comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pimur fiunt: cũ ꝑ easdẽ miscđias. quã
grauia fuerint ꝑicula quȩ euasimꝰ ag¬
noscuntur. & quia sermone p̃ceden¬
a dñs beato iob mira oꝑa scorũ seq̃nti¬
um patefecit: ut his auditis discer&
de uirtutum suarũ culmine quam hu¬
milia sentire debuiss&: nc̃ ei cũ quo ho¬
ste bellũ gerat ostendit᷑: & uires frau¬
desq illiꝰ subtiliꝰ indicant᷑: ut qr ad col
loquiũ auctoris sui ꝑductus ẽ. argum̃¬
ta aduersarii aꝑte cognoscat. Uerbis
enĩ sequentib fideli famulo dñs cun¬
ctas hostis callidi machinationes insi-¬
nuat: omne quod oppͥmendo rapit: õe
quod insinuando circũ uolat: om̃e qđ
minando t̾ret: omẽ quod suadendo blan-¬
ditur: omne quod desꝑando frangit.
omẽ quod ꝓmittendo decipit. Cuncta
gͦ tergi uersationis eiꝰ certamina exori¬
cũ. Quẽ subuehemoth nomine. nisi an-¬
tiquũ hostẽ insinuat: qui int̾prȩtatꝰ
ex hȩbrȩa uoce in latina lingua animal

Expanded text:
pimur fiunt, cum per easdem misericordias quam pimur fiunt, cum per easdem misericordias quam gravia fuerint pericula quae evasimus, agnoscuntur. Dominus beato Job mira opera sanctorum sequentium patefecit, ut his auditis disceret de virtutum suarum culmine quam humilia sentire debuisset, nunc ei cum quo hoste bellum gerat ostenditur, et vires fraudesque illius subtilius indicantur, ut qctoris sui perductus est, argumenta adversarii aperte cognoscat. Verbis enim sequentibus fideli famulo Dominus cunctas hostis callidi machinationes insinuat, omne quod opprimendo rapit, omne quod insidiando circumvolat, omne quod minando terret, omne quod suadendo blanditur, omne quod desperando frangit, omne quod promittendo decipit. Cuncta go tergiversationis ejus certamina exordicum. - Quem sub Behemoth nomine, nisi antiquum hostem insinuat, qui interpretatus ex Hebraea voce in Latin
Abbreviated transcription (Latin):
b neqͥtiã antiquihostis ostendit: ut bo¬
nus famulꝰ & auditis priꝰ uirtutib dm̃i sci¬
r& qͥntũ diliger&: ⁊ cognita pꝰ calliditate
diaboli discerte quantũ timer&. Unde &
bene ꝑ propħam dr̃. Leo tugi&: quis ñti¬
Postqͣm enĩ uirtꝰ ei sui conditoris in notu¬
it. nequaqͣm illũ uires aduersarii latere de¬
buer̃: ut eo magis defensori suo se humiliꝰ
subder&. quo hostis sui nequitias subtiliꝰ
cognouiss&e: prouectorẽq suũ tanto arden¬
cius querer&: quanto terribiliorẽ hostẽ
cognoscer&. quẽ uitar&. Certũ qͥppe ẽ. qr
minꝰ diligit ereptorẽ suum: qui minꝰ intel¬
ligit ꝑiculũ. quod euasit. Et uile solatiũ
defensoris deputat: qui uirtutẽ aduersa¬
rii debilem putat. Unde bene ereptionẽ
suam dño tribuens ꝓpħa dicebat. diligã
te dñe uirtꝰ mea: aperte uidelic& dicers.
Eo te magis diligo: quo infirmitatẽ ꝓpͥã
rursum ait. Mirifica miscłias tuas: qui

Expanded text:
ibus nequitiam antiqui hostis ostendit, ut boibus nequitiam antiqui hostis ostendit, ut bonus famulus et, auditis prius virtutibus Domini, sciret quantum diligeret, et, cognita post calliditate diaboli, disceret quantum timeret.  prophetam dicitur: Leo rugiet, quis non tiPostquam enim virtus ei sui conditoris innotuit, nequaquam illum vires adversarii latere debuerunt, ut eo magis defensori suo se humilius subderet quo hostis sui nequitias subtilius agnovisset, protectoremque suum tanto ardentius quaereret, quanto terribiliorem hostem cognosceret quem vitaret. Certum quippe est quia minus diligit ereptorem suum qui minus intelligit periculum quod evasit, et vile solatium deputat defensoris qui virtutem adversarii debilem putat. Unde bene ereptionem suam Domino tribuens propheta dicebat: Diligam te, Domine, virtus mea , aperte videlicet dicens: Eo te magis diligo, quo infirmitatem 1055 prursum ait: Mirifica misericordias tuas, qui
Abbreviated transcription (Latin):
furore tuo. respiciens omne arrogante hu¬
milia. & cȩtera quȩ deus quidẽ facere s ho
uix sufficit audire: cuncta hȩc qua dñs
intentione prȩmiserit. fine subditȩ condu
quod saluare te possit dextera tua. Acsi
aꝑte dicer&. Si potes t̃ribilia hȩc facere
ipse quȩ ꝓtuli: tibi & ñ mͥ de puto bona
omnia quȩ fȩcisti. Si uͦ peccantes alios re¬
spiciendo ñ potes ꝑdere: liquet quod a re¬
atu nequiciȩ. tua te ñ uales uirtute libe¬
rare. Ecce diuina uoce adbeatũ iob dict᷑.
quod sua dextera non saluet᷑: & tam̃ non¬
uulli hominũ qui ab huiꝰ uiri uirib longe
sunt. despecto dei adiutorio sua se fora¬
tudine saluari posse confidt̃. Pro quib
quid dep̾cari aliud debemꝰ. nisi ut si iã
dona bonorũ oꝑũ ꝑcȩper̃: hoc quoq do¬
nũ accipiant. ut a quo hȩc acceꝑint discan
Quia autẽ p̃missis uerb̃ dñs potentiã sue
magnitudinis intulit: nc̃ in subsequent¬

Expanded text:
furore tuo, et respiciens omnem arrogantem hufurore tuo, et respiciens omnem arrogantem humilia, et caetera quae Deus quidem facere, sed homo vix sufficit audire, cuncta haec qua Dominus intentione praemiserit, fine subditae concluquod salvare te possit deaperte diceret: Si potes terribilia haec facere ipsa quae pertuli, tibi et non mihi deputo bona omnia quae fecisti. Si vero peccantes alios respiciendo non potes perdere, liquet quod a reatu nequitiae tua te non vales virtute liberare. Ecce divina voce ad beatum Job dicitur quod sua dextera non salvetur, et tamen nonnulli hominum, qui ab hujus viri viribus longe sunt, despecto Dei adjutorio, sua se fortitudine salvari posse confidunt. Pro quibus quid deprecari aliud debemus, nisi ut si jam dona bonorum operum perceperunt, hoc quoque donum accipiant, ut a quo haec acceperint discant? Quia autem praemissis verbis Dominus potentiam suae magnitudinis intulit, nunc in subsequent
Abbreviated transcription (Latin):
rib extollunt᷑. Isti se dũ despiciunt cȩlesti¬
b iungunt᷑. illidũ se erigunt a suꝑiorib
diuiduntur. Atq ut ita dixerĩ. illi se ele¬
uantes depͥmunt: isti depͥmentes leuant.
Et bene desuꝑbientib ꝑ psalmistã dr̃. hu¬
miliat autẽ peccatores usq ad t̾rã: quia
ea quȩ infra sunt ambientes. dũ extollen¬
do se erigunt: amisso celo quid aliud qͣm
t̾ram petunt: Quib hoc ipsũ iam nimis
cecidisse. ẽ: relictis suꝑiorib ima quesis¬
se. Recte gͦ eorũ facies infoueã de mer¬
gi ꝑhibentur: qr sequentes infima. ad in¬
ferni baratrũ tendunt. lusto enĩ iudicio
agitur. ut quos hic uoluntaria ad uerso
excȩcat: illic ab intuitu ueriluminis dg¬
na supplicii fouea abscondat. Igitur ꝙ¬
iuir sc̃s tanto diuine potentiȩ t̾rore discis¬
sus ẽ. ut ei diceret᷑. si habes brachiũ sic̃ as
& si uoce simili tonas: disꝑge suꝑbos in

Expanded text:
ribus extolluntur. Isti se, dum despiciunt, coelestiribus extolluntur. Isti se, dum despiciunt, coelestibus junguntur; illi, dum se erigunt, a superioribus dividuntur, atque, ut ita dixerim, illi se elevantes deprimunt, isti deprimentes elevant. Et bene de superbientibus per Psalmistam dicitur: Humiliat autem peccatores usque ad terram , quia ea quae infra sunt ambientes, dum extollendo se erigunt, amisso coelo quid aliud quam terram petunt? Quibus hoc ipsum jam in imis cecidisse est relictis superioribus ima quaesisse. Recte ergo eorum facies in foveam demergi perhibentur, quia sequentes infima, ad inferni barathrum tendunt. Justo enim judicio agitur, ut quos hic voluntaria aversio excaecat, illic ab intuitu veri luminis digna supplicii fovea abscondat. Igitur quia vir sanctus tanto divinae potentiae terrore discussus est, ut ei diceretur: Si habes brachium ut in
Abbreviated transcription (Latin):
oppresserat. suꝑiꝰ ostentar&. Sed reuersari
renuit: cũ mens amore curarũ scłarium
pressa molem suꝑpositi cineris abicere
negligit. Dũq assurgere in intentione
bona non appetit: quasi mundiorẽ faciẽ
& facies eorũ demerge infoueã. Ac si di¬
cat. ut ego. lusto nanq iudicio. suꝑborũ
facies dñs in foueã mergit: quia ĩtentio¬
nem cordis eorũ se se ultra homines erigẽ¬
tẽ inferiꝰ deicit. Ima enĩ respicit: cuiꝰ faci¬
es foueã attendit. Et bene de suꝑbis dr̃.
quod eorũ facies infoueã demerguntur.
quia ima petunt. dum suꝑbiendo altiora
appetunt: & quo magis excollendo se eri¬
gunt: eo magis ruendo inferiꝰ tendt᷑. Ter¬
renã quippe głam quęrunt: & infima
sunt quȩ ꝓspiciunt. dũ suꝑbiendo alta
sectantur Unde miro ac diuerso mͦ res agi¬
tur. ut humiles celum petant. dũ se infra
deiciunt: suꝑbi uero infima appetant.
dum des piciendo cȩteros. quasi in altio¬

Expanded text:
oppresserat, superius ostentaret. Sed reversari oppresserat, superius ostentaret. Sed reversari renuit, cum mens amore curarum secularium pressa, molem superpositi cineris abigere negligit; dumque assurgere in intentionem bonam non appetit, quasi mundiorem faciem s eorum demerge in foveam. Ac si dicat, Ut ego. Justo namque judicio superborum facies Dominus in foveam mergit, quia intentionem cordis eorum sese ultra homines erigentem inferius dejicit. Ima enim 1054 respicit, cujus facies foveam attendit. Et bene de superbis dicitur quod eorum facies in foveam demerguntur, quia ima petunt, dum superbiendo altiora appetunt; et quo magis extollendo se erigunt, eo magis ruendo inferius tendunt. Terrenam quippe gloriam quaerunt, et infima sunt quae prospiciunt, dum superbiendo alta sectantur. Unde miro et diverso modo res agitur, ut humiles coelum petant, dum se inferius dejiciunt; superbi infima appetant, dum despiciendo caeteros quasi in altio
Abbreviated transcription (Latin):
Nescio qui estis. Uita prauorũ sub pulu̾e
abscondit᷑: quia ab iectis & infimis desi-¬
deriis grauat᷑. Quisquis enĩ adhuc ea qͣ
mundisunt appetit: quasi ante faciẽ ue¬
riluminis non appar&e: quia nimirum
sub puluere t̾renȩ cogitationis lat&. Hc
prauarũ cogitationũ puluerẽ oppressa
una quaq anima t̾renis desideriis aggra¬
condita. ẽ. nobis intentio quȩ surgat ind̾m
sed ex conuersatione nequit̃ assueta. in ẽ.
uoluptas quȩ p̃sens prȩmat inscłm. Pa¬
nis autẽ subcinericiꝰ ex ea parte.ẽ. mundi¬
or. quam inferiꝰ occultat: atq ex ea par¬
te sordidior. qua desuꝑ cinerẽ tolerat.
Quis quis gͦ intentionẽ qua dm̃ debu-¬
iss querere negligit: quasi more panis
subcinericii mundiorẽ partẽ inferius
p̃mit. Et cũ curã scłi libent̃ tolerat: qͣsi
congestũ cinerẽ suꝑiꝰ portat. Reuersare¬
tur autẽ panis subcinericius. si desiderioꝵ
carnalium cinerem repeller&: & inten¬
tionẽ bonam quã in se dudũ despiciendo

Expanded text:
um sub pulvere absconditur, quia abjectis et infimis desideriis gravatur. Quisquis enim adhuc ea quae mundi sunt appetit, quasi ante faciem veri luminis non apparet, quia nimirum sub pulvere terrenae cogitationis latet. Hunc pravarum cogitationum pulverem oppressa unaquaque anima terrenis desideriis aggracondita est nobis intentio, quae surgat in Deum; sed ex conversatione nequiter assueta inest voluptas, quae praesens premat in saeculum. Panis autem subcinericius ex ea parte est mundior, quam inferius occultat, atque ex ea parte sordidior, qua desuper cinerem tolerat. Quisquis ergo intentionem qua Deum debuisset quaerere negligit, quasi more panis subpremit. Et cum curas saeculi libenter tolerat, quasi congestum cinerem superius portat. Reversaretur vero panis subcinericius, si desideriorum carnalium cinerem repelleret, et intentionem bonam quam in se dudum despiciendo
Abbreviated transcription (Latin):
de eo indie iudicii. Sed scĩ uiri ante di
oculos student culpas linguȩ tegere.
meritis uitȩ: student pondere bonorũ
oꝑũ prȩmere in moderata uerborum
Unde in sc̃a ȩccła manꝰ suꝑos ponit᷑: dũ

Expanded text:
m in die judicii . Sed sancti viri ante Dei oculos student culpas linguae tegere meritis vitae, student bonorum operum pondere premere immoderata verborum. Unde in sancta E
Abbreviated transcription (Latin):
endam celsitudinem. soli qui electi suĩ
sulleuantur. Quasienĩ quandã feditatẽ n¬
gis uidere est: solã seruilem formã inqͥ
ab iniquis despectus ẽ. cernere. S ab elt¬
tis indecore suo rex cernitur: quia ultta
sem&e ipsos rapti. in ipso deitatis fulgore
oculos cordis figunt. Qui quandiu inhac
uita sunt. quia illã uiuentiũ patriã sic̃
ẽ. uidere ñ possunt: recte adiungit᷑. sec

Expanded text:
endam celsitudinem soli, qui electi sunt, endam celsitudinem soli, qui electi sunt, sublevabuntur. Quasi enim quamdam foeditatem regis videre est solam servilem formam, in qua ab iniquis despectus est, cernere. Sed ab electis in decore suo rex cernitur, quia ultra semetipsos rapti in ipso Deitatis fulgore oculos cordis figunt. Qui quandiu in hac vita sunt, quia illam viventium patriam, sicut est, videre non possunt, recte subjungitur: « C
Abbreviated transcription (Latin):
mitas eiꝰ. panis ei datus ẽ: aquȩ eiꝰ fideles
sunt. Regem indecore suo uidebt̃ oculi
eius: cernent t̾rã delonge: In excelsis nãq
habitare ẽ: cor incelestib ponere. Et
munim̃ta saxorũ sullimitas nr̃a ẽ: cũ forti¬
um patrũ prȩcepta & exempla respicimꝰ:¬
atq ab infima cogitatione separamur.
Munimenta saxorũ sullimitas nr̃a ẽ. cũ
mente choris castrisq cȩlestib iungimͣ:
& insidiantes malignos sp̃s stantes in arce
cordis quasi subt̃ positos expugnamꝰ. Tunc
nobis etiã panis dat᷑: quia insuꝑnis ere¬
cta intentio ȩt̾nitatis contemplatione
reficitur. Aquȩ enĩ nr̃ȩ fideles sunt: qr
doctrina dei quod hic ꝑspẽ ꝓmittit. hoc
illic in munere exhib&.Sapientia nanq
huiꝰ mundi infidelis ẽ: quia mansura pꝰ
hoc etiã post mortẽ demonstrant. Re¬
gem indecore sito oculi nr̃i conspiciur̃:
quia redemptor nr̃ in iudicio & a repbis
homo uidebit᷑. sed ad diuinitatis eiꝰ inta¬

Expanded text:
 panis ei datus est; aquae ejus fideles sunt. Regem in decore suo videbit, oculi ejus cernent terram de longe . » In excelsis namque habitare est cor in coelestibus ponere: et munimenta saxorum sublimitas nostra est, cum fortium Patrum exempla respicimatque ab infima cogitatione separamur. Munimenta saxorum sablimitas nostra est, cum mente choris castrisque coelestibus jungimur, et insidiantes malignos spiritus stantes in arce cordis quasi subter positos expugnamus. Tunc nobis etiam panis datur, quando in supernis erecta intentio aeternitatis contemplatione reficitur. Aquae enim nostrae fideles sunt, quia doctrina Dei, quod hic per spem promittit, hoc illic in munere exhibet. Sapientia autem hujus mundi infidelis est, quia mansura poshoc etiam post mortem demonstrant. Regem in decore suo oculi nostri conspiciunt, quia Redemptor noster in judicio et a reprobis homo videbitur, sed ad divinitatis ejus intu
Abbreviated transcription (Latin):
erechielẽ ad sathandr̃. Tu signaculũ si¬
militudinᷤ plenꝰsapiẽtia⁊ ꝑfectꝰ decore ĩdeliciis
paradisi dei fuisti. In cuncta gͥ creatura
homo & angłs simul condit᷑ excitit: qͥa
ab omni natura irrationabili distinctus
ꝓcessit. Quia gͦ in cuncta conditione retũ
nullũ rationale animal nisi angłs & ho
ẽ: quicquid ratione uti ñ potest. cũ homi¬
ne factũ ñ ẽ. Dicat᷑ itaq homini. dicatur
de angło: qui & si potentiã sullimitatis ꝑ¬
didit: subtilitatẽ cam̃ naturȩ rationalis
minime amisit. Ecce uehemoth. quẽ fecite¬
cum. Ut dum hõ eũ qui in ratione secũ factꝰe
ꝑisse considerat: uicinũ sibi casũ suꝑbiȩ
ex ipsa ꝓpinqui sui ꝑditione ꝑtimescat.
Inhis autẽ uerbis sollert̃ intuendũ ẽ. qđ
aꝑte uoce dnĩca nefariũ manes dogma
reprȩhendit᷑: qui dũ duo pͥncipia loqͥt᷑
tenebrarũ gentẽ ñ factã asserere conat᷑.
nequiciȩ ꝑnaturã bene conditũ se dñs

Expanded text:
 ad Satan dicitur: Tu signaculum similitudinis, plenus sapientia et perfectus decore in deliciis paradisi Dei faisti . In cuncta igitur creatura, homo et angelus simul conditus exstitit quia ab omni creatura irrationali distinctus processit. Quia ergo in cuncta conditione rerum nullum rationale animal nisi angelus et homo est, quidquid ratione uti non potest, cum homine factum non est. Dicatur itaque homini, dicatur de angelo, qui etsi potentiam sublimitatis perdidit, subtilitatem tamen naturae rationalis non amisit: Ecce Behemoth, quem feci tecum. Ut dum homo eum qui in ratione secum factus est, periisse considerat, vicinum sibi casum superbiae ex ipsa propinqui sui perditione pertimescat. In his autem verbis solerter intuendum est quod aperte voce dominica nefarium Manichaei dogma reprehenditur, qui dum duo principia loquitur, tenebrarum gentem nequitiae per naturam bene conditum se Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
guere: in illo sola merita augerent.Unde
nunc iuste corripitur. ut occultis iudici¬
is & nesciens subderetur: eiq dr̃. Nunqͥd
irritũ facies iudiciũ meũ: & condẽpnab̾
me. ut tu iustificeris:Acsi aꝑte diceret᷑.
Tua quide bene acta consideras: sed mea
occulta iudicia ignoras. Si gͦ ex tuis meri-¬
tis contra mea flagella disputas: quid ali-¬
ud quã me de iniusticia addicere te ui¬
stificando festinas: Seq̃r.Si habes bra

Expanded text:
guere in illo sola merita augerent. Unde guere in illo sola merita augerent. Unde nunc juste corripitur, ut occultis judiciis et nesciens subderetur, eique dicitur: Nunquid irritum facies judicium meum, et condemnabis me ut tu justificeris? Ac si aperte diceretur: Tua quidem bene acta consideras, sed mea occulta judicia ignoras. Si ergo ex tuis meritis contra mea flagella disputas, quid aliud quam me de injustitia addicere te justificando festinas? Sequitur: CA
Abbreviated transcription (Latin):
quod patitur:⁊ quo nimirũ constat.
quia deo auctore patiatur. Magna enĩ
satis factio ꝑcussionis ẽ. uoluntas iusta
conditoris: quȩ cum iniustũ facere nichil
solo: iusta agnoscit᷑ etiã silatet. Nam &¬
cum ꝓ iniusticiȩ peccato ꝑcutim᷑. si in ꝑ-¬
cussione nr̃a diuinȩ uoluntati coniun¬
gimur: mox a nr̃a in iusticia ipsa con¬
uinctione liberam᷑. Quisquis enĩ iã ꝑcus¬
sionẽ tolerat. sed adhuc causas ꝑcussioĩs
ignorat: suustũ credens hoc ipsũ contͣ
se iudiciũ amplectitur eo ipso ab iniu¬
sticia sua iam correctus. ẽ. quo ꝑ cussũ se
iuste gratulat᷑. Inuindicta enĩ suadeo se
socians. sese contra se erigit: & magna est
iam iusticia quod uoluntati iudicis con¬
cordat inpę̧na. cui discrepauit inculpa.
Uir igit᷑ sc̃s quia innulla deo culpa dis-¬
crepauerat: quasi cũ difficultate ei int̃
supplicia concordabat. Neq enĩ credi¬
dit quod flagella quȩ solent uicia extin¬

Expanded text:
quod patitur, quo nimirum constat quod patitur, quo nimirum constat quia Deo auctore patiatur. Magna enim satisfactio percussionis est voluntas justa conditoris. Quae cum injustum facere nihil solet, justa agnoscitur etiam si latet. Nam cum pro injustitiae peccato percutimur, si in percussione nostra divinae voluntati conjungimur, mox a nostra injustitia ipsa conjunctione liberamur. Quisquis enim jam percussionem tolerat, sed adhuc causas percussionis ignorat, si justum credens hoc ipsum contra se judicium amplectitur, eo ipso ab injustitia sua jam correctus est, quo percussum se juste gratulatur. In vindicta enim sua Deo se socians, sese contra se erigit; et magna est jam justitia, quod voluntati judicis concordat in poena, cui discrepavit in culpa. Vir igitur sanctus, quia in nulla Deo culpa discrepaverat, quasi cum difficultate ei inter supplicia concordabat. Neque enim credidit quod flagella quae solent vitia exstin
Abbreviated transcription (Latin):
sem& ipsum defendere nititur: flagellan¬
tis iudicium euacuare conatur. Nam
cum sua culpa feriri se denegat: quid a¬
liud quã iniusticiã ferientis accusat: Be¬
atũ itaq iob ñ iccirco flagella cȩlestia ꝑ¬
cusserunt. ut in eo culpas extinguerent.
sed potiꝰ ut merita augerent: quatinꝰ qͥ
tranquillitatis tempore in tanta scĩtate
claruerat: etiam ex ꝑcussione patescer&.
quȩ in eo etiã patientiȩ uirtꝰ latebat. Q
quidem culpã suã int̾ flagella ñ inue¬
niens. nec tam̃ flagella eadem. causã si-¬
bi ẽẽ augendi meriti de prȩhendens. in¬
iuste feriri se credidit: cum quod inse
debuiss& corrigi ñinuenit. Sed ne ipsa
innocentia intumore elationis inflet᷑
diuina uoce corripit᷑: & mens eiꝰ ab ini¬
quitate libera. sed uerberib p̾ssa ad
iudicia occulta reuocatur: ut suꝑna
sententia & si ñ ẽ. cognita. ñ tam̃ credat᷑
in iusta: sed eo saltm iustũ credat ome

Expanded text:
semetipsum defendere nititur, flagellansemetipsum defendere nititur, flagellantis judicium evacuare conatur. Nam cum culpa sua feriri se denegat, quid aliud quam injustitiam ferientis accusat? Beatum itaque Job non idcirco flagella coelestia percusserunt, ut in eo culpas exstinguerent, sed potius ut merita augerent, quatenus qui tranquillitatis tempore in tanta sanctitate claruerat, et ex percussione patesceret quae in eo etiam patientiae virtus latebat. Qui quidem culpam suam inter flagella non inveniens, nec tamen flagella eadem causam sibi esse augendi meriti deprehendens, injuste se feriri credidit, cum quid in se debuisset corrigi non invenit. Sed ne ipsa innocentia in tumorem elationis infletur, divina voce corripitur, et mens ejus ab iniquitate libera, sed verberibus pressa, ad judicia occulta revocatur, ut superna sententia, etsi non est cognita, non tamen credatur injusta; sed eo saltem justum credat omne
Abbreviated transcription (Latin):
Qagͣ ꝑduoscolũbarũ pullos. uł duos tͣtures. nͥdu
plex pęnitentiȩ nr̃e gemitꝰ designat᷑: ut
cum ad offerenda bona oꝑa non assurgi¬
mꝰ nosm&e ipsos dupliciter defleamꝰ: quia
&recta ñ fȩcimꝰ. & praua oꝑati sumꝰ: Un¬
de & unꝰ turtur ꝓ peccato: alter uero of¬
ferri inholocaustum iubetur. Holocaustũ
nanq totũ incensum dr̃. Unũ gͦ turturẽ
ꝓpeccato offerimꝰ: cum ꝓ culpa gemitũ
damꝰ De altero uero holo caustũ facimꝰ:
cum ꝓeo quod bona negleximꝰ. nos m&¬
ipsos funditus succendentes. igne dolo¬
ns ardemꝰ. Quia igit᷑ duplex inpęnitentia
gemitꝰ debet᷑: beatꝰ iob diuinȩ uocis in¬
crepatione ꝓficiens. atq in sua reprȩhen-¬
sione succrescens. dixisse se unũ. & alterũ
penitens fatet᷑. Ac si aꝑte dicat. Et erga
atum iob lumbos accingere. quid int̾ro¬
gare dei quid hominis indicare: primo
iam dñi sermone tractatum est. Quiagͦ
lectoris cedio parcimꝰ: curamꝰ sũmoꝑe.

Expanded text:
 duos columbarum pullos, vel duos turtures, nisi duplex poenitentiae nostrae gemitus designatur, ut cum ad offerenda bona opera non assurgimus, nosmetipsos dupliciter defleamus, quia et recta non fecimus, et prava operati sumus? Unde et unus turtur pro peccato, alter vero offerri in holocau tum jubetur. Holocaustum namque totum incensum dicitur. Unum ergo turturem pro peccato offerimus, cum pro culpa gemitum damus; de altero vero holocaustum facimus, cum pro eo quod bona negleximus, nosmetipsos funditus succendentes, igne doloris ardemus. Quia igitur duplex in poenitentia gemitus debetur, beatus Job divinae vocis increpatione proficiens, atque in sua reprehensione succrescens, dixisse se unum et alterum poenitens fatetur, ac si aperte dicat: Et erga atum Job lumbos accingere, quid interrogare Dei, quid hominis indicare, primo jam Domini sermone tractatum est . Quia ergo lectoris taedio parcimus, curamus summopere
Abbreviated transcription (Latin):
ante se iustum iudicẽ uidere: Hoc nimirũ
cotidie in usu uitȩ presentis agitur: ut
de qualitate uenturi iudicis mortalium
corda doceantur. Nam cũ duo ad iudicis
ꝑgunt. alius innocentiȩ sibi consciꝰ. & aliꝰ
culpȩ: ante platã sententiã ad huc tacentẽ
iudicem utriq conspiciunt: & tam̃ culpe
debitor grauẽ contra se irã. hoc ipsũ iudi¬
cis silentiũ suspicat᷑. Quã irã sibi ñ de nun¬
ciat ꝑturbatio iudicis. s recordatio pra¬
uitatis: quia & si adhuc foras reũ senten¬
tia ñ clamat: intꝰ iã grauit᷑ conscientia ac¬
cusat. At contra iusticiȩ amicꝰ. decernen¬
tis uultũ conspicitꝰ sed intꝰ de testimonio
bone recordationis hila rescit: & quo apd
se quod metuat ñ hab&: om̃e quod erga
sem& ipsum. ẽ. blandũ uid&. Hoc itaq lo
seios examinatio iuste uindictes
Quamuis enĩ eum ut tranquillũ in iudicio
uideant: quia tam̃feriendos se ab illo ñ du¬

Expanded text:
ante se judicem justum videre? Hoc nimirum ante se judicem justum videre? Hoc nimirum quotidie in usu vitae praesentis agitur, ut de qualitate venturi judicis mortalium corda doceantur. Nam cum duo ad judicium pergunt, alius innocentiae sibi conscius, alius culpae, ante prolatam sententiam adhuc tacentem judicem utrique conspiciunt, et tamen culpae debitor gravem contra se iram hoc ipsum judicis silentium suspicatur. Quam iram sibi non denuntiat perturbatio judicis, sed recordatio pravitatis, quia etsi adhuc foris reum sententia non clamat, intus tamen graviter conscientia accusat. At contra justitiae amicus decernentis vultum conspicit, sed intus de testimonio bonae recordationis hilarescit, et quo apud se quod metuat non habet, eo omne quod erga semetipsum est blandum videt. Hoc itaque locscios examinatio justae vindictae. Quamvis enim eum tranquillum in judicio videant, tamen quia feriendos se ab illo non du
Abbreviated transcription (Latin):
rat: hoc furorẽ dñi subiunx̃. Colũba
nanq ualde simplex. ẽ. animal.
Et quia indm̃ nulla furoris in ȩqualitas
serpit: furorẽ dnĩ iram columbȩ nominaut
Ut enĩ diuinȩ districtionis uim imꝑtur¬
babilem demonstrar&e: & irã dix̃ & colub
Ac siaꝑtiꝰ dicer&. Districtũ iudiciũ incon¬
cussus exerit: qui ꝑmanens mansuetꝰ punt
Unde & in extremo iudicio insemae ipso
in cõmutabilis manens. nulla uicissitudi¬
ne ac mutabilitate uariatur: sed tam̃ ele¬
ctis & reꝓbis nequaquã subspecie eiꝰdẽ
incõmutabilitatis ostendit᷑: qr & tranqͥle
iustis. & iratus parebit in iustis. Teste enĩ
conscientia. intra sem& ipsos defer̃. unde
eorũ mentes ȩquȩ unũ respiciant. s ñ eqͥ¬
liter modificentur: quia & istis eũ benignũ
ostendit ante acta iusticia: & illis t̾ribilem
culpa. Quorũ pauorẽ quis explic&. cũ con
tingit miseris & intra se culpas cernere: &

Expanded text:
rat, hoc furorem Domini subjunxit. Columba rat, hoc furorem Domini subjunxit. Columba namque valde simplex est animal; et quia in Deum nulla furoris inaequalitas serpit, furorem DUt enim divinae districtionis vim imperturbabilem demonstraret, et iram dixit columbae. Ac si aperte diceret: Districtum judicium inconcussus exerit, qui permanens mansuetus punit. Unde et in extremo judicio in semet ipso incommutabilis manens, nulla vicissitudine ac mutabilitate variatur. Sed tamen electis et reprobis nequaquam sub specie ejusdem incommutabilitatis ostenditur, quia et tranquillus justis, et iratus apparebit injustis. Teste enim conscientia intra semetipsos deferunt, unde eorum mentes aeque unum respiciant, sed non aequaliter modificentur, quia et istis eum benignum ostendit anteacta justitia, et illis terribilem culpa. Quorum pavorem quis explicet, cum cotingit miseris, et intra se culpas cernere, et
Abbreviated transcription (Latin):
ultimȩ gła nunciat᷑: In monte enĩ
uestimenta eiꝰ sic̃ nix facta sunt: quia
insuꝑnȩ claritatis culmine sc̃i om̃s
ei luce iusticiȩ fulgentes adherebt̃.
iustos sibi quomͦ ad iungat insinuat:
in iustos etiã quomͦ ase disiungat
rore tuo. subaudis ut ego: qui ed tͣn¬
quillitatis tempore unitos contra me
tolero: & districtus qͣnq ueniens in
meo eos furore disꝑgo. Sed inter hȩc
error admittit᷑: si fortasse quis estim&.
quod in illa diuinitatis substantia. furor¬
& tranquillitas uariet᷑. Creator nanq
omniũ eo sũmȩ immortalitatis ẽ: quocre¬
aturȩ more mutabił ñ ẽ. Hinc de illo ꝑ ia¬
cobum dr̃. Apud quem ñ ẽ. transmuta¬
tio: nec uicissitudinis obumbratio. Hinc
rursum scriptũ. ẽ. Tu autẽ dñe: cũ tranqͥl¬
litate iudicas. hinc ꝓpħa ait. Deserta
facta .ẽ. t̾ra afacie irȩ columbȩ: a facie
furoris dñi. Qđ enĩ irã columbȩ prȩdixe¬

Expanded text:
gloria nuntiatur? In monte enim gloria nuntiatur? In monte enim vestimenta ejus sicut nix facta sunt, quia in supernae claritatis culmine sancti omnes ei luce justitiae fulgentes adhaerebuntjustos sibi quomodo adjungat insinuat, injustos etiam quomodo a se disjungat rore tuo. - Subaudis ut ego, qui eos tranquillitatis tempore immites contra me tolero, et districtus quandoque veniens, in meo eos furore dispergo. Absit autem error admittitur, si fortasse quis timet quod in illa divinitatis substantia furore tranquillitas varietur. Creator namque omnium eo summae immortalitatis est, quo creaturae more mutabilis non est. Hinc de illo per Jacobum dicitur: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Hinc rursum scriptum est: Tu autem, Domine, cum tranquillitate judicas . Hinc propheta ait: Deserta facta est terra a facie irae columbae, a facie furoris Domini . Quod enim iram columbae praedixe
Abbreviated transcription (Latin):
ego. Ipse enĩ sibi circundat decorẽ: de qͦ
scriptũ ẽ. Dñs regnauit: decorẽ induit.
Ipse apud nos insullime erigit᷑: cũ nr̃is
mentib in natura sua ẽẽ impenetrabilis
demonstrat᷑. Ip̾e uere głosus ẽ: qui dũ
se ipso ꝑfruitur. accedentis laudis indi¬
gens ñ ẽ. Ipse speciosis induit᷑ uestib:
quia scoꝵ angelorũ choros. quos condi-
dit. in usum sui decoris assumpsit: &
uelut quandam uestẽ głosam sibi ex¬
cłam exhib&.: ñ habentem maculam
aut rugam Unde ei ꝑpropħã dicitur.
Confessionem & decorẽ induisti: ami¬
ctus lumine sic̃ uestim̃to. Hic qͥppe con¬
fessionẽ induit. illic decorẽ: quia quos
hic ꝑ patientiam confitentes fecerit: il¬
lic fulgentes ꝑdecorẽ iusticiȩ ostendit.
Luce ergo sicut uestimento amictitur:
quia scĩs omĩb quib dictũ ẽ. uos estis
to in monte dño. uestim̃ta eiꝰ facta st̃
candida sicut nix. In qua transfigura¬
tione quid aliud quam resurrectiõis.

Expanded text:
ego. Ipse enim sibi circumdat decorem, de quo scriptum est: Dominus regnavit, decorem induit . Ipse apud nos in sublime erigitur, cum nostris mentibus in natura sua esse impenetrabilis demonstratur. Ipse vero gloriosus est, qui dum seipso perfruitur, accedentis laudis indigens non est. Ipse speciosis induitur vestibus, quia sanctorum angelorum choros, quos codit, in usum sui decoris assumpsit, et velut quamdam vestem, gloriosam sibi Ecclesiam exhibet, « Non habentem maculam aut rugam . » Unde ei per Prophetam dicitur: « Confessionem et decorem induisti, amictus lumine sicut vestimento . Hic quippe confessionem induit, illic decorem, quia quos hic per poenitentiam confitentes fecerit, illic fulgentes per decorem justitiae ostendet. Luce ergo sicut vestimento amictus est, quia sanctis omnibus, quibus dictum est: Vos estis to in monte Domino vestimenta ejus facta sunt candida sicut nix . In qua transfiguratione quid aliud quam resurrectionis
Abbreviated transcription (Latin):
pa ẽ. atq aliud pęna: sed sua illis inpęna
uertitur culpa: ut elatis fastu suꝑbiȩ.
hoc ipsũ sit uerȩ intꝰ cadere quod foris
ostendit᷑ ꝑfecisse. Seqr̃. Absconde eos
in puluere: simul & facies eorũ de mer¬
enim atq impios iusto iudicio dñs in
puluere abscondit: quia eorũ corda ipsis
quȩ despecto amore creatoris eligunt. t̃¬

Expanded text:
pa est, atque aliud poena, sed sua illis in poenam pa est, atque aliud poena, sed sua illis in poenam vertitur culpa, ut elatis fastu superbiae hoc ipsum sit vere intus cadere quod foris ostenditur profecisse. Seqin pulvere simul, et facies eorum demerenim atque impios justo judicio Dominus in pulvere abscondit, quia eorum corda ipsis, quae, despecto Creatoris amore, eligunt,
Abbreviated transcription (Latin):
bienĩ ex respectu dñi confundunt᷑: aut
hic de pietate cognoscentes & dampnan¬
tes crimina: aut illic supplicia de iusticia
sentientes. Impiorũ uͦ locꝰ ipsa suꝑbia ẽ:
quia cũ scriptũ sit. iniciũ omĩs peccati su¬
ꝑbia unde orit᷑ impietas. ibi continet᷑.
quamuis ne qua ꝗͣ asuꝑbia distet impie¬
cas. Ualde enĩ suꝑbire.ẽ: impia de aucto¬
re sentire. Impiꝰ ergo in loco suo conterit᷑.
quia ipsa suꝑbia qua eleuat᷑ oppͥmitur.
cumq efferendo se incogitationib erigit:
lum̃ sibi iusticiȩ quod inuenire debuiss&.
abscondit. Sepe autẽ cum contra dm̃ falsa
gła exteriꝰ ꝑficit: uera miseria interiꝰ ina¬
nescit. Unde ꝓpħa ait. Deiecisti eos dũ alle¬
uarentur. Non enĩ ait. deiecisti eos postꝗͣ
eleuati sunt: s dũ alleuarentur: quia hoc
ipsũ fit suꝑbis interiꝰ deici: quod eis falsa
contingit gła exteriꝰ eleuari. Ordinan¬
te enĩ diuino iudicio. noneis hic aliud cul¬

Expanded text:
erbi enim ex respectu Domini confunduntur, aut hic de pietate cognoscentes et damnantes crimina, aut illic supplicia de justitia sentientes. Impiorum vero locus ipsa superbia est, quia cum scriptum sit: Initium omnis peccati superbia , unde oritur impietas, ibi continetur, quamvis nec quidquam a superbia distat impietas. Valde enim superbire est impia de auctore sentire. Impius ergo in loco suo conteritur, quia ipsa superbia qua elevatur opprimitur; cumque, efferendo se in cogitationibus erigit, lumen sibi justitiae quod invenire debuisset abscondit. Saepe autem dum contra Deum falsa gloria exterius proficit, vera miseria interius inanescit. Unde Propheta ait: Dejecisti eos dum allevarentur . Non enim ait: Dejecisti eos postquam elevati sunt, sed dum allevarentur, quia hoc ipsum sit superbis interius dejici, quod eis falsa contingit gloria exterius elevari. Ordinante enim divino judicio, non eis hic aliud cul
Abbreviated transcription (Latin):
milia. Ac sidicat. ut ego. Apte autẽ ad uin¬
dictȩ ordinẽ arrogantib suꝑborũ culpa
p̃ponitur: quia nimirũ ñ suꝑbia de arro.
Duob autẽ modis adño peccator unꝰquisq
respicitur: cum aut apeccato conuertit᷑.
aut ex peccato punit᷑. De respectu enĩcon¬
uersionis dr̃. quia respexit dñs petrũ: &

Expanded text:
m.---Ac si dicat ut ego. Apte autem ad vindictae ordinem arrogantibus superborum culpa praeponitur, quia nimirum non superbia de arrogaDuobus autem modis a Domino peccator unusquisque respicitur, cum aut a peccato convertitur, aut ex peccato punitur. De respectu enim conversionis dicitur: Quia respexit Dominus Petrum, et
Abbreviated transcription (Latin):
Siestatis. Nam cũ indõ oculus sca¬
pulȩ. atq pes. alȩ nominantur: effectꝰ
quidã oꝑationis ostendit᷑. Cum uͦ manꝰ.
brachiũ. dextera. uel uox indeo dr̃: ꝑ¬
hȩc uocabula consubstantialis ei filiꝰ de¬
monstrat᷑. Ipse quippe.ẽ. manꝰ & dexte¬
ra : de cuiꝰ ascensiõe ꝑ moysen pat̾ loqͥt᷑
dicens. Tollã incęlũ manũ meã: & ura¬
bo ꝑdexterã meã. Ip̃se ẽ. brachiũ: de qͦ
uerbum: & uerbũ erat apud dm̃: & d̃s
erat uerbum. ꝑquod uerbum fecisse
patrẽ omnia dauid asserit: dicens. Dix̃
& facta sunt. Dõ gͦ brachiũ habere. ẽ:
oꝑantẽ filiũ gignere. Uoce tonare. ẽ:
consubstantialem sibi filiũ.mundo t̃¬
ribilit̾ de monstrare. Beato gͦ iob dũ
dicit dñs. si habes brachiũ sicut ds. &
si uoce simili tonas. mira dispensatio¬
ne pietatis eũ dũ increpat exaltat: qͥa
eũ quẽ sua comparatione suꝑat. suꝑi-¬
oiem cunctis demonstrat. Cui in hac ꝓ¬

Expanded text:
jestatis. Nam cum in Deo oculus, scajestatis. Nam cum in Deo oculus, scapulae, pes atque alae nominantur, effectus quidem operationis ostenditur. Cum vero manus, brachium, dextera vel vox in Deo dec vocabula consubstantialis ei Filius demonstratur. Ipse quippe manus est et dextera, de cujus ascensione per Moysen Pater loquitur, dicens: Tollam in coelum manum meam, et jurabo per dexteram meam . Ipse brachium de quo Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Per hoc Verbum fecisse Patrem omnia David asserit, dicens: Dixit, et facta sunt . Deum ergo brachium babere est operantem Filium gignere, voce tonare est consubstantialem sibi Filium mundo terribiliter demonstrare. Beato igitur Job cum dicit Dominus: Si habes brachium sicut Deus, et si voce simili tonas, mira dispensatione pietatis eum dum increpat exaltat, quia eum quem sua comparatione superat superiorem cunctis demonstrat. Cui in hac p
Abbreviated transcription (Latin):
trahit᷑: sic̃ ꝑ moysen dr̃. Expandit alas
suas: & accȩpit eos. Et sicut ꝑ propħã ait.
Subumbra alarum tuarũ ꝓtege me. Qͥa
euim nos paruulos dũ ꝓtegit nutrit. & ñ
gtaui atq onerosa. s leui & blanda ꝓte¬
ctione nos refou&: dũ suas in nos miscđi¬
is exerit: quasi more suꝑnos auiũ alas
cendit. Aliq̃n etiã insensatis rebus ꝓpter
infirmitatẽ nrã alta c̃descensione cõpa
tat: sicut per ꝓpħã dicit. Ecce ego stride¬
bosuꝑ uos sicut stridet plaustrũ onustũ
feno. Quia enĩ fęnum. ẽ. uita carnalium.
sicut scriptũ ẽ. om̃is carofęnũ: in eo qđ
dñs uitã carnalium patitur: more plau¬
siti fęnum se portare testat᷑. Cui subfeni o¬
nete stridere ẽ: pondera & iniquitates
reccantiũ cũ querela tolerare. Cum gͦ lon¬
ge dissimiles inse similitudines trahat:
sollect̃ intuendũ ẽ. quod quȩdã talia ali
autẽ ad indicandam eiꝰ substantiã ma¬

Expanded text:
trahitur, sicut per Moysen dtrahitur, sicut per Moysen dsuas, et assumpsit eos. Et sicut propheta ait: Sub umbra alarum tuarum protege me. Quia enim nos parvulos, dum protegit, nutrit, et dum non gravi atque onerosa, sed leni et blanda protectione nos refovet, dum suas in nos misericordias exerit, quasi more avium super nos alas tendit. Aliquando insensatis rebus propter infirmitatem nostram alta conderat, sicut per prophetam dicit: Ecce ego stridebo super vos, sicut stridet plaustrum onustum feno . Quia enim fenum est vita carnalium, sicut scriptum est: Omnis caro fenum , in eo quod Dominus vitam carnalium patitur, more plaustri fenum se portare testatur. Cui sub feni onere stridere est pondera et iniquitates peccantium cum querela tolerare. Cum ergo longe dissimiles in se similitudines trahat, solerter intuendum est quod quaedam talia aliautem ad indicandam ejus substantiam ma
Abbreviated transcription (Latin):
& si illa oblita fuerit: ego tam̃ ñ obliuis¬
car tui. Quis enĩ nesciat. quia dei memo¬
ria nec obliuuione rumpit᷑. nec recordat¬
one sartitur: Sed cũ aliqua deserens pͣt¬
nitti. more m̃tium obliuisci dicit᷑: & cũ
slongum tempꝰ quȩ uoluerit uisitat: nr̃ȩ
nutabilitatis consuetudine recordatꝰ uoca¬
uir. Quo enĩ pacto diuinitatis eiꝰ iuim obliuio
aisupat: cui ipsa quoq laudabił memoria
issentialit̾ concordat: Nulla nanq nisi
uut p̃terita. aut absentia recordant᷑. Quomͦ
c̃ ds prȩteritorũ reminiscit᷑: cũ ipsa quȩ
in sem& ipsis prȩtereunt. eiꝰ nutui semꝑ
prȩsentia assistunt c Aut quomͦ absentiũ
iaordat᷑ : dũ om̃e quod. ẽ. ꝑ hoc illi p̃̾sto ẽ
quod in ipso ẽ: Quod si ei prȩsto ñeẽt: õio
nonẽet. Nam ñ existentia uidendo creat:
gxistentia uidendo contin&. Quicqͥd gͦ cre¬
itor ñuid&: essentia subsistendi car&. A¬
liquando autẽ ab auib in illũ similitudo

Expanded text:
 si illa oblita fuerit, ego tam en non obliviscar tui. Quis enim nesciat, quia Dei memoria nec oblivione rumpitur, nec recordatione sarcitur? Sed dum aliqua deserens praetermittit, more mentium oblivisci dicitur: et cum post longum tempus, quae voluerit visitat, nostrae mutabilitatis consuetudine recordatus vocatur. Quo enim pacto divinitatis ejus vim oblivio dissipat, cui ipsa quoque laudabilis memoria essentialiter non concordat? Nulla namque nisi aut praeterita, aut absentia recordantur. Quomodo ergo Deus praeteritorum reminiscitur, cum ipsa quae in semetipsis praetereunt ejus nutui assistunt? Aut quomodo absentium recordatur, dum omne quod est per hoc illi praesto est, quod in ipso est? Quod si ei praesto non esset, omnino non esset; nam non existentia videndo creat, existentia videndo continet. Quidquid ergo creator non videt, essentia subsistendi caret. Aliquando autem ab avibus in illum similitudo
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ a corporib hominũ inse similitudinẽ
trahit: sic̃ de eo ꝓpħa ad israhelitas dicit. Qͥ
tetigerit uos: tangit pupillã ocłi meiłt
sicut de eo rursum sꝑanti homini ꝑ ꝓpħã
dicit᷑. in scapulis suis obumbrabit tibi.
Constat nimirũ quod innatura sua nec o¬
culum deus nec scapulas hab&: sed quia
nos ꝑ oculum cernimꝰ. inscapuł uero one¬
ra sustinemꝰ: ds quod omĩa uideat ocłm
habere ꝑhibet᷑: quod uͦ nos tolerat. atq eo
ipso quo colerat seruat: obumbrare nob̾
brabit tibi. Ac sidiceretur peccatori homi¬
ni. & pꝰ peccatũ ueniã deprecanti. Ea pietta¬
te dñs ꝓtegit: quate pietate tolerauit. O¬
umbrat enĩ in scapuł suis: ꝙ dũ portat

Expanded text:
itudinem trahit, sicut de eo propheta ad Israelitas dicit: Qui tetigit vos, tangit pupillam oculi ejus . Et sicut de eo rursum speranti homini per Prophetam dicitur: In scapulis suis obumbrabit tibi . Constat nimirum quod in natura sua nec oculum Deus, nec scapulas habeat, sed quia nos per oculum cernimus, in scapulis vero onera sustinemus. Deus quod omnia videt, oculum habere perhibetur; quod vero nos tolerat, atque eo ipso quo tolerat servat, obumbrare nobisis obumbravit tibi. Ac si diceret peccatori homini, et post peccatum veniam deprecanti: Ea pietate Dominus te protegit, qua te pietate toleravit. Obumbrat enim in scapulis suis, quia dum portat,
Abbreviated transcription (Latin):
Quia humanũ genꝰ beatꝰ iob meritis tͣn-¬
scendebat: eũ piꝰ conditor & eruditor ad
considerandam similitudinẽ suȩ mag¬
nitudinis ꝓuocat: ut cognita tanta dis¬
similitudine inhumilitate se prȩmat.
dũ summoꝑe ẽ: nequid in eũ mens cor¬
poreum suspicet᷑. In antro pomorphita¬
rum nanq heresim cadere est: eũ qui incit¬
scͥpte impl& & circumplectitur omĩa. inta&
poralia liniamenta concludere. Sed omp̃
deus ad sua nos trahens. usq ad nr̃a se hi¬
miliat: atq ut alta insinu& humilib con¬
descendit: quatinꝰ paruulorũ animꝰ reb
cognitis enutritꝰ ad inqui renda exurgaoi¬
cognita: atq ab eo qui longe suꝑ ipsũr.
quȩdã iuxta se audiens. quasi quibidã adil¬
lum passib moueatur. Unde fit. ut ꝑscap¬
turam sacrã aliq̃n a corporib hominum
aliq̃n amentib. aliq̃n uͦ ab auib. aliqͥn¬

Expanded text:
Quia humanum genus beatus Job meritis transcendebat, eum pius conditor et eruditor ad considerandam similitudinem suae magnitudinis provocat, ut cognita tanta dissimilitudine, in humilitate se premat.dum summopere est ne quid in eo mens corporeum suspicetur. In antropomorphitarum namque haeresim cadere est, eum qui incircumscripte implet et circumplectitur omnia, intra corporalia lineamenta concludere. Sed omnipotens Deus ad sua nos trahens, usque ad nostra se humiliat, atque ut alta insinuet, humilibus condescendit, quatenus parvulorum animus rebus cognitis enutritus, ad inquirenda exsurgat incognita, atque ab eo, qui longe super ipsum est, quaedam juxta se audiens, quasi quibusdam ad illum passibus moveatur. Unde fit ut per Scripturam suam aliquando a corporibus hominum, aliquando a mentibus, aliquando vero ab avibus, aliq
Abbreviated transcription (Latin):
iob sc̃ȩ eccłe typũ ten&e: possunt electis
om̃ib hec eiꝰ uerba congruere. Quicos¬
noscentes dm̃ in uno & alio deliquisse se
sentiunt: quia se intelligunt uel incogi¬
tatione & oꝑe. uel indei ac ꝓximi neglec¬
ta dilectione peccasse. Quib se ꝓmittus
ultra nil addere: quia ꝑ
conuersionis grãm curant
penitendo cotidiȩ etiã trans¬
acta purgare ꝑhoc tam̃ quod
beatus iob de duob sepenitendo redargu¬
it: liquido ostendit. quod peccator omĩs
in penitentia duplicẽ gemitũ habere deba¬
Nimirũ quia & bonũ quod oportuit ñ
fȩcit: & malũ quod ñ oportuit fecit. hinc
est enĩ quod ꝑ moysen de eo qͥ iuramentũ
ꝓtulit. ut uel male quid uel bene facera.
atq hoc ipsum obliuione transcendit: dt̃
Offerat agnã de gregib. siue caprã: ora¬
bitq ꝓ eo sacerdos. & pro peccato eiꝰ. Sin

Expanded text:
Job sanctae Ecclesiae typum tenet, possunt electis Job sanctae Ecclesiae typum tenet, possunt electis omnibus haec ejus verba congruere, qui cognoscentes Dominum, in uno et alio deliquisse se sentiunt, quia se intelligunt vel in cogitatione et opere, vel in Dei ac proximi neglecta dilectione peccasse. Quibus se promittunt ultra nil addere, quia per conversionis gratiam curant poenitendo quotidie etiam transacta purgare. Per hoc tamen quod beatus Job de duobus se poenitendo redarguit, liquido ostendit quod 1048 peccator omnis in poenitentia duplicem habere gemitum debet, nimirum quia et bonum quod oportuit non fecit, et malum quod non oportuit fecit. Hinc est enim quod per Moysen de eo qui juramentum protulit, ut vel male quid vel benefaceret, et hoc ipsum oblivione transcendit, dicitur: Offerat agnam de gregibus sive capram, orabitque pro eo sacerdos, et pro pecca
Abbreviated transcription (Latin):
beati iob uerba discutimꝰ: nileũ nequiter
dixis se repꝑimꝰ. Siuͦ dicta eiꝰ quȩ cũ uerita¬
te ac libertate ꝓlata sunt. in aliquod su¬
quia multa erunt. Sed quia loqui nr̃m
.ẽ. hominib. occultũ sensũ uerbaꝑire: lo¬
qui uero nr̃m ad diuinas aures ẽ. motũ
m̃dꝰ etiã exp̃ssione actionis ostendere: bea¬
tus iob ad librã se subtilissimi examinis pen¬
sans. locutione sua scð̃o se deliquisse confi¬
tetur. Unũ enim loqui illicite. ẽ. res flagel¬
lo dignas agere: aliud loqui ẽ. etiã de fla¬
gello murmurare. Qui gͦ ante increpati¬
onem dominicam. in omni oꝑe homim¬
b prelatus fuit: ipsa in altũ increpatione
ꝓficiers exminꝰ se rectũ þiꝰ inoꝑe. & minꝰ se pri¬
Ac si dicat. Rectũ quidẽ me int̾ homins
credidi: sed te loquente & ante flagella
prauũ & pꝰ flagella me rigidũ inueni
Quib ultra ñ addo: quia iam nc̃ quano
te loquentẽ subtiliꝰ intelligo: tanto mens¬
ipsum humilius in uestigo. Et quia beat¬

Expanded text:
beati Job verba discutimus, nihil eum nequiter dixisse reperimus. Si vero dicta ejus, quae cum veritate ac libertate prolata sunt, in aliquod suquia multa erunt. Sed quia loqui nostrum est hominibus occultum sensum verbis aperire, loqui vero nostrum ad divinas aures est motum mentis etiam expressione actionis ostendere, beatus Job ad libram se subtilissimi examinis pensans, locutione sua secundo se deliquisse confitetur. Unum enim loqui illicite est res flagello dignas agere, aliud loqui est etiam de flagello murmurare. Qui ergo ante increpatonem dominicam in omni opere hominibus praelatus fuit ipsa in altum increpatione proficiens, et minus se rectum prius in opere, et minus se paergo dicat: Rectum quidem me inter homines credidi, sed te loquente ante flagella pravum, et post flagella me rigidum inveni. Quibus ultra unum non addo, qui jam nunc quanto te loquente subtilius intelligo, tanto memetipsum humilius investigo. Electi a
Abbreviated transcription (Latin):
in anteriora respicit᷑. ad sagittã latꝰ
nudat᷑. S ȩpe uero dũ suborientẽ cul¬
pam metiumꝰ: uirtutẽ quȩ agenda ẽ.
declinamꝰ: & quasi dũ latꝰ circunspi¬
citur: nequaquã cernit᷑. pes in anteri-¬
um ne capiaris: quia miles dei diui¬
nȩ grẽ clẏpeo ꝓtectꝰ. & quȩ ex latere
possint ꝓdere. circunspiciendo consi¬
derat: & gressũ ante faciem ferre ꝓ¬
ficiendo ñcessat. Cui fraudulentꝰ ho¬
stis inuidens. qi ꝑpharetrã & hastã.
nequaquã se preualere conspicit. cly¬
peum opponit: ut si resistentis pecꝰtꝰ fe¬
riendo non ꝑforat: saltĩ quibdã obie¬
ctionib proficientis iter int̾cludat
Quasdã nanq difficultates ipsis eiꝰ co¬
natib obicit: & cũ suꝑare ñ ual&. uł
resistit. Sed quid contra tot argum̃ta
bellorũ equus dei agat: audiamꝰ. Fer¬

Expanded text:
in anteriora respicitur, ad sagittam latus in anteriora respicitur, ad sagittam latus nudatur. Saepe vero dum suborientem culpam metuimus, virtutem quae agenda est declinamus; et quasi dum latus circumspicitur, nequaquam cernitur pes in anteriet pedem tuum ne capiaris, quia miles Dei divinae gratiae clypeo protectus, et quae ex latere possint prodire circumspiciendo considerat, et gressum ante faciem ferre proficiendo non cessat. Cui fraudulentus hostis invidens, quia per pharetram et hastam nequaquam se praevalere conspicit, clypeum opponit, ut si resistentis pectus feriendo non perforat, saltem quibusdam objectionibus proficientis iter intercludat. 1034 Quasdam namque difficultates ipsis ejus conatibus objicit; et cum superare non valet, vel resistit. Sed quid contra tot argumenta bellorum equus Dei agat audiam
Abbreviated transcription (Latin):
mundiciã libidinis demergunt᷑. St̃
uero ediuerso ñ nulli. quidũ libidinis
in mundiciã fugiunt: ꝑ castitatis cul-¬
m̃ in uoraginẽ elationis ruunt. Quasi
gͦ aꝑte feriens hasta ẽ. culpa deuicio:
& quasi ex occulto uulnerans de pha-¬
retra sagitta.ẽ. culpa deuirtutẽ.S:
equus dei & ante faciẽ hastã suꝑat.
cũ libidinẽ calcat: & alatere sagrttã
circunspicit. cum in castitatis mundi¬
cia se abelatione custodit. Unde bene
inter utraq certanti. ꝑsalomonẽ dicit᷑.
Dñs erit in latere cuo: & custodi& pe¬
dem tuũ. ne capiaris. Pes nanq inante¬
riora tendit. Anteriora autẽ ñuid&:
qui ea quȩ sunt a latere conspicit. Rur¬
sũq qui pedis custodiã ꝓuidens anteri¬
ora cernit: cir cunspectionẽ lateris de¬
serit. Dum uͦ ante faciẽ positȩ uirtu¬
tis aliquid agimꝰ : quasi quo pes debe¬
at poni prȩuidemꝰ. S dũ ex uirtute
eadẽ furtiue culpa suborit᷑: quasidũ

Expanded text:
munditiam libidinis dememunditiam libidinis demevero e diverso nonnulli qui dum libidinis immunditiam fugiunt, per castitatis culmen in voraginem elationis ruunt. Quasi ergo aperte feriens hasta est culpa de vitio, et quasi ex occulto vulnerans de pharetra sagitta est culpa de virtute. Sed equus Dei et ante faciem hastam superat cum libidinem calcat, et a latere sagittam circumspicit cum in castitatis munditia se ab elatione custodit. Unde et bene inter utraque certanti per Salomonem dicitur: Dominus erit in latere tuo, et custodiet pedem tuum ne capiaris . Pes namque in anteriora tendit. Anteriora autem non videt, qui ea quae sunt a latere conspicit. Rursumque qui pedis custodiam praevidens anteriora cernit, circumspectionem lateris deserit. Dum vero ante faciem positae virtutis aliquid agimus, quasi quo pes debeat poni praevidemus; sed dum ex virtute eadem furtim culpa suboritur, quasi dum