comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et ideo anima quaeigneꝗest̃ fagut uene.¬
numfrigidum innaturalibus bonis quae
nobis et in rationabilibus animantibus
uidemus esse communia uiuacitatem qua¬
dam sensu serpens excellit. unde et legitur
ingenesis. serpens autem erat serpentior
omnibus pecoribus terrae. Dicit autemple¬
nius si creditor quod serpentis caputetiã
sȩcum duobus euaseritdigitis. nihilhomi¬
nis uiuit. unde et totum corpus obicit pro
capite ferientibus a quibus uniuersi sebes ui¬
sus est Rarol aduersum contuentur. nec
frustracum oculos non in fronte habeant
sed in temporibus. Ad eo utcitius audicnt
quam aspiciant. nullum autemanimal in
tantaceleritate linguam mouet ut ser¬
pens Ad eouttriplicem linguam habe¬
reuideatur cum unasit. Serpentum
uda sunt corpora adeo ut quocum que
euntuam humore designent. uestigia
serpentis talia sunt ut cum pedibus care
re uideatur. costis tamen et squamis
quas a sumogutturae usq adima aluũ

Expanded text:
et ideo anima, quae ignea est, fugit veneet ideo anima, quae ignea est, fugit venenum frigidum. In naturalibus bonis, quae nobis et inrationabilibus animantibus videmus esse communia, vivacitate quadam sensus serpens excellit. Unde et legitur in Genesi3, 1: 'Serpens autem erat sapientior omnibus pecoribus terrae.' Dicit autem Plinius, si creditur, quod serpentis caput etiam si cum duobus evaserit digitis, nihilominus vivit. Unde et totum corpus objicit pro capite ferientibus. 44. Anguibus universis hebes visus est. Raro in adversum contuentur, nec frustra, cum oculos non in fronte habeant, sed in temporibus, adeo ut citius audiant quam aspiciant. Nullum autem animal in tanta celeritate linguam movet ut serpens, adeo ut triplicem linguam habere videatur, cum una sit. 45. Serpentium uda sunt corpora, adeo, ut quacunque eunt, viam humore designent. Vestigia serpentium talia sunt, ut cum pre uideatur, costis tamen et squamis, quas a summo gutture usque ad imam aluum
Abbreviated transcription (Latin):
Serpens. nomen accepit. quia accultis acces¬
sibus serpit. non enim aptis passibus. sed
squamarumminutissimis nisibus repit
illa autem quaequattuor pedibusnititur
sicut lacerti et stelliones non serpentes.
sed reptilia nominantur. Serpentes autẽ
reptilia sunt. qui a uentreet pectore rep¬
tant. quorum totuenena quod gera.
tot pernicies. quod species. tot dolores q̃d
came dracones. Postremo quantus no¬
minum tantus mortium numerus. omnes
autem serpentes natura sua frigide sunt
nec ꝑcutiunt nisi quando calescunt. Nam
quando frigide nullum tangunt. Vnde
et uenenaeorum plus diequam noc te no¬
cent. Torpentenim noctis algore et me¬
rito quia frigidȩ sunt. Noctur narore
inseenim adducunt uaporem corporis
geli depestes et natura frigide. unde
et hieme innodostorpent. estate soluun¬
tur. indeest quoddum quicumq serpen¬
tium uenen o percutitur. primũ obstupes¬
cere. et postea ubiinillo calefactum ipsi
uiris ex arserit. statim hominem extin¬

Expanded text:
Serpens autem nomen accepit, quia occultis accessibus serpit; non enim apertis passibus, sed squammarum minutissimis nisibus repit. Illa autem quae quatuor pedibus nituntur, sicut lacerti, et stelliones, non serpentes, sed reptilia nominantur. Serpentes autem reptilia sunt, quia ventre, et pectore reptant; quorum tot venena, quot genera; tot pernicies, quot species; tot dolores, quot camedracontes. Postremo quantus nominum, tantus mortium numerus. Omnes autem serpentes natura sua frigidi sunt, nec percutiunt, nisi quando sunt frigidae, nullum tangunt; unde et venena eorum plus die quam nocte nocent. Torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidae sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem corporis gelidi pestes et natura frigidae; unde et hieme in nodos torpent, aestate solvuntur. Inde est quod dum quicumque serpentium veneno percutitur, primum obstupescit, et postea, ubi in illo calefactum ipsum virus exarserit, statim hominem extin
Abbreviated transcription (Latin):
Serpedo ẽ ruborcutis cumpuscellarum
extantantia. et nom̃ sumpsit a serpen¬
obide eo quod serpiat membra.
o Gerpentes nomenacceperunt eoquod¬
occultis accessibus serpiunt phistolo¬
psgus dicit quattuor naturas habere
Irit. caliginant oculieius. et siuolue¬
Erit nocius fieri abstinet seacibo et ieiu¬
d.n atdiebus quadraginita ctnoctibus do¬
nec pelliseius incorelaxetur et quera petrã
infissuram angustam et in deseuehementer
coartat atq contribulat corpore deponet
senectutem et nouusi terum fit Secunda
autemnatura. cum uenerit bibere aquã ad
fontem non secum ad fert suum uenenum.
sed in cubilisuo eum deponet. et sicaquam in¬
sicien terbibet. Tertia ueronatura. siuide¬
rit serpens hominem nudum timet eum ualde
accedereadeum. si autem uestitum uiderit
insilit in eum. Quarta quoq: natura serpen¬
tis quando uenerit homo et uoluerit eum
occidere totum corpus tradet ad panam
caput autem suum custodit: serpens ubiocu
los obducis ibi senserit not aremedia petit:

Expanded text:
Serpedo est rubor cutis cum pustularum extantia, et nomen sumpsit a serpendo, eo quod serpiat membra.od nomen acceperunt eo quodoccultis accessibus serpunt. Physiologus dicit quatuor naturas habere rint, caligant oculi ejus, et si voluerit novus fieri, abstinet se a cibo, et jejunat diebus quadraginta et noctibus donec pellis ejus in eo laxetur, et quaerit petram in fissura angustam, et inde se vehementer coarctat, atque contribulato corpore deponit senectutem, et iterum novus fit. Secundam autem naturam cum venerit bibere aquam ad fontem, non secum affert suum venenum, sed in cubili suo deponit, et sic aquam bibit. Tertiam vero naturam, si viderit serpens hominem nudum, timet valde accedere ad eum; si autem vestitum vidit non facile fugit. Quartam quoque naturam serpentis, quando venerit homo et voluerit eum occidere, totum corpus tradit ad poenam, caput autem solum custodit. Per los obduci sibi senserit, nota remedia petit,
Abbreviated transcription (Latin):
seruire tantũ dominis inserture ctuq¬
preceptis Inter seruitutem et serui¬
conditio seruicidi seruiciumnumerus
seruientium
gus Seui uocabulum in latinalinguaide
oreditur dictum quod hii quitam iure
belli possent occidit. auctoribus conđ
ser uabantur et serui fiebant.
isi đr Seruitus est postremum malorumom¬
nium non modo bello sed morte quoq
repellenda
Seruitus a seruando uocatte. apudan¬
tiquosenim quiimn uello a morte serua¬
bantur seruiuocabantur. haec est
solamalorum omnium postrema quae
liomni supplicio grauior est. Nam
ubi libertis perutuna. ibi perierunt
otomnia propter peccatum aut primi
hominis humanogeneris poenadiuini¬
tus in latocest seruitutis. it aut quibus
aspicit non congruelibertatem : his
misericordues in roget seruitutem et
licet propecatum humanae originis
uitam. Alios seruos constituens. Ali¬
osdominos ut licentiae maleagendi
seruorum potestate dm̃ antuum restrin¬
guat. Namsi omnes sine metu fuissent
quis esset quiamalis quempiam cohiueret

Expanded text:
Seruire tantum dominis; inseruire urti. Inter seruitutem et seruiconditio seruiendi, seruitium numerus seruientium seruorum in Latina lingua inde creditur ducta, quod hi, qui iure belli possent occidi. a uictoribus cum seruabantur serui fiebant,  'Seruitus est postremum malorum omnium, non modo bello sed morte quoque repellendaServitus a servando vocata. Apud antiquos enim qui in bello a morte servabantur, servi vocabantur. Haec est sola malorum omnium postrema, quae liberis omni supplicio gravior est; nam ubi libertas periit, una ibi perierunt  Propter peccatum primi hominis humano generi poena divinitus illata est servitutis, ita ut quibus aspicit non congruere libertatem, his misericordius irroget servitutem. Et licet peccatum humanae originis vitam, alios servos constituens, alios dominos, ut licentia male agendi servorum potestate dominantium restringatur. Nam si omnes sine metu fuissent, quis esset qui a malis quempiam prohiberet?
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt sermo autem dictus. qui in
alteram eget personam
Sermo plurimum uerborumorationis est
a serendo dictus quod non p̃positione dici
mus adisserendo hinc sermoscĩ hilari et sc̃i¬
agustim dicitur idest dissertio hrlari
uel agustini¬

Expanded text:
us. Sermo autem dictus quia intalteram eget persosermo plurimorum uerborum orationis est a serendo dmus a disserendo. Hinc et sermo sancti Hilarii et Augustini dicitur, id est dissertio Hilarii et Augustin
Abbreviated transcription (Latin):
modo sidicas sero mihi suggestum est.
id tarde serouenit iđ quipost praestitutõ
profundum ut sidicas sero adlucubran¬
dum surrexi. hocestinues pertin otem pore
sed profunda noctesurrexi
serunt iuppiteripsetem serti
quod est claudo undescradicta est̃ p̃¬

Expanded text:
modo si dicas: sero mihi suggestum est, id est tarde; sero uenit, id est: qui post praestitutum profundum, ut si dicas: sero ad lucubrandum surrexi, hoc est: non uespertino tempore, sed profunda nocte surrexiseuit Iuppiter ipse»: item sero quod est claudo, unde sera dicta est, pe
Abbreviated transcription (Latin):
et ministrossuos ignem urentem
Ergoseraphin urtutes caclorum cĩ
confirmant quaedm̃ laudant et in
ministeria diuers amittuntur.
Seraphin multitudo est angelorum
qui ex hebreo in latinum ardentes ł in¬
cendentes interpretantur. Quiidcir¬
co ardentes uocantur quia in t̃ eos et dm̃
nulli angeli consistant. et ideo quan¬
tum uicinius consistunt. tanto magis
clarita teluminis in flaminantur.
Vnde etipsiuelant faciem et pedes seden¬
tis inthronođi. et idcir cocetera angẽ¬
lorum turba uider eđi essentiam ple¬
Serapis. omnium maximus a egiptio¬
rum ds̃ ipseestapis rex agiuorum
qui nauibus transuecto in a egẏpto
cum ibidem mortuus fuisset serapis
appellatus est. propterea quia arca
inquamontuus ponitur quam sarco¬
fagum uocant rososdicitur grece.
ctibieum uener&ur sepultum: coe¬
perunt. priusquam templum eius
fuis set instructum uelutsoros. etapis
sorapis. primo deinde o alter com¬
mutata serapis dictus ẽ.¬

Expanded text:
et ministros suos ignem urentem. et ministros suos ignem urentem. ergo Seraphin uirtutes in caelis esse confirmant quae deum laudent et in ministeria diuersa mittantur. er multitudo est angelorum qui ex Hebraeo in Latinum ardentes, vel incendentes interpretantur, qui idcirco ardentes vocantur, quia inter eos et Deum nulli angeli consistunt et ideo quanto vicinius coram eo consistunt, tanto magis claritate divini luminis inflammantur. 25. Unde et ipsi velant faciem et pedes sedentis in throno Dei, et idcirco caetera angelorum turba videre Dei essentiam pleSerapis omnium maximus Aegyptiorum deus. Ipse est Apis rex Argivorum, qui navibus transvectus in Aegyptum, cum ibidem mortuus fuisset, Serapis appellatus est; propterea quia arca, in qua mortuus ponitur, quam sarcophagum vocant, σορὸς dicitur Graece, et ibi eum venerari sepultum coeperunt, priusquam templum eius esset instructum. Velut σορὸς et Apis, Sorapis primo, deinde una littera commutata Serapis dictus e
Abbreviated transcription (Latin):
in manes haeccum uiderit in pelago
nauem ueli ficantem heleatpinnas
suas superaquam et contendet uel¬
ficare cumnauem. ubi uerocum cur¬
rerit contendendo contranauem sta¬
dios triginta ł quadragintat laborẽ
non sustinens defecit. et deponit pinnas
ad se et trahetcas unde ueromaris. iam
lassamreportant eam ad pristinum
locum suum in profundum.
Serrae. nomen desono factum est.
serraecircine quae usum procide
quidam adulescens inuenit. quem
puer decclalus frater matrissuae
studus prodocendum acceperat.
Cuius pueri tantum in genium fertur
ut dummateriaediuidende conpen¬
dium quaereret. spinam piscistmi¬
tatus ferroluminas ex asperans
dentiã modacitate armauit quã
serram artifices nuncupant. ꝓcuius
artis inuentione dedalus magistor
eius inuidiae liuore promotus pre¬
cipitem puerum ex arcedeiecit de¬
hincex ulatas cretam abut. ibique
aliquan diufui etut fabule fertur
et cretapennis uolabit et inciliciam
Seraphin ardentes uel incendente
suxta illud. quifacitangelos suos sp̃s

Expanded text:
immanes. Haec, cum uiderit in pelago nauem uelificantem, eleuat pennas suas et contendit uelificare cum naue. Vbi uero currerit contra nauem stadiis triginta uel quadraginta, laborem non sustinens, deficit; et, deponens pennas, ad se attrahit eas; undae uero maris iam lassam reportant eam ad pristinum locum suum in profundum.st. Serrae, circini que usum Perdices quidam adolescens invenit, quem puerum Daedalus frater matris suae, studiis perdocendum acceperat. Cujus pueri tantum ingenium fertur, ut dum materiae dividendae compendium quaereret, spinam piscis imitatus de ferro laminam exasperans dentium mordacitate armaverit, quam serram artifices nuncupant. Pro cujus artis inventione Daedalus magister ejus, invidiae livore permotus, praecipitem puerum ex arce dejecit. Dehinc exsulatus Cretam abiit, ibique aliquandiu fuit, ut fabulae ferunt. Ex Creta pennis volavit, et in Ciliciam Seraphin ardentes uel incendentes iuxta illud: qui facit angelos suos spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
tur. serenum enim ad caclum referri
potest. ad marenon potest. serenum
ergo caclum dicimus tranquillũ mare
isiđ Serereuocatum quid hoc sere nocaelo
faciendum ẽ non proimbres hinc et illũ
uirgilianum nudus ara serenudus.
Seres. oppidum orientis a quo etgens
sericum et regionuncupatocest hacc
abscitico oceano et maricaspio ad
oceanum orientadem in flectitur no¬
bilibus frondibus fertilis equibus uel¬
lera decerpentur. quaeceterarum
gentium seres adusum uestium uendunT
Seres a proprio oppido nom̃ sortitis.
gens ad orientem sitac apud quos de
arboribus lana contexitur de quib:
ẽ illud. ignoti faciȩ sed noti uellereseres

Expanded text:
. Serenum enim ad coelum referri potest, ad mare non potest. Serenum enim coelum dicimus, tranquillum mare. em vocatum, quod hoc sereno coelo faciendum est, non per imbres. Hinc est et illud Virgilianum: nudus ara: sere nudus. Seres oppidum orientis, a quo et genus Sericum et regio nuncupata est. Haec ab Scythico Oceano et mari Caspio ad Oceanum orientalem inflectitur, nobilibus frondibus fertilis, e quibus vellera decerpuntur, quae ceterarum gentium Seres ad usum vestium vendunSeres a proprio oppido nomen sortiti sunt, gens ad Orientem sita, apud quos de arboribus lana contexitur. De quibus est illud: Ignoti facie, sed noti vellere Seres
Abbreviated transcription (Latin):
Sidones fenix catmifrater dethebis aegiptior ĩ
insiriam profactus apud sidonem regn auit
cosq populos exsuo nomine fenices eaque pro¬
uintiam fenicem nuncupauit. sid onesautem
accuitate qua euocatur sidon traxisse uoca¬
bulum prohibentur.
pellauerunt piscem fenices sidonuocant
ipsietiam et trrum et siriam.¬

Expanded text:
ibro, Phoenix Cadmi frater de Thebis Aegyptiorum in Syriam profectus apud Sidonem regnaviteosque populos ex suo nomine Phoenices, eamque provinciam Phoeniciam nuncupavit. Sidones autem a civitate quae vocatur Sidon traxisse vocabulum perhibentur.pellaverunt. Nam piscem Phoenices 'sidon' vocant. Ipsi etiam Tyrum in Syria
Abbreviated transcription (Latin):
Septentrio. a septemstellis axis uo¬
catus. quae inipso reuolute putan¬
tur. hic propriȩ etuert exdicitur.
arturum dicunt quae septem stel¬
larum radiis fulgens inseipsumre¬
uolutus rotatur quideo plaustiũ
uocatur quia inmodum uehiculi
uoluitur. et modot ressum me le¬
uat. modo quattuor inclinat in
cautem. incaeliax econstitutus semꝑ
uersatur. et num quam mergitur
sed duminseipso uoluitur et uox
finitur

Expanded text:
Septentrio autem a septem stellis axis vocatur, quae in ipso revolutae rotantur. Hic proprie vertex dicitur dicunt, qui septem stellarum radiis fulgens, in seipso revolutus rotatur, qui ideo Plaustrum vocatur, quia in modum vehiculi volvitur, et modo tres 39 ad summa elevat, modo quatuor inclinat. Hic autem in coeli axe constitutus semper versatur, et nunquam mergitur. Sed dum in seipso volvitur, et nox finitur.
Abbreviated transcription (Latin):
modo tumulus defunctorum est mo¬
numentum uero nunc sepulchrum
nuncstoriam gestorum. Monumen¬
cum autem dictum eo quod menteri
mon&. ł ad memoriam defuncti
uel a drecordationem reiscriptae
Porrotum ulus bifariae nunctumens
tellus nunc sepulchrum uocatur
Sepulchrum a sepulto dictum prius
autem quis hi domosua saepelie¬
batur. postea uentum contraccre

Expanded text:
modo tumulus defunctorum est, monumentum uero nunc sepulcrum, nunc historia rerum gestarum; monumentum autem dictum eo quod mentem moneat, uel ad memoriam defuncti, uel ad recordationem rei scriptae. Porro tumulus bifarie nunc tumens tellus, nunc sepulcrum uocatur. Seautem quisque in domo sua sepeliebatur. Postea vetitum est le
Abbreviated transcription (Latin):
Saepia dicitur quia sepibus interclusa
facilius capitur inquo eunde obscenũ
genus oreenim concepit sicut iupera
cuius atramenti tant auisest ut lucerne
aditum et sapias uideri ablato priori
lumine quidamtradant.

Expanded text:
Sepia dicitur, quia sepibus interclusa facilius capitur. In coeundo obscenum genus, ore enim concipit, sicut vipera. Cujus atramenti tanta vis est, ut lucernae addito Aethiopes videri, ablato priori lumine, quidam tradant.
Abbreviated transcription (Latin):
Aliacconcessiuȩ qua e inpulsione
praeteregna proundas quitetam̃
ne non intellectasit prosuasio per¬
mixea suntaliqua quaetenent al¬
tenter utuentis perundas. Aliae
piterannos. Alia ederogatiuae ut
nequaquam. Aliae quae cum ex clama¬
sumus. Aliae ex ortactione cumadsen
cum a contrario auitio peccato quȩ
laberintus in altoc. amonentis in ri
dentis. gementes. ex ortatiue. con¬
solctiuae. commisertentis quorũ
quod sunt figure tot. et iupronun
nobis obicipoterit. Antem pnesu.¬
iudices aut eorum quiadsunt forte
nurintur. sunt etaporiae dubitco¬
uosimilantis nescire sequescit
aut quamodo dicatur.

Expanded text:
Aliae concessivae quae inpulsione Aliae concessivae quae inpulsione pete regna per undas. Quae tamen ne non intellecta sit persuasio, permixta sunt aliqua quae vetent latenter, ut 'ventis', 'per undas'. Aliae piter annos. Aliae derogativae, ut: 'nequaquam'. Aliae, quae cum exclamasumus? Aliae exhortativae, cum ad secum a contrario vitio peccatoque Labyrinthus in alta. Admonentis dentis, gementis, exhortative, consolative, commiserantes; quarum quotquot sunt figure, tot et pronunnobis obici puterat, ante praesuiudices, aut eorum, qui adsunt, forte mirantur'. Sunt et aporiae, dubitatio simulantis nescire se quae scit, aut quomodo dicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
sententia e nominantur. nisi etiam male
dicantur. malesentir e non possunt.
In bono enim semper sententias accipimꝰ
quaesinere probationis adiectione po¬
nuntur. sicut scriptum est. Sapientior
sibiuidetur piger septem uiris loquenti¬
si personae fuerit adiecta. orianerit
ita offendit acillis agamem nomenuera
dicendo metro fanes promeruit gra¬
tiam metridactis obsequendo.
Naminter orian et sententiam hoc int̃¬
est. quod sententia sine persona pro¬
fertur crian. sinepersona numquam¬
dicitur. Vn de sine sententiae persona
adicitur fitorian. side trahatur. fit
sententia sententiarum species multae
Aliaquin sunt indicatiuȩ. aliae sunt
agenatȩ uocatȩ firos etlabore
animis caelestibusire. Aliae con
uincere praestat. Aliae superla¬
tiuȩ quaecum aliquo motu animi
et indignatione promuntur. Quid
sacra fames. Aliae interrogatiuae
tatre uias. quid genus. undedomum
pacem nehuc fretis anarima. aliae
responsiue ut illincstino. aliae
malis. Aliae promissiue ut parce

Expanded text:
sententiae nominantur, nisi etiam malae dicantur, malae sentiri non possunt. In bono enim semper sententias accipimus quae sine reprobationis adjectione ponuntur, sicut scriptum est: Sapientior sibi videtur piger, septem viris loquentisi persona fuerit adiuncta, crian erit, ita: ‘offendit Achilles Agamennonem vera dicendo’, ‘Metrofanes promeruit gratiam Metridatis obsequendo’. Sic ergo inter crian et sententiam hoc interest, quod sententia sine persona profertur, crian numquam sine persona dicitur; unde, si sententie persona adiciatur, fit crian, si detrahatur, fit sententia. EtAliae enim sunt indicativae, aliae sunt age, nate, voca Zephyros, et labere animis caelestibus irae? Aliae conpvincere praestat? Aliae superlativae, quae cum aliquo motu animi et indignatione promuntur Virg.sacra fames! Aliae interrogativae tare vias? Quid genus, unde domum? Pacemne huc fertis, an arma? Aliae responsivae, ut 'illinc', 'istinc'. Aliae malis! Aliae promissivae, ut Vir
Abbreviated transcription (Latin):
quisq gorigine esset usq ad legimos
annos aeques romanus erat. Deinde
accipiebathonorem senator iaedigni¬
est dequa etiam perhieremiam pno¬
phetam dictum est. spelunca senae he¬
reditasmea factaest. philo socus dicit
deea qm̃ duasnaturas habet et ali¬
quando quidem masculus est. Aliquan¬
doautem femina: et ideo inmundum
animal est.

Expanded text:
quisque origine esset, usque ad legitimos quisque origine esset, usque ad legitimos annos eques Romanus erat, deinde accipiebat honorem senatoriae digniest. De qua etiam per Hieremiam prophetam dictum est: Spelunca hyaenae hereditas mea facta est. Physiologus dicit de ea quoniam duas naturas habet hyaena, aliquando quidem masculus est, aliquando autem femina, et ideo immundum animal est.
Abbreviated transcription (Latin):
reipublicae. Dicuntur quidȩm et ce¬
terarum ciuitatum senator escuriae
principes sed hoc inanti quis nam
modo senator dicinon potest. nisc quun
curia romana fuerit : Nam primi ordi¬
nes dicuntur in lustres. Secundi ex pec¬
tabiles. Terti clarissimi lam inferius
Quartum aliquod genus non est
S enatimꝰ. nom̃ actasdedit eo quod seniores
essent. Alii a sinendo dictus accipiunt
senatores. Ipsi enim agendi facultate
dabant. senatus consultus. a consulendo
et tractando c̃dictus. quod sic fit ut con¬
suleat et nocerenon possit. Patresautẽ
ut sullustius dicit. acuresimilitudinis
uocati sunt. Nam sicut patresfiliossuos
ita illi rempublicam alebant. Patres
conscripti. qui adumroma hos decem
curias senatorum elegiss&. nomina eoꝵ
praesenti populo in tabulas aureas
contulit atq inde patresconscripeiuocat.
Primi or dinessenatorum dicuntur inlus¬
tres. secundi expectabiles. Testu cla¬
rissimi iaminferius. Quartumaliquod
genus non est. quamuis autem sena dria

Expanded text:
uit. Dicuntur quidem et ceterarum ciuitatum senatores, curiae principes, sed hoc in antiquis. Nam modo senator dici non potest, nisi qui in curia romana fuerit. Nam primi ordines dicuntur illustres, secundi spectabiles, tertii clarissimi. Iam inferius quartum aliquod genus non estui nomen aetas dedit, quod seniores essent. Alii a sinendo dictos accipiunt senatores, ipsi enim agendi facultatem dabant. Senatusconsultus a consulendo et tractando est dictus; quod sic fit, ut consulat et nocere non possit. Patres autem ut Sallustius dicit a curae similitudine vocati sunt. Nam sicut patres filios, ita illi rempublicam alebant. Patres conscripti: quia dum Romulus decem curias senatorum elegisset, nomina eorum praesenti populo in tabulas aureas contulit, atque i12. Primi ordines senatorum dicuntur illustres, secundi spectabiles, tertii clarissimi. Jam inferius quartum aliquod genus non est. Quamvis autem senatoria
Abbreviated transcription (Latin):
Sequester quicertantibus melius
interuenit. proquo utraqi pars
aequam fidem sequatur.
Sequesterdicitur . quiacer
nera de ponisolent. quod os uoca¬
bulum a sequendo factum est quod
eius quie lectussit utraq pars fidem sequat

Expanded text:
ur, qui certantibus medius intervenit, per quem utraque pars aequam fidem sequatur Sequester dicitur qui certantibus nera deponi solent. Quod vocabulum ob sequendo factum est, quod eius, qui electus sit, utraque pars fidem sequat
Abbreviated transcription (Latin):
i đr Intersenium et senectutem hocinter est.
Senectusẽ grauiora etas pꝰ senec tutã succe¬
dens seniumautem ultima aetas pꝰgra¬
uitatem ueniens. sic senes et senior. Nam
senior adhucuiridior. et illud uirgilianũ.
Hamsenior sedcruda deouiridisq: senectis
et rentius quodiuresumus. adulescentior
nonutiq magis adulescens. sed minus ut
senior minussenes. senec ta autem estipsa
sors si ue conditio senectum accedens

Expanded text:
 Inter senium et senectutem. Senectus est grauior aetas post iuuentutem succedens, senium autem ultima aetas post grauitatem ueniens. Sic senex et senior, nam senior adhuc uiridior. Vt illud Virgilianum: «Iam senior sed cruda deo uiridisque senectus». Et Terentius: «Quo iure sum usus adulescentior», non utique magis adulescens, sed minus; ut senior minus senex. Senecta autem est ipsa sors siue conditio senectuti accedens
Abbreviated transcription (Latin):
et platoait: In pueris crescit sensus
iniuuenibus uiget. in senibus minuitur
is đr Senes quidamdictos putant a sensus dimi¬
nutione eo quodiam prouectustatem
depiant namphi sicidicunt stultos eẽ¬
homines fridigiorissanguinis pru¬
dentes calidi. undeet senesinquibusiã
fraget et pueri inquibus necdumcala
minus sapiunt. Indeẽ quod conuenit
sibii n fantum a ecces. et senumꝰsenes it
pronimiam aetatem delirant. ꝑueri
÷pnolasciuiam et infantiam ignor ant
quuidagunt senes autem tantum mas
culini generis est. sicut aut feminei¬
manimanũs dicitur. solamulier anus
autem appollatic amultis anis quasi
annosa . Namsi cominu no esset nomen.
quur diceret terrentius semenmulie¬
rem hincetuentula quia uentusta
sicut autem a senessenectus. Ita ab
anu anilitasnomin ato est.
tute in senec tutem numdum senec¬
tus. sediam nondum iuuentus. Nam
seniores aetas est quam greci

Expanded text:
et Plato ait; "In pueris crescit sensus, et Plato ait; "In pueris crescit sensus, in iuuenibus uiget, in senibus minuiturictos quidam putant a sensus diminutione, eo quod jam prae vetustate desipiant. Nam physici dicunt homines stultos esse frigidioris sanguinis, prudentes calidi. Unde et senes in quibus jam friget, et pueri in quibus necdum calet, minus sapiunt; inde est quod convenit sibi infantum aetas et senum. 28. Senes enim per nimiam aetatem delirant, pueri per lasciviam et infantiam ignorant quid agant. Senex autculini est generis, sicut anus feminini. Nam anus dicitur sola mulier. Anus autem appellata a multis annis, quasi annosa. Nam si commune nomen esset, cur non diceret Terentius senem mulierem? hinc etiam vetula, quasi vetusta. Sicut autem a sene senectus, ita ab anu anilitas nominata est. tute in senectutem; nondum senectus sed iam nondum iuventus, quia senioris aetas est, quam Graeci
Abbreviated transcription (Latin):
nullo annorum numero terminat᷑
sed postquinq illas aecates quan¬
tum cumq uitae senec tut edeputa
tur senectus autem multa secum et
bona affert et mala. Bona quia nos
ad inpotentissimis dñs liberat uolup¬
tatibus. in ponitmodum. libidinis.
frangit impetus. auge sapientiã.
dat natura consilia. Mala autem
quia senum miserimum est debilita¬
senectus namduosunt quibus minuant᷑
corporis uires senectus et morbus. sic̃
tus uocatur. Senectus quattuor ebdo¬
inaedis completͥ propt̃ accedentem
in illis tribus animi et corporis graui¬
tatem. Incipit enim haec aetas a quin¬
qua gesimo anno et septua gesimo sep¬
timo terminatur. ultimum uero seniũ
nidlocerto annorum senium definitur.
sed solanaturae fine conduditur. Int̃
senectutem ec seniue hoc differt quod
senectus est uergens a ettes aiuuentute
insenium nondum tamende orepite
Senium uero est fossaatq: extremaȩtas
et uitamultimam anhelaens: Senes au¬
aetatem delirant atq desipiant. Vnde

Expanded text:
nullo annorum tempore finitur, sed post quinque illas aetates quantumcunque vitae est, senectuti deputa Senectus autem multa secum et bona adfert et mala. Bona, quia nos ab inpotentissimis dominis liberat, voluptatibus inponit modum, libidinis frangit impetus, auget sapientiam, dat maturiora consilia. Mala autem, quia senium miserrimum est debilitasenectus'. Nam duo sunt quibus minuuntur corporis vires, senectus et morbus. Mors t. Porro senectus quattuor ebdomadibus conpletur propter accedentem in illis tribus animi et corporis grauitatem. Incipit enim haec aetas a quinquagesimo anno et septuagesimo septimo terminatur. Vltima uero senium nullo certo annorum tempore definitur, sed solo naturae fine concluditur. Inter senectutem autem et senium hoc díffert, quod senectus est uergens aetas a iuuentute in senium, nondum tamen decrepita; senium uero est fessa atque extrema aetas et uitam ultimam anelans. Inter infanaetatem delirant atque desipiunt. Vnde
Abbreviated transcription (Latin):
Semiplagium minus dicitur ł adiuncte
retibus linte restes plagedicunt.¬
uulgusdicit sinespacio quaedũ sagittat¬
tip Intersemitam callem et tramittm. hoc¬
inter est. semita hominum est. callis
ferarum ł pecorum acalcando. Ita
dicta tramites uero transuers a sunt in
cuius duplex actus uocatur propt̃ quod
duo capit ꝓpt̃ euncium et uenientium
uehiculorum cursum

Expanded text:
semiplagium minus rete dicitur, vel adiuncte retibus linee restes plage dicuntvulgus dicit, sine spatio, dum sagittam. Inter semitam, callem et tramitem. Semita hominum est, callis ferarum uel pecorum a calcando ita dicta. Tramites uero sunt transuersa in cuius duplex actus uocatur propter quod duo capit, uel propter euntium et uenientium uehiculorum occursum
Abbreviated transcription (Latin):
uoScena est. camera hinc inde conposita
qua e in membralocum inteatro in
quoludi actitantur. Intemscena dicit᷑
arborum in sein cumbentium quasi con¬
camerata densatio ut subterpositos
tegere possit.
Item scenauocatur compositio alicuius
carminis quaedigna sunt agiinteatro.
exclamationibus tragicis. trago edia
est enim genus carminis quo poeto
regnum casusdurissimos et scelera in¬
audita. uel deorum resalto sonitu
describebat. comedia quaerespri¬
uatorum et humilium personarum
conprehendit. non tam alto ut trago¬
edia stilo mediocri etdulci.
is. đ Scena. locuserat infrateatrum in modũ
domusstructo cumpulpito quipul¬
mitus orcistrauocabatur ubi canta¬
bant comici tragiat atq saltabant his¬
triones et mimi.
Dicta autem scena. greca appellatione
eo quod inspeciemdomus erat instruc¬
ta unde et apud hebreos tabernacu¬
lorum dedicatio. asimilitudine domi¬
ciliorum ΟΚΧΝΟΦΝΡΙΑ. Appella¬
comedite melici histriones. mimi et
saltatores. et estplanae in artibus

Expanded text:
Scena est camera hinc inde composita, quae inumbrat locum in theatro, in quo ludi actitantur. Item scena dicitur arborum in se incumbentium quasi concamerata densatio, ut supterpositos tegere possit. Item scena uocatur compositio alicuius carminis, quae digna sit agi in theatro exclamationibus tragicis. Tragoedia est enim genus carminis, quo poetae regum casus durissimos et scelera inaudita uel deorum res alto sonitu describunt. Comoedia, quae res priuatorum et humilium personarum comprehendit, non tam alto ut tragoedia stilo, sed mediocri et dulci.autem erat locus infra theatrum in modum domus instructa cum pulpito, qui pulpitus orchestra vocabatur; ubi cantabant comici, tragici, atque saltabant histriones et mimi. Dicta autem scena Graeca appellatione, eo quod in speciem domus erat instructa. Unde et apud Hebraeos tabernaculorum dedicatio a similitudine domiciliorum σκενοπήγια appellacomoedi, thymelici, histriones, mimi et saltare. Est plane in artibus
Abbreviated transcription (Latin):
Sennaar. latissima uallis est in qua
turris a suprauenientibus a edificari
coeperat quae linguarum facta diuer¬
sitcita destructa est. quaescilicet&
onementium atque linguarum. Sen¬

Expanded text:
Sennaar latissima vallis est, in qua turris a superbientibus aedificari coeperat, quae, linguarum facta diversitate, destructa est. Quae scilicet videlicet confusione mentium atque linguarum. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
ñdr. S empiternum. e ꝑpetuum hoedisere¬
pat quod sempi ternitas addm̃. Pen¬
petuitas. ad angelos ł adanimamper¬
tin&. ꝑrimumenim semꝑ fuit necum¬
quã essede sut ut alterum eẽ coepit.
sedẽẽ ꝑͥpetim nondesistit. Sempitern

Expanded text:
nter sempiternum et perpetuum hoc discrepat, quod sempiternitas ad Deum, perpetuitas ad angelos uel ad animam pertinet. Primum enim semper fuit nec umquam esse desinit, alterum esse coepit sed esse perpetuum non desistit. Inter
Abbreviated transcription (Latin):
Sedesdictae qm̃ apud ueteres romanos
non erã usus ad cumbendi undeet con¬
sederedicebantur posteautat uarro
deuita populi romaniuiri discumbe¬
re coeperunt. mulier essedere. quia
turpis usus est inmulieribus accubitus
sedissingulari numero propriae
regniest quigrecȩ thronus dicitur.
sedis non tantum unius sed et multorũ
est. Namsolium unius tantum est hoc
solium aut̃ ł a salius sessione ł a solidita¬
tedictum solium latine. grecithro¬
non dicunt. sedes autẽ dicte quia apud
ueteres romanos noneratusus accubendi
unde et consedere atiguo moredic it̾
namueteres sedentes aepulabantur.

Expanded text:
Sedes dictae, quod apud veteres Romanos non erat usus accubendi, unde et considere dicebantur. Postea, ut Varro ait de Vita populi Romani: Viri discumbere coeperunt, mulieres sedere, quia turpis visus est in muliere accubitus. Sedes singulari numero proprie regni est, qui Graece θρόνος dicitur.edes non tantum unius, sed multorum est. Nam solium unius tantum est, et Solium autem, vel a solius sessione, vel a soliditate dictum. Solium Latini, Graeci thronum dicunt. Sedes autem dictae, quia apud veteres Romanos non erat usus accumbendi. Unde et consedere antiquo more dicitur. Nam veteres sedentes epulabantur.
Abbreviated transcription (Latin):
S cismata. ab cis uix animorũ uocuta
codem enim cultu eo demritũ eredit
aut ceteri solo congregationis deleo¬
tatur discidio sit autem scismacum di¬
curthomines nosi ustisumus nonsici¬
ficamus inmundus ȩcgetera similia
Scismacisunt qui in causis fidei racta
sentiunt ex ortis tamen quibus libet
contentionibus pacis communione
disr upta a fraterno consortiosepa¬
rantur proindeheretici indilectione
di erra renoscuntur. qui a peruersa
dedõ sentiunt. Istiuero indilectione
proximi osfendunt quia de fraterna
sedetate priuantur¬

Expanded text:
Schisma ab scissura animorum vocata. Eodem enim cultu, eodem ritu credit ut ceteri; solo congregationis delectatur discidio. Fit autem schisma cum dicunt homines, 'nos iusti sumus,' 'nos sanctificamus inmundos,' et cetera similiaScismatici sunt qui in causis fidei recta sentiunt, exortis tamen quibuslibet contentionibus, pacis communione disrupta, a fraterno consortio separantur. Proinde illi in dilectione Dei errare noscuntur, quia peruersa de Deo sentiunt, sti uero in dilectione proximo offendunt, quia de fraterna societate priuantur
Abbreviated transcription (Latin):
sum alii ad alioseant. namhu maximae¬
Alii ex istimant dissensionem animorũ
seditione in uocari. quam gregi diastas¬
inuocant quo autẽ differat. utrumq
cicero docet. potest enim in quid esse
bellum ut tum ultus nonsit

Expanded text:
sum alii ad alios eant. Alii aestimant dissensionem animorum seditionem vocari, quam Graeci διάστασιν vocant. 7. Quo autem differat utrumque, Cicero docet: Potest enim, inquit, esse bellum, ut tumultus non
Abbreviated transcription (Latin):
sidr Sem. dicitur nominatus quod nomen
expraesagio posteritatis accepit
ex ipso enim patriarche. prophetae
a postoli et populusdĩ. ex eius quoq
stirpe et xp̃s. cuius abortusolis usque
adoccasum magnum ẽ nomen ingentib:¬

Expanded text:
s vel nominatus, quod nomen ex presagio posteritatis accepit; ex ipso enim patriarche et prophete, apostoli et populus Dei; ex eius quoque stirpe est Christus, cuius ab ortu solis usque ad occasum magnum est nomen in gentib
Abbreviated transcription (Latin):
Scala ab scandendo Ad esta scendendo uio¬
cata herent enimparietibus. scaleni
autem dicuntur. aut unae sunt aut plures
quia numeri tantumpluralis est nomen
ut litterae quacepistolae significant:
Salprus dictus quod scalpturis et forami
nibus sit aptus quasi scalforus cuiusdim¬
nutiuum scalpellus.

Expanded text:
Scalae a scandendo, id est, ascendendo vocatae. Haerent enim parietes: scalae autem quae dicuntur, aut unae sunt aut plures, quia numeri tantum pluralis est nomen, ut litterae, quae epistolam significant. Snibus sit aptus, quasi scalforus. Cuius diminutivum scalpellus.
Abbreviated transcription (Latin):
su Scinum mulier quod infra tenas¬
citur quam quod in arabia sedes¬
florum pureum tene odoremro¬
sei cummanu confrigatur gus.
multum incendit linguam atq

Expanded text:
uinum, melius quod in Euphrate nascitur quam quod in Arabia,florum, purpureum, tenue odoris rosei, cum manu fricatur, gustu multum incendit linguam, atque
Abbreviated transcription (Latin):
dehincad meridiem usq ad cauca si
iugum deducta est. cui sub iacet ircania
Ab occasum habentes paritergentos
multas propterrare infecunditatem
late uagantes ex quibus quaedam¬
agros in colunt quaeda portent uose
hactruces carnibus humanis et eorum
sanguine uiuunt Scitae plures t̃rae
sunt locupletes in habitabiles. ⁊am̃
plures . N amdumin pluresq: locis
auro et gemmis affluant. Griforũ
inmanitate. accessus hominus rarus
est. ⁊ maragdum autem oprimis
haecpatriaest. caineus quoq lapis
et christallus purissimus. sciae est
habet flumina magna oscorum fa¬
idem atq araxen.
Scitia. prima europe regio
scutia inferior quae amare rotidis
paludib incpiens interdanubium et¬
oceanum septentrionalem usque
ad germanum porrigitur. quae t̃ra
generaditer propterbarbaras gen¬
tes quibus in habitantur. barbarica
dicitur. Huius parsprima alama ẽ
qua e admeotidus paludes pertinget
Posthuncdatia ubi etgatia. deinde
germania ubi plurimam partem

Expanded text:
dehinc a meridie usque ad Caucasi dehinc a meridie usque ad Caucasi iugum deducta est, cui subiacet Hyrcania ab occasu habens pariter gentes multas, propter terrarum infecunditatem late agros incolunt, quaedam portentosae ac truces carnibus humanis et eorum sanguine vivunt. Scythiae plures terrae sunt locupletes, inhabitabiles tamen plures. Nam dum in plerisque locis auro et gemmis affluant, gryphorum immanitate accessus hominum rarus est: smaragdis autem optimis haec patria est. Cyaneus quoque lapis et crystallus purissimus Scythiae est. Habet et flumina magna Oscorum, Fasiden atque Araxen. Scythia Scythia inferior, quae a Maeotidis paludibus incipiens inter Danubium etOceanum septentrionalem usque ad Germaniam porrigitur; quae terra generaliter propter barbaras gentes, quibus inhabitatur, Barbarica dicitur. Huius pars prima Alania est, quae ad Maeotidis paludes pertingit; post hanc Dacia, ubi et Gothia; deinde Germania, ubi plurimam partem
Abbreviated transcription (Latin):
siđr Scitedis serpensuocata quod tanta
praefulget tergiuarietate ut notarũ
grior est quod ad seq: nonualet mira¬
culo suo stupentes capit. tanti autem
feruori sest ut etiam hiemis tempore ex¬
cubias corporis feruentis exponat de
quo lucanus et scitalis sparsis etiam non
sola pruinis excubi cespositura suas
Scita sunt. quae plebestantum consticiuiũ
et uocantascita quod ea plebssciatł sus¬
quiscita sub armenis diuidit. scitacos¬
nominatus a quolimitei fcite a quibus¬
damperhibentur uocati gensantiquissima
semper habita hu pastus actrianus quȩ
femine autem eorumama zonã regna
condiderunt
Scitia est prouincia ẽ remota subser¬
tentrione frigoribus rigens nudoc
gignentium moribus barbara
fertur cognominata cuius terraolim
ignens fuit. Nam aboriente india
a septentrione propaludes meotides
indannubium etoceanum usque ad ger¬
mania fines porrigebatur. pos nos
effecta ad extro crientas parte
quia oceanus sericus tenditur usq
admare caspium quodestadoccasum

Expanded text:
R Serpens vocata quae tanta praefulget tergi varietate ut notarum grior est, quos assequi non valet miraculo suo stupentes capit. Tanti enim fervoris est ut etiam hiemis tempore exuvias corporis ferventis exponat; de quo hic dicitur ‘et scitalis sparsis etiamnunc sola pruinis / exuvias positura suasScita sunt quae plebes tantum constituunt; et vocata scita quod ea plebs sciat, qui Scythas ab eis dividit, Scytha cognominatus, a quo limite Scythae a quibusdam perhibentur vocati, gens antiquissima semper habita. Hi Parthos Bactrianosque; feminae autem eorum Amazonum regna condiderunt. Scythia est prouincia remota sub septentrione, frigoribus rigens, nuda gignentium, moribus barbara. fertur cognominata. Cuius terra olim ingens fuit; nam ab oriente India, a septentrione per paludes Maeotides inter Danubium et Oceanum usque ad Germaniae fines porrigebatur. Postea vero minor effecta, a dextra orientis parte, qua Oceanus Sericus tenditur, usque ad mare Caspium, quod est ad occasum;
Abbreviated transcription (Latin):
is iđ Secutor ab insequendo retiarium dictus
gestiebat enim cuspidem et massamplum:¬
beamq aduersarii iaculum impedir&
antequam illefieret rete iste exuperar&
haec armatura sacraerat uulcan dignis.
enim a quam semꝑ in sequitur. Ideoque
cum retiario conponebantur. qui aignis
et aqua semper int̃ se inimica sunt
Sed ꝑd opostet scribi. apud anti quos enĩ
sed sedum dicebantur. nos finadesduas
litteras abscidimus. intellege¬

Expanded text:
s. Secutor ab insequendo retiarium dictus. Gestabat enim cuspidem et massam plumbeam, quae adversarii iaculum inpediret, ut antequam ille feriret rete, iste exsuperaret. Haec armatura sacrata erat Vulcano. Ignis enim semper insequitur: ideoque cum retiario componebatur, quia ignis et aqua semper inter se inimica sunt'Sed' per D oportet scribi. Apud anticos enim sed 'sedum' dicebatur; nos finales duas litteras abscidimus. 'Tamtus'
Abbreviated transcription (Latin):
mibus adscribitur non serpentibus animal
armatum aculeo ex eo grec̃ uocatum.
quod caudamfigat et artuato uulnere
uenena diffuditt. proprium est autem
scorpionis quod manus palmã non feriat
Scorpio. piscis dictus qui al edet dum
ociminanipulo alligatis om̃s qui ibi st
scorpiones ad eum locum congregari.
It̃ serunt quia sicut deuitulorum
carnibus putridis nascuntur apes.¬
ł sicut deequis scarabei. it ad ecancris
tope sidemas bracia. canon. scorpio
exium cauda perminabiturunca
corpina. piscis quae castitatem in¬
maculati conubii generisuo seruat.
itaq: habet pudicitiam generis sed
uenum generis sui non habet: non enĩ
percutit scorpina. sed reficit nesciuÑ
igitur alieni genarum piscium ad¬
ulterina contagia sicut sunt eaq
ceatur quae sunt uera adulterã natura
Scorta. quod a grecis quoq scite uo¬
cabantur quod effregantur pelles
Schotti propria lingua nomen ha¬
bent apicto corpore eo quodacule¬
is cuma tramito uariarum figura¬

Expanded text:
mibus ascribitur, quam serpentibus; animal videlicet armatum aculeo: et ex eo Graece vocatum, quod caudam figat, et arcuato vulnere venena diffundat. Proprium est autem scorpionis, quod manus palmam non feriatScorpius dictus, quia laedit cum ozymi manipulo adalligatis, omnes qui ibi sunt scorpios ad eum locum congregari.ntur, sicut de vitulorum carnibus putridis apes, sicut de equis scarabei, de mulis locustae, de cancris ttorei si demas brachia cancri, Scorpius exibit, caudaque minabitur uncacorpaena quoque castitatem immaculati connubii generi suo servat. Itaque habet pudicitiam generis sui, sed venenum generis sui non habet; non enim percutit scorpaena, sed reficit. Nesciunt igitur alienigenarum genera piscium adulterina contagia, sicut sunt ea qucetur, quae sunt vera adulteria naturaScorta, quod a Graecis quoque σκύτη vocabantur: quo defricantur pelles Scotti propria lingua nomen habent a picto corpore, eo quod aculeis ferreis cum atramento variarum figura
Abbreviated transcription (Latin):
est quod frequenter terremotus
subrita babel eprimum et posita
salsa apellata est. Et id circotimu¬
sicum cetere adhuc urbesttrent
ista saepe sub uersa est. quanto magis
nunc in communiruina non poterit
liberari. Et hancoccasionem infide¬
litatis etiam in filias coitus dedisse
principium. Qui enim ceteras uiderat
subsuauitates. et hanostare sequedi auxi¬
lio eritum utiq deco quod sibi conces¬
sum audierat ambigere non debunt

Expanded text:
 quod frequenter terraemotu subruta, Bale primum, et postea Salissa appellata sit: timuSi cum caeterae adhuc urbes starent, ista saepe subversa est: quanto magis nunc in communi ruina non poterit liberari? et hanc occasionem infidelitatis, etiam in filias coitus dedisse principium. Qui enim caeteras subrui viderat civitates, et hanc stare, seque Dei auxilio ereptum, utique de eo quod sibi concessum audierat ambigere non debuit
Abbreviated transcription (Latin):
Secundus. quia secus pedes et arec¬
tus est sermo a sequentibus seruis
pedis aequis inde et secunda fura¬
unadicitur quod secundumnos est.
idest propenos. Indeetressecunde
idẽ prospere. secunde autem
a sequendo sunt dicte¬
Secures. signa sunt quae ante con¬
sules ferebantur quas hispaniab
usu francorum ꝑdiuiationem francis
ne auusum p̃roderet belli autuacans
aspectum amitteret gladiorum.
securis. quafi semicuris ex una enim parte
acuta est ex alta fosstria. haec apud
ueteres pennauocabantur. Vtramq¬
autem habens aciembi pennis

Expanded text:
Secundus, quia secus pedes, et tractus est sermo a sequentibus servis pedisequis. Unde et secunda fortuna dicitur, quod secundum nos est, id est, prope nos. Inde et res secundae, id est, prosperae. Secundae autem a sequendo sunt dictSecures signa sunt quae ante consules ferebantur, quas Hispani ab usu Francorum per derivationem franciscne aut usum perderet belli, aut vacans otio aspectum amitteret gladiorum. securis quasi semicuris, ex una enim parte acuta est, ex altera fossoria. Hec apud veteres penna vocabatur, sed utramque habens aciem bipennis
Abbreviated transcription (Latin):
Secta. a sequendo et tenendo nomina¬
ta. nam sectas dicimus habitus animo¬
rum hac instituta circa disciplinam
ł propositum quem tenendo secuntur
longe alia in regionis cultu opinan¬
tes quam ceteri.

Expanded text:
Secta a sequendo et tenendo nominata. Nam sectas dicimus habitus animorum, ac instituta circa disciplinam vel propositum, quem tenendo sequuntur, longe alia in religionis cultu opinantes quam ceteri.
Abbreviated transcription (Latin):
nisicuius effigiem tam quamum¬
bram habet hoc saeculum uicissi tudo
enim tempor̃ sibi succidentium cẽr
lunam inuitur. et rursusimpletur
dum solenĩ anno locum suum
repent. dumuer ł aestasue¬
lacit m̃nus ł hi enssitransit utre¬
deatur aeternitatis quaedam imi¬
tatio est. sed huius saeculi sclm̃ ẽ
ideo ille inaete operatur et ma¬
netur. Iste inaeresonat et tran¬
sit et sic huius mutabił scłi modus
ab illo in cominutabili saeculo de¬
finitur. Quod dicit sclm̃ saeculi
et ideo illud in artedei. hoc estinsa¬
pientia et uirtute. promanet hoc
autem increaturae adminis trati¬
tur ab euntibus enim abis alia suc¬
cedunt. huncquidam quinqua¬
gesimum annum dicunt. quem
ebrei iubeleum uocant hobant
causatur. et ille hebreus quiꝓpt̃
uxorem elibero sum ansdom siũ
aureprocamsa seruitio subiugits
uerbi reiubetur. insacculum hocẽ
usq adannum quinqua gesimum.

Expanded text:
nisi cujus effigiem et tanquam umbram habet hoc saeculum? Vicissitudo enim temporum sibi succedentium, dum luna minuitur et rursus impletur, dum sol omni anno locum suum repetit, dum ver, vel aestas, vel autumnus, vel hiems sic transit ut redeat, aeternitatis quaedam imitatio est. Sed hujus saeculi saeculum est ideo ille in arte operatur et manet, iste in aere sonat et transit. Sic hujus mutabilis saeculi modus ab illo incommutabili saeculo definitur, quod dicitur saeculum saeculi: et ideo illud in arte Dei, hoc est in Sapientia et Virtute permanet; hoc autem in creaturae administratitur. Abeuntibus enim aliis alia succedunt. Hunc quidam quinquagesHebraei iubileum vocant. Ob hanc causam et ille Hebraeus, qui propter uxorem et liberos amans dominum aure pertusa servitio subiugatus, servire iubetur in saeculum, hoc est usque ad annum quinquagesimum.
Abbreviated transcription (Latin):
multa dixerunt. sed nullus uocabula
eorum efferre potuit latino sermone
sed hisnuncappellationibus proferun¬
tur quibus ea magister gretia nuncupauit
Samatic exgreco inlatinum eloquium
fugirȩ. Interpretatur quae fiunt in
uerbis uel sententus ꝑuarus dationum
quaedum a uaritiam ponuntur et fasti¬
dium auferunt et eloquium ornant
quantum tamen sibiuindicent laudis
ipsarerum natura demonstrat. huius
orationis generede nomen pacti con
gregati uocauerunt speciale uocabulũ
narrationis
pertinet. Id est aphilosophos. ad grã¬

Expanded text:
multa dixerunt, sed nullus uocabula eorum efferre potuit Latino sermone; sed his nunc appellationibus proferuntur, quibus ea magistra Graecia nuncupauit. schemata ex Graeco in Latinum eloquium figurae interpretantur, quae fiunt in uerbis uel sententiis per uarias dictionum dum uariatim ponuntur, et fastidium auferunt et eloquium ornant; quantum tamen sibi uindicent laudis ipsa rerum natura demonstrat. huius ornationis generale nomen plasticon Graeci uocauerunt, speciale uocabulum narrationis pertinent, id est, ad philosophos; ad gram
Abbreviated transcription (Latin):
dr Scrupus lapillus minutus et asper
qui sunciderit in calci nomento noc&
et molestia estanimo. unde et animi
molestiam scrupulum dicimus.
hinc et scrupeaxis idẽpera.

Expanded text:
 scrupus, lapillus minutus et asper, qui si inciderit in calciamentum, nocet et molestia est animo; unde et animi molestiam scrupulum dicimus: hinc et scrupea saxa, id est aspera.