comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
holo caustomata. & munera ura ñ
accipiam: & uota pinguiũ ur̃oꝵ ñ
conuentib ur̃is. Et si obtuleritis mͥ
holocausta & sacrificia ñ suscipiam:
& salutare p̃sentiȩ ur̃ȩ ñ respiciam.
ꝓprie hoc contra tribũ iuda dr̃. ce
eos qui ex isrł ad dei cerionias
conmigrarant: &e nichilominus ñ re¬
cedebant de excelsis. colebantq ido¬
la: & peccatoꝵ magnitudine dei sa¬
crificia polluebant. Num ꝙͣ enĩ reor
qđ de oblationib uituloꝵ quas of-¬
ferebat in dan. & bethel dixerit:
Si adtuleritis mͥ holo caustomata ce
munera ur̃a ñ suscipiam. Odit aũt
tates eoꝵ qui fugiunt leonẽ. & in¬
currunt in ursum. & ingrediuntur¬
in domũ. & aserpente mordent᷑. ꝙr
ñ celebrant festiuitates dei. sed festi¬
pit : nec habebit in ocdorẽ bone fla¬
grantiȩ : & omĩa eoꝵ munera detesta¬
tur. & pinguissima uota ñ respicit.
Qđ quidem ñ solum illiꝰ temporis ho¬
minib. sed &e nobis accidet si similia
delinquamꝰ. & de rapinis & ꝑiuriis

Expanded text:
holocaustomata et munera vestra, non accipiam, et vota pinguium vestrorum non conventionibus vestris. Et si obtuleritis mihi holocausta et sacrificia, non suscipiam, et salutare praesentiae vestrae non respiciam: Proprie hoc contra tribum Juda dicitur, et eos qui ex Israel ad Dei caeremonias commigrarant, et nihilominus non recedebant de excelsis, colebantque idola, et peccatorum magnitudine Dei sacrificia polluebant. Numquam enim reor quod de oblationibus vitulorum, quas offerebant in Dan et Bethel, dixerit: si obtuleritis mihi holocaustomata et munera vestra, non suscipiam. Odit autem tates eorum, qui fugiunt leonem et incurrunt in ursum, et ingrediuntur domum, et a serpente mordentur, quia non celebrant festivitates Dei, sed festipit, nec habet in odorem bonae fragrantiae, et omnia eorum munera detestatur, et pinguissima vota non respicit. Quod quidem non solum illius temporis hominibus, sed et nobis accidet, si similia delinquamus, et de rapinis et perjuriis
Abbreviated transcription (Latin):
&e alibi dr̃. Ambulate in lumine ig¬
nis ur̃i: & in flamina quã succen¬
distis. Et quia crebro domũ ioseph
ꝓpt̃ iheroboam qur abstirpe dauid
to decora atq formosa. & ut itadi¬
cã aurea simulachra finxer̃. & ad¬
orant oꝑa manuũ suarũ. & agri¬
culture sub uaccarũ specię sibi ima¬
ginẽ reꝓmittunt: dr̃ ad eos: queri¬
te dñm & uiuite: eum qui dixit
ego sũ uia. & uericas &e uica ÷ ut pꝰꝙͣ
ambulauerint in eo & inuenerint
ueritatẽ. tunc incipiant uiuere qͥ
priꝰ mortui erant. Et nͥ hoc feceriis
diaboli comburent᷑ ardorib. nulłꝰq
poterit inueniri de principib eoꝵ
qui &e ipsi heretico igne succensi sc̃
qui possit uorantẽ cuncta flammã
restinguere: & p̃cipue bethel quȩ fal¬
sum sibi domus dei nomen as su¬
mit. Qui conuertis in absinthiũ iu¬
dicium: & rusticiã in t̾ra relinqui¬
tis. facientẽ arcturũ & orionã: &

Expanded text:
 alibi dicitur: Ambulate in lumine ig alibi dicitur: Ambulate in lumine ignis vestri, et in flamma quam succendistis . Et quia crebro domum Joseph propter Jeroboam, qui a stirpe David to, decora atque formosa, et ut ita dicam, aurea simulacra finxerunt, et adorant opera manuum suarum, et agriculturae sub vaccarum specie sibi imaginem repromittunt, dicitur ad eos: Quaerite Dominum, et vivite, eum qui dicit: Ego sum via, veritas et vita : ut postquam ambulaverint in eo et invenerint veritatem, tunc incipiant vivere qui prius mortui erant. Et nisi hoc fecerint, diaboli comburentur ardoribus: nullusque poterit inveniri de principibus eorum qui et ipsi haeretico igni succensi sunt, qui possit vorantem cuncta flammam restinguere, et praecipue Bethel, quae falsum sibi domus Dei nomen assumit. Qui convertitis in absinthium judicium, et justitiam in terra relinquitis, facientem Arcturum et Orionem,
Abbreviated transcription (Latin):
quit᷑ de dño ut querant eum &
sierint eum & idcirco ñ uixeriñ.
statĩ succendet᷑ ut ignis domꝰ io¬
seph. qua ꝓpt̃ ieroboam qui de
tribu ephraim & de domo ioseph
fuit. decẽ trib sentire debemꝰ quȩ ap¬
pellanͣt᷑ isrł: & ex maiore popłi par¬
te nom̃ pristinũ possidebant. Oue
aũt trib quȩ regebant᷑ a stirpe da¬
uid qui de tribu iuda fuit. uocate
sunt iuda: & possidebant iberłm
in qua erat tẽplũ dĩ. Cumq succen¬
sa fuerat domꝰ ioseph. deuorabit at-¬
q consumet bethel. de qua supra¬
dixi nolite querere bethel: & ñ eric
qui extinguat. cum a regib suis fue-¬
rit succensa. Pro bethel in lxx legit᷑
domꝰ isrł. sensum magis quã uer-¬
bũ int̾p̃tantib: ut succendente re-¬
ge iheroboã. & cunctis deinceps re¬
gib qui ei in imꝑium successer̃. ar¬
deant decẽ trib quȩ appellabant᷑
isrł. Iste ẽ ignis qui succendit᷑ siue
resplendet. & in flammnat domum
ioseph ut consumat᷑ bethel. De quo¬

Expanded text:
quitur, ut quaerant eum, et sierint eum, et idcirco non vixerint, statim succendetur ut ignis domus Joseph, quam propter Jeroboam, qui de tribu Ephraim et de domo Joseph fuit, decem tribus sentire debemus, quae appellabantur Israel, et ex majore populi parte nomen pristinum possidebanautem tribus, quae regebantur a stirpe David, qui de tribu Juda fuit, vocatae sunt Judas, et possidebant Jerusalem, in qua erat templum Dei. Cumque succensa fuerit domus Joseph, devorabit, atque consumet Bethel, et non erdixi: Nolite quaerere Bethel, et non erit qui exstinguat, cum a regibus suis fuerit incensa. Pro Bethel in LXX legitur domus Israel, sensum magis quam verbum interpretantibus, ut, succedente rege Jeroboam, et cunctis deinceps regibus qui ei imperio successerunt, ardeant decem tribus, quae appellantur Israel. Iste est ignis qui succenditur, sive resplendet et inflammat domum Joseph, ut consumatur Bethel, de quo
Abbreviated transcription (Latin):
historiam breuit̃ diximꝰ: ne penitꝰ iu¬
deoꝵ opinionẽ relinqueremꝰ in tactã.
Ceterum nulli dubiũ ẽ. om̃s nrõs diẽ
tenebrarũ. diẽ intelligere iudicii. de
qua scribit & sophonias Iuxta ẽ dies
Uox diei dñi amara &e dura. Ꝙ ysans.
I&e dies dñi insanabilis uenit furoris
cile. ponere orbem t̾rarũ desercum
e peccatores ꝑdere ex eo. Simulq
concutit᷑ confidentia suꝑboꝵ qui ut
apuo homines iusti appareant: so-¬
uent diem expectare iudicii. & dicẽ:
utna ueniat dñs. utinã nobis lice¬
at dissolui ox ẽẽ cũ xp̃o: imitantes
ꝓbariseum qui in euangłio loqueba¬

Expanded text:
historiam breviter diximus, ne penitus Juhistoriam breviter diximus, ne penitus Judaeorum opinionem relinqueremus intactam. Caeterum nulli dubium est, omnes nostros diem tenebrarum, diem intelligere judicii, de qua scribit et Sophonias: Juxta est dies vox diei Domini amara et dura . Et Isaias: Ecce dies Domini insanabilis venit, furoris et irae, ponere orbem terrarum desertum, et peccatores perdere ex eo . Simulque decutitur confidentia superborum, qui, ut apud homines justi appareant, solent diem exspectare judicii, et dicere: Utinam veniat Dominus, utinam nobis liceat dissolvi et esse cum Christo , imitantes Pharisaeum qui in Evangelio loqueba
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ enĩ tantũ mali in captiuitatis m¬
iuria: quantũ boni mbis quȩ post
captiuitatẽ dñs pollicet᷑: quibꝰ ꝑ¬
pħa respondit. frustra eos quolon¬
go tẽpore pꝰ futurũ ẽ in aduentu
filii dei. post lxx annos captiuitatis
babiloniȩ p̾stolari: quos uastitas atq
pauꝑies & innumerabiles miseriȩ con¬
sequent᷑. fugientib enim inquit afi¬
cie nabuchodonosor leonis. oceurret
assuerꝰ. sub quo hester narrat᷑ histo¬
ria: siue destructo assyrioꝵ & chal¬
deoꝵ imꝑio. medi ꝑseq consurgent.
umq regnante cẏro fueritis reuer¬
si. & p̃cipiente dario ceꝑitis edifi¬
care domũ dñi. &e omnẽ fiduciã ha¬
bueritis in templo ita ut requiescatis
in eo. & lassas manus suꝑ parietes in¬
clinetis: tc̃ ueniet alexander rex mace¬
donũ. siue antiochus cogͣmento eripa¬
nec. qui moretur in templo. & uos in¬
star colubri mordeat: nequaꝗͣ foris
in babilone. & in susis. sed intra t̾mi
tenebrarũ atq tristicie. Hȩc iuixca

Expanded text:
est enim tantum mali in captivitatis injuria, quantum boni in his quae post captivitatem Dominus pollicetur: quibus propheta respondit, frustra eos quod longo tempore post futurum est, in adventu Filii Dei post septuaginta annos captivitatis Babyloniae praestolari, quos vastitas atque pauperies et innumerabiles miseriae consequentur. Fugientibus enim, inquit, a facie Nabuchodonosor leonis, occurret Assuerus sub quo Esther narratur historia, sive, destructo Assyriorum et Chaldaeorum imperio, Medi, Persaeque consurgent. Cumque, regnante Cyro, fueritis reversi, et praecipiente Dario, coeperitis aedificare domum Domini, et omnem fiduciam habueritis in templo: ita ut requiescatis in eo, et lassas manus super parietes inclinetis: tunc veniet Alexander rex Macedonum, sive Antiochus cognomento Ἐπιφανὴς, qui moretur in templo, et vos instar colubri mordeat, nequaquam foris in Babylone, et in Susis, sed intra termitenebrarum atque tristitiae. Haec juxta
Abbreviated transcription (Latin):
ia auit iuxta ueterẽ iudaici morẽ
cepli fuisse iudicia. Et sepe legimus
a crebro interp̃cati sumꝰ: ut nec agri¬
cola ad causam ueniens frequentia
cuitadis. &e nouo terreret᷑ aspectu.
nec urbis habicator longe ab urbe ꝓ¬
peraret: & subuectionẽ quereret ium̃¬
cor Hoc nixta litterã dixeriumꝰ: cecerũ
gandde peccatũ ẽ. odisse corripientẽ
maxime si te ñ odio s amore corri¬
piat: si solus ad solũ. si assumpto fre
dtaro. si postea p̃sente eccłia ut ñ stu¬
dio detrabendi. sed emendationis tuȩ
uideat᷑ crim̃ ingerere. Duplices por¬
tas mortis &e uitȩ uitioꝵ atq uirtu¬
tũ. sepe in scripturis legimus: ut ẽ il¬
uud in psalmis. Qui exaltas me de por¬
es mortis ut annuntiẽ om̃s laudati¬
ones cuas in portis filiȩ syon: Haud
dubium quin eccłiam significet : ex¬
aelsũ monte syon & ciuitatẽ dei ui¬
uentis iherłm celestẽ. & multitudinẽ
angłoꝵ eccłiam primitiuoꝵ qui scrip
a sunt in celis: qui in portis syon fue¬

Expanded text:
ta autem, juxta veterem Judaici morem, populi fuisse judicia, et saepe legimus, et crebro interpretati sumus, ut nec agricola ad causam veniens, frequentia civitatis et novo terreretur aspectu, nec urbis habitator longe ab urbe properaret, et subvectionem quaereret jumentorum. Hoc juxta litteram dixerimus. Caeterum grande peccatum est odisse corripientem, maxime si te non odio, sed amore corripiat, si solus ad solum, si assumpto fratre altero, si postea praesente Ecclesia, ut non studio detrahendi, sed emendationis tuae videatur crimen ingerere . Duplices portas, mortis et vitae, vitiorum atque virtutum, saepe in Scripturis legimus, ut illud in Psalmis: Qui exaltas me de portis mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiae Sion ; haud dubium quin Ecclesiam significet excelsus mons Sion, et civitatem Dei viventis, Jerusalem coelestem, et multitudinem ati sunt in coelis. Qui in portis Sion fue
Abbreviated transcription (Latin):
circumcisus ẽ unde & ipse locus
iuram̃ti ñ transibitis. Ne illos pu¬
tetis t̃minos uideȩ. quos olim scđm
litteram scriptura ꝓmiserat. ad an
usq bersabeȩ. Nec dicatis ultra cũ
gnũ nom̃ eiꝰ sed audite cũ apłis. in
omnẽ t̾ram exiuit sonus eoꝵ: & infi¬
nes orbis t̾rȩ uerba eoꝵ: quia & gal¬
gala idest carnis circumcisio. capti¬
ua ducet᷑ a uera circũcisione cor¬
dis. & bethel quã putatis domũ dĩ
ñ susist et. siue ut meliꝰ arbitror
erit inucilis. id est auen: ut nequa¬
quã appellet᷑ domꝰ dĩ. sed uocet᷑
domꝰ inutilis siue idoli. Alit̃: querit
bechel qui tantũ litteram sequit᷑
occidentẽ. ñ sensũ qui ds̃ ẽ. querit
in uerbis Et intrat in galgala qͥ
ad maiora sencit᷑. reuelationes sibi¬
Iransitq siue ascendit ad puteum
de quo samaritana haurire cupi¬
ens aquas. quȩ sitim saciare ñ pos¬
sent: ignorabat eum de cuiꝰ uen¬
tre ꝓcedunt flumina salientis aqͣ

Expanded text:
circumcisus est. Unde et ipse locus circumcisus est. Unde et ipse locus juramenti non transibitis: ne illos putetis terminos Judaeae, quos olim secundum litteram Scriptura promiserat a Dan usque Bersabee: nec dicatis ultra cum gnum nomen ejus ; sed audite cum apostolis: In omnem terram exivit sonus eorum: et in fines orbis terrae verba eorum : quia Galgala, id est, carnis circumcisio, captiva ducetur a vera circumcisione cordis: et Bethel, quam putatis domum Dei, non subsistet, sive, ut melius arbitror, erit inutilis, id est, AVEN  : ut nequaquam appelletur domus Dei, sed vocetur domus inutilis, sive idoli. Aliter: Quaerit Bethel, qui tantum litteram sequitur occidentem, nec sensum, qui Deus est, quaerit in verbis: et intrat in Galgala, qui ad majores entitur revelationes, supetransitque, sive ascendit ad puteum, de quo Samaritana haurire cupiens aquas, quae sitim satiare non possent, ignorabat eum, de cujus ventre procedunt flumina salientis aquae
Abbreviated transcription (Latin):
timot̾minoᷤᷤ iudȩ qui erant in gera¬
ris: & egyptiȩ solitudins iunge¬
bantur. ut idola colerent. Est aũt
locus in quo habitabat abrahã: &
ex eo qđ cum abimelecb datis sep¬
tem ouib in fedus mutuo iurauer̃
appellatꝰ ẽ puceus iuramenti. siue
b sabe ͤᷤ enim utrumq significat. Preci¬
pit aũt scđm leges allegorie do¬
mui isrł. id est his qui sibi dei no¬
ticiam pollicent᷑. ut ñ querant be¬
thel. & ñ introeant in galgala.
& ñ transeant uel ascendant ad
puteum iuramenti: sed magis que¬
rant dm̃. & uiuant in eo. Queruis
aũt bethel qd interp̃tat᷑ domꝰ dei
qui dicunt templũ dnĩ. tẽplũ dñi.
& confidunt in edificiis . De quib
dñs ad discipłos loquebat᷑. Ueni¬
ent dies in quib ñ relinquet᷑ la¬
pis suꝑ lapidẽ: qui ñ destruatur.
&e ingrediunt᷑ in galgalis: qui pꝰ
aduentũ xp̃i rursum cupiunt cir¬
cũcidi. In galgalis enĩ: scđo popłs

Expanded text:
timos terminos Judae, qui erant in Geratimos terminos Judae, qui erant in Geraris, et Aegyptiae solitudini jungebantur, ut idola colerent. Est autem locus in quo habitavit Abraham: et ex eo quod cum Abimelech, datis septem ovibus, in foedus mutuum juraverunt, appellatus est puteus juramenti, sive em ovium : SABE   enim utrumque significat. Praecipit autem secundum leges allegoriae domui Israel, id est, his qui sibi notitiam Dei pollicentur, ut non quaerant Bethel, et non introeant in Galgalam, et non transeant, vel ascendant ad puteum juramenti; sed magis quaerant Deum, et vivant in eo. Quaerunt autem Bethel, quod interpretatur domus Dei, qui dicunt: Templum Domini, templum Domini: et confidunt in aedificiis, de quibus Dominus ad discipulos loquebatur: Venient 286 dies, in quibus non relinquetur lapis super lapidem qui non destruatur . Et ingrediuntur in Galgalis, qui post adventum Christi rursum cupiunt circumcidi. In Galgalis enim secundo populus
Abbreviated transcription (Latin):
m eo qđ me ñ queritis estis mortui.
Cumq quesieritis inuenietis. & cũ
inuenericis uiuetis : & nolite que¬
rere bethel in qua erat uitulus au¬
reus : & in galgala locum idolatriȩ
de qua supra dixi. Omĩs malicia
eoꝵ in galgalis: & in bersabeȩ ñ
ñ transibitis: ubi si quando erra¬
bat trib iuda. idola adorare con¬
sueuerat. In tancũ aũt simulachro¬
rũ cultu furebat isrł: ut nequa¬
quã contentꝰ idolis suis ad aliena
transiret. Deniq galgala inquit
captiua ducet᷑. & bethel erit inuti¬
lis. siue penitꝰ ñ subsistens: cũ ido¬
la in ea subuersa fuerĩt. De ber¬
sabeȩ aut emĩno tacuit: quia ui-¬
ctis de cẽ tribub. urbs nomine
bersabeȩ quȩ erat in tribu iuda
illo tẽpore nec capta ẽ. nec destru
men bersabeȩ int̃pretati sunt di-¬
centes puteum iuram̃ti: & in poste¬
riorib ipsũ nom̃ posuer̃.Uiuit ds̃
tuus dan: &e uiuit uia bersabeȩ.
Uiam aũt bersabeȩ posuere. qđ de
isrł longo itinere ꝑgebant ad ul¬

Expanded text:
 eo quod me non quaeritis, estis mortui. Cumque quaesieritis, invenietis: et cum inveneritis, vivetis. Et nolite quaerere Bethel, in qua erat vitulus aureus, et Galgalam locum idololatriae, de quo et supra dixi: Omnis malitia eorum in Galgalis . Et in Bersabee non i, non transibitis: ubi si quando errabat tribus Juda, idola adorare consueverat. Intantum autem simulacrorum cultu furebat Israel, ut nequaquam contentus idolis suis, ad aliena transiret. Denique Galgata, inquit, captiva ducetur, et Bethel erit inutilis, sive penitus non subsistens, cum idola in ea subversa fuerint. De Bersabee omnino tacuit; quia victis decem tribubus, urbs nomine Bersabee, quae erat in tribu Juda illo tempore, nec capta nec destrucmen Bersabee interpretati sint, dicentes, puteum juramenti, et in posterioribus ipsum nomen posuerunt: Vivit Deus tuus Dan: et vivit via Bersabee. Viam autem Bersabee posuerunt, quod de Israel longo itinere pergebant ad ul
Abbreviated transcription (Latin):
uinea eoꝵ Et ꝓ uino leticiȩ qđ letia¬
cat cor hominis attuler̃ uinũ dra¬
chonum. ce furorem aspidũ in sana¬
bilẽ. & hec uniuersa patient᷑ quia
transibit ꝑ medium eoꝵ dñs ut ñ ha¬
bicet inter eos. nec dicat habicabo¬

Expanded text:
vineae eorum. Et pro vino laetitiae, quod laetifvineae eorum. Et pro vino laetitiae, quod laetificat cor hominis, attulerunt vinum draconum et furorem aspidum insanabilem. Et haec universa patientur; quia pertransibit per medium eorum Dominus, ut non habitet inter eos
Abbreviated transcription (Latin):
enim in ȩccłia fuerint ñ audient ue¬
uȩ qđ penarũ ultimum ẽ soe si forte
peccauerit sumet᷑ suꝑ eos lamentũ.
deo aũt foris siue in om̃ib uiis dicet᷑
uȩ uȩ. quia ñ habent unã uiã quȩ
ducit ad uitam. & quȩ uia regia ẽ:
s prauas atq ꝑuersas. & declinantes
ad dexteram ac sinistram. dũ ñ au¬
diunt dnm dicentẽ. ne sis iustus
multũ. & ꝑuerse sunt uiȩ quȩ asini¬
stris sunt: in curruntq in duplex
ꝗaudete. & iterũ dico gaudete. S
ee agricola uocat᷑ ad luctũ. Habent
enĩ &e heretici agricolas suos. in qͦꝵ
aruis tribuli nascuntur & spine set
ad planccũ uocant᷑ qui norunt pla¬
ngere. uł sua uł aliena peccata i ꝗͣꝗͣ
hoc &e in bonã partẽ possumꝰ accipe.
ut uir eccłiasticꝰ & pocens ad penicen¬
ciam ꝓuocare imitet᷑ dñm suũ di¬
Et apłs lugere se dicit suꝑ eos qui ñ ege¬
runt penitentiã. In om̃ib quoq uine¬
is erit planctus. quia uinea sodomoꝵ

Expanded text:
enim in Ecclesia fuerint, non audient vae, quod poenarum ultimum est; sed si forte peccaverint, sumetur super eos lamentum. Ideo autem foris sive in omnibus viis dicetur, vae, vae: quia non habent unam viam quae ducit ad vitam, et quae via regia est, sed pravas atque perversas, et declinantes ad dexteram ac sinistram, dum 299 non audiunt Dominum dicentem: Ne sis justus multum. Et: Perversae sunt viae, quae a sinistris sunt. Incurruntque in duplex Gaudete, iterum dico, gaudete . Sed et agricola vocatur ad luctum habent enim haeretici agricolas suos, in quorum arvis tribuli nascuntur et spinae, et ad planctum vocantur qui norunt plangere, vel sua, vel aliena peccata; quanquam et haec in bonam partem possimus accipere, ut vir ecclesiasticus et potens ad poenitentiam provocare, imitetur Dominum suum diEt Apostolus lugere se dicit super eos qui non egerunt poenitentiam . In omnibus quoque vineis erit planctus, quia vineae Sodomorum
Abbreviated transcription (Latin):
cinctis plateis planctus: &e in om̃ib
ais dicet᷑ ue uę. Uocabit᷑ agricola ad
luctii. & ad planctũ hi qui sciunt
lamencationẽ: & in om̃ib uiis plan¬
ctus. quia ꝑtransibo in medio tui
dicit dñs. Precepi ut quereretis bonũ
biscũ. Et icerũ intuli. ne semel tancũ
nos monitos diceretis: odio habete
malii. & diligite bonũ. & resticuite
idiciũ in portis qui odio babiustis
i porca corripientẽ: ut misereatur
ans reliquiis ioseph. Ꝙ̾ quia facere
noluistis mea p̾cepta calcantes. & uer̃¬
cabuntur ad luctum. & qui sciunt
more ꝓuinciȩ pcinere. ad concitan¬
das lacrimas uocabunt᷑: ut nequaqͣ
m om̃ib plateis sic supra dietum est.
seo in uineis sit planctus & luctus.¬
ut ubi quondã fuit materia leciciȩ:
sit origo lacrimarũ. Et hec om̃ia fi¬
de & in aliĩs locis scđ̾m inc̾pretatio¬
nẽ aquile quando irascit᷑ ds̃ furo¬
cat: quȩ omĩa referri possunt &¬
ad hereticos: ut quia illa &e illa quȩ

Expanded text:
cunctis plateis planctus: et in omnibus viis dicetur vae, vae. Vocabitur agricola ad luctum, et ad planctum hi qui sciunt lamentationem, 298 et in omnibus viis planctus: quia pertransibo per medium tui, dicit Dominus. Praecepi ut quaereretis bonum, biscum. Et iterum intuli ne semel tantum vos monitos diceretis: Odio habete malum, et diligite bonum et restituite judicium in portis, qui odio habuistis in porta corripientem, ut misereatur Dominus reliquiis Joseph: et quia facere noluistis, mea praecepta calcantes, et vercabuntur ad luctum, et qui sciunt more provinciae praecinere ad concitandas lacrymas vocabuntur, ut nequaquam in omnibus plateis, sicut supra dictum est, sed in vineis sit planctus atque luctus; ubi quondam fuit materia laetitiae, sit origo lacrymarum. Et haec omnia fide et in aliis locis secundum interpretationem Aquilae, quando irascitur Deus, furocat, quae omnia referri possunt ad haereticos, ut quia illa et illa quae
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis lumen aꝑitur. ñ ad ꝑ¬
fectum: qr nẽ ex parte uidemus
& ex parte cognoscimꝰ: ce ꝑ specłm
& imaginẽ ea quȩ uentura sunt.
contemplam̃. Unde sequit᷑. Faciens
mane &e nebulam: ce ascendens suꝑ
excelsa t̾rȩ. Excelsus enim in excelsis
ẽ dñs. &e ñ habitat in humilib qr
excelsus ẽ s creator montium ascen¬
dit in montes. in his qui municipa¬
tũ hñt in celestib Et in carne am¬
bulantes ñ uiuunt scđm carnẽsed

Expanded text:
ur, non ad perfectum; quia nunc ex parte videmus, et ex parte cognoscimus, et per speculum et imaginem ea quae ventura sunt, contemplamur . Unde sequitur: faciens mane et nebulam, et ascendens super excelsa terrae. Excelsus enim in excelsis est Dominus, et non habitat in humilibus, qui excelsus est; sed creator montium ascendit in montes, in his qui municipatum habent in coelestibus, et in carne ambulantes non vivunt secundum carnem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
suã. & dilectionẽ quã erga bonũ pos¬
sidet. Unde & apłs. Hylarem inquie
datorẽ diligit ds̃. Non enĩ om̃ĩs ele¬
mosina placet deo: nͥ quȩ cũ hylari¬
tate ꝓfertur. Cumq oderitis malun
& dilexeritis bonũi. consticuite in
portis iudiciũ de quo supra diccũ e
ut iniquitate pulsa ueritas redeat.
Et si hoc feceritis forsican miserebit᷑ di
ephraim & de decem tribubus capti¬
uitatẽ euadere potuerint. Quȩ om̃a
possunt & hereticis coaptari: ut dest¬
to errore quem finxerint. redeant a
eccłiam & ođint priora dogmata.
diligantq in eccłiam dñi ueritatẽ¬
& uerũ iudicium exerceant in porcu
linquentes illas.⁊ad has transeuntes:
&e sperent miscđiam qr ex faucib d¬
aboli euade quiuerint. Iuxta lxx ani
ordine comiutato: sic manifestior le¬
ctio p̾sentis capituli reddi potest. Qiͥ
dixistis odio habuimꝰ mala. & dilexiti
bona. sic querite bonũ & ñ malũ ib
uiuatis: & sit dñs om̃ps uobiscũ. &

Expanded text:
sua, et dilectionem quam erga bonum possidet. Unde et apostolus: Hilarem, inquit, datorem diligit Deus . Non enim omnis eleemosyna placet Deo, nisi quae cum hilaritate profertur. Cumque oderitis malum, et dilexeritis bonum, constituite in portis judicium, de quo supra dictum est, ut, iniquitate expulsa, veritas redeat. Et si feceritis hoc, forsitan miserebitur Ephraim et de decem tribubus, et captivitatem evadere poterunt. Quae omnia possunt et haereticis coaptari, ut deserto errore, quem finxerunt, redeant ad Ecclesiam, et oderint priora dogmata, diligantque in Ecclesia Domini veritatem, et judicium verum exerceant in portis nquentes illas, et ad has transeuntes, et sperent misericordiam qui ex faucibus diaboli evadere quiverint. Juxta LXX autem ordine commutato, sic manifestior lectio praesentis capituli reddi potest: Quomodo dixistis, odio habuimus mala, et dileximus bona, sic quaerite bonum et non malum, ut vivatis, et si
Abbreviated transcription (Latin):
heretici nͥ pauꝑem qui sustinere ñ
potest cõmonitionẽ. nec in aliis men¬
briᷤᷤ s in principali cordis. & infida
ueritate. Pauꝑes reor qui simplici
contenti fide hereticoꝵ malicie ñ u¬
lent respondere: s quic quid boni
oꝑis in dei munera p̃pararunt. nͥ
aduersariis resisterent ꝑdenc tẽpor
cdficant sibi domos ut tuti mans¬
is er securi: sed ñ habitabuntm
ascum ab eccłiasticis uiris destru¬
Ei fuerind atq subuerse.: & ñ so¬
uͥ domos edificant uerũ aman
assimas quoq & desiderabiles pla¬
itant uineas ut xp̃i misteria men¬
uant̃ S ed ñ bibent ex eis uinũ qͥ
pectauit enim dñs ut istȩ uineȩ
afferrent fructus. & ñ attuler uuã
s spinã uł labruscã: nec iudiciũ
s clamorẽ: quo contra dm̃ suum
msano ore blasphemant. Ideo aut
n habitabunt in domib suis. & ñ
bibent uinũ earii quas plancaue¬
tunt uinearũ: quia cognouit dñs
multas impietates eoꝵ. Hec cogni¬

Expanded text:
haeretici nisi pauperem, qui sustinere non haeretici nisi pauperem, qui sustinere non potest comminationem: nec in aliis membris, sed in principali cordis et in fidei veritate. Pauperes reor qui simplici contenti fide, haereticorum malitiae non valent respondere. Sed et quidquid boni operis in Dei munera praepararunt, nisi adversariis restiterint, peraedificant sibi domos, ut tuti maneant et securi. Sed non habitabunt in eis, cum ab ecclesiasticis viris destructae fuerint atque subversae. Et non solum domos aedificant, verum etiam amantissimas quoque et desiderabiles plantant vineas, ut Christi mysteria mentiantur; sed non bibent ex eis vinum, nispectavit enim Dominus, ut istae vineae afferrent fructus, et non attulerunt uvam, sed spinas vel labruscam: nec judicium, sed clamorem, quo contra Deum suum insano 295 ore blasphemant. Ideo autem non habitabunt in domibus suis, et non bibent vinum earum quas plantaverant, vinearum, quia cognovit Dominus multas impietates eorum. Hic cogni
Abbreviated transcription (Latin):
pulcbritudini & deliciis p̃parastis. re¬
pentina captiuitate uł morte subat¬
cti ñ abitabitis in eis. Uineas quoꝙ
amantissimas fucuris potib ꝓuden¬
tes plantastis: & ñ bibetis ex eis ui¬
nũ: quia ego uniuersa ur̃a scelera
&e peccata cognoui. & peccata forcu
quȩ meã iracundiã ꝓuocarent. qui
estis hostes iusticie. siue om̃is iusticie
accipitis munera. & pauꝑes inuidi¬
cio deprimitis : Ideo qui pauꝑ ce
prudens ẽ cum furentẽ iudicẽ uidi
tacebit in tẽpore illo quia tempꝰ mi¬
lum ẽ. Uel certe ita in celligendũ. li
ꝓdest nunc uicina captiuicate. ur̃a
enumerare peccata: cum iam nullum
remediũ sit. & muros urbium uran
hostilis cingat exercitꝰ : Possumꝰ boc
ipsum & de hereticis dicere. qui diri¬
piunt pauꝑem: siue stricta manu ꝑ¬
cutiunt caput eiꝰ. Hoc enĩ grece sig¬
illud qđ supra legimꝰ ꝑcutientes in
capite pauꝑem. Non enĩ ꝑcutiunt

Expanded text:
pulchritudini et deliciis praeparastis, repulchritudini et deliciis praeparastis, repentina captivitate, vel morte subtracti, non habitabitis in eis. Vineas quoque amantissimas futuris potibus providentes plantastis, et non bibetis ex eis vinum, quia ego universa scelera vestra et peccata cognovi, et peccata fortia, quae meam iracundiam provocarunt. Qui estis hostes justitiae, sive omnis justi, et accipitis munera, et pauperes in judicio deprimitis. Ideo qui pauper et prudens est, cum redemptum judicem viderit, tacebit in tempore illo, quia tempus malum est. Vel certe ita intelligendum: quid prodest nunc vicina captivitate vestra enumerare peccata, cum jam nullum remedium sit, et muros urbium vestrarum hostilis cingat exercitus? Possumus hoc ipsum et de haereticis dicere, qui diripiunt pauperem, sive stricta manu percutiunt caput ejus, hoc enim Graece sigillud quod supra legimus, percutientes in capite pauperem. Non enim percutiunt
Abbreviated transcription (Latin):
tis. & munera electa accipiebatis
ab eis. domos dolatis lapidib edi¬
ficastis: & ñ habitastis in eis. Uineas
desiderabiles plancastis: & ñ bibetis
uinũ earũ. Quia ego cognoui mul¬
tas impietates ur̃as. & fortia pecca¬
ta ur̃a: conculcantes iustũ. accipi¬
entes commutationes: & pauperes
in portis declinantes. Ideo qui incel¬
ligit in tempore illo silebit: quia
tẽpꝰ malũ ẽ. Ne forsitan putaret isrł
qđ ꝓpt̃ solam idolatriã hostib tra¬
deret᷑ ad penam: iungit & cetera.
quȩ amissa ueritatis religione cõmi¬
serit. Diripiebatis inquit pauꝑem
ut ab eo tolleretis qui uictui neces¬
saria uix habebat: & quicquid p̃ci¬
osũ uidebatis & pulchrũ urĩs usib
tradebatis: unde ex p̃cio eoꝵ quȩ ra¬
piebatis &e tollebatis a pauꝑe. domos
quadro lapide edificastis. ut spoli¬
antes homines parietes marmorib
uestiretis. Quas quia edificastis de
rapinis. &e ñ solum mansioni & tes¬
co qđ exigit humana fragilitas. eo

Expanded text:
t munera electa accipiebatis ab eis, domos dolatis lapidibus aedificastis, et non habitabitis in eis. Vineas desiderabiles plantastis, et non bibetis vinum earum; quia ego cognovi multas impietates vestras, et fortia peccata vestra: conculcantes justum, accipientes commutationes, et pauperes in portis declinantes: ideo qui intelligit, in tempore illo silebit, quia tempus malum est. Ne forsitan putaret Israel quod propter solam idololatriam hostibus traderetur ad poenam, jungit et caetera, quae, amissa veritatis religione, commiserit. Diripiebatis, inquit, pauperem ut ab eo tolleretis, qui  Al. quaesaria vix habebat, et quidquid pretiosum videbatis et pulchrum, vestris usibus tradebatis. Unde et ex pretio eorum, quae rapiebatis et tollebatis a paupere, domos quadro lapide aedificastis, ut spoliantes homines, 294 parietes marmoribus vestiretis, quas quia aedificastis de rapinis, et non solum mansioni et tecto, quod exigit humana fragilitas, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ & in centesimo tricesimo octauo
psalmo seͥptura testat᷑. In ꝑfectum
meũ uider̃ ocłi tui. Et ẽ sensus. Ante¬
quã conderer. priusqu̾ã deformarer
in menbra. dum adhuc in semine
continerer: uider̃ me ocłi cui. Q ihe¬
remias audit a dño. Priꝰquam te
formarẽ in utero noui ce. & anceꝗͣ
exires de uulua scĩficaui te: ꝓpħam¬

Expanded text:
 in centesimo tricesimo octavo psalmo Scriptura testatur: Imperfectum meum viderunt oculi tui. Et est sensus: Antequam conderer, priusquam deformarer in membra, dum adhuc in semine continerer, viderunt me oculi tui. Et Jeremias audit a Domino: Priusquam te formarem in utero, novi te, et antequam exires de vulva, sanctificavi te,
Abbreviated transcription (Latin):
corporis ẽ. Igit᷑ dñs qui omĩa ratione
dispensat. & uero facit cuncta iudicio
diuidit contricionẽ suꝑ robustũ in¬
micum. ut inducat miseriã suꝑ mu¬
nicionẽ. quȩ erigit se contra scienciã
dei: de qua & in ꝓuerbiis legimus.
Ciuitates robustas ingressus ẽ sapiens.
ce destruxit munitionẽ in qua con¬
fidebant impii. Hoc &e ad omnẽ for¬
titudinẽ quidẽ scłarẽ s ꝓprie conc̾
hereticos facit: qui argumentis. & so¬
phismatib & arte dialectica dogma¬
tum falsitatẽ roborare conant᷑. Sed
destruet ea uir sapiens. &e dni adiutꝰ
auxilio omnẽ municionẽ ostendet
ẽẽ uanissimã: ut inducat suꝑ eã mi¬
seriam. & inclinata suꝑbia possit
cũ apło dicere. Miser ego homo quis
me lib̾abit de corpore moras huiꝰ:
O dio habuer̃ in porta corripientẽ: &
loquentẽ ꝑfecte ab hominati sunt.¬

Expanded text:
corporis est. Igitur Dominus qui omnia ratione corporis est. Igitur Dominus qui omnia ratione dispensat, et vero facit cuncta judicio, dividit contritionem super robustum inimicum, ut inducat miseriam super munitionem, quae se erigit contra scientiam Dei. De qua et in Proverbiis legimus: Civitates robustas ingressus est sapiens, et destruxit munitionem, in qua confidebant impii . Hoc et ad omnem quidem fortitudinem saecularem; sed proprie contra haereticos facit, qui argumentis et sophismatibus, et arte dialectica, dogmatum falsitatem roborare conantur. Sed destruit eam sapiens vir, et Dei adjutus auxilio, omnem munitionem ostendit esse vanissimam, ut inducat super eam miseriam, et, inclinata superbia, possit cum Apostolo dicere: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus ? Odio habuerunt in porta corripientem, et loquentem
Abbreviated transcription (Latin):
namus exemplũ. ꝑ aulus apłs quasi
mentes maris gurgites ꝑsequebatur.
&e obprimere nitebat᷑ eccłiam dei : qͣ
uocatꝰ ã dño effusus ẽ suꝑ faciẽ uni¬
uerse t̾rȩ. ut p̃dicaret euangłm de
iherosolimis usq ad illiricũ. & edifi¬
caret ñ suꝑ alterius fundam̃tũ. ubi
iam fuerat p̃dicatum. s usq ad hispa¬
nias tendet: & amari rubro. immo
ab occeano usq ad occeanũ curreret:
imitans dm̃ suum. & solem iusticiȩ
de quo legimꝰ. a sũmo cȩlo egresso es
ce occursus eiꝰ usq ad sũmũ eiuit an¬
te cum t̾ra priꝰ deficeret quã studn
predicandi. Iste ds̃ oe contricione ũ¬
uidit suꝑ fortitudinẽ. ut eos qui ni¬
le fortes sunt in becilles faciat: ꝙ
initari possint apłm dicentẽ. qͣnos
infirmus sum tunc forcior sũ. Nan
&. filii scłi huiꝰ: prudentiores sunttu¬
liis lucis in generatione sua. forcita¬
do corporis in becillitas anime ẽs.
rursum animȩ forticudo in becillitas

Expanded text:
namus exemplum. Paulus apostolus quasi namus exemplum. Paulus apostolus quasi mentes maris gurges persequebatur, et opprimere nitebatur Ecclesiam Dei. Qui vocatus a Domino, effusus est super 291 faciem universae terrae, ut praedicaret Evangelium de Jerosolymis usque ad Illyricum, et aedificaret non super alterius fundamentum, ubi jam fuerat praedicatum ; sed usque ad Hispanias tenderet, et a mari Rubro, immo ab Oceano usque ad Oceanum curreret, imitans Dominum suum et solem justitiae, de quo legimus: A summo coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus , ut ante eum terra deficeret, quam studium praedicandi. Iste Deus et contritionem dividit super fortitudinem, ut eos qui male fortes sunt, imbecilles faciat, et imitari possint Apostolum dicentem: Quando infirmus sum, tunc fortior sum . Nam et filii hujus saeculi prudentiores sunt filiis lucis in generatione sua . Fortitudo corporis, imbecillitas animae est: et rursum animae fortitudo, imbecillitas
Abbreviated transcription (Latin):
sic & resurreccio mortuoꝵ. quando
om̃is creatura liberabit᷑ de seruitute
corruptionis: in libertatẽ głe flioꝵ
dĩ. Iste ds̃ qui cuncta transformat.
etiã umbrã mortis mutat in lucem:
quando hi qui sedebant in tenebris
&e qui erant filii noctis & tenebrarũ.
facti sunt filiĩ lucis. & filii diei. Iste
ẽ ds̃ qui etiã diẽ uertit incenebras:
eoꝵ diẽ qui dixer̃. crucifige cruci¬
fige eũ. aufer de t̾ra talem. Quan¬
do ab hora sexta in tẏpũ iudaice
cecitatis dies in noctem uersus ẽ. & ñ
solum scđm luterã sed etiã iuxta al¬
ciorẽ intelligentiã. lux quȩ eis orie¬
batur in lege ce ꝓpħis. uersa ẽ in dene¬
bras ignorantib quid legant. quio
audiant: ut impleat᷑ de illis qd̃ sc̃p¬
tũ ẽ. Obscurentur occłi eoꝵ ne uide¬
ant: & dorsum eoꝵ sẽꝑ in curua. Iste
ds̃ uocat ad se aquã maris. & effun¬
dic aquͤam suꝑ faciem trȩ: de pecca¬
torib iustos faciens. Ad qđ exponen¬
dum: unũ tantũ studio breuitatis po¬

Expanded text:
do omnis creatura liberabitur de servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum Dei. Iste Deus qui cuncta transformat, etiam umbram mortis mutat in lucem : quando hi qui sedebant in tenebris m, et qui erant filii noctis et tenebrarum, facti sunt filii lucis, et filii diei. Iste est Deus qui etiam diem vertit in tenebras: eorum diem qui dixerunt: Crucifige, crucifige eum , aufer de terra talem: quando ab hora sexta in typum Judaicae caecitatis dies in noctem versus est. Et non solum secundum litteram, sed etiam secundum altiorem intelligentiam, lux quae eis oriebatur in Lege et prophetis, versa est in tenebras, ignorantibus, quid legant, quid audiant, ut impleatur de illis quod scriptum est: Obscurentur oculi eorum ne videant: et dorsum eorum semper incurva . Iste Deus vocat ad se aquam maris, et effundit eam super faciem terrae, de peccatoribus justos faciens. Ad quod exponendum, unum tantum studio brevitatis po
Abbreviated transcription (Latin):
ruptionẽ. Om̃s uidei dicentes ana
ẽ pietas. Quicquid aũt de iudeis
diximus .tam ad echnicos quã ad
hereticos referri pocest. Quoꝵ alii
om̃s sripturas scãs abhominantur
in quib uerbu dei ẽ. alii du puse

Expanded text:
unt , omnes Judaei dicentes anatest pietas. Quidquid autem de Judaeis diximus, tam ad ethnicos quam ad haereticos referri potest, quorum alii omnes Scripturas sanctas abominantur, in quibu
Abbreviated transcription (Latin):
hech. qđ legitur sia. id est eloqui¬
um. O aũt qđ scribit᷑ ꝑ solam lic¬
terã. uay. aytoy. idest eiꝰ significat.
Simulq commixtũ legit᷑ masio: a fu-
periori uerbo hẽ. scđm luterã plus
habens. De uarietate int̃pretationis
diximus. quȩ molesta erit negli¬
gentib. studiosis grata: ut ad sen¬
sum eoꝵ quȩ scripta sunt transeamꝰ.
Dedi stuporẽ dentib ur̃is. & ñ redi¬
stis ad me dicit dñs. Prohibui auob̾
ymbrẽ: & plui suꝑ unã ciuitatẽ. &¬
suꝑ alterã ñ plui. Et uener̃ duȩ aut
tres ciuitates ad unã. ut biberent aqͣ
or ñ sunt saciate: & nec sic redistis
ad me dicit dñs. ꝑcussi uos in
uento urente. & in aurugine
hortos ur̃os & uineas. & oliueta at¬
q ficeta: & ñ redistis ad me dicit
dñs. Misi in uos mortẽ in uia egip

Expanded text:
HETH, quod legimus SIA  , id est, eloquium. O autem, quod scribitur per solam litteram VAU, αὐτοῦ, id est, ejus, significat, simulque commixtum legitur MASIO  , a superiori verbo HE secundam litteram plus habens. De varietate interpretationis diximus, quae molesta erit negligentibus, studiosis grata: nunc ad sensum eorum, quae scripta sunt, transeamus. Dedi stuporem dentibus vestris, et non redistis ad me, dicit Dominus. Prohibui a vobis imbrem, et plui super civitatem  alteram non plui, et venerunt duae et tres civitates ad unam ut biberent aquas, et non sunt satiatae: et nec sic redistis ad me, dicit Dominus. Percussi vos in vento urente, et aurugine hortos vestros et vineas et oliveta atque ficeta, et non redistis ad me, dicit Dominus. Misi in vos mortem in via
Abbreviated transcription (Latin):
rit. & illam purissimȩ uirginita¬
zelor enim uos zelo dei. & statui
uos uni uiro uirginẽ castam exibere
xp̃o. in qua ñ ẽ macula neq ruga:
pristinum statũ & unionẽ beatitu¬
dinis reciꝑe ñ ualebit: & uix ei c̃ce¬
dit᷑ ut de mille reuertat᷑ ad centũ:
&e de centũ ad decem redeat. Hec
breuit᷑ sum locutꝰ: ne omĩno in hoc
capitulo ꝓpt̃ numeroꝵ difficultatẽ
fuisse uiderer tropologiã: quia hec
dic dñs domui isrł. Querite me
& uiuetis: & nolite querere bethel
& in galgala nolite intrare: & in
bersabee ne transieritis qm̃ gal-
in utilis.Lxx. Quia hec dicit aͣd
domum isrł: querite me & uiuȩ¬
tis:& nolite querere bechel: & in
galgala ñ in grediamini: & suꝑ

Expanded text:
rit, et illam purissimae virginitarit, et illam purissimae virginitaZelo enim vos zelo Dei, et statui vos uni viro virginem castam exhibere Christo , in qua non est macula neque ruga, pristinum statum et unionis beatitudinem recipere non valebit: et vix ei concedetur, ut de mille revertatur ad centum, et de centum ad decem redeat. Haec breviter sum locutus, ne omnino in hoc capitulo propter numerorum difficultatem fugisse viderer tropologiam. Quia haec dicit Dominus domui Israel: quaerite me, et vivetis, et nolite quarere Bethel, et in Galgala nolite intrare, et in Bersabee ne transieritis: quoniam inutilis. LXX: Quia haec dicit Dominus ad domum Israel: querite me, et vivetis, et nolite quaerere Bethel, et in Galgala ne ingred
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectꝰ. & ut itadicã uerus ẽ nunie¬
rus: qui unione retinet᷑. & uniꝰ dĩ
filiꝰ. Ego in patre & pat̾ in me. uo¬
lensq om̃s unum eẽ cũ patre. loqͥt᷑
ad eum. ꝑat̃ da ut sicut ego & cu
unũ sumꝰ: sic &e isti in nob̾ unum
sint. Prima gͥ beatitudo ẽ. eẽ in
primo numero: qui unꝰ & uerus ẽ:
scđa in scđo: idest in decade: tercia
in t̾cio: idest. in ecacontade. Sicut
enĩ decas decimo unione completur:
sic &e ecacontas ex decẽ decadib stru¬
itur: quarcꝰ numerꝰ qui millenario¬
numero concinet᷑: de decem constat
ecaconcadib. Cum gͥ quis egerit
penitentiã de miliario & quarco
numero: uix reuertit᷑ ad centenariũ.
& t̾cium numerũ: rursum qui in
centenario ẽ. uix redit ad scđm. pͥ¬
me decadis numerũ: Atq ita ut
domus isrł quȩ corruerat ñ possit
resurgere: & uirgo isrł quȩ erraue¬
rat in terra ñ habeat suscitantẽ:
quia qui semel ab unione discesse¬

Expanded text:
perfectus, et ut ita dicam, verus est numeperfectus, et ut ita dicam, verus est numerus, qui unione retinetur, et unius Dei Filius: Ego in Patre, et Pater in me : volensque omnes unum esse cum Patre, loquitur ad eum: Pater, da, ut sicut ego et tu unum sumus, sic et isti in nobis unum sint . Prima ergo beatitudo est esse in primo numero, qui unus et verus est; secunda, in secundo, id est, in decade; tertia in tertio, id est, in hecatontade. Sicut enim decas decima unione completur, sic hecatontas ex decem decadibus struitur. Quartus numerus, 284 qui millenario continetur, de decem constat hecatontadibus. Cum igitur quis egerit poenitentiam, de millenario et quarto numero vix revertitur ad centenarium et tertium numerum. Rursum qui in centenario est, vix redit ad secundum primae decadis numerum, atque ita fit ut domus Israel quae corruerat, non possit resurgere, et virgo Israel quae erraverat, in terra non habeat suscitantem: quia qui semel ab unione discesse
Abbreviated transcription (Latin):
in quib septenariĩ numeri ostendeis
potentiam ardentissimas febras sep-¬
timo dicit solui die: aut si tanta
humoris noxii. & picuite fuerit
magnitudo. ut prime ebdomadis
nequaquã feruore consũpta sit.
scđȩ ebdomadis ultimꝰ expectat᷑
dies idest quartꝰ decimꝰ. Qđ si hc̃
& iuxta hẏpocraten loquar nõ¬
cõe uicerit. transeunt ad uicesimã
primã diem. hoc ẽ ad finẽ ebdoma
dis t̃cie. Ita ab inicio mundi die¬
b conditis ut om̃s labores & mo¬
iextiȩ septimo numero conquies¬
cant. Deniq & captiuitas isrł po¬
puli isrł. templiq subuersio. septu¬
agesimo anno desolationis imple¬
ta ẽ: & seꝑtem astra iuxta numers̃
dierũ dicunt᷑ errantia: de cuiꝰ nu-¬
meri sacramentis in scipionis sõmio
pleniꝰ narrat. Tulliꝰ: & obscurissimꝰ
platonis timeus liber. qui me cice¬
ronis quidẽ aureo ore fit planior
s icut gͥ septenariꝰ numerꝰ ht̃ sacra¬
mentũ suum. sic et scĩficat᷑ atq

Expanded text:
in quibus septenarii numeri ostendens in quibus septenarii numeri ostendens potentiam, ardentissimas febres septimo dicit solvi die: aut si tanta humoris noxii et pituitae fuerit magnitudo, ut primae hebdomadis nequaquam fervore consumpta sit, secundae hebdomadis ultimus exspectatur dies, id est, quartus decimus. Quod si hunc, ut juxta Hippocratem loquar, νόσος vicerit, transeunt ad vicesimam primam diem, hoc est, ad finem tertiae hebdomadis: ita ab initio mundi diebus conditis, ut omnes labores et molestiae septimo numero conquiescant. Denique et captivitas populi Israel, templique subversio, septuagesimo anno desolationis impleta est, et septem astra juxta numerum dierum dicuntur errantia. De cujus numeri sacramentis in Scipionis somnio plenius narrat Tullius: et obscurissimus Platonis Timaeus liber est, qui ne Ciceronis quidem aureo ore fit planior. Sicut igitur Septenarius numerus habet sacramentum suum, sic sanctificatus atque
Abbreviated transcription (Latin):
diebant᷑ mille. relinquent᷑ in ea
centum. & de qua egrediebantur
centũ relinquent᷑ in ea decẽ. in do¬
mo isrł: ut ubi quondam fuerat
multitudo: ꝓpt̃ nimiã uastitatẽ
uix decima pars remaneat. Et ne
omnino herentes littere sacram̃¬
ta numeroꝵ relinquamꝰ in tacta:
septenarũ numerũ ẽẽ sacratum
eciã sabbatũ ꝓbat. in quo requieuit
ds̃ ab om̃ib oꝑib suis: & iubet ne
quit in eo oꝑis seruilis fiat: nͥ ea
tantum quȩ ad animã ꝑtinent.¬
& ne in eo onera portemꝰ. Unde
& insolicudine qui die sabbati lg¬
na collegerat quȩ assura sunt:
sententia dnĩ condempnat᷑. Et sep¬
tẽ ebdomadas cõplent numerũ
scĩ penterostes: & iubeleus annus
remissionis tubarumq clangenti¬
um hoc numero texit᷑. In septimo
quoq mense finguntur taberna¬
cula: & hebreus cum sex annis ser¬
uierit. anno septimo lib̾at᷑. Nouit
hoc & secularis philosophia. &
medicoꝵ libri. quoꝵ galienꝰ diser¬
tissimꝰ atq doctissimꝰ scripsit t̾nos

Expanded text:
entur in ea centum: et de qua egrediebantur centum, relinquentur in ea decem in domo Israel: ut ubi quondam fuerat multitudo, propter nimiam vastitatem, vix decima remaneat pars. Et ne omnino haerentes litterae, sacramenta numerorum relinquamus intacta: septenarium numerum esse sanctum, etiam sabbatum probat, in quo requievit Deus ab omnibus operibus suis . Et jubet ne quid in eo operis servilis fiat, nisi ea tantum quae ad animam pertinent: et ne in eo onera portemus . Unde 283 et in solitudine qui die sabbati ligna collegerat, quae arsura sunt, sententia Domini condemnatur, Et septem hebdomades complent numerum sanctae Pentecostes: et Jubilaeus annus remissionis tubarumque clangentium hoc numero texitur. In septimo quoque mense figuntur tabernacula, et Hebraeus, cum sex annis servierit, anno septimo liberabitur. Novit et hoc saecularis philosophia, et medicorum libri, quorum Galenus disertissimus atque doctissimus scripsit ternos
Abbreviated transcription (Latin):
doctrine. qd ꝓbauerat imꝓbans. &
qđ priꝰ laudauerat pucans ẽẽ ꝓ in¬
chili. Iustificationes eoꝵ ñ fluminib
&e purissimis fontib sed turbidis ce¬
nosisq correntib cõparant᷑: qui su¬
b rupibusq collectas. quas qui tran¬
sire uoluerit. statim rapiet᷑ inp̃ceps:
& subuersis pedib dicere ñ poterit̃.
statuit supra petram pedes meos.
Calcat enim suꝑ arenas quȩ ñ babent
fundam̃tũ : & cum periclitatꝰ fuerit
loquet᷑ iuxta hebreos. torrens tran¬
siuit suꝑ animã meã. E contrario
aqua iudiciũ. & iusticia ñ fert᷑ qͣsi
torrens inuius: cogitationes iustoꝵ
iudicia. Num quid hostias & sacri¬
ficiũ obtulistis mͥ indeserto qua-¬
draginta annis domus isrł: & porta¬
stis tabernacłm molocħ/¬
&e imaginẽ idoloꝵ urõꝵ sydus
dei ur̃i quȩ fecistis uobis: & migͣre

Expanded text:
baverat improbans, et quod prius laudaverat, putans esse nihili. Justificationes eorum non fluminibus et purissimis fontibus, sed turbidis coenosisque torrentibus comparantur, qui suet vepribus collectas. Quas qui transire voluerit, statim rapietur in praeceps, et subversis pedibus, dicere non poterit: Statuit supra petram pedes meos : calcat enim super arenas, quae non habent fundamentum, et cum periclitatus fuerit, loquetur juxta Hebraeos: Torrens transivit super animam meam . Econtrario aqua judicium, et justitia non fertur quasi torrens invius: Cogitationes justorum judicia . Numquid hostias et sacrificium obtulistis mihi in deserto quadraginta annis, domus Israel? Et portastis tabernaculum Moloc vet imaginem idolorum vestrorum, sidus dei vestri, quae fecistis vobis. Et migrare
Abbreviated transcription (Latin):
ducit ad mortẽ. qua apłs ñ uult
perire eum. qui cũ patris uxore fu¬
erat forncatꝰ. qua ce iudas ꝑiit
infelix: qui abundantiori absortus¬
ẽ tristicia. ꝓdicioni homicidiũ co¬
homicidiis. ut ubi putabat reme¬
dium. & morte suspendii finẽ ma¬
loꝵ : ibi leonem. & ursũ. & colubrũ
repperiret. Quibus nominib ui¬
dent᷑ mͥ significari. uł diuersa sup¬
plicia. uł ipse diabolus qui recte &
leo &e ursus appellat᷑. & coluber. Cũq¬
nos putauerimꝰ isayam audire di¬
centẽ. uade popłs m̃s intra in cu¬
bicula tua. claude hostium. abscon¬
dere pusillum. donec transeat ira
dnĩ. &e ẽẽ quasi in domo nr̃a. & qͣsi
in inferno quiescere. Tunc morde¬
bit uos coluber. qui in p̾senti loco na¬
as. in iob appellat᷑ leuiathan. de cu
ius natura &e terrore multiplici.
pleniꝰ in ipso uolumine discimꝰ. In
caligine aũt & tenebris quȩ contra¬
ria sunt splendori & luci: torm̾toꝵ¬

Expanded text:
ducit ad mortem, qua Apostolus non vult ducit ad mortem, qua Apostolus non vult perire eum qui cum uxore patris fuerat fornicatus , qua et Judas periit infelix, qui abundantiori absorptus tristitia, proditioni homicidium cohomicidiis: ut ubi putabat remedium, et mortem suspendii finem malorum, ibi leonem et ursum et colubrum reperiret. Quibus nominibus videntur mihi significari vel diversa supplicia, vel ipse diabolus, qui recte et leo et ursus nos putaverimus Isaiam audire dicentem: Vade, populus meus, intra cubicula tua: claude ostium, abscondere pusillum donec transeat ira Domini , et esse quasi in domo nostra, quasi in inferno requiescere: tunc mordebit nos coluber qui in praesenti loco Nahas, in Job appellatur Leviathan. De cujus 302 natura et terrore multiplici plenius in ipso volumine discimus. In caligine autem et tenebris quae contraria sunt luci et splendori, tormento