comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit nobis. Et uenerunt festi¬
nantes: ⁊inueuerunt marlaoo
nioseph. ⁊ ufantem positum ur
p̃sepio. Pastores autẽ illi felici gau¬
dio festinauerunt uidere qͣd audi¬
erant: ⁊ quia ardenti amore que¬
sierunt: continuo saluatorẽ quẽ
quesierunt inuenire meruerunt.
S ⁊ iutellectualium pastores gregũ.
imnio cuncti fideles. qua mentis
industria xp̃m querere debeaut:
dictis parit suis ostenderunt ⁊ fẽĩs.
Transeamus inquiunt usq beth¬
leem: ꝯuideamus hoc u̾bũ qͤd fc̃m
cogitando usq bethleem. ciuitatẽ
dauid. ⁊ recolamius amando. quõd
in ea u̾bum caro factum ÷: atq
eus incarnationem dignis celebre¬
mus honorib. Transeamus abiec¬
tis concupiscentiis carnalib. toto
mentis desid̾io usq bethleem suꝑnã
id est donnum panis uiui. ñi mani¬
factami. s et̃uam inicelis: ꝯ recolamꝰ
amando. quia u̾bum qd caro fẽm
est. illue carne ascendit: uͥ index¬
tera dei patͥs sedet. Illo enm tota
uͥtutum iustantia sequamur:

Expanded text:
ostendit nobis. Et venerunt festinantes, et invenerunt Mariam et Joseph, et infantem positum in praesepio. Pastores quidem illi felici gaudio festinarunt videre quod audierant: et quia ardenti amore quaesierunt, continuo Salvatorem quem quaesierunt invenire meruerunt. Sed et intellectualium pastores gregum, imo cuncti fideles qua mentis industria Christum quaerere debeant, dictis pariter suis ostenderunt et factis. Transeamus, inquiunt, usque Bethleem, et videamus hoc verbum quod factum cogitando usque Bethleem civitatem David, et recolamus amando quod in ea Verbum caro factum est, atque ejus incarnationem dignis celebremus honoribus. Transeamus, abjectis concupiscentiis carnalibus, toto mentis desiderio usque Bethleem supernam, id est, domum panis vivi non manufactam, sed aeternam in coelis, et recolamus amando quia Verbum caro factum est. Illuc carne ascendit, ibi in dextra Dei Patris sedet. Illo eum tota virtutum instantia sequamur,
Abbreviated transcription (Latin):
scrutabatur. Et hoc ẽ qͥd ait. Confe¬
rens incorde suo. Conferebat quip¬
pe ea que acta iudebat: cũ his que
agenda legͥat. Uidebat nauiq: se
de stirpe dauid ortam. in nazareth
de sc̃o spu filium dei concepisse. Le¬

Expanded text:
scrutabatur. Et hoc est quod ait, Confescrutabatur. Et hoc est quod ait, Conferens in corde suo. Conferebat quippe ea quae acta videbat his quae agenda legerat. Videbat namque se de stirpe David ortam in Nazareth de Spiritu sancto Filium Dei concepisse. Le
Abbreviated transcription (Latin):
sue domus custodiam gerunt. pasto¬
res recte uocantur: in quantum ei¬
deni sue domui. sollierta uigilantia
p̃sunt. Et quicũq ur̃m saltem. ui
aut duob fr̃ib cotidiano regim̃e
p̃est: pastoris eisdem debet officiũ
implere: quia in quantũ sufficit.
pastoris officium tenet: ⁊ sp̃alem
pascit gregem: ugiliasq uoctis
custõdit supra illum: si bouoꝵ as¬
tuum cognationũq mundarũ.
sͥ aggregans multitũdinẽ. hanc
iusto mõderamine gubernare
celestib scripturarum paseuis
nutrire. ⁊ ꝑuigili sollertia contͣ
iminundoꝵ sp̃uum insidias ser¬
uare contendit. Maria autẽ
conseruabat oũna u̾ba hec: con¬
ferens in corde suo. Maria uir¬
ginalis pudicitie iura custõdi¬
ens. secreta xp̃i que nouerat.
nemini diuulgare uolebat: s ip¬
sum hec quando uellet. ⁊ quomi
uellet. diuulgare reu̾ent̃ expecta¬
bat. Ip̃a autem eadeui secreta quam¬
ius ore tacito. uigili tu corde sẽdula

Expanded text:
suae domus custodiam gerunt, pastosuae domus custodiam gerunt, pastores recte vocantur, in quantum eidem suae domui sollicita vigilantia praesunt. Et quicunque vestrum saltem uni aut duobus fratribus quotidiano regimine praeest, pastoris ejusdem debet officium implere. Quia in quantum sufficit, pastoris officium tenet, et spiritualem pascit gregem, vigiliasque noctis custodit super illum, si bonorum actuum cogitationumque mundarum sibi aggregans multitudinem, haec justo moderamine gubernare coelestibus Scripturarum pascuis nutrire, et pervigili solertia contra immundorum spirituum insidias servare contendit. Maria autem conservabat omnia verba haec, conferens in corde suo. Maria virginalis pudicitiae jura custodiens, secreta Christi quae noverat nemini divulgare volebat, sed ipsum haec quando vellet, et quomodo vellet divulgare, reverenter exspectabat. Ipsa autem eadem secreta ore tacito, vigili tamen corde sedula
Abbreviated transcription (Latin):
parebo ante faciem dei: Cuius
soliuis iusione ñautẽ ulla t̾rena¬
rum rerum affluentia desidi¬
ui suum saciari posse signa¬
uit: cum ait. Saciabor dum
manifestabr̃ gła tua. Uerum
quia ñ ociosi ac desides. s qui uir¬
titum oꝑib insũdant. diui¬
ua contemplatione sunt digni:
sollicite p̃misit. Ego autẽ cũ iusti¬
cia apparebo uconspectu tuo.
Uidentes gͦ pastores. cognouer̃t
de u̾bo qd dictum erat itł de xp̃o:
quia uisiõ dei cognitio eius ẽ.
hec ẽ sola beata hominis uita: ip̃o
daus. dic̃ init alia. Hec ẽ autẽ
uita ẽt̃na: ut cognoscant te ẽẽ
erãt a pastorib ad ip̃os. Non ce¬
lauere sileutio pastores archana
que diuinitus agnouerant:
s quibcumq potuere dicebant:
quia ⁊ sp̃ales eccłe pastores. in
hoc maxime sunt ordinati. ut
u̾bi dei mstia p̃dicent: ⁊ mira
que in scripturis didicerint.
miranda siuis auditorib osten¬
nast̾ioꝵ sunt intelligendi: s
n om̃s fideles qui uł paruule

Expanded text:
Cujus solius visione non autem ulla terrenarum rerum affluentia desiderium suum satiari posse signavit, cum ait: Satiabor dum manifestabitur gloria tua Verum, quia non otiosi ac desides, sed qui virtutum operibus insudant, divina contemplatione sunt digni, sollicite praemisit: Ego autem cum justitia apparebo in conspectu tuo. Videntes ergo pastores cognoverunt de verbo quod dictum erat illis de Christo, quia visio Dei cognitio ejus est, et haec est sola beata hominis vita, homindans dicit inter alia: Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te esse erant a pastoribus ad ipsos. Non celavere silentio pastores arcana quae divinitus agnoverant, sed quibuscunque potuere dicebant; quia et spirituales Ecclesiae pastores in hoc maxime sunt ordinati, ut Verbi Dei mysteria praedicent, et mira quae in Scripturis didicerint miranda suis auditoribus ostennasteriorum sunt intelligendi, sed et omnes fideles, qui vel parvulae
Abbreviated transcription (Latin):
ad huc nariuitate eius cognita. re¬
uersi siuit glificantes ⁊ laudantes
deum inom̃ib que audierant ⁊ ui¬
derant: quantoinagis oportet nos.
qui totam incarnationis illius seri¬
em erordĩe cognouinius. qui sacra¬
mentis illus imbutisumus. in
om̃ib głam eius ac laudem. ñ so¬
lum u̾bis s etiani factis p̃dicare:
neq uniquã obliusci. q̃d ĩdeo dens
homo uatus ẽ. ut nos adunagi¬
nem ⁊ similitudinem sue duumi¬
tatis renasceudo reficeret: ideo
solutionem scelerũ om̃ium fluen¬
ta scificaret aquarũ: ideo tempta¬
tus inhereino. ut iuncendo temp¬
tatorem nobis quoq uincendi. ꝑici¬
ani u̾ͥtutemq tͥbueret: ideo mortu¬
us. ut mortis destrueret imꝑnim:
ideo resurrerit ⁊ ascendit in celum.
ut nobis resurgendi amortius. atq
in celestib ꝑpetuo regnandi. spem
eremplumq p̃beret: ꝓ quib singliꝰ
reu̾si adintuitum piissime dispen¬
sationis euis. glorificemus ⁊ laude¬

Expanded text:
ta, reversi sunt glorificantes et laudantes Deum in omnibus quae audierant et viderant, quanto magis oportet nos, qui totam incarnationis illius seriem ex ordine cognovimus, qui sacramentis illius imbuti sumus, in omnibus gloriam ejus ac laudem non solum verbo, sed etiam factis praedicare; neque unquam oblivisci quod ideo Deus homo natus est, ut nos ad imaginem et similitudinem suae divinitatis renascendo reficeret: ideo d nostrorum ablutionem scelerum omnium fluenta fecundaret aquarum; ideo tentatus in eremo, ut vincendo tentatorem nobis quoque vincendi peritiam virtutemque tribueret; ideo mortuus, ut mortis destrueret imperium; ideo resurrexit et ascendit in coelum, ut nobis resurgendi a mortuis, atque in coelestibus perpetuo regnandi spem exemplumque praeberet. Pro quibus singulis reversi ad intuitum piissimae dispensationis ejus, glorificemus et laude
Abbreviated transcription (Latin):
laudationis eẽnt coni̾tendi. Signi¬
ficant autem mistice isti pastores
greguni: doctores quosq ac recto¬
res fidelium animarum. Noxcu¬
ius uigilias custodiebant supra gre¬
gem suum. ꝑieula temptationũ
indicat: a quib se suosq subiec¬
tos. om̃s qui ꝑfecte uigilant. cu¬
stodire ñ desistunt. Et bene nato
dño. pastores supra gregem suũ
uigilant. Ille yenini natus est
qui dicit. Ego sum pastor bonus.
Bonus pastor: dat ammã suam
nebat: quo idem pastor sunme
bonus. missis in mundr̃i pasto¬
rib bouis. oues suas que longe
lateq disꝑse errabant. ad semꝑ
uirentia celestis uite pascua reuo¬
caret. Quoꝵ sũmo pastori p̃cep̃.
Si diligis ine: pasce oues meas.
Quod aꝑiens alibi ait. Confirma
f̃s tuos. Et factum est ut disces¬
serunt angli ab eis incelum: pa¬
stores loquebant᷑ adinuicem. Tran¬
seamus usq bethleeni: ⁊ uideamus

Expanded text:
laudationis essent convertendi. Signilaudationis essent convertendi. Significant autem mystice pastores isti gregum doctores quosque ac rectores fidelium animarum. Nox, cujus vigilias custodiebant super gregem suum, pericula tentationum indicat, a quibus se suosque subjectos omnes qui perfecte vigilant, custodire non desistunt. Et bene nato Domino pastores super gregem suum vigilant. Ille etenim natus est, qui dicit: Ego sum pastor bonus: bonus pastor animam suam nebat quo idem pastor summe bonus, missis in mundum pastoribus, oves suas, quae longe lateque dispersae errabant, ad semper virentia coelestis vitae pascua revocaret. Quarum curam summo pastori praecepit: Si diligis me, pasce oves meas . Quod apertius aperiens, ait: Confirma fratres tuos . Et factum est: ut discesserunt ab eis angeli in coelum, pastores loquebantur adinvicem: Transeamus usque Be
Abbreviated transcription (Latin):
ato in bethleem dño sal¬
uatore. sicut sacra eugłii
testatur bistoria: pasto¬
rib qui in regione eadem erant.
iugilantib ⁊ custodientib iuigi¬
lias noctis supra gregem suum.
angłs dñi cũ magna luce appa¬
ruit: exortumq inundo solem
iusticie. ñ solum celestis uoce ser¬
monis. uerũ eriam claritate lu¬
cis diuine astruebat. Nusquã
enim in tota uet̾is testamenti
serie repperinius. angłos qui
tam sedulo apparuere patͥb cũ
luce apparuisse: s hoc pͥuilegiũ
recte hodierno tp̃ri seruatum
est: qñ erortum ẽ in tenebris lu
men rectis corde. misericors ⁊¬
miserator ⁊ iustus dñs. Uerum
ne parua angłi uideretur auc¬
toritas : postquam unus sacra¬
mentum noue natiuitatis ẽdo¬
cuit: statim multitudo celesti¬
um agniinim. que głam deo
caneret. pacemq sunul homi¬
nib p̃dicaret ad fuit: aꝑte de¬
monstrans. quia ꝑhanc natiuitatẽ
homines ad pacem unius fidei spei.
⁊dilectionis. atq ad glam diuine

Expanded text:
ato in Bethleem Domino Salvatore, sicut sacra Evangelii testatur historia, pastoribus qui in regione eadem erant vigilantes et custodientes vigilias noctis super gregem suum, angelus Domini magna cum luce apparuit, exortumque mundo Solem justitiae non solum coelestis voce sermonis, verum etiam claritate divinae lucis astruebat. Nusquam enim in tota Veteris Instrumenti serie reperimus angelos, qui tam sedulo apparuere patribus, cum luce apparuisse; sed hoc privilegium recte hodierno tempori servatum est, quando exortumen rectis corde, misericors et justus Dominus. Verum ne parva unius angeli videretur auctoritas, postquam unus sacramentum novae nativitatis edocuit, statim multitudo coelestium agminum, quae gloriam Deo caneret, pacemque simul hominibus praedicaret, adfuit, apertemonstrans quia per hanc nativitatem homines ad pacem unius fidei, spei et dilectionis, atque ad gloriam divinae
Abbreviated transcription (Latin):
dum gła noue natiuitatis illu¬
strare dignatus ẽ: decebat oũnmo¬
dis ut ip̃ami etiam inqua natus :
regiouem. claritas lucis noue com¬
pleret. Apparens gͦ cum claritate.
quid angłs ꝑastorib dicat audia¬
mus. Nolite timere. Ecce enun euan¬
głiao uobis gaudiũ magnũ: q̃d
erit om̃i popło. Uere gaudiũ mag¬
num: quia gaudiũ celeste: gau

Expanded text:
dum gloria novae nativitatis illudum gloria novae nativitatis illustrare dignatus est, decebat omnimodis ut ipsam etiam in qua natus est regionem claritas lucis novae compleret. Apparens ergo cum claritate quid angelus pastoribus dicat audiamus: Nolite timere. Ecce enim evangelizo vobis gaudium magnum, quod erit omni populo. Vere gaudium magnum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tro. cum sedũm amare ꝓfite¬
retur: idem dũs ac pͥnceps
pastorũ ad compbandãm eun¬
dem amorem p̾cepit dicens.
pasce oues meas: quia uimirũ
solus ille conditoreni ꝑfecte di¬
ligit: qui ⁊ ꝓrimis curã prum
amoris impendit. Et ecce angłs
uine quoq eos claritatis splen¬
dor circisdedit. qd nuniquã in
tota testamenti ueteris serie rep¬
nusquam eosfulgore diuine luciͤ
homines circũdedisse legums:
nͥ q̃d hoc pͥuilegnun recte huius
temporis dignitati seruatum ẽ:
Cum enun uera lur mundi u̾e¬
uascebatur inmundo: dignũ
ꝓfecto fuit. ut p̃co uatiuitatis
illius. etiam corporales homimũ
uisus nouitate celestis ꝑfund̾et
lucis. Dic̃ nanq de illius nati¬
uitate ꝓpħa. Exortũ est intene¬
bris lumen rectis corde. Et quasi
quereremus q̃d eẽt lumen de qͦ
dic̾e̾t: continuo subdit. Miseri¬
cors ⁊ miserator ⁊ iustus dñs Cũ
gͦ misericors ⁊ iustus conditor ac
redemptor gen̾is humani mun¬

Expanded text:
tro, cum se Dominum amare profitetro, cum se Dominum amare profiteretur, idem Dominus ac princeps pastorum ad comprobandum eumdem amorem praecepit, dicens: Pasce oves meas . Quia nimirum solus ille conditorem perfecte diligit, qui et proximis curam puri amoris impendit. Et ecce, vinae quoque claritatis eos splendor circumdedit, quod nunquam in tota Testamenti Veteris serie repnusquam eos fulgore divinae lucis homines circumdedisse legimus, nisi quod hoc privilegium recte hujus temporis dignitati servatum est? Cum enim vera lux mundi nascebatur in mundo, dignum profecto fuit ut praeco nativitatis illius etiam corporales hominum visus novitate coelestis perfunderet lucis. Dicit namque de illius nativitate Propheta: Exortum est in tenebris lumen rectis corde . Et quasi quaereremus quod esset lumen de quo diceret, continuo subdit: Misericors, et miserator et justus Dominus . Cum ergo misericors et justus Conditor ac Redemptor generis humani mun
Abbreviated transcription (Latin):
eum uenientes pͥoris popłi fide¬
les designant: que sint gesta ui¬
deamus. Sequitur. Et pastores
erant uiregione eadem uigilan¬
res: ⁊ custodientes uigilias noctis
supra gregem suum. Et ecce an¬
głs dñ stetit uixta illos: ⁊ clari¬
tas dei circũfulsit illos. Apte au
satis. hoc suꝑna ẽ ꝓuidentia dis¬
positum: ut nascente dño. palto¬
res in uicinia eiitatis eiusdem
uigilarent: suosq greges a timo¬
re nocturno. iugilando ꝓteg̾ent.
Oportebuat namq ut cum mag¬
nus pastor ouium. ac animarũ
nutritor fidelium. in mundo na¬
tus ẽ : testimonium eius natiui¬
tan. uigilantes supra gregem
suum pastores darent. Ip̃e est
euini qui ait. Oues mee uocem
meam audiunt : ꝯego cognosco
eas: ⁊ secuntur me. ⁊ego uitã
et̾̃nam do eis. Nam ⁊ futurum
iam tunc erat: ut ꝑ orbem uni¬
u̾sum tã electi pastores. id: p̃
dicatores sc̃i initterentur: qui
ad ouile dñcum. udelicet sc̃am
eccłam popłos credentiũ coge

Expanded text:
eum venientes prioris populi fideeum venientes prioris populi fideles designant, quae sint gesta videamus. Sequitur: Et pastores erant in regione eadem vigilantes, et custodientes vigilias noctis super gregem suum. Et ecce, angelus Domini stetit juxta illos, et claritas Domini circumfulsit illos. Apte autem satis hoc superna est providentia dispositum, ut, nascente Domino, pastores in vicinia civitatis ejusdem vigilarent, suosque greges a timore nocturno vigilando protegerent. Oportebat namque ut cum magnus pastor ovium, hoc est, animarum nutritor fidelium in mundo natus est, testimonium ejus nativitati vigilantes super gregem suum pastores darent. Ipse est enim qui ait: Oves meae vocem meam audiunt, et ego cognosco eas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis . Nam et futurum jam tunc erat, ut per orbem universum electi pastores, id est, praedicatores sancti, mitterentur, qui ad ovile dominicum, videlicet, sanctam Ecclesiam, populos credentium coger
Abbreviated transcription (Latin):
iam tunc. quia fideles onis insa¬
cro sc̃a altaris mensa. eiusdem
incarnationis sue misteriis eẽt
refecturus: indicauit quia cunc
re. De quib bene ꝑ ꝓpħam đ̃r.¬
Cognouit bos possessorem suu:
⁊ asiius p̃sepe dñi sui. In boue
nenum designat popłm uideoꝵ:
qui iugum legis portare. eius
consueuerat u̾ba ruminare. In
ad euangłii gr̃am conu̾si ⁊pos¬
ssessorem a quo creati sunt cog¬
nouerunt: ꝯcelestib euis quere¬
bant alimoniis ad ꝑpetuã cresce
salutem. Quoꝵ pͥmitias ei conse¬
cratas accepimus. in pastorib is¬
lis merrto uenerandis. qui natũ
eum pͥmum angło nuntiante
iudere ⁊ p̃dicare meruerunt:
in magis qui ad euis sacra cuna¬
bula de oriente cũ munerib ⁊ p̃¬
cib stella duce uenerunt. Hii nãq
de iudeis ad dũm: illi uenere de
gentib. Uerum de magis die
scõ epiphanie. ip̃o ad quẽ uenere
dũo ꝓpiciante plemius audiemꝰ.
Int̾im de pastorib. qui pͥmi ad

Expanded text:
jam tunc, quia fideles omnes in sajam tunc, quia fideles omnes in sacrosancta altaris mensa ejusdem incarnationis suae mysteriis esset refecturus: indicavit etiam, quire, de quibus bene per prcognovit possessorem suum, et asinus praesepe domini sui . In bove etenim designat populum Judaeorum, qui jugum legis portare, et ejus consueverat verba ruminare; in ad Evangelii gratiam conversi, et possessorem a quo creati sunt cognoverunt, et coelestibus ejus quaerebant alimoniis ad perpetuam crescere salutem. Quorum primitias ei consecratas accipimus in pastoribus illis merito venerandis qui natum eum primi, angelo nuntiante, videre et praedicare meruerunt; et in magis qui ad ejus cunabula de Oriente cum muneribus et precibus, stella duce, venerunt. Hi namque de Judaeis ad Dominum, illi venere de gentilibus. Verum de magis die sancto Epiphaniae ipso ad quem venere, Domino propitiante, plenius audiemus, interim de pastoribus, qui primi ad
Abbreviated transcription (Latin):
gebat in diu̾sorio: ut nobis copiã
fidelium mausionũ in domo pa¬
tris sui donaret: Qui ommnẽ cre¬
aturam siue in celis inuisibilem
seu uisibilem. in hoc mnundo mul¬
tiphariis induit ornatib: qui in
sua maiestate sicut de eo dicit ꝓ
pheta. amictus ẽ lunine sicut
uestimento: ip̃e in assumptione
nr̃e fragilitatis exiguis contegit᷑
panuis. ut pͥmam nobis stolã
ducat. Ille ꝑ quem onna facta
sunt. manus pedesq suos. ĩnio
totum corpus q̃d induit. cunis
inuolui disposuit÷ ut manus
nr̃as in bono oꝑe ꝓmptas red¬
deret. pedesq nr̃os inuiam pa¬
cis diriget: ꝯcuncta corporis nr̃i
m̃bra diuinis manciparet ob¬
sequiis. Ille quem celum. ꝯceli ce¬
loꝵ ñ capiunt. parui p̃sepis an¬
gustia continetur. ut amplitu¬
diuem nobis suꝑnarum sedium
tribueret. Et quidem p̃cipue gr̃a
sacramenti. in p̃sepio sͥ sedeinuatꝰ
elegit: uͥ anunalia solent ad uescen¬
dum uenire. Insinuauit enun

Expanded text:
gebat in diversorio, ut nobis copiam gebat in diversorio, ut nobis copiam felicium mansionum in domo Patris sui donaret. Qui omnem creaturam sive in coelis invisibilem, sive visibilem in hoc mundo, multifariis induit ornatibus, qui in sua majestate, sicut de eo Propheta dicit, Amictus lumine sicut vestimento , ipse in assumptione nostrae fragilitatis exiguis contegitur pannis, ut primam nobis stolam ducat. Ille per quem omnia facta sunt, manus pedesque suos, imo totum corpus quod induit, cunis involvi disposuit, ut manus nostras in bono opere promptas redderet, pedes nostros in viam pacis dirigeret, cuncta corporis nostri membra divinis manciparet obsequiis. Ille quem coelum et coeli coelorum non capiunt, parvi praesepis angustia continetur, ut amplitudinem nobis supernarum sedium tribueret. Et quadam praecipui gratia sacramenti in praesepio sibi sedem elegit, ubi animalia solent ad vescendum convenire. Insinuavit enim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑisse. quam ꝑpetua castitate una
cum uiro suo ioseph constat ẽe me¬
morabilem: s obid eum recte me¬
pͥmogenttum appellat: quia sic̃
In quib filiis ip̃e uire pͥmatum
tenet: qui ⁊ antequã nasceretur
in carue dei filius absq muitio na¬
tus extit̾at. Descendit autem ad
t̃ras: factus ẽ nr̃e pͥnceps nat᷑e:
largitus ẽ nobis suc participati¬
onem gr̃e: ut sicut apłs art. sit
ip̃e pͥmogenitus in multiᷤᷤ fr̃ib.
Et pannis eum inquit iuol¬
uit: ⁊ reclinauit eũ in p̃sepio:
quia ñ erat ei locꝰ u diu̾sorio. Et
mẽdullis cordis unicuiq nr̃m
cum ꝓpħa dicendum. Quid re¬
tribuam dño: ꝓom̃ib que re¬
tribuit mͥ. Ille enim eui uera¬
cĩt canimus. magnus dñs.⁊ lau¬
dabilis nimis. ⁊ magnitudi¬
nis eius ñ est finis. paruulus
narus est nobis: ut renascendo
de paruulis magnos. hoc ẽ de pec¬
catonb faceret iustos. Qui ad dex¬
teram patris sedet iun celo. loco e¬

Expanded text:
filios, quam perpetua castitate una filios, quam perpetua castitate una cum viro suo Joseph constat esse memorabilem, sed ob id eum recte primogenitum appellat, quia, sicut In quibus filiis ipse jure primatum tenet, qui et antequam nasceretur in carne Dei Filius, absque initio natus exstiterat. Descendit autem ad terras, factus est nostrae particeps naturae, largitus est nobis suae participium gratiae, ut sicut Apostolus ait, Sit ipse primogenitus in multis fratribus . Et pannis eum, inquit, involvit, et reclinavit eum in praesepio, quia non erat ei locus in diversorio. Et medullis cordis unicuique nostrum cum propheta dicendum: Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? . Ille enim cui veraciter canimus: Magnus Dominus et laudabilis nimis, et magnitudinis ejus non est finis, parvulus natus est nobis, ut nos renascendo de parvulis magnos, hoc est, de peccatoribus faceret justos. Qui ad dextram Patris sedet in coelo, loco e
Abbreviated transcription (Latin):
cuius parentes qui ẽent. explo¬
rare ũ pot̾at. Nec p̃tereundum¬
est silentio marima conditoris
⁊ redemptoris nr̃i dignatio: qͥ
ñ solum incarnare ꝓnobis. S
ꝯeo tp̃r uoluit incarnari: quo
mox natus. ꝓfessione census
ascriberetur. Induit enĩ car
cendit e celo ad tras. ut nos de t̾ris
cesari: ut nobis ꝑpetue libertatis
gr̃ani donaret. Seruiuit enĩ dei
filius homini regi. qui diuine ser¬
uitutis ignorabat obsequium:
ut nobis ꝑ hoc etiam humilitati
formam tͥbueret: insumians iuide¬
licet quantũ ꝑ caritatẽ seruire
debeamus inuicem: cũ ip̃e ñs des¬
pererit. ei qui uere caritatis erat
nescius. impendere seruitium.
Ubi pͥmo quoq suo p̃monstra¬
uit exemplo: quod postmodum
est autem inquit cũ ẽent ibi.
impleti sunt dies ut pareret:
ꝯ peꝑit filium suum pͥmoge¬
nitum. Primogenitũ uocat do¬
minum: ñqr credendũ sit beata
dei genitͥcem alios pꝰ eũ filios pe

Expanded text:
cujus parentes qui essent explocujus parentes qui essent explorare non poterat. Nec praetereunda silentio maxima Conditoris et Redemptoris nostri dignatio, qui non solum incarnari pro nobis, sed et eo tempore voluit incarnari, quo mox natus professione census ascriberetur. Induit enim carncendit de coelo ad terras, ut nos de terris Caesari, ut nobis perpetuae libertatis gratiam donaret; servivit Dei Filius in homine regi, qui divinae servitutis ignorabat obsequium, ut nobis per hoc etiam humilitatis formam tribueret, insinuans, videlicet, quantum per charitatem servire debeamus invicem, cum ipse non despexerit ei qui verae charitatis erat nescius impendere servitium. Ubi hoc quoque suo praemonstravit exemplo, quod postmodum est autem, inquit, cum essent ibi, impleti sunt dies ut pareret. Et peperit filium suum primogenitum. Primogenitum vocat Dominum, non quia credendum sit beatam Dei Genitricem alios post eum peperisse
Abbreviated transcription (Latin):
nobis uite celestis aluoniam
donaret: nosq et̃ne dulcẽdinis
munere saciaret: m̾ito loeus
in quo uasceretur. domus pauis
uocatur. Est ⁊ alia ratio suꝑne
dispositionis: qua dũs ñr ñ in
ea qua conceptus erat ciurta¬
te. s u alia nasceretur: ut ui¬
delicet ex hoc mninucos insidian¬
tes. facilius natiuitatis eius
conseii uł ministri deuitarent.
pͥ reuidebat quippe. qd eum mox
natum herodes ꝑsequi. atq ad
mortem querere inciꝑet :  ꝓpt̃ea
sic natiuitatis ens misterium uo¬
luit inciuitate dauid ꝑagi. ut
parentes eius ñ ibi domum. ñ
possessionem haberent. s tantũ¬
modo tp̃r natiuitatis ip̃ius. illo¬
ubi nouicii aduentarent. hos¬
pites man̾ent: statinq com¬
pleta eadem uatiurtate. ac decla¬
ratis signis celestib. que ei testi¬
cum ip̃o secederent. Sic yenun
factum ẽ. ut ñsolum eum. dũ
quereret herodes. muume rep¬
ꝑiret. s nec ullam cognatos
eius uerandi occasionem hab̾et:

Expanded text:
nobis vitae coelestis alimoniam nobis vitae coelestis alimoniam donaret, nosque aeternae dulcedinis munere satiaret, merito locus in quo nascitur domus panis vocatur. Est et alia ratio supernae dispositionis, qua Dominus noster non in ea qua conceptus erat civitate, sed in alia nasceretur, ut, videlicet, ex hoc inimicos insidiantes facilius nativitatis ejus conscii vel ministri devitarent. Praevidebat quippe quod eum mox natum Herodes persequi atque ad mortem quaerere inciperet; et propterea sic nativitatis ejus mysterium voluit in civitate David peragi, ut parentes ejus non ibi domum, non possessionem haberent, sed tantummodo tempore nativitatis ipsius illo novitii adventarent, hospites manerent, statimque, completa eadem nativitate, ac declaratis signis coelestibus quae ei testicum ipso secederent. Sic etenim factum est ut non solum eum dum quaereret Herodes, minime reperiret, sed nec ullam cognatos ejus vexandi occasionem haberet,
Abbreviated transcription (Latin):
ce iesse: ⁊ natareus de radice eius
ascendet. Interp̃tatur autẽ na¬
tareus flos: siue mundus. Quo
uocabulo incarnatus ꝓ nobis d̃i
filius recte potuit cognominari:
quia ⁊ip̃e mundam uiciis om̃i¬
bus naturam suscepit hominis:
in se credentib cunctis. fonsspi¬
ritalium fructuũ origoq ꝓces¬
sit: quib recte acbeate iuuendi
y monstrauit erempla. ⁊dona con¬
cessit. Egressa ẽ gͦ uͥga de radice
iesse. ⁊ natareus de radice eius as¬
cendet: quia intemerata uirgo
maria destirpe dauid orta est:
de cuius carne dñs in ciuitate na¬
arech ueritatem carnis sine
inquinamento carnis assump¬
sit. Quod uͦ in bethleem ẽẽt na¬
sciturus: hoc quoq ꝓpħicis de¬
siguatur oraculis: cum d̃r. Et
quia dauid uide fuit: s ⁊ ꝓpter
noinen ip̃m: quia bethleem do¬
nius pauis interp̃tatur. Ipse
namq ait. Ego sum panis uuuiꝰ:
qui de celo descendi. Qui gͦ ꝓpt̃¬
ea de celo ad t̾̃ras desceudit: ut

Expanded text:
ce Jesse, et Nazaraeus de radice ejus ce Jesse, et Nazaraeus de radice ejus ascendet . Interpretatur autem Nazaraeus flos sive mundus. Quo vocabulo incarnatus pro nobis Dei Filius recte potuit cognominari, quia et ipse mundam vitiis omnibus naturam suscepit hominis, et in se credentibus cunctis fons spiritualium fructuum origoque processit, quibus recte ac beate vivendi et monstravit exempla, et dona concessit. Egressa est ergo virga de radice Jesse, et Nazaraeus de radice ejus ascendit, quia intemerata virgo Maria de stirpe David orta est, de cujus carne Dominus in civitate Nazareth veritatem carnis sine inquinamento carnis assumpsit. Quod vero in Bethlehem esset nasciturus, hoc quoque propheticis designatur oraculis, cum dicitur: Et quia David inde fuit, sed et propter nomen ipsum, quia Bethlehem domus panis interpretatur. Ipse namque ait: Ego sum panis vivus qui de coelo descendi . Quia ergo propterea de coelo ad terram descendit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
diuine sc̃itatis ꝑpetuo sc̃i eẽnius.
hinc ⁊ enini psalmista. Signatũ
est suꝑ nos lumen uultus tui dĩre
Si quia hoc lumen duun uultus
homo peccando amisit: placurt
deo humani uultus habitum
uicarne nascendo assuniere: quo
nos doceret in sp̃u debere renasci.
Placuit iusimilitudine carnis
peccati sine pec̃co apparere: ut nos
emuuidaret ab om̃i pec̃c̃o :ͥ ac ela¬
ritatem in nobis sue reformaret
niaginis. Ascendit inquit ⁊io¬
cum coaria desponsata sͥ urore
p̃gnante. diuinitus constat.
ẽẽ ꝓcuratum. ut ad suã quisq
ciuitatem ꝑgens. ibi censum
ꝓfiteretur ÷ quatinus hoc ẽdic¬
to generali parentes nr̃i salua¬
toris. de natareth un bethleem
uenire contĩg̾et: sicq ad complen¬
dauaticinia ꝓpħarum. utraq
ciuitas incarnationis eiꝰ insigni¬
retur archanis: una uidelicet con¬
ceptionis: altera natiuitatis ho¬
nore p̃fulgens. Testatur namq
in nazareth concipi oporteret:
cum ait. Egredietur uͥga de radi¬

Expanded text:
itatis perpetuo sancti essemus. Hinc etenim Psalmista ait: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Sed quia hoc lumen divini vultus homo peccando amisit, placuit Deo humani vultus habitum in carne nascendo assumere, quo nos doceret in spiritu debere renasci: placuit in similitudine carnis peccati sine peccato apparere, ut nos emundaret ab omni peccato, et claritatem in nobis suae reformaret imaginis. Ascendit autcum Maria desponsata sibi uxore praegnante. Divinitus constat esse procuratum, ut ad suam quisque civitatem pergens ibi censum profiteretur, quatenus hoc edicto generali parentes nostri Salvatoris de Nazareth in Bethlehem venire contingeret, sicque ad complenda vaticinia prophetarum utra civitas incarnationis ejus insigniretur arcanis; una, videlicet, conceptionis, altera nativitatis honore praefulgens. Testatur namquem nostrum in Nazareth concipi oporteret, cum dicit: Egredietur virga de radi
Abbreviated transcription (Latin):
inuia: q̃d habere desideramus
in patͥa. Concordemus etiam ñc
in quantum ualemus. uite illi
mundissime beatoꝵ sp̃uũ: cui
in futuro uacare cupimus:
etiam in p̃senti sectemur. Dis¬
camus cum apło dicere. nr̃a aũ
conu̾satio in celis est: ut hoc qͦ
qd sequitur cũ fiducia possimus
addere: unde etiani saluatorem
Illi uamiq saluatorem ad iudici¬
um uenire cũ gaudio expectast:
qui se ad eius uoluntatẽ celestẽ
in t̾ris uitam egisse niemine¬
riuit. Dat autẽ etiam fragili¬
bus nobis. ac minus ꝑfectis.
magnam spem ꝑcipiende sa¬
lutis ip̃e conditor ⁊ saluator.
nr̃ : qui ꝓ nr̃a confirinatione
fragilis apparens. moxore con¬
sono milicie celestis. bone nr̃e
uoluntati dona sue ꝑpetue

Expanded text:
in via quod habere desideramus in via quod habere desideramus in patria, concordemus etiam nos  Al., nunc, in quantum valemus, vitae illi mundissimae beatorum spirituum, cui in futuro vacare cupimus, etiam in praesenti sectemur, discamus cum Apostolo dicere: Nostra conversatio in coelis est , ut hoc quoque, quod sequitur, cum fiducia possimus addere: Unde etiam Salvatorem  Salvatorem ad judicium venientem cum gaudio exspectant, qui se ad ejus voluntatem coelestem in terris vitam egisse meminerunt. Dat autem etiam fragilibus nobis ac minus perfectis magnam spem percipiendae salutis ipse Conditor et Salvator noster, qui pro nostra confirmatione fragilis apparens, mox ore consono militiae coelestis bonae nostrae voluntati dona suae perpetuae
Abbreviated transcription (Latin):
here letautur: quos incarne com¬
morantes om̃ia que agunt aut
loquutur. de radice bone uolun¬
tatis ꝓferre couspicuint. Tales
namq ⁊si infirmitas forte aliq̃n
eos ante inrt̃ni tam̃ arbitris ocłos.
integritas quam corde tenent bo¬
ne uoluntatis excusat. Bona aũt
uoluntas est diligere conditorẽ
nr̃m ex toto corde. tota anima. to¬
la uͥtute: diligere ⁊ ꝓrimos tanꝙͣ
nos ip̃os: atq eiusdem dilectionis
in nobis uigorem indiciis quib
ualemus pre actionis ostendere.
Quõd eum om̃ib horis ac mo¬
meittis facere debeamus: quan¬
tomagis eũ uatiuitatẽ dñi ac sal¬
uatoris nr̃i uł annua festiuitate
coluus. uł frequentiore deuoti¬
one recolunus: In qua specialrt
anglica exhortatione docemur
uota ei bone uoluntatis offerre:
inqua ciues patrie celestis. eidẽ
bone nr̃e uoluntati consortium
sue pacis ꝓmittunt: inqua ip̃i
quoq eundem hymnum angłi¬
ci concentus. deo dicere solemus.
consortio. Meditemur int̾im

Expanded text:
here laetantur, quos in carne comhere laetantur, quos in carne commorantes omnia quae agunt aut loquuntur de radice bonae voluntatis proferre conspiciunt. Tales namque et si infirmitas forte aliquan ante interni tamen arbitri oculos integritas, quam corde tenent, bonae voluntatis excusat. Bona autem voluntas est Conditorem nostrum ex toto corde, tota anima, tota virtute, diligere et proximos tanquam nos ipsos, atque ejusdem dilectionis in nobis vigorem indiciis quibus valemus piae actionis ostendere. Quod cum omnibus horis ac momentis facere debeamus, quanto magis cum nativitatem Domini ac Salvatoris nostri, vel annua festivitate colimus, vel frequentiori devotione recolimus, in qua specialiter angelica exhortatione docemur dona ei bonae voluntatis offerre, in qua cives patriae coelestis eidem bonae voluntati nostrae consortium suae pacis promittunt, in qua ipsi quoque eumdem hymnum angelici concentus Deo dicere solemus. consortio. Meditemur interim
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicant hominib: quia illum iun
cuius natiuitate letantur. mẽdia¬
torem dei ⁊ hominum. hoc ẽ ⁊ dm
ẽẽ uerum ⁊ hominem. norunt.
Gła in excelsis deo cautant: quia
iam uenisse tempus illud exul¬
tant. quo nuiũdus abiectis diis
qui ab hominib factisunt. con¬
ditorem suũ qui ẽ ui celis cognos¬
ceret. Pacem optant homimibus:
redimente dũo mneiusdem suꝑne
habitationis gaudiis secum fut᷑os
urtelligunt. Pacem hominib man¬
dant quos incelestiuherłm. hoc ẽ in
iusione ꝑpetue pacis. socios habere
desid̾ant: ut ip̃os quoq homines.
ammonearit. ꝑ obseruantiam paciᷤ
ad suum debere ꝑuenire consortiũ.
Et bene cum dic̾ent ⁊ uitra par honi¬
nib. adiungunt boue uoluntatis:
quia cum illis societatemi pacis an¬
głici sp̃e habere festinant. quors
mentib puritatem bone uolun¬
tatis inẽe considerant. Illos secum
post absolutionem carus ad con¬
templationeni uere pacis subue¬

Expanded text:
praedicant hominibus, quia illum, in praedicant hominibus, quia illum, in cujus nativitate laetantur, Mediatorem Dei et hominum, hoc est, Deum esse verum et hominem norunt. Gloriam in excelsis Deo cantant, quia jam venisse tempus illud exsultant, quo mundus, abjectis diis, qui ab hominibus facti sunt, Conditorem suum, qui est in coelis, cognosceret. Pacem optant hominibus, redimente Domino in ejusdem supernae habitationis gaudiis secum futuros intelligunt. Pacem hominibus mandant, quos in coelesti Jerusalem, hoc est, in visione perpetuae pacis, socios habere desiderant, ut ipsos quoque homines admoneant per observantiam pacis ad suum debere pervenire consortium. Et bene cum dicerent: Et in terra pax hominibus, adjungunt bonae voluntatis, quia cum illis societatem pacis angelici spiritus habere festinant, quorum mentibus puritatem bonae voluntatis inesse considerant. Illos secum post absolutionem carnis ad contemplationem verae pacis subve
Abbreviated transcription (Latin):
ut pauꝑtatis quoq generalis statum
ĩ refugeret. Est eiuumi assumpte infir¬
nis inuolutus ẽ: ⁊ pauꝑtatis. qͥd i
instratu s in p̃sepio positus uiuenit᷑.
quia ut nos ꝑpetuo beate iuuamus.
ip̃e abiectionis ac mortalitatis nr̃e
socius fieri ñ abnuit. Annuntiau¬
te autem angło uno. gaudium
dñice natiuitatis ÷ repente unil¬
titudo milicie celestis affuit. que
eidem natõ dño obsequium sue deuo¬
tionis redderet: ⁊ quem in celo semꝑ
glorificare consueuerat. nunc solita
concelebraret. Ulbi nos quoq sua lau¬
datione celi ciues instituunt. qua¬
liter huius sacratissime sollemp¬
uitatis gaudia celebrare: quantas
ubo dei laudes dicere debeannus.
qd mea u̾bum caro factũ est ⁊ ha¬
bitauit in uobis: ut nos ad sue
gle uisiouem subleuaret: nobis par¬
ticipium gr̃e ꝯu̾itatis qua ip̃m pli¬
uum ẽ donaret. Laudant gͦ deuur:
ꝯ dicunt. Gła m altissimis deo: ⁊ in
t̾ra par hominib bone uoluntatis.

Expanded text:
ut paupertatis quoque generalis statum ut paupertatis quoque generalis statum non refugeret. Est enim indicium assumptae infirnis involutus est; et paupertatis, quod non in stquia ut nos perpetuo beate vivamus, ipse abjectionis ac mortalitatis nostrae socius fieri non abnuit. Annuntiante autem angelo uno gaudium dominicae nativitatis, repente multitudo militiae coelestis adfuit, quae eidem nato Domino obsequium suae devotionis redderet: et quem in coelo semper glorificare consueverat, nunc solita concelebraret. Ubi nos quoque sua laudatione coeli cives instituunt qualiter hujus sacratissimae solemnitatis gaudia celebrare, quantas verbo Dei laudes dicere debeamus, quod in ea caro factum est, et habitavit in nobis , ut nos ad suae gloriae visionem sublevaret, nobis participium gratiae et veritatis, quia ipsum plenum est, donaret. Laudant ergo Deum, et dicunt: Gloria in altissimis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i ꝑceptione xͥanus uocatur.
de quo dicit ꝓpħa. Popłs qͥ ambu¬
labat in tenebris: uĩdit lucẽ mag¬
ñ dixit hac nocte. quia iũdelicet
cũ luce celesti apparuit. qͥ diẽ natũ
euangłitabat his qui uigilias noc¬
tis agebant: illum uidelicet de quo
psalmista p̃cepit dicens. bene nun¬
tiate diem ex die salutare eius
ciuitatẽ daiid homio exugine ma¬
tre apparuit: ip̃e ante om̃ia tp̃ra
ñ localit lum̃ de lumine. deus
uerus de deo uero natus ẽ. Quia
gͥ habitantib in regione umbre
mortis lur orta ẽ uite: apte nuntiꝰ
ortus eiusdem dicit. quia natus:
nobis hõdie saluator ÷ ut hoc qͦq
u̾bo admoniti. semꝑ recordemur.
quia nox p̃cessit autiqͤ cecitatis.
dies autẽ appropuiquauit et̃ne
salutis: ⁊ ip̃i abiciamꝰ oꝑa tene¬
brarum. Sut filii lucis ambule
num nati incarne saluatoris.
semꝑ ammo retinere coñdecet. ut
semꝑ eius benefieiis gr̃as rependere
bene uiuendo discainus: quia ita uo¬
luit habitum ur̃e fragilitatis assumne:

Expanded text:
perceptione Christianus vocatur, de quo dicit Propheta: Populus qui ambulabat in tenebris, vidit lucem magNon dixit, Hac nocte, quia, videlicet, cum luce coelesti apparuit, qui diem natum evangelizabat his qui vigilias noctis agebant, illum, videlicet, de quo Psalmista praecinit, dicens: Bene nuntiate diem ex die salutare ejus civitate David homo ex virgine matre apparuit, ipse ante omnia tempora non localiter lumen de lumine, Deus verus de Deo vero natus est. Quia ergo habitantibus nobis in regione umbrae mortis lux orta est vitae, apte nuntius ortus ejusdem dicit Quia natus est nobis hodie Salvator, ut, hoc quoque verbo admoniti, semper recordemur quia nox praecessit antiquae caecitatis, dies autem appropinquavit aeternae salutis; et ipsi abjiciamus opera tenebrarum, et ut filii lucis ambulemnum nati in carne Salvatoris semper animo retinere condecet, ut semper ejus beneficiis gratias rependere bene vivendo discamus, quia ita voluit habitum nostrae fragilitatis assumere,
Abbreviated transcription (Latin):
rp̃o: exiit edictum a cesare augu¬
sto. qui tunc mundani regni api¬
cem tenebat: ut mundus descri¬
beretur uniu̾sus. Quod ñ easu
contigisse putandum ẽ: s certis¬
sima dispensatione eiuscdẽ nr̃i
redemptoris. intelligendum ẽ¬
c̃ẽ ꝓuisum. Ip̃e enĩ mediator dei
y hominum sicut matrẽ sͥ diui¬
nitus quã uoluit p̃uidit. de qua
nasceretur q̃n uellet humanitus:
ita etiam tp̃ra natiuitatis que
uoluit elegit: unmo ip̃e ea qua¬
lia uoluit donauit: talia iudelicet
in quib sopito turbiue bellors
noua pacis insolite tranquillitas
totũ conteg̾et orbem. Quod enim
mauis in hac uita potuit ẽẽ pacis
indicium: quaui ab uno hõre
orbem describeri uniu̾sum. atqi
unius census nũumisinate conclu¬
di: Matrem quippe elegit uͥgniẽ:
quia ñ alit dei filium nasci incar¬
ne. quam de inrtemerata geni¬
trice decebat. Tempus quando nas¬
ceretur sũme pacis elegit: qr hec
nimirum ei nascendi in mundo
causa fuit: ut genus humanĩ

Expanded text:
 Christo, exiit edictum a Caesare Augusto, qui tunc mundani regni apicem tenebat, ut mundus describeretur universus. Quod non casu contigisse putandum est, sed certissima dispensatione ejusdem nostri Redemptoris intelligendum esse provisum. Ipse etenim Mediator Dei et hominum, sicut matrem sibi divinitus quam voluit praevidit, de qua nasceretur quando vellet, humanitus; ita etiam tempora nativitatis, quae voluit elegit; imo ipse ea qualia voluit esse donavit, talia, videlicet, in quibus sopito turbine bellorum, nova pacis insolitae tranquillitas totum contegeret orbem. Quod enim majus in hac vita potuit esse pacis indictum, quam ab uno homine orbem describi universum, atque unius census numismate concludi? Matrem quippe elegit virginem, quia non aliter Dei Filium nasci in carne, quam de intemerata genitrice, decebat. Tempus quando nasceretur summae pacis elegit, quia haec nimirum ei nascendi in mundo causa fuit, ut genus humanum
Abbreviated transcription (Latin):
Iam ⁊ obtimus ac saluberrimꝰ
in sc̃a eccł̃a mos moleuit. ut ym¬
nus ip̃ius cotidie cum psalmo¬
dia uesꝑtine laudis ab om̃ib ca¬
natur : quatinus ex hoc animos
fidelium. ⁊ frequentior dĩnce in¬
carnationis memoria ad effectiĩ
deuotionis accendat: ⁊ recogita¬
la sepuis erempla genitricis illiꝰ.
inu̾tutum soliditate confirmert.
Et hoc oportune ad uesꝑos fieri
complacuit: ut uidelicet fatiga¬
ta ꝑ diem ac distenta diu̾sis cogi¬
tationib mens nr̃a ÷ incũbente
tempore quietis. ad unionem se
nis collig̾et: iamq salubrĩt ad¬
mouita. quicquid suꝑfluũ uel
nocuium diurna fatigatione con

Expanded text:
Nam et optimus ac saluberrimus Nam et optimus ac saluberrimus in sancta Ecclesia mos inolevit ut hymnus ipsius quotidie cum psalmodia vespertinae laudis ab omnibus canatur, quatenus ex hoc animos fidelium et frequentior Dominicae incarnationis memoria, ad affectum devotionis accendat, et recogitata saepius exempla genitricis illius in virtutum soliditate confirment. Et hoc opportune ad vesperes fieri complacuit, ut videlicet fatigata per diem ac distenta diversis cogitationibus mens nostra, incumbente tempore quietis, ad unionem se olligeret, jamque salubriter admonita, quidquid superfluum vel no
Abbreviated transcription (Latin):
frequenti meditatione reuolua¬
mus : exempla beate dei genitri
cis semꝑ aniino retiueamus: ut
n inconspectu dei humiles inuen¬
ti. ⁊ ꝓrimis quoq debito hono
re submssi : mereamur una
cum ip̃a ꝑpetuo sublimari. Stu¬
deamus solliciti. ne nos indebi¬
cum illam uideamus int̃ u̾ba
uere laudationis inconcussam
humilitatis tenuisse constanti
am. Summoderatus tp̃ralium
rerum nos appetitus delectat:
reminiscamur quia uidex nR
diuites dunisit manes. Si tem¬
poralis afflictio forte meutẽ con¬
turbat: recogitemus quia ⁊ hu¬
nuiles exaltat. Nuniquã de impe¬
tranda admissoꝵ uenia desꝑe¬
Nulli int mala que fecit. gra¬
uior inpenitendiculpa subripi¬
at: quia deus suꝑbis resistit:
eosq a beatoꝵ sorte secernens.
ꝑuaria penarum loca ꝓ pec̃coꝵ
uarietate disꝑgit. fit autem lar¬
giente dũo. ut si beate marie
semꝑ actus ⁊ dicta recolaius:
semꝑ in nobis ⁊ obseruantia ca¬
stitatis. ⁊ uͥtutis oꝑa ꝑseuerent.

Expanded text:
frequenti meditatione revolvafrequenti meditatione revolvamus, exempla beatae Dei genitricis Mariae semper animo retineamus, ut et in conspectu Dei humiles inventi, et proximis quoque honore debito submissi mereamur una cum ipsa perpetuo sublimari. Studeamus sollicite ne nos laudanticum illam videamus inter verba verae laudationis inconcussam humilitam. Si immoderatus temporalium rerum nos appetitus delectat, reminiscamur quia judex noster divites dimittit inanes. Si temporalis afflictio forte mentem conturbat, recogitemus quia et humiles exaltat. Nunquam de impetranda admissorum venia despereNulli inter mala quae fecit gravior impoenitendi culpa subrepat, quia Deus superbis resistit, eosque beatorum sorte secernens, per varia poenarum loca pro peccatorum varietate dispergit. Fit autem, largiente Domino, ut si beatae Mariae semper acta et dicta recolamus, semper in nobis et observantia castitatis et virtutis opera perseverent.
Abbreviated transcription (Latin):
trib cõpulanur: a quib ꝓsa¬
pie carualis origine longe segre¬
gamur. Et nos semien ac filis
nr̃i redemptoris qui de genere
abrahe carnem assumpsit re¬
nascimur. Nos sumus filii a¬
brahe: cum illum uidere sol¬
lerti intentione querumus. eu¬
ius diem beatus abraham exul¬
tauit ut uideret: ⁊ uidit ⁊ gaui¬
sus ẽ. hinc ⁊enum ait apłs. Si
estis. scdm ꝓmissionem heredes.
Recte autem inconclusione sub¬
iungitur. in scła: quia nimirũ
p̃fata ꝓmissio suꝑne hereditatis.
nullo umquã fine claudetuR.
Nam ꝯusq infinẽ scl̃i huius ñ
deerunt. qui iu xp̃m credendo
semen fiant abrahe: ꝯ future
beatitudius eidem senum ma¬
nebit gła ꝑhenns. Unde nos
ces a dño ꝓmittitur: indessoni¬
su mentis ꝓeius ꝑceptione luc¬
tari. Oportet enim ut ꝓ obtinen¬
do bono q̃d sine fine cupumus ha¬
bere: sine ulla int̃missione do¬
nec accipiamus certare curemꝰ.
Uerba gͥ euangłice lectionis.

Expanded text:
tribus copulamur, a quibus prosatribus copulamur, a quibus prosapiae carnalis origine longe segregamur. Et nos enim semen ac filii nostri Redemptoris, qui de genere Abrahae carnem assumpsit, renascimur. Nos sumus filii Abrahae, cum illum videre solerti intentione quaerimus cujus diem ipse Abraham exsultavit ut videret, et vidit et gavisus est. Hinc autem estis, secundum promissionem haeredes. Recte autem in conclusione subjungitur, In saecula, quia nimirum praefata promissio supernae haereditatis nullo unquam fine claudetur. Nam et usque in finem saeculi hujus non deerunt, qui in Christum credendo semen fiant Abrahae, et futurae beatitudinis eidem semini manebit gloria perennis. Unde nos ces a Domino promittitur, indefesso nisu mentis pro ejus perceptione luctari. Oportet enim ut pro obtinendo bono, quod sine fine cupimus habere, sine ulla intermissione donec accipiamus, certare curemus. Verba igitur evangelicae lectionis
Abbreviated transcription (Latin):
irani meruimus: Restat ut qͦt¬
quot ad salutem uitamq recu¬
ꝑamur ẽtuam. ñ hoc nobis ip̃is¬
s eus gr̃e tͥbuamus. eui dictum
est. In ira miscdie memor eris.
Sicut locutus ẽ ad patres nr̃os:
abraham ⁊ semni eius in scła.
Patrum memoriã faciens bea¬
ta oaria. recte abraham nomi¬
uatun expͥunt: quia ⁊ simul¬
ti patres ac sc̃i dĩnce incarnati¬
onis testruomum mistice ꝓtu¬
lerunt: ipsi tamen pͥmo ma¬
nifeste siuit. eiusdem iicarna¬
tionis ac ure redemptionis.
archana p̃dicta. Ip̃i specialĩt
dictum ẽ. atq inte benedicent᷑
unu̾se cognationes t̃re: q̃d ad
dñm saluatorem ꝑtinere nul¬
lus fidelium dubitat ÷ qui ad
dandam nob̃ benedictionem
ꝑpetuam. de stirpe abrahe ad
uos ueuire dignatus ẽ. Sem̃
autem abrahe. ñ illos tantũ
dicit electos. qui ex abrahe ꝓge¬
nie siuit sorporalit editi: uerũ
etiam nos qui de gentib adxp̃m
congregati. illis fidei societate pa¬

Expanded text:
iram meruimus? Unde restat ut quotiram meruimus? Unde restat ut quotquot ad salutem vitamque recuperamur aeternam, non hoc nobis, sed ejus gratiae tribuamus, cui dictum est: In ira misericordiae memor eris . Sicut locutus est ad patres nostros, Abraham et semini ejus in saecula. Patrum memoriam faciens beata Maria, recte Abraham nominatim exprimit, quia etsi multi Patres ac sancti dominicae incarnationi testimonium mystice protulerunt, ipsi tamen primo manifeste sunt ejusdem incarnationis, ac nostrae redemptionis arcana praedicta: ipsi specialiter dictum est: Atque in te benedicentur universae cognationes terrae : Quod ad Dominum Salvatorem pertinere nullus fidelium dubitat, qui ad dandam nobis benedictionem perpetuam, de stirpe Abrahae ad nos venire dignatus est. Semen autem Abrahae non illos tantum dicit electos, qui ex Abrahae progenie sunt corporaliter editi, verum etiam nos qui de gentibus ad Christum congregati, illis fidei societate pa