comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sententiȩ contͣrium qd dñs ait. angłi corũ sẽꝑ
uident faciem patris mei qui incęlo ẽ. ut seł¬
angłos dm̃ uidere credamus. quẽ nemo uidit
unquã s hominũ: quomͦ gͦ dm̃ uidit abrahã
ysaac. iacob. iob. moyses. micheas. ysaias. ⁊ siqͥ
alii sunt de quib ueracissima scͥptura testat᷑
qd̃ dm̃ uiderint. sidm̃ nemo unquã hominy
uidit nec uidere potest: Quãquã non nulu
uolendes ꝓbare etiã impios uisuros dm̃. adi¬
abolo quoq ipso dm̃ uisum putant. sic ac
cipientes qd̃ sc̃ptum ẽ in libro iob uenisse cũ
angłis ⁊ diabolum in conspectu dĩ. ut iam
⁊ illud ueniat in questionẽ quomͦ dictũ sit
beati mundo corde qr ipsi dm̃ uidebunt. &
miror si eo usq ꝓgrediunt᷑ qui existimant im¬
pios uisuros dm̃. ⁊ adiabolo uisum dm̃. ut eos
⁊ mundo ẽẽ corde. ⁊ pacem ⁊ scificationẽ cum
omnib sectari asseuerent. Nam qd̃ dñs ait
qui me uidet uidet ⁊ patrem: podest paulo Aĩ¬

Expanded text:
e contrarium, quod dominus ait: Angeli eorum semper uident faciem patris mei, ut scilicet angelos deum uidere credamus, quem nemo uidit umquam sed hominum. quo modo ergo deum uidit Abraham, Isaac, Iacob, Ialii sunt, de quibus veracissima Scriptura testatur quod viderint, si Deum nemo unquam hominum vidit, nec videre potest? Quanquam nonnulli volentes probare etiam impios visuros Deum, a diabolo quoque ipso Dcipientes, quod scriptum est in libro Iob uenisse cum angelis et diabolum, in conspectu dei, ut iam et illud ueniat in quaestionem, quomodo dictum sit: Beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, et illmiror, si eo usque progrediuntur, qui existimant impios uisuros deum et a diabolo uisum deum, ut eos et mundo esse corde et pacem ac sanctificationem cum omnibus i,I sectari adseuerent. . Nam quod dominus ait: Qui me uidit, uidit et patrem,I potest paulo at
Abbreviated transcription (Latin):
ruit angls: ⁊ nunc presto ẽ. s ñuidetur. Neq e¬
nim inpotestate nr̃a ẽ. uidere. s in potestate il¬
lius apparere. Tam̃ ⁊ si potestas ñ ÷ uidendi:
ẽ gr̃a ꝓmerendi ut uidere possimus. Et ideo
qͥhũit grãm meruit copiã. Nos enĩ copiã ñ memͣ:
qr dm̃ uidendi gr̃am ñ habemꝰ. Et qͥd mirum

Expanded text:
ruit angelus et nunc praesto est, sed non uidetur; neque eruit angelus et nunc praesto est, sed non uidetur; neque enim in potestate nostra est uidere, sed in potestate illius apparere. tamen, etsi potestas non est uidendi, est gratia promerendi, ut uidere possimus. et ideo qui habuit gratiam meruit copiam; nos copiam non meremur, quia deum uidendi gratiam non habemus. et quid miru
Abbreviated transcription (Latin):
loqͥmur. cum ĩ de ipsis cęlestib uirtutib ⁊ po¬
testatib legerimꝰ. qr dm̃ nemo uidit unquam
iaddit qđ̾ ultracelestes ẽ potestates. unigenitus
filius qui ÷ insinu patris ipse enarrauit: Aut ac¬
quiescat᷑ gͥ necesse ẽ. sidm̃ patr̃ẽ nemo uidit ũꝗͣ
filiũ uisum ẽẽ inuederi testam̃to. ⁊ desinant he¬
retici ex uirgine ei pͥncipium dare. qui anteꝗͣ¬
nascerctur nasceretur ex uirgine uidebatur. aut
sp̃m quoq uisum accepimus in columba. &
idõdm̃ nemo uidit unquã. qr eã que indeo
habitat plenitudinẽ diuinitatis nemo cons¬
pexit. nemomende aut oculis comprehendit
Uidit enim ad utrunq referendum ẽ. Deniq
cum additur unigenit̾ filius ipse enarrauit:
mentium magis quam oculorũ uisio decla¬
ratur. Species enim uidetur. uirtus uͭ narrat᷑
Illa oculis: hȩc mente comp̃hendit᷑. S quid de
trinitate dicam: Seraphin qñ uoluit apparu¬
it. & uocem eius ysaias solus audiuit. Appa¬

Expanded text:
lestibus uirtutibus et potestatibus legerimus quia deum nemo uidit umquam? et addidit quod ultra caelestis est potestates: unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse enarrauit. aut adquiescatur igitur necesse est, si deum patrem nemo uidit umquam, filium uisum esse in neteri testamento et desinant haeretici ex uirgine ei principium dare, qui antequam nasceretur ex uirgine uidebatur, aut spiritum quoque uisum accepimus in columba. et ideo deum nemo uidit umquam, quia eam quae in deo habitat plenitudinem diuinitatis nemo conspexit, nemo mente aut oculis conprehendit; uidit enim ad utrumque referendum est. denique cum additur: unigenitus filius ipse enarrrauit, mentium magis quam oculorum uisio declaratur; species enim uidetur, uirtus uero narratur; illa oculis, haec mente conprehenditur. trinitate dicam? Seraphin, quando uoluit, apparuit et uocem eius Esaias solus audiuit. appa
Abbreviated transcription (Latin):
ceris & didiceris hoc idem de animo qd̃ de corꝑe:
qͥd aliud iam nisi ds occurret in quo summum
hominis bonum constitutum sit. ñ quo alia bona
ñ sint : S sũ mũ id dicitur: quo cuncła referuntͣ
Eo enim fruendo quisq beatus ẽ. propt̃ quod cet̾a
uult hab̾e. cum illud iam ñ propt̃ aliud s propt̃
scipsum diligat᷑. idõ finis ibi dr̃. quia ĩa quo excur¬
rat ⁊ quo referatur ñ inuenit᷑. Ibi requies appetendi.
ibi fruendi securitas. ibi tͣnquillissimũ gaudium
optimȩ uoluntatis. Dag̾ qui cito uideat ñ corpꝰ
dit᷑ iã ab inqͥrendo. utrũ sũmum illud bonum.

Expanded text:
ceris et didiceris hoc idem de animo quod de corpore, ceris et didiceris hoc idem de animo quod de corpore, quid aliud iam nisi deus occurret, in quo summum hominis bonum constitutum sit, non quo alia bona non sint, sed summum id dicitur, quo cuncta referuntur; eo enim fruendo quisque beatus est, propter quod cetera uult habere, cum illud iam non propter aliud sed propter se ipsum diligatur, et ideo finis ibi dicitur, quia iam, quo excurrat et quo referatur, non inuenitur, ibi requies appetendi, ibi fruendi » securitas, ibi tranquillissimum gaudium optimae uoluntatis. : Da igitur, qui cito uideat non corpus detur iam ab inquirendo, utrum summum
Abbreviated transcription (Latin):
conquiris quã ꝑu̾se si aliquo corꝑis ꝑiculoso mor¬
bo gͣuareris. deliciosissimas ⁊tenerrimas uestes potiꝰ
quã medicam̃ta medicosq conquireres. Nonenim
ullomͦ differenda ẽ ista cognitio. aut illa huic a te
p̃scitim in hac etate uł discendi ordine preferenda ẽ.
Uide autẽ quã facile posses hoc scire si uelies. Qͥ enĩ
querit qua ad beatam uitam ꝑueniat. nichil aliud
ꝑfecto querit. nͥ ubi sic finis boni. hoc ẽ ubi constitu¬
tum sit. ñ praua opimone atq temeraria. s certa
atq inconcussa ueritate sũmum hominis bonum.
qd a quolib ubi constituat᷑ ñ inuenitur: nisi aut
in corꝑe. aut in animo. aut inqd̃o. ant in duobꝰ aliqͥb
horum. aut certe in omnibꝰ. Quod si didiceris neq
sũmum bonum. nec aliquã pardem sũmi boni
om̃ino ẽẽ incorꝑe. duo restabunt animus ⁊ ds:
quoꝵ uł in uno. uł in ambobus sic. Si autẽ adie¬

Expanded text:
conquiris, quam peruerse, si aliquo corporis periculoso morconquiris, quam peruerse, si aliquo corporis periculoso morbo grauareris, deliciosas et tenerrimas uestes potius quam medicamenta medicosque conquireres. non enim ullo modo differenda est ista cognitio aut illa huic a te praesertim iam in hac aetate uel discendi ordine praeferenda est. uide autem, quam facile posses hoc scire, si uelles. qui enim quaerit, qua ad beatam uitam perueniat, nihil aliud profecto quaerit, nisi ubi sit finis boni, hoc est ubi constitutum sit non praua opinione atque temeraria sed certa atque inconcussa ueritate summum hominis bonum. quod a quolibet, ubi constituatur, non inuenitur nisi aut in corpore aut in animo aut in deo aut in duobus aliquibus horum aut certe in omnibus. quod si didiceris neque summum bonum neque aliquam partem summi boni omnino esse in corpore, duo restabunt, animus et deus, quorum uel in uno uel in ambobus sit. si autem adie
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd senserit anaximenes. ⁊ olim sopitas lites manicr¬
riositate requoq̃re: cũ quorũdam &̃ hereticorum
qui nomine xͥano głari uoluerunt. ut marcioni¬
starum.⁊ sabellianoꝵ. multoꝵq pret̾c̃a iam dissen¬
siones questionesq sileant᷑: Tam̃ si opus ẽ ut dixi
ueritati adũsantes p̃noscere aliqͣs ⁊ ꝑtractatas hr̃e
sententias. de hereticis potiꝰ qui sc xͥanos uocant ꝗͣ
de anaxagora ⁊ democrito nob̃ cogitandum fuit.
Iue autẽ quisqͥs abste quesierit que tu a nob queris:
audiat qd̾ ea doctius: prudentiꝰ nescias. Si enim the¬
mistocles ñ eurauit. qd̾ ẽ habitus indoctior cum ca¬
nere neruis in epulis recusasset. ubi cum se nescire il¬
publicam ex parua magnã facere. dubitandum cͥ
ẽ diccre de ista nescire cum ei qui rogarit qͥd nou̾is.
respondẽ possis nosse te quom᷑ ⁊̃ sine istiᷤᷤ homo eẽ
possit beatus: Quod si adhuc ñ tenes. tam ꝑu̾se ista

Expanded text:
quid senserit Anaximenes, et olim sopitas lites inani cuquid senserit Anaximenes, et olim sopitas lites inani curiositate recoquere, cum quorundam etiam haereticorum, qui nomine Christiano gloriari noluerunt, ut Marcionistarum et Sabellianorum multorumque praeterea iam dissensiones quaestionesque sileantur? tamen si opus est, ut dixi, ueritati aduersantes praenoscere aliquas et pertractatas habere sententias, de haereticis potius, qui se Christianos uocant, quam de Anaxagora et Democrito nobis cogitandum fuit. Ille autem, quisquis abs te quaesierit, quae tu a nobis quaeris, audiat, quod ea doctius et prudentius nescias. si enim Themistocles non curauit, quod est habitus indoctior, cum canere neruis in epulis recusasset, ubi cum se nescire ilondit: Rem publicam ex parua magnam facere\', dubitandum tibi est dicere te ista nescire, cum ei, qui rogarit, quid noueris, respondere possis nosse te, quo modo etiam sine istis homo esse possit beatus? quod si adhuc non tenes, tam peruerse ista
Abbreviated transcription (Latin):
fals aᷤ mͦ ꝑferantur. etiã quȩ pͥꝰ maudita erand⁊ di
iudicare & subu̾tere idonea ẽ. s uc ñ solum aperta
feriant᷑. s. &̃ abscondita eruant᷑. Si alienos opus:
cognoscere errores. erige oculos auresq oro te. &
uide atq ausculta. utrum aliqͥs adu̾sus nos de ana¬
ximene & de anaxagora ꝓferat aliqͥd. qñ iãne ipsoꝵ
qͥdẽ multo recentioꝵ. multũq loqͣtium stoicorũ
aut epicureoꝵ cineres caleant. unde aliqͣ contra
fidem xͥanam scintilla excidetur: s circuli atq con¬
uenticula partim fugatia. partim &̃ audacter ꝓ¬
mpta. uł donatistarũ uł maximianensiũ. uel ma¬
nicheor. uł etiã ad quoꝵ groges turbamq uenturꝰ
es arrianoꝵ. cunomianoꝵ. macedonianoꝵ catafri¬
garum. cet̾arumq pestium innumerabilit̃ ꝑstre¬
pant. quoꝵ omium errores si cognoscere piget.
qͥd nob̾ ẽ propt̃ defensionẽ xͥane religionis q̃rere

Expanded text:
falsa, si modo proferantur, etiam quae prius inaudita erant, et falsa, si modo proferantur, etiam quae prius inaudita erant, et diiudicare et subuertere idonea est, — sed, ut non solum aperta feriantur, sed etiam abscondita eruantur, si alienos opus est cognoscere errores, erige oculos auresque, oro te, et uide atque ausculta, utrum aliquis aduersus nos de Anaximene et de Anaxagora proferat aliquid, quando iam ne ipsorum quidem multo recentiorum multumque loquacium Stoicorum aut Epicureorum cineres caleant, unde aliqua contra fidem Christianam scintilla excitetur. sed circuli atque conuenticula partim fugacia partim etiam audaciter prompta uel Donatistarum uel Maximianensium uel Manichaeorum uel etiam, ad quorum greges turbamque uenturus es, Arrianorum, Eunomianorum, Macedonianorum, Cataphrygarum ceterarumque pestium innumerabiliter perstrepant. quorum omnium errores si cognoscere piget, quid nobis est propter defensionem Christianae religionis quaerere,
Abbreviated transcription (Latin):
saria p̃parent᷑ ipsa necessaria ñ denere. quibꝰ excipi
dicas unde facias intentos. nolle discere qd infun¬
datur intentis. S si hoc de scire iam dicis. idq ipsũ
ranam doctrinam ẽẽ respondes. quã te omnibs p̃¬
ponere nouimus. & in ea sola ẽẽ p̃sumere spem sa¬
lutis et̃ne. ñ opus ẽ ei cognitione dialogoꝵ ciccronis.
& collatione emendicatarũ discordantiũ sententia¬
rum alicnarum ꝓcurari. Auditores morib tus
intenti fiant. qui abste aliqͥd tale accepturi sunt:
Nolo prius aliquid doccas qd̃ dediscendum ẽ. ut uã
doceas. Nam si alienarum sententiarũ dissidentiũ
& repugnantiũ cognitio aliqͥd adiuuat insinuatorẽ
xp̃ianȩ ueritatis. ut nouerit quomͦ adu̾santes destru¬
at falsitates ad hoc dumtarat. ne quis contra dis¬
serens. ñ nͥm refellendis tuis figat oculum. sua uͦ
sedulo occultet. Nam cognitio ueritatis omnia

Expanded text:
saria praeparentur, ipsa necessaria non tenere, quibus excipiesaria praeparentur, ipsa necessaria non tenere, quibus excipiediscas, unde facias intentos, nolle discere, quod infundatur intentis. sed si hoc te scire iam dicis idque ipsum Christianam doctrinam esse respondes, quam te omnibus praeponere nouimus et in ea sola esse praesumere spem salutis aeternae, non opus est ei cognitione dialogorum Ciceronis et collectione emendicatarum discordantium sententiarum alienarum procurari auditores. moribus tuis intenti fiant, qui abs te aliquid tale accepturi sunt. nolo prius aliquid doceas, quod dediscendum est, ut uera doceas. Nam si alienarum sententiarum dissidentium et repugnantium cognitio aliquid adiuuat insinuatorem Christianae ueritatis, ut nouerit, quo modo aduersantes destruat falsitates ad hoc dum taxat, ne quis contra disserens nonnisi in refellendis tuis figat oculum, sua uero sedulo occultet, nam cognitio ueritatis omnia
Abbreviated transcription (Latin):
latina pucrum didicisse. nunc uelle discere greca bar¬
batum. pudebit ne tandem in ipsis latinis ignorare
aliqua: Que quã muti latim docti decum nesciant.
uł hoc ipso sentis qd te nobis magna necessitate dicis
onerosum. in tanta doctoꝵ multitudine apud car¬
thaginem constitutus. Postremo fac te de omnibus
que a nob̃ queris int̾rogatum respondere potuisse.
Ecce iam doctissimꝰ atq accutissimus diceris. ecce iã
te laudibus moclum greculus flatus actollic. tu tã¬
tum memento gͣuitatis due. ⁊illam mereri laudẽ
quo fine uolueris. ut scilic& cos leuit̃ leuia ista mi¬
ratos. & beniuolentissime atq auidissime iã in tua
ora suspensos. gͣuissimum aliqͥd & saluberrimum
doccas. Id ipsum qͥcquid ẽ gͣuissimum & salub̾ri¬
rimum utrum teneas ⁊ recte tradere noueris. uellẽ
cognoscere. Ridicultim ẽ enim cum propt̾ea suꝑ¬
flua multa didiceris. ut tͥ aures hominũ ad neces¬

Expanded text:
Latina puerum didicisse, nunc uelle discere Graeca barLatina puerum didicisse, nunc uelle discere Graeca barbatum, pudebitne tandem in ipsis Latinis ignorare aliqua, quae quam multi Latini docti tecum nesciant, uel hoc ipso sentis, quod te nobis magna necessitate dicis onerosum in tanta doctorum multitudine apud Carthaginem constitutus? Postremo fac te de omnibus, quae a nobis quaeris, interrogatum respondere potuisse. ecce iam doctissimus atque acutissimus diceris, ecce iam te laudibus in caelum Graeculus flatus adtollit; tu tantum memento grauitatis tuae et illam mereri laudem quo fine uolueris, ut scilicet eos leuiter leuia ista miratos et beniuolentissime atque auidissime iam in tua ora suspensos grauissimum aliquid et saluberrimum doceas. id ipsum, quicquid est grauissimum et saluberrimum, utrum teneas et recte tradere noueris, uellem cognoscere. ridiculum est enim, cum propterea superflua multa didiceris, ut tibi aures hominum ad neces
Abbreviated transcription (Latin):
constitutum ⁊ greca imbutum pͥmitꝰ uingua de ipsis
philosophoꝵ libͥsaliqͣ ĩtrogent que cicero in suis litt̾is
ñposuit: Qd̾ si acciderit. qͥd responsurꝰ es potius de ista
in latinoꝵ auctoꝵ libris quã ing̾corum nosse uoluisse:
Qua responsione pͥmo greciȩ facies inuriam. ⁊ nosti qͣm
illi homines hoc ñ ferant: deinde ia exulcerati& irati
quã cito de qdmmis ñ uisz hebetẽ iudicabunt quig̾¬
corum philosophoꝵ dogmatauł potius doginatum
particulas quasdã discerptas atq dispsas in latinis
dialogis quã inipsoꝵ auctorum libris grecis tota atq
contexta discere maliusti: & indoctum quicũ tam
multa in tua lingua nescias earum rerũ frust a ma¬
liena colligere ambisti. anforte illud respondebis ñ
te grecos de hisrebus libros contẽpsisse. s priꝰlatmos
curasse cognoscere. nunc autẽ uelle te inlatinis doc¬
tum greciam querere. Si hoc ñ pudet hominẽ g̾cum

Expanded text:
constitutum et Graeca inbutum primitus lingua de ipsis constitutum et Graeca inbutum primitus lingua de ipsis philosophorum libris aliqua interrogent, quae Cicero in suis litteris non posuit? quod si acciderit, quid responsurus es? potius te ista in Latinorum auctorum libris quam in Graecorum nosse uoluisse? qua responsione primo Graeciae facies iniuriam et nosti, quam illi homines hoc non ferant; deinde iam exulcerati et irati quam cito te, quod nimis non uis, et hebetem iudicabunt, qui Graecorum philosophorum dogmata uel potius dogmatum particulas quasdam discerptas atque dispersas in Latinis dialogis quam in ipsorum auctorum libris Graecis tota atque contexta discere maluisti, et indoctum, qui cum tam multa in tua lingua nescias, earum rerum frusta in aliena colligere ambisti! an forte illud respondebis, non te Graecos de his rebus libros contempsisse sed prius Latinos curasse cognoscere, nunc autem uelle te in Latinis doctum Graeca iam quaerere? si hoc non pudet, hominem Graecum
Abbreviated transcription (Latin):
gida. uͥ hascuras tuas deponeres. xͥanorum tͥ basilica
ipponicnsis occurrit. qr in ea nunc sedo ep̃c qͥ aliq̃ñ
ꝯme iã ẽẽ puerilium rerum sic̃ ñ uenditorẽ ita nec lar¬
gitorem decet. Que cũ ita sint. id: cumdue tantum
urbes latinarum litt̾arum artifices. roma atq car¬
thago nec tedio tibi sinc ut a te ista ꝑquiranc. nec te¬
dia tua curent ut de ista ꝑquirentẽ exaudiat. miror
tantum qͣntum dici ñ potest. uereri de tam boni ingenii
iuuenem. ne ingrecis atq orientalib urbibs quenquã
de his rebus molestum int̾rogatorẽ feras. facihus qp¬
pe cornculas in affrica audieris. quã millis partibus
hoc genus uocis. Deinde si fallor ⁊ qͥsquã ibi forte huiꝰ
modi questionum tanto utiq odiosior. quanto millis
iocisinepcior ꝑeanctator exditerit. nonne mag̃ eauc
ne multo facilius existant quite greci homines ing̃cia

Expanded text:
gida, ubi has curas tuas deponeres, Christianorum tibi basilica gida, ubi has curas tuas deponeres, Christianorum tibi basilica Hipponiensis occurrit, quia in ea nunc sedet episcopus, qui et me iam esse puerilium rerum sicut non uenditorem ita nec largitorem decet. quae cum ita sint, id est cum duae tantae urbes Latinarum litterarum artifices, Roma atque Carthago, nec taedio tibi sint, ut a te ista perquirant, nec taedia tua curent, ut te ista perquirentem exaudiant, miror tantum, quantum dici non potest, uereri te, tam boni ingenii iuuenem, ne in Graecis atque orientalibus urbibus quemquam de his rebus molestum interrogatorem feras. facilius quippe corniculas in Africa audieris quam in illis partibus hoc genus uocis. Deinde si fallor et quisquam ibi forte huius modi quaestionum tanto utique odiosior quanto in illis locis ineptior percontator extiterit, nonne magis caues, ne multo facilius existant, qui te Graeci homines in Graecia
Abbreviated transcription (Latin):
in animis eoꝵ nimia consuetudine remanerent. ñ õ
ipsa obliunone sepelire mallent recordata. quã inep¬
tia respondere quesita. cum in ipsa etiã scolari leui¬
tate. ⁊ rethoricis cathedris ita obmutuisse atq ob¬
torpuisse uuideantur. ut a carthagine ipponem quo
exponi possint mittenda cristiment᷑ ubi tã insolita
atq omnino ꝑegrina s̃. ut si uellem respondendi cu¬
ra aspicere. aliqͥd uolens uidere quomͦ ad sententiã
que mͥ exponenda eẽt de suꝑ ueniatur: auc ab eadem¬
ceps que contexeret᷑ oratio. codicem prorsus iueni¬
re ñ possem. Iui autẽ carthaginenses rethores si hu¬
ic tuo studio defuer. non mͦ ame ñ reprehenduntur.
s etiã aꝓꝓbantur. si forte iã recolunt. ñ romanorũ
fororum.s. grecorum gymnasiorũ ista solere esse
certamina. eu uͦ cum ⁊ ingymnafia cogitationẽ
imiccisti.⁊ ea qͦ. ipsa inuenisti talib rebs nuda atq fri¬

Expanded text:
in animis eorum nimia consuetudine remanerent, non etiam in animis eorum nimia consuetudine remanerent, non etiam ipsa obliuione sepelire mallent recordata quam ineptia respondere quaesita, cum in ipsa etiam scholari leuitate et rhetoricis cathedris ita obmutuisse atque obtorpuisse uideantur, ut a Carthagine Hipponem, quo exponi possint, mittenda existimentur, ubi tam insolita atque omnino peregrina sunt, ut, si uellem respondendi cura inspicere aliquid uolens uidere, quo modo ad sententiam, quae mihi exponenda esset, desuper ueniatur aut ab ea deinceps quae contexeretur oratio, codicem prorsus inuenire non possem. illi autem Carthaginienses rhetores si huic tuo studio defuerunt, non modo a me non reprehenduntur, sed etiam adprobantur, si forte iam recolunt non Romanorum fororum sed Graecorum gymnasiorum ista solere esse certamina.\' tu uero cum et in gymnasia cogitationem iniecisti et ea quoque ipsa inuenisti talibus rebus nuda atque fri
Abbreviated transcription (Latin):
hebetẽq putaueriñ. indignũ habebunt. aqͦ aliqͥd
utilis salubrisq scientiȩ sͥ accipiendum ẽẽ arbi¬
trentur. Qdñ ita ẽ michi erede. Primum qͥa eose
aliquos in illis t̾ris ubi imꝑitus minmeq acutus
uderi times. Qui de de istis questionib quicquã
int̾rogent om̃mo ñ uideo. quandoqͥdẽ hic quo ad
ea discenda uenisti. ⁊ romȩ exꝑtus es quã negligent̃
habeantur. ⁊ obhoc neq doceant᷑ neq discantur.
& in asfrica usq adeo de his int̾rogatorẽ pateris ne-
minem. ut nec te ipsum qui patiatur inueniaᷤ eaq
inopia ep̃is exponenda ea mittere cogaris. quasi uͦ
mi ardore uł potiꝰ errore quasi aliqͥd magnũ hȩc
dicere curarent. usq ad canos ep̃ales. ⁊ usq ad cathe¬
dras eccłasticas ea sͥ in memoria durare paterentur:
aut si ipsi tiellent ñ illa etiã de muitoꝵ cordib cu¬
ie maiores grainoresq secludent. aut si aliqua ex eis

Expanded text:
hebetemque putauerint, indignum habebunt, a quo aliquid hebetemque putauerint, indignum habebunt, a quo aliquid utilis salubrisque scientiae sibi accipiendum esse arbitrentur. Quod non ita est — mihi crede —, primum quia esse aliquos in illis terris, ubi inperitus minimeque acutus uideri times, qui te de istis quaestionibus quicquam interrogent, omnino non uideo, quando quidem hic, quo ad ea discenda uenisti, et Romae expertus es, quam neglegenter habeantur et ob hoc neque doceantur neque discantur; et in Africa uminem, ut nec teipsum qui patiatur invenias, eaque inopia episcopis exponenda ea mittere cogaris: quasi verimi ardore uel potius errore quasi aliquid magnum haec discere curarunt, usque ad canos episcopales et usque ad cathedras ecclesiasticas ea sibi in memoria durare paterentur aut, si ipsi uellent, non illa etiam de inuitorum cordibus curae maiores grauioresque secluderent aut, si aliqua ex eis
Abbreviated transcription (Latin):
dioscoro diximus. ex quo in hac epła gradimur:
Quappt̃ iã illud indeamus cũ te istarum rerũ ignorã¬
tia nequaquã indoctum atq hebetẽ iudices. s ipsiꝰ
potiꝰ ueritatis. ut qͥs de his reb scripsit uł scͥpserit.
aut ea sint que iam certus tenes. aut si falsas̃ securꝰ
ignores: noq de diũsitate cognoscenda sententiarũ
alienarum. nequasi indoctus ⁊ hebes remaneas.ina¬
ni sollicitudine macereris. Cumgͦ hec ita sint. etiã
illud si placet uideamus. utrum aliorum falsa
existimatioqͥ sunc ut scribis ad uituꝑandũ ꝓcliues
ita ut si te ista ignorare ꝑsenserine indoctũ atq he¬
betem falso qͥdem s tam̃ putent. sic te mouere debe¬
at ut etiam ab ep̃is tͥ hȩc expomi ñ incongruent̃ petas:
quandoqͥdẽ eo fine ĩa te ista cuꝑe credimꝰ quo illis
consulas ad ꝑsuadendam ueritatem. uitamq eoꝵ¬
corrigendã qui te si milis ciceronis ubris indoctũ

Expanded text:
Dioscoro diximus, ex quo in hac epistula gradimur. Dioscoro diximus, ex quo in hac epistula gradimur. Quapropter iam illud uideamus, cum te istarum rerum ignorantia nequaquam indoctum atque hebetem iudices sed ipsius potius ueritatis, ut, quisquis de his raut ea sint quae jam certus tenes, aut si falsa sunt, securus ignores, neque de diversitate cognoscenda sententiarum alienarum, ne quasi indoctus et hebes remaneas, inani sollicitudine macereris. Cum ergo haec ita sint, etiam illud, si placet, videamus, utrum aliorum falsa existimatio, qui sunt, ut scribis, ad vituperandum proclives, ita ut si te ista ignorare persenserint, indoctum atque hebetem, falso quidem, sed tamen putent, sic te movere debeat ut etiam ab episcopis tibi haec exponi non incongruenter petas; quandoquidem eo fine jam te ista cupere credimus, quo illis consulas ad corrigendam, qui te, si in illis Ciceronis libris indoctum
Abbreviated transcription (Latin):
patientissimã p̃beant. siue ad recte facta quẽquã
exhorteris. siue malitiam atq neqͥtiam peccantis
obiurges. Hunc tu finẽ iusticię ac beneficientiȩ
sim illis int̾rogandis questionib cogitasti nos de
te male meruimꝰ quibs in epła tua ñ id potius
quo moueremur posiuisti: ut aut libent̃ daremus
qd pecebas. aut idõ ñdaremus qr causa quelib&
alia fortasse ꝓhiberet. ñ tam̃ quia tuç uane cupidi¬
tati ñ solum seruire. uerũ etiã ñ resistere puderet.
quanto enim meliꝰ atq salubriꝰ quesote ipsas u̾itatis
regłas multo certius & breuiꝰ ꝑ se ipsas accipis. qͥbs
falsa om̃ia possis ipse refellere. ne qd̾ falsum ⁊ pu¬
dendum ẽ simultorũ annosas ⁊ decrepitas falsitates.
studio iactantiore quã prudentiore didiceris. do¬
ctum atq intelligentẽ te ẽẽ arbitreris. qđ iã ñ existi¬
mo uideri tibi. Non enim frustra tandui tam uera

Expanded text:
patientissimam praebeant, siue ad recte facta quemquam patientissimam praebeant, siue ad recte facta quemquam exhorteris siue malitiam atque nequitiam peccantis obiurges? hunc tu finem iustitiae ac beneficentiae si in illis interrogandis quaestionibus cogitasti, nos de te male meruimus, quibus in epistula tua non id potius, quo moueremur, posuisti, ut aut libenter daremus, quod petebas, aut ideo non daremus, quia causa quaelibet alia fortasse prohiberet, non tamen quia tuae uanae cupiditati non solum seruire uerum etiam non resistere puderet. quanto enim melius atque salubrius, quaeso te, ipsas ueritatis regulas multo certius et breuius per se ipsas accipis, quibus falsa omnia possis ipse refellere, ne, quod falsum et pudendum est, si multorum annosas et decrepitas falsitates studio iactantiore quam prudentiore didiceris, doctum atque intellegentem te esse arbitreris! quod iam non existimo uideri tibi; non enim frustra tam diu tam uera
Abbreviated transcription (Latin):
sit finis miseriȩ quandiu finis officiorũ nr̃orum
in ir instabili collocatur. In aliquo gͥ firmo atq in¬
commutabili bono te figere uolumus constantis¬
sime intentionis domum. & securissimã requiem
om̃is bone atq honeste uitȩ actionis tuȩ. An for¬
te istam ipsam t̾renam felicitatẽ quã cõmemo¬
raui. si ꝓsꝑi rumoris aura. auc etiã flatibus uela
pandendo ad cam potueris ꝑuenire. hanc ctiam
cogitas reftrre inaliud uerum ⁊ certum ⁊ plenũ
bonum : At mͥ ñ uidetur. atq omnino ipsa u̾itas
negat. uel tantis ad se anfractib que tã ꝓxima ẽ
uel tantis sumptib que tam gratuita ẽ ꝑueniri
An ipsa humana laude tanquã instruĩto utendũ
existimas ut aditum ꝑhanc p̃ꝑares ad anmos
hominũ ꝑsuadendi uera atq salubria:. & caues
ne te cũ indoctum atq hebetem putauerint. in¬
dignum arbitrent᷑ cui aurẽ uł intentissimã. uel

Expanded text:
sit finis miseriae, quam diu finis officiorum nostrorum sit finis miseriae, quam diu finis officiorum nostrorum in re instabili conlocatur. in aliquo igitur firmo atque incommutabili bono te figere uolumus constantissimae intentionis domum et securissimam requiem omnia bonae atque honestae actionis tuae. an forte istam ipsam terrenam felicitatem, quam commemoraui, si prosperi rumoris aura aut etiam flatibus uela pandendo ad eam potueris peruenire, hanc etiam cogitas referre in aliud uerum et certum et plenum bonum? at mihi non uidetur atque omnino ipsa ueritas negat uel tantis ad se anfractibus, quae tam proxima est, uel tantis sumptibus, quae tam gratuita est, perueniri. 10 An ipsa humana laude tamquam instrumento utendum existimas, ut aditum per hanc praepares ad animos hominum persuadendi uera atque salubria, et caues, ne te, cum indoctum atque hebetem putauerint, indignum arbitrentur, cui aurem uel intentissimam uel
Abbreviated transcription (Latin):
tes eam uidere. Si autẽ ñ ibi finis ẽ harũ actionũ
atq intentionis duȩ. s propt̃ aliud aliqͥd indoctus
& hebes ñ uis putari: quero qͥdillud sit. Si ꝓpt̾ea
ne angustior tͥ aditus ad acquirendas demporales
diuitias. uxorem impetrandam. honores capessen¬
dos. & cct̾a huiꝰmodi p̃cipiti fluxu danscurrentia.
atq in se lapsos in imum rapientia. neq ad hunc
finem tͥ scruire nos decet. immo decet hinc etiam
te ammonere. Non enim sic te prohibemꝰ in inccrto
fame finem ponere. ut tanquã de mincio in cri-¬
danũ emigres: quo de ipse fortasse mincius etiamñ
emigrantem impingeret. Cum ñ enm satiauerit
auidum sp̃m uanitas laudis humanȩ quiꝰ nichil
ad cibandum affeit. nͥ in ane & inflatum. cogit᷑ eã
ipsa auiditas referre in aliud. quasi ub̃ius atq fru¬
ctuosius. qd nichilominus si temporali lapsu pret̃¬
fluit. ita ẽ quasi fluuius ducat influuium: ut ñ

Expanded text:
tes eam uidere. Si autem noh ibi finis est harum actionum tes eam uidere. Si autem noh ibi finis est harum actionum atque intentionis tuae, sed propter aliud aliquid indoctus et hebes non uis putari, quaero, quid illud sit. si propterea, ne angustior tibi aditus ad adquirendas temporales diuitias, uxorem impetrandam, honores capessendos et cetera huius modi praecipiti fluxu transcurrentia atque in se lapsos in imum rapientia, neque ad hunc finem tibi seruire nos decet, immo decet etiam hinc te amouere. non enim sic te prohibemus in incerto famae finem ponere, ut tamquam de Mincio in Eridanum emigres, quo te ipse fortasse Mincius etiam non emigrantem impingeret. cum enim non satiauerit auidum spiritum uanitas laudis humanae, quia nihil ad cibandum adfert nisi inane et inflatum, cogitur eam ipsa auiditas referre in aliud quasi uberius atque fructuosius; quod nihilo minus si temporali lapsu praeterfluit, ita est, quasi fluuius ducat in fluuium, ut non
Abbreviated transcription (Latin):
quid nolis. Si hoc totum ẽ. cernis ut arbitror hc̃
ẽẽ finem tã uehementis intentionis tuȩ qua nob̃
quoq oneri es ut fateris. Quid aut̃ adioscoro
potest nob̃ ẽẽ oneri. nsi qd ipsum dioscoꝵ etiã
nescientẽ onerat. qd̾ ñ sentiet nͥ cum surgere uo¬
luerit. Atq utinã ñsic alligendur hec onera. ut
frustra etiã humeros conetur excutere. Qd̾ ñ idõ
dico quia iste discunt᷑ questiones: s quia tali fine
discunt᷑. Hunc enim finem certe. iam sentis ẽẽ nu¬
gatornum: manem. uentosum. Hab& & tumorẽ.
sub quo etiã tabes gignitur: & pupilla mentis ad
ñ uidendam opulentiam ueritatis offendit᷑. Crede
sic ẽ mi dioscore. ita te fruar in ipsa uoluntate. &
in ipsa cuiꝰ umbra au̾teris dignitate ueritatis. Uñ
enim tͥ. nisi uel hoc modo de hac re fidẽ faciam.
ñ inuenio. Non enim uides cã: aut ullomͦ ꝗͣ diu
linguis humanis rumosa gaudia construs. po¬

Expanded text:
quid nolis. si hoc totum est, cernis, ut arbitror, hunc quid nolis. si hoc totum est, cernis, ut arbitror, hunc esse finem tam uehementis intentionis tuae, qua nobis quoque oneri es, ut fateris. quid autem a Dioscoro potest nobis esse oneri, nisi quod ipsum Dioscorum etiam nescientem onerat? quod non sentiet, nisi cum surgere uoluerit; atque utinam non sic alligentur haec onera, ut frustra etiam humeros conetur excutere! quod non ideo dico, quia istae discuntur quaestiones, sed quia tali fine discuntur. hunc enim finem certe iam sentis esse nugatorium, inanem, uentosum; habet et tumorem, sub quo etiam tabes gignitur, et pupulae mentis ad non uidendam opulentiam ueritatis offunditur. crede, sic est, mi Dioscore, ita te fruar in ipsa uoluntate et in ipsa. cuius umbra auerteris, dignitate ueritatis. unde enim tibi nisi uel hoc modo de hac re fidem faciam, non inuenio. non enim uides eam aut ullo modo, quam diu linguis humanis ruinosa gaudia construis, po
Abbreviated transcription (Latin):
& hebes putabit᷑ ñ quia satis etiã ipse intelligi
cũ qui talia ñ respondit ñ eẽ indoctum &
hebetẽ. s putari. At ego te ammoneo. eũqͥ
talium putatoꝵ linguis tanquam falcib¬
concidi timet. lignũ ẽẽ aridum. & ido ñ putari
tantũ indoctum atq hebetẽ: s uere ẽẽ atq con¬
uinci. fortasse dix̾is. S cũ hebes animoñ sim.
& p̃cipue ñ ẽẽ studeã. nolo hebes anmo ułputari
recte. S quo fine nolis. id quero. Qd̾ enim ĩ ill
questionib aꝑiendis cͥ & explicandis. nec nobis
oneri ẽẽ dubitasti:hanc causam & hunc finem
c̃ẽ dixisti & tam necessarium. ut eã niiiã neces¬
sitatem appellares: ne scilic& de his int̾rogatus.
neq respondens abhominib adintuꝑandum
ꝓcliuib indoctus & hebes puteris. Ego autem
quero hoccine totum sit cur a nob̃ ista desides:
an etiã indoctus & hebes putari propt̃ aliud ali¬

Expanded text:
et hebes putabitur; nisi quia satis etiam ipse intelligis, et hebes putabitur; nisi quia satis etiam ipse intelligis, eum, qui talia non responderit, non esse indoctum et hebetem sed putari. at ego te admoneo eum, qui talium putatorum linguis s tamquam falcibconcidi timet, lignum esse aridum et ideo non putari tantum indoctum atque hebetem sed uere esse atque conuinci. Fortasse dixeris: \'Sed cum hebes animo non sim et praecipue non esse studeam, nolo hebes animo uel putari\'. recte; sed quo fine nolis, id quaero. quod enim in illis quaestionibus aperiendis tibi et explicandis nec nobis oneri esse dubitasti, hanc causam et hunc finem esse dixisti et tam necessarium, ut eam nimiam necessitatem appellares, ne scilicet de his interrogatus neque respondens ab hominibus ad uituperandum procliuibus indoctus et hebes puteris. ego autem quaero, hocine totum sit, cur a nobis ista desideres, an etiam indoctus et hebes putari propter aliud ali
Abbreviated transcription (Latin):
certa & recta tendentib ꝑiculosum esse
iudicaui. nunc tam̃ in te maxime exꝑior:
Non enim aliunde quã ex eadem ꝑnicie
ñ uidisti. qua tandem re possemꝰ moueri.
ut dibi quod petebas daremus. Quã enĩ
ꝑuerse tu ipse ñ ob aliud ad ca discenda
que inderrogas raꝑis nisi ut lauderis.
aut ñ utuptreris ab hominib: tã ꝑuerse
ctiam nos putas in tua peticione talibus
causis allegatis moueri. Et utinã possemꝰ
efficere ut tu quoq tam mani atq fallaci
humanȩ laudis bono minime moucreris.
dum moueri. Mores hominũ inqͥs ꝓcliues
s̃ ad uituꝑandum. Qͥd dende: Si int̾rogatꝰ
qͥs ñ respondit inqͥs indoctus & hebes putabit᷑
E coc ego te int̾rogo ñ de ciceronis lib̾s aliquid.
cuiꝰ sensum fortasse legentes indagare ñ poss̃.
s de ipsacpla tua. & de sententia ũboꝵ tuoꝵ.
Quero enimcur ndix̾is quiñ respondit ĩdoct᷑¬
& hebes manifestabit᷑. s potiꝰdix̃ĩs in doctus

Expanded text:
certa et recta tendentibus periculosum esse certa et recta tendentibus periculosum esse judicavi, nunc tamen in te maxime experior. Non enim aliunde quam ex eadem pernicie non vidisti qua tandem re possemus moveri, ut tibi quod petebas daremus. Quam enim peruerse tu ipse non ob aliud ad ea discenda, quae interrogas, raperis, nisi ut lauderis aut non uitupereris ab hominibus, tam peruerse etiam nos putas in tua petitione talibus causis allegatis moueri. et utinam possemus efficere, ut tu quoque tam inani atque fallaci humanae laudis bono minime mouereris, dum moueri! \'mores hominum\', inquisndum. Quid deinde? Si interrogatus quis non responderit, inquis, indoctus et hebes putabitur. Ecce ego te interrogo non de Ciceronis libris aliquid, cujus sensum fortasse legentes indagare non possunt, sed de epistola ipsa tua, et de sententia verborum tuorum. Quaero enim cur non dixeris, Qui non responderit, indoctus et hebes manifestabitur, sed potius dixeris, Indoctus
Abbreviated transcription (Latin):
dioscore nec ꝑsium tuum respicis insultã¬
tem tibi cum torto u̾siculo. scd plane pue¬
rile caput. si sensus adsit idonco colapho
contundentẽ atq cohercentem: Scire tuũ
nichil ẽ. nisi te scire hoc sciat alter. Tot ut
suꝑius dixi legisti dialogos. dot philosopho¬
rum alt̾cationib cor inseruisti. Dic michi
quis coꝵ finem actionum suarum constitu¬
erit in fama uulgi. aut in lingua hominũ
uł bonoꝵ atq sapientium : Tu autẽ & qd
magis pudendum ẽ iam nauigaturꝰ. satis
preclare te in affricam ꝓfecisse destaris. cũ
aliam obcausam de oneri ñ eẽ asseris ne¬
gociosissimis. & in alia longe distantia ĩ¬
dentis ep̃is ut tibi exponant cyceronem. nͥ
quia times homines ꝓcliues ad uituꝑan¬
dum. ne interrogatus ab eis. si ñ respondis
indoctus & hebes puteris. O rem dignam
uideris aliunde dies noctesq cogitare.
nisi ut in studus tuis atq doctrina lau¬
deris ab hominib: quod & si semper ad

Expanded text:
Dioscore, nec Persium tuum respicis insultanDioscore, nec Persium tuum respicis insultantem tibi contorto versiculo, sed plane puerile caput, si sensus adsit, idoneo colapho contundentem atque coercentem: Scire tuum nihil est, nisi te scire hoc sciat alter? Tot, ut superius dixi, legisti dialogos, tot philosophorum altercationibus cor inseruisti. Dic mihi quis eorum finem actionum suarum constituerit in fama vulgi, aut in lingua hominum vel bonorum atque sapientium. Tu autem, et quod magis pudendum est, jam navigaturus, satis praeclare te in Africa profecisse testaris, cum aliam ob causam te oneri non esse asseris negotiosissimis, et in alia longe distantia intentis episcopis, ut tibi exponant Ciceronem, nisi quia times homines proclives ad vituperandum, ne interrogatus ab eis, si non responderis, indoctus et hebes puteris! O rem dignam 4. Non mihi videris aliunde dies noctesque cogitare, nisi ut in studiis tuis atque doctrina lauderis ab hominibus. Quod etsi semper ad
Abbreviated transcription (Latin):
marina dedecus abluatur. Quod si ita esset
meum certe qui nauigaturus ñ sum mexpi¬
atum remaneret. Et seribis etiam nosse me
quam tibi molestissimum sit oneri ẽẽ cuipiã.
& adtestaris solum dm̃ nosse quod nimia ne¬
cessitate impulsus hoc fęceris. hic sane cum
eplam tuam legerem. satis aduerti animum.
cognoscere necessitatem tuam. cum ecce mͥ
affers & dicis. mores hominum ñ ignoratis.
qui ꝓcliues sunt ad uituꝑandum. & quasi
interrogatus quis ñ responddit. indoctus &
hebes putabitur. Hoc loco uere exarsi ad re¬
scribendum tͥ. Hoc enim languore animi tui
penetrasti michi pectus. & irrupisti in curas
meas. ut dissimulare ñ possem quantũ meds
adiuuaret mederi tibi. non ut de tuis questi¬
ombus cnodãdis explicandisq cogitarem.
s ut felicitatem tuam pendentem ex lingͥs
hominum atq nutantem atam infelici re¬
tinaculo abrumꝑem. & cuidam sedi omni¬
no inconcusse stabiliq religarem. Tu ne o

Expanded text:
marina dedecus abluatur. quod si ita esset, marina dedecus abluatur. quod si ita esset, meum certe, qui nauigaturus non sum, inexpiatum remaneret. Scribis etiam nosse me, quam tibi molestissimum sit oneri esse cuipiam, et adtestaris solum deum nosse, quod nimia necessitate inpulsus hoc feceris. hic sane, cum epistulam tuam legerem, satis aduerti animum cognoscere necessitatem tuam, cum ecce mihi adfers et dicis: Mores hominum non ignoratis, qui procliues sunt ad uituperandum, et quam, si interrogatus quis non responderit, indochebes putabitur. Hoc loco vero exarsi ad rescribendum tibi: hoc enim languore animi tui penetrasti mihi pectus, et irrupisti in curas meas, ut dissimulare non possem, quantum me Deus adjuvaret, mederi tibi; non ut de tuis quaestionibus enodandis explicandisque cogitarem, sed ut felicitatem tuam pendentem ex linguis hominum atque nutantem a tam infelici retinaculo abrumperem, et cuidam sedi omnino inconcussae stabilique religarem. Tune, o
Abbreviated transcription (Latin):
prestare desidem. si absit qd̃ dedecet. S in hac
re nichil ẽẽ dedecoris ñ michi uidetur. Non
enim dedecora facies rerum atcingit sensũ
meũ. cum cogido ep̃m ȩccłasticis euris circũ¬
strepentib districtum atq distentum. repen¬
te quasi obsurdescentẽ cohibere ab his om̃ib
& dialogoꝵ tullianorum questiunculas uni
scolastico exponere. quod quantum dedeceat
quãquam tuoꝵ studiorum raptus ardore ꝓr¬
sus nolis attendere: tu etiam sentis. Tam̃ qͥd
enim aliud indicat qd̃cumq dixisses in hac
re penitus nichil ẽẽ dedecoris. statim adiunx¬
isti. tam̃ quodc̃q ẽ. peto prestes nauigaturo:
hoc enim sonat. uideri quidem tibi nichil ĩhac
re esse dedecoris. tam̃ quodẽq ẽ dedecoris petẽ
te ut prestem nauigaturo. S quid ẽ queso te
quod addidisti nauigaturo: An ego insi na¬
uigaturus esses prestare tibi aliquid dedecori
non deberem: Nimirum putas quod aqua

Expanded text:
praestare desiderem, si absit, quod dedecet; sed in hac praestare desiderem, si absit, quod dedecet; sed in hac re nihil esse dedecoris, non mihi uidetur. non enim dedecora facies rerum adtingit sensum meum, cum cogito episcopum ecclesiasticis curis circumstrepentibus districtum atque distentum repente quasi obsurdescentem cohibere se ab his omnibus et dialogorum Tullianorum quaestiunculas uni scholastico exponere? quod quantum dedeceat, quamquam tuorum studiorum raptus ardore prorsus nolis adtendere, tu etiam sentis tamen. quid enim aliud indicat, quod, cum dixisses in hac re penitus nihil esse dede. coris, statim adiunxisti: \'Tamen quodcumque est, peto praestes nauigaturo\'. hoc enim sonat uideri tibi quidem nihil in hac re esse dedecoris, tamen, quodcumque est dedecoris, petere te, ut praestem nauigaturo. sed quid est, quaeso te, quod addidisti \'nauigaturo\'? an ego, nisi nauigaturus esses, praestare tibi aliquid dedecoris non deberem? nimirum putas, quod aqua
Abbreviated transcription (Latin):
decipiunt. nescio qua umbra honestatis & lib̾a¬
lium studioꝵ nomine uelate atq palliate. ꝗͣ
ut nr̃o minist̾io. atq ut ita dixerim satellitio
in dominatum quo tam bonam tuam mentẽ
premant uehem̃tius excitentur: ecce enim tot
dialogi lecti. si ad uidendum finem & capes¬
sendum omniũ actionum duarum nichil te
adiuuerunt: quid ꝓsunt dic michi: Nam uͥ
finem constitueris totius huiꝰ flagrantissimi
studui tui. & tibi infructuosi. & nob̃ molesti:
cpła tua satis indicas. Cum enim de soluendi¬
questionib quas misisti apud me ꝑlitteras
satageres. ita scripsisti. Possem de inqͥs plus
& ꝑmultos caros tuos exorare. sed noui ani¬
mum tuum qui ñ rogari desidãt. sed om̃ib
prestare. si tantum absit qd dedecet. quod in
hac re penitus nichil ẽ dedecoris. tam̃ qd ẽq
ẽ. peto prestes nauigaturo. In his u̾bis epłȩ
tuȩ recte quidẽ de me existimas qđ omnibꝰ

Expanded text:
decipiunt nescio qua umbra honestatis et liberadecipiunt nescio qua umbra honestatis et liberalium studiorum nomine uelatae atque palliatae, quam ut nostro ministerio atque, ut ita dixerim, satellitio in dominatum, quo tam bonam tuam mentem premant, uehementius excitentur! Ecce enim tot dialogi lecti si ad uidendum finem et capessendum omnium actionum tuarum nihil te adiuuerunt, quid prosunt? dic niihi. nam ubi finem constitueris totius huius flagrantissimi studii tui et tibi infructuosi et nobis molesti, epistula tua satis indicas. cum enim de soluendiquaestionibus, quas misisti, apud me per litteras satageres, ita scripsisti: Possem te\\ inquis, plus et per multos caros tuos exorare, sed noui animum tuum, qui non rogari desantum absit, quod dedecet, quod in hac re penitus nihil est dedecoris. tamen quodcumque est, peto praestes nauigaturo\\ in his uerbis epistulae tuae recte quidem de me existimas, quod omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
Quando enim eo in quolib& ocio dot rerũ
nodos tam festinanti. & ut scribis iam pene
ꝓficiscenti possem dissoluere: Numero enĩ
rerum ipsarum impedirer. etiam si nodi fa¬
ciles ad soluendum forent. Tanta sunt audẽ
ꝑplexitate in uoluti. & tenacitate constricti.
ut etiam si pauci essent. ociosissimũme occu¬
pantes magna mora demporis fatigarent in¬
tentionem. atq attererent ungues meos. Ego
te autẽ uellem abriꝑe de medio deliciosarum
inquisitionum tuarum. & constipare inter
curas meas. ut uł disceres ñ ẽẽ mamiter curios.
uł curiositatem tuam cibandam atq nut̃¬
endam imponere ñ auderes eis quoꝵ int̾ cu¬
ras uł maxima cura ẽ. reprimere aut refrena¬
re curiosos. Qanto enim melius. quantoq
fructuosius. si in dandis ad te ullis litt̃is tẽpꝰ
atq oꝑa impenditur. ad hoc potiꝰ impendit᷑
ut resecentur uane atq fallaces cupiditates tuȩ.
que tantomagis cauende sunt. quanto faciliꝰ

Expanded text:
quando enim ego in quolibet otio tot rerum quando enim ego in quolibet otio tot rerum nodos tam festinanti et, ut scribis, iam paene proficiscenti possem dissoluere? numero enim rerum ipsarum impedirer, etiam si nodi faciles ad soluendum forent; tanta sunt autem perplexitate inuoluti et tenacitate constricti, ut, etiam si pauci essent, otiosissimum me occupantes magna mora temporis fatigarent intentionem atque attererent ungues meos. ego te autem uellem abripere de medio deliciosarum inquisitionum tuarum et constipare inter curas meas, ut uel disceres non esse inaniter curiosus uel curiositatem tuam cibandam atque nutriendam inponere non auderes eis, quorum inter curas uel maxima cura est reprimere ac refrenare curiosos. quanto enim melius quantoque fructuosius, si in dandis ad te ullis litteris tempus atque opera inpenditur, ad hoc potius inpenditur, ut resecentur uanae atque fallaces cupiditates tuae, quae tanto magis cauendae sunt, quanto facilius
Abbreviated transcription (Latin):
molestissimum ẽ oncri ẽẽ non dico sinc̾itati
tuȩ. s cuipiam. Solus autem ds̃ nouit qͦmͦ
nimia necessitate impulsus hoc feci. Nobis
enim saluis & fauente deo: nauigaturus sũ:
Et mores hominum ñ ignoratis. qui procliues
sunt ad uitupandum. & quam si int̾rogat̃
quis non respondit. indoctus & hebes putet᷑
Uides gͦ. Obsecro te ad om̃ia sine cunctatiõe
responde. ne me tristem dimittas. Sic uide¬
am parentes meos. quia propt̃ hoc solum
cerdonẽ misi. & ipsum expecto solum. Er̃
zenobiꝰ magister memorie factus ẽ. & misit
nob̃ euectionem cum annonis. Si ego dignꝰ
ñ sum ut respondeas int̾rogatiunculis meis:
saltim dimeantur annone. Incolumem te
summa diuinitas ionga nobis tucat᷑ etate:
Papas plurimum dignationem tuã salutat̃:
di me innumerabilium que uui¬
stionum turba repente cucũ¬
uallandum. ut potius obru¬
endum putasti. etiam si ua¬
cantem ociosumq credidisti.

Expanded text:
molestissimum est oneri esse non dico sinceritati molestissimum est oneri esse non dico sinceritati tuae sed cuipiam. solus autem deus nouit, quo modo nimia necessitate inpulsus hoc feci. uobis enim saluis et fauente deo nauigaturus sum; et mores hominum non ignoratis, qui procliues sunt ad uituperandum, et, quam, si interrogatus quis non responderit, indoctus et hebes putabitur, uides. ergo, obsecro te, ad omnia sine cunctatione responde, ne me tristem dimittas; sic uideam parentes meos, quia propter hoc solum Cerdonem misi et ipsum expecto solum. frater Zenobius magister memoriae factus est et misit nobis euectionem cum annonis. si ego dignus non sum, ut respondeas interrogatiunculis meis, saltem timeantur annonae. incolumem te summa diuinitas longa nobis tueatur aetate. Papas plurimum dignationem tuam salutat. Tu me innumerabilium quaestionum turba repente circumuallandum uel potius obruendum putasti, etiam si uacantem otiosumque credidisti.
Abbreviated transcription (Latin):
finire deberem. si te tantum scirem fuisse le¬
cturum quod flagitasti ut rescriberem. felix
in xp̃o uiuas fili carissime:. Dioseorus ad au¬
suꝑfluum ẽ. s etiam molestũ
qui rem ñ uerba desid̾as: ido¬
q simplicit̃ audi. Senex alipi
rogatus a me sepius pollicitꝰ
erat tecum respondere dialogors paucul int̃¬
rogatiuncuł. Et qm̃ in mauritania dicitur
hodieq c̃ẽ. peto uirib om̃ib & rogo ut tu
solus respondere digneris. qd̃ ctiam presente
ꝓpso fr̃e tuo sine dubio facturus eras. Non ẽ
pec̃uma. non ẽ aurum qđ̵ ꝓ quouis daturus
eras ꝓculdubio si haberes. Nunc uͦ sine labo¬
re loqueris quod requiro. Possem te plus &
ꝑmultos caros tuos exorare. s noui anmũ
tuum qui ñ rogari desiderat. s om̃ib pr̃are.
si tantum absit qd̃ dedecet. quod in hac re pe
nitus nichil ẽ dedecoris. Tam̃ quodcunq ẽ:
pcto prestes nauigaturo. Nosti quã michi

Expanded text:
finire deberem, si te tantum putarem fuisse lefinire deberem, si te tantum putarem fuisse lecturum, quod flagitasti ut rescriberem. felix in Christo uiuas, fili carissime. superfluum est, sed etiam molestum, qui rem, non verba desideras. Ideoque simpliciter audi. Senex Alypius rogatus a me, saepius pollicitus erat, tecum respondere dialogorum pauculis interrogatiunculis; et quoniam in Mauritania dicitur hodieque esse, peto viribus omnibus et rogo, ut tu solus respondere digneris, quod etiam praesente ipso fratre tuo, sine dubio facturus eras. Non est pecunia, non est aurum, quod pro quovis daturus eras procul dubio, si haberes; nunc vero sine labore loqueris quod requiro. Possem te plus et per multos charos tuos exorare; sed novi animum tuum, qui non rogari desiderat, sed omnibus praestare, si tanitus nihil est dedecoris. tamen quodcumque est, peto praestes nauigaturo. nosti, quam mihi