comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iudicabit᷑ omnis t̾ra: et in gladio illiꝰ
uniu̾sa caro. Multi uulnerati erunt
domino. Manus dñi que nota fiet
seruis eiꝰ et timentib eum ipsa cõmi¬
natur meredulis siue inimicis eiꝰ:
ut siñ eg̃int penicentiam. sustineant
que sequuntur. Ecce enĩ inqͥt dominꝰ
in igne ueniet. et quasi turbo siue
tempestas currꝰ eius. Quasidebemus
incelligere. angłicas pocestates. qͣndo
uenturꝰ ÷ dominꝰ in gloria patͥs cum
angelis suis. iudicare uiuos et mor¬
tuos. Non qͦ dñs ignis sit: s qͦsusti¬
nentib penas ignis eẽ uideatur. Ꝙ
licet moyses dix̃it id ipsum apło
confirmante ds̃ ignis consumens ẽ.¬
at tam̃ saluator expͥmens diumitati
sub̾am: ait. Spc̃ ẽ. deus. Int̾ spm ant
ignem. scđłm incelligentiam corpora¬
lem: multa diu̾sitas ẽ. Quod si igme
aut sp̃c ẽ. quomͦ oculos et aures et m¬
nus et pedes et uencrem et cet̾a cors¬
beant: Ignis gͦ consumens appellat

Expanded text:
judicabitur omnis terra: et in gladio illius cadet judicabitur omnis terra: et in gladio illius cadet universa caro: multi vulnerati erunt a Domino. Manus Domini, quae nota fiet servis ejus, et timentibus eum, ipsa comminatur incredulis, sive inimicis ejus, ut si non egerint poenitentiam, sustineant quae sequuntur: Ecce enim, inquit, Dominus in igne veniet, et quasi turbo sive tempestas currus ejus. Quas debemus intelligere Angelicas potestates, quando venturus est Dominus in gloria Patris cum Angelis suis, judicare vivos et mortuos: non quo Dominus ignis sit, sed quo sustinentibus poenas, esse ignis videatur. Et licet Moyses dixerit , idipsum Apostolo confirmante : Deus ignis consumens eAttamen Salvator, exprimens divinitatis subignem, secundum intelligentiam corporalem, multa diversitas est. Quod si ignis, aut spiritus est, quomodo oculos, et aures, et manus, et pedes, et ventrem, et caetera corbeant? Ignis ergo consumens appellatu
Abbreviated transcription (Latin):
et rursũ ipse ad eumdẽ tyramnum.
de qua ad dnm̃ psalmista dicebat. Manꝰ
tua gentes int̾fecit. et plantasti eos.
aut certe manus domimi xp̃c intelli¬
gendus ẽ. de quo et supra legimꝰ. manꝰ
tua fec̃ omnia. Quã notam faciet dñs
seruis suis et colentib se et cõminabr̃
incredulis et inimicis suis ut aliĩs
ꝓmictat p̃mia. aliis supplicia ꝓcõmi¬
netur. In qͦ consideranda ũborum ꝓpͥ¬
etas: qd̃ non dix̃at infert mimicis su¬
is.s cõminabit᷑: ut cõminatione de
tem. Quia ecce dominꝰ in igne ueni¬
et et quasi turbo quadrige enis: red¬
dere in indignatione furorẽ suũ. et
increpationẽ suam flãma ignis. Quia
inigne dñs duudicat᷑: et in gladio
suo ad omnẽ carnem. Ꝙ multiplicabũ¬
tur int̾fecti adomino .Lxx. Ecceem̃¬
dñs quasi ignis ueniet. et quasi tem¬
pestas currꝰ eius. reddere in furore
ultionem suam: et increpationem
in flãma ignis. In igne enim domimi

Expanded text:
Et rursum ipse ad eumdem tyrannum: Et rursum ipse ad eumdem tyrannum: de qua ad Deum Psalmista dicebat: Manus tua gentes interfecit, et plantasti eos . Aut certe manus Domini Christus intelligendus est, de quo et supra legimus: Manus mea fecit haec omnia. Quam notam faciet Dominus servis suis et timentibus se, 812 et comminabitur incredulis et inimicis suis, ut aliis promittat praemia, aliis supplicia comminetur. In quo consideranda verborum proprietas, quod non dixerit: Inferet inimicis suis; sed comminabitur, ut per comminats, quia ecce Dominus in igne veniet et quasi turbo quadriga ejus: reddere in indignatione furorem suum et increpationem suam in flamma ignis. Quia in igne Dominus dijudicat, et in gladio suo ad omnem carnem: et multiplicabuntur interfecti a Domino. LXX: Ecce Dominus quasi ignis veniet, et quasi tempestas currus ejus, reddere in furore ultionem suam: et increpationem in flamma ignis. In igne enim Domini
Abbreviated transcription (Latin):
tionem. qua ipsi consolamͣ a dõ. Qui
pꝰ quam fuĩnt consolati dicet᷑ ad eos. &
uidebitis et gaudebit cor ur̃m et ossa
urã quasi herba g̃minabunt siue ori¬
entur: aut nixta syminachũ florebt̃.
Uidebunt aũ haut dubium qͥn dm̃
que uera leticia ẽ. de quib dominus
loquebatur. beati mundo corde. qm̃
ipsi dm̃ uidebunt. Cunꝰ uisio ꝑfectum
est gaudium: quod in plene fidei cor¬
de uersatur. & ossum g̾minatio fub¬
sequitur. de quib añ iam diximus.
Quoꝵ si leccor oblitus ẽ. recurrat ad
explanationem pͥstinam. Melitis est
enĩ illum scͥpta relegere: qͣm nos scͥp¬
ta replicare. & nota inqͥt erit manus
domim seruis eiꝰ. uel tm̃itib eum: &
cõminabitur inmicis siue incredu¬
lis fuis. Manꝰ aũ uel ꝓpotentia acci-¬
pitur qđ possit ds̃ omnia facere que
ꝓmictit. uixta illud quod ex ꝑsona
dĩ moyses loquit᷑ ad pharaonẽ. Nunc
mictã manũ et ꝑcutiam te et popłm
tuũ int̾ficiam: & deleberis de terra.

Expanded text:
tionem, qua ipsi consolamur a Deo . Qui postquam fuerint consolati, dicetur ad eos: Et videbitis, et gaudebit cor vestrum, et ossa vestra quasi herba germinabunt, sive orientur, aut juxta Symmachum, florebunt . Videbunt autem, haud dubium quin Deum, quae vera laetitia est. De quibus Dominus loquebatur: Beati mundo corde; quoniam ipsi Deum videbunt . Cujus visio perfectum est gaudium, quod in plenae fidei corde versatur: et ossium germinatio subsequitur, de quibus ante jam diximus. Quorum si lector oblitus est, recurrat ad explanationem pristinam. Melius est enim illum scripta relegere, quam nos dicta replicare. Et nota, inquit, erit manus Domini servis ejus, vel timentibus eum, et comminabitur inimicis, sive incredulis suis. Manus autem vel pro potentia accipitur, quod possit Deus omnia facere, quae promittit, juxta illud quod ex persona Dei Moyses loquitur ad Pharaonem: Nunc mittam manum, et percutiam te, et populum tuum interficiam, et deleberis de terra .
Abbreviated transcription (Latin):
duntur. lugeantq antiqua peccata.
et trahantur ad lucum. acq tristiciã
que ducit ad uitam. Beati quippe lu¬
gentes: qm̃ ipsi ridebunt. Et conũtan¬
tur om̃s ad dm̃: ut pꝰea transe¬
ant ad gr̃am. et sciant dictum
ab apło. Gloria et honor et par
omi oꝑanti bonũ. iudeo pͥmũ¬

Expanded text:
dantur. Lugeantque antiqua peccata, dantur. Lugeantque antiqua peccata, et trahantur ad luctum atque tristitiam, quae ducit ad vitam. Beati quippe lugentes, quoniam ipsi ridebunt . Et convertantur omnes ad Dominum, ut postea transeant ad gratiam, et sciant dictum ab Apostolo: Gloria, et honor, ex pax omni operanti bonum, Judaeo primu
Abbreviated transcription (Latin):
ad gentes in tharsis et lut et luch. et
mosoch. et thobel. et ad grecias insu¬
mus. Nc̃ stringenda ẽ. anagogen. slir¬
sis int̃p̃tatur exploratio gaudũ. ut an¬
sideremꝰ non ea que in p̃senti st̃ s que
in futoͣ. et audire mereamur. quiam
paucis fuistis fideles: ingredimiu
in gaudiũ domini ur̃i. De quocc ps¬
trus apłs scribit. Exultate gaudo
meft̾abili et głoso: ut laudemus dñ
dicentes. Impletum ẽ. gaudio os nd¬
strum: et lingua nr̃a exultacione.
sio: ut omnẽ excludentes blasphemi-¬
am. ea loquamur que bona sc̃ atq
dicamus. Os meũ annuntiauit iusti¬
ciam tuam dñe. totadie salutare tuũ.
Et rursum. Non abscondi incorde meo
ueritatem tuam: et salutare tuum
dixi. Lut que in lingua nr̃a ucilitas
u̾titur. et mosoch extensio: et tubel
siue tobel. ductus ad luctum uel con¬
uersus. aut umũsa. Que omnia uo¬
cationi gentiũ congruunt: ut utilita¬
tem sequant᷑ ꝑ confessionẽ amme sue
et p̾c̃itorum obliti ad futura exten¬

Expanded text:
ad gentes in Tharsis, et Phud, et Lud, et Mosoch, et Thobel, et Graeciam, et insumus . Nunc stringenda est anagoge. Tharsis interpretatur, exploratio gaudii: ut consideremus non ea quae in praesenti sunt, sed quae in futuro; et audire mereamur: Quia in paucis fuistis fideles, ingrediemini in gaudium Domini vestri . De quo et Petrus apostolus scribit: Exultate gaudio ineffabili et glorioso ; ut laudemus Deum dicentes: Impletum est gaudio os nostrum, et lingua nostra exultatione . sio: ut omnem excludentes blasphemiam, ea loquamur quae bona sunt, atque dicamus: Os meum annuntiabit justitiam tuam, Domine: tota die salutare tuum . Et rursum: Non abscondi in corde meo veritatem tuam, et salutare tuum dixi . Lud quoque in lingua nostra, utilitas vertitur, et Mosoch, extensio, et Thubal, sive Thobel, ductus ad luctum, vel conversus, aut universa: quae omnia vocationi gentium congruunt, ut utilitatem sequantur per confessionem animae suae, et praeteritorum obliti, ad futura exten
Abbreviated transcription (Latin):
caro a facie diũ. Et inpsalmis. Ad te oĩs
orabt̃ in conspectu tuo: et glorificabunł
qͦs nos dicere possumꝰ miliarios: ut qͥ in
uicino st̃ om̃i sabbo ueniant in ierłm.¬
pleco qͥ ualde ꝓcul ꝑ annos singulos hoc
ẽ. dieb pasche sue tabnaculoꝵ. nixta illd̃
quod in zacharia dr̃. Ascendent ab anno
in annũ: ut adorent dnm̃ regẽ ex̃cituũ.
et celebrent festiuitatẽ tab̃naculorum.

Expanded text:
s onspectu tuo, et glorificabunt quos nos dicere possumus Milliarios: ut qui in vicino sunt, omni sabbato veniant in Jerpleto, qui valde procul, per annos singulos, hoc est, diebus Paschae sive Tabernaculorum, juxta illud quod in Zacharia dicitur: Ascendens ab anno in annum, ut adorent Dominum regem exercituum, et celebrent festivitatem Tabernaculorum .
Abbreviated transcription (Latin):
Uibrã enĩ habens lex fut᷑oꝵ bonorũ.
Ꝙ it̾m. Nequis gͦ uos nidicet in cibo aut
inpotu. aut inparte dieifesti aut neo¬
menie aut sabbatorũ: que ẽ. umbrafu¬
turorũ. Sin aũ hec in umbrafuturorũ
bonorũ et imagine p̃cesser̃. omĩs lex sp̃u¬
alit̾ in telligenda ẽ. De qua idem dicebat
meos: et considerabo mirabilia delege
b̾ui tabella conabim᷑ ostendere: Quodq
sequit᷑ ueniet omĩs caro ut adoret in
conspectu meo in ierłm: sciendũ quod
inhebraico non sit scͥptũ mnierłm ut de¬
iciamꝰ suꝑciliũ iudeorũ: s tantũ in con¬
spectu meo. ut sermo dñi cõpleatur di¬
centis in euangłio. Am̃ am̃ dico uobis:
qͥa ueniet bora quando neq in monce
isto neq in ierosolimis ad orabitis pacrẽ.

Expanded text:
Umbram enim habens lex futurorum bonorum . Umbram enim habens lex futurorum bonorum . Et iterum: Ne quis ergo vos judicet in cibo, aut potu, aut in parte diei festi, aut neomeniautem haec in umbra futurorum bonorum, et in imagine praecesserunt, omnis lex spiritualiter intelligenda est, de qua idem dicebat meos, et considerabo mirabilia de legebrevi tabella conamur ostendere? Quodque sequitur: Veniet omnis caro, ut adoret in conspectu meo in Jerusalem, sciendum quod in Hebraico non sit scriptum, Jerusalem: ut decutiamus supercilium Judaeorum; sed tantum, in conspectu meo, ut sermo Domini compleatur, dicentis in Evangelio: Amen amen dico vobis: quoniam veniet hora, quando neque in monte i
Abbreviated transcription (Latin):
bit cũsole et añ lunã: in gen̾ationes gn̾ai¬
onũ. Que in cantico canticoꝵ appellatur
electa. Que ẽ hec que ꝓspic̃ quasi dilu¬
culũ pulchra ut luna electa ut sol admm¬
rabilis: Atunc phifici et qͦrũ cura c̃ ae
lestib difputare lunã ñ habere ꝓpͥum
lum̃: s solis radiis illustrari. Ab ea enmi
semꝑ orbis parte complet᷑ et fulget: aqͥ
soli uicinior ẽ. nec ũbra t̾re obscuratur.
Qd̃ et poeta uno u̾siculo demonstrauit.
Nec frĩs radiis obnoxia surg̃e lunasi
hoc uerum ẽ: et nos tropologice posfumꝰ
dicere eccłam que pace et ꝑsecutionib
crescit atq decrescit. et opp̾ssa tẽpcationĩ
tenebris. rursũ pͥstinũ lum̃ affumt
bitatoresq enis iustos fulgere quasi sol
in regno patͥs sui. et ꝑhos m̃ses sem̃ diũ
qͦd instauratum ẽ. met̾nũ uenire ad
sollẽmnitaces suas. quas sẽs misticoors
nẽ breuit̃ ÷ dicendũ eos uenir muso¬
oentes paubapłs instruebat oicens.

Expanded text:
bit cum sole et ante lunam in generationes generationum . Quae in Cantico Canticorum appellatur electa: Quae est haec quae processit quasi diluculum, pulchra ut luna, et electa ut sol admirabilis ? Aiunt Physici, et quorum curae est de coelestibus disputare, lunam non habere proprium lumen, sed solis radiis illustrari. Ab ea enim semper orbis parte completur et fulget, a qua soli vicinior est, nec umbra terrae obscuratur: quod et poeta uno versiculo demonstravit : Nec fratris radiis obnoxia surgere luna. Si hoc verum est, et nos tropologice possumus dicere, Ecclesiam quae pace et persecutionibus crescit atque decrescit, et oppressa tentationum tenebris rursum pristinum lumen 827 assumit, bitatoresque ejus justos fulgere quasi solem in regno patris sui. Et per hos menses semen Domini, quod instauratum est in aeternum, venire ad solemnitates suas, quas sanctus mystico ore nc breviter est dicendum, eos venire in neoedentes Paulus apostolus instruebat, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
dicatem patris. hoc confiderandum
c̃. quod pat̾ earũ in peccato suo mor¬
tuus sit. quia nullũ filiũ genuit.
et moyses nichil suꝑ eis ausus fuĩt
iudicare: s retulit ad dnm̃ qui eas
ne in opes ꝑmanerent nissit fr̃ib
copulari. Geneseos quoq narrat
liber. quod pꝰquam ceperunt homine
multi fieri qui numerus semꝑ muitio
est. et filie nate sunt eis acceꝑunt eas
non angłi s. filii dei. De quib orci fun
gigantes. siue ut in hebreo scͥptum ẽ.
trario ad scm̃ dicitur. Uxor tua sicut

Expanded text:
ditatem patris , hoc considerandum ditatem patris , hoc considerandum est, quod pater earum in peccato suo mortuus sit, qui nullum filium genuit, et Moyses nihil super eis ausus fuerit judicare, sed retulit ad Dominum, qui eas ne inopes permanerent, jussit fratribus copulari. Geneseos quoque narrat liber , quod postquam coeperunt homines multi fieri, qui numerus semper in vitio est, et filiae eis natae sunt, acceperunt eas, non Angeli, sed filii Dei, de quibus orti sunt gigantes: sive ut in Hebraeo scriptum est trario a
Abbreviated transcription (Latin):
rłm et templo eiꝰ quando obsessa atq
subũsa ẽ. et inimicis xp̃i qui dm̃ re¬
gem susciꝑe noluer̃ recipientib pro
impietate sua atq blasphemiis et̃na
supplicia: eccła in nomine dm̃i con¬
gregata de qua in psalmo dr̃.homo
natus ẽ. in ea. et ipse fundauit eam
altissimus: antequã parturiret pe¬
perit. antequam ueniret partus eiꝰ
genuit masculum. Non enĩ multo
tempore ut populus iudeorũ. ꝑ abra¬
ham et isaac et iacob. xiiͦ. patriarchas
et rursum liberos corum ac nepotes
creuit in manis: s ad euangłicam p̃-¬
dicationem statim omnis mundus
concepit: et parturiuit et peꝑit mas
culum. quem pharao et herodes co¬
nabantur. occidere : qui et in moy¬
se et in xp̃o saluatus in egypto ẽ.
Deniq abraham et ysaac masculos
habuere liberos. et iacob multorũ fi¬
liorũ pat̾ dinam unã genuit filiam
ꝓ qua dura ꝑpessus ẽ. Quod si filie
salfaad dei sententia recipiunt here¬

Expanded text:
rusalem et Templo ejus, quando obsessa atque rusalem et Templo ejus, quando obsessa atque subversa est, et inimicis Christi, qui Deum regem suscipere noluerunt, recipientibus pro impietate sua atque blasphemiis aeterna supplicia, Ecclesia in nomine Domini congregata, de qua in psalmo dicitur: Homo natus in ea: et ipse fundavit eam altissimus , antequam parturiret, peperit, antequam veniret partus ejus, genuit masculum. Non enim multo tempore, ut populus Judaeorum per Abraham, et Isaac, et Jacob, et duodecim Patriarchas, et rursum per liberos eorum ac nepotes crevit in majus, sed ad Evangelicam praedicationem statim omnis mundus concepit, et parturivit, et peperit mculum, quem Pharao et Herodes conabantur occidere, qui et in Moyse, et in Christo salvatus in Aegypto est. Denique Abraham et Isaac masculos habuere liberos, et Jacob multorum filiorum pater, unam genuit filiam, pro qua dura perpessus est . Quod si filiae Salphaad Dei sententia recipiunt haere
Abbreviated transcription (Latin):
scriptor hystorie: s multis pͥus scłis
psalmista testatur dicens. Uidi iniqͥ¬
tatem et contͣdictionem inciuitate.
Que cͥcumdedit muros eiꝰ totadie &
cota nocte: ita ut subu̾teretur cnui¬
tas et impleretur illud uaticinium.
Syon quasi ager arabitur: et ierłm
quasi casula in cucumerario relinq̃¬
tur. Antequã parturiret peꝑit:
ancequã uemret partꝰ eius peꝑit mas¬
culum. Quis audiuit unquã talia.
aut quis uidit huic simile: Nũquid
parturiet t̾ra in die una: Aut par¬
curiet gens simul quia part̾tuit &
peꝑit syonfilios suos: Numqͥd ego
qui alios parere facio. ipse ñ pariã
dicit dominus: Si ego qui genera¬
tionem cet̾is tribuo sterilis ero ait
dominus ds̃ tuus. Lxx. Antequã
partiens pariat: añquã ueniat dolor
parturientiũ effugiat et parnͥt mas¬
culum. quis audiuit tale. aut quis
uidit simile: Si parturiuit t̾ra in die
una: aut si nata ẽ. gens simul: Quia
part̾iuit et peꝑit syon filios suos: Ego
deus tuus: Clamore resonante de ie¬

Expanded text:
 multis prius saeculis Psalmista testatur, dicens: Vidi iniquitatem et contradictionem in civitate , quae circumdedit muros ejus tota die et tota nocte, ita ut subverteretur civitas , et impleretur aliud vaticinium: Sion quasi ager arabitur: et Jerusalem quasi casula in cucumerario relinquetur . Antequam parturiret, peperit: antequam 805 veniret partus ejus, peperit masculum. Quis audivit umquam tale? et quis vidit huic simile? Numquid parturiet terra in die una? aut parturietur gens simul, quia parturivit et peperit Sion filios suos? Numquid ego, qui alios parere facio, ipse non pariam, dicit Dominus? Si ego, qui generationem caeteris tribuo, sterilis ero, ait Dominus Dparturiens pariat: antequam veniat dolor parturientium, effugiat, et peperit masculum. Quis audivit tale, et quis vidit simile? Si parturivit terra in die una; aut si nata est gens simul, quia parturivit et peperit Sion parvulos suos. Ego Deus tuus? Clamore resonante de Je
Abbreviated transcription (Latin):
bit: ut nequaꝗͣ illis gens fuccedat alia.
qͦd factũ ẽ. in iudris. ẜ maneant met̾nũ.
Et erit inqͥt m̃sis exm̃se: et sabb̃m ex
sabbo: ut de carnalib sabbatis m̃sibꝰq
fiant spũalia sabbata delicata. Qͥ sab¬
batismꝰ deipopło reseruat᷑: et m̃sis fpñiae
qͣndo a puncto usq ad punctũ lunaco¬
plebit᷑. et suo curret ordine: et efficiet
m̃sem id÷ kalendas. que grece appellant

Expanded text:
at alia, quod factum est in Judaeis; sed maneant in aeternum. Et erit, inquit, mensis ex mense, et sabbatum ex sabbato: ut de carnalibus sabbatis, mensibusque fiant spiritualia sabbata delicata, qui sabbatismus Dei populo reservatur. Et mensis spiritualis, quando a puncto usque ad punctum luna complebitur, et suo curret ordine, ut efficiat mensem, id est, kalendas, quae Graece appellantur
Abbreviated transcription (Latin):
datis intelligat dnm̃. Imitans eum
de qͦscͥptum ẽ. ibc cep̃ facere et doce.
ut ñ ociosa sit fides: s ꝑ oꝑa curras
ad p̾miũ. Genu aũ et sinus qͥd sis¬
nifient. et supra b̾uit᷑ exposui. et nc̃
abraham exemplum docere nos pot̾it:
n cuiꝰ sinu lazarꝰ reqͥescit et om̃s de ori¬
ente et occidente uenient qͥ accũbent¬

Expanded text:
datis intelligat Dominum, imitans eum, datis intelligat Dominum, imitans eum, de quo scriptum est: Jesus coepit facere et docere , ut non 810 otiosa sit fides, sed per opera currat ad praemium. Genua autem et sinus quid significent, et supra breviter exposui, et nunc Abraham exemplum docere nos poterit, in cujus sinu Lazarus requiescit, et omnes de Oriente et Occidente venientes, qui accu
Abbreviated transcription (Latin):
mnundans gła genciũ. Paruuili eot
in hum̃is portabuntur. et suꝑienua
consolabunt᷑. Extructa ꝑ apłos ieru¬
salem et instaurata in p̃orem statũ
pꝰquam filii et habitatores eius ubi¬
bis fuerint consolati et lactif abun¬
clinabit suꝑ eam fluuiũ pacis de qͥ
crebro diximꝰ. flum̃ dĩ repletũ ẽ. aqͥ
et fluminis ĩpetꝰ letificat ciuitatem dĩ
ut ꝑace omĩa possidente et nationum
cessantib bellis de qͥb scͥptura dicit.
dissiꝑa gentes que bella uolunt: tor¬
rens doctrinarũ dĩ riget arua creden¬
tium. Tc̃ filii eiꝰ siue paruuli ut. lxx
transtuler̃ in humeris portabuntur.
et suꝑ ienua consolacionẽ accipient.
In humeris de quib et in pͥori ꝓpħa
dictum ẽ. et quos iacob imp̃cacurfi¬
lio suo isachar. quia subposuit hu¬
merũ suũ ad laborandum : et uocatꝰ
ẽ. uir agͥcola. Sudore enĩ et laboren¬
mio ad ubtatem fructuũ ꝑuemmnꝰ.
Unde et ad syon ꝑ ieremiam dr̃. Da
cortuũ in humeros tuos. ut a man¬

Expanded text:
um. Parvuli eorum in humeris portabuntur, et super genua consolabuntur. Exstructa per Apostolos Jerusalem, et instaurata in priorem statum, postquam filii et habitatores ejus uberibus fuerint consolati, et lactis abunclinabit super eam fluvium pacis, de quo crebro diximus: Flumen Dei repletum est aquis . Et: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei ; ut pace omnia possidente, et nationum cessantibus bellis, de quibus Scriptura dicit: Dissipa gentes quae bella volunt , torrens doctrinarum Dei irriget arva credentium. Tunc filii ejus, sive parvuli ut LXX transtulerunt in humeris portabuntur, et super genua consolationem accipient. In humeris, de quibus et in priori prophetia dictum est, et quos Jacob imprecatur filio suo Issachar: Quia supposuit humerum suum ad laborandum , et vocatus est vir agricola. Sudore enim et labore nimio ad ubertatem fructuum pervenimus. Unde et ad Sion per Jeremiam dicitur: Da cor tuum in humeros tuos , ut a man
Abbreviated transcription (Latin):
platee ciuitatis auro mundo. sicut
uitrũ ꝑspicuũ. Istas margaritas ꝓ¬
hibet dñs muti añ porcos. quas ne¬
margaritũ. non p̾ores abiciens sꝑ
ulas querenĩ p̃ciosius. Quia heco
domimis. Ecce ego declinabo suꝑsi
quasi fluiuum pacis: et quasi tortii¬
tem inundantem głam gentium qn
sugetis. Ad ubera portabimim et siꝙy
ienua blandientur uob̾.lxx. liua

Expanded text:
plateae civitatis auro mundo sicut plateae civitatis auro mundo sicut vitrum perspicuum . Istas margaritas prohibet Dominus mitti ante porcos , quas nemargaritum, non priores abjiciens, sed per illas quaerens pretiosius . Quia haec dicit Dominus: Ecce ego declino super eam quasi fluvium pacis, et quasi torrentem inundantem gloriam gentium, quam sugetis: ab ubere portabimini, et super genua blandientur
Abbreviated transcription (Latin):
ut pͥus inegypto fracta et iacentia. s
integra et uirginali decore stantia
uet̾is ac noui instrum̃ti ad p̾bendũ
rationale lac de quib sponsus ad eã
loquitur. bona ubera tua. suꝑuinũ.
Iste erant de quib sp̃alit̾ oicebatur
beati lugentes. qm̃ ipsi consolabun¬
tur & hoc notandum. qd qͥ paruu¬
li ft̃ consolationis indigent lacte et
ad huc ĩ mortali u̾santur loco. qͥuen
pꝰ lac consolationis ad solidum ꝓfe¬
cerint cibum deliciis affluent ue¬
ritatis. et scientie oĩmode głe que be¬
braice dicitur ⁊iz ꝓqua.lxx. int̾itũ
symmachus pinguedinem theodotio
multitudinem int̾p̃tati sunt. hoc
panderemꝰ ambiguum: in qͦ scͥptũ:
uastauit eũ aper de silua: et singła¬
hebraico scͥptum ẽ. ⁊ iz. sudur. quod
nificaret non solum a romanis s a
cunctis gentib ifrłem eẽ uastatum.
Intͦitus aũ głosus eccłe ille intelli¬
gendus ẽ: de quo scribit ioħs apłs.

Expanded text:
ut prius in Aegypto, fracta et jacentia, sed ut prius in Aegypto, fracta et jacentia, sed integra et virginali decore stantia, veteris ac novi Instrumenti, ad praebendum rationale lac. De quibus sponsus ad eam loquitur: Bona ubera tua super vinum . Isti erant, de quibus specialiter dicebant: Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur . Et hoc notandum, quod qui parvuli sunt, consolationis indigent lacte, et adhuc in mortali versantur loco. Qui vero post lac consolationis ad solidum profecerint cibum, deliciis affluent veritatis, et scientia omnimodae gloriae, quae Hebraice dicitur ZIZ  . Pro qua LXX introitum; Symmachus pinguedinem; Theodotio, multitudinem interpretati sunt. Hoc panderemus ambiguum, in quo scriptum est: Vastavit eam aper de silva, et singulaHebraico scriptum est ZIZ SADAI  : quod nificaret non solum a Romanis, sed a cunctis gentibus Israelem esse vastatum. Introitus autem gloriosus Ecclesiae ille intelligendus est, de q
Abbreviated transcription (Latin):
qui diligitis eam: gaudete gaudio
om̃s qui lugetis suꝑ eam: ut sugatis
et impleamini deubere consolatio¬
nis eius. Ut pꝰquam suxeritis delec¬
temini mintroitu głe eius. Apłis
p̃cipitur et apłicis uiris. qui dili¬
gunt utramq ierłm. et eam que
corruit plangentib acq lugentib
et illam que surrectura ẽ. omĩ desi¬
derio p̾stolandam ut gaudeant cum
ea et mea quia edificata sit de iuiuis
lapidib qui uoluuntur suꝑ t̾ram
et in rocarum cherubin similitudi
in his qui met̾nos cineres dissoluti
sunt. de quib dñs loquebatur. Am̃
am̃ dico uobis non ꝑmanebit lapis
suꝑ lapidem: donec compleantur
petrum et paulũ apłos dociumus
et om̃s qui expectabant redemptio¬
nem ifrł ut sugant et repleantur
uberib consolationis eius. Neq enĩ
pot̾at fieri ut que genuit masculũ
et erat puerꝑa. careret lactis habun¬
dantia in educationem eius gentis
et paruulorũ qui simul nacifu̾ant
ut p̾beret eis duo ubera. Nequaquã

Expanded text:
qui diligitis eam. Gaudete gaudio omnes qui lugetis super eam, ut sugatis et impleamini ab ubere consolationis ejus, ut postquam suxeritis, delectemini ab introitu gloriae ejus. Apostolis praecipitur et apostolicis viris, qui diligunt utramque Jerusalem, et eam quae corruit plangentibus atque lugentibus, et illam quae surrectura est omni desiderio praestolantibus, ut gaudeant cum ea et in ea, quae aedificata sit vivis lapidibus, 808 qui volvuntur super terram, et in rotarum Cherubim similitudinin his qui in aeternos cineres dissoluti sunt. De quibus Dominus loquebatur: Amen, amen dico vobis, non permanebit lapis super lapidem, donec compleantur Petrum et Paulum apostolos docuimus, et omnes qui exspectabant redemptionem Israel, ut sugant et repleantur uberibus consolationis ejus. Neque enim poterat fieri, ut quae genuit masculum, et erat puerpera, careret lactis abundantia in educationem ejus gentis et parvulorum, qui simul nati fuerant, ut praeberet eis duo ubera, nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
ut legis tͣnslatio fiat. E electio ad cosꝑ
tinet qͥbꝰ nequaꝗͣ iuxta sangͥnẽ s iuxta
m̃ita atq uͥtutes sac̃dotiũ defert᷑. Queni¬
ent deinsuł gentiũ. et głam dñi minti¬
abunt: et adducent᷑ in eqͥs. et in qͣdrigis
et in lecticis et inmulis. et in carrucis.
Quomͦ aũ celũ nouũ et t̾ra noua erit &¬

Expanded text:
electio ad eos pertineat, quibus nequaquam juxta sanguinem, sed juxta merita atque virtutes sacerdotium defertur, qui venient de insulis gentium, et gloriam Domini nuntiabunt. Et adducentur in equis, et in quadrigis, et in lecticis, et in mulis, et in carrucis. Quomodo autem coelum novu
Abbreviated transcription (Latin):
lxx. E anuntiabt̃ głam meam in
gentib et adducent fr̃s ur̃os decun¬
ctis nationib donũ dño cum equis
et redis. in lampenis multorũ cum
umbracuł in sc̃ãm ciuitatẽ ierłm. ait
dominus. Hi qui saluati fuerint et
missi ad uarias nationes ad eos quiñ
audierant pͥmũ neq uiderant gloriã
dñi. annuntiabunt eã cunctis gentib
et adducent fr̃s populi iudaici qͦrum
reliquie salue facte sunt munꝰ domino
de uniũsis gentibus. Nel ipsos qui ido¬
latrie errore contempto ueri dĩ noti¬
ciam st̃ secuti: uł qui de toto orbe ex
ifrł populo crediderunt. Ad quos scri¬
bit et apłs petrus. Adducent aũ eos
in equis et in quadrigis et inlecticis
et inmulis et in carrucis. Pro carru¬
cis: quas solus int̾p̃tatus ẽ. symmnachꝰ
quẽ nos in hoc loco secuti sumus. aqͥla

Expanded text:
LXX: Et annuntiabunt gloriam meam in gentibus: et adducent fratres vestros de cunctis nationibus donum Domino, cum equis et rhedis, in lampenis mulorum, cum umbraculis in sanctam civitatem Jerusalem, dicit Dominus. Hi qui salvi fuerint, et missi ad varias nationes, et ad eos qui non audierant primum, neque viderant gloriam Domini, annuntiabunt eam cunctis gentibus, et adducent fratres populi Judaici, quorum reliquiae salvae factae sunt, munus Domino de universis gentibus: vel ipsos qui idololatriae errore contempto, veri Dei notitiam sunt secuti, vel qui de toto orbe ex Israel populo crediderunt. Ad quos scribit et apostolus Petrus . Adducent autem in equis, et in quadrigis, et in lecticis, et in mulis, et in carrucis. Pro carrucis, quas solus interpretatus est Symmachus, quem nos in hoc loco secuti sumus, Aquila
Abbreviated transcription (Latin):
gi potest. quod sub t̾re nomine ꝓpħa¬
tur. terra tremuit et quieuit: cumre¬
surgeret ad iudicium ds̃. Habitatores
dicitur considerantes iudicium dci
quietem agunt a malis oꝑibus et se¬
dentes in domo et̾no requiescunt
sabbato. Ne moueant se ad opus ser¬
uile peccati: sicut edificatores turris
mouerunt quondam de orience pe¬
des suos. et ortum ueri luminis reli¬
querunt. Nec audierunt illuo quod
ad caindr̃᷑. Peccasti: quiesce.S uxta
ꝓũbia salomonis qui audit dm̃ ba¬
bitabit confidens: et quiescet absq
timore et omni malo. Iste ẽ. humilis
atq pauꝑculus. et contritus spũ tre¬
mensq sermones dñi. de quoscriptũ
e. in euangłio. Beati paupes spu: qũ

Expanded text:
gi potest, quod sub terrae nomine prophetagi potest, quod sub terrae nomine prophetatur: Terra tremuit et quievit, cum resurgeret ad judicium Deus . Habitatores dicitur, considerantes judicium Dei, quietem agunt a malis operibus; et sedentes in domo, aeterno requiescunt sabbato, ne moveant se ad opus servile peccati, sicut aedificatores turris moverunt quondam de Oriente pedes suos, et ortum veri luminis reliquerunt. Nec audierunt illud quod ad Cain dicitur: Peccasti, quiesce . Sed juxta Proverbia Salomonis: Qui audit Deum, habitabit confidens, et quiescet absque timore ab omni malo . Iste est humilis atque pauperculus, et contritus spiritu, tremensque sermones Domini, de quo scriptum est in Evangelio: Beati pauperes spiritu,
Abbreviated transcription (Latin):
qui sanguinem suillum offerat. Qui
recordatur thuris. quasi qui benedi-
am nisi humilem et quietum et tre¬
mentẽ sermones meos: Iniquus aut̃
qui ĩmolat uitulum : quasi ꝑcutiens
iurum. Sacrificans de grege: quasi
qui occidat canem. Qui offert similã
quasi qui sanguinem suillum. Qui
datur in memoriale: quasi blasphe¬
mus. Sublato altare temploq t̾reno
quod humana construxerat manus:
recte auferentur et uictime iudeorũ.
Ne forsitan dicerent: non tam stulti
sumus. ut dm̃ putemus loco posse con¬
cludi. S in separato ad sacrificandum
loco dõ uictimas immolamus: que
lege p̃cepta sunt. Habitator gͥ celi mm¬
mo creator omniũ qui in terris tem¬
plum habere se denegat. humilem&
quietum et trementem sermones fuos
hominem libent̃ assumit in templũ:
dei: et sp̃c sc̃s habitat in uobis. Si qͥs
uiolat templum dei: uolabit illũ
etus et tremens sermones dei. ipsum
respicit dñs: et de ipso dictum incelli¬

Expanded text:
qui sanguinem suillum offerat. Qui qui sanguinem suillum offerat. Qui recordatur thuris, quasi qui benedicaam, nisi humilem et quietum, et trementem sermones meos? ÷ Iniquus autem  qui immolat vitulum quasi percutiens virum. Sacrificans de grege, quasi qui occidat canem. Qui offert similam, quasi qui sanguinem suillum. Qui dat thus in memoriale, quasi blasphemus. Sublato altari Temploque terreno, quod humana construxerat manus, recte auferuntur et victimae Judaeorum, ne forsitan dicerent: Non tam stulti sumus, ut Deum putemus loco posse concludi; sed in separato ad sacrificandum loco, Deo victimas immolamus, quae lege praecepta sunt. Habitator igitur coeli, immo Creator omnium qui in terris templum habere se denegat, humilem et quietum, et trementem sermones suos hominem libenter assumit in templum, Dei, et Spiritus sanctus habitat in vobis. Si quis violat templum Dei, violabit illum etus, et tremens sermones Dei, ipsum respicit Dominus; et de ipso dictum intelli
Abbreviated transcription (Latin):
palmo. qui ñsolum celi et t̾re s et inu-¬
sibilium creacor÷ angłorum archan-¬
gelorum dñationum potestatum.
cunctorumq nominum de quibus
apłs loquitur. que omĩa dei manus
oꝑata ẽ. De qua et psalmista cõme-¬
morat. Manus tua fecit me et plas¬
mauit me. Omnia enĩ ꝑ ipsum facta
sunt et sine ipso factum ẽ. nichil. De
quo rursum ioħes. In mundo ait
erat et mundus ꝑ ipsum factus ẽ. Ip¬
se enim dixit et facta sunt: ipse man¬
dauit et creata sunt. E hoc quod scͥp¬
tura geneseos mystico sermone de¬
monstrat. dixit deus et fecit deus. ũ¬
bo enim domini celi firmati sunt. et
spũ oris eius omnis uirtus eorum. Nul¬
lusq locus ẽ. requiecionis dñi nͥ iste
quem ꝓpħa subneccit. Ad quem
autem respiciam nͥ ad pauꝑculum
et contricum spũ tum et trementẽ
sermones. meos: Qui immolat bouẽ:
quasi qui int̾ficiat hominem. Qui
mactat pecus : quasi qui excerebret
canem. Qui offert oblationem: qͣsi

Expanded text:
palmo. Qui non solum coeli et terrae, sed et invipalmo. Qui non solum coeli et terrae, sed et invisibilium creator est Angelorum, et Archangelorum, Dominationum, Potestatum, et cunctorum hominum, de quibus Apostolus loquitur : quae omoperata est. De qua et Job et Psalmista commemorant: Manus tua fecit me, et plasmavit me . Omnia enim per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. De quo rursum Joannes: In mundo, ait, erat; et mundus per ipsum factus est . Ipse enim dixit, et facta sunt, ipse mandavit, et creata sunt . Et hoc quod Scriptura Geneseos mystico sermone demonstrat, dixit Deus, et fecit Deus . Verbo enim Domini coeli firmati sunt, et spiritu oris ejus omnis virtus eorum. Nullusque locus est requietionis Domini, nisi iste quem Propheta subnectit. Ad quem autem respiciam, nisi ad pauperculum et contritum spiritu, et trementem sermones meos? Qui immolat bovem, quasi qui interficiat hominem. Qui mactat pecus, quasi qui excerebret canem. Qui offert oblationem, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
in corde tuo longe ẽ. deus. ẽ. enĩ in celo
sursum et suꝑ t̾ram deorsum: et ñ
ẽ. alius p̃cer eͥum deus. Et psalmista.
Quo ibo ab spũ tuo et afacie tua qͦ
fugiam: Si ascendero in celum es:
si ad inferna descendero ades.Cui
et ieremias ex ꝑsona dei congruit
dicens. Ds appropinquans ego: et
non deus delonge. Numquid latere
quis pot̾at in absconditis et ego ñ
uidebo eum: Nonne celum et t̾ram
ego impleo: In ipso enĩ om̃s sumus
et mouemur. Hoc autem dicit: ut
iudaicum conuincat errorem. qui
putant inuisibilem et incorꝑalem
ri. Quod quidem et ipse salomon
extruccor templi in oratione sua ad
dnm̃ ꝓlixius conficetur. Ae ne arbi¬
tremur celo quoq: et t̾ra dei magnitu¬
dinem metiendam: in alio loco de eo
legimus. Qui tenet celum palmo et
t̾ram pugillo. ꝑ que ostendicur deus
et forisecus et incrinsecus. et infusus
et circumfusus: dum et solio ambien
te concluditur. et pugillo cludit ac

Expanded text:
in corde tuo, Longe est: Deus enim in coelo in corde tuo, Longe est: Deus enim in coelo sursum, et super terram deorsum: et non est alius praeter eum Deus . Et Psalmista: Quo ibo a spiritu tuo, et a facie tua quo fugiam? Si ascendero in coelum, illic es: si ad inferna descendero, ades . Cui et Jeremias ex persona Dei congruit, dicens: Deus appropinquans ego: et non de longe Deus. Numquid latere quis poterit in absconditis, et ego non videbo eum? Nonne coelum et terram ego impleo ? In ipso enim omnes sumus et movemur . Hoc autem dicit, ut Judaicum convincat errorem, qui putant invisibilem, et incorporalem,di. Quod quidem et ipse Salomon, exstructor Templi, in oratione sua ad Dominum prolixius confitetur . Ac ne arbitremur coelo quoque et terra Dei magnitudinem metiendam, in alio loco de eo legimus: Qui tenet coelum palmo, et terram pugillo . Per quae ostenditur Deus et forinsecus, et intrinsecus, et infusus, et circumfusus, dum et solio ambiente non concluditur, et pugillo concludit ac
Abbreviated transcription (Latin):
dum meorum. Que ẽ. ista domus qͣm
edificabitis michi: & quis iste locus
quietis mee: Omĩa hec manus mea
fecit: et facta sunt untũsa ista dicit
dominus .Lxx. similit̃. Ne montẽ sem̃
inceiligeremus syon et iudaico caꝑe¬
mur errore qui putant extruendam
ierłm et omnia que dñs pollicetur ibi
explenda carnalit̾. aufert nobis hanc
suspicionem: et ponit testimonium qͦ
usus ẽ. stephanus pͥmus martyr in xp̃o
adũsum iudaicam contentionem. S a¬
lomon edificauit ei domum haut du¬
bium quindeo: s non in manu factis
excelsus habitat ficut ꝓpħa ait: celũ
michi thronus t̾ra autem scabellum
pedum meorum. E paulus in eodem
uolumine. Ds̃ qui fecit mundum et¬
omnia que in eo sunt: nequaquam
in templis manu factis habitat. Si enĩ
mstar sedentis in solio atq regnantis
celum thronuᷤ eius ẽ. et t̾ra scabellũ
pedum illius quomͦ paruo cłudetur
loco qui complet omnia et in quo st̃
omnia: Unde moyses. Ne dicas in qͥt

Expanded text:
dum meorum. Quae est ista domus quam aedificabitis mihi, et quis est iste locus requietionis meae? Omnia haec manus mea fecit, et facta sunt universa ista, dicit Dominus. LXX similiter. Ne montem sanctum intelligeremus Sion, et Judaico operiremus errore, qui putant exstruendam Jerusalem, et omnia quae Dominus pollicetur, ibi explenda carnaliter, aufert nobis hanc suspicionem; et ponit testimonium, quo usus est Stephanus primus martyr in Christo adversum Judaicam contentionem . Salomon aedificavit ei domum, haud dubium quin Deo; sed non in manufactis excelsus habitat, sicut Propheta ait: Coelum mihi thronus est: terra autem scabellum pedum meorum. Et Paulus in eodem volumine: Deus qui fecit mundum, et qui in eo sunt, nequaquam in templis manufactis habitat . Si enim instar sedentis in solio atque regnantis, coelum thronus ejus est, et terra scabellum pedum illius, quomodo parvo claudetur loco, qui complet omnia, et in quo sunt omnia? Unde et Moyses: Ne dicas, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
tur nouus populus. De quo et iuct¬
simus pͥmus psalmus canit. Annin
erat sol iusticie dicente scͥptura. Erit
c̃ dominus lux sempit̾ua. Possumus
hoc qͦd dr̃ orietur gens simul quia
parturiuit et peꝑit syon filios suos
et ad illud tempus referre. qͣndo una
die t᷑a milia et quinq milia de iuda¬
ico populo crediderunt. Dicitur qͦ
in codem actuũ apłorũ libro qͦd de
uniũsis gentib que sub celo sunt fu¬
erint in ierłm. qui audiebant uari¬
is linguis ⁊loquentes magnalia dĩ.
Qd̃q sequit᷑ iuxta.lxx. ego aũ dedi
dixit dñs expectationem hanc et ñ
recordatus ẽ. mei. dix̃ dñs. non ne ego
parturientẽ sterilem feci dix̃ ds̃ tuus.

Expanded text:
tur novus populus, de quo et vicetur novus populus, de quo et vicesimus primus psalmus canit: Annuntstrat sol justitiae, dicente Scriptura: Erit tibi Dominus lux sempiterna . Possumus hoc quod dicitur: Orietur gens simul, quia parturivit et peperit Sion filios suos, et ad illud tempus referre, quando una die tria millia et quinque millia de Judaico populo crediderunt . Dicitur quoque in eodem Actuum Apostolorum libro quod de universis gentibus quae sub coelo sunt, fuerint in Jerusalem, qui audiebant variis linguis loquentes magnalia Dei . Quodque sequitur juxta LXX, Ego autem dedi exspectationem hanc, et non recordata es mei, dicit Dominus. 807 Nonne ego pariente
Abbreviated transcription (Latin):
deas filios filiorum tuorũ. Peꝑit gͥ sẏon
hoc ẽ. reliquie ex ifrł et apłorum cre¬
dentium fides masculum dñm salua¬
torem: qui in toto fimul orbe gene¬
ratus quod nullus audiuit quod mil¬
la narrat hystoria. aut alicuiꝰ doctͥna
omnes in breui tempore crederent na¬
tiones et de unuersis gentib una
gens fieret xp̃ianorum. De qua et pau¬
lus loquitur. Si qua in xp̃o noua cre¬
atura uetera transierunt. ecce facta
sunt noua. Iuxta illud quod alibi
scriptum ẽ. Ad orabunt in conspectu
eius om̃s familie gentiũ: quia dm̃ẽ
regnum et ipse dominabitur gentiũ.
Om̃s enĩ ait gentes quas fecisti uemi¬
ent et ad orabunt coram te: et głifica¬
bunt nom̃ tuum. De quo dic̃ iacob.
Ipse ẽ. expectatio gentium. E pialm¬
sta. Spes ommiũ fimũ t̾re. Et id÷ isats
quem nunc disserimus. Erit radix
tium. in ipso gentes sꝑabunt: pen¬
tib apłis qd̾ p̃ceptum ẽ. Docett oñs
gentes. baptirantes eas in nomine
patris et filii et sp̃c sancti: ut palca¬

Expanded text:
ideas filios filiorum tuorum . Peperit igitur Sion, hoc est, reliquiae ex Israel et Apostolorum credentium fides, masculum Dominum Salvatorem, qui in toto simul orbe generatus est, quod nullus audivit, quod nulla narrat historia, aut alicujus doctrina, ut omnes in brevi tempore crederent nationes. Et de universis gentibus, una gens fieret Christianorum, de qua et Paulus loquitur: Si qua in Christo nova creatura vetera transierunt; ecce facta sunt nova : juxta illud quod alibi scriptum eejus omnes familiae gentium: quia Domini est regnum, et ipse dominabitur gentium. Omnes enim, ait, gentes quas fecisti, venient, et adorabunt coram te, et glorificabunt nomen tuum . De quo dicit Jacob: Ipse est exspectatio gentium . Et Psalmista: Spes omnium finium terrae . Et idem Isaias quem nutibus: in ipso gentes sperabunt  Docete omnes gentes, baptizantes eas in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti , ut nasca
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ scriptum ẽ. Circumdat angłs dm̃
incircuitu tim̃tium cũ. E iacob dese
loquitur. Angelus qui liberauit me.
Isti st̃ qui ascendt̃ et descendunt suꝑ
filium hominis. Qui ueloces sunt i
fide. equis uehunt᷑. qͥ multiplices m
grã. quadrigis. Qui consolatione
indigent equis lecticis et ũbra¬
culis: ut audire mereant᷑. per
diẽ sol ñ uret te: neq luna ꝑ no¬
ctẽ. Mulos aũ in scripturis scĩs du¬
plicit̃ accipiemus. Uel in sterilitate et
continentia qualib sedit dauid et salo¬
mon. qͦrũ alt̃ int̾p̃tatur fortis manu.
alt̃ pacificus: uł in mala parte de quib
dr̃. Nolite fieri sic̃ equus et mulus quib
non ẽ. intellectus: quib p̃positus erat
te. Porro lampene splendentes scõrũ
incolligenda funt corꝑa. et anime fide
dni illuminate: qͥb dici pocest. Uos
estis lux mundi. Hic aũ omnis apa¬
ratus illo ꝓficit: ut ingrediamur lc̃au
ciuitatem dĩsiue scm̃ montẽ ierłm.¬

Expanded text:
quod scriptum est? Circumdat Angelus Domini quod scriptum est? Circumdat Angelus Domini in circuitu timentium eum . Et Jacob de se loquitur: Angelus qui liberavit me. Isti sunt qui ascendunt et descendunt super filium hominis. Qui veloces sunt in fide, equis vehuntur: qui multiplices in gratia, quadrigis: qui consolatione indigent, tectis lecticis et umbraculis, ut audire mereantur: Per diem sol non uret te, neque luna per noctem . Mulos autem in Scripturis sanctis dupliciter accipimus: vel in sterilitate et continentia, qualibus sedit David et Salomon, quorum alter interpretatur, fortis manu: alter, pacificus; vel in mala parte, de quibus dicitur: Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus ; quibus praepositus erat te . Porro lampenae, splendentia sanctorum intelligenda sunt corpora, et animae fide Domini illuminatae, quibus dici potest: Vos estis lux mundi . Hic autem omnis apparatus illo proficit, ut ingrediamur sanctam civitatem Dei, sive sanctum montem Dom
Abbreviated transcription (Latin):
rũ equi. uel in martirio rubri. uel
sturnm inuolatu. uł uarii in uirtuti¬
bus uł candidi in uirginitate. E quo
aũ sedebat albo: quando post resurre¬
ctionẽ immortale et incorruptũ corpꝰ
assumpsit. & qͥcumq eũ sequebautur
candidis utebant᷑ equis: et incorrup¬
tis uidelicet ĩmortalib que corporibꝰ.
Longum ẽ. siuelimꝰ utrũq explanare
testimoniũ. Hoc solũ dicam qd̾ diu̾sa
uehicula quib homines adducunt᷑
scĩ uiri qui de hoĩb in angłoĩ ꝓfe¬
cerunt. Qd̾ aũ unus quisq nr̃m hãt
angłos: multe scripture docent. E qͥb
illud ẽ. Nolice concẽpnere unũ de m¬
nimis istis quia angeli eorum uident
cotidie faciem pacris qui ẽ. in celis. Et
puella rode petrum apłm nunciantt.
alii angłm ipsius eẽ credebant. Si aut
hoc de minimis dr̃ et de uno homine.
quanto mag̃ de omnib scĩs. et p̃cipue
de apłis sentiendum ẽ. qͦrũ angłi coti¬
die uident. faciem patris uixta illuo

Expanded text:
rum equi, vel in martyrio rubri, vel rum equi, vel in martyrio rubri, vel sturnini in volatu, vel varii in virtutibus, vel candidi in virginitate. Equo autem sedebat albo, quando post resurrectionem immortale et incorruptum corpus assumpsit. Et quicumque eum sequebantur, candidis utebantur equis, incorruptis videlicet immortalibusque corporibus. Longum est, si velimus, utrumque explanare testimonium: hoc solum dicam, quod diversa vehicula, quibus homines adducuntur sancti viri qui de hominibus in Angelos profecerunt. Quod autem unusquisque nostrum habeat Angelos, multae Scripturae docent, e quibus illud est: Nolite contemnere unum de minimis istis: quia Angeli eorum vident quotidie faciem Patris, qui est in coelis . Et puella Rode Petrum apostolum nuntiante, alii Angelum ipsius esse credebant . Sin autem hoc de minimis dicitur, et de uno homine, quanto magis de omnibus sanctis, et praecipue de Apostolis sentiendum est? 823 quorum Angeli quotidie vident faciem Patris, juxta illud
Abbreviated transcription (Latin):
qui loquebat᷑ inme. Ego ostendam tͥ qui
st̃ isti. E respondit uir qui stabat in
medio montium : et ait ad me. Isti sunt
quos misit dominꝰ ut ꝑambulent t̾rã.
Ioħs quoq in apocalipsi hec se uidisse
testatur. Uidi celũ aꝑtum. et ecce equus¬
albus. et qui sedebat suꝑ cũ uocabatur
fidelis et uerus et iusticia iudicans &
bellator. Oculi aũ enis sic̃ flãma ignis:
et suꝑ caput eiꝰ diademata plurimia
habens nom̃ scriptũ quod nemo nouit
nͥ ipse. Et amictus erat ueste asꝑa san¬
gumne. et uocabatur nom̃ enis uerbum
der et exercitꝰ celi sequebatur eũ in eqͥs
albis. Hestitꝰ bysso albo atq mundissi¬
mo: et de ore enus egrediebatur gladius
acutus ut in ipso ꝑcut̾et gentes. E quo
rufo sedebat dñs atq saluator huma¬
nũ corpꝰ assumens : cui dr̃ quare alba
st̃ uestim̃ta tua. et quis ẽ. iste qui ascen¬
dit de edom fulua uestim̃ta ens de
bofra. Et sequebant᷑ eum uariarũ colo¬

Expanded text:
qui loquebabatur in me: Ego ostendam tibi quid qui loquebabatur in me: Ego ostendam tibi quid sint isti. Et respondit vir qui stabat in medio montium, et ait ad me: Isti sunt quos misit Dominus ut perambulent terram . Joannes quoque in Apocalypsi haec se vidisse testaturalbus: et qui sedebat super eum vocabatur fidelis et verus, et justitia judicans, et bellator. Oculi autem ejus quasi flamma ignis: et super caput ejus diademata plurima: habens nomen scriptum, quod nemo novit nisi ipse; et amictus erat veste aspersa sanguine: et vocabatur nomen ejus Verbum Dei: et exercitus in coelo sequebatur eum in equis albis, vestitus bysso albo atque mundissimo, et de ore ejus egrediebatur gladius acutus, ut in ipso percuteret gentes . Equo rufo sedebat Dominus atque Salvator, humanum corpus assumens, cui dicitur: Quare rubra sunt vestimenta tua? Et: Quis est iste qui ascendit de Edom, fulva vestimenta ejus de Bosra . Et sequebantur eum variorum colo
Abbreviated transcription (Latin):
posuere .lxx. cum umbracuł quenos
dormitaria inc̃p̃tari possumꝰ uel ba¬
stemias: alii uoce consona tͣnstuler̃.
ꝓopioc que nos uarii generis int̾p̃ta¬
tio dixerunt lampenas ꝓ quib sym¬
machus lecticas int̾p̃tatus ẽ. aquila¬
chẽtiacta posuit. qd̾ et ipsum lecticas
oꝑtas pedib sig̾cat. Hoc de uarietate
translationũ dictum sit. E quos aut̃
et quadrigas et lecticas et mulos atq
carrucas et diu̾si generis uehicula an¬
gelica possumus intelligere iinistĩa
de quib alibi ad dm̃ dr̃: Ascende suꝑ
equos tuos: et equitatio tua salus.
his equis currib et quadrigis heli¬
as raptus ad celum ẽ. et heliseus cir¬
cumdari se atq seruari: nescientipu¬
ero demonstrauit. et racharias uidit
in nocte. ecce uir ascendens fuꝑ equũ
rufum: et stabat in medio duoꝵ mon-¬
tium umbrosoꝵ. Et post equi rufi et
sturmin. et uari et albi: et dixi inqͥt.
Qui sunt isti dñe: E ait ad me angelus

Expanded text:
ptuaginta, cum umbraculis, quae nos dormitoria interpretari possumus, vel basternas, alii voce consona transtulerunt φορεῖα quae nos varii generis interpretatio dixerunt, lampenas, pro quibus Symmachus, lecticas interpretatus est, Aquila, σκεπαστὰ posuit, quod et ipsum lecticas opertas pellibus significat. Hoc de varietate translationum dictum sit. Equos autem, et quadrigas, et lecticas, et mulos atque carrucas, et diversi generis vehicula, Angelica possumus intelligere ministeria, de quibus alibi ad Deum dicitur: Ascende super equos tuos, et equitatio tua salus . His equis, curribus et quadrigis Elias raptus ad coelum est, et Eliseus circumdari se atque servari, nescienti puero demonstravit . Et Zacharias vidit in nocte: Ecce vir ascendens super equum rufum: et iste stabat in medio duorum montium umbrosorum: et post eum equi rufi, et sturnini, et varii, et albi, et dixi, inquit, Quid sunt isti, Domine? Et ait ad me Angelus