comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rimum pascha obseruabat᷑ quarta
mundi erant suꝑ anima. ⁊ qui in ua ꝓ¬
nr̃m est. Nosenim ex gentib uocati
inmundi eramus suꝑ anima. colentes
ligna ⁊ lapides.⁊ inuia erroris ambulan¬
tes a deo longe facti. Qd̃ autem dicit in
mundus suꝑ aĩa potest specialit̾ ꝑtin̾e
ad inmundiciã. que ẽ ex contactu mor¬
tui. uel gen̾alit̾ ad omnẽ in mundiciã
que scđm segem purgatione indiget.
possunt alit̾ accipi que de pͥmo⁊ scão
mense dicuntur. Primꝰ quippe mensis
indicare potest tempꝰ pͥmeue in nocen¬
tie ⁊ statum uite incorrupte pꝰ bap¬
tismum ⁊ añ lapsum. Scdnᷤ mensis
indicare pot̃ tp̃s penitentie pꝰ lapsum.
habet aũ singularẽ dignitatẽ illiba¬
ta innocentia ⁊ etas adolescentie int̾
temptõnes huius uite incorrupta⁊ in¬
contaminata. Uerumptñ ⁊ qͥ post bap¬
tismũ lapsist̃ ñ excludunt᷑. s ꝑ penitẽ

Expanded text:
mum pascha observabatur decimamundi erant super anima, et qui in via prom pascha nostrum est. Nos enim ex gentibus vocati immundi eramus super anima, colentes ligna et lapides, et in via erroris ambulantes, a Deo longe facti. Quod autem dicit, « immundus super anima, » potest specialiter pertinere ad immunditiam, quae est ex contactu mortui; vel generaliter ad omnem immunditiam, quae secundum legem purgatione indiget. Possunt aliter accipi, quae de primo et secundo mense dicuntur. Primus quippe mensis indicare potest tempus primaevae innocentiae, et statum vitae incorruptae post baptismum, et ante lapsum. Secundus mensis indicare potest tempus poenitentiae post lapsum. Habet autem singularem dignitatem illibata innocentia, et aetas adolescentiae inter tentationes hujus vitae incorrupta et incontaminata. Verumtamen et qui post baptismum la
Abbreviated transcription (Latin):
Quod autem subiungit᷑ nec os ill
confringetis: ioħs exponit dicens.
Ad iħm autem cũ uenissent ut uide¬
rent eũ iam mortuũ: ñ fregerunt eiꝰ
crura. Et post pauca subiungit. Ut ad
impleretur scriptura os ñ cõminuetis
ex eo. Os gͦ agni sccłm p̾ceptum legis
ñ frangendum: p̃figurat crura xp̃i¬
in cruce ñ frangenda. Et inutroq per
misticã significationẽ monem᷑ spũa¬
liter os agni infractum ⁊ integrum
in conscientia fidei conseruare. Os aũ
infractum diuinitatẽ xp̃i sigͣcat que
pati ñ potuit. uel uͥtutem potentie qͣ
a mortius resurgere potuit. uł uir¬
tutem paciẽtie qͣm ꝓ u̾itate usq
ad mortem stare uolens ipse uoluit
uel diuinitatẽ in xp̃o passam fuisse
affirmat. Os frangit: qui eiꝰ potentie
xp̃m ẽẽ negat ut posset a mortuis
resurgere. uel eiꝰ pacientie ut sponte
uellet mortẽ subire. Quod aũ ip̃e xͤ
bris accipiend̃ est. Cui contrarium

Expanded text:
Quod autem subjungitur: « Nec os illius Quod autem subjungitur: « Nec os illius confringetis, » Joannes exponit, dicens: Ad Jesum autem cum venissent, ut viderunt eum jam mortuum non fregerunt ejus crura . » Et post pauca subjungit: « Ut impleretur Scriptura: Os non comminuetis ex eo . » Os ergo Agni secundum praeceptum legis non frangendum, praefigurat crura Chriin cruce non frangenda: et in utroque per mysticam significationem monemur, spiritualiter os Agni infractum et integrum in conscientia fidei conservare. Os autem infractum divinitatem Christi significat, quae pati non potuit; vel virtutem potentiae, qua a mortuis resurgere potuit; vel virtutem patientiae, qua pro veritate usque ad mortem stare ipse voluit. vel divinitatem in Christo passam fuisse affirmat. Os frangit, qui ejus potentiae Christum esse negat, ut posset a mortuis resurgere, vel ejus patientiae, ut sponte vellet mortem subire. Quod autem ipse Cbris accipiendum est. Cui contrarium
Abbreviated transcription (Latin):
te malus. m̾cennariꝰ ficte bonꝰ. Qd̃
de seruo dictumẽ. circũcidetur⁊
sic commedet: de alienigena ⁊ adue.¬
na ⁊ m̾cennario intelligi potest. Qui¬
cumq enim mali si spũali circũcisio.¬
ne purgati fu̾int: ad esum agni posst̃
admitti. In circũcisione autem serui¬
⁊ sic ad esum agni recipiendi: indica¬
tur uocatio gentił apłi qui ꝑ circũci¬
sionem ñ manufactã antiquis ĩtis
associandus ẽ. ut ex utroq ppło una
sit eccłia. de qua subditur. In una do¬
mo comedetur. Extra eccłiam quippe
inconuenticulis heticoꝵ ñ ẽ locus
sacrificii. Unde recte ad iungitur. Nec
efferets de carnib eiꝰ foras. Hoc enĩ
sacrificium his qͥ foris sunt ⁊ de hac
domo ñ sunt: cõmunicandũ non est.
nec archanum huiꝰ sacramenti in¬
dignis auditorib reuelandũ. qi sc̃m
canib dandum ñ ẽ. qui parati sunt
magis oblatrare ⁊ irridere uel im¬
pugnare : qͣm reu̾enter susciꝑe

Expanded text:
te malus; mercenarius ficte bonus. Quod te malus; mercenarius ficte bonus. Quod de servo dictum est: « Circumcidetur, et sic comedet: de alienigena, et advena, et mercenario intelligi potest. Quicunque enim mali, si spirituali circumcisione purgati fuerint, ad esum Agni possunt admitti. In circumcisione autem serviet sic ad esum Agni recipiendi, indicatur vocatio gentilis populi qui per circumcisionem non manufactam antiquis justis associandus est, ut ex utroque populo una sit Ecclesia, de qua subditur: « In una domo comedetur. » Extra Ecclesiam quippe in conventiculis haereticorum non est locus sacrificii. Unde recte adjungitur: « Nec efferetis de carnibus ejus foras. » Hoc enim sacrificium his qui foris sunt, et de hac domo non sunt, communicandum non est, nec arcanum hujus sacramenti indignis auditoribus revelandum; quia Sanctum canibus dandum non est, qui parati sunt magis oblatrare et irridere, vel impugnare, quam reverenter suscipere.
Abbreviated transcription (Latin):
ic religionis nomen inducitur ubi
conditio uel qͣsitas eoꝵ qͥ ad esum ag¬
ni ñ admittunt᷑ distinguit᷑. In quo mon¬
stratur ad religionẽ hoc maxime ꝑtinere.
si ad esum ueri agni ñ quilibet sine delectu
admitat᷑. s qͥs dignꝰ sit uel in dignꝰ sũoꝑe
dicernatur. Quatuor aũ differentie non
recipiendoꝵ hic distingunt᷑. alienigena.
seruus empticiꝰ. aduena ⁊ m̾cennarius.
Auenigena ꝑsignificationẽ indicat gen¬
tilem uel uideum ħeticum uel scismaticũ
⁊ ex cõmunicatũ. qui manifeste foris st̃.
⁊ ideo sacͣmentis corꝑis ⁊ sanguinis dñi
cõmunicare ñ debent. Seruus empticiꝰ ẽ:
qui nominetenꝰ in eccłia ẽ. ⁊ seruili timo¬
re compͥmitur: ne palam noceat. ideoq
alienauit. Aduena ẽ qui aliunde uenit
ad fidem. et se cred̾e fingit. ex nob̾ enim
non ẽ. Mercennarius ẽ. qui ꝓ temꝑa¬
lib seruit. Alienigena gͦ ẽ manifeste
incredulus uel rebellis. aduena occus¬
te incredulus. seruus empticiꝰ occul¬

Expanded text:
ic religionis nomen inducitur, ubi conditio vel qualitas eorum, qui ad esum agni non admittuntur, distinguitur. In quo monstratur, ad religionem hoc maxime pertinere, si ad esum veri Agni non quilibet sine delectu admittatur; sed quis dignus sit, vel indignus, summopere discernatur. Quatuor autem differentiae non recipiendorum hic distinguuntur: alienigena, servus emptitius, advena et mercenarius. Alienigena per significationem indicat gentilem, vel Judaeum, haereticum vel schismaticum, et excommunicatum: qui manifeste foris sunt, et ideo sacramentis corporis et sanguinis Domini communicare non debent. Servus emptitius est, qui nomine tenus in Ecclesia est, et servili timore comprimitur, ne palam noceat, ideoquealienavit. Advena est, qui aliunde venit ad fidem et se credere fingit: ex nobis enim non est. Mercenarius est, qui pro temporalibus servit. Alienigena ergo est manifeste incredulus, vel rebellis; advena occulte incredulus; servus emptitius occul
Abbreviated transcription (Latin):
aũ de solo seruo dix̾at: nc̃ de alienigena
⁊ aduena ⁊ mercennario intelligendũ
coloniam hoc ẽ incultum religionis ur̃e
⁊ fac̾e phase dñi: circumcidetur priꝰ õe
masculinum eiꝰ. hoc ẽ omnis masculus
de domo eiꝰ. In quo ostendit᷑ qd̾ siqͥs infi¬
delium cũ sectatorib suis ad nom̃ ⁊ nu¬
m̾̃um fidelium eleg̾it tͣnsire. ip̃e ⁊ qͥc̃q
sectator ip̃iꝰ sp̃ualit̾ circũcidendꝰ ẽ ad fa¬
ciendũ nob̾cum phase. S ⁊ si qͥs fidelis
cognominatꝰ ꝑegͥnus est acetu bonoꝵ
ut cum eis phase celebrare dignꝰ sit:
circumcid̾e debet omne masculinũ eiꝰ.
qr totum qd̾ in ip̃o forte ẽ ad malũ. ⁊ ea
que mundi st̃ purgare debet. ⁊ fortitu¬
dinem mutare ad bonum. ⁊ ea q̃ dei st̃.
⁊ tẽ circũcisus rite celebrabit. eritq
sicut indigena t̾re. Si qͥs autem circũ¬
cisus ñ fu̾it: ñ uescetur ex eo. qͥa ad
sacram communionẽ acced̾e non de¬

Expanded text:
autem de solo servo dixerat, nunc de alienigena, autem de solo servo dixerat, nunc de alienigena, et advena, et mercenario intelligendum coloniam, » hoc est in cultum religionis vestrae, et facere phase Domini, « circumcidetur prius omne masculinum ejus, » hoc est omnis masculus de domo ejus. In quo ostenditur quod, si quis infidelium cum sectatoribus suis ad nomen et numerum fidelium elegerit tranire, ipse, et quicunque sectator ipsius, spiritualiter circumcidendus est, ad faciendum nobiscum phase. Sed et si quis fidelis cognominatus peregrinus est a coetu bonorum, ut cum eis phase celebrare dignus sit, circumcidi debet omne masculinum ejus, quia totum quod in ipso forte et ad malum, et ea quae mundi sunt, purgare debet, et fortitudinem mutare ad bonum, et ea quae Dei sunt; et tunc circumcisus rite celebrabit, eritque sic indigena terrae. Si quis autem circumcisus non fuerit, non vescetur ex eo, quia ad sacram communionem accedere non de
Abbreviated transcription (Latin):
guntur. s corꝑe ñ animo. fractio enĩ
duob mͦis attendenda ẽ. uel corꝑis q̃
communit̾ ad bonos ⁊ ad malos. uel
anuni: q̃ ad solos ꝑtinet malos. nͥ qd̃
boni ad horam ⁊̃ aĩo labi ꝑmittuntur.
ut fortiores resurgant. Fractio autẽ
erurum in latrone malo ⁊ blasphemo
animoq: fracto geminã indicare po¬
test fractionẽ. inmalis corꝑm scilicet
⁊ animoꝵ. Fractio crurum in latrone
penitentie ⁊ confitente indicare potest
fractionẽ corꝑm in iustis. quoꝵ corꝑa per¬
mittit deus cont̾i ⁊ occidi. ⁊ ossa confrin¬
fracta: indicant inuincibilẽ ipsiꝰ ⁊ mẽ¬
broꝵ eiꝰ constantiã. Unde ⁊ desponso dr̃.
Crura eiꝰ columpne marmoree q̃ fun¬
date st̃ suꝑ bases aureas. Ostenso qͥ ñ
sunt admittendi ad esum agni conse¬
quenter ostendit qͥ st̃ admitendi gen̾¬
aliter ꝓnuncians qđ omnis cetꝰ filioꝵ
isrł faciet illud. id est sacrificabit phase.
uel obseruabit qd̾ supra dictum ẽ. Qd̃

Expanded text:
enim duobus modis attendenda est: vel corporis, quae communiter ad bonos et ad malos; vel animi, quae ad solos pertinet malos, nisi quod boni ad horam, etiam animo labi permittuntur, ut fortiores resurgant. Fractio autem crurum in latrone malo et blasphemo, animoque fracto, geminam indicare potest fractionem in malis, corporum scilicet et animorum. Fractio crurum in latrone poenitente et confitente indicare potest fractionem corporum in justis, quorum corpora permittit Deus conteri, et occidi, et ossa confrinfracta indicant invincibilem ipsius et membrorum ejus constantiam. Unde et de Sponso dicitur: « Crura ejus columnae marmoreae, quae fundatae sunt super bases aureas . » Ostenso, qui non sunt admittendi ad esum Agni, consequenter ostendit, qui sunt admittendi; generaliter pronuntians quod omnis coetus filiorum Israel faciet illud, id est sacrificabit phase, vel observabit, quod supra dictum est. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
scło.xiii. die mensis ad uesꝑam. Cũ
azimis ⁊ lactucis agrestib comme¬
dent illud. Non relinquent ex eo qͥp¬
piam usq mane ⁊ os eiꝰ non confrin¬
gent. Omnẽ ritum phase obseruabt̃.¬

Expanded text:
cima die mensis ad vesperum, cum azymis et lactucis agrestibus comedent illud. Non relinquent ex eo quidpiam usque mane, et os ejus non confringent, omnem ritum phase observab
Abbreviated transcription (Latin):
isrł in egypto. ꝑcutiens egyptios ⁊ domoᷤᷤ
nr̃as liberans. Hic tnͣsitus dm̃ causa lib̾¬
ationis ẽ: qua tnͣsierunt filii isrł de ser¬
uitute ad libertatẽ. de egypto ad t̾ram sͥ
repmissam: signum autem illiꝰ transitꝰ qͦ
infuturo tͣnͣsiet alios ꝑcutiens alios sibe¬
rans. sic̃ scͥptum ẽ. Transiens ministra

Expanded text:
Israel in Aegypto, percutiens Aegyptios, et domos nostras liberans. » Hic transitus Domini causa liberationis est, qua transierunt filii Israel de servitute ad libertatem, de Aegypto ad terram sibi repromissam; signum autem illius transitus, quo in futuro transiet, alios percutiens, alios liberans, sicut scriptum est: « Transiens ministra
Abbreviated transcription (Latin):
et siluester statuerunt ut bis in¬
om̃i sabb̃o comederetur. ne ꝓpt̾ ab¬
stinentiam et afflictionem carnis
qͣm sustinuerant. in uiͦ. feria que¬
in om̃i tp̃re ieiunabat᷑. et ad huc deb
ab om̃ib ieiunari: nat᷑a debilitaret᷑.
In redemptione gͦ sabboꝵ istius tp̃ris
addiderunt unã septimarrã. et sic

Expanded text:
et S. Sylvester statuerunt ut bis quoque Sabbato comederetur, ne propter abstinentiam et afflictionem carnis quam sustinuerant sexta feria, quae omni tempore jejunabatur, et adhuc debet ab omnibus jejunari, natura debilitaretur. In redemptionem ergo Sabbatorum illius temporis, addiderunt unam septimanam, et sic
Abbreviated transcription (Latin):
quasi irritata fame mag̃ mag̃q
esurimus. De capitulatio
i acceptio panis incena ⁊ bñ¬
ꝯdietio ⁊ fractio sccłm misticã
significatõm intelligi debent.
uixta p̃dictum modum xp̃c pa¬
nem accepit. q̃n hominem sibi
uuiuit. beuedixit: qñ ꝓptet homi¬
nem se ip̃m scĩficauit. fregit: cũ
grãm scĩficatõis hominib cõmu¬
nicauit. Iuxta qđ ip̃e dixit. Pro
eis ego scĩfico me ip̃m. ut sunt et
ip̃i scificati in u̾tate. Nũc scłm
orclinem u̾boꝵ ad seq̃ntia sermo

Expanded text:
quasi irritata fauce magis magisque quasi irritata fauce magis magisque esurimus. Recapitulatio, --Si acceptio panis in coena, et benedictio et fractio secundum mysticam significationem intelligi debent, juxta praedictum modum Christus panem accepit, quando hominem sibi univit benedixit, quando propter hominem seipsum sanctificavit; fregit, cum gratiam sanctificationis hominibus communicavit, juxta quod ipse dixit: « Pro eis ego sanctifico meipsum, ut sint et ipsi sanctificati in veritate . » Nunc secundum ordinem verborum ad sequentia se
Abbreviated transcription (Latin):
confregit uigum captiuitatis nr̃e.
deniq totum fregit a qͦ nos frãge¬
bam᷑. ut totum qd̃ in nob̾ fractũ
erat solidaret. ⁊ dimitt̾et eos qui
ꝯfracti st̃ liberos. Nos eium uincti
eramꝰ in iñclicitate ⁊ ferro. ⁊ adhuc
done iħu qͣmius iram tuã fregeris.
qͣnuus panẽ nobis in nr̃a m̃dici¬
tate fregeris. tam̃ egestatẽ adhuc
patimur. ⁊ adhuc esurimꝰ. Nẽpe
tu cdixisti. Qui edlunt me adhuc
esuriet. adhuc quidem donec tr̃a¬
seat iniquitas. Nõdum eium
ñ esuriunt. Erit qñ ñ esuriẽt᷑.
neq sicient ult᷑. Int̾im autẽ die
cotidie frãge esurienti panẽ hũc.
Hodie quim ⁊ cotidie aliqͥs micas
colligimꝰ. ⁊ cotidiano pane hodieq
In om̃i m̃dicitate nr̃a. egestate.
paupertate. necessitate. tbłatõe
ñ ẽ qui nobis panem frangat. nõ
tu d̃ nr̃. In om̃ib consolationib
nr̃is micas tracti panis colliguis.
⁊ utilitate sentimus qm̃ suaiuis
ẽ miscd̾ia tua. Adhuc tam̃ indige¬
mus ⁊ ꝑ gustatam suauitatem

Expanded text:
confregit jugum captivitatis nostrae. Denique totum fregit, a quo nos frangebamur, ut totum quae in nobis fractum erat solidaret, et dimitteret eos, qui confracti sunt, liberos. Nos enim vincti eramus in mendicitate et ferro, et adhuc, bone Jesu, quamvis iram tuam fregeris, quamvis panem nobis in nostra mendicitate fregeris; tamen egestatem adhuc patimur, et adhuc esurimus. Nempe tu dixisti: « Qui edunt me, adhuc esurient ; » adhuc quidem, donec transeat iniquitas. Nondum enim non esuriunt: erit quando non esurient, neque sitient ultra. Interim autem die quotidie frange esurienti panem hunc. Hodie enim et quotidie aliquas micas colligimus, et quotidiano pane hodiequeIn omni mendicitate nostra, egestate, paupertate, necessitate, tribulatione non est qui nobis panem frangat, non tu, Deus noster. In omnibus consolationibus nostris micas fracti panis colligimus, et utilitate sentimus, quam suavis est misericordia tua. Adhuc tamen indigemus, et per gustatam suavitatem
Abbreviated transcription (Latin):
cđm mandatum legis absq
macula deb̾uit eligi agnus.
hoc est qui ẽẽt sine uicio corporis
ut pote nec claudus. nec alias uicio¬
sus. Hec omnia xp̃o conueniunt.
Ipse est enim agnus qui tollit pec¬
cata mundi. in nocens. immacu¬
latus. segregatus apeccatoribus.
qui peccatum non fecit. nec inuen-¬
tus est dolus in ore eiꝰ. Masculus qui¬
dem quia nichil effeminatũ hñs.
s in omnib uiriliter agens. Anni¬
culus uͦ quia huius anni est de qͦ
dicitur. Benedices corone anni be¬
nignitatis tue. et de quo ipse per
ysaiam dicit. Ut p̾dicarem annũ
placabilem dño. Anniculus gͦ est
ꝑnouitatem gr̃e. nichil hñs de p̾ce¬
dentium annorum antiquitate. ui¬
delicet de uetustate culpe. Iuͣx q̃m

Expanded text:
m mandatum legis, absque macula eligi debuit agnus, hoc est qui esset sine vitio corporis, utpote nec claudus, nec alias vitiosus. Haec omnia Christo conveniunt. Ipse est enim Agnus, qui tollit peccata mundi, innocens, immaculatus, segregatus a peccatoribus, qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus. Masculus quidem, quia nihil effeminatum habens, sed in omnibus viriliter agens; anniculus vero, quia hujus anni est, de quo dicitur: « Benedices coronae anni benignitatis tuae , » et de quo ipse per Isaiam dicit: « Ut praedicarem annum placabilem Domino . » Anniculus ergo est per novitatem gratiae, nihil habens de praecedentium annorum antiquitate: videlicet de vetustate culpae. Jux
Abbreviated transcription (Latin):
autem ꝓ ut grecis uicdi existimatur.
ueniente u̾tate: cessare debuit. ut
azunum ñ offeramus ne sic̃ uidei
in azimis pascha celebrare uideam᷑.

Expanded text:
autem, prout Graecis videri existimatur, veniente veritate cessare debuit, ut azymum non offeramus, ne sicut Judaei, in azymis pascha celebrare videam
Abbreviated transcription (Latin):
q̃m ita ẽ p̃pa . eiꝰ. parauit autem sic. Ac¬
cepit aũ panem ⁊ benedixit. ic̾ Accepit
uen̾abiles manꝰ suas. Nerbum accep̃
ꝓprietate sue significatõnis. qiͣ mani¬
feste indicat eum manib accepisse Sic
enum accipimꝰ: cum manib quippiã
capimꝰ. Quid acceꝑit ostendit᷑ ex eo ꝙ
subuingit᷑. Panem utiq accep̃ adhuc
añ accoptionem: spẽm. ⁊ sub̾am paniᷤᷤ.
hĩtem. panem in uerã xp̃i carnem po¬
tenti uirrute mirabilit mutãdum.
Sicut credit᷑ panem azimum accep̃.
Nam qͣrtadecima diesm̃sis abiecto fer¬
mento agnus unmolabat᷑ ad uespe¬
ram. Hinc consueuit eccłia panem
arimum ñ ferm̃tatum offerre. Dic̃t
tũ greci ferm̃tatum ⁊ ñ azimum ne
uidaizare uideantur: offr̾e. In azimo
aũ pane figura erat u̾itatis scdm qd̃¬

Expanded text:
est praeparatio ejus. Paravit autem sic. Accepit enim panem, et benedixit, etc. Accepit,venerabiles manus suas. » Verbum « Accepit, » proprietate suae significationis, quasi manifeste indicat, eum manibus accepisse: sic enim accipimus, cum manibus quidpiam capimus. Quid acceperit, ostenditur ex eo quod subjungitur. Panem utique accepit, adhuc ante acceptionem speciem et substantiam panis habentem, panem in veram Christi carnem potenti virtute mirabiliter mutandum. Sicut creditur, panem azymum accepit. Nam quarta decima die primi mensis abjecto fermento agnus immolabatur ad vesperam. Hinc consuevit Ecclesia panem azymum, non fermentatum, offerre. Dicuntur tamen Graeci fermentatum, et non azymum, ne judaizare videantur, offerre. In azymo autem pane figura erat veritatis, secund
Abbreviated transcription (Latin):
abantiquo fuisse audiuimus. ut
reges anglie ab eiusdem ecclesie ar¬
chiepiscopis in ungi consueuerint.
et in promotionis sue principio coro¬
nari. Proinde siquidem est quod nos
tum ex officii nostri debito. tum ex¬
consideratione uenerabilis fratris
nostri thome eiusdem sedis arhie¬
piscopi. uiri siquidem religiosi. hone¬
sti. et discreti. ecclesie iam dicte iura et
dignitates antiquas illibatas et inte¬
gras conseruare uolentes: uniuersita¬
ti uestre auctoritate apostolica peni¬
tus inhibemus. ne quisquam ur̃m
nouo regi coronando si forte hic casuᷤᷤ
emerserit: absq memorati archie¬
piscopi uel successorum suorum. et ec¬
clesie cantuariensis. conniuentia con

Expanded text:
ab antiquo fuisse audivimus, ut reges Angliae ab ejusdem Ecclesiae archiepiscopis inungi semper consueverint et in promotionis suae principio coronari. Proinde, siquidem est quod nos, tum ex officii nostri debito tum consideratione venerabilis fratris nostri Thomae ejusdem sedis archiepiscopi, viri siquidem religiosi, honesti et discreti, Ecclesiae jam dictae jura et dignitates antiquas illibatas et integras conservare volentes, universitati vestrae auctoritate apostolica penitus inhibemus ne quisquam vestrum novo regi coronando, si forte hic casus emerserit, absque memorati archiepiscopi vel successorum suorum et Ecclesiae Cantuariensis conniventia con
Abbreviated transcription (Latin):
elchisedech uetustissima uet̾m possũt
dici comꝑata sacrificiis synagoge q̃
cepit a lege moysi. uerũtam̃ non ita
alisolute uetustissima uet̾m possũt
dici. qͣi nulla munera ł sacrificia p̃¬
cessunt antiquiora. cum de abel scͥp¬
tura sic dicat. abel qͦq obtulit de pͥ¬
mogenitis g̃gis sui. ⁊ de adipib eoꝵ
& de noe scͥptum est. Edificauit autẽ
noe altare dũo. ⁊ tollens de cunctis pe

Expanded text:
elchisedech, vetustissima veterum possunt elchisedech, vetustissima veterum possunt dici, comparata sacrificiis Synagogae, quae coepit a lege Moysi. Verumtamen non ita absolute vetustissima veterum possunt dici, quasi nulla munera vel sacrificia praecesserint antiquiora, cum de Abel Scriptura sic dicat: « Abel quoque obtulit de primogenitis gregis sui, et de adipibus eorum . » De Noe scriptum est: « Aedificavit autem No
Abbreviated transcription (Latin):
dos ẽẽ dicat᷑. ad cuiꝰ officium ꝑtineat
sacrificate ⁊ benedice. ⁊ decimas acci¬
pere. Probatio ex uerbis ambrosii.
pod suꝑius dicium ẽ ꝑ uetustiͤ¬
sima ueterum ea intelligi que
obtulit melchisedech: ex u̾bis bean
ambrosii ꝓbari potest. qui in tracta¬
tu de mistus ita ait. Antiquiora
sunt sacram̃ta eccłie qͣm synagoge. Sy¬
uagoga enum ex lege moysi pͥncipium
sumpsit. Abraham uõ longe anteriorqͥ
ex uictis hostib ⁊ nepote ꝓprio recepto
cum potiretur uictoria: tẽ illi occurrit
melchisedech. ⁊ ꝓtulir ea q̃ abrabam ue¬
neratꝰ accepit. In his u̾bis ambrosii tͥa
diligent̃ notanda sunt ⁊ qd̃ abraham
sumpsit. a lege moysi. ⁊ qd̃ antiqͥora
sunt sacram̃ta eccłie: qͣm sẏnagoge. cũ
antior fu̾it abraham qui ꝓlata accepit
a melchisedech. Eccłiam autẽ autiqͥorẽ
ẽẽ coustat. qͣm synagogam. cum a
pͥmo iusto ceꝑit. La uero q̃ obtulit in¬

Expanded text:
dos esse dicatur; ad cujus officium pertineat dos esse dicatur; ad cujus officium pertineat sacrificare, et benedicere, et decimas accipere. Probatio ex verbis Ambrosii. Quod superius dictum est, per vetustissima veterum ea intelligi, quae obtulit Melchisedech, ex verbis sancti Ambrosii probari potest, qui in tractatu De mysteriis, ita ait: « Antiquiora sunt sacramenta Ecclesiae, quam Synagogae. Synagoga enim ex lege Moysi principium sumpsit, Abraham vero longe antiquior, qui devictis hostibus et nepote proprio recepto, cum potiretur victoria, tunc illi occurrit Melchisedech, et protulit ea quae Abraham veneratus accepit. » In his verbis Ambrosii ista diligenter notanda sunt; et quod Abraham sumpsit a lege Moysi; et quod antiquiora sunt sacramenta Ecclesiae, quam Synagogae: cum anterior fuerit Abraham, qui prolata accepit a Melchisedech. Ecclesiam item antiquiorem esse constat, quam Synagogam, cum a primo justo coeperit. Ea vero quae obtulit M
Abbreviated transcription (Latin):
a q̃ obtulit melchisedech panis
sacram̃torum xp̃i ⁊ hunc ritum sa¬
crificandi .s. in pane ⁊ uino freq̃ntat
eccłia xp̃o ita instituente: Qui ẽ sacer
habrahe. ⁊ in cetĩs alioꝵ iustoꝵ sacri¬
ficiis p̃sigurata sit: forma tñ ueri sa
uari mnanifestius exp̃ssa ẽ. in sacͥficio
melchisedech panem ⁊ uinũ ꝓfe̾ntis.
Sicui u̾o uidetur melchisecech panẽ
⁊ uinum ꝓtulisse in refectionẽ abiahe
⁊ suoꝵ. ⁊ nõ d̾o obtulisse in sacͥficium:
sciat in canone post commemorata
mun̾a pueri abel. ⁊ sacrificium patri¬
arche abrahe. cõmemorari ⁊̃ qd̃ obtulit
melchisedech scm sacrificium unma¬
cłatam hostiam. Hoc idem ⁊ lectio ⁊̃
genesis manifeste declarat. Cum enim
inducitur melchisedech rex salem ꝑfe¬
rens panem ⁊ uinum. statim subiun¬
git᷑. Erat enim sacerdo dĩ altissimi.
In refectõem quidem potuit ista ꝓfr̾e
⁊ si sacerdo ũ eẽt. S sacrificandi ratõ
demonstrata est. ⁊ benedicendi c̃ sacer¬

Expanded text:
ae obtulit Melchisedech, panis sacramentorum Christi: et hunc ritum sacrificandi, scilicet in pane et vino, frequentat Ecclesia, Christo ita instituente, qui est sacerAbrahae, et in caeteris aliorum justorum sacrificiis praefigurata sit; forma tamen veri svari, manifestius expressa est in sacrificio Melchisedech panem et vinum proferentis. Si cui vero videtur Melchisedech panem et vinum protulisse in refectionem Abrahae et suorum, et non Deo obtulisse in sacrificium, sciat in canone post commemorata munera pueri Abel, et sacrificium patriarchae Abrahae commemorari etiam, quod obtulit Melchisedech, sanctum sacrificium, immaculatam hostiam. Hoc idem et lectio etiam Genesis manifeste declarat. Cum enim inducitur Melchisedech rex Salem, proferens panem et vinum, statim subjungitur: « Erat enim sacerdos Dei Altissimi . » In refectionem quidem potuit ista proferre, etsi sacerdos non esset; sed sacrificandi ratio demonstrata est, et benedicendi, cum sacer
Abbreviated transcription (Latin):
munione celestis m̃se ⁊ participatõe
spũalis alimonie renouetur sacri¬
ficãcli forma. q̃ a sacrificio melchise¬
dech cepisse diuoscitur lege atitiqͥor.
⁊ legali sacrificandi ritu longe cligni¬
or. Reprobatis itaq carnalib sacͥficiis
⁊ tanqͣm uet̾ib longe ꝓiectis: panis ⁊
uiuum sicut uetustissima uet̾mn auo¬
bis st̃ offerenda ⁊ spũalit̃ comedẽda.

Expanded text:
cipatione spiritualis alimoniae, renovetur sacrificandi forma, quae a sacrificio Melchisedech coepisse dignoscitur, lege antiquior, et legali sacrificandi ritu longe dignior. Reprobatis itaque carnalibus sacrificiis, et tanquam veteribus longe projectis, panis et vinum sicut vetustissima veterum a nobis sunt offerenda, et spiritualiter comedenda.
Abbreviated transcription (Latin):
cordib discipłoꝵ pene fuit extincta.
Quicqͥd sit de numero candelabrũ:
omnes cum manu cerea debent ex¬
sirioꝵ scͥbentem in pariete ħ uerba.
it. Daniel. Mane numerauit. te¬
chel appendit. phares diuisit. Est gͦ
sensus. Dicit ddñs. Numeram tẽpus
regni tui. oꝑa tua bona. et mala
appendi et inueni plus mali qͣm
boni. et ideo diuidetur regnum
tuum in ꝑsas et mecsos. Quod uti¬
q fc̃mẽ ꝑ cirum et dariũ. Sicut¬

Expanded text:
cordibus discipulorum pene fuit exstincta. Ut autem de numero candelarum sit, omnes manu cerea debent exsyriorum, scribentem in pariete verba hujit Daniel: Mane, id est enumeravit, Thecel, appendit, et Phares divisit . Hic ergo sensus est: Dicit Dominus: Numeravi tempus regni tui, et opera tua bona et mala, et appendi et inveni plus mali quam boni, atque ideo dividetur regnum tuum in Persas et Medos. Quod utique factum est per Cyrum et Darium. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
sig̃cant. Campanis gͥ ñ pulsatur. qr
predicatores. id est discipłi dñi ñ solũ
nomen eius tunc ñ predicauerunt.
s etiam negauerunt. ut petrus. &
fugerunt. scͥptum ẽ enim. ꝑcutiam
pa. & .d.o.g̃. unde dñs uidens eos para
quẽ queritis. Sinite eos abire. Magnꝰ
tamen sonitus de ligno eicitur. Ta¬
bula lignea xp̃m sig̃cat. qui de lig¬

Expanded text:
ideo campanis non pulsatur, quia concionatores, hoc est discipuli Domini, non solum nomen ejus non praedicarunt, sed et negaverunt, ut Petrus et fugerunt. Scriptum est enim: Percutiamens eos ad me quaeritis, sinite eos abire . Magnus tamen ex ligno editur sonus. Tabula lignea Christum significat qui in lig
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesia azimum offerre pre¬
elegit exemplum xp̃i secuta. qui no¬
uum pascha inchoans noui sacͣm̃ti
mist̾ium in azimo pane iniciasse
existimat᷑. Nec p̃dicta rauo grecoꝵ
eam ht̃ uiolentiã ut nos cog̾e possit
una cum uideis inseriure uideam
Qmuis enum u̾itas iam adueni̾t.
ũ om̃is tam̃ signoꝵ ⁊ figuraꝵ reli¬
gio usq qͣ in nouo testam̃to cessauit.
Nam ignis ⁊ aqͣ. thus. uinum. ⁊ o¬
leum unctões regum ⁊ sacerdotum.
⁊ multa alia q̃ in uen̾ testam̃to in
usu erant aliquidq mistic̃ fig᷑abãt.
nc̃ quoq ad magnificãdum diui¬
ni cultus honorem. terumq sp̃uali¬
um uirtutem significandam. sacͣ¬
m̃tis ⁊ sacͣm̃talib adhiberi solent.
E donec sacm̃ta nob̾ necessaria st̃.
figure ⁊ signa ñ omĩno reprobari
possunt. Nam ip̃a sac̾m̃ta signa q̃¬
dam sunt. Reges ⁊ sacerdotes inun¬
giinꝰ. thus adolemnꝰ. in aquis ablu¬

Expanded text:
Ecclesia azymum offerre praeelegit, exemplum Christi secuta: qui novum pascha inchoans, novi sacramenti mysterium in azymo pane initiasse existimatur. Nec praedicta ratio Graecorum eam habet violentiam, ut nos cogere possit una cum Judaeis inservire videamur. Quamvis enim veritas jam advenerit, non omnis tamen signorum et figurarum religio usquequaque in Novo Testamento cessavit. Nam ignis et aqua, thus, vinum et oleum, unctiones regum et sacerdotum, et multa alia, quae in Veteri Testamento in usu erant, aliquidque mysticum figurabant, nunc quoque, ad magnificandum divini cultus honorem, rerumque spiritualium virtutem significandam, sacramentis et sacramentalibus adhiberi solent. Et donec sacramenta nobis necessaria sunt, figurae et signa non omnino reprobari possunt. Nam ipsa sacramenta signa quaedam sunt. Reges et sacerdotes inungimus, thus adolemus, in aquis ablu
Abbreviated transcription (Latin):
i uirtute benedictionis mu¬
tatio panis in corpus xp̃iañ
fractionẽ facta fuit. recte in alta¬
ri sccłm morem eccsiasticũ pauis
pͥus benedicit᷑. ⁊ pꝰea frangitur.
fractione aũ corpus ñ minuit᷑.
s integrum in sua plenitudine
ꝯseruatur. In u̾tate quidẽ diui¬
dit᷑. s in sacram̃to. ⁊ tñ indiuisũ
man in semet ip̃o. Cum ꝑ plures
fractõum ꝑticiones plurib dist̾¬
buitur. ⁊ in singłis totũ inuenit᷑.
⁊ a singłis totũ ꝑcipitur. nec ma¬
ius ẽ in maiore: ł in minore ini¬
nꝰ. quia in maiore ꝑte ł minore
totum parit̃ ꝯtinetur. nec maiꝰ
nec minꝰ. Huius tei signũ olim
p̃cessit : cum plueret dominus
filiis isrł manna ad mãclucand̾.
Nam qui plus colleg̾at qͣm gomor.
uec qui iuiꝰ ꝑauerat ꝙͣ gomor.
ñ hũit ampluis qͣm gomor. rep

Expanded text:
i virtute benedictionis mutatio panis in corpus Christi ante fractionem facta fuit, recte in altari, secundum morem ecclesiasticum panis prius benedicitur, et postea frangitur. Fractione autem corpus non minuitur, sed integrum in sua plenitudine conservatur. In veritate quidem dividitur, sed in sacramento; tamen indivisum manet in semetipso; cum per plures fractionum partitiones pluribus distribuitur, et in singulis totum invenitur, et a singulis totum percipitur: nec majus est in majore vel in minore minus; quia in majore parte vel minore totum pariter continetur, nec majus, nec minus. Hujus rei signum olim praecessit, cum plueret Dominus filiis Israel manna ad manducandum. Nam qui plus collegerat quam gomor, nec qui minus paraverat quam gomor, non habuit amplius quam gomor, nec
Abbreviated transcription (Latin):
Q' tulerunt ossa ad philippum
iherosolimitantun ep̃m nouũ.
qui misit ea ꝑ iulianum dia¬
conum anasthasio alexandrie
ep̃o. que p᷑ theophilus eiusdem

Expanded text:
que ossa ad Philippum Iherosolimitanum episcopum nouum, qui misit ea per Iulianum dyaconum Athanasio Alexandrie episcopo, que post Theophilus eiusdem
Abbreviated transcription (Latin):
ieiuni et eiꝰ multiplici distinctione.
ad int̾pretationẽ siue originẽ. terciũ
ad confirmationem. quartum ad amorẽ.
scilicet menbra satisfanant scđm pecc̃a q̃
conmiserunt. ut si gula peccauit: ieiu¬
net et sufficit. Qͥ solus est in culpa: solꝰ
sit in pena.Si ocłs: similit̾. Unde ihere¬
mias. Oculꝰ nĩs depredatus ẽ aĩam meã.
& ꝑ fenestras oculoꝵ meoꝵ intrauit morᷤ¬

Expanded text:
ctione. ad interpretationem sive originem, tertium ad confirmationem, quartum ad amorem, scilicet membra satisfaciant pro peccatis, quae admiserunt, ut si gula peccavit, jejunet ac sufficit. Qui solus est in culpa, solus sit in poena. Si oculus similiter. Unde Jeremias: Oculus depraedatus est animam meam . Et: Per fenestras oculorum meorum mor
Abbreviated transcription (Latin):
g̾tus cesar ad głam Romani imꝑii ꝓ
mulgauit. edictum ut de singłis
ciuitatib mundi aliquis romam¬
ueniret. afferens inde tm̃ t̾re qͣntum
pugnus claudere posset. Quod ita fc̃m

Expanded text:
tus Caesar ad gloriam Romani imperii fecit edictum ut de singulis civitatibus orbis aliquis Romamveniret, afferens inde tantum terrae, quantum pugnus capere posset, ut per
Abbreviated transcription (Latin):
nimus: in continenti nos officiales
regis adierunt. denuntiantes ex
parte ipsius ut suspensos epõs et ex
cõmunicatos absolueremus. quia
quod contra eos factum fuerat: in
regis redundabat in iuriam. et in
euersionem consuetudinum regni.
promutenteᷤᷤ episcopos prouincie
nostre post absolutionem uentu¬
ros esse ad nos. et iuri se saluo ho¬
nore regni libenter parituros. Qui
bis informa ecclesie se nostro man¬
dato parituros: nos pro pace eccłie
et reuerentia domini regis absolue¬

Expanded text:
nimus, incontinenti nos adierunt officiales regis, denuntiantes ex parte ipsiutinenti nos adierunt officiales communicatos absolveremus, quia quod contra eos factum fuerat, in injuriam regis redundabat, et in eversionem consuetudinum regni, promittentes episcopos provinciae nostrae post absolutionem venturos esse ad nos, et juri se salvo honore regni libenter parituros. Nos bis in forma Ecclesiae, se vestro mandato parituros, nos pro pace Ecclesiae et reverentia domini regis cu
Abbreviated transcription (Latin):
solus exire uoluit: et dare gloriam deo
tibi licuerit. nec de ratione possumus:
nec de sanctorum patrum constitutio¬
nibus inuenire. Unde quia iuxta uer¬
bum prophete factum est in uobis
peruersum quid: ultra omnes alias
prouincias inusurpationibus suis.
et post tam iniquas consuetudines
iuramento firmatas. non adiecistis
resumere scutum fidei ut staretis ꝓ
domo domini in die prelii. sed posui¬
stis corpus uestrͣam in terram ut per
uos fieret uia transeunti. ne si diu¬
tius tacuerimus una uobiscum in
die iuditii dampnationis sententia
inuoluamur: auctoritate sacro sc̃e¬

Expanded text:
solus, exire voluit, et dare gloriam Deo, solus, exire voluit, et dare gloriam Deo, tibi licuerit, nec de ratione possumus nec de sanctorum Patrum constitutionibus invenire. Quod si ad ebum prophetae, factum est in vobis perversum quid ultra omnes alias provincias in usurpationibus suis, et post tam iniquas consuetudines juramento firmatas non adjecistis resumere scutum fidei, ut staretis pro domo Domini in die praelii, sed posuistis corpus vestrum in terra, ut per vos fieret via transeunti, ne, si diutius tacuerimus, una vobiscum in die judicii damnationis sententia involvamur, auctoritate sacros
Abbreviated transcription (Latin):
Cum filium suum rex uester coronari
ensi archiepiscopo ad cuius officium
de antiquo iure noscitur ꝑtinere. ꝑ ma¬
num tuam frater archiepiscope in ali¬
ena prouincia diadema regni ei fecit im¬
poni. In coronatione autem illius nul¬
la ex more de conseruanda ecclesie liber¬
tate cautio est prestita. uel sicut aiunt
exacta. Sed potius iuramento asserit᷑
confirmatum ut regni consuetudines
quas auitas dicunt: sub quibus dig¬
nitas periclitatur ecclesie: illibatas¬
debeant omni tempore conseruare.
In quo et si multum pre nominati re¬
gis uehementia nos conturbet: am¬
plius tamen de uestra et aliorum coe¬
piscoporum uestrorum uolumus infir¬
mitate moueri qui quod dolentes di¬
cimus facti sicut arietes non habentes
cornua: abiistis absq fortitudine ante
faciem subsequentis. Et si enim licere
forte hoc tibi frater archiepiscope in ꝑ¬
pria prouincia potuisset: quomodo ta¬
men in aliena prouincia et illius pre.¬
cipue qui exulare pro iusticia. et fere

Expanded text:
cum filium suum coronari em archiepiscopo, ad cujus hoc officium de antiquo jure noscitur pertinere, per manum tuam, frater archiepiscope, et in aliena provincia, diadema regni ei fecit imponi. In coronatione autem illius nulla ex more de conservanda Ecclesia libertate cautio est praestita, vel, sicut aiunt, exacta, sed juramento potius dicitur confirmatum, ut regni consuetudines, quas avitas dicunt, sub quibus dignitas periclitatur Ecclesiae, illibatas omni tempore debeat conservare. In quo, etsi multum praenominati regis vehementia nos conturbat, amplius tamen de vestra et aliorum coepiscoporum vestrorum possumus infirmitate moveri; qui quod dolentes dicimus: Facti sunt arietes non habentes cornua; abiistis absque fortitudine ante faciem subsequentis. Et si licere forte tibi, frater archiepiscope, in propria provincia potuisset, quomodo tamen in aliena provincia, et illius praecipue, qui exsulare pro justitia, et fere
Abbreviated transcription (Latin):
ones insurgitis: nos de commissa no¬
bis adomino potestate. de auctori¬
tate apostolice sedis cui licet in me¬
riti deo disponente seruimus: ab
omni episcopali uos suspendimus
qui pro impetrata apud nos gratia
iuxta spem nostram ad reconcilia¬
tionem magis laborare debuerãt.
et a iam dicti archiepis copi graua¬
mine abstinere si prefate coronati¬
om fauoris sui ministerium pre¬
buerunt: insententiam anathe¬
mats reuocamus.¬

Expanded text:
ones exsurgitis, nos de commissa noones exsurgitis, nos de commissa nobis a Deo potestate, de auctoritate apostolicae sedis, cui licet immeriti, Deo disponente, servimus, ab omni episcopali vos suspendimus qui pro impetrata apud nos gratia, juxta spem nostram ad reconciliationem magis laborare debuerant, et a jam dicti archiepiscopi gravamine abstinere, si praefatae coronationi favoris sui ministerium praebuerunt, in sententiam anathematis revocamus
Abbreviated transcription (Latin):
um suum coronari uoluerit et hoc
de antiquo iure ad cantuariensem
noscatur archiepiscopum pertinere.
uos iam dicti frĩs nostri auctoritate
et reuerentia quam sibi et ecclesie sue
debetis postposita: ad coronationem
illius fauorem et ministerium pre¬
biustis. nulla de conseruanda eccłie
libertate prestita uel etiam exacca
sicut dicitur cautione. Quinimmo
sustinuistis pocius ut iuramentum
ab illo de conseruandis consuetu¬
dinibus prestaretur. Nee tamen ħ
mus infrancia: in multis eundem
regis liberalem senserimus ac deuo¬
tum. Sed ob hoc non debemus omit¬
tere. quin tantis nos transgressiom¬
bus et pro gloria dei et pro salute ip¬
sius et uestra: zelo rectitudinis op¬
ponamus.Nunc igitur quia secula¬
rium hominum culpe nullos ma¬
gisquam desides prelatos negligen¬
tesꝙ respiciunt: qui multam sepe nu¬
triunt pestilentiam. dum necessari¬
et post expectationem duitinam nul¬
lo dolore contra uos ipsos. nullo fer¬
uore contra iniquas illas usurpati¬

Expanded text:
um nuper coronari voluerit, et hoc de antiquo jure ad Cantuariensem asseratur archiepiscopum pertinere, vos jam dicti fratris nostri auctoritate et reverentia, quam sibi et ecclesiae suae debetis, postposita, ad coronationem illius favorem vestrum et ministerium praebuistis, nulla de servanda Ecclesiae libertate praestita vel etiam exacta, sicut dicitur, cautione. Quinimo sustinuistis potius, ut juramentum ab illo de servandis regni consuetudinibus praestaretur... Profecto mus in Francia, in multis eumdem regem liberalem erga nos senserimus ac devotum. Sed ob hoc non debemus omittere quin tantis nos transgressionibus et pro gloria Dei, et pro salute ipsius et nostra, zelo rectitudinis nos opponamus. Nunc igitur quia saecularium hominum culpae nullos magis, quam desides praelatos, negligentesque respiciunt, qui multam saepe nutriunt pestilentiam, dum necessariet post exspectationem diutinam nullo dolore contra vos ipsos, et nullo fervore contra illas iniquas usurpati
Abbreviated transcription (Latin):
accelerantes ad nauigium nostrum
mens ne siquid nobis aut nostris ma¬
li inferretur in domini regis redun¬
daret infamiam: obuiam processit ar¬
matis denuntians eis ex parte domi¬
ni regis ne nos aut nostros lederent.
Quia hoc esset ipsum regem cũ quo
pacem feceramus: notam proditio¬

Expanded text:
accelerantes ad navigium nostrum, mens, ne si quid nobis aut nostris mali inferretur, in domini regis redundaret infamiam, obviam processit armatis, denuntians eis ex parte domini regis, ne nos aut nostros laederent, quia hoc esset ipsum regem, cum quo pacem feceramus, nota proditio
Abbreviated transcription (Latin):
crucis infronte et in ore et in pectore.
et infronte ẽ locus pudoris et uere¬
cundie. Unde impudicos homines ef¬
frontes dicimꝰ. qͣsi sine fronte. Per ħ
gͦ qd̃ fronti signũ crucis imponimꝰ:¬

Expanded text:
in fronte, in ore et in pectore. In fronte, quod locus sit pudoris et verecundiae: unde impudicos homines effrontes dicimus, quasi sine fronte. Per hoc ergo quod fronti signum crucis imponim
Abbreviated transcription (Latin):
e utroq intelligendum est
hoc de agno uidelicet et hedo.
Ad hoc enim decima die de grege tol¬
li debebat siue agnus siue hedus. ut
seruaretur usq ad qͣrtam decimã diẽ
mensis huiꝰ. et immolaretur adues¬
ꝑum. quia in fine scłoꝵ aiudeis im¬
molatus est xp̃c. et ad uesꝑam tra¬
ditus est et tentus ut occideretur.
Anob̃ quoq quasi ad uesꝑam ĩmo¬
latur xp̃c. hoc est post eiꝰ mortem
quasi post occasum solis. Licet enim
iam resurrexerit: insacrificio tñ al

Expanded text:
e utroque intelligendum est hoc, de agno videlicet et haedo. Ad hoc enim decima die tolli debebat, sive agnus sive haedus, ut servaretur usque ad quartam decimam diem mensis hujus, et immolaretur ad vesperum quia in fine saeculorum a Judaeis immolatus est Christus, et ad vesperam traditus est et tentus, ut occideretur. A nobis quoque quasi ad vesperam immolatur Christus, hoc est post ejus mortem quasi ad occasum solis. Licet enim jam resurrexerit, in sacrificio ta
Abbreviated transcription (Latin):
excelsis saluari clamamus. De canones
sacramenti huiꝰ fit consecratio. Nũ¬
cupatur etiam actio. qi tunc cum do̾.
nr̃a agitur causã. uñ et instantes fe¬
stis oramus. in ꝓfestis uel in ieunn¬
ad mes cũ tamen ip̃e tacerẽt. uerba tñ¬

Expanded text:
excelsis salvari clamamus. CAPUT sacramenti hujus fit confectio. Nuncupatur etiam actio, quia tunc cum Deo nostra agitur causa. Quamobrem et in festis stantes oramus, in profestis vel jejuniad me ? cum tamen ipse taceret. N
Abbreviated transcription (Latin):
nitatib uͦ in altiorib hoc ẽ in pulpuo.
et ã pueris. Uel qͥa gradatim cantat᷑.
uel quia de graddu ad gradum ꝓcedẽ
a uersu ad responsorium fit regͣssio.
differentia inter neuma neume et
neupma neupmatis. Heuma infe¬
minino gñe ẽ iubilꝰ. sicut in fine an¬
tipharũ. Neupina ẽ in neutro genere:¬

Expanded text:
nitatibus vero in altioribus, hoc est in pulpito etiam a pueris. Vel quia gradatim cantatur, vel quia de gradu ad gradum procedequoniam versu ad responsum sit regressio, differentia inter neuma neumae et pneuma pneumatis. Neuma feminei generis est jubilus sicut in fine antiphonarum; pneuma vero neutrius gener
Abbreviated transcription (Latin):
arum ꝑsonarum testimonio fidem
sicut debuimus adhibentes p̾dictũ
archiep̃m sollemniter in eccłia mag¬
no ibidem cdericoꝵ et laicoꝵ colle¬
gio p̾sente in capite ieiunis delib̾ato
fratrum nr̃oꝵ consilio canonira ui¬
mus. ipsumq decreuimus sc̃or
eathalogo ascribendum. Uniuer¬
sitatem itaq ur̃am monemus. et
auctoritate qua fungimur distͥcce
uob̃ p̾cipimus: ut natale p̾dieti głio¬
si martyris die passionis sue sollem¬
niter annis singulis celebretis. et
apud ipsum uotuus orationib sata¬
gatis peccatoꝵ ueniam ꝓmereri. Ut qui
ꝓ xp̃o inuita exilium. et in morte uirtu¬
tis constantia passionis martyrium
ꝑtulit: fidelium iugi supplicatione pul¬
satus. ꝓ nob̾ apud dñm intercedat.
Data sigñ .iii. Idus martii.

Expanded text:
arum personarum testimonio fidem, arum personarum testimonio fidem, sicut debuimus, adhibentes, praedictum archiepiscopum solemniter in ecclesia magno ibidem clericorum et laicorum collegio praesenti, in capite jejunii, deliberato fratrum nostrorum consilio canonizavimus, ipsumque decrevimus sanctorum catalogo ascribendum. Universitatem itaque vestram monemus, et auctoritate, qua fungimur, districte praecipimus, ut natalem praedicti gloriosi martyris diem passionis suae solemniter annis singulis celebretis, et apud ipsum votivis orationibus sataam peccatorum promereri; ut qui pro Christo in vita exsilium, et in morte virtutis constantia passionis martyrium pertulit, fidelium jugi supplicatione pulsatus, pro vobis apud Dominum intercedat. Datum Signiae, IV Idus Martii.
Abbreviated transcription (Latin):
dolet anglia fragrantia et uirtute
signorum. que ꝑmerita illius sc̃ĩ et
reuerendi uiri thome quondam can
xp̃iana religio: ꝓ eo quod ille qui ẽ
mirabilis et gloriosus in sanctis:
sc̃m̃ suum post mortem clarificauit.
Cuius uita mirabilis multa fulsit
gloria m̾itorum. et tandem martỹ.¬
tio consummata est certaminis glo¬
riosi. Quamuis autem de sc̃ĩtate ip¬
sius dubitare non possit. qui eius ui¬
tam et laudabilem conuersationem
attendit. et gloriosam considerat pas¬
sionem. uoluit tamen saluator et
redemptor noster eius scĩtatis in sig¬
irradiare miraculis. ut qui ꝓxp̃o
boris. et certaminis in eterna bea¬
titudine cognoscatur ab omnib
suscepisse triumphum. Nos autem
auditis innumeris et magnis mira
rita fieri uniuersitas narrat fideli¬
um. et suꝑ his non sine magno gau¬
dio ꝑ dilectos filios nostros alb̾tum
cula tanto ꝑspicatius didicerunt.
quanto amplius sunt loco uicini p̾¬
cipue certiores effecti. et pluriũ ali¬

Expanded text:
dolet Anglia fragrantia et virtute signorum quae per merita illius sancti et venerandi viri Thomae, quondam CantChristiana religio, pro eo, quod ille, qui est mirabilis et gloriosus in sanctis, sanctum suum post mortem clarificavit, cujus vita laudabilis multa fulsit gloria meritorum, et tandem martyrio consummata est certaminis gloriosi. Quamvis autem de sanctitate ipsius dubitare non possit, qui ejus et laudabilem conversationem attendit, et gloriosam considerat passionem, voluit tamen Redemptor ac Salvator noster ejus sanctitatis insigirradiare miraculis, ut qui pro Chboris et certaminis in aeterna beatitudine cognoscatur ab omnibus percepisse triumphum. Nos vero, auditis innumeris et magnis miracrita fieri universitas narrat fidelium, et super his non sine magno gaudio per dilectos fratres nostros Albertumcula tanto perspicacius didicerunt, quanto amplius sunt loco vicini, praecipue certiores effecti, et plurimi ali
Abbreviated transcription (Latin):
et imitatur exequias saluatori.
sex sunt pͥuilegia. xp̃i immo¬
latio inferni expoliatio. mortis con¬
culcatio. humani generis redemp¬
tio. paradysi aꝑtio. scͥpturarum
manifestatio. Et notandum est qd̵¬
qui tunc erant uisimbo inferni. qͥ
locus dicebatur sinus abrahe in qͦ¬
qui scã morte uitam erant finituri
traxit. Unde osee ꝓpħa. O mors ero .ui.¬

Expanded text:
et imitatur exsequias sui Salvatoris.  sunt privilegia: Christi immolatio, inferni exspoliatio, mortis conculcatio, humani generis redemptio, paradisi apertio, et Scripturarum manifestatio. Ubi animadvertendqui tum erant in lymbo inferni, qui locus dicebatur sinus Abrahae, vqui sancta morte vitam erant finituri.traxit. Unde Osee propheta: O mors, ero
Abbreviated transcription (Latin):
apposuimus: secuti prẽm aut̾: ex¬
posuimus. usi uit̃dum u̾bis ip̃uiꝰ
ubi commodum uidebat᷑ sent̾ẽtias
ab eo explicitas ñ pret̾ire: nec eas
uł plenius uł breuius explicare.¬
Nunc pꝰ quatuor euugłistaꝵ tes¬
timonia ad astruendam fidem hꝰ
ineffabił sacram̃t ea qͣ potuimus
diligentia discussa intentionem
ad u̾ba apłi pauli ad hoc sacra¬
m̃tum ꝑtinentia ꝯu̾tamus ut
confessio fidi nr̃e eułigłice simł
⁊ apłice doctne testimoniis subn¬
xa. sicut moles unmobił sua sta¬
bilitate fũdata consistat. ⁊ nulla
uiuentorũ. nulla curiosaꝵ uio¬
ientia q̃stionum asua firmitate
labefactari q̃at. de u̾bis apħ.¬

Expanded text:
apposuimus, secuti Patrem Augustinum exposuimus: ubi interdum verbis ipsius, ubi commodum videbatur, sententias ab eo explicitas non praeterire, nec eas vel plenius vel brevius explicareNunc post quatuor evangelistarum testimonia, ad astruendam fidem hujus ineffabilis sacramenti, ea qua potuimus diligentia discussa intentionem ad verba apostoli Pauli ad hoc sacramentum pertinentia convertamus; ut confessio fidei nostrae evangelicae sic et apostolicae doctrinae testimoniis subnixa, sicut moles immobilis sua stabilitate fundata consistat; et nulla inventorum, nulla curiosarum violentia quaestionum a sua firmitate labefactari queat. De verbis Ap