comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t qui emdit ube. inquẽ potestas miscretur.¬
datur. uł cohercet aliqua disciplina. ⁊ tñ pecca¬
tum eius quo abillo lesus ẽ. aut offensus dumi¬
ttit excorde. ł otat ut ei dimittat᷑. non solum
ineo quod dimittit atq orat. uerum ⁊̃ in eoqͥ
coripit. ⁊ aliqua em̃datoria pena plectit. ele¬

Expanded text:
t qui emendat verbere in quem potestas datur, vel coercet aliqua disciplina, et tamen peccatum ejus, quo ab illo laesus aut offensus est, dimittit ex corde, vel orat ut ei dimittatur, non solum in eo quod dimittit atque orat, verum etiam in eo quod corripit, et aliqua emendatoria poena plectit, ele
Abbreviated transcription (Latin):
ad nos quosdã desacͥs ordinib lapsos. ut pꝰpenitẽ¬
nones ꝯtradicũt. Quigͥ pꝰ acceptũ sacrũ ordinem
lapsus inpeccatũ carnis fuit: sac̾ ordine careat:
Accedens adgorgonã
insulã fr̃nitas ur̃a ciscutiat. id qͥ acmnos desat̃ m¬

Expanded text:
am quosdam de sacris ordinibus lapsos, vel post poenitennones contradicunt. Qui ergo post acceptum sacrum ordinem lapsus in peccato carnis fuerit, sacro ordine ita careat ainsulam fraternitas vestra discutiat id, quod ad nos de Sat
Abbreviated transcription (Latin):
ccedite inꝗunt polluti. antur¬
recedite. abite. nolite nos tangẽ. nolite nobcom
indesꝑationẽ piclitantẽ mittit. ẜoni ⁊ enĩ rectoẽs
ex sua infir mĩtate. alioꝵ infirmitates pensantes.
mag̃ phumilitatis.⁊ mansuetudinĩ leuam̃tũ stu¬
dent peccantes abettoris laq̃o eruere: quã ꝑ austi¬
tatẽ in foueã ꝑditioĩs nutantes reꝓpetłe. Uñ doc¬
tor gentiũ. factus sum inꝗt ĩnfiͣrmꝰ infirmis.

Expanded text:
cedite inquiunt polluti, recedite, abite, nolite nos tangere, nolite in alin desperationem periclitantem mittit. Boni etenim rectores ex sua infirmitate aliorum infirmitates pensantes magis per humilitatis et mansuetudinis levamentum student peccantes ab erroris laqueo eruere, quam per austeritatem in foveam perditionis nutantes propellere. Unde doctor gentium: Factus sum, inquit, infi
Abbreviated transcription (Latin):
his om̃ib apparet. qđ nec lenitas mansuetu¬
dinis. sine rectitudine seu̾itatis. nec zelus rec
ab ep̃ali offõ remouent᷑. ñ quilib corꝑalit̃ fla¬
gellantes. sed p̃t̃ missa mansuetudine adu̾ba
semp pati intelligendi sũt. qui ꝑ flagella ñ
uitia corrigẽ: sed timeri appẽtunt. quib scͥ¬
facti gͥgiꝰ exaĩo. hinc ⁊ gg̃ scribit inmoralibus
nõnulli ita districti: ut om̃em ÷ mansuetudi¬
nem benignitatis amittãt. Et st̃ ñ nulli ita¬
mansueti. ut ꝑdant districti iura regiminis.
Uñ cũctis rectoib utraq sũmoope st̃ tenenda.
ut nec indiscipline uigorẽ bñignitatẽ mãsue¬
tudinis. nec rursũ inmansuetudinẽ districtio¬
nẽ d̾serant discipline: quatenꝰ nec acõpassione

Expanded text:
his omnibus apparet, quod nec lenitas mansuetudinis sine rectitudine severitatis, nec zelus rectab episcopali officio removentur, non quilibet corporaliter flagellantes, sed praetermissa mansuetudine ad verbera semper parati intelligendi sunt, qui per flagella non vitia corrigere, sed timeri appetunt; quibusorius scribit in Moralibus, r. Sunt namque nonnulli ita districti, ut omnem etiam mansuetudinem benignitatis amittant; et smansueti, ut perdant districti jura regiminis. Unde cunctis rectoribus utraque summopere sunt tenenda, ut nec in disciplinae vigore benignitatem mansuetudinis, nec rursum in mansuetudine districtionem deserant disci
Abbreviated transcription (Latin):
icut neophitus dicebat᷑. ꝗ ininitio sc̃ȩ fidĩ erat eru¬
ditione plantatꝰ. sic mͦ neophitꝰ hñdus ẽ. qui re¬
pente inreligioĩs habitũ plantatꝰ. ad ambiendõ
sacros ordines irrepseit. Ordinate gͥ adordines
ascendendũ ẽ. Nã casũ appetit: qui ad sũmiloci
fastigia pꝰ poĩtis glichus ꝑ abrupta querit ascen¬
sum. Scimꝰ aũt quod edificati parietes. nͥ ptin
ꝗnoꝵ pondus accipiant. nͥ anouitatis sue humõe
ficcent᷑ ne si añ pondã quã solident̃ acupiat̃ cũctã
simul fabricam adt̾ram deponãt. ¶ E ccc̃ẽ
aquib uitiis cd̾eant et̃ innumes qui in ep̃m sũt
ordinandi. Qui eñi int̃̾cessõẽs ꝓtpło addm̃ parãt᷑.
necẽẽ t̃ ut eiꝰ grãm bñ uiuendo mereant᷑. Ut eñi¬

Expanded text:
icut neophytus tunc dicebatur, qui initio sanctae fidei erat eruditione plantatus, sic modo neophytus habendus est, qui repente in religionis habitu plantatus ad ambiendos honores sacros irrepserit. § 1. Ordinate ergo ad ordines accedendum est. Nam casum appetit, qui ad summi loci fastigia postpositis gradibus per abrupta quaerit ascensum. Scimus autem, quod aedificati parietes non prius tignorum pondus accipiunt, nisi a novitatis suae humore siccentur, ne, si ante pondera, quam solidentur, accipiant, cunctam simul fabra quibus vitiis debeant esse immunes, qui in episcopum sunt ordinandi. Qui enim intercessores pro populo ad Deum parantur, necesse est ut ejus gratiam bene vivendo mereantur. Un
Abbreviated transcription (Latin):
te q̃ nc̃ ẽ. ⁊ fute. abha̾c quises alienꝰ fuit. in sac̾¬
dotẽ ordinaĩ ñ pot̾it. Si eñi iudu̾a in eccła reci¬
pi ꝓbibet̃. quȩ pauꝑes ñ recipit hospitio. q̃
pedes scõꝵ non lauit: q̃ om̃e opꝰ bonũ nonẽ
exsecuta. multomag̃ sũt ꝓhibenddi asac̾doti¬
o qui aboꝑe pietatis ꝓbant᷑ aliem. uñ qdã
hospitalitatis oꝑa despitientes. ingͥngrensi ꝯ¬
cilio excõicant. Sic meo eñĩ statutũ ẽ. sũt

Expanded text:
it, in sacerdotem ordinari non poterit. § 3. Si enim vidua in ecclesia recipi prohibetur, quae pauperes non recepit hospitio, quae pedes sanctorum non lavit, quae omne opus bonum non est exsecuta: multo magis sunt prohibendi a sacerdotio, qui ab opere pietatis probantur alieni. § 4. Unde hospitalitatis opera despicientes in Gangrensi Concilio excommun
Abbreviated transcription (Latin):
ritoꝵ tenet. Negͥ rector incautus ad loquendũ
pruat. hoc quod iã p̃misimꝰ uĩtas ꝑsemet ipsam
discipuł clamat inmarco. Habete sal inuob. et
pacem habete int̃ uos. Ac si figurate ꝑ habitum
sacerdotis dicat. Mala punica tintinabuł iũgite
ut pome quod dicitis: unitatẽ fidĩ cauta obser¬

Expanded text:
tem . Ne igitur rector incautus ad loquendum proruat, hoc quod jam praemisimus, per semetipsam discipuli Veritas clamat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos , ac si figurate per habitum sacerdotis dicat: Mala punica tintinnabulis jungite, ut per omnia quae dicitis, unitatem fidei cauta obser
Abbreviated transcription (Latin):
dũ mͦ ꝯguas ingnib alim̃toꝵ. his cũ quib t ui
uendũ est. Neq quantũ sumas multũ int̾ ẽ. gr
uideamꝰ alioꝵ stomachũ citiꝰ saturari. ⁊ eos tñilli
ĩps paruo quo satiant᷑. ardent̃ ⁊ intolłabilit̃. et
om̃mo t̃pit̃ in hiare. Alios aũt plus paulo poculo¬
ꝗ satiari. s. tolłabilit̃ iopiã ꝑpeti. ⁊̃ ł añ horam
positas epulas. sĩd intp̃r. aut opus sit. aut ne¬
cesse sit cũ tranꝗlitate aspic̾e. neq tangẽ. Mag̃¬

Expanded text:
do congruas in generibus alimentorum his cum quibus tibi vivendum est, neque quantum sumas multum interest, cum videamus aliorum stomachum citius saturari, et eos tamen illi ipsi parvo quo satiantur ardenter et intolerabiliter, et omnino turpiter inhiare; alios autem plusculo quidem satiari, sed tolerabiliter inopiam perpeti, et vel ante horam positas epulas, si id in tempore aut opus sit, aut necesse sit cum tranquillitate aspicere, neque tangere. Mag
Abbreviated transcription (Latin):
uical subcapite iacentis poĩt. ut mollit̃ escat᷑.
ꝗsquis gͦ male agentib adulat᷑. puluillũ ÷ uł cer¬
uical subcapite. ut cubito iacentis ponit. ut q
comipi exculpa debuerat. in ea fultꝰ laudib mol¬
lit̃ quiescat. Hinc rursũ scͥptũ ẽ. Iꝑse edificat
parietẽ. illi aũt limebãt eũ. Parietis quippe noĩe
peccĩ duritia designat᷑. Edificare gͦ parieit̃ ẽ. contͣ
se quẽpiã obsticula pecc̃i ꝯstruere. S paretẽ lini¬
unt. qui peccã ꝑpet̾ntib adulant᷑. ut qͣ illi ꝑ u̾se
bona demał recusat dic̃s. Absit ame ut iustõ uos
iudicẽ. donec defitiã ñ recedã ab innocñtia mea

Expanded text:
ut mollius quiescatur. Quisquis ergo male agentibus adulatur, pulvillum sub capite, vel cubito jacentis ponit, ut qui corripi ex culpa debuerat, in ea fultus laudibus molliter quiescat. Hinc rursum scriptum est: Ipse aedificabat parietem, illi autem liniebant eum . Parietis quippe nomine peccse quempiam obstacula peccati construere. Sed parietem liniunt, qui peccata perpetrantibus adulantur, ut, quod illi perverse bona de malis recusat, dicens: Absit a me, ut justos vos judicem; donec defici
Abbreviated transcription (Latin):
pe insacro elocio ñ nũꝗͣ doctores uocant᷑. Qui
tum sugitiua erẽ p̾sentia indicãt. qle sit ueri¬
tura manifestant. quõs diumꝰ sermo falsa uide
reclarguit. quia dũ culpas corripe metuũt. incas¬
sum delinquẽtib ꝓmissa secuntate blandut᷑¬
Ꝙ icitat̾ẽ peccantiũ neqͣquã apuint. ꝗa ab ine̾¬
patioĩs uoce conticesẽt. Clauis eppe aꝑtioĩs. est
sermo correptoĩs: ꝗa inc̾pando culpã deregit. qͣ

Expanded text:
eloquio nonnunquam doctores vocantur, qui dum fugitiva esse praesentia indicant quae sunt ventura manifestant; quos divinus sermo falsa videre redarguit, quia, dum culpas corripere metuunt, incassum delinquentibus promissa securitate blanditatem peccantium nequaquam aperiunt, quia ab increpationis voce conticescunt. Clavis quippe apertionis est sermo correptionis, quia increpando culpam detegit, quam
Abbreviated transcription (Latin):
cant fr̃s.⁊ noluit cõmunicãe hꝰscemoi uoca¬
tionib paripendẽs quod gerit᷑. anathema
dam diotrepe excõicaũ. ꝗ nec pauꝑes recipi¬
ebat. ⁊ recipientes deeccła eiciebat. Inhospita¬
litate aũt ñ ẽ hñdus dilectus ꝑsoãꝵ. s indif¬
ferent̃ ꝙb: cũq sufficimꝰ. hospitales nos exhi
uiescamus abhac surda distinctio¬
cunositate. ⁊ diabolica. ⁊ ꝑemptoĩa. Si enim
inclero electũ se ẽẽ dicat. si sacerdotẽ se noĩet
scrutare. Non ii sine ꝑiculo intalib indiscussa

Expanded text:
cant fratres, et noluerit communicare hujuscemodi vocationibus, parvipendens quod geritur, anathemadam Diotrephem excommunicat, qui nec pauperes recipiebat, et recipientes de ecclesia ejiciebat. In hospitalitate autem non est habendus delectus personarum, sed indifferenter quibuscunque sufficimus hospitales nos Quiescamus ab hac absurda curiositate, et diabolica, et peremtoria. Si enim in clero se electum esse dicat, si sacerdotem se nominet, scrutare: non enim sine periculo in talibus indiscussa
Abbreviated transcription (Latin):
tis astricta. sẽꝑ aurũ. semꝑ argentũ uidet. sẽꝑ
redaitꝰ cõputat. gͣtius aurũ intuet᷑ quã solẽ. Ip̃a
aderit cupiditati. Et in fra. S ait. quid iniustũ
est. si cũ aliena ñ inuadã. ꝓͥa diligñtiꝰ seruo.
Dimpudens dictu ꝓͥa dicis q̃ ⁊ ex quib reoditis
in hc̃ mũdũ detulisti. Qñ inhãc ing̃ssus es luc̃ẽ
qñ deuentre matͥs existi. ꝗb queso facultatib
ꝗb q subsidis stipatꝰ ingͣssus es: Et pꝰ pauca.¬

Expanded text:
 semper argentum videt, semper reditus computat, gratius aurum intuetur quam solem; ipsa aderit cupiditati. Et infra: § 2. Sed ais: quid injustum est, si quum aliena non invadam, propria diligentius servo? O impudens dictum! Propria dicis? quae? ex quibus reconditis in hunc mundum detulisti? Quando in hanc ingressus es lucem, quando de ventre matris exiisti, quibus quaeso facultatibus quibusque subsidiis stipatus ingressus es? Et post pauca
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Hospes fui.⁊ ñsuscepistis me. Quis enim
apłm secutꝰ. alios ad hospitalitatẽ cb inintae.
Quomͦ hospitalitatis exortator potit ẽẽ. qui
domũ pͥam hospitib claudit. Si eni sacerdos
pauꝑes ospitiorecipiant qd adhospitalitatẽ faciliꝰ suo exẽplo
subditos abtͣnat. Ordinandus itaq sac̃dos ad memõiã reuocit
quomͦ abrahã :⁊ loth ꝑ hospitalitatis oꝑa dõ placere.
sodomis. hospitalẽ domũ ingressi. loth cum

Expanded text:
tur: Hospes eram, et non suscepistis me. Qui enim Apostolum secutus alios ad hospitalitatem debet invitare, quomodo hospitalitatis exhortator poterit esse, qui domum propriam hospitibus claudit? Si enim sacerdos pauperes hospitio recipiat, quo ad hospitalitatem facilius suo exemplo subditos attrahat. § 1. Ordinandus itaque sacerdos ad memoriam revocet quomodo Abraham et Loth per hospitalitatis opera Deo placuere, Sodomis hospitalem domum ingressi, Loth cum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tp̃ribꝰ ⁊ ꝑsonis ꝯueniat. diligñt adtendendũ ẽ.
ne tem̃e flag̃ĩtia rep̃hendamꝰ. Fieri eñĩ potẽ
ut sine aliquo uitio cupidinis. łuoracitatis
p̃tiosissimo cibo sapiens utat̾. insipiens autem
fedissima gule flãma inuilissimũ ardescat. Et
lenticula more esau nepotis abraã. aut hordõ
more ium̃toꝵ. Non i ꝓpt̾ea otinentiores nob̃
sunt plereqꝙ bestiȩ. quia uiliõib alunt᷑ escis.
utim̃. s excausa utendi ⁊ m̃o appetendi. ł ꝓbandũ

Expanded text:
 personis conueniat, diligenter attendendum est, ne temere flagitia reprehendamus. fieri enim potest, ut sine aliquo uitio cupediae uel uoracitatis pretiosissimo cibo sapiens utatur, insipiens autem foedissima gnlae flamma in uilissimum ardescat. et lenticula more Esau nepotis Abraham, aut hordeo more iumentorum. non enim propterea continentiores nobis sunt pleraeque bestiae, quia uilioribus aluntur escis. utimur, sed ex causa utendi
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. q aliqño imip̃is quoq conspicimꝰ etra¬
tib electoꝵ. nam loth imp̃a ꝑu̾sa ciuitate iꝰtꝰ
fuit. in m̾ont̾e peccauit. s istacur dicimꝰ cum
maiora nouimus: ꝗd eñi ꝑadiso iocundius:
ꝗ celo securius. ⁊ t̾n homo exꝑadiso. ⁊ angłs ecelo
peccando cecidit.dem. De Eodeor
dam primus hõ ꝓpeccato de ꝑadiso ciectꝰ ẽ. Hoc
est qui nobilitatem dĩ ase deiecit. nobilitate
ulti dos oĩs qui nominatur sacerdos

Expanded text:
uoque conspicimus erratibus electorum. Nam Loth in ipsa perversa civitate fuit justus: in monte peccavit. Sed ista cur dicimus, quum majora noverimus? Quid enim paradiso jucundius? quid coelo securius? et tamen homo ex paradiso, et angelus de coelo peccando cecidit. C. XI. De eodem, Idem. Adam primus homo pro peccato de paradiso ejectus est: hoc est, quia Dei nobilitatem a se dejecit, nobilitate sacerdos omnis, qui nominatur sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ miseriꝰ. ⁊ tristiꝰ. ⁊ dãpnabiliꝰ. Itẽ nic ẽe in
hac uita. ⁊ maxĩe h tp̃r difficiliꝰ. laboriosius.
pator iubet. quis aũt sit modus. nec apueri¬
tia. nec ab adolescentia mea didici.⁊ eotp̃r qͦ
discere ceꝑam. uuis m facta ẽ. mĩto pecc̃oꝵ me¬
oꝵ. Nã quid aliũertimẽ ⁊ nescio. ut scds locus

Expanded text:
rius, et tristius, et damnabilius. Item nihil esse in hac vita, et maxime hoc tempore difficilius, laboriosius, erator jubet. Quis autem iste sit modus, nec a pueritia, nec ab adolescentia mea didici: et eo tempore quo discere coeperam, vis mihi facta est, merito peccatorum meorum nam quid aliud existimem nescio, ut
Abbreviated transcription (Latin):
sticã ꝯsecuti sunt elignitatẽ. Uñ diffinimꝰ oẽm
um nosse. ut exn ÷ oĩs derus qui subto suit. ua
moneat᷑. ⁊ imbuat᷑̃. Inquirat᷑ aũt diligñt ametͦ¬
politano. si in ꝓmptu legẽ hãt scrutabilit̃.⁊ nõ
transitoie. tã sacros canones.⁊ sc̃m eugłm. quã¬

Expanded text:
icam consecuti sunt dignitatem. Unde definimus omnem um nosse, ut ex hoc et omnis clerus, qui sub ipso fuerit, ita moneatur et imbuatur. Inquiratur autem diligenter a metropolitano, si in promtu habeat legere scrutabiliter et non transitorie tam sacros canones et sanctum eva
Abbreviated transcription (Latin):
expulit. abstinentia adꝑpasisũ reuõcaũ erran¬
tem.⁊ infta. In principio gñis humani. ignoraba¬
tur ebrictas. Primꝰ noc uineã plantaũ. dedit na¬
tura. s. ignorauit pot̃ntiã. Itaq uinũ nec suo pe
ꝑcit auctoĩ. sed illiꝰ ebrictas. nob̾ suadet sobrie¬
etatis agnouit. lumtu suũ ad remediũ tẽꝑaũ
ñ effudit aduitiũ. Alanebat añquã uinũ in ue¬
niret᷑. oĩb in ꝯcussa ub̃tas. Nemo sciebat aconsor
uitus. si ebrietas ñ fuiss. Obreserat ꝗdem iã fr̃ne
p̃latĩoĩs inuidia. manebat tñ ad huc pat̾ne pie¬
tatis reu̾entia. lesa piet̾as ẽ. dũ ndet̃ ebneͬtas. Non
quoꝵ adoculos temulenta ebrioꝵ m̃bra nudant.¬
Ec infra. Legimꝰ ⁊̃ qd patrẽ loch inhebriauer̃ filiȩ
inmonte. ad quẽ tim̃tes ineñdiũ sodomitarum
brietas oͣrigo incesti. pessime regñatͥcis partꝰ de¬
tĩor. at ñ habraã uina in suo ꝯuiuio ministͣbat¬
cati. uͥ erat remissio pecc̃oꝵ. Deniq annuntia¬

Expanded text:
expulit, abstinentia ad paradisum revocavit errantem. Et infra: § 2. In principio generis humani ignorabatur ebrietas; primus Noe vineam plantavit, dedit naturam, sed ignoravit potentiam. Itaque vinum nec suo pet infra: Sed illius ebrietas nobis suadet sobrieetatis agnovit, jumentum suum ad remedium temperavit, non effudit ad vitium. § 3. Manebat, antequam vinum inveniretur, omnibus inconcussa libertas; nemo sciebat a consorrvitus, si ebrietas non fuisset Obrepserat quidem jam fraternae praelationis invidia, manebat tamen adhuc paternae pietatis reverentia. Laesa pietas est, dum ridetur ebrietas. Non quorum oculis temulenta ebriorum membra nudantur. § 4. Legimus etiam quod patrem Loth inebriaverint filiae in monte, ad quem timentes incendium Sodomitarum brietas origo incesti, pessimae generatricis partus deterior. at non Abraham uinum in suo conuiuio ministrabatcati, ubi erat remissio peccatorum. denique adnuntia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ obscuritate m̃tis ingͣdi. qui dieb ac noctib in
dialetica arte torquetur. ꝗ phisicꝰ ꝑscrutator ocu¬
los transcelũ leuat. ⁊ ult̃ ꝓfundũ t̾raꝵ ⁊ abissi qͣ¬
⁊ꝯgerit.⁊ ut adaltãm partẽ tͣnseãt qui diuitias
ꝑfas ⁊ nefas q̃rit. qui adulat᷑ regib heditatẽcaptat
alienas. ⁊ opes ꝯg̾gat. quas inmom̃to cui sit relic¬

Expanded text:
 obscuritate mentis ingredi, qui diebus ac noctibus in dialectica arte torquetur: qui physicus perscrutator oculos trans coelum levat, et ultra profundum terrarum et abyssi quodcongerit: et ut alteram partem transeam qui divitias per fas et nefas quaerit: qui adulatur regibus, haereditates captat alienas, et opes congregat, quas in momento cui sit relic
Abbreviated transcription (Latin):
urbat acum̃ legentiũ. ⁊ deficẽ cogit. qui eos ale¬
gendis scłarib libros oimoĩs estimat ꝓhibñdo.¬
Inquib siqũa inuenta sũt ũtilia. quãi sua su¬
mere licet. alioqum. moyses.⁊ daniel. sapien¬
tia. et litt̃is egiptioꝵ chaldeoꝵq ñ paterent̃
erudiri. Quoꝵ tñ suꝑstitiones. simnul ⁊ deliti¬
as horrebant. nec ⁊̃ ipse mãgist̃ gentiũ aliqͦt
u̾sus poetaꝵ ss uł scptis. indidisset. ł dictis.¬
ur gͦ legi ꝓhibent᷑. q̃ tã rõabilit̾ legenda
ꝓbant᷑. s scłares utt̾as quidã legũt ad uolup¬
tatem: poctaꝵ figm̃tis ⁊ u̾boꝵ ornatu delecta¬
ti. quidã ũo aderuditionẽ eas ad discũt.ut er¬
rores gentiliũ legendo detestent̃.⁊ utilia que
ineis inuenĩnt. adusũ sac̃ orcdinatioĩs deuoti

Expanded text:
urbat acumen legentium, et deficere cogit, qui eos a legendis saecularibus litteris omnimode aestimat prohibendos, quibus ubilibet inventa utilia quasi sua sumere licet. Alioquin nec Moyses et Daniel sapientia vel litteris Aegyptiorum Chaldaeorumque paterentur erudiri, quorum tamen superstitiones, simul et delicias horrebant. Nec ipse magister gentium aliquot versus poetarum suis vel scriptis indidisset, vel dictisonabiliter legenda probantur? Sed saeculares literas quidam legunt ad voluptatem, poetarum figmentis et verborum ornatu delectati; quidam vero ad eruditionem eas addiscunt, ut errores gentilium legendo detestentur, et utilia, quae in eis invenerint, ad usum sacrae eruditionis devote
Abbreviated transcription (Latin):
nentia ꝓtꝰ paradisũ edendi lasciuia cȩꝑit.
scire. ubi ceꝑunt diuina circa cũ oꝑa feriari. qͦ
ut adhuc horta ñ eẽt quȩ pͥma ẽ p̃uaĩcatio. In¬
dictũ iciuniũ abstinentie lex ad no dõ. Preuari¬
catio legis achabolo. Culpa ꝑcibũ. lat̾ebra p̾ci
⁊re deceruit. Itaq gula apadis regnantem

Expanded text:
nentia, post paradisum edendi lascivia incepit.scire, ubi coeperunt divina opera circa eum feriari. Quo ut adhuc orta non esset, quae prima est praevaricatio. Indictum jejunium, abstinentiae lex a Domino Deo: praevaricatio legis a diabolo; culpa per cibum, latebra post re decernit. Itaque gula de paradiso regnantem
Abbreviated transcription (Latin):
icet ñ nũquã accidãt. q̃ insac̾dotalib
sũt itp̃bendenda ꝑsonis: plus tñ gͥ corrigendõagat
beniuolentia. ꝗͣ seu̾itas. płꝰ cohortatio. quã cõmoti
dñari mag̃ qũa ꝯsułe subditis placet. honor in¬
flat suꝑbiam.⁊ qͥ prouisũ ẽ ad ꝯcordiã: tendit ad

Expanded text:
icet nonnunquam accidant, quae in sacerdotalibus sunt reprehendenda personis: plus tamen erga corrigendos agat benevolentia quam severitas, plus cohortatio quam commotiodominari magis quam consulere subditis placet, honor inflat superbiam, et quod provisum est ad concordiam, tendit ad
Abbreviated transcription (Latin):
bitũ moãchi inueniant᷑.⁊ ꝯtinentiã ꝓfiteri nolũt
uxoem ducẽ uirginẽ cũ bñdictiõe sacerdotali ꝑmit¬
tit. Non aũt uiduã aut repudiatã. quia ꝓpt̾ hoc
deinceps. nec ad subdiaconatũ ꝓuehi potuer. nec
ł siꝗ exp̃fatis ordinib desidat. ad subdiacõatũ ascen¬
dere ñ pot̾ siñ ꝯsensu uxoĩs suȩ. ut fiat decarnali
ꝑmittit᷑ pꝰca uxor iuĩgi eid̾ maito suo carnalit̃. nec

Expanded text:
 monachi inveniantur et continentiam profiteri nolunt, uxorem ducere virginem cum benedictione sacerdotali permittit; non autem viduam aut repudiatam, quia propter hoc deinceps nec ad subdiaconatum provehi promeruit, nec praefatis ordinibus desiderat ad subdiaconatum accedere, non potest sine consensu uxoris suae, ut fiat de carnalipermittitur postea uxor jungi eidem marito suo carnaliter, nec
Abbreviated transcription (Latin):
fũit ꝯꝓbatũ. ħ administ̾iũ eccłasticũ admit᷑ti ñ po¬
test. qͥuod si incłicatu iam ꝯstituto eo adult̃aueit
xor in adultĩo fũit dep̃hensa. hic tał administ̾iũ
eccłasticũ nullomͦ adducit᷑. Si aũt pꝰ ordinationẽ
alicuiꝰ ełici uxor adultata fuit. dimittat eã. Si aũ¬
cũ ip̃a uolũt. ꝑmanẽ. aminist̾io alienꝰ sit.¶ Pit¬
missis auccoĩtatib bigami. ⁊ ꝗuirgines ñ st̃ sortiti
baptisma uiduã duxit uxõem: an ꝑꝑ ea sit ꝓhibẽ¬
diis asac̾s ordinib. Dehis ita scͥbit innocũtius . p̃p.

Expanded text:
comprobatum, hic ad ministerium ecclesiasticum admitti non potest. Quod si in clericatu jam constituto eo adulteravit,xor in adulterio fuerit deprehensa, hic talis ad ministerium ecclesiasticum nullo modo adducatur. Si autem post ordinationem alicujus clerici uxor adulterata fuerit, dimittat 143 eam; si aucum ipsa voluerit permanere, a ministerio alienus sit. missis auctoritatibus bigami et qui virgines non sunt sortiti baptisma viduam duxit uxorem, an propterea sit prohibendus a sacris ordinibus? De his ita scribit Innocentius
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eod baptisma heticoꝵ lauacrũ diaboli ap̃pel¬
lant. Stephanꝰ uo. ⁊ cornelius. martires ⁊ põtifice
cipanũ p̃fatos epos. obhanc cãm uehem̃t redar¬
guunt: asfirmante̾ baptisma. siue abħctico.
siue ascismatico. ẽccłastico moẽ celebratũ. ratũ
ẽẽ. Et mito. Quia alia inbaptismo ⁊ alia reliꝗs

Expanded text:
cum eodem baptismum hereticorum lavacrum diaboli appellant. Stephanus vero et Cornelius, martires et pontifices atos episcopos ob hanc causam vehementer redarguunt, affirmantes baptisma sive ab haeretico sive schismatico ecclesiastico more celebratum ratum esse; et merito, quia alia in baptismo, et alia in reliquis
Abbreviated transcription (Latin):
itaq. sacerdotib ut ignorantiã ase quaĩ quãdã
pestẽ abitiant. Licet i fuus nesciẽs uoluntatẽ
dñi sui. ⁊ ñ faciens dicat᷑ uapulare paucis ñ tñ
noc deõib gñalit̃ intelligit᷑. Ut eñi ait apłs. qui
ignorali
igñ̾orat ignorabit. Quod deeo intelligendũ est
quĩ noluit intellige ut bñ agẽt. Uñ aug̃ait in
na. Ille nignorans pot̃ excusari apena. ꝗ quod
disceret ñ inuenit. Illis aũt ħignosci ñ pot̾̃it. ꝙ
hñtes aquo discẽnt. oꝑam ñ deder̃t. ¶ Cum¬

Expanded text:
ut ignorantiam a se quasi quandam pestem abjiciant. Licet enim servus nesciens voluntatem domini sui, et non faciens, dicatur vapulare paucis, non tamen hoc de omnibus generaliter intelligitur. Ait enim Apostolus. Qui ignorat, ignorabitur. Quod de eo intelligendum est, qui noluit intelligere, ut bene ageret. Unde Augustinna. Ille enim ignorans potest excusari a poena, qui disceret non invenit. Istis autem hoc ignosci petit qui, habentes a quo discerent, operam non dederunt. Hujus
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ rõib ñ obedit.⁊ ꝑ inobediẽtiã inculpã ꝓto¬
plãsti relabit᷑. Oportet gͦ fr̃nitatẽ tuã sinodale
nb eloquiis ep̃m ꝯuenire. atq illi pastorali auc¬
toitate p̃ciꝑe. quatinꝰ aboĩum bestĩaꝵ ł uolucrũ
uenatiõe penitꝰ alienꝰ existat. atq ab inmodata¬

Expanded text:
 non obedit, et per inobedientiam in culpam protoplasti relabitur, § 1. Oportet ergo fraternitatem tuam synodale c salutaribus eloquiis episcopum convenire, atque illi pastorali auctoritate praecipere, quatenus ab omnium bestiarum vel volucrum venatione penitus alienus exsistat, atque ab immod
Abbreviated transcription (Latin):
rere. ut qͦqͦmͦ ip̃m ex scͥpt̾aꝵ auctoi̾tate ꝯfirme¬
tis. s. ex ipsis scͥpturis sñsum caꝑe cieĩtatis opõ
tet. Et iõ oportet abeo scientiã disce scͥpturarũ
enĩ exc̃nuinis scͥptis integͣn ꝗs ⁊ firmã regłam
u̾itatis susceꝑit. absurdũ ñerit. si alid ⁊̃ exȩrũ¬
ditioẽ cõi. ac bb̾alib studuis. ꝙ forte in pueñtia
attigit adastionẽ u̾i dogmatis ꝯferat. ita tnu
ubi uã didicit. falsa ⁊ simulata declinet. Itẽ¬

Expanded text:
rere, aut quomodo ipsum ex Scripturarum auctoritate confirmetis, sed ex ipsis Scripturis sensum capere veritatis. Et ideo oportet ab eo intelligentiam discere Scripturarum enim ex divinis Scripturis integram quis et firmam regulam veritatis susceperit, absurdum non erit, si aliquid etiam ex eruditione communi, ac liberalibus studiis, quae forte in pueritia attigit, assertionem veri dogmatis conferat: ita tamen, ut ubi vera didicit, falsa et simulata declinet.
Abbreviated transcription (Latin):
tent᷑ bigami: qui añ baptismũ habuerĩt unã :
et post baptismũ alt̾am. ⁊ anlic sortiri uxores
apłica. ut sit sobrius qui ordinandꝰ ẽ. ñ uinolen¬
tus. Quod ex auctoi̾tate uetĩs testam̃ti. int᷑duc¬
tum est. Ministri eñi tẽpli ꝓhibent̃ umũ ⁊ sicce

Expanded text:
tentur bigami, qui ante baptismum habuerunt unam, et post baptismum alteram, et an liceat sortiri uxores apostolica: ut sit sobrius, qui ordinandus est, non vinolentus, quod ex auctoritate veteris testamenti introductum est. Ministri enim templi prohibentur vinum et sice
Abbreviated transcription (Latin):
te⁊ alibi ꝗ maiorẽ ur̃m eĩt minist̃ ur̃. Similiter
tip̃i cõꝓiuntiales ep̃i cũcta cũ eiꝰ conscilio ñ qͣntum
ad pͥas ꝑtinet parrochias agant. iuxta scõꝵ constitu¬
tapatrũ. ut uno animo unoore concordit scã głi¬
sẽ nr̃ sigegodus archĩeps narbonensis. ꝗclicos
suos en iito ad iuditiũ tuũ uenire cõpellas. et

Expanded text:
iqua. Similiter et ipsi comprovinciales episcopi cum ejus consilio, nisi quantum ad proprias pertinet parochias, agant, juxta sanctorum constituta Patrum: ut uno animo, uno ore concorditer sancta glorier Sigebodus, archiepiscopus Narbonensis, quod clericos suos, eo invito, ad judicium tuum venire compellas, et
Abbreviated transcription (Latin):
ego tñ ⁊ aplius aliꝗ uideo in eo qͥdic̃ qr conuocauit
moises õem sinagogã. ħ sit couigere om̃s animi:
inunũ ꝯg̃gare uirtutes: Ut cũ sermodes aceraotib
sacm̃tis hibet̃ iugient om̃s animi iurtutes.⁊ inten¬
te sint. nicħ in eis sapientiȩ nich scientie. nic aesit

Expanded text:
deligitur ad sacerdotium, et hoc astante populo, ne qua postmodum re synagogam hoc sit colligere omnes animi et in unum congregare virtutes, ut quum sermo de sacerdotalibus sacramentis habetur, vigilent omnes animi virtutes, et intentae sint, ut nihil in eis sapientiae, nihil desit indust
Abbreviated transcription (Latin):
lius mnꝯgrue uoluntati deseruiat. s uita ⁊ mo¬
ilectissimi fiuu osficu nñ censura cõmoniti. sua¬
dem ut insuscipiendi antistitis cã nullus uĩm ne¬
nec libo uiditio. p̃ferendã sibi ꝑsonã examinat
mens. quã cupiditas ligat. pensantes gͦ quȩ cuncti

Expanded text:
lius incongruae voluntati deserviat, sed vita ac moilectissimi filii, officii nostri censura commoniti suademus, ut in hac suscipiendi antistitis causa nullus vestrum nenec libero judicio praeferendam sibi personam examinat mens, quam cupiditas ligat. Pensantes igitur quae cuncti
Abbreviated transcription (Latin):
scã sinodo quermonia plebiũ. quod sint ꝗdã ep̃i
nolentes ad p̃dicandũ uł confirmandũ. ut suas ꝑ
annũ parrochias circuire. ꝗ tñ exigt̃ ut mansioes
ꝗb. inꝓfectioẽ uti cb̾uerant. alio p̃tio redimant
qͣui pͥarare cb̾ent. q̃ duplex ĩ famia. negligentiȩ ⁊
auantiȩ huic sc̃ȩ sinodo. migno fuit horori. statu¬
crunt itaq nec uitͣ exerteat idcupiditatis ingeni¬
um.⁊ ut sollicitiores sint ep̃i desus gͣgib uisitan¬
consuetudinis ordoseruet᷑. ⁊ annuis uicib ab ep̃o
dioceses usrtent᷑.⁊ siq̃ forte basilica fuĩt repata.

Expanded text:
a synodo querimonia plebium, quod sint quidam episcopi nolentes ad praedicandum vel ad confirmandum suas per annum parochias circumire, qui tamen exigunt, ut mansiones, quibus in profectione uti debuerant, aliquo pretio redimant qui parare debebant. Quae duplex infamia, negligentiae et avaritiae, sanctae synodo magno fuit horrori. Statuerunt itaque, ne quis ultra exerceat id cupiditatis ingenium, et ut solicitiores sint episcopi de suis gregibus visitanconsuetudinis ordo servetur, et annuis vicibus ab episcopo dioeceses visitentur, ut si qua forte basilica reperta fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
tione s p̃uis studus dissensioes suscitare. ur̃a ⁊̃ re¬
iatiõe cognorrimꝰ quiscientẽ se adep̃atũ nec etate.
nec scĩa nec uite mĩtis posse ꝑduci. ad n tantũ mõ
inqctart eccłam uolunt. ut sibi dehis quȩ cxipsa
bsũptast̃ in punitatẽ futurus ꝓmaittat ep̃s. ⁊ fiat
papine securitas ep̃atus ambitio. ħ ⁊̃ uos duximus
comonẽdos ut dec̾cũ inelpidiũ diaconũ factum
nrbseptũ abom̃ĩb quos ũta relatio designauit
adnos cũ p̃dicti uisitatoris epła ⁊ cũ eod diacono
leo p̾tor uenis. ntulit nobis desingłis quȩ illic
mota st̃. ⁊ quom̃ uota ꝓpe tocius cuntatis inclpidio
diacone concordarent. uñ quia aemorati uir̃ite¬
stimoio dubitare om̃ino non possumꝰ. idcirco sic̃
dictũ ẽ elpidiũ diaconẽ adnos facue ꝓperaẽ. ncc
expecittis uit̾ius. ut ãmonitio adcũ debeat nr̃a¬

Expanded text:
ed pravis studiis dissensiones suscitare, vestra etiam relatione cognovimus, qui scientes se ad episcopatum nec aetate, nec scientia, nec vitae meritis posse perduci, ad hoc tantummodo inquietare Ecclesiam volunt, ut sibi de his, quae ex ipsa praesumpta sunt, impunitatem futurus promittat episcopus, et fiat rapinae securitas, episcopatus ambitio; hoc etiam vos duximus commonendos, ut decretum in Elpidium diaconum factum, et subscriptum ab omnibus, quos vestra relatio designavit, ad nos cum praedicti visitatoris epistola, et cum eodem diacono vir Leo praetor venisset, retulit nobis de singulis quae ibi mota sunt, et quomodo vota prope totius civitatis in Elpidio diacono concordarent. Unde quia de memorati viri testimonio dubitare omnino non possumus, idcirco, sicut dictum est, Elpidium diaconum ad nos facite properare, nec expectetis u
Abbreviated transcription (Latin):
Uoluit bati pemi apłi successões cełotm chere ĩn¬
nocentiã. ⁊ subtilissimi disscrissotis indagini inui¬
olatã ħre ꝯscientiã. nolite estimaẽ eas animas ui¬
ꝗsitons ñ hab̾e formidinẽ quas ds̃ p̃cct̾is suo it¬
seruauit examini. ñ ht̃ ap̃ illũ icus deallegati. ⁊̃i¬
tatioẽ conlitio replicãbo unidictũ. T̃ ues petrus

Expanded text:
oluit beati Petri apostoli successores coelo tantum debere innocentiam, et subtilissimi discussoris indagini inviolatam exhibere conscientiam. Nolite aestimare eas animas non habere formidinem, quas Deus prae caeteris suo reservavit examini. Non habet apud illum reus de allegatitatione conditio. Replicabo uni dictum: Tu es Petrus
Abbreviated transcription (Latin):
nio ñr̃e conggatiois coffrtt luerĩt.
itti instituit ut t̃   quas antiqui canones de
ra⁊ sollicitudine sui pontificis repatio gridẽ ẽ ad¬
hibenda busilicis. quod sieciłe aut incolumes fũit̃
aut que dirute erant reꝑate extitint ẜ antiquoꝵ¬

Expanded text:
nio nostrae congregationis decernit atque instituit, ut tertias, quas antiqui canones de ra et sollicitudine sui pontificis reparatio eisdem est adhibenda basilicis. Quod si omnes ecclesiae aut incolumes fuerint aut quae dirutae erant reparatae exstiterint
Abbreviated transcription (Latin):
uc̃ uõ itãtõ schimus nolentes auicuiꝰ eccłe pͥuile¬
giũm infingẽ. ucet aplica p̃togatiua possimus
deq̃ libet eccła cłicũ ordinare desine
am cuiuspiã zelo cum̃siꝰ eccłe antistitẽ ꝓtelare.
quia si ꝓtelauis. ⁊ eũ consec̃re iã tociens monitus

Expanded text:
o tibi scribimus, nolentes alicujus ecclesiae privilegium infringere, licet apostolica praerogativa possimus de qualibet ecclesia clericum ordinare: desine jam cujuspiam zelo Cumensis ecclesiae antistitem protelare, quia, si protelaveris et eum consecrare jam toties monitus
Abbreviated transcription (Latin):
acta subditoꝵ iudicant᷑ a nob. nĩa uõ adño iudi¬
sius. Ip̃i sũt canõnes qui appellatiões totiꝰ eccłe.
adhꝰ sedis cxamen uoluere deferri. ab ipsa uõnus¬
quam ꝓrsui appellare deb̾e sanexere ac ꝑ hoc illã
decoti eccła iudicare. ipsam ad nulliꝰ cõincare iuidi¬
tiũ. nec deeiꝰ umnꝗͣ p̃cepunt auditio iudicaĩ. sent̃aq¬

Expanded text:
iudisius: «Ipsi sunt canones» inquit «qui appellationes totius ecclesie ad huius sedis examen voluerunt referri, ab ipsa vero nunquam prorsus appellari debere sanxerunt, ac per hoc illam de tota ecclesia iudicare, ipsam ad nullius remeare iudicium. Nec de eius unquam preceperunt iudicio iudicari sent
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ fide ut accib adequamut. ꝗb sacs littĩs uni¬
statuere. ac designatis nõib in locũ suũ aliũ sub¬
pbat qui it̃cio ubro registri scͥbit antonio sub¬
t̾ cure sit ut inhac electioe nec datio ꝗb cũꝙ mõis
q̃ nia cõualescant. Namsi quoꝵdã pat᷑ cinio qqͣ

Expanded text:
 fide vel actibus adaequemur, quibus sacris literis unie successorem sibi statuere, ac designatis nominibus in locum suum alium sub qui in III libro registri scripsit dicens Antonio subcure sit, ut in hac electione nec datio quibuscumque modis nia convalescant
Abbreviated transcription (Latin):
buit unus appetut. ħ laudabilit̃ alt̃ expauit. iste
ne tacite cõtẽplatioĩs iurra loquendo ꝑđet. Iue ne
dãpna studiosi optris tacendo sentiret .S. hoc
inutrisꝙ ẽ subtilit̃ intuendũ qr ⁊ his ꝗ recus auit
plen̾e ñ restitit. is ꝗ mitti uoluit añ se ꝑaltanis¬

Expanded text:
biliter unus appetiit, hoc laudabiliter alter expavit; iste, ne tacitae contemplationis lucra loquendo perderet, ille, ne damna studiosi operis tacendo sentiret. Sed hoc in utrisque est subtiliter intuendum, quia et is, qui recusavit, plene non restitit, et is, qui mitti voluit, ante se per a
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ negligentes extit̾int. tc̃ ucet met᷑ politanis
p̃t̃ illoꝵ uoluntatẽ.⁊ ligandos dãpnaẽ.⁊ reconti¬
accensi. bonos u̾bo. ⁊ exemplo edificant maloꝵ
uitia asꝑa increpatiõe retarguunt absꝙ̃ cͥonsi
lio ñ licet met᷑ politanis aliꝗͥ in eoꝵ parrochia.¬

Expanded text:
ones negligentes exstiterint, tunc licet metropolitanis praeter illorum voluntatem et ligandos damnare, et reconciaccensi bonos verbo et exemplo aedificant, et malorum vitia aspera increpatione redarguunt, absque talium consilio non licet metropolitanis in eorum parochia
Abbreviated transcription (Latin):
sitionẽ ꝑtinere contendit. Tandẽ euinc̃ ep̃s per
parrochias militib comitatꝰ crudelit̾ deseuit. Q
eccłaꝵ sũt tãꝗͣ sibi cb̾ita usurpare contindit.
surpare uiceat. ertio. ꝗ noĩe cathedratici
asacerdotib exigẽualeat. Depma questioe¬

Expanded text:
sitionem pertinere contendit: tandem evincit episcopus, et per parochias militibus comitatus crudeliter desaevit; quae ecclesiae sunt tanquam sibi debita usurpare contendit Msurpare liceat? Tertio, quid nomine cathedratici a suis sacerdotibus exigere valeat? QUAESTIO
Abbreviated transcription (Latin):
di sacͣm̃to ⁊ cũ ip̃i cognouint ꝓmittendũ nõ
fuisse. sacͣm̃ti tñ ꝯtẽplatiõe faciũt q. spopon¬
dert̃ sic̃ d̾ erode supͣ scͥpsimꝰ. ꝗ saltatrici p̃¬
miũ t̃pit̃ ꝓmisit. crudlit̃ soluit. t̃ peͭ quod
regnũ ꝓ saltatiõe ꝓmittit̃. crud̾leq mors ꝓ¬
pħe pro uiris iurandi religioẽ doãt᷑. Quam
totłabiliꝰ tali fuisset ꝑuiriũ sacͣm̃to sitñ ꝑ

Expanded text:
endum non fuisse, sacramenti tamen contemplatione faciunt quod spoponderunt, sicut de Herode supra scripsimus, qui saltatrici praemium turpiter promisit, crudeliter solvit . Turpe quod regnum pro saltatione promittitur, crudele quod mors prophetae pro jurisjurandi religione donatur. Quanto tolerabili
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m impia ⁊ ꝑnitiosa p̃sũptio qua extimemꝰ nos
abhis cẽ seꝑandos uͥ peccatis eoꝵ ñ inꝗnem̃. atq
ita pꝰ nos tͣhere conem̃. ueluti mũdos scõsꝙ disci¬
plos. abunitatis cõpage quaĩ amaloꝵ ꝯiũctione
tudines ⁊ diuina oracła.⁊ certissima exẽpla ꝗb.
mixtos. usq infinẽ scłi. tp̃sq iuditu futĩ malos
uõ eis ꝑ quos eccła regit̾ adẽ pace salua potestas di¬
scipline adũsus imꝓbos aũ nefarios exercẽde tũc
rursus neq socordia. neq segnitia dormiamꝰ. sed
excitndi sumꝰ ut ingͣssus nr̃os inuia dñi ex utrisq
testimonis illoduce atq ad uitõe dirigentes. Nec
patientie nõe torpescamꝰ. Nec obtentu diligr̃tie

Expanded text:
niciosa praesumtio, qua existimemus nos ab his esse separandos, ut peccatis eorum non inquinemur, atque ita post nos trahere conemur ueluti mundos sanctosque discipulos, ab unitatis compage quasi a malorum consortio tudines et divina oracula vel certissima exempla, quibus mixtos usque in finem saeculi tempusque iudicii futuros vero eis, per quos ecclesia regitur, adest pace salva potestas disciplinae adversus improbos aut nefarios exserendae; item rursus, ne socordia segnitieque dormiamus, excitandi sumus, ut gressus nostros in via Domini ex utrisque testimoniis illo duce atque adjutore dirigentes, nec patientiae nomine torpescamus, nec obtentu diligentiae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑqͥs tutꝰ eẽ potẽ. hone̾stũ. nesit ei indãpnũd
nẽ uident᷑. Utile. nesit ei indãpnũ dess posses¬
siõĩb facile ł possibile. ne idbonũ ꝙ. dñs suus
facẽ leuit᷑ potãt. faciat ei difficile. neue id qd̾
possibile eãt. reddat ei ĩpossibile. ut fidł hec

Expanded text:
honestum, ne sit ei in damnum de nere videntur; utile, ne sit ei in damnum de suis possessionibus; facile vel possibile, ne id bonum quod dominus suus leviter facere poterat faciat ei difficile, neve id quod possibile erat, reddat ei impossibile. Ut fidelis haec
Abbreviated transcription (Latin):
in ipso ẽ ille m̃tit᷑. ꝗ dic̃ uerui ꝙ putat falsũ.
Qnͣtũ enĩ ad aium eiꝰ attinet ñ qd sentit hoc
dic̃. ñ ueꝵ dic̃ quãuis uerũ inueniat᷑ eẽ quod di¬
dicñtis: melior ẽ ꝗ nesciens falsũ dic̃ qm̃ uta
titisse cotͣrius. qm̃ cũ ad ispanas se ꝓmisfisset
iteͣꝵ dispositiõe diuitia m̾aioib occuputꝰ excausi

Expanded text:
in ipso est, ille mentitur, qui dicit verum quod putat falsum. Quantum enim ad animum ejus attinet, quia non quod sentit hoc dicit, non verum dicit, quamvis verum inveniatur esse quod didicentis, melior est qui nesciens falsum dicit, quoniastitisse contrarius, quoniam, quum ad Hispanos se promisisset iturum, dispositione divina
Abbreviated transcription (Latin):
tio suo ꝑꝑ distnictionẽ ad scłarẽ iudicẽ fortasst
confuget.⁊ is adquẽ recurrit solatiũ ei defensi¬
sinodoquilibet ep̃s fuit ex. uictoritus. molesti¬
ineoꝵ ꝯcił allegat. atꝙ abhis dese expectet. que
fuit depinta sentã. quod si deficiens pusilla¬
nimitate ħ noluit facẽ. s importunus fuit
imꝑatoĩ huiꝰmõi nullã ueĩam ħ̾r. neq locum
ullius assertioĩs sue neꝙ spem recipiendigo

Expanded text:
cio suo propter districtionem ad saecularem fortasse confugerit, et is ad quem recurrit solatium ei defensisynodo quilibet episcopus fuerit exauctoratus, molestiin eorum concilio alleget, atque ab his de se exspectet quae fuerit depromta sententia. Quod si deficiens pusillanimitate hoc noluerit facere, sed importunus fuerit imperatori, hujusmodi nullam veniam habeat, neque locum ullius assertionis suae, nec spem recipiendi gradus
Abbreviated transcription (Latin):
uigia illis ñ negent᷑. Si aũt ñ ĩgnłorauer̃t usq
ipse femine. absq maĩtis ꝑpetuo maneant.
quadã muliere. ⁊ pea filius nesciens patris factũ.

Expanded text:
iugia illis non negentur. Si autem non ignoraverint, usque ipse femine, absque maritis perpetuo maneant. quadam muliere et postea filius nesci
Abbreviated transcription (Latin):
tisua reddenda mõstrãt. Aliud ẽ eni inꝑfessi¬
onc suae uite ꝑsist̾e. auũapposito sui ordinis
discede. Si sc̃s aurelius degenti in laicali habi¬
tu oblata redlidit. ꝗ apꝰ oblationẽ filios acceꝑit.
ñ iõ. apostasiã euntib sua reddenda st̃. ꝗb ũtili¬
necessaia subtͣħent ut coacti redirẽt adordir̃ẽ¬
aquo recesserãt. s sic mimicis ⁊ ꝑsecutõib. iube¬
mur necessaĩa subministraẽ. sic ab apło mone¬
in tp̃s redime. ut expeditꝰ orõi uacemꝰ. sic ne ec

Expanded text:
ti sua reddenda monstrantur. Aliud est enim in professione suae vitae persistere, aliud a proposito sui ordinis discedere. Si S. Aurelius degenti in laicali habitu oblata reddidit, quia post oblationem filios accepit, non ideo in apostasiam euntibus sua reddenda sunt, quibus utilinecessaria subtraherentur, ut coacti redirent ad ordinequo recesserant. Sed sicut inimicis et persecutoribus jubemur necessaria subministrare, sicut ab Apostolo monemur tempus redimere, ut expeditius orationi vacemus: sic, ne ec
Abbreviated transcription (Latin):
tunla licentiã moãchis relinꝗmꝰ ꝓ arbitrio suo
aut albates ex pelłe. aut sibi met alios otai̾naẽ
quia nulla auẽtõrtas remanebit abbati si mõa.¬
o potestati ceꝑit stibiacere. ut decet̾o fideliter
⁊ studiose uniuersa q̃ uel ad diuini cultꝰ reu̾en¬

Expanded text:
m licentiam monachis relinquimus pro arbitrio suo aut abbates expellere, aut sibimet alios ordinare, quia nulla auctoritas remanebit abbati, si monachorum potestati coeperit subjacere, ut de cetero fideliter et studiose universa, quae vel ad divini cultus reveren
Abbreviated transcription (Latin):
ruenit neq ad feminas accede moãchis licet
sẽ griuius monacos sibi cõmatĩes facẽ. et ex
o cautã cũ eis coĩonẽ hab̾e. Negͣ hac oatasione
numani gñiꝰ inimicꝰ sua qͣuod absit calliditate
nueres ĩmoastiotuo deinceps qualib occasice
ꝑmittas iscẽtłe. neꝙ moacos tuos sibi cõmatres

Expanded text:
re, neque ad feminas accedere monachis licet. matres facere, et ex hoc incautam cum eis communionem habere. Ne ergo hac occasione humani generis inimicus sua eos, quod absit, calliditate mulieres in monasterio tuo deinceps qualibet occasione permittas ascendere, neque monachos tuos eas commatres
Abbreviated transcription (Latin):
scũt. Qa gͦ oĩs qui male igit odit lucẽ ac ꝑhocip̃
abscõdite iniustoꝵ tabͥn iculo opinãt᷑ ie posse la¬
tere ocłos iudicis cũcta conspitientis ħcã inhone¬
stum detestandũq flagitium neult̾uis fut oim̃ib̾¬
modus ꝓhibemꝰ. et subpena anathemitis int̃ dici¬
muiꝰ. Simili mͦ ꝓhibemꝰ. nescemoniales simui
cũ canancis⁊ monacis ineccła inunochoro con¬
gauantes salutẽ ip̃aꝵ animaꝵ negligt. quibus¬
ubet occasioĩb toni monastio: distrax re cupi

Expanded text:
scunt. Quia ergo omnis, qui male agit, odit lucem, ac per hoc ipsae absconditae in justorum tabernaculo se opinantur posse latere oculos judicis cuncta cernentis, hoc tam inhonestum detestandumque flagitium ne ulterius fiat omnimodis prohibemus, et sub poena anathematis interdicimus. § 1. Simili modo prohibemus, ne sanctimoniales simul cum canonicis vel monachis in ecclesia in uno choro congravantes salutem ipsarum animarum negligunt, quibuslibet occasionibus bona monasteriorum distrahere cup
Abbreviated transcription (Latin):
moast̾ium ꝯditioẽs suꝑus posite cõueniũt. ser¬
uane as ex nr̃a auctoĩtate p̾cpimꝰ. nec aliͥ am¬
plius ex iñ ab aliquo exigat᷑. Sin uõnil talecor¬
stitit mediante te quod ipsi ep̃o noĩe eulogie
offerric̾eat. int̃ ipsos mõachos. ⁊ pbirin uolumꝰ

Expanded text:
monasterium, conditiones superius positae convenerint, servari eas ex nostra auctoritate praecipimus, nec aliquid amplius exinde ab aliquo exigatur. Si vero nil tale constiterit, mediante te quid episcopo ipsi nomine eulogiae offerri debeat inter ipsos monachos et presbyterum volumus
Abbreviated transcription (Latin):
cła scãdalũ patiat᷑. nediscedens. intĩora p̃cipi¬
tet̃. ne inꝑingiẽ moãchoꝵ aut incẽdiũ moãst̾i
occasiõẽ suoꝵ exardescat. laudabilius sua sibi
pꝰea inep̃atũ pła adquisiuit. Cuidũ fri suces¬
sorem quererent ep̃s loci semet electioi uole¬
bat inscrere. ut ꝑ ip̃m. abbas in moãst̾io ordi¬
naret᷑ fr̃s renituntur. Or an moastiũ¬

Expanded text:
 ne discedens in deteriora praecipitetur, ne in perniciem monachorum aut incendium monasterii occasione suorum exardescat, laudabilius sibi sua postea in episcopatu plura acquisivit: cui dum fratres successorem quaererent, episcopus loci semet electioni volebat inserere, ut per ipsum abbas in monasterio ordinaretur; fratres renituntur. Quaeritu
Abbreviated transcription (Latin):
auctoitate beati petͥ apłoꝵ principis. cuiꝰ uice
ł dolo̾ ł inmissiones alquas facẽ ⁊ infra. De
functo uõ atbate cui̾tũꝙ cõggatioĩs ñ ext̾ne
int se ꝑsonã inuenre nequer̃t sollert̃ sibi de
stodiendũ ut inuito abb̾e ad ordinandũ alia
moastia aut adordines sacros łcłicatꝰ offitium

Expanded text:
i apostolorum principis, cuius vice vel dolos vel immisiones aliquas facere, sefuncto autem abbate cuiusque congregationis, non extraneuinter se personam invenire nequeunt, sollerter sibi de stodiendum est ut, invito abbate, ad ordinanda alia monasteria, aut ad ordines sacros vel clericatus officium
Abbreviated transcription (Latin):
inunũ monastiũ habitare. s nec ea quȩ dupli¬
ci uocant.⁊ siqͥtale ẽ. religiosus ep̃s mulieres
quidẽ in suo loco manẽ studeit.monachos aũt
aliud mõast̾iũ eclificare cogat. Si. tñt prima sũ
talia monast̾iat sepaent̃ inalm uamastus me¬

Expanded text:
 monasterium babitare, sed nec ea, quae duplicia vocant. Et si quod tale est, religiosus episcopus mulieres quidem in suo loco manere studeat, monachos autem aliud monasterium aedificare cogat. Si autem plurima sint talia monasteria, separentur in aliis mo
Abbreviated transcription (Latin):
sitas factorẽ seꝑationẽ accipit quocasu si om̃s
apellauñt. ⁊ uno exhis agente eoꝵ appelło iusti
ꝓnuntiata fuĩt. emolum̃tũ ⁊ uictoie ad alios
sieta̾tis auxilio unꝰ ccͣ sent̃am. restitutionẽ un¬
petͣuit. maiori ꝗ suo uire non appellaũ. ħ rescͥp¬
eꝵ spatia exdie sent̾e definita st̃. intͣque gesta
una cũ relegatiõe litigatoĩb cõuenit praĩ. Si¬
muit arbiter appelłoem susciꝑe. ⁊ relationẽ daẽ
copellit̃. sidelegatꝰ fũt Litigatoib uõ copia est

Expanded text:
sitas factorum separationem accipit, quo casu, si omnes appellaverint, et uno ex his agente eorum appellatio justa pronunciata fuerit, emolumentum victoriae etiam ad alios aetatis auxilio unus contra sententiam restitutionem impetravit, maiori, qui suo iure non appellaverit, hoc rescriperum spatia ex die sententie diffinita sunt, intra que gesta, una cum relatione, litigatoribus convenit prestari. Similiter arbiter appellationem suscipere et relationem dare compellitur, si delegatus fuerit. Litigatoribus vero copia est
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ imꝑator rescͥpsit. ut deportet᷑. uideamꝰ qñ
sit ꝓuocandũ. utrũcũ imꝑator rescͥpseit ut
deportetur. an cũ eis scbr. ⁊ pute̾nt tc̃ ẽẽ appel¬
sim̃datus ap̃ p̾ncipem honerauĩt eũ quẽ depõ¬
tandũ laborat. int̾cludat uiam ꝓuocandi.
Quid gͦ ẽ : recte dicet̃ humanitate suggerente

Expanded text:
et imperatori scripserit ut deportetur, videamus quando sit provocandum, utrum quum imperator rescripserit ut deportetur, an quum ei scribitur? Et putem, tunc esse appelsi mendaciis apud principem onerauit eum, quem deportandum laborabat, intercludi illi uiam prouocandi. quid ergo est? recte dicetur humanitate suggerente,
Abbreviated transcription (Latin):
andastis ut scͥbem uos̾ qualit̃ in stans uirgi¬
um cc̃ me suscitatũ sit. ł aquo. ut ũro amini¬
culo pelleretur.⁊ cã mea firmaret. Scitote
me cͥminai aquoclam basso. ⁊ inuste ꝑsequi.
ꝙ audiens ualentinianꝰ augustus. nr̃a auctoĩ¬
tat̾e sinodũ cõg̃gari iussit. ⁊ facto concilio cũ
magna ex aminatioẽ satisfaciens om̃ib lic⁊
euadere alit̃ satis potuissẽ. suspitionẽ tñ fu
demorte ep̃i sui p̃decessoris tui infamati. inme¬
dium consulunnus. Itaq cͥcum astantiũ fr̃m
unamini asensu tuedilectioĩ referimꝰ. p̃fatum
gillandũ pb̃rm añte ad p̃sentandũ. uͥ sic̾ti accu¬
satores defuennt. tc̃ dictainte iusticia sine om̃i

Expanded text:
andastis, ut scriberemus vobis, qualiter instans jurgium contra me suscitatum sit, vel a quo, ut vestro adminiculo pelleretur, et causa mea firmaretur, scitote me criminari a quodam Basso, et injuste persequi. Quod audiens Valentinianus Augustus, nostra auctoritate synodumagna examinatione satisfaciens omnibus licet evadere satis aliter potuissem, suspicionem tamen fugde morte episcopi praedecessoris tui infamati, in medium consuluimus. Itaque circumstantium fratrum unanimi consensu tuae dilectioni rescribimus, praefatum Gillandum presbyterum ante te praesentandum, ubi si certi accusatores defuerint, tunc dictante justitia sine omni