comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
meos dirige scđ̃m eloquiũ tuũ: ⁊ non
añet᷑ mei omnis iniusticia Gressus me¬
os significat motus anime. nam sicut ꝑ
istos de loco ad locũ transferim̃: ita uin
illis quib dã passionib siue ad meliora
siue ad deteriora ꝓgredim̃ Hos scã cohors
scm eloquiũ dnĩ dirigi postulabat. ne
uiciorũ prauitatib seducta in mortife¬
ros laberet᷑ errores. scd̾m eloquiũ dicit
id est scđm iussa quȩ precipis ad uitam
huinam generis corrigendam. Sequit᷑.
i non dñet᷑ mei omnis iniusticia. Ne¬
illi iniusticia preualere potuisset. Et
uide quam incaute perit ne dñetur: quȩ
non poterat sic excludi ut ulterius pul¬
sare non possit. s cum ñ dũatir euadi¬
mus: quia seruitus illa noĩ p̾cipitat ad
riuinã. Nec illud uacat qđ att. omĩs ui¬
iusticia scit enĩ quia si qua horũ dũet̃.
intercipit. Nec ꝓdest aliqͥd in multis ser¬
uare legem: si eam in aliqua parte uide¬
amur offendere. Scriptum est enĩ: siqͥs

Expanded text:
meos dirige secundum eloquium tuum: et non dominetur mei omnis injustitia. Gressus meos significat motus animae; nam sicut per istos de loco ad locum transferimur, ita et in illis quibusdam passibus, sive ad meliora, sive ad deteriora progredimur. Hos sancta cohors secundum eloquium Domini dirigi postulabat, ne vitiorum pravitatibus seducta, in mortiferos laberetur errores. Secundum eloquium tuum dicit, id est secundum jussa quae praecipis ad vitam humani generis corrigendam. Sequitur, et non dominetur mei omnis injustitia. Neilli injustitia praevalere potuisset. Et vide quam caute petit ne dominetur ejus quae non poterat sic excludi, ut ulterius pulsare non posset; sed cum non dominatur evadimus, quia servitus illa nos praecipitat ad ruinam. Nec illud vacat quod ait, omnis injustitia; scit enim quia si qua horum dominetur intercipit; nec prodest aliquid in multis servare legem, si eam in aliqua parte videamur offendere; scriptum est enim: Si quis
Abbreviated transcription (Latin):
tra egiptiorũ Aspicit etiam ꝓpicius sieut
in munerib fecit abel. Respexit qͦ super
filios pauꝑm. ⁊ non spreuit preces eorũ.
Et ideo ne in partẽ susciꝑet᷑ aduersam:
statim subiunxit:⁊ miserere mei. Que
&r. quia miseris larga pietate prestatur.
N ec solum hic hesit fusa p̾catio s addidit
scam iudiciũ diligentiuĩ nomen tuũ.
udiciũ quippe est anĩ. ut nom̃ suũ dili

Expanded text:
tra Aegyptiorum. Aspicit etiam propitius, sicut in muneribus fecit Abel. Respexit quoque super filios pauperum, et non sprevit preces eorum . Et ideo ne in partem susciperetur adversam, statim subjunxit, et miserere mei; quae icordia dicitur; quia miseris larga pietate praestatur. Nec solum hic haesit fusa precatio, sed addidit, secundum judicium diligentium nomen tuum. Judicium quippe est Domini, ut n
Abbreviated transcription (Latin):
unita meritorum uarietate cantauit isti
in sacramentũ noui ⁊ ueteris testamenti
ordinatis quindeci gradib explicarent.
eptenarius enim numerus sicut sepe dic¬
tum est significat ebdomadã ꝓpter sab¬
batum ueteris testamenti. octonarius do¬
minicũ diem. in quo dũm resurrexisse
manifestum est qđ ad nouũ ꝑtinet testa¬
mentũ. qui simul iuncti. qͥntũ decimũ

Expanded text:
unita meritorum varietate cantavit, isti unita meritorum varietate cantavit, isti in sacramentum Novi et Veteris Testamenti ordinatis quindecim gradibus explicarent. Septenarius enim numerus sicut saepe dictum est significat hebdomadam propter sabbatum Veteris Testamenti: octonarius dominicum diem, in quo Dominum resurrexisse manifestum est, quod ad Novum pertinet Testamentum. Qui simul juncti quintum decimu
Abbreviated transcription (Latin):
di non incongrue eccłam catholicã. quȩ
adhuc in isto mundo geritur indicare
noscunt᷑. quando adhuc imꝑfecta ẽ. do¬
nec p̃destinatorũ numerũ cõpetent᷑ adqͥ¬
rat: sic magnarũ rerũ misteria psalmo¬
rũ istorũ noscit᷑ indicare collectio. Est
etiam hic psalmus ⁊ institutor fideliũ
quintus. sicut in anteriorib psalmis iã
dictum est. ubi quicqͥd ad ȩccłasticã dis¬
ciplinã ꝑtinet cohors beata cantauit. qͥ
mertto tali numero noscttur collocatꝰ.
Nam ⁊ archa ipsa noe quȩ specialiter o¬
pum gestauit ȩcclȩ. centũ annis legitur
fabricata. Iota uero ⁊ echa sicut apud gre¬
cos scribitur. in octaui decimi calculi op¬
tinet quantitatẽ: sic iste numerus ⁊ co¬
ione premium ⁊⁊ scĩ nominis decus in se
continere monstratur. Canticum
i mirabiles incohant᷑. s in psalmi
suꝑioris explanatione reꝑti sunt. ut bea¬
utudinẽ fidelium popłorum quã ille

Expanded text:
di, non incongrue Ecclesiam catholicam, quae di, non incongrue Ecclesiam catholicam, quae adhuc in isto mundo geritur indicare noscuntur; quando adhuc imperfecta est, donec praedestinatorum numerum competenter acquirat. Sic magnarum rerum mysteria psalmorum istorum noscitur indicare collectio. Est etiam hic psalmus et institutor fidelium quintus sicut in anterioribus psalmis jam dictum est, ubi quidquid ad ecclesiasticam disciplinam pertinet, cohors beata cantavit, qui merito tali numero noscitur collocatus. Nam et ipsa arca Noe, quae specialiter typum gestavit Ecclesiae, centum annis legitur fabricata. Iota vero et Ita sicut apud Graecos scribitur octavi decimi calculi obtinet quantitatem. Sic iste numerus et coronae praemium, et sancti nominis decus in se continere monstratur. 429 EXPOSt mirabiles inchoantur, sed in psalmi superioris explanatione reperti sunt; ut beatitudinem fidelium populorum, quam ille
Abbreviated transcription (Latin):
tissimo collocatas. uidimus amplissi¬
mũ mare illis piscib plenũ. quos apło¬
rum retia dño precipiente traxerunt.
ntendamꝰ etiam qđ ordo ipse psalmorũ
non minima nobis futuri scłi sacra¬
menta declarat. Conueniebat enĩ ut
ecclam de coto orbe collectã :⁊ in dñi lau¬
dib cõmoratam. graduun cantica seque¬
rentur. quatinus illa similitudo indica¬
retur.: quȩ est in scłi fine facienda. Nã
pꝰ quã omniũ beatorũ numerus dno
fue  rit prestante collectus: necesse ẽ
ut ad illam iherłm suꝑnã beatus popłs
eleuatus ascendat. Et ideo meminisse de¬
bemus eorum alfabeti dum qͥ completis
litteris annotãt᷑. tercium esse hunc psal
honore signati. ꝑfectȩ fidei crinitatem
nobis indicare noscunt᷑. Et merito ad
futurã iherłm calculus iste deputatur.
qui totius integritatis robore comuntt᷑.
xxxui. ic.xliiii. qui formati sunt littis
imminutis. sedm quatuor cardines mun¬

Expanded text:
tissimo collocatas; vidimus amplissitissimo collocatas; vidimus amplissimum mare illis piscibus plenum, quos apostolorum retia Domino praecipiente traxerunt. Intendamus etiam, quod ordo ipse psalmorum non minima nobis futuri saeculi sacramenta declarat. Conveniebat enim ut Ecclesiam de toto orbe collectam, et in Domini laudibus commoratam, graduum cantica sequerentur; quatenus illa similitudo indicaretur, quae est in saeculi fine facienda. Nam postquam omnium beatorum numerus Domino fuerit praestante collectus, necesse est ut ad illam Jerusalem supernam beatus populus elevatus ascendat. Et ideo meminisse debemus eorum alphabetodum, qui completis litteris adnotantur, tertium esse hunc psalmhonore signati, perfectae fidei Trinitatem nobis indicare noscuntur. Et merito ad futuram Jerusalem calculus iste deputatur, qui totius integritatis robore communitur. us quartus, qui formati sunt litteris imminutis secundum quatuor cardines mun
Abbreviated transcription (Latin):
debat᷑ humilior sicut dicit apl̃s. Cui
autẽ angłorum dixit aliquando sede
a dextris meis. donec ponam inimicos
tuos scabellum pedum cuorũ: Sequitur.
qm̃ te non potest inbecillitas humana
ꝑ quirere. Additum est qđ sepe quidẽ
dictum est. s merito cuncta coneludit.
qm̃ iustus iste requiritur qui manda¬
ta eiꝰ ñ ꝓbatur oblitus. Con el usio.
damplectendus suauiter omnino
psalmus. qui tali confessione finitꝰ
est. Orolixitate annus. admiratione ꝓ¬
sunditatiꝰ occeanus. excellentiũ rerum
amenitate paradisus. quẽ uirtutũ flori¬
b: ornatũ. ꝑ alfabetũ hebreorũ sc̃orũ om¬
nium inmarcessibilis corona cantauit.
Et ut similitudines aliquas de reb natu¬
ralib exquiramus. sic graues litteris
grecis uolatus suos depingunt. Ettan¬
ta huiꝰ rei uis est. ut quãuis aues apices
nesciant. tamen eos naturali institutio¬
ne componant. Nidimus gͥ eius senten¬
tias quasi stellas clarissimas incęlo al¬

Expanded text:
debatur humilior, sicut dicit Apostolus: Cui debatur humilior, sicut dicit Apostolus: Cui autem angelorum dixit aliquando: Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum ? Sequitur, quire, quoniam te non potest imbecillitas humana perquirere. Additum est quod saepe quidem dictum est, sed merito cuncta concludit: quoniam justus iste requiritur, qui mandata ejus non probatur oblitus. Conclusio psalmi. Amplectendus suaviter omnino psalmus, qui tali confessione finitus est, prolixitate magnus, admiratione profunditatis Oceanus, excellentium rerum amoenitate paradisus, quem virtutum floribus ornatum, per alphabetum Hebraeorum sanctorum omnium immarcescibilis corona cantavit. Et ut similitudines aliquas de rebus naturalibus exquiramus; sicut grues litteris Graecis volatus suos depingunt; et tanta hujus rei vis est, ut quamvis aves apices nesciant, tamen eos naturali institutione componant. Vidimus igitur ejus sententias quasi stellas clarissimas in coelo al
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑierat ꝓpter quã pastor eius nonaginta
nouẽ oues dimisit in montib. ⁊ eam
querens iuduicis est appetitus insidus.
Quam tamen ille ꝑcrucẽ suam multipli¬
cans. non omittit querere. nec desinit cõ¬
gregare. Una ouis est cunctorũ fideliũ
scã congregatio. qm̃ unus grer ⁊ unus
pastor est. Et respice quã infirme rei
comparati sunc homines. quando a
xp̃i grã deserunt᷑: oui uidelicet erranti.
que ꝑiclis patet. que direptionib lupo¬
rũ erposita est. quã non fuga cripit:
non corporis ualitudo defendit. s qͥcqͥd
libitum ẽ insidia nti ꝑferat. cũ eam
uis corporis nulla defendat. Et bene
dictum est quȩ ꝑierat. ut agnosceres mi¬
sedia dni fuisse reꝑtam qui errantia
recolligit. ⁊ ꝑdita bonitate suȩ pietatis
adquirit. S illa natura facta inbecilł.
⁊ omnib monstrata fragilior in caruatiõe
dnĩ omnia uicit. omnia suꝑauit. ⁊ om¬
nib reddita est excelsioi. quȩ pridem ui¬

Expanded text:
perierat, propter quam pastor ejus nonaginta perierat, propter quam pastor ejus nonaginta novem dimisit in montibus, et eam quaerens Judaicis est appetitus insidiis: quam tamen ille per crucem suam multiplicans non omittit quaerere, nec desinit congregare. Una ovis est cunctorum fidelium sancta congregatio; quoniam unus grex et unus est pastor. Et respice quam infirmae rei comparati sunt homines, quando a Christi gratia deseruntur, ovi videlicet erranti, quae periculis patet, quae direptionibus luporum exposita est, quam non fuga eripiat, nec corporis valetudo defendat: sed quidquid libitum est insidianti perferat, cum eam vis corporis nulla defendat. Et bene dictum est: Quae perierat, ut agnosceres misericordia Domini fuisse repertam, qui errantia recolligit, et perdita bonitate suae pietatis acquirit. Sed illa natura facta imbecillis et omnibus monstrata fragilior, incarnatione Domini omnia vicit, omnia superavit, et omnibus reddita est excelsior, quae pridem vi
Abbreviated transcription (Latin):
mci. ꝑcipite regnũ. qđ uobis paratum ẽ
ab origine mundi. Tunc enĩ ꝑfecte se
credit iuuandũ. quando erit iustorũ
numerus ad dexterã collocandus. Er
oblitus. Licet diuersos ꝑsonas psalmus
iste contineat loquentes. mͦ fidelissimos
ueteris testamenti. mͦ noue regeneratio¬
nis electos. alios martiria sustinentes.
alios in lege dnĩ assidua meditatione
constantes: Declaratum est camen in men¬
bris xp̃i eccłam catholicã loqui. quando
talis sententia in fine psalmi đr. quȩ
sponse dñi conuenire monstrat᷑ Ait e¬
nim homo ille generalis qui in adam
errauerat lege peccati. ⁊ ad caulas dnĩ
suis uirib redire non poterat. qm mu¬
nus illud sapientie ꝑdiderat. qđ̃ habe¬
bat. Erraui quasi a uia tua discessi:. & uici¬
orũ inuias solitudines cecus intraui. ut
facile direptioni pateat. qui pastoris sui
custodiam non habebat. Et subiunxit
illam euglicam cõparationẽ. sic̃ ouis q̃

Expanded text:
mei, percipite regnum quod vobis paratum est mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi . Tunc enim perfecte se credit juvandum, quando erit justorum numerus ad dexteram collocandus. Veroblitus. Licet diversas personas psalmus iste contineat loquentes, modo fidelissimos Veteris Testamenti, modo novae regenerationis electos, alios martyria sustinentes, alios in lege Domini assidua meditatione constantes; declaratum est tamen in membris Christi Ecclesiam catholicam loqui, quando talis sententia in fine psalmi dicitur, quae sponsae Domini convenire monstratur. Ait enim homo ille generalis qui in Adam erraverat lege peccati, et ad caulas Domini suis viribus redire non poterat, quoniam munus illud sapientiae perdiderat quod habebat, Erravi, quasi a via tua discessi, et vitiorum invias solitudines caecus intravi; ut facile direptioni pateat, qui Pastoris sui custodiam non habebat. Et subjunxit illam evangelicam comparationem , sicut ovis quae
Abbreviated transcription (Latin):
cum reliquis se nouerat esse saluandũ
Quod autẽ dicit elegi mandata tua: om¬
nia se ꝑicła amore dñ post posuisse
testat᷑. Nullus enĩ aliqͥd eligit boni. nͥ
his contraria contẽpsisse doceat᷑. Concu
ꝑuit adunatio beatorũ. qđ prius ꝑemi¬
gnata petere uidebat. Ipsũ erũ uidẽ
concupiuerat. quẽ de utero uir gina¬
li illis adhuc tẽporib credebat ti esse
uenturũ. Et ut sibi hanc scientiã de scri¬
pturis diuinis ꝓuenisse monstraret:. se¬
quit᷑. ⁊ lex tua meditatio mea ẽ. In ꝓpħis
c necesse erat amore inagno expeti. quẽ
ante tot scła ad salutẽ humani generis
bunt me. Ad ipsum loquit᷑ quẽ desi¬
derauerat intueri. ꝓmittens animam
suam in eternũ uiuere. quã salutarit᷑
nouerat credidisse. Laudabit te cantico
scilicet nouo. qͦd homo ille debet salu¬
tartter innouatus Iudicia uero illa dicii.
quȩ se in famulis suis dñs ꝓmisit esse fa¬
cturũ. idest uenice benedicti patris

Expanded text:
cum reliquis se noverat esse salvandum. cum reliquis se noverat esse salvandum. Quod autem dicit: Elegi mandata tua, omnia se pericula amore Domini postposuisse testatur. Nullus enim aliquid eligit boni, nisi his contraria contempsisse doceatur. Vers.Aperuit adunatio beatorum, quod prius per aenigmata petere videbatur. Ipsum enim videre concupiverat, quem de utero virginali illis adhuc temporibus credebat esse venturum; et ut sibi hanc scientiam de scripturis divinis pervenisse demonstraret, sequitur: Et lex tua meditatio mea est. In prophetis et necesse erat amore magno expeti, quem ante tot saecula ad salutem humani generis bunt me. Ad ipsum loquitur quem desideraverat intueri, promittens animam suam in aeternum vivere, quam salutariter noverat credidisse. Laudabit te, cantico scilicet novo, quod homo ille debet salutariter innovatus. Judicia vero illa dicit, quae se in famulis suis Dominus promisit esse facturum, id est, Venite, benedicti Patris
Abbreviated transcription (Latin):
scensum. Nam qd nos cantica gradu¬
um uocamus. apud grecos odeton ana
bathmnon positũ esse cognoscit᷑. signi¬
ficans gradus istos cantum ad suꝑna
tendentes. Quaꝑpter iam beatorũ esse
credendi sunt: qui prestante dño nul¬
ia possunt deceptione subinergi. Uñ
scalam illa iacob pro parte aliqua. is
gradib fortasse non immerito dicimꝰ
cõparandam. Illa enim ⁊ ascendentes
habuit ⁊ descendentes: in istis uero
gradib beatorũ solus ascensus ẽ. A
ñnullis etiam ⁊ qͥndecim anni. qͥ regi
etechie sunt additi. huic similitudi¬
i uidentur aptati. ut hic numerus
⁊ ibi ꝑfecte uite cursũ indicase mon¬
stretur.

Expanded text:
scensum. Nam quod nos cantica graduscensum. Nam quod nos cantica graduum vocamus, apud Graecos ᾠδὴ τῶν ἀναβαθμῶν positum esse cognoscitur, significans gradus istos tantum ad superna tendentes. Quapropter jam beatorum esse credendi sunt, qui praestante Domino nulla possunt deceptione submergi. Unde scalam illam Jacob pro parte aliqua his gradibus fortasse non immerito dicimus comparandam; illa enim et ascendentes habuit et descendentes: in istis vero gradibus beatorum solus ascensus est. A nonnullis etiam et quindecim anni qui regi Ezechiae sunt additi, huic similitudini videntur aptati, ut hic numerus et ibi perfectae vitae cursum indicasse monstretur.
Abbreviated transcription (Latin):
grã concedente uaria significatione me¬
ritorũ ⁊ in istis psalinis qndecĩ gradus
ponunt᷑. sic̃ in illo tẽplo iherosolimita¬
no.qd a salomone notum est fuisse ꝑfec¬
tum. ut presens ordo psalmorũ ⁊ in illa
constructione prefiguratus uideat᷑ esse
p̃dictus Terrena siquidẽ illa fabrica.
celestis templi similitudinẽ gestare ui¬
debat᷑. Q uappter cũ gradus audimus
in psalmis. non terrenum aut corporeis
gressib subeundũ nobis aliqͥd suspice¬
mur. s mentis accipiamus ascensum.
Ideo enim pͣmissum est canticũ: ut hoc
potius ad anime ꝓuectum applicare
debeamus. S gradus iste humilita.¬
tis est ascensus. confessio peccatorũ. sic̃
in octogesimo tercio psalmo dictum
est. Ascensus in corde eius disposuit in
conualle lacrimarũ. Sic enĩ istos gra¬
dus ascendere merebim̃. si ꝓ delictis
nrĩs ꝓstrati dño iugiter supplicemus.
Sciendum est autẽ qđ gradus isti ascen¬
sum cantũ. ñ etiam putent᷑ habere de¬

Expanded text:
ione meritorum et in istis psalmis quindecim gradus ponuntur, sicut in illo templo Jerosolymitano, quod a Salomone notum est fuisse perfectum; ut praesens ordo psalmorum, et in illa constructione praefiguratus, videatur esse praedictus. Terrena siquidem illa fabrica coelestis templi similitudinem gestare videbatur. Quapropter cum gradus audimus in psalmis, non terrenum aut corporeis gressibus subeundum nobis aliquid suspicemur, sed mentis accipiamus ascensum. Ideo enim praemissum est, Canticum, ut hoc potius ad animae provectum applicare debeamus. Sed gradus iste humilitatis est ascensus, confessio peccatorum, sicut in octogesimo tertio psalmo dictum est: Ascensus in corde ejus disposuit in convalle lacrymarum . Sic enim istos gradus ascendere merebimur, si pro delictis nostris prostrati, Domino jugiter supplicemus. Sciendum est autem quod gradus isti ascensum tantum, non etiam putentur habere de
Abbreviated transcription (Latin):
cta est ã ioseph quã simeon in pace re¬
hement᷑. Custodiuit ad colerantiã mar.¬
tirii ꝑtinet. ne amutere uideret᷑ qđ eiꝰ
religio continebat. Dilex uero ad cari¬
tatẽ cormentis omnib fortior.t̃. quȩ flã¬
mas uincit. gladio suꝑat. ⁊ celesti uir¬
tute cuncta transcendit. S ipsa dilec¬
tio non ut cũq ꝑagenda est. s uehem̃¬
ter. qđ cotius animinisib explicat᷑. ut
nec tẽpore aliquo subducat. nec animi
corpore lentescat. Sic enĩ ad illud ꝑue¬
uit qđ ait apls: bonũ certam̃ certaui.
cursũ consũmaui. fidem seruaui. De
reliquo reposita ẽ mͥ corona iusticiȩ

Expanded text:
cta est ad Joseph, quam Simeon in pace recta est ad Joseph, quam Simeon in pace rehementer. Custodivit, ad tolerantiam martyrii pertinet, ne amittere videretur quod ejus religio continebat. Dilexit vero, ad charitatem tormentis omnibus fortiorem, quae flammas vincit, gladios superat, et coelesti virtute cuncta transcendit. Sed ipsa dilectio non utcunque peragenda est, sed vehementer, quod totius animi nisibus explicatur; ut nec tempore se aliquo subducat, nec animi torpore lentescat. Sic enim ad illud pervenit, quod ait Apostolus: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi. De reliq
Abbreviated transcription (Latin):
in ea offendit᷑ ꝓ parte uel minima: s o¬
randum est ut dnĩ miscdia possit intel¬
ligi. qđ non ꝑmitait nrã inbecillitas in¬
tueri. Scandalum enĩ illic pati: hoc est
ab electis dnĩ segregari. sicut omĩb con¬
tigit hereticis. qui se ab unitate sc̃ẽ eccłe
uicio prauitatis abscidunt. Expectabã
Uersus iste tali ordine ⁊ antiqͥs fidelib con¬
uenit ⁊ modernis. si utrumq aduentũ
añi uelimꝰ acciꝑe: ꝓtinet enĩ ad antiqͦs
fi deles. si ab illis expectatũ intelligas in¬
carnationis aduentũ. Conuenit autẽ
ad scõs qui credere ceꝑunt post eugłicã
iussionẽ. cũ adhuc futuri uidicii pre¬
stolant᷑ aduentũ: quia neq illi manda¬
ta dnĩ diligere potuerunt. nͥ desideras¬
sent plenitudinẽ mandatorũ. nec isti
mandata amare possent. nͥ aduentũ
dnĩ saluatoris timore castissimo susti¬
nerent. Salutare quippe diĩ est salus
gentib attributa. quȩ ꝑ angłm predi-¬

Expanded text:
in ea offenditur pro parte vel minima. Sed oin ea offenditur pro parte vel minima. Sed orandum est, ut Domini misericordia possit intelligi, quod non permittit nostra imbecillitas intueri. Scandalum enim illic pati, hoc est ab electis Domini segregari; sicut omnibus contingit haereticis, qui se ab unitate sanctae Ecclesiae vitio pravitatis abscidunt. Vers. 166. ndata tua dilexi. Versus iste tali ordine et antiquis fidelibus convenit et modernis, si utrumque adventum Domini velimus accipere. Pertinet enim ad antiquos fideles, si ab illis exspectatum intelligas Incarnationis adventum. Convenit autem ad sanctos, qui credere coeperunt post evangelicam jussionem, cum adhuc futuri judicii praestolantur adventum. Quia neque illi mandata Domini diligere potuerunt, nisi desiderassent plenitudinem mandatorum; nec isti mandata amare possent, nisi adventum Domini Salvatoris timore castissimo sustinerent. Salutare quippe Domini est salus Gentibus attributa, quae per angelum praedi
Abbreviated transcription (Latin):
puritate cranquillus. necesse ẽ. ut di¬
ligentib legem eius pacis gaudia con¬
cedat᷑ s: pax multa mentis puritas.
⁊ fidei copia debet intelligi. quȩ contͣ
uicia decenter opponimꝰ. Ceterũ tri¬
bulationib ⁊ ꝑiculis in hoc mundo
sub iac&̃ qui se dm̃ famulũ esse ꝓfitet᷑.
N am ⁊ apłis qui crant diuersa ꝑsecu¬
cione lacerandi. dicit dñs. Pacẽ meã
do uobis pacẽ meã relinquo uobis.
ut in dubitanter apparcat famulos
anĩ tranquilla semꝑ mente ꝑfrui. q̃¬
uis uideant᷑ diuersis corporũ afflic¬
cionib ingrauari. Sequit᷑ ⁊ non est
ilis scandalui. ittiq qm̃ qui uere di¬
ligit legem dnĩ. non in ea patitur scan¬
dalum. id est aliquid sinistrũ. sic̃ ui¬
dei. de quib est scͥptum. uideis quidẽ
scandalum.gentib autẽ stulticiã. scan¬
dalum est enim mens offensa. aliud sen¬
debemus diligere quicqͥd noscitur
continere. Alioqum non amat legẽ. qͥ

Expanded text:
puritate tranquillus, necesse est ut dipuritate tranquillus, necesse est ut diligentibus legem ejus pacis gaudia concedantur. Sed pax multa, mentis puritas et fidei copia debet intelligi, quae contra vitia decenter opponimus. Caeterum tribulationibus et periculis in hoc mundo subjacet, qui se Domini famulum esse profitetur. Nam et apostolis qui erant diversa persecutione lacerandi, dicit Dominus: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis ; ut indubitanter appareat famulos Domini tranquilla semper mente frui, quamvis videantur diversis corporum afflictionibus ingravari. Sequitur: Et non est illis scandalum, utique, quoniam qui vere diligit legem Domini, non in ea patitur scandalum, id est aliquid sinistrum; sicut Judaei, de quibus scriptum est: Judaeis quidem scandalum, Gentibus autem stultitia . Scandalum est enim mens offensa aliud sendebemus diligere, quidquid noscitur continere; alioquin non amat legem, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cernaria. cõpletorio nocturnis. Hoc
iscĩ ambrosii hymnꝰ in sexte ore de¬
cantatione testat᷑. Si uero spiritalit
incendas. continuationẽ magis dictã
sapient᷑ aduertis. ut est illud Bene¬
dicã anm̃ in omni cẽpore: semꝑ laus
eius in ore meo. Sic est etiã ebdoma¬
da quȩ in hoc semꝑ numero reuolu¬
ta longissimũ nobis tempꝰ extendit.
aum hoc nuniero claudit᷑. quicqͥl
in mundi istius etate u̾sat᷑: Nam& ibi
ꝓ infinito ponit᷑. ubi ait. septies cadit
iustus ⁊ resurget. Non enĩ iusto defi¬
nitus est cadendi numerus. s hoc est
necessariũ. quotienscũq ceciderit ut
resurgat. Tale est ⁊ illud. redde uicinis
nris septuplũ in sinu eorũ. hoc est
multipliciter ⁊ apud mor sen. Omĩs
qui occiderit cain. septuplũ puniet᷑.
id est multiplicit̾: ⁊ his similia. Nerũ
ut has laudes continuas debeas in¬
celligere. subter adiunxit. suꝑ iudici¬
a iusticie tuȩ. quia parcet uidelicet

Expanded text:
cernaria, completoriis, nocturnis. Hoc cernaria, completoriis, nocturnis. Hoc et sancti Ambrosii hymnus in sextae horae decantatione testatur. Si vero spiritualiter intendas, continuationem magis dictam sapienter advertis, ut est illud: Benedicam Dominum in omni tempore: semper laus ejus in ore meo . Sic est etiam hebdomas, quae in hoc semper numero revoluta, longissimum nobis tempus extendit, dum hoc numero clauditur quidquid in mundi istius aetate versatur. Nam et ibi pro infinito ponitur, ubi ait: Septies cadit justus, et resurgit ; non enim justo definitus est cadendi numerus: sed hoc est necessarium quotiescunque ceciderit ut resurgat. Tale est et illud, redde vicinis nostris septuplum in sinu eorum ; hoc est multipliciter. Et apud Moysen: Omnis qui occiderit Cain septuplum punietur , id est multipliciter; et his similia. Verum ut has laudes continuas debeas intelligere, subter adjunxit: Super judicia justitiae tuae: quia parcit videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝑe uoluerit: nequaquã se legi dñice
sub integritate coniungit. Sic̃ in ȩũ¬
glio dicit. Nemo potest duob dñs
scruire. Ille autẽ uerus anior est. qui ue¬
ritatis affectũ sic rigida deliberatiõe cu¬
stodit. ut omnino execret᷑ qđ ei pocest eẽ
contrarium. Q uappter ñ hominẽ imi¬
quũ. s iniquitatẽ se dicit odisse. qđ
sas est. acq ẽasic abhoninatũ fuisse.
ut a se longe redderet alienã. quatinꝰ
legem dni ꝑfecta uoluntate diligeret¬
T uodd argumentũ ex contraria rerũ di¬
uersitate colligit᷑. Lex autẽ am̃ est sic̃
sepe dictum est. quȩ sub in enigiatib
agebat᷑. itt sex annis puer seruiret he¬
breus. agnus immolaret᷑ anniculus.
⁊ his simmilia. quȩ ad noui testam̃ti
possunt significantiam ꝑtinere. Quȩ
merito se dilexisse cõmemorat. ne qͥs
ea sub neglectu aliquo crederet au
septẽ illas significat uices. quib se
monachorũ pia deuotio consolat.
id est matutini s. tercia sexta. nona. lu¬

Expanded text:
cipere voluerit, nequaquam se legi dominicae sub integritate conjungit, sicut in Evangelio dicit: Nemo potest duobus dominis servire . Ille autem verus amor est, qui veritatis affectum sic rigida deliberatione custodit, ut omnino exsecretur quod ei potest esse contrarium. Quapropter non hominem iniquum, sed iniquitatem se dicit odisse, quod fas est, atque eam sic abominatum fuisse, ut a se longe redderet alienam; quatenus legem Domini perfecta voluntate diligeret. Quod argumentum ex contraria rerum diversitate colligitur. Lex autem Domini est sicut saepe dictum est quae sub aenigmatibus agebatur, ut sex annis puer serviret Hebraeus, agnus immolaretur anniculus, et his similia, quae ad Novi Testamenti possunt significantiam pertinere; quae merito se dilexisse commemorat, ne quis ea sub neglectu aliquo crederet audseptem illas significat vices quibus se monachorum pia devotio consolatur, id est matutinis, tertia, sexta, nona, lu
Abbreviated transcription (Latin):
in cestimoniũ illis igentib. Sic enim .⁊
aiabolum pͥncipem dicimꝰ. qui sibi pͥma¬
cum in scelerib uindicabit. Ei latis. quia
nullum uexat religio xp̃iana. s magis p̃¬
cepto dnĩco pro omnib orat. qui eam ni¬
cuntur in competent affligere. Scriptũ
est enĩ. orate ꝓ inimicis urĩs: bene facite
his qui oderunt uos. Ci ratis reuera inse¬
cutionẽ patiebant᷑ a principib quando
nec contempni. nec eis subtrahi tributa
precepta sunt. Dicit enim: omnib pote¬
statib ⁊ sublimiorib subditi estote: non
⁊ petro ipse ꝑsoluit. ut cunctis indubitã
ter gratis in illos impudentissimã ꝑse¬
cutionẽ factam ostenderet. qui se conuer¬
satione in noxia tractare maluerunt.
S non timendo talia. dni se subiunxit
formidasse mandata. Nam cum illi cẽpo¬
ralẽ minarent᷑ exitum: ist ł eternũ pa¬
uescebat interitũ. ne absolutus huma¬
na sententia: incurreret eterna iudicia.
lla enĩ uerba formidabat: quȩ dñs in

Expanded text:
im et diabolum principem dicimus, qui sibi primatum in sceleribus vindicavit. Gratis, quia nullum vexat religio Christiana, sed magis praecepto dominico pro omnibus orat, qui eam nituntur incompetenter affligere; scriptum est enim: Orate pro inimicis vestris, benefacite iis qui oderunt vos . Gratis revera insecutionem patiebantur a principibus, quando nec contemni, nec eis subtrahi tributa praecepta sunt. Dicit enim, Omnibus potestatibus sublimioribus subditi estote, non et Petro ipse persolvit ; ut cunctis indubitanter appareat gratis in illos impudentissimam persecutionem factam, qui se conversatione innoxia tractare maluerunt. Sed non timendo talia, Domini se subjunxit formidasse mandata; nam cum illi temporale minarentur exitium, iste aeternum pavescebat interitum: ne absolutus humana sententia, incurreret aeterna judicia. Illa enim verba formidabat, quae Dominus in
Abbreviated transcription (Latin):
maliciamq ꝓsternens. Triumphauit
ipse dñs de diabolo. quando alligata
fortitudine ipsius uasa mortis eripuit
que transtulit ad salutẽ. Ipse deniq
popls xp̃ianus letatus est. camꝙͣ qui
inuenit spolia multa Suꝑ eloquia

Expanded text:
malitiamque prosternens. Triumphavit malitiamque prosternens. Triumphavit ipse Dominus de diabolo, quando alligata fortitudine ipsius vasa mortis eripuit, quae transtulit ad salutem. Ipse denique populus Christianus laetatus est, tanquam qui invenit spolia multa super eloquia
Abbreviated transcription (Latin):
Letabor ego suꝑ eloquia tua sicut qui in¬
uenit spolia multa. Comparatio est fa¬
cta bellantium. qui ⁊ hostẽ seuicisse gaui¬
dent. ⁊ exuuias multas inuenisse gratu¬
lant᷑. S consideremus ille animꝰ pus
qua racione uiris se comparasse uideat᷑
unmanib. Martires enim quãuis humilisi
morte morerent᷑. inueniebant spolia mul¬
ta. quando ⁊ premia diuina recipiebant¬
⁊ ipsos quoq ꝑsecutores suos conuer¬
si magis fierent spolia. qui uitas ade¬
mereͤnt innocentũ. Et ideo letari se di¬
cit in eloquiis dnĩ. idest in admoniti¬
onib sacris. sicut uictor qui occisorũ
predam raꝑe nimia cupiditate festinat
Ista enĩ similitudo ad leticiam trium¬
phantiũ trahit᷑. non auiditati effusi san¬
guinis comparat᷑. Positum ẽ enĩ hoc
frequent in litteris sacris ad significa¬
tiones aliquas expͥmendas. Spoliauit
quippe egiptios popłs hebreorũ. cũ de
longa seruitute dnõ prestante lib̾at
est. Spolia dauid culit: suꝑbiã golie

Expanded text:
etabor ego super eloquia tua: sicut qui invenit spolia multa. Comparatio est facta bellantium, qui et hostem se vicisse gaudent, et exuvias multas invenisse gratulantur. Sed consideremus ille animus pius qua ratione viris se comparasse videatur immanibus. Martyres enim, quamvis humili sorte morerentur, inta, quando praemia divina recipiebant; ipsos quoque persecutores conversi magis fierent spolia, qui merant innocentium. Et ideo laetari se dicit in eloquiis Domini, id est in admonitionibus factis, sicut victor qui occisorum praedam rapere nimia cupiditate festinat Ista enim similitudo ad laetitiam triumphantium trahitur, non aviditati effusi sanguinis comparatur. Positum est enim hoc frequenter in litteris sacris ad significationes aliquas exprimendas. Spoliavit quippe Aegyptios populus Hebraeorum, cum de longa servitute Domino praestante liberatus est. Spolia tuli David, superbiam Goliae
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ dicturus est. ite in ignẽ eternum.
qui paratus est diabolo ⁊ angłis eius.
Quȩ iudicia iusticie ipsiuserunt sine du¬
bitatione ꝑpetua: quando sententiã eiꝰ
nec tempꝰ aliquod mutabit. nec res ulla sub¬
uertet.Sic in unouersu ⁊ inicia nr̃e fidi.
⁊ adhuc uent᷑am conclusit. Sy.n.
Ruicipes ꝑsecuti sunt me gratis: ⁊
a uerbis tuis formidauit cormeũ.
Gicesimã pͥmã itterã sc̃orum cetus in¬
gredit᷑. in qua ꝑsecutiones seuientium
caritate anĩsib dicit esse gratissimas.
Septies quoq in die laudes dño dixisse
cõmemorat: cui etiam uias suas notas cẽ
ꝓfitet᷑. Principes hic qͣ ꝑsecutores debe¬
mus acciꝑe. qui eruentas xp̃ianorum
insecutiones regnantiũ auctoritate se¬
cerunt Sicut predictum ẽ tradent enim¬
uos insinagogis suis :⁊ flagellabunt uos.¬

Expanded text:
utem dicturus est: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Quae judicia justitiae ipsius erunt sine dubitatione perpetua, quando sententiam ejus nec tempus aliquod mutabit, nec res ulla subvertet. Sic in uno versu, et initia nostrae fidei, et adhuc ventura conclusit. Vers.cipes persecuti sunt me gratis: et a verbis tuis formidavit cor meum. Vicesimam primam litteram sanctorum coetus ingreditur, in qua persecutiones saevientium charitate Domini sibi dicit esse gratissimas. Septies se quoque in die laudes Domino dixisse commemorat, cui etiam vias suas notas esse profitetur. Principes, hic quoque persecutores debemus accipere, qui cruentas Christianorum insecutiones regnantium auctoritate fecerunt, sicut praedictum est: Tradent vos in synagogis suis, et flagellabunt vos
Abbreviated transcription (Latin):
nia cõmissa pdniunt᷑. Sicut in eugłio
dicit. beati qui psecutionẽ patiuntur
s addidit. ꝓpter iusticiam. Sene autẽ hic
dictum est iniuste. qm̃ patiebant᷑ mala
probonis. ut quib salutẽ predicabant:
morti eos putarent esse subdendos. Seqͥt᷑
a lege autẽ tua longe facti sunt. isti sci¬
licet ꝑsecutores. quanto ad sc̃õrum penas
appropinquabant tanto a lege dnĩ rece¬
debant Necesse est enĩ ut deserãt usticiã
qui ad prauas semitas maliciamq festi¬
nant. quia ad dñm̃ ꝓximare ñ possunt.
nͥ q̃ eiꝰ regulis obsecundant. Que figura
dr sinchrisis. quotiens meliorẽ causam
nr̃am quã aduersariorũ esse monstramꝰ.
Dicit enĩ se ꝑsecutionẽ in iuste ꝑtulisse ad¬

Expanded text:
nia commissa puniuntur, sicut et in Evangelio nia commissa puniuntur, sicut et in Evangelio dicit, Beati qui persecutionem patiuntur , sed addidit, propter justitiam. Bene autem hic dictum est, injuste; quoniam patiebantur mala pro bonis; ut quibus salutem praedicabant, morti eos putarent esse subdendos. Sequitur, a lege autem tua longe facti sunt. Isti scilicet persecutores quanto ad sanctorum poenas appropinquabant, tanto a lege Domini recedebant. Necesse enim est ut deserant justitiam, qui ad pravas semitas malitiamque festinant, quia Domino proximare non possunt, nisi qui ejus regulis obsecundant. Quae figura dicitur syncrisis, quoties meliorem causam nostram, quam adversariorum esse monstramus. Dicit enim se persecutionem injuste
Abbreviated transcription (Latin):
croret quia in nullis est oꝑib nisi in sola
ani pietate p̃sumendum. Cum dicit em̃
uocem meam exaudi dnẽ scđm miscdiã¬
tuã. non habet quod contra peccata sua
ꝯfidenter obiciat. s illam cantũ mise¬
riaordiã petit. quȩ ex miseris beatos facit
er captiuos liberos. ex mortuis niuos
ex temporalib sempiternios. Sequit᷑. scdm
iudicium cuum uiufica me. scilicet illud qͦ
supplicantib pairis. quo se dampnantes
dementer absoluis Et cum addidit ui
uifica me. confitet̾ se mortuum esse lege¬
lege peccati. Uiiuificari enim non potest.
uisi qui in se ꝓpͥam non habet uitam. Ap¬
propinquauerunt ꝑsequentes me iniu¬
ste alege autẽ tua longe facti sunt. No¬
uerat ꝓpħicus sp̃s beatorũ que ꝑicula gͥ¬
ut in eis nulla possint atrocitate suꝑari.
ppropinquant enim ꝑsequentes quando
post omnia usq ad carnis lacerationẽ
qmi tribulatio ꝓxinia est. Et in euglio:

Expanded text:
exorat, quia in nullis est operibus, nisi in sola exorat, quia in nullis est operibus, nisi in sola Domini pietate praesumendum. Cum dicit enim: Vocem meam exaudi, Domine, secundum miserituam, non habet quod contra peccata sua confidenter objiciat; sed illam tantum petit misericordiam quae ex miseris beatos facit, ex captivis liberos, ex mortuis vivos, ex temporalibus sempiternos. Sequitur, secundum judicium tuum vivifica me, scilicet illo quo supplicantibus parcis, quo se damnantes clementer absolvis. Et cum addidit, vivifica me: confitetur se mortuum esse lege peccati. Vivificari enim non potest: nisi qui in se propriam non habet vitam. propiaverunt  persequentes me injuste; a lege autem tua longe facti sunt. Noverat propheticus spiritus beatorum quae pericula gr petiit, ut in eis nulla possint atrocitate superari. Appropinquant enim persequentes, quando post omnia usque ad carnis lacerationem quoniam tribulatio proxima est . Et in Evangelio:
Abbreviated transcription (Latin):
cium lucis. id est diei monstratur aduẽ¬
cus. quando post cenebras peccatorum
quib hic mundus tenebat᷑ obnoxius di¬
presentia uitalis emicuit. siue resurrec¬
tionem dni quȩ diluculo facta ẽ. Ait
nim eugłm: ⁊cum esset ualde diluculo
uenit maria admonum̃tũ ic̃t̃a. Sequitur
ut meditarer eloquia tua. Causa reddit᷑
cur ante diluculũ mens deuota surre¬
xit. non ut agrũ coleret. non ut salutati¬
ones potentiũ preueniret. s ut dni me¬
ditaret᷑ eloquia que nunꝙͣ possunt pia
uota refugere. dum suauitas eorũ semꝑ
uidet᷑ accrescere: sicut intercia decima
lutera dictum est. quãdulcia faucib
meis eloquia tua. U ocem meãexaudi
dicium duum uiuifica me. Respiciamꝰ
quã mirabili modestia ueri famuli do.
minũ dm̃ deprecent᷑. ⁊ intelligamꝰ nichil
uincens etatem puerib annis clamauit
ad dñm. qui diluculo surrexit semꝑ ad
laudes. misediam pecit. ⁊ ut uiuificetur

Expanded text:
tium lucis, id est diei monstratus adventium lucis, id est diei monstratus adventus, quando post tenebras peccatorum quibus hic mundus tenebatur obnoxius, Dpraesentia emicuit; sive resurrectionem Domini quae diluculo facta est; ait enim Evangelium: Et cum esset valde diluculo, venit Maria ad monumentum , etc. Sequitur, ut meditarer eloquia tua. Causa redditur cur ante diluculum mens devota surrexerit, non ut agrum coleret, non ut salutationes potentium praeveniret, sed ut Domini meditaretur eloquia, quae nunquam possunt pia vota refugere, dum suavitas eorum semper videtur accrescere, sicut in decima tertia littera dictum est: Quam dulcia faucibus mdicium tuum vivifica me. Respiciamus quam mirabili modestia veri famuli Domini Dominum deprecentur; et intelligamus nihil vincens aetatem puerilibus annis clamavit ad Dominum, qui diluculo surrexit, semper ad laudes misericordiam petit, et ut vivificetur
Abbreviated transcription (Latin):
mine cemꝑẽt᷑ Sicut iheremias dicit S o¬
num est uiro qui graue portauit iugũ
aiuuentute sua. sedebit sinqłariter ⁊
silebit. quia sustinuit ugum graue. se¬
quit᷑. ⁊ in uerbo tuo sꝑaui. Hoc est utiq
qd mimaturitate p̾uenerat:⁊ clamauit
ad dnm. quia in uerbo ipsius idest in
aduentu dnĩ saluatoris fixa mente spa¬
re non destitit. Scĩ enĩ uiri quãuis de¬
siderio magno flãment᷑. expectationi
suȩ ardorẽ semꝑ adiciunt. dum tanto
plus uentura felicitas expecitur: quant
amplius corum expectatio ꝓtelatur. On¬
uenerunt oculi mei adce diluculo: ut
meditarer eloquia tua. In suꝑiore uer¬
su pre euenisse se dicit inmaturitale
significans cempus iuuenilis etatis. nẽ
autẽ de hora diei cõmemorat. preuenert̃
oculi mei ad te diluculo. significans u¬
tiq ocłos cordis sui ante credidisse uen
turo dñõ saluatori. quam eius irradiate.
aduentus. Diluculo enĩ significat mni¬

Expanded text:
mine temperentur? sicut Jeremias ait: Bomine temperentur? sicut Jeremias ait: Bonum est viro, qui grave portavit jugum a juventute sua. Sedebit singulariter et silebit, quia sustinuit jugum grave . Sequitur, et in verbo tuo speravi. Hoc est utique quod in maturitate praevenerat, et clamavit ad Dominum, quia in verbo ipsius, id est in adventu Domini Salvatoris fixa mente sperare non destitit. Sancti enim viri, quamvis desiderio magno flammentur, exspectationi suae ardorem semper adjiciunt, dum tanto plus ventura felicitas expetitur, quanto amplius eorum exspectatio protelatur. enerunt oculi mei ad te diluculo, ut meditarer eloquia tua. In superiori versu praevenisse se dicit in maturitate, significans tempus juvenilis aetatis; nunc autem de hora diei commemorat. Praevenerunt oculi mei ad te diluculo, significans utique oculos cordis sui ante credidisse 423 venturo Domino Salvatori, quam ejus irradiaret adventus. Diluculo enim significat ini
Abbreviated transcription (Latin):
non quas tantum lectione cognosceiet.
ustificationes enim ueraciter ñ requirit.
nisi ille qui eas deuota mente cõpleuerit.
am mandata tua. Clamorẽ illum expo¬
nit: quem suꝑiꝰ dixit. Hoc est enĩ clama¬
ui in coto corde meo. qđ clamaui ad te.
Ad illum enĩ non clamat. nisi qui petici¬
onẽ suam dirigit toto cordis affectu S
cum dicit saluum me fac. in auima
uult intelligi non in corpore. Unde re¬
uera dnĩ poterat custodire mandata
N eq enĩ salutẽ carnis petere poterat. qui
libenter corporeis passionib subiacehat.
Dreueni immaturitate ⁊ clamaui: ⁊ in ũ¬
bo tuo sꝑaui. Preuenit immaturitate. qͥs¬
qͥs in annis puerilib modestiam sene¬
ctutis anticipat:⁊ ante facit grauissimã
mentẽ. quã possit annorũ numerosita¬
te canescere. Qualis enim senib: laus est.
si deficientes in longo fiuxu lassiti po¬
tius conquiescant: Contra que gła est iu¬
uenib si in ipso etatis feruore morũ regi¬

Expanded text:
non quas tantum lectione cognosceret. non quas tantum lectione cognosceret. Justificationes enim veraciter non requirit, nisi ille qui eas devota mente compleverit. , et custodiam mandata tua. Clamorem illum exponit quem superius dixit. Hoc est enim, Clamavi in toto corde meo, quod, Clamavi ad te. Ad illum enim non clamat, nisi qui petitionem suam dirigit toto cordis affectu. Sed cum dicit, salvum me fac, in anima vult intelligi, non in corpore, unde revera Domini poterat custodire mandata. Neque enim salutem carnis petere poterat, qui libenter corporeis passionibus subjacebat.eveni in maturitate, et clamavi: et in verbo tuo speravi. Praevenit in maturitate quisquis in annis puerilibus modestiam senectutis anticipat, et ante facit gravissimam mentem, quam possit annorum numerositate canescere. Qualis enim senibus laus est, si deficientes in longo luxu, lassati potius conquiescant? Contra, quae gloria est juvenibus, si in ipso aetatis fervore morum regi
Abbreviated transcription (Latin):
cognouisse cestimonia dni in eternũ esse
fundata Nunc redeamus aduersũ fideliũ
itaq clamor deuote mentis affectus est. qͥ
non cantum sermone ꝓmitur. s magna
cordis intentione ꝓfertur. Glamabat e¬
nĩ popls murmurans uideorũ:⁊ ñ ex¬
audiebat᷑ a dño. tacebat moy ses. ⁊ dñs
ei dicebat. Quid clamas ad me: Scilicet
qm̃ illas cogitationes exaudit altissimꝰ.
quȩ pia intentione uoluunt᷑. Additum
est. in toto corde meo. ne reputares aliud
cogitandum: quando clamatur ad do¬
minũ. In sola enĩ religiosa cogitatione totꝰ
debet sp̃s occupari. ne mens diuisa ef.¬
fectum nequeat impetrare quẽ postu¬
lat ⁊ intende qͥd toto corde qͥd totis ui¬
rib expetebat ñ diuicias scłi non con¬
iugia nobiliũ femmarũ. non transito¬
rias dignitatis. s. iustificationes dnĩ qͣs
mens scã suꝑ aurũ ⁊ topar ion semper
aesiderat semꝑ exquirit Nam qđ dirit
requiram. utiq quas facere debuisset:

Expanded text:
cognovisse testimonia Domini in aeternum esse cognovisse testimonia Domini in aeternum esse fundata. Nunc redeamus ad versum. Fidelium itaque clamor devotae mentis affectus est, qui non tantum sermone promitur, sed magna cordis intentione profertur. Clamabat enim populus murmurans Judaeorum, et non exaudiebatur a Domino. Tacebat Moyses, et Dominus ei dicebat: Quid clamas ad me ? scilicet, quoniam illas cogitationes exaudit Altissimus, quae pia intentione volvuntur. Additum est, in toto corde meo: ne reputares aliud cogitandum, quando clamatur ad Dominum. In sola enim religiosa cogitatione totus debet spiritus occupari, ne mens divisa effectum nequeat impetrare quem postulat. Et intende quid toto corde, quid totis viribus expetebat, non divitias saeculi, non conjugia nobilium feminarum, non transitorias dignitates, sed justificationes Domini, quas mens sancta super aurum et topazion semper desiderat, semper exquirit. Nam quod dixit, requiram, utique quas facere debuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
est equitas met̾̃num. ut tali spe unusqͥs¬
q: contẽpneret. que temporalia esse serti¬
ret. Sic enim ⁊ in suꝑiori littera definũ
Mirabilia cestimonia tua dñe. Addidit.
intellectum da mͥ iiiiuifica me. Qui se
supius adolescentem direrat esse con¬
temptum. Nunc maturior senorib
inter aduersa intellectũ pecit. ut ag¬
noscat mundi istius ꝑicła ꝓuentis tñ¬
sitorus estimanda Sie enĩ uiuificare
poterat. si iudicaret talia non curanda.
ut martirii morte uiueret: ⁊ ꝑpetua
exultatione gauderet. O mors illa uitalis.
osanguis purpuris omnib p̃ciosior. qui
cribulationes .⁊ angustias mereris finire.
⁊ insuꝑ expectas celorum regno suscipere
lamaui in coto corde: Coph.¬
meo exaudi me dñe: iustificationes tuas
reqͥram: Nonam decimã luterã ingredit᷑
reuerentissimꝰ chorus. in qua iustificatio¬
nes dnĩ se pollicet᷑ exquirere: ⁊in uerbo eiꝰ
anticipata ofessione gaudere. adiciens se

Expanded text:
est aequitas in aeternum, ut tali spe unusquisest aequitas in aeternum, ut tali spe unusquisque contemneret, quae temporalia esse sentiret. Sic enim et in superiori littera definivit: Mirabilia testimonia tua, Domine. Addidit, intellectum da mihi, et vivifica me. Qui se superius adolescentem dixerat esse contemptum, nunc maturior senioribus inter adversa petit intellectum, ut agnoscat mundi istius pericula pro ventis transitoriis aestimanda. Sic enim vivificari poterat, si judicaret talia non curanda; ut martyrii morte viveret, et perpetua exsultatione gauderet. O mors illa vitalis, o sanguis purpuris omnibus pretiosior, qui tribulationes et angustias mereris finire, et insuper exspectas coelorum regna susciperelamavi in toto corde meo, exaudi me, Domine: justificationes tuas requiram. Nonam decimam litteram ingreditur reverentissimus chorus, in qua justificationes Domini se pollicetur exquirere, et in verbo ejus anticipata confessione gaudere: adjiciens se
Abbreviated transcription (Latin):
Tribulatio ⁊ angustia inuenerunt menĩa
data tua meditatio mea est. Tribulatio
na sunt munera. quia nouerunt se pon¬
dere talium compressi exsudare peccata siul
ad illa gaudia tendere. quȩ non habent fi¬
nem. Sieut apłs ait. Quis nos separabii
a caritate xp̃i: Tribulatio an angustia
an ꝑsecutio an fames. ⁊ cetera Hec eniin
bratis uiris uelut quoddam antidotum ẽ
oꝑatur. Sequit᷑. inuenerunt me quasi
camina preparatũ. Subiungit qͦ illud ad¬
tua meditatio mea est. Quib enĩ tribu¬
iationib quib angustiis oppͥmi poterat.
qui cali meditatione gaudebat: Nã licet
afflugeret᷑ corpus in ualidum cruciaret᷑
caro impassibilis. in requiem noscebatur
esse cranspositus. cuius in scripturis di¬
uinis erat animus occupatus. Equitas
modũ: uirtutẽ cestimoniorũ designat.
N am si interroges quid sint cestimonia
dnĩ: respondet᷑. equitas in eternũ. Pul¬
chre autẽ contra cribulationẽ.⁊ angus¬
tias quȩ temporaleꝰ esse noscunt᷑. posita

Expanded text:
Tribulatio et angustia invenerunt me: mandata autem tua meditatio mea est. Tribulatio na sunt munera, quia norunt se pondere talium compressi exsudare peccata, et ad illa gaudia tendere, quae non habent finem; sicut Apostolus ait: Quis nos separabit a charitate Christi? Tribulatio, an angustia, an persecutio, an fames ? etc. Haec enim beaoperatur. Sequitur, invenerunt me, quasitamina praeparatum. Subjungit quoque illud adjtua meditatio mea est. Quibus enim tribulationibus, quibus angustiis opprimi poterat, qui tali meditatione gaudebat? Nam licet affligeretur corpus invalidum, cruciaretur caro passibilis, in requiem noscebatur esse transpositus, cujus in Scripturis divinis erat animus occupatus. Vers. 14modum virtutem testimoniorum designat. Nam si interroges, quid sint testimonia Domini? respondetur, aequitas in aeternum. Pulchre autem contra tribulationem et angustias, quae temporalia esse noscuntur, posita
Abbreviated transcription (Latin):
ad ȩterna gaudia ꝑuenire. Dñs enĩ an¬
morum qualitates gratius respicit. quã
cruciatũ carnalis passionis intendit. si¬
cut ⁊ elemosinas illas habet gratas. quȩ
sub animi hilaritate prestant᷑. Mertto
gͦ uiuificandũ se petebat adnõ: qͥuitã¬

Expanded text:
ad aeterna gaudia pervenire. Dominus enim anad aeterna gaudia pervenire. Dominus enim animorum qualitates gratius respicit, quam cruciatum carnalis passionis intendit; sicut et eleemosynas illas habet gratas, quae sub animi hilaritate praestantur. Merito ergo vivificandum se petebat a Domino, qui