comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
didicerint miserent᷑: apud quos
minirũ. plus familiaritas qͣm na¬
tura ualet᷑ dũ quibdã necessaria.
ñ quia homines. s quia noti sunt
largiuntur: bene nunc ꝑbeatũ
iob dr: si despexi pretereuntẽ. eo qđ
ñhabuerit indumentum.Ignoto e¬
nim ꝓrrimo misertum se indicat ꝗͣ
p̃tereuntem uocat: qͥa uidelicet apd̃
piam mentem. plus natura ualet.
qͣmnoticia. Nã & unusqͥsq qui in¬
diget. eo ipso quo homo ẽ ei iã in¬
suꝑ pupillum manũ meã: cũ uide¬
rem me inporta suꝑiorem. Mos a¬
pud ueteres fuit. ut adportã seno¬
res sederent:qui certantium iurgia.
iudiciaria examinatione distingue¬
rent: qͣtinus urbẽ in qua concordit̃
oporteret uiuere. discordes mimmȩ
itaq loco. quidportȩ nomine expͥ¬
mitur: nͥ id. qd agebatur inporta:
Sic̃ enĩ pugnare castra deimꝰ. proeo
qđ pugnatur excastris: ita iudiciũ
qđ inporta agi consueuerat porta
nominatur. Inporta gͦ se suꝑiorem

Expanded text:
didicerint miserentur, apud quos didicerint miserentur, apud quos nimirum plus familiaritas quam natura valet, dum quibusdam necessaria non quia homines, sed quia noti sunt, largiuntur, bene nunc per beatum Job dicitur: Si despexi praetereuntem, eo quod non habuerit indumentum. Ignoto enim proximo misertum se indicat, quem praetereuntem vocat, quia videlicet apud piam mentem plus natura valet quam notitia. Nam et unusquisque qui indiget, eo ipso quo homo est, ei jam insuper pupillum manum meam, cum viderem me in porta superiorem. - Mos apud veteres fuit, ut ad portam seniores sederent, qui certantium jurgia judiciaria examinatione distinguerent, quatenus urbem, in qua concorditer oportebat vivere, discordes minime itaqimitur nisi id quod agebatur in porta? Sicut enim pugnare castra dicimus, pro eo quod pugnatur ex castris; ita judicium, quod in porta agi consueverat, porta nominatur. In porta ergo se superiorem
Abbreviated transcription (Latin):
ne ce supbiȩ uicium & impietatis
premens. pretereuntẽ quẽpiã. & hu¬
militer aspiciens ñ despexi: et mi¬
scditer calefȩci. Quis quis enĩ suꝑ
eum cui aliqͥd tribuit. fastu se ela¬
tionis extollit: maiorẽ culpã in¬
trinsecus suꝑbiendo ꝑagit: quã
extrinsecus largiendo mercedem.
fitq ipse bonis interiorib nudus:
cũ nudum despicit uestiens. Fõq
agit. ut se ipso deterior fiat: quo se
indigenti ꝓximo meliorẽ putat
Minus quippe inops ẽ qui uestem
ñ habet: qͣm qui humilitatẽ. Uñ
necesse ẽ ut cum naturȩ nr̃ȩ con¬
sortes exteriora ñ habere conspi¬
cimus: qͣm multa nobis desint
bona interiora pensemus: qͣtiñ
sese suꝑ mopes cogitatio nr̃a non
eleuet:cum sollerter uidet:quia
nos tanto uerius. qͣnto et interiꝰ
indigentes sumꝰ. Et quia sunt non¬
nulli. qui pietatis suȩ uiscera ten¬
dere usq adincognitos nesciunt:
s solis qͦs passiduitatem noticiȩ

Expanded text:
ne et superbiae vitium, et impietatis ne et superbiae vitium, et impietatis premens, praetereuntem quempiam et humiliter aspiciens non despexi, et misericorditer calefeci. Quisquis enim super eum cui aliquid tribuit fastu se elationis extollit, majorem culpam intrinsecus superbiendo peragit, quam extrinsecus largiendo, mercedem, fitque ipse bonis interioribus nudus, cum nudum despicit vestiens; eoque agit ut se ipso deterior fiat, quo se indigenti proximo meliorem putat. Minus quippe inops est qui vestem non habet quam qui humilitatem. Unde necesse est ut cum naturae nostrae consortes exteriora non habere conspicimus, quam multa nobis desint bona intsese super inopes cogitatio nostra non elevet, cum solerter videt quia nos tanto verius, quanto et interius indigentes sumus. Sunt quippe nonnulli, qui pietatis suae viscera tendere usque ad incognitos nesciunt, sed solis quos per assiduitatem notitiae
Abbreviated transcription (Latin):
yrã abundantia. illoꝵ mopiã sup¬
pleat: ut ce illoꝵ habundantia. ur̃e
inopiȩ sit supplementũ. Ut uideli¬
cet sollicite ꝑpendamus. quia ⁊ eoᷤ
qͦs nunc inopes cernimus. habun¬
dantes quandoq uidebimꝰ: & qui
habundantes aspicimur:silargiri
negligimus: quandoq: enmus in¬
opes erimus. Qui itaq nunetẽ¬
porale subsidium pauꝑi tribuit:
abeo postmodum ꝑpetua recep¬
turus: ut ita dicam. qͣsi adfrugem
terram excolit: quȩ qđ acceꝑit u¬
berius reddit. Restat gͦ ut nunꝗͣ
elatio surgat exmunere: qͣndo uide¬
licet diues exeo qđ pauꝑi tͥbuit:
agit ut inꝑpetuũ pauꝑ non sit. be¬
aius gͥ iob. ut diligent̃ ostenderet.
humilitas atq misccdia. qͣnta meo
fuerit consideratione sociata: ait
Si despexi precereuntẽ eo qđ ñ ha¬
buerit indumentũ: & absq oꝑim̃¬
to pauꝑem. Si ñ benedyxerunt mͥ
latera er & deuellerib ouiũ mea¬
rum calefactus ẽ. Ac si diceret In
amore pirimi. uno eodemq orcli¬

Expanded text:
piam suppleat, ut et illorum abundantia vestrae inopiae sit supplementum . Ut videlicet sollicite perpendamus quia et eos quos nunc inopes cernimus, abundantes quandoque videbimus; et 693 qui abundantes aspicimur, si largiri negligimus quandoque inopes erimus. Qui itaque nunc temporale subsidium pauperi tribuit, ab eo postmodum perpetua recepturus, ut ita dicam, quasi ad frugem terram excolit, quae quod acceperit uberius reddit. Restat ergo ut nunquam elatio surgat ex munere quando videlicet dives ex eo quod pauperi tribuit agit ut in perpetuum pauper non sit. Beatus igitur Job ut diligenter ostenderet humilitas atque misericordia quanta in eo fuerit consideratione sociata ait: Si despexi praetereuntem, eo quod non habuerit indumentum, et absque operimento pauperem; si non benedixerunt mihi latera ejus, et de velleribus ovium mearum calefactus est. Ac si aperte diceret: In amore proximi uno eodemque ordi
Abbreviated transcription (Latin):
ille inuerbere ꝑtulit. qui ꝑtimo¬
rem preuidit: Inde sum mõꝑȩ
formidandum nobis ẽ illud tan¬
tȩ districtionis examen. Constat
autem. quia in hac uita cũ ꝑcu¬
tit. si ꝑcussionem correctio sequi¬
tur: disciplina patris ẽ. non ira
iudieis. Amor corrigentis: non
districtio punientis. Exipso gͦ
presenti uerbere: iudicia eterna
pensanda sunt. hinc enĩ ꝑpen¬
dere. hinc summope debemus.
quomꝰ feratur ula quȩ reꝓbat: si
ferri mͦ uix ualet eius ira. quȩ pur¬

Expanded text:
ille in verbere pertulit, qui per timoille in verbere pertulit, qui per timorem praevidit? Unde summopere formidandum nobis est illud tantae districtionis examen? Constat autem quia in hac vita, cum percutit, si percussionem correctio sequitur, disciplina patris est, non ira judicis; amor corrigentis est, non districtio punientis. Ex ipso ergo praesenti verbere judicia aeterna pensanda sunt. Hinc enim perpendere summopere debemus, quomodo feratur illa quae reprobat, si ferri modo vix valet ejus ira quae pur
Abbreviated transcription (Latin):
subditur: &pondus ei ferre non
potui: qm̃ qui extremi iudicii ad¬
uentum intenta mente considãt:
ꝓfecto uidet. quia tantus pauor¬
imminet: quantum ñ solũ tunc
uidere. sed se etiam nunc p̃uidẽ
ꝑtimescat. Consideratione nanq
tanti derroris. mȩtu animus pal¬
pitat: &intentionis suȩ oculos
declinans intueri quod prȩuidet
recusat. Bene gͦ dr. de pondus ep
ferre non potui: quia cũ supnȩ
maiestatis uim adiucheium ue¬
nientis. terroremq tant examinis
considerando amimus eonatur¬
exquirere: mox adsemetipsum re¬
fugiens: se se expauescit inuenisse.
S inter hȩc pensandum ẽ: quia
beatus iob ista dese loquitur: lau¬
datus & flagellatus. Si gͥ saltim
admeritorum prouectum ita ꝑ¬
cussus ẽ. qui sic timuit: quomo¬
do  feriendus ẽ. qui contempnit:
Quomodo depressura sunt ddes
iudicia eos qui se eleuant: si &
illos adtempus deprimunt. qͥ
hȩc semꝑ inhumilitate formi¬
dant: Quomodo pondus dei po¬
tent ferre qui despicit: si hoc &

Expanded text:
unt. « Pondus ejus ferre non potui, » quoniam qui extremi judicii adventum intenta mente considerat, profecto videtur, quia tantus paimminet, quantum non solum tunc videre, sed se etiam nunc praevidere pertimescat. Consideratione namque tanti terroris metu animus palpitat, et intentionis suae oculos declinans, intueri quod praevidet recusat. Bene ergo dicitur: Et pondus ejus ferre non potui, quia cum supernae majestatis vim ad judicium venientis terroremque tanti examinis considerando animus conaturexquirere, mox ad semetipsum refugiens, sese expavescit invenisse. Sed inter haec pensandum est quia beatus Job ista de se loquitur laudatus et flaad meritorum profectum ita percussus est qui sic timuit, quomodo feriendus est qui contemnit? Quomodo depressura sunt Dei judicia eos qui se elevant, si et illos ad tempus deprimunt qui haec semper in humilitate formidant? Quomodo pondus Dei poterit ferre, qui despicit, si hoc et
Abbreviated transcription (Latin):
sollerter intueri.Tempestas qͥppe
cũ oritur: priꝰ lenes undȩ et p̾t¬
modum uolumina maiora con¬
citantur: adextremũ. fluc̾tus se
malta erigunt: & nauigantes qͦsq
ipsa sua altitudine subuertunt
Sic sic nimirum extrema illa pro¬
perat. quȩ uniuersũ mundũ sub¬
ruat: tempestas animarũ. Nc̃ enĩ
bellis & cladib. qͣsi quibdã un¬
dis. sua nobis exordia ostendit.
Et qͣ̃nto adfinem eotidie ꝓpinquio¬
res efficimur: tanto grauiora irrii¬
ere tribulationũ uolumina uidemꝰ.
Adextremũ uͦ commotis omnib
elementis suꝑnus iudex ueniens.
finẽ omniũ apportat: qͥa uidelicet
tunc tempestas fluct̾us incelum
leuat. Vnde & dr. Adhuc modicum:
et ego mouebo. ñsolũ terrã. s etiã
celum. Quam scilicet dempestatem.
quia sc̃ uiri uigilant̃ aspiciunt:
qͣsi tumentes suꝑ se cotiche fluc̃tꝰ
ex pauescunt: atq exhis tribula

Expanded text:
solerter intueri. Tempestas quippe solerter intueri. Tempestas quippe cum oritur, prius lenes undae, et postmodum volumina majora concitantur; ad extremum fluctus se in alta erigunt, et navigantes quosque ipsa sua altitudine subvertunt. Sic sic nimirum extrema illa properat, quae universum mundum 696 subruat tempestas animarum. Nunc enim bellis et cladibus quasi quibusdam undis sua nobis exordia ostendit, et quanto ad finem quotidie propinquiores efficimur, tanto graviora irruere tribulationum volumina videmus. Ad extremum vero commotis omnibus elementis, supernus judex veniens finem omnium apportat, quia videlicet tunc tempestas fluctus in coelum levat. Unde et dicitur: Adhuc modicum, et ego movebo non solum terram, sed etiam coelum . Quam scilicet tempestatem quia sancti viri vigilanter aspiciunt quasi tumentes super se quotidie fluctus expaves
Abbreviated transcription (Latin):
potui. Apauore tante similitudi¬
nis pensemus sipossum: qͣnta in
scõ uiro fuerit uis timoris. fluc¬
tus enim tumentes: desuꝑ im¬
minent. Cũnq eam qͣm defert̃
mortem minantur: nulla tunc
nauigantib cura rerũ tempora¬
liũ: nulla carnis delectatio ad
mentem reducitur. fa ipsa quoq
ex naui ꝓiciunt: ꝓ quib longa
naiuigia sumpserunt. Cuncte ies
indespectum mentis ueniunt: a¬
more uiuendi. Quasi gͦ tumentes
suꝑ se fluctus. đm mȩtuit: qui.
dum ueram uitã desiderat. om¬
nia despicit: quȩ hic possidens
portat. Nã uelut tempestate de¬
p̃hensi. pondus nauis abieimꝰ: qñ
aboppressamente desidia t̾rena:
remouemꝰ: fitq. ut subleuata Naui
enatet. quȩ mergebatur onerata:
qͥa nimirum curȩ quȩ in hac uita
deprimunt᷑: mentẽ inꝓfundũ tra¬
hunt. Quȩ uidelicet mens.tanto
altius int̾temptationũ fluctus at¬
tollitur: qͣnto sollicitiꝰ ab huy scħ
cogitatione uacuat᷑. Est uͦ et aliud:
qđ de maris concussione debeat

Expanded text:
 pavore tantae similitudinis pensemus, si possumus, quanta in sancto viro fuerit vis timoris. Fluctus etenim cum tumentes desuper imminent, cumque eam quam deferunt mortem minantur, nulla tunc navigantibus rerum cura temporalium, nulla carnis delectatio ad mentem reducitur; ea ipsa quoque ex navi projiciunt, pro quibus longa navigia sumpserunt; cunctae res in despectum mentis veniunt, amore vivendi. Quasi ergo tumentes super se fluctus Deum metuit, qui dum veram vitam desiderat, omnia despicit quae hic possidens portat. Nam velut tempestate deprehensi pondus navis abjicimus, quando ab oppressa mente desideria terrena removemus. Fitque ut sublevata navis enatet, quae mergebatur onerata, quia nimirum curae quae in hac vita deprimunt mentem in profundum trahunt. Quae videlicet mens tanto altius inter tentationum fluctus attollitur, quanto sollicitius ab hujus saeculi cogitatione vacuatur. Est vero et aliud quod de maris concussione debeat
Abbreviated transcription (Latin):
ordinataͥ s inferiꝰ. ũqͥtate ꝯfusa: ut et
p̃cedens culpa. sit causa subseqñtis:
rursũ culpa subsequens sit pena p̃¬
cedentiᷤ. Qd bene. ininfidelib et lubri¬
cis. paulꝰ quasi qͦddã semen erroris
aspererat: cum chcebat. Qui cũ co¬
gnorissent dñm: ñ sicut d̃m glo¬
nficauerunt. aut grãs egerunt: s

Expanded text:
ordinata, sed inferius iniquitate confusa, ut et ordinata, sed inferius iniquitate confusa, ut et praecedens culpa sit causa subsequentis, et rursum culpa subsequens sit poena praecedentis. Quod bene in infidelibus et lubricis Paulus quasi quoddam semen erroris aspexerat cum dicebat: Qui cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, aut gratias egerunt, s
Abbreviated transcription (Latin):
sum innocte iniquus conteritur.
cũ peccatoꝵ p̃cedentum confus¬
one dampnatur yeritatis lumen
ñ inuenit: & qđ demceps agers
debeat. non agnoscit.Omne qͥppe
peccatum. qđd tamen ciciꝰ peniten¬
do non tergitur. aut peccatum ẽ.
& causa peccati: aut peccatũ. & pe¬
na peccat: Peccatum nanq qđ pe¬
nitentia ñ diluit. ipso suo pondere.
mox adaliud trahit. Unde fit. ut
non solum peccatum sit: s peccatũ.
& causa peccati.Exillo quippe ui¬
cio. culpa subsequens oritur: ex qͦ
cȩca mens ducitur. ut peius & alia
ligetur. S peccatum. qđ expeccato
oritur:. non iã peccatũ tantũmꝰ. sed
peccatum ẽ & pȩna peccati: quia
iusto iudicio omp̃s ds cor peccan¬
dis subnubilat: ut prȩcedentis pec¬
cati merito etiã maliis eadat. Quẽ
enĩ liberare noluit: deserendo ꝑcus¬
sit. N gͦ immerito pȩna peccati dr̃:
qd̾ iusta desuꝑ irrogata cecitate ex
Qd̾ uidelicet agit᷑ dispositione suꝑiꝰ

Expanded text:
sum in nocte iniquus conteritur, sum in nocte iniquus conteritur, cum peccatorum praecedentium confusione damnatus, veritatis lumen non invenit, et quid deinceps agere debeat non agnoscit. Omne quippe peccatum quod tamen citius poenitendo non tegitur, aut peccatum est et causa peccati, aut peccatum et poena peccati. Peccatum namque quod poenitentia non diluit, ipso suo pondere mox ad aliud trahit. Unde fit, ut non solum peccatum sit, sed peccatum et causa peccati. Ex illo quippe vitio culpa subscaeca mens ducitur, ut pejus ex alio ligetur. Peccatum, quod ex peccato oritur, non jam peccatum tantummodo, sed peccatum est et poena peccati, quia justo judicio omnipotens Deus cor peccantis obnubilat, ut praecedentis peccati merito etiam in aliis cadat. Quem enim liberare noluit, deserendo percussit. Non immerito poena peccati dicitur, quod justa desuper irrogata caecitate ex quod videlicet agitur dispositione superius
Abbreviated transcription (Latin):
pe multitudine gentũ. ad dexte¬
ram extenditur: dum quos dam
iustificandos suscipit. Adleuã qͥ
dilatatur: dum adse qͦsdã etiã in
miquitate ꝑmansuros admitas
Propt̃ hanc multitudinẽ. quȩ ert
electore nimerum iacet: in euuan¬
gelio dñs hic̃. Muiti uocati: pau¬
ci autem elect. Sed qͥa hoc qd̃ ela¬
tis aliis alii conteruntur. de men¬
to patientis ẽ non de iniquitate
punientis: non enim iniquus ds¬
.x. qͥinfert iram: aptȩ subiungii. No¬
tem. & conterentur. Sciendũ sum¬
moꝑȩ ẽ: qđ iniquus quisq duob
modis innocte conteritur: uelcũ
exterioris iudicii tribulatione
cutitur: uel cum occulta sententu
interius cȩcatur. In nocte corrurt
cũ pertremum iudicium. uiuendi
lumen. inꝑpetuum amitcit. Unde.¬
scnptum ẽ. Ligatis manib & pe¬
dib: mittite eũ intenebras exter¬
ores. Iunc enim coactus inteneb̾s
extenores mittit᷑: qͥa nunc ininte¬
riorib excȩcatur uoluntariȩ Rur

Expanded text:
pe multitudine gentium ad dextepe multitudine gentium ad dexteram 799 extenditur, dum quosdam justificandos suscipit. Ad laevam quoque dilatatur, dum ad se quosdam etiam in iniquitate permansuros admittit. Propter hanc multitudinem, quae extra electorum numerum jacet, in Evangelio Dominus dicit: Multi sunt vocati, pauci vero electi . Sed quia hoc quod electis aliis alii conteruntur, de merito patientis est, non de iniquitate punientis: Non enim iniquus Deus, qui infert iram, apte subjungitem et conterentur. - Sciendum summopere est, quod iniquus quisque duobus modis in nocte conteritur, vel cum exterioris judicii tribulatione percutitur, vel cum occulta sententia interius caecatur. In nocte corruit, cum per extremum judicium, vivendi lumen inscriptum est: Ligatis manibus et pedibus, mittite eum in tenebras exteriores . Tunc enim coactus in tenebras exteriores mittitur, quia nunc in interioribus excaecatur voluntarie.
Abbreviated transcription (Latin):
niunt quia numero regni cȩ¬
lestis excluduntur: qͥa electoꝵ sum¬
mam. sua uidelicet multiplicitate
transcendunt. Et ꝑiheremiam ꝓ¬
ph̃am dr E dificabit᷑ ciuitas dño
a durre ananehel. usq adportam
anguli: & exibit ultra normam
mensurȩ. Ciuitatem quippe. esse
dñi sc̃am ȩccł̃iam: nullus ignorat.
Annanehel uͦ: di gr̃a interpretatur.
nangulo autem: duplex paries iun¬
gitur. Oiuitas gͦ dm̃. aturre anna¬
nehel. usq adportã anguli ȩdifica¬
ri ꝑhibetur: qͥa sc̃a eccłia. ad celsi¬
adingressum susceptionemq con¬
striutur utrorumq populoꝵ. iu¬
daici uidelicet. atq gentilis. Sed
qͥa mea. crescente multitudine eti¬
am reꝓbi colliguntur: aptȩ subdi¬
tur: Exibit ultra normã mensu
rxquia usq adeos qͦ extencditur.
qui normam iusticiȩ tͦnseuntes:
intra numerum mensurȩ cȩlestis
dem eccł̃iȩ dr. Addexteram enim
& adleuã dilataberis: & sementu¬
um gentes hereditabit. Intrant̃ qͥp¬

Expanded text:
niunt qui a numero regni coeniunt qui a numero regni coelestis excluduntur, quia electorum summam sua videlicet multiplicitate transcendunt. Unde et per Jeremiam icabitur civitas Domino a turre Ananehel usque ad portam anguli, et exibit ultra normam mensurae . Civitatem quippe esse Domini sanctam Ecclesiam nullus ignorat. Ananehel vero Dei gratia interpretatur. In angulo autem duplex paries jungitur. Civitas ergo Domini a turre Ananehel usque ad portam anguli aedificari perhibetur, quia saad ingressum susceptionemque construitur utrorumque populorum, Judaici videlicet atque gentilis. Sed quia in ea crescente multitudine etiam reprobi colliguntur, apte subditur: « et exivit ultra norma mensurae: » quia usque ad eos quoque extenditur, qui normam justitiae transeuntes, intra mensurae coelestis dem Ecclesiae dicitur: Ad dexteram enim et ad laevam dilataberis, et semen tuum gentes haereditabit . In tanta quip
Abbreviated transcription (Latin):
spicunus. & tardȩ possunt inciꝑe:
ettamen uitam nrãm. feruentiori¬
bus studiis anteirẽ. Simendũ itaq
ẽ: ne ediam nobis cadentib surgat.
qui nobis stantib irridet: qͣmuis
stare iam non nouit: qͥ ñ stantem
nouit uridere. Hunc autem sup¬
norum iudicioꝵ mȩtum. paulus
apłs discipuloꝵ cordib incugens:
alt. Qui se existimat stare: uideat
ne cadat. Qđ audem chicens conte¬
ret multos. ilico adiunxit innu¬
merabiles: uel multituchnẽ expri¬
mere studuit reꝓboꝵ. quȩ huma¬
nȩ rationis numerũ transit: uel
certȩ indicare uoluit qđ om̃s qui
ꝑeunt. intra electorũ numerum
ñhabentur: ut eo sint innumera¬
biles. quo extra numerũ cuirunt.
Unde et ꝓph̃a intuens tantos hoc
eccł̃iȩ tempore specietenus crede.
quantos nimirum certũ ẽ. electoꝵ
niimerũ summãq transire: ait.
Multiplicati sunt suꝑ numerum.
Ac si diceret. Multis eccłiam intran¬
tib. etiam ii adfidẽ specietenus ue-¬

Expanded text:
spicimus, et tarde possunt incipere, spicimus, et tarde possunt incipere, et tamen vitam nostram ferventioribus studiis anteire. Timendum itaque est ne etiam nobis cadentibus surgat, qui a nobis stantibus irridetur; quamvis stare jam non novit, qui non stantem novit irridere. Hunc autem supernorum judiciorum metum Paulus apostolus discipulorum cordibus incutiens, ait: Qui se existimat stare, videat ne cadat . Quod autem dicens: Conterit multos, illico adjunxit, Innumerabiles, vel multitudinem exprimere studuit reproborum, quae humanae rationis numerum transit; vel certe indicare voluit quod omnes qui pereunt intra electorum numerum non habentur, ut eo sint innumerabiles, quo extra numerum currunt. Unde Propheta intuens tantos hoc Ecclesiae tempore specie tenus credere, quantos nimirum certum est electorum numerum summamque transire, ait: Multiplicati sunt super numerum . Ac si diceret: multis Ecclesiam intrantibus, etiam hi ad fidem specie tenus ve
Abbreviated transcription (Latin):
ua cor tuum: qͥa exipso.uita ꝓce¬
dit. Etrursum scriptum ẽ. Exeor¬
dc exeunt cogitationes male. Int̾
gͦ uigilandum ẽ. Ne mens dumex¬
tolitur. cadat: intus seruemꝰ om̃e
qd foras agimus. Si enĩ semel me¬
dullam cordis. elationis putredo
consumpserit: cicius corruit corter
uacua externȩ uisionis. Notandum
uͦẽ: qͥa dum aliis cadentib. adstan¬
dum alii solidari ꝑhibentur:elec¬
torum numerus certus ostenditur.¬
pangłm. Iene qđ habes: ne alius ac¬
cipiat eoronã tuã. Hac gͦ sententia
qua narratur. aliorum erigi. alioꝵ
autem uita bona confringi: spes
nutritur humilium: elatio p̃mitur
supboꝵ: dum & illi bona possuii
amittere de quib suꝑbiunt: & isti
ea ꝑcipe quȩ quia non habeant con¬
tempnuntur. formidemꝰ gͥ inhis¬
quȩ accepimus: nec eos qui illa nec¬
dum assecuti sunt. desperemus Qd
em̃sumus hodie nouumus: quid
autem post paululum possumus
ẽẽ. nescimus. Hiuͦ quos fortasse de¬

Expanded text:
va cor tuum, quoniam ex ipso vita proceva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Et rursum scriptum est: Ex corde exeunt cogitationes malae . Intus ergo vigilandum est ne mens dum extollitur cadat. Intus servemus omne quod foris agimus. Si enim semel medullam cordis elationis putredo consumpserit, citius corruit cortex vacua externae visionis. Notandum vero est quia dum aliis cadentibus ad standum alii solidari perhibentur, electorum numerus certus etur: Tene quod habes, ne alius accipiat coronam tuam. Hac ergo sententia, qua narratur, aliorum erigi, aliorum autem vita bona confringi, spes nutritur humilium, elatio premitur superborum, dum et illi bona possunt amittere de quibus superbiunt, et isti ea percipere quae quia non habeant contemquae accepimus, nec eos qui illa necdum assecuti sunt desperemus. Quid enim sumus hodie novimus, quid autem post paululum possimus esse nescimus. Hi vero quos fortasse de
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dm̃ despiciunt: & relicta cͥatoris
sui glam ꝓpriã querunt. Quib
iã. hoc ipsum cecidisse ẽ: amissa
suꝑioris sui potentia. inse uenis¬
se.Conterunt᷑ etiam: qͥa relicts
cȩlestib. terrã quęrunt. Quȩ autẽ
maior poderit ẽẽ contricio. quã
deserto creatore. creaturã querere:
deserts suꝑnis gaudiis. infimis
reb inhiare: Unde bene ꝑꝓpħm
stib. terrenum ẽ. omne qđ sitiuñ.
et dum plus uidere conantur. mi¬
nus ẽ qđ appecunt. De quib rec¬
tȩ piheremiã dictum ẽ. Recedentes.
ate. int̾ra scribent᷑. At contͣ deelec¬
tis dr. Gaudete. qđ nomina ur̃a
scripta sunt incelis. Ista gͦ contri¬
eio prius serpit inmente: ut post¬
modum ꝓcedat in ope. Prius fun¬
damenta cogiationis concuti
ut postmodũ fabricã oꝑationis alli¬
dat. Unde summa ẽ. cura satagen¬
dum: ut illic uetetur. ubi orit᷑. Scͥp¬
tum ẽnanq ẽ. Omni custodia ser-¬

Expanded text:
enim Deum despiciunt, et relicta creatoris enim Deum despiciunt, et relicta creatoris sui gloria, propriam quaerunt. Quibus jam hoc ipsum cecidisse est, amissa superioris sui potentia, in se venisse. Conteruntur etiam, quia, relictis coelestibus, terram quaerunt. Quae autem major poterit esse contritio quam deserto creatore creaturam quaerere; desertis supernis gaudiis, infimis rebus inhiare? Unde bene per Prstibus, terrenum est omne quod sitiunt; et dum plus videri conantur, minus est quod appetunt. De quibus recte per Jeremiam dictum est: Recedentes a te, in terra scribentur . At contra de electis dicitur: Gaudete, quia nomina vestra scripta sunt in coelis . Ista ergo contritio prius serpit in mente, ut postmodum procedat in opere; prius fundamenta cogitationis concutit, ut postmodum fabricam operationis allidat. Unde summa est cura 798 satagendum ut illic vitetur ubi oritur. Scriptum namque est: Omni custodia ser
Abbreviated transcription (Latin):
nens:alterũ. pie statuit: alterum.
iustȩ confregit. Illum districtȩ ex¬
terius reppulit: hunc introrsus
suȩ tempore. atq alios resurrec¬
turos annuntians: ait. Potũ me¬
um: cũ fletu temperabã. Potꝰ qͥppe
abexteriorib interius trahitur.
Bletus autẽ: ab inderiorib exteriꝰ
emanat. Potum gͦ dñm cũ fletu
temꝑare ẽ alios abexterioribus
introrsus trahere: alios abinteri¬
orib mexteriora repbare. Contet
agitur: ut post extrinsecus osten¬
datur. Hac contricione nonnun¬
quã adhuc quorundã extenora
qͣsi sana sunt: et iã interiora pu¬
truerunt. Scrptum nanq est.
Ante ruinam exaltatur cor.Ioigͦ
feriunt᷑: ub suꝑbiunt. Unde scri¬
ptum ẽ Contriui cor eoꝵe formi¬
cans. & recedens ame Intens em̃
fornicar ẽ: exterius uetitis delec¬
tan. Magna autem contricio cor¬
dis ẽ hȩc eadem elatio supbiente
Co quippe ipso. ab integritate salits
corruit: quo iactantia cuiuslibet
iurtutis intumescit. Supbientes

Expanded text:
nens, alterum pie statuit, alterum juste confregit. Illum districte exterius repulit, hunc introrsus suae tempore atque alios resurrecturos annuntians, ait: Potum meum cum fletu temperabam . Potus quippe ab exterioribus interius trahitur, fletus autem ab interioribus exterius emanat. Potum ergo Domino cum fletu temperare est alios ab exterioribus introrsus trahere, alios ab interioribus in exteriora reprobare. Vetitur, ut post extrinsecus ostendatur. Hac contritione nonnunquam adhuc quorumdam exteriora quasi sana sunt, sed jam interiora putruerunt. Scriptum namque est: Ante ruinam exaltatur cor . Ibi ergo feriuntur, ubi superbiunt. Unde scriptum est: Contrivi cor eorum fornicans et recedens a me . Interius enim fornicari est exterius vetitis delectari. Magna autem contritio cordis est haec eadem elatio superbientis. Eo quippe ipso ab integritate salutis corruit, quo jactantia cujuslibet virtutis intumescit. Superbientes
Abbreviated transcription (Latin):
XXIINon te gͦ supet ua. ut aliquem oy¬
primas nec multitudo locari
mclinet te. Depone magnitudi¬
nem tuã. absq tribulatione: &
om̃s robustos fortitudine. Ne ꝓ¬
trahas noctem: ut ascendant
populi ꝓeis.Caue ne declines
adiniquitatem: hanc enĩ cȩpisti
sequi post miseriam. In plerisq¬
codicib. donorum: inpaucis
uͦ sed antiquiorib locorum. in¬
uenimus. S quia expositione
ñ indiget. si dicatur:. nec multi¬
tudo donorum inclinet te: hoc
magis exponi placuit. qđd eum
difficultate aliquantula uide¬
tur apiri. Hȩc autem quantȩ
elationis uerba sint: ipse qui
ea formauit tumor ostendit.
S quia et heliu arrogantium. et
beatum iob tenere tẏpum di¬
ximus electorum: si ea subtiliꝰ
discernimus: etiã nunc intra
eccłiam. quomͦ arrogantibus
congruant. demonstiamus.
Scĩ uin aliena oꝑa. etiam parua.
mirantur: sua uͦ etiã magna.
despiciunt. At contra. arrogan¬
tes. aliena etiã magna. despi¬

Expanded text:
non te ergo superet ira ut aliquem opnon te ergo superet ira ut aliquem opprimas nec multitudo donorum inclinet te depone magnitudinem tuam absque tribulatione et omnes robustos fortitudine ne protrahas noctem ut ascendant populi pro eis cave ne declines ad iniquitatem hanc enim coepisti sequi post miseriam eCodicibus, donorum; in paucis vero, sed antiquioribus, locorum invenimus. Sed quia expositione non indiget si dicatur: Nec multitudo donorum inclinet te, hoc magis exponi placuit quod cum difficultate aliquantula videtur aperiri. Haec autem quantae elationis verba sint, ipse qui ea formavit tumor ostendit. Sed quia Eliu arrogantium et beatum Job tenere typum diximus electorum, si ea subtilius discernimus, etiam nunc intra Ecclesiam quomodo arrogantibus congruant demonstramus. Sancti viri aliena opera etiam parva mirantur, sua vero etiam magna despiciunt. At contra, arrogantes aliena etiam magna despi
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia ẽ. Quorum causa. qͣsi
impii iudicatur: quia eorum
hic iusticia. paterno flagello
fatigatur: ut adampliorem uixTN¬
gilantiã non solum p̾ceptione
mandatoꝵ. s etiam uerberũ ꝑ¬
cussione doceantur. S causam
iudiciumq recipiunt: qͥa erea
iusticia qua mͦ uruunt: tune
inculmine iudiciariȩ potestats
enitescunt: & tanto tunc potin¬
tius cuncta iudicant: qͣnto nune
meis subtilius cuncta iudican¬
tur. Hȩc heliũ. quasi noua spon¬
dendo intulit: quȩ beatus iob
semꝑ credendo stabiliter tenint.
dientes exaggerent: et si qd for¬
sitan bonum dicunt: hoc uelit
incognidum ꝓferant. Undefit
ut etiam doct̾iores se docere au¬
deant: quia uidelicet scire se talia
solos putant. Cum uͦ adaliqua
consolationis uerba descendun :
statim uiluisse se estimant. &y
increpationis tumidȩ aspitatẽ.
qͣsi quoddã sib ingenium re¬
formant: ut qui condescendisse
blandientes uisi sunt: exorta sib¬
ito increpatione timeantur.
de et mox helui subdidit dicos¬

Expanded text:
justitia est. Quorum causa quasi impii judicatur, quia eorum hic justitia paterno flagello fatigatur, ut ad ampliorem vigilantiam non solum praeceptione mandatorum, sed etiam verberum percussione doceantur. Sed causam judiciumque recipiunt, quia ex ea justitia qua modo vivunt tunc in culmine judiciariae potestatis enitescunt, ut tanto tunc potentius cuncta judicent, quanto nunc in eis subtilius cuncta judicantur. Haec Eliu quasi nova spondendo intulit, quae beatus Job semper credendo stabiliter tenuit. tientes exaggerent, et si quod forsitan bonum dicunt, hoc velut incognitum proferant. Unde fit ut etiam doctiores se docere audeant, quia videlicet se scire talia solos putant. Cum vero ad aliqua consolationis verba descendunt, statim viluisse se aestimant, et per increpationis tumidae asperitatem quasi quoddam sibi ingenium reformant, ut qui condescendisse blandientes testes visi sunt, exorta subito increpatione timeantur. Unde et mox Eliu subdidit, dic
Abbreviated transcription (Latin):
do ueniam. &apparebo ante
faciem der. Helui itaq. inbeato
iob temporalia uerbera. eternoꝵ
uolens retributione consolari:
qđ iure ei debebatur exmeritis:
ex semetipso. quasi gratiuto re¬
spondit dicens. Requies audem
mense duş erit plena pinguedi¬
xxiii. ne. Sequitur. Causa tua. qͣsi¬

Expanded text:
do veniam, et apparebo ante faciem Dei ? Eliu itaque in beato Job temporalia verbera aeternorum volens retributione consolari, quod jure ei debebatur ex meritis, ex semetipso quasi gratuito promittit, dicens: Requies autem mensae tuae erit plena pinguedine. Sequitur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
choat: dum rectum contra se uidi¬
cium ꝓferens. hoc inse. qđ illi sentit
displicere condempnat. Recepta gͦ
iusticia sua: dicat homo iste: ꝓeccaui.
Et notandum. qđ premittitur. respi¬
ciet homines: & tunc deinde subiun¬
gitur. & dicet. Peccaui. Ideo enĩ non¬
nulli peccasse se nesciunt: quia ho¬
mines ñ atcendunt. Nam si consi¬
derarent homines: cicius cogno¬
scerent qͣntum peccando infraho¬
mines cecidissent. Etquamuis sc̃¬
ptura sacra aliquando homines
ponere soleat humana sapientes.
sic̃ ait apłs: cũ enĩ sit int̃ uos ⁊ elꝰ
&contento. nonne carnales estis:
& paulopost subdidit dicens: ñne
homines estis: nonnunqͣm tamen
homines dic̃ eos quos abestiis ra¬
done distinguit id: qͦs ñ atteribe¬
stiali passionum motu demonstiͣt.

Expanded text:
choat, dum rectum contra se judicium proferens, hoc in se quod illi sentit displicere condemnat. Recepta ergo justitia sua dicit homo iste: Peccavi. Et notandum quod praemittitur: Respicit homines; et tunc deinde subjungitur: Et dicet, Peccavi. Ideo enim nonnulli peccasse se nesciunt, quia homines non attendunt. Nam si considerarent homines, citius agnoscerent quantum peccando infra homines cecidissent. Et quamvis Scriptura sacra aliquando homines ponere soleat humana sapientes, sicut ait Apostolus: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis ? et paulo post subjicit, dicens: Nonne homines estis? nonnunquam tamen homines dicit eos quos a bestiis ratio distinguit, id est quos non atteri bestiali passionum motu demonstrat.
Abbreviated transcription (Latin):
subleuat: atq ã nob̃ adillũ erigimͣ
intuendũ: raptiq intentione cor¬
dis. & dulcedine contemplationis:
aliqͦmͦ anob̃ imus inipsũ. Etiã hoc
ipsum ire nr̃m. minus ẽ. requiescere:
ettam̃ sicire ꝑfectȩ requiescere ẽ. &
ꝑfect̾a gͦrequies ẽ: quia ds cernitur:
& tamen ȩquanda ñẽ. requies illius
qͥa ñ ase inalium tͣnsit. ut quiescat.
Est itaq requies ut ita chcam similis
atq dissimilis: qͥa qđ illius requies
ẽ. hoc nr̃a imitat᷑. Nanq ut beati
atq ȩterni simꝰ inȩternũ: imitamur
ȩternum. Et magna nob ẽ ȩt̾nitas:
imitatio ȩternitatis. Nec exortes su¬
mus eius. quẽ imitari possumus:
qͥa et uidentes. participam̃: & parti¬
cipantes. imitamur. Quȩ nimirum
uisio nunc fide inchoatur: sed tũc
inspecie ꝑficitur: qͣndo coȩternam
dõ sapientiã. quã mͦ pora p̃dicant¬
um. qͣsi ꝑdecurrentia flumina sumi

Expanded text:
 ad illum erigimur intuendum, raptique intentione cordis, et dulcedine contemplationis, aliquo modo a nobis imus in ipsum, et jam hoc ipsum ire nostrum minus est requiescere, et tamen sic ire perfecte requiescere est. Et perfecta ergo requies est, quia Deus cernitur; et tamen adaequanda non est requiei illius, qui non a se in alium transit 604 ut quiescat. Est itaque requies, ut ita dicam, similis atque dissimilis, quia quod illius requies est, hoc nostra imitatur. Nam ut beati atque aeterni simus in aeternum, imitamur aeternum. Et magna nobis est aeternitas, imitatio aeternitatis. Nec exsortes sumus ejus quem imitari possumus, quia et videntes participamur, et participantes imitamur. Quae nimirum visio nunc fide inchoatur, sed tunc in specie perficitur, quando coaeternam Deo sapientiam, quam modo per ora praedicantium quasi per decurrent
Abbreviated transcription (Latin):
hominis uocatione discernens:qͥ
raptus supͣ hominẽ diuina iã sa¬
ꝑet. Ita etiã hoc loco. cũ lucẽ di in¬
accessibilem ꝑhiberet:. ut ostendẽt
quib: subdichit. Quẽ uidit nullꝰ
hominũ:sed nec uidere potest.
More suo.homines uocans omnes
humana sapientes: qͥa qͥ diuina
sapiunt: uidelicet supͣ homines s̃.
u̾sationẽ supͣ eẽ homines merea¬
mur: nec tamen ita uidebimꝰ. sicut
uidet se ipsum ipse. Longe quippe
dispariliter uidet creator se: quã
adimmensitatem di. quidã nobis
modus figitur contemplationis:
qͥa eo ipso pondere circũscribimur.
quo creatura sumꝰ. Sic ꝓfecto ñ ata
conspicim̃ d̃m sic̃ ipse conspicit
se: sic̃ non ita requiescimꝰ indõ: quẽ¬
admodũ ipse requiescit inse. Nã ui¬
sio nr̃a uelrequies. erit utcumq simi¬
lis uisiom uł requie illi: sedȩqualis

Expanded text:
cernens, qui raptus super hominem divina jam saperet. Ita etiam hoc loco cum lucem Dei inaccessibilem perhiberet, ut ostenderet quibus, subdidit: Quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest. More suo homines vocans omnes humana sapientes; quia qui divina sapiunt, videlicet supra homines sunt. versationem supra homines esse mereamur, nec tamen ita videbimus, sicut videt ipse seipsum. Longe quippe dispariliter videt Creator se quam inet ad immensitatem Dei, quidam nobis modus figitur contemplationis, qua eo ipso pondere circumscribitur quo creatura sumus; sed profecto non ita conspicimus Deum sicut ipse conspicit se, sicut non ita requiescimus in Deo quemadmodum ipse requiescit in se. Nam visio nostra vel requies erit utcunque similis visioni requieive illius; sed aequalis
Abbreviated transcription (Latin):
iob dñm: qui chc̃ Aucditu auris au¬
diui te: nc̃ autem. ocłs m̃s uidet te.
Uidit ysaias dñm: qui ait. Anno quo
mortuus ẽ rexorias: uuidi dñm se¬
dentem suꝑ solium excelsum & ele¬
uatum. Uidit micheas dñm: qͥdic̃¬
Uidi dñm sedentẽ suꝑ soliũ suum:
& omnem exercitum cȩli assistentẽ
ez adextris & asinistris. Quid est gͦ
qđ tot testamenti ueteris patres dm
se uidisse testati sunt ettamen de
hac sapientia quȩ ds ẽ dr abscon¬

Expanded text:
Dominum qui dicit: Auditu auris audivi te, nunc autem oculus meus videt te. Vidit Esaias Dominum qui ait: Anno quo mortuus est rex Ozias, vidi Dominum sedentem super solium excelsum, et elevatum. Vidit Micheas Domientem super solium suum: et omnem exercitum coeli astantem ei a dextris, et a sinistris. Quid est ergo quod tot Testamenti Veteris patres Deum se vidisse testati sunt, et tamen de hac sapientia quae Deus es
Abbreviated transcription (Latin):
uiuengum: qͥa inhac mortali car¬
ne consistentib. & uideri potuit ꝑ
quasdam curumscriptas imagines:
et uideri ñpotest pincircũscriptũ
lumen ȩternitatis. Sin uͦ aquibdã
potest inhac adhuc corruptibili
carne uiuentib. sedtam̃ in estima¬
bili unrtute crescentib. quodã con¬
templationis acumine ȩtna di cla

Expanded text:
unquam, quia in hac mortali carne consistentibus, et videri potuit per quasdam circumscriptas imagines, et videri non potuit per incircumscriptum lumen aeternitatis. Sin vero a quibusdam potest in hac adhuc corruptibili carne viventibus, sed tamen inaestimabili virtute crescentibus, quodam contemplationis acum
Abbreviated transcription (Latin):
sumq erit p̃miũ laboris nr̃i: ut pꝰ
mortalitatis huius tenebras. acces¬
sa eius luce gaudeamꝰ. S cum eius¬
lucẽ dicimus accessam: obsistit
animo. qđ paulus dic̃: qui lucem
habitat in accessibilẽ: quem uidit
nullus hominũ s nec uidere po¬
test. Ecce rursũ audio: qđ psalmi¬
sta ait. Accedite adeum: et illumi¬
namini.Quomͦ gͦ accedendo illu¬
minamur: si ipsãlucem qua illu¬
mmari possumꝰ. ñuidemꝰ: Si uͦ ac¬
cedendo adeum. ipsã qua illumi¬
namur lucẽ uidemꝰ: quomͦ iacces¬
sibilis eẽ ꝑhibetur:Qua inre pensã¬
dum ẽ. qđ in accessibilem dixit: sed
homini.Homini:s humana sapi¬
enti. Senptura quippe sacra: om̃s
carnalium sect̾atores humanitatiˢ
nomine notare solet. Unde. idem
apłs: quibdam discordantib dic̃
Cum enim sit inter uos zelus & con¬
tentio: nonne carnales estis.& se

Expanded text:
sumque erit praemium laboris nostri, ut post sumque erit praemium laboris nostri, ut post mortalitatis hujus tenebras, accessa elucem dicimus accessam, obsistit animo quod Paulus dicit: Qui lucem habitat inaccessibilem, quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest. Ecce rursum audio quod Psalmista ait: Accedite ad eum, et illuminamini . Quomodo igitur accedendo illuminamur, si ipsam lucem qua illuminari possumus non videmus? Si vero accedendo ad eum, ipsam qua illuminamur lucem videmus, quomodo inaccessibilis esse perhibetur? Qua in re pensandum est quod inaccessibilem dixit, non omni homini sed humana sapienti. Scriptura quippe sacra omnes carnalium sectatores humanitatis nomine notare solet. Unde idem apostolus quibusdam discordantibus dicit: Cum enim inter vos sit zelus et contentio, nonne carnales es
Abbreviated transcription (Latin):
tatis longe sunt: quia nunquam
simul pęna & beatitudo conueni¬
unt. Rursum. cũ eos dicimus dĩ ui¬
sione satiari: qͥa & psalmista ait̾ sa¬
diabor dũ manifestabit᷑ gła tua:
consid̾andũ nob̃ ẽ qm̃ satietatem.
solet fastichum subsequi. Ut gͦ rectȩ
sibi utraq conueniant: thcat ueritaᷤ.
quia semꝑ uident: dicat p̃cheator
egregius: qͥa semꝑ uidere desid̾ant.
Ne enim sit indesidĩo anrietas: desi¬
derantes satiantur. Ne autẽ sit insa¬
cietate fastidum: sacigati desi¬
derant.Et desiderant gͥsine labore:
quia desid̃um satietas comitatur
& satiantur sine fastiho:. quia ipsa
satietas. ex desiderio semꝑ accendit᷑.
Sic ꝙͦ & nos ẽrimus: quando adio¬
sum fontem uitȩ uenerimꝰ. Frit nob
delectabilit̾ impressa sitis simul
atq satietas: sedlonge abest asit
necessitas: longe asatietate fastidi¬
um: quia & sitientes. satiabimur:
& satiati sitemꝰ. Uidebimꝰ gͥ dm̃: ip¬

Expanded text:
tatis longe sunt, quia nunquam tatis longe sunt, quia nunquam simul poena et beatitudo conveniunt. Rursum cum eos dicimus Dei visione satiari, quia et Psalmista ait: Satiabor dum manifestabitur gloria tua , considerandum nobis est quoniam satietatem solet fastidium subsequi. Ut ergo recte sibi utraque conveniant, dicat veritas: Quia semper vident; dicat praedicator egregius: Quia semper videre desiderant. Ne enim sit in desiderio anxietas, desiderantes satiantur; ne autem sit in satietate fastidium, satiati desiderant. Et desiderant igitur sine labore, quia desiderium satietas comitatur; et satiantur sine fastidio, quia ipsa satietas ex desiderio semper accenditur. Sic quoque et nos erimus quando ad ipsum fontem vitae venerimus. Erit nobis delectabiliter impressa sitis simul atque satietas. Sed longe abest ab ista siti necessitas, longe a satietate fastidium, quia et sitientes satiabimur, et satiati sitiemus. Videbimus igitur Deum, ip
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Qui diligit me diligetur apa¬
dre meo: & ego diligã eum: & ma¬
nifestabo me ipsũ illi. Ac si paten¬
ter dicat. Qui inur̃a mecernitis:
restat. ut in mea me natura uidea¬
ꝗs. hinc rursus ait Beati mundo
corde: qm̃ ipsi dm uidebunt: Hĩc.
paulus dicit Nunc uidemꝰ ꝑspecu
lum menigmate:tunc autem. faqe
adfaciem. Nunc cognosco exparte:
tunc autem cognoscã sicut ce cogn
angłi ꝓspicere: sunt nonnulli qui ne¬
quaqͣm dm uidere uł angłos suspi¬
cantur. Ettamen dictum ꝑuerita¬
tis sententiã scimꝰ. Angłi eorũ incelis
semꝑuident faciem patris mei: qͥ
incȩlis ẽ. Nunquid gͦ aliud ueritas:
aliud. predicator insonat ueritatis:
S si sententia utraq confertur: quia
sibi nequaqͣm discordet agnoscitur.
intuentur. Si enĩ sic uidere desidañ.
ut effectu sui desiderii minimȩ ꝑ¬
fruantur: desih̾um sine fructu an¬
xietatem habet: & anxietas. pȩnã.
Beatiuͦ angłi abomni pęna anxie¬

Expanded text:
cens: « Qui diligit me diligetur a Pacens: « Qui diligit me diligetur a Patre meo, et ego diligam eum et manifestabo me ipsum illi ; » ac si patenter dicat: Qui in vestra me cernitis, restat ut in mea me natura videatis. Hinc rursum ait: « Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . » Hinc Paulus dicit: « Nunc videmus in speculo per aenigmata, tunc autem facie ad faciem; nunc cognosco ex parte, tunc cognosangeli prospicere , » sunt nonnulli qui nequaquam Deum videre vel angelos suspicantur, et tamen dictum per Veritatis sententiam scimus: « Angeli eorum in coelis semper vident faciam Patris mei qui in coelis est . Nunquid ergo aliud veritas, aliud praedicator insonat veritatis? Sed si sententia utraque confertur, quia sibi nequaquam discordet agnoscitur. intueri et intuentur. Si enim sic videre desiderant ut effectu sui desiderii minime perfruantur, desiderium sine fructu anxietatem habet, et anxietas poenam. Beati vero angeli ab omni poena anxie
Abbreviated transcription (Latin):
uidet. fredicator autẽ dĩ ut osten¬
deret quia ꝑabiectionẽ qua sehu¬
miliando deiecerat. talis iã factus
eẽt ut nec ipse mundũ. nec mundꝰ
ipsum concupisceret: ñ solum se
ait mundo crucificum. ut ipse
mundi głam quã appeteret tan¬
quã mortuus ñuideret: sed etiam
mundum sibi asseruit crucifixũ.
Inquo. tanta se humilitate deiece¬
rat: ut et ipse mundus. tanquam
adeũ mortuus. paulum humilem
atq despectum iã uidere nequaꝗͣ
posset. Sciendum uͦ ẽ. qđ fuere ñ¬
nulli qui dm̃ dicerent. etiã inilla re¬
gione beatitudinis inclantate qͥ-
dem sua conspici: s innatura mi-¬
ninȩ uideri. Quos nimirũ. minor
inqͥsigonis subtilitas fefellit. Neq
enĩ illi simplici & incommutabili
essentiȩ aliud ẽ clantas. aliud na¬
tura: s ipsa ei natura sua claritas:
ipsa claritas. natura ẽ Quia enĩ sup
dilectorib hȩc di sapientia se quan¬
doq ostenderet inse: pollicetur. chi-¬

Expanded text:
videt. Praedicator autem Dei ut ostenvidet. Praedicator autem Dei ut ostenderet quia per abjectionem qua se humiliando dejecerat, talis jam factus esset, ut nec ipse mundum, nec mundus ipsum concupisceret, non solum ait se mundo crucifixum, ut ipse mundi gloriam quam appeteret tanquam mortuus non videret, sed etiam mundum sibi asseruit crucifixum, in quo tanta se humilitate dejecerat, ut et ipse mundus tanquam ad eum atque despectum jam videre nequaquam posset. Sciendum vero est quod fuere nonnulli, qui Deum dicerent etiam in illa regione beatitudem sua conspici, sed in natura minime videri. Quos nimirum minor inquisitionis subtilitas fefellit, neque enim simplici et incommutabili essentiae aliud est claritas, aliud natura, sed ipsa natura sua claritas, et ipsa claritas sua natura est: quia etenim suis dilectoribus, haec Dei sapientia se quandoque ostendit, in se pollicetur di
Abbreviated transcription (Latin):
dȩ funditꝰ moritur: ne iã ex amore
teneatur. Nullus quippe eã uidit.
qͥ adhuc carnalit̃ uiuit: qͥa nemo
potest amplecti d̾m simul et scłm.
Qui enĩ dm̃ uidet: eo ipsomoritur. qͦ
uel intentione cordis.uł affectuoꝑ¬
ls. abhuius uitȩ delectationib tota
mente separatur. Unde. adeundem
qͦ moysen dr̃. Non enĩ uidebit me
homo. & uiuet. Ac si aptȩ diceretur.
& mundo carnaliter uiuit Unde.
gnouerat: iam huic mundo dotum
se mortuum ꝑhibebat: dicens. M
mundus crucifixus ẽ: & ego mun¬
do.Sic̃ enim iã longe suꝑiꝰ diximꝰ.
ñ sufficit. ut diceret᷑ mundo crucifi¬
xus sũ. nͥ etiam p̃mitceret᷑ mͥ mundꝰ
crucifirus ẽ: ut ñ solum se mundo
mortuũ. s etiã mundũ sibi mortu¬
um ẽẽ testaret᷑: qͣtinus. nec ipse mũ¬
dum: nec ipsũ iam mundus appe¬
teret. Si enĩ duo fortasse inuno lo¬
co sint. quoꝵ unus uiuus. alt̃ uero
sit mortuus: & si mortuus uiuen¬
tem ñuidet: uiuus tam̃. mortuum

Expanded text:
itus moritur, ne jam ejus amore teneatur. Nullus quippe eum videt, qui adhuc carnaliter vivit, quia nemo potest amplecti Deum simul et saeculum. Qui enim Deum videt, eo ipso moritur, quo vel intentione cordis, vel affectu operis, ab hujus vitae delectationibus tota mente separatur. Unde ad eumdem quoque Moysen dicitur: Non enim videbit me homo, et vivet . Ac si aperte diceretur:  mundo carnaliter vivit. Unde gnoverat , jam huic mundo totum se mortuum esse perhibebat, dicens: Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Sicut enim jam longe superius diximus, non sufficit ut diceret, Mundo crucifixus sum, nisi etiam praemitteret, Mihi mundus crucifixus est, ut non solum se mundo mortuum, sed etiam mundum sibi mortuum esse testaretur, quatenus nec ipse mundum, nec ipsum jam mundus appeteret. Si enim duo fortasse in uno loco sint, quorum unus vivus, alter vero sit mortuus, etsi mortuus viventem non videt, vivus tamen mortuum
Abbreviated transcription (Latin):
uidisset. S ecce huic sententiȩ iohẽ
audio concordantẽ : qui ait. Dm̃ ne¬
mo uidit unqͣm. Rursũq cũ testa¬
menti ueteris patres intueor: mul¬
tos hoꝵ. teste ipsa sacrȩ lectionis hy¬
storia. deum uidisse cognosco. Ui dit
quippe iacob dñm: qui ait. Uidi do¬
minum facie adfaciẽ: & salua fact̾a

Expanded text:
idisset. Sed ecce huic sententiae Joannem audio concordantem, qui ait: Deum nemo vidit unquam . Rursumque cum testamenti veteris Patres intueor, multos horum, teste ipsa sacra lectionis historia, Deum vidisse cognosco. Vidit quippe Jacob Dominum, qui ait: Vidi Dominum fa
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa quam hu hic mortalit uiuitur.
uideri ꝑquasdã imagines ds potest
s ꝑipsam naturȩ suȩ spẽm ñ potestꝰ
ut anima. gra sp̃s afflata. ꝑfiguraᷤ qͣs¬
dam. dm̃ uideat. s adipsam uim ep
essentiȩ ñꝑtingat: Hinc ẽ enim. qd̃
iacob qui deum se uidisse testatur:
hunc ñ nͥ in angłm uidit. Hincẽ qđ
moyses qui cum deo facie adfaciem
loquitur sic̃ loqui solet homo cũ
amico suo: ei inipsa uerba suȩ locu¬
dionis dic̃ Si inueni grãm inconspe¬
ctu tuo: ostende mͥ temetipsum ma¬
nifestȩ: ut uideam de. Certe enĩ. si ds̃
ñ erat cum quo loquebat᷑ ostende
mͥ d̾m diceret: & ñ ostende temetip¬
sum. Si autem ds̃ erat. cum qͦ facie
ad faciem loquebat᷑: cur se petebat
uidere. quẽ uidebat:S ex hac eius
petitione colligitur. qͥa eũ sitiebat
ꝑincitum scriptȩ naturȩ suȩ clari¬
tatem cernere: quẽ iam ceꝑat ꝑquaᷤ¬
dam imagines uidere: ut sic suꝑna
essentia mentis er ocłis adesset: qͣ¬

Expanded text:
u hic mortaliter vivitur, videri per quasdam imagines Deus potest, sed per ipsam naturae suae speciem non potest, ut anima, gratia spiritus afflata, per figuras quasdam Deum videat, sed ad ipsam vim ejus essentiae non pertingat? Hinc est enim quod Jacob, qui Deum se vidisse testatur, hunc non nisi in angelo vidit . Hinc est quod Moyses, qui cum Deo facie ad faciem loquebatur, sicut loqui solet homo cum amico suo, ei inter ipsa verba suae locutionis dicit: Si inveni gratiam in conspectu tuo, ostende mihi temetipsum manifeste, ut videam te . Certe enim si Deus non erat cum quo loquebatur, ostende mihi Deum diceret, et non ostende temetipsum. Si autem Deus erat cum quo facie ad faciem loquebatur, cur se petebat videre quem videbat? Sed ex hac ejuspetitione colligitur, quia eum sitiebat per incircumscriptae naturae suae claritatem cernere, quem jam coeperat per quasdam imagines videre, ut sic superna essentia mentis ejus oculis adesset qu