comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnstulerunt.TaMiAN. Hoc est q̃storẽ
&e dispensatorẽ thesauroꝵ domus dĩ.
SociieN aut̃ uel tab̃nacłm int̾p̃tatur.
uł pastophorion. hoc est thalamus:
in quo habitat p̃positꝰ templi. Quis ẽ
legis sermo &e ratio quȩ in ueteris in¬
strument lectione uersata est: huic
itaq traditioni dicit᷑ atq doctrine.
Qd hic agis qd tͥuis ȩdificare domũ
i occidente litta & tab̾nacłm tuũ qd
ñ habet fundam̃tum. in petrȩ figere
ꝓpt̾ea aut̃ tͥ dico. qd in excisione sepul¬
chri ñ debeas laborare: quia tͣnsferet do¬
minꝰ sacerdotiũ tuum. sic̃ tͣnsferri solet
gebe .R qd om̃s uirũ int̾p̃tati sunt. He¬
breus aut̾ quinos inueteri testam̃ti lec¬
tione erudiuit: gallũ galinatiũ tͣnstulit.
Siqͥde gallus gallinatius humero por¬
tatoris. de alio loco tͣnsfert᷑ ad aliũd. Sic
te dñs de loco tuo leuit̾ asportabit.
Et qui quondam habebas coronam
pontificis & scĩficationẽ in auri lami¬
na in qua erat scriptum nom̃ dei: co¬

Expanded text:
oc est, quaestorem et dispensatorem thesaurorum domus Dei. Sochen autem vel tabernaculum interpretatur, vel pastophorion, hoc est thalamus, in quo habitat praepositus templi. Quis estlegis sermo et ratio, quae in veteris Instrumenti lectione versata est? Huic itaque traditioni dicitur atque doctrinae: quid hic agis? Cur tibi vis aedificare domum in occidente littera, et tabernaculum tuum, n habet fundamentum, in petrae figere Propterea autem tibi dico, quod in excisione sepulcri non debeas laborare, quia transferet Dominus sacerdotium tuum; sicut transferri solet GEBER  , quod omnes virum interpretati sunt. Hebraeus autem qui nos in veteris Instrumenti lectione erudivit, gallum gallinaceum transtulit. Sicut, inquit, gallus gallinaceus humero portitoris de alio loco transfertur ad alium, sic te Dominus de loco tuo leviter asportabit. Et qui quondam habebas coronam pontificis, et sanctificationem in auri lamina, in qua erat scriptum nomen Dei , co
Abbreviated transcription (Latin):
collata. Sydonẽ ac tyrũ sermo diuinꝰ
ad penitentiã cohortat᷑: & labores eiꝰ
atq mercedes dño sc̃ĩficandas eẽ ꝓinss
beat. si tñ bñ cecin̾it:. & uniu̾se corde
uirtutũ q̃ qͣndã fuerant relaxate ĩ lau¬

Expanded text:
collata. Sidonem ac Tyrum sermo divinus collata. Sidonem ac Tyrum sermo divinus ad poenitentiam cohortatur, et labores ejus atque mercedes Domino sanctifibeat, si tamen bene cecinerit, et universae chordae virtutum, quae quondam fuerant relaxatae, in lau
Abbreviated transcription (Latin):
.Lxx. aut̃ annos. uisitationẽ faciet d̾s
tyri. & iterum restituet᷑ antiquũ. erit
negociatio om̃ib regnis orbis t̾rarum
suꝑ faciem terrȩ. Et erit negociatio qͥ
& merces scã domino. s non ipsis congͥ¬
gabitur : s his qui habitant coram
domino. Hoc qd dr memoriale coram
minis: in hebraico non habet᷑: s in gre
ad ditum ẽ. Septuaginta annis dyrus
qͦndã de angustia dimittit᷑. ut exple¬
to solitudineͤ tempore. carnẽ quonda
meretricium u̾tat in laudes d̃. assum¬
mensꝙ cytharam. om̃s cordas habeat
concinentes: ut postqͣm bene cecinerit¬
& multa cantauerit. fiat eiꝰ ap̃ dñ
memoria. qͣ ꝓpt̾ fornicationẽ obliuo¬
m tradita erat. Et restituat᷑ in pͥstinuĩ
statum. habeatq diuitias regnoꝵ d¬
tꝰ orbis & mercedes laboresq illiꝰ al¬
quaꝗͣ tyriis ꝯgregent᷑. s his qui hil¬
tant in conspectu dñi. comedantq &
bibant &e ĩpleant᷑ om̃ib bonis quȩ in
ꝯuuui leticia cunctoꝵ fuerint labore

Expanded text:
 autem annos, visitationem faciet Deus Tyri: et iterum restituetur in antiquum; eritque negotiatio ejus omnibus regnis orbis terrarum super faciem terrae. Et erit negotiatio ejus, et merces sancta Domino; sed non ipsis congregabitur, sed his qui habitant coram riale coram Domino. Hoc quod dicitur: memoriale coram minis, in Hebraico non habetur, sed iadditum est. Septuaginta autem annis Tyrus quondam coangustata dimittitur, ut expleto solitudinis tempore, carmen quondam meretricium vertat in laudes Dei, assumensque citharam omnes chordas habeat concinentes: ut postquam bene concinuerit et multa cantaverit, fiat ejus apud Deum memoria, quae propter fornicationem oblivioni tradita erat: et restituatur in pristinum statum, habeatque divitias regnorum totius orbis, et mercedes laboris illius nequaquam Tyriis congregentur; sed his qui habitant in conspectu Domini, comedantque et bibant, et impleantur omnibus bonis quae in convivii laetitiam cunctorum fuerint labore
Abbreviated transcription (Latin):
snꝰ numerus. qͥ uel de singłis diebus
u de septẽ conficit᷑ decadib. ꝑfectã.
sigificat & consũmatã penitentiã:
u uste tyrus ex pleto penitentie tẽ¬
port mantiquũ redeat statũ. De has
aibitnoi meretrice. & illud in ꝓuerbns
salomonis. mistico sermone signari.
Ple attendas pessimã mulierem. Mel
enũ distillat de labiis mulieris mere¬
nicis. quȩ ad breue impinguat faucẽ
tuas. & postea amarius felle reꝑies.
ꝑ fenestrã enĩ domꝰ sue in plateis ꝓspi¬
ut: qͥa lata & spaciosa uia ẽ. quȩ du¬
cit ad mortẽ. Et quecũq insipientem

Expanded text:
l de singulis diebus, vel de septem conficitur decadibus, perfectam significat et consummatam poenitentiam: ut juste Tyrus, expleto poenitentiae tempore, in antiquum redeat statum. De hac arbitror meretrice et illud in Proverbiis Salomonis mystico sermone signari: Ne attendas pessimam mulierem; mel enim distillat de labiis mulieris meretricis, quae ad breve impinguat fauces tuas, et postea amarius felle reperies . Per fenestram enim domus suae in plateas prospicit : quia lata est et spatiosa via quae ducit ad mor
Abbreviated transcription (Latin):
coedlte amici. & bibite: & inebriami¬
in hatissum. Quid sit autẽ comedere
Qbibere & sat᷑ari ommũ collatione
nututũ: fidelis lector intelligit. Sey¬
uaguita aminis desolatũ fuisse templũ.
aereimas. & damel & tacharias. Ao¬
int. in erechiele de sodoma legimus.
idrestituat᷑ in antiquũ: & de egy pto
qd pꝰ desolationẽ t̾rȩ egypti. & aridi¬
tat septẽ fluminũ. ueter ẽ recipiat

Expanded text:
ibite, et inebriamini, charissimi . Quid sit autem comedere et bibere, et saturari omnium collatione virtutum, fidelis lector intelligit. Septuaginta annis desolatum fuisse templum, et Jeremias et Daniel et Zacharias docent. Et in Ezechiele de Sodoma legimus, quod restituatur in antiquum, et de Aegypto, quod post desolationem terrae Aegypti et ariditatem septe
Abbreviated transcription (Latin):
& fecist t in excelso memoriã. &e desꝙͥ¬
sisti tͥ in t̾ra tab̾nacłm. Eece dominiꝰ
sabaoth eiciet te: ce cont̾et uirum. &
m̃sura: a& ibi morieris. Et ponet currũ
tuum optimũ in ignominiã: &e domũ
pncipis tu inconculcationẽ. Et aufe¬
reris a ddispensatione tua: & de gradu

Expanded text:
memoriam: et descripsisti tibi in terra tabernaculum? Ecce Dominus Sabaoth ejiciet, et conteret virum, et mensura, et ibi morieris: et ponet currum tuum optimum in ignominiam, et domum principis tui in conculcationem. Et aufereris a dispensatione tua, et de gra
Abbreviated transcription (Latin):
&e ꝯstituam eum pͥncipẽ in loco fideli.
& in solium głȩ domꝰ patris eiꝰ. & erit
confidens suꝑ eum om̃ĩs głosꝰ in domo
patris sui a minimo usq ad maximũ.
Omne uas paruulum a uasis aconoth.
& pendebunt suꝑ eũ. In die illaͤ dicit
dñs sabaoth mouebit᷑ homo qͥ stabili¬
tus erat in loco fideli: & auferecur
& corruet. Disꝑibit gła que erat ĩ eo:
qm̃ dñs locutꝰ est. P recipit᷑ ysaiȩ ꝓpħȩ.¬

Expanded text:
em in loco fideli, et in solium gloriae domus patris ejus, et erit confidens super eum omnis gloriosus in domo patris sui a minimo usque ad maximum. Omnes vas parvulum a vasis aganoth: et pendebunt super eum. In die illa haec dicit Dominus Sabaoth: Movebitur homo qui stabilitus erat in loco fideli: et auferetur, et corruet, et disperibit gloria quae erat in eo: quoniam Dominus locutus est. Praecipit
Abbreviated transcription (Latin):
suas in portis tuis. ut obsessos in te
atq conclusos ñ patiant᷑ exire. Tunc
qui in confessione fidi constituti sunt.
Et tunc uideb̾ o ualł syon. indie illa. &
in claro lumine ueritatis. omnẽ ar¬
maturã apłi. & domꝰ saltꝰ: in quo gen

Expanded text:
suas in portis tuis, ut obsessos in te suas in portis tuis, ut obsessos in te atque conclusos non patiantur exire. Tunc qui in confessione fidei constituti sunt, et tunc videbis, o vallis Sion, in die illa, et in claro lumine veritatis, omnem armaturam Apostoli, et domus sal
Abbreviated transcription (Latin):
Et helam sũpsit pharetram. currum
hominis equitis: & parietẽ nudauit
clipeus. Et erunt electȩ uallestuȩ ple¬
nȩ qͣdrigarũ: & eqͥtes ponent sedes su¬
as in porta. Reuelabit᷑ oꝑim̃tum uids¬
Et uidebitis in die illa armam̃tariũ
domꝰ saltꝰ. & scissuras eiuitatis dauid
uidebitis: qͥ a multiplicatȩ sunt. Lix
Elamite aut̃ tulerunt pharet᷑s asin¬
soris hoĩs suꝑ eqͦs: & ꝯgregatio pus¬
nantiũ erunt electȩ ualles tuȩ. Impl¬
bunt᷑ quadrigis. &e equites. stipabunt
portas tuas: & reuelabunt portas
iude: & aspicient die illo in domib
ciuitatis. Et reuelabunt abscondita
elamitȩ. ut.lxx. tͣnstulert. qͦs in ꝯtẽp¬
tii uͥti legimꝰ. sũpserunt pharetrasitt
sagittent in obscuro rectos corde. Lui
sunt in curru eqͥtis hõi ũ. ut parietem
pugnatione denudent. Erunt aut̃
inquit electe ualles tuȩ. & humilra
doçinata o ualł̃ syon plene qͣorigari
qͣs dñs cũ pharaone summersit: qua¬
rum ẽtes e ascensoresn ponent sedes

Expanded text:
Et Elam sumpsit pharetram, currum hominis equitis, et parietem nudavit clypeus. Et erunt electae valles tuae plenae quadrigarum, et equites ponent sedes suas in porta. Et revelabitur operimentum Judarium domus saltus: et scissuras civitatis David videbitis, quia multiplicatae sunt. LXX: Elamitae autem tulerunt pharetras: ascensores: homines super equos: et congregatio pugnantium: et erunt electae valles tuae, implebuntur quadrigis, et equites stipabunt portas tuas: et revelabunt portas Judae: et aspicient die illo in domus electas civitatis: et revelabunt abscondita Elamitae, ut LXX transtulerunt, quos in contemptores vertimus, sumpserunt pharetram, ut agitent in obscuro rectos corde, qui sunt in curru equites hominum, ut parietem pugnatione denudent. Erunt autem, inquit, electae valles tuae, et humilia dogmata, o vallis Sion, plenae quadrigarum, quas Dominus cum Pharaone submersit, quarum equites et ascensores ponent sedes
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm mimerastis siuie destripxistis ut
muniretis murũ ur̃m. ñ fudistis pu¬
teos quiuitales haberent & et̾nas aqͣs:
s lacus contritos. qͥ aquam ñ p̃ualetꝰ
continere. Et fecistis eos int̾ duos mu¬
ros noui &e uet̾s instrum̃ti. & aquam
piscinȩ uet̾is neglexistis. nec considastiᷤ
datorẽ legis đm. & oꝑatorem mundi
penitus neglexistis. Hoc iuxta hebra¬
icũ. señ uxta .Lxx. consid̾auerunt se he¬
retiq qd multi eẽnt. & hac multitudi¬
ne confidentes doctͥnam uet̾is testam̃¬
ti au̾terunt a ciuitate d̾i que ẽ eccłia¬

Expanded text:
em numerastis, sive destruxistis, ut muniretis murum vestrum, non fodistis puteos, qui vitales haberent et aeternas aquas, sed lacus contritos, qui aquam non valent continere. Et fecistis eos inter duos muros novi et veteris Instrumenti, et aquam piscinae veteris neglexistis, nec considerastis datorem legis Deum, et operatorem mundi penitus neglexistis. Hoc juxta Hebraicum. Caeterum juxta LXX consideraverunt se haeretici, quod multi essent, et hac multitudine confidentes, doctrinam veteris Testamenti averterunt a civitate Dei, 316 quae est Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. omĩa sint doginata uericatis. Ob¬
scura loca sunt. ñ solum iuxta hystori¬
displicuerint. debent ꝓferre suã. ut
explanationi eoꝵ si uera fuerit adqͥe¬
scamꝰ Et congregastis aqͣs piscinȩ
suꝑioris. &e domꝰ ierłm numerastis.
Et̃ destruxistis domus ad muniendo
murũ & lacũ fecistis int̾ duos muros.
& aquã piscinȩ uet̾is. Et ñ suspexistis
adeum qui fecerat eam: & oꝑatorẽ eiꝰ de
longe ñ uidistis. lxx. Et au̾tert̃. aquam
antiquȩ piscinȩ inciuitatẽ: & destruxe.¬
runt domꝰ ierłm ad firmandos muros
ciuitatis. Et fecistis uob̃aquã int̾ duoᷤ
muros. ad intra piscinam antiquam:
& ñ aspexistis. eum quia pͥncipio fecit
eam. & creatorẽ illius ñ uidistis. Uos
qͥ scissuras ciuitatis dauid. id: eccłiȩ uide¬
bitis ł uidetis. quȩ in toto orbe multiph

Expanded text:
ata veritatis. Obscura loca sunt, non solum juxta historidisplicuerint, debent proferre sua, ut explanationi eorum, si vera fuerit, acquiescamus. Et congregastis aquas piscinae inferioris: et domus Jerusalem numerastis: et destruxistis domus ad muniendum murum. Et lacum fecistis inter duos muros, et aquam piscinae veteris: et non aspexistis ad eum, qui fecerat eam, et operatorem ejus de longe non vidistis. LXX: Et averterunt aquam antiquae piscinae in civitatem: et destruxerunt domos Jerusalem ad firmandos muros civitatis: et fecistis vobis aquam inter duos muros intra piscinam antiquam: et non aspexistis eum qui a principio fecit eam: et creatorem illius non vidistis. Vos qui scissuras civitatis David, id est, Ecclesiae videbitis vel vide
Abbreviated transcription (Latin):
uetꝰ reꝓbant instrum̃tum. nec nouũ
secutui sunt: quia nouum uetis instru¬
iñti testimoniis roborat᷑. ꝑpt̾ea inter
Duos muros. uet̾em & nouĩi. fecerunt
sibi nouas aqͣs. qͣs interiores eẽ putañ
&e maiora continere misteria. quam
in testamento ueteri continentus.
Et ñ respexerunt dm qͥ uetis instru¬
menti conditor ẽ: & factorẽ eiꝰ ne lon¬
ge qͥdẽ uidere uoluert Et uocanit
un̾s ds exercituũ in die illa ad fletũ.

Expanded text:
bant Instrumentum, nec novum secuti sunt, quia novum veteris Instrumenti testimoniis roboratur. Propterea inter duos muros veterem et novum, fecerunt sibi novas aquas, quas interiores esse putant, et majora continere mysteria, quam in Testamento veteri continentur: et non respexerunt Deum, qui veteris Instrumenti conditor est, et factorem ejus ne longe quidem videre voluerunt. Et vocabit Dominus Deus exercituum in die illa a
Abbreviated transcription (Latin):
Quare nos errare fecisti a uia tua: Et
in alio loco. Dñs eis dedit eis &e miscuit
sp̃m erroris: ut ñ inuisionis monte.
s in syon ualle ꝯsist̾ent. Hec aut̃ ip¬
sa dies quȩ a dño exercituũ. in ualle
oritur uisionis: ut singłoꝵ oꝑa de¬
monstret. scrutatur murum he¬
reticoꝵ quẽ adu̾sum eccłiam qͣi fir¬
missimum ꝓpugnacłm ꝯstruxert̾ &

Expanded text:
Quare nos errare fecisti a via tua ? Et Quare nos errare fecisti a via tua ? Et in alio loco: Dominus eis miscuit spiritum erroris : ut non in Visionis monte, sed in Sion valle consisterent. Haec autem ipsa dies, quae a Domino exercituum in valle oritur Visionis, ut singulorum opera demonstret, scrutatur murum haereticorum, quem adversum Ecclesiam quasi firmissimum propugnaculum construxerunt; et
Abbreviated transcription (Latin):
&e t̾ror a dño sabaoth in ualle syon. Er¬
rant aminimo usq ad maximũ: er¬
rant suꝑ montes. Et samuhel plange¬
bat sauł: & dñs atꝙ saluator flebat ie
d̾s m̃s. & lugeam multos qͥ añ peccaue¬
runt. ce ñ egerunt penitentiã. Uñ co¬
patientis affectũ: & ad alios loqͥt᷑. Quiᷤ
infirmat᷑ & ego ñ infirmor: Qͥs scan¬
dens ppłm quondam uisionis uana
tecta ꝯscendere: & in clamore u̾sari.
cunctosq pͥncipes eiꝰ fugisse. & ligatos
c̃ẽ uincłis peccatoꝵ: erũpie in lacͥmas.
&e abigit ꝯsolantes. & fletu amarissimo
se flere testat᷑. ñ suꝑ filios. s suꝑ filias
pꝰpłi sui. quȩ uirilitatis ꝑdidit dignita¬
tem. Diesenĩ iudicii & int̾fectionis: & con¬
culcationis. Et nequaꝗͣ erit ierłm. que
int̾p̃tat᷑ uisio pacis: s antiqui nõis ie
b quȩ int̾p̃tat᷑ ꝯculcatio. fletuũ quoq
siue errorris. ut .lxx. transtulerunt.
a diio sabaoth. Non quo fletꝰ & error
erroris occasio. Qui possunt dicere.

Expanded text:
o Deo Sabaoth in valle Sion; errant a minimo usque ad maximum: errant super montes. Et Samuel plangebat Saul , et Dominus atque Salvator flebat JerDeus, et lugeam multos qui ante peccaverunt, et non egerunt poenitentiam. Unde compatientis affectu et ad alios loquitur: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandens populum quondam visionis vana tecta conscendere, et in clamore versari; cunctosque principes ejus fugisse, et ligatos esse vinculis peccatorum, erumpit in lacrymas, et abigit consolantes, et fletu amarissimo se flere testatur, non super filios, sed super filiam populi sui, quae virilitatis perdidit dignitatem. Dies enim judicii, et interfectionis, et conculcationis, nequaquam erit Jerusalem, quae interpretatur visio pacis: sbus, quae interpretatur conculcatio: fletuum quoque sive erroris, ut Septuaginta transtulerunt a Domino Sabaoth, non quo fletus et erroerroris occasio, qui possunt dicere:
Abbreviated transcription (Latin):
icum. &e ceptam suꝑ mundum interpre¬
tationẽ. Transeamus ad editionẽ.lxx:
tetur errorem: qui sequentes occidentẽ
litteram. contempnunt sp̃m uiuifican¬
tem. Et iniq fecisse se dicit ut non au¬
diret legeni spiritaliter. s econtrariofe¬
stinaret di sacramenta non cernere. nec
dicere cum dauid. reuela oculos meos
&e considerabo mirabilia. de lege tua.
Iccirco errat cor eius. & iudaica super¬
stitione completum. non in caritate
di. s in timore. consistit. ut habeat sp̃m
seruitutis in timore. & nequaquam
sp̃m adoptionis. in quo clamamꝰ abba
pater. Unde p̃cipitur ei ut accedat ad
mensam ciboꝵ spiritaliũ. comedant ꝙ
om̃s in ea qui illius sequunt᷑ exemplũ.
& bibant. Et ueteri errore contempto.
consurgant in sp̃u qͥ iacebant in littera.
&e fiant pͥncipes: dicantq cum ꝓpħa.¬

Expanded text:
icum, et coeptam super mundo interpreicum, et coeptam super mundo interpretationem. Transeamus ad editionem LXX, tetur errorem, qui sequentes occidentem litteram, contemnunt spiritum vivificantem; et inique fecisse se dicit, ut non audiret legem spiritualiter: sed econtrario festinaret Dei sacramenta non cernere, nec diceret cum David: Revela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua . Idcirco errat cor ejus, et Judaica superstitione completum, non in charitate d in timore consistit, ut habeat spiritum servitutis in timore, et nequaquam spiritum adoptionis, in quo clamamus, Abba pater . Unde praecipitur ei, ut accedat ad mensam ciborum spiritualium, comedantque omnes in ea, qui illius sequuntur exemplum, et bibant: et veteri errore contempto consurgant, in spiritu qui jacebant in littera, et fiant principes, dicantque cum P
Abbreviated transcription (Latin):
arripite clipeum. Lxx. Et iniq egi ut nõ
audirẽ: festinaui ut uiderẽ. Errat cor
meũ. iniqͥtas mundauit suꝑ me: amma
mea insistit timori. Para mensam. comedi
os. Pre auditu & uisioneourissima
quã cernebat deserto maris ꝓpħa uentu¬
ram corruisse. & turbatum esse. se dicit. &
ppe modum caligantib ocłis. & stupefac¬
ta mente nescisse quid cerneret. Illa e¬
nĩ babylon ꝓ qua aquila & theodocion
denebras intp̃tat sunt. ut significarent
modum istum qui in maligno positus est.
oe cuiꝰ principes sunt iuxta apłm paulũ
rectores denebrarum istarum. que quon
dam uł ꝓpħȩ uł d̾o amabilis fuit. facta
est in sua subuersione mirabilis Unde
&e illius saturatꝰ cibo diligentiꝰ condemple¬
tur quȩ uentura sunt mundo. Dicat᷑q
ꝑ eum ad om̃s credentes. ut comedentes
&e bibentes corpus &e sanguinem domini.
audiant surgite arripiantq clipeum
diaboli iacła extinguere. Hoc iuxta hebra-¬

Expanded text:
arripite clypeum. LXX: Inique egi ut non arripite clypeum. LXX: Inique egi ut non audirem, festinavi ut non viderem, errat cor meum: iniquitas inundavit super me; anima mea insistit timori. Para mensam, speculaos. Prae auditu, et visione durissima quam cernebat de deserto mari Propheta venturam, corruisse et turbatum esse se dicit, et propemodum caligantibus oculis, et stupefacta mente, nescisse quid cerneret. Illa enim Babylon pro qua Aquila, et Theodotio, tenebras interpretati sunt, ut significarent mundum istum, qui in maligno positus est , et cujus principes sunt juxta apostolum Paulum , rectorae, vel Deo amabilis fuit, facta est in sua subversione mirabilis. Undeet illius saturatus cibo, diligentius contempletur, quae ventura sint mundo: diciturque per eum ad omnes credentes, ut comedentes et bibentes corpus et sanguinem Domini, audiant, Surgite: arripiantque clypeumdiaboli jacula exstinguere. Hoc juxta Hebra
Abbreviated transcription (Latin):
tempestas de deserto ueniunt. & de
horribil ubi ñ est habitator ds: & ubi
uniu̾sa terrena sunt. Et qͥcũq est incre
dulus: agit rem congruam infidelitatiᷤ
suȩ: & qui depopłator est uastat. Unde
audacit̾ contra adu̾sarios loquitur.
Ascende clam: obside mede. Omnẽ ge¬
mitum deserti maris & terre horribi¬
lis & uisionis durissime quȩ nunciata
est: cessare feci. Quia lumbi mei agen¬
des penitentiam. nequaquãut priusuo¬
luptate. s dolore sunt pleni. Nec ultra
dicam lumbi mei impleti sunt illusi¬
onib: angustia enĩ possedit me ce tͥbula¬
tio. sicut solet tenere parturientem. Mul¬
tum int̾se uulgata editio: & hebraicum
carpendinos occasiuncłam relinqͣmus
Corrui cum audirem. conturbatus
sum cum uiderẽ. Emarcuit cor meum.
denebre stupefecerunt me. Babylon di¬
lecta mea: posita est mͥ in miracłm. Po¬
ne meusam. contẽplare in specula. co¬
medentes & bibentes. Surgite principes:

Expanded text:
tempestates de deserto veniunt, et de terra tempestates de deserto veniunt, et de terra horribili, ubi non est habitator Deus, et ubi universa terrena sunt. Et quicunque indulus agit rem congruam infidelitati suae, et qui depopulator est, vastat. Unde audacter contra adversarios loquitur, Ascende Elam; obside Mede: omnem gemitum deserti maris, et terrae horribilis, et visionis durissimae, quae nuntiata est, cessare feci. Quia lumbi mei agentes poenitentiam, nequaquam ut prius voluptate, sed dolore sunt pleni, nec ultra dicam: Lumbi mei impleti sunt illusionibus . Angustia enim possedit me et tribulatio, sicut solet tenere parturientem. Multum inter se Vulgata editio, et Hebraicum carpendi nos occasiunculam relinquCorrui cum audirem, conturbatus sum cum viderem. Emarcuit cor meum, tenebrae stupefecerunt me: Babylon dilecta mea posita est mihi in miraculum. Pone mensam, contemplare in specula comedentes et bibeCorrui cum audirem, conturbatus
Abbreviated transcription (Latin):
tationib atq angustiis: horribilem ce
duram uisionem audisse se dicunt.
Hec aut̃ ipsa tempestas: a desertouenit:
urł colubri morsib & scorpionũ icti¬
bus patuit. Cũꝙ uenerit ꝑtͣnsit &e p̃te¬
terit. & tunc intelligitille qͥ sustinet
qd p̃uaricator est. & ñ agit iniq nͥ iniquᷤ.
Qd̃ gͥ maris fluctib obruim᷑. & opprumnit
nos seua tempestas. nr̃i uicii est qui an¬
te tempestatem p̃uaricatores fuimus:
& miqui. Qdꝙ dicit contͣ me elamite.
&e̾ legati ꝑsarum uenunt: hic sensus
est. Elamite int̾p̃tant᷑ despicientes: ꝑ¬
se temptantes. Ueniant igit᷑ hi. qui
despicere solent & contempnere atꝙ
temptare: s ego ingemiscam. & gemi¬
tus ms̃ erit mea consolatio. S & lumbi
mei replet sunt angustia: & obtinue.¬
runt me dolores quasi parturientem:
ut atimore dñi concipiam & pariam.
& sp̃m salutis eiꝰ faciam suꝑ t̾ram. Rec¬
te aut̃ uixta hebraicum turbines atq

Expanded text:
tationibus et angustiis, horribilem et tationibus et angustiis, horribilem et duram visionem audisse se dicunt. Haec autem ipsa tempestas a deserto venit, et Israel colubri morsibus, et scorpionum ictibus patuit . Cumque venerit, pertransit, et praeterit: et tunc intelligit ille qui sustinet non agit inique nisi iniquus. Ut igitur maris fluctibus obruamur, et opprimat nos saeva tempestas, nostri vitii est, qui ante tempestatem praevaricatores fuimus et iniqui. Quodque dicit: Contra me Elamitae, et legati Persarum veniunt, hic sensus est: Elamitae interpretantur despicientes: Persae, tentantes. Veniant igitur hi qui despicere solent, contemnere, atque tentare: sed ego ingemiscam, et gemitus meus erit mea consolatio. Sed et lumbi mei repleti sunt angustia, et obtinuerunt me dolores quasi parturientem, ut a timore Domini concipiam et pariam, et spiritum salutis ejus faciam super terram. Recte autem juxta Hebraicu
Abbreviated transcription (Latin):
Omnẽ gemitũ eiꝰ cessare feci. ꝓpterea
repleti sunt lumbi mei dolore. Angu¬
stia possedit me: sicut angustia par¬
turientis. Lxx. Uisio deserti. Sicut tẽpe¬
stas de deserto transeat. de deserto ueni¬
ens: de terra horribili uisio dura annun
q agit: contra me elamite & legati per¬
sarum ueniunt. Nunc ingemiscam: ce
consolabor me. Iccuco repleti sunt lum¬
bimei angustia: dolores app̾henderunt.
me sicut parturientẽ. Quid nob̃ uideat᷑
iuxta hystoriam breuiter diximus: nc̃
tropologice. summa carpamus. Uisio
uł pondus contra scħ huiꝰ cernitur ma¬
re. & cernitur aꝓpħ̃a. quantis temp¬
tationib mundus hic plenus sit. Qd
aut̃ mare appelletur scłm ut multa p̾¬
deream: uno testimonio psalii con¬
tentus sum. Qui descendunt mare
in nauib. facientes oꝑationẽ inaquis
multis: ipsiuiderunt oꝑa domini. &
mirabilia eiꝰ in ꝓfundo. Qui enĩ oꝑatur
ueni in ꝓfundũ maris. ips uidert̃ mira¬
bilia eius in ꝓfundo. & liberati de. tẽp¬

Expanded text:
 cessare feci. Propterea repleti sunt lumbi mei dolore: angustia possedit me, sicut angustia parientis. LXX: Visio deserti maris. Sicut tempestas de deserto transeat, de deserto veniens. De terra horribili visio dura annuntque agit. Contra me Elamitae, et legati Persarum veniunt: nunc ingemiscam, et consolabor me: idcirco repleti sunt lumbi mei angustia, dolores apprehenderunt me, sicut parturientem. Quid nobis videatur juxta Historiam breviter diximus: nunc tropologiae summa carpamus. Visio, vel pondus contra saeculi hujus cernitur mare: et cernitur a Propheta, quantis tentationibus mundus hic plenus sit. Quod autem mare appelletur saeculum ut multa praeteream uno testimonio Psalmi contentus sum: Qui descendunt mare in navibus, facientes operationes in aquis multis. Ipsi viderunt opera Domini, et mirabilia eVeni in profundum maris, ipsi vident mirabilia ejus in profundo; et liberati de ten
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ alibi legimꝰ. Uenite ascendamus n
montẽ dni. ce in montẽ di iacob: &
nunciabit nob̃ uiã suam. Porro. lxx
tͣnstulerunt. errant a minimo usq
ad maximũ: errant suꝑ montes. Hoc
sentire debemꝰ in maiori scełe eẽ eosqͥ
maiores sunt: & tñ a minimo usq ad
maximũ errare cunctos & errare su¬
ꝑ montes. moysen. &e iheremiã. cet̾osq

Expanded text:
Venite, ascendamus in montem Domini, et in domum Dei Jacob: et annuntiabit nobis viam suam . Porro quod LXX transtulerunt, errant a minimo usque ad maximum, errant super montes, hoc sentire debemus, in majori scelere esse eos, qui majores sunt, et tamen a minimo usque ad maximum errare cunctos, et errare super montes: Moysen, Jeremiam, caeterosq
Abbreviated transcription (Latin):
duos ascensores litt̾e & sp̃s: ad duo
referunt testamenta. Illũdꝙ qd in
hebraico dicit᷑ ariel. ꝓ quo aquila &
symachus leonẽ & leenam int̾precati
sunt: nescio quiduolentes. Lxx. uriam

Expanded text:
duos ascensores litterae et spiritus ad duo referunt Testamenta. Illudque quod in Hebraico dicitur ARIE  , pro quo Aquila, et Symmachus leonem et leaenam interpretati sunt, nescio
Abbreviated transcription (Latin):
les. Egyptus enĩ int̾pretat᷑ ꝑsequens
siue tribulans: ethẏops humilis atq
deiectus. Omnis enĩ qui se exaltat: hu¬
miliabit᷑. Qui ducendi st̃ in captiuita¬
tem: & triũ annoꝵ torm̃ta passuri.
De qͥb annis: in psalmis legimꝰ. Cogi¬
taui dies antiqͦs: & annos eternos in
mente habui. Quȩ ñ putemꝰ parua. eẽ.
supplicia: s magnis elongata tempo¬
rib. In ipsa aut̃ captiuitatẽ & tͣnsmigͣ¬
tione egypti. ibunt iuuenes. & senesq
in malicia roborati st̃. & ad ꝑfecte ga¬
tis uitia ꝑuenert᷑ nudi: ut omĩa scdea
pateant. Nichil enĩ occultũ: qͦd noi
reuelabit᷑. Et discalciati: qͥa paschas
comedere ñ potuert̃. Qd̃ qui comedi
accinctos habet lumbos. & tenet ma¬
nu baculũ. & calciatis stat pedib: ne
per huiuᷤᷤ scłi solitudinẽ tͣnsiens. a ser¬
pentib mordeat᷑. Tunc discoo ꝑte er̃
ignominia egypti demonstrabit᷑. n
ut confundantur qui habuert̃ spen

Expanded text:
sequens, sequens, sive tribulans: Aethiopes, humiles atque dejecti: omnis enim qui se exaltat, humiliabitur . Qui ducendi sunt in captivitatem, et trium annorum tormenta passuri , de quibus annis, in Psalmis legimus: Cogitavi dies antiquos, et annos aeternos in mente habui . Quae non putemus parva esse supplicia, sed magnis elongata temporibus. In ipsa autem captivitate et transmigratione Aegypti, ibunt juvenes, et senes, qui in malitia roborati sunt, et ad perfectae aetatis vitia pervenerunt, nudi, ut omnia eorum scelera pateant Nihil enim occultum quod non revelabitur, et discalciati, quia Pascha Domini comedere non poterunt: quod qui comedit, accinctos habet lumbos, et tenet manu baculum, et calciatis stat pedibus, ne per saeculi hujus solitudinem transiens, a serpentibus mordeatur . Tunc discoopertae erignominia Aegypti demonstrabitur, ita ut confundantur qui habuerunt spem
Abbreviated transcription (Latin):
gnouimus. Tharthan: turrẽ dedit. uel
suꝑfluus. siue elongans. Sargon autem:
pͥnceps horti. Hic rex assyrius quẽ supͣ
legimus sensũ magnũ. habet duces plu¬
rimos quoꝵ unus est tharchan. elatus
insuꝑbiã & longe ꝓcedens inscelere. &
amplior cet̾is: & mittit᷑ ad impugnan¬
dam arotũ quȩ hebraice dr᷑ ac̃sdod. &
interp̃tat᷑ ignis generationis. Expugnat¬
q dux regis assyrii. eos qui gen̾atiomi &
libidini seruiunt. Et pulchre rex assyri¬
oꝵs sargon pͥnceps hortoꝵ dr᷑: uolupta¬
ti & luxuriȩ deditus. Deniq & achabrex
isrł: uineã naboth uertere in ortum
cupiebat. Qd̃ ille iuxta leges tropolo¬
gice intelligens. mori maluit quã fa
cere. ne hereditas pat̾na. & antiqua
possessio. in impii regis delicias uerte¬
ret᷑. Precipit᷑ autẽ ꝓpħȩ ut sacco calci¬
amentisq depositis. nudus & discalcia¬
tus incedat. & insignũ sit atq porten¬
tũ. egyptiis & ethyopib qui dei pͦpłm

Expanded text:
gnovimus Thartan, turrem dedit, vel gnovimus Thartan, turrem dedit, vel superfluus, sive elongans. Sargon autem princeps horti. Hic rex Assyrius quem supra legimus sensum magnum, habet duces plurimos, quorum unus est Thartan, elatus in superbiam, et longe procedens in scelere, et amplior caeteris: et mittitur ad impugnandam Azotum, quae Hebraice dicitur ASDOD , et interpretatur, ignis generationis; expugnatque dux regis Assyrii eos qui generationi et libidini serviunt. Et pulchre rex Assyriorum Sargon princeps hortorum, dicitur voluptati, et luxuriae deditus. Denique et Achab rex Israel vineam Naboth vertere in hortum cupiebat , quod ille juxta leges tropologiae intecere, ne haereditas paterna, et antiqua possessio in impii regis delicias verteretur. Praecipitur autem Prophetae, ut sacco calciamentisque depositis, nudus et discalciatus incedat, et in signum sit atque portentum Aegyptiis, et Aethiopibus qui Dei populum
Abbreviated transcription (Latin):
ie filii amos. Uade & solue saccũ delũ¬
bis tuis: & calciam̃ta tua tolle de pe¬
dib tuis. Et fecit sic: uadens nudus
&& discalciatus. Et dixit dñs. Sicut am¬
bulauit seruus ms̃ ysaias nudꝰ ⁊ discal¬
tiatus: triũ annoꝵ signũ & porten¬
tum erit suꝑ egyptum & suꝑ ethy¬
opiã. Sic mirabit rex assyrioꝵ cap¬
tiuitatẽ egypti & tͣnsinigrationẽ chy¬
opie. iuuenũ & senũ. nudã & discalci¬
atã: discooꝑtis natib ignominia e¬
gypti. Et timebunt & confundentur
ab ethyopia spe sua: & ab egypto
gła sua. Et dicit habitator insule hu¬
ius: in die illa. Hec erat spes nras: ad
qͣs confugimꝰ in auxiliũ ut liberaret
nos a facie regis assyrioꝵ. Et quomͦ effu¬
gere pot̾imꝰ nos : ꝑcharchan.lxx. thana¬
than tͣnstulert̃.Pro sargon.arna. Quod
qͥd interp̃tet᷑: scire ñ possũ. ł leq emmn
falsoꝵ nominũ. falsas possumus ethy¬
mologias fingere. Sunt aut̃ nomina
non hebrea s assyria: quib sonare co¬

Expanded text:
e saccum de lumbis tuis et calciamenta tua tolle de pedibus tuis et fecit sic vadens nudus et disculciatus et dixit Dominus sicut ambulavit servus meus Isaias nudus et disculciatus trium annorum signum et portentum erit super Aegyptum et super Aethiopiam sic minabit rex Assyriorum captivitatem Aegypti et transmigrationem Aethiopiae iuvenum et senum nudam et disculciatam discopertis natibus ignominiam Aegypti et timebunt et confundentur ab Aethiopia spe sua et ab Aegypto gloria sua et dicet habitator insulae huius in die illa ecce haec erat spes nostra ad quos confugimus in auxilium ut liberaret nos a facie regis Assyriorum et quomodo effugere poterimus nos? Pro Thartan LXX Thanatan transtulerunt: et pro Sargon, Arna: quod quid interpretetur, scire non possumus. Neque enim falsorum nominum falsas possumus etymologias fingere. Sunt autem nomina non Hebraea, sed Assyria, e quibus sonare co
Abbreviated transcription (Latin):
seruare idioma posuit ce peRTuim.
quã coniunctionẽ. Latinus sermo ñ ex¬
plicat. Qnͣdo aut̃ dicit. qͥd namtͥ qͦq ẽ:
Int̾rogat. cur int̾ alios & ipsa conscen¬
dat. atq opinione sublimiũ. in humi¬
lib cõmoret᷑. Et est sensus. Cum philo¬
sophi tumeant. & omĩs sapientia scła¬
ris de sublimib disputans sĩplictea¬
tem contẽpnat eccłiȩ cur tu qͦq excel¬
ut ostend̾et᷑ esse. & alud dectum de qͦ
saluator descend̾e ꝓhibet: qd̾ tñ ñ sit
tectum uanũ. D eniq & apłs petrus
hora orationis sexta ascendit intectũ.
Nunc aut̾ ut ostenderet mult̾a hese¬
orũ uarietat̾e. ñ unũ tectũ s tecta plu¬
rima nominauit ¶lamoris plena
urbs. frequens. ciuitas exultan ᷤ. xx.
Repleta est ciuitas clamantiũ urbs ex¬
ultans. Doctͥna ħeticoꝵ ñ in sensu s
in multo eloqͥo &e clamore uersatur.
secretiora inuenisse segłant᷑. Int̾fectitu
ñ int̾fecti gladio. nec mortui tui in bel¬

Expanded text:
servare idioma, posuit καίπερτοι, servare idioma, posuit καίπερτοι, quam conjunctionem 311 Latinus sermo non explicat. Quando autem dicit, quidnam tibi quoque est? interrogat cur inter alios et ipsa conscendat, atque opinione sublimium in humilibus commoretur. Et est sensus: cum Philosophi tumeant, et omnis sapientia saecularis de sublimibus disputans, simplicitatem contemnat Ecclesiae, cur tu quoque excelut ostenderent esse et aliud tectum, de quo Salvator descendere prohibet : quod tamen non sit tectum vanum. Denique et apostolus Petrus hora orationis sexta ascendit in tectum . Nunc autem, ut ostenderet multam haereseon varietatem, non unum tectum, sed tecta plurima nominavit. Clamoris plena, urbs frequens, civitas exsultans. LXX: Repleta est civitas clamantium, urbs exsultans. Doctrina haereticorum non in sensu, sed in multiloquio et clamore versatur. sacratiora se invenisse gloriantur. Interfecti tui non interfecti gladio, nec mortui in bel
Abbreviated transcription (Latin):
ualł syon. Ipsaq uerboꝵ consequentia
trahimur ad intelligentiã spiritalem:
ut om̃s ꝑuersoꝵ doginatum pͥncipes
qui corruerunt de sublimitate sensꝰ
scarum scripturarũ. & ad humilia de¬
uoluti sunt. sciamꝰ in syon ualle uersari.¬
ꝓu̾biis dicente. Oculum qui irridet pa¬
trem & despicit senectutẽ matris: effo¬
diant eum corui de conuallib. & come¬
dant eum pulli aquarũ. Statim enim
ut sensus hereticoꝵ irriserit creatorem.
& senectutẽ eccłiȩ matris despexerit.
effoditur a simstris & ĩmundis uolucͥb
qͥ referunt᷑ ad contͣrias fortitudines. Nec
possunt istiꝰ mõdi dicere. leuaui ocłos
meos in montes. unde ueniet auxiliũ
mͥ. s in modũ brutoꝵ animantiũ ad
t̾rena dep̃ssi sunt. Quidnã tͥ quoq ẽ
qͥa ascendisti. &e tu omĩs intecta. Lxx.
Quid factum ẽ tͥ nc̃ qͥa ascendistiomĩs
intecta uana: Hoc iuxta .Lxx. int̾p̃tes
in regum uolumine q̃uerit᷑: qͥd sibi ue¬
lit dicente heliseo. ubi est ds helie affti

Expanded text:
ur. Ipsaque verborum consequentia trahimur ad intelligentiam spiritualem, ut omnes perversorum dogmatum principes, qui corruerunt de sublimitate sensus sanctarum Scripturarum, et ad humilia devoluti sunt, sciamus in Sion valle versari.Proverbiis, dicere: Oculum qui irridet patrem, et despicit senectutem matris, effodiant eum corvi de convallibus, et comedant illum pulli aquilarum . Statim enim ut sensus haereticorum irriserit Creatorem Patrem, et senectutem Ecclesiae matris despexerit, effoditur a tetris et immundis volucribus, quae referuntur ad contrarias fortitudines. Nec possunt istiusmodi dicere: Levavi oculos meos in montes, unde veniat auxilium mihi : sed in modum brutorum animantium ad terrena depressi sunt. Quidnam tibi quoque est, quia ascendisti et tu omnis in tecta? LXX: Quid factum est tibi nunc, quia ascendistis omnes in tecta vana? Hoc quod juxta LXX interpretes in Regum volumine quaeritur, quid sibi velit dicente Eliseo : Ubi est Deus Eliae APHPHO
Abbreviated transcription (Latin):
turã ȩccłiȩ: tunc intelliges scismada
eiuitatis dauid quȩ multiplicasti. ut
deceptos tͥ ppłos congregares. Isti ela¬
unam pharetrã s plures: & ascensoreᷤ
hominũ sunt. in quoꝵ equitant᷑ aĩab
& plurima multitudo ẽ ad pugnam
se p̃parans cont᷑ eccłiam: ita ut omnes
ualles illiꝰ compleant᷑. & cquites obturet
sensꝰ eoꝵ: & dimicatione sua ęccłiasticũ
uirũ qui int̾p̃tatur iudas ꝓuocent ad
certandum. qui ꝓferat testimonia scͥp¬
turarũ: & cuncta redarguat mendacia.
Uidebunt heretic domꝰ ciuitatis dauid.¬

Expanded text:
turam Ecclesiae; tunc intelliges schismata civitatis David, quae multiplicasti, ut deceptos tibi populos congregares. Isti Elaunam pharetram, sed plures; et ascensores sunt hominum, in quorum equitant animabus; et plurima multitudo est ad pugnam se praeparans contra Ecclesiam: ita ut omnes valles illius compleantur; et equites obturent sensus eorum, et dimicatione sua Ecclesiasticum virum, qui interpretatur Judas, provocent ad certandum: quo proferente testimonia Scripturarum, et cuncta redarguente mendacia, videbunt haeretici domos ci
Abbreviated transcription (Latin):
eruta. & omiã sculptilia eius contrita
sunt interra. Pro quo.lxx. simulacra
&e manufacta intpretati sunt: signifi¬
cantes scripturam hereticoꝵ. uariosq
errores hereseon qui fabricatores siug
ydoloꝵ. & adorant que de suo corde con¬
fixerunt. Edꝙ sequit᷑ ex ꝑsona ꝓpħȩ di¬
centis. Trituramea & filii areȩ meȩ que
audiui. a domino exercituum. d̾oisrł an¬
nunciaui uob̃. Iuxta hebraicum. hunc
habet sensum. O popłi qui condendus
es in horreamea. quẽ iccirco triui i a¬
reis angustis. ut paleas ab eo excuterẽ.
& purissimum triticum in eis horreis
conderet᷑. Quȩ audiui a dño exercitu¬
umdo ifrł. ẽẽ uentura uniuerso mundo.
Hec uob̾ qui in mundo estis omnib nun
nunciaui. Alii uͦ dicunt adhuc suꝑiorẽ
ẽẽ. ꝑ sonam: uidelicet dñi saluatoris
Qd ipse loquit᷑ ad apłos. Quȩ audiuia
patre: annunciaui uob̃. Et quia ꝑ hoc
in .lxx. legitur. audite qui relicti estis ce

Expanded text:
ruitura est. Et omnia sculptilia ejus contrita ruitura est. Et omnia sculptilia ejus contrita sunt in terra. Pro quo Septuaginta simulacra et manufacta interpretati sunt, significantes Scripturam haereticorum variosque errores haerese ωn, qui fabricatores sunt idolorum, et adorant quae de suo corde finxerunt. Quodque sequitur ex persona Prophetae dicentis: Tritura mea, et fili areae meae, quae audivi a Domino exercituum Deo Israel, annuntiavi vobis, juxta Hebraicum hunc habet sensum: O popule, qui condendus es in horrea mea, quem idcirco trivi in variis angustiis, ut paleas ab eo excuterem, et purissimum triticum in meis horreis conderetur, quae audivi a Domino exercituum Deo Israel esse ventura universo mundo, haec vobis qui in mundo estis omnibus nuntiavi. Alii vero dicunt adhuc superiorem esse personam, videlicet Domini Salvatoris, quod ipse loquatur ad Apostolos: Quae audivi a patre annuntiavi vobis . Et quia pro hoc in LXX legitur, audite qui relicti estis, et
Abbreviated transcription (Latin):
areç meȩ: que audiui a domino exercitu¬
um. do isrł annunciaui uob̃.Lxx. Dñs
dix̃. Steti ꝑ totam diem & supra castra.
ego steti tota nocte. Et ecce ipse uenit
ascensor bige. Ed respondens ait. Cec
dit babylon &e omĩa simulacra eiꝰ. & ma¬
nufacta contrita sunt in t̾ra. Audite
qui derelict estis &e doletis. Audite quȩ
audiui a domino sabbaoth. d̃s isrł an¬
nunciauit uob̃. Stat ꝓpħa in specula
domini: & in illiꝰ lumine constitutus. qͦ
uentura sunt ꝓspicit. Hanc que habet
custodiam. & hoc sibi officium delegatũ.
ut in scłi istius tenebris quȩ sunt uen
tura conspiciat. Ecce iste inquit uenit.
hoc qd sequit᷑ se uidisse. significat ueni¬
re dñm saluatorẽ. sedentẽ suꝑ bigã & du¬
ob equis immo animantib asino & ca¬
melo unũ currum iungentẽ. Qui ascen¬
sor bige. desid̾anti ꝓphȩ. &e u̾ba eius audi¬
bylon totiꝰ orb confusio. & in aduentu
meo cecidit. qd̾ humanũ corpꝰ assumpsi:
&e penitꝰ in consummatione muitoi

Expanded text:
quae audivi a Domino exercituum Deo Israel, annuntiavi vobis. LXX: Dominus dixit: Steti per totam diem, et super castra ego steti tota nocte: et ecce ipse venit ascensor bigae, et respondens ait: Cecidit, cecidit Babylon, et omnia simulacra ejus, et manufacta contrita sunt in terra. Audite qui derelicti estis, et doletis: audite quae audivi a Domino Sabaoth, Deus Israel annuntiavit nobis. Stat Propheta in specula Domini, et in illius lumine constitutus quae ventura sint, prospicit. Hancque habet custodiam, et hoc sibi officium delegatum, ut in saeculi istius tenebris quae ventura sint conspiciat. Ecce iste, inquit, venit, hoc quod sequitur, se vidisse significans, venire Dominum Salvatorem sedentem super bigam, et duobus equis, immo animantibus, asino et camelo unum currum jungentem. Qui ascensor bigae desideranti Prophetae, et verba ejus audibylon, totius orbis confusio: et in adventu meo cecidit, quo humanum corpus assumpsi, et penitus in consummatione mundi
Abbreviated transcription (Latin):
T ꝓpħa pone in corde suo appellariuriã
&e ꝑ int̾p̃tationẽ nominis refert ad xp̃i
intelligentiã ut ipso habitante in no¬
bis possumꝰ cernere quȩ uentura sunt
Quod qͥdem & leoni poterit coaptari:
qui ab iacob & balaam sub xp̃i miste¬
rio nominat᷑. Suꝑ specłam dni ego¬

Expanded text:
Propheta ponere in corde suo, appellari Uriam, et per interpretationem nominis refert ad Christi intelligentiam, ut ipso habitante in nobis, possimus cernere quae ventura sunt. Quod quidem, et leoni poterit coaptari, quia Jacob et Balaam sub Christi mysterio nominatur. Super speculam D
Abbreviated transcription (Latin):
tores ascenderunt in tectauana. & cla¬
mauerunt clamore confuso: & uuln̾a¬
t sunt absq p̃lio. Cuiꝰ pͥncipes õs fu¬
gerunt & dure ligati sunt:. ce qͥ fortes
unt̾ cos erant longiꝰ aufugert᷑. Qnͣto
enim qͥs in hetica ꝑu̾sitate prudñtior. ẽ:
tantolongiꝰ recedit a dño. Qdaut̃ dic̃
iuxta hebraicum om̃s qͥ inuenti sunt
in te hoc notare debemꝰ. qͦd hetici eos
quos deceꝑint. inuenisse se dicant. s
inuentio eoꝵ ꝑditio est. Deniq parit̾
colligant᷑: & ꝓcul fugiunt. Nec michi
placet illa expositio scđm diu̾sitatẽ hese¬
on diu̾sa cẽ. &e spacia fugientium. cum
scͥptura sc̃a dicat. om̃s qui ab hereticis
sunt reꝑti. parit̾ colligatos effugisse
longius dicente domino. Qui ñ est me¬
cum contra me est: & qui non colligit¬
mecum. spargit. Unde de moyse dicit᷑.
Appropinquauit moyses solus ad do¬
minum: cet̾ uͦ non appropinqͣbant.
D̾s enĩ scĩs suis ds appropinquans ẽ.

Expanded text:
tores ascenderunt in tecta vana, et clatores ascenderunt in tecta vana, et clamaverunt clamore confuso, et vulnerati sunt absque praelio, cujus principes omnes fugerunt, et dure ligati sunt, et qui fortes inter eos erant, longius aufugerunt. Quanto enim quis in haeretica perversitate prudentior est, tanto longius recedit a Domino. Quod autem dicit juxta Hebraicum: Omnes inventi sunt in te, hoc notare debemus, quod et haeretici eos quos deceperint, invenisse se dicant: sed inventio eorum, perditio est. Denique pariter colligantur, et procul fugiant. Nec mihi placet illa expositio, secundum diversitatem haereseon diversa esse et spatia fugientium, cum Scriptura sancta dicat : omnes qui ab haereticis sunt reperti pariter colligatos, et fugisse longissime, dicente Domino: 313 Qui non est mecum, contra me est: et qui mecum non colligit, spargit. Unde de Moyse dicitur , appropinquabat Moyses solus ad Deum, caeteri vero non appropinquabant. Deus enim sanctis suis, Deus ap
Abbreviated transcription (Latin):
cum post unam & scd̾am ammoniti¬
onẽ. ꝑu̾sitati suȩ precipit relinquen¬
dum. quia peruersus est: & ꝓprio u¬
dicio condempnatus. Ex nobis enim
exierunt: s ñ erant ex nob̃. Si enĩ ex
nob̾ fuissent: mansissent utiq nob̾cũ.
Hoꝵ pͥncipium fugitiuoꝵ ille princeps
est quem idem ysaias uocat drachonẽ.
fugientẽ colubrum tortuosũ. Qui cũ
uba mortifera in aures miserit decep¬
toꝵ: dure eos ligat. & de uincłis suis ex¬
ire ñ patit᷑. De quib sc̃s erutꝰ gratulatur
in psalmo. Anima mea sicut passer erep¬
da ẽ. de laqueo uenantium. Et in alio
loco gaudens qd̃ euaserit loquitur. Su¬
sceptor ms̃ estu: & refugium meũ deus
m̃s sꝑabo ineum: qm̾ ipse eruet me
de laqueo uenantium. & a u̾boasꝑo. siue
turbulento. qd̃ ꝓprie hereticoꝵ doctri¬
nam significat. Om̃s qui inuenti sunt
in te uincti sunt parit̾: ꝓcul fugerunt:
Lxx. Et fortes inte: longe fugert. Adhuc
sermo ꝓpħe contͣ uallẽ syon: cuiꝰ habita¬

Expanded text:
cum post unam commonitionem, perversitati suae praecipit relinquendum , quia perversus est, et proprio judicio condemnatus. Et nobis enim exierunt, sed non erant ex nobis: si enim ex nobis fuissent, mansissent utique nobiscum . Horum principum fugitivorum ille princeps est, quem idem Isaias vocat draconem fugientem, colubrum tortuosum, qui cum verba mortifera in aures miserit deceptorum, dure eos ligat, et de vinculis suis exire non patitur: de quibus sanctus erutus gratulabatur in Psalmo: Anima mea sicut passer erepta est de laqueo venantium . Et in alio loco gaudens quod evaserit, loquitur; Susceptor meus es tu, et refugium meum. Deus meus, sperabo in eum. Quoniam ipse eruit me de laqueo venantium, et a verbo aspero , sive turbulento, quod proprie haereticorum doctrinam significat. Omnes qui inventi sunt in te, vincti sunt pariter, procul fugerunt. LXX: Et fortes in te longe fugerunt. Adhuc sermo Prophetae contra vallem Sion, cujus habita
Abbreviated transcription (Latin):
habere cupiebat confusus dicat. Hge
est egyptus & hec est ethyopia qͣrũ
spabamus auxiliũ: ut apͥncipe mui¬
di istiusnos liberarent. Quomͣ gͦ effu¬
gere poterimꝰ. cum capti sint hi. inqͥ¬
bus spem habebamꝰ: Et hoc notandã
qͦd anteqͣm capiatur azot is. ꝓpłusi
co uestitus fit. & calciatus pedib ittp̃¬
gat quidem eos qͥ ardentib diaboliu
culis uulnerati sunt. & libidimn serui¬
unt: s nichilominꝰ ipse calciatus ince¬
dat. ut calcare possit suꝑ serpentes
& scorpiones. & securus in ȩccl̃iȩ ꝑhu¬
ius scł̃i heremũ. in qua st̃ serpentes &
sorpiones. & bonarũ rerũ aduersitati.
Post qͣm autẽ azotus captus fuerit.
in typũ captiuitatis egypti & tͣasmm¬
grationis ethẏopiȩ: ipse discaltiatu
& nudus incedat. Non enĩ in t̾ra sc̃a
aqͣm ire festinat. sacco uestitus & o¬
ꝑtis pelle pedib uel stare pot̾at uel
ambulare: dicente dño. Solue calcꝰ¬
menta de pedib tuis. Locus enĩ in quo

Expanded text:
habere cupiebat, confusus dicat: Haec est Aegyptus, et haec est Aethiopia, quarum sperabamus auxilium, ut a principe mundi istius nos liberarent? Quomodo ergo effugere poterimus, cum capti sint hi in quibus spem habebamus? Et hoc notandum, quod antequam capiatur Azotus, Propheta sacco vestitus sit, et calciatis pedibus, ut plangat quidem eos, qui ardentibus diaboli jaculis vulnerati sunt, et libidini serviunt; sed nihilominus ipse calciatus incedat, ut calcare possit super serpentes et scorpiones, et securus incedere per hujus saeculi eremum, in qua sunt serpentes et scorpiones, et bonarum rerum sitis. Postquam autem Azotus capta fuerit, 302 in typum captivitatis Aegypti, et transmigrationis Aethiopiae, ipse discalciatus et nudus incedat. Neque enim in Terra sancta, ad quam ire festinat, sacco vestitus, et opertis pelle pedibus, vel stare poterat, vel ambulare, dicente Domino: Solve calciamentum de pedibus tuis, locus enim in quo
Abbreviated transcription (Latin):
cum habitantib cedar. uelociter au¬
feretur. & om̃is sagutarioꝵ. idest di¬
usoꝵ dogmatum numerꝰ qͥ ostitutos
in saltu arabiȩ uuln̾abat rediget᷑ in
nichili postquã fugientes de saltu fu¬
erint liberati. & aquã baptismi salu¬
taris acciꝑint comederintq cȩlestem

Expanded text:
cum habitantibus Cedar , velociter aucum habitantibus Cedar , velociter auferetur, et omnis sagittariorum, id est, diversorum dogmatum numerus, qui constitutos in saltu Arabiae vulnerabat, redigetur in nihili, postquam fugientes de saltu fuerint liberati: et aquam 310 baptismi salutaris acceperint, comederintque coelestem