comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibi quoq usurpat scientiam. Preceptor
quondam m̃s gregorius naranzenus. ro¬
gatus ame ut exponeret quid sͥ uellet in luca.
muin: eliganter lusit. docebo te inquiens su¬
ꝑ hac re in ȩccłia. in qua michi omn ppło ac¬
clamante. cogeris iuitus scire qđ nescis: ant
certe si solus tacueris. solus ab omnib stul¬
ticiȩ condempnab̃is. Nichil tam facile.
quam uilem plebiculam. ⁊ indoctam con¬
cionem. linguę uolubilitate deciꝑe: quȩ
quicquid non intelligit plus miraturr.
Marcus. Tullius. apud quem pulcher¬
rimum illud eulogium est. demostenes
tͥ preripuit ne ẽẽs primus orator tu illi ne
solus: in oratione ꝓ quinto gallo. quid
de fauore uulgi. et de imꝑitis concionato¬
ribe loquatur attende: ne his fraudibus
ludaris. Loquar enim: quȩ sum ipse nu
ꝑ erꝑtus. Unus quidam poeta nomina¬
tus. homo ꝑlitteratus. cuius sunt illa col¬
loquia poetarum ac philosophorum:
cum facit euripidem et menandrum int̃

Expanded text:
sibi quoque usurpat scientiam. Praeceptor sibi quoque usurpat scientiam. Praeceptor quondam meus Gregorius Nazianzenus, rogatus a me ut exponeret, quid sibi vellet in Luca mum , eleganter lusit, docebo te, inquiens, super hac re in Ecclesia: in qua mihi omni populo acclamante, cogeris invitus scire quod nescis. Aut certe si solus tacueris, solus ab omnibus stultitiae condemnaberis. Nihil tam facile, quam vilem plebeculam et indoctam concionem, linguae volubilitate decipere. quae quidquid non intelligit, plus miratur. M. Tullius in quem pulcherrimum illud elogium est: « Demosthenes tibi praeripuit, ne esses primus Orator: » tu illi, ne solus in oratione pro Quinto Gallio, quid de favore vulgi, et de imperitis concionatoribus loquatur, attende, ne his fraudibus ludaris. Loquor enim, quae sum ipse nuper expertus. Unus quidam Poeta nominatus homo, perlitteratus, cujus sunt illa colloquia Poetarum ac Philosophorum, cum facit Euripidem et Menandrum inter
Abbreviated transcription (Latin):
ceps pastoꝵ. ꝑcipiatis immarcescibilem głȩ
coronam. Pessimȩ consuetudinis ẽ in quib¬
dam ȩccłiis tacere prbos: et presentibus
ȩp̃is non loqui: quasi aut iuideant. aut¬
non dignentur audire. Et si alii inquit
paulus apłs fuerit reuelatum sedenti: pri¬
or taceat. Potestis enim ꝑ singulos ꝓpħare:
ut om̃s discant. ⁊ om̃s consolentur:⁊ spc̃
est dissensionis ds̃: s pacis. Gloria patri.
est filius sapiens. Gaudeat ȩp̃c iudicio
suo: cum tales. xp̃o elegerit sacerdotes.
gemitus suscitetur. Lacrimȩ auditoꝵ:
laudes tuȩ sint. Sermo prb̃i: scͥpturarũ
lectione conditus sit. Nolo te declama¬
torem ẽẽ et rabulum. garrulũq sine ra¬
tione: s mystioꝵ ꝑitum ⁊ sacramentors
dei tui eruditissimum. Uerba uoluere.
et celeritare dicendi. apud imꝑitum uul¬
gus admirationem sui facere: indoctors
hominum est. Attrita frons interpretat᷑
sepe quod nescit: ⁊ cum aliis suaserit:

Expanded text:
ceps pastorum, percipiatis immarcescibilem gloriae ceps pastorum, percipiatis immarcescibilem gloriae coronam. § 6. Pessimae consuetudinis est in quibusdam ecclesiis, tacere presbyteros et praesentibus episcopis non loqui quasi aut inon dignentur audire. et si alii, inquit Paulus apostolus, fuerit reuelatum sedenti, prior taceat. potestis enim per singulos prophetare, ut omnes discant et omnes consolentur. et est dissensionis Deus, sed pacis » . « Gloria patris est filius sapiens » . Gaudeat Episcopus judicio suo, cum tales Christo elegerit Sacerdotes. gemitus suscitetur. Lacrymae auditorum, laudes tuae sint. Sermo Presbyteri, Scripturarum lectione conditus sit. Nolo te declamatorem esse et rabulam garrulumque sine ratione, sed mysteriorum peritum, et sacramentorum Dei tui eruditissimum. Verba volvere, et celeritate dicendi apud imperitum vulgus admirationem sui facere, indoctorum hominum est. Attrita frons interpretatur saepe quod nescit: et cum aliis persuaserit,
Abbreviated transcription (Latin):
os. mens. sensusq concordent. Esto sub¬
iectus pontifici tuo: et qͣsi animȩ paren¬
tem suscipe. Amare filiors: timere. seruor
est. Et si pater sum in qͥt: ubi est amor m̃s:
Et si dominus ego sum. ubi est timor m̃s:
Plura tͥ in eodem uiro obseruanda sunt
nomina: monachus: pontifex: auuncłs
tuus: qui te iam omnib quȩ scã sunt do¬
clericos. quasi clericos: ut et ipsis a cleri¬
cis quasi ȩpĩs honor deferatur. Sectum
illud est. oratoris domitii. Cur ego te inqͥt
habeam ut principem: cum tu me non ha¬
beas ut senatorem: Quod aaron et filios
Unus dominus ÷ unum templum: unũ
sit etiam ministerium. Recordemur semꝑ:
quid apłs petrus p̃cipiat sacerdotib. Paᷤ¬
cite eum qui in uob̃ est gregem domini:
ꝓuidentes non coacte. s spontaneȩ scdm̃
dm̃. Neq turpis lucrigra: s uoluntariȩ.
Neq ut dñantes in clero: s forma facti
gregi ex animo: ut cum apparuerit pͥn-¬

Expanded text:
sti mens osque concordent. esto substi mens osque concordent. esto subiectus pontifici tuo et quasi animae parentem suspice; amare filiorum. timere seruorum est: et si pater sum, inquit, ubi est honor meus? et si dominus ego sum, ubi est timor meus? plura tibi in eodem uiro obseruanda sunomina; Monachus, Pontifex, avunculus tuus, qui te jam in omnibus, quae sancta sunt, doClericos quasi Clericos, ut et ipsis a Clericis, quasi Episcopis honor deferatur. Scitum illud est oratoris Domitii; Cur ego te, inquit, habeam ut principem, cum tu me non habeas ut Senatorem? Quod Aaron et filios Unus Dominus, unum templum, unum sit etiam ministerium. Recordemur semper quid Apostolus Petrus praecipiat Sacerdotibus: « Pascite eum qui in vobis est gregem Domini: providentes non coacte, sed spontanec secundum Deum: neque turpis lucri gratia, sed voluntarie: neque utgregi ex animo, ut quum apparuerit prin
Abbreviated transcription (Latin):
taq leticia. mens intrinsecus auara torquet᷑.
Timent enim ne ꝑdant ministerium: et
niuaces seues matusalȩ annis comparant.
O qͣnta apud deum merces: sim presenti
precium non sꝑarent. Quantis sudoribus:
hereditas cassa expetitur. Omore labore:
margaritum xp̃i emi poterat. Diuinas
scripturas sepius lege: immo nunqͣm de
manib tuis sacra lectio deponatur. Disce
quod doceas ⁊ opti ne eum qui scđm doc¬
trinam est fidelem sermonem: ut possis
exhortari in doctrina sana: ⁊ contradicenteᷤ
reuincere. ꝑmane in his quȩ didicistr ⁊ cre¬
dita sunt tͥ: sciens a quo didiceris: paratꝰ
semꝑ ad satisfactionem. om̃i poscenti te ra¬
tionem. de ea quȩ inte est spe. Non con¬
fundant oꝑa sermonem tuum: ne cum in
ȩccłia loqueris. tacitus quilibet respon¬
cis: Delicatus magister est: qui pleno
uentre de ieiumis disputant. Accusare
Fauariciam: ⁊ latro potest. Sacerdotis .xͥ:¬

Expanded text:
ta laetitia mens intrinsecus auara torquetur. ta laetitia mens intrinsecus auara torquetur. timent enim, ne perdant ministerium, et uiuacem senem Mathusalae annis conparant. o quanta apud dominum merces, si in praesenti pretium non speraret! quantis sudoribus hereditas cassa expetitur! minori labore margaritum Christi emi poterat. Diuinas scripturas saepius lege, immo numquam de manibus tuis sacra lectio deponatur. disce, quod doceas; obtine eum, qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut possis exhortari in doctrina sana et contradicentes reuincere; permane in his, quae didicisti et credita sunt tibi, sciens, a quo didiceris, paratus semper ad satisfactionem omni poscenti te rationem de ea, quae in te est, spe. non confundant opera sermonem ttmm, ne, cum in ecclesia loqueris, tacitas quilibet responcis?\' delicatas magister est, qui pleno uentre de ieiuniis disputat; accusare auaritiam et latro potest; sacerdotis Chri
Abbreviated transcription (Latin):
nimus. Sit hȩres. s mater filioꝵ: id est
gͤgissui ȩccłia: quȩ illos genuit. nutriuit.
et pauit. Quid nos inserimus. inter ma¬
trem et liberos: Gta ep̃i est pauꝑum
opib ꝓuidere: ignominia omnium sac̃¬
dotum. ꝓpriis studere diuitiis. Natus
in pauꝑe domo. ⁊ in tugurio rusticano:
qui uix milio ⁊ cybario pane. rugientẽ
saturare uentrem poteram: nc̃ similam
⁊ mella fastidio. Noui et genera ⁊ noĩa
piscium: in quo littore conca lecta sit
calleo. Saporib auium discerno ꝓum¬
cias: et cyborum me raritas. ac nouissime
dampna ipsa delectant. Audio preterea:
in senes ⁊ anus absq liberis. quorumdã
turpe seruitium. Ipsi apponunt mat¬
tulam: obsident lectum: et prurulenti¬
am stomachi. ⁊ flegmata pulmonis. manu
ꝓpria suscipiunt. Pauent ad introitum
medici: et trementib labiis. an cõmodiꝰ
habeant sciscitantur. Et si p aululũ
senex uegecior fuerit ꝑiclitantur: simula¬

Expanded text:
nimus. sit heres, sed mater filiorum, id est nimus. sit heres, sed mater filiorum, id est gregis sui, ecclesia, quae illos genuit, nutriuit et pauit. quid nos inserimus inter matrem et liberos? gloria episcopi est pauperum opibus prouidere, ignominia omnium sacerdotum est propriis studere diuitiis. natus in paupere domo et in tugurio rusticano, qui uix milio et cibario pane rugientem saturare uentrem poteram, nunc similam et mella fastidio, noui et genera et nomina piscium, in quo litore conca lecta sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac nouissime damna ipsa delectant. audio praeterea in senes et anus absque liberis quorundam turpe seruitiuIDipsi apponunt mattulam, obsident lectum et purulentias stomachi et phlegmata pulmonis manu propria suscipiunt. pauent ad introitum medici trementibusque labiis, an commodius habeant, sciscitantur et, si paululum senex uegetior fuerit, periclitantur ac simula
Abbreviated transcription (Latin):
terulaᷤ: sc̃s amor non habet. Audime Mei
delicias et lepores. et risu dignas urba¬
comediis erubescimus. in scłi hominibus
derestamurͥ quantomagis in clericis. et
Nec hoc dico. quod aut inte aut in
sc̃ĩs uiris ista formidem: s qd̾ in omni ꝓposi¬
to. in omni gradu ⁊ sexu. bonr⁊ mali rep¬
piantur: maloꝵq condempnatio. laus bo¬
noꝵs sit. Pudet dicere: sacerdotes ydoloꝵ.
mimi:i aurige. ⁊ scorta. hereditates capi¬
unt. Solis clericis ⁊ monachis hoc lege ꝓhi¬
betur: ⁊ ꝓhibet᷑. non a ꝑsecutorib ͥ s a pͥn¬
cipib xp̃ianis. Nec de lege conqueror:
s doleo cur meruimus hanc legem. Cau¬
terium: bonum est. S quo mͥ uulnus :
ut indigeam cauterio:. Puida seueraq
legis cautio: et tamen nec sic refaenatur¬
iuom aliaricia: ꝑ fidei commissa. legib illudimꝰ:
⁊ quasi maiora sint imꝑatoꝵ scita quam
xp̃i: leges timemus ⁊ ȩuangłia condemp¬

Expanded text:
terulas sanctus amor non habet. \'mel meum, terulas sanctus amor non habet. \'mel meum, eptias amatorum, omnes delicias et lepores et risu dignas urbaoediis erubescimus, in saeculi hominibus detestamur: quanto magis in clericis et inec hoc dico, quod aut in te aut in anctis uiris ista formidem, sed quod in omni proposito, in omni gradu et sexu et boni et mali repperiantur malorumque condemnatio laus bonorum sit. Pudet dicere: sacerdotes idolorum, mimi et aurigae et scorta hereditates capiunt; solis clericis et monachis hoc lege prohibetur et prohibetur non a persecutoribus, sed a principibus Christianis. nec de lege conqueror, sed doleo, cur meruerimus hanc legem. cauterium bonum est, sed quo mihi uulnus, ut indigeam cauterio? prouida seueraque legis cautio, et tamen nec sic refrenatur auaritia. per fideicommissa legibus inludimus et, quasi maiora sint imperatorum scita quam Christi, leges timemus, euangelia contem
Abbreviated transcription (Latin):
dam conualuisse corpore: ⁊ animo egro¬
tare cepisse. Piculose tͥ ministrat: cuitis
uultum frequenter attendis. Si ꝓpter of¬
ficium clericatus. aut uidua a te uisitat᷑
aut uirgo: numqͣm domum solus introe¬
as: talesq habeto socios: quoꝵ contuber¬
nio non infameris. Si lector. si accolitus:
si psalmista te sequitur: non ornentur ue¬
stib s morib: nec calamistro crispent co¬
mas: s pudiciciam habitu polliceant᷑.
Solus cumsola: secreto &e absq arbitro¬
uel teste non sedeas. Si familiarius aliquid¬
est loquendum: habet nutricem. maio¬
rem domus: uirginem. uiduam. uel ma¬
ritatam. Non ẽ tam in humana: ut nul¬
lum pret̃ te habeat. cui se debeat crede¬
re. Caueto om̃s suspiciones: ⁊ quicqͥd
ꝓbabiliter fingi potest. ne fingatur ante
deuita. Crebra munuscula. ⁊ sudariola.
et fasciolas. et uestes ori applicitas. et de¬
gustatos cybos. blandasq et dulces lit¬

Expanded text:
dam conualuisse corpore et animo aegrodam conualuisse corpore et animo aegrotare coepisse. periculose tibi ministrat, cuius uultum frequenter adtendis. si propter officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas talesque habeto socios, quorum contubernio non infameris. si lector, si acolythus, si psaltes te sequitur, non ornentur uestibus, sed moribus, nec calamistro crispent comas. sed pudicitiam habitu polliceantur. solus cum sola secreto et absque arbitre non sedeas. si familiarius est aliquid loquendum, habet nutricem, maiorem domus uirginem, uiduam, maritatam; non est tam inhumana, ut nullum praeter te habeat. cui se audeat credere. caueto omnes suspiciones et, quidquid probabiliter fingi potest, ne fingatur, ante deuita. crebra munuscula et orariola et fasciolas et uestes ori adplicatas et degustatos cibos blandasque et dulces lit
Abbreviated transcription (Latin):
Mensulam tuam pauꝑes ⁊ ꝑegrini uestiãt:
&cum illis xp̃c conuiua nouerit. Negotiato¬
rem cdericum. ex inope diuitem: ex ignobi¬
li gloriosum: quasi qͥndam pestem fuge. Cor¬
rumpunt mores bonos: confabulationes
pessimȩ. Tu aurum contempnis: alius di¬
ligit. Tu calcas opes: ille sectatur. Tibi cor¬
di est mansuetudo: silentium: secretum: illi
placent ⁊ plateȩ. ac medicoꝵ tabernȩ. In
tanta moꝵs discordia: quȩ potest ẽẽ concor¬
dia: hospitiolum tuum: aut raro aut
nunquam mulierum pedes terant. Om̃s
sub eodem tecto mansites: ne in preteri¬
ta castitate confidas. Nec sc̃ior dauid:
nec salomone potes ẽẽ sapientior. Me¬
mento semꝑ: quod paradisi colonum
de possessione sua mulier eiecerit.
Egrotanti tͥ sc̃s quilibet fr̃ assistat
et germana. uł mater: aut. ꝓbatȩ quȩ¬
libet apud om̃s fidei. Quod si hinuscemo¬
di non fuetuit consanguinitatis castimoniȩ¬
ministrando: ut infirmitas quoq tua.
fructum habeat helemosinȩ. Scio quos¬

Expanded text:
Mensulam tuam pauperes et peregrini, et cum illis Christus conviva noverit. Negotiatorem clericum, et ex inope divitem, ex ignobili gloriosum, quasi quamdam pestem fuge. Corrumpunt mores bonos confabulationes pessimae . Tu aurum contemnis, alius diligit. Tu calcas opes, ille sectatur. Tibi cordi est mansuetudo, silentium, secretum: illi placent, et plateae, et medicorum tabernae. In tanta morum discordia quae potest esse concordia? Hospitiolum tuum aut raro, aut nunquam mulierum pedes terant. Omnes sub eodem tecto manseris, nec in praeterita castitate confidas. Nec David sanctior, nec Salomone potes esse sapientior. Memento semper quod paradisi colonum de possessione sua mulier ejecerit . AEgrotanti tibi sanctus quilibet frater assistat, et germana, vel mater, aut probatae quaelibet apud omnes fidei. Quod si hujusmodi non fuerint consanguinitatis castimoniaent ministrando, ut infifructum habeat elemosynae. scio quos
Abbreviated transcription (Latin):
ginti annos habebat: et sephoram non inu
tauit. Quȩ est ista sunamitis uxor et uir¬
go: tamferuens. ut frigidum calefaceret :
tam scã. ut calentem ad libidinem ñ ꝓuoca¬
ret: Eirponat sapientissimus salomon.
patris sui delicias: et pacificus bellatoris
uiri narret amplexus. Posside sapientiã:
posside intelligentiam: ne obliuiscaris. et
ne declinaueris a uerbis oris mei: neq dere¬
liqueris eam et apprehendet te: ama illã
et seruabit te. Principium sapientiȩ pos¬
side sapientiam: et in omni possessione
tua posside intelligentiam. Circuinda illã
et exaltabit te: honora illam et amplexabitur
te: ut detcapiti tuo coronam grarum: coro¬
na quoq deliciarum ꝓtegat te. Om̃s pene
uirtutes corporis mutantur in senib: et creᷤ¬
cente sola sapientia. decrescunt ceterȩ uires:¬

Expanded text:
viginti annos haviginti annos hatauit. Quae est igitur ista Somanitis uxor et uirgo tam feruens, ut frigidum calefaceret, tam sancta, ut calentem ad libidinem non prouocaret? exponat sapientissimus Salomon patris sui delicias et pacificus bellatoris uiri narret amplexus: posside sapientiam, posside int.ellegentiam. ne obliuiscaris et ne declinaueris a uerbis oris mei et ne dereliqueris eam et adprehendet te; ama illam et seruabit te. principium sapientiae: posside sapientiam et in omni possessione tua posside intellegentiam; circumda illam et exaltabit te; honora illam et amplexabitur te, ut det capiti tuo coronam gratiarum, corona quoque deliciarum protegat te. omnes paene uirtutes corporis mutantur in senibus et increscente sola sapientia decrescunt ceterae: ie
Abbreviated transcription (Latin):
tuaginta: bellicosus quondam iur: senectu¬
te frigente non poterat calefieri. Queritur ita¬
q puella de uniuersis finib isrł. abisag su¬
namitis: quȩ cum rege dormiret: et senile
corpus calefaceret. Nonne tͥ uidetur si oc¬
cidentem sequaris litteram. uel figmentũ
ẽẽ de mimo : aut cantilenarum ludicra:
frigidus obuoluitur senex uestimentis: et
nͥ complexii adolescentulȩ non tepescit.
Uiuebat ad huc bechsabeȩ : suꝑerat abiga¬
il: et reliquȩ uxores eiꝰ & concubinȩ. quas
scriptura cominemorat. Om̃s quasi frigidȩ
calescit amplȩxib. Abraham multo dauid
senior fuit: et tamen uiuente sara. aliam ñ
quesiuit uxorem. Ysaac duplices daind au¬
nos habuit: et cum rebecca iam uetula nũ¬
qͣm refrigint. Taceo de priorib ante dilu¬
uium uiris: qui post annos nongentos:
non dico senilib. s pene iam cariosis artu¬
bus: nequaqͣm puellares quesiere complexꝰ.
Certe moyses dux isrłitici ppłi. centum u

Expanded text:
tuaginta, bellicosus quondam vir, senectutuaginta, bellicosus quondam vir, senectute frigescente, non poterat calefieri. Quaeritur itaque puella de universis finibus Israel Abisag Sunamitis, quae cum rege dormiret, et senile corpus calefaceret . Nonne tibi videtur, si occidentem sequaris litteram, vel figmentum esse de mimo, vel Atellanarum ludicra? Frigidus senex obvolvitur vestimentis, et nisi complexu adolescentulae non tepescit. Vivebat adhuc Bethsabee, supererat Abigail, et reliquae uxores ejus, et concubinae, quas Scriptura commemorat. Omnes quasi frigidae calescit amplexibus. Abraham multo David senior fuit, et tamen vivente Sara, aliam non quaesivit uxorem. Isaac duplices David annos habuit; et cum Rebecca jam vetula nunquam friguit. Taceo de prioribus ante Diluvium viris, qui post annos nongentos, non dico senilibus, sed pene jam cariosis artubus, nequaquam puellares quaesiere amplexus. Certe Moyses dux Israelitici populi, centum et
Abbreviated transcription (Latin):
mine digeram precepta uiuendi: et qua
ratione is qui scłi militia derelicta. uel
monachus cȩꝑit ẽẽ uel clericus. rectum
xp̃i tramitem teneat. nec ad diuersa ui
tioꝵ. diuerticula rapiatur. Dum ẽẽm
adolescens. immo puer. et primos un¬
petus lasciuientis ȩtatis. heremi duri¬
cia refrenarem: scripsi ad auunculum
tuum sc̃m heliodorum erhortatoriam
ȩpłam.plenam lacrimis querimoniis¬
q. et quȩ deserti sodalis monstraret
affectum. S in illo oꝑe ꝓ ętate tunc
lusimus. et calentib adhuc rechorũ
studiis atq doctrinis. quedam scola¬
stico flore depinximus. Nunc autẽ
cano capite. et arata rugis fronte. ec
ad instar boum pendentib amento
palearib: frigidus obsistit circump̃¬
cordia sanguis. Unde et in alio loco
idem poeta canit. Omnia fert ȩcas :
quoq moerim iam fugit ipsa. Quod
ne de gentili tantum litt̾atura ꝓfer¬
re uideamur: diuinoꝵ uoluminũ
sacramenta cognosce. Dauid aimos natus sep¬

Expanded text:
mine digeram praecepta uiuendi et, qua mine digeram praecepta uiuendi et, qua ratione is, qui saeculi militia derelicta uel monachus coeperit esse uel clericus, rectum Christi tramitem teneat, ne tiorum diuerticula rapiatur. dum essem adulescens, immo paene puer, et primos impetus lasciuientis aetatis heremi duritia refrenarem, scripsi ad auunculum tuum, sanctum Heliodorum, exhortatoriam epistulam plenam lacrimis querimoniisque et quaffectum. Sed in illo opere pro aetate tunc lusimus, et calentibus adhuc Rhetorum studiis atque doctrinis, quaedam scholastico flore depinximus. Nunc jam cano capite, et arata rugis fronte, et ad instar bovum pendentibus a mento palearibus, Frigidus obsistit circum praecordia sanguis . Unde et in alio loco idem Poeta canquoque , Moerim iam fugit. ne de Gentili tantum litteratura proferre videamur, divinorum voluminum sacramenta cognosce. David annos natus sep
Abbreviated transcription (Latin):
ra cum ppłis: et tu gaudebis iudica¬
tõ dño. Liigubre mundus iminugi¬
et ÷ trib ad tribum pectore feriẽt pec¬
tora: potentissimi quondam reges. nu
do latere palpitabunt. Exhibebitur
cum ꝓle sua uere tunc ignitus iupit̃ :
ad ducetur et cum suis stultus plato
discipłis: aristotelis argum̃ta non ꝓ¬
derunt. Tunc tu rusticanus et pauꝑ
erultabis: ridebis ⁊ dices. Ecce cruci¬
firus ds̃ ms̃: ecce iudex qui obuolutꝰ
pannis in presepio uagiit. Hic est ille.:
oparii et questuariȩ filius. Hic qui
matris gestatus sinu: hominem ds̃ fu¬
git in egẏptum. Hic uestitus coccino:
hic sentib coronatus: hic magus. de¬
monum habens. ⁊ samarites. Cerne
manus iudeȩ qͣs fixeras: cerne latus
romane qd̵ foderas. Uidete corpus
au idem sit: quod dicebatis clam nocte
tulisse discipulos. Ut hec tibi fr̃ dicerẽ.¬
ẽẽ contingat. quib nimc labor durusẽ.¬
et crebro pecis⁊ ut tͥ breui uolu¬

Expanded text:
ra cum populis, tu gaudebis. indicara cum populis, tu gaudebis. indicaturo domino lugubre mundus inmugiet; tribus ad tribum ferient pectora; potentissido latere palpitabunt; exhibebitur cum prole sua vere tunc ignitus Iuppiter; adducetur et cum suis stultus Plato discipulis; Aristoteli argumenta non proderunt. Tunc tu rusticanus et pauper exultabis, ridebis et dices: Ecce crucifixus Deus meus, ecce iudex, qui obvolutus pannis in praesepio vagiit. Hic est ille operarii et quaestuariae filius, hic, qui matris gestatus sinu hominem Deus fugit in Aegyptum, hic vestitus coccino, hic sentibus coronatus, hic magus daemonium habens et Samarites. cerne manus, Iudaee, quas fixeras; cerne latus, Romane, quod foderas. uidete corpus, an idem sit, quod dicebatis clam nocte tulisse discipulos\'. ut haec tibi, frater.esse contingat, qui nunc labor duruset crebro petis, ut tibi breui uolu
Abbreviated transcription (Latin):
ta sine sudorib cõnatur. De cibo cogi¬
tas: s fides famem non timet. Suꝑ nu¬
dam metuis humum. exesa ieiuniis
membra collidere: s dñs tecum iacet. Sqͣ¬
lidi capitis horret inculta cesaries: sed
caput tuum xp̃c est. Infinita heremiua¬
stitas te terret: s tu paradysum m̃te
d eambula. Q uotienscumq illuc cogi¬
tatione ac mente conscendis: totiens
in heremo non eris. Scabra sine balueis
attrabitur cutis: s qͥ in xp̃o semel lotꝰ
est. non illi necesse est it̾m lauare. Et
ut breuiter ad cuncta apłm audias
respondentem: non sunt inquit con¬
dignȩ passiones huius temporis. ad suꝑ¬
uenturam głam quȩ reuelabitur in no¬
bis. Delicatus es km̃e: si et hic uis gau¬
dere cum sclo: et postea regnare cum
xp̃o. Ueniet ueniet illa dies: qͣ corrup¬
tiuum hoc et mortale induat incor¬
ruptionem. et ĩmortalitatem. Beatus
seruus: quem dñs inuenerit uigilan¬
tem. Tunc ad uocem tubȩ pauebit ter¬

Expanded text:
ta sine sudoribus coronatur. de cibo cogita sine sudoribus coronatur. de cibo cogitas? sed fides famem non sentit. super nudam metuis humum exesa ieiuniis membra conlidere? sed dominus tecum iacet: squalidi capitis horret inculta caesaries? sed caput tuum Christus est. infinita heremi uastitas tenet? sed tu paradisum mente deambula. quotienscumque illuc cogitatione conscenderis. totiens in heremo non eris. scabra sine balneis adtrahitur cutis? sed qui in Christo semel lotus est, non illi necesse est iterum lauare. et, ut breuiter, ad cuncta apostolum audias respondentem: non sunt condignaepassiones huius saeculi ad superuenturam gloriam, quae reuelabitur in uobis. delicatus es, carissime, si et hic uis gaudere cum saeculo et postea regnare cum Christo. Ueniet, ueniet illa dies, qua corruptiuum hoc et mortale incorruptionem induat et inmortalitatem. beatus seruus, quem dominus inuenerit uigilantem. tunc ad uocem tubae pauebit ter
Abbreviated transcription (Latin):
ad nicbil est utile: nisi ut ꝓiciatur foraᷤ.
et a porcis conculcetur. Monachus si
ceciderit: rogabit ꝓ eo sacerdos. ꝑ sa¬
cerdotis lapsu: quis rogaturus est:
S q̃m scopulosis locis enauigauit oratio.
et inter cauas spumeis fluctib cautes.
fragilis in altum cymba ꝓcessit ÷ ex¬
pandenda uela sunt uentis: et questio¬
num scrupulis transuadatis. letantiũ
more nautarum. ȩpilogi celeuma can¬
tandum est. O desertum. xp̃i floribus
uernans: o solitudo. in qͣ illi nascuntur
lapides. de quib in apocalipsi ciuitas
regis magni extriitur: oheremus. fa¬
miliarius deo gaudens. Quid agis fr̃
in scłoͥ qui maior es mundo: Quam
dui te cectoꝵ umbrȩ premunt: qͣm
diu sinuosarum urbium carcer inclu¬
dit: Crede michi: nescio qͥd plus luciᷤ
aspicio. Libet sarcina carnis abiecta:
ad purum ȩtheris uolare fulgorem. Pau
ꝑtatem times: s beatos pauꝑes. xp̃c ap¬
pellat. Labore terreris: at nemo athle¬

Expanded text:
ad nihilum est utile, nisi ut proiciatur foras ad nihilum est utile, nisi ut proiciatur foras et a porcis conculcetur. monachus si ceciderit, rogabit pro eo sacerdos; pro sacerdotis lapsu quis rogaturus est? Sed quoniam e scopulosis locis enauigauit oratio et inter cauas spumeis fluctibus cautes fragilis in altum cumba processit, expandenda uela sunt uentis et quaestionum scopulis transuadatis laetantium more nautarum epilogi celeuma cantandum est. o desertum Christi floribus uernans! o solitudo, in qua illi nascuntur lapides, de quibus in Apocalypsi ciuitas magni regis extruitur! o heremus familiari deo gaudens! quid agis, frater, in saeculo, qui maior es mundo? quam diu te tectorum umbrae premunt? quam diu fumeus harum urbium carcer includit? crede mihi, nescio quid plus lucis aspicio. libet sarcina carnis abiecta ad purum aetheris uolare fulgorem. pau- pertatem times? sed beatos pauperes Christus appellat. labore terreris? sed nemo athle
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbet se unusquisq: et sic accedat. Non
facit ȩccłiastica dignitas. xp̃ianum. Cor¬
nelius centurio adhuc ethincus: dono
sc̃i sp̃c mundatur. Presbiteros: daniel
puer iudicat. Amos ruboꝵ ora distrin¬
gens: repente ꝓpħa effectus est. Daud
pastor: eligitur in regem. Minimum
discipulum: iħc amat plurimum. Infe¬
rius fr̃ accumbe: ut minore ueniente.
sursum iubearis ascendere. Suꝑ quem
dñs requiescit: nͥ suꝑ humilem &e quie¬
tum.⁊ trementem uerba sua: Cui plus
creditur: plus ab eo exigitur. Potentes:
potenter tormenta patientur. Nec sibi
quisquam tantum de corporis mundi
castitate supplaudat: cum omne uer-¬
bum ociosum quodcumq locuti fuerit
homines. reddituri sint ꝓ eo rationem
in die iudicii: cum etiam conuitium in
fratrem. homicidii sit reatus. Non est
te ueniat angłs qui scindat uelum dem¬
pli tui: qui candelabrum tuum de loco
moueat. E dificaturus turrim: futuri
oꝑis sumptus subputaᷤ. Infatuatum sal

Expanded text:
Probet se unusquisque, et sic accedat. NON Probet se unusquisque, et sic accedat. NON FACIT Ecclesiastica dignitas Christianum. Cornelius Centurio adhuc ethnicus, dono Sancti Spiritus mundatur . Presbyteros Daniel puer judicat : Amos ruborum mora distringens, repente Propheta effectus est. 36 David pastor eligitur in Regem . Minimum discipulum Jesus amat plurimum. Inferius frater accumbe, ut minore adveniente, sursum jubearis ascendere . Super quem Dominus requiescit, nisi super humilem et quietum, et trementem verba sua ? Cui plus creditur, plus ab eo exigitur. Potentes potenter tormenta patientur . Nec sibi quisquam de corporis tantum mundi castitate supplaudat, cum omne verbum otiosum, quodcumque locuti fuerint homines, reddituri sint pro eo rationem in die judicii : cum etiam convicium in fratrem, homicidii sit reatus. Non est te veniat angelus, qui scindat velum templi tui, qui candelabrum tuum de loco moveat . Aedificaturus turrim, futuri operis sumptus supputa. infatuatum sal
Abbreviated transcription (Latin):
diat. Amice: qͦmodo huc uenisti: Et illo
o binutescente: dicatur ministris. T̃ ollȩte il
eum in tenebras exteriores: ibi erit fletꝰ
et stridor dentium. Ue illi. qui acceptum
talentum in sudario ligans: cȩteris lucra
facientib: id tantum qd̾ acceꝑat reserua¬
uit. Ilico indignantis dñi clamore ferietur.
Serue nequam quare non dedisti pecumã
meam ad mensam: et ego ueniens. cum usu¬
ris exegissem eam: Id est deposuisses ad alta¬
re: qd̾ ferre non poteras. Dum enim tu ig¬
nauus negotiator denarium tenes: alteriꝰ
locum qui pecuniam duplicare poterat
occupasti. Quamobrem. sicuti qui bene mi¬
nistrat bonum gradum sͥ acquirit᷑: ita qͥ
indigne ad calicem domini accedit: reus
et uidam considera. Stephanum suscipiꝰ:
s et nicholaum respice: quem dñs in apo¬
calypsi sua dampnat sententia: qui tam
turpia et nefanda commentatus est: ut
neophitoꝵ heresis ex illa radice nascat᷑:

Expanded text:
diat: amice, quomodo huc uenisti? et illo diat: amice, quomodo huc uenisti? et illo obmuteeum in tenebras exteriores, ubi erit fletus et stridor dentium . Vae illi qui acceptum talentum in sudario ligans, caeteris lucra facientibus, id tantum quod acceperat, reservavit. Illico indignantis Domini clamore ferietur: Serve nequam, quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et ego veniens cum usuris exegissem eam ? Id est, deposuisses ad altare, quod ferre non poteras. Dum enim tu ignavus negotiator denarium tenes, alterius locum, qui pecuniam duplicare poterat, occupasti. Quamobrem sicuti qui bene ministrat, bonum gradum sibi acquirit: ita qui indigne ad calicem Domini accedit, reus et Judam considera. Stephanum suspicis: sed et Nicolaum respice, quem Dominus in Apocalypsi sua damnat sententia: qui tam turpia et nefanda commentus est, ut Nicolaitarum haeresis ex illa radice nascatur.
Abbreviated transcription (Latin):
subiecta. contemptum expiabat cruore.
Nunc uͦ mobediens sp̃uali mucrone
truncatur: aut eiectus de ȩccłia. rabido
demonum ore discerpitur. Qd̃ si te qͦq
ad eundem ordinem pia fr̃m blanduñta
sollicitant ÷ gaudebo de ascensu: s ti¬
mebo de lapsu. Qui ȩp̃atum desiderat:
bonum opus desiderat. Scimus ista: sed
iunge quod sequitur. Oportet autem hu¬
iusmodi irrep̃hensibilem ẽẽ: unius uxoris
uirum:. sobrium: pudicum: prudentẽ:
ornatum: hospitalem: docibilem: non u¬
nolentum: ñ ꝑcussorem. s modestum. Et
cȩteris quȩ de eo secuntur explicitis: non
minorem in tercio gradu adhibuit dili¬
gentiam. dicens. Diacones similit̃ pudi¬
cos÷ non bilingues: non uino multo de¬
ditos: non turpilucros: habentes miste¬
rium fidei in conscientia pura. Et hii
ꝓbentur pͥmum: et sic ministrent: nul¬
lum crimen habentes. Ue illi homini: qͥ
uestem non habens nuptialem. ingrecditur
ad cęnam. Suꝑ est nicħ: nisi ut statim au¬

Expanded text:
subiecta contemptum expiabat cruore. subiecta contemptum expiabat cruore. nunc uero inoboediens spiritali mucrone truncatur aut eiectus de ecclesia rabido daemonum ore discerpitur. quod si te quoque ad eundem ordinem pia fratrum blandimenta sollicitant, gaudebo de ascensu, timebo de lapsu. qui episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. scimus ista, sed iunge, quod sequitur: oportet autem huiusmodi inreprehensibilem esse, unius uxoris uirum, sobrium, pudicum, prudentem, ornatum, hospitalem, docibilem, nOlI uinolentum, non percussorem, sed modestum. et ceteris de eo, quae sequuntur, explicitis non minorem in tertio gradu adhibuit diligentiam dicens: diaconos similiter pudicos, non bilingues, non multo xuino deditos, non turpilucros, habentes mysterium fidei in conscientia pura. et hi autem probentur primum et sic ministrent nullum crimen habentes. ; uae illi homini, qui uestem non habens nuptialem ingreditur ad cenam! nihil superest, nisi ut statim au
Abbreviated transcription (Latin):
tatione. illa summa nascitur: monachũ
S de hoc gradu pulsus: ꝓuocabis ad
clericos. An de his aliquid audeam dic̾e:
qui certe in suis urbib commorantur:
absit ut quicquam de his sinistrum
loquar. qui apłico gradui succedenteᷤ.
xp̃i corpus sacro ore conficiunt: ꝑ qͦs
etiam nos xp̃iani sumus ⁊ qͥ claues regni
cȩloꝵ habentes. quodammodo ante iu¬
dicii diem iudicant: qui sponsam dni
sobria castitate conseruant. S alia. ut
alia clericoꝵ. Clerici oues pascunt: ego
pascor. Illi de altario uiuunt: mͥ qͣsi in¬
fructuosȩ arbori securis ponitur ad ra¬
dicem: si munus ad altare non defero.
Nec possum obtendere pauꝑtatem: cum
in ȩuangłio anum uiduam duo quȩ sola sͥ
suꝑerant ȩra mittentem. laudauerit dñs.
Michi ante prb̃m sedere ñ licet: illi si pec¬
cauero licet tradere me sathanȩ in interi
temꝑasset ÷ aut extra castra positus. lapi
dabatur a popło: aut gladio ceruice

Expanded text:
tatione illa summa nascitur, monachum tatione illa summa nascitur, monachum Sed de hoc gradu pulsus provocabis ad clericos: An de his aliquid audeam dicere, qui certe in suis urbibus commorantur? Absit ut quicquam de his sinistrum loquar, qui apostolico gradui succedentes Christi corpus sacro ore conficiunt, per quos nos etiam Christiani sumus, qui claves regni caelorum habentes quodammodo ante iudicii diem iudicant, qui sponsum domini sobria castitate conservant. Sed alia, ut alia clericorum. Clerici oves pascunt, ego pascor; illi de altario vivunt, mihi quasi infructuosae arbori securis ponitur ad radices, si munus ad Nec possum obtendere paupertatem, cum in Evangelio anum viduam duo, quae sibi sola supererant, aera mittentem laudaverit Dominus . Mihi ante presbyterum sedere non licet; illi, si peccavero, licet tradere me Satanae in interitutemperasset, aut extra castdabatur a populo aut gladio ceruice
Abbreviated transcription (Latin):
contonat. Non potestis duob dominis
cere. xp̃m. manimone et dominoseruien¬
do: Uociferatur ille sepe: si quis uult
pꝰ me uenire abneget semet ipsum: et tol¬
lat crucem suam & sequatur me: ⁊ ego
onustus auro. arbitror me. xp̃m sequi:¬
bene paratus adbella non militas: Nisi for¬
te in patria tua te arbitraris hoc facere:
eum in sua dñs signa non fecerit. Et cur
id:᷑ Cum auctoritate. sume rationẽ. Ne¬
mo ꝓpħa: in sua patria honorem habet.
Non quero inquies honorem: sufficit
mͥ conscientia mea. Neq dñs querebat:
quippe quine aturbis rex constitueret᷑.
aufugit. S ubi honor non est: ibi con¬
temptus est. Ubi contemptus: ibi freqͦnᷤ
imiuria. Ubi autem inuria: ibi et indig¬
natio. Ubi indignatio: ibi quies nulla.
Ubi quies non est: ibi mens aꝓposito
sepe deducitur. Ubi autem ꝑ inqͥetudi¬
nem aliquid aufertur ex studio: minꝰ
fit ab eo quod tollitur Et uͥ minus est:
ꝑfectum dici non potest. Ex hac suppu¬

Expanded text:
us intonat: Non potestis duobus dominisus intonat: Non potestis duobus dominiscere, mamone et Domino serviendo? Vociferatur ille sepe: Si quis vult post me venire, abneget seipsum sibi, et tollat crucem suam, et sequatur mei et ego onustus auro arbitror me bene paratus ad bella, non militas? Nisi forte in patria tua te arbitraris hoc facere, cum in sua Dominus signa non fecerit. Et cur id? Cum auctoritate sume rationem. Nemo Propheta in patria sua honorem habet . Non quaero, inquies, honorem: sufficit mihi conscientia mea. Neque Dominus quaerebat, quippe qui ne a turbis rex constitueretur, aufugit. Sed ubi honor non est, ibi contemptus est; ubi contemptus, ibi frequens iniuria; ubi autem iniuria, ibi et indignatio; ubi indignatio, ibi quies nulla; ubi quies non est, ibi mens a proposito saepe deducitur; ubi autem per inquietudinem aliquid aufertur ex studio, minus fit ab eo, quod tollitur, et ubi minus est, perfectum non potest dici. Ex hac suppu
Abbreviated transcription (Latin):
pudiciciȩ ꝑpetranda naufragia. scilla ceu
renidens libido blanditur. Hic barbarum
litus: hic diabolus pirata cum socus por¬
tat uincula capiendis. Nolite credere: uo¬
lite ẽẽ securi. Licet in modum stagni fusũ
equor arrideat᷑. licet uix summa iacentis
elem̃ti spũ terga crispentur: magnos
hic campus montes habet. Intus inclusũ
est ꝑiculum: intus ẽ hostis. Expedite ru¬
dentes ÷ uela suspendite: crux antemnȩ
figatur in frontib. Tranquillitas ista: tem¬
pestas est. Qͥd gͦ: Quicumq inciuitate
sunt. xp̃iam non sunt: Non est tͥ eadem
causa quȩ cȩteris. Dñm ausculta dicentẽ.
Si uis ꝑfectus ẽẽ. uade uende omnia tua
et da pauꝑib: & ueni sequere me. Tu aut̃.
ꝑfectum te ẽẽ pollicitus es. Nam cum
derelicta militia castrasti te ꝓpt̾ regna cȩ¬
deo pollicitus sit ante: mentitus ẽ. Os
autem qd mentitur: occidit animam. Igit᷑
ut concludam: si ꝑfectus es. cur bona

Expanded text:
pudicitiae perpetranda naufragia Scyllaceum pudicitiae perpetranda naufragia Scyllaceum renidens libido blanditur; hic barbarum litus, hic diabolus pirata cum sociis portat uincla capiendis. nolite credere, nolite esse securi. licet in morem stagni fusum aequor adrideat, licet uix summa iacentis elementi spiritu terga crispentur, magnus hic campus montes habet, intus inclusum est periculum, intus est hostis. expedite rudentes, uela suspen-I dite. crux antemnae figatur in frontibus: tranquillitas ista tempestas est. \'quid ergo? quicumque in ciuitate sunt, Christiani non sunt?\' non est tibi eadem causa, quae ceteris. dominum ausculta dicentem: si uis perfectus esse, uade, uende omnia tua et da pauperibus et ueni, sequere me. tu autem perfectum te esse pollicitus es. nam cum derelicta mi- litia castrasti te propter regnum caeDeo pollicitus sit, ante, mentitus est. Os autem quod mentitur, occidit animam. Igitur ut concludam, si perfectus es, cur bona
Abbreviated transcription (Latin):
deo. cum publicarum libidinum uictimis.
nefaria colluuione uiolauit. Non fateat᷑¬
fraudem ydolatriam ẽẽ: s similis eoꝵ qͥ
in actib apłoꝵ. ex pat̾monio suo partem
precii reseruantes. presenti ꝑiere uindicta.
Animaduerte fr̃: non tͥ licet. de tuis quic¬
quam habere reb. Omĩs inquit dñs qui
non renuntiauerit cunctis quȩ possidet:
do animo xp̃ianus es: Respice cum pe¬
tro: relictum rete. Respice surgentem.
de theloneo publicanum: statim apłm.
filius hominis non habet uͥ caput reclinet᷑:¬
⁊ tu amplas porticus. ⁊ ingentia tectoꝵ spa¬
cia metiris. Hereditatem expectans scłi:
re uocabulum monachi: Hoc est nom̃
tuum. Quid facis in turba qui solus es:
Et hoc ego non integris rate uel mer¬
cib ÷ nec quasi ignarus fluctuum. doctꝰ
nauta p̃moneo: s quasi nuꝑ naufragio
eiectus inlitus. timida nauigaturis uo¬
ce denuncio. In illo ȩstu. caribdis luxu¬
riȩ salutem uorat: ibi ore uirgineo. ad

Expanded text:
deo cum publicarum libidinum uictimis deo cum publicarum libidinum uictimis nefaria conluuione uiolauit; non fateatur idolatras eos, sed similis eorum, qui in actibus apostolorum ex patrimonio suo partem pretii reseruantes praesenti periere uindicta. animaduerte, frater: non tibi licet de tuis quicquam habere . rebus. omnis, inquit dominus, qui non renuntiauerit cunctis, quae possidet,do animo Christianus es? respice cum patre relictum rete, respice surgentem de teloneo publicanum, statim apostolum. filius hominis non habet, ubi caput reclinet: et tu amplas porticus et ingentia tectorum spatia metaris? hereditatem expectas saeculi, re uocabulum monachi, hoc est nomen tuum: quid facis in turba, qui solus es? et haec ego non integris rate uel mercibus quasi ignaros fluctuum doctus nauta praemoneo, sed quasi nuper naufragio eiectus in litus timida nauigaturis uoce denuntio. in illo aestu Charybdis luxuriae salutem uorat, ibi ore uirgineo ad
Abbreviated transcription (Latin):
delictoꝵ minora arbitreris idolatria eri¬
muna ẽẽ ꝗͦ diximus: immo apłi disce sen¬
tentiam qui ait. Hoc enun scitote intel¬
ligentes. quia omĩs fornicator. et iminundꝰ.
aut fraudator. qd est ydolatra: non ha
bent hereditatẽ ĩ regno xͥ ⁊ di. Et qͣmqͣm ge¬
diaboli ẽ idolatriȩ sit. cui omĩa idola
mancipant᷑: tamen ⁊ in alio loco speciatĩ
nominatimq determinat dicens. Morti¬
ficate menbra ur̃a quȩ in terra sunt: depo¬
nentes fornicationem. immundiciam. ⁊ con¬
cupiscentiam malam: ⁊ cupiditatem. quȩ
sunt ydoloꝵ seruitus ⁊ ꝓpt᷑ quȩ uenit ira
dĩ. Non est in eo tantum seruitus idoli.
siqͥs duob digitulis thura compressa in
bustum arȩ iaciat: aut haustum patere¬
poculo fundat merum. Neget auariciã¬
ẽẽ ydolatriam: qui potest triginta argen¬
teis dñm uenditum appellare iusticiam.
Neget sacrilegium in libidine: s is qui
membra xp̃i. et hostiam uiuam. placentem

Expanded text:
delictorum minora arbitreris idolatriae cridelictorum minora arbitreris idolatriae crimina esse, quae diximus; immo apostoli disce sententiam, qui ait: Hoc enim scitote intellegentes, quia omnis fornicator aut immundus, aut fraudator, quod est idolatria, n. Et quamquam gediaboli est, idolatria sit, cui omnia idola mancipantur, tamen et in alio loco speciatim nominatimque determinat dicens: Mortificate membra vestra, quae in terra sunt, exponentes fornicationem, immunditiam et concupiscentiam malam et cupiditatem, quae sunt idolorum seruitus, propter quae uenit ira dei. non est tantum in eo seruitus idoli. si quis duobus digitulis tura conprehensa in bustum arae iaciat aut haustum patera fundat merum. neget auaritiam idolatriam, qui potest triginta argenteis dominum uenditum appellare iustitiam; neget sacrilegium in libidine, sed is, qui membra Christi et hostiam uiuam placentem
Abbreviated transcription (Latin):
gelii retundendus est muro. Mater mea
⁊ fr̃s mei sunt: qͥcumq faciunt uoluntatẽ
patris mei qͥ in cęlis est. Sĩ credunt in xp̃o:
faueant mͥ. ꝓ eius nomine pugnaturo. Sĩ
ñ credunt: mortui sepeliant mortuos suos.
S hoc ais in martyrio. Erras fr̃. erras: si
putas unquam. xp̃ianum ꝑsecutionem non
pati. Tunc maxime obpugnaris: si te ob¬
pugnari nescis. Adu̾sarius noster tanqͦm
leo rugiens. aliquem deuorare querens
circuit ÷ et tu pacem putas: Sedet in insi¬
dus cum diuitib: ut in occultis interficiat
innocentem. Oculi eius in pauꝑem respici¬
unt: insidiatur in occulto. qͦsi leo in spe¬
lunca sua. Insidiatur ut rapiat pauꝑen.
et tu frondose arboris tectus umbraculo.
molles sumnos futura preda carpis: In¬
de me ꝑsequitur luxuria: inde auaricia
dem in me sp̃m scm̃ fugem: ut templum
eius uiolem. ꝑsequitur inqm me hostis.
cui nomina mille. mille nocendi artes:
et ego infelix uictorem me putabo dum

Expanded text:
gelii retundendus est muro: Mater mea gelii retundendus est muro: Mater mea et fratres mei hi sunt, quicumque faciunt voluntatem patris mei, qui in caelis est. Si credunt in Christo, faveant mihi pro eius nomine pugnaturo; si non credunt, mortui sepeliant mortuos suos. Sed hoc, ais, in martyrio. Erras, frater, erras, si putas umquam Christianum persecutionem non pati; et nunc cum maxime oppugnaris, si te oppugnari nescis. Adversarius noster tamquam leo rugiens aliquem devorare quaerens circuit, et tu pacem putas? Sedet in insidiis cum divitibus in occultis, ut interficiat innocentem; oculi eius in pauperem respiciunt; insidiatur in occulto sicut leo in spelunca sua; insidiatur ut rapiat pauperem: et tu frondosae arboris tectus umbraculo molles somnos,futura praeda, carpis? Inde me persequitur luxuria, inde avaritia tem in me spiritum sanctum fugem, ut templum eius violem, persequitur me, inquam, hostis, cui nomina mille, mille nocendi artes: et ego infelix victorem me putabo, dum
Abbreviated transcription (Latin):
ad oleuisti uernulȩ aiunt. Cui nos seruitu
ros relinquis: Nunc et gerula quondam
iam anus: et nutricius seds post natuialẽ
pietatis patrem clamitant. Morituros ex¬
pecta paulisꝑ: et sepeli. forsitan et laxis u¬
berum pellib. arata rugis fronte: antiqͣm¬
mater referens mãmam. lac cdare congemi¬
net. Dicant si uolunt et grammatici. In te oĩs
domus inclinata recumbit. facile rumpit
hȩc uincula amor dĩ: ⁊ tumor gehennȩ. at¬
contra scriptura p̃cipit parentib obedien
animam suam. Gladium tenet hostis ut
me ꝑimat ÷ et ego de matͥs lacrimis cogi¬
tabo: Propt̃ patrem miliciam deseram.
cui sepulturam api causa non debeo. qͦm
etiam omĩb eius causa debeo: Dño passu¬
ro. tunide consulens petrus: scandalum
fuit. Paulus retinentib se fr̃ib ne iero¬
solumam ꝑgeret: respondit. Qͥd facitis
plorantes: et conturbantes cor meum:
aries iste pietatis. quo fides quatitur: ȩuan¬

Expanded text:
adoleuisti, uernuladoleuisti, uernulros relinquis? Nunc gerula quondam jam anus, et nutritius secundus post naturalem pietatem pater clamitat: Morituros exspecta paulisper, et sepeli. Forsitan et laxis uberum pellibus mater arata rugis fronte antiquum referens mammae lallare congeminet: dicant si volunt et grammatici: In te odomus inclinata recumbit. Facile rumpit haec vincula amor Christi et timor gehennae. At scriptura praecipit parentibus obsequet, perdit animam suam. Gladium tenet hostis, ut me perimat, et ego de matris lacrimis cogitabo? Propter patrem militiam deseram, cui sepulturam Christi causa non debeo, quam etiam omnibus eius causa debeo? Domino passuro timide consulens Petrus scandalum fuit. Paulus retinentibus fratribus, ne Hierosolymam pergeret, respondit: Quid facitis plorantes et conturbantes cor meum?  nostri Iesu Christi. Aries iste pietatis, quo fides quatitur, evan
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ nomine eius non te matri parciturũ
ẽẽ non patri. Ecce aduersarius in pec¬
tore tuo. xp̃m conatur occidere: ecce
donatiuum quod militaturus acceꝑaᷤ.
hostilia castra suspirant. Licet paruu¬
lus ex collo pendeat nepos licet spar¬
so crine ⁊ scissis uestib ubera quib
te nutrierat mat᷑ ostendat : licet in
limine pater iaceat : ꝑ calcatum ꝑge
patrem: siccis oculis ad uerillum¬
crucis euola. Solum pietatis genus est: in
dies qͦ uictor reu̾taris in patriam: quo ie
rusalem cȩlestem uir fortis coronatus ince
das. Tunc municipatum cum paulo capi¬
es: cunc et parentib tuis eiusdem cunta¬
tis ius petes. Tunc & ꝓme rogabis: qͥ te
ut uinceres incitaui. Neq uͦ nescio: qͣ te
nẽ dicas cõpede p̃pedi: Nõ ẽ nobis ferreum¬
pectus: nec dura p̾cordia. Hon ex silice
natos. hircanȩ nutriere tigrides: et nos
ꝑ ista transiuimus. Nunc tͥ blandis uidua
soror. hȩret lacertis: nunc illi cum quibus

Expanded text:
pro nomine ejus non te matri parciturum pro nomine ejus non te matri parciturum esse, non patri. Ecce adversarius in pectore tuo 30 Christum conatur occidere. Ecce donativum, quod militaturus acceperas, hostilia castra suspirant. Licet parvulus ex collo pendeat nepos, licet sparso crine et scissis vestibus, ubera quibus te nutrierat, mater ostendat, licet in limine pater jaceat, per calcatum perge patrem, siccis oculis ad vexillumcrucis evola. SOLUM PIETATIS genus est, in dies, quo victor revertaris in patriam; quo per Jerosolymam coelestem vir fortis coronadas. tunc municipatum cum Paulo capies, tunc et parentibus tuis eiusdem ciuitatis ius petes, tunc et pro me rogabis, qui, ut uinceres, incitaui. neque uero nescio, qua te amor laesus irasci. qui rogantem contemppectus nec dura praecordia, non ex silice natos Hyrcanae nutriere tigrides. et nos per ista transiuimus. nunc tibi blandis uidua soror haeret lacertis, nunc illi, cum quibus
Abbreviated transcription (Latin):
eius crede sermonib. Querite primum reg¬
num dei: et hȩc omma apponent᷑ uobis.
Hon tͥ pera sumenda: non uirga est. Affa¬
tim diues est: qͥ cum . xp̃o pauꝑ est. S qͥd
ago: Rursus imꝓuidus obsecro. Ab eant
preces: blandimenta discedant. Debet
amor lesus irasci. Qui rogantem contẽp¬
seras: forsitan audies obuirgantem. Qͥd
facis in paterna domo. delicate miles:
Ubi uallum: ubi fossa. ubi hẏens. ac¬
ta sub pellib: Ecce tuba de cęlo canit:
ecce cum nubib debellaturus orbem.
imꝑator armatus egreditur. Ecce bis¬
acutus gladius ex ore regis ꝓcedens: ob¬
uia quęq metit. Tu mͥ de cubiculo ad
aciem: tu de umbra egrederis ad solẽ.
Corpus assuetum tunica: loricȩ onus
non fert. Caput oꝑtum linteo: galeã
recusat. Mollem ocio manum: durus
erasꝑat capulus. Audi edictum regis
tin. Qͥ mecum non est: contra me est.
Et qui mecum non colligit: spargit.
consepultus. in sacram̃ti uerba uirasti:

Expanded text:
eius crede sermonibus: quaerite primum regeius crede sermonibus: quaerite primum regnum dei, et haec omnia adponentur uobis. non pera tibi sumenda, non uirga est; adfatim diues est, qui cum Christo pauper est. Sed quid ago? rursus inprouidus obsecro? abeant preceS, blandimenta discedant; debet amor laesus irasci. qui rogantem contempseras, forsitan audies obiurgantem. quid facis in paterna domo, delicate miles? ubi uallum, ubi fossa, ubi hiemps acta sub pellibus? ecce de caelo tuba canit, ecce cum nubibus debellaturus orbem iDORUM MONACHUacutus gladius ex regis ore procedens , obvia quaeque metit; et tu mihi de cubiculo ad aciem, tu de umbra egrederis ad solem? Corpus assuetum tunica, loricae onus non fert. Caput opertum linteo, galeam recusat. Mollem otio manum, durus exasperat capulus. Audi edictum regis tui: Qui non est mecum, contra me est: et qui mecum non colligit, spargit . ismate consepultus, in sacramenti verba jurasti: