comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lentiniano. Sentrẽ meũ doleo. ut ꝓpħi¬
co utar exemplo: qr quẽ regn̾aturus a
misi etam. Ille tñ grãm quã popos¬
cit. ñ amisit. Aug̃ libro .iiii. de bap¬
tismo. Considerans latronẽ cui dic:¬
tũ est hodie mecũ eris inparadiso.
in uenio ñ tantũ passionem ꝓ nõe¬
.x. id qd̾ ex baptismo de est supplere
posse. s eciam fidem conu̾sionem q
cordis. si forte ad celebrandũ miste¬
tiũ baptismi inangustus tpr̃m suc¬
currit ñ potest. Quantũ itaq uale¬
at &ẽ sine iusibili baptismi sacram̃¬
to qd̃ ait apls corde creditur adius¬
ticiam ore añ confessio sit adsalutem.
tũc inpletur in uisibilit̃ cũ misteriũ
baptismi nõ contẽptus religionis s
articulus necessitatis excludit. Sa¬
endũ qm̃ aug̃ hano sentñciam nõ re¬
tractauit. ut quidam. falso putant.s
illud qd̃ in exemplo dixerat latronem
ñ fuisse baptiatum.qr incectũ ẽ uttũ

Expanded text:
lentiniano: « Ventrem meum doleo , ut prophetilentiniano: « Ventrem meum doleo , ut prophetico utar exemplo, quia quem regeneraturus eram, amisi. » Ille tamen gratiam quam poposcit, non amisit. Augustinus libro quarto de baptismo: « Considerans latronem cui dictum est, hodie mecum eris in paradiso , invenio non tantum passionem pro id quod ex baptismo deest supplere posse, sed et fidem conversationemque cordis, si forte ad celebrandum mysterium baptismi in angustiis temporum succurri non potest. » Quantum itaque valeat etiam visibili baptismi sacramento quod ait Apostolus: « Corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem » ; tunc impleturtus religionis, sed articulus necessitatis excludit. Sciendum quod Augustinus hanc sententiam non retractavit, ut quidam falso putant, sed illud quod in exemplo dixerat latronem non fuisse baptizatum, quia incertum est utrum
Abbreviated transcription (Latin):
nũ dĩ. Sensus est. Quisquis renasci
cõtẽpserit ex uisibili sacram̃to aque
et sp̃u scõ. et in hoc neglectu uitam fi¬
merit. aregno dĩ inꝑpetuũ exdusꝰ
uachro ꝓ xͥ cõfessione moriuntur.
tantũ eis ualet ad dimittenda pec¬
cata. ꝗͣtũ si ablucrentur sacto fonte
baptismatis. Q enĩ dixit siquis non
renatus fuerit exaqua et sp̃u nõ
intrabit in regnũ celoꝵ. alia sen¬
tencia istos fecit exceptos. uͥ ñ minꝰ
gñalit ait. qui me confessus fue¬
rit coram hominibꝰ. confitebor eũ
coram patre meo. Equidem sangius
et aqua que de uulnere latis ꝑ̃¬
cussi .x. exiuerunt typũ martitũ
et baptismi quo itur ad celũ parit̃
ꝑtulerunt. Deniq si quos infide xͥ et
in caritate non ficta radicatos exlu¬
dat articulus mortis a sacram̃to bap¬
tismi. cõstat qr ñ excluduntur asa¬
lute. Martires enim sũt corã dõ. si
puro corde martirio parati erant. et
es. Hinc est qd̵ ait ambrosius de ua¬

Expanded text:
num Dei. Sensus est: Quisquis renasci num Dei. Sensus est: Quisquis renasci contempserit ex visibili sacramento aquae et Spiritu sancto, et in hoc neglectu vitam finierit, a regno Dei in perpetuum exclusus Christi confessione moriuntur, tantum eis valet ad dimittenda peccata, quantum si abluerentur sacro fonte baptismatis. Qui enim dixit: Si quis non renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non intrabit in regnum coelorum, alia sententia istos fecerit exceptos, ubi non minus generaliter ait: Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor et ego eum coram Patre meo . Equidem sanguis et aqua quae de vulnere lateris percussi Christi exiverunt, typum martyrii et baptismi, quo itur ad coelum, pariter pertulerunt. Denique si quos in fide Christi et in charitate non ficta radicatos, excludat articulus mortis a sacramento baptismi, constat quia non excluduntur a salute. Martyres enim sunt coram Deo, si puro corde martyrio parati erant, et es . Hinc est quod ait Ambrosius de Va
Abbreviated transcription (Latin):
bonos. ut ysmael ysaac. Idõ nãq dr¬
xit sara abrahe eite ancillã et filiũ
eiuis. qr illusionem uidit in lusu. nõ
iõ qr ludebat ismael cũ filio suo. Sñ
apls̃. Sicut tũc ille qui scd̃m carnẽ
natus erat ꝑsequebatur eũ qui scdm
res .xͥ. Plus gͦ nos ꝑsecuntur. qui nos
illudendo seducũt ita. Ueni ueni
baptizare hic. hic habes uerũ baptis¬
mũ. Ismahel gͦ ñ iõ fuit ex heredatus
qr ex ancilla natus. s qr suꝑbꝰ fuit.
am si eẽt idõ ex heredatus. filii iacob
ũ ad intiterentur ad hereditatem. Qd̾
aut̃ sara affligit ancillam agar: nõ
dicitur ꝑ secutio s correctio. Uñ etiã
angłs̃ fugienti dicit. reũtere et humi¬
liare sub manu dñe tue. Sic bomi pͥn¬
cipes hereticos et quos libet ꝑnitiosos
eccłẽ : exiliis et aliis legalibus penis
iuste affligunt. Respondit iħc. Am̃
am̃ dico tibi : nͥ quis renatus fuerit
exaqua et sp̃n. non pot̃ introire in reg¬

Expanded text:
bonos, ut Ismael Isaac. Ideo namque dibonos, ut Ismael Isaac. Ideo namque dixit Sara Abrahae: Ejice ancillam et filium ejus, quia illusionem vidit in lusu, non ideo quia ludebat Ismael cum filio suo . Unde Apostolus: Sicut tunc ille qui secundum carnem natus erat, persequebatur eum qui secundum res Christi. Plus ergo nos persequuntur, qui nos illudendo seducunt ita. Veni, veni baptizare hic; hic habes verum baptismum. Ismae ergo non ideo fuit exhaeredatus, quia ex ancilla natus, sed quia superbus fuit. Nam si esset ideo ex haeredatus, filii Jacob non admitterentur ad haereditatem. Quod autem Sara affligit ancillam Agar, non dicitur persecutio, sed correctio. Unde etiam angelus fugienti dicit: Revertere et humiliare sub manu dominae tuae . Sic boni principes haereticos et quoslibet perniciosos Ecclesiae exsiliis et aliis legalibus poenis juste affligunt Respondit Jesus: Amen, amen dico tibi, nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest introire in reg
Abbreviated transcription (Latin):
ritate .xͦ. annũcietur. Et inħ gaudeo.
uerũ p̃dicabatur. Si quos isti sui si¬
miles. baptizabant. tunc mali malos.
Siquos uͦ tales quales admonet dñs
cum dicit. que dicunt facite. que
autem faciunt facere nolite. tunc
mali bonos baptirabant. Quomͦ gͦ in
filits iacob ñ obfuit illis qui natiꝰ sũt
de ancillis quo minꝰ tenerent t̾ram
ꝓmissionis cũ fratribꝰ ex equo. s p̃ua¬
luit sem̃ pat̾nũ. sic quicũq ꝑ malos
baptirantur. qua ꝗͣ ex malis nati fint
tñ qr ex semine u̾bi dĩ qd figutatur
in ia cõb nati sunt. si boni ẽẽ uolueruit
hereditatem cũ fratribꝰ possidebunt.
facinorosus quisq in cõfessione scẽ
trinitatis baptuet. ñ ualae ille rebap¬
tirari a catholicis: ne confessio uł in¬
uocatio tanti noĩs uideatur annulla¬
ri. Et inut̃o eccłẽ magna lucta est in¬
t̃ bonos ⁊ malos. sicut iacob et esau
luctabantur. ⁊ semꝑ mali ꝑsecuntur

Expanded text:
ritate Christus annuntietur! et in hoc gaudeo ritate Christus annuntietur! et in hoc gaudeo verum praedicabatur. Si quos isti sui similes baptizabant, tunc mali malos. Si quos vero tales quales admonet Dominus, cum dicit: Quae dicunt facite, quae autem faciunt, facere nolite , tunc mali bonos baptizabant. Quomodo ergo in filiis Jacob non obfuit illis qui nati sunt de ancillis, quominus tenerent terram repromissionis cum fratribus ex aequo, sed praevaluit semen paternum: sic quicunque per malos baptizantur, quanquam ex malis nati sint, tamen quia ex semine Verbi Dei, quod figuratur in Jacob, nati sunt, si boni esse voluerint, haereditatem cum fratribus possidebunt. facTrinitatis baptizet, non valet ille rebaptizari a Catholicis, ne confessio vel invocatio tanti nominis videatur annullari. Et in utero Ecclesiae magna lucta est inter bonos et malos, sicut Jacob et Esau luctabantur , et semper mali persequuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ abraham ⁊ ysaac ⁊ iacob: quasi
noe qui ante istos fuit. et moises qui
pꝰ. sc̃i patriarche ñ eẽnt. In istis quippe
tribꝰ in ueninus peꝑisse lib̾as et an.¬
cillas. qd̃ totũ figura est ut ait apłs.
ec autem infigura contingebant illis.
t illud. Script̃a sunt inquit ꝓpt̃ nos
in quos finis scłoꝵ uenit. Ingñationi¬
bꝰ autem lib̃arũ et ancillarum .iiiͬ. ft̃
gña hominũ. in quibꝰ conpletur for
malis. libãs in bonis. Aut gͥlibere pa-¬
ciunt bonos. ut sara ysaac: aut malos
y bonos. ut rebecca esau et iacob: aut
male malos. ut agar ismael: aut
male bonos et malos. ut ancille ia¬
cob. Ad hanc similitudinẽ aut boni bap.¬
tizant bonos. ut ananias paulũ: aut.
malos ut philippus symonẽ magũ:
aut mali bonos et malos. ut p̃dicato¬
res quidam quos dicit apłs non caste
solere annunciare eugliũ : toletans
eos in societate xͥana : dicens. Quid
enĩ dũ oimͦ siue occasione suie ue¬

Expanded text:
Deus Abraham et Isaac et Jacob , quasi Deus Abraham et Isaac et Jacob , quasi Noe qui ante istos fuit, et Moyses qui post, sancti patriarchae non essent. In his quippe tribus invenimus peperisse liberas et ancillas, quod totum figura est, ut ait Apostolus: Haec autem in figura contingebant illis . Et illud: Scripta sunt, inquit, propter nos, in quos finis saeculorum venit . In generationibus autem liberarum et ancillarum quatuor sunt genera hominum, in quibus completur formmalis, liberas in bonis. Aut igitur liberae pariunt bonos, ut Sara, Isaac; aut malos et bonos, ut Rebecca, Esau et Jacob; aut mali malos, ut Agar Ismael; aut mali bonos et malos, ut ancillae Jacob. Ad hanc similitudinem aut boni baptizant bonos, ut Ananias Paulum; aut malos, ut Philippus Simonem magum; aut mali bonos et malos, ut praedicatores quidam, quos dicit Apostolus non caste solere annuntiare Evangelium, tolerans eos in societate Christiana, dicens: « Quid enim dum omni modo sive occasione sive ve
Abbreviated transcription (Latin):
pleniꝰ doceri meruit. Nicit ad eum
tiasci. cũ sit senexs Nunquid potest
inuentrem matris sue itesato intro¬
ire:⁊ nasciꝰ Dp̃c ei loquitur. et ipse
cariẽ sapit suam ñ xp̃i. sicut illi
qui putauerunt dñm posse coque¬
re et manducare cõcifum sicut ag¬
uũ. qñ dñs dixit nͥ quis mandu¬
cauerit carnẽ meam et bib̃it san¬
guinẽ meũ nõ habeħt uitam et̾nã¬
inse: et statim recedñtes ñ ampliꝰ¬
sunt eũ secuti. Dñs aut̃ hoc remanenti¬
bꝰ exposuit dicens. sp̃c est et uita qd̾ di¬
xi. nam sp̃c uiuificat. caro aut̃ nich
ꝓdest: ne carnalit intelligerert qd̾
dixerat. Ita nichodemꝰ ñdum nouerat
parentes qui gn̾ant aduitam. Una
eñĩ gñatio est carnalis. altera est spũ¬
alis. Sciendũ quomͦ uterus ñ potest
reppeci. sic nec baptismꝰ. Qui nascitur de
catholica eccdã. tanquã de sara nasci.¬
tur: qui autem de heresi. tanqũa de
ancilla. Adu̾te cur dñs dicat. ego sum

Expanded text:
plenius doceri meruit. « Dicit ad eum plenius doceri meruit. « Dicit ad eum asci cum sit senex? Nunquid potest in ventrem matris suae iterato introire et nasci? Spiritus ei loquitur, et ipse carnem sapit suam, non Christi: sicut illi qui putaverunt Dominum posse coqui et manducari concisum sicut agnum, quando Dominus dixit: Nisi quis manducaverit cartem meam et biberit sanguinem meum, non habebit vitam in se , et statim recedentes, non amplisunt eum secuti. Dominus autem hoc remanentibus exposuit, dicens: Spiritus est et vita quod dixi, nam spiritus vivificat, caro autem nihil prodest , ne carnaliter intelligerent quod dixerat. Ita Nicodemus nondum noverat parentes qui generant ad vitam. Una enim generatio est carnalis, altera est spiritualis. Sciendum quomodo uterus non potest repeti, sic nec baptismus. Qui nascitur de catholica Ecclesia, tanquam de Sara nascitur, qui autem de haeresi, tanquam de ancilla. Advertite cur Dominus dicat: Ego sum
Abbreviated transcription (Latin):
hec signa facere que tu facis. nͥ fu¬
sum nocte. ułꝙ metuit offendere
ppłm cũ ẽẽt unꝰ deprincipibꝰ tł quia
magist̃ erat in isrł palam discere eru¬
buit. Nox itaq significat literam
legis. ut ignoranciam cordis. uł ti¬
morẽ. Nichodemꝰ uͦ unꝰ ex his qui ꝑ
signa. crediderant figura ẽ cãtecu.¬
nunoꝵ. nã licet c̃dant. quadã tñ noo¬
te sacram̃toꝵ ad blptismũ ꝑ uetu¬
unt.ubi de inuio tenebtarum ad
uiam celestiᷤ luminis renati transeunt.
si enĩ tantũ ualuit baptismatis figu.¬
ra ut ꝑmoysem baptizati in nub̾e
et in mari ad manna ꝑducerentur.
nõne ꝑ uerũ baptisma ad idem ꝑue¬
niri poterit.: Quid ẽ manna ⁊ Ego
sũ ui quit panis uiuus. qui de celo
descendi. Pespondit iħc̃. et dixit
fuerit denuo. ñ potest uidere reg¬
nũ dĩ. Id est me non pot̾ cognos ce¬
re: qui sum regnũ patris. qui sum
uisio u̾itatis. Cuia nichodemus aꝑ¬
ta signa prudent̃ uotauit. de scdã
natiuitate ac de cetis filĩ mifterus

Expanded text:
e quae tu facis, nisi fusum nocte, vel quia metuit offendere populum, cum esset unus de principibus; vel quia magister erat in Israel, palam discere erubuit. Nox itaque significat litteram legis, vel ignorantiam cordis, vel timorem. Nicodemus vero, unus ex his qui per signa crediderant, figura est catechumenorum. Nam licet credant, quadam tamen nocte sacramentorum ad baptismum perveniunt, ubi de invio tenebrarum ad viam coelestis luminis renati transeunt. Si enim tantum valuit baptismatis figura, ut per Moysem baptizati in nube et in mari ad manna perducerentur, nonne per verum baptisma ad idem pervenire poterit? Quid est manna? « Ego sum, inquit, panis vivus qui de coelo descendi. Respondit Jesus et dixit fuerit denuo, non potest videre regnum Dei, » id est non potest me cognoscere, qui sum regnum Patris, qui sum visio Veritatis. Quia Nicodemus aperta signa prudenter notavit, de secunda nativitate ac de caeteris fidei mysteriis
Abbreviated transcription (Latin):
uł suo silentio uł sua sũtñcia cõdẽpnẽ¬
tur. Iit illis ⁊ ip̃e. Nec ego dico uobis
in quã potestate hec faciam. Non di¬
xit nec ego nescio. qd̃ cõsequens erat
responsioni eoꝵ̃: ꝙ m̃tiri u̾itas ñ pot̃.¬
sic̃ illi m̃titi suñt dicentes se nescire.
habuisse ꝓphĩam. uñ mͥ testimoniũ
ꝑibuit: ⁊ inqua potestate. hec faciode¬
monstrauit. Notandũ autem.ꝙ duas
obcausas sciencia. ueritatis est occul¬
tanda querentibꝰ. cũ aut is qui querit
muiꝰ capax est ad intelligñdũ. aut odi
Ouł contẽptu u̾itatis indignꝰ est cui
aꝑiatur. De uno ait dñs. adhuc mul¬
ta habeo uobis dicere. s ñ potestis por¬
tare mͦ: de alteco nolite cdare scm̃ cani¬

Expanded text:
o silentio vel sua sententia condemnentur. Ait illis et ipse: Nec ego dico vobis, in qua potestate haec faciam. Non dixit, nec ego scio, quod consequens erat responsioni eorum, quia mentiri veritas nt illi mentiti sunt, dicentes se nescire. habuisse prophetiam, unde mihi testimonium perhibuit, et in qua potestate haec facio, demonstravit. Notandum autem quia duas ob causas scientia veritatis est occultanda quaerentibus, cum aut is qui quaerit, minus capax est ad intelligendum, aut odio vel contemptu veritatis, indignus est cui aperiatur. De uno ait Dominus: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo ; de altero. Nolite sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
boris ppls̃ isrł murmumuit conttã dñm
⁊ morsem. ĩõ q dñs ĩmisit in illũ ignitos
ẜpñtes. Cum gͥ moises orasset. iussit eũ
dñs facẽ serpentem eneum. ⁊ plagis ꝑ¬
cussos aspicete in eum ut uiuerent. Qui
sunt ẜpentes mordentes : lecc̃a. Qs ẜ
pens exaltatꝰ: Mortuũ dñs inctuce qui
ꝑeffigiem secpentis siguratur. q aser¬
pente mors. Libantur gͦ qui eũ fid̾e in¬
tuentur aplagis ignitoꝵꝰ serpencium
.i. ab incentuus uitioꝵ que animã pun¬
dũ ut filiũ suũ uingenitũ daret. ut
om̃is qui c̃dit in eũ non ꝑeat s habeat
uitã et̾nam. aꝑit causam humane sa-¬
lutis. dilectionem scił dĩ patͥs. ex quo
est om̃is restauratio uł institutio ꝑfi
liũ suũ in sp̃u sc̃o. Idem dicit exfiliodĩ
qd̃ supͣ ex filio hõĩs c̃dentes consequi ut

Expanded text:
s Dei murmuravit contra Dominum et Moysen. Ideoque Dominus immisit in illum ignitos serpentes. Cum igitur Moyses orasset, jussit eum Dominus facere serpentem aeneum, et plagis percussos aspicere in eum, ut viverent. Qui sunt serpentes mordentes? Peccata. Quis serpens exaltatus? Mortuus Dominus in cruce, qui per effigiem serpentis figuratur, quia a serpente mors. Liberantur ergo qui eum in fide intuentur a plagis ignitorum serpentium, id est ab incentivis vitiorum, quae animam pundum, ut Filium suum unigenitum daret, ut omnis qui credit in eum non pereat, sed habeat vitam aeternam . » Aperit causam humanae salutis, dilectionem scilicet Dei Patris ex quo est omnis restauratio vel institutio per Filium suum in Spiritu sancto. Idem dicit ex Filio Dei quod supra ex filio
Abbreviated transcription (Latin):
uit̾ra.⁊ idem ipse filiꝰ hominis dicitur
descendisse de celo. ⁊ añ passionem fuis¬
se incelo. Sensꝰ gͦ est. Nemo ascendit in¬
q descendit. ut in illo et cũ illo unũ ẽẽnt
qui ꝑ illũ ascensuri. erant. Dñs ascendit.
corpus aut̃ ñ ascendit s leuatũ ẽ incelũ
illo leuante qui ascendit. Siquis enĩ des
consid̾amꝰ quã secum leuauit. s ip̃um qͥ
uestitꝰ ẽ solum dicimꝰ ascendisse. Et¬
ut om̃is qui c̃dit in pso ñ ꝑeat. s habeat

Expanded text:
 idem ipse filius hominis dicitur descendisse de coelo, et ante passionem fuisse in coelo. Sensus ergo est: Nemo ascendit idescendit, ut in illo et cum illo unum essent, qui per illum ascensuri erant. Dominus ascendit, corpus autem non ascendit, sed levatum est in coelum, illo levante qui ascendit. AUGUST. Si quiconsideramus, quam secum leuauit, sed ipsum, qui uestitus est, solum dicimus ascendisse. \'u
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sp̃m pꝰsunt homines regñari: hunc
tũ ꝑ inc̃pationẽ inuitatũ adhumilitatẽ.
instruit ad huc de diuina ⁊ humana sui
natiuitate. de passione ⁊ ascensione. et
aliis pluribꝰ. Uñ sequitur. Et nemo ascũ¬
dit incelũ nͥ qui descendit de celo. filiꝰ
hõis qui est in celo. Nemo ascendit .i. ascen¬
dete facit ad eminenciã suꝑne uite. nͥ qui
in qũa ꝑ hoc filiꝰ hoĩs effectꝰ. qui tñ ince¬
lo est ħ ẽ in illa equalitate patͥs ꝗͣ aña¬

Expanded text:
ritum possunt homines regenerari? Hunc tamen per increpationem invitatum ad humilitatem, instruit adhuc de divina et humana sui nativitate, de passione, et ascensione, et aliis pluribus. Unde sequitur: Et nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, Filius hominis qui est in coelo. Nemo ascendit, id est ascendere facit ad eminentiam supernae vitae nisi qui inquam, per hoc Filius hominis effectus, qui tamen in coelo est, hoc est, in illa aequalitate Patris qua
Abbreviated transcription (Latin):
conꝑationẽ illiꝰ. it plusꝗͣ ille. quia ille
ap̃ se de oꝑibꝰ. hic uͦ ap̃ dm̃ ex fide
iustificatus ẽ. Alonge stare: nec ocu¬
los leuare indicia sunt humilitatis.
quã ds̃ de ꝓpe aspicit. Iste conscien¬
eiam p̃mit. s spem subleuat. pectus
ꝑcutit penas de se exigens ut ds̃ par¬
cat. confitetur ut ds̃ ignoscat. igno¬
scit rat ds̃ ut qd̾ iste agnoscit.: T̃undere
autẽ pectus quid est. nifi arguere qd
latet inpectore. et eiudente pulsu oc¬
cultũ castigare peccatum. dipice
uͦ gentilis: qui humilit̃ peccata sua
confessus. appropinquat dõ et exal¬
tatur.
se exaltat humiliabit᷑. et qui se hu¬
miliat exaltabitur. Posita pharisei
et publicani controuersia. data est
iudicis sentencia et confirmatur: ut
suꝑbia caueatur. M.cc x iiii.

Expanded text:
comparationem illius vel plus quam ille: quia ille comparationem illius vel plus quam ille: quia ille apud se de operibus, hic vero apud Deum ex fide justificatus est. A longe stare, nec oculos levare, indicia sunt humilitatis, quam Deus de prope aspicit. Iste conscientiam premit, sed spem sublevat, pectus percutit, poenas de se exigens ut Deus parcat, confitetur ut Deus ignoscat, ignorat Deus quod iste agnoscit. Tondere autem pectus quid est, nisi arguere quod latet in pectore, et evidente pulsu occultum castigare peccatum? Typice,vero gentilis, qui humiliter peccata sua confessus, appropinquat Deo et exaltatur. se exaltat, humiliabitur: et qui se humiliat, exaltabitur. Posita Pharisaei et publicam controversia, data est judicis sententia: et confirmatur, ut superbia caveatur. M. 214VI
Abbreviated transcription (Latin):
luit eciam hic publicanꝰ. Quatuor sunt
spes quibꝰ om̃is tłmor artoganciũ de¬
monstratur. cũ aut bonũ asemet ipsis
se habere existimaut. aut si q̃ esuꝑ datũ
credant ꝓmeritis datũ sibi putant. aut
cũ iactant se habere qd̾ non habent.
seus. Uñ absq uistificatione de tem¬
plo discessit. quia publicano se iactan¬
ter p̃tulit. Ieuino bis in sabbato. de¬
cimas do dm̃ĩ que possideo. Iere¬
chiel dic̃ aĩlia sͥostñsa fuisse oculis
plena. qr scõꝵ actio undiq debet ẽẽ
ꝑspecta. S nos seꝑe dũ aliis rebus
intendimiis. alias negligimꝰ. Phariseus
ad abstinenciam. ad mĩam oculum ha¬
buerat. s ad humilitatis custodiamꝰ
ñ habebat. Et quid ꝓdest ciuitatem
custodiri. si unũ foram̃ relinquatur
uñ ab ostibꝰ intretur. Et publicanꝰ
a longe stans nolebat nec oculos ad
celũ leuare. s ꝑcuciebat pectus suum
ri. dico uobis: descendit hic iustifi¬
catus indomũ suã ab illo. Id est ad

Expanded text:
iam hic publicanus. Quatuor sunt species, quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, cum aut bonum a semetipsis se habere existimant: aut si desuper datum credant, pro meritis datum sibi putant: aut cum jactant se habere quod non habent: aeus. Unde absque justificatione de templo discessit, quia publicano se jactanter praetulit. « Jejunio bis in Sabbato; decimas do omnium quae possideo. » Ezechiel dicit animalia sibi ostensa fuisse oculis plena , quia sanctorum actio undique debet esse circumspecta. Sed nos saepe, dum aliis rebus intendimus, alias negligimus. Pharisaeus ad abstinentiam, ad misericordiam oculum habuerat, sed ad humilitatis custodiam non habebat. Et quid prodest civitatem custodiri, si unum foramen relinquatur, unde ab hostibus intretur. « Et publicanus a longe stans nolebat nec oculos ad coelum levare, sed percutiebat pectus suum ri. Dico vobis, descendit hic justificatus in domum suam ab illo. Id est, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ta que scł ꝑdilectione oꝑatur. ⁊de¬
mones fugat. ⁊ de peccatis ueniam
obtin&: ãpte sequens ꝑabola adsem¬
ꝑ orandũ ⁊ c̃dendũ. ⁊ ñ de nob̃ s de
dõ p̃sum̃dũ hortatur. Apls eciam
tũ eccdẽ. ut ait psalmista benẽlicã
dñm in om̃i temꝑe sẽꝑ laus eiꝰ more
med: aut ceite quicqͥd iꝰtus fac̃ scd̃m

Expanded text:
t per dilectionem operatur, et daemones fugat, et de peccatis veniam obtinet, apte sequens parabola ad semper orandum et credendum, et non de nobis, sed de Deo praesumendum hortatur. Apostolus etiam tum Ecclesiae, ut ait Psalmista: Benedicam Dominum in omni tempore, semper laus ejus in ore meo , aut certe quidquid justus facit secundum
Abbreviated transcription (Latin):
dõ. Ip̃a nidua potest hab̃e similitudinẽ
eccłẽ. que desolata uidetur donec ue¬
niat dñs. qui tñ insec̃to eciã nc̃ curã eiꝰ
gerit. Ait aut̃ dñs. Audite quid iudex
iniqͥtatis dicit. Ds̃ aũ ñ faciet uindictã
electoꝵ suoꝵ̃. damanciũ adse die ac noc

Expanded text:
o vidua potest habere similitudinem Ecclesiae, quae desolata videtur, donec veniat Dominus, qui tamen in secreto etiam curam ejus gerit. « Ait autem Dominus: Audite quid judex iniquus dicit: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum, clamantium
Abbreviated transcription (Latin):
toribꝰ eecdẽ. quantũ opꝰ habuerant. ħ
adu̾sũ querulos. Ceterũ nos montem
ĩtelligimꝰ diabolũ: qui de aĩa homi¬
uis possessa ab apłis et eoas similibꝰ
tranfferti. pot̃ in mare.i. in łoca ama.¬
ta. Sñ in psalmo. Non timebinꝰ dũ
turbabitur terra.⁊ tranfferentur mõ¬
Et dixerunt ei apłi. Dñe ad auge
nobis fidem. Et dixit iħc. R.c.xxu.¬

Expanded text:
toribus ecclesiae, quantum opus habuerant. Haec toribus ecclesiae, quantum opus habuerant. Haec adversum quaerulos. Caeterum nos montem intelligimus diabolum, qui de anima hominis possessa, ab apostolis et eorum similibus transferri potest in mare, id est, in loca amara. Unde in psalmo: Non timebimus dum turbabitur terra, et transferentur monEt dixerunt ei apostoli: Domine, adauge nobis fidem. Et dixit Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
que si scripta eẽnt mũdꝰ caꝑe nõ pos¬
set: ñ ꝙ mũdus uolumina caꝑe non
potuerit. que pot quãuis młtiplica¬
ta sint unũ armariolũ it unura
caꝑe tricliniũ: s quo magnitudinẽ
signoꝵ̃ ꝓ miraculis ⁊ in credulitate
ferre ñ posset. Igitur ⁊ hec credinus
fecisse apłos. s iõ scripta ñ ẽe ne in¬
fidelibꝰ contradiceutl maior daretur
occasio. quando quidem. minoribꝰ sig
rũ neocesarie ponti antistit̾is uiri
meritis ⁊ uirtutibꝰ ex imu: ut mons
uitra tantũ loco cederet. quantum in¬
colȩ ciuitatis opꝰ habebant. Cum enĩ
uolens edificare ecclãm̃ in loco apto ui¬
deret eum angustiorem ẽẽ. quam res
exigebat. eo qd ex una parte rupe ma.¬
ris ex alt̾a monte ꝓximo. corrtaretur:
uenit nocte ad locũ. ⁊ genibꝰ fiexis ad¬
monuit dñm ꝓmissionis sue. ut mõ¬
tem longiĩ iuxta fidem petentis age¬
rec. Et mane facto reuersꝰ inuenit
montem tantũ spacii resiquisse struc¬

Expanded text:
cripta essent, mundus capere non posset , non quod mundus volumina capere non potuerit, quae potest quamvis multiplicata sint, unum armariolum vel unum capere triclinium, sed quod magnitudine signorum pro miraculis et incredulitate ferre non posset. Igitur et haec credimus fecisse apostolos; sed ideo scripta non esse, ne infidelibus major contradicendi daretur occasio, quandoquidem minoribus signrii, Neocaesariae Ponti antistitis, viri meritis et virtutibus eximii, ut mons in terra tantum loco cederet, quantum incolae civitatis opus habebant. Cum enim volens aedificare ecclesiam in loco apto, videret eum angustiorem esse quam res exigebat, eo quod ex una parte rupe maris, et altera monte proximo coarctaretur, venit nocte ad locum, et genibus flexis, admonuit Dominum promissionis suae, ut montem longius juxta fidem petentis ageret. Et mane facto reversus, invenit montem tantum spatii reliquisse struc
Abbreviated transcription (Latin):
mulier poterat tunere ne ipse qui si¬
ne peccato est eam puniret. dicit ei
te cõdep̃nabo: ut iustus ne ampliꝰ peo¬
posuit dñs indulgencie portum. ꝓpt̃
illos qui spe ꝑiditantur et dilatio nibꝰ
illuduntur. fecit diem mortis incertũ.

Expanded text:
uia poterat timere ne iste qui sine peccato est eam puniret, dicit ei,te condemnabo, ut justus ne amplius pecposuit indulgentiae portum: propter illos qui spe periclitantur et dilationibus illuduntur, fecit diem mortis incertum.
Abbreviated transcription (Latin):
unctio olei fessis et dolentibꝰ m̃bris
affert leuam̃. Olenĩ p̃minet. et confestun.
trauscendit. quemcumq liquorem ei
suꝑfundas. Suaus aũ est dñs un iuersis
miserationes eius suꝑ omĩa oꝑa eius.
Sempꝰ diluculi demonstrat lucem eu¬
głii exortam. remota umbra legis.
otidie in templo sol iusticie diluculo
oritur. cũ peccatores ad se uenientes
miseri corditur sp̃c scĩ illustratione cda¬
rificat. Sessio est humilitas incarna¬
tionis. qua miseretur et docet. c atr
dducunt aũ scribe ⁊ phatisei mu¬
lierem in adulterio dep̃hensã.
⁊ statuer̃ eam in medio et dixerunt ei

Expanded text:
unctio olei fessis et dolentibus membris affert levamen. Oleum praeeminet et confestim transcendit, quemcunque liguorem ei superfundas. Suavis autem est Dominus universis, et miserationes ejus super omnia opera ejus . Tempus diluculi, demonstrat lucem Evangelii exortam, remota umbra legis. Quotidie in templo sol justitiae diluculo oritur, cum peccatores ad se venientes misericorditer Spiritus sancti illustratione clarificat. Sessio est humilitas incarnationis, qua miseretur et docet. CAPUT CXX. Adducunt autem Scribae et Pharisaei mulierem in adulterio deprehensam, et statuerunt eam in medio, et
Abbreviated transcription (Latin):
dimꝰ testam̃: et testimoniũ nr̃m ñ accipitiᷤᷤ¬
mꝰ Si eeñt humiles ex spũ nati. c̃derent
foris mũdo. de his que uidentur inabs¬
condito dĩ. Euglista. ioħc incõsuetudine
ht̃ geminare am̃ in confirmatione diui¬
noꝵ u̾boꝵ. illud attñdens qd dñs ait.
te. tamons quã cordis ꝓnũciatio. S i t̃rena
dixi nob ⁊ non c̃ditis : quomͦ si dixero uo

Expanded text:
vidimus testamur, et testimonium nostrum non accipitis. Si essent humiles ex spiritu nati, crederent foris mundo de his quae videntur in abscondito Dei. Evangelista Joannes in consuetudine habet geminare amen in confirmatione divinorum verborum, illud attendens quod Dominus ait: te tam oris quam cordis pronuntio. Si terrena dixi vobis, et non creditis: quomodo si dixero vo
Abbreviated transcription (Latin):
diencie. iam tunc uocationem gen¬
ciũ ꝑfigurans. S esꝑe facto iutꝰ.
qr in uidis tenebras reliquit sol eg̃.¬
diens. Iuurbe maxima hospitem ñ
inuenit. s in agro paruulo ap̃ laza
exũt. extra cuitatem secuti sunt᷑
eum. et fuspͥiciens eos quibꝰ ne¬
cessara erat cura sanabat. Cũ adño
ingrectienti cutatem maximo
ueto quã mułti occurrerint: et de¬
iñ mirabilia que fecit uideñĩt. quis ne¬
gare. audeat quin saltim turba cui ue¬
tessaria erat cura secuta sit egdientem.
bꝰ sermo non suaserat c̃dere. quia oꝑi
suaderent. Uñ ioħs ait. Cum aut̃ eẽ
ierosolimis in pascha in dis festo. mułti

Expanded text:
dientiae, jam tunc vocationem gentium praefigurans. Vespere facto ivit, quia in Judaeis tenebras reliquit sol egrediens. In urbe maxima hospitem non invenit, sed in agro parvulo apud Lazarexiit extra civitatem, secuti sunt eum, et suscipiens eos quibus necessaria erat cura, sanabat. Cum Domino ingredienti civitatem maximo voto quam multi occurrerint, et deinde mirabilia quae fecit viderint, quis negare audeat quin turba saltem cui necessaria erat cura, secuta sit egredientemibus sermo non suaserat credere, opera suaderent. Unde Joannes ait: Cum autem esset Hierosolymis in pascha in die festo, multi
Abbreviated transcription (Latin):
que lucessit in pͥma sabbati. cũ ad¬
huc tenebre eẽnt uenit maria mag¬
dalene ⁊ alta maria & salome admo¬
num̃tũ: portantes que parauerunt aro¬
mata. Nomine uesꝑns noctem designat.
aparte totum intelligens. uesꝑ enim
pͥncipiũ noctis ẽ. Idõ non ait qui lu¬
cessit s que lucessit. scđm̃ intellec tũ
relationem faciens ad noctẽ que in
autora diei dñice t̾minatur. Ea uͦ
causa intelligitur eaudem uocte sic ap¬
pellasse. qr iam auesꝑe licebat eis ꝑa
hꝰ parte surrȩxit. Qid ẽ aliud resurge¬
re dĩ filiũ nͥ reuiuiscere .i. ex morte
ad uitam redire: hac nocte ꝑmiste.¬
riũ resurrectioĩs dñ. tꝑrm ordo mu¬
tatus ẽ. Aptissime qͦndam nox seque¬
batur diẽ. qr homo aluce paradisi
peccando lapsus inhꝰ scłi tenebras erũ¬
nasq decidit. Aptissime nc̃ dies se¬
quitur noctem. qñ ꝑfidem resurcecti¬
onis apeccati tenebris ⁊ umbra mortis
adlucẽ uite xp̃o largiente reducim̃.¬

Expanded text:
quae lucescit in primam Sabbati, cum adhuc tenebrae essent, venit Maria Magdalena, et altera Maria, et Salome ad monumentum, portantes quae paraverunt aromata. » Nomine vesperis noctem designat, a parte totum intelligens. Vesper enim principium noctis est. Ideo non ait: Qui lucescit, sed quae lucescit, secundum intellectum relationem faciens ad noctem, quae in aurora diei Dominicae terminatur. Ea vero causa intelligitur eamdem noctem sic appellasse, quitima noctis hujus parte surrexit. Quid est aliud resurgere Dei Filium, nisi reviviscere, id est, ex morte ad vitam redire? Hac nocte per mysterium resurrectionis Domini, temporum ordo mutatus est. Aptissime quondam nox sequebatur diem; quia homo a luce paradisi peccando lapsus, in hujus saeculi tenebras aerumnasque decidit. Aptissime nunc dies sequitur noctem, quando per fidem resurrectionis, a peccati tenebris et umbra mortis ad lucem vitae, Christo largiente, reducim
Abbreviated transcription (Latin):
paruit eis in ĩlia esfigie: S cur non mõ¬
uoe qd̾ in transsiguratione añ passionem
uultus eiꝰ splendidus fuit ut sol. & pꝰ re¬
surrectionẽ mouae aliquatenꝰ limam̃ta
&e rursum sicut tũc pͥstimũ colorem. sic ẽ
Pꝰ resurrectionẽ pͥstina lunam̃ta reuocas¬
st. Illi tres discipuli ante quaꝵ oculos
fantulũ nossce: ñ utiq agnoscẽt. an
etas: Et ait ad illos. Q sũt hisermones
quos cõfertis ad inuicẽ. ambulantes. &
estis tͥstes: Et respondens unꝰ cui nom̃ de

Expanded text:
paruit eis in alia effigie. Sed cur non movet, quod in transfiguratione ante passionem, vultus ejus splendidus fuit ut sol: et post resurrectionem movet, aliquatenus lineamenta et rursum sicut tunc pristinum colorem, sic et post resurrectionem pristina lineamenta revocasse? Illi tres discfantulum novisset, non utique agnosceret. An aetas? Et ait ad illos: Qui sunt hi sermones quos confertis adinvicem ambulantes, et estis tristes? Et respondens u
Abbreviated transcription (Latin):
&e enĩ uestis. ⁊ angłice et nr̃e festiui¬
tatis gandia nũciauit. Illa eñi dñi
resutrectio. & nos ad inmortalitatem.
reduxit.⁊ angłoꝵ̃ numetũ restituens
celestis pate dãpna reꝑauit. Sedebat
gͦ regnantem indicans. qͥ in natinita¬
te stando bellaturũ signauerat. Sede
debatur. ut claustra ĩferoꝵ suꝑata do¬
ceret. Sedebat ut marcus det̃minat
in dextris .i. ad meridianam partem
loci illiꝰ uͥ fuerat corpꝰ iħ̃u. Corpꝰ eñĩ
qd̃ resupitũ iacens cap̃ habebat ad
occasum. dextram habebat ad aus¬

Expanded text:
etenim vestis angelicae nostrae festivietenim vestis angelicae nostrae festivitatis gaudia nuntiavit. Illa etenim Domini resurrectio reduxit, et angelorum numerum restituens, coelestis patriae damna reparavit. Sedebat ergo, regnantem indicans, qui in nativitate stando bellaturum signaverat. BEDAdebatur, ut claustra inferorum superata doceret. Sedebat, ut Marcus determinat, in dextris, id est, ad meridianam partem loci illius, ubi fuerat corpus Jesu. Corpus enim quod resupinum jacens, caput habebat ad occasum, dextram habebat ad aus
Abbreviated transcription (Latin):
Q enũ clauso ut̃o mortalis exiit. itmorta¬
lis iam factus sepulchro clauso exire
potuit et exiit. Qͦd aũ t̾re motus re¬
surgente dño sic̃ ⁊ moriente factꝰ s̃ mag¬
uꝰ. significat t̃rena corda et celesti spe
deiecta ꝑfidem passionis ac resurrec¬
tionis eiꝰ concucienda ad penitnciam: ac
sa lub̾rimo pauore ꝑ mota aduitam
sublimanda ꝑpetuam. lapidis aũ reuo.¬
lutio reserationẽ insinuat sacram̃toꝵ.
que uelamine littere tegebant᷑. Lex
enĩ in lapide scripta est: cuiꝰ ab lato
tegmine gła resurrectionis oftnsa ẽ.
REt respicientes uident reuolu¬
tũ lapidem amonuñto: et angłm se¬
dñtem suꝑ eũ. Erat aũ aspectus eiꝰ sic̃
furgur.⁊ uestim̃tũ eiꝰ sicut nix. Quia
ds̃  t̾ribilis est peccatoribꝰ &e blandus
uistis. recte sic angls demonsiratur: ut
de sua specie & t̾reret reꝓbos et mł¬
ceret pios. Infulgure t̾ror timoris est:
in niue blandim̃tũ candoris. Candor

Expanded text:
Qui enim clauso utero mortalis exiit, immortaQui enim clauso utero mortalis exiit, immortalis jam factus, sepulcro clauso exire potuit et exiit. Quod autem terraemotus, resurgente Domino, sicut et moriente factus est magnus, significat terrena corda et cdejecta, per fidem passionis ac resurrectionis ejus concutienda ad poenitentiam, ac saluberrimo pavore permota ad vitam sublimanda perpetuam. Lapidis autem revolutio reserata insinuat sacramentorum, quae velamine litterae tegebantur. Lex enim in lapide scripta est cujus ablato tegmine, gloria resurrectionis ostensa est. « Et respicientes viderunt revolutum lapidem a monumento, et angelum sedentem super eum. Erat autem aspectus ejus sicut fulgur, vestimenta ejus sicut nix. » Quia Deus et terribilis est peccatoribus et blandus justis, recte sic angelus demonstratur, ut de sua specie et terreret reprobos, et mulceret pios. In fulgure enim terror timoris est, in nive blandimentum candoris. Candor
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥntam & in sextã sabbi diuditur:
psa cẽ eblomada ex p̾rogatiua s̃ ałbi n̾¬
nũquam sabb̃m dicebatur. ut ibi. Ie¬
uino bis insabbato.i. iniseptimana.
Et orto iam sole: dicebant admui¬
cẽ. Quis reuoluet nobis lapidem ab
ostio monum̃ti: Erat quippe magnꝰ
aborientis parte iam albesc̾et: qd̾ ñ fit
utiq nͥ solis orientis uiciuitate. Eiꝰ enĩe
magnꝰ feruor in ueniendi dñm oftãdit᷑
Mistice uͦ nobis datur exemplum. ut de¬
cussis. uitioꝵ tenebris ad dñ corpus ac¬
cedamꝰ. Nam sepulcru altare dñicũ sig.¬
nificat. in quo carnis eius ac sanguinis
misteria celebrantur. aromata autẽ q̃
mulieres deferunt odorẽ uͥtutum
suauitatis orationũ significant: cũ cpꝰ
altari debemꝰ appropinquare Et ecce
t̃re motus factus ẽ magnꝰ. Angelits em̃
dm̃ descendit de celo. ⁊ accedeis reuol
uit lapidem. Angls reuoluit lapidem
ũ ut egressuro dño ianuam panderet. s
ut eg̃ssus eius iam facti indicium p̾stura.

Expanded text:
in quintam et in sextam Sabbati dividitur. Ipsa etiam hebdomada ex praerogativa Sabbati nonnunquam Sabbatum dicebatur, ut ibi: Jejuno bis in Sabbato , id est, in septimana. Et orto jam sole, dicebant ad invicem: Quis revolvet nobis lapidem ab ostio monumenti? Erat quippe magnusab orientis parte jam albesceret: quod non fit utique, nisi solis orientis vicinitate. Ejus enim est magnus fervor inveniendi Dominum ostenditur. Mystice vero nobis datur exemplum, ut decussis vitiorum tenebris, ad Domini corpus accedamus. Nam sepulcrum altare Dominicum significat, in quo carnis ejus ac sanguinis mysteria celebrantur. Aromata autem quae mulieres deferunt, odorem virtutum et suavitatem orationum significant, cum quibus altari debemus appropinquare. Et ecce terrae motus factus est magnus. Angelus enim Domini descendit de coelo, et accedens  BEDA. Angelus revolvit lapidem, non ut egressuro Domino januam panderet, sed ut egressus ejus jam facti indicium praestaret.
Abbreviated transcription (Latin):
tbꝰ noctibꝰ in corde t̾re sicut ionas
fuit inuentre ceti. restat ut ħ mͦ loqn¬
ci quo apatre totũ intelligitur acci¬
piamꝰ: uidelicet ꝑ extremam partẽ di¬
ei parascenes quo sepultꝰ ẽ dñs. totã
diem cũ sua nocte iam p̃t̾ita: et ꝑ noc:¬
tem sequentem sabbatũ. t̾ciũ diẽ totũ
ma aũ sabbati. uł una sabbati. siue sab¬
batoꝵ̃. dies dñica intelligenda est: qr

Expanded text:
 noctibus in corde terrae, sicut Jonas fuit in ventre ceti , restat ut hoc modo loquendi quo a parte totum intelligitur accipiamus, videlicet per extremam partem diei parascevem, quo sepultus est Dominus, totam diem cum sua nocte jam praeterita, et per noctem sequentem, Sabbatum tertium diem totum. Prima autem Sabbati sive una Sabbati, vel Sabbatorum dies Dominica intelligenda e
Abbreviated transcription (Latin):
tũ est dũ m̃ite constnate ẽẽnt de isto.
ecce duo uiri fteterunt secꝰ illas in ues¬
te fulgenti. Angłi ñ solũ u̾bo s cẽ ful¬
genti habitu głãm aununciant tri¬
umphantis. Mulieres angłos uident
que cũ aromatibꝰ uenerunt. qr ille m̃tes
suꝑnos ciues aspiciunt. q̃ cũ uͥtutibꝰ ad

Expanded text:
tum est, dum mente consternatae essent de isto, ecce duo viri steterunt secus illas in veste fulgenti. Angeli non solum verbo, sed etiam fulgenti habitu gloriam annuntiant triumphantis. Mulieres angelos vident, quae cum aromatibus venerunt, quia illae mente supernos cives aspiciunt, quae cum virtutib
Abbreviated transcription (Latin):
lm̃. nõe ẽmaus. Et ip̃i loquebantur ad¬
inuic̃e. de his om̃ibꝰ que acciclerant. slar¬
tant g̃ci scͥptores. gigantẽ herculem uno
anelitu.cxxu. passus cucurrisse. Quibꝰ ex
stadiũ uocauit. Est añ stadiũ octaua pars
miliarii.& lx̃. stadia .Uni. cõficiunt mi¬
liaria. et medietatẽ octani. Que iniũ¬
mã redacta leugasires co̾ficiunt. & do¬
drantẽ quarte. Itaqi . lx. stactia .uI pͣal¬
suũ &t qͥngñtos significant. Qd sꝑaciũ
itineris bene congruit eis. qui de mor¬
te ac sepultura saluatoris certi. dubii
de resurrectione gradiebant᷑.Lam re¬
surrectionẽ que pꝰ septimã salb̃i facta
ẽ. octauo nũo cõtineti quis ambigit. ⁊¬
iscipuli gͦ qui de dño loquentes incede¬
bant sextũ cepti itineris miliariũ conple¬
uerunt. q illũ sine querela uiuentẽ usq
ad mortẽ. quam sexta sabbati subiit ꝑue¬
nisse dolebant. Conpleuerũt & septimũ
qr hunc isepulchio qͥeuisse ñ dubita¬
bant. Uetu̾ octauũ minime ꝑegerunt.

Expanded text:
mine Emmaus. Et ipsi loquebantur adinvicem de his omnibus quae acciderant . Narrant graeci scriptores gigantem Herculem uno anhelitu CXXV passus cucurrisse. Quibus costadium vocavit. Est autem stadium octava pars miliarii, et LX stadia VII conficiunt milliaria, et medietatem octavi. Quae in summa redacta, leugas tres conficiunt, et dodran quartae. Itaque LX stadia VII passus et quingentos significant. Qitineris bene congruit eis, qui de morte ac sepultura Salvatoris certi, dubii de resurrectione gradiebantur. Nam resurrectionem quae post septimam Sabbati facta est, octavo numero contineri quis ambigit? Discipuli ergo qui de Domino loquentes incedebant, sextum coepti itineris milliarium compleverunt; quia illum sine querela viventem usque ad mortem, quam sexta Sabbati subiit pervenisse dolebant. Compleverunt et septimum, quia hunc in sepulcro quievisse non dubitabant. Verum octavum minime per
Abbreviated transcription (Latin):
iam p̃sentus uite corruptionẽ transie¬
rat. recte angłs qui nunciare ꝑ ennẽ
eiꝰ uitam uenerat in dext̃a sedebat. Si
si sub capite ecclẽ posuit: quã iniñtio¬
ne sũmi amoris p̃mit. Dext̃a uͦ dĩ eã
c̃oplectitur. qr sub et̃na beatitudine to

Expanded text:
sentis vitae corruptionem transierat, recte angelus qui nuntiare perennem ejus venerat vitam, in dextera sedebat. Sinsi sub capite Ecclesiae posuit, quam intentione summi amoris premit. Dextera vero Dei eam amplectitur, quia sub aeterna eju
Abbreviated transcription (Latin):
ne dicunus. uñ et cõpositores luti figu¬
los uocamꝰ. Nich gͦ simplex ueritas ꝑdu
plicitate fecit: s talem se eis ex hibuit
incorpore: qualis ap̃ illos etat in m̃te.
bandi erant : si hunc quẽ ñ cd̃ ut dm̃
diligebant. saltim ut ꝑegriuũ diligerẽt
E t qr extranei acaritate ñ poterant es̃ hi
cũ quibꝰ u̾itas gradiebatur. eũ ad hospici¬
ũ ut ꝑegtinũ uocant. Iimo coegerunt
eũ. ex quo colligitur ꝙr ꝑegrini non solũ
inuitandi sunt .s ⁊ ad hospiciũ trahea¬
di Et factũ est dũ recũberae cũ illis:
accep̃ panẽ. et bñdix̃ ac fregit. & porri

Expanded text:
dicimus. Unde et compositores luti figulos vocamus. Nihil enim simplex veritas per duplicitatem fecit, sed talem se eis exhibuit in corpore qualis apud illos erat in mente. Probandi erant: si hunc quem nondum ut Deum diligebant, saltem ut peregrinum diligerent. Et quia extranei a charitate non poterantcum quibus veritas gradiebatur, eum ad hospitium ut peregrinum vocant, imo coegerunt eum, ex quo colligitur, quia peregrini non solum invitandi sunt, sed etiam ad hospitium trahendi. Et factum est dum recumberet cum illis, accepit pane
Abbreviated transcription (Latin):
siones attingere desiderat. Et appro¬
ꝑinquauerunt castello quo ibant. & ip̃e
fupxit᷑ longuis ire. Et coegerunt illum
dicentes. Mane nobiscum qmͣ ad uesꝑas¬
erant illis duobꝰ dñs aꝑuit. & tñ qr¬

Expanded text:
siones attingere desiderat? Et appropinquaverunt castello quo ibant, et ipse finxit se longius ire: et coegerunt illum, dicentes: Mane nobiscum, quoniam advesperaserant, illis duobus Dominus aperuit, et
Abbreviated transcription (Latin):
et in spe carnali quiescebant quibꝰ lex
temporalia ꝓmiserat. p̃cipitur eis suꝑui¬
ride fenũ iacere: Om̃is enĩ caro fenũ
es claritas hominis ficut flos feuz. Dis¬
cũbit gͦ suꝑ fenũ qui carnẽ suã c̾al¬
cat. et flores illiꝰ quasi arens fenũ conte¬
rit. sclĩ uoluptates sibi subiciens. Diuer¬
s cuscubitus conuiuanciũ. diũsos signãt
conuentꝰ ecłarũ. En quageni. autẽ diucũ bt̃.
qͥ ad huc inpenitencia positi auditũ uer¬
bi ꝑcipiunt. Nam qͥnquagenariꝰ nũs. petri¬
tencie et remissionis est. sentetu uͦ discũ¬
bũt. qͥ ꝑ penitenciã quinquagenarii ad
ꝑfectũ cẽte sim nũi cułm̃ ascendentes
in solo iam uite etue desiderio suspirant
.M. Rba. Acceptis aut̃ qͥnq panibꝰ: duobꝰ
piscibꝰ respexit incelũ : benedixit illis
et fregit. et distribuit discipulis. discipuli
aut̃ turbis: et manducauerũt om̃s et satura¬
ti sunt. Tnlerũt reliquias .xii. cofinos sa

Expanded text:
et in spe carnali quiescebant, quibus lex et in spe carnali quiescebant, quibus lex temporalia promiserat, praecipitur super viride fenum jacere: « Omnis enim caro fenum, et claritas hominis sicut flos feni . » Discumbit ergo super fenum qui carnem suam calcat, et flores illius quasi arens fenum conterit saeculi voluptates sibi subjiciens. Diversi discubitus convivantium diversos significant conventus Ecclesiarum. Quinquageni autem discumbunt, quia adhuc in poenitentia positi auditum verbi percipiunt. Nam quinquagenarius numerus poenitentiae et remissionis est. Centeni vero discumbunt, quia per poenitentiam quinperfectum centesimi numeri culmen ascendentes, in solo jam vitae aeternae desiderio suspirant. M. L. R. R. A. Acceptis autem quinque panibus et duobus piscibus, respexit in coelum et benedixit illis, et fregit et distribuit discipulis, discipuli autem turbis: et manducaverunt omnes, et saturati sunt. Tuleru
Abbreviated transcription (Latin):
anes uero ordeacii fuerunt. qui cibꝰ est ui¬
m̃toꝵ et rusticoꝵ. qr rudibꝰ auditoribus
quas grossiora cõmittenda sunt p̾cepta.
cipulis sue carnis et sanguius mistetiũ
credit. ad ultimũ clat ut eclant et bibãt
suꝑ m̃sam suam in regno suo. Sł ita
Ordeacei erant panes. qr ad uctus testa¬
m̃tũ ꝑtinebant. et sicut iuix ꝑuenitur
saporem pani clabant suanẽ: sũt duc
ꝑsone sacerdotis ⁊ regis quibꝰ ipłs isrł re
gecebatur: ut ꝑ eas consilioꝵ mocłam̃ ac¬
ciꝑet. Qbꝰ int̃ turbas fuictuantis scłi mo¬
te pisciũ quassatis nec deficientibus.
sigurabatut xp̃c uerꝰ sacerdos et rector.
uer portans est ppłs ille puerilis in sensu:
nec manducans que quasi ouꝰ clausa por¬
tabat. nec alios pasceus. Sñ sequitur.¬
ꝑmłn aliũta sp̃u alia petituris supta om̃e
sensũ corporis omẽmq litterã. qͥd ꝓclest
littera uetus : Quia carnalit saꝑiebant

Expanded text:
Panes vero hordeacei fuerunt, qui cibus est juPanes vero hordeacei fuerunt, qui cibus est jumentorum et rusticorum; quia rudibus auditoribus, quasi grossiora commitenda sunt praecepta. cipulis suae carnis et sanguinis mysterium credit; ad ultimum dat ut edant et bibant super mensam suam in regno suo. AUGUST. Vel ita: Hordeacei erant panes, quia ad Vetus Testamentum pertinebant; et sicut vix pervenitur saporem pani dabant suavem, sunt duae personae sacerdotis et regis, quibus populus Israel gebatur, ut per eas consiliorum moderamen acciperet. Quibus inter turbas fluctuantis saeculi, more piscium quassatis, nec deficientibus, figurabatur Christus verus sacerdos et rector. Puer portans est populus ille, puerilis in sensu, nec manducans, qui quasi onus clausa portabat, nec alios pascens. ItPermultis alimenta petituris supra omnem sensum corporis, omnemque litteram, quid prodest littera vetus? Quia carnaliter sapiebant
Abbreviated transcription (Latin):
contubnales. E nq panes sunt. qͥnq libri¬
moys. qr inoꝑibꝰ legis tanꝗͣ ex pane erat
uita. ꝑlegem enĩ diuine et̾nitatis cogni¬
tio. mũdi creatio. cursus labentis scłi. et
uera cdõ seruiendi religio. humano gñi in¬
notuit. Induobꝰ aut̃ piscibꝰ intelliguntur
psalmi et ꝓphecie temꝑantes austerũ sapo¬
rem legis : ꝙr eruditum in lege dĩ ppłm
de ꝓmissione dñice incarnatioĩs noue
gr̃e dulcedine pascebant. quafi inuͥtute
aque spem cõfonentes humane uite: hĩc
est qd dñs pꝰ resurtectionẽ ait. Oportebat
impleri omĩa q̃ scripta sunt in lege moysi.
et ꝓpħis. et ꝑsalmis de me: hic quoq p̃ci¬
piens sibi afferti panes et pisces. mistice
p̃cipit iutellectũ testam̃ti uet̃is adse refer¬
ti. Bene autem ꝑ aquatilia figurant᷑ ꝓphe¬
tantes de nr̃o cuo. in quo ppłs fidelium
siue aquis baptisin iuuere nullatenꝰ pot̃.¬

Expanded text:
contubernales. Quinque panes sunt quinque librcontubernales. Quinque panes sunt quinque librMoysi, quia in opibus legis tanquam ex pane erat vita. Per legem enim divinae aeternitatis cognitio, mundi creatio, cursus labentis saeculi, et vera Deo serviendi religio humano generi innotuit. In duobus piscibus intelliguntur psalmi et prophetiae temperantes austerum saporem legis, quia eruditum in lege Dei populum de promissione Dominicae incarnationis novae gratiae dulcedine pascebant, quasi in virtute aquae spem confoventes humanae vitae. Hinc est quod Dominus post resurrectionem ait: « Oportebat impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi, et prophetis et psalmis de me . » Hic quoque praecipiens sibi afferri panes et pisces, mystice praecepit intellectum Testamenti Veteris ad se referri. Bene autem per aquatilia figurantur prtantes de nostro aevo, in quo populus fidelium sine aquis baptismi vivere nullatenus pot