comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potest: Rursus igitur si quid metuendũ. ẽ.
id metuendũ est. ne deficiendo animꝰ int̾eat:
idẽ dum ipsa existendi specie priuatur. De
qua re quanqͣm satis eẽ dictum arbitrer. et
quã hoc fieri non possit. certa ratione mon¬
stratũ sit: tam̃ etiam hoc attendendũ ẽ. non
ẽe aliam causam huiꝰ formidinis. nisi quia
fatendum ẽ indefectu quoda ẽẽ animum
stultũ: et in essentia certiore atq pleniore sa¬
pientẽ. S si quod nemini dubiũ ẽ tunc ẽ ans¬
mus sapientissimus. cũ ueritatẽ que semꝑ
&e nunqͣm se deserit: nunquã interit ut su¬
pra iam disputauimꝰ. Si uͦ ex illa: diligenter
opus ẽ querere.quȩ res ei possit ẽẽ contrari¬
a. quȩ animo auferat aĩum eẽ. quod illa pre¬
bet. Q uid ẽ gͥ: Anforte falsitas: quia illa ue¬
ritas: S ñ manifestumẽ atq in ꝓmptu si¬
tũ. quantũ nocere animo falsitas possit.
Num enĩ ampliꝰ potest quã fallere: At ni¬
si qui uiuit. nemo fallitur. Non igitur falsitaᷤᷤ

Expanded text:
 Rursus igitur si quid metuendum est, id est metuendum ne deficiendo animus intereat, id est dum ipsa existendi specie privatur. De qua re quanquam satis esse dictum arbitrer, et quam hoc fieri non possit certa ratione monstratum sit; tamen etiam hoc attendendum est, non esse aliam causam hujus formidinis, nisi quia fatendum est in defectu quodam esse animum stultum, et in essentia certiore atque pleniore sapientem. Sed si, quod nemini dubium est, tunc est animus sapientissimus, cum veritatem, quae semper et nunquam se deserit; nunquam interit, ut supra etiam disputavimus. Si vero ex illa, diligenter opus est quaerere quae res ei possit esse contraria, quae animo auferat animum esse quod illa praebet. Quid est igitur? An forte falsitas, quia illa veritas? Sed manifestum est, atque in promptu situm, quantum nocere animo falsitas possit. Num enim amplius potest quam fallere? at nisi qui vivit, fallitur nemo. Non igitur falsitas
Abbreviated transcription (Latin):
mundũ occidisse: ñ occidit. Repugnat gͥ ut
mundus occiderit: & uerum ñ sit mundũ
occidisse ax & hoc concedo Nõ Quid illud uide¬
tur ne tͥ uerum aliquid ẽẽ posse. ut ueritas
non sit: au Nullomͦ. Nõ Erit gͥ ueritas: etiam si
mundus intereat auNegare non possum. Rõ.
Quid si ipsa ueritas occidat: non ne uerum
erit ueritatẽ occidisse : A & istuc quis negat:
Rõ Uerum autẽ non potest eẽ. si ueritas non
sit ad iam hoc pauloante concessi Rõ Nullo
mͦ qͥ occidat ueritas aũ Perge ut cȩpisti. Nã
ista collectione nichilẽ uerius Rõ slunc respon¬

Expanded text:
mundum occidisse, non occidit: repugnat igitur ut mundum occidisse, non occidit: repugnat igitur ut mundus occiderit, et verum non sit mundum occidisse. A. Et hoc concedo. R. Quid illud? Videturne tibi verum aliquid esse posse, ut veritas non sit? A. Nullo modo. R. Erit igitur veritas, etiamsi mundus intereat. A. Negare non possum. R. Quid, si ipsa veritas occidat? nonne verum erit veritatem occidisse? A. Et istud quis negat? R. Verum autem non potest esse, si veritas non sit. A. Jam hoc paulo ante concessi. R. Nullo modo igitur occidet veritas. A. Perge ut coepisti, nam ista collectione nihil est verius. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
nemo uiuit qui ñ ẽ. Esse uis. uiuere. & intelli¬
gere. s eẽ ut uiuas. uiuere ut intelligas: gͦ cẽ¬
ut intelligas. Esse te scis. uiuere tescis: intelli¬
gere te scis. S utrum ista semꝑ futura sint. an
nichil hoꝵ futurũ sit. an maneat aliquid seꝑ.
&e aliquid int̾cidat anminui & augeri hec poᷤ¬
sint. cum omĩa mansura sint: nosse uisaIta
sequetur etiã semꝑ futuros. ã Sequetur. Rõ
Restabit querere de intelligendo. a. Manife.
stissimũ ordinẽ uideo. atq breuissimũ. Rõhic
qͦ esto nc̃: ut interroganti caute firmeq res¬
pondeas a Istic sum. Rõ Si manebit semꝑ mun¬
dus iste: uerum ẽ mundum semꝑ c̃ẽ mansurũ.
AQuis hoc dubitet: Rõ quid sinon manebit:
nonne item uerum ẽ mundũ non eẽ mansu.¬
rum: ad Nichil resisto. Nõ Quid cum interie.¬
rit. siinteriturus ẽ ñne tunc iderit uerum.
mundũ interisse: siam qͣmdiu uerũ non est.

Expanded text:
nemo vivit qui non est: esse vis, vivere et intellinemo vivit qui non est: esse vis, vivere et intelligere; sed esse ut vivas, vivere ut intelligas. Ergo esse te scis, vivere te scis, intelligere te scis. Sed utrum ista semper futura sint, an nihil horum futurum sit, an maneat aliquid semper, et aliquid intercidat, an minui et augeri haec possint, cum omnia mansura sint, nosse vis. A. sequetur etiam semper futuros. A. Sequetur. R. Restabit quaerere de intelligendo. CAPUT II.stissimum ordinem video atque brevissimum. R. Hic ergo esto nunc, ut interroganti caute firmeque respondeas. A. Isthic sum. R. Si manebit semper mundus iste, verum est mundum semper mansurum esse? A. Quis hoc dubitet? R. Quid, si non manebit? nonne ita verum est mundum non esse mansurum? A. Nihil resisto. R. Quid, cum interierit, si interiturus est? nonne tunc id erit verum, mundum interisse? Nam quamdiu verum non est
Abbreviated transcription (Latin):
UYtrũ ĩmortał sim. Nõ U iuere gͥ amas. a fateor.Rõ Q
cũ de ĩmortalẽ eẽ didiceris: satis ne erit: as Erit id
qͣntũ gaudeb: as̃ Piurimũ. Rõ Nicħ iã fiebis: au
Nicħ omnino. Rõ Quid si uita ipsa talis ẽẽ inueni¬
atur ut in ea tibi nicħ amplius quam nosti nos¬
cere liceat: temperabis a lacrimi s: ac. Imimo tm̃ fle¬
bo ut uita nulla sit. Rõ Non gͥ uiuere ꝓpt̃ ipsum
uiuere amas: s propter scire. u Cedo conclusi¬
oni Ro Quid si eadem ipsa rerũ scientia mise.¬
rum faciat: N Nullo id quidẽ pacto fieri pos¬
se credo. S suta ẽ nemo. ẽẽ beatus potest. Non
enĩ nunc aliunde sum miser: nisi rerũ igno¬
rantia. Quod si & rerum scientia miserii fa¬
cit sempiterna miseria ẽ. Rõ Iam uideo totũ qd
cupis. Nam qm neminẽ scientia miserum ẽẽ
credis: ex hoc ꝓbabile ẽ. ut intelligentia effici¬
at beatum. Beatus autẽ nemo nisi uiuens. &

Expanded text:
Utrum immortalis sim. R. Vivere igitur amas? A. Fateor. R. Quid, Utrum immortalis sim. R. Vivere igitur amas? A. Fateor. R. Quid, cum te immortalem esse didiceris? satisne erit? A. Erit id quantum gaudebis? A. Plurimum. R. Nihil jam flebis? A. Nihil omnino. R. Quid, si ipsa vita talis esse inveniatur, ut in ea tibi nihil amplius quam nosti, nosse liceat? temperabis a lacrymis? A. Imo tantum flebo ut vita nulla sit. R. Non igitur vivere propter ipsum vivere amas, sed propter scire. A. Cedo conclusioni. R. Quid, si eadem ipsa rerum scientia miserum faciat? A. Nullo id quidem pacto fieri posse credo. Sed si ita est, nemo esse beatus potest; non enim nunc aliunde sum miser, nisi rerum ignorantia. Quod si et rerum scientia miserum facit, sempiterna miseria est. R. Jam video totum quod cupis. Nam, quoniam neminem scientia miserum esse credis, ex quo probabile est ut intelligentia efficiat beatum; beatus autem nemo nisi vivens, et
Abbreviated transcription (Latin):
tet. insi quod t ꝓsit etiam si nescias MAudio
credo. & quantum possum obtemꝑo: pluri¬
mũq ipsum dep̃cor. ut plurimũ possim: nͥ
quid forte amplius a me desideras. Rõbene ba¬
bet interim: facies postea qͥcqͥd iam uisus ipse
atis intermissum ẽ opus nr̃m: et
impatiens ẽ amor. nec lacrimi mo¬
dus fit: nisi amori detur quod ama¬
tur. Quare aggrediamur librũ
scđm. Rõ Aggrediamur. auCredamꝰ
dm affuturũ. Rõ Credamꝰ sane: si uł hoc in po¬
sime ac ꝑfectissime quantũ potes aDs̃ semꝑ
idem. nouerĩ me: nouerimte. Oratum
ẽ Ro. Tn qui uis te nosse. scis ẽẽ te: ay
Scio. Nõ unde scis: ax slescio. Rõ Simplice te sen.¬
tis: anne multiplicem:au Nescio. Nõ Moueri te
scis: a slescio sõ Cogitare te scis: au Scio. Rõ G uerũ:
cogitare te: an Uerũ. Rõ Imortalẽ te scis:u Nescio. Nõ
Hox omniũ qͥte nescire dixisti. qͥd scire pͥꝰ mauis: ad

Expanded text:
tet, nisi quod tibi prosit, etiam si nescias. A. Audio, tet, nisi quod tibi prosit, etiam si nescias. A. Audio, credo, et quantum possum obtempero; plurimumque ipsum deprecor, ut plurimum possim, nisi quid forte amplius a me desideras. R. Bene habet interim, facies postea quidquid jam visus ipse atis intermissum est opus nostrum, et impatiens est amor, nec lacrymis modus fit, nisi amori detur quod amatur: quare, aggrediamur librum secundum. R. Aggrediamur. A. Credamus Deum affuturum. R. Credamus sane, si vel hoc in posime ac perfectissime, quantum potes. A. Deus semper idem, noverim me, noverim te. Oratum est. R. Tu qui vis te nosse, scis esse te? A. Scio. R. Unde scis? A. Nescio. R. Simplicem te sentis, anne multiplicem? A. Nescio. R. Moveri te scis? A. Nescio. R. Cogitare te scis? A. Scio. R. Ergo verum est cogitare te. A. Verum. R. Immortalem te esse scis? A. Nescio. R. Horum omnium quae te nescire dixisti, quid scire prius mavis? A.
Abbreviated transcription (Latin):
arbor: &e falsum lignũ non ẽ lignũ: & falsũ
argentum non ẽ argentũ: & omĩno qͥcquid
faĩsumẽ non ẽ. Omne autẽ quod uerũ ñ est:
falsumẽ. Nulla gͥ recte dicuntur ẽt̃: nsi quȩ
immortalia. Hanc tu tecum tatiunculam
diligent̃ considera: ne quid tibi temere con¬
cedendum ñ eẽ uideatur. Si enĩ rata ẽ: totũ
negociũ pene confecimꝰ: quod in alio fortasse
libro melius apparebit au. Habeo gr̃am. & ista
mecũ atq id eo tecum quando insilentio su¬
mꝰ diligenter cauteq tractabo: si nulle se te¬
nebre inmittant. suiq etiam quod uehemit̃
formido mͥfaciant delectationẽ. Rõ Constan-
ter crede deo: eiq te totũ cõmitte quantum
potes. Noli ẽẽ uelle quasi propriꝰ. & in tua po¬
testate: s eius & clementiffimi & uti lissimi
dñi te seruũ ẽẽ ꝓfitere. Ita enĩ te ad se suble¬
uare non desinet: nichilq tibi euenre ꝑmit¬

Expanded text:
arbor, et falsum lignum non est lignum, et falsum arbor, et falsum lignum non est lignum, et falsum argentum non est argentum, et omnino quidquid falsum est, non est. Omne autem quod verum non est, falsum est. Nulla igitur recte dicuntur esse, nisi immortalia. Hanc tu tecum ratiunculam diligenter considera, ne quid tibi concedendum non esse videatur. Si enim rata est totum negotium pene confecimus, quod in alio fortasse libro melius apparebit. 30. A. Habeo gratiam, et ista mecum atque adeo tecum, quando in silentio sumus, diligenter cauteque tractabo, si nullae se tenebrae immittant, suique etiam, quod vehementer formido, mihi faciant delectationem. R. Constanter Deo crede, eique te totum committe quantum potes. Noli esse velle quasi proprius et in tua potestate; sed ejus clementissimi et utilissimi Domini te servum esse profitere. Ita enim te ad se sublevare non desinet, nihilque tibi evenire permit
Abbreviated transcription (Latin):
tibi uidetur ista sententia. quicqͥd ẽ alicubi ẽẽ
cogitur. &̃ Nichil me sic ducit ad consentien¬
dũm. Rõ fãteris autẽ ẽc̃ ueritatem : aũ fateor
Rõ Ergo ubi sit: necesse ẽ queramus. Non enĩ
est in loco. nisi forte aut ẽẽ in loco aliquid ali.¬
ud preter corpus: aut ueritatem corpus esse
arbitraris. aNichil horũ puto Rõ ubi¬
nam gͥ illam ẽẽ credis: is eñ Nonenĩ nus¬
quã est: quam ẽẽ concedimꝰ. an Si scirem ubi
eẽt. nichil fortasse ampliꝰ quererẽ. ⁊õSaltem ubi
ñ sit potes agnoscere: au. Si cõmemores: fortasse
illud in quo ẽ. Manere autẽ etiam reb utri
intereuntib. ueritatem: paulo ante conces¬
sum ẽ. Non gͥ. est. ueritas in reb mortalib.
ẽ autẽ ueritas: & non ẽ nusqͣm. Sunt igit᷑
res immortales. Nichil autem uerũ: in quoue¬
ritas ñ est. Unde conficitur non eẽ uera. nisi q̃
sunt immortalia. Q omĩs falsa arbor. non est

Expanded text:
tibi videtur ista sententia: Quidquid est, alicubi esse tibi videtur ista sententia: Quidquid est, alicubi esse cogitur? A. Nihil me sic ducit ad consentiendum. R. Fateris autem esse veritatem? A. Fateor. R. Ergo ubi sit, necesse est quaeramus; non est enim in loco, nisi forte aut esse in loco aliquid aliud praeter corpus, aut veritatem corpus esse arbitraris. A. Nihil horum puto. R. Ubinam igitur illam esse credis? Non enim nusquam est quam esse concedimus. A. Si scirem ubi esset, nihil fortasse amplius quaererem. R. Saltem ubi non sit, potes cognoscere? A. si commemores, fortasse illud in quo est: manere autem, etiam rebus veris intereuntibus, veritatem paulo ante concessum est. Non igitur est veritas in rebus mortalibus. Est autem veritas, et non est nusquam. Sunt igitur res immortales. Nihil autem verum in quo veritas non est. Conficitur itaque non esse vera, nisi quae sunt immortalia. Et omnis falsa arbor, non est
Abbreviated transcription (Latin):
querere. Nonne ante ocłos nrõs milia rerum
uidemus interire: nisi forte putas hanc arbo¬
rem. aut ẽẽ arborem. s ueram ñ eẽ. aut certe
interire non posse: Quamuis enĩ sensib ñ
credas. possisq respondere ignorare te ꝓrsus
utrũ arbor sit: tamen illud ñ negabis. ut opi¬
nor ueram ẽẽ arborem si arbor ẽ. Non enĩhoc
sensu: s intelligentia iudicatur. Sienĩ falsa ar-¬
bor ẽ. non ẽ arbor: si arbor ẽ: uera sit necesse.
as Concedo istud a Quid illud alterũ nonne cõ¬
cedis hoc genus rerũ esse arborẽ: quod nascatur
& inte reat: aũ Negare non possũ . RõConclu.¬
ditur gͦ aliquid quod uerũ sit: interire. ayson
contra uemio. Rõ. Quid illud ñ ne tͥ uidetur in¬
tereuntib reb ueris. ueritatẽ non interire:
ut non mori casto mortuo castitatem: a dũ Iam
& hoc concedo: & magnoꝑe quid moliaris ex¬
specto. Rõ. Ergo attende a.Istic sum. Rouerane

Expanded text:
quaerere: nonne ante oculos nostros millia rerum quaerere: nonne ante oculos nostros millia rerum videmus interire? Nisi forte putas hanc arborem, aut esse arborem, sed veram non esse, aut certe interire non posse. Quamvis enim non credas sensibus, possisque respondere, ignorare te prorsus utrum arbor sit; tamen illud non negabis, ut opinor, veram esse arborem, si arbor est: non enim hoc sensu, sed intelligentia judicatur. Si enim falsa arbor est, non est arbor; si autem arbor est, vera sit necesse est. A. Concedo istud. R. Quid illud alterum? nonne concedis hoc genus rerum esse arborem, quod nascatur et intereat? A. Negare non possum. R. Concluditur ergo aliquid quod verum sit, interire. A. Non contravenio. R. Quid illud? nonne tibi videtur intereuntibus rebus veris veritatem non interire, ut non mori casto mortuo castitatem? A. Jam et hoc concedo, et magnopere quid moliaris, exspecto. R. Ergo attende. A. Isthic sum. 29. R. Verane
Abbreviated transcription (Latin):
git. Itaq accipe intentus. a Duc oro te: ac ra¬
pe quoius. ao Anzma te certe dicis & dm̃ uel¬
le cognoscere. ay hoc ẽ totum negocium meũ.
ueritatem non uis comp̃hendere: as Quasi
uͦ possim hec: nisi ꝑ illam cognoscere. RoErgo pͥ¬
us ipsa cognoscenda ẽ: ꝑ quã possunt illa
cognosciat Nichil abnuo. Rõ Primo itaq
illud uideamꝰ. cum duo uerba sint. ueritas
&e uerum: utrũ tibi etiam res duȩ. istis u̾bis
significari. an una uideatur au Duȩ res ui¬
dentur. Nam ut aliud ẽ castitas. aliud castũ.
& multa inhunc modũ: ita credo aliud esse
Non enĩ casto castitas. s castitate fit castum.
Ita etiam siquid uerumest. ueritate utiq
uerũ est. Rõ Quid. cum castus aliquis mori¬
tur: censes mori etiam castitatem:au. Nullo
mͦ. RoErgo cum interit aliquid quod uerum
ẽ: non interit ueritas. a. Quomͦ interit aut̃
aliquoduerum: ñ enĩ uideo. Rõ Miror te istd̃

Expanded text:
git. Itaque accipe intentus. A. Duc, oro te, ac ragit. Itaque accipe intentus. A. Duc, oro te, ac rape quo vis. R. Animam te certe dicis, et Deum velle cognoscere? A. Hoc est totum negotium meum. veritatem non vis comprehendere? A. Quasi vero possim haec nisi per illam cognoscere. R. Ergo prius ipsa cognoscenda est, per quam possunt illa cognosci. A. Nihil abnuo. R. Primo itaque illud videamus, cum duo verba sint veritas et verum, utrum tibi etiam res duae istis verbis significari, an una videatur. A. Duae res videntur. Nam, ut aliud est castitas, aliud castum, et multa in hunc modum; ita credo aliud esse Non enim casto castitas, sed castitate fit castum; ita etiam, si quid verum est, veritate utique verum est. 28. R. Quid? cum castus aliquis moritur, censes mori etiam castitatem? A. Nullo modo. R. Ergo, cum interit aliquid quod verum est, non interit veritas. A. Quomodo autem interit aliquid verum? Non enim video. R. Miror te istud
Abbreviated transcription (Latin):
bo. Rõs rorsus nichil aliud facias. S iam cohi¬
bete alacrimis: & stringe animũ. multum
om̃ino fleuisti. & hoc omĩno morbꝰ iste pec¬
toris tui grauiter accipit.aModũ uis habe¬
re lacrimas meas.cum miseriȩ meȩ modum
ñ uideam: aut ualitudinem corꝑis consi¬
derare me iubes: cum ego ipse tabe confectu
sim: S queso te si quid in me uales. ut me
uicinitate non nulla lucis illius qͣm si quid
ꝓfeci tolerare iam possum. pigeat me ocłos
referre ad illas tenebras qua reliqui sitam̃
relicte adhuc dicende sunt quȩ cecitati mee
hoc primũ uolumen: ut iam in scđo aliquã
quȩ cõmode occurrerit aggrediamur uiam.
Nonenĩ huic affectioni tuȩ: amoderata ex¬
ercitatione cessandum ẽ. as. Non sinam om¬
nino cludi hunc libellum: nisi michi modic̃
quo intentus sim de uicinia lucis aꝑueris.
RõGerat tͥ ille medicus morem. Nam nescio
quisme quo teducam fulgor inuitat & tan¬

Expanded text:
bo. R. Prorsus nihil aliud facias. Sed jam cohibo. R. Prorsus nihil aliud facias. Sed jam cohibe te a lacrymis, et stringe animum. Multum omnino flevisti, et hoc omnino morbus iste pectoris tui graviter accipit. A. Modum vis habere lacrymas meas, cum miseriae meae modum non videam? aut valetudinem corporis considerare me jubes, cum ego ipse tabe confectus sim? Sed, quaeso te, si quid in me vales, ut me l vicinitate nonnulla lucis illius, quam, si quid profeci, tolerare jam possum, pigeat oculos referre ad illas tenebras, quas reliqui; si tamen relictae dicendae sunt, quae caecitati meae adhuc hoc primum volumen, ut jam in secundo aliquam, quae commoda occurrerit, aggrediamur viam. Non enim huic affectioni tuae a moderata exercitatione cessandum est. A. Non sinam omnino concludi hunc libellum, nisi mihi modicum quo intentus sim de vicinia lucis aperueris. R. Gerit tibi ille medicus morem. Nam nescio quis me quo te ducam fulgor invitat et tan
Abbreviated transcription (Latin):
quando inter nos de uxoris cupiditate que¬
situm ẽ: Certe ista nocte uigilantes. cum rur.¬
sus eadem nobiscum ageremus: senfisti quã
te aliter quam p̃sumpseras unaginate illȩ
blandicie & amara suauitas titillaueri nt.¬
a uLonge quidẽ longe minus quã solet. RõS
idem longe aliter quam putaueras. At si tͥ
secretissimus ille medicus utrumq demon¬
stra:uides ⁊unde cura eius euaseris: & quid cu¬
randum remaneat.aTace. obsecro tace. Quid
crucias: quid tantum fodis. alteq descendis:
Iamflere non duro: iamiam nichil ꝓmitto. m¬
chil p̃sumo. ne me de istis reb interroges. Cer¬
te dicis quod ille ipse quem uidere ardeo:. no¬
uerit quando sim sanus. faciat quod placet:
quando placet sese ostendat. Iam me totum
eiusde clementiȩ cureq cõmitto. Semel de
illo credidi: quod sic erga se affectos subleua¬
re non cesset. Ego nichil de mea sanitate nisi
cum illam pulchritudinem uidero: ꝓnuncia¬

Expanded text:
quando inter nos de uxoris cupiditate quaequando inter nos de uxoris cupiditate quaesitum est! Certe ista nocte vigilantes, cum rursus eadem nobiscum ageremus, sensisti quam te aliter quam praesumpseras, imaginatae illae blanditiae et amara suavitas titillaverit; longe quidem longe minus quam solet, sed item longe aliter quam putaveras; ut sic tibi secretissimus ille medicus utrumque demonstraret, et unde cura ejus evaseris, et quid curandum remaneat. 26. A. Tace, obsecro, tace. Quid crucias? quid tantum fodis alteque descendis? Jam flere non duro, jamjam nihil promitto, nihil praesumo, ne me de istis rebus interroges. Certe dicis quod ille ipse quem videre ardeo, noverit quando sim sanus; faciat quod placet: quando placet sese ostendat; jam me totum ejus clementiae curaeque committo. Semel de illo credidi quod sic erga se affectos sublevare non cesset. Ego nihil de mea sanitate, nisi cum illam pulchritudinem videro, pronuntia
Abbreviated transcription (Latin):
ro. Uidetur enĩ quasi & hoc ad ordinem
ꝑtinere: quod longe ẽ secus. Amat enĩ tene.¬
bras: eo quod sanus ñ ẽ. Solem autẽ nisi sa-¬
nus uidere non potest. & in eo sepe fallitur
animꝰ: ut sanum se putet & sese iactet. &
quia non dum indet: uelut iure conquerit᷑.¬
Nouit autẽ illa pulchritudo: quando se osten¬
dat. Ipsa enĩ etiam medici fungitur munere:
meliusq intelligit qui sunt sani: quam idem
ipsi qui sanantur. Nos autem quantũ emer se¬
rimus. uidemur nobis uidere: quantũ autẽ
mersieramꝰ. & quo progressi fueramꝰ. nec cogi¬
tare nec sentire ꝑmittimur: & incomparatio.¬
ne grauioris morbi sanos ẽẽ nos credimꝰ. Non¬
ne uides quam ueluti securi hesterno die ꝓ.¬
nunciaueramus. nulla nos iampeste detine¬
ri. nichilq amare nisi sapientiam: cetera uͦ
non nisi ꝓpter istam querere aut uelle: Qm
tibi sordidus qͣm fedus. quam execrabilis. ꝗͣ
horribilis complexus femineus uidebatur:

Expanded text:
ro. Videtur enim quasi et hoc ad ordinem ro. Videtur enim quasi et hoc ad ordinem pertinere, quod longe est secus. Amat enim tenebras, eo quod sanus non est; solem autem nisi sanus videre non potest. Et in eo saepe fallitur animus, ut sanum se putet et sese jactet; et quia nondum videt, veluti jure conqueritvit autem illa pulchritudo quando se ostendat. Ipsa enim medici fungitur munere, meliusque intelligit qusint sani, quam iidem ipsi qui sanantur. Nos autem quantum emerserimus, videmur nobis videre: quantum autem mersi eramus, et quo progressi fueramus, nec cogitare, nec sentire permittimur, et in comparatione gravioris morbi sanos esse nos credimus. Nonne vides quam veluti securi hesterno die pronuntiaveramus, nulla jam nos peste detineri, nihilque amare nisi sapientiam; caetera vero non nisi propter istam quaerere aut velle? Quam tibi sordidus, quam foedus, quam exsecrabilis, quam horribilis complexus femineus videbatur,
Abbreviated transcription (Latin):
bet.& ardua. quȩ tamen in mea potestate sint:
ꝑ quȩ me quo desiderd ꝑuenturum eẽ ñ dubi¬
tem. Rõ Unum ẽ quod tibi possum p̾cipere: ni.¬
chil plus nob. penitus ẽẽ quam ista sensibilia
fugienda. Cauendũq magnoꝑe dum hoc cor-¬
pus agimꝰ ne quo eoꝵ uisco pennȩ nr̃e impe-¬
diantur: quib integris ꝑfectisq opus ẽ ut
ad illam lucem abhis tenebris euolemus. quȩ
se ne ostendere quide dignatur in hac caue¬
a inclusis: nisi tales fuerint ut ista uł effrac¬
ta uel dissoluta possint inauras suas euadere.
Itaq quando fueris talis. ut nicħ te ꝓrfus terre.¬
norũ delectet increde eodem momento eodẽ
puncto temporis uidebis quod cupis. a. Qͣn¬
do istuc erit oro te: Nonenĩ puto posse mi¬
chi hec in summũ uenire contemptũ: nisi
uidero illud incuius comꝑatione ista sorde¬
scant. Rõ Hoc mͦ posset & iste corꝑis oculus di¬
cere. Tunc tenebras amabo: cum solem uide-¬

Expanded text:
bet ardua, quae tamen in mea potestate sint, bet ardua, quae tamen in mea potestate sint, per quae me quo desidero, perventurum esse non dubitem. R. Unum est quod tibi possum praecipere nihil plus novi. Penitus esse ista sensibilia fugienda, cavendumque magnopere, dum hoc corpus agimus, ne quo eorum visco pennae nostrae impediantur, quibus integris perfectisque opus est, ut ad illam lucem ab his tenebris evolemus: quae se ne ostendere quidem dignatur in hac cavea inclusis, nisi tales fuerint ut ista vel effracta vel dissoluta possint in auras suas evadere. Itaque, quando fueris talis ut nihil te prorsus terrenorum delectet, mihi crede, eodem momento, eodem puncto temporis videbis quod cupis. A. Quando istud erit, oro te? Non enim puto posse mihi haec in summum venire contemptum, nisi videro illud in cujus comparatione ista sordescant. 25. R. Hoc modo posset et iste oculus corporis dicere: Tum tenebras non amabo, cum solem vide
Abbreviated transcription (Latin):
monstranda sunt. quȩ non ꝑse lucent s ꝑ lu¬
cem uideri possunt: ut uestis. aut paries. aut
aliquid horũ. Deinde quod non ꝑse quidem
s tamen ꝑ illam lucem pulchriꝰ effulget. ut ar¬
gentũ. aurum. & similia: nec tamenita radia.¬
tũ ut oculos ledat. Tunc fortasse terrenus .i.¬
ste ignis modeste demonstrandus ẽ. Deinde
sydera. deinde luna. deinde aurore fulgor. et
albescentis cȩli nitor:. in quib seucitius. seu tar.¬
dius. siue ꝑtotum ordinem. siue quibdã con¬
temptis ꝓsua quisq ualitudine assuescens. si¬
ne trepidatione & cum magna uoluptate so.¬
lem uidebit. Tale aliquid sapientiȩ studio.¬
sissimis. nec acute iam tamen uidentib: ma¬
gistri optimm faciunt. Nam ordine quodam
ad eam ꝑuenire: bonȩ discipline ẽ officium.Si
ne ordine autem:uix credibilis felicitatis. S
hodie satis ut puto scripsimꝰ: parcendum ẽ
iam si potes illum ordinẽ. Duc age quauis

Expanded text:
monstranda sunt quae non per se lucent, sed per lumonstranda sunt quae non per se lucent, sed per lucem videri possint, ut vestis, aut paries, aut aliquid horum. Deinde quod non per se quidem, sed tamen per illam lucem pulchrius effulgeat, ut aurum, argentum et similia, nec tamen ita radiatum ut oculos laedat. Tunc fortasse terrenus iste ignis modeste demonstrandus est, deinde sidera, deinde luna, deinde aurorae fulgor, et albescentis coeli nitor. In quibus seu citius seu tardius, sive per totum ordinem, sive quibusdam contemptis, pro sua quisque valetudine assuescens, sine trepidatione et cum magna voluptate solem videbit. Tale aliquid sapientiae studiosissimis, nec acute, jam tamen videntibus, magistri optimi faciunt. Nam ordine quodam ad eam pervenire bonae disciplinae officium est, sine ordine autem vix credibilis felicitatis. Sed hodie satis, ut puto, scripsimus; parcendum est i
Abbreviated transcription (Latin):
natione coniunctio.s non ad eam una ꝑuenit᷑¬
uia. Quippe ꝓsua qͥsq sanitate ac firmitate compre¬
hendit illud singulare ac uerissimũ bonu. Lux
ẽ queła in effabilis & incõprehensibilis mentiũ.
lur ista uulgaris nos doceat quantũ potest: qͦ¬
modo se illud habeat. Nam sunt ñ nulli ocłi
tam sam &e uegeti: qui se mox ut aꝑti fuerrͥ.
inipsum solem sine ulla trepidatione conuer¬
tant. his quoda mͦ ipsa sanitas dux ẽ: nec do¬
ctore indigent s sola fortasse admonitione hiᷤᷤ¬
qͥdẽ credere. spare. amare. satis. c̃. Alii uͦ ipso quẽ
uidere uehem̃ter desiderant fulgore feriunt᷑.
& eo ñ uiso sepe in tenebras cum delectatione
redeunt. Quib ꝑiculosum ẽ. quam uis iam
talib ut sam recte dici possint: uelle ostendere.
qđ adhuc uidere ñ ualent. Ergo isti exercen¬
disunt prius: & eoꝵ amor utiliter differenduᷤ
aq nutriendus ẽ. Primo enĩ quedã illis de-¬

Expanded text:
natione conjunctio. Sed non ad eam una via pervenitnatione conjunctio. Sed non ad eam una via pervenitur. Quippe pro sua quisque sanitate ac firmitate comprehendit illud singulare ac verissimum bonum. Lux est quaedam ineffabilis et incomprehensibilis mentium. Lux ista vulgaris nos doceat quantum potest, quomodo se illud habeat. Nam sunt nonnulli oculi tam sani et vegeti, qui se, mox ut aperti fuerint, in ipsum solem sine ulla trepidatione convertant. His quodammodo ipsa lux sanitas est, nec doctore indigent, sed sola fortasse admonitione. His credere, sperare, amare satis est. Alii vero ipso quem videre vehementer desiderant, fulgore feriuntur, et eo non viso saepe in tenebras cum delectatione redeunt. Quibus periculosum est, quamvis jam talibus ut sani recte dici possint, velle ostendere quod adhuc videre non valent. Ergo isti exercendi sunt prius, et eorum amor utiliter differendus atque nutriendus est. Primo enim quaedam illis de
Abbreviated transcription (Latin):
castissimo conspectu. atq complexu. nullo in¬
terposito uelam̃to quasi nudã uidere ac tenere
desideras: qualẽ se illa non sinit nisi paucissimiᷤᷤ
&e electis amatorib suis. An uͦ si alicuiꝰ pulchrȩ
semine amore flagrares. iure se tͥ non daret. si ali¬
ua abs te quicqͣm preter se amari comꝑisset: sa¬
pientie se tibi castissima pulchritudo. ñ nisi solã
a maueris demonstrabit: as̃. Quid gͦ adhuc su¬
spender infelix & cruciatu miserabili differor :
sam certe ostendisti nichil aliud me amare: siqui¬
dem qd non ꝓpter se amatur. non amatur. E
habere illius pulchritudinis amor. inqua ñ so¬
lum ñ inuideo cęteris. s etiam plurimos quero
qui mecũ appetant. mecũ inhient. mecũ teneañ.
mecũꝙ ꝑfruantur: tanto mͥ amiciciores futu¬
ri. quanto erit nobis amata cõmunior: Rõer¬
sus tales ẽẽ amatores sapientiȩ decet: tales que¬
rit illa. cuius uere casta ẽ & sine ulla contami¬

Expanded text:
castissimo conspectu atque amplexu, nullo incastissimo conspectu atque amplexu, nullo interposito velamento quasi nudam videre ac tenere desideras, qualem se illa non sinit, nisi paucissimis et electissimis amatoribus suis. An vero si alicujus pulchrae feminae amore flagrares, jure se tibi non daret, si aliud abs te quidquam praeter se amari comperisset; sapientiae se tibi castissima pulchritudo, nisi solam arseris, demonstrabit? A. Quid ergo adhuc suspendor infelix, et cruciatu miserabili differor? Jam certe ostendi nihil aliud me amare, siquidem quod non propter se amatur, non amatur. Eghabere illius pulchritudinis amor, in qua non solum non invideo caeteris, sed etiam plurimos quaero qui mecum appetant, mecum inhient, mecum teneant, mecumque perfruantur; tanto mihi amiciores futuri, quanto erit nobis amata communior. 23. R. Prorsus tales esse amatores sapientiae decet. Tales quaerit illa cujus vere casta est, et sine ulla contami
Abbreviated transcription (Latin):
aut certe ꝓnichilo toleraturũ. S quia & si nichil
maiꝰ aliquando ꝑtuli: tamen sepe cogito quan¬
to grauiores possint accidere. Cogor interdum
cornelio celso assentiri. qui ait summũ bonũ
ẽe sapientiam: summũ autẽ malũ dolorẽ cor-¬
poris. Nec eius ratio m uidetur absurda. Nam
qͣm duab inquit partib compositi sumꝰ. ex. aĩo
autẽ corpus.e. sumiũ bonũ ẽ. melioris parti
optimũ. summũ malũ autẽ pessimũ deteriori.
Est autẽ optimũ in animo sapientia: ẽ in cor¬
pore pessimũ dolor. Sũmũ igitur bonũ hoĩs
sapere. summũ malũ dolere: sine ulla ut opinor
falsitate concludit᷑. Rõ Posterius ista uidebimus.
Alnd enĩ fortasse nobis ipsa ad quã ꝑuenire
nitimur. sapientia ꝑsuadebit. Si autẽ hoc ẽẽ
uerũ ostenderit: hanc desũmo bono & sũmo
malo sententiã sine dubitatione tenebimꝰ. Nunc
illud querimꝰ qualis sis amator sapientiȩ. quam

Expanded text:
aut certe pro nihilo toleraturum. Sed quia etsi nihil aut certe pro nihilo toleraturum. Sed quia etsi nihil majus aliquando pertuli, tamen saepe cogitans quanto graviores possint accidere, cogor interdum Cornelio Celso assentiri, qui ait summum bonum esse sapientiam, summum autem malum dolorem corporis. Nec ejus ratio mihi videtur absurda. Nam quoniam duabus, inquit, partibus compositi sumus, ex animous corpus est, summum bonum est melioris partis optimum, summum autem malum pessimum deterioris: est autem optimum in animo sapientia, est in corpore pessimum dolor. Summum igitur bonum hominis sapere, summum malum dolere, sine ulla, ut opinor, falsitate concluditur. R Posterius ista videbimus. Aliud enim fortasse nobis ipsa ad quam pervenire nitimur sapientia persuadebit. Si autem hoc esse verum ostenderit, hanc de summo bono et summo malo sententiam sine dubitatione tenebimus. Cillud quaerimus, qualis sis amator sapientiae, quam
Abbreviated transcription (Latin):
intelligerem. quod retro ageret ab eo quo pro¬
gressus sum. non curarem. Rõ Nunc gͦ ꝓptea mor
times: ne aliquo peiore malo inuoluaris qͦ
tibi auferatur diuina cognitio: au. Non solum
ne auferatur timeo si quid forte ꝑcepi: s etiam
ne intercludatur m aditus eorũ. quib ꝑcipien¬
dis in hio: quãuis qđ iam teneo mecũ mansu¬
rũ putẽ. Ro son qͥ & uitam istam ꝓpter se ipsã
s ꝓpter sapientiam uis manere as Sic ẽ. Rõ Do
lor corpis restat. qui te fortasse ui sua cõmouet.
s& ipsum non ob aliud uehementer formido:
nisi quia me impedit a querendo. Quãqua eñi
acerrimo his dieb dentiũ dolore torquerer. ñ qͥ¬
dem sinebar aimo uoluere. nisi ea forte quȩ iã
didicerã: adiscendo autẽ penitus impediebar. ad
quod mtota intentione animi opꝰ erat: tam̃ mͥ
uidebatur si se ille mentib meis ueritatis fulgor
apiret. aut me non sensurũ fuisse illũ dolorem:

Expanded text:
intelligerem, quod retroageret ab eo quo prointelligerem, quod retroageret ab eo quo progressus sum, non curarem. R. Nunc ergo propterea mori times, ne aliquo pejore malo involvaris, quo tibi auferatur divina cognitio. A. Non solum ne auferatur timeo, si quid forte percepi, sed etiam ne intercludatur mihi aditus eorum quibus percipiendis inhio; quamvis quod jam teneo, mecum mansurum putem. R. Non igitur et vitam istam propter seipsam, sed propter sapientiam vis manere. A. Sic est. 21. R. Dolor corporis restat, qui te fortasse vi sua commovet. A. Et ipsum non ob aliud vehementer formido, nisi quia me impedit a quaerendo. Quanquam enim acerrimo his diebus dentium dolore torquerer, non quidem sinebar animo volvere, nisi ea quae jam forte didiceram; a discendo autem penitus impediebar, ad quod mihi tota intentione animi opus erat: tamen mihi videbatur, si se ille mentibus meis veritatis fulgor aperiret, aut me non sensurum fuisse illum dolorem,
Abbreviated transcription (Latin):
cerera ⁊ suadebo ut uelint. Roq uid si non poᷤ¬
sis. uł quod se inuenisse iam. uł quod ista non
posse inueniri arbitrantur. uł quod aliarum
perui curis & desiderio p̃pediuntur: au habe¬
bo eos & ipsi me sicut possumꝰ Ro Iuid si te ab
inquirendo etiam impediat eoꝵ presentia:
nonne laborabis atq optabis. si aliter ẽẽ non
possunt. non tecum eẽ potius qͣm sic ẽẽ: au. fa¬
teor ita ẽ ut dicis. Rõ Sonigitur eorũ uł uitam
ui presentiã ꝓpter se ipsam: s propter inueni¬
end̾a sapientiam cupis as Prorsus assentior.
gõ Q ua. ipsam uitam tuã si tibi certum eẽt im¬
pedimento ẽẽ ad comp̃hendam sapientiam uel¬
ues cam manere : ad̃ Omĩno eam fugerẽ. Rõ. Quid
sidocereris tam te relicto isto corpore quã in ip¬
so constitutum posse ad sapientiã ꝑuenire: cu¬
rares utrũ hic aninalia uita eo quod diligis
fruereris : a. Si nichil me peius excepturum

Expanded text:
rere? A. Persuadebo ut velint. R. Quid, si non posrere? A. Persuadebo ut velint. R. Quid, si non possis, vel quod se invenisse jam, vel quod ista non posse inveniri arbitrantur, vel quod aliarum rerum curis et desiderio praepediuntur? A. Habebo eos, et ipsi me, sicut possumus. R. Quid, si te ab inquirendo etiam impediat eorum praesentia? nonne laborabis atque optabis, si aliter esse non possunt, non tecum esse potius quam sic esse? A. Fateor, ita est ut dicis. R. Non igitur eorum vel vitam vel praesentiam propter seipsam, sed propter inveniendam sapientiam cupis? A. Prorsus assentior. R. Quid? ipsam vitam tuam si tibi certum esset impedimento esse ad comprehendendam sapientiam, velles eam manere? A. Omnino eam fugerem. R. Quid? si docereris, tam te relicto isto corpore, quam in ipso constitutum, posse ad sapientiam pervenire, curares utrum hic, an in alia vita eo quod diligis fruereris? A. Si nihil me pejus excepturum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecisse me arbiter. Ro Credo proptea tibi hocui¬
deri: quia qͣmuis ista optare possis. ñ tamen ꝓp¬
ter se ipsa.s ꝓpter aliud expetenda uidentur.
Hoc ẽ quod dicere cupiebã. Nam quando desi¬
deraui diuitias: ⁊deo desideraui. ut diues eẽm:
honoresq ipsos. quoꝵ cupiditatẽ modo me
ꝑdomuisse respondi eorum nescio quo nito¬
re delectatus uolebam: nichilq aliud inuxore
semꝑ attendi cum attendi: nisi quod mͥ effice.¬
ret cum bona fama uoluptatem tunc erat
istoꝵ inme uera cupiditas: Nunc ea omĩa
prsis aspnor. S si ad illa que cupio. non nisi
ꝑ hec m transitus datur: non amplectenda¬
hec appeto s fubeo toleranda AOptime õi¬
no. Nam nec ego illarũ rerũ uocandã puto cu-¬
piditatem. que ꝓpter aliud requiruntur. S¬
uiuere uel tecum uiuere cupias.a. ut ammaᷤᷤ
nr̃as & dm̃ simul concorditer inquiramꝰ. Ita e.¬
labore ꝑucit. Rõ. Quid si nolunt hec illi que¬

Expanded text:
me profecisse arbitrer. R. Credo propterea tibi hoc vime profecisse arbitrer. R. Credo propterea tibi hoc videri, quia quamvis ista optare posses, non tamen propter seipsa, sed propter aliud expetenda viderentur. A. Hoc est quod dicere cupiebam: nam quando desideravi divitias, ideo desideravi ut dives essem, honoresque ipsos, quorum cupiditatem modo me perdomuisse respondi, eorum nescio quo nitore delectatus volebam; nihilque aliud in uxore semper attendi, cum attendi, nisi quam mihi efficeret cum bona fama voluptatem. Tunc erat istorum in me vera cupiditas; nunc ea omnia prorsus aspernor: sed si ad illa quae cupio non nisi per haec mihi transitus datur, non amplectenda appeto, sed subeo toleranda. R. Optime omnino: nam nec ego ullarum rerum vocandam puto cupiditatem, quae propter aliud requiruntur. CAvivere, vel tecum vivere cupias? A. Ut animas nostras et Deum simul concorditer inquiramus. Ita elabore perducit. R. Quid, si nolunt haec illi quae
Abbreviated transcription (Latin):
uo certum sit sustentari posse om̃s quos tecũ
uno in loco uiuere ociose cupis. ipsa etiã con¬
corditer idsinente: p̃sertim si generis nobili¬
tate tanta polleat. ut honores illos quos esse
uecessarios posse iam dedisti ꝑ eam facile adi¬
pisci possis: nescio utrum ꝑtineat ad officium
tuum ista contemnere.as. Quando ego istuc
spare audeam: aõ. Ita istuc dicis: quasi ego nunc
requiram quid speres. Non quero quid negatũ
delectet: s quid ñ delectet oblatum. Aliudẽ
enĩ ex hausta pestis: aliud consopita. Adhoc eñ
ualet quod aquib dam doctis uiris dictumẽ:
ita om̃s stultos insanos ẽẽ. ut male olere om̃e
cenũ: quod non semꝑ.s dum commoues
sentias. Multum interẽ. utrum animi de¬
speratione obruatur cupiditas: an sanitate
peliatur.a. Quanꝗͣ tibi respondere non pos¬
sim: nunquam tamen mͥ ꝑsuadebis. ut hac
affectione mentis qua nunc me sentio nichil

Expanded text:
io certum sit sustentari posse omnes quos tecum io certum sit sustentari posse omnes quos tecum in uno loco vivere otiose cupis, ipsa etiam concorditer id sinente, praesertim si generis nobilitate tanta polleat, ut honores illos quos esse necessarios jam dedisti, per eam facile adipisci possis, nescio utrum pertineat ad officium tuum ista contemnere. A. Quando ego istud sperare audeam? 19. R. Ita istud dicis, quasi ego nunc requiram quid speres. Non quaero quid negatum non delectet, sed qui delectet oblatum. Aliud est enim exhausta pestis, aliud consopita. Ad hoc enim valet quod a quibusdam doctis viris dictum est, ita omnes stultos insanos esse, ut male olere omne coenum, quod non semper, sed dum commoves, sentias. Multum interest utrum animi desperatione obruatur cupiditas, an sanitate pellatur. A. Quanquam tibi respondere non possum, nunquam tamen mihi persuadebis ut hac affectione mentis, qua nunc me esse sentio, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
manere. aut nichil nos omĩo ꝓfecisse: omniũ¬
q illoꝵ quȩ resecata credidimꝰ tabẽ manere.
Nam quero abste si tibi ꝑsuadeatur. aliter cum
multis carissimis tuis te instudio sapientiȩ ui¬
uere non posse. nisi ampla res aliqua familia¬
ris necessitates ur̃as sustinere possit̾. nonne desi¬
derabis diuitias & optabis.: Aassentior. Rõ&a si
etiam illud appareat. & multis te ꝑsuasurum
ẽẽ sapientiam. si tibi de honore creuerit aucto¬
ritas. eosq ipsos familiares tuos nom posse cupi¬
ditatib suis modũ imponere. seq totos con¬
uertere ad querendum dm̃. nisi &e ipsi fuerint
honorati: idq nsi ꝑ tuos honores dignitatẽ¬
ꝙ fieri non posse: nonne ista etiam desideran¬
da erunt: & ut ꝓueniant magnoꝑe instandũ:
Q Ita est. ut dicis. Rõ.lam de uxore nichil dispu¬¬
to. fõrtasse eñ non potest ut ducatur existere
talis necessitas : quanqͣm si eius amplo patrimo.¬

Expanded text:
manere, aut nihil nos omnino profecisse, omniummanere, aut nihil nos omnino profecisse, omniumque illorum quae resecta credimus tabem manere. Nam quaero abs te, si tibi persuadeatur aliter cum multis charissimis tuis te in studio sapientiae non posse vivere, nisi ampla res aliqua familiaris necessitates vestras sustinere possit; nonne desiderabis divitias et optabis? A. Assentior. R. Quid, si etiam illud appareat, et multis te persuasurum esse sapientiam, si tibi de honore auctoritas creverit, eosque ipsos familiares tuos non posse cupiditatibus suis modum imponere, seque totos convertere ad quaerendum Deum, nisi et ipsi fuerint honorati, idque nisi per tuos honores dignitatemque fieri non posse? nonne ista etiam desideranda erunt, et ut proveniant magnopere instandum. A. Ita est ut dicis. R. Jam de uxore nihil disputo; fortasse enim non potest, ut ducatur, existere talis necessitas: quanquam, si ejus amplo patrimon
Abbreviated transcription (Latin):
quero. nnichil desidero: etiã cum horrore & asꝑ¬
natione talia recordor. Quid uis amplius: ce
hoc michi bonũ in dies crescit. Nam quanto
augetur spes uidende illius cui uehementer
estuo pulchritudinis: tanto ad illam totus a¬
mor uoluptasq conuertitur. Rõ Quid ciborũ
iocunditas qͣnte t curȩ est s at̃. Ea quȩ statui ñ e¬
dere: nichil me commouent. His autẽ quȩ
non amputaui delectari me p̃sentib fateor.
Ita tamen: ut sine ulla ꝑmotione animi uł
uisa uł gustata subtrahantur. Cum autẽ ñ
assunt: ꝓrsus non audet hec appeticio se inse.¬
rere ad impedimentũ cogitationib meis. Sed
omnino siue de cibo. & potu. siue debalneis.ce.¬
teraq corꝑis uoluptate nichil int̾roges: tantum
ab ea peto quantum inualitudim opẽ confer¬
restant: ad uidendam illã lucem plurimũ ĩ¬
pediunt. S molior aliquid quo mͥ uidetur
facile ostendi. aut nichil edomandũ nob re¬

Expanded text:
quaero, nihil desidero; etiam cum horrore atque aspquaero, nihil desidero; etiam cum horrore atque aspernatione talia recordor. Quid vis amplius? Et hoc mihi bonum in dies crescit: nam quanto augetur spes videndae illius qua vehementer aestuo pulchritudinis, tanto ad illam totus amor voluptasque convertitur. R. Quid ciborum jucunditas? quantae tibi curae est? A. Ea quae statui non edere, nihil me commovent. Iis autem quae non amputavi, delectari me praesentibus fateor, ita tamen ut sine ulla permotione animi vel visa vel gustata subtrahantur. Cum autem non adsunt prorsus, non audet haec appetitio se inserere ad impedimentum cogitationibus meis. Sed omnino sive de cibo et potu, sive de balneis, caeteraque corporis voluptate nihil interroges: tantum habere appeto, quantum in valetudinis opem conferrestant ad videndam illam lucem, plurimum impediunt. Sed molior aliquid quod mihi videtur facile ostendi; aut nihil edomandum nobis re
Abbreviated transcription (Latin):
sertim si speres. certusq sis nichil exea te mole.¬
stie cẽ passurum: Ã. Quantũ libet uelis eam de¬
pingere atq cumulare bonis omĩb. nichil tam
fueiendum mͥ. qͣm concubitũ eẽ decreui. Nichil
ce sentio quod magis ex arce deiciat animũ uiri.¬
lem qͣm blandimenta feminea: corporũq ille con¬
tactus. sine quo uxor haberi non potest. Itaq si
ad officium ꝑtinet sapientis qđ nondum comꝑi.
dare oꝑam liberis: quisquis rei huius tantum
qra concumbit. mirandus michi uideri potest:
at uͦ imitandus nullo mͦ. Nam temptare hoc
piculosius est: quam posse felicius. Quã obrẽ
satis credo iuste atq utiliter ꝓ libertate aĩȩ
mes michumpaui: non cuꝑe non querere. ñ
duicere uxorem. Rõ Non ego nunc quero quid
decreueris: s utrum adhuc lucteris. anuero
iam ipsam libidinem uiceris. Agitur enĩ de sa¬
nitate ocłoꝵ tuoꝵ. w̾Prorsus nichil huiꝰ modi

Expanded text:
sertim si speres certusque sis nihil ex ea te molesertim si speres certusque sis nihil ex ea te molestiae esse passurum? A. Quantumlibet velis eam pingere atque cumulare bonis omnibus, nihil mihi tam fugiendum quam concubitum esse decrevi: nihil esse sentio quod magis ex arce dejiciat animum virilem, quam blandimenta feminea, corporumque ille contactus, sine quo uxor haberi non potest. Itaque, si ad officium pertinet sapientis quod nondum comperi dare operam liberis, quisquis rei hujus tantum gratia concumbit, mirandus mihi videri potest, at vero imitandus nullo modo: nam tentare hoc periculosius est, quam posse felicius. Quamobrem, satis, credo, juste atque utiliter pro libertate animae meae mihi imperavi non cupere, non quaerere, non ducere uxorem. R. Non ego nunc quaero quid decreveris, sed utrum adhuc lucteris, an vero jam ipsam libidinem viceris. Agitur enim de sanitate oculorum tuorum. A. Prorsus nihil hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
quantum sanitas mea ꝓmouerit: aut quid
pestiũ recesserit quantũq restiterit. Rõ. fac
oculos etiã sanos. luce solis istius sepe reꝑcuti
& auerti: atq ad illa sua obscura confugere:
Tu autẽ quid promoueris cogitas: quid ue¬
lis uidere non cogitas: &e tamen tecũ hoc ip¬
sum discutiã quod ꝓfecisse nos putas. Diuiti¬
fere anni sunt ex quo ista cupere destiti: nec
aliud quicqͣm in his. si quo casu offerrent᷑
preter necessarium uictum. liberalemq usũ
cogitaui. Prorsus unus michi ciceronis liber
facillime ꝑsuasit. nullo mͦ appetendas ẽẽ diui.¬
tias: s si ꝓuenirent sapientissime atq cautissi¬
me administrancias. RõQuid honores:au. fã.¬
teor eos modo ac pene his dieb cupere desti¬
pulchra. pudica. morigera. litterata: uł q̃ abs
te facile possit eruditi: Afferens etiã dotis
tantũ. qm contemnis diuitias quantũ eam
ꝓrsus nichilo faciat onerosam otio tuo: pre¬

Expanded text:
quantum sanitas mea promoverit, aut quid quantum sanitas mea promoverit, aut quid pestium recesserit, quantumque restiterit. Fac oculos etiam sanos, luce solis istius saepe repercuti et averti, atque ad illa sua obscura confugere? Tu autem quid promoveris cogitas, quid velis videre non cogitas: et tamen tecum hoc ipsum discutiam, quid profecisse nos putas. Divitiim fere anni sunt ex quo ista cupere destiti, nec aliud quidquam in his, si quo casu offerrentur, praeter necessarium victum liberalemque usum cogitavi. Prorsus mihi unus Ciceronis liber facillime persuasit, nullo modo appetendas esse divitias, sed si provenerint, sapientissime atque cautissime administrandas. R. Quid honores? A. Fateor, eos modo, ac pene his diebus cupere destipulchra, pudica, morigera, litterata, vel quae abs te facile possit erudiri, afferens etiam dotis tantum, quoniam contemnis divitias, quantum eam prorsus nihilo faciat onerosam otio tuo, prae
Abbreviated transcription (Latin):
doloris: metu mortis. Rõdmas gͦ & uitam te¬
cum carissimorũ tuoꝵ & bonã ualitudinẽ
tuã. & uitam ipsam tuã in hoc corꝑe. Neq
enĩ aliter amissionẽ horũ metueris as̃. fateor
ita ẽ. Rõ Modo gͦ quod ñ om̃s tecum sunt ami¬
ci tui. & quod tua ualitudo minꝰ integra ẽ:
facit animo non nullã egritudinẽ. Nam & id
ẽẽ consequens uideo au Recte uides negare non
possum.Rõ. Quid si te repente sanũ eẽ corpore
sentias & probes. tecũq om̃s quos diligis con¬
corditer liberali ocio frui uideas: nonne ali¬
quantũ tibi etiam leticia gestiendũ est : aũ.
Uere aliquantum. Immo sihec presertimut
dicis repente ꝓuenerint: quando me capiã.
quando id genus gaudii uł dissimulare per¬
mittar: Rõ. Omĩb igitur adhuc morbis ani.
mi & ꝑturbationib agitaris. Quȩ nã gͦ tali¬
um ocłoꝵ impudentia ẽ. uelle illum solẽ ui¬
dere:as Ita conclusisti quasi ꝓrsus ñ sentiã.

Expanded text:
doloris, metu mortis. R. Amas ergo et vitam tedoloris, metu mortis. R. Amas ergo et vitam tecum charissimorum tuorum, et bonam valetudinem tuam, et vitam tuam ipsam in hoc corpore: neque enim aliter amissionem horum metueres. A. Fateor, ita est. R. Modo ergo, quod non omnes tecum sunt amici tui, et quod tua valetudo minus integra est, facit animo nonnullam aegritudinem: nam et id esse consequens video. A. Recte vides; negare non possum. R. Quid, si te repente sano esse corpore sentias et probes, tecumque omnes quos diligis concorditer, liberali otio frui videas, nonne aliquantum tibi etiam laetitia gestiendum est? A. Vere aliquantum; imo, si haec praesertim, ut dicis, repente provenerint, quando me capiam; quando id genus gaudii vel dissimulare permittar? R. Omnibus igitur adhuc morbis animi et perturbationibus agitaris. Quaenam ergo talium oculorum impudentia est, velle illum solem videre? A. Ita conclusisti quasi prorsus non sentiam