comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re uigiliis cum archipresbit᷑¬
dulium p̾pararet et u pisces
de eent: alt̾i unũ bonũ: cõmo¬
nitus piscator quidam ꝑ uisũ.
a uirgine est. ut archipbr̃o pis¬
ciũ copiam defferret. Surrer ͭ¬
q elecculo: iuenitq ĩ manẽ
essotem in lapso suo. Quemuͥ
ati. muenies unũ triantẽ.
Ipm̃ donans. uniũ dignũ epu¬
lis. pauꝑũ comꝑabis. At ille
nulli que uiderat narrauit. Al¬

Expanded text:
re vigiliis, cum archipresbitre vigiliis, cum archipresbitdulium praepararet, et uni pisces deessent, alteri vinum bonum, commonitus piscator quidam per visum a Virgine est ut archipresbytero piscium copiam deferret. Surrexitque e lectulo, invenitque immanem esocem in lapsum suum, quem ubi atrii inveniens unum traintem; ipsum donans, vinum dignum epulis pauperum comparabis. At ille nulli quae viderat narravit: a
Abbreviated transcription (Latin):
torto retrorsum a selli freno:
uiai q̃ uenerat. regredi cepit.
At illi conseq̃ntes eum suppli.¬
cit̾ dep̾cabant᷑ ut ad urbem dice¬
deret dicentes. Audiuimus
famam sc̃ĩtatis tue. Multie
iĩ st̃ infirmi. quos te oporte¬
at insitare. Cimq obtinere
non possent: impositis mani¬
b suꝑ infirmos qui a duen̾ãt
sanitati restituit. et ad uicum
arthouensem regressus est Ex¬
tat nĩt in hoc loco cancellus:
in quo scũs dicitur stetisse. Post
hec accedens ad tumulũ uirgĩs:
ait. Gaude nũc uitaliana soror
bissima. Post t̾duum enĩ ma¬
iestati domunice p̾sentab̾is. et
discessit ab eo loco Post hec mł
tis ꝑ uisum uirgo ostensa est.
et bñficia petita p̾buit: et diẽ
obrtus sui ni quo cõmemoracõ
eius celeb̾ret edixit. Qd̾ nõ alr̃
senciendũ est: insi qr bĩ antisti¬
tis obtentu. dnĩce maiestatis
p̾senciã me ruiss ut hec dem¬
no ¶ ceps ageret.
daui aurem tempore ce¬
lebratis in huius eius hono¬

Expanded text:
torto retrorsum aselli freno, torto retrorsum aselli freno, viam qua venerat regredi coepit. At illi consequentes, eum suppliciter deprecabantur, ut ad urbem accederet, dicentes: Audivimus famam sanctitatis tuae, multi sunt enim infirmi quos te oporteat visitare. Cumque obtinere non possent, impositis manibus super infirmos qui advenerant, sanitati restituit, et ad vicum Arthonensem regressus est. Exstat nunc in hoc loco cancellus, in quo Sanctus dicitur stetisse. Post haec accedens ad tumulum Virginis, ait: Gaude nunc, Vitalina soror beatissima; post triduum enim majestati dominicae praesentaberis. Et disceltis per visum virgo ostensa est et beneficia petita praebuit et diem obitus sui, in quo commemoratio eius celebraretur, edixit. Quod non aliter sentiendum est, nisi quia beati antestitis obtentu dominicae maiestatis praesentiam meruisset, ut haec deinceps ageret. Quodam autem tempore celebratis in eius hono
Abbreviated transcription (Latin):
fessor atumulo uirginis ait
quiꝰ nos faciemus qd̾ totidie
fallax seculũ peccare ꝑsuad:¬
fimnulta eñ in eo uico uir b̃s oꝑ¬
atus est. queinsequi longũ
putauisEgressus autem uir
dei ab arconense uico ad urbẽ
an̾nain gressum direxit. Au¬
dientes autem senatores ur¬
bis qui tũc in loco illo nobili¬
tatis romane stemmate re¬
fulgebant. qd̃ scilicet uir scũs
appropinqͣret urbi: egressi sũt
moctursũ eius tum equitib
a carrucis cum currib atq
redis. t ille asello impositus
suꝑ stratum iulissimũ residẽs.
cun aduenisset in cacumine
montis belenatensis. de quo.
ua rigomagensis posicio cõ¬
templatur: uidit hos cũ his
pompis ad se accede. Dixitq.
Quid sibi uolunt lii. ꝙͥ nob̾.
tum hoc apparatu appropin¬
quant:L espondit unus qͥ
por accesserat. quia senatores
arum ueniũt in occursũ tui.
sui ille. Non est meu̾ inq̃d:
liocũ hac iactancia ingrediar
urbeni eor. Et confestim re¬

Expanded text:
fessor a tumulo Virginis, ait fessor a tumulo Virginis, ait quid nos faciemus, quos cotidie fallax saeculum peccare persuadit?' Multa enim in eo vico vir beatus operatus est, quputavi. Egressus autem vir Dei ab Arthonensi vico, ad urbem Arvernam gressum direxit. Audientes autem senatores urbis, qui tunc in loco illo nobilitatis Romanae stemmate refulgebant, quod scilicet vir sanctus appropinquaret urbi, egressi sunt in occursum ejus cum equitibus et carrucis, cum curribus atque rhedis: at ille asello impositus, super stratum vilissimum residens, cum advenisset in cacumen montis Belenatensis, de quo vici Ricomagensis positio contemplatur, vidit hos cum his pompis ad se accedere, dixitque: Quid sibi volunt hi, qui nobis cum hoc apparatu appropinquant? Respondit unus qui prior accesserat, quia senatores Arverni veniunt in occursum tui Cui ille: Non est meum, inquit, ut cum hac jactantia ingrediar in urbem eorum. Et confestim, re
Abbreviated transcription (Latin):
ab romains ep̃is
ad urbem turont¬
cam transussũ.
primumq turonicis pontifitẽ
datũ: fama ferente cognoumuꝰ.
Ad tinus tumulum bs̃ mrͣtinꝰ
cum ad or̃onem uenisset. post
effusas p̾ces dcõ eciam capitlło
Tait. Bene dit inquid m̾ uir dei.
¶ Hec ea dicente: uor ad eũ de lap¬
sa auditur dicens. Tu en̾ de¬
p̾cor benedicas michi seme
dĩ. et data iterum or̃one dil¬
cessit. sAdinirabantur au teu
qui aderant eo tempore: et oi¬
cebant eum hĩtare tũc ĩ nr̃r¬
tino: qui quondain lazarũ do¬
cauit ex monum̃to.
Imle huic fr̃o apudar¬
cum. refferre sepuis senes uis¬
ros audiui suita bana quedã
religiosa. in hoc loco quiescit.
Ad cuiꝰ bs̃ mͣrtinus tumulũ
ueniens dedit salutacõnem.
Et illa ut sibi dignaret bñdi¬
cere flagictauit: Postqͣm aĩ
expleuerunt or̃onem: cõn̾sus
ait. Restitit in una causa: que
facilis in scło iidebat᷑. Sexi
enim feria qua redemptorem
mũdi passũ nouimꝰ aquis a¬
blui capd. Recedens aũ b̃s cũ¬

Expanded text:
a Romanis episcopis ad urbem Turonicam transmissum, primumque Turonicis pontificem datum, fama ferente cognovimus . Ad cujus tumulum beatus Martinus cum ad orationem venisset, post effusas preces, dicto etiam capitello, ait: Benedic, inquit, mihi vir Dei. Haec eo dicente, vox ad eum delapsa auditur, dicens: Te etiam deprecor benedicas mihi, serve Domini'. Et data iterum oratione, discessit. Admirabantur autem qui aderant eo tempore et dicebant, eum habitare tunc in Martinum, qui quondam Lazarum vocavit ex monumento. 5. Simile huic facto apud Aricum referre saepius senes viros audivi. Vitalina quaedam religiosa in hoc loco quiescit, ad cuius beatus Martinus, tumulum veniens, dedit salutationem. Et illa, ut sibi dignaretur benedicere, flagitavit Postquam autem expleverunt orationem, conversus ait: Restitit mihi una causa, quae facilis in saeculo videbatur. Sexta enim feria, qua Redemptorem mundi passum novimus, aquis ablui caput. Recedens autem beatus Con
Abbreviated transcription (Latin):
mre cepit. Statimq pes eius
uius: qi ardens ei uisus est.
llegressus q ad holpiciũ suñ
quieuit ab opere. Post missax
no solempnia celebrata:iteꝵ
iunctis bib opus ceptum ꝑgͭ
maximũ intulerunt. Qͥb cõ¬
nuiti. Sicq ꝑ annũ integrum
sil cecitate ꝑmanẽs: ad festiui

Expanded text:
are coepit: statimque pes ejus are coepit: statimque pes ejus unus quasi ardens ei visus est, regressusque ad hospitium suum, quievit ab opere. Post missarum vero solemnia celebrata, 1139 iterum junctis bobus opus coeptum pergit maximum intulerunt. Quibus contuit. Sicque per annum integrum in caecitate
Abbreviated transcription (Latin):
q puero hauriendũ dedit. fĩ¬
brias uero collo illius alliga¬
uit.Mox febre restincta:sa¬
uatus est Non dispar mon
et ulpharicus pbr altero pu̾o
febricitanti studiũ adhibens
et ille protinus febre carens
Rincipius quidam uͥ
bonus petragorice br¬
bis cuus amenciam nescio
qm incurrisse putabatur
Et tam gͣuit̾ agebat ĩ erdũ
ut sensu uideret᷑ excidere. Qͥ
cum multis m̃sib ꝑferret: bi¬
q ut arbitror quatuor resides
menses abstinẽs se a cibo car¬
nũ ac uino: adiutus confello¬
ris bĩ p̾sidio incolurius domii
sue restitutus est. xlui
Oqr rusticitas hommũ
dum parum p̾dicacionẽ
sacerdo talem sequicur ip̃a se dei
iamt ad offensams quid nuper
gestũ fuit editam Sleudulphus¬
quidam bicurige urbis homo
sstm fenũ secuisset: inetuens
ne aduentu pluuie uementis
ifunderetur et laborem suũ ꝑ¬
deret. die dominico mane uĩc¬
tis bub ad pracum direxiti ac
suꝑ plaustrum fenũ agglonie¬

Expanded text:
 puero hauriendum dedit, fim puero hauriendum dedit, fimbrias vero collo illius alligavit. Mox febre restincta, sanatus est. Non dispari modo et Ulfaricus presbiter altero puero febricitanti studium adhibens, et ille protinus febre carens, Principius quidam vir bonus, Petrocoricae urbis civis, amentiam nescio quam incurrisse putabatur, et tam graviter agebat interdum, ut de sensu videretur excedere. Quod cum multis mensibus perferret, bebique, ut arbitror, quatuor residemenses, abstenens se a cibo carnium ac vino, adiutus confessoris beati praesidio, incolomis domui suae restitutus est. 45. Et quia rusticitas hominum, dum parum praedicationem sacerdotalem sequitur, ipsa se Dei praeparat ad offensam, quae nuper gestum fuit edicam. Leodulquidam, Biturigae urbis homo, cum fenum secuisset, metuens ne adventu pluviae venientis infunderetur et laborem suum perderet, die Dominico mane junctis bobus ad pratum direxit, ac super plaustrum fenum agglomer
Abbreviated transcription (Latin):
ui ducis qui mense mrͣcio per
incursionem nescio qmͣ uniꝰ
poblitis ꝑdiderat usum. et gͦs¬
sum figere non ualens adhibi¬
to sibi ad gemiculũ fuste ut.
mos claudor est affuit. Is
cum ꝑ t̾duũ or̃onem fudisset
ad dnm̃n. qrͣta die qd̾ est in eta¬
stinũ. de festiuitate. genu dir᷑¬
to sanus abcessit ¶Post paucos
autẽ dies hoĩes qui carcenis
uniculis tenebantur diuinitꝰ
absoluti. sc̃i basilicam sunt
ingressi: et ꝑuidi cem ĩnumes
a dampno laxati sunt. xliii¬
uer quidam manibus
pedib ꝙ contractis de uil¬
la temello in pago turoice ur¬
bis uici ambariacensis adue¬
mens ad basilicam sã. dum
nit̾ reliquos petentes postu laret
uictus stipem: iusitatus ascĩ
oirtute directus abcessit ulii
Lius quoꝙ puerilus
salitudinem febris ninuã
incidiss. ac ex amman ab e¬
dem pucaretur: de puluere
sc̃i sepulchri pbr̃ leuans ac fi¬
brias passe suꝑ posite disrimm¬
pens. secum detulit. Puluem¬

Expanded text:
ni ducis, qui mense Martio per ni ducis, qui mense Martio per incursionem nescio quam unius poplitis perdiderat usum, et gressum figere non to sibi ad geniculum fuste, ut mos est claudorum, adfuit. Is cum per triduum orationem fudisset ad Dominum, quarta die quae est in crastinum de festivitate, genu directo sanus abscessit. Post paucos autem dies homines qui carceris vinculis tenebantur divinitus absoluti, sancti basilicam sunt ingressi et per iudicem immunes a damno laxati sunt. 42. Puer quidam, manibus pedibusque contractis, de villa Themello in pago Turonicae urbis vici Ambiacensis, adveniens ad basilicam sancti, dum inter reliquos petentes postolaret victus stipem, visitatus a sancti virtute, directus abscessit. 43. lius quoque puerolus aletudinem febris nimiae incidisset, ac exanimari ab eadem putaretur, de pulvere sancti sepulcri presbyter levans, ac fimbrias pallae superpositae disrumpens secum detulit, pulve
Abbreviated transcription (Latin):
suos aureũ insi milicudinet
antis. Quo assumpto pensa¬
toqz unuis solidi appensus est
poudere. Quod ille terneus: di¬
ꝓrit intra se. Reddidit iñ uirtus
bl̃ mrtini meritũ: pro fenore ꝙ
eius templo direxi. Et accensꝰ
desidio. uoluit in unam atq a¬
liam nauem tonscendere: sed
aꝑentib est retentus. Reꝑta
aũ t̾ria nam: retin̾i penitus
nõ potuit. Qua accensa: cũ ĩ¬
pellente uento altum mare in¬
gressi fuissent: os eius nirtus
sci antistitis reseraint. Q ex¬
tensis ad telũ manib: locutus
deus. qui me hoc iter sulcare
iussisti: Iam enĩ pͥusqmͣ tempł
sã tun uideã: eius bñficiis sũ
refertus. Qͥb naigantib
burdegale urbi appulsi sunt.
Egressusq hic de uani. ad ba¬
sili cam sc̃ĩ accedens: ac uotũ
suũ exoluens: que scripsiniꝰ
ab ip̃ius hore relata cogno¬
Lia uero festinitate adue¬
niente que hyeme cele¬
bratur. maurellus quidam ex
domo põticouensi seruus agi¬

Expanded text:
suos aureum in similitudinem suos aureum in similitudinem triantis. Quo assumpto, pensatoque, unius solidi appensus est pondere. Quod ille cernens, dixit intra se: Reddidit mihi virtus beati Martini meritum pro fenore quod ejus templo direxi. Et accensus desiderio voluit in unam atque aliam navim conscendere, sed a parentibus est retentus. Reperta autem tertia navi, retineri penitus non potuit. Qua ascensa, cum impellente vento altum mare ingressi fuissent, os eius virtus sancti antistitis reseravit. Qui, extensis ad caelum manibus, locutus  omnipotens Deus, qui me hoc iter sulcare iussisti. Iam enim, priusquam templum sancti tui videam, eius beneficiis sum refertus'. Quibus navigantibus, Burdigala urbe adpulsusque hinc de navi, ad basilicam sancti accedens ac votum suum exsolvens, quae scripsimus ab ipsius ore relata cognoAlia vero festivitate adveniente, quae in hieme caelebratur, Maurellus quidam ex domo Ponticonensi, servus Agi
Abbreviated transcription (Latin):
nuns reculissz nos a rage regrl
festuntati affimus. In quatu¬
or ceci limime recepto regressi st̃.
duo in ergumĩ mundati: duo
paliti contracti restituris gressi¬
h incolumies redierunt.xl.
Ost paucos uero dies.
cũ culpabiles quosdam
urbis turoice iudicis senten¬
ua carcerali ergasculo conclusis¬
sit: lamentatib uinctis uir¬
tus bĩ confessoris apparin
diruptis uinclĩs compeditor
lberos in basilicam abire ꝑmi¬
sit. Sicq ⁊ hii auidite relaxa¬
ti: ad propriam abcesserũt .uli.
uidam in regione canta¬
prie mauraus noĩe.
mane a letrulo cousurgens.
sũ de domo egreditur. uusumz
eqͣi ab aliquo ꝑcussus fint in
cerice. E protiuus rueus in
tram feũs est tanqͣm mortuu.
quͣ mortuus putabatur. Qrͣ¬
ia autem die aꝑtis ecł̃is: nicħ
potat loqui. Ablata enĩ eifue¬
rat. fandi facultas sanditis
nuens cum supplicacõe ut eũ
abĩ antistitis templũ deferrẽt.
Quib abeũtib: ille ad domũ
suam reu̾sus. in dit ante pedes

Expanded text:
nuus retulisset, nos a rege regressi, festivitati adfuimus, in qua quattuor caeci, lumine recepto, regressi sunt, duo inergumini mundati, duo paralytici contracti, restitutis gressibus, incolomes redierunt. 39. Post paucos vero dies cum culpabiles quosdam urbis Turonicae iudicis sententia carcerali ergastulo conclusisset, lamentantibus vinctis, virtus beati confessoris apparuit, quae, disruptis vinculis compeditorum, liberos in basilicam abire permisit. Sicque et hii a iudice relaxati, ad propria abscesserunt. 40. Quidam in regione Cantabriae Mauranus nomino manc a lectulo consurgens, dum de domo egreditur, visum est ei quasi ab aliquo percussucervicem. Qui protinus ruens in terram, factus est tanquam mortuus, quam mortuus putabatur. Quarta autem die apertis oculis nihil poterat loqui. Ablata enim ei fuerat fandi facultas. Auditis rrexit, innuens cum supplicatione ut eum ad beati Antistitis templum deferrent. Quibus abeuntibus, ille ad domum suam reversus, vidit 1137 ante pedes
Abbreviated transcription (Latin):
nerat accepto calice paulul
tum bũdcĩ ꝑanis effractũ po¬
suit in eo. Qd̃ uͥ mulier ila
q̃ dechabatur a ccepit: moxu
sanguine eiecto demoio sale¬
to ab hac benedictione modi
ac m̃bris om̃ib destitui. uande
eciam: et sibi mortem ĩimmel
testabatur. Int̾ea concurrentib
uicinis ad spectaculũ tale: ip̃e ĩt
uoces et ululatus. coutractis ner¬
uis debilitatur ad integre. Et ñ
solũ ei usus auriũ denegatur: ue¬
rũetiã et ip̃o lumĩe caruit odõ¬
rĩ. Post quindecimn uero anuos
dum in hac infelicitate degeret:
ad festiuuita tẽ sc̃i mrtini ueniens:
ermengundis andecauẽ¬
ontracta et ceca: in hac festuu¬
tace direcca illiu̾̃ataq discessit.
et charnnondus ex brici lõno
debilis reniens: uirtute bĩ antis¬

Expanded text:
venerat, accepto calice, paululumque venerat, accepto calice, paululumque tum benedicti panis effractum posuit in eo. Quod ubi mulier illa quae debacchabatur accepit, mox, cum sanguine ejecto daemonio, salvato ab hac benedictione modico, mox ac membris omnibus destitui, vociferari etiam, et sibi mortem imminere testabatur. Interea concurrentibus vicinis ad spectaculum tale, ipse inter voces et ululatus, contractis nervis, debilitatur ad integrum; et non solum ei usus aurium denegatur, verumetiam et ipso lumine caruit oculorum. Post quindecim vero annos dum in hac infelicitate degeret, ad festivitatem sancti Martini adveniens, Ermegundis, Andecavencontracta ac caeca, in hac festivitate directa, illuminataque discessit. Sed et Charimundus, ex Bricilonno debilis veniens, virtute beati Antis
Abbreviated transcription (Latin):
dentib qd̾ nos u̾tute b̃i cõfesso¬
ris sit iusitare dignata.
Itoueus autem
quidam ex infancia sua¬
membris debilis: acce deute febͤ
cecatus est Sed ad sr̃iorẽ festĩta
m̃ tam̃ adhuc dempto discescit.
Sed cum ad hanc iterũ regres¬
sus fuiss festinicatẽ: exemptis
dardus seruus eumerii nãneti¬
Ici urbis dyaconicũ. ꝑ sex ãuos
cecitatis fuiss cathena cõstitꝰ:
ad basilicam a ccedens. u̾tute
l bĩ confessoris illĩnatus est
Der uisionẽ enĩ sõpnii admo¬
intꝰ fuerat: ut huiꝰ sc̃ĩ auxilia
flagitaret antistitis. xxi.
panem ad sepulchrn uia
inausurũ nocte deposuit. it
scilz in itiuere positus. hoc his
salutis p̾sidiũ. Q ex indeasi¬
pta: iter caꝑe cepit. Ft̾n esti
autem: ut metatẽ requirẽs
hoĩs cuiꝰdam ingredetur hobi¬
tiũ. Depositisq sarcinis: in¬
Itim aduentũ uocib ĩmenlis
ãuũciare cepit ac dice̾. Qus
serne dĩ. Tũc hospes ille quii

Expanded text:
dentibus, quod nos virtus beati confessodentibus, quod nos virtus beati confessoris sit visitare dignata. 19. Litoveus autem quidam ex infanmembris debilis, accedente febre caecatus est: sed ad superiorem veniens mine tamen adhuc dempto discessit. Sed cum ad hanc iterum regressus fuisset solemnitatem, exemptis dardus, servus Emnerii Namneticae urbis diaconi, cum per sex annos caecitatis fuisset catena constrictus, ad basilicam accedens, virtute beati Confessoris illuminatus est. Per visionem enim somnii admonitus fuerat ut hujus sancti auxilia flagitaret Antistitis. CAPUTue panem ad sepulcrum una mansurum nocte deposuit, ut scilicet in itinere positus hoc haberet salutis praesidium. Quibus exinde assumptis, iter carpere coepit. Factum est autem ut metatum requirens, hominis cujusdam ingrederetur hospitium, depositisque sarcinis, mudventum vocibus immensis annuntiare coepit, et dicere: Quid serve Dei? Tunc hospes ille qui
Abbreviated transcription (Latin):
illa parit᷑. Huc illusq discurret:
subito cõmotus cũ impetu uentꝰ
puluerem eleuans. oculos infan¬
tis impleuit. Qui tum cecitate ꝑ¬
cussus dolorib cruciaret᷑: appuit
auie eius uir quidam ꝑ sompniũ¬
Uade in quid ad basilicam sancci
mrͣtim: et recipiet uisum pueriste.
tem suum.
Uius et enĩ urbis t̾ritoru
puella iuliogunelis uoca¬
bulo. si łi condicione cecatur Dũ
enĩ cũ reliquis puellulis ꝑstratas
uille ludum ex̾cendo discurreret:
uenti iuolencia pulius eleuatꝰ
oppleuit oculos eius. Que statim
dolorib uexata: peciit ꝑentes su¬
os ut eam ad basilicã sc̃ mͣrtini
deducerent. Quo fcõ: protius
ut oronem pro ea fu derunt. illu¬
minata est. N obis quoq egre¬
dientibz de sanctis missaꝵ so¬
lempniis. occurrerunt simul
p̾fatus puer. atq puella: dicẽ¬
tes se hora ip̃a lumen uirtute bĩ
antisticis recepisse. Qd̃ nobis
magnũ p̾stitit gaudium: cre¬

Expanded text:
illa patitur, huc illucque discurreret, illa patitur, huc illucque discurreret, subito commotus cum impetu ventus, et pulverem elevans, oculos infantis implevit. Qui cum a caecitate percussus doloribus cruciaretur, apparuit aviae ejus vir quidam per somniuVade, inquit, ad basilicam sancti Martini, et recipiet visum puer iste. tem suum. uius etenim urbis terreturii puella Viliogundis vocabulo simili conditione caecatur. Dum enim cum reliquis puellulis per stratas villae ludum exercendo discurreret, venti· violentia pulvere elevato, opplevit oculos eius. Quae statim doloribus vexata petiit parentes suos, ut eam ad basilicam sancti Martini deducerent. Quo facto, protinus ut orationem pro ea fuderunt, inluminata est. Nobis quoque edientibus de sanctis missarum solemnibus occurrerunt simul praefatus puer atque puella, dicentes, se hora ipsa lumen virtute beati antistitis recepisse. Quod nobis magnum praestetit gaudium cre
Abbreviated transcription (Latin):
manib colligatis. Cũq ad rip¬
pam noĩati ans aduenissẽt.
et nanigiũ quo transire deb̾ent
pͥstolarencur. atq ille sc̃ mͣrtĩ
auxiliũ in cessabils̃ flagitaret:
uisum est repente custodibz. qͣiͣ
ab aliquo. capite u̾berati fuis¬
sant. Protinus q in t̾ram ru¬
unt: ac cathene que unictũ te¬
nebant hominẽ confracte sũt.
lapate uero corrigie de manusol¬
uuitur. Ipse autẽ lib̾ñ se senci¬
tis. decumbentib adhuc solo
se relaxat᷑. ¶ferebant enĩ non¬
nulli: his dieb et apud picca¬
nensẽ urbem uinctos ab ergas¬
sulo carcera li fuisse absolutos.
Qd̾ ambigi nõ pocest: quia u¬
nus confessoris uirtus utrãq
brbem sacris potuit illustrare
miraculis.
Uerulus ꝑunlus noĩe
leudoualdus. sernus cu¬
iusdam la bande leifi de uico ande¬
cauensi. cui crouio antiquitas no
men incidit. Post renatus ex aqͣ
et sp̃u scõ cũ reliquis infantibus
ludum in platea exercens ut etas

Expanded text:
manibus colligatis: cumque ad rimanibus colligatis: cumque ad ripam nominati amnis advenissent, et navigium quo transire deberent praestolarentur, atque ille sancti Martini auxilium incessabiliter flagitaret, visum est repente custodibus, quasi ab aliquo capite verberati fuissent. Protinusque in terram ruunt, ac catenae, quae vinctum tenebant hominem, confractae sunt, laxatae vero corrigiae de manu solvuntur. Ipse autem liberum se sentiens, decumbentibus adhuc solo ce relaxatur. Ferebant enim nonnulli, his diebus et apud Pectavensim urbem vinctos ab ergastulo carcerali fuisse resolutos. Quod ambigeri non potest, quia utriusque confessoris virtus utramque urbem sacris potuit inlustrare miraculis. uerolus parvulus nomine Leodoaldus·, servus cuiusdam Baudeleifi de vico Andecavensi, cui Crovio antmen indidit; postquam renatus ex aqua et Spiritu sancto cum reliquis infantibus ludum in platea exercens, ut aetas
Abbreviated transcription (Latin):
dyaconũ nr̃m ut eam pet̾et ac¬
cersunt. Erat tũc cũ eo puer.
qui renum gͣuissimũ ꝑferelat
dolorem. Q accedens ad urĩl.
Et cognoscens ab ore euis que
gesta fu̾at: ceram que t̾ra la te¬
bat detegi ubet: Pner uero q̃
dolorem quẽ dixiiꝰ paciebatur.
accepto sarculo ut t̾ram fodet.
ait. Si tu propicuis es sc̃e mͣti¬
ne ad hoc numus hoĩs huius
aspiciend̾: continguat u̾tus m¬
a renes meos. et sis mñ salus cil
hanc dextero cerain. ⁊ ꝑcuciẽs
sarculo t̾ram: sonuit ossiculu̾re¬
nũ eius. Et statim oĩs dolor
ab latus est: et sic ĩcolumis cil
hac cera bẽ basilice presentatꝰ
Omo quidam urbist¬
ronice uidici culpabills
extitit. Q uem in uincła cone¬
ccũ: custodir p̾cepit. ¶Adueni¬
tib autem dieb scĩ doce resui¬
ctõis iussit eũ uidex ip̃e ĩ ult̾ioil
ligeris flunii litore in alia
rerrudi tustodia. Ducebatur
igitar non solũ cathenis colla
reninttus: uerũ eciã post t̾gum

Expanded text:
diaconum nostrum, ut eam peteret, ardiaconum nostrum, ut eam peteret, arcessivit. Erat tunc cum eo puer, qui renum gravissimum perferebat dolorem. Qui accedens ad virum et cognoscens ab ore eius quae gesta fuerant, cera quae terra latebat detegi iubet. Puer vero, qui dolorem, quem diximus, patiebatur, accepto sarculo ut terram foderet, ait: 'Si tu propitius es, sancte Martine, ad hoc munus hominis huius aspiciendum, contingat virtus tua renes meos, et sis mihi salus, cum hanc detexero ceram'. Et percutiens sarculo terram, sonuit ossiculum renum eius, et statim omnis dolor ablatus est; et sic incolomis cum hac cera beatae basilicae praesentatus Homo quidam urbis Turonicae iudici culpabilis extetit, quem in vincula conpactum custodire praccepit. Advenientibus autem diebus sanctis dominicLigeris fluvii littus in alia retrudi custodia. Ducebatur ergo non solum catenis colla revinctus, verum etiam post tergum
Abbreviated transcription (Latin):
N ausciensi qͦz .xu.
territorio erat homo celestis no¬
mine. cui multa erant apuin al¬
nearia. Et quib cũ examene
gressun alta conscendens pet̾et.
At ille sequens nullum ꝓrsus
capiendi obtineret effectũ: pro¬
stratus solo. sci mrͣtim ĩuocat
nom̃ dicens. Si uircus tua bĩs¬
sime confessor hoc examen reti¬
nere uolu̾it. eũq dicõi mee red¬
did̾it: que inpost̾um ex eo pro¬
creata fuerint. mel usibz meis
sumam. Ceram u̾o a d illiũna¬
ria basilice tue cũ om̃i solidita¬
te dirigã ¶Nec effatus. cĩ adhͨ
terre decumberet: statim exam̃
apiũ suꝑ unam arbusculam
que iuiro erat proxima decidit
et iusedit. Colleccĩq et ĩ alue¬
ari reconditũ: domi detulit. De
quo infro duos annos aut tͤs
mulca tongregauit. Ex q̃bus
cum ian amplius qmͣ ducen¬
tos cere libras aggregatas ha
beret: rimior hostilitatis ob¬
hortus est. At ille ne uotum si¬
um ꝑire cerueret: cera fossa hu¬
mo opuit. Pace quoq reddita.

Expanded text:
15. In Ausciensi quoque 15. In Ausciensi quoque terreturio erat homo Cmine, cui multa 1124 erant apum alvearia: ex quibus cum examen egressum alta conscendens longe competetet, et ille sequens, nullum prorsus suscipiendi obtineret effectum, prostratus solo sancti Martini invocat nomen, dicens: Si virtus tua, beatissime Confessor, hoc examen retinere voluerit, eumque ditioni meae reddiderit, quae in posterum ex eo procreata fuerint, mel usibus meis sumam, ceram vero ad luminaria basilicae tuae cum omni soliditate dirigam. Haec effatus, cum adhuc terrae decumberet, statim examen apum super unam arbusculam, quae viro erat proxima, decidit et insedit, collectumque et in alveare reconditum domi detulit: de quo infra duos aut tres annos multa congregavit. Ex quibus cum jam amplius quam ducentas cerae libras agberet, rumor hostilitatis obortus est. At ille, ne votum suum perire cerneret, ceram fossa humo operuit. Pace quoque reddita,
Abbreviated transcription (Latin):
habentur.¶ed hec alsereban.S¬
tute se sancti antistitis fuisse sa¬
uatams. Uerumptam̃ fides
nr̃a retmnet. in młtox sauctoꝵ
urtutib unũ dnn operari: et
nec illos disũctos uirtutib qd̃
celo pares miraculis dñs eqͣles
cui aunacharius autisi o¬
dorensis urbis pontifex affuit.
quiddam manũ aridam contͣc¬
tamq detulit: sed post diem t̾ciã
andecanensis urbis t̾ri¬
torio baudulfi filius. nia geunẽ¬
sis incola dũ humoris seui ia¬
culo sanciatur: debilitatis oc¬
cubuit. Isq cũ a pr̃e paupere
sine oꝑis bñficio pasceret᷑: ut
basilice sc̃ mrͣtiui limina oscu¬
laretur. Patrem la crimis obor¬
tis effiagittat. Qui nec mora
ĩ nam positum. qr uehi altera e¬
uectione non poterat.: aũ pedes
sancti id est foris sepulchrĩ. fili¬
nu deuotus exposint. Eeꝑ dies
aliquod or̃oi uacans. et scĩ auxi¬
liũ poscens amota debilitate sa¬
intati restituitur: sicq cũ genico¬
re doni ĩ coluinis restitutus est.

Expanded text:
habentur; sed haec asserebat vhabentur; sed haec asserebat virtute sancti antistitis fuisse sanatam. Verumtamen fides nostra retenet, in multorum sanctorum virtutibus unum Dominum operari, et nec illos disiunctos virtutibus, quos caelo pares, miraculis Dominus aequalecui Aunacharius Antissiodorensis urbis pontifex adfuit, quidam manum aridam contractamque detulit, sed post diem tertium Andegavensis urbis territorio, Baudulfi filius, vici Geinensis incola, dum humoris saevi jaculo sauciatur, debilitatus occubuit. Isque cum a patre paupere sine operis beneficio pasceretur, ut basilicae sancti Martini limina oscularetur , patrem lacrymis obortis efflagitat. Qui nec mora in navi positum, quia vehi altera evectione non poterat, ante pedes sancti, id est foris sepulchrum, filium devotus exposuit. Qui per dies aliquos orationi vacans et sancti auxilium poscens, amota debilitate, sanitati restituitur; sicque cum genitore domi incolomis restitutus est.
Abbreviated transcription (Latin):
que habere uideor: et loe antilet¬
inde utar. ut de his dum uixero.
alaͥ. Consignatisq reb. coegit
alb̾em manere ibi. ¶irũ dictu.
ncła: in ip̃a qua res suas basilice
tradidit nocte. cognouit uxorem
suam. Que concipiens: pepit
filiũ. Ged et deniceps alios hũit.
Qd̾ non ambigitur hoc uirtute
sã pstitum huic uiro fuisse. berũ¬
ptam̃ non refragatus est accep¬
tis filus promissionẽ homo ille:
se eis alia loca tͥbueus q̃ pͥmũ
sancto largitus fuerat. confrr¬
maiit.
Pud turnacensem uero
cinomãnici t̾ritorii uillã.
ne ninc in ipsius sc̃e basilice di¬
nomb retinetur. mulier quedã
dinturna cecitate detenta. et senio
residens dũ stipem quereret. ac
assidue sc̃i mrͣtini nom̃ ĩuocar.
sidam nocte dõca ceꝑunt ocłi eiꝰ
s dolore cõpungi. Tũc illa pro¬
sbrata coram scõ altari erũpẽte
laiguine luñ recepit. Nerũp¬
amen reliquie in ip̃o loco bĩssi
lloꝵ apploꝵ idest pet et pauli

Expanded text:
quae habere videor, et hoc tantum exquae habere videor, et hoc tantum exinde utar, ut de his dum vixero alar. Consignatisque rebus coegit abbatem manere ibi. Mirum dictu! rricula, in ipsa qua res suas basilicae tradidit nocte cognovit uxorem suam, quae concipiens peperit filium. Sed et deinceps alios habuit. Quod non ambigitur hoc virtute Sancti praestitum huic viro fuisse. Verumtamen non refragavit acceptis filiis promissionem homo ille, sed eis alia loca tribuens, quae primum sancto largitus fuerat confirmavit. Apud Turnacensim vero Cenomanici terreturii villam, quae nunc in ipsius sanctae basilicae ditionibus retenetur, mulier quaedam diuturna caecitate detenta et senio residens, dum stipem quaereret, ac assidue sancti Martini nomen invocaret, quadam nocte Dominica coeperunt oculi ejus a dolore compungi. Tunc illa prestrata coram sancto altari, erumpente 1123 sanguine, lumen recepit. Verumtamen reliquiae in ipso loco beatilorum, id est Petri et Pauli,
Abbreviated transcription (Latin):
consueuerat expediebat.
Ed quid mirũ si sensa ad¬
u̾ si tace turbata. reddas hõi¬
Inib qui sepius sterilitatem ĩ fail¬
ditatẽ ꝯu̾tit. Iblidericꝰ qͥdã carna¬
tem t̾ritorii ciuis accepta uxore
ut dono d̾i ꝓcreacionis sue prob
ditaretur orabat: sed nichil er
ea germinis me̾batur accipere.
Tricesimꝰ etem̃ ainius currielm
expedierat uxore sterili ꝑmanẽ
te. cũ uir salub̾rime pro aĩe cõ¬
modo tractaus: ait uxori. Ecce
scł̾m qd̾ utimur p̾t̾iens est: et uł¬
la int̾ nos soboles gignitur. Q
nob̾ deficientib congestũ laboris
nr̃i debeat possidere. Accedã niq̃d
ad basillicam sc̃i mͣrtini et eã fua¬
Lam h̾edam mͣ: ut lib̾is ab nega¬
tis uł cum eadeniq habere potero
possideam in futuro. Consensit
mulier sapiens: uiri prudẽtis
consilio. nec mora proceditura
basilicam scĩ. fusaq or̃oe: iuist
accedente: tradidit ei omẽm pꝰ¬
sessionem suam dicens. Sinus
omĩa penes sc̃ĩ mrͣtini ditionen

Expanded text:
consueverat, expedibat. 11. Sed quid mirum, si sensa adversitate turbata reddat hominibus, qui saepius sterilitatem in fecunditate convertit? Blidericus quidam Carnoteni terretorii civis, accepta uxore, ut dono Dei procreationis suae prole ditaretur, orabat; sed nihil ex ea germinis merebatur accipere. Tricesimus etenim annus curriculum expedierat, uxore sterili permanente, 1122 cum vir saluberrime pro animae commodo tractans, ait uxori: Ecce saeculum quo utimur praeteriens est, et nulla inter nos soboles gignitur, quae, nobis deficientibus, congestum laboris nostri debeat possidere. Accedam, inquit, ad basilicam sancti Martini, et eam faciam haeredem mihi, ut, liberis abnegatis, vel cum eodem quae habere potero possideam in futuro. Consensit mulier sapiens viri prudentis consilio. Nec mora, proceditur ad basilicam Sancti, fusaque oratione invitat accedente, tradidit ei omnem possessionem suam, dicens: Sint haec omnia penes sancti Martini ditionem
Abbreviated transcription (Latin):
pientib Qur ̃pares se mͣrs
m̾itis senciunt atq eius me¬
dicant̃. Qam febres sedat.
demones qz fugat ꝑ alitica
membͣ gluttinat. E t mor¬
tuoꝵ sua p̾ce t̾un reddit cu¬
pora uite p̾stine. Hic ritus
saculegos destruit. ⁊ ad xp̃i
gloriam dat ignib ydola ¶ie
nudus mystĩa brachiis con¬
ficiens. p̾dicus est telestiluĩe.
totis nribz suspensus t̾rena
cuncta respuit Quis ori
insticia uł quicq̃d ad ueram ui¬
tam ꝑtinet. Igitur te cuncti
posaimus o mr̃tine. ut qui mł
ta mira his ostendisti E ciã
tu tuo semꝑ infundas. oratio.
inmupotens sem¬
piterne deus fõs
et origo tocius bo¬
ni.qui in bõ mr¬
tino antistite gli¬
ficaris. laus urtutis eius et
tobut fortitudĩs illuis gła sã¬
tatis eiꝰ et decor forme ipĩus.
amor cordis eius suspensioq a¬
mine ip̃ius luiũ mentis eius.
et dux itineris illius qui in eo y¬
magĩs tue silitudin ẽ mirabili ex¬
pͥssione reformasti. et ꝑ eũ puri¬
tatis tue formã quodam modo

Expanded text:
pientibus, qui impares se Martini meritis sentiunt, atque ejus medicamini. Nam febres sedat, daemonesque fugat, paralytica membra glutinat, et mortuorum sua prece trium reddit corpora vitae pristinae. Hic ritus sacrilegos destruit, et ad Christi gloriam dat ignibus idola. Hic nudis mysteria brachiis conficiens, praeditus est coelesti lumine, totis viribus suspensus, terrena cuncta respuit. Ejus ori justitia, vel quidquid ad veram vitam pertinet. Igitur te cuncti poscimus, o Martine, ut qui multa mira hic ostendisti, etiam tu tuo semper infundas, etc. Omnipotens sempiterne Deus, fons et origo totius boni, qui in beato Martino antistite glorificaris, laus virtutis ejus, et robur fortitudinis illius, gloria sanctitatis ejus, et decor formae ipsius, amor cordis ejus suspensioque animae ipsius, lumen mentis 1142 ejus et dux itineris illius; qui in eo imaginis tuae similitudinem mirabili expressione reformasti, et per eum puritatis tuae formam quodammodo
Abbreviated transcription (Latin):
tim cepit attencius ĩuocare. et
ne uitinas domos uirtus eius
exur ꝑmitteret cum lacuus de¬
p̾cari. Siqq ad eleuatam uocẽ
deflenciũ cepit crepitus flãme
decidere: atq illis clamantib ad
celũ. aduenit subito antistite mi¬
ꝑciente p̾sidiũ. Colisimiq orõ e
ꝑ lacrimas. qd̾ nequi uerat sr̃are
ꝑundas. Eo tp̃re puer nr̃ laudo¬
ualdus. cũ gͣuit̾ ad dissint̾ia fati¬
garetur. ut de puluere sepulchri
accepit. protinus morbo caruit.

Expanded text:
ni coepit attentius invocare, et ni coepit attentius invocare, et ne vicinas domos virtus ejus exuri permitteret, cum lacrymis deprecari: sicque ad elevatam vocem deflentium coepit crepitus flammae decidere. Atque illis clamantibus ad coelum, advenit subito, Antistite impartiente, praesidium; collisumque lacrimas, quod nequiverat superare per undas. Eo tempore puer noster Launovaldus, cum graviter a disenteria fatigaretur, ut de pulvere sepulchri accepit, protinus morbo caruit.
Abbreviated transcription (Latin):
latus est sEo tempore et aliuis
contractus adueniens: uirtute
sc̃i directus. propis gressib adur¬
bem suam regressus est. ulun
duenerat quidã exbritan¬
ma noĩe pat̾manus: qui
cetus. mutꝰ. ac surdus. mainb
contͣctus. ꝑ quoddam contagiũ
fu̾at et confectis om̃ib membͣs
a morbo. soli tantũ pedes p̾bebãt
hõi sustentacłm: Patroni p̃potẽ¬
tis hic expeciit basilicam. or̃onẽ
fudit. aꝑtis oculis lucem ꝑditã
aspexit. manus ad usum pͥstinũ
recepit: et se saluatum bĩ antisti¬
tis uirture de miraus. sospita¬
tis sue grãm populis declaraiit.
Ob huius miraculi grãm. a mł¬
tis munera capit de quibz non¬
nullos aingo captuntatis exe¬
Resenti quoq tempore. a¬
pud burdegalensem urbẽ
domus una ignib comp̾hensa:
uehem̃ter cepit exuri. Cũq flam¬
mis huic et in de spaciantib. ali¬
e domꝰ huic discrimini subiacerẽt
nec esset dubiũ easdem huius fo¬
mitis cabore depasci: congregatꝰ
in circuitu populus snomen bĩ mrͣ¬

Expanded text:
ratus est. Eo tempore et alius contractus adveniens, virtute sancti directus, propriis gressibus ad urbem suam regressus est. 46. Advenerat quidam ex Brittania nomine Paternianus, qui caecus, mutus ac surdus, manibus contractus per quoddam contagium fuerat, et confictis omnibus membris a morbo, soli tantum pedes praebebant homini sustentaculum. Patroni praepotentis hic expetiit basilicam, orationem fudit, apertis oculis lucem perditam cernit, manus ad usum pristinum recepit, et se salvatum beati antistitis virtute demirans, sospitatis suae gratiam populis declaravit. Ob huius miraculi gratiam a multis munera capit, de quibus nonnullos a iugo captivitatis exePraesenti quoque tempore apud Burdegalensim urbem domus una ignibus comprehensa vehementer coepit exuri. Cumque flammis hinc et inde spatiantibus aliae domus huic discrimini subjacerent, nec esset dubium easdem hujus fomitis calore, depasci, congregatus in circuitu populus nomen beati Mart
Abbreviated transcription (Latin):
Acerdotem
xpisti mͣrtinũ
cuncta ꝑ or¬
bem canat
eccã pacis ca¬
tholice Atqz illius laudẽ¬
nomen omĩs hereticus fu¬
giat paindus. Pãnonia
lecetur genit̾x talis filn tali¬
a exultet alit̾x tanti iiuema
Et gallie trina duusio sas¬

Expanded text:
acerdotem Christi Martinum cuncta per orbem Canat Ecclesia pacis catholicae, Atque illius nomen omnis Haereticus fugiat pallidus. Pannonia laetetur genitrix Talis filii: Italia exsultet alitrix Tanti juvenis, Et Galliae trina d
Abbreviated transcription (Latin):
bat ip̃e uir dei sensisse. se qi bĩ
ĩposito signo crucis tactu salura¬
ri palparet. Aduenerat eciã in
hc festiuitate et florencianus
maior: cũ romulfo palacii cõite.
Qͥb nõ ꝑua admiracõ fuit de
gloria confessoris: ꝑ quẽ doꝰ tali¬
a tunc nuracula dignatus est
operari.
ioris memoriã fecimꝰ:
quid ab eo didicerĩ nefas puto
taceri. Tempore quodã causa
legacioms galliciam adii
atq ad iioius regis p̾senis
accedens. negocia patefec
iuncta. Erat enĩ eo temp
miro rex in ciuitate ila. sui
decessor enis basilicai sã s
tini edificaũat: sicut in ls
prino huius oꝑis exposni

Expanded text:
bat ipse vir Dei sensisse se quasi beati bat ipse vir Dei sensisse se quasi beati imposito signo crucis, tactu salutari palparet. Advenerat etiam in hac festivitate et Florentianus 1119 major cum Romulfo palatii comite. Quibus non parva admiratio fuit de gloria Confessoris, per quem Dominus talia nunc miracula dignatus est operari. joris memoriam fecimus, quid ab eo didicerim nefas puto taceri. Tempore quodam causa legationis Galliciam adiit, atque ad Mironis regis praesentiam accedens, negotia patefecit injuncta. Erat enim eo tempore Miro rex in civitate illa, in qua decessor ejus basilicam sancti Martini aedificaverat, sicut in libro primo hujus operis expo
Abbreviated transcription (Latin):
suũ. Eres tunc in ergunĩ:
sã u̾tute mũdati sũt.
Oanno idest chil deb̾ti re¬
gis tertio decĩo: ueint ad
festinitatẽ que de bõ eius transitu
celebrat seruus thendulphi ciis
tirronici custos suille. Q dũ noc¬
te circa gregem creditũ excubaret.
ne quiddam exco aut bestia rape¬
ret. aut fraus furis aufferret: o
I culis subita calignie fusis lum̃
amusit. Q ꝑ sex annos in cecita¬
re duraus: ad hanc festuutatem
adueint. Post t̾ciũ rero diem sc̃
uirtute illummatus: a dño
dimssus ingenuus.ui¬
regis supͣscripti: adue¬
mente solempuitate sancti: du¬
odecim ꝑ alitici directi: tres ceci
illuminati. quinq in ergunũ
ennnidati sunt. Affint hec fes¬
tuitati et aredius lemonicne
urbis alba: cuiꝰ in suꝑiorib li¬
bellis ineminimꝰ. Perquem doꝰ
paliticam unã que ꝑ octo ãnos
carruce sr̃posita. atrio bĩ cõfesso¬
ris decubuerat: directisq uesti¬
gus restauraint. Namassere¬

Expanded text:
suum. Tres tunc inergumini suum. Tres tunc inergumini sancti virtute mundati sunt. 5. Eo anno, id est Childeberthi regis tertio decimo, ad festivitatem, quae de beato eius transitu celebratur, servus Theudulfi civis Turonici custus suillac, dum nocte circa gregem creditum excubaret, ne quiddam ex co aut bestia raperet, aut fraus furis auferret, oculis subita caligine interfusis, lumen amisit. Qui per sex annos in caecitate durans ad hanc festivitatem advenit; post tertium vero diem, Sancti virtute illuminatus, a domino est dimissus ingenuus.regis supradicti , adveniente solemnitate Sancti, duodecim paralytici directi, tres caeci illuminati, quinque energumeni emundati sunt. Adfuit huic festivitati et Aredius, Lemovicinae urbis abba, cujus in superioribus libellis meminimus, per quem Dominus paralyticam unam, quae per octo annos carrucae superposita in atrio beati Confessoris decubuerat, directis vestigiis, restauravit. Nam assere
Abbreviated transcription (Latin):
tari. Protnius tinore cõp̾sso:
conualui. Intumuerat enĩ ua¬
lide. et totũ palati repleu̾at an¬
mum.¶Denide post diem t̾ciũ:
labiũ michi exilire grauitͥ cepͭ.
Atessi iteruu querere hospita¬
tem ad tumulum. Taccũq a
dependentib uelis: procinus
stecit ne nȩ pulsus. Et credo m̃
hec er habundancia sangnĩs
euenisse. Non tanĩ sang̾nem
luinuere studui: propt̾ sancti
unitem. Nullam tam̃ m ultͣ
lo membris cum nullum ac¬
ciperet cibũ in hoc erat ut sp̃m
exalaret. Concurrit ad me pr̃
cum lacrims ¶Cm ego ĩdicaui:
ut delatum ad basilicam. nocte
tota iugilaret. Quod em̃ feciss:
statim pu̾m sanũ ꝑ u̾tutẽ antis¬
titis sc̃i recepit.
D festiuitatem uero que¬
mense quinto celebratur.
adueniens quidam cuins digͣ¬
tii palinam contrax̾ant. or̃oe
fcã. digictis directis abscessit.
Oblier uero ceca post occo ãnos
prostrata solo coram sc̃ĩ sepulchͦ.
illm̃atio oculis repedauit in loꝵ

Expanded text:
traxi: protinus tumore compresso traxi: protinus tumore compresso convalui. Intumuerat enim valde, et totum palati impleverat antrum. Deinde post diem tertium labium mihi exsilire graviter coepit. Accessi iterum quaerere sospitatem ad-tumulum: tactoque labio a dependentibus velis, protinus stetit venae pulsus. Et credo mihi haec ex abundantia sanguinis evenisse: non tamen sanguinem minuere studui propter Sancti virtutem. Nullam tamen mihi ultra esis membris, cum nullum acciperet cibum, in hoc erat ut spiritum exhalaret. Cucurrit ad me pater cum lacrymis: cui ego indicavi ut, delatum ad basilicam, supem fecisset, statim puerum sanum per virtutem antestitis sancti recepit. 4. Ad festivitatem vero, qumense quinto celebratur, adveniens quidam, cuius digiti in palma contraxerant; oratione facta, digitis directis, abscessit. Mulier vero caeca post octo annos, prostrata solo coram sancti sepulchro, inluminatis oculis, repedavit in locum
Abbreviated transcription (Latin):
nerari: ut decet amicũ dei: qui
tis in nob̾ morbox opp̾ssis gen¬
rib pleruniq restituit sainta¬
ti.i.
uperrimo autem tpr̃e.
uent̃s dolorem nicura.
Et li cet non usq̃qͣz dabat solucd̃¬
nẽ: tam̃ doloris malũ. In illis
int̾noꝵ flexnosis recessib uagi¬
batur s Ad hibui fateor sepuis bal¬
neas. atqz res calidas. sr̃ ip̾as al¬
ni torturas. ligari faciebã: sedim¬
chil med̾i pot̾at infirmitat¶ Ser¬
ta et enĩ dies illux̾at qd̃ magis
ac magis dolor iuualescebat. ⁊l
m̃ uenit ĩ menioriam. Aute pall¬
cos annos sicut in libro secũdo
huiꝰ oꝑis continetur scriptĩ in
ab hoc dolore sci uirtute finsse sa¬
natũ Accessi temerarius ad los
sepulchri: proiectus q solo ora ll¬
nem fudi: atq secrecius. a pen
maluo depiuxi. Protinus dolo¬
re sedato:sanus abscesli.
babultire me fateret. Qd̃ nõ
in sine nnproꝑio erat ¶Accessi
aũt ad tumuulũ scĩ ac ꝑ lignũ
ancelli. linguam impeditam

Expanded text:
enerari, sicut decet amicum Dei, qui enerari, sicut decet amicum Dei, qui tantis nos morborum oppressos generibus plerumque restituit sanitati. uperrimo autem tempore ventris dolorem incurri. Et licet non usquequaque dabat solutionem, tamen doloris malum in illis intraneorum flexuosis recessibus vagabatur. Adhibui, fateor, saepius balneas, atque res calidas 1117 super ipsas alvi torturas ligari faciebam, sed nihil mederi poterant infirmitati. Sexta etenim dies illuxerat, quod magis ac magis dolor invalescebat, cum mihi venit in memoriam, ante paucos annos, sicut in libro secundo hujus operis continetur scriptum , me ab hoc dolore Sancti virtute fuisse sanatum. Accessi temerarius ad locum sepulcri, projectusque solo orationem fudi, atque secretius a pendealvo depinxi: protinus dolore sedato, sanus abscessi. balbutire me faceret, quod non mihi sine improperio erat. Accessi autem ad tumulum Sancti, ac per lignum cancelli linguam impeditam
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃am pͤcamũ remissionem ñ
dubitamus adipisci: et nõ modo
hanc mereti. uerum ab inferna¬
bilib suppliciis. eorũ in t̾uentu
saluari. Confidimꝰ enĩ ꝙ sicut
hic inorboꝵ gen̾a resetant. illic
seuas torm̃toꝵ penas au̾tant:
et sicut nuttigant febres corpo¬
reas illic restingant et̾uas s et qͦ¬
modo hic luride lepre ulcera sor¬
dencia inunndant. illic delictorũ
maculas mundari suo int̾uentu
obtineant. ac sicut hic mortuo¬
rum cadau̾a ad uitam resusci¬
tant illic peccato sepultos ex acha¬
ronticis stagnis manu iniecta
eructos. uite et̾̃ne restituant. Q̾¬
circa dũ unusquisq letificatur ĩ
gaudio propo. suo patrono tũc ĩ¬
pensius honorem reddit debiesl
cũ se senserit ab infirmita te q̃
derinebatur eius uirtute mũda¬
tũ: sicut nũc de beato ac tot oi¬
bi petuliari patrono martino
antistite. Et nos et ĩumuien pols
sunnt exꝑti. Et uninam iguan
m̃tis nr̃e ꝑmutteret. enm sic u¬

Expanded text:
ipsam peccaminum remissionem non ipsam peccaminum remissionem non dubitamus adipisci: et non modo hanc mereri, verum ab infernalibus suppliciis eorum interventu salvari. Confidimus enim quod sicut hic morborum genera resecant, ita illic saevas tormentorum poenas avertant; et sicut hic mitigant febres corporeas, ita illic restinguant aeternas; et quomodo 1116 hic lurida leprae ulcera sordentia mundant, ita illic delictorum maculas mundari suo interventu obtineant; ac sicut hic mortuorum cadavera ad vitam resuscitant, ita illic peccato sepultos, ex Acheronticis stagnis manu injecta erutos vitae aeternae restituant. Quocirca dum unusquisque laetificatur in gaudio proprio sub patrono, tunc impensius honorem reddit debitum, cum se senserit ab infirmitate qua detinebatur ejus virtute mundatum: sicut nunc de beato ac toto orbi peculiari patrono Martino antistite et nos et innumeri populi sunt experti: et utinam ignavia mentis nostrae permitteret eum sic v
Abbreviated transcription (Latin):
DE pu̾o afebre sanato. N
D E lendulfo a m̃te ⁊ debile.
DE leut homine uincto
DE muliere cõmutescente
D E frigoriticis sanatis.xii
D E cecis paliticis et in ergu
laxatis.
DE alio con cracco.
DE febrititantib.
DC principio agnente. Ie¬
D E ceco et contraccoo¬
nos ortatu
propheca ad¬
Ionet: di¬
cens: Houo¬
randi st̃ ami¬
citui deus.
Nichillomiinus et in alio psal¬
no qui tunentes dmñ magni¬
ficant bĩtudim copulautur do¬
mus et̾ne. Ergo ꝑspicue pacet
intellectui humano: quod admo¬
ueantur quiq. nõ solũ nõ ĩnu¬
nes acrimine. uerũ eciam noxi¬
alis. crimnus malo dedici: cul¬
tum reu̾ent̾ reddere ainicis dei.
Que res non solum in p̾sẽti
scło tribuit bñficiũ: uerume
ciam p̾stat et refrigeriũ in fu¬
turo. Nam cum sepe uideamꝰ u̾¬
tutum insigina prodire de tu¬
mulis bõꝵ. non ĩm̾ico cõmone¬
muir. debitam eis honoris reue¬
renciam impend̾e a quib non
desistimus infirmitatum reme¬
dia flagittare: quorũ p̾cib et

Expanded text:
anato. 34. De Leudulfo amente et debile. De homine vincto. 36. De muliere obmutiscente. 37. De frigoriticis sanatis. 38. De caecis, paralyticis et inergumilaxatis. De alio contracto. De febricitantibus. De Principio amente. 45De caeco et contractonos hortatu propheta admonet, dicens: Honorandi sunt amici tui, Deus. Nihilhominus et in alio psalmo: Qui timentes Dominum magnificat, beatitudine copulatur domus aeternae. Ergo perspicue patet intellectui humano, quod admoneantur quique non solum inmunes a crimine, verum etiam noxialis criminis malo dediti, cultum reverentes reddere amicis Dei. Quae res non solum in praesenti saeculo tribuit tiam praestat et refrigerium in futuro. Nam cum saepe videamus virtutum insignia prodire de tumulis beatorum, non immerito commonemur, debitam eis honoris reverentiam impendere, a quibus non desistimus infirmitatum remedia flagitare. Quorum precibus et
Abbreviated transcription (Latin):
uł qui nõ refrenat linguã suã.
s sedẽs lequit᷑ ad u̾sus frem suũ.
Eoidemꝰ quosdã qui diuinũ inyst̾m̃
frequentant. s sieut ordo diuĩe
seruitutio exigit. Drius ip̃i de¬
berent fi̾ sac̃ficiũ ꝑ cor scilz cout̃t¬
tũ et hũiliatũ. Alioquĩ cauendũ
est. ne talicuilz dicat᷑. Dilectus
m̃s ĩ domo ña malũ oꝑatus est.
Nũquid carnes sc̃e mũdabũt eũ:
Et item: In t̾ra scõr iniq gessit.

Expanded text:
suam, sed sedens loquitur aduersus fratrem suum. Videmus quosdam qui diuinum mysterium frequentant, sed sicut ordo diuinæ seruitutis exigit, prius ipsi deberent fieri sacrificium, per cor scilicet contritum & humiliatum. Alioquin cauendum est, ne tali cuilibet dicatur, Dilectus meus in domo mea malum operatus est: numquid carnes sanctæ mundabunt eum? Et item, In