comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mag̃ erpediret. magisq honestum ẽẽt. si uir¬
go consilium. quo. preceptũ eani ñ compellit.
arriperet. Tunc aũt ñ expedit quod licitũ
ẽ: qñ ꝑmittitur quid̃. s usus ip̃ius potesta¬
tis. aliis impedim̃tum salutis a ffert. sic̃ ẽ.
un iam diuloquimur: discessio coniugis
tolegis: quia coram ulo iniustau ñ ẽ. siꝓ
b impedim̃tum salutis affert. ñ solũ ꝗa¬
ꝑnitiosissime scandaliz antur offensi. ueꝵ
⁊ cum inalia coniugia cecid̾int. uiuentib
eis aquib dimitruntur: adult̾inis nexib
colligati: difficileresoluuntur. Ido hic ubi
quod ñ lic⁊ ẽrpedit. ñ põt dici si dimisit ĩ¬
fidelem. b̃nfacit. siñ dimisit̾. meluis facit. ꝯ.¬

Expanded text:
magis expediret magisque honestum esset, si uirmagis expediret magisque honestum esset, si uirgo consilium, quo praeceptum eam non conpellit, arriperet. tunc autem non expedit id quod licitum est, quando permittitur quidem, sed usus ipsius potestatis aliis affert inpedimentum salutis. sicut est, unde iam diu loquimur, discessio coniugis  praecepto legis, quia coram illo iniusta non est, affert impedimentum salutis: non solum perniciosissime scandalizantur offensi, verum etiam cum in alia conjugia ceciderint, viventibus eis a quibus dimittuntur, adulterinis nexibus colligati difficile resolvuntur. Ideo hic ubi quod licet non expedit, non potest dici: Si dimiserit infidelem bene facit, si non dimiserit melius facit,
Abbreviated transcription (Latin):
Nequis ħ consilium tãquam humanum ñ di¬
uinum contempnendum putaret: adiecit.
a scõ eius famulo utilit̃ suadentur: eoð dño
inspirante suad̃ri. Absit enim ut quisquam
ceptum dñi ñ habeo: consilium aũt do . consi
tnuo sequatur.⁊ dicat. tanquam mĩam cõse¬
quutus adõ: ut fidelis eẽm. Scd̃m ergo dm̃:
dat consiliu fidele in eod sp̃ũ. de quo ait.¬
aliud ẽ dñi iubentis imꝑium: aliud ẜui s
mĩam caritatis. quȩ illi adño ẽ inspirata at¬
ꝙ donata: fidele consilium. alud ibi facere
ñ lici. hic autlici. itasan᷑e. ut ip̃m licitum
part̃ qutõ erpediat: partim uõ ñ expediat.
ex hoc impedim̃tum salutis infertur uelu
cum dat consilium ñ nubendi apłs uirgini
bus. im̃ pceptum dñi se ñ hab̾e testatur. uic
num. tenere innuptiis p̃ma licitimr ̃ ex̃
pedit. qm̃ inuetita ⁊ illicita. rutturam carnis
infirmitatem sicercep̃ honestãte nubendi:
ut neminem impediat ad salutem. quaui

Expanded text:
ne quis hoc consilium tanquam humanum, non divinum, contemnendum putaret, adjecit, a sancto ejus famulo utiliter suadentur, eodem Domino inspirante suaderi. Absit enim ut quisquam aeceptum Domini non habeo, consilium autem do. Non ut tinuo sequatur et dicat: Tanquam misericordiam consecutus a Deo ut fidelis essem . Secundum ergo Deum dat consilium fidele in eo Spaliud est Domini jubentis imperium, aliud consiam charitatis, quae est illi a Domino inspirata atque donata, fidele consilium. Ibi aliud facere non licet, hic autem licet: ita sane ut ipsum licitum partim quidem expediat, partim vero non expediat.  hominibus nullum ex hoc impedimentum salutis infertur: velut cum dat consilium bus, unde praeceptum Domini se non habere testatur, licet num tenere in nuptiis, ipsumque licitum etiam pedit, quoniam in uetita et inlicita ruituram carnis infirmitatem sic excepit honestate nubendi, ut neminem inpediat ad salutem, quamuis
Abbreviated transcription (Latin):
iugem ñ dimitt̃e. quauisliceat in dimit¬
tere: quẽad modũ recte dicimꝰ. Meluis ẽ qd̾
lic⁊. ⁊ expedit: quã idꝙ. licitiñ erpedit: his
de causis factũ ẽ. ut expõnens dñi ẜmonẽ.
quẽ ꝓlirũ inmõte habuit. ubiuentum ẽ
ad questionẽ de coniugib dimittẽdis. ł ñ
nens eos qui hñt ꝯiuges infideles. ut con¬
sentientes habitare secũ. ñ dimitterẽt. ꝙ iõ
illicita. SPaũt alicubi apłs ⁊̃ illa quȩ ui

Expanded text:
iceat et dimittere, quemadmodum recte dicimus melius esse quod licet et expedit, quam id quod licet nec expedit. His de causis factum est ut ego exponens Domini sermonem quem prolixum in monte habuit, ubi ventum est ad quaestionem de conjugibus dimittendis vel non nens eos qui haberent conjuges infideles, ut consentientes habitare secum non dimitterent. quod uinlicita. si autem alicubi apostolus eti
Abbreviated transcription (Latin):
Sicadt uicndos coniuges ⁊ filios xp̃o.: ⁊̃ exẽplis
quȩ iam ꝓuenerant᷑ uõtur hortatus. curergo
ñ expedut ⁊ infideles cõuiges dimitti a fid̃lib
uenda ñ iubente lege. s lib̾a caritate. ⁊ ea sunt
in nr̃is offitus gͣtiora: quȩ cũ licer nob̾⁊ ñ im
quid ñ hab̃mꝰ licentiam manducãdi. ⁊ bibẽdi:
Nũqurd ñ hab̾mꝰ licentiã sororẽ mulierẽ cͥcũ.¬

Expanded text:
sic ad lucrandos coniuges et filios Christo etiam exemplis, quae iam prouenerant, uidetur hortatus. cur ergo non expediat etiam infideles coniuges dimitti a fidelibufacienda non iubente lege, sed libera caritate; et ea sunt in nostris officiis gratiora, quae cum liceret nobis etiam quid non habemus licentiam manducandi et bibendi? Nunquid non habemus licentiam sororem mulierem circum
Abbreviated transcription (Latin):
apłs aliquid moneret: neq cc iussioñe ciꝰ
aliquid ꝓhiberet. Im in hisduab causis.
una de nubedo. ł non nubendo. alt̃a de ĩ¬
fideli cõuige dimittenda. ł ñ dimittẽda:
bendo ⁊ non nubendo dici põt. ħ bñfieri
dimittenda ł ñ dimittẽda.qm̃ unum ho¬
rum ñ expedit. aliud expedit: dici ñ opor¬
t̾etͥ. Qui dim̃ttit bñfacit.⁊ qui ñ dimitut.

Expanded text:
Apostolus aliquid moneret, neque contra jussionem ejus aliquid prohiberet. Proinde in his duabus causis una de nubendo, vel non nubendo; altera de infideli conjuge dimittendo vel non dimittendo, bendo et non nubendo potest dicidimittendo uel non dimittendo, quoniam unum horum non expedit, aliud expedit, dici non oportet: qui dimittit, bene facit; et qui non dimittit,
Abbreviated transcription (Latin):
te. ad sacros ordines quisquam ꝓmoue¬
Ueri adsatros ordines.
nullatenꝰ aomittantur. neranto ꝑiculo¬
siniꝰ cadãt. qͣtocitiꝰ ꝯscende ad altiora festi¬
nãt. Nulla sit in ordinatiõe uenalita. Fotẽ¬
tia ł supplicatio ꝑͣsoc̃mꝵ: nicħ adiisus ħ¬

Expanded text:
te ad sacros ordines quisquam proueri ad sacros ordines nullatenus admittantur ne tanto periculosius cadant, quanto citius conscendere ad altiora festinant. Nulla sit in ordinatione venalitas; potentia vel supplicatio personarum nihil adversus
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰsesfionis illius eradicare mimime timui¬
si. Qd faciũ que penadeb̾at sequi om̃s ꝗ
canis tuis parcimꝰ. ortam̃ aliqñ resipisce mi¬
ficeris: tanto sollicitior atq timmidior cẽde¬
bes. ⁊ quid pene sententra. intefũat iaculã¬
da. S⁊ quia simplici̾tatẽ tuã cum senectutr

Expanded text:
possessionis illius eradicare minime timuisti. Quod factum quae poena debeat insequi, omnes, qui canis tuis parcimus, hortamur, ut aliquando resipiscas mificeris, tanto fieri solicitior atque timidior debes. Et quidem poenae sententia in te fuerat jaculanda; sed quia simplicitatem tuam cum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓrsus ⁊ execrabile iudicamus. siquisꝗ łex
t̾neos insuatutiõe susceptos: ñonꝰ ĩfid ⁊
tota aĩ suiᷤᷤ ducau̾it sc̃itate. atcũolĩpiꝰ dia¬
conꝰ dilectiõĩs tue felicis atꝙ oltpii sug¬
graf auũcłus. cosq piriulos tutelȩ uice
miꝰ ꝙ eos homiscul is parentũ. sic̃ asser: re¬
liꝗt extorres. alia retinẽdo alia cẽ leg̃es ⁊u¬

Expanded text:
xsecrabile judicamus, si quisquam vel extraneos, in sua tuitione susceptos, non omni fide et tota animi sui educaverit sanctitate. Ac cum Olympius diaconus dilectionis tuae, Felicis atque Olympii suggeratur avunculus, eosque parvulos tutelae vice mus, quod eos bonisculis parentum, sicut asserunt, reliquit extorres, alia retinendo, alia contra leges
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itate co̾rrecta. Tãꝗͣ siquisq cũ hoĩem solus ex¬
poliare ñ pꝰs. innenat sotiũ iniquitatis. ⁊cu̾eo
piciscatur: utsimul id fatiant. spoliũq patũt᷑
qͣ facinore cõmisso totũ solus u tdẽt. dol q ille. ⁊¬
gitare t̾b. potiꝰ inbrauita. ip̃ uãe societan susꝰ
se ẜuãdũ nep̾da iniqua ex hoĩe fier.si mtit q̃m

Expanded text:
auitate correcta. tamquam si quisque, cum hominem solus expoliare non possit, inueniat socium iniquitatis et cum eo paciscatur, ut simul id faciant spoliumque partiantur, quo facinore commisso totum solus auferat. dolet quidem gitare debet, potius in bona vita ipsi humanae societati fuisse servandam, ne praeda iniqua ex homine fieret, si sentit quam
Abbreviated transcription (Latin):
Uapłica auctoitate cõtẽpta. potius arma
seꝗ elegerãt. ꝗ̃ apłĩco cõspectui sese repre¬
sentar᷑. Quãꝗ̃ ꝓfiriscentes atxomitatũ.
p̾sĩt intellegi. ñ secuti ĩꝑatorẽ u̾armis fibi
auxilientur. si ip̃m cũ ex̃citu suo cotidia

Expanded text:
ica auctoritate contemta potius arma sequi elegerant, quam apostolico conspectui sese repraesentarent. Quanquam proficiscentes ad comitatum possunt intelligi non secuti imperatorem, ut armis sibi aux
Abbreviated transcription (Latin):
efficitur. claris. ⁊ fulgidis uestib seerornans:
abepõ suo corrigitur. relicto offõ suo. ad scłarẽ
relinquere: an liceat ei adaliam tnsire̾. Gertio
anꝓcãtiões sclãiũ negotioꝵ cłicis liceat susci¬
pe. Quarto: anclaris ⁊ fulgidis uestib exor¬
nari expodiat. Quĩto: anabep̃o correcti. suũ
offĩ relinquere. ⁊ adscłarẽ iudicẽ ꝯfugẽ ualeãt

Expanded text:
efficitur; claris et fulgidis vestibus se exornans ab episcopo suo corripitur; relicto officio suo ad saecularem relinquere, an liceat ei ad aliam transire? Tertio, an procurationes saecularium negotiorum clericis liceat suscipere? Quarto, an claris et fulgidis vestibus eis ornari expediat? Quinto, an ab episcopo correpti suum officium relinquere, et ad sa
Abbreviated transcription (Latin):
te psalmog̃phi recolentes u̾ba quib uolutaĩe
sedõ sac̾ficare ꝓmitiat. ⁊ uoluntaĩa oris sui bñ¬
placita fiei̾ incõspectudĩ obsce̾t. p̃sentẽ utdic¬
tũ ẽ cłicũ nõe lab̾tũ minime dbe eristimaui¬
mꝰ. subtali iolẽtia fieĩ moĩchi. Qaut̃ enim¬

Expanded text:
te Psalmographi verba recolentes, quibus voluntarie se Deo sacrificare pronuntiat, et voluntaria oris sui beneplacita fieri in conspectu Dei obsecrat , praesentem clericum nomine Lambertum minime debere existimavimus sub
Abbreviated transcription (Latin):
siũ magnũ imꝑatorẽ excõieãs: ab eccła
exclusit. Ꝙ ⁊̃ insuis scͥptis ostendit. ꝙ aui
nõtã p̃tiosius ẽ plũbo: ꝗregia potestate.
tas ep̃aliꝰ. nulliᷤ pot̾it ꝯꝑatioĩb ad equari.
Siregũ fulgori ꝯ pares. ⁊ pͥncipiũ diad̾ma.¬
ti. longe eit inferiꝰ. quã siplũbi metallũ:
adauri fulgͥorẽ compares. Qinppecũuide.¬
as regũcolla ⁊ pͥncipũ. submitti genib sa¬
cer dotũ. ⁊ osculata coꝵ dext̾a. orõib coꝵ

Expanded text:
ans ab ecclesia exclusit; qui etiam in suis scriptis ostendit, quod aurum non tam pretiosius sit plumbo, quam regia potestate sitas episcopalis nullis poterit comparationibus adaequari. Si regum fulgori compares et principum diademati, longe erit inferius, quam si plumbi metallum ad auri fulgorem compares, quippe cum videas regum colla et principum submitti genibus sacerdotum, et exosculata eorum dextra, orationibus eorum
Abbreviated transcription (Latin):
chatius nõ fuit łpͥi¬
inuentor erroris. urineũ noua placita ꝓee:¬
derĩ. szalieno facinori suam coĩonẽ miscuit.
Itaq necesse ẽ. utinillã recid̾r ⁊iusta lañce sñ¬
tñuã. quam cũss successoi̾b ꝑcõuenientiam
singdalẽ. susceꝑat actor erroris.

Expanded text:
chatius non fuit noviinventor erroris, ut in eum nova scita prodirent; sed alieno facinori sua communione se miscuit. Itaque necesse est, ut in illam recideret justa lance sententiam, quam cum suis successoribus per convenientiam synodalem susceperat auctor erroris.
Abbreviated transcription (Latin):
uere filui dĩ fuer. ⁊̃ qñ eẽ uidebant᷑. ⁊ ita uoca¬
bant᷑. appellamꝰ ergo nos electos. ⁊ rp̃i discipł&
⁊ dĩ filios. quia appellandi sunt quos regnatos
pie uiuẽ cernimꝰ. S tẽ uẽ sunt ꝙ appellant᷑.
si manserint ineo ꝓpt̃ ꝙ sic appellant᷑. Si aut̃
mañ. ñ uere appellant᷑. ꝓpt̃ qd̾ appellant᷑ ⁊ ñ
sũt. Apud eũ enĩ ħ ñ sunt. qui cui notũ est
A futuri sunt .i. ex bonis mali. ꝓ pouuto
pecra redire. tñ seu ꝑbaptisma. seu ꝑpeĩt̃¬
tiã asser om̃no pecc̃a remitti. ⁊ plena fide
accedñtẽ ad lauacrũ renasci. ñ aqua tm̃. s

Expanded text:
bantur et ita vocabantur. Appellamus ergo nos et electos, et Christi discipulos, et Dei filios, quia sic appellandi sunt, quos regeneratos pie vivere cernimus: sed tunc vere sunt quod appellantur, si manserint in eo propter quod sic appellantur. Si autem lantur quod appellantur, et non sunt. Apud eum enim hoc non sunt, cui notum est quod futuri sunt, id est ex bonis mali. IV Pars. peccata redire, tamen seu per baptisma, seu per poenitentiam asserunt omnino peccata remitti, et plena fide accedentem
Abbreviated transcription (Latin):
qͦr ꝓspũalib. o̾bebãt mit̾e çarnalia eur tu
inus tuo successurra ñ p̃pare̾: ut frcellã tere
uieo. ł canistrũ iñtiꝰ plecte uiminib. Seratͦ
humꝰ areole eq̃ limite diuidant᷑. inꝗb cũo¬
laꝵ iactata fiũint semina. ł plante ꝑordinẽ
posite aq̃ lucant᷑ irrigue. ħ pulcherrĩmoꝵ u̾sui
spectator assista. Ecce sr̃ cilio cliuosi t̃matiꝰ
uncdiã elicit. Iulaͥ catdeñ riucũ ꝑdeuia m̃mꝰ sa¬
xa ci scãtebsꝙ arñtia tẽꝑat arua. Inserant᷑
fructuose arborẽ ł gẽmiꝰ ꝑsurcłi ut paruo
pꝰ tp̃r. laboriꝰ tui ciulcia poma d̃cerpã. Apũ

Expanded text:
t metere carnalia, cur tu in usus tuos cessura non praepares ? uel fiscellam texe iunco uel canistrum lentis plecte uiminibus, sariatur humus, areolae aequo limite diuidantur; in quemina uel plantae per ordinem positae, aquae ducantur inriguae, ut pulcherrimorum uersuum spectator adsistas: ecce supercilio cliuosi tramitis undam elicit, illa cadens raucum per leuia murmur saxa ciet scatebrisque arentia temperat arua. inserantur infructuosae arbores uel gemmis uel surculis, ut paruo post tempore laboris tui dulcia poma decerpas. apum
Abbreviated transcription (Latin):
ostquã boscilis impietas diu̾saꝵ ciuitatũ ita
pecc̃is fatientib dsolauit eccłãs. utrepandi
eas spes nullom᷑ ppło t̾ fitiente remanserit:
maiori ualde cura ꝯstͥngi nedefuctis ea
sacdotib reliquie plebis nuillo pastois mo

Expanded text:
ostquam hostilis impietas diversarum civitatum ita peccatis facientibus desolavit Ecclesias, ut reparandi eas spes nulla populo deficiente remanserit, majori valde cura constringimur ne, defunctis earum sacerdotibus, reliquiae plebis
Abbreviated transcription (Latin):
cũ: quuliduã aut rrpudiatã urorẽ ha¬
bigamꝰ. penitẽs. uidue maritus. sacre mili¬
ue se ingerens: sine spe ꝓmotionis in suo

Expanded text:
iduam aut repudiatam uxorem haBigamus, poenitens, viduae maritus, sacrae militiae se ingerens, sine spe promotionis in suo
Abbreviated transcription (Latin):
ex sua resurrectioẽ cepisse. Aodit᷑ huic obser¬
rit. porrigens qͦdã mͦ auxiliantis grẽ manũ.
⁊ eos qͦs adie pasce aut molestia infirmitatiᷤ.
aut longincitas itineris. aut nauigatioĩs
inpediti: desid̾ii sui effectũ dono spe scĩ c̃se¬

Expanded text:
ex sua resurrectione coepisse. Additur sane huic obserrit, porrigens quodammodo auxiliantis gratiae manum ad eos, quos a die Paschae aut molestia infirmitatis, aut longinquitas itineris, aut navigationis  necessitatibus impediti desiderii sui effectum dono sancti S
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eusd̾ ciuitatr ciuies. labores huius ꝑegͥna¬
tiois exꝑti sunt: quida eoꝵ nc̃ etpiuntur. ⁊
usq in fine ceti exꝑientur.
Item. Quȩ peperit caim.⁊ chan et ismael.⁊ e
sau. ead̃ ip̃a peperit ⁊ dathan.⁊ alios in eod
ppłos similes. Et quȩ istos ead ip̃a⁊ iudã pse
udo apłm.⁊ symonẽ magũ. ⁊ cet̾os usꝙ. ad hec
tp̃a pseudo xp̃ianos in affectione a euiali ꝑ¬
tinacit᷑ obduratos. siue sint ꝑmirti inunita
te. siue aꝑta p̃cisione dissentiant. s⁊ cum tale ᷤ¬
apũ alb. eugͣliz⁊ antur. ⁊ sacram̃tis imbuunt᷑:¬
⁊ tam quã ꝑ seip̃m rebecca eos parit. sic̃ esqu.
cumaũr ꝑillos qui non caste annutiant eugłi
Item boni spuales qͣñ eugliçantur rbuptizã¬

Expanded text:
res hujus peregrinationis experti sunt, et quidam eorum nunc experiuntur, et usque in finem ceteri experientur. Item quae peperit Cain, et Cham, et Ismaelem, et Esau, eadem ipsa peperit et Dathan, et alios in eodem populo similes, et quae istos, eadem ipsa et Judam pseudoapostolum et Simonem Magum et ceteros usque ad haec tempora pseudochristianos in affectione animali pertinaciter obduratos, siue in unitate permixti sint siue aperta praecisione dissentiant. Cus evangelizantur, et sacramentis imbuuntur, tanquam per se ipsam Rebecca eos parit sicut Esau. Cum autem per illos qui non caste annuntiant EvangeliuItem boni spiritales, quando evangelizantibu
Abbreviated transcription (Latin):
dientiũ sem̃ secuturȩ cogitatioĩs ẽ. audita e
qualita̾te locutionis. quia dũ ꝑaurẽ ẜ mop
cipitur. cogitatio inm̃te gñatur. Un abhꝰ¬
nis sustin: in mũdꝰ asẜitur. qr multiloꝗo
subditus exeo se inquinat. Qd si ordinate
ꝓmeri: ꝓlẽ recte cogitationis eđe inaudiẽ¬
uum corde. potiussi. dũq incautꝰ ꝑ loqua¬
citatẽ defluit: ñ adusũ gñis s ad inmũdi¬
nã sem̃ fũdit. Uñpaulus q̃ꝗ cũ cliscipulũ¬

Expanded text:
dientium semen secuturae cogitationis est, auditae qualitas locutionis; quia dum per aurem sermo concipitur, cogitatio in mente generatur. Nanis sustinet, immundus asseritur, quia multiloquio subditus ex eo se inquinat . Quod si ordinate promeret, prolem rectae cogitationis edere in audientium corde potuisset. Dumque incautus per loquacitatem defluit, non ad usum generis, sed ad immunditiam semen fundit. Un
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾entissimi ioħi amplecti. ꝓ eo ꝙ quidã
mantiocena eccła male adhuc cĩmestorio
uł senfciãt. ł iã senserint ꝗ. s forsitã resi¬
puerĩt. .ꝓ br ꝗͥ tua modestia. utrũ aliqñ col¬
liginude acͣreũent cũ nestoĩo sęntiãt ⁊ in¬
uicẽ colloquãt᷑. lic aliqñ cauter̾atã hau̾ĩt

Expanded text:
episcopi Joannis amplecti, pro eo quod quidam in Antiochena Ecclesia male adhuc cum Nestorio vel sentiant, vel jam senserint quidem, sed forsitan resipuerint. Probet igitur tua modestia utrum aliquando colligi nude ac irreverenter cum Nestorio sentiant, et invicem colloquantur, licet aliquando cauteriatam habuerint
Abbreviated transcription (Latin):
q cu̾suri possunt quãi habita scitatem
añ ocdos hõmũ uident᷑ amntere. ẜ eam
innotescit bõib ꝓculdubio laudati. eiꝰꝙ
fauor mhiant᷑ appetitur. Sñ fit ut ip̃a
uͥtus añ oĩ ocłos u̾tus nsit dũ absconoit
qd displic ꝓdit qd̾ placet.¶ Que itͥ ẽe
latet suꝑbia ⁊ castitas iinotescit᷑. atq
idõ ostensa diucastitas dea firĩe uite ꝑdi¬
tur. quia co oꝑta suꝑbia usq infinẽ in¬
Et fit ppłmq ut his qui misericors fue¬
rat uista uite sue t̾mmũ rapacitatis et
crudelitatis stimuł mardescat. Qduald̾

Expanded text:
i habitam sanctitatem ante oculos hominum videntur amittere, sed eam innotescit hominibus, procul dubio laudatur, ejusque laus inhianter appetitur; unde fit, ut et ipsa virtus ante Dei oculos virtus non sit, dum abscondit quod dilatet superbia, et castitas innotescit; atque ideo ostensa diu castitas circa vitae finem perditur, quia cooperta superbia usque ad finem inEt fit plerumque ut is qui misericors fuerat juxta vitae suae terminum rapacitatis et crudelitatis stimulis inardescat. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
inaut peccunã accipiũt. u̾or Ieat.¬
diãdis sacros ordines ñtͣͥbuãt. ł utea¬
nonice electiõi atssensũ nõ pbeant. aut
eccłiis edificãdis.ł ꝯ secrandiꝰ laproem
bñdictũ.ł ꝯsecrationẽ subtrahãt: multis
argumus. acceꝑte pecce rei:⁊ in fam᷑es¬

Expanded text:
i autem pecuniam accipiunt, ut ordinandis sacros ordines non tribuant, vel canonicae electioni assensum non praebeant, aut ecclesiis aedificandis vel consecrandis lapidem benedictum vel consecrationem subtrahant, multis argumentis acce
Abbreviated transcription (Latin):
quid factus ẽ. d quis s semel in hac ȩccła
licentiã ñht̃. Siuero uos uid̃e ñpotui ex
hacre ꝯ solationẽ habeo qr infiliourõ reqͥ¬
Ionitaq quoꝵ lib p̃cib orlinatio Iesco.¬
nes facte. Falseiudicant᷑. De hexdemũ
quep̾cib orclinandĩ. łeiꝰ amici. ñ sp̃ali s
carnalis affectu porectis. suint. cũ aliaᷤ fu¬
turȩ n̾eẽt: quas ñcaritas int̾ueniens. ẜ
ambitio supplicans extorqu. Nonsolum¬

Expanded text:
quidem factus est; sed quisquis semel in hac Ecclesilicentiam non habet. Si ergo vos videre non potui, hac ex re consolationem habeo, quia in filio veon itaque quorumlibet precibus ordinationes facte false diiudicantur. Sed he demum, que precibus ordinandi vel eius amici non spirituali, sed carnali affectu porrectis fiunt, cum alias future non essent; quas non charitas interveniens, sed ambitio supplicans extorqu
Abbreviated transcription (Latin):
cr̃mrore sua saphira sententra malcicrio.¬
nis accepta. añ pedes apłłi cecidit mortius.
Hincliquido auꝑar. ꝙ ingressi  ininona¬
stiũ. sua deb osferre rectõĩb. Nec alit̃ sut
recipiendi n sua obrulint. S alstre sua
sponte offerre: aliud exacta ꝑsolu̾e. an¬
na samueł mat̃. ñ exacta neq petita: st spõ¬

Expanded text:
cum uxore sua Sapphira, sententia maledictionis accepta, ante pedes apostoli cecidit mortuus. § 2. Hinc liquido apparet quod ingressuri monasterium sua debent offerre rectoribus, nec aliter sunt recipiendi, nisi sua obtulerint. Sed aliud est sua sponte offerre, aliud exacta persolvere. Anna mater Samuelis non exacta neque petita, sed spon
Abbreviated transcription (Latin):
tales ⁊ ip̃e uosinuemant. Quis uiuens ẽ qui ñ
castam uelit ducere urorem: Etsi accepturꝰ
ẽ uirginẽm. quis ñ intactã desideret: Intac.¬
tã queris: intãctus esto. Queris pur̃a: puruꝰ¬
Iuditiũ d̾ alio expetere nõdeb. qͥd̾ dese iu
ndignant᷑ mariti.si audiant
adult̃os uiros: pende similes adult̃is femi¬
nus penas. cũ tanto gr̾auiꝰ eospuniri opor¬
tiũt quãtomag̃ ad eosꝑtinet. ⁊ untute uin¬¬
cere: ⁊ exẽplo regẽfeminas. Itẽ dedecem¬
corcuis. Sic̃ uir cap̃ ẽ mulieis: sic adult̾ando
Tu aũt exigis hoc abuxore. ⁊ ñ uis ħ reddẽ
petu libidins cidis: ⁊ iuis uxorẽ tuã uictͥõe
ẽẽ. tu uictus iacẽs: ⁊ cũ tu cap̃ sis uxoris p̃
cedit te addm̃ cuiꝰ cap̃ es: Uis tuam domũ
capite deorsum pende: cap̃ enim ẽ mulieriᷤ.
uir. Sbi aũt melius uiuit mulier qũa uir:
capite deorsum pend domꝰ. Sicap̃ ẽ uir:. me:¬
Nis auctoritatib monstratur. qd̾ adulter

Expanded text:
t et ipsae invenire. Quis juvenis est, qui non castam velit ducere uxorem? Et si accepturus est virginem, quis non intactam desideret? Intactam quaeris, intactus esto. Puram quaerJudicium de alio expetere non debet indignantur, si audiant adulteros uiros pendere similes adulteris feminis poenas, cum tanto grauius eos puniri oportuerit, quanto magis ad eos pertinet et uirtute uincere et exemplo regere feminas. cV. Sicut vir caput est mulieris, sic adulterandoTu autem exigis hoc ab uxore, et non vis reddpetu libidinis cadis et vis uxorem tuam victricem esse et tu victus iaces. Et cum tu caput uxoris sis, precedit te ad deum, cuius caput es. Vis tuam domum capite deorsum pendere. Caput enim mulieris vir est. Ubi autem melius vivit mulier quam vir, capite deorsum pendet domus. Si caput est vir, meHis auctoritatibus monstratur, quod adulter a
Abbreviated transcription (Latin):
uiro habenti concubinam imnmatmoniũ
aedit: ñ ita accipiendum ẽ quasi eam con¬
iugato ded̾it. nͥ forte illa mulier: ingenua
facta.⁊ dotata legitime.⁊ mpublicis mipti i
honestata audntur. Iat̃no arbitͥo umectȩ ui

Expanded text:
viro habenti concubinam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est, quasi eam coniugato dederit, nisi forte illa mulier et ingenua facta et dotata legitime et publicis nuptiis honestata videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tes pebecce m̃uñib consulit᷑ puellañ despõ¬
salib. Inla em̃ iuditu expectat parentum. Nõ
enim ẽ uirginał pu̾doris eligẽ maĩtum s
iam desponsat̾am uiro. de ꝓfectionis cõsu c.¬
litur die. nec ĩmerito. dilationẽ ñ attulit.
Iure et enim ꝓpare debuit᷑ maritũ. Snde
latũ sit manifestũ ẽ. Ait .i. inꝑsona muli¬
eris quȩ tñ maritũ reliquere uolebat:

Expanded text:
muneribus, consulitur puella non de sponsalibus illa enim judicium exspectat parentum: non est enim virginalis pudoris eligere maritum, sed jam desponsata viro de profectionis consulitur die, nec immerito dilationem non attulit. Jure etenim properare debuit ad maritum. Unde latum sit manifestum est. Ait enim in persona mulieris, quae tamen mar
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ. p̃at̃ ñs curã subibit. ħ enĩ ñ ẽ meum
ergo qd̾ ⁊ ip̃i phuosophi mirati sunt. ẜuate
rito. ⁊ ad olescentula laq̃ũ infirmitatis. sue
ut electionẽ mariti. parentib deferat. ne ap
electionẽ sibi uẽdicet. expetita mag̃ deb ui¬
deri auiro: quã ip̃a uirũ expetisse. Uerecun¬
cdiã p̃mittat añquã nubat. qͣuo ip̃m cõiugi¬
um: pluscomend uerecũdia. Item in lib̾.

Expanded text:
eorum pater meus curam subibit. Hoc enim non est meum. Ergo quod ipsi philosophi mirati sunt servate rito adolescentula laqueum infirmitatis suae ut electionem mariti parentibus deferat, ne appelectionem sibi vendicet. Expetita enim magis debet videri a viro, quam virum ipsa expetisse. Verecundiam praemittat ante, quam nubat, quo ipsum conjugium plus commendet verecundia. C. XIV.
Abbreviated transcription (Latin):
ead itase hr̃e uolum̃t. lege uulgͣalĩ teste. anq̃
sic scbr: Siquis nanu armata usq ad aiii.
hoĩes inuicũ alt̾us admalefatiendũ uenĩt
ille qui poͣr ẽ. ꝓillicita psũptõe conponat᷑
restituat: Suscli leges talẽ iustitiã hreuolu¬
er̃. lexdiuina cur inferiorẽẽ debebit : eui in᷑
si iliq̃ defrutar in quadruplũ restituer:

Expanded text:
eadem ita habere voluerint, lege vulgari teste in qua sic scribitur: « Si quis manu armata usque ad quatuor homines in vicum alterius ad malefaciendum venerit, ille qui prior est pro illicita praesumptione componat restituant. » Si saeculi leges talem justitiam habere voluerint, lex divina cur inferior esse debebit? Cum in si aliquem defraudaret, u
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s ait mengłio. Nulli liceat dimittere u¬
xorem suã. nͥ causa fornicationis. ł qua alter
alt᷑ alĩm ꝑtrahere uoluĩt. Itẽ apłs. Mulier
quanto ip̃r uiuit uir eiꝰ alligata ẽ legͥi ip̃iꝰ.
ñ legi redõedi sibi debitũ. fi ñ tͣnsferendi se
ad alium. Itẽ his qui matrimonio uncti s.¬

Expanded text:
s ait in evangelio: Nulli licet dimittere uxorem suam, nisi causa fornicationis, vel qua alter alter alterum pertrahere voluerit. Item Apostolus: Mulier, quanto tempore vivit vir ejus, alligata est legi ipsius, non legi sibi reddendi debitum, sed non transferendi se ad alium. Item: His, qui matrimonio juncti s
Abbreviated transcription (Latin):
continentia hȩc ergo ⁊ siqua alia sunt quȩnt¬
tissime uouentur. cum homines uouĩnt. nul¬
la ꝯditioe rũpenda sunt. quȩ sine ulla cõditi
dere ñ pot̾at. Alius int̾im. clanculo eam cor¬
rupit. auiro suo seꝑata corruptori siuło nubit.¬
huic facultas cognoscendi eã. repetit urorẽ
suã. qua recepta. ut expeditiꝰ orationi uacaret:
⁊ ad ãg̾m carnes purus accederet: continentiã
se ẜuaturũ ꝓmisit. Uxor uõ cõsensum ñ ad hi¬
buit. Or̃ an ꝓpt̃ impossibilitatẽ coeũdi ãui¬
rosuo aliqua sit seꝑanda. Scd̾̃o. an pꝰseꝑati¬
onem. ei nub̃e ualeat: cũ quo pus fornicata ẽ.¬
ꝯ ertio. sisola cõfessione cordis. cͥm̃ possit dele¬
ri. Quarto: sitp̃e orationis quis ualeat red

Expanded text:
nentia. Haec ergo, et si qua alia sunt, quae rectissime voventur, quum homines voverint, nulla conditione rumpenda sunt, quae sine ulla conditiodere non poterat. Alius interim clanculo eam corrupit; a viro suo separata corruptori suo pubhuic facultas cognoscendi eam: repetit uxorem suam; qua recepta, ut expeditius orationi vacaret, et ad carnes agni purius accederet, continentiam se servaturum promisit; uxor itur, an propter impossibilitatem coeundi, a viro suo aliqua sit separanda? Secundo, an post separationem ei nubere valeat, cum quo prius fornicata est? Tertio, si sola confessione cordis crimen possit deleri? Quarto, si tempore orationis quis valeat red
Abbreviated transcription (Latin):
quisꝗs ñ alligatus uxori ꝯtinentiã dõ uoũ.
nullomõ deb ista ꝯpens atione peccare:. ut
idõ credat urorẽ sibi ẽẽ ducend̃a. quĩã ꝓmi¬
sit quȩ nuptias eius appetit. futuram se ẽẽ xͥa¬
nam. Qd̾ enĩ euiquã añqũã uouissi licebat:
cum iose nũqua facturum uoiũt. ñ licebit:
sitñ id uouir. qd uouendum sit sicuti ẽ ꝓpetu¬
a uirginitas. ł pꝰ exꝑta cõnubia solutis aum¬
su uõuentib ⁊ carnalia debita sibi inuicem
relarantib fidelib castisꝙ ꝯiugib qd̾ alterũ
sine alta. ł aiti sine alt̾o uouere fis ñ ẽ. iugis

Expanded text:
quis non alligatus uxori continentiam deo uouerit, nullo modo debet ista conpensatione peccare, ut ideo credat uxorem sibi esse ducendam, quia promisit quae nuptias eius adpetit futuram se esse christianam. quod enim cuique, antequam uouisset, licebat, cum id se numquam facturum uouerit, non licebit; si tamen id uouerit quod uouendum fuit, sicuti est perpetua uirginitas uesu uouentibus et carnalia debita sibi inuicem relaxantibus fidelibus castisque coniugibus, quod alterum sine altera uel alteram sine altero uouere fas non est. haec
Abbreviated transcription (Latin):
nis ꝯuincti un a caro effecti fu̾iss : Tunc uidt̃:
mulierẽ scd̾as pꝰse cõtrahere nuptias: hu̾ima¬
num dico ꝑꝑ infirmitatẽ carniseorũ yiraũt
qui frigide natẽ ẽ: maneat sine cõiuge: Qd̾
nitentia ꝑacta. pͥora cogantur reciꝑe ꝯnubia:
c et̃m si uirasseruĩt se reddidisse debitũ uxõi
diffitetur: cui potiꝰ fides h̃nda sit: mĩto qr̃.

Expanded text:
nis conjuncti una caro effecti fuissent; tunc videtur nis conjuncti una caro effecti fuissent; tunc videtur mulier secundas posse contrahere nuptias. Humanum dico, propter infirmitatem carnis eorum. Vir autem, qui frigidae naturae est, maneat innuptus. Quod nitentia peracta priora cogantur recipere connubCeterum si vir asseruerit, se reddidisse debitum uxori, et illa diffitetur, cui potius fides habenda sit, merito quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
causa fornicatiomis. ñ lic uiro uporẽ dimit¬
tere. ł uxori auiro discede. Serũ añ qua con¬
firetur: impossibilitas offitii soluit uincu
de his qui matrimonio iuncti sunt. ⁊̃ nuper
ñ possunt. si ille aliam. ł illa aliũ ducẽ pꝰsit.
dequib scͥp̃tũ ẽ. uir⁊ mulier si se cõiuncriñt.
⁊ dixĩt pꝰea mulier de uiro qd̃ coire ñ p̾sit cum
Itẽ exepłã eio. Dehis requisisti. qui ob cãm
frigide nature dicunt se ñ posse inuice oꝑa
carnis dantes. cõmisceri: Iste uõsiñ põt ea uti
ꝓũrore. hãt eam quasi sorore. Qd si retinacu¬
lum ꝯuigale uoluĩt rescind̾e: maneant utͥq
innũpti. Nam si huic ñ potuit natũralit̃ con¬
corcdare: quomͦ alt̾i cõueniet: Igit᷑. siuir aliam
uxorem uult acciꝑe. manifesta patet rõ quia
suggerente diabolo.odii fomite. exosam eã
habuit. ⁊ idcͥco illã dimitt̃e. m̃dani falsitate
molitur. Quod simulier causatur. ⁊ dic̃. mater¬

Expanded text:
nicationis non licet viro uxorem dimittere, vel uxori a viro discedere. Verum ante, quam confirmetur, impossibilitas officii solvit vinculde his qui matrimonio juncti sunt, et nubere non possunt, si ille aliam, vel illa alium ducere possit, de quibus scriptum est: Vir et mulier, si se conjunxerint, et post dixerit mulier de viro quod coire non possit cum Item, ibid.: Requisisti de his qui ob causam frigidae naturae dicunt se non posse invicem operam carni dantes, commisceri. Iste vero si non potest ea uti pro uxore, habet eam quasi sororem. Quod si retinaculum conjugale voluerit rescindere, maneant uterque innupti, nam si huic non potuit naturaliter concordare, quomodo alteri conveniet? Item: Si vir aliam uxorem vult accipere, manifeste patet ratio, quia suggerente diabolo odii fomitem exosam eam habuerit, et ideo eam dimittere mendacii falsitate molitur. Quod si mulier causatur, et dicit
Abbreviated transcription (Latin):
is ifrł utspoliar̃ egiptios auro ⁊ argento.
moralit̾ instruens. utsiuĩ aim sapientiesi¬
ueargentũ eloquentiȩ ap̃ poctas inuenĩ¬
mus: inusum salutifere eruditionis uer¬
tamus. Inleuitico ⁊̃ pͥmitias mellis .i. dul
e

Expanded text:
is Israhel, ut spoliarent Egipcios auro et argento moraliter instruens, ut sive aurum sapiencie sive argentum eloquencie apud poetas invenerimus, in usum salutifere erudicionis vertamus. In Levitico eciam primicias mellis, id est e
Abbreviated transcription (Latin):
nsẽ a eccła romana dudũ ꝯsuetudo est
ualde rep̃hensibił exorta. uitquidã ad sa¬
c̃ altaris miłistiũ cintores eligant᷑ ⁊ in
biaconatꝰ ordine ꝯstituti: modulatiotu
uocis inẜurant. quos ad p̃dicauois offũ
relemosinaꝵ studia: uacare ꝯgruebat.
q̃ritur: ꝯgrua uita negligitur. ⁊ cantor
miniss om̃ morib scimul: cũ ppłm uoci¬
b cleiectat. Quadere p̾senti decreto ꝯstitu¬
o. ut in se̾cde hac sc̃ialtaĩs ministricãta¬
re ñ debeant. solũqͥ. eugłice lectioms offm.
intmissaꝵ solẽpna ex soluat . isalmos t
a creliquas lecciões :censeo ꝑ sub diaconos.
ł sinecessitas exegit. ꝓminores ordine ex¬
hiberi. Sics aũt ħcẽ dec̾tũ meũ uenĩe tẽp

Expanded text:
e voluit, dudum consuetudo est valde reprehensibilis exorta, ut quidam ad sacri altaris mysterium cantores eligantur, et in diaconatus ordine constituti modulationi vocis inserviant, quos ad praedicationis officium et eleemosynarum studium vacare congruebat. ri congrua vita negligitur, et cantor minister Deum moribus stimulet, cum populum vocibus delectat. Qua de re praesenti decreto constituo ut in sede hac sacri altaris ministri cantare non debeant, solumque evangelicae lectionis officium inter missarum solemnia exsolvant. Psalmos vero ac reliquas lectiones censeo per subdiaconos, vel si necessitas exiget, per minores ordines exhiberi. Si quis autem c
Abbreviated transcription (Latin):
dolentes dm̃s ermus p̃cet̾is erroris magistri.
In magnitudinis ur̃e magnoꝑe cdem̃tiã in¬
ploramꝰ ut tales adh q̃dicimꝰ ꝑ quirenda
missos in partib his dirigatis. quidm̃ ꝑ on̾
timeant. ⁊ cũcta q̃ admodũ siur̃a p̃sens fus¬
samꝑialis głã. dilignt̃ exquirãt. ⁊ ñ tm̃ hec
sola quesuꝑi diximꝰ. qͣrimꝰ uteram̃sim̃ erigi¬
indicata negotia: ita eoꝵ cuncta legitimo
t̾minent̃ examine. quatinꝰ inp̾tũ nicbsit. ꝙ¬

Expanded text:
dolentes dicimus, erimus pre cęteris erroris magistri. Inde magnitudinis vestrę magnopere clementiam inploramus, ut tales ad hęc quę diximus perquirenda missos in his partibus dirigatis, qui Deum per omnia timeant et cuncta, quemadmodum si vestra presens fuialis gloria, diligenter exquirant; et non tantum hec sola, que superius diximus, querimus, ut examussim exagiindicata negocia, ita eorum cuncta legittimo terminentur examine, quatenus imposterum nichil
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tñ ius ĩponẽdi ẽ quãtitas penitẽtie. s
innotescenda. ⁊ cũ amicoꝵ orat̾ioib. ⁊ ele¬
mosinaꝵ studiis pondus penitẽtie suble¬
uãdũ. si forte migrauĩnt. ne obligati. ⁊ cõi¬
one ⁊ ꝯsortio uenie funt alieni. A quo ꝑicu¬
losi diuinit̾ ereptꝰ ualiũt. penitetie modũ
a sacerdote sibi impositũ. diligent̃ obẜut.

Expanded text:
illis imponenda quantitas poenitentiae, sed innotescenda, et cum amicorum orationibus, et eleemosynarum studiis pondus poenitentiae sublevandum: ut si forte migraverint, ne obligati excoone et consortio veniae fiant alieni. A quo periculo si divinitus ereptus convaluerit, poenitentiae modum a sarcerdote sibi impositum diligenter observet,
Abbreviated transcription (Latin):
morientib denegari. nec iloꝵ desidiis ã¬
o ħ subueniri. horremꝰ fateor tante impieta¬
tis alquẽ reꝑiri. ut de dĩ pietate desperet. qͣi
ñ p̾sit ad sequouis tp̃r cõcurrenti. succurrere.
⁊ ꝑiclitãtẽ sub onere peccatoꝵ. hõinẽ redime¬
re. quose uelle expediri desid̾at. ⁊ lib̾ari. Qrd
ħ rogo iłiud ẽ quã morienti mortẽ addere.
ciꝰꝙ. auĩ. sua crudlitate ne absoluta p̾sit ẽẽ oc¬
cid̾e: cũ dñs ad subueniendũ paratissimus
inuitat ad penitẽtiã. sic̃ ꝓmitit peccatori.

Expanded text:
morientibus denegari, nec illorum desideriis an remedio subveniri. Horremus, fateor, tantae impietatis aliquem reperiri, ut de Dei pietate desperet; quasi non possit ad se quovis tempore concurrenti succurrere, et periclitantem sub onere peccatorum hominem, pondere quo se ille expediri desiderat, liberare. Quid hoc, rogo, aliud est quam morienti mortem addere, ejusque animam sua crudelitate, ne absoluta possit esse, occidere? cum Deus ad subveniendum paratissimus invitans ad poenitentiam, sic promit
Abbreviated transcription (Latin):
bant erudiri: at uͥ õct᷑auũ .x. etatis sue ꝯ¬
pleu̾int annũ: corã totius cłi plebisq
conspectu nolutas eoꝵ deexpetendo cõ¬
ingio ab ep̃o ꝑscrutet᷑ Quib sigr̃a castita.¬
tis dõ inspirante placiũt:⁊ ꝓmissionẽ
castimoniesuȩ absq ꝯugali necessitate
sespopõd̾int ẜuaturoꝰ hutã ꝗͣ petitores
arussane uiȩ. leuissimd dni iñgo subda¬
tur acp̃mũ subdiaconĩ ministiũ. ha¬

Expanded text:
At ubi octavum decimum aetatis suae compleverint annum, coram totius cleri plebisque conspectu voluntas eorum de expetendo conjugio ab episcopo perscrutetur: quibus si gratia castitatis Deo inspirante placuerit, et promissionem castimoniae suae absque conjugali necessitate spoponderint servaturos, hi tanquam appetitores arctissimae viae levissimo Domini jugo subdantur, ac primo subdiaconatus ministerium, ha
Abbreviated transcription (Latin):
ex nouella ¶onliceat parentib liberos. uel li¬
beris parentes: abhereditate. sui repellere mo¬¬
nachos factos. quaimuis dum luci fuerant:
incausam ingrãtitudinis inciderunt: Item
riam uitam transeuntes: abstrahere e mo

Expanded text:
em Non liceat parentibus liberos, vel liberis parentes hereditate sua repellere monachos factos, quamvis, dum laici fuerant, in causam ingratitudinis inciderint. De liriam vitam transeuntes abstrahere de mo
Abbreviated transcription (Latin):
qͦseccłastice. ł scłi leges infames ꝓnũtiãt. hii
nimm om̃s. nec ẜui. anleguimã lib̾tatẽ. necpe¬
sacro ᷤ gͣdus deb. ꝓuehi. nec isti. nec lib̾ti. ne¬
ꝙ suspecti. nec rectã sidẽ. ułoignã ꝯu̾sationẽ
ñ hñtes. sũmos sacclotes pꝰsũt accusare. Itẽ

Expanded text:
sticae vel saeculi leges infames pronunciant. Hi nimirum omnes, nec servi ante legitimam libertatem, nec poesacros gradus debent provehi, nec isti, nec liberti neque suspecti, nec rectam fidem vel dignam conversationem non habentes, summos sacerdotes possunt accusare. C.
Abbreviated transcription (Latin):
candente. aut aqua feruente. seu alio quo¬
lib examine. parentes scpur  gare deb̾ant:
eos ñopp̃sisse. Alonẽdi nães sunt ⁊ ꝓtestã¬
di parentes: net̾ateneros secũinuno collo¬
centlecto nen egligenua qualib. ꝓuentẽte:
suffocentur. loppmant᷑. Uñ ip̃i. homĩcidũ
rei muemantur. ꝯla ferri candentis. laꝗ
feruentis ex aminatione ꝯsessione extorq̃ri¬
uł testiũ aꝓpmobatione. publicata d̾ lictaba¬
bito p̃ocłis o̾i timore cõmissasunt regimi
mnr̃o iudieare. Occulta uͦ ⁊ incognita illi
magis qui unius sabĩdici pucrubũ per¬
em̃it. homicidã seẽe ercusare nequibit:

Expanded text:
candente, an aqua fervente, seu alio quolibet examine parentes se purificare debeant eos non oppressisse. Monendi namque sunt et protestandi parentes, ne tam tenellos secum in uno collocent lecto, ne negligentia qualibet proveniente suffocentur vel opprimantur, unde ipsi homicidii rei inveniantur. Nam ferri candentis vel aquae ferventis examinatione vel testium approbatione publicata delicta, habito prae oculis Dei timore, commissa, sunt regimini nostro judicare; occulta vero, et incognita illi magis, qui unius saltem diei puerulum peremerit, homicidam se esse excusare nequibit?
Abbreviated transcription (Latin):
sat̃. si cũ fidelem eẽ scuint. cũ xii. in¬
geniuis se expurget. Si aũt dephensꝰ
fuĩt infurto aut ꝑ iurio. aut falso te¬
.stimonio. ao uiram̃tũ ñ xomitat᷑.
s⁊ sũ qui ingenuns nẽ feruẽti aqua
aut cãdenti ferro se expurget.

Expanded text:
t: si eum fidelem esse sciunt, cum duodecim ingenuis se expurget. Si antea deprehensus fuerit in furto, aut perjurio, aut falso testimonio, ad juramentum non admittatur, sed sicut qui ingenuus non est, ferventi aqua, aut candenti ferro se expurget.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib enĩ talib. ñ usus reꝵ si libido incul
p̃hendamꝰ. fieri enĩ pot̃. ut sine aliquo
uicio cuprdinis. łuoracitatis: p̃ciosissimo
cibo sapiens utat̃. Insipiens aut̃ fedissima
gulȩ flãma inuilissimũ ardescat. ⁊ sanius
quisꝙ malũt more clñi pͥisce uesci. qͣlen¬
ticula more esau nepotis habraã. aut or¬
d̾o. more um̃itoꝵ. Nonenĩ ppea ꝯtinentio¬
res nob̾ sunt płeꝙ bestie. quiiulioĩb alũ

Expanded text:
omnibus enim talibus non usus rerum sed libido in culprehendamus. Fieri enim potest ut sine aliquo uitio cupediae uel uoracitatis pretiosissimo cibo sapiens utatur, insipiens autem foedissima gnlae flamma in uilissimum ardescat. et sanius quisque maluerit more domini pisce uesci quam lenticula more Esau nepotis Abraham, aut hordeo more iumentorum. non enim propterea continentiores nobis sunt pleraeque bestiae, quia ui
Abbreviated transcription (Latin):
sibi in coniugio copulauit. que erit sfilis.
neptis ingenui. filia orĩginirii. quam cũ
pat̾ alii uellet tradere: auus huic eam copu¬
lauit eiusi soluis incontinentie. deinde hicpe¬
nitentia ductus: ex ancilla ꝓͥa filios sibiquere¬
re cepit. postea de adult̾io punitus ⁊ conuictus
quendim rogauit: ut ui urorem suam oppri

Expanded text:
sibi conjugio copulavit quae erat sterilis, neptis ingenui, filia originarii; quam quum pater alii vellet tradere, huic avus eam copulavit, causa solius incontinentiae. Deinde hic, poenitentia ductus, ex ancilla propria filios sibi quaerere coepit. Postea de adulterio convictus et punitus quemdam rogavit, ut vi uxorem oppri
Abbreviated transcription (Latin):
ifrł abͣimũditia: sic⁊ in ħ loco cet̾as extͣordi¬
narias uoluptates. ip̃ quoq oꝑi nuptia¬
rum.siñ uerecunde ⁊ cũ honestate quãi sub
oculis dĩfiant. ut tm̃ lib̾is ẜiiatur. ĩmin¬
ditim ⁊ lururiam nõauit. Itẽ gs. Immo

Expanded text:
i immunditia: sic in hoc loco caeteras extraordinarias voluptates, ipsarum quoque opera nuptiarum, si non verecunde et cum honestate quasi sub oculis Dei fiant, ut tantum liberis serviatur, immunditiam, et luxuri
Abbreviated transcription (Latin):
gnatiõe ducibãt uxores quãuiꝰ ⁊̃ aliatã rec¬
tissime rõis ꝗͥ io factũ sit: pꝰsit intelligi. Ce¬
tĩs yoolatͥa fedatis sola fam̃ilia heber metl¬
tu uniꝰ dĩ remãsit. Uñ habraã achãłdeis cũ
frẽ suo inignẽ quẽ adorare noluit. ꝓiectꝰ ẽ. ut

Expanded text:
gnatione ducebant uxores. Quamvis etiam alia causa rectissimae rationis, qua id factum sit, possit intelligi. Ceteris idololatria foedatis, sola familia Heber in cultu unius Dei remansit. Unde Abraham a Chaldaeis cum fratre suo Aram in ignem, quem adorare noluit, project
Abbreviated transcription (Latin):
mines erant: fieri gͦ d̾buit. qd̾ potiit. ut existñ¬
te copia uñ cłłcerñt᷑ uxores. q̃ iã ñ erãt sororeᷤ.
ñ solũ illud ñfier. uͥ nulla necessitas cẽt᷑: qd̾¬
multoꝵ falsoꝵꝙ cultores. sic obseruari cerm
melior tñ c̃suetudo. ip̃am malit exorrere licñ¬

Expanded text:
mines erant. Fieri ergo debuit quando potuit, ut existente copia unde ducerentur uxores, quae jam non erant sorores, ut non solum illud fieret, ut nulla necessitas emultorum falsorumque cultores sic obseruari cernimelior tamen consuetudo ipsam malit exhorrere lic
Abbreviated transcription (Latin):
inc̃iugiũ nob̃ ducẽ liceat. exẽplis ⁊ aucrõita¬
tib ꝓbat᷑. Abriã qñ nãq sarai filiã friᷤᷤ sin.
sororẽ iud̃lic loth. inuxorẽ oux̃. ysaac rebet¬
cã inc̃iugẽ accep̃. q̃erat fisa c̾sobͥniͣ matris
suȩ. Iacob duas sorores. liã udelie⁊ ⁊ rachel

Expanded text:
in conjugium nobis ducere liceat, exemplis et auctoritatibus probatur. Abraham namque Sarai filiam fratris sui sororem videlicet Loth, in conjugem duxit. Isaac Rebeccam in uxorem accepit, quae erat filia consebrini matris suae. Jacob duas sorores, Liam videlicet et Rachel
Abbreviated transcription (Latin):
q̃dã c̃sulñdo aodidit. q̃ eugłicis p̃ceptis ñ
inueniebant᷑ diffinta. nec tñ iõ tãquã
temeraria uł suꝑflua abaliis apłis sunt
nẽtia ministroꝵ. dec̃fectioe munstĩoꝵ.
decelebͣtioẽ offitioꝵ q̃ millatenꝰ sũt repu

Expanded text:
sulendo addidit, quae evangelicis praeceptis non inveniebantur definita, nec tamen ideo tanquam temeraria vel superflua ab aliis Apostolis sunt nentia ministrorum, de confectione mysteriorum, de celebratione officiorum, quae nullatenus respu
Abbreviated transcription (Latin):
Quidã mortua uxorẽ sua. aliã s mat̾monio
copulaũ. q̃ uxori defũcte. qͣrto gͣou c̃ sangui¬
nitatis. uiro aut̃. sexta linea cog̃tiois ad here¬
bat. Post uͨ t̾enniũ lib̾is exea susceptis: accu¬
sat᷑ ap̃ eccłã. iste p̃tñdit igrantiã. Hic pͥmũ
qr̃ si liceat aliquã ex ꝓͥa cognatiõe d̾uci miro¬
rẽ. Scõo. si exc̃ sangunitate uxoris aliqͣ pꝰsit
sanguineis. Quarto. qr̃ usq ad.uii. gͣdum:
c̃sanguinitatis cõputat᷑. ita qd̾ nec ult᷑ ꝓtñ¬
oit᷑. nec infra subsistit. Quinto. qͦm̾ig̃dꝰ c̃san¬
guinitatis cõputandi s̃. Sexto: q uirando¬

Expanded text:
uxore sua aliam sibi in matrimonio copulavit, quae uxori defunctae quarto gradu consanguinitatis, viro autem sexta linea adhaerebat. Post triennium vero, liberis ex ea susceptis, accusatur apud ecclesiam; iste praetendit ignorantiam. Hic primum quaeritur, si liceat aliquam ex propria cognatione duci in uxorem? Secundo, si ex consanguinitate uxoris aliqua possit sanguineis? Quarto, quare usque ad sextum gradum consanguinitas computatur, ita quod nec ultra protenditur, nec infra subsistit? Quinto, quomodo gradus consanguinitatis computandi sunt? Sexto, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cib abhis quoꝵ int̾ẽ. offerri. sũi magni si¬
ueminores sint. excepta uidelie sublimis¬
sima pͥtoriana p̃fectura. udiceat hõi uit᷑
id spatiũ plenissimȩ delib̾are. siũ appellã¬
dũei sit: siũ quiescẽdũ netimore instãte.
opꝰ appellatoriũ frequentet᷑. S⁊ sit om̃ĩb
inspectionis copra. quẽ indiscussos hõiũ
calores: potest refrenare.
db sanctumꝰ siq̃n lis spatur innr̃m infer¬
ri ꝯsistõiu sifor te cõtigĩt. imꝑatõiã maie¬
statẽ occupatã publicis causis. ex mũdamᷤ
ꝓusiõib. ñpꝰse cõuocare. patres quatenꝰ ca
aꝗitet᷑. ñ exħ lit̾e ꝑiclitari.  nuitiũ ẽ¬
litgantiũ. siculm̃ imꝑatoriũ occupetur
łquis tante ẽ auctoritatis. utnolentẽ p̾n¬
cip̾e pͦs. ad conuocãdos patres cet̾osq ꝓ¬
ceres. coartare: Sr siqd tale euenĩt : causa
uitacta ꝑmaneat. donec impator motus
sua spõte.⁊ cõuocare ꝓceres uissit. ⁊ litẽ

Expanded text:
cibus ab his quorum interest offerri, sive magni sive minores sunt excepta videlicet sublimissima praetoriana praefectura: ut liceat homini intra id spatium plenissime deliberare, sive appellandum ei sit sive quiescendum, ne timore instante opus appellatorium frequentetur, sed sit omnibus inspectionis copia, quae et indiscussos hominum calores potest refrenare. si quando lis speratur in nostrum inferri consistorium, si forte contigerit imperatoriam majestatem occupatam publicis causis ex mundanis provisionibus non posse convocare patres, quatenus causa agitetur, non ex hoc litem periclitari. Quod elitigantium, si culmen imperatorium occupetur? vel quis tantae est auctoritatis, ut nolentem principem possit ad convocandos patres ceterosque proceres coartare? Sed si quid tale evenerit, causa intacta permaneat, donec imperator monitus sua sponte et convocari proceres iusserit et litem
Abbreviated transcription (Latin):
s quiuiuente marito coniugẽ illius adulteriᷤ¬
se aecusatur. ⁊ eo inꝓrĩmo de functo eandem
sũpsisse dinoscitur. oĩmodis publice penitẽne..
subitiatur. Dequo ⁊̃ pꝰ penitentiã p̃fatã. siexpe¬
dierit.seruabitur regła. nͥ forte rd̃ uir aut mu¬
lier. uirũ qui mortuus fuerat occidisse notet᷑.
aut ꝓpinquitas ł aua quȩlib actio cͥminalis
impediat. qd̾ si ꝓbatũ fuerit. sine ulla specon¬

Expanded text:
s vivente marito conjugem illius adulterasse accusatur, et, eo in proximo defuncto, eamdem sumsisse dignoscitur, omnimodis publicae poenitentiae subjiciatur. De quo etiam post poenitentiam praefatam, si expedierit, servabitur regula; nisi forte vir, aut mulier virum, qui mortuus fuerat, occidisse notetur, aut propinquitas, vel alia quaelibet actio criminalis impediat. Quod si probatum fuerit, sine ulla spe con
Abbreviated transcription (Latin):
banturꝑꝑ infirmitatẽ. quȩ ineugłii ꝑfectione
eliminata sunt. sic̃ ꝑmittebat quib da cdare li¬
bellum repudii. neꝑodium funderet᷑ sãguiᷤꝰ
dã ꝑmittebanturcã infirmitatis. ⁊ sacram̃ti
futuroꝵ. sic̃ dñs ꝑmisit filus isrł offerre aĩali¬
a sibi insacfitiũ: quȩ in egipto cõsueuerãt im¬
molare demonib maluit ea sibi offerri. quã
ydot. ⁊ ut eẽnt illis sac̃m̃ta futuroꝵ. sic ⁊ ber:¬
sabee ꝑmissa ẽ duci muxorẽ. ñ mag̃ causi suȩ
infirmit̾atis: quã sigm̃ficatiõe futuroꝵ. S
ẽ aua rõ. qua urordefuncti huic nub̃e ñ p̾sit.
Gñalit̃ enim ꝓhibentur uiri⁊ mulieres freq̃n¬

Expanded text:
bantur propter infirmitatem, quae in evangelii perfectione eliminata sunt: sicut permittebatur quibuslibet dare libellum repudii, ne per odium funderetur sanguis dam permittebantur causa infirmitatis, et sacramenti futurorum: sicut Dominus permisit filiis Israel offerre animalia sibi in sacrificium, quae in Aegypto consueverant immolare daemonibus, malens ea sibi offeri quam idolis, et ut essent illis sacramenta futurorum. Sic et Bethsabee permissa est duci in uxorem, non magis causa suae infirmitatis, quam sig ratio, qua uxor defuncti huic nubere non possit. Generaliter enim prohibentur viri et mulieres freq