comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
innocte phibetur Hinc ẽ. qd̃ salo¬
mon. qui sapientiã ñ ꝑseueraturꝰ
accepit insomnis hanc & nocdi
accepisse describitur. Hinc ẽ qd
angli adabraham. meridie uens¬
unt: punituri autem sodoman
adeam uenisse uespe memosas¬

Expanded text:
in nocte memoratur. Hinc est quod Saloin nocte memoratur. Hinc est quod Salomon, qui sapientiam non perseveraturus accepit, in somnis hanc et nocte accepisse describitur. Hinc est quod angeli ad Abraham meridie veniunt; punituri autem Sodomam, ad eam vespere venisse memora
Abbreviated transcription (Latin):
inbello certaminis opitulatur.
A qualitate aeris. res sublequens
demonstratur: sicut euuangłista.
cũ predicante dño nullos tunc
exiudea credituros diceret: pre¬
mistt. dicens hiemps erat Scriptũ
nan ꝙ ẽ Abundabit mniquitas: re¬
frigescet cantas multoꝵ. Idcireo gͦ
hiemis tempus curauit exprimere.
ut messe cordib auditoꝵ. maliciȩ
frigus indicaret. Hinc ẽ qđ̃ nega¬
turo petro p̃mitatur. quia frigus
erat: & stans ad prunas. calefacie¬
bat se. Iam nan ꝙ intus acaritatis
calore torpuera t: & ad amorem
p̃sentis uitȩ. quasi ad piecutorum
primas infirmitate estuante reca¬
lebat. Aqualitate ꝙͦ temporis. fi¬
nis exprimit᷑ actionis: sicut non
rediturus adueniã. adtraditio¬
nis ꝑtidiam. nocte uidas exisse
phibetur: cum egrediente illo: ab
euuangłista dr̃ Erat autem nox
Hinc enim & iniquo diuiti dictt̃
Hac nocte. repetunt animam tuã
abstenima quippe. quȩ adtene¬
bras ducitur: ñ indie repeti sed

Expanded text:
in bello certaminis opitulatur. in bello certaminis opitulatur. A qualitate aeris res subsequens demonstratur, sicut evangelista cum praedicante Domino nullos tunc ex Judaeis credituros diceret, praemisit, dicens: Hiems autem erat. Scriptum namque est: Abundabit iniquitas, refrigescet charitas multhiemis tempus exprimere, ut inesse cordibus auditorum malitiae frigus indicaret; inter turo Petro praemittitur quia frigus erat, et stans ad prunas calefaciebat se. Jam namque intus a charitatis calore torpuerat, et ad majorem praesentis vitae, quasi ad persecutorum prunas, in firmitate aestuante recalebat. A qualitate quoque temporis, finis exprimitur actionis; sicut non rediturus ad veniam, et ad traditionis perfidiam nocte Judas exisse perhibetur, cum egrediente illo ab evangelista dicatur: Erat enim nox . Hinc enim et iniquo diviti dicitur: Hac nocte repetunt animam tuam abs te . Anima quippe quae ad tenebras ducitur, non in die repeti, sed
Abbreviated transcription (Latin):
quia formidine premit᷑. nec press
timore. desperet: quia adspei fidu¬
citiam. uirtutis exemplo robora¬
Intuer libet: quomͦ sacra eloquia
in exordiis narrationũ. qualita¬
tes exprimant teiminosq cau¬
sarum. Aliquando nan.q: a posi¬
tione loci aliquando. apositione
corꝑis: aliquando. aqualitate ac¬
ris. aliquando. aqualitate tempo¬
ris signant: qͥd de uentura actione
subiciant. Apositione quippe lo¬
corũ chuina scriptura ex primit
subsequentiũ merita finesq cau¬
sarum: sicut de israhel dic̃ quia
uerba dĩ inmonte audire ñ po¬
tiit᷑ sed p̃cepta. incampestribus
accepit: subsequentẽ nimirũ infir¬
mitatẽ populi indicans: qͥa ascen¬
dere adsumma ñualuit: sed se¬
mecipsum ininfimis neglectȩ ui¬
uendo laxauit Apositione corpis.
futuira denuntiat: sic̃ inapłorum
actib stephanus iħm qui adextris¬
uiitutis sedetͥ stantẽ se uidisse
manifestat. Stare quippe: adiu¬
uantis ẽ Et recte stare cernit᷑: qui

Expanded text:
quia formidine premitur, nec pressus quia formidine premitur, nec pressus timore desperet, quia ad spei fiduciam virtutis exemplo roboraIntueri libet quomodo sacra eloquia in exordiis narrationum qualitates exprimant, terminosque causarum. Aliquando namque a positione loci, aliquando a positione corporis, aliquando a qualitate aeris, aliquando a qualitate temporis signant, quid de ventura actione subjiciant. A positione quippe locorum divina Scriptura exprimit subsequentium merita finesque causarum, sicut de Israel dicit quia verba Dei in monte audire non potuit, sed praecepta in campestribus accepit: subsequentem nimirum infirmitatem populi indicans, qui ascendere ad summa non valuit, sed semetipsum in infimis neglecte vivendo laxavit. A positione corporis futura denuntiat, sicut in apostolorum Actibus Stephanus virtutis sedet, stantem se vidisse manifestat . Stare quippe adjuvantis est. Et recte stare cernitur qui
Abbreviated transcription (Latin):
CRIPTURA
sacra.mentis ocłis.
quasi quoddã spe¬
culum opponit᷑:
ut inderna nr̃a fac¬
es inipsa uideatur.
Ibi et enim feda:
ibi pulchra nr̃a co¬
gnoscimus: ibi sentimus qͣntum
ꝓficimus: ibi. aꝓuectu quã longe
custamus. Rairat autem gesta
iuroꝵ fortium: & adimitationem
corda ꝓuocat infirmoꝵ. Dumq¬
illorũ uia facta commemorat:
contra uitioꝵ p̃lia debilia nr̃a
fumat. fitq uerbis illius. ut eo mi¬
nus mens interceitamina drepi¬
det: quo ante se positos tot uiroꝵ
fordum driumphos uidet Non¬
nunquam uͦ ñsolum nobis eoꝵ¬
untutes asserit: sed etiã casus in¬
notescit: ut et inuictoria fortium.
qđ imitando arriꝑe: & rursus. ui¬
auctus: sed dauid. temptatione ꝓ¬
stratus: ut & maiorũ uutus. spem
nr̃am foueat: & maioꝵ casus. ad
cautelã nos humilitatis accingat:
quatinus dum illa. gaudentes sub¬
leuant: ista.metuentes premant.
&auchentis animus. illinc spei fi¬
dutia. hinc humilitate dimoris
eruditus: nec temeritate suꝑbiat.

Expanded text:
criptura sacra mentis oculis quasi quoddam speculum opponitur , ut interna nostra facies in ipsa videatur. Ibi etenim foeda, ibi pulchra nostra cognoscimus. Ibi sentimus, quantum proficimus, ibi a provectu quam longe distamus. Narrat autem gesta sanctorum, et ad imitationem corda illorum victricia facta commemorat, contra vitiorum praelia debilia nostra confirmat. Fitque verbis illius, ut eo minus mens inter certamina trepidet, quo ante se positos tot virorum fortium triumphos videt. Nonnunquam vero non solum nobis eortutes asserit, sed etiam casus innotescit; ut et in victoria fortium quod imitando arripere, et rursum viauctus, sed David tentatione prostratus; ut et majorum virtus spem nostram foveat, et majorum casus ad cautelam nos humilitatis accingat; quatenus dum illa gaudentes sublevant, ista metuentes premant; et audientis animus illinc spei fiducia, hinc humilitate timoris eruditus, nec temeritate superbiat,
Abbreviated transcription (Latin):
lestis patriȩ rapitur: plenȩ et¬
am inꝓximi chlectione solida¬
tur: quia cũ nulla terrena de¬
siderat: nichil ẽ. qđ eius erga
primum caritati contradicat.
Que nimirũ caritas: quid ẽ ali¬
ud.quã ocłs mentis: Qui. si der¬
renz amoris puluere tangitur:¬
abuiterne lucis mor intiitu
lesus reuerberatur. Quia autem
paruulus ẽ. qui terrena diligit.
magnus. qui ecerna concupiscit:

Expanded text:
lestis patriae rapitur, plene etlestis patriae rapitur, plene etiam in proximi dilectione solidatur, quia cum nulla terrena desiderat, nihil est, quod eius erga proximum caritati contradicat. Quae nimirum caritas, quid est aliud quam oculus mentis, / qui si terreni amoris pulab internae lucis mox intuitu laesus reverberatur? Quia autem parvulus est qui terrena diligit, magnus qui aeterna concupiscit
Abbreviated transcription (Latin):
etiã qualiter eruatur. intime¬
mus: Difficile nanq ẽ. ut hoc
alteri non inuideat. qđ adipisc
alter exoptat: quia quiequid
cemporaliter ꝑcipitur: canto
fic minus insingulis: quanto
huiditur inmultis. Et id cir¬
co. desiderantem mente liuor
ercruciat: quia hoc qđ appe¬
dt̃ aut funditus alter accipi¬
ens adimit: aut aquantitate
restringit Qui ergo liuoris pe¬
ste. plene carere desiderat: illã
hereditatem diligat. quã cohe¬
redum numerus ñ angustat:
quȩ & omnib una ẽ et singłis
tota: quȩ canto largior ex se¬
ostenditur: quanto acdhanc
ꝑcipientiũ multitudo dila¬
tatur: Imminutio ergoliuoris
ẽ affectus surgens internȩ dul¬
cedinis: & plena mors eius ẽ
ꝑfectus amor eternitatis. Nã
cum mens ab eius rei appeti¬
tu retrahit᷑ que accipientiũ nuime¬
ro partitur: tantomagis ꝓrimũ
diligit: quanto minus exꝓuec¬
tu illius sua dam na ꝑtime¬
scit. Que . si ꝑfecte inamorẽ ce¬

Expanded text:
etiam, qualiter eruatur, intimeetiam, qualiter eruatur, intimemus? Difficile namque est, ut hoc/ alteri non invideat, quod adipisci alter exoptat, quia quicquid temporale percipitur, tanto fit minus singulis, quanto dividitur in multis. Et idcirco desiderantis mentem livor excruciat, quia hoc, quod appetit, aut funditus alter accipiens adimit, aut a quantitate restringit. Qui ergo livoris feste plene carere desiderat, illam hereditatem diligat, quam coheredum numerus non angustat. Quae et omnibus una est et singulis tota, quae tanto largior ostenditur, quanto ad hanc percipientium multitudo dilatatur. Inminutio ergo livoris est affectus surgens internę dulcedinis, et plena mors eius est perfectus amor aeternitatis. Nam cum mens ab eius rei appetitu retrahitur, quae accipientium numero partitur, tanto magis proximum diligit, quanto minus ex profectu illius sua damna pertimescit. Quae si perfecte in amore cę
Abbreviated transcription (Latin):
actib ꝑfecto oꝑe surrexisse pu¬
tabatur Nam inuidia cũ mentẽ
tabefecerit: cuncta quȩ muene¬
rit bene gesta. consumit. Unde.
bene ꝑsalomonem dicitur. Uita
carniũ sanitas cordis: putrȩdo
ossium. inuida. Quid enĩ ꝑ
carnes. nisi infirma ac tenera:¬
quid possa. nisi fortia acta sig¬
nantur: Et plerunq contin¬
git. ut quidã cũ uera eordis in¬
nocentia. in nonnullis suis ac¬
tib infirmi uideantur: quidã
uero iam quȩdã ante humanoᷤ
ocłos robusta ererceant: sedta¬
men erga aliorum bona. intus
iuidiȩ pestilentia cabescant.
bene ergo dicitur: uita carniũ.
sanitas cordis: quia simentis
innocentia custoditur: etiã si
qua foris infirma sunt:quan¬
doq roborantur. Et rectȩ sub¬
ditur: putredo ossium. inuidia
quia ꝑliuoris uigum. ante di
ocłos. pereunt etiã fortia acta
untutum. Ossa quippe ꝑin
uidiam pucrescere ẽ queda eti¬
am robusta deperire. Sedcur
hec deinuidia dicimus: si ñ

Expanded text:
actibus perfecto opere surrexisse puactibus perfecto opere surrexisse putabatur. Nam invidia cum mentem tabefecerit, cuncta quae invenerit bene gesta consumit. Unde bene per Salomonem dicitur: Vita carnium, sanitas cordis; putredo ossium invidia . Quid enim per carnes, nisi infirma quaedaquid per ossa nisi fortia acta signantur? Et plerumque contingit, ut quidam cum vera cordis innocentia in nonnullis suis actibus infirmi videantur, quidam vero iam quidam ante humanos oculos robusta exerceant, sed tamen erga aliorum bona intus invidiae pestilentia tabescant. Bene ergo dicitur: vita carnium sanitas cordis, quia si mentis innocentia custoditur, etiamsi qua foris infirma sunt, quandoque roborantur. Et recte subditur: putredo ossuum invidia, quia per livoris vitium ante dei oculos pereunt etiam fortia acta virtutum. Ossa quippe per invidiam putrescere est, quaedam etiam robusta deperire. Sed cur haec de invidia dicimus, si non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetratur. humano cordi an¬
tiqui hostis iuirus infunhit᷑:
inhac tamen nequitia. tota
sua uiscera serpens concutit.¬
& imprimendȩ maliciȩ ꝓestẽ
uomit. De quo nimirũ. scrip¬
tum ẽ. Inuicha daboli mors
intrauit morbem terrarum.
Nam cum deuictum cor liuoris
putredo corrupit. ipsa quoq¬
exteriora inchcant. quã grauit
animũ uesania instigat. Color
quippe pallore afficitur: oculi
deprimuntur: mens accenditur.
et menbra frigescunt. F it inco¬
gitatione rabies: indentib stri¬
dor. Cumq in latebris cordis cre¬
scens absconditur odium: dolo¬
re cȩco terebrat conscientiã uul¬
nus inclusum. Nil letum de
ꝓpriis libet: quia tabescentem
mentem sua pęna sauciat. quã
felicitas corquet aliena: quan¬
toq extranei oꝑis in altum fa¬
brica ducitur: canto fundam̃¬
tum mentis liuidȩ ꝓfundius
suffoditur: ut quo alii admeli¬
ora ꝓperant eo ipsa deterius
ruat. Qua ruina uidelicet et¬
am illud destruitur: qđ inaliis

Expanded text:
 perpetratur, humano cordi an perpetratur, humano cordi antiqui hostis virus infunditur, in hac tamen nequitia, tota sua viscera serpens concutit, et imprimendae malitiae pestem vomit . De quo nimirum scriptum est: Invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum . Nam cum devictum cor livorputredo corruperit, ipsa quoqexteriora indicant, quam graviter animum vesania instigat. Color quippe pallore afficitur, oculi deprimuntur, mens accenditur, et membra frigescunt, fit in cogitatione rabies, in dentibus stridor; cumque in latebris cordis crescens absconditur odium, dolore caeco terebrat conscientiam vulnus inclusum. Nil laetum de propriis libet, quia tabescentem mentem sua poena sauciat, quam felicitas torquet aliena; quantoque extranei operis in altum fabrica ducitur, tanto fundamentum mentis lividae profundius suffoditur; ut quo alii ad meliora properant, eo ipse deterius ruat; qua ruina videlicet etiam illud destruitur, quod in aliis
Abbreviated transcription (Latin):
dere enim non possumus.ñ
eis quos nobis inaliquo melio¬
res putamus. Paruulus ergo
ẽ qui liuore occiditur: quia
ipse sib testimoniũ phibet.
qđ eo minor sit:cuius inui¬
dia torquetur Hinc est. quod
hostis callidus primo homi¬
ni inuidendo. subripuit: qͥa
amissa beattuchne. minorẽ
se immortalitate illius agno¬
uit hinc ẽ qd cam. adꝓpe¬
trandum fratricidũ corrui:
quia despecto suo sacrificio.
prelatum sib infremuit. cui
As hostiam accepit: & quẽ me¬
liorem se esse exhorruit: ne
ut cunq esset amputauit.
Hinc esau. adꝑsecutionẽ frĩs
es i lenticulȩ ipse uendiłat.
minorem se eo. quem nascendo
uendiderunt: quia cognito
reuelacionis misterio: ne se
melior fieret. eiꝰ ꝓuectib obiua¬
re eonat sunt. Hinc saul da¬
uid subditum. lanceam intor¬
quendo ꝑsequitur: quia quẽ
magnis cotidie auger untu¬
tum successib sensitꝰ ultra se
excrescere expauit. Paruulus
itaq ẽ qui inuidia occidit
quia nisi ipse inferior existe

Expanded text:
dere enim non possumus, nisi eis quos nobis in aliquo meliores putamus. Parvulus ergo est qui livore occiditur, quia ipse sibi testimonium perhibet, quod ei minor sit cujus invidia torquetur. Hinc est quod hostis callidus primo homini invidendo subripuit, quia amissa beatitudine, minorem se immortalitati illius agnovit. Hinc est quod Cain ad perpetrandum fratricidium corruit ; quia despecto suo sacrificio, praelatum sibi infremuit, cujus Deus hostiam accepit: et quem meliorem se esse exhorruit, ne utcunque esset, amputavit. Hinc Esau ad persecutionem fratris edictione pdere enim non possumus, nisi minorem se ei quem nascendo vendiderunt, quia, cognito revelationis mysterio, ne eis melior fieret, ejus profectibus obviare conati sunt . Saul rex David subditum lanceam intorquendo persequitur, quia quem magis quotidie augeri virtutum successibus sensit, ultra se trandum fratricidium corruit ; est qui invidia occiditur, quia nisi ipse inferior exister
Abbreviated transcription (Latin):
natura angeliea ẽ inse ipsa muta¬
bilis: quam uidelicet mutabilitatẽ
uicit ꝑ hoc qđ ei qui semꝑ idemẽ.
uinculis amoris illigatur: recte
nunc dertur. Ecce qui seruiunt
ei. non sunt stabiles. Atq eius dem
ꝓtinus documentum mutabilita¬
dis adiungitur: cum de apostatis
spiritib subinfertur. Et mangelis
suis: repꝑit prauitatẽ. Exquoꝵ casu.
bene infirmitatis humane consi¬
derationem colligit: cum ilico sub¬
nectit. Quantomagis .ii. qui habi¬
tant domos luteas: qui terrenum
habent fundamentum:consumen¬
tur uelut atmea: Luteas quippe
habitamus domos: quia incorpo¬
rib terrenis subsistimus. Quȩ. be¬
ne paulus considerans: ait. Habe¬
mus thesaurum istum inuasis fic¬
dilib.Etrursum. Scimus.quia si
terrestris domus nr̃a huius habi¬
catonis dissoluat᷑ qd edificationẽ
exdõ habemꝰ. domũ ñ manufactã.
Terrenum qͦ fundamentũ ẽ: sub

Expanded text:
natura angelica est in semetipsa mutanatura angelica est in semetipsa mutabilis, quam videlicet mutabilitatem vicit per hoc, quod ei qui semper idem est vinculis amoris illigatur, recte nunc dicitur: Ecce qui serviunt ei, non sunt stabiles. Atque ejusdem protinus documentum mutabilitatis adjungitur, cum de apostatis spiritibus subinfertur: Et in angelis suis reperit pravitatem. Ex quorum casu bene infirmitatis humanae considerationem colligit, cum illico subnectit: Quanto magis hi, qui habitant domos luteas, qui terrenum habent fundamentum, consumentur velut tinea? Luteas quippe domos habitamus, quia in corporibus terrenis subsistimus. Quae bene Paulus considerans 171 ait: Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus . Et rursum: Scimus quia si terrestris domus nostra hujus habitationis dissolvatur, quod aedificationem ex Deo habemus, domum non manufactam . T
Abbreviated transcription (Latin):
tura angelica. & si contemplatio¬
ni auctoris inherendo. instatu suo
immutabiliter ꝑmanet: eo ipso
tamen qd creatura ẽ insemetipsa
uicissitudinem mutabilitatis ha¬
bet. Mutari autẽ exalio ad aliud.
ire ẽ: & insemetipsa stabilem ñ ee.
Unaqueq enim res. quasi tot passi¬
bus adaliud tencht: qͦt mutabi¬
litatis suȩ motib subiacet. Sola
autem natura incomp̃hensibilis.
astatu suo nescit moueri: quȩ ab
eo qđ semꝑ idem ẽ. nescit immu¬
tari. Nam si angeloꝵ substantia. ã
mutabilitatis motu fuisset aliena:
bene abauctore condita.nequa¬
quam inreꝓbis spiritib abeati¬
tudinis suȩ aree cecidisset. Mire
autem omnipotens ds̃ naturam
summoꝵ spirituum bonã. s mu¬
tabilem condidit: ut & qui ꝑma¬
nere nollent. ruerent: & qui incon¬
ditione ꝑsisterent. canto inea iã
dignius. quanto exarbitrio sta¬
rent: & eo maioris apud dm me¬
ritifierent: quo mutabilitatis¬
. suȩ motum. uoluntatis
statione fixissent. Quia gͦ ipsa qͦ

Expanded text:
tura angelica etsi contemplationi auctoris inhaerendo, in statu suo immutabiliter permanet; eo ipso tamen quo creatura est, in semetipsa vicissitudinem mutabilitatis habet. Mutari autem, ex alio ad aliud ire est, et in semetipso stabilem non esse. Unaquaeqbus ad aliud tendit, quot mutabilitatis suae motibus subjacet. Sola autem natura incomprehensibilis ab statu suo nescit moveri, quae, ab eo quod semper idem est, nescit immutari. Nam si angelorum substantia a mutabilitatis motu fuisset aliena, bene ab auctore condita, nequaquam in reprobis spiritibus a beatitudinis suae arce cecidisset. Mire autem omnipotens Deus naturam summorum spirituum bonam, sed mutabilem condidit, ut, si qui permanere nollent, ruerent, et qui in conditione persisterent, tanto in ea jam dignius, quanto ex arbitrio starent, et eo majoris apud Deum meriti fierent, quo mutabilitatis suae motum voluntatis statione fixissent. CAP. 56. -
Abbreviated transcription (Latin):
num ꝑeunt: ꝓculdubio non insa¬
pientia morientur. S hunc esse
nonnunquã morem sacri eloquii.
melius ostendimus: si ereo aliquã
huius rei similitudinẽ ꝓferamus.
P aulus nanq apls. eum dilectum
discipulũ de instituendis ȩcclie offi¬
eiis admoneret. ne quos forte adsa¬
cros ordines mordinatȩ ꝓueheret:
dixit. Manus. cito nemini impo¬
sueris:neq communicaueris pec¬
catis alienis. Ie ipsũ: eastũ custodi.
Qui. adinfirmitatẽ eius corporis.
ꝓtinus uerba conuiertens: alt. No¬
li achuc aquam bibere: sed uino

Expanded text:
rnum peribunt, procul dubio non in sarnum peribunt, procul dubio non in sapientia morientur. Sed hunc esse nonnunquam morem sacri eloquii melius ostendemus, si ex eo aliquam hujus rei similitudinem proferamus. Paulus namque apostolus cum dilectum discipulum de instituendis Ecclesiae officiis admoneret, ne quos forte ad sacros ordines inordinate proveheret, dixit: Manus cito nemini imposueris, neque communicaveris peccatis alienis, te ipsum castum custodi . Qui ad infirmitatem ejus corporis protinus verba convertens ait: Noli adhuc aquam bibere, sed modico
Abbreviated transcription (Latin):
dñs eligit: rect̾e nunc dicit᷑: qui
reliqui fuerint: auferentur ex eis.
pientia. &d est qđ supius repboꝵ
intentũ ꝓculit dicens. qͥa nullus
intelligit. mnȩcernum ꝑibunt: &
de electis di ilieo adiunxit. qui
reliqui fuerint auferentur exeis.
et hoc ꝓtinus qđ eisdem electis
ñ conueniat. subdit dicens. mo¬
rientur. & non insapientia: Si
enim arepbis diuinitus auferun¬
tur: quo pacto. mori ñ insapien¬
dia dicunt᷑: S nimirũ sacrȩ. seri¬
pturȩ consuetudo ẽ: ut cũ aliqͥd
nariat᷑: interposita alterius cau¬
sȩ sententia: adsuꝑiora ꝓtinus
redeat. Nam postquam diritͥ &
quia nullus ẽ. qui intelligat. mẽt¬
num peribunt: elector mor sor¬
tem subintulit. dicens. Qui reliqͥ
fuerint: auferentur exeis. Etrursũ.
sententiȩ sue oculũ . ineum quem
p̃direrat intentũ reꝓboꝵs. mittens.
subito adiungit. Morientur. & ñ
insapientia. Ac si diceret. Hi. quos
dixi. quia non intelligentes inȩt̃¬

Expanded text:
Dominus eligit, recte nunc dicitur: Qui Dominus eligit, recte nunc dicitur: Qui reliqui fuerint, auferentur ex eis. s reproborum interitum protulit, dicens: Quia nullus intelligit, in aeternum peribunt; et de electis Dei illico adjunxit: Qui reliqui fuerint, auferentur ex eis; et hoc protinus, quod eisdem electis non conveniat, subdit dicens: Morientur, et non in sapientia? Si enim a reprobis divinitus auferuntur, quo pacto mori non in sapientia dicuntur? Sed nimirum sacrae Scripturae consuetudo est, ut cum aliquid narrat, interposita alterius causae sententia, ad superiora protinus redeat. Nam postquam dixit: Et quia nullus est qui intelligat, in aeternum peribunt, electorum mox sortem subintulit, dicens: Qui autem reliqui fuerint, auferentur ex eis. Et rursum sententiae suae oculum in eum, quem praedixerat, interitum reproborum mittens, subito adjunxit: Morientur, 174 et non in sapientia. Ac si diceret: Hi quos dixi quia non intelligentes in aete
Abbreviated transcription (Latin):
sui itineris facit: amalechitam ꝑ¬
sequitur:epulantem re ꝑit: et fun¬
ditus extinguit Quid ẽ enim. qd̃
egyptius amalechitȩ puer initinẽ¬
lassatur: nisi qđ amator p̃sentis se¬
culi. peccati sui nigredine oꝑtus.
sepe abeodem scło infirmus de¬
spectusq relinquitur: ut cũ eo ne
quaquam currere ualeat. sed frac¬
tus aduersitate. corpescat: S hũc.
dauid inuenit: quia redemptor nr̃.
ueraciter manufortis. nonnunqͣm
qͦs despectos amundi gła re ꝑit:
insuũ amorem conuertit. Cibo
pascit: quia uerbi scientia reficit.
Ducem itineris eligit: quia suũ eti¬
am p̾dicatorẽ facit Et qui amale
chitam sequi ñualuit: dux dauid
efficitur: quia is quẽ indignum
mundus deseruit. non solum con¬
uersus insua mente dñm recipit:
sed p̃dicando. hunc etiã usq ad
aliena corda ꝑducit. Quo uideli¬
cet duce. dauid amalechitã con-
comites habere despexit. Quia gͥ
plerunq quos mundus relinqͥt.

Expanded text:
sui itineris facit; Amalecitam psui itineris facit; Amalecitam persequitur, epulantem reperit, et funditus exstinguit . Quid est enim quod Aegyptius Amalecitae puer in itinerlassatur, nisi quod amator praesentis saeculi peccati sui nigredine opertus, saepe ab eodem saeculo infirmus despectusque relinquitur, ut cum eo currere nequaquam valeat, sed fractus adversitate torpescat? Sed hunc David invenit, quia Redemptor noster veraciter manu fortis nonnunquam quos despectos a mundi gloria reperit, in suum amorem convertit. Cibo pascit, quia verbi scientia reficit. Ducem itineris eligit, quia suum etiam praedicatorem facit. Et qui Amchitam sequi non valuit, dux David efficitur, quia is quem indignum mundus deseruit, non solum conversus in suam mentem Deum recipit, sed praedicando hunc etiam usque ad aliena corda perducit. Quo videlicet duce, David Amalechitam convicomites hplerumque quos mundus relinquit,
Abbreviated transcription (Latin):
direrim. cor admundũ ꝑtrahit
mundus. adeor repellit Nã sepe
contingit. ut ipsis suis aduersita¬
tib fracti. admentẽ redeant: & in
semecipsis reuers considerent q̃mn
sint mania quȩ querebant. seseq
ptam stulto desiderio. ꝓtinus ad
lamentum uertant: & tanto ua¬
lentius eterna desiderent: quanto
se stultius laborasse ꝓtemporalib.
dolent. Unde benc descriptis repro¬
reliquos nisi huius mundi despectoᷤ
nimos indignosq derelinquit: S
muncdi reliquos. auferre dñs dicit᷑:
quia despectos huius scli eligere
dignatur: paulo attestante. qͥ alt.
Non multi sapientes sedm carnem:
non multi potentes: ñmulti no¬
biles: sed quȩ stulta mundisunt.
elegit d̃s̃. ut confundat. sa¬
pientes: atq infirma mundi ele¬
git d̃s ut confundat fortia. Quod
bene in libro regũ. egẏptio puero
iniua lassescente. signatur: quẽ. ama¬
lechita. initinere egrotum deserit:
dauid uͦ inuenit: cibo reficit: ducẽ

Expanded text:
dixerim, cor ad mundum 173 pertrahit, dixerim, cor ad mundum 173 pertrahit, mundus ad cor repellit. Nam saepe contingit ut ipsis suis adversitatibus fracti ad mentem redeant, et in semetipsis reversi considerent, quam sint inania quae quaerebant, seseque pro tam stulto desiderio protinus ad lamentum vertant; et tanto valentius aeterna desiderent, quanto se stultius laborasse pro temporalibus dolent. Unde bene descriptis reproreliquos, nisi hujus mundi despectos nimos indignosque derelinquit. Sed mundi reliquos auferre Dominus dicitur, quia despectos hujus saeculi eligere dignatur, Paulo attestante qui ait: Non multi sapientes secundum carnem, non multi potentes, non multi nobiles; sed quelegit Deus, ut confundat sapientes; et infirma mundi elegit Deus, ut confundat fortia . Quod bene in libris Regum Aegyptio puero in via lassescente signatur, quem Amalecita aegrotum in itinere deserit, David vero invenit, cibo reficit, ducem
Abbreviated transcription (Latin):
impatientes adinsaniam ex ur¬
gunt. Quos. demane usq adue¬
speram. nequaquã eulpa succide¬
ret᷑ si uel ꝓspera. fomentum cre¬
nequaquã sic humani generis
multitudo deseritur. ut cuncta
adinteritum tendere ꝑmittatur.
sunt nonnulli. qui p̃sentis uite ob¬
lectamenta despiciunt: etiã cum
assunt. Transitoria esse considant.
atq hec examore ȩternitatis cal¬
cant Cumq in hoc primo gradu.
iudicii gressum ponunt: uegeta¬
tiores adaltiora ꝑueniunt: ut cun¬
cta temporalla. non solũ quia citrꝰ
sunt amittenda. despiciant᷑ s his
inherere non appetant. etiam si et̃¬
na esse potiussent: & apulchrȩ con¬
ditis. amorem subtrahunt: quia
impsum auctorem pulchritudi¬
nis.cordis passib tendunt. Et suis
nonnulli.qui bona uitȩ p̃sentis
diligunt: sedtamen hȩc nullatenꝰ
assequuntur.Qui reb temporali¬
bus. totis desideriis inhiant: mun¬
di gloriam quęrunt: s adipises
nequaquam possunt.Hos. ut ia

Expanded text:
impatientes ad insaniam exsurimpatientes ad insaniam exsurgunt. Quos de mane usque ad vesperam nequaquam culpa succideret, si vel prospera fomentum crenequaquam sic humani generis multitudo deseritur, ut cuncta ad interitum tendere permittatur, sunt nonnulli qui praesentis vitae oblectamentum despiciunt, etiam cum adsunt, transitoria esse considerant, atque haec ex amore aeternitatis calcant. Cumque in hoc primo gradu judicii gressum ponunt, vegetiores ad altiora perveniunt, ut cuncta temporalia non solum quia citius sunt amittenda, despiciant, sed his inhaerere non appetant, etiam si aeterna esse potuissent; et a pulchre conditis amorem subtrahunt, quia in ipsum auctorem pulchritudinis cordis passibus tendunt. Et sunt nonnulli qui bona vitae praesentis diligunt, sed tamen haec nullatenus assequuntur: qui rebus temporalibus totis desideriis inhiant, mundi gloriam quaerunt, sed adipisci nequaquam possunt. Hos, ut ita
Abbreviated transcription (Latin):
li sunt. Tempus quoq redimimꝰ:
quando ante actam uitã. quã la¬
sciuiendo ꝑdidimus . flendo. re¬
paramus. Sequitur. Et quia
amane usq aduesꝑam succiden
mores ꝑditos imitantur. Unde.
alias seriptum ẽ Iustus perit:
& nemo ẽ. qui recogitet incorde
gunt᷑: quia non ẽ. qui intelligat.
Iniqui ergo. dum sola tempora¬
lia appetunt. & quȩ bona elec̃¬
tis inȩcernum maneant. scire con¬
tem. nunt: dũ iustoꝵ afflictio¬
nem conspiciunt. sed quȩ sit af¬
flictionis retributio. ñ agnoscunt:
actionis suȩ pedem. in ꝓfundo por¬
rigunt: quia aluce intelligentiȩ.
sponte sua oculos claudunt. Mul¬
tis enim uoluptatib decepti. dũ
quȩ uident temporaliter. diliguis:
afemetipsis alienati. non uident
ubi mȩternum ruunt. Potest etiã
mane. ꝓsperitas: uespera. huius
mundi aduersitas designari. De
mane gͦ. usq aduesperã reprobi
succiduntur: quia & ꝑpspera la¬
sciuientes depereunt: & ꝑaduersa.

Expanded text:
li sunt . Tempus quippe redimimus, li sunt . Tempus quippe redimimus, quando anteactam vitam, quam lasciviendo perdidimus, flendo reparamus. Sequitur: CAPUT a mane usque ad vesperam succidentmores imitantur. Unde alias scriptum est: Justus perit, et nemo est qui recogitet in corde guntur, quia non est qui intelligat. » Iniqui ergo dum sola temporalia appetunt, et quae bona electos in aeternum maneant, scire contemnunt, dum justorum afflictionem conspiciunt, et quae sit afflictionis retributio, non agnoscunt, actionis suae pedem in profundum porrigunt, quia a luce intelligentiae sponte sua oculos claudunt. A ftis enim voluptatibus decepti, dum quae vident, temporaliter diligunt, a semetipsis alienati non vident ubi in aeternum ruunt. Potest etiam mane prosperitas, vespere hujus mundi adversitas designari. De mane ergo usque ad vesperum reprobi succiduntur, quia et per prospera lascivientes depereunt, et per adversa
Abbreviated transcription (Latin):
se indesinenter amittere. nequaꝗͣ
conspiciunt: dum doto desiderio.
curis temporalib occupantur.
Iuasi gͦ tinea consumuntur: quia
sine sonitu. culpe morsũ tolerãt:¬
dum quanta detrimenta uitȩ &
inocentiȩ patiantur. ignorant.
Inde. et bene subdit̃. De mane
Amane usq aduesperã peccator
succiditur: dum auitȩ suȩ ex¬
ordio.usq adterminũ. iniqui¬
tatis ꝑpetratione uulneratur.
Omni nanq tempore.re¬
ꝓbi ꝑaugmentum maliciȩ con¬
tra seictus ingeminant: quibus
succisi. in ꝓfundum ruant. Deqͥb:
bene ꝑpsalmistam dcitur. Hiri
sanguinum. & dolosi: non dimi¬
diabunt dies suos. Dies quippe
dimidiare ẽ: tempus uitȩ. male
inuoluptatib ductum. ad pe¬
nitentiȩ lamenta diuidere: atq
hoc adbonũ usum partiendo
reparare. S iniqui. Mes suos ne¬
quaquam dimidant: quia per¬
uersam mentem. nec mextremo
tempore immutant. Qd̾ contra:
bene paulus admonet cheens.
Redimentes tempus: qm̃ ches ma¬

Expanded text:
se indesinenter amittere nequaquam se indesinenter amittere nequaquam conspiciunt, dum toto desiderio curis temporalibus occupantur. Quasi ergo a tinea consumuntur, quia sine sonitu, culpae morsum tolerant, quanta detrimenta vitae et innocentiae patiantur, dum ignorant. Unde et bene sub--A mane usque ad vesperam peccator succiditur, dum a vitae suae exordio usque ad terminum, iniquitatis perpetratione vulneratur. Omni namque tempore reprobi per augmentum malitiae contra se ictus ingeminant, quibus succisi in profundum ruant. De quibus bene per Psalmistam dicitur: Viri sanguinum et dolosi non dimidiabunt dies suos . Dies quippe dimidiare, est tempus vitae male in voluptatibus ductum ad poenitentiae lamenta dividere, atque hoc ad bonum usum partiendo reparare. Sed iniqui dies suos nequaquam dimidiant, quia perversam mentem nec in extremo tempore immutant. Quo contra bene Paulus admonet dicens: Redimentes tempus, quoniam dies ma
Abbreviated transcription (Latin):
sunt stabiles: quia eum mens ad
alta nititur: carnis suȩ cogitato¬
ne dissipatur: ita ut sepe animꝰ
dum intimis inhiat: dũ sola cȩ¬
lestia aspectat. subita carnali de¬
lectatione ꝑcussus. asemetipso
scisus. accat: & qui se infirmita¬
tis suȩ molestias suꝑasse gaudebat:
repentino uulnere ꝓstiatus. gemat.
Prauitas gͦ & mangłis reppitur: dũ
ipsos qͦ qui ueritatem nuntiant.
nonnunquã subreptio uitȩ falla¬
cis grauat. Si gͦhi etiam mundi
huius iniquitate feriuntur. quos
contra eum sc̃a intentio erigit:
quib ictib illi penetrantur. qͦs
ante eius iacula. ipsa infirmitatis
suȩ delectatio sternit: Qui bene.
uelut tinea consumi: describunt᷑.
Tnea quippe dam num facit: &¬
sonitum non facit. Ita. iniquorum
mentes qui dam na sua conside¬
rare negligunt: indegritatẽ. quasi
nescientes. ꝑdunt. Amittunt nanq
acorde innocentiã: abore uentatẽ:
acarne continentiã: & paccessum
temporis. abetate uitã. Sed hȩc

Expanded text:
sunt stabiles, quia cum mens ad sunt stabiles, quia cum mens ad alta nititur, carnis suae cogitatione dissipatur; ita ut saepe animus dum intimis inhiat, dum sola coelestia aspectat, subita carnali delectatione perculsus, a semetipso scissus jaceat, et qui se infirmitatis suae molestias superasse gaudebat, repentino vulnere prostratus gemat. Pravitas ergo et in angelis reperitur, dum ipsos quoque qui veritatem nuntiant, nonnunquam subreptio vitae fallacis gravat. Si ergo hi etiam mundi hujus iniquitate feriuntur, quos contra eum sancta intentio erigit quibus ictibus illi penetrantur, quos ante ejus jacula, ipsa infirmitatis suae delectatio sternit? Qui bene velut tinea consumi describuntur. Tinea quippe damnum facit, et sonitum non facit; ita iniquorum mentes, quia damna sua considerare negligunt, integritatem quasi nescientes perdunt. Amittunt namque a corde innocentiam, ab ore veritatem, a carne continentiam, et per accessum temporis ab aetate 172 vitam. Sed haec
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ Labia sacerdotis custodiũt
scientiam: & legem requirent ex
ore eius: quia angłs dñi exercitu¬
um ẽ. Qui. quantalibet uirtute ful¬
geant: esse omnino sine eulꝑa ne¬
queunt. cum iter uitȩ p̾sentis ille¬
cebrosum gradiuntur: quia nimi
rum eoꝵ gressus tangitur. aut luto
illicit oꝑis: aut puluere cogitatio¬
nis. Domos autem luteas habitat.
qui de illecebrosa hac uita carnis.
exultant. Hanc domum luteã. pau¬
lus habitare contempserat: eũ di¬
cebat Nrã conuersatio: incęlis est.
Dicat ergo. Ecce qui seruiunt ei. ñ
sunt stabiles: & inangłis suis rep¬
perit prauitatẽ. Quantomagis i
qui habitant domos luteas:qͥ ter¬
renum habent fundamentum: eon¬
sument̃ uelut atinea: Ac si aperte
dicat. Si presentis uitȩ uiã. illi sine
contagio transire nequeunt.qui
eterna nuntiantes. sese contra tem¬
poralia accingunt: quȩ detrimen¬
ta illi sustmnent. qui esse se mearna¬
lis habitationis uoluptatib gau¬
dent: Qui enim seruiunt ei. non

Expanded text:
bia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est . Qui quantalibet virtute fulgeant, esse omnino sine culpa nequeunt, cum iter praesentis vitae gradiuntur, quia eorum nimirum gressus tangitur aut luto illiciti operis, aut pulvere cogitationis. Domos autem luteas habitant, qui de illecebrosa hac vita carnis exsultant. Hanc domum luteam Paulus habitare contempserat, cum dicebat: Nostra autem conversatio in coelis est . Dicat ergo: Ecce qui serviunt ei non sunt stabiles, et in angelis suis reperit pravitatem; quanto magis hi qui habitant domos luteas qui terrenum habent fundamentum, consumentur velut tinea? Ac si aperte dicat: Si praesentis vitae viam illi sine contagio transire nequeunt, qui aeterna nuntiantes, sese contra temporalia accingunt, quae detrimenta illi sustinent qui esse se in carnalis habitationis voluptatibus gaudent? Qui enim serviunt ei, non
Abbreviated transcription (Latin):
mis extrema cognoscit: recte
nunc dicitur. Et uocem. qua¬
si aurȩ lenis: audiui. Sed qm̃
cum de se saltem parũ nobis di¬
uina cognidio exhibet᷑ infirmi¬
tatis nr̃ȩ ignorantiam ꝑfectȩ do¬
cet: qui uocem aurȩ lenis audi¬
uit: dicat. quȩ ex ipsa auditone

Expanded text:
mis extrema cognoscit, recte mis extrema cognoscit, recte nunc dicitur: Et vocem quasi aurae lenis audivi. Sed quoniam cum de se saltem parum nobis divina cognitio exbibet, infirmitatis nostrae ignorantiam perfecte docet, qui vocem aurae lenis audivit, dicat quae ex ipsa hac auditione
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatis uelare: ut nequaꝗͣ
intelligentiȩ oculos ultra se pre¬
cipitanter aꝑiat: sed adhoc qđ
apprehendere non ualet. reueren¬
ter claudat. Qui hȩc agens. in
speluncȩ ostio stecisse describit᷑
Quid nanq spelunca nr̃a ẽ nisi hec
corruptionis habitatio: in qua.
adhuc exuetustate retinemur:
S cum aliquid ꝑcipere de cog¬
nitione huinitatis incipimus:
quasi inspeluncȩ nr̃e ostio stamꝰ.
Quia enim ꝓgredi ꝑfecte non pos¬
sumus: adcognitionem tamen
uentatis inhiandes. iam aliquid
delibertatis aura captamus.
ningressu ergospeluncȩ stare ẽ.
represso nr̃ȩ corruptionis obstacło.
adcognitionem ueritatis inciꝑe
exire. Unde. & nubem intaber¬
naculum descendentem israhe¬
litȩ elonginquo cernentes. in pa¬
pilionum suoꝵ ostiis stetisse
memorantur: quia ii. qui di
conspiciunt: quasi iam exhabi¬
taculo carnis ꝓcedunt. Quia gͥ
humana mens.quantalibet se
untute detenderit: uix deinti¬

Expanded text:
infirmitatis velare; ut nequaquam infirmitatis velare; ut nequaquam intelligentiae oculos ultra se praecipitanter aperiat, sed ad hoc quod apprehendere non valet, reverenter claudat. Qui haec agens, in speluncae ostio stetisse describitur. Quid namque spelunca nostra est, nisi haec corruptionis habitatio, in qua adhuc ex vetustate retinemur? Sed cum aliquid percipere de cognitione Divinitatis incipimus, quasi jam in speluncae nostrae ostio stamus. Quia enim progredi perfecte non possumus, ad cognitionem tamen veritatis inhiantes, jam aliquid de libertatis aura captamus. In ingressu ergo speluncae stare, est represso nostrae corruptionis obstaculo, ad cognitionem veritatis incipere exire. Unde et nube in tabernaculum descendente Israelitae e longinquo cernentes, in papilionum suorum ostiis stetisse memorantur quia ii, qui adventum conspiciunt, quasi jam ex habitaculo carnis procedunt. Quia igitur humana mens quantalibet se virtute tetenderit, vix de inti
Abbreviated transcription (Latin):
dñs dicitur: esse uero insibilo
aure tenuis non negatur: quia
nimirum mens.cum incontem¬
plationis sublimitate suspendi¬
tur: quicquid ꝑfectȩ conspicere
preualet: ds non ẽ. Cum uero.
subtile aliquid conspicit: hoc
ẽ qđ deincomprehensibili sub¬
stantia ȩternitatis audit. Quas
enim sibilum tenuis aurȩ ꝑci¬
pimus: cum saporem incircũ¬
scripte ueritatis. contemplato¬
ne subita subtiliter degustamꝰ.
Tunc ergo uerum ẽ qđ de dño
cognoscimus: cum plenȩ nos
aliquid de illo cognoscere non
posse sentunus. Unde. bene illic sub¬
ditur. Qd̃ eum audisset hellas: o¬
peruit uultum suũ pallio. & in¬
gressus: stetit inostio speluncȩ.
Post aurȩ tenuis sibilum. uultũ
suum ꝓpha pallio oꝑit: quia
inipsa subtilissima contempla¬
done ueritatis. quanta ignoran¬
tia homo degatur. agnoscit. uul¬
tui nanq pallium suꝑducere
ẽ: ne altiora mens querere aude¬
at hanc exconsideratione ꝓpriȩ

Expanded text:
Dominus dicitur; esse vero in sibilo Dominus dicitur; esse vero in sibilo aurae tenuis non negatur, quia nimirum mens cum in contemplationis sublimitate suspenditur, quidquid perfecte conspicere praevalet, Deus non est. Cum vero subtile aliquid conspicit, hoc est quod de incomprehensibili substantia aeternitatis audit; quasi enim sibilum tenuis aurae percipimus, cum saporem incircumscriptae veritatis contemplatione subita subtiliter degustamus. Tum ergo verum est quod Deo illo cognoscimus, cum plene nos aliquid de illo cognoscere non posse sentimus. Unde bene illic subditur: « Quod cum audisset Elias, operuit vultum suum pallio, et ingressus stetit in ostio speluncae . Post aurae tenuis sibilum, vultum suum propheta pallio operit, quia in ipsa subtilissima contemplatione veritatis, quanta ignorantia homo tegatur, agnoscit. Vultui namque pallium superducere est, ne altiora mens quaerere audeat, hanc ex consideratione propriae
Abbreviated transcription (Latin):
suis fidelib pardcipar dieit᷑
cum in eius substantia. pars
nullatenus admittatur. Sed
quia hunc exprimere ꝑfecto ser¬
mone non possumus: humani
tatis nr̃e modulo. quasi infantiȩ
imbecillitate p̃pediti. eum aliqͣ¬
tenus balbutiendo resonamus.
Quia uero. & inmagna contem¬
platione subleuati. subtile qͥd
deeternitatis cognitione per¬
tingimus: sacrȩ hystoriȩ uerbis
ostenditur: cum de cognitio¬
ne dei ꝓph̾a nobilis helias edo¬
cetur. Qui. cum transiturum
ante eũ se dñs ꝓmitteret. dicens:
ecce dñs transit sp̃s grandis &
fortis. subuertens montes. & con¬
terens petras ante dñm: ilieo ad
spm. commotio: non in commo¬
tione dñs. Et post commotionẽ.
ignis: non inigne dñs. Et post
ignem: sibilus aurȩ denuis: ibi
uertit montes. & petras conterit.
quia pauor qui exaduentu ey
irruit: & altitudinẽ eordis nr̃i dei¬
cit: et duriciã liquefacit. S spũi
commotionis. ꝙigni. non messe

Expanded text:
suis fidelibus participari dicitur, suis fidelibus participari dicitur, cum in ejus substantia pars nullatenus admittatur. Sed quia hunc exprimere perfecto sermone non potatis nostrae modulo, quasi infantiae imbecillitate praepediti, eum aliquatenus balbutiendo resonamus. Quia vero et in magna contemplatione sublevati, subtile quid de aeternitatis cognitione pertingimus, sacrae historiae verbis ostenditur, cum de cognitione Dei propheta nobilis Elias edocetur. Cui cum transiturum ante eum se Dominus promitteret, dicens: Ecce Dominus transit, spiritus grandis et fortis, subvertens montes et conterspiritum commotio; non in commotione Dominus, et post commotionem ignis: non in igne Dominus, et post ignem sibilus aurae tenuis . vertit montes, et petras conterit, quia pavor, qui ex adventu ejus irruit et altitudinem cordis nostri dejicit, liquefacit. Sed spiritui commotionis et ignis non inesse
Abbreviated transcription (Latin):
cum se nodiciȩ humanȩ infirmi¬
tatis insinuat: et sonitu uehem̃¬
tis sp̃s. et uoce aurȩ lenis expri
suã. quatinus cognosci utcunq
ualeat: nr̃is sensib demperat. Ue¬
hemens: quia quantumlibet
hanc temperet: aduentu tamen
suo. infirmitatis nr̃e cȩcitatem il¬
luminando.ꝑturbat. Illustratio¬
ne enim sua.nos leniter tangit:
sed iopiam niãm immaniter
re lenis auditur: quia inhac ad
huc uita positis contemplatori¬
bus suis nequaquam se diuini¬
tas sicut ẽ insinuat: sedlippien¬
tib mentis nr̃e oculis. claritatẽ
suam tenuiter demonstrat. Qd
bene ipsa legis acceptione signa¬
tur: cum dicitur. quia moyses
templatio:inquam. nos ascen
dimus: ut adea quȩ ultra infir¬
mitatem nrãm sunt uidenda
subleuemur. Sed inhanc. dñs
descendit: quia nobis multũ
ꝓficientib. parum de se aliqd.
millo uel parum.: uł
aliquid potest: qui unus semp
et idem ꝑmanens: intelligi par¬
tiliter non podest: & tamen a

Expanded text:
cum se notitiae humanae infirmicum se notitiae humanae infirmitatis insinuat, et sonitu vehementis spiritus, et voce aurae lenis exprimsuam, quatenus cognosci utcunque valeat, nostris sensibus temperat; vehemens, quia quantumlibet hanc temperet, adventu tamen suo infirmitatis nostrae caecitatem illuminando perturbat. Illustratione enim sua nos leniter tangit, sed inopiam nostram immaniter ra huc vita positis contemplatoribus suis, nequaquam se Divinitas sicut est insinuat, sed lippientibus mentis nostrae oculis claritatem suam tenuiter demonstrat. Quod bene ipsa legis acceptione signatur, cum dicitur, quia Moyses templatio, in quam nos ascedimus, ut ad ea quae ultra infirmitatem nostram sunt videnda sublevemur? Sed in hanc Dominus descendit, quia nobis multum proficientibus, parum de se aliquidin illo vel parum vel aliquid potest, qui unus semper et idem permanens, intelligi partiliter non potest, et tamen a
Abbreviated transcription (Latin):
Candor enim ẽ lucis eternȩ. Ꝙsic̃
paulus ait. Qui cum sit splendor
gloriȩ: & figura substantiȩ eius.
Cum ergo eternitas eius cernitur.
ꝓut infirmitatis nr̃ȩ possibilitas
admittit: imago eius. mentis nr̃e
oculis antefertur: quia eũ uere
mnpatrem intendimus:hunc. qͣn¬
tum accipimus. ꝑsuã imaginẽ
idest ꝑfilium. uidemus: & ꝑeam
spẽm. quȩ deipso sine mitio na¬
ta ẽ. eum aliquo modo cernere.
qui nec cepit nec desinit. conamn᷑.
Unde. et hȩc eadem ueritas: ineuan¬
gelio dicit. Nemo uenit adpatrẽ.
nisi ꝑme Bene autẽ subditur.¬
nis. nisi cognitio scĩ sp̃s designat᷑:
qui depatre ꝓcedens. & de eo qd̃
ẽ. filii accipiens. nr̃e tenuiter no¬
aciȩ infirmitatis infundituꝵ:
Qui tamen suꝑ apłos ueniens.ꝑ
exteriorem sonum. tanquã ꝑue¬
hementem sp̃m demonstratur.
cum dicitur. Factusq ẽ. repente
decȩlo sonus:tanquã aduenien¬
tis sp̃s uehementis.Sc̃s enim sp̃s.

Expanded text:
Candor est enim lucis aeternae . 168 Et sicut Candor est enim lucis aeternae . 168 Et sicut Paulus ait: Qui cum sit splendor gloriae, ac figura substantiae ejus . Cum ergo aeternitas ejus cernitur, prout infirmitatis nostrae possibilitas admittit, imago ejus mentis nostrae oculis antefertur; quia cum vere in Patrem intendimus, hunc quantum accipimus, per suam imaginem, id est, per Filium videmus; et per eam speciem, quae de ipso sine initio nata est, eum aliquo modo cernere, qui nec coepit, nec desinit conamur. Unde et haec eadem Veritas in Evangelio dicit: Nemo venit ad Patrem, nisi per me . Bene autem subditurnis, nisi cognitio sancti Spiritus designatur, qui de Patre procedens, et ideo quod est Filii accipiens, nostrae tenuiter notitiae infirmitatis infunditur? Qui tamen super apostolos veniens per exteriorem sonum, tanquam per vehementem spiritum demonstratur, cum dicitur: Factusque est repente de coelo sonus, tanquam advenientis spiritus vehementis . Sanctus enim Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
sente transiret: subditur: stecit
quidã cuius non agnoscebã uul¬
tum. Ac si aꝑte chceretur. Eum
quem ꝑtransitum sensi: non tranᷤ¬
ire deprehendi Ipse ẽ ergo. qui tͣn¬
it: ipse. qui stat. Transit enim: qͥa
tenen cognitus non ualet. Stat
autem: quia inquantum cogno¬
scitur: in commutabilis apparet
Quia ergo raptim is qui semper
idem est. cernitur: simul ds̃. &
transiens &stans uidetur. Uelcer¬
testare eius ẽnulla mutatione
uariari: sicut admoysen dicit᷑.
Ego sum: qui sum. & sicut hunc
iacob insinuat: dicens. Apud quẽ
non ẽ transmutatio: nec uicissi¬
tudinis obumbratio. Quia uero.
quisquis iam aliquid decontem¬
platione eternitatis app̃hendit
hanc ꝑcoȩternam eius speciem
conspicit: recte subiungitur.¬
quippe patris. filius ẽ: sicut de
condito homine moyses insinu¬
at.dicens. reauit ds̃ hominem:
adimaginem difecit illum. Et
sicut ꝑ expressionem sapientiȩ de
eodem filio.quidã sapiens hicit.

Expanded text:
sente transiret, subditur: Stetit sente transiret, subditur: Stetit quidam, cujus non agnoscebam vultum. Ac si aperte diceretur: Eum quem per transitum sensi, non transire deprehendi. Ipse est ergo qui transit, ipse qui stat. Transit enim, quia teneri cognitus non valet; stat autem, quia in quantum cognoscitur, incommutabilis apparet. Quia ergo raptim is qui semper idem est cernitur, simul Deus est transiens et stans videtur. Vel certe stare ejus est nulla mutatione variari, sicut ad Moysen dicitur: Ego sum qui sum . Et sicut hunc Jacobus insinuat, dicens: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Quia vero quisquis jam aliquid de contemplatione aeternitatis apprehendit, hanc per coaeternam ejus speciem conspicit, recte subjungiturquippe Patris, Filius est, sicut de condito homine Moyses insinuat, dicens: Creavit Deus hominem, ad imaginem Dei fecit illum . Et sicut per expressionem Sapientiae de eodem Filio quidam sapiens dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
sionis suȩ ministerio uniuersita¬
tis speciem impleat: transcundo
tardatur. Nam &si cȩlũ ac terra
post mȩternum ꝑmanent: exse¬
metipsis tamen nunc adnichi¬
lum ꝓperant: sed ꝓeorum usu.
quib seruiunt. inmelius mu¬
tanda ꝑseuerant. Stare gͦ soliꝰ
creatoris ẽ ꝑquem. cuncta non
tanseuntem transeunt: & in qͦ¬
aliqua ne transeant. retinentur.
Unde. & redemptor nr̃. quia diui¬
nitatis eius status capi abhu¬
natus. mortuus. sepultus. resur¬
gens. atq adcelestia rediens: qͣ¬
si transeundo monstrauit.Qđ
prebuit: sedstans.oculos repa¬
rauit ꝑhumanitatis quippe
ddispensationem. transire habuit:
ꝑdiuinitatis uero potentiã. qua
ubiq presens ẽ. stare. Uoces gͥce
citatis nr̃ȩ dñs audire transiens
dicitur: quia humanȩ miseriȩ.
factus homo. miseretur. Stans
autem. lucem reparat: quia infir¬
mitatis nr̃e tenebras. exuirtute
diuinitatis illustrat. Bene ergo.
postquã dictum ẽ cũ sp̃s me pre¬

Expanded text:
sionis suae ministerio universitasionis suae ministerio universitatis speciem impleat, transeundo tardatur. Nam etsi coelum ac terra post in aeternum permanent ex semetipsis tamen nunc ad nihilum properant, sed pro eorum usu quibus serviunt in melius mutanda perseverant. Stare ergo, solius creatoris est, per quem cuncta non transeuntem transeunt, et in qaliqua ne transeant retinentur. Unde et Redemptor noster, quia divinitatis ejus status capi ab hunatus, mortuus, sepultus, resurgens et ad coelestia rediens quasi transeundo monstravit. Qupraebuit, sed stans oculos reparavit . Per humanitatis quippe dispensationem transire habuit; per divinitatis vero potentiam, quia ubique praesens est, stare. Voces igitur caecitatis nostrae Dominus audire transiens dicitur, quia humanae miseriae factus homo miseretur. Stans autem lucem reparat, quia infirmitatis nostrae tenebras ex virtute divinitatis illustrat. Bene ergo, postquam dictum est: Cum spiritus me prae