comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quo enim se cernit figm̃tũ diuini oꝑis.
eo sem& ipsũ redarguit. ne contra ma-¬
num resultet oꝑantis: quia qͥ benigne¬
quod ñ erat fecit. quod ẽ iniuste non
deserit. Ad sem& ipsam gͦ in ꝑcussione
mens redeat: & quod app̃hendere non
ualet ñ requirat: ne si diuinȩ irȩ cau¬
sa discutit᷑. ampliꝰ discussa ꝓuocetur.
& quã placare humilitas poterat. inex¬
tinguibilit̃ suꝑbia accendat. Un de
apte qͦq de hac eadẽ ira ꝓtinꝰ subdit᷑.¬

Expanded text:
. » Quo enim se cernit figmentum divini esse operis, . » Quo enim se cernit figmentum divini esse operis, eo semetipsum redarguit ne contra manum resultet oquod non erat fecit, quod est, injuste non deserit. Ad semetipsam ergo in percussione mens redeat, et quod apprehendere non valet, non requirat, ne si divinae irae causa discutitur, amplius discussa 299 provocetur; et quam placare humilitas poterat, inexstinguibiliter superbia accendat. Unde apte quoque de hac eadem ira protinus subdit
Abbreviated transcription (Latin):
iudicia discutere metuit: qui ẽe se
puluerem agnoscit. Unde & ꝑ paulũ
dr̃. O homo: tu quis es qui responde¬
as deo: Respondere dõ ñ posse conuin¬
citur. qui homo nominat᷑: quia ꝑ hoc
quod de humo sumptꝰ. ẽ iudicia suꝑ¬
na discutere dignus ñ .ẽ. Unde hic qͦ¬
q apte subiungit᷑. Uel qͥs dicere ei
potest. cur ita facis: Auetoris facta
semꝑ indiscussa ueneranda st̃: quia
in iusta ẽẽ neqͣqm possunt. Rationẽ
quippe de occulto eius consilio quȩ¬
rere. nichil. ẽ aliud qͣm contra eiꝰ con¬
siliũ suꝑbire. Cũ gͦ factoꝵ causa ñ
dep̃henditur: restat ut sub factis
illius cũ humilitate taceat᷑: qͥa ne¬
qua qͣm sufficit sensus carnis. ut se¬
creta penetr& maiestatis. Qui gͦ in
factis dĩ rationẽ ñ uid&: infirmitatẽ
suam considerans. cur ñ uideat ratio¬
nẽ uid&. Unde ꝑ paulũ qͦq subsequen-¬
ter adiungit᷑. Numquid dicit figm̃tũ
ei qui se finxit. quare me fecisti sic:

Expanded text:
judicia discutere metuit, quia esse se judicia discutere metuit, quia esse se pulverem agnoscit. Unde et per Paulum dicitur: O homo, tu quis es qui respondeas Deo ? Respondere Deo non posse convincitur qui homo nominatur, quia quod de humo sumptus est, judicia superna discutere dignus non est. Unde hic quoque apte subjungitur: Vel quis dicere ei potest, cusemper indiscussa veneranda sunt, quia injusta esse nequaquam possunt. Rationem quippe de occulto ejus consilio quaerere, nihil est aliud quam contra ejus consilium superbire. Cum ergo factorum causae non deprehenduntur, restat ut sub factis illius cum humilitate taceatur, quia nequaquam sufficit sensus carnis, ut secreta penetret majestatis. Qui ergo in factis Dei rationem non videt, infirmitatem suam considerans cur non videat rationem videt. Unde per Paulum quoque subsequenter adjungitur: « Nunquid dicit figmentum ei qui se finxit: Quare me fecisti sic?
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte deplor& dicens. Postqͣm sponte
tis cecitatẽ patior nec ortũ iã nec
occasũ solis agnosco. Et tam̃ homo
qui infirmitatis pęna p̃mit᷑. & cecita.¬
tis suȩ caligine grauat᷑. ad suꝑnȩ lucis
iudiciũ ꝓꝑat: ut suoꝵ actuũ rationẽ
Nreddat. Unde mox subdit᷑. Si repente
Sint̾rog&: quis respondebit ei: Repente¬
ds̃ int̾rogat: cũ nos ad districtionem
sui examinis inopinatos uocat. S int̾¬
rogationi illius respondere homo ñ suf¬
ficit: quia si remota tẽ pietate discu-¬
titur. in illo examine etiam iustoꝵ ui¬
ta succumbit. Uel certe int̾rogat. cũ
duris nos ꝑcussionib pulsat: ut cum
mens nr̃a magna de se in tranqͥllita¬
te ȩstimat. sems ipsam ueracit̾ qualis
sit in ꝑturbatione dep̃hendat: & ple¬
rũq qͣndło ꝑcutitur gemit: s respon¬
dere ñ sufficit: quia & ipsa ei suȩ ꝑcus¬
sionis aduersitas displic&. s tam̃ sem&¬
ipsũ homo considerans tac&. & diuina

Expanded text:
aperte deploret, dicens: Postquam semel aperte deploret, dicens: Postquam semel tis caecitatem patior, nec ortum jam, nec occasum solis agnosco. Et tamen homo qui infirmitatis poena premitur, et caecitatis suae caligine gravatur, ad supernae lucis judicium properat, ut suorum actuum rationem reddat. Unde et mox subditur: CAPUT interroget, quis respondebit ei? - Repente interrogat Deus, cum nos ad districtsui examinis inopinatos vocat. Sed interrogationi illius respondere homo non sufficit, quia si remota tunc pietate discutitur, in illo examine etiam justorum vita succumbit. Vel certe interrogat cum duris nos percussionibus pulsat, ut cum mens nostra magna de se in tranquillitate aestimat, semetipsam veraciter qualis sit in perturbatione deprehendat. Et plerumque quoniam percutitur gemit, sed respondere non sufficit, quia et ipsa ei percussionis suae adversitas displicet; sed tamen semetipsum homo considerans, tacet, et divina
Abbreviated transcription (Latin):
da uersari: Et tamen cũ fatigant
ista. nec suꝑant. neqͦqͣm ꝑ pollutionẽ
trucidant: s ꝑ humilitatẽ seruant:
ut infirmũ se animus in tẽptatione
dep̃hendens. totũ se ad diuinitatis
adiutoriũ conferat: & sui fiduciã fun¬
ditus amittat: sicq fit ut inde altiꝰ
dõ inhereat. unde se a dõ ꝓfundiꝰ ceci¬
disse suspirabat᷑. Accessus gͥ recessusq
dĩ a m̃te nr̃a minime cognoscit᷑: qͦusq
rerũ alt̾nantiũ finis ignorat᷑: qͥa &
de temptatione incertũ. ẽ. utrũ ꝓb&.
an trucid&: & de donis neqͦ qͣm dep̃hen¬
dit᷑. utrum hic desertos remunerent.
an in uia nutriant: ut ad patriam
ꝑducant. Homo gͦ ab int̃nis gaudi¬
is semel pulsus. clausas contra se ia¬
nuas secreti spũalis aspiciat: atq ad
sem & ipsum foras ꝓiectus in carne
genat: & cecitatis suȩ dãpna conside¬
rans. dicat. si uenerit ad me ñ uide¬
bo eum. & si abierit ñ intelligã. acsi¬

Expanded text:
298 versari? Et tamen cum fatigant 298 versari? Et tamen cum fatigant ista, nec superant, nequaquam per pollutionem trucidant, sed per humilitatem servant, ut infirmum se animus in tentatione deprehendens, totum se ad Divinitatis adjutorium conferat, et sui fiduciam funditus amittat; sicque fit ut inde altius Deo inhaereat, unde se a Deo profundius cecidisse suspirabat. Accessus igitur recessusque Dei a mente nostra minime cognoscitur, quousque rerum alternantium finis ignoratur, quia et de tentatione incertum est utrum probet an trucidet, et de donis nequaquam deprehenditur utrum hic desertos remunerent, an in via nutriant, ut ad patriam perducant. Homo ergo ab internis gaudiis semel expulsus clausas contra se januas secreti spiritalis aspiciat, atque ad semetipsum foras projectus in carne gemat, et, caecitatis suae damna considerans, dicat: Si venerit ad me, non videbo eum; et si abierit
Abbreviated transcription (Latin):
diis genus humanũ exigente culpa m̃¬
tis oculos ꝑdidit: & quo meritoꝵ su¬
orũ passib gradit᷑ nescit. Sepe enim
pe diuinȩ districtionis ira ẽ: qͦd grãm
putat. Nam plerũq gr̃am ȩstimat. do¬
na uirtutum: & tam̃ de eisdẽ donis
elatꝰ corruit. Plerumq uelut iram
metuit aduersa temptationũ: & tam̃
eisdẽ temptationib p̃ssus. ad uirtutũ
custodiam cautior exsurgit. Os enĩ
dõ se ꝓpinquare ñ ȩstima. cũ suꝑnis
excrescere munerib agnoscit: cũ uel
ꝓphetiȩ donũ. uel doctrinȩ magiste¬
riũ ꝑcipit: uel ad exercendã curati.¬
onũ grãm conualescit: Et tam̃ sepe
mens dũ de uirtutis suȩ securitate
resoluit᷑. insidiante aduersario. inopi¬
natȩ culpȩ telo ꝑforatur: & inde a dõ
in et̃nũ longe fit. unde ei ad tempus
tet. cũ post exꝑim̃tũ mundiciȩ. laces¬
siri se carnis temptationib uids: in¬
honesta ad animũ congeri: & ante co¬
gitationis ocłos ñnulla imꝑba & ĩmun

Expanded text:
s genus humanum, exigente culpa, mentis oculos perdidit, et quo meritorum suorum passibus graditur nescit. Saepe enim pe divinae districtionis ira est, quod gratiam putat. Nam plerumque gratiam aestimat dona virtutum, et tamen eisdem donis elatus corruit. Plerumque velut iram metuit adversa tentationum; et tamen, eisdem tentationibus pressus, ad virtutum custodiam cautior exsurgit. Quis enim Deo se propinquare non aestimet cum supernis excrescere se muneribus agnoscit, cum vel prophetiae donum; vel doctrinae magisterium percipit, vel ad exercendam curationis gratiam convalescit? Et tamen saepe mens, dum de virtutis suae securitate resolvitur, insidiante adversario, inopinatae culpae telo perforatur; et inde a Deo in aeternum longe fit, unde ei ad tempus tet cum post experimentum munditiae lacessiri se carnis tentationibus videt, inhonesta ad animum congeri, et ante cogitationis oculos nonnulla improba et immunda
Abbreviated transcription (Latin):
sems ipso demꝑare. Hinc helyas. ut sicut
homo parum aliquid quasi de diui¬
na animaduersione sentir&. qui uerbo
cęlos aꝑuit. ante indignationẽ mulie¬
ris territus ꝑ desertũ fugit: & ꝓ sem&¬
ipso infirmatur in formidine: qͥ furo¬
rem dĩ placat aliis ꝑ interuentionẽ.
Irȩ gͥ dĩ & resisti ual&. quando ipse qͥ
irascit᷑ opitulatur: & resisti om̃ino ñ

Expanded text:
semetipso temperare . Hinc Elias, ut sicut semetipso temperare . Hinc Elias, ut sicut homo parum aliquid quasi de divina animadversione sentiret, qui verbo coelos aperuit, ante indignationem mulieris territus per desertum fugit, et pro semetipso infirmatur in formidine, qui furorem Dei placat aliis per interventionem. Irae igitur Dei et resisti valet, quando ipse qui irascitur, opitulatur, et resisti omnino
Abbreviated transcription (Latin):
subiuncta destat᷑. Cũ uͦ suꝑna indig¬
natio sese ut ita dixerĩ medullitꝰ mo¬
u&: hanc oppositio humana ñ reti
net: nec se utilit̃ cuiuslib& dep̃catio
obicit: cum semel ds̃ aliquid ab inti¬
mis irascendo disponit. Hinc ẽ enim
qͦd moyses qui reatũ totius plebis apud
dñm suis p̃cib tersit: dũq se obicem
obtulit. diuinȩ iracundiȩ uĩ placauit:
ad petram oreb ueniens. & ꝓ aquȩ exi¬
bitione diffidens. reꝓmissionis terrã
ingredi dño irascente ñ potuit: & sepe
hac de re affligitur: sepe desiderio se
excitante turbatur: & dispositȩ ultio¬
nis iracundiã repellere a sems ipso ñ
ualuit: qui hanc uolente dõ & a popło
amouit. Hinc dauid quia ꝓstrata
plebe postmodũ angłi gladiũ prece
compescuit: prius plorans & eiulans
nudis pedib filiũ suũ fugit: & qͦusq
ꝑpetrati facinoris ultionẽ ad plenũ
reciꝑet. iram dĩ nequaqͣm ualuit ꝓ

Expanded text:
subjuncta testatur. Cum vero superna indigsubjuncta testatur. Cum vero superna indignatio sese, ut ita dixerim, medullitus movet, hanc oppositio humana net, nec se utiliter cujuslibet deprecatio objicit, cum semel Deus aliquid ab intimis irascendo disponit. Hinc est enim quod Moyses, qui reatum totius plebis apud Deum suis precibus tersit, dumque se obicem obtulit, divinae iracundiae vim placavit : ad petram Oreb veniens, et pro aquae exhibitione diffidens, repromissionis terram ingredi, Domino irascente, non potuit. Et saepe hac de re affligitur, saepe desiderio se excitante turbatur, et dispositae ultionis iracundiam repellere a semetipso non valuit, qui hanc, volente Domino, et a populo amovit. . Hinc David quia prostrata plebe postmodum angeli gladium prece compescuit, prius plorans et jejunans, nudis pedibus filium fugit, et quousque perpetrati facinoris ultionem ad plenum receperit, iram Dei nequaquam valuit pro
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc beati iob eloquia. & illoꝵ facta pen
samus: & uerum cognoscimꝰ qͥa diuinȩ
irȩ ñ resistitur: & uerũ quia multi se¬
impetum ꝑcussionis eius opponant᷑.
atq ut ita dixerĩ cum ipso se erigt̃
contra ipsum: eosq diuina uis sibi op¬
ponit secum: quia in eo qͦd aduersũ
seuientis irã foris obtinent: intus eos
gra irascentis fouet. & famulantes in¬
terius leuat. quos quasi aduersantes
exterius tolerat. Portat gͦ contradicti¬
onem dep̃cantiũ quam aspirat: & ue¬
lut nolenti imponit᷑ qͦd ab ipso ut fi¬
at. imperatur. Moysi & enĩ dicit.
Dimitte me ut irascatur furor ms con-¬
tra eos. & deleam eos: faciãq de in
gentem magnã. Quid .ẽ. seruo dice¬
re dimitte me: nisi dep̃candi ausum
p̃bere: Ac si ei aꝑte diceret᷑. Pensa qͣn¬
ti apud me ualeas: & cognosce qͥa obti¬
nere poteris quicquid ꝓ popło exoras.
Quod quia hac m̃te agitur: statĩ uenia

Expanded text:
et B. Job eloquia, et illorum facta penet B. Job eloquia, et illorum facta pensamus, et verum cognoscimus quia divinae irae non resistitur, et verum quia multi saeimpetum percussionis ejus opponantur, atque, ut ita dixerim, cum ipso se erigunt contra ipsum, eosque divina vis sibi opponit secum, quia in eo quod adversum saevientis iram foris obtinent, intus eos gratia irascentis fovet; et famulantes interius levat, quos quasi adversantes exterius tolerat. Portat ergo contradictionem deprecantium quam aspirat; et velut nolenti imponitur, quod ab ipso ut fiat imperatur. Moysi etenim dicit: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra eos, et deleam eos; faciamquegentem magnam. Quid est servo dicere, Dimitte me, nisi deprecandi ausum praebere? ac si ei aperte diceretur: Pensa quantum apud me valeas, et cognosce quia obtinere poteris quidquid pro populo exoras. Quod quia hac mente agitur, statim venia
Abbreviated transcription (Latin):
Mirum ualde quod irȩ dĩ nullũ posse
resistere dr̃: cũ multos indignationi
suꝑnȩ animaduersionis obuiasse elo¬
quia diuina testant᷑. An non irȩ dei
moyses restitit: qui ꝓ cadente populo
erectus. ipsum suꝑnę ꝑcussionis impe¬
tum mortis suȩ oblatione restrinxit
dicens. dimitte illis hanc noxam: ali
oquin dele me de libro quẽ scripsisti:
An non irȩ dĩ aaron restitit: cum int̃
uiuentes ac mortuos thuribulũ sump¬
sit. atq animaduersionis ignẽ incen¬
si fumo temꝑauit. An non irȩ dĩ fi¬
nees restitit: qui luxuriantes cũ ali¬
enigenis in ipso coitu trucidans. ⁊e¬
lum suũ diuinȩ indignationi obtu¬
lit: & furorẽ gladio placauit: An
ante tempus ꝓpositũ exegit: An non
helyas irȩ dĩ restitit: qui longo iam tẽ¬
pore terra arente subductas de cȩlo
pluuias uerbo reuocauit: Quomͦ gͥ di¬
uinȩ irȩ nullũ posse resistere dr̃: cum
multos sepe restitisse exemplis existen¬
tib demonstratur: Sed si subtilit̃ &

Expanded text:
Mirum valde quod irae Dei nullum posse resistere dicatur, cum multos indignationi supernae animadversionis obviasse eloquia divina testentur. Annon irae Dei idem Moyses restitit, qui pro cadente populo erectus, ipsum supernae percussionis impetum mortis suae oblatione restrinxit dicens: Dimoquin dele me de libro quem scripsisti? An non irae Dei Aaron restitit, cum inter viventes ac mortuos thuribulum sumpsit , atque animadversionis ignem incensi fumo temperavit? An non irae Dei Phinees restitit, qui luxuriantes cum alienigenis in ipso coitu trucidans, zelum suum divinae indignationi obtulit, et furorem gladio placavit? An ante tempus propositum exegit? An non Elias irae Dei restitit, qui longe jam tempore aridae terrae subductas coelo pluvias oratione revocavit? Quomodo ergo divinae irae nullum posse resistere dicitur, cum multos saepe restitisse testantibus exemplis demonstratur? Sed si subtiliter
Abbreviated transcription (Latin):
ant: quia & signoꝵ miraculis choru¬
scant. Sed qͣntũ. ẽ. om̃e hoc miracłm
quod uideri potest: Illud de int̾nis
miracłm. ẽ. mirabilius: quod uideri
nc̃ non potest. De quo illic apte sub¬
ditur: absq eo qͦd intrinsecus latet.
Magna quippe.ẽ. gła aꝑti oꝑis: s lon¬
ge incomparabilis occultȩ remune¬
rationis. Quod gͦ ꝑ beatũ iob astroꝵ
nomine. hoc salomonis uocib oculoꝵ
appellatione signatur: & qͦd ꝑ salomo¬
nem dr̃. absq eo qͦd intrinsecꝰ latet:
hoc nobis beatus iob intimat. cum
austri interiora commendat . IIII.¬
ed ecce uir sc̃s exteriora mirans.
interiora considerans. aꝑta nar¬
rans. occulta penetrans: om̃e quod
interius exteriusq agitur. dicere
conatur: s oꝑa sũme magnitudinis.
quando explic& lingua carnis: Un
de apte mox hȩc eadẽ oꝑa meliꝰ defi¬
ciendo comp̃hendit dicens. Qui fa

Expanded text:
ant, quia et signorum miraculis coruant, quia et signorum miraculis coruscant. Sed quantum est omne hoc miraculum quod videri potest? Illud de internis miraculum est mirabilius quod videri nunc non potest. De quo illic apte subditur: Absque eo quod intrinsecus latet. Magna quippe gloria aperti operis, sed longe incomparabilis occultae remunerationis. Quod ergo per beatum Job astrorum nomine, hoc Salomonis vocibus oculorum appellatione signatur; et quod per Salomonem dicitur: Absque eo quod intrinsecus latet, hoc nobis beatus Job intimat, cum Austri interiora commendat. Sed ecce vir sanctus exteriora mirans, interiora considerans, aperta narrans, occulta penetrans, omne quod interius exteriusque agitur dicere conatur; sed opera summae magnitudinis quando explicet lingua carnis? Unde et apte mox haec eadem opera melius deficiendo comprehendit dicens: CA
Abbreviated transcription (Latin):
quod temperatis ꝑsecutionũ tumo
rib. maris fluctus gradiens rep̃ssit:
quod solidata ȩccła arcturũ statu¬
it: quod roboratis contra aduersa
martyrib oryonas misit: quod re¬
pletis in tranquillitate doctoribus
yadas p̃buit: s post hec ualde. ẽ ad¬
mirabile qͦd sinũ nobis cȩlestis patri¬
ȩ. quasi int̾iora austri preparauit
diuina dispensatione cernit᷑: s longe
illud & incomparabilit̃ pulchrius. ad
quod inuisibilit̃ ꝑuenit᷑. Vnde bene
iterum sponsus in sponsȩ suȩ laudib
dicit. Quam pulchra es amica mea
quam pulchra: oculi tui colũbarum:
absq eo quod intrinsecus lat&. Pul¬
chram narrat. & pulchram replicat.
quia alia ẽ ei pulchritudo moꝵ in qͣ
nẽ cernitur: atq alia pulchritudo
p̃nuoꝵ. in qua tẽ ꝑ conditoris sui spe¬
ciem subleuatur. Cuius m̃bra uide
licet om̃s electi. quia ad cuncta sim¬
pliciter incedunt: eius oculi colũba¬
rum uocantur: qui magna irradi¬

Expanded text:
quod temperatos persecutionem tumores quod temperatos persecutionem tumores super maris fluctus gradiens repressit, quod solidata Ecclesia Arcturum statuit, quod roboratis contra adversa martyribus, Orionas misit, quod repletis in tranquillitate doctoribus Hyadas praebuit; sed post haec valde est admirabile quod sinum nobis coelestis patriae quasi interiora Austri praeparavitdivina dispensatione cernitur, sed longe illud et incomparabiliter pulchrius ad quod invisibiliter pervenitur. Unde bene iterum sponsus in sponsae suae laudibus dicit: Quam pulchra es, amica mea, quam pulchra! oculi tui columbarum, absque eo quod intrinsecus latet . Pulchram narrat, et pulchram replicat, quia alia ei est pulchritudo morum in qua nunc cernitur, atque alia pulchritudo aemiorum in qua tunc per conditoris sui speciem sublevabitur. Cujus videlicet membra omnes electi, quia ad cuncta simpliciter incedunt, ejus oculi 297 columbarum vocantur, qui magna luce irradi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑis spargit. Interiora gͦ austri. sunt
occulti illi angłoꝵ ordines. & secretis¬
simi patriȩ cȩlestis sinus: qͦs implet
calor sp̃c sc̃ĩ. Illuc quippe scõꝵ animȩ
& nc̃ corporib exutȩ. & post corporib
restitutȩ ꝑueniunt: & qͦsi astra in ab¬
ditis occultant᷑. Ibi ꝑ diẽ quasi in me¬
ridiano tempore ardentius solis ig¬
nis accenditur: quia conditoris cla¬
ritas mortalitatis nr̃ȩ iam pressa
caligine manifestius uidetur: & ue¬
lut sperȩ radius ad spacia altiora se
eleuat: quia de sem& ipsa nos ueritas
subtilius illustrat. Ibi lum̃ intimȩ
contemplationis. sine int̾ueniente cer-¬
nitur umbra mutabilitatis ibi calor
summi luminis sine ulla obscuritate
torporis: ibi inuisibiles angłoꝵ chori¬
quasi astra in abditis micant: quȩ
eo nunc ab hominib uideri neque¬
unt. quo flamma ueri luminis altiꝰ
ꝑfundunt᷑. Ualde itaq mirum . ẽ.
quod missis apłis dñs cȩlos tetendit.:

Expanded text:
peris spargit. Interiora ergo Austri sunt peris spargit. Interiora ergo Austri sunt occulti illi angelorum ordines, et secretissimi patriae coelestis sinus, quos implet calor Spiritus sancti. Illuc quippe sanctorum animae et nunc corporibus exutae et post corporibus restitutae perveniunt, et quasi astra in abditis occultantur. Ibi per diem, quasi in meridiano tempore, ardentius solis ignis accenditur, quia conditoris claritas, mortalitatis nostrae jam pressa caligine, manifestius videtur; et velut sphaerae radius ad spatia altiora se elevat, quia de semetipsa nos veritas subtilius illustrat. Ibi lumen intimae contemplationis sine interveniente cernitur umbra mutabilitatis; ibi calor summi luminis sine ulla obscuritate corporis; ibi inquasi astra in abditis micant, qui eo nunc ab hominibus videri nequeunt, quo flamma veri luminis altius perfunduntur. Valde itaque mirum est, quod missis apostolis Dominus coelos extendit,
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ualiũ ordines: qui dũ sũmis uirtu¬
tib eminent. semꝑ ex suꝑnis lucent.
Sed post ista quid restat: nisi ut sca ȩc¬
clesia laboris sui fructũ recipiens. ad
uidenda suꝑnȩ patriȩ int̃na ꝑueniat:
Unde & apte. quia dixit. qui facit arctu¬
rũ. & orionas. & yadas. ꝓtinꝰ addidit. &
interiora austri. Quid nãq hoc loco
austri nomine. nisi feruor scĩ sp̃c desig¬
natur: Quo dum repletꝰ qͥsq fuerit:
ad amorẽ patriȩ sp̃ualis ignescit. Un¬
de & sponsi uoce in canticis canticoꝵ
dr̃. Surge aquilo & ueni auster: ꝑfla
ortũ meum. & fluant aromata illius.
Austro quippe ueniente. aquilo surgens
recedit: cũ aduentu scĩ spc̃ expulsus
antiquus hostis. qui in torporẽ m̃tẽ
constrinxerat. deserit: atq ortũ spon¬
si auster ꝑflat. ut aromata diffluañ:
quia nimirũ dũ scãm ȩccłam donoꝵ
suoꝵ uirtutib sp̃e ueritatis impleue¬
rit. ab ea longe lateq odores boni o¬

Expanded text:
spiritualium ordines, qui dum summis virtuspiritualium ordines, qui dum summis virtutibus eminent, semper ex supernis lucent. Sed post ista quid restat, nisi ut sancta Ecclesia laboris sui fructum recipiens, ad videnda supernae patriae interna perveniat; unde et apte quia dixit: Qui facit Arcturum, et Orionem, et Hyadas; protinus addidit: et interiora austri. Quid namque in hoc loco austri nomine, nisi fervor sancti Spiritus designatur? Quo dum repletus quisque fuerit, ad amorem patriae spiritualis ignescit. Unde et sponsi voce, in Canticis canticorum dicitur: Surge, Aquilo, et veni, Auster, perfla hortum meum, et fluent aromata illius . Austro quippe veniente, Aquilo surgens recedit, cum adventu sancti Spiritus expulsus antiquus hostis, qui in torpore mentem constrinxerat, deserit. Atque hortum sponsi Auster perflat, ut aromata defluant, quia nimirum dum sanctam Ecclesiam donorum suorum virtutibus Spiritus veritatis impleverit, ab ea longe lateque odores boni o
Abbreviated transcription (Latin):
quam diximus contrariũ ñ. ẽ. Docto¬
res enim his stellis ñ inconuenienter
exp̃ssi sunt: quȩ a littĩs nom̃ trahunt.
Sed quãuis yades ab eius litterȩ uisio¬
ne non discrepant: certũ tam̃. ẽ. quia
yathos imber dr̃: & ortȩ pluuias appor¬
tant. Uir gͥ sc̃s redemptionis nr̃e ordi¬
nem contemplatus ammiret᷑ atq am-¬
mirans exclam& dicens. qui extendit
cȩlos solus. & graditur suꝑ fluctꝰ maris
qui facit arcturũ. & oriona. & yadas.
Extensis & enim celis dñs formauit arc¬
turum: quia in honorẽ deductis apłis
in cęlesti conuersatione fundauit ȩc-¬
cłam. Formato quoq arcturo. fecit ory¬
onas: quia roborata fide uniuersalis
eccłȩ. contra ꝓcellas mundi edidit
martyres. Editis quoq orionib ꝓtu¬
lit yadas: quia conualescentib contra
aduersa martyrib ad infundendã
ariditatẽ humanoꝵ cordiũ. doctrinã
contulit magistroꝵ. Isti itaq st̃ astroꝵ

Expanded text:
quam diximus contrarium non est; doctoquam diximus contrarium non est; doctores enim his stellis non inconvenienter expressi sunt, quae a litteris nomen trahunt. Sed quamvis Hyades ab ejusdem litterae visione non discrepent, certum tamen est, quia Hyetos imber dicitur, et ortae pluvias apportur sanctus redemptionis nostrae ordinem contemplatus admiretur, atque admirans exclamet, dicens: Qui extendit coelos solus, et graditur super fluctus maris; qui facit Arcturum, et Orionas, et Hyadas. Extensis etenim coelis, Dominus formavit Arcturum, quia, in honorem deductis apostolis, in coelesti conversatione fundavit Ecclesiam. Formato quoqonem, quia roborata fide universalis Ecclesiae, contra procellas mundi edidit martyres. Editis quoque Orionibus protulit Hyadas, quia convalescentibus contra adversa martyribus ad infundendam ariditatem humanorum cordium, doctrinam contulit magistrorum. Isti itaque sunt astrorum
Abbreviated transcription (Latin):
reddimus. dũ ꝑ sacrȩ cruditionis flã¬
mam in corde clarius ardemus: dũq
ꝑ eos dieb singulis magis magisq sci¬
entia cęlestis ostenditur: quasi int̾ni
nobis luminis tempus uernũ aꝑitur:
uerbis nobis cognitus seipso cotidiȩ cla
rior micet. Urgente & enĩ mundi fine
suꝑna scientia ꝓficit. & larguus cũ tem¬
pore excrescit. Hinc nãq ꝑ danihelẽ dr̃
Pertransibunt plurimi: & multiplex erit
scientia. Hinc iohanni in priori parte
reuelationis angls dicit. Signa quȩ lo¬
cuta sunt septem tonitrua: cui tam̃ in
eiusdẽ reuelationis t̃mino p̃cipit diceis.
ne signaueris uerba ꝓphetiȩ libri huiꝰ
Pars quippe reuelationis anterior signa¬
ri p̃cipitur: t̾minus ꝓhibetur. qͥa quic¬
quid in sc̃ȩ ȩccłȩ iniciis latuit. finis co-¬
tidie ostendit. Nonnulli uͦ a greca lit.¬
tera quȩ .y. dicit᷑. yadas ñcupatas arbi¬
trantur. Quod si ita .ẽ: significationi

Expanded text:
reddimus, dum per sacrae eruditionis flamreddimus, dum per sacrae eruditionis flammam in corde clarius ardemus. Dumque per eos diebus singulis magis magisque scientia coelestis ostenditur, quasi interni nobis luminis vernum tempus aperitur; verbis nobis cognitus se ipso quotidie micet clarior. Urgente etenim mundi fine, superna scientia proficit, et largius cum tempore excrescit. Hinc namque per Danielem dicitur: Pertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia . Hinc Joanni in priori parte revelationis angelus dicit: Signa, quae locuta sunt septem tonitrua . Cui tamen in ejusdem revelationis termino, praecipit dicens: Ne signaveris verba prophetiae libri hujus . Pars quippe revelationis anterior signari praecipitur, terminus prohibetur; quia quidquid in sanctae Ecclesiae initiis latuit, finis quotidie ostendit. Nonnulli vero a Graeca littera quae Y dicitur, Hyadas nuncupari arbitrantur. Quod si ita est, significationi,
Abbreviated transcription (Latin):
uernũ lucidior annus aꝑit᷑. Nec im
merito doctores scĩ. yadũ nuncupati¬
one signant᷑. Greco qͥppe eloquio yatos
pluuia uocatur: & yades apluuiis no¬
men acceꝑunt: quia ortȩ ꝓculdubio¬
imbres ferunt. Bene gͦ yadũ appella¬
tione exp̃ssi sunt. qui ad statũ uniuer¬
salis ȩccłȩ quasi in celi faciẽ deducti.
suꝑ arentem terram humani pectoris
scẽ p̃dicationis imbres fudert̃. Si enĩ
p̃dicationis sermo pluuia ñ eẽt: moy¬
ses minime dixiss&. exspectetur sicut
pluuia eloquiũ meũ: & nequaqͣm ꝑ
ysaiam ueritas dicer&. mandabo nu¬
bib ne pluant suꝑ eam imbrẽ: atq
hoc qͦd paulo ante ꝓtulimus. quam¬
obrem ꝓhibitȩ sunt stellȩ pluuiarũ.
Dum gͦ hyades cũ pluuiis ueniunt.
ad cęli spacia altiora sol ducit᷑ qͥa
nr̃a imbre p̃dicationis infundit᷑ fi¬
dei calor augetur: & ꝑfusa terra ad
fructum ꝓficit. cum lum̃ ętheris ig¬
nescit: quia uberius frugẽ boni oꝑis

Expanded text:
vernum lucidior annus apevernum lucidior annus apemerito doctores sancti Hyadum nuncupatione signantur. Graeco quippe eloquio hyetos pluvia vocatur, et Hyades a pluviis nomen acceimbres ferunt. Bene ergo Hyadum appellatione expressi sunt qui, ad statum universalis Ecclesiae quasi in coeli faciem deducti, super arentem terram humani pectoris sanctae praedicationis imbres fuderunt. Si enim praedicationis sermo pluvia non esset, Moyses minime dixisset: Exspectetur sicut pluvia eloquium meum ; nequaquam per Isaiam Veritas diceret: Mandabo nubibus, ne pluant super eam imbrem ; atque hoc, quod paulo ante protulimus: Quamobrem prohibitae sunt stellae pluviarum . Dum ergo Hyades cum pluviis veniunt, ad coeli spatia altiora sol ducitur, nostra imbre praedicationis infunditur, fidei calor augetur. Et perfusa terra ad fructum proficit, cum lumen aetheris ignescit, quia uberius fruges boni operis
Abbreviated transcription (Latin):
i apparente illoꝵ fortitudine doluit.
in eoꝵ necem ñ solũ iracundos ac tur¬
bidos. s etiam placidos erexit. Ex ory¬
onib itaq hyemps inhorruit: qͥa cla
infideliũ ad tempestatẽ se ꝑsecutioniᷤᷤ
excitauit. Oriones gͦ cȩlũ edidit. cũ
scã ȩccła martyres misit: quia dũ loqͥ
recta rudib ausi sunt: om̃e pondꝰ ex¬
nescente uerno ad cęli faciẽ ꝓdeunt:
& cum sol iam caloris sui uires exerit
ostenduntur. Illius quippe signi iici¬
is inherent: qͦd sapientes scł̃i taurũ
uocant: ex quo augeri sol incipit.
atq ad extendenda diei spacia feruen¬
tior exsurgit. Qui itaq post orionas.
yadũ nomine. nisi doctores scẽ ȩccłiȩ
designantur: Qui subductis marty¬
rib eo iam tempore ad mundi noti¬
tiam uenert̃. quo fides clarius eluc&.
& rep̃ssa infidelitatis hyeme. altius ꝑ
corda fideliũ sol ueritatis cal&: qui
remota tempestate ꝑsecutionis. exple

Expanded text:
i, apparente illorum fortitudine, doluit, i, apparente illorum fortitudine, doluit, in eorum necem non solum iracundos ac turbidos, sed etiam placidos erexit. Ex Orionibus itaque hiems inhorruit, quia clainfidelium ad tempestatem persecutionis excitata est. Oriones ergo coelum edidit, cum sancta Ecclesia martyres misit. Qui dum loqui recta rudibnescente verno ad coeli faciem prodeunt, et cum jam sol caloris sui vires exerit ostenduntur. Illius quippe signi initiis inhaerent quod sapientes saeculi Taurum vocant, ex quo augeri sol incipit, atque ad extendenda diei spatia ferventior exsurgit. Qui itaque post Orionas Hyadum nomine nisi doctores sanctae Ecclesiae designantur? Qui, subductis martyribus, eo jam tempore ad mundi notitiam venerunt quo fides clarius elucet, et, repressa infidelitatis hieme, altius per corda fidelium sol veritatis calet. Qui, remota tempestate persecutionis, explet
Abbreviated transcription (Latin):
P ensandũ qͦq ẽ qͦd arcturus sẽꝑ̃ uer¬
cła ꝑsequutiones iniquoꝵ sine cessati¬
one tolerat: s tam̃ usq ad mundi
t̃minũ sine defectu ꝑdurat. Sepe nãq¬
eam reꝓbi quia usq ad int̾netionẽ ꝑse
cuti sunt. quasi hanc se funditꝰ extin¬
xisse crediderunt: s eo multiplicius
ad statũ sui ꝓfectus rediit: quo inter
manus ꝑsequentiũ moriendo labora¬
uit. Areturus gͦ dũ uersatur erigit᷑.
quia tc̃ scã ȩccła ualentius in ueritate
reficitur. cũ ardentius ꝓ ueritate fati¬
gatur. Unde apte qͦq post arcturum
ꝓtinus oryonas subdit: oriones quippe
in ipso pondere temporis hyemalis
oruntur: suoq ortu tempestates exci¬
tant.& maria trasq ꝑturbant.Qͥ d gͥ
post arcturum ꝑ oryones nisi marty¬
res designantur: qui dũ in scã ȩccł̃a ad
faciem quasi in hyeme uenert̃: His
s enim natis. mare tr̃aq turbata. ẽ.
quia dum gentilitas mores suos destru¬

Expanded text:
Pensandum quoque est, quod Arcturus semper verPensandum quoque est, quod Arcturus semper versia persecutiones iniquorum sine cessatione tolerat, sed tamen usque ad mundi terminum, sine defectu perdurat. Saepe namqueprobi, qui usque ad internecionem eam persecuti sunt, quasi hanc funditus exstinxisse crediderunt, sed eo multipliciter ad statum sui perfectior rediit, quo inter manus persequentium moriendo laboravit. Arcturus ergo dum versatur, erigitur; quia tunc sancta Ecclesia valentius in virtute relicitur, cum ardentius pro veritate fatigatur. Unde apte quoque post Arcturum protinus Orion subdit; Oriones quippe in ipso pondere temporis hiemalis oriuntur, suoque ortu tempestates excitant, et maria terrasque perturbant. Quid igitur post Arcturum per Oriones, nisi martyres designantur? Quia dum sancta Ecclesia ad faciem, quasi in hieme venerunt. His etenim natis, mare terraque turbata est, quia dum gentilitas mores suos destru
Abbreviated transcription (Latin):
spũales uiri utuntur uerbis carnaliũ.
quando ipse ineffabilis & creator om̃iũ
sp̃e. ut ad intellectũ suũ carnẽ ꝑtra-¬
hat. in seipso carnis sermonẽ format:
In scriptura gͥ sacra dũ nota astrorũ
nomina audimus: de quib astris ser-
eoꝵ motib ad spũalis intelligentiȩ ar¬
chana surgamus. Neq enĩ iuxta litte¬
ram mirũ aliquid dr̃ qͦd ds̃ arcturũ.
oryonas. & yadas fecit: de quo nimirũ
constat. quia om̃ino in mundo nichil
fecisse dñm dicit: ꝑ quȩ signari ꝓprie
ea quȩ spũalit̾̃ gerunt᷑ intelligit. Qa
nãq arcturi nomine. qui in cęli axe
constitutus. septẽ stellarũ radus ful¬
g&. nisi ȩccła uniuersalis exprimit᷑:
quȩ in iohannis apocalypsi ꝑ septẽ
ȩccłas septẽq candelabra figuratur:
Quȩ dum dona in se septiformis gr̃e spc̃
contin&: claritate summę uirtutis ir¬
radians. quasi ab axe ueritatis lucet.

Expanded text:
spirituales viri utantur verbis carnalium, spirituales viri utantur verbis carnalium, quando ipse ineffabilis et creator omnium Spiritus, ut ad intellectum suum carnem pertrahat, in se ipso carnis sermonem format. In Scriptura igitur sacra, dum nota astrorum nomina audimus; de quibus astris sermoeorum motibus, ad spiritualis intelligentiae arcana surgamus. Neque enim juxta litteram mirum aliquid dicitur, quod Deus Arcturum, et Oriona, et Hyadas fecit, de quo nimirum constat, quia omnino in mundo nihil fecisse Dominum dicit, per quae signari propriae ea quae spiritualiter geruntur, intelligit. Quid namque Arcturi nomine, qui in coeli axe constitutus septem stellarum radiis fulget, nisi Ecclesia universalis exprimitur, quae in Joannis Apocalypsi per septem Ecclesias, septemque candelabra figuratur? . Quae dum in se dona septiformis gratiae spiritus continet, claritate summae virtutis irradiata, quasi ab axe veritatis lucet.
Abbreviated transcription (Latin):
Nequaquam sermo ueritatis uanas esyo¬
di. arati. & challimari fabulas seqͥt᷑.
ut areturũ nominans. extremã stella¬
rũ septẽ caudã ursȩ suspicct᷑: & quasi
oryon gladiũ teneat. amator insanus:
hȩc quippe astroꝵ nomina a cultorib
sapientiȩ carnalis inuenta sunt: sed
scriptura sacra idcirco eisdẽ uocabu¬
lis utitur. ut res quas insinuare appe¬
tit. noticia usitate appellationis expri¬
mant᷑. Nam si astra quȩ uells ꝑ igno¬
ta nobis nomina dicer&. homo ꝓ quo
hȩc eadẽ scriptura facta . ẽ. nesciret
ꝓcul dubio quid audir&. Sic gͥ in sacro
eloquio sapientes dĩ. sermonẽ trahunt
a sapientib scłi: sicut in eo ꝓ utilitate
hominis. uocẽ in se humane passionis
ipse conditor hominũ sumit ds̃. ut ui-¬
delicet dicat. penit& me fecisse homi¬
nẽ suꝑ terrã: cũ ꝓfecto const& quia is
qui cuncta priusqͣm ueniant conspi-¬
cit. neqͦqͣm postqͣm aliquid fecerit pe¬
nitendo resipiscit. Quid gͦ mirũ si

Expanded text:
Nequaquam sermo veritatis vanas Hesiodi, Arati, et Callimachi fabulas sequitur, ut Arcturum nominans, extremam stellarum septem, caudam ursae suspicetur, et quasi Orion gladium teneat, amator insanus. Haec quippe astrorum nomina a cultoribus sapientiae carnalis inventa sunt. Sed Scriptura sacra idcirco eisdem vocabulis utitur, ut res, quas insinuare appetit, notitia usitatae appellationis exprimantur. Nam si astra, quae vellet, per ignorata nobis nomina diceret; homo pro quo haec eadem Scriptura facta est, nesciret procul dubio, quid audiret. Sic igitur in sacro eloquio sapientes Dei sermonem trahunt a sapientibus saeculi; sicut in eo pro utilitate hominis vocem in se humanae passionis ipse conditor omnium sumit Deus; ut videlicet, dicat: Poenitet enim me fecisse homines super terram ; cum profecto constet, quia is, qui cuncta priusquam veniant, conspicit, nequaquam postquam aliquid fecerit, poenitendo resipiscit. Quid ergo mirum, si
Abbreviated transcription (Latin):
Uultus gͦ iudicũ oꝑtus extitit: qͥa meis
ꝑsequentiũ. eum quẽ carne tenere
potuit. dm̃ nec ꝑ miracła agnouit.
Quia uͦ antiquus hostis cum iniquis
om̃ib una ꝑsona est: sic plerũq scrip¬
tura sacra de iniquoꝵ capite id ẽ dia¬
bolo loquitur: ut repente ad eiꝰ corpꝰ
popłs designari: cui & hoc congruit om-¬

Expanded text:
Vultus ergo judicum opertus exstitit, quia mens persequentium eum, quem carne tenere potuit, Deum nec per miracula agnovit. Quia vero antiquus hostis cum iniquis omnibus una persona est, sic plerumque Scriptura sacra de iniquorum capite, id est diabolo, loquitur, ut repente ad ejus corpus, populus designari, cui et hoc congruit om
Abbreviated transcription (Latin):
ñ potest introire in regnũ dĩ. Hinc
paulus ait. Eramus natura filii irȩ.
sicut & cȩteri. Qui itaq nullũ ꝓpri¬
um adiungens. ex solo originis reatu
p̃mitur: quid iste in illo extremo exa¬
mine quantũ ad humani sensus esti¬
mationẽ. nisi sine causa uulneratur:
Sed tam̃ sub diuina districtione iustũ
.ẽ. ut ꝓpago mortalis uelut infructu¬
osa arbor. & in ramis seru& amaritu¬
dinẽ: quã traxit ex radice. Ait gͦ. in
turbine enĩ conter& me. & multiplica¬
bit uulnera mea etiam sine causa: ac
si aꝑte humani generis dampna consi-¬
derans dicat. Districtus iudex qͣ eos
animaduersione trucidat. quos cul¬
pa ꝓpriȩ actionis dampnat: si& illos
in ȩt̃nũ ꝑcutit. quos reatus arbitrii

Expanded text:
n potest introire in regnum Dei . Hinc Paulus ait: Eramus natura filii irae, sicut et caeteri . Qui itaque, nullum proprium adjungens, ex solo originis reatu perimitur, quid iste in illo extremo examine, quantum ad humani sensus aestimationem, nisi sine causa vulneratur? Sed tamen sub divina districtione justum est ut propago mortalis, velut infructuosa arbor, et in ramis servet amaritudinem quam traxit ex radice. Ait ergo: In turbine enim conteret me, et multiplicabit vulnera mea etiam sine causa. Ac si, aperte humani generis damna considerans, dicat: Districtus judex qua eos animadversione trucidat quos culpa propriae actionis damnat, si et illos in aeternum percutit quos reatus arbitrii
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc ñ ꝑ suꝑbiã ꝓlata creder&: nisi
sententiã iudicis audir&. qui ait.
ñ estis locuti coram me rectũ. sicut
seruus ms̃ iob: Restat gͦ ut nullus
tanto in intimis siuis cautius subtili¬
usq rimanda sunt. qͣnto duriꝰ foris
sonat. Uir & eium sc̃s humani gene¬
ris dampna considerans. unde. quoq
uenerit pensans. qͦd hono pollicente
aduersario. honi maliq scientiam appe¬
tens scire. ꝑdidit etiam sems ipsũ. ita
ut ueracit᷑ dicat. etiam si simplex fue¬
ro. hoc ipsum ignorauit anima mea:
quod post expulsionis pȩnã. flagella
quoq corruptionis sustin&. & adhuc
ad carnis. uel certe ad m̃tis interitũ
etiam post torm̃tũ tendit: ut recte
dicat. & innocentẽ & impiũ ipse con¬
sumit: mediatoris contra hȩc grãm
inquirit dicens. si flagellat occidat
semel. Nos enim quia & a dõ mente
recessimus & carne ad puluerẽ redi¬
mus. pęna duplȩ mortis astringim᷑
s uenit ad nos qui ꝓ nobis sola car¬

Expanded text:
haec non per superbiam prolata crederet, nisi sententiam judicis audiret, qui ait: on estis locuti coram me rectum, sicut servus meus Job ? Restat ergo ut nullus tanto in intimis suis cautius subtiliusque rimanda sunt, quanto durius foras sonant. Vir etenim sanctus humani generis damna considerans, unde quo venerint pensans; quod homo, pollicente adversario, boni malique scientiam appetens scire, perdidit etiam semetipsum, ita ut veraciter dicat: Etiam si simplex fuero, hoc ipsum ignorabit anima mea; quod post expulsionis poenam flagella quoque corruptionis sustinet, et adhuc ad carnis, vel certe ad mentis interitum etiam post tormentum tendit, ut recte dicat: Et innocentem et impium ipse consumit; Mediatoris contra haec gratiam requirit, dicens: Si flagellat, occidat semel. Nos enim quia et a Deo mente recessimus, et carne ad pulverem redimus, poena duplae mortis astringimur. Sed venit ad nos qui pro nobis sola car
Abbreviated transcription (Latin):
S In turbine enim conter& me. Peccator
quisq in turbine atterit᷑: qui crectus
in tranquillitate uidebat᷑: quia quem¬
diu suꝑna longanimitas tolerat. extre¬
ma iudicii seueritas necat. Quȩ recte
turbo dr̃: quia in elem̃toꝵ cõmotione
reuelatur: psalmista attestante qͥ ait.

Expanded text:
 In turbine enim conteret me. - Peccator  In turbine enim conteret me. - Peccator quisque in turbine atteritur, qui erectus in tranquillitate videbatdiu superna longanimitas tolerat, extrema judicii severitas necat; quae recte turbo dicitur, quia in elementorum commotione revelatur, Psalmista attestante, qui ait:
Abbreviated transcription (Latin):
deicimur. Motus itaq animi. dũ int̃
uota & uicia alt̾nant: nimirum sibi
certitudinẽ exauditionis obnubilant.
Recte gͦ dr̃. & cũ inuocantẽ me exaudie¬
rit. ñ credo qͦd exaudierit uocẽ meam:
quia mens ex ipsa sua mutabilitate fit
trepida: & ꝑ hoc qͦd nolens patit᷑. repul¬
sam se abiectãq suspicatur.U.¬
ib& intueri uir sc̃s quanta se sub¬
tilitate duudic&: ne quid in illo iu¬
dicia diuina rep̃hendant. Infirmi¬
tatem namq suam intuens. ait. Qͣntꝰ
postulationis conferens subdit: qui
etiam si habuero quippiã iustũ non
respondebo. s meũ iudicẽ dep̃cabor s
de ipsa quoq postulatione pauidꝰ ad¬
iungit. & cũ inuocantẽ me exaudierit.
ñ credo quod exaudierit uocẽ meã.
Cur tanta circũspectione trepidat.¬
cur tanta sollicitudine formidat: nisi
quia terrorẽ iudicis in extrema consi
illius ñ ferens. om̃e qͦd gerit. esse sibi in¬
sufficiens pensat: Unde & ꝓtinꝰ subdit.¬

Expanded text:
dejicimur. Motus itaque animi dum inter dejicimur. Motus itaque animi dum inter vota et vitia alternant, nimirum sibi certitudinem exauditionis obnubilant. Recte ergo dicitur: Et cum invocantem me exaudierit, non credo quod exaudierit vocem meam, quia mens ex ipsa sua mutabilitate fit trepida; et per hoc quod nolens patitur, repulsam se abjectamque suspicatur.ibet intueri vir sanctus quanta se subtilitate dijudicat, ne quid in illo divina judicia reprehendant. Infirmitatem namque suam intuens, ait: Quantupostulationis conferens subdit: Qui etiam si habuero quidpiam justum, non respondebo, sed meum judicem deprecabor. Sed de ipsa quoque postulatione pavidus adjungit: Et cum invocantem me exaudierit, non credo quod exaudierit vocem meam. Cur tanta circumspectione trepidat,cur tanta sollicitudine formidat, nisi quia terrorem judicis in extrema distriillius non ferens, omne quod gerit esse sibi insufficiens pensat? Unde et protinus subdit
Abbreviated transcription (Latin):
Plerũq & enim mens ui diuini amo-
ris accendit᷑ atq ad intuenda cȩle¬
stia & archana subleuatur: ad sũma
iam rapitur: & ꝑfecto desiderio cõ¬
puncta ab infimis alienat᷑. s repen¬
tina temptatione ꝑcussa. quȩ inten¬
tione forti erecta in dm̃ fuerat. obor¬
tis cogitationib transfixa curuat᷑:
ita ut se ipsã discernere nequeat.
atq inter uicia uirtutesq dep̃hensa.
ex qua parte fit ualentior ñ agnoscat.
Nam sepe ad hoc usq ꝑducit᷑. ut miret᷑
quomͦ tam sũma cõp̃hendit. qͣm cogi¬
tatio illicita polluit: & rursum. qͦmͦ
illicitam cogitationẽ recipit. qͣm suꝑ
se ualidus feruor sp̃e rapit. Quos alt̃¬
nantes cogitationũ motꝰ in animo. be¬
ne psalmista intuens. ait. Ascendunt
usq ad cȩlos: & descendunt usq ad a¬
bissos. Usq ad celos quippe ascendimꝰ.
cũ summa penetramus: s ad abyssos
usq descendimꝰ. cũ repente a contem¬
plationis culmine ꝑ turpia tẽptam̃ta

Expanded text:
Plerumque etenim mens divini amoris igne accenditur, atque ad intuenda coelestia et arcana sublevatur; ad summa jam rapitur, et, perfecto desiderio compuncta, ab infimis alienatur; sed repentina tentatione percussa, quae intentione forti erecta in Deum fuerat, obortis cogitationibus transfixa curvatur; ita ut seipsam discernere nequeat, atque inter vitia virtutesque deprehensa, ex qua parte sit valentior non agnoscat. Nam saepe ad hoc usque perducitur, ut miretur quomodo tam summa comprehendit, quam cogitatio illicita polluit; et rursum quomodo illicitas cogitationes recipit, quam super se valide fervor spiritus Quos alternantes cogitationum motus in animo bene Psalmista intuens, ait: Ascendunt usque ad coelos, et descendunt usque ad abyssos . Usque ad coelos quippe ascendimus cum summa penetramus; sed ad abyssos usque descendimus, cum repente a contemplationis culmine per turpia tentamenta
Abbreviated transcription (Latin):
astuciam penetrans dãpnat: recte
tem & ĩpiũ ipse consumit: acsi aꝑte
diceretur. Hoc apud me uerbũ co¬
gitationis ꝓtuli: quia nec innocens
impus si apud me latere uoluero
a suꝑni examinis acumine abscon¬
dor: qm̃ districtus iudex cuncta
cõprthendens. occulta maliciȩ mira¬
bilit̃ penetrat: & suis hanc inuenti¬
onib bene ordinans dampnat. Uel
certe & innocentem & impiũ ipse cõ¬
sumere dr̃: quia qͦnuis in m̃tis uita
diuisi sint. primȩ tam̃ culpȩ meri-¬
to eque ad carnis interitũ ꝑtra¬
hunt᷑. Vnde & ꝑ salomonẽ dr̃. Mo¬
ritur doctus similit̃ ut indoctus:
& rursum. cuncta subiacent uani¬
tati: & om̃ia ꝑgunt ad unũ locum:
de t̾ra facta sunt. & in terrã parit
reuertuntur: Seq̃r.Ui.

Expanded text:
nat, recte tem et impium ipse consumit. Ac si aperte diceretur: Hoc apud me verbum cogitationis protuli, quia nec innocens,impius, si apud me latere voluero, a superni examinis acumine abscondor, quoniam districtus judex, cuncta comprehendens, occulta malitiae mirabiliter penetrat, et suis hanc inventionibus bene ordinans damnat. Vel certe et innocentem et impium ipse consumere dicitur, quia quamvis in mentis vita divisi sint, primae tamen culpae merito aeque ad carnis interitum pertrahuntur. Unde et per Salomonem dicitur: Moritur doctus similiter ut indoctus . Et rursum: Cuncta subjacent vanitati, et omnia pergunt ad unum locum; de terra facta sunt, et in terram pariter revertunt
Abbreviated transcription (Latin):
ipse consumit. Innocens a creatore
consumitur: quia qͣntalib& eiꝰ sim¬
plicitas fuerit. diuinȩ magnitudi¬
nis simplicitate deuoratur. Quã¬
uis eius simplicitatẽ studiose serue¬
mus: ex consideratione tam̃ intimȩ
puritatis ostendit᷑. qͦd hȩc ipsa quã
agimus infirmitas ñ sit. Impius qͦq
a conditore consumit᷑: quia dõ cunc¬
ta mirabilit̾ ordinante ipsis suis uer-¬
sutiis eius impietas ligatur. Nam
inde se suppliciis & nesciens implicat:
unde se aliquid facere scient̃ exul¬

Expanded text:
s invadit. --Innocens a Creatore consumitur, quia quantalibet ejus simplicitas fuerit, divinae magnitudinis simplicitate devoratur. Quamvis enim simplicitatem studiose servemus, ex consideratione tamen intimae puritatis ostenditur quod haec ipsa quam agimus simplicitas non sit. Impius quoque a conditore consumitur, quia, Deo cuncta mirabiliter ordinante, ipsis suis versutiis ejus impietas ligatur. Nam inde se suppliciis et nesciens implicat, unde se aliquid facere scienter exsul
Abbreviated transcription (Latin):
meum iudicem dep̃cabor. Ut enim
sepe diximus om̃is humana iusticia
iniusticia ẽẽ conuncit᷑. si districte
iudicetur. Precis gͦ post iusticiam
indig&: ut quȩ succumbere discussa
poterat. ex sola iudicis pietate conua¬
lescat. Quȩ cum plene a ꝑfectiorib
habetur. haberi de illa quippiam dr̃
quia mens humana & cõprehensa uix
ꝑagit: & ualde extreina sunt quȩ cõ¬
p̃hendit. Dicat gͦ. qui si habuero qͥp¬
piam iustũ ñ respondebo: sed meũ
iudicem dep̃cabor: uelut si aꝑtiꝰ fate¬
atur dicens. Et si ad opus uirtutis
excreuero: ad uitã ñ ex merito. s ex
uenia conualesco. Preci itaq inni¬
tendũ. ẽ. cum recta agimꝰ: ut om̃e
quod iuste uuimꝰ. ex humilitate
ut pene a conspectu iudicis repulsa
uideatur: & sepe hanc creator mise¬
ricors ꝑcipit: s quia illibatã se ut
uult exercere ñ ual&. suꝑse iudiciũ
reꝓbationis pau&. Unde & subdit᷑.¬

Expanded text:
et veniae deprecatione. --Ut enim saepe diximus, omnis humana justitia injustitia esse convincitur, si districte judicetur. Prece ergo post justitiam indiget, ut quae succumbere discussa poterat, ex sola judicis pietate convalescat. Quae cum plene a perfectioribus habetur, haberi de illa quidpiam dicitur, quia mens humana et comprehensa vix peragit, et valde extrema sunt quae comprehendit. Dicat ergo: Qui si habuero quidpiam justum, non respondebo, sed meum judicem deprecabor. Velut si apertius fateatur, dicens: Et si ad opus virtutis excrevero, ad vitam non meritis, sed ex venia convalesco. Preci itaque innitendum est, cum recta agimus, ut omne quod juste vivimus, ex humilitate ut pene a conspectu judicis repulsa videatur. Et saepe hanc creator misericors percipit; sed quia illibatam se ut vult exerere non valet, super se judicium reprobationis pavet. Unde et subdit
Abbreviated transcription (Latin):
dinib. Sepe iustis exercitiũ. ẽ. uirtu¬
tis. sola exterius aduersa tolerare: s
ut eoꝵ uires certam̃ plenȩ ꝓbationis
erudiat. hos ññquam & foris torm̃-¬
ta lacerant: & intus temptam̃ta casti-¬
gant. Unde uir sc̃s̃ impletũ se ama¬
ritudinib asserit: qͥa cũ flagella ex¬
terius tolerat. illud. ẽ. grauiꝰ qͦd de
tẽptatione aduersarii in intimis por¬
tat. Sed int̾ hȩc nutigat iuĩ doloris
considerata ȩquitas & potentia ferien¬

Expanded text:
itur. --Saepe justis exercitium virtutis est sola exterius 304 adversa tolerare. Sed ut eorum vires certamen plenae probationis erudiat, hos nonnunquam et foris tormenta lacerant, et intus tentamenta castigant. Unde vir sanctus impletum se amaritudinibus asserit, quia cum flagella exterius tolerat, illud est gravius quod de tentatione adversarii in intimis portat. Sed inter haec mitigat vim doloris considerata aequitas et potentia ferien