comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sub aliis sint iudicib. De agricultura. duo.
De ebrietate. duo: Sunt & alia eius moni¬
menta ingenii: quȩ in nr̃as manus ñ per¬
uenerunt: De hoc uulgo apud grecos dicit᷑
auit plato philonẽ sequit᷑ aut placonem
philo: tanta ẽ similitudo sensuũ. & eloquii
ucius anneꝰ seneca cordubensis .xii.¬
fotini stoici discipłs. & patruus lu¬
cam poetȩ: continentissimȩ uitȩ fuit: Quẽ
non ponerẽ in catalogo scõrum: nͥ me ille
epłȩ ꝓuocarent. quȩ legunt᷑ aplurimis.
paul ad senecã. & senecȩ ad paulũ. In qͥb
cum eẽt neronis magister. & illiꝰ tempo¬
ris potentissimꝰ: optare se dicit. eiꝰ eẽ loci¬
apud suos: cuiꝰ sit paulus aptid xp̃ianos.
Hic ante bienniũ quam petrce. paulus co¬
ronarent᷑ martyrio: a nerone int̾fectus ẽ¬
osephus mathathiȩ filiꝰ ex ierosolimis .xiii.¬
sacerdos a uespasiano capt: cũtito filio esꝰ
relictus ẽ. Hic romã ueniens .uii. libros
iudaicȩ captiuitatis imꝑatorib pat̾ filio¬

Expanded text:
sub aliis indicibus, de Agricultura duo, de Ebrietate duo. Sunt et alia ejus monumenta ingenii, quae in nostras manus non pervenerunt. De hoc vulgo apud Graecos dicitu est, aut Plato Philonem sequitur, aut Platonem Philo: tanta est similitudo sensuum et eloquii Anneus Seneca Cordubensis, Socionis Stoici discipulus et patruus Lucani poete, continentissime vite fuit. Quem non ponerem in cathalogo sanctorum, nisi me ille epistole provocarent, que leguntur a pluribus, Pauli ad Senecam et Senece ad Paulum. In quibus cum esset Neronis magister et illius temporis potentissimus, optare se dicit eiapud suos, cujus sit Paulus apud Christianos. Hic ante biennium quam Petrus et Paulus coronarentur martyrio, a Nerone interfectus eosephus, Mattathiae filius, ex Hierosolymis sacerdos, a Vespasiano captus cum Tito filio ejus relictus est. Hic Romam veniens, septem Libros Judaicae captivitatis Imperatoribus patri filio
Abbreviated transcription (Latin):
pulus. xp̃i. nichil dehis quȩ uident᷑ ddesi¬
derans: ut iħm xp̃m inueniã Ignis. crux.
bestiȩ. confractio ossium. menbroꝵq diui¬
sio. & totius corporis contritio. & tormenta
diaboli in me ueniant: tantũ xp̃o fruar.
Cumq iam dãpnatus eẽt ad bestias. & ar¬
dore patiendi. rugientes audiret leones :
ait. Frum̃tum xp̃i sum. dentib bestiaꝵ.
molat. ut panis mundus inueniar. Las¬
sus ẽ anno undecimo traian. Reliquiȩ
corporis eiꝰ antiochiȩ iacent: extra portam
damꝑniticam incimiterio. xuii.

Expanded text:
pulus, nihil de his quae videntur desipulus, nihil de his quae videntur desiderans, ut Jesum Christum inveniam. Ignis, crux, bestiae, confractio ossium, membrorum divisio, et totius corporis contritio, et tota tormenta diaboli, in me veniant, tantum ut Christo fruar. Cumque jam damnatus esset ad bestias, ardore patiendi, cum rugientes audiret leones, ait: Frumentum Christi sum, dentibus bestiarum molar, ut panis mundus inveniar. Passus est anno undecimo Trajani. Reliquiae corporis ejus Antiochiae jacent extra portam Daphniticam in coemeterio.
Abbreviated transcription (Latin):
latum ẽ sub ꝑsona xp̃i ponit testimoniũ
dicens. Ego uͦ et post resurrectionẽ in carne
eum uidi. & credo quia sit: & quando uenit
ad petrũ. & eos quicũ petro erant. dixit eis.
Ecce palpate me et uicdete.quia ñ sũ cdemo¬
niũ incorporale. sł statim tetigerunt eũ ce
credidunt. Dignũ autẽ mͥ uidecur quia
tanti uiri fecimus mentionẽ & de epła eiꝰ
sios syria usq ad romã pugno ad bestias.
inmati et int̾ra nocte & die ligatus cũ decẽ
leopardis hoc ẽ militib qui me custodiunt:
quib & cum benefecero peiores fuint. In¬
quitas autẽ eorum mea doct̾na ẽ. s non
idcirco iustificatꝰ sum. Utinã fruar bestiĩ
quȩ mͥ sunt p̾parate. quas & oro ueloces mͥ¬
ad me comedendũ. ne sicut & aliorũ marty¬
tum ñ audeant corpꝰ accingere meũ. ¶d̾
si uenire noluerint: ego tum faciã. ego me
ingerã ut deuorer: Ignoscite mͥ filiol mei.
Quid mͥ ꝓsit. ego scio. Nunc incipio ẽẽ disci¬

Expanded text:
super persona Christi ponit testimonium dicens: Ego vero et post resurrectionem in carne eum vidi, et credo quia sit. Et quando venit ad Petrum, et ad eos qui eum Petro erant, dixit eis: Ecce, palpate me, et videte, quia non sum daemonium incorporale. Et statim tetigerunt eum, et crediderunt. Dignum autem videtur, quia tanti viri fecimus mentionem, et de epistol Syria usque ad Romam pugno ad bestias, n mari et in terra, nocte dieque ligatus cum decem leopardis, hoc est, militibus, qui me custodiunt: quibus et cum benefeceris, pejores fiunt. Iniquitas autem eorum, mea doctrina est, sed non idcirco justificatus sum. Utinam fruar bestiis, quae mihi sunt praeparatae, quas et oro mihi ad comedendum me, ne sicut aliorum Martyrum, non audeant corpus meum attingere. Quod si venire noluerint, ego vim faciam, ego me ingeram, ut devorer. Ignoscite mihi, filioli: quid mihi prosit, ego scio. Nunc incipio Christi esse disci
Abbreviated transcription (Latin):
camͣ. & testamͣ liber unus : de cruditioe
lib̃ unus: de herede diuinaꝵ rerũ. liber
unus: de duisione eqͣliũ. & contrarioꝵ.
liber unꝰ: de tͥb uirtutib lib̃ unus: ¶re
quorũdã in scͥptura mutata sint noĩa:
liber unus De ꝑactis. libri duo: de ui¬
unꝰ. Quod somnia mittant᷑ a dõ libri
quinq questionũ & solutionũ in exo¬
dum. libri qͥnq de tab̃nacło & catalogo
sionib suie maledictis. de ꝓuidentia.
de iudȩis. de conu̾satione uite: de ale¬
xandro. dicente quod ꝓpͥam rationem¬
muta habeant animalia. &. quod omnis

Expanded text:
ecamur et detestamur liber unus, de Eruditione ecamur et detestamur liber unus, de Eruditione liber unus, de Haerede divinarum rerum liberdivisione aequalium et contrariorum, liber unus; De tribus virtutibus, liber unus; Quare quorumdam in Scripturis mutata sint nomina, liber unus; De pactis, libri duo; De vibus, liber unus; Quod somnia mittantur a Deo, libri quinque; Quaestionum et solutionum in Exodum libri quinque; De tabernaculo et Decalogo, sionibus; De maledictis; De providentia; De Judaeis; De conversatione vitae Alexandri; Quod propriam rationem habe
Abbreviated transcription (Latin):
Arinus. de genere sacerdotũ. ic¬
cuco a nob̾ inter scͥptores eccłas¬
ticos ponttur: quia librũ de pͥma mar¬
ci euangłistȩ apud alexandriã scribens ec¬
clesia in nr̃orũ laude u̾satus ẽ: non solũ
eosibi . s. in multis quoq ꝓuinciis eẽ me¬
morans: & habitacła eorum dicens mona¬
steria: ex quo apparet talem pͥmũ. xp̃o
credentiũ fuisse ȩccłam. quales nc̃ mona
quoq & continentiȩ: quales & lucas re¬
fert pͥmũ ierosolimȩ fuisse credentes:
Aiunt hunc sub gaio caligula romȩ ꝑi¬
clitatũ quo legatꝰ gentis suȩ missus
fuerat: cum scda uice uenisse ad claudiũ.
in eadẽ urbe locutũ eẽ cum apło petro.
eius q habuisse amicitias: ce obhane cau¬
sam etiam marci discipłi petri apud ale¬
xandriã sectatores ornasse laudib suis
Ertant huiusp̾clara et innumerabilia
oꝑa. in quinq: libros moysi. de confusio¬
ne linguaꝵ lib̃ unus: de natura. ce in¬
uentione. lib̃ unus. De his quȩ sensu p̃¬

Expanded text:
rinus de genere sacerdotum idcirco a nobis inter scriptores ecclesiasticos ponitur, quia librum de prima Marci evangelistae apud Alexandriam scribens Ecclesia in nostrorum laude versatus est, non solum eos ibi, sed in multis quoque provinciis esse memorans, et habitacula eorum dicens monasteria. Ex quo apparet talem primum Christo credentium fuisse Ecclesiam, quales nunc monachquoque et continentiae, quales et Lucas refert , primum Hierosolymae fuisse credentes. Aiunt hunc sub Caio Caligula Romae periclitatum, quo legatus gentis suae missus fuerat. Cum secunda vice venisset ad Claudium, in eadem urbe locutum esse cum apostolo Petro, ejusque habuisse amicitias, et ob hanc causam, etiam Marci, discipuli Petri, apud Alexandriam sectatores ornasse laudibus suis. Exstant hujus praeclara et innumerabilia opera, in quinque libros Moysi, de Confusione linguarum liber unus, de Natura et Inventione liber unus, de His quae sensu pr
Abbreviated transcription (Latin):
tis. s maioris fiducie. quia diuinaꝵ scͥpła.
tantum auctoritate constructũ. compͥmit
ora eorum. qui sumptuosa suspicione de ad¬
losophant᷑: Moritur hic uir constantii der¬
porib et nixta p̃ceptum patris eiꝰ constan¬
tim. intra muros niribene sepelit᷑ obcu¬
stodiam uidelicet ciuitatis quod scłm fi¬
dem constantini euenit. Nam post multoꝰ
annos ingressus itilianus niriben. uel głe
sepulti inuidens. uel fidei constantim. cuiꝰ¬
ob id domũ ꝑsequebat᷑ iussit efferri de
ciuitate sc̃i corporis reliquias. et pꝰ paucoᷤ
menses consrilende licet causa rei publi¬
cȩ iouinianus imꝑator. qͥ uliano succes¬
serat tadidit barbaris ciuitatẽ quȩ usq
carnatione dm̃ epłam unã quȩ illo quide
tempore utilis uisa est adu̾sum eos. qui ita
duas ꝑincarnationẽ asserebant. in xp̃o
ꝑsonas. sicut naturas. Nunc autẽ ꝑnicio¬
sa ꝓbatur: fomentũ enim ẽ. euthiciane et

Expanded text:
tis, sed majoris fiduciae, quia divinarum Scripturarum tis, sed majoris fiduciae, quia divinarum Scripturarum tantum auctoritate constructuora eorum qui praesumptuosa suspicione de adlosophantur. Moritur hic vir Constantii temporibus, et juxta praeceptum patris ejus Constantim, in ara muri Nisibin sepelitur, ob custodiam videlicet civitatis: quod secundum fidem Constantini evenit. Nam post multos annos ingressus Julianus Nisibin, et vel gloriae sepulti invidens, ob id domum persequebatur, jussit efferri de civitate sacri corporis reliquias. Et post paucos menses consulendae licet causa reipublicae. Jovianus imperator, qui Juliano successerat, tradidit barbaris civitatem, quae usque carnatione Domini epistolam unam, quae illo quidem tempore utilis visa est adversum eos qui ita duas per incarnationem asserebant in Christo personas, sicut et naturas; nunc autem perniciosa probatur. Fomentum enim est Eutychianae et
Abbreviated transcription (Latin):
hs ꝑsarũ modo ciuitatis ep̃c. fuit unus
er numero. sub marimiano ꝑsecutore con¬
fessorum. et eorũ qui innicena synodo ar¬
rianã ꝑu̾sitatem omousion oppositione
dampnarunt. Hunc uirũ beatus ieroni¬
mus in libro croncon. uelut magnarũ
uirtutũ hominẽ nominans. in hartalo¬
go scͥptorũ cur non posuerit facile excusa¬
bitur. si considemus quod ipsos quatuor
eum illo tẽpore ignorasse syram linguam
uel literas. et idõ hunc qui necdũ u̾sus e¬
rat in aliã linguam nescisse scͥptorẽ. Comp̃¬
hendit autem omne opus suũ in .xxx. et
sex libris. id ẽ de fide contra omnes hereses.
de caritate generali de ieiumo. de oratione.
de dilectione erga ꝓrimũ speciali. de resur
rectione de uita post mortẽ. de humilita
nitate. de senfii animȩ. de circuncisione. de
te adu̾sum gentes. dde constructione tab̃¬
naculi. de gentiũ conu̾sione. de regno ꝑsa¬
rum. de ꝑsecutione. xp̃ianoꝵ. Composuit
cronicon minoris quide grecoꝵ curiosita¬

Expanded text:
sarum modo civitatis episcopus, unus ex numero sub Maximino persecutore confessorum, et eorum qui in Nicaena synodo Arianam perversitatem, homousii oppositione damnarunt. Hunc virum beatus Hieronymus in libro Chronicon velut magnarum virtutum hominem nominans in Catalogo cur non posuerit, facile excusabitur, si consideremus quod ipsos tres veleum illo tempore ignorasse. Syram linguam vel litteras, et ideo hunc, qui necdum versus est in aliam linguam, nescisse scriptorem. Comprehendit autem omne opus suum in viginti sex libris, id est, de fide; contra omnes haereses; de charitate generali; de jejunio; de oratione; de dilectione erga proximum speciali; de resurrectione; de vita post mortem; de humilitatnitate; de sensu animae; de circumcisione; de te; adversus gentes; de constructione tabernaculi; de gentium conversatione; de regno Persarum; de persecutione Christianorum. Composuit et chronicon minoris quidem Graecorum curiosita
Abbreviated transcription (Latin):
tera ita scͥptum ẽ. Rep̾hensibile inquit
ẽẽ nullatenus potest: infantẽ inbaptis¬
mate mergere uł semel uł ter. Quando
intrib mersionibꝰ ꝑsonarum trinitas. et
inuna potest diuinitatis singularitas de¬
signari fertur tam̃ idẽ excellentissimꝰ uir
& alios libros morales scͥpsisse. totũq texcũ
quatuor euangłioꝵ sermocinando inppłis
ex posuisse. in cognitũ scilicet nob̃ opꝰ. felix

Expanded text:
tera ita scriptum est: Reprehensibile, inquit, tera ita scriptum est: Reprehensibile, inquit, esse nullatenus potest infantem in baptismate mergere, uel semel uel ter, quando in tribus mersionibus personarum Trinitas, et in una potest Diuinitatis singularitas designari. Fertur tamen idem excellentissimus uir et alios libros morales scripsisse, totumque textum quattuor euangeliorum sermocinando in populis exposuisse, incognitum scilicet nobis opus. Felix
Abbreviated transcription (Latin):
eodem regnante.xxuii.
sul. compunctione timoris dĩplenꝰ.
& humilitate summꝰ tantoq ꝑ grãm : p̃c¬
scĩ scientiȩ lumine p̃ditue. ut ñ modo illi
inp̃senti tempore quisqͣm doctoꝵ sed ne
inp̃c̾itis quidẽ par fuerit unquã. hic in
lis. directũ ad ioħem constantinopolita¬
nȩ sedis ep̃m In quo docet qualisqͥsq
ad officiũ regiminis ueniat. uł qualit̃
dum uenerit uiuere. uel docere subiec¬
tos studeat. Idẽ etiã efflagitante lean¬
dro ep̃o librũ beati iob mistico ac mora¬
li sensu disseruit: totamq eiꝰ ꝓphetiȩ
quidẽ quanta myst̾ia sacram̃toꝵ aꝑ¬
antur. qͣntaq sint inamorẽ uitȩ et̾¬
nȩ morũ p̃cepta. uł qͣnta elareant or̃¬
nam̃ta u̾borũ: nemo sapiens explica¬
re ualebit: etiam si omnes artꝰ eiꝰ u̾tantur
in linguã. Scͥpsit etiã & quasdã epłas ad
p̃dictum leandrũ equib una in eisdẽ libͥs
iob titulo p̾fationis ad nectit᷑ altera eloqͥt᷑
demersione baptismatis. inqua inter ce¬

Expanded text:
eodem regnante CAPUT Xostolicae praesul, compunctione timoris Dei plenus et humanitate summus, tantoque per gratiam i scientiae lumine praeditus, ut non modo illi in praesentibus temporibus quisquam doctorum, sed nec in praeteritis quidem par fuerit unquam. lis directum ad lohannem Constantinopolitanae sedis episcopum. In quo docet, qualis quisque ad officium regiminis ueniat, uel qualiter dum uenerit uiuere uel docere subiectos studeat. Idem etiam, efflagitante Leandro episcopo, librum beati Iob mystico ac morali sensu disseruit, totamque eius prophetquidem quanta mysteria sacramentorum aperiantur, quantaque sint in amorem uitae aeternae morum praecepta uel quanta clareant ornamenta uerborum, nemo sapiens explicare ualebit, etiam si omnes artus eius uertantur in linguam. Scripsit etiam et quasdam epistolas ad praedictum Leandrum, e quibus una in eisdem libris lob titulo praefationis adnectitur; altera eloquitur de mersione baptismatis, in qua inter ce
Abbreviated transcription (Latin):
larius urbis pictauoꝵ aquitanice ep̃e
factione saturnini atelatensis ep̃i. de
sinodo bit̾tensi frigiam relegatus: duode¬
alium librũ desynodis. quẽ ad galliaꝵ
ep̃os scͥpsit. & in psalmos cõmentarios.¬
mo pͥmo. usq ad seragesimũ scdm. & a
centesimo occauo decimo. usq ad extre¬
mum. In quo oꝑe imitatus origenẽ ñ¬
nulla etiam de suo addidit. Est eiꝰ ad con¬
stantiũ libellus. quẽ uiuenti constanti¬
nopol porrexerat. et alius inconstantiũ.
quem post mortẽ eius scͥpsit. & alius lib̃
adu̾sus ualentẽ & ursaciũ: hystoriam
ariminensis. et seleuciensis synodi con¬
tinens. E adu̾sus p̾fectũ salustiũ. siue ꝯtͣ
dioscorũ. et liber hẏnorũ. et ministerioꝵ
alius. et cõmentarii in matħm & tractatꝰ
in iob. quos de greco origenis ad sensum
transtulit. et alius elegans libellus contͣ
auxentiũ. & nonnulle ad diu̾sos epłȩ
Atunt quidã sctipsisse eũ. et incanticõ
canticorum. s a nob̾ hoc opus ignoratur.¬

Expanded text:
larius, urbis Pictavorum Aquitaniae episcopus, factione Saturnini Arelatensis episcopi, de synodo Biterrensi in Phrygiam relegatus, duodealium librum de synodis quem ad Galliarum episcopos scripsit, et in Psalmos commentariosmo primo usque ad sexagesimum secundum, et a centesimo decimo octavo usque ad extremum, in quo opere imitatus Origenem, nonnulla etiam de suo addidit. Est ejus et ad Constantium libellus, quem viventi Constantinopoli porrexerat, et alius in Constantium, quem post mortem ejus scripsit, et liber adversum Valentem et Ursacium, historiam Ariminensis et Seleuciensis synodi continens: et ad praefectum Salustium, sive contra Dioscorum, et liber Hymnorum et Mysteriorum alius, et commentarii in Matthaeum, et tractatus in Job, quos de Graeco Origenis ad sensum transtulit, et alius elegans libellus contra Auxentium, et nonnullae ad diversos epistolae. Aiunt quidam, scripsisse eum et in Cantica canticorum; s
Abbreviated transcription (Latin):
propt̃ eos qui ex circũcisione
credidant. euangłium. xp̃i hebreis litt̾is
uerbisq composuit: quod quis pꝰea ing
cum transtulerit. non satis certum est.
Porro ipsum hebtaicũ habet᷑ usq hodie
incesariensi bibliotheca: quã pamphilꝰ
martyr studiosissimȩ confecit. Miebi
quoq: a nazareis qui in bersabee urbe
syriȩ hoc uolumine utunt᷑. descͥbendi
facultas fuit. In quo animadu̾tendũ.
quod ubicunq etiangłista siue exꝑso¬
na sua. siue ex ꝑsona dm̃ saluatoris ue¬
teris scͥpturȩ testimoniis ab utit᷑ ñ seqͣt

Expanded text:
propter eos qui ex circuncisione crediderant, evangelium Christi hebreis literis, verbisque compraecum transtulerit, non satis certum est. Porro ipsum Hebraicum habetur usque hodie in Caesariensi bibliotheca, quam Pamphilus martyr studiosissime confecit. Mihi quoque a Nazaraeis, qui in Beroea urbe Syriae hoc volumine utuntur, describendi facultas fuit. In quo animadvertendum, quod ubicumque Evangelista, sive ex persona sua, sive ex persona Domini Salvatoris, veteris Script
Abbreviated transcription (Latin):
tosius prb̃t. hispanus genere. utir elo¬
quens et hystoriaꝵ cognitor. scripsit
dicunt defectũ romane reipublicȩ. xp̃i
doctrina inuectum libros septẽ. in quibꝰ
totiꝰ pene mundi temporis calamitates.
et miserias. ac bellorũ inquietudines re¬
plicans. ostendit magis. xp̃iane obser¬
uantiȩ ẽẽ quod contra meritũ suũ resro¬
mana ad huc duraret. et pacȩ culturȩ dĩ
pacatum. retineret imꝑiũ. Sane inpͥmo
descripsit positionem orbis. oceani int̾¬
fusione et thanai limitib intercisi. sitũ
locorũ. nomina. et numerũ. moresq gen¬
dium. qualitates tegionũ. mitia belloꝵ.
& tẏrannidis exordia finitimo sanguine
dedicata. hic ẽ orosius qui ab augustino
ꝓdiscenda animȩ ratione ad ieronimũ
missus. rediens reliquias beati stepham
pͥmi martytis. tunc nuꝑ inuentas. pͥmus
intulit occidenti: Claruit extremo pene
honorii unꝑatoris tempore. xl.

Expanded text:
OSIUS presbyter, Hispanus genere, vir eloquens et historiarum cognitor, scripsit dicunt defectum Romanae reipublicae Christi doctrina invectum, libros septem; in quibus pene totius mundi temporis calamitates et miserias, ac bellorum inquietudines replicans, ostendit magis Christianae observationis esse, quod contra meritum suum res Romana adhuc duraret, et pace culturae Dei pacatum retineret imperium. Sane in primo libro describit positionem orbis, Oceani interfusione, et Tanais limitibus intercisam, situm locorum, nomina, numerum, moresque gentium, qualitates regionum, initia bellorum, et tyrannidis exordia finitimorum sanguine dedicata. Hic est Orosius, qui ab Augustino, pro discenda animae ratione, ad Hieronymum missus, rediens reliquias. B. Stephani primi martyris, tunc nuper inventas, primus intulit Occidenti. Claruit extremo pene Honorii imperatoris tempore.
Abbreviated transcription (Latin):
De temptationib ad eufranorẽ. Ad basi¬
lidem quoq multȩ epłȩ. in quaꝵ una
asserit se etiam in ecclasten cepisse scͥb̾e
cõmentarios: Sed & adu̾sus paulum sa¬
mosatenũ. ante paucosdies quã more¬
retur. insignis eius fertur ȩpła. Morit᷑

Expanded text:
de tentationibus ad Eufranonem, ad Basilidem quoque multae epistolae, in quarum una asserit se etiam in Ecclesiasten coepisse scribere commentarios, et adversum Paulum Samosatenum, ante paucos dies quam moreretur, insignis ejus fertur epistola. Morit
Abbreviated transcription (Latin):
pace susceptus. inter dĩ famulos cre¬
dendus est habere consortium. Dicerẽ
adhuc fortasse reliqua de scõ uiro quȩ
nob̃ totius ꝓbationis ueritate cõꝑta
sunt. s necesse ẽ ut ꝓpositum nri
potiꝰ exequam᷑. ne cum simus debito¬
res alteriꝰ ꝓmissionis. aliud du refer¬
re importuna loquacitate uideam᷑.
Et ut uobis in regulis fidĩ nulla pos¬
sit nocere subreptio. legite quas babe¬
tis in ꝓmptu. synodũ ephesinam. & cal¬
cidonensem. nec ñ et encyclia id ẽ epłaᷤ

Expanded text:
pace susceptus, inter Dei famulos crepace susceptus, inter Dei famulos credendus est habere consortium. Dicerem adhuc fortasse reliqua de sancto uiro, quae nobis totius probationis ueritate comperta sunt. Sed necesse est ut propositum nostrum potius exsequamur, ne, cum simus debitores alterius promissionis, aliud diu referre importuna loquacitate uideamur. Et ut uobis in regulis fidei nulla possit nocere subreptio, legite quas habetis in promptu synodum Ephesenam et Calchedonensem necnon et Encyclia, id est ep
Abbreviated transcription (Latin):
cum alienas cotidie iuderet uxores.
mitis cum furentiũ ucsano turbine pul¬
saretur. fundebat lacrimas motus cõ¬
punctione. cum auditet garrula uba
lȩticiȩ. Ieninabat sine ex ꝓbratione pn¬
dentiũ. & adõ coniuuiis gratant᷑ int̾erat.
ut int̾ ȩpulaᷤ corporales inquisitus spi-¬
rituales semꝑ copias exbiberet. Quod
si tamen aliquando comederet. par¬
uo quidẽ cybo s tam̃ escis cõmunibuᷤ
ucebat᷑. Unde summũ genus estimo
pacientiȩ. inter humanas ẽẽ deliciaᷤ.
et abstinentiȩ custodire mensurã:S:
ut bona mentis etus infucata laude
referamus. erat totus catholiens. totus
pat̾nis regulis ꝑseueranter aduinctus.
et quicqͥd possunt legentes ꝑdit̾sos qͣ¬
tere. in illius scientia cognoscebat᷑ pos¬
se fulgere: Cuius nomini głoso aliqua
praui homines calũpniose nituntur
ingerere. unde sua iudeantur errata
aliquatenus excusare. Sed ille iam scli
ꝑu̾sitate derelicta. p̃stante dño in ȩcclȩ

Expanded text:
cum alienas cotidie uideret uxores, cum alienas cotidie uideret uxores, mitis cum furentium uaesano turbine pulsaretur. Fundebat lacrimas motus compunctione cum audiret garrula uerba laetitiae, ieiunabat sine exprobratione prandentium, et adeo conuiuiis gratanter intererat ut inter epulas corporales inquisitus spiritales semper copias exhiberet. Quod si tamen aliquando comederet, paruo quidem cibo sed tamen escis communibus utebatur. Vnde summum genus aestimo patientiae inter humanas esse delicias et abstinentiae custodire mensuram. Sed ut bona mentis eius infucata laude referamus, erat totus catholicus, totus paternis regulis perseueranter adiunctus, et quicquid possunt legentes per diuersos quaerere, in illius scientia cognoscebatur posse fulgere. Cuius nomini glorioso aliqua praui homines calumniose nituntur ingerere, unde sua uideantur errata aliquatenus excusare. Sed ille iam saeculi peruersitate derelicta, praestante Domino in ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
no ep̃o salomitano. er grecis ȩrempla¬
ribus canones ȩccłasticos moribus
suis pares. ut erat planus atq di¬
sertus magna eloquentiȩ lucȩ com¬
posuit. quos hodie uisu celeb̃timo
ȩccła romana complectitur: Hos etiã
oportet uos assiduȩ legere. ne uidea¬
mini tam salutares eccłasticas regu¬
las culpabiliter ignorare. Alia qͦq
multa ex greco transtulit in lati¬
num. quȩ utilitati possunt ȩccłasti¬
cȩ conuenire. Qui tanta latinitatis
et grecitatis ꝑitia fungebatur. ut qͦs¬
cunq libros grecos in manibꝰ acciꝑet.
latinȩ sine offensione transcurreret:
iterumq attico sermone relegeret.
ut crederes hoc eẽ conscriptũ: quod
os eius in offensa uelocitate fundebat.
Longum ẽ. de illo uiro cuncta retȩxe¬
re: qui int̾ reliquas uirtutes hoc ha¬
buisse ꝓbabat᷑ eximiũ: ut cũ se totũ
dõ tradidisset. non asꝑnaret᷑ scłaruum
conu̾sationib inter eẽ. castus nimium

Expanded text:
no, episcopo Salonitano, ex Graecis exemplano, episcopo Salonitano, ex Graecis exemplaribus Canones ecclesiasticos moribus suis pares, ut erat planus atque disertus, magna eloquentiae luce composuit, quos hodie usu celeberrimo ecclesia Romana complectitur. Hos etiam oportet uos assidue legere, ne uideamini tam salutares ecclesiasticas regulas culpabiliter ignorare. Alia quoque multa ex Graeco transtulit in Latinum, quae utilitati possunt ecclesiasticae conuenire; qui tanta latinitatis et graecitatis peritia fungebatur, ut quoscumque libros Graecos in manibus acciperet, Latine sine offensione transcurreret, iterumque Latinos Attico sermone relegeret, ut crederes hoc esse conscriptum, quod os eius inoffensa uelocitate fundebat. Longum est de illo uiro cuncta retexere. Qui inter reliquas uirtutes hoc habuisse probatur eximium, ut, cum se totum Deo tradidisset, non aspernaretur saecularium conuersationibus interesse, castus nimium
Abbreviated transcription (Latin):
demporibꝰ et dionisuis monachus. scytha
natione. sed morib omnino romanꝰ inutͣ¬
q lingua ualde doctissimus. reddens ac¬
tionib suis quam in libris dñi legerat
ȩquitatẽ. Scͥpturas diuinas tanta cu¬
tiositate discusserat atq intellexerat
tit undecũq int̾rogatꝰ fuisset paratũ
haberet competens sine aliqua dilatio¬
ne responsum. qui mecũ dialecticam le¬
git. et in exemplo głosi magisterii pluri¬
mos annos uitam suã dño prestante tnͣs¬
egit. Pudet me de consorte dicere. quod
in me nequeo reꝑire. Fuit enĩ in illo cum
sapientia magna simplicitas. cũ doctri¬
na humilitas. cum facundia loqͦndi
parcitas. ut innullo se uel extremis fa¬
bulis anteferret. cum dignus eẽt re¬
gum sine dubitatione colloquiis: Int̾¬
ueniat ꝓnob̃ qui nob̾cum orare con¬
sueuerat. ut cuius hie sumus oratio¬
ne suffulti. eius possimus nunc meri¬
tis adiuuari. Qui petitus absteꝑ ha¬

Expanded text:
temporibus et Dionisius monachus, Scytha temporibus et Dionisius monachus, Scytha natione sed moribus omnino Romanus, in utraque lingua ualde doctissimus, reddens actionibus suis quam in libris Domini legerat aequitatem. Scripturas diuinas tanta curiositate discusserat atque intellexerat, ut, undecumque interrogatus fuisset, paratum haberet competens sine aliqua dilatione responsum. Qui mecum dialecticam legit, et in exemplo gloriosi magisterii plurimos annos uitam suam Domino praestante transegit. Pudet me de consorte dicere, quod in me nequeo reperire. Fuit enim in illo cum sapientia magna simplicitas, cum doctrina humilitas, cum facundia loquendi parcitas, ut in nullo se uel extremis famulis anteferret, cum dignus esset regum sine dubitatione colloquiis. Interueniat pro nobis qui nobiscum orare consueuerat, ut cuius hic sumus oratione suffulti, eius possimus nunc meritis adiuuari. Qui petitus ab Stepha
Abbreviated transcription (Latin):
quiescit ingeniũ. in illas cautes incidẽ.
inquas alterũ cognouerie ꝑtulisse nau¬
fiagium. Illorũ siquide sensus omnino
cauendus ẽ quos ꝓuida damnauit eccła.
et siquid tale mͦ pͣsumitur. cauta nmiᷤ
obseruatione declinetur: De abb̃e eugip¬
etiam ut prb̃ri eugippii oꝑa neces¬
satia legere debeatis. quẽ nos quoq ui¬
dimus. uirũ quid̃e non usq adeo scl̃a¬
rib luteris eruditũ. seo scͥpturaꝵ diui¬
narũ lectione plenissimuͭ. Hic ad parẽ¬
tem nrãm ꝓbam uirginẽ sacrã. exr oꝑib
scĩ augustini ualde altissimas questioẽs
ac sententias diu̾sasq res de florans.
munc corpore necessaria nimis dispen
tulis collocauit: Quicodex ut arbitror
utiliter legitur. quando inuno corpore
diligentia studiosi uiri potuit recondi.
quod inmagna bibliotheca uix p̃ualet
iiueniri. Generat etiam hodieq catho¬
lica eccła iuros illustres: ꝓbabilium dog¬
matum decore fulgentes. Fuit eñ nr̃iᷤ

Expanded text:
quiescit ingenium in illas cautes incedere quiescit ingenium in illas cautes incedere in quas alterum cognouerint pertulisse naufragium. Illorum siquidem sensus omnino cauendus est, quos prouida damnauit ecclesia, et si quid tale modo praesumitur, cauta nimis obseruatione declinetur. XXIII. DE ABBA EVGIPetiam ut presbyteri Eugippii opera necessaria legere debeatis, quem nos quoque uidimus, uirum quidem non usque adeo saecularibus litteris eruditum, sed Scripturarum diuinarum lectione plenissimum. Hic ad parentem nostram Probam, uirginem sacram, ex operibus sancti Augustini ualde altissimas quaestiones ac sententias diuersasque res deflorans, in uno corpore necessaria nimis dispenstulis collocauit. Qui codex, ut arbitror, utiliter legitur, quando in uno corpore diligentia studiosi uiri potuit recondi, quod in magna bibliotheca uix praeualet inueniri. Generat etiam hodieque catholica ecclesia uiros illustres probabilium dogmatum decore fulgentes. Fuit enim nostris
Abbreviated transcription (Latin):
augustinus. debellator hereticoꝵ. de¬
fensor fidelium. et famosoꝵ palma cer¬
taminum. in quibdã libris nimia dif¬
ficultate reconditus. in quibusdã sic ẽ
planissimꝰ. ut etiã paruulis ꝓbetur ae¬
ceptus. Cuius aꝑta fuatua sunt. obscu¬
ra uero magnis utilitatib farcita pin¬
guescunt. Huius autẽ ingenii uiuaci¬
tatẽ siquis nosse desidat. libros ipsiuᷤ
confessionũ legat. ubi se refert omnes
mathematicas disciplinas sine magistro
comp̾hendisse. quas aliis sub doctis
expositorib tux datur attingere. Sim¬
bolum quoq: nrm̃ uatem fidĩ. testimo¬
nium recticordis. ꝓmissionis in solubi¬
le sacram̃taĩ frequenti expositione pa¬
defecit ut ꝓfundius intelligentes illa¬
quȩ credere nos ꝓfitemur. cautissimȩ pro¬
missa seruemus. Legendus est etiam liber
eiusdem. ubi diu̾sas hereses post epipba¬
nium pontificẽ compendiosa breuitate cõ¬
plexus est. qnͣdo nullius sane mentis ad¬

Expanded text:
Augustinus, debellator haereticorum, deAugustinus, debellator haereticorum, defensor fidelium, et famosorum palma certaminum, in quibusdam libris nimia difficplanissimus, ut etiam paruulis probetur acceptus; cuius aperta suauia sunt, obscura uero magnis utilitatibus farcita pinguescunt. Huius autem ingenii uiuacitatem si quis nosse desiderat, libros ipsius Confessionum legat, ubi se refert omnes mathematicas disciplinas sine magistro comprehendisse, quas aliis sub doctis expositoribus uix datur attingere. Symbolum quoque nostrum, uadem fidei, testimonium recti cordis, promissionis insolubile sacramentum, frequenti expositione patefecit, ut profundius intellegentes illaquae credere nos profitemur, cautissime promissa seruemus. Legendus est etiam liber eiusdem, ubi diuersas hereses post Epiphanium pontificem compendiosa breuitate complexus est, quando nullius sanae mentis ac
Abbreviated transcription (Latin):
neret. qm̃ illo tempore milites. xp̃i ingyn¬
nasio legis diuinȩ. salutari adhuc sudore
laborabant. Inter quos et ipse pꝰea multa
conscͥpsit. Nobis uero fuit causa diu̾sa
Primũ quo ad fr̃s simplices et impolitoᷤ
scripsimus instruendo ᷤ. uc ꝑmultos aue¬
tores qui iam nr̃a etate declarati sunt. cȩ¬
lestium scͥpturaꝵ plenitudine cõpleant᷑.
ut non tam ex nob̃ qui huiꝰ rei pauperes
sumus. quã excopiosis et antiquis patͥb
laudabilit᷑ imbuant᷑. S ne aliquid eis de¬
ẽe possit. qui adstudia huiꝰ scłi ñ fuerunt.
tam de artib quam de disciplinis scła¬
riũ litterarũ. in scdõ tiolumine breuiter
credimus admonendos. ut simplicibus
uiris famuletur. et mundanaꝵ. ꝑitia lit¬
terarũ. quȩ p̾ter addimenta quoꝵ dam¬
doctoꝵ abscripturis diums cognoscit᷑.
ẽẽ progressa. Ita fit ut nec uituꝑatio de
noua p̾sumptione nos carpat. & de par
pse etiam doctor erimius beatissimus

Expanded text:
neret, quoniam illo tempore milites Christi in gymneret, quoniam illo tempore milites Christi in gymnasio legis diuinae salutari adhuc sudore laborabant, inter quos et ipse postea multa conscripsit. Nobis uero fuit causa diuersa, primum quod ad fratres simplices et impolitos scripsimus instruendos, ut per multos auctores, qui iam nostra aetate declarati sunt, caelestium Scripturarum plenitudine compleantur, ut non tam ex nobis, qui huius rei pauperes sumus, quam ex copiosis et antiquis Patribus laudabiliter imbuantur. Sed ne aliquid eis deesse possit, qui ad studia huius saeculi non fuerunt, tam de artibus quam de disciplinis saecularium litterarum in secundo uolumine breuiter credidimus ammonendos, ut simplicibus uiris famuletur et mundanarum peritia litterarum, quae praeter addidoctorum a Scripturis divinis cognoscitur esse progressa. Ita fit ut nec vituperatio de nova praesumptione nos carpat, et de parAugustino. Ipse etiam doctor eximius beatissimus
Abbreviated transcription (Latin):
non arbitror. nͥ ut int̾ra illa miracłorum
ad instar solis. eius quoq aboriente nob̃
iani pateret eloquiũ. Is epłam suã ad pau¬
linum ex senatore prb̃m mirificã desti¬
nauit. docens quẽadmodũ scripturas
diuinas ad hibita cautela ꝑlegeret. Ubi
breuiter uirtutẽ uniꝰcuiꝰq libri ueteriꝰ
et noui testamenti mirabiliter indica¬
uit. Quem si ante reppissem. eloqͣntiȩ
ipsius cedens. contentus fortasse fuerã.
de eadem parte nichil dicere. S quia
et ille alia et nos indiu̾sa oꝑe iamconfec¬
to dño largiente conscripseramꝰ. credo
quod lector diligens. et in hoc opuscło ñ
inutiliter occupetur. Ille enim scͥpsit ad
diuinȩ legis nouũ lectorem quitantũ
etat litteris scłarib eruditus. ut etiam
libtũ detheodosio pͥncipe prudenter or¬
nateq confecerit. nec illa tempestate ut
datur intelligi tantos scͥptores suȩ partis
habuit quos eum inordine legere cõmo¬

Expanded text:
non arbitror, nisi ut in terra illa miraculorum non arbitror, nisi ut in terra illa miraculorum ad instar solis eius quoque ab Oriente nobis lamparet eloquium. Is epistulam suam ad Paulinum ex senatore presbyterum mirificam destinauit, docens quemammodum Scripturas diuinas adhibita cautela perlegeret, ubi breuiter uirtutem uniuscuiusque libri ueteris et noui Testamenti mirabiliter indicauit. Quem si ante repperissem, eloquentiae ipsius cedens contentus fortasse fueram de eadem parte nihil dicere. Sed quia et ille alia et nos diuersa in opere iam confecto Domino largiente conscripseramus, credo quod lector diligens et in hoc opusculo non inutiliter occupetur. Ille enim scripsit ad diuinae legis nouum lectorem, qui tamen erat litteris saecularibus eruditus, ut etiam librum de Theodosio principe prudenter ornateque confecerit; nec illa tempestate, ut datur intellegi, tantos scriptores suae partis habuit, quos eum in ordinem legere commo
Abbreviated transcription (Latin):
iheronimꝰ latinȩ linguȩ dilatator
eximius qui nob̃ intranslatione diui¬
nȩ scͥpture tantũ p̃stitit. ut adhebreũ
fontem penȩ non egeamꝰ accedere. qͣn¬
do nos facundiȩ suȩ multa cognoscit᷑
ub̾tate saciasse. plurimis libris copio¬
sis epłis fecit beatos. quib scribere
dño p̃stante dignatꝰ est: Planus. doctꝰ.
dulci. parata copia sermonũ. ad quã¬
cunq partem conu̾tit ingeniũ: Mo¬
do humilibus suauiter blanditur.
modo suꝑborũ colla confringit. modo
de rogatoribus suis uicẽ necessaria mor¬
dacitate restituens. modo uirginitatem
predicans. mͦ costa matrimonia defendeis.
moilo iurtutũ certamina głosa collatidais.
modo lapsus melericis atq monachis
prauitatis accusans: S tam̃ ubicũq se locꝰ
atculit. gentiliũ erempla dulcissima ua-¬
rietate ꝑmiscuit. totum explicans. totũ
erornans. et ꝑdiu̾sa disputationũ gen̾a.
cedine dictorũ finis eius semꝑ ingratꝰ est.
Quem in bethleem habitasse ociosũ fuisse

Expanded text:
ieronymus Latinae linguae dilatator eximius, qui nobis in translatione divinae Scripturae tantum praestitit, ut ad Hebraeum fontem pene non egeamus accedere, quando nos facundiae suae multa cognoscitur ubertate satiasse, plurimis libris copiosis epistolis fecit beatos, quibus scribere, Domino praestante, dignatus est. Planus, doctus, dulcis, parata copia sermonum ad quamcumque partem convertit ingenium: modo humilibus suaviter blanditur, modo superborum colla confringit, modo derogatoribus suis vicem necessaria mordacitate repraedicans, modo matrimonia casta defendens, modo uirtutum certamina gloriosa collaudans, modo lapsus in clericis atque monachis prauitatis accusans. Sed tamen, ubicumque se locus attulit, gentilium exempla dulcissima uarietate permiscuit, totum explicans, totum exornans, et per diuersa disputationum genera cedine dictorum finis eius semper ingratus est. Quem in Bethleem habitasse, otiosum fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
ne fandi dogmatis ꝑmixtione confusꝰ.
De quo uolumine sẽs quoq augusti¬
nus in libris ciuitatis dĩ plura p̾stan¬
tius et diligenter aꝑuit. Nr̃is quoq
pͥmasii antistitis africani studio minu¬
te ac diligenter .u. libris exposita est.
quib etiam liber tinus quid faciat
hereticum cautissima disputatione
subinctꝰ est. quȩ intemplo dñi sacra¬
ta donaria scis altarib offerant᷑:
ed qm̃ diximus

Expanded text:
nefandi dogmatis permixtione confusus. nefandi dogmatis permixtione confusus. De quo uolumine sanctus quoque Augustinus in libris Ciuitatis Dei plura praestantius et diligenter aperuit. Nostris quoque  episcopi Primasii, antistitis Africani, studio minute ac diligenter quinque libris exposita est. Quibus etiam liber unus Quid faciat hereticum cautissima disputatione subiunctus est: quae in templo Domini sacrata donaria sanctis altaribus offerantur. Sed quoniam diximus
Abbreviated transcription (Latin):
tani ingreco sermone cõmenta repꝑi¬
mus: quȩ amiei nrͣi in duob codicibꝰ
.lu. omeliis iuuante dño transtulert̃
Apocalypsis uero quȩ studiose legen¬
tium animos ad suꝑnã conteplationẽ
deducit. et facit mente cernere qd
angeli uidendo beati sunt. seĩ ibero¬
numi ex positione conspieua ẽ. De
quo libro et uictorinus sepe dictus ep̃c dif¬
ficilia breuiter quedam loca tractauit
Nigilius quoq: afer antistes. de mille
annoꝵ intelligentia.quȩ in p̃dicta apo¬
calipsi continet᷑ unde magna questio
non nullis oboritur. plenissima et di¬
ligenti narratione disseruit. Tichomuꝰ
etiam donatista in eodẽ uolumine quȩ¬
dam non respuenda sub iunxit: quedã
uero uenenosa dogmatis sui fecilen¬
ta ꝑmiscuit. Cui tantum in bonis dictiᷤᷤ
cbresimon. in malis a christon. quantũ
transiens ualui repꝑire. ut arbitror com¬
petenter affixi. Quod et uobis similit̾
insusceptis expositorib facere suademꝰ.
ne lectoris anmus fortasse turbetur.

Expanded text:
tani, in Graeco sermone commenta repperimus; quae amici nostri in duobus codicibus LV omeliis iuuante Domino transtulerunt. Apocalypsis uero, quae studiose legentium animos ad supernam contemplationem deducit, et facit mente cernere quod angeli uidendo beati sunt, sancti Hieronymi expositione conspicua est. De quo libro et Victorinus saepe dictus episcopus difficilia breuiter quaedam loca tractauit. Vigilius quoque, Afer antistes, de mille annorum intellegentia quae in praedicta Apocalypsi continetur, unde magna quaestio nonnullis oboritur, plenissima et diligenti narratione disseruit. Ticonius etiam Donatista in eodem uolumine quaedam non respuenda subiunxit, quaedam uero uenenosi dogmatis sui fecilenta permiscuit; cui tantum in bonis dictis chresimon, in malis achriston quantum transiens ualui reperire, ut arbitror, competenter affixi. Quod et uobis similiter in suspectis expositoribus facere suademus, ne lectoris animus fortasse turbetur
Abbreviated transcription (Latin):
confirmationis supradicti concilii:
Qnȩ si diligenter excurritis. u̾sutie ĩ¬
ꝓborum nulla uob̃ occasione p̾uabebt᷑.

Expanded text:
confirmationis supradicti concilii; quae si diligenter excurritis, uersutiae improborum nulla uobis occasione prae
Abbreviated transcription (Latin):
tandum quod hieremias a pseudo¬
ꝓpħa passus inuiriã necdũ ad se
facto sermone dnĩ silet: pꝰea uero
missus a dnõ audacter arguit m̃ti¬
entẽ: & mortem ꝓpinquã nuntiat:
Quodq in m̃se septimo mortuus ẽ.
qͥ semꝑ intͣpͣtari solent requiẽ sub hoc
numero demonstrari. forsitan eil io¬
curco m̃se septimo mortuũ m̃tiunt᷑
ut de mał corporis liberaret᷑. iuxta il¬
lud quod scͥptũ ẽ ꝓferunt: Mors iusti
requies. Nos autem nouimꝰ corpora
credentiũ tẽpla ẽẽ dei. si tam̃ sp̃c sc̃s
habitet in illis Et hec sunt uerba li¬
bri quẽ misit hieremias ꝓpħa de hie¬
rusalem ad reliquias semorũ tnͣsmi¬
gationis. & ad sacerdotes & ad ꝓpħas.
ꝙ ad omnẽ populũ quẽ tnͣsduxerat
nabugodonosor de hierusalem in ba¬
bilonẽ postquã egressusẽ ieconias
rex. & dnãsiue regina & eunuchi. & pͥn¬
cipes uide & hierusalem siue de hieru¬
salem. siue obtimates. & artifices de hie-¬

Expanded text:
tandum, quod Hieremias a pseudotandum, quod Hieremias a pseudopropheta passus iniuriam necdum ad se facto sermone domini silet, postea uero missus a domino audacter arguit mentientem et mortem propinquam quntiat. quodque in mense \'septimo\' mortuus est. qui semper interpretari solent \'requiem\' sub hoc numero demonstrari, forsitan eum idcirco mense \'septimo\' mortuum mentientur, ut de malis corporis liberaretur iuxta illud. quod scriptum profuerunt: \'mors uiro requies\'. nos autem nouimus corpora credentium templa esse dei, si tamen spiritus sanctus habitet in illis. Et haec sunt uerba libri, quem misit Hieremias propheta de Hierusalem ad reliquias seniorum transmigrationis et ad sacerdotes et ad prophetas et ad omnem populum, quem transduxerat Nabuchodonosor de Hierusalem in Babylonem postquam egressus est Iechonias rex et domina — siue regina - et eunuchi et principes Iudae et Hierusalem — siue de Hierusalem siue optimates et arti fices de Hie
Abbreviated transcription (Latin):
simulatione dicebam. lectoris pru¬
dentiȩ derelinquens Et dix̃ hiere
mias ꝓpħa ad annanniã ꝓpħam: Au¬
di annania Non misit de dñs: & tu
morieris Quod sequit᷑ qͥa adu̾sũ do¬
minũ locutꝰ es Et mortuus ẽ anna¬
tum posuerunt. & mortuus ẽ mͣse
septimo: Et hic in .lxx. annanias ꝓ
guit eum hieremias dicens. audi an¬
nania ñ misit te dñs ꝓpheta̾ tacu¬
erit: Quomodo enim ꝓpħam pote¬
rat appellare quẽ misum ad nõ de¬
negabat: Sed historiȩ ueritas & or¬
do seruat᷑. sicut p̃diximus. ñ iuxta
id quod erat. s iuxta id quod illo in¬
tempore putabat᷑ decepisti inquit¬
populũ m̃datio. ne dei sententiȩ
adquiesceret: unde scias te hoc an¬
no ẽẽ moriturũ:. Siquando morim᷑
de carcerib corporũ liberam᷑ scdm̃ il¬
lud testimoniũ qd̾ male intͣpͣtant᷑
heretici. educ de carcere animã meã
quomodo nunc pseudo ꝓpħe ꝓsup¬
plicio mors irrogatur. S & hoc no¬

Expanded text:
simulatione dicebam lectoris prusimulatione dicebam lectoris prudentiae derelmias propheta ad Ananiam prophetam: Audi, Anania: Non misit te Dominus, et tu morieris. Quodque sequitur: Quia adversum Dominum locutus es. Et mortuus est Anatum posuerunt: Et mortuus est mense septimo. Et hic in LXX Ananias prophguit eum Jeremias dicens: Audi, Anania, non misit te Dominus, prophetam tacuerit. Quomodo enim prophetam poterat appellare, quem missum a Domino denegabat? Sed historiae veritas et ordo servatur, sicut praediximus, non juxta id quod erat, sed juxta id quod illo tempore putabat\'populum mendacio, ne dei sententiae adquiesceret; unde scias te hoc anno esse moriturum!\' si, quando morimur, de carceribus corporum liberamur secundum illud testimonium, quod male interpretantur heretici: educ de carcere animam meam, quomodo nunc pseudoprophetae pro supplicio mors inrogatur? sed et hoc no
Abbreviated transcription (Latin):
mͣdacium ueritatẽ: Quodq intulit
furcas ligneas contͥusti. & facies siue
faciam ꝑ eis catenas ferreas: hoc os¬
tendit quod renuens penam. maio¬
ris supplicii causa fuerit in populo
Delirat & in hoc loco allegoricus int̾¬
pres. fuicas & catenas ligneas ethe¬
ra appellans. & aerea corpora demonũ
uidelicet & aduersarũ potestatum:
fuitas autẽ siue catenas ferreas nra
corpora crassiora. que neruis & ossib
carnib uenisq contexta sunt: ut qͥ
noluerint de celesti hierłm ꝓ qͣlitate
peccati minores subire cruciatꝰ. in ca¬
tenis nrorũ corporum condempnent᷑
& infantiam uagitus pannoꝵ. uin¬
cula sordesq sustineant. & seruiant
diabolo regibabilonis. id ẽ mundihu¬
ius. dicente scͥptura mundꝰ in malig¬
no positusẽ: cum bestiis t̾rȩ. que inbru¬
torũ animantiũ sint corporib religa¬
te:. Compulit me tͣctator in doctus &
sectator calup̃me grũniane aꝑte
ponere aliena uicia: que pͥus cũ dis¬

Expanded text:
mendacium veritatem. Quodque intulit: mendacium veritatem. Quodque intulit: « Furcas ligneas contrivisti, et facies  sive fecisti pro eis catenas ferreas, » hoc ostendit quod minorem renuens poenam, majoris supplicii causa fuerit in populo. Delirat in hoc loco allegoricus interpres, furcas et catenas ligneas aetherea appellans, et aerea corpora, daemonum videlicet et adversariarum potestatum. Furcas autem, sive catenas ferreas, nostra corpora crassiora, quae nervis et ossibus, carnibus, venisque contexta sint: ut qui noluerint de coelesti Hierusalem pro qualitate peccati minores subire cruciatus, in catenas nostrorum corporum condemnentur, et infantiae vagitus pannocula sordesque sustineant et seruiant diabolo, regi Babylonis, id est mundi huius, dicente scriptura: mundus in maligno positus est, cum bestiis terrae, quae in brutorum animantium sint corpora religatae. compulit me tractator indoctus et sectator calumniae Grunnianae aperte ponere aliena uitia, quae prius cum dis
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰquã confregit annanias ꝓpħa cate¬
nã uel furcã de collo hieremiȩ ꝓpħȩ¬
dicens: uade & dices annaniȩ. Hec di¬
cit dñs: Catenas uel furcas ligneas
contͥuisti. & facies siue faciam ꝓeis fur¬
cas ferreas: quia hec dicit dñs exercitu¬
um deusisrł: Iugũ ferreum posui suꝑ
collũ cunctarũ gentiũ istarũ: ut ser¬
uiant nabugodonosor regi babilo¬
nis Quõq sequit᷑ ut seruient ei. in¬
suꝑ & bestias t̃rȩ dedi illi: in .lxx. nͣ
habetur: Et in pͣsenti loco. iuxta.lxx.
pseudo ꝓpħam appellare uid̾e̾nt᷑
teme Postquã abiit hieremias ꝓphe¬
tes in uiam suã. & iniuriã silentio
deuorauit. factꝰ ẽ sermo dni ad eum.
ut ñ suis uerbis ꝓpħa loqueret᷑ ad
pseudo ꝓpham m̃datio głantẽ: sed
diceret hec dicit dñs. quãquã & ana¬
nias confringens furcã ligneã. eadẽ
auctoritate in conspectudnĩ sit locu¬
tus: hec dicit dñs: Imitat᷑ enim semꝑ

Expanded text:
postquam confregit Ananias propheta catepostquam confregit Ananias propheta catenam — uel furcam — de collo Hieremidicens: Vade, et dices Ananiae, haec dicit Dominus: Catenas vel furcas ligneas contrivisti, et facies sive faciam, pro eis furcas ferreas. Quia haec dicit Dominus exercituum Deus Israel: Jugum ferreum posui super collum cunctarum gentium istarum, ut seruiant Nabuchodonosor, regi Babylonis. quodque sequitur: et seruient ei; insuper et bestias terrae dedi illi, in LXX non habetur. Et in praesenti loco iuxta LXX An\'pseudoprophetam\' appellare uiderenturtem? postquam abiit Hieremias prophetes m uiam et iniuriam silentio deuorauit, factus est sermo dut non suis verbis propheta loqueretur ad pseudoprophetam mendacio gloriantem, sed diceret: « Haec dicit Dominus. » Quanquam et Ananias confringens furcam ligneam, eadem auctoritate in conspectu Domini sit locutus, « haec dicit Dominus. » Imitatur enim semper
Abbreviated transcription (Latin):
ter dni uocat᷑. & ipsa maria qͣ sciebat
se de spũ scõ concepisse. & responderat
angło. quomodo erit istud qͥa uirũ
ñ cognoui. loquit᷑ ad filiũ: fili qͥd fecis¬
ti nob̾sic: Ecce ego & pat̾ tuus dolen¬
tes querebamꝰ te:. Simulq conside¬
randa prudentia hieremiȩ. & humi¬
litas atq pacientia Pseudo ꝓpħa
reb facit inuiriã. & arreptã furcã
de ceruice eius conterit. quod utiq
in ferrea facere ñ poterat: Iste tacet
dolorẽq dissimulat. necdum enĩ ei a
dnõ quid loqueret᷑ fuerat reuelatũ.
ut tacite scã scͥptura demonstret. ne¬
quaquã ꝓpħas suo tantũ arbitrio lo¬
qui. s ex dnĩ uoluntate. maxime de
futuris quoꝵ solius dei notitia ẽ: Abi-¬
it inquit & recessit in uiã suam qͣsi
uictus: & illud implens ꝓpheticũ
factus sum qͣsi homo ñ audiens: &¬
nͣ habens in ore suo increpationes.
Et factumẽ uerbum anĩ ad hieremiã

Expanded text:
ter domini uocatur et ipsa Maria. quae sciebat ter domini uocatur et ipsa Maria. quae sciebat se de sancto spiritu concepisse et responderat angelo: quomodo erit istud. quia uirum non cognoui?, loquitur ad filium: fili, quid fecisti nobis sic? ecce ego et pater tuus dolentes quaerebamus te. simulque consideranda prudentia Hieremiae et humilitas atque patientia. pseudopropheta rebus facit iniuriam et arreptam furcam de ceruice eius conterit — quod utique in ferrea facere non poterat —, iste tacet doloremque dissimulat; necdum enim ei a domino, quid loqueretur, fuerat reuelatum, ut tacite sancta scriptura demonstret nequaquam prophetas suo tantum arbitrio loqui. sed et domini uoluntate, maxime de futuris, quorum solius dei notitia est. abiit, inquit, et recessit in uiam suam quasi uictus et illud implens propheticum: factus sum quasi homo non audiens nec habens in ore suo increpationes. Et factum est uerbum domini ni ad\' Hieremiam,