comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
simpliciũ animȩ subu̾tantur Ergo
et dñi corpꝰ in sepulchro positũ in¬
mundũ fuit. et angłi qui candidis
uestib utebant᷑. mortuo cadaueri
atq polluto p̃bebant excubias: ut pꝰ
multa scła dormitantius sõniaret.
immo eructuaret inmundissimã
crapulam. et cum uliano ꝑsecutore
scoꝵ basilicas aut destrueret aut in
escere furori eiꝰ. & ñ uirga apłica
uirgaq ferrea confringere uas in¬
utile. & tͣdere in interitum carnis.
ut sp̃c saluus fiat:memineritq il¬
lius dictiꝰ uidebas furem. ꝙ curre¬
bas cum eo: & cum adulteris portio¬
nem tuã ponebas Et in alio loco
Inmatutino interficiebã om̃s pecca¬
tores terrȩ: ut disꝑderẽ de ciuitate
dñi om̃s oꝑantes iniquitatẽ: Et ite¬
rum: Nonne odientes te dñe ode
randȩ reliquiȩ martyrũ: quomͦ
legimꝰ. p̃ciosa in conspectu dñi mors
scõꝵ eiꝰ: Si ossa eoꝵ polluunt con¬
tingentes: qͦmͦ heliseus mortuus

Expanded text:
simplicum animae subuertantur. ergo simplicum animae subuertantur. ergo et domini corpus in sepulchro positum inmundum fuit et angeli, qui candidis uestibus utebantur, mortuo cadaueii atque pollute praebebant excubias, ut post multa saecula Dormitantius somniaret, immo eructuaret inmundissimam crapulam et cum Iuliano, persecutore sanctorum, basilicas aut destrueret aut in escere furori eius et non uirga apostolica uirgaque ferrea confringere uas inutile et tradere in interitum carnis, ut spiritus saluus fiat. meminerit illius dicti: uide bas furem et con currebas cum eo et cum adulteris portionem tuam ponebas. et in alio loco: in matutino interficiebam omnes peccatores terrae, ut disperderem de ciuitate domini omnes operantes iniquitatem, et iterum: nonne odientes te, domine, randae reliquiae martyrum, quomodo legimus: pretiosa in conspectu d omini mors sanctorum eius? si ossa eorum polluunt contingentes, quomodo Heliseus mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
polluta suspicant᷑: sequentes occiden¬
tem litteram. & non spm uiuificantẽ:
Nos autem. ñ dico martyrum reliqͥas:
sed ne solem quidẽ & lunam & angłos
et archangłos. ñ seraphim. ñ cheru¬
bim. & om̃e nom̃ quod nominatur
et in p̃senti scło et in futuro. colimꝰ
et adoramꝰ : ne seruiamus creat᷑ȩ
potius quam creatori. qͥ ẽ benedictꝰ
in scła: honoramꝰ autẽ reliquias mar¬
tyrum: ut eum cuiꝰ st̃ martyres
adoremus: Honoramꝰ seruos: ut ho¬
nores seruoꝵ redundent ad dñm qͥ
ait: Qui uos suscipit: me suscipit.
Ergo petͥ et pauli inmundȩ sunt re¬
liquie : Ergo moysi corpus inmun¬
dum erit. qđ iuxta hȩbraicã ueri¬
tatẽ. ab ipso sepultum ẽ dño: et qͦ
idoloꝵ templa ueneramur:accensi¬
q ante tumulos eoꝵ cęrei. idolate
insignia sunt: Plus aliqͥd dicam
quod redundet in auctoris caput. &¬
in sanum cerebrũ. uel sanet aliqͣn¬
do uel deleat: ne tantis sacͥlegiis

Expanded text:
pollui suspicantur sequentes occidenpollui suspicantur sequentes occidentem litteram et non spiritum uiuificantem. nos autem non dico martyrum reliquias, sed ne solem quidem et lunam, non angelos, non archangelos, non seraphim, non cherubim et omne nomen, quod nominatur et in praesenti saeculo et in futuro, colimus et adoramus, ne seruiamus creaturae potius quam creatori, qui est benedictus in saecula. honoramus autem reliquias martyrum, ut eum, cuius sunt martyres, adoremus, honoramus seruos, ut honor seruorum redundet ad dominum, qui ait: qui uos suscipit, me suscipit. ergo Petri et Pauli inmundae sunt reliquiae? ergo Moysi corpusculum inmundum erit, quod iuxta Hebraicam ueritatem ab ipso sepultum est domino? et idolorum templa ueneramur accensique ante tumulos eorum cerei idolatriae insignia sunt ? plus aliquid dicam, quod redundet m auctoris caput et insanum cerebrum uel sanet aliquando uel deleat, ne tantis sacrilegiis
Abbreviated transcription (Latin):
Ephesii autẽ in quib nullũ crimen
arguitur. ab ipso dño cȩlesti uescun¬
tur pane: et sacram̃tum quod scłis
absconditum fuerat agnoscunt: Ne¬
q uero eoꝵ qui a me exemp lar acce¬
ꝑunt. uł auctoritate uł etate ducaris:
euet clamel puer senes iudicet: et
amos pastor caprarum. in sacerdotũ
cceptis primũ litteris tuis.
pͥmitus non respondere suꝑ¬
ritatis De his enim reb interrogas:
quȩ & ꝓferre et audire sacͥlegium ẽ:
hoc uocatur noinine. nã dormitantꝰ
rectius diceretur. os fetidum rursũ
aꝑtre. & putorem spurcissimũ contra
scõꝵ martyrũ ꝓferre reliquias. ꝙ nos
qui eas suscipimus appellare cinera¬
rios & idolatras. qui mortuoꝵ homi¬
num ossa ueneramur: O infelicẽ ho¬
minẽ. et omni lacrimarũ fonte plan¬
gendum: qui hȩc dicens. ñ se intelligit
ẽẽ samaritanũ & iudeũ. qui corpora
mortuoꝵ ꝓ inmundis habent: et et¬
am uasa quȩ in eadem domo fuerint.

Expanded text:
Ephesii autem, in quibus nullum crimen Ephesii autem, in quibus nullum crimen arguitur, ipso domino caelesti uescuntur pane et sacramentum, quod a saeculis absconditum fuerat, agnoscunt. neque uero eorum, qui a me exemplaria acceperunt, uel auctoritate uel aetate ducaris, cum et Danihel senes iudicet et Amos, pastor caprarum, in sacerdotum Acceptis litteris tuis primitus non respondere suritatis. de his enim rebus interrogas, quae et proferre et audire sacrilegium est. hoc uocatur nomine — nam Dormitantius rectius diceretur — os fetidum rursus aperire et putorem spurcissimum contra sanctorum martyrum proferre reliquias et nos, qui eas suscipimus, appellare cinerarios ex idolatras, qui mortuorum hominum ossa ueneremur. o infelicem hominem et omni lacrimarum fonte plangendum, qui haec dicens non se intellegit esse Samaritam et Iudaeum, qui corpora mortuorum pro inmundis habent et etiam uasa, quae in eadem domo fuerint,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: Est quidẽ sermo cõpositus: et gal¬
licano coturno fluens: Sed qͥd ad int̾¬
p̃tem÷ cuius ꝓfessio ẽ ñ quomͦ ipse diser¬
tus appareat. sed quomodo eum qui le¬
cturus ẽ sic faciat intelligere. quomͦ
intellexit ipse qui scripsit: Rogo non
habuerat decem origenis uolumina:
ñ interp̃tes cȩteros : non certe aliqͦs
necessarios hebreoꝵ. ut aut interro¬
garet aut legeret.quid sibi uellent
quȩ ignorabat: sed tam male existi¬
nemo possit de eiꝰ errorib iudicare:
frustra gͥ a me eiꝰdem uiri cõmentarios
postulas: cum mͥ in illis multo displi¬
ceant plura quam placeant: Quod
si opposueris cur ceteris dederim: au¬
dies. non om̃s eisdẽ debere uesci cy¬
bis: Iħ̾c indeserto plures ordeaceis
panib pascit: frum̃taceis pauciores:
Corintii in quib formcatio audiebat᷑.
et talis fornicatio qualis nec inter gen¬
tes. adhuc quidẽ lacte pascunt᷑: qͥa
nec dum poterant solidũ cybũ caꝑe:

Expanded text:
sunt. est sermo quidem conpositus et Galsunt. est sermo quidem conpositus et Gallicano coturno fluens: sed quid ad interpretem, cuius professio est non, quomodo ipse disertus appareat, sed quomodo eum, qui lecturus est, sic faciat intellegere, quomodo intellexit ille, qui scripsit? rogo, non habuerat decem Origenis uolumina, non interpretes ceteros aut certe aliquos necessarios Hebraeorum aut ad interrogare aut ad legere et, quid sibi uellent, quae ignorabat? sed tam male existinemo posset de eius erroribus iudicare! Frustra igitur a me eiusdem uiri commentarios postulas, cum mihi in illis multo displiceant plura, quam placeant. quod si opposueris, cur ceteris dederim, audies non omnes eodem uesci cibo. Iesus in- deserto plures hordeaceis panibus pascit, triticeis pauciores; Corinthii, in quibus fornicatio audiebatur et talis fornicatio, qualis nec inter gentes quidem, lacte pascuntur, quia necdum poterant solidum cibum capere.
Abbreviated transcription (Latin):
tristiciȩ dicat. extuli oculos meosꝙ
uidi. et ecce uir unus uestitus baddim.
et renes eius cinet auro ofar: Ylura
quippe apud hebreos auri sunt gene¬
ra: Uude ob distinctionẽ nẽ ofat posi¬
tum ẽ. ne quis zaap putaret: quod ĩ
genesi nascicum lapide carbunculo
p̃dicatur: Queras si tharsis lapis chri¬
solitus sit. aut iacinctus ut diuersi
int̾p̃tes uolunt. ad ciiꝰ coloris simili¬
tudinẽ dei species p̃dicatur. quare io¬
nas ꝓpb̃a tharsis ire uelle dicat᷑: et sa¬
lomon & iosaphath in regnoꝵ libris
naues habuerĩt. quȩ de tharsis solitȩ
lis responsio ẽ: omonymon ẽẽ uocabu¬
lum: quod & indiȩ regio id appellat᷑.
et ipsum mare quia ceruleum sit. et
sepe solis radis reꝑcussũ. colorem supͣ
dictoꝵ lapidum trahat a colore nom̃
acceꝑit: licet iosephus tau littera cõ¬
mutata. grecos putet tharsũ appellas¬
se ꝓ tharsis: Innumerabilia sunt: quȩ
in illuis mͥ cõmentariis sordere insa

Expanded text:
tristitiae dicat: « Extuli oculos meos, et tristitiae dicat: « Extuli oculos meos, et vidi, et ecce vir unus vestitus baddim, et renes ejus cincti auro Ophaz » . Plura quippe apud Hebraeos auri sunt genera; unde ob distinctionem nunc Ofaz positum est, ne quis zaab putaret, quod in Genesi nasci cum lapide carbunculo praedicatur. Quaeras, si tharsis lapis chrysolithus sit aut hyacinthus, ut diuersi interpretes uolunt, ad cuius similitudinem dei species describatur, quare Ionas propheta Tharsis ire uelle dicatur et Salomon etlosaphat inRegnorum libris naues habuerint, quae de Tharsis solitae lis responsio est 6juvdiov esse uocabulum, quod et Indiae regio ita appelletur et ipsum mare, quia caeruleum sit et saepe solis radiis repercussum, colorem supra dictorum lapidum trahat, a colore nomen acceperit, licet Iosephus tau littera commutata Graecos putet Tarsum appellasse pro Tharsis. Innumerabilia sunt, quae in. illius mihi commentariis sordere uisa
Abbreviated transcription (Latin):
nensis ep̃i.qui quondam a
constantino imꝑatore sub
siluestro ep̃o ob causam montensi¬
um. missus ẽ romȩ cõmentarios ĩ
canticum canticoꝵ ꝑ legissem. qd̾
hebrei uocant siras irim: uehem̃¬
ter miratꝰ sum. uirũ eloqͤntem p̃t̃¬
ineptias sensuũ ceteroꝵ. tharsis. ur¬
bem putasse tharsũ. in qua paulus
apłs natus sit: et aurum ofaz. pe¬
trum significari: qui cephas in eu¬
głio idẽ. petrꝰ sit appellatus Habu¬
erat utiq & in ierechiele idipsum
uerbum. ubi de .iiii. animalibus
scribit᷑. et species rotarum sicut
species tharsis: & in claniele de do¬
mino. et corpus eius ut tharsis qͦd
aquila chrisolitum. iacinctũ sĩma
olento conteres naues tharsis: et in¬
ter lapides qui in ornatu sacerdotis
tribuũ noĩb sculpti st̃. eiusdẽ lapi¬
dis nom̃ inserit᷑: & omĩs ferme scͥp¬
uero quid dicam. cum supͣdictus da-¬
niel ꝓpħa in t̾eio anno cyri regis
ꝑsarum. pꝰ tres ebdomas ieiunii atq

Expanded text:
nensis episcopi, qui quondam a Constantino imperatore sub Siluestro episcopo ob causam Montensium missus est Romam, commentarios in Canticorum Canticum perlegissem, quod Hebraei uocant sir asirim, uehementer miratus sum uirum eloquentem pineptias sensuum caeterorum Tharsis urbem, putasse Tarsum, in qua Paulus apostolus natus sit, et aurum Ophaz Petrum significare, quia Cephas in Evangelio idem Petrus sit appellatus. Habuerat utique et in Ezechiele idipsum verbum, ubi de quatuor animalibus scribitur: « Et species rotarum sicut species Tharsis » , et in Daniele de Domino: « Et corpus ejusdem ut Tharsis » . Quod Aquila chrysolitum, Symmachus hiacynolento conteres naves Tharsis » . Et inter lapides qui in ornatu sacerdotis, tribuum nominibus sculpti sunt, ejusdem lapidis nomen inseritur, et omnis fere Scripvero quid dicam, cum supra dictus Daniel propheta in tertio anno Cyri regis Persarum, post tres hebdomadas jejunii atque
Abbreviated transcription (Latin):
contẽpnẽtes. ingrediunt᷑ bafilicas mar¬
tyrum: in quib puluis uilissimus
& fauilla nescio quȩ iacet linteami¬
ne conuoluta. ut polluta omĩa pollu¬
at: et quasi sepulchra pharisaica foris
dealbata sint: et intus inmundi ci¬
neres iuxta te inmundȩ omĩa pol¬
luant atq sordeant: Et pꝰ hec cle ba¬
ratro pectoris tui cȩnosam spurci¬
tiam euomens: audes dicere: Ergo
cineres suos amant animȩ marty¬
rum. et circumuolant eos. semꝑq
p̃sentes sunt: ne forte si aliquis p̃ca
possunt: O portentum in terras ulti¬
mas deportandum: Rides de riliqͥis
martyrũ: & cum auctore huiꝰ here¬
struis. nec tali societate terreris.
ut eadem contra nos loquaris. quȩ
ille contra eccłam loquit᷑: Omnes
enim sectatores eius basilicas apłoꝵ
et martyrũ ñ ingrediunt᷑: ut sci¬
lic& mortuum adorent eunomiũ.
cuius libros maioris auctoritatis ar¬
bitrant᷑ quam eugłiaꝰ et in ipso eẽ¬

Expanded text:
contemnentes, ingrediuntur basilicas morcontemnentes, ingrediuntur basilicas mortuorum, in quibus pulvis vilissimus et favilla, nescio quae, jacet linteamine convoluta: ut polluta omnia polluat: et quasi sepulcra pharisaica foris dealbata sint cum intus immundo cinere, 395 juxta te, immunda omnia oleant atque sordeant. Et post haec de barathro pectoris sui coenosam spurcitiam evomens, aut dicere: « Ergo cineres suos amant animae martyrum, et circumvolant eos, semperque praesentes sunt; ne forte si aliquis precapossint? » O portentum in terras ultimas deportandum! Rides de reliquiis martyrum, et cum auctore hujus haereniam struis: nec tali societate terreris, ut eadem contra nos loquaris, quae ille contra Ecclesiam loquitur? Omnes enim sectatores ejus basilicas apostolorum et martyrum non ingrediuntur, ut scilicet mortuum adorent Eunomium, cujus libros majoris auctoritatis arbitrantur, quam Evangelia; et in ipso
Abbreviated transcription (Latin):
triȩ errore uenisse: Non enim nas¬
cimur: sed renascim᷑ xp̃iani Et
quia quondã colebamus idola. nunc
dñm colere ñ debemuis : ne simili
eum uideamus cum idolis honore
uenerari: Illud fiebat idolis. & iccir¬
co detestandum ẽ. hoc fit martyribꝰ.
& ido recipiendũ ẽ Nam absq mar¬
tyrum reliquiis. ꝑ totas orientis ec¬
cłas. quando legendũ ẽ eugłm accen¬
duntur luminaria iam sole ruti¬
lante: ñ utiq ad fugandas tenebras.
scd ad signum leticiȩ demonstrandũ.
Unde et uirgines illȩ euglicȩ. semper
habent accensas lampades: et apłis
lucens: ut sub typo luminis corpora¬
lis. illa lux ostendatur. de qua in psal¬
mo legitur. lucerna pedibus meis u̾¬
bum tuũ dñe. et lumen semitis meis:¬
nos ossa ueneranda. scd̾m te uilẽ pul¬
usculũ offert cleo sacrificia. et tumu¬
los eoꝵ xp̃i arbitrat᷑ altaria: et non so¬
lum unius urbis. sed etiam totiꝰ orbis
errant ep̃i. qui cauponẽ uigilantiũ

Expanded text:
triae errore venisse. Non enim nastriae errore venisse. Non enim nascimur, sed renascimur christiani. Et quia quondam colebamus idola, nunc Deum colere non debemus; ne simili eum videamur cum idolis honore venerari? Illud fiebat idolis, et idcirco detestandum est: hoc fit martyribus, et idcirco recipiendum est. Nam et absque martyrum reliquiis per totas Orientis Ecclesias, quando legendum est Evangelium, accenduntur luminaria, jam sole rutilante: non utique ad fugandas tenebras: sed ad signum laetitiae demonstrandum. Unde et virgines illae evangelicae semper habent accensas lampades suas . Et lucens : ut sub typo luminis corporalis illa lux ostendatur, de qua in Psalterio legimus: Lucerna pedibus meis verbum tuum, Domine, et lumen semitis meisnos ossa veneranda, secundum te vilem pulvisculum, offert Domino sacrificia, et tumulos eorum Christi arbitratur altaria? Et non solum unius urbis, sed totius orbis errant episcopi, qui cauponem Vigilantium
Abbreviated transcription (Latin):
ne in tabernis tuis: ut faciliꝰ ꝑ has ne¬
nias uulgus indoctũ ꝓuoces ad biben¬
dimus. sicut frustra calũpmaris: sed
ut noctis tenebras hoc solatio temꝑe¬
mus. et uigilemus ad lum̃. ne tecum
dormiamus in tenebris: Qd̃ si aliqͥ ꝑ
imꝑitiam et simplicitatẽ scłariũ ho¬
minũ. uel certe religiosarũ femina¬
rum. de quib uere possumꝰ dicere. cõ¬
fiteor. zelum dĩ habent s ñ scđm sci¬
entiam. hoc ꝓ honore martyrũ faciũt:
qͥd inde ꝑdis: Causabant᷑ quondam
et apłi quod ꝑiret ungentũ. sed dñi uo¬
gebat unguento nec martyres lumi¬
ne cereoꝵ: et tam̃ illa mulier in ho¬
nore. xp̃i hoc fecit: Deuotio quippe m̃¬
tis eiꝰ recipitur: Et quicumq accen¬
dunt cereos. scđm fidem suam habẽt
mercedẽ: dicente apło. unꝰquisq in
suo sensu habundat: Idolatras appel¬
las huiꝰcemõi homines: Non diffiteor.
om̃s nos qui xp̃i credimus: de idola¬

Expanded text:
ne in tabernis tuis: ut facilius per has naene in tabernis tuis: ut facilius per has naenias vulgus indoctum provoces ad bibendimus, sicut frustra calumniaris: sed ut noctis tenebras hoc solatio temperemus; et vigilemus ad lumen, ne caeci tecum dormiamus in tenebris. Quod si aliqui per imperitiam, et simplicitatem saecularium hominum, vel certe religiosarum feminarum, de quibus vere possumus dicere: Confiteor, zelum Dei habent, sed non secundum scientiam , hoc pro honore Martyrum faciunt, quid inde perdis? Causabantur quondam et apostoli, quod periret unguentum; sed Domini vogebat unguento, nec martyres lumine cereorum: et tamen illa mulier in honore 394 Christi hoc fecit, devotioque mentis ejus recipitur. Et quicumque accendunt cereos, secundum fidem suam habent mercedem, dicente Apostolo: Unusquisque in suo sensu abundet . Idololatras appellas hujusmodi homines? Non diffiteor, omnes nos qui in Christo credimus de idolola
Abbreviated transcription (Latin):
dormiens ꝑhibetur: et apłs uetat
thesalonicenses de dormientib contͥ¬
stari Tu uigilans dormis. & dormiẽs
scribis: et ꝓponis mͥ librum apocri¬
fum. qui sub nomine Erȩ ate et
similib tuis legit᷑. uͥ seriptum ẽ qͦd
pꝰ mortẽ nullus ꝓ aliis audeat dep̃ca¬
ri: quem ego librum nunquã lego
Quid enim necesse erat in manus su¬
mere. quod eccłia ñ recipit: nͥ forte
habitas. ucinꝰq es hiberiȩ. basilidis
antiquissimi heretici et imꝑite sei¬
entiȩ ineredibilia portenta ꝑsequeris
et ꝓponis. quod totiꝰ orbis auctoritate
dampnat᷑: Nam in cõmentariolo
tuo quasi ꝓte faciens de salomone su¬
mis testimonia. quod salomon omni¬
no ñ scribit: ut qui habes alterũ errã.
habeas et salomonem alterũ: Et si tͥ
placuerit: legito fictas reuelationes
omĩum patriarcharum et ꝓpħarum:
et cum illas didiceris. inter mulierũ
textrina cantato: immo legendas ꝓpo¬

Expanded text:
dormisse perhibetur . Et Apostolus vetat dormisse perhibetur . Et Apostolus vetat Thessalonicenses de dormientibus 393 contristari. Tu vigilans dormis, et dormiens scribis: et proponis mihi librum apocryphum, qui sub nomine Esdrae a te et similibus tui legitur: ubi scriptum est, quod post mortem nullus pro aliis audeat deprecari: quem ego librum numquam legi. Quid enim necesse est in manus sumere, quod Ecclesia non recipit? Nisi forte habitas, vicinusque es Iberiae, Basilidis antiquissimi haeretici et imperitae scientiae, incredibilia portenta prosequeris, et proponis quod totius orbis auctoritate damnatur. Nam in Commentariolo tuo quasi pro te faciens de Salomone sumis testimonium, quod Salomon omnino non scripsit: ut qui habes alterum Esdram, habeas et Salomonem alterum: et si tibi placuerit, legito fictas revelationes omnium patriarcharum et prophetarum: et cum illas didiceris, inter mulierum textrinas cantato, immo legendas propo
Abbreviated transcription (Latin):
exire non poterunt: Dicis in libel¬
lo tuo. quod dum uiuimus mutuo
ꝓ nobis orare possumus. pꝰquã autẽ
mortui fuerimus. nulliꝰ sit ꝓ alio
exaudienda oratio: p̃sertim cum
martyres ultionem sui sanguinis
clamantes impetrare ñ quiuer ⁊̃t:
Si apłi et martyres adhuc in corpore
constituti possunt orare ꝓcȩteris. qͣn¬
do de se adhuc debent ẽẽ solliciti. qͣn¬
tomagis pꝰ coronas uictorias. et triũ¬
phos: Unus homo moyses sexcentis
milib armatoꝵ impetrat ado ue¬
niam. & stephanus imitator. dñi sui
apłs lucentas septuaginta sex sibi di¬
cit animas in naui condonatas : et
tunc ora clausurus ẽ & ꝓhis qui in
toto orbe ad suum eugłm credide¬
runt. mutire ñ poterit: meliorq
erit uigilantiꝰ canis uiuens. quam
ille leo mortuus: Recte hoc de ecele¬
siaste opponeres: si paulum in spũ mor¬
tuum confiterer: Ueniq scĩ non ap¬
pellant᷑ mortui: sed dormientes Uñ
et lazarus qui resurrecturus erat.

Expanded text:
exire non poterunt? Dicis in libelexire non poterunt? Dicis in libello tuo, quod dum vivimus, mutuo pro nobis orare possumus; postquam autem mortui fuerimus, nullius sit pro alio exaudienda oratio: praesertim cum martyres ultionem sui sanguinis obsecrantes, impetrare non quiverint . Si apostoli et martyres adhuc in corpore constituti possunt orare pro caeteris, quando pro se adhuc debent esse solliciti: quanto magis post coronas, victorias et triumphos? Unus homo Moyses, sexcentis millibus armatorum impetrat a Deo veniam : et Stephanus imitator Domini suiapostolus ducentas septuaginta sex sibi dicit in navi animas condonatas, et tunc ora clausurus est : et pro his qui in toto orbe ad suum Evangelium crediderunt, mutire non poterit? Meliorque erit Vigilantius canis vivens, quam ille leo mortuus ? Recte hoc de Ecclesiaste proponerem, si Paulum in spiritu mortuum confiterer. Denique sancti non appellantur mortui, sed dormientes. Unde et Lazarus qui resurrecturus erat,
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝓpħam ceruerent atq susciꝑent.
ut de palestina usq ad calcedonem
iungerent᷑ populoꝵ examina. et
in xp̃i laudes una uoce sonarent:
uidelicet adorabant samuelem et
co blasphemas: Lege eugłm: Ds̃ abra¬
ham ds̃ ysaac ds̃ iacob: non ẽ ds̃ mor¬
sto iuxta te carcere ñ claudantur:
Ais enim uł insinu abrahȩ uel in
loco refrigerii. uel subter aram dei.
se: nec posse suis tumulis et ubi uolu¬
licet dignitatis sunt: ut ñ inter
homicidas teterrimo carcere. sed
in lib̾a honestaq custodia. et infortu¬
natoꝵ insulis & in campis elisiis re¬
cludant᷑: Tu deo leges ponis: tu apłis
uincula inicis. ut usq ad diem iu¬
dicii teneant᷑ custodia. nec sint cũ
dño suo de quib scriptũ ẽ: secunt᷑
agnum quocũq uadit: Si agnus
ubiq: gͦ et hi qui cum agno sunt.
ubiq eẽ credendi st̃: Et cum dia
bolus et demones toto orbe uagent᷑.
et celeritate nimia ubiq p̾sentes

Expanded text:
que cernerent atque susciperent, que cernerent atque susciperent, ut de Palaestina usque Chalcedonem jungerentur populorum examina, et isti laudes una voce resonarent? Videlicet adorabant Samuelem, etco blasphemas. Lege Evangelium: Deus Abraham, Deus Isaac, Deus Jacob: non est Deus morsto justa te carcere claudantur. Ais enim, vel in sinu Abrahae vel in locum refrigerii, vel subter aram Dei ase, nec posse suis tumulis et ubi volulicet dignitatis sunt, ut non inter homicidas teterrimo carcere, sed in libera honestaque custodia, in fortunatorum insulis, et in campis Elysiis recludantur. Tu Deo leges ponis, tu et apostolis vincula injicis, ut usque ad diem judicii teneantur in custodia, nec sint cum Domino suo. De quibus scriptum est: sequuntur Agnum quocunque ierit . Si Agnus ubique, ergo et hi qui eum agnoscunt ubique esse credendi sunt. Et cum dbolus et daemones toto vagentur in orbe, et celeritate nimia ubique praesentes
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ illud nescio quid: Scire desidero
Eapone manifestiꝰ ut tota libertate
blasphemes Pulinsculum inquit in
modico uasculo: p̃cioso linteamine
circũdatum: Polet martyrum
reliquias p̃cioso oꝑiri uelamme:
& ñ uł pannis & cilicio colligari.
uł ꝓici insterquilimo: ut solus ui¬
gilantius ebrius & dormiens ado¬
ret᷑. Ergo sacrilegi sumus ⁊ quando
apłoꝵ. basilicas introimus: Sacrile¬
gus fuit constantinus imꝑator qͥ
scãs reliquias andreȩ. lucȩ. & timo¬
thei transtulit constantinopolim᷑
apud quas demones rugunt. & ha¬
bitatores uigilantii. illoꝵ. p̃sentiam
dius: qui ossa beati samuelis longo
pꝰ tempore de iudea transtulit trachi¬
am: Omnes ep̃i ñ solum sacrilegi. sed
et fatui iudicandi: qui rem uilissi¬
mã. ꝙ cineres dissolutos in serico et
uase aureo portauerunt: Stulti oĩ¬
um eccłiarũ popłi. qui occurrerunt
scĩs reliquiis. et tanta leticia sunt¬

Expanded text:
est illud, nescio quid, scire desidero. « est illud, nescio quid, scire desidero. « Expone manifestius, ut tota libertate blasphemes, pulvisculum nescio quod in modico vasculo pretioso linteamine circumdatum. » Dolet martyrum reliquias pretioso operiri velamine: et non vel pannis, vel cilicio colligari, vel projici in sterquilinium; ut solus Vigilantius ebrius et dormiens adoretur. apostolorum basilicas ingredimur? Sacrilegus fuit Constantius imperator, qui sancti reliquias Andreae, Lucae et Timothei, transtulit Constantinopolim, apud quas daemones rugiunt, et habitatores Vigilantii illorum dius, qui ossa beati Samuelis longo post tempore de Judaea transtulit in Thraciam? Omnes episcopi non solum sacrilegi, sed et fatui judicandi, qui rem vilissimam, et cineres dissolutos, et in serico et vase aureo portaverunt? Stulti omnium Ecclesiarum populi, qui occurrerunt sanctis reliquiis, et tanta laet
Abbreviated transcription (Latin):
mine circunclatum. ad orando oscu¬
laris: Et in consequentib ꝓpe ritũ
gentilium uidemus sub p̃textu re¬
ligionis introductum in eccłiis: sole
adhuc fulgente. moles cereoꝵ accen¬
di: ubicumq puluisculũ nescio qd̾
in modico uasculo. p̃cioso linteami¬
ne circuncdatũ. osculantes ad orant:
Magnũ bonoren p̃bent huiꝰmodi hoĩes
beatissimis martyribꝰ. quos putant
de uilissimis cęreolis illustrandos: qͦs
agnus qui ẽ in medio throni fulgore
oinsanũ caput aliquando martyres
ad orauit: Quis hominẽ putauit
dm̃: Nonne paulus et barnabas cũ
ĩmolare. scidert̃ uestim̃ta suaꝰ et se
homines ẽẽ dixert̃: Non quod meli¬
ores ñ eẽnt olim mortuis hominib
ioue atq mercurio: s qd̾ sub genti¬
litatis errore honor his deo debitus
deferretur: Qd̃ & de petro legimus:.
qui corneliũ se adorare cupientem
manu sulleuauit. & dixit: Surge
cere. illud nescio quid. quod in modi¬
co uasculo tranferendo colis: Quid

Expanded text:
mine circumdatum, adorando oscumine circumdatum, adorando oscularis? Et in consequentibus: Prope ritum gentilium videmus sub praetextu religionis introductum in Ecclesiis, sole adhuc fulgente, moles cereorum accendi, et ubicumque pulvisculum nescio quod, in modico vasculo pretioso linteamine circumdatum osculantes adorant. Magnum honorem praebent hujusmodi homines beatissimis martyribus, quos putant de vilissimis cereolis illustrandos; quos Agnus, qui est in medio throni cum omni fulgore o insanum caput, aliquando martyres adoravit? quis hominem putavit Deum? nonne Paulus et Barnabas Act.immolare, sciderunt vestimenta sua, et se homines esse dixerunt? Non quod meliores non essent olim mortuis hominibus Jove atque Mercurio: sed quod sub gentilitatis errore, honor eis Deo debitus deferretur. Quod et de Petro legimus, qui Cornelium se adorare cupientem manu sublevavit, et dixit: Surge:cere: « Illud nescio quid quod in modico vasculo transferendo colis? » Quid
Abbreviated transcription (Latin):
qͥde latronum & conuenarum natus
mita hispania et ad triumphũ redire
festinans. de pyrenei iugis deposuit.
et inunum oppidum congͣgauit. un¬
de & conuenarum urbs nom̃ acce¬
pit. hucusq latrocinet᷑ contra eccłam
cdei÷ & de uethonib arbacis celtib̾is¬
q de scendens. incurset galliarũ ȩccłas¬
fexit: Hoc idem põpeius fȩxit etiam
in orientis partib: ut ciliciensib et
isauris. piratis latronibq suꝑatis. sut
nominis inter ciliciã et isauriã con¬
deret ciuitatem: S hȩc urbs hodie
obseruat scita maioꝵ: et nullus in
ea ortus ẽ dormitantius: Galliȩ uer¬
naculũ hostem sustinent: et homi¬
nem moti capitis atq hipocratis uin¬
culis alligandum. sedentem cernunt
in eccłia: et inter cȩtera uerba blas¬
phemiȩ. ista quoq dicentẽ: Quid
ñ solum honorare sed etiam adorare.
illud nescio quid. quod inmodico uas¬
culo tranfferendo colis: Et rursum
in eodem libro: Quid puluerẽ lintea¬

Expanded text:
qui de latronum et Convenarum natus qui de latronum et Convenarum natus mita Hispania, et ad triumphum redire festinans, de Pyrenaei jugis deposuit, et in 390 unum oppidum congregavit: unde et Convenarum urbs nomen accepit hucusque latrocinetur contra Ecclesiam Dei, et de Vectonibus, Arrebacis, Celtiberisque descendens, incurset Galliarum EcclFecit hoc idem Pompeius, etiam in Orientis partibus: ut Cilicibus et Isauris piratis, latronibusque superatis: sui nominis inter Ciliciam et Isauriam conderet civitatem. Sed haec urbs hodie servat scita majorum, et nullus in ea ortus est Dormitantius. Galliae vernaculum hostem sustinent, et hominem moti capitis, atque Hippocratis vinculis alligandum, sedentem cernunt in Ecclesia: et inter caetera verba blasphemiae, ista quoque dicentem: « Quid non solum honorare; sed etiam adorare illud nescio quid, quod in modico vasculo transferendo colis? » Et rursum in eodem libro: « Quid pulverem lintea
Abbreviated transcription (Latin):
tempus ẽ: ut ipsius uerba ponentes
ad singła respondere nitam᷑ fierie¬
nim potest. ut rursũ malignꝰ inter¬
pres dicat fictam a me materiã. cui
rethorica declamatione respondeamꝰ.
sicut illam quam scripsi ad gallias: ma¬
tri et filiȩ inter se discordantib auc¬
tores sunt huiꝰ dictaciunculȩ meȩ
scĩ prb̃ri. ripariꝰ et desideriꝰ. qui par¬
rochias suas uicinia istiꝰ dicunt eose
maculatas: miseruntq libros ꝑ frẽm
sis innium. quos inter crapulam ster¬
tens euomuit:et asserunt reꝑtos
eẽ ñ nullos. qui fauentes uiciis suis.
illius blasphemiis acquiescunt: Est
qͥdẽ imꝑitus et uerbis et scientia: &
sermone inconditus. ne uera quidẽ
potest defendere: S ꝓpter homines
scłi. et mulierculas oneratas peccatis.
semꝑ discentes et nunquam ad scien¬
tiam ueritatis ꝑuenientes. una lucu¬
braciuncula illius nemis respondebo:
ne scõꝵ uiroꝵ qui ut hoc facerẽ me de¬
p̃cati sunt. uidear luteras respuisse:

Expanded text:
tempus est, ut ipsius verba ponentes ad singula respondere nitamur. Fieri enim potest, ut rursum malignus interpres dicat fictam a me materiam, cui rhetorica declamatione respondeam: sicut illam quam scripsi ad Gallias, matris et filiae inter se discordantium. Auctores sunt hujus dictatiunculae meae sancti presbyteri Riparius et Desiderius, qui paroecias suas vicinia istius scribunt esse maculatas, miseruntque libros per fratrem Sisinnium, quos inter crapulam stertens evomuit. Et asserunt repertos esse nonnullos, qui, faventes vitiis suis, illius blasphemiis acquiescant. Est quidem imperitus, et verbis et scientia, et sermone inconditus; ne vera quidem potest defendere: sed propter homines saeculi et mulierculas oneratas peccatis, semper discentes et numquam ad scientiam veritatis pervenientes, una lucubratiuncula illius naeniis respondebo, ne sanctorum virorum qui ut haec facerem me deprecati sunt, videar litteras respuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
istiꝰmodi contrariȩ fortitudines: uide¬
bis quomodo illis uiuentib nullus
nr̃m uideat. suspiret. aut in penitñ¬
tiam corruat: Non regnet ait apłs
peccatum in ur̃o mortali corpore: Reg¬
nante peccato. egiptiis exstruius
ciuitates. ⁊ incinere uersamur et sor¬
dib: ꝓ frum̃to paleas. & ꝓ solida petra
dũm sedentẽ suꝑ thronũ excelsũ et
eleuatum Widit ꝙ daniel sedentem
dñm: sed ñ suꝑ thronum excelsũ et ele¬
uatũ: Pollicetur & alibi uox diuinadi¬
cens: Ueniam et sedebo: ꝙ iudicabo po¬
pulum in ualle iosaphat: quod inter¬
p̃tat᷑ dñi iudiciũ: Qui peccator ẽ. et
mei similis. uidet dñm sedentem in
ualle iosaphat: ñ in colle. ñ in monte.
sed in ualle ⁊ ualle iudicii: Qauͦiustꝰ
et ysaiȩ similis: uidet illum sedentẽ
suꝑ thronum excelsum & eleuatum:
Ut autẽ & aliud inferam: qͣndo eum
mente ꝑtracto regnare thronis. do¬
minationib angłis cęterisq uirtu¬

Expanded text:
istiusmodi, contrarias fortitudines, videistiusmodi, contrarias fortitudines, videbis quomodo illis viventibus, nullus nostrorum videat ac suspiret et in poenitentiam corruat. Non regnet, ait Apostolus, peccatum in mortali vestro corpore . Regnante peccato Aegyptiis extruimus ciuitates, in cinere uersamur et sordibus, pro frumento paleas, pro solida petra num sedentem super thronum excelsum et eleuatum. uidit et Danihel sedentem dominum, sed non super thronum excelsum et eleuatum. pollicetur et alibi uox diuina dicens: ueniam et sedebo et iudicabo populum in ualle Iosaphat, quod interpretatur \'domini indicium\'. qui peccator est et mei similis, uidet dominum sedentem in ualle Iosaphat, non in colle, non in monte, sed in ualle et in ualle iudicii; qui uero iustus et Esaiae similis est, uidet illum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. ut autem et aliud inferam: quando eum mente pertracto regnare thronis, dominationibus, angelis ceterisque uirtu
Abbreviated transcription (Latin):
leuauit ad cȩlũ: non ei sunt reserata
celestia: non apparuit dñs sabaoth: nec
in mysteriũ fidi ter scĩ nomen auditũ
est: Quando uͦ ille mortuus ẽ: uniu̾sa
quȩ subsequens sermo monstrabit.
aꝑto sese lumine ꝓdiderunt: Tale
quiddam et in exodo scriptum ẽ: Dũ
pharao uixit: populus isrł ex luti &
lateris et palearum oꝑibus non suspi¬
rauit ad dñm: Dum ille regnauit:
nemo quesiuit dñm patrũ. abraham
ysaac & iacob Quando uero ille mor¬
tuus ẽ. suspirauerunt filii isrł. & ut
scriptura dicit. ascendit clamor eoꝵ
ad dñmꝰ cum utiq iuxta historiam
tẽ magis gaudere debuerint: et ante
iezechiele quoq ꝓpħante. falthias fi¬
lius banei occubuit᷑ ⁊ pꝰ pessimi ducis
interitum. cecidi inquit suꝑ faciem
meam: & clamaui uoce magna et clixi¬
heumͥ adonay dñe: consũmationẽ tu fa¬
cis reliquiarum isrł. Si gͦ intelligant᷑
in oria & pharaone & falthia ꝙ cȩteris

Expanded text:
leuauit ad caelum, non ei sunt reserata leuauit ad caelum, non ei sunt reserata caelestia, non apparuit dominus sabaoth nec in mysterio fidei ter sancti nomen auditum est. quando uero ille mortuus est, uniuersa, quae subsequens sermo monstrabit, aperto sese lumine prodiderunt. tale quiddam et in Exodo scriptum est: dum Pharao uixit, populus Israhel ex luti et lateris palearumque opere non suspirauit ad dominum; dum ille regnauit, nemo quaesiuit deum patrum Abraham, Isaac et Iacob. quando uero ille mortuus est, suspirauerunt filii Israhel, ut scriptura dicit: et ascendit clamor eorum ad dominum, cum utique iuxta historiam tunc magis giezechiele quoque prophetante, Pheltias, filius Banaiae, occubuit, et post pessimi ducis interitum: « Cecidi, inquit, super faciem meam, et clamavi voce magna, dihi! Adonai, Deus, consummationem tu facis reliquiarum Israel . Si ergo intelligas de Ozia, et Pharaone, et Pheltia, et caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
mina ꝓtegebat: quam in ierechiel
ꝓpħa dñs iubet tau litterȩ imp̃ssioẽ
signari: de qua dauid exultat dicens.
signatum ẽ suꝑ nos lumen uultus
tui dñe: in qua allofilus ꝓcax fundȩ
lapide ictus interiit: Regnauit au
pore apud latinos amuliꝰ apud athe¬
nienses agamestor imꝑabant: Post
curus mortẽ. isaias ꝓpħa hanc uisionẽ
quam explanare nc̃ nitim᷑ uidit:
id ẽ. eo anno quo romulus romani
imꝑii conditor natus ẽ: sicut mani¬
festum eẽ poterit his qui uoluerint
legere tempoꝵ librũ. quẽ nos in lati¬
nam linguam ex gͦco sermone trans¬
tulimus  Et factũ ẽ in anno quo mor¬
tuus ẽ rex orias: uidi dũm sedentem
suꝑ thronum excelsũ & eleuatum. łre¬
missa hystoria sꝑũalis sequitur intelle¬
ctus: cuiꝰ causa hystoria ipsa replicata
est: Uiuente leꝑso rege. et quantum¬
dotium dissipante:ysaias uisionem
uidere non potuit:Quandiu ille reg¬
num tenuit in iudea. ꝓpħa oculos non

Expanded text:
mina protegebat, quam in Ezechiel mina protegebat, quam in Ezechiel dominus iubet tau litterae inpressione signari, de qua Dauid exultat dicens: signatum est super nos lumen uultus tui, domine, in qua allophylus procax fundae lapide ictus interiit. regnauit autpore apud Latinos Amulius, apud Athenienses Agamestor undecimus imperabant. post cuius mortem Esaias propheta hanc uisionem, quam explanare nunc nitimur, uidit, id est eo anno, quo Romulus, Romani imperii conditor, natus est, sicut manifestum esse poterit his, qui uoluerint legere Temporum librum, quem nos in Latinam linguam ex Graeco sermone transtulimus. Et factum est in annoquo mortuus est rexOzias\': uidi dominum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. praemissa historia spiritalis sequitur intellectus, cuius causa historia ipsa replicata est. uiuente leproso rege et, quantumdotium dissipante Esaias uisionem uidere non potuit. quam diu ille regnum tenuit in ludaea, propheta oculos non
Abbreviated transcription (Latin):
t factũ ẽ post annum quo
mortuus ẽ orias: uidi dñm
sedentem suꝑ thronum excelsũ & ele¬
uatum Antequam de uisione dica¬
mus. p̃tractandum uidetur. quis sit
orias: quot annis regnauerit: qui ei
in cȩteris gentib sint coeui: Et de
ꝑsona quidẽ sicut in regnorum &
in p̃teritoꝵ libris legimus. fuit uir
iustus. & fecit rectum in conspectũ
dei:̃ edificauit templum. & aquȩ¬
ductum fabricans. offerens uasa. &
ꝓ hoc merito aduersarios suꝑans:
quodq maximũ pietatis indiciũ
ẽ. habens multos in suo unꝑio ꝓpħas:
hic quandui uixit racharias sacerdos
cognomento intelligens placuit do:
et cum om̃i ueneratione delubrũ
eius ingressus ẽ Postquam uͦ zacha¬
rias obiit: uolens ꝑ se offerre donaria.
sacerdotalem ordinem ñ tam pie qͣm
audacter inuasit: et reclamantib
leuitis et cȩteris sacerdotibus. nonne
tues orias rex et non sacerdos: audi¬
tis Imple dñe facies eoꝵ ignominia
Quam corporis partem. sacerdos aurilã

Expanded text:
t factum est in anno, quo mortuus us estrex Ozias: uidi dominum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. antequam de uisione dicamus, pertractandum uidetur, qui sit Ozias, quot annis regnauerit, qui ei in ceteris gentibus sint coaeui. et de persona quidem, sicut in Regnorum et Praeteritorum libris legimus, fuit uir iustus et fecit rectum in conspectu domini aedificans templumaquaeductum fabricans, offerens uasa et pro hoc merito aduersarios superans, quodque maximum pietatis indicium est, habens multos in suo imperio prophetas. hic, quamdiu uixit Zacharias sacerdos cognomento Intellegens, placuit deo et cum omni ueneratione delubrum eius ingressus est. postquam uero Zacharias obiit, uolens per se offerre donaria sacerdotalem ordinem non tam pie quam audacter inuasit et reclamantibus leuitis et ceteris sacerdotibus: nonne tu es Otis: Imple, Domine, facies eorum ignominia . Quam corporis partem, s
Abbreviated transcription (Latin):
cuitu eiꝰ: Quidam ante me tam gͤei
quam latini hunc locum exponẽ¬
tes. dñm suꝑ thronum sedentem.
deum patrem. & duo seraphim qui
ex utraq stantia p̃dicantur. dñm
Quoꝵ auctoritati. quamuis sint e¬
ruditissimi. non assentio Multo
siquidem melius ẽ. uera rustice.
quam diserte falsa ꝓferre: maxi¬
me cum ioħs eugłista in hac eadẽ
uisione. non dm̃ patrem. sed. xp̃m
scribat eẽ conspectum Nam cum
de incredulitate diceret iudeorũ.
statim causas incredulitatis expo¬
suit: Et ideo non poterant credere
in eum: quia dixit ysaias: Aure au¬
dietis et non intelligetis: & cernentes¬
aspicietis. et ñ uidebitis: hec autẽ
dixit: qͣndo uidit głam unigeniti.
et testificatꝰ ẽ de eo In p̃senti gͦ uo¬
lumine. ysaiȩ ab eo qui sedet ĩ thro¬
no iubetur ut dicat. aure audietis
et ñ intelligetis: Qui autẽ hoc iu
telligi: cum xp̃e sit ipse qui sedeat.
Wlicet in actib apłoꝵ aduersus iude¬
os inter se dissentientes paulus di¬

Expanded text:
uxta LXX. Quidam ante me tam Graeci quam Latini hunc locum exponentes, Dominum super thronum sedentem, Deum Patrem; et duo Seraphim, quae ex utraque parte stantia praedicantur, Domquorum ego auctoritati, quamuis sint eruditissimi, non adsentio, multo si quidem melius est uera rustice quam diserte falsa proferre, maxime cum Iohannes euangelista in hac eadem uisione non deum patrem, sed Christum scribat esse conspectum. nam cum de incredulitate diceret Iudaeorum, statim causas incredulitatis exposuit: et ideo non poterant credere in eum, quiadixitEsaias: aure audietis et nonintellegetis, etcernentesaspicietisetnonuidebitis. haecautem dixit, quando uidit gloriam unigeniti et testificatus est de eo. in praesenti uolumine Esaiae ab ea, qui sedet in throno, iubetur, ut dicat: aure audietis et non intellegetis. qui autem hoc iubtellegi, cum Christus sit ipse, qui sedeat. et licet in Actibus apostolorum aduersus Iudaeos inter se dissidentes Paulus di
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ. ꝓbatio uero spem Spes autẽ
ñ confundit: Quando tibi graue
uidet᷑ eẽ quod sustines: pauli scdam
ad corinthios lege epłam In labori¬
bus płimis: in carcerib habunclan¬
tius: in plagis supra modũ: in mor¬
tib frequenter: Auideis qͥnquies

Expanded text:
onem, probatio autem spem, spes uero onem, probatio autem spem, spes uero non confundit. quando tibt graue uidetur esse, quod snstines, Pauli secundam ad Corinthios lege: in laboribus plurimis, in carceribus abundantius, in plagis supra modum, in mortibus frequ
Abbreviated transcription (Latin):
tan ideo corruit: Quem enim cliligit
dñs corripit: castigat autẽ omnem
filiũ quem recipit: Nonne melius
ẽ breui tempore dimicare. ferre ual
impatientia unuus hore seruire ꝑ¬
petuo: Hichil amantib durũ ẽ: nul¬
lus difficilis cõpatienti labor: Respi¬
ce qnͣta iacob ꝓ rachel pacta uxore
sustinriit Et seruiuit inquit serip¬
tura lacob ꝓ rachel annis septẽ: et e¬
rant in conspectu eius quasi dies pau
ci. quia amabat illam Uñ et ipse
pꝰea memor ait: Indie urebar estu:
et in nocte gelii Amemus et nos xp̃m
semꝑ. et eius queramus amplexus:
et facile uidebit᷑ om̃e difficile breuia
putabimuis umuersa quȩ longa st̃.
et iaculo illius uulnerati ꝑ horarũ
mom̃ta dicemus Heu me quia ꝑe¬
gͥnatio mea ꝓlongata ẽ: Non sunt
enim condigne passiones huiꝰ mũ¬
di. ad futuram głam quȩ reuelabi¬
tur in nobis: quia tribulatio pati¬
entiam oꝑat᷑. patientia autẽ ꝓbati¬

Expanded text:
tan ideo corruit. quem enim diligit tan ideo corruit. quem enim diligit dominus, corripit; castigat autem omnem filium, quem recipit. nonne melius est breui tempore dimicare, ferre uallinpatientia unius horae seruire perpetuo? Nihil amantibus durum est, nullus difficilis cupienti labor. respice, quanta Iacob pro Rachel pacta uxore sustineat. et seruiuit, inquit scriptura, Iaeob pro Rachel annis septem. et erant in conspectu eius quasi pauci dies, quia amabat illam. unde et ipse postea memorat: in die urebar aestu et gelu nocte. amemus et nos Christum, semper eius quaeramus amplexus, et facile uidebitur omne difficile. breuia putabimus uniuersa, quae longa sunt, et iaculo illius uulnerati per horarum momenta dicemus: heu me, quia peregrinatio mea prolongata est; non sunt enim condignae passiones huius mundi ad futuram gloriam, quae reuelabitur in nobis; quia tribulatio patientiam operatur, patientia probati
Abbreviated transcription (Latin):
filius ꝓ nr̃a salute hominis factus
ẽ filius: nouem mensibus in utero
ut nascatur expectat: fastidia susti¬
net: cruentus egredit᷑: inuoluitur
panuis: blanditiis delinit᷑: et ille cu¬
ius pugillo mundus inluditur. pse¬
pii continet᷑ angustiis: Taceo quod
usq ad tricesimũ annũ ignobili pa¬
rentum pauꝑtate contentus ẽ: uer¬
berat᷑ et tacet: crucifigit᷑: et ꝓ cru¬
cifigentib dep̃catur Quid gͥ retͥbu¬
am dño ꝓ omĩb quȩ retribuit michi:
Calicem salutaris accipiam: et nomen
dm̃ inuocabo Preciosa ẽ in conspectu
dñi mors scõꝵ eius. hec ẽ sola digna
retributio. cum sangius sanguine
compensat᷑: et redempti cruore xp̃i.
ꝓ redemptione libenter occũbimus
Quis scõꝵ sine certamine coronatus ẽ:
Abel iustus occiditur.: abrahã uxorẽ
ꝑiclitat᷑ amittere: Et ne inmensum
uolumen extendam: quere. & inue¬
mes singulos aduersa ꝑpessos: Salo¬
mon. is. solus in deliciis fuit: et forsi¬

Expanded text:
filius pro nostra salute hominis factus est filius, decem mensibus in utero, ut nascatur, expectat, fastidia sustinet, cruentus egeritur, inuoluitur pannis, blanditiis deridetur et ille, cuius pugillo mundus includitur, praesepis continetur angustiis. taceo, quod usque ad tricesimum annum ignobilis parentum paupertate contentus est; uerberatur et tacet; crucifigitur et pro crucifigentibus deprecatur. quid igitur retribuam domino pro omnibus, quae retribuit mihi? calicem salutaris accipiam et nomen domini inuocabo. pretiosa in conspectu domini mors sanctorum eius. haec est sola digna. retributio, cum sanguis sanguine conpensatur et redempti cruore Christi pro redemptore libenter obcumbimus. quis sanctorum sine certamine coronatus est? Abel iustus occiditur; Abraham uxorem periclitatur amittere et, ne in inmensum uolumen extendam, quaere et inuenies singulos diuersa perpessos. solus in deliciis Salomon fuit et forsi
Abbreviated transcription (Latin):
uel ꝓmissa interp̃tati sunt: licet
laus et p̃dicatio unum utrũq sig¬
nificet Ne septuagesimo t̾cio ut
quit ds̃ repulisti infinem: ꝓ quo
male apud grecos legit᷑ ordine cõ¬
mutato. ut quit reppulisti ds̃: In eo¬
dem Quanta malignatus ẽ inimi¬
cus in scõ Miror quis in ur̃o codi
in scõ inueniatur: In eodem Incẽ¬
damus omnes dies festos dei a terra:
men. ⁊ nos ita transtulimus. quies¬
cere faciamus om̃s dies festos łi at̾¬
ra: Et miror quomͦ elatere anno¬
tationem nr̃am. nescio quis temera¬
rius scribendam in corpore puta¬
uerit: quam nos ꝓeruditione le¬
gentis scͥꝑfimus: Hoc mͦ ñ habet
qui huiꝰ oꝑis exactor. fuit inter płi¬
mos hinc habitam questionem: ple¬
nius de hoc disputandum uidetur
In hȩbreo scriptũ ẽ. Sarhii ehol me¬
dahu helbaares: quod aquila ⁊ sima¬
sollẽpnitates di interra: qͥnta editio¬

Expanded text:
el promissa interpretati sunt: licet et laus, et praedicatio unum utrumque significet. 46. Septuagesimo tertio: Ut quid Deus repulisti in finem . Pro quo male apud Graecos legitur ordine commutato: Ut quid repulisti, Deus. In eodem: Quanta malignatus est inimicus in Sancto . Miror quis in codice vesin Sancto, inveniatur. In eodem: Incendamus omnes dies festos Dei a terra . μεν; et nos ita transtulimus: Quiescere faciamus omnes dies festos Dei a terra. Et miror quomodo e latere Adnotationem nostram nescio quis temerarius scribendam in corpore putaverit, quam nos pro eruditione legentis scripsimus hoc modo, Non habet, qui huius operis exactor fuit,. inter plurimos hinc habitam quaestionem, plenius de hoc disputandum uidetur. in Hebraeo scriptum est: \'sarphu chol moedahu hel baares\', quod Aquila et Symmas o llemnitates dei in terra, Qui
Abbreviated transcription (Latin):
Uirgo helias: heliseus uirgo: uirgines
ne accipias ipxorem: Scĩficatꝰ in ute¬
ro: captruitate ꝓpinqua uxore ꝓ.¬
hibetur acciꝑe: Aliis uerbis idipsũ
apłs loquitur: Existimo hoc bonũ
ẽẽ ꝓpter instantẽ necessitatẽ: qm̃ bo¬
num ẽ homini sic ẽẽ: Quȩ ẽ ista ne

Expanded text:
uirgo Helias, Helisaeus uirgo, uirgines uirgo Helias, Helisaeus uirgo, uirgines tu accipias uxorem. sanctificatus in utero captiuitate propinquante uxorem prohibetur accipere. aliis uerbis id ipsud apostolus loquitur: existimo ergo hoc bonum esse propter instantem necessitatem, quoniam bonum est homini sic esse. quae est ista ne
Abbreviated transcription (Latin):
ablate: et durissimũ erat contra na¬
turam cogere. angłoꝵ. q uitã ab ho¬
minib extorquere: et id quodãmo¬
do dãpnare quod conditum ẽ: Alia
fuit in ueteri lege felicitas Beatus
qui habet semen in syon. et domes¬
ticos in ierłm: et maledicta sterilis
quȩ ñ pariebat: &. filii tui sicut no¬
uella oliuarum incircuitu mense
tuȩ. & reꝓmissio diuitiarũ: et non
erit infirmus intribub tuis: Nunc
dr̃. ne te lignum arbitreris aridũ:
habes locum p̃filiis et filiab in cȩ¬
lestib sempiternũ: Nc̃ benedicitur
pauꝑtas: et lazarus diuiti p̃fert᷑ in
purpura Nẽ qui infirmus ẽ: for¬
tior ẽ Uacuus erat orbis: et ut cle
typicis taceamꝰ sola erat benedictio
liberoꝵ: Ppterea & abraham iam
senex cethurȩ copulat᷑ : & iacob
mandragoris redimitur: et conclu¬
sam uuluã in ecclȩ figura rachel
pulchra conqueritur Paulatim
crescente segete: messor in missus ẽ:

Expanded text:
ablatae et durissimum erat contra naablatae et durissimum erat contra naturam cogere angelorumque uitam ab hominibus extorquere et id quodam modo damnare, quod conditum est. Alia fuit in ueteri lege felicitas. beatus, qui habet semen in Sion et domesticos in Hierusalem, et maledicta sterilis, quae non pariebat, et: filii tui sicut nouella oliuarum in circuitu mensae tuae, et repromissio diuitiarum, et: non erit infirmus in tribubus tuis. nunc dicitur: \'ne te lignum arbitreris aridum; habes locum pro filiis et filiabus in caelestibus sempiternum\'; nunc benedicuntur pauperes et Lazarus diuiti praefertur in purpura; nunc, qui infirmus est, fortior est. uacuus erat orbis et, ut de typis taceam, sola erat benedictio liberorum. propterea et Abraham iam senex Cetturae copulatur et Iacob mandragoris redimitur et conclusam uuluam in ecclesiae figuram Rachel pulchra conqueritur. paulatim uero increscente segete messor inmissus est.