comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui transier̃ in affectũ cordis. qͥ ñ
solum faciunt s ita custodiunt
uanitates. quasi diligant: &e thes¬
aurũ inuenisse se putent. Simulq
cerne magnanimitatẽ. ꝓpħe. In ꝓ-¬
fundo maris in uentre tante bestie
ȩc̃na nocte cooꝑtꝰ ñ cogitat de ꝑi¬
culo suo: sed de natura rerũ gene¬
rali sententia philo sopbat᷑. Miscd̾iã
inquit suã derelinquent: licet of¬
fensa sit miscđia quã nos possumꝰ.
ipsum intelligere dñm. Misericors
enĩ & miserator dñs patiens & mul¬
te miserationis: tñ eos qui custo¬
diunt uanitates ñ relinquit. ñ
decestat᷑: sed expectat ut redeant.
Illi uͦ stantẽ miscđiam & ultro se
offerentẽ: sponte ꝓpria derelinqt̃.
Potest hoc ex ꝑsona dñi de iudeoꝵ¬

Expanded text:
qui transierunt in affectum cordis: qui non qui transierunt in affectum cordis: qui non solum faciunt, sed ita custodiunt vanitates, quasi diligant, et thesaurum invenire se putent. Simulque cerne magnanimitatem prophetae, in profundo maris, in ventre tantae bestiae aeterna nocte coopertus, non cogitat de periculo suo, sed de natura rerum, generali sententia philosophatur. Misericordiam, inquit, suam derelinquent. Licet offensa sit misericordia, quam nos possumus ipsum intelligere Deum  Misericors enim et miserator Dominus, patiens et multae miserationis , tamen eos qui custodiunt vanitates, non relinquit, non detestatur, sed exspectat ut redeant: illi vero stantem misericordiam et ultro se offerentem sponte propria derelinquunt. Potest hoc et ex persona Domini de Judaeo
Abbreviated transcription (Latin):
at a me calix iste. & in manꝰ tuas cõ¬
mendo sp̃m meũ: &e cetera his similia.
Ut ueniat ad te oratio mea ad tẽplũ
scm̃ tuum. Lxx similit̾. Ideirco in tri¬
bulacione
ut oratio mea de extremo
mari. & de scissuris montium con¬
scendat ad cęlos. & ueniat ad tẽplũ
scm̃ duum: in quo tu ęt̾na frueris
beatitudine. Et considerandũ qđ
nouo genere oratio fiat ꝓ oratione:
& p̾̃cet᷑ ut oratio illiꝰ conscendat ad
tẽplũ dei. Petit aũt quasi pontifex
ut in corpore suo popłs liberet᷑. Qi
custodiunt uanitates: frustra mise¬
ricordiã derelinqunt. Lxx. Qui cu-
ce paratus ut saluet clem̃tia: quos
ñ potest saluare iusticia. Nos autẽ
uitio nr̃o paratã miscđiã. & ultro
se offerentẽ: ꝑdimus & relinquimꝰ.
Et ñ dix̃ qui faciunt uanitates. ua¬
nitas quippe uanitatũ & omĩa
uanitas. ne dampnare uidẽt᷑ uni¬
uersos. & cuncto generi humano
miscđiam denegare: sed qui custo¬
diunt uanitates siue mendatium.

Expanded text:
In manus tuas commendo spiritum meum : et caetera his similia. Ut veniat ad te oratio mea, ad templum 413 sanctum tuum. LXX similiter. Idcirco in tribulatione ut oratio mea de extremo mari, et scissuris montium conscendat ad coelos, et veniat ad templum sanctum tuum, in quo tu aeterna frueris beatitudine. Et considerandum quod novo genere, oratio fiat pro oratione, et precetur ut oratio illius conscendat ad templum Dei. Petit autem quasi pontifex, ut in corpore suo populus liberetur. Qui custodiunt vanitates frustra, misericordiam suam derelinquent. LXX: Qui custet paratus ut salvet clementia, quos non potest salvare justitia: nos autem vitio noferentem perdimus et relinquimus. Et non dixit, qui faciunt vanitates Vanitas quippe vanitatum, et omnia vanitas ne damnare videretur universos, et cuncto generi humano misericordiam denegare; sed qui custodiunt vanitates, sive mendacium,
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Niniue aũt erat ad quã ꝑgebat
ꝓpħa ciuitas magna : & tanci ãbitꝰ.
ut uix triũ dierũ posset eircũ iri.
At ille p̃cepti &e suꝑioris naufragii
memor. uiã triũ dierũ uniꝰ dici
festinatione compleuit quã qͣ. sunt
qui ita siplicit̾ intelligunt. qđ in
tercia tantũ parte urbis p̾dicaue-¬
rit: & ad reliquos confestim p̃dica
apłos ut baptizent eos qui erant in
niniue in nomine patris &e filii &¬

Expanded text:
ive autem erat, ad quam pergebat propheta, civitas magna, et tanti ambitus, ut vix trium dierum posset itinere circumiri. At ille praecepti et superioris naufragii memor, viam trium dierum unius diei festinatione complevit, quamquam sint qui ita simpliciter intelligant, quod in tertia tantum parte urbis praedicaverit, et ad reliquos confestim praedicapostolos ut baptizent eos, qui erant in Ninive, in nomine Patris et Filii
Abbreviated transcription (Latin):
bui. Ego cũ desꝑarẽ salutẽ. & carnis
fragilitas in medio uentre cęti nich
me de uita spare ꝓmitteret: quicqͥd
ĩpossibile uidebat᷑ dnĩ recordatioẽ
sꝑatũ ẽ. Uidebam me clausu utero
ceti : & tota spes mea dñs erat. Ex
quo deficit anima nr̃a. & a corporis
conpage diuellit᷑. ñ nos debere alio
cogitationẽ uertere: nͥ ad eum qui &
incorpore & excra corpus nr̃ ẽ dño:¬

Expanded text:
bui . Ego cum desperarem salutem, et carnis bui . Ego cum desperarem salutem, et carnis fragilitas in medio ventre ceti nihil me de vita sperare permitteret, quidquid impossibile videbatur, Domini recordatione superatum est. Videbam me clausum in utero ceti, et tota spes mea Dominus erat. Ex quo deficit anima nostra, et a corporis compage divellitur, non nos debere alio cogitationem vertere, nisi ad eum, qui et in corpore et extra corpus noster
Abbreviated transcription (Latin):
tet eni corruptiuũ hoc induere incor¬
duob digitulis comp̃hensũ corpus
ostendit᷑ hoc in quo nascim᷑. hoc in
quo morimur. hoc in quod timent
reciꝑe qui puniendi sunt. hoc qđ
uirginitas expectat ad p̃miũ: adul¬
teriũ formidat  ad penã.
ligi potest:
qđ qui in uentre cęti iuxta naturã
corpoꝵ corrumpi debuerat. & cẏbas
bestię ꝓficere. ac ꝑ uenas arcusq
diffundi: sospes & integer manse¬
rit. Porro qđ ait dñe ds̃ m̃s blan¬
dientis affectus ẽ: qđ comiunẽ õĩũ
dm̃. beneficii magnitudine suũ
& quasi ꝓprium senserat dm̃. Cũ
angustiaretur in me anma mea:
dñi recordat᷑ sum . Lxx. Cũ deficeret
ex me aĩa mea: dnĩ recordatꝰ sũ. Cũ
inquit nullũ aliud sꝑarẽ auxiliũ
recordatio dñi mͥ saluti fuit: Iuxta
illud. Recordatus sũ dñi ce letatꝰ sũ.
Et in alio loco. Recordat᷑ sum dierum
antiquoꝵ: &e annos et̾nos in mͣte ha-¬

Expanded text:
tet enim corruptivum hoc induere incortet enim corruptivum hoc induere incorduobus digitulis comprehensum corpus ostenditur: hoc in quo nascimur, hoc in quo morimur, hoc quod timent recipere qui puniendi sunt, hoc quod virginitas exspectat ad praemium, adulterium formidat ad poenam. ligi potest: Quod qui in ventre ceti juxta naturam corporum corrumpi debuerat, et in cibos bestiae proficere, ac per venas artusque diffundi, sospes et integer manserit. Porro quod ait: Domine Deus meus, blandientis affectus est, quod communem Deum omnium, beneficii magnitudine suum et quasi proprium senserit Deum. Cum angustiarDomini recordatus sum. LXX: Cum deficeret ex me anima mea, Domini recordatus sum. Cum, inquit, nullum aliud sperarem auxilium, recordatio Domini mihi saluti fuit, juxta illud: Recordatus sum Domini, et laetatus sum . Et in alio loco: Recordatus sum dierum antiquorum, et annos aeternos in mente ha
Abbreviated transcription (Latin):
in crastinũ ascensione diluculi de
quo uicesimꝰ pͥmꝰ psalmꝰ in scribit᷑
ꝓ assũptione matutina. &e qui absq
ullo semine de t̾ra orit᷑ & dicit. ego¬
aũt sum uermis & ñ homo: ꝑcus¬
sit umbraculũ qđ desertũ auxilio
dei omnẽ uirorẽ ꝑdidit. Precepitq
dñs uento calido & urenti de quo
tum urentẽ de deserto ascendentẽ
& siccabit uenas eiꝰ. & desolabit
fontẽ eiꝰ. Et estuare cepit ionas &
iterũ uelle mori. In baptismate cũ
israheli: ut in lauaero recipiat hu¬
morẽ. quẽ in negatione ꝑdiderat.
Unde ce petrus arentib loquit᷑ iu¬
deis. Penitentiam agite & bapti¬

Expanded text:
in crastinum ascensione diluculi de in crastinum ascensione diluculi de quo vicesimus primus psalmus inscribitur: Pro assumptione matutina; et qui absque ullo semine de terra oritur, et dicit: Ego sum vermis et non homo percussit umbraculum, quod desertum auxilio Dei omnem virorem perdidit. Praecepitque Dominus vento calido et urenti, de quo tum Dominus de deserto ascendentem, et siccabit venas ejus, et desolabit fontem ejus . Et aestuare coepit Jonas, et iterum velle mori in baptismate cum Israele, ut in lavacro recipiat humorem, quem in negatione perdiderat. Unde et Petrus arentibus loquitur Judaeis: Poenitentiam agite, et bapti
Abbreviated transcription (Latin):
rahelis illũ oportet crescere me aũt̃
minui. Animal pariium infirmas
habens alas. de t̾ra quidẽ consur¬
gens s altiꝰ ñ ualens auolare. ut
plus sit quã reptile. & tñ auibus
ñ equet᷑. Et parauit ds̃ uerm̃ ascen¬
sione diluculi in crastinũ: & ꝑcus¬
sit hederã &e exaruit. Ꝙ cũ ortꝰ fu¬
isset sol. p̃cepit dñs uento de uren¬
ione ce estuabat: & petiuit anime
suȩ ut moreret᷑ &e dixit. Meliꝰ ẽ
mͥ mori quã iuuere .Lxx. Et p̃ce¬
pic dñs uermi mane in crastinũ.
de ꝑcussit cucurbitã: & are facta
ẽ. Statĩq ut ortus ẽ sol p̃cepit ds̃ spĩu
ardoris urenti. & ꝑcussit sol suꝑ ca¬
put lone & angustiatꝰ ẽ. & tedu it
eũ anime suȩ. &e dixit. Meliꝰ ẽ mͥ
magis mori: quã uiuere. Ante qũa
oriret᷑ sol iusticiȩ:uirens erat um¬
braculũ. & ñ arebat istł. Postquã
ille surrexit. & denebre niniuitice
eiꝰ luce discusse sunt. paratꝰ uermis

Expanded text:
raelis: Illum oportet crescere, me autem raelis: Illum oportet crescere, me autem minui : animal parvum, infirmas habens alas, de terra quidem consurgens, sed altius non valens avolare, ut plus sit quam reptile, et tamen avibus non aequetur. Et paravit Dominus vermem ascensione diluculi in crastinum, et percussit hederam, et exaruit: et cum ortus fuisset sol, praecepit Dominus vento caat: et petiit animae suae ut moreretur, et dixit: Melius est mihi mori, quam vivere. LXX: Et praecepit Deus vermi mane in crastinum, et percussit cucurbitam, et arefacta est: statimque ut ortus est sol, praecepit Dominus spiritui ardoris urenti, et percussit sol super caput Jonae, et angustiatus est, et taeduit eum animae suae, et dixit: Melius est mihi mori, quam vivere. Antequam oriretur sol justitiae, virens erat umbraculum, et non arebat Israel: postquam ille surrexit, et tenebrae Niniviticae ejus luce discussae sunt, paratus vermis
Abbreviated transcription (Latin):
tentiã ostenderit dei: in ꝓcectione
uirentis umbraculi naturã suã se¬
cuta ẽ. Ad ꝑsonã uͦ dñi saluatoris
ut illud cominemoremꝰ isaye. re¬
linquetꝰ filia sẏon sic̃ tabernadm
in uinea. & uelut casula in cucu¬
merario : quasi ciuitas quȩ oppug̃¬
nat᷑. Et dicamꝰ qr in alio scripture
loco cucurbitã ñ inuenimꝰ. qd̾ ubi
cucumis nascit᷑ ibi nasci soleat
&r cucurbita. Et nr̃ł hinc generi
cõparatũ: qd̾ quidẽ ꝓcexerit ionã
subumbra sua conuersionẽ gentiũ
p̃stolantẽ. & ñ paruã leticiã tribu¬
erit ei. faciens umbraculũ & taber¬
naculũ potiꝰ quã domũ: habens
tectoꝵ imaguiẽ. domoꝵ ñ habens
fundam̃ta. Porro eĩceiori nr̃a arbu¬
seula modica cito consurgens. &
tenͣs in t̾rã. & conantis quidẽ in ex¬
celsa sustolli: s altitudinẽ cedroꝵ
dei. & abietũ ñ equantis. Qđ mͥ
uident᷑ & locuste significare quib
uescebat᷑ iobs: qui dicit sub tẏpo is¬

Expanded text:
tentiam ostenderit Dei in protectione tentiam ostenderit Dei in protectione virentis umbraculi, et naturam suam secuta est. Ad personam vero Domini Salvatoris,ut illud commemoremus Isaiae: Relinquetur filia Sion sicut tabernaculum in vinea, et velut casula in cucumerario, quasi civitas quae expugnatur . Et dicamus quia in alio Scripturae loco cucurbitam non invenimus, quod ubi cucumis nascitur, ibi nasci soleat et cucurbita. Et Israel huic generi comparatum, quod quondam protexerit Jonam sub umbra sua conversionem gentium praestolantem, et non parvam laetitiam tribuerit ei faciens umbraculum et tabernaculum, potius quam domum, habens tectorum imaginem, domorum non habens fundamenta. Porro CICEION nostra arbuscula modica, cito consurgens, 427 tenti in terram, et conanti quidem in excelsa sustolli; sed altitudinem cedrorum Dei et abietum non aequanti. Quod mihi videntur et locustae significare, quibus vescebatur Joannes, qui dicit sub typo Is
Abbreviated transcription (Latin):
lestine creberrime nascit᷑. & maxi¬
me in arenosis locis. Mirũq in mo¬
dũ si sementẽ in t̾ra ieceris cito con¬
fortata surgit in arborẽ: &e intra
paucos dies quã herbã uideras ar¬
busculã suspices. Unde & nos eo
tempore quo inc̾pretabam᷑ ꝓpħas
uoluimꝰ id ipsum hebreȩ linguę
hanc speciẽ arboris ñ habebat. S
timuimus grammaticos. ne inue¬
nirent licentiã commentandi. &
uel bestias in die uł montes boe¬
tiȩ. aut istiꝰ modi spͣortenta confin¬
gerent. Secutiq sumus ueteres
trans latores qui & ipsi hederam
int̃pretati sunt. quȩ grece appel¬
lat᷑ kiceoc: aliud enĩ quid dice¬
rent ñ habebant. Discutiamꝰ gͦ hẏ¬
storiam: & ante inysticos incellectꝰ
solã litterã uentilemꝰ. Cucurbita &
hedera huiꝰ naturȩ st̃. ut ꝑ t̾rã rep¬
tent: &e absq furcis uł amininicti¬
lis quib innitunt᷑ altiora ñ appe
consurgere sciceior aũt cum in or¬
tu subito miraculũ pbuerit. & po¬

Expanded text:
laestina creberrime 426 nascitur, et maxime in arenosis locis: mirumque in modum, si sementem in terram jeceris, cito confota consurgit in arborem, et intra paucos dies quam herbam videras, arbusculam suspicis. Unde et nos eodem tempore quo interpretabamur prophetas, voluimus idipsum Hebraeae linguae hanc speciem arboris non habebat; sed timuimus grammaticos, ne invenirent licentiam commentandi: et vel bestias Indiae, vel montes Boeotiae, aut istius modi quaedam portenta confingerent, secutique sumus veteres translatores, qui et ipsi hederam interpretati sunt, quae Graece appellatur κισσὸς, aliud enim quod dicerent, non habebant. Discutiamus ergo historiam, et ante mysticos intellectus, solam litteram ventilemus. Cucurbita et hedera hujus naturae sunt, ut per terram reptent, et absque furcis vel adminiculis, quibus innituntur, altiora non appetaconsurgere? Ciceion autem cum in ortu subito miraculum praebuerit, et po
Abbreviated transcription (Latin):
te passionẽ ei fuerat ĩꝑatũ. Totũ
qđ iterũ uelle cogit᷑. qđ patris se¬
cundã. ex sequit᷑ uoluntatẽ. referc
ad hominẽ ce ad formã serui: cui
talia uerba conueniunt. Et surre¬
xit ionas oe abiit ad ninuiẽ: iuxta
uerbũ dñi. Et nimue erat ciuitas
magna dei: itinere dierũ triũ. Et
cepit ionas introire in ciuitatẽ iti¬
nere dei uniꝰ.Lxx. Et surrexit ionas
&e abiit inmniuẽ: sic̃ ei locutꝰ est
dñs. Erat aũt nimue ciuitas ma-¬
gna dei: quasi itinere uiȩ triũ die

Expanded text:
ssionem ei fuerat imperatum. Totum quod iterum velle cogitur, quod Patris secundo exsequitur voluntatem, refer ad hominem et ad formam servi, cui talia verba conveniunt. Et surrexit Jonas, et abiit in Niniven juxta verbum Domini: et Ninive erat civitas magna coepit Jonas introire in civitatem itinere diei unius. LXX: Et surrexit Jonas, et abiit in Niniven, sicut ei locutus fuerat Dominus. Erat autem Ninive civitas magna Deo, quasi it
Abbreviated transcription (Latin):
diunt uanitates. suã miscdiã reli¬
quer̃. Ego aũt qui ꝓ multoꝵ salu¬
te deuoratꝰ sum. in uoce laudis i
confessionis immolabo tͥ me ipsum
bor tͥ inquit: ut ante confessus sũ
t̃rȩ. & reddã uota quȩ feci ꝓ salu¬
te omniũ dñõ: ut ome qd̾ dedisti
mͥ ñ peat in et̾num. Cernimꝰ qd̃ in
sua passione saluator ꝓnr̃a salute
rat uictimas quas uouerat. Et di¬
rit dñs pisoi: & euomuit ionã in
aridã.Lix. Et p̾cepit cęto: & eiecit
ionã suꝑ siccã. Hȩc quȩ supra le-¬
gimꝰ sub ꝑsona ionȩ dñs dep̃catus
sit in uentre cȩti. De quo &e iob mi-¬
stice loquitꝰ᷑. Maledicat ei qui ma¬
lexix̃ diei. ille qͥ magnũ cetũ cap-¬
turꝰ ẽ. Precipit᷑ gͦ huic magno ceto
ce abysso. &e inferno. ut t̾ris restitu¬
ant saluatorẽ : ce qui mortuus fue¬
rat ut lib̾aret eos qui mortis uin¬
culis tenebant᷑: secũ plurimos ad¬

Expanded text:
 reliquerunt: ego autem qui pro multorum salute devoratus sum, in voce laudis et confessionis immolabo tibi, meipsum bor, inquit, tibi ut ante confessus sum,  reddam vota, quae feci pro salute omnium Domino, ut omne quod dedisti mihi non pereat in aeternum. Cernimus quid in sua passione Salvator pro nostra salute rat victimas quas voverat. Et dixit Dominus pisci: et evomuit Jonam in aridam. LXX: Et praecepit ceto, et ejecit Jonam super siccum. Haec quae supra legimus sub persona Jonae Dominus deprecatus est in ventre ceti, de quo et Job mystice loquitur: Maledicat ei qui maledixit diei, ille qui magnum cetum capturus est . Praecipitur ergo huic magno ceto, et abyssis et inferno, ut terris restituant Salvatorem: et qui mortuus fuerat, ut liberaret eos qui mortis vinculis tenebantur, secum plurimos
Abbreviated transcription (Latin):
state. & postea etiam ad inferna pe-¬
netrarit: ad quȩ loca quasi in extre¬
mo limo peccatoꝵ anime traheban¬
tur dicente salmo grapho: In trabt̃
mninferiora t̾rȩ partes uulpiũ er̃. Isti
sunt uectes t̾rȩ. &e quasi quedã sere
extremi carceris ac supplicioꝵ: no¬
lentes ab inferis animas exire cap¬
tiuas. Unde significant̃ lxx. kair
serant. Sed dñs nr de quo sub ꝑso¬
na cẏri in ysaia legimus fores ene¬
as conterã. & uectes ferreos confrin-¬
gam. ad montiũ extrema descen-¬
dit: & ȩt̃nis conclusus ẽ uectib ut
om̃s qui clausi fuerant liberaret. Et
subleuabis de corruptione uitã me¬
am: dñe ds̃ m̃s .Lxx. Et ascendit
de corruptione uita mea: dnẽ ds̃
m̃s. ꝓpͥe dix̃ subleuab ł ascendet de cor-¬
ruptione uita mea: qr ad corruptionem
& ad inferna descenderat. Hoc est
qd̃ apłi int̾p̃tant᷑ in quinto decimo

Expanded text:
state, et postea etiam ad inferna pestate, et postea etiam ad inferna penetrarit: ad quae loca quasi in extremo limo peccatorum, animae trahebantur, dicente Psalmographo: Intrabunt in inferiora terrae, partes vulpium erunt . Isti sunt vectes terrae, et quasi quaedam serae extremi carceris ac suppliciorum, nolentes ab inferis animas exire captivas. Unde significanter LXX κάτοχserant. Sed Dominus noster, de quo sub persona Cyri in Isaia legimus: Fores aeneas conteram, et vectes ferreos confringam , ad montium extrema descendit, et aeternis conclusus est vectibus, ut omnes qui clausi fuerant, liberaret. Et sublevabis de corruptione vitam meam, Domine Deus meus. LXX: Et ascendat de corruptione vita mea, Domine Deus meus. Proprie dixit, sublevabis: vel ascendat de corruptione vita mea, quia ad corruptionem, et ad inferna descenderat. Hoc est, quod Apostoli interpretantur in quinto decimo
Abbreviated transcription (Latin):
dni abyssus multa: & abyssũs abys-¬
sum inuocat in uoce cataractarũ
tuarũ. Pelagus oꝑuit caput meum.
Ad extrema montiũ descendi: trȩ ue-¬
ctes concluser̃ me in ęt̾nũ .Lxx. In¬
trauit caput meũ in scissuras mon-¬
tiũ or descendi in t̾rã cuiꝰ uectes re¬
tinacula sempit̾na. Qđ ione caput
pelagus oꝑuit. & ad montiũ extre¬
ma descenderit. & uenerit usq ad
ꝓfunda t̾rarũ. quib quasi uectib
& columpnis dei uoluntate t̾rȩ glo¬
b sustentat᷑ nulli dubium ẽ. De
qua & alibi dr̃. Ego confirmaui co¬
lumnas eiꝰ. De dño aũt saluatore
iuxta utrãq editionẽ uidet᷑ mͥ sic
posse intelligi: qđ principale caput
eiꝰ. idest amma quã cũ corpore ꝓ sa-¬
lute nr̃a dignant̃ assumpsit. descen¬
derit in scissuras montiũ qui flu-¬
ctib oꝑiebant᷑: qui se a cęli subtra¬
uerant libetate quos abyssus ãbie¬
bat. qui se adei discederant maie¬

Expanded text:
Domini abyssus multa . Et: Abyssus abysDomini abyssus multa . Et: Abyssus abyssum invocat, in voce cataractarum tuarum . Pelagus operuit caput meum, ad extrema montium descendi, terrae vectes concluserunt me in aeternum. LXX: Intravit caput meum ad scissuras montium: descendi in terram, cujus vectes sunt retinacula sempiterna. Quod Jonae caput pelagus operuerit, et ad montium extrema descenderit, et venerit usque ad profunda terrarum, quibus quasi vectibus et columnis Dei voluntate globus terrae sustentatur, nulli dubium est, de qua et alibi dicitur: Ego confirmavi columnas ejus . De Domino autem Salvatore juxta utramque editionem videtur mihi sic posse intelligi, quod principale et caput ejus, id est, anima quam cum corpore pro salute nostra dignanter assumpsit, descenderint in scissuras montium, qui fluctibus operiebantur, qui se a coeli subtraxerant libertate, quos abyssus ambiebat, qui se a Dei sciderant 411 maje
Abbreviated transcription (Latin):
Circũ deder̃ me aquȩ usq ad animã
meã. abyssus uallauit me. Nouissi¬
maz aquȩ iste quȩ uicina sunt abys-¬
sis quȩ int̾ris uoluunt᷑ & defluunt.
corpꝰ s animã nituntur occidere.
Amice quippe sunt corpoꝵ: &e eiꝰ uo-¬
luntatib confouent᷑. Un de scđm
illud qđ supra diximus loquit᷑ dñs
loco : torrentẽ transiit anma nr̃a.
etne urgeat suꝑ me puteus ossuum.
neq me concludat infernꝰ. ñ mͥ de¬
neget exitum quoͥ sponte descendi.
sponte conscendã. Qui uoluntariꝰ ue
in altũ: captiuã dux̃ captiuitatẽ. Cos
enĩ qui ance captiui fuerant morte:
iste cepit ad uitã. Abyssũ arĩt ꝑni-¬
ciosas quasdam & pessimas fortitu-¬
dines acciꝑe debemus: uel cormentis
suppliciisq deditas potestates. ad
quas &e in euangłio demones rogans
ne ire cogant᷑. Unde ce tenebre erant
suꝑ abẏssum. Int̾dũ abyssus acci¬
pit᷑ ce ꝓ sacramentis: ac ꝓfundissi-¬
mis sensibus & iudiciis dei. Iudicia

Expanded text:
ircumfusa est mihi aqua usque ad animam meam: abyssus vallavit me novissima. Aquae istae, quae vicinae sunt abyssis, quae in terris volvuntur, et defluunt, corpus, sed animam nituntur occidere, amicae quippe sunt corporum, et ejus voluptatibus confoventur. Unde secundum illud quod supra diximus, loquitur Dominus loco: Torrentem pertransiit anima nostra . Et: Ne urgeat super me puteus os suum, neque concludat infernus ; non mihi deneget exitum, qui sponte descendi, sponte conscendam, qui voluntarius cain altum captivam duxit captivitatem : eos enim qui ante captivi fuerant in morte, iste cepit ad vitam. Abyssos autem perniciosas quasdam et pessimas fortitudines accipere debemus, vel tormentis suppliciisque deditas potestates, ad quas et in Evangelio daemones rogant ne ire cogantur . Unde et tenebrae erant super abyssum . Interdum abyssus accipitur et pro sacramentis ac profundissimis sensibus, et judiciis Dei: Judicia
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe dilexi decorẽ domꝰ tuȩ: & loctĩ
lectionẽ in qua scriptũ ẽ. Pat̃ głifi¬
ca me aput te:ea gła quã habui
priusꝗͣ. mundus fieret. Et respon¬
dic de celo pat̾. Et glorificaui & glo¬
rificabo. Uel qͣu quia legit᷑ pater
in me & ego in patre. Sic̃ tẽplũ pa¬
tris filiꝰ ẽ: ita tẽplũ filii pat̾. Ipse
enim dic̃. Ego de patre exiui ce ue
erat uerbum : Aut unꝰ idemq sal¬
uator quasi homo postulat. quasi
ds̃ pollicet᷑r᷑ ce de sua quam seꝑ habu¬
it possessione securꝰ ẽ. Ex ione uͦ ꝑ
sona. uel optantis uel confidentis
affectu. liquido intelligi potest. qd̃
desidauerit in ꝓfundo maris positꝰ

Expanded text:
orem domus tuae, et locum lectionem in qua scriptum est: Pater, glorifica me apud te ea gloria, quam habui priusquam mundus fieret . Et respondit de coelo Pater: Et glorificavi, et glorificabo . Vel certe quia legitur: Pater in me, et ego in Patre , sicut templum Patris Filius est, ita templum Filii Pater. Ipse enim dicit: Ego de Patre exivi, et veni erat Verbum . Aut unus idemque Salvator quasi homo postulat: quasi Deus pollicetur; et de sua quam semper habuit, possessione securus est. Ex Jonae vero persona, vel optantis, vel confidentis affectu liquido intelligi potest, quod desideraverit in profundo maris positus
Abbreviated transcription (Latin):
sem in forma cua ñ rapinã arbitra¬
tus sũ equalẽ me ẽẽ ł: uolens ad
te euehere humanũ genꝰ. ut ubi ego
sum & tu. ibi sint & om̃s qui in me
oe in te credider̃. Dico. Ueruntam̃
uideã tẽplũ scm̃ tuum: Hoc qđ in
greco dr. arsa. & habet uulgata
editio putas in tp̃tari Potest igit᷑ ut
sit quasi ꝓpositionis &e assumptionis
confirmationisq syllogismi extre¬
ma conclusio:ñ exĩbeͤntis in incerco.
s ex fidutia cõꝓbantis ꝓ quo nos in¬
terp̃tati sumus. ueruntam̃ rursus

Expanded text:
sem in forma tua, non sum rapinam arbitrasem in forma tua, non sum rapinam arbitratus aequalem me esse tui , volens ad te evehere humanum genus: ut ubi ego sum et tu, ibi sint et omnes, qui in me et te crediderunt , dico: Verumtamen videam templum sanctum tuum? Hoc quod in Graeco dicitur ἆρα, et habet vulgata editio, putas, interpretari potest, igitur, ut sit quasi propositionis et assumptionis, confirmationisque ac syllogismi extrema conclusio, non ex ambigentis incerto, sed ex fiducia comprobantis: pro quo nos interpretati sumus: Verumtamen rursum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutiones & uniuersa quȩ acci-¬
dunt. absq dei ñ ingruunt uolun¬
tate: idcirco dei gurgites dicunt᷑ &
fluctꝰ. qui ñ opp̃sser̃ iħm: s transier̃
ꝑ eum minantes tantũ naufragiũ:
ñ inferentes. Uniuerse gͦ ꝑsecutio¬
nes & turbines quib uexabat᷑ ge¬
nus humanũ. & cuncte nauicule
frangebant᷑. suꝑ meũ de tonare
caput. Ego sustinui tempestates.
fregi turbines seuientes: ut ceteri
securiꝰ nauigarent. Et ego dixi.
Abiectus sũ a conspectu ocłoꝵ tuoꝵ.
Lxx. Et ego dixi. abiectus sũ ex ocłis
tuis. Antequã clamarẽ de tribula-¬
tione mea & exaudires me. qui for¬
mã serui acceꝑam fragilitatẽ qͦꝙ
illiꝰ imitatꝰ dixi. Abiectus sũ a con¬
spectu ocłoꝵ tuoꝵ. Quando eram
abiectus sũ. Post quã ueni in ꝓfun-¬
dũ maris &e hominis carne cireũ¬
dacꝰ sũ. humanos umitor affectus:¬
&e dico. Abiectus sũ a conspectu ocu¬
lor tuor. Hoc quasi homo locutꝰ
sũ. Cetera qͣuasi ds̃. Et qui cũ es¬

Expanded text:
secutiones, et universa quae accidunt, absque Dei non ingruunt voluntate: idcirco Dei gurgites dicuntur et fluctus, qui non oppresserunt Jesum, sed transierunt per eum, minantes tantum naufragium, non inferentes. Universae ergo persecutiones, et turbines, quibus genus vexabatur humanum, et cunctae naviculae frangebantur, super meum detonuere caput. Ego sustinui tempestates, et fregi turbines saevientes, ut caeteri securius navigarent. 409 Et ego dixi, abjectus sum a conspectu oculorum tuorum. LXX: Ego dixi, abjectus sum ab oculis tuis. Antequam clamarem de tribulatione mea, et exaudires me, quimam servi acceperam, fragilitatem quoque illius imitatus, dixi: Abjectus sum a conspectu oculorum tuorum. Quando eram abjectus sum. Postquam autem veni in profundum maris, et hominis carne circumdatus sum, humanos imitor affectus, dico: Abjectus sum a conspectu oculorum tuorum. Hoc quasi homo locutus sum: caeterum quasi Deus, et his, qui cum es
Abbreviated transcription (Latin):
saluatorẽ tͣnsier᷑. tẽptatio ÷ uita hoĩum
suꝑ t̾rã. siue ut in hebreo habet᷑
milicia: qua hic militamus ut ali¬
bi coronem᷑. Nullusq hominũ ẽ
qui cunctas sustinere queat tẽpta¬
tiones. absq eo qui temptatꝰ ẽ in
om̃ib iuxta nram similitudinem:
absq peccato. Unde &e ad corinthi-¬
os dr̃. Temptatio uos ñ app̃hendat.
nͥ humana. fidelis aũt ds̃ qui ñ di-¬
mittet uos temptari supra id qđ po

Expanded text:
Salvatorem transierint. Tentatio est vita hominum super terram , sive ut in Hebraico habetur, militia, quia hic militamus, ut alibi coronemur. Nullusque est hominum, qui cunctas sustinere queat tentationes, absque eo qui tentatus est in omnibus, juxta nostram similitudinem, sine peccato. Unde et ad Corinthios dicitur: Tentatio vos non apprehendat, nisi humana. Fidelis autem Deus qui non dimittet
Abbreviated transcription (Latin):
S in aũt infideles erunt. legant qͥnde¬
cim libros nasonis aiet a uoẽ hoce¬
cõñ. ce omnẽ grecã latinãq historiã.
ibiq cernent uel dapnẽ. in laurũ. uł
phecontis sorores in plures arbores fu¬
isse conuersas: qͦmͦ iuppit̾ eoꝵ subli¬
missimus ds̃ sit mutatꝰ in cignũ: in
auro fluxerit: in tauro rapuerit: &
cet̾a in quib ipsa curpitudo fabula¬
rũ diuinitatis denegat scĩtatẽ: illis
credunt. &e dicunt deo cuncta pos¬
sibilia: ce cũ turpib credant. poten-¬
tiaq dĩ uniuersa defendant: can-¬
dẽ uirtutrẽ ñ tribuunt & honestis.
Q d aũt scriptũ ẽ & orauit ionaᷤ ad
dnm̃ dm̃ suũ de utero piscis. & dix.
intelligimꝰ eũ postꝗͣ inutero cȩti se¬
sospitẽ eẽ senserit. ñ deꝑasse de dnĩ
miscđia : &e totũ ad obsecrationẽ ẽẽ
conuersum. Dñs enĩ qui dixerat
de iusto. cum ipso sum in tribula¬
tione. & cũ inuocauerit me dicã

Expanded text:
Sin autem infideles erunt, legant quindeSin autem infideles erunt, legant quindecim libros Nasonis Metamorphoseos, et omnem Graecam, Latinamque historiam, ibique cernent vel Daphnen in laurum, vel Phaetontis sorores in populos arbores fuisse conversas: quomodo Jupiter eorum sublimissimus deus, sit mutatus in cygnum, in auro fluxerit, in tauro rapuerit, et caetera, in quibus ipsa turpitudo fabularum, divinitatis denegat sanctitatem. Illis credunt, et dicunt Deo cuncta possibilia: et cum turpibus credant, potentiaque Dei universa defendant, eamdem virtutem non tribuunt et honestis. Quod autem scriptum est: Et oravit Jonas ad Dominum Deum suum de utero piscis, et dixit, intelligimus eum postquam in utero ceti sospitem esse se senserit, non desperasse de Domini misericordia, et totum ad obsecrationem esse conversum. Deus enim qui dixerat de justo: Cum ipso sum in tribulatione . Et: Cum invocaverit me, dicam:
Abbreviated transcription (Latin):
partẽ in itinere consũpserit. Certe
mͥ hec uidet᷑ int̾pretatio. Siquis
aũt ista ñ recipit. & meliori sensu
potest loci huiꝰ exponere sacram̃tũ:
ad dñm. & ex eo qđ trib dieb ce tri¬
b noctib in utero cȩti fuit. passio¬
nẽ indicat saluatoris: debet & oro
illiꝰ tẏpus ẽẽ orationis dominice.
N ec ignoro quosdam fore qͥb̾ incredi¬
bile uideat᷑ trib diebus & cribus
noctibꝰ in utero cęti in quo naufra¬
gia digseubant᷑ hominẽ potuisse
seruari. qui utiq aut fideles ert̃
aut infideles. Si fideles: multa cre
missi in camino estuantis incendii.
in tantũ illesi fuer̃. ut ne uestimen¬
ta quidẽ eoꝵ odor ignis attigerit.
Qͥ Mͦ recesserit mare. & ad instar mu¬
roꝵ hinc inde rigidum steterit. ut
p̃beret uiam popło transeunti. Qͦmͦ
humana ratione aucta famȩ leonũ
rabies p̃dã suã timens aspexerit.
nec tetigerit: &r multa huiꝰ cemodi.

Expanded text:
partem 406 itinere consumpserit. Certe partem 406 itinere consumpserit. Certe mihi haec videtur interpretatio. Si quis autem istam non receperit, et meliori sensu potest loci hujus exponere sacramentum,ad Dominum, et ex eo quod tribus diebus ac noctibus in utero ceti fuit, passionem indicat Salvatoris, debet et oratio illius typus esse orationis Dominicae. Nec ignoro, quosdam fore, quibus incredibile videatur, tribus diebus ac noctibus in utero ceti, in quo naufragia dirigebantur, hominem potuisse servari, qui utique aut fideles erunt, aut infideles: si fideles, multo majomissi in caminum aestuantis incendii, intantum illaesi fuerint, ut ne vestimenta quidem eorum odor ignis attigerit : Quomodo recesserit mare, et ad instar murorum hinc inde rigidum steterit, ut praeberet viam populo transeunti : Quomodo humana ratione, aucta fame, leonum rabies praedam suam timens aspexerit, nec tetigerit: et multa hujuscemodi.
Abbreviated transcription (Latin):
exponit: & suꝑfluum ẽ uł id ipsũ
uł aliud dicere. quã exposuit ipse
qui passus ẽ. Hoc solũ querimn: qͣm
tres dies &e tres noctes fecerit incor¬
sole fugiente ab bora sexta usq ad
horam nonã nox successit diei. in
duas dies & noctes diuidunt: &
apponentes sabbatũ. tres dies &
tres noctes estimant subputandas.
mortuus ẽ unã diẽ subputemꝰ. &
noctẽ. & sabbati alterã. Terciã uͦ no¬
ctẽ quȩ diei dominice mancipat᷑.
referamꝰ ad exordium diei alteriꝰ.
Nam ce in genesi noͣx ñ p̃cedentis diei
ẽ. s sequentis: id est principiũ futi᷑.
ñ finis p̃t̾iti. Hoc ut intelligi pos¬
sit: dicã simpliciꝰ. finge aliquẽ ho-¬
ra nona egressũ eẽ de mansione:
&e alteriꝰ dei hora tcia ad mansio¬
nẽ alterã ꝑuenisse. Si dixero eum¬
bidui fecisse it̃. ñ statim rep̃hendar
m̃datii: quia ille qui ambulauit
ñ om̃s horas utriꝰq dici. s quandã

Expanded text:
 id ipsum,  id ipsum, vel aliud dicere, quam exposuit ipse, qui passus est. Hoc solum quaerimus, quomodo tres dies, et tres noctes fuerit  Al. fecerit in corsole fugiente ab hora sexta usque ad horam nonam, nox successit diei, in duos dies et noctes dividunt, et apponentes sabbatum, tres dies et tres noctes aestimant supputandas: mortuus est, unam diem supputemus et noctem, et sabbati alteram: tertiam vero noctem, quae diei Dominicae mancipatur, referamus ad exordium diei alterius: nam et in Genesi nox non praecedentis diei est , sed sequentis, id est, principium futuri, non finis praeteriti. Hoc ut intelligi possit, dicam simplicius. Finge aliquem hora nona egressum esse de mansione, et alterius diei hora tertia ad mansionem alteram pervenisse: si dixero bidui eum fecisse iter, non statim reprehendar mendacii, quia ille qui ambulavit, non omnes horas utriusque diei, sed quamdam
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ut ꝓpħam suscipiat: quȩ auidis
faucib p̃dam putans. quantũ in de¬
uoratione letata ẽ: tantũ luxit in
uomitu. Tuncq completũ ẽ illud
qd̃ legimꝰ in oseȩ. Ero mors tua o
mors: ero morsus tuus inferne. In
hebraico aũt piscẽ grandẽ legimus.
ꝓ quo lxx int̾pretes & dñs in euͣgło
cetũ uocant: rem ipsã breuiꝰ expli¬
cantes. In hebraico aũt dr̃. dag̃qa
haud dubium quin cetũ significet.
Et animaduertendũ qđ ubi putabat᷑
interitꝰ. ibi custodia sit. Porro qđ
ait p̾parauit. uł ab inicio cũ c̃dec.
de quo & in psalmo scribit᷑ dracho
iste quẽ formasti ad illudendũ ei.
uł certe iurta nauem dicit uenire
ut p̃cipitẽ ionam in suos reciꝑet
suiꝰ ÷ &e ꝓ morte p̃beret habitaculũ:
ꝓpitiũ in morte sentiret. Et erat io¬
nas in uentre cͥȩti trib dieb &e tri¬
b noctibus .Lxx. Et erat ionas in
uentre cȩti: trib diebꝰ &e tribꝰ nocti¬
bus. Huiꝰ loci misterium m eugło¬

Expanded text:
nus, ut prophetam suscipiat. Quae avidis faucibus praedam putans, quantum in devoratione laetata est, tantum luxit in vomitu. Tuncque completum est illud quod legitur in Osee: Ero mors tua, o mors: ero morsus tuus, inferne . In Hebraico autem piscem grandem legimus, pro quo LXX interpretes, et Dominus in Evangelio cetum vocant, rem ipsam brevius explicantes. In Hebraico enim dicitur DAG haud dubium quin cetum significet. Et animadvertendum, quod ubi putabatur interitus, ibi custodia sit. Porro quod ait, praeparavit, vel ab initio cum conderet, de quo et in psalmo scribitur: Draco iste quem formasti ad illudendum ei : vel certe juxta navem fecit venire, ut praecipitem Jonam in suos reciperet sinus, et pro morte praeberet habitaculum:  propitium in morte sentiret. Et erat Jonas in ventre piscis tribus diebus et tribus noctibus. LXX: Et erat Jonas in ventre ceti tribus diebus et tribus noctibus. Hujus loci mysterium in E
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Tu abiecisti & despexisti: distu¬
listi xp̃m tuũ. Subuertisti testam̃¬
tũ serui tui: contaminasti in terra
scũariũ eiꝰ. Destruxisti om̃s mace¬
rias eł. & aelq. ad comparacionẽ &
lestis beatitudinis. & eiꝰ loci de quo
scriptũ ẽ In pace sc̃a locus eiꝰ Omĩs
terrena habitatio plena ẽ fluctib
plena tepestatib. Porro cor maris
significat᷑ infernꝰ: ꝓ quo in eiłgłio
legimꝰ in corde t̾rȩ. Quomͦ aũt cor
animalis in medio ẽ: ita & infernꝰ
is temptationib eẽ se memorat: &
tñ cũ int̾ amaras aquas fuerit.
& temptat᷑ sit iuxta omĩa absq
peccato: ñ sensit amaras aquas. s
flumine circumdatꝰ ẽ. De quo &
in alio loco legimus. Fuminis ĩpe¬
tus letificat ciuitatẽ dei. Aliis bi¬
bentib salsos fluctus. ego in me¬
diis temptationib dulcissima flu¬
enta sorbebã. Nec ĩpiũ tͥ eẽ uidea¬
tur si nc̃ dñs dicat. ꝓiecisti me
in ꝓfundũ. qui loquit᷑ in psalmo

Expanded text:
 abjecisti et despexisti, distulisti Christum tuum: subvertisti testamentum servi tui, contaminasti in terra sanctuarium ejus, destruxisti omnes macerias ejus , et reliqua. Ad comparationem enim coelestis beatitudinis, et ejus loci, de quo scriptum est: In pace sancta locus ejus , omnis terrena habitatio plena est fluctibus, 408 plena tempestatibus. Porro per cor maris significatur infernus, pro quo in Evangelio legimus: In corde terrae . Quomodo autem cor animalis in medio est, ita et infernus is tentationibus esse se memorat. Et tamen cum inter amaras aquas fuerit, et tentatus sit juxta omnia absque peccato, non sensit amaras aquas: sed flumine circumdatus est, de quo et in alio loco legimus: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei : aliis bibentibus salsos fluctus, ego in mediis tentationibus dulcissima fluenta sorbebam. Nec impium tibi esse videatur, si nunc Dominus dicat: Projecisti me in profundum , qui loquitur in psalmo:
Abbreviated transcription (Latin):
mortuos liber. Piecisti me in ꝓfun¬
dum & incor maris: & flum̃ me
circũdedic.Lxx. Piecisti me in ꝓfun¬
dum cordis maris: & flumina me
circũ deder̃. Quantũ ad ꝑsonã io-¬
ne ñ ẽ difficilis interp̃tado. qđ oȩ¬
ti clausus aluo in ꝓfundissimo &
in medio maris fuerit: fluminibq
uallatꝰ sit. Quantũ ad dnm̃ salua¬
torẽ: sexagesimi octaui psalmi su-¬
mamꝰ exemplũ in quo loquit᷑: infixꝰ
sũ in limo ꝓfundi & ñ ẽ suba. Ueni¬

Expanded text:
mortuos liber. Et projecisti me in profunmortuos liber. Et projecisti me in profundum in corde maris, et flumen circumdedit me. LXX: Projecisti me in profundum cordis maris, et flumina me circumdederunt. Quantum ad personam Jonae non est difficilis interpretatio: quod ceti clausus alvo in profundissimo et in medio maris fuerit, fluminibusque vallatus sit. Quantum ad Dominum Salvatorem sexagesimi octavi psalmi sumamus exemplum in quo loquitur: Infixus sum in limo profundi, et non est substan
Abbreviated transcription (Latin):
meã.Lxx. similit̾ hoc tantũ modo
cõmutato: deuentre inferi clamo
maui. Nec de futuro p̃cat᷑. sed de
p̃terico grãs agit⁊ indicans nobis
qđ ex eo tempore quo p̃cipitat᷑ in
mare uidisset cȩtũ & tantã corporĩ
molẽ. & inmanẽ rictum aꝑto se
ore sorbere. dnĩ recordat᷑ sit: & cla¬
mauerit. uł aquis cedentib & cla¬
more inuemente locũ. uel toto cor
ter: &e clamauerit ei qui solus nouit
corda hominũ. & loquit᷑ ad moysen
quid clamas ad me: cũ utiq ante
hanc uocem clamasse moy sen scrip¬
tura cominemoret. Hoc ẽ illud qd̾¬
&e in primo graduum psalmo le¬
gimus. Ad dñm cũ tribularer cla-¬
maui: ce exaudiuit me. Uentrẽ aũ
inferi aluum cȩti intelligamꝰ: quȩ
tantȩ fuit magnitudinis. ut instar
inferni obtineret. Sed meliꝰ ad ꝑso¬
nã xp̃i referri pocest: qui sub noĩe
dauid cantat in psalmo. Non dere-¬
linques animã meã in inferno. nec
dabis scm̃ tuum uidere corruptio¬
nẽ: Qui fuit in inferno uiuens. int̾

Expanded text:
a similiter, hoc tantummodo commutato: de ventre inferi clamormavi: nec de futuro precatur, sed de praeterito gratias agit: indicans nobis quod ex eo tempore quo praecipitatus in mare vidisset cetum, et tantam corporis molem, et immanes rictus aperto se ore sorbere, Domini recordatus sit, et clamaverit, vel aquis cedentibus, et clamore inveniente locum, vel toto cordter . Et clamaverit ei qui solus novit corda hominum, et loquitur ad Moysen: Quid clamas ad me ? Cum utique nihil ante hanc vocem clamasse Moysen Scriptura commemoret. Hoc est illud quod in primo graduum psalmo legimus: Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me . Ventrem autem inferi, alvum ceti intelligamus, quae tantae fuit magnitudinis, ut instar obtineret inferni. Sed melius ad personam Christi referri potest, qui sub nomine David cantat in psalmo: Non derelinques animam meam in inferno: nec dabis sanctum tuum videre corruptionem . Qui fuit in inferno vivens, inter
Abbreviated transcription (Latin):
osee & amos. & isayas. & iohel qui
eodem tẽpore ꝓpħabant. popłm in
iudea nequeunt em̃dare. ex quo os-¬
tendit᷑. sedari ñ posse naufragiũ nͥ
morte fugitiui. Et p̃parauit dñs
piscem grandẽ ut deglutiret ionã.
.Lxx. Ꝙ p̃cepit dñs ceto magno: & de¬

Expanded text:
Osee, Amos, Isaias, Joel, qui Osee, Amos, Isaias, Joel, qui eodem tempore prophetabant, populum in Judaea nequeunt emendare. Ex quo ostenditur sedari non posse naufragium, nisi morte fugitivi. Et praeparavit Dominus piscem grandem: ut deglutiret Jonam. LXX: Et praecepit D
Abbreviated transcription (Latin):
similit̃. Naute dnĩ passionẽ tim̃tes
clamauer̃ ad deos suos. Post passio¬
nẽ eiꝰ. dñm timent id est uenerant᷑
& colunt : & ñ timent simplicit̃ ut
inprincipio legimus: sed cimore
magno. Iuxta illud qđ dr̃. ex tota
anima. & ex toto corde ce ex tota
mence tua. Et immolauer̃ hostias
quas certe iuxta litterã in mediis flu-¬
ct̾ib ñ habebant: sed quia sacrificiũ
deo sp̃c contribulat᷑ͦ ẽ. Et in allo lo¬
co dr̃ Immola deo sacrificium lau-¬
dis. & redde altissimo uota tua. Et
rursũ. Reddemꝰ uitulos labioꝵ no¬
stroꝵ. Id circo in mari immolant ho¬
stias. & alia sponte ꝓmittunt: uo¬
ta facientes se nũquã ab eo quem
colere ceꝑant recessuros. Timuert̃
enĩ timore magno: quia extranqͥlli-¬
tate maris & tẽpestatis fuga: uera
ꝓpħȩ uerba cernebant. Ionas in ma¬
ri fugituus. naufragus. mortuus.
saluat nauiculã fluctuantẽ Sal-¬
uat & ethnicos in diuersas priꝰ sen-¬
tentias mundi errore iactatos: &

Expanded text:
similiter. Ante Domini passionem timentes clamaverunt ad deos suos: post passionem ejus Dominum timent, id est, venerantur et colunt, et non timent simpliciter, ut in principio legimus, sed timore magno, juxta illud quod dicitur: Ex tota anima, et ex toto corde, et ex tota mente tua . Et immolaverunt hostias, quas certe juxta litteram in mediis fluctibus non habebant: sed quia sacrificium Deo spiritus contribulatus est . Et in alio loco dicitur: Immola Deo sacrificium laudis, et redde Altissimo vota tua . Et rursum: Reddemus tibi vitulos labiorum nostrorum: idcirco in mari immolant hostias, et alias sponte promittunt vota facientes: se numquam ab eo quem colere coeperant, recessuros. Timuerunt enim timore magno: quia ex tranquillitate maris et tempestatis fuga, vera prophetae verba cernebant. Jonas in mari fugitivus, naufragus, mortuus, salvat naviculam fluctuantem: salvat ethnicos in diversas prius sententias mundi errore jactatos. Et
Abbreviated transcription (Latin):
cationẽ priorẽ quã ego locutꝰ sum
quare ñ fecisti qđ tibi fuerat ĩꝑa¬
tũ. s sufficit ei naufragii & deuo¬
rationis sola correptio: ut qͥ imꝑan¬
tẽ ñ senserat dm̃. intelligeret libe¬
rantẽ. Alioquin fuꝑfluum ẽ delin¬
quenti seruo post plagas uelle im¬
putare qđ fecit: cum huiꝰcemodi
correptio ñ tã emendatio sit quã ex¬
ꝓbracio. Dñs aũt nr̃ post resurrecti¬
oñe scło mitat᷑ ad ninuẽ: ut qͥ priꝰ
qͥdam fugerat dicens. pat̾ si possibile
ẽ transeat a me calix iste. & nolue¬
rat dare panẽ filioꝵ canib ÷ nẽ qr
illi dixerant. crucifige crucifige ta¬
lẽ. nos ñ habemus rege nͥ cesarẽ spon¬
te ꝑgat ad niniuẽ: oe hoc p̃dicet pꝰ¬

Expanded text:
am ego locutus sum quare non fecisti quod tibi fuerat imperatum, sed sufficit ei naufragii et 415 devorationis sola correptio, ut qui imperantem non senserat Dominum, intelligeret liberantem. Alioquin superfluum est delinquenti servo post plagas velle imputare quod fecit, cum hujuscemodi correptio non tam emendatio sit, quam exprobratio. Dominus autem noster post resurrectionem secundo mittitur ad Niniven, ut qui prius quodammodo fugerat, dicens: Pater, si possibile est, transeat a me calix iste , et noluerat dare panem filiorum canibus ; nunc quia illi dixerant, Crucifige, crucifige talem: Nos non habemus regem nisi Caesarem , sponte pergit ad Niniven, ut hoc praedicet p
Abbreviated transcription (Latin):
celi ego timeo. qui fecit mare ce ari¬
ego sum. qđ scissura decẽ tribrum
aduab popło nom̃ ĩ posuit : s hebre¬
&e abraham qui dicere pocerat. ad¬
uena sũ ego &e ꝑegrinus sic̃ om̃s
patres mei. De quo in alio psalmo
scribit᷑. Transier̃ de gente in gencẽ:
&. de regno ad popłm alterũ. Et
moy ses. Transeam inquit &e uide¬
bo uisionẽ hanc magnã. Et dñm
dm̃ cęli ego timeo. ñ deos quos inuo¬
catis. & qui saluare ñ possunt: sed
dm̃ celi qui mare fec̃ & aridã. Ma-¬
re in quo fugio: aridam de qua fu¬
gio. Et elegant ad distinctionẽ ma¬
ris ñ t̾ra sed arida nuncupat᷑. ꝙ
in breui uniuersitatis ostendicur¬
maris. Querit᷑ aũt qͦmͦ uere dicere
eiꝰ p̃cepta ñ faciat: nisi forte res¬
pondeamꝰ qđ &e peccatores time¬
ant dm̃. seruoꝵq sit ñ diligere s
timere: quã quã in hoc loco timor
ꝓ cultu possit incelligi: iuxta sen¬
sum eoꝵ qui audiebant &e adhuc

Expanded text:
coeli ego timeo, qui fecit mare et aricoeli ego timeo, qui fecit mare et aridecem tribuum a duabus populo nomen imposuit; sed, Hebraeet Abraham, qui dicere poterat: Advena sum ego et peregrinus, sicut omnes patres mei : de quo in alio psalmo scribitur: Transierunt de gente in gentem, et de regno ad populum alterum . Moyses, Transeam, inquit, et videbo visionem hanc magnam . Et Dominum Deum coeli ego timeo: non deos quos invocatis, et qui salvare 400 non possunt, sed Deum coeli, qui mare fecit et aridam. Mare, in quo fugio; aridam, de qua fugio. Et eleganter ad distinctionem maris, non terra, sed arida nuncupatur. Et in brevi universitatis factor ostenditurmaris. Quaeritur autem, quomodo vere dicere ejus praecepta non faciat. Nisi forte respondeamus, quod et peccatores timeant Deum, servorumque sit non diligere, sed timere; quamquam in hoc loco timor pro cultu possit intelligi, juxta sensum eorum qui audiebant, et adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
tate acciꝑe secłm illud sufficit diei¬
malicia sua & in amos ꝓpħa. Siẽ
malicia in ciuitate quã dñs ñ fe¬
cerit. Et in isaya. Ego dñs qui fa¬
cio pacẽ: & creo mala. In alio loco
malicia contraria uirtuti intelli¬
git᷑. tuxta qđ in hoc eodẽ ꝓpħa
supra legimꝰ. Ascendit clamor mali¬
cie eiꝰ ad me. Indica nobis: cuiꝰ cau¬
sa malũ istud sit nobis qđ ẽ opus
pło es tu .lxx. Et dixer̃ ad eũ. Ad¬
cauerat. cogunt uoce ꝓpria con-¬
ficeri cur tanta cepestas sicuł qͣre
contra eos dei ira deseuiat. Indica
ra: de quo popło ꝓficiscaris: quo
abire festines. Et notanda breuicas
quã admirari in uirgilio solebamꝰ.
Iuuenis. quȩ causa sub egit. ignotas
temptare uias. quo tenditis inquit:
Q uȩͥ genꝰ unde domo pacẽ ne huc
fertis an arma: Int̾rogat᷑ ꝑsona. re¬
gio. iter. ciuitas: ut his cognoscatur.
ce causa discriminis. Et dixit ad
eos. Hebreus ego sum &e dnm dm̃

Expanded text:
tate acciperetate acciperemalitia sua ; et in Amos propheta: Si est malitia in civitate quam Dominus non fecerit : et in Isaia: Ego Dominus qui facio pacem et creo mala . In alio vero loco malitia contraria virtuti intelligitur, juxta quod in hoc eodem propheta supra legimus: Ascendit clamor malierunt ad eum: Indica nobis, cujus causa malum istud sit nobis, quod opus pulo es tu? LXX: Et dixerunt ad eum: Ancaverat, cogunt voce propria confiteri, cur tanta tempestas sit, vel quare contra eos Dei ira desaeviat: Indica, ra, de quo populo proficiscaris, quo abire festines. Et notanda brevitas, quam admirari in Virgilio solebamus: Juvenes, quae causa subegit Ignotas tentare vias, quo tenditis, inquit: Qui genus: unde domo, pacemne huc fertis, an arma? Interrogatur persona, regio, iter, civitas: ut ex his cognoscatur et causa discriminis. Et dixit ad eos: Hebraeus ego sum, et Dominum Deum
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Nouerant naturã maris. &
tanto tempore nauigantes scie¬
bant tẽpestatũ uentoꝵq raciones:
ce utiq si solitos & quos aliqͣndo
exꝑti fuerant fluctus uidissent con¬
surgere. nũꝗͣ sorte auctore naufra¬
gii quererent. & ꝑ rem incertã cer¬
tũ cuꝑent euitare discrim̃. Nec
statim debemꝰ sub hoc exemplo sor¬
tib credere. uł illud de actib apło¬
rũ huic testimonio copulare. ubi
sorte in apłaeũ mathias eligit᷑: cũ
priuilegia singłoꝵ. ñ possint legẽ
facere communẽ. Sic̃ enim in con¬
dempnatione balaam asina loqͥ¬
tur. & pharao & nabuchodono¬
sor in iudiciũ sui. somniis fut᷑a
cognoscunt. & tñ dm̃ ñ intelligt
reuelantẽ: caiphas quoq ꝓpħat
ignorans qđ expediret unũ ꝑire
ꝓ cunctis: ita &e hic fugitiuus sor¬
te dephendit᷑ ñ uirib sortium. &
maxime sortib ethiicoꝵ: sed uo¬
luntate eiꝰ qui sortes regebat incer
quem malicia hec ẽ suꝑ nos. hic
maliciam ꝓ afflictione & calami¬

Expanded text:
nam. Noverant naturam maris, et tanto tempore navigantes sciebant tempestatum ventorumque rationes, et utique si solitos, et quos aliquando experti fuerant, fluctus vidissent consurgere, numquam forte auctorem naufragii quaererent, et per rem incertam, certum cuperent evitare discrimen. Nec statim debemus sub hoc exemplo sortibus credere, vel illud de Actibus Apostolorum huic testimonio copulare, ubi sorte in Apostolatum Matthias eligitur , cum privilegia singulorum non possint legem facere communem. Sicut enim in condemnationem Balaam asina loquitur , et Pharao , et Nabuchodonosor in judicium sui , somniis futura cognoscunt, et tamen Deum non intelligunt revelantem: Caiphas quoque prophetat ignorans, quod expediret unum perire pro cunctis : ita et hic fugitivus sorte deprehenditur, non viribus sortium, 399 et maxime sortibus ethnicorum, sed voluntate ejus qui sortes regebat incertquem malitia haec est super nos, hic malitiam pro afflictione et calami