comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cum hunc. ⁊ qui commorantur meo. Ter¬
ritus iste de comminationib fleuerat. ⁊ sua
uestimenta consciderat. ⁊ fit omniũ ma¬
lorum futurorũ de ꝓperatura morte secu¬
rus. quod ita requieturus ẽẽt in pace. ut
illa omnia non uideret. Ibi gͦ sunt spiritꝰ
defunctoꝵ. ubi non uident quetunq agun¬
tur. aut eueniunt in ista uita hominũ.
Quomodo gͦ uident tumulos suos. Aut cor¬
pora suautrum abiecta iaceant au sepulta:
Quomodo intersunt misene uiuorum cãĩ
uel sua ipsa mala patiantur. si talia meri¬
ta contraxerunt. uel inpace requiescant
sicut huic ipsi promissumẽ. ubi mala
ulla nec patiendo. nec compatiendo susti¬
neant liberati ab omnib malis que patien¬
do. ⁊ compatiendo cum hic uinerent sustine¬
bant : dixerit aliquis. Sinulla ẽ mortius
cura de uiuis. quomͦ diues qui apudinfe¬
ros torquebatur rogat abraham patrem
ut mittat lazarum ad quinq fc̃s suosnon¬
dum mortuos. ⁊ agat cum eis neueniant

Expanded text:
cum hunc et qui commorantur in eo. tercum hunc et qui commorantur in eo. territus iste dei comminationibus fleuerat et sua uestimenta consciderat; et fit omnium malorum futurorum de properatura morte securus, quod ita requieturus esset in pace, ut illa omnia non uideret. ibi ergo sunt spiritus defunctorum, ubi non uident quaecumque aguntur aut eueniunt in ista uita hominum. quomodo ergo uident tumulos suos aut corpora sua, utrum abiecta iaceant, an sepulta? quomodo intersunt miseriae uiuorum, cum uel sua ipsi mala patiantur, si talia merita contraxerunt, uel in pace requiescant, sicut huic Iosiae promissum est, ubi mala ulla nec patiendo nec conpatiendo sustineant, liberati ab omnibus malis, quae patiendo et conpatiendo, cum hic uiuerent, sustinebant? Dixerit aliquis: si nulla est mortuis cura de uiuis, quomodo ille diues, qui apud inferos torquebatur, rogabat Abraham patrem, ut mittat Lazarum ad quinque fratres suos nondum mortuos et agat cum eis, ne ueniant
Abbreviated transcription (Latin):
cendis aduiuandis ꝙ miscentur: Quomodo di¬
cuus eis fuisse consultum. qui obierunt ante¬
quam uenirent mala. que illorum obitũ con¬
secuta sunt. si et post mortem sentuint que¬
cunq inuite humane calamitate contin¬
gunt: An forte noserrando ista dicimus. et
hos quos putamus quietos. inquieta uita¬
iuorum sollicitat: Quid est gͦ quõd piissi¬
mo regi iosie pro magno beneficio promisit
d̾s. quod eẽt ante moriturus. ne uideret
mala. que uentura illi populo ⁊ locomi¬
nabatuiꝰ. Que dei uerba sunt hec. Hec di¬
cit dominꝰ d̾s iseł. Uerba mea que audisti
⁊ ueritus es a facie mea. cum audisti que
locutus sum de loco isto. ⁊ qui cominorant᷑
ineo. ut deseratur ⁊ in maledicto sit. et
conscidisti uestimenta tira ⁊ flerusti incons¬
pec̾tu meo ⁊ ego audiui. dicit dñs sabaoth
non sic. Ecce ego apponam te ad patres tu¬
os. ⁊ apponeris in ꝑace. & non uidebunt o¬
culi tui omnia mala que ego induco in lo¬

Expanded text:
cendis adiuuandisque miscentur? quomodo dicendis adiuuandisque miscentur? quomodo dicimus esse eis consultum, qui obierunt, antequam uenirent mala, quae illorum obitum consecuta sunt, si et post mortem sentiunt quaecumque in uitae humanae calamitate contingunt? an forte nos errando ista dicimus et hos putamus quietos, quos inquieta uiuorum uita sollicitat? quid est ergo, quod piissimo regi Iosiae pro magno beneficio promisit deus, quod esset ante moriturus, ne uideret mala, quae uentura illi loco et populo minabatur? quae dei uerba ista sunt. haec dicit dominus deus Israhel: uerba mea, quae audisti et ueritus es a facie mea, cum audisti, quae locutus sum de loco isto et qui commorantur in eo, ut deseratur et in maledicto sit, et conscidisti uestimenta tua, et fleuisti in conspectu meo, et ego audiui, dixit dominus sabaoth. non sic, ecce ego adponam te ad patres tuos, et adponeris cum pace; et non uidebunt oculi tui omnia mala, quae ego induco in lo
Abbreviated transcription (Latin):
mater nulla nocte desereret. que terra ma¬
riꝙ secuta ẽ ut mecum uiueret. Ab sit e¬
nim. ut facta sit uita feliciore crude lis
usꝙ adeo. ut quando aliquid angitur cor
meum. nec tristem filium consoletur. quẽ
dilexit unice. quem nunquã uoluit mes¬
tum uidere. S profecto quod sacer psalmꝰ
ꝑsonat uerum ẽ. Qm̃ pater meus ⁊ mat᷑
mea dereliquerunt me. dñs autẽ assumꝑ¬
sit me. Si autẽ dereliquerunt nos pa¬
tres nr̃i. quomodo nr̃is curis ⁊ reb int̃¬
sunt. SSi autẽ parentes non int̃ sunt. alii
mortuoꝵ qui nouerunt quid agamus
quid ue patiamur : y saras ꝓpheta dicit
Tues enim pater nr̃. quia abrabam nesci¬
uit nos ⁊ istł non cognouit nos. Si tanti patu¬
arche quid erga popłm exhis procreatum age¬
retur ignorauerunt. quib deo credentib po¬
pulus ipse de illorum stẏrpe promissus ẽ. quo¬
modo mortiu reb uiuorum atq actib cognos¬

Expanded text:
mater nulla nocte desereret, quae terra mamater nulla nocte desereret, quae terra marique secuta est, ut mecum uiueret. absit enim, ut facta sit uita feliciore crudelis usque adeo ut, quando aliquid angit cor meum, nec tristem filium consoletur, quem dilexit unice, quem numquam uoluit maestum uidere. sed profecto quod sacer psalmus personat, uerum est: quoniam pater meus et mater mea dereliquerunt me, dominus autem adsumpsit me. si ergo dereliquerunt nos parentes nostri, quomodo nostris curis et rebus intersunt? si autem parentes non intersunt, qui sunt alii mortuorum, qui nouerint, quid agamus quidue patiamur? Esaias propheta dicit: tu es enim pater noster, quia Abraham nesciuit nos, et Israhel non cognouit nos. si tanti patriarchae, quid erga populum ex eis procreatum ageretur, ignorauerunt, quibus deo credentibus populus ipse de illorum stirpe promissus est, quomodo mortui uiuorum rebus atque actibus cognos
Abbreviated transcription (Latin):
ab illo se audisse recolebant. atꝙ affirma.¬
bant. Quamobrem sicut uidit baptismũ
suum et me ipsum. et ypponem et basili¬
cam. ⁊ baptisterium non in reb ipsis. s
in quibdam similitudinib rerum. ⁊ ali¬
os quosciam uuos eisdem nescientib. cur
non gͦ ita ⁊ illos mortuos eisdem nescien¬
tib mortius: Cur non istas operationes
angłicas credimus. ꝑ dispensationem pro¬
uidentie dei bene utentis.⁊ bonis ⁊ ma¬
lis. scdm inscrutabilem altitudinem ui¬
dicioꝵ suors. siue instruantur huic men¬
tes mortalium sine fallantur. siue conso¬
lentur. sitie terreantur. sicut unicuiq
prebenda ẽ misccłia. uel irroganda uin¬
dicta. ab illo cui misccłiam ⁊ indicium¬
cantat non inaniter eccłia: Ut uolet accipi¬
at quisꝙ quod dicat. S reb iuuentibus
intereẽnt anime mortuorum. et ip̃e nos
quando eas uidemus alloquerentur in
somnis. ut de aliis taceam me ipsum pra

Expanded text:
ab illo se audisse recolebant atque firmaab illo se audisse recolebant atque firmabant. Quamobrem sicut vidit baptismum suum, et me ipsum, et Hipponem, et basilicam, et baptisterium, non in rebus ipsis, sed in quibusdam similitudinibus rerum, ita et alios quosdam uiuos eisdem nescientibus uiuis. Cur non ergo ita et illos mortuos eisdem nescientibus mortuis? Cur non istas operationes angelicas credimus per dispensationem prouidentiae dei bene utentis et bonis et malis secundum inscrutabilem altitudinem iudiciorum suorum? siue instruantur hinc mentes mortalium siue fallantur siue consolentur siue terreantur, sicut unicuique uel praebenda est misericordia uel inroganda uindicta ab illo, cui misericordiam et iudicium non inaniter cantat ecclesia. ut uolet accipiat quisque quod dicam. si rebus uiuentium interessent animae mortuorum et ipsae nos, quando eas uidemus, adloquerentur in somnis, ut de aliis taceam, me ipsum pia
Abbreviated transcription (Latin):
narrauit. Dictumꝙ sibi ẽẽ cum inde di¬
mit teretur rediturus ad suos. uade bap¬
tizare. si uis ẽẽ in illo loco beatorum. Dein¬
de ut a me baptizaretur admonitus.iam
factum ẽẽ respondit. Cui rursus ille qui
cum eo loquebatur. uade inquit uere bap¬
tizare. nam illud in uisione uidisti. Post
ista conualuit ꝑrexit ypponem. Pascha
iam ꝓpinquabat. dedit nomen inter
competentes. pariter cum plurimis in¬
cognitus nob̾. Nec ille michi uisionem
nec cuiquam conseruorum indicare curauit.
Baptizatus ẽ. Peractis dieb scĩs: remeauit ad
ꝓptia. Biennio uel amplius transacto ego hec
micum in conuiuio meo. cum quedam ta¬
lia loqueremur. deinde institi. ac feci. ut
hec michi presens ipse nartaret. attestanti¬
tudine ubi iacuerit pene mortuus. ꝑ dies
pliminos. ⁊ de illo alio curma fabro ferrario
que commemoraui suꝑras ⁊ de his omnib
que cum michi cliceret etiam nunc et alii¬

Expanded text:
narrauit dictumque sibi esse, cum inde dinarrauit dictumque sibi esse, cum inde dimitteretur rediturus ad suos: uade, baptizare, si uis esse in isto loco beatorum. deinde, ut a me baptizaretur, admonitus iam factum esse respondit. cui rursus ille, qui cum eo loquebatur, uade, inquit, uere baptizare; nam illud in uisione uidisti. post ista conualuit, perrexit Hipponem. pascha iam propinquabat. dedit nomen inter alios conpetentes, pariter cum plurimis incognitus nobis; nec illam mihi uisionem nec cuiquam nostrorum indicare curauit. baptizatus est, peractis diebus sanctis remeauit ad propria. biennio uel amplius transacto ego haec micum in conuiuio meo, cum quaedam talia loqueremur; deinde institi ac feci, ut haec mihi praesens ipse naraegritudine, ut jacuerit pene mortuus per dies plurimus, et de illo alio Curma fabro ferrario, quod commemoravi superius, et de his omnibus quae cum mihi diceret, etiam tunc
Abbreviated transcription (Latin):
ter illa quasi somnia sua uidisset etiam
quosdam qui nuncusq ad huc uiuunt
uidelioet clericosaliquos religionis sue.
Quorum a prb̃ro audiuit. ut apudyponẽ
baptizaretur ame. quod ⁊ factum eẽ dice¬
bat. Uidebat itaꝙ in illa uisione. prb̃rm.
clericos. me ipsum. nondum scilicet mor¬
tuos. in qua postea uidit ⁊ mortuos. Cur
non etiam illos sicut nos uidisse credatur
utrosq scilicet absentes ⁊ nescientes. ac ꝑ
hoc non ipsos sed similitudines eorum. sicut
etiam locorum: Nam ⁊ fundum uidit ubi
ille erat cum clercis prbr. et ypponem uͥ
ame quasi baptizatus ẽ. in quib locis pro¬
fecto non erat. quañdo illic sibi ẽẽ uideba¬
tur. slam quid ibi ageretur eo tempore
si uere ibi eẽt. Ui sa sunt igitur ista
que non prestantur: in ipsis reb ut sunt.
sed inquibdam rerum imaginib adum¬
brantur. Deniq post multa que uidit. eti¬
am in paradysum se intio ductum esse

Expanded text:
ter illa quasi somnia sua uidisset etiam ter illa quasi somnia sua uidisset etiam quosdam, qui nunc usque adhuc uiuunt, clericos uidelicet aliquos regionis suae, a quorum ibi presbytero audiuit, ut apud Hipponem baptizaretur a me, quod et factum esse dicebat. uiderat itaque in illa uisione presbyterum, clericos, me ipsum, nondum scilicet mortuos, in qua postea uidit et mortuos. cur non etiam illos sicut nos uidisse credatur, utrosque scilicet absentes atque nescientes, ac per hoc non ipsos, sed similitudines eorum, sicut etiam locorum? nam et fundum uidit, ubi erat ille cum clericis presbyter, et Hipponem, ubi a me quasi baptizatus est: in quibus locis profecto non erat, quando illic sibi esse uidebatur. nam quid ibi ageretur eo tempore,si uere ibi esset. uisa sunt igitur ista, quae non praesentantur in ipsis rebus, ut sunt, sed in quibusdam rerum imaginibus adumbrantur. denique post multa, quae uidit, etiam in paradisum se introductum esse
Abbreviated transcription (Latin):
non sinebat. Nullos artus mouebat. nul¬
la sumebat alimenta. Nichil oculis. ni¬
cbil ullo alio sensu corporis. qualibet i¬
pacta molestia sentiebat. Uidebat tam̃
multa. uelud in somnis. que tandem ali¬
quando post dies plurimos qͣsi euigilans.
uisa narrauit. Ac primum mox ut aꝑuit ocu¬
los. eat inquit aliquis ad domum curme fa¬
bri ferrarĩ. ⁊ iudeat quid ibi agatur. Quo cũ
itura eẽt. inuentus ẽ mortuus eo momento
quo iste fuerat sensib redditus. ⁊ peneamor¬
te reniterat. Tunc intentis qui aderant. il¬
lum exhiben uissum ẽẽ quando ipse dimissuᷤ
ẽ indicabat. Seꝙ illic unde redibat dixit au¬
disse. quod non curma curialis. sed curma
faber ferratius ad loca illa mortuorum pre¬
ceptus fuisset adduci. In illis gͦ uisis tan¬
quam somniis inter cos defuunctos quos ui¬
debat ꝓmeritorum diu̾sitate tractati. agno¬
uit etiam nonnullos quos inderat uiuos. Ip¬
sos autẽ uere forsitan credidissem. si non in¬

Expanded text:
non sinebat. nullos artus mouebat, nulnon sinebat. nullos artus mouebat, nulla sumebat alimenta; nihil oculis, nihil ullo alio sensu corporis qualibet inpacta molestia sentiebat. uidebat tamen multa uelut in somnis, quae tandem aliquando post dies plurimos quasi euigilans uisa narrauit. ac primum mox ut aperuit oculos, eat aliquis, inquit, ad domum Curmae fabri ferrarii et uideat, quid ibi agatur. quo cum itum esset, inuentus est mortuus eo momento, quo iste fuerat sensibus redditus et paene a morte reuixerat. tunc intentis, qui aderant, illum exhiberi iussum esse, quando ipse dimissus est. indicauit seque illic unde redierat dixit audisse, quod non Curma curialis, sed Curma faber ferrarius ad loca illa mortuorum praeceptus fuisset adduci. in illis ergo uisis, tamquam somniis suis, inter eos defunctos, quos uidebat pro meritorum diuersitate tractari, agnouit etiam nonnullos, quos nouerat uiuos. ipsos autem uere forsitan credidissem, si non in
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis se uideri. et cum eis seloqui nesci¬
unt. neq enim re uera ipsi adsunt. aut
ipsi sermocinantur. sed turbatis sensib
homines talia uisa inagmaria patui¬
tur. eodem modo et hi qui ex hac uita mi¬
grarunt. sic affectis hominib uidentur
quasi presentes cum sint ab sentes. et
utrum eos aliquis imaginaliter uideat
omnino nescientes. Huic rei simile est
etiam illud. cum homines altius quã
uiuorum atq mortuorum. S cum fuerint
sensib redditi quoscunq mortuos in¬
disse se dixetint. uere cum eis fuisse cre¬
duitur. Nec attendunt qui hec audiunt
uiuoꝵ. Homo quidam de turma. curma
nomine. municipii tulliensis quod yp¬
poni proximũ est. curialis pauꝑ. iux il¬
lius locidum uir alicius et simplicit̾ rus¬
ticanus cum egrotaret ablatis sensib pene
mortuus. iacunit aliquot dieb. Tenuissi
mus in narib flatus qui manu admo¬
ta utcunꝙ sentiebatur. et erat exiguũ
uiuentis indicium. sepeliri ut exanimẽ

Expanded text:
ab eis se uideri et cum eis se loqui nesciab eis se uideri et cum eis se loqui nesciunt — neque enim re uera ipsi adsunt aut ipsi sermocinantur, sed turbatis sensibus homines talia uisa imaginaria patiuntur — eo modo et hi, qui ex hac uita migrarunt, sic affectis hominibus uidentur quasi praesentes, cum sint absentes et, utrum aliquis eos imaginaliter uideat, omnino nescientes. Huic rei simile est etiam illud, cum homines altius, quam uiuorum atque mortuorum; sed cum fuerint sensibus redditi, quoscumque mortuos uidisse se dixerint, uere cum eis fuisse creduntur nec adtendunt qui haec audiunt uiuorum. homo quidam Curma nomine municipii Tulliensis, quod Hipponi proximum est, curialis pauper, uix illius loci duumuiralicius et simpliciter rusticanus, cum aegrotaret, ablatus a sensibus paene mortuus iacuit aliquot diebus: tenuissimus flatus in naribus, qui manu admota utcumque sentiebatur et erat exiguum uiuentis indicium, sepeliri ut exanimem
Abbreviated transcription (Latin):
sicut m postea quam in affricam reme¬
auimus retulit. cum rechoricos cycero¬
nis libros discipłis suis traderet. recen¬
sens lectionem quam post triduum fu¬
erat traditurus. quendam locum offen¬
dit obscurum. Quo non intellecto. uix
potuit dormire sollicitus. Qua nocte¬
eo somniante. ego illi quod non intelli¬
gebat exposui. immo non ego sed una¬
go mea me nesciente ⁊tam longe trans
mare aliquid aliud siue agente. siue
somniante. ⁊ niebil de illuis curis omiuno
curante. Quomodo fiant ista nescio. S quo¬
modolibet fiant. cur non eõdem modo ere
damus fieri ut in somnis quisq uideat mor¬
tuum. quomodo fit ut uideat et uiuum.
ambob utiq nescientib neq curantib
quis uel ubi. uł quando eorum imagines
somniet. Similia sunt autem somniis
non nulla etiam insa iigilantium qui
turbatos habent sensus. sicut freneti¬
ci. uel quocunq furentes modo. Nam
rum. Sed quemadmodũ hi qui iiuunt

Expanded text:
sicut mihi ipse, posteaquam in Africam remesicut mihi ipse, posteaquam in Africam remeauimus, retulit, cum rhetoricos Ciceronis libros discipulis suis traderet, recensens lectionem, quam postridie fuerat traditurus, quendam locum offendit obscurum, quo non intellecto uix potuit dormire sollicitus. qua nocte somnianti ego illi quod non intellegebat exposui, immo non ego, sed imago mea nesciente me et tam longe trans mare aliquid aliud siue agente siue somniante et nihil de illius curis omnino curante. quomodo fiant ista nescio; sed quomodolibet fiant. cur non eodem modo fieri credimus, ut in somnis quisque uideat mortuum, quomodo fit, ut uideat et uiuum? ambobus utique nescientibus neque curantibus, quis uel ubi uel quando eorum imagsomniet? Similia sunt autem somniis nonnulla etiam uisa uigilantium, qui turbatos habent sensus, sicut phrenetici uel quocumque furentes modo. nam rum. sed quemadmodum hi qui uiuunt
Abbreviated transcription (Latin):
rere dormientib. Pro certo cum mediolani
eẽmus. audiuimus quodcum debitum repe¬
teretur aquodam defuncti patris cautioẽ
prolata quod filio nesciente a patre iam fu¬
erat ꝑsolutum. contristari homo grauissi¬
me cepit atq mirari. quod ei pater mori¬
ens non lixerit quid deberet. cum fecisset
etiam testamentum. Tunc illi nimis an¬
xio apparuit idem pater eius insomnis. et
ubi eẽt recautum. quo illa cautio uacua¬
ta fuerat indicauit. Quo inuento uiue¬
nis atq monstrato. non solum falsi
debiti calumniam ꝓpulsauit. sed etiã
paternum recepit cyrografum. quod
paterꝰ non receperat. quando ẽ pecunia
ꝑsoluta. Hic itaq putatur anima ho¬
minis curam gessisse pro filio. et ad eũ
uenisse dormientem. ut docens quod ig¬
norabat. magna eum molestia liberaret.
Sed codem ipso ferme tempore quo id au¬
diuimus. idest nob̃ apud mediolanũ
constitutis. carthaginis rethor eulogiꝰ.
qui meus in eadem arte discipłs fuit.

Expanded text:
rere dormientibus. pro certo, cum Mediolani rere dormientibus. pro certo, cum Mediolani essemus, audiuimus, quod cum debitum repeteretur a quodam defuncti patris cautione prolata, quod filio nesciente a patre iam fuerat persolutum, contristari homo grauissime coepit atque mirari. quod ei pater moriens non dixerit, quid deberet, cum fecisset etiam testamentum. tunc ei nimis anxio adparuit idem pater eius in somnis et ubi esset recautum, quo illa cautio uacuata fuerat, indicauit. quo inuento iuuenis atque monstrato non solum falsi debiti calumniam propulsauit, sed etiam paternum recepit chirographum, quod pater non receperat, quando est pecunia persoluta. hic utique putatur anima hominis curam gessisse pro filio et ad eum uenisse dormientem, ut docens. quod ignorabat, magna molestia liberaret. sed eodem ipso ferme tempore, quo id audiuimus, id est nobis apud Mediolanum constitutis Carthaginis rhetor Eulogius, qui meus in eadem arte discipulus fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
si quisquam uideat in somnis. qd̾ eneas ui¬
disse apud inferos poetiea falsitate narra¬
tur. & ut ei cuiꝰ piam non sepulti appareat
umago. loquatur ꝙ talia qualia fertur illi¬
locutus fuisse palinurus. et cum eiugila¬
uerit ibi corpus eius inueniat. ubi iacere
inhumatum eum sominiaret aucluit.
admonitus ⁊rogatus ut sepeliret inuentum. &
quia iduerum eẽ comperit. credat ideo mortu¬
os sepeliri. ut eorum anime ad loca transeant
unde insepultoꝵ animas inferna ꝓhiberi
lege somniauit. Nonne ita credens plurmũ
a tramite ueritatis ex orbitat: Sic autem
infirmitas humana sese habet. ut quẽ mor¬
tuum in somnis quisq uiderit. ipsius ani¬
mam se uidere arbitretur. cum autem uiuũ
similiter somniauerit. non eius animã
neq corpus. sed hominis similitudinem
sibi apparuisse non dubitet. quasi non pos¬
sint ⁊ mortuorũ hominum eodem modo nes¬
cientium non anime s similitudines appa¬

Expanded text:
si quisquam uideat in somnis, quod Aeneas uisi quisquam uideat in somnis, quod Aeneas uidisse apud inferos poetica falsitate narratur, et ei cuiuspiam non sepulti adpareat imago loquaturque talia, qualia fertur locutus illi fuisse Palinurus, et cum euigilauerit, ibi corpus eius inueniat, ubi iacere inhumatum, cum somniaret, audiuit, admonitus et rogatus, ut sepeliret inuentum, et quia id uerum esse comperit, credat ideo mortuos sepeliri, ut eorum animae ad loca transeant, unde insepultorum animas inferna prohiberi lege somniauit: nonne ita credens plurimum a tramite ueritatis exorbitat? Sic autem infirmitas humana sese habet, ut, cum mortuum in somnis quisque uiderit, ipsius animam se uidere arbitretur, cum autem uiuum similiter somniauerit, non eius animam neque corpus, sed hominis similitudinem sibi adparuisse non dubitet. quasi non possint et mortuorum hominum eodem modo nescientium non animae, sed similitudines adpa
Abbreviated transcription (Latin):
me uigilet. anuigilante me dormiat.
an uno eodem ꝙ tempore uigilemus ambo
siuie dormiamus. quando ille somnium ui¬
det. in quo me uidet. quid mirum si nes¬
cierites mortu. nec ista sentieutes. tam̃
auiuentib uidentur in somnis. ⁊ aliqͦd
dicunt quod eiugilantes uerum ẽẽ cog¬
noscanti᷑ angłicis igitut operationibus
fieri crediderim. siue permittat᷑ desupet
siue iubeatur ut aliquid dicere de sepe¬
liendis corporib siuis uideantur in
somnis. cum id peni tus nesciant quoꝵ
illa sunt corpora. Id autem aliquando
utiliter fit: siue ad uiuorum qualecũq
solatium. ad quos ꝑtinent illi mortui quo¬
rum apparent imagines somniantibus
siue ut his admonitionib generi huma¬
no sepulture cominendetur humanitaᷤ
Que licet defunctis non opituletur. cul¬
panda tamen irreligiositate negligitur.
Aliquando camen fallacib sius imagina¬
tionib homines in magnos mutuntur
errores: quos talia ꝑpeti iustum ẽ. Uelut

Expanded text:
me uigilet, an uigilante me dormiat, me uigilet, an uigilante me dormiat, an uno eodemque tempore uigilemus ambo siue dormiamus, quando ille somnium uidet, in quo me uidet: quid mirum, si nescientes mortui nec ista sentientes tamen a uiuentibus uidentur in somnis et aliquid dicunt, quod euigilantes uerum esse cognoscant? angelicis igitur operationibus fieri crediderim, siue permittatur desuper siue iubeatur, ut aliquid dicere de sepeliendis corporibus suis uideantur in somnis, cum id penitus nesciant, quorum illa sunt corpora. id autem aliquando utiliter fit siue ad uiuorum qualecumque solacium, ad quos pertinent illi mortui, quorum adparent imagines somniantibus, siue ut his admonitionibus generi humano sepulturae commendetur humanitas, quae, licet defunctis non opituletur, culpanda tamen inreligiositate neglegitur. aliquando autem fallacibus uisis homines in magnos mittuntur errores, quos talia perpeti iustum est. uelut
Abbreviated transcription (Latin):
nonnulli. uel in somnis uel alio quoq mͦ
apparuisse uinentib. atꝙ ubi corum corpora
iacerent inhumata nescientib locisꝙ mon¬
stratis admonuisse. ut sibi sepultura que defue¬
rat preberetur. hec si falsa ẽẽ responderimus
cõtra quoꝵdam scupta fidelium. et contra eoꝵ
sensus qui talia sibi accidisse confirmant.im¬
pudenter uenire uidebimur. S responden¬
dum ẽ non ideo putandum. Mortuos ista sen¬
tire. quia hec dicere uel indicate uel petere
uidentur in somnis. Nam et iuiuentes se¬
pe apparent. uiuentib dormientib. dum
se ipsi nesciunt apparere. et ab eis qui hec
sommauerint audiunt dicentib. quocł
eos insominis iuderint agentes aliquid uel
loquentes. Si gͦ me potest aliquis in som¬
nis uidere sibi aliquid quod factum ẽ in¬
dicantem uel etiam quod faturum est
prenunciantem. eum id ego prorsus ig¬
norem. ⁊ omnino non curem. non solum
quid ille somniet. sed utrum dormiente

Expanded text:
nonnulli uel in somnis uel alio quocumque modo nonnulli uel in somnis uel alio quocumque modo adparuisse uiuentibus atque ubi eorum corpora iacerent inhumata nescientibus locisque monstratis admonuisse, ut sibi sepultura quae defuerat praeberetur. haec si falsa esse responderimus, contra quorundam scripta fidelium et contra eorum sensus, qui talia sibi accidisse confirmant, inpudenter uenire uidebimur. sed respondendum est non ideo putandum esse mortuos ista sentire, quia haec dicere uel indicare uel petere uidentur in somnis. nam et uiuentes adparent saepe uiuentibus dormientibus, dum se ipsi nesciant adparere, et ab eis haec quae somniauerint audiunt dicentibus, quod eos in somnis uiderint agentes aliquid uel loquentes. si ergo me potest aliquis in somnis uidere sibi aliquid quod factum est indicantem uel etiam quod futurum est praenuntiantem, cum id ego prorsus ignorem et omnino non curem, non solum quid ille somniet, sed utrum dormiente
Abbreviated transcription (Latin):
pora sepeliri. et fallaciter eis ueritas dixit.
slolite timere eos qui corpus occidunt. ⁊ post¬
ea non habent quid faciant. si eis tanta
mala facere potuerunt. quib impediren¬
tur ad loca exoptata transire. S quia hoc
sine ulla dubitatione falsissimum ẽ. nec
aliquid ob est fidelib negata eorum corpo¬
si exhibeatur infidelib prodest. cur gͦ illi
qui saulem et eius filium sepelierunt. mi¬
sericordiam fecisse dicuntur. et ex hoc are¬
ge pio benedicuntur. nisi quia bene affici¬
untur corda miserantiũ. quando ea fieri¬
dolent. mortuorum corporib alienis que
illo affectu quo nemo unquam carnem su¬
am odio habuit. nolunt fieri post mortẽ
suam corporib suis. & quod sibi exhiberi
uolunt. quando sensuri non sunt. aliis ñ
sentientib curant exhibere dumsentiunt.
slarrantur uisa quedamque huie dispu¬
tatiom non negligendam uideantur inse¬
rere questionem. feruntur quippe mortu

Expanded text:
pora sepeliri, et fallaciter eis ueritas dixit: pora sepeliri, et fallaciter eis ueritas dixit: nolite timere eos, qui corpus occidunt et postea non habent quid faciant, si eis tanta mala facere potuerunt, quibus inpedirentur ad loca exoptata transire. sed quia hoc sine ulla dubitatione falsissimum est nec aliquid obest fidelibus negata eorum corposi exhibeatur infidelibus, prodest, cur ergo illi, qui Saulem et eius filium sepelierunt, misericordiam fecisse dicuntur et ob hoc a rege pio benedicuntur, nisi quia bene afficiuntur corda miserantium, quando ea dolent in mortuorum corporibus alienis, quae illo affectu, quo nemo umquam carnem suam odio habet, nolunt fieri post mortem suam corporibus suis, et quod sibi exhiberi uolunt, quando sensuri non sunt, aliis non sentientibus curant exhibere, dum ipsi sentiunt? Narrantur uisa quaedam, quae huic disputationi non neglegendam uideantur inferre quaestionem. feruntur quippe mortui
Abbreviated transcription (Latin):
tas scor̃um fanerib uista ꝑsoluere. nec occulte
subtrahere aliquid sicut eadem testatur hỹs¬
toria crudelium custodum ingilie ꝑmittebant.
Ita cũ illos qui fuerant in dilaceratione mẽ¬
brorum. scõrum in conflagratione ossium. in
disꝑsione cinerum miseria nulla contingeret.
istos tamen qui nichil eorum sepelire pote¬
rant magna misccłia cruciabat. quia his uł¬
lo modo sentientib ipsi quodam modo senti¬
ebant. & ubi iam illorum nulla erat passio
erat istorum misera compassio. Scdm istam
quam chxi miseram compassionem. laudã¬
tur illi et a dauid rege benedicuntur qui
saulis ⁊ ionathe ossib aridis sepulture mi¬
sericordiam presticerunt. Que tandem mi¬
sericordia prestabatur. nichil sentientib
An forte reuocandum est ad opinionem qdͦ
infernum flunium in sepulti non poterãt
transieare: Absit hoc afide xp̃iana. Alioqͥu
pessime actum ẽ cum tanta martytum
multitudine quorum non potuerunt cor¬

Expanded text:
tas sanctorum funeribus iusta persoluere nec occulte tas sanctorum funeribus iusta persoluere nec occulte subtrahere aliquid, sicut eadem testatur historia, crudelium custodum uigiliae permittebant. ita cum illos, qui occisi fuerant, in dilaceratione membrorum suorum, in conflagratione ossuum, in dispersione cinerum miseria nulla contingeret, istos tamen, qui nihil eorum sepelire poterant, magna misericordia cruciabat, quia in nullo modo sentientibus ipsi quodam modo sentiebant et, ubi iam illorum nulla erat passio, erat istorum misera conpassio. Secundum istam quam dixi miseram conpassionem laudantur illi et a rege Dauid benedicuntur, qui Saulis et Ionathae ossibus aridis sepulturae misericordiam praestiterunt. quae tandem misericordia praestatur nihil sentientibus: an forte reuocandum est in opinionem, quod infernum fluuium insepulti non poterant transmeare? absit hoc a fide christiana: alioquin pessime actum est cum tanta martyrum multitudine, quorum non potuerunt cor
Abbreviated transcription (Latin):
ipsam hominum inmmerabilibus
modis terrere seuiciam. ne cadauera
incendere. ne cineres disꝑgere aucle¬
rent. sed hoc quoq exꝑimentũ multi¬
plici uarietati temptationum cleesse ñ
debuit. ne fortitudo confessionis que un¬
manitati ꝑsecutionis pro corporis salu¬
te non cederet. pro sepulchri honore
trepidaret. postremo ne fides resurrectio¬
nis consumptionem corporum formi¬
daret. Debuerunt gͦ ⁊ ista permitti. ut
etiam post hec tanti honoris exempla
marty res uixp̃i confessione feruen¬
tes huius quoꝙ testes fierent uerita¬
tis. inqua didicerant ao ᷤ a quib sua
corpora interficerentur postea nichil
habere quod facerent. qm̃ quicquid mor
ne omni uita carente. nec aliquid sen¬
tire posset qui in de migrasset. nec ali¬
quid inde ꝑderet qui creasset. Sed int
hec que fiebant de corporib occisorũ.
cum martyres non ea metuentes mag¬
na fortitudine paterentur. tamen ap̃
fc̃s luctus ingens erat. quodnulla dabatur potes¬

Expanded text:
ipsorum hominum innumerabilibus ipsorum hominum innumerabilibus modis terrere saeuitiam, ne cadauera incendere, ne cineres dispergere auderent: sed hoc quoque experimentum multiplici uarietati temptationum deesse non debuit, ne fortitudo confessionis, quae inmanitati persecutionis pro corporis salute non cederet, pro sepulcri honore trepidaret, postremo, ne fides resurrectionis consumptionem corporum formidaret. debuerunt ergo et ista permitti, ut etiam post haec tanti horroris exempla martyres in Christi confessione feruentes huius quoque testes fierent ueritatis, in qua didicerant eos, a quibus sua corpora interficerentur, postea nihil habere quod facerent, quoniam quidquid ne omni uita carente nec aliquid sentire posset, qui inde migrauit, nec aliquid inde perdere, qui creauit. sed inter haec, quae fiebant de corporibus occisorum, cum martyres non ea metuentes magna fortitudine paterentur, tamen apud fratres luctus ingens erat, quod nulla dabatur potes
Abbreviated transcription (Latin):
ria. que sculptilib constituta fuerant. fu¬
nestauit. Pe ꝑcit quippe illi monumento uͥ
iacebat propħa. qui ante annos amplius ꝗͣ
trecentos ista predixerat. et ꝓpter ipsum nec
illius quieum seduxerat sepultura iuola¬
ta ẽ. Affectii namq illo quonemo inquam
carnem suam odio habet. prouiderat cadaue¬
ri suo qui occiderat mendacio animam suam.
Ex hoc gͥ quod carnem suam quisq natura¬
liter cdiligit.⁊ illi pena fuit ad discere. non
eum futurum insepulchro patrum suoꝵ
⁊ huic eura prospicere ut parceret᷑ ossib
sius. si uixta eum iaceret cuius sepul¬
chrum nemo uiolaret. Hunc affectum
non potuerunt eis quos uiuentez sen¬
tiebant cruciatib uinci. Poterat uti¬
q ds qui leonem propħe corpus qd̾
ipse occiderat ulterius non ꝑmisit at¬
tingere. et fecit de ꝑemptore custodem.
poterat inquam a suorum interfectis
corporib martyrum canes quib fue¬
rant proiecta prohibere. poterat et

Expanded text:
ria, quae sculptilibus constituta fuerant, furia, quae sculptilibus constituta fuerant, funestauit. pepercit quippe illi monumento, ubi iacebat propheta, qui ante annos amplius quam trecentos ista praedixerat; et propter ipsum nec illius, qui eum seduxerat, sepultura uiolata est. affectu namque illo, quo nemo umquam carnem suam odio habet, prouiderat cadaueri suo. qui occiderat mendacio animam suam. ex hoc igitur, quod carnem suam quisque naturaliter diligit, et illi poena fuit addiscere non eum futurum in sepulcro patrum suorum et huic cura prospicere, ut parceretur ossibus suis, si iuxta eum iaceret, cuius sepulcrum nemo uiolaret. Hunc affectum non potuerunt eis, quos uiuentes sentiebant, cruciatibus uinci. poterat utique deus. qui leonem prophetae corpus, quod ipse occiderat, ulterius non permisit adtingere et fecit de peremptore custodem, poterat, inquam, a suorum interfectis corporibus canes, quibus fuerant proiecta, prohibere; poterat et
Abbreviated transcription (Latin):
quando non obecliuit. Neꝙ enim pritan¬
dum est ita fuisse interemptũ illum mor¬
su bestie. ut ad supplicium tartareum eiꝰ
deinde anima raperetur. quandoqͥdem
ipsum eius corpus idem leo qui occide¬
rat custodiuit. iumento etiam quo ue¬
hebatur illeso ⁊ simul cum illa unma¬
in fera intrepida presentia. ad sui
domini funus as tante. Quo mirabili
signo apparet hominem der coherci¬
tum pocius temporalit̾ usq ad mortẽ.
qriam punitum ẽẽ post mortem. De qͣ
re apłs cum propt̃ quasdam offensas
cõmemorasset infirmitates mortesq mł¬
remus. ad ñõ non iudicaremur. Cum
uidicamur autẽ a domino corripumur. ne
cum hoc mundo damnenur. Eum sa ne ip¬
se qui deceꝑat ꝓpheta in monumento ꝓprio
satis honorifice sepeliuit. seq sepeliendum
uixta eius ossa curauit. ita sperans parci ꝙͦ
rex uida in terra illa multorum eruit ossa
mortuorum eisdemq ossib sacrilega alta¬

Expanded text:
quando non oboediuit. neque enim putanquando non oboediuit. neque enim putandum est ita fuisse interemptum morsu bestiae, ut ad supplicium tartareum eius deinde anima raperetur, quandoquidem ipsum eius corpus idem leo qui occiderat custodiuit iumento etiam, quo uehebatur, inlaeso et simul cum illa inmani fera intrepida praesentia ad sui domini funus adstante. quo mirabili signo adparet hominem dei cohercitum potius temporaliter usque ad mortem, quam punitum esse post mortem. de qua re apostolus, cum propter quasdam offensas commemorasset infirmitates mortesque muremus, a domino non iudicaremur; cum iudicamur autem, a domino corripimur, ne cum mundo damnemur. eum sane ipse qui deceperat in monumento proprio satis honorifice sepeliuit seque sepeliendum iuxta eius ossa curauit, ita sperans parci posrex Iuda in illa terra multorum eruit ossa mortuorum eisdemque ossibus sacrilega alta
Abbreviated transcription (Latin):
cadauer eius in sepulchrum patrum eius.
Que scriptura sic se habet. Hec dicit dominꝰ
Quia inobediens fusti ori domim. et non cus¬
todisti mandatum quod tibi precepit dũs
cleus tiuuis. ⁊ reuersus es. ⁊ comedisti panem.
⁊ bibisti aquam: in loco quo precepit tibi ne
cometleres panem neꝙ biberes aquam: ne
inferetur cadauer tuum insepulebrum pa¬
trum tuorum. Quanti hec pena pendenda
sit si sccłm euangłium cogitemus. ubi post
corpus occisum. nichil metuendum didici¬
mus ne membra exanuna patiantur. nec pe¬
ua dicenda ẽ. Si autem humanum erga su¬
am carnem consideremus affectum: potuit
inde terreri uel contristari uiuus. quod sen¬
surus non erat mortuus. qe hec erat pe¬
na.: quĩ dolebat animus. id de suo corpo¬
re futurum. quamius cum fieret non do¬
leret. Hactenus enim uoluit dñs seruum
suum plectere. qui non sua contumatia
spreuerat preceptum eius implere. sed ali¬
ena decipiente fallacia obedire se creclidit.

Expanded text:
cadauer eius in sepulcrum patrum eius. cadauer eius in sepulcrum patrum eius. quae scriptura sic se habet. haec dicit dominus: quia inoboediens fuisti ori domini et non custodisti mandatum quod tibi praecepit dominus deus tuus, et reuersus es et comedisti panem et bibisti aquam in loco in quo praecepit tibi, ne comederes panem neque biberes aquam, non inferetur cadauer tuum in sepulcrum patrum tuorum. quanti haec poena pendenda sit, si secundum euangelium cogitemus, ubi post corpus occisum nihil metuendum esse didicimus, ne membra exanima patiantur, nec poena dicenda est. si autem humanum erga suam carnem consideremus affectum, potuit inde terreri uel contristari uiuus, quod sensurus non erat mortuus; et haec erat poena, quoniam dolebat animus id de suo corpore futurum, quamuis cum fieret non doleret. hactenus enim uoluit dominus seruum suum plectere, qui non sua contumacia spreuerat praeceptum eius inplere, sed aliena decipiente fallacia oboedire se credidit,
Abbreviated transcription (Latin):
uictoriosissimi spiritꝰ. non utiq fieri
sineretur. Re gͦ ipsa declaratum ẽ non
ideo dixisse dñm. nolite timere eos qui
occidunt corpus ⁊ postea non habent
quid faciant quod non ẽet ꝑmissurus
aliquid eos facere de suorum corporib
martyrum. sed qm̃ quicquid facere per¬
missi ẽẽnt. nichil quo minueretur xp̃ia¬
noꝵ defanctorum felicitas fieret. nichilq
inde ad sensum post mortem uiuentiũ
ꝑuieniret. nichil saltim ad detrimentũ
ipsorum corporum quominus integra
resurgerent ꝑtineret. & tamen ex il¬
lo humano cordis affectu quo nemo un¬
quam carnem suam odiohabet. si cognoᷤᷤ¬
cant homines aliquid post mortẽ suã
sius corporib defuturum. quod in sua
cuiusq gente uel patria poscit sollemnitas se¬
pulture. contristanturꝰ ut/ut
homines. et quod ad eos. post mortem
ut inueniatur in regnorum libris ds̃
ꝑ propħam minari alteri ꝓphete qui eiꝰ
transgressus ẽ uerbum. quod ñ inferret᷑

Expanded text:
uictoriosissimi spiritus, non utique fieri uictoriosissimi spiritus, non utique fieri sineretur. re ipsa ergo declaratum est non ideo dixisse dominum: nolite timere eos qui corpus occidunt et postea non habent quid faciant, quod non esset permissurus aliquid eos facere de suorum corporibus mortuorum, sed quoniam quidquid facere permissi essent, nihil quo minueretur christiana defunctorum felicitas fieret, nihil inde ad sensum post mortem uiuentium perueniret, nihil ad detrimentum saltem ipsorum corporum. quo minus integra resurgerent, pertineret. Et tamen ex illo humani cordis affectu, quo nemo umquam carnem suam odio habet, si cognoscant homines aliquid post mortem suam suis corporibus defuturum, quod in sua cuiusque gente uel patria poscit sollemnitas sepulturae. contristantur ut homines et quod ad eos post mortem ut inueniatur in Regnorum libris deus per prophetam minari alteri prophetae, qui eius transgressus est uerbum, quod non inferretur
Abbreviated transcription (Latin):
sensum. quo interesse possit. quomodo qͥs¬
ꝙ sit. siue in bonis siue in malis. Nec ab
ea carne expectat adiuuari siam uitam cu
prebebat ipse uitam. quam detraxit exce¬
dens ⁊ redliturus ẽ rediens. qm̃ non
caro sp̃ũi. secd spiritus carm. etiam ipsiꝰ
resurrectionis meritum comparat.
utrum ad penam anad głam reuiuis¬
cat. Legirus in eccłiastica hystoria quã
grece scripsit ensebus. et inla. tinam
linguam uertit rufmnus. martyrum
corpora in gallia canib exposita. canũq
reliquias atꝙ ossa mortuonim. usꝙ ad
extremam consumptionem ignibus cõ¬
cremata. eosdemq cineres fluuio rodano
nequid ad memoriam qualecunꝙ relu¬
queretur insꝑsos. Quod non ob aliund cre¬
dendumẽ diuinitus fuisse ꝑmissum. insi
ut cliscerent xp̃iani in confitendo xp̃m dũ
contemnunt hanc uitam. multoma¬
gis contemnere sepulturam. Hoc enĩ
quod ingenti seiucia de corporib mar¬
tẏrum factum ẽ. si eis quicquã noceret
quominus beate requiescerent eoꝵ

Expanded text:
sensum, quo interesse possit quomodo quisque sit siue in bonis siue in malis, nec ab ea carne expectat adiuuari suam uitam, cui praebebat ipse uitam, quam detraxit excedens et redditurus est rediens, quoniam non caro spiritui, sed spiritus carni etiam ipsius resurrectionis meritum comparat, utrum ad poenam an ad gloriam reuiuescat. Legimus in ecclesiastica historia, quam graece scripsit Eusebius et in latinam linguam uertit Rufinus, martyrum corpora in Gallia canibus exposita canumque reliquias atque ossa mortuorum usque ad extremam consumptionem ignibus concremata eosdemque cineres fluuio Rhodano, ne quid ad memoriam qualemcumque relinqueretur, inspersos. quod non ob aliud credendum est diuinitus fuisse permissum, nisi ut discerent christiani in confitendo Christum, dum contemnunt hanc uitam, multo magis contemnere sepulturam. hoc enim quod ingenti saeuitia de corporibus martyrum factum est, si eis quidquam noceret, quo minus beate requiescerent eorum
Abbreviated transcription (Latin):
a ueritate uinci uolo. que sacris litteris
aꝑtissime non resistit. Non enim que
resistit dicenda ẽ ulla ratione ueritas
uel putanda. Sed interim donec audia¬
mus tale aliquid aut legamus. ausculte¬
mus ei qui dicit. Nolite errare neq fornica¬
tores. neq ydolis seruientes. ⁊ cetera reg¬
num dei possidebunt. Quia si talia sunt q̃
contradicuntur ut horum uerborum
aplicorum mamifestationẽ in alios sen¬
sus ducere nequeant. profecto ad u̾sus
ea nos instruxit. et paratos eẽ uoluit.
idem apłs dicens. Hoc autẽ scitote in¬
telligentes quod omnis fornicator aut
immundus aut auarus quod ẽ pdoloꝵ¬
seruitus. non habet hereditatem in reg¬
no xp̃i ⁊ dei. slemo uos seducat manibus
uerbis. Cum gͦ audierimus quosdam
fornicatores ⁊immundos ⁊ auaros ꝑignẽ
saluari.⁊ habere hereditatem in regno
xp̃i ⁊ dei. non obsurdescamus contra istum
olamantem. ⁊ dicentem. omnis fornicator.

Expanded text:
ea veritate vinci volo, quae sacris Litteris ea veritate vinci volo, quae sacris Litteris apertissimis non resistit. Non enim quae resistit, dicenda est ulla ratione veritas, vel putanda. Sed interim donec audiamus tale aliquid aut legamus, auscultemus ei qui dicit, Nolite errare; neque fornicatores, neque idolis servientes, etc., regnum Dei possidebunt. Quia si talia sunt, quae contra dicuntur, ut horum verborum apostolicorum manifestationem in alios sensus ducere nequeant, profecto adversus ea nos instruxit, et paratos esse voluit idem apostolus dicens: Hoc autem scitote intelligentes, quoniam omnis fornicator, aut immundus, aut avarus, quod eitus, non habet haereditatem in regno Christi et Dei, nemo vos seducat inanibus verbis . Cum ergo audierimus quosdam fornicatores, et immundos, et avaros per ignem salvari, ut habeant haereditatem in regno Christi et Dei, non obsurdescamus contra istum reclamantem et dicentem, Omnis fornicator,
Abbreviated transcription (Latin):
Hec de duob opusculis meis satis puto qͦs¬
tioni tue fuisse responsa. De illa uͦ senten¬
tra domini non exies inde donec reddas nouiᷤ¬
simum quadrantem respondere mͥ necesse
non fuit. cum iam ipse questionem similẽ
ex euangłi lectione soluisti. ubi scriptum
ẽ. non cognouit eam donec peperit. Sane ut
nonte celem de hac re cogitationem meã. uel¬
lem si fieri posset. inmo uͦ uolo si fieri potest
in hac questione ueritate suꝑari. Illud enim
quod dicitur quandoꝙ. et si post plurimum
temporis eos qui in catholica cominunione
moruintur quamius usq infinem uite hu¬
ius flagitiosissime ⁊ sceleratissime uixerint
de penis ultricib exituros. familiarius
mecum tangit affectum. quem habemꝰ
cirra eos qui nob̃cum corporis ⁊ sanguiniꝰ
xp̃i sacramenta cõmunicant. quam¬
ius eorum mores ꝑditos oderimus qͦs
disciplina eccłiastica emendare non possu¬
mus. aut a mensa dominica siparare.Sed

Expanded text:
» Haec de duobus opusculis meis satis puto quaes» Haec de duobus opusculis meis satis puto quaestioni tuae fuisse responsa. 14. De illa vero sententia Domini, Non exies inde, donec reddas novissimum quadrantem; respondere mihi necesse non fuit, quoniam tu ipse quaestionem simili ex Evangelio locutione solvisti ubi scriptum est, Non cognovit eam, donec peperit. Sane ut non te celem de hac re cogitationem meam, vellem si fieri posset; imo vero volo, si fieri potest, in hac quaestione veritate superari. Illud enim quod dicitur, quandoque, etsi post plurimum temporis, eos qui in catholica communione moriuntur, quamvis usque in finem vitae hujus flagitiosissime et sceleratissime vixerint, de poenis ultricibus exituros, familiarius meum tangit affectum, quem habemus erga eos qui nobiscum corporis et sanguinis Christi Sacramenta communicant; quamvis eorum mores perditos oderimus, quos disciplina ecclesiastica emendare non possumus, aut a mensa dominica separare: sed
Abbreviated transcription (Latin):
at cum amittit. saluus ẽ quidem sicta¬
men quasi ꝑignem quia exurit eum do¬
lor rerum. quas dilexit amissarum. sed
non subuertit neq consuit fundamen¬
ti stabilitate. atq incorruptione mu¬
nitum: tale aliquid etiam post hanc
uitam fieri incredibile non ẽ. & utrũ
tale sit queri potest. et aut inueniri aut
latere non nullos fideles ꝑignem quendã
purgatorium. quantomagis minus ue
bona ꝑeuntia dilexerunt. tanto tardius
citiusꝙ saluari. Non tamen tales de qua¬
lib dictum ẽ quod regnum dei non possi¬
debunt. nisi conuenienter penitentib
eadem crimina remittantur. Conueni¬
enterꝰ autem dixi. ut steriles in elemosinis non
sĩt. quib tantum tribuit scriptura diuna
ut earum tantũ modo fructum se imputatu¬
rum prenunciet dñs dextris. ⁊ earum tantũ¬
modo sterilitatem sinistris. quando hic dictu¬
rus ẽ. uenite benedicti patris mei. ꝑcipite
regnum. illis autẽ ite in ignem eternum.

Expanded text:
at dum amittit; salvus est quidem, sic taat dum amittit; salvus est quidem, sic tamen quasi per ignem: quia urit eum rerum dolor, quas dilexerat, amissarum; sed non subvertit neque consumit fundamenti stabilitate atque incorruptione munitum. 13. Tale aliquid etiam post hanc vitam fieri incredibile non est, et utrum ita sit, quaeri potest: et aut inveniri, aut latere, nonnullos fideles per ignem quemdam purgatorium, quanto magis minusve bona pereuntia dilexerunt, tanto tardius citiusque salvari; non tamen tales, de qualibus dictum est quod regnum Dei non possidebunt, nisi convenienter poenitentibus eadem crimina remittantur. Convenienter autem dixi, ut steriles in eleemosynis non sint, quibus tantum tribuit Scriptura divina, ut earum tantummodo fructum se imputaturum praenuntiet Dominus dextris, et earum tantummodo sterilitatem sinistris; quando his dicturus est, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum: illis autem, Ite in ignem aeternum .
Abbreviated transcription (Latin):
stipulam. Cum enim hoc dixisset. adun¬
xit. Uniꝰ euiusq opus quale sit ignis
probabit. Si cuius opus ꝑmanserit.
quod suꝑ edificauit mercedem accipiet.
Cuiꝰ autem opus exustum fuerit damnũ
patietur. Ipse autẽ saluus erit. sic tam̃
quasi ꝑ ignem. Non gͦ unius eorum
sed utriusq opus ignis probabit. Est
quidem ignis temptatio tribulationis
de quo alio loco aperte scriptum ẽ. Uasa
figrili probat fornax ⁊ homines iustos
temptatio tribulationis. Iste ignis in
hac interun uita facit. quod apłs dixit.
Si accidat duob fidelib um scilicet co¬
gitanti que sunt dei. quomodo place
teri autem cogitanti ea que sunt mundi
quomodo placeat uxori id est edifican¬
ti suꝑ idem fundamentum. ligia
fenum stipulam. illius enim opus
non exuritur quia non ea dilexit quo¬
rum amore crucietur. exuritur autẽ
hiuus qm̃ sine dolore non ꝑeunt. que
cum amore possessa sunt. sed qm̃ alter¬
tendi talia deserit xp̃m. quamuis dole¬

Expanded text:
stipulam. Cum enim hoc dixisset, adjunstipulam. Cum enim hoc dixisset, adjunxit: Uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit. Si cujus opus permanserit, quod supeSi cujus autem opus exustum fuerit, damnum patietur, ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem. Non unius ergo eorum, sed utriusque opus ignis probabit. Est quidem ignis tentatio tribulationis, e alio loco scriptum est: Vasa figuli probat fornax, et homines justos tentatio tribulationis . Iste ignis in hac interim vita facit quod Apostolus dixit, si accidat duobus fidelibus, uni scilicet cogitanti quae Dei sunt, quomodo placeateri autem cogitanti ea quae sunt mundi, quomodo placeat uxori , id est, aedificanti super idem fundamentum ligna, fenum, stipulam: illius enim opus non exuritur, quia non ea dilexit quorum amissione crucietur; exuritur autem hujus, quoniam sine dolore non pereunt, quae cum amore possessa sunt. Sed quoniam altertendi talia deserit Christum, quamvis dole