comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inquit signum eorum que futura
p̃nuncio. qͦd hoc anno comedas q̃
sponte nascuntur. siue itxta .lxx.
que priꝰ seminatieras. Anno autẽ
scdo tuxta syminachum potiꝰ uesc̾e
siue iuxta eosdem que de p̾t̾itis se¬
getib. & cade.nte interram se¬
mine pullulauerint. In anno aut̃
t̾cio fugato iam assyrio & obfidio¬
uallantur exercita. & euasuras se
eẽ ñ credunt tantam recipient re¬
ram omnium abundantiam acfelici¬
tatem: ut instar arboris alta radice
fundate pomis densissimis implean¬
tur. De irłm enim ce de monte syon
egredient̃. reliqͥe &e implebunt t̾̃ram
iudeam ñ suo meritos dei miscdia:
immo ⁊elo qͦ aduergus impios zelatꝰ
ciuitatẽ hanc & ñ iaciet ibi sagittã.
& ñ occupabit eam clipeꝰ. & ñ mitcit
in circuttu eiꝰ aggerem. In uia qͣ ue¬

Expanded text:
inquit, signum eorum quae futura inquit, signum eorum quae futura praenuntio, quod hoc anno ea comedas, quae sponte nascuntur. Sive juxta LXX quae prius severasecundo, juxta Symmachum, pomis vescere, sive juxta eosdem, quae de praeteritis segetibus et cadente in terram semine pullulaverint. In anno autem tertio, fugato jam Assyrio, et obsidiovallantur exercitu, et evasuras se esse non credunt, tantam recipient rerum omnium abundantiam ac felicitatem, ut instar arboris alta radice fundatae, pomis densissimis impleantur. De Hierusalem enim et de monte Sion egredientur reliquiae, et implebunt terram Juda, non suo merito, sed Dei misericordia, imo zelo quo adversus impios zelatuscivitatem hanc, et non jaciet ibi sagittam. Nec occupabit eam clypeus, et non mittet in circu
Abbreviated transcription (Latin):
eorum constringe. qui non apꝓx¬
imant ad de. Tibi autem hoc erit
signrum. Comede hoc anno que
sponte nascunt᷑: & in annosedo po¬
mis uescere. In anno autem tercio
seminate & metite: ce plantate ui¬
neas. & comedite fructum carum.
Et mitcet udl qͦd saluatum fuerit
de domo iuda. &e qͦd reliquũ ẽ ra¬
dicem deorsum &e faciet fruetum
sursum. quia de irłm eribunt rc¬
liquie. & saluatio de monte syon
elus domim crercituum faciet
istud. Omnia hec ꝓpha ꝑ nuncioᷤᷤ
ad ezechiam logure᷑ quid seniache¬
rib dixerit. quid ei dñs respondit.
nec̃ ad ipsum sermonem facit. ne for¬
sitan dubitet uentura que dict̾a ft̃
Et iecͥco uel maxime ꝓpħe apud
popłm sermonum fuorum habebãt
fidem: quia non solum de his que
multa post scła futura erant. s etiã
q̃ incontinenti & post non grande
temporis spacium cẽnt implenda
memorabant: & quodintra biennit¬
um &e rex assyrius interiret. ce urb
irłm securitas redderct᷑. Hoc erit

Expanded text:
eorum constringe, qui non apeorum constringe, qui non apisti. Tibi autem hoc erit signum: Comede hoc anno quae sponte nascuntur, et in anno secundo pomis vescere: In anno autem tertio seminate, et metite, et plantate vineas, et comedite fructum earum. Et mittet id quod salvatum fuerit de domo Juda, et quod reliquum est, radicem deorsum, et faciet fructum sursum, quia de Jerusalem exibunt reliquiae, et salvatio de monte Sion. Zelus Domini exercituum faciet istud. Omnia haec Propheta per nuntios ad Ezechiam loquitur, quid Sennacherib dixerit, quid ei Dominus responderit: nunc ad ipsum sermonem facit, ne forsitan dubitet ventura quae dicta sunt. Et idcirco vel maxime Prophetae apud populum sermonum suorum habebant fidem: quia non solum de his quae multa post saecula futura erant, sed etiam quae in continenti, et post non grande temporis spatium essent implenda, memorabant: et quod intra biennium, et rex Assyrius interiret, et urbi Jerusalem securitas redderetur. Hoc erit,
Abbreviated transcription (Latin):
uineȩ fructͥuosisq arborib: s feno
& gramini herbq dogmatum q̃
frugib impedimentosunt. & ante
marcescunt quam ad matͣitatem ꝑ¬
tieniant. Itaq ce sessionem ce egres¬
sum & introitum tuum ante te¬
cognoui. ce insamam qͥ contrame
debachaturꝰ cras ꝓphis uaticinan¬
tib sum locutꝰ. ꝑ quosolim dictu¬
rum ẽẽ de noueram. in celum ascen¬
dam. suꝑ syda celi ponam thronu
meum. croq simili altissimo. Ita¬
q furor tuus & suꝑbia tua ꝑuente
in aures meas: & nequaquam te
ultra portabo. ut intelligas quod
potiusti non tins potuisse deuiri¬
bus s meo arbito. Mcrebantur
emin impie gs̃ &e infruct̾uose ar¬
bores. ut ꝑ de quasi securim &e ser¬
ram meam succidentur & cadent.
Itaq ponã circłm siue chamum
iniciam labus tins. quod tuam
ftrociam domet. &e te recducat in
assyrios. Qua translatione & in
psalmis contra impios scͥptura abu¬
titur. In freno & chamo maxillas

Expanded text:
vineae, fructuosisque arboribus, sed feno vineae, fructuosisque arboribus, sed feno et gramini herbisque dogmatum, quae frugibus impedimenta sunt, et ante marcescunt quam ad maturitatem perveniant. Itaque et sessionem, et egressum et introitum tuum ante cognovi, et insaniam qua contra me debacchaturus eras prophetis vaticinantibus sum locutus. Per quos olim dicturum esse te noveram: « In coelum ascendam, super sidera coeli ponam thronum meum, ero similis Altissimo . » Itaque furor tuus et superbia pervenit in aures meas, et nequaquam te ultra portabo, ut intelligas quod potuisti, non tuis potuisse te viribus, sed meo arbitrio. Merebantur enim impiae gentes, et infructuosae arbores, ut per te, quasi securim et serram meam, succiderentur et caderent. Itaque ponam circulum, sive chamum injiciam labiis tuis, quod tuam ferociam domet, et te reducat in Assyrios. Qua translatione et in Psalmis contra impios Scriptura abutitur: In freno et chamo maxillas
Abbreviated transcription (Latin):
cationem collium compugnantũ.
& ciuitatum munitarum. Habita¬
tores carum breuiata manti contre¬
inuertint: & confcisi funt. facti fr̃
sic fenum ag: & gramen pascue.
& herba tect̾orum. q̃ exaruit ante¬
quam matures ceret. Habitatio¬
nem tuam & egressum tuum et
introitum tuum cognotri. & insa¬
niam tuam contrame. Cum fure¬
res aduersum me. supbia tua as¬
cendit in aures ieas. Ponam gͥ cir¬
culum in narib duis. & frentm
in labus tuus: & reducam de in uia
ꝑ quam uenisti. Hec ex ysona di
contra uerba assyrii sentienda suñ
qͦdadblaspheniam eiꝰ sic responłit
dñs. sũ ignoras qͦd hec q̃ fecisti. mea fec̾is
uoluntate. et hec ego futura
p̃dixcrim. ac ꝑ te facienda mancda¬
uerim: Itaq quodolim decreui
hoc expletum ẽ tempore : ut colles
id ẽ pͥneipes qui inter se ante pug¬
nabant. &e ciuitates munttissime
me contrahente manum meam
nec solicum p̾bente auxilium era¬
dicarent̃ ce contremiscerent ac ꝑi¬
rent. & compararent᷑ ñ oliue et

Expanded text:
cationem collium compugnantium, et civitatum munitarum. Habitatores earum breviata manu contremuerunt, et confusi sunt: Facti sunt sicut fenum agri, et gramen pascuae, et herba tectorum, quae exaruit antequam maturesceret, Habitationem tuam, et egressum tuum, et introitum tuum cognovi, et insaniam tuam contra me. Cum fureres adversum me, superbia tua ascendit in aures meas: Ponam ergo circulum in naribus tuis, et frenum in labper quam venisti. » Haec ex persona Dei contra verba Assyrii sentienda sunt, quod ad blasphemiam ejus sic responderit Dominus: « Num ignoras quod haec quae fecisti, mea feceris voluntate, et haec ego futura praedixerim, aperte facienda mandaverim? » Itaque quod olim decrevi, hoc expletum est tempore: ut colles, id est principes qui inter se ante pugnabant, et civitates munitissimae, me contrahente manum meam nec solitum praebente auxilium eradicarentur, et contremiscerent ac perirent; et comparentur non olivae et
Abbreviated transcription (Latin):
sig̃cat quod ñ merito fuos dei clem¬
tia consertient᷑. immo dauid patris
eorum memoria. In qͦ admonentur
ce sue negligentie. & illius fidei atq tu¬
sticie quod in tantum iusticiam dibi¬
gat ds. ut etiam posteros scõrum ho¬
minumñ suomerito. s maloꝵ
tuirtute tuieatur. Egressus ẽ autem
angłs dñi ce ꝑeussit in castris assyri

Expanded text:
e clementia conserventur, immo patris eorum David memoria. In quo admonentur et suae negligentiae, et illius fidei atque justitiae, quod in tantum justitiam diligat Deus, ut etiam posteros sanctorum hominum, non suo merito, sed majorum virtute tueatur. Egressus est autem Angelus Dei, et percussit in castris Assyri
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ingredietur dictt dñs. Et prote
gam guitatem istam ut faluem eã
ꝓpter me. & ꝓpter dauid scruum
incum. Reuertit᷑ ad ꝓpositum. &e post
futurorũ syem p̃sentem ercutit mecũ
Non enim erat tanta leticia suꝑ his q̃
longo pꝰ tempore uentura ꝓmiserat:
qͣnta cura de imminentib. Quod aũ
dicit assyrtum recesfurum. nec leua¬

Expanded text:
e civitatem istam, et salvabo eam propter me, et propter David servum meum. Revertitur ad propositum, et post futurorum spem praesentem excutit metum. Non enim erat tanta laetitia super his quae longo post tempore ventura promiserat, quanta cura de imminentibus. Quod autem dicit Assyrium recessurum, nec leva
Abbreviated transcription (Latin):
semitas deinr̃i. Omnis uallis imple¬
bitur. ce omnis mons ce collis humi¬
liabitur. & erunt praua indtrecta ce
asꝑa in campos. Et apparebit gła dm̃i
& uidebit omnis carosalutare di. qͥa
dñs locutꝰ ẽ. Huiꝰ uocis memores scͥ¬
be & pharisei ce pͥncipes iudeorum cũ
audissent ioħm in solitadine p̃ctica¬
re baptismum penitentie & doc̾e
popłm: mittunt qui int̾rogarent
horum eẽ: rursꝰ interrogant. Dic gͦ
nob̃ qͥs es ut responsum demꝰ his qui
miscrunt nos: Qͥd dicis de te: at¬
q ille respondit. Ego uor clamantiꝰ
in deserto. parate uiam dñi sic̃ dixit
ysaias ꝓpħ̃a. In qͦ ammaduertendũ.¬

Expanded text:
ri. Omnis vallis implebitur: et omnis mons et collis humiliabitur; et erunt prava in directa, et aspera in campos. Et apparebit gloria Domini: et videbit omnis caro salutare Dei, quia Dominus locutus est. Hujus vocis memores Scribae et Pharisaei et principes Judaeorum, cum audissent Joannem in solitudine praedicare baptismum poenitentiae, et docere populum, mittunt qui interrogent horum esse, rursus interrogant: Dic ergo nobis, quis es? ut responsum demus his qui miserunt nos. Quid dicis de te? Atque ille respondit: Ego sum vox clamantis in deserto: parate viam Domini; sicut dixit Isaias Propheta . In q
Abbreviated transcription (Latin):
ne admaiorem de blasphemiam
concitaret p̃senti non res pondat.
post abeuntem moint caput suũ.
certa deultione. secura de pena:
ce hec locuta ẽ. non contra me sed
contra dñm suꝑbisti. nec ipse ꝑ de
tia blasphemantis. Dixisti enim qͦd
in quadrigarum tuarum multitu¬
dine ascendes altitudinem montiũ.
ce iuga libani. & excelsas succideres
cȩdros atq abictes illiꝰ. quoduel de
pibq carum debemus acciꝑe. uł de
ce optimates. altitudinem uͦ sũmita¬
tis illiꝰ saltumq carmeli referamus
ad templum. Ipse enim supͣ dixerat
Munqͥd ñ audisti q̃ fecerunt reges
assyriorum omnib terris quas fub¬
uerterunt: Ergo ne tu pot̃is lib̾ari:
Quodq infert. ego fodi & bibi aquã.
&e siccaui uestigio pedis mei om̃s rtuoᷤᷤ
aggerum: tuxta hystoriam hoc intel¬
ligi podest. quod p̃ mulgaidine exer¬
citus omnia ftuenta siccat̾ut. ut pu¬
deos sͥ fode sit compulsꝰ. iuxta draro¬
lationem qͦd omnes poplos qͥ indũ

Expanded text:
ne ad majorem te blasphemiam ne ad majorem te blasphemiam concitaret, praesenti non responderat, post abeuntem movit caput suum, certa de ultione, secura de poena. Et haec locuta est: Non contra me, sed contra Dominum superbisti: nec ipse per ttia blasphemantis. Dixisti enim quod in quadrigarum tuarum multitudine ascenderes altitudinem montium, et juga Libani, et excelsas succideres cedros atque abietes illius. Quod vel de pibusque earum debemus accipere, vel et optimates: altitudinem vero summitatis illius saltumque Carmeli referamus ad Templum. Ipse enim supra dixerat: Numquid non audisti quae fecerunt reges Assyriorum omnibus terris, quas subverterunt? ergo nec tu poteris liberari. Quodque infert: Ego fodi et bibi aquam, et exsiccavi vestigio pedis mei omnes rivos aggerum, juxta historiam hoc intelligi potest, quod prae multitudine exercitus, omnia fteos sibi fodere sit compulsus: juxta translationem, quod omnes populos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
post de caput mouit filia irłm.
Cui exprobrasti &e quem blasphe¬
masti &e fuꝑ quem exaltastiuocem.
ce leuasti altitudinem ocłorum tu¬
orum: Ad sc̃misrł. In manuseruo¬
rum tuorum exprobrastiño & di¬
risti. In multitudine quadrigaꝵ
mearum egoascendam altitudi¬
nem montium: iuga libani. et
suiccidam excelsa cedrortm etus. &
elect̾as abietes illicis. &e introibo al¬
ditudinem summitatis eius saltam
carmeli eius. Ego fodi &e bibi aqm:
& exfiocatii uestigio pechis mei. Õs
ritios aggerum. Quia tam auda¬
cier erechias dnm̃ dep̃catus est
nec misit ad ysaiam ut prius mi¬
serat. non iꝑse ꝓpħa ꝑgit ad cum.
s mitut nuncios qui eis dicerent
uerbis dei. Suꝑ sennacherib contͣ
quem rogasti. domimista senten¬
tia ẽ. Uirgo syon ce filia irłm. que
ideo girgo appellatur &e filia. quia
cunctis gentib simulachra aboran¬
tib hominum mortuorum. hec so¬
la conseruat castitatem religionis
dei. ceunius diumitatis cultum:
subsannauit te atq despexit. et q̃

Expanded text:
te caput movit filia Jerusalem. Cui exprobrasti, et quem blasphemasti, et super quem exaltasti vocem tuam, et levasti altitudinem oculorum tuorum, ad Sanctum Israel? In manu servorum tuorum exprobrasti Domino et dixisti: In multitudine quadrigarum mearum ego ascendi Al. ascendam altitudinem montium, juga Libani, et succidam excelsa cedrorum ejus, et electas abietes illius, 463 et introibo altitudinem summitatis ejus saltum Carmeli ejus. Ego fodi, et bibi aquam: et exsiccavi vestigio pedis mei omnes rivos aggerum. Quia tam audacter Ezechias Dominum deprecatus est, nec misit ad Isaiam, ut prius miserat, non ipse Propheta pergit ad eum, sed mittit nuntios qui ei dicerent verbis Dei: Super Sennacherib contra quem rogas, Domini ista sententia est: Virgo Sion, et filia Jerusalem quae ideo virgo appellatur et filia, quia cunctis gentibus simulacra adorantibus hominum mortuorum, haec sola conservet castitatem religionis Dei, et unius divinitatis cultum subsannavit te atque despexit; et quae
Abbreviated transcription (Latin):
infert. uiere enum domine desertas
fecerunt reges assyriorum terras ce
regiones earum. & dederunt deos
carum igni. ñ enimerant dii. s oꝑa
manuum hominum. ligntm et
lapides & comminuert̃ eos: multiᷤᷤ
ꝓbatur hystoriis. que scribunt re¬
ges psarum uenisse in greciam. et
subuertisse atq spoliasse templagre¬
corum. ¶ttionemq postulat: ut ꝑ
occasionem sui omnia regna cognoᷤᷤ¬
cant. qͦd solus sit ds qui possit suoᷤᷤ
de discrimine liberare. Misit aũ

Expanded text:
. Vere enim Domine desertas fecerunt Reges Assyriorum terras, & regiones earum. 19. Et dederunt Deos earum igni: non enim erant Dii, sed opera manuum hominum, lignum et lapides: et comminuerunt eos, multis probatur historiis, quae scribunt reges Persarum venisse in Graeciam, et subvertisse atque spoliasse templa Graecorum: ultionemque postulat, ut per occasionem sui omnia regna cognoscant quod solus sit Deus, qui possit suos de discrimine liberare. Misit autem
Abbreviated transcription (Latin):
& legit eos. Et ascendit in domũ
domini. & expandit eos coram dño.
eituum ds ifrł qͥ sedes suꝑ cherubin.
dci es d̃s solus omnium regnorum t̾re.
tu fecisti celum & terram. Inclina do¬
mine aurem tuam & audi. Aꝑi dñe
oclos tuos & uide. & atidi omnia u̾ba
sennacherib: que misit ad blasphe¬
mandum dmuiuentem. Uere eñ
dñe desertas fecerunt reges assyrio¬
rum terras & regiones earum: et
dederunt deos eartm igni. Non
qm erant du. s oꝑa manuum ho¬
minum. lignatm & lagides: & com¬
minuerunt eos. Et nẽ dñe ds nr̃
salua nos de mairu eiꝰ. & cognoscãt
omniaregna t̾re. qͥa tu es dñs solꝰ
Contra sennacherib regis blasphemi¬
as. solita etechias arma corripit: rur¬
sumq ꝑgit ad templum &e epłas eruᷤᷤ
epandit coram dño.Erius tacuerat
non enm audebat dm̃i timore ꝑter¬
ritus in temploora reserare. nec li¬
beras ad dm p̃ces funde. Nunc autẽ
quia iam audierat ysaiam dicentẽ.

Expanded text:
et legit eos, et ascendit in domum et legit eos, et ascendit in domum Domini et expandit eos coram Domino, cituum Deus Srahel qui sedes super Cerubin: tu es Deus solus omnium regnorum terre. Tu fecisti celum et terram: inclina Domine aurem tuam et audi, aperi oculos tuos et vide: et audi omnia verba Sennacerib, que misit ad blastemandum Deum vibentem. Vere enim Domine desertas fecerunt reges Assiriorum terras et regiones earum: et dederunt deos earum igni. Non enim erant dii, set opera manuum hominum ligna et lapis: et comminuerunt eos. Et nunc Domine salva nos de manu ejus: et cognoscant omnia regna terrae, quia tu es Deus solus. Contra Sennacherib regis blasphemias solita Ezechias arma corripuit. Rursumque pergit ad Templum, et Epistolas ejus expandit coram Domino. Prius tacuerat, non enim audebat Domini timore perterritus in Templo ora reserare, nec liberas ad Deum preces fundere. Nunc autem quia jam audierat Isaiam dicentem:
Abbreviated transcription (Latin):
stolas. ut quos necdum uirib ceꝑat.
sermone terrcret. Et qͦmͦ popło dre¬
erat ñ te decipiat trechias. eadem blaᷤᷤ¬
phemia loquit᷑ ad regem: non ce de¬
cipiat ds tuus. Ponitq erempla maior
quod qͦm cet̾as terras non potuerint
libare dui. fui de manib corum. sic
nec irłm lix beret̃. In enumeratione
autem gentiũ cęc̃arum ponit ana &e
aua. quas .lxx. miscuert dicentes a¬
nau aua. contunctionemq dẽ. id est
ĩ: int̃ duas gs ana ce aua. linguapo¬
fuerunt hebrca: ut ignorantib una
gens uideat᷑ aut cruitas. Mamfesta
transcurrimꝰ. ut in dubiis nmorem.
Pugnasse autem sennacherib regem
assyriorũ contͣ egyptios & obsedisse
pelusium: iamq extruct̾is aggcrib
urbe capienda uenisse taracham re¬
gem ethiopum in auxilium. ce una
se narrat herodot᷑. &e plenissime he¬
rostis chaldaice scͥptor hystorie: quoꝵ
fides de ꝓpͥis libris petenda ẽ. Et tu¬
lit ezechias libros de manu nuncioꝵ

Expanded text:
stolas, ut quos necdum viribus ceperat, stolas, ut quos necdum viribus ceperat, sermone terreret. Et quomodo populo dixerat: Non te decipiat Ezechias : eadem blasphemia loquitur ad regem: Non te decipiat Deus tuus . Ponitque exempla majorum, quod quomodo caeteras terras non potuerint liberare dii sui de manibus eorum: sic nec Jerusalem liberetur. In enumeratione autem gentium caeterarum ponit ANA   et AVA  , quas LXX miscuerunt dicentes, anavegava, conjunctionemque, et, id est, vau inter duas gentes Ana et Ava, lingua posuere Hebraea, ut ignorantibus una gens videatur aut civitas. Manifesta transcurrimus, ut in dubiis immoremur. Pugnasse autem Sennacherib regem Assyriorum contra Aegyptios, et obsedisse Pelusium: jamque exstructis aggeribus urbi capiendae, venisse Taracham regem Aethiopum in auxilium, et una se narrat Herodotus, et plenissime Berosus Chaldaicae scriptor historiae, quorum fides de propriis libris petenda est. Et tulit Ezechias libros de manu nuntiorum
Abbreviated transcription (Latin):
autem rapsaces: & inuenit regem
assyriorum p̾liantem adu̾sus lob¬
nam. Audierat enim ꝗͥa ꝓfectus
racha rege echiopie dicentes. ¶¬
ftis est ut pugnet contrate. Quod
cum audisset misit nuncios ad
ez echiam dicens. Hȩc dicetis ere¬
chie regi iude loquentes. Monse
accipiat ds tuus in quo tu confidis
dicens. ñ dabitur irłm in manure¬
gis assyriorum. Ecce ta audisti oĩa
que fecerunt reges assyriorum oĩb
terris qͣs subuerterunt. & tu poteriᷤ
libari: Nlunquid eruerunt eos dii
gentium qͦs subu̾terunt patresmei.
goram & aran ce rescph. &e filios e¬
den qui erant in talassar: Ubi est
rex emach & rex arfathaerer urbis
eademq sententia scͥptum est in regũ
&e dierum uolumine. quod rapsaces
tutta dm̃ uoluntatẽ obsidionem de
quem uel deserca uel capta lachis ad
opytignandum lobnam ire cognoue¬
rat. Ipse qͦr sennacherib audiens tara¬
cham regem echiopum in ferre s bel¬
tum. occurrit uenienti: & nicħomi¬
nus imitit nuncios ad erechiam & epi¬

Expanded text:
autem Rapsaces, invenit regem Assyriorum praeliantem adversus Lobnam: audierat enim quia profectus raca rege Aethiopiae, dicentes: Egressus est, ut pugnet contra te. Quod cum audisset, misit nuntios ad Ezechiam dicens: Haec dicetis Ezechiae regi Judae loquentes: Non te decipiat Deus tuus, in quo tu confidis dicens: Non dabitur Jerusalem in manum regis Assyriorum. Ecce tu audisti omnia quae fecerunt reges Assyriorum omnibus terris quas subverterunt, et tu poteris liberari? gentium, quos subverterunt patres mei? Gozam, et Aram, et Reseph, et filios Eden, qui erant in Thalassar? Ubi est rex Emath, et rex Arphad, et rex urbis eademque sententia scriptum est in Regum et Dierum volumine, quod Rabsaces juxta Domini voluntatem, obsidionem desquem, vel deserta, vel capta Lachis, ad oppugnandam Lobnam ire cognoverat. Ipse quoque Sennacherib audiens Taracham regem Aethiopum inferre sibi bellum, occurrit venienti, et nihilominus mittit nuntios ad Ezechiam, et Epi
Abbreviated transcription (Latin):
&e blasphemic dies hec. tͥbulationiᷤᷤ
nr̃e. correptionis dei. blasphemie
hostium. Ponitq similitudinem
parturientis mulieris & dolentis.
quod ad partumusq ꝑtienerit:
ce generare ñpossit nec dicere. A
Si qͣmͦ audiat dñs d̾s tuus uerba
cente tanta ꝑpetim̃: s tuum dicimꝰ
dñm. Et hanc habemus ultioniᷤ
matur a cultorib idolorum mortu¬
orum. oe exprobrauerunt sermoni¬
bus quos audiuit dñs ds tuus. Leua
gͦ orationem nr̃am iacentem. nonꝓ
cuncto popło qͥ iam ꝑiit: s ꝓreliquii
que obsident᷑. Cumq uenissent
sertii regis ezechie ad ysaiam. Rur¬
sum nomen ꝓpħe tacuit. ut ceptam
seruaret humilitatem: p̃uenitq eos
ysaias. eodem enim sỹu quo futura
noscebat. etiam absentem regem ati¬
dierat: & dicit qͥdrenunciare debe¬
rent dñosuo. humilitati mixta fidu¬
cia conscientie. Dicite inquit dñoue

Expanded text:
et blasphemiae dies haec: tribulationis et blasphemiae dies haec: tribulationis nostrae, correptionis Dei, blasphemiae hostium. Ponitque similitudinem parturientis mulieris et dolentis, quod ad partum usque pervenerit, et generare non possit, nec dicere: A Si quomodo audiat Dominus Deus tuus verba cente tanta perpetimur; sed tuum dicimus Dominum. Et hanc habemus ultionis ematur a cultore idolorum mortuorum. Et exprobraverunt sermonibus, quos audivit Dominus Deus tuus: Leva ergo orationem, nostram jacentem: non pro cuncto populo qui jam periit, sed pro reliquiis, quae obsidentur, cumque venissent servi regis Ezechiae ad Isaiam: rursum nomen Prophetae tacuit, ut coeptam servaret humilitatem. Praevenitque eos Isaias: eodem enim spiritu quo futura noscebat, etiam absentem regem audierat: et dicit quid respondere deberent Domino suo, humiliati in ista fiducia conscientiae. Dicite, inquit, Domino
Abbreviated transcription (Latin):
plum gͣiens. heliachim pontificem
ce sobnam scͥbam. & seniores de sacer¬
dotib misit ad ysaiam filium amos
ꝓpħe. In qͦ regis confidanda est hu¬
militas atq prudentia. Ipse ꝑgit
ad templum.pͥnciyes populi ce se¬
nes sacerdotum. ñ stolis sacdotalibꝰ
s cilicns eooꝑtos miit ad ysaiam
filium amos ꝓpħe. ꝓ quo in regũ
uolumitie legitur. Ipse cooꝑtus est
sacco. & ingresfus est domum dñi.
eliachim autom p̃positum domꝰ
or sobnam sc̃bam & senes de sac̾dotib
misit cooꝑtos saccis ad ysaiam pro¬
phecam filium amos. Hic quia ip¬
ipsunscribit ꝓpħam. Quod qͥdem
ce de matheo euangłista legimus:
quod iꝑse se matħm dixerit publi¬
canum. Auii uero euangłiste nomen
publicani tacuerint. & apłicam t̃m
pofuerint dignitatem. & qͦd in con¬
sunedionib apłorum apudse scd̃s.
apud alios pͥmus sit. Dixcruntq
inquit ad eum. Hec dicit ez echias
ñ rex. non tumens nomine imꝑii.
Dies tͥbulationis est &e correptionis

Expanded text:
em, et Sobnam scribam; et seniores de Sacerdotibus misit ad Isaiam filium Amos Prophetam. In quo regis consideranda est humilitas atque prudentia. Ipse pergit ad templum, principes populi, et senes sacerdotum sed ciliciis opertos misit ad Isaiam filium Amos prophetae. Pro quo in Regum volumine legitur: Ipse coopertus est socco, et ingressus domum Domini, Eliacim praepositum domus, et Sobnam scribam, et senes de sacerdotibus misit coopertos saccis ad Isaiam prophetam filium Amos . Hic quia ipipsum scribit Prophetam. Quod quidem et de Matthaeo Evangelista legimus, quod ipse Matthaeus se dixerit publicanum : alii vero Evangelistae nomen publicani tacuerint, et Apostolicam tantum posuerint dignitatem; et quod in conjunctionibus Apostolorum, apud se secundus, apud alios primus sit. Dixeruntque, inquit, ad eum: Haec dicit Ezechias, non rex, non tumens nomine imperii: Dies tribulationis, et corruptionis,
Abbreviated transcription (Latin):
non dus egofum blasphemat᷑. Nec di¬
co untũsa que regi assyriorum factu¬
rus fum. ne meam uidear iactare po¬
tentiam: s quod dandus sit ei sp̃c ñ
dei. s aduersarius. Auditoq nun¬
cio reuercet᷑ ad derram suam ce cor¬
ruet in ea gladio: ut duo partter
mortturum. Siquis querit eur in
ubro ꝓpħie hystoria que in regam
cdierum uoluminib sẽpta est mixta
uideat᷑: considet qͦd hystorie ꝓpħia
sit copulata. tam de liberatione ur¬
bis quam de assyrii interitu. & de
reu̾sione sol horarũ decem & xu. an¬

Expanded text:
non tu, sed ego sum blasphematus. Nec dico universa quae regi Assyriorum sim facturus, ne meam videar jactare potentiam; sed quod dandus sit ei spiritus non Dei, sed adversarius. Auditoque nuntio, revertatur ad terram suam, et corruat in ea gladio, ut duo pariter sse moriturum. Si quis quaerat cur in libro Prophetiae, historia quae in Regum et Dierum voluminibus scripta est, mixta videatur, consideret quod historiae prophetia sit copulata, tam de liberatione urbis, quam de Assyrii interitu, et de reversione solis horarum decem, et
Abbreviated transcription (Latin):
du sponde ꝓme. Non est enmuo¬
lentis neq currentis s miserentiᷤ
d̃. Rursumq in se reuertitur.
Qͥd dicam quidue causabor con¬
tra factorem mecim᷑: Aut quid m
hyrundine ut .lxx. tͣnstuler̃t in heb̃i¬
co scͥptum est. Suragor. quod interp̃¬
tatus ẽ aquila equus agor. theodotio
sus agor. Media enim uocalis litt̃a
uau. si ponat᷑ int̃ duas samech. legr
sus & appellatur equus. si ioch le¬
gitur sis &e hyrundo dr. Syminacꝰ
audem ita tͣnstulit. Sicut hyrundo
inclusa sic cantabo. Quod uerbum
agor. & in iheremia legit᷑ ubi scͥptũ
est. Milutis in celo cognount tempꝰ
suum.turdur & hyrundo & cicoma

Expanded text:
tu responde pro me: Non est enim votu responde pro me: Non est enim volentis neque currentis, sed miserentis Dei . Rursumque in se revertitur: Quid dicam, quidve causabor contra te factorem meum? aut quid mihi inis, sive hirundine, ut LXX transtulerunt, in Hebraico scriptum est, SUS AGOR , quod interpretatus est Aquila, equus Agor: Theodotio, SIS AGUR ; media enim vocalis littera vau, si ponatur inter duas Samec, legitur sus, et appellatur equus; si jod, legitur sis, et hirundo dicitur. Symmachus autem ita transtulit: Sicut hirundo inclusa, sic cantabo. Quod verbum agor et in Jeremia legitur, ubi scriptum est: Milvus in coelo cognovit tempus suum: tur
Abbreviated transcription (Latin):
uerum ẽẽ nouit qui magnris febrib
estuat cuꝰ ignis indernꝰ in similitũ¬
dinem leonis omnia ossa consuit.
nec se putat p̃doloris magnitudine
ultra ẽẽ iicturum. Sicut pullus
hyrundinis sic clamabo. meditabor
ut eolumba. Atcenuati sunt oculi
mei suspicientes in excelso. Dñe uĩ
patior responde ꝓ me. quid dicam.
aut qͥd respondit mncum iyse fecerit:
lrx. Quasi hyrundo sic clamabo:
gitas columba sic meditabor. Dese¬
cerunt enĩ ocłimei aspiciendo in
excelsum cel ad dñm: qui eruit me¬
& abstulit dolorem anime mee. et
ipse focit. Mors numinens ce lan¬
guioris incumbens dolor: quasi
leo ita omnia corporis mei ossa fran¬
gebat. S ego in similitudinem hy¬
rundinis ce columbe flecib ce ge¬
mitib dies noccesq iungebam: et
a deo solo qͥ poterat scibuenire ele¬
uatis in altum ocłis auxilium p̃sto¬
labar: dicebamq adeum. Nuspa¬
tior quammea poscunt merita.S
&e siquid erraui conũtar ad meluis:

Expanded text:
verum esse novit qui magnis febribus verum esse novit qui magnis febribus aestuat, cujus ignis internus in similitudinem leonis omnia ossa consumit, nec se putat prae doloris magnitudine ultra esse victurum. Sicut pullus hirundinis, sic elamabo: meditabor ut columba: attenuati sunt oculi mei suspicientes in excelsum. Domine, vim patior; responde pro me: quid dicam aut quid respondebit mihi cum ipse fecerit? LXX: Quasi hirundo sic clamabo: quasi columba sic meditabor. Defecerunt enim oculi mei aspiciendo in excelsum coeli ad Dominum: qui eruit me, abstulit dolorem animae meae, et ipse fecit. Mors imminens, et languoris incumbens dolor, quasi leo ita omnia corporis mei ossa frangebat; sed ego in similitudinem hirundinis et columbae, fletibus et gemitibus dies noctesque jungebam; et a Deo solo qui poterat subvenire, elevatis in altum oculis, auxilium praestolabar. Dicebamque ad eum: plus patior quam mea poscunt merita; sed et si quid erravi, convertar ad melius;
Abbreviated transcription (Latin):
Non est enim ds mortuorum s ui¬
tiorum. Hoc ẽ autem omne qͦd me¬
duit: ne salutare dei ductꝰ ad inferoᷤ
nequaqͣm mereatur aspicere. Be¬
quitur. Non aspiciam hominem
ultra: & habitatorem quictis: quod
nos olim ꝓpt̃ uerbi ambiguitatem
sequenti uersicło iunxeramꝰ. Sermo
enim hebraicꝰ eled. silegat᷑ aut scri¬
batur edel: requiem. Si eled: occi¬
dentem sonat. Timet gͦ ne cũ scĩs
&e hominib dei ñ habitet in quie¬
te: ne ñ uideat dñm in derra tuuen¬
dum. ne generatio illiꝰ instar tab̃¬
naculi dissoluat᷑. ne in dele simili¬
tudinem in iplo lucis exordio p̃ci¬
datur. & nequaquam de semine
naculo: ingemiscimus aggrauati.
De mane ait usq ad uesꝑm fimes
me. Sꝑabam tsq admane. Quod
& iob in angastia sua atq dormentiꝰ
corporis sustinuisse se diẽ: qñ in die
spectabat noct̾em. & lucem p̃stolaba¬
tur in denebͥs. mutatione demporũ
putans mutari posse supplicia. Hoc

Expanded text:
Non est enim Deus mortuorum, sed viNon est enim Deus mortuorum, sed vivorum , » hoc autem est omne quod metuit, ne salutare Dei, ductus ad inferos, nequaquam mereatur aspicere. Sequitur: Non aspiciam hominem ultra et habitatorem quietis. Quod nos olim propter verbi ambiguitatem sequenti versiculo junxeramus; sermo enim Hebraicus HOLED, si legatur, aut scribatur ELED  , requiem: si EDEL  , Occidentem sonat. Timet ergo ne cum sanctis et hominibus Dei non habitet in quiete, ne non videat Dominum in terra viventium, ne generatio illius instar tabernaculi dissolvatur, ne in telae similitudinem in ipso lucis exordio praecidatur, et nequaquam de semine ernaculo, ingemiscimus aggravati . De mane, ait, usque ad vesperum finies me: sperabam usque mane: quod et Job in angustia sua atque in tormentis corporis sustinuisse se dicit , quando in die exspectabat noctem, et lucem praestolabatur in tenebris, mutatione temporum putans mutari posse supplicia. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb quod lib̃atus sit psalmista de¬
cantat. Qui exaltas me de portiꝰ mor¬
ds: ut annunciẽ om̃s laudationes
tuas in portis filie syon. Has portas
infermreor. quȩ aduersum petrum ñ
p̃ualent: qͥa dormiuit in plentadi¬
ne dierum fuorum. Sci implent dies
suos: qualis fuit abraham qͥ mortu¬
us est plenꝰ dierum in senec̾tute bona.
Peccatores uͦ & impu in dimidio dier̃
suorum moriunt᷑. de quib & psalmꝰ
loquitur. Uiri sangcinum &e dolo¬
si non dimidiabt̃ dies fuos. Non enĩ
implent oꝑa uirtutum. nec student
penttentia em̃dare delicta. Unde ĩ
medio uice cursu ce in errorum tene¬
bris ducuntor ad thartarum. Que
ñ me putans ultra ẽẽ uicturum
ico ponit᷑ ia. quod in extrema filla
runt. nequaquam ultra indebo
salutare de in terra uiuentum.
De qua ce in alio loco scͥptum est
Et rursum. Piacebo dño in lumi¬
ne uiuentium. Regio gͦ scõrum ip¬
sa est que appellatur lux inuentiũ

Expanded text:
quibus, quod liberatus sit Psalmista dequibus, quod liberatus sit Psalmista decantat: Qui exaltas me de portis mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiae Sion . Has portas inferni reor quae adversum Petrum non praevalent, quia dormivit in plenitudine dierum suorum. Sancti implent dies suos, qualis fuit Abraham qui mortuus est plenus dierum in senectute bona: peccatores vero et impii in medio dierum suorum moriuntur, de quibus et psalmus loquitur: Viri sanguinum et dolosi non dimidiabunt dies suos , » non enim implent opera virtutum nec student poenitentia emendare delicta. Unde in medio vitae cursu et in errorum tenebris ducentur ad tartarum. « Non me putans ultra esse victurum,ico ponitur, Ia, quod in extrema syllabrunt, « nequaquam ultra videbo salutare Dei in terra viventium; » de qua et in alio loco scriptum est. et rursum: « Placebo Domino in lumine viventium . » Regio ergo sanctorum ipsa est, quae appellatur lux viventium. «
Abbreviated transcription (Latin):
triuit omira ossa mea. De mane
usq ad uesperam funes me.
Lrx Ego dirrin ercessci diercm
meorum uadam ad portal inferi: re¬
linquam annos residuos. Drei. ne¬
quaquam ultra uidebosalutare di.
in terra uruentũ: non uidebo ho¬
minem adhuc cum habitantibus.
Defeci de cogitatione mea : exunt
sit cum a texente succidit᷑. In illa
dic traditꝰ fum usq mane sicut leo
sic contͥuit omnia ossa mea: a dic
usq ad noct̾em tͣditꝰ sum. Narrat
qͥd tempore p̃sentis angustie immi¬
nentisq languoris tacitꝰ cogitarit
Dixi inquit in corde meo. in dimi¬
dio dierum meorum: siue ut aqui¬
la &e symmachꝰ & theodotio interp̃ta¬
ti sunt. in infirmitate &e silentioctie¬
rum meorũ. ꝓ quolix. ercessum in¬
derp̃tati funt. ob litere similitudi¬
nem. same. ꝓ damẽ legentes. licet
quidam dame sanguinem u̾terint
ut sit sensus. In sanguine dierum
meorum qñms cruor. m̃sq expec¬
xi. Uadam adportas inftri: uel cõ¬
mun lege nature. uł illas portas de

Expanded text:
ossa mea. De mane usque ad vesperum finies me. LXX Ego dixi in excelso dierum meorum, vadam ad portas inferi: relinquam annos residuos: dixi, nequaquam ultra videbo salutare Dei in terra viventium, nec videbo hominem adhuc cum habitantibus: defici a cognatione mea. Exivit sit, cum a texente succiditur. In illa die traditus sum usque mane: sicut leo, sic contrivit omnia ossa mea. A die usque ad noctem traditus sum. Narrat quid tempore prementis angustiae imminentisque languoris, tacitus cogitarit; Dixi, inquit, in corde meo, in dimidio dierum meorum, sive ut Aquila et Symmachus et Theodotio interpretati sunt, in infirmitate et silentio dierum meorum, pro quo LXX excelsum interpretati sunt, ob litterae similitudinem, RAME   pro DAME   legentes: licet quidam DAME, sanguinem verterint, ut sit sensus, In sanguine dierum meorum, quando meus cruor, meusque expexi: « Vadam ad portas inferi. Vel communi lege naturae, vel illas portas, de
Abbreviated transcription (Latin):
munitionib eiꝰ. Et crit cubile dra¬
conum & pascua structionum. Et
oceurrent demonia. onocentaurus
& pilosts. clamabit alter ad alt̾m
Ibi cubauit lamia. & muenit sibi
requem. Ibi habuit foueam eritꝰ
& enuitiuit catuilos: & circum fodit
& fouit mnumbra eiꝰ. Illuc congrea¬
d sunt milui alter ad alterum. Re
qurite diligent̃. in libro domini &
legite: tnum ex cis non defuit. Alt̃
alterum non quesiuit: quia quod
ex ore meo ꝓcedit ille mandarait. &
spe etus iyse congregauit ea. & ipse
eam illis in menstiram. Usq in eter¬
num possidebunt cam: in generatio¬
ne ce generatione habitabunt in ca.
Hebrei ut supra diximus hec de roma¬
no imꝑio ꝓphetata contendunt: & in
ultionem syon uastitatem quondã
regni podentissim p̃dicari. Quodu¬
rta licteram plcriq nr̃orum etiamin
apocalipsi ioħis scͥptum putant. Nos
autem ex eo quod dr dies ultionis do¬
mini. annus recͥbutionum tudiciis¬
on: hẽ arbitramur amitim. de quo
loquitur ipse saluator. Sp̃c dñi suꝑ

Expanded text:
draconum, et pascua struthionum. Et occurrent demonia, onocentaurus et pilosus clamabit alter ad alterum. Ibi cubauit lamia et inuenit sibi requiem. Ibi habuit foueam ericius, et nutriuit catulos, et circumfodit, et fouit in umbra eius. Illuc congregati sunt milui, alter ad quirite diligenter in libro Domini, et legite, unum ex eis non defuit, alter ad alterum non quaesivit: quia quod ex ore meo procedit, ille mandavit, et spiritus ejus, ipse congregavit ea. Et ipse s divisit eam illis in mensura, usque in sempiternum possidebunt eam: in generatione et generationem habitabunt in ea. Hebraei, ut supra diximus, haec de Romano imperio prophetata contendunt, et 444 in ultionem Sion, vastitatem quondam regni potentissimi praedicari, quod juxta litteram plerique nostrorum etiam in Apocalypsi Joannis scriptum putant. Nos autem ex eo quod dicitur, dies ultionis Domini annus retributionum judicii Sion hunc arbitramur annum, de quo lo
Abbreviated transcription (Latin):
si de incendiocimis: infelicitatis mag¬
iicudinem fauille religuiis demon¬
strantes. Opine enim eorum q̃ pec¬
catorum multitudine congregate
sunt incendio tiorabunt᷑. Qd pleri¬
q ad extremam captiuitatem & ftib¬
uersionem referunt irłm: abii ple¬
nius atq ꝑfectius iudicii tempore
futurum ẽe confirmant. Audite qͥ
longe estis que fecerim. &e cognosci¬
te uein fortitudinem incam. Con¬
terria fant in syon peccatores: pos
sedit tremor hypocritas. Quispo¬
terit habitare de uob̾ eumigne de¬
uorante: Quis habitabit ex uob
cum ardorib sempiaerins: Qui
ambulat intusticiis & loquitur ue¬
ritatem : qui ꝓicit auariciam ex ca

Expanded text:
agnitudinem favillae reliquiis demonstrantes. Spinae enim eorum quae peccatorum multitudine congregatae sunt, incendio vorabuntur, quod plerique ad extremam captivitatem et subversionem referunt Jerusalem. Alii plenius atque perfectius judicii tempore futurum esse confirmant. Audite qui longe estis quae fecerim, et cognoscite vicini fortitudinem meam. Conterriti sunt in Sion peccatsedit tremor hypocritas. Quis poterit habitare de vobis cum igne devorante? quis habitabit ex vobis cum ardoribus sempiternis? Qui ambulat in justitiis, et loquitur veritatem, Qui projicit
Abbreviated transcription (Latin):
loquitur. Qui uos reprobat mere¬
ꝓbat: &e qͥ me repbat. repbat cum
nis tradent᷑ ardorib : &e qͦmͦ tinea tie¬
stimentum ita illos iugis flãma con¬
sumet: qͦd ce infine huius ꝓphecie
scͥbitur. Uermis eorum ñ morietur.
ce ignis eorum non extinguetur.
Domine miserere nr̃i ce enm erpe¬
etauuimꝰ. esto brachium nr̃m in mane:¬

Expanded text:
loquitur: Qui vos reprobat, me reloquitur: Qui vos reprobat, me reprobat: et qui me reprobat, reprobat eum rnis tradentur ardoribus. Et quomodo tinea vestimentum, ita illos jugis flamma consumet. Quod et in fine hujus prophetiae scribitur. Vermis eorum non morietur, et ignis eorum non exstinguetur. Domine, miserere nostri: te enim exspectavimus: esto brachium eorum Al. n
Abbreviated transcription (Latin):
p̃daris. nonne &e ipse p̃dabis : Et
qui sꝑinis. ĩme ceipse sꝑneris: Cum
consũmaueris depdationem dep̃da¬
beris: cum fatigatꝰ desieris contem
nere contemneris Lxx. Ue qͥuos
miseros factunt. uos emm nemo faciet
niseros. & qͥ reprobant uos. uos non
reꝓbant. Capient̃ reprobantes &e tra¬
dentur. & quas tinea in uestim̃tosic
suꝑabunt᷑. De apłis dixerat & eccłiaꝵ
magists. Beati qͥ seminant sup omnẽ
aquam. ubi bos & asinꝰ caleant. Nc̃
ad ꝑsecutores eorum maledictionem
dirigit. immo adũsum p̾ncipem eoꝵ
qui corda possidet impiorum. quod
quicquid fecerint recipiant. & p̃sers
potentia. futurorum sit mat̾ia torm̃
faciet miseros. Et est sensꝰ. Quantũ
in illis ẽ. qñ ꝑsequuntur tios ce uarii
affligunt cruciatib interfect̾os atq
cruciatus imseros arbitrant᷑: s nullꝰ
uos potest facere miseros. Non enim
habent in anima potestatem. s ĩ cor¬
pore. Et qͥ reprobat uos. non tios
xta illud quod saluator discipulis

Expanded text:
daris, nonne et ipse praedaberis? Et qui spernis, nonne et ipse sperneris? Cum consummaveris depraedationem, depraedaberis: Cum fatigatus dnere, contemneris. LXX: Vae qui vos miseros faciunt: vos enim nemo facit miseros. Et qui reprobant vos, vos non reprobant: capientur reprobantes, et tradentur, et quasi tinea in vestimento sic superabuntur. De Apostolis dixerat, et magistris: Beati qui seminant super omnem aquam, ubi bos et asinus calcant: nunc ad persecutores eorum maledictionem dirigit; immo adversum principem eorum, qui corda possidet impiorum, quod quidquid fecerint recipiant; et praesens potentia, futurorum sit materia tormeim nemo facit miseros. Et est sensus: quantum in illis est, quando persequuntur vos, et variis affligunt cruciatibus, interfectos atque cruciatos miseros arbitrantur. Sed nullus vos potest facere miseros, non enim habent in anima potestatem, sed in corpore. Et qui reprobat vos, non vos xta illud quod Salvator discipulis
Abbreviated transcription (Latin):
annus retͥbutionu iudicii syon.
Et conuiertent᷑ torrentes citis in ꝑi¬
cem: &e humꝰ cius in scilphur. Et erit
terra eitis in ꝑicem ardentom: nocte
& die non extinguet᷑ in sempiternũ
Ascendet fumtis eiꝰ a generatione
in generationem: desolabitur in
scła sclorum. Non erit tͣnsiens ꝑ eã
& possidebtnt illam onocrotalus
& ericitis: ce ibix ce coruus habitabt̃
mea. Et extendet᷑ sciꝑ eam mensura.
ut redigat᷑ ad nichilum. & ꝓpen
diculum in desolationem. Nobiles
eiꝰ non erunt ibi: regem potiꝰ inuoca¬
bunt. & omnes pncipes eiꝰ erunt in
nichilum. Et orientur in domib¬

Expanded text:
retributionum iudicii Sion et convertentur torrentes eius in picem et humus eius in sulphur et erit terra eius in picem ardentem nocte et die non extinguetur in sempiternum ascendet fumus eius a generatione in generationem desolabitur in saeculum saeculorum non erit transiens per eam et possidebunt illam onocrotalus et ericius et ibis et corvus habitabunt in ea et extendetur super eam mensura ut redigatur ad nidiculum in desolationem. Nobiles ejus non erunt ibi: regem potius invocabunt, et omnes principes ejus erunt in nihilum. Et orientur in domib
Abbreviated transcription (Latin):
uidint. atiesq alias adpullos suos ac¬
cedere oblite imbecillitatis rostro
pugnant & unguib doloremq pec¬
tons garrula uoce congeminant:
Ex qͥ manifestum est pascha hoc est
similitudinem auium ꝓtect̾or fu̾it

Expanded text:
viderint, avesque alias ad pullos suos acviderint, avesque alias ad pullos suos accedere, oblitae imbecillitatis, rostro pugnant et unguibus, doloremque pectoris garrula voce congeminant: Ex quo manifestum est, Pascha, hoc est,similitudinem avium protector fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
dñs adme. Quom̾ si rugiat leo & ca¬
tulus leonis sitꝑ p̃dam suam cum
occurrerit e multitudo pastoritm
a uoce eorum ñ formidabit. & a
mutttadine eorum ñ ꝑauebit: sic
descendet dñs exereituum ut p̃lict̾
suꝑ montem syon & suꝑ collem eiꝰ
Dic̃ aues uolantes sic ꝓ teget dñs ex
ercituum irłm ꝓtegens & liberans.
trisiens ce saluans Inmanifestis unã
ponimꝰ editionem. maxime. ubi nul¬
la diũsitas sensuum ẽ. Uesis in egyp¬
to isrłitis & egyptus in quoram aux¬
tudines dñi qͥ se fore adiutorem yro¬
miserat forticudo monstrabit᷑. Sic̃
leo a catritus leomis esuriens si cer¬
urat ouium gregem nulla pastorum
uoce derretur: & multitudinẽ eorũ
conscuis uirtum fuarum despicit:
sic dñs exercituum p̃liabit᷑ ñ contͣ
montẽ syon ce collem eiꝰ. s suꝑ mon¬
temsyon contͣ adu̾sarios illiꝰ. Dicamꝰ
ce aliam comparationem. Quomͦ a
uesut defendant fetꝰ suos indosuper¬
uolant. &e siue serpentem suie hoĩẽ

Expanded text:
Dominus ad me: Quomodo si rugiat leo, et catulus leonis super praedam suam, cum occurrerit ei multitudo pastorum, a voce eorum non formidabit, et a multitudine eorum non pavebit: sic descendet Dominus exercituum, ut praelietur super montem Sion, et super collem ejus. Sicut aves volerusalem, protegens et liberans, transiens et salvans. In manifestis unam ponimus editionem, maxime ubi nulla diversitas sensuum est. Caesis in Aegypto Israelitis et Aegyptiis, in quorum auxtudines, Domini, qui se fore adjutorem promiserat, fortitudo monstratur. Sicut leo et catulus leonis esuriens, si cernat ovium gregem, nulla pastorum voce terretur, et multitudinem eorum conscius virium suarum despicit: sic Dominus exercituum praeliabitur, non contra montem Sion et collem ejus, super montem Sion contra adversarios illius. Dicamus et aliam comparationem: Quomodo aves ut defendant foetus suos, nidos supervolant, et sive serpentem, sive hominem
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse arbitrant᷑ excelsas atq firmis¬
fimas: q̃ his appellabant᷑ nominib.
Quarum pͥor interptatur tenebre
siue nubitum quod tisq ad nubes eri¬
geret caput: alt̾a ꝓbamentum & fir¬
mitas. siue ut syminachꝰ uertit inqͥ¬
sicio. coquod in contemplando eul¬
mine eꝰ ocł fallerent᷑. In finc quoq
capł. ita interp̃tati funt. Beatiqui
semmant suꝑ omnem aqm. uͥ bos¬

Expanded text:
firmisfirmissimas, quae his appellantur nominibus. Quarum prior interpretatur tenebrae, sive nubilum, quod usque ad nubes erigeret caput. Altera, probamentum et firmitas, sive, ut Symmachus vertit, inquisitio: eo quod in contemplando culmine ejus oculi fallerentur. In fine quoque capituli ita interpretati sunt: Beati qui seminant su
Abbreviated transcription (Latin):
Ulangite suꝑ regione desiderabili.
suꝑ uinea fercili. Suꝑ humum po¬
ptili mez spine &e uepres ascendent
qntomagis suꝑ om̃s domos gaudii
ciuitatis exultantis. Domus enim
dimissa e multitudo urb relict̾a ẽ.
Tenebre & palpatio facte sunt suꝑ
speluncas usq in et̃num. Gaudium
onagrorum pascua gregum. donec
effundatur suꝑ nos sp̃c de excelso.
Et erit desertum in chermel. et
chermel in saltum reputabit᷑. E ha¬
bitabit in solitudine iudicium.
&e nusticia in chermd sodebit. Et
erit opus iusticie pax: &e cultus iu¬
sticie silentium. & securitasusq in
sempit̃num. Et sedebit popłs m̃s
in puilchritudine pacis & in tab¬
nacłis fiducie. &e inreqͥe opulenta.
Grando autem in descensione saltꝰ.
a humilitate humiliabit̃ ciuitas.
Beati qͥ seminatis suꝑ om̃s aquas: im¬
miccentes pedem bocus & asini. bex
ꝓ teneb̾s ce palpatione que fact̾e funt.
sup speluncas usq in semptternum
transtulerunt &e crunt uille spelunce
usq in eõum. qͦd in hebraico dr ofel

Expanded text:
derabili, super vinea fertili. Super humum populi mei spinae et vepres ascendent: quanto magis super omnes domos gaudii civitatis exsultantis! Domus enim dimissa est, multitudo urbis relicta est, Tenebrae et palpatio facta sunt super speluncas usque in aeternum. Gaudium onagrorum pascua gregum, donec effundatur super nos spiritus de excelso, Et erit desertum in Chermel, et Charmel in saltum reputabitur. Et habitabit in solitudine judicium, et justitia in Charmel sedebit. Et erit opus justitiae pax: et cultus justitiae silentium: et securitas usque in sempiternum. Et sedebit populus meus in pulchritudine pacis, et in tabernaculis fiduciae, et in requie opulenta. Grando autem in descensione saltus, et humilitate humiliabitur civitas. 430 Beati qui seminatis super omnes aquas, immittentes pedem bovis et asini. LXX, pro tenebris et palpatione, quae factae sunt super speluncas usque in sempiternum, transtulerunt, et erunt villae tuae speluncae usque in aeternum: quod in Hebraico dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
& pictatis. & replebit cum sp̃c timoriᷤ
dm̃i. Unde &e nos dicimͦ. Signatum
ẽ suꝑnos lum̃ uultꝰ tui dñe. Et in
ezechiele. turorum gementrum fron¬
des .S. litttre hebraice que apud e
acta relegamus. in quib scͥptum ẽ.
Cum audem congregati ẽent parit̃.
factus ẽ subito de cęlo sonus quas

Expanded text:
pietatis, et replevit eum spiritus timoris Domini Unde et nos dicimus: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Et in Ezechiele, virorum gementium frontes THAV, litterae Hebraicae, quae apud eoacta relegamus, in quibus scriptum est: Cum autem congregati essent pariter, factus est subito de coelo sonus quasi
Abbreviated transcription (Latin):
In multitadine uic tue laborasti:
& ñ dixisti qͥescam. Uttam manꝰ
⁊tue intiensti. ꝓpt̃ca ñ rogasti me.
lex. Mtiltis irinerib tuis labora¬
sti: & ñ dixisti desinam. Conforta¬
ta fecisti hec: ꝓpt̃ca non rogasti me
Qͥa ambulat tinatria & regia ñ la¬
borat: de qͣ ꝑ moysen p̃cepit ds.
¶ia regia ambulabis: & ñ declina¬
bis ad decteram neq ad sinistram.
Vna uia est ueritatis. que dicit
Et multe mendaciortm uie ꝑ
quas nc̃ ambtilasse arguit᷑ irłm.
Quarum inarum deus sciens
differentiam. supra loquitͣ ad
errantes. Non ficut uie mec
fitentes. declinare fecisti uias no
minus. Uerbi gr̃a. Uia recta & regia
prudentia ẽ. Decliamus ad dex¬
teram si plus sapiamꝰ quam opor¬
det saꝑe. & ꝓ prudentia calliditatẽ
rat omnib bestus in paradyso. &
filii tenebrarum prudentiores st̃
filiis luciᷤᷤ. Ad sinstramq diu̾tim

Expanded text:
In multitudine viae tuae laborasti, In multitudine viae tuae laborasti, et non dixisti: Quiescam: vitam manus tuae invenisti, propterea non rogasti LXX: Multis itineribus tuis laborasti, et non dixisti, desinam: confortata fecisti haec: propterea non rogasti me. Qui ambulat in via una et regia, non laborat, de qua per Moysen praecepit Deus: Via regia ambulabis, et non declinabis ad dexteram neque ad sinistram . Una et multae mendaciorum viae, per quas nunc ambulasse arguitur Jerusalem, quarum viarum Deus sciens differentiam, supra loquitur ad errantes: Non sicut viae meano confitentes: Declinare fecisti vias nosminus. Verbi gratia, via recta et regia, prudentia est. Declinamus ad dexteram, si plus sapimus quam oportet sapere, et pro prudentia calliditatem rat omnibus bestiis in paradiso : Et filii tenebrarum prudentiores sunt filiis lucis . Ad sinistramque divertim