comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non audit linguam. ñ uerba. S oꝑa:
ut qͥẽq aliqͥd loqͥt᷑. & faciat. Precipit᷑ gͦ
nob̃ in nouissimo psalmo gͣduum. In
noctib extollite manꝰ ur̃as in scã. leuate
eas in cruce: in noctib extollite manꝰ ur̃as

Expanded text:
non audit linguam, non verba, sed opera: non audit linguam, non verba, sed opera: ut quicumque aliquid loquitur, et faciat. Praecipitur ergo nobis in novissimo psalmo graduum: In noctibus extollite manus vestras in sancta. Levate, evavit in cruce. In
Abbreviated transcription (Latin):
In noctib ertoiite manꝰ ur̃as. in sc̃a.
Uolumꝰ nolumꝰ. in noctibꝰ sumꝰ. Quan¬
diu in isto scło sumꝰ: in noctib sumus.
Nor tenebs habet. Noctes autemistar
tenebrarum: peccata st̃ hominum. Uide¬
te gͦ quid dicat. In noctib excolute manꝰ
ur̃as. in sc̃a. Dum inquit estis in hoc scło.¬
& estis. iu noctis noct̃ib: leuate manꝰ ur̃as.
Nolite damitcere s leuate: leriate cum
morse.Si leuauerits manꝰ ur̃as: uincit᷑
amalech. Si autem demmseritis: suꝑatur
iħs. Simulq considate mist̾ium. Si nos
leuamꝰ manꝰ. uincit iħs. Si leuauerimꝰ
tant᷑ in oꝑib. Unde scribit᷑. factꝰ est sermo
domini in manu aggei. sermo qͥ factꝰ ẽ in
manti iheremie ꝓpħe Utiq sermo dei. ñ
fit in manu. ẜ in ore fit. S uidete. scͥpt̾e
inistia. Ds̃ ñ uenit ad sermonem: s ad
fitet᷑. & ñ uentt ad illum dñs: quia ma¬
nus ipsiꝰ. domini aduentum ñ meret᷑.
Unde scͥptum ẽ in alio loco. In manu

Expanded text:
as in sancta. Velimus, nolimus, in noctibus sumus. Quamdiu in isto saeculo sumus, in noctibus sumus. Nox tenebras habet. Noctes autem istarum tenebrarum, peccata sunt hominum. Videte ergo quid dicat: In noctibus extollite manus vestras in sancta. Dum, inquit, estis in isto saeculo, et in istis noctibus, levate manus vestras. Nolite demittere, sed levate. Levate cum Moyse . Si levaveritis manus vestras, vincitur Amalec. Si autem demiseritis, superatur Jesus. Simulque considerate mysterium. Si nos levamus manus, vincit Jesus. Si levaverimus etantur in operibus. Unde scribitur: Factus est sermo Domini in manu Aggaei: Sermo factus est in manu Jeremiae prophetae. Utique sermo Dei non fit in manu, sed in ore fit. Sed videte Scripturae mysteria: Deus non venit ad sermonem sine fitetur, et non venit ad illum Dominus: quia manus ipsius Domini adventum non merentur. Unde scriptum est in alio loco: In manu
Abbreviated transcription (Latin):
Ds stecit in fynagoga deoꝵ. Et qͥstatis.
ñ ubicunq. s in domo domini. It
atis domus dei nr̃a. In hebraicis uolu¬
minib ñ habet᷑: sed in sequenti psal¬
mo ẽ. Quomͦ enim sequit᷑ in ipso psal¬
mo: Laucdate nomen domini: lau¬
date serui dũm: qui statis in domo
domini. in atͥis domus dei nr̃i. Qm̃¬
quidam putant & in ipso psalmo qͥ
p̃cessit. quistatis in domo dñi. debere
addere mat̾is domꝰ dei nr̃i. Qͥd aut̃
significet in atrus domꝰ dei nr̃q. & q̃
sit differentia domꝰ & atriors. in se¬
quenti psalmo cum lectꝰ fuierit disse¬
retur. In uoctib extollite manꝰ ur̃as
in sc̃a. Mund̾ iste in maligno posit᷑ ẽ.
Et ñ ẽ nobis prigna adũs carnem &
sanguinem.s adũsus rectores tenebraꝵ.¬

Expanded text:
statis, non ubicumque: sed, in domo Dei, in atriis domus Dei nostri. In Hebraicis voluminibus non habetur, sed in sequenti psalmo est. Quomodo enim sequitur in ipso psalmo? Laudate nomen Domini, laudate servi Dominum. Qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri . Qquidam putavit et in ipso psalmo qui praecessit: Qui statis in domo Domini: debere addere: in atriis domus Dei nostri. Quid autem significet, in atriis domus Dei nostri, et quae sit differentia domus et atriorum, in sequenti psalmo cum lectus fuerit, disseretur. In noctibus extollite manus vestras in sancta. Mundus iste in maligno positus est , et non est nobis pugna adversus carnem et sanguinem, sed adversus rectores tenebra
Abbreviated transcription (Latin):
sca. E heretici uident᷑ leuare manꝰ: a gen¬
tiles uident᷑ letiare manꝰ. & iudei uidẽt
leuare manꝰ. faciunt ĩpsi elemosinas. Si
uderint pauꝑem: manum porrigunt.
confitet᷑. Uos aut̃ qͥ estis in domo domini
qͥ statis in domo dñi. in atriis domus di¬

Expanded text:
entiles videntur levare manus, et Judaei videntur levare manus: Faciunt enim et ipsi eleemosynas: si viderint pauperem, manum porrigunt. confitetur. Vos autem qui estis in domo Domini, qui statis in domo D
Abbreviated transcription (Latin):
uitia: illi dñant᷑ a dño. Om̃s seraui dñi
mentum. Ñ sufficit solum seruum ẽẽ
dñi: nisi & ipsi seruistent. Aii emic
qui stant: alii qͥ cadunt: alii qͥ sedent.
alii qͥ iacent. Sͦ qui cadunt.qui sedent.
qui iacent. illi ñ possunt laudare co¬
minum: uos laudate. qͥstatis. S dicat
aliqͥs. Stant alii: multe st̃ eccłie. icil¬
te st̃ cõgregationes. Qui gͦ stant: Arri¬
anistant: nominant xp̃m: ce eunomia¬
ni. ce cet̾ẽ hereses. u stant. Ne uideret᷑
gͦ illis dare licentiam laudandi dñm
uidete quid dicat. Qui statis in domo
inquit uemo. ut scias qͦmͦ disponas
domum dei. q̃ ẽ eccłia. Eccłia non in pa¬
rietib consistit: s in doginatum ueri¬
tate. Fcclia ibi est: ubi fides uera ẽ. Ce¬
terũ añ ãnos quindecĩ & xxͥ: om̃s parietes

Expanded text:
itia, illi dominantur a Domino. Omnes servi Domini. mentum. Non sufficit solum servos esse Domini, nisi et ipsi servi stent. Alii enim sunt qui stant: alii qui cadunt: alii qui sedent: alii qui jacent. Ergo qui cadunt, qui sedent, qui jacent, illi non possunt laudare Dominum. Vos laudate qui statis. Sed dicat aliquis: Stant et alii. Multae sunt Ecclesiae: multae sunt congregationes. Qui ergo stant? Ariani stant? Nominant Christum et Eunomiani, et caeterae haereses: ergo stant? Ne videretur ergo illis dare licentiam laudandi Dominum, videte quid dicat: Qui statis in domo inquit, venio, ut scias quomodo disponas domum Dei, quae est Ecclesia . Ecclesia non parietibus consistit, sed in dogmatum veritate. Ecclesia ibi est ubi fides vera est. Caeterum ante annos quindecim aut viginti, parietes
Abbreviated transcription (Latin):
gati estis in eo. Nc bñdicite in ultimo gra¬
duum psalmo: qͥa insuiminitate cirtu¬
tam cong̾gati estis. Ante gͥ quam ꝑuene¬
ritis ad quintum decimum gradunt.
hoc ẽ ad excelsum. ñ potitis benedicere
dño. Gne dico uob̾: ecce nẽ benedictte
dño. Quando dr ecce: qͥdamm res digi¬

Expanded text:
gati estis in eo. Nunc benedicite in ultimo graduum psalmo: quia in summitate virtutum congregati estis. Antequam ergo perveneritis ad quintum decimum graduum, hoc est, ad excelsum, non poteratis benedicere Domino. Ergo nunc dico vobis: Ecce nunc benedicite Domino. Quando dicitur, ecce: quodammod
Abbreviated transcription (Latin):
ficiosumus. Et quanti scĩ in deserto
de syon ualle: s de monte syon. Ha¬
bet enm fyon ualles suas: habet & cã¬
pum. Quicunq peccator ẽ. uallis est
syon: mons ñ est. Dicat aliqͥs. De tuo
sensu loqueris. Uocemꝰ testem ysaiã.
Eo tempore qͦ peccauerat syon. post mul¬
tas tusiones ubi dr. uisio cont̾ ydume¬
am. uisio contra moab. uisio contra
edom. & filios ammon: in ultimo po¬
nitur uisio uallis syon. Qm̃ enĩ de
fidei sublimitate descendat: ꝓpterea
de monte in uallem corruit. Nos gͦ
pͥmum fugiamꝰ ualles syon. ut uenia¬
mus ad campos: de campis ueniamꝰ
ad colles: de collib ueniamus ad
montes. xp̃m sequam᷑ in montibus.
Siquidem fratruelis nr̃. quasi caprea
& hynulus ceruors transtͣt colles: &
salit ꝑmontes. Unde & scđm ascensꝰ
ueritatem. non ascendit in celos pꝰ
resurrectionem de ualle: s de monte.
nisi in urrtutib montes fueramus:
ad celum ñ possumꝰ ascendere. Iuic

Expanded text:
ficium sumus. Et quanti sancti in deserto ficium sumus. Et quanti sancti in deserto de Sion valles, sed montes Sion. Habet enim Sion valles suas, habet et campum. Quicumque peccator est, vallis est Sion: non est mons Sion. Dicat aliquis: De tuo sensu loqueris. Vocemus testem Isaiam, eo tempore quo peccaverat Sion, post multas visiones, ubi dicitur: visio contra Idumaeam: visio contra Moab: visio contra Edom et filios Amon , in ultimo ponitur: visio vallis Sion . Quoniam enim de fidei sublimitate descenderat: propterea de monte in vallem corruit. Nos ergo primum fugiamus vallem Sion: veniamus ad campum, de campo veniamus ad colles: de collibus veniamus ad montes. Christum sequamur in montibus. Siquidem fratruelis noster quasi caprea, et hinnulus cervorum transilit colles, et salit per montes . Unde et secundum ascensus veritatem, non ascendit in coelum post resurrectionem de valle, sed de monte. Nos nisi in virtutibus montes fuerimus, ad coelum non possumus ascendere. Illic
Abbreviated transcription (Latin):
lestib descendentes: & anime que desi¬
derauerunt corpora. Si quidem corpo¬
ra. filie hominum st̃. Uidetis quomͦ ex¬
istis. manichei dognia consurgit. Sic̃
enim manichei diet animas desidasse
corpora humana. & sociatas ẽẽ uolup¬
tate corpor: sic et isti qͥ dicunt angłos
defiderasse corpora. hoc est filias ho¬
minum: ñne uob uident᷑ ipsũ dicere.
quod & manichei: Longum ẽ nunc
contra illos dicere: s tantummͦ indica¬
re tiolu de qͦuolumine quasi ꝑ occafio¬
nem istiusmodi suũ dogna confiꝵ¬
mant. Hermon. in lingua nr̃a int̾pta¬
tur anathema: hoc est condemnatio.
Rosgͥ domini. ante fuit in popło u¬
deors. qui postea anathematizatꝰ est
& benedic̃tio illa que ante descende¬
bat in popłm anathematiratum. p̾ea
descendit in montem syon: hoc ẽ in
eccłiam. Nos si tamen de eccłia sumꝰ:
eccłiam autem dico. doginatum ue¬
ritatem. xp̃i confessionem: nos in ȩdi¬

Expanded text:
lestibus descendentes, et animae quae desilestibus descendentes, et animae quae desideraverunt corpora. Siquidem corpora filiae hominum sunt. Vidistis quomodo Manichaei dogma consurgit? Sicut enim Manichaei dicunt animas desiderasse corpora humana, et sociatas esse voluptati corporum: sic et isti qui dicunt angelos desiderasse corpora, hoc est, filias hominum, nonne vobis videntur idipsum dicere quod et Manichaei? Longum est nunc contra illos dicere: sed tantummodo judicare volui, de quo volumine quasi per occasionem istius, suum dogma confirmant. Hermon in lingua nostra interpretatur, ἀνάθημα, hoc est, condemnatio. Ros ergo Domini ante fuit in populo Judaeorum, qui postea anathematizatus est, et benedictio illa quae ante descendebat in populo anathematizato, postea descendit in montem Sion, hoc est, in Ecclesiam. Nos, si tamen de Ecclesia sumus Ecclesiam autem dico dogmatum veritatem, Christi confessionem, nos in aedi
Abbreviated transcription (Latin):
diuersitates uirtutum st̃. que habent
single uoces suas: & ingressus ipse sc̃i
scõꝵ uocalis ẽ. Siue enim manducamꝰ
siue bibimꝰ: omnia in nomine domini
facimus. Minora ꝓmisimꝰ: ce maiora di¬
ximus. Sic̃ ros hermon: qui descendit
in montem syon. Ros hermon. Legimꝰ
quendam ubrum apocͥphum. eo tem¬
pore quo descendebant filii dei ad fili¬
as hominum descendisse illos in mon¬
tem hermon: & ibi inisse pact̾um qͣm
uenerint ad filias hominum. & sibi eaᷤ
sociauert̃. Manifestis simꝰ liber est. ꝙ
int̾ apocͥphos computat᷑: & uet̾es int̾p̃¬
tes de ipso locuti st̃ non nulla. Nos au
tem dicimꝰ non in auctoritatem s in com¬
memorationem: sic̃ ros hermon qͥ des¬
cendit in montem syon. Legi in cuiꝰdã
libro: de isto libro apocripho suam he¬
resim confirmantis. Quid enim dicit.
filii inquit dĩ qui de celis des cendebãt.¬
& uenert̃ in hermon. & concupierunt
filias hominum. angłi inquit st̃ de ce¬

Expanded text:
diversitates virtutum sunt quae habent diversitates virtutum sunt quae habent singulae voces suas, et egressus ipse sancti sanctorum vocalis est. Sive enim manducemus, sive bibamus, omnia in nomine Domini facimus . Minora promisimus, et majora diximus. Sicut ros Hermon qui descendit in montem Sion. Ros Hermon. Legimus in quodam libro apocrypho, eo tempore quo descendebant filii Dei ad filias hominum, descendisse illos in montem Hermon, et ibi inisse pactum, quomodo venirent ad filias hominum, et sibi eas sociarent. Manifestissimus liber est, et inter apocryphos computatur, et veteres interpretes de ipso locuti sunt: nonnulla autem nos diximus: non in auctoritatem, sed in commemorationem. Sicut ros Hermon, qui descendit in montem Sion. Legi in cujusdam libro, de isto libro apocrypho suam haeresim confirmantis. Quid enim dicit? Filii, inquit, Dei qui de coelis descendebant, venerunt in Hermon, et concupierunt filias hominum. Angeli, inquit, sunt de coe
Abbreviated transcription (Latin):
debemus ẽẽ int̾ior. que tumca stricta ẽ.
& adheret corpori. N est laxa. ñ fundit᷑.
tur corpori. Siqͥs uͦ rationale est qͦd dr
rationale est aoyicon est: & ratio est. & in
pectore constituit᷑. Cet̾um fieri potest ut
aliquis habeat prudentiam. ut habeat
gͦ uerꝰ sacerdos est. debet habere anaco¬
teic. hoc ẽ manifestationes: hoc ẽ ut qͦd¬
cunq mente conceꝑit ꝓferat. &e om̃s do¬
ceat & hec omnia frustra st̃. si castitas
aucta ce ornata ñ fu̾it. Ideo zona ẽ. &
quasi hoc cingło mundet᷑ a mortificet᷑.
Oeinde dicit᷑. qm debcamus habe poderem:
qͦd ornet quasi pedes nr̃os. In ipso podere
diũsi flores sunt. Sunt ibi malo granata:
st̃ ibi etiam fimbrie. Ego puto. quod illa
mulier sanguinem fluens. istam fimbã
detigerit: & sanata ẽ. Deinde & hoc con¬
siderate. qͣm ad extremos pedes inter
malogranata erant & tintinnabula: &
non ingdiebat᷑ pontifer in sc̃a scorum

Expanded text:
debemus esse interior: quae tunica stricta est, debemus esse interior: quae tunica stricta est, et adhaeret corpori: non est laxa: non funditur, tur corpori. Si quis vero rationale est, quod drationale est, λογεῖον, et ratio est, et in pectore constitutus est. Caeterum fieri potest ut aliquis habeat prudentiam, ut habeat ergo vere sacerdos est, debet habere δηλώσεις, hoc est, manifestationes, hoc est, ut quodcumque mente conceperit, proferat, et omne doceat. Et haec omnia frustra sunt, si castitas aucta et ornata non fuerit. Ideo zona est, et quasi hoc cingulo mundetur et mortificetur. Deinde dicitur quod debeamus habere poderem, quod ornet quasi pedes nostros. In ipso podere diversi flores sunt: sunt ibi malogranata, sunt ibi etiam fimbriae. Ego puto quod illa mulier sanguine fluens istam fimbriam tetigerit, et sanata est . Deinde et haec considerate: quoniam ad extremos pedes, inter malogranata erant et tintinnulae, et non ingrediebatur pontifex in sancta sanctorum,
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Uultis scire. qͦmͦ uestiamꝰ dñm:
legimus in iheremia. Accipe ingͥe tͥ
lumbare. ⁊ uade inquit ad eufraten: &
pone illud in foramine petre. Et feci in¬
quit qͦd p̃ceꝑat michi dominꝰ: & post
dies aliqͦs reus sum ad eufraten. Et ecce
inquit putruerat lumbare: quod nul
li ẽẽt utile. Et locutꝰ est inquit dñs ad
me. Diligent̃ ammadutite. Sicut inqͥt
tu lumbare habuisti circa lumbos tuo:
ita &e ego habui popłm istum circa me
dicit dominꝰ. Hoc totum quare dixi : Ut
uestimentis. Si quidem pontifer octo
habet species uestim̃tors. Longum ẽ nunc
dicere de ephot. de tuinica: longum ẽ
dicere de rationali. de manifestationib
de cathenulis. de zona. de femoralib
de fimbriis. de roscis. de tintinnabulis
qͥb uirtutib sacerdos debeat ingredi dẽ¬
uolumꝰ de uestimento ẽẽ sacerdotal: aut
suꝑhumerale simꝰ qͦd int̃ptatur ephot.
ut habeamꝰ bona oꝑa. ut in humeris nr̃is
aꝑi mandata portemꝰ: aut certe tunica

Expanded text:
mur. Vultis scire quomodo vestiamus Dominum? Legimus in Jeremia: Accipe, inquit, tibi lumbare, et vade, inquit, ad Euphraten, et pone illud in foramine petrae. Et feci, inquit, quod praeceperat mihi Dominus. Et post dies aliquos reversus sum ad Euphraten, et ecce, inquit, putruerat lumbare, quod nulli usui esset utile. Et locutus est, inquit, Dominus ad me: diligenter animadvertite: Sicut, inquit, tu lumbare habuisti circa lumbos tuos, ita et ego habui populum istum circa me, dicit Dominus . Hoc totum quare dixi? Ut vestimentis. Siquidem pontifex octo habet species vestimentorum. Longum est nunc dicere de ephod, de tunica. Longum est dicere de rationali, de manifestationibus, de catenulis, de zona, de femoralibus, de fimbriis, de resti, de tintinnabulis, quibus virtutibus sacerdos debeat ingredi tem de vestimento esse sacerdotali, aut superhumerale sumus, quod interpretatur ephod, ut habeamus bona opera, et in humeris nostris Christi mandata portemus, aut certe tunica
Abbreviated transcription (Latin):
in his q̃ dic̾ta sunt mͥ: in quarto ad te le¬
uaui ocłos meos qui habitas in cȩlis. Ui¬
dete qͣmͦ paulatim ascendit ꝑ gradꝰ: & ad
sublimiora ꝑuenit. Longum est si uelimꝰ
singłors psalmoꝵ. hoc est graduum pͥn¬
cipia dicere. Uenit ad duodecimum psal¬
mum. immo tienit ad duodecimum gra
dum: & post omnem uirtutem. humili¬
tatem posuit. frustra enim.i n habemꝰ
uirtutes. si ñ ipse uirtutes. co.ł humili¬
tate dñi coronent᷑. Quid enim dixit :
Dñe. ñ ẽ exaltatum cormeum: neq elati
st̃ ocłi mei. Qĩn gͦ humilem se monstra¬
uerat: xp̃i aduentum postulat. Et quid
dicit: Memento dñe dauid. &e oĩs man¬
suetudinis ciꝰ. Et rursum in alioloco. Ept̃
dauid scruum tuum: ne autas faciem

Expanded text:
levavi oculos meos, qui habitas in coelo. Videte quomodo paulatim ascendit per gradus, et ad sublimiora pervenit. Longum est, si velimus singulorum psalmorum horum graduum principia dicere. Venit ad tertium decimum psalmum, immo venit ad duodecimum, et post omnem virtutem, humilitatem posuit. Frustra enim habemus virtutes, si non ipsae virtutes humilitate Domini coronentur. Quid enim dixit? Domine, non est exaltatum cor meum: neque elati sunt oculi mei. Quoniam ergo humilem se monstraverat, Christi adventum postulat. Et quid dicit? Memento, Domine, David et omnis mansuetudinis ejus. Et rursum in alio loco: Propter David servum tuum, non avertas faciem
Abbreviated transcription (Latin):
faciatis. Uirtutes: ꝓ qualitate facientis.
diũse sunt. Ac si dicat. facit elemosinã
quos de xp̃ianis. ideo cdare el emosinam.
ut laudent᷑ a popło. Si quando pauper
fuerit. manꝰ contͣctior est: non dat uben¬
der. O tu xp̃iane: rogat de pariꝑ ut des ei
pecuniam. Quare ñ las in occulto. s das
in publico: Si testem dm̃ queris: huma¬
nos ocłos quid reqͥris: Flemosina tua.
apd imꝑitos uidet᷑ eẽ elemosina: cetum
apud dm̃ in iuria est. Innuriam enĩ facis

Expanded text:
faciatis. Virtutes, pro qualitate facientis, diversae sunt. Ac si dicat: Facit eleemosynam quos de Christianis ideo dare eleemosynam, ut laudentur a populis. Si quando pauper fuerit, manus contrahit: non dat libenter. O tu, Christiane, rogat te pauper ut des ei pecuniam: quare non das in occulto, sed das in publico? Si testem Deum quaeris: humanos oculos quid requiris? Eleemosyna tua apud imperitos videtur esse eleemosyna: caeterum apud Deum injuria est.
Abbreviated transcription (Latin):
cendit in barbam. Barba uirilitatis in.¬
dicium ẽ. Mulierem eñ et iurum. hoc
signo natura distinguit. Barbagͥ. uiri.¬
litatis indicium ẽ. Caput gͦ: diuinitas di¬
citur. hoc ẽ deitas. Barba uero: uirum
dicat. Sicut unguentum. sicut benedic¬
tio unguenti de capite. hoc ẽ de diuinita.¬
te sermonis. descendit in barbam. descen¬
dit in uirum ꝑfectum. qui ẽ xp̃c. et p̃t¬
illam barbã. descendit ipsum unguen¬
tum. in oram uestimenti eius: sic bene¬
dictio et ros montis hermon. descendit
in montẽ syon. Unguentũ gͦ. Inc ꝓ be¬
nedictione ponitur. Dilexisti inquit¬
iusticiam et odisti iniquitatẽ: propt̾ea
unxit te ds̃ ds̃ tius oleo exultationis.

Expanded text:
cendit in barbam Aaron. Barba virilitatis incendit in barbam Aaron. Barba virilitatis indicium est. Mulierem enim et virum hoc signo natura distinguit: barba igitur virilitatis indicium est. Caput ergo divinitas dicitur, hoc est, deitas. Barba vero virum de ergo quid dicat: Sicut unguentum, sicut benedictio unguenti de capite, hoc est, de divinitatis sermone descendit in barbam, descendit in virum perfectum, qui est Christus, postea descendit ipsum unguentum in oram vestimenti ejus. Sic benedictio, et ros montis Hermon descendit in montem Sion. Unguentum vero hic pro benedictione ponitur. Dilexisti justitiam, inquit, et odisti iniquitatem: propterea unxi
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ multitudinis credentium erat cor
unum et anima una: et erant inquit
illis omĩa communia. Recte erant illi
possidebant. Multa diximus: s ad reli¬
qua ire festinemus. Sicut unguentum
incapite: qđ descendit in barbam. barbã
a aron. Osi eẽt tempus ut de singłis dis¬
putaremus: dies nob̃ sufficere non pote¬
rat. Legimus in exodo quomͦ conficiat᷑
unguentum sacerdotale: deinde legunꝰ
quo modo aliud unguentum. quo ungue¬
unguenta. habebant diuersitates & my¬
steria sua. Miramur de scĩs. Leprosus p̾t¬
quam mundatus fuerit. postquã ysopo
fuerit asꝑsus et sanguine galline. et di¬
mittitur una gallina in heremo: et ipse
habet unguentum proprium. Honscifi¬
catur aliquid. nisi ꝑunguentũ. Proptea
dicunt et adolescentule incanticocan¬
ticoꝵ. Unguentum exinanitum nom̃
tiuim: post te modorem unguentorũ¬
tuoꝵ currimus. Sicut unguentum in
capite: quod descendit in barbam barbã
aaron. Pulchre dixit incapite: quod des.¬

Expanded text:
m multitudinis credentium erat cor unum, et anima una . Et erant, inquit, illis omnia communia. Recte erant eis possidebant. Multa diximus, sed ad reliqua festinemus. Sicut unguentum in capite: quod descendit in barbam, barbam Aaron. O si esset tempus, ut de singulis disputaremus, dies nobis sufficere non poterat. Legimus in Exodo, quomodo conficiatur unguentum sacerdotale . Deinde legimus quomodo aliud unguentum quo ungeunguenta habebant diversitates et mysteria sua. Miramur de sanctis? Leprosus postquam purgatus fuerit, postquam hyssopo fuerit aspersus, et sanguine gallinae, et dimittitur una gallina in eremum, et ipse habet unguentum proprium. Non sanctificatur aliquid, nisi per unguentum. Propterea dicunt et adolescentulae in Cantico canticorum: Unguentum exinanitum nomen tuum. Post te in odorem unguentorum curremus . Sicut unguentum in capite quod descendit in barbam, barbam Aaron. Pulchre dixit, in capite, quod des
Abbreviated transcription (Latin):
ti sumus. in conspectu eius. Qm̃ elegit
dñs fyon: preelegit eam in habitationẽ
sibi: concordantem sibi cateruam eccłia¬
sticam. uel scĩficatas sacramentis cȩlestib
sibi animas. Hec requies mea. in scłm scłi:
hic habitabo. qm preelegi eam. Anima
que ei ꝑ resurrectionis głam et emunda¬
tionem peccati. donius ac requies facta ẽ.
Uiduam eius benedicens benedicã pau¬

Expanded text:
ti sumus, in conspectu ejus. Quoniam elegit Dominus Sion: praeelegit eam in habitationem sibi. Concordantem sibi catervam ecclesiasticam, vel sanctificatas sacramentis coelestibus tibi animas. Haec requies mea in saeculum saeculi: hic habitabo quoniam elegi eam. Animam quae ei per resurrectionis gloriam et emundationem peccati, domus ac requies facta est. Viduam ejus benedicens benedicam: pau
Abbreviated transcription (Latin):
emento dñe dauid. filius omĩpo¬
tentis dĩ assumpturus carnem
pro redemptione popłi. dauid se uolu.¬
it nuncupari: eius scilicet nomine uo¬
citatus. de ciius genere assumpturꝰ
erat et carnem. Q omĩs mansuetudi.¬
nis eius. Non contendit neq clama.¬
uit: s sicut agnus mansuetus. ẽ. dedu.¬
ctus ad uictim᷑a. Sicut nirauit dño:
uotum uouit deo iacob. Iuramentum
ac uotum. propter firmitatẽ dictioniᷤᷤ
posuit: ne nos dubitaremus in aliquo.
S quid interim uouerit: dignum ẽ
contueri. Memento dñe dauid. & omĩs
mansuetudinis eius: sicut uirauit do.¬
iino. Pro eo quod ẽ sicut. in hebreo ha¬
bet. qui ut sit sensus. Memento dñe
dauid et omĩs mansuetudinis eiꝰ. qui
iurauit dño. et uotum uouit deo iacob.
Si introiero intabernaculũ domꝰ meȩ:

Expanded text:
emento, Domine, David. Filius omnipotentis Dei, assumpturus carnem pro redemptione populi, David se voluit nuncupari: ejus scilicet nomine vocitatus, de cujus genere assumpturus erat et corpus. Et omnis mansuetudinis ejus. Non contendit, neque clamavit: sed sicut agnus mansuetus deductus est ad victimam . Sicut juravit Domino: votum vovit Deo Jacob. Juramentum ac votum propter firmitatem dictionis posuit, ne nos dubitaremus sequi: sed quid interim voluerit, dignum est contueri. Memento, Domine, David, et omnis mansuetudinis ejus. Sicut juravit Domino. Pro eo quod est, sicut: in Hebraeo habet, qui: ut sit sensus: Memento, Domine, David, et omnis mansuetudinis ejus, qui juravit Domino, et votum fecit Deo Jacob. Si introiero in
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem: et non frustrabitur eum. Deo
homini urat pater ueritatẽ: quam non
euacuat s adimplet dicens. De fructu
uentris tui ponam suꝑ sedem tuã. Nos
sumus fructus uentris eius: quos sp̃ualit̃
tanquã exutero generauit. Qui si seqͦn¬
tia custodiamus: sedebimus suꝑ sedem
eius. & non solum nos. uerum etiã filii
nr̃i. Ait enĩ. Si custodierint filii tui te¬
stamentum meũ et testimonia mea. et

Expanded text:
veritatem, et non frustrabitur eum. Deo veritatem, et non frustrabitur eum. Deo homini Pater jurat veritatem, quam non evacuat, sed adimplet dicens: De fructu ventris tui ponam super sedem tuam. Nos sumus fructus ventris ejus, quos spiritualiter tamquam ex utero generavit. Qui si sequentia custodiamus, sedebimus super sedem ejus, et non solum nos, verum etiam et filii nostri. Ait enim: Si custodierint filii tui testame
Abbreviated transcription (Latin):
predicationes apłicȩ audiuntur: quȩ¬
sustentant totum corpus eccłiȩ. Exurge
dñe in requiem tuam. Iam explesti iura¬
mentum: redidisti uotum: iam inueni¬
sti locum deoͬiam ꝓduxisti ex latere tuo
eccłiam: exurge nunc ab inferis. reuer¬
tere in tabernaculum: aditens requies.
de quib suꝑus es locutus. & non solum
tu: s tu et archa scĩficationis tue. corpus
scilicet assumptum. quo diuinitas tege.¬
batur: a quo uerba uite. a quo cȩlestis pa¬
ins. a quo uia et ueritas et uita nobis o¬
stensa ẽ. Sacerdotes tui induantur iusti.¬
cia: ut a iusticie lorica muniti. ñ sauci¬
entur a iaculis inimici. & scĩ tuiletent᷑.
a celestib bonis. Propter dauid seruum
tuum. ñ auertas faciem xp̃i tui. Propter
illum qui ex semine dauid formã serui¬
lem suscepit.ñ auertatur claritas imagi¬
nis tuȩ a scĩs. in quib ipse xp̃c in habitat.:
s. et illuminat eos. Iurauit dñs dauid

Expanded text:
praedicationes Apostolicae audiuntur: qupraedicationes Apostolicae audiuntur: qusustinent totum corpus Ecclesiae. Exsurge, Domine, in requiem tuam. Jam explesti juramentum, reddidisti votum: jam invenisti locum Deo: jam produxisti ex latere tuo Ecclesiam: exsurge nunc ab inferis, revertere in tabernaculum: abiens in requiem: de quibus superius es locutus. Et non solum tu, sed, Tu et arca sanctificationis tuae. Corpus scilicet assumptum, quo divinitas tegebatur. A quo verba vitae, a quo coelestis panis, a quo via, veritas et vita nobis ostensa est. Sacerdotes tui induantur justitia. Ut justitiae lorica induti, non saucientur a jaculis inimici. Et sancti tui exsultent. In coelestibus bonis. Propter David servum tuum non avertas faciem Christi tui. Propter illum qui ex semine David formam servilem suscepit: non avertatur claritas imaginis tuae a sanctis, in quibus ipse Christus inhabitat, sed illuminet eos. Juravit Dominus David
Abbreviated transcription (Latin):
dero somnũ oculis meis: et palpebris
meis dormitationẽ. Q requiem tem¬
porib meis. donec inueniã locum dño.
tabernacłm deo iacob. Tabernacło do.¬
mus. cȩlestem sedem indicat. In strato uͦ
lecti. in oculoꝵ somno. indorimitatione
palpebrarũ. uł in tempoꝵ requie: eter¬
nam quietem. quȩ nunquã abrũpitur
demonstrauit. In quib non se rediturẽ
pollicetur: nisi prius in homine dignũ
deo patri locum. uł eccłie congregationẽ
sua resurrectione construeret: Ecce audi¬
uimus eam ineffrata. Regio bethleem:
usq hodic. appellatur effrata. Cuius rei.
et alie scripture testes sunt. Effrata
sa ẽ bethleem: ubi primum eccłia est
sumpsit. In hac et rachel isrł dilecta. qͥ¬
escit: que tẏpum gessit eccłie. Inuenimꝰ
eam in campis siluȩ: ingentib. quȩ priꝰ¬
erant diaboli cubilia: nunc autẽ campi
dñm in colentes. fructiferi. Intrabimus
intabernaculũ dĩ: nos qui in una domo
in loco. ubi steterunt pedes eius: in quo

Expanded text:
palpebris meis dormitationem, et requiem temporibus meis: donec inveniam locum Domino, tabernaculum Deo Jacob. Tabernaculum domus coelestem sedem indicat: in strato vero lecti, in oculorum somno, in dormitatione palpebrarum, vel in temporum requie, aeternam quietem, quae numquam abrumpitur, demonstravit. In quibus non se rediturum pollicetur: nisi prius in homine dignum Deo Patri locum vel Ecclesiae congregationem sua resurrectione construeret. Ecce audivimus eam in Ephrata. Regio Bethleem usque hodie appellatur Ephrata. Hujus rei et aliae Scripturae testes sunt. Ephrata ipsa est Bethleem. Ubi primum Ecclesia est carnem assumpsit. In hac et Rachel Israel dilecta quiescit , quae typum gessit Ecclesiae. Invenimus eam in campis sylvae. In gentibus, quae prius diaboli erant cubilia: nunc autem campi, Dominum colentes fructiferi. Intrabimus in tabernaculum Dei. Nos qui in una domo in loco ubi steterunt pedes ejus. In quo
Abbreviated transcription (Latin):
Sui &e monasterus conuenit. Licet enim oe de
eccłus intelligatur: sedibi propositi di¬
uersitate uidetur non eẽ tanta concordia.
Quȩ est enĩ ibi fraternitas. Utiq alius
ad domũ ire festinat.: alius ad circum:
alius in eccłia: aliꝰ de usuris cogitat. ĩ mo¬
nasterus autem sicut unum ꝓpositum.
ita et unus amimus ẽ. Ecce quã bonum
et quã iocundum. habitare fr̃s in unũ.
Uere bonũ. uere iocundum. Unũ frẽm
dimisimus: et ecce quantos inuenimꝰ.
fr̃ m̃s scłaris. qđ de me loquor de singu.¬
lis loquor. non tantũ me amat. quan¬

Expanded text:
biis et monasteriis convenit. Licet enim et de Ecclesiis intelligatur, sed ibi propositi diversitate non videtur esse tanta concordia. Quae est enim ibi fraternitas? Utique alius ad domum ire festinat: alius ad circum, alius in Ecclesia de usuris cogitat. In monasteriis autem sicut unum propositum, unus et animus est. Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Vere bonum, vere jucundum. Unum fratrem dimisimus, et ecce quantos invenimus. Frater meus saecularis quod de meo loquor, de singulis loquor non tantum me amat, q
Abbreviated transcription (Latin):
quenti uersiculo pauꝑes sequebantur.¬
Oñ p᷑a. symachus et aquila cibaria inter.
se enĩ nos uel iusticiam uł salutare indu¬
it. cum nos conforines corpori suo effecit.
que ẽ iusticia salusq nr̃a: preparans no¬
bis tabernacula sempiterna. Illuc pro¬
ducam cornu dauid: regnum xp̃i qͦd in
illis extenditur. quib dic̾tum ẽ. Beati pau¬
peres sp̃u: qm̃ ipsoꝵ ẽ regnum cȩloꝵ. Para
ui lucernam xp̃o meo. Ioħs baptista siue
precursor dñi et saluatoris nr̃i. adeo pa¬
tre dicitur preparata lucerna: qui eũ in
huius mundi tenebris uenturũ annun¬
Ille erat lucerna ardens. et reł. Inimicos
eius induam confusione. iudeos non cre¬
dentes: cum uiderint dñm in maiestate
sua.Suꝑ ipsum autẽ florebit scĩficatio
mea. Pro sc̃ificatione. ñazer. in hebreo ha¬
bet. quod aquila consecratum interpre¬
tatur: et significat laminã ex auro que
infronte pontificis ligabatur. sculptũ

Expanded text:
quenti versiculo pauperes sequebantur. θήρα Symmachus et Aquila cibaria interprse enim nos vel justitiam, vel salutare induit: cum nos conformes corpori suo efficit: qui est justitia salusque nostra, praeparans nobis tabernacula sempiterna. Illuc producam cornu David. Regnum Christi, quod in illis ostenditur, quibus dictum est: Beati pauperes spvi lucernam Christo meo. Joannes Baptista sive praecursor Domini et Salvatoris nostri a Deo Patre dicitur praeparata lucerna: qui eum in hujus mundi tenebras venturum annunIlle erat lucerna ardens , et reliqua. Inimicos ejus induam confusione. Judaeos non credentes cum viderint Dominum in majestate sua. Super ipsum autem florebit sanctificatio mea. Pro sanctificatione, NESER   in Hebraeo habetur: quod Aquila consecratum interpretatur, et significat laminam ex auro, quae in fronte pontificis ligabatur: sculptum
Abbreviated transcription (Latin):
estis serui peccati. s seruii dm̃. Putamus
parum eẽ quod dr. ego seruus dm̃ sum
Summa uirtꝰ est: hoc merens. Quomꝰ
quasi dignitatem indicat qͥdic̃. ego ser¬
uus imꝑatoris sũ. & nemo atidet accectẽ
ad seruum imꝑatoris: sic infunta deg¬
nitas se dicere ẽẽ sertium dñi. Unde qe

Expanded text:
estis servi peccati, sed servi Domini. Putamus parum esse quod dicitur: Ergo servus Domini sum? Summa virtus est hoc mereri. Quomodo? Quasi dignitatem vindicat, qui dicit: Ergo servus imperatoris sum, et nemo audet accedere ad servum imperatoris: sic infinita dignitas se dicere esse servum Domini. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s. cui locutꝰ sum facie ad faciẽ. uidete
quiddi cat. Pȩt̾is locutꝰ sum in uisio¬
ne &e in Uenigiate. s ñ sic̃ moysi fa¬
ulo meo cui locutꝰ sum facie ad faciem
fonamꝰ exemplum. Dicamꝰ et aliquemesi
tissimum dũm. Iste habet familiamiba¬
bet ce seruos. qͥ sibi ministrant. Nunqͥei
tantam habent fiduciam sertui qui in
uillis st̃. quantam illi qͥ cotidie ministĩt
illi: Magna dignitas ẽ: qrri faciem ui¬
det dñi. & ministrat ei. Demiq & eeteni
serui qͥ faciem ñ uident dm̃ sur: si uolu¬
erit aliqͥd impetrare. conseruũ petunt
ad faciem suam qͥ sibi ministrant. ha¬
bet &e alios in agͥs. Monachos & uirginẽ
ego puto illos ẽẽ qui ad faciem mini¬
strant dño suio: scłares acit qui sunt
minum: siquid necessarium habent.
Quantam gͦ habent dignitatem eui
cotidie uident faciem dñi: tantamba¬
bent penam. si negligant dñi ministe¬
rium. Solent enim mali serui qndost
in agͦ. magis timere dñm: qͥa ñ undent᷑

Expanded text:
ie ad faciem . Videte quid dicat: Caeteris locutus sum in visione et in aenigmate: sed non sicut Moysi famulo meo, cui locutus sum facie ad faciem . Ponamus exemplum: Dicamus esse aliquem dominum ditissimum. Iste habet familiam: habet et servos qui sibi ministrent. Numquid tantam habent fiduciam servi qui in villis sunt: quantam illi qui quotidie ministrant? Illis magna dignitas est, qui faciem vident domini, et ministrant ei. Denique caeteri servi, qui faciem non vident domini sui, si voluerint aliquid impetrare, conservos petunt.habet quasi ad faciem suam, qui sibi ministrant: habet alios in agris. Monachos et virgines ego puto illos esse, qui ad faciem ministrant domino suo: saeculares autem, qui sunt minum, si quid necessarium habent. Quantam habent ergo dignitatem, qui quotidie vident faciem domini: tantam habent poenam, qui negligunt ministerium domini. Solent enim mali servi, quando sunt in agris, magis timere dominum: quia non vident.
Abbreviated transcription (Latin):
cce quam bonum et quã iocundũ:
habitare fr̃s inunũ. Duo dicit᷑: bo¬
num. et iocundum. Bonum ẽ martyri¬
ui: s non ẽ iocundum. Habet enĩ sup¬
plicia et penas: et semꝑ incruciatib do¬
lor.ẽ: et utiq in dolore non ẽ iocundi¬
tas. Ecce quã bonum. et quã iocundũ.
Rursum uoluptas iocunda ẽ. de sidi¬
cat. Cibos iocundos comedere: uidetur
ad libidinem. Hic gͦ duo posuit: et qđ
sibi uidebat᷑ eẽ contrarium. bonũ et io.
cundum. uno sermone comunxit. Ecce
quã bonum et quã iocundum: habi.¬
tare fr̃s in unũ. fr̃s mente.: non corpore.
Esau et iacob fr̃s fuerunt: et quia simul
habitabant. fuit eis causa discordiȩ. fr.¬
go qđ dicit hic fr̃s: non dicit fr̃s corꝑe

Expanded text:
cce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Duo dicit: bonum et jucundum. Bonum est martyrium, sed non est jucundum: habet enim supplicia et poenas, et semper in cruciatibus dolor est, et utique in dolore non est jucunditas. Ecce quam bonum et quam jucundum. Rursum voluptas jucunda est. Ac si dicat: Cibum dulcem comedere, videtur ad libidinem. Hic ergo duo posuit, et quod sibi videbatur esse contrarium, bonum scilicet et jucundum, uno sermone conjunxit. Ecce quam bonum et quam jucundum, habitare fratres in unum. Fratres mente, non corpore. Esau et Jacob fratres fuerunt, et quia simul habitabant, fuit eis causa discordiae. Ergo quod dixit hic, fratres: non fratre
Abbreviated transcription (Latin):
sissent & fugisset: istum psalmũ cantauit::
¶qui totus circa pietatẽ. totus circa inspectio¬
neni diuinam. totus cira compescendas scõꝵ

Expanded text:
sissent, et fugisset, istum psalmum cantavit: qui totus circa pietatem, totus circa inspectionem divinam, totus circa compescendas s
Abbreviated transcription (Latin):
supplautator uicioꝵ: et illic uidens dm̃ facie ad
faciem. quando erit ds̃ omĩa in omĩb: qui relic.¬
tis scłarib mente dm̃ contuetur. Qui nobis re.¬
tribuere dignetur: ut nos actu iacob effecti. sub.¬
plantatis uicus. et ueri isrłite. ipsum m̃te uidere.
ipsum corde retinere mereamur: cui est cũ eter¬
no patre et sp̃u scõ honor et gła in scła seculoꝵ
mo.xii. Psalmus da uio.
portune quartus decimus psalmus lect̃
est: et scdm ordinem ita euenit. ut ꝓpe¬
modum de industria lectus ẽẽ uideatur. Quar¬
tus decimus scđm ordinem lectus est psalmus.
Ex dispensatione di puto factum eẽ: ut qđ uob̾
proderat. in ordine exponendi hodie recitaretur
Quartus decimus psalmus lectus ẽ: qui p̃scri¬
bitur psalmus dauid. Dauid autem nr̃. xp̃c est:
ut sepe diximus. Deinde legimus in exodo: quia
quarta decima die agnus ĩmolatur. Quarta de¬
cima die agnus inmolatur: quando luna ple.¬

Expanded text:
supplantator vitiorum, et illic videns Deum facie ad supplantator vitiorum, et illic videns Deum facie ad faciem: quando erit Deus omnia in omnibus: qui, relictis saecularibus, mente Dominum contuetur. Qui nobis tribuere dignetur: ut nos actu Jacob effecti, supplantatis vitiis et vere Israelitae, ipsum mente videre, ipsum corde tenere mereamur, cui est cum aeterno Patre et Spiritu sancto, honor et gloria in saecula saeculorum. V. Psalmus David. Opportune quartus decimus psalmus lectus est: et secundum ordinem ita evenit, ut propemodum de industria lectus esse videatur, secundum ordinem lectus est psalmus. Ex dispensatione Dei puto factum esse: ut quod vobis proderat, in ordine exponendi hodie recitaretur. Quartus decimus psalmus lectus est, qui praescribitur, Psalmus David. David autem noster Christus est, ut saepe diximus. Deinde legimus in Exodo: quia quarta decima die agnus immolatur . Quarta decima die immolatur, quando luna ple
Abbreviated transcription (Latin):
iudei credere noluerunt: hoc est de aduentu. mys¬
terium incarnationis eius credere noluerunt.
Inops dicitur xp̃c. ut ait paulus: quia cũ diues es.¬
set in ops factus est: ut illius inopia. nos diuites face
telligentes eum a deo ꝓcessisse: cum p̃beret consiliũ
dicens. penitentiam agite. Quia dñs spes euis est.
Pater utiq. ꝓpter assumptam carnẽ: quia huma¬
nitas confortata ẽ a diuinitate. Quis dabit ex sy¬
on. salutare isrł: Quis nisi ds̃. qui est insyone Ii
ledat salutem: ipsum xp̃m in ȩccłia scã. Aliter..
auerterit dñs captiuitatem plebissue. Iam redẽ¬
oꝵ: qđ ipsa auertetur de captiuitate. tempore he.¬
lyȩ et enoch. ut paulus dixit. Cum plenitudo genti.¬
um sub intrauerit: sic omĩs isrł saluus fiet. Aliter.
Cum auerterit dñs captiuitatem plebissue ꝑ pro¬
priam passionem: letetur iacob. et exultet isrł. Ip.¬
se est iacob. qui et isrł: s hic iacob. et illuc isrł. Hic

Expanded text:
Judaei credere noluerunt: hoc est, de adventu mysJudaei credere noluerunt: hoc est, de adventu mysterium incarnationis ejus credere noluerunt. Inops dicitur Christus, ut ait Paulus: Quia eum dives esset, inops factus est, ut illius inopia nos divites facer intelligentes eum a Deo processisse cnm praeberet consilium, dicens: Poenitentiam agite. Quia Dominus spes ejus est. Pater utique, propter assumptam carnem: quia humanitas confortata est a divinitate. Quis dabit ex Sion salutare Israel? Quis nisi Deus qui est in Sion? Ille dedit salutem, ipsum Christum in Ecclesia sancta. Aliter: Qaverterit Dominus captivitatem plebis suae. Jam redemorum: quod ipsa avertatur de captivitate tempore Eliae et Enoch, ut Paulus dixit: Cum plenitudo gentium subintraverit, tunc omnis Israel salvus fiet. Aliter: Dum avertet Dominus captivitatem plebis suae, per propriam passionem. Laetetur Jacob, et exsultet Israel. Ipse est Jacob qui et Israel: sed hic Jacob, et illic Israel. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscent in iudicio. quando uenturus ẽ. Qui
deuorant plebem meã. sicut cibum panis: id est¬
heretici. popłm xp̃ianum. Sicut panis in om̃s ciboᷤ
currit. et sinc ipso saciariqͥsñ potest. s cum omũi.¬
b cibis sumitur: sic et heretici nunqͣm saciant᷑ mni¬
qͥtatib suis nisi de plebe dĩ. Saciantur enĩ de¬
rant plebeni meã: id ẽ popłm eccłiasticũ. Sicut
cibum panis: quia non est panis uiuus nisi qui
de celo descendit. Dm̃ non inuocauer̃t. Si enim
inuocassent: salui utiq fussent. Aliter. Dm̃ non
inuocauerunt. Quare: quia multi inuocant. s
non dm̃: s aliam rem qͣm desiderant habere per
dm̃: nam ũ ipsum dñi. Illic trepidauerunt timo.¬
re ubi non erat timor. Et gentes suos timent ip.
xerunt. Si dimittimus eũ sic: uenient romani &
est: in popło xp̃iano. A iudeis fuit: quia ex ipsis car.¬
nem sumpsit. Consilium inopis confudistis. xp̃m

Expanded text:
cognoscent in judicio quando venturus est. Qui cognoscent in judicio quando venturus est. Qui devorant plebem meam sicut cibum panis: haeretici populum Christianum. Sicut panis in omnes cibos currit, sine ipso satiari non potest, sed cum omnibus cibis sumitur: sic et haeretici numquam satiantur iniquitatibus suis, nisi de plebe Dei, vel de Ecclerant plebem suam, populum ecclesiasticum, sicut cibum panis: quia non est panis vivus, nisi qui de coelo descendit. Dominum non invocaverunt. Si enim invocassent, salvi utique fuissent. Aliter: Deum non invocaverunt. Quare? Quia multi invocant, sed non Deum, sed aliam rem quam desiderant habere pro Deo, non ipsum Deum. Illic trepidaverunt timore, ubi non erat timor. Et gentes suos timent deosxerunt: Si dimittimus eum vivere, venient Romani, et est. In populo Christiano. Et in Judaeis fuit: quia ex ipsis carnem sumpsit. Consilium inopis confudistis. Christum
Abbreviated transcription (Latin):
ita obturant aures suas. ne precepta diuinȩ legi
exaudiant. Uenenum enĩ dolus iniquoꝵ colloqͥ¬
orum intelligitur. Quorũ os. maledictione et a¬
maritudine plenũ est. Benedictio adulationis:
maledictionem infert. Amaritudo enĩad id re.¬
fertur: quia dulcia eloquia dĩ. male sentiendo in
suã ꝑnitiem amara fecerunt. Quoꝵ os maledie¬
tione et amaritudine plenũ est: quia sibi et aliiͦ
nocet eoꝵ doctrina: et infuturo condemnat. Ue.¬
loces pedes eoꝵ ad effundendũ sanguinem. Et cor¬
poraliter et sp̃ualiter occidunt: dum xp̃m qui iii.¬
ta est animȩ. ab ipsa effundere desiderant. Con¬
tritio et infelicitas. inuiis eoꝵ. Contritio corporis:
ꝓpter hoc qd sequitur: quia ũ est timor dĩ ante
ocłos eoꝵ. Noneiũ metuunt futurũ iudicium:
ideo non obseruant mandata eius. Nonne cog.¬
noscent om̃s qui oꝑantur iniquitatem: futurã
ultionem: Ac si dicat. Si modo ñ cognoscunt:

Expanded text:
ita obturant aures suas, ne praecepta divinae Legis ita obturant aures suas, ne praecepta divinae Legis exaudiant. Venenum enim, dolus iniquorum colloquiorum intelligitur. Quorum os maledictione et amaritudine plenum est. Benedictio adulationis maledictionem infert. Amaritudo enim ad id refertur: quia dulcia eloquia Dei, male sentiendo, in suam perniciem amara fecerunt. Quorum os maledictione et amaritudine plenum est: quia et sibi et aliis nocet eorum doctrina, et in futuro condemnat. Veloces pedes eorum ad effundendum sanguinem. Et corporaliter et spiritualiter occidunt, dum Christum, qui vita est animae, ab ipsa effundere desiderant. Contritio et infelicitas in viis eorum: contritio corporis, Propter hoc quod sequitur: Quia non est timor Dei ante oculos eorum. Non ideo non observant mandata ejus. Nonne cognoscent omnes qui operantur iniquitatem, venturam ultionem? Ac si dicat: Si modo non cognoscunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: non ẽ qui faciat bonum ñ est usq ad unũ
Dicit enĩ hec de gentib. Sed quia interponit
qui sepe se in uolutabris atq ydolatruis gentiũ
miscuerunt. Sepulchrum patens est guitur eoꝵ.
Ab hoc uersu usq ad eum ubi dicit. ñ est timor dĩ
Queritur gͦ: quomodo apłs hoc usus sit testimo.¬
nio. inȩpła quam ad romanos scripsit. Respon¬
debimꝰ apłin de de uteronomio. psalterio. et cete¬
ris scͥpturarũ locis. hoc testimoniũ texiusse. Ibi
timuerunt timore. Hoc qđ sequitur. ubi ñ erat
timor: in hebreis uoluminib ñ habetur. Sepul.¬
chrum patens est guttur eoꝵ. ꝑseductiones suas.
inora tanquam in sepulchra. homines congesse.¬
runt. Nam et alibi simile hiric ponitur. Nisi do¬
minus fuisset in nob: forsitan uiuos deglutis¬
sent nos. Lingius sius. dolose agebant: corrum.¬
pentes mores bonos. colloquuis malis. Uenenũ
aspidum aspidum sublabiis eoꝵ: quia sicut aspideᷤ.

Expanded text:
sunt. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. sunt. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Dicit enim haec de gentibus. Sed quia interponit qui saepe se in volutabris atque idololatriis gentium miscuerunt. Sepulcrum patens est guttur eorum. Ab hoc versu usque ad eum, ubi dicit: Non est timor Dei Quaeritur ergo quomodo Apostolus hoc usus sit testimonio in Epistola quam ad Romanos scripsit . Respondemus Apostolum de Deuteronomio ac Psalterio, et caeteris Scripturarum locis hoc testimonium texuisse. Ibi timuerunt timore: hoc quod sequitur, Ubi non erat timor: In Hebraeis voluminibus non habetur. Sepulcrum patens est guttur eorum. Per seductiones suas in ora tamquam in sepulcra homines congesserunt. Nam et alibi simile huic ponitur: Nisi Dominus fuisset in nobis, forsitan vivos deglutissent nos . Linguis suis dolose agebant. Corrumpentes mores bonos colloquiis malis. Venenum aspidum sub labiis eorum. Quia, sicut aspides,
Abbreviated transcription (Latin):
sus ẽ non poterit. Non est qui faciat bonum: ñ
est usq adunũ. Hic apparet qđ iste psalmus ad
passionem dnĩcam ꝑtinet: quia nullus de disci.¬
pulis. neq petrus qui caput eccłie est. quia et ip¬
ĩe negauit: nullus de hominib. qi totus mundꝰ
ad inferiorem partẽ declinauerat: preter unum
hominẽ. qui est xp̃c. Dñs de celo ꝓspexit: salutẽ
per filios hominũ: id ẽ suꝑ genus humanũ. Ut
uideat hoc est uidere faciat scõs suos: suꝑ quos re¬
quiescit. et inquib habitat. Dñs de celo ꝓspex̃
suꝑ filios hominũ: ut uideat si est intelligens aut
requirens dm̃. Prospicit ꝑanimas scãs. quas se.¬
pe cȩlum diximus: ut uideat si sit sapiens. qui
mente dm̃ requirat. Nam apud diuinam po¬
tentiam: nicħ habetur obtectum. Om̃s decliua.¬
uerunt simul. Declinauerat totum humanũ ge¬
nus. ad inferiorem partẽ. Inutiles facti sunt. sibi
et aliis. Om̃s declinauerunt. simul inutiles facti

Expanded text:
orsus esse non poterit. Non est qui faciat bonum, non orsus esse non poterit. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Hic apparet quod iste psalmus ad passionem pertinet: quia nullus de discipulis, neque Petrus qui caput Ecclesiae est: quia et ipse negavit: nullus de hominibus, quia totus mundus ad inferiorem partem declinaverat, praeter unum hominem, qui est Christus. Dominus de coelo prospexit. Salutem per filios hominum: id est, super genus humanum: Ut videat, hoc est, ut videre sanctos suos faciat: per quos respicit, et in quibus habitat. Dominus de coelo prospexit super filios hominum: ut videat si est intelligens aut requirens Deum. Prospicit per animas sanctas, quas saepe coelum diximus, ut videat si sit sapiens, qui Deum mente requirat: nam apud divinam potentiam nihil habetur obtectum. Omnes declinaverunt. Declinaverat totum genus humanum ad inferiorem partem. Simul inutiles facti s declinaverunt, simul inutiles facti