comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt. ẽẽ ⁊achariã qͥ occisus ẽ
i ioas rege iude int̾ templum
et altare: sic̃ regnoꝵ narrat
hystoria Sed obseruandũ qđ
ille xacharias ñ sit filius ba¬
iachiȩ. s filius ioiade sacerdo¬
as: unde et scriptura refert.
Ion fint recordatus ioas patris
eiꝰ ioiade: quȩ sibi fecisset bona.
ũ gͦ zachariã teneamus: et occi¬
sionis consentiat locus: queri¬
mus quare barachiȩ filiꝰ dicat᷑.
et non ioiade: Barachia. in lin¬
gua nr̃a benedictus dñi dicitur.
et sacerdotis ioiade iusticia.
hebreo nomine de inonstratur:
n euangelio quo utunt nazare
niꝓ filio barachię. filiũ ioiade
scriptũ repperunus: Simpli¬
ciores fr̃s int̾ ruinas templi
et altaris siue in portarum
exitibus quę syloam dĩcunt.
rubra sara monstrantes: ⁊acha¬
rle sanguine putant. ẽẽ pol¬
luta: Non condempnamus
eriorẽ. qͥ de odio iudeoꝵ et
fidei pietate descendit.
iustus ab abel usq ad Zachariã
filiũ barachiȩ. ab illoꝵ generatio¬

Expanded text:
volunt esse Zachariam, qui occisus sit a Joas rege Judaeae inter templum et altare, sicut Regum narrat historia. Sed observandum quod ille Zacharias non sit filius Barachiae, sed filius Joiadae sacerdotis: unde et Scriptura refert: Non fuit recordatus Joas patris ejus Joaidae, quae sibi fecisset bona . Cum ergo et Zachariam teneamus, et occisionis consentiat locus, quaerimus quare Barachiae dicitur filius, et non Joiadae. Barachia in lingua nostra benedictus Domini dicitur; et sacerdotis Joiadae justitia Hebraeo nomine demonstratur. In Evangelio quo utuntur Nazareni pro filio Barachiae filium Joiadae scriptum reperimus. Simpliciores fratres inter ruinas templi et altaris, sive in portarum exitibus, quae Siloam ducunt, rubra saxa monstrantes, Zachariae sanguine putant esse polluta. Sed nos non condemnamus errorem, qui de odio Judaeorum, et fidei pietate descendit. usti, usque ad Zachariam filium Barachiae ab illa generatio
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ: Ꝙ qđ dicit: hoc uult intel¬
ligi: Nisi penitentiã egeritis.: et
confessi fueritis ipsũ eẽ me de qͦ
ꝓphete cecinerunt. filiũ omnipo¬
tentis patris: meã faciẽ ñ uide¬
bitis: Habent iudei datũ sibi
benedictũ qͥ uenit in nomine

Expanded text:
t. Et quod dicit, hoc vult intelligi: Nisi poenitentiam egeritis , et confessi fueritis ipsum me esse, de quo Prophetae cecinerunt, Filium omnipotentis Patris, meam faciem non videbitis. Habent Judaei datum sibi benedictum qui venit in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
ambiguitas: quin is sit. quem
cam fr̃ eius occrderit: Iustus aut̃
ñ solũ ex dĩ nunc sententia.
sed ex genesis testimonio cõpbat᷑.
ubi accepta eius ã deo narrãtur
munera: Querimus qͥs sit iste
Tacharias filius barachiȩ: quia
multos legunus tacharias. E
ne libera nob tribuat᷑ erroris
inter templii et altare.
n diuersis diuersa legi: et debeo
singulor opiniones exponere:
Il ii zachariã filiũ barachiȩ di¬
cunt: qui in duodecĩ ꝓpħis unde¬
cimus ẽ: Patrisq nomen in eo
consentit: ẜ ubi occisus ẽ. inter
templũ et altare seriptura non
loquitꝰ: maxime cũ temporibꝰ
eius uix ruine templi fuerint
Alii zachariã patrẽ ioħis incel¬
ligi uolunt: ex quibusdã apo¬
criforũ somnus approbantes.
qđ ꝓpterea occisus sit. qͥa salua¬
coris p̃dicaret aduentũ: Et¬
hoc quia ex seripturis ñ habet
auctoritatẽ: eadẽ facilitate con

Expanded text:
ambiguitas, quin is sit quem Cain frater ejus occiderit. Justus autem non solum ex Domini nunc sententia, sed ex Genesis testimonio comprobatur , ubi accepta ejus a Deo narrantur munera. Quaerimus quis iste sit Zacharias filius Barachiae, quia multos legimus Zacharias. Et ne libera nobis tribueretur erroris inter templum et altare. In diversis diversa legi, et debeo singulorum opiniones ponere. Alii Zachariam filium Barachiae dicunt, qui in duodecim prophetis decimus est, patrisque nomen in eo consentiat; sed ubi occisus sit inter templum et altare, Scriptura non loquitur, maxime cum temporibus ejus, vix ruinae templi fuerint. Alii Zachariam patrem Joannis intelligi volunt, ex quibusdam apocryphorum libris approbantes, quod propterea occisus sit, quia Salvatoris praedicaverit adventum. Hoc quia de Scripturis non habet auctoritatem, eadem facilit
Abbreviated transcription (Latin):
uenit in nomine dm̃i: Ad iheru¬
sale loquitur: et ad popłm iude¬
orui. Uersiculũ autẽ istũ quo
et paruuli et lactentes in ingres¬
su iherłm dñi saluatoris usi st̃
quando dixerunt. benedicꝰtus
qui uenit in nomine dm̃ osan¬
na in excelsis: sũpsit de centesi¬
mo septimo decimo psalmo:

Expanded text:
venit in nomine Domini. Ad Jeruvenit in nomine Domini. Ad Jerusalem loquitur, et ad populum Judaeorum. Versiculum autem istum, quo et parvuli atque lactentes in ingressu Jerusalem Domini Salvatoris usi sunt, quando dixerunt: Benedictus qui venit in nomine Domini, osanna in excelsis, sumpsit de centesimo decimo septimo psal
Abbreviated transcription (Latin):
saxa & edificia ciuitatis s habita¬
tores uocat: quã patris plangit
affectu : sic̃ in alio loco legimus
qđ uidens eã fleuerit In eo autẽ
qđ dicit. quoriens itolui congregi¬
re filios tuos: omnes retro ꝓpħas¬
a se missos ẽẽ. testat᷑. Galline qͦq
similitudinẽ congregantis pullos
suos sub alas suas: in cantico
deuteronomii legimus: Sicut
aquila ꝓtegit nidũ suiĩ. et suꝑ
pullos suos desiderat: expandets
alas suas suscepit eos: et tulit su¬
per pennas suas: Ecce relinquetur
uob̾ domus ur̃a deserta: Hoc ip¬
sum: ex ꝑsona iheremie iã dixe¬
rat: Reliqui domũ meã : dimi¬
si hereditatẽ meã: facta. ẽ michi
hereditas mea quasi spelunc
hyene: Desertã iudeor domũ.
id ẽ. templũ illud qđ ante fulgebat
angustius. oculis comꝓbamus:
quia habitatorẽ. xp̃m ꝑdidert̃ :¬
et hereditatẽ p̾riꝑe gestientes.
occiderunt heredẽ Dico enim
uob: Non uidebitis me amodo:
donec dicatis Benedictus qui

Expanded text:
saxa et aedificia civitatis, sed habitatores vocat, quam patris plangit affectu, sicut et in alio loco legimus, quod videns eam fleverit . In eo autem quod dicit: Quoties volui congregare filios tuos, omnes retro pa se missos esse testatur. Gallinae quoque similitudinem congregantis sub alas pullos suos, in cantico Deuteronomii legimus: Sicut aquila protegit nidum suum, et super pullos suos desideravit, expandens alas suas suscepit et tulit super pennas suas . 192 Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta. Hoc ipsum ex persona Jeremiae jam ante dixerat: Reliqui domum meam, dimisi haereditatem meam: facta est mihi haereditas mea quasi spelunca hyaenae . Desertam Judaeorum domum, id est, templum illud, quod fulgebat augustius, oculis comprobamus: quia habitatorem Christum perdidit, et haereditatem praeripere gestiens, occidit haeredem. Dico enim vobis: non me videbitis amodo, donec dicatis: Benedictus qui
Abbreviated transcription (Latin):
euangłii loca plemꝰ ostendunt:
quia uidelicet in cena quã ulti¬
mã ante passionẽ cũ discipłis
saluator habuit. in qua eor pe¬
des lauit. eis q corporis ac san¬
gunis sui cradidit mysteria
celebranda. discipłs ille quẽ dili¬
gebat supra pectus eius recubu¬
erit: et cũ dixisset eis. am̃ am̃
dico uobis. qͥa unus ex uobis
tradet me: responderit ille di¬
scipłs mnuente petro ut int̾¬
pulus ille supra pectus magi¬
stri recubuit: ñ p̾sentis solũmͦ¬
dilectionis. s et futuri erat
signui misterii: Figurabatur
etenĩ iã tunc euangłm qđ ide
discipłus erat script᷑us: uberiꝰ
atq altius ceteris sacre scrip¬
turȩ paginis. archana diuinȩ̨

Expanded text:
angelii loca plenius ostendunt: quia videlicet in coena, quam ultimam ante passionem cum discipulis Salvator habuit, in qua eorum pedes lavit, eisque corporis et sanguinis sui tradidit mysteria celebranda; discipulus ille, quem diligebat, super pectus ejus recubuerit; et cum dixisset eis: Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me, responderit ille discipulus, innuente Petro ut interpulus ille super pectus magistri recubuit, non pdilectionis, sed et futuri erat signum mysterii. Figurabatur etenim jam tunc Evangelium quod idem discipulus erat scripturus, uberius atque altius caeteris sacrae Scripturae p
Abbreviated transcription (Latin):
descendit dñs. ut multos eleuar&.
humiliauit se rex nr̃. ut suos mi¬
lites exaltaret: Qui enĩ corpori
suo uirginis p̃parauit uterũ:
ipse martyri suo aꝑire dignatꝰ
ut animã stephani latitudo
nus seuitiã udeoꝵ potuit suꝑ¬
are: ut ita meruisset feliciter
triumphare: Neq enĩ parui¬
pendenda st̃. talis uirtus. talisq
triumphus: Haud uͦ iulibus
armis potuit p̃muniri: qui
a multis ñ potuit suꝑari.
niucte nanq in eo enituit in¬
signe uirtutis: quȩ nec freinti¬
um seuitiã formidauit: nec
lapidantiũ ictibꝰ deincta suc¬
cubuit Usq adeo enĩ inter
frementes ꝑmausit int̾ritus:
et int̾ lapidũ fuit cruciam̃ta
securus: ut incredulitatẽ iude¬
or fident̃ argueret. et benigisꝰ
ꝓ lapidantib exoraret Qđ ẽ
gͦ tam magnũ atq insuꝑabi¬
le genus armorũ. quo munitꝰ
tes ñ reꝑcutiens. sed patiens su¬
ꝑaret : insuꝑ et occisus aulam
celestis regni uiuus et coronatꝰ

Expanded text:
descendit Dominus, ut multos elevaret; descendit Dominus, ut multos elevaret; humiliavit se Rex noster, ut suos milites exaltaret. Qui enim corpori suo virginis praeparavit uterum, ipse martyri suo aperire dignatut animam Stephani latitudo nus saevitiam Judaeorum potuit superare, ut ita meruisset feliciter triumphare. Neque enim parvipendenda sunt talis virtus, talisque triumphus. Haud vero vilibus armis potuit praemuniri, qui a multis non potuit superari. Invictae namque in eo enituit insigne virtutis, quae nec frementium saevitiam formidavit, nec lapidantium ictibus devicta succubuit. Usque adeo enim inter frementes 556 permansit interritus , et inter lapidum fuit cruciamenta securus, ut incredulitatem Judaeorum fidenter argueret, et benignus pro lapidantibus exoraret. Quod est ergo tam magnum atque insuperabile genus armorum, quo munitustes non repercutiens, sed patiens superaret; insuper et occisus aulam coelestis regni vivus et coronatus
Abbreviated transcription (Latin):
Heri enĩ rex nr trabea carniᷤ in¬
dutus. de aula uteri uirginalis
egrediens. uisitare dignatus ẽ.
mundũ: hodie miles de taber¬
naculo corporis exiens. trium¬
phator migrauit ad celũ: Ille
sempit̾ne deitatis maiestate
seruata. seruile cinctoriũ car¬
nis assumens: in huiꝰ scłi cã¬
po pugnaturus intrauit: iste
depositis corruptibilibꝰ corpo¬
ris indumentis. ad celi palaci
um ꝑ hempnit̃ regn̾aturus
ascendit Ille descendit carne
uelatus: iste ascendit sangui¬
ne laureatus Ascendit iste
lapidantibꝰ udeis: quia ille
descendit letantibꝰ angelis:
G la mexcelsis deo. heri exultan¬
tes angeli sc̃ĩ cantauerunt. ho¬
die stephanũ letantes in suũ
consortiũ susceꝑunt. Heri dr̃s
ex uit de utero uirginis: ho¬
die miles egressus est de ergã¬
Stephanus stola ẽ ab eo ĩmor¬
calitatis indiitus. Heri p̾sepis
angustia. xp̃m portauit infan¬
tem: hodie ĩmensitas cęli susce¬
pit stephanũ triũphantẽ Solꝰ

Expanded text:
 trabea carnis indutus, de aula uteri virginalis egrediens visitare dignatus est mundum: hodie miles de tabernaculo corporis exiens, triumphator migravit ad coelum. Ille, sempiternae deitatis majestate servata, servile cinctorium carnis assumens, in hujus saeculi campum pugnaturus intravit; iste depositis corruptilibus corporum perenniter regnaturus ascendit. Ille descendit carne velatus, iste ascendit sanguine laureatus. Ascendit iste lapidantibus Judaeis, quia ille descendit laetantibus angelis. Gloria in excelsis Deo heri sancti angeli exsultantes cantaverunt; hodie Stephanum laetantes in suum consortium susceperunt. Heri Dominus exivit de utero virginis: hodie servus egressus est de ergahodie Stephanus stola est ab eo immortalitatis indutus. Heri praesepis angustia Christum portavit infantem; hodie immensitas coeli suscepit Stephanum triumphantem. Solus
Abbreviated transcription (Latin):
attendis quid tͥ fecerit homo:
et ñ consideras qͥd tu feceris deo:
um enĩ tu multũ grauiora indm̃n
peccata cõmiseris: quare ñ dimit¬
tis homini parũ. ut tͥ ds̃ dignet᷑
dimittere multũ : Recole quid
quid tibi in euangelio ueritas
ipsa ꝓmiserit: et quã tͥ quodãmͦ
cautionẽ fecerit: uel quale tecũ
pacti inierit: Si enĩ inquit di¬
miseritis hominibꝰ peccata eo¬
rũ: dimittet et uobis pat̾ ur̃

Expanded text:
adtendis, quid tibi fecerit homo, adtendis, quid tibi fecerit homo, et non consideras, quid tu feceris deo. cum enim tu multo grauiora in deo peccata commiseris, quare non dimittas homini paruum, ut tibi deus dignetur dimittere totum. Recole, quid tibi in euangelio ueritas ipsa promiserit et quam tibi quodam modo cautionem fecerit uel quale tecum pactum inierit: si enim, inquit, dimiseritis hominibus peccata eorum, dimittet et uobis pater uester
Abbreviated transcription (Latin):
statuas illis hoc peceatũ Ui¬
dete dilectissimi fr̃s affecꝰt ũ
beati uiri: uidete magnã et
lapidũ ruina quando alius
obliuisci pot̾at etiã carissimos
suos : ille dño cõmendabat ini¬
micos: Quid enĩ dicebat. cũ la¬
pidaretur : Dĩe. ne statuas
illis hoc peccatũ: Plus itaq tẽ
illor dolebat peccata quã sua
uulnera: plus illor impietatẽ
quã suã mortẽ: E recte plus:
n illoꝵ quippe iniquitate erans
multa quȩ debebant plangi.
in illius autẽ morte ñ erat᷑
pietatẽ. mors sequebatur ęt̃na:
huiꝰ autẽ mortẽ. uita ꝑpetua:
I mitemur gͦ in aliquo dilectissi¬
mi fr̃s. tanti magistri fidẽ: tam
p̃clari martyris caritatẽ. Dili¬
gamus nos hoc animo in ȩccła
fr̃s nr̃os: quo ille tunc dilexit in¬
imicos suos: Sed qđ peius ẽ
diligimus: sed nec amicis qui¬
dem fidẽ integrã custodiius:
Sed dicit aliquis: Non possum
diligere inimicum meum:
quẽ cotidie uelut hostẽ patior¬
crudelissimũ: O quicũq ille es

Expanded text:
statuas illis hoc in peccatum. uidete, dilectissimi fratres, affectum beati uiri, uidete magnam et lapidum ruina, quando alius obliuisci poterat etiam carissimos suos, ille domino commendabat inimicos. quid enim dicebat, cum lapidaretur? domine, ne statuas illis hoc in peccatum. plus enim tunc illorum dolebat peccata quam sua uulnera, plus illorum impietatem quam suam mortem. et recte plus. in illorum quippe impietate erant multa, quae debent plangi, in illius autem morte non erant, pietatem mors sequebatur aeterna, huius autem mortem uita perpetua. imitemur ergo in aliquo, dilectissimi fratres, tanti magistri fidem, tam praeclari martyris caritatem. diligamus hoc animo in ecclesia fratres nostros, quo ille tunc dilexit inimicos. sed quod peius est, inimicos, sed nec amicis quidem fidem integram custodimus. sed dicit aliquis: non possum diligere inimicum meum, quem cotidie patior uelut hostem crudelissimum. o quicumque ille es,
Abbreviated transcription (Latin):
debita ur̃a
idetis fr̃s. quia cũ dĩ gr̃a in po¬
testate nr̃a positũ ẽ: qualit̾ a dño
iudicemur: Si inquit diniseri¬
tis: dimitetur uobis Iã sepe
dixi fr̃s. et frequentius dicere
debeo: nemo se circũueniat.
nemo se seducat: qͥa qͥ uel unũ
hominẽ in hoc mundo odio
habet: quicquid dõ in oꝑibus
bonis obtulerit totũ ꝑdet: qͥa¬

Expanded text:
debita uestra. uidetis, fratres, quia cum dei gratia in potestate nostra positum est, qualiter a domino iudicemur. si, inquit, dimiseritis, dimittetur uobis. iam saepe dixi, fratres, et frequentius dicere debeo, nemo se circumueniat, nemo se seducat, quia, qui uel unum hominem in hoc mundo odio habet, quicquid deo in operibus bonis obtulerit, totum perdet, q
Abbreviated transcription (Latin):
cur se filiũ hominis uidere de¬
curus udetur. si se dei potius
quã hominis filiũ uidere dixis¬
ser S certa ratio postulabat:
ut huic ita ostenderet᷑ in cęlo.
ut p̃dicaret᷑ in mundo Omẽ
enĩ iudeoꝵ scandalĩ in hoc erat.
gͦ pulchre scriptura diuina
filiũ hominis ad dexterã dei
patris stare memorauit: ut
ad confundendã iudeorũ in¬
credulitatẽ ille martyri osten¬
deretur in cęlo. qui aꝑfidis ne¬
gabat᷑ in mundo: et illi testi¬
moniũ cȩ̨lestis ueritas daret.
cui fidẽ terrena impietas de¬
rogarat. Unde licet iuxta psal¬
mũ qui lectus ẽ. p̃ciosa ẽ. in
conspectu dm̃ mors scõr eiꝰ
si quid tam̃ distare int̾ mar¬
tẏres potest: p̃cipuus uidetur
ac triumphali morte p̾cessit.
Ac sic qͥ erat inferior ordine.
prmus fac̾tus ẽ passione: et
qui erat discipulus gradu. ma¬
gister cepit esse martyrio. cõ¬
plens illud qđ bextus ꝓpħa
in psalmo qui lec̾tus est dixit:

Expanded text:
cur se Filium hominis videre tecur se Filium hominis videre teuideretur, si se dei potius quam hominis filium uidere dixisset? sed certa ratio postulabat, ut hoc ita et ostenderetur in caelo et praedicaretur in mundo. omne enim Iudaeorum scandalum in hoc erat, ergo pulchre Scriptura divina Filium hominis ad dexteram Dei Patris stare memoravit, ut ad confundendam Judaeorum incredulitatem, illi martyri ostenderetur in coelo, qui a perfidis negabatur in mundo; et illi testimonium coelestis veritas daret, cui fidem terrena impietas derogarat. Unde licet juxta psalm, qui lectus est, pretiosa sit in conspectu domini mors sanctorum eius, si quid tamen distare inter martyres potest, praecipuus uideretuac triumphali morte praecessit. ac sic qui erat inferior ordine, primus factus est in passione et, qui erat discipulus gradu, magister coepit esse martyrio conplens illud, quod beatus propheta in psalmo, qui lectus est, dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ celoꝵ rapi uult nr̃is fletibꝰ
quod nr̃is meritis ñ debet᷑. Ab
spei gͦ certitudine: nulla nos ma¬
lorũ nr̃or qualitas. nulla quanta¬
tas frangat: Prestat magnã uenit
fiduciã latro ille uenerabilis: qui
non inde uenerabilis unde latrs.
Nam latro ex crudelitate: uenerabi¬
lis ex confessione Cogitate rogo
cogitate. qͣsit incompꝰhensibia i
omĩpotente deo miscđiȩ uiscera.
Latro iste cruentis manib abstra¬
ctus a fauce itineris: suspensus ẽ
in patibulo crucis Ibi confessus ẽ.
ibi saluatus ẽ. Ibi audire merui
hodie mecũ eris in paradiso. Quid
ẽ hoc. Quis tantã bonitatẽ dei¬
dicere : quis estimare sufficiat:
De ipsa pena criminis: ꝑuenit
ad premia uirtutis. Iccirco aut̾
om̃ps ds̃ electos suos inquibusdã
lapsibus cadere ꝑmisit: ut aliis in
culpa iacentib si toto ad eũ corde
consurgant. spẽ ueniȩ redderet:
et eis ꝑꝰ lamenta penitentiȩ uia
pietatis aꝑiret Exerceamus ergo
nosmetipsos in lamentis: extin¬

Expanded text:
regnum coelorum rapi vult nostris fletibus, quod nostris meritis non debetur. A spei ergo certitudine nulla nos mrorum qualitas, nulla quantitas frangat. Praestat magnam veniae fiduciam latro ille venerabilis, qui non inde vene rabilis unde latro: nam latro ex crudelitate, venerabilis ex confessione. Cogitate ergo, cogitate quae sint incomprehensibilia omnipotenti Deo misericordiae viscera. Latro iste cruentis manibus abstractus est a fauce itineris, suspensus est in patibulo crucis, ibi confessus est, ibi sanatus est, ibi audire meruit: Hodie mecum eris in paradiso. Quid est hoc? quis tantam bonitatem dicere Dei, quis aestimare sufficiat? de ipsa poena criminis pervenit ad praemia virtutis. Idcirco autem omnipotens Deus electos suos in quibusdam lapsibus cadere permisit, ut aliis in culpa jacentibus, si toto ad eum corde consurgant, spem veniae reddat, et eis per lamenta poenitentiae viam pietatis aperiat. Exerceamus ergo nosmetipsos in lamentis, exstin
Abbreviated transcription (Latin):
emo cum pro¬
phetas uersib
uiderit esse
descriptos. me¬
tid eds estimet
apud hebreos
ligari: et aliqͥd
simile habere de psalmis uel
operibus salomonis: s quod in
uglli

Expanded text:
emo cum prophetas uersibus viderit esse descriptos, metro eos exi- stimet apud Hebrligari, et aliquid simile habere de Psalmis, vel operibus Salomonis; sed quod in ulli
Abbreviated transcription (Latin):
sub ip̃a. et cum sub ilt .i: quare sub duplici Dem̃ quare aqua misceat᷑. post
aliqͥd abonis. et quid amalis sinnat᷑. Denĩ que ibi uident᷑ eẽ uł tͦiᷤ: ntr̃

Expanded text:
sub ista; et cum sub ista, quare sub duplici. Deinde quare aqua admisceatur, post quid a bonis et quid a malis sumatur; deinde quae ibi videntur esse vel
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ salici fiunt ⁊ ĩ hiis¬
Iliis quidem odor
mortis in mortem:
aliis odor uite ĩ ui¬
tai: Et adhec quis
tam idoneus: Nõ
em̃ sumus fient pl¬
urimi ad nlt̾antes
uerbum d̾i. set ex
scinceritate: sicut ex
deo coram d̾o iii xp̃o

Expanded text:
 salui fiunt, et in hisaliis quidem odor mortis in mortem, aliis odor uitae in uitam. et ad haec quis tam idoneus? non enim sumus sicut plurimi uenditantes uerbum dei, sed ex sinceritate, sed sicut ex deo coram deo i
Abbreviated transcription (Latin):
onerem omĩs uos. Sufficit.
illi qui himismodi est: ob¬
uirgatio hec que fit aphi¬
ribus. ita nt sit eccͣrio ma¬
gis donecis. et consolemi¬
ni ne forte habundaricio¬
re tͥsicia ab sorbeatua: qͥ¬
huinis modi est:  Ropt̾
qd̾ obsecro uos lit confirme

Expanded text:
onerem omnes vos. Sufficit illi, qui ejusmodi est, objurgatio haec, quae fit a pluribus: ita ut econtrario magis donetis, et consolemini, ne forte abundantiori tristitia absorbeatur qui ejusmodi est. Propter quod obsecro vos, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ĩutis. qr om̃s ut se ipm̃ diligebat apłs: ⁊̃ quos corripiebat.
adhoc enĩ corripiebat: nt ostenderet quo amiore eos dilige¬
ret. quoꝵ pecĩs plus illis dolebat. Qui antẽ nõ boc affcũ cor¬
ripit freñi: cõtriltat: In sultat eũ : qui nõ cõdolet fc̃i i Set
habim. qm in altir ostñsam. In uobis. quibtis de inte me

Expanded text:
itis, quia omnes ut seipsum diligebat Apostolus, et quos corripiebat. Ad hoc enim corripiebat ut ostenderet quo amore eos diligeret, quorum peccatis plus illis dolebat. Qui autem non hoc affectu corripit fratrem, contristat; insultat enim qui non condolet fratri. Vel, habeam, quam in aliis ostensam, in vobis, quibus de jure me
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ mintabłi nat᷑i. Scĩa uͦ est in attõne tp̃alim. Uñ in iob. ecce pietas.
sapĩi est: abstmere antẽ analis: sciã est pietattẽ in ħ loco posait di
cultum. que grece dr᷑ ceobesia: et siquis cuiltus dei est: nͥ amoret
cogintõ enis. Scĩa uͦ qm dixit abstinere amalu rerũ ꝓaildur
bio qpãlium est. Qr int p̃alibus mali sunt. in quils cante et
piudenter cõuersandum est. Em autẽ dat᷑ sapĩa: qͣi sol est. En scĩa
lnna in nocte scłi. Illi quibus cet̾l dant᷑: stelle sunt et uota ꝙ¬

Expanded text:
is est natura. Scientia vero est in actione temporalium. Unde Job: Ecce pietas est sapientia, abstinere a malis scientia est . Pietatem hoc loco posuit Dei cultum, quae Graece dicitur theosebia. Et quis cultus est, nisi amor et cogdubio temporalium est, quia in temporalibus mala sunt, in quibus caute et prudenter conversandum est. Cui autem datur sapientia, quasi sol est; cui scientia, luna in nocte saeculi. Illi quibus caetera dantur, stellae sunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Ita et uos nͥ manirestũ
serinonem ded̾itis ꝑ lin¬
qd̃ dicet᷑: Efatis enĩ in a¬
era loquentes tam mul¬
sunt inhoc mundo: et
nicħ̾ sine uoce est ERigo¬
si nesciero uͥtutem uocis:
eto cui lo si barbarus et

Expanded text:
manifestum sermonem dederitis: quod dicitur? eritis enim in aera loquentes. Tam mulsunt in hoc mundo: et nihil sine voce est. Si ergo nesciero virtutem vocis, ero ei, cui loquor, barbarus: et
Abbreviated transcription (Latin):
sant membra: habundã¬
tiorem houorenz habentz
illuis egent Sec d̾s tp̃a¬
uit corpus. ei cui de erat
ampliorem tͥbnendo ho¬
norem. ut nõ seit scisna
uicem sollicita sint m̃¬
bra et siquid patit᷑ unũ
miembrum: cõpacuit᷑
om̃ia m̃bra. Siue głat᷑
nnũ m̃brum: cõgandẽt
omĩa m̃bra. Uos antẽ

Expanded text:
 abundantiorem honestatem habent. ullius egent: sed Deus temperavit corpus ei, cui deerat, abundantiorem tribuendo honorem: ut non sit schisma invicem sollicita sint membra. Et si quid patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra: sive gloriatur unum membrum, congaudent omnia membra
Abbreviated transcription (Latin):
dũo ibi xp̃o quia informa dĩerat: oꝑtet te
agnosc̾e firuissime ꝙ tenere. ii illo: forme
noĩe flẽ plenitudiue deb̾e intesligi. In for
ꝯuingi. ut exduab subsistus. fieei una ꝑsora
hac ꝑ h: iã extͥb dõ: aĩa t carno: ut suꝑbi illi
maligni sp̃c: qͥ se ad decipiendũ qi ad adiuuã¬
dum medios int̾ponũt : non ideo se audiant
qr ⁊ mori in eadem carne hominis dignatꝰ ẽ:

Expanded text:
u Christo, quia in forma Dei erat; oportet te agnoscere, firmissimeque tenere, in illo formae nomine naturalem plenitudinem debere intelligi. In forura, ut ex duabus substantiis fieret una persona, ac per hoc jam ex tribus, Deo, anima et carne: ut superbi illi maligni spiritus, qui se ad decipiendum quasi ad adjuvandum medios interponunt, non ideo se audeant axime quia et mori in eadem carne dignatus est
Abbreviated transcription (Latin):
nitꝰ dum conciꝑet᷑: ueritatem carnis accepit
gͥtatẽ seruauit in matre. Istaꝙ causa est: qr
deus fc̃s est filius uirguns marie. ⁊ Maria
uirgo fcã est mr̃ uigeniti dei. ut quem pa¬
ter gemuit ex et̾nitate: ip̃m u̾go ꝓferret

Expanded text:
 dum conciperetur, veritatem carnis accepit nitatis servavit in matre. Ista causa est, qua Deus factus est filius virginis Mariae, et Maria virgo mater facta est Unigeniti Dei; ut quem Pater genuit ex aeternitate, ipsum virgo
Abbreviated transcription (Latin):
er bouo: Si eñi etingio: quidest augħ nsi
bonum opus deuꝰ n ex homine: quid emt nͥ
quã men orret᷑ mala uoluntas ũ bonũ opꝰ
dei: ⁊ bona laudanda natura: gͦex bouo orit᷑
malin. uer fuit hõi unde ortri᷑ posset eͥ
ex bouo. dico gͦ qr uoluutats malam millũ¬

Expanded text:
ex bono? Si enim ex angelo, quid est angelus, nisi bonum opus Dei? Si ex homine, quid erat ipequam in eis oriretur mala voluntas, nisi bonum opus Dei, et bona et laudanda natura? Ergo ex bono oritur malum, nec fuit unde oriri posset nisi ex bono. Dico ergo quia voluntatem malam
Abbreviated transcription (Latin):
quidam adata quotiit pinobedientiato tas¬
grediuut᷑ mandatum der D alirid est qd̾
eremplum ost: uoliitate peccantib. Aliud
qd̾ oeg̾o est: cum peccato nascentil. Dẜm
⁊ rp̃m miitautur sancti ad sequẽdum insti

Expanded text:
iam transgrediuntur mandatum Dei. Sed aliud est quod exemplum est voluntate peccantibus, aliud quod origo est cum peccato nascentibus. Nam et Christum imitantur sancti ad sequendam justi
Abbreviated transcription (Latin):
ui hĩi ꝯsuetudinis ordinera tenuisse ⁊ dum
succõniem poffitatis humane. que ⁊ pccõ
⁊mort ex eo neuenti succubuit. s inulie¬
li siuiro atebuit. Non emin ermuliere
posteritat: s exturo nominari solet. ⁊ ib
hoc mortalis post̾itas ⁊ corporalis successio
niro potius canquani auctori. ⁊ non muli¬
eri deputatur ul ꝑ tiuilier denuro est ⁊¬
utusr una caro est ⁊ iõ sine a muliere. siã
am dirisse pcc̃ui pͥme dnͣgressionis in alios᷑
homines non ppagatione s anitõne tiãtisse.

Expanded text:
 his consuetudinis ordinem tenuisse, dum successionem posteritatis humanae quae peccato et morti ex eo venienti succubuit, non mulieri, sed viro attribuit. Non enim a muliere posteritas, sed ex viro nominari solet: et ob hoc, mortalis posteritas, et corporalis, successio viro potius, tanquam auctori, et non mulieri deputatur. Vel quia mulier de viro, et utriusque una caro est, et ideo sive a muliere, sive ani, dixisse peccatum primae transgressionis in alios homines non propagatione, sed mutatione transisse.
Abbreviated transcription (Latin):
mat ⁊ occuitusmiam sidelb grnm: quam
latent̾ infũdit ⁊̃ parunlis. sic ⁊ adam p̃t̾
imitationis exemplum occulta ⁊̃ tabe atr¬
nalil concupiscentie sue tabiticauit ñ se
onines de sua stripe uenturos. Uñ rectesb̃dt
peccauerunt ut in mat̾ia non solum eiuis
erempio ut quidam diciuit. Om̃s eñi: ille
unus honio su̾at .i. ab eo originale petcatũ
fuit. ex quoscd̾m ꝓpagõnis succõnem: per
carius ꝯcupilcenciam descendimꝰ. Uł inquo
bignitate dixͣħapłe. Iu quo gaũs. tnc. Siue

Expanded text:
m occcultissimam fidelibus gratiam, quam latenter etiam infundit parvulis, sic et Adam praeter imitationis exemplum, occulta etiam tabe carnalis concupiscentiae suae tabificavit in se omnes de sua stirpe venturos. Unde recte subdit: peccaverunt, ut in materia, non solum ejus exemplo, ut quidam dicunt. Omnes enim illi unus homo fuerant, id est ab eo originale peccatum fuit, ex quo secundum propaginis successionem per carnis concupiscentiam descendimus. Vel in quo biguit
Abbreviated transcription (Latin):
ecet mulierem non
nelatam orare dm̃i. uͦ
ip̃a natura docet nos.
uia quidam si comam
unitriat: ignominnia
est illi: Muliea neto
gloria est illi: Qm̃ ca

Expanded text:
t mulierem non velatam orare Deum? Nec ipsa natura docet vos quod vir quidem si comam nutriat, ignominia est illi: mulier vero gloria est illi; quonia
Abbreviated transcription (Latin):
bit. et notũ suũ qd̾ celebre erat om̃ilins gentib pponit. ut magr̃ noĩe andito: ad qͥescant.
correchõni. et qr eis uił euit: apponit dignitatis noĩa: nõ humilitatis ut sermis. Post sabuta¬
toem ꝓ bonis eor qui bom erant int̾ eos grãs agn. Nem̃ merepat illos : qui de baptis se uacta¬
lant. Post retrabit eos ab ainore t̾rene sapĩe. Deñ redargint eos de formeatire qnẽ ĩt̾ seẽ
ferebanit. Nem̃ iucrepat eos. qni sibi mincem mintur ⁊ frandes faciebant. ⁊ ĩ fidelm̃ er̃aĩa
requirebant. Post ea mltiit᷑ eoi de mr̃mĩoris. ⁊ dẽ ꝑceptiõe eucharistie. iͥ płimũ errabanta

Expanded text:
scribit, et nomen suum quod celebre erat omnibus gentibus, praeponit ut magistri nomine audito acquiescant correctioni, et quia eis vilis erat apponit dignitatis nomina non humilitatis, ut servus, post salutationem pro donis eorum qui boni erant inter eos gratias agit. Deinde increpat illos qui de baptistis se jactabant, post retrahit eos ab amore terrenae sapientiae. Deinde redarguit eos de fornicatore quem inter se esse ferebant. Deinde increpat eos quia 67 sibi invicem injurias, et fraudes faciebant, et infidelium examina requirebant. Postea instruit eos de matrimoniis, et de perceptione Eucharistiae, ubi plurimum errabant,
Abbreviated transcription (Latin):
.i. neq bic. tiop infut᷑o: Sicut .ni. cõstat qd̾ nõ post mortẽ:
sic certus sum qd nͥ unita manducabo Non qd̾ mala sit
esca: s ne soaudłidem frem̃ meũ Non sum liber. Incipit¬
gnitate potestatem hũs uõ oꝑari mambus: set de enilgłio
stipendia: et tũ nõ accipio. et u̾e habeo lib̾tatem. Nũquid
enĩ nõ sum lib̾ acciꝑe: qr licet m qd̾ et aliis apłis .s. de etñge

Expanded text:
 nec hic nec in futuro. Sicut enim constat quod non post mortem, sic certus sum quod nec in vita manducabo, non quod mala sit esca, sed ne scandalizem fratrem meugnitate potestatem habens non operari manibus, sed de Evangelio stipendia, et tamen non accipio. Et vere habeo libertatem. Nunquid enim non sum lib
Abbreviated transcription (Latin):
fecisse quia non fecte iłlud ꝓ qͦ mors inłti¬
gitur .i. petcatum. Non enĩ deo auctore
fit hõ dec̾ior. s uitiũ uolinitatis est: quo
nocl antem dominabitur ip̃o s
potuis iunit. ⁊ quod ui¬

Expanded text:
 quia non fecit illud pro quo mors infligitur, id est peccatum. Non enim Deo auctore fit homo deterior, sed vitium voluntatis est quo non dominabitur Christo, sed potius vivit. Et quod vi
Abbreviated transcription (Latin):
respicieitis pccã fua. ⁊ respectione hor¬
rentis. ⁊ horrore erubescentis ⁊ erubes¬
gndo corrigentis. Et nota quod ideo ma
ratio fac̃ pͥora abhorrere ⁊ magobnori¬
mors est eetnortatu

Expanded text:
respicientis peccata sua, et respectione horrentis, et horrore erubescentis, et erubescendo corrigentis. Et nota quod ideo malratio facit priora abhorrere, et magis obnoximors e
Abbreviated transcription (Latin):
us ad morcem. set d̾s mi¬
sentus est enis. Non solum
ue tͥsticiam fr̃ tͥsticiam ba¬
berem: festinancius gͦ misi
illum ut uiso illo it̾ ing¬
andeatis. et ego sine cͥsti¬
cia sim. Ercipite gͦ illum
cum om̃i gaudio in dño.
et eimͦi cum honore habe¬
mortem xp̃i accessit. tͣdẽs
aiam suam ut impleret
id qd̾ ex uobis deerat erga
meum obsequnun: Le
cet̾o frẽs meigandete in
dem nõ prox̃. uob̾ autem

Expanded text:
ortem, sed Deus misertus est ejus. Non solum ne tristitiam super tristitiam haberem. Festinantius ergo misi illum, ut viso eo iterum gaudeatis, et ego sine tristitia sim. Excipite itaque illum cum omni gaudio in Domino, et ejusmodi in honore habemortem accessit tradens animam suam ut impleret id quod ex vobis deerat erga meum obsequium de cetero fratres mei gaudete in idem non pigrum vobis autem
Abbreviated transcription (Latin):
bulate nadicati. et sr̃¬
edificati in xp̃o ⁊ cõsir¬
mati iniside sicut et di¬
diciltis habundanter
in illo in gr̃aꝵ actõne
idete ne quis nos de¬

Expanded text:
bulate, radicati, et superaedificati in ipso, et confirmati fide, sicut et didicistis, abundantes in illo in gratiarum actione. Videte, ne quis vos de
Abbreviated transcription (Latin):
les: consolatus
est nos d̾s inad¬
uentu titi Nõ
tri enis: set eciam
dent inconsolatione.
magir gauderemz Qm̃ et¬

Expanded text:
es, consolatus est nos Deus in adventu Titi. Non tu ejus, sed etiam in consolatione qmagis gauderem. »
Abbreviated transcription (Latin):
natus ẽ ab eis comes ꝑe
tram deuitantes l ne
qͥs nas uitupet in hac
indennis enim bona
non solum coram deo:
Set eciam coram hoĩbus. mi
confidencia multa muos. si
ue ꝓtyto qui est socais m̃t¬

Expanded text:
is comes pertram, — deuitantes hoc, ne quis nos uituperet in hac uidemus enim bona non solum coram deo, sed etiam coram hoconfidentia multa in vos, sive pro Tito, qui est socius m
Abbreviated transcription (Latin):
cum timore. cordis. et tremore corꝑis. et qr sic in illo egiłtis:
gandas. qd̃ confido de nobis. et hoc in om̃ibꝰ reburis tiõ sob̃
iͣdona uolintater sec ⁊̃ in oꝑibus bonis. Notam .a. hic
ubi eos landat : incident̾ de elemostus facieñdis in scõr qͥ
erant ierosolins agio. t ꝑ erempłm macedonũ. ⁊ cõgrtie
bic uͥ de correctis agit᷑. m̃tio fit de collectis qui abalus

Expanded text:
cum timore cordis, et tremore corporis. Et, quia sic in illo egistis, gaudeo quod confido de vobis, et hoc in omnibus rebus, non solum in bona voluntate, sed etiam in operibus bonis. Notam autem, hic ubi eos laudat, incidenter de eleemosynis faciendis in sanctos qui erant in Hierosolymis antemonet per exemplum Macedonum. Et congrue hic ubi de correctis agitur, mentio fit de collectis, quia ab aliis
Abbreviated transcription (Latin):
I i quis existi¬
mat se scire ali¬
quid non dum
tͦ oportelt eñ
scire: Siquir
antem diligit
deum: hic cog¬
nitus est ab eo:
Le escus autẽ
que ydolis un¬
molant᷑ scmiꝰ¬

Expanded text:
i quis se existimat scire aliquid, nondum dum oporteat eum scire. si quis autem diligit deum, hic cognitus est ab eo. de escis autem quae idolis immolantur, sci
Abbreviated transcription (Latin):
tur de celo. ꝙ acꝰat eos. qr iudicauit eis cͤatorẽ
uł saluatorẽ. Ex ip̃a eñ celi fab̾ci: iratꝰ deus
uł ostẽdit᷑. qͥ iõ cam pulcͣ astra ꝯdidit: ut ex hũs
qnͣtꝰ ⁊ qmͣ ad mirabil cͤator eoꝵ est. poss aguos¬
cestificante auctorẽ. solũ dm̃ diligeudũ. set
ĩ iꝰtiua ⁊ impietas ietsapparet. dũ ħ uideutes:

Expanded text:
s Creatorem vel Salvatorem. Ex ipsa enim coeli fabrica iratus illis Deus ostenditur, qui ideo tam pulchra astra condidit, ut ex his quantus et quam admirabilis Creator eorum est possit agnostestificante auctorem Deum solum diligendum; sed injustitia et impietas in eis ap
Abbreviated transcription (Latin):
malachiam dũs ait.Si dñs sum: ubi est timor mens: Si pat᷑¬
ubi est auior uieus : et est seruus qui tunet penam: set nõ dilioit
nisticiam. et qr de cimore fit mentio: Sciendum est pt̾ naturalem ti¬
ꝑquemi nos lib̾i de utroq ipło in ecc̃a collecti. clama. incense. non ingrati de insticia. clamor
iste cerdis est : uõ labioꝵ. initus souat anribus d̾i. qualũ stisanna clatiso ore laburq motisel¬
amabdt. Iudei quidem clamant. abba. Gentilei uͦ pat̾. qd̾ tũ idem ÷. ebraice .n. allat pat̾ la

Expanded text:
Malachias: Si Dominus sum, ubi est timor meus? Si paubi est honor meus? . Et est servus qui timet poenam, sed non diligit justitiam. Et quia de timoribus fit mentio, sciendum est praeter naturalem tiquem nos liberi, de utroque populo in Ecclesia collecti, clamamus intense, scilicet non ingrati. Clamor iste cordis est non labiorum, intus sonat auribus Dei, qualiter Susanna clauso ore labiisque immotis clamab
Abbreviated transcription (Latin):
li ħ u̾bo apłi siñ cõfirmantes errorem. s inis hõ ÷ eadem q nat᷑a
Abono d̾o cõdita bona que heri sapiebat scd̾m caruẽt hodie sapit¬
scd̾m spm̃. que dum uiciũ ht̃: nõ potest sb̾ici legid̾. łicut dauditio
nõ potest subici recte ambulatiom. tolle gͦ dauditionẽ. ⁊ uidebis
rectam ambulationem. ira ex cluso incio ranata est natura. ¶d

Expanded text:
 Apostoli suum confirmantes errorem. Sed unus homo eademque natura, a bono Deo condita bona, quae heri sapiebat secundum carnem, hodie s potest subjici legi Dei, sicut claudicatio non potest subjici rectae ambulationi. Tolle vero claudicationem, et videbis rectam ambulationem. Ita excluso vitio, sanata est natura. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
nolo facio .i. cõcupisco. nõ qd̾ post cõcup¬
iscenciam. apłr eat. et eũ ad mala tͣhat. ba¬
ctabat᷑ : nõ sb̾ingabat᷑. dese. hoc tͥ ꝓponit.
ne de hoc desꝑes inte cõsticuit tͥ añ occłos
suam pugnamͥ ne timeres tuam. Si .n.
ħ nõ dixisset apłt. cũ underis cõcupiscenci¬
am mon̾e in m̃bris tuis desꝑates ⁊ dic̾er.
Si ad dm̃ ꝑtinerem: nõ sic mouerei⁊ui¬
facio. Si antem nolo qd̾ exmente. illud fa¬
cio ex c̾arne .i. si nolo ilbd qd̾ facio .s. con
cũpiscere. g ͤ cõsencio legi .i. legem laudat
noluntas mea. que nõ cõsentit cõcupiscẽ¬
cie carius qualex ꝓhibet que dicit. nõ cõ¬

Expanded text:
post concupiscentiam eat Apostolus, et eum ad mala trahat. Luctabatur, non subjugabatur. De se haec tibi proponit, ne de hoc desperes vitae. Constituit tibi ante oculos pugnam suam, ne timeres tuam. Si enim hoc non dixisset Apostolus, cum videres concupiscentiam moveri in membris tuis, desperares, et diceres: Si ad Deum pertinerem, non sic moverefacio, si autem quod nolo, ex mente, illud facio ex carne, id est nolo illud quod facio, scilicet concupiscere, ergo consentio legi, id est legem laudat voluntas mea, quae non consentit concupiscentiae carnis, quod lex prohibet quae dicit, non co
Abbreviated transcription (Latin):
dem nolo qd̾ lex. Dicit .n. lex. Nonͥ cõcip¬
isces ⁊ ego noło cõcupiscere. si nellem con¬
cupiscere: legi nõ cõsentuem. Nño .d. qd̾ nõ
nult nolo ⁊ qd̾ nult nolo. ⁊ qd̾ iubet facio
qr cõ cupiscencie nõ cõsentio. fernet dͥ pug

Expanded text:
dem volo quod lex. Dicit enim lex, non concupisces, et ego nolo concupiscere; si vellem concupiscere, legi non consentire. Nunc autem quod non vult nolo, et quod vult volo, et quod jubet facio, quia concupiscentiae non consentio. Aug
Abbreviated transcription (French):
omic snum por¬
tabit: Comm¬
nicet antenr
is qui catheri¬
zatua uerbo.
ei qui catheri¬
bus bonis. No¬
lite errare deni
non iraidet᷑:
Qne antem se

Expanded text:
onus suum portabit. Communicet autem is qui catechizatur verbo ei qui se catechiibus bonis. Nolite errare; Deus non irridetur. Quae enim se
Abbreviated transcription (Latin):
fami non nurss iacientes
et hoc faciennis siꝙͦ d̾s per¬
miserit nobis. Inpossibłe
est enim eos qui semel:
runt ⁊̃ donũ celeste ⁊ ꝑticĩ¬

Expanded text:
amur non rursum iacientes et hoc faciemus siquidem permiserit Deus inpossibile est enim eos qui semel runt etiam donum caeleste et partici
Abbreviated transcription (Latin):
laborant in dño. Salut̃. ꝑ¬
sidam carissimam que mul¬
tum laboranit in donuno.
Saluit̃. Ruphum electum in
domino et inrẽm eius et me¬
am Galut̃. ansitͥum fle¬
mã et qui cumeis sunt.
frẽr. Ilnt̾. philogum ⁊ uilium nereumq et so¬
rorem enir. et olimpiadem et omir qui cumi eis fñt
scõs Sllut̾. uor inuicem mosculo scõ. Salut̾ uos
om̃s ecc̃e xp̃t. Rogo autem uos frẽs ut obserue
tis eos. qui dissensiones et offendicula preter doc¬
trmam qm uos didicistis faciunt et declinate
ab illis. humim enĩ homines. rp̃o domino nõ

Expanded text:
laborant in Domino salutate Persidam carissimam quae multum laboravit in Domino salutate Rufum electum in Domino et matrem eius et meam salutate Asyncritum Flermam et qui cum eis sunt fratres salutate Filologum et Iuliam Nereum et sororem eius et Olympiadem et omnes qui cum eis sunt sanctos salutate invicem in osculo sancto salutant vos omnes ecclesiae Christi rogo autetis eos, qui dissensiones et offendicula preter doctrinam, quam vos didicistis, faciunt et declinate ab illis. Huiusmodi enim Christo domino no
Abbreviated transcription (Latin):
landat dñi. Si uͦ modum nat᷑e debitum in mod̾atõne noracita¬
tis excdas et molencia te ingurgites quantaslibet landes d̾i
lingua tua sonat: ita blaspheniat. Seqr. Et sine offensioẽ
esto indeis. qui abhorrent ydoli. et gentilm que sic nõ aorm¬
tꝰ. set in ino sermone firmant᷑. et ecc̃e di. qnͣtum ad intis¬
mos qui sunt in eccłia. quibus suĩt offendicłm. dum eoꝵ ex¬
emplo adherent hir: que nunca łunt dõ. estote dico: ut pb¬
ceatis om̃ibus. sicut et ego ꝑ oꝑa om̃ibus placeo. sine scandł
anus qmͣ agete ad ꝓfectum alioꝵnt et illis hunc sit utile. It¬
tende qd̾ hic ait Onũbus placeo. alibi uͥ ait Si om̃ibus place
tent: sernus xp̃i nõ eem̃ Place̾te batẽ dixit: qnͣtum in se ip̃o¬

Expanded text:
aimo Si vero modum naturae debitum immoderatione voracitatis excedas, et vinolentia te ingurgites, quantaslibet laudes Dei sonet lingua tua, vita blasphemat. Et sine offensione estote Judaeis, qui abhorrent idola, et gentibus, quae sic non arguuntur, sed in suo errore firmantur; et Ecclesiae Dei, quantum ad infimos qui sunt in Ecclesia, quibus fiunt offendicula, dum eorum exemplo adhaerent his quae inimica sunt Deo. Estote, dico, ut placeatis omnibus, sicut et ego, qui per omnia omnibus placeo, sine scandalo cujusquam agere ad profectum aliorum, ut et illis et huic sit utile. Attende quod hic ait: Omnibus placeo. Alibi vero ait: Si hominibus placerem, Christi servus non essem . Placerem autem dixit, quantum in seipso
Abbreviated transcription (Latin):
placere d n suꝑbia est: et dõ non plicet. Sum antẽ ꝓp̃ u̾itatẽ
bonunibus placet: iam nõ hõ: set d̾s placet Utrimiq gͦ fͤte
dici potest: et ego placeo: et ego nõ placeo. Si enĩ adsit bonus in¬
tellector. ꝓnis q pulsltor. pacebit utr̃q: et nulli int̾ se repriguã¬
qd̾ rͥ cõg̾gibat eccłia. siñ iam intus positi: sine iam introdnoẽ¬
dis menn et ut ostũaat qd̾ ꝓp̃ u̾itatẽ placebat: addit: Nõ que¬
iens qd̾ mn trũ ntile est. Sec qd̾ multis. ⁊ nõ aliqͥ t̾renũ quero:¬

Expanded text:
erit, superbia est, et ideo non placet. Cum autem propter veritatem hominibus placet, jam non homo, sed Deus placet. Utrumque ergo recte dici potest: Et ego placeo, et ego non placeo. Si enim adsit bonus intellector piusque pulsator, patebit utrumque, et nulla inter se repugnaChristi congregabat Ecclesiam, sive jam intus positis, sive introducendis in eam. Et ut ostendat quod propter veritatem placebat, addit: Non quaerens quod mihi tantum utile est, sed quod multis, et non aliquid terrenum u
Abbreviated transcription (Latin):
nentes ydolum: qr niehil est. mandncabant de sacrificio cũ scan¬
iꝑitis: qui putalant me seutire ydolum aliqd magnum ẽẽ
Qd̾ ne contingit: magno oꝑe canendum est. Ut quid enĩ lib̾¬
tas mea indicabit᷑ ab aliena cõscĩai .i. cuf ita dico. ut de eo qd̵
libere liceat dampner. ꝓpt̾ alium qui iñ alind inspicat᷑ impiñ:¬
phemo .i. cur cãdo in blasphemiam inꝑitoꝵ. pRo eo qd̾ grãs a¬
go. et qr ħ mala cõtingant m̃. Sine gͦ manducatus: siu̾ bibitis¬
Si euĩ ore clauias. ⁊ f̾randem cogitas : silmsti a lande d̾i. ⁊ qd̾
grauius est inblasphennam ꝑrexisti. eit .n. landat᷑ as de bo¬
no oꝑe tuo: laudas dim̃. et ami blasphemat᷑ d̾s de malo oꝑe tno:
blasphemas dm̃. Si gͦ qd̾ manducas et bibis: ad tefectõtiẽ corꝑis¬

Expanded text:
nentes idolum quia nihil est, manducabant de sacrificio cum scaner ab imperitis qui putarent me sentire idolum aliquid magnum esse: quod ne contingat, magnopere cavendum est. Ut quid enim libertas mea judicatur ab aliena conscientia? id est cur ita ago ut de eo quod libere licet damphemor, id est cur cado in blasphemiam imperitorum, pro eo quod gratias ago, et quia haec mala contingunt inde, sive ergo manducatis, sive bibitisSi enim ore clamas, et fraudem cogitas, siluisti a laude Dei, et quod gravius est in blasphemiam perrexisti. Cum enim laudatur Deus de bono opere tuo, laudas Deum; et cum blasphematur Deus de malo opere tuo, blasphemas Deum. Si ergo quod manducas et bibis ad refectionem cor
Abbreviated transcription (Latin):
que inferior est et subdita iiro. qr uit capnt est mmilieris Orans aut ꝓpħatis nõ nelato capite
et fiet utiqi. Qt aut decaluabit᷑: ant ton̾debit᷑. qd̾ cnstit eam nolle. et
hoc ita ait Nam si noꝵ nelat᷑ imilier ⁊ tondeat᷑: Q. nulier nõ nelita
decalnet᷑. uł eciani toudeat᷑. Set si tͦpe est mulieri touderi ant de caluari-
uelet caput sinm. Uis quidem. qui maior esb: nõ debet nelare carnt
plmmiq alicubi qͦ totum capnt obnoluebat᷑. et est pene siłe uelami.
ne uelat. Qiñ ur est ymago ⁊̃ gna deit que nõ debet abscondi: In con¬
grunm est : uͥt gła et ymago u̾i celetur: que iudet᷑ in uiro. UiR. eñi do
ymagniem d̾i fcũr est: nari ĩmilier ¶Set que est ymago dĩ niro: h i.¬
qd̾ iuuis d̾s: unum fecit hoiẽm Ut sicut ex eo ouña funt: sic ex isto om̃et¬

Expanded text:
ulier orans, quae inferior est et subjecta viro, quia vir caput est mulieris, orans aut prophetans non velato capiteet fiet utique quia aut decalvabitur aut tondebitur. Quod constat eam nolle. Et hoc ita ait: Nam si non velatur mulier, tondeatur. Si vero. Quacalvetur, vel etiam tondeatur; sed si turpe est mulieri tonderi aut decalvari, velet caput suum. Vir quidem, qui major est, non debet velare caput plerique alicubi, quo totum caput obvolvebatur, et est pene simile velaminine velet, quoniam vir est imago et gloria Dei, quae non debet abscondi. Incongruum est enim ut imago et gloria Dei celetur quae videtur in viro. Vir enim ad imaginem Dei factus est, non mulier. Sed quae est imago Dei id unus Deus, unum fecit hominem, ut sicut ex eo omnia sunt, sic ex isto omne
Abbreviated transcription (Latin):
hodie si nocem eins andieritis
nolite obdurare corda ur̃a:
Nam si eis ib̾c reqͥem p̾stitissi
nũqm̃ de alia loq̃ret᷑ pꝰ hanc
diem. Ita Reliqͥt᷑ sallatissimmꝰ

Expanded text:
Hodie si vocem ejus audieritis, nolite obdurare corda vestra. Nam si eis Jesus requiem praestitisset, nunquam de alia loqueretur post hac die. Itaque relinquitur sabbatismus
Abbreviated transcription (Latin):
s illi tbuendũ est. quiꝑ grãm uos iustifica¬
uit. uã si debitam añ grãm m̾cedem nellet
reddere: penami edderet pccõrib debitã.
Non gͦ tͥ blandiaris de m̾tes. cũ treddi m̾e¬
oẽm scdm̃ debitũ aꝑis audis canqͣtu ñ fit in
oꝑe grã retͥbuentit sit̃ intide est grã uislisiti

Expanded text:
 illi tribuendum est, qui per gratiam nos justificavit. Nam si debitam ante gratiam mercedem vellet reddere, poenam redderet peccatoribus debitam. Non ergo tibi blandiaris de meritis, cum tibi reddi mercedem secundum debitum operis audis, tanquam non sit in opere gratia retribuentis, sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ feci pr̃ibꝰ eoꝵ in
die qͣ apphendi ma¬
rem eos det̾ra esip¬
meo: et ego neolei
dies illos dicit. dꝰ.
dando leges meas

Expanded text:
 in die qua apprehendi marem illos de terra Aegypmeo, et ego neglexidies illos, dicit Dominus: Dando leges meas
Abbreviated transcription (Latin):
exiirgniem castam
ne sieut senpens euã
seduxit aftima sua :¬
ita corrumpant᷑ sen¬
sus ñi. et excidant a
.simplicitate que est
p̾dicat quem non p̾¬
dicamus: ant non¬
alium sp̃i accepimꝰ
quem non accepistis:
aut aliud ennͣgłiũ
quod non Recepistis.
hecte pat̾emini. Etti¬
mo enun mchil me
minur fecisse a mag

Expanded text:
castam ne sicut serpens Evam seduxit astutia sua ita corrumpantur sensus vestri et excidant a simplicitate quae est praedicat quem non praedicavimus aut alium spiritum accipitis quem non accepistis aut aliud evangelium quod non recepistis recte pateremini existimo enim nihil me minus feci
Abbreviated transcription (Latin):
eẽtis tales: mͦ nou estis. nos dico tenden¬
tes uicam formam doctͥne .i. in doctͣcra q̃
est forina nrã. doct̾na euungłi est. for¬
ma que unagniem dei deformat a restitute.
meam formam dico: in qmͣ formamñ ꝑ

Expanded text:
etis tales, modo non estis, vos dico tendentes in eam formam doctrinae, id est in doctrinam quae est forma nostra. Doctrina Evangelii est forma quae imaginem Dei deformatam restituit. In eam formam, dico in quam formam non per
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quomͦ est inctꝰ ea ᷑ qr cũ in eo nicħ morte dig¬
num inueniret ⁊ occidit eũ cñ. ⁊ ictiꝑ iustum
est ut debitoresquos tenebat. lib̾i dimiitantur
in eũ credentes. quẽ sineulo debito debita occi
uitio puersitatis sue amator est potentie ⁊ tłeser¬
cor opugnator ꝙ iusticie. in quo hominesmag̃

Expanded text:
Et quomodo victus est? Quia cum in eo nihil morte dignum inveniret, occidit eum tamen. Et utique justum est ut debitores quos tenebat, liberi dimittantur, in eum credentes quem sine ullo debito occiitio perversitatis suae amator est potentiae, et desertor oppugnatorque justitiae, in quo homines magis