comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mea predicatione genita: audi intus. et uide dm̃ ipsum. Quasi. Iũ
dei uiderunt et occiderunt tu audi euangłium et credendo ui¬
debis dm̃ hic ꝑ imaginem. infuturo ꝑspetiem. yel audi ꝓpħias
quȩ incarnationem dñi predixerunt: et uide impletas. Et in¬
clina aurem tuam. ut humiliter audias. Parum est enim audire.
nisi humiliter audias Et obliuiscere popłm tuum. scilicet popłm
babilonie unde uenit eccł̃ia. scilicet popłm. obliuiscere ritus le¬
gis. uel ydolatriȩ. ꝑ quos seruis regibabilonis et domum id est
conuersationem et consortium patris tui diaboli: ⁊d est babilo¬
que rex. sed ipse est dñs deus tuus. non modo sponsus. Et adorab̃t
om̃s populi de quib facta es. eum: scilicet regem tuum. Et¬
nam uidee: gentes designat. xp̃o credituras. Unde mulier cana¬
nea. definib illis egressa: eccliȩ sigura est. Heȩ inquam filiȩ tyri.¬

Expanded text:
mea praedicatione genita, audi intus, et vide Deum ipsum. Quasi dicat: mea praedicatione genita, audi intus, et vide Deum ipsum. Quasi dicat: Judaei viderunt et occiderunt, tu audi Evangelium et credendo videbis Deum: hic per imaginem; in futuro, per speciem. Vel, audi prophetias, quae Incarnationem Christi praedixerunt. Et vide impletas, et inclina aurem tuam, ut humiliter audias. Parum enim est audire, nisi humiliter audiaris, et obliviscere populum tuum, scilicet populum Babyloniae, unde venit Ecclesia, scilicet obliviscere ritus legis, vel idololatriae, per quos servis regi Babylonis. Et domum, id est conversationem, et consortium patris tui diaboli, id est Babyloque rex, sed Dominus Deus tuus, non modo sponsus; et adorabunt omnes populi, de quibus facta es, eum, scilicet regem tuum. nam Judaeae, gentes designat Christo credituras. Unde mulier Chananaea a finibus illis egressa , Ecclesiae figura est. Hae, inquam, filiae Tyri
Abbreviated transcription (Latin):
est: quod est deauratum. aurum habet. et aliud est. Astitit regina
in uestitu bonoꝵ oꝑum de aurato. non aureo. ne sola sit caritas: sed
ad sint cecera quȩ caritas ornat. Ipsa dico circundata uarietate
meritorum. Et si sit unitas in caritate: tamen auro id est doctrina
apłorum. et cocco. id est confessione martyrum. et gemiis. id est puri¬
tate uirginum. et purpura. id est lamento penitentiũ. ornatur regi¬
na. Unde inueteri testamento. cortinȩ tabernaculi contextȩ sunt
de quatuor preciosis colorib: scilicet de bysso retorta. et cocco bis
laus sponse cantatur. sed submissius. id est minus excellenter. qͣm
supra laus sponsi. Et laudat eam. quadriformiter: scilicet a forma
a gła. ab adolescentulis. a prole. Alloquitur autẽ ꝓpħa reginam.
tamquam unus de patrib. id est de apłis: quos supra dixit patces
Quasi diceret. Astitit regina ad dextris. et o. regina. filia mea. id ẽ

Expanded text:
est: quod est deauratum, aurum habet et aliud. Et est: Astitit regina est: quod est deauratum, aurum habet et aliud. Et est: Astitit regina in vestitu bonorum operum; deaurato, non aureo, ne sola sit charitas, sed adsint caetera quae charitas ornat. Ipsa dico circumdata varietate meritorum; et si sit unitas in charitate, tamen auro, id est doctrina apostolorum, et cocco, id est confessione martyrum, et gemmis, id est in puritate virginum, et purpura, id est lamento poenitentium ornatur regina. Unde in Veteri Testamento cortinae tabernaculi contextae sunt de quatuor pretiosis coloribus, scilicet de bisso retorta et cocco bis laus sponsae cantatur, sed submissius, id est minus excellenter, quam supra laus sponsi. Et laudat eam quadriformiter, scilicet a forma, a gloria, ab adolescentulis, a prole. Alloquitur autem Propheta reginam tanquam unus de Patribus, id est de apostolis, quos supradixit Patres. Quasi dicat: Astitit regina a dextris tuis. Et, o regina, filia mea, id est
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃iani dicuntur. Et hoc est exquib scilicet odoramentis delectauert̃
te silie regum. scilicet apłorum. filiȩ dico: tamen in honore tuo. qui
es pͥmus frater: a quo nomen habent cuius głam querunt. Astitit¬
Hic ab urore cõmendat sponsum. Quasi diceret. dTu talis es. et
sponsa talis astitit etiam non timore curua sed spe erecta: regina.
quȩ sub rege regit. scilicet sponsa eccłia. a dextris tuis. id est in et̃¬
nis spe. Que autẽ a simstris est ubi erunt hedi. non est regina s
ancilla quȩ de domo eicietur cum filio suo: quando dicetur. Ite
tiȩ circundata uarietate: id est om̃ib linguis uariata. T̃ amen: ues¬
tis catholice doctrinȩ una est: quia sine scissura. Unde sp̃c sanctus
igneis et disꝑtitis lingus suꝑ apłos descendit. Uelita. Ut per
uestitum oꝑa intelligantur. qui dicitur deauratus. non aureus.
In auro. intelligitur caritas. Q uod uero aureum est totum de auro

Expanded text:
Christiani dicuntur. Et hoc est, ex quibus, scilicet odoramentis, delectaverunt Christiani dicuntur. Et hoc est, ex quibus, scilicet odoramentis, delectaverunt te filiae regum, scilicet apostolorum. Filiae dico, tamen, in honore tuo; qui es primus frater, a quo nomen habent, cui gloriam quaerunt. Hic ab uxore commendat sponsum. Quasi dicat: Tu talis es, et sponsa talis astitit etiam non timore curva, sed spe erecta, regina, quae sub rege regit, scilicet sponsa Ecclesia, a dextris tuis, id est in aeternis spe. Qui autem a sinistris est, ubi erunt haedi, non est regina, sed ancilla quae de domo ejiciatur cum filio suo , quando dicetur: Ite,tiae, circumdata varietate, id est omnibus linguis variata. Tamen vestis Catholicae doctrinae una est, quia sine scissura. Unde sanctus Spiritus igneis et dispertitis linguis super apostolos descendit . Vel ita, ut per vestitum opera intelligantur, qui dicitur deauratus, non aureus. In auro intelligitur charitas. Quod vero aureum est, totum de auro
Abbreviated transcription (Latin):
stolos qui se et alios in uirtutib regunt. quorũ filie sunt omnes ꝑ
eos in fide geniti: quos in honore xp̃i non in suo genuerunt. Axp̃o¬
est tractum hoc aueteri lege. In lege enim scriptũ est Si mortuus fr̃
fuerit sine semine. accipiat uxorem frater eius. uel alius ꝓpinquior
est sine semine: quia pendens in cruce: uixunũ latronẽsolũ comedit.
Uñ ait. Singulariter sum ego donec transeam. Et alibi. T ota die xx¬
pandi manus meas ad popłm non credentem: et contradicentem mͥ.¬
S suscitatur ei semen a fr̃e. qui accipit uxorem eius. id est ab aplis. qͥ spõ¬
sam xp̃i. scilicet eccłiam regetidam suscipiunt: qui non sunt sponsus s
amicisponsi. Qui enim habet sponsam sponsus est: quorum predicatio¬
negentium multitudo intrauit. ad xp̃m. Et habet natus nomen de¬
functi. id est conuersi ad fidem. habent nomen xp̃i crucifixi: aquo

Expanded text:
stolos, qui se et alios virtutibus regunt, quorum filiae sunt omnes per stolos, qui se et alios virtutibus regunt, quorum filiae sunt omnes per eos in fide geniti, quos in honore Christi, non in suo genuerunt, a tractum a veteri lege. In lege enim scriptum est: Si mortuus fuerit frater sine semine, accipiat uxorem frater ejus vel alius propinquior est sine semine, quia pendens in cruce vix unum latronem solum comedit. Unde ait: Singulariter sum ego, donec transeam . Et alibi: Tota die expandi manus meas ad populum non credentem . Sed suscitatur ei semen a fratre, qui accipit uxorem ejus, id est ab apostolis, qui sponsam Christi, scilicet Ecclesiam regendam suscipiunt, qui non sunt sponsi, sed amici sponsi. Qui enim habet sponsam, sponsus est , quorum praedicatione gentium multitudo intravit ad Christum. Et habet natus nomen defuncti, id est conversi ad fidem habent nomen Christi crucifixi, a quo
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ: uel uͥtutum decorem. Aliter ab illo loco. myrra et gutta: et accipi¬
turuestis corpus xp̃i qua celatur deitas. ab hoc enĩ uenit mirra. qͥa
mortuus est ꝓ om̃ib hominib. Eutta fluxit: quia duriciam cor¬
dium. sua predicatione soluit. Cassia produt̃: id est redemptio ꝑ
aquam baptisimi. Et hoc est. Mirra et guita et cassia spirabunt
a uestimentis tuis. id est a corpore xp̃i: quo quasi ueste cęlatur di¬
tas. Et non tantum a corpore xp̃i hȩc ueniunt. sed etiam a domibus
eburneis: id est a scis. hic non mutatur sensus. his odorib filiȩ re
Et hoc est auestimentis tuis. expirant hȩc oderamenta: ex quibrodo¬
ramentis untutum. delectauerunt te. id est delectabilem habue¬
runt. filiȩ regum terrenoꝵ. Ad litteram. Et hoc est in honore tuo.
scilicet non curantes honorem patrum: Sr xp̃i. Uel reges dicit apo¬

Expanded text:
tem, vel virtutum decorem. Aliter ab illo loco, myrrha et gutta, et accipitem, vel virtutum decorem. Aliter ab illo loco, myrrha et gutta, et accipitur vestis corpus Christi, qua celatur deitas. Ab hoc venit myrrha, quia mortuus est pro omnibus hominibus; gutta fluxit, quia duritiam cordium sua praedicatione solvit. Casia prodiit, id est redemptio per aquam baptismi. Et hoc est. Myrrha et gutta et casia, spirabunt, a vestimentis tuis, id est a corpore Christi, quo quasi veste celatur deitas. Et non tantum a corpore Christi, haec veniunt: sed etiam, a domibus eburneis, id est a sanctis. Hic non mutatur sensus. His odoribus filiae reet hoc est, a vestimentis tuis, spirant haec odoramenta, ex quibus odoramentis virtutum delectaverunt te, id est, delectabilem te habuerunt filiae regum terrenorum, ad litteram. Et hoc, in honore tuo, scilicet non curantes honorem Patrum, sed Christi. Et reges dicit apo
Abbreviated transcription (Latin):
gutta. scilicet humilitas. et cassia. scicet fides. spirabunt aliis ꝑ
bonum ȩxemplum. a uestimentis tuis. id est a sc̃ĩs tuis. Ab eccłia
scilicet scõs. Qui tamen ꝓpter aliud uestimenta. ipter aliuad domꝰ
dituntur: quȩ ipsȩ sunt eburneȩ. Uestimenta xp̃i dicuntur. quia
ornant ipsum: uita et doctrina. Nomus. quia in eis in habitat: xp̃c.
Eburneȩ. quia ipsi sunt casti: ut elephas aquibꝰdam castum ani¬
mal dict. st ebur etiam srigidȩ naturȩ est: et ileo in ebore casti¬
tas figuratur. Et sicut ebur prius obscurum. limis. et serris. et
scupulis lucidum sit. ita et sancti ꝑsectiones. et attritiones di¬
uersorum suppliciorũ elimati: uirtutũ uarietate fiunt lucidi.
Et hoc est. Nico a uestimentis tius spirabunt hȩc. scilicet a domibꝰ.
id est a cordib scõrum in quib habitat deus. eburneis. ꝓpter castita¬

Expanded text:
gutta, scilicet humilitas; et casia, scilicet fides, spirabunt aliis per gutta, scilicet humilitas; et casia, scilicet fides, spirabunt aliis per bonum exemplum, a vestimentis tuis, id est a sanctis tuis, ab Ecclesiscilicet sanctos, qui tamen propter aliud vestimenta, propter aliud domus dicuntur, quae ipsae sunt eburneae. Vestimenta Christi dicuntur, quia ornant ipsum vita et doctrina: domus, quia in eis habitat Christus; eburneae, quia ipsi sunt casti, ut elephas a quibusdam castum animal dicitur. Ebur enim frigidae naturae est. Ideo in ebore castitas significatur: et sicut ebur prius obscurum limis et serris, vel sculpulis lucidum fit, ita et sancti perfectiones et attritiones diversorum suppliciorum elimati virtutum varietate fiunt lucidi. Et hoc est, dico a vestimentis tuis spirabunt haec, scilicet a domibus, id est a cordibus sanctorum, in quibus habitat Deus; eburneis, propter castita
Abbreviated transcription (Latin):
Non modo hȩe prȩdicta habes. s etiam mirra et gutta. et casia
spirabunt: a uestimentis tuis. Boni odores uitutum: his aroma
res bene adhibentur nuptiali gaudio: ut innuptiissolet fieri.
Est autẽ gutta. quȩ et amoiaca dicitur. casia. quȩ et fistula dicit᷑.
ꝑ quȩ significantur diuersa uirtutũ adromata. Mirra. quȩ est
ama ra species. uermes arcens. est carnis amaritudo: que pellte
uermes. maloꝵ desiderioꝵ. et malȩ conscientie. et seruat apittre¬
dine uiciorum. Gutta pellit om̃s inflaturas et tumores. idẽ
humilitas quȩ curat duricias cordium. Cassia: in aquosis locis
nascitur. et crescit in immensum. et reddit odorem. hec est fides q̃
ꝑ baptismum crescit. Uestis autem xp̃i a qua hec fluunt eccłia ẽ:
quam xp̃t sanguine abluit a macula: extendit incruce. a ruga
duplicitatis. Et est sensus. Mirra. scilicet carnis mortificatio. et

Expanded text:
Non modo haec praedicta habes; sed etiam myrrha et gutta et casia Non modo haec praedicta habes; sed etiam myrrha et gutta et casia spirabunt a vestimentis tuis. Boni odores virtutum his aromatres bene adhibentur nuptiali gaudio ut in nuptiis solet fieri. Est autem gutta, quae et amoniaca dicitur. Casia quae et fistula dicitur. Per quae significantur diversa virtutum odoramenta. Myrrha, quae est amara species, vermes arcens, est carnis amaritudo, quae pellit vermes malorum desideriorum et malae conscientiae, et servat a putredine vitiorum. Gutta pellit omnes inflaturas et tumores, id est humilitas, quae curat duritias cordium. Casia in aquosis locis nascitur, et crescit in immensum et reddit odorem: haec est fides quae per baptismum crescit. Vestis autem Christi, a qua haec fluunt, Ecclesia est, quam Christus sanguine abluit a macula, extendit in cruce a ruga duplicitatis. Et est sensus: myrrha, scilicet carnis mortificatio; et
Abbreviated transcription (Latin):
homo ille deus est. qui scđm quod homo unctus. scđm quod
deus ungens. Pis ponitur deus: ꝓ patre et filio. In greco aꝑte al¬
ter est uocatiuus: alter est nominatuiis. Iste uero unctus. est ille
lapis. id est ꝑ illum lapidem significatur quem iacob unxte eri¬
gens in tytulum: et esfundens oleum desuꝑ. Per hoc autẽ qd̾ dic
eum unctum. regem et sacerdotem eum eẽ signifieat: in cuns fi¬
gura inueteri testamento reges et sacerdotes ungebantur. Unxit
dico: oleo spũali. Oleo dico lȩtitte ꝓ puritate conscientiȩ. et ple¬
nitudine gr̃e. Et hoc prȩ consortib tuis. id est apłis et alus scĩs
in quos ab eo unctio gr̃ȩ efflueret. Et nanq sp̃c non est datus
ad mensuram. in quo habitat plenitudo diuinitatis corporaliter
et de plenitudine eius nos om̃s accepimus. ¶Pirra et gutta.
hic laudat sponsũ ꝓpħa ab uxore et ornatu. et pͥusab ornatu. Qĩ dicẽt

Expanded text:
homo ille Deus est, qui secundum quod homo unctus est, secundum quod homo ille Deus est, qui secundum quod homo unctus est, secundum quod Deus ungens. Bis ponitur Deus pro Patre et Filio, et in Graeco aperte alter vocativus est, alter nominativus est. Iste vero unctus est ille lapis, id est per illum lapidem significatus, quem Jacob unxit erigens in titulum, et effundens oleum desuper . Per hoc autem quod dicit eum unctum, regem et sacerdotem eum esse significat, in cujus figura in Veteri Testamento reges et sacerdotes ungebantur . Unxit dico oleo spirituali. Oleo dico laetitiae pro puritate conscientiae et plenitudine gratiae. Et hoc prae consortibus tuis, id est apostolis et aliis sanctis, in quos ab eo unctio gratiae efflueret. Ei namque spiritus non est datus ad mensuram , in quo habitat plenitudo divinitatis corporaliter , et de plenitudine ejus nos omnes accepimus . VERS. 10.Hic laudat Propheta sponsum ab uxore et ornatu, et prius ab ornatu, quasi dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
ga id est sceptrũ et gubernatio regni cui est uirga directionis q̃
distortos dingt. hec est regula diuine equitatis. quȩ uereretta
et nusquam curuatur. hec uistos regit. inquos ꝑcittt. Nemo
est ei.Si alios regit. et alios conterit: regit spũales. conterit car¬
nales. Sic dilige misericordem: ut uelis eẽ ueracem. Uere uirga¬
stus es sed in aluis diligis iustitiam: et odisti non homines sed in¬
quitatem. Aliter ꝑfecce non diligit᷑ iustitia :. nisi odiatur iniqui¬
tas. Si homo ergo iniquitatẽ in se odit. cum deo facit. Ddit as
iniquitatem. odđis et tu: ut unam rem ambo oderitis. Eris enĩ
deo amicus. si displiceat in teipso iniquitas tua: ut placeat ere¬
atura ipsius. Propt̃ea scilicet ut diligeres iustitiam. et odires ini¬
pt̃ea. scilicet quia dilexisti iustitiam. et odisti iniquitatem. red¬
cum tamen diuinitas ungi non indiguerit: s hoc dicit quia

Expanded text:
ga, id est sceptrum et gubernatio, regni tui est virga directionis, quae ga, id est sceptrum et gubernatio, regni tui est virga directionis, quae distortos dirigit. Haec est regula divinae aequitatis, quae vere et nunquam curvatur. Haec justos regit, iniquos percutit. Nemo est ei, si alios regit, alios conterit; regit spirituales, conterit carnales, sic dilige misericordem, ut velis esse veracem. Vere est virgastus es, sed in aliis diligis justitiam; et odisti non homines, sed iniquitatem. Aliter perfecte non diligitur justitia, nisi odiatur iniquitas. Si ergo homo iniquitatem in se odit, cum Deo facit. Odit Deus iniquitatem, oderis et tu, ut unam rem ambo oderitis. Eris enim Deo amicus, si displiceat in teipso iniquitas tua, et placeat creatura ipsius. Propterea, scilicet ut diligeres justitiam, et oderes inipterea, scilicet quia dilexisti justitiam et odisti iniquitatem, redcum tamen divinitas ungi non indiguerit; sed hoc dicit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
sub te cadent in corda uel in corde. Ubi se erigebant contra rp̃m
ibi cadent ante eum. G orda dico. mimicoꝵ regis. iã est inimi¬
cerum tuorum. qui es magnus rex: ut scilicet de inimicis
sint amici sicut saulus. qui prius erectus contra xp̃m. celitus
emissa sagitta. corde ꝑcussus est. et oecidit ꝑ humilitate. dicens.
Dñe qui meuis facere: Uelita. Popłi inimicorum regis. id ẽ mul¬
ti de immicis tius. sub te cadent. id est subponent fetibi. et hoc in
corde: id est ex ratione uel ex uoluntate. Hoc est quod titulus di¬
xit. ꝓ his qui cõmutabuntur: et filiis ehore. Sedes tua. hic a¬
iudicio cõmendat xp̃m. Sedes enĩ ad iudiciũ ꝑtinet. Quasi di¬
ceret. B̾ enedirit ce deus in et̾̃num. quia sedes tua scilicet sedes reꝙ¬
ni. id est iudiciaria et regalis potestas o deus est in seculũ secłi
quia quicquid constituit non mutatur. quod te decet. quia uir¬

Expanded text:
sub te cadent in corde, vel corda. Ubi se erigebant contra Christum, sub te cadent in corde, vel corda. Ubi se erigebant contra Christum, ibi cadunt ante eum. Corda dico inimicorum regis, id est inimicorum tuorum, qui es magnus rex, ut scilicet de inimicis sint amici, sicut Sauemissa sagitta, corde percussus cecidit dicens: Domine, quid me jubes facere? Vel ita, populi inimicorum regis, id est multi de inimicis tuis, sub te cadent, id est supponent se tibi. Et hoc, in corde, id est ex ratione, vel voluntate. Hoc est quod titulus dixit, pro his qui commutabuntur et filiis Core. VERS. 8.-- judicio commendat Christum. Sedes enim ad judicium pertinet. Quasit dicat: Benedixit te Deus in aeternum, quia sedes tua, scilicet sedes regni, id est judiciaria et regalis potestas, o Deus, est in saeculum saeculi, quia quidquid constituit, non mutatur, quod te decet, quia vir
Abbreviated transcription (Latin):
se. ꝑ cursum totius uitȩ. uel de populo aa popłm mirabiliter. qͥa
om̃s mirabuntur. uel quia miracula faciet lextera tua. id est po¬
tentia uerbi. Aliter ab illo loco ꝓsꝑe ꝓcede et regna. id ẽ ita ꝓsꝑe ꝓ
cede ut᷑ regnes ꝑ fidẽ ingentib: qd̾ iam factũ est. Et hoc ꝓpt̃ uentatẽ
ꝓmissionũ implendã. et iã impletȩ sunt ꝓmissiones. st ppt̃ mansue¬
tudiẽ implendam in te. et intuis. ec ita faccum est: et hoc quia
passi sunt martyres:. Unde regnum ereuit: ut et ipse prior passus
est.Et ꝓpter ustitiam implendam. Et ita erit: quia ueniet ut iu¬
dicet scłm oꝑa cuiuisq Et hoc potes: quia deducet te. mirabiliter
uult ꝑueniunt: et longe diriguntur. Et nota. quia supra gladi¬
lis positus est qui ꝓpeferit. hic sagata quȩ eminꝰ et sic incõprehen¬
sibilis potentia tp̃i ostenditur. Et popli ꝑ eas sagitras uulnerati

Expanded text:
se per cursus totius vitae, vel de populo ad populum, mirabiliter, quia se per cursus totius vitae, vel de populo ad populum, mirabiliter, quia omnes mirabuntur, vel quia miracula faciet dextera tua, id est potentia verbi. Aliter ab illo: Prospere procede et regna. Vel itaEt hoc propter veritatem promissionum implendam, et jam sunt impletae promissiones. Et propter mansuetudinem implendam in te et in tuis: et ita factum est, quia passi sunt martyres, unde regnum crevit, ut et ipse prior passus est. Et propter justitiam implendam, et ita erit, quia veniet ut judicet secundum opera cujusque. Et hoc potes, quia deducet te mirabiliter vult, perveniunt, et longe dirigunt. Et nota quia supra gladius positus est, qui prope ferit: hic sagitta, quae eminus, et sic incomprehensibilis potentia Christi ostenditur. Et populi per eas sagittas vulnerati,
Abbreviated transcription (Latin):
tatem. Species enim refertur ad humanitatẽ. in qua mundo
apparuit. pulchritudo ad deitatem: qua om̃ia decora sunt. Et
intende: id est hominem ꝑeuntem: miseratus respiee. Uel ita.
Et accipit᷑ ꝓ eodẽ species et pulchritudo: scilicet ꝓ̃ iustitia dei. Qua¬
si dictret. Accingere. accinctus intende: id est hominem miscditer
respice. Et hoc specie tua et pulchritudine tua. id est ex iustitia
tua. qua speciosus es et pulcher ꝓsꝑe. id est liberans homines.
ꝓcede de utero uirginis: ut sponsus de thalamo suo. uel ꝓsꝑe
fide hominum tuam potentiam ostende: qui semꝑ in te reguaui¬
it. Et ꝓpter mansuetu dinem. id est quia mansuetus es ferendo
malos. ut et quando ꝓ inimicis orauit. et adultere dixit. nec
ego te condempnabo: sic et sui. Et ꝓpter iustitiam. ⁊d est quia iu¬
stitiam uitȩ ostendit. Et hoc totum. ideo quia deducet te in offen¬

Expanded text:
itatem. Species enim refertur ad humanitatem, in qua mundo itatem. Species enim refertur ad humanitatem, in qua mundo apparuit; pulchritudo ad deitatem, qua omnia decora sunt. Intende, id est hominem pereuntem miseratus respice. Vel ita. Et accipitur pro eodem species et pulchritudo, scilicet pro justitia Dei. Quasi dicat: Accingere, et accinctus, intende, id est hominem misericorditer respice. Et hoc, specie tua et pulchritudine tua, id est ex justitia tua, qua speciosus es et pulcher, prospere, id est liberans homines, procede de utero Virginis, ut sponsus de thalamo. Vel, prosperefide hominum tuam potentiam ostende, qui semper in te regnaviit; et propter mansuetudinem, id est quia mansuetus es, ferendo malos, ut et quando pro inimicis oravit, et adulterae dixit: Nec ego te condemnabo , sic et sui. Et propter justitiam, quia justitiam vitae ostendit, et hoc totum ideo quia deducet te inoffen
Abbreviated transcription (Latin):
rum. repentine. et om̃moex imꝑuiso. inueniuntur in sc̃is scrip¬
turarum libris. Nicit ergo ꝓpħeta in sua ꝑsona. Propterea. id
est ꝓpter grãm qua regnum celorum datur. cum olim terra dare¬
tur. benedixit te hominẽ as met̾num: dando tibi regnum euiꝰ
regni non erit finis. Accingere hic laudat tum a potesta
cingimur enim pugnaturi. p̃cingimur ministraturi: succingi¬
mur ituri. E ladio tuo. quo ipse diuidat etiam filium a patre.
et nurum a socru. id est uerbo dei: quo et ipse hostes strauit. et¬
ut sanson mandibula asini. inimicos suꝑauit. Ne hoc gladio
dicit dñs in euangłio: non ueni mittere pacem sed gladium. Su
per femur tuum: id est suꝑ carnem. femur enim humane ꝓpa¬
ginis est seminariũ: ꝑ quod congruȩ caro accipitur. Pͥ otentissi¬
me. hec subdit. ut etiam scđ̾m carnem quȩ ꝑ femur accipitur: re¬
uerendum habeas. Potentissime dico. S pecie tua. et pulchri

Expanded text:
rum repentinae, et omnino ex improviso inveniuntur in sanctis Scriprum repentinae, et omnino ex improviso inveniuntur in sanctis Scripturarum libris. Dicit ergo Propheta in sua persona: Propterea, id est propter gratiam, qua regnum coelorum datur, cum olim terra daretur, benedixit te hominem, Deus in aeternum, dando tibi regnum, cujus regni non erit finis. cingimur enim pugnaturi, praecingimur ministraturi, succingimur ituri, gladio tuo quo ipse dividit etiam filium a patre, et nurum a socru , id est verbo Dei, quo hostes stravit, sicut Samson mandibula asini inimicos superavit. De Dominus ait: Non veni mittere pacem, sper femur tuum, id est super carnem. Femur enim humanae propaginis est seminarium, per quod congrue caro accipitur, o potentissime, subdit, ut etiam secundum carnem, quae per femur accipitur, reverendum habeas. Potentissime dico: VERS. 5.-- « Specie
Abbreviated transcription (Latin):
Quod factum est scilicet in tempore. in ipso uita erat: ut nichil
sit in oꝑe. quod non prius fuerit in consilio. Et est sensus. Nico
ego oꝑa mea regi. id est uerbum et̃naliter gigno: cum quo. et
in quo: om̃ia dispono. antequam sint in oꝑe. De hoc uerbo: alibi
dicitur. Semel locutus est deus. Idem uerbum: uocat linguam
dicens. Lingua mea. Quasi diceret. Nonsolum dispono omuia
cum eo. sed etiam ꝑ eum loquor: et hoc est. Ipse est lingua mea: et¬
hic est etiam calamus mei scribe. aꝑta comparatio est. Ut enm
scriba. nil sine calamo. nec calamus sine scriba oꝑatur: sic coope¬
rantur pater et filius. Et nota. quia non sono qui transit cõꝑat
ud. sed om̃ia simul in uno uerbo. ęterno pater dispotit. Specio
deus. demea ẽẽntia: et ipse idem. scđm quod homo est speciosus
mutantur. Propterea benedixit te. Priora dixit ꝓpħa. ex ꝑso¬
na dei patris: hȩc ex sua. a comodatius enim udetur. hic accipi

Expanded text:
Quod factum est, scilicet in tempore, in ipso vita erat ; ut nihil Quod factum est, scilicet in tempore, in ipso vita erat ; ut nihil sit in opere, quod prius non fuerit in consilio. Et est sensus: Dico ego opera mea regi, id est Verbum aeternaliter gigno, cum quo et in quo omnia dispono antequam sint in opere. De hoc verbo alibi dicitur: Semel locutus est Deus, etc. . Item verbum vocat et linguam dicens: Lingua mea, quasi dicat: Non solum dispono omnia cum eo, sed etiam per eum loquor. Et hoc est, ipse est lingua mea, hic est etiam calamus mei scribae, apta comparatio est. Ut enim scriba nil sine calamo, nec calamus sine scriba operatur, sic cooperatur Pater et Filius. Et nota quia non sono, qui transit, comparud, sed omnia simul in uno verbo aeterno Pater disposuit. SpecioDeus de mea essentia, et ipse secundum quod homo est, Speciosusmutantur. Propterea benedixit te. Priora dixit Propheta ex persona Dei Patris, haec ex sua; accommodatius enim videtur hoc accipi
Abbreviated transcription (Latin):
te. in undus grãm reconciliatiõnis acceꝑit. Propt̃ea quȩ a pͥnci¬
tant ꝑsonam pattis hȩc dicere. licet magis suꝑsticiose quã
uere: non considerantes textum totum. ubi sunt quedam quȩ
non conuenuint patri. Arbitrantur autẽ illi. ex ꝑsona patrid. hec
bum bonum. Quasi. non de extrinseco comugio genui. s de cor¬
de: sicut homo generat consilium suum decorde. antequã sit
quod facturus est: perconsiliũ. Consilium uero patris filius
meum eructauit uerbum bonum: id est ex plenitudine mea.
et secreta ẽẽntia. genui uerbum. id est filium. Qui dicitur uer¬
bum: quia ꝑ eum pater notus est. Quod uerbum dicitur bonũ:
quia dei filius in natura sui solus bonus est. cum patre et spũ
scõ. Unde: nemo bonus nisi solus deus. Est etiam bonum hoc
uerbum: quia ꝑ eum om̃ia facta sunt. Sequitur. Dico: id ẽuer¬
bum: ꝓfero. Idem hic dicit. quod prius dixerat: sed addit opera
mea regi. ubi in ipso uerbo om̃ia oꝑa dei ẽẽ dicit: Unde alibi.

Expanded text:
te, mundus gratiam reconciliationis accepit. Propterea, quae a princitant personam Patris haec dicere, licet magis superstitiose quam vere, non considerantes textum totum, ubi sunt quaedam quae non conveniunt Patri; arbitrantur autem illi, ex persona Patris haec bum bonum, quasi non de extrinseco conjugio genui, sed de corde, sicut homo generat consilium suum de corde, antequam sit quod facturus est, consilium est. Consilium vero Patris, Filius meum eructavit verbum bonum, id est, ex plenitudine mea, et secreta essentia genui Verbum, id est Filium, qui dicitur Verbum, quia per eum Pater notus est, quod Verbum dicitur bonum, quia Dei Filius in natura sui solus bonus est cum Patre et Spiritu sancto. Unde nemo bonus nisi solus Deus . Est etiam bonum hoc Verbum, quia per eum omnia bona facta sunt. Sequitur: Dico, id est verbum profero. Idem hic dicit, quod prius dixerat; sed addit: Opera mea regi, ubi in ipso Verbo omnia opera Dei esse dicit. Unde alibi:
Abbreviated transcription (Latin):
so. hec est gens non sancta.Iniquus est: qui aꝑtemala facit. Dolo¬
sus: qui occulte. Erue me hic in presenti: ue ab eis corrumpar.
elidefuturo totum accipi potest sic Iudica me dñe hȩc dicendo
non petit peceata sua discitti. quod ꝑiculosum est. quia non sunn
astrimunda in conspectu eius. et in angłis reperit prauitatem si
simstram. ipse cum electis sit in dertera. Undȩ adelit. et aiscer ne
cdusom meam de gente non scã. Quod ex ponendo subait scilicet

Expanded text:
so: haec est gens non sancta. Iniquus est qui aperte mala facit. Doloso: haec est gens non sancta. Iniquus est qui aperte mala facit. Dolosus qui occulte. Erue me hic in praesenti, ne ab eis corrumpar. Vel de futuro totum accipi potest, sic: Judica me Deus, haec dicendo, non petit peccata sua discuti: quod periculosum est, quia astra non sunt munda in conspectu ejus, et in angelis reperit pravitatem , ssinistram ipse cum electis sit in dextera. Unde addit: Et discerne causam meam de gente non sancta, quod exponendo subdit, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
conqueritur de ꝑmixtione malorum: et precatur separari. Secundo
agit deletitia sinali. id est quȩ erit in sine: pro qua laud at in tribu¬
latione. Ibi. Et introibo. Uidens ergo nunc malos. cum bonis cor¬
pore. uolens ab eis separari nunc animo. in futuro etiam loco: ex¬
meo iudiciũ: quia noni miscdiam tuam Non metuo ultoreni. quia
agnosco indultorem. Timere possem: si districtȩ mecum ageres. S
Si imquitatẽ obseruaueris. quis sustinebit. In miscdia ergo tua
sꝑandum est: et humili confessione instandum. Unde uidicis
metus tollitur uel mitigatur. ut metum penȩ suꝑet spes glorie
Om̃is tamen homo: iudicium horret. Quid enim faciet uirgla
deserti. ubi concutitur cedrus paradisi: Et hic interim discerne.
sinon locum. saltem causam meam. id est meamenta: quȩ sunt
causa uite. Negente non scã. cum qua est michi par infirinitas. s
dispar conscientia et desiderium: scilicet ab homine iniquo et dolo¬

Expanded text:
conqueritur de conjunctione malorum, et precatur separari. Secundo conqueritur de conjunctione malorum, et precatur separari. Secundo agit de laetitia finali, id est quae erit in fine, pro qua laudat in tribulatione. Ibi, et introibo. Videns ergo nunc bonos cum malis, corpore volens ab eis separari, nunc animo, in futuro etiam loco exmeo judicium, quia novi misericordiam tuam, non metuo ultorem, quia agnosco indultorem; timere possem, si districte mecum ageres. SeSi iniquitates observaveris, quis sustinebit? In misericordia ergo tua sperandum est, et humili confessioni instandum, unde judicii metus tollitur, vel mitigatur, ut metum pene superet spes gloriae, omnis tamen homo judicium horret. Quid enim faciet virgula deserti ubi concutitur cedrus paradisi? Et hic interim discerne, si non locum, saltem causam meam, id est mea merita, quae sunt causa vitae; de gente non sancta, cum qua est mihi par infirmitas, sed dispar conscientia et desiderium, scilicet ab homine iniquo et dolo
Abbreviated transcription (Latin):
ad me. quid ei suadeam. nisi quod et supra scilicet quare tristis es aĩa
mea. et quare conturbas me: Repetita confortatio est: contra tribula¬
lationes frequentes. S ne dicas. ideo turbor quia hic mala patior
Quid: Quod ipse est salutare uultus mei et deus meus. Dicit hicip¬
sam confessionem: et repetit spei confirmationem¬
Per dauid intelligitur ȩccłia hic q̃ ẽ corpus xp̃i. quod hic gemit. int̃
tirania. id est inter malos. habens cum eis multa cominunia. scili¬
cet nasci. mori. ꝓspera. et aduersa. pacem. bellum. salutem. pestem:
cum quib tamen non habet cõmunem causam meritoꝵ. Et ideo pe¬
tit in futuro ab eis separari. Et est. Psalmus iste tendens in finem. est
dauid ia est corpus xp̃i. qui hie loquitur. Et est iste psalmus con¬
tra pressuras seculi: ne et ipse retrahant nos a deo. Intentio monet
ne in pressuris deficiamus. Modus. Biꝑtitus est psalmus. Primo.

Expanded text:
ad me, quid ei suadeam, nisi quod et supra, scilicet, Quare tristis es anima ad me, quid ei suadeam, nisi quod et supra, scilicet, Quare tristis es anima mea? et quare conturbas me? Repetita confortatio est contra tribulationes frequentes. Sed ne dicas: Ideo turbor, quia hic mala patior Quid? quod ipse est. Salutare vultus mei et Deus meus. Dicit hic ipsam confessionem, et repetit spei confirmationePer David hic intelligitur Ecclesia, quae est corpus Christi, quod hic gemit inter zizania, id est inter malos, habens cum eis multa communia, scilicet nasci, mori, prospera et adversa, pacem, bellum, salutem, pestem, cum quibus tamen non habet communem causam meritorum. Et ideo petit in futuro ab eis separari. Et est psalmus iste, tendens in finem; est David, id est corporis Christi, quod hic loquitur. Et est iste psalmus contra pressuras saeculi, ne et ipsae retrahant nos a Deo. Intentio. Monet ne in pressuris deficiamus. Modus. Bipartitus est psalmus. Primo
Abbreviated transcription (Latin):
es mei: Dum differt ꝓmissa. et hic est labor: oblitus uidetur. Et est
Quare oblituses mei: Quare nunc pateris me his miseriis uexari:
Widebat iste. quȩ sit dulcedo patriȩ: et ꝑicula mundi horrebat. Et
quare contristatus scđ̾ni sensum carnis. quȩ horret has difficultates.
incedo. ad te: Ĩdeo contristatus. dum. id est quia afflgit me. temptan¬
do. tribulando. inimicus: scilicet di abolus. Quasi cristis incedo: um
habundante iniquitate. refrigescit caritas multorũ. Uum confrm¬
guntur. Quasi diceret. Ita affligit inimicus. dum. id est quia con¬
fringuntur ossa mea: quia etiam fortes eccłiȩ cedunt scandalis. Nã
quasi ossa franguntur. dum uirtus patientiȩ affligitur et tepescit:
quod irrident mali. Unde sequitur. et etiam expbrauerunt michi
qui tribulant me ininrici mei. hoc modo exꝓbrauerunt. Dum¬
dicitur fidelib. Quid dicunt. Ubi est: hec est expbratio illa: ubi est
deus tuus. Quasi. uel nullus est. uel dete non curat. Et si curat. lib̾e¬

Expanded text:
 dum differt promissa. Et hic est labor, oblitus videtur, et est, Quare oblitus es mei? Quare nunc pateris me his miseriis vexari? Videbat iste quae sit dulcedo patriae, et pericula mundi horrebat. Et quare contristatus, secundum sensum carnis, quae horret has difficultates, incedo ad te, ideo contristatus, dum, id est quia affligit me tentando, tribulando, inimicus, scilicet diabolus. Quasi dicat: Tristis incedo, dum abundante iniquitate refrigescit charitas multoru Quasi dicat: Ita affligit me inimicus, dum, id est quia confringuntur ossa mea, quia etiam fortes Ecclesiae cedunt scandalis; nam quasi ossa franguntur, dum virtus patientiae affligitur et tepescit quod irrident mali. Et etiam exprobraverunt mihi qui tribulant me inimici mei. Hoc modo exprobraverunt. dicitur fidelibus, Quid dicunt? Ubi est Deus tuus? Haec est exprobratio illa, ubi est Deus tuus? quasi vel nullus est, vel de te non curat; et si curat, libe
Abbreviated transcription (Latin):
oriente et ab occidente uemientes. in filios abrahe succedunt: ha¬
bentes ꝓmissionem. Unde sequitur. Qm̃ dii fortes terrȩ. qua¬
si ideo utiq congregati sunt. qm̃ dii fortes terre. iã est iudei presu¬
Quasi fracti sunt rami: ut humilis oleaster inseratur. Uel ita.
Ideo congregati. qm̃ dii terre. id est apłi fortes: quos neq mors.
neq uita separabit a caritatȩ xp̃i. uehementer eleuati sunt. do¬
Ictrina et miraculis:

Expanded text:
oriente et ab occidente venientes, in filios Abrahae succedunt haoriente et ab occidente venientes, in filios Abrahae succedunt habentes promissionem . Unde sequitur, quoniam dii; quasi dicat ideo congregati sunt: Quoniam dii fortes terrae, id est Judaei praesut. Quasi dicat: Fracti sunt rami, ut humilis oleaster inseratur . Vel ita: ideo congregati, quoniam dii terrae, id est apostoli, fortes, quos neque mors neque vita separabit a charitate Christi , vehementer elevati sunt doctrina et miraculis
Abbreviated transcription (Latin):
qui creat. et rex creata gubernans. Rex dico. iam om̃is terre. qui
ab om̃i terra cognoscitur. Non est tantum partis terrȩ: ut ui¬
piter crete. et mars tracie. pͥsallite dico sapienter. Nocet hic quo¬
modo sit psallendum: scilicet sapienter. Olim sine sensu psalle¬
bant: dum lapides colebant. Nemo sapienter facit: quod non
intelligit. Et̃ debetis psallere: quia. R egnabit deus. Quasi. Di¬
humilem contẽpnunt: saltem potestati eius suctũbant. Regnaũ
impleta est illa uel hȩc ꝓpħia. deus sedet suꝑ sedem scãm suam. id
est suꝑ celos ad dexteram patris: regnans ꝑ secula. Uel sedes scã
sunt troni: uirtutes. et sancti. Et est. Suꝑ sedem scãm suam. id est
suꝑ anglos: et iustas animas. Quomodo regnauit: Quia etiã.¬
mitiui om̃ium gentium congregati sunt. id est conuenerunt
credendo. cum deo abraham. id est in xp̃o. qui est deus abrahȩ:
qui habet filios de lapidib. Quasi. expulsis iudeis. gentes ab

Expanded text:
qui creat, et rex creata gubernans. Rex dico jam omnis terrae, quia ab omni terra agnoscitur. Non est rex tantum partis terrae, ut Jupiter Cretae, et Mars Thraciae; psallite dico, sapienter, Docet hic quomodo sit psallendum, scilicet sapienter, olim sine sensu psallebant, dum collebant lapides. Nemo sapienter facit, quod non intelligit. Et debetis psallere, quia VERS. 8.-- « Regnabit Dum contemnunt, saltem potestati ejus succumbant. Regnabitdem sanctam suam, id est, super coelos ad dexteram Patris regnans per saecula. Vel sedes sancta, sunt throni virtutes et sancti. Et est super sedem sanctam suam, id est super angelos et justas animas. Quomodo regnabit? quia etiaimitivi omnium gentium, congregati sunt, id est, convenerunt credendo cum Deo Abraham, id est in Christo, qui est Deus Abrahae, qui habet filios de lapidibus . Quasi dicat: Expulsis Judaeis gentes ab
Abbreviated transcription (Latin):
accipe. quib popłi subiecti sunt. uelita in ꝑsona eorũdem apłoꝵ.
Deus subiecit sibi poplos. id est udeos nobis ad sociandos. et gentes
idẽ gentileᷤᷤ credentes. sub pedib nr̃is: id est sub predicatione nr̃a cui
dare nobis. et si ad uideos uenit hereditatem suam: id est uitam eter¬
nam. Quam hereditatem: Spẽm. id est pulchritudinem ia cob. id eft
posterioris popłi: quam pulchritiulinem. uel quem dilexit iacob.
Celestis hereditas: pulchritudo est xp̃iani populi in qua speciosus
erit. fulgens sicut sol: qui nunc est abiectus. Uel in ꝑsona apłorũ¬
gladio p̃dicationis corda eoꝵ ferientes. et maliciã destruentes. Quã
spẽm. iacob id ẽ similes iacob. uł significantes aiacobscił qͥ t̃rena dãt¬

Expanded text:
accipe, quibus populi subjecti sunt. Vel ita in persona eorumdem apostolorum; accipe, quibus populi subjecti sunt. Vel ita in persona eorumdem apostolorum; Deus subjecit sibi populos, id est Judaeos, nobis, associandos, et gentes, id est gentiles credentes, sub pedibus nostris, id est sub praedicatione nostra, cui dare nobis; et si ad Judaeos venerit haereditatem suam, id est vitam aeternam, quam haereditatem speciem, id est pulchritudinem Jacob, id est postelestis haereditas pulchritudo est Chrierit, fulgens sicut sol, qui nunc est abjectus. Vel in persona apogladio praedicationis corda eorum ferientes et malitiam destruentes; quam dicit speciem Jacob, id est similes Jacob, vel significatos
Abbreviated transcription (Latin):
ci suꝑ posito. trib lingus inscripto. Subieait populos. Loquit᷑¬
in ꝑsona totius ȩccliȩ. Quasi diceret. Et ideo etiam plaudite: quia
subiecit popłos nobis. id est uniuersali eccłiȩ. hõc enum dicere com¬
muntter om̃ib fidelib conuenit. quib om̃s extrinseci subiecti sunt
Quanti enim medo currunt ad eccłiam. nundum xp̃iani rogautes
aurilium eccdiȩ. Subueniri sibi tẽporaliter uolunt: et si in et̃num
nobiscum regnare adhuc nolunt. Et gentes sub pedib nr̃is. Sie est
craltata eccłia. ut om̃s nundum credentes. sub pedib habeat. quia
eccłie auxilium querunt. atq temporaliter ei seruiunt. Uel in ꝑsona
apłorum dicentium sic. Subiecit nobis apłis. qui de uidea sumus
popłos gentũ. Passi enĩ asius altius honorantur a gentib. Et gentes
sub pedib nr̃is: id eit sub predicatione nr̃a. Per pedes predicationes

Expanded text:
cis superposito, tribus linguis inscripto. VERS. 3.-- « Sucis superposito, tribus linguis inscripto. VERS. 3.-- « Suin persona Ecclesiae. Quasi dicat: Et ideo etiam plaudite, quia subjecit populos nobis, id est universali Ecclesiae. Hoc enim dicere communiter omnibus fidelibus convenit, quibus omnes extrinseci sunt. QuantQuanti enim modo currunt ad Ecclesiam nondum christiani, rogant auxilium Ecclesiae; subveniri sibi temporaliter volunt, etiamsi in aeternunobiscum regnare adhuc nolunt. Et gentes sub pedibus nostris. Sic enim exaltata est Ecclesia, ut omnes nondum credentes sub pedibus habeat, quia Ecclesiae auxilium quaerunt, atque temporaliter ei serviunt. Vel in persona apostolorum dicentium sic: Subjecit nobis, apostolis qui de Judaea sumus, populos gentium. Passi enim a suis, honorantur a gentibus. Et gentes sub pedibus nostris, id est sub praedicatione nostra. Per pedes praedicatores
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ halntus ꝓfiliĩs chore. id est ꝓ conuersis gentib. dirigen¬
dis in sinem: id est in xp̃i laudem. Intñtioe monet ad laudem. Mo¬
dus. Biꝑtitus est psalmus. Primo gentes adquas gr̃a transiuit.
inuitat ad laudem dei. Sed̾o ascensio et regnum dei describitur.
Unde monet instanter psallere. Ibi. Ascendit deus in iubilo. In uo
si. Et si insultent pueri. scilicet udei dicentes. calue. calue: uos. oom¬
nes geutes. ad quas transiuit gr̃a non modo iudei. plaudite
manib. id est gaudete bonis oꝑib: uibi late deo in uocȩ xultationis.
Quasi. Concordet manus. et lingua. Illa oꝑetur: hec confiteatur.
Unde in leuitico. caput turturis. iubetur retorq̃ri ad asscellas
pueri est excelsus. id est potens quod uult. et terribilis ascendendo
celum: qui prius despicabilis apparuit. Uel terribilis. quia iudi¬
caturus in potestate. Et rexmagiruᷤᷤ quia suos regit. Suꝑ omnen
terram. non tantum suꝑ iudeos: quod ostensum est in tytulo. cru¬

Expanded text:
 habitus pro filiis Core, id est pro conversis gentibus dirigendis, in finem, id est in Christi laudem. Intentio. Monet ad laudem. Modus. Bipartitus est psalmus. Primo gentes ad quas gratias transivit, invitat ad laudem Dei. Secundo ascensio et regnum Dei describitur. Unde monet instanter psallere, ibi, ascendit Deus in jubilo. In vo Et si insultent pueri, scilicet Judaei, dicentes: Ascende, calve . Vos, omnes gentes, ad quas transivit gratia, non modo Judaei, plaudite manibus, id est gaudete bonis operibus, jubilate Deo in voce exsultationis. Quasi dicat: Concordet manus, et lingua illa operetur. Haec confiteatur. Unde in Levitico, caput turturis jubetur retorqueri ad ascellas pueri, est excelsus, id est potens, quos vult, et terribilis ascendendo coelum, qui prius despicabilis apparuit. Vel, terribilis quia judicaturus in potestate, et rex magnus, quia suos regit, super omnem terram, non tantum super Judaeos. Quod ostensum est in titulo cru
Abbreviated transcription (Latin):
ideo factum est. ut mundus firmius crederet. quod cales p̃cones.
scilicet apłi et angłi confirmarent. Ergo psallite deo nr̃o. id est oꝑi
bus laudate eum. quem ut hominem irriserunt alieni. Sea est ads.
Prallite asidue regi nt̃o. ia est xp̃o psalite. Ualae estsalitare.

Expanded text:
ideo factum est ut mundus firmius crederet. Quod tales praecones, ideo factum est ut mundus firmius crederet. Quod tales praecones, scilicet apostoli et angeli confirmarent. Ergo VERS. 6.-- « Psallibus laudate eum, quem ut hominem irriserunt alieni, sed est et Deus. Psallite assidue regi nostro, id est Christo, psallite. Valde est salutare
Abbreviated transcription (Latin):
AScendit. Scda pars ubi ascensio et regnũ di describit᷑. Unde instã¬
ter monet psallere. Quasi diceret. Nobis subiecit. et potuit. qui a
non poterat exponi. Est enim iubilus meffabile gaudium. quia
nec taceri potest nec exprimi ualet. quod eccł̃ia representat in p̃¬
cipius sollempnitatib. circa eandem uocem uarias form audo me¬
lodias: ut in natali dñi cantat. tanquam sponsus. quasi non ua¬
lens expͥmere mentis hẏlaritatem. sentiens de se. sicut ieremias qͥ
ait. A. a.a. dñe deus: puer sum et uescio loqui. Et moy ses post quã
cepit loqui cum dño. dicit se factum ẽẽ tardioris et impedioris lin¬
guȩ: qui omni egyptioꝵ sapientia eruditus fuerat. Nam cũ quis
accedit ad intelligendum. et loquendum de uerbo quod erat in
pͥncipio apud patrem: mens deficit. uor silet. Et dñs inuoce tube. Ibi
enim audita est uox tube: id est uox manifesta angłorum clamanti¬
um. Uiri galibei. quid statis aspicientes in celum: et cetera. Quod

Expanded text:
assiod. Secunda pars, ubi ascensio, et regnum Dei describitur, unde instanter monet psallere, quasi dicat: Nobis subjecit, et potuit, quia anon poterat exponi. Est enim jubilus ineffabile gaudium, quod nec taceri potest, nec exprimi valet, quod Ecclesia praesentat in praecipuis solemnitatibus, circa eamdem vocem varias formando melodias, ut in natali Domini cantatur. Tanquam sponsus, quasi non valens exprimere meritis hilaritatem sentiens de se. Sicut Jeremias qui ait A, a, a, Domine Deus, puer sum, nescio loqui . Et Moyses postquam coepit loqui cum Domino, dicit se esse factum tardioris et impe itioris linguae ; qui omni Aegyptiorum sapientia eruditus fuerat. Nam cum quis accedit ad intelligendum et loquendum de Verbo, quod erat in principio apud Patrem, mens deficit, vox silet. Et Dominus in voce tubae. Ibi enim audita est vox tubae, id est vox manifesta angelorum clamantium: Viri Galilaei, quid hic statis aspicientes in coelum, etc. . Quod
Abbreviated transcription (Latin):
in aduersis. fructus eius declaratur. Tunc enim subuenit: id est ue
in tep ore tribulationis: sicut nubes pluuuiȩ. intẽpore siccitatis. Ergo
ut formica in ꝓsꝑis debemus discere et colligete: unde uiuamus inad¬
uersitate. Formica enim ꝑ estatem colligit: quod ꝑ hiemem ei prosit.
Itatu in ꝓsꝑis: disce misediam. hoc id est miscdia dei: finit conturbati¬
agis in hac ꝑegrinatione: ico tibi. Oratio est michi in his conturbati¬
onib. Et hȩc oratio est apud me. id est uitus habeo quod offeram. Non
de longin quo afferam tͥura et aromata: non de grege uitulum. uł ari¬
te m. In me est unde dm̃ placem: non extra mequero. Quȩ oratio fit deo

Expanded text:
in adversis fructus ejus declaratur, tunc enim subvenit, et vein adversis fructus ejus declaratur, tunc enim subvenit, et vein tempore tribulationis. Sicut nubes pluviae in tempore siccitatis. Ergo ut formica in prosperis debemus discere et colligere, unde vivamus in adversitate; formica enim per aestatem colligit, quod per hiemem ei prosit, ita tu in prosperis disce misericordiam. Hoc, id est misericordia Dei, finit conturbatiagis in hac peregrinatione? dico tibi: Oratio est mihi in his conturbationibus. Et haec oratio est apud me, id est intus habeo quod offeram, non de longinquo afferam Deo 92 thura et aromata, non de grege vitulum vel arietem, in me est unde Deum placem, non extra me quaero. Quae oratio fit Deo
Abbreviated transcription (Latin):
cia. hȩc duo iudicia. turbant istum. Et hoc in uoce cathararũ tuarum. idẽ
ꝑ doctrinam tuorũ predicatoꝵ hȩc hominib denuntiantiũ. quod inde
patet. quia om̃ia excelsa tua: uel om̃s susperisiones cuȩ alia littera.
id est futuramala quȩ minaris. et fluctus tui. scilicet dolores quos iam¬
sentio in re. transierunt suꝑ me: ud est modo me p̃munt. Quorum
alterum depͥmo: alterum de futuro iudicio. michi est. S quo ere¬
briora sunt mala. to dulcior erit miscłia: quia indie. id est in ꝓs¬
ꝑis. mandauit dñs misciam suam. id est docet miscd̾iam suam:
scilicet quȩ liberat de tribulatione. In quieto inim tempore dis¬
citur lȩx dei. qui ꝓmituit miscdiam liberationis: S non declarat
illam miscdiam. id est fructũ enis. nisi in nocte aduersitatis. Unde
Hic dicit. et in nocte. id est in aduersis. declarauit alia littera: id est

Expanded text:
cia. Haec duo judicia turbant istum, et hoc, in voce cataractarum tuarum, id est cia. Haec duo judicia turbant istum, et hoc, in voce cataractarum tuarum, id est per doctrinam tuorum praedicatorum, haec hominibus denuntiantium: quod inde patet, quia omnia excelsa tua, vel, omnes suspensiones tuae, alia littera, id est futura mala quae minaris: et fluctus tui, scilicet dolores quos sentio; jam in re transierunt super me, id est modo me premunt. Quorum alterum de primo, alterum de futuro judicio mihi est; sed quo crebriora sunt mala; eo dulcior erit misericordia, quia in die, id est in prosperis, mandavit Dominus misericordiam suam, id est docet misericordiam suam, hanc scilicet quae liberat de tribulatione. In quieto enim tempore discitur lex Domini, qui promittit misericordiam liberationis; sed non declarat illam misericordiam, id est fructum ejus, nisi in nocte adversitatis. Unde hic dicit, in nocte, id est in adversis. Declaravit, alia littera, id est