comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bus p̾dicatum ẽ. nec dum di.¬
tum ẽ. Ite docete om̃s gentes
rgo dñs ad eos qui creoi¬
quale initium: quo ꝑducit.
Amastis fundamentum. culm̃
adtende: & ex ista humilitate:
aliam celsituoinẽ quere. Fioes
enim humilitatem habet. Co¬
gnitio. et in mortalitas. & eter¬
nitas. non hab& humilitatẽ:
s eacel situdinem. Prectionẽ.
nullam defectionem. Eternã
stabilitatem. nullam ab inimi¬
co expugnationem. nullum
defitiendi timorem. Nagnũ
ẽ quod incipit afide: s ma¬
uis quo ꝑuenitur ꝑ fidem.
ludi igitur quo ꝑueniat: &
uide quanta sit fides. Ergo
&uos ait. si manseritis in uer¬
bo meo.in quo creditis. uere
discipuli mei estis. Subiun¬
xit quoq. & cognoscetis ueri¬
tatem. Qui cognoscit ueri¬
tatem. cognoscit deum. quia
d̾s ueritas ẽ. Dicente ipso
dño. ꝑgo sum uia ueritas.
et uitã. Credamus gͦ ut
sognoscamus ueritatem:
quia sine fide ad cognitio¬
nem ueritatis. nullus ꝑue¬
nire poterit. Quid ẽ quod
cognituri sumus: illud qͦd

Expanded text:
bus praedicatum est, necdum dictum est. Ite, docete omnes gentes Dominus ad eos, qui crediquale initium, quo perducit. Amasti fundamentum? culmen attende, et ex ista humilitate aliam celsitudinem quaere. Fides enim humilitatem habet: cognitio et immortalitas, et aeternitas non habet humilitatem, sed excelsitudinem, erectionem: nullam defectionem, aeternam stabilitatem: nullam ab inimico expugnationem, nullum deficiendi timorem. Magnum est, quod incipit a fide, sed majus, quo pervenitur per fidem. Audi igitur, quo perveniat, et vide, quanta sit fides. Ergo et vos, ait, si manseritis in verbo meo, in quo credidistis, Vere discipuli mei eritis. Subjunxit quoque: Et cognoscetis veritatem. Qui cognoscit veritatem, cognoscit Deum, quia Deus veritas est, dicente ipso Domino: Ego sum via, veritas, et vita . Credamus ergo, ut cognoscamus veritatem: quia sine fide ad cognitionem veritatis nullus pervenire poterit. Quid est, quod cognituri sumus? Illud quod
Abbreviated transcription (Latin):
queretis me. Non desiderio. s
odio. Nam illũ postea quam
abscessit ab oculis hominum
inquisierunt. et qui oderãt¬
& qui amabant. Illi ꝑsequen¬
do: illi habere cupienoo. Bo¬
num ẽ animam xp̃i querere.
s quomͦ discipuli eam quesi¬
erunt. It malũ ẽ querere a¬
dei quesierunt. Illi enĩ ut ha¬
berent: isti ut ꝑderent. De.¬
niq isti quia sic querebant
morł malo. corde ꝑuerso᷑ quid
secutus ad unxit: querłtis
me. It ne putetis quia bene
me queritis: in peccato ur̃o
moriemini. Hoc ẽ xpͣm ma¬
le querere: in peccato suo
mori. In peccato suo morit᷑
q in peccato ꝑmanet usq ao
mortem. Ille xpͣm non que¬
rit. qͥ salutem anime sue ꝑ
penitentiam non querit:

Expanded text:
quaeretis me: non desiderio, sed odio. Nam illum, posteaquam abscessit ab oculis hominum, inquisierunt, et qui oderant, et qui amabant: illi persequendo, illi habere cupiendo. Bonum est animam Christi quaerere, sed quomodo discipuli eam quaesierunt; et malum est quaerere aaei quaesierunt; illi enim ut haberent, isti, ut perderent. Denique isti, quia sic quaerebant more malo, corde perverso, quid secutus adjunxit? Quaeretis me; et ne putetis, quia bene me quaeretis, in peccato vestro moriemini; hoc est Christum male quaerere, in peccato suo mori. » In peccato suo moritur, qui in peccato permanet usque ad mortem. Ille Christum non quaerit qui salutem animae suae per poenitentiam no
Abbreviated transcription (Latin):
domus: seruus est peccator.
Non maneat homo inpeccato.
manere in domo. id est me
clesia. Maneat in corpore ca-¬
pitis sui: ut sit filius. non ser¬
uus. Longe aluid ẽ peccare
aliud manere in peccato. O
man& in peccato: seruus est
peccati. Qui fugit a peccato.
seruuserit usticie. Ferruit
itaq et spem dedit. Terruit.
ue peccatum amaremus: spen
dedit. ne de peccati solutione
diffidere mus. Omĩs inqure
qui facit peccatum: seruusẽ
peccati. Seruus autem non.
manet in domo in ȩternum¬

Expanded text:
domus, servus est peccator. domus, servus est peccator. » Non maneat homo in peccato,manere in domo, id est, in Ecclesia. Maneat in corpore capitis sui, ut sit filius, non servus. Longe aliud est peccare, aliud manere in peccato. Qui manet in peccato, servus est peccati; qui fugit a peccato, servus erit justitiae. « Terruit itaque, et spem dedit: terruit, ne peccatum amaremus; spem dedit, ne de peccati solutione diffideremus. Omnis, inquit, qui facit peccatum, servus est peccati. Servus autem non manet in domo in
Abbreviated transcription (Latin):
cientia. Deinde seruus homi¬
ius. aliquando sui domini du¬
ris imꝑiis fatigatus. fugiendo
requiescit. Serius peccati qͦ
fugerit. Non fugit se ipsam
mala conscientia: non ẽ qua
eat: Sequitur se: immo non
recedit a se. Peccatum enim
quod facit: intus ẽ. Iecit pec¬
transut: peccatũ manet. Pre¬
terit qđ delectabat: remansit
quod pungat: mala seruitus. Ali-¬
quando fugiunt homines. imꝓ¬
bos dños. uolentes carcere domi¬
nis: qui nolunt carere peccatis.
Quanto felicius deserat homo
peccatum. fugiat ad xp̃m. din
liberatorem interpellet: libe¬
rat ergo ab hac seruitute pec¬
cati solus dñs. qui illam non ha-¬
buit: qui solus sine peccato ue¬
nit in mundum. Ille solus li¬
berare potest de peccato. qui
uenit sine peccato: et factus ẽ
sacrificium pro peccato. Qũ
gͦ omĩs qui facit peccatum ser¬
uis sit peccati: quȩ sit spes no¬
bis libertatis. audite. Seruus
autem inquit. non manet in
domo in eternum. Eclesia est

Expanded text:
cientia? « Deinde servus homicientia? « Deinde servus hominis aliquando sui domini duris imperiis fatigatus, fugiendo requiescit: servus peccati quo nque fugerit. Non fugit seipsam mala conscientia, non est quo eat, sequitur se; imo non recedit a se: peccatum enim quod facit, intus est. Fecit pectransiit, peccatum remanet; praeteriit quod delectabat, remansit quod pungat. Mala servitus. Aliquando fugiunt homines improbos dominos, volentes carere dominis, qui nolunt carere peccatis. » Quanto felicius si deserat homo peccatum, fugiat ad Christum, Deum liberatorem interpellet? Liberat ergo ab hac servitute peccati solus Dominus, qui illam non habuit, qui solus sine peccato venit in mundum. Ille solus liberare potest de peccato, qui venit sine peccato, et factus est sacrificium pro peccato. « Cum ergo omnis qui facit peccatum servus sit peccati, quae sit spes nobis libertatis, audite: Servus autem, inquit, non manet in domo in aeternum. Ecclesia est
Abbreviated transcription (Latin):
rit ds ab homine: s quod con¬
didit in homine. Idõ ds̃. hõ
faccus ẽ: ut in homune reforma¬
ret. quod in homine formauit.
rgo mentientibus & de uana
libertate tumentibus. quid
respondisset dñs uideis: audi
his uerbis contremiscat: siom¬
nis homo peccator: omis homo
seruus peccati. Sed intentuis
audiamus: qualiter liberem᷑
dehac seruitute. Terrorem
incutit: medicinam adhib&.
Nam ait dñs. Amen amen di¬
co uobis. Ouid est amen am̃.
nisi uerii uerum dico uobis:
quod uerbum nec grecus in¬
terpres. nec latinus ausus ẽ
in aliam transferre linguã.
ut honorem haber& uelam̃¬
ti secreti. testificatio ueritatis
in xpͣo. Ueritas dicit. uerum ue¬
rum dico uobis. Ingeminat. re¬
plicat uerbum ueritatis. ut ex.¬
ceret audientes:. Ne contẽpnere¬
tur qui ait. Amen amen dicouo.¬
bis. quia omis qui facit pecca¬
tum seruus est peccati. Omise
est auctor. Sepe homines. ma¬
to felicius esset fugere peccatũ.
& seruire homini libera cons¬

Expanded text:
rit Deus ab homine, sed quod conrit Deus ab homine, sed quod condidit in homine. Ideo Deus homo factus est, ut in homine reformaret, quod in homine formavit. Ergo mentientibus et de vana libertate tumentibus, quid respondisset Dominus Judaeis, audiahis verbis contremiscat? Si omnis homo peccator, omnis homo servus peccati. Sed intentius audiamus, qualiter liberemur de hac servitute. Terrorem incutit, medicinam adhibet. Nam ait Dominus: Amen, amen dico vobis: Quid est, amen, amen, nisi verum, verum dico vobis? Quod verbum nec Graecus interpres, nec Latinus ausus est in aliam transferre linguam, ut honorem haberet velamento secreti testificatio veritatis Christo. Veritas dicit: Verum verum dico vobis, ingeminat, replicat verbum veritatis, ut exceret audientes, nec contemneretur, qui ait: Amen, amen dico vobis, quia omnis qui facit peccatum, servus est peccati. « O miest auctor! to felicius esset fugere peccatum, et servire homini libera cons
Abbreviated transcription (Latin):
egypto lateres faciebat. & op
ento & auro. s in luto serueli
Si nemini seruistis umquam
o ingrati: quid ẽ quod uobis
assioue imputat ds̃. quod
uos de domo seruitutis libe¬
rauit. An forte patres ur̃i
seruierunt: uos autẽ quilo¬
quimini. nulli ser ustis um¬
quam: quomodo gͦ solueba¬
tis tributum romanis: Un¬
de & ipsi ueritati laqueum
quasi captionis proposiusts.
ut diceretis. Licet reddere
tributum cesari. It si dixis¬
set licet. teneretis eum. qua¬
si mali optasseͬ libertatem
ceret non licet. calumniare¬
mini apud reges terre. qͦd
ꝑhiberet regibus tributa ꝑ¬
solui: Merito prolato numo
uicti estis: et captioni ur̃e ues
ipsi estis respondere conpil¬
si.Tbi enim uobis dictumi
Reodite cesari quȩ cesaris sĩ.
e do quȩ dĩ sunt: cum uos respon¬
dissetis. quod nũmus habet ima¬
giiem cesaris: Suia sicut que.¬
rit cesar in nũmo imaginem
suam: sic ds̃ querit in homine
suam. Nex alienum quid que¬

Expanded text:
Aegypto lateres faciebat, et opAegypto lateres faciebat, et opento et auro, sed in luto serviebat? Si nemini servistis unquam, o ingrati, quid est quod vobis assidue imputat Deus, quomodo vos de domo servitutis liberavit? An forte patres vestri servierunt, vos autem qui loquimini nulli servistis unquam? Quomodo ergo solvebatis tributum Romanis? Unde et ipsi veritati laqueum quasi captionis proposuistis, ut diceretis: Licet reddere tributum Caesari? ut si dixisset, licet, teneretis eum, quasi malam optasset libertatem ceret, non licet, calumniaremini apud reges terrae, quod prohiberet regibus tributa persolvi. Deinde prolato nummo victi estis, et captioni vestrae vos ipsi estis respondere compulsi. Ibi enim vobis est dictum: Reddite Caesari quae Caesaris sunt, et Deo quae Dei sunt ; cum vos ipsi respondissetis, quod nummus habet imaginem Caesaris: quia sicut quaerit Caesar in nummo imaginem suam, sic Deus quaerit in homine suam. » Nec alienum quid quae
Abbreviated transcription (Latin):
nati sunt seruos se esse significa¬
tos: & uere serui erant. Et expo¬
nit illis. quȩ sit seruitus: et que
sit futura libertas. quam ipse
promisit. Nichil enim aliud ẽ
dicere. & ueritas liberabit uos
nisi liberos uos faciet: sicut ni¬
chil ẽ saluat. nisi saluos faciãt.
Audiuimus gͥ quid libera  ueri¬
tas dixit. Audiamus quid su¬
ꝑba falsitas respondit. Dixce¬
runt gͦ uidei. Semen abrahe
sumus & nemini seruuumuꝰ
umquam. Quo modo tudicis
liberi eritis: Non enim dixe
rat dñs liberi eritis: sed ueri¬
tas liberabit uos. In quo tam̃
uerbo. illi nichil aliud intel¬
lexerunt. nisi libertatem car¬
nalem:. Et extulerunt se. quoo
semen essent abrahe & cliore¬
runt. Semen abrahe sumus
& nemini seruiuimus um¬
quam: quomodo tu dicis. li¬
beri eritis: Ouana suꝑbia.
o falsa iactantia. Ouomodo
dixistis nemini seruiuimus
uinquam: Ioseph nonẽ ue¬
nundatus: prophete sc̃ĩ nons
ducti in captiuitatem: Dens
nonne ille est populus. quimn

Expanded text:
nati sicut servos se esse significanati sicut servos se esse significatos. Et vere servi erant. Et exponet illis, quae sit servitus, et quae sit futura libertas, quam ipse promittit. Nihil enim aliud est dicere: Et veritas liberabit vos, nisi liberos vos faciet: sicut nihil est aliud, salvat, nisi salvos facit. Audivimus ergo, quid libera veritas dixit, audiamus quid superba falsitas respondeat. Dixerunt ergo Judaei: Semen Abrahae sumus, et nemini servivimus unquam: quomodo tu dicis, liberat Dominus, liberi eritis, sed: Veritas liberabit vos. In quo tamen verbo, illi nihil aliud intellexerunt, nisi libertatem carnalem, et extulerunt se quod semen essent Abrahae, et dixerunt: Semen Abrahae sumus, et nemini servivimus unquam, quomodo tu dicis: Liberi eritis? O vana superbia! o falsa jactantia! quomodo verum dixistis: Nemini servivimus unquam? Joseph non est venundatus? Prophetae sancti non sunt ducti in captivitatem? Denique nonne ille ipse est populus, qui in
Abbreviated transcription (Latin):
audiuit. nec in cor hominis as.¬
cendit. Quid est enim fides.
nisi credere quod non uides:
Pides gͦ est quoᷤ non uides credere
ueritas quod credidisti uidere.
Quid est quod uidere nobis. ꝓ¬
nuttitur. Dicit enim dñs in
alio loco. quid esset quod ui-¬
suri erimus. Qui autẽ dilig¬
it me diligetur a patre meo:
& ego diligam eum. & mani¬
festabo ei me ipsum. Hec est
promissio: hec est merces fidei.
que ꝑ dilectionem oꝑatur.
Hec est sacietas quami psalmista
optauit dicens. Satiabor dũ
manifestabitur gła tua. O
dñe fac nos digne amare
te & non amare sclm: ut ua.¬
leamus ad illam libertatem
ꝑuenire. ad quam ꝑ cogniti¬
onem ueritatis ꝑuenitur.
De qua subiunxisti dicens.
It ueritas liberabit uos.
Quid est liberabit uos: liberos
faciet. Deniq uidei carna¬
les & scd̃m carnem iudican¬
tes. non hi qui credioerãt
s in illa turba qui erant
qui non credebant. Iniuria
sibi factam putauerunt. quia diã
eis ueritas liberabit uos. Indig¬

Expanded text:
audivit, nec in cor hominis ascendit . Quid est enim fides, nisi credere quod non vides? Fides ergo est, quod non vides, credere. Veritas, quod credidisti, videre. Quid est, quod videre nobis promittitur? Dicit enim Dominus in alio loco, quid esset, quod visuri erimus. Qui autem diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei me ipsum . Haec est promissio, haec est merces fidei, quae per dilectionem operatur, haec est satietas, quam Psalmista optavit, dicens: Satiabor, dum manifestabitur gloria tua . O Domine, fac nos digne amare te, et non amare saeculum: ut valeamus ad illam libertatem pervenire, ad quam per cognitionem veritatis pervenitur, de qua subjunxisti, dicens: Et veritas liberabit vos. Quid est, liberabit vos? Liberos faciet. Denique Judaei carnales, et secundum carnem judicantes, non hi, qui crediderunt, sed in illa turba, qui erant, qui non credebant, injuriam sibi factam putaverunt, quia dixit eis: Veritas liberabit vos. Indig
Abbreviated transcription (Latin):
possunt: quȩ & enim apparent
iam fidem non habent. ẜ agn¬
tionem. Dum gͦ uidit thomas.
dum palpauit. cur ei dicitur. qͥ
iudisti me credidisti: s aliud
uidit aliud credidit. A morta¬
li quippe hom ine. diuinitas
uideri non potuit. Hominem
igitur uidit: & dm̃ confessus
est dicens. Dñs meus: & ds
m̃s. Tidendo ergo credidit:
qui considerando hominem
Letificat ualde qđ sequitur.
Beati qui non uiderunt: & cre.¬
diderunt. In qua nimirum
sententia. nos specialiter sig¬
nati sumus: qui eum quem
carne non uidimus. mente
Nos signati sumus: s si fidem
nrãm oꝑibus sequimur. Ille¬
et enim uere credit: qui erer¬
cet oꝑando qđ credit. Qđ
autem ait beati qui me non
uiderunt et credioerunt.
preteriti temporis usus ẽ
uerbo: tamquam ille qui id quod
erat futurum. in sua nouerat pre-¬
destinatione iam factum. Sedhis
uerbis. proprie gentium ut dixi-¬
mus fides designatur. Multa
quidem & alia signa fecit iħs
in conspectu discipulorum Sig

Expanded text:
possunt: quae enim apparent, possunt: quae enim apparent, jam fidem non habent, sed agnitionem. Dum ergo vidit Thomas, dum palpavit, cur ei dicitur: Quia vidisti me, credidisti? Sed aliud vidit, aliud credidit. A mortali quippe homine divinitas videri non potuit. Hominem igitur vidit, et Deum confessus est, dicens: Deus meus et Dominus meus. Videndo ergo credidit qui considerando hominem,Laetificat valde quod sequitur: Beati qui non viderunt, et crediderunt. In qua nimirum sententia nos specialiter signati sumus, qui eum quem carne non vidimus, mente Nos signati sumus, sed si fidem nostram operibus sequimur. Ille enim vere credit, qui exercet operando quod credit. Quod autem ait: Beati qui me non viderunt et crediderunt. Praeteriti temporis usus est verbo, tanquam ille, qui quod erat futurum in sua noverat praedestinatione jam factum, sed his verbis proprie gentium, ut diximus, fides designatur. Multa quidem et alia signa fecit Jesus in conspectu discipulorum suorum.
Abbreviated transcription (Latin):
gestum ẽ Igit namq miromodo
suꝑna clementia. ut discipulus
dubitans. dum in magistro suo
uulnera palparet carnis. in nob̾
uulnera sanaret infidelitatis.
Plus enim nobis thome infide¬
litas ad fidem. quam fides cre¬
dentium discipulorum profu¬
it.uia dum ille ad fidem pal¬
pando reducitur: nr̃a mens om¬
ni dubitatione post posita in
fide solidatur. Sic quippe dis¬
cipulum post resurrectionem
suam dubitare ꝑmisit. nec tam̃
in dubitatione deseruit. sicut
ante natiuitatem suam habe¬
re mariam sponsum uoluit. qͥ
iamen ad eius nuptias non ꝑ¬
uenit. Nam ita factus ẽ disci¬
pulus dubitans & palpans. tes¬
tis uere resurrectionis: sicut
sponsus matris. fuerat custos
integerrime uirginitatis.
Dalpauit autem: et exclamauit.
Quia uidisti me & credidisti.
Cum paulus apostolus dicat. ẽ
enim fides sꝑandarum subst.¬
antia rerum argumentum
non apparentum. Aꝓfecto liquet.
quia fides illarum rerum argu¬
mentum ẽ quȩ apparere non

Expanded text:
gestum est. Egit namque miro modo gestum est. Egit namque miro modo superna clementia, ut discipulus dubitans, dum in magistro suo vulnera palparet carnis, in nobis vulnera sanaret infidelitatis. Plus enim nobis Thomae infidelitas ad fidem quam fides credentium discipulorum profuit, quia dum ille ad fidem palpando reducitur, nostra mens omni dubitatione postposita in fide solidatur. Sic quippe discipulum post resurrectionem suam dubitare permisit, nec tamen in dubitatione deseruit sicut ante nativitatem suam habere Mariam sponsum voluit, qui tamen ad ejus nuptias non pervenit. Nam ita factus est discipulus dubitans et palpans, testis verae resurrectionis, sicut sponsus matris fuerat custos integerrimae virginitatis. Palpavit autem et exclamavit: Quia vidisti me, credidisti. Cum Paulus apostenim fides sperandarum substantia rerum, argumentum non apparentium , profecto liquet quia fides illarum rerum argumentum est, quae apparere non
Abbreviated transcription (Latin):
dibus nr̃is. participum suoꝵ
pecata dimittit. Eorum aut̃
qui non sunt eius participes. tenet.
Idõ postea quam dixxit. accipite sp̃m
scĩn: hoc continuo de peccatorum
remissione: ac de tentione: subiecit.
Sciendum uero est qđ hi qui primũ
sp̃m scm habuerunt. ut & ipsi in¬
nocenter uiuerent. et in predica¬
tione quibusdam prodessent: id-¬
circo hunc post resurrectionem
dñi patenter acceperunt: ut pro¬
desse non paucis sed pluribus pos
erat cum eis quando uenit ih̃s.
Iste unus discipulus defuit: reu̾
sus qđ gestum ẽ audiuit. audita
credere rennuit. Tenit iterum
dns & non credenti discipulo
latus palpandum prebuit: ma¬
nus ostendit. It ostensa suorũ
tis illius uulnus sanauit. Quid
fr̃s carissimi. quid inter hȩc ani¬
maduertitis: Num quid casu
gestum creditis. ut electus ille
discipulus tunc de esset: post
hec ueniens audiret.audiens
dubitaret. dubitans palparet:
palpans crederet: non hoc ca¬
sir sed diuina dispensatione

Expanded text:
dibus nostris, participum suorum dibus nostris, participum suorum peccata dimittit, eorum autem qui non sunt ejus participes, tenet. Ideo posteaquam dixit: Accipite Spiritum sanctum, hoc continuo de peccatorum remissione ac detentione subjecit. » Sciendum vero est quod hi qui primo Spiritum sanctum habuerunt, ut et ipsi innocenter viverent, et in praedicatione quibusdam prodessent, idcirco hunc post resurrectionem Domini patenter acceperunt, ut prodesse non paucis, sed pluribus posserat cum eis, quando venit Jesus. « Iste unus disrsus quod gestum est audivit, audita credere renuit. Venit iterum Dominus, et non credenti discipulo latus palpandum praebuit, manus ostendit, et ostensa suorum tis illius vulnus sanavit. Quid, fratres charissimi, quid inter haec animadvertitis? Nunquid casu gestum creditis ut electus ille discipulus tunc deesset, post autem veniens audiret, audiens dubitaret, dubitans palparet, palpans crederet. Non hoc casu, sed divina dispensatione
Abbreviated transcription (Latin):
uit. et dicit eis. Accipite sp̃m
scm. Querendum nobis ẽ. qͥd
dedit in terra consistens: et se mel
cȩlo presidens. Neꝙ enim alio in
selo ueniens. in linguis uariis de¬
monstratur. Cur gͦ prius in t̾ra
discipulis datur: post modum
de celo mittitur:nisi qđ duo sũt
precepta caritatis. dilectio uide.¬
licet dĩ & praximi : in terra dat᷑
sp̃s. ut diligatur proximus. Ece¬
lo datur sp̃s ut diligatur ds̃.
dicut gͦ una ẽ caritas. & duo pre-¬
ceptã. ita unus sp̃s & duo data:
Irius a consistente dño in terra.
post modum e celo: Quia in ꝓ¬
rimi amore discitur. qualiter
ꝑueniri debeat ad amorem dĩ.
hoc cum dixisset: insufflauit et
dicit eis. Iccipite sp̃m scm. In¬
suffiando significauit sp̃m scm̃.
non patris soluis ẽẽ sp̃m: sed &
suum. Quorum remiseritis
inquit peccata. remittuntur
eis: & quorũ retinueritis. reten¬
ta sunt. Ecce caritas que ꝑspi¬
ritum scm̃ diffunditur incor¬

Expanded text:
vit et dicit eis: Accipite Spiritum vit et dicit eis: Accipite Spiritum sanctum. Quaerendum nobis est, quid dedit in terra consistens, et semel coelo praesidens? Neque enim alio in coelo veniens in linguis variis demonstratur. Cur ergo prius in terra discipulis datur, postmodum de coelo mittitur, nisi quod duo sunt praecepta charitatis, dilectio videlicet Dei et proximi? In terra datur Spiritus ut diligatur proximus: e coelo datur Spiritus ut diligatur Deus. Sicut ergo una est charitas et duo praecepta, ita unus Spiritus et duo data. Prius a consistente Domino in terra, postmodum e coelo; quia in proximi amore dicitur qualiter perveniri debeat ad amorem Dei. » Hoc cum dixisset, insufflavit et dicit eis: Accipite Spiritum sanctum, insufflando significavit Spiritum sanctum non Patris solius esse Spiritum, sed et suum. Quorum remiseritis, inquit, peccata, remittuntur eis; et quorum retinueritis, retenta sunt. « Ecce charitas quae per Spiritum sanctum diffunditur in cor
Abbreviated transcription (Latin):
rius gloriȩ. Dicit eis. pae uobis.
Pacem offerebat: qui propterpa¬
cem uenerat. Et quibus ante
dixit. pacem relinquo uobis.
pacem meam do uobis: modo
dicit. pax uobis. Quam pacẽ:¬
in nascente xp̃o. angeli predi¬
cauerunt mundo. Et iterum
secundo ait pax uobis: ut mons¬
traret pacificata ẽẽ quȩ incelis
et que in terra sunt. ꝑ sanguine
suum. Dicit eis: pax uobis. Iteu¬
tio confirmatio est. Sicut mist
me pater orego mitto uos laui
filium misit: qui hunc pror
misit. Electos uero apłos dns
non ad mundi gaudia. s sicut
ipse missus est. ad passiones in
mundum mittit. Quia gͦ &
filius amatur apatre. et tam̃
ad passionem mittitur: ita st
discipuli amantur a dño. qui
tamen ad passionem mittunt᷑
in mundo. Itaq dicitur. Sicnt
misit me pater: & ego mitto
uos. Id est ea caritate uos di¬
ligo. cum inter scanoala ꝑse¬
cutorum mitto: qua me can¬
nire ad tolerandas passiones
fecit. Hoc cum dixisset. insufia¬

Expanded text:
rius gloriae. » Dicit eis: Pax vobis. rius gloriae. » Dicit eis: Pax vobis. Pacem offerebat, qui propter pacem venit; et quibus ante dixit: Pacem meam relinquo vobis, pacem meam do vobis, modo dicit: Pax vobis. Quam pacem nascente Christo angeli praedicaverunt in mundo. Et iterum secundo ait: Pax vobis, ut monstraret pacificata esse quae in coelis sunt et quae in terris sunt, per sanguinem suum. Dicit eis: Pax vobis. Iteratio, confirmatio est. Sicut misit me Pater, et ego mitto vos. « Pater Filium misit, qui hunc pro rmisit. Electos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed sicut ipse missus est, ad passiones in mundum mittit. Quia ergo et Filius amatur a Patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli amantur a Domino, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater, et ego mitto vos: id est, ea charitate vos diligo cum inter scandala persecutorum mitto, qua me charinire ad tolerandas passiones fecit. Hoc cum dixisset, insuffla
Abbreviated transcription (Latin):
uit: qui moriturus ueniens.
non aꝑto utero uirginis exi¬
uit : s quia ad illud corpus qđ
uidere poterat. fides intuenti¬
um dubitabat: ostendit eis ꝓ¬
tinus manus et latus. Palpan¬
dam carnem prebuit: quam
clausi ianius introduxit. Cla¬
ius enim manus fixerãt. lan¬
cea latus aperuerat. Ibi ad
dubitantium corda sananda. uul¬
nerum sunt seruata uestigia. Qua
in re duo mira. & iuxta humanã
rationem sibi ualde contraria os¬
tendit: dum post resurrectionẽ
corpus suum et incorruptibile.
et tamen palpabile demonstra¬
uit. Nam & corrumpi necesse ẽ
quod palpatur: & palpari nonpo¬
test quod non corripitur. Sed
miro modo atq in estimabili. re¬
demptor nr̃ et incorruptibile
post resurrectionem. & palpabi¬
le corpus exhibuit: ut monstran¬
do incorruptibile. inuitaret ad
premium: prebendo palpabile.
tibilem se gͦ et palpabilem demo¬
nstrauit: ut. ꝓfecto esse post re¬
surrectionem ostenderet corpꝰ
suum. & eiusdem nature & alte¬

Expanded text:
turus veniens non aperto utero virginis exivit? Sed quia ad illud corpus, quod videri poterat, fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus manus ac latus: palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. » Clavus enim manus fixerat, lancea latus aperuerat; ubi  dubitantium corda sananda vulnerum sunt servata vestigia. « Qua in re duo mira et juxta humanam rationem sibi valde contraria ostendit, dum post resurrectionem corpus suum et incorruptibile, et tamen palpabile demonstravit. Nam et corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro modo atque inaestimabili Redemptor noster et incorruptibile 638 post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, praebendo palpabile ftibilem se ergo et palpabilem demonstravit, ut profecto esse post resurrectionem ostenderet corpus suum et ejusdem naturae et alte
Abbreviated transcription (Latin):
pit. prophetias de incarnatione
ac passione dominica audiuit: s
credere in mortuum noluit. Si.¬
dit enim iohannes posita linte.¬
amina non tamen introiuit:
quia uidelicet sinagoga. & scrip¬
turȩ sacre sacramenta cognouit:
et tamen ad fidem passionis do¬
minice. credendo intrare distu.¬
lit. Quem dui longeq prophe¬
tauit. presentem uidit. & rennu¬
it. Hominem esse despexit. din
carne mortalem factum credere
noluit. Quid gͦ ẽ. nisi quia et
citius cucurrit & tamen ante
monumentum uacua stetit:
Tenit autem simon petrus sub.¬
sequens eum & introuut inmo¬
numentum: quia sicuta poste.¬
rior eclesia gentium mediato¬
rem dĩ et hominum hominem

Expanded text:
pit, prophetias de incarnatione pit, prophetias de incarnatione ac passione Dominica audivit, sed credere in mortuum noluit. Vidit enim Joannes posita linteamina, non tamen introivit, quia videlicet Synagoga et Scripturae sacrae sacramenta cognovit, et tamen ad fidem passionis Dominicae credendo intrare distulit: quem diu longe lateque prophetavit, praesentem vidit et renuit; hominem esse despexit, Deum carne mortalem factum credere noluit. Quid ergo est, nisi quia et citius cucurrit, et tamen ante monumentum vacua stetit? Venit autem Simon Petrus subsequens eum, et introivit in monumentum. Quia secuta posterior Ecclesia Gentium, mediatorem Dei et hominum, hominem
Abbreviated transcription (Latin):
torem omnium. quem carne uide¬
rat mortuum. querebat in monu.¬
mento: Et quia hunc minime
inuenit: furatum credidit. Adhuc
gͦ erant tenebre: cum uenit ad mo¬
numentum. Cucurrit citius:
discipulis nuntiauit. Sed illi pre
ceteris cucurrerunt. qui prece¬
teris amauerunt. Didelicet pe¬
trus & iohannes. Currebant aut̃
duo simul: s iohannes precucur¬
rit citius petro. Uenit prior ad
monumentum. & in gredi non
presumpsit. Tenit uero poste.¬
rior petrus. et intrauit. Ipse uͦ
cursus duorum discipulorum:
magnum habet mysterium.
Quid enim ꝑ iohannem qui pͥor
uenit ad monumentum & non
intrauit. nisi sinagoga signifi.¬
catur: quid ꝑ petrum. nisi ecle sia
ex gentibus congregata demon¬
stratur: que posterus uocata. &
prior intrauit: cucurrerunt
enim pariter gentilitas & sina.¬
goga ꝑ huius seculi successiones.
s non pari intelligentia uenie¬
bant. Uenit sinagoga prior ad mo¬
numentum. s minime intrauit.
quia legis quedam mandata ꝑce¬

Expanded text:
torem omnium, quem carne videtorem omnium, quem carne viderat mortuum, quaerebat in monumento; et quia hunc minime invenit, furatum credidit. Adhuc ergo erant tenebrae cum venit ad monumentum. Cucurrit citius, discipulisque nuntiavit. Sed illi prae caeteris cucurrerunt, qui prae caeteris amaverunt, videlicet Petrus et Joannes. Currebant autem duo simul, sed Joannes praecucurrit citius Petro, et venit prior ad monumentum, sed ingredi nopraesumpsit, venit vero posterior Petrus, et intravit. » Iste vero cursus duorum discipulorum magnum habet mysterium. Quid enim per Joannem, qui prior venit ad monumentum, et non intravit, nisi Synagoga significatur? Quid per Petrum, nisi Ecclesia ex gentibus congregata demonstratur, quae posterius vocata, et prior intravit? Cucurrerunt enim pariter Gentilitas et Synagoga per hujus saeculi successiones, sed non pari intelligentia venie635 « Venit Synagoga prior ad monumentum, sed minime intravit: quia legis quidem mandata perce
Abbreviated transcription (Latin):
rerent. aut secum dolerent ablatũ
dnm: quem dñm nominare non
metuit. dum corpus illius tantũ¬
modo quereret in sepulchro. Exi.¬
it gͦ petrus et ille alius discipu¬
lus & uenerunt ad monumentũ.
Currebant autem duo simul: & il¬
le alius discipulus precucurrit
citius petro & uenit primus ad
monumentum. Aduertenda
bic & commoͣdanda recapitula¬
tio. quomodo reditum est ad id
qd̃ fuerat preter missum: et tam
tum est. Cum enim iam dixis¬
set uenerunt ad monumentũ:
regressus ẽ ut narraret quomͦ
uenerint atq ait. Currebant
autem duo simul: et cetera.
bi ostendit qđ precurrens ad
monumentum prior uenerit
ile alius discipulus quem se¬
ipsum significat: s tamquam
de alio. more sc̃ę scripture cunc
set inquit. uidit posita lintea¬
mina: non tamen introiit. Qđ
uero maria maglalene uenit
admonumentum cum adhuc
tenebre essent. uista historiã
notatur hora: iuxta intellectũ uero
mysticum. requirentis signatur
intellegentia. Maria enim auc¬

Expanded text:
rerent, aut secum dolerent ablatum Dominum, quem Dominum nominare non metuit, dum corpus illius tantummodo quaereret in sepulcro. Exivit ergo Petrus et ille alius discipulus, et venerunt ad monumentum. Currebant autem duo simul, et ille alius discipulus praecucurrit citius Petro, et venit prior ad monumentum. « Advertenda hic et commendanda est recapitulatio, quomodo reditum est ad id quod fuerat praetermissum: et tanqtum est. Cum enim jam dixisset. Venerunt ad monumentum, regressus est ut narraret quomodo venerunt, atque ait: Currebant autem duo simul, etc. Ubi ostendit, quod praecurrens ad monumentum prior venerit ille alius discipulus, quem seipsum significat; sed tanquam de alio more sanctae Scripturae cunctset, inquit, vidit posita linteamina, non tamen introiit. « Quod vero Maria Magdalene venit ad monumentum, cum adhuc tenebrae essent, juxta historiam notatur hora; juxta intellectum vero mysticum, requirentis signatur intelligentia. Maria enim auc
Abbreviated transcription (Latin):
tiat uitam It dicta sui uiui¬
ficatoris narrat: que mortife¬
ri serpentis uerba narraue¬
rat. c si humano generi nõ
uerbis dñs sed rebus dicat. De qua
manu uobis in latus est potus mor¬
tis: de ipsa suscipite poculum uitȩ
Hec de expositione lectionis ȩuan¬
gelice succincte transcurrimus:
nunc opitulante eodem de quo
loquimur dño. & resurrectionis
eius gloriam. & pietatis uiscera
consideremus. Citius enim a
morte uoluit surgere: ne nr̃a
di anima. in infidelitatis morte
remaneret.

Expanded text:
tiat vitam; et dicta sui vivitiat vitam; et dicta sui vivificatoris narrat, 1550 quae mortiferi serpentis verba narraverat. Ac si humano generi non verbis Dominus, sed rebus dicat: De qua manu vobis illatus est potus mortis, de ipsa suscipite poculum vitae. 7. Haec de expositione lectionis evangelicae succincte transcurrimus; nunc, opitulante eodem de quo loquimur Domino, et resurrectionis ejus gloriam, et pietatis viscera consideremus. Citius enim a morte voluit resurgere, ne nostra diu anima in infidelitatis morte remaneret.
Abbreviated transcription (Latin):
credit. adhuc in eius pectore.
ad patrem dñs non ascendit.
Ille gͦ iħ̾m ueraciter tangit qͥ
patrifilium coeternum cre¬
dit. Uade autem ad fratres
meos et dic eis. Ascendo ad patrẽ
meum & ad patrem ur̃m ad dm̃
meum et deum ur̃m. Cumeu̾
dicat & ur̃m: cur non cõmunit
dicit nr̃m: sed distincte loquens.
indicat quia eundem patrem.
et dm̃. dissimiliter habet ipse
quam nos. Ascendo ad patrem
meum. uidelicet ꝑnaturam:
et patrem ur̃m ꝑ gratiam. Ad
am meum quia descendi: ad
ãm ur̃m quia ascendistis. Quia
enum & ego homo. ds michiẽ:
quia uos ab errore liberati. ds̃
est uobis. Distincte ergo mi¬
chi pater et ds̃ ẽ: quia quem
ante scła dm̃ genuit: hominẽ
in fine seculorum me creauit.
senit maria maglalene ad nũ¬
tians discipulis. quia uidi do¬
minum. & hec dicit michi.
Ecce numani generis cupa ibi
absciditur: unde processit.
Quia enim inparadyso. mulier
iuro propinauit mortema
sepulchro mulier uiris adnũ¬

Expanded text:
credit, adhuc in ejus pectore credit, adhuc in ejus pectore ad Patrem Dominus non ascendit. Ille ergo Jesum veraciter tangit, qui Patri Filium coaeternum credit. Vade autem ad fratres meos, et dic eis: Ascendo ad Patrem meum et ad Patrem vestrum, ad Deum meum et Deum vestrum. Cum meum dicadicit nostrum? Sed distincte loquens indicat quia eumdem Patrem et Dominum dissimiliter habet ipse quam nos. Ascendo ad Patrem meum, videlicet per naturam, et Patrem vestrum, per gratiam; ad Deum meum quia descendi, ad Deum vestrum quia ascendistis. Quia enim et ego homo, Deus mihi est; quia vos ab errore liberati, Deus est vobis. Distincte ergo mihi Pater et Deus est, quia quem ante saecula Dominum genuit hominem, in fine saeculorum mecum creavit. Venit Maria Magdalene annuntians discipulis quia vidi Dominum, et haec dixit mihi. Ecce humani generis culpa ibi absciditur unde processit. Quia enim in paradiso mulier viro propinavit mortem , a sepulcro mulier viris annun
Abbreviated transcription (Latin):
citur: quia ex nomine scitur: ac
si aꝑte dñs dicat. Non te gene¬
raliter ut ceteros: s specialiter
scio. Maria gͦ quia uocatur ex
nomine. recognoscit auctorẽ
atꝙ eum protinus rabboni id:
magistrum uocat: Quia & ipse
erat qui querebatur exterius et
ipse qui eam interius ut quere¬
ret docebat. Iam uero ab euange¬
lista non subditur. quid mulier
fecerit. s ex eo innuitur qđ audi¬
uit: cui dicitur. Noli me tange¬
renondum enim ascendi adpi¬
trem meum. In his namq uer¬
bis ostenditur. qđ maria ample¬
li uoluit eius uestigia. quemrec
te cognouit. Sed ei magister
dicit. noli me tangere: non quia
post resurrectionẽ dñs tac̾tum
rennuit feminarum: cum de
duabus ad sepulchrum eius
nuerunt pedes eius: seo curtan.¬
gi non debeat. ratio quoq addi¬
tur cum subinfertur. Nondũ
enim ascendi ad patrem meũ.
Incorde & enim nr̃o tunc ihs
ascendit ad patrem: cum ȩqua¬
lis creditur patri. Nam quis¬
quis eum ȩqualem patri non

Expanded text:
citur quia ex nomine scitur: ac citur quia ex nomine scitur: ac si aperte Dominus dicat, non te generaliter ut caeteros, sed specialiter scio. Maria ergo, quae vocatur ex nomine, recognoscit auctorem, atque eum protinus Rabboni, id est magistrum vocat, quia et ipse erat qui quaerebatur exterius, et ipse eam interius ut quaereret, docebat. Jam vero ab evangelista non subditur quid mulier fecerit, sed ex eo innuitur quod audivit, cui dicitur: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum. In his namque verbis ostenditur, quod Maria amplecti voluit ejus vestigia, quem recognovit. Sed ei magister dicit: Noli me tangere; non quia post resurrectionem Dominus tactum renuit feminarum, cum de duabus ad sepulcrum ejus nuerunt pedes ejus . Sed cur tangi non debeat, ratio quoque additur, cum subinfertur: Nondum enim ascendi ad Patrem meum. In corde etenim nostro tunc Jesus ascendit ad Patrem, cum aequalis creditur Patri. Nam quisquis eum aequalem Patri non
Abbreviated transcription (Latin):
hominem a quo beneficium pos¬
tulabat: hic recolebat doctorem
a quo discernere humana et
diuina discebat. Appellabat
dñm cuius ancilla non erat: ut ꝑ eu¬
ꝑueniret ad dñm cuius erat.
Iliter gͦ dñm dixit. sustulerunt do.¬
minum meum: aliter autem. dñe
si cu sustulisti eum. Ibi ex uerita.¬
te. hic eir honore. Querebat itaq
& non dicebat. quȩ cum dixit.
dñe si tu sustulisti eum: hoc ha¬
bet. Uis amoris hoc agere solet
in animo: ut quem ipse semper
cogitat. nullum alium credat ig¬
norare. ꝑecte et hȩc mulier quẽ
querit non dicit: et tamen dicit.
si tu sustulisti eum: Quia alteri
non putat incognitum. quem
ipsa continuo plangit de side
quam eam communi uocabulo
appellauit ex sexir. et agnitus
non est: uocat ex nomine. Ie si
aꝑte dicat. Recognosce eum: aqͦ
recognosceris. ꝑfecto quoq ui¬
ro dicit᷑. noui te ex nomine.⁊
Quia homo. commune omniũ
nr̃m uocabulum ẽ. moyses
uero proprium Cui recte di-¬

Expanded text:
hominem a quo beneficium poshominem a quo beneficium postulabat, hic recolebat doctorem a quo discernere humana et divina discebat. Appellabat Dominum cujus ancilla non erat, ut perveniret ad Dominum cujus erat. Aliter ergo Dominum dixit: Sustulerunt Dominum meum: aliter autem: Domine, si tu sustulisti illum, ibi ex veritate, hic ex honore. Quaerebat itaque, et non dicebat, quae eum dixit: Domine, si tu sustulisti eum. « Hoc habet vis amoris, hoc agere solet in animo, ut quem ipse semper cogitat, nullum alium credat ignorare. Recte et haec mulier, quem quaerit non dicit, et tamen dicit, si tu sustulisti eum, quia alteri non putat incognitum, quem sic ipsa continuo plangit desideriquam eam communi vocabulo appellavit ex sexu, et agnitus non est, vocat ex nomine. Ac si aperte ei dicat: Recognosce eum a quo recognosceris. Perfecto quoque viro dicitur: Novi te ex nomine ; 637 quia homo, commune omnium nostrum vocabulum est, Moyses vero proprium, cui recte di
Abbreviated transcription (Latin):
bitabat. retrorsum conuersa ẽ.
ut uideret iħ̃m: Quia uide¬
licet ꝑ eandem dubitationem
minime credebat. Sed quia
amabat & dubitabat: uidebat
& non cognoscebat. Lumq illi
et amor ostenderat. & dubietas
abscondebat. Cuius adhuc ig¬
norantia exprimitur. cum infertur.
gatur doloris causa. ut augeatur
desiderium: Quatinus cum no-¬
minaret quem quereret: in amo.¬
rem eius aroentius aestuaret. Illa
existimans quia hortolanus esset:
dicit ei Dñe. si tu sustulisti eum
dicito michi ubi posiusti eum: &
ego eum tollam. Forsitan nec er¬
rando hec mulier errauit: quȩ
iħ̃m hortolanum credidit. Annon
ei spiritaliter hortolanus erat: qͥ
in eus pectore ꝑ amoris sui semi¬
na. uirtutũ iurentia plantauit
sata: Sed quid est qđ uiso eo quẽ
hortolanũ credidit. cui nec dum
direrat quem querebat. ait erdo¬
mine si sustulisti eum dicito michi:
Nemo calum nietur mulierem qđ
hortolanum diccerit dnm: et iħm
magistrum. Ibi enim rogabat:

Expanded text:
bitabat, retrorsum conversa est bitabat, retrorsum conversa est ut videret Jesum: quia videlicet per eamdem dubitationem minime credebat. Sed quia amabat et dubitabat, videbat, et non cognoscebat, eumque illi et amor ostenderat et dubietas abscondebat. Cujus adhuc ignorantia exprimitur, cum infertur: gatur doloris causa, ut augeatur desiderium, quatenus cum nominaret quem quaereret, in amore ejus ardentius aestuaret. Illa existimans quia hortulanus esset, dicit ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. Forsitan nec errando haec mulier erravit, quae Jesum hortulanum credidit. An non ei spiritaliter hortulanus erat, qui in ejus pectore per amoris sui semina virtutum virentia plantabat sata? « Sed quid est, quod viso eo, quem hortulanum credidit, cui necdum dixerat quem quaerebat, ait ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi, etc. » Nemo calumnietur mulierem, quod hortulanum dixerit Dominum, et Jesum magistrum. Ibi enim rogabat,
Abbreviated transcription (Latin):
caput. & testamentum posteri.¬
us ad pedes sedet. Requirunt
mariam angeli dicentes.
Mulier: quid ploras: dic̃
eis. Quia tulerunt do.¬
minum meum amonumento.
& nescio ubi posuerunt eum.
Ipsa namq sacra eloquia que
innos lacrimas amoris exxitat.
ꝓpter bonitatem saluatoris mn.
& memoriam mortis illius
quam passus est pro nr̃o amo¬
re: easdem lacrimas consolan.¬
tur: dum nobis. redẽptoris
nr̃i speciem promittunt. In¬
geli interrogauerunt: quid
ploras: quasi dixissent. Non
est opus mortuum plorare. quẽ
uiuentem credere debes.
It illa ait. Tulerunt dñm meum.
enescio ubi posuerunt eum. Dñm
sium uocans dñ sui corpus exram.¬
tum: cum sola sepulta eius sit ca¬
to. Et nescio inquit ubi posu¬
erunt eum. Hec erat causa ma¬
ior doloris. quod nesciebat qͦ
iret ad consolandum dolorem:
 prope erat hora quo tristia eius
uerteretur in gaudium. Ende
esset. Notandum qđ maria que
adhuc. de dñi resurrectione du¬

Expanded text:
caput, et testamentum postericaput, et testamentum posterius ad pedes sedet. Requirunt Mariam angeli dicentes: Mulier, quid ploras? Dicit eis: Quia tulerunt Dominum meum a monumento, et nescio ubi posuerunt eum. Ipsa namque sacra eloquia, quae in nobis lacrymas amoris excitant, propter bonitatem Salvatoris nostri et memoriam mortis illius quam passus est pro nostro amore, easdem lacrymas consolantur, dum nobis Redemptoris nostri speciem promittunt. » Angeli interrogaverunt, Quid ploras? Quasi dixissent: Non est opus mortuum plorare, quem viventem credere debes. At illa ait: Tulerunt Dominum meum, et nescio ubi posuerunt eum. Dominum suum vocans Domini sui corpus exanitum, cum sola ejus sepulta sit caro. Et nescio, inquit, ubi posuerunt eum. Haec erat causa major doloris, quod nesciebat quo iret ad consolandum dolorem; sed prope erat hora qua tristitia ejus verteretur in gaudium. Unde esset. « Notandum quod Maria quae adhuc de Domini resurrectione du
Abbreviated transcription (Latin):
uus erit. Ista itaq quȩ sic amabat.
que se ad monumentum qđ ꝑspe¬
xerat. iterum inclinat: uideamꝰ
quo fructu ius amoris in ea inge¬
minat opus inquisitionis. Sequi
tur. Tidit duos angelos in albis
sedentes unum ad caput. & unũ
ad pedes. ubi positum fuerat cor¬
pus iħu. Quid est qđ in loco do.¬
minici corporis. duo angeli ui¬
dentur. unus ad caput. atq alius
ad pedes sedens: nisi qđ latina
lingua angelus numtius dicit᷑:
Et ille ex pasione sua nuntiandꝰ
erat: qui & ds est ante secula.
& homo in fine seculorum. Qua¬
si ad caput sedet angelus. cum
ꝑ apłos predicatur. quia in prin¬
cipio erat uerbum & uerbum
erat apud dm̃. et ds erat uer¬
bum: Et quasi ad pedes sed¬
cere: uinum prius. et aliud sequs
Qui uidelicet angeli ꝑ locumqi¬
minici corporis sibimet ipsis
sunt coniuincti: quia nimirum
utraq testamenta. dum pari
sensu. incarnatum. & mortuũ.
ac resurrexisse dñm nuntiant.
quasi testamentum prius ad

Expanded text:
vus erit . Ista itaque quae sic amabat, vus erit . Ista itaque quae sic amabat, quae se ad monumentum quod perspexerat, iterum inclinat, videamus quo fructu vis amoris in ea ingeminat opus inquisitionis. Sequielos in albis sedentes, unum ad caput, et unum ad pedes, ubi positum fuerat corpus Jesu. Quid est quod in loco Dominici corporis duo angeli videntur, unus ad caput, atque alius ad pedes sedens, nisi quod Latina lingua angelus nuntius dicitur, et ille ex passione sua nuntiandus erat, qui et Deus est ante saecula, et homo in fine saeculorum? Quasi ad caput sedet angelus, cum per Apostolum dicatur, quia in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Et quasi ad pedes sedcere, unum prius, et aliud sequens. Qui videlicet angeli per locum Dominici corporis sibimetipsis sunt conjuncti, quia nimirum utraque testamenta, dum pari sensu incarnatum et mortuum, ac resurrexisse Dominum nuntiant, quasi testamentum prius ad
Abbreviated transcription (Latin):
dit. atq discipulis nuntiauit:
Qui uenientes uiderunt:atq.
ita esse ut mulier dixerat. cre¬
diderunt. Et de eis protinus
scriptũ ẽ: abierunt gͦ discipuli
ad semet ipsos: ac de inde sub¬
uingitur: maria autem stabat
ad monumentum foris plorans.
Qua inre pensandum est. huius
mulieris mentem quanta uis
amoris accenderat:. que amonu¬
mento dñi etiam discipulis
recedentibus. non receoebat.
Axquirebat: quem non inuene¬
rat. Plebat inquirendo: & amo¬
ris sui igne su.censa eius quẽ
ablatum credidit. ardebat de¬
siderio. Et oculi qui dñm que¬
sierunt. & non inuenerunt. lacri¬
mis iam exundabant. Amplius
dolentes qđ fuerat ablatus de
monumento. quam qđ fuerat
occisus in ligno: Qmͣ magistranti
cuius eis uita subtracta fuerat. nec
memoria remanebat. Inde contig.¬
it. ut eum sola tunc uideret. que re¬
boni oꝑis. ꝑseuerantia ẽ: ut uoce
ueritatis dicitur. Qui autem ꝑ¬
seuerauerit usq in finem. hic sal¬

Expanded text:
dit, atque discipulis nuntiavit: dit, atque discipulis nuntiavit: qui venientes viderunt, atque ita esse, ut mulier dixerat, crediderunt, et de his protinus scriptum est: Abierunt ergo discipuli ad semetipsos. Ac deinde subjungitur: Maria autem stabat ad monumentum foris plorans. Qua in re pensandum est hujus mulieris mentem quanta vis amoris accenderat, quae a monumento Domini, etiam discipulis recedentibus non recedebat. Exquirebat quem non invenerat, flebat inquirendo, et amoris sui igne succensa ejus, quem ablatum credidit, ardebat desiderio: » et oculi qui Dominum quaesierant et non invenerant, lacrymis jam exundabant; amplius dolentes quod fuerat ablatus de monumento, quam quod fuerat occisus in ligno: quoniam magistri tanti, cujus ei vita subtracta fuerat, nec memoria remanebat. « Unde contigit ut eum sola tunc videret, quae reni operis perseverantia est: ut voce Veritatis dicitur: Qui autem perseveraverit usque in finem, his sal
Abbreviated transcription (Latin):
quam nos uenimus inuiti. Se¬
quitur. Tunc gͦ introuut & ille
discipulus. qui uenerat prior
ad monumentum. Post quam
intrauit petrus: ingressus est
& iohannes: posterior intrauit:
qui prior uenerat. Notum ẽ qđ
infine mundiad redẽp.¬
toris fidem. etiam iudea
colligitur: paulo ad testante qͥ
uit. Donec plenitudo gentium
intraret: & sic omnis isrł sal¬
uus fieret. It uidit. & credidit.
Quid gͦ uidit. et quid credidit:
sidit linteamina posita: et cre¬
didit qđ mulier dixrerat de mo¬
numento dñm fuisse sublatũ.
Idhuc enim tenebre erant in
monumento: idẽ in mentibꝰ
illorum. Ideo sequitur: et dicit.
Nondum enim sciebant scrip¬
turam: quia oportuit eum a
mortius resurgere. A bierũt
gͦ iterum discipuli ad semet ip.¬
sos Id ẽ ubi habitabant: & unde
ad monumentum cucurrerãt.
Maria autem stabat ad monum̃.¬
tum foris.plorans. Hęc maria
post quam uenit ad monumen¬
tum. ibiq corpus dominicum
non inuenit: sublatum credi.¬

Expanded text:
quam nos venimus inviti. Sequam nos venimus inviti. Sequitur: Tunc ergo introivit et ille discipulus, qui venerat prior ad monumentum. Postquam introivit Petrus, ingressus est et Joannes. Posterior intravit, qui prior venerat. Notum est quod in fine mundi, ad Redemptoris fidem etiam Judaea colligetur, Paulo attestante, qui ait: Donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . Et vidit et credidit. Quid ergo vidit, et quid credidit? Vidit linteamina posita, et credidit quod mulier dixerat, de monumento Dominum fuisse sublatum. » Adhuc enim tenebrae erant in monumento, id est, in mentibus illorum: ideo sequitur et dixit: Nondum enim sciebant Scripturam quia oportuit eum a mortuis resurgere. Abierunt ergo iterum discipuli ad semetipsos; id est, ubi habitabant, et unde ad monumentum cucurrerant. Maria autem stabat ad monumentum foris plorans. Haec Maria « postquam venit ad monumentum, ibique corpus Dominicum non invenit, sublatum credi