comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Astitit regina adextris tuis. inuestitu de¬
stris: non regina:. Otabit enĩ quedã & a
sinistris: cui dicet᷑. Uade inignem ȩternum:
Adextris autẽ stabit: cui dicetur: Henite be¬
nedicti patris mei: ꝑcipite regnũ qđ uob̾
paratũ ẽ. abinicio mundi Adstitit regi
na adextris tuis inuestitu deaurato: circũ
trinȩ: inlinguis om̃ib uariis Alia lingͣ
affrica: alia syra: alia greca: alia hebrea:
alia illa ⁊ illa: faciunt istȩ linguȩ uarietatẽ
uestis reginȩ huius Quom̃ autem omĩs
uanetas uestis inunitate concordat: sic ⁊õs
linguȩ adunã fidẽ. Inueste ista uarietas sit:
scissura non sit: Ecce uarietatem intelleximꝰ
de diuersitate linguarum: et uestẽ intellexi¬
mus ꝓpt̃ unitatem: In ipsa uarietate aurũ
qͦd ẽ. ipsa sapientia. quęlibet sit uarietas lin¬
guarum: unum aurum p̃dicatur: Non diuer¬
sum aurũ: s uarietates de auro: Candẽ qͥppe

Expanded text:
Astitit regina a dextris tuis. Astitit regina a dextris tuis. stris, non regina. Stabit enim quaedam et a sinistris, cui dicetur: Vade in ignem aeternum. A dextris autem stabit, cui dicetur: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi . Astitit rtu deaurato, circumatrinae in linguis omnibus variis. Alia lingua afra, alia syra, alia graeca, alia hebraea, alia illa et illa: faciunt istae linguae varietatem vestis reginae hujus. Quomodo autem omnis varietas vestis in unitate concordat, sic et omnes linguae ad unam fidem. In veste varietas sit, scissura non sit. Ecce varietatem intelleximus de diversitate linguarum, et vestem intelleximus propter unitatem in ipsa varietate. Aurum quid est? Ipsa sapientia. Quaelibet sit varietas linguarum, unum aurum praedicatur, non diversum aurum, sed veritas de auro: eandem quippe
Abbreviated transcription (Latin):
Delectauerunt te filiȩ regum inhonore tuo.
lenete seruate inhonore tuo hoc ẽ. hab̾e ue¬
stem nuptialem: illiꝰ honorẽ. illius glam
querere: Intellige etiã filias regũ: ciuitates
filiȩ regum delectauerunt te inhonore tuo
quia ñ quesierunt honorem patrum suoꝵ:
s quesierunt honorem tuũ: Ostendatur mͥ
rome inhonore tanto. templũ romuli: in
quanto ibi ostendo memoriam petri: In pe¬
tro qͥs honordtur: nͥ ille defunctus ꝓnobis:
Sumus enim xp̃iani: ñpetriani: Et si nati
ꝑfrẽm defuncti: tam̃ cognominati nomine
defuncti ꝑillũ nati: s. illi nati: Ecce roma.
ecce carthago: ecce aliȩ ⁊ aliȩ ciuitates. filiȩ
regũ sunt. et delectauerunt regẽ suũ in hono¬
re ipsius: ⁊ exoĩb fit una q̃dam regina. Quale
carmennuptiale. Ecce intercarmina hy¬
laritatis plena. ꝓcedit et ipsa sponsa: Spon¬
sus enim ueniebat: ipse describebatur: in
illo erat omĩs intentio nr̃a: Ecedat et ista:

Expanded text:
Delectaverunt te filiae regum in honore tuo. Delectaverunt te filiae regum in honore tuo. Tenete, servate, in honore tuo. Hoc est habere vestem nuptialem, illius honorem, illius gloriam quaerere. Intelligite etiam filias regum, civitates Filiae regum delectaverunt te in honore tuo: quia non quaesierunt honorem patrum suorum, sed quaesierunt honorem tuum. Ostendatur mihi Romae in honore tanto templum Romuli, in quanto ibi ostendo memoriam Petri. In Petro quis honoratur, nisi ille defunctus pro nobis? Sumus enim Christiani, non Petriani. Etsi nati per fratrem defuncti, tamen cognominati nomine defuncti. Per illum nati, sed illi nati. Ecce Roma, ecce Carthago, ecce aliae et aliae civitates filiae regum sunt; et delectaverunt regem suum in honore ipsius; et ex omnibus fit una quaedam regina. 24. Quale carmen nuptiale? Ecce inter cantica hilaritatis plena, procedit et ipsa sponsa. Sponsus enim veniebat, ipse describebatur, in illum erat omnis intentio nostra: procedat et ista.
Abbreviated transcription (Latin):
Inxp̃o enim iħu inquit ꝑ euangłium ego
tant ñ paulianos. aut petrianos: s xͥanos
nominauerunt: Uidete si non sensꝰ iste ui¬
giliat: et inhis uersib Cum enĩ diceret
adomib eburneis: dixit de regalib amplis
pulchris. lenib qualia sunt corda scõꝵ. sub¬
iecit. E x quib delectauerunt te filiȩ re¬
gum inhonore tuo: Filiȩ quidem regum.
sem̃ illi suscitauerunt fr̃i suo Ideo ipsos
qͦs suscitauerat frĩ suo paulus. cum uide¬
ret currere adnomen suum: exclamauit:
Nunquid paulus ꝓuob̾ crucifirus ẽ: Quid
di: Habeat inquit natus nomen defuncti
Defuncto nascatur: defuncti nomine appel¬
letur: Seruat hoc legitimum paulus: uo¬
lentes appellari ex nomine suo reuocat:
Nlunquid paulus ꝓuobis crucifirusẽ: ad de¬
functum aspicite: Hunqͥd paulus ꝓuob̾ crui¬
cifirus ẽ & quid ergo: Quando illos gene¬
rasti: qͥd si nom̃ tuũ ist ĩposiusti. Non. Ait
enim Aut innomine pauli baptirati esti ͤ:

Expanded text:
ego runt, non Paulianos aut Petrianos, sed Christianos nominaverunt. Videte si non iste sensus vigilat et in his versibus. Cum enim diceret, a domibus eburneis, dixit de regalibus, amplis, pulchris, lenibus, qualia sunt corda sanctorum: subjecit, Ex quibus te delectaverunt filiae regum, in honore tuo. Filiae quidem regum, semen illi suscitaverunt fratri suo. Ideo ipsos quos suscitaverat fratri suo Paulus, cum videret currere ad nomen suum, exclamavit: Numquid Paulus crucifixus est pro Et habeat natus nomen defuncti. Defuncto nascatur, defuncti nomine appelletur. Servat hoc legitimum Paulus: volentes appellari ex nomine suo, revocat: Numquid id Paulus pro vobis crucifixus est? Ad defunctum aspicite, Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? Et quid ergo? Quando illos generasti, quid si nomen tuum illis imposuisti? Non. Ait enim: Aut in nomine Pauli baptizati estis ?
Abbreviated transcription (Latin):
riam uram queratis inoꝑib bonis quȩ
publice facitis: s ut głam dĩ. & qͥs nouit
inquit utrũ głam dĩ quero angłam meã:
Quia do pauꝑi uideor: quo animo dm qͥs
uidet Sufficiat tͥ qͥuidet: Ille uidet qͥ
retribuet. Intus amat: qui intus uidet:
Intus amat. et intus ametur: qui int̾iorẽ
fac̃ ⁊ ipsam pulchritudinem: Noli qͣsi ocłis
exteris delectari: qͥa uideris & qͥa lauda¬
ris. Attende quid hic sequatur. O mĩs
gła eius filiȩ regis intrinsecus: Extrinsccꝰ
ñsolum uestis ẽ aurea & uariata: s intꝰ
pulchram nouit qͥspẽm eiꝰ amauit. Quę
sunt interiora pulchritudinis: Conscĩs̨

Expanded text:
riam vestram quaeratis in operibus bonis quae publice facitis, sed ut gloriam Dei. Et quis novit, inquit, utrum gloriam Dei quaero, an gloriam meam? Quia do pauperi, videor: quo animo dem, quis videt? Sufficiat tibi qui videt; ille videt qui retribuet. Intus amat qui intus videt: intus amat, intus ametur qui interiorem facit et ipsam pulchritudinem. Noli quasi oculis exterioribus delectari, quia videris, et quia laudaris; attende quid hic sequatur: Omnis gloria ejus filiae regis intrinsecus. Extrinsecus non solum vestis est aurea et varia, sed intus pulchram novit, qui speciem ejus amavit. Quae sunt interiora pulchritudinis? Conscientiae.
Abbreviated transcription (Latin):
gines quȩ ñ adducunt᷑ ad templũ regis. ñ se
adistas nuptiaᷤ ꝑtin̾e. ẜ patͥb tuis natis̃ tͥ
filii constitues eos pͥncipes suꝑomnẽ t̾rã. ħ
ẽ. catholica eccłia. fili ep constituti s̃ pͥncipeᷤ¬

Expanded text:
gines quae non adducuntur in templum regis, non se gines quae non adducuntur in templum regis, non se ad istas nuptias pertinere. Pro patribus tuis nati sunt tibi filii: constitues eos principes super omnem terram. Haec est cathol
Abbreviated transcription (Latin):
adtemplũ regis placere sponso ñ possunt.
Propatrib tius nati sunt tͥ filii Genuerunt
de apłi. Ipsi missi sunt: ipsi p̃dicauerunt :
ipsi patres. Sed nunqͥd nobiscũ corporalit̃
semꝑ eẽ potuerunt: & si unus ipsoꝵ dix̃.
cupio dissolui et eẽ cum. xp̃o. multomag̃
optimum ẽ. manere in carne necessariũ
ꝓpt̃ uos: dixit hoc quidem Sed quã dui
hic manere potuit: Nunqͥd usq adtempꝰ¬
hoc: Nunqͥd usq inposterũ: Ergo illoꝵ
abscessu deserta ẽ eccłia : Absit. Propatͥb
tius nati sunt tͥ filii. Quid ẽ gͦ ꝓpatrib
tius nati sunt tͥ filii: Patres missi sunt
apłi Pro apłis filii nati sunt tͥ. constitu¬
mundum unde nati sunt: Ipsa eccł̃ia. pa¬
tres illos appellat: Ipsa illos genuit. &
ipsa illos constituit insedib patrum si¬
Depletua: tͥ creuit paternitas Pro patͥbus
tius nati sunt tͥ filii: constitues eos prin¬
cipes suꝑ omnem terrã Uide templum
regis quã late diffusum ẽ ut nouerint uir¬

Expanded text:
on possunt. Pro patribus tuis nati sunt tibi filii. Genuerunt te Apostoli: ipsi missi sunt, ipsi praedicaverunt, ipsi patres. Sed numquid nobiscum corporaliter semper esse potuerunt? Etsi unus ipsorum dixit: Cupio dissolvi, et esse cum Christo multo magis optimum est; manere in carne necessarium propter vos . Dixit hoc quidem, sed quamdiu hic manere potuit? Numquid usque ad hoc tempus? numquid usque in posterum? Ergo illorum abscessu deserta est Ecclesia? Absit. Pro patribus tuis nati sunt tibi filii. Quid est, Pro patribus tuis nati sunt tibi filii? Patres missi sunt Apostoli, pro Apostolis filii nati sunt tibi, constitur totum mundum, unde nati sunt? Ipsa Ecclesia patres illos appellat, ipsa illos genuit, et ipsa illos constituit in sedibus patrum. Nde prole tua tibi crevit paternitas. Pro patribus tuis nati sunt tibi filii: constitues eos principes super omnem terram. Vide templum regis quam late diffusum est: ut noverint vir
Abbreviated transcription (Latin):
uanetate pulchritudo intrinsecus Infim¬
briis autem aureis uarietas linguarum.
doctrinȩ decus: Ista qͥd ꝓsunt: si non sit¬
illa prilchritudo intrinsecus: Offerentur
regi uirgines posteam: Nere factũ ẽ. Cre¬
didit eccłia: facta ẽ ęccłia ꝑom̃s gentes:
Modo quemadmodum concupiscunt uir¬
eccłia: Afferentur regi uirgines post eã:
primȩ eius afferentur tͥ. Non enĩ quȩ af¬
feruntur alienȩ sunt: s ꝓrimȩ eius adeã
ꝑtinentes & quia dixit regi: adeũ conui¬
plum ipsa eccłia Unde construit᷑ tẽplũ:
De hominib qͥ intrant templũ. Lapides
uiui.s qu n fideles di : Adducent᷑ intem

Expanded text:
varietate, pulchritudo intrinsecus. Inbriis autem aureis varietas linguarum, doctrinae decus. Ista quid prosunt, si non sit pulchritudo illa intrinsecus? 30. Afferentur regi virgines post eam. Vere factum est. Credidit Ecclesia, facta est Ecclesia per omnes gentes. Modo quemadmodum concupiscunt virraecessit Ecclesia. Afferentur regi virgines post eam: proximae ejus afferentur tibi. Non enim quae afferuntur alienae sunt, sed proximae ejus, ad eam pertinentes. Et quia dixit, regi; ad eum converplum ipsa Ecclesia. Unde construitur templum? De hominibus qui intrant in templum. Lapides vivi qui sunt, nisi fideles Dei? Adducentur in te
Abbreviated transcription (Latin):
esea quȩ portabant adpedes apłor pone¬
bant feruebat dilectio mȩccłia: uultus
erat reginȩ ȩccłia: uultus erat reginȩ. ob¬
sequium filiarum tyri. id÷ diuitum ad¬
orantium ininunerib. Uultum tuũ
deprecabuntur diuites plebis & qui de¬
precabuntur uultum: &ecuiꝰ uultũ dep̃¬
cantur: Om̃s una sponsa: om̃s una re¬
ginia. Mat̃ etfilii: simul totum ad xp̃m
ꝑtinens. adcaput ꝑtinens S quia fiuns
ista oꝑa. et istȩ elemosinȩ adiactantiam
hominum: inde dicit ipse dñs. Cauete
facere iusticiam urãm coram hominib.
ut udeamini abeis: Et cuius uultum

Expanded text:
et ea quae portabant, ad pedes Apostolorum poneet ea quae portabant, ad pedes Apostolorum ponebant . Fervebat dilectio in Ecclesia, vultus erat reginae Ecclesia, vultus erat reginae obsequium filiarum Tyri, id est, divitum adorantium in muneribus. Vultum tuum deprecabuntur divites plebis. Et qui deprecabuntur vultum, et cujus vultum deprecabuntur, omnes una sponsa, omnes una regina, mater et filii simul totum ad Christum pertinens, ad caput pertinens. 29. Sed quia fiunt ista opera et istae eleemosynae ad jactantiam hominum, inde dicit ipse Dominus: Cavete facere justitiam vestram coram hominibus ut videamini ab eis . Quomodo autem
Abbreviated transcription (Latin):
flie tyri mmunerib & quȩ sunt filiȩ ty¬
N Et quomͦ adorant illum inmuneribꝰ:
Nanius uiud uoluit dicere. Lultum tuũ
deprecabuntur diuites plebis. Hȩ filiȩ ty¬
n adorantes inmunerib diuites sunt ple¬
bis: qͥs ille allo quit᷑ amicus sponsi. Preci¬
pe diuitib huius scłi ñ suꝑbe saꝑe. neq
spare inincertum diuiciarum. s indoui¬
uo qui prestat nob̾ omĩa habundanter
adfruendum: Diuites s int inoꝑib bo¬
nis: facile tribuant: communicent. ad¬
orent inmunerib: s ñ ꝑda̾nt: securi po¬
uant. ubi semꝑ inueniant: Thesauri ens
sibi fundamentum bonum infuturum.
ut apprehendant uerã uitã Adorando
inmiinerib. uultum tuum deprecabun¬
currunt. et ibi elemosinas faciunt. ne
extra fiant. id÷ ne extra positi fiant in
eccłia faciunt. Hultus enim sponsȩ huiꝰ
& reginȩ ꝓderit facientib. Propt̾ea illi
qui res suas uendebant uultum reginȩ
hunis deprecantes inmunerib ueniebãt.

Expanded text:
e Tyri, et quomodo adorabunt eum in muneribus, planius illud voluit dicere: Vultum tuum deprecabuntur divites plebis. Hae filiae Tyri adorantes in muneribus, divites sunt plebis, quos ille alloquitur amicus sponsi: Praecipe divitibus hujus mundi, non superbe sapere, neque sperare in incerto divitiarum; sed in Deo vivo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum: divites sint in operibus bonis, facile tribuant, communicent. Adorent in muneribus; sed non perdunt: securi ponant ubi semper inveniant. Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam . Adorando in muneribus, vultum tuum deprecabuncurrunt, et ibi eleemosynas faciunt. Ne extra fiant, id est, ne extra positi fiant, in Ecclesia faciant. Vultus enim sponsae hujus et reginae proderit facientibus. Propterea illi qui res suas vendebant, vultum reginae hujus deprecantes in muneribus veniebant;
Abbreviated transcription (Latin):
tere: intendere utiq adpuniendum. qͥa
iuidex ẽ Sic et iudex ds̃. Auerte faciem
tuam apeccatis meis Tu abipsis faciem
noli auertere: siuis ut ds̃ abipsis autat
faciem suam Nide quomͦ hoc offert dõ
inipso psalmo Facinus inquit meum
esse ante se. Uirga directionis uirga regni
tui: Hemo sibi multum de miscđia dei blan¬
diatur: uirga directionis ẽ. Nunqͥd dicimꝰ
ñ esse misericordem dm: Quid miscđius
eo qui parcit tantum peccatorib: eo qui
inom̃ib conu̾sis adse ñcurat preterita:
Sic eum dilige misericordem: ut uelis esse
ueracem: Non enim miscdia potest illi au¬
ferre iusticiam: neq usticia miscđiam:
Interim quam dui ille differt: tu noli dif¬
ferre: Qm̃ uirga directionis. uirga regni
ipsius Dilexisti iusticiã. & odisti iniqͥ¬
tatem: ꝓpterea unxit ds̃ ds̃ tuus Prop

Expanded text:
tere; intendere utique ad puniendum, quia tere; intendere utique ad puniendum, quia judex est. Sic est et judex Deus. Averte faciem tuam a peccatis meis. Tu ab ipsis faciem noli avertere, si vis ut Deus ab ipsis avertat faciem suam. Vide quomodo hoc offert Deo in ipso psalmo: Facinus meum ego, inesse ante se. Virga directionis, virga regni tui. Nemo sibi multum de misericordia Dei blandiatur; virga directionis est. Numquid dicimus, non esse misericordem Deum? Quid misericordius eo, qui parcit tantum peccatoribus, eo qui in omnibus conversis ad se non curat praeterita? Sic eum dilige misericordem, ut velis esse veracem: non enim misericordia potest illi auferre justitiam, neque justitia misericordiam. Interim quamdiu ille differt, tu noli differre: quoniam virga directionis, virga regni ipsius. 19. Dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem: propterea unx
Abbreviated transcription (Latin):
homo & iniquus: Inistis duob nominibus
unum ẽ. naturȩ: & alterum ẽ culpe: Inum
tͥ ds̃ fecit: alterum tufecisti: Ama qͦd ds̃
fec̃: oderis qͦd tu fecisti: qͥa et ipse hoc odit.
Uide quomͦ iam illi incipias coniungi: cũ
odisti qͦd odit: Peccatum puniturus est.
eẽt nec peccatum eẽt Preueni illum: Non
uis ut ipse puniat: tu puni: Ideo enim ad¬
huc ipse parcit: differt: tenet manũ: ar¬
cum intendit: hoc ẽ minas: Glamat tan¬
tum feriturum se: s nollet ferire: Differt
gͦ manum apeccatis tuis. tu noli differre.
Conute te adpunienda peccata tua: quia im¬
punita ẽẽ peccata non possunt: Puniendũ
gͦ erit: aut ate. aut abipso: Tu agnosce:
ut ille ignoscat: Attende exemplum. in
illo psalmo penitentie: Auerte faciem
tuam apeccatis meis: Numqͥd dixit ame:
nolo uideas peccata mea: qͥa udere di ani¬
aduertere ẽ: Idco & uidex qͦd punit amad¬
uertere dicitur.⁊ id÷ animum illuc aduer¬

Expanded text:
homo et iniquus: in istis duobus nominibus homo et iniquus: in istis duobus nominibus unum est naturae, alterum culpae; unum tibi Deus fecit, alterum tu fecisti: ama quod Deus fecit, oderis quod tu fecisti, quia et ipse hoc odit. Vide quomodo jam illi incipias conjungi, cum odisti quod odit. Peccatum puniturus est, esset, nec peccatum esset. Praeveni illum: non vis ut ipse pumat, tu puni. Ideo enim adhuc ipse parcit, differt, tenet manum, arcum intendit, hoc est minas. Clamaret tantum feriturum se, si vellet ferire? Differt ergo manum a peccatis tuis: tu noli differre. Converte te ad punienda peccata tua, quia impunita esse peccata non possunt. Puniendum ergo erit, aut a te, aut ab ipso: tu agnosce, ut ille ignoscat. Attende exemplum in illo psalmo poenitentiae: Averte faciem tuam a peccatis meis . Numquid dixit, A me? nolo videas peccata mea. Quia videre Dei, animadvertere est. Ideo et judex quod punit, animadvertere dicitur, id est, animum illuc adver
Abbreviated transcription (Latin):
puersum eum putant: Placet tibi bo
nus c̃ d̃s: Displicet tͥ: quasi prauus est ds̃:
Curuus ẽ adte ds̃: tua curuatura fecit hȩc:
nam illius rectitudo semꝑ manet. Audi
inalio psalmo: Quam bonus ds̃ isrł his
Dilexisti iusticiam: & odisti iniquitatem. Ac¬
cede adistam uirgam: sit tͥ rex ds̃: regat
te uirga ista. ne frangat te: Nirga enĩ fer¬
rea ẽ. illa infleribilis Et quid dictũ est
Reges eos inuirga ferrea: & tanquam uas
figuli conteres eos: Alios regit: alios con¬
ti iusticiã: iodisti iniqͥtatẽ. Qquid times: s
forte iniqꝰ eras: audis eñi regẽ tuũ. qr odit
iniquitatem: et times: Est quod facias
Quid odit: Iniquitatem: Nunquid te:
S inte ẽ iniquitas Odit illam ds̃. oderis
et iu: & unã rem ambo od̾itis. Eris enim deo
amicꝰ. s odisti qͦd odit. Ita et amabis quod
amat. si displiceat inte ipso tͥ iniquitas tua.
& placeat creatura ipsius. Homo es enim in¬
iquus: Duo dixi nomina: Duo nomina:

Expanded text:
perversum eum putant. Placet tibi bonum, perversum eum putant. Placet tibi bonum, bonus est Deus: displicet tibi, quasi pravus est Deus. Curvus est ad te Deus, tua curvatura facit hoc: nam illius rectitudo semper manet. Audi in alio psalmo: Quam bonus Deus Israel rDilexisti justitiam, et odisti iniquitatem. Accede ad istam virgam, sit tibi rex Christus: regat te virga ista, ne frangat te. Virga enim ferrea est illa, inflexibilis. Et quid dictum est? Reges eos in virga ferrea, et tanquam vas figuli conteres eos . Alios regit, alios conti justitiam, et odisti iniquitatem. Quid times? Sed forte iniquus eras: audis enim regem tuum, quia odit iniquitatem, et times. Est quod facias. Quid odit? Iniquitatem: numquid te? Sed in te est iniquitas? Odit illam Deus, oderis et tu: ut unam rem ambo oderitis. Eris enim Deo amicus, si odisti quod odit. Ita et amabis quod amat. Displiceat in teipso tibi iniquitas tua, et placeat tibi creatura ipsius. Homo enim es iniquus. Duo dixi nomina; duo nomina,
Abbreviated transcription (Latin):
tur enim peccator & iniquus. plerunq
deo. quia non pluit: et non uult sibi dm̃
irasc quia fluit: et ad hoc ꝓpemodum
sedent cotidie homines ut dispurent ꝯtͦ
deum: hoc facere debuit hoc non bene
ftis. T̃u uidelicet uides qͥd facias. ille nescit:
istortus es: ille rectus ẽ: Distortum ad rectum
q̃ndo comungis co. Lineari ñ potest. tanquã
simpauimento eqͣli ponas lignum curuũ.
ñ adiungitur. ñ coheret ñ coaptatur. ȩquali
Pauimentum ubiq equale ẽ. s illud curuũ
t̃ ñ coaptatur ȩquali Ergo uoluntas dĩ eqͣt
qͥatu illi coaptari ñ potes: Dirige ad illam
te. ne illam uelis curuare adte: qͥa ñ potes:
frustra conaris: illa semꝑ directa ẽ. Lis illi
herere: Corrigere: Erit uirga ipsius qui te
regit: uirga diectionis: Inde et rex aregen
do: Non autem regit: qui ñ corrigit. Adhoc
ẽ rex nr̃. rectoꝵ rex. Quomͦ et sacerdos ad
sc̃ificandos nos: ita et rex adregendos nos:

Expanded text:
tur enim peccator et iniquus plerumque tur enim peccator et iniquus plerumque Deo, quia non pluit; et non vult sibi Deum irasci, quia fluit. Et ad hoc propemodum sedent quotidie homines, ut disputent contra Deum: Hoc facere debuit, hoc non bene fecit. Tu videlicet vides quid facias, ille nescit? Distortus tu es, ille rectus est. Distortum ad rectum quando conjungis? Collineari non potest. Tanquam si in pavimento aequali ponas lignum curvum; non adjungitur, non cohaeret, non coaptatur pavimento: pavimentum ubique aequale est; sed illud curvum est, non coaptatur aequali. Ergo Dei voluntas aequalis quia tu illi coaptari non potes: dirige ad illam te, ne illam velis curvare ad te; quia non potes, frustra conaris: illa semper directa est. Vis illi haerere? Corrigere. Erit virga ipsius qui te regit, virga directionis. Inde et rex a regendo dicitur. Non autem regit qui non corrigit. Ad hoc est rex noster rectorum rex. Quomodo et sacerdos a sanctificando nos, ita et rex a regendo nos. S
Abbreviated transcription (Latin):
runt sagittas tuas: ceciderunt ante te:fx
inimicis amici facti sunt: Inimici mor¬
tui sunt. amici uiuunt: hoc ẽ ꝓhis qui im¬
mutabuntur Querimꝰ intelligere uerba
singula: uersus singulos: tta tam̃ quen¬
mus ut dexp̃o dici nemo dubitet. populi
uemporalis. ꝑtinens adeos qui sublege ent̃.
non adeos qui sub gr̃a erant: Henit ille ut
liberaret eos qui sublege erant: et sub gr̃a
constitueret: Sedes huiꝰ in scła scłoꝵ. Quare:
Quia sedes illa prima regni temporalis fuit
Sedes tua ds̃ inscła scłorum: Oęternitatis
diuinitas Non enim posset ds̃ sedem ha¬
bere temporalem: S edes tua ds̃ inscła
scłorum: uirga directionis uirga regni
tui: Directionis uirga ẽ: quȩ dirigit homi¬
nes: Curui erant: distorti erant: sibi reg¬
nare cupiebant: se amabant: facta sua
mala diligebant: Non uoluntatem suã
do subdebant: s uoluntatem dĩ ad suas
concupiscentias flectere uolebant. Irasci¬

Expanded text:
runt sagittas tuas, ceciderunt ante te. Ex runt sagittas tuas, ceciderunt ante te. Ex inimicis amici facti sunt: inimici mortui sunt, amici vivunt. Hoc est, Pro his quae commutabuntur. Quaerimus intelligere verba singula, versus singulos: ita tamen quaerimus, ut de Christo dici nemo dubitet. Populi temporalis, pertinens ad eos qui sub Lege erant, non ad eos qui sub Gratia erant: venit ille ut liberaret eos qui sub Lege erant, et sub Gratia constitueret. Sedes ejus in saecula saeculorum. Quare? Quia sedes illa prima regni temporalis fuit. Sedes tua, Deus, in saecula saeculorum. O aeternitatis divinitas! Non enim posset Deus sedem habere temporalem. Sedes tua, Deus, in saecula saeculorum. Virga directionis, virga regni tui. Directionis virga est, quae dirigit homines. Curvi erant, distorti erant: sibi regnare cupiebant, se amabant, facta sua mala diligebant; non voluntatem suam Deo subdebant, sed voluntatem Dei ad suas concupiscentias flectere volebant. Irasci
Abbreviated transcription (Latin):
Populos uidemꝰ subditos. xp̃o: cadentes ñ
uidemus: Exponit uͥ cadent. Incorde. Sͥ
se erigebant aduersus.xp̃m: ibi cadunt
ante xp̃m Blasphemabat saulus xp̃m: erec¬
tus erat: supplicat. xp̃o: cecidit ꝓstratꝰ ẽ.
De celo emissa ẽ sagitta: corde ꝑcussus est
saulus. nondum paulus: Adhuc saulus:
adhuc erectus: nondum ꝓstratus: accepit
sagittam cecidit incorde: Non enim quod̃
ꝓstratus ẽ infaciem ibi cecidit: sed
ubi ait. dñe quid me iubes facere Modo
ibas adrp̃ianos alligandos. et ꝑducendos
adpenam: et mͦ dicis xp̃o. quid me ubes faci
Osagittam acutam potentissimam: qua ac¬
cepta cecidit saulus. ut esset paulus: Ie po¬
puli. & gentes attendite: uidete eas subdi¬
tas xp̃o Ergo populi subte cadent incorde
immicoꝵ regis: hoc ẽ. incorde inimicorũ
tuoꝵ. psum enim appellat regem: ipsũ
nouit regem: Populi subte cadent incor¬
de inimicoꝵ regis: Inimici erant: accepe¬

Expanded text:
Populos videmus subditos Christo, cadentes non Populos videmus subditos Christo, cadentes non videmus. Exponit ubi cadunt: in corde. Ibi se erigebant adversus Christum, ibi cadunt ante Christum. Blasphemabat Saulus Christum, erectus erat: supplicat Christo, cecidit, prostratus est: De coelo emissa sagitta, corde percussus est Saulus, nondum Paulus, adhuc Saulus, adhuc erectus, nondum prostratus: accepit sagittam, cecidit in corde. Non enim quod prostratus est in facie, ibi cecidit in corde; sed ubi ait: Domine, quid me jubes facere ? Modo ibas ad Christianos alligandos et perducendos ad poenam; et modo dicis Christo: Quid me jubes facere? O sagittam acutam, potentissimam, qua accepta cecidit Saulus ut esset Paulus! Ut ille, ita et populi: gentes attendite, videte subditas Christo. Ergo, Populi sub te cadent, in corde inimicorum regis: hoc est, in corde inimicorum tuorum. Ipsum enim appellat regem, ipsum novit regem. Populi sub te cadent, in corde inimicorum regis. Inimici erant: accepe
Abbreviated transcription (Latin):
unt: Quid ꝓpter iusticiam: Heniet etiã
ut iudicet: & retribuat unicuiq scđm oꝑa
sua Dixit ueritatem: ꝑtulit iniquitatẽ:
allaturus ẽ equitatem: Et deducet te mi¬
rabiliter dextera tua: Nos dextera ipsius:
ipse dextera sua: Ille enim ds̃. nos homi¬
nes: dextera sua deductus ẽ id÷ potentia sua:
et ipse: Diuinitatem patͥs habet: eternita¬
tem patͥs habet: iurtutem patris habet
Deducet enim eum mirabiliter dextera eiꝰ:
faciens diuina. patiens humana: malici¬
as hominũ sternens bonitate sua Adhuc
deducitur: & ubi nondum ẽ. dextera eius
deducet eũ: Hoc enim eum ducit: qͦd ipse
donauit scĩs suis: Deducet te mirabilit̃.
tantia: Unde dictt᷑ incantico canticoꝵ: qm̃
estuare se dicit: suspirare sponso unde ac¬
cipit sagitam uerbi: Sugittȩ tuȩ acutȩ po¬
tentissimȩ: et transfigentes et efficientes:
Acutȩ potentissimȩ: popłi subte cadent.
qͥa ceciderunt qͥ ꝑcussi sunt et cecidunt.

Expanded text:
unt . Quid propter justitiam? Veniet etiam, unt . Quid propter justitiam? Veniet etiam, ut judicet, et retribuat unicuique secundum opera sua . Dixit veritatem, pertulit iniquitatem, allaturus est aequitatem. Et deducet te mirabiliter dextera tua. Nos dextera ipsius, ipse dextera sua. Ille enim Deus, nos homines. Dextera sua deductus est, id est potentia sua. et ipse; divinitatem Patris habet, aeternitatem Patris habet, virtutem Patris habet. Deducet eum mirabiliter dextera ejus, faciens divina, patiens humana, malitias hominum sternens bonitate sua. Adhuc deducitur et ubi nondum est, et dextera ejus deducit eum. Hoc enim eum ducit, quod ipse donavit sanctis suis. Deducet te mirabiliter tantia. Unde dicitur in Canticis canticorum: Quia aestuare se dicit, suspirare sponso, unde accepit sagittam verbi. Sagittae tuae acutae, potentissimae: et transfigentes, et efficientes: acutae, potentissimae. Populi sub te cadent. Qui ceciderunt? Qui percussi sunt, et ceciderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qua semꝑ es speciosus et pulcher Et inten¬
de ꝓspere ꝓcede & regna: Nonne uidemus:
om̃s gentes: Quid erat illud uidere inspũ:
Quid hoc ẽ exꝑiri inueritate: Quando dice¬
bantur hec nondum ita regnabat xp̃c: ñ
dum intenderat: nondum ꝓcesserat Pre¬
dicabantur: ex hibita sunt: iam ea tenea¬
mus: Inmultis redditorem habemꝰ dm̃:
inpaucis debitorem: Intende ꝓsꝑe ꝓcede
semine abrahȩ benedicerentur om̃s gt̃s.
Predicatum ẽ. euangłium: ueritas ẽ Qiud
mansuetudo: passi sunt martyres: &
inde multum ꝓcessit & ꝓmouit ꝑ om̃s
gentes regnum di: quia patiebantur
martyres. nec deficiebant. nec resistebant
dicentes omnia. nicħ occultantes. parati
adomnia. nicħ recus antes: Magna man¬
suetudo: Corpus. xp̃i hoc fecit: incapi¬
te suo didicit. Ille prior sicut ouis ad
uictimam ductus ẽ: & sicut agnus corã
tonderte se non aꝑuit os suum: usq a dõ
mansuetus. ut pendens in cruce diceret.
Pater ignosce illis: quia nesciunt quid faci¬

Expanded text:
 es speciosus et pulcher. Et intene procede, et regna. Nonne videmus? omnes gentes. Quid erat illud videre in spiritu? Quod nunc est experiri in veritate. Quando dicebantur haec, nondum ita regnabat Christus, nondum intenderat, nondum processerat: praedicabantur; exhibita sunt, jam ea tenemus: in multis redditorem habemus Deum, in paucis debitorem. Intende, et prospersemine Abrahae benedicerentur omnes gentes. Praedicatum est Evangelium; veritas est. Quid mansuetudo? Passi sunt martyres, et inde multum processit, et promovit per omnes gentes regnum Dei: quia patiebantur martyres, nec deficiebant, nec resistebant; dicentes omnia, nihil occultantes; parati ad omnia, nihil recusantes. Magna mansuetudo! Corpus Christi hoc fecit, in capite suo didicit. Ille prior sicut ovis ad occisionem ductus est, et sicut agnus coram tondente se non aperuit os suum : usque adeo mansuetus, ut pendens in cruce diceret, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faci
Abbreviated transcription (Latin):
głatur indño głetur: qͥa tunc ẽ illa magna
cuntas tunc inea cognoscit᷑ dñs dũ susci¬
piet eam: quomͦ suscipit medicus egrotum
curandũ. ñ sicut ẽ amandum Et enĩ febtẽ
odit medicus: Non amat medicus egrotũ.
s iamat medicꝰ egrotum: Si egrotũ ama¬
ret: semꝑ egrotum optaret. Rursus si egro¬
tum ñ amaret: a degrotum ñ ueniret: Sed
amat egrotum: ut faciat sanum: Suscep̃
gͦ hanc ciuitatem dñs & cognitus ẽ. in ea:
idest gr̃a ipsius cognita ẽ. in illa ciuitate:
quia quicquid habet illa ciuitas quȩ głat᷑
in dño. non habet de se: Propter hoc enĩ dr̃.¬

Expanded text:
atur, in Domino glorietur . Quia tunc est illa magna civitas, tunc in ea cognoscitur Dominus, cum suscipiet eam: quomodo suscipit medicus aegrotum curandum, non sicut est amandum. Etenim febrem odit medicus. Non amat medicus aegrotum, et amat medicus aegrotum: si aegrotum amaret, semper aegrotum optaret; rursus si aegrotum non amaret, ad aegrotum non veniret: sed amat aegrotum, ut faciat sanum. Suscepit ergo hanc civitatem Dominus, et agnitus est in ea, id est, gratia ipsius cognita est in illa civitate; quia quidquid habet illa civitas quae gloriatur in Domino, non habet de se. Propter hoc enim d
Abbreviated transcription (Latin):
illum interrogatio ex diuina dispensatio¬
ne: et ꝑ interrogationem notus sibi fit:
et dicitur ds̃ cognouisse qͦd illum fecit nõ¬
se. Nunquid petrus nouerat se quando dir̃
me dico: tecum paratus sum usq ad mor¬
tem: Medicus nouerat uena inspecta
quid intus ageretur inegroto: egrotus ñ
nouerat: Uenit accessio temptationis:
& ꝓbauit medicꝰ sententiã suã: ꝑdidit

Expanded text:
illum interrogatio ex divina dispensatioillum interrogatio ex divina dispensatione, et per interrogationem notus fit sibi; et dicitur Deus cognovisse, quod illum fecit nosse. Numquid Petrus noverat se, quando dixit medico: Tecum sum usque ad mortem ? Medicus noverat, vena inspecta, quid intus ageretur in aegroto; aegrotus non noverat. Venit accessio tentationis; et probavit medicus sententiam suam,
Abbreviated transcription (Latin):
Nonne ds̃ requiret ista: Ipse enim nouit oc¬
culta cordis. Nouit et requirit: Si nouit
occulta cordis: quid ibi facit: Nonne ds̃
requiret ista: Houit inse: requiret ꝓpt̃
nos Et enim ideo requirit aliquando ds̃
et dic̃ sͥ innotescere: quia fec̃ tͥ in notescẽ:
Opuis suum tͥ dic̃: ñ cognitionem suã. Dici¬
mus plerumq letus dies: quando serenꝰ
ẽ: Nunqͥd ipse dies gaudet: s gaudentem
dicimus: quia gaudentes facit. nos. Et dici¬
mus triste cȩlum: Nõ .i. ẽ ullus tał senstis
innubib: s quia homines huiusmodi
uidentes cęli faciem contristantur: Triste
dr̃ quod tristes facit. Sic et ds̃ cognosc̾e
dicitur: quando cognoscentes facit. Deus
dicit adabraham: Nc̃ cognoui: qͥa times
deum: Ante ñ cognouerat: S ipse abrahã.
se  cognouit quia in ipsa sua temptatio¬
ne. et ipse sibi innotuit: Plerumq enim
homo putat se posse qͦd non potest: aut
putat se nom posse q̃d potest. Accedit ad

Expanded text:
Nonne Deus requiret ista? Ipse enim novit ocNonne Deus requiret ista? Ipse enim novit occulta cordis. Novit, et requirit: si novit occulta cordis, quid ibi facit? Nonne Deus requiret ista? Novit in se, requirit propter nos. Etenim ideo requirit Deus aliquando, et dicit sibi innotescere, quod facit tibi innotescere. Opus suum tibi dicit, non cognitionem suam. Dicimus plerumque, Laetus dies, quando serenus est: numquid ipse dies gaudet? Sed gaudentem dicimus, quia gaudentes nos facit. Et dicimus, Triste coelum. Non enim est ullus talis sensus in nubibus: sed quia homines hujusmodi videntes coeli faciem contristantur, triste dicitur, eo quod tristes facit. Sic et Deus cognoscere dicitur, quando cognoscentes facit. Deus dicit ad Abraham: Nunc cognovi quia tu times Deum . Ante non cognoverat? Sed ipse Abraham se non cognovit: quia in ipsa tentatione ipse sibi innotuit. Plerumque enim homo putat se posse quod non potest, aut putat se non posse quod potest; accedit ad
Abbreviated transcription (Latin):
& multi sunt qͥ ambulant ꝑeam: Quam
arta & angusta ẽ uia que ducit aduitã:
& pauci sunt qui ambulant ꝑeam: Qui
sunt pauci: Qui tolerant tribulationes:
qui tolerant temptationes: qui inistis
omnib molestiis ñ deficiunt: qui non ad
horam gaudent aduerbum. & intempore
tribulationis tanquã ortu solis arescunt.
s habent radicem caritatis. sic̃ audiuimꝰ
qͦd mͦ lec̾tum ẽ in euangłio Radicem inꝗͣ
caritatis habe: ut cum sol exortus fuerit.
ñte urat s nutriat Hȩc omĩa uenerunt
suꝑnos. & obliti ñ sumꝰ de. & iniqͣ. non egi¬
mus intestamento tuo: & ñ recessit retro
cor nr̃m S quia hec omĩa intribulatio¬
ne patimur:iam inangusta uia ambu¬
lantes. declinasti semitas nr̃as auia tua:
Ergo exaltabis nos inloco fortitudinis:
Et oꝑuit nos umbra mortis: Hec enim mor¬
talitas umbra mortis ẽ: uera mors ẽ. dam¬
et si expandimus manꝰ nras addm alienũ:¬

Expanded text:
et multi sunt qui ambulant per eam! Quam et multi sunt qui ambulant per eam! Quam arcta et angusta via est quae ducit ad vitam, et pauci sunt qui ambulant per illam ? Qui sunt pauci? Qui tolerant tribulationes, qui tolerant tentationes, qui in istis omnibus molestiis non deficiunt; qui non ad horam gaudent ad verbum, et in tempore tribulationis tanquam orto sole arescunt , sed habent radicem charitatis, sicut audivimus quod modo lectum est in Evangelio . Radicem, inquam, charitatis habe, ut cum sol exortus fuerit, non te urat, sed nutriat. Haec omnia venerunt super nos, et obiiti non sumus te; et inique non egimus in testamento tuo; et non recessit retro cor nostrum. Sed quia haec omnia inter tribulationes facimus, jam in angusta via ambulantes, declinasti semitas nostras de via tErgo exaltabis nos in loco fortitudinis. Et operuit nos umbra mortis. Haec enim mortalitas umbra mortis est. Vera mors est damEt si expandimus manus nostras ad Deum alienu
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt: Hȩc omnia uenerunt suꝑ nos:
ẽ. intellectus: qͥa ñ recessit retro cor nr̃m.
qͥa obliti ñsumus te: quia iniquȩ non
egimꝰ intestamento tuo. positi inmagniᷤ
tͥbulationib et ꝑsecutionib gentium:
Declinasti semitas nras de uia tua Semi¬
te enim nr̃ȩ erant inuoluptatib scłi: se¬
mitȩ enim nr̃ȩ erant in ꝓsꝑitatib dem¬
poralium rerum: Tulisti semitas nr̃as
de uia tua. et ostendisti nob quã arta &
angusta uia ẽ. quȩ ducit aduitam: Et
declinasti semitas nr̃as deuia tua Eͥd
ẽ declinasti semitas nrãs de uia tua:
Tanquam diceret nob̃. Intribulatione po¬
siti estis: multa patimini: multa quȩ a¬
mabatis in hoc scło amisistisS: non uos
dimisi inuia: quã angustã uos doceo: la¬
tas semitas querebatis: quid dico uobis:
Hac itur aduitam sempiternã Qua uultis
ambulare: ad mortẽ ꝑgitis: Quam lata
& spaciosa uia ẽ. que ducit adinteritum:

Expanded text:
dicunt? 18. Haec omnia venerunt super nos, dicunt? 18. Haec omnia venerunt super nos, est intellectus, quia non recessit retro cor nostrum, quia obliti non sumus te, quia inique non egimus in testamento tuo, positi in magnis tribulationibus et persecutionibus gentium. Declinasti semitas nostras de via tua. Semitae enim nostrae erant in voluptatibus saeculi; semitae nostrae erant in prosperitatibus temporalium rerum: tulisti semitas nostras de via tua, et ostendisti nobis quam arcta et angusta via est quae ducit ad vitam. Et declinasti semitas nostras de via tua. Quid est, declinasti semitas nostras de via tua? Tanquam diceret nobis, In tribulatione positi estis, multa patimini, multa quae amabatis in hoc saeculo, amisistis: sed non vos dimisi in via, quam angustam vos doceo. Latas semitas quaerebatis: quid vobis dico? Hac itur ad vitam sempiternam: qua vultis ambulare, ad mortem pergitis. Quam lata et spatiosa via est quae ducit ad interitum,
Abbreviated transcription (Latin):
decorem: De quo item dicit᷑. Speciosꝰ forma
prefiliis hominũ: Ut homo ñ habebat spe¬
ciem neq decorem: s. speciosꝰ forma exeo qͦd
ẽprefiliis hominum: Ideo formã illam
deforma carnis ostendens ocłis intuentiũ.
quid ait: Qui diligit me mandata mea
eustodit: & qui diligit me diliget᷑ apatre
meo: etego diligam eum: et ostendã me
ipsum illi Quẽ uidebant: ostensurũ se
illis ꝓmittebat Sed quid ẽ hoc: Quasi
diceret: uidetis formam serui: occulta ẽ.
forma dĩ. Phanc uob blandior. illã uob̾
seruo Hac uos paruulos nutrio: illa gran¬
des pasco: Ergo ut ħ fides nr̃a qua purga¬
mur adinuisibilia preparetur: hoc ẽ. qͦd
ũtellectũ filiis chorȩ facta sunt ista om̃ia:
ut detraherentur scĩs ea quȩ habebant:÷
detraheretur et ipsa uita temporalis: ut
num: s amore illius casto tolerarent ħ
omĩa quȩ ꝓtempore paterentur: Deniq
quia intellexerunt hoc filii chore quid

Expanded text:
decorem? De quo item dicitur: Speciosus forma decorem? De quo item dicitur: Speciosus forma prae filiis hominum . Ut homo, non habebat speciem neque decorem; sed speciosus forma ex eo quod est prae filiis hominum. Ideo formam iilam deformem carnis ostendens oculis intuentium, quid ait? Qui diligit me, mandata mea custodit; et qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum ,et ostendam illi meipsum . Quem videbant, ostensurum se illis promittebat. Sed quid est hoc? Quasi diceret, Videtis formam servi, occulta est forma Dei: per hanc vobis blandior, illam vobis servo; hac vos parvulos nutrio, illa grandes pasco. Ergo ut haec fides nostra qua purgamur, ad invisibilia praeparetur, hoc est, quod in intellectum filiis Core facta sunt ista omnia, ut detraherentur sanctis ea quae habebant, detrarnum, sed amore illius casto tolerarent haec omnia, quae pro tempore paterentur. Denique, quia intellexerunt hoc filii Chore, quid
Abbreviated transcription (Latin):
tantur huiusmͦi uoluptates. s qua ȩterna
de ipso do gaudia comparentur. respond
dñs ⁊ ait: Erratis: nescientes scͥpturas neq
iurtutem di: Inresurrectione autem neq
nubent: neq uxores ducent: N enĩ incipi¬
ent mori: Id ÷ ñibi queretur successor: ubi
ebrias gaudeant: aut hoc forte arbitra¬
ris qͦd angłi uxores habeant: Nichil hoꝵ ẽ
apud angłos: Unde gaudent angłi: nͥ de
qͦͣdñs ait. nescitis quia angłi eoꝵ. semper
uident faciem patris: Si gͦ adfaciem patͥs
gaudent angłi: adtale gaudium te p̃pa¬
ra: Aut si inuenis meluis. quã uidere fa¬
tuo: si uel suspicaris aliqͥd pulchrius quã
ẽ ille aquo ẽ. omne pulchrum. qͦd te tene¬
at. ne illud cogitare merearis: Dñs incar¬
neerat: et apparebat homo hominibus.
Qualis apparebat iam dixi: homo homini¬
bus: Quid magnum apparebat caro car¬
ni: Quid magnum apparebat: de qͦ dic¬
tum ẽ. uidimus eum. et ñ habebat speciem
neq decorem: Quis ñhabebat spem neq

Expanded text:
tantur hujusmodi voluptates, sed qua aeterna de ipso Deo gaudia comparentur, respondit Dominus, et ait: Erratis nescientes Scripturas, neque virtutem Dei: in resurrectione enim neque nubent, neque uxores ducent: non enim incipient mori. Id est, non ibi quaeritur successor, ubi ebrias, gaudeant, aut hoc forte arbitraris, quod Angeli uxores habeant. Nihil eorum est apud Angelos. Unde gaudent Angeli, nisi unde Dominus ait: Nescitis quia Angeli eorum semper vident faciem Patris ? Si ergo ad faciem Patris gaudent Angeli, ad tale gaudium te praepara: aut si invenis melius quam videre fatuo, si vel suspicaris aliquid pulchrius, quam est ille a quo est omne pulchrum, quod te teneat, ne illum cogitare mercaris. Dominus in carne erat, et apparebat homo hominibus. Qualis apparebat? Jam dixi, homo hominibus. Quid magnum apparebat? Caro carni. Quid magnum apparebat, de quo dictum est: Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem ? Quis non habebat speciem neque
Abbreviated transcription (Latin):
sponsa amata adõ. Quando amata: Dum
adhuc feda Om̃s enim peccauerunt ait
neret fȩda Non enim uere feda amata est.
qrua non feditas amata ẽ. Nam si hoc ama¬
ret: hoc seruaret E uertit feditatem. forma¬
uit puilchritudinem: Ad qualem uenit: &¬
qualem fecit: Ueniat iam ipse in uerbis ꝓ¬
pħicis: E cce ipse sponsus ꝓcedat nob̾: ame¬
mus ullum: aut si inuenerimus in eo aliqͥd
fȩdi. ñ amemus. Ecce ipse inuenit multa
feda: & amauit nos: Si aliquid fędi inue¬
nerimus ineo ñ amemus: quia & hoc ip¬
sum qͥd carnem indutus ẽ. ut de ilo etiã
diceretur. udimus eum & non habebat
spẽm neq decorem. si consideres miscłia
qua factum ẽ: et ibi pulcher ẽ. Sed iudeoꝵ
ꝑsonam gerebat ꝓpħa cum diceret: iudi¬
mus eum & non habebat spẽm. neq deco¬
rem Quare: Quia ñ in intellectu: Intelli¬

Expanded text:
sponsa amata a Deo. Quando amata? Dum sponsa amata a Deo. Quando amata? Dum adhuc foeda. Omnes enim peccaverunt, aitneret foeda. Non enim vere foeda amata est, quia non foeditas amata est: nam si hoc amaret, hoc servaret: evertit foeditatem, formavit pulchritudinem. Ad qualem venit, et qualem fecit? Veniat jam ipse in verbis propheticis; ecce ipse sponsus procedat nobis: amemus illum; aut si invenerimus in eo aliquid foedi, non amemus. Ecce ipse invenit multa foeda, et amavit nos: si aliquid foedi invenerimus in eo, non amemus. Quia et hoc ipsum quod carnem indutus est, ut de illo etiam diceretur. Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem ; si consideres misericordiam qua factus est, et ibi pulcher est. Sed Judaeorum personam gerebat propheta, cum diceret: Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem
Abbreviated transcription (Latin):
psalmus: gaudeamꝰ innuptiis: et nos
erimus cum his qui fuint nuptię. qui
inuitantur adnuptias: et ipsi inuita¬
ti sponsa ẽ: Etenim sponsa eccłia ẽ: spon¬
sus xp̃e. Solent dici ab scolasticis carmi¬
na quedam urores ducentib et nubenti¬
bus que uocantur epitalamia. Quicquid
ibi cantatur: adhonorem cantat᷑ sponsi
et sponse. Anforte & innuptiis istis qͣuo
inuitati sumus. thalamus non ẽ: &un¬
de dicit alius psalmꝰ. insole posuit tab¬
naculum suumꝰ & ipse tanquã sponsꝰ
ꝓcedens de thalamo suo: Comunc̃tio
nuptialis: uerbum et caro Hiuus con¬
iunctionis thalamus: uirginis uterus.
Et enim caro ipsa uerbo comuncta. Unde
etiam dicitur: Iam non duo. s una caro
caput esset ȩccłie ipsa caro uerbo coniunc¬
ta: et ceteri credentes menbra essent capitis
iliuis: Nam uis uidere quis uenerit adnup¬
tias: In principio erant uerbum: & uerbũ
erat apud m: & ds̃ erat uerbum Gaudeat

Expanded text:
Psalmus: gaudeamus in nuptiis, et nos Psalmus: gaudeamus in nuptiis, et nos crimus cum iis qui fiunt nuptiae qui invitantur ad nuptias; et ipsi invitati sponsa est. Etenim sponsa Ecclesia est, sponsus Christus. Solent dici ab scholasticis carmina quaedam uxores ducentibus et nubentibus, quae vocantur epithalamia; quidquid ibi cantatur, ad honorem cantatur sponsi et sponsae: an forte et in nuptiis istis, quo invitati sumus, thalamus non est? Et unde dicit alius psalmus: In sole posuit tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo ? Conjunctio nuptialis, Verbum et caro: hujus conjunctionis thalamus, virginis uterus. Etenim caro ipsa Verbo est conjuncta: unde etiam dicitur, Jam non duo, sed una caro . caput esset Ecclesiae ipsa caro Verbo conjuncta, et caeteri credentes membra essent illius capitis. Nam vis videre quis venerit ad nuptias? In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Gaudeat
Abbreviated transcription (Latin):
ydola. mͦ adorantẽ dm: nuꝑ seriuentem
his que fecit mͦ ei a quo factus ẽ. P his
qui conmutabuntur. iudete quando die¬
tum sit. Modo iam residui pagani mu¬
tat᷑os expauescunt: et qui nolunt muta¬
ri uident repletas ȩccłias templa deseita:
hac celebritatem. ibi solitudinem: miran¬
tur mutata. legant predicta: Aurem
accommodent ꝓmissori: credant exhibi
mine innouum mutatus. ex infideli fide¬
lis fit: ex raptore largitor: castus exadulto.
beneficus ex malefico. Prgo cantetur nob
ꝓhis qui commutabuntur: et sic incipi¬
at describi ꝑ quem commutati sunt. Se
quitur enim ꝓhis qui cominutabunt᷑
filiis chore uuntellectu: canticum ꝑdi
lecto Nam dilectus ille uisus ẽ. et apse
cutorib suis: s non intellectus Si enĩ
cognouissent: nunquã dñm głe cruci¬
fixissent. Adhunc intellectum alios
ocłos ipse querebat. cum diceret: qͥme ui¬
det. iudet et patrem Sonet enim iam

Expanded text:
idola, modo adorantem Deum; nuper servientem idola, modo adorantem Deum; nuper servientem iis quae fecit, modo ei a quo factus est. Pro his quae commutabuntur, videte quando dictum sit. Modo jam residui Pagani mutata expavescunt: et qui nolunt mutari, vident refertas ecclesias, templa deserta; hac celebritatem, ibi solitudinem. Mirantur mutata, legant praedicta: aurem accommodent promissori, credant exhibitmine in novum mutatur; ex infideli fidelis fit, ex raptore largitor, castus ex adultero, beneficus ex malefico. Ergo cantetur nobis, Pro his quae commutabuntur: et sic incipiat describi, per quem commutata sunt. 3. Sequitur enim: Pro his quae commutabuntur, filiis Core, in intellectum, Canticum pro dilecto. Nam dicutoribus suis, sed non in intellectum. Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Ad hunc intellectum oculos alios quaerebat ipse, cum diceret: Qui me videt, videt et Patrem . Sonet eum jam
Abbreviated transcription (Latin):
cia panuili estote. ut mentib ꝑfecti sitis:
Quem delectat imitari puerum: ñ delectet
imperitia. s innocentia. Iili uͦ eximperitia
insultabant scõ di caluo: et clamabant pꝰ
cum calue calue factum ẽ ut abestiis ẽ¬
sumerentur.: et figurauerunt homines
ineadem mente puerili stulte irridenteᷤ
quendam caluum. qui incal¬
uarie loco crucifixus ẽ.
P ossessi sunt gͦ talesue¬
lut abestiis. hoc ẽ ade¬
monib. adiabolo & angłis cuis qͥ opat
infiliis diffidentię: Tales gͦ pueri erant.
qui ante sacratum lignum stantes ca¬
put agitabant et dicebant: Si filius dĩ
es: descende decruce: Huius nos filii su¬
mus. qͥa filii sponsi sumus: et nobis in¬
scriptus c̃. psalmus iste: cuius titulus
dicitur. filiis chore. ꝓhis qui commuta¬
bunt᷑: Quid ergo exponam qͥd sit ꝓhis
qui cominutabuntur: Quid g̾ dicam:
Hoc omĩs mutatus agnoscit. E auditħ
uideat commutatũ: nuꝑ adorantem

Expanded text:
tia parvuli estote, ut mentibus perfecti sitis . tia parvuli estote, ut mentibus perfecti sitis . Quem delectat imitari puerum, non delectet imperitia, sed innocentia. Illi vero ex imperitia insultabant sancto Dei calvo, et clamabant post eum: Calve, calve. Factum est ut a bestiis consumerentur: et figuraverunt homines in eadem mente puerili stulte irridentes quemdam calvum; quia in Calvariae loco crucifixus est. Possessi sunt ergo tales velut a bestiis, hoc est a daemonibus, a diabolo et angelis ejus, qui operatur in filiis diffidentiae. Tales pueri erant, qui ante sacratum lignum stantes caput agitabant, et dicebant: Si filius Dei est, descendat de cruce . Hujus nos filii sumus, quia filii sponsi sumus: et nobis inscriptus est psalmus iste, cujus titulus dicitur, Filiis Core, pro his quae commutabuntur. 2. Quid ego exponam quid sit, pro his quae commutabuntur? Quid ego dicam? Hoc omnis mutatus agnoscit. Qui auditvideat commutatum; nuper adorantem