comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Hesine abira et derelinque indignationẽ.
ne subemuleris ut maligne facias: quasi
imitando eũ qui maligne faciendo flo¬
ret ad dempus: Ne subemuleris ut malig¬
ne facias: Qm̃ qui maligna agunt: ex¬
terminabuntur S felicitatẽ eoꝵ uideo:
Crede illi qui dicit. exterminabunt᷑: qͥa
melius ille uidet quã tu: cuius oculus
turbari ira non potest Qm̃ qui ma¬
ligne agunt exterminabuntur: susti¬
nentes autem dñm̃: Non enim aliquem
fallacem: s: utiq ipsam ueritatem: Non
aliquem minus ualentem: s utiq om̃i¬
potentem: Sustinentes autem dñm:
ipsi hereditate possidebunt terram: Quã
terram: n illam ihrłm cuius amore qui
exardescit ꝑueniet ad pacem:S: quam
du peccator floret: Quamdiu sustinebo:
Festinas Cito erit qͦd tͥ diu ẽ Infirmitas
fac̃ dui uideri: qͦd cito ẽ Quomͦ inueni¬
untur desideria egrotoꝵ: Nicħ tandiu:
quam ut calix sitienti temperet᷑. Ytiq

Expanded text:
Desine ab ira, et derelinque indignationem. Desine ab ira, et derelinque indignationem. Ne subaemuleris ut maligne facias: quasi imitando eum qui maligne faciendo floret ad tempus. Ne subaemuleris, ut maligne facias. Quoniam qui maligne agunt, exterminabuntur. Sed felicitatem eorum video. Crede illi qui dicit: Exterminabuntur: quia melius ille videt quam tu, cujus oculum turbare ira non potest. Quoniam qui maligne agunt, exterminabuntur. Sustinentes autem Dominum. Non enim aliquem fallacem, sed utique ipsam veritatem: non enim aliquem minus valentem, sed utique omnipotentem. Sustinentes autem Dominum, ipsi haereditate possidebunt terram. Quam terram, nisi illam Jerusalem, cujus amore qui exardescit, perveniet ad pacem? 10. vers. 10. Sed quamdiu peccator floret? quamdiu sustinebo? Festinas: cito erit quod tibi diu est. Infirmitas facit diu videri quod cito est. Quomodo inveniuntur desideria aegrotorum? Nihil tamdiu, quam ut calix sitienti temperetur. Utique
Abbreviated transcription (Latin):
ira: et derelinque indignationẽ. Hescis qͦ
te ꝓuocet ira ista: Dicturus es do: quia
iniquus ẽ: Illuc ꝑgit: Eece ille quare fe¬
lix ẽ. & ille infelix: Uide quid pariat:
offoca malã conceptionem: Desine abira
et derelinque conceptionẽ indignationẽ.
ut iam resipiscens dicas Turbatus est
preira ocłs m̃s. Quis ocłs nisi fidei: Int̃¬
rogo oculum fidei. tuȩ. Credi disti inxp̃m.
Quare credidisti: quid t̾ ꝓmisit: Si felici¬
ra aduersus illum quando uides infi¬
delem felicem: Quid tͥ ꝓmisit felicita¬
tis. qͥd nisi in resurrectione mortuoꝵ: Od
autem inhac uita pateris. qͦd non ipse:
inqua magis indignaris serue. discipłe.
quam dñs. quam magister: Nonne ab
ipso audis. ñ ẽ seruus maior dño suo:
et ñ ẽ discipłs suꝑ magistrum: Ille ꝓte
dolores. flagella. opꝓbria. crucẽ. mortem
tͥ peccatori debebat᷑: Ergo tene direc¬
tum ocłm tuũ: ne turbetur pre ira

Expanded text:
ira, et derelinque furorem. Nescis quo ira, et derelinque furorem. Nescis quo te provocet ira ista? Dicturus es Deo quia iniquus est, illuc pergit. Ecce ille quare felix est, et ille infelix est? Vide quid pariat: offoca malam conceptionem. Desine ab ira, et derelinque indignationem, ut jam resipiscens dicas: Turbatus est prae ira oculus meus . Quis oculus, nisi fidei? Interrogo oculum fidei tuae: Credidisti in Christum; quare credidisti? Quid tibi promisit? Si felicira adversus illum, quando vides infidelem felicem. Quid tibi promisit felicitatis? Quid nisi in resurrectione mortuorum? Quid autem in hac vita? Quod ipse: quod ipse, inquam. An dedignaris, serve discipule, quod Dominus, quod magister? Nonne a ipso audis: Non est servus major domino suo, et non est discipulus super magistrum ? Ille pro te dolores, flagella, opprobria, crucem, mortem ptibi peccatori debebatur? Ergo tene directum oculum tuum, ne turbetur prae ira:
Abbreviated transcription (Latin):
ria eiuis. rapinas eius. ego noui: Inom̃ib
elatus. suꝑbus ꝑiniquitatem exaltatus.
non me dignatur agnoscere: Inhis qͦmͦ
durabo: Norbus ille ẽ: bibe contra:
Ne subemuleris eum qui ꝓsperatur in
uia sua: Prosperatur: s inuia sua: la¬
boras: s inuia dei. Illi ꝓsperitas ẽ. inuia:
inꝑuentione infelicitas Tibi labor ĩuia:
inꝑuentione felicitas: qm̃ iter impioꝵ
peribit: Nouit dñs uiam iustorum: &
iter impioꝵ ꝑibit: Has uias ambula:
qͥs nouit dñs: Et si ambulas ineis: non
te fallunt: Uia enim impioꝵ: felicitas¬
ẽ transitoria finita uia: ꝑacta ẽ felicitas
Quare: Quia uia illa lata ẽ: finis eius
inꝓfundum inferni ꝑducit Nia uero
tua angusta ẽ: et pauei ingrediunt peã
re: Ne subemuleris eum qui ꝓsꝑat᷑ muia
sua: in homine faciente iniquitatẽ: Desine
abira: et derelinque furorẽ: Quid stoma
inhomine faciente iniquitatẽ: Desine ab

Expanded text:
ria ejus, rapinas ejus ego novi; in omnibus ria ejus, rapinas ejus ego novi; in omnibus elatus, superbus, per iniquitatem exaltatus non me dignatur agnoscere: in his quomodo durabo? Morbus ille est, bibe contra: Ne subaemuleris eum qui prosperatur in via sua. Prosperatur, sed in via sua: laboras, sed in via Dei. Illi prosperitas in via est, in perventione infelicitas: tibi labor in via, in perventione felicitas; quoniam iter impiorum peribit. Novit Dominus iras justorum, et iter impiorum peribit . Has vias ambulas quas novit Dominus; et si laboras in eis, non te fallunt. Via vero impiorum felicitas transitoria: finita via, peracta est felicitas. Quare? Quia via illa lata est, finis ejus in profundum inferni perducit. Via vero tua angusta est, et pauci ingrediuntur per leris eum qui prosperatur in via sua. In homine faciente iniquitatem, desine ab ira, et derelinque furorem. Quid stomacIn homine faciente iniquitatem, desine ab
Abbreviated transcription (Latin):
meam: Ergo mͦ quid: Angustiȩ et tri¬
bulationes. et temptationes & beatus
qui ꝑdurat: quia qui ꝑseuerauerit usq
infinem. hic saluus erit Ne cedãs insulta¬
torib: ne eligat hic florere: ut exarbore
audi Subditus esto dño: & obsecra eũ:
Hoc ẽ: sit uia tua obedire preceptis eius
hoc ẽ. enu subditum illi eẽ. et obsecrare:
donec det quod ꝓmisit: ꝑseueret bonum
opus: ꝑseueret et oratio Oportet enim
semꝑ orare: et non deficere: Inqͦ appares
subditus: Infaciendo qͦd precepit: S mer¬
cedem nondum accipis: forte quia ca¬
pere nondum potes: Iam enĩ ille potest
dare: s tu non potes acciꝑe Exercere
oꝑib: labora inuinea: finito die pete
mercedem: Fidelis ẽ. qui te adduxit ad
uineam: Subditus esto dño et obsetra eũ
Ecce facio Subditus sum: et obsecro eũ:
S quid tͥ uidetur: Uicinus ille nequam.
male agens. et florens: furta eius. adulte¬

Expanded text:
meam? Ergo modo quid? Angustiae, trimeam? Ergo modo quid? Angustiae, tribulationes et tentationes. Et beatus qui perdurat: quia qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Nec cedat insultatoribus, ne eligat hic florere ut ex arboreaudi: Subditus esto Domino, et obsecra eam. Hoc sit vita tua, obedire praeceptis ejus. Hoc est enim subditum illi esse, et obsecrare, donec det quod promisit. Perseveret bonum opus, perseveret et oratio. Oportet enim semper orare, et non deficere . In quo appares subditus? Faciendo quod praecepit. Sed mercedem nondum accipis, forte quia capere nondum potes. Jam enim ille potest dare, sed tu non potes accipere. Exercere operibus, labora in vinea: finito die pete mercedem: fidelis est qui te adduxit ad vineam . Subditus esto Domino, et obsecra eum. 9. Ecce facio; subditus sum Domino, et obsecro cum. Sed quid tibi videtur? Vicinus ille nequam, male agens et florens est; furta ejus, adulte
Abbreviated transcription (Latin):
lux. quam inmedio die: Nonsolum ergo
educet sicut lumen iusticiam tuã: serit
iudiciũ tuũ sicut meridies: Nodo enĩ
uidicas sequi xp̃m: hoc ꝓͣposiusti. hoc ele¬
gisti. hoc ẽ. udicium tuũ: nemo tͥ osten¬
dit qͦd ꝓmisit: Promissorẽ adhuc tenes: ex¬
hibitorem autem expectas. In udicio gͦ
tuȩ fidei. elegisti sequi qͦd ñuides: in ab¬
scondito ẽ iudicium tuũ: adhuc repre¬
henditur et irridetur ab infidelib. Quid
mortalis eris: et dabit tibi uitã eternam.
Ubi ẽ hoc: Quando dabit: Quando fieri
potest: Iudicas tamen tu magis sequi
xp̃m ꝓmittentem qͦd non uides: quam
impiũ rep̃hendentẽ credidisse te. qd ñdũ uide ᷤᷤ.
Et hoc ẽ iudiciũ tuũ: etqͣle sit iudiciũ tuũ
adhuc non apparet. Inisto seculo quasi
nox ẽ: Quando ergo educet iudicium tu¬
um uelut meridiem: Cum xp̃e appa
iudieandas: quid erit tunc: Impius uͥ
abscondet ꝑfidiam suã: cum uidero fidẽ

Expanded text:
lux quam medio die. Non solum ergo lux quam medio die. Non solum ergo educet sicut lumen justitiam tuam, sed erit judicium tuum tanquam meridies. Modo enim judicas sequi Christum, hoc proposuisti, hoc elegisti, hoc est judicium tuum: nemo tibi ostendit quod promisit: promissorem adhuc tenes, exhibitorem autem exspectas: in judicio ergo fidei tuae elegisti sequi quod non vides. In abscondito est judicium tuum, adhuc reprehenditur et irridetur ab infidelibus: Quid Quia immortalis eris, et dabit tibi vitam aeternam? ubi est hoc? quando dabit? quando fieri potest? Judicas tamen tu magis sequi Christum promittentem quod non vides, quam impium reprehendentem credidisse te quod nondum vides. Et hoc est judicium tuum: et quale sit judicium tuum, adhuc non apparet: in isto saeculo quasi nox est. Quando ergo educet judicium tuum velut meridiem? Cum Christus a gentes judicandas, quid erit tunc? Impius ubi abscondet perfidiam suam, cum videro fidem
Abbreviated transcription (Latin):
Beati enim mundo corde: qm̃ ipsi dm̃
go: uolo: egone implebo: Non:. Quis gͦ
Heuela addñm uiam tuam & spera ieũ.
& ipse faciet: Indica illi quid patiaris:
indica illi quid uelis: Quid enim patenꝰ
ego homo: quis me liberabit de corpore
mortis huius: Et quia ipse faciet cum
reuelaueris ad eum uiã tuã: uide quid
Quid gͦ facturus ẽ. quia dictum ẽ. reuela ad
dñm uiam tuã et sꝑa ineum & ipse faci¬
et: Quid faciet: Et educet sicut lumen
iusticiam tuã Ghodo enim abscondita ẽ.
iusticia tua: Infide res ẽ: et nondum in
sp̃e. Auquid credis ut facias: nondum uideᷤᷤ
qͦd credis: Cum autem ceꝑis uidere quod
quia iusticia tua erat fides tua: Iustꝰ enĩ
exfide uiuit: Et educet uelut lumen iu¬
sticiã tuam: Etiudicium tuum sicut
meridiem: Hoc ẽ clarum lumen: Parum
erat dicere ut lumen: Lumen enim iam
di cimus: et cum albescit. Lum̃ dicimus
etcum sol oritur: s nunquã ẽ clarior

Expanded text:
Beati enim mundi corde, quoniam ipsi Deum Beati enim mundi corde, quoniam ipsi Deum go, volo: egone implebo? Non. Quis ergo? Revela ad Dominum viam tuam, et spera in eum, et ipse faciet. Indica illi quid patiaris, indica illi quid velis. Quid enim paterisego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Et quia ipse faciet, cum revelaveris ad eum viam tuam, vide quid Quid ergo facturus est, quia dictum est: Revela ad Dominum viam tuam, et spera in eum, et ipse faciet: quid faciet? Et educet sicut lumen justitiam tuam. Modo enim abscondita est justitia tua: in fide res est, nondum in specie. Aliquid credis ut facias, nondum vides quod credis. Cum autem coeperis videre quod quia justitia tua erat fides tua Justus enim ex fide vivit . 7. Et educet velut lumen justitiam tuam, et judicium tuum sicut meridiem: hoc est clarum lumen. Parum erat dicere, ut lumen. Lumen enim jam dicimus et cum albescit, lumen dicimus et cum sol oritur: sed nunquam est clarior
Abbreviated transcription (Latin):
hereditatis meȩ et calicis mei. Recenti senn¬
ne commendauimꝰ caritati ur̃ȩ. et deum
ẽẽ possessionẽ nr̃am: et nos eẽ possessio¬
nem dĩ: Audi quia diuitiȩ terrȩ huius
ipse ẽ: iude quid dicitur: Delectare in
dño: Tanquam quesieris et dixeris. osten¬
tare. Delectare in qͥt indño: et dabit tͥ pe¬
ticiorces cordis tui. Signate accipe pecitioẽs
Discerne quantũ potes Nec frustra dictũ cat¬
ẽ in quodã psalmo: ds̃ cordis mei Ibi
enim sequitur & dicit: Et pars mea
rogat ut illuminetur: Esto. roget: quia
et ista d̃s̃ facit: & ista ds̃ prestat Sed ro¬
gant hȩc etiam mali: Petitio hec carnis¬
est: Infirmatur: rogat se saluum fieri:
Saliuis fit moriturus Et ista peticio car¬
nis ẽ: et si qua sunt talia: Peticio cordis
quȩ ẽ: Sicut peticio carnis ẽ. uelle sibi
reparari oculos. aduidendã utiq istã
lucem quȩ talib ocłis uideri potest:
ita petitio cordis adaliam lucẽ ꝑtinet

Expanded text:
nti sermone commendavimus Charitati Vestrae, et Deum esse possessionem nostram, et nos esse possessionem Dei. Audi quia divitiae terrae hujus ipse est: vide quid sequitur, Delectare in Domino. Tanquam quaesieris, et dixeris, Ostentare; Delectare, inquit, in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui. 5. Signanter accipe petitiones carnis, discerne quantum potes. Nec frustra dictum est in quodam psalmo: Deus cordis mei. Ibi enim sequitur et dicit: Et pars mea rogat ut illuminetur. Ista roget, quia et ista Deus facit, et ista Deus praestat: sed rogant haec etiam mali. Petitio haec carnis. Infirmatur, rogat se salvum fieri: salvus fit moriturus. Et ista petitio carnis est: et si qua sunt talia. Petitio cordis quae est? Sicut petitio carnis est, velle sibi reparari oculos, utique ad videndam istam lucem, quae talibus oculis videri potest: ita petitio cordis ad aliam lucem pertinet.
Abbreviated transcription (Latin):
conamur. disputando. conuincendo.con¬
ueniendo.terrendo: tamen momnib: di¬
ligendo: Et cũ hec nob̃ agentib ꝑscuerãt
ininalo. et cor nr̃m de fraternis mortib
contabescit. cum eos qui foris sunt dolet.
his qui intus sunt timet. ꝑ angustiaͤ mul¬
tiformes. et incessabiles temptationes qͥb
habundat hȩc uita: quid facturi sum:
Exhabundantia enim iniquitatis. fit qͥ¬
dam torpor caritatis: qm̃ habundauit
iniquitas. refrigescit cantas multoꝵ. E
quid sumus facturi. nͥ qͦd sequitur: si ta¬
men ipso aduuante possimus. Qui ꝑseue¬
rau̾uit usq infinem: hic saluus erit: Ergo

Expanded text:
conamur, disputando, convincendo, conconamur, disputando, convincendo, conveniendo, terrendo, tamen in omnibus diligendo. Et cum haec nobis agentibus perseverant in malo, et cor nostrum de fraternis mortibus contabescit, cum eos qui foris sunt dolet, his qui intus sunt timet, per angustias multiformes et incessabiles tentationes, quibus abundat haec vita, quid facturi sumus? Ex abundantia enim iniquitatis fit quidam torpor charitatis: quoniam abundavit iniquitas, refrigescit charitas multorum. Et quid sumus facturi, nisi quod sequitur, si tamen ipso adjuvante possimus: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit
Abbreviated transcription (Latin):
uit culpam qui negat: quid ẽ qͥ docet¬
eum negare qui negat: Itane uͦ tu extra
culpam es. quia facis docendo xp̃ianus :
qͦd faciebat minando paganus: & quid
agis: hunquid tollis qͦd habet: quia ne¬
gauit quod habet: Hon facis ut ñ habeat.
G ut adpęnam habeat Qͦd enim habet: ħt
Baptismus ille tanquam caracter infixus
ẽ. Ornabat militem: conuĩcit desertorẽ:
Quid enim facis: xp̃m imponis suꝑ xp̃m.
Si simplex esses: xp̃m non dupplicares: De¬
inde queso de oblitus es. qͦd lapis ẽ. xp̃c: &
lapidem quẽ reprobauerunt edificantes
hic factus ẽ incaput anguli Si ergo la
pis suꝑ lapidem nonstabit. Tantum au¬
tem ualet iunctura caritatis: ut quamius
mult lapides uiui instructuram templi
dĩ conueniant. unus lapis ex omnibus
fiat: Tu autem discidisti te: abedificio
reuocas: adruinam uocas: et habundant
insidiȩ. et non quiescunt: Et uidemus
et tolleramus: et quantũ possumꝰ repͥme

Expanded text:
bet culpam qui negat, quid qui docetbet culpam qui negat, quid qui docet negare eum qui negat? Itane vero tu extra culpam es, quia facis docendo christianus, quod faciebat minando paganus? Et quid agis? Numquid tollis quod habet, quia negavit quod habet? Non facis ut non habeat, sed ut ad poenam habeat. Quod enim habet, habet. Baptismus ille tanquam character infixus est: ornabat militem, convincit desertorem. Quid enim facis? Christum imponis super Christum. Si simplex esses, Christum non duplicares. Deinde, quaeso te, oblitus es quod lapis est Christus, et Lapidem quem reprobaverunt aedificantes, hic factus est in caput anguli ? Si ergo lappis super lapidem non stabit ? Tantum autem valet junctura charitatis, ut quamvis multi lapides vivi in structura templi Dei conveniant, unus lapis ex omnibus fiat. Tu autem discidisti te; ab aedificatione revocas, ad ruinam vocas; et abundant hae insidiae, et non quiescunt: et videmus, et toleramus, et quantum possumus reprimere
Abbreviated transcription (Latin):
tholico: Ueni: esto xp̃ianus: Ad hoc dr̃¬
fremitus leonis alonge auditur: alonge
cauet᷑ Applicat se lubricus draco occul¬
tis lapsib serpens. leni tactu subrepens.
astuto sibilo immurmurans: et ñdicit.
nega. xp̃m: Nam eum coronatis martyrib
quis audiret: s dic̃ esto xp̃ianus: Et ille
mirabili uoce ꝑcussus. si nondum ueneno
penetratus ẽ: respondet plane. xp̃ianꝰ sũ:
Si autem mouetur. et draconis dente captꝰ
ẽ: respondet: Quare mͥ dicis esto xp̃ianꝰ:
Quidenim: honsum xp̃ianus: & ille:
hon: Ergo non sum: Non: Ergo nunc fac
me xp̃ianum: si non sum: Ueni Sed cũ
esse. ut possis ẽẽ Cum enim audierit con¬
fessionem. xp̃iani fidelis. rebaptirare ñ
audet: Cum autẽ audierit qͦd non sit.
dat illi tanquã qͦd non habebat: ut qͣsi
ipse sit extra culpam: quia scđm eiuis uo
extra culpam putes. qͦd has uoces audio:
quia non tu negas. s ille negat. Si ha¬

Expanded text:
tholico? Veni, esto christianus. Ad hoc ditholico? Veni, esto christianus. Ad hoc diemitus leonis a longe auditur, a longe cavetur. Applicat se lubricus draco, occultis lapsibus serpens, leni tractu subrepens, astuto sibilo immurmurans, et non dicit, Nega Christum. Nam eum coronatis martyribus quis audiret? Sed dicit, Esto christianus. Et ille mirabili voce percussus, si nondum veneno penetratus est, respondet, Plane christianus sum. Si autem movetur, et dente draconis captus est, respondet, Quare mihi dicis, Esto christianus? quid enim, non sum christianus? Et ille, Non. Ergo non sum? Non. Ergo nunc fac me christianum, si non sum. Veni. Sed cum esse, ut possis esse. Cum enim audierit confessionem christiani fidelis, rebaptizare non audet: cum autem audierit quod non sit, dat illi tanquam quod non habebat; ut quasi ipse sit extra culpam, quia secundum vocemextra culpam putas? Quid hac voce audio? quia non tu negas, sed ille negat? Si ha
Abbreviated transcription (Latin):
uirginitatem corrumpendam. ñcarnis
s cordis inquirit: Sicut adulter homo
lȩtatur innequicia sua cum carnem
corrumpit: sic diabolus letatur qͣndo
mentem corrumpit: Sicut autem pa¬
trib nrĩs aduersus leonem opꝰ erat pa¬
tientia: sic nob aduersus draconem ui¬
gilantia: ꝑsecutio tamen suie aleone
suie adracone: nunquam cessat inȩc¬
cłia: Et magis metuendus ẽ. cum fallit.
quã cum seuit: Illo tempore eogebat
ap̃ianos negare. xp̃m. isto autẽ tempore
docti xp̃ĩanos negare. xp̃m Tunc cogebat.
minc docet Tunc ingerebat iuolentiaᷤ.
nc̃isidiaᷤ parat. Uidebat᷑ tc fremens lubricꝰ:
ciminc oberrans difficile uidetur: Quomͦ
autẽ tunc cogebat. xp̃ianos negare xp̃m:
aꝑtum ẽ: Attrahebantur enim ut negarẽt
xp̃m: ecconfitentes xp̃m coronabantur:
qc autẽ docet negare xp̃m: & ideo fallit:
quia qͥ docetur negare xp̃m. qͣs non sibi
iudctur recedere arp̃o: Modo enim quid
dicitur abhereticis homini xp̃iano ca¬

Expanded text:
virginitatem corrumpendam, non carnis, sed cordis inquirit. Sicut autem adulter homo laetatur in nequitia sua, cum carnem corrumpit; sic et diabolus laetatur quando mentem corrumpit. Sicut autem patribus nostris adversus leonem opus erat patientia, sic nobis adversus draconem vigilantia. Persecutio tamen sive a leone, sive a dracone, nunquam cessat Ecclesiae: et magis metuendus est eum fallit, quam cum saevit. Illo tempore cogebat Christianos negare Christum; isto autem tempore docet Christianos negare Christum: tunc cogebat, nunc docet. Tunc ergo ingerebat violentias, nunc insidias: videbatur tunc fremens, lubricus nunc et oberrans difficile videtur. Quomodo autem tunc cogebat Christianos negare Christum, apertum est. Attrahebantur enim ut negarent Christum, et confitentes Christum coronabantur. Nunc autem docet negare Christum; et ideo fallit, quia qui docetur negare Christum, quasi non sibi videtur recedere a Christo. Modo enim quid dicitur ab haereticis hominibus christiano ca
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ iħs. xp̃c partim facta
cognoscimus: partu fu¬
tura speramus: Cuncta
tamen complebuntur:
quia ueritas hȩc dicit Et quam fideli¬
ter dicit. tam fidelit̃ inquirit: Qui cre¬
dit uenientib lȩtabitur: qui non credit.
uenientib confundet᷑. Uenient tamen
illa siue uolentib hominib. siue nolẽ¬
tibus: siue credentib siue ñ credentib.
sicut apłs ait. Si negauerimus: et ipse¬

Expanded text:
ristus, partim facta cognoscimus, partim futura speramus: cuncta tamen complebuntur, quia veritas haec dicit, et quam fideliter dicit, tam fideles requirit. Qui credit, venientibus laetabitur: qui non credit, venientibus confundetur. Venient tamen illa sive volentibus hominibus, sive nolentibus, sive credentibus, sive non credentibus, sicut ait A
Abbreviated transcription (Latin):
gionẽ. beatã patriam. beatã domũ. ubi
participes sunt scĩ uitȩ sempiterne atq
in commutabilis ueritatis: et timuit ex¬
tra te ire ubi non ẽ esse: ibi desiderans eẽ
ubi ẽ. summum esse: Propt̃ hanc ergo
comparationem int̃ utrumq constitu¬
tus: adhuc timens dicit Remitte mͥ
ut refrigerer prius ꝗͣ eam: et amplius
iam ñero: Si enim michi ñ remiseris pec¬
cata: ibo ineternum abste: & aqͦ ibo
ineternum: Abillo qui dixit ego sum.
qui sum: ab illo qui dixit dic filiis isrł
Qui est: misit me aduos: Abeo ergo qui
uere ẽ. qui incontrarium ꝑgit: ad non
et ego laboraui: et uere dico. quia istum
laborem uos nob̃ facitis: Si enm senti¬
rem uos fastidire quod dr̃: cito tacerem:

Expanded text:
gionem, beatam patriam, beatam domum, ubi gionem, beatam patriam, beatam domum, ubi participes sunt sancti vitae sempiternae atque incommutabilis veritatis: et timuit extra ire, ubi non est esse; ibi desiderans esse, ubi est summum esse. Propter hanc ergo comparationem inter utrumque constitutus, adhuc timens dicit: Remitte mihi, ut refrigerer priusquam eam, et amplius jam non ero. Si enim mihi non remiseris peccata, ibo in aeternum abs te. Et a quo ibo in aeternum? Ab illo qui dixit, Ego sum qui sum: ab illo qui dixit, Dic filiis Israel, Qui est misit me ad vos . Ab eo ergo qui vere est qui in contrarium pergit, ad non et ego laboravi: et vere dico, quia istum laborem vos vobis facitis. Si enim sentirem vos fastidire quod dicitur, cito tacerem.
Abbreviated transcription (Latin):
idithun adrequiem: ibit. S fac aliquem
iniquum. ñ idithun. ñ transilientẽ hic
thesauriantẽ. incubatorẽ iniquum. suꝑ¬
bum. iac̾tantem. elatum. pauꝑis ante
ianuã iacentis contemptorẽ. Nonne et
ipse erit: Quid ẽ. ergo non ero: Si enim
diues ille non erat: quis ẽ. qui ardebat:
Qiuis ẽ qui guttam aquȩ de digito larari.
stillari inlinguam suã desiderabat: Qͥs
ẽ qui dicebat: pat̾ abraham mitte lara¬
rum: Ltiq qui loqueretur erat. et qui
arderet erat: et qui resurgat infinem. & qͥ
cũ diabolo eterno igne dampnetur: Quid
ẽ. ergo nonero: nͥ respiciat iste yditun.
quid est esse et non esse: Uidebat enim
illum finẽ. quo corde poterat. qua mentis
acie ualebat: quem sibi ostendi desidera¬
uerat dicens Notum fac mͥ dñe finem
meum: Uidebat numerum dierũ suoꝵ
qui est. Attendebat infra omnia quȩ sũt
lia. fragilia. et dolor ipse ȩterms. plenꝰ
corruptionis. adhoc ñfinitur. ut sine fine

Expanded text:
Idithun, ad requiem ibit. Sed fac aliquem Idithun, ad requiem ibit. Sed fac aliquem iniquum, non Idithun, non transilientem; hic thesaurizantem, incubatorem, iniquum, superbum, jactantem, elatum, pauperis ante januam jacentis contemptorem: nonne et ipse erit? Quid est ergo, non ero? Si enim dives ille non erat, quis est qui ardebat? quis est qui guttam aquae de digito Lazari stillari in linguam suam desiderabat? quis est qui dicebat: Pater Abraham, mitte Lazarum ? Utique qui loqueretur erat, et qui arderet erat: et qui resurgat in finem, et qui cum diabolo aeterno igne damnetur. Quid est ergo, non ero, nisi respiciat iste Idithun, quid est esse, et non esse? Videbat enim illum finem, quo corde poterat, qua mentis acie valebat, quem sibi ostendi desideraverat dicens: Notum fac mihi, Domine, finem meum. Videbat numerum dierum suorum qui est: attendebat infra omnia quae sunt,lia, fragilia: et dolor ipse aeternus, plenus corruptionis, ad hoc non finitur, ut sine fine
Abbreviated transcription (Latin):
alla conditione mansurus sũ. quã illi mã
hiui sine dubio migraturus sum.
Dimitte m ut refrigerer prus quã abeam:
Uide uide ydithum. quos nodos habeas re¬
mittendos tͥ: quib remissis refrigerari
uis prius quam eas Habes enĩ aliqͦs estꝰ
mͥ. Quid remittet tͥ nͥ forte illum scrupu¬
lum uͥ dicis. et unde dicis: dunitte nob̃
debita nr̃a: Dimitte m pͥus quã eam: &
amplius iam non ero: Inmunem me fac
apeccatis prius quam eam: ne cum pec¬
catis eam: Remitte mͥ ut requiescam in
conscientia mea: ut exonerata sit estu sol¬
licitudinis: qua sollicitudine curam ge
ro ꝑpeccato meo. Demitte mͥ ut re¬
frigerer ante omĩa prius quam eam: et am¬
plius iam nonero: Si enim mͥ ñ remiseris
ut refrigerer: ibo et ñ ero Priusquã eam:
Quo si iero: iam non ero: Remitte mͥ ut
refrigerer Et questio oborta ẽ Quomͦ iã
non erit: Ecce non it ad requiem: Quod
auertat ds̃ abydithun Ibit enim plane

Expanded text:
Alia conditione mansurus sum, quam illi mansAlia conditione mansurus sum, quam illi manshinc sine dubio migraturus sum? Remitte mihi ut refrigerer priusquam eam. Vide, vide Idithun, quos nodos habeas remittendos tibi, quibus remissis refrigerari vis priusquam eas. Habes enim aliquos aestus, mihi. Quid remittet tibi, nisi forte illum scrupulum ubi dicis, et unde dicis: Dimitte nobis debita nostra ? Remitte mihi priusquam eam, et amplius jam non ero. Immunem me fac a peccatis priusquam eam, ne cum peccatis eam. Remitte mihi, ut requiescam in conscientia mea, ut exonerata sit aestu sollicitudinis: qua sollicitudine curam gero pro peccato meo. Remitte mihi ut refrigerer, ante omnia, priusquam eam, et amplius jam non ero. Si enim mihi non remiseris ut refrigerer, ibo et non ero. Priusquam eam: quo si iero, jam non ero. Remitte mihi ut refrigerer. Est quaestio oborta, quomodo jam non erit. Ecce jam non it ad requiem? Quod avertat Deus ab Idithun! Ibit enim plane
Abbreviated transcription (Latin):
et qͣndo dicturus est nescis: paratus esto:
Desiderando enim domũ ȩternam. parat᷑
ens: ne succenseas ei. quia cum uult dic̃
migra: Non enim cautionem tecũ fecit.
ttplacito se quodam obstrinxit: et coN¬
ductor domus accessisti certa pensione
adcertum tempꝰ. Quando uult dñs eiꝰ
migraturus es: Ideo enim gratis manes:
quia inquilinus ego sum apud te et ꝑegͥ¬
nus: Ergo ibi patria: ibi domus: Inqͥ¬
linus apud te et peregrinus. Et hic subau¬
di apud te: Multi enim ꝑegrini cũ dia¬
bolo: Qui autẽ iam crediderunt et fideles
lunt: ꝑegrini quidẽ sunt. quia nondum
adillã patriam domũq uenerunt: s tam̃
apud deum funt. Quãdi enm sumus
inhoc corpore: peregrinamur adño &
ambimus siue hic manentes. suie hic¬
peregrinantes. placentes illi eẽ. Et pere¬
grinus et inquilinꝰ sicut om̃s patres mei:
Siergo sicut om̃s patres mei. dicturus sum
me ñ migraturũ cũ illi migrau̾int: aut¬

Expanded text:
et quando dicturus est nescis, paratus esto. et quando dicturus est nescis, paratus esto. Desiderando autem domum aeternam paratus eris. Nec succenseas ei, quia cum vult dicit, Migra. Non enim cautionem tecum fecit, et placito quodam se obstrinxit, et conductor domus accessisti certa pensione ad certum tempus: quando vult Dominus ejus, migraturus es. Ideo enim gratis manes. Quia inquilinus ego sum apud te, et peregrinus. Ergo ibi patria, ibi domus: inquilinus apud te, et peregrinus. Et hic subauditur apud te. Multi enim peregrini sunt cum diabolo: qui autem jam crediderunt et fideles sunt, peregrini quidem sunt, quia nondum ad illam patriam domumque venerunt, sed tamen apud Deum sunt. Quamdiu enim sumus in corpore, peregrinamur a Domino: et ambimus, sive hic manentes, sive peregrinantes, placentes illi esse . Et peregrinus et inquilinus: sicut omnes patres mei. Si ergo sicut omnes patres mei, dicturus sum me non migraturum, cum illi migraverint?
Abbreviated transcription (Latin):
et deprecationem meam: aurib ꝑcipe
lacrimas meas: Ne sileas ame: ne obsur¬
descam inȩternum: Ne sileas ame: audi¬
am te Occutte enim dic̃ ds̃. multis ĩ cor¬
de loquitur: et magnus ibi sonus. iN
uoce dicit salus tua ego sum Dic inqͥt
animȩ meȩ: salus tua ego sum: Abhac
uoce qua ds̃ dicit animȩ salus tua ego
sum: optat ne sileatur ab illo: Ne sileas
essem. inquilinus eram: s malũ dñm
habebam: Nunc autem iã quidẽ apud
t s adhuc inquilinus Quid ẽ. inquilinꝰ:
Iͥnde migraturus sum: non ubi ꝑpetuo mã¬
domus mea: unde migraturus sum inqͥlinꝰ¬
apud dđm meũ ñ sum inquilinꝰ: apud quẽ
domo accepta mansurus sum: Sed que
domus ẽ. quo migrandum ẽ exhoc inqui¬
unatu: Recognoscite illam domum: de
qua dic̃ apłs. Habitationem habemus
erdõ: domũ ñ manu factam ȩternam in
celis: Si domus hec ȩterna ẽ. incelis: cum
hic autẽ ubi dicturus ẽ dñs domus mig̃:

Expanded text:
et deprecationem meam: auribus percipe et deprecationem meam: auribus percipe lacrymas meas. Ne sileas a me. Ne obsurdescam in aeternum. Ne sileas a me: audiam te. Occulte enim dicit Deus, multis in corde loquitur: et magnus ibi sonus in voce dicit, Salus tua ego sum. Dic, inquit, animae meae, Salus tua ego sum . Ab hac voce, qua dicit Deus animae, Salus tua ego sum, optat ne sileatur ab illo. Ne sileas essem, inquilinus eram, sed malum domnaedium habebam: nunc autem jam quidem apud te, sed adhuc inquilinus. Quid est, inquilinus? Unde migraturus sum, non ubi pedomus mea: unde migraturus sum, inquilinapud Deum meum sum inquilinus, apud quem domo accepta mansurus sum. Sed quae domus est, quo migrandum est ex hoc inquilinatu? Recognoscite illam domum, de qua dicit Apostolus: Habitationem habemus ex Deo, domum non manu factam, aeternam in coelis . Si domus haec aeterna est in coelis, cum Hic autem ubi dicturus est Dominus domus, Migra,
Abbreviated transcription (Latin):
diaris: In becillis: incertum ẽ anconua¬
lescas. Natus es: certum ẽ quia morie¬
ris: & in hoc ipso. quia mors ipsa certaẽ.
dies mortis incertus ẽ: Itaq hec incerta
uͥ sola mors certa: cuius etiã hora incer¬
ta: et sola multum cauet᷑: quȩ nullom
orationẽ meã Dequib gaudeã: de quib
gemã: De transaccis gaudeo: ꝓhis que re¬
stant gemo: Exaudi orationẽ meam
et deprecationẽ meã: aurib ꝑcipe lacri¬
mas meas Nunqͥd enĩ quia tanta trans¬
iliuii: quia tanta transcendi. iã ñ fleo:
Nonne multomagis fleo: Quia qͥ apponit
scientiã: apponit dolorem: Nonne qͣnto
magis qͦd ab est desidero. tantomagis
donec ueniat gemo: tantomagis donec
uemat fleo: sonne quantomagis cre
brescunt scandala. quantomagis ha¬
bundat iniquitas: tantomagis refri¬
gesct caritas multoꝵ: dico Quis dabit
capiti meo aquam: et ocłis meis fontẽ
lacrimarum: Exaudi orationẽ meam

Expanded text:
diaris: imbecillus; incertum est an convadiaris: imbecillus; incertum est an convalescas. Natus es; certum est quia morieris: et in hoc ipso quia mors ipsa certa est, dies mortis incertus est. Inter haec incerta, ubi sola mors certa, cujus etiam hora incerta, et sola multum cavetur, quae nullo orationem meam. De quibus gaudeam, de quibus gemam? De transactis gaudeo, pro his quae restant gemo. Exaudi orationem meam et deprecationem meam: auribus percipe lacrymas meas. Numquid enim quia tanta transilivi, quia tanta transcendi, jam non fleo? Nonne multo magis fleo? Quia qui apponit scientiam, apponit dolorem . Nonne quanto magis quod abest desidero, tanto magis donec veniat gemo, tanto magis donec veniat fleo? Nonne tantbrescunt scandala, quanto magis abundat iniquitas, quanto magis refrigescit charitas multorum ? Dico, Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum ? Exaudi orationem meam
Abbreviated transcription (Latin):
Redit adulud qͦd paulo ante comme¬
moraui: quamius hic ꝓficiat. uane con¬
turbatur omĩs homo uiuens. Quiens
itq inincerto Quis enim uł de ipso.
bono suo securus ẽ:ane conturbatur.
Iaccet in dñm̃ curam suã Inulũ iac̾tet
quicqͥd sollicitus ẽ Ipse nutriat: ipse
custodiat Quid enim inhac derra certũ
ẽ nͥmors: Considerate om̃ia omnino
uel bona uel mala uite huius: uel in
ipsa iusticia. uel inipsa iquitate.Qd
hic certum ẽ nͥ mors: ꝓfecisti: qui sis.
hodie scis: quid futurus sis crastino ne¬
scis: Peccator es: quid sis hodie scis. qͥd
sis crastino nescis Speras pecuniã: in¬
certum ẽ. an proueniat. Speras uxorem:
incertum est an accipias: uł qualem
accipias. Speras filios: incertum ẽ. an na¬
scantur: Nat sunt: incertum ẽ. anuiuat.
Yiuunt: incertum ẽ an ꝓficiant. andefici¬
ant: Quocunq te uerteris. incerta om¬
nia: sola mors certa: Pauꝑ es: incertũ ẽ.
an ditescas Indoctus. incertum est anera¬

Expanded text:
d paulo ante commemoravit: quamvis hic proficiat, vane conturbatur omnis homo vivens: vivens utique in incerto. Quis enim vel de ipso bono suo securus est? Vane conturbatur. Jactet in Dominum curam suam , in illum jactet quidquid sollicitus est, ipse nutriat, ipse custodiat. Quid enim in hac terra certum est, nisi mors? Considerate omnia omnino vel bona vel mala vitae hujus, vel in ipsa justitia, vel in ipsa iniquitate: quid hic certum est, nisi mors? Profecisti: quid sis hodie, scis; quid futurus sis crastino, nescis. Peccator es: quid sis hodie, scis; quid sis crastino, nescis. Speras pecuniam; incertum est an proveniat. Speras uxorem; incertum est an accipias, vel qualem accipias. Speras filios; incertum est an nascantur: nati sunt; incertum est an vivant: vivunt, incertum est an proficiant, an deficiant. Quocumque te verteris, incerta omnia: sola mors certa. Pauper es; incertum est an ditescas: indoctus; incertum est an eru
Abbreviated transcription (Latin):
tenete qͦd mͦ ex euangłio om̃s auduimꝰ.
Qui ꝑseuerau̾it usq infinem: hic saluus
erit Iam patres nr̃i traditi sunt in con¬
cilia: direrunt causas apud inimicos qͦs
diligebant: prestiterunt eis. et quantam
potuerunt correptionem: et quantam ua¬
luerunt dilectionem: Et sparsus ẽ sangͥs
iustus: et illo sanguine tanꝗͣ seminati¬
one ꝑtotum mundum facta. segessur¬
rexit eccłie: Consequens autẽ tempꝰ ẽ
scandaloꝵ et temptationũ et simulati¬
onis: ꝑeos qui dicunt ecce hic ẽ. xp̃c:
ecce illic. Hostis ille ñr tunc leo fuit cũ
aꝑte seiuiebat: mͦ draco ẽ cum occulte
insidiatur: Ille autem cui dictum est.
conculcabis leonẽ et draconem: qm̃ cor¬
pus eius. et menbra eius sumus. sic̃ cal¬
cauit leonẽ pedib patrum nr̃oꝵ aꝑte
seuientem. et adpassiones martyres at¬
trahentem: tta mͦ draconem conculcet.
ne nob insidietur: De quo dracone cau
tos nos faciens apłs:ait: Aptaui uos uni
uiro uirginem castam exhibere. xp̃o:

Expanded text:
Evangelio omnes audivimus. Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Jam patres nostri traditi sunt in concilia, dixerunt causas apud inimicos quos diligebant; praestiterunt eis et quantam potuerunt correptionem, et quantam valuerunt dilectionem: et sparsus est sanguis justus, et illo sanguine, tanquam seminatione per totum mundum facta, seges surrexit Ecclesiae. Consequens autem tempus est scandalorum et simulationis et tentationum, per eos qui dicunt: Ecce hic est Christus, ecce illic . Hostis ille noster, tunc leo fuit, cum aperte saeviebat: modo draco est, cum occulte insidiatur. Ille autem cui dictum est, Conculcabis leonem et draconem , quoniam corpus ejus et membra ejus sumus, sicut conculcavit leonem pedibus patrum nostrorum aperte saevientem, et ad passiones martyres attrahentem, ita modo draconem conculcet, ne nobis insidietur. De quo dracone nos cautos faciens Apostolus ait: Aptavi vos uni viro virginem castam exhibere Christo:
Abbreviated transcription (Latin):
Filii autem regni id÷ uidei. ignorantes dĩ¬
iusticiam. et suã uolentes constituere
ibunt intenebras exteriores: Recorda¬
mini fidem illam centurionis. unius ex
popło gentium. ita infirmi. ita non for¬
tis. ut diceret: non sum dignus. ut sub
tectum meum intres Non erat dignꝰ.
quia ut xp̃m domo reciꝑet qͥ iam cor¬
de receꝑate & enim magister ule humi¬
litatis. filius hominis: iam inuenerat
ineius pectore ubi caput reclinaret:
Adhoc uerbum centurionis dñs respi¬
ciens: ad sequentes se dirit. Amen dico
uob̾: innullo inueni tantam fidem in
ifrł Hunc infirmum inuenit: isrłitaᷤ

Expanded text:
filii autem regni, id est Judaei ignorantes filii autem regni, id est Judaei ignorantes justitiam Dei, et suam volentes statuere, ibunt in tenebras exteriores; recordamini fidem illam Centurionis unius ex populo gentium, ita in se infirmi, ita non fortis ut diceret: Non sum dignus ut sub tectum meum intres. Non erat dignus qui Christum domo reciperet, et jam corde receperat. Etenim magister ille humilitatis, Filius hominis jam invenerat in ejus pectore ubi caput reclinaret. Ad hoc verbum Centurionis Dominus respiciens, ad sequentes se dixit: Amen dico vobis, in nullo inveni tantam fidem in Israel . Hunc infirmum invenit, Isra
Abbreviated transcription (Latin):
nimam meam inquit: erudiendo me
piniquitate: Quando eruditio infirmũ
fecit quedam fortitudo erat uiqum: Uideo
quosdam preuolasse. et intellexisse: sed
aceleriorib non sunt descrendi tardioreᷤ
ut pariter uiam sermonis carpant: hoc di¬
xi: hoc intelligite Si eruditio iusti dĩ hãc
infirmitatem fec̃. fortitudo q̃dã erat uiciũ.
Fortitudine quadã displicuit homo. literu¬
diretur infirmitate: quia suꝑbia quadã
displicuit ut erudiretur humilitate: for
tasse dicunt om̃s suꝑbi: Ideo uicerunt
multi aboriente et occidente uenientes:
ut recumbant cum abraham. ysaac & ia¬
cob inregno cȩlorum: Quare iuicerunt:
Quia fortes ẽẽ noluerunt Quid ẽ. fortes esse
noluerunt: De se presumere timuerunt.
Iusticiam suã non constituerunt: ut iu¬
sticiȩ dei subicerentur: Deniq quando
dixit dñs hoc. multi aboriente et occi¬
dente uenient. et recumbent cũ abrahã
ẏsaac et iacob in regno cęloꝵ: dixit etiã.

Expanded text:
nimam meam, inquit, erudiendo me nimam meam, inquit, erudiendo me pro iniquitate. Quando eruditio infirmum fecit, quaedam fortitudo erat vitium. Video quosdam praevolasse, et intellexisse: sed a celerioribus non sunt deserendi tardiores, ut pariter viam sermonis carpant. Hoc dixi, hoc intelligite: Si eruditio justi Dei hanc infirmitatem fecit, fortitudo quaedam erat vitium. Fortitudine quadam displicuit homo, ut erudiretur infirmitate: quia superbia quadam displicuit, ut erudiretur humilitate. Fortes se esse dicunt omnes superbi. Ideo vicerunt multi ab oriente et occidente venientes, ut recumbant cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum: quare vicerunt? Quia fortes esse noluerunt. Quid est, fortes esse noluerunt? De se praesumere timuerunt: justitiam suam non constituerunt, ut justitiae Dei subjicerentur . Denique quando dixit Dominus hoc, Multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum, filii a
Abbreviated transcription (Latin):
potuit. fingis inquit dolorem inp̃cepto:
Dedolore preceptũ mͥ facis: formas ipsum
dolorẽ incũ. Neum relinquis informem:
s formas illum: et formatus dolor m̃s
inflictus ade. preceptum mͥerit ut libe¬
rerate: Fingis enim dictum ẽ. dolorẽ. for¬
mas dolorem: plasmas dolorẽ: non si¬
mulas dolorem: quomodo fingit artifer
ũde et figulus dr̃ afingendo: Ergo pro
iiquitate erudisti hominem: Uideo me
inmalis: uideo me inpęna: et apud te
non uideo iniquitatem: Si ergo ego in
pęna sum. et apud te iniquitas non est.
nonne restat ut ꝓiniquitate erudieris
hominem: & quomodo erudisti: Dic
ipsã eruditionem. Didithun quomͦ erudi¬
tus es: Et tabescere fecisti sicut araneã
animã meam: Hec ẽ crudito: Quid ta¬
bidius aranea: Animal ipsum dico: qͣm¬
quam & ipsis telis aranearum qͥd tabidiꝰ:
Arcende et ipsum animal quã tabidũ est.
bone supra leuiter digitum: ruina est:
slchil omnino tabidius Talem fecisti a¬

Expanded text:
potuit. Fingis, inquit, dolorem in praecepto, potuit. Fingis, inquit, dolorem in praecepto, de dolore praeceptum mihi facis. Formas ipsum dolorem meum: non eum relinquis informem, sed formas illum: et formatus dolor meus inflictus a te praeceptum mihi erit, ut liberer a te. Fingis enim, dictum est, dolorem, formas dolorem, plasmas dolorem, non simulas dolorem: quomodo fingit artifex, unde et figulus dicitur a fingendo. Ergo, Pro iniquitate erudisti hominem. Video me in malis, video me in poena, et apud te non video iniquitatem. Si ergo ego in poena sum et apud te iniquitas non est, nonne restat ut pro iniquitate erudieris hominem? 18. Et quomodo, erudisti? Dic ipsam eruditionem, o Idithun, quomodo eruditus es? Et tabescere fecisti sicut araneam animam meam. Haec est eruditio. Quid tabidius aranea? Animal ipsum dico. Quanquam et ipsis telis aranearum quid tabidius? Attende et ipsum animal quam tabidum est. Pone supra leviter digitum, ruina est: nihil omnino tabidius. Talem fecisti a
Abbreviated transcription (Latin):
si quis cum illo transiliat: Dic̃ enim se in
argutionib dĩ defecisse: et uult ase amo¬
ueri flagella: qm̃ ipse ẽ. qui fecit illum:
Q fecit ipse reficiat: et qui creauit ipsere¬
creet: S tam̃ qͦd ita defecit. ut uelit se &
recreari. et reformari: sine causa putamꝰ
minem: Totum qͦd defeci. qͦd infirmꝰ sum.
qͦd deimo clamo: hoc totum ꝓinquitate
et in hoc erudisti ñ dampnasti: ꝓ iniqui¬
ast eridisti hominẽ: Audi hoc planius
cralio psalmo bonum ẽ. mͥ quia humili¬
ash me : ut discam iustificationes tuas:
Et humiliatꝰ sum. et bonũ ẽ. mͥ: et pęna ẽ
& gr̃a ẽ Quid seruat post pęnã: qui ꝑ
grũm exhibet penã: Ipse ẽ enun: de quo
dictum ẽ Humiliatus sum: et saluũ me
fec̃ Etbonũ ẽ mͥ qͦd humiliasti me: ut
discã iustificationes tuas Proiniquitate
enidisti hominẽ: Ec qͦd scriptum ẽ. qͥ fingiᷤ
dolorem inp̃cepto: dõ dici non nͥ atransili¬
ente potuit: qui ñ nisi atransiliente uideri

Expanded text:
nim in argutionibus Dei se defecisse, et vult a se amoveri flagella, quoniam ipse est qui fecit illum. Qui fecit, ipse reficiat; et qui creavit, ipse recreet. Sed tamen quod ita defecit, ut velit se et recreari et reformari, sine causa putamusminem. Totum quod defeci, quod infirmus sum, quod de imo clamo, hoc totum pro iniquitate: et in hoc erudisti, non damnasti: Pro iniquitate erudisti hominem. Audi hoc planius ex alio psalmo: Bonum est mihi, quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas . Et humiliatus sum, et bonum est mihi: et poena est, et gratia est. Quid servat post poenam, qui per gratiam exhibet poenam? Ipse enim est de quo dictum est, Humiliatus sum, et salvum me fecit : et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas. Pro iniquitate erudisti hominem. Et quod scriptum est, Qui fingis dolorem in praecepto , Deo dici nonnisi a transiliente potuit; quia nonnisi a transiliente videri
Abbreviated transcription (Latin):
lumen oculoꝵ ipsius Nam lumen ocłoꝵ
ipsius:ipse ds̃ erat. Quem cum offendisset
fugit adumbram: & abscondit se inter li¬
gna paradisi: Pauebat a facie dĩ: & quesi¬
uit umbram arborum: Iam int̃ arbores
lumen oculorum non habebat: ad quod
gaudere consueuerat:. Si ergo ille de origi¬
ne: et nos deppagine.S redeunt adillum
scd̾m ł nouissimũ adã m̃bra ista qr norussimꝰ
adam inspũ uiuificante: & clamant de
corpore eius inista confessione: & lumen
oculoꝵ meoꝵ non ẽ. mecum: Iam confitenᷤ
lam redemptus. iam in corpore.xp̃i ẽ. & lu¬
men ocłorum ipsius non est cum ipso: Pla¬
ne ñ ẽ cũ ipso. Sed ẽ. quidẽ tanquã adhuc
recordantium sabbm. tanquam cernentiũ
inspe: s: nondum ẽ. illud lumen. de quo
dr̃. ostendam me ipsum illi. Est quiddam
luminis quia filii dei sumus: & hoc utiq
infide retinemus: s nondum ẽ. illud lum̃
qͦd iuidebimus: nondum enim apparuit

Expanded text:
lumen oculorum ipsius. Nam lumen oculorum lumen oculorum ipsius. Nam lumen oculorum ipsius ipse Deus erat: quem cum offendisset, fugit ad umbram, et abscondit se inter ligna paradisi . Pavebat a facie Dei, et quaesivit umbram arborum. Jam inter arbores lumen oculorum non habebat, ad quod gaudere consueverat. Si ergo ille de origine, et nos de propagine; et redeunt ad illum secundum vel novissimum Adam membra ista, quia novissimus Adam in spiritum vivificantem ; et clamant de corpore ejus in ista confessione, Et lumen oculorum memorum non est mecum: jam confitens, jam redemptus, jam in corpore Christi est, et lumen oculorum ipsius non est cum ipso? Plane non est cum ipso: sed est quidem tanquam adhuc recordantium sabbatum, tanquam cernentium in spe; sed nondum est illud lumen de quo dicitur, Ostendam meipsum illi . Est quiddam luminis, quia filii Dei sumus, et utique hoc in fide retinemus: sed nondum est illud lumen quod videbimus. Nondum enim apparuit
Abbreviated transcription (Latin):
absconditus: amultis autẽ hominibus
absconditus ẽ Uidetur aliquando & ridẽ
seruus dĩ: Hunquid desidium ulud mor¬
tuum ẽ incorde: Si autem inest desidi¬
um: inest gemitus: Non semp uenit ad
aures hominum: s. nunquã recedit ab au
conturbatum ẽ: Deseruit me fortitudo
mea: Plerumq irruit nescio quid repen¬
tinum: fit conturbatio cordis: & contre¬
miscit terra. Tonitruũ datur decȩlo. hor¬
ribil fit impetꝰ ł strepit᷑. leo forte uidetur in
uia: fit conturbatio. Latrones insidian¬
tur: fit conturbatio cordis: Pauetur: un¬
diq sollicitudo incutitur. Unde hoc. Ta
deseruit me fortitudo mea: Si enĩ ma¬
neret illa fortitudo: qͥd timeretur: Quic¬
quid nuntiaretur. quicquid frenderet qͥe¬
quid sonaret. quicquid caderet. quicquid
horreret: non terreret. S unde ula ꝑtur¬
batio: Deseruit me fortitudo mea Unde
descruit fortitudo: Et lumen oculorum
meorum non ẽ. mecum Latuerat gͦ adam.

Expanded text:
absconditus, a multis autem homiabsconditus, a multis autem homindo et ridere servus Dei: numquid desiderium illud mortuum est in corde? Si autem inest desiderium, inest et gemitus: non semper pervenit ad aures hominum, sed nunquam recedit ab aurconturbatum est? Et deseruit me fortitudo mea. Plerumque irruit nescio quid repentinum; fit conturbatio cordis: contremiscit terra, tonitrus datur de coelo, horribilis fit impetus vel strepitus, leo forte videtur in via; fit conturbatio: latrones insidiantur; fit conturbatio cordis, pavetur, undique sollicitudo incutitur. Unde hoc? Quia deseruit me fortitudo mea. Si enim maneret illa fortitudo, quid timeretur? Quidquid nuntiaretur, quidquid frenderet, quidquid sonaret, quidquid caderet, quidquid horreret, non terreret. Sed unde illa perturbatio? Deseruit me fortitudo mea. Unde deseruit fortitudo? Et lumen oculorum meorum non est mecum. Latuerat ergo Adam
Abbreviated transcription (Latin):
clamor cordis ẽ: Si semꝑ manet caritas.
semꝑ clamas: si semꝑ clamas. semꝑ desi¬
deras. Si desideras requiẽ recordaris: &
rugitus cordis tui ante quẽ sit oportet
intelligas: Iam quale desidium debeat ẽẽ
ante ocłos dei considera Nunquid ut mo¬
natur inimicus nr̃: Quod quasi iuste op¬
tãt hoĩes. Nã aliqñ oramꝰ qd ñ debemꝰ: illd̃ qͣsi
iuste orant hoĩes uideamꝰ. Honnulli orat ut
moriat᷑ aliqͥs: iadilos heditas ueniat.s illi
qͥorãt ut moriant᷑ ũmici: audiãt dñm dicẽtẽ
Orate ꝓinimicis ur̃is: Non ergo hoc orent
ut moriantur: s hoc orent ut corrigan¬
imiq Iam enim corre t: ñ erunt ini¬
miq E tante te omne desidium meũ:
Quid: Desidium meum ante illum est.⁊
ipse gemitus non ẽ. ante illum: Unde
fieri potest: quando ipsum desidium in¬
uocem suam habet gemitũ: Ideo sequit᷑.
Et gemitus m̃s ate ñ ẽ absconditus. Ate ñ ẽ

Expanded text:
clamor cordis est. Si semper manet charitas, clamor cordis est. Si semper manet charitas, semper clamas; si semper clamas, semper desideras; si desideras, requiem recordaris. Et rugitus cordis tui ante quem sit, oportet ut intelligas. Jam quale desiderium debeat esse ante oculos Dei, considera. Numquid ut moriatur inimicus noster, quod quasi juste optant homines? Nam aliquando oramus quod non debemus. Illud quod quasi juste orant homines, videamus. Nam orant ut moriatur aliquis, et ad illos haereditas veniat. Sed et illi qui orant ut moriantur inimici, audiant Dominum dicentem: Orate pro inimicis vestris . Non ergo hoc orent, ut moriantur inimici: sed hoc orent, ut corriganimici; jam enim correcti, non erunt inimici. Et ante te omne desiderium meum. Quid si desiderium ante illum est, et ipse gemitus non est ante illum? Unde fieri potest, quando ipsum desiderium vocem suam habet gemitum? Ideo sequitur, Et gemitus meus non est absconditus a te. A te non est