinus ⁊ scriptsi repttur in libris a¬
pocriphis qd̾ quedam suspitõe adultu fu̾at pumenda cũ pract¬
runũ peperiss intitꝵ parenti genetiq dissimlẽ nͥ memoritus
meclicus soluisset q̃onem monens querere ne forte talis pictura
eẽt incubitulo qua muenta muliera suspitione libctata ẽ. Iacob

Expanded text:
ur in libris Hippocratis quod quaedam suspicione adulterii fuerat punienda, cum pulcherrimum peperisset, utrique parenti generique dissimilem, nisi memoratus medicus solvisset quaestionem, monens quaerere ne forte talis pictura esset in cubiculo; qua inventa mulier a suspicione liberata est.
Abbreviated transcription (Latin):
com̃a mittire samsonẽ
nazareũ ⁊ tesis hostib
triumphare qui in si¬
militudine colubri re¬
guliq obsidentis uras

Expanded text:
comam nutrire Samsonem: Nazaraeum tuum caesis hostibus triumphare, quod in similitudinem colubri regulique obsidentis vias,
Abbreviated transcription (Latin):
uestos tribulatio. Ueniendũ est g̾ oĩ
lecit illd̃ pͥarũ tamqͣm igne resolui
rit plus utitut ut amplius decoqͣtur
ut ⁊ si parũ tñ aliquid auti purga¬
ti resideat. Qui ud totus plumbeus

Expanded text:
justos tribulatio. Veniendum est ergo omlerit, illud parum tanquam igne resolvitrit, plus exuritur, ut amplius decoquatur; ut et si parum, tamen aliquid auri purgati resideat; qui vero totus plumbeus
Abbreviated transcription (Latin):
Diĩs nom̃ est illi. ⁊ nõ est ulla creatura tu¬
potentior in malitia ⁊ iegnũ nequicie te¬
uens qͣͥtigas agit ñ illi satis est unim
centũ ascendere s plutes simul agit ⁊ tor¬
to uerbere cogit. quos in detis in luxt᷑a tur¬
piores. in crudelitate sciuores in auatitta
curtir suo subuigat. in ip̃is fectur ⁊ uo¬
ltat ꝑ apertos scelerũ campos effu¬
sis habenis. s ũt alii ascensores elet¬

Expanded text:
im nomen est illi, et non est ulla creatura cupotentior in malitia, et regnum nequitiae tenens, quadrigas agit: non illi satis est unum equum ascendere, sed plures simul agit, et torto verbere cogit. Quos cum videris in luxuria turpiores, in crudelitate saeviores, in avaritiacurrui suo subjugat: in ipsis fertur et volitat per apertos scelerum campos, effusis habenis. Sunt alii ascensores elec
Abbreviated transcription (Latin):
si malũ faciũt toram deo fatiũt. Uñ. ⁊ͥ so¬
li pes. ⁊ in .t.t.f. Qui malũ corã deo facit
ꝯtino penitet ⁊ dicit sctcami. Qui disce¬
clita ꝯspectu dei nescit ꝯuerti ⁊ pec̃em pe¬
nitendo purgare. hoc gͦ interest inter ma¬
lñ toram deo fatere ⁊ a conspectu dei disce¬
DR̾. Non frustra uenit ad moysen iechio
stitu̾at principes ppłi dm̃i colentes potẽ¬
tes ⁊ edientes suꝑbiam. Tales .ii. oporret
ẽẽ qui suꝑbi ñ snt ⁊ superbiam oderĩt.
.ł tit ñ solum tpsi absq uitio sinit s¬
AD

Expanded text:
soli peccavi, etc. Qui malum coram Deo facit, continuo poenitet, et dicit, Peccavi. Qui discedit a conspectu Dei, nescit converti et peccatum poenitendo purgare. Hoc ergo interest inter malum coram Deo facere, et a conspectu Dei discedere. Non frustra venit Jethro ad Moysen, stituat principes populi Deum colentes, potentes et odientes superbiam. Tales enim oportet esse qui superbi non sint, et superbiam oderint; id est, ut non solum ipsi absque vitio sint, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ttis. Nec dutit eũ ad mont̃e
dei s ad tabernatłmn suũ. Nõ
.Ni. poterat sacerdos madran
or moysi s nũc ad eũ ucnit
cum filiis. Non .i. potat descẽ¬
dece in egiptũ ⁊ subire ago¬
bilis. ⁊ qui magone ꝯtendẽs
ab om̃ib se abstinet. Moyses
descendit in egipiũ ad agoneᷤᷤ
⁊ excitia uirtitũ. ⁊ abtahã.
Iacob qͦ qui ip̃o noĩc athleta
est cum descendiss in egiptũ
ft̃s est sicut stelle celi in mul¬
titudine. aliis in cctium ce

Expanded text:
tris, nec duxit eum ad montem Dei, sed ad tabernaculum suum. Non enim poterat sacerdos Madian or Moysi, sed nunc ad eum venit cum filiis. Non enim poterat descendere in Aegyptum, et subire agobilis, et qui in agone contendens ab omnibus se abstinet. Moysesdescendit in Aegyptum ad agones et exercitia virtutum; Abraham et Jacob quoque, qui ipso nomine athleta est, cum descendisset in Aegyptum, factus est sicut stellae coeli in multitudine. Aliis in contrarium
Abbreviated transcription (Latin):
pulthro erat quicturus hoc modo p̃¬
nuntians dixit dic .uii. requieuit. de¬
inceps opaturus ordinem seculoꝵ¬
¶ Ag̃ . B. Potest aũ intaligi dm̃ requituis¬
se a faciendis genetib creature qr ult no¬

Expanded text:
pulcro quieturus hoc modo praenuntians dixit: « Die septimo requievit, » deinceps operaturus ordines saeculorum. Potest autem intelligi Deum requievisse a faciendis generibus creaturae, et
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ desideremꝰ ⁊ ibi re¬
quiescere optemꝰ. Qd̃ be¬
expletis ⁊ mortuus est.
Nos qͦ studeamꝰ ꝑ deca¬
logi obscruantiam ad
ettrnam bearttuclinẽ

Expanded text:
er desideremus, et ibi requiescere optemus: quod beexpletis mortuus est: nos quoque studeamus per decalogi observantiam ad aeternam beatitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
de terra chanaan. ⁊ qũo ꝯseq̃ns est ut furati
ctũ est ut exitus docet ñ ẽ
hñdũ mendatiũ. Menda¬
cia .i a mendatib serio a
quid sͥ uelit hec actio io¬
sepl qui frẽs suos donͨ eis
aꝑiret quis eẽt tonẽs lu¬
dificauit ⁊ tanta expecta
qͣnto sit illis inopinatius

Expanded text:
de terra Chanaan, et quomodo consequens est ut furati ctum est, ut exitus docuit, non est habendum mendacium? mendacia enim a mendacibus serio agquid sibi uelit ista actio Ioseph qua fratres suos, donec eis aperiret quis esset, totiens ludificauit et tanta expectatquanto illis fit inopinatius
Abbreviated transcription (Latin):
tta ⁊ hii resistũt ue¬
ritati. homines mĩte
corrupti. teꝓbi tirca
fidem ⁊ c̾ hii aũ qui
ꝑ m̃tis corruptione
inquieti fuetũt. in
t̾cio signo defecerũt.
dei. qui sicut placatꝰ¬

Expanded text:
esistunt veritati, homines mente corrupti, reprobi circa fidem, etc. . Hi autem qui per mentis corruptionem inquieti fuerunt, in tertio signo defecerunt, Dei: qui sicut placat
Abbreviated transcription (Latin):
nuusce breuissime sig¬
nificanerũt. sub qui¬
b magi defecerũt di¬
centes. digitus dei est
hic. ne intelligãt uñ
decipiantur

Expanded text:
uscae gravissimae significaverunt, sub quibus magi defecerunt, dicentes: Digitus Dei est hic, ne intelligant unde decipiantur
Abbreviated transcription (Latin):
ebat uocem ⁊ lampades ⁊ uoce tu¬
be et montẽ fumantẽ questio maior
dritut .s. qũo aucliebat lampades ⁊
uiter ditenctã fuisse. ut ñ totũ dr̃et᷑
montẽ fumantẽ. Ouo .Ni. gn̾a uocis
erant ⁊ denubib situt tonttrita ⁊
tuba si tñ ip̃am dixit uoc̃e que de
mbib edebatut. at ꝑ hoc melius
in hqs que ad sensum andicudi ꝑ¬
tinebant gn̾alis sensus est positus

Expanded text:
ebat uocem et lampadas et uocem tubae et montem fumantem, quaestio maior oreretur, quomodo audiebat lampadas etuiter dicendum fuisse, ut totum diceretur: montem fumantem. duo quippe genera uocis erant: de nubibus, sicut tonitrua, et de tuba, si tamen ipsam dixit uocem, quae de nubibus edebatur. ac per hoc melius in his, quae ad sensum audiendi pertinebant, generalis sensus est positus
Abbreviated transcription (Latin):
mulier aut sub iuro ẽ
aut mererrix est ⁊ uri¬
tur libertate peccandi
qui ingreclitur ad me¬
recritẽ scit qd̃ ad ꝑstim¬
tam. ⁊ cunctis patente
ingressus est. Idõ de a¬
uiis ilignati ñ potest.

Expanded text:
mulier aut sub viro est, aut meretrix est, et utitur libertate peccandi. Qui ingreditur ad meretricem, scit quod ad prostitutam et cunctis patentem ingressus est, ideo de aliis indignari non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ genetati ex liabolo ꝓgenem ducit̃i
uelut tn traditione dñi. diabłs intͣuit ĩ
cor uide. ⁊ pͥmũ filiũ peccati genuit. qui
solus hoc facere ñ potuit. Abiit gͥ ad scribaͤ
⁊ phariseos ⁊ pon¬
tifices. Nascit᷑ g ex¬

Expanded text:
ti, ex diabolo progeniem ducunt; velut in traditione Domini diabolus intravit in cor Judae, et primum filium peccati genuit, qui solus hoc facere non potuit; abiit ergo ad Scribas et Pharisaeos et pontifices; nascitur e
Abbreviated transcription (Latin):
t. ⁊ t̃. Non ad illos tm̃ qui de egipto ꝓfecti sũt s ad cos qui ultra
egiptuis ñ seruiunt de egipto educti de domo seruiturs negotta scłi
actus camis domꝰ seruitutis est. sicut relinquere scłaria ⁊ scom dĩn
gͣ terrena egiptus filiis istł dr̃ domiis secuitutis ad comꝑationẽ in
tis ihrłm que est mat̾ libectatis totus mundꝰ. ⁊ que in eo sunt domꝰ
dẽ seruitittis. ⁊ qr de ꝑadiso libertatis. ꝑ pecem uentũ est ad serumu¬
tem mundi. pͥmis sermo detalogi de libertate est. Ego clñs deus tuus
tut ut facias pascha accingas iumbos. acciptas sandalia inpedib
uirgam teneas in manu. ⁊ azima cũ amatitudine comedas s nec

Expanded text:
s, etc. Non ad illos tantum qui de Aegypto profecti sunt, sed ad eos qui ultra Aegyptiis non serviunt, de Aegypto educti de domo servitutis . Negotia saeculi, actus carnis, domus servitutis est: sicut relinquere saecularia, et secundum ergo terrena Aegyptus filiis Israel domus dicitur servitutis ad comparationem Jtis Hierusalem, quae est mater libertatis, totus mundus et quae in eo sunt, domus dicitur servitutis: et quia de paradiso libertatis per peccatum ventum est ad servitutem mundi, primus sermo decalogi de libertate est: Ego sum Dominus Deustur ut facias pascha, accingas lumbos, accipias sandalia in pedibus, virgam teneas in manu, et azyma cum amaritudine comedas. Sed nec
Abbreviated transcription (Latin):
uiri qui uxores ñ hnͣt cum feminis q̃ maritos ñ hnt. ittrũ inueniri possit ignoro. s si sur¬
ti nõie bñ intlłr omĩs illitita isurpatio rei aliene: ñ enim rapinam ꝑmisit qui furtũ phi
Is. Dat deus moysi legẽ innocemie nr̃e. ⁊ agnitionis sue que in x u̾bis ꝯsistit sccipta in ta¬
bulis lapideis digito dei. tria ꝑtinent ad cognitõem. ⁊ cdilectionem trinitatis ui. ad di
lectõem ꝓximi. quib societas humana ñ led̾taur. pͥmũ ꝑtinet ad dm̃ prẽm. dñs deus tuus
deus uus est ut ħ audiens unũ dm̃ colas pr̃em.⁊ in multos fictos deos fornitõem ñ effũ¬

Expanded text:
viri, qui uxores non habent, cum feminis, quae maritos non habent, utrum inveniri possit, ignoro. Sed si furti nomine bene intelligitur omnis illicita usurpatio rei alienae, non enim rapinam permisit qui furtum pr Dat Deus Moysi legem innocentiae nostrae, et agnitionis suae, quae in decem verbis consistit, scripta in tabulis lapideis digito Dei. Tria sunt quae pertinent ad dilectionem et cognitionem Trieditur. Primum pertinet ad Deum Patrem: Dominus Deus tuus Deus unus est, ut hoc audiens unum Deum colas Patrem, et in multos fictos deos fornicationem non effun
Abbreviated transcription (Latin):
sit. ⁊ sunit nonissuna petora pri. Nulla gͦ societas templo dei cum ydolis di dei fuimus tales

Expanded text:
sit, et fiunt novissima pejora prioribus. Nulla ergo societas templo Dei cum idolis. Si Dei sumus, talessit, et fiunt novissima pejora prioribus. Nulla ergo societas templo Dei cum idolis. Si Dei sumus, tales
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiasti solum dm̃ ꝯsitens. prem ⁊ filiũ et sp̃m sc̃m. S hoc confitentes. nisi toto corde dili¬
gamius cdñm elm̃ nr̃m. tota aĩa. tota uittute ei adħentes. ñ sumus effecti pars dm̃. s in confi¬
mo postui. illos patimur offensos quos fugimus ⁊ ad quẽ fugimꝰ ꝓpitiũ nõ efficimus. quib¬
ꝓpha ait Ue cdplices aĩo ⁊ tr̾n. Uscrquo clanditatis utroq pede. Ab ellis gͦ qͣi fergates ceclimꝰ
amatores capiti decore eius. cũ quib merecritata ẽ clicens post amatores meos ibo. qui dant
in ntittĩ meũ ⁊ c̾. hos offendit reu̾sa ad uitũ priorẽ Nisi ergo tota fide ꝑmaneas tũ itiro tus¬
in te lascimum uide iritħ dissolutũ. uł ꝓdigum potest. Si ergo acceptã gr̃am negłigis ⁊ int¬
plitas te scłarib negotiis. ꝯtinuo ĩmundus sp̃e redit. cum .Uii. nequiorib. ne it̾m expelli pos¬

Expanded text:
nuntiasti, solum Deum confitens Patrem et Filium et Spiritum sanctum. Sed hoc confitentes nisi toto corde dilinuntiasti, solum Deum confitens Patrem et Filium et Spiritum sanctum. Sed hoc confitentes nisi toto corde diligamus Dominum Deum nostrum, tota anima, tota virtute ei adhaerentes, non sumus effecti pars Domini, sed in confinio positi illos patimur offensos quos fugimus, et ad quem fugimus, propitium non efficimus. QuibUsquequo claudicatis utroque pede? Ab illis ergo quasi fugaces caedimur, amatores, capti decore ejus, cum quibus meretricata est, dicens. Post amatores meos ibo qui dant mihi vinum meum, etc. : hos offendit reversa ad virum priorem. Nisi ergo tota fide permaneas cum viro tunegligis, et implicas te saecularibus negotiis, continuo immundus spiritus redit cum septem nequioribus , ne iterum expelli pos