comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abraham de babilonia. ꝓmisit eids̃ ex illo
magnam gentẽ futuram. & in eiꝰ semine omi¬
um gentium benedictionẽ: assirii quartũ
regem habebant. sicionũ quintũ: Apud
illos enm regnabat filius nini. post matrẽ soni¬
midẽ que ab illo interfecta ꝑhibetur. ausa filiũ
mat̾ in cestare concubitu Hanc putant
non nulli condidisse babiloniã. quã quidẽ
potuit instaurare Quando aũ uł quo modo
porro nini & semiramidis qͥ matri successit
in regnũ. quidam etiam ipsũ ninum. quidã
uͦ diruato a patre uocabulo niniam uocant:
Sicionioꝵ aut̃ regnũ tc̃ tenebat telexion. qͦrog¬
nante usꝙ̃ ad eo ibi mitia & leta tempora fuer̃.
ut eum de functũ uelut dm̃ colerent sacrifican¬
do & ludos celebrando quos & pͥmitꝰ ei institu

Expanded text:
Abraham de Babylonia promisit ei Deus ex illo Abraham de Babylonia promisit ei Deus ex illo magnam gentem futuram et in eius semine omnium gentium benedictionem. Assyrii quartum regem habebant, Sicyonii quintum; aput illos enim regnabat filius Nini post matrem Samiramidem: quae ab illo interfecta perhibetur, ausa filium mater incestare concubitu. Hanc putant nonnulli condidisse Babylonem, quam quidem potuit instaurare. Quando autem uel quo moporro Nini et Samiramidis, qui matri successit in regnum, quidam etiam ipsum Ninum, quidam uero deriuato a patre uocabulo Ninyan uocant. Sicyoniorum autem regnum tunc tenebat TelIioD. Quo regnante usque adeo ibi mitia et laeta tempora fuerunt, ut eum defunctum uelut deum colerent sacrificando et ludos celebrando, quos ei primitus institu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dñabatur Quos tam̃ eo defuncto: semira¬
mis uxor eiꝰ ẽ ad gressa bellando: Ita factũ est
ut quicumq in illis terris poplĩ siue reges
erant. assirioꝵ regno ditioniq parerent
notiores. & ꝑ grecos ad latinos. ac deinde ad
romanos. qui etiam ipsi latini sunt temꝑoꝵ
seriem deduxer̃ qui gentẽ poplĩ romani in
originis eiꝰ antiquitatt rimati sunt: ob hoc
debemꝰ ubi opꝰ est assirios memorare reges.
ut appareat quem ad modũ babi lonia qua¬
si pͥma roma. cum peregrina in hoc mun
do ciuitate dĩ ꝓcurrat Res aũ quas ꝓpt̾
comparationẽ ciuitatis utriusq t̾renȩ scilic&¬
& celestis & cęlestis huic oꝑi oport& insertre.
magis ex grecis & latinis ubi & ipsa roma qͣ¬
si scdã babilonia ẽ debemꝰ ad sumere: Qum¬
do gͦ natus est abraham scdĩ reges erant. apud
assirios ninꝰ. apud sicionios europs Primi aũ
illic belus. hic agialeus fuer̃: Cũ uͦ egresso

Expanded text:
non dominabatur, quos tamen eo defuncto Samiranon dominabatur, quos tamen eo defuncto Samiramis uxor eius est adgressa bellando. Ita factum est, ut, quicumque in illis terris populi siue reges erant, Assyriorum regno dicionique parerent notiores, et per Graecos ad Latinos ac deinde ad Romanos, qui etiam ipsi Latini sunt, temporum seriem deduxerunt qui gentem populi Romani in originis eius antiquitate rimati sunt: ob hoc debemus, ubi opus est, Assyrios memorare reges, ut appareat quem ad modum Babylonia, quasi prima Roma, cum peregrina in hoc mundo Dei ciuitate procurrat; res autem, quas propter conparationem ciuitatis utriusque, terrenae scilicet et caelestis, huic operi oportet inserere, magis ex Graecis et Latinis, ubi et ipsa Roma quasi secunda Babylonia est, debemus adsumere. Quando ergo natus est Abraham, secundi reges erant aput Assyrios Ninus, aput Sicyonios Europa; primi autem illic Belus, hic Aegialeus fuerunt. Cum uero egresso
Abbreviated transcription (Latin):
enses in grecia plurimũ claruisse fateatur. etiã
Salustius Romanꝰ hystoricꝰ plus tam̃ fama quã
re ipsa: Ham loquens de illis. atheniensiũ
in quit res gestę sic̃ ego existimo satis ample
minores ꝗ̃ fama feruntur: Sed quia ꝓuene¬
re ibi scriptoꝵ magna ingenia. ꝑ terrarum
orbem atheniensiũ facta ꝓmaximis cȩlebrant᷑:
lta eoꝵ qͥ fecert tanta uirtꝰ habetur. quantã ea
uerbis potuere extollere p̃clara ingema Accedit
hinc eiuitati non parua etiã ex litteris & philo¬
sophis glã. quod ibi potissimũ talia studia ui¬
guer̃ Namquantũ ad tinet ad imꝑiũ nullũ
maiꝰ pͥmis temꝑib quã assirioꝵ fuit. nec tam
longe lateq diffusum Quippe ubi ninꝰ rex
beli filiꝰ uniuersam asiam quȩ totiꝰ orbis adnu¬
merũ partiũ t̃cia dr̃. ad magnitudinẽ uͦ di¬
midia repꝑit̾. usq ad libie fines sub egisse tra¬
ditur: Solis quippe indis. in partib orientis

Expanded text:
enses in Graecia plurimum claruisse fateatur etiam enses in Graecia plurimum claruisse fateatur etiam Sallustius Romanus historicus; plus tamen fama quam re ipsa. Nam loquens de illis: \'Atheniensium, inquit, res gestae, sicuti ego existimo, satis amplaminores tamen, quam fama feruntur. Sed quia prouenere ibi scriptorum magna ingenia, per terrarum orbem Atheniensium facta pro maximis celebrantur. Ita eorum qui fecere uirtus tanta habetur, quantum eam uerbis potuere extollere praeclara ingenia.\' Accedit huic ciuitati non parua etiam ex litteris et philosophis gloria, quod ibi potissimum talia studia uiguerunt. Nam quantum adtinet ad imperium, nullum maius primis temporibus quam Assyriorum fuit, nec tam longe lateque diffusum, quippe ubi Ninus rex, Beli filius, uniuersam Asiam, quae totius orbis ad numerum partium tertia dicitur, ad magnitudinem uero dimidia reperitur, usque ad Libyae fines subegisse traditur. Solis quippe Indis in partibus Orientis
Abbreviated transcription (Latin):
ge cęieris ꝓuenisse clariora. assirioꝵ pͥmum
deinde romanoꝵ. ut temꝑib ita locis interse
ordinata atq distincta Nam qͦmͦ illud pͥus
hoc posteriꝰ. eo modo illud in oriente hoc in occi¬
dente surrex̾ Deniq in illiꝰ fine huiꝰ initiũ con¬
festim fuit Regna cetã cettrosq reges. uelut
ad pendices istoꝵ dixerim Ninꝰ gͦ iã scdsꝰ rex
erat assirioꝵ. qui patri suobdo successerat regni
illiꝰ pͥmo regi quando in t̾ra chaldeoꝵ natꝰ est
abraham Erat etiam tempore illo regnũ
sicionioꝵ ad modũ paruũ. a quo ille unde¬
cumq doctissimꝰ marcꝰ uarro scribens de gente
poplĩ romani uelut antiqͦ temprẽ exorsus est
Abhis enĩ sicionioꝵ regib ad athenienses ꝑue¬
nit. a qͥb ad latmos. inde ad romanos. Sed an¬
te conditã romam in comparatione regni assy¬
rioꝵ ꝑ exigua ista memorant᷑. quam uis atheni¬

Expanded text:
ge ceteris prouenisse clariora, Assyriorum primum, ge ceteris prouenisse clariora, Assyriorum primum, deinde Romanorum, ut temporibus, ita locis inter se ordinata adque distincta. Nam quo modo illud prius, hoc posterius: eo modo illud in Oriente, hoc in Occidente surrexit; denique in illius fine huius initium confestim fuit. Regna cetera ceterosque reges uelut adpendices istorum dixerim. Ninus ergo iam secundus rex erat Assyriorum, qui patri suo Belo successerat, regni illius primo regi, quando in terra Chaldaeorum natus est Abraham. Erat etiam tempore illo regnum Sicyoniorum admodum paruum, a quo ille undecumque doctissimus Marcus Varro scribens de gente populi Romani, uelut antiquo tempore. exorsus est. Ab his enim Sicyoniorum regibus ad Athenienses peruenit, a quibus ad Latinos, inde Romanos. Sed ante conditam Romam in conparatione regni Assyriorum perexigua ista memorantur; quamuis Atheni
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰdemꝙ̃ nature quadã cõ munione deuincta. uti¬
litatis & cupiditates suas quib ꝙ sectantib dum
id quod appetit᷑. aut nemini. aut ñ om̃ib sufficit.
qr ñ c̃ id ipsum aduersus se ipsam plerũ ꝙ diuidit᷑.¬
& pars partẽ quę p̃ualet oppͥmit Uictrici enĩ uic¬
ta succumbit dñationi scilic&. uł etiã lib̾tati qua¬
lem cumꝙ pacẽ p̃ferens ac salutẽ. ita ut magnȩ
fuerint admirationi. qͥ perire quã seriure malu¬
er̃ Nã in om̃ib fere gentib qͦdam mͦ uox nature
ista ꝑsonuit. ut subiugari uictorib mallent
qͥb contigit uinci. quã bellica om̃ĩ faria uasta¬
tione deleri Hinc factum ẽ: ut ñ sine dĩ ꝓuiden¬
cia in cuiꝰ potestate ẽ. ut quisq bello subiugetur
aut subiug&. quidam essent regnis p̃diti. quidã
regnantib subditi: Sed int̾̃ plurima regna ter
societas quã ciuitatem mundi huiꝰ uniuersali
uocabulo nuncupamꝰ. duo regna cernimꝰ lon¬

Expanded text:
emque naturae quadam communione deuincta utilitates et cupiditates suas quibusque sectantibus, dum id quod adpetitur aut nemini aut non omnibus sufficit, quia non est id ipsum, aduersus se ipsam plerumque diuiditur, et pars partem, quae praeualet, obprimit. Victrici enim uicta subcumbit, dominationi scilicet uel etiam libertati qualemcumque pacem praeferens ac salutem, ita ut magnae fuerint admirationi, qui perire quam seruire maluerunt. Nam in omnibus fere gentibus quodam modo uox naturae ista personuit, ut subiugari uictoribus mallent, quibus contigit uinci, quam bellica omnifariam uastatione deleri. Hinc factum est, ut non sine Dei prouidentia, in cuius potestate est, ut quisque bello aut subiugetur aut subiuget, quidam essent regnis praediti, quidam regnantibus subditi. Sed inter plurima regna terrsocietas quam ciuitatem mundi huius uniuersali uocabulo nuncupamus, duo regna cernimus lon
Abbreviated transcription (Latin):
ista qͦ dĩ est ꝓcurrens distinctius appar&. quãuis
usq ad reuelationẽ testamenti noui. ñ in lumi¬
ne s in umbra cucurreraax Nc̃ ideo qͦd int̾mise
etiam illa cuc̾rerit. quantũ satis udetur attingã
ut ãbe int̃se possint c̃sideratione legen¬
tiũ comparari¬

Expanded text:
ista, quae Dei est, procurrens distinctius appareret; quamuis ista, quae Dei est, procurrens distinctius appareret; quamuis usque ad reuelationem testamenti noui non in lumine, sed in umbra cucurrerit. Nunc ergo, quod intermiserquo modo etiam illa cucurrerit, quantum satis uidetur, adtingam, ut ambae inter se possint consideratione legentium conparari
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ genꝰ ꝑtina etiã ĩsta ꝑegrina exortu & ꝓ¬
cursu & debitis finib me scripturũ et̃ ꝓmisi cũ
pͥus in imicos cuuitatis dĩ qͥ conditori eiꝰ xp̃o deos
suos p̃fer̃. & liuore sibi ꝑ niciossissimo atrocit᷑ in¬
uident xp̃ianis. quantũ ime ad iuuar& eiꝰ grã
refellissem. quod uoluminib decẽ pͥorib: feci.
De hac uͦ mea ꝗͣ mͦ cõmemoraui triꝑtita ꝓmissio¬
ne decimũ sequentib quatuor libris ambarũ ẽ
digestꝰ exortꝰ.deinde ꝓcursus ab homine pͥmo
absoluimꝰ. Et inde usq ad ipsius in carne sal
sola uidetur in meo stilo dĩ cucurrisse ciuitas cũ
in hoc sclo̾ ñ sola cucurrerit. s ambe utiꝙ in ge¬
nore humano sic̃ ab inicio simulsuo ꝓcursu tẽ¬
ꝑa uariauerint: Verũ hoc ideofeci. ut pͥus ex qͦ
aꝑtiores dĩ ꝓmissiones eẽ coeperꝰ usq ad eiꝰ ex iur¬
gine natiuitatẽ in qͦ fucr̃ quȩ̨ ꝓmittebant᷑ implon
da. sine int̾pellatione a contrario alteriꝰ ciuitatis

Expanded text:
rina, exortu et procursu et debitis finibus me scripturum esse promisi, cum prius inimicos ciuitatis Dei, qui conditori eius Christo deos suos praeferunt et liuore sibi perniciosissimo atrociter inuident Christianis, quantum me adiuuaret eius gratia, refellissem, quod uoluminibus decem prioribus feci. De hac uero mea, quam modo commemoraui, tripertita promissione decimum sequentibus quattuor libris ambarum est digestus exortus, deinde procursus ab homine primoabsoluimus, et inde usque ad ipsius in carne Salusola uidetur in meo stilo cucurrisse Dei ciuitas; cum in hoc saeculo non sola cucurrerit, sed ambae utique in genere humano, sicut ab initio, simul suo procursu tempora uariauerint. Verum hoc ideo feci, ut prius, ex quo apertiores Dei promissiones esse coeperunt, usque ad eius ex uirgine natiuitatem, in quo fueda, sine interpellatione a contrario alterius ciuitatis
Abbreviated transcription (Latin):
meã : ut adnunciẽ inqͥt omes laudationes tuas.
in portis filiȩ syon Hec ẽ gloriosissima cuutas dĩ.
hec untũ dm̃ nouit & colit Hanc anglĩ sc̃ĩ anñ¬
ciaucr̃. qͥ nos ad eiꝰ socictatẽ in uitauerunt. ciuesq
suos in illa eẽ uolucr̃. Quib non plac& ut cosco¬
dm̃. nec eis sacrificanꝰ. sed cum ipsis sacrificiũ simꝰ
dõ: Nullo itaq ddubitante qͥ hec deposita ma¬
ligna obstinationc considerat: om̃s immortales.
beati qͥ nobis ñ inuident Neq oũ si inuiderent
centbeati: sed potiꝰ nos diligunt. ut & nos cum ip¬
sis beati simꝰ. Plus enĩ nobis fauent. plus aduiuant᷑.
quando unũ dm̃ cum eis colimꝰ. patrẽ & filium &¬

Expanded text:
 omnes laudes tuas in portis filiae Sion. Haec est gloriosissima ciuitas Dei: haec unum Deum nouit et colit; hanc angeli sancti adnuntiauerunt, qui nos ad eius societatem inuitauerunt ciuesque suos in illa esse uoluerunt; quibus non placet ut eos co nostrum Deum; nec eis sacrificemus, sed cum ipsis sacrificium simus Deo. Nullo itaque dubitante, qui haec deposita maligna obstinatione considerat, omnes inmortales beati, qui nobis non inuident neque enim si inuiderent, essent beati, sed potius nos diligunt, ut et nos cum ipsis beati simus, plus nobis fauent, plus adiuuant, quando unum Deum cum illis colimus. Patrem et Filium
Abbreviated transcription (Latin):
sis gentibꝰ. que cõmunis ẽet diuinitꝰ imꝑtita est : Quã
certe iste homo ñ mediocri in genio p̃ditus ẽẽ ñ du¬
bitat. Prouidentiã quippe duunã sine ista uniuer¬
sali uia liberandȩ anime genꝰ humanãs relinquere
potuisse non credit: Neq enĩ ait non ec̃. sed hoc tan¬
tum bonũ. tantumq aduitoriũ non dũ receptũ.
ñdũ in suã noticiã eẽ ꝑ latum: Nec mirũ: Tẽ
enĩ porphiriꝰ erat in rebꝰ humanis. ꝗͣdo ista lib̾andȩ
animȩ. unuiersalis uia. quȩ ñ ẽ alia quã religio xp̃ia¬
na. oppugnari ꝑmittebat᷑ ab idoloꝵ demonũq cul¬
toribꝰ regibꝰq terrenis. ꝓpt̃̾ asserendũ & consecrandũ¬

Expanded text:
rsis gentibus quae communis esset diuinitus inpertita est? Quam rsis gentibus quae communis esset diuinitus inpertita est? Quam certe iste homo non mediocri ingenio praeditus esse non dubitat. Prouidentiam quippe diuinam sine ista uniuersali uia liberandae animae genus humanum relinquere potuisse non credit. Neque enim ait non esse, sed hoc tantum bonum tantumque adiutorium nondum receptum, nondum in suam notitiam esse perlatum; nec mirum. Tunc enim Porphyrius erat in rebus humanis, quando ista liberandae animae uniuersalis uia, quae non est alia quam religio Christiana, obpugnari permittebatur ab idolorum daemohumque cultoribus regib
Abbreviated transcription (Latin):
ñ continetur hac uia : Namque alia uia ẽ uniuer¬
salis animȩ liberande. nͥ qua uniuersȩ animȩ libe
rantur. ac ꝑ hoc sine illa nulla anima liberatur :
Cũ aut̃ addit & dicit uł ab indoꝵ moribꝰ ac discipli¬
na. uł ab inductione chaldeoꝵ. uł alia qualib&
uia. manifestissima uoce testat᷑. neq illis quȩ ab
indis. neq illis quȩ a chaldois didicerat hanc uniũsalẽ
iuã liberande animc contineri. & utiq se achaldeis
animȩ liberande uniuersalẽ uiam. nondum recep¬
tã uł ex aliqͣ uerissima philosophia. uł ex earũ gen¬
tiũ doctrinis. quȩ magnȩ uł ut indiuinis rebꝰ ha¬
beant᷑. quia plus apud eos curiositas ualuit quoꝵq
angeloꝵ cognoscendoꝵ & colendoꝵ. ñdũq in suã
notitiã historiali cognitione ꝑlata: Quȩ nã ista c̃
uniũsalis ina. nͥ quȩ ñ suȩ cuiq genti ꝓpͥa. sed uniũ¬

Expanded text:
non continetur haec uia? Nam quae alia uia est uniuernon continetur haec uia? Nam quae alia uia est uniuersalisrantur, ac per hoc sine illa nulla anima liberatur? Cum autem addit et dicit, Vel ab Indorum moribus et disciplina, vel ab inductione Chaldaeorum, vel alia qualibet via; manifestissima voce testatur, neque illis quae ab Indis, neque illis quae a Chaldaeis didicerat, hanc universalem viam animae liberandae contineri; et utique se a Chaldaeis animae liberandae universalem viam nondum receptam, vel ex aliqua verissima philosophia, vel ex earum gentium doctrinis, quae magnae velut in divinis rebus habebantur, quia plus apud eas curiositas valuit quorumque angelorum cognoscendorum et colendorum, nondumque in suam notitiam historiasalis uia, nisi quae non suae cuique genti propria, sed uniue
Abbreviated transcription (Latin):
liberandȩ uł aphilosophia uerissima aliqͣ. uł ab in¬
dorũ moribꝰ & disciplina. aut inductione caldeoꝵ.
aut alia qualib& uia. non dumq in suã noticiã ean¬
dem uiã historiali cognitione ꝑlatã. ꝓ culdubio con¬
fitttur eẽ aliquã. sed nondũ in suã uenisse noticiã:
ta ciñ sufficiebat. quicqͥd de anima liberanda studi¬
osissime didicerat. sibiq uł potius aliis nosse ac te¬
nere uidebat᷑ Sentiebat enim sibi adhuc de esse ali¬
ꝗͣ p̃stantissimã auctoritatẽ: quã dere tanta sequi
oporter&. Cũ autem dic̃ uł a philosophia uerissima
aliqua nondum in suã noticiã ꝑuenisse sectam. quȩ
uniuersalem contineat uiã animȩ liberande. satis
quantũ arbitror ostendit. uł eã philosophiã in qua
ipse philosophatus est. ñ eẽ uerissimã. uł eãñ conti¬
neri talem uiã Et qͦmͦ iam potest ẽẽ uerissima. quȩ

Expanded text:
liberandae, uel a philosophia uerissima aliqua uel ab Inliberandae, uel a philosophia uerissima aliqua uel ab Indorum moribus ac disciplina, aut inductione Chaldaeorum aut alia qualibet uia, nondumque in suam notitiam eandem uiam historiali cognitione perlatam: procul dubio confitetur esse aliquam, sed nondum in suam uenisse notitiam. Ita ei non sufficiebat quidquid de anima liberanda studiosissime didicerat sibique uel potius aliis nosse ac tenere uidebatur. Sentiebat enim adhuc sibi deesse aliquam praestantissimam auctoritatem, quam de re tanta sequi oporteret. Cum autem dicit uel a philosophia uerissima aliqua nondum in suam notitiam peruenisse sectam, quae uniuersalem contineat uiam animae liberandae: satis, quantum arbitror, ostendit uel eam philosophiam, in qua ipse philosophatus est, non esse uerissimam, uel ea non contineri talem uiam. Et quo modo iam potest esse uerissima, qua
Abbreviated transcription (Latin):
beatitudo. quę cum initium temporis habueritꝰ.
finẽ temporis non habebit. Qua ꝓpt̾ diuine
auctoritati humana cedat infirmitas. eisq bea¬
tis & in mortalib de uera religione credamus.
qui sibi honorẽ non expetunt. quem dõ suo qͥ
etiã nr̃ est deberi sciunt. Nec uibent ut sacrifici¬
um faciamus nisi ei tantũ. cuiꝰ & nos cũ illis ut se¬
pe dixi & sepedicendum est. sacrificiũ ẽe debemꝰ.
ꝑ eũ sacerdotem offerendi: qui informa quã susce¬
uoluit. etiam usq ad mortem sacrificiũ ꝓ nobis
dignatꝰ est immolari:
uiã animȩ liberande. qm̃ nulla nͥ hac liberari potest:
ȩc c̃ eni qͦdam modo uitalis uia. quȩ una duc ad reg¬
nũ. ñ temporali fastigio nutabundũ. s eternitatis fir¬
mitate securũ: Cũ autem dicit porphiriꝰ in pͥmo uix¬
ta finẽ de regressu animȩ libro. non dum receptũ in
unã ꝗͣdã sectã. qͦd uniuersalem contineat iuã animȩ

Expanded text:
beatitudo, quae cum initium temporis habuerit, beatitudo, quae cum initium temporis habuerit, finem temporis non habebit. Quapropter diuinae auctoritati humana. cedat infirmitas, eisque beatis et inmortalibus de uera religione credamus, qui sibi honorem non expetunt, quem Deo suo, qui etiam noster est, deberi sciunt, nec iubent, ut sacrificium faciamus, nisi ei tantum, cuius et nos cum illis, ut saepe dixi et saepe dicendum est, sacrificium esse debemus, per eum sacerdotem offerendi, qui in homine, quem susceuoluit, etiam usque ad mortem sacrificium pro nobis dignatus est fieri. uiam animae liberandae, quoniam nulla nisi hac liberari potest. Haec est enim quodam modo regalis uia, quae una ducit ad regnum, non temporali fastigio nutabundum, sed aeternitatis firmitate securum. Cum autem dicit Porphyrius in primo iuxta finem de regressusalem contineat uiam animae
Abbreviated transcription (Latin):
eternitate semꝑ fuisset in puluerem. semꝑ ei sub es¬
set uestigiũ. Ed tam̃ uestigiũ a calcante factum
nemo dubitar&. nec alterũ altero prius ẽt̾t. quam¬
uis alterũ ab altero factum esset Sic inqͥunt &
mundus. atq imnillo dii creati & semꝑ fuerunt. semꝑ
existente qͥ fetit. & tam̃ facti sunt. Numquid gͦ
si anima semꝑ fuit. etiamt miseria ciꝰsemꝑ fuisse dicen¬
da est: Porro si aliqͥd in illa qͦd ex ȩcerno non fu¬
it. ec cepit ex tempore. cur non ficri potuerit. ut
ipsa ẽet ex tempore quȩ antea non fuisset: Dein¬
de beatitudo quoq eiꝰ pꝰ experimentũ maloꝵ fir¬
mior. & sinc finc mansura sic̃ iste confitetur. ꝓcul
dubio cepit ex tempore. & tam̃ somꝑ crit. cum an¬
tea non fuerit: Illa gͥ om̃is argumentatio dissoluta
ẽ quȩ putatur nichil ẽt possc nisi fine tẽporis .nͥ
qͦd initiũ hab& temporis Inuenta ẽ enĩ animę

Expanded text:
aeternitate semper fuisset in puluere, semper ei subesaeternitate semper fuisset in puluere, semper ei subesset uestigium, quod tamen uestigium a calcante factum nemo dubitaret, nec alterum altero prius esset, quamuis alterum mundus atque in illo dii creati, et semper fuerunt semper existente qui fecit, et tamen facti sunt. Numquid ergo si anima semper fuit, etiam miseria ejus semper fuisse dicenda est? Porro si aliquid in illa, quod ex aeterno non fuit, esse coepit ex tempore, cur non fieri poipsa esset ex tempore quae antea non fuisset? Deinde beatitudo quoque eius post experimentum malorum firmior et sine fine mansura, sicut iste confitetur, procul dubio coepit ex tempore, et tamen semper erit, cum antea non fuerit. Illa igitur omnis argumentatio dissoluta est, qua putatur nihil esse posse sine fine temporis, nisi quod initium non habet temporis. Inuenta est enim animae
Abbreviated transcription (Latin):
nescituri. & falsum credendo beati futuri. Qd si
Absurdissimũ & stultisimũ ẽ dic̃e. porphirii ꝓfecto ẽ p̃ferioa
dit quod ille non uidit. nec pꝰ talẽ ac tantũ magistrũ
refugit correptionẽ. sed homini p̃posuit ueritatem¬
Iurgͦ non potius diuinitati credimꝰ. de his rebꝰ qͣs
humano ingenio ꝑ uestigart non possumꝰ. quȩ
animã quoq ipsam non deo coeternã. sed crea¬
tã dic̃ et̃ quȩ non erat: Ut enĩ hoc platonici nollent
credere. hanc utiq causam idoncã sibi uidebantur
afferre: Quia nͥ qͦd semꝑ antea fuisset. sempit̾nũ deur¬
ceps ẽẽ non posset. quãꝗͣ & de mundo & dehis quos
in mundo deos ad eo factos scribit plato. aꝑtissime
dicat eos ẽt cepisse. & habere iiciũ. finem tam̃ non
habituros. sed ꝑ conditoris potentissimã uoluntatẽ
in ȩt̾num mansuros eẽ ꝑhibebat. Uerũ qͦmͦ idintel¬
substitutionis inicium Sic̃ enĩ inquiunt si pes ex

Expanded text:
nescituri et falsum credendo beati futuri? Quod si nescituri et falsum credendo beati futuri? Quod si absurdissimum et stultissimum est dicere, Porphyrii profecto est praeferenda dit, quod ille non uidit, nec post talem ac tantum magistrum refugit correctionem, sed homini praeposuit ueritatemrgo non potius diuinitati credimus de his rebus, quas humano ingenio peruestigare non possumus, quae animam quoque ipsam non Deo coaeternam, sed creatam dicit esse, quae non erat? Ut enim hoc Platonici nollent credere, hanc utique causam idoneam sibi uidebantur adferre, quia, nisi quod semper antea fuisset, sempiternum deinceps esse non posset; quamquam et de mundo et de his, quos in mundo deos a Deo factos scribit Plato, apertissime dicat eos esse coepisse et habere initium, finem tamen non habituros, sed per conditoris potentissimam uoluntatem in aeternum mansuros esse perhibeat. Verum id quo modo intelsubstitutionis initium. Sicut enim, inquiunt, si pes ex
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ aut̃ obliuio facit corpoꝵ desideriũ. ubi rursus
implicentur malis. ꝓfecto erit infelicitatis ausa¬
summa felicitas. & stulticie causa ꝑfectio sapien¬
tiȩ. & in mundicię causa summa mundatio. nec
ueritate ibi beata erit anima. quandui cumq
erit ubi oport& fallat᷑ ut beatasit: son enĩbea¬
ta erit: nisi secura. Ut aut̃ secura sit. falso putabit
gͦ gaudendi causa falsitas erit. qͦmͦ de ueritate
gaudebit : Uidit hoc porphirius purgatãq
animã ob hoc reuerti dix̃ ad patrẽ. ne aliqu̾ando
iã ialoꝵ polluta contagione teneatur. falso¬
gͥ aqͥbusdam ẽ platonicis creditꝰ. quasi necessarius
orbis ille ab eisdem ab eundi. & ad eadem reuer¬
tendi. Qͦd etiã si uerũ esset quid hoc scire. ꝓdesset:
Nisi forte inde se nobis auderent p̃ferre platonici.
qͥa id nos in hac uita iã nesciremꝰ. qͣd ipsi in alia me¬
liore iuta purgatissimi & sapientissimi uiri fucrant

Expanded text:
lorum autem obliuio facit corporum desiderium, ubi rursus lorum autem obliuio facit corporum desiderium, ubi rursus inplicentur malis: summa felicitas: et stultitiae causa, perfectio sapientiae; et immunditiae causa, summa mundatio. Nec veritate ibi beata erit anima, quamdiucumque erit, ubi oportet fallatur, ut beata sit. Non enim beata erit, nisi secura. Ut autem secura sit, falso putabit ra. Cui ergo gaudendi causa falsitas erit, quomodo de veritate gaudebit? Vidit hoc Porphyrius, purgatamque animam ob hoc reverti dixit ad Patrem, ne aliquando jam malorum polluta contagione teneatur. igitur a quibusdam est Platonicis creditus quasi necessarius orbis ille ab eisdem abeundi et ad eadem reuertendi. Quod etiamsi uerum esset, quid hoc scire prodesset, nisi forte inde se nobis auderent praeferre Platonici, quia id nos in hac uita iam nesciremus, quod ipsi in alia meliore uita purgatissimi et sapientissimi fuerant
Abbreviated transcription (Latin):
pecca patre constitutam. numꝗͣ iam mala mundi
huiꝰ passuram ec̃ confessus est. Qua sententia ꝓ¬
fecto abstulit. quod ẽt̃ platonicũ maxime ꝑhibet᷑.
ut mortuos exiuiis. ita uiuos ex mortuis semꝑfic
detur uirgiliꝰ. in cãpos elisios purgatas anim as mis¬
sas. Quo nomine tamꝗͣ ꝑ fabulam uidentur sig¬
nificari gaudia beatoꝵ. ad fluuium letheum euo¬
cari. hoc est ad obliuionẽ p̃teritoꝵ. scilic& im¬
memores suꝑa. ut conuexa reuisant. rursus & in¬
cipiant in corpora uelle reuerti. Merito displi¬
cuit hoc porphirio. qm̃ reuera credere stultum
ẽ. ex illa uita quȩ beatissima et̃ non poterit. nͥ de
sua fuerit ȩternitate certissima. desiderare ani¬
mas corruptibiliũ corporũ labem. & inde ad istã
remeare. tamꝗ hoc agat sũma purgatio. ut in¬
quinatio reqͥratur. Si enĩ quod ꝑfecte multant᷑
hoc ⁊ efficit. ut om̃ium obliuiscantur maloꝵ. ma¬

Expanded text:
m Patre constitutam numquam iam mala mundi m Patre constitutam numquam iam mala mundi huius passuram esse confessus est. Qua sententia profecto abstulit, quod esse Platonicum maxime perhibetur, ut mortuos ex uiuis, ita uiuos exisse Virgilius, in campos Elysios purgatas animas missas quo nomine tanquam per fabulam videntur significari gaudia beatorum, ad fluvium Letheum evocari, hoc est ad oblivionem praeteritorum: Scilicet immemores supera ut conuexa reuisant Rursus et incipiant in corpora uelle reuerti. Merito displicuit hoc Porphyrio, quoniam re uera credere stultum est ex illa uita, quae beatissima esse non poterit nisi de sua fuerit aeternitate certissima, desiderare animas corruptibilium corporum labem et inde ad ista remeare, tamquam hoc agat summa purgatio, ut inquinatio requiratur. Si enim quod perfecte mundantur hoc efficit, ut omnium obliuiscantur malorum, ma
Abbreviated transcription (Latin):
manas arbitratꝰ est. Puduit scilic& illud credere. ne
mat̾ fortasse filium in mulã reuoluta uectar&. & ñ
puduit hoc credert. ubi reuoluta mat̾ in puellã filio
quanto inquã honestius crediturꝰ reuerti animas semel
ad corpora ꝓpͥa. quã reuerti tocies ad diuersa: Ue¬
runtamen ut dixi ex magna parit correptꝰ ẽ in hac
opinione porphirius. ut saltem in solos homines hu¬
manas animas p̃cipitari posse sentir&. belumos ait̃
carceres euerttre minime dubitar& Dicit etiã. ad hoc
dm̃ animã mundo dedisse. ut matheriȩ cognoscens
mala ad patrẽ recurrer&. nec aliquando iam talium
polluta contagione teneretur. Ubi & si aliqͥd in conue¬
nient᷑ sapit. magis enĩ data est corpori ut bona face¬
r&. Non enĩ mala discer&. siñ facer&. in eo tam̃
alioꝵ platonicoꝵ opinionẽ. & non in re parua emen¬
dauit. qͦd mundatã ab om̃ibꝰ malis animã. & cũ¬

Expanded text:
manas animas arbitratus est. Puduit scilicet illud credere, ne manas animas arbitratus est. Puduit scilicet illud credere, ne mater fortasse filium in mulam reuoluta uectaret; et non puduit hoc credere, ubi reuoluta mater in puellam filio — quanto, inquam, honestius creditur reuerti animas semel ad corpora propria quam reuerti totiens ad diuersa! Verum tamen, ut dixi, ex magna parte correctus est in hac opinione Porphyrius, ut saltem in solos homines humanas animas praecipitari posse sentiret, beluinos autem carceres euertere minime dubitaret. Dicit etiam ad hoc Deum animam mundo dedisse, ut materiae cognoscens mala ad Patrem recurreret nec aliquando iam talium polluta contagione teneretur. Ubi etsi aliquid inconuenienter sapit magis enim data est corpori, ut bona faceret; non enim mala disceret, si non faceret, in eo tamen aliorum Platonicorum opinionem et non in re parua emendauit, quod mundatam ab omnibus malis animam et cu
Abbreviated transcription (Latin):
nebris luc&. & tenebre eam non comp̃hender̃. Qd
initiũ scĩ euuangłũ cui nom̃ ẽ scdm̃ iohannẽ quidam
platonicꝰ sic̃ a scõ sene simpliciano qͥ postea medio
scribendũ. & ꝑ om̃s ecclãs in locis eminentissimis p̃po¬
nendũ ẽc̃ dicebat: Sed ideo uiluit suꝑ hoc ds ille ma¬
gister. quia uerbũ carofactum est. & habitauit in no¬
bis. ut parum sit miseris quod egrotant. nͥ se etiã in ipsa
egritudine extollant. & de medicina qͥ sanari poterant
erubescant : Non enĩ hoc faciunt ut erigantur. sed
ut cadendo grauius affligantur:¬
i pꝰplatonc̃ aliquid emendare existimat᷑ in dignũ.
cur ip̃se porphiriꝰ nonnulla & non parua emenda¬
uit : Nam platonẽ animas hominũ pꝰ mortem
reuolui usq ad corpora bestiarũ scripsisse certissimum
est. Hanc sententiã porphirii doctor tenuit. & plotinꝰ.
porphirio tam̃ iure displicuit: In hominũ sane non
sua que dimiserant. sed alia noua corpora redire hu¬

Expanded text:
nebris lucet, et tenebrae eam non conprehenderunt. Quod initium sancti euangelii, cui nomen est secundum Iohannem, quidam Platonicus, sicut a sancto sene Simpliciano, qui postea Mediolscribendum et per omnes ecclesias in locis eminentissimis proponendum esse dicebat. Sed ideo uiluit superbis Deus ille magister, quia Verbum caro factum est et habitauit in nobis; ut parum sit miseris quod aegrotant, nisi se etiam in ipsa aegritudine extollant et de medicina, qua sanari poterant, erubescant. Non enim hoc faciunt ut erigantur, sed ut cadendo grauius adfligantur Platonem aliquid emendare existimatur indignum, cur ipse Porphyrius nonnulla et non parva emendavit? Nam Platonem, animas hominum post mortem revolvi usque ad corpora bestiarum, scripsisse certisest. Hanc sententiam Porphyrii doctor tenuit et Plotinus; Porphyrio tamen iure displicuit. In hominum sane non sua quae dimiserant, sed alia noua corpora redire hu
Abbreviated transcription (Latin):
dics. resurrectio mortuoꝵ. & societatis impioꝵ eter¬
nadampnatio regnũq ȩternũ gloriosissime ciuita¬
tis dĩ. conspectu eiꝰ immortalit̾ ꝑfruentis. in huiꝰ
uite scripturis p̃dicta atq ꝓmissa sunt Quoꝵ
tã multa impleta cognoscimꝰ atq conspicimꝰ. ut recꝰ¬
ta pietati futura et cetera confidamꝰ. Huiꝰ iuę recꝰ¬
titudinc̃ usq ad dm̃ uidendũ eiq in etnum coheren¬
dc̃ in scãrã scripturarũ qua p̃dicat᷑ atq assentur ue¬
ritate. qͥcumq non credunt. & obhoc non intelligt.
oppugnare possunt. sed expugnare non possunt.
Qua ꝓpt̾ in decẽ istis libris & si minꝰ ꝗ̃ ñ nulloꝵ de nob̾
contradictiones impioꝵ. qͥ conditori scẽ ciuitatis de qua
disputare instituimꝰ. deos suos p̃fer̃. Quoꝵ decem libroꝵ
quinq suꝑiores aduersus eosconscriptist᷑. qͥ ꝓpt̃ bonauitȩ
huiꝰ deoscolendos putant. Quinq autem posteriores

Expanded text:
dies, resurrectio mortuorum, societatis impiorum aeterdies, resurrectio mortuorum, societatis impiorum aeterna damnatio, regnumque aeternum gloriosissimae civitatis Dei conspectu ejus immortaliter perfruentis, in hujus viae Scripturis praedicta atque promissa sunt: quorum tam multa impleta conspicimus, ut recta pietate futura esse caetera confidamus. Hujus viae rectitudinem usque ad Deum videndum eique in aeternum cohaerendum, in sanctarum Scripturaruritate quicumque non credunt et ob hoc nec intellegunt, obpugare possunt, sed expugnare non possunt. Quapropter in decem istis libris, etsi minus quam nonnullorum de nobis contradictiones inpiorum, qui conditori sanctae ciuitatis, de qua disputare instituimus, deos suos praeferunt. Quorum decem librorum quinque superiores aduersus eos conscripti sunt, qui propter bona uitae huius deos colendos putant; quinque autem posteriores
Abbreviated transcription (Latin):
cupiditatibꝰ iniquoꝵ adqueq congruentia facta
ducendis qͦdam sibi uendicant. & in materiã infir¬
mã fragilitatis humane: Nã talia scĩ homines in
ista uniuersali liberandarũ animarũ uia gradi¬
& ista eos non fugerint. & ab eis sepe p̃dicta sint:
ad eoꝵ fidem faciendã quȩ mortalium sensibꝰ non
poterant intimari. nec ad experim̃tũ celeri faci¬
litate ꝑduci. sed alia erant uere magna atq
diuina. quȩ quantũ dabat᷑ cognitadĩ uolunta¬
te. futura nunciabant: Xp̾c qͥppe in carneuen¬
turꝰ. & quȩ in illo tã clara ꝑfecta sunt. atq in eꝰ
nomine impleta penitentia hominũ. & ad dm̃
conũsio uoluntatũ. remissio peccatoꝵ. gr̃ã iusti¬
ciȩ fidespioꝵ. & ꝑ uniuersũ orbem in uerã diui
nitatẽ multitudo credentiũ. culture simulachroꝵ
demonũq subũsio. & temptationũ exercitatio.
ꝓficientiũ purgatio. & liberatio ab om̃imalo. uidicii

Expanded text:
cupiditatibus iniquorum ad quaeque congruentia facta cupiditatibus iniquorum ad quaeque congruentia facta ducendis quodam modo sibi vindicant, et in materia infima fragilitatis humanae . Non talia sancti homines in ista universali animarum liberandarum via gradiet ista eos non fugerint, et ab eis saepe praedicta sint, ad eorum fidem faciendam, quae mortalium sensibus non poterant intimari nec ad experimentum celeri facilitate perduci. Sed alia erant uere magna adque diuina, quae quantum dabatur cognita Dei uoluntate futura nuntiabant. Christus quippe in carne uenturus et quae in illo tam clara perfecta sunt adque in eius nomine inpleta, paenitentia hominum et ad Deum conuersio uoluntatum, remissio peccatorum, gratia iustitiae, fides piorum et per uniuersum orntium, culturae simulacrorum daemonumque subversio et a tentationibus exercitatio, proficientium purgatio et liberatio ab omni malo, judicii
Abbreviated transcription (Latin):
li cognitione dic̃ eẽ ꝑlatam. qͥd hac historia ł illustriꝰ
inueniri potest. quȩ unuĩsũ orbẽ tanto apice auctori¬
tatis obtinuit. uł fideliꝰ in qͦitanariant᷑ p̃terita ut fu¬
tura etam p̃dicent᷑. quoꝵ multa uidemꝰ impleta. ex
quibꝰ ea que restant. sine dubio sꝑamꝰ implenda. Non
em̃ potest porphiriꝰ uł qͥcumq platonici etiam in hac
iua quasi terrenarũ rerũ ad uitã istã mortalẽ ꝑtinen¬
tiũ. diuinationẽ p̃dictionẽq contempnere. qͦd merito
in alus uaticinationibꝰ & quoꝵ lib& modoꝵ uł artiũ
diuinationibꝰ faciunt: Negant enĩ hec uł magnoꝵ
hominũ. uł magni ẽt̃ penda. & recter Nlã uł ins¬
rioꝵ fiunt p̾sensione causarũ. sic̃ ant medicinȩ
qͥbusdam antt cedentibꝰ signis plurime uentura
ualitudini p̃uident᷑. uł inmundi demones suadis¬
posita facta p̃nunciant. quoꝵ ius & in mentibꝰ attl

Expanded text:
li cognitione dicit esse perlatam: quid hac historia vel illustrius li cognitione dicit esse perlatam: quid hac historia vel illustrius inveniri potest, quae universum orbem tanto apice auctoritatis obtinuit, vel fidelius, in qua ita narrantur praeterita, ut futura etiam praedicantur; quorum multa videmus impleta, ex quibus ea quae restant sine dubio speremus implenda? Non enim potest Porphyrius, vel quicumque Platonici, etiam in hac via quasi terrenarum rerum et ad istam vitam mortalem pertinentium, divinationem praedictionemque contemnere: quod merito in aliis vaticinationibus et quorumlibet modorum vel artium divinationibus faciunt. Negant enim haec vel magnorum hominum, vel magni esse pendenda: et recte. Nam vel inferiorum fiunt praesensione causarum, sicut arte medicinae quibusdam antecedentibus signis plurima eventura valetudini praevidentur; vel immundi daemones sua disposita facta praenuntiant, quorum jus et in mentibus atque
Abbreviated transcription (Latin):
sst̃. uicia corporis languoresq sanati. fera animalia
terrarũ. & aquarũ. uolatilia cęli. ligna. elementa.
sidera. diuma iussa fecerunt. inferna cesserunt.
mortui reuixer̃. exceptis ipsiꝰ saluatoris ꝓpͥis singu¬
laribꝰq miraculis. maxime natiuitatis. & resurrec¬
tionis. quoꝵ in uno maternę uirginitatis tantũ mo¬
do sacramentũ. in altero aut̃ etiam eoꝵ qͥ in fine re¬
surrecturi sunt demonstrauit exemplũ Hȩc uia
ti quereretur. quã uocat intellectualem porphiriꝰ.
alia ei quã uocat spũalem. aliaq ipsi corpori: ꝓpterea
totũ suscepit ueracissimꝰ potentissimusq mudator
atq saluatoi. pͣt᷑ hanc uiã quȩ partun cum hec futu¬
neri humano defuit. nemo liberatꝰ ẽ. nemo liberat᷑.
nemo liberabit᷑ Qͦd aut̃ porphiriꝰ uniuersalẽ uiã
liberandȩ anintȩ. non dum in suã noticiã historia¬

Expanded text:
sunt, uitia corporis languoresque sanati, fera animalia sunt, uitia corporis languoresque sanati, fera animalia terrarum et aquarum, uolatilia caeli, ligna, elementa, sidera diuina iussa fecerunt, inferna cesserunt, mortui reuixerunt; exceptis ipsius Saluatoris propriis singularibusque miraculis, maxime natiuitatis et resurrectionis, quorum in uno maternae uirginitatis tantummodo sacramentum, in altero autem etiam eorum, qui in fine resurrecturi sunt, demonstrauit exemplum. Haec uia ti quaereretur, quam uocat intellectualem Porphyrius, alia ei, quam uocat spiritalem, aliaque ipsi corpori: propterea totum suscepit ueracissimus potentissimusque mundator adque saluator. Praeter hanc uiam, quae, partim cum haec futuneri defuit humano, nemo liberatus est, nemo liberatur, nemo liberabitur. 3. Quod autem Porphyrius universalem viam animae liberandae nondum in suam notitiam historia
Abbreviated transcription (Latin):
in paucis hominibꝰ ubi potuer̃ gram̃ dĩ repperien¬
tibꝰ. & maxime in hebrea gente cuiꝰ erat ipsa qͦdã
modo sacrata respublica. in ꝓphãtionẽ & p̾nuncia¬
tionem cuutatis dĩ ex om̃ibꝰ gentibꝰ congregande. &
tabnaculo & templo. & sacerdotio & sacrificus signifi¬
cauerunt: & eloquiis qͥbꝰ dam manifestis plerisq mis¬
ticis pͣdixer̃. Presens aut̃ in carne ipse mediator. & be¬
atiesꝰ aplĩ iam testam̃ti noui grãm reuelantes. aꝑtius
indicarunt. quȩ aliquantd occultius suꝑioribꝰ sunt
significata tẽporibꝰ. ꝓ ȩtatum generis humani distribu¬
tione. sicut eã dõ placuit sapienti ordinare. mirabiliũ
oꝑum diuinoꝵ quoꝵ superiꝰ pauca. iam posui contesi¬
tantibꝰ signis Non enĩ apparuer̃ tantũ modo uisiones
anglĩcȩ. & cȩlestiũ ministroꝵ sola uerba sonuerunt.
uerũ etiã hominibꝰ dĩ uerbo simplicis pietatis agenti¬
b. sp̃s inmundi de homixũ corporibꝰ ac sensibꝰ pul

Expanded text:
s in paucis hominibus ubi potuerunt Dei gratiam reperientibus et maxime in Hebraea gente, cuius erat ipsa quodam modo sacrata res publica in prophetationem et praenuntiationem ciuitatis Dei ex omnibus gentibus congregandae, et tabernaculo et templo et sacerdotio et sacrificiis significauerunt et eloquiis quibusdam manifestis, plerisque mysticis praedixerunt: praesens autem in carne ipse Mediator et beati eius apostoli iam testamenti noui gratiam reuelantes apertius indicarunt, quae aliquanto occultius superioribus sunt significata temporibus, pro aetatum generis humani distributione, sicut eam Deo sapienti placuit ordinare, mirabilium operum diuinorum, quorum superius pauca iam posui, contestantibus signis. Non enim apparuerunt tantummodo uisiones angelicae et caelestium ministrorum sola uerba sonuerunt, uerum etiam hominibus Dei uerbo simplicis pietatis agentibus spiritus inmundi de hominum corporibus ac sensibus pulsi
Abbreviated transcription (Latin):
bilit̾ maior ẽ multitudo: plures ad secretos & illi¬
itos mnagistros tuos. ꝗ̃ ad scolas platonicas uenire cogus
oc enĩ tibi in mundissim demones ȩtherios
deos se ec̃ fingentes quoꝵ p̃dicator & angłs fac¬
tus s. ꝓmiserꝰ quod in anima spũali theurgica
artẽ purgati. ad patix̃ quidem ñ redeunt. sed suꝑ ae¬
rias plagas int̾ deos etheitos habitabunt. Non audit
ista hominũ multitudo. ꝓpt̃ quos a demonũ dominatu
liberandos xp̃c aduenit: In illo enĩ habent miscdissimã
purgationẽ. & mentis & sp̾c. & corporis sui. ꝓpterea
quippe totũ hominc̃ sinc peccato ille suscepit. ut
totũ q constat homo a peccatoꝵ pestt sanar& Quc̃
tu qͦq utmam cognouisses. eiq te potiꝰ quã uł tuȩ
uirtuti quȩ humana fragilis & infirma ẽ: uł ꝑnicio
sissime curiositatis sanandũ potiꝰ cõmississes. Non enĩ
te deccpisset. quc̃ ura ut tu ipse scribis oracula scm in¬

Expanded text:
biliter maior est multitudo, plures ad secretos et inlibiliter maior est multitudo, plures ad secretos et inliitos magistros tuos, quam ad scholas Platonicas uenire cogantur. Hoc enim tibi inmundissimi daemones, deos aetherios se esse fingentes, quorum praedicator et angelus factus es, promiserunt, quod in anima spiritali theurgica arte purgati ad Patrem quidem non redeunt, sed super aerias plagas inter deos aetherios habitabunt. Non audit ista hominum multitudo, propter quos a daemonum dominatu liberandos Christus aduenit. In illo enim habent misericordissimam purgationem et mentis et spiritus et corporis sui. Propterea quippe totum hominem sine peccato ille suscepit, ut totum, quo constat homo, a peccatorum peste sanaret. Quem tu quoque utinam cognouisses eique te potius quam uel tuae uirtuti, quae humasissimae curiositati sanandum tutius commisisses. Non enim te decepisset, quem vestra, ut tu ipse scribis, oracula sanctum im
Abbreviated transcription (Latin):
cauit. qͥa ñ dum infidem suã receptũ fuerat. uł in noti¬
ciã non dũ ꝑuenerat: Hec ẽ inquã liberandoꝵ cre¬
dentiũ uniuersalis uia: deqͣ fidelis abrahã diuinũ
accepit oraculũ. in semine tuo benedicent᷑ om̃s gen¬
tes. Qui fuit quidẽ gente chaldeus. sed ut talia talia¬
ꝓmissa ꝑciper&. & ex illo ꝓpagaret᷑ sem̃ dispositũ
ꝑ angelos in manu mediatoris. in qͦ ẽẽt ista liberandȩ
animȩ unuuersalis uia. hoc ẽ om̃ibꝰ gentibꝰ data. uis¬
sus ẽ discedere de terra & de cognatione sua. & de
domo patris sui. Tunc ipse pͥmus achaldeoꝵ suꝑstiti¬
onibꝰ libãtus. unũ uerũ dm̃ sequendo coluit. & cui
hȩc ꝓmittenti fidelit̾ credidit Hȩc uniuers alis ua
de q in scã ꝓphetia dictum est. D miscreat᷑ nr̃i&
benedicat nobis. illumin& uultũ suũ suꝑ nos & mi¬
sereatur nr̃i Ut cognoscamꝰ in t̾ra uiã tuã. in om̃ibꝰ
gentibꝰ salutare tuum Unde tanto pꝰ ex abrahȩ

Expanded text:
uerat, vel in notitiam nondum pervenerat. Haec est, inquam, liberandorum credentium universalis via, de qua fidelis Abraham divinum accepit oraculum: In semine tuo benedicentur omnes gentes . Qui fuit quidem gente Chaldaeus, sed ut talia promissa perciperet, et ex illo propagaretur sesemen dispositum per Angelos in manu Mediatoris , in quo esset ista liberandae animae universalis via, hoc est omnibus gentibus data, jussus est discedere de terra sua et de cognatione sua et de domo patris sui . Tunc ipse primitus a Chaldaeorum superstitionibus liberatus, unum verum Deum sequendo coluit, cui haec promittenti fideliter credidit. Haec est universalis via, de qua in sancta prophetia dictum est: Deus misereatur nostri, et benedicat nos; illuminet vultum suum super nos, et misereatur nostri, ut cognoscamus in terra uiam tuam, in omnibus gentibus salutare tuum. Unde tanto post ex Abrahae
Abbreviated transcription (Latin):
& ingredient᷑ nationes multe & dicent Uenite ascen¬
damus in montẽ dñi. & in domũ dĩ iacob & anñ¬
ciabit nob̾ uiã suã. & ingrediemur in eã Exsy¬
on enim ꝓdiet lex: & uerbũ dñi ab hierusalem:
Uia gͦ ista ñ ẽ uniꝰ gentis. sed uniuersarũ gentiũ. & lex uer¬
bũ q dñi ñ in syon & icrusalem remansit. s inde ꝓ cessit.
ut se ꝑ uniuersa diffunder& Unde ipsemediator pꝰ resur¬
rectionẽ suã. disciplis trepidantibꝰ ait: O port& impleri
quȩ scripta sunt in lege & ꝓphĩs & psalmis deme Tc̃

Expanded text:
dicent: Venite, ascendamus in montem Domini, et in domum Dei Jacob; et annuntiabit nobis viam suam, et ingrediemur in ea. Ex Sion enim prodiet lex, et Verbum Domini ab Jerusalem . Via ergo ista non est unius gentis, sed universarum gentium. Et lex verbumque Domini non in Sion et Jerusalem remansit; sed inde processit, ut se per universa diffunderet. Unde ipse Mediator post resurrectionem suam discipulis trepidantibus ait: Oportebat impleri quae scripta sunt in Lege
Abbreviated transcription (Latin):
Ad herere autẽ dõ tc̃ ꝑfectũ erit. qͣdo totũ quod
liberandũ est. fuerit liberatũ. Nc̃ uꝰ fit illud qͥal sc̃¬
qͥtur. P onere in dõ spon mei. Spes eni que udet᷑. non
est spes. Qden uidet qͥs qͥd sperat. ait aplꝰ. Si autẽ
quod non uidemꝰ sꝑamus. ꝑ patientiã expectamꝰ. In
hac aut̃ spe nunc constituti. agamꝰ quod sequit᷑. &si¬
mꝰ nos quoq ꝓ modulo nrs anglĩ dĩ. id est nuncui
eiꝰ. annunciantes eiꝰ uoluntatẽ & glãm. gramq. lau

Expanded text:
Adhaerere autem Deo tunc perfectum erit, cum totum, quod Adhaerere autem Deo tunc perfectum erit, cum totum, quod liberandum est, fuerit liberatum. Nunc uero fit illud, quod sequitur: Ponere in Deo spem meam. Spes enim quae uidetur, non est spes; quod enim uidet quis, quid sperat? ait apostolus. Si autem quod non uidemus speramus, per patientiam expectamus, In hac autem spe nunc constituti agamus quod sequitur, et simus nos quoque pro modulo nostro angeli Dei, id est nuntii eius, adnuntiantes eius uolu
Abbreviated transcription (Latin):
uolui suꝑ terrã : Rep̃bendit se ipsũ. iusitq sibids¬
plicuit. quia cum tam magnũ bonũ habera in edo
quod post intellex rẽ transitoriã fragilc̃ & quodã mͦ
luttĩ felicitate a suo deo quesiuit in terra. Defecit
inqͥt caro mea & cor meũ. dsꝰ cordis mi. defecti utiq
bono. ab inferioribꝰ ad suꝑna. Unde in alio psalmo
dicit. Ocdideriuit & defecit anima mea in atria dñi
tẽ in aliopsalmo. Defecit in salutare tuum anima mea.
mundatur: Unde dic̃ dñs. Mundate que intꝰ sunt:
& quȩ foris sunt munda erunt: Partẽ deinde suã dicit
ipsũ et̃ dĩ. non aliquid ab eo sed ipsũ. Ds inquit
cordis mei. & pars mea ds insclã. qͦd inter multaquę
ab hominibꝰ digunt᷑. ipse illi placutrit eligendus. Qua
ecet in quit qͥ longe sc faciunt ate peribunt. ꝑdidisti
omẽm qͥ fornicatur abste. hoc ẽ qͥ multoꝵ deoꝵ uult
dem psalio dicenda uisa sunt. Michi aut̃ adherait
dõ bonũ c̃. non longe irc. ñ ꝑ pluruna formari

Expanded text:
uolui super terram? Reprehendit se ipsum iusteque sibi displicuit, quia, cum tam magnum bonum haberet in caelo quod post intellexit, rem transitoriam, fragilem et quodam modo luteam felicitatem a suo Deo quaesiuit in terra. Defecit, inquit, cor meum et caro mea, Deus cordis mei, defectu utique bono ab inferioribus ad superna; unde in alio psalmo dicitur: Desiderat et deficit anima mea in atria Domini; item in alio: Defecit in salumundatur. Unde dicit Dominus: Mundate quae intus sunt, et quae foris sunt munda erunt . Partem deinde suam dicit ipsum Deum, non aliquid ab eo, sed ipsum: Deus, inquit, cordis mei, et pars mea Deus in saecula: quod inter multa quae ab hominibus eliguntur, ipse illi placuerit eligendus. Quia ecce, inquit, qui longe se faciunt a te, peribunt: perdidisti omnem qui fornicatur abs te; hoc est, qui multorum deorum vult odem psalmo dicenda uisa sunt: Mihi autem adhaerere Deo bonum est, non longe ire, non per plurima fornicari.
Abbreviated transcription (Latin):
datione ueritatis ẽẽ toleranda: Uidebat gͦ ista por¬
phirius. & ꝑ huius modi ꝑsequutiones istam uiam
cito periturã. & ꝓpterea non ec̃ ipsam liberan sꝰ ud&¬
de animȩ uniuersalc̃ putabat. non intelligens .s.
hoc quod eum mouebat. & quod in eiꝰ electione ꝑpe¬
ti metuebat. ad eiꝰ confirmationẽ robustiorẽq cõm̃¬
dationẽ potiꝰ ꝑtinere: Hȩc ẽ gͥ animȩ liberandȩ uni¬
uersalis uia. idest uniuersis gentibꝰ diuina misera¬
tione concessa. Cuiꝰ ꝓfecto noticia ad quoscumq
it ei dici. quare mͦ & qͣre sero. qm̃ mittentis consiliũ
non ẽ humano ingenio penetrabile. Qͦd sensit iste

Expanded text:
ebat ergo ista Porphyrius et per huius modi persecutiones cito istam uiam perituram et propterea non esse ipsam liberandae animae uniuersalem putabat, non intellegens hoc, quod eum mouebat et quod in eius electione perpeti metuebat, ad eius confirmationem robustioremque commendationem potius pertinere. Haec est igitur animae liberandae uniuersalis uia, id est uniuersis gentibus diuina miseratione concessa, cuius profecto notitia ad quoscumquet nec debebit ei dici: Quare modo? et: Quare sero? quoniam mittentis consilium non est humano ingenio penetrabile. Quod sensit etiam iste,