comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ nosumpugnationẽ mali naturalis
accendunt: quȩ dedignari te despicere fa-¬
ciunt consortia ꝑdicoꝵ auo. Tot
tantoꝵq doctoꝵ catholicoꝵ piũq con¬
sensum. nullomͦ nisi ꝑditus. diceres consor
magis nos totiꝰ mundi fragore terreri: ꝗͣ
si uideremꝰ tristis lupini suuam sonantẽ.
uł inmundis suib ueluentis irruentib
commoueri. auo. Diffusa toto orbe
catholica eccłia. quȩ prudent̃ exhorruit
ꝑhoc nichil impossibile mandasse legẽ
eius tenemꝰ. nichil falsum confirmare te¬
stimonia. nichil inquum ꝓnunciare iu¬
dicia: s: ipsum cẽ hominum conditorem.
quos nullo crimini obnoxios creat. ue¬
rum plenos quidem innocentia nat᷑ali.
uoluntariarũ aũt uirtutũ capaces. auo
Unde gͦ. ñ exsufflatam. ñ exorcizatã imagi¬
nem suam. ñ admittit ad uitã suã: sicine
merces innocentiȩ reddit᷑: anpotiꝰ gen̾ati¬
one reatus attractus. neq regeneratione
dimissus. uste negata uita. morte conse¬

Expanded text:
quae nos in impugnationem mali naturalis accendunt, quae dedignari et despicere faciunt consortia perditorum. AUG. Tot tantorumque doctorum catholicorum pium consensum nullo modo, nisi perditus, diceres consortmagis nos totius mundi fragore terreri, quam si videremus tristis lupini silvam sonantem vel immundis suibus, vel ventis irruentibus commoveri. AUG. Diffusa toto orbe catholica Ecclesia, quae prudenter exhorruit per hoc nihil impossibile mandasse legem ejus tenemus, nihil falsum confirmare testimonia, nihil iniquum pronuntiare judicia: sed ipsum esse hominum conditorem, quos nulli crimini obnoxios creat, verum plenos quidem innocentia naturali, voluntariarum autem virtutum capaces. AUG. Unde ergo non exsufflatam, non exorcizatam imaginem suam non admittit ad vitam suam? Siccine merces innocentiae redditur? An potius generatione reatus attractus, neque regeneratione dimissus, juste negata vita, morte conse
Abbreviated transcription (Latin):
ea negauit. aggressus est. Tu testam̃tũ
dĩ. qđ ratio. equitas. pictas. ueritas. fide
scͥbentib ꝓphecis quasi quidã sacroꝵ
testium ordo signauit: audebis mani¬
cheo auctore ꝑrumꝑe: olim & intelli¬
gentie scĩtatẽ. & religionis speciem ꝑ¬
didisti: si hac sententia que apud ihe¬
rechielũ ẽ. traducis tuȩ putes aut au¬
xilium repꝑiri. aut exiciũ non teneri.
auoꝰ Epatiat᷑ loquacitas inopie
copiosa: ubi non cernit᷑. uel etiam si
cernit᷑ spnitur ueritas: ubi est ñ uer¬
boꝵ uanissima.s rerum certissima co¬
pia. Aliuid ẽ directus ueridicus: aliud
disertus maledicꝰ. ꝓpha filiis ce patrib
suas uitas separatim ducentib ucra
dicit: cumanichȩoꝵ nomine catholi¬
cis ppħam recte intelligentib pelagia¬
na rabiȩ maledicis. Iuł. Inquitas mni¬
qui inquit suꝑ caput eiꝰ. unumquẽq¬

Expanded text:
ea negavit, aggressus est. Tu testamentum ea negavit, aggressus est. Tu testamentum Dei, quod ratio, aequitas, pietas, veritas, fide scribentibus Prophetis, quasi quidam sacrorum testium ordo signavit, audebis Manichaeo auctore perrumpere. Olim et intelligentiae sanctitatem, et religionis speciem perdidisti, si hac sententia, quae apud Ezechielem est, traducis tuae putes aut auxilium reperiri, aut exitium non teneri. AUG. Spatiatur loquacitas inopiae copiosa, ubi non cernitur, vel etiam si cernitur, spernitur veritas; ubi est non verborum vanissima, sed rerum certissima copia. Aliud est directus veridicus, aliud disertus maledicus. Propheta filiis et patribus suas vitas separatim ducentibus vera dicit: tu Manichaeorum nomine Catholicis Prophetam recte intelligentibus Pelagiana rabie maledicis. LIV. JUL. Iniquitas iniqui, inquit, super caput ejus: unumquemq
Abbreviated transcription (Latin):
lio eiꝰ regnum minuit᷑. & ꝓpt̃ bona me¬
rita dauid ñ totũ tollit᷑ ⁊ si nullis pec¬
catis parentũ. filii grauant᷑. aut nullis
uirtutib subleuantur: homo linguate
non cordate. ista discerne: hic uide si
potes. qͥd ꝑihezechielem fuerit ꝓpħatũ
iapto est enim. nec patrẽ ñec regene¬
ratum obeẽ filio regenerato. ad capessen¬
cdam uitã ȩternã de qua dictum ẽ uita
uiuet: nec patrẽ regenatũ ꝑdẽẽ ad hoc
ipsum filio non regenerato: nec uicissim
filium pat̾ aut ꝓdẽẽ regenãtum ñ rege¬
neratio. aut obeẽ non regeneratũ rege¬
nerato: ut ille uita uiuat. uł iste morte
moriatur. Si aut̃ ista ñ potes udere. cur
nec tacere: Iul. Quis tues qui ur̃i
marchionis astu ꝯcitatus in excidiũ equi¬
tatis irrumpas: qui sub censurã lingue
tuȩ mysterus adhuc manicheoꝵ lubri¬
eȩ. dĩ tam iudicia quã p̃cepta cõpellas:
nemo hoc uiquã facere.ñ qui prius

Expanded text:
lio ejus regnum minuitur, et propter bona melio ejus regnum minuitur, et propter bona merita David non totum tollitur , si nullis peccatis parentum filii gravantur, aut nullis virtutibus sublevantur? Homo linguate, non cordate, ista discerne: hic vide, si potes, quid per Ezechielem fuerit prophetatum. In aperto est enim, nec patrem non regeneratum obesse filio regenerato, ad capessendam vitam aeternam, de qua dictum est, vita vivet; nec patrem regeneratum prodesse ad hoc ipsum filio non regenerato; nec vicissim filium patri aut prodesse regeneratum non regenerato, aut obesse non regeneratum regenerato, ut ille vita vivat, vel iste morte moriatur. Si autem ista non potes videre, cur nec tacere? LIII. JUL. Quis tu es, qui oestro Marcionis concitatus in excidium aequitatis irrumpas? qui sub censuram linguae tuae mysteriis adhuc Manichaeorum lubricae, Dei tam Judicia quam praecepta compellas? Nemo hoc unquam facere, nisi qui prius
Abbreviated transcription (Latin):
s tu non intelligens qđ ꝑ illã ꝓpħat᷑.¬
ut non dicam mentiris. certe quod ẽ¬
sine in iuria. tua dixerim nescis quid
loquaris. Nam & hoc qđ dicis asserere
ꝓpħam nullis parentũ uirtutib filiõ
subleuari: quomͦ & quatenꝰ accipiat᷑.
int̃ẽ plurimũ. Nunquid enim uos
negatis.fide parentũ regenerandos of¬
ferri filios eccliȩ matri:& baptizandos
ministris dĩ: Quomͦ gͦ nullis paren¬
tum uirtutib filii subleuantur:. an
xp̃ianam fidem dicere audebis nullam ẽẽ
uirtutẽ: Anñ subleuant᷑. cum in di re¬
gnum non alit̃ quam cadem regenera¬
tione mittunt᷑ : in ipsis quoq benefici¬
is temporalib quare dicit᷑ ad ysaac fa¬
ciam t̾ ꝓpt̃ abrahã patiẽ tuũ: Qua¬
re etiam loth filius frĩs abrahȩ filii fu¬
patri sui meritis adiuuatur si nulli
parentũ uirtutib filii subleuant᷑: quare
postremo & ꝓpt̃ peccata salomonis. fi¬

Expanded text:
sed tu non intelligens quod per illam psed tu non intelligens quod per illam put non dicam mentiris, certe quod sine injuria tua dixerim nescis quid loquaris. Nam et hoc quod dicis asserere Prophetam, « nullis parentum virtutibus filios sublevari; » quomodo et quatenus accipiatur, interest plurimum. Numquid enim vos negatis, fide parentum regenerandos offerri filios Ecclesiae matri, et baptizandos ministris Dei? Quomodo ergo nullis parentum virtutibus filii sublevantur? An christianam fidem dicere audebis nullam esse virtutem? Annon sublevantur, cum in Dei regnum non aliter quam eadem regeneratione mittuntur? In ipsis quoque beneficiis temporalibus quare dicitur ad Isaac, Faciam tibi propter Abraham patrem tuum ? Quare etiam Loth filius fratris Abrahae, patrui sui meritis adjuvatur , si nullis parentum virtutibus filii sublevantur? Quare postremo et propter peccata Salomonis fi
Abbreviated transcription (Latin):
berandos nos insimilitudine carnis
peccati: nisi om̃iũ nr̃m eẽt caro pecca
ca heresis ur̃a. adbuc mirari & conqͤri
audetis. qđ uos xp̃i detestet̃ ecclesia:
Iuł. Si aũt non sustinens reclamantis strepitũ
ueritatis alio temptaris effugere: in plagaᷤᷤ
incides fortiores: nam si dicas. uera qui
orib. que dicit necessitudines culpis
mutius non grauari. in paruulis aũt
ab una sui parte mentit᷑. qua dicit
eos reos non eẽ obscelera generantum:
in alia aũt non m̃tit᷑. in qua asserit
eos nullis parentum uirtutib sub¬
leuari: tunc plane fedissimã nondis¬
putandi s confingendi. ñ eloqͣndi
s loquendi: non postremo sam ho¬
minis.s excidentis sensu manichei
libidinẽ publicabis: si t̾ puces contͣ
ꝑspicuã rationẽ. contra honorem dei.
contra exempla. contra testimonia p̃¬
ceptorꝵ. contra exempla expositionẽ
iudicioꝵ. qđ libuerit licere respuere.
&e qđ delectarit assumere. auoꝰ Sen¬

Expanded text:
berandos nos in similitudine carnis berandos nos in similitudine carnis peccati, nisi omnium nostrum esset caro peccatca haeresis vestra, adhuc mirari et conqueri audetis, quod vos Christi detestetur Ecclesia? LII. JUL. Si autem non sustinens reclamantis strepitum veritatis, alio tentaris effugere, in plagas incides fortiores. Nam si dicas, Vera quidoribus, quae dicit necessitudines culpis mutuis non gravari; in parvulis autem ab una sui parte mentitur, qua dicit eos reos non esse ob scelera generantium; in alia autem non mentitur, in qua asserit eos nullis parentum virtutibus sublevari: tunc plane foedissimam non disputandi, sed confingendi; non eloquendi, sed loquendi; non postremo sani hominis, sed excidentis sensu Manichaei libidinem publicabis: si tibi putes contra perspicuam rationem, contra honorem Dei, contra exempla, contra testimonia praeceptorum, contra expositionem judiciorum, quod libuerit licere respuere, et quod delectarit assumere. AUG. Sen
Abbreviated transcription (Latin):
stat alienos. Tuaũt dum negas gene¬
rationẽ contagium mortis antiquȩ
de patrib trahere. ipsam regeneratio¬
nis causam conaris extinguere. Quã
uis enim lauachrum regenerationis
quicquid peccatoꝵ iuenerit deluat.
tam̃ alia peceata possent & penitendo
sanari. sicut possunt in eis quos iterũ
regenerare fas non ẽ. Illud uͦ qđ rege¬
neratione contrahit᷑: nisi regeneratione
non soluitur. Iustus gͦ ex dõ non ex ho¬
mine nascituir. qm̃ renascendo ñ nascen¬
do fit iustus. Unde etiam tales filii dĩ
uocantur. Lege eugłm: non ex sangui¬
nib. neq exsanguinib uoluntate car¬
nis. neq ex uoluntate uiri. s ex dõ na¬
ti sunt. Qͥd queris. rerum genera mul¬
tum diu̾sa coniungere: homines ho¬
minũ carne nascunt᷑. dĩspũ renascun¬
t᷑. Qͥd gͦ mirum. si quẽ admodũ de spũ
iusticie sumit homo iusticiã. ita de car¬
ne peccati trahit originale peccatum:
neq enim uenisset homounus ad li-¬

Expanded text:
stat alienos: tu autem dum negas genestat alienos: tu autem dum negas generationem contagium mortis antiquae de patribus trahere, ipsam regenerationis causam conaris exstinguerenim lavacrum regenerationis, quidquid peccatorum invenerit, diluat; tamen alia peccata possent et poenitendo sanari; sicut possunt in eis, quos iterum regenerare fas non est. Illud vero quod generatione contrahitur, nisi regeneratione non solvitur. Justus ergo ex Deo, non ex homine nascitur; quoniam renascendo, non nascendo fit justus: unde etiam tales filii Dei vocantur. Lege Evangelium: Non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt . Quid quaeris rerum genera multum diversa conjungere? Homines hominum carne nascuntur, Dei Spiritu renascuntur. Quid ergo mirum, si quemadmodum de Spiritu justitiae sumit homo justitiam, ita de carne peccati trahit originale peccatum? Neque enim venisset homo unus ad li
Abbreviated transcription (Latin):
S adhoc nos referimus. & illud ergo
aliud qđ parib mom̃ĩtis appenditur
fieri ꝑfitere: idest ut iusticiȩ parentũ
filiis suis ꝓsurt. eosq sc̃ificent: atq il¬
lis tantũmodo ñ dicantur ꝑdẽẽ. qui
grandioris iam ȩui. natalẽs iusticias
propriis attruiere criminib: ut quia
utrũq a dõ negatũ. & alterum alte¬
rius exemplo dissertum atq incul¬
catum est. quam tu negationẽ ratio¬
nib tuis indens eẽ contrariã. in paruu¬
lis mentitam cẽ contendis: ambas cius
partes nascentum conditione confutes.
Qđ cum feceris. duo inala parit̃ ꝑpetra¬
bis: unum qđ oppugnat sententiã dei:
aliud qm̃ nasci de iusto iustum. & de
criminoso asseris criminosum. auo.
egationẽ ꝓphe non dico mentitam.
s a te non intellectam ille quippe re¬
regenerationem ꝓpħauit. que ã pecea¬
tis parentum addĩ non ad hominũ
iudicium ꝑtinentib sola filios ẽẽ pre¬

Expanded text:
Sed ad hoc nos referimus. Et illud ergo Sed ad hoc nos referimus. Et illud ergo aliud, quod paribus momentis appenditur, fieri profitere, id est, ut justitiae parentum filiis suis prosint, eosque sanctificent, atque illis tantummodo non dicantur prodesse, qui grandioris jam aevi, natales justitias propriis attrivere criminibus: ut quia utrumque a Deo negatum, et alterum alterius exemplo dissertum atque inculcatum est, quam tu negationem rationibus tuis videns esse contrariam, in parvulis mentitam esse contendis, ambas ejus partes nascentum conditione confutes. Quod cum feceris, duo mala pariter perpetrabis, unum quod oppugnat sententiam Dei, aliud quoniam nasci de justo justum, et de criminoso asseris criminosum. AUG. Negationem Prophetae non dico mentitam, sed a te non intellectam. Ille quippe regenerationem prophetavit, quae a peccatis parentum ad Dei, non ad hominum judicium pertinentibus, sola filios esse prae
Abbreviated transcription (Latin):
chil hanc ꝓmouere fraudem: quamius
enim absolute p̃scripserit ds̃. qm̃ iniqui¬
tas parentum ñ addicat filios innocẽ¬
tes. s unusquisq ꝓpriis iniquitatibus
arguatur. nec hinc fidelis animꝰ possit
ambigere: tam̃ ut opinionis tue confos¬
sum tot fulminib legis retracꝰtemus
cadauer: quatenus accipiendam hanc
dei disputationẽ putabis. indelicet ut
parentũ sicut nec adultis. ita nec nascẽ¬
tib filus obsint delicta: Anut tantũmͦ
gauit : auoꝰ mmo sĩ fit qđalio locods̃
dicit: redã peccata patrum infilios.
Cum enĩ utrũq ipse dicat. idest & pa¬
trum adfilios non ꝑtinere peccata et
reddere se infilios patrum peceata:. ñ
pot̃. utiq sibi ẽẽ contrariꝰ. Ꝙ ido re¬
cte querentib quomͦ utrũq sit uerum:
unum hor generationi. alterũ regine¬
rationi intelligit᷑ conuenire. Tu quiꝑ
u̾itis cor tuũ. caue illum: & qđ uerum
audis. non uocabis cauillum. Iulianꝰ

Expanded text:
hil hanc promovere fraudem. Quamvis hil hanc promovere fraudem. Quamvis enim absolute praescripserit Deus; quoniam iniquitas parentum non addicat filios innocentes, sed unusquisque propriis iniquitatibus arguatur; nec hinc fidelis animus possit ambigere: tamen ut opinionis tuae confossum tot fulminibus legis retractemus cadaver, quatenus accipiendam hanc Dei disputationem putabis, videlicet ut parentum, sicut nec adultis, ita nec nascentibus filiis obsint delicta? An ut tantummogavit? AUG. Imo sic fit quod alio loco dicit Deus, Reddam peccata patrum in filios . Cum enim utrumque ipse dicat, id est, et patrum ad filios non pertinere peccata, et reddere se in filios patrum peccata, non potest utique sibi esse contrarius. Et ideo recte, quaerentibus quomodo utrumque sit verum, unum horum generationi, alterum regenerationi intelligitur convenire. Tu qui pervertis cor tuum, cave illum; et quod verum audis, non vocabis cavillum. LI. JUL.
Abbreviated transcription (Latin):
possit ad exercendam uĩrtutem paruu¬
li que adhuc meonulla ẽ. hec mala eũ
ꝑpcti: Porro si futurum scłm cogite̾̃.
qđ ꝑtinet & adhereditatem testamenti
noui. etiam de paruulis rectissime dr̃
qui in ipsa ętate moriunt᷑. iusticia u¬
sti suꝑ ipsum erit: & iniquitas iniqui
suꝑ ipsum erit sic enim discernetuR
a regenerato generatus. ut in eo regno
iste uita uiuat. in quo iusticia inhabi¬
tat:. In eo aũt supplicio ille morte mo¬
riatur. uͥ cruciatur miquitas: s quei
stius iusticia. nͥ quȩ in illũ transit ã
xp̃o. in quo om̃s uiuificabuntur & quȩ
huiꝰ iniquitas. nͥ quȩ in illum transit
ex adam. in quo om̃s moriunt᷑: Iuł̃.
ed ne forte simplicioꝵ aurib cali cauil¬
lo coneris illudere. ut dicas dm̃ hic de his
qui ꝑfecte sunt etatis locutum. idest.
ut illis filiis parentũ crimina diceret ñ
nocere. qui naturale malum oꝑum suoꝵ
sc̃itate uacuassent: Ostendendum ẽ ni¬

Expanded text:
possit, ad exercendam virtutem parvupossit, ad exercendam virtutem parvuli, quae adhuc in eo nulla est, haec mala eum perpeti. Porro, si futurum saeculum cogites, quod pertinet ad haereditatem Testamenti novi; etiam de parvulis rectissime dicitur, qui in ipsa aetate moriuntur, Justitia justi super ipsum erit, et iniquitas iniqui super ipsum erit. Sic enim discernetur a regenerato generatus, ut in eo regno iste vita vivat, in quo justitia inhabitat; in eo autem supplicio ille morte moriatur, in quo cruciatur iniquitas. Sed quae istius justitia, nisi quae in illum transit a Christo, in quo omnes vivificabuntur? et quae hujus iniquitas, nisi quae in illum transiit ex Adam, in quo omnes moriuntur? L. JUL. Sed ne forte simpliciorum auribus tali cavillo coneris illudere, ut dicas Deum hic de his qui perfectae sunt aetatis locutum, id est, ut illis filiis parentum crimina diceret non nocere, qui naturale malum operum suorum sanctitate vacuassent: ostendendum est ni
Abbreviated transcription (Latin):
tas inqui suꝑ ipsum erit. Quom̃
se ds̃ iudicaturum ꝓmittat relucet. id
nec peccata parentum imputare filuis.
nec filioꝵ parentib. ac ꝑhoc constitit
etiã testimoniis scͥpturarum. de quo
ambigi ratio non sinebat. cã uidelicet
iusticiam dm̃ denere. in iudiciis sus.
quã tenuit inp̃ceptis. aug̃. Hinc saltẽ
intellige dehis ista locutũ dm̃ patrib
& filuis qui separatim iam uiuerent:
quͥam cum dixisset. ñ accipiet iniqui¬
tatẽ patris sui filiꝰ. neq pat̃ accipiet
iniusticiã filiisur: mox addidit. iusti¬
cia iusti suꝑ ipsum erit. Nũqͥd enĩ in
hoc scło dici de paruulo potest quod
iusticia eiꝰ suꝑ ipsum sit. qͣndo quidẽ
ꝑ uitam ꝓpͥam nec iuste nec inique ad¬
huc potest uiuere: Qͥcqͥd gͥ penarũ
in hac ętate patit᷑. quo merito patitur.
si nullum ex parentib traxit: Cum
iustissimꝰ ds̃ penas inmeritas nec in¬
fligat alicui. nec infligi sinat. nec dici

Expanded text:
itas iniqui super ipsum erit. Quomodo itas iniqui super ipsum erit. Quomodo se Deus judicaturum promittat relucet, id est, nec peccata parentum imputare filiis, nec filiorum parentibus; ac per hoc, constitit etiam testimoniis Scripturarum, de quo ambigi ratio non sinebat, eam videlicet justitiam Deum tenere in judiciis suis, quam tenuit in praeceptis. AUG. Hinc saltem intellige, de his ista locutum Deum patribus et filiis, qui separatim jam viverent, quia cum dixisset, Non accipiet iniquitatem patris sui filius, neque pater accipiet injustitiam filii sui; mox addidit, Justitia justi super ipsum erit. Numquid enim in hoc saeculo dici de parvulo potest, quod justitia ejus super ipsum sit; quandoquidem per vitam propriam nec juste, nec inique adhuc potest vivere? Quidquid igitur poenarum in hac aetate patitur, quo merito patitur, si nullum ex parentibus traxit? Cum justissimus Deus poenas immeritas nec infligat alicui, nec infligi sinat: nec dici
Abbreviated transcription (Latin):
b florib implere paradisum. Si eñi
hec ibi futura fuisse ñ dicitis: quero
cur sint in paruulis. nullũ habentib
ut contenditis om̃ino peccatũ. Si aũ
& ista ibi futura fuisse non erubesci¬
tis dicere: quales xꝑ̃iani sitis. qͥd noᷤ
opus ẽ dicere: Iuł. Nisplicuit hoc
cultorib ydoloꝵ: displicet & uobis
fides nr̃a: quam uidetis hac lege forma¬
tam dixerunt gͦ ꝓfani. Non est recta
uia dñi. Audite gͦ inquit domꝰ isrł.
Nunquid ñ ẽ uia mea recta: Non ne
onay dñs. ꝑspicis ne quib testimoni¬
is muniamur. snũ aliqua sectamur
ambigua: Nlum aucupamur u̾ba
generalia: Num aut debilib aut in
uolutis argum̃tis fidem tuemͣ: Exe¬
cram̃ qđ execratur ds̃: intelligimꝰ qđ
exponit ds̃. disserimꝰ qđ dis putauit
ds. Credimus ꝓpt̃ qđ iurauit ds̃. ñ¬
accipiet iniquitatem patris sui filius:
neq pat̃ accipiet iniusticiam filii sui.
Iusticia iusti suꝑ ipsum erit: & iniqͥ¬

Expanded text:
bus floribus implere paradisum. Si enim bus floribus implere paradisum. Si enim haec ibi futura fuisse non dicitis; quaero cur sint in parvulis nullum habentibus, ut contenditis, omnino peccatum. Si autem et ista ibi futura fuisse non erubescitis dicere; quales christiani sitis, quid nos opus est dicere? XLIX. JUL. Displicuit hoc cultoribus idolorum: displicet et vobis fides nostra, quam videtis hac lege formatam. Dixerunt ergo profani: Non est recta via Domini, Audite ergo, inquit, domus Israel. Numquid non est via mea recta? Nonne vonai Dominus. Perspicisne quibus testimoniis muniamur? Num aliqua sectamur ambigua? num aucupamur verba generalia? num aut debilibus aut in volutis argumentis fidem tuemur? Exsecramur quod exsecratur Deus, intelligimus quod exponit Deus, disserimus quod disputavit Deus, credimus s, neque pater accipiet injustitiam filii sui: justitia justi super ipsum erit, et iniqu
Abbreviated transcription (Latin):
uiuet: Idest. cum in hoc sim ꝓposito
clem̃tie. ut etiam ꝓpͥa indulgentiam
peccata correctis: qui potest fieri. ut
imputem aliena nascentib aut sinunt
res.ut sit apud me rea innocentia cũ
condit᷑. apud quẽ efficax. si uel inter.¬
polata repetatur: aut̃. Aliaẽ causa pe¬
nitentiũ: alia nascentium. Nã pror-¬
sus quomͦ iustũ ostendatis dm̃ non
inuenitis: si & in nascentib peccata
nulla inuenit: & cos tam̃ corrupti¬
bili corpore. & tot tantisq insuꝑ ca¬
lamitatib aggrauat. Non enim
numerari possunt mala quȩ patiun¬
tur infanaes. febrem. tussim. scabiẽ.
dolores quoꝵq m̃broꝵ. uentris flu¬
xum. lumbricos. & alia in numcrabi¬
lia ex ipsa carne existentia. & ipsarũ
curationũ quã morboꝵ plura. torm̃¬
ta. & extrinsecus ictus uulnerum. pla¬
gas u̾berum. incursus demonũ. Uos
aũt sapientes heretici. ne fateamini
originale peccatum. parati estis tali¬

Expanded text:
vivet. Id est, cum in hoc sim proposito vivet. Id est, cum in hoc sim proposito clementiae, ut etiam propria indulgeam peccata correctis, qui potest fieri ut imputem aliena nascentibus? aut sinunt res, ut sit apud me rea innocentia, cum conditur; apud quem est efficax, si vel interpolata repetatur? AUG. Alia est causa poenitentium, alia nascentium. Nam prorsus quomodo justum ostendatis Deum, non invenitis, si et in nascentibus nulla peccata invenit, et eos tamen corruptibili corpore, et tot tantisque insuper calamitatibus aggravat. Non enim numerari possunt mala quae patiuntur infantes, febrem, tussim, scabiem, dolores quorumque membrorum, ventris fluxum, lumbricos, et alia innumerabilia ex ipsa carne existentia, et ipsarum curationum quam morborum plura tormenta, et extrinsecus ictus vulnerum, plagas verberum, incursus daemonum. Vos autem sapientes haeretici, ne fateamini originale peccatum, parati estis tali
Abbreviated transcription (Latin):
pit iniusticiã patris sui: neq pat̾ acci¬
pit iniusticiam filii sui. Iusticia iusti
suꝑ ipsum erit: & iniquitas iniqui suꝑ
ipsum erit. Quis nr̃m hinc cumtan¬
ta diligentia unquam disputare po-¬
tuisset: cum qnͣta ds̃ ꝑ os ꝓphecȩ sui
diuidendo.comparando. repetendoq
disseruit: auõ. Et cam̃ cũ hoc fecerit
ds̃: tantȩ ꝑspicuitati u̾boꝵ eiꝰ misces
lo quacitatem tuã: seiens bonã non ẽe
causamtuam. Iul. Uerũ non hoc so¬
lum explanasse contemptꝰ. aliud qͦq
ad confirmationẽ iusticie huiꝰ ã mi
scđiȩ oꝑib admouet argumentum:
& pronuntiat. illis ipsis ꝑsonis que
sponte peccauerunt. si ad penitentiã
em̃dationẽq confugerint. errores pre¬
tericos ñ nocere. Iniquus inquit si con¬
u̾tat se ab iniquitatib suis quas fecit.
et custodiat mandata mea. omĩa deli-¬
cła eiꝰ quęcũq fecit non erunt in me¬
moria. in sua iusticia quam fecit uita

Expanded text:
 neque pater acci neque pater accipiet injustitiam filii sui: justitia justi super ipsum erit, et iniquitas iniqui super ipsum erit. Quis nostrum hinc cum tanta diligentia unquam disputare potuisset, cum quanta Deus per os Prophetae sui dividendo, comparando, repetendoque disseruit? AUG. Et tamen cum hoc fecerit Deus, tantae perspicuitati verborum ejus misces loquacitatem tuam, sciens bonam non esse causam tuam. XLVIII. JUL. Verum non hoc solum explanasse contentus, aliud quoque ad confirmationem justitiae hujus, a mieribus admovet argumentum; et pronuntiat, illis ipsis personis quae sponte peccaverunt, si ad poenitentiam emendationemque confugerint, errores praeteritos non nocere. Iniquus, inquit, si convertat se ab iniquitatibus suis quas fecit, et custodiat mandata mea; omnia delicta ejus quaecumque fecit, non erunt in memoria; in sua justitia quam fecit, vita
Abbreviated transcription (Latin):
deflectat pat̾nis : nichil ei ꝓsit tanta
patris cura iusticiȩ comparata nobi¬
litas:atq item ẽ regione huiꝰ peccato¬
ris filium statuit. patris sui uias con¬
silio meliore fugientem̾ostenditq ni-¬
chil ei nocere iniquitatem parentis:
Parẽq condicionẽ iusticiȩ facit atq
peccati: asserens uitia generantum
ita ñ ire ꝑsemina. sicut non queunt
ire iurtutes: s adius suũ om̃s animas
ꝑtinere. ꝑ qdđ & illud ostenditur pro¬
fanũ: qđ dicis nascentum et animas
& corpora a uire diaboli possideci.
auoꝰ. Iamtͥ responsum ẽ. Inanĩt u̾bo¬
eadem tam̃ potestate creatoris. sub qua
et ipse est diabolus constitutus. Iuꝰ
Asserta examinis sui libra. iam tunc o¬
pinionẽ ur̃am in his qui similia ar¬
bitrabantur accusat & dixistis. Quid
est qđ non accepit iniquitatem patͥs
sui filius: Qm̃ anima inquit quȩ pec¬
cat: ipsa morietur. filius aũt non acci

Expanded text:
deflectat paternis, nihil ei prosit tanta deflectat paternis, nihil ei prosit tanta patris cura justitiae comparata nobilitas. Atque item e regione hujus peccatoris filium statuit, patris sui vias consilio meliore fugientem, ostenditque nihil ei nocere iniquitatem parentis. Paremque conditionem justitiae facit atque peccati, asserens vitia generantium ita non ire per semina, sicut non queunt ire virtutes; sed ad jus suum omnes animas pertinere: per quod et illud ostenditur profanum, quod dicis nascentium et animas et corpora a jure diaboli possideri. AUG. Jam tibi responsum est: inaniter verboeadem tamen potestate Creatoris, sub qua et ipse est diabolus constitutus. XLVII. JUL. Asserta examinis sui libra, jam tunc opinionem vestram in his qui similia arbitrabantur, accusat. Et dixistis: Quid est, quod non accepit iniquitatem patris sui filius? Quoniam anima, inquit, quae pecca
Abbreviated transcription (Latin):
corpus corruptibile: aut uero usq ad¬
eo uos m̃te corrupti estis. ut etiam hoc
dicere audeatis. Si aũt non audetis di¬
cite quare corruptibili corpore ima¬
go dĩ meru̾it aggrauari: qui ñ uultis
cum catholica eccłia peccati originẽ
conficeri. Iuł. Indignaris itaq mͥ.
cur iuranti magis dõ credam. quam
manicheo somnianti: qui nulla pre¬
sertim. si non sanȩ fidei testimonia. uł
argum̃ta promit uigilantis ingenii.
Quȩ licet nunquam tanta inueniri
queant. ut ueritatis ualeant fundam̃¬
ta conuellere: tam̃ quȩ uł inp̃sentiaꝵ
contra stoliditatis pudorem. solatii
quippiam si apte dicerent᷑ afferent: ꝑ¬
sistit ds̃. id qđ sacrum fecerat p̃cipien¬
do. cõmunire urando. ꝑgit planum
facere etiam ꝑ exempla qđ sancit: et
dicit. quia si fuerit homo om̃s iustitie
speties impolluca deuotione custodi¬
ens: et hic genuerit filiũ qui pestilentib
morib adherescat. atq abitineribus

Expanded text:
corpus corruptibile: aut vero usque adcorpus corruptibile: aut vero usque adeo vos mente corrupti estis, ut etiam hoc dicere audeatis. Si autem non audetis, dicite quare corruptibili corpore imago Dei meruerit aggravari, qui non vultis cum catholica Ecclesia peccati originem confiteri. XLVI. JUL. Indignaris itaque mihi, cur juranti magis Deo credam, quam Manichaeo somnianti, qui nulla praesertim, si non sanae fidei testimonia, vel argumenta promit vigilantis ingenii: quae licet nunquam tanta inveniri queant, ut veritatis valeant fundamenta convellere; tamen quae vel in praesentiarum contra stoliditatis pudorem solatii quidpiam, si apte dicerentur, afferrent. Persistit Deus, id quod sacrum fecerat praecipiendo, communire jurando. Pergit planum facere etiam per exempla quod sancit, et dicit quia si fuerit homo omnes justitiae species impolluta devotione custodiens, et hic genuerit filium qui pestilentibus moribus adhaerescat, atque ab itineribus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ a̾mittat᷑. nec uita uiuęt: quia car¬
nem scãm non manducauit nec san-¬
guinẽ bibit : an et contra istam xp̃i
sententiã disputabis. atq clamabis
dicens: prorsus etiã si ñ manducauĩt
carnem xꝑ̃i. neq bibent eiꝰ sangui¬
nem uita uuiet: Quocem̃ cuiꝰ. nisi
antixꝑ̃i: Uade. dic ista: doce ista. Au¬
diant xp̃iani uiri & feminȩ: audi¬
anthomines mente corrupti . reꝑbi
circa fidem. Audiant te ament ho¬
norent te. pascant uestiant ornentte :
& ꝑditum sequendo. ꝑdant et se. S
nouit dñs qui sunt euis: nec desꝑan¬
dumẽ & de uob̃. quandui patientia
eiꝰ impendit᷑ uob̃. Iuł. Cui hunc
statum dedi.ut ei nolenti nemo nocert
externus:s sponte capesseret ul pec¬
catum uł iusticiã. uł premiũ uel rea-¬
tum . auõ. Deprima natura hominis
hoc dici potest. ñ de istauitiata atq
dampnata. Neq enĩ ce in paradiso
ante peccatum aggrauabat animam

Expanded text:
non admittatur, nec vita vivat, quia carnon admittatur, nec vita vivat, quia carnem sanctam non manducavit, nec sanguinem bibit ? An et contra istam Christi sententiam disputabis atque clamabis, dicens, Prorsus, etiamsi non manducaverit carnem Christi, neque biberit ejus sanguinem, vita vivet? O vocem, cujus, nisi antichristi! Vade, dic ista, doce ista: audiant te Christiani viri et feminae, audiant homines mente corrupti, reprobi circa fidem; audiant te, ament te, honorent te, pascant, vestiant, ornent te, et perditum sequendo perdant et se. Sed novit Dominus qui sunt ejus : nec desperandum est et de vobis, quamdiu patientia ejus impenditur vobis. XLV. JUL. Cui hunc statum dedi, ut ei nolenti nemo noceret externus, sed sponte capesseret vel peccatum vel justitiam, vel praemium vel reatum. AUG. De prima homihoc dici potest, non de ista vitiata atque damnata. Neque enim et in paradiso ante peccatum aggravabat animam
Abbreviated transcription (Latin):
solam iuri ꝓprio usndicare: Et oblitꝰ
es qđ scͥptumẽ sicut enim mulier ex
uiro. ita et iuir ꝑ mulierem: omĩa autẽ
ex dõ qđ certe aut scđm carnem dictũ
mam solam qđ aut̃ t̾ placet ut dicat¬
ds iniquissimũ & stolidum est. ut mea
res. mea imago aliems grauetur oꝑibus
Cur ñ queris unde sit iustũ. ut anima.
carne de parentib tracta. & ipsuis dei
grauettr oꝑib: Corpus enim corrup¬
tibile aggrauat aminã: & putote agno¬
scere. dĩ opꝰ eẽ etiam corruptibile corpꝰ.
Quid gͥ meruit imagodĩ. ut ad impedi¬
mentum rerum sciendarum corrupti¬
bili corpore grauetur: si nullum ẽ ori¬
ginale peccatum:Cur autem non etiã
hoc facis dm̃ dicere. iniquissimum et
stolidum ẽ. ut meares. mea imago. ꝑ
infidelitatem uł negligentiã parentũ.
uel quorlibet int quos uiuit. uel ꝑ
quãcũq necessitatem sine baptismo
de corpore exeat. et ad regnũ meum

Expanded text:
solam juri proprio vindicare; et oblitus solam juri proprio vindicare; et oblitus es quod scriptum est, Sicut enim mulier ex viro, ita et vir per mulierem; omnia autem ex Deo ? Quod certe aut secundum carnem dictum mam solam. Quod autem tibi placet ut dicats, Iniquissimum et stolidum est, ut mea res, mea imago alienis gravetur operibus: cur non quaeris unde sit justum, ut anima carne de parentibus tracta et ipsius Dei gravetur operibus? Corpus enim corruptibile aggravat animam . Et puto te agnoscere, Dei opus esse etiam corruptibile corpus. Quid igitur meruit imago Dei, ut ad impedimentum rerum sciendarum corruptibili corpore gravetur, si nullum est originale peccatum? Cur autem non etiam hoc facis Deum dicere, Iniquissimum et stolidum est, ut mea res, mea imago per infidelitatem vel negligentiam parentum vel quorumlibettem, sine Baptismo de corpore exeat, et ad regnum meum
Abbreviated transcription (Latin):
gatione atq obcestatione diumna. etiã
iustitiȩ suȩ dignat᷑ aꝑire rationẽ: Cur
necessitudines peccatis ñ gratentur alt̃¬
nis. Qm̃om̃s anime inquit meȩ sunt:
quẽ admodum anima patris. ita & ani-¬
ma filii:om̃s animȩ meȩ sunt. Anima
quȩ peccat: ipsa morictur. Quare ergo
eẽt ęquissima sententiȩ ista moderatio:
ꝓpͥetatt quoq ostendit animarum.
auo. Ista ꝓprietas animarũ: ad uitas
ꝑtinet separatas. Non enim renasciali¬
quis nisi natus pocest. Quare autem
decimatus ẽ leui cum eẽt in lumbis
abrahȩ nisi quia ñdũ ineis fuerat.
suarum ꝓpͥctas animarum: Iuł.
Cum anima inquit patris mea sit. et
anuma filii mea sit. quo testimonio ut
multis alis docetur animam nichil
debere seminib. quã ds̃ iurisuo uin-¬
dicat: iniquissimum inquit & stolidũ
est. ut mea res. mea unago. alienis
grauetur oꝑibus. aug̃. Separas ergo
carnẽ a iure dĩ. quẽ putas animam

Expanded text:
gatione atque obtestatione divina, etiam gatione atque obtestatione divina, etiam justitiae suae dignatur aperire rationem, cur necessitudines peccatis non graventur alienis. Quoniam omnes animae, inquit, meae sunt; quemadmodum anima patris, ita et anima filii, omnes animae meae sunt: anima quae peccat, ipsa morietur. Quare ergo esset aequissima sententiae ista moderatio, proprietate quoque ostendit animarum. AUG. Ista proprietas animarum ad vitas pertinet separatas. Non enim renasci aliquis nisi natus potest. Quare autem decimatus est Levi cum esset in lumbis Abrahae, nisi quia nondum in eis fuerat suarum proprietas animarum? XLIV. JUL. Cum anima, inquit, patris mea sit, et anima filii mea sit quo testimonio, ut multis aliis, docetur, animam nihil debere seminibus, quam Deus juri suo vindicat; iniquissimum, inquit, et stolidum est, ut mea res, mea imago alienis gravetur operibus. AUG. Separas ergo carnem a jure Dei, quem putas animam
Abbreviated transcription (Latin):
manicheoꝵ conatib asserat᷑: s hoc est
qđ indicat: qm̃ nemo quiest de popłõ
isrł. uel qui huiꝰ scͥpture auctoritatem
suscipit. post diffinitionẽ meã tale qͥd
audeb it accredere. Porro om̃is qui in
illa opinione ꝑstiterit: nec his obedit
litteris. nec in eo qui ẽ uerus isrł annu¬
merabit᷑. auõ. Sigͦ post diffinitionẽ
suam uult intelligi ds̃ hoc neminẽ cre¬
diturũ: querendum est. curante hanc
non improbe credebat᷑. peccata patrum
etiam infiliuͦs cẽ reddenda. Et si bene
querat᷑. inueniet᷑ ꝓpt̃ obnoxiã genera¬
tionẽ dictum. reddam peccata patrũ
pnose que uenit exadam. ꝑxp̃i gratiã
renuntiat᷑ qñ renuntiat᷑ huic scło: ubi
necesse est premigͣui iugo filios adãñutiq
ĩ iustea die exitus de uentre matris eoꝵ usq
indiem sepulturȩ in matrem om̃ium:
unde sacra mysteria. etiam paruulis
renuntiantib. satis quid agat᷑ ostendt̃.

Expanded text:
Manichaeorum conatibus asseratur? Sed hoc est Manichaeorum conatibus asseratur? Sed hoc est quod indicat, quoniam nemo qui est de populo Israel, vel qui hujus Scripturae auctoritatem suscipit, post definitionem meam tale quid audebit accredere. Porro omnis qui in illa opinione perstiterit, nec his obedit Litteris, nec in eo qui est verus Israel annumerabitur. AUG. Si ergo post definitionem suam vult intelligi Deus hoc neminem crediturum; quaerendum est, cur ante hanc non improbe credebatur, peccata patrum etiam in filios esse reddenda. Et si bene quaeratur, invenietur propter obnoxiam generationem dictum, Reddam peccata patrum mnosae quae venit ex Adam, per Christi gratiam renuntiatur, quando renuntiatur huic saeculo, ubi necesse est premi jugo gravi filios Adam, non utique injuste, a die exitus de ventre matris eorum, usque in diem sepulturae in matrem omnium : unde sacra mysteria, etiam parvulis renuntiantibus, satis quid agatur ostendunt
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ: s ut ueritatẽ suam docum̃tis grandi¬
b oneraret. eo genere elocutionis abusꝰ
ẽ. qđ hominib etiam fallere solitis credi
faciat. Hoc gͦ pondere inp̃senti quoq
causa adionet ds̃ atq p̃scribit: et ut
nullus hoc qđ traduciam asserunt de
popło suspicetur: et dm̃ non posse eoquẽ
decestatur mͦ uidicare. cognoscat. Uiuo
ego dicit adonaydñs: si ampliꝰ dicetur pa-¬
rabola hȩc misrł. aug̃.Nondicet᷑ in
isrł. recte diceres: si ueros isrłitas regene¬
ratos uideres. in quib hoc ñ dicetur. Nã
romanos apłs. Non eiĩ om̃s qui ex isrł:
hi st̃ isrł: uͥ sine dubio filios noui testa¬
m̃ti. hoc ẽ filios promissionis uolebat
intelligi: deniq sequit᷑: s in ysaac uoca¬
bitut tͥ sem̃: hoc ẽ. ñ qui filii carns hi
filii dĩ. s filii ꝓmissionis deputantur
in semine. Iuł. Qͥ dest hoc amplius
non dicetur: cum hocusq hodie tantis

Expanded text:
nem; sed ut veritatem suam documentis grandinem; sed ut veritatem suam documentis grandibus oneraret, eo genere locutionis abusus est, quod hominibus etiam fallere solitis credi faciat. Hoc ergo pondere in praesenti quoque causa admonet Deus atque praescribit, et ut nullus hoc quod Traduciani asserunt, de populo suspicetur, et Deum non posse eo quem detestatur modo judicare, cognoscat: Vivo ego, dicit Adonai Dominus, si amplius dicetur parabola haec in Israel. AUG. Non dicitur in Israel, recte diceres, si veros Israelitas regeneratos videres, in quibus hoc non dicetur. Nam Romanos Apostolus, Non enim omnes qui ex Israel, hi sunt Israel: ubi sine dubio filios novi Testamenti, hoc est filios promissionis, volebat inteligi. Denique sequitur: Sed in Isaac vocabitufilii Dei, sed filii promissionis deputantur in semine . XLII. JUL. Quid est hoc, Amplius non dicetur: cum hoc usque hodie tantis
Abbreviated transcription (Latin):
dici. Patres manducauerunt uuã acer¬
bam: & dentes filioꝵ obstupuerunt. Nec
arguit quia dicebat᷑: s ꝓmittit uͥnon
dicat᷑. Unde aut hoc dicebant: nisi quia
reddam peccata patrum in filios. dm̃di¬
xisse sciebant: Iuł̃. A d exemplandam
& confirmandam iudicii suiȩ quitatem
iuram̃to ds̃ utitur: & auctoritatẽ consti-¬
tuti obtestatione cumulat. Intellexit hoc
genus loqͤndi apłs: qui adhebreos ita
disseruit. Uolens inquit ds̃ ostendere
ꝓmissionis heredib immobilitatẽ consi-¬
lii sui. int̃posuit iusurandum: ut ꝑduas
res immobiles quib impossibile ẽ m̃ti¬
ridm̃. fortissimũ solatiũ habeamus.
auõ. Et ibi nouũ testam̃tũ promute¬
batur. Iuł. Duob gͦ his ostendi dicit.
dm̃ non posse mentiri: Hoc ipso quia
ꝓmisit. atq id qđ ꝓmisit quia se cestat᷑
implere. Non qđ ds̃ sinc atestatione tali
in becillũ atq dubiũ soleat habere sermo¬

Expanded text:
dici, Patres manducaverunt uvam acerdici, Patres manducaverunt uvam acerbam, et dentes filiorum obstupuerunt. Nec arguit quia dicebatur, sed promittit ubi non dicatur. Unde autem hoc dicebant, nisi quia, Reddam peccata patrum in filios , Deum dixisse sciebant? XL. JUL. Ad exemplandam et confirmandam judicii sui aequitatem juramento Deus utitur, et auctoritatem constituti obtestatione cumulat. Intellexit hoc genus loquendi Apostolus, qui ad Hebraeos ita disseruit: Volens, inquit, Deus ostendere promissionis haeredibus immobilitatem consilii sui, interposuit jusjurandum, ut per duas res immobiles, quibus impossibile est mentiri Deum, fortissimum solatium habeamus . AUG. Et ibi novum Testamentum promittebatur. XLI. JUL. Duobus ergo his ostendi dicit, Deum non posse mentiri, hoc ipso quia promisit, atque id quod promisit quia se testatur implere: non quod Deus sine attestatione tali imbecillum atque dubium soleat habere sermo
Abbreviated transcription (Latin):
multis capitib de hac questione non
solum iudicauit. s etiã disputauit:
tanta u̾boꝵ suoꝵ uł luce uł copia. duo
ẽ iuste oꝑatus &r ꝓuide. Unum nequis ul¬
laquestionũ ambiguitate moueretur. A¬
liud neapud eos qui se immersissent
sponte naufragiis. excusationis tabula
ulla remaneret. Loquit᷑ ad iudȩos. qui
captiuitatem scelerib exigentes. ad releuã¬
dam ꝑpriȩ p̃uaricationis inuidiam. pa-¬
rentib non morib sins debitam eam fu¬
isse iactabant: Et conuenit eos auclori¬
tate patria. Ut quid uob̃ inquit istam
parabolam. ut dicatis. parentes mandu-¬
cauerunt uuas acerbas. & filioꝵ dentes
obstupuerunt: Uiuo ego dicit adonay
dñs. si dicetur amplius parabola hȩc in
isrł. qm̃ õs anime meȩ st̃ : quẽ admodũ
anima patris. ita anima filii. om̃s ani¬
mȩ meȩ sunt. Anima que peccat. ipsa
morietur. aug̃. Cumait. si dicetur ã¬
plius parabola hȩc misrł: ostendit solere

Expanded text:
multis capitibus de hac quaestione non multis capitibus de hac quaestione non solum judicavit, sed etiam disputavit? tanta verborum suorum vel luce, vel copia, duo est juste operatus et provide: unum, ne quis ulla quaestionum ambiguitate moveretur; aliud, ne apud eos qui se immersissent sponte naufragiis, excusationis tabula ulla remaneret. Loquitur ad Judaeos, qui captivitatem sceleribus exigentes, ad relevandam propriae praevaricationis invidiam, parentibus, non moribus suis, debitam eam fuisse jactabant: et convenit eos auctoritate patria. Utquid vobis, inquit, istam parabolam, ut dicatis, Parentes manducaverunt uvas acerbas, et filiorum dentes obstupuerunt? Vivo ego, dicit Adonai Dominus, si dicetur amplius parabola haec insunt; quemadmodum anima patris, ita anima filii, omnes animae meae sunt. Anima quae peccat, ipsa morietur. AUG. Cum ait, Si dicetur amplius parabola haec in Israel; ostendit solere
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta iusticiȩ quȩ ꝓpħa iherechiel to¬
tiens repecendo cõmemorat. etiam non
regeneratus uita uiuat. Si dicis eum ui
cit. Nisi manducauitis carnem meam
&e bibitis sanguinẽ incũ: ñ habebitis ui¬
tam inuob̃. Quem cibũ & potum ad
regeneratos ꝑtinere. uelis nolis cogeris
conficeri. Si aũt tanta mole auctorita¬
tis obstructus. responderis cum qui
omia illa bona fecerit. siñ fuerit rege¬
neratus uita non uiuere: responde qͦ
causa sit. & uide. generationi regenerat.¬
onc ñ imitationi imitationẽ. in eo qd̃
apłs adam ex parte peccati &e xp̃m ex
parte iusticie ꝓponit. opponi. Et inden¬
tius aut̃ tͥ osfendam ad nouũ testam̃tũ
ꝑtinete. in quo regeneratoꝵ hereditas ẽ.
qđ iherechielem ꝓpħam dixisse cõme¬
moras: ñ quidem nunc. s cum dixeris
omĩa que de ipsis u̾bis eiꝰ tuȩ loquaci¬
tatis more dicturus es. Uidet᷑ ne asser¬
tor locuples iudicioꝵ suoꝵ ds̃. quitã

Expanded text:
cuncta justitiae, quae propheta Ezechiel tocuncta justitiae, quae propheta Ezechiel toties repetendo commemorat, etiam non regeneratus, vita vivat. Si dicis eum vitcit, Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis sanguinem meum, non habebitis vitam in vobis : quem cibum et potum ad regeneratos pertinere, velis nolis, cogeris confiteri. Si autem tanta mole auctoritatis obtritus, responderis eum qui omnia illa bona fecerit, si non fuerit regeneratus, vita non vicausa sit; et vide generationi regenerationem, non imitationi imitationem, in eo quod Apostolus Adam ex parte peccati, et Christum ex parte justitiae proponit, opponi. Evidentius autem tibi ostendam ad novum Testamentum pertinere, in quo regeneratorum haereditas est, quod Ezechielem prophetam dixisse commemoras: non quidem nunc, sed cum dixeris omnia, quae de ipsis verbis ejus tuae loquacitatis more dicturus es. XXXIX. JUL. Videturne assertor locupules judiciorum suorum Deus, qui tam
Abbreviated transcription (Latin):
domꝰ isrł: dicit adonay dñs. auõ. Hȩc
ꝑiezechielem ꝓpħam ꝓmissio ẽ noui
testamenti. quam ñ intelligis: uͥds̃ re¬
generatos a generatis suã in maiori¬
b etatib sunt. scđm ꝓpria facta dis¬
cernit. De quib enim dicit᷑. anima pa¬
tris mea ẽ. & anima filii mea est:sepa-¬
ratim ꝓcul dubio suas uitas agunt.
Si aut̃ filius adhuc eẽt in lumbis pat̾s
sui. sicut scͥptum ẽ de leui qđ in lumbis
fuit abrabe. qͣndo decimatusẽ amelchi¬
sedech abraham: ñ posset tunc dici a¬
nima patris mea est. et anima filii mea
ẽ. qnͣdo una utiq anima erat. Uelans
aut̃ ꝓph̃a misterium. suo tempore re¬
uelandũ. regenerationẽ ñ nommauit:
ꝑ quã quisq filius hominis exadam
pore. intelligi uoluit isto tempore: qͦ fue¬
rat ad xp̃m transeuntib auferendum
quãuis ostendas antixꝑ̃m. idefficere mo¬
liens ut xꝑ̃c gratis mortuus sit: quero
absit. utrum si homo faciat oꝑa illa

Expanded text:
domus Israel, dicit Adonai Dominus . AUG. Haec domus Israel, dicit Adonai Dominus . AUG. Haec per Ezechielem prophetam promissio est novi Testamenti, quam non intelligis, ubi Deus regeneratos a generatis, si jam in majoribus aetatibus sunt, secundum propria facta discernit. De quibus enim dicitur, Anima patris mea est, et anima filii mea est; separatim procul dubio suas vitas agunt. Si autem filius adhuc esset in lumbis patris sui, sicut scriptum est de Levi, quod in lumbis fuit Abrahae, quando decimatus est a Melchisedech Abraham ; non posset tunc dici, Anima patris mea est, et anima filii mea est, quando una utique anima erat. Velans autem Propheta mysterium suo tempore revelandum, regenerationem non nominavit, per quam quisque filius hominis ex Adampore, intelligi voluit isto tempore, quo fuerat ad Christum transeuntibus auferendum quamvis ostendas antichristum, id efficere moliens ut Christus gratis mortuus sit; quaero a te, utrum si homo faciat opera illa
Abbreviated transcription (Latin):
in sua iusticia quam fecit. uita uiuet.
Nunqͥd uoluntatẽ uolomortẽ iniustidic̃
adonay dñs: quam ut au̾tat se auia
mala. & uiuat: Cum se
aut̃ conu̾̃terit iustus a sua iustieia.¬
et fecerit iniquitates. scđi om̃s iuiqui¬
tates quas fecit iniqꝰ si fecerit. ñuiuet.
Om̃s iusticie eiꝰ quas fecit. ñ erunt in
memoria. In delicto eiꝰ quo excidit. et in
peccatis suis quib peceauit: in ipsis mo¬
rietur. Ꝙ dixistis ñ dirigit uia dñi.
Audite nunc domꝰ isrł. Nunquid uia
mea non dirigit: Nunc uia ur̃a ñ ẽ
equa. Cum conũtit se iustus a sua iu¬
sticia. & facit delictum. moriet᷑. in eode¬
licto qđ fecit. in pso morietur. Et cum
au̾terit se miqꝰ abiniquitate sua quã
fecit. & fecerit iudicium & iusticiã. hic
animam suam custodunt. & uiuit. ut
aũteret se ab om̃ib inqͥtatib suis qͣͦs
fecit: uita uiuet & non morict᷑ & dicit
domꝰ isrł. Non corrigit uia dñi. Nun¬
ur̃m scđm uias ipsius iudicabouos

Expanded text:
ita vivet. Numquid voluntate volo mortem injusti, dicit Adonai Dominus, quam ut avertat se a via sua mala, et vivat? Cum se autem converterit justus a sua justitiet fecerit iniquitates secundum omnes iniquitates quas fecit iniquus, si fecerit, non vivet: omnes justitiae ejus quas fecit, non erunt in memoria; in delicto ejus quo excidit, et in peccatis suis quibus peccavit, in ipsis morietur. Et dixistis: Non dirigit via Domini. Audite nunc, domus Israel. Numquid via mea non dirigit? Nunc via vestra non est aequa. Cum convertit se justus a sua justitia, et facit delictum; morietur in eo delicto quod fecit, in ipso morietur. Et cum averterit se iniquus ab iniquitate sua quam fecit, et fecerit judicium et justitiam: hic animam suam custodivit, et vivit, ut averteret se ab omnibus iniquitatibus suis, quas fecit, vita vivet, et non morietur. Et dicit domus Israel: Non corrigit via Domini. Numipsius judicabo vos,
Abbreviated transcription (Latin):
teri. hoc nouo congruere testam̃to: conti-¬
nuo subiunxit. Ecce dies uenunt dicit
dñs. & consummabo domui isrł & domu¬
iiuda testam̃tum nouum. non seđm te¬
stam̃tum qđ disposui patrib eoꝵ. indie
qua apprehendi manum eoꝵ. ut ducerẽ

Expanded text:
teri, hoc novo congruere Testamento, contiteri, hoc novo congruere Testamento, continuo subjunxit: Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel et domui Juda Testamentum novum, non secundum Testamentum quod disposui patribus eorum, in die qua appreh
Abbreviated transcription (Latin):
tem satiaui. ꝓpt̃ hoc exsurexi & uidi:
& somnus m̃s dulcis mͥ factus ẽ. Ppt̃ea
ecce dies ueniunt dicit dñs: & seminabo
isrł & uda. sem̃ hominis. & sem̃ pecoris.
Et erit. sicut uigilabã suꝑ eos deponere
& affligere: ita uigilabo suꝑeos ȩdifica¬
re & conplantare dicit dñs. In dieb illis
non dicent. patres manducauerunt uuã
acerbam. & dentes filioꝵ obstupuert̃: s
unusquisq in suo peccato moriet: & eiꝰ
qui manducauĩt uuam acerbam. obstu¬
pebunt dentes ipsius. Nempe manife¬
stum ẽ hoc ad dies ꝑtinere plantationis
noue.dequa ut hoc diceret loquebatur.
ubi & illud sem̃ hominis & sem̃ pecoris
qđ se ds̃ seminaturum eẽ ꝓmisit. sp̃italit̃
intellectum: eos qui p̃sunt & eos qui regũ¬
t᷑. facit agnosci: s quia inueteratum erat
incordib popli. scriptum ẽẽ in ueceri
testam̃to. reddam peceata patrum in
filios: ne quisquã sc̃pturam di repugna¬
re sibi arbitat᷑. ut aꝑtiꝰ ostendert. illud ue¬

Expanded text:
pter hoc exsurrexi, et vidi, et somnus meus dulcis mihi factus est. Propterea ecce dies veniunt, dicit Dominus, et seminabo Israel et Juda, semen hominis et semen pecoris. Et erit sicut vigilabam super eos deponere et affligere, ita vigilabo super eos aedificare et complantare, dicit Dominus. In diebus illis non dicent, Patres manducaverunt uvam acerbam, et dentes filiorum obstupuerunt: sed unusquisque in suo peccato morietur, et ejus qui manducaverit uvam acerbam, obstupebunt dentes ipsius. Nempe manifestum est hoc ad dies pertinere plantationis novae, de qua, ut hoc diceret, loquebatur: ubi et illud semen hominis et semen pecoris quod se Deus seminaturum esse promisit, spiritualiter intellectum, eos qui praesunt et eos qui reguntur, facit agnosci. Sed quia inveteratum erat in cordibus populi, scriptum esse in vetere Testamento, Reddam peccata patrum in filios: ne quisquam Scripturam Dei repugnare sibi arbitraretur, ut apertius ostenderet, illud ve