comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd accipit siue potestas ẽ. siue uir¬
tus. siut doctrina ẽ. F ilius aut̃ a se
accipiendum ẽẽ dixit. & rursũ hoc
ipsum significat accipiendum eẽ de pa¬
tre.Cũ enĩm ait om̃ia quȩcumq hab
pat̾ sua eẽ. & iccirco dixisse de suo ac¬
cipiendum eẽ. docet etiã apatre ac
cipienda a se tam̃ accipi: qr omnia
quȩ patrissunt. sua sint. Ri on hab
hȩc unitas diuersitatẽ. nec differt aquo
acceptũ sit: quod datũ apatre. datum
referat᷑ a filio. Ni unquid & hic uolun¬
tatis unitas afferet᷑: om̃ia quȩ habet
pat̾ filii sunt. & om̃ia quȩ filii sunt pa¬
trissunt. Ipse enĩ ait: & mea om̃ia tua
sunt: & tua mea. Nondum loci ẽ. ut
demonstrẽ cur ita dixerit. qm̃ de meo
accipiet. F uturi enĩ temporis significa¬
tio ẽ. ubi accepturus ostendit᷑: nunc
certe ideo a se accepturũ ait: qr om̃ia
patris sua eẽnt. Disseca naturȩ huiꝰsi po¬
tes unitatẽ. & aliquã dissimilitudinis
infer necessitatẽ. ꝑ quã filius ñ sit inum¬

Expanded text:
e potestas est, sive virtus, sive doctrina, Filius a se accipiendum esse dixit, et rursum hoc ipsum significat accipiendum esse de Patre: cum enim ait, omnia quaecunque habet Pater sua esse, et idcirco dixisse se de suo accipiendum esse, docet etiam a Patre accipienda, a se tamen accipi; quia omnia quae Patris sunt, sua sint. Non habet haec unitas diversitatem: nec differt a quo acceptum sit, quod datum a Patre, datum referatur a Filio. Numquid et hic voluntatis unitas afferetur? Omnia quae habet Pater, Filii sunt: et omnia quae Filii 228 sunt, Patris sunt. Ipse enim ait: Et mea omnia tua sunt, et tua mea . Nondum loci est, ut demonstrem, cur ita dixerit: Quoniam de meo accipiet: futuri enim temporis significatio est, ubi accepturus ostenditur. Nunc certe ideo a se accepturum ait, quia omnia Patris sua essent. Disseca naturae hutes, unitatem, et aliquam dissimilitudinis infer necessitatem, per quam Filius non sit in un
Abbreviated transcription (Latin):
formã constituendi ep̃i fingens.
& plane nouum eccłe hominem
preceptissuis condens: banc ueluti sũ¬
mã consũmatarum ieo uirtutũ ẽẽ do-¬
cuit. dicens. obtinentẽ scd̾m doctrinam

Expanded text:
formam constituendi Episcopi fingens , et plane novum Ecclesiae hominem praeceptis suis condens, hanc veluti sumam consummatarum in eo virtutum esse docuit dicens: Obtinentem secundum doctrinam
Abbreviated transcription (Latin):
descendit insodomam sine patͥs uolun¬
tate. neq pluit ex se. s a dño. auctori¬
tate scilicet patͥs. nec sedet in dextera pa¬
tris a semetipso. s audit patrẽ dicentẽ.

Expanded text:
descendit in Sodomam sine Patris voluntate, neque pluit ex se, sed a Domino, auctoritate scilicet Patris, nec sedet in dextera a semetipso, sed audit Patrem dicente
Abbreviated transcription (Latin):
p̃stitisse. & ꝓmundo dedisse quod mun¬
di est. & ad ea quȩ ex nchilo sunt sub¬
stituta redimenda. eum qui ex nichi¬
lo substitit p̃buisse: ñ facit magni me¬
ritifidem uilis & sꝑnenda iactura. Pre¬
ciosa autẽ sunt quȩ cõmendant carita-¬
tem: & ingentia ingentib estimant᷑.
Os̃ diligens mundũ. filiũ. ñ adoptiũu
s suũ. sed unigenitũ dedit. hinc ꝓpͥetas ẽ.
natiuitas ẽ. ueritas est. ñ creatio est.
s̃i adoptio est: ñ falsitas ẽ. Hinc dile-¬
ctionis & caritatis fides est. mundi sa-¬
luti & filium. & suũ. & unigenitũ pre¬
pationes. ñ est dampnosa dissimulatio
ubi de copia est electio. Rei ꝓfectus
semꝑ ex causa est. & om̃e opus manife¬
stum. habet suscepti negocii necessita¬
tem. Scribens utiq euangłia. scriben¬
di debuit afferre rationem: & uidea¬
non aliam p̃tulit causam. quam ut
Si sufficit ad salutem xp̃m credere: cur
adiecit filiui dei : Si uͦ xp̃m credere ñ suf¬

Expanded text:
praestitisse, et pro mundo dedisse quod munpraestitisse, et pro mundo dedisse quod mundi est, et ad ea quae ex nihilo sunt substituta redimenda, cum qui ex nihilo substitit praebuisse: non facit magni meriti fidem vilis et spernenda jactura. Pretiosa autem sunt quae commendant charitatem, et ingentia ingentibus aestimantur. Deus diligens mundum, filium non adoptivum, sed suum, sed unigenitum dedit. Hic proprietas est, nativitas est, veritas est: non creatio est, non adoptio est, non falsitas est. Hinc dilectionis et charitatis fides est, mundi saluti et filium et suum et unigenitum praepationes. Non est damnosa dissimulatio, ubi de copia est electio. Rei profectus semper ex causa est, et omne opus manifestam habet suscepti negotii necessitatem. Scribens utique Evangelia, scribendi debuit afferre rationem: et videanon aliam praetulit causam, quam ut Si sufficit ad salutem, Christum credere, cur adjecit filium Dei? Si vero Christum credere ea
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ꝓprietatis ex trinsecus uirtus ꝑ excȩ¬
ptionissignificantiã ad deret᷑. Preter
filium enĩ & unigenitum cognominañ.
suspitionem penitus adoptionis ex se¬
cuit. cumueritatẽ nominis unugeniti
qui ẽ in sinu patris. habet int̾rogatio
ista suum ordinem. Quero quid unige¬
niti significatiosibi postulet. & udea¬
mus anhoc sit quod tu eẽ ꝓfiteris. id÷
creaturã dĩ ꝑfectam. ut ꝑfecta ꝑtineat
adunigenitũ: ereatura uͭ referatur ad
filium. S dm̃ unigenitum filiũ i ohes
dicit ñ creuturã ꝑfectã. N eniignorauit hec
blasphemiȩ nomina: dicens. Qui ẽ in
sinupatris. & a domino suo audiens. Sic
eni dilexit mundum ds̃. ut filium suũ
unigenitũ daret. ut om̃is qui credit in
eum. ñ ꝑeat. s habeat uitam ȩt̃nam.
Os̃ mundum diligens hoc dilectionis
suȩ in eum testimonium ꝓtulit. ut
unigenitum filium suũ daret. Si dile-¬
ctionis hinc fides ẽ. creaturam creaturis

Expanded text:
filii, nisi proprietatis extrinsecus virtus per excefilii, nisi proprietatis extrinsecus virtus per exceptionis significantiam adderetur. Praeter filium enim, et unigenitum cognominans, suspicionem penitus adoptionis exsecuit: cum veritatem nominis, unigeniti qui est in sinu Patris; habet interrogatio ista suum ordinem: quaero quid unigeniti significatio sibi postulet. Et videamus an hoc sit, quod tu esse profiteris, id est, creaturam Dei perfectam; ut perfecta pertineat ad unigenitum, creatura vero referatur ad filium. Sed Deum unigenitum filium Joannes dixit, non creaturam perfectam. Non ignoravit haec blasphemiae nomina, dicens: Qui est in sinu Patris; et a Domino suo audiens: Sic enim dilexit mundum Deus, ita ut filium suum unigenitum daret: ut omnis qui credit in eum non pereat, sed habeat vitam aeternam . Deus mundum diligens, hoc dilectionis suae in eum testimonium protulit, ut unigenitum filium suum daret. Si dilectionis hinc fides est, creaturam creaturis
Abbreviated transcription (Latin):
des alia. sierit alius apłatꝰ. ligata & so¬
luta ꝑ se in terra. ligans in cęlo atq sol¬
uens. Sit fides alia. si xp̃c alius dĩ filiꝰ
pret̃ quam qui est p̃dicabit᷑. sin u̾
hec fidessola confessa xp̃m dĩ filium
omnium beatitudinum głam meruit
inpetro: neceẽ est. ut ea quȩ creaturam
potiꝰ ex nichilo consitebit᷑. claues regni
cȩloꝵ non adepta. & extra fidem acuir¬
tutẽ apłicam constituta: nec eccła sit
sitentes. ñ adoptionis in eo nomen. s na
turȩ ꝓprietatem confitent᷑: neq creati¬
onis in eo ignobilitatem. s natiuitatis
głam ꝓtestant᷑. Loquatur iohannessic
usq ad aduentum dñi manens. & sub
sacramento diuine uoluntatis relictꝰ
& deputatus. dum neq ñ mori dicitur
& manere. Loquatur gͦ sua ut solet uoce.
Dm̃nemo uidit unquã. nisi unigenit᷑
filius qui est insinu patris. Naturȩ fi¬
desñsatis explicata uidebat᷑ ex nomine

Expanded text:
des alia, si erit alius apostolatus, ligata et sodes alia, si erit alius apostolatus, ligata et soluta per se in terra, ligans in coelo atque solvens. Sit fides alia, si Christus alius Dei filius, praeter quam qui est, praedicabitur. Sin vero haec fides sola, confessa Christum Dei filium, omnium beatitudinum gloriam meruit in Petro; necesse est ut ea, quae eum creaturam potius ex nihilo confitebitur, claves regni coelorum non adepta, et extra fidem ac virtutem apostolicam constituta, nec Ecclesia sit itens, adoptturae proprietatem confitentur; neque creationis in eo ignobilitatem, sed nativitatis gloriam protestantur. Loquatur Joannes sic usque ad adventum Domini manens, et sub sacramento divinae voluntatis relictus et deputatus, dum non neque non mori dicitur et manere. Loquatur ergo sua, ut solet, voce: Deum nemo vidit umquam, 163 nisi unigenitus filius, qui est in sinu Patris . Naturae fides non satis explicata videbatur ex nomine
Abbreviated transcription (Latin):
creatura. & suꝑeminens facturis om̃i¬
b factura. & qui ex nichilo eẽ cȩpisti.
& ꝑ bonitatem dĩ qui bonussolus ẽ.
nom̃ filii adoptione merusti. & qui
non ex deo natus es: & quero ate qͥd
auditurus fuerit hȩc dicens. qui au¬
dita passione respondens. ꝓpitius¬
esto tibi domine. nierit istud. audie¬
rit sibi dici. Uade retro post me satba¬
nas. scandalum michi es. H ec petro
tam̃ humana ignorantia ꝓfecit ad cri-
men senim ei pat adhuc om̃e passio¬
nis mysteriũ reuelauerat: s fide par¬
ua sententiã dampnationis excȩpit.
Cur igit᷑ non hanc confessionissidem
pat̾ petro reuelauit. creaturã scilicet
& ad optionem: Inuidit credo hic pe¬
tro ds̃: ut in tempora posteriora dissi¬
mulans. hȩc nunc uobis nouis p̃dica¬
torib reseruaret Sit sane fides alia:
si aliȩ claues regni celoꝵ sunt. Sit fi¬
des alia. si eccła alia c̃ futura: aduersꝰ
quã portȩ inferi ñ p̃ualebunt. Sit fi¬

Expanded text:
creatura, et supereminens facturis omnicreatura, et supereminens facturis omnibus factura, et qui ex nihilo esse coepisti, et per bonitatem Dei, qui bonus solus est, nomen filii adoptione meruisti, et qui non ex Deo natus es? Et quaero a te, quid auditurus fuerit 162 haec dicens, qui audita passione respondens, Propitius tibi, Domine, non erit istud , audierit sibi dici: Vade retro post me, satanas, scandalum mihi es ? Nec Petro tamen humana ignorantia profecit ad crimen; non enim ei Pater adhuc omne passionis mysterium revelaverat: sed fides parva sententiam damnationis excepit. Cur igitur non hanc confessionis fidem Pater Petro revelavit, creaturam scilicet et adoptionem? Invidit, credo, hic Petro Deus, ut in tempora posteriora dissimulans, haec nunc vobis novis praedicatoribus reservaret. Sit sane fides alia, si aliae claves regni coelorum sunt. Sit fides alia, si Ecclesia alia est futura, adversum quam portae inferni non praevalebunt. Sit fi
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretandȩ uocissuȩ deducim̃ neces¬
sitatem Ille confessus est. xp̃m filium
dĩ: at michi ħodie noui apostolatus
mendax sacerdotiũ ingeris xp̃m ex
nichilo creaturã. Quamuim affers
dictis gloriosis: filium dĩ confessuf ob ħ
beatus est ħ reuelatio patris ẽ: hoc eccłȩ
fundam̃tũ ẽ hec securitas ẜternitatis ẽ.
hinc regni celoꝵ habet clauem: hinc
terrena eiꝰ iudicia. iudicia cȩlestia s̃:
sacramentũ occultatum a scłis ꝑ re-¬
uelationem didicit: fidem locutꝰ ẽ:
naturam enuntiauit: dĩfilium confes-¬
sus ẽ: & hoc qui creaturam potiꝰ negat.
confitens. priꝰ est ut negãt petri apo¬
stolatum. fidem. beatitudinem. sa¬
cerdotium. martyriumꝰ & posthec se
alienum a xp̃o ẽẽ intelligat: qr pe¬
truscum filium di consesus hec met¬
ruit.
Anne omiser quisquis hodie es bereci¬
ce beatiorem petrum futurũ fuisse exi¬
stimas. si dixisset. tu es xp̃c ꝑfecta di

Expanded text:
interpretandae vocis suae deducimur necesinterpretandae vocis suae deducimur necessitatem? Ille confessus est Christum filium Dei: at mihi tu hodie, novi apostolatus mendax sacerdotium, ingeris Christum ex nihilo creaturam. Quam vim affers dictis gloriosis? Filium Dei confessus, ob hoc beatus est. Haec revelatio Patris est, hoc Ecclesiae fundamentum est, haec securitas aeternitatis est. Hinc regni coelorum habet claves, hinc terrena ejus judicia, judicia coelestia sunt. Sacramentum occultum a saeculis per revelationem didicit, fidem locutus est, naturam enuntiavit, Dei filium confessus est. Hoc qui creaturam potius confitens negat, prius est ut neget Petri apostolatum, fidem, beatitudinem, sacerdotium, martyrium: et post haec se alienum a Christo esse intelligat, quia Petrus eum filium confessus haec meruit. An ne, o miser, quisquis hodie es, haeretice, beatiorem Petrum futurum fuisse existimas, si dixisset: Tu es Christus perfecta Dei
Abbreviated transcription (Latin):
infirmȩ aduersus eam sunt portȩ infero¬
rum. Hȩc fides. regnicȩlestis habet cla¬
ues. hȩc fides quȩ in terrissoluerit aut li¬
gauerit. & ligata in cȩlissunt. & soluta.
hȩc fides. paternȩ reuelationis ẽ munus.
xp̃m ñ creaturam ex nichilo mentiri. s
scdm ꝓprietatis naturã dĩ filium confite¬
ri. O miserȩ stulticiȩ suror impius. non
intelligens beatȩ senectittisfideiq ma
g̾rem petrum. ꝓ qus pat rogatus est
ne sidesei intemptatione deficeret.
qui iterata a se dilectionis indm̃ po¬
stulata ꝓfessione. temptarise adhuc
tamqua ambiguũ & incertum tercia
interrogatione congemuit.⁊ id quoq
a dño post terciã temptationis pur-¬
gatiationt̃ infirmitatẽ pasce ouesme¬
as ter meritus audire. qui incunctoꝵ
apłor silentio di filium reuelatione pats
intelligens. ultra humanȩ infirmitatis
modũ suꝑeminentẽ głam beatȩ fidei
sue confessione ꝓmeruit. In quã nunc

Expanded text:
infirmes adversus eam sunt portae inferoinfirmes adversus eam sunt portae inferorum. Haec fides regni coelestis habet claves. Haec fides quae in terris solverit aut ligaverit, et ligata in coelis sunt et soluta . Haec fides paternae revelationis est munus, Christum non creaturam ex nihilo mentiri, sed secundum proprietatis naturam Dei filium confiteri. O miserae stultitiae furor impius, non intelligens beatae senectutis fideique marem Petrum, pro quo Pater rogatus est, 161 ne fides ejus in tentatione deficeret: qui iterata a se dilectionis in Deum postulatae professione, tentari se adhuc tamquam ambiguum et incertum tertia interrogatione congemuit ; per id quoque a Domino post tertiam tentationis purgationem infirmitatum, Pasce oves meas, ter meritus audire: qui in cunctorum apostolorum silentio Dei filium revelatione Patris intelligens, ultra humanae infirmitatis modum, supereminentem gloriam beatae fidei suae confessione promeruit! In quam nunc
Abbreviated transcription (Latin):
dixisse. tu xp̃c es. s inane fuerat xp̃m ab
eo confessum fuisse: nisi dei filium confi-¬
teretur. In eo enim quod ait. tues. uirtu¬
tem acꝓpͥetatem naturalis uerttatis expli¬
cuit: & pat̾ dicendohic est filius meus.
petro reuelauit ut diceret. tu esfllius dr
qr ineo quod dicitur. hic est. reuelantis in¬
dicium ẽ: in eo uͦ quod respondet᷑ tu es.
confitentis agnitio ẽ. Suꝑ hancigit᷑ confes¬
sionis petrã. eccłȩ edificatio est: ẜ sensus
carnis ac sanguinis confessionis huiꝰ intel¬
ligentiã non reuelat. hoc ẽ diuinȩ reuela¬
tionissacramentũ xp̃m dĩ filium ñ so¬
lum nuncupare.s etiã credere. Aut ñ qͥd
nuncupatio potiꝰ quam natura petro
reuelata est: Si nuncupatio. iam hanc
a domino frequent̾ audierat eẽ se dei
filium confitente. In quogͦ reuelationis
est gła: naturȩ scilicet ñ nominiscum fre-¬
fideseccłȩ fundamentũ est. ꝑ hanc fid̾ e

Expanded text:
dixisse: Tu es Christus. Sed inane fuerat, Christum ab dixisse: Tu es Christus. Sed inane fuerat, Christum ab eo confessum fuisse, nisi Dei filium confiteretur. In eo enim quod ait, Tu es, virtutem et proprietatem naturalis veritatis explicuit. Et Pater dicendo, Hic est filius meus , Petro revelavit ut diceret, Tu es filius Dei: quia in eo quod dicitur, Hic est, revelantis indicium est; in eo vero quod respondetur, Tu es, confitentis agnitio est. Super hanc igitur confessionis petram Ecclesiae aedificatio est . Sed sensus carnis et sanguinis, confessionis hujus intelligentiam non revelat. Hoc est divinae revelationis sacramentum, Christum Dei filium non solum nuncupare, sed credere. Aut numquid nuncupatio potius quam natura Petro revelata est? Si nuncupatio; jam hanc a Domino frequenter audierat, esse se Dei filium confitente. In quo ergo revelationis est gloria? Naturae scilicet, non nominis; cum frefides, Ecclesiae fundamentum est: per hanc fidem
Abbreviated transcription (Latin):
beata confessio est hoc filio deferenti q̃d
ẽ cominune sc̃oꝵ: Ultrahumanã autem
intelligentiã se fides apłica protendit.
Audierat utiq frequent᷑. qui recipit
uos. me recipit. & qui me recipit: reci¬
pit eum qui memisit. M issum gͦ iam
ñ ignorabat. & quem missum si ignora¬
bat. audierat ꝓfitentẽ. Omĩa mͥ tradita
sunt apatre meo. &: nouit filium. nisi
pat̾: neq patrem quis nouit. nͥ filius.
Quid istud est. quod nunc petro pater
reuelat. quod beatȩ confessionis głam
sumit: Hunquid patrisnomen & filii
nesciebat : At qui frequent̃ audierat
s loquit᷑ quod ñ dum uox humana ꝓ¬
tulerat. tues xp̃c filius dĩuiui nam
tam & si incorpore manens di se filium
eẽt ꝓfessus: tamen apłica fides nunc pͥ¬
mum naturam in eo diuinitatis agno¬
uit: neq enim petro tantum ex confes¬
sionis honore laus reddita est. s ex agil¬
tione mysterii: quia non xp̃m solum.

Expanded text:
beata confessio est, hoc Filio deferenti quod beata confessio est, hoc Filio deferenti quod est commune sanctorum? Ultra humanam autem intelligentiam se fides apostolica protendit. Audierat utique frequenter, Qui recipit vos, me recipit: et qui me recipit, recipit eum qui me misit . Missum 160 ergo jam non ignorabat: et quem missum non ignorabat, audierat profitentem, Omnia mihi tradita sunt a Patre, et nemo novit Filium nisi Pater, neque Patrem quis novit nisi Filius . Quid istud est quod nunc Petro Pater revelat, quod beatae confessionis gloriam sumit? Numquid patris nomen et filii nesciebat? Atquin frequenter audierat. Sed loquitur quod nondum vox humana protulerat, Tu es Christus filius Dei vivi. Nam tametsi in corpore manens Dei se filium esset professus; tamen apostolica fides nunc primum naturam in eo divinitatis agnovit. Neque enim Petro tantum ex confesso honore laus reddita est, sed ex agnitione mysterii: quia non Christum sol
Abbreviated transcription (Latin):
significationem habet natiuitatis. non
habet inchoationis. Non enimidem est
substantiã cȩpisse. & dm̃ exisse de deo:
& natiuitatis huiꝰ conscientia licet non
subiecta uerbissit. cum in enarrabilis sit
habet tamen in doctrina filii fidei secu¬
ritatẽ adeose manifestantis exisse. Ñẽ¬
euangelica & apostolica fides. filiũ dei
nomine potiꝰ quam natura credidisse.
Si enim adoptionis hȩc nuncupatio est.
& non iccirco filius ẽ qi exierit adeo: qͣro
unde beatus s mon bariona ẽ confessꝰ
tues axrp̃c silius dei uiui. An ne cum¬
om̃ib potestassit ꝑ sacramentũ regene¬
rationis infilios dĩ nasci. si scd̾m hanc nun¬
cupationẽ filius dĩ xp̃c est. interrogo qͥo
illud sit. quod petro ñ caro neq sanguis
reuelauit. s pat̾ qui incelis ẽ. G eneralis
ꝓfessio quid habet meriti. aut quȩ reue¬
lationis ẽ gła inpublica conscientia: si
ex adoptione filius est. Unde hec inpetro

Expanded text:
significationem habet nativitatis, non significationem habet nativitatis, non habet inchoationis. Non enim idem est cepisse substantiam, et Deum exisse de Deo. Et nativitatis hujus scientia licet non subjecta verbis sit, cum inenarrabilis sit, habet tamen in doctrina Filii fidei securitatem a Deo se manifestantis exisse. evangelica et apostolica fides, Filium Dei nomine potius quam natura credere  Al., credidisse. Si enim adoptionis haec nuncupatio est; et non idcirco Filius est, quia exierit a Deo, quaero unde beatus Simeon Barjona est confessus: Tu es Christus Filius Dei vivi . Anne cumomnibus potestas sit per sacramentum regenerationis in filios Dei nasci? Si secundum hanc nuncupationem filius Dei Christus est: interrogo quid illud sit, quod Petro non caro neque sanguis revelavit, sed Pater qui in coelis est ? Generalis professio quid habet meriti? aut quae revelationis est gloria in publica conscientia? Si ex adoptione filius est; unde haec in Petro
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc credimus qm̃ adeo existi. Neq
insilentio est: ꝓfessĩonis causam dicti
nouitas exegit. ꝓfitendi autem con-¬
testationem intelligentia ueritatis elicuit.
S ciebant quidem eumomnia ut dmposse.
s non dum rationem natiuitatis acceꝑant:
& qui sciebant adeo missum: exisse tam̃ a
deo nesciebant. Inenarrabilẽ uͦ illam &
ꝑfectam filii natiuitatẽ ꝑ uirtutem dicti
istiꝰ intelligentes. nunc secum sine ꝓuerbiis
tudinem humani partus s ex deo nascit᷑.
neq ꝑelementa originis nr̃ȩ ut homo ex
homine ꝓpellit᷑. In tegra illa atq ꝑfe
& incontaminata natiuitas est. cuiꝰ exi
tio adeo potius quã partus est. Est enĩ
unus ex uno: ñ est portio. ñ est desecꝰtio.¬
ñ est diminutio. ñ deriuatio. siꝑtensio.
non passio: s uiuentis naturȩ ex uiuen¬
te natiuitas ẽ. ds̃ ex deo exiens ẽ. ñ crea¬
tura in dĩ nomenelecta ñut eẽt cepit
ex nichilo. ẜ exiit amanente: & exisse

Expanded text:
In hoc credimus quoniam a Deo existi; nequeIn hoc credimus quoniam a Deo existi; nequein silentio est; professionis causam dicti novitas exegit, profitendi autem contestationem intelligentia veritatis elicuit. Sciebant quidem eum omnia ut Deum posse, sed nondum rationem nativitatis acceperant: et qui sciebant a Deo missum, exisse tamen a Deo nesciebant. Inenarrabilem illam et perfectam Filii nativitatem per virtutem dicti istius intelligentes, nunc secum sine proverbiis tudinem humani partus Deus ex Deo nascitur, neque per elementa originis nostrae ut homo ex homine propellitur. Integra illa et perfecta et incontaminata nativitas est, cujus a Deo exitio potius quam partus est. Est enim unus ex uno, non est portio, non est defectio, non est diminutio, non derivatio, non protentio, non passio, sed viventis naturae ex vivente nativitas est, et Deus ex Deo exiens, non creatura in Dei nomine electa. Non, ut esset, cepit ex nihilo, sed exiit a manente. Et exisse
Abbreviated transcription (Latin):
apłi adeo exisse. id est adõ missum eẽ
intellexerunt. Nam om̃i suꝑiore ser¬
mone consitentẽ missum ẽẽ se frequent̃
audierant. s audientes adõ exisse. natu¬
rã in eodei ex oꝑib cernentes. nature
ueritatẽ ꝑid quod adeo exiit recogno¬
scunt cum dicunt. Nunc gͦscimus qͥ a
nosti omĩa. & ñ habes necesse ut aliquis
te interroget. In hoc credimus quod a
dõ existi. ꝑ id enim credunt quod adõ
exiit: ꝑ quod ea quȩ dĩ sunt potest atq
agit. Non enim naturam dĩ apat̾ ue¬
nisse. s: a deo exisse consũmat. Deniq
hoc quod nunc pͥmum audiunt. con¬
firmat᷑ adfidem. Nam cum dñs utrũq
dixissec. ego adeo exiui. & a patre ueni
in hunc mundum: nichil admirationiꝰ
in eo habuerunt q̃d frequent audiert̃.
&e apatre ueni in hunc mundũ respon¬
sio aut̃ eoꝵ fidem & intelligentiã buiꝰ
dicti contestata ẽ. ego adeo exiui nã
adid tantũ responsum est. cum dict̃

Expanded text:
apostoli a Deo exisse, id est, a Deo missum esse apostoli a Deo exisse, id est, a Deo missum esse intellexerunt; nam omni superiore sermone confitentem missum esse se frequenter audierant: sed audientes a Deo exisse, naturam in eo Dei ex operibus cernentes, naturae veritatem perid quod a Deo exiit recognoscunt, cum dicunt: Nunc ergo scimus, quia nosti omnia, et non habes necesse, ut aliquis te interroget: in hoc credimus quod a Deo existi . Per id enim credunt, quod a Deo exiit, per quod ea quae Dei sunt potest atque agit. Non enim naturam Dei a Patre venisse, sed a Deo exisse consummat. Denique hoc, quod nunc primum audiunt, confirmatur ad fidem. Nam cum Dominus utrumque dixisset: Ego a Deo exivi, et a Patre veni in hunc mundum ; nihil admirationis in eo habuerunt, quod frequenter audierant, et a Patre veni in hunc mundum. Responsio autem eorum, fidem et intelligentiam hujus dicti contestata est, Ego a Deo exivi. Nam ad id tantum responsum est, cum dicunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecerat in eiusdem copiã nature: Reurruisse
manus aridas conspexeratis. & inuocẽ muto¬
rum liͥguas solutas. & in cursu claudoꝵ pe¬
des alacres. & cexoꝵoculos cernentes. & mor¬
tuor uitas reuertentes: fȩtens lazarus consti¬
teiat a duocem. & e sepulchro uocatus. nullo
interuallo uocis& uitȩ citussuerat egressus.
& adhuc odorem mortis in sensum narium
spu agente. ipse iam uiuus astiterat: taceo
de cȩteris magnarum uirtutũ. & diuinis
operationib Nunc gͦ primum intelligitis
quissit hic missus ecelis. postquã audistis
de patre exiiii. & hoc uobis primũ iam sine
ꝓuerhio dictum est. & pnature uir tutem
intelligitis uerum ẽẽ quod adeo exiuit. cũ
uoluntatum nr̃arũ cogitationes tacitꝰ intu-¬
eretur: cum de nulis tamquã ignarus
interrogat. cum omniũ cognitor est: ꝑ hȩc
enimomĩa quȩ uirtute ac natura dĩ agit.
a deo exisse credendus est. Non hic sc̃i

Expanded text:
profecerat in 158 ejusdem copiam naturae . Reviruisse profecerat in 158 ejusdem copiam naturae . Reviruisse manus aridas conspexeratis, et in vocem mutorum linguas solutas, et in cursum claudorum pedes alacres, et caecorum oculos cernentes, et mortuorum vitas revertentes. Foetens Lazarus constiterat ad vocem, et e sepulcro vocatus, nullo intervallo vocis et vitae, citus fuerat egressus, et adhuc odorem mortis in sensum narium spiritu agente, ipse jam vivus adstiterat . Taceo de caeteris magnarum virtutum et divinarum operationibus. Nunc ergo primum intelligitis qui sit hic missus e coelis, postquam audistis: De Patre exivi? Et hoc vobis primum jam sine proverbio dictum est, et per naturae virtutem intelligitis verum esse quod a Deo exivit, cum voluntatum vestrarum cogitationes tacitus intuetur, cum de nullis tamquam ignarus interrogat, cum omnium cognitor est? Per haec enim omnia, quae virtute ac natura Dei agit, a Deo exisse credendus est. 34. Pri
Abbreviated transcription (Latin):
dissent se a dẽo exisse: hȩc eoꝵ responsio
suit. Conexus enuim bie sibi sermo et
Sicunt ei discipili eiꝰ Hunc palam loqueris.
& ꝓuerbium nullum dicis. Hunc g scimus
qi nosti omnia. & non habes necesse ut aliqͥs
te interroget: in hoccredimus qr ex deo existi.
Queroghȩc uerbi huiꝰ admiratio est. quod
se exisse a deo ꝓfessussit: tanta. & tam deo
ipria uos oscĩ & beati uiri. & ob fidei urȩ me¬
ritum clauesregni cȩloꝵ sortiti. & ligandi
ac soluendi in cȩlo & in terra ius adepti. gesta
ratis. & adid quod adeo exisse se dixit. nunc
primum uosueri intelligentiã assequi ꝓtesta¬
mimi: uideratis utiq nuptiales aquas. & ei¬
dẽ nuptiale uinum. & naturȩ in naturam
uł demutationem. uł ꝓfectum. uł creatio¬
nem. Quinq etiã panesad cibum tantȩ mul¬
titudinis fregeratis: & satiatisom̃ib in pleni-¬
tudinem duodecim cophinoꝵ fragmenta panũ
creuerant. & naturȩ paruitas famẽ pellen.

Expanded text:
dissent se a Deo exisse, haec eorum responsio dissent se a Deo exisse, haec eorum responsio fuit connexus enim hic sibi sermo est: Dicunt ei discipuli ejus, Nunc palam loqueis. Nunc ergo scimus quia nosti omnia, et non habes necesse ut aliquis te interroget: in hoc credimus quia a Deo existi . Quae, rogo, haec verbi hujus admiratio est, quod se exisse a Deo professus sit? Tanta et tam Deo propria vos, o sancti et beati viri, et ob fidei vestrae meritum claves regni coelorum sortiti, et ligandi ac solvendi in coelo et in terra jus adepti, gesta lium videratis: et ad id, quod a Deo exisse se dixit, nunc primum vos veri intelligentiam assequi protestamini? Videratis utique nuptiales aquas, et easdem nuptiale vinum, et naturae in naturam vel demutationem, vel profectum, vel creationem . Quinque etiam panes ad cibum tantae multitudinis fregeratis, et satiatis omnibus in plenitudinem duodecim cophinorum fragmenta panum creverant, et naturae parvitas famem pellens
Abbreviated transcription (Latin):
gentium onerandus c̃ sensus coaceruatis
ad copiam dictis. & cumiam ñnulla de ꝓ¬
prietate natiuitatis ostensasint: cȩtera oĩa
aliis erunt questionib reseruanda. Kunc
uͦ qr hic sermonis nr̃i ordo institutus ẽ. ut
pꝰpatris contestationẽ. pꝰ filii ꝓfessionem.
fide quoq apłoꝵ de uero & secundũ nati¬
uitatẽ confitendo dĩ filio docerem᷑: uiden¬
dum est. anin eo quod ait dñs. ex dõ exuii.
aliud in eo aliquid potiꝰ quã naturam in-¬
tellexerint natiuitatis. Post multas nãq¬
ꝓuerbioꝵ obscuritates quib in parabolis
locutus eẽt. quem iam antea xp̃m sciebant
annuntiatum a moyse & ꝓpħis. confessũ
quoq a nathanyel & dĩ filium & regem
isrł. & obiurgato etiã phylippo cũ de patre
requireret. cur ꝑ operum uirtutẽ patrem
inse & se in patre in eẽ nescirent. Cumq
se apatre missum frequentib dictis ante
docuisset: tamen cum ꝓfitentem eũ au¬

Expanded text:
gentium onerandus est sensus coacervatis gentium onerandus est sensus coacervatis ad copiam dictis, et cum jam nonnulla de proprietate nativitatis ostensa sint, caetera omnia aliis erunt quaestionibus reservanda. Nunc vero quia hic sermonis nostri ordo institutus est, ut post Patris contestationem, post Filii professionem, fide quoque Apostolorum de vero et secundum nativitatem confitendo Dei filio doceremur; videndum est, an in eo quod ait Dominus, Ex Deo exivi, aliud in eo aliquid potius quam naturam intellexerint nativitatis. 33. Quid sit qproverbiorum obscuritates, quibus in parabolis locutus esset, quem jam antea Christum sciebant annuntiatum a Moyse et prophetis, confessum quoque a Nathanael et Dei filium et regem Israel , objurgato etiam Philippo, cum de Patre quaereret, cur per operum virtutem Patrem in se esse et se in Patre inesse nesciret, cumque se a Patre missum frequentibus dictis ante docuisset : tamen cum profitentem eum au
Abbreviated transcription (Latin):
ret᷑ ex patre.: A patre se inhunc mundum
ꝓfessus ẽ uenisse: alterumitaq in dispen-¬
satione. alterum in natura ẽ: nec patitur
exitionem aduentum existimari. cũ post
exitionem adeo. aduentum cõmemoret a
patre . A patre enim uenisse. & ex dõ exis-¬
se. ñ est significationis eiusdẽ: & quantũ
int̃ est nasci & ad eẽ. tantum a se uterq
sermo discernit᷑. cum aliud sit adeo in sub¬
stantiam natiuitatis exisse: aliud ẽ apat᷑
in hunc mundum ad consummanda salutis nr̃ȩ
sacramenta uenisse. Etquidem secundum ꝓposi¬
tȩ a nob̃ responsionis ordinẽ oportunissim h
nobis locus est. ut tercio nunc doceamus filiũ
tum. ñ ex nuncupatione. s ex natura. neq¬
ex adoptione. s ex natiuitate. Quamqͣm eñĩ
plures & maximȩ adhuc unigeniti de se dei
extent ꝓfessiones. quib generationissuȩ ueri¬
tatem sine leui saltem ementiende licet ca¬
lumpniȩ occasione testet᷑: tamen qi neq le¬

Expanded text:
retur ex Patre, a Patre se in hunc mundum retur ex Patre, a Patre se in hunc mundum professus est venisse. Alterum itaque in dispensatione, alterum in natura est. Nec patitur exitionem adventum existimari, cum post exitionem a Deo, adventum commemoret a Patre. A Patre enim venisse, et ex Deo exisse, non est significationis ejusdem: et quantum interest nasci, et adesse, tantum a se uterque sermo discernitur. Cum aliud sit a Deo in substantiam nativitatis exisse, aliud est a Patre in hunc mundum ad consummanda salutis nostrae sacramenta venisse. tae a nobis responsionis ordinem opportunissimus hic nobis locus est, ut tertio nunc doceamus Filium tum, non ex nuncupatione, sex adoptione, sed ex nativitate. Quamquam enim plures et maximae adhuc unigeniti de se Dei exstent professiones, quibus generationis suae veritatem sine levi saltem ementiendae licet calumniae occasione testetur: tamen 157 quia neque le
Abbreviated transcription (Latin):
condempnat. qr qui se odit oderit & patm.
nec ind̾m patrem sit religiosus qui ñ diligit
filium: cum diligendi filii ñ alia causa sit. ꝗͣ
quod exdeo sit. Ex deo igitur filius est. non
aduentu .s. natiuitate: & dilectio inpatrem
rogabo patrem ꝓuobis. ipse enim pater
amat uos. qm uosme amastis. & credidi-
stis qm̃ ego adeo exiuii. & apatre ueni in
hunc mundum. Caret apud patrem in-¬
tercessionis necessitate ꝑfecta de filio fides.
quȩ quod adeo exierit credit atq amẽt.
& ꝑse ipsa iam & audiri meret᷑ & amari.
natum ex dõ filium mnissum q confessa.
Natiuitasitaq eiꝰ & aduentus ostendit᷑
cum absolutissima significande ꝓpͥetatis
ueritate. adeo ait exiui: ne in eo alia qͣm
natiuitatis natura eẽ existimaret᷑. cum
exire adeo id est ex natiuitate subsistere.
quid aliud quam ds̃ posset: & apatre in¬
quit ueni in hunc mundũ: ut exitio illa
adeo. natiuitas significata ẽẽ intellige¬

Expanded text:
condemnat: 156 quia qui se odit, oderit et Patrem; condemnat: 156 quia qui se odit, oderit et Patrem; nec in Deum patrem sit religiosus, qui non diligat Filium; cum diligendi Filii non alia causa sit, quam quod ex Deo sit. Ex Deo igitur Filius est, non adventu, sed nativitate: et dilectio in Patrem rogabo Patrem pro vobis: ipse enim Pater amat vos, quoniam vos me amatis, et creditis quoniam ego a Deo exivi, et a Patre veni in hunc mundum . Caret apud Patrem intercessionis necessitate perfecta de Filio fides, quae quod a Deo exierit credat atque amet: et per se ipsa jam et audiri meretur et amari, natum ex Deo Filium missumque confessa. Nativitas itaque ejus et adventus ostenditur cum absolutissima significandae proprietatis veritate. A Deo, ait, exivi; ne in eo alia quam nativitatis natura esse existimaretur; cum exire a Deo, id est, ex nativitate subsistere, quid aliud quam Deus posset? Et a Patre, inquit, veni in hunc mundum. Ut exitio illa a Deo nativitas significata esse intellige
Abbreviated transcription (Latin):
sides confessa p̃cellit: cum ei scdm filios. filii
ñ natura s nomensit: Xp̃m ꝑfidia ista non
diligit: nec hȩc impia ꝓfessio pie sibi assu
obid diligerent. qr exisset exdo. Exisse ex
deo. quid sit. requiro. N onutiq dici po¬
test id ipsum eẽ adeo exire. q̃d & uenisse:
me misit. Nse sibi eẽ originem docuit. cũ
ait: nec enim a me ueni: & rursum exdo¬
se exisse & ab eo missũ ẽẽ testat᷑ s cum ab
his qui sibi dm̃ patrẽ dic̾e̾nt. iccirco se dili¬
gendum ait qr ex dõ exisset: causam di¬
lectionis ex causa docuit c̃e nascendi.
Exisse enim. ad incorporalis natiuitatis
retulit nomen: qr religio ꝓfitendi sibi
patrem dm̃. ex dilectione xp̃i qui ex eo
genitus est. sit merenda. Ham cum ait.
qui me odit. & patrem meum odit.
meum cum ait. communionem nominiᷤ
ꝓfitentem sibi patrem d̾m. & se ñ diligen-¬
tem. in paterni nominis usurpatione

Expanded text:
Christum fides confessa praecellit, cum ei secundum filios, filii Christum fides confessa praecellit, cum ei secundum filios, filii non natura, sed nomen sit? Christum perfidia ista non diligit, nec haec impia professio pie sibi assumob id diligerent, quia exisset ex Deo. Exisse ex Deo quid sit requiro. Non utique dici potest, id ipsum esse a Deo exisse , quod et venisse; me misit. Non se sibi esse originem docuit, cum ait: Nec enim a me veni, et  suse exisse, et ab eo missum esse testatur. Sed cum ab iis, qui sibi Deum patrem dicerent, idcirco se diligendum ait, quia ex Deo exisset; causam dilectionis ex causa docuit esse nascendi. Exisse enim ad incorporalis nativitatis retulit nomen: quia religio profitendi sibi patrem Deum, ex dilectione Christi qui ex eo genitus est sit merenda. Nam cum ait: Qui me odit, et patrem meum odit : meum cum ait, communionem nominis profitentem sibi patrem Deum, et se non diligentem, in paterni nominis usurpatione
Abbreviated transcription (Latin):
unde sit. nesciant. Hiesciunt plane nesciuis.¬
qui naturam nomini adimunt: qui nesci-¬
entes. ñ amant scire. & audiant filum sci-¬
entiȩ huiꝰ ignorationẽ impiis exꝓbrantem.
tum cum sibi patrem dm̃ iudei dicerent.
dit enim. Si ds̃ pat̃ uester eẽt. diligeretiᷤᷤ
utiq me. Ego enim adeo exiui. & ueni:
nec enim ame ueni. s ille me misit. Reli¬
giosi nominis assumptionẽ di filius in his
qui se di filium confitentes patrem sibi de¬
um dicerent. si imꝓbauit: s temerarlam
lideoꝵ usurpationem patrem sibi dm̃ pre¬
sumentium ꝑ id quod se ñ diligerent
obiurgat. Si d̾s pater ur eẽc. diligeretis uti¬
q me. Ego enim ex dõ exiuii. Om̃ib quib
ꝑ fidem ds pater ẽ. ꝑ eam sidem pãt est:
qr ihm̃ xp̃m dĩ silium confitem᷑. Confiteri
aut̃ filium scđm generale scõꝵ nomen. quid
habet sidei. ut dicamus unus ex filiis ẽ: S ed
nunquid et cȩteri in hac creaturȩ suȩ infirmi-¬

Expanded text:
unde sit nesciant. unde sit nesciant. qui naturam nomini adimunt, qui nescientes non 155 amant scire. Et audiant Filium scientiae hujus ignorationem impiis ex exprobrantem, tum cum sibi patrem Deum Judaei dicerent; ait enim: Si Deus pater vester esset, diligeretis utique me; ego enim a Deo exivi, et veni: nec a me veni, sed ille me misit . Religiosi nominis assumptionem Dei filius in his qui se Dei filium confitentes patrem sibi Deum dicerent, non improbavit; sed temerariam Judaeorum usurpationem, patrem sibi Deum praesumentium, per id quod se non diligerent, objurgat: Si Deus pater vester esset, diligeretis utique me; ego enim a Deo exivi. Omnibus, quibus per fidem um Dei filium confitemur. Confiteri autem filium secundum generale sanctorum nomen, quid habet fidei, ut dicamus, Unus ex filiis est? Sed numquid et caeteri in hac creaturae suae infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum uł unde ipse sit sciri. nidunde es
ad naturȩ suȩ referret auctorem: qͥ icci
ignorabilis cẽt. qr ipse dĩ filius ee ignori¬
retur Discute infelre stiaticia quid ilis
sit. neq me scitis. neq unde sim nostis. Om̃ia
utiq ex nichilo. & usq adeo ex nichilo: ut
etiã unigenitum dm̃ ex nichilo substitisse
sis ausa mentiri. Quid gͦ est quod impii ne
nim unde sit ñ pocest. quicquid subsistit ex
nichilo: qr hoc ipsum quod ignorat᷑ ex nichi-¬
lo. ignorationem eiꝰ unde sit. non habet. N
ex se est aut̃ ille qui uenit. si qui misit eum
uerax est: quem impii nesciunt. Iam gͦ ille
qui misit. ipse est qui mississe ignorabat᷑.
ab eo gͦ qui misit. est ille qui missus ẽ: & ab
eodem est. unde ẽẽ nescitur. Et obhoc qui
sit ipse nescitur. dum ignoratur a quo sit.
nec filium confitetur: qui negat natum:
nec natum intelligit: qui putabit ex nichi-¬
lo. Ex nichilo aut̃ usq adeo ñ est: ut impii

Expanded text:
ipsum, vel unde ipse sit sciri: nisi id unde est, ipsum, vel unde ipse sit sciri: nisi id unde est, ad naturae suae referret auctorem? qui idcirco ignorabilis esset, quia ipse esse filius Dei ignoraretur. Discute, infelix, stultitia quid illud sit: Neque me scitis, neque unde sim nostis. Omnia utique ex nihilo, et usque adeo ex nihilo, ut etiam unigenitum Deum ex nihilo substitisse sisausa mentiri. Quid ergo est, quod impii etpotest unde sit, etiam quidquid subsistit ex nihilo: quia hoc ipsum, quod non ignoratur ex nihilo, ignorationem ejus unde sit non habet. Non ex se est autem ille qui venit; sed qui misit eum verax est, quem impii nesciunt. Jam ergo ille qui misit, ipse est qui misisse ignoratur. Ab eo ergo, qui misit, est ille qui missus est: et ab eo est unde esse nescitur; et ob hoc qui sit ipse nescitur, dum ignoratur a quo sit. nec filium confitetur, qui negat natum; nec natum intelligit, qui putavit ex nihilo. Ex nihilo autem usque adeo non est, ut impii
Abbreviated transcription (Latin):
teris patrem quȩ ab eo sunt ignorat: Sin uͦ
iccirco qr ab eo sit. eũ nosse sit ꝓpͥum: quomͦ
ñ hoc ei quod ab eo est erit ꝓpͥum. scilicet ut
uerusfilius exnatura disit. cũ iccireo dm̃ sol
nouerit. qr solus ab eosit: ħ abemus igit᷑ ꝓpri¬
etatem cognitionis de ꝓpͥetate generationis.
Et quod abeo est. ñ creature in eo uirtutem.
Namom̃ia adeo ꝑuirtutem creationis exi
patrem nouit. cum cȩtera eũ quȩ ab eo sunt
ad aduentussui tempus heresis inuadere:
continuo subiecit. Qm̃ ab eosum. & ipse
me misit: tenuit ordinem euangelici sacra¬
menti. natum se ꝓfessus & mi̾sum: ut &
quis eẽt. & unde eẽt. secundum suꝑiorem
sententiam noscerẽt. Heq enim id ipsũ ẽ
ab eo sum & ipse me misit: sicuti non idem
est. neq me scitis. neq unde sim nostis.
Nunquid ñ om̃is homo incarne licet na¬
tus scd̾m sensum communis opinionis
ex dõ est: & quomodo negat ab his uł se

Expanded text:
teris Patrem quae ab eo sunt ignorat? Sin vero teris Patrem quae ab eo sunt ignorat? Sin vero idcirco ei, quia ab eo sit, cum nosse sit proprium; quomodo non hoc ei, quod ab eo est, erit proprium? scilicet ut verus filius ex natura sit Dei; cum idcirco Deum solus noverit, quia solus ab eo sit. Habes igitur proprietatem cognitionis de proprietate generationis: et quod ab eo est, non creaturae in eo virtutem nam omnia ad eo per virtutem creationis exsiPatrem novit, 154 cum caetera eum quae ab eo sunt ad adventus sui tempus haeresis invaderet, continuo subjecit: Quoniam ab eo sum, et ipse me misit. Tenuit ordinem evangelici sacramenti, natum se professus et missum: ut et quis esset, et unde esset, secundum superiorem sententiam nasceretur. Neque enim id ipsum est ab eo sum, et ipse me misit: sicuti non idem est neque me scitis, neque unde sim nostis. Numquid non omnis homo in carne licet natus, secundum sensum communis opinionis ex Deo est? Et quomodo negat, ab his vel se
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s. naturȩ demonstratio ẽ. & in eo q̃d
subiecit hunc audite. sacramenti & fid̾i
ob quam de cȩlisuenit audicio ẽ cum
eum ad salutarem confessionis doctͥnã
adinoneremur audire: ita in eo filius
& natiuitatisueritatẽ docuit. & aduen¬
tus. dicens. Hieq me scitis. neq unde
sim nostis. nec enim ame ueni: s est ue¬
rax qui misit me. quem uos nescitis. s
ego cognoui eum. qm̃ ab eosum. & ille
me misit. Patrem nemo nouit nͥfile &
freq̃ns hinc professio filii ẽ. Iccirco autẽ
soli sibi eẽ cognitum dicit. qr ab eosit.
Quero aut̃ utrum id quod ab eo ẽ. opꝰ
iereationis. annaturã generationis o-¬
stendat. Si opus in eo creationis ẽ.: uni¬
uersa quoq quȩ creant᷑ adeo sunt: & qͦ¬
mͦ patrem non unuiersa nouerunt: cum
filius eum iccirco qr ab eo est ñ nesciat: Quod
si creatus pͥotiꝰ quamnatus uidebit᷑ in eo quod
a deo ẽ: cum adeo cuncta sint. quomͦ ñ cum cȩ¬

Expanded text:
meus, naturae demonstratio est, et in eo quod meus, naturae demonstratio est, et in eo quod subjecit, Hunc audite, sacramenti et fidei, ob quam e coelis venit, auditio est, cum eum ad salutarem confessionis doctrinam admonemur audire: ita in eo Filius et nativitatis veritatem docuit et adventus, dicens: Neque me scitis, neque unde sim nostis: nec enim a me veni, sed est verax qui misit me, quem vos nescitis; sed ego novi eum, quoniam ab eo sum, et ipse me misit . Patrem nemo novit, et frequens hinc professio Filii est . Idcirco autem soli sibi esse cognitum dicit, quia ab eo sit. Quaero autem utrum id, quod ab eo est, opus in eo creationis an naturam generationis ostendat. Si opus creationis est, universa quoque, quae creantur, a Deo sunt. Et quomodo Patrem non universa noverunt, cum Filius eum idcirco, quia ab eo est, non nesciat? Quod si creatus potius, quam natus, videbitur in eo quod a Deo est; cum a Deo cuncta sint, quomodo non cum cae
Abbreviated transcription (Latin):
de filio testimonium extat in libris. qͣm
quod bic filius siussit: testimonii butꝰ¬
hȩc ueritas ẽ. ut oꝑa ipsa patris quȩ gerit
ueritatem testimonii huius affirment. Qt
infertur hodie calumpnia. ut adoptio
nominissit. ut mendax ds sit. ut nomina
inania sint: Contestatꝰ est pat̃ de filio.
oꝑib suis filius testimonio se patͥs exȩqͥt
cur ñ iudeat᷑ esse in eo sd est filioueritas
que & dicit᷑ & ꝓbatur: Hion ẽ ꝑ deum
patrẽ filii nomen in xp̃o ex adoptione be
nignitatis. neq sanctitate meruit ħ nom̃
sicut plures post confessionem fidi dei fi¬
lii sunt. ꝓpͥetatis enĩ in hissignificatio
nulla ẽ nominis nãq tantũ ut dõ di¬
gnum ẽ. in dulta dignatio est. Aliud
est hic est. & hic m̃s est. & hunc audite:¬
& In hoc ueritas est. natura est. fides est:
nec sane quicquã de se minusfilsꝰ aͥc pa-¬
ternȩ significationisꝓpͥetate testatur.
Ut enĩineo quodait pat̾. hic est filius

Expanded text:
de Filio testimonium exstat in libris, quam de Filio testimonium exstat in libris, quam quod hic filius suus sit: testimonii hus veritas est, ut opera ipsa Patris, quae gerit, veritatem testimonii hujus affirment. Quid infertur hodie calumniae, ut adoptio nominis sit, ut mendax Deus sit, ut nomina inania sint? Testatus est Pater de Filio, operibus suis Filius testimonio se Patris exaequat: cur non videatur esse in eo, id est filii veritas quae dicitur et probatur? Non est per Deum paonitatis: neque sanctitate meruit hoc nomen, sicut plures post confessionem fidei Dei Filii sunt. Proprietatis enim in his significatio nulla est: nominis namque tantum, ut Deo dignum est, indulta dignatio est. Aliud est, hic est, et meus est, et hunc audite: in hoc veritas est, natura est, fides --Nec sane quidquam de se minus Filius hac paternae significationis proprietate testatur. Ut enim in eo quod ait Pater, Hic est filius
Abbreviated transcription (Latin):
facit nisi eius qui missus apatre sit. Sed
oꝑa ñ sufficiunt incredulis ad testimoniũ.
quod se pater miserit. s equit namq & qͥ
misit me pat̾. ipse testificatus est de me.
neq uocem eiꝰ audistis. neq figirã eiꝰ uidi¬
stis. Quero quod testimonium patris de
cofuerit: euolue euangelica uolumina. &
totum eoꝵ opus recense. da testimonium
patris precer quam quod auditum est. Hic
est filius meus dilrctus in quo complacui:
& tu esfilius meus. Hoc iohannes licet ñ
ignarus audiuit: tamen ad doctrinam
nostram paternȩ uocis testimonium mit¬
titur: nec hoc sufficit. Iohannes quidem in
deserto dignus hac uoce est. s & apl̃i ñ
fuerant huiꝰ testimonii auctoritate pri-¬
uandi eadem de cȩlo ad eosuox est: sed
accipiunt plus iohanne. Iohannes enim
iam ab utero ꝓphetans. ñ eguit hac uoce.
hunc audite. audiam plane: nec qũeqͣm
preter hunc audiam. nisi cum qui audie¬
rat ut doceret. Si nullum aliud patri

Expanded text:
facit, nisi ejus qui missus a Patre sit. Sed facit, nisi ejus qui missus a Patre sit. Sed opera non sufficiunt incredibilibus ad testimonium, quod se Pater miserit. Sequitur namque: Et qui misit me Pater, ipse testificatus est de me; neque vocem ejus audistis, neque figuram ejus vidistis . Quaero quod testimonium Patris de eo fuerit. Evolve evangelica volumina, et totum eorum opus recense. Da testimonium Patris, praeter quam quod auditum est: Hic est filius meus dilectus, in quo complacui , et: Tu es filius meus . Hoc Joannes licet non ignarus audivit, tamen ad doctrinam nostram paternae vocis testimonium mittitur: nec hoc sufficit. Joannes quidem in deserto dignus hac voce est, sed et apostoli non fuerunt hujus testimonii auctoritate privandi. Eadem de coelo ad eos vox adest: sed accipiunt plus Joanne. Joannes enim jam ab utero prophetans non eguit hac voce: Hunc audite. Audiam plane: nec quemquam praeter hunc audiam, nisi eum qui audierit ut doceret. Si nullum aliud Patris
Abbreviated transcription (Latin):
stificationem cognosci. uł ꝑ patrem fi-¬
lius. uł ꝑ filium pat̾ potuit. Uox ecȩ¬
lo est. sermo etiam filu est: tamignora¬
bilis est filius quam & pater. Omnia ei
tradita sunt: & in omnib nichil intelligi¬
tur excerptum. Si potestas exȩquata ẽ.
si secretum cognitionis ȩquale est.si na¬
tura innominib est: quero. quomodo
quod uocantur ñ sunt. quoꝵ & iusin
potestate. & difficultas in cognitione
ñ differt. N onfallit itaq inuocabu¬
lis deus. nec se aut pater mentitur aut
alius & accipe quam ⁊ in hisfides nomi¬
dit michi pat᷑ ut ꝑficiam ea: ipsa oꝑa
quȩ facio. testimonium ꝑhibent de me: qͣm
minis tantum testimonio. s eciam uirtutis.
docet ẽẽ filium. Oꝑa enim eiꝰ quȩ facit: te¬
stantur apatre se missum. Quero quã rem
oꝑa testentur. Missum namq ẽẽ: Itaq ifilii
obedientia & paterna aucꝰtoritas docet᷑ in
misso: dum alterius oꝑa ẽẽ non possunt qͣ

Expanded text:
stificationem cognosci vel per Patrem Fistificationem cognosci vel per Patrem Filius, vel per Filium Pater potuit. Vox e coelis est: sermo etiam Filii est. Tam ignorabilis est Filius, quam et Pater. Omnia ei tradita sunt: et in omnibus nihil intelligitur exceptum. Si potestas exaequata est, si secretum cognitionis aequale est, si natura in nominibus est: quaero quomodo quod vocantur non sunt, quorum et vis in potestate, et difficultas in cognitione non differt. Non fallit itaque in vocabulis Deus, nec se aut Pater mentitur, aut Filius: et accipe quam in his fides nomidit mihi Pater, ut perficiam ea, ipsa opera quae facio, testimonium perhibent de me, quoniam minis tantum testimonio, sed etiam virtutis, docet se esse filium: opera enim ejus, quae facit, testantur a Patre se missum. Quaero, quam rem opera testentur? Missum namque esse. Itaque et Filii obedientia et paterna auctoritas docetur in misso, dum alterius opera esse non possunt quae