comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et quia nec dum plene incogitatione
formata ante humanos oculos ꝓdeuñ:
uelut abortiua moriuntur. Bona qũp¬
pe adhuc cenera plerumq humana lin-¬
gua dum iam quasi fortia laudat: extin¬
guit. Ianto enim celerius occidunt: qͣn¬
to ad fauoris noticiam intempestiue ꝓ¬
rumpunt. Non nunquã uero imꝑfecta
nr̃a cogitatio nec dũq roborata. dũ citiꝰ
hominib ostenditur: resistentium ad¬
uersitate dissipatur. Et cũ conatur
ante tempus uideri quia sit: agit ut
non sit. Scĩ autẽ uiri quia cuncta quȩ
bene cogitant. student ut occulte con¬
ualescant: & quasi ꝓcessuros fȩtus priꝰ
intra uterum mentis formant: recte
beatus iob de tempore partꝰ discutit᷑.
Qđ uidelicet unicuiq quando sit
congruum: nisi a creatore nescitur.
Qui dum penetralia cordis aspicit:
quando ad humanam noticiam bo¬
na nr̃e congrue nascantur apprȩhen¬
dit. Bene itaq dr̃. HNunquid nosti tẽpꝰ
partus ibicum inpetrise csi aꝑte di¬

Expanded text:
Et quia necdum plene in cogitatione Et quia necdum plene in cogitatione formata ante humanos oculos prodeunt, velut abortiva moriuntur. Bona quippe adhuc tenera, plerumque humana lingua, dum jam quasi fortia laudat, exstinguit. Tanto enim celerius occidunt, quanto ad favoris notitiam intempestive prorumpunt. Nonnunquam vero imperfecta nostra cogitatio necdum roborata, dum citius hominibus ostenditur, resistentium adversitate dissipatur; et cum conatur ante tempus videri quia sit, agit ut non sit. Sancti autem viri, quia cuncta quae bene cogitant student ut occulte convalescant, et quasi processuros fetus prius intra uterum mentis formant, recte beatus Job de partus tempore discutitur, quod videlicet unicuique quando sit congruum nisi a creatore nescitur. Qui dum penetralia cordis aspicit, quando ad humanam notitiam bona nostra congrue nascantur, apprehendit. Bene itaque dicitur: Nunquid nosti tempus partus ibicum in petris? Ac si aperte di
Abbreviated transcription (Latin):
cepta corde concipimus: non statim quasi
im solide cogitata parturimus. Undec&
beatus iob non de partu ibicũ. sed de tẽpo¬
re partus inquiritur. Qđ uidelicet tem¬
pus in nobis m& ipsis uix cum comprȩhen¬
dimus: multo magis in aliena mente ne¬
scimus. Prius enim suꝑni timoris semina
utero cordis excepta ꝑmeditationem stu-¬
du coagulantur ut maneant: postmo¬
dum stricta intentione cogitationis affixa.
dum ad discretionis rationẽ tendunt:
quasi in menbrorum distinctione formanͣ
De hinc usu ꝑseuerantiȩ confirmata.
uelut insoliditate ossium ueniunt: ad
extremum uero ꝑfecta auctoritate ro¬
borata quasi in partu ꝓcedunt. Quȩ in¬
crementa diuinorum seminum. nullus
in aliena mente considerat: nisi ipse qͥ
creat. Nlam & siquemlib& iam uim su¬
ꝑnȩ concupiscentiȩ concepisse quarun¬
dam rerum attestatione cognoscimus :
quando tamen in partu erumpat igno
mina ꝑuenire ad ꝑfectionẽ nequeunt:
quia oriendo tempꝰ partus antecedunt.

Expanded text:
cepta corde concipimus, non statim quasi jam solide cogitata parturimus. Unde et beatus Job non de partu ibicum, sed de tempore partus inquiritur. Quod videlicet tempus si in nobismetipsis vix comprehendimus, multo magis in aliena mente nescimus. Prius enim superni timoris semina utero cordis suscepta per meditationem studii coagulantur ut maneant, postmodum, stricta intentione cogitationis affixa, dum ad discretionis rationem tendunt, quasi in membrorum distinctionem formantur; dehinc, usu perseverantiae confirmata velut in soliditatem ossium veniunt; ad extremum vero, perfecta auctoritate roborata, quasi in partum procedunt; quae incrementa divinorum seminum nullus in aliena mente considerat, nisi ipse qui creat. Nam etsi quemlibet jam vim supernae concupiscentiae concepisse quarumdam rerum attestatione cognoscimus, quando tamen in partu erumpat ignormina pervenire ad perfectionem nequeunt, quia oriendo tempus partus antecedunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tinocerotis sibi fortitudinẽ subiecit. Sed
quia mira dei potentia. quid de electis e¬
git audiumꝰ: nunc mirã eiꝰ patientiã ĩ
his quos reꝓbans tolerauit audiamꝰ. Pen¬
accipitris. Quid strucionis nomine. nisi
synagoga signat᷑: quȩ alas legis habu¬
it. sed corde ininfimis repens. nũquam
se at̾ra sulleuauit: Quid uͦ ꝑ herodiũ
a accipitrẽ. nisi antiqui pat̾res expri-¬
muntur. qui ad ea quȩ potuerunt in¬
telligendo ꝑ spicere. ualuerunt etiam
iuuendo ꝑ uolare: Penna gͥ structionis.
herodii & accipitris. ẽ. similis: quia syna¬
goge uox priorũ doctrinã loquendote¬
nuit. sed uiuendo nesciuit. Unde & eiꝰdẽ
synagogȩ popłos de phariseis atq scrib.
ueritas ad mon& dic̃s. Suꝑ cathedrã
moysi. sederunt pharisei & scribȩ. Oĩa
gͦ quecunq dixerint uobis. seruate &
facite : scđ̾m uero oꝑa eorũ nolite facere.
Multa autẽ dicere de herodii uita potui¬

Expanded text:
rhinocerotis sibi fortitudinem subegit. Sed rhinocerotis sibi fortitudinem subegit. Sed quia mira Dei 1013 potentia quid de electis egerit audivimus, nunc mira ejus patientia in his quos reprobat quid toleraverit audiamrepit.---Quid struthionis nomine, nisi synagoga signatur? quae alas Legis habuit, sed corde in infimis repens, nunquam se a terra sublevavit. Quid vero per herodium et accipitrem, nisi antiqui patres exprimuntur, qui ad ea quae potuerunt intelligendo perspicere, valuerunt etiam vivendo pervolare? Penna igitur struthionis, herodii et accipitris pennis est similis, quia Synagogae vox priorum doctrinam loquendo tenuit, sed vivendo nescivit. Unde et ejusdem Synagogae populos de Pharisaeis atque Scribis Veritas admonet, dicens: Super cathedram Moysi sederunt Scribae et Pharisaei. Omnia ergo quaecunque dixerint vobis, servate et facite, secundum opera vero eorum nolite facere . Multa autem dicere de herodii vita potui
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. castigo corpꝰ meũ & seruituti su¬
bicio. ne forte aliis prȩdicans ipse reꝓb
efficiar: Iui diuinȩ legis eruditione
prȩditꝰ cũ aliorũ ingluinẽ redarguit:
cornu elefantes inuentrem ferit. Inuen¬
trẽ uero elefantes ꝑcusserat cũ dicebat.
Multi ambulant. quos sepe dicebã uob̃:
nunc autẽ & flens dico inimicos crucis
xp̃iꝰ quorũ finis interitꝰ. quorũ deusuen¬
ter.ẽ: & gła inconfusione ipsorũ. Et rur¬
sum. Huius modi xp̃o dño ñ seruiunt:
sed suo uentri. Cornu suo gͥ rinocerꝰ iste
ñ iam homines. sed bestias ꝑcucit: quan¬
do illa paulus doctrinȩ suȩ fortitudine
nequaquã ꝑimendos humiles impetit:
sed suꝑbos uentris cultores occidit. Quȩ
gͦ in paulo scripta cognouimꝰ: suꝑ ẽ. ut
factazin aliis credamus. Multi qͥppe ad
humilitatis grãm ex illiꝰ ppłi elatione con¬
uersi sunt: quorũ seuiciã dñs dũ sub iu¬
go inspirati cimoris edomuit: nimirũ

Expanded text:
dicens: Castigo corpus meum, et servituti sudicens: Castigo corpus meum, et servituti subjicio, ne forte aliis praedicans ipse reprobus efficiar praeditus, dum aliorum ingluuiem redarguit, cornu elephantos in uentrem ferit. In uentremque elephantos percusserat, cum dicebat: "Multi ambulant," quos saepe dicebam uobis. Nunc autem et flens dico, inimicos crucis Christi, quorum finis interitus, quorum deus venter est, et gloria in confusione ipsorum . Et rursum: Hujusmodi Christo Domino non serviunt, sed suo ventri . Cornu suo igitur rhinoceros iste non jam homines, sed bestias percutit, quando illa Paulus doctrinae suae fortitudine nequaquam perimendos humiles impetit, sed superbos ventris cultores occidit. Quae ergo in Paulo scripta cognovimus, superest ut facta et in aliis credamus. Multi quippe ad humilitatis gratiam ex illius populi elatione conversi sunt, quorum saevitiam Dominus dum sub jugo inspirati timoris edomuit, nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
tis de uiro hoc: quanta mala scĩs tuis fe¬
cerit in ierłm. Qui tam̃ repente cõmu¬
tatus. ab hoste p̃dicator effictt᷑: & incun¬
ctis mundi partib redemptoris sui no¬
men insinuat. Supplicia ꝓueritate to¬
lerat: pati se quȩ irrogauerat exultat.
Alios blandim̃tis uocat: alios ad fidem
t̾rorib reuocat. Istis regnũ pollicet᷑ cȩle¬
stis patriȩ: illis minatur gehennã ignis
Hos ꝑ auctoritatẽ corrigit: illos aduiã
rectitudinis ꝑ humilitatẽ trahit. Acq
in omni latere ad manũ se sui rectoris
inclinat: & tanta arte dei areã congre¬
gat: quanta illam prius elatione uen¬
tilabat. S neq hoc ab horr&e a paulo
quod rinocerus buxei coloris dr̃: & ele¬
fantorũ uentres cornu ferire ꝑhibetus
Iuia enim uiuere sub rigore legis assue¬
ciuꝰq uirtutis inualuit. Quidenĩ ꝑ colo¬
rem buxeũ. nisi abstinentiȩ pallor expri¬
mit᷑ cui ipse se tenacit̃ adherere testat᷑

Expanded text:
tis de uiro hoc, quanta mala sanctis tuis fetis de uiro hoc, quanta mala sanctis tuis fecerit in Ierusalem." Qui tamen repente commutatus, ab hoste prtedicator efficitur, et in cunctis mundi partibus redemptoris sui nomen insinuat, supplicia pro ueritate tolerat, pati se quae irrogauerat exultat. Alios blandimentis uocat, alios ad fidem terroribus reuocat. Istis regnum pollicetur caelestis patriae, illis minatur ignes gehennae. Hos per auctorem corrigit, illos ad uiam rectitudinis per humilitatem trahit, atque in omni latere ad manum se sui rectoris inclinat. Et tanta arte Dei aream congregat, quanta illam prius elatione uenrit.---Sed neque hoc abhorret a Paulo, quod rhinoceros buxei coloris dicitur, et elephantorum ventres cornu ferire perhibetur. Quia enim vivere sub rigore legis assuecujusque virtutis inolevit Quid enim per colorem buxeum, nisi abstinentiae pallor exprimitur? Cui ipse se tenaciter adhaerere testatur,
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudine fiduciã deus habuit: qr
quanto illũ crudeliꝰ dura sibi inferen¬
tem ꝑtulit: tanto prose constantico
lerantẽ aduersa prȩsciuit. Cui labo¬
res etiã quos ipse incarne ꝑtulerat de¬
reliquid: quia conuersũ illũ usq adim¬
tationẽ ꝓpriȩ passionis traxit. Unde
& ꝑ eundẽ rinocerotã dr̃. Suppleo ea qͥ
desunt passionũ. xp̃i in carne mea. De
quo adhuc subdit᷑. Nunquid credesei
quod reddat sem̃tẽ tibi: & areã ruã con¬
greg&: Consideremꝰ saulũ quis fuertt¬
cum ab ipsa adolescentia lapidantiũ
adiutor exister&: cũ alia ȩccłȩ loca ua¬
star&. & acceptis epłis uastanda alia pe¬
ter&: cũ mors eifideliũ nulla sufficera
sed semꝑ ad aliorũ interitũ aliis extinc¬
tis anhelar&e: & ꝓfecto cognoscimꝰ. qͥa
nullus tunc fideliũ crederet. quod ad
iugum deus suȩ formidinis uim tantȩ
elationis inclinar&. Unde & ananias
uoce dnĩca hc & postquã conuersũ audi¬
uit. extimuit: dicens. Dñe audiui a mul¬

Expanded text:
fortitudine fiduciam Deus habuit, quia quanto illum crudelius dura sibi inferentem pertulit, tanto pro se constantius tolerantem adversa praescivit. Cui labores etiam, quos ipse in carne pertulerat, dereliquit, quia conversum illum usque ad imitationem propriae passionis traxit. Unde et per eumdem rhinocerotem dicitur: Suppleo ea quae desunt passionum Christi in carne mea . De quo adhuc subditur: Nunquid credes ei quod reddat seminantibus, et aream tuam congreget? Consideremus Paulucum ab ipsa adolescentia lapidantium adiutor existeret, cum alia Ecclesiae loca uastaret, et acceptis epistolis, uastanda alia peteret, cum mors ei fidelium nulla sufficeret, sed semper ad aliorum interitum aliis extinctis anhelaret; et profecto cognoscemus, quia tunc nullus fidelium crederet, quod ad iugum Deus suae fortitudinis feritatem elationis inclinaret. Unde et Ananias uoce dominica hunc et postquam conuersum audiuit, extimuit dicens: "Domine, audiui a mul
Abbreviated transcription (Latin):
ad deprȩhendenda uicia ampliꝰ luc&
hinc.ẽ. enĩ quod sci uiri dũ se intra se¬
m& ipsos colligunt: mira ac penetra¬
bili acie. occulta etiã aliena delicta dep̃
dit me incincinno capitis mei: & ele¬
me inierłm inuisione dei iuxta ostiũ
interius quod respiciebat ad aquilont
tis. nisi collectȩ cogitationes mentis it
ñ sparse defluant. s ꝑ disciplinã const
cũ nr̃a mens sese ꝑ custodiã colligit: ui
suꝑna sursum nos ab infimis trahit.be¬
ne gͦ int̾ terrã & cȩlũ sullatũ se asseit.
quia quilib& sc̃s incarne mortali post
plene quidẽ adhuc adsuꝑna ñꝑuenit.
s iam tam̃ imna derelinqͥt. Inuisione u̾
dei inierłm ducit᷑: quia uidelic& unꝰqͥs

Expanded text:
ad deprehendenda vitia amplius lucet. ad deprehendenda vitia amplius lucet. Hinc est enim quod sancti viri dum se intra semetipsos colligunt, mira ac penetrabili acie occulta etiam aliena delicta depredit me in cincinno capitis mei, et eleme in Jerusalem in visione Dinterius quod respiciebat ad Aquilonemtis, nisi collectae cogitationes mentis, ut non sparscum nostra mens sese per custodiam colligit, vis superna sursum nos ab infimis trahit. Bene vero inter terram et coelum sublatum se asserit, quia quilibet sanctus in carne mortali positus, plene quidem adhuc ad superna non pervenit, sed jam tamen ima dereliquit. In visione vero Dei in Jerusalem ducitur, quod videli
Abbreviated transcription (Latin):
unt: quia eorũ mens quanto ꝑmundi
concupiscentiã in exteriora resoluitur.
tanto ꝑ in affectionẽ suã interiꝰ obdurat᷑.
Et torpore insensibili frigescit intrin¬
secus: quia amore dãpnabili mollescit
foris. Seq ipsam considerare ñ ual&:
quia cogitare se minime stud&. Cogi¬
tare uͦ se non potest: quia tota apud
sem& ipsam ñ .ẽ. Tota uero ẽe apud se¬
m& ipsam ñ sufficit: quia ꝑ quot concu¬
piscentias rapit᷑ : ꝑtot a sem& ipsa spe¬
cies dissipat᷑. Et sparsa in infimis iacet:
quȩ collecta si uellet ad sũma consur¬
gerce. Unde iustorũ mens quia ꝑcusto¬
diã disciplinȩ acunctorũ uisibiliũ flu¬
xo appetitu constringit᷑. collecta apud
sem& ipsam intrinsecus integrat᷑. Quał¬
q deo uel pximo ẽẽ debeat. plene con¬
spicit: quia nichil suũ exteriꝰ derelin¬
quit. Et quanto ab exteriorib abstrac¬
cta compescit᷑ : tanto auta inuitimis
inflamatur. Et quo magis ard&: eo¬

Expanded text:
unt, quia eorum mens quanto per mundi unt, quia eorum mens quanto per mundi concupiscentiam in exteriora resolvitur, tanto per affectionem suam interius obduratur, et corpore insensibili frigescit intrinsecus, quia amore damnabili mollescit foris, seque ipsam considerare non valet, quia cogitare se minime studet, cogitare vero se non potest, quia tota apud semetipsam non est. Tota vero esse apud semetipsam non sufficit, quia per quot concupiscentias rapitur, per tot a semetipsa species dissipatur, et sparsa in infimis jacet, quae collecta si vellet ad summa consurgeret. Unde justorum mens, quia per custodiam disciplinae a cunctorum visibilium fluxu appetitu confringitur, collecta apud semetipsam intrinsecus integratur, qualisque Deo vel proximo esse debeat plene se conspicit, quia nihil suum exterius derelinquit, et quanto ab exterioribus abstracta conspicitur, tanto aucta in intimis inflammatur, et quo magis ard
Abbreviated transcription (Latin):
positi sumꝰ. Ephesiis quoq ait. Peto. ne
deficiatis intribulationib meis ꝓ uo¬
bis: quȩ ẽ. gła ur̃a. Ecce intribulatio¬
ne positꝰ alios exhortat᷑: & in hoc qđ
ipse sustin& alios roborat. Nonenĩ fi
litꝰ: s metuebat nimis. ne eiꝰ discipłi
inprȩdicatore suo tot ꝑsecutionum
pbra cernentes fidem in eo despice¬
rent: contra quam innumere passio¬
num contumeliȩ p̃ualerent. Et iccir¬
cominꝰ dolebat intormentis: sed ma¬
gis filiis de tormentorum suorum tẽp¬
tatione metuebat. Parui pendebat in
se plagas corporis: dũ formidar&e infi¬
liis plagas cordis. Ipse patiendo susci¬
piebat uulnera torm̃toꝵ: s filios con¬
solando curabat uulnera cordium. Pen¬
semus gͦ cuiꝰ caritatis fuerit int̾ dolores
ꝓprios aliis timuisse: pensemꝰ cuiꝰ carita¬
tis sit. filiorũ salutẽ inter sua detrim̃ta
requirere: & statũ mentis in ꝓximis eti-¬
am ex sua deiectione custodire. Sed
hȩc hypochritȩ caritatis uiscera nesci-¬

Expanded text:
os . » Ephesiis quippe ait: « Peto ne deficiatis in tribulationibus meis pro vobis, quae est gloria vestra . » Ecce in tribulatione positus alios exhortatur et in hoc quod ipse sustinet, alios roborat. Non enim filitus, sed metuebat nimis ne ejus discipuli in praedicatore suo tot persecutionum probra cernentes, fidem in eo despicerent, contra quem innumerae passionum contumeliae praevalerent, et idcirco minus dolebat in tormentis, sed magis filiis de tormentorum suorum tentatione metuebat. Parvipendebat in se plagas corporis, dum formidaret in filiis plagas cordis. Ipse patiendo suscipiebat vulnera tormentorum; sed filios consolando curabat vulnera cordium. Pensemus ergo cujus charitatis fuerit inter dolores proprios aliis timuisse, pensemus cujus charitatis sit filiorum salutem inter sua detrimenta requirere, et statum mentis in proximis etiam et sua dejectione custodire. Sed haec hypocritae charitatis viscera nesci
Abbreviated transcription (Latin):
nens & debitȩ necessitati congruit. & uio¬
lenti uoluptati contradicit: uoce dnica
dr̃. Cla morẽ exactoris ñ audit. Quia au¬
tem discretus uir eo ad intelligenda su¬
ꝑiora se eleuat. quo inse carnis incenti¬
ua castigat: recte post contẽptũ exac¬
toris cla morẽ subdit᷑. Circuispic̃¬

Expanded text:
nens et debitae necessitati congruit, et vionens et debitae necessitati congruit, et violentae voluptati contradicit, voce dominica dicitur: Clamorem exactoris non audit. Quia autem discretus vir eo ad intelligenda superiora se elevat, quo in se carnis incentiva castigat, recte post contemptum exactoris clamorem subditur. CAPUT XI
Abbreviated transcription (Latin):
uunt: & cũ uirtus alitur. plerũq uires
uiciis augentur. Cum uero immensa
continentia uiciorũ uires extenuat: eti¬
am uirtus deficiens anhelat. Unde ne¬
cesse.ẽ. ut interior homo nr̃. ȩquus qͥdã
arbit̾ prȩsideat inter se & eũ quẽ ext̃iꝰ
gestat: quatinꝰ ei homo suus ext̃ior &
semꝑ ad debitũ ministerium seruire
sufficiat: & nunquã suꝑbe libera cer¬
uice contradicat. Nec moueat siquid
suggerendo submurmurat: dum mods
eum semper superposita calce domina¬
tionis prȩmat. Sicq fit: ut dum repres¬
sa uicia reniti quidem nobis patimͣ. &
tam̃ hec nobiscum congredi ex equo pro¬
hibemus: nec uicia contra uirtutẽ prȩ¬
ualeant: nec rursũ uirtus cũ uiciorum
omnimoda extinctione succumbat.
Qua in re sola elatio funditus extingui¬
tur: quia quãuis uictoriȩ seruiat: ade¬
domandam tamen cogitationũ suꝑbiã
continua nobis pugna seruatur. Unde¬
& bene hic quia unusquisq uir conti¬

Expanded text:
vunt. Et cum virtus alitur, plerumque vires vunt. Et cum virtus alitur, plerumque vires vitiis augentur. Cum vero immensa continentia vitiorum vires extenuat, etiam virtus deficiens anhelat. Unde necesse est ut interior homo, noster aequus quidam arbiter praesideat inter se, et eum quem exterius gestat, quatenus ei homo suus exterior et semper ad debitum ministerium servire sufficiat, et nunquam superbe libera cervice contradicat; nec moveat si quid suggerendo submurmurat, dummodo eum semper superposita calce dominationis premat. Sicque fit ut dum repressa vitia reniti quidem nobis patimur, et tamen haec nobiscum congredi ex aequo prohibemus, nec vitia contra virtutem praevaleant, nec rursum virtus cum vitiorum 985 omnimoda exstinctione succumbat. Qua in re sola elatio funditus exstinguitur, quia quamvis victoriae serviat, ad edomandam tamen cogitationum superbiam continua nobis pugna servatur. Unde bene hic, quia unusquisque vir conti
Abbreviated transcription (Latin):
hibetur: in necessitate concedit᷑. S sepe
dũ incaute necessitati condescendimꝰ: de¬
sideriis deseruimꝰ. Non nunquã uͦ dum
desideriis immoderatius obiuare nitimͣ.:
necessitatis miserias augemus. Sic enĩ ne¬
cesse est. ut arcẽ quisq continentie tene¬
at: quatinus non carnẽ sed uicia carnis
occidat. Nam plerũq dum plus iusto
caro restringitur. etiã ab exercitatione
boni oꝑis eneruat᷑: ut ad orationẽ qͦq
uel p̃dicationẽ ñ sufficiat: dum incenti¬
ua uiciorũ inse funditꝰ suffocare festinat.
Adiutorẽ quippe habemꝰ intentionis in¬
ternȩ hunc hominẽ quẽ exteriꝰ gestamꝰ.
Et ipsi insunt motus lasciuiȩ: ipsi effe¬
ctus suppetunt oꝑationis bonȩ. Sȩpe ue¬
ro dum in illo hostem insequimur: etia in
ciuẽ quem diligimꝰ trucidamꝰ. Et sepe dũ
quasi conciui parcimus: ad prelium ho¬
stem nutrimꝰ. Eisdem nanq alimentis ui¬
cia suꝑbiunt. quib nutrite uirtutes ui¬

Expanded text:
hibetur, in necessitate conceditur. Sed saepe hibetur, in necessitate conceditur. Sed saepe dum incaute necessitati condescendimus, desideriis deservimus; nonnunquam vero, dum desideriis immoderatius obviare nitimur, necessitatis miserias augemus. Sic enim necesse est ut artem quisque continentiae teneat, quatenus non carnem, sed vitia carnis occidat. Nam plerumque dum plus justo caro restringitur, etiam ab exercitatione boni operis enervatur, ut ad orationem quoque vel praedicationem non sufficiat, dum incentiva vitiorum in se funditus suffocare festinat. Adjutorem quippe habemus intentionis internae hunc hominem quem exterius gestamus, et ipsi insunt motus lasciviae, ipsi effectus suppetunt operationis bonae. Saepe vero dum in illo hostem insequimur, etiam civem quem diligimus trucidamus; et saepe dum quasi concivi parcimus, ad praelium hostem nutrimus. Eisdem namque alimentis vitia superbiunt, quibus nutritae virtutes vi
Abbreviated transcription (Latin):
pit: quanto sub honesto nomine neces¬
sitatis explendȩ se contegit. Sepe autẽ
in ipsa edendi uia furtiue adiuncta sub¬
sequitur: ñ nunquã uͦ impudent̾ libera
etiam prȩire conat᷑. Facile autẽ est de¬
prȩhendere. cum uoluptas eiꝰ necessitatẽ
prȩuenit: sed ualde . ẽ. difficile discerñe
cum in ipso esu necessario se occulta subiun¬
git. Nam quia prȩeuntẽ naturȩ appeti¬
tum sequitur: quasi at̾go ueniens tar¬
dius uidetur. Eo enĩ tempore quo ne¬
cessitati debitũ soluitur: quia ꝑ esũ uo¬
luptas necessitati miscetur: quid neces¬
sitas petat & quid sic̃ dictum ẽ. uoluptas sup¬
petat. ignoratur. Sepe uero & discernimus :¬
& quia utranq sibi coniunctam nouimus :
in hoc quod extra mȩtas rapimur. lib& ut
sciendo falla mur. Et dũ sibi mens ex neces¬
sitate blanditur: ex uoluptate decipitur.
Scriptũ quippe.ẽ. Carnis curã ne feceritis
indesideriis. Quȩ igit᷑ fieri indesiderio ꝑ¬

Expanded text:
pit, quanto sub honesto nomine necespit, quanto sub honesto nomine necessitatis explendae se contegit. Saepe autem in ipsa edendi via furtive adjuncta subsequitur, nonnunquam vero impudenter libera etiam praeire conatur. Facile est autem deprehendere cum voluptas ejus necessitatem praevenit, sed valde est difficile discernere cum in ipso esu necessario se occulta subjungit. Nam quia praeeuntem naturae appetitum sequitur, quasi a tergo veniens tardius videtur. Eo enim tempore quo necessitati debitum solvitur, quia per esum voluptas necessitati miscetur, quid necessitas petat, et quid, sicut dictum est, voluptas suppetat, ignoratur. Saepe vero et discernimus; et quia utramque sibi conjunctam novimus, in hoc quod extra metas rapimur, libet ut sciendo fallamur; et dum sibi mens ex necessitate blanditur, ex voluptate decipitur. Scriptum quippe est: Carnis curam ne feceritis in desideriis . Quae igitur fieri in desiderio
Abbreviated transcription (Latin):
sententiam uetat. Et cum concupiscen¬
tes noxia attingimꝰ: ꝓfectoquid aliud
quã uetita degustamꝰ: Ea itaq sumen¬
da sunt. quȩ naturȩ necessitas quęxit:
& ñ quȩ edendi libido suggerit. Sed mag¬
nus discretionis labor ẽ. huic exactori
& aliquid impendere. & aliquid denega¬
re: & non dando gulã restringere. & dan
sub infertur: cum dr̃. Clamorem ex ac¬
toris ñ audit. Sermo nanq huiꝰ exacto¬
ris. ẽ: necessaria postulatio naturȩ. Cla¬
mor uͦ eiꝰ ẽ: mensurã necessitatis transi¬
ens appetitꝰ gulȩ. Hic itaq onager exac¬
toris huiꝰ sermonẽ audit. clamorẽ ñ au¬
dit: quia discretus uir ac continens &
usq ad temꝑandã necessitatẽ. uentrẽ re¬
ficit. & a uoluptate restringit. Scien¬
cessitate se palliat: ut uix eã ꝑfectus quisq
discernat. Ham dũ solui debitũ necessitas
petit. uoluptas explere desideriũ suppe¬
tit: et tanto gulam securiꝰ in prȩceps ra¬

Expanded text:
sententiam revocat, et cum concupiscensententiam revocat, et cum concupiscentes noxia attingimus, profecto quid aliud quam vetita degustamus? 3. Ea in cibo sumenda sunt quae naturae necessitas quaerit, non quae edendi libido suggerit; ne nus discretionis labor est huic exactori et aliquid impendere, et aliquid denegare; et non dando gulam restringere, et dandsubinfertur, cum dicitur: Clamorem exactoris non audit. Sermo namque 984 hujus exactoris est necessaria postulatio naturae. Clamor vero ejus est mensuram necessitatis transiens appetitus gulae. Hic itaque onager exactoris hujus sermonem audit, clamorem non audit, quia discretus vir ac continens et usque ad temperandam necessitatem ventrem reficit, et a voluptate restringit. cediscernat. Nam dum solvi debitum necessitas petit, voluptas explere desiderium suppetit, et tanto gulam securius in praeceps ra
Abbreviated transcription (Latin):
quod iccirco salutẽ ꝑdidit: quia cũ suꝑ¬
biȩ uicio mensuram moderatȩ refectionis
excessit. Et primogenitorum głam esau
amisit: quia magno ȩstu desiderii uilẽ
cibum id.ẽ. lenticulã concupiuit. Quã
dum uendendis etiã primo genitis
prȩtulit: quo in illã appetitu anhe¬
lar indicauit. Neq enĩ cy b: s ap¬
petitus inuicio ẽ. Unde & laucio¬
res cibos plerũ q sine culpa sumimꝰ.:
& abiectiores non sine reatu conscientię
degustamꝰ. Hic quippe quẽ diximꝰ esau
primatũ ꝑlenticulã ꝑdidit: & helias in
heremo uirtutem corporis. carnes edendo
seruauit. Unde & antiquus hostis quia
non cibum sed cibi concupiscentiã ẽẽ. causã
dampnationis intelligit: & primũ sibi
hominem noncarne sed pomo subdidit:
& scđm ñ carne s pane tẽptauit. Hinc. ẽ.
enĩ adam solus ut auetito sepomo sus¬
penderet. p̃ceptum ꝓhibitionis accepit.
Nlam cum alimenta quedam saluti nr̃e¬
ds̃ contraria indicat: ab his nos quasi ꝑ

Expanded text:
quod idcirco salutem perdidit, quia cum superbiae vitio mensuram moderatae refectionis excessit. Et primogenitorum gloriam Esau amisit, quia magno aestu desiderii, vilem cibum, id est lenticulam, concupivit. Quam cum venditis etiam primogenitis praetulit, quo in illam appetitu anhet, indicavit. Neque enim cibus, sed appetitus in vitio est. Unde et lautiores cibos plerumque sine culpa sumimus, et abjectiores non sine reatu conscientiae degustamus. Hic quippe quem diximus Esau, primatum per lenticulam perdidit, et Elias in eremo virtutem corporis carnes edendo servavit. Unde et antiquus hostis quia non cibum, sed cibi concupiscentiam esse causam damnationis intellexit, et primum sibi hominem non carne, sed pomo subdidit, et secundum non carne, sed pane tentavit. Hinc est enim Adam solus, ut a vetito se pomo suspenderet, praeceptum prohibitionis accepit . Nam cum alimenta quaedam Deus saluti nostrae contraria indicat, ab his nos quasi per
Abbreviated transcription (Latin):
iħu xp̃i. ut subtrahatis uos ab omĩ fr̃e
ambulante in ordinate: & ñ scđm tradi¬
cionẽ quã acceper̃ a nob̃. Hunc ioħs ꝑs¬
dem gaio formidabat: qui cũ multa do¬
tepis mala prȩmisiss& adiunxit. Rm̃e.
noli imitari malũ: sed quod bonũ ẽ. Hc̃
psũsinagoge dux. infirmo suo gregi mȩ¬
nebat dicens. Quando ingressus fueris
nã quã dñs ds̃ dabit cibi: caue ne imitari
ulis ab. ominationes illarũ gentiũ. Obli¬
uscit᷑ etiã quod bestia agri conterat: qr
uimirũ si diabolus in hoc mundo sȩuiens.
editos inbona conuersatione filios rapi¬
i hypochrita omĩno ñcurat. Hanc autẽ
agri bestiam paulus ouis quȩ posuerat
frunidabat: dicens. Limeo ne sic̃ serpeis
uã seduxit astutia sua: ita corrũpant᷑ sen

Expanded text:
ab omni fratre ambulante inordinate, et non secundum traditionem quam acceperunt a nobis . Hunc pedem Joannes Caio formidabat, qui cum multa Diotrephis mala praemisisset, adjunxit: Charissime, noli imitari malum, sed quod bonum est . Hunc ipse Synagogae dux infirmo suo gregi metuebat, dicens: Quando ingressus fueris terram quam Dominus Deus dabit tibi, cave ne imitari velis abominationes illarum gentium . Obliviscitur etiam quod bestia agri conterat, quia nimirum si diabolus in hoc mundo saeviens editos in bona conversatione filios rapiat, hypocrita omnino non curat. Hanc autem agri bestiam Paulus ovis quae posuerat metuebat dicens: Timeo, ne sicut serpens Evam seduxit astutia sua, ita corrumpan
Abbreviated transcription (Latin):
quippe eleuari ñ ualet: et al asquasi ad
uolatũ specietenus erigit. sed tam̃ nunqꝗͣ
se at̾ra uolando suspendit. Ita sunt ni¬
mirum om̃s hypochrite: quidũ bono¬
rum uitam simulant. imitationẽ sc̃ȩ ui¬
sionis habent: sed ueritatẽ sc̃ȩ actionis
non habent. Habent quippe uolandi
pennas ꝑspeciẽ: sed interrã repunt ꝑ
actionem: quia alas ꝑfigurã scĩtatis ex¬
tendunt: sed curarũ scłariũ pondere p̾¬
grauati. nullatenꝰ at̾ra sulleuantur.Spe¬
ciem nanq phariseorũ reꝓbans dñs. qͥsi
strucionis pennã redarguit: quȩ in oꝑe
aliud exercuit. & incolore aliud osten¬
dit dicens. Hȩ uobis scribȩ & pharisei hy¬
pochritȩ. quia similes estis sepulchris
dealbatis: quȩ foris quidem apparent
hominib speciosa: intus autẽ plena st̃ os¬
ricia & iniquitate. Ac si dicer&e. Sulleua¬
re uos uidetur species pennȩ:. sed in infi¬
mis uos depͥmit pondus uite De hoc ue¬

Expanded text:
quippe elevari non valet, et alas quasi ad quippe elevari non valet, et alas quasi ad volatum specie tenus erigit, sed tamen nunquam se a terra volando suspendit. Ita sunt nimirum omnes hypocritae, qui dum bonorum vitam simulant, imitationem sanctae visionis habent, sed veritatem sanctae actionis non habent. Habent quippe volandi pennas per speciem, sed in terra repunt per actionem, quia alas per figuram sanctitatis extendunt, sed curarum saecularium pondere praegravati, nullatenus a terra sublevantur. Speciem namque Pharisaeorum reprobans Dominus, quasi struthionis pennam 1001 redarguit, quae in opere aliud exercuit, et in colore aliud ostendit, dicens: Vae vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae, quia similes estis sepulcris dealbatis, hominibus speciosa, intus vero plena sunt osritia et iniquitate . Ac si diceret: Sublevare vos videtur species pennae, sed in infimis vos deprimit pondus vitae. De hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tra bonos ostenderent: si aꝑtũ neqͥcie
menta prauorũ: ad electorũ argum̃ta
ꝓficiunt. Scã enĩ ȩxcła transire sine
labore temptationis ñ potest temꝑa
ꝑegrinationis. Quȩ & si foris aꝑtos ho¬
stes ñ hab&: intꝰ tam̃ tolerat fictos
fr̃s. Nam contra uicia semꝑ inacie. ẽ. &
habet etiã pacis tempore bellũ suum.
Et fortasse grauius affugit᷑: cum non
extraneorum ictib sed suorũ morib im¬
pugnatur. Siue itaq illo seu isto temp̃r.
est tam̃ semꝑ in labore. Nam inꝑsecu¬
tione principum tim&e. ne amittant bo¬
ni quod sunt: & inconuersione pͥncipũ
tolerat. quia mali simulant bonos se. ẽe.
quod non sunt. Unde omp̃c deus qͥa
rinocerotã hunc loris ligatũ dix̃: ilico
prauorũ hẏpochrisim subdidit dic̃s.¬
pitrẽ nesciat aues reliquas quanta uo¬
latus sui uelocitate transcendant: Stru¬
cio uͦ pennȩ eorũ similitudinẽ habet:
sed uolatus eorũ celeritatẽ ñ habet. At̾ra

Expanded text:
tra bonos ostenderent, si aptum nequitiatra bonos ostenderent, si aptum nequitiamenta pravorum ad electorum purgamenta proficiunt. Sancta enim Ecclesia transire sine labore tentationis non potest tempora peregrinationis, quae etsi foris apertos hostes non habet, intus tamen tolerat fictos fratres. Nam contra vitia semper in acie est, et habet etiam pacis tempore bellum suum; et fortasse gravius affligitur cum non extraneorum ictibus, sed suorum moribus impugnatur. Sive itaque illo, seu isto tempore, est tamen semper in labore. Nam et in persecutione principum timet ne amittant boni quod sunt, et in conversione principum tolerat, quia mali simulant bonos se esse, quod non sunt. Unde omnipotens Deus, quia rhinocerotem hunc loris ligatum dixit, illico pravorum hypocrisim subdidit, dicpitrem nesciat aves reliquas quanta volatus sui velocitate transcendant? Struthio vero pennae eorum similitudinem habet, sed volatus eorum celeritatem non habet. A terra
Abbreviated transcription (Latin):
tus iob quid gentilitatis principes faciaÑ
e nequaquã se apud semae ipsũ de gła
tantȩ uirtutis suȩ extollat. Audiat rex¬
& potens. potentiores mundi reges qͣnta
deo deuotione famulentur: & uirtutẽ
suam quasi ꝓ singularitate non trahat
in elationis uicium quȩ hab& in aliis ex¬
emplũ: quia & sitc̃ ei similem dñs ñ uidit:
multos tam̃ ꝑ quos eiꝰ głam retiinder&
na se deo humilitate substernunt: pra¬
ui homines quidudũ contra ȩxcłam in
infide litate positi aꝑta aduersitate seui¬
ebant: nunc ad alia fraudis argum̃ta
uertuntur. Quia enĩ illos religionẽ ue¬
nerari conspiciunt: ipsi cultũ religioĩs
assumunt: & bonorũ uitã sub despectis
uestib iniquis morib p̃munt. Mundi
quippe dilectores sunt hi.qui inse quod
homines uenerent᷑ ostendunt: atq eis qͥ
uere sem& ipsos despiciunt. ñmente s
ueste copulantur. Quia enĩ prȩsentẽ głam
amantes assequi ñ possunt: quasi despi¬
cientes secunt᷑. Qui quid sentiunt con-¬

Expanded text:
ob quid gentilitatis principes faciant, et nequaquam se apud semetipsum de gloria tantae suae virtutis extollat. Audiat et rex potens, potentiores hujus mundi reges quanta Deo devotione famulentur, et virtutem suam quasi pro singularitate non trahat in elationis vitium, qui habet in aliis exemplum, quia etsi tunc ei similem Dominus non vidit, multos tamen per quos ejus gloriam retunderet na se Deo humilitate substernunt, pravi homines qui dudum contra Ecclesiam in infidelitate positi aperta adversitate saeviebant, nunc ad alia fraudis argumenta vertuntur. Quia enim illos religionem venerari conspiciunt, ipsi cultum religionis assumunt, et bonorum vitam sub despectis vestibus iniquis moribus premunt. Mundi quippe dilectores sunt, hocque in se quod homines venerentur ostendunt, atque eis qui vere semetipsos despiciunt, non mente, sed veste copulantur. Quia enim praesentem gloriam amantes assequi non possunt, quasi despicientes sequuntur. Qui quid sentiunt con
Abbreviated transcription (Latin):
cipi contulit. ad cultũ suę uenerationis
inclinauit: ut ex accepta potestate ꝑ
quã dudũ contra dm̃ tumuerat: religi¬
osum nunc deo obsequium latius impen¬
dat. Quo enĩ in mundo plus potest: &
ꝓmundi auctore plus preual& Ilã qͥa
a subiectis ipse metuitur: tanto faciliꝰ
ꝑ suadet. quanto & cũ potestate indi¬
cat. qui uere mȩtuatur. Dicat᷑ gͦ. Nus¬
quid habebis fiduciam in magna fortitu¬
aine eius: Ac si diceret᷑. ut ego: qui ui¬
st res tẽrrenorum pͥncipũ meo cultui
seruituras aspicio: Tanto ergo ea quȩ
minc agis minora estimo: quanto iam
prȩuideo quia & maiores huius mundi
michi potestates inclinabo.Bene autẽ
subditur. Et derelinques ei labores tuos.
labores enĩ suos huic rinoceroti dñs re¬
liquit: quia conuerso t̾reno pͥncipi. eã
quam sua morte mercatus.ẽ. eccłam credi¬
dit: quia uidelicet in eius manu quanta
sollicitudine pax fidei sit tuenda cõmisit.

Expanded text:
cipi contulit, ad cultum suae venerationis cipi contulit, ad cultum suae venerationis inclinavit, ut ex accepta potestate, per quam dudum contra Deum tumuerat, religiosum nunc Deo obsequium impendat. Quo enim in mundum plus potest, eo pro mundi auctore plus praevalet. Nam quia a subjectis ipse metuitur, tanto facilius persuadet, quanto et cum potestate indicat qui vere metuatur. Dicatur ergo: Nunquid fiduciam habebis in magna fortitudine ejus? Ac si diceretur: Ut ego, qui vires terrenorum principum meo cultui servituras aspicio. Tanto enim ea quae nunc agis, minora aestimo, quanto jam praevideo, quia et majores hujus mundi mihi potestates inclinabo. Bene autem subditur: Et derelinques ei labores tuos? Labores enim suos huic rhinoceroti Dominus reliquit, quia converso terreno principi eam quam sua morte mercatus est, Ecclesiam credidit: quia videlicet in ejus manu quanta sollicitudine pax fidei sit tuenda commisit.
Abbreviated transcription (Latin):
nec ipsi humilitatis fructum ꝓferunt
& quod est deteriꝰ ꝓferentes humiles
prȩmunt. Ad horum duriciam dissolua¬
dam. non nunquã scã ȩcclesia quia ꝓpra
uirtute non sufficit. rinocerotis huius
idẽ. t̾reni principis opitulationẽ quę¬
rit: ut ipse suꝑ iacentes glebas contert
quas excłarũ humilitas quasi planicis
uallium portat. Has itaq glebas rinoce¬
rus pede prȩmit & cõminuit: quia pta¬
uorum potentũq duriciã cui ȩccłastica
humilitas resistere non ual&. principa¬
lis religio ex potestate dissoluit. Quod
quia sola diuina uirtute agit᷑. ut terre¬
ni regni culmina ad ꝓfectũ regni cȩle¬
stis inclinentur: recte nunc dicit᷑. Aut
confringet glebas ualliũ post ce: It
uero de suis uirtutib beatus iob humi¬
lia sentiat: ad huc de huiusmundi po¬
testatib sub rinocerotis nomine sullima
titudine fiduciã dñs habere se asserit:
quia uires quas temporalit̃ terreno pͥn¬

Expanded text:
nec ipsi humilitatis fructum proferunt, nec ipsi humilitatis fructum proferunt, et quod est deterius, proferentes humiles premunt. Ad horum duritiam dissolvendam nonnunquam sancta Ecclesia, quia propria virtute non sufficit, rhinocerotis hujus, id est terreni principis opitulationem quaerit, ut ipse superjacentes glebas conterat, quas Ecclesiarum humilitas quasi planities vallium portat. Has itaque glebas rhinoceros pede premit ac comminuit, quia pravorum potentiumque duritiam, cui ecclesiastica humilitas resistere non valet, principalis religio ex potestate dissolvit. Quod quia sola divina virtute agitur, ut terreni regni culmina ad provectum regni coelestis inclinentur, recte nunc dicitur: Aut confringet glebas vallium post te? Ut vero de suis virtutibus beatus Job humilia sentiat, et adhuc de hujus mundi potestatibus sub rhinocerotis nomine sublimia rtitudine fiduciam Dominus habere se asserit, quia vires quas temporaliter terreno prin
Abbreviated transcription (Latin):
glebȩ non iam obduratȩ p̃merent: sed
ad ꝑcepta uerbi semina resolute g̾minarens.
Unde recte nc ait. Aut confringet gle¬
bas ualliũ postte : Acsidiceret. sicut pꝰ
me.qui pꝰquã mentem cuius lib& elatȩ
potestatis ingredior. ñ solũ eã mͥ subdi¬
tam reddo. sed etiam ad conterendos fi¬
dei hostes exerceo. ut potentes huiꝰ scłi
meȩ formidinis loris ligati. ñ solũ in
eni cordis duriciam zelantes frangant:¬
hoc autẽ quod de infidelib diximus :
inplerisq etiã qui fidei nomine censen¬
tur uidemus. Multi nanq in medio
humilium fratrũ positi. fidem uerbo
tenus tenent: sed dum elationis typũ
non deserunt. dum quos possunt illa¬
tis uiolentiis premunt dum fructifi¬
cantib aliis. ipsi nequaquã semina¬
uerbi recipiunt. sed ab ex hortantis uo¬
ce aurẽ cordis auertunt: isti quid ali¬
ud quã obduratȩ glebȩ inexaratis ual¬
lib iacent: Qui in eo nequores sunt. qͥ

Expanded text:
glebae non jam obduratae premerent, sed glebae non jam obduratae premerent, sed ad percepta verbi semina resolutae germinarent. Unde recte nunc ait: Aut confringet glebas vallium post te? Ac si diceret sicut post me, qui postquam mentem cujuslibet elatae potestatis ingredior, non solum eam mihi subditam reddo, sed etiam ad conterendos fidei hostes exerceo, ut potentes hujus saeculi meae formidinis loris ligati, non solum ino me 999 alieni cordis duritiam zelantes frangantHoc autem quod de infidelibus diximus, in plerisque etiam qui fidei nomine censentur videmus. Multi namque in medio humilium fratrum positi fidem verbo tenus tenent, sed dum elationis typhum non deserunt, dum quos possunt illatis violentiis premunt, dum fructificantibus aliis ipsi nequaquam seminaverbi recipiunt, sed ab exhortantis voce aurem cordis avertunt, isti quid aliud, quam obduratae glebae in exaratis vallibus jacent? Qui eo nequiores sunt, quo
Abbreviated transcription (Latin):
riciã suã atq pestiferã uitã. nec ip̃si se¬
mina uerbi recipiunt: nec receptoꝵ
seminum fructus alios ferre ꝑmittuñ.
Sanctus enĩquisq prȩdicator inmun-¬
dum ueniens euangłirando pauꝑib
quasi molles uallium terras arauerat:
sed quorundã duriciã electorũ ȩccła rũ¬
pere ñ ualens. eos quasi suꝑiectas labori¬
suo glebas oppressa colerabat. Multi e¬
nim ꝑuersȩ mentis ipsa t̾renorũ princi¬
pũ infidelitate confisi. surgentẽ ȩccłam
male uiuendi pondere prȩmebant. cũ
diu quo possent modo damnabilib exem¬
plis. modo minis. modo blandimentis de¬
struerent: ne t̾ra cordis auditorũ ad sp̃i¬
talis seminis fructũ exculta ꝑuenir&.
At cũ omĩpe ds̃ hunc rinocerotã loris
suis subdidit: ꝑ eum ilico glebarũ durici¬
am fregit. Aox qͥppe ut terrenũ principa¬
tũ suȩ fidei subuigauit: dura ꝑsequenti¬
um corda contriuit: ut quasi confracte

Expanded text:
duritiam suam atque pestiferam vitam, nec ipsi seduritiam suam atque pestiferam vitam, nec ipsi semina verbi recipiunt, nec receptorum seminum fructus alios ferre permittunt. Sanctus enim quisque praedicator in mundum veniens, evangelizando pauperibus, quasi molles vallium terras araverat; sed quorumdam duritiam elatorum Ecclesia rumpere non valens, eos quasi superjectas laborsuo glebas oppressa tolerabat. Multi enim perversae mentis ipsa terrenorum principum infidelitate confisi, surgentem Ecclesiam male vivendi pondere premebant, cum diu quos possent modo damnabilibus exemplis, modo minis, modo blandimentis destruerent, ne terra cordis auditorum ad spiritalis seminis fructum exculta perveniret. At cum omnipotens Deus hunc rhinocerotem loris suis subdidit, per eum illico glebarum duritiam fregit. Mox quippe terrenum principatum suae fidei subjugavit, dura persequentium corda contrivit, ut quasi confractae
Abbreviated transcription (Latin):
immensis t̃rorib intentarce: repentefron-¬
ti signo crucis impresso. omne inse in¬
cendium furoris extinxit. Conuersus mi-¬
nas deposuit: & quia ad deliberata ꝓ¬
gredi ñ possit. ligatꝰ agnouit. Et ñ solũ
in se iras edomat. sed subiectorũ etiã
sensib omne quod rectũ. ẽ. inserere fe¬
stinat: ut q om̃s scãm eccłam ex intima
cogitatione uenerent᷑. exemplo ipsȩ suȩ
humilitatis demonstrat. Dicat᷑ igit᷑ bea¬
to iob. Nunqͥd alligab rinocerotã ad
arandum loro tuos Ac siaꝑte dicat.
Nunquid potentes huiꝰ scłi insua fatua
elatione confidentes ad laborẽ prȩdica¬
tionis dirigis. & sub uincla disciplinȩ
restringis. subaudis ut ego. qui id egi
cum uolui: qui ꝑsecutores meos quos
priꝰ hostes ꝑtuli. ipsos pꝰmodũ recte fidei
t̾rȩ suꝑ iacentes glebȩ iactata semina
prȩmere: & nascentia suffocare. Quib
glebis hoc loco illi signantur: qui ꝑdu

Expanded text:
immensis terroribus intentaret, repente fronimmensis terroribus intentaret, repente fronti signo crucis impresso, omne in se incendium furoris exstinxit, conversus minas deposuit; et quia ad deliberata progredi non posset, ligatus agnovit. Et non solum in se iras edomat, sed in subjectorum etiam sensibus omne quod rectum est inserere festinat, ut quia omnes sanctam Ecclesiam ex intima cogitatione venerentur, exemplo ipse suae humilitatis demonstret. Dicatur igitur beato Job: Nunquid alligabis rhinocerotem ad arandum loro tuo? Ac si aperte dicat: Nunquid potentes hujus saeculi in sua fatua elatione confidentes, ad laborem praedicationis dirigis, et sub disciplinae vincula restringis? Subaudis: Ut ego, qui id egi cum volui, qui persecutores meos, quos prius hostes pertuli, ipsos postmodum rectae fidei terrae superjacentes glebae jactata semina premere, et nascentia suffocare. Quibus glebis hoc loco illi signantur, qui per
Abbreviated transcription (Latin):
nuinc platis legib prȩdicare ñ cessant: qͥd
aliud faciunt. nisi aratri laborib insudañ:
cipẽ fidei loris ligatũ. quẽ admodũ & cor¬
nu portat ꝑ potentiã scłi: & iugũ fidei
sustinet ꝑ amorẽ dei. Ti meri iste rinoce¬
ius ualde poterat: nisi ligatꝰ ẽet. Cor¬
du quippe habet: s ligatꝰ ẽ. Habentgs
in loris eius quod humiles diligant: hab&
in cornu eiꝰ quod elati ꝑtimescant. Strictꝰ
enim lous seruat pietatẽ mansue tudinis
sed fultus cornu t̾renȩ głȩ exercet dnĩũ
potestatis. Plerunq autẽ cũ exigente ira
adferiendũ rapit᷑: diuino timore reuoca¬
tur. Et quidẽ ꝑ exasꝑatã potentiã infuro¬
re se eleuat: sed quia ȩt̾ni iudicis remi¬
niscitur. cornu ligatus inclinat. Sȩpe ip¬
se uidisse me memini. quod cũ se ad feri-¬
endum grauit̃ hic rinocerus accender&:
& quasi eleuato cornu bestiolis minimis
mortis exicium dampnationẽq subiectis

Expanded text:
nunc prolatis legibus praedicare non cessant, quid nunc prolatis legibus praedicare non cessant, quid aliud faciunt, nisi aratri laboribus insudant?cipem fidei loris ligatum, quemadmodum 998 et cornu portat per potentiam saeculi, et jugum fidei sustinet per amorem Dei. Timeri iste rhinoceros valde poterat, nisi ligatus esset. Cornu quippe habet, sed ligatus est. Habent ergo in loris ejus quod humiles diligant, habent in cornu ejus quod elati pertimescant. Strictus enim loris, servat pietatem mansuetudinis, sed fultus cornu terrenae gloriae exercet dominium potestatis. Plerumque autem cum exigente ira ad feriendum rapitur, divino timore revocatur. Et quidem per exasperatam potentiam in furorem se elevat; sed quia aeterni judicis reminiscitur, cornu ligatus se inclinat. Saepe ipse vidisse me memini, quod cum se ad feriendum graviter hic rhinoceros accenderet, et quasi elevato cornu bestiolis minimis mortes, exsilia, damnationesque subjectis
Abbreviated transcription (Latin):
loro tuo: Lora sunt ȩccłȩ: prȩcepta disci-¬
plinȩ. Ararȩ uero ẽ: ꝑ prȩdicationis stu-¬
dium. humani pectoris t̾ram. uomere lin-¬
guȩ. ꝓscindere. Hic gͥ rinocerus quondã
suꝑb ac rigidus. iam nunc loris fidei tene¬
cut ligatus: atq a prȩsepi ad arandũ du¬
utur: quia eã predicationẽ qua ipse re¬
fectus. ẽ. in notescere & aliis conatur.Sci¬
mus enim rinocerus iste terrenꝰ udelicet
princeps. quanta priꝰ contradñm crudeli-¬
iate sȩuierit: & nc̃ agente dño cernimꝰ.
quanta se ei humilitate subst̃nit. hic rino¬
ligatꝰ: quia uidelic& disciplinȩ loris astri¬
ctus non solũ se a prauis oꝑib retinet: s
itã inscẽ fidei prȩdicationib exercet. Ec¬
ce enim sicut suꝑiꝰ dictũ ẽ. ipsos humana¬
tũrerũ rectores ac pͥncipes dũ metuere
deum in suis actionib cernimꝰ: quid ali¬
uo quã loris ligatos uidemꝰ: Cũ uͦ eã fidẽ
quã dudũ ꝑsequendo impugnauerant.

Expanded text:
rant.---Lora sunt Ecclesiae praecepta disciplinae. Arare vero est per praedicationis studium humani pectoris terram vomere linguae proscindere. Hic igitur rhinoceros quondam superbus ac rigidus jam nunc loris fidei tenetur ligatus; atque a praesepi ad arandum ducitur, quia eam praedicationem qua ipse refectus est innotescere. et aliis conatur. Scimus enim rhinoceros iste, terrenus videlicet princeps, quanta prius contra Dominum crudelitate saevierit, et nunc agente Domino cernimus quanta se ei humilitate substernit. Hic rhinoia videlicet disciplinae loris astrictus, non solum se a pravis operibus retinet, sed etiam in sanctae fidei praedicationibus exercet. Ecce enim, sicut superius dictum est, ipsos humanarum rerum rectores ac principes dum metuere Deum in suis actionibus cernimus, quid aliud quam loris ligatos videmus? Cum vero eam fidem, quam dudum persequendo impugnaverant,
Abbreviated transcription (Latin):
ctu cruciat᷑. Qua gͦ int̾ra dereliqͥsse. ẽ:
natos ꝑ conuersionẽ filios nequaquã
a t̾renis actib inter posito ex hortatio¬
nis nido suspendere. Qua int̾ra dere¬
liquisse. ẽ: nullũ cȩlestis uitȩ filiis ex¬
emplũ prȩbere. Quia enĩ hypochri¬
tȩ ꝑ caritatis uiscera non calent: de
torpore plis edite. id. ẽ. de ouorũ suoꝵ
frigore nequaquã dolent. Et quan¬
to se libentiꝰ derrenis actib inserunt:
tanto negligentiꝰ eos quos generans.
agere terrena ꝑmittunt. S: quia de¬
relictos hẏpochritarũ filios suꝑna
cura ñ deserit: non nullos nanqͥ etiã
ex talib intima electione p̾scitos.
largite gr̃ȩ respectu calẽfacit: recte
sub iungitur. Tu forsitan inpuluere
calefacis eaz ac sidicat ut ego. qui il¬
la in puluere calefacio quia scilicet
paruulorum animas & inmedio peccan¬
tium positas amoris mei igne succendo:
Quid enĩ puluis. nisi pecca¬

Expanded text:
ctu cruciatur. Ova ergo in terra dereliquisse est ctu cruciatur. Ova ergo in terra dereliquisse est natos per conversionem filios nequaquam a terrenis actibus interposito exhortationis nido suspendere. Ova in terra dereliquisse est nullum coelestis vitae filiis exemplum praebere. Quia enim hypocritae per charitatis viscera non calent, de torpore prolis editae, id est de ovorum suorum frigore nequaquam dolent; et quanto se libentius terrenis actibus inserunt, tanto negligentius eos quos generant agere terrena permittunt. Sed quia derelictos hypocritarum filios superna cura non deserit, nonnullos namque etiam ex talibus intima electione praescitos, largitae gratiae respectu calefacit, recte subjungcalefacis ea? - Ac si dicat, ut ego, qui illa in pulvere calefacio. Quia scilicet parvulorum animas, et in medio peccantium positas, amoris mei igne succendo. Quid enim pulvis, nisi pecca