comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
destis ut no hñs timoris
angłm nec elationis sr̃¬
cilium urat ⁊ luceat uñ¬
fer glacdio pdicationis .ẜ. ignito eloguio. urere delet mor¬
dati intrepatione ⁊ metuenda ⁊minatõe. et lucem bła¬
dis fouendo ⁊ delectabilia ꝓmitendo. ideo de manna dr̃
qd̃ indurabat᷑ ad ignẽ. ⁊ liq̾scebat ad solem. ⁊ baculis põ¬
tificalis ab inferiori pungit. ⁊ in sũmo inant̾iora extem¬
cdit᷑ in se retuiens. quia eccͣstitus doctor glaclio ubi ꝑun¬
gͥre debet .i. asꝑe redargũe peccantes. qd ẽ ex inferiori nͣ.
mon̾e ut id imꝑttose tractet ⁊ h̾eticos uitet. Nsodus
tał pmo salutat dem̃ iustruit eum de ep̃ali officio do¬
cẽs eum quid ag̾e debeat. ⁊ quales epr ꝑ cutates ꝯ stitñe
Deinde qualit diu̾so nel setuuel erate uł coditõe in¬
stitũe debeat. Postea monet eumde uitantlie hetitis. p̃¬
mittit aũt salutatõem clicens. Paulus nõie serũ
ꝯlitione nõ tam̃ pct̾i misera fruitute. s dei. quadũ

Expanded text:
destis · ut non habens timoris angulum, nec elationis supercilium, urat, et luceat. Unfex gladio praedicationis, scilicet ignito eloquio, urere debet mordaci increpatione et metuenda minatione, et lucere blandis fovendo, et delectabilia promittendo. Ideo de manna dicitur quod indurabatur ad ignem, et liquescebat ad solem. Et baculus pontificalis ab inferiori pungit, et a summo in anteriora extenditur, in se rediens, quia ecclesiasticus doctor gladio verbi pungere debet, id est aspere redarguere peccantes: quod est ex inferiori natura, monere, ut id imperiose tractet, et haereticos vitet. Modus talis: Primo salutat, deinde instruit eum de episcopali officio, docens eum quid agere debeat, et quales episcopos per civitatedeinde qualiter diversos vel sexu vel aetate, vel conditione instituere debeat. Postea monet eum de vitandis haereticis. Praemittit autem salutationem dicens: Paulus nomine, servus conditione, non tamen peccati misera servitute, sed Dei, quadam
Abbreviated transcription (Latin):
secretum dei. In archa ussa farit pom lex ⁊ manna ⁊¬
&x om̃i ꝑte implet᷑. resuꝑ ẽ. ꝓpitiatorium. Adhoc ał
op̃ łit deus sit ꝓpitius ⁊ ideo suꝑ ponitur. quia super¬
eraltat m̃ĩa uidicio. Duo cherubin ꝓpitiatorium pẽ¬
nis obumbrant .i. uelando honorant q̃m mist̾ia ifta
sunt ⁊ iuice se attendut quia ꝯsonant. hec emm st̃
duo testam̃ta. quia cherubu int̾ptat᷑ plenitudo sci¬
entie qͣni ꝯtinent duo testam̃ta q̃ obumbrant ꝓpi¬

Expanded text:
cretum Dei. In arca jussa sunt poni lex, et manna, eex omni parte impletur, desuper est propitiatorium. Ad hoc enim opus est ut Deus sit propitius, et ideo superponitur, quia superexaltat misericordia judicio . Duo cherubim propitiatorium pennis obumbrant, id est velando honorant, quoniam mysteria ista sunt, et invicem se attendunt, quia consonant. Haec enim sunt duo Testamenta, quia cherubim in tempore, plenitudo scientiae, quam continent duo Testamenta quae obumbrant propi
Abbreviated transcription (Latin):
subdit. ut uacetis exepe¬
c̃ncuis orationi. ut eni
inseaatur deus mundiꝰ
cantur orationet t̃i
reuertiminm id ip̃m¬

Expanded text:
subdit, ut vacetis expeditius orationi. Ut enim misereatur Deus, mundius ucatur oratio. Et iterum revertimini in i
Abbreviated transcription (Latin):
nani aeris ictu nõ ad corda homiñ
intlłcu. ideo entis loquentes in aen q tam multae¬
ritis loquentes. ut puta multa sunt᷑ gn̾a lirgguaꝵ
intllig̾et. ⁊ de om̃ib reb inunaquaq sigua. quia
ulła res ⁊ sine suaucce in una quaq lingua. uł itacli¬
stingue littͣa. sdeo nescitur. qr erttis in aem laq̃nte tam

Expanded text:
nanis aeris ictu, non ad corda hominum intellectu. Ideo eritis loquentes in aera, quia tam multa eritis loquentes, ut puta, multa sunt genera linguarum intelligeret, et de omnibus rebus in unaquaque lingua, quia nulla res est sine sua voce, in unaquaque lingua. Vel ita distingue litteram: Ideo nescitur, quia eritis in aera loquentes. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
tu colamꝰ deum quo colu̾nt eum hebrei patres
Respondemꝰ anud deum nob̾ pcepilse ꝑ pr̃es no.¬
no in quiret᷑ latus scłi s inqͥtit᷑ ieremias. enim

Expanded text:
tu colamus Deum quo coluerunt eum Hebraei patres, respondemus: Aliud Deum nobis praecepisse per patres Nonon inquireretur locus secundi, sed inquiritur. Jeremias enim
Abbreviated transcription (French):
plari .i. figure. et. ppo .i pmbre celestium. mitt̾i¬
orum. Celestia cĩcit ecͣcm cuuis par ẽ. incelis reg¬
nans par secut᷑a. pegͥnat᷑ in t̃ris. Exemplar aut
umnbram aicit fegurac que ⁊ exemplar sunt.⁊
exemplum respectu dũsarũ rerum Exẽm plar ẽ¬

Expanded text:
plari id est figurae. Et, pro id est, umbrae coelestium mysteriorum. Coelestia dicit Ecclesiam, cujus pars in coelis regnans, pars secutura peregrinatur in terris. Exemplar autem, et umbras dicit figuras, quae exemplar sunt, et exemplum respectu diversarum rerum. 7 E
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a secluctõne testes u̾itatis mee quib oꝑtet uo
cred̾e ⁊ nõ panci s om̃es. hoc ĩodinit quia facile in¬
tłłigit se errasse qui a multis rep̾henditur. hiigͦ
om̃es metum mandant. ccͣciis galatie. hoc ẽ .s. gtã¬
iniuriose equatis legi. dum ip̃m sine lege ad sa¬
lutẽ ñõ sustit̾e asseritis. lic̃ nec legem sine eo. s ab
ip̃o sine lege gr̾a ẽ. et paxadeo . quo setirre querẽ¬
da ẽ. quia ip̃e ẽ quidedit .i. sponte obtulit. quia nõ
ẽ. alus qui poss aꝑ ielibrum nͥ leo de tribu inda.
semeripm. quia nõ erat alia ligna hostia offerri
pro pecratis nr̃is delentlis. quod est mitium saluatõnis¬
ñr̃e. Quem ergo locum ht lex: nullum penitus. Seclit
etram adhec ut eriꝑet. q̃i. in quadam. nos. pcc̾is irceti¬
tos quirei eramus sublege. de scło .i. deformitate mũ¬

Expanded text:
ra seductione. Testes veritatis meae, quibus oportet vos credere. Et non pauci, sed omnes. Hoc ideo dicit, quia facile intelligit se errasse, qui a multis reprehenditur. Hi ergo omnes mecum mandant, Ecclesiae Galatiae, hoc sinjuriose aequatis legi, dum ipsum sine lege ad salutem non sumcere asseritis, sicut nec legem sine eo. Sed ab ipso sine lege gratia est et pax, a quo secure quaerenda est, quia ipse est qui dedit, id est sponte obtulit, quia non est alius qui posset aperire librum, nisi Leo de tribu Juda , semetipsum, quia non erat digna hostia offerri pro peccatis nostris delendis, qui est initium salvationis. Quem ergo locum habet lex? nullum penitus. Dedit etiam ad hoc, ut eriperet, quasi vi quadam nos peccatis irretitos, qui rei eramus sub lege, de saeculo, id est de
Abbreviated transcription (Latin):
tudo. scłõ dico p̃senti. tanto plus capit nos cum et̃
trahit. Attende quod p̾sens scłm dicit᷑ nequam. ño
ĩo quod munlus iste creatus a cleo malus sit. s quia
duis quocruor effunditur. ⁊ calix quouenenũ tem¬
ꝑatur maladicunt᷑. quia nõ solum loca tꝑa. s etiam
loca ⁊ instrum̃ta. malorum trax̾nnt infamiam que

Expanded text:
ulo dico praesenti, tanto plus capit nos dilectiotrahit. Attende quod praesens saeculum dicitur nequam, non ideo quod mundus iste, creatus a Deo, malus sit; sed, quia dius quo cruor effunditur, et calix quo venenum temperatur, mala dicuntur, quia non solum tempora, sed etiam loca et instrumenta malorum traxerunt infamiam quae
Abbreviated transcription (Latin):
clicitur in destrutõe le¬
gii. Imponebatur e
p̃dicaret. eo quodlegẽ
a deo datam destrueret
uel tra. neq ꝯstititus

Expanded text:
icitur in destructionem legis. Imponebatur enDeo praedicaret, eo quod legem a Deo datam desereret. Vel ita, neque constitutus
Abbreviated transcription (Latin):
qr priores. Iste minimꝰ
qr nouissimꝰ. s in appa¬
ret clignior. Qñĩa pri¬
ores ꝯstituti sunt per
.i. ex om̃i ꝑte ĩmorta¬

Expanded text:
 priores. Iste minimus, quia novissimus. Sed inde apparet dignior: quia priores constituti sunt per est ex omni parte immorta
Abbreviated transcription (Latin):
latriam humano gem
contͣ naturam nisi sub
licita in alium ordinẽ
Si aũt putas ouilane
bidinem. quia femine
dint ẽẽ naturalem: oẽm
mitunturcum feminis stupͣ landadis. quia ⁊ illit u¬
tiq usus natumł ẽ quamuis dãpnandus qi legnimus
ñ ẽ. u̾nde ⁊ filii non legitimi s naturales uocantur: qͥ
inde nascunt᷑. Non gͦ contupiscentiam carnis in illo ũ¬
bo landauit apłs. s naturalem applłauit illum usum ũ¬
de natura humana pot̃ nascendo subsist̾e. nec dixit usũ¬
ad quod lix c̾atis ut ꝑ ea p̾sit ad gen̾and̾ sexus ut̾ꝙ mis¬
ceri. ac ꝑ hoc cum eisdem m̃bris ⁊ merrici aliquis miscer᷑
natiunlis est usus non tam̃ landabił s cialpabilis. ab ea
uͦ ꝑte corꝑis que non ad generandum ẽ instituta. si etĩa
coniuge quisq utatur contͣ natumm ẽ ⁊ flagitiosũ.

Expanded text:
latriam humano genecontra naturam, nisi subllicita, in alium ordinem Si jam putas, o Julianebidinem, quia usum feminae dixit esse naturalem, omnem  quae committuntur cum feminis stupra laudabis, quia et illic utique usus naturalis est, quamvis damnandus, quia legitimus non est. Unde et filii non legitimi, sed naturales vocantur, qui inde nascuntur. Non ergo concupiscentiam carnis in illo verbo laudavit Apostolus, sed naturalem usum appellavit illum usum, unde natura humana potest nascendo subsistere. Nec dixit usuad hoc creatis, ut per ea possit ad generandum sexus uterque misceri. ac per hoc cum eisdem membris etiam meretrici quisque miscetur, naturalis est usus, nec tamen laudabilis, sed culpabilis. ab ea uero parte corporis, quae non ad generandum est instituta, si et coniuge quisque utatur, contra naturam est et flagitiosum.
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi sine nõie dignitatis
inde dr̃ ignominiosus
qui de sunt hr̃e dignita¬
tis nomen.dum in alicͦ
rimine dephenditur. Tradidit illos deus

Expanded text:
i sine nomine dignitatis. Inde ignominiosus, qui desinit habere dignitatis nomen, dum in aliquo crimine deprehenditur. Tradidit ergo illos Deus
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ homines ⁊ sc̃os angłos pcc̃a fec̾unt. ⁊ ex ip̃ah¬
nmũ redem pcc̃e ruine illius angłice dampnũ
reꝑatur. ⁊ triq nou̾nt angłi sci docti de deo cuꝰ
u̾tratis et̾na otemplatõe beati sunt qmͣi inuãri
suppleiñtum degñe humano inregritas illus
cuuitatis expectet. Instaumntur au que iicelis st̾. cũ
id qd̾ in de cecitit in angłis redd̾itur ex homnub. In¬
staurantur aũt que in t̾ris sunt. cum rp̃i homines qͥ¬
qui p̃destinati sunt met̾nam uitam a corrupcõe uctu¬

Expanded text:
inter homines et sanctos angelos peccata fecerunt; et ex ipsa hominum redemptione ruinae illius angelicae damnum reparatur; et utique noverunt angeli sancti docti de Deo, cujus veritatis aeterna contemplatione beati sunt, quanti numeri supplementum de genere humano integritas illius civitatis exspectet. Instaurantur autem quae in coelis sunt, cum id quod inde cecidit in angelis redditur ex hominibus. Instaurantur autem quae in terris sunt, cum ipsi homines qui praedestinati sunt ad aeternam vitam, a corruptionis vetu
Abbreviated transcription (Latin):
ita ornent in om̃ibus
doctorib sius aoctrinam
saluatoris dei nri. bonis
oꝑib ⁊ fide. doctrinam
dicit ornari dñicam or

Expanded text:
ita ornent in omnibus actionibus suis doctrinam Salvatoris Domini nostri, bonis operibus et fide doctrinam dicit ornari Dominicam. Or
Abbreviated transcription (Latin):
.i. atd ĩttilitatem om̃is
gn̾is hominũ. sine qͦ
no ꝓfuiss nob̾ nasci e.¬
rudiens nos exemploui¬
inte ⁊ doctrina in quo
eum sequi debes .s. ut
erudias. erudiens nos
clico ad hoc ut nos abne¬
gantes .i. fugientes ĩ¬

Expanded text:
 ad utilitatem omnis generis hominum sine quo non profuisset nobis nasci, erudiens nos exemplo vitae et doctrina, in quo eum sequi debes, scilicet ut erudias. Erudiens nos dico ad hoc, ut nos abnegantes, id est fugientes, i
Abbreviated transcription (Latin):
quuin pͥmo aduentu ad¬
eo humił fuit quod non
solum eruduut. s etiã
dedit. tͣdictit morti se¬
met ipm ꝓ nob̾. per hrc

Expanded text:
qui in primo adventu adeo humilis fuit. Quod non solum erudivit, sed dedit, id est tradidit morti, semetipsum pro nobis, per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
si nõ musitau̾int cũ
domin aliqͥdeis uisse¬
rint nõ fraudantes aliqͥd
debito seruitittis s in
om̃ib etiam in minimiꝰ
fidem bonã osten. ut doctͥ.¬

Expanded text:
si non mussitaverint cum domini aliquid jusserint, non fraudantes aliquid de debito servitutis, sed in omnibus, etiam in minimis, fidem bonam ostendent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sanguinem xͥ. melus loq̃ntem qͣm. lequit᷑ sãtͥs
abel. qͥuia iste ueniã uie uindc̃am. iste salutẽ ile
dãpnatõem clamat. Iste eciam ꝑsecute aib uitam
⁊ indulgentiam implorat dominodicentẽ. Pater
igruosce ił quia uesciunt quid faciunt. Et nota ẽe
abelqui pmus fuit iniuste cccisus posuit ꝓ oib alii
quoꝵ sanguis nlłam remissionem fade potuit. lunc
mus dm sanguis abed qui facat nos iaquu abes tiusse ui¬

Expanded text:
 sanguinem Christi, melius loquentem quam loquitur sanguis Abel, quia iste veniam, ille vindictam; iste salutem, ille damnationem clamat. Iste etiam persecutoribus vitam et indulgentiam implorat, Domino dicente: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Et nota quod Abel qui fuit primus injuste occisus, posuit pro omnibus aliis quorum sanguis nullam remissionem facere potuit, tunc mus, quam sanguis Abel qui facit nos loqui Abel fuisse vi
Abbreviated transcription (Latin):
do fac̾e filium suũ demostratorem iue. ideo faõ eum
uiam ict ꝓ aluim rremue. Ilissus ẽ. ergo meicus q̃
tam̃ nõ cognouit egrotus. idecq eum occis. s. ai¬
ꝑ sus sanguinis medici ualuit ad medicaũnii eg̃ti
uentt ut uusltart &c cisus ẽ. ut saluaret. ideo ads.
⁊ attessistis ad asꝑssionem sanguitis xp̃i emuda

Expanded text:
stratorem viae: ideo fecit illum viam, ut per illum iremus. Missus est ergo medicus, quem tamen non cognovit aegrotus, ideoque eum occidit, sed aspersus sanguis medici valuit ad medicamentum aegroti. Venit, ut visitaret; occisus est, ut sanaret. Ideo addidit: Et accessistis ad aspersionem sa
Abbreviated transcription (Latin):
ti nõcogemini seruire
c̾et. ce sicut febres necant nͥ aliultor medicina futta¬
qd̾ p̃sto ẽ ex ꝯsolatõem mun̾um dĩ qui reg̾. dei q̃remĩ¬
b om̃ia aditienda ꝓmisit. Sic gͦ sum̃da ẽ alimonia ut
medicina. s dum quietem satietatis ab indigentia
seq̃ ꝑ icłosa iocunditas ⁊ sepe conatur ꝑme ut eiꝰ causa
fiat qd̾ salutis cã faciend̾ erat. ⁊ sepe mc̃tũ sit. utrũ
adhuc necc̃ia corꝑis cura subsidium petat. anuoluti¬
tana cupiditas fallacie muimst̾ium suppetat ad hoc
ictum hylaresat infelixanima gaudens ñ appu¬
rẽ qd satis sit mod̾atõi ualctudinis ut obtentu salu¬
tis obunbret negociũ uoluptatis uͦ ide utriꝰq madus
; Namq saluti sat ẽ delecratõi pat est. ꝯfirmuã¬
qui romanq ad fidem
x assumpserant admmi¬
uidebantur cibos debere

Expanded text:
ti non cogemini servire et sicut febres necant, nisi alimentorum medicina susto est ex consolatione munerum Dei, qui regnum Dei quaerentibus omnia adjicienda promisit. Sic ergo sumenda est alimonia ut medicina, sed dum ad quietem satietatis ab indigentia ssequa periculosa jucunditas, et saepe conatur praeire, ut ejus causa fiat quod salutis causa faciendum erat, et saepe incertum fit, utrum necessaria corporis cura subsidium petat, an voluptaria cupiditas fallaciae ministerium suppetat. Ad hoc incertum hilarescit infelix 60 anima gaudens non apparere quid satis est moderationi valetudinis, ut obtentu salutis obumbret negotium voluptatis. Nec idem utriusque modus est; nam quod saluti sat est delectationi patqui Romanos ad fidem Christi assumpserant admvidebatur cibos debere
Abbreviated transcription (Latin):
mortuorum. Ecce pͥmicie homo ⁊ homo. homo ad uita
homoad mortem. sille nõ nisi homo. iste deus ⁊ homo
corpali morte inadam. q eis tũi sunt a quo morte̾⁊
mortis m̾itum trax̾unt. ita ⁊ omẽs uiuuficabunt᷑ in
ait. omes moriin adam. ⁊ om̃es uiuisicari in xp̃o. qr
nemo ad mortem nascitur nisi ꝑ illum. nento ad uttã
nͥ ꝑ istum. Quia sic̃ ꝑ adam om̃os mortales in pena ft̃i¬

Expanded text:
mortuorum. Ecce primitiae, homo, et homo: homo ad vitam, homo ad mortem; et ille nonnisi homo, iste Deus et homo. corporali morte, in Adam, quia ejus filii sunt, a quo mortem et mortis meritum traxerunt, ita et omnes vivificabuntur inait omnes mori in Adam, et omnes vivificari in Christo, quia nemo ad mortem nascitur nisi per illum, nemo ad vitam nisi per istum. Quia sicut per Adam omnes mortales in poena f
Abbreviated transcription (Latin):
alt̃ alt̾m nõ dcebit. quia
omnes in futuro scient
.i. iidepͥunt me siqtt fu̾
minimo usq ad maio.¬
eoꝵ. Nõn intest si citat᷑¬

Expanded text:
alter alterum non docebit, quia omnes in futuro scient est videbunt me, sicut sum minore usque ad majorum. Non interest si dicat
Abbreviated transcription (Latin):
norum uen̾ant sit ⁊
omes atii quos salurat
hic rome fuisse intel¬
ligunttr. hoc aũt in
ꝓ eopati nõ abmusse
dicat. Subdens qmi ꝓ
q̃r hii laborant ad ꝑ¬
fectum gentiũ eth¬
ortantes fidem xp̃i.
liam eorum. Saluta¬
te ephenetum discm¬

Expanded text:
norum venerant: sic et omnes alii quos salutat hic, Romae fuisse intelliguntur. Hos autem pro eo pati non abnuisse dicat, subdens · Qui pro quia hi laborant ad profectum gentium, exhortantes fidem Christliam, eorum. Salutate Epaenetum di
Abbreviated transcription (Latin):
meam .s. in t̾tam ꝓmissionis qͥ sig̾cat uͥam requiẽ.
qũa moy ses ꝓmisserat sub figura. ⁊ nota qd̾ hica¬
gitur de sed̾a requie que seg̾cat. romã ergo di¬
ligent̾ aitende p̾dc̃a ⁊ or¬
dinem seq̃ntium eccͣe

Expanded text:
et in terram promissionis, quae significat veram requiem quam Moyses promiserat sub figura. Et nota quod hic agit de secunda requie quae significat. Quoniam ergo, diligenter attende praedicta et ordinem sequentium. Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
.i. credentium ⁊ no credentum. fu̾nt
tam̃ boni ⁊ fideles de ẽsan quad aꝓpbat iob. qui fuit
et filiis esau. quintꝰ ab abraha boc ẽ nepor esau. Deĩn¬
hii funt filii dei. Idem ẽ quod filii abrabe. iam ñ sut̃t
sione gn̾antur ut ysaat estimantur in seĩe. qr
ex dei uocatt̾e sunt. Qd aũ psaac ex dei ꝓmissione ⁊¬

Expanded text:
 credentium, et non credentium. Fuerunt tamen boni et fideles de Esau quod probat Job, qui fuit ex filiis Esau, quintus ab Abraham, hoc est nepos Esau. hi sunt fiii Dei, idem est quod filii Abrahae, id est non ssione generantur, ut Isaac, aestimantur in semine, quia ex Dei vocatione sunt. Quod autem Isaac ex Dei
Abbreviated transcription (Latin):
duos filics. ex unocu¬
bitu ysaac. hoc dic̃ uĩ
dentur m̾ita parentum
diffe̾ntia ingu̾atis. non
partis .i. instctutoris ñ¬

Expanded text:
duos filios, ex uno concubitu Isaac; hoc dicit, ne viderentur merita parentum esse differentia in generatis. Non patris, id est institutoris, n
Abbreviated transcription (Latin):
genesi. inysaac uitabi᷑
i in semiue reputabũt᷑
similes ysaac qui sunt
deus fatit. unde ꝑ ꝓph̾ã
dicit ecc̃e. Ego sum dñs
qui fatio. Isti sunt filii
lib̾e que sursumẽ. q̃ ẽ.
mat̾ n̾ra. filii uͦ carniss̃¬

Expanded text:
Genesi, in Isaac vocabitur t in semine reputabuntur similes Isaac, qui sunt Deus facit. Unde per prophetam dicit Ecclesiae: Ego sum Dominus qui facio. Isti sunt filii liberae quae sursum est, quae est mater nostra. Filii vero carnis
Abbreviated transcription (Latin):
uocantur sicut dñs ait ui lege ubi scͥptum ẽ. Ego dixidii e¬
fti ⁊ filii excelsi omẽs ⁊ alibi. ut impleat᷑ sermo qui mle¬
ge eorum sqͥptus ẽ. qr hodio hu̾nt me gratis. Ita quod hic
ad uideos. quorum suꝑbia ꝯfurgenda erat dixit. Scimus
q̃m quetunꝙ lex loquitur. in isto loco .i psalmi hiis loqr¬
etiam uideus reus de legis tͣnsgressione fiat subditus deo .i.¬

Expanded text:
ocantur; sicut Dominus ait, In lege vestra scriptum est: Ego dixi: Dii estis, et filii Excelsi omnes . Et alibi, Ut impleatur sermo qui in lege eorum scriptus est: Quia odio habuerunt me gratis . Ita et hic ad Judaeos, quorum superbia confringenda erat, dixit: Scimus, quoniam quaecunque lex loquitur, in loco isto, id est psalmi, his loqetiam Judaeus reus de legis transgressione, fiat subditus Deo
Abbreviated transcription (Latin):
exclusa ẽ. Quodañt ꝑma¬
net in et̾num ostendĩ ex
pontifice quia utius ẽ.
qd nõ ee̾t nisi e̾e̾t immer¬
tabs sic̃ in lege multie¬
rant quia mortales. Uñ
.s. quia manẽs sẽp it̾num̃
ħt sac̃derium ⁊ saluare ĩ
ꝑpetuũ pot̾ accedens. uel

Expanded text:
exclusa est; quod autem permanet in aeternum, ostendit ex pontifice; quia unus est quod non esset, nisi esset immortalis: sicut in lege multi erant, quia mortales. Unde scilicet quia manens sempiternum habet sacerdotium, et salvare in perpetuum potest accedens, vel
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽt nob. filiis seruialios põ¬
tifices hũnt. qui cum tał
sit nõ ht̃ cotulie nec̃citatẽ.
nõ quod aliq̃n egent s lec
clicitut remoueat quod
legalib sac̃̾dotib ꝯuenit
ꝑꝰ prosuis delic. hostr off.¬

Expanded text:
esset nobis, filiis; servi alios pontifices habuerunt. Qui, cum talis sit, non habet quotidie necessitatem, non quod aliquando egeat, sed hoc dicit ut removeat, quod legalibus sacerdotibus convenit. prius pro suis delictis hostias off
Abbreviated transcription (Latin):
fidic te ip̃m ẽẽ lum̃ eoꝵ qͥ
in tenebris sunt .i.. fidis.
quod etia illumitiare poteᷤ
cor qui in teuebris sunt ce¬
cos ⁊ intenebris existentes
dicit gentiles qui ⁊ ratione
pͥuati coci fiunt ⁊ siquid sci¬
unt tam̾ in tenebris sunt. ⁊
⁊ fidis te eẽ eruditorem insipi.¬
um .i. udeorum cun de legt̃
adhuc dissere nesciunt. ⁊ cõ¬
fidis te ẽe hũtem formam .i.
doces te ip̃m nõ
doces: Qui pre¬
dicas non furã¬
dum furaris :
Qui doces non
mechandũ me¬
charis:Qui ab¬
hominaris ydo¬
la saccilegium
facis: Qui m
lege glaris per
preuaricacionẽ
legis deum in ho¬

Expanded text:
fidis te ipsum esse lumen eorum qui in tenebris sunt, id est confidis quod etiam illuminare potes eos qui in tenebris sunt. Caecos et in tenebris existentes dicit gentiles, qui et ratione privati caeci sunt, et si quid sciunt tamen in tenebris sunt. Et confidis te esse eruditorem insipiid est Judaeorum qui de lege adhuc disserere nesciunt. Et confidis te esse habentem formam, id doces, te ipsum non doces; qui predicas non furandum, furaris; qui dicis non mechandum, mecharis; qui abhominaris ydola, sacrilegium facis; qui in lege gloriaris, per prevaricacionem legis deum inho
Abbreviated transcription (Latin):
intelleg̃a qr ebediendo deo ficit eisggnum ĩutatis ut pie
gaudeat.⁊ sp̃uali suauitate u̾itatem ⁊ templans in xͫ
credat. ꝓdest etiam lex rudi ppło litr̃am legis sectanti.
dum sub timore dei custiditur. Queritur aũt quomodo
hic dicat cͥcumcisionẽ ꝓdẽe cũ inseqñti dicat. si cͥcu̾cida¬
diu̾sorum tꝑm. nam scd̾ statum uet̾is legis olim ꝑfuit
cͥcuntisio s nõ ꝓfuit ad salitre̾. sine sp̃ualis legie obser¬
uancia unde hic agit. temꝑe autem gr̃e postqm exhibi¬
ta ẽ u̾itas nõ modo nõ ꝓdẽ. s etiam obest. unde inseqũ¬
tib dicit. Si circumcidamini ⁊ c̃. sequitur. SI ai¬
Di autem p̾ua

Expanded text:
intelligenti, quia obediendo Deo facit ei signum veritatis ut pie gaudeat, et spirituali suavitate veritatem contemplans in Christum credat. Prodest etiam rudi populo litteram legis sectanti, dum sub timore Dei custoditur. Quaeritur autem quomodo hic dicat circumcisionem prodesse, cum in sequenti dicat: Si circumcidorum. Nam secundum statum veteris legis olim profuit circumcisio, sed non profuit ad salutem sine spiritualis legis observantia. Unde hic ait: Tempore autem gratiae postquam exhibita est veritas non modo non prodest, sed etiam obest. Unde in sequentibus dicit: Si circumcidimini, etc. Si autem pra
Abbreviated transcription (Latin):
cogno. alia litt̾a. Hic iuideos
sp̃alit̾ aggreditur gͣmus ac¬
cusans eg de pcc̃is eo quod
garis errorib certꝰ quid de¬
beas obseruare. sic̃ uagant᷑
illi qui sur sine lege. et
głaris indeo .i. de cognati¬
õne dei. ⁊ nosti uoluntatẽ¬

Expanded text:
 alia littera. Hic Judaeos specialiter aggreditur, gravius accusans eos de peccatis, eo quod garis erroribus, certus quid debeas observare, sicut vagantur illi qui sunt sine lege. Et gloriaris in Deo, id est de cognitione Dei. Et nosti voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
pĩta p̾sens nr̃a ẽ. si mode¬
ste ⁊ cũgła dei agit᷑. mor̃s
m̃aẽ. si spe ficturi libent᷑
ꝓ xp̃o morim᷑. siue p̃sentia ur̃a sunt quib sustenta¬
tideo seruiunt suie futura. spe quoꝵ seriuũt. psẽ¬
tia enim nr̃a sunt si sic utimur eis ad sustentatis¬
ñe ut nooffendamus deum. futura nr̃a sunt si ea
credentes magis optamus. uel ita siue mundus
nr̃ e̾ hac ideo dicit qr ⁊̃ elem̃ta munili nobis serui¬
unt. Siueuita doctarum siue mors eorumd̾ nr̃a
ẽ. Nam ⁊ uita ⁊ mors doctoꝵ ad edificatõem subdi¬
tis debent ẽẽ. uel per uitam scõs homines ⁊ angłos
accipe. qui student ꝓfectui fidelium ꝑ mortem diabo¬
lum ⁊ mbra eius accipe quidum ꝑ sequntur utiltia¬

Expanded text:
Vita praesens nostra est, si modeste et cum gloria Dei agitur. Mors nostra est, si spe futuri libenter pro Christo morimur. Sive praesentia nostra sunt, quibus sustentati Deo serviunt, sive futura, spe quorum serviunt; praesentia enim nostra sunt, si sic utimur eis ad sustentationem, ut non offendamus. Futura nostra sunt, si ea credentes, magis optamus. Vel ita: Sive mundus noster est. Hoc ideo dicit, quia etiam elementa mundi nobis serviunt, sive vita doctorum. Et vita et mors doctorum ad aedificationem subditis esse debent. Vel per vitam, sanctos homines et angelos accipe: qui student profectui fidelium, per mortem, diabolum et membra ejus, qui dum persequuntur, utilita
Abbreviated transcription (Latin):
deus ꝓbat. qui fatit c uad
tutia abusione n̾binõ ꝓpͥ¬
etate. q uod autem nun¬
disapia sit stultitia ꝯfir¬
miat anctoritate. Scͥptũ
ẽ eninm Iob. Non preh̃n¬

Expanded text:
Deus probat, qui facit quod tutia, abusione verbi, non proprietate. Quod autem mundi sapientia fit stultitia confirmat auctoritate. Scriptum est enim in Job: Comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
ħ dicendo noluit intellig̾e mortẽ dm ñ fetisse.
ñ fecisse. idem tm̃ alibi iradicit. uidend̾ ẽ. ne
male intlłigat᷑. qd̾ dixi deus mali auctor ñ ẽ. qui
⁊ om̃iũ q̃ sunt auctor ẽ. qr in qñtũ funit. in tũti
bona sunt. ⁊ ne inde putet᷑ no ab illo ẽ pena maloꝵ¬

Expanded text:
 dicendo voluit intelligere mortem Deum non fecisse, ortem dicit non fecisse. Idem tamen alibi ita dicit: Videndum est ne male intelligatur quod dixi, Deus mali auctor non est, qui et omnium quae sunt auctor est, quia in quantum sunt, in tantum bona sunt; et ne
Abbreviated transcription (Latin):
pc̃cui s similitudo pcci cui mor¬
tuus est. qñ moriendo exutus ẽ carue mortali
riendo similitudim pcc̃i mortuus p̃ditatur. ⁊ta
qͥcumq fu̾it in illo bapti⁊ atus eidem rei cuiꝰ ila
uatro renascendo. sit̃ ip̃e a sepulcio pesunrendo
quam libet etatem gerat. A ꝑuulo eñi recens¬

Expanded text:
catum, sed similitudo peccati, cui mortuus est quando moriendo exutus est carne mortali riendo similitudini peccati mortuus praedicatur, ita quicunque in illo fuerit baptizatus eidem rei cujus fuerit t a lavacro renascendo, sicut ipse a sepulcro resurgendo quamlibet aetatem gerat. A parvulo enim recen
Abbreviated transcription (Latin):
nem Contricio
et infelicitas in
.i. eterna dampnatio e
infelittas. Talia enimi
faciunt unde cont̾ent᷑¬

Expanded text:
 contritio; et infelicitas, id est aeterna damnatio erinfelicitas. Talia enim faciunt, unde conterentu
Abbreviated transcription (Latin):
mulier secducta mantluca uit eiq dedit ut simul
ederent noluit eam otͥstare quam credebat sine su¬
osolatio ⁊tabesc̾e. ⁊ ase alienatam omino nttire nõ
quidem carnali uict᷑ cupiscentia qũa nõdum sen¬
serat s amicali quadam benuiolentta qua pler̾q
fit ut offendatur deus ne offendat᷑ amitus quod eum
diuine seũitatis in eo falli potuit ut ueniale cred̾er
ẽẽ ⁊missum. s dolo illo serpentino quo mulier se¬
oducta ẽ. nlło modo istum arbitror potiusse seduci.
aluabitur aũ

Expanded text:
mulier seducta manducavit, eique dedit ut simul ederent, noluit eam contristare, quam credebat sine suo solatio contabescere, et a se alienatam omnino interire. Non quidem carnali victus concupiscentia quam nondum senserat, sed amicali quadam benevolentia, qua plerumque fit ut offendatur Deus, ne offendatur amicus: quod eumdivinae severitatis in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum; sed dolo illo serpentino quo mulier seducta est, nullo modo illum arbitror potuisse seduci. Salvabitur au
Abbreviated transcription (Latin):
ad lururiam ⁊ irritat᷑. neq. ꝑmito mulieri do¬
Ecce no solũiuhitum humilem ⁊ honestu hr̃e mi
lierem dociuit u̾m etiam auctoritatem decẽdi ei ne¬
gauit ⁊ subitiendã uiro p̾cep̃. ut tam hĩtu qͣm ob¬
sequiis sub potestate sit iuri. ex quo trahit ortgine

Expanded text:
ad luxuriam, et irritatur. Neque permitto mulieri doEcce non solum hlierem docuit, verum etiam auctoritatem docendi ei negavit, et subjiciendam viro praecepit, ut tam habitu quam obsequiis, sub potestate sit viri ex quo trahit origine
Abbreviated transcription (Latin):
tinentes efais mnitiam uo¬
bis laquenm formcatio¬
ns in hoc dico ut lac̾um
uobis miciam. s hoc dico
adio tendens quod honest̃
mino sine impedim̃to
no mm turpe ẽẽ mon¬
strauit. s qd̾ honesto e¬
rt honestius gn̾alis ho¬

Expanded text:
tinentes estis, injiciam vobis laqueum fornicationis. Non hoc dico ut laqueum vobis injiciam, sed hoc dico, ad id tendens quod honestummino sine impedimento, nium turpe esse monstravit, sed quod honesto erat honestius, generalis ho
Abbreviated transcription (Latin):
manducat ꝑ offendicu¬
cał. lum alioꝵ qnͣto magis dei᷑ ut adam pom̃
esaulentes. uidei carnes indeserto: R̾ eñii
nõ ꝑua isrłitic erat offensio repudiare quod dris sapi
dent̃ petebant pecieriuit culpabłi ꝯcupiscentia qd̾ ma¬
lo suo impetrau̾nt. Concupierunt cariub uesci. qͥb

Expanded text:
manducat per offendiculum, aliorum, quanto magis Dei, ut Adam pomum, Esau lentem, Judaei carnes in deserto. Dei enim non parva in Israelitis erat offensio, repudiare quod dabat sapidenter petebant. Petierunt culpabili concupiscentia quod malo s
Abbreviated transcription (Latin):
meam roborauit que pͥ
impossibłe ꝑitrabat esse
quod de crĩupoteftate et
gemina natiuitate et
resurrettõe ⁊ spe p̃aitala¬
tur s corroberauit me ad¬

Expanded text:
meam roboravit quae prius impossibile putabat esse quod de Domini potestate et gemina nativitate et resurrectione et spe praedicabatur: sed corroboravit me ad
Abbreviated transcription (Latin):
de celo quod ac̾cusat en qrindicauit eis creatorẽ uł sal
admirabił creator eoꝵ ẽ possit agnosa ⁊ solus adorari.
Reum gͥ facit apłs gentilem ꝑ legẽ nature ꝑ qua
potũ ꝯp̾hend̾e fabrica mundi testante anctore dm̃a suũ
dilg̃ndum s int̾ticia ⁊ impietas meos apparet. dũ ħ
uidentes dissimulant a u̾itate ñ fatentes unũ dm̃
cur est eis ira de impietate cum cognou̾nt dm̃i ad qd̾
Redet. m̾ito ẽ eisira. quia pot̾ant quidẽ cognoscere
cõem detinent cũ sponte eis offerat ip̃i dico manenteᷤ
imiusticia .i. in oꝑe malo. donũ ẽ quod tenent s ma¬
l̃um ẽ tibi tenent. uitatẽ em̃ tenent s m miqͥtate ĩ¬
uenisti. it dm̃ otu gentił. o philosophe ⁊ coł ydolum
ogia cognoiusti ꝑ hoĩs oꝑa ꝑdiditti. Tot̾um ⁊ sid̾asti ret
ordinem. ⁊ ñ uis attende quod mundus opꝰ dei sit. y¬
dolum opus fabri. si faber ydolo situt dedit figͣatti daet

Expanded text:
de coelo. Quod accusat eos quia indicavit eis Creatorem vel Saladmirabilis Creator eorum est possit agnosci, et solus adorari. Reum igitur facit Apostolus gentilem per legem naturae, per quam potuit deprehendere fabrica mundi testificante auctorem Deum solum diligendum; sed injustitia et impietas in eis apparet, dum haec videntes dissimulant a veritate, non fatentes unum DeumCur est eis ira Dei de impietate, cum non cognoverunt Deum? ad quod respondet, merito est eis ira, quia poterant quidem cognosceretionem detinent, cum sponte se eis offerat; ipsi dico manentes in injustitia, id est in opere malo. Bonum est quod tenent, sed malum est ubi tenent. Veritatem enim tenent, sed in iniquitate. Invenisti enim Deum, o tu gentilis, o philosopera cognovisti, per hominis opera perdidisti. Totum considerasti rerum ordinem, et non vis attendere quod mundus opus Dei sit; idolum opus fabri. Si faber idolo sicut dedit figuram, daret
Abbreviated transcription (Latin):
uult ꝑ fidem istificari unuisos articłos simboli hr̃t¬
dat. ex fide pͥma resurectionis. q̃ ẽ in aĩa in sinẽ scd̾
q̃ erit incorꝑib ex fide ꝓmissionis in fidem redditi¬
onis ut credat dĩn ꝓmisisse acreddidisse. ł redditur̃
fore ex fide p̾dicatorum ĩ fidem ppłorum ut credant
quod credint maiores ⁊ iinores. ex fide seminãtiũ¬

Expanded text:
vult per fidem justificari universos articulos Symboli hdat ex fide primae resurrectionis, quae est in anima, in fidem secundae quae erit in corporibus; ex fide promissionis, in fidem redditionis, ut credat Deum promisisse ac reddidisse, vel redditurum fore; ex fide praedicatorum in fidem populorum, ut credat quod credunt majores et minores; ex fide seminantiu
Abbreviated transcription (Latin):
ficati gͣri deo ẽẽ debemꝰ
cͣtum detestando .i. in
pietatẽ. sub infert. qd̾
gentiles inflani ⁊ leug¬
in ydolorum figm̃ta tã
lapides. hic eñi sp̃ãlit̃
s̃ant turpitudines ꝑ ig

Expanded text:
ficati grati Deo esse debemus, contrarium detestando, id pietatem, subinfert, quod gentiles inflati, ein idolorum figmenta tanlapides. Hic enim specialitesant turpitudines per ig
Abbreviated transcription (Latin):
het ẽ iusticia dei que in testam̃tiueñ uelata ẽ. in
nouo reuelatur. que ideo insticia dei duttur qua ĩ¬
qͣm iustificatur: qui credit dm̃ iustum ⁊ uerac̃e in ꝓ¬
missis. Re̾uelat in hanc iustitiam ũbo dum in eoͬdr᷑¬
in eo hoĩe. qui credit se ꝯsetutũ quod ꝓmiserat deus
ꝑ ꝓphas suce. quiem̃ hoc credit ⁊ ofitetur iustũ deum
hoc ita lege benedixi ẽẽ in salutẽ omi credenti. qr in

Expanded text:
ec est iustitia dei, quae in testamento uetere uelata in nouo reuelatur; quae ideo iustitia dei dicitur, quod inquam justificatur, qui credit Deum justum et veracem in promissis. Revelat etiam hanc justitiam Verbo, dum in eo din eo qui credit se consecutum, quod promiserat Deus per prophetas suos. Qui enim hoc credit et confitetur, justum Deum s. Secundum hoc, ita lege: Bene dixi esse in salutem omni credenti, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
quia uult eumindere
causa affectus. ⁊ ut ple¬
nius ꝯfirmet in ercstica
ħ ꝓfessionis fuãt in sina¬
gega. ⁊ apollo. qui per

Expanded text:
quia vult eum videre causa affectus, et ut plnfirmet in ecclesiastica professionis fuerat in Synagoga, et Apollo, quia per
Abbreviated transcription (Latin):
iusticie causa ad salictem ⁊ ẽ aliis. s tam̃ ei qui oꝑat᷑.¬
i qui ht̃ tempꝰ oꝑandi. merces non imputatur .i. nõ
dabitut. scd̃m gram fidei tantum. s scd̾m debitum.¬
operationis sue. Ei uͦ
qui non oꝑatur .i. qui

Expanded text:
 est aliis: sed tamen ei qui operatt tempus operandi, merces non imputatur, id est non dabitur, secundum gratiam fidei tantum, sed secundum debitumoperationis suae. Ei vero qui non operatur, i
Abbreviated transcription (Latin):
nocte tradebatur .s. iam
nocte em̃ passusẽ .i. ad
patienttum captus ⁊ detẽ¬
tus. ad lucem restrretioĩs
uenit tunc inq̃m Accẽp̃¬

Expanded text:
nocte tradebatur, scilicenocte enim passus, id est ad patiendum captus et detentus ad lucem resurrectionis venit Tunc, inquam, accep
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝯformes mͥ sitis. Ip̃a
eñi sacram̃tał assũptio
capitis ⁊ menbrorum u¬
nionem desggnat ⁊ fact
digne celebrata. dixit ⁊̃
hoc. quad aliutd tudetur
est corpus meum. illd¬

Expanded text:
conformes mihi sitis. Ipsa enim sacramentalis assumptio capitis et membrorum unionem designat, et facit digne celebrata. Dixit etiam: Hoc, quod aliud videtur, est corpus meum. Ill
Abbreviated transcription (Latin):
auditur. fornicat᷑. res
utiq infamis. ⁊ tał ẽ
illa formt̃. qualis nec
⁊ int̾ genteꝵ. ut graue
istud pecc̃m ostend̾et. nͨ
ab hiie ⁊̃ dicit̾ admitti

Expanded text:
auditur? Fornicatio, res utique infamis, et talis est, illa fornicatio, qualis nec etiam inter gentes, ut grave istud peccatum ostenderet nec ab his etiam dicit admitti
Abbreviated transcription (Latin):
ic̃ hic redarguit illũ
formcatorem qui uxd
dum ꝑat̾entur reu̾tã
ingents põcisetum in¬
corruptum s uenire. Nõ¬
gͦ solum illum reñ mor

Expanded text:
 et redarguit illum fornicatorem qui uxordum paterentur reum tam ingentis peccati secum incorreptum convenire. Non solum ergo illum reum mor
Abbreviated transcription (Latin):
bił. neq robustus ẽ em̃ mac̾ta ꝯgeries lapidlum sine
cem̾to ut sit cͥca ortos paries. ergo mac̾ie ẽ. qui faci¬
le destruentur uemente gr̃a que ⁊ legem amou̾
⁊ corda gentium ab ẏdoiatria ⁊̃tit. Meduis uero
erat. ut nenter ppłs alt̃i concordaret. Stante autẽ
⁊ solueno mimititias in carnesua. assumpta uel
intuolata. legem. hic exponit pariẽtem qͣntu ad ꝑte

Expanded text:
is neque robustus. Est enim maceria congeries lapidum sine caemento, ut fit circa hortos. Paries vero maceriae est qui facile destrueretur veniente gratia, quae et legem amovit, et corda gentium ab idololatria convertit. Medius autem erat ut neuter populus alteri concordaret. Stante autem est solvens inimicitias in carne sua, assumpta vel immolata. Legem. Hic exponit parietem quantum ad partem
Abbreviated transcription (Latin):
o alicius ⁊ clisceptatõe
.i. hesitatõe. ubi ẽ enim̃
tempestas ire uel hesita¬
ciono placet d̾o. diftĩgue
ira ẽ ad ꝓximum discep
⁊ cdñceptatõe existentes
one earum ornante̾ eas
mulieres ddico ornantes
se. aliis tirtutib cum

Expanded text:
o alicujus, et disceptatione, id est haesitatione. Ubi est enim tempestas irae vel haesitatio, non placet Deo. Distingue: ira est ad proximum: disceptet disceptatione existentes, onem earum ornante. Eas mulieres dico, ornantes se, aliis virtutibus cum
Abbreviated transcription (Latin):
dei uera. uel u̾itate futura que ẽ. res ⁊ mces fidel. q̃ ris
t̾ncedem fides p̃cedat. Cretlimus enim ut cognoscamꝰ
ñ cognoscimus ut credamꝰ. Quid ẽ. enim fides nisi
ede̾re quod ñ uides. fides eigo ẽ. quod ño uides crede
ꝓmittentes. ⁊ indicante extm pietatem. animi

Expanded text:
Dei vera. Vel in veritate futura, quae est res et merces fidei. Quaeris mercedem? fides praecedat. Credimus enim ut cognoscamus, non cognoscimus ut credamus. Quid est enim fides nisi credere quod non vides? Fides ergo est quod non vides credemittentes et indicantes extra, pietatem animi,
Abbreviated transcription (Latin):
tatem quam inde traxit. Ex srũa eñi tenebatur ãꝑ
infero que sm̃a saluatore ten̾e nõ potuit quia si¬
ne pc̃co fuit. ⁊ ẽ. ordo ꝓbationis talis. ꝓpħaclicit qd̾
ascendenc dectit. ⁊ ascend̾e dixit. respectu descenfio̾is
⁊ traunuit quod et desdendens delit. ⁊ ꝯstat quod

Expanded text:
a enim tenebantur apud inferos, quae sententia Salvatorem tenere non potuit, quia sine peccato fuit. Et est ordo probationis talis: Propheta dicit quod ascendens dedit, et ascendere dixit respectu descensionis, et ita innuit quod et descendens dedit. Haimo.
Abbreviated transcription (Latin):
.i. osolent᷑ cordasua ip̃i dico
Instructun caritate qũa
deus ad nos hũit. qm pro
nob̃ filium tratlictit lxe si
qͥs atcẽctit pot̾ se ini hac

Expanded text:
solentur corda sua. Ipsi, dico, instructi in charitate, quam Deus ad nos habuit, qui pro nobis Filium tradidit. Hoc si quis attendit, potest se in hac
Abbreviated transcription (Latin):
eo ne malorum col¬
loquiis ⁊ aftucia iniqͥ¬
tatis sensus eoꝵ rece¬
sitis instrutti. hoc aũ
dico ut uos solum ad¬

Expanded text:
eos ne malorum colloquiis et astutia iniqtatis sensus eorum recesitis instructi, hoc autem dico ut non solum
Abbreviated transcription (Latin):
fet̃. unum eñi illumẽe oꝑtebat. eõnt aũt płex si hoc
fieri p̾set: nõ per dei ꝓpͥum donum s ꝑ hominis hib̾umar¬
bitrium. hoc ergo pretipue ad humilitatẽ nod̾ ꝯm̃ait᷑¬
seq̃r. sequit᷑. ⁊ instructi in agnicõe dei. instructi dico
ꝑ hoo tenendo in oẽs diuitias plenitud̾. itlł .i. imc̾e̾s¬

Expanded text:
illum esse oportebat; essent autem plures, si hoc fieri posset, non per Dei proprium donum, sed per hominis liberum arbitrium. Hoc ergo praecipue ad humilitatem nobis commendatur. Et instructi in agnitione Dei. Instructi dico, per hoc tentando, in omnes divitias plenitudinis et inte
Abbreviated transcription (Latin):
tumcũq sapiens uos decipiat in sublimitate. uel¬
litas nõ ẽ. nisi sermonum .i. nisi in u̾bis. quia sa¬
pientes muntli arte quadam. ⁊ in uicus dispu¬
tationum irretire gestiunt. anmaᷤ simplitium
ut rõe mundanarum rerũ abstrahant eo a spe qͥ
deo enim sp̃usc̾o quod
quod ait. nam ⁊ si a

Expanded text:
ns, vos decipiat, in sublimitate, mitas non est, nisi sermonum, id est nisi in verbis. Quia sapientes mundi arte quadam, minutiis disputationum irretire gestiunt animas simplicium, ut traditione mundanarum rerum abstrahant eos a spe qudeo enim spiritu, quod quod ait Nam etsi, a
Abbreviated transcription (Latin):
ł cudicare feat aut cadit¬
forsita stat qui putat᷑
culpabilie ẽ. si tam̾̃ deno¬
cõe hoc agit. uł ita stabit
n̾atis ⁊ pieuiuentib lo

Expanded text:
 dico, stat aut caditfortasse enim stat qui putatur culpabilis est, si tamen devotione hoc agit. Vel ita: Stabit neratis, et pie viventibus lo
Abbreviated transcription (Latin):
det raroe̾m. Nõ gͣ ampli
sic̃ acceñ fecimus. inuicẽ
iudicemꝰ nos. ex opinione
cunus quo animo fiant
ł etiã si aꝑta sit nõ tta re¬
p̾hendamꝰ ut de sanitate
desꝑemꝰ . In hiis em̃i duob
tem̃ariũ est iuditium .s.¬

Expanded text:
det rationem, non ergo amplius, sicut hactenus facimus, invicem judicemus nos, ex opinione,cimus quo animo fiant; vel etiam, si aperta sint, non ita reprehendamus ut de sanitate desperemus. In his enim duobus temerarium est judicium, s
Abbreviated transcription (Latin):
ut uos infide tenelli estis ⁊ ẽ. aꝑta ꝯparatio. ut enim
paruulus no discerit cibos ⁊ parit sumendo norio
sic indoctus qui nec etiam minoꝵ ne dum maiuem
ualet apphendere rationem. Qui eñi si capit ubum
caro factumẽ. ouomodo capiet in pͥncipio erat ũ¬
turut ño solum credat᷑. uer̃ etiam intlłigatur sci¬
aturq quod clicit᷑. onerosus ẽ. facilius illo pmit
qͣmpascit. ex quo fit ut sp̃uales ista carnaubus
nõ om̃imodo taceant ꝑꝑ catholicam fidem que oi¬
b p̃clicanda ẽ. Non tam̃ sic deserant ut nolentes ea
ꝑclucere ad minłigñtiam nõ capacem facilius fasti¬
diri fatiant inũitate sermonem quam in sermõe

Expanded text:
ut vos in fide tenelli estis, et est apta comparatio. Ut enim parvulus non discernit cibos, et perit sumendo noxio, sic indoctus qui nec etiam minorum nedum majorum valet apprehendere rationem, qui enim non capit, Verbum caro factum est, quomodo capiet, in principio erat tur, ut non solum credatur, verum etiam intelligatur, sciaturque quod dicitur, onerosus est: facilius illos premit quam pascit. Ex quo fit, ut spirituales, ista carnalibus non omnino taceant, propter catholicam fidem, quae omnibus praedicanda est. Nec tamen sic deserant, ut volentes ea perducere ad intelligentiam non capacem, facilius fastidiri faciant in veritate sermonem quam in sermone
Abbreviated transcription (Latin):
Pot̾at autem deus hoc donate credentib ut nec istiuis
homines mort̾e istam timent ut nõ ob aluia felices
dt̃ent ẽẽ xp̃ianos. nͥ quod mori omĩo n̾o possent. ac ꝑ
ꝑꝑ remouendam mortis molestiam. ⁊ su delicate qͦdã¬
modo credetur in xp̃m. Plus ergo gr̾e p̾stitit fidelibus
suis. Quitl enim magnum e̾et uideudo ño mori qui
fortiuis quanto laudablius. ita crede ut se sꝑet mori¬
turus sine fine inc¬
mirĩ si ꝯtristaris ubi corp̾ quad uucit ex anima fit
examime discedentes anima. qui ambulat᷑ iacet. qui
tunt no ẽ. qui moueat gressus ad ambulandum ⁊
manꝰ ad oꝑantium. sensus ad ꝑcipienttum. none is¬
ta ẽ domus qͣm nescio quis inuisibił habitator hor¬
nabat. discessit qui nõ uidetur reman sit quos cum
dolore uideatur. ista ẽ causa tristitie. s uiuus ⁊ itie
sit⁊ solatio quod sequit᷑. Si enim. ⁊ ẽ .a. nõuia

Expanded text:
Poterat autem etiam hoc donare credentibus, ut nec istius ehomines mortem istam timent, ut non ob aliud felices dicerent esse Christianos, nisi quod mori omnino non possent. Ac per propter remouendam mortis molestiam delicatius crederctur in Christum. plus ergo gratiae praestitit, plusenim magnum erat, videndo non mori eos qui fortius, quanto laudabilius, ita credere, ut se speret moriturus sine fine vicmirum si contristaris, ubi corpus quod vivit ex anima, fit exanime discedente anima? Qui ambulabat, jacet; qurunt; non est qui moveat gressus ad ambulandum, manus ad operandum, sensus ad percipiendum. Nonne ista est domus quam nescio quis invisibilis habitator ornabat? Discessit qui non videtur, remansit quod cum dolore videatur; ista est causa tristitiae, sed hujus tristitiae sit consolatio, quod sequitur: Si enim, etc. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
eos quidormierunt morte
mortuos de quib dubita¬
tis no solum csusetabit.
nerati sint tñ attlucet
ut sint cum eo un morta
cũi qui iam uint ⁊ resur¬
gens a mortuis iam nõ¬

Expanded text:
eos qui dormierunt morte,mortuos de quibus dubitatis, non solum suscitabit, nerati sunt, tamen adducet, ut sint cum eo, immortalenim qui jam vivit, et resurgens a mortuis, jam no
Abbreviated transcription (Latin):
gamus autem
uos frẽs ut habũ¬
decis magis et oꝑ¬
aidecis ut quie¬
tisitił. ed ut ur̃m
negocium agatĩ
pim̾ uobiset ut
honeste ambu¬
letis acl eos qui
foris sunt ⁊ ulli
aliqͥd desid̾etis.

Expanded text:
gamus autem vos, fratres, ut abundetis magis et operam detis, ut quieti sitis, et ut vestrum negotium agatis, pimus vobis, et ut honeste ambuletis ad eos, qui foris sunt, nullius aliquid desideretis.
Abbreviated transcription (Latin):
onenim uo¬
cauit nos cdeus
inimmundici¬
am. s inłc̃ifica¬
tinem. Itaq qui
hec spernit non
hominem sper¬
qui etiamdeclit¬

Expanded text:
on enim vocavit nos Deus in immunditiam, sed in sanctificationem. Itaque qui haec spernit, non hominem sperQuis etiam vest
Abbreviated transcription (Latin):
Necesse ẽ enim ut ꝯtristetis. s ubi ꝯtristaris ꝯsoletur
te spes. nam ideo ⁊ dormientes applłat scͥpture ꝯsuetudo
ueracissima. ut cum dormientes aulimus eugilat᷑os mi¬
nime desꝑemꝰ. Est ergode mortins eis qui diligunt᷑ q̾dã
tͥstitia. quolmmͦ naturał. mortem quippe horret nat᷑a
natura refugit cum occupat clilectum ꝯtͥstat in nobie
dilectionis affectum. Contristamur ergo in nroꝵ morti¬
aũt pot̾ q uomodo adñs flebat mortuum. otinuo eo ui¬
bente uicturum. nõ mortuũ flebat quem ip̾e susci¬
etiam mors corporis q̃m p̃cessit mors anime. p̃cessit dese¬
seruit dm̃. nolens hac coacta ẽ. deser̃e corpꝰ. nolens hac si
dr̾etur recessisti ab eo quem cdilige debiusti. recede ab eo qũe
dilexisti. aiuis en̾iuult mori ꝓrsus nemo. ⁊ tta nemo ut
petro dr̃etur. Alnis te cinget ⁊ ducet quo tuuo uis. Si
ulła eet mortis amaritudo. ulła ꝓfecto ẽẽt martyrum
fortitudo. Ideo nõ ait tantum ut non ⁊ triste. set acttit¬

Expanded text:
tristeris, sed ubi contristaris, consoletur te spes; nam ideo et dormientes eos appellat Scripturae consuetudo verissima, ut cum dormientes audimus, evigilaturos minime desperemus. Est ergo de mortuis eis qui diliguntur quaedam tristitia quodammodo naturalis. Mortem quippe horret naturanatura refugit cum occupat dilectum, contristat in nobis ipsius dilectionis affectum. Contristamur ergo in nostrorum mortiautem potest quomodo Dominus flebat mortuum, continuo eo jubente victurum; non mortuum flebat quem ipse susciet mors corporis, quam praecessit mors animae. Mors seruit Deum volens, hac coacta est deserere corpus nolens. Ac si illi diceretur: recessisti ab eo quem diligere debuisti, recede ab eo quod dilexisti. Quis enim vult mori prorsus? Nemo, et ita nemo ut Petro diceretur: Alius te cinget, et ducet quo tu non vis . Si nulla esset mortis amaritudo, nulla esset martyrum fortitudo. Ideo non ait tantum, ut non contristemini, sed addi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inde ex eis muttas elemosinas facit. nec tam̃ ad
nec ear̃ mmipuendarum ł auititandarũ metu in
uunt. ⁊ d̃m bonorant ⁊ laudant ⁊ patientes sũt
hlites hũt: slectria frustra ⁊ tria fristra expͥsstr. Au¬
emm edificant in ꝯtemplatie dei ⁊ amore argenti. In
dilcte prim lapidespͥ. inoꝑib bonis que nõ ꝯsũmant᷑

Expanded text:
n ex eis multas eleemosynas facit, nec tamen ad nec earum minuendarum vel amittendarum metu in vunt, et Deum honorant, et laudant, et patientes sunt habentes habent. Nec frustra tria et tria expressit. Aum aedificant, in contemplatione Dei, argentum in dilectione proximi, la
Abbreviated transcription (Latin):
eandem fidem hãnt.i¬
male apiantur. ip̃i
arbitũtur ꝑ quasdã
pennas ignis posse p̃¬
gari ad salutem ꝑcpiẽdam m̃ito fundati sre iti.

Expanded text:
eandem fidem habmale operantur. unde arbitrantur per quasdam poenas ignis eos posse purgari ad salutem percipiendam mento fundamenti.