comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pud hebreos liber iudit inter
agiographa legitur. Cuius
anctoritas ad roboranda illa
quȩ incontentionẽ ueniunt
minus idonea iudicatur. Chal¬
deo tamen sermone conscͥptus.
inter historias computatur. Sed quia hunc librũ
synodus nicena in numcro scãrum scripturarũ
legitur computasse: ad quieui postulationi ur̃e.
immo exactioni: & sepositis occupationib qͥb
uehementer artabar: huic unã lucubratiunci¬
lam dedi. magis sensum ex sensu qm ex uerbo uer¬
bum tranferens. Multoꝵ codicũ uarietatẽ uiitio¬
sissimã amputaui. sola ea quȩ intelligentia in¬
tegra in uerbis chalddeis muenire potui. latinis
expressi. Accipite iudith uiduam castitatis exem¬
plum. &e triumphali laude ꝑpetuis eã preconus
declarate. Hanc enĩ non solum feminis sed &
uiris imitabilem dedit. qu castitatis ciꝰ remu¬
nerator. uirtutem talem tribuit: ut inuictũ¬

Expanded text:
os liber Judith inter apocrypha legitur: cujus auctoritas ad roboranda illa quae in contentionem veniunt, minus idonea judicatur. Chaldaeo tamen sermone conscriptus, inter historias computatur. Sed quia hunc librum Synodus Nicaena in numero sanctarum Scripturarum legitur computasse, acquievi postulationi vestrae, immo exactioni: et sepositis occupationibus, quibus vehementer arctabar, huic unam lucubratiunculam dedi, magis sensum e sensu, quam ex verbo verbum transferens. Multorum codicum varietatem vitiosissimam amputavi: sola ea, quae intelligentia integra in verbis Chaldaeis invenire potui, Latinis expressi. Accipite Judith viduam, castitatis exemplum, et triumphali laude, perpetuis eam praeconiis declarate. Hanc enim non solum feminis, sed et viris imitabilem dedit, qui castitatis ejus remunerator, virtutem ei talem tribuit, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
sollempnem confucuerat preses dimittere popło
unum iuinctũ quẽ uoluissent. Habebãt autẽ tunc
uinctũ in signẽ qui dicebatur barabbas. Congre¬
gatis g̃ ilis dixit pilatus. Quem uultis dimittã
uobis barabban an iħm qui dicitur xp̃c: Scibat
erum qc ꝑ mnuidiam tradidissent cum. S edcu¬
te autem illo ꝓ tribunali misit aa cumuxor cius

Expanded text:
es dimittere populo unum vinctum quem voluissent habebat autem tunc vinctum insignem qui dicebatur Barabbas congregatis ergo illis dixit Pilatus quem vultis dimittam vobis Barabban an Iesum qui dicitur Christus sciebat quod per invidiam tradidissent eum sedente autem illo pro tribun
Abbreviated transcription (Latin):
discite parabolam. Cumiam ramus eiꝰ tener fuerit.
& folia nata: scitis quia ꝓpe est estas. Ita & uos cum
uderitis hec omnia: scitote quia ꝓpe ẽ in ianuis.
Amen dico uobis quia ñ preteribit hec generatio
donec omnia fiant. Celum & terra transibunt: uer¬
ba uero mea ñ preteribunt. De die autẽ illa &
hora nemo scit neq angeli cȩloꝵ nisi pater solus.¬
d Sicut autẽ in dieb noe ita erit & aduentꝰ filii

Expanded text:
m cum iam ramus eius tener fuerit et folia nata scitis quia prope est aestas ita et vos cum videritis haec omnia scitote quia prope est in ianuis amen dico vobis quia non praeteribit haec generatio donec omnia haec fiant caelum et terra transibunt verba vero mea non praeteribunt de die autem illa et hora nemo scit neque angeli caelorum nisi Pater solus sicut autem in diebus Noe ita
Abbreviated transcription (Latin):
ille in corde suo moram facit dñs meus uenire. &
cepit ꝓcutere conseruos suos. manducet autẽ &
bibat cũ ebriis. & ueniet dñs serui illuis in die qͣ
ñ sꝑat. & hora qua ignorat. & dundet eũ. partẽq
eius ponet cum hypocritis. Illic erit fletus & stri¬
dor dentium.:¬

Expanded text:
corde suo: moram facit dominus meus uenire: et coeperit percutere conseruos suos, manducet autem et • bibat cum ebriis: ueniet dominus serui illius in die qua non sperat et hora qua ignorat, et diuidet eum partemque eius ponet cum hypocritis: illic erit fletus et stridor dentium.
Abbreviated transcription (Latin):
tium dirimit questiones. ut neutrũ eoꝵ sua iusti¬
cia salutẽ meruisse confirmet: ambos uero popłoᷤs
& scienter & graniter deliquissc. Iud eos quidem
qđ ꝑ preuaricationẽ legis dm̃ inhonorauerint.
Gentes uͦ qđ cum cognitũ de creatura creatorẽ.
ut dm̃ debuerant uenerari: głam eiꝰ in manu¬
facta mutauerint simulachra. Utrosq etiam
similiter ueniã consecutos equales eẽ uerissima
ratione demonstrat. p̃sertĩ cũ in eadẽ lege p̃dic¬
tum sit. & iudeos & gentes ad xp̃i fidem uocan¬
dos. Quamobrem uicissim cos humilians: ad
pacem & concordiam cohortatur. Explicit ar¬

Expanded text:
tium dirimit quaestiones, ut neutrum eorum sua justitium dirimit quaestiones, ut neutrum eorum sua justitia salutem meruisse confirmet, ambos vero populos et scienter et graviter deliquisse. Judaeos quidem, quod per praevaricationem legis Deum inhonoraverint: Gentes vero, quod, cum cognitum de creatura creatorem ut Deum debuerant venerari, gloriam ejus in manufacta mutaverint simulacra. Utrosque etiam similiter veniam consecutos, aequales esse verissima ratione demonstrat, praesertim cum in eadem lege praedictum sit et Judaeos et gentes ad Christi fidem vocandos; quamobrem vicissim eos humilians, ad pacem et concordiam cohortatur. Constat it
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Quid plura: Ita patres ur̃i crebra ꝓuocatio¬
ne dñm irritauerunt: ut om̃s in heremo more¬
rentur. nec plus ex seniorib eoꝵ quã duo homineᷤ¬
in terrã reꝓmissionis intrarent. Sed quid antiqͣ
replicamus. cum etiã si illa minime fecissetis. de
hoc solo uos nemo dignos uenia iudicarit: quod
dñm xp̃m ꝓpħarum semꝑuobis uocib repmissum
ñ solum susciꝑe noluistis: sed etiã morte pessima
ꝑemistis. Quem nos ut cognouimꝰ statim credidi¬
mentis sed ignorantiȩ deputandũ. Qui enĩ agni¬
tum ilico sequimur: olim utiq sequeremur si an¬
te cognouissemus. Si autẽ uos de generis nobili¬
tate iactatis: quasi ñ moꝵ imitatio magis quam
carnalis natiuitas filios nos faciat cẽ scõꝵ. Deniq
esau & ysmahel cũ ex abrahȩ stirpe sint: mini¬
me tamen in filios reputantur. Hoͥs gͦ taliter
altercantib. apłs se mediũ interponens. ita par¬

Expanded text:
tes. Quid plura? Ita patres vestri crebra provocatiotes. Quid plura? Ita patres vestri crebra provocatione Dominum irritaverunt, ut omnes in eremo morerentur, nec plus ex senioribus eorum quam duo homines terram repromissionis intrarent. Sed quid antiqua replicamus, cum, etiamsi illa minime fecissetis, de hoc solo nemo vos dignos venia judicaret quod prophetarum semper vobis vocibus repromissum, non solum suscipere noluistis, sed etiam morte pessima peremistis? Quem nos ut cognovimus, statim credidin obstinationi mentis, sed ignorantiae deputandum. Qui enim cognitum illico sequimur, olim utique sequeremur, si antea cognovissemus. Sic autem vos de generis nobilitate jactatis, quasi non morum imitatio magis quam carnalis nativitas filios vos faciat esse sanctorum. Denique Esau et Ismael cum de stirpe sint Abrahae, minime tamen in filiis reputantur. His taliter altercantibus, Apostolus se medium interponens, ita par
Abbreviated transcription (Latin):
Equum ne gͦ est ut hodie ydola deserentes quibꝰ
ab initio deseruistis. nobis comparemini: & non
potius in ꝓselitoꝵ locum ex legis auctoritate & con¬
suetudine deputemini: Et hoc ipsum ñ mereba¬
mini: nisi quia larga semꝑ dĩ clementia uoluit
uos ad nrãm imitationẽ admittere. Gentes autẽ
e contrario respondebant. Quanto maiora erga
uos dĩ beneficia narraueritis: tanto maioris uos
criminis reos ẽẽ monstrabitis. Semꝑ enĩ his om̃ib
extitistis ingrati. Nam ipsis pedib quib aridũ
mare transistis: ludebatis ante ydola que fecistis.
Et ipso ore quo paulo ante ob necem aduersarioꝵ
dño cantaueratis: simulachra uobis fieri popocis¬
tis. Illis oculis ueneranda quib dm̃ in nube uel
igne conspicere solebatis: simulachra intuebami¬
ni. Manna quoq uobis fastidio fuit: & semꝑ in
deserto contra dñm murmurastis: ad egiptum
unde uos manu ualida eiecerat redire cupien¬

Expanded text:
Aequumne ergo est ut idola hodie deserentes, quibus Aequumne ergo est ut idola hodie deserentes, quibus ab initio deservistis, nobis comparemini; et non potius in proselytorum locum ex legis auctoritate et consuetudine deputemini? Et hoc ipsum non merebamini, nisi quia larga semper Dei clementia voluit vos ad nostram imitationem admittere. Gentes etiam econtrario respondebant: Quanto enim majora erga vos Dei beneficia narraveritis, tanto majoris vos criminis reos esse monstrabitis. Semper enim his omnibus exstitistis ingrati. Nam ipsis pedibus quibus aridum mare transistis, ludebatis ante idola quae fecistis; et ipso ore quo paulo ante ob necem adversariorum Domino cantaveratis, simulacra vobis fieri 3 poposcistis. Illis oculis quibus venerando Deum in nube vel igne conspicere solebatis, simulacra intuebamini. Manna quoque vobis fastidio fuit, et semper in deserto contra Dominum murmurastis: ad Aegyptum, unde vos manu valida ejecerat, redire cupien
Abbreviated transcription (Latin):
Somani sunt qui ex iudeis gentilib q ere¬
diaerant. Hii suꝑba contentione. uolebãt
se alterutrũ suꝑponere. Nlam iudei dice¬
bant. Nos sum̃us popłs dĩ. quos ab initio dilex̃
&e foruit. Nos circumcisi ex genere abraham. ex
stirpe sc̃a descendimus & notus retro apud iudȩ¬
am tantũ ds̃. Nos de egypto signis dĩ & iurtitib
liberati. mare siceo ꝑtransiuuimꝰ pede: cũ inumicos
nr̃os grauissimi fluctus inuoluerent. Nobis man¬
na płuit añs in deserto: & quasi filus fuis celeste
pabubũ ministrauit. Hos die noctuq in columna
nubis ignisq preceffit: ut nobis in inuium iter
ostenderet. Atq ut cetera eius cirea nos inmensa
beneficia taceamus: nos soli digni fuimꝰ dĩ legc̃
accpȩ &e uocem d̃i loquentis audire. cĩꝙ cognos¬
cere uoluntatem: in qua lege nobis ꝓmissus ẽ xp̃c.
ad quos etiam ipse se uenisse testatus ẽ dicens.
Non ueni nisi ad oues quȩ ꝑierunt domus isrł.
cũ uos canes potius quã homines appellauerit.

Expanded text:
s gentilibusque crediderunt, hi superba contentione volebant se alterutrum superponere. Nam Judaei dicebant: Nos sumus populus Dei, quos ab initio dilexit et fovit; nos circumcisi ex genere Abraham, ex stirpe sancta descendimus, et notus retro apud Judaeam tantum Deus ; nos de Aegypto Dei signis et virtutibus liberati mare sicco transivimus pede, cum inimicos nostros gravissimi fluctus involverent: nobis manna pluit Dominus in deserto, et quasi filiis suis coeleste pabulum ministravit; nos die noctuque in colunubis ignisque praecessit, ut nobis in invio iter ostenderet . Atque ut caetera ejus circa nos immensa beneficia taceamus, nos soli digni fuimus Dei legem accipere, vocem Dei loquentis audire , ejusque cognoscere voluntatem. In qua lege nobis promissus est Christus, ad quos etiam ipse se venisse testatus est, dicens: Non veni nisi ad oves quae pecum vos canes potius quam homines appellaverit.
Abbreviated transcription (Latin):
do apłis credidderunt. Ephesũ sane nulla repre¬
hensione sed multa digni sunt laude. quia fi¬
dem apłicam seruauerunt. P hilippenses uero.
multomagis collaudant᷑: qui ne audire quid̃ẽ
falsos apłos uoluerunt. Thessalonicenses rchi¬
lominiis in auab epłis omni laude ꝓsequitur.
eoq & ñ solum fidem in concussam seruauerunt
ueritatis. sed etiã in ꝑsecutione eiuũ fuerint
constantes inuenti. Colosenses aut̃ tales erant.
ut cum ab apło uisi corporaliter ñ fuissent: hac
laude digni habcrentur. Et si corpore inquit ab.¬
sens sum. sed spũ uobiscũ sum: gaudens & iuaen
ordinem ur̃m. De hebreis uero qͥa dicendũ est.
quoꝵ thessalonicenses qui plurimũ laudati siñ
imitatores facti eẽ dicuntur: Sicut ipse ait. Et
uos frs imitatores facti estis eccłarum dĩ quȩ st̃
in iudca: eaddem enim passi estis & uos a contribu¬
lib ur̃is. que & illi a iudeis. Apud ipsos quoq he¬

Expanded text:
doapostolis crediderunt. Ephesii sane nulla repredoapostolis crediderunt. Ephesii sane nulla reprehensione, sed multa laude sunt digni, quia fidem apostolicam servaverunt. Philippenses etiam multo magis collaudantur, qui nec audire quidem falsos apostolos voluerunt. Thessalonicenses nihilominus in duabus epistolis omni laude prosequitur, eo quod non solum fidem inconcussam servaverint veritatis, sed etiam in persecutione civium fuerint constantes inventi . Colossenses autem tales erant, ut cum ab Apostolo visi corporaliter non fuissent, hac laude digni haberentur: Etsi corpore, inquit, absens sum, sed spiritu vobiscum sum, gaudens et videns inventi. De Hebraeis vero quid dicendum est, quorum Thessalonicenses, qui plurimum laudati sunt, imitatores facti esse dicuntur? sicut ipse ait: Et vos fratres mei imitatores facti estis Ecclesiarum Dei quae sunt in Judaea: eadem enim passi estis et vos a contributibus vestris, quae et illi a Judaeis . Apud ipsos quoque He
Abbreviated transcription (Latin):
onsranfestet. Nam banc ꝓfisciscentẽ se hierosoli¬
mam scripsisse testatur: cũ cornithios & alios an
te iam ut ministeriũ qđ secum portaturus erat
colligerent. litteris adbortatus sit. Unde intelli¬
gi quidam uolunt ita om̃s epłas oramatas. ut pͥ¬
mo romanoꝵ poneretur quȩ posterior fuerit de¬
stinata: ut ꝑsinglłas epłas gradib ad ꝑfectiora
ueniretur. Romanoꝵ namq pleriq tã rudes
erant. ut ñ intelligerent aĩ se gra & ñ suis meri¬
tis eẽ saluatos: & ob hoc duo inter se popłi conflie¬
tarent. Idcirco illos indigere asserit confirmari:
uitia gentilitatis priora commemorans. Chorm¬
thiis auitẽ iam dicit scientie gr̃am eẽ concessam:
Et ñ tam om̃s increpat. quã cur peccantes not÷
inerepauerint reprehendit. Sicut ait. Audit
uero laudantur: & ut magis ac magis ꝓficiant
cõmonentur. Galathȩ uero iam nullis criminib
arguuntur: nisi hoc tantũ qdł callidissimis pseu¬

Expanded text:
o manifestet. Nam hanc se proficiscentem Hierosolyo manifestet. Nam hanc se proficiscentem Hierosolymam scripsisse testatur, cum Corinthios et alios jam ante, ut ministerium quod secum portaturus erat, colligerent, litteris adhortatus sit. Sed inde intelligi quidam volunt ita omnes Epistolas ordinatas, ut prima poneretur, quamvis posterior fuerit destinata, ut per singulas Epistolas gradibus ad perfectiora veniretur. Romanorum namque plerique 2 tam rudes erant, ut non intelligerent Dei se gratia et non suis meritis esse salvatos, et ob hoc duo inter se populi conflictarent. Idcvitia gentilitatis priora commemorans. Corinthiis autem jam dicit scientiae gratiam esse concessam, et non tam omnes increpat, quam cur peccantes non increpaverint reprehendit, sicut ait: Auditur dem. In secunda vero laudantur, et ut magis ac magis proficiant commonentur. Galatae vero jam nullius criminis arguuntur, nisi hujus tantum quod callidissimis pseu
Abbreviated transcription (Latin):
gura habuisse uiri eruditissim tradiderunt.
tulata. & ꝓpter sermonis stiliq distantiã: sea
aut barnabȩ iuxta tertullianũ. aut luce nrx¬
ta quosdam uel certe clementis discipuli apłoꝵ
respondendum ẽ. Si ꝓpterea pauli ñ erit quia
cuis ĩ habet nomen ergo nee alicuiꝰ erit. quia
miliqus nomine titulatur. Qd si inconuenienᷤᷤ
absurdumq ẽ. ipsius magis ẽẽ credenda ẽ. que
tante doctrine sue fulget eloquio. Sed qm apd
hebistoꝵ eccłas quasi destructor legis falsa suspi¬
tiorse habebatur: uoluit tacito nomine de figu¬
ris iegis & ueritate xp̃i reddere rationẽ. ne oddiũ
nonfumnis. tituli fronte prelati. utilitatẽ exlude¬
ret sectionis. Non ẽ sane mirum si eloquentior
uiq eatur in ꝓprio iãest in hebreo: quã in ꝑegrino
iaqst in greco. quocetere epłe sunt scripte sermo¬
nt.¶Mouet etiam quosdam quare romanoꝵ epła
in ꝓprimo sit posita: cũ eam ñ primo scriptã rati¬

Expanded text:
guram habuisse viri eruditissimi tradiderunt.guram habuisse viri eruditissimi tradiderunt.titulata, et propter sermonis stylique distantiam: sed aut Barnabae, juxta Tertullianum; aut Lucae, juxta quosdam; vel certe Clementis, discipuli apostrespondendum est: Si propterea Pauli non erit quia ejus non habet nomen, ergo nec alicujus erit, quia nullius nomine titulatur; quod si inconveniens absurdumque est, ipsius magis esse concedenda est, quae tanto doctrinae suae fulget eloquio. Sed quoniam apud Hebraeorum Ecclesias quasi destructor legis falsa suspicione habebatur, voluit tacito nomine de figuris legis et veritate Christi reddere rationem, ne odium nominis in fronte praetitulati, utilitatem excluderet lectionis. Non est sane mirum si eloquentior videatur in proprio, id est Hebraeo, quam in peregrino, id est in Graeco, quo caeterae Epistolae sunt scriptae, sermone. Movet etiam quosdam quare Romanorum Epistola in primo sit posita, cum eam non primo scriptam rati
Abbreviated transcription (Latin):
Rimũ queritur quare post euang
destinare. Hac autẽ causa factũ uidetur. scilicet¬
ut in mitio nascentis eccłe nouis causis existentib¬
& presentia atq orientia resecaret uitia. & post¬
futuras excluderet questiones. exemplo usus ꝓphe¬
tarũ. qui post editã legẽ a moyse in qua omnia
dĩ mandata legebantur. nichilominiis tamen
doctrina sua rediuiua semꝑ popłi cõpressere pec¬
riam transmiserunt. Deinde querit᷑ cur ñ am¬
plius quã decẽ epłas ad eccłas scripserit. Decem st̃
enim cũ illa quȩ dicitur ad hebreos. Nã relique
quatuor. ad discipulos specialiter st̃ porreste:
ut ostenderet nouum ñ diserepare a ueteri te¬
stamento. & se contra legem ñ facere moysi. ad
numerũ primoꝵ decalogi mandatoꝵ suas epi¬
stolas ordiauit. Et quot ille preceptis a phara¬
one instituit liberatos: totidem hic epłis adiabo¬
lici & ydolatrie seruitute edocet adquisitos. Nã
& duas tabulas lapideas. duoꝵ testamentoꝵ fi¬

Expanded text:
rimum quaeritur quare post Evanges Ecclesias destinare? Hac autem causa factum videtur, ut scilicet initia nascentis Ecclesiae novis causis existentibus praevenifuturas excluderet quaestiones, exemplo prophetarum, qui, post editam legem Moysi, in qua omnia Dei mandata legebantur, nihilominus tamen doctrina sua rediviva semper populi compressere pecriam transmiserunt. Deinde quaeritur cur non amplius quam decem Epistolas ad Ecclesias scripserit: decem sunt enim cum ea quae dicitur ad Hebraeos: nam reliquae quatuor ad discipulos specialiter sunt porrectae. Ut ostenderet Novum non discrepare a Veteri Testamento, et se contra legem non facere Moysi, ad numerum primorum Decalogi mandatostolas ordinavit; et quot ille praeceptis a Pharaone instituit liberatos, totidem hic Epistolis a diaboli et idololatriae servitute edocet acquisitos: nam et duas tabulas lapideas duorum Testamentorum fi
Abbreviated transcription (Latin):
dico: plus ego. In laborib plurimis. in carceribus
abundantus. in plagis supra modũ: in mortib
frequenter. A iudeis quinquies quadragenas:
una minus accepi. Ter uirgis cesus sum. semel
lapidatussum: ter naufragiũ feci. Nocte & die:

Expanded text:
isse in laboribus plurimis, in carceribus abundantius, in plagis supra modum, in mortibus frequenter. a Iudeis inquit quinquies quadragenas una minus accepi | ter uirgis cęsus sum, semel lapidatus sum, ter naufragi
Abbreviated transcription (Latin):
Scłi autẽ tristicia: mortẽ oꝑatur. Ecce eñ hoc ipsũ
scdm dm̃ contristari uos. quantã in uobis oꝑat᷑
sollicitudinem: Sed defensionẽ. sed indignatio¬
nem. sed timorem. sed desideriũ. sed ȩmulatio¬
nem. sed undictam. In omnib exibiustis uos
incontaminatos eẽ negotio. Igitur & si scripsi
uobis. ñ ꝓpter eũ qui fecit inquriã. nec ꝓpter eum
qui passus ẽ: sed ad manifestandam sollicitudi¬
nem nr̃am quã ꝓ uobis habemus ad uos corã deo.
ideo & consolatisumus. In consolatione aut̃ nr̃a
abundantius magis gauisi sumus suꝑ gaudiũ
titi: qͥa refectꝰ ẽ spõ eits ab omnib uobis. Et siqͥd

Expanded text:
istitia mortem operatur. Ecce enim hoc ipsum, secundum Deum contristari vos, quantam in vobis operatur sollicitudinem: sed defensionem, sed indignationem, sed timorem, sed desiderium, sed aemulationem, sed vindictam. In omnibus exhibuistis vos incontaminatos esse negotio. Igitur, etsi scripsi vobis, non propter eum qui fecit injuriam, nec propter eum qui passus est: sed ad manifestandam sollicitudinem nostram, quam habemus pro vobis coram Deo: ideo consolati sumus. In consolatione autem nostra, abundantius magis gavisi sumus super gaudio Titi, quia refectus est spiritus ejus ab om
Abbreviated transcription (Latin):
nicatione. & impudicicia quã gessert̃. Ecce tercio
hocuenio aduos. In ore duoꝵ uel trium testium:
stabit omne uerbc̃ ẜ tedixi & predico ut presenso¬
bis & nunc absens his qui ante peccauerunt. &
aeteris omnib: qm̃ si uenero iterum ñ parcam.
In exꝑimentũ queritis eius qui in me loquitur
xp̃e : Qui in uobis ñ infirmatur: sed potens est
inuos. Nam & si crucifixus ẽ ex infirmitate: sed
uiuit ex iurtute dĩ. Nam & nos infirmi sumus
millo: sed uiuemus cum eo ex uirtute dĩ. In uob̾
tem dm̃: ut nichil mali faciatis. Non ut nos ꝓ¬
bati pareamꝰ: sedutuos qđ honum ẽ faciatis. Nos
autem ut reꝑbi ñ simus. Non eni possumꝰ aliqͥd
aduersus ueritatẽ: sed ꝓueritate Gaudemus enĩ
quando nos infirmi sumus: uos aut̃ potentes estiꝰ
hoc & oramus. urãm consuminationẽ Ideo hec
absens scribo ut ñ presens durius agã scđm po

Expanded text:
gesserunt. Ecce tertio hic venio ad vos: et in ore duorum vel trium testium stabit omne verbum. Predixi et predico: ut presens vobis: et nunc absens his qui ante peccaverunt et ceteris hominibus: quoniam si venero iterum: non parcam. An experimentum queritis ejus: qui in me loquitur Christi? Quia in vobis non infirmatur: sed potens est in vobis. Nam et crucifixus est ex infirmitate: sed vivit ex virtute Dei nam et nos infirmi sumus in illo sed vivemus cum eo ex virtute Dei in vobis tem Deum ut nihil mali faciatis non ut nos probati pareamus sed ut vos quod bonum est faciatis nos autem ut reprobi simus non enim possumus aliquid adversus veritatem sed pro veritate gaudemus enim quando nos infirmi sumus vos autem potentes estis hoc et oramus vestram consummationem ideo haec absens scribo ut
Abbreviated transcription (Latin):
& sermo contemptibilis. Hoc gͦ cogitet qui enis¬
modiẽ. quia qualessumis uerbo ꝑ epłas absenteᷤᷤ.
tales & presentes in facto. Non enim audemꝰ inse¬
rere aut comparare nos quib:dã qui seipsos com¬
mendant. sc ipsi in nobis nosmet ipsos metientes.
& cõparantes nosinet ipsos nobis. Nos autẽ ñ in im¬
mensum głabimur. sed scd̾m mensurã regule
quã mensus ẽ nobis ds̃ mensurã ptingendi usq
aduos. Non enim quasi ñ ꝑtingentes ad uos. sciꝑ¬
extendimus nos. Usq ad uos enim ꝑuenimꝰ in eu¬
angelio xp̃i. ñ in inmensum głantes in alienis
laborib. Spem aittẽ habentes crescentis fideiurẽ¬
in uobis. magnificari. scđm regulã nr̃ãm in ab¬
undantiã etiam in illa quȩ ultra uossunt euan¬
gelitare. ñ in aliena regula. in his quȩ p̃parata st̃
głari. Qui autẽ głatur. in dño glorietur. Non
enim qui se ipsum cõmendat ille ꝓbatus ẽ: sed

Expanded text:
contemptibilis: hoc cogitet qui ejusmodi est, quia quales sumus verbo per epistolas absentes, tales et praesentes in facto. Non enim audemus inserere, aut comparare nos quibusdam, qui seipsos commendant: sed ipsi in nobis nosmetipsos metientes, et comparantes nosmetipsos nobis. Nos autem non in immensum gloriabimur, sed secundum mensuram regulae, qua mensus est nobis Deus, mensuram pertingendi usque ad vos. Non enim quasi non pertingentes ad vos, superextendimus nos: usque ad vos enim pervenimus in Evangelio Christi. Non in immensum gloriantes in alienis laboribus: spem autein vobis magnificari secundum regulam nostram; in abundantia etiam in illa quae ultra vos sunt, evangelizare, non in aliena regula in his quae praeparata sunt gloriari. « Qui autem gloriatur, in Domino glorietur . » Non enim qui seipsum commendat, ille
Abbreviated transcription (Latin):
mirũ. Ipse enĩ sathanas transfigurat se in an¬
gelum lucis. Non ẽ gͦ magnũ. si ministri erus
transfigurentur uelut ministri iusticie: quoꝵ
accipite me: ut & ego modicũ quid glorier. Quod¬
loquor. Non loquor scđm dm̃: scd quasi m insi¬
pientia in hac substantia glorie. Qm̃ multi glo¬
riantur scd̃m carnem: & ego gloriabor. Libent̃
enim suffertis insipientes: cum sitis ipsi sapien¬
tes. Sustinetis enim. siquis uos inseruitutẽ redi¬
git. siquis deuorat. siqͥs accipit. siquis extollitur.

Expanded text:
mirum, cum ipse satanas transfiguret se uelut angelum lucis, non est magnum, si ministri eius transfigurantur uelut ministri iustitiae, quorum accipite me, ut et ego modicum quid glorier, quodloquor, non loquor secundum Deum, sed quasi in insipientia, in hac substantia gloriae. Quoniam multi gloriantur secundum carnem: et ego gloriabor. Libenter enim suffertis insipientes: cum sitis ipsi sapientes. Sustinetis enim si quis vos in servitutem redigit, si quis
Abbreviated transcription (Latin):
dicat quẽ ñ predicauimꝰ: aut aliũ spm accipitiᷤ
quem ñ accepistis. aut aliud euangeliũ qđ non
recepistis: recte pateremim. Existimo enĩ nichil
me minus fecisse a magnis apłis. Nam & si imꝑi¬
tus sum sermone: sed non scientia. In om̃ib aut̃
manifestatus sum uobis. Aut numqͥd peccatũ
fecimc ipsum humilians. ut uos exaltemini:
qm̃ gratis euangłiũ dĩ euangłiraui uobis: Ali¬
as eccłas exspoliaui accipiens stipendiũ ad mi¬

Expanded text:
pitis, quem non accepistis; aut aliud Evangelium, quod non recepistis: recte pateremini. Existimo enim nihil me minus fecisse a magnis apostolis. Nam etsi imperitus sermone, sed non scientia; in omnibus autem manifestati sumus vobis. Aut numquid peccatum feci me ipsum humiliando, ut uos exaltaremini, quoniam gratis euangelium dei euangelizaui uobis? alias ecclesias spoliaui accipiens stipendium ad
Abbreviated transcription (Latin):
prestabit. Et multiplicabit semen ur̃m: & auge¬
bit incrementa frugum iusticie ur̃e. Ut i om̃ib
locupletati. abundetis in omnẽ simplicitatẽ que
oꝑatur ꝑnos grarum actionem deo. Qm̃ ministe¬
rium huiꝰ officii. non solum supplet ea que dest̃
sc̃is. sed etiam abundat ꝑ multas grarum actio¬
nes in dño. ꝑ probationẽ ministerii huiꝰ głifican¬
tes dm̃. in obedientia confessionis ur̃e in euangłiũ

Expanded text:
praestabit et multiplicabit semen vestrum et augebit incrementa frugum iustitiae vestrae ut in omnibus locupletati abundetis in omnem simplicitatem quae operatur per nos gratiarum actionem Deo quoniam ministerium huius officii non solum supplet ea quae desunt sanctis sed etiam abundat per multas gratiarum actiones in Domino per probationem ministerii huius glorificantes Deum in oboedientia c
Abbreviated transcription (Latin):
atcõminunicationẽ ministerii qđ fit in scõs.
Et ñ sicut sꝑauimus. sed semet ipsos dederunt
primũ dño: deinde nobis ꝑuoluntatẽ dĩ: ita
ut rogaremus titũ. ut quemadmodũ cepit. ita
& ꝑficiat in uobis etiã gr̃am istã. xxii.¬
Sed sicut in omnib abundatis fide & sermone. &

Expanded text:
et communicationem ministerii, quod fit in sanctos: et non sicut sperauimus, sed semet ipsos dederunt primum domino, deinde nobis per uoluntatem dei, ita ut rogaremus Titum, ut quemadmodum coepit ita et perficiat in uos etiam gratiam istam. sed sicut in omnibus abun
Abbreviated transcription (Latin):
de ministerio qd fit in scõs: ex habundanti ẽ mͥ
scribere uobis. Scio enĩ promptũ animũ ur̃m. ꝓ¬
parata ẽ abanno preterito. & ur̃a emulatio ꝓuoca¬
uit plurimos. Misi autẽ fr̃s ut ne qđ gloriamir
de uobis euacuetur ex hac parte: ut quẽ ad modĩ
dixi parati sitis. ne cũ uenerint mecũ macedones.
& inuenerint uos imparatos. erubescamꝰ nos. & ñ

Expanded text:
de ministerio quod fit in sanctos ex abundanti est mihi scribere uobis. scio enim promptum esse animum uestrparata est ab anno praeterito et uestra aemulatio prouocauit plurimos. misi autem fratres, ut ne quod gloriamur de uobis euacuetur in hac parte: ut, quemadmodum dixi, parati sitis, ne, cum uenerint mecum Machedones et inuenerint
Abbreviated transcription (Latin):
bulatione nr̃a.
N am & cũ uenissemus macedoniã. nullã requi¬
em habuit caro nr̃a. sed omnẽ tribulationem
passi. foris pugne: intus timores. Sed qui con¬
solatur humiles: consolatus ẽ & nos d̾s in ad¬
uentu titi. Non solum autẽ in aduentũ eius.
sed etiã in solatio quo consolatus ẽ in uobis: referenᷤ
nobis ur̃m desideriũ. ur̃m fletũ. ur̃am emulati¬
onẽ ꝓme. ita ut magis gauderẽ. Qm̃ & si con

Expanded text:
atione nostra nam et cum venissemus Macedoniam nullam requiem habuit caro nostra sed omnem tribulationem passi foris pugnae intus timores sed qui consolatur humiles consolatus est nos Deus in adventu Titi non solum autem in adventu eius sed etiam in solacio quo consolatus est in vobis referens nobis vestrum desiderium vestrum fletum vestram aemulationem pro me ita ut magi
Abbreviated transcription (Latin):
in contumeliis. in necessitatib. in ꝑsecutionibus
in angustiis ꝑ xp̃o. Cum enĩ infirmor: tanc po¬
tens sum. factus sum insipiens: uos me coegistiꝰ
Egoenim a uobis debui commendari. Nichil e¬
nim minus fui. abhis quisunt supra modũ apłi.
Tam & si nichil sum: signa tamen apostolatus
mei facta sunt suꝑ uos. in om̃i patientia. in sig¬
ris. & in ꝓdigns. & in uirtutib. Quid ẽ enĩ quod
minus habuistis pre ceteris eccłiis: nisi qđ ego ip
se ñ grauaui uos: Donate michi hanc iniuriam.
cce tercio hoc paratus sum uenire ad.xxuii.
uos: & ñ ero grauis uobis. Non crã quero que nr̃a
sunt. sed uos. Nec enim debent filii parentibus
thesauritare: sed parentes filiis. Ego aut̃ libentis¬
sime impendam: & suꝑ impendar ipse ꝓ anima¬
bus ur̃is. Licet plus uos diligens minus diligar.
Sed esto. Ego uos ñ grauarii. sed cũ cẽm astutus
dolo uoscepi. Numquid ꝑ aliquẽ eoꝵ quos misi ad
uos circũueni uos: Roganititũ & misi cũ eofra¬

Expanded text:
in contumeliis, in necessitatibus, in persecutionibus, in angustiis pro Christo. Cum enim infirmor, tunc potens sum. Factus sum insipiens, vos me coegistis. Ego enim a vobis debui commendari: nihil enim minus fui ab iis, qui sunt supra modum apostoli: tametsi nihil sum: signa tamen apostolatus mei facta sunt super vos, in omni patientia, in signis, et prodigiis, et virtutibus. Quid est enim, quod minus hse non gravavi vos? Donate michi hanc iniuriam. cce tertio hoc paratus sum uenire ad uos, et non ero grauis uobis. non enim quaero quae uestra sunt, sed uos. nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis. ego autem libentissime inpendam et superinpendar ipse pro animabus uestris, licet plus uosSed esto: ego vos non gravavi: sed cum essem astutus, dolo vos cepi. Numquid per aliquem eorum, quos misi ad vos, circumveni vos? Rogavi Titum, et misi cum illo fra
Abbreviated transcription (Latin):
Statui autẽ hoc. ipse apud me: neiterũ in tristicia
uerirem aduos. Si enimego contristo uos. & qͥs
ẽ que me letificet. nisi qui contristatur ex me:
Et hoc ipsum scripsi uobis. ut ñ cum uenero tristi¬
ciam suꝑ tristiciam habeam. de quib oportuerat
me gaudere: confidens inomnib uobis. qͥa meũ
tione & angustia cordis scripsi uobis ꝑmultas
lacrimas: non ut contristemini. sed ut sciatis
quã caritatẽ habeam abundantius in uobis. Si
quis aut̃ contristauit: ñ me contristauit. sed ex
parte ut ñ oncrem om̃s uos. Sufficit illi qui eius¬
modi ẽ obiurgatio hec que fit aplurib: ita ut ẽ¬
contrario magis donetis & consolemini. ne forte

Expanded text:
Statui autem hoc ipsum apud me, ne iterum in tristitia venirem ad vos. Si enim ego contristo vos: et quis est, qui me laetificet, nisi qui contristatur ex me? Et hoc ipsum scripsi vobis, ut non cum venero, tristitiam super tristitiam habeam, de quibus oportuerat me gaudere: confidens in omnibus vobis, quia meum et angustia cordis scripsi vobis per multas lacrymas, non ut contristemini, sed ut cognoscatis quam charitatem quis autem contristavit me, non me contristavit, sed ex parte ut non onerem omnes vos. Sufficit illi qui ejusmodi est objurgatio haec, quae fit a pluribus: 118 ita ut eco
Abbreviated transcription (Latin):
S cientes ergo timorẽ dm̃i hominib suademꝰ: deo
autẽ manifesti sumus. Spero aut̃ & inconscientii
ur̃is manifestos nos eẽ.
on tterũ nos commendamus uobis: sed occasionẽ
damus uobis głandi ꝓnobis. ut habeatis ad eos qͥ
in facie głantur & ñ incorde. Siue enĩ mente ex

Expanded text:
scientes ergo timorem Domini hominibus suademus Deo autem manifesti sumus spero autem et in conscientiis vestris manifestos nos esse non iterum nos commendamus vobis sed occasionem damus vobis gloriandi pro nobis ut habeatis ad eos qui in facie gloriantur et non in corde sive enim m
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑuos transire in macedoniã. & iterũ a mace¬
doma uenire ad uos. & a uobis deduci i iudeã.
Cum gͥ hoc uoluissem. nunquid leuitate usus
sum: Aut quȩ coaito scđm carnẽ cogito: ut sit
apud me est & non: fidelis autẽ ds̃ quia sermo
noster qui fit apud uos. non ẽ in illo est & non:
ꝑ nos predicatus ẽ ꝑ me & siluanũ. & timotheũ.
non fuit est & non. sed est in illo fuit. Quot qͦt
cr̃ ꝓmissiones dei sunt in illo est: ideo & ꝑ ipsũ
amen deo ad głam nr̃am. Qui aut̃ confirmat
nos uobiscum. in xp̃o. & qͥ unxit nos ds. & qui
signauit nos. & dedit pignus sp̃c in cordib nr̃is.

Expanded text:
transire in Macedoniam, et iterum a Macedonia venire ad vos, et a vobis deduci in Judaeam. Cum ergo hoc voluissem, nunquid levitate usus sum? Aut quae cogito, secundum carnem cogito, ut sit apud me, est et non? Fidelis autem Deus, qnoster qui fit apud vos, non est in illo, est, & non: er nos praedicatus est per me et Silvanum et Timotheum non fuit est et non sed est in illo fuit quotquot enim promissiones Dei sunt in illo est ideo et per ipsum amen Deo ad gloriam nostram qui autem confirmat nos vobiscum in Christum et qui unxit nos Deus et qui signavit nos et ded
Abbreviated transcription (Latin):
conscientie nr̃e. qđ insimplicitate & sincerita¬
te dei. & ñ insapientia carnali. sed in gr̃a dĩ con¬
uersati sumus in hoc mundo. abundantiꝰ autẽ
ad uos. Non enĩ alia scribimus uobis: quam que
legistis & cognoscitis. Spero autẽ. qđ usq in finẽ
cognoscetis. sicut & cognoiustis nos ex parte: qͥa¬

Expanded text:
conscientie nostre. Quod in simplicitate et sinceritate Dei: et non in sapientia carnali: sed in gratia Dei conversati sumus in mundo: abundantius autem ad vos. Non enim alia scribimus vobis: quam que legistis; et cognovistis. Spero autem quod usque in finem cognoscetis; sicut et cognovistis nos ex parte. Q
Abbreviated transcription (Latin):
uelamen suꝑ faciem suã. ut ñ intenderent filii
isrł infaciem cius qđ euacuat᷑ sed obtunsi sunt sen¬
sus eoꝵ: usq in hodicrnũ enĩ diem id ipsum ue¬
lamen in lectione ueteris testamenti manet ñ
diernum diem cum legitur morses: uelamen¬

Expanded text:
tenderent filii Israel in faciem ejus: quod evacuatur: sed obtusi sunt sensus eorum usque in hodiernum diem. Id ipsum velamen in lectione veteris testamenti manet nondiernum diem cum legitur Moyses velamen
Abbreviated transcription (Latin):
corpus nescio ds̃ scit: qm̃ raptus est in parady¬
sum. & audiuit archana uerba. quȩ ñ licet ho¬
mini loqui. Pro eiusmodi głabor: ꝓ me autem
nichil gloriabor nisi in infirmitatib meis. Nã
& siuoluero gloriari: non ero insipiens. Uerita.¬
t̾em enim dicam. Parco autẽ nequis me existimet
supra id qđ iudet in me: aut audit aliqͥd ex me
Et ne magnitudo reuelationũ extollat me: dat̾

Expanded text:
corpus nescio Deus scit quoniam raptus est in paradisum et audivit arcana verba quae non licet homini loqui pro eiusmodi gloriabor pro me autem nihil gloriabor nisi in infirmitatibus meis nam et si voluero gloriari non ero insipiens veritatem enim dicam parco autem ne quis in me existimet supra id quod videt me aut audit ex me et ne magnitudo revel
Abbreviated transcription (Latin):
one nr̃a que facta est masia: qm̃ supra modũ
grauati sumus supra uirtutem. ita ut tederet
nos etiam uiuere. Sed ipsi in nobis ipsis respon¬
sum mortis habiumus: ut ñ simus fidentes in
nobis. sed in deo qui suscitat mortuos. qui de tan¬
tisꝑiculis cripuit nos. & eruet: in quẽ sꝑamꝰ qm̃¬

Expanded text:
ra quae facta est in Asia quoniam supra modum gravati sumus supra virtutem ita ut taederet nos etiam vivere sed ipsi in nobis ipsis responsum mortis habuimus ut non simus fidentes in nobis sed in Deo qui suscitat mortuos qui de tantis periculis eripuit nos et eruet in quem speram
Abbreviated transcription (Latin):
Sed sicut omnia uobis inueritate locuti sumus:
ita & głatio nr̃a quȩ fuit ad titũ ueritas facta est.
Et uiscera eius abundantius in uobis sunt: re¬
miniscentis omniũ ur̃m obedientiã: quomͦ cũ
timore & tremore excepistis eũ. Gaudeo. quod in
omnib confido inuobis.xxi.
otam autẽ facimus uobis fr̃s grãm dĩ que data

Expanded text:
t omnia vobis in veritate locuti sumus ita et gloriatio nostra quae fuit ad Titum veritas facta est et viscera eius abundantius in vos sunt reminiscentis omnium vestrum oboedientiam quomodo cum timore et tremore excepistis eum gaudeo quod in omnibus confido in vobis otam autem facimus vobis fratres gratiam Dei quae data
Abbreviated transcription (Latin):
di ꝓpter qđ locutis sum: Et nos credimus ꝓpter
quod & loquimur. Scientes. qm̃ qui suscitauit
iħm : & nos cum iħu suscitabit. & constituet uobiꝰ¬
cum. Omnia enĩ ꝓpter uos. ut gr̃a abundans ꝑ
homo corrumpatur. tamen is qui intus ẽ renoua¬
tur de die indiem. Id enim qđ in presenti ẽ mom̃¬
tancũ & leue tribulationis nr̃e. supra modum in

Expanded text:
er quod et loquimur, scientes, quoniam qui suscitavit Jesum et nos cum Jesu suscitabit et constituet vobiscum. Omnia enim propter vos ut gratia abundans per homo corrumpat, tamen is, qui intus est, renovatur de die in diem, id enim quod in praesenti est momentaneum et leve tribulationis nostrae supra modum in
Abbreviated transcription (Latin):
hicsue filius iosedech. & fr̃s euis sacerdotes. et
rorobabel filius salathiel & frs eius. & edificaue¬
runt altare dĩ isrł: lit offerrent in eoholocau¬
stomata. sicut scriptum ẽ in lege moysi uiridĩ
Collocauerunt autẽ altare suꝑ bases suas. deter¬
rentib eos ꝑ circuitũ popłis terrarũ: & obtule¬
runt suꝑ illud holocaustum dño. mane & ues¬
pere. feceruntq sollempnitatẽ tabernaculoꝵ
sicut scriptũ est. & holocaustũ dieb singulis
ꝑ ordinẽ scđm preceptũ. opus dĩ in die suo.
Et post hec holocaustum iuge. tam in kalen¬
dis quã in uniuersis sollempnitatibꝰ dñi que
erant consecrate: & in omnib quib ultro offe¬
rebatur munus dño. A primo die mensis sep¬
timi: ceꝑunt offerre holocaustũ dño. Porro.
templum dĩ: fundatum necdum erat. Dede¬
runt autẽ pecumas: latomis & cementariis.
Cibum quoq & potum & oleum. sydomis tr¬
rusq. ut deferrent ligna cȩdrina de lybano.

Expanded text:
us sacerdotes, et Zorobabel filius Salathiel, et fratres ejus, et aedificaverunt altare Dei Israel, ut offerrent in eo holocautomata, sicut scriptum est in lege Mosi viri Dei. Collocaverunt autem altare Dei super bases suas, deterrentibus eos per circuitum populis terrarum, et obtulerunt super illud holocaustum Domino mane et vespere: feceruntque solemnitatem Tabernaculorum, sicut scriptum est, et holocaustum diebus singulis per ordinem secundum praeceptum opus diei in die suo. Et post haec holocaustum juge, tam in kalendis quam in universis solemnitatibus Domini, quae erant consecratae, et in omnibus in quibus ultro offerebatur munus Domino. A primo die mensis septimi coeperunt offerre holocaustum Domino; porro templum Dei fundatum necdum erat. Dederunt autem pecunias latomis et caementariis: cibum quoque, et potum, et oleum, Sydoniis Tyriisque, ut deferrent ligna cedrina de Libano
Abbreviated transcription (Latin):
aitarxersis rexstatui atq decreui om̃ib custo.¬
dib arche publice qui sunt trans flumen. ut
qđ cumq petierit a uobis etras sacerdos. scriba
legis deiceli absq mora detis: usq ad argenti
talenta centũ. & usq ad uini batos centum. &
usq ad frumenti choros centũ. & usq ad batos
olei centũ. sal uero absq mensura. Omne qđ
adritum dĩ celi ꝑtinet tribuat᷑ diligenter in
domo dĩ cęli: ne forte irascatur contra regnũ¬

Expanded text:
Artarxersis rex statui atque decrevi omnibus custoArtarxersis rex statui atque decrevi omnibus custodibus archae publicae, qui sunt trans flumen, ut quodcumque petierit a vobis Ezdras sacerdos, scriba legis Dei coeli, absque mora detis usque ad argenti talenta centum et usque ad vini batos centum et usque ad frumenti choros centum et usque ad batos olei centum, sal vero absque mensura. Omne, quod ad ritum coeli Dei pertinet, tribuatur diligenter in domo Dei coeli, ne forte irascatur contra regnu
Abbreviated transcription (Latin):
sites iudeam & hicrłm. in lege dĩ tui quȩ est in
manu tua. Et ut inferas argentũ & aurũ qđ
rex & consiliatores eiꝰ sponte obtulerunt dõ isrł.
cuiꝰ in hicrłm tabernaculũ est. Et omne argentũ
& aurum qđ cumq inueneris in uniuersa ꝓ.¬
iuncia babylonis & popłs offerre uoluerit. &
de sacerdotib qui sponte obtulerint domui
dĩ sui que ẽ in hierłm: libere accipe. Et stu¬
diose eme de hac pecunia uitulos. arietes. agnoᷤ.
& sacrificia & libamina eoꝵ. & offer ea super
altare templi dĩ ur̃i. qđ est in hierłm. Sed
& si quid tibi & frĩb tuis placuerit de reliquo
argento & auro ut faciatis: iuxta uoluntatẽ
dei ur̃i facite. Uasa quoq quȩ dantur᷑ in mini¬
sterium domus dĩ tui: trade in conspectu dĩ
in hierłm. Sed & cetera quib opus fuerit in
domo dĩ tui. quantũcũq necesse ẽ ut expenda ᷤ
dabis de thesauro & de fisco regis. Et a me ego

Expanded text:
sites Iudeam et Ierusalem in lege Dei tui, quae est in sites Iudeam et Ierusalem in lege Dei tui, quae est in manu tua, et ut feras argentum et aurum, quod rex et consiliatores eius sponte optulerunt Deo Israel, cuius in Ierusalem tabernaculum est. Et omne argentum et aurum, quodcumque inveneris in universa provincia Babilonis et populus offerre voluerit, et de sacerdotibus qui sponte optulerint domui Dei sui, quae est in Ierusalem, libere accipe, et studiose eme de hac pecunia vitulos, arietes, agnos et sacrificia et libamina eorum et offer ea super altare templi Dei vestri, quod est in Ierusalem. Sed et si quid tibi et fratribus tuis placuerit, de reliquo argento et auro ut faciatis, iuxta voluntatem Dei vestri facite. Vasa quoque, quae dantur tibi in ministerium domus Dei tui, trade in conspectu Dei Ierusalem. Sed et caetera, quibus opus fuerit in domo Dei tui, quantumcumque necesse est ut expendas, dabis de thesauro et de fisco regis et a me. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
petitionẽ eius. & ascenderunt de filiis isrł & de fi¬
lus sacerdotum. & de filiis leuitarũ. & de cantori.¬
bis & deiantorib & de nathinneis. in hierłm.
anno septimo artarxersis regis. Et uenerunt in
hicrłm mense quinto: ipse est annus septimus
regis. Quia in primo dic mensis primi cepit as¬
cendere de babylone: & in primo m̃sis quinti ue¬
nit in hierłm. iuxta manum dei su bonam suꝑ
se. Etras enĩ parauit corsuũ ut inuestigaret
legem am̃: & faceret & doceret in isrł preceptum
& sudiciũ. Hoc ẽ autẽ eremplar epłe edicti. qđ
dedit rex artarxersis. etre sacerdori scribe. eru¬
dito in sermonib & preceptis dñi & cerimoniis
cius mifrł. Artarxersis rex regũ: et rȩ sacerdo¬
ti scribe legis dei celi doctissimo. salutẽ. A me
decretum est. ut cuicũq placuerit in regno
meo de popło isrł. & de sacerdotib eiꝰ & de le¬
uitis ire in hierłm: tecũ uadat. A facie enim
regis & septem consiliatoꝵ eius missus es: ut ui¬

Expanded text:
de filiis Israel et de filiis sacerdotum et de filiis levitarum et de cantoribus et de ianitoribus et de Nathinneis in Ierusalem anno septimo Artarxersis regis. Et venerunt in Ierusalem mense quinto, ipse est annus septimus regis; quia in primo die mensis primi cepit ascendere de Babilone et in primo mensis quinti venit in Ierusalem iuxta manum Dei sui bonam super se. Ezdras enim paravit cor suum, ut investigaret legem Domini et faceret et doceret in Israel preceptum et iudicium. Hoc est autem exemplar epistolae edicti, quod dedit rex Artarxersis Ezdrae sacerdoti, scribae erudito in sermonibus et preceptis Domini et ceremoniis eius in Israel: 'Artaxersis rex regum Ezdrae sacerdoti' scribae legis Dei coeli doctissimo salutem. A me decretum est, ut, cuicumque placuerit in regno meo de populo Israel et de sacerdotibus eius et de levitis, ire in Ierusalem, tecum vadat. A facie enim regis et septem consiliatorum eius missus es, ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ de filiab eoꝵ sibi & de filiis suis: & cõmiscu¬
erunt semen scm cum popłis terrarũ. Mamus
etiã principũ & magistratuũ fuit: in transgreᷤ¬
sione hac prima. Cumq audissem sermonem
istum. scidi pallium meũ & tunicam. & euelli
capillos capitis mei & barbȩ. & sedi merens. Con¬
bum dĩ isrł. ꝑ transgressione eoꝵ qui de capti¬
uitate uenerant. & ego sedebam tristis usq ad
sacrificiũ uesꝑtinũ. Et in sacrificio uesꝑtino
surrexi de afflictione mea. Et scisso pallio et
tunica. curiiau genua mea: & expandi manꝰ
meas add dñm aͣm meũ. Et dixi. Ds̃ meus con¬
fundor & crubesco leuare faciem meã ad te:

Expanded text:
enim de filiabus eorum sibi, et filiis suis, et commiscuenim de filiabus eorum sibi, et filiis suis, et commiscuerunt semen sanctum cum populis terrarum. Manus etiam principum et magistratuum fuit in trangressione hac prima. Cumque audissem sermonem istum, scidi pallium meum et tunicam, et evelli capillos capitis mei et barbae, et sedi moerens bum Dei Israel, pro transgressione eorum qui de captivitate venerant, et ego sedebam tristis usque ad sacrificium vespertinum: et in sacrificio vespertino surrexi de afflictione mea, et scisso pallio et tunica, curvavi genua mea, et expandi manus meas ad Dominum Deum meum, et dixi: Deus meus, confundor et erubesco l
Abbreviated transcription (Latin):
hierłm. Et manus dĩ nr̃i fuit suꝑnos: & libe¬
rauit nos de manir inimici & insidiatoris in
uia. Et uenimus hierłm: & mansimꝰ ibi dieb
tribus. Die autẽ quarta appensum c̃ argentũ
& aurũ & uasa. indomo deinr̃i. ꝑ manũ mere¬
moth filii urie sacerdotis. & cũ eo eleazar filius
phinees. Et cum eis ioraded filius iosuȩ. & noa¬
daia filius bennoi leuite. Iuxta numerũ & pon¬
dus omniũ. descriptumq ẽ pondus in tẽpore
illo. Sed qui uenerant de captiuitate filii tͣns¬
migrationis. obtulerunt holocaustomata deo
naginta sex. agnos septuagnnta septẽ. hyrcos
ꝓ peccato duodecim: omnia in holocaustum
domino. Dederunt autẽ edicta regis satrapis qͥ
erant de conspectu regis & ducib trans flum̃:
& eleuauerunt popłm & domũ dĩ. Post quã¬
principes dicentes. Non est saparatus populus
isrł & sacerdotes & leuitȩ a populis terrarũ. &
de abhominationib eoꝵ. Chananei uidelicet¬
& moabitarũ. et egyptioꝵ. & amorreoꝵ. Tulert̃

Expanded text:
os, et liberavit nos de manu inimici et insidiatoris in via. Et venimus Jerusalem, et mansimus ibi diebus tribus. Die autem quarta appensum est argentum, et aurum, et vasa in domo Dei nostri per manum Meremoth filii Uriae sacerdotis, et cum eo Eleazar filius Phinees, cumque eis Jozabed filius Josue, et Noadaia filius Bennoi Levitae, juxta numerum et pondus omnium: descriptumque est omne pondus in tempore illo. Sed et qui venerant de captivitate filii transmigrationis, obtulerunt holocautomata Deo naginta sex, agnos septuaginta septem, hircos pro peccato duodecim: omnia in holocaustum Domino. Dederunt autem edicta regis satrapis, qui erant de conspectu regis, et ducibus trans flumen, et elevaverunt populum et domum Dei. Caprincipes, dicentes: Non est separatus populus Israel, et sacerdotes et Levitae a populis terrarum, et de abominationibus eorum, Chananaei videlicetMoabitarum, et Aegyptiorum, et Amorrhaeorum. Tulerunt
Abbreviated transcription (Latin):
enim petere regem auxiliũ & equites qui de¬
fenderent nos ab inimico in uia: quia dixera¬
mus regi manus dĩ nr̃i est suꝑ om̃s qui quert̃
eum inbonitate: & imꝑium eiꝰ. & fortitudo ciꝰ
& furor: suꝑ omnes qui derelinquunt eũ. Ieri¬
nanimus autẽ & rogauimꝰ dm̃ nr̃m ꝓ hoc: & e¬
uenit nobis ꝓsꝑe. Et separaui de principib sa¬
cerdotũ duodecim. sarabiam. asabiam. & cum
cis de frĩb eoꝵ decem. Appendiq eis argentum
& aurum & uasa consecrata domus dei nr̃i. quȩ
obtilerat rex & consiliatores eius & principes eiꝰ
uniuersusq isrł eoꝵ qui inuenti fuerant. Et
appendi in manib eoꝵ argenti talenta sexcen¬
ta quinquaginta. & uasa argentea. centũ. Au¬
ri centum talenta. & crateras aureos uigiiti. qͥ
habebant solidos millenos. & uasa eris fulgen¬
tis optimi duo. pulchra ut aurum. Et dixi eis.
sponte oblatum ẽ dño dõ patrum nr̃oꝵ. Uigi¬

Expanded text:
enim petere a rege auxilium et equites, qui deenim petere a rege auxilium et equites, qui defenderent nos ab inimico in via: quia dixeramus regi: Manus Dei nostri est super omnes, qui quaerunt eum in bonitate: et imperium ejus et fortitudo ejus, et furor super omnes, qui derelinquunt eum. Jejunavimus autem, et rogavimus Deum nostrum pro hoc: et evenit nobis prospere. Et separavi de principibus sacerdotum duodecim, Sarabaiam, Asabiam, et cum eis de fratribus eorum decem. Appendique eis argentum et aurum, et vasa consecrata domus Dei nostri, quae obtulerat rex et consiliatores ejus, et principes ejus, universusque Israel eorum, qui inventi fuerant: et appendi in manibus eorum argenti talenta sexcenta quinquaginta, et vasa argentea centum, auri centum talenta: et crateres aureos viginti, qui habebant solidos millenos, et vasa aeris fulgentis optimi duo, pulchra, ut aurum. Et dixi eis: sponte oblatum est Domino Deo patrum nostrorum: vigi