comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nes sunt.rursũ demones angelos fie¬
riꝰ et animas hominũ ita ut ft̃ con¬
ditȩ ñ mangłos. ẜ in id qđ a do sunt
conditȩ reformari: ut et iusti & pec¬
catores equales fiant: Ieniq ut scias
me ñ meã explicasse sententiã. s ĩter
se hereses cõparasse. quarũ utranq in
greco legeram: disputationẽ meã hoc
fine cõpleui: Iccirco ut supͣ diximuĩ
hȩc apud nos obscuriora sunt. quia
metafora si de alia in aliam linguam
tranfferatur ad u̾bum: quibꝰdam qͣsi
sentib orationis sensus et germina
suffocantur: Nisi hȩc eadem in greco
reꝑeris: quicquid dictum ẽ. meũ
putato Sextum quod extremum
mͥ obicere dr̃. si tam̃ nichil in medio
fr̃ oblitus ẽ: cur illum locũ apłi
habuit. sed nutrit ⁊ fouet eã sict̃
et xp̃c eccłiam: pꝰ simplicẽ exposi¬
tionem. origenis posuerĩ questionẽ.
ex cuiꝰ ꝑsona tacito nomine dixerĩ.
opponi nobis potest qđ ñ sit uera sen¬

Expanded text:
nes sunt, rursum daemones Angelos fienes sunt, rursum daemones Angelos fieri: et animas hominum, ita ut sunt conditae, non in Angelos; sed in id quod a Deo sunt conditae, reformari, ut et justi et peccatores aequales fiant. Denique ut scias me non meam explicasse sententiam, sed inter se haereses comparasse, quarum utramque in Graeco legeram, disputationem meam 483 hoc fine complevi: « Idcirco, ut supra diximus, haec apud nos obscuriora sunt, quia metaphora, si de alia in aliam linguam transferatur ad verbum, quibusdam quasi sentibus, orationis sensus et germina suffocantur. » Nisi haec eadem in Graeco repereris, quidquid dictum est, meum putato. 28. Sextum, quod et extremum, mihi objicere dicitur si tamen nihil in medio frater oblitus est cur illum locum Apostt; sed nutrit et fovet eam, sicut et Christus Ecclesiam, post simplicem expositionem, Origenis posuerim quaestionem, ex cujus persona tacito nomine dixerim: « Opponi nobis potest, quod non sit vera sen
Abbreviated transcription (Latin):
sum atq laceratũ. uerꝰ medicus xp̃c
iħc sanaturꝰ aduenerit: unusquis¬
q scdm mensurã fid̃i ⁊ agnitionis fi¬
locum. et incipiet id eẽ quod fuerat:
ita tam̃ ut ñ iuxta aliam heresim õs
in una etate sint positi. id ẽ om̃s in
angłos reforment᷑. ⁊ sed unũqđq men¬
brũ iuxta m̃surã. ⁊ officiũ suũ ꝑfec¬
tũ sit : u̾bi gr̃a. angelus refuga id ẽẽ
incipiat qđ creatus ẽ. et homo qui de
paradyso fuerat eiectꝰ. ad culturam
iterum paradysi restituat᷑. et reliqͣ
intellexisse artem expositionis meȩ:
Quando enim dico. ita tamen ut non
iuxta aliam heresim om̃s in una ȩta¬
ce sint positi. id ẽ om̃s in angłos refor¬
ment᷑: ostñdo ⁊ ea de quib disputo ẽẽ
heretica. et ab alia heresi discrepare:
Que st̃ gͦ due hereses: Una quȩ dicit
om̃s rationabiles creaturas in angłos
reformari: altera quȩ asserit unũqđ̃¬
q in restitutioe mundi id fore quod
conditũ ẽ: u̾bi gr̃ã. qͥa ex angłis demo¬

Expanded text:
mortis appellans, quod vitiis et morbis et perturbationibus ac morti subjaceat: doque secundum mensuram fidei, et agnitionis Filocum, et incipiet id esse quod fuerat. Ita tamen ut non juxta aliam haeresim, omnes in una aetate sint positi, id est: omnes in Angelos reformentur; sed unumquodque membrum juxta mensuram et officium suum perfectum sit. Verbi gratia, ut Angelus refuga id esse incipiat, quod creatus est: ut homo qui de paradiso fuerat ejectus, ad culturam iterum paradisi restituatur, » et reliqintellexisse artem expositionis meae. « Quando enim dico, ita tamen ut non juxta aliam haeresim omnes in una aetate sint positi, id est, omnes in Angelos reformentur, ostendo et ea de quibus disputo esse haeretica, et ab alia haeresi discrepare. » Quae sunt ergo duae haereses? Una, quae dicit omnes rationabiles creaturas in Angelos reformari. Altera quae asserit unumquodque in restitutione mundi id fore quod conditum est. Verbi gratia: quia ex Angelis daemo
Abbreviated transcription (Latin):
sata confingit. qͣnta sacrilegia conti¬
nentur: Cuiꝰ opimonis causã hanc
suspicat᷑. quod neq stultus neq insa¬
nus dicere sibi repugnantia ñ potͥe¬
rit Et ne forsitan putaremus du̾isis
eum uaria scripsisse temporib et ꝓ
ȩtatib edidisse contͣria: addidit: Qd
facimus quod int̾dũ ineisdem locis
atq ut ita dixerim inconsequenti pe¬
ne capite. sententia contrarii sensus
inuenit᷑ inserta : Numqͥd in eo dem
oꝑe eiꝰdẽ libri et interdum ut dixi¬
mus statim in consequenti capitulo
oblitus su ẽẽ potuit. uerbi causa. ut
qui suꝑius dixerat. nusquam inueni¬
sc̃m᷑ aut it̾m qui patrẽ & filiũ uniꝰ
substantiȩ quod g̾ce omousion dicit᷑
designauit. inconseqͤntib statĩ capi¬
tulis alterius ẽẽ substantiȩ. et creatũ
poterat dicere. eum quem pauloan¬
te de ipĩa natura cũ patris ꝓnuntia¬

Expanded text:
sata confingit, quanta sacrilegia contisata confingit, quanta sacrilegia continentur? Cujus opinionis causam hanc suspicatur, quod vir neque stultus, neque insanus dicere sibi repugnantia non potuerit. Et ne forsitan putaremus diversis eum varia scripsisse temporibus, et pro aetatibus edidisse contraria, addidit: « Quid facimus, quod interdum in eisdem locis, atque, ut ita dixerim, in consequenti pene capite sententia contrarii sensus invenitur inserta? Numquid in eodem opere ejusdem libri, et interdum, ut diximus, statim in consequenti capitulo, oblitus sui esse potuit? Verbi gratia, ut qui superius dixerat, nusquam inveniqui Patrem et Filium unius substantiae, quod Graece ὁμοούσιον dicitur, designavit: in consequentibus statim capitulis alterius esse substantiae, et creatum poterat dicere eum, quem paulo ante de ipsa natura Dei Patris pronuntia
Abbreviated transcription (Latin):
simus: intulit: Inud ẽ quod te desid̾i¬
oꝵs uir machari admonitũ uolo: ut
seias hanc quidem fidei regulam quã
de libris eiꝰ supra exposuimus ẽẽ talẽ.
quȩ & amplectenda sit & tenenda
Inom̃ib enim his. catholicũ ueẽ sen¬
sum eindenter ꝓbat᷑ Quãuis de en¬
sebii libro multa subtraxerit. et in
cdala reꝑiunt᷑. & aꝑtissimȩ blaspbemiȩ.
quȩ iste sua negare non poterit. ca¬
tholica ẽẽ ꝓmncians Picit eusebiꝰ
immo ut tu uis pamphilus in ipso
uolumine. filium patris ministrum:
spm̃ scm̃. non de eadem patris filiiq
sustantia: animas hominũ lapsas eẽ
de celo. et in hoc qđ sumꝰ de angłis cõ¬
mutatasn restitutione omĩũ eqͣles
& angłos et demones & homines fore:
et multa alia. tam impia ꝙ nefaria.
quȩ etiam replicare sit criminis: Qd
faci& assertor origenis. & interpres pã¬
phili: Si in his q̃ em̃dauit tanta blas¬
phemia ẽ. in illis que ab hereticis fal¬

Expanded text:
simus, intulit: « Illud est, quod, desiderisimus, intulit: « Illud est, quod, desideriorum vir, Macari, te admonitum volo, ut scias hanc quidem fidei regulam, quam de libris ejus supra exposuimus, esse talem, quae et amplectenda et tenenda sit. In omnibus enim his catholicum inesse sensum evidenter probatur. » Quamvis de Eusebii libro multa subtraxerit, et in dala reperiuntur, et apertissimae blasphemiae, quae iste sua negare non poterit, catholica esse pronuntians. Dicit Eusebius, immo ut tu vis Pamphilus, in isto volumine, Filium Patris ministrum: Spiritum sanctum non de eadem Patris Filiique substantia: animas hominum lapsas esse de coelo: et in hoc quod sumus de Angelis commutati, in restitutione omnium aequales et Angelos, et daemones, et homines fore; et multa alia tam impia, et nefaria, quae etiam replicare sit criminis. Quid faciet assertor Origenis, et interpres Pamphili? Si in his, quae emendavit, tanta blasphemia est; in illis, quae ab haereticis fal
Abbreviated transcription (Latin):
apologetico. quem pamphilus in li¬
bris suis scripsit edidimus. breuissi¬
mo libello suꝑaddito in quo eui¬
dentib ut arbrtror ꝓbamentis cor¬
ruptos ẽẽ. in quapłimis ab hereticis
et maliuotis libros eius ostendimꝰ:
& p̃cipue istos quos nẽ exigis ut in
fecerat. eusebii uel certe ut tu uis
pamphili ꝓ origene defensio: nisi
quod ab illis minus dictum puta¬
bas. tu quasi sapientior & doctior
adderes Longum ẽ si uelim totũ
librum tuũ huic oꝑi inserere. ꝙ
ꝓpositis capitulis. ad singła respon¬
dere: quid in his uicioꝵ sermo ha¬
beat: quid mencdacior assertio:
qͥd in consequens textus ipse uerbo¬
rum Unde lacimose disputatiois
fastidia fugiens. & in artum uerba
compingens: tantum sensibus res¬
pondebo: Statim de portu egre¬
enuim de apologia pamphili martyris.
quam nos eusebii arrianor pͥncipis
ꝓbauimꝰ. de qua dixerat. ꝓ ut potuimꝰ
uł res poposeit. latino sermone diges¬

Expanded text:
Apologetico, quem Pamphilus in liApologetico, quem Pamphilus in libris suis scripsit, edidimus brevissimo libello superaddito, in quo evidentibus, ut arbitror, probamentis, corruptos esse in quamplurimis ab haereticis et malevolis libros ejus ostendimus, et praecipue istos, quos nunc exigis ut intfecerat Eusebii, vel certe ut tu vis, Pamphili pro Origene defensio, nisi quod ab illis minus dictum putabas, tu quasi sapientior et doctior adderes? Longum est, si velim totum librum tuum huic operi inserere, et propositis capitulis ad singula respondere, quid in his vitiorum sermo habeat, quid mendaciorum assertio, quid inconsequens textus ipse verborum. Unde laciniosae disputationis fastidia fugiens, et in arctum verba compingens, tantum sensibus respondebo. Statim de portu egreenim de Apologia Pamphili martyris quam nos Eusebii, Arianorum principis, probavimus de qua dixerat, Prout potuimus, 506 vel res poposcit, Latino sermone diges
Abbreviated transcription (Latin):
multas omelias eiꝰ & thomos. in qͥb
moralis tractatur locus: scͥpt᷑arũ pan¬
dunt᷑ obscura: hȩc interp̃tare: hȩc
rogantib tribue: Quid pͥmũ labor.
tuus incipit ab infamia: Cur trans¬
laturꝰ heretica. in defensionẽ eoꝵ p̃¬
mittis quasi martyris librũ: et id
tum totꝰ orbis expauit: Aut certe
si ideo interp̃taris ut eum heretiẽ
arguas. nchil de g̾eo mites. et hoc
ipsũ p̃fatione testare: quod pruden¬
tissime papa anastasius in epłx quã
contra te seribit ad ep̃m ioħm suo ser¬
mone complexus ẽ: me liberans qͥ
fexi. & te arguens qui facere noluisti
Ac ne forsitan hoc quoq neges. subie¬
ci exemplũ eius: ut si non uis audi¬
re frẽm monentem: audias ep̃m cõ¬
dẽpnantem: Iicis te ñ eẽ defensorẽ
neq assertorem origenis: iam nẽ tͥ
ꝓferam librum tuum. de quo infa¬
mosa illa p̃faciuncula p̃clari oꝑis
tui. his uerbis loqueris: Cuius di¬
uersitatis causam plemus tibi in

Expanded text:
multas homilias ejus et tomos, in quibus multas homilias ejus et tomos, in quibus moralis tractatur locus, et Scripturarum panduntur obscura. Haec interpretare: haec rogantibus tribue. Quid primus labor tuus incipit ab infamia? Cur translaturus haeretica, in defensionem eorum praemittis quasi martyris librum, et id tum totus orbis expavit? Aut certe si ideo interpretaris, ut eum haereticum arguas, nihil de Graeco mutes, et hoc ipsum praefatione testare, quod prudentissime Papa Anastasius in epistola, quam contra te scribit ad episcopum Joannem, suo sermone complexus est, me liberans, qui id feci, et te arguens, qui facere noluisti. Ac ne forsitan hoc quoque neges, subjeci exemplum ejus: ut si non vis audire fratrem monentem, audias episcoene. --Dicis te non esse defensorem, neque assertorem Origenis: jam nunc tibi proferam librum tuum de quo in famosa illa praefatiuncula praeclari operis tui his verbis loqueris: « Cujus diversitatis causam plenius tibi in
Abbreviated transcription (Latin):
putasti bona: et tibi tam bona quã
mala illiꝰ imputanda: cuiꝰ scripta ꝓ
logia: Origenis ego neq defensor sũ:
neq assertor. neq interpres: Alii an¬
te me hoc idem opꝰ fecerant: feci &
ego postremꝰ. rogatus a fr̃ibꝰ: Si iube¬
tur ne fiat: iussio obseruari solet
in posterum Si culpantur qui an¬
te iussionem fecert̃:culpa a pͥmis
incipiat: Tandem euomuit qđ uo¬
lebat: & omĩs animitumor in nr̃ȩ
accusationis erupit inuidiã Ubi
interp̃tatur libros ꝑiarchon. me seqͥ
se dicit: ubi accusat᷑ cur hoc fȩcerit.
meũ poiit exemplũ: et securus et
ꝑiclitans. sine me uiuere ñ potest:
Audiat gͥ: quod nescire se simulat: Ne¬
mo tͥ obicit. quare origenem int̾pre¬
tatꝰ es. alio qͥn hilarius ⁊ ambrosius
hoc crimine tenebunt᷑: sed quia in¬
terp̃tatꝰ heretica. p̃fationis tuę lau¬
coarguendã transiationem tuam.
qͥd lector uitaret ostenderem Uis
origenem in latinum uertere: habes

Expanded text:
putasti bona; et tibi tam bona, quam putasti bona; et tibi tam bona, quam mala illius imputanda, cujus scripta in logia: « Origenis ego neque defensor sum, nec assertor, nec primus interpres. Alii ante me hoc idem opus fecerunt  Al. fecerant: feci et ego postremus rogatus a fratribus. Si jubetur, ne fiat, jussio observari solet in posterum. Si culpantur, qui ante jussionem fecerunt, culpa a primis incipiat. » Tandem evomuit, quod volebat, et omnis animi tumor in nostrae accusationis erupit invidiam. Ubi interpretatur libros περὶ Ἀρχῶν, me sequi se dicit: ubi accusatur cur hoc fecerit, meum ponit exemplum; et securus, et periclitans sine me vivere non potest. Audiat igitur quod nescire se simulat. Nemo tibi objicit, quare Origenem interpretatus es, alioqui Hilarius et Ambrosius hoc crimine tenebuntur; sed quia interpretatus haeretica, Praefationis tuae laucoarguendam translationem tuam, quid lector vitaret, ostenderem. Vis Origenem in Latinum vertere? Habes
Abbreviated transcription (Latin):
tutes. potestates. archangłos. angłos.
diabolũ. demones. animas. om̃ium
sure fore: Cũq ad normã et libram
equitatis ꝑuenerint. et rationabi¬
les creaturas omĩ corpoꝵ fȩce deposi¬
ta. nouus de mundi exilio populi re¬
u̾tentis monstrarit exercitus: tunc
rursus ex alio pͥncipio fieri mundũ
aliũ. et alia corpora. quibꝰ labentes cĩe
cȩlo animȩ uestiantur: ut uerendũ
nobis sit. ne qui nẽ uiri sumꝰ. postea
nascamur infeminas: et quȩ hocdie
origenis libris ego heretica doceo:
tu ostende in quo eiꝰ oꝑe his contͣria
in aliis locis eiusdem auctoris catholi¬
cȩ dicta legeram: Ne me mittas ad sex
milia eius libros. quos legisse beatum
papã epiphanium criminaris: s ipsa
loca nomina Hec hoc mͥ sufficit: n¬
si eadẽ dicta ad uerbũ ꝓtuleris Non
ẽ fatuus origenes: & ego noui Contͣ¬
hereticoꝵ eẽ quȩ amputasti. s orige¬
nis: cuiꝰ idõ mala interp̃tatus es. qͥa

Expanded text:
tutes, Potestates, Archangelos, Angelos, tutes, Potestates, Archangelos, Angelos, Diabolum, daemones, animas omnium hsurae fore. Cumque ad formam, et libram aequitatis pervenerint, et rationabiles creaturas 504 omni corporum faece deposita, novus de mundi exsilio populi revertentis monstraverit exercitus, tunc rursus ex alio principio fieri mundum alium, et alia corpora, quibus labentes de coelo animae vestiantur, ut verendum nobis sit, ne qui nunc viri sumus, postea nascamur in feminas; et quae hodie vOrigenis libris ego haeretica doceo: tu ostende, in quo ejus opere his contraria in aliis locis ejusdem auctoris catholice dicta legeram; ne me mittas ad sex millia librorum ejus, quos legisse beatum papam Epiphanium criminaris; sed ipsa loca nomina: nec hoc mihi sufficiet, nisi eadem dicta ad verbum protuleris. Non est fatuus Origenes, et ego novi: contrahaereticorum esse, quae amputasti, sed Origenis, cujus ideo mala interpretatus es, quia
Abbreviated transcription (Latin):
inquit de eisdem reb in aliis locis eiꝰ¬
dem auctoris. catholicȩ dictũ legerã¬
Uideamus qđ pͥmũ ẽ. ut ordine uene¬
rit ad scđm: ꝓbo ego inter multa ori¬
genis mala. hec maxime heretica: di
filium creaturamꝰ spt̃a scm̃ ministrũ:
mundos innumerabiles. et̾nis sibi
scłis succedentes: angłos uersos in
animas hominũ: animã saluatoris
fuisse antequam nasceret᷑ ex mariaꝰ
et hanc eẽ. quȩ cum informa di eẽt
ñ ẽ rapinã arbitrata ȩqualem se eẽ
deo. s se exmnaniuit formã serui ac¬
cipiens: resurrectione nr̃oꝵ corpor
sic futuram. ut eadem menbra non
habeant. quia cessantib menbroꝵ
officiis. suꝑfluo menbra reddantur:
ipsaq corpora tenuia et spũalia pau¬
latim euanescere. et in aurã tenuẽ
atq in nichilũ dissipari: in restitutio¬
ne omĩum quando indulgentia ue¬
nerit pͥncipalis. cherubim. & seraphi
thronos. pͥncipatꝰ. dominationes. uir¬

Expanded text:
inquit, de eisdem rebus in aliis locis ejuinquit, de eisdem rebus in aliis locis ejusdem auctoris catholice dictum legeraideamus, quod primum est, ut ordine venerit ad secundum. Probo ego inter multa Origenis mala, haec maxime haeretica: Dei Filium creaturam; Spiritum sanctum ministrum; mundos innumerabiles, aeternis sibi saeculis succedentes. Angelos versos in animas hominum: animam Salvatoris fuisse antequam nasceretur ex Maria: et hanc esse, quae cum in forma Dei esset, non est rapinam arbitrata aequalem se esse Deo ; sed se exinanivit, formam servi accipiens: resurrectionem nostrorum corporum sic futuram, ut eadem membra non habeant; quia cessantibus membrorum officiis, superflua membra reddantur: ipsaque corpora tenuia et spiritalia paulatim evanescere, et in auram tenuem, atque in nihilum dissipari: in restitutione omnium, quando indulgentia principalis venerit, Cherubim et Seraphim, Thronos, Principatus, Dominationes, Vir
Abbreviated transcription (Latin):
addita ab hereticis arbitrabar. mͥ
amputanda credidi: Pulchre: Si
amputasti quȩ addita ab hereticis
estimabas: gͦ quȩ reliquisti eius st̃
p̃tatꝰ es: responde utrum bona an
mala sint: Mala tranfferre ñ pote¬
ras: semel enim quȩ ab heretieis ad¬
dita fuerant amputast: nͥ forte here¬
ticoꝵ mala amputare debueris. et
origenis errores in latinum integros
uertere: Hic gͦ. quare origenis mala
in latinum uerteris: ut auctorẽ ma¬
li ꝓderes. anut laudares: Si ꝓdis:
in prefatione cur laudas: Si laudas:
hereticus approbaris: Restat: ut qͣsi
bona ꝓtuleris Si hȩc bona ꝓbantur
mala gͥ unius et auctor et interpres
eiꝰ criminis erunt. & implebit᷑ illa sen¬
tentia: ridebas furem. & currebascũ
eo. & cum adulteris portionẽ tuam
ponebas: Non necesse ẽ rem planam
argum̃tatione dubiam facere: Quod
sequit᷑ respondeat: unde illi sit orta
suspicio. hȩc ab hereticis addita Qa

Expanded text:
addita ab haereticis arbitrabar, mihi addita ab haereticis arbitrabar, mihi amputanda credidi. » Pulchre. Si amputasti quae addita ab haereticis existimabas, ergo quae reliquisti, ejus sunt pretabaris; 503 responde, utrum bona, an mala sint? Mala transferre non poteras. Semel enim, quae ab haereticis addita fuerant, amputasti. Nisi forte haereticorum mala amputare debueris, et Origenis errores in Latinum integros vertere. Dic ergo, quare Origenis mala in Latinum verteris: ut auctorem mali proderes, an ut laudares? Si prodis, in praefatione cur laudas? Si laudas, haereticus approbaris. Restat, ut quasi bona protuleris. Si haec omnia probantur mala, igitur unius et Auctor et Interpres rei criminis erunt, et implebitur illa sententia: Videbas furem, et currebas cum eo: et cum adulteris portionem tuam ponebas . Non est necesse rem planam, argumentatione dubiam facere. Quod sequitur, respondeat, unde illi sit orta suspicio, haec ab haereticis addita? « Quia,
Abbreviated transcription (Latin):
uideat. tu etiam causas reddis quasi
ex ꝑsona eius qui scripsit.: & didum
int̃p̃taris exodlion: in quo ille casso
labore conat᷑ alienum errorem de¬
fendere: qđ origenes qͥdẽ benedixe¬
rit: s nos simplices hoĩes & cicures
ennian. nec illiꝰ sapientiã. nec tuã
qui intͣp̃tatꝰ es intelligere possimꝰ:
Prefatio tua quam nominas. y in qͣ
me miris ornas laudib: te reum
pessimȩ translationis facit: Dicis
enim quod de g̾co multa decideris:
licet taceas qd addid̃is Quȩ decidisti.
bona erant an mala: Utiq mala:
Quȩ seruasti bona an mala: Utiq
bona: Neq enim mala transferre po¬
teras: Ergo mala amputasti:ꝙ relin¬
quisti bona Nulli dubiũ ẽ: Proban¬
tur autem quȩ translata sunt pene
tur. qui illud ꝓ bono transtulisti:
Aliud ẽ si iniquus censor eiꝰdem cri¬
minis reos. alios de senatu pellis: ali¬
os incuria retines: Sed dicis: Oĩa
mutare ñ poteram: ea tantũ quȩ

Expanded text:
videat, tu etiam causas reddis, quasi videat, tu etiam causas reddis, quasi ex persona ejus, qui scripsit, et Didymi interpretaris σχόλιον, in quo ille casso labore conatur alienum errorem defendere, quod Origenes quidem bene dixerit: sed nos simplices homines, et cicures Enniani, nec illius sapientiam, nec tuam, qui interpretatus es, intelligere possumus. Praefatio tua, quam nominas, et in qua me miris ornas laudibus, te reum pessimae translationis facit. Dicis enim quod de Graeco multa decideris, licet taceas quod addideris. Quae decidisti, mala erant, an bona? Utique mala. Quae reservasti bona, an mala? utique bona. Neque enim mala transferre poteras. Ergo mala amputasti, et reliquisti bona? nulli dubium est. Probantur autem quae translata sunt, penetur, qui illud pro bono transtulisti. Aliud est, si iniquus censor ejusdem criminis reus, alios de senatu pellis, alios in curia retines. Sed dicis, « Omnia mutare non poteram; sed ea tantum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
in p̃faciuncula mea designaui: ut
in quantum possem aliquanta cleci¬
derem: Illa tam̃ quȩ mͥ ad suspicio.¬
nem ueniebant. quod ñ ab ipso ori¬
gene ita dicta. sed ab aliis uiderẽ¬
tur inserta: ꝓpt̾ hoc quod de eisd̃ẽ
reb in aliis locis eiusdem auctoris
catholice dictum legeram Mira
eloquentia. et attieo flore uaria
illum eẽ hȩc romã uerboꝵ porten¬
ta transmittere: Compeditam pu¬
tes linguã eiꝰ ⁊ in extricabilibus
nodis ligatam: uix in humanũ
sonum erũꝑe: S ad causam rede
tiam: ut multa de interp̃tatione
decideres: Rogatꝰ eras ut greca
in latinum uerteres. ñ ut emen¬
dares: ut alterius dicta ꝓferres. ñ
ut tua conderes: Non fȩcisse te qd̾
rogatus es recidendo plurima con¬
fiteris: atq utinam p̃cidisses mala
o ñ ĩ asertionem maloꝵ tua multa
posuisses: E quib unum ꝓferam: ut ex
hoc cognoscant᷑ & cȩtera In pͥmo lib ͦ
blasphemauit quod filiꝰ patrem non

Expanded text:
in Praefatiuncula mea designavi; ut in Praefatiuncula mea designavi; ut in quantum possem, aliquanta deciderem: illa tamen quae mihi ad suspicionem veniebant, quod non ab ipso Origene ita dicta, sed ab aliis viderentur esse inserta, propter hoc quod de eisdem rebus in aliis auctoris ejusdem locis catholice dictum legeram. » Mira eloquentia, et Attico flore variatillum esse haec Romam verborum portenta transmittere. Compeditam putes linguam ejus, et inextricabilibus nodis ligatam, vix in humanum sonum erumpere. Sed ad causam redeatiam, ut multa de interpretatione decideres? Rogatus eras ut Graeca in Latinum verteres, non ut emendares: ut alterius dicta proferres, non ut tua conderes. Non fecisse te quod rogatus es, recidendo plurima, confiteris. Atque utinam praecidisses mala, et non in assertionem malorum, tua multa posuisses! E quibus unum proferam, ut ex hoc cognoscantur et caetera. In primo libro blasphemavit, quod Filius Patrem non
Abbreviated transcription (Latin):
tem detorqueat᷑. qđ in translationis
tuȩ p̃fatione laudasti: Rogatus eras.
ut quod habebatur in greco. in lati¬
num uerteres: Utinam fecisses: qđ
rogatum te ẽẽ simulas: Nulli nunc
inuidiȩ subiaceres: Si tu transiati¬
onis seruasses fidem: mͥ necessitas ñ
fuisset. int̾p̃tationẽ falsam uera int̃¬
p̃tatione subu̾tere: Nouit conscien¬
tia tua quȩ addideris: quȩ subtraxe¬
ris: quȩ inutranq partem ut tibi
uisum fuerit ĩ mutaris: Et pꝰ hec au¬
des dicere. quod et bona & mala ñ
tibi sed auctori debeant imputari:
et oppressus inuidia adhuc uerba
mocłaris: et quasi suꝑ aristas. penden¬
ti incedens gradu loqueris: Siue in
illis sensib laus ẽ. siue culpa. defend̾e
ñ audes: et tam̃ dampnare ñ uis Eli¬
ge e duobus quoduis: Optio tibidat᷑:
Si bona ẽ interp̃tatio tua. lauda: sima¬
la. condempna: Nerum excusat se:
et subnectit aliam strophã: Dicit enĩ
Quinimmo etiam illud adieci. sicut

Expanded text:
etem detorqueatur, quod in translationis etem detorqueatur, quod in translationis tuae Praefatione laudasti. Rogatus eras, ut quomodo habebatur in Graeco, in Latinum verteres. Utinam fecisses quod rogatum te esse simulas! nulli nunc invidiae subjaceres. Si tu translationis servasses fidem, mihi necessitas non fuisset interpretationem falsam vera interpretatione subvertere. Novit conscientia tua, quae addideris, quae subtraxeris, quae in utramque partem, ut tibi visum fuerit, immutaris: et post haec audes dicere, quod et bona et mala non tibi, sed auctori debeant imputari. Et oppressus invidia adhuc verba moderaris; et quasi super aristas pendenti incedens gradu, loqueris. « Sive in illis sensibus laus est, sive culpa. » Defendere non audes, et tamen damnare non vis. Elige e duobus quod vis, optio tibi datur: si bona est interpretatio tua, lauda: si mala, condemna. Verum excusat se, et subnectit aliam stropham. Dicit enim: « Quinimmo etiam aliud adjeci, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
etiam inde eẽ disputatum:
Quam prudenter. accusationẽ suã dis¬
putationem uocat: Quod quȩdam
origenis. rogatꝰ a frĩb de g̾co in lati¬
num transtuli Quȩ sunt illa quedã:
Nom̃ non hñt: Taces: labelli accu¬
satoꝵ loquentur: Puto ait: quod
om̃s intelligant. hȩc ꝓsolo liuore cul¬
pari Y quo liuore: Nun inuiden¬
te eloquentiȩ tuȩ : Aut fecisti qđ
it Ecce & ego origenis multa tran-¬
stuli: & p̃ter te nemo nec inuidet. nͨ
calũpniat᷑ Si enim inquit aliqͥd ẽ
qđ displiceat in auctore: quare id
ad int̃pretẽ detorquet᷑: Sicut ing̾¬
cis habet᷑ rogatus sum ut latinis os¬
tenderem: geis sensib uerba dedi la¬
tina tantũmͦ Siue gͦ in illis sensib
laus inẽ aliqua. ñ ẽ mea: siue culpa.¬
male homines sentiant: cũ de aꝑtis
blasphemiis dicas. si ẽ aliquid qđ dis¬
pliceat in auctore: Omib que in illł
libris dicta sunt displicent: et tu solꝰ
dubitas. ꝙ quer̾is cur id ad interp̃¬

Expanded text:
etiam inde esse disputatum. » Quam prudenter accusationem suam, disputationem vocat! « Quod quaedam Origenis rogatus a fratribus de Graeco in Latinum transtuli. » Quae sunt illa quaedam? Nomen non habent? Taces? Libelli accusatorum loquuntur. « Puto, ait, quod omnes intelligant haec pro solo livore culpari. » Pro quo livore? Num invident eloquentiae tuae? Aut fecisti quod it? Ecce et ego Origenis 501 multa transtuli: et praeter te nemo nec invidet, nec calumniatur. « Si enim, inquit, aliquid est quod displiceat in auctore, quare id ad interpretem detorquetur? Sicut in Graecis habetur, rogatus sum ut Latinis ostenderem. Graecis sensibus verba dedi Latina tantummodo. Sive ergo in illis sensibus laus inest aliqua, non est mea: sive culpa,homines male sentiant, quum de apertis blasphemiis dicas: « Si est aliquid, quod displiceat in auctore. » Omnibus quae in illis libris dicta sunt, displicent: et tu solus dubitas, et quereris, cur ad interpr
Abbreviated transcription (Latin):
lo idẽ. stella ⁊ ueru opꝰ om̃e distin¬
guens: dum aut illucescere facit.
quȩ minus ante fuerant. aut suꝑ¬
flua queq iugulat et confodit. ma¬
xrime quȩ euglistarũ et apłoꝵ aue
toritas ꝓmulgauit: In quib multa
de ueteri testam̃to legimus. quȩ in

Expanded text:
id est, stella et veru, opus omne distinguens: dum aut illucere facit, quae minus ante fuerant, aut superflua quaeque jugulat et confodit, maximeque quae Evangelistarum et Apostolorum auctoritas promulgavit. In quibus multa de veteri Testamento legi
Abbreviated transcription (Latin):
tes potiꝰ quam p̃sumas: In origene
solo ñ ambigis: Dieis enim: hoc sen¬
tit origenes: Interrogabo te. bene
sentit an male: Nescio inquies Qd
me gͥ missis tabellariis et creb̾rimis
nunciis docere conaris. : ut sciã qͥd
nescias: Et ne forte ñ credã imꝑitiȩ
tue. et arbitrer te callide reticere
quod nosti: uras deo teste quod us¬
q ad p̃sens certi & diffiniti aliqͥd de
hac questione ñ teneas. & do relinqͥs
scire quid sit in uero: & si cui ipse re

Expanded text:
tes potius quam praesumas. In solo Origene tes potius quam praesumas. In solo Origene non ambigis. Dicis quippe, « Hoc sentit Origenes. » Interrogabo te: bene 500 sentit, an male? Nescio, inquis. Quid me igitur missis tabellariis et creberrimis nuntiis docere conaris, ut sciam, quod nescias? Et ne forte non credam imperitiae tuae, et arbitrer te callide reticere quod nosti, juras Deo teste, quod usque ad praesens certi et definiti aliquid de hac quaestione non teneas; et Deo relinquas scire quid sit in
Abbreviated transcription (Latin):
tisq corporibꝰ immittant᷑: In om̃ibꝰ
nouimus auctorem dm̃ꝰ nec de ħ
ñc̃ quȩstio ẽ. utrum d̾s an aliꝰ eas
fȩcerit: s e trib quas ꝓposuit. quȩ
sit uera sententia. nescire se dicit:
Uide ne statim tͥ obiciatur. iccirco te
trium ignorantiã confiteri. ne u¬
num dampnare coneris: ⁊ tertul¬
liano ⁊ lactantio ido parcere. ne o¬
rigenem cum illis iugules: Quan¬
tum memoria suggerit. nisi tam̃
fallor: nescio me legisse lactantiũ
Certe tu qui legisse te scribis: dic in
quo libro legeris: ne ut me dormi¬
entem. sic illũ mortuum calũpnia¬
tus eẽ uidearis S ⁊ in hoc nuta¬
bundus incedis. & cautus: Nicis
enim Puto inter latinos t̃tullia¬
num sensisse uel lactantium: for¬
tasis et alios ñullos: N solũ de aĩa¬
rum statu dubitas: s & de auctoꝵ
sententiis putas: & tam̃ aliquid in¬
t̃est: De amimab enĩ ꝑ te nescis:
& inscientiam confiteris: de aucto¬
rib autem sic nosse te dicis. ut pu¬

Expanded text:
corporibus immittantur. In omnibus novimus auctorem Dominum. Nec de hoc nunc quaestio est, utrum Deus, an alius eas fecerit: sed e tribus quas posuit, quae sit illarum sententia vera, nescire se dicit. Vide ne statim tibi objiciatur, idcirco te trium ignorantiam confiteri, ne unum damnare cogaris: et Tertulliano et Lactantio ideo parcere, ne Origenem cum illis jugules. Quantum memoria suggerit, nisi tamen fallor, nescio me legisse Lactantium Caeterum qui legisse te scribis, dic in quo libro legeris, ne ut me dormientem, sic illum mortuum calumniatus esse videaris. Sed et in hoc cunctabundus incedis et cautus. Dicis enim: « Puto inter Latinos Tertullianum sensisse, vel Lactantium, fortassis et alios nonnullos. » Non solum de animarum statu dubitas, sed et de auctorum sententiis putas: et tamen aliquid interest. De animabus autem aperte nescis, et inscitiam confiteris: de auctoribus sic nosse te dicis, ut pu
Abbreviated transcription (Latin):
cula inueniant᷑ in grȩco: ita elima¬
uit oĩa int̃p̃tando atq purgauit :
ut nchil ĩ illis qđ a fide nr̃a discre¬
pet latinꝰ lector ĩueniat: hunc gͦ
& nos licet ñ eloquentie uiribꝰ. dis¬
ciplinȩ tam̃ regulis in qnͣtũ possu¬
mus sequim᷑: obseruantes scilicet.
ne ea que in libris origenis a seipso
discrepantia inueniunt᷑ atq con¬
traria ꝓferamꝰ Cuiꝰ diu̾sitatis can¬
sam plemꝰ tibi in apologetico quẽ
pãphilus ꝓ libris ipsiꝰ origenis scͥpsit¬
edidimus. breuissimo libello super¬
acddito: ĩ qͦ euidentib ut arbitror
ꝓbam̃tis corruptos ẽẽ in qͣmpłimis
ab hereticis ⁊ maliuolis libros eiꝰ

Expanded text:
mauit omnia interpretando atque purgauit, ut nihil in illis, quod a fide nostra discrepet, Latinus lector inueniat. hunc ergo etiam nos, licet non eloquentiae uiribus, disciplinae tamen regulis, in quantum possumus, sequimur, obseruantes scilicet, ne ea, quae in libris Origenis a se ipso discrepantia inueniuntur atque contraria, proferamus. cuius diuersitatis causam plenius tibi in Apologetico, quem Pamphilus edidimus, brevissimo libello superaddito, in quo evidentibus, ut arbitror, probamentis corruptos esse in quam plurimis ab Haereticis et malevol
Abbreviated transcription (Latin):
pe considerans. reticebã: nec dep̃can¬
tibus me freqͦnt᷑ in hoc opꝰ fr̃ib an¬
nuebam: S tua uis fidelissime fr̃
machari tanta ẽ: cui obsistere ne
imꝑitia qͥdẽ potest: Ipt̃ qđ ne te
ultra tam gͣuem paterer exactorem:
&̃ contͣ ꝓpositũ meũ cesfi: ea tamen
lege atq ordine. ut qͣntũ fieri potest
int̾p̃tando sequar regulam p̃cesso¬
rum: & eiꝰ p̃cipue uiri. cuiꝰ suꝑus
fecimꝰ m̃tionem Qui cũ ultͣ septu¬
aginta libellos origenis quos home

Expanded text:
pe considerans reticebam nec deprecanpe considerans reticebam nec deprecantibus me frequenter in hoc opus fratribus adnuebam. sed tua uis, fidelissime frater Macari, tanta est, cui obsistere ne inperitia quidem potest; propter quod, ne te ultra tam grauem paterer exactorem, etiam contra propositum meum cessi, ea tamen lege atque ordine, ut, quantum fieri potest, in interpretando sequar regulam praecessorum et eius praecipue uiri, cuius superius fecimus mentionem. qui, cum ultra septuaginta libellos Ori
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ scͥpturarũ desiderio ꝓuo¬
catos. poposcisse ab aliquan¬
tis eruditis uiris & grȩcar̃
peritis. ut origenem romanũ face¬
rent: et latinis aurib eum dona
duas de cantico canticoꝵ in lati¬
nim transtulisset ex gͣco: ita in illo
oꝑe ornate magnificeq p̃fatꝰ ẽ: ut
cuius legendi origenẽ ⁊ auidissi¬
me ꝑquirendi desideriũ cõmoue¬
ret. dicens illiꝰ anime conuenire
qd dictũ ẽ. quia introduxit me
rex incubiculum: asserens eũ qđ
cum incȩteris libris om̃s uincat.
in canticis canticoꝵ etiam ipse se
uicerit: Pollicet᷑ sane in ipsa p̃fati¬
one: se. & ipsos in cantica canticoꝵ
libros et alios qmpłimos origenis. ro¬
manis auribus largiturũ Sed il¬
le ut uideo instilo ꝓpͥo placens. rem
maioris głe sequitur: ut pater u̾bi
uiri ornare possumꝰ dicta Unde ue¬
reor ne uicio meo id accidat: ut
doctorem scientie ac sapientiȩ me¬
rito cõpbauit: mopia sermonis nr̃i
longe se inferior uideat᷑ Qd̃ ego se¬

Expanded text:
tiae scripturarum desiderio prouocatos poposcisse ab aliquantis eruditis uiris et Graecarum peritis, ut Origenem Romanum facerent et Latinis auribus  eum donarduas de Cantico canticorum in Latinum transtulisset ex Graeco, ita in illo opere ornate magnificeque praefatus est, ut cuiuis legendi Origenem et auidissime perquirendi desiderium commoueret, dicens illius animae conuenire, quod dictum est, quia introduxit me rex in cubiculum suum, adserens eum, quod, cum in ceteris libris omnes uincat, in Canticis canticorum etiam ipse se uicerit. pollicetur sane in ipsa praefatione se et ipsos in Cantica canticorum libros et alios quam plurimos Origenis Romanis auribus largiturum; sed ille, ut uideo, in stilo proprio placens rem maioris gloriae sequitur, ut pater uerbiuiri ornare possumus dicta. unde uereor, ne uitio meo id accidat, ut cclesiae doctorem scientiae ac sapientiae merito conprobauit, inopia sermonis nostri longe se inferior uideatur. Quod ego sae
Abbreviated transcription (Latin):
men tuũ hominib Qui patre reue¬
lauit: de animarũ statu tacuit: Et
miraris si c ontra te frm̃ scandala con¬
citent᷑ ⁊ cum id nescire te iures. quod
xp̃i eccłiȩ se nosse fateant᷑: Exposita
ciȩ. transit ad aliud: et excusare se ni¬
titur. cur libros ꝑiarchon in latinũ
uerterit: et hȩc scͥpta ad u̾bum: Sa¬
ne quia audio etiã inde ẽẽ disputa¬
tum. qđ quedã origenis rogatus a fr̃ĩ¬
b de greco in latinum transtuli: pu¬
to qd om̃s intelligant. hȩc ꝓsolo liuo¬
re culpari Si enim aliquid ẽ quod
cdispliceat in auetore: qͣre id ad int̾¬
p̃tem detorquet᷑: Sicut in grecis ha¬

Expanded text:
men tuum hominibus . Qui Patrem revelavit, de animarum statu tacuit: et miraris si contra te fratrum scandala concitentur, cum id nescire te jures, quod Christi Ecclesiae se nosse fateantur? 11. Exposita e, transit ad aliud; et excusare se nititur, cur libros περὶ Ἀρχῶν in Latinum verterit. Et haec scribit ad verbum: « Sane quia audio etiam inde esse disputatum quod quaedam Origenis rogatus a fratribus de Graeco in Latinum transtuli, puto quod omnes intelligant, haec pro solo livore culpari. Si enim aliquid est quod displiceat in auctore, quare id ad interpretem detorquetur? Sicut in Graecis ha
Abbreviated transcription (Latin):
sed quia discipłi eiꝰ mirant᷑ eloquenti¬
am p̃ceptoris: pauca ꝑstringam Dixe¬
rat iudicium futurũ: sed homo cau¬
tus timuit solũ dicere in quo: et po¬
suit. in quo iudicio: ne si ñ scd̾o repe¬
tisset iuidicium: nos obliti suꝑioꝵ.
ꝓiudicio asinũ putaremꝰ: Illud qͦq
quod pꝰea infert. qui criminantur
fr̃s cum ipso pariter ȩt̾ni ignis here¬
ditate potientur: eiusdem ẽ uenus¬
tatis: Quis enim unqͣm audiuit po¬
tiri ignib. et frui suppliciis: S hõ
grecus uidet᷑ mͥ se ipsum interp̃tari
uoluisse: & ꝓ eo qđ apud illos dicitur

Expanded text:
sed quia discipuli ejus mirantur eloquentised quia discipuli ejus mirantur eloquentiam praeceptoris, pauca perstringam. Dixerat judicium futurum; sed homo cautus timuit solum dicere, in quo, et posuit, in quo judicio; ne si non secundo repetisset judicium, nos, obliti superiorum, pro judicio asinum putaremus. Illud quoque quod postea infert, « qui criminantur fratres, cum ipso pariter aeterni ignis haereditate potientur, » ejusdem est venustatis. Quis enim umquam audivit potiri ignibus, et frui suppliciis? Sed homo Graecus videtur mihi 495 seipsum interpretari voluisse, et pro eo quod apud eos dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
in et̾nũ. et ñ solum corpora. s caro et
sanguis infusus uenis & ossib irriga¬
tus. quȩ thomas tetigit: ancerte pau¬
latim resoluant᷑ in nichilũ. & ad nuͦ
unde cõpacta st̃ elem̃ta retͣhantur:
hec aut dicere debueras aut negare:
& ñ alia loqui quȩ subdole origenes
fatet᷑: ut quasi fatuis et pueris illudẽs
nullo m̃bro amputato. nec aliqua cor¬
poris parte desecta Scilicet hoc ti¬
muimꝰ ne sine naso et aurib furge¬
remus: & amputatis sectisq genita¬
lib eumichoꝵ in cęlesti ierłm ciuitas
condet᷑ Porro de diabolo sic sententi
turi st̃ ꝓ oꝑib suis: quantomagis et
diabolus qui om̃ĩb extitit causa po¬
cati: De quo illud sentimꝰ qđ scͥptũ
om̃s angłi eiꝰ cũ his qui oꝑa eiꝰ facuił
idẽ. qͥ criminant᷑ fr̃s. cum ipso pat¬
riter etm ignis hereditate potient᷑
Si qͥs gͦ negat᷑ diabolum ȩt̃ns ignibus
mancipari: partem cum illo ȩtern
ignis accipiet. ut sentiat qđ negauit.

Expanded text:
in aeternum: et non solum corpora, sed caro et sanguis infusus, venis et ossibus irrigatus, quae Thomas tetigit: an certe paulatim resolvantur in nihilum, et ad quatuor unde compacta sunt elementa, retrahantur? Haec aut dicere debueras, aut negare, et non ea loqui, quae subdole Origenes fatetur; ut quasi fatuis et pueris illudens, « nullo membro amputato, nec aliqua corporis parte desecta. » Scilicet hoc timuimus, ne sine naso et auribus surgeremus, et amputatis sectisque genitalibus, eunuchorum in coelesti Jerusalem civitas conderetur. 6. Porro de diabolo sic sententiaturi sunt pro operibus suis, quanto magis et diabolus, qui omnibus existit causa peccati! De quo illud sentimus quod scripomnes angeli ejus, cum his qui opera ejus faciunt, id est, qui criminantur fratres, cum ipso pariter aeterni ignis haereditate potientur. Si quis ergo negat diabolum aeternis ignibus mancipari, partem cum ipso aeterni ignis accipiat, ut sentiat quod negavit.
Abbreviated transcription (Latin):
latemꝰ in cellulis: nec humilitatis
dapno. ep̃atũ auro redimere festi¬
namꝰ: nec electum pontificem a dõ.
rebelli cupimꝰ mente iugulare: nec
fauendo hereticis. hereticos nos do¬
cemus: Iecunias nec habemus: nec ha¬
bere uolumꝰ: habentes uictũ et uesti¬
m̃tũ. his contenti sumus: illud de as¬
censore montis dñi iugit̾ decantan¬
tes: Qui pecuniã ñ dedit ad usurã.
et munera suꝑ innocentes ñ acce¬
pit: Qui facit hȩc: ñ mouebitur

Expanded text:
latemus in cellulis; nec humilitate latemus in cellulis; nec humilitate damnata, episcopatum auro redimere festinamus; nec electum pontificem a Deo, rebelli cupimus mente jugulare: nec favendo haereticis, haereticos nos docemus. Pecunias nec habemus, nec habere volumus: Habentes victum et vestitum, his contenti sumus : illud de ascensore montis Dominici jugiter decantantes: Qui pecuniam suam non dedit ad usuram, et munera super innocentem non accepit. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
aliis criminaris: Audio p̃terea obici
nobis a chrisogono sectatore eius. cur
in baptismate dixerim uniu̾sa pec¬
cata dimitti: et mortuo bimarito
nouum in xp̃o resurgere: atq hu
iusmoĩ sacerdotes in eccłis ẽẽ non¬
nullos: Cui breui sermone respon¬
deo: habet libellũ quem incrimen
uocat: illi respondeat: sua disputa¬
tione subuertat: et scripta scͥptis ar¬
guat Quid austeritate frontis. et
contractis rugatisq naribus conca¬
ua uerba trutinatur: et scĩtatem
apud uulgꝰ ignobile simulatoris ore
mentit᷑:: Audiat nos iterum ꝓcla¬
mantes. ueterẽ adam in lauachro
totũ moriꝰ et nouũ cum xp̃o ĩ bap¬
tismate suscitari: perire choicum.
et nasci suꝑcelestẽ: Hȩc dicimus: ñ
qͦ ipsi ꝓpitio xp̃o hac questione te¬
neamur: sed interrogati a fr̃ib qͥd
nobis uidet᷑ respondimꝰ ⁊ nulli pre¬
iudicantes seqͥ qđ uelit: nec alterius
decretum. nr̃a sententia subu̾tentes:
Neq enim ambimꝰ ad sacerdotiũ. qui

Expanded text:
ator Rufini. --Audio praeterea objici mihi a Chrysogono sectatore ejus, cur in baptismate dixerim universa peccata dimitti, et mortuo bimaritolumen, translationum varietas, homini, qui oratoriam vix primis labris in adolescenrevi sermone respondebo: habent libellum , quem in crimen Ciceronem occulte lectitas. Et ideo tam ditione subvertat, et scripta scriptis arguat. Quid austeritate frontis, et contractis rugatisque naribus, concava verba trutinatur, et sanctitatem apud vulgus ignobile simulato rigore mentitur? Audiat nos iterum proclamantes, Veterem Adam in lavacro totum mori, et novum cum Christo in baptismate suscitari: perire choicum, et nasci supercoelestem. Haec dicimus, non quod ipsi, propitio Christo, hac quaestione teneamur, sed interrogati a fratribus, quid nobis videretur, respondimus, nulli praejudicantes sequi quod velit, 490 nec alterius decretum nostra sententia subvertentes. Neque enim ambimus sacerdotium, qui
Abbreviated transcription (Latin):
se et oratius hereditate potient᷑ Istiꝰ¬
modi nugis & acyrologus: omĩs eius
Grandi diabolus lancea ꝑcutit᷑. qui oĩbꝰ
extitit causa peccati. si ꝓ oꝑibꝰ suis qͣsi
homines redditurꝰ ẽ rationẽ: et cũ

Expanded text:
se, haereditate potientur. Istiusmodi nugis et acyrologiis omnis ejus --Grandi diabolus lancea percutitur, qui omnibus existit causa peccati, si pro operibus suis, quasi homo, redditurus est rationem, et c
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ resurgere in qua uiuimus. nul¬
lo menbro amputato. nec aliqua cor
poris parte desecta: hec enim tua u̾ba
sunt. s quero qđ origenes negat. utrũ
in eodem sexu quo mortua sunt corpo¬
ra suscitent᷑: et maria maria. iobes
resurgat ioħ̾es: an cõmpxto sexu atq
turbato nec uir sit nec femina. sedu¬

Expanded text:
us, nullo membro amputato, nec aliqua parte corporis desecta, haec enim tua verba sunt: sed quaero, quod Origenes negat, 494 utrum in eodem sexu, quo mortua sunt corpora, suscitentur: et Maria Maria, Joannes resurgat Joannes: an commixto sexu atque turbato, nec vir, nec femina s
Abbreviated transcription (Latin):
nisi forte parentes militari uulga¬
riq sermone cognatos ⁊ affines no¬
minat: Quos quia ñ uult deserere.
ne inhumanꝰ putet᷑ aut durus: ic¬
circo patria derelicta. aquileie habi¬
tat: Periclitat᷑ rome illa ꝓbatissima
fides eius: & hic resupimis et lassulꝰ¬

Expanded text:
nisi forte parentes militari vulganisi forte parentes militari vulgarique sermone, cognatos, et affines nominat, quos quia non vult deserere, ne inhumanus putetur, aut durus, idcirco patria derelicta, Aquileiae habitat. Periclitatur Romae illa probatissima fides ejus, et hic supinus et lassul
Abbreviated transcription (Latin):
se abigeret canes: Si ꝓbatus ẽ cun¬
ctis. & maxime ipsi ad quẽ scribit
ep̃o. in fide & caritate dei: quomo¬
do romȩ morclet᷑ et carpit᷑. et appe¬
tite existimationis eiꝰ fama erebis¬
Dem cuiꝰ ẽ humilitatis ꝓbatum se di¬
cere in fide ⁊ caritate di÷ cum apłi
petant. dñe auge nobis fidem. et
audiant. si habueritis fidẽ ut gra¬
num synapis: & ad ipsũ dicatur
petrũ. modicȩ fidei quare dubitas¬
ti: Quid loquar de caritate. quȩ
et spe ⁊ fide maior ẽ. et quã paulus
optat potius quam p̾sumit ⁊ sine
qua et in martẏrio sanguis effusus.
corpꝰq flãmis traditum coronã non
habet p̃mioꝵ: harũ utͣnq iste sic
sibi uendicat. ut tam̃ contra se ha¬
beat latratores: qͥ nͥ incliti pontifi¬
cis baculo repellant᷑. latrare ñ ces¬
sant: Illud uero ridiculum. quod
ẽẽ iactat. homo qui nec patrẽ hab&
nec matrẽ: et quos uiuentes iuue¬
nis dereliquit. mortuos senex desidat:

Expanded text:
se abigeret canes. Si probatus est cunse abigeret canes. Si probatus est cunctis, et maxime ipsi cui scribit episcopo, in fide et charitate Dei: quomodo Romae mordetur, et carpitur, et appetitae aestimationis ejus fama crebreDeinde cujus est humilitatis, probatum se dicere in fide, et charitate Dei, cum Apostoli petant: Domine, adauge nobis fidem ; et audiant, Si habueritis fidem ut granum sinapis . Et ad ipsum dicatur Petrum: Modicae fidei, quare dubitasti ? Quid loquar de charitate, quae et fide et spe major est: et quam Paulus optat potius quam praesumit: sine qua et martyrio sanguis effusus, corpusque flammis traditum, coronam non habet praemiorum? Harum utramque iste sic sibi vindicat, ut tamen contra se habeat latratores: qui nisi inclyti pontificis baculo repellantur, 492 latrare non cessant. Illud vero ridiculum, quod esse jactat, homo qui nec patrem habet, nec matrem; et quos viventes juvenis dereliquit, mortuos senex desiderat:
Abbreviated transcription (Latin):
ueusq de criminib un¬
mo ꝓcriminib meis quȩ
in me quondã subdolus
laudator. ingessit. et disci¬
płi eius constantius arguunt: ñ ut
debui. sed ut potui. mod̾ato dolore
Heniam ad apologiam eiꝰ qua scõ anas¬
tasio romanȩ urbis ep̃o satiffac̾e niti¬
tur: et indefensionem sui mͥ rursũ
calũpniã struit: tantumq me diligit
ut raptꝰ turbine et in ꝓfunda dem̾¬
sus. meũ potissimũ inuadat pedemꝰ:
ut mecũ aut liberet᷑ aut ꝑeat: Dicit
se pͥmũ respondere rumorib quib
illiꝰ rome carpatur fides: hominis
ꝓ batissimi tam in fide quam inca¬
ritate dei: & nisi pꝰ .xxx. annos pa¬
rentib redditus nollet eos desere¬
re quos tam tarde uicdat. ne inhu¬
manus putaretur aut durus. et tã
longi itineris labore fragilior. ad ite¬
randos labores eẽt infirmus. ipsum
uenire uoluisse: Quod quia ñ fece¬
rit contra latratores suos misisse¬
ei baculũ litterarum: quem ille te¬
neret in dextera. et seuientes contͣ

Expanded text:
ucusque de criminibus, immo pro criminibus meis, quae in me quondam subdolus laudator ingessit, et discipuli ejus constantius arguunt, non ut debui, sed ut potui, moderato doloreVeniam ad Apologiam ejus, qua sancto Anastasio, Romanae urbis episcopo, satisfacere nititur, et in defensionem sui mihi rursum calumniam struit; tantumque me diligit, ut raptus turbine, et in profunda demersus, meum potissimum invadat pedem, ut mecum aut liberetur, aut pereatse primum respondere rumoribus, quibus illius Romae carpatur fides, hominis probatissimi, tam in fide, quam in charitate Dei. Et nisi post triginta annos parentibus redditus, nollet eos deserere, quos tam tarde viderat, ne inhumanus putaretur, aut durus, et tam longi itineris labore fragilior, ad iterandos labores esset infirmus, ipsum venire voluisse. Quod quia non fecerit, contra latratores suos misisse baculum litterarum, quem ille teneret in dextera, et saevientes contra
Abbreviated transcription (Latin):
quasi adu̾sũ elinguem semꝑq taci¬
turum. tres elucubrauit libros:
is opusculis fabricatus ẽ: Gestit
animus: & illius repente doctrinã.
et meã insꝑatam uecordiã cognos.¬
cere: fortasse breui tempore didicit
qd cdocere nos debeat: & quod illũ
scire nullus putabat. subitũ eloqͤn¬
tiȩ flum̃ ostendet Sic pater ille
deus faciet: sic magnus iħc incipi
credimꝰ in dño saluatore. qđ scuto
circundabit nos ueritas eius: et
cum psalmasta cantare poterimiis
Sagiitȩ paruuloꝵ facte st̃ plage eo¬
rum: & si consisterint aduersum
me castra. non timebit cor meum᷑

Expanded text:
quasi adversus elinguem semperque taciquasi adversus elinguem semperque taciturum, tres elucubravit libros, is opusculis fabricatus est. Gestit animus, et illius repente doctrinam, et meam insperatam vecordiam 462 cognoscere. Fortasse brevi tempore didicit, quod nos docere debeat; et quod illum scire nullus putabat, subitum eloquentiae flumen ostendet. Sic pater ille Deum faciat: sic magnus Iesus . Inccredimus in Dominum Salvatorem, quod scuto circumdabit nos veritas ejus; et cum Psalmista cantare poterimus: Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum . Et, Si constiterint adversum me castra, non time