comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
In qͦ ⁊ uid ĩuenies ualde notabile. qd̾ rr̃ ũitatẽ qͥ sũma u̾itaᷤᷤ
÷ resuauit sibi: ir̃ uͦ imagines qͦlibet hora formandas sue
ꝯcessit imagini. Si miraris qͦmͦ uiꝰ id̾ q d̾s possit ẽẽ oĩb ĩ
locis ñ ꝑ ꝑtes diuisus s uͥq totus. attende qd̾ una ead̾ q
aĩa sit ꝑ oĩa corꝑis m̃bra diffusa: nͨ tñ ⁊ ip̃a ꝑ parces diuisa

Expanded text:
ud invenies valde notabile, quod rerum veritatem, quae summa veritas est, reservavit sibi, rerum vero imagines qualibet hora formandas suae concessit imagini. Si miraris quomodo unus idemque Deus possit esse omnibus in locis non per partes divisus, sed ubique totus, attende quod una eademque anima sit per omnia corporis membra diffusa, nec tamen et ipsa per partes divisa,
Abbreviated transcription (Latin):
dobet: ꝙͣto et ex qͦ ĩpulsu utniant faciliꝰ ñ elucet. Scĩ¬
añ uri int̾ illusionis atq reuelationes ip̃as uisi onũ
uoces aut imagines qͦd̾a itito sapore disc̾nũt: ut sci¬
ant tł qͥd a bono spũ ꝑcipiant.: uł qͥd ab illusore pati¬
multis se uanicatib ĩm̃git: qͥ ñ ñꝙͣ solet multa u̾a

Expanded text:
impulsu veniant facilius non elucet . Sancti viri inter illusiones atque revelationes, ipsas visionum voces, aut imagines, quodam intimo sapore discernunt, ut sciant vel quid a bono spiritu percipiant, vel quid ab illusore patimultis se vanitatibus immergit, qui nonnunquam solet multa vera
Abbreviated transcription (Latin):
nolite. Nullus etũ mercẽnariꝰ ausus ẽ. dicere popło pp̃i
Tua quere: non que iħu xp̃i. Inde gͦ ledit unde mala
facio: non uñ bona dict. Botrũ carpe: sꝑmam caue
Botrus aliqñ conserit᷑ spius. ⁊ portat spma non suum
dum queris fructũ. laceres manũ: ⁊ cũ audis bona di¬
centem. ne imiteris mala facientem. Que dicunt facte:
eligite uuas Que aut̃ facuĩt. facere nolite: cauete symĩ¬
In his ꝑsonis muenies quos diligas: quos tolleros. quos
caueas. Uiligñdus est pastor tollerandꝰ mercẽnatꝰ:
cauendus latro. M̾ cẽnarꝰ enĩ canonice intrat.
uera doc: quãius intentõne sinistra. fũt uero ita¬
le intrat: falsa doc: ⁊ id̾o est alienus.¬

Expanded text:
audite? Nullus enim mercenarius ausus est dicere populo Christi: Tua quaere, non quae Jesu Christi. Inde ergo laedit, unde mala facit, non unde bona dicit. Botrum carpe, spinam cave. Botrus aliquando conseritur spinis, et portat spina non suum dum quaeris fructum, laceres manum, et cum audis bona dicentem, ne imiteris mala facientem. Quae dicunt, facite, eligite uvas. Quae autem faciunt, facere nolite, cavete spiIn his personis invenies quos diligas, quos toleres, quos caveas. Diligendus est pastor, tolerandus mercenarius, cavendus latro. Mercenarius enim canonice intrat, vera docet, quamvis intentione sinistra. Fur vero male intrat, falsa docet, et ideo alienus
Abbreviated transcription (Latin):
Notandũ ꝙ ꝑfectoꝵ unꝰ ordo ẽ iniuditio: qui
cũ d̾o uidicat ⁊ non iudicat᷑. De his dñs ait. Sede¬
bitis ⁊ uos suꝑ sedes xiͣ. Alius ordo etiã iudicat ex¬
emplo suo reꝑbos: ⁊ iudicat᷑ cũ ei d̾r. ẜsuriu
⁊ dedistis mͥ manducare. Mali uͦ qͥ int᷑ ecłiam
finit utiq non uidicant s uidicant᷑: cũ eiᷤ dicic
Esuriui: ⁊ non dedistis mͥ manducare. de his autẽ
qui extra eccłiam utueiuendi sunt. dic̃ psalmista.
Non resurgent impii in uiditio: uͥ uel iudicent
tatẽ uideat : ant dũ infine dãpnabit᷑ ut debitas
ꝓenas ex soluat:

Expanded text:
est in judicio, qui cum Deo judicat, et non judicatur. De his Dominus ait: Sedebitis et vos super sedes duodecim . Alius ordo etiam judicat exemplo suo reprobos, et judicatur cum ei dicitur: Esurivi, et dedistis mihi manducare. Mali vero, qui intra Ecclesiam sunt, utique non judicant, sed judicantur, cum eis dicitur: Esurivi, et non dedistis mihi manducare. De his autem qui extra Ecclesiam inveniendi sunt, dicit Psalmista: Non resurgunt impii in judicio , ut vel judicent, itatem videat; aut dum in fine damnabitur, ut debitas poenas exsolvat.
Abbreviated transcription (Latin):
Apd̾ dm̃i ⁊̃ illi sunt inexcusabiles qͥb lex ñ ⁊ data:.
quasi metere qͦd non seminaũ: eos ⁊ impietatis
reos tenere quib u̾bũ legis ⁊ euagłii non mi¬
falce uidicuii gñtiles: quib scͥptam leg̃ non ꝯmissisti
ꝯgregas etiã in regno tuo de gñtib : ubi semen
p̾dicõnis non sparsisti. Hiic iatelligimꝰ etiã

Expanded text:
 etiam illi sunt inexcusabiles , quibus lex non est data, est quasi metere ubi non seminavit, eos etiam impietatis reos tenere, quibus verbum legis aut Evangelii non mifalce judicii gentiles, quibus Scripturam legis non commisisti. Congregas etiam in regno tuo de gentibus, ubi semen praedicationis non sparsisti. Hinc intelligimus etiam
Abbreviated transcription (Latin):
Numquam solnet᷑ a carcere tenebraꝵ: qui qͣdrã¬
tẽ u̾bi nouissimũ ñ solueritañ finẽ uite. Qua¬
tuor nãq partibus fundat᷑ denariꝰ uitę et̾ne ut
quod corde credis ore confitearis: ⁊ qͦd confiteris oꝑe
cõpleas: ⁊ qͦd ꝯpleu̾s doc̾e non cessaueris. Qi enĩ
fec̾it ⁊ docuerit: hic magnꝰ uocab̾r in regnoceloꝵ

Expanded text:
Nunquam ergo solvetur a carcere tenebrarum, qui quadrantem verbi novissimum non solverit ante finem vitae. Quatuor namque partibus fundatur denarius aeternae vitae, ut quod corde credis, ore confitearis; et quod confiteris, opere compleas; et quod compleveris, docere non cessaveris. Qui enim fecerit et docuer
Abbreviated transcription (Latin):
uidicat s er cogit̾onib Uohuttas est enĩ que aut
remunerat᷑ ꝑ bono. aũ ꝯdẽnat᷑ ꝑ malo: opera aut̃
sutt testimonia uoluntitis.
mssi sunt. Misi ad te ysaiam. ⁊ serrasti eum: misi ie
des excerebiusti Qmͦ sanaberis. que nullũ medi¬
cũ ad te uenire ꝑmittis

Expanded text:
judicat, sed ex cogitationibus. Voluntas est enim quae aut remuneratur pro bono, aut condemnatur pro malo, opera autem sunt testimonia voluntatis. sti. Misi ad te Isaiam, et serrasti eum; misi Jerdes excerebrasti. Quomodo sanaberis, quae nullum medicum ad te venire permittis
Abbreviated transcription (Latin):
me tradet. Notandũ qͦd omnes xni. de
eodẽ uase moͥcuitu cibos cũ dño sumebant:
in cenaculo strato. qͣi iacendo more antiquo
recũbñtes. Alioqͥn ꝓditor ꝑ intintonẽ manꝰ
⁊̃x p̾sse notatꝰ e̾e̾t sinullus ex aliis ad escam dñi
manum extendisset

Expanded text:
etur. Et notandum quod omnes duodecim de eodem vase in circuitu cibos cum Domino sumebant, in coenaculo strato, quasi jacendo, more antiquo recumbentes. Alioquin proditor per intinctionem manus expresse notatus esset, si nullus de aliis ad escam Domini manum extendisset
Abbreviated transcription (Latin):
Libra ung̾ti ex nardopystica: iusticia ẽ ex fide pu¬
ra Pistis enĩ grece fides d̾r latͥt: ⁊⁊ nardꝰ redolens.
ꝯfessionẽ fid̾i suauit̾ redolentẽ sig̾c. llabastrũ un¬
guenti. corpꝰ ẽ. fidelis aĩe. fractũ uero a labastrũ
carnale ẽ desid̾iũ: qͦd frangit᷑ ad capd̾ ip̃in¬

Expanded text:
tem unguenti ex nardo pistica, justitia est ex fide pura. Pistis enim Graece, fides dicitur Latine, et nardus redolens, confessionem fidei suaviter redolentem significat. Alabastrum unguenti, corpus est fidelis animae. Fractum vero alabastrum, carnale est desiderium, quod frangitur ad cap
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑficit᷑ mors aĩe. pͥma ẽ ꝙͣ titillat̾o delectonis in corde.
scd̾a consensio tercia factũ.: quarta ꝯsuetudo. Sunt
qui res illicitas obuias cogito̾nib suis ita psus ab¬
iciunt: ut nec delectent᷑. Sunt qui delestant᷑
⁊ non consentiunt Non dũ ꝑfecta mors est: ẜ
quod̾a mͦ inchoata. Delectoi accedit consensio: iã ÷
illa dãpnat̾o. Post consensum in fcm̾i irrump̃
fc̾m inconsuctudinẽ n̾cit᷑. ⁊ fit quedam desꝑat̾o.
rit dicat᷑. quat̾duanus est iam fecet.¬

Expanded text:
perficitur mors animae. Prima est quasi titillatio delectationis in corde, secunda consensio, tertia factum, quarta consuetudo. Sunt qui res illicitas obvias cogitationibus suis ita prorsus abjiciunt, ut nec delectentur. Sunt qui delectantur, et non consentiunt. Nondum perfecta mors est, sed quodammodo inchoata. Delectationi accedit consensio, jam est illa damnatio post consensum in factum irrumpit, factum in consuetudinem vertitur, et fit quaedam desperatio, ut dicatur: Quatriduanus est, jam
Abbreviated transcription (Latin):
est pecẽi. Qͣ ex amore peccat. non ex langore
nature. nec ex ignorantia leui: seruus ÷ peccati.
Alia enĩ siuit peccata infirmitatisꝰ alia impicie: alia
malicie Infirmitas ⁊ imꝑitia gtͣia sunt uircut ⁊ sa¬
pientie᷑ malicia contraria ẽ bonitati. seruus quidẽ¬

Expanded text:
ST. Qui ex amore peccat, non ex languore naturae, nec ex ignorantia levi, servus est peccati. Alia enim sunt peccata infirmitatis, alia imperitiae, alia malitiae. Infirmitas et imperitia contraria sunt virtuti et sapientiae; malitia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ illos qui desꝑant ꝓposuit dñs indulgñtie
portũ: ꝑꝑ illos qui spe̾ ꝑiclitant᷑ ⁊ dilatbib illu¬
dunt᷑. fecit diem mortis incertũ¬
matone fame. ⁊ sermonũ põpa. s de testi¬
monio actionũ ꝓbat᷑ homo: sic̃ nec de florib
daut foliis cognoscit᷑ arbor s de fructu. De potent¬

Expanded text:
pter illos qui desperant, proposuit Dominus indulgentiae potum; propter illos qui spe periclitantur et dilationibus illuduntur, fecit diem mortis incertumatione famae et sermonum pompa, sed de testimonio actionum probatur homo, sicut nec de floribus ac foliis cognoscitur arbor, sed de fructu. Judae
Abbreviated transcription (Latin):
t ones illũ seqͣnt̃ quia sciunt uooem euis. Que
est ista uor: Qui ꝑseuerau̾it usq itfinẽ. hic sai¬
uiis erit. Hanc uocẽ non necgligit ꝓpͥus: non au¬
dit alienus. Nam qui p̃destinatꝰ ⁊. ⁊ p̾scitꝰ ad utã.
lie ad tempus err: tandẽ redit ⁊ ꝑseuerat.
go sum ostiũ. Multi sunt pastores ut boni ep̃i

Expanded text:
Quae est illa vox? « Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . » Hanc vocem non negligit proprius, non audit alienus. Nam qui praedestinatus est et praescitus ad vitam, licet ad tempus erret, tandem redit et perseverat. sum verbum. Multi sunt pastores ut boni episcopi;
Abbreviated transcription (Latin):
litudines. Est enĩ hoc aĩal ĩmũdũ. ⁊ p̃ceteris iu¬
m̃tis stultũ. ⁊ infirmũ ⁊ ignobile. ⁊ oneriferũ
Sic fuert̃ hoĩes añ xp̃m. Ligati ⁊ͥ a diabolo erant.
nͦ sua uͥtute euad̾e pot̾ant. Nam sic̃ nauis frac¬
to gub̾nacło illuc ducit᷑ quo tẽpestas impellit: sic
hõ diuine gr̃e auxilio ꝑdito ꝑ pecẽm non qͦd uult a¬
git. s qͦd cdiabolus. ⁊ sic̃ pͥmũ in potestate ÷ p̃opłi

Expanded text:
eris jumentis stultum, et infirmum, et ignobile, et oneriferum. Sic fuerunt homines ante Christum. Ligati etiam a diabolo erant, nec sua virtute evadere poterant. Nam sicut navis, fracto gubernaculo, illuc ducitur quo tempestas impellit, sic homo divinae gratiae auxilio perdito per peccatum non quod vult agit, sed quod diabolus. Et sicut primum in potest
Abbreviated transcription (Latin):
Et iõ qui tuno fuerunt cũ maiori difficultate iꝰ¬
ticiã seruauerũt: q felicitites mundi impedi¬
mentũ ⁊̃ aĩe Multũ gͦ tunc erat bonus: qui po
terat iustꝰ ee̾. Multũ uͦ mnalus ÷ qui ñ fugit ad
dm̃i: cũ plurib adu̾sitatib pͥmi uid̾at mũdũ.
otestis bibere calicẽ quẽ ego bibit᷑rꝰ sum.
aut baptismo quo ego baptiror baptizariᷤ
ad similitudinẽ laneĩtincte. Sic̃ em̃ iutuigͥt᷑ ⁊
accipit alicꝰ coloris dignitatẽ lana: sic ⁊ nos ĩ mor¬
tem descendimus corpales. ⁊ resurgimꝰ sp̃iales.

Expanded text:
Et ideo qui tunc fuerunt cum majori difficultate justitiam servaverunt, quia felicitas mundi impedimentum est animae. Multum ergo tunc erat bonus qui justus poterat esse; multum vero malus qui non fugit ad Deum, cum pluribus adversitatibus primi otestis bibere calicem quem ego bibiturus sum? aut baptismo quo ego baptizor, baptizari?ad similitudinem lanae intinctae. Sicut enim intingitur et accipit alicujus coloris dignitatem lana, sic et nos in mortem descendimus corporales, et resurgimus spirituales.
Abbreviated transcription (Latin):
Dñt cũ dediss mandata legis ꝑ moysen: ad ertͤ¬
mũ intulit dicens. Ligabis ea in manu tua ⁊ erũt
ĩmota ante ocłos tuos. Test sensus. Precepta mea
oꝑe cõpleant᷑: ⁊ moditeris ieis die ac nocte hoc
pharisei male int̾p̾tantes scͥbebant in membra¬
nulis decalogũ moyñ .i decem u̾ba legis. cõplicã¬
tes ea. ⁊igantes ui fronte. ⁊ quasi coronam capiti
facientes: nt semꝑ ante occłos mouerentur. Pitaciola¬

Expanded text:
 cum dedisset mandata legis per Moysen, ad extremum intulit: Ligabis ea in manu tua, et erunt immota ante oculos tuos . Et est sensus: Praecepta mea opere compleantur, et mediteris in eis die ac nocte. Hoc Pharisaei male interpretantes, scribebant in membranulis Decalogum Moysi, id est, decem verba legis, complicantes ea et ligantes in fronte, et quasi coronam capiti facientes, ut semper ante oculos moverentur. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
putat᷑ inuitiũ: ꝓpassio ininitio culpe: non tñ ĩ
crimin& Gͤ titillatꝰ in mulierẽ: ꝓpassione ꝑcussus ÷.
Si uͦ decogitone in affectũ cordis trausierit. ut ait
dd̃. transierũt in affectũ cordis: de propassione tͣnsi¬
uit inpassionẽ. quia noti deest ei uoluntas peccãdi
s occasio: ⁊ ita in corde suo mechat᷑. Quomͦ impleat᷑ mertale
on enĩ dixit dñs qui ꝯcupierit mulierem. peccatum
ut eam concupiscat: ⁊ si facultas det̃ in ea satiet᷑.
Suggestione. delettone. ꝯsensu: implet᷑ pecc̃m. Sug¬
ꝑ sensts corꝑis. A serpente fit suggestio in appe¬
titu carnali. tamꝗͣ in eua delectatio: in rone tãꝙͣ
in uiro consensio. Delectatio añ consensionẽ uel
nulla ÷̃: ułtam tenuis ut ꝓpe nulla sit abfq ꝯ¬
sensu. Qui si infactũ ꝓcesserit sat᷑at᷑. s postea cũi
suggestio repetit᷑. maior accendit᷑ delectatio. Sic̃
tͥb gradib ad pecc̃m ꝑuenit᷑. ita peccati tres

Expanded text:
ssio in initio culpae, non tamen in crimine. Ergo titillatus in mulierem, propassione percussus est. Si vero de cogitatione in affectum cordis transierit, ut ait David, transierunt in affectum cordis , de propassione transivit in passionem, quia non deest ei voluntas peccandi, sed occasio, et ita in corde suo moechatur. AUGUST. Non enim dixit Dominus, qui concupierit mulierem, sed, qui ut eam concupiscat, et si facultas detur, in ea satietur. Suggestione, delectatione, consensu, impletur peccatum. Sug sensus corporis. A serpente fuit suggestio, in appetitu carnali tanquam in Eva delectatio, in ratione tanquam in viro consensio. Delectatio ante consensionem vel nulla est, vel tam tenuis, ut prope nulla sit sine consensu. Qui si in factum processerit, saturatur; sed postea cum suggestio repetitur, major accenditur delectatio. Sicut tribus gradibus ad peccatum pervenitur, ita peccati tres
Abbreviated transcription (Latin):
insqͥs p̾sentem głam diligit. sicut euis ꝑceptio¬
ne reficit: sic amissione ꝓculdubio sauciat᷑.
At cont᷑ si quisquis degustat gaudiũ quod intꝰ ꝑman⁊
leue ꝑtinus estimat om̃e quod foris dol. hinc scͥptũ ÷.
Non cont̾stabit iustũ. quicqͥd ei accid̾it. Tempus reꝓboꝵ¬

Expanded text:
isquis praesentem gloriam diligit, sicut ejus praeceptione reficitur, sic amissione procul dubio sauciatur. At contra, quisquis degustat gaudium quod intus permanet, leve protinus aestimat omne quod foris dolet. Hinc scriptum est: Non contristabit justum, quidquid ei acciderit . Qui
Abbreviated transcription (Latin):
uid: qm̃ si qͥeti ac liberi famuli eiꝰ ꝑsist̾ent: tẽptõnes
adu̾sarii ferre non ualentes mentis uuln̾ib pstrati
sum sit. quod molostias quaslib icc̾co diuina dispensa¬
tiõe patim̃: quatinꝰ aut p̾t̾ita pecc̃a in nobis puniant᷑.
cur me fecisti sic. S ẽ quod dicat seruus. ⁊ creat᷑a:
quod dirit filiꝰ ⁊ c̾ator. Non mea uoluitas: s tua fiat.

Expanded text:
iam si quieti ac liberi famuli ejus persisterent, tentationes adversarii ferre non valentes, mentis vulneribus prostrati sum sit quod molestias quaslibet idcirco divina dispensatione patimur, quatenus aut praeterita peccata in nobis puniantur, Cur me fecisti sic? Sed est quod dicat servus et creatura, quod dixit filius et Creator: Non mea voluntas, sed tua fiat .
Abbreviated transcription (Latin):
sibilis est. Sic̃ aut̃ ⁊ clat sine aliquo liuore irascit᷑
sine aliqͣ ꝑtͦbatione. penit eũ sine ali cuiꝰ sue pͣici¬
tatis correctione: ita ÷ patiens sine aliqͣ passione:
⁊ museret᷑ sine aliquo dolore stete gͦ uos
non qͣntitatis. Sensꝰ gͦ talis ÷: ꝓ ut potestis ꝑfecti esto¬
te. ut queratis ꝓdesse etiã immicis: qͦd fac̃e deũ
manifestũ ÷.¬

Expanded text:
sibilis est. Sicut autem zelat sine aliquo livore, irascitur sine aliqua perturbatione, poenitet eum sine alicujus suae pravitatis correptione, ita est patiens sine ulla passione, et miseretur sine aliquo dolore. Estote ergo vos non quantitatis. Sensus ergo talis est: Prout potestis, perfecti estote, ut queatis prodesse etiam inimicis: quod Deum facere manifestum
Abbreviated transcription (Latin):
imirũ ip̃a nat᷑a nos instruit. quod debea¬
mꝰ hanc uitã ĩ merore expend̾e: ⁊ in seqñti
gaudiũ sperare. An non iuuit᷑ hoc. cũ paruulus
qͥsq ĩ hanc lucẽ nascens pͥman uocẽ emittit ploras:
Rid̾e uͦ ut beatꝰ augustinꝰ ilibro ꝯfessionũ ꝑbib dor¬
miendo discit: ut quia ꝑ somnũ morᷤ ⁊ꝑ risum leti¬
tia sol signari. dũ ifans mũdũ ingrediẽs plorat.
dorimens ant̾ rid: hoc ꝑ ipãm nature legẽ demos¬
trat᷑. quod ũ seͥptũ ÷ homo nascit᷑ad labor ẽ. ÷ ⁊ cum de¬
derit dilectis suis sop̃nĩ: ecce hereditas dñi. ⁊ item.
Timẽti dominum bene erit mexcremis. Peccator
quilib in presenti felicitate extollit᷑: s ut sciptuni ÷.
in nouissimo artabunt᷑ gressus eius
mo siquidem ꝓdigio: qm ip̃e fuit inagice artis in¬
st sũmi nat᷑a boni suꝑ omnia siraplex.
Hec eaden pat̾ est. genitꝰ bonitas itͥusq
Lux ⁊ origo pat̾: non nata potentia sũma

Expanded text:
in ipsa natura nos instruat, quod debeamus hanc vitam in moerore expendere, et in sequenti gaudium sperare. An non innuitur hoc cum parvulus quisque in hanc lucem nascens primam vocem emittit plorans; ridere vero, ut beatus Augustinus in libro Confessionum perhibet, dormiendo discit, ut quia per somnium mors, et per risum laetitia solet signari; dum infans ingrediens mundum plorat, dormiens autHomo nascitur ad laborem , etc. Cum dederit dilectis suis somnum, ecce haereditas Domini . Et item: Timenti Dominum bene erit in extremis . Peccator quilibet in praesenti felicitate extollitur, sed ut scriptum est: In novissimo arctabuntur gressus ejus mo siquidem prodigio. Siquidem ipse fuit magicae artis int summi natura boni super omnia simplex. Haec eadem Pater est, genitus, bonitas utriusque. Lux et origo Pater, non nata potentia summa.
Abbreviated transcription (Latin):
facies: uelut ignis sit hoꝵ sp̾es. hoc explicat. ħ noua series
arte mira. Hic uigunt᷑ penne equalit̾: rote sse capi¬
unt parit̾: ⁊ uoluũt᷑ una non par ałr. arte mira. Quo
spirttꝰ dat̃ directio. illuc ꝑgunt nec fit reuersio: u̾c
descensꝰ. ñc eleuatio ÷ in eis. Dant scintille micantes radi¬
os: ⁊ corruscat fulgur inimpios: terrer ad hos. splendor

Expanded text:
facies, velut ignis sit horum species, hoc explicat haec nova series arte mira. Hic junguntur pennae aequaliter, rotae sese capiunt pariter, et volvuntur non aliter arte mira. Quo spiritus datur directio, illuc pergunt, nec fit reversio, nunc descensus, nunc elevatio est in eis. Dant scintillae micantes radios, et coruscat fulgur in impios, terror ad hos, splendor
Abbreviated transcription (Latin):
Inde apłt. Si esurierit mimicꝰ tius ciba il
Si sitit potũ da illi. Noli negare quod d̾s nlłi negat.
indigñtib simpliit̾ tͥbuamꝰ: non querentes cui.s
quare demus. Quisqͥs enĩ inquaqq necessitate
it orituro succ̾iere pot̃: si non fecerit occidit.

Expanded text:
d et si esurit inimicus tuus, ciba illum: si sitit, potum da illi. Noli illi negare, quod Deus nulli negat: indigentibus simpliciter tribuamus, non quaerentes cui, sed quare demus. Quisquis enim in quacunque necessitate morituro succurrere potest, si non fecerit, occidit.
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ gͦ sc uid nos suꝑnoꝵ bonoꝵ obliuisci. caducis
inhiareꝰ secut᷑a supplicia aut parũ aut nicħ formida¬
re. quos gͥcuita bonitate respicere dignat᷑: cos utiq
flagello i. int̾ueniente corripit᷑ ⁊ respiciens t̾rã
facit eam tremere. Dum enĩ crescente flagello
amaritudinẽ ⁊ districtionẽ. et̾ni eramnis cogim᷑ ꝯ¬
sid̾are: ⁊ ad cor nr̃m reducti de fatisfact̾one cogita
uipendebat sponte confitet᷑: ut illi fr̾s ioseph qͦs
ille ñ ludũdo s arguiñtando sic adeo constͥngebat
ut attͥti ꝯfiterent᷑. Merito ħ patim̃: qr peccattis
infrẽm nr̃m. Hinc beatꝰ iob loquit᷑ ͥaquar ait int̾¬

Expanded text:
us videt nos supernorum bonorum oblivisci, caducis us videt nos supernorum bonorum oblivisci, caducis inhiare, secutura supplicia aut parum aut nihil formidare, quos gratuita bonitate respicere dignatur, eos utique flagello interveniente corripit, et respiciens terram facit eam tremere. Dehinc vero crescente flagello amaritudinem et districtionem aeterni examinis cogimur considerare, et ad cor reducti de satisfactione cogitvipendebat, sponte confitetur, ut illi fratres Joseph, quos illi non ludendo, sed argumentando sic adeo constringebat, ut attriti confiterentur: Merito haec patimur quia peccavimus in fratrem nostrum. Hinc beatus Job: Loquar, ait, in tr
Abbreviated transcription (Latin):
una̾. ⁊ cum tnsieruit sint in requie una. Alioqͥn
si ertra disciplinã fuerimꝰ: cuiꝰ ut ait apłt participeᷤᷤ
erimꝰ: Adult̾i gͦ ⁊ non filii Tsi disciplina caremꝰ:
inali si fieri poss nobis ꝯscii fuerimꝰ: tñ corrept̃o¬
nẽ ur̃am nͨ iiustã nec suꝑfluam cred̾e fas ÷: nͨ oĩo tͥs¬
Quia ex mehilo conditi sumꝰ. ꝑnos ip̃os nisi ma¬
IIII artificis nr̃i teneam᷑: semꝑ ad inchilũ tendunus.
Teuet aut̾ nos illa creatͥx manꝰ. cum rel ad amoremcõ¬
punegñdo tiuificat. uel ad amorẽ flagellando restauint.
Qd̾ nisi fecerit repentino lapsu mens tota uet̾ascet. ⁊̃
que longo uirtutis usu innouata uidebat᷑. Cicius
tionis uisionẽ. ab ip̃ius litutis largitore custodiatur.
diat᷑. ꝙĩ qͥdẽ sibi inuicẽ adu̾sant᷑. Ut it illa molli de¬
lectone pasci : sic iste amaritudine uegetat᷑.⁊ sic̃
illã dura sautiant: sic istũ mollia necant. Iinde
inꝑpetuũ sp̃c int̾it: uñ suauit̾ ad tẽpꝰ caro uuat¬

Expanded text:
n si extra disciplinam fuerimus, cujus, ut ait Apostolus, participes erimus? Adulteri ergo, et non filii: et si disciplina caremus, mali si fieri posset nobis conscii fuerimus, tamen correptionem nostram nec injustam nec superfluam credere fas est, nec omnino triscut ex nihilo conditi sumus, per nos ipsos, nisi manu artificis nostri teneamur, semper ad nihilum tendimus. Tenet autem nos illa creatrix manus, cum vel ad amorem compungendo vivificat, vel ad timorem flagellando restaurat. Quod nisi fecerit repentino lapsu, mens tota veterascit etiam quae longo virtutis usu innovata videbatur. Nonne tionis visitationem ab ipsius virtutis largitore custodiatur. diatur, quando quidem sibi invicem adversantur. Ut enim illa molli delectatione pascitur, sic iste amaritudine vegetatur: et sicut illam dura sauciant, sic istum mollia necant. Et inde in perpetuum spiritus interit, unde suaviter ad tempus caro
Abbreviated transcription (Latin):
ti u̾bis insaltationis p̾miũ morit᷑: Qͥd ẽ qͦd om̃ps
d̾s sic uehement̾ in hoc scło despiẽ. qͦs sic sublimit̾
neret in suminis: ⁊ foras usq ad despetta deicit.
quia intꝰ usq ad in ꝯp̾hñsibilia ꝑducit: Hinc gͦ
si hic sic patrunt᷑ quos amnat. Aut qͦmͦ ferient᷑
qui iniudicio arguendi sunt. si sic eoꝵ uita p̾¬
nuit᷑ : qui ip̃o iudice teste laudant᷑. Excitatigͦ¬

Expanded text:
tae verbis in saltationis praemium moritur? Quid est quod omnipotens Deus sic vehementer in hoc saeculo despicit quos sic sublimiter neret in summis, et foris usque ad despecta dejicit, quia intus usque ad incomprehensibilia perducit? Hinc ergo si hic patiuntur sic quos amat; aut quomodo ferientur, qui in judicio arguendi sunt, si sic eorum vita premitur, qui ipso judice teste laudantur. LII
Abbreviated transcription (Latin):
Noc gͦ consid̾emꝰ quod a pecc̃oꝵ uos punctionib saluats
spinis capd̾ suppone ton recusauit: quod et̾na nos dus¬
cedine in ebrians. insiti sua fellis amaritudinẽ ac
tis p̃parans. usq ad mortẽ ip̃a uita ꝑuenit. Cur itaq
asꝑũ credat᷑. ut ad̾o homo tolleret flagella ꝓ malis:
si tanta d̾s ab hominib ꝑtulit mala pro bonig: ut
ones. Sane qui ꝓpt̾ea non obuirgat. qr uel aptiꝰ tp̃s
expectat. uł metuit ne increpati det̾iores fiant. ⁊
ĩuialidos peiꝰ noceant: hoc non ÷ negligñtia. s ꝯsili¬

Expanded text:
oc ergo consideremus, quod et peccatorum nos punctionibus salvans spinis caput supponere non recusavit, quod aeterna nos dulcedine inebrians, in siti sua fellis amaritudinem acctuis praeparans usque ad mortem ipsa vita pervenit. Cur itaque asperum creditur, ut a Deo homo toleret flagella pro malis, si tanta Deus ab hominibus pertulit mala pro bonis, utnam. Sane qui propterea non objurgat, quia vel aptius tempus exspectat, vel metuit ne increpati deteriores fiant, et invalidos pejus noceant, hoc non est negligentia vel
Abbreviated transcription (Latin):
presens ⁊ fut᷑a. quaꝵ unã noueramus. alt̾am
nesciebamꝰ. ⁊ humanũ genus huic soli qmͣ no¬
uerat intendebat:ͥ hanc nobis ꝯgnitã iõ suscep̃.
ut illani que erat incognita demonstrarz. Ut ant̾
hanc contẽptibilẽ eẽ. ⁊ illã appetibilẽ ostũd̾: mist

Expanded text:
praesens et futura, quarum unam noveramus, alteram praesens et futura, quarum unam noveramus, alteram nesciebamus; et hic humanum genus huic soli quam noverat intendebat, hanc nobis cognitam ideo suscepit, ut illam, quae erat incognita demonstraret. Ut autem hanc contemptibilem esse, et illam appetibilem ostenderet,
Abbreviated transcription (Latin):
ire. Quappt̾ pat̾na flagesla delectabilit ut ita di¬
cam nos mordeant ÷ suauit̾ excrucient: hilarit̾
contͥstent. qm̃ si cõpatim᷑: ⁊ conregnabimꝰ Singłare
¶Nter omnia uero nr̃e consolationis gn̾a singła¬
Drit̾ ilid̃ p̾cedit. quod benignũ conditorẽ nr̃m ita
condescend̾e sua ut ita dicam benignitas adegit
u: cñ oĩa que pecc̃õri homim salutaria sunt ĩdul¬
geret: cuncta parit̾ que eid̾e hõi ꝓ pecc̃o debñt᷑
ex sola compassione sustin̾et. Uenit itaq ad fugitĩn
suũ ut retineret̾ nr̃isq uisib sese ingessit: quisi
nichil amplius feciss. ⁊ in hoc tñ qͦd int̾ris itisus
est multũ se humiliaret. Nam quia omnes de
ade stirpe .. ꝓgeniti. studebant ꝓsꝑa uite p̾sñtis
appet̾e. aduersa deuitare. opprobria fug̾e. głam
sequi: ille eꝯtͣ nouus homo uenens nouamq
uitam tenens. fugit qͦd om̃s appetũt: ⁊ appetũt
quod omnes fugiunt. Qua uero due uite sũt

Expanded text:
 Quapropter paterna flagella delectabiliter, ut ita dicam, non mordeant, suaviter excrucient, hilariter contristent, quoniam si compatimur et conregnabimus. PateInter omnia vero nostrae consolationis genera, singulariter illud praecedit, quod benignum Conditorem nostrum nobis ita condescendere sua benignitate, ut ita dicam, benignitas adegit, ut cum omnia quae peccatori homini salutaria sunt, indulgeret, cuncta pariter quae eidem homini pro peccato debentur, ex sola compassione sustineret. Non enim insuum, ut retineret nostris visibus sese ingessit, qui si nihil amplius fecisset, et in hoc tamen, quod in terris visus est, multum se humiliaret. Nam quia omnes, qui de Adae stirpe progeniti studebant prospera vitae praesentis appetere, adversa devitare, opprobria fugere, gloriam sequi: ille contra novus homo veniens, novamque vitam tenens, fugit quod omnes appetunt, et appetiit quod omnes fugiunt. Quia vero duae vitae sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
se recolu̾imꝰ. quid de reliquis estimandũ sit aĩad
uertimus. Iob itaq de quo dc̃m ÷ non ⁊ similis ei
in t̾ra munda s insterquilimo sedisse descͥbit᷑. Qd̃
iccͥco fit. ut ex fetore loci cõmon̾et᷑: ꝙ festine corpꝰ
eiꝰ ad fecorẽ rediret. Ad radendam qͦ saniem nõ
digitos. ñ uestẽ adhibuit s testã: quo facto. mõs¬
traret᷑. q mͦ corpꝰ suũ sanũ despexerit: qͦd y ꝑcꝰ̾sũ

Expanded text:
us, quid de reliquis aestimandum sit aptum advertimus. Job itaque, de quo dictum est: Non est similis ei in terra munda, sed in sterquilinio sedisse describitur. Quod idcirco fit, ut ex fetore loci commoneretur quia festive corpus ejus ad fetorem rediret. Ad radendam quoque saniem non digitos, non vestem adhibuit, sed testam: quo facto monstraretur quomodo corpus suum sanu
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ batꝰ iob ait. ħ mͥsit consolatio: ut affligens me
dolore non parcat. Mos nãq mediciał ÷: ut sepe
feruorẽ uscerũ inpruriginẽ cutis crabat. ⁊ płimq
inde curat in teriꝰ: unde exteriꝰ sautiat. Ita ñ ñꝙͣ
diuine dispensationis medicamine agit᷑. ut exteriori¬
b dolorib int̾nĩ uulnꝰ adimat᷑: ⁊ flagelloꝵ sectdi¬
bus repellat᷑. ea que occupare mentẽ pot̾at putredo ui

Expanded text:
us: Haec mihi sit consolatione affligens me dolore non parcat . Mos namque medicinalis est, ut saepe fervorem viscerum in pruriginem cutis trahat, et plerumque inde curat interius unde exterius sauciat. Ita nonnunquam divinae dispensationis medicamine agitur, ut exterioribus doloribus internum vulnus adimatur, et flagellorum sectionibus repellatur ea, quae occupare mentem poterat, interi
Abbreviated transcription (Latin):
Non frust᷑ inqͥt s utilit̾. Płiq ex andiunt᷑ ad
peto: s tamen eripiꝑ ini micos concupisco. ut dũ
a sua duricia ꝯuertant᷑. Nlam qui nuisibiliũ fide
non tenent᷑: moueri non ñꝙͣ uisibilib miradłis
solent. S iccͥco suꝑ afflictos diuina uͥtꝰ płrũq ñ
agit᷑: qm̃ afflictores eoꝵ illu̾iari non merent᷑.

Expanded text:
midoloso silentio veneranda. Non igitur discutias, cupeto, sed tamen eripi propter inimicos concupisco, ut dum a sua duritia convertantur. Nam qui invisibilium fide non tenentur, moveri nonnunquam visibilibus miraculis solent. Sed idcirco super afflictos divina virtus plerumque non agi
Abbreviated transcription (Latin):
multo gͣuiꝰ malũ ÷. excludi a ꝑennb bonis: q̃ p̾¬
parata sunt sanctis. Om̃s enĩ suꝑat cruciatꝰ. re¬
hennã suꝑat: quod om̃ib penis guiꝰ corqu. deuꝰ si
plat ad fruendũ delicias .o annos: ⁊ si mauis decies
tantũ. S que erit ex his compensatio ad et̾nitatẽ:
S qui in eis passibilit̾ nihererent: deluare nos cre¬
dunt. At tñ ignorare non possunt: q delitie qͥ d̾ce¬
uelitt umbra ꝑtͥnseunt. ⁊ uelocit̾ fugiunt: peneũ
ꝑpetuo manent. Qd si equale tp̃s. ⁊ idem spaciũ ee¬
ꝑ ene. e̾e̾t aliquis ita stultꝰ ⁊ ita demens ut elig
ꝓ uno die deliciaꝵ. unũ diem penar̃: cum soleat
dolor uniꝰ hore. ⁊ quilib corporis eruciatꝰ in obluno¬
nem mittere. om̃e p̾t̾itũ tempꝰ in uoluptate tͣnsasti.¬
Non gͦ eligamꝰ uit̾ fallaces uoluptates quasi uniꝰ hore
delectabile somniũ uid̾e: ne nos contingat int̾ uenas
miserias et̾nos crutiatꝰ subire. S̾ amator huiꝰ uite cũ¬

Expanded text:
multo gravius malum excludi a perennibus bonis, quae praeparata sunt sanctis. Omnes enim superat cruciatus, rehennam superat, quod omnibus poenis gravius torquet. Demus, si placet, ad fruendum deliciis centum annos, et si mavis, decies tantum. Sed quae erit ex his compensatio ad aeternitatem? Sed qui in eis passibiliter inhaerent delirare nos credunt. Attamen ignorare non possunt, quia deliciae quidevelut umbra pertranseunt, et velociter fugiunt, poenae vero perpetuo manent. Quod si aequale tempus et idem spatium esset, pene esset aliquis ita stultus, et ita demens, ut eligeret pro uno die deliciarum unum diem poenarum, cum soleat dolor unius horae, et quilibet corporis cruciatus, in oblivionem mittere omne praeteritum tempus voluptate transactNon igitur eligamus inter fallaces voluptates quasi unius horae delectabile somnium videre, ne nos contingat inter veras miserias aeternos cruciatus subire. XXXII. Insinu
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc facto docuit nos post laborẽ babit᷑os
requiem. stare enĩ oꝑantis ÷: sedere uero quiescẽtis

Expanded text:
 Patris, docuit nos post laborem habituros requiem. Stare enim operantis est, sedere vero quiescentis
Abbreviated transcription (Latin):
ur̾m semꝑ est paratũ. Solent non nulli uiatores
cũ amena prata utiu̾e forte conspiciunt. moraᷤ
iuectere: ⁊ pulctudi̾e delectati ad demia declinare.
Uita nr̃a presens ura: qua ad paradisũ tendimꝰ.
Nac gͦ p̾senti requie uelut itin̾is amenitate pasti
q nos magis diu ꝑge̾. qmͣciciꝰ ꝑuenire delectat.
secreto dei consilio freqñti ꝑtbatione ꝯterimua:
ne uiam ꝑ pat̾a diligñtes. obliuiscamur quo tend̾e
pacto non ualemꝰ. Noni gͥ negligentiã putes. qͦd
riora senserunt. Lib tñ duos ad medũ defͤre de

Expanded text:
us impellat. Solent nonnulli viatores, cum amoena prata in itinere forte conspiciunt, moras innectere, et pulchritudine delectati ad devia declinare. Vita nostra praesens via est, qua ad paradisum tendimus. Hac ergo praesenti requie velut itineris amoenitate pasti, quia magis diu pergere quam citius pervenire delectat, secreto Dei consilio frequenti perturbatione atterimur, ne viam pro patria diligentes obliviscamur quo tenderepacto non valemus. Non ergo negligentiam putes quod r
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq si brrescit caro disciplinã: ꝑsuad rõ constantiã.
Sic eñi cum morbos pellere cupimꝰ: tͥstes qͥdem at¬
arũ purgonis pocłm sumimꝰ: s certi de subse¬
amaritudi inet̾ uitã animꝰ conspic̃: merore t̾batꝰ
mꝰ dño. fac nobis inp̾senti quicꝗ̃ tͥ placuerit: tm̾ ĩ

Expanded text:
i. Si horrescit caro disciplinam, persuadeat constantiam. Sic enim cum morbos pellere cupimus, tristes quidem amarum poculum sumimus, sed certi de subseamaritudini inesse vitam animus conspicit, moerore turbatus mur: Fac nobis in praesenti quidquid tibi placuerit, tantum in
Abbreviated transcription (Latin):
homo qͥppe abhumo uocat᷑. Respond̾e gͦ deo nõ
posse coniuncit᷑. qͥ homo nominat᷑. ꝙ ꝑ hoc qͦd de hu¬
mo sũptꝰ ÷ suꝑna uditia discutere idoneus non ÷.
Quia gͦ hec inuestigare non sufficimꝰ. restat ut sub eius dis¬
positionib humilit̾ taceamꝰ. ne forte si causa distͥctiõis

Expanded text:
espondere ergo Deo non posse convincitur qui homo nominatur, quia per hoc quod de humo sumptus est, superna judicia discutere idoneus non est. Quia igitur haec investigare non sufficimus, restat ut sub ejus dispositionibus humiliter taceamus, ne forte si causa districtionis
Abbreviated transcription (Latin):
iccͥco se deb uaꝗͣ quis nint̾e quia sitĩ indiguit
et ea refocillare᷑ Aut ob hoc ÷ ignis amplexandꝰ.
ꝙ uel ad coquendũ ł ad frigus arcendũ pat᷑ a ccõ¬
qͥ ppe mundanã: non nat᷑a. s ambitio p̾stitit.
Ad unitatẽ qͥppe ꝯm̃dãdã. cua de ipõ ad̾a formata ÷ :
⁊ adam lie maior tam̃ extra paradisũ: illa inpara.
say qm dñs odio hũit: cum quadrĩgñtis uiris qͣdi¬
ebat᷑. Iacob quẽ eleq̃: ĩ bacło suo iordanẽ tͣnsut.
Om̃s libros antiquitatũ consid̾a: potãtiores sꝑ̾ in¬

Expanded text:
idcirco se debet in aquam quis mittere, quia sitim indiguit ex ea refocillare? Aut ob hoc ignis est amplexandus, quia vel ad coquendum, vel ad frigus arcendum probatur accomquippe mundanam non natura, sed ambitio praestitit. Ad unitatem quippe commendandam, Eva de ipso Adam formata est, et Adam licet major, tamen extra paradisum, illa inminus odio habuit, cum quadringentis viris gradiebatur. Jacob, quem elegit, in baculo suo Jordanem transiit. Omnes libros antiquitatum considera, potentiores semper in
Abbreviated transcription (Latin):
qua ꝑtiõs ledunt. uñ ⁊ tͥb nõĩb ex ip̃is łͥb actionib
apellat᷑: .s. auis ⁊ hehemoth qͦd ÷ ium̃itũ. ⁊ leiuathan
riam enuatiuñtũ ÷. In his quos ad nocendi malitiam
inflãmat: draco ẽ. In illis aut̃ quos parit̾ ꝑ tͥa hec
mergit: uim̃tũ simul ⁊ draco ⁊ auis ÷. Maxia tñ uͥtꝰ
eius in luxuria ÷. Uñ ad beatũ iob dicit᷑. Fortitudo eiꝰ
caligo gn̾at᷑. Nam quo latiꝰ caligo se dilatat: eo uehe¬
mentiꝰ iusum obscrurat. Ita ⁊ suꝑbia paulatĩ crescens
mentis ocłm a sꝑitali intellectu diuidit: ut captiuis
antimꝰ pati hanc possit. ⁊ inse uidere ñ possit. Quod¬

Expanded text:
 nominibus ex ipsis tribus actionibus appellatur: scilicet auis, & Behemoth, quod est iumentum, & Leuiathan, riam eneruat, iumentum est. In his quos ad nocendi malitiam inflammat, draco est. In illis autem quos pariter per tria hæc mergit, iumentum simul, & draco, & auis est. Maxima tamen virtus eius in luxuria est. Vnde ad B. Iob dicitur. Fortitudo eius caligo generatur. Nam quo latius caligo se dilatat, eo vehementius visum obscurat. Ita & hæc paulisper crescens, mentis oculum a spiritali intellectu diuidit, vt captiuus animus hanc & pati possit, & in se videre non possit. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
uinis iussionib sub eẽ noluit: sub suis se necessita¬
tib ꝓstrauit. Qm ita exaltau̾at diuᷤ ia seruitꝰ ut si
um sub̾tꝰ eẽt: cuncta sibi subdita possideret. Porro ille
magnus honor quo int̾ ceteras corꝑeas creat᷑as dita¬
tus ẽ. ronalis uidl acuitas in eo sic ebetata ÷̃: ut cũ
om̃i creat᷑e insibili p̾eẽ debu̾it: nc̃ exemplo formice in¬
uere uibeat̃. Uade inquit ad formicã: o pig̾. Q enĩ¬

Expanded text:
nim iussionibus subesse nolens, sub suis se necessitatibus prostrauit: quem ita exaltauerat libera seruitus, vt si vni subiectus esset, cuncta sibi subdita possideret. magnus honor, quo inter caeteras corporeas creaturas ditatus est, rationalis videlicet acuitas in eo sic hebetata est, ut cum omni creaturae visibili praeesse debuerit, nunc exemplo formicae vivere jubeatur. Vade, inquit, ad formicam, o piger . Men
Abbreviated transcription (Latin):
s nescit n ꝯsid̾at q si d̾s bona oĩa adusum fecit: ad
pͣuos tñ ⁊ mnordinatos usus nicħ fecit. Nam d̾t sũme¬
bonꝰ ⁊ bonis bona dat ⁊ mał mala dat: ⁊ botus ma¬
la: ⁊ mał bona. Bonis it ⁊ bona dat ut foueant᷑ꝰ ⁊
mala dat ut excerceant᷑: ⁊ malis mala dat uͥ castigñt᷑.

Expanded text:
siderant, quod etsi Deus bona omnia ad usum fecit, ad pravos tamen et inordinatos usus nihil fecit. Qubonis bona dat, et malis mala dat; et bonis mala, et malis bona. Bonis enim et bona dat ut foveantur, et mala dat ut exerceantur; et malis mala dat ut castigentur,
Abbreviated transcription (Latin):
tar illd̾. ⁊ portaret ad et̾nitatẽ: ⁊ concidit uestim̃tũ
eiꝰ ut ostñd̾ hõi q non e̾e̾t in eo gła eiꝰ. uͥ se bestiis
suulem ẽe̾ uid̾. Et cecidit hõ ⁊ dilapsũ ⁊ qd̾ erat t̾¬
renũ corruptibile: ⁊ fluere cepit. ut rediret in t̾ram¬
n. ⁊ si noss requirere ilsd dũ cogit᷑ spe̾m uanã re¬

Expanded text:
portaret ad aeternitatem; et concidit vestimentum ejus ut ostenderet homini quod non esset in eo gloria ejus ubi se bestiis similem esse videret. Et cecidit homo, et dilapsum est quod erat terrenum corruptibile, et fluere coepit ut rediret unde vsui, et si nosset requirere illud dum cogitur speciem vanam re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ gr̃am ad uitã renascamur: om̃s t̾n ꝑ natam
ad mortẽ nascim᷑ ⁊ dãpnationem.
gem reuocans. ait. audi meretͥr u̾bũ dñi. ⁊ cetera.
Ut aut̾ longe nimis mortales a se recessisse non loco
quidẽ. s merito demonstrarz: non ꝑ u̾ba qͣi p̾sentes id̾
eos alloqrͣ. sic̃ olim patres fecerat: s ꝑ scͥpt᷑am uelud ꝑ
qͣsdam epłas longe positos. reuocans: qi ueteris amiici¬
ez echiel librũ se uidisse testat᷑: in quo scͥpte erãt
lamĩtatones. ⁊ carm̃ ⁊ ue. Quo uidł libro. cunc¬
ta diuina eloqͥa sigͣant᷑. Que qͥa nob̾ lacͥmas luctꝰ q
pͥcipiũt: lam̃tones in eo scͥpte referunt᷑. S post lam̃¬
serias. aut et̾na leticia succed bonis ⁊ patientib aut
angͦtias uidł quas hic patim. ⁊ leticiã que succedit
correctis: ⁊ dapnationẽ qmͣ incorrigibiles uicurrent.¬
Molestias scͥpt᷑a denũtiat: cum dicit. Nomo nascit᷑ ad

Expanded text:
per gratiam ad vitam renascamur, omnes tamen per naturam per gratiam ad vitam renascamur, omnes tamen per naturam ad mortem nascimur et damnationem. gem reuocās ait: Audi meretrix, verbum Domini, & cætera. Vt autem longe nimis mortales a se recessisse non loco quidē sed merito demonstret, non per verba sic præsentes iam eos alloquitur, sicut olim Patres fecerat: sed per scripturam, velut per quasdam epistolas, longe positos reuocans, quasi veteris amicielamentationes, & carmen, & væ. Quo videlicet libro cuncta diuina eloquia figurantur, quæque nobis lacrymas luctusque præcipiunt, lamentationes in eo scriptæ referūtur. Sed serias, aut æterna lætitia succedet bonis & patientibus, aut et quas hic patimur, & lætitiam quæ succedit correctis, & damnationem quam incorrigibiles incurrent Molestias cum dicit, homo nascitur ad
Abbreviated transcription (Latin):
ritate non necessitate fec̃ d̾s oꝑa sua: non ut ab eis
bonũ suũ aug̃: ẜ uͥ eis bonũ suũ impend̾et. fecit it
ronalẽ creat᷑am ii eam in sebeatificar: cui qͥdẽ
ad obseqͥ ũ cetera omĩa subiecit: seipm̃ in p̾miũ
ad głam ꝓꝑonens. Posuit gͦ li̾ angłos sursum
obedientie pponẽs: qͣtuꝰ ⁊ illi ab eo uͥ erant non
cad̾e̾nt: ⁊ iste ab eo uͥ erat ad id uͥ illi erant ascend̾.¬
Positꝰ ⁊ homo inparadyso qͣi in loco discipline ⁊ sco¬
la uͥtutũ: ũ iͥ ꝑ obedientiã mandati excercitare¬
:: ut ieo qͦd solũ erat bonũ apuritate uͥtꝰ inciꝑ.
in eo a̾ qd̾ sũmũ non erat boñ: ee̾t quo exercitata
ꝓfic̾ẽt. S q homo p̾uaricando obedientiã deseruiti
sententia maledictionis ꝑcussus ĩ ea ꝗͣ ĩ corruptã
acceꝑat.nͥ. penã mortalitatis. ꝙͣ ad om̃em pꝰt̾itatẽ
suam tusmittẽt seminandam accepit. Hinc õs
homines ex radice uiciata mortales ꝓ creati testi¬

Expanded text:
ritate non necessitate fecit Deus opera sua, non ut ab eis bonum suum augeret, sed ut eis bonum suum impenderet. Fecit enim rationalem creaturam, ut eam in se beatificaret, cui quidem ad obsequium caetera omnia subjecit, seipsum in praemium ad gloriam proponens. Ut ergo laobedientiae proponens, quatenus et illi ab eo ubi erant non caderent, et isti ab eo ubi erant ad id, ubi illi erant ascendhominem in paradisum quasi in locum disciplinae et scholam virtutum, ut ibi per obedientiam mandati exercitareest, ut in eo quod solum erat bonum a puritate virtus inciperet, in eo autem quod summum non erat bonum esset quo exercitata proficeret. Sed quia homo praevaricando obedientiam deseruit, sententia maledictionis percussus, in ea quam incorruptam acceperat, natura poenam mortalitatis, quam ad omnem posteritatem suam transmitteret, seminandam accepit. Hic omnes homines ex radice vitiata mortales procreati, testi
Abbreviated transcription (Latin):
ic̃ non sentimꝰ qͦmͦ crescit corpꝰ. uł qualit̾ eiꝰdem
corꝑis sp̾es ĩ senectutẽ ꝯmutat᷑: sic ⁊ mens nr̃a
nobis nescientib ab statu restitudinis freqñt̾ incur¬
uat̾: ⁊ a forma religionis. dum nescit senescit. iuxta
illd̾. traxerũt me s non sensi. L itẽ Cani effusi sunt ĩ

Expanded text:
im non sentimus quomodo crescit corpus, vel qualiter eiusdem corporis species in senectutem commutatur. Sic & mens nostra nobis nescientibus ab statu rectitudinis frequenter incuruatur, & a forma religionis, dum nescit, senescit, iuxta illud, Traxerunt me, & non sensi: & iterum: cani effusi sunt in
Abbreviated transcription (Latin):
ducunt inp̃lũ ⁊ hñt singłi acies suas instructas
adu̾sus fidelem aiãm suggestioñ agmina instruit.
Mundus ꝓsꝑa ⁊ adn̾sa ad nos suꝑandos producit.
Caro uero desid̾ioꝵ carnaliũ turbas excitãs contͣ
nos in preliũ exurgio S contͣ hos om̃s oꝑtet
fidelem animam iurilit̾ decertare: ⁊ ac debella
das adi̾ise potestatis uires iurtutũ racula dei ꝓ¬
testione munitam exer̾e. Diabolũ qͥppe uin¬
cim᷑ si cũ uͥtutũ ꝑscuerantia eiꝰ suggestiones
nem auteni unicimꝰ : si pͣuis euts desiderus non
consentios. Qb dulcedo ȩt̾noꝵ tollit᷑ eis carnales dant᷑ dele¬

Expanded text:
et habent singuli acies suas instructas adversus fidelem animam suggestionum agmina instruit: mundus prospera et adversa ad nos superandos producit: caro vero desideriorum carnalium turbas excitans, contra nos in praelium exsurgit. Sed contra hos omnes oportet fidndas adversae potestatis vires, virtutum jacula, Dei protectione munitam, exercere. Diabolum quippe vincimus, si cum perseverantia ejus suggestiones nem autem vincimus, si pravis ejus desideriis non consentimus.
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ tacendi. ut discat homo quod doceat: ⁊ dem̃
tempꝰ lo qñdi. ut qui ueritatem iam cognouit. loqͥ
eam intempore suo non erubescat. Utrũq enĩ
E id̾o pͥus cauendũ ne ꝯmutamꝰ illicita: post modũ
studñdũ. ne debita negligamꝰ. Tempꝰ gͦ tacendi:

Expanded text:
tempus tacendi, ut discat homo quod doceat; et deinde tempus loquendi, ut qui veritatem jam cognovit, loqui eam in tempore suo non erubescat. Utrumque enimEt ideo prius cavendum ne committamus illicita, postmodum studendum ne debita negligamus. Tempus tacendi,
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝯpassionẽ nat᷑e: ⁊ rursum qntũ ad castigationẽ
culpe spcͨtat odienda. In quo qi magno discretionis
ut simul agnoscat hõ. ⁊ quod nemo sine pugna
ad inctoriã ꝑuenit: ⁊ qr qͥ legitime certat. post ad¬
eptã uictoriã in pace requiescit. Iccͥco ciĩ post t̃ps
belli. tempꝰ pacis ponit᷑: ut qui de ꝯcertationis
pond̾e frangi pot̾at. de pacis dono consoletur.
Iempꝰ belli ⁊ tẽpꝰ pacis. Eres sunt qui bellum
suscitant contͣ nos: uidł. di abolus ⁊ mundus ⁊ caro
nr̃a. Hos em̃ om̃s hostes. se habere paulus cognoũ:
qui pugnã cõntͣ õs suscepisse asseruit. Pugnam it
ꝯtͣ demones sibi parit̾ cum om̃ib fidelib ⁊uge̾
ẽẽ testabat᷑. cum diceret. Non est nobis colluctatio

Expanded text:
ad compassionem naturae: et rursum quantum ad castigationem culpae spectat, odienda. In quo quia magno discretionis  tempus pacis, ut simul agnoscat homo, et quod nemo sine pugna ad victoriam pervenit, et quod qui legitime certat, post adeptam victoriam in pace requiescit. Idcirco enim post tempus belli tempus pacis ponitur, ut qui concertationis pondere frangi poterat, de pacis dono consoletur. Tempus belli, et tempus pacis. Tres sunt qui bellum suscitant contra nos: videlicet diabolus, et mundus, et caro nostra. Hos enim omnes hostes se habere Paulus cognovit, qui pugnam se contra omnes suscepisse asseruit. Pugnam enim contra daemones sibi pariter cum omnibus fidelibus jugem esse testabatur, cum diceret: Non enim est nobis colluctatio
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ homo dei iudiciũ scrutari non audeat: s paratꝰ sit
ad om̃e tempꝰ siue bouũ sũ malsi sit: ut ꝑ bona ⁊ mala
ꝓbatꝰ transeat ad bona głificandus.: Si int̾m longa sint
spacia temporis. non p̾sumat inbonuis. non corriat in
malis: ꝙ spaciis sius transeunt unuu̾sa sub celo: ut tnͣ¬
seunte tꝑe sub celo. succedat et̾nitas que est in celo
Ad malũ faciendũ hõ nullũ tp̃s accep̃. cui ꝑꝑ hoc solũ
tempꝰ suũ datũ ÷. ut uel corrigat mala que ferit: uel
bona suppleat que non dum fẽcit De tempore.
plangndr ⁊ tẽpꝰ saltandi. P piꝰ utiq mala enumiant᷑.
mur. postea d̾i miseratione benigne refouem᷑: ⁊
gellis erudit. uel donis consolat᷑. Uid n homines tre
⁊ a maritudies lasciuis maledulciũ uoluptatũ: ⁊
reuocat ac ꝓhib effluentes. ut non earit in omnem
ab alienationem. Tunc uenit tempꝰ flendi. ⁊ tempꝰ plangũ¬
di: ⁊ dolent homines ⁊ causant᷑ sepe dm̃ qũ eũ eis bũ¬

Expanded text:
t homo Dei judicium scrutari non audeat, sed paratus sit ad omne tempus, sive bonum sive malum sit, ut per bona et mala probatus transeat ad bona glorificandus. Et si interim longa sint spatia temporis, non praesumat in bonis, non corruat in malis; quia spatiis suis transeunt universa sub coelo, ut transeunte tempore sub coelo sad malum faciendum homo nullum tempus accepit, cui propter hoc solum tempus suum datum est, ut vel corrigat mala quae fecit, vel bona suppleat quae nondum fecit. Propterea lugendi et tempus saltandi. Prius ubique mala enumerantur, mur, postea Dei miseratione benigne refovemur. Egellis erudit, vel donis consolatur. Deinde seet amaritudines lasciviis male dulcium voluptatum: et revocat ac cohibet effluentes ut non eant in omnem abalienationem. Tunc venit tempus flendi, et tempus plangendi: et dolent homines, et causantur saepe Deum quando b
Abbreviated transcription (Latin):
tis auertant animũ in obliuione conditoris. salubri
dispensatiõe aliqͦnͦ homo ⁊ aꝯcessis suspendit᷑ ne for¬
te si his que inp̾senti dulcia uidñt᷑ ĩmod̾atiꝰ inhiz. ad
ea que et̾na sunt. non festin ꝓpt̾ea datũ ÷ tempus
amplexandi: ⁊ tempꝰ longe fieri ab amplexib u s⁊

Expanded text:
tis avertant animum in oblivionem Conditoris, salubri dispensatione aliquando homo et a concessis suspenditur: ne forte si his, quae in praesenti dulcia videntur, immoderatius inhiet, ad ea quae aeterna sunt non festinet. Propterea datum est tempus amplexandi, et tempus longe fieri ab amplexibus.