comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bolum definiuit. Secunda si noduscentum quinquaginta patrum subtheo dosio seniore constanti no¬
polim congregata est quaema cedonium scm̃ sp̃m dm̃ eẽ negantem condemnans consubstantia lem
patri& filio scm̃ spm̃ demonstrauit. Dans simboli formam quam tota grecorum & latinorum confes¬
sio inaecdesus praedicat: Tertia si nodus efesena prima ccepiscoporum subiunior e theodosioa gusto
aedita quae nestorium dua spersonas in xp̃o ad serentẽ iusto anathemate condemnauit. Ostendens
triginta sacerdotũ submarciano principehabita est. in qua euticen constantinopolitanum
abbatẽ uerbidĩ & carnis unam naturam pronunti antẽ & eius defensorem dioscorum¬
quondam alex an drinum epscmet ipsum rarsum nestorium cum reliquis hereticis una patrumsententia
oraedamnauit p̃dicans eadem si nodus xpmdm̃ sic natum deuirgineut in eum subtantiam & diuinȩ& hu¬

Expanded text:
bolum definivit. Secunda synodus centum quinquaginta Patrum sub Theodosio seniore Constantinobolum definivit. Secunda synodus centum quinquaginta Patrum sub Theodosio seniore Constantinopolim congregata est, quae Macedonium, sanctum Spiritum Deum esse negantem, condemnans, consubstantialem Patri et Filio sanctum Spiritum demonstravit, dans symboli formam quam tota Graecorum et Latinorum confessio in ecclesiis praedicat. Tertia synodus Ephesina prima ducentorum episcoporum sub iuniore Theodosio Augusto edita, quae Nestorium duas personas in Christo adserentem iusto anathemate condemnavit, ostendens triginta sacerdotum sub Marciano principe habita est, in qua Eutychem Constantinopolitanum abbatem Verbi Dei et carnis unam naturam pronuntiantem, et eius defensorem Dioscorumquondam Alexandrinum Episcopum, et ipsum rursum Nestorium cum reliquis haereticis una Patrum sententia condemnavit; praedicans eadem synodus Christum Dominum sic natum de Virgine, ut in eo substantiam et divinae et hu
Abbreviated transcription (Latin):
uel quod distortum prauũ que quid corrigat. Canones autt̃ generalium conciliorum a temporibus¬
tur facultas in dexp̃ianitas indiuersas hereses scissa est quia non erat licentia epis copis in unum con¬
uenirenisi tempore supra dictiimperatoris. ipseenim dedit facultatem xp̃ianis libers congregari
Sub hoc etiam sc̃ĩpatres in concilione cenodeom neorbe terrarum conuenientes iuxta fidem euuange¬
licam & apostolicam secundum posta postolos simbolumtradiderunt . in tercetera autem concilia quat¬
tuor esse uenerabiles sinodos quactotam principaliterfidem conplectunt quasiquat tuor euuangelia
gusto imperante pacta est. inqua arria nae perfidia eblasphemia damnata quãde in aequalita¬
tescaẽ trinitatisidem arrius ad serebat Consubstantialem dõpatridm̃ filium idẽ s cãsinodus persim¬

Expanded text:
vel quod distortum pravuvel quod distortum pravutur facultas. Inde Christianitas in diversas haereses scissa est, quia non erat licentia episcopis in unum convenire, nisi tempore supradicti imperatoris. Ipse enim dedit facultatem Christianis libere congregare. Sub hoc etiam sancti Patres in concilio Nicaeno de omni orbe terrarum convenientes, iuxta fidem evangelicam et apostolicam, secundum post Apostolos symbolum tradiderunt. Inter cetera autem concilia quattuor esse venerabiles synodos, quae totam principaliter fidem conplectunt, quasi quattuor evangelia, um Constantino Augusto imperante peracta est. In qua Arianae perfidiae blasphemia condemnata, quam de inaequalitate sanctae Trinitatis idem Arius adserebat; consubstantialem Deo patri Deum filium †idem† sancta synodus per sym
Abbreviated transcription (Latin):
neruas quidam capitulis ad fixus adiacit quibus numeris subdita est̃ era qua e d a mmin conot ata quan
indicat in quoto canonepositus sit numerus cuisubiecta estera. uerbi gratia si est era prima in primo
ianone sisecionda in secundo sitertia intertia & sic ꝑ ordinem usquead decimum peruenese sugi¬
turaperto quo lib& euu angelio placuerit sure quireliquorum euuan gelistarum similia dixerunt
d sumes adiacentem numerum capitoli & requires ipsum numerum in suoca none quem indicat
ibiq in uenies quo d& qui dixerint & itademum in corporein quisita loca q̃ ex ipsis numeris indicant᷑
persingula cuuangelia decis dẽ dixissein uenies DECΑΝΟΝIBUSCONCLIORUM : Canon au¬
tem grecelatineregula nuncupatur. Regula autẽ dicta quo d rectoducit nec aliquando aliorsũ
trahit. Aliidixerunt regulam dictam uel quodregat uel quod normã recteuiuendi pra ebeat u

Expanded text:
merus quidam capitulis adfixus adiacet, quibus numeris subdita est aera quaedam mineo notata, quae merus quidam capitulis adfixus adiacet, quibus numeris subdita est aera quaedam mineo notata, quae indicat in quoto canone positus sit numerus, cui subiecta est aera. Verbi gratia: Si est aera .I., in primo canone; si secunda, in secundo; si tertia, in tertio; et sic per ordinem usque ad decimum perveniens. Si igitur, aperto quolibet Evangelio, placuerit scire qui reliquorum Evangelistarum similia dixerunt, adsumes adiacentem numerum capituli, et requires ipsum numerum in suo canone quem indicat, ibique invenies quot et qui dixerint; et ita demum in corpore inquisita loca, quae ex ipsis numeris indicantur, per singula Evangelia de eisdem dixisse invenies. De canonibus conciliorum . Canon autem Graece, Latine regula nuncupatur. Regula autem dicta quod recte ducit, nec aliquando aliorsum trahit. Alii di
Abbreviated transcription (Latin):
musticiersus uo ant Seaeda est quoda thuc emendatur et nec dumilibris redactũ est. &t nom̃ grecum
siultetomPDT CAAOMIDVSTVUANGEΗORUM CAONES euuangeliorum
ideof aeisunt ut pereo in uenire&scre possimus quireliquorum euu angelistarum similla audemoprex
dexruns sint autem numero decem. quorum primus continet numeros in quibusquatiuor eadem liceo
tes mattheus lutasiohannes Quartus inquibus tres macheus marcus iohannes iuntus inquibus
dus mattbcus lucas sextus inquibus duo Mlaitheus martus septimus in quibusduo matebeus soban¬
us Prdauus in quibusduo lucas marcus. Nonus in quibus duo lucasi ohannes. Decimus inquibus sin¬
gulicorum propria quadam dixerunt : quorum expositiohaec est. Persingulo senim euuangelifasnu¬

Expanded text:
rustici versus vocant. Scheda est quod adhuc emendatur, et necdum in libris redactum est; et est nomen Graecum, rustici versus vocant. Scheda est quod adhuc emendatur, et necdum in libris redactum est; et est nomen Graecum, sicut et tomus. De canonibus evangeliorum . Canones Evangeliorum ideo facti sunt, ut per eos invenire et scire possimus qui reliquorum Evangelistarum similia aut propria dixerunt. Sunt autem numero decem, quorum primus continet numeros in quibus quattuor eadem dixertres: Matthaeus, Lucas, Iohannes. Quartus, in quibus tres: Matthaeus, Marcus, Iohannes. Quintus, in quibus duo: Matthaeus, Lucas. Sextus, in quibus duo: Matthaeus, Marcus. Septimus, in quibus duo: Matthaeus, Iohannes. Octavus, in quibus duo: Lucas, Marcus. Nonus, in quibus duo: Lucas, Iohannes. Decimus, in quibus singuli eorum propria quaedam dixerunt. Quorum expositio haec est. Per singulos enim Evangelistas nu
Abbreviated transcription (Latin):
Abseribendo a utem scriba nome naccepit officium expiomens eccabud ae nomensumseruni¬
menta scriba calamus & pinna exbisenimuerba paginis infiguntur. sed calamus arboris et
pinna auis cuius a cumen india de diuiditur in toto corporeunitateseruata credo propter
misterium ut in duobus apicib: uetus & nouum testamentum si gnaretur quibus exprimitur uer
bisa cramentũ sanguinepassionis effusum. Dictus autẽ calamus quod liquorem ponat. Vnde
& apud nauta scala reponeredicitur Pinna autema penions douocata idest uolando est
enimut dixim: auium. folia autẽ librorum appellatae siue exsimilitudine foliorum arbo¬
rum siuequia exfollibus fiunt id est expellibus qui deoccisis pecodibus decrahisolent. cuius par¬
tespaginae dicuntur coquod sibi inuicem conpingantur
Uersus autem uulgo uocatiquia sic scribebant antiquisicut ara turterra a sinis traenima d dexteram pri¬
mumdeducbant stlum deindeconuertebantur ab inferiori&rursus addexteram uersus quos & odiequo

Expanded text:
Ascribendo autem scriba nomen accepit, officium exprimens vocabuli qualitate. Instrumenta scribae calamus et penna: ex his enim verba paginis infiguntur: sed calamus arboris est: penna avis, cujus cacumen in duo dividitur, in toto corpore unitate servata credo, propter mysterium, ut in duobus apicibus Vetus et Novum Testamentum signaretubi sacramentum sanguine Passionis effusum. Dictus autem calamus quod liquorem ponat. Unde et apud nautas calare ponere dicitur. Pinna autem a pendendo vocata, id est volando. Est enim, ut diximus, avium. Foliae autem librorum appellatae sive ex similitudine foliorum arborum, seu quia ex follibus fiunt, id est ex pellibus, qui de occisis pecudibus detrahi solent; cuius partes paginae dicuntur, eo quod sibi invicem conpingantur. Versus autem vulgo vocati quia sic scribebant antiqui sicut aratur terra. A sinistra enim ad dexteram primum deducebant stilum, deinde convertebantur ab inferiore, et rursus ad dexteram versus; quos et hodieque
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis est dum confessio est. Confessio autem antecedit remissiosequitur Ceterum
extraueniam est qui peccatum cognoscit ne cognitum confitetur. Ita que ex omologesis
posternendi & humili ficandi hominis disciplina est habituat que uctusacco & cine¬
riin cubare Corpus sordibus obscurare. animumm eroribus deicere illa quae peccañ
tstitractatione mutare. Tetanie autem greco nomine a ppellantur quaclatine
dicuntur rogationes interletanias uero et exomolo ges indiffert. quod ex omologe¬
sinprosola confessionepeccatorum aguntur litania euero quacin dicuntur prop¬
terrogan dum dm̃ & imperandam in aliquomi seri cordiam eius. sed nunciam utri¬
que uo cabulum sub una designatione habetur. Nec distat uulgo utrum lecaniae
an exomolo gesindicantur. Cupplicationis autem nomen quodam modonunc
exgentilita tetenecur. Nam feriae aut legitimaeerant apud eos aut indictae

Expanded text:
peccatis est, dum confessio est. Confessio autem antecedit, remissio sequitur. Ceterum peccatis est, dum confessio est. Confessio autem antecedit, remissio sequitur. Ceterum extra veniam est qui peccatum cognoscit nec cognitum confitetur. Itaque exomologesis prosternendi et humilificandi hominis disciplina est, habitu atque victu, sacco et cinere incubare, corpus sordibus obscurare, animum maeroribus deicere, illa, quae peccant, tristi tractatione mutare. Litaniae autem Graeco nomine appellantur, quae Latine dicuntur rogationes. Inter litanias vero et exomologesin hoc differt, quod exomologesis pro sola confessione peccatorum agitur; litaniae vero, quae indicuntur propter rogandum Deum et inpetrandam in aliquo misericordiam eius. Sed nunc iam utrumque vocabulum sub una designatione habetur, nec distat vulgo utrum litaniae an exomologesis dicantur. Supplicationis autem nomen quodammodo nunc ex gentilitate retinetur. Nam feriae aut legitimae erant apud eos aut indictae.
Abbreviated transcription (Latin):
gentilitate conuertimur ita reconciliamur quando post peccatum penitendoregredi¬
mur. Exomolo gesis greco uocabu lo dicitur quod latine confessio interpraetatur.
cuius nominis duplex significatio est . aut enimin laude intelligitur confesssio sicut est
confitebor tibi dñepaterca eli& terrae aut dumquisque confitetur sua peccata ab eo
indulgenda cuius in deficiens est miseri cordia. ex hocigitur grecouo cabulo exprimi¬
tur & frequentatur ex omologesis qua delictum nr̃m dño confitemur. non quidem ut
ignaro cuius cognitionenichiloccultum est sed confessio est reiscilicet eius quacignora tur
professa cognitio : Vtileenim sibia ciocundum quis quam esse exsstimauerat raperȩ ad¬
ultera refurare sedubibaec aeternedam nationi obnoxia essecognouit cognitis his con¬
fitetur errorem confessio autem erroris professioest desinendi desinendum autem a

Expanded text:
gentilitate convertimur, ita reconciliamur, quando post peccatum poenitendo regredigentilitate convertimur, ita reconciliamur, quando post peccatum poenitendo regredimur. Exomologesis Graeco vocabulo dicitur, quod Latine confessio interpretatur, cuius nominis duplex significatio est. Aut enim in laude intellegitur confessio, sicut est: 'Confitebor tibi Domine Pater caeli et terrae': aut dum quisque confitetur sua peccata ab eo indulgenda, cuius indeficiens est misericordia. Ex hoc igitur Graeco vocabulo exprimitur et frequentatur exomologesis, qua delictum nostrum Domino confitemur; non quidem ut ignaro, cuius cognitioni nihil occultum est; sed confessio est rei scilicet eius quae ignoratur professa cognitio. Utile enim sibi ac iucundum quisquam esse existimaverat rapere, adulterare, furari; sed ubi haec aeternae damnationi obnoxia esse cognovit, cognitis his, confitetur errorem. Confessio autem erroris professio est desinendi: desinendum ergo a
Abbreviated transcription (Latin):
passionis his tertium genus quidama diciunt quam xero fagiam dicunt abstinentiam scilica
ciborum humentium unde& nomen hocdatum eo quod siccis quidam escis utantur. Peniten¬
tia appellata quasi punitentia eo quodipsehomo insepunien dopunit quodmalea dmisit:
Namnichil aliud agunt quosueraciter penit& nisiut id quod malefecerunt. in punitum esse
non sinant eo quippemodo sibi non parcentibus ille parcit cuius altum iustum que iuditium
nullus comtemtor euadit perfecta est autem penitentia praeterita deflere& futura non ad¬
mittere haec secunda in similitudine fontis est. Vt si forte in pugnantedi abolo aliquod pec¬
catum inrepserit huius satis factione purgetur. Satisfactio autem est causaspeccati¬
rum & sugestiones excludere & ultra peccatum non iterare. Reconciliatio uero est quae
post complementum penitentiae adhibetur nam sicut concilia murdõ quando primum a

Expanded text:
passionis. His tertium genus quidam adiciunt quam Xerophagiam dicunt, abstinentiam scilicet passionis. His tertium genus quidam adiciunt quam Xerophagiam dicunt, abstinentiam scilicet ciborum humentium. Unde et nomen hoc datum, eo quod siccis quidam escis utantur. Poenitentia appellata, quasi punitentia, eo quod ipse homo in se poenitendo puniat quod male admisit. Nam nihil aliud agunt, quos veraciter poenitet, nisi ut id, quod male fecerunt, inpunitum esse non sinant. Eo quippe modo sibi non parcentibus ille parcit, cuius altum iustumque iudicium nullus contemptor evadit. Perfecta est autem poenitentia, praeterita deflere et futura non admittere. Haec secunda in similitudine fontis est, ut si forte inpugnante diabolo aliquod peccatum inrepserit, huius satisfactione purgetur. Satisfactio autem est causas peccatorum et suggestiones excludere et ultra peccatum non iterare. Reconciliatio vero est, quae post conplementum poenitentiae adhibetur. Nam sicut conciliamur Deo, quando primum a
Abbreviated transcription (Latin):
ieinium autem& statio dicitur statio autem demilitari exemplonom en accepit
proeo quodnulla letitia obueniens castris stationem militum rescindit: Namletita
ioentus trstitia sollicitus a dministrat disciplinam. Vnde & milites num quam inm¬
mores sa cramenti magis stationibus parent. discernunt autem quidamne uinim atie
namieiunium est in differenter cuius libet diei abstinentia non secundum legem sed secundum
propriam uolumtatem statio autem est obseruatio statutorum dierum uel temporum dierum
ut quarta feria e& sexta feria ieiunium. ex ueteri lege praeceptum equa statione in cuuangelio
Ac prophetis institutionibus terminatis temporibus statuta sunt. ut ieiunium quarti quinti sep
dixit illeieiu n obis insabbato id est quarta & sextasabbati: temporum autem quaelegalibus¬
quadra gesimae quaeuniuerso orbeinstitutione a postolica obseruatur. Circa dñica econfiniur

Expanded text:
Ieiunium autem et statio dicitur. Statio autem de militari exemplo nomen accepit, Ieiunium autem et statio dicitur. Statio autem de militari exemplo nomen accepit, pro eo quod nulla laetitia obveniens castris stationem militum rescindit. Nam laetitia libentius, tristitia sollicitius administrat disciplinam; unde et milites numquam inmemores sacramenti magis stationibus parent. Discernunt autem quidam inter ieiuniuNam ieiunium est indifferenter cuiuslibet diei abstinentia, non secundum legem, sed secundum propriam voluntatem; statio autem est observatio statutorum dierum vel temporum. Dierum, ut quartae feriae et sextae feriae ieiunium ex veteri lege praeceptum: de qua statione in Evangelioac propheticis institutionibus terminatis temporibus statuta sunt, ut ieiunium quarti, quinti, sep12: 'Ieiuno bis in sabbato,' id est quarta et sexta sabbati. Temporum autem, quae legalibusquadragesimae, quae in universo orbe institutione apo
Abbreviated transcription (Latin):
ora nona templum adnt. quando paraliticum sanitatireformauit. sed & danielum legi¬
mus haectem pora inoratione obseruas seut uti que ex his raelis disciplina ut neminus quam t̃
dicadoremus Debitores enim sumus trium patris & filii & sp̃s scĩ exceptis utique& aliis
legitimis orationibus qua es ineulla admonitionedebenturmn gressus lucis ac noctis siu
uigiliarum sed & cibum non prius sumerequam in terposita oratione priora enim haben¬
la sunt sp̃s refrigeria quia priora caelestia quam terrena. Qui autem uult orationem su¬
am uolare ad dm̃ faciatilliduasalas ieiunium & elesnosinam. & a scendet cleriter & ex¬
auditur. Iennium est parsimonia uictus abstinentiaq: ciborum. Cui nomen est inditum
exquadam parteuiscerum tenui semper& uacua quod uulgo ieiunum uocatur. Vnde
leiunii nomen creditur diriuatum quod sui inedia uiscerauacua & m anita existcoit

Expanded text:
hora nona templum adiit, quando paralyticum sanitati reformavit. Sed et Danielum legihora nona templum adiit, quando paralyticum sanitati reformavit. Sed et Danielum legimus haec tempora in oratione observasse, et utique ex Israelis disciplina, ut ne minus quam ter die adoremus. Debitores enim sumus trium, Patris et Filii et Spiritus sancti; exceptis utique et aliis legitimis orationibus, quae sine ulla admonitione debentur, ingressus lucis ac noctis sive vigiliarum; sed et cibum non prius sumere quam interposita oratione. Priora enim habenda sunt spiritus refrigeria, quia priora caelestia quam terrena. Qui autem vult orationem suam volare ad Deum, faciat illi duas alas, ieiunium et eleemosynam, et ascendet celeriter et exaudietur. Ieiunium est parsimonia victus abstinentiaque ciborum, cui nomen est inditum ex quadam parte viscerum tenui semper et vacua, quod vulgo ieiunum vocatur. Unde ieiunii nomen creditur derivatum, quod sui inedia viscera vacua et exinanita existant.
Abbreviated transcription (Latin):
tabulis cordis carnalibus. Oratio petitio dicitur. Namorare est peteresicut ex orare impetrare
constat autemoratio loco & tempore : Loco quia non ubi quecum prohibeamur axp̃o inpuplico
ed ubi oportunitasdederit aut necessitas inporta uerit. Ne que enim contra praeceptum repu¬
tatur aba postolis factum qui in carcere audientibus custo dibus orabant et canebant dõ
quarundamorarum communium quaediei interspatia signant tertia sexta & nona. simi¬
liter & noctis sed ideo haec orandi orediuis ae sunt . ut si forte aliquo fuerimus operedeenti ip¬
sud nos ad officium tempus admoneat. Quae tempora inscripturis inuenitur prienimsp̃s
sc̃s congregatis discipulis ora tertia in fusus est. Petrus qua dieuisionem communicationis in
illo uasculo expercus est. sexta ora orandi gratia ascenderet idem etiam cum iohanne

Expanded text:
tabulis cordis carnalibus. Oratio petitio dicitur. Nam orare est petere, sicut exorare inpetrare. tabulis cordis carnalibus. Oratio petitio dicitur. Nam orare est petere, sicut exorare inpetrare. Constat autem oratio loco et tempore. Loco, quia non ubique, cum prohibeamur a Christo in publico, sed ubi opportunitas dederit aut necessitas inportaverit. Neque enim contra praeceptum reputatur ab Apostolis factum, qui in carcere audientibus custodibus orabant et canebant Deo.quarundam horarum communium, quae diei interspatia signant, tertia, sexta et nona; similiter et noctis. Sed ideo haec orandi horae divisae sunt, ut si forte aliquo fuerimus opere detenti, ipsud nos ad officium tempus admoneat; quae tempora in Scripturis inveniuntur. Primum enim Spiritus sanctus congregatis discipulis hora tertia infusus est. Petrus, qua die visionem communicationis in illo vasculo expertus est, sexta hora orandi gratia ascenderat. Idem etiam cum Iohanne
Abbreviated transcription (Latin):
sconiuratio siuess serepationes est aduersusdiabolumut discedat. sicut est in tacharia etostendit michi
hinsa cerdotem magnum st untem quortim angelodñi & satanstabat ad extriseius ut aduersa retur
ei & dixit dñs ad satan increp& dñs intesatan & increpet dñs inte quielegit hierusalem. hoc est exor¬
cismum increpare & coniurare aduersus diabolum. Vndesciendum quod non creatura dĩ infantibus
exorcitatur aut exsufflatur. sed ille sub quo sunt omnes qui cum peccatona scuntur. est enim prin¬
cebspeccatorum. Simbolum perlinguam
grecam signum uel conlatio interpraetatur. Dis¬
cessurienim a postoli ad couangelitandum ingentibus hoc sibi praedicationis signum uel indicium
posuerunt. contin& autem confessionem trinitatis etunitatem acclesi ae& omnem xp̃i anidogma¬
ssacramentum quod simbolum fidei & spei nr̃e non scribiturꝰ carta & a tram̃to sed in

Expanded text:
coniuratio, sive sermo increpationis est adversus diabolum, ut discedat: sicut est illud in Zacharia 3, 1: 'Etconiuratio, sive sermo increpationis est adversus diabolum, ut discedat: sicut est illud in Zacharia 3, 1: 'Et ostendit mihi Iesum sacerdotem magnum stantem coram angelo Dei, et Satan stabat a dextris eius, ut adversaretur ei; et dixit Dominus ad Satan: Increpet Dominus in te, Satan, et increpet in te Dominus, qui elegit Hierusalem.' Hoc est exorcismus increpare et coniurare adversus diabolum; unde sciendum est quod non creatura Dei in infantibus exorcizatur aut exsufflatur, sed ille sub quo sunt omnes qui cum peccato nascuntur. Est enim princeps peccatorum. Symbolum per linguam Graecam signum vel cognitio interpretatur. Discessuri enim Apostoli ad evangelizandum in gentibus hoc sibi praedicationis signum vel indicium posuerunt. Continet autem confessionem Trinitatis et unitatem Ecclesiae et omne Christiani dogmatis sacramentum. Quod symbolum fidei et spei nostrae non
Abbreviated transcription (Latin):
nam sicut in baptismum peccatorum remissiodatur ita perunctionem sanctificatiosp̃s adhi¬
betur & hoc depristina disciplina quaungui insacerdotium & in regnum solebaN ex quo
& aã amois eunctus est quaedum carnaliterfit spiritaliter proficit
quomodo et in ipsa baptismigratia uisibilis actus quo in a qua mergimur sed spiritalis effectus quo
delictismundamur hoc significat illud unguentum quod pecatrix mulier superpedes et ea quae
dicitur non fuis sepec catrix super capudihũ fudis sescribuntur. Nnus in positio ideo fit ut perbe¬
nedictionem aduocatus inuitetur sp̃s scs. tunc enim ille paraclitus post mundata & benedicta corpora
libens a patredescendit & quasi superbaptismia quam tam quam super pristinam sedem recognoscens
quiescit. Namlegitur quod in principio aquis superferebatur sp̃s sc̃s. Ex orcismum grecelatine

Expanded text:
Nam sicut in baptismo peccatorum remissio datur, ita per unctionem sanctificatio spiritus adhiNam sicut in baptismo peccatorum remissio datur, ita per unctionem sanctificatio spiritus adhibetur; et hoc de pristina disciplina, qua ungui in sacerdotium et in regnum solebant, ex quo et Aaron a Moyse unctus est. Quae dum carnaliter fit, spiritaliter proficit; quomodo et in ipsa baptismi gratia visibilis actus, quod in aqua mergimur, sed spiritalis effectus, quod delictis mundamur. Hoc significat illud unguentum, quod peccatrix mulier super pedes, et ea quae dicitur non fuisse peccatrix, super caput Iesu fudisse scribuntur. Manus inpositio ideo fit, ut per benedictionem advocatus invitetur Spiritus sanctus. Tunc enim ille Paracletus post mundata et benedicta corpora libens a Patre descendit, et quasi super baptismi aquam tamquam super pristinam sedem recognoscens quiescit. Nam legitur quod in principio aquis superferebatur Spiritus sanctus. Exorcismus Graece, Latine
Abbreviated transcription (Latin):
qua ea scendit dealbata cuius misterium non aliter nisi subtrinitatis designationeidest patris
x filii et sp̃sscĩ cognominatione conplecatur. dicende dño ad a postolos itedoceteomnes gen
ierbum. Ita hoc sacramentum confirmat ternarius numerus nominis diuini. Quoda utẽ
pera quam babtis mumdatur haecratio est. Voluitenim dñs ut res illa in uisibilis percongru¬
ens & profecto contraectabile & uisibilein penderetor aelementum. super quodetiam in
principio ferebatur sp̃s sc̃s. nam sicut aquapurgatur exterius corpus itala tenter eius
nisterio persp̃m scm̃ purificatur animus cuius sanctificatio ita est inuocato enim dõ des¬
cendit sp̃s sc̃s decȩlis & medicatis aquis. sanctificat eas desem&ipso & accipiunt uimpus
gationis ut in eis & caro et anima delictis in quinatam undetur. Crisma grecaclatine

Expanded text:
quae ascendit dealbata? 45. Cujus mysterium non aliter nisi sub Trinitatis designatione, id est, Patris, quae ascendit dealbata? 45. Cujus mysterium non aliter nisi sub Trinitatis designatione, id est, Patris, et Filii, et Spiritus sancti cognominatione completur, dicente Domino ad apostolos: Ite, docete omnes verbum, ita hoc sacramentum confirmat ternarius numerus nominum divinorum. 287 47. Quod autem per aquam baptismus datur, haec ratio est. Voluit enim Dominus ut res illa invisibilis, per congruens, sed profecto contrectabile et visibile, impenderetur elementum, super quod etiam in principio ferebatur Spiritus sanctus. 48. Nam sicut aqua purgatur exterius corpus, ita latenter ejus mysterio per Spiritum sanctum purificatur et animus. Cujus sanctificatio ita est. 49. Invocato enim Deo descendit Spiritus sanctus de coelis, et medicatis aquis, sancgationis, ut in eis ca
Abbreviated transcription (Latin):
etas& cretis uirtutibus uel asacris sacramenta dicuntur. quaeideo fructuos aepenes aeclesi am
fiunt quia sc̃s in eamanens sp̃s eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Vnde
seu perbonos seu permalos ministros intradĩ aeflesiam dispensentur. tamen quia sp̃s sc̃smisticeilla
uuificat quiquondam a postolico intemporeui sibibus apparebat operibus nec bonorum meritis
dispensatorum amplificantur haecdona nec malorum ad tenuantur. Quia neque quiplan¬
at est aliquid nequequirigat sed qui incrememtumdat ds̃. unde& grecemis terium dicitur
quod secretametreconditam habecit dispositionem. R abtismum grecelatinetinctio interp̃¬
tatur quaeidcircotinctio dicitur quia ibi homospũ gratiȩ in melius in mutatur. & longe
ed dimurpulcrhi dealbatione uirtutum unde& incanticis scribitur canticorum quae est ist.

Expanded text:
et a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam et a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Unde, seu per bonos seu per malos minisvivificat, qui quondam apostolico in tempore visibilibus apparebat operibus, nec bonorum meritis dispensatorum amplificantur haec dona, nec malorum attenuantur, quia neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus; unde et Graece mysterium dicitur quod secretam et reconditam habeat dispositionem. 43. Baptismus Graece, Latine tinctio interpretatur, quae idcirco tinctio dicitur, quia ibi homo spiritu gratiae in melius immutatur, et longe reddimur pulchri dealbatione virtutum, unde in Canticis scribitur canticorum: Quae est ista
Abbreviated transcription (Latin):
inuerint Sacrificium dictum quasis a crumfactum quia prȩcemistica consecratur in memorian
oronobis dñicȩpassionis. Vnde hoc eo iubente corpus xp̃i& sanguinem dicimus quoddumsit ex fruc¬
ibus terrae sanctificatur & fit sacra mentum operante in uisibiliterspũdĩ cuius panis & falicis
Acramentum greci eu caristiam dicunt. quod latinaebona gratia interpraetatur & quid me
lius sanguinc& corporixpi. Dacramentum estinaliqua celcbra tionecum res gestata ft u
iusganguine& corporexp̃i. Sacramentum est in aliqua celebratione cum res gesta ita fit ut
aliquid significare intellegatur quod sc̃ eaccipiendum est. Sunt autem sacramenta baptis¬
mum & crisma corpus & sanguis. qua e obid sacramenta dicuntur quia sub tegumento corpo¬
alium rerum uirtus diuiina secretius salutem corundem sacramentorum operatur. unde

Expanded text:
tinuerunt. Sacrificium dictum quasi sacrum factum, quia prece mystica consecratur in memoriam tinuerunt. Sacrificium dictum quasi sacrum factum, quia prece mystica consecratur in memoriam pro nobis Dominicae passionis; unde hoc eo iubente corpus Christi et sanguinem dicimus. Quod dum sit ex fructibsacramentum Graeci Eucharistiam dilius sanguine et corpore Christi? Sacramentum est in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit uius sanguine et corpore Christi? Sacramentum est in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit ut aliquid significare intellegatur, quod sancte accipiendum est. Sunt autem sacramenta baptismum et chrisma, corpus et sanguis Domini. Quae ob id sacramenta dicuntur, quia sub tegumento corporalium rerum virtus divina secretius salutem eorundem sacramentorum operatur; unde
Abbreviated transcription (Latin):
macne rosacrifi& quae post uictoriam deuictis hostibus imbolabant & erant uicti¬
cudam aiora sacrificia quamostiae Aluuictimam dictam puta uerunt quia hictuper
nossa ladebat uelbuia pset adaras ducebatur. Olo cauitum illudest ub tocut eg¬
ne consumitur quod offertur
Antiqui enim cummaxima sa crificia adminis solebant tota sostias insacrorum consumere flamina
tipsaerant holocaustomata olo enim grecȩ totum dicitur caustis incensio & holo caustum totum in
eautem uisum est doctoribus a carendo appellaricerimonias quasi carimonias eo quodhis quae
nsacris diuinis offeruntur in suo usu his carerent homines. quod nomen etiam inusum est littera¬
um scarum alii cerimonias proprie in obserua tionibus iud eorum credunt. abstinentiam scilicet
uarundam escarum secundum ueterem legem eoquod obseruantes careant his rebus quibusseabs¬

Expanded text:
mae vero sacrificia quae post victoriam, devictis hostibus, immolabant. Et erant victimae vero sacrificia quae post victoriam, devictis hostibus, immolabant. Et erant victimae maiora sacrcussa cadebat, vel quia vincta ad aras ducebatur. Holocaustum illud est, ubi totum igne consumitur, quod offertur. Antiqui enim cum maxima sacrificia administrarent, solebant totas hostias in sacrorum consumere flamma, et ipsa erant holocautomata. Holo enim Graece totum dicitur; Kausis incensio. Et holocaue autem visum est doctoribus a carendo appellari caeremonia, quasi carimonias, eo quod ea, quae in sacris divinis offeruntur, in suo usu id carerent homines; quod nomen etiam in usu est litterarum sanctarum. Alii caerimonias proprie in observationibus Iudaeorum credunt; abstinentiam scilicet quarundam escarum secundum veterem legem, eo quod observantes careant his rebus quibus se abs
Abbreviated transcription (Latin):
Duo sunt autem qua eofferuntur donum& sacrifitium donumdicitur quicquid auro ar¬
gentoq: aut qualib& alia specieefficitur . sa crificium est uictima & quȩcumq in ara cremant᷑
scuponuntur. Omnea utem quod dedõdatur aut dedicatur aut consecratur quod dicatur
dicendo datur unde & appellatur. Vnd cerrant qui consecrationem dedicationem putant
significari Immolatio ab antiquis dicta eoquod in molealtaris positauictima cederetur.
Vindea mnactatio post immolationem est. Nunc autemimmolatiopanis & calicis conuenit
libatio autem tantum modo calicis oblatio est hinc est illud & libabit desanguineu ua e ÷
sic n saccularum quidam poctarum Nunc in quid pateras libateioui liba reergo proprie
fundereest sumtum que nomen ex libero quodam qui in greci ausum repperit uitis. ostiȩ
opudueteres dicebantur sacrificia quaeficbant antequam ad hostem pergerent uicti¬

Expanded text:
Duo sunt autem quae offeruntur: donum et sacrificium. Donum dicitur quidquid auro arDuo sunt autem quae offeruntur: donum et sacrificium. Donum dicitur quidquid auro argentoque aut qualibet alia specie efficitur. Sacrificium autem est victima et quaecumque in ara cremantur seu ponuntur. Omne autem quod Deo datur, aut dedicatur aut consecratur. Quod dedicatur, dicendo datur; unde et appellatur. Unde errant qui consecrationem dedicationem putant significari. Immolatio ab antiUnde et mactatio post immolationem est: nunc autem immolatio panis et calicis convenit. Libatio autem tantummodo calicis oblatio est. Hinc est illud: Et libabit de sanguine uvae . Sic et saecularium quidam poetarum, nunc, inquit, pateras libate Jovi. Libare ergo proprie fundere est: sumapud veteres dicebantur sacrificia quae fiebant antequam ad hostem pergerent. Victi
Abbreviated transcription (Latin):
motum a nimi significans sub dẽp̃cantis affectum. integre autem dicitur osianna quod noscor¬
rupta media uocali littera & elis a dicimus osanna sicut fit in uersibus cumscandimus lit teraenim
prima uerbi sequentis ex tremam prioris uerbi ueniens excludit. et dicitur aebraica eosanna quod
interp̃tatur saluifica subaudiendo uelpopulumtuum uel totummundum. Offerturium talie
caus a sumpsit uocabulum fertumenim dicitur oblatioquaealta rioffertur & sacrificatur a po¬
tificibus a quo oferturium nominatur quasi propterfertur. Oblatio uocatur qui a offertur
Dona proriediuinẽdicuntur munera hominum namnumera dicuntur obsequia qua epaupe¬
res diuitibus loconꝰ umerum soluunt Ita quemunus hominidatur donumdõ undeetiam in
tem plis donaria dicimus. Numera autem uocantur quiamanibus uel accipiuntur ueldaTur

Expanded text:
motum animi significans sub deprecantis affectu. Integre autem dicitur osianna, quod nos cormotum animi significans sub deprecantis affectu. Integre autem dicitur osianna, quod nos corrupta media vocali littera et elisa dicimus osanna, sicut fit in versibus cum scandimus. Littera enim prima verbi sequentis extremam prioris verbi veniens excludit, et dicitur Hebraice osanna, quod interpretatur salvifica, subaudiendo vel: populum tuum, vel: totum mundum. Offertorium tali ex causa sumpsit vocabulum. Fertum enim dicitur oblatio quae altari offertur et sacrificatur a pontificibus, a quo offertorium nominatum, quasi propter fertum. Oblatio vocatur quia offertur. Dona proprie divina dicuntur, munera hominum. Nam munera dicuntur obsequia, quae pauperes divitibus loco munerum solvunt. Itaque munus homini datur, donum Deo. Unde etiam in templis donaria dicimus. Munera autem vocantur quia manibus vel accipiuntur vel dantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ierborum interpretatio est hoc est laus dĩ & est aebreumi a enim unum est dedecem nominibus
quibus apud a ebreos ds̃uocatur. A nen significat ueresi uefideliter quod & ipsud a ebreum est.
quae duo uerba amen & alleluia nec grecis nec latinis nec barbaris lic& insuam linguam omnin
trans ferre uel alia lingua adnuntiare. Nam quamuis interprecaripossint. proptersanctiorẽ
tamen auctoritatem seruata est aba postolis in his proprie lingue antiquitas. tanto enimsacras
nomina ut etia miohannes inapocalipsin referat sespũ reuelante uidisseet audis seuocem caelestis exer¬
citus tamquam uocem a quarum multarum et tonitruum ualidorum dicentium amen & allelu
acperhoc sicoportent in terris utra que dicisicut incaeloresonant. Os anna in alterius linguae
interpretationem in toto transi re non potest. Osienim saluifica in terp̃tatur. anna interiectio est

Expanded text:
verborum interpretatio est, hoc est laus Dei, et est Hebraeum. Ia enim unum est de decem nominibus, verborum interpretatio est, hoc est laus Dei, et est Hebraeum. Ia enim unum est de decem nominibus, quibus apud Hebraeos Deus vocatur. Amen significat vere, sive fideliter, quod et ipsud Hebraeum est. Quae duo verba amen et alleluia nec Graecis nec Latinis nec barbaris licet in suam linguam omnino transferre vel alia lingua adnuntiare. Nam quamvis interpretari possint, propter sanctiorem tamen auctoritatem servata est ab Apostolis in his propriae linguae antiquitas. Tanto enim sacra sunt nomina ut etiam Iohannes in Apocalypsin referat se Spiritu revelante vidisse et audisse vocem caelestis exercitus tamquam vocem aquarum multarum et tonitruum validorum dicentium: amen et alleluia: ac per hoc sic oportet in terris utraque dici, sicut in caelo resonant. Osanna in alterius linguae interpretationem in toto transire non potest. Osi enim salvifica interpretatur; anna interiectio est,
Abbreviated transcription (Latin):
ut psalma sit quodpsallitur diapsalm a uero interpositum in psallendo silentium
ut quem ad modums̃ in psalma dicitur uocis copulatio in cantando:
lta diapsalma disiunctio carum ubiqua edam requies distinctȩ continuationis ostenditur unde
illud probabileẽ : non coniungendas sententias in psallendo ubi diapsalma in terposita fuerit
quia ideo interponitur ut conuersi o sensuum uel personorarum cẽnoscatur. Umnus est canticum
landantium quod de greco in latinum laus interpraetatur. pro eo quod sit carmenletitia e&i
dis propriae autem hrmni sunt continentes laudem dĩ. siergo sit laus & non sit dĩ non est hymnis
si sit laus et dĩ laus & non cantetur non est hrmnus. siergo & in laudem dĩ dicitur. & cantaturtu
est hrmnus cui contrarium est trinum . quod est carmenla menti& funeris. Alleluia duorum

Expanded text:
ut psalma sit quod psallitur, diapsalma vero interpositum in psallendo silentium: ut psalma sit quod psallitur, diapsalma vero interpositum in psallendo silentium: ut quemadmodum synpsalma dicitur vocis copulatio in cantando, ta diapsalma disiunctio earum, ubi quaedam requies distincta continuationis ostenditur. Unde illud probabile est, non coniungendas sententias in psallendo, ubi diapsalma interposita fuerit; quia ideo interponitur, ut conversio sensuum vel personarum esse noscantur. Hymnus est canticum laudantium, quod de Graeco in Latinum laus interpretatur, pro eo quod sit carmen laetitiae et laudis. Proprie autem hymni sunt continentes laudem Dei. Si ergo sit laus et non sit Dei, non est hymnus: si sit et laus et Dei laus, et non cantetur, non est hymnus. Si ergo et in laudem Dei dicitur et cantatur, tunc est hymnus. Cui contrarium est threnum, quod est carmen lamenti et funeris. Alleluia duorum
Abbreviated transcription (Latin):
modulatio hic sola ꝓnunciatio queritur. canticũ est uoxcantantis in leticiam psalmus
Autem dicitur quicantatur adpsalterium quousum essedauid prophetam in magno
misẽrio prodit historiam haec autẽ duo inquibus dã psalmorũtitulis iuxta musicam
artem alternatim sibi adponuntur. Nam canticum psalmi est cum id quod organum
modulatur uox postea cantantis eloquitur psalmus uero cantici quod humana uox prelo¬
quitur ars organi modulantis imitatur psalmus autem apsalterio dicitur unde nec mos
ẽ exalio opere eum conponi tres autem gradus sunt incantando infimus succentoris¬
secundu s incentoris tertius accentoris. POiapsalma quidã hebreum uerbũ ẽẽ uolunt¬
quo significatur semper id est quod illa quibus oc int̃ ponitur. sempit̃ nacẽ confirmenit
quidam uero grecum uerbum existiment quo si gnficatur interuallum psallendi

Expanded text:
modulatio, hic sola pronuntiatio quaeritur. Canticum est vox cantantis in laetitiam. Psalmus modulatio, hic sola pronuntiatio quaeritur. Canticum est vox cantantis in laetitiam. Psalmus autem dicitur qui cantatur ad Psalterium, quod usum esse David prophetam in magno mysterio prodit historia. Haec autem duo in quibusdam Psalmorum titulis iuxta musicam artem alternatim sibi adponuntur. Nam canticum Psalmi est, cum id quod organum modulatur, vox postea cantantis eloquitur. Psalmus vero cantici, cum quod humana vox praeloquitur, ars organi modulantis imitatur. Psalmus autem a psalterio dicitur, unde nec mos est ex alio opere eum conponi. Tres autem gradus sunt in cantandosecundus incentoris, tertius accentoris. 14. Diapsalma Hebraeum verbum quidam esse voluntquo significatur semper, id est, qQuidam vero Graecum verbum existimant, quo significatur intervallum psallendi;
Abbreviated transcription (Latin):
rum dixerunt a concordia qua e in caritate consistit . quasi caritatem non habeat responde
conuenienter non potest cum autem unuscanit grecemonodia latinae s incinium dicitur.
cum uero duocanunt bicinium appellatꝰ cũ multicorus nam coreas ludricum cantilene
uel saltationes classium sunt Antifona exgreco interp̃tatur uox reciproca. duobus sci¬
lic& coris alterna timphallentibus ordine conmutato siue deuno ad unum quod genus psal¬
lendi greci in uenis seraduntur. responsorios italitra diderunt quos inderesponsurios
cantũs uocant quod alio desinenteidalter respondeat. Interresporios autem & anti¬
foniam hoc differt quodin responsuriisunus uersum dicit in anti fonis autẽ uersibus altnant
chori lectiodicitur quia non cantatur ut psalmus uel himnus. sed legitur tantũ illucen

Expanded text:
rum dixerunt a concordia, quae in caritate consistit; quia, si caritatem non habeat, respondere rum dixerunt a concordia, quae in caritate consistit; quia, si caritatem non habeat, respondere convenienter non potest. Cum autem unus canit, Graece monodia, Latine sicinium dicitur; cum vero duo canunt, bicinium appellatur; cum multi, chorus. Nam chorea ludicrum cantilenae vel saltationes classium sunt. Antiphona ex Graeco interpretatur vox reciproca; duobus scilicet choris alternatim psallentibus ordine commutato, sive de uno ad unum. Quod genus psallendi Graeci invenisse traduntur. Responsorios Itali tradiderunt. Quos inde responsorios cantus vocant, quod alio desinente id alter respondeat. Inter responsorios autem et antiphonam hoc differt, quod in responsoriis unus versum dicit, in antiphonis autem versibus alternant chori. Lectio dicitur quia non cantatur, ut psalmus vel hymnus, sed legitur tantum. Illic enim
Abbreviated transcription (Latin):
dlss masenerace sadõcipuum illud quodinsacris diuinis querebus habetur. Officium autem abef¬
ficienddo dic rũquasi efficium. propterdecorem sermonisuna mutata littera uelcerteut quis queilla
Aiit quenulliofficiant sed prosint omnibus Vespertinum officium est in noctis initium uocatum
abstellauepere quae surgit oriente nocte. Mlacutinum uero officium in lucis in itium abstella lu¬
cifero a ppellatum queoriturinquo antemane quorumduorum temporum significatione osten¬
dicurut dic̃ac noc te semperds̃ laudetur. Missa temporesa crificui est quando cathecum ini foris
mittunturclam anteleuita siquis caticuminus remansit ex eatforas. etindemis saquia sacram̃¬
nsaltaris int̃eẽ nonpossunt qui nondum regeneratinoscuntur. Chorus est multitudo insacrisc
lectus & dictuscorus quod initio corona ein modum circũ aras starent & ita psallerent. Aliico¬

Expanded text:
um plurima genera esse, sed praecipuum illud quod in sacris divinisque rebus habetur. Officium autem ab efum plurima genera esse, sed praecipuum illud quod in sacris divinisque rebus habetur. Officium autem ab efficiendo dictum, quasi efficium, propter decorem sermonis una mutata littera; vel certe ut quisque illa agat quae nulli officiant, sed prosint omnibus. Vespertinum officium est in noctis initio, vocatum ab stella Vespere, quae surgit oriente nocte. Matutinum vero officium est in lucis initio, ab stella Lucifero appellatum, quae oritur inchoante mane. Quorum duorum temporum significatione ostenditur ut die ac nocte semper Deus laudetur. Missa tempore sacrificii est, quando catechumeni foris mittuntur, clamante levita: 'Si quis catechumenus remansit, exeat foras'; et inde missa, quia sacramentis altaris interesse non possunt qui nondum regenerati noscuntur. ollecta, et dictus chorus, quod initio in modum cor
Abbreviated transcription (Latin):
Cabbatum ab ebreis ex interpretationeuo cabulisuirequies nominatur. quod ds in ipsoperfectomun¬
orequieuss& si quidem & eodere quieuit dñs in sepulchro ut quictis illius misterium confirmar&. quodiudi
Tobseruandum in umbra futuri p̃ceptum est sed post quã xp̃s insepulcura sua cius figuram adimpleuit
obseruatio eius quicuit. Dominicus dies proindeuocatus quia ineo resurrectionis dñi nostri gaudium
celebratur. Quidies non iudeis sed xp̃ianis inresurrectionis dñi declaratus ẽẽt ex illo haberecoepit fer¬
tiuitatem suam: illi s enim solum celebrandum gabbatum traditum est quia erat antea requies mor¬
orum resurrec to autem nulliuserat qui re surgens a mortuis non moreretur. Postquã autem
facta est talis resurtio incorporedñ ut p̃ir& in capiteedesseqđ corpu eelesiesperar& infinemiam

Expanded text:
Sabbatum ab Hebraeis ex interpretatione vocabuli sui requies nominatur, quod Deus in ipso, perfecto munSabbatum ab Hebraeis ex interpretatione vocabuli sui requies nominatur, quod Deus in ipso, perfecto mundo, requievisset. Siquidem et eo die requievit Dominus in sepulchro, ut quietis illius mysterium confirmaret; quod Iudaeis observandum in umbra futuri praeceptum est. Sed postquam Christus in sepultura sua eius figuram adinplevit, observatio eius quievit. Dominicus dies proinde vocatur, quia in eo resurrectionis Domini nostri gaudium celebratur. Qui dies non Iudaeis, sed Christianis in resurrectionem Domini declaratus est, et ex illo habere coepit festivitatem suam. Illis enim solum celebrandum sabbatum traditum est, quia erat antea requies mortuorum; resurrectio autem nullius erat qui resurgens a mortuis non moreretur. Postquam autem facta est talis resurrectio in corpore Domini, ut praeiret in capite Ecclesiae quod corpus Ecclesiae speraret in finem, iam
Abbreviated transcription (Latin):
es Ralendarum exlegali institutione solemnes. De quibus in psalterio dicitur canite initium men¬
sis tubã in dicinsignis solenitatis ur̃e. Incenia est noua templia edificatio. greceenim cenondici¬
turnouum. Quando enim aliquid nouum dedicatur. incenia dicitꝰ hanc dedicationis templ
solem nita tẽiudei octubri mensecolebant. Dies palma rum ideodicitur quia in eo dñs et saluator
nr̃t sicut propheta cecinit hierus alem tendens a sellum sedis seperhibetur . tunc gradienscum
lauandica prta infantium qui ungendi sunt. Ne obseruatione quadragesime sordidata at
unxtionẽ accederen. Hoc autem diesimbolum conpetentibustraditur propter confinẽ dñice
paschesolemnitatem ut quiiam addĩ gratiam percipiendam festinant fidem quam confite¬
antur agnoscant scmque in eocrisma conficitur. Cena dñicadicta est eo quod in eo dies aluator
initium noui & ueteris cessiđ̵ testa menti declaratur

Expanded text:
es calendarum ex legali institutione solemnes, de quibus in psalterio dicitur: Canite in initio menes calendarum ex legali institutione solemnes, de quibus in psalterio dicitur: Canite in initio mensis tuba, in die insignis solemnitatis vestrae . Encaenia, nova templi dedicatio. Graece enim kainon dicitur novum. Quando enim aliquid novum dedicatur, encaenia dicitur. Hanc dedicationis templi sollemnitatem Iudaei Octobri mense celebrabant. Dies Palmarum ideo dicitur, quia in eo Dominus et Salvator noster, sicut Propheta cecinit, Hierusalem tendens asellum sedisse perhibetur. Tunc gradiens cum lavandi capita infantium, qui unguendi sunt ne observatione quadragesimae sordidata ad unctionem accederent. Hoc autem die symbolum conpetentibus traditur propter confinem Dominicae paschae sollemnitatem; ut qui iam ad Dei gratiam percipiendam festinant, fidem, quam confiteantur, agnoscant. Coena Dominica dicta est, eo quod in eo die Salvator initium novi et veteris testamenti cessatio declaratur.