comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ixit saul ad dauid. Uade.
et dñs tecum sit. Et induit
saul dauid uestimentis suis: &
imposuit galeam eream super
caput eius: et uestiuit eũ lorica.
Necinctus gͦ dauid gladio eius
suꝑ uestem suã: cepit tempta¬
re si armatus posset incedere.
Non enim habebat consuetu¬
dinem. Dixitq dauid ad sauil.
Non possum sic incẽdere: quia
nec usum habeo.Et deposuit
eas et tulit baculũ suũ quem
semꝑ habebat in manibus: et
elegit sibi quinq limpidissimos
lapides de torrente: & misit eos
in peram pastoralem quã hã¬
bebat secum: & fundam manu
tulit: et ꝓcessit aduersũ phili¬
steum. Ibat autem philisteus
incedens. et apꝓpinquans ad¬
uersum dauid: & armiger eiꝰ
ante eũ. Cumq inspexisset
philisteus. & uidisset dauid:
despȩxit eum. Erat enĩ adoles¬
cens rufus. & pulcher aspectu.
Et dixit philisteus ad dauid.
Nunquid ego canissum. quod
tu uenis ad me cum baculo:
Et maleqixit philisteus da¬
uid indiis suis.¬
Ueniad me: & dabo car¬

Expanded text:
 Saul ad David vade et Dominus tecum sit et induit Saul David vestimentis suis et inposuit galeam aeream super caput eius et vestivit eum lorica accinctus ergo David gladio eius super veste sua coepit temptare si armatus posset incedere non enim habebat consuetudinem dixitque David ad Saul non possum sic incedere quia nec usum habeo et deposuit ea et tulit baculum suum quem semper habebat in manibus et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente et misit eos in peram pastoralem quam habebat secum et fundam manu tulit et processit adversum Philistheum ibat autem Philistheus incedens et adpropinquans adversum David et armiger eius ante eum cumque inspexisset Philisthaeus, et vidisset David, despexit eum. Erat enim adolescens, rufus, et pulcher aspectu. Et dixit Philisthaeus ad David: Numquid ego canis sum, quod tu venisti ad me cum baculo? Et maledixit Philisthaeus David in diis suisVeni ad me, et dabo car
Abbreviated transcription (Latin):
usticia certando.
rrercitio edoctus. diutme oratioĩs
lulcecline instri crebra lacri¬
harum cõpunctione assuefactus.
a cunctis mundi negotiis uacare.
ẜ in sola dei cdilectione oculũ men¬
dd intendere didicerit: gaucdiũ qꝑ
ꝑpetue beatitudinis qđ in futu¬
ra ꝑcepturus ẽ uita. etiã in p̃sen

Expanded text:
ustitia certando exercitio edoctus, diutinae orationis dulcedine instructus, crebra lacrymarum compunctione assuefactus, a cunctis mundi negotiis vacare, et in sola dilectione oculum mentis intendere didicerit, gaudiumque perpetuae beatitudinis quod in futuro percepturus est, vita etiam in prae
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ meũ: centuplũ accipiet.
et uitam eternam possidebit.
Multi autẽ erunt primi no¬
uissimr: et nouissimi primi.
Locus iste cũ illa sententia
congruit: in qua saluator lo¬
quitur. Non ueni pacẽ mit¬
tere. s gladiũ. Ueni enĩ separa¬
re hominẽ a patre suo:& ma¬
trem afilia. et nurũ a socru:
et inmici hoĩs domesticieius.¬
Qui propter fidem.Al.¬
xp̃i. et predicationem
eugłii. om̃s affectus contẽp¬
serint. atq diuitias et scłi uo¬
iuptates: isti centuplũ acci¬
pient. et uitam eternam pos¬
sidebunt. Ex occasione huiuˢ
sententiȩ. quidã introducuns
mille annos post resurrectio¬
nem: dicentes nobis tunc cen¬
tuplũ omĩum rerũ quas di¬
misimus. et uitã eternã esse
reddendam: ñ intelligentes
qđ si in ceteris digna sit repro¬
missio. in gxorib appareat
turpitudo: ut is qui unã pro
dno dimiserie. centũ recipiat
in futuro. Sensus gͥiste est.
Oui carnalia ꝓsaluatore di¬
miserit. spiritalia recipiet:

Expanded text:
meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit. Multi autem erunt primi novissimi, et novissimi primi. Locus iste cum illa sententia congruit, in qua Salvator loquitur: Non veni pacem mittere, sed gladium. Veni enim separare hominem a patre suo, et matrem a filia, et nurum a socru: et inimici hominis domestici ejusQui ergo propter fidem Christi et praedicationem Evangelii omnes affectus contempserint, atque divitias et saeculi voluptates, isti centuplum recipient et vitam aeternam possidebunt. Ex occasione hujus sententiae quidam introducunt mille annos post resurrectionem dicentes, nobis tunc centuplum omnium rerum quas dimisimus et vitam aeternam esse reddendam, non intelligentes quod si in caeteris digna sit repromissio, in uxoribus appareat turpitudo, ut qui unam pro Domino dimiserit centum recipiat in futuro. Sensus igitur iste est: qui carnalia pro Salvatore dimiserit, spiritalia recipiet,
Abbreviated transcription (Latin):
randis fiducia. Petrus
piscator erat: diues ñ fu¬
erat⁊ cybos manu et arte que¬
rebat: ettamen loquitur confi¬
denter reliquimꝰ omĩa. O mĩa
enĩ relinquit: qui uoluntatẽ
habendi deserit. Et quia non
sufficit tantũ relinquere. iun¬
git qd ꝑfecꝰtum est: et secuti su
muste. Fecimus quod iussisti.
Ouid gͥ nobis dabis premii:

Expanded text:
ndis fiducia! Petrus piscator erat, dives non fuerat, cibos manu et arte quaerebat, et tamen loquitur confidenter, reliquimus omnia. Omnia enim relinquit, qui voluntatem habendi deserit. Sed quia non sufficit tantum relinquere, jungit quod perfectum est, et secutmus te. Fecimus quod jussisti, quid ergo nobis dabis praemii?
Abbreviated transcription (Latin):
cos et uicinos. dicens eis. Con¬
gratul amini tͥr. quia muen
ouem que perierat. Inuentaoue
ad domum redut: quia pastor
ñr reparato homine. ad regnũ
celeste reduit. Ibi amicos & uici¬
nos inuenit: illos uidelicet an¬
głorum choros. qui amici eius
sunt: quia uoluntatẽ eius con¬
tinue in sua stabilitate custo¬
diunt. Uicini quoq eius sunt:
quia claritate uisionis illiꝰ. sua
assiduitate ꝑfruuntur. Et no¬
tandũ quod ñ dicat congratu¬
lamini inuente oui. sed michi:
quia indelicet eiꝰ est gaudium
uita nr̃a÷ & cũ nos ad celũ redu¬
cimur: sollemnitatem leticie
illius implemꝰ. Slucam¬

Expanded text:
icinos dicens illis: Congratulamini mihi quia inveni ovem meam quae perierat. Inventa ove ad domum rediit, quia pastor noster, reparato homine ad regnum coeleste rediit. Ibi amicos et vicinos invenit, illos videlicet angelorum choros. Qui amici ejus sunt, quia voluntatem ejus continue in sua stabilitate custodiunt. Vicini quoque ejus sunt, quia claritate visionis illius sua assiduitate tandum quod non dicat, congratulamini ovi inventae, sed mihi quia videlicet ejus est gaudium vita nostra, et cum nos ad coelum reducimur, solemnitatem laetitiae illius implemus. Dic
Abbreviated transcription (Latin):
uod hic euglista
dicit in deserto. aliꝰ dieit
in montibus. ut significet in
excelsis: quia nimirũ oues que i
perierant. in sublimib stabañ.
Et cũ inuenerit ouẽ: imponet
in humerossuos gaudens. Duẽ
in humeros suos imposuit: qͥa

Expanded text:
uod hic evangelista dicit in deserto, alius dicit in montibus, ut significet in excelsis , quia nimirum oves quae non perierant in sublimibus stabant. Et cum invenerit ovem, imponit in humeros suos gaudens. Ovem in humeris suis imposu
Abbreviated transcription (Latin):
scendebat dei gemtrix
de deserto presentis scłi.
uirga de radice iesse olim ex¬
orta: sed mirabantur electoꝵ
anime pre gaudio. que nam
esset que etiam meritorum
uirtutibus. angelorum uince¬
ret dignitatem. De qua rursꝰ
aurora consurgens: pulchra
ut luna. electa ut sol. terribilis.
ut castrorum acies ordinata:
Ammira tur autem sp̃e sc̃s:
quia omnes de ascensu huius
uirginis ammirantes facit.
quod quasi noui diluculi au¬
rora rutilans. ascensu suo re¬
splendeat ÷ multis freta. et

Expanded text:
scendebat autem Dei genitrix de deserto praesentis saeculi, virga de radice Jesse olim exorta: sed mirabantur electorum animae prae gaudio, quaenam esset quae etiam meritorum virtutibus angelorum vinceret dignitatem. De qua rursusaurora consurgens, pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata ? Admiratur autem Spiritus sanctus, quia omnes de ascensu hujus Virginis admirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans, ascensu suo resplendeat, multis freta et
Abbreviated transcription (Latin):
redempti sumꝰ. potentiã di¬
uinitatis qua creati sumꝰ. pia
semꝑ mente recolimꝰ: fit ut
Nam confitente illo xpm̃ filiũ
dei uiur: uideamꝰ qͥd sequatur
Respondens autẽ iħc. qxit.
B̾catus es symon bariona.
Constat gͦ. quia post ueram
xp̃i confessionẽ: uere beatiu¬
dinis p̃mia restant. S intue
huiꝰ etiam nos ueraciter eum
confitendo. mereamͣ eẽ consor¬
tes. Beatus es inquit symon
bariona.Bariona syriace: la¬
tine dieitur filius columbe.
Filius autẽ columbe. recte uo¬
catur apłs petrus: quia uide¬
licet columba multũ simplex
ẽ animal: et ipse prudenti ac
pia simplicitate xp̃m̃ seque¬
batur: memor illiꝰ p̃cepti. qd̃
cum suis condiscipłis ab eodẽ
magistro simplieitatis ac ueri¬
tatis accepit. Estote pruden¬
tes sicut serpentes: et simpliceᷤ
sicut columbȩ. Uel certe. quia
lumbȩ nuncupatur. qui spi¬
rituali grã plenus extitisse

Expanded text:
redempti sumus, potentiam diredempti sumus, potentiam divinitatis qua creati sumus, pia semper mente recolimus, fit ut Nam confitente illo Christum Filium Dei vivi, videamus quid sequitur: Respondens autem Jesus, dixit: Beatus es, Simon Bar Jona. Constat ergo quia post veram Christi confessionem, vera beatitudinis praemia restant. Sed intueahujus etiam nos veraciter eum confitendo mereamur esse consortes. Beatus es, inquit, Simon Bar Jona. Bar Jona Syriace, Latine dicitur filius columbae. Filius autem columbae recte vocatur apostolus Petrus, quia videlicet columba multum simplex est animal, et ipse prudenti ac pia simplicitate Dominum sequebatur, memor illius praecepti quod cum suis condiscipulis ab eodem magistro simplicitatis ac veritatis accepit: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Vel certe, quia lumbae nuncupatur, qui spirituali gratia plenus exstitisse
Abbreviated transcription (Latin):
canitur in psalmo. Simula¬
chra gentiũ. argentũ et aurũ:
oꝑa manuũ hominũ. Os ha¬
bent et ñ loquentur: oculos
quã miranda distincꝰti¬
one sit factũ: ut cũ de utraq
eiusdem dni et saluatoris nr̃i
natura. ab ipso dño. & a fide¬
li eius discipło petro cẽt ꝓfe¬
renda sententia: dñs ipse hu¬
militatẽ assumpte humani
tatis ꝓfiteatur⁊ discipłs̃. Ex¬
cellentiã diume eternitatis
ostendat. Dñs de se qđ minꝰ
est: discipłs de dño intimat
qđ maius est. Dñs de se. qđ
factus ẽ ꝓpter nos: discipłs
declarat de dño. quia ipse ẽ
qui fecit nos. Sic in eugłio
hominis quã filiũ d̃i appel¬
lare consueuit: ut nos admo¬
neat dispensationis. quã ꝓ
nobis suscepit. S nos neces¬
se ẽ tanto humilius diuinita¬
tis eiꝰ alta uenerarr: quanto il¬
lum meminimꝰ ꝓ nr̃a exalta¬
tione. ad humanitatis infim
descendisse. Si enĩ inter saera¬
menta incarnationis eiꝰ quib

Expanded text:
canitur in Psalmo: Simulacanitur in Psalmo: Simulacra gentium argentum et aurum, opera manuum hominum. Os habent et non loquentur, etc. . quam miranda distinctione sit factum, ut cum de utraque ejusdem Domini et Salvatoris nostri natura, ab ipso Domino et a fideli ejus discipulo esset proferenda sententia, Dominus ipse humilitatem assumptae htatis profiteatur, discipulus excellentiam divinae aeternitatis ostendat. Dominus de se quod minus est, discipulus de Domino intimat quod majus est; Dominus de se quod factus est propter nos, discipulus declarat de Domino quod ipse est qui fecit nos. Sicut et in Evhominis quam Filium Dei appellare consuevit, ut nos admoneret dispensationis quam pro nobis suscepit. Sed nos necesse est tanto humilius divinitatis ejus alta venerari, quanto illum meminimus pro nostra exaltatione ad humanitatis infirma descendisse. Si enim inter sacramenta incarnationis ejus quibus
Abbreviated transcription (Latin):
audunt. nec in cor hominis as¬
cendit: que p̃parauit ds̃ dili¬
gentib se. Qui cũ hec de ho¬
minis. hoc est humana solũ
sapientis. corde. aure. et oculo
p̃mitteret: mox de se. suisq:
similib. qͥa generalem huma¬
nitatis scientiã transcenderiÑ.
adiecit. Nob̾ autẽ. reuelauic
ds ꝑ spm̃ suũ. Cui simile est.
qđ hic dñs cum interrogasset
discipłos suos. quẽ eũ dicerent¬
t̃ homines. et illi diuersas di¬
uersorũ opiniones ꝓmͣsissent:
dicit illis. uos autẽ quẽ me eẽ
dicitis: quasi ab hominũ ge¬
neralitate illos sequestrans.
et deos ac dei filios ꝑ adopti¬
onem iam factos insinuans:
iuxta illud psalmiste. Ego di¬
xi dii estis: et filii excelsi om̃s.
Respondens symon petrus.
dixit. Cu es xp̃c. filius di uiiii.
Dm̃ uuũ appellat. ad distin¬
ctionẽ falsors deorũ. quosua¬
rio delusa errore gentilitas.
uel de mortuis sibi hominib
instituit : uel maiore demen¬
tia de insensibili materia qͦs
adoraret creaint: de qualib

Expanded text:
t, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se . Qui cum haec de hominibus, hoc est, humana solum sapientibus corde, aure et oculo, praemitteret, mox de se ac de sui similibus, quae generalem humanitatis sententiam transcenderent, adjecit: Nobis autem revelavit m suum . Cui simile est quod hic Dominus, cum interrogasset discipulos quem eum dicerent homines esse, et illi diversas dversorum opiniones praemisissent, dicit illis: Vos autem quem me esse dicitis? Quasi ab hominum generalitate illos sequestrans, et deos ac Dei filios per adoptionem factos insinuans, juxta illud Psalmistae: Ego dixi, dii estis, et filii excelsi omnes . Respondens Simon Petrus, dixit: Tu es Christus Filius Dei vivi. Deum vivum appellat ad distinctionem falsorum deorum, quos vario delusa errore gentilitas, vel de mortuis sibi hominibus instituit, vel majore dementia de insensibili materia quos adoraret, creavit, de qualibus
Abbreviated transcription (Latin):
scunt homines eẽ filium
hõminis: Pulchre homines
appellat dñs. eos qui de filio
hominis tantũ loqui noue¬
rant: qui diuinitatis archa¬
na nesciebant. Nam qui diui¬
nitatis eiꝰ mysteria cape noruñ:¬

Expanded text:
cunt homines esse Filium hominis? Pulchre homines appellat eos qui de Filio hominis tantum loqui noverant, quia divinitatis ejus arcana nesciebant. Nam qui divinitatis ejus mysteria cape
Abbreviated transcription (Latin):
sum si audire delectat. quan¬
tum hec fides ualeat: quid
aꝑtius eo qđ ait dñs de eccła.
quȩ suꝑ eum edificanda erat.
et porte inferi ñ p̃ualebunt
aduersus eam: S hec sins in
locis plenius exponentur.X.
lippus ut lucas testatur. erat
thetrarcha ituree & traconiti¬
dis regionis. Hic gͦ statuens
ciuitatẽ in loco ubi iordans

Expanded text:
udire delectat quantum haec fides valeat, quid apertius eo quod ait Dominus de Ecclesia, quae super eum aedificanda erat, Et portae inferi non praevalebunt adversus eam? Sed haec suis in locis plenius exponentur. Nulippus, ut Lucas testatur, erat tetrarcha Itureae et Trachonitidis regionis. Hic ergo statuens civitatem in loco
Abbreviated transcription (Latin):
ad eũ: & ꝑsuaso blasto qui
erat suꝑ cubiculũ regis. po¬
stulabant pacẽ: eo qd̃ ale¬
rentur regiones eoꝵ ab illo.
Statuto autẽ die. herodes
uestitus ueste regia. sedit pro
tribunali: & concionabatur
ad eos. Popłs autẽ acclama¬
bat dei uoces. et ñ hominis.
Confestim autẽ ꝑcussit eum
honorem deo: et consumptus

Expanded text:
ad eum, et persuaso Blasto, qui ad eum, et persuaso Blasto, qui erat super cubiculum regis, postulabant pacem, eo quod alerentur regiones eorum ab illo. Statuto autem die, Herodes vestitus veste regia, sedit pro tribunali et concionabatur ad eos. populus autem clamabat: dei uoces et non hominis. confestim autem percussit eum honorem deo, et uermibus
Abbreviated transcription (Latin):
tione plebis iudeoꝵs. Ul.
nit ad domũ mariȩ ma¬
tris ioħis. qui cognominatus
ẽ marcus: ubi erant multi con¬
gregati et orantes. Pulsante
autem eo ostiũ ianue: ꝓcessit
puella ad uidendũ. nomine
rode.Et ut cognouit uocem
petri. pregaudio ñ apuit ia¬
nuam: s introcurrens nuntia¬
uit.stare petrũ ante ianuam.
At illi dixerunt ad eã. Insanis.
llla autem affirmabat. sic se
habere. Illi audem dicebant.
Angłs eius ẽ. Petrus autẽ ꝑse¬
uerabat pulsans. Cũ autem
apuissent: uiderunt eũ & ob¬
stupuerunt. Annuens autem
eiss manu. ut tacerent: enarra¬
uit. quomͦ dñs eduxisset eũ
de carcere. Dixito: Nuntiate
lacobo. et fr̃ĩb hec. Et egressꝰ
abut malium locũ. UiIi.¬
acca autem die. erat non
parua ꝑturbatio inter
requisisset eũ. et ñ inuenisset:
inquisitione facta de custo¬
dib. iussit eos adduci. Des¬
cendensq: a iudea in cesareã:
ibi commoratus est.Erat au¬
tem iratus tẏriis. et sidoniis.
At illi unanimes uenerunt

Expanded text:
ne plebis Judaeorum. nit ad domum Mariae matris Joannis, qui cognominatus est Marcus, ubi erant multi congregati, et orantes. Pulsante autem eo ostium januae, processit puella ad audiendum, nomine Rhode. Et ut cognovit vocem Petri, prae gaudio non aperuit januam, sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante januam. At illi dixerunt ad eam: Insanis. Illa autem affirmabat sic se habere. Illi autem dicebant: angelus eius est Petrus autem perseverabat pulsans cum autem aperuissent viderunt eum et obstipuerunt annuens autem eis manu ut tacerent enarravit quomodo Dominus eduxisset eum de carcere dixitque nuntiate Iacobo et fratribus haec et egressus abacta autem die, erat non parva turbatio inter requisisset eum, et non invenisset, inquisitione facta de custodibus, jussit eos duci: descendensque a Judaea in Caesaream, ibi commoratus est. Erat autem iratus Tyriis et Sidoniis. At illi unanimes venerunt
Abbreviated transcription (Latin):
inquirit: s ideo discipłos qͥd
de se sentiant interrogat: itt
confessionẽ recte fidei illorũ.
digna mercede remiineret.
Nam sicut interrogatis gene¬
raliter om̃ib. petrus respon¬
dit unus ꝓ om̃ib: ita qđ̃ pe¬
tro dñs respondit. in petro
omĩb respondit. Ideo quid
alii de se sentiant inquirit:
ut expositis pͥmo sententis
errantiũ. discipli ꝓbarentuls
ueritatẽ suȩ confessionis. ñ de
opinione uulgata. s de ipso

Expanded text:
o discipulos quid de se sentiant interrogat, ut confessionem rectae fidei illorum digna mercede remuneret. Nam sicut interrogatis generaliter omnibus Petrus respondit unus pro omnibus, ita quod Petro Dominus respondit, in Petro omnibus respondit. Ideo quid alii de se sentiant inquirit, ut expositis primo sententiis errautinm, discipuli probarentur veritatem suae confessionis non de opinione vu
Abbreviated transcription (Latin):
tas. de cuius loqui maiestate
temptamus: ut ad ꝓfectũ totꝰ
eccłe suȩ & uos capaces. & nos fa¬
los mentis intendimꝰ: nichil di¬
uersum ab excellentia patris&
filii cogitemus: quia in nullo
ab unitate sua discrepat. diui¬
ne trinitatis essentia.

Expanded text:
tas, de cujus loqui majestate tas, de cujus loqui majestate tentamus, ut ad profectum totius Ecclesiae et vos capaces, et nos falos mentis intendimus, nihil diversum ab excellentia Patris et Filii cogitemus: quia in nullo ab unitate sua discrepat divinae Trinitatis essentia.
Abbreviated transcription (Latin):
ximis dieb negligentia incau¬
ta contraxit: id. & ieiunii cen¬
sura castiget: et deuotio pieta
tem consueta deuotione uigili.¬
Plenissime quidẽ nob
dilectissimi causam atq ratio¬
diumnorũ eloquiorũ textꝰ osten¬
dit: quo sp̃m scm̃ quinquage
simo post dñi resurrectionem
die. qui ab ascensione eius est
decimus. infusũ xp̃i discipłis
sicut ꝓmissus sꝑabatur. cogno¬
uimus: sed ad nouos ȩccłe fili¬
os instruendos. addendum ẽ
etiam nr̃i sermonis obsequiũ.
Non enĩ timemꝰ ne spũales &
cruditi nota fastidiant: ad quo¬
rum fructum pertinet. ut quã
plurtnis insinuari uelint. qd̃
ipsi cũ magna sui utilitate di¬
dicerunt. Fiat gͦ ꝑ corda om̃i¬
um. dispensatio munerũ diui¬
norum: & seruitutẽ oris nr̃i. do¬
c̃ti indoctiq ñ spernant: illi ut
probent se amare qđ norunt:
isti ut ostendant se desiderare
qͦd nesciunt. Huic enim prepa¬
rationi nr̃ȩ aderit ipsius largi¬

Expanded text:
roximis diebus negligentia incauroximis diebus negligentia incauta contraxit, id et jejunii censura castiget, et devotio pietatutem in idipsum consueta devotione vigiliPlenissime quidem nobis, dilectissimi, causam atque ratiodivinorum eloquiorum textus ostendit, quo Spiritum sanctum quinquagsimo post Domini resurrectionem die, 301 qui ab ascensione ejus est decimus, infusum Christi discipulis, sicut promissus sperabatur, agnovimus. Sed ad novos Ecclesiae filios instruendos, addendum est etiam nostri sermonis obsequium. Non enim timemus ne spirituales et eruditi nota fastidiant, ad quorum fructum pertinet ut quam plurimis insinuari velint quod ipsi cum magna sui utilitate didicerunt. Fiat ergo per corda omnium dispensatio munerum divinorum, et servitutem oris nostri docti indoctique non spernant: illi ut probent se amare quod norunt, isti ut ostendant se desiderare quod nesciunt. Huic enim praeparationi vestrae aderit ipsius largi
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi aliisq documentis.
quib innumerabiliter diumoꝵ
eloquiorũ choruscat auctoritas.
ad uenerationẽ pentecostes una¬
nimiter incitemur: exultantes
omnis anima rationalis imbu¬
itur: qui inspirator fidei. doc̾tor
scientiȩ. fons dilectionis. signa¬
culum castitatis. & totiꝰ est cau¬
audeant fidelium mentes.
quod in toto mundo unꝰ
nium linguarũ confessione lau¬
datur: quodq illa significatio
que in specie ignis apparuit.
& oꝑe perseuerat & munere.
Ipse enim sp̃s ueritatis. facit do¬
mum głe suȩ. luminis sui nito¬
re fulgere: & in templosuo nec
tenebrosum aliquid uult esse
nec tepidũ. De cuius ope atq
doctrina: etiam ieiunorũ nob̃
atq elemosinarũ est collãta
purgatio. Nam hunc uenera¬
bilem diem. sequitur saluber¬
rime obseruantie consuetudo.
quam utilissimam sibi omnes
sancti semper experti sunt:
et ad quam sedulo celebrandã.
pastorali uos sollicitudine cohor¬
tamur: ut si qͥd macularũ ꝓ¬

Expanded text:
dilectissimi, aliisque documentis, quibus innumerabiliter divinorum eloquiorum conuscat auctoritas, ad venerationem Pentecostes unanimiter incitemur, exsultantes omnis anima rationalis imbuitur; qui inspirator fidei, doctor scientiae, fons dilectionis, signaculum castitatis, et totius est cauaudeant fidelium mentes, quod in toto mundo unus nium linguarum confessione laudatur; quodque illa significatio, 300 quae in specie ignis apparuit, et opere perseverat et munere. Ipse enim Spiritus veritatis facit domum gloriae suae luminis sui nitore fulgere, et in templo suo nec tenebrosum aliquid vult esse, nec tepidum. De qua ope atque doctrina etiam jejuniorum nobis atque eleemosynarum est collata purgatio. Nam hunc venerabilem diem sequitur saluberrimae observantiae consuetudo, quam utilissimam sibi omnes sancti semper experti sunt, et ad quam sedulo celebrandam, pastorali vos sollicitudine cohortamur: ut si quid macularum p
Abbreviated transcription (Latin):
arrianos. qui inter patrẽ
et filium aliquam uolunt esse
distantiam: ita etiam macedo¬
manos pariter decestam᷑: qui
licet patri & filio tribuant equa¬
lit.atem: spm tamen scm inferi¬
oris putant ẽẽ nature: ñ consi¬
derantes eam blasphemiam se
meidere: quȩ neq in presenti
seculo. neq in futuro sit remit¬
tenda iudicio: dicente domino.
Quicunq qixerit uerbũ contia
filiũ hominis. remiccetur er: qui
autem dixerit contra sp̃m sc̃m.
ñ remittetur ei. neq in hoc scło.
neq in futuro. Permanens nanq
in hac impietate sine uenia est.
quia exclusit a se eum ꝑ quem
poterat confiterr: nec unquam
peruenit ad indulgentie reme¬
dium: qui ꝓpitiatorem sibi ñ
habet aduocatũ. Ab ipso enim
est inuocatio patris: ab ipso st̃
lacrime penitentium : ab ipso
gemitus supplicantiũ: et nemo
potest dicere dñm iħm nisi in

Expanded text:
Arianos, qui inter Patrem et Filium aliquam volunt esse distantiam, ita etiam Macedonianos pariter detestamur, qui licet Patri et Filio tribuant aequalitatem, Spiritum tamen sanctum inferioris putant esse naturae: non considerantes eam blasphemiam se incidere, quae neque in praesenti saeculo, neque in futuro sit remittenda judicio, dicente Domino: Quicumque dixerit verbum contra Filium Hominis, remittetur ei; qui an remittetur ei neque in hoc saeculo, neque in futuro . Permanens itaque in hac impietate sine venia est, quia exclusit eum a se per quem poterat confiteri; nec umquam perveniet ad indulgentiae remedium, qui patrocinaturum sibi non habet advocatum. Ab ipso enim est invocatio Patris, ab ipso sunt lacrymae poenitentium, ab ipso sunt gemitus supplicantium; et nemo potest dicere Dominum Jesum, nisi in
Abbreviated transcription (Latin):
nob ꝑspiritalẽ intelligentiã
ostendit. Quasi enĩ manus
moysi leues reddidit: qͥ pondꝰ
mandatoꝵ legis. ad uirtutẽ
confessionis retorsit. Hanc no¬
bis sequentib miscđie ꝓmis¬
sionẽ innuit: cũ ꝑ ꝓpħam di¬
xit. Nolo mortẽ peccatoris: s
ut conuertatur et uiuat.
Hinc iterũ sub iudee specie
unicuiq peccatricianimȩ di¬
citur. Si dereliquerit uir uxo¬
rem suã. & illa recedens duxe¬
rit alterũ uirũ: nunqͥd re¬
uertetur ad eã ultra : Nunqͥd.¬

Expanded text:
nobis per spiritualem intelligentiam nobis per spiritualem intelligentiam ostendit. Quasi enim manus Moysi leves reddit, quia pondus mandatorum legis ad virtutem confessionis retorsit. Hanc nobis frequentis misericordiae promissionem innuit, cum per prophetam dixit: Nolo mortem peccatoris, sed ut convertatur et vival . Hinc iterum sub Judaeae specie unicuique peccatrici animae dicitur: Si dereliquerit vir uxorem suam, et illa recedens duxerit virum alterum, nunquid revertetur ad eam ultra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑflexit dñs ad miscdiam du¬
riciam legis: qͥa ꝗͦs iuste illa
damnat. ipse misericorditer
liberat. Unde bene quoq: in le¬
ge scriptũ est: qͥa manus moysi
Uerant graues. Sumentes gͥ la¬
pidem posuerunt subter in
quo sedit: aaron uͦ et hur su¬
stentabant manus eiꝰ. Moyses
quippe sẽdit in lapide: cũ lex
requieuit in eccła.S hec eadẽ
lex manũs graues habuit: qͥa
peccantes quosq ñ miscditer
ꝑtulit: s seuera districtionẽ
ꝑcussit. Flaron uͦ mons fortiuu¬
dinis: hur autẽ ignis interp̃ta¬
tur. Quẽ itaq iste mons forti¬
tudinis signat. nisi redempto¬
dicitur: erit in notissimis die¬
b p̃paratus mons domꝰ dñi
in uertice montiũ: fuuit quis
Ignẽ ueni mittere in terrã.
aron et hur graues ma¬
nus moysi sustinent. atq su¬
stentando leuiores reddunt:
quia mediator di et hominũ
cũ igne scĩ sp̃e ueniens. man¬
data legis grauia quȩ dum
carnaliter denerentur. porta¬
ri ñ poterant: tolerabiliora

Expanded text:
flexit ergo ad misericordiam duritiam legis, quia quos juste illa damnat, ipse misericorditer liberat. Unde bene quoque in lege scriptum est quia manus Moysi erant graves; sumentes ergo lapidem, posuerunt subter, in quo sedit; Aaron autem et Hur sustentabant manus ejus . Moyses quippe sedit in lapide, cum lex requievit in Ecclesia. Sed haec eadem lex manus graves habuit, quia peccantes quosque non misericorditer pertulit, sed severa districtione percussit. Aaron vero mons fortitudinis, Hur autem ignis interpretatur. Quem itaque mons iste fortitudinis signat, nisi Redemptodicitur: Erit in novissimis diebus praeparatus mons domus Domini in vertice montium ? Aut quis Ignem veni mittere in terram ? Aaron ego et Hur graves manus Moysi sustinent, atque sustentando leviores reddunt, quia mediator Dei et hominum cum igne sancti Spiritus veniens, mandata legis gravia, quae dum carnaliter tenerentur, portari non poterant, tolerabilia
Abbreviated transcription (Latin):
dicit quis.Cu fidem habes: &
ego oꝑa habeo.Ostende mͥ fi¬
dem tuam sine oꝑib: & ego
ostendam tibi ex oꝑib fidem
meam. Tu credis. qm̃ unus est
ds̃: bene facis Et demones cre¬
dunt: & contremiscunt. Uis
autem scire o homo inanis:
qm̃ fides sine oꝑib ociosa ẽ:
Abraham pater nr̃ nonne ex
oꝑib iustificatus ẽ. offerens
ysaac filiũ suũ. suꝑ altare:

Expanded text:
dicit aliquis. Tu fidem habes: et ego opera habeo. Ostende mihi fidem tuam sine operibus: et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam. Tu credis quoniam unus est Deus: bene facis. Et demones credunt: et contremiscunt. Vis autem scire o homo inanis: quoniam fides sine operibus ociosa est. Abraam pater noster: nonne ex operibus justificatus est: offerens Isaac f
Abbreviated transcription (Latin):
mortui de corenptione resurgent
incorrupti: sedebitis et nos in ł¬
lus iudicantium condemnantes
duodecim tribus isrł: quia nobid
credentibus. illi credere nolueriss.
Et omnis qui reliquerit domui
uł frẽs. aut sorores. ant prẽm ans
matrem. aut uxorẽ. aut filios. Ails

Expanded text:
mortuis de corruptione resurgent incorrupti, sedebitis et vos in soliis judicantium, condemnantes duodecim tribus Israel: quia vobis credentibus, illi credere noluerunt. Et omnis qui reliquerit domum, vel fratres, aut sorores, aut patrem, aut matrem, aut uxo
Abbreviated transcription (Latin):
randis ficducia. Petrus pis¬
cator eratꝰ diues ñ fuerat:
cibos manu ⁊ arte querebat: et
tam̃ loquitur confidenteR. reliqͥ¬
mus omnia. Omma relinquit eñi:
qui uoluuntatem hñdi deserit. Et
quia non sufficit tantum relinque¬
re. iungit quod ꝑfectum est: ⁊ e¬
cuti sumis te. Fecimiis qd ussifti.

Expanded text:
s piscator erat, dives non fuerat, cibos manu et arte quaerebat, et tamen loquitur confidenter, reliquimus omnia. Omnia enim relinquit, qui voluntatem habendi deserit. Sed quia non sufficit tantum relinquere, jungit quod perfectum est, et secuti sumus te, fecimus quod jussisti,
Abbreviated transcription (Latin):
i poculum dare. potuq mis¬
te: fecerunt hoc illi qui potuert
um in corpore habere presentem:
int martha et maria. quando et
karus unus erat ex recumbenti¬
us. S eo modo. xp̃o etiam iudaᷤᷤ
pirtus ministrauit. Nam et loculoᷤ¬
se habebat: & quãuis ex eis que
antebantur sceleratissime furaret᷑:
alum tamen etiam necessaria pa
dantur. Hinc est illud quod cũ
idliceret dominus. quod facis fac
uociter: arbitrati sunt quicdã qͦd
am iusserit ꝓpter diem festum ne¬
tssaria preparare ⁊ uel incligentib
liquid clare. Hullomͦ gͥ de hui̾ce¬
iodi ministris diceret dñs. ubi ego
lm ibi erit et minister meus: et
quis mͥ ministrauerit. honorifica¬
t eum pater meus: qm̃ iudã talia
ministranten. reprobatum põtiꝰ qͣm
honoratum uidemus. Ut quid gͦ
alibi querimus qͥd sit ministrare
xp̃o: & non potius in istis ip̃is uerbi
agnoscimus: Cum enim dixit. siqͥs
mͥ ministrat me sequatur: hoc ĩtel¬

Expanded text:
vel poculum dare, potumque misvel poculum dare, potumque miscere, fecerunt hoc illi qui potuerunt eum in corpore habere praesentem, sicut Martha et Maria, quando et Lazarus unus erat ex recumbentibus. Sed eo modo Christo etiam Judas perditus ministravit. Nam et loculos habebat ipse. Et quamvis ex eis quae mittebantur sceleratissime furaretur, per illum tamen etiam necessaria 412 parabantur. Hinc est illud quod cum ei diceret Dominus: Quod facis fac velociter, arbitrati sunt quidam quod eum jusserit propter diem festum necessaria praeparare vel indigentibus aliquid dare. Nullo modo igitur de hujuscemodi ministris diceret Dominus: Ubi ego sum, ibi erit et minister meus. Si quis mihi ministraverit, honorificabit eum Pater meus: quoniam Judam talia ministrantem, reprobatum potius quam honoratum videmus. Utquid ergo alibi quaerimus quid sit ministrare Christo, et non potius in istis ipsis verbis agnoscimus? Cum enim dixit, Si quis mihi ministrat, me sequatur; hoc intel
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis mͥ ministrat: me seqͣt.
plum. ut seqͣmur uestigia eius. Eece
quod dictum est: si quis mͥ minustiet
me sequatur: Quo fructur: qͣ m̾cecder
quo premio: Et ubi sum inquit: il
lie et minister meus eritz Gratis¬
ametur: ut oꝑis quo ministrat᷑ ilhi.
precium sit. esse cum illo. Ubi eñ
bene erit sine illo: Aut qͣnclo ma¬
le esse poterit cum illo: Nucdi eui¬
dentius: Siquis mͥ ministrauerit.
honorificabit eum pater meus. Que
honore : nisi ut sit cum filio eiꝰ: Qoꝰ
enim suꝑius dixit. ubi ego sum ille
et minister meus erit: hoc intelligi¬
tur exposuisse cum dicit. honorefi¬
cabit eum pater meus: Nam quẽ
maiorem honorem acciꝑe poteril
adoptatus quam ut sit ubi ẽ imiẽ
ñ eqͣ̃lis factꝰ diuinitati.s consociatꝰ
¶etermitati:
uid sit ministrare xp̃o.
cui oꝑi merces tanta ꝓmitti¬
ir hoc potius debemus inqͥrere:
Gienim hoc putauerimus ẽe xp̃o
uunistrare. ea que sunt corpori
acessaria preparare : aut cenan¬
icybum coquere uel apponere.

Expanded text:
Si quis mihi ministrat, me sequatur. plum ut sequamur vestigia ejus. Ecce quid dictum est, si quis mihi ministrat me sequatur? quo fructu? qua mercede? quo praemio? Et ubi sum, inquit, ego, illic et ministri mei erunt. ametur, ut operis quo ministratur illi pretium sit esse cum illo. Ubi enim bene erit sine illo? aut quomodo male esse poterit cum illo? Audi evidentius: « Si quis mihi ministraverit, honorificabit eum Pater meus. » Quo honore, nisi ut sit cum Filio ejus? Quod enim superius ait: « Ubi ego sum, illic et minister meus erit, » hoc intelligitur exposuisse cum dicit: « Honorificabit eum Pater meus. » Nunquam majorem honorem accipere poterit adoptatus, quam ut sit ubi est unicus, non aequalis factus Divinitati, sed conscius aeternitati. Quid sit ministrare, cui otur, hoc potius debemus inquirere. Si enim hoc putaverimus esse Christo ministrare, ea quae sunt corpori necessaria praeparare, aut coenanti cibum coquere vel apponere,
Abbreviated transcription (Latin):
concĩdat cor cuiisquam ineo:
Et ait saul ad dauid. Non ua¬
les resistere philisteo istr: nec
pugnare aduersũ eũ. qͥa puer
es: hic autem uir bellator ab add¬
olescentia sua. Dixitq dauid
al saul. Pascebat seruus tuus
patris sui gregem: & uemebat
leo uel ursus tollebatq arietẽ
de medio gregis: & sequebar
eos. et ꝑcutiebam eruebamq
de ore eorũ: et illi consurgeban
aduersum me: & apprehende¬
bam mentũ eorum. & suffoca¬
bam. interficiebamq eos. Nã
et leonem & ursum. interfeci
unus ex eis. Nunc uadam. Et¬

Expanded text:
concidat cor cujusquam in eo:concidat cor cujusquam in eo:Et ait Saul ad David: Non vales resistere Philisthaeo isti, nec pugnare adversus eum: quia puer es, hic autem vir bellator est ab adolescentia sua. Dixitque David ad Saul: Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo, vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis: et persequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum, et illi consurgebant adversum me, et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, interficiebamque eos. Nam et leonem et ursum interfeci unus ex eis: qui ausus e
Abbreviated transcription (Latin):
dauid uasa que attulerat
sub manu custodis ad sarcinas:
cucurrit ad locũ ceitaminis:
et interrogabat si omnia recte
agerentur erga fr̃s suos. Cũq
adhuc ille loqueretur eis: ap¬
paruit uir ille spurius ascen¬
dens goliath nomine. philiste¬
us de geth. ex castris philisti¬
norum. Et loquente eo hec ea¬
dem uerba: audinit dauid.
Omnes autẽ israelite cũ uidis¬
sent uirum. fugerunt a facie
eiꝰ: timentes eũ ualde. Et di¬
xit unꝰ qͥspiam de isrł. Num
uidisti uirũ hunc qͥ ascendit:
Ad exꝓbrandum enim israel
ascendit. Uirum gͦ qui ꝑcus¬
serit eum. ditabit rex diuitiis
magnis: & filiam suã dabit
ei: et domũ patris eius faciet
absq tributo in isrł̃. Et ait
dauid ad uiros qui secum sta
bant. dicens. Qͥ d dabit᷑ uiro
qui ꝑcusserit philisteũ hunc.
et tulerit opꝓbriũ de israel:
Quis est enim hic philisteus
incircuncisus: qͥ exꝓbrauit
acies dĩ uiuentis: Referebat
autẽ ei ppłs. eundẽ sermonẽ:
saul: & locutus est ei. Non

Expanded text:
David vasa quae adtulerat sub manu custodis ad sarcinas cucurrit ad locum certaminis et interrogabat si omnia recte agerentur erga fratres suos cumque adhuc ille loqueretur eis apparuit vir ille spurius ascendens Goliath nomine Philistheus de Geth ex castris Philisthinorum et loquente eo haec eadem verba audivit David omnes autem Israhelitae cum vidissent virum fugerunt a facie eius timentes eum valde et dixit unus quispiam de Israhel num vidisti virum hunc qui ascendit ad exprobrandum enim Israheli ascendit virum ergo qui percusserit eum ditabit rex divitiis magnis et filiam suam dabit ei et domum patris eius faciet absque tributo in Israhel et ait David ad viros qui stabant secum dicens quid dabitur viro qui percusserit Philistheum hunc et tulerit obprobrium de Israhel quis est enim hic Philistheus incircumcisus qui exprobravit acies Dei viventis referebat autem ei populus eundem sermonem uctus, locutus est ei: Non
Abbreviated transcription (Latin):
circuncisus: qui ausus ẽ male¬
Et ait dauid. Dominus quie¬
ruit me de manu leonis. & de
manu ursi: ipse liberabit me
de manu philistei huius.Ui

Expanded text:
eis: qui ausus est maleEt ait David: Dominus qui eruit me de manu leonis, et de manu ursi, ipse liberabit me de manu Philisthaei hujus.
Abbreviated transcription (Latin):
trex dauid se¬
nuerat: habe¬
batq etatis plu¬
rimos dies. Cũq
opiretur uesti¬
bus: non calefiebat. Dixerunt
ergo ei serui sui.Queramus do¬
mino nr̃o regi adolescentulam
uirginẽ: & stet coram rege. et
foueat eum: dormiatq in sinu
suo: & calefaciat. dñm nr̃m regẽ.
Quesierunt gͥ adolescentulam
speciosam in omnibus finibus
isrł: & inuenerunt abisag su¬
namitem: et adduxerunt eã
ad regem. Erat autẽ puella
pulchra nimis: dormiebatq
cum rege. & ministrabat ei.
Rex uͦ ñ cognouit eam.¬
donias filius aggyth eleua¬
batur dicens. Ego regna¬
bo. Fecitq sibi currum & equi¬
tes. et quinquaginta uirosqui
ante eum currerent: nec corri¬
puit eũ pater suus aliquando
dicens. Quare hoc fecisti:
Erat autem et ipse pulcher ual¬
de. scds natu post absalon: et
sermo ei cum ioab filio saruiȩ.¬
& cum abiathar sacerdote. qui
adiuuabant partes adoniȩ.
Sadoc uͦ sacerdos. & banaias fi

Expanded text:
Rex David senuerat, habebatque aetatis plurimos dies: cumque operiretur vestibus, non calefiebat. Dixerunt ergo ei servi sui: Quaeramus domino nostro regi adolescentulam virginem, et stet coram rege, et foveat eum, dormiatque in sinu suo, et calefaciat dominum nostrum regem. Quaesierunt igitur adolescentulam speciosam in omnibus finibus Israel, et invenerunt Abisag Sunamitem, et adduxerunt eam ad regem. Erat autem puella pulchra nimis, dormiebatque cum rege, et ministrabat ei, rex Adonias autem filius Aggith elevabatur dicens ego regnabo fecitque sibi currum et equites et quinquaginta viros qui ante eum currerent nec corripuit eum pater suus aliquando dicens quare hoc fecisti erat autem et ipse pulcher valde secundus natu post Absalom et sermo ei cum Ioab filio Sarviae et cum Abiathar sacerdote qui adiuvabant partes Adoniae Sadoc vero sacerdos et Banaia
Abbreviated transcription (Latin):
sece crũ ut facta est uox
salutationis tuc in au
ribus meis: gultauit in gaudio
infans in utero meo. Intellexit
clisabeth codem quo implcta crat
spũ reuelante. quid illa crultatio
sui significasset infantis: hoc est
illius uenisse matrem÷ cuius ip̃e
precursor ac demonstrator esset fu¬
turus. Et quã miranda. ꝙͣ cita
sancti sp̃c operatio. Nulla quippe
in discendo mora est: ubi sp̃c sc̃s
doctor adest. En uno codemq mo¬
mento. cũ uoce salutantis gaudiũ
nascitur infantis: quia dũ uox ad
aures perueuit corporales: uirtus
spiritalis cor intrauit audicrtis.
Nec solun gentricem: sed et so¬
bolem. amore diũ aducrucutis
accendit. Onde mox cadem pre¬
cursoris dñt gentrre. ca que in
occulto cognouerat: his qui siml
aderant et audiebant. palã cuan¬
gelizare curauit. Nam subdit
Et beata que credidit: quĩ ꝑfici¬
entur ea que dicta sunt ci a dño

Expanded text:
 ut facta est vox salvationis tuae ribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo. Intellexit Elizabeth, eodem quo impleta erat Spiritu revelante, quid illa exsultatio sui significasset infantis, hoc est illius venisse matrem cujus ipse praecursor ac demonstrator esset futurus. Et quam miranda, quam cita sancti Spiritus operatio! Nulla quippe in discendo mora est, ubi Spiritus sanctus doctor adest. In uno eodemque momento cum voce salutantis gaudium nascitur infantis, quia dum vox ad aures pervenit corporales, virtus spiritualis cor intravit audientis, nec solum genitricem, sed et sobolem amore Domini advenientis accendit. Unde mox eadem praecursoris Domini genitrix ea quae in occulto cognoverat, his qui simul aderant et audiebant palam evangelizare curavit. Nam subdit: Et beata quae credidit, quoniam perficientur in ea; quae dicta sunt ei a Do
Abbreviated transcription (Latin):
sum petut. cui sublacus uoca¬
bulum est.Qui a romana ur¬
be quadraginta ferme milibꝰ
distans: frigidas atq ꝑspicu¬
as emanat aquas. Que illic
uidelicet aquarũ abundantia.
in extenso prius lacu colligi¬
tur: ad postremũ in ainem
deriuatur. Quo dũ fugiens
ꝑgeret: monachus quidam
romanus nommne.hunc eun¬
tem reppit⁊ quo tenderet re¬
quisiuit. Cuius cũ desideriũ
cognouisset: & secrecũ tenuit.
& adiutoriũ impendit: eiq

Expanded text:
sum petiit cui Sublacus vocabulum est, qui ab Romana urbe quadraginta fere millibus distans, frigidas atque perspicuas emanat aquas. Quae illic videlicet aquarum abundantia in extenso prius lacu colligitur, ad postremum vero in amnem derivatur. Quo dum fugiens pergeret, monachus quidam Romanus nomine, hunc euntem reperit, quo tenderet requisivit. Cujus cum desiderium cognovisset, et secretum tenuit, et adjutorium
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid est in co quod non¬
totum peroret pro te apud
patren. Quiniũ illud capͥ
multiplici spinarũ densitate

Expanded text:
aliquid est in eo, quod non peroret pro te apud Patrem. Divinum illud caput multiplici spinarum densitate
Abbreviated transcription (Latin):
omne qͦd est in mundo. concu¬
piscentia carnis. & concupiscen¬
tia ocłorum ẽ. & suꝑbia uitȩ ÷¬
quȩ ñ est ex patre. s ex mun¬
do est. Et mundus transit: &¬
concupiscentia eius. Qui autem
facit uoluntatẽ der: manet in
eternum. Filioli. nouissima ho¬
ra ẽ: et sic̃ audistis. qͥa ancixp̃c
uenit. nunc angxp̃i multi st̃¬
facti ⁊ unde scimus. qm̃ no¬
uissima hora est.Ex nobis ꝓ¬
dierunt: s ñ erant ex nobis.
Nam si fuissent ex nobis: per¬
mansissent utiq nobiscũ. Sed
ut manifesti sint: qm̃ ñ sunt
om̃s ex nobis. S uos unctionẽ
habetis a scõ: & nostis omnia.
onscripsi uobis
quasi ignorantib uerita¬
tem̃÷ s quasi scientib eam: &
qm̃ omne mendaciũ ex ueri¬
tate ñ est. Quis est mendax:
nisi is qui negat qm̃ iħ̾c ñ est¬

Expanded text:
o concupiscentia carnis et concupiscentia oculorum est et superbia vitae quae non est ex Patre sed ex mundo est et mundus transit concupiscentia eius qui autem facit voluntatem Dei manet in aeternum filioli novissima hora est et sicut audistis quia antichristus venit nunc antichristi multi facti sunt unde scimus quoniam novissima hora est ex nobis prodierunt sed non erant ex nobis nam si fuissent ex nobis permansissent utique nobiscum sed ut manifesti sint quoniam non sunt omnes ex nobis sed vos unctionem habetis a Sancto et nostis omnia non scripsi vobis quasi ignorantibus veritatem sed quasi scientibus eam et quoniam omne mendacium ex veritate non est quis est mendax nisi is qui negat quoniam Ies
Abbreviated transcription (Latin):
animã posuit: sic et nos de¬
bemus ꝓfrĩb animas ponere.
Huic ergo antemnȩ id ẽ cru
ci xp̃i. simplex conuersatio &
pura confessio.tanquã can¬
dentia uela religentur: & hec
uẽla nr̃a fluctib abluantur:
uestisq tendatur. ut sine ma¬
cula et ruga inueniat᷑. Quan¬
tumlibet mare seuiat. uentus
incumbat: inter flucꝰtus et
flatus nauis ista turbetur.
tantũ ñ mergatur & currit.
ostquam nauis
euangłica edificata ẽ in
iherłm.atq: inde in medio pe¬
lagi huiꝰ frementis emissa est:
estuantiũ uolumina undarũ.
et furentiũ flabra uentoꝵ. dũ
eã huc atq illuc circũferunt.
omium gentiũ litorib appu¬
lerunt: ꝑegrinas merces qua¬
cunq:uenit aduexit.Quid
enĩ tam ꝑegrinũ in t̾ra nr̃a:
quã ꝑ penitentiã remissio pec¬
catoꝵ. regnũq celoꝵ: Ettam̃
oportebat xpm̃ pati &. resur

Expanded text:
animam suam posuit, sic et nos debemus pro fratribus animas ponere . Huic ergo antennae, id est, cruci Christi, simplex conversatio et pura confessio tanquam candentia vela religentur. Et haec vela nostra fluctibus abluantur, vestisque tendatur, ut sine macula et ruga inveniatur. Quantumlibet mare saeviat, ventus incumbat, inter flatus et fluctus navis ista turbetur: tantum non mergatur, et currit.osteaquam navis haec aedificata est in Jerusalem, atque inde in medio pelagi hujus frementis emissa est, aestuantium volumina undarum, et furentiam flabra ventorum, dum eam huc atque illuc circumferunt, omnium gentium littoribus appulerunt, peregrinas merces quocumque venit, advexit. Quid enim tam peregrinum in terra nostra, quam per poenitentiam remissio peccatorum, regnumque coelorum? Et tamen oporte
Abbreviated transcription (Latin):
Quarta uigilia noctis: extre¬
ma pars noctis. Uigilia una:
tres horas habet. Ne ꝑ hoc noy
quatuor uigilias habet: termꝰ
horis ꝑ singulas uigilias dis¬
tribitis. Quarta ergo uigilia
noctis: hoc est pene iam nocte
finita. Sic ueniet in finẽ scłi.
iniquitatis nocte transacta:
ad iudicandos uiuos et mor¬
tuos. Uenit enĩ nunc sicut au¬
distis. ualde mirabiliter am¬
bulans suꝑ aquas.Surgebañ
fluctus: s calcabantur. Fremes
pelagus sub dñi uestigiis mur¬
murabat: sedtam̃ eũ uolens
nolensq: portabat. Quantũ¬
libet tumores scłi potestatesq
consurgant: premit eorũ ca

Expanded text:
Quarta vigilia noctis, extrema pars noctis est. Vigilia una tres horas habet, ac per hoc nox quatuor vigilias habet, ternis horis per singulas vigilias distributis. Quarta ergo vigilia noctis, hoc est pene jam nocte finita. Sic veniet in fine saeculi, iniquitatis nocte transacta, ad judicandos vivos et mortuos. Venit enim nunc, sicut audistis, valde mirabiliter ambulans super aquas. Surgebant fluctus; sed calcabantur: fremens pelagus sub Domini vestigiis murmurabat; sed tamen eum volens nolens portabat. Quantumlibet tumores saeculi potestatesque consurgant, premit eorum ca
Abbreviated transcription (Latin):
podest ista nauicula durbari:
s qͥa xp̃ẽ orat ñ potest mergi.
bulentũ mare. hoc seculum.
Quando aliquis impiȩ uo¬
luntatis. maximȩ potestatis.
ꝑsecutionẽ indicit ȩccłȩ. et
quantũ in ipso ẽ. xpianum
nom̃ conatur extinguere:
suꝑ nauiculã xp̃i. grandis
unda consurgit. S in his
temptationib erigatur an¬
temna: ut suspensa arbori
respiciat. & ñ deficiat: quia
sicut dicit apłs petrus. xp̃c¬

Expanded text:
potest ipsa navicula turbari: sed quia Christus orat, non potest mergi. bulentum mare, hoc saeculum. Quando aliquis impiae voluntatis, maximae potestatis, persecutionem indicit Ecclesiae, et quantum in ipso est, christianum nomen conatur exstinguere, super naviculam Christi grandis unda consurgit. Sed in his tentationibus erigatur antenna, ut suspensa arbori respiciat, et non deficiat: quia sicut dicit apostolus P
Abbreviated transcription (Latin):
contulit de xp̃i incarnati¬
one: tanto siquidem ueriꝰ
spexerat oculis uniuersa:
in omnem edocti ꝑueneris
ueritatem. Quã sane beatam
uirginem. et si omnes uene¬
rati sunt discipłi. eiq famula¬
bant᷑ officio dilectionis: ioh̃s
tam̃ ampliꝰ ac specialius usꝙ
ad finem uitȩ. qui sibi com¬
missam accepit in sua quas
matrem filius: cui benignus
magister de cruce. mulier
inqͥt ecce filius tuus: ad disci¬
płm autẽ ecee mat̾ tua: uł
uirgo uirgini cohereret. et de¬
serutret officiosissime cura

Expanded text:
contulit de Christi Incarnaticontulit de Christi Incarnatione: tanto siquidem veriusspexerat oculis universa: in omnem edocti pervenerint veritatem. Quam sane beatam Virginem, etsi omnes venerati sunt discipuli, eique famulabantur affectu dilectionis, Joannes tamen amplius ac specialius usque in finem vitae, qui sibi commissam accepit in suam, quasi matrem filius: cui benignus magister de cruce: Mulier, inquit, ecce filius tuus; ad discipulum autem: Ecce mater tua ; ut virgo virgini cohaereret et deserviret officiosissime cura