comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
intelligentiȩ qui ultra quam capit. comedere
appetit᷑. etiam quod comederat uomit: quia
dum summa intelligere ultra uires querit.
etiam quȩ bene intellexerat amittit. Hins
rursum cdicit. Sicut qui mel multum come¬
ait. non est ei bonum: sic qui scrutator. ẽ ma¬
iestatis opprimetur agloria. Gloria quippe in¬
uisibilis concitoris. quȩ moderate inquisita
nos erigit: ultra uires ꝑscrutata premit. Itasẜ
heretici. quia de sublimi intelligentia quanto
descunt: bene de eis dicitur. Egestate. et fa¬
me steriles. Immoderatis nanq ausib cogni
tionis suꝑnȩ scientiam quo plus appetunt᷑:
plus amittunt. At contra hii qui m sancta ec¬
cdesia ueratit̃ sunt humiles. et ueracit̃ docti:
norunt de secretis cȩlestib. et quedam consi¬
derata intelligere. et quedam non intellecta
uenerari. Nt et que intelligunt ueneranter te¬
neant: et quȩ necclum intelligunt. humiltt̃
expectent. Unde nobis ꝑ moysen dicitur. ut

Expanded text:
intelligentiae qui ultra quam capit comedere intelligentiae qui ultra quam capit comedere appetit, etiam quod comederat evomit, quia dum summa intelligere ultra vires quaerit, etiam quae bene intellexerat amittit. Hinc rursum dicit: Sicut qui mel multum comedit, non est ei bonum, sic qui 645 perscrutator est majestatis, opprimetur a gloria . Gloria quippe invisibilis conditoris, quae moderate inquisita nos erigit, ultra vires perscrutata premit. Itaque haeretici, quia de sublimi intelligentia quanto nescunt, bene de eis dicitur: Egestate et fame steriles. Imtionis supernae scientiam quo plus appetunt, plus amittunt. At contra ii qui in sancta Ecclesia veraciter sunt humiles et veraciter docti, norunt de secretis coelestibus et quaedam considerata intelligere, et quaedam non intellecta venerari, ut et quae intelligunt veneranter teneant, et quae necdum intelligunt humiliter exspectent. Unde nobis per Moysen dicitur: Ut
Abbreviated transcription (Latin):
semet. ipsos ad humilitatem erudiant : mores
in tranquillitate disponant: patientiam ser¬
uent. longanimitatem exhibeant: s̃ ea solum¬
modo quȩ eos doctos acloquaces demonstrent.
Ia scire appetunt: ex quib singularit̃ erudli¬
ti uideantur. Pierunq enim aucdlacter de na¬
tura diuinitatis tractant: cum semet ipsos
miseri nesciant. Egestate ergo ac fame sua ste¬
riles funt: quia ea ꝑscrutari desiderant. ex
quib bonȩ uitȩ germina non producant. Il¬
tra se quippe sunt: quȩ ꝑscrutantur. Dumq
ad hoc tencdunt quod comprehendere neque¬
unt: ea cognoscere negligunt. ex quib erudi¬
ri potuerunt.Quam bene eorum audatiam
predicator. egregus refrenat: dicens. Non ptꝰ
sapere. quam oportet sapere: Gsaꝑe ad sobrie¬
tatem. Hinc salomon ait. Prudentiȩ tuȩ: po¬
ne modum. Hinc rursum dicit. Mel inuenisti
comedle quod sufficit tibi: ne forte saciatus
euomas ilud. Dulcedinem quidem spiritalis

Expanded text:
semetipsos ad humilitatem erudiant, mores semetipsos ad humilitatem erudiant, mores in tranquillitate disponant, patientiam servent, longanimitatem exhibeant; sed ea solummodo quae eos doctos atque loquaces demonstrent, illa scire appetunt ex quibus singulariter eruditi videantur. Plerumque enim audacter de natura divinitatis tractant, cum semetipsos miseri nesciant. Egestate ergo ac fame sua steriles fiunt, quia ea perscrutari desiderant, ex quibus bonae vitae germina non producant. Ultra se quippe sunt quae perscrutantur, dumque ad hoc tendunt quod comprehendere nequeunt, ea cognoscere negligunt ex quibus erudiri potuerant. Quam bene eorum audaciam praedicator egregius refrenat, dicens: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Hinc Salomon ait: Prudentiae tuae pone modum . Hinc rursum dicit: Mel invenisti, comede quod sufficit tibi, ne forte saturatus evomas illud . Dulcedinem quippe spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
dilectionem habueritis ad inuicem. Qui enim
non ait. in hoc cognoscetur. quia mei discipu¬
li estis. si signa feceritis: s ait. si dilectionẽ
habueritis ad inuicem⁊ aꝑte indicat. quia
ueros dei famulos non miracula. s sola cari¬
tas probat. Testimonium ergo suꝑni discipu¬
latus: est donum frat̃nȩ dilectionis. Quam
udelicet. dilectionem. quia omnes heretici
habere. refugiunt. dum abuniuersalis ȩccłis
unitate. diuidunt᷑: iure de eis dicit᷑. Quorũ
uirtus manuum: erat michi pronichilo. Et
quia ad eadem signa quȩ exhibent. nulla hu¬
militate concordant: recte subdit᷑. Et uita
ipsa putabantur indigni. Uel certe omnes
hereticos. sancta eccłia uita ip̃sa fatetur in¬
dignos: quia nimirum subnomine xp̃i. mili¬
tant contra nomen xp̃i. De quib adhuc sub¬
ditur. Egestate et fame. steriles. Omnes he¬
retici dum in sacro eloquio. plus secreta dei
student ꝑscrutari quam capiunt: fame sua¬
steriles fiunt. Neq enim ea querunt. ex quib

Expanded text:
dilectionem habueritis ad invicem . Qui enim non ait: In hoc cognoscetur quia mei discipuli estis, si signa feceritis, sed ait: Si dilectionem habueritis ad invicem, aperte indicat quia veros Dei famulos non miracula, sed sola charitas probat. Testimonium ergo superni discipulatus est donum fraternae dilectionis. Quam videlicet dilectionem, quia omnes haeretici habere refugiunt, dum ab universalis Ecclesiae unitate dividuntur, jure de eis dicitur: Quorum virtus manuum erat mihi pro nihilo. Et quia ad eadem signa quae exhibent nulla humilitate cipsa putabantur indigni. Vel certe omnes haereticos sancta Ecclesia vita ipsa fatetur indignos, quia nimirum sub nomine Christi militant contra nomen Christi de quibus adhuc subditur: VERS. 3. Egestate et fame steriles. - Omnes haeretici dum in sacro eloquio plus secreta Dei student steriles fiunt. Neque enim ea quaerunt ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. quantum ei in nob̃ displicuit. hoc qd̃
diu uidendo tolerauit. Scã itaq electorum
eccł̃ia tribulationib pressa: dicat. fãretram
enim suam aꝑuit: et afflixit me. Que ad¬
uersariorum uoces insolentes sustinens:
dum cernit quod eius predicatio non admit
titur: quorundam duriciã deserens. predica¬
tionis sue uerba mõderatur. ꝑ pendens et enĩ
ꝑsecutores suos ad exhortationis sue uocem
det̾iores eastere: magis eligit tacere. Eumq
in dignos qui audiant conspicit: predicati¬
onem suam obductosilentio asstringit. Uñ
apte subungit. Et frenum posuit inos meu̾.

Expanded text:
dicat quantum ei in nobis displicuit hoc quod dicat quantum ei in nobis displicuit hoc quod diu videndo toleravit. Sancta itaque electorum Ecclesia tribulationibus pressa dicat: Pharetram enim suam aperuit, et afflixit me. Quae adversariorum voces insolentes sustinens, dum cernit quod ejus praedtit, quorumdam duritiem deserens, praedicationis suae verba moderatur. Perpendens etenim persecutores suos ac exhortationi vocem deteriores existere, magis eligit tacere; cumque indignos qui audiunt conspicit, praedicationem suam obducto silentio astringit. Unde apte subjungitur: Et frenum posuit in os meum.
Abbreviated transcription (Latin):
contra prospera mentem suam in deiectio¬
nem sternere: nouit contra adu̾sa. animũ
ad spem suꝑni culminis exaltare. Scit bona
sua mĩe redemptoris. scit mala sua iusticie¬
tribuere iudicis: quod et bona illo largiente
habeat᷑ et mala illo ꝑmittente paciatur. Uñ
et mox: de domino subuingit dicens. fare¬
Quid ꝑfaretram di nisi occultum consiliũ
designatur: Sagittam uero defaretra. do¬
minus eicit: quando de occulto consilio aper¬
ram sententiam emictit. Quia enun flagel¬
latur quisq cognoscimus:sed qua excausa
flagellum ueniat ignoramus. Cum uero
pꝰ flagella uite correptio sequitur: etiamp¬
sa consilii uirtus aꝑitur: faretra igitur clau¬
saẽ: consilium occultum. S aꝑta faretra
affligiur: quando ꝑ id quod post flagel¬
lum sequitur. quo consilio flagellamur.
uidemus. Cum peccata dominus uidet.
et ram̃ manum aduindictam non cõmouet:
quasi clausa faretram tenet. S feriendo in¬

Expanded text:
contra prospera mentem suam in dejectiocontra prospera mentem suam in dejectione sternere, novit contra adversa animum ad spem superni culminis exaltare; scit bona sua misertribuere judicis; quod et bona illo largiente habeat, et mala illo permittente patiatur. Unde et mox de Domino subjungit, dicens: CAPUQuid per pharetram Dei, nisi occultum consilium designatur. Sagittam vero de pharetra Dominus ejicit, quando de occulto judicii consilio apertam sententiam emittit. Quod enim flagellatur quisque, cognoscimus, sed ex qua causa flagellum veniat ignoramus? Cum vero post flagella vitae correctio sequitur, etiam ipsa consilii virtus aperitur. Pharetra igitur clausa est consilium occultum, sed aperta pharetra affligimur, quando per id quod post flagellum sequitur, quo consilio flagellamur videmus, cum peccata Dominus videt, et tamen manum ad vindictam non commovet: quasi clausa
Abbreviated transcription (Latin):
bilis. Sancta itaq electorum eccłia afflicti¬
onis tempore prouerbium prauis efficitur:
quia cum bonos mori ꝑtorm̃ta conspicuit᷑:
abeis similitudinem maledictionis sunĩt.
Quo enim transitoriam mortem uident.
s ꝑmanentem uitam non uident: tanto
magis deridendo mala presentia fugiunt:
quanto ꝑ intellectum intrinsecus adbona
ꝑmanẽtia ñ ꝑtingunt: S ea que subiuncta
sunt. quia obscuriorib sententiis implica¬
ȩccłia fugiunt om̃s iniqui. non passib greᷤ¬
suum: s qualitatib morum: Longe fuint
namq eius conspuere est: ñ tantum mab¬
sentia bonis detrahere. s unum quemq ius¬
tum etiam inpresentia confutare. Quostẽ
praui dum aꝑte irridendo despiciunt: in
eorum contumelis fluxa uerba quasi deflu¬
entes saliuas mittunt. Sed scit sc̃a eccłia
inpassionib crescere: atq inter obprobria¬
uitam honorabilem tenere. Scit nec de ad¬
uersis deici: nec deprosperis gloriari. Nouit

Expanded text:
bilis. Sancta itaque electorum Ecclesia afflictibilis. Sancta itaque electorum Ecclesia afflictionis tempore proverbium pravis efficitur, quia cum bonos mori per tormenta conspiciunt, ab eis similitudinem maledictionis sumunt. Quo enim transitoriam mortem vident, sed permanentem vitam non vident; tanto magis deridendo mala praesentia fugiunt, quanto per intellectum intrisecus ad bona permanentia non pertingunt. Sed ea quae subjuncta sunt, quia obscurioribus sententiis 658 implicaEcclesia fugiunt omnes iniqui non passibus gresuum, sed qualitatibus morum; longe fugiunt namque ejus conspuere est non tantum in absentia bonis detrahere, sed unumquemque justum etiam in praesentia confutare. Quos tunc pravi dum aperte irridendo despiciunt, in eorum contumeliis fluxa verba quasi defluentes salivas emittin passionibus crescere, atque inter opprobria honorabilem vitam tenere scit, nec de adversis dejici, nec de prosperis gloriari; novit
Abbreviated transcription (Latin):
gunt: ita non nulli non uidentur a domino.
etiam cum uidẽtur. Quia occultis enis obtu¬
tibus. et ad dampnationis supplicium ap¬
parent : et adelectionis non apparent meri¬
tum. Dicatur grecte. et int̾ra penitus non
parentes: quia et si illos specietenus eccł̃ia
tenuit: eos tam̃ intra illam conditos quasi
non uidit. quos ignorauit. Qui tranquilli¬
tatis tempore idirco fidem uerbotenus te¬
nent: quia eandem fidem florere generalit̃
uident. S cum repentina contra illam ꝓ¬
cella aduersitatis oboritur: moxabea. nega¬
tione publica disiunguntur. Et quiequid
prius quasi uenerantes tenuerant. contra
hoc postmodum deridentes pugnant. Uñ
uersus sum: et factus sum eis ꝓuerbium. Qb
mitur. quo publice areꝓbis irrideturquan¬
do iniquis crescentib in obprobͥum fides &
ueritas erit incrimine: Tanto quippe despec¬
tior unus quisq erit: quanto iustior ẽẽ. po¬
tuerit. Tanto abhominabilis. quanto lauda¬

Expanded text:
gunt, ita nonnulli non videntur a Domino gunt, ita nonnulli non videntur a Domino etiam cum videntur, quia occultis ejus obtutibus et ad damnationis supplicium apparent, et ad electionis meritum non apparent. Dicatur igitur recte: Et in terra penitus non parentes, quia etsi illos specie tenus Ecclesia tenuit, eos tamen intra illam conditor quasi non vidit quos ignoravit. Qui tranquillitatis tempore idcirco fidem verbo tenus tenent, quia eamdem fidem florere generaliter vident. Sed cum repentina contra illam procella adversitatis oboritur, mox ab ea negatione publica disjunguntur, et quidquid prius quasi venerantes tenuerant, contra hoc postmodum deridentes pugnant. Undeversus sum, et factus sum eis proverbium. 44. mitur, quo publice a reprobis irridetur, quando iniquis crescentibus, in opprobrium fides, et veritas erit in crimen. Tanto quippe despectior unusquisque erit, quanto justior esse potuerit; tanto abominabilis, quanto lauda
Abbreviated transcription (Latin):
seruare fidi meritum. rectis oꝑib curant: ad
anctoris sui noticiam etiam int̾ repborũ tu-¬
multus appropinquant. Quod bene ineu¬
uangłio muliere sanguinis fluxu laborante
signatumẽ: de quacum dominus diceret. qͥs
me tetigite Petrus raciocinando respondit.
Turbe te compͥmunt er affligunt: et tudicis
quis me terigit: s audire causas uere ratioĩs
meruit: cum ei dominus dixit. Tetigit me ali¬
quis. Nam ego noni uirtutem de me exisse. fe¬
ce turbe p̾mebant dominum: s tam̃ sola teti¬
git. que ad illum humilit̃ uenit. Qura nimi¬
rum multi etiam insancta eccłia. reprobi
ueritatem cognoscendo premunt: quam
bene uniendo tangere negligunt. Premũt
et longe sunt. quia diuinam noticiã profes¬
lionib sequuntur. morib fugiunt. P̃mut
inquam. s longe sunt: quia eidem fidei
quam loquendo astruunt agendo contra¬
idicunt. Sicut ergo hoc testimonio docem᷑.
quia non nulli dominum tangendo ntan¬

Expanded text:
servare fidei meritum rectis operibus curant, ad servare fidei meritum rectis operibus curant, ad auctoris sui notitiam etiam inter reproborum tumultus appropinquant. Quod bene in Evangelio muliere sanguinis fluxu laborante signatum est, de qua cum Dominus diceret: Quis me tetigit ? Petrus ratiocinando respondit: Turbae te comprimunt et affligunt, et dicis: Quis me tetigit? Sed audire causas verae rationis meruit, cum ei Dominus dixit: Tetigit me aliquis, nam et ego novi virtutem exisse de me. Ecce turbae premebant Dominum, sed tamen sola tetigit quae ad illum humiliter venit, quia nimirum multi etiam in sancta Ecclesia reprobi veritatem cognoscendo premunt, quam bene vivendo tangere negligunt. Premunt, et longe sunt, quia divinam notitiam professionibus sequuntur, moribus fugiunt. Premunt, inquam, sed longe sunt, quia eidem fidei, quam loquendo astruunt, agendo contradicunt. Sicut ergo hoc testimonio docemur quia nonnulli Dominum tangendo non tan
Abbreviated transcription (Latin):
cut eni pleriq int̾ra sunt. et acognitione homi¬
num abiectione uilitatis sue quasi quadam sr̃¬
ouctione uelaminis abscondunt᷑: ita non nul¬
li sunt in eccłia qui dum abiectione se prauoꝵ
operum subdunt diuino conspectui noti nõ
sunt. Quib et quandoq dicendumẽ. Am̃
dico uob nescio uos. Esse ergo int̾ra et apparere
ẽ: infide recta ꝑuirtutem oꝑis nobilitatẽ men¬
tis oftendere: Esse uero int̾ra. et penitus non
appaiere est: meccłie quidem fide consistere
s nil dignum fidi inopere demonstrare. hi
itaq intra scãm eccłiam diuinitatis oculis &
indentur ꝑuidicium et tam̃ ꝑbone uite meri-¬
tum non uidentur: quia ea que confitendo
tenent. inuendo non exhibent. Dequib pau¬
lus dicit. Confitentur senosse dm: factis au¬
tem negant. Himsc̃a eccl̃ia fidem quam tene¬
re seasserunt. p̃ment potius quam ueneran-¬
tur: dum sua magis illius nomine. quam eiꝰ
adipisci lucra concupiscunt. Plecti autem dũ

Expanded text:
cut enim plerique in terra sunt, et a cognitione hominum abjectione vilitatis suae quasi quadam superductione velaminis absconduntur, ita sunt nonnulli in Ecclesia qui dum se abjectioni pravorum operum subdunt, divino conspectui noti non sunt. Quibus et quandoque dicendum est: Amen dico vobis, nescio vos . Esse ergo in terra et apparere, 657 est in fide recta per virtutem operis nobilitatem mentis ostendere. Esse vero in terra et penitus non apparere, et in Ecclesia quidem fide consistere, sed nil dignum fidei in opere demonstrare. Hi itaque intra sanctam Ecclesiam divinitatis oculis et videntur per judicium, et tamen per bonae vitae meritum non videntur, quia ea quae confitendo tenent, vivendo non exhibent. De quibus Paulus dicit: Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Hi in sancta Ecclesia fidem quam tenere se asserunt premunt potius quam venerantur, dum sua magis illius nomine quam ejus adipisci lucra concupiscunt. Vet. XVIII. Electi autem dum
Abbreviated transcription (Latin):
mea: sicut terra sine aqua tͥ. his doctrine
fluentis infundi: propħa nos ammonet cli-¬
cens. Sitientes: uenite ad aquas. Qui lũ¬
in extrema parte iam seculi. uerba sanctȩ
predicationis accipimus: quasi ad ymbr̃e
serotinum os cordis aꝑimus. Nam si os in
corde non eẽt: psalmista non cdiceret. Labi¬
a dolosa in cor de: et corde locuti sunt ma¬
la. Os igitur cordis. quia uerbis intencli¬
mus ultimȩ. predicationis: hoc uelut seroti¬
nis apimus. fluentis. Quȩ nimirum predica¬
tio ex eiꝰ ad nos sacrificio procdit: qui ꝑ psal¬
mistam dicit. Cleuatio manuum mearum:
sacrisitium uẽꝑtinum. Quia enim redemp¬
tor nr̃ uixta mundi finem iuim ꝑsequentiũ
ꝑtulit: semet ipsum pro nobis sacrificium
uesꝑtinum dedit. De hoc ymbre serotino:
alias scriptum ẽ. Dabo uobis pluuiam tem¬
poriiam: et serõtinam. Lempori uam quippe
pluuiam dedit: quia electis suis priori temꝑe.
legis intellectum contulit. Serotinam quoq

Expanded text:
mea sicut terra sine aqua tibi . His doctrinae mea sicut terra sine aqua tibi . His doctrinae fluentis infundi propheta nos admonet dicens: Sitientes, venite ad aquas . Qui dum extrema parte jam saeculi verba sanctae praedicationis accipimus, quasi ad imbrem serotinum os cordis aperimus. Nam si os in corde non esset, Psalmista non diceret: Labia dolosa in corde, et corde locuti sunt mala . Os igitur cordis quia verbis intendimus ultimae praedicationis, hoc velut serotinis aperimus fluentis. Quae nimirum praedicatio ex ejus ad nos sacrificio prodiit, qui per Psalmistam dicit: Elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum . Quia enim Redemptor noster juxta mundi finem vim persequentium pertulit, semetipsum pro nobis sacrificium vespertinum dedit. De hoc imbre serotino alias scriptum est: Dabo vobis pluviam temporivam et serotinam . Temporivam quippe pluviam dedit, quia electis suis priori tempore legis intellectum contulit. Serotinam quoque
Abbreviated transcription (Latin):
no. non solum phialȩ ad mensam tab̃naculi:
s etiam ciati preꝑantur. Quid enim ꝑphi¬
alas. nisi larga predicatio: Quid uero ꝑ cya¬
tos. nisi minima ac tenuis de deo locutio de¬
signatur: In mensa igitur domini et phia¬
lȩ preꝑantur et. cyati: quia uidelicet in do¬
ctrina sacri eloquii. non solum exhibenda
magna et archana quȩ debriant. s etiam
parua et subtilia. quȩ quasi ꝑ gustum noti¬
ciam prestant. Huius ergo discretissimȩ dis¬
pensationis suȩ. sancta ȩcclesia extremis pres¬
sa temꝑib reminiscatur: et dicat. Et suꝑ
illos stillabat eloquium meum. Ubi apte qͦ¬
subiungitur. Expectabant me ficut pluuiã:
et os suum aꝑiebant. quasi ad ymbrem seroti.¬
tinum. Uerba quippe sanctȩ predicationis.
sicut. pluuiam sustinemus: cum uera. hu¬
militate ariditatem nr̃i cordis agnoscimus.
ut potu sanctȩ predicationis irrigemur.
Unde recte: deo ꝑ psalmistam dicitur. Anima

Expanded text:
no, non solum phialae ad mensam tabernaculi, no, non solum phialae ad mensam tabernaculi, sed etiam cyathi praeparantur . Quid enim per phialas nisi larga praedicatio, quid vero per cyathos nisi minima et tenuis de Deo locutio designatur? In mensa igitur Domini et phialae praeparantur et cyathi, quia videlicet in doctrina sacri eloquii, non solum exhibenda sunt magna et arcana quae debriant, sed etiam parva et subtilia quae quasi per gustum notitiam praestant. Hujus ergo discretissimae dispensationis suae sancta Ecclesia extremis pressa temporibus reminiscatur, et dicat: Super illos stillabat eloquium meum. 5. ES. 23.- Exspectabant me sicut pluviam, et os suum aperiebant quasi ad imbrem serotinum. - Verba quippe sanctae praedicationis sicut pluviam sustinemus, cum vera humilitate ariditatem nostri cordis agnoscimus, ut potu sanctae praedicationis irrigemur. Unde recte per Psalmistam dicitur: « Anima
Abbreviated transcription (Latin):
s credere. Ut enim proficere ex ipsis possint.
ea procullubio non iudicaturi. s secuturi
rum tunc heretici cum contra hanc lib̾tate.
pessima fuerint effrenati. dictis eius addere.
alquid presumunt: cũ p̃dicam̃toꝵ eiꝰ rectituli¬
nem quasi emendare moliuntur. Qui adhuc
de bonis auditorib: subdit. Et suꝑillos: stil¬
labat eloquium meum. In hac stiiatione elo
accipitur: Quia oportet ut exhortationis
gr̃a singulis iuxta capacitatem ingenii con¬
feratur. ꝑhoc ergo quod dicit᷑. uerbis meis
addere nichil audebant: reuerentia lauda¬
tur audientium. ꝑhoc ergo quod subdit᷑.
et suꝑillos stilabat oquium meum: indi¬
catur dispensatio magistrorum. Debet enĩ
subtilit̃ is qui docet ꝑspicere: ne plus stude¬
at. quam ab audiente. capitur predicare.
Debet enim ad infirmitatem audientium.
semet. ipsum contrahendo descendere: ne
clium paruis sublimia. et icirco non profut᷑a
loquitur. se magis curet ostendere. quam

Expanded text:
sed credere. Ut enim proficere ex ipsis possint, sed credere. Ut enim proficere ex ipsis possint, ea procul dubio non judicaturi, sed secuturi nimirum haeretici cum contra hanc libertapessima fuerint effrenati, dictis ejus addere aliquid praesumunt, cum praedicamentorum ejus rectitudinem quasi emendare moliuntur, Quae adhuc de bonis auditoribus subdit: Et super illos stillabat eloquium meum. 4. Praedicatores ad accipitur? quia oportet 636 ut exhortationis gratia singulis juxta capacitatem ingenii conferatur. Per hoc ergo quod dicitur: Verbis meis addere nihil audebant, reverentia laudatur audientium. Per hoc vero quod subditur: Et super illos stillabat eloquium meum, indicatur dispensatio magistrorum. Debet enim subtiliter is qui docet perspicere, ne plus studeat quam ab audiente capitur praedicare. Debet enim ad infirmitatem audientium semetipsum contrahendo descendere, ne dum parvis sublimia, et idcirco non profutura loquitur, se magis curet ostendere quam a
Abbreviated transcription (Latin):
re. Et non immutato dicendi ordine: eisdem ip¬
sis sermonib nouit. et acta describere. et
agenla nuntiare. Sicut hȩc eadem beati iob
uerba funt: qui clum sua dicit. nr̃a predicit.
Dumq lamenta propria ꝑsermonem indicat:
tiam: et intenti tacebant ad consilium meum.
herbis meis addere nichil audebant: et super
illos stillabat. eloquium meum. Expectabant.
me sicut pluuiam: et os suum aꝑiebant. qua¬
si ad imbrem serotinum. Hanc etenim apud be.
atum iob fuisse subiectorum reuerentiam in¬
dubitant̃ credimus: s sicut sepe. iam diximꝰ.
sancta eccłia hereticorum. uel carnalium tri¬
bulationib pressa. preteritorum reminiscit᷑
temporum. in quib omne quod ab ea dicit᷑.
te dicat. N̾sut hi prot̃ui ac tumidi: qui dum
ueritatis uerba susciꝑe renuunt: predicatio¬
nis meȩ sententias quasi docendo precurrunt.
Cuiꝰ nunc discipuli. intenti ad eiꝰ consilium ta-¬
cent: quia uerba eiꝰ non audent. impugnare.

Expanded text:
re, et non immutato dicendi ordine, eisdem ipre, et non immutato dicendi ordine, eisdem ipsis sermonibus novit et anteacta describere, et agenda nuntiare, sicut haec eadem beati Job verba sunt, qui dum sua dicit, nostra praedicit; dumque lamenta propria per sermonem indicat, t, et intenti tacebant ad consilium meum. Verbis meis addere nihil audebant, et super illos stillabat eloquium meum. Exspectabant me sicut pluviam, et os suum aperiebant quasi ad imbrem serotinum. atum Job fuisse subjectorum reverentiam indubitanter credimus. Sed, sicut jam saepe diximus, sancta Ecclesia, haereticorum vel carnalium tribulationibus pressa, praeteritorum reminiscitur temporum, in quibus omne quod ab ea dicitur erte dicat: Non ut hi protervi ac tumidi, qui dum veritatis verba suscipere renuunt, praedicationis meae sententias quasi docendo praecurrunt. Cujus nunc discipuli intenti ad ejus consilium tacent, quia verba ejus non audent impugnare,
Abbreviated transcription (Latin):
UAUIS.
omnem
scientiam
atq do-¬
ctrinam.
scͥptura
sacra sine
aliqua
compara¬
tione
transcen¬
dat. ut.
taceam
quod uera predicat. quod ad
cȩlestem patriam uocat: quod
a terrenis desideriis. ad suꝑna amplectenda cor
legentis immitat: quod dictis obscuriorib
exercet fortes. et paruulis humili sermone
blanditur: quod nec sic clausa ẽ. ut pauesci
debeat. nec sic patet. ut uilescat:: quod usu fa-¬
stidium tollit. et tanto amplius diligituR.
quanto amplius meditatur: quod legentis ani-¬
mum humilib uerbis adiuuat. sublimib sensi¬
b leuat: quod aliquo modo cum legentib cres¬
cit. quod arudib lectorib quasi recognoscitur.
et tamen doctis semꝑ noua repperitur: ut gͦ
de rerum pondere taceam. scientias tamen atq
doctrinas ipso etiam locutionis suȩ more. trans¬
cencłit: quia uno eodemq sermone. dum nar¬
rat textum. prodit mysterium. Et sit scit pre.¬
terita dicere: ut eo ipĩo nouerit futura predica¬

Expanded text:
uamvis omnem scientiam atque doctrinam Scriptura sacra sine aliqua comparatione transcendat, ut taceam quod vera praedicat, quod ad coelestem patriam vocat; quod a terrenis desideriis ad superna amplectenda cor legentis immutat; quod dictis obscurioribus exercet fortes, et parvulis humili sermone blanditur, quod nec sic clausa est ut pavesci debeat, nec sic patet ut vilescat, quod usu fastidium tollit, et tanto amplius diligitur quanto amplius meditatur; quod legentis animum humilibus verbis adjuvat, sublimibus sensibus levat, quod aliquo modo cum legentibus crescit, quod a rudibus lectoribus quasi recognoscitur, et tamen doctis semper nova reperitur; ut ergo de rerum pondere taceam, scientias tamen omnes atque doctrinas ipso etiam locutionis suae more transcendit, quia uno eodemque sermone dum narrat textum, prodit mysterium, et sic scit praeterita dicere, ut eo ipso noverit futura praedica
Abbreviated transcription (Latin):
ticia est apud deum. Qui ergo dum t̾rena
saperent. abintima generositate repulsi st̃:
stulti simul et ignobiles fuerunt. Quorum
dum pleriq actus imitant᷑: filii stultorum
et ignobilium fiunt. Dumq eos sensibus
acmorib sequunt᷑: et stulti sunt qr uerã
sapientiam non intelligunt: et ignobiles qi
nulla spiritus libertate renouantur.S hi
quamuis iniquorum actus exerceant: ple¬
rumq tam̃ in hac uita occupant loca iustoꝵ
atq eorum sefilios estimant: quoeum preho¬
nous concupiscentia. officia ext̾rius adminis¬
trant. Quos sancta correptio ad cognitionẽ
su reuocat: ut uidelicet in prauis desideriis¬
ris positi. quorum sint filii attendant. Nõ
enim eorum sunt filii quorum locatenent:
s quorum oꝑa exercent. Dicatur igitur recte
filii stultorum et ignobilium. Ubi apte sub

Expanded text:
titia est apud Deum . Qui ergo dum terrena titia est apud Deum . Qui ergo dum terrena saperent ab intima generositate repulsi sunt, stulti simul et ignobiles fuerunt. Quorum dum plerique actus imitantur, filii stultorum et ignobilium fiunt; dumque eos sensibus ac moribus sequuntur, et stulti sunt, quia veram sapientiam non intelligunt, et ignobiles, quia nulla spiritus libertate renovantur. Sed hi quamvis iniquorum actus exerceant, plerumque tamen in hac vita occupant loca justorum, atque eorum se filios aestimant quorum per honoris concupiscentiam officia exterius administrant. Quos sancta correptio ad cognitionem sui revocat, ut, videlicet, in pravis desideriis positi, quorum sint filii attendant. Non enim eorum sunt filii quorum loca tenent, sed quorum opera exercent. Dicatur igitur recte: Filii stultorum et ignobilium. Ubi apte sub
Abbreviated transcription (Latin):
conditoris ꝑ sp̃m iunctus dicebat. Genusgͥ
cum simus dr: non debemus estimari auro
aut argento. aut lapidi sculpture artis et
cogitationis hominis diuinum esse simi¬
le: Genus uidelicet didicimur: non ex eius
natura editi: s ꝑ sp̃m illus. et uoluntarie
conditi. et adoptiue recreati: Tanto ergo
ad hanc nobilitatem quisq erigitur: qͣn¬
to ꝑacceptam imaginem ad similitudinẽ
illius eximitatione renouatur. At contra
sũt stulti or ignobiles: qui dum suꝑnam sa¬
pientiam semet ipsos sequentes fugiunt.
insua ignorantia quasi in abiecte prolis iu¬
litate sopiuntur. Quo enim id ad quod con¬
diti sunt non intelligunti eo etiam cognati¬
onem accepte ꝑimaginem generositatis ꝑ¬
dunt. Stulti sunt ergo et ignobiles: quos
abet̾ne hereditatis consortio repelit seruitus
mentis. Scriptum quippe ẽ. Om̃is qui facit
peccatum seruus ẽ. peccĩ. Et noce egregii pre¬
dicatoris dicitur. Sapientia huiꝰ mundi: stul¬

Expanded text:
Conditoris per Spiritum junctus dicebat: Genus igitur Conditoris per Spiritum junctus dicebat: Genus igitur cum simus Dei, non debemus aestimare auro, vel argento, aut lapidi sculpturae artis, et cognitionis hominis divinum esse simile . Genus videlicet Dei dicimur, non ex ejus natura editi, sed per spiritum illius, et voluntarie conditi, et adoptive recreati. Tanto ergo ad hanc nobilitatem quisque erigitur, quanto per acceptam imaginem ad similitudinem illius ex imitatione renovatur. At contra sunt stulti et ignobiles, qui supernam sapientiam semetipsos sequentes fugiunt, in sua ignorantia, quasi in abjectae prolis vilitate sopiuntur: qui quo id ad quod conditi sunt non intelligunt, eo etiam cognationem acceptae per imaginem generositatis dunt. Stulti sunt ergo et ignobiles, quos ab aeternae haereditatis consortio repellit servitus mentis. Scriptum quippe est: Omnis qui facit peccatum, servus est peccati . Et voce egregii praedicatoris dicitur: Sapientia hujus mundi, stul
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. Scriptum quippe est. Quod stultum
ẽ.di: sapientius ẽ. hominib. Hanc nos stulti¬
ciam paulus comp̃hendere admonet: dicens.
Siquis uidetur int̾ nos sapiens esse in hoc se¬
culo: stultꝰ fiat ut sit sapiens. Hanc stultici¬
am qui ꝑfecte secuti sunt: uoce sapientie
audire meruerunt. Uosqui secutiestis me.
mregeneratione. cum sederit filius hominiᷤ
insede maiestatis sue sedebitis et nos suꝑ
duodecim tronos: iudicantes duodecin tri¬
bus israel. Ecce relinquentes temporalia:
głam potestatis et̃ne mercatist Quid itaq
inhoc mundo stultius quam sua deserere:
Et quid inet̾ntate nobilius quam cum deo
idices uenire: horum scilicet uidie um
nobilitas. salomone attestante memorat᷑:
cum hoc quod iam prefatussum dr. dsobi¬
lis inportis uir eius: quando sederit cum se¬
natorib terre. Ualde quippe nobiles conside¬
rat: quos senatores uocat. hanc in se nobi¬
litatem paulus aspexerat: cum cognatiõi

Expanded text:
cunt. Scriptum quippe est: « Quod stultum cunt. Scriptum quippe est: « Quod stultum est Dei, sapientius est hominibus . » Hanc nos stultitiam Paulus comprehendere admonet dicens: « Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat ut sit sapiens . » Hanc stultitiam qui perfecte secuti sunt, voce sapientiae audire meruerunt: « Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius hoin sede majestatis suae, sedebitis et vos super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel . Ecce relinquentes temporalia gloriam potestatis aeternae mercati sunt. Quid itaque in hoc mundo stultius quam sua deserere? Et quid in aeternitate nobilius quam cum Deo judices venire? Horum scilicet judicum nobilitas Salomone attestante memoratur, cum hoc quod jam praefatus sum dicitur: Nobilis in portis vir ejus, quando sederit cum senatoribus terrae . Valde quippe nobiles considerat, quos senatores vocat. Hanc in se nobili
Abbreviated transcription (Latin):
rep̃hendat: quia nimirum ꝑuerso iuidicio
ꝑturbata tranquillis. dura lenib asꝑa
mitib. transitoria et̃nis suspecta securis.
ante ponunt. Horum uecordie sc̃a eccł̃ia re¬
cordetur. cum seuis extrinsecus aduersitatib
p̃mitur. quos intra se uelud fideles conti¬
nuit. s eorum uitam aduersantẽ fid̃ĩ diu
tolerauit: et dicat: Qui int̾ huns cemodi le¬
tabant᷑: et esse subsentib delicias computa¬
bant: Qui nimirum mala que agunt. exñes
precedentium prauitate didicenunt. Unde
bilium. Sciendum nob̃ ẽ. quod alii intra sc̃ã
eccłiam uocantur stulti et ignobiles. s tam̃
nobiles: alii uͦ st̃ stulti et ignobiles. Stulti
namq dicuntur: s eẽ. ignobiles nequeñt:
qui carnis prudentiam contempnentes. ꝓfu¬
turam sibi stultiam appetunt: et ad nobilita¬
dem int̾ne prolis. uirtutis nouitate subleuã¬
turz Qui stultam sapientiam mundi despici¬
unt: et sapientem d̾i stulticiam concupis¬

Expanded text:
reprehendat, quia nimirum perverso judicio, reprehendat, quia nimirum perverso judicio, perturbata tranquillis, dura lenibus, aspera mitibus, transitoria aeternis, suspecta securis anteponunt. Horum vecordiae sancta Ecclesia recordetur, cum saevis extrinsecus adversitatibus premitur, quos intra se velut fideles continuit, sed eorum vitam adversantem fidei diu toleravit, et dicat: Qui inter hujuscemodi laetabantur, et esse sub sentibus delicias computabant, quia nimirum mala quae agunt ex iniquorum praecedentium pravitate didicerunt. Unde iter: Sciendum nobis est quod alii intra sanctam Ecclesiam vocantur stulti, sed tamen nobiles, alii vero sunt stulti et ignobiles. Stulti namque dicuntur, sed esse ignobiles nequeunt, qui carnis prudentiam contemnentes, profuturam sibi stultitiam appetunt, et ad nobilitatem internae prolis virtute novitate sublevantur. Qui stultam sapientiam mundi despiciunt, et sapientiam Dei stultitiam concupis
Abbreviated transcription (Latin):
carnium. pepones. porros. cepasq concu¬
puuit. Quid enim signatur in manna nisi
esca gracie. suaue sapiens ad refectionem in¬
terioris uite bene uacantib. desuꝑ data:
Et quid ꝑollas carnium. nisi carnalaoꝑ¬
a. uix tribulationum laborib quali igni¬
bus excoquẽda: Qo ꝑ pepones. nͥ t̾rene dulce.¬
dines: Qd ꝑporros ac cepas expͥmit᷑. qͣ plerũq
qͥ comedit̃ lacmã emittunt. nͥ difficultas uite p̃¬
sentis. que adilectorib suis et non sine luc¬
tu agitur. et tam̃ cum lacruus amatur:
Manna igitur deserentes cum peponibus
ac carnibus porros cepasq quesierunt qr
iudelicet ꝑuerse mentes dulcia ꝑ gratiam
quietis dona despiciunt. et precarnalib uo¬
luntatib. laboriosa hunis uite itinera. et¬
am lacrimis plena concupiscunt. P ontemp¬
nunt habere ubi sp̃ialit̾ gaudeant: et de¬
siderant̃ appetunt ubi et carnaliter gemãt.
horum itaq uecordiam. ueridica iob uoce

Expanded text:
carnium, pepones, porros, cepasque concucarnium, pepones, porros, cepasque concupivit. Quid enim signatur in manna, nisi esca gratiae, suave sapiens, ad refectionem interioris vitae bene vacantibus desuper data? Et quid per ollas carnium, nisi carnalia opera, vix tribulationum laboribus quasi ignibus excoquenda? Quid per pepones, nisi terrenae dulcedines? Quid per porros ac cepas exprimitur, quae plerumque qui comedunt, lacrymas emittunt, nisi difficultas vitae praesentis, quae a dilectoribus suis et non sine luctu agitur, et tamen cum lacrymis amatur? Manna igitur deserentes, cum peponibus ac carnibus porros cepasque quaesierunt, quia videlicet perversae mentes dulcia per gratiam quietis dona despiciunt, et pro carnalibus voluptatibus laboriosa hujus vitae itinera, etiam lacrymis plena, concupiscunt; contemnunt habere ubi spiritualiter gaudeant, et desideranter appetunt, ubi et carnaliter gemant. Horum itaque vecordiam veridica voce Job
Abbreviated transcription (Latin):
noratiestis: et egouos reficiam. Tollite iu¬
gum mneum suꝑ uos: et discite amequia
mitis sum et humilis corde. Quid enĩe do¬
mino mitẽ se inmagiffio atq humilem
dicere. nisi relictis exercende elationis dif¬
ficultatib plana quedam bene uiuendi iti-¬
nera demonstrare: S quia prauorum m̃¬
tes. plus perasꝑa elationis quã ꝑ blanda
humilitatis ac mansuetudinis delectant᷑
esse subfentib. delicias deputant. Dura
enim ꝓamore seculi quasi quedam molli¬
a ac deiectabilia ferre parati sunt dum in
hac uita culmina rerum app̃hendere conã¬
tur.Eessationem dominus amundi labo¬
ribus imperat sc̃e quietis dulcedinẽ ꝑsua¬
det: et tam̃ uesana iniquorum meni. plꝰ
se assequi aspera carnalit quam tenere blã¬
da sp̃italit̾ gaudet. plus acerbitate satiga¬
tionis. quam quietis dulcedine pascitur:
Quod aꝑte insemet ip̃o nob̃ israheliticus
populus ostendit: qui dum refectionem
manne desuꝑ perciperet abegypto ollas

Expanded text:
 reficiam vos. Tollite jugum meum super vos, et discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Quid est enim Domino mitem se in magisterio atque humilem dicere, nisi relictis exercendae elationis difficultatibus plana quaedam bene vivendi itinera demonstrare? Sed quia pravorum mentes plus per aspera elationis quam per blanda humilitatis ac mansuetudinis delectantur, esse sub sentibus delicias deputant. Dura enim prae amore saeculi quasi quaedam mollia ac delectabilia ferre parahac vita rerum culmina apprehendere conantur. Cessationem Dominus a mundi laboribus imperat, sanctae quietis dulcedinem persuadet; et tamen vesana iniquorum mens plus se assequi aspera carnalitda spiritualiter gaudet, plus acerbitate fatigationis quam quietis dulcedine pascitur. Quod aperte in semetipso nobis Israeliticus populus ostendit , qui dum refectionem mannae desuper perciperet, ab Aegypto ollas
Abbreviated transcription (Latin):
eorum oꝑa despicit. que ex auctoritate. fi¬
dei non prodire ꝑpendit. Unde. recte quoq
beati uoce. iob subiungit᷑. Quorum uirtus¬
manuum erat. michi pro nichilo: et uita ip¬
manu ẽ: magnitudo in oꝑatione. S uirtꝰ
manuum hereticorum. sanctȩ eccliȩ pro ni¬
chilo ducitur: quia nullius ẽẽ meriti con¬
spicit. uera fide ꝑdita quicquid oꝑantur.
karitatem quippe dei et proximi deserunt:
qui et de deo falsa sentiunt. et aproximis
iurgando diuiduntur. S urtutem manu¬
um sine caritate testatur predicator egregi
nil ualere: qui ait. Si distribuero in cibos¬

Expanded text:
eorum opera despicit, quae ex auctoritate fieorum opera despicit, quae ex auctoritate fidei non prodire perpendit. Unde recte quoque beati Job voce subjungitumanuum erat mihi pro nihilo et uita ipmanu est magnitudo, in operatione. Sed virtus manuum haereticorum sanctae Ecclesiae pro nihilo ducitur, quia nullius esse meriti conspicit, vera fide perdita, quidquid operantur. Charitatem quippe Dei et proximi deserunt, qui et de Deo falsa sentiunt, et a proximis jurgando dividuntur. Sed virtutem manuum sine charitate testatur praedicator egregius nil valere, qui ait: Si distribuero o
Abbreviated transcription (Latin):
re dedignatur: quia inuentores errorum
diuidicanlo respuit: eosc int̃ ueros patres
numerare contempnit. Qui et si quoslam
uisi sunt agentilitatis errore reuocasse: quo¬
rundlam mores ad honesta agenda dociusse.:
pro eotamen quod non recta de. domino sense.¬
runt. eos cum canib gregis sui non ponit: qͥa
nestoruis. eutichus. dioschorus. seuerus mul¬
tiq his similes clocendo: at̃iy suadendo conati
sunt patres uideri: s errores eorum sancta
unuersalis ȩccłia chistricta ueritate. diudi¬
cans. eos int̃ custocles gregis sui non numerat.
quos enusdem gregis unitatem dissipantes
dampnat. De quib uoce pauli: ephesus ili¬
citur. Scio quia post discessum meum. ingis¬
entur aduos lupigraues : non parcentes
gregi. Et quia nonnunquam heretici. qͥnto
magis in ꝑficlis errore dilabuntur. quasi¬
tanto amplius in exteriori sese opatione
custodiunt. ita ut. agere pre ceteris magna
uideantur: sancta umuersalis ȩccłia cuncta

Expanded text:
re dedignatur, quia inventores errorum re dedignatur, quia inventores errorum dijudicando respuit, eosque inter veros patres numerare contemnit. Qui etsi quosdam visi sunt a gentilitatis errore revocasse, quorumdam mores ad honesta agenda docuisse, pro eo tamen quod de Deo recta non senserunt, eos cum canibus gregis sui non ponit, quiaNestorius, Eutyches, Dioscorus, Severus, multique his similes, docendo atque suadendo conati sunt patres videri; sed errores eorum sancta universalis Ecclesia districta severitate dijudicans, eos inter custodes gregis sui non numerat, quos ejusdem gregis unitatem dissipantes damnat. De quibus voce Pauli Ephesiis dicitur: Scio quia post discessum meum ingredientur ad vos lupi graves, non parcentes gregi . Et quia nonnunquam haeretici quanto magis in perfidiae errorem dilabuntur, tanto amplius in exteriori sese operatione custodiunt, ita ut agere prae caeteris magna videantur, sancta universalis Ecclesia cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
silelium: Sel qui ali uus gregis canes uo.¬
cantur. nisi doctores sancti qui eorundem file.¬
lum custodes extiterunt: Qui dum pro do¬
mino suo chiuriis nocturnisq ugiliis inten¬
ti clamauerunt: magnos ut. ita dixeri la¬
tratus predicationis ddederuit. De quib eicdẽ
eccliȩ: ꝑ psalmistam dicit᷑. Lingua canum
tuorum: ex inimicis. Nonnulli quippe. ab
ẏdolorum cultib reuocati: facti sunt predi¬
tatores dei. Lingua ergo canum ȩccl̃ie eximi¬
micis prodit: quia conuersos gentiles. dñs
etiam predicatores fecit. Unde iudeorum tar¬
clitas. qui pro deo loqui noluerant: increpan¬
te propħa reprehendit᷑. qui ait. Canes muti:¬
non ualentes latrare. Patres uero hereticoꝵ.
ddicimus. eos uidelicet quos heresiarchas uo¬
camus: de quorum ꝑuersa predicatione ul
est locutionis semine. sequentes sunt popu
li merrore generati. Sancta ergo eccl̃ia cũ
canib gregis sui. hereticorum patres pone¬

Expanded text:
fidelium? Vel qui alii hujus gregis canes vofidelium? Vel qui alii hujus gregis canes vocantur, 643 nisi doctores sancti, qui eorumdem fidelium custodes exstiterunt? Qui dum pro Domino suo diurnis nocturnisque vigiliis intenti clama verunt, magnos, ut ita dixerim, latratus praedicationis dederunt. De quibus eidem Ecclesiae per Psalmistam dicitur: Lingua canum tuorum ex inimiidolorum cultibus revocati facti sunt praedicatores Dei. Lingua ergo canum Ecclesiae ex inimicis prodiit, quia conversos gentiles Dominus etiam praedicatores fecit. Unde et Judaeorum tarditas, qui pro Deo loqui noluerunt, increpante Propheta reprehenditnon valentes latrare. XCIV. Patres vero haereticorum dicimus eos, videlicet, quos haeresiarchas vocamus. De quorum perversa praedicatione, id est locutionis semine, sequenli in errore generati. Sancta ergo Ecclesia cum canibus gregis sui haereticorum patres pone
Abbreviated transcription (Latin):
funt in cęlo. Sin semet ipsis presumentes de¬
terret: cum ait. Uidebam sathanan: sicut¬
sicut sulgur de cęlo cadentem. Formidantes
refonet: cum dicit. Ques meȩ uocem meam
auliunt: et ego cognosco eas et sequuntur
me. Et̃ ego uitam et̃nam do eis: et non pe¬
ribunt in et̾num. et non rapiet eas quisquã
de maru mea. S in semet ipsis presumentes:
deterret dicens. Dabunt signa et prodigia:
ita ut in errorem inducantur si fieri potest
etiam electi. Formidantes refouet: cum cli¬

Expanded text:
sunt in coelo . Sed in semetipsis praesumentes desunt in coelo . Sed in semetipsis praesumentes deterret, cum ait: Videbam satanam sicut fulgur de coelo cadentem . Formidantes refovet, cum dicit: audiunt; et ego cognosco eas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis; et non peribunt in aeternum, et non rapiet eas quisquam de manu mea . Sed in semetipsis praesumentes deterret, dicens: Dabunt signa magna et prodigia, ita ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi . Formidantes refovet,
Abbreviated transcription (Latin):
indesinent̃ cotidie contra temptationum bella
preꝑantur. Corda quoq merentium sancta es¬
clesia consolatur: dum presentis ꝑegrinationis
erumna afflictas mentes electorum pensat: et
has ȩternȩ patriȩ promissione lȩtificat. Consi¬
derat euam quod cogitationes fidelrum diuino
sint timore ꝑcussȩ: et quos de deo conspicit idi¬
stricta audisse. ut timeant. agit quoq quati¬
nus et mansuetudinem pietatis eius auiliant.
suis de pietate et iusticia redemptoris in pre¬
dicationis serie spem miscet et metum: quati̾
nec incaute. de misciłia confidant. nec despera¬
te iusticiam timeant. Nam uerbis sui capitis:
formicdantes refouet dicens. Nolte timere pu¬
sillus grex: quia complacuit patri ur̃o. dare.
uobis regnum. Atq iterum presumentes t̾ret:
dum dicit. Uigilate et orate: ut non intretis
in temptationem. Rursum formidantes: refo.¬
uet dicens. Gaudete: quia nomina ũa scripta

Expanded text:
indesinenter quotidie contra tentationum bella indesinenter quotidie contra tentationum bella praeparatur. Corda quoque moerentium sancta Ecclesia consolatur, dum praesentis peregrinationis aerumna afflictas mentes elhas aeternae patriae promissione laetificat. Considerat etiam quod cogitationes fidelium divino sint timore percussae; et quos de Deo conspicit districta audisse ut timeant, agit quoque quatenus et mansuetudinem pietatis ejus audiant suis de pietate et justitia Redemptoris in praedicationis serie spem miscet et metum, quatenus nec incaute de misericordia confidant, nec desperate justitiam timeant. Nam verbis sui capitis formidantes refovet, dicens: Nolite timere, pusillus grex, quia complacuit Patri vestro dare vobis regnum . Atque iterum praesumentes terret cum dicit: Vigilate et orate, ut non intretis in tentationem . Rursum formidantes refovet, dicens: Gaudete quia nomina vestra scripta
Abbreviated transcription (Latin):
strepentes regit animorum motus. in nr̃a cogi¬
tatione. In mente quippe. quam inhabitat. idũ
torpentia extitat. inquieta frenat. frigila
accendit. accensa moderatur. emollit rigida.
fluxa restringit: ex ipsa hac diuersitate cog¬
tationum. quasi quidam illum exercitus cir¬
cunstat. Siue certe quasi rex sedet. circunstan¬
te exercitu: qͥa presidentem illum mentib ele¬
ctorum circunstat. turba uirtutum. Qui etiã
merentium consolator. est: ea promissions qͣ
tlicit. Beati qui lugent: qm̃ ipsi consolabunt᷑.
Et rursum. Uidebo uos et gaudebit cor ur̃m:
et gauctium ur̃m nemo touet auobis. Ea uero
quȩ de. sancte ȩccłiȩ capite. diximus: nil obstat.
si ad uocem quoq eiuisdem ȩccłiȩ referamus. In
ea quippe orilo doctorum quasi rex presidet.
quem fidelium suorum turba cucunstat. Quȩ
scilicet muttitudo fidelium. recte. quos exerci¬
tus dicitur: quia in procunctu bonorum oꝑum

Expanded text:
strepentes regit animorum motus in nostra cogistrepentes regit animorum motus in nostra cogitatione. In mente quippe quam inhabitat, dum torpentia excitat, inquieta frenat, frigida accendit, accensa moderatur, emollit rigida, fluxa restringit, ex ipsa hac diversitate cognitionum quasi quidam illum exercitus circumstat. Sive certe quasi rex sedet circumstante exercitu, quia praesidente illo mentibus electorum circumstat turba virtutum. Qui etiam moerentium consolator est ea promissione qua dicit: « Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . » Et rursus: « Videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis . » Ea vero quae de sanctae Ecclesiae capite diximus, nihil obstat si ad vocem quoque ipsius Ecclesiae referamus. In ea quippe ordo doctorum quasi rex praesidet, quem fidelium suorum turba circumstat, quae scilicet multitudo fidelium, recte quoque exercitus dicitur, quia in procinctu bonorum operum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculdubio cogitationib xp̃c non primus. sed
ultimus sedet. S electi quiq quia pre. omnib
quȩ ȩt̃na sunt cogitant. et posteriori cura ac
minima. si qua sunt temporalia disponunt.
quib et magistra uoce ueritatis dicit᷑. queri¬
te primum regnum dei et iusticiam eius. et
hec omnia adicientur uobis: in eorum corde
dominus primus sedet. Ubi apte premittit᷑.
si uoluissem ire. ad eos: quia sicut scriptum ẽ.
omnia oꝑatur scdm consilium uoluntatis suȩ
non scłm nr̃m meritum. S quia ipse cum
uult. ita uisitatione. sua nos dominus illu¬
strat: itaq et cum uult uenit. et cum uene¬
rit. primus sedet. Quia et aduentꝰeiꝰ in corde
nr̃o grauidus ẽ: et aꝑtius eiꝰ desiderii in cogi¬
tatione nr̃a ȩqualis ceteris desideriis non est
Sequit᷑. Cũq sederem quasi rex circunstan¬
te exercitu: eram tamen merentiũ consolator.
Quasi rex dominus sedet in corde. quia cirtun¬

Expanded text:
procul dubio cogitationibus Christus non primus, sed procul dubio cogitationibus Christus non primus, sed ultimus sedet. Sed electi quique quia ea prae omnibus quae aeterna sunt cogitant, et posteriori cura, ac minima, si qua sunt temporalia disponunt, quibus et magistra voce Veritatis dicitur: Quaerite primum regnum Dei et justitiam ejus, et haec omnia adjicientur vobis , in eorum corde Dominus primus sedet. Ubi apte praemittitur: Si voluissem ire ad eos. Quia enim, sicut scriptum est , omnia operatur secundum consilium voluntatis suae; non secundum nostrum meritum, sed quia ipse ita vult, visitatione sua nos Dominus illustrat. Itaque et cum vult venit; et cum venerit, primus sedet, quia et adventus ejus in corde nostro gratuitus est, et appetitus ejus desiderii, in cogitatione nostra aequalis caeteris desideriis non estSequitur: Cumque sederem quasi rex circumstante exercitu, eram tamen moerentium consolator. - Quasi rex Dominus sedet in corde, quia circum