comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cccidit inuidia. Quȩ nimirũ sententia ue¬
ra ẽẽt: siillata contra tantiiiri patientiã
ñ fuissce: Sed nospensemꝰ qd dr̃: quãuis
ab auditoris sui uirtute relidat᷑: ut osten¬
damꝰ quã rectũ ẽ. quod ꝓmit᷑: si ñ inbea¬
to iob iniuste ꝓmeretur: Cũ scriptũ sit.
dicas: sciendũ nobis magnoꝑe ẽ. ꝙ quori¬
ens turbulentos motꝰ animi. sub man¬
suetudinis uirtute restringimꝰ: redire
ad similitudinem conditoris conamur
Nã cũ tranqͥllitatẽ m̃tis ira diuerberat:
dilaniatã quodãmͦ scissãq ꝑturbat: ut
sibimae ipsi ñ congruat: acium intimę
similitudinis amittat. Quantagͦ sit ira
suetudo amititur: suꝑnę imaginis simi¬
litudo uiciatur. Pirã sapientia ꝑdit᷑: ut
quid quo ue ordine agendũ sit omĩno ne¬
sciat᷑. sic̃ scͥptũ ẽ. Ira. insinu stulti reqͥescit:qͥa
nimirũ intelligentiȩ lucẽ subtͣhit: cũ m̃tẽ

Expanded text:
t mala. --Quae nimirum sententia vera esset, si illata contra tanti viri patientiam non fuisset. Sed nos pensemus quod dicitur, quamvis ab auditoris sui virtute relidatur, ut ostendamus quam rectum est quod promitur, si non in beatum Job injuste promeretur, cum scriptum sit, dicas ; sciendum nobis magnopere est quia quotiens turbulentos motus animi sub mansuetudinis virtute restringimus, redire ad similitudinem conditoris conamur. Nam cum tranquillitatem mentis ira diverberat, dilaniatam quodam modo scissamque perturbat, ut sibimetipsi non congruat, ac vim intimae similitudinis amittat.  Vet. XXXI.  Qusuetudo amittitur, supernae imaginis similitudo vitiatur. Per iram sapientia perditur, ut quid quove ordine agendum sit omnino nesciatur, sicut scriptum est: Ira in sinu stulti requiescit ; quia nimirum intelligentiae lu
Abbreviated transcription (Latin):
lectam̃ta despiciunt: & iã cũ ad sunt transito¬
ria eẽ considerant: atq hec ex amore ȩt̃nitatis
calcant. Cũq in hoc pͥmo gradu iudicu gres¬
sũ ponunt. uegetatiores ad altiora ꝑueniuñ:
ut cuncta temporalia. ñ solũ quia citiꝰ surI
amittenda despiciant: sedinhis inherere
ñ appetant & iã siȩt̾na eẽ potuissent. &¬
apulchre conditis amorẽ subtrahunt: ꝙ
ad ipsũ auctorẽ pulchritudinis cordis passi¬
b tendunt. Ꝙ sunt ñnulli quibona uite s¬
sentis diligunt: sed cam̃ hec nullatenꝰ adse¬
quuntur: qͥreb cẽporalib totis desideris
inhiant: mundi głam quert̃: sed adipisci
nequaquã possunt. Hosut ita direrĩ corad
mundũ ꝑtrahit: mundꝰ ad cor repellit. Nã
sepe contingit ut ipsis suis aduersitatib
fracti ad mentẽ redeant: & insemecipsis
reuersi considerent. quã sint inaniaque
quereban.
se seq ꝑtã stulto desiderio
ad lam̃tũ uertant. & tanto

Expanded text:
lectamentum despiciunt, etiam cum adsunt, transitolectamentum despiciunt, etiam cum adsunt, transitoria esse considerant, atque haec ex amore aeternitatis calcant. Cumque in hoc primo gradu judicii gressum ponunt, vegetiores ad altiora perveniunt, ut cuncta temporalia non solum quia citius sunt amittenda, despiciant, sed his inhaerere non appetant, etiam si aeterna esse potuissent; a pulchre conditis amorem subtrahunt, quia in ipsum auctorem pulchritudinis cordis passibus tendunt. Et sunt nonnulli qui bona vitae praesentis diligunt, sed tamen haec nullatenus assequuntur: qui rebus temporalibus totis desideriis inhiant, mundi gloriam quaerunt, sed adipisci nequaquam possunt. Hos, ut ita dixerim, cor ad mundum 173 pertrahit, mundus ad cor repellit. Nam saepe contingit ut ipsis suis adversitatibus fracti ad mentem redeant, et in semetipsis reversi considerent, quam sint inania quae quaerebant, seseque pro tam stulto desiderio ad lamentum vertant; et tanto
Abbreviated transcription (Latin):
& alias scriptũ ẽ. lustus ꝑit: & nemo ẽ. qͥ reco¬
gitet incorde suo. E uiri miscđiȩ colligunt᷑:
quia ñ est qui intelligat. Iniqͥ ergo dũ sola
temporalia appetunt. & quȩ bona electis in
ȩt̃nũ maneant scire contẽpnunt: dũ iustorũ
afflictionẽ conspiciunt. sed quȩ sit afflicti¬
onis retributio ñ agnoscunt: actionis suȩ
pedem in ꝓfundũ porrigunt: quia aluce in¬
celligentiȩ sponte sua oculos claudt. Malis
eñ multis uoluptatib decepti: dũ quȩ uiden
temporalit̃ diligunt: a sem& ipsis alienati.
ñ uident ubi inet̃nũ ruunt. Potest & iã ma¬
ne ꝓsꝑitas: uesꝑe huiꝰ mundi aduersitas de¬
signari. De mane gͦ usq aduesꝑã reꝓbi succi
Quos de mane usq aduespã nequaquã cul¬
pa succider&e: si uel ꝓsꝑa fomtũ crederent: uł
aduersa sectionẽ sui uulneris estimarent.
titudo deserit᷑: ut cuncta ad interitũ tende¬
re ꝑmittant᷑: sunt ñnulli qui p̃sentis uitȩ ob¬

Expanded text:
 Justus perit, et nemo est qui recogitet in corde suo, et viri misericordiae colliguntur, quia non est qui intelligat . Iniqui ergo dum sola temporalia appetunt, et quae bona electis in aeternum maneant scire contemnunt; dum justorum afflictionem conspiciunt, sed quae sit afflictionis retributio non agnoscunt actionis suae pedem in profundum porrigunt, quia a luce intelligentiae sponte sua oculos claudunt. Stultis enim voluptatibus decepti, dum quae vident, temporaliter diligunt, a semetipsis alienati non vident ubi in aeternum ruunt. Potest etiam mane prosperitas, vespere hujus mundi adversitas designari. De mane ergo usque ad vesperum reprobi succidQuos de mane usque ad vesperam nequaquam culpa succideret, si vel prospera fomentum crederent, vel adversa sectionem sui vulneris aestimarent.titudo deseritur, ut cuncta ad interitum tendere permittatur, sunt nonnulli qui praesentis vitae ob
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc agens: inspeluncȩ ostio stetisse describit᷑.
Quid nãq spelunca nr̃a ẽ. nͥhȩc corruptioĩs
habitatio inqua adhuc exuetustate retine¬
mͣe. Sed cũ aliquid ꝑcipe de cognitione diui¬
nitatis incipimꝰ. quasi iã inspeluncȩ nr̃ȩ ostio
stamꝰ. Quia enĩ ꝓgredi ꝑfecte ñ possumꝰ: ad
cognitionẽ tam̃ ueritatis inhiantes. iã aliqͥd
de libertatis aura captamꝰ. Iningressugͦ spe¬
luncȩ stare. ẽ: rep̃sso nr̃e corruptionis obsta¬
culo. ad cognitionẽ ueritatis inciꝑe exire.
Unde & nubẽ intabernaculũ descendentẽ
israhelitȩ elonginqͦ cernentes: in papilio¬
nũ suorũ ostiis stetisse memorant᷑: qr hi qͥ
aduentũ diuinitatis ut cũq conspiciunt:
quasi iã ex habitaculo carnis ꝓcedunt. Quia
igitur humana mens quantalibet se uirtu¬
te detenderit. uix de intimis extrema cogno¬
scit: recte nc̃ dr̃. Ꝙ uocẽ quasi aurȩ lenis au¬

Expanded text:
haec agens in speluncae ostio stetisse describitur, haec agens in speluncae ostio stetisse describitur, quid namque spelunca nostra est, nisi haec corruptionis habitatio, in qua adhuc ex vetustate retinemur? Sed cum aliquid percipere de cognitione divinitatis incipimus, quasi jam in speluncae nostrae ostio stamus: Quia enim progredi perfecte non possumus, ad cognitionem tamen veritatis inhiantes, jam aliquid de libertatis aura captamus. In ingressu ergo speluncae stare, est represso nostrae corruptionis obstaculo, ad cognitionem veritatis incipere exire. Unde et nube in tabernaculum descendente Israelitae e longinquo cernentes, in papilionum suorum ostiis stetisse memorantur quia ii, qui adventum Divinitatis utcunque conspiciunt, quasi jam ex habitaculo carnis procedunt. Quia igitur humana mens quantalibet se virtute tetenderit, vix de intimis extrema cognoscit, recte nunc dicitur: Et vocem quasi aurae lenis au
Abbreviated transcription (Latin):
ce suspendit᷑: quicqͥd ꝑfecte conspicere p̃ua¬
let dñs ñ ẽ. Cũuͦ subtile aliqͥd conspicit: hoc
ẽ. quod de incõp̃hensibili substantia ȩt̾m¬
tatis audit. Quasi enĩ sibilũ tenuis aurȩ ꝑ¬
cipimꝰ: cũ saporẽ incircũscriptȩ ueritatis
contẽplatione subita subcilit degustamus.
Iunc gͦ uerũ ẽ. qͦd de dõ cognoscimꝰ: cũ ple¬
ne nos aliqͥd de illo cognoscere ñ posse sen¬
timꝰ. Unde bene illic subdit᷑. Qđ cũ audis s&
helias: oꝑuit uultũ suũpallio: & ingressus
stetit inostio spelunce. Post aurȩ tenius sibi
lũ. uultũ suũ ꝓpħa pallio oꝑit: qr in ipsa
subtilissima contẽplatione ueritatis. quanta
ignorantia homo tegat᷑ agnoscit. Uultuinã¬
ꝙ palliũ suꝑducere ẽ. ne altiora mens qͦrere
audeat: hanc exconsideratione propriȩ infir¬
mitatis uelare: ut nequaquã intelligentiȩ
oculos ultra se p̃cipitant̃ aꝑiat: sed adhoc qd̃
apprehendere ñualet. reuerent claudat. Qui

Expanded text:
suspenditur, quidquid perfecte conspicere praevalet, Deus non est: cum vero subtile aliquid conspicit, hoc est quod de incomprehensibili substantia aeternitatis audit. Quasi enim sibilum tenuis aurae percipimus, cum saporem incircumscriptae veritatis contemplatione subita subtiliter degustamus. Tunc ergo verum est quod de Deo cognoscimus, cum plene nos aliquid de illo cognoscere non posse sentimus. Unde bene illic subditur: Quod cum audisset Elias, operuit vultum suum pallio, et ingressus stetit in ostio speluncae . Post alum, vultum suum propheta pallio operuit, quia in ipsa subtilissima contemplatione veritatis, quanta ignorantia homo tegatur, agnoscit. Vultui namque pallium superducere est ne altiora mens quaerere audeat; hanc ex consideratione propriae infirmitatis velare, ut nequaquam intelligentiae oculos ultra se praecipitanter aperiat, sed ad hoc quod apprehendere non valet, reverenter claudat. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
sũ quisũ. Ꝙ sicut iacob insinuat dicens. Apd̾
quẽ nonẽ. transmutatio: nec uicissitudinis
obũbratio. Quiagͦ quisqͥs iã aliqͥd de contem¬
platiõe ȩt̃nitatis app̃hendit: hanc ꝑ coȩt̃nã
eiꝰ speciẽ conspicit: recte subiungit᷑. Imago co¬
rã oculis meis. Imago quippe patris filiꝰ ẽ. sic̃
de condito homine moyses insinuat dicers.
Creauit d̃s hominẽ: adimagine deifecit illũ.
& sic̃ ꝑ exp̃ssionẽ sapientiȩ: de eodẽ filio qͥdã
sapiens dicit. Candor est enĩ lucis ȩt̃ne. Ꝙ si
gura substantiȩ eiꝰ. Cũ gͦ et̃nitas eiꝰ cernit᷑. ꝓ¬
ut infirmitatis nr̃e possibilitas admittit :
imago eiꝰ m̃tis nr̃ȩ ocłis antefert᷑: qr cũ uere
inpatrẽ intendimꝰ: hunc quantũ accipi¬
mus ꝑ suã imaginẽ. id ẽ. ꝑfiliũ uidemꝰ. &
ꝑ eã speciẽ quȩ de ipso sine initio nata est
eũ aliqͦmͦ cerñe qͥ nec cepit nec desinit conan̾

Expanded text:
sum qui sum . Et sicut hunc Jacobus insinuat, dicens: Apud sum qui sum . Et sicut hunc Jacobus insinuat, dicens: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Quia vero quisquis jam aliquid de contemplatione aeternitatis apprehendit, hanc per coaeternam ejus speciem conspicit, recte subjungitur: C videmus. --Imago quippe Patris, Filius est, sicut de condito homine Moyses insinuat, dicens: Creavit Deus hominem, ad imaginem Dei fecit illum . Et sicut per expressionem Sapientiae de eodem Filio quidam sapiens dicit: Candor est enim lucis aeternae . 16gura substantiae ejus . Cum ergo aeternitas ejus cernitur, prout infirmitatis nostrae possibilitas admittit, imago ejus mentis nostrae oculis antefertur; quia cum vere in Patrem intendimus, hunc quantum accipimus, per suam imaginem, id est, per Filium videmus; et per eam speciem, quae de ipso sine initio nata est, eum aliquo modo cernere, qui nec coepit, nec desinit conamur.
Abbreviated transcription (Latin):
it: sed stans oculos reparauit. Phumanitatis
qͥppe dispensationẽ transire habuit: ꝑdi
uinitatis uͦ potentiã. qu aubiq ẽ. p̃sens stare.
Uoces gͥ cȩcitatis nr̃ȩ dñs audire transiens
dr̃: ꝙ humanȩ miseriȩ factꝰ hõ miseret᷑.
Stans autẽ lucẽ reparat: quia infirmitatis
nr̃ȩ denebras. ex uirtute diuinitatis illustrat.
Bene. ergo postquã dictũ ẽ. cũ sp̃s me p̃sen¬
de transiret. subdit᷑. stetit qͥdã cuiꝰ ñ agno¬
scebã uultũ. Ac siaꝑte diceret᷑. Cũ quẽ ꝑ
transitũ sensi: ñ transire dephendi. Ipse. ẽ.
gͦ qͥ transit: ipse qͥstat. Transit enĩ: qr teneri
cognitꝰ ñualet: stat autẽ: quia in quantũ
cognoscit᷑. in cõmutabilis appar&e. Quiagͦ rap¬
tim is qui sẽꝑ idẽ. ẽ. cernit᷑. simul ds̃. & tran¬
siens & stans uidet᷑. Uel certe eiꝰ stare est nul¬
la mutatione uariari: sic̃ ad moysen dr̃ Ego

Expanded text:
it, sed stans oculos reparavit . Per humanitatis it, sed stans oculos reparavit . Per humanitatis quippe dispensationem transire habuit; per divinitatis vero potentiam, quia ubique praesens est, stare. Voces igitur caecitatis nostrae Dominus audire tra homo miseretur. Stans autem lucem reparat, quia infirmitatis nostrae tenebras ex virtute divinitatis illustrat. Bene ergo, postquam dictum est: Cum spiritus me praesente transiret, subditur: Stetit quidam, cujus non agnoscebam vultum. Ac si aperte diceretur: Eum quem per transitum sensi, non transire deprehendi. Ipse est ergo qui transit, ipse qui stat. Transit enim, quia teneri cognitus non valet; stat autem, quia in quantum cognoscitur, incommutabilis apparet. Quia ergo raptim is qui semper idem est cernitur, simul Deus est transiens et stans videtur. Vel certe stare ejus est nulla muta
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ dictũ ẽ. stetit. Omĩs quippe creatura. qr
ex nichilo factaẽ. & ꝑsem&e ipsã ad nichilũ
tendit: ñ stare habet sed defluere. Rationał
uero creatura eo ipso quo adimaginẽ aucto¬
ris est condita: ne ad nichilũ transeat figit᷑:
irrationalis autẽ nequaquã figit᷑: sed donec
uisionis suȩ ministerio uniuersitatis specie
impleat. transeundo tardat᷑. Nã & sicȩlũ
ac t̾ra. post inȩt̃nũ ꝑmanent: ex sem& ip¬
sis tam̃ nunc ad nichilũ ꝓꝑant: sed ꝓeorũ
usu quib seruiunt. in meliꝰ mutat᷑a ꝑseuẽ¬
rant. Stare gͦ soliꝰ creatoris est: ꝑquẽ cun¬
cta ñtranseuntẽ transeunt: & in quo aliqͣ
ne transeant retinentur. Unde & redẽp¬
tor nr̃. qi diuinitatis eiꝰ statꝰ capi ab huma¬
na mñte ñ potuit: hunc nob adnos ueniers
creatꝰ: natꝰ: mortuus: sepultꝰ: resurgeis
atq ad cȩlestia rediens: quasi transeundo
monstrauit. Qđbene ꝑeuangłiũ illumina¬
to cȩco innuit. cui transiens auditũ prebu¬

Expanded text:
autem dictum est stetit. Omnis quippe creatura, quia ex nihilo facta est, et per semetipsam ad nihilum tendit, non stare habet, sed defluere. Rationalis vero creatura eo ipso, quo ad imaginem auctoris est condita, ne ad nihilum transeat, figitur; irrationalis autem nequaquam figitur, sed donec visionis suae ministerio universitatis speciem impleat, transeundo tardatur. Nam etsi coelum ac terra post in aeternum permanent ex semetipsis tamen nunc ad nihilum properant, sed pro eorum usu quibus serviunt in melius mutanda perseverant. Stare ergo, solius creatoris est, per quem cuncta non transeuntem transeunt, et in ne transeant retinentur. Unde et Redemptor noster, quia divinitatis ejus status capi ab humana mente non potuit, hunc nobis ad nos veniens, creatus, natus, mortuus, sepultus, resurgens, atque ad coelestia rediens, quasi transeundo monstravit. Quod bene per Evangelium illuminato caeco innuit, cui transiens auditum praebu
Abbreviated transcription (Latin):
reprehendere ñaudeat iudicẽ culpȩ. hc̃
humilit̃ cogitet auctorẽ nature: quia qͥ
mire ex nichilo hominẽ fecit: factũ impie
ñ affligit. Qđ tc̃ eliphar didicit: cũuocẽ
quasi aurȩ lenis audiuit. Inconsideratione
nãq diuinȩ magnitudinis discit᷑: quã hu¬
milit̾ insua animaduersiõe timeat᷑. &qͥ suꝑ¬
na degustat: inferiora ȩqͣnimit̾ tolerat: qr
plene intꝰ conspicit: quantiȩstim&e qd foris
agit. Male enĩ se rectũ putat: qͥ regulã sũmȩ
rectitudinis ignorat. & sepe lignũ rectũ cre¬
dit᷑: siad regulã ñducat᷑. Sed cũ regulȩ iun-¬
git᷑: ꝑ qͣntã cortitudinẽ tumescit inuenit᷑:
qr nimirũ rectitudo abscidens increpat: qͦd
ocłs deceptꝰ approbabat. Eliphat itaq quia
suꝑna conspexit: districtũ iudiciũ de inferio¬
rib exerit: & quãuis beatũ iob ñrecte redar¬
guit: incõparatiõe cam̃ creatoris omĩũ creat᷑e

Expanded text:
reprehendere non audeat judicem culpae, hunc reprehendere non audeat judicem culpae, hunc humiliter cogitet auctorem naturae, quia qui mire ex nihilo hominem fecit, factum impie non affligit. Quod tunc Eliphaz didicit, cum vocem quasi aurae lenis audivit. In consideratione namque divinae magnitudinis discitur quam humiliter in sua animadversione timeatur. Et qui superna degustat, inferiora aequanimiter tolerat, quia plene intus conspicit, quanti aestimet quod foris agit. Male enim se rectum putat, qui regulam summae rectitudinis ignorat; et saepe lignum rectum creditur, si ad regulam non ducatur; sed cum regulae jungitur, per quantam tortitudinem tumescit invenitur, quia nimirum rectitudo abcidens increpat, quod oculus deceptus approbabat. Eliphaz itaque quia superna conspexit, districtum judicium de inferioribus exerit; et quamvis beatum Job non recte redarguit, in comparatione tamen creatoris omnium, creaturae
Abbreviated transcription (Latin):
rior erit uir: Humana iustitia diuinȩ iusti¬
tiȩ cõparata. iniustitia ẽ: ꝙr & lucerna inte¬
nebris fulgere cernit᷑: sed insolis radio po¬
sita tenebrat᷑. Quid gͦ eliphar raptꝰ incontẽ¬
platione cognouit: nͥ quod iustificari ho¬
mo dei cõparatione ñ possit: Recta nãq
credimꝰ quȩ exteriꝰ oꝑamͣ sed cũ minime in¬
t̃na cognoscimꝰ. Cũ uero illa ut cũq ꝑcipi¬
mus: ista ñut cũq iudicamꝰ quia tanto
quisq subtiliꝰ de tenebris iudicat: quanto
ei ueriꝰ claritas lucis constat. Qui enĩ lucem
uidet: scit quid detenebris estioe. Nã qui
candorẽ lucis ignorat: obscura plucidis
approbat. Bene autẽ subdit᷑. aut factore
suo purior erit uir. Quisqͥs de ꝑcussione
murmurat: quid aliud quã iustitiã ferientis
accusat: Puriorẽ gͦ se uir factore suo esti¬
mat: sicontra flagellũ querelã parat. Cũq
sibi ꝓcul dubio post ponit: cũ eius iudiciũ
de sua afflictione redarguit. Ut gͦ hõ

Expanded text:
ana justitia divinae justitiae comparata, injustitia est: quia et lucerna in tenebris fulgere cernitur, sed in solis radio posita tenebratur. Quid ergo Eliphaz raptus in contemplatione cognovit, nisi quod justificari homo Dei comparatione non possit? Recta namque credimus quae exterius operamur, sed cum minime interna cognoscimumus, ista non utcunque judicamus, quia tanto quisque subtilius de tenebris judicat, quanto ei verius claritas lucis constat. Qui enim lucem videt, scit quid de tenebris aestimet. Nam qui candorem lucis ignorat, et obscura pro lucidis approbat. Bene autem subditur: 170 Aut factore suo purior erit vir? Quisquis de percussione murmurat, quid aliud quam justitiam ferientis accusat? Puriorem se ergo vir factore suo existimat, si contra flagellum querelam parat; eumque sibi procul dubio postponit, cujus judicium de sua afflictione redarguit. Ut ergo homo
Abbreviated transcription (Latin):
sollicite psalmista conspexerat. cũ dicebat.
Nẽ. occultatũ osmeũ ate quod fecisti in occul¬
to: & substantia mea minferiorib t̾rȩ. Tinea
aute de ueste nascit᷑: & eandẽ uestẽ dequa
outur oriendo corrũpit. Quasi quedã uͦ uestis
aminȩ: caro ẽ. Sed hȩc nimirũ uestis habet
aneã suã: qi abipsa carnalis tẽptatio oritur.
exqua lacerat᷑. Quasi enĩ quadã sua tineaue¬
stis nr̃a consumitur: cũ caro corruptibilis cẽp¬
tationẽ gignit: & ꝑhanc ad interitũ ꝑuenit.
Uelutꝰ tinea homo consumitur: cũ de se orit᷑
unde conterat᷑. Ac si aꝑtedicat Siilli sp̃s
&e ex se immutabiles nequeunt. qui nulla
carnis infirmitate depͥmunt᷑: qua temeri¬
tate se homines in bono ꝑ¬
manere
constant̾ ex istimant: qͦs in
eo qͦd
intellectꝰ adsũma euehit.
carna¬
us infirmitas aggrauans p̃pe dit:
ut ꝑ corruptionis uitiũ insema ipsis habe¬
ant. unde ab intima nouitate ueterascant:¬

Expanded text:
cum dicebat: Non est occultatum os meum a te, quod fecisti in occulto, et substantia mea in inferioribus terrae . Tinea autem de veste nascitur, et eamdem vestem, de qua oritur, oriendo corrumpit. Quasi quaedam vero vestis animae caro est; sed haec nimirum vestis habet tineam suam, quia ab ipsa carnalis tentatio oritur, ex qua laceratur. Quasi enim quadam sua tinea vestis nostra consumitur, cum caro corruptibilis tentationem gignit, et per hanc ad interitum pervenit. Velut tinea homo consumitur, cum de se oritur unde conteratur. Ac si aperte dicat: Si illi spiritus esse ex se incommutabiles nequeunt, qui nulla carnis infirmitate deprimuntur; qua temeritate se homines in bono permanere constanter existimant, quos in eo quod intellectus ad summa evehit, carnalis infirmitas aggravans praepedit, ut per corruptionis vitium in semetipsis habeant unde ab intima novitate veterascant
Abbreviated transcription (Latin):
seruiunt ei: ñ st̃ stabiles. Atq eiꝰdẽ ꝓtinꝰ docu¬
m̃tũ mutabilitatis adiungit᷑: cũ de aposta¬
tis spĩtib sub infertur. & in angłis suis rep¬
ꝑit prauitatẽ. Ex quorũ cõparatioe bene
infirmitatis humanȩ considerationẽ colli¬
git: cũ ilico subnectit. Quantomagis hiqͥ
habitant domos luteas qui t̾renũ habent
fundam̃tũ: consument᷑ uelut atinea : Lu¬
teas qͥppe domꝰ habitamꝰ: quia incorpora t̾it¬
na subsistimꝰ. Quȩ bene paulus considerats.
ait. Habemꝰ chesaurũ istũ inuasis fictilib.
& rursũ Scimꝰ qr si t̾restris domꝰ nr̃a huiꝰ ha¬

Expanded text:
serviunt ei, non sunt stabiles. Atque ejusdem protinus docuserviunt ei, non sunt stabiles. Atque ejusdem protinus documentum mutabilitatis adjungitur, cum de apostatis spiritibus subinfertur: Et in angelis suis reperit pravitatem. Ex quorum casu bene infirmitatis humanae considerationem colligit, cum illico subnectit: Quanto magis hi, qui habitant domos luteas, qui terrenum habent fundamentum, consumentur velut tinea? Luteas quippe domos habitamus, quia in corporibus terrenis subsistimus. Quae bene Paulus considerans 171 ait: Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus . Et rursum: Scimus quia si terrestris domus n
Abbreviated transcription (Latin):
uelut atinea : Natura angłica & si contempla¬
tioni auctoris inherendo. instatu suo immu¬
tabilit̾ ꝑmanet: eo ipso tam̃ quo creat᷑a ẽ. in
sema ipsa uicissitudinẽ mutabilitatis habet.
Mutari autẽ ex alio ialiud ire ẽ. de insemam¬
sa stabile ñ ẽẽ. Una quȩq enĩ res. quasi tot
passib ad aliuo tendit: qͦt mutabilitatis sut
motib subiacet. Sola autẽ natura incõp̃ben¬
sibilis abstatu suo nescit moueri: quȩ ab eo
qͦd semꝑ idẽ est. nescit immutari. Nã si angb̾e
substantia a mutabilitatis motu fuissoe ale¬
na: bene ab auctore condita nequaquã inre¬
ꝓbis spiritib ab eatitudinis suȩ arce cecidiss
Mire autẽ omp̃s ds̃. naturã sũmorũ sp̃iuum
bonã. sedmutabilem condidit: ut & qui pma¬
nere nollent ruerent: & qui incditione ꝑsi¬
sterent: tanto in eã iã digniꝰ: quanto & ex
arbitrio starent. & eo maioris apud dm̃ me¬
riti fierent: quo mutabilitatis suȩ motũ uo¬
luntatis statione fixissent. Quiagͦ ipsa qͦq

Expanded text:
centia. --Natura angelica etsi contemplationi auctoris inhaerendo, in statu suo immutabiliter permanet; eo ipso tamen quo creatura est, in semetipsa vicissitudinem mutabilitatis habet. Mutari autem, ex alio ad aliud ire est, et in semetipso stabilem non esse. Unaquaeque enim res quasi tot passibus ad aliud tendit, quot mutabilitatis suae motibus subjacet. Sola autem natura incomprehensibilis a statu suo nescit moveri, quae ab eo quod semper idem est, nescit immutari. Nam si angelorum substantia a mutabilitatis motu fuisset aliena, bene ab auctore condita, nequaquam in reprobis spiritibus a beatitudinis suae arce cecidisset. Mire autem omnipotens Deus naturam summorum spirituum bonam, sed mutabilem condidit, ut et qui permanere nollent, ruerent, et qui in conditione persisterent, tanto in ea jam dignius, quanto et ex arbitrio starent; et eo majoris apud Deum meriti fierent; quo mutabilitatis suae motum voluntatis statione fixissent. Quia ergo ipsa qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecto sermone ñ possumus: humanitatis
nr̃ȩ modulo. quasi infantiȩ in becillitate p̃¬
pediti: eũ aliquateꝰ balbuciendo resonamꝰ.
Quia uͦ & in magna contẽplatione subleuati
subtile quid de ȩt̾nitatis cognitione ꝑtingi¬
mꝰ: sacrȩ historiȩ uerbis ostenditur: cũ de
cognitione deippħa nobis helias edocetvr¬

Expanded text:
perfecto sermone non possumus, humanitatis perfecto sermone non possumus, humanitatis nostrae modulo, quasi infantiae imbecillitate praepediti, eum aliquatenus balbutiendo resonamus. Quia vero et in magna contemplatione sublevati, subtile quid de aeternitatis cognitione pertingimus, sacrae historiae verbis ostenditur, cum de cognitione Dei
Abbreviated transcription (Latin):
manȩ infirmitatis insinuat: & sonitu uehe¬
m̃tis sp̃s & uoce aurȩ lenis expͥmit᷑: qͥ auide¬
licet ueniens & uehemens ẽ. & lenis. Lenis q
noticiã suã quatinꝰ cognosci ut cũq ualeat.
nr̃is sensib tẽꝑat. Uehemens qr quantũ li¬
b& hanc tẽpet: aduentu cam̃ suo infirmi¬
tatis nr̃ȩ cȩcitatẽ illuminando ꝑturbat.
Iuustratione enĩ sua nos lenit̃ tangit: sed
inopiã nr̃am ininanit̃ concutit. Uox gͦ dĩ¬
quasi uox aurȩ lenis audit᷑: qr in hac adhuc
uita positis contẽplatorib suis. nequaqͣm
se diuinitas sicut ẽ. insinuat: sed lippien¬
tib m̃tis nr̃ȩ oculis claritatẽ suã tenuiter
demonstrat. Quod bene ipsalegis acceptio¬
ne signatur: cũ dr̃. qr moyses ascendit: &
dñs in monte. descendit. Mons qͥppe ẽ. ipsa
denda subleuem᷑. Sed inhanc diis descendit.
quia nobis multũ ꝓficientib parũ de se
aliquid nr̃is sensib aꝑit: sitam̃ dici in illo
pars nullatenꝰ admittat᷑. Sed q hunc ex pͥmere

Expanded text:
nuat, et sonitu vehementis spiritus, et voce aurae lenis exprimitur; quia videlicet veniens, et vehemens est et lenis: lenis, quia notitiam suam, quatenus cognosci utcunque valeat, nostris sensibus temperat; vehemens, quia quantumlibet hanc temperet, adventu tamen suo infirmitatis nostrae caecitatem illuminando perturbat. Illustratione enim sua nos leniter tangit, sed inopiam nostram immaniter concutit. 66. quasi aurae lenis auditur, quia in hac adhuc vita positis contemplatoribus suis, nequaquam se Divinitas sicut est insinuat, sed lippientibus mentis nostrae oculis claritatem suam tenuiter demonstrat. Quod bene ipsa legis acceptione signatur, cum dicitur, quia Moyses ascendit, et Dominus in monte desntuenda sublevemur. Sed in hanc Dominus descenquia nobis multum proficientibus, parum de se aliquid nostris sensibus aperit; si tamen dici in illo pars nullatenus admittatur. Sed quia hunc exprimere
Abbreviated transcription (Latin):
festat. Quia igit᷑ considerare eũ digne ñ
possumꝰ: ñ eiꝰ uocẽ seduix susurriũ audimꝰ
creata sufficimꝰ. Recte dicit᷑: quasi furti¬
ue suscȩpit auris mea uenas susurriĩ eius.
Piecti quippe aparadisi gaudiis. & oȩcitatis
pęna multati: uix susurru uenas appre¬
hendimꝰ: quia ipsa quoq mira eiꝰ oꝑa rap
siderat: tanto eiꝰ rectitudinẽ repressa formi¬
nocturnȩ. Horror nocturnȩ uisionis est.
pauor occultȩ contemplationis. Humana &¬
enĩmens qͦ altiꝰ eleuata quȩ st̃ ȩc̃na conside¬
rat: eo de factis tẽporalib grauiꝰ treme facta
formidat: quia tanto se reã ueriꝰ cernit. quan¬
to se ab illo lumine discrepasse. quod supse
int̾micat conspicit. Sicq fit. ut illuminata
plus metuat: qi magis aspicit a ueritatis
regula ꝑ quanta discordat: eãq graui for¬
midine suus ipse ꝓfectꝰ quatiat: quȩ priꝰ
quasi securius nichil uidebat. Quauis quan¬

Expanded text:
festat. Quia igitur considerare eum digne non festat. Quia igitur considerare eum digne non possumus, non ejus vocem, sed vix susurrium audimuscreata sufficimus, recte dicitur: Quasi furtive suscepit auris mea venas susurrii ejus. Projecti quippe a paradisi gaudiis, et caecitatis poena multati, vix susurrii venas apprehendimus, quia ipse quoque mira ejus opera rapts sublevata considerat, tanto ejus rectitudinem repressa formiisionis, est pavor occultae contemplationis. Humana etenim mens quo altius elevata, quae sint aeterna considerat, eo de factis temporalibus gravius tremefacta formidat; quia tanto se ream verius cernit, quanto se ab illo lumine discrepasse quod super se intermicat conspicit; sicque fit ut illuminata plus metuat, quia magis aspicit a veritatis regula per quanta discordat; eamque gravi formidine suus ipse profectus quatit, quae prius quasi securius nihil videbat. Quamvis quan
Abbreviated transcription (Latin):
bis. hinc ioħs ait. Uidebimꝰ eũ sicuti est. hinc
paulus dicit. Iunc cognoscã: sic̃ & cognitꝰ
sum. Nunc autẽ diuinũ susurriũ tot ad
nos uenas habet: quot creatis oꝑib ipsa
diuinitas p̃sidet. Dũ enĩ quȩ sunt cuncta
creata cernimꝰ: increatoris ammiratiõe
subleuam᷑. Nam sicut aqualenit̃ fluens.
rimata ꝑuenã qͤritur ut augeat᷑: tan¬
toq se uastius fundit. quanto uenas ap¬
tiores inuenerit: ita nos dũ studiose diui¬
nitatis notitiã ex creaturȩ eiꝰ considerati¬
one colligimꝰ: quasi susurrii illiꝰ ad nos
uenas aꝑimꝰ: quia ꝑhoc quod factũ cer¬
nimꝰ uirtutẽ factoris ammiram᷑: & ꝑ ea
quȩ sunt inpublico: illuo adnos emanat.
quod latet inocculto. Quasi enĩ ꝑquendã
ad nos sonitũ erũpit: dũ consideranda no¬
bis sua oꝑa ostendit: qͦ semetipsũ ut cũq in¬
dicat: dũ quã sit incõprehensibilis mani¬

Expanded text:
bis . Hinc Joannes ait: Videbimus eum sicuti est . Hinc bis . Hinc Joannes ait: Videbimus eum sicuti est . Hinc Paulus dicit: Tunc cognoscam, sicut et cognitus sum . Nunc autem divinum susurrium tot ad nos venas habet, quot creatis operibus ipsa divinitas praesidet. Dum enim quae sunt cuncta creata cernimus, in creatoris admiratione sublevamur. Nam sicut aqua leniter fluens, rimata per venas quaeritur, ut augeatur, tantoque se vastius fundit, quanto venas apertiores invenerit; ita nos dum studiose divinitatis 162 notitiam ex creaturae ejus consideratione colligimus, quasi susurrii illius ad nos venas aperimus; quia per hoc quod factum cernimus, virtutem factoris admiramur; et per ea quae sunt in publico, illud ad nos emanat, quod latet in occulto. Quasi enim per quemdam ad nos sonitum erumpit, dum consideranda nobis sua opera ostendit, in quo semetipsum utcunque indicat, dum quam sit incomprehensibilis mani
Abbreviated transcription (Latin):
tib obicit: & cõpunctos mirabilit̾ a nt̃a pra¬
uitate nos corrigit. Uenas itaq diuini susur¬
rii furti audire ẽ: occultos diuinȩ aspira¬
tionis modos denuit̃ & latent̃ agnoscere.¬
Quãtus adhuc uel susurriũ: uel uenas su¬
surrii intelligere alit̃ ualeamꝰ. Quienĩ su¬
surrat: occulte loquit᷑: & uocẽ ñ exͥpͥmit
sed imitat᷑. Nos igitur quo usq carnis corrup¬
tione p̃mim᷑: nullo modo claritatẽ diuinȩ
potentiȩ. sicut inse incõmutabilis manet
uidemꝰ: quia acies infirmitatis nr̃ȩ ñsusti¬
net. ⁊ hoc quod de eiꝰ ȩt̃nitatis radio suꝑnos
ds̃ ꝑrimas contemplationis indicat: neqͦ¬
quã nobis loquitur. sed susurrat: qr & sise
plene ñ intimat᷑ qͥddã tam̃ de se humanȩ m̃a
manfestat. Tunc autẽ nequaquã iã susur¬
tat sed loquitur: cũ eiꝰ nobis species certare¬
uelatur. Hinc est enĩ quod in euangłio ue¬
ritas dicit. Palã de patre annuntiabouo¬

Expanded text:
tibus objicit, et compunctos mirabiliter a nostra pratibus objicit, et compunctos mirabiliter a nostra pravitate nos corrigit. Venas itaque divini susurrii furtive audire, est occultos divinae aspirationis modos tenuiter Quamvis adhuc vel susurrium, vel venas susurrii intelligere aliter valemus. Qui enim susurrat, occulte loquitur, et vocem non exprimit, sed imitatur. Nos igitur quousque carnis corruptione premimur, nullo modo claritatem divinae potentiae, sicut in se incommutabilis manet, videmus: quia acies infirmitatis nostrae non sustinet hoc quod de ejus aeternitatis radio super nos potens Deus per rimas contemplationis indicat, nequaquam nobis loquitur, sed susurrat, quia etsi se plene non intimat, quiddam tamen de se humanae menti manifestat. Tunc autem nequaquam jam susurrat, sed loquitur, cum ejus nobis species certa revelatur. Hinc est enim quod in Evangelio Veritas dicit: Palam de Patre annuntiabo vo
Abbreviated transcription (Latin):
abscondat: int̾na ñ penetͣt. E occultat᷑¬
autẽ ut audiat: & audit ut occultetur.
quia & subtracta a uisibilib inuisibilia
conspicit: & repleta inuisibilibus uisibi¬
lia ꝑfecte contempnit. Notandũ . uͦ. quod
ñ ait. quasi furtiue suscȩpit auris mea su¬
surriũ eiꝰ : seduenas susurrii eiꝰ. Susurriũ
qͥppe occulti uerbi est: hȩc ipsa locutio
aspirationis int̾ne. Uenȩ autẽ susurrũdi¬
cuntur causarũ origines: quib hȩc ipsa
aspiratio ad m̃tẽ ducit᷑. Quasi enĩ uenas
susurrii sui aꝑit: cũ nobis ds̃ latent̃ insi¬
nuat: quib modis ad nr̃ȩ intelligentiȩ
aurẽ uenit. Aliquando enĩ nos amore:
aliquando t̾rore cõpungit: aliqua ndo
p̃sentia quã nulla sint ostendit: & adȩt̾na
diligenda desideriũ erigit. Aliquando prꝰ
et̾na indicat: ut post tẽporalia uilescant.
nos usq ut alienis &iã malis doleamꝰ ex¬
tendit. Aliquando aliena mala nr̃is obtu¬

Expanded text:
abscondat, interna non penetrat. Et occultatabscondat, interna non penetrat. Et occultatur ut audiat, et audit ut occultetur; quia et subtracta a visibilibus, invisibilia conspicit, et repleta invisibilibus, visibilia perfecte contemnit. Notandum vero quod non ait: Quasi furtive suscepit auris mea susurrium ejus; sed venas susurrii ejus. Susurrium quippe occulti verbi, est haec ipsa locutio aspirationis internae. Venae autem susurrii dicuntur causarum origines, quibus haec ipsa aspiratio ad mentem ducitur. Quasi enim venas susurrii sui aperit, cum nobis Deus latenter insinuat, quibus modis ad nostrae intelligentiae aurem venit. Aliquando enim nos amore, aliquando terrore compungit; aliquando praesentia quam nulla sint ostendit, et ad aeterna diligenda desiderium erigit; aliquando prius aeterna indicat, ut post temporalia vilescant. nos usque, ut alienis etiam malis doleamus, extendit. Aliquando mala aliena nostris obtu
Abbreviated transcription (Latin):
randa inuisibilia accendit. Ꝙ qm̃ mun¬
dana corda sola uisibilia diligunt. Mh̃c
mundus ñ accipit: ꝙ ad diligenda inui¬
sibilia ñ assurgit. Seculares & enĩ m̃tes
quanto se foras ꝑ desideria dilatant: tan¬
to ad receptionẽ. illius sinũ cordis angu
gati. ad ꝑceptionẽ scĩ sp̃s. ipsa hac purga¬
dicitur: qr illud aquibdã ꝓculdubio in
corde concipit᷑ : quod a maxima hominũ
parte nescitur. Uel certe hȩc ipsa afflatio
scĩ sp̃s absconditũ uerbũ est. quia sentiri
potest: sed strepitu locutionis ex pmi
ñ potest. Cum igit᷑ diuina aspiratio si¬
ne strepitu m̃tẽ subleuat: uerbũ ab¬
sconditũ audit᷑: qr sermo sp̃s in aure cor¬
dis silent̃ sonat. Unde & subdit᷑. & quasi¬
eiꝰ. Uenaᷤ suꝑnisusurrii auris cordis furti¬
ue suscipit: quia subtilitatẽ locutionis
inumȩ affiata mens. & raptĩ & occulte cog
noscit. Nisi enĩ se ab exteriorib desideriis

Expanded text:
randa invisibilia accendit; et quoniam munranda invisibilia accendit; et quoniam mundana corda sola visibilia diligunt, hunc mundus non accipit, quia ad diligenda invisibilia non assurgit. Saeculares enim mentes quanto se foras per desideria dilatant, tanto ad receptionem illius sinum cordis angusgati, ad perceptionem sancti Spiritus ipsa hac purgadicitur, quia illud a quibusdam procul dubio in corde percipitur, quod a maxima hominum parte nescitur. Vel certe haec ipsa afflatio sancti Spiritus absconditum verbum est, quia sentiri potest, sed strepitu locutionis exprimi non potest. Cum igitur divina aspiratio sine strepitu mentem sublevat, verbum absconditum auditur, quia sermo Spiritus in aure cordis silenter sonat. Unde et subditur: CAE. Venas superni susurri auris cordis furtive suscipit, quia subtilitatem locutionis intimae afflata mens raptim et onoscit. Nisi enim se ab exterioribus desideriis
Abbreviated transcription (Latin):
git. Ꝙ uerbũ erat apud dm̃: & dĩ erat
uerbũ. Sed hoc uerbũ absconditũ electorũ
m̃tib dr̃: cũ potestas unigeniti filii cre¬
dentib manifestat᷑ Potest & iã ꝑuerbũ
absconditũ allo cutio intimȩ aspirationiᷤᷤ
intelligi: de qua ioħs dicit. Unctio eius
docet uos de omĩb. Quȩ ni mirũ aspira¬
tiohumanã m̃tẽ contingendo subleuat:
& temporales cogitationes depmens. ȩt̃nis
hanc desiderus inflãmat: ut nichil ei iã
nisi que suꝑna sunt libeat: & cuncta quȩ in¬
ferius de humana ꝑstrepunt corruptione
contẽpnat. Absconditum gͦ uerbũ audi¬
ꝓfecto sciri ñpotest: nisi aquo haberipotest.
Unde & ueritatis uoce de hac abscondita
locutione dr̃. Ego rogabo patrẽ: & aliũ
paraclitũ dabit uobis. ut maneat uob̾cũ
potest accipere. Sicut enĩ isdẽ paraclitꝰ
id est post mediatoris ascensũ alius huma¬
nigeneris consolator inseme ipso inuisibi¬
lis ẽ: ita omnẽ quẽ repleuerit addeside¬

Expanded text:
 Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Sed hoc verbum absconditum electorum mentibus dicitur, cum potestas unigeniti Filii credentibus manifestatur. Potest etiam per verbum absconditum, allocutio intimae aspirationis intelligi; de qua Joannes dicit: Unctio ejus docet vos de omnibus . Quae nimirum aspiratio humanam mentem contingendo sublevat, et temporales cogitationes deprimens, aeternis hanc desideriis inflammat, ut nihil ei jam, nisi quae superna sunt, libeat, et cuncta quae inferius de humana perstrepunt corruptione contemnat. Absconditum ergo verbum audie. Quae profecto sciri non potest, nisi a quo haberi potest. Unde et Veritatis voce de hac abscondita locutione dicitur: Ego rogabo Patrem, et alium Paraclitum dabit vobis, ut maneat vobiscum potest accipere. Sicut enim isdem Paraclitus, id est post Mediatoris ascensum alius humani generis consolator, in semetipso invisibilis est, ita omnem quem repleverit, ad deside
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilis: ubiq tota: ubiq incõp̃hensibilis.
ꝑinhiantẽ mentẽ sine aspectucernit᷑: sine
uoce audit᷑: sine motu suspͣicit᷑: sine corꝑe
tangitur: sine loco retinet᷑. Hanc nimirũ
substantiã cũ animꝰ cogitat assuetꝰ reb cor¬
poralib: diuersarũ imaginũ fantas mata
sustinet. Quȩ dũ abintentionis suȩ oculis
abigit. manu discretionis post ponens
omĩa: iã hanc aliquatenꝰ conspicit. Quã
si nec dũ quid sit apprehendit: agnouit cer¬
te qͥd ñ sit. Quia gͦ. ad insuetamens rapit᷑:
cũ diuinitatis essentiã rimat᷑: recte nc̃ dr̃.¬

Expanded text:
visisibilis, ubique tota, ubique incomprehensibilis per visisibilis, ubique tota, ubique incomprehensibilis per inhiantem mentem sine aspectu 167 cernitur, sine dubio auditur, sine motu suscipitur, sine corpore tangitur, sine loco retinetur. Hanc nimirum substantiam cum animus cogitat assuetus rebus corporalibus, diversarum imaginum phantasmata sustinet. Quae dum ab intentionis suae oculis abigit manu discretionis, postponens ei omnia, jam hanc aliquatenus conspicit. Quam si necdum quid sit apprehendit, agnovit certe quid non sit. Quia ergo ad insueta mens rapitur, cum divinitatis essentiam rimatur, recte n
Abbreviated transcription (Latin):
Cũuͦ miris conatib abhis erigere nititur:
magnũ ualde est si ad cognitionẽ suã rep̃ssa
corporali specie anima ꝑducat᷑: ut sem&¬
ipsã sine corporea imagine cogitet: & cogi¬
tando se uiã sibi usq ad considerandã ȩt̃ni¬
tatis substantiã paret. Hoc autẽ mͦ quasi¬
quandã scalã sibi exhibet sem& ipsã: ꝑ quã
ab exteriorib ascendendo inse transeat:¬
& a se in auctorẽ tendat. Cũ enĩ corporeas
imagines deserit: insem& ipsã ueniens ñ
modicũ ascendit. Sed quamuis incorporea
sit anima: quia tam̃ corpori inhẽr&: ex ipsa
sui qualitate agnoscit᷑: quȩ carnali loco re¬
tinetur. Quȩ dũ obliuiscit᷑ scita: cognoscit
incognita: meminit obliuioni mandata:
hilarescit post tristra: ad dicit᷑ post lȩta.
ipsa sui diuersitate indicat quantũ a substan¬
tia ȩt̃nȩ incõmutabilitatis naturȩ distat:
quȩ semꝑ ut ẽ. idem ẽ. ubiq p̃sens: ubiq in¬

Expanded text:
Cum vero miris conatibus ab his exsurgere nititur, Cum vero miris conatibus ab his exsurgere nititur, magnum valde est, si ad cognitionem suam, repressa corporali specie, anima perducatur; ut semetipsam sine corporea imagine cogitet, et cogitando se, viam sibi usque ad considerandam aeternitatis substantiam paret.  Vet. quamdam scalam sibi exhibet semetipsam, per quam ab exterioribus ascendendo in se transeat, et a se in auctorem tendat. Cum enim corporeas imagines deserit, in semetipsam mens veniens, non modicum ascendit. Sed quamvis incorporea sit anima, quia tamen corpori inhaeret, ex ipsa sui qualitate agnoscitur, quae carnis loco retinetur. Quae dum obliviscitur scita, cognoscit incognita, meminit oblivioni mandata, hilarescit post tristia, addicitur post laeta: ipsa sui diversitate indicat quantum a substantia aeternae incommutabilitatis distat, quae semper, ut est, idem est: ubique praesens, ubique in
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ quidã. uidelicet exponit᷑: cum ꝓtinus
sub infertur. Cuiꝰ ñ agnoscebã uultũ. Hu¬
mana quippe anima primorũ hominũ ui¬
tio aparadisi gaudiis expulsa: lucẽ inuisi¬
bilium ꝑdidit: & totã se in amorẽ uisibiliũ
fudit. Tantoq ab int̾na speculatione cȩcata
est: quanto foras de formit sparsa. Unde
fit ut nulla nouerit: nͥea quȩ corporeis
ocłis ut ita dixerĩ palpando cognoscit.Ho¬
mo enĩ qui sip̃ceptũ dm̃ seruare uoluisset.
& iã carne spĩtalis futurus fuerat. peccando
factusẽ etiã m̃te carnalis: ut sola cogitet
quȩ ad animũ ꝑimagines corporũ trahit.
Corpus quippe.ẽ. cęli: terrȩ: aquarũ: ani¬
maliũ: cunctarũq rerũ iusibiliũ: quas
indesinent̃ intuet᷑. In quib dũ totã se de¬
lectata menspicit: ab int̾nȩ intelligentiȩ
subtilitate grossescit. Ꝙ quia iã erigere ad sũ¬
ma se ñualet: inhis infirma libent iacet.

Expanded text:
dicitur quidam, videlicet exponitur, cum protinus dicitur quidam, videlicet exponitur, cum protinus subinfertur: Cujus non agnoscebam vultum. Humana quippe anima, primorum hominum vitio a paradisi gaudiis expulsa, lucem invisibilium perdidit, et totam se in amorem visibilium fudit; tantoque ab interna speculatione caecata est, quanto foras deformiter sparsa; unde fit ut nulla noverit nisi ea quae corporeis oculis, ut ita dixerim, palpando cognoscit. Homo enim, qui si praeceptum servare voluisset, etiam carne spiritalis futurus erat, peccando factus est etiam mente carnalis ut sola cogitet, quae ad animum per imagines corporum trahit. Corpus quippe est coeli, terrae, aquarum, animalium, cunctarumque rerum visibilium, quas indesinenter intuetur, in quibus dum totam se delectata mens projicit, ab internae intelligentiae subtilitate grossescit; et quia jam erigere ad summa se non valet, in his infirma libenter jacet.
Abbreviated transcription (Latin):
meȩ. Humana &e enĩ mens cũ incontẽplati¬
onis arce subleuat᷑: tanto sem&e ipsã duriꝰ
desuꝑfluis cruciat: quanto nimis subtile
conspicit. ẽẽ. quod amat. & cũpulchrũ in¬
tuet᷑ hoc quod suꝑse appetit: districte ui¬
dicat. quicquid inse infirmũ priꝰ tranqͥlle
quia ante cõpunctionis ium cogitationes
suꝑfluȩ fugiunt: ut nilfluxũ niliã remis¬
sum libeat: qr afflatã m̃tem &e iã contra sem&¬
ipsã uisitationis intimȩ seueritas inflãmat.
Cũq hoc quoo incorde illicitũ nascit᷑. con¬
tinua districtione resecat᷑. fit plerũq ut
uegetata mens paulo latiꝰ radio suȩ specu¬
laionis inhereat: & pęne figat sp̃m qͥ tran¬
aibat. Nec tam̃ hec ipsa contẽplationis mora
qiunitatis uim plene aꝑit: quia eiꝰ inm̃si¬
cas humanas iures auctas. subleuatasq tran¬
scendit. Unde & bene subditur. Scetit qͥdã¬
cimꝰ: nisi de eo utiq quẽ exprimere aut
nolumꝰ. aut ñualemꝰ. Sed quamĩte hoc loco

Expanded text:
et. --Humana etenim mens in contemplationis arce sublevata, tanto semetipsam durius de superfluis cruciat, quanto nimis subtile conspicit esse quod amat; et cum pulchrum intuetur hoc quod super se appetit, districte judicat quidquid in se infirmum prius tranquille quia ante compunctionis vim cogitationes superfluae fugiunt, ut nihil fluxum, nihil jam remissum libeat, quia afflatam mentem etiam contra semetipsam visitationis intimae severitas inflammat. Cumque hoc, quod in corde illicitum nascitur, continua districtione resecatur, fit plerumque ut vegetata mens paulo latius radio suae speculationis inhaereat, et pene figat spiritum qui transibat. Nec tamen haec ipsa contemplationis mora Divinitatis vim plene aperit, quia ejus immensitas humanas vires auctas sublevatasque transcendit. Unde et bene subditur: CAPUT cimus, nisi de eo utique, quem exprimere aut nolumus, aut non valemus. Sed qua mente hoc loco
Abbreviated transcription (Latin):
flua humanȩ corruptionis Dili carnis surT
uitȩ uet̾is cogitationes: quas sic am̃te inci¬
dimus: ut de amissione earũ nullo dolore
assũptꝰ uocat᷑. Oportte gͦ leuitas om̃s pilos
carnis radere: qr is qͥ inobsequus diuinis
assumit᷑: deb&e ante dei oculos a cunctiscar¬
nis cogitationib mundꝰ apparẽre: ne illici¬
tas cogitationes mens ꝓferat: & pulchrã
animȩ speciem. quasi pilis fructificantib
deformẽ reddat. Sed quantalib& ut dixi¬
mꝰ quẽ piã uirtꝰ sc̃ȩ conuersationis euexe¬
rit: adhuc tam̃ ei de uetustate uitȩ nascit᷑
quod coleret᷑. Vnde &e ipsileuitarũ pilira¬
di p̃cepti sunt: ñ euelli. Rasis & enĩ pilis
in carne radices remanent: & crescunt ite
rũut recidant᷑: qr magno quidẽ studio suꝑ¬
fluȩ cogitationes amputande st̃. s tam̃
amputari funditꝰ nequaquã posst̃. dẽper
enĩ caro suꝑflua generat: quȩ sẽꝑ sp̃s ferro

Expanded text:
erflua humanae corruptionis. Pili carnis, sunt erflua humanae corruptionis. Pili carnis, sunt vitae veteris cogitationes, quas sic a mente incidimus, ut de amissione eorum nullo dolore assumptus vocatur. Oportet ergo Levitas omnes pilos carnis radere, quia is, qui in obsequiis divinis assumitur, debet ante Dei oculos a cunctis carnis cogitationibus mundus apparere, ne illicitas cogitationes mens proferat, et pulchram animae speciem quasi pilis fructificantibus deformem reddat. Sed quantalibet, ut diximus, quempiam virtus sanctae conversationis evexerit, adhuc tamen ei de vetustate vitae nascitur, quod toleretur. Unde et ipsi Levitarum pili radi praecepti sunt, non evelli. Rasis etenim pilis in carne radices remanent et crescunt, ut iterum radantur, quia magno quidem studio superfluae cogitationes amputandae sunt, sed tamen amputari funditus nequaquam possunt. Semper enim caro superflua generat, quae semper spiritus ferro
Abbreviated transcription (Latin):
sentib sp̃s transit: quando inusibilia cog¬
noscimus: & tam̃ hȩc ñ solide sed raptĩ uide¬
mꝰ. Neq enĩ insuauitate c̃tẽplationis inti¬
mȩ diumens figit᷑: qr ad semae ipsã immen¬
sitate luminis reuerberata reuocat᷑. Cũq
int̾nã dulcedinẽ de gustat: amore estuat.
lre suꝑ semce ipsã nitit᷑. sed ad infirmitatis
suȩ tenebras fracta relabit᷑. & magna uir¬
tute ꝓficiens: uid& quia uidere ñpossit hoc
quod ardent̃ diligit: nec tam̃ aroent̃ dili¬
geret: nͥ aliquatenꝰ uiderte. Nongͦ stat seo
transit sp̃s: quia suꝑnã lucẽ. nr̃a nobis con¬
templatio. & inhiantib aꝑit: & mox infir-¬
mantib abscondit. Ꝙ quia in hac uita quan¬
talibet quis uircutȩ ꝓfecerit: adhuc tamen
corruptionis suȩ stimulũ sentit: corpꝰ qͥppe
quod corrũpitur aggrauat anmã & depri¬
mit t̾rena inhabitatio sensũ multa cogi¬
tantẽ: recte subdit᷑. In horruert̾ pili carnis¬
meȩ. Pili& enĩ carnis sunt: quȩ lib& suꝑ¬

Expanded text:
sentibus spiritus transit, quando invisibilia cognoscimus, et tamen haec non solide, sed raptim videmus. Neque enim in suavitate contemplationis intimae diu mens figitur, quia ad semetipsam ipsa immensitate luminis reverberata revocatur. Cumque internam dulcedinem degustat, amore aestuat, ire super semetipsam nititur, sed ad infirmitatis suae tenebras fracta relabitur; et magna virtute proficiens, videt quia videre non possit hoc quod ardenter diligit, nec tamen ardenter diligeret, nisi aliquatenus videret. Non ergo stat, sed transit spiritus, quia supernam lucem nostra nobis contemplatio et inhiantibus aperit, et mox infirmantibus abscondit. Et quia in hac vita quantalibet virtute quis profecerit, adhuc tamen corruptionis suae stimulum sentit: Corpus quippe, quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem , recte subditur: Insuae. Pili carnis sunt quae libet sup
Abbreviated transcription (Latin):
est autẽ quod aduisionẽ angłi uir fit timidꝰ
& mulier audax: nͥ quod nobis qͦciens cȩle-¬
stia de monstrant᷑. sp̃s qͥdẽ pauore se concutit:
sed cam̃ spes p̃sumit: Inde nãq spes ad auden-
secretorũ cȩlestiũ subleuata mens conspicit:
cuncta humanarũ uiriũ soliditas contremi¬
scit: recte nunc dr̃. Pauor cenuit me & tre¬
mor: & omĩa ossa mea ꝑt̾rita sunt. Ac si aꝑte
diceretur. Subtilitatis intimȩ archana ꝑci¬
piens: unde me apud me fortẽ credidi: ante
conspectũ iudicis inde titubaui. Districtio¬
nẽ qͥppe diuinȩ iustitiȩ contẽplantes: & iã de
ipsis oꝑib iure ꝑtimescimꝰ: quȩ nos fortia egis¬
multis cortitudinũ suarũ sinib in intima m
rectitudinẽ impingit. Unde bene paulus
cũ &e uirtutũ ossa habere se cerneret: & tam̃
sub districto ex amine hȩc eadẽ eiꝰ ossa trepi¬
darent: ait. Michi ꝓminimo ẽ. ut a uob̃

Expanded text:
est autem quod ad visionem angeli vir fit timidus, est autem quod ad visionem angeli vir fit timidus, et mulier audax, nisi quod nobis quoties coelestia demonstrantur, spiritus quidem pavore se concutit, sed tamen spes praesumit? Inde namque spes ad majora secretorum coelestium sublevata mens conspicit, cuncta humanarum virium soliditas contremiscit, recte nunc dicitur: Pavor tenuit me, et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt. Ac si aperte diceretur: Subtilitatis intimae arcana percipiens, unde me apud me fortconspectum judicis inde titubavi. Districtionem quippe justitiae contemplantes, etiam de ipsis operibus juste pertimescimus, quae nos fortia egismultis tortitudinum suarum sinibus in intimam rectitudinem impingit. Unde nunc ad cum et virtutum ossa habere se cerneret, et tamen sub districto examine haec eadem ejus ossa trepidarent, ait: Mihi pro minimo est, ut a vobis