comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ipse magist᷑ elationis accepit: ut in
auctore suꝑbiȩ discerent. qͥd de elationis
uitio formidarent. In hac itaq arro¬
gantiȩ quarta specie. crebro humanus
animꝰ labitur: ut id qđ habet habere
se singularit᷑ głetur. In qua tam̃ diabo
quia quisquis bonũ se habere singula¬
rit᷑ gaudet: quisquis uideri sublimior
ceteris querit: illũ uidelicet imitat᷑ qui
despecto bono societatis angłoꝵ sedẽ suã
ad aquilonẽ ponens. & altissumm similitu¬
dine̾ suꝑbe appetens. ꝑ iniquũ desideriũ
quasi ad qđdam culm̾ conatus ẽ singula¬
ritatis erumpere. Helu iͦ qũauis dari
a dño sapientiã confitetur. in hac tam̃
elationis specie labitur: ut sapientiorẽ
se ceteris gaudeat: & quasi de singulari
bono sese manit̾ extollat. Qđ uerbis
sequentib indicat dicens. Non sunt

Expanded text:
quod ipse magister elationis accepit, ut in quod ipse magister elationis accepit, ut in auctore superbiae discerent quid de elationis vitio formidarent. In hac itaque arrogantiae quarta specie crebro humanus animus labitur, ut id quod habet habere se singulariter glorietur. In qua tamen similquia quisquis bonum se habere singulariter gaudet, quisquis videri sublimior caeteris quaerit, illum videlicet imitatur, qui despecto bono societatis angelorum, sedem suam ad Aquilonem ponens, et Altissimi similitudinem superbe appetens, per iniquum desiderium quasi ad quoddam culmen conatus est singularitatis erumpere. Eliu ergo quamvis dari a Domino sapientiam confitetur, in hac tamen elationis specie labitur, ut sapientiorem se caeteris gaudeat, et quasi de singulari bono sese inaniter extollat. Quod verbis sequentibus indicat, dicens: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
laoditiȩ dr̃ quia dicis qđ diues sum. & lo.¬
cupletatus & nulliꝰ egeo: & nescis quia tu
es miser. & miserabilis. & pauꝑ. & cecus. &
Xnudus. Rursũ ñnulli despectis ceteris.
uderi appetunt singularit᷑ bonũ habe¬
re qđ habent: unde & phariseus iccirco de
templo absq iustificatione descendit: qr
bonoꝵ operũ merita sibi quasi singula¬
rit᷑ tribuens. oranti puplicano se p̃culit.
Sc̃ĩ quoq apłi ab hoc elationis uitio reuo¬
cantur: qui de p̾dicatione redeuntes cũ
elati dicerent. dñe. in nomine tuo etiam
demonia nobis subiecta sunt. ne de hac
miraculoꝵ singularitate gauderent.
ilico eis respondit dñs dicens. Uidebã
sathanam uelut fulgur de cȩlo caden¬
tẽ. Ipse qͥppe singularit᷑ elatus dixerat.
Suꝑ astra cęli exaltabo soliũ meũ: sede¬
bo in monte testamenti in laterib aqui¬
lonis: similis ero altissimo. Et miro
ut in discipuloꝵ cordib elati¬
onẽ p̾meret. mox iudicium ruine retulit.

Expanded text:
sum, et locupletatus, et nullius egeo; et nescis quia tu es miser, et miserabilis, et pauper, et caecus, et nudus . Rursum nonnulli, despectis caeteris, videri appetunt singulariter bonum habere quod habent. Unde et Pharisaeus idcirco de templo absque justificatione descendit , quia bonorum operum merita sibi quasi singulariter tribuens, oranti publicano se praetulit. Sancti quoque apostoli ab hoc elationis vitio revocantur, qui de praedicatione redeuntes, cum elati dicerent: Domine, in nomine tuo etiam daemonia nobis subjecta sunt , ne de hac miraculorum singularitate gauderent, illico eis respondit Dominus, dicens: Videbam Satanam velut fulgur de coelo cadentem . Ipse quippe singulariter elatus dixerat: Super astra coeli exaltabo solium meum, sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, similis ero Altissimo . Et mire ut in discipulorum cordibus elationem premeret, mox judicium ruinae retulit,
Abbreviated transcription (Latin):
pientiũ solet. ut eousq dicant: quo ad-¬
uersariis silentiũ imponant. Non enĩ
se ostendere. sed praua docentes cõpes¬
cere cupiunt. Postqũa uͦ de amicis iob
dictũ est. extimuerunt. nec respondert̃
ultra. abstulert̃q ã se eloquiũ: helu

Expanded text:
pientium solet, ut eo usque dicant quo adversariis silentium imponant. Non enim se ostendere, sed prava docentes compescere cupiunt. Postquam vero de amicis Job dictum est: Extimuerunt, nec responderunt ultra, abstuleruntque a se eloquium;
Abbreviated transcription (Latin):
chil locutus ẽ michi: Numqͥd sc̃a ex-¬
clesia ꝑ predicatores iustos cũ intra se
arrogantes conspicit. erudire ac redar¬
guere p̃termittit: Exercet hȩx: & coti¬
die exercere ñ cessat. Sed helui qui loqñ¬
te publice beatũ iob audierat. dicat. nich
locutus ẽ michi: quia nimirũ om̃s arro.¬
gantes uoces quidẽ sc̃ȩ eccłȩ audiunt: s
sibi eas dici dissimulant. quando elationiᷤ
uiciũ emendare contẽpnunt: nec se de
suꝑbia redargui estimant. quia ẽẽ se hu¬
nules putant. Qui etiã redargui despi.¬
ciunt: dũ sapientiores se & ipsis redar-¬
guentib arbitrant᷑. Qđ uero ait. & ego
ñ scd̃m sermones ur̃os respondebo ei be¬
ne beato iob ñ scłm sermones eoꝵ respon¬
dere se dicit: arrogantes enĩ intra eccłam
positi. respondent contra eã sed ñ sicut
tradicunt ei praua p̾dicando. sed ꝑuer.¬
se uuiendo: quia nec de dõ ut heretici
indigna sentiunt. sed de se plusqu̾a ne.¬
leruntq ã se eloquiũ. Bene ad heliu

Expanded text:
hil locutus est mihi? Nunquid sancta Ecclesia per praedicatores justos cum intra se arrogantes conspicit, erudire ac redarguere praetermittit? Exercet haec, et quotidie exercere non cessat. Sed Eliu, qui loquentem publice beatum Job audierat, dicat: Nihil locutus est mihi, quia nimirum omnes arrogantes voces quidem sanctae Ecclesiae audiunt, sed sibi eas dici dissimulant, quando elationis vitium emendare contemnunt. Nec se de superbia redargui aestimant, quia esse se humiles putant, qui etiam redargui despiciunt, dum sapientiores se et ipsis redarguentibus arbitrantur. Quod vero ait: Et ego non secundum sermones vestros respondebo illi, bene beato Job non secundum sermones eorum respondere se dicit. Arrogantes enim intra sanctam Ecclesiam positi respntradicunt ei prava praedicando, sed perverse vivendo, quia nec de Deo ut haeretici indigna sentiunt, sed de se, plusquam neleruntque a se eloquia. - Bene ab Eliu
Abbreviated transcription (Latin):
uati ꝑ fidẽ. & hoc ñ ex uobis: dĩ enĩ donũ
est. non ex oꝑib. ut ne quis gletur. Qui
etiã de semetipso ait. Qprius fui blas¬
phemus. & ꝑsecutor. & contumeliosus: s
misccdam consecutus sum. Quib uerbis
aꝑte declarat. qđ gr̃a non ꝓ meritis tri¬
buat᷑: dũ ex seipso docuit. & quȩ de mali-¬
tia meruit. & quȩ de beniuolentia acce¬
.pe̾t. Rursum nonnulli iactant se ha¬
bere qđ non habent: sicut diuina uoce
ꝑ propħ̃am de moab dr̃. suꝑbiã eius & ar.¬

Expanded text:
ti per fidem, et hoc non ex vobis, sed Dei donum est, non ex operibus, ut ne quis glorietur . Qui etiam de semetipso ait: Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et contumeliosus; sed misericordiam consecutus sum . Quibus verbis aperte declarat quod gratia non pro meritis tribuatur, dum ex seipso docuit et quid de malitia meruit, et quid de benevolentia accepit. Rursum nonnulli jactant se habere quod non habent, sicut divina voce per prophetam de Moab d
Abbreviated transcription (Latin):
ceret: si eande intelligentiã sibi p̃ cettriᷤᷤ
ñ arrogaret. Neq enĩ parua condẽpna.¬
tio ẽ. ex eo bono qđ communit᷑ datur pri¬
uate głari: scire bonũ unde acceperit.
om̃is tumor arrogantiũ demonstratur.
cũ bonũ aut ã semet ipsis habere se esti¬
mant. aut si sibi datũ desuꝑ credunt. ꝓ
suis se hoc accepisse meritis putant: aut
certe cũ iactant se habere qđ non habeis:

Expanded text:
ceret si eamdem intelligentiam sibi prae caeteris non arrogaret. Neque enim prava condemnatio est ex eo bono quod communiter datur private gloriari, scire bonum unde acceperit, omnis tumor arrogantium demonstratur, cum bonum aut a semetipsis habere se aestimant, aut si sibi datum desuper credunt, pro suis se hoc accepisse meritis putant; aut certe cum jactant se habere quod non
Abbreviated transcription (Latin):
nassent iob. Sollert̃ intuendũ est. qđ
beatũ iob ideo rep̃bendit. qđ corã deo
iustũ ẽẽ se dixit: amicos eiꝰ ideo redargu¬
it. qđ condempnantes eũ. responsionem
contra illũ rationabilẽ non dederunt.
Istis nanq indiciis aꝑte colligit᷑. qđ ꝑ
eũ species amatorũ uanȩ głȩ designat᷑.
stulta responsione redarguit. Cuncti
enĩ uanȩ głȩ sectatores. dũ se in om̃ib
preferunt: alios quidẽ de fatuis sensib.
alios autẽ de indignis meritis rep̾hendt̃:
id est alios censent nichil scire: alios non
bene uiuere. Et quauis iuste om̃s extͣ
eccłam positos praua sentire redargu¬
ant: tam̃ etiã eos qui intus sunt ꝓ uitȩ
despectu contempnt: & contra illos ex
magnitudine recte sentiendi: contͣ istos
uͦ quasi ex merito bene uiuendi suꝑbi¬

Expanded text:
olerter intuendum est quod beatum Job ideo reprehendit quod coram Deo se justum esse dixerit; amicos vero ejus ideo redarguit, quod condemnantes eum responsionem contra illum rationabilem non dederunt. Istis namque indiciis aperte colligitur quod per eum species amatorum vanae gloriae designatur. stulta responsione redarguit. Cuncti enim vanae gloriae sectatores, dum se omnibus praeferunt, alios quidem de fatuis sensibus, alios autem de indignis meritis reprehendunt; id est, alios censent nihil scire, alios non bene vivere. Et quamvis juste omnes extra Ecclesiam positos prava sentire redarguant, tamen etiam eos qui intus sunt pro vitae despectu contemnunt, et contra illos ex magnitudine recte sentiendi, contra istos vero quasi ex merito bene vivendi superbi
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłam constituti. & aduersarios p̃m̃t
dũ uera p̾dicant: & eiusdẽ scẽ eccłȩ mo¬
rib contradicunt. dũ de ipsa p̾dicatio¬
ne głantur. Premunt aduersarios uir¬
tute dicti: p̃munt sc̃am ȩccłam quali¬
tate dicendi. Ilos p̃dicatione ueritatiᷤ.
istam uicio elationis impugnant. Seqr.¬

Expanded text:
ios premunt, dum vera praedicant, et ejusdem sanctae Ecclesiae moribus contradicunt, dum de ipsa praedicatione gloriantur. Premunt adversarios virtute dicti, premunt sanctam Ecclesiam qualitate dicendi. Illos praedicatione veritatis, istam vitio elationis impugnant. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
interp̃tatũ dr̃. benedictio dĩ: buxites au¬
tẽ contẽptibilis. Qđ̃ arrogant̃ predican¬
tib bene utrunq concordat: quia in pre.¬
dicationis facundia. benedictionẽ quidẽ
grȩ diuine ꝑcipiunt: sed in elatis suis
morib ẽẽ eam contẽptibilẽ ostendt̃. Ipsa
quippe quȩ acceperunt bona. eo despica¬
bilia faciunt: quo nequaqũa eis bene uti
nouerunt. Apte autẽ etiã de cognatio¬
ne ram dr̃: ram qͥppe. interp̃tatur ex¬
celsus. Excelsus nanq ẽ fideliũ populus:
qui huiꝰ uitȩ infima & abiecta contẽpnit.
Excelsi sunt: qui dicere cũ paulo nouert̃.
nr̃a conuersatio in cęlis est. Helu itaq
de cognatione ram dr̃: quia unusqͥq pre-¬
dicator arrogans. intra uniuersalẽ ecol̃am
positus. scĩs populis fidei ueritate sociat᷑:
quãuis ab eorũ uita elationis prauitate
disiungatur. Sequitur. Iratus ẽ autẽ¬

Expanded text:
ur benedictio Dei, Buzites autem contemptibilis. Quod arroganter praedicantibus bene utrumque concordat, quia in praedicationis facundia benedictionem quidem gratiae divinae percipiunt, sed in elatis suis moribus esse eam contemptibilem ostendunt. Ipsa quippe quae acceperunt bona, eo despicabilia faciunt, quo nequaquam eis bene uti noverunt. Apte autem etiam de cognatione Ram dicitur. Ram quippe interpretatur excelsus. Excelsus namque est fidelium populus, qui hujus vitae infima et abjecta contemnit. Excelsi sunt qui dicere cum Paulo noverunt: Nostra conversatio in coelis est . Eliu itaque de cognatione Ram dicitur, quia unusquisque praedicator arrogans intra universalem Ecclesiam positus, sanctis populis fidei veritate sociatur, quamvis ab eorum vita elationis pravitate disjungatur. Sequitur: CAPUT III Re
Abbreviated transcription (Latin):
formulã. arrogantes ignorant. Neq
enĩ loquuntur quia causȩ eueniunt:
sed causas euenire appetunt ut loquan¬
tur. Quoꝵ nc̃ heliu speciẽ signat: qui
in locutione sua immenso se uicio elati.¬
onis exaltat.
gitur finitis beati iob sermonib subdit᷑.¬
Omiserunt autẽ tres uiri isti responde.¬
re iob: eo qd iustus sibi uideretur. Hoc
qd de eo dr̃. eo qđ iustus sibi uideretur.
sacrȩ huiꝰ scriptor hystoriȩ ad amicorũ
iudiciũ retulit: non autẽ beatũ iob de
elationis tumore reꝓbauit. Sequitur.
Et iratus indignatusq heliu filius
barachel birrites. de cognatione ram.
Bene hȩc ipsa uel eius. uel parentis.
uel loci. uel cognationis. nomina. notam
ꝓpriȩ expͥmunt actionis. Heliu quippe
interp̃tatũ sonat. ds̃ m̃s iste. uel ds̃ dñs:
fides arrogantiũ intra ȩccłam positorũ:¬
unde eis & hoc ipsũ eius etiã nom̃ con-¬
gruit. Nam quauis iuxta dñica p̃cepta

Expanded text:
formulam arrogantes ignorant. Neque formulam arrogantes ignorant. Neque enim loquuntur quia causae eveniunt, sed causas evenire appetunt ut loquantur. Quorum nunc Eliu speciem signat, qui in locutione sua immenso se vitio elationis exaltat. Igitur finitis beati Job sermonibus, subditOmiserunt autem tres viri isti respondere Job, eo quod justus sibi videretur. - Hoc quod de eo dicitur: eo quod justus sibi videretur, sacrae hujus scriptor historiae ad amicorum judicium retulit, non autem beatus Job de elatione tumoris reprobavit. Sequitur: VERS. 2. Et iratus indignatusque Eliu filius Barachel Buzites de cognatione Ram. - Bene haec ipsa vel ejus, vel parentis vel loci, vel cognationis nomina notam exprimunt propriae actionis. Eliu quippe interpretatum sonat: Deus meus iste, vel Deus fides arrogantium intra EccUnde eis et hoc ipsum ejus etiam nomen congruit. Nam quamvis juxta dominica praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
ritis. sed eoꝵ intercessionib ꝓ quib lo-¬
quit᷑ accepisse. Sicq dũ se infra deicit.
suꝑest: quia sue nimirũ magis merce.¬
di ꝓficit. qđ bona quȩ exercere p̾ualet¬
alienis meritis reddit. Indignũ se om̃i¬
bus iudicat: etiã cum dignius cunctis
uiuat. Scit enĩ qđ bona quȩ innotesc̃t
hominib. sine periculo uix esse possuns.
Et quauis sapientẽ ẽẽ se sentiat: uellos
tam̃ esse sapiens nec uideri: atq hoc si¬
bi om̃imodo qđ loquendo ꝓditur ꝑti¬
mescit: & si liceat appetit. dum ẽẽ mul.¬
tis tutius silentiũ cernit: eosq se felicio¬
res putat: quos intra scãm ȩccłam locꝰ
inferior ꝑ silentiũ occultat: & tamen ut
sca ȩccła defendatur. quia ad loquen¬
dum ui caritatis impellitur. ex necessi.¬
tate quidẽ officiũ locutionis suscipit:
sed ex magno desiderio otium tacitur
nitatis querit. Hoc seruat uoto: illud
exercet ministerio. Hanc autẽ dicendi

Expanded text:
ritis, sed eorum intercessionibus pro quibus loritis, sed eorum intercessionibus pro quibus loquitur accepisse. Sicque dum se infra dejicit, superest, quia suae nimirum magis mercedi proficit, quod bona quae exercere palienis meritis reddit, indignum se omnibus judicat, etiam dum dignius cunctis vivit. Scit enim quod bona quae innotescunt hominibus, sine periculo vix esse possunt, et quamvis sapientem esse se sentiat, vellet tamen esse sapiens nec videri, atque hoc sibi omnimodo quod loquendo proditur pertimescit, et si liceat tacere appetit, dum esse multis tutius silentium cernit, eosque se  Text., esse feliciores putat, quos intra sanctam Ecclesiam locus inferior per silentium occultat. Et tamen ut sancta Ecclesia defendatur, quia ad loquendum vi charitatis impellitur, ex necessitate quidem officium locutionis suscipit, sed ex magno dnitatis quaerit. Hoc servat voto, illud exercet ministerio. Hanc autem dicendi
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiȩ meȩ uirtute ñ approbo: qͥa
dũ laudib humanis inflantur. a ue¬
ra gła ȩternȩ retributionis inanescuñs:
Cuius dũ sententias minime respuit.
sed tam̃ eum ipsũ qui eas retulit repre¬
hendit: quasi aꝑte insinuat dicens.
Noui quȩ dicit. sed ignoro qui dicit:
quia ueracit̾ ꝓlata approbo: sed eum
qui de bonis quȩ ꝓfert extollitur. non
boni p̃dicatoris debemus: quatinus¬
ex statu huius rectitudinis monstretur
liquido tortitudo qu̾a praua sit incur¬
uationis. Sc̃e uniuersalis ȩccłȩ. sp̃ualis
quisq p̾dicator in cunctis quȩ dicit. sol¬
lert̃ curare inspicit. ne in eo qđ recte p̃¬
dicat uicio se elationis extollat: ne ui¬
ta a lingua discordet: ne pacẽ qũa in
ȩccła annuntiat. in se ipso dũ benedicit.
uersantiũ. & defendere loquendo quod
uiuit: & ornare uiuendo qđ dicit. Hec
in his om̃ib suã. sed auctoris głam que¬
rit: atq om̃em sapientiȩ gr̃am qua ut
loqueretur accepit. ñ suis se estimat me

Expanded text:
obo, quia dum laudibus humanis inflantur, a vera gloria aeternae retributionis inanescunt. Cujus dum sententias minime respuit, sed tamen eum ipsum qui illas protulit reprehendit, quasi aperte insinuat, dicens: Novi quae dicit, sed ignoro qui dicit, quia veraciter prolata approbo, sed eum qui de bonis quae profert extollitur non boni praedicatoris debemus, quatenusex statu hujus rectitudinis monstretur liquido tortitudo quam prava sit incurvationis. Sanctae universalis Ecclesiae spiritalis quisque praedicator in cunctis quae dicit solerti cura se inspicit, ne in eo quod recta praedicat vitio se elationis extollat; ne ta a lingua discordet, ne pacem quam in Ecclesia annuntiat, in seipso, dum bene docet versantium et defendere loquendo quod vivit, et ornare vivendo quod dicit. Nec in his omnibus suam, sed Auctoris gloriam quaerit, atque omnem sapientiae gratiam, quam, ut loqueretur, accepit, non suis se
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quẽ uanȩ głȩ aniatores signati sunt.¬
etiã intra scãm eccłam constituti. qͥ ea
quȩ recte sentiunt. humilit̾ ꝓferre con-¬
tempnunt. nequaquã ꝑ sacrificiũ re-¬
conciliari p̾cipitur: quia arrogantes qͥ¬
dẽ sed tam̃ fideles ꝓ eo qdđ iam intꝰ suis.
ꝑ septẽ sacrificia reuocari ñ possunt.
Quos tam̃ sub heliui specie sententia
diuina redarguit: atq in eis ñ uerita¬
tis sententias. sed elationis mentẽ ac
uerba reprehendit. Quȩ nimirũ re¬
prehensio. qͥd aliud signat. nisi eos
quos intra positos suꝑnȩ districtio¬
nis increpatio. uel ꝑ flagellũ corrigit.
uel ꝑ iustũ exam̃ sibimetipsis relinqͥt:
p̃dicant. sed tam̃ dõ uidice audire me-¬
rent᷑ aduersa: quia ꝑ ea bona quȩ ñ
ꝓpria ꝓferunt. ñ auctoris sui głam.
sed ꝓpriã laudẽ querunt. Vnde hoc
quoq caute pensandũ ẽ quod diuina
uoce de heliu dr̃ quis ẽ iste. Prima

Expanded text:
 quem vanae gloriae amatores signati sun quem vanae gloriae amatores signati sunt, intra sanctam Ecclesiam constituti, qui ea quae recte sentiunt humiliter proferre contemnunt, nequaquam per sacrificium reconciliari praecipitur quia arrogantes quidem, sed tamen fideles, pro eo quod jam intus sunt, per septem sacrificia revocari non possunt. Quos tamen sub Eliu specie sententia divina redarguit, atque in eis non veritatis sententias, sed elationis mentem ac verba reprehendit. Quae nimirum reprehensio quid aliud signat, nisi quod eos intra positos supernae districtionis increpatio vel per flagellum corrigit, vel per justum examen sibimetipsis relinquit?praedicant, sed tamen, Deo judice, audire merentur adversa, quia per ea bona quae non propria proferunt, non auctoris sui gloriam, sed propriam laudem quaerunt. Unde hoc quoque caute pensandum est, quod divina voce de Eliu dicitur: Quis est iste ? Prima
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc ꝑ salomonẽ de sapientia dr̃. Sa¬
pientia edificauit sibi domũ. exscidit
columpnas septẽ. Ipso gͦ sacrificiorũ
numero reconciliati heretici. qͥd prius
fuerint expͥmunt: qui ꝑfectione septi.¬
formis gr̃ȩ non nisi redeundo uingunt᷑.
Bene autẽ tauros ꝓ se & arietes optulis¬
se describunt᷑. In tauro quippe ceruix
suꝑbie: in ariete autẽ ducatus gregũ
sequentiũ designatur. Quid itaq est
ꝓ eis tauros arietesq mactari: nisi eoꝵ
suꝑbũ ducatũ interficere. ut de se hu.¬
milia sentiant: & post se iam corda in¬
nocentiũ non seducant: Ceruice enim
tumenti ab ȩccłȩ uniuersitate resilierañ:
& infirmos post se populos quasi seqñ¬
tes greges trahebant. Ueniant gͥ ad be-¬
atũ iob: idest reuertant᷑ ad eccłam. & sep¬
tenario sacrificio tauros & arietes ma¬
ctandos offerant: quia ut uniuersali
eccłe coniungant᷑. humilitate interue¬
niente int̃ficiant qͥcquid priꝰ tumidum
de suꝑbo ducatu sapiebant. Heliu uͦ¬

Expanded text:
e sapientia dicitur: Sapientia aedificavit sibi domum, excidit columnas septem . Ipso ergo sacrificiorum numero reconciliati haeretici quid prius fuerint exprimunt, qui perfectioni septiformis gratiae nonnisi redeundo junguntur. Bene autem tauros pro se et arietes obtulisse describuntur. In tauro quippe cervix superbiae, in ariete autem ducatus gregum sequentium designatur. Quid itaque est pro eis tauros arietesque mactare, nisi eorum superbum ducatum interficere, ut de se humilia sentiant, et post se corda innocentium jam non seducant? Cervice enim tumenti ab Ecclesiae universitate resilierant, et infirmos post se populos quasi sequentes greges trahebant. Veniant igitur ad beatum Job, id est revertantur ad Ecclesiam, et septenario sacrificio tauros et arietes mactandos offerant, qui ut universali Ecclesiae conjungantur, humilitate interveniente, interficiant quidquid prius tumidum de superbo ducatu sapiebant. Vet.
Abbreviated transcription (Latin):
liuu uero sub uniꝰ tantũmodo sententiȩ
increpatione derelinquit: nisi qđ non¬
nũquã heretici diuinȩ gr̃ȩ largitate ꝑ¬
fusi. ad unitatẽ scẽ eccłȩ redeunt: Qđ
bene ipsa amicoꝵ reconciliatione sig¬
natur: ꝓ quib tam̃ beatus iob exorare
p̃cipitur: quia nimirũ hereticorũ sacͥ¬
ficia accepta dõ ẽẽ non possunt. nisi ꝓ
eis uniuersalis eccłȩ manib offerant᷑: ut
eius meritis remediũ salutis inueniant.
qũã uerborũ suorũ iaculis impugnan¬
do feriebant. Unde & septẽ ꝓ eis sacrifi¬
cia memorantur oblata: quia dũ septi¬
formis gr̃ȩ sp̃m confitentes accipurat.
quasi septẽ oblationib expiantur. Hinc

Expanded text:
liu vero sub unius tantummodo sententiae liu vero sub unius tantummodo sententiae increpatione derelinquit, nisi quod nonnunquam haeretici, divinae gratiae largitate perfusi, ad unitatem sanctae Ecclesiae redeunt? Quod bene ipsa amicorum reconciliatione signatur, pro quibus tamen beatus Job exorare praecipitur, quia nimirum haereticorum sacrificia accepta Deo esse non possunt, nisi pro eis universalis Ecclesiae manibus offerantur, ut ejus meritis remedium salutis inveniant, quam verborum suorum jaculis impugnando feriebant. Unde et septem pro eis sacrificia memorantur oblata, quia dum septiformis gratiae Spiritum confitentes accipiunt, quasi septem oblationibus expiantur. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
ut repbetur: sicut paulus ait. Feminȩ
eorũ immutauert̃ naturalẽ usũ. in eũ¬
usũ qui ẽ contra naturã. Quo loco exe.¬
cranda quoq uiroꝵ facinora subdidit:
sed honeste inhonesta narrauit: ut mul¬
tos ad honestatis formã in honesta nar-¬
rando reuocaret. Male aut̾e bonũ dr̃.
cũ rectũ aliquid recto studio ñ ꝓfertur:
sicut illuminato ceco pharisei dixisse
phibentur. tu sis discipulus eiꝰ: Qd ma¬
ledicentis utiq dixerunt studio. ñ orati¬
onis uoto: uel sicut caiphas ait. expedit
reat. Bonũ quippe. sed ñ bene locutus
est: quia dũ crudelitatẽ necis appetiit.
redemptoris grãm ꝓpħauit. Hoc igit᷑
mͦ helui quoq dicere ñ bene bona re¬
prehenditur: quia in his quȩ ueracit᷑ lo¬
quitur. arrogant̃ inflatur. Qui eõ spe¬
ciẽ arrogantiũ signat: quo ꝑ sensum re¬
ctitudinis in tumoris uerba se eleuat.
ꝑ septẽ sacrificia diuina uox p̾cepit: he¬

Expanded text:
ut reprobetur, sicut Paulus ait: Feminae ut reprobetur, sicut Paulus ait: Feminae eorum immutaverunt naturalem usum in eum qui est contra naturam . Quo loco exsecranda quoque virorum facinora subdidit; sed honeste inhonesta narravit, ut multos ad honestatis formam inhonesta narrando revocaret. Male autem bonum dicitur, cum rectum aliquid recto studio non profertur, sicut illuminato caeco Pharisaei dixisse perhibentur: Tu sis discipulus ejus . Quod maledictionis utique dixerunt studio, non orationis voto. Vel sicut Caiphas ait: Expedit reat . Bonum quippe, sed non bene locutus est, quia dum crudelitatem necis appetiit, redemptionis gratiam prophetavit. Hoc igitur modo Eliu quoque dicere non bene bona reprehenditur, quia in his quae veraciter loquitur arroganter inflatur. Qui in eo speciem arrogantium signat, quo per sensum rectitudinis in tumoris verba se elevat. eptem sacrificia, divina vox praecipit; E
Abbreviated transcription (Latin):
bonas intelligi. Nã cum sententiẽ no.¬
minantur: nisi etiã malȩ dicant᷑. malȩ
sentiri ñ possunt. In bono enĩ senten
tias semꝑ accipimꝰ: quȩ sine repbatio¬
nis adiectione ponuntur: sicut scrip.¬
tũ est. Sapientior sibi uidetur piger.
septẽ uiris loquentib sententias. Qa
uero dr̃ quia eius sententiȩ imperitis ser¬
monib inuoluuntur. hoc sum mopere
ostendit᷑. quia ab eo cũ elationis fatuita¬
te ꝓferuntur. Magna quippe in eo im¬
peritia ẽ humilit dicere nescire qđ dicit:
& ueritatis sensib elationis uerba mis
qualitate distingui: si aut mala male.
aut bona bene. aut mala bene. aut bona
male dicantur. Male enĩ malũ dr̃. cum
res ꝑuersa suadetur: sicut scriptũ est
benedic dõ & morere. Bene bonũ dr̃.
cũ recte recta p̾dicant᷑: sicut ioħs ait.
Agite penitentiã: appropinquauit enĩ
regnũ celorũ. Malum bene dr̃. quando
ꝑos dicentis idcirco uiciũ exprimitur

Expanded text:
bonas intelligi Nam cum sententiae nobonas intelligi Nam cum sententiae nominantur, nisi etiam malae dicantur, malae sentiri non possunt. In bono enim semper sententias accipimus quae sine reprobationis adjectione ponuntur, sicut scriptum est: Sapientior sibi videtur piger, septem viris loquentibus sententias . Quod vero dicitur, quia ejus sententiae imperitis sermonibus involvuntur, hoc summopere ostenditur, quia ab eo cum elationis fatuitate proferuntur. Magna quippe in eo imperitia est humiliter dicere nescire quod dicit, et veritatis sensibus elationis verba miscqualitate distingui: si aut mala male, aut bona bene, aut mala bene, aut bona male dicantur. Male enim malum dicitur, cum res perversa suadetur, sicut scriptum est: Benedic Deo, et morere . Bonum bene dicitur, cum recte recta praedicantur, sicut Joannes ait: Agite poenitentiam, appropinquavit enim regnum coelorum . Malum bene dicitur, quando per os dicentis idcirco vitium exprimitur,
Abbreviated transcription (Latin):
tunt. speculã dissipare conantur. In
trib itaq iob amicorũ nominib tres in
hereticis ꝑditionũ casus expͥmunt᷑. Nisi
enĩ dm̃ cont̾epnerent: nequaqu̾a de illo
ꝑuersa sentirent. Et nisi uetustatis cor¬
traherent: in nouȩ uitȩ intelligentia
ñ errarent. Et nisi speculationẽ bono¬
rũ destruerent: nequaqu̾a eos suꝑna
iudicia tã districto examine ꝓ uerboꝵ
suoꝵ culpa repbarent. Contempnen¬
do gͥ dm̃ in uetustate se retinent: sed
in uetustate retinendo prauis suis ser-¬
monib speculationi rectorũ nocent.
iob exꝓbratione subiungit᷑: ex cuiꝰ ꝑso¬
na uidelicet species quorundã doctoꝵ
fideliũ. sed tam̃ arrogantiũ designat᷑.
Cuiꝰ uerba ñ facile intelligimꝰ: nisi ea
ex subsequenti dĩca correptione pen¬
semus. Ait nanq de illo dñs. Quis
ẽ iste inuoluens sententias. sermonib
imꝑitis: Cũ uero dicit sententias. sed
ñ acddit ꝓtinꝰ quales: uult ꝓculdubio

Expanded text:
tunt, speculam dissipare conantur. In tunt, speculam dissipare conantur. In tribus itaque amicorum Job nominibus tres in haereticis perditionum casus exprimuntur. Nisi enim Deum contemnerent, nequaquam de illo perversa sentirent; et nisi vetustatem contraherent, in novae vitae intelligentia non errarent; et nisi speculationem bonorum destruerent, nequaquam eos superna judicia tam districto examine pro verborum suorum culpa reprobarent. Contemnendo igitur Deum, in vetustate se retinent; sed in vetustate se retinendo, pravis suis sermonibus speculationi rectorum nocent. Job exprobratione subjungitur, ex cujus persona videlicet species quorumdam doctorum fidelium sed tamen arrogantium designatur. Cujus verba non facile intelligimus, nisi ea ex subsequenti dominica correptione pensemus. Ait namque de illo Dominus: Quis est iste involvens sententias sermonibus imperitis ? Cum vero dicit sententias, sed non addit protinus quales, vult procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
re. Quia gͥ iob interp̃tatur dolens. qͦ
nimirũ dolore uel mediatoris passio.
uel scẽ eccłȩ labor expͥmit᷑. quȩ multipli¬
ci presentis uitȩ fatigatione cruciatur:
amici quoq eius ex uocabulo nominis.
meritũ suȩ indicant actionis. Nã ely¬
phath latina lingua. dr̃ dñi contẽptus.
Et quid aliud heretici faciunt: nisi qđ
dũ falsa de dõ sentiunt. eũ suꝑbiendo
contempnunt: Baldach. interp̃tatur
uetustas sola. Bene autẽ om̃s heretici
in his quȩ de dño loquuntur. dum ñ
intentione recta. sed appetitione tem¬
poralis głe uideri p̾dicatores appetuis
uetustas sola nominant᷑. Ad loquendũ
qͥppe ñ relo noui hominis. sed inite ue¬
teris prauitate conçitantur. Sophar
quoq. latino sermone dr̃ dissipatio spe¬
culȩ: uel speculatorẽ dissipans. Men¬
tes nãq fideliũ ad contemplanda su¬
ꝑna se erigunt: sed dũ hereticoꝵ uer¬
ba ꝑuertere recta contẽplantes appe-¬

Expanded text:
re. Quia igitur Job interpretatur dolens, quo re. Quia igitur Job interpretatur dolens, quo nimirum dolore vel Mediatoris passio, vel sanctae Ecclesiae labor exprimitur, quae multiplici praesentis vitae fatigatione cruciatur, amici quoque ejus ex vocabulo nominis meritum suae indicant actionis. Nam Eliphaz Latina lingua dicitur Dei contemptus. Et quid aliud haeretici faciunt, nisi quod dum falsa de Deo sentiunt, eum superbiendo contemnunt? Baldad interpretatur vetustas sola. Bene autem omnes haeretici in his quae de Domino loquuntur, dum non intentione recta, sed appetitione temporalis gloriae videri praedicatores appetunt, vetustas sola nominantur. Ad loquendum quippe, non zelo novi hominis, 732 sed vitae veteris pravitate concitantur. Sophar quoque Latino sermone dicitur dissipatio speculae, vel speculationem dissipans. Mentes namque fidelium ad contemplanda superna se erigunt; sed dum haereticorum verba pervertere recta contemplantes appe
Abbreviated transcription (Latin):
igit᷑ iob qui mediatoris typum eõ ueriꝰ
tenuit. quo passionẽ illius non loquen¬
do tantũmodo. sed etiã patiendo ꝓphe¬
tauit:. Cũ in dictis factisq suis expressi¬
one redemptoris innitit᷑. repente ad sig
hoc etiam uniꝰ ꝑsonȩ actib significari ui¬
dicendũ ꝓuocat: qͥd aliud qu̾ã prauita¬
tẽ carnaliũ signat : Qui intra scãm ex¬
cłam incorreptis morib positi. eo duriꝰ
uitã fideliũ quo uiciniꝰ premunt: quia
dũ uitari a fidelib quasi fideles nequeut̃.
inuehuntur. hereticoꝵ figurã expri-¬
munt: qui sub specie consulendi agunt
negotiũ seducendi. Unde & ad beatũ
iob dũ ꝓ dño uerba faciunt. a dño reꝓ.¬
bantur: quia uidelicet om̃s heretici dũ
dm̃ defendere nitunt᷑. offendunt. Unde
tare cum dño cupio: prius uos ostendñs
fabricatores mendacii. & cultores per¬
uersoꝵ dogmatũ. Constat gͦ eos hereti¬
corũ tẏpum gerere: quos sc̃s̃ uir redar¬
guit cultui ꝑuersorũ dogiatũ deserui¬

Expanded text:
igitur Job, qui Mediatoris typum eo verius tenuit quo passionem illius, non loquendo tantummodo, sed etiam patiendo prophetavit, cum in dictis factisque suis expressioni Redemptoris innititur, repente ad signnam credimus, hoc etiam unius personae actibus significari viocat, quid aliud quam pravitatem carnalium signat? Qui intra sanctam Ecclesiam incorrectis moribus positi, eo durius vitam fidelium quo vicinius premunt, quia dum vitari a fidelibus quasi fideles nequeunt, invehuntur, haereticorum figuram exprimunt, qui sub specie consulendi agunt negotium seducendi. Unde et ad beatum Job dum pro Domino verba faciunt, a Domino reprobantur, quia videlicet omnes haeretici dum Deum defendere nituntur offendunt. Unde us vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum . Constat ergo eos haereticorum typum gerere, quos sanctus vir redarguit cultui perversorum dogmatum deservi
Abbreviated transcription (Latin):
gurã illius beatus iob insinuet: qui eũ
qu̾e uoce ꝓtulit. etiã passione signauit:
Unde & non immerito iob uidelicet
dolens dr̃. quia uidelicet illiꝰ in se imagi¬
nẽ exprimit. de quo ꝑ ysaiam longe an¬
te nuntiat᷑. qđ dolores nr̃os ipse portauit.

Expanded text:
guram illius beatus Job insinuet, qui eum guram illius beatus Job insinuet, qui eum quem voce protulit etiam passione signavit? Unde et non immerito Job videlicet dolens dicitur, quia illius in se imaginem exprimit de quo per Isaiam longe ante annuntiatur quod dolore
Abbreviated transcription (Latin):
iaq ẽ ut ipse in eoꝵ uita & lingua re¬
splendeat: qui eos ut resplendere mere¬
antur illustrat. Nam cũ in tenebris
lum̃ lucernȩ accenditur: prius lucerna
eadẽ quȩ uidere cetera efficit udetur.
Unde necesse ẽ ut si uere intendimus
illuminata cernere: studeamiis mentiᷤ
oculos add ipsũ illuminans lum̃ aꝑire.
Qđ & in eiscłe beati iob sermonib etiam
remotis allegoriarũ umbris. quasi de¬
pressis altȩ noctis tenebris corusci mo¬
re ꝑtranseuntis intermicat. cũ dr̃. scio
qđ redemptor m̃s uiuit: & in carne
mea uidebo dm̃. Hoc nimirũ in no¬
cte hystoriȩ paulus lum̃ inuenerat:
cũ dicebat. Om̃s in moysen baptizati
sunt in nube & in mari: & om̃s eandẽ
escã spũalem manducauerunt: & om̃s
eundẽ potũ spũalem biberunt: bibe¬
bant autẽ de sp̃uali. consequenti eos pe¬
tra: petra autẽ erat xp̃c. Si igit᷑ redẽp¬
toris speciem petra tenuit: cur non fi¬

Expanded text:
itaque est ut ipse in eorum vita et lingua reitaque est ut ipse in eorum vita et lingua resplendeat, qui eos ut resplendere mereantur illustrat. Nam cum in tenebris 731 lucernae lumen accenditur, prius lucerna eadem, quae videri caetera efficit, videtur. Unde necesse est ut si vere intendimus illuminata cernere, studeamus mentis oculos ad ipsum illuminans lumen aperire. Quod et in eisdem beati Job sermonibus, etiam remotis allegoriarum umbris, quasi depressis altae noctis tenebris, corusci more pertranseuntis intermicat, cum dicitur: Scio quod Redemptor meus vivit, et in carne mea videbo Deum . Hoc nimirum in nocte historiae, Paulus lumen invenerat, cum dicebat: Omnes in Moyse baptizati sunt in nube et in mari, et omnes eamdem escam spbiberunt. Bibebant autem de spiritali consequente eos petra, petra autem erat Christus . Si igitur Redemptoris speciem petra tenuit, cur non fi
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ uirũ quãuis aꝑte de illo post flagel¬
la scriptũ sit. in om̃ib his non peccauit
iob labiis suis. saltem postinodũ in conten¬
tione amicorũ estimet inter uerba deliqͥs¬
se. Sathan quippe temptationẽ illius ex¬
petiit: sed ds̃ qui hunc laudauerat. in se¬
ipso eius intentionẽ certaminis accepit.
Quisquis gͦ beatũ iob deliquisse in suis
sermonib queritur: quid aliud qͣm dm̃
qui ꝓ illo ꝓposuit deliquisse confitetur:¬
Quia uero antiqui patres fructiferis ar¬
borib similes. non solũ pulchri sunt ꝑ
speciẽ. sed etiã utiles ꝑ ubertatẽ: sic eoꝵ
uita pensanda ẽ. ut cum miram̃ quȩ
sit uiriditas in hystoria. inueniamus &
quanta sit ubertas in allegoria: quati¬
nus cũ blandũ est qł in folus redolet.
cognoscamus & qũa dulce sit. qđ in fru¬
ctib sapit. Uullus quippe suꝑnȩ adop¬
tionis grãm habuit: nisi qui hane per
cognitionẽ unigeniti accepit. Dignũ

Expanded text:
m virum, quamvis de illo aperte post flagelm virum, quamvis de illo aperte post flagella scriptum sit: In omnibus his non peccavit Job labiis suis , saltem postmodum in contentione amicorum aestimet inter verba deliquisse. Satan quippe tentationem illius expetiit; sed Deus, qui hunc laudaverat, in seipso ejus intentionem certaminis accepit. Quisquis ergo beatum Job deliquisse in suis sermonibus queritur, quid aliud quam Deum, qui pro illo proposuit, perdidisse confiteturQuia vero antiqui Patres fructiferis arboribus similes, non solum pulchri sunt per speciem, sed etiam utiles per ubertatem, sic eorum vita pensanda est, ut cum miramur quae sit viriditas in historia, inveniamus et quanta sit ubertas in allegoria; quatenus cum blandum est quod in foliis redolet, cognoscamus et quam dulce sit quod in fructibus sapit. Nullus quippe supernae adoptionis gratiam habuit, nisi qui hanc per cognitionem Unigeniti accepit. Dignum
Abbreviated transcription (Latin):
ONEM HUIUS
oꝑis totiens necessario repeto: qͦ¬
tiens. hoc in distinctione uolu.¬
minũ locutionis meȩ pausatio.¬
ne succido: ut cũ legendi exordi.¬
um sumitur. prius ipsa memo¬
riȩ lectionis causa renouet᷑: & tan¬
to robustius surgat doctrinȩ edi¬
ficium: quanto ex considerata cau.¬
sȩ origine studiosius ponitur in
mente fundamentũ. Bcatus iob
do soli fibiq cognitꝰ in tranquilli¬
tate. ad nram notitiã ꝑducendus
cactus ẽ uerbere: ut odorẽ suarũ
uiriũ tantõ latius spargeret. q̃n¬
to more aromatũ melius ex incen¬
sione fraglaret. Nouerat in bo¬
nis pie subditos regere. & a malis
Post hos quoq ad contumelias etiã helyu
iunior excitatur: ut tranquillitatẽ tantȩ
mansuetudinis. saltẽ dedignata leuitas ꝑ-¬
turbaret ȩtatis. Sed contra tot antiqui
hostis machinas. stetit inuicta constantia:
stetit equanimitas infracta. Nam uno
eodemq tempore uerbis aduersantib op¬
posuit prudentiã: reb uitam. Nemo gͥ¬

Expanded text:
onem hujus operis toties necessario repeto, quoties hoc in distinctione voluminum locutionis meae pausatione succido, ut cum legendi exordium sumitur, prius ipsa memoriae lectionis causa renovetur, et tanto robustius surgat doctrinae aedificium, quanto ex considerata causae origine studiosius ponitur in mente fundamentum. Beatus Job, Deo soli sibique cognitus, in tranquillitate ad nostram notitiam perducendus tactus est verbere, ut odorem suarum virium tanto latius spargeret, quanto more aromatum melius ex incensione fragraret. Noverat in bonis pie subditos regere, et a malis Post hos quoque ad contumelias etiam Eliu junior excitatur, ut tranquillitatem tantae mansuetudinis saltem dedignata levitas perturbaret aetatis. Sed contra tot antiqui hostis machinas stetit invicta constantia, stetit aequanimitas infracta. Nam uno eodemque tempore verbis adversantibus opposuit prudentiam, rebus vitam. Nemo
Abbreviated transcription (Latin):
indigent. Sed solũ puto breuit᷑ inti¬
mandũ. qđ helui quando ꝓ etatis suȩ
respectu tacuit. sapientior fuit: cũ uero
in aliis annoꝵ multitudinẽ semet ipsũ
p̃ferens despicit. qu̾a puelilit̾ desipiat
ostendit. Nam contra eius sententiã &
ȩtas ꝓlixior loquitur. & ꝑ annoꝵ mul¬
titudinẽ sapientia docetur: quia & si
longeuitas sensum ñ prebet. usus tam

Expanded text:
indigent. Sed solum puto breviter intiindigent. Sed solum puto breviter intimandum quod Eliu quandiu pro aetatis suae respectu tacuit, sapientior fuit; cum vero in aliis annorum multitudinem, semetipsum praeferens, despicit, quam pueriliter desipiat ostendit. Nam contra ejus sententiam et aetas prolixior loquitur, et per annorum multitudinem sapientia docetur, quia etsi longaevitas sensum non praebet, usu tamen
Abbreviated transcription (Latin):
eo qł semores essent qui loquebantur:
aꝑte beato iob ñ pro sua. secl ꝓ amicoꝵ
reuerentia se seruasse monstratur: qr
uidelicet arrogantes intra positi. ean¬
dem scãm ȩccłam quã defendunt. des-¬
piciunt. Et plerũq contingit. ut plus
ingenia male sapientiũ. qu̾a simplicẽ
uitã innocentiũ uenerentur: plus re¬
seruent linguis extra loquentiũ. qũa
meritis intra positorũ: qu̾auis utrisq
ẽ diuerso obuient. cũ & ab illis rectitu.¬
dine sensuũ. & a scã ȩcoła morũ prauita¬
lui filius barachel birrites dixit. Iunior
sũ tempore. uos autẽ antiquiores: idcir¬
co dimisso capite. ueritus sum indicare
uobis meã sententiã: sperabã enim qđ
ȩtas ꝓlixior loqueret᷑: & annoꝵ multitu¬
do doceret sapientiã. Cuncta hȩc quȩ
ab eo ꝑtumorẽ suꝑbiȩ proferunt᷑. cursĩ
potius ꝑstringenda sunt: quã attentiꝰ
exponenda. Quȩ enĩ soliditate grauita¬
tis carent: expositionis subtilitate ñ

Expanded text:
ur, aperte beato Job non pro sua, sed pro amicorum reverentia honorem reservasse monstratur, quia videlicet arrogantes intra positi eamdem sanctam Ecclesiam, quam defendunt, despiciunt; et plerumque contingit ut plus ingenia male sapientium quam simplicem vitam innocentium venerentur, plus reservent linguis extra loquentium quam meritis intra positorum, quamvis utrisque ex diverso obvient, cum et ab illis rectitudine sensuum, et a sancta Ecclesia morum pravitaliu filius Barachel Buzites dixit iunior sum tempore vos autem antiquiores idcirco dimisso capite veritus sum indicare vobis meam sententiam sperabam enim quod aetas prolixior loqueretur et annorum multitudo doceret  tumorem superbiae proferuntur, cursim potius perstringenda sunt quam attentius exponenda. Quae enim soliditate gravitatis carent, expositionis subtilitate non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculdubio aduersariis sius antiquior.
quia de illa ipsi. ñ autẽ exiit ipsa de illis.
sed ñ erant ex nobis: recte tam̃ eisde ad¬
uersariis helui unior fuisse describitur:
quia nimirũ post exorta iniicoꝵ bella.
ẽẽ intra scãm ęccłam fastu scientiȩ infla¬
ti arrogantes cepert̃. Cũ enĩ grauiora
hostiũ ꝓdiere certamina: tunc sunt ꝓ¬
fecto subtiliora sensuũ spicula. requisi¬
ta: tunc argumentoꝵ obstacula: tunc
ꝑplexior indago uerboꝵ: quȩ sepe uiri
feruentes ingenio dũ congrue inueni¬
unt. arrogant̃ intumescunt: & qđ per
elationis uiciũ plerũq contingit. iscdẽ
acutis sensib quib hostes feruint pro¬

Expanded text:
cul dubio adversariis suis antiquior, quia de illa ipsi, non autem exiit ipsa de illis, sed non erant ex nobis ; recte tamen eisdem adversariis Eliu junior fuisse describitur, quia nimirum post exorta haereticorum bella, esse intra sanctam Ecclesiam fastu scientiae inflati arrogantes coeperunt. Cum enim graviora hostium prodiere certamina, tunc sunt profecto subtiliora sensuum spicula requisita, tunc argumentorum obstacula, tunc perplexior indago verborum. Quae saepe viri ferventes ingenio, dum congrue inveniunt, arroganter intumescunt; et, quod per elationis vitium plerumque contingit, iisdem acutis sensibus quibus hoste
Abbreviated transcription (Latin):
nȩ formidinis manus reprimat. om̃e condi-¬
tȩ naturȩ bonũ repente culpa in ꝓfundum
uorat. Nemo gͥ sibi cogitationũ suarũ ui¬
ctoriam tribuat. cũ ueritas dicat. quis
conclusit mare ostiis. qͣndo erumpebat qͦsi
de uulua ꝓcedens: quia nisi ab ipso cogita¬
tionis primordio. cordis fluctus gr̃a diui¬
na retiner&. temptationũ ꝓcellis mare seui-¬
ens terram ꝓculdubio humanȩ m̃tis ob¬
ruisset: ut falsis fluctib ꝑfusa arescer&.
id. ẽ ꝑniciosis carnis uoluptatib delecta¬
ta deperir&. Solus gͦ dñs ostiis mare con¬
cludit: qui prauis motib claustra. cordis
inspiratȩ formi dinis obicit. Na uͦ ea quȩ
cernimus sequi ꝓhibemur: qͥa a corporea re¬
rũ delectatione retundimur: lib& iam ad
uisibilia ocłos m̃tis attollere: atq hȩc ipsa
quȩ sequi p̃cipimur uidere. S qͥd agimꝰ:
Infirmis illa obtutib nedũ patent. Ecce ad
eor amorem uocamur. s tam̃ a uisione res-¬

Expanded text:
nae formidinis manus reprimat, omne condinae formidinis manus reprimat, omne conditae naturae bonum repente culpa in profundum vorat. Nemo igitur sibi cogitationum suarum victoriam tribuat, cum Veritas dicat: Quis conclusit ostiis mare, quando erumpebat, quasi de vulva procedens? Quia nisi ab ipso cogitationis primordio cordis fluctus gratia divina retineret, tentationum procellis mare saeviens terram procul dubio humanae mentis obruisset, ut salsis fluctibus perfusa aresceret, id est perniciosis carnis voluptatibus delectata deperiret. Solus ergo Dominus ostiis mare concludit, qui pravis motibus cordis claustra inspiratae formidinis objicit. Quia vero ea quae cernimus sequi prohibemur, quia a corporearum rerum delectatione retundimur, libet etiam ad invisibilia oculos mentis attollere, atque haec ipsa quae sequi praecipimur videre. Sed quid agimus? Infirmis illa obtutibus necdum patent. Ecce ad eorum amorem vocamur, sed tamen a visione res
Abbreviated transcription (Latin):
tenter intꝰ ea cũ qͣ huc uenimꝰ uite uetĩs
ꝓcella fatigamur: qͣm nisi respectu iudicii
ȩt̃ni pauore torm̃ti imm̃si timoris claustra
constringerent. cuncta in nobis penitꝰ suꝑ¬
edificati oꝑis fundam̃ta corruissent. Si enĩ
qͦd ꝑ suggestionẽ seuit intrinsecus. ꝑ deli-¬
berationẽ foras erumꝑ&: uitȩ nr̃ȩ fabrica
funditꝰ euersa iacuisset. In iniquitate nãq
concepti. & in delicto editi. ꝑ insitȩ corrupti¬
onis molestias. pugnã nobiscũ huc deferimꝰ.
qͣm cũ labore uincamus. Vnde recte de hoc
mari dr̃. Quando erumpebat quasi de
uulua ꝓcedens. Uulua enim prauȩ cogi¬
tationis. adolescentia. ẽ. De qͣ ꝑ morsen dñs
dicit. Sensus enĩ & cogitatio humani cordis
prona.ẽ. in malũ ab adolescentia sua. Cor¬
ruptionis namq malũ qͦd unusqͥsq nr̃m
ab ortu desideriorũ carnaliũ sumpsit. in
ꝓuectu ȩtatis exerc&: & nisi hoc citius diui-¬

Expanded text:
tenter intus ea cum qua huc venimus vitae veteris tenter intus ea cum qua huc venimus vitae veteris procella fatigamur, quam nisi respectu judicii et aeterni pavore tormenti immensi timoris claustra constringerent, cuncta in nobis penitus superaedificati operis fundamenta corruissent. Si enim quod per suggestionem saevit intrinsecus, per deliberationem foras erumperet, vitae nostrae fabrica funditus eversa jacuisset. In iniquitate namque concepti, et in delicto editi , per insitae corruptionis molestias pugnam nobiscum huc deferimus, quam cum labore vincamus. Unde et recte de hoc mari dicitur: Quando erumpebat, quasi de vulva procedens. Vulva enim pravae cogitationis adolescentia est. De qua per Moysen Dominus dicit: Sensus enim et cogitatio humani cordis prona est in malum ab adolescentia sua . Corruptionis namque malum, quod unusquisque nostrum ab ortu desideriorum carnalium sumpsit, in provectu aetatis exercet; et nisi hoc citius divi
Abbreviated transcription (Latin):
ctem posuit. quia eas ex ininsibili diui¬
nitate roborauit. Contra quas mundi
fluctꝰ ueniunt: s fracti dissiliscunt: quia
suꝑbi eas uidendo despiciunt: s earũ ui¬
res exꝑiendo ꝑtimescunt. Nam dũ passi¬
ones unigeniti humanũ genꝰ priꝰ irrisit.
postmodũ expauit: quasi contra opposita
ostia more elidendi maris. & tumore elatũ
uenit: & fractũ uirtute dissiluit. S qͥa
idcirco hoc ad beatũ iob dr̃. ut tot uirtu¬
tib cordis eius gła p̃meret᷑. ne sibi fortasse
tribuat. qͦd se ñ stare sublimit̾ ñ ignorat:
cũ qͣnta eius ȩdificatione sint dicta ꝑpen-¬
dimus. si hȩc etiam moralit̃ disseramus.
mare. nisi cor nr̃m furore turbidũ rixis
amarũ: elatione suꝑbiȩ tumidũ: fraude
maliciȩ obscurum: Quod mare quantũ
seuiat attendit: quisqͥs in se occultas cogi
relinquimꝰ: iam desideriis rectis inheremꝰ:
iam praua oꝑa foras abscidimꝰ: s tam̃ la¬

Expanded text:
ctem posuit, quia eas ex invisibili divictem posuit, quia eas ex invisibili divinitate roboravit. Contra quas mundi fluctus veniunt, sed fracti dissiliunt, quia superbi eas videndo despiciunt, sed earum vires experiendo pertimescunt. Nam dum passiones unigeniti humanum genus prius irrisit, postmodum expavit; quasi contra opposita ostia, more elidendi maris, et tumore elatum venit, et fractum virtute dissiluit. Sed quia idcirco hoc ad beatum Job dicitur, ut de tot virtutibus cordis ejus gloria premeretur, ne sibi fortasse tribuat quod se stare sublimiter non ignorat, cum quanta ejus aedificatione sint dicta perpendimus, 915 si haec etiam moraliter disseramus. mare, nisi cor nostrum furore turbidum, rixis amarum, elatione superbiae tumidum, fraude malitiae obscurum? Quod mare quantum saeviat, attendit quisquis in se occultas cogitrelinquimus, jam desideriis rectis inhaeremus, jam prava opera foris abscindimus; sed tamen la