comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
romam. regnumq romanum hanc fieri proph&iã : &illud quod inisaia scriptũ
est Onus duma. paululum litterae apice cõmutato. pro dal&h. legi posse res
& sonare romã : uau quippe littera & pro .u. &pro .o. ineorũ lingua accipitur :¬
uditum audiuimus adño & legatum ad gentes misit: surgite : & consurgamus
aduersum eũ in proeliũ. LX. Auditũ audiui ad nõ & munitionẽ ingentib
misit: surgite: & consurgumus aduersum eam in proeliũ: Iam & supra diximus eadẽ
eẽ edom quã & idũ meam: quia in hebraico ipse qui condidit in greco urbs quȩ sit
abeo condita nominatur. Audiuit ergo uel abdias. uel omnes ꝓphetȩ pariter
audier̃ : Om̃r enĩ scribunt contra edom. quod a gentes legatus missus sit. mediator
dicens. ea quae prophetalis sermo contexuit: surgite . & consurgamus aduer¬
sum eũ. uel eam in proeliũ. Legatus qui ad gentes ẽ missur : haec loquit᷑ surge

Expanded text:
Romam, regnumque Romanum hanc fieri prophetiam; et illud quod in Isaia scriptum Romam, regnumque Romanum hanc fieri prophetiam; et illud quod in Isaia scriptum est, Onus Duma  , paululum litterae apice commutato pro DELETH legi posse RES, et sonare Romam  : VAU quippe littera et pro u, et pro o, eorum lingua accipitur. Auditum audivimus a Domino, et legatum ad gentes misit: Surgite et consurgamus adversus eum in praet: Surgite et consurgamus adversus eum in praelium. Jam ut supra diximus, eumdem esse Edom quam et Idumaeam, quia in Hebraico ipse qui condidit: in Graeco urbs quae sit ab eo condita nominatur. Audivit ergo vel Abdias, vel omnes prophetae pariter audierunt omnes enim scribunt contra Edom quod ad gentes legatus missus sit, mediator dicens ea quae prophetalis sermo contexuit: Surgite, et consurgamus adversus eum, vel eam in praelium. Legatus qui ad gentes est missus, haec loquitur: Surge
Abbreviated transcription (Latin):
a habitatorem domusia cobnituntur expellere : porro quia idumea & terrena
int̃pretatur & propt̃ colorẽ rubrũ cruenta quoq intellegi potest. Id circo sal¬
uator reportans ad patreuictoriã quando angeli condamabant.Aperite por¬
tas principes urãs & introibit rex gloriae ĩ Minisaia stupentes interrogabant
quis ẽ iste quia scendit de edom. fuluida ueste debosor: sic formosus instolu candi
du& adipsum cõminus loquebantur quare rubrumẽ uestimentũ tuũ & uestim̃
ta tua sicut calcantium intorculari Ipseloquitur intriumpho exponens pal¬
mas crucis suae : torcular calcaui solus: & degentibus uir non ẽ mecũ: sunt qui idu¬
meũ ad carnẽ referant & aduersum illius pugnã. animã aestiment prouocari :
ut mostificantes membra urã suꝑ terrã Fornicationẽ inmundiciam passionẽ :
aeternã in xp̃o uictoriam consequamur: Iud ȩi frustra somniant contra urbem

Expanded text:
et habitatorem domus Jacob nituntur expellere. Porro quia Idumaea et terrena et habitatorem domus Jacob nituntur expellere. Porro quia Idumaea et terrena interpretatur, et propter colorem rubrum cruenta quoque 366 intelligi potest: idcirco Salvator reportans ad Patrem de mundo victoriam, quando Angeli conclamabant: Aperite portas, principes, vestras, et introibit rex gloriae . Et in Isaia stupentes interrogabant: Quis est iste qui ascendit de Edom, fulvida veste de Bosor, sic formosus in stola candida ? Et ad ipsum cominus loquebanta tua sicut calcantium in torculari? » Ipse loquitur in triumpho, exponens palmas crucis suae: « Torcular calcavi solus, et de gentibus vir non est mecum. » Sunt qui Idumaeam ad carnem referant, et adversus illius pugnam animam aestiment provocari: ut mortificantes membra nostra super terram, fornicationem, immunditiam, passionem, aeternam in Christo victoriam consequamur. Judaei frustra somniant contra urbem
Abbreviated transcription (Latin):
in mediũ suꝑ montes seir : maximȩq malachie. ubi statim in principio scriptũ est
onne frat erat esau iacob dicit dñs: & dilexi ia cob: esauaũ odiohabui. Et posu
idumea destructi sumus. sed reuertentes aedificabimus quaedesertti s̃ Hace dic̃
dñs exercituũ. Isti a edificabunt & ego destruam : & uocabuntur termini impie¬
tatis. & populus cui iratus ẽ dñc : usq in et̃num : Quia ergo didicimus terrã idu¬
meorum. aduersariam eẽ terrae reꝓmissionis : &esau inimicũ legimuria cob &
populumeẽ cui iratus ẽ dns̃ in sempiternũ : Nos se debemus. secundũ leges tropo¬
logiae auttontrũ iudieos factum eẽ sermonẽ qui sunt aemuli xp̃ianis & ꝑsecaã
certe aduersumomnes hȩreses & contraria dogmata ueritati. quae uidentur
quidem nob̵ cẽ uicina : sed magis aduersaria sunt & de paterna hȩreditate simplicẽ

Expanded text:
in medium super montes Seir, maximeque Malachiae, ubi statim in principio scriptum est: in medium super montes Seir, maximeque Malachiae, ubi statim in principio scriptum est: Nonne frater erat Esau Jacob, dicit Dominus: Et dilexi Jacob, Esau autem odio habui. Et posuiIdumaea: destructi sumus, sed revertentes aedificabimus quae deserta sunt. Haec dicit Dominus exercituum: Isti aedificabunt, et ego destruam, et vocabuntur termini impietatis, et populus cui iratus est Dominus usque in aeternum . Quia ergo didicimus terram Idumaeorum adversariam esse terrae repromissionis, et Esau inimicum legimus Jacob, et populum esse cui iratus est Dominus in sempiternum, nosse debemus secundum leges tropologiae, aut contra Judaeos factum esse sermonem qui sunt aemuli Christianis, et percerte adversus omnes haereses et contraria dogmata veritati, quae videntur quidem nobis esse vicina; sed magis adversaria sunt, et de paterna haereditate simplicem,
Abbreviated transcription (Latin):
trem suũ. & uio lauerit miseri cordiam eius: & te nuerit ultra furorẽ suũ & indit¬
nationẽ suam seruauerit usq in finẽ. Inisaia quoq iuxta hebraicũ legimus onus
duma: ad melamat ex seir: Custos quid de nocte : Et hieremias in eundẽ pro¬
phetia pari uoce consentit dicens: Numquid nonẽ ultra sapientia intheman: &
reliqua usq ad sinẽ eiusdem proph&ue. ubi dicitur: &erit corfostium idumee in
die illa: quasi cor mulieris parturientir. excepto ordine cõmutato & aliis qua eui¬
dentur discrepare : magna pars abdiae in hieremiae uolumine continetur.
Isti sunt monter seir: aduersum quos hica echiclis facies roboratur. & dicitur.
Dabo montem seir desolatũ & desestũ : Epost paululũ dissi patur eris mons seir:
&idum et omnis : Longumẽ si uoluero cunctar scripturas euentilare. & ꝓferre

Expanded text:
trem suum, et violaverit misericordiam ejus, et tenuerit ultra furorem suum, et indigtrem suum, et violaverit misericordiam ejus, et tenuerit ultra furorem suum, et indignationem suam servaverit usque in finem . In Isaia quoque juxta Hebraicum legimus: Onus Duma ad me clamat ex Seir: custos quid de nocte, custos quid de nocte ? Et Jeremias in eamdem prophetiam pari voce consentit, dicens: Numquid non est ultra sapientia in Theman ? et reliqua usque ad finem ejus prophetiae, ubi dicitur: Et erit cor fortium Idumaeae in die illa, quasi cor mulieris parturientis. Exceptoque ordine commutato, et aliis quae videntur discrepare, magna pars Abdiae in Jeremiae volumine continetur. Isti sunt montes Seir adversum quos Ezechielis facies roboratur, et dicitur: Dabo montem Seir desolatum, et desertum. Et post paululum: Dissipatus eris, mons Seir, et Idumaea omnis. Longum est si voluero cunctas Scripturas eventilare, et proferre
Abbreviated transcription (Latin):
quia propt̃ rufum lenticule cibum primogenita uendiderat. manifestissi me
legimus: edomenim interp̃tatur Typpoc id est rufus: In eodem uolumine sen¬
bitur. Hunc eundem uocatum eẽ seir . idẽ pilosum. quia hispidus erat: & nonha¬
bebat lenitatẽ iacob Vnus ergo atq idem tribus nominibus appellatur esau.
edom. seir. p̃os sedit quȩ eam regionem. quae nunc gebalena dicitur : & infinibus
ẽ eleuthero poleos. ubi antea habitauerant horei quunt̃ pretantur liberi :
Vnde &ipsa urbs postea sortita uocabulum ẽ : quod ergo hebraicȩ edom: & grȩce
dicitur idumeta. Nunc uiculus palastinȩ ẽ a conditore sic inposito nomine:
cuius latina quoque & greca meminit historia . Iste ẽ cuidicitur ꝑ amos. suꝑ tib
sceleribus edom & suꝑ quittuor. non conuertam eũ : eo qđ persecutus ẽ gludio fra¬

Expanded text:
quia propter rufum lenticulae cibum primogenita vendiderit, manifestissime quia propter rufum lenticulae cibum primogenita vendiderit, manifestissime legimus : Edom enim interpretatur πυῤῥὸς, id est, rufus. In eodem volumine scribitur hunc eumdem vocatum esse Seir, id est, pilosum, quia hispidus erat, et non habebat lenitatem Jacob. Unus ergo atque idem tribus nominibus appellatur, Esau, Edom, Seir, posseditque eam regionem, quae nunc Gebalena dicitur, et in finibus est ἐλευθεροπόλεως, ubi ante habitaverant Horraei, qui interpretantur liberi: unde ipsa urbs postea sortita vocabulum est. Quod ergo Hebraice EDOM  , et Graece dicitur ἰδουμαία, nunc viculus Palaestinae est: 365 a conditore sic imposito nomine: cujus Latina quoque et Graeca meminit historia. Iste est cui dicitur per Amos: Super tribus sceleribus Edom, et super quatuor non convertam eum: eo quod persecutus sit gladio fra
Abbreviated transcription (Latin):
breuius ẽ tanto difficilius & epistola adphilemonẽ quem sensũ haber& ex pressimꝑ :
ł uangelicus quoque sermo breuiatus. laciniosis legis operibus aligustior est
Ita hic quoq proph&a quasi seruus dnĩ. Iuxtu abrahã isac &ia cob. & mosen
famulũ dĩ & apostolũ seruũ xp̃i ea uidet & audit quac prophetali digna s̃ serui¬
tute. Multi putant iuxta int̃ pretationẽ nominis. quod seruus iste sit dñi
Cuidicitur inisaia : magnũ tibi ẽ uocari tepuerũ meũ : qui se exinaniuit. for¬
mũ serui accipiens: sed si hoc intellexerimus ita : alius nob̵ quaerendus erit
legatus. qui ẽ missus ad gentes : &dũ tropologiã sequimur. ꝑdimus manifestirsi¬
mã prophetiam: Querimus ergo quisit iste edom uel idumea: Ad quã nunc ꝑabdiã
dñs loquitur in libro geneseos: Esau filium isaac. appellatum fuisse edom

Expanded text:
brevius est, tanto difficilius. Et Epistola ad Philemonem quem sensum haberet, expressimus. brevius est, tanto difficilius. Et Epistola ad Philemonem quem sensum haberet, expressimus. Evangelicus quoque sermo breviatus, laciniosis Legis operibus angustior est. Ita hic quoque propheta quasi servus Domini juxta Abraham, Isaac, et Jacob, et Moysen famulum Dei, et apostolum sermo Christi, ea videt, ea audit, quae prophetali digna sunt servitute. Multi putant juxta interpretationem nominis, quod servus iste sit Domini, cui dicitur in Isaia: Magnum tibi est vocari te puerum meum , qui se exinanivit formam servi accipiens . Sed si hoc ita intellexerimus, alius nobis quaerendus erit legatus, qui est missus ad gentes. Et dum tropologiam sequimur, perdimus manifestissimam prophetiam. Quaerimus ergo quis sit iste Edom, vel Idumaea, ad quam nunc per Abdiam inus loquitur. In libro Geneseos Esau filium Isaac appellatum fuisse Edom,
Abbreviated transcription (Latin):
in circuitui eius : sed post uisionem abdiȩ protinus inferatur. Haec diẽ dñs ab edom
&iterũ : ecce paruulum te dedi ingentibus: De deutero nomio sumamus exemplũ
in quo non res: sed uerba cernuntur. Adtende inquid tibi & conserua animã tuã
uehementer: ne foste obliuiscaris sermonũ quos uider̃ oculitui: Et iohannes
inepistola : quod uidimus inquit oculis nris. qđ ꝑ speximus & manus nraẽ palpa¬
uer̃ de uerbo uitae : Et moses uocem dnĩ quae adeũ loquebat᷑ uidis se se dic̃: siergo
post uisionẽ quȩ inferuntur & quaedicta s̃ & uident᷑ mentis oculis. quae auribus
ꝑcipi solenti recte uidens quia prophetȩ Antea uocabantur uidentes. titulo p̃¬
notat uisionẽ. Haec dic̃ dñs dr̃ adedom. paruus proph&a uersuũ supputatione :
non sensuũ : Alioquin ut intribus uoluminib salomonis canticũ canticorũ quanto

Expanded text:
in circuitu ejus ; sed post visionem Abdiae protinus inferatur: Haec dicit Dominus ad Edom. in circuitu ejus ; sed post visionem Abdiae protinus inferatur: Haec dicit Dominus ad Edom. Et iterum: Ecce parvulum dedi te in gentibus, de Deuteronomio sumemus exemplum, in quo non res, sed verba cernuntur: Attende, inquit, tibi, et conserva animam tuam vehementer, ne forte obliviscaris sermonum, quos viderunt oculi tui . Et Joannes in Epistola: Quod vidimus, inquit, oculis nostris, quod perspeximus, et manus nostrae 364 palpaverunt de Verbo vitae . Et Moyses vocem Domini, quae ad eum loquebatur, vidisse se dicit . Si ergo post visionem inferuntur quae dicta sunt, et videntur mentis oculis quae auribus percipi solent, recte videns, quia prophetae antea vocabantur videntes, titulo praenotat visionem. Haec dicit Dominus Deus ad Edom: Parvus propheta, versuum supputatione, non sensuum. Alioquin ut in tribus voluminibus Salomonis, Canticum canticorum quanto
Abbreviated transcription (Latin):
& distinctionẽ quã innaum scripsimus: illud incausa ẽ. quod uel edom. id est
esau. nonde ex traneis gentibus computatur filius isaac & frat̃ iacob unde
&terra illius nondatur in possessionem isrł nec dimittitur bellare contra
eum & aduersum fratrem armari ꝓhib&ur:. Vel ceste uisio ẽ. Non idũmeȩ
quod poterat si ita scriptum e& facere questionẽ : sed abdiȩ id est serui dnĩ quã
uid& gentib : adquas legatũ misit dns : & quibus dicitur : surgite & consurga¬
mus aduersum eã in proeliũ : destructio enĩ idumeȩ : uisio nationũ ẽ: sin autẽ
queritur. quare ponatur intitulo uisio abdiȩ &nihil post ea quod uisum ẽ demons¬
tretur secundũ illud isaiȩ Vididñm sabaoth sedentẽ. suꝑ thronũ excelsũ & e¬
leuatum : & hiezechiel. aꝑtis̃ cieli : & uidi uisiones dĩ : statimq subiungitur¬
Et uidi &ecce sp̃t auferens ueniebat ab aquilone & nubis magne & splendor

Expanded text:
 distinctionem, quam in Nahum scripsimus, illud in causa est, quod vel Edom, id est, Esau , non de extraneis gentibus computatur, filius Isaac et frater Jacob: unde et terra illius non datur in possessionem Israel, nec dimittitur bellare contra eam, et adversus fratrem armari prohibetur : vel certe visio est, non Idumaeae, quod poterat, si ita scriptum esset, facere quaestionem; sed Abdiae, id est, servi Domini, quam videt gentibus, ad quas legatum misit Dominus. Et quibus dicitur: Surgite, et consurgamus adversus eam in praelium. Destructio enim Idumaeae, visio Nahum est. Sin autem quaeritur quare ponatur in titulo, Visio Abdiae; et nihil postea quod visum est demonstretur, secundum illud Isaiae: Vidi Dominum sabaoth sedentem super thronum excelsum et elevatum . Et Ezechiel: Ainis Al. auferens veniebat ab Aquilone, et nubes magna, et splendor
Abbreviated transcription (Latin):
usque ad finem mundi concutiquidem pesecationibus : sed nequaquam possesubuerti Cenp¬

Expanded text:
igimus Ecclesiam usque ad finem mundi, concuti quidem persecutionibus, sed nequaquam posse subverti; tenigimus Ecclesiam usque ad finem mundi, concuti quidem persecutionibus, sed nequaquam posse subverti; ten
Abbreviated transcription (Latin):
audiantadnõ saluatore : bibite amici & inebriamini: bibent autem uinum : quod se in
regno patris cũ a postolis suis nouũ bibiturum esse pollicitus est: Haec est uinea sorecħ. cuiur
unũ cotidie in iuxsteriis libimus: nec ha crerum felicitate contenti. propter dbis ficient
hostos trigabunt eos utnulla desitͥ in eis genera uirtutũ. & comedent fructus corum : uienim
plantauent. & rigiuent : ipse & comedet : cum̃ que haec iomnia montes & colles fecerint. stillin¬
tes dulcedinem & iedificantes ciuitates &hibitanas in cis. plantantes uineas & bibentes uinu
earum. ficients hostos. & comendentes stuccus corum: tunc ipsos plartatores plantabit dĩs
super cerransiam. dequa dicitur : credo uidere boradñ interra uiuentium : & in cuangelic :
beati mites. q̃ ipit pos si debunt terrã: post quam autem plantaueriteos. & firmã malcum

Expanded text:
audient a Domino Salvatore: Bibite, amici 358 mei, et inebriamini . Bibent autem vinum, quod se in audient a Domino Salvatore: Bibite, amici 358 mei, et inebriamini . Bibent autem vinum, quod se in regno Patris cum apostolis suis novum bibiturum esse pollicitus est . Haec est vinea Sorec, cujus vinum quotidie in mysteriis bibimus. Nec harum rerum felicitate contenti, propter delicias facient hortos, et irrigabunt eos: ut nulla desint in eis genera virtutum, et comedent fructus eorum: qui enim plantaverit et rigaverit, ipse et comedet. Cumque haec omnia montes et colles fecerint, stillantes dulcedinem, et aedificantes civitates, et habitantes in eis, plantantes vineas, et bibentes vinum earum, facientes hortos, et comedentes fructus eorum: tunc ipsos plantatores plantabit Dominus super terram suam, de qua dicitur: Credo videre bona Domini in terra viventium . Et in Evangelio: Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram . Postquam autem plantaverit eos, et firma  Al.
Abbreviated transcription (Latin):
canticorum &appellat colles consitierunt : & imitabuntur paradisumdĩ : ut om̃nia in illis
poma pende ant doctrinarum : Tunc siquis infidelitate captiuus ast. & nec dum credidi
in nomine diñ & est deyeliquiis populi quondameius isrł reuertotur ad fidem xpi : utquẽ
in proph&is audierat : in eu ingelio teneat : Hi autem montes quistillabunt dulcedinem &
colles qui consiti fuerint ꝓcst quam conuerterit dns̃ captiuitatẽ populisiuis rahel. aedisi¬
cabunt ciuitates antea de sertas: ⁊&habitabunt in eis: utuna quȩque : exstruett ciuitasdicat
ego ciuitas firma ciuitas quae ob pugnatur : & dequadns in euangelio loquitur: Non pote
ciuitas abscondi suꝑ inontemposita : & in psalmis dicit᷑. fluminis impetur laetificins ciui¬
tatem d÷ plantabunt quoq uineas cumnoe. & bibent uinum earum & in ebriabuntur: R

Expanded text:
Canticorum , et appellat colles, consiti erunt et imitabuntur paradisum Dei: ut omnia in illis Canticorum , et appellat colles, consiti erunt et imitabuntur paradisum Dei: ut omnia in illis poma pendeant doctrinarum. Tunc si quis infidelitate captivus est, et necdum credidit in nomine Domini, et est de reliquiis populi quondam ejus Israel, revertetur ad fidem Christi, ut quem in Prophetis audierat, in Evangelio teneat. Hi autem montes qui stillabunt dulcedinem, et colles qui consiti fuerint, postquam converterit Dominus captivitatem populi sui Israel, aedificabunt civitates antea desertas, et habitabunt in eis: ut unaquaeque civitas exstructa dicat: Ego civitas firma, civitas quae oppugnatur , et de qua Dominus in Evantas abscondi super montem posita . Et in Psalmis dicitur: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei . Plantabunt quoque vineas cum Noe , et bibent vinum earum, et inebriabuntur, et
Abbreviated transcription (Latin):
ultatione portantes mamipulos suos: Vt consequatur manipulorum tritura uindemiam.
siue arator messorem : & uua uarietur. acducat colorem in tempore seminis. siue ut ueri¬
us est. calcator uuae conprehendat sementem: & sic sibi inuicem cuneta suecedan Iuit nulla
dier sit absque frumente uino & gaudio: Inullo tempore plenistorcularibus uua calcabitur
& dexp̃i ac martyrum sanguine rubentia musta fundentur: & huius cemodicalcacor
uuȩ erit seminarium sermonisdi:ut sanguis eorum magis dam& inmundo ÷quam ela¬
mauit sangius abel iusti Quicumque autem merito uirtutum suarũ. admontana conscen¬
derit melle sud abit. imino stillabit dulcedinem sermonisdĩ : dequo scriptiun est: gustata &ui¬
d&e quam suauis est dns : & quam dulcia eloquia tua gutturimeo. super mel & fauum or
meo : & qui in fra montes immo secundi amontibus fucrint. quo s ponsus transilit incantico

Expanded text:
sultatione, portantes manipulos suos : ut consequatur manipulorum tritura vindemiam, sultatione, portantes manipulos suos : ut consequatur manipulorum tritura vindemiam, sive arator messorem et uva varietur, ac ducat colorem in tempore seminis: sive, ut verius est, calcator uvae comprehendat sementem, et sic sibi invicem cuncta succedant, ut nulla dies sit absque frumento, vino et gaudio. In illo tempore, plenis torcularibus uva calcabitur, et de Christi ac martyrum sanguine rubentia musta fundentur, et hujuscemodi calcator uvae erit seminarium sermonis Dei, ut sanguis eorum magis clamet in mundo, quam clamavit sanguis Abel 357 justi. Quicumque autem merito virtutum suarum ad montana conscenderit, melle sudabit, immo stillabit dulcedinem sermonis Dei, de quo scriptum est: Gustate et videte quam suavis est Dominus : Et, Quam dulcia eloquia tua gutturi meo, super mel et favum ori meo . Et qui infra montes, immo secundi a montibus fuerint, quos sponsus transilit in Cantico
Abbreviated transcription (Latin):
captiuitatem populi mei isruhel : & aedificabunt ciuitater desertaq & h abitabunt. & plan¬
tabunt uineis &bibent unum earum & facient hostor : & comedũnt fructus eorim & plir¬
tabo eos super humuni suam : & non eu ellameos ultra deterra sua : quam dedieie dicit
dns̃ ds̃tuus LXX. Ecce dies ueniunt dicit dnr̃ & ad prehendit tritura uindemiam &
uariabitur uua insementem. & stillabunt montes dulcedinem : &omnes colles consitier̃ :
& conuertam captiuitatem populi mei isrł: & aedificabunt ciuitates dissipatas. &
habitabunt & plantabunt uineas & bibent uinum earum & facient hastos : & comedea
fructum eorum & plantabunt super terram suam: & non auellentur ampliurde terra sua
quam dedieis dicit dñs dr̃ omni potens: suscitato tabernaculs dauid quod ceciderat. &re-¬
aedificatis hisquae fuerant lapsa atque subuersa : describitur rerum omnium abundantia.
quomodo hi qui prius euntesibant. & flebant. postantes semina su&Nenienter uenient in ex¬

Expanded text:
tabunt, et plantabunt vineas, et bibent vinum earum, et facient hortos, et comedent fructus eorum. Et plantabo eos super humum suam, et non evellam eos ultra de terra sua quam dedi eis, dicit Dominus Deus tuus. LXX: Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et apprehendet tritura vindemiam, et variabitur uva in semente. Et stillabunt montes dulcedinem, et omnes coles consiti erunt. Et convertam captivitatem populi mei bent vinum earum, et facient hortos, et comedent fructum eorum. Et plantabuntur super terram suam, et non avellentur amplius de terra sua quam dedi eis, dicit Dominus Deus omnipotens. Suscitato tabernaculo David quod ceciderat, et reaedificatis his quae fuerant lapsa atque subversa, describitur rerum omnium abundantia, quomodo hi qui prius euntes, ibant, et flebant, portantes semina sua, venientes venient cum ex
Abbreviated transcription (Latin):
adeum. Sin autem iuxta lXX. legere uo
est nomen meum  Reliquos hominum cos debemus accipere quide iudaico populo
crediderunt : & quasi lapillus non cetiderunt de cribro: Nec cumpuluero paleis que : & sor¬
dibus sunt proiecti: Reliquie enim in principio fideis aluȩ fient : & infine mundi: ut cũ
quod inuocatur super reliquos & superomner genter : Illud est dequo saluacor dict
Pater reuelaui nomentuũ hominibus : & ne longo sermone regulam differam spon¬
sibi expectatione promittunt : & carnaliter implenda commnemorant : Ros autem
uincimur & cotidie smpleri in singulis quiruentes perpeccaitum re aedisicantur perpe¬
nitentiam. Ec ce dies ueniunt dicit dnr̃. & conp̃hend& arator messorem : & calcator uude¬

Expanded text:
ad eum. Sin autem juxta LXX legere voluad eum. Sin autem juxta LXX legere volunvocatum est nomen meum, reliquos hominum eos debemus accipere, qui de Judaico populo crediderunt, et quasi lapillus non ceciderunt de cribro, nec cum pulvere paleisque et sordibus sunt projecti. Reliquiae enim in principio fidei salvae fient, et in fine mundi, ut cum quod invocatur super reliquos et super omnes gentes, illud est de quo Salvator dicit: Pater, revelavi nomen tuum hominibus . Et ne longo sermone regulam differam sponsibi exspectatione promittunt, et carnaliter implenda commemorant. Nos autem imus expleta, et quotidie impleri in singulis, qui ruentes per peccatum, reaedificantur per poenitentiam. Ecce dies veniunt, dicit Dominus, et comprehendet arator messorem
Abbreviated transcription (Latin):
rant e&eri hominum dñm & omner genter super quas inuocatum est Nomen meumdicr
dñs. facienrhaeti notum a saeculo est dño opursuum. hoc igitur tabernaculum dauid qđ
cecidera Ceciderat auteminhir quidicunt non ad pro pinquabit . & non ueni& suꝑ nor
malum quor dñr cribro suo concusserat. & probauerac. & quorum arcam ma iostitqs
suae purgauerac uentilabro: & quicumque peccatorer fuerant inter fecit gladio
Nunc iuxta consuetudinem scripturarum: pose tormenta. post poenas. prospera &
lacta promittens. suscitaturum esse sedicit : & in resurrectione dñi omnia restita¬
tu rum ut quod insinagogis cecideraci surgat in ecdesiis && possideant credenter reliqui¬
as idumeas. & omnes nationer: ut quicquid reliquum fuerat deregno singuinario.
at que terreno. incaelestia regna mutetur : & omner genter quae oblitae sunt dñm
conuertantur. & reuertantur

Expanded text:
rant caeteri hominum Dominum, et omnes gentes super quas invocatum est nomen meum, dicit rant caeteri hominum Dominum, et omnes gentes super quas invocatum est nomen meum, dicit Dominus faciens haec: notum a saeculo est Domino opus suum . Hoc igitur tabernaculum David quod ceciderat ceciderat autem in his qui dicunt, non appropinquabit, et non veniet super nos malum: quos Dominus cribro suo concusserat et probaverat, et quorum aream majestatis suae purgaverat ventilabro, et quicumque peccatores fuerant interfecit gladio nunc juxta consuetudinem Scripturarum, post tormenta, post poenas, prospera et laeta promittens, suscitaturum esse se dicit, et in resurrectione Domini omnia restituturum, ut quod in synagogis ceciderat, surgat in Ecclesiis, et possideant credentes reliquias Idumaeae, et omnes nationes, ut quidquid reliquum fuerit de regno sanguinario atque terreno, in coelestia regna mutetur, et omnes gentes quae oblitae sunt Dominum, convertantur et revertantur
Abbreviated transcription (Latin):
omnes genter superquas in uocatum est nomen meum: dieit dns̃ facienc huec. Ubi a postolorx
precedet auctoritas maxime petri &ia cobi. quos colum nas ecełie uas electionis uocit: ibi om̃is
uariae explinationis tollenda surpitio est : & quod atantir uirir exponitur. hoc sequendum:
In actibur a postolorum questione inter a postolos suscitata Cur homines exgentibus pau¬
lus & barnabis absq circumcisione & obseruanta sibbati suscepissencPe crur respon¬
dit ut debut. cuus sententiam probans iacobur hacc locutur est. Viri srñ. audite mo si mon
Eiarrauit quẽ ad modum primum dr̃ uisi tauit sumere exgentibus populum ominisio÷
& huc concordant uerba prophetarum. sicut scriptum est. post haec reuertar & aedis¬
caibo tibernaculum dauid quod cecidit : & diruta eius rea edificabo. & erigam illud ut equi¬

Expanded text:
es gentes super quas invocatum est nomen meum, dicit Dominus faciens haec omnia. Ubi apostolorum es gentes super quas invocatum est nomen meum, dicit Dominus faciens haec omnia. Ubi apostolorum praecedit auctoritas, maxime Petri et Jacobi, quos columnas Ecclesiae Vas electionis vocat , ibi omnis variae explanationis tollenda suspicio est, et quod a tantis viris exponitur, hoc sequendum. In Actibus apostolorum quaestione inter apostolos suscitata, cur homines ex gentibus, 355 Paulus et Barnabas absque circumcisione et observantia sabbati suscepissent, Petrus respondit, ut debuit: cujus sententiam probans Jacobus, haec locutus est: Viri fratres, audite me: Simon enarravit, quemadmodum primum Deus visitavit sumere ex gentibus populum nomini suo, et huic concordant verba prophetarum, sicut scriptum est: Post haec revertar, et aedificabo tabernaculum David quod cecidit, et diruta ejus reaedificabo, et erigam illud: ut requi
Abbreviated transcription (Latin):
turum esso supplicia: S agamus penitentiam : ipsum quoque suȩ penitebit sententiae
Rursum iuxta eundem hier emiam promitut prospera sine glegentia dissoluamur:
& illum penitebit sponsionis suue. promirsa qu  mutabit. Cuius rei exemplum nin fui¬
tas & hierłm habere possumus : quorum alii deiuminentibus suppliciis liberat sunT ÷
alii quae patribus promissa fuerant perdiderunt: Indie illa suscitabo tabernaculum dauid.
quod cecidit : &re aedificabo aperturas murorum eius. & eu quae corruerant instaurabo:
& re aedificabo illud. sicut diebus antiquis : ut possideant reliquias idumeae . & omnes nati¬
ones: eo quod inuocatum sit Nomen meum super eos dicitdns. faciens haec. Lxx Indie
illae suscitabo tabernaculum dauid quod cȩciderat : & aedificabo et quae corruerant & quȩ
suffusa sunt suscitabo : & instaurabo et. sicut dies antiqui : utquȩrant me reliqui hominum &s¬

Expanded text:
turum esse supplicia: si agamus poenitentiam, ipsum quoque suae poenitebit sententiae. turum esse supplicia: si agamus poenitentiam, ipsum quoque suae poenitebit sententiae. Rursum juxta eumdem Jeremiam promittit prospera: si negligentia dissolvamur, et illum poenitebit sponsionis suae, promissaque mutabit. Cujus rei exemplum Ninivitas et Jerusalem habere possumus, quorum alii de imminentibus suppliciis liberati sunt: alii quae patribus promissa fuerant, perdiderunt. In die illa suscitabo tabernaculum David quod cecidit, et reaedificabo aperturas murorum ejus, et ea quae corruerant instaurabo, et reaedificabo illud sicut in diebus antiquis, ut possideant reliquias Idumeae, et omnes nationes, eo quod invocatum sit nomen meum super eos, dicit Dominus faciens haec. LXX: In die illa suscitabo tabernaculum David quod ceciderat, et reaedificabo ea quae corruerant, et quae suff
Abbreviated transcription (Latin):
generumi proiectis quacͥ malis piscibus. boni tantum modo reseruantur: Ita & dns̃ miserabilõ
domum is ł. toto orbe dis ꝑsit ÷ & concurnt in cribro. & uenti labitꝰ pala: lapillisq & calculis su¬
per terram non cadentibus morientur interra ingludio qui propt̃ sorder & puluerem
peccatores populi nominantur: & hoc patienter. qui a non credent uaticinio proph&irum
nec putantesse uentura. quae ꝑ eos dñs cominatur: Cunique sibi prosperhe ꝓmit¬
tunt: mala postea sustinebunt: Eregione scis timentibus & non peccantibus & idcirco
uequaquam morientibus gladio quidixerunt ad propinquabunt nobis mala. &ueni¬
remia loquitur dr̃. Ad summã loquar supergentem & regnũ : ut iuii¬
eam & disperdam : si conuersa fueritgens illa amalissuis : & ego agam penitentiã
de his quae togitaueram facere eis: Non ergods̃ mutatur. qui semper est inmutabilis:
sednos eum nostra conuerabne mutamus. Sȩuit. irascitur. comminatur : & dicitre in la¬

Expanded text:
antur : ita et Dominus miserabilem domum Israel toto orbe dispersit, et concussit in cribro et ventilavit pala: lapillisque et calculis super terram non cadentibus, morientur in gladio, qui propter sordes et pulverem peccatores populi nominantur. Et hoc patientur quia non credunt vaticinia prophetarum, nec 354 putant esse ventura quae per eos Dominus comminatur. Cumque sibi prospera repromittant, mala postea sustinebunt, e regione sanctis timentibus, et non peccantibus, et idcirco nequaquam morientibus gladio, quia dixerunt: Appropinquabunt nobis mala, et veniremia loquitur Deus: Assumam, et loquar super gentem et regnum, eam et disperdam; si conversa fuerit gens illa a malis suis, et ego agam poenitentiam de his quae cogitaveram facere ei . Non ergo Deus mutatur, qui semper est immutabilis; sed nos eum nostra conversione mutamus. Saevit, irascitur, comminatur, et dicit se illa
Abbreviated transcription (Latin):
dam & rudia excidisse: si hoc ille tam delibris adherennium. quam derhetho¬
ricis quos ego uel ꝑfectis simos puto. ad conparationẽ senił peritiae dicere po¬
tuit Quanto magis ego libcre profitebor : Et illud fuisse puerilis ingenu: & hoc
aturae er senectutis in libris quoque contra marcionẽ septimius tertullia nus
institinonis oratorue. exquibus ꝑspicuȩ ostenditur: unam quamq actaiẽ in sio ec̃
ꝑfectam exannorũ debere numero iudicari : sedium tempus c̃ proponere exordium
abdiei &orationũ tuarum auxilio cui uolumen hoc scribetur confrago sũ marcias
centũ propletas inspecubus quinoncuruiuer̃ genubahal : & de sepit̃ milibur eriũ

Expanded text:
dam et rudia excidisse. Si hoc ille tam de libris ad Herennium, quam de Rhetodam et rudia excidisse. Si hoc ille tam de libris ad Herennium, quam de Rhetoricis, quos ego vel perfectissimos puto, ad comparationem senilis peritiae dicere potuit: quanto magis ego libere profitebor, et illud fuisse puerilis ingenii, et hoc maturae senectutis! In libris quoque contra Marcionem Septimius Tertullianus hInstitutionis oratoriae. Ex quibus perspicue ostenditur unamquamque aetatem in suo esse perfectam, et ex annorum debere numero judicari. Sed jam tempus est proponere exordium Abdiae, et orationum tuarum auxilio, cui volumen hoc scribitur, confragosum mare, et centum prophetas in specubus, qui non curvaverunt genu Baal, et de septem millibus erant,
Abbreviated transcription (Latin):
in eius opere me & labore sudas se. Clemens ẽ patercito reuertentẽ filum sas¬
cipit: nec expectat donec quis aperiat ostium: Ipse egreditur obuiam : anui¬
lum &stolam parat: Lic& germanus inuideit : &scortitorem Ac ne potem uo¬
c& Desalute illius symphonia angelicȩ laetitiae. cunctarumq uistutũ in cie¬
lestibus ꝑsonat. Hoc ẽ illud tempus mi pamachi hac luce dulcior : quo egres¬
si scolam rechorum diuerso studio ferebamur : Quando ego & helioderur cans¬
simus. pariter habitare solitudinẽ syriae chalcidis uolamus: quod putabamn lator
uulgatum est Per uetera uestigu rursum ingredur. Emendens si fieri potest
cur uos apices litterarum. In fans eram : necdum scribere noueram: titubat n
nus tremebant articuli : Nunc ut nihil aliud profecerim: saltim socrati cumillid
habeo scio quod nesciam. Dicit & tullius tuus Adulescentulo sibi inchoata quȩ¬

Expanded text:
in ejus opere me ac labore sudasse. Clemens est pater: cito revertentem filium susin ejus opere me ac labore sudasse. Clemens est pater: cito revertentem filium suscipit, nec exspectat donec quis aperiat ostium: ipse egreditur obviam, annulum et stolam parat; licet germanus invideat, et scortatorem ac nepotem vocet, de salute illius symphonia Angelicae laetitiae cunctarumque virtutum in coelestibus personat . Hoc est illud tempus, mi Pammachi, hac luce dulcius, quo egressi scholam Rhetorum, diverso studio ferebamur, quando ego et Heliodorus charissimus pariter habitare solitudinem Syriae Chalcidis nitebamur  Al. volebamus; quod putabam latere, vulgatum est. Per vetera vestigia rursum ingrediar, emendans, si fieri potest, curvos apices litterarum. Infans eram, necdum scribere noveram: titubabat manus, tremebant articuli. Nunc, ut nihil aliud profecerim, saltem Socraticum illud habeo: Scio, quod nescio. Dicit et Tullius tuus, adolescentulo sibi inchoata quae
Abbreviated transcription (Latin):
nis recor dabar: Beati mundo corde quia ipsi dm̃ uidebunt: Nec dum
de altari carbo sublatur labia mea purgauerat: Nec dumerror ueceris
nioli mei primam temeritatem ignibus uoueram: Cum subito de italia affer¬
tur exemplar: A quodamiuuene tot annis quõc & ego quondã seripserã
laudante opusculum meũ : fateor miratur sum quod quã uis aliquis male senp¬
serit: inuent lectorem similem sui ille praedicabit: ego erubescebã. ille quas
misticos untelletus ferebait ad aelum : Ego dimisso capite confiteri icũ pudorẽ
prohibebar : quidigitur: condemnamuf in quibus pueri lusimus minimȩ : scimus
enim intabernaculũm dĩ. & aurum & pilos caprarum. similiter oblatos. Legimus
ineuangelio. Vliduae pauperis duominuta magis quam diuitũ substintias ap
dño sium reddimus. Eratix eius sum: quodsum. Nce difficor per. hos cecaxa mor

Expanded text:
nis recordabar: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Necdum nis recordabar: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Necdum de altari carbo sublatus, labia mea purgaverat . Necdum error veteris nioli mei primam temeritatem ignibus voveram, cum subito de Italia affertur exemplar a quodam juvene tot annis, quot et ego quondam scripseram, laudante opusculum meum. Fateor miratus sum, quod quantumvis aliquis male scripserit, invenit similem lectorem sui. Ille praedicabat, ego erubescebam: ille quasi mysticos intellectus ferebat ad coelum, ego demisso capite confiteri meum pudorem prohibebar. Quid igitur? condemnamus in quibus pueri lusimus? minime. Scimus enim in tabernaculum Dei, et aurum, et pilos caprarum similiter oblatos. Legimus in Evangelio , viduae pauperis duo minuta, magis quam divitum substantias appDomino suum reddimus. Gratia enim ejus sum quod sum . Nec diffiteor per hosce triginta
Abbreviated transcription (Latin):
umessem paruulus. loquebar ut paruulus sapiebam ut paruulus cogi¬
tabam ut paruulus. post quam factus sumuir : quae paruulierant de¬
se extendit: Ac secundũ praeceptũ dñi saluatoris stiuam tenens postergũ
non respicit: Quanto magis ego quineedum adaetatem ꝑfectiuiri. & men¬
suram xp̃i ueni mereri debeo ueniam : quod in aduliscentia mea prouocatus
cuus historiã nesciebam Ardebat animus cognttione mistica & quia lege¬
ram ominia possibilia credentibus ignorabam diuersa eẽ charismatu lit¬
terulas sȩculi noueram: & ob id putabam me librum legere posse signatũ:
stultus ego : uiginti quattuor seniores habentes inmanibus fialas & cyha¬
ras & quattuor animalia plena oculis consurgunt dethrono suo inperitiã
conficentos : gloriam agno canunt. & uirge deradice iesse : & putabã pos¬
se me quod credebam. cuius in manu nonfiebat sermodĩ: Nee dicere po¬
teram amandatis tuis intellexi: Neque illius de euangelio beaticudi¬

Expanded text:
oquebar, ut parvulus sapiebam, ut parvulus cogitabam: postquam factus sum vir, quae parvuli erant, depse extendit, ac secundum praeceptum Domini Salvatoris, stivam tenens, post tergum non respicit : quanto magis ego, qui necdum ad aetatem perfecti viri, et in mensuram Christi veni, mereri debeo veniam, quod in adolescentia mea provocatus cujus historiam nesciebam. Ardebat animus cognitione mystica, et quia legeram omnia possibilia credentibus, ignorabam diversa esse charismata: litteras saeculi noveram, et ob id putabam me librum legere posse signatum. Stultus ego, viginti quatuor seniores habentes in manibus phialas et citharas, et quatuor animalia plena oculis consurgunt de throno suo, imperitiam confitentur, gloriam Agno canunt , et virgae de radice Jesse, et putabam posse me, quod credebam: cujus in manu non fiebat sermo Dei, nec dicere poteram: A mandatis tuis intellexi : neque illius de Evangelio beatitudi
Abbreviated transcription (Latin):
quã poner&ur lapis suꝑ lapidem intemplo dnĩ cumaccederetis adaceruũ uigintimodiorum
& fierent decem Intrar&is ad torcular ut ex prim dr&is quinquaginte laguenas & siebant
percussiuos uento urente & aurugine & grandine omã opera manuumur̃ arum & ñ fut
inuob qui reuer ter&ur tidme dic̃ dnr̃. Ixx & nuno ponite supercordaurã adiehac
& supre ante quã poner&ur lapis suꝑ lapidem intem plodñi quieratis quan do mitte¬

Expanded text:
tequam poneretur lapis super lapidem in templo Domini cum accederetis ad acervum viginti modiorum et fierent decem intraretis ad torcular ut exprimeretis quinquaginta lagoenas et fiebantgrandine omnia opera manuum vestrarum, et non fuit in vobis qui reverteretur ad me, dicit Dominus. LXX: Et nunc ponite super corda vestra a die hac et supra, antequam poneretur lapis super lapidem in templo Domini, qui eratis quando mitte
Abbreviated transcription (Latin):
rebat: & admeliora conuersa prioris sedis non recordabitur: Quod aũ generalit̃
de iudicii tempore diximus. & nunc ex paste intellegi potest: ut ꝑ eruditos. & doctos
uiros. huiuscemodi locustis solis iustitiue lumen oriatur. Et relinquentes spinas suas¬

Expanded text:
rebat; et ad meliora conversa, prioris sedis non recordabitur. Quod autem generaliter rebat; et ad meliora conversa, prioris sedis non recordabitur. Quod autem generaliter de judicii tempore 583 diximus, et nunc ex parte intelligi potest, ut per eruditos et doctos viros hujuscemodi locustis solis justitiae lumen oriatur; et relinquentes spinas suas
Abbreviated transcription (Latin):
x ȩccłȩ multiplices here ses : & uidebimus atte lebum a terra se pauldlũ subleuante nsel
sed non pleno cursu. Et quia non habeat calorem solis iustitiae. frigentẽ indm̃ can¬
tatẽ : sedere inspinons sepibus. Omnia enim dogmata eorum cum frigeant. & uolare
non possint: sedem sibi & requiem inter aris totelis & chrẏsippi spineta repperiuNT
Inde eunomius profest: quod natumẽ non fuit. ante quamnasceretur. Inde mani-¬
cheur. ut dm̃ a conditione malorum liber&: Alterum mali inducit auctorẽ In de
nouatur subtrah& ueniũ uttollat penitentiã Et ut semel breui cuneta sermone.¬
condudam : de illis fontib uniuersa dogmata. argumentationũ suarũ riudlor trahunt:
Ita ut loca quoq ipsa dequib. argumenta sumuntur. IoUIRΑ suꝑscripserint ⁊ Haec
igitur lacusta quȩ nunc sedit insepibus. cumiudicii tempus aduenerit. & mundus

Expanded text:
et Ecclesiae multiplices haereses, et videbimus attelabum a terra se paululum sublevantem, et et Ecclesiae multiplices haereses, et videbimus attelabum a terra se paululum sublevantem, et locustam volantem quidem, sed non pleno cursu: et quia non habeat calorem solis justitiae, frigente in Deum charitate, sedere in spinosis sepibus. Omnia enim dogmata eorum, cum frigeant, et volare non possint, sedem sibi et requiem inter Aristotelis et Chrysippi spineta reperiunt. Inde Eunomius profert: Quod natum est, non fuit antequam nasceretur. Inde Manichaeus ut Deum a conditione malorum liberet, alterum mali inducit auctorem. Inde Novatus subtrahit veniam, ut tollat poenitentiam. Et ut simul brevi cuncta concludam sermone, de illis fontibus universa dogmata argumentationum suarum rivulos trahunt, ita ut loca quoque ipsa de quibus argumenta sumuntur, τοπικὰ superscripserint. Haec igitur locusta quae nunc sedet in sepibus, cum judicii tempus advenerit, et mundus
Abbreviated transcription (Latin):
suas sic misticium puto qui habit& inniniue. eos eẽ qui uidentur sibi iuxta opinionem
suũ aliqua sequi dogmata ueritatis: & in eo meliores eẽ brucho : quod bruchur nil aliud
facit. nisi semꝑ interra sit : & absq a lir cibo &uentri seruiat: At telebus aũ saltem modi¬
cas udsum at alas. Et cumin altum uolare Nonpossit : Tamen d&erra ex ibrt nitatur
& tandem ꝑueniens inlucustam uolitat quidem sed nonẽ perp&uus uolatus eius: defici.¬
entib: enimpennulis & contractir frigore : &iã lacustu considit : Et considit non in fru¬
gifera arbore . & inuirentib folus: sed in sepe sentibus foluis sed insepe sentibus uirgul¬
tis que contexta : siue in maceria fortuito hinc inde lapide composita. Considere¬
mus sapientes greciȩ. &egistiorum. atq ꝑsarum. Endorumq gymnoso phystas & sama¬
ritanos & uarias inter ipsas sententias : & uideos pharis eosquȩ eorum & sadduceos.

Expanded text:
sua: sic mixticium puto, qui habitat in Ninive, eos esse qui videntur sibi juxta opinionem sua: sic mixticium puto, qui habitat in Ninive, eos esse qui videntur sibi juxta opinionem suam aliqua sequi dogmata veritatis, et in eo meliores esse brucho, quod bruchus nihil aliud faciat, nisi semper in terra sit, et absque alis, cibo et ventri serviat: attelabus autem saltem modicas assumat alas, et cum in altum volare non possit, tamen de terra exsilire nitatur: et tandem perveniens in locustam, volitat quidem, sed non est perpetuus volatus ejus, deficientibus enim pennulis, et contractis frigore, etiam locusta considet, et considet non in frugifera arbore, et in virentibus foliis, sed in sepe, sentibus virgultisque contexta, sive in maceria fortuito hinc inde lapide composita. Consideremus sapientes Graeciae, et Aegyptiorum atque Persarum, Indorumque Gymnosophistas, et Samaritanos, et varias inter ipsos sententias: et Judaeos Pharisaeosque eorum, et Sadducaeos,
Abbreviated transcription (Latin):
dicere : Cum uideris eos totos terrue deditos sententiae leuitate huc illucq dic¬
currere : & ad sublimiora uolare nonporse. Cerne romã & constanti nopolim:
cum priori nomine inopiam pristinã cõmutantẽ. Vide alex andriã ȩgypti
caput. & cum fuerit᷑ uel pro annonȩ penuria uel quod pudori sit & ruboris propter
aurigas. & mimos & histriones seditio concitata ruere populũ insimilitu dine
bruchi: & totum uitus in herentem leuitate sua & ꝑ momenta mutationo senͣtiue
huc illucq uolitare: tuncuere poteris dicere. Bruchus imp&iu ab iri. & a uolauit
Porro quod sequitur. Ex iliuit attelebus. & mixticus tuus quasi lacusta. mixtitiũ
puto in hoc differre abrucho: quod bruchus imperitȩ & in numerabili multitudinꝗͥ
conparatur ÷̃ Misticius autem decunctis gentibus hinc inde collectus. Et quo¬
modo alii sunt in urbibus ciues. alii peregrin. quib plac& habitare inurbe noon

Expanded text:
dicere, cum videris eos totos terrae deditos, sententiae levitate huc illucque disdicere, cum videris eos totos terrae deditos, sententiae levitate huc illucque discurrere, et ad sublimiora volare non posse. Cerne Romam et Constantinopolim cum priori nomine inopiam pristinam commutantem. Vide Alexandriam Aegypti caput, et cum fuerit vel pro penuria annonae, vel quod pudori sit et rubori propter aurigas et mimos et histriones seditio concitata, ruere populum in similitudinem bruchi, et totum vitiis inhaerentem, levitate sua, et per momenta mutatione sententiae huc illucque volitare: tunc vere poteris dicere: Bruchus impetu abiit et avolavit. Porro quod sequitur, Exsilivit attelabus, et mixticius tuus quasi locusta, mixticium puto in hoc differre a brucho, quod bruchus imperitae multitudini et innumerabili comparatur: mixticius autem de cunctis gentibus hinc inde 582 collectus. Et quomodo alii sunt in urbibus cives: alii peregrini, quibus placet habitare in urbe non
Abbreviated transcription (Latin):
CΥΝMΙCTΟC & latine trans latus ẽ in commixtũ. quẽ nos possumus uulgus ignobi¬
le. & dediuersis gentib hinc inde populum congregatũ intellegere. id est nonci¬
ues. sed peregrinos. Vnde & populus isrł quie grediebatur ex aegypto ΠΟΛΥΝCIÑ¬
MΥΚTΟΝ hoc ẽ egyptiorum & aethiopum &uariarum gentium habuis se nar¬
ratur Et hicergo ut ita dicã cõmmixtiur niniue. confertur ex silienti ad telebo
& locustȩ quȩ indie frigoris eo quod uolaro non possit resideat in sepe: & post ea osto
sole & illius ardore cale facti exsiliat & ad alias regiones a uolans. Nequa quam
meminerit sepis in quo tem port frigoris sederat. HAEC ΠΑΡΑΡACTIHIC ut
ipse proph&e sermo facilius possit intellegi dicta sint. E&erũ dubitare ñ pote¬
ris multitudinem hominũ quae ꝑ latam uiam ꝑgens uersatur inmundo bruchũ

Expanded text:
συμμικτὸς, et Latine translatus est in commixticium, quem nos possumus vulgus ignobiσυμμικτὸς, et Latine translatus est in commixticium, quem nos possumus vulgus ignobile, et de diversis gentibus hinc inde populum congregatum intelligere, id est, non cives, sed peregrinos. Unde et populus Israel qui egrediebatur ex Aegypto πολὺν συμμικτὸν, hoc est, Aegyptiorum, et Aethiopum et variarum gentium habuisse narratur. Et hic ergo, ut ita dicam, mixticius Ninive, confertur exsilienti attelabo et locustae, quae in die frigoris eo quod avolare non possit, resideat in sepe, et postea, orto sole, et illius ardore calefacta exsiliat, et ad alias regiones avolans, nequaquam meminerit sepis, in qua tempore frigoris sederat. Haec παραφραστικῶς, ut ipse prophetae sermo facilius possit intelligi, dicta sint. Caeterum dubitare non poteris, multitudinem hominum, quae per latam viam pergens, versatur in mundo, bruchum
Abbreviated transcription (Latin):
Quae enim multiplicasti negotiationes tuas & omnigenere quasi cuelestia cuperes¬
possidere. perfas & nefas perituras tibi diuitias congregusti: debeuududuĩ etcator̃
aequare uirtutum. Supra iuxta hȩbraicum usq ad illũ locum ueneram. Solortur¬
est & auolauerunt : & non ẽ cognitus locus earum ubi fuerint : Et quid mihi uidere¬
tur in contextu ipsius sermonis dixi. Nunc quia lxX. proprii sensus uidentur habe¬
re principium : posito eorum testimonio coeptaȩ ex planitionis ordinem sequar. Lxx
Bruchus inruit. & auo lauit. exiluit quasi ad telebus cõmixtus tuus sicuti lucusta. quae
as cendit suꝑ sepem indie gelu. solortus ẽ & ex iliuit : & non cognouit locum suum
Vid&ur mihi ł multitudo niniue absq rectore sine ordine. Hinc inde commixtu
Et quacumq impetus tulerit ruens. brucho conparari. paruo animali. & in numera¬

Expanded text:
Quae enim multiplicasti negotiationes tuas, et omni genere quasi coelestia cuperesQuae enim multiplicasti negotiationes tuas, et omni genere quasi coelestia cuperespossidere per fas et nefas perituras tibi divitias congregasti, debes multitudinem peccatorum multitudine exaequare virtutum. Supra juxta Hebraicum usque ad illum locum veneram, uest, et avolaverunt: et non est cognitus locus earum ubi fuerint. Et quid mihi videretur in contextu ipsius sermonis dixi. Nunc quia LXX proprii sensus videntur habere principium, posito eorum testimonio, coeptae explanationis ordinem sequar. 581 LXX: Bruchus irruit, et evolavit: exsilivit quasi attelabus commixticius tuus, sicut locusta quae ascendit super sepem in die gelu: sol ortus est et exsilivit, et non cognovit locum suum. Vae illis. Videtur mihi multitudo Ninive absque rectore, sine ordine hinc inde commixta, et quacumque impetus tulerit ruens, brucho comparari, parvo animali et innumera