comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uelut sõpno silẽs nõ recipies qͥb si aĩ¬
mũ tuũ oblectau̾is cũ oĩa disposueris
tristis remanebis. S cogitaciotua
stabilis et certa sit. Siue deliberet si¬
ue q̃rat siue cõtẽplet᷑ nõ recedat ã uo̾.¬
¶ Sermo qͦ tuus nõ sit ĩ anis s a̾¬

Expanded text:
velut somnio similes, non recipies; quibus si animus tuus se oblectaverit, cum omnia disposueris, tristis remanebis: sed cogitatio tua stabilis, et certa sit; sive deliberet, sive quaerat, sive contempletur, non recedat a vero. Sermo quoque tuus non sit inanis, s
Abbreviated transcription (Latin):
ex ptũ affirmes qr nõ õe u̾isilẽ statim
uerũ ẽ sĩc et sepiꝰ ꝙ pͥmũ ĩcredibile uide¬
bat᷑ nõ ĩ cõtinuo falsũ ẽ. Crebro quidẽ
faciẽ mẽdacii u̾itas cõtinet. crebro mẽ¬
daciũ sp̃e u̾itas occulit᷑. Nã sĩc alnĩ tͥ¬
stẽ frõtẽ amitꝰ et blandã adulator ostẽdͭ.
fallat uel subripiat conat᷑. Si prudẽs
ẽẽ cupis ĩ fut᷑a ꝓspectũ ĩtẽde et ꝯ̃ possũt

Expanded text:
affirmes, quia non omne verisimile statim verum est; sicut et saepius quod primum incredibile videtur, non continuo falsum est. Crebro siquidem faciem mendacii veritas retinet. Crebro mendacium specie veritatis occulitur. Nam sicut aliquando tristem frontem amicus, et blandam adulator ostendit; fallat vel subrepat, coloratur. Si prudens esse cupis, in futurum, prospectum intende; et quae possunt
Abbreviated transcription (Latin):
qͥmil de p̾tito cogitat ꝑdit uitã. Qui
nl de futo p̾meditat᷑ ĩ oĩa ĩcautus ĩci¬
bona ut illa substinẽ possis et ista mo¬
derari. nõ sẽꝑ ĩactu sis s ĩterdũ aĩo tuo
requiẽ dato et reqes ipã plena sit sapĩe
studiis et cogitacioĩb bomis. Nã prudes
ua expedit dura mollit. ardua erequat.
Scit eĩ ꝯͥd qua uia aggredi debeat et ci¬
to siglã et distĩcte ãta uidet. Cõsciliũ
ꝑitorũ eyaꝑtis obscura extĩat et ꝑuuli ˢ
magna. ex ꝓpĩs remota. ex ꝑtib tota.
Nõ te moueat dicẽdi auctoritas. Nec qͥs
s qͥd dicat ĩtẽdito. Nec ꝙͣ multis s qͣles
bonis potest. nec altiori te rei ĩponas ĩ
qua tͥ statĩ tremẽdũ descẽdẽdi cadendũ
sit. Tũc cõscilia tͥ salutaria aduocata
cũ tͥ alludit iite prospitas tũc te uelut
ĩlubrico retinebis ac sistes. Nec tͥ dabis
sit uel quonsqz.

Expanded text:
dit vitam, qui nil de futuro praemeditatur, in omnia incautus incibona ut illa sustinere possis et ista moderari. Non semper in actu sis, sed interdum animo tuo requiem dato: et requies ipsa plena sit sapientiae studiis, et cogitationibus bonis: nam prudens xa expedit, dura mollit, exaequat ardua. Scit enim quid qua via aggredi debeat: et distincte cuncta videt. Consilium peritorum, ex apertis obscura aestimat, ex parvulis magna, ex proximis remota, ex partibus tota. Non te moveat dicentis auctoritas, nec quis, sed quid dicat, intendito. Nec quam multis, sed qualibus bonis potest. Nec altiori te rei imponas, in qua tibi stanti tremendum, ascendenti cadendum sit. Consilia tibi salutifera advoca. cum tibi alludit vitae prosperitas. Tunc te valde in lubrico retinebis, ac sistes, nec tibi dabisit, vel quousque.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ face̾ occupatis nõ nacat. ¶ Secu¬
re et quiete mẽtis ẽ ĩ õs uite sue ꝑtes
discurẽ. Occupatorũ aĩ uelut sub iu¬
go sint flectẽ se ac respice᷑ nõ possunt.
habut igit᷑ uita eorũ ĩ profũdũ utq
nich prodest licet ꝙͣtũlibet ĩgeras si nõ
subest ꝙ excipiat ac ẜuet sic nicħ reft
ꝙͣtũ tpr̃is detur si nõ ẽ uͥ subsidat ꝑ qͣs¬
sos foraitosq aĩos trãsinitit᷑. ¶ Caͫ .d.¬
Resens tp̃s breuissimũ ẽ ado

Expanded text:
occupatis non vacat. Securae et quietae mentis est in omnes vitae suae partes discurrere ; occupatorum animi, velut sub iugo sint, flectere se ac respicere non possunt. Abit igitur vita eorum in profundum ; et ut nihil prodest, licet quantumlibet ingeras, si non subest quod excipiat ac servet, sic, nihil refert quantum temporis detur, si non est ubi subsidat, per quassos foratosque animos transmittitur. Praesens tempus brevissimum est, ad
Abbreviated transcription (Latin):
gis morã patit᷑ ꝙͣ mũdus aut sydera
quorũ ĩrequieta semꝑ agictacõ nũꝙͣ
ĩ eodẽ uestigio manet. ¶ Solũ igitur
ue ẽ ut arripi nõ possit. et id ipm illis
districtis ĩ multa subducit᷑. Demq
ius scire ꝙͣ nõ diu uiuãt uide ꝙͣ cupi¬
ant diu uiue̾. senes decrepiti paucorũ
ãnorũ accessionẽ uotis mẽdicãt mĩore̾ᷤ
natu se ipõs ẽẽ fingũt mẽdacio sibi
blandiũt᷑ et tã libent̾ se fallũt ꝙͣ fi fa¬
ta decipiãt. Iã ergotũ illos aliqua ĩhe¬
cilitas mortalitatis ãmonuit. ꝙad̃
pauẽtes moruũt᷑ nõ tãꝙͣ exeãt de iuta
s taꝙ ertrahãt. Stultos se fuisse ut
non uixerĩt damitãt si mõ euaserint
ex illa ualitudĩe ĩ ocio uituros. Tũc ꝙͣ
uita ꝓcul ab oĩ negocio agit᷑. Qͥdm
spaciosa sit nͭ ex illa denegat᷑. nich ali¬
o atq alio sꝑgit̾. nich inde fortune tͣ¬
dit nich̃ negligẽcia interit nich largi¬
ciõe detrahit̃ nicħ suꝑuacuũ ẽ tota ut

Expanded text:
gis moram patitur quam mundus aut sidera, quorum inrequieta semper agitatio numquam in eodem vestigio manet. Solum igitur uod tam breve est, ut arripi non possit, et id ipsum illis districtis in multa subducitur. Denique vis scire quam non diu vivant ? Vide quam cupiant diu vivere. Decrepiti senes paucorum annorum accessionem votis mendicant; minores natu se ipsos esse fblandiuntur; libenter se fallunt, quasi una fata decipiant. Iam vero cum illos aliqua imbecillitas mortalitatis admonuit, quemadmodum paventes moriuntur, non tanquam exeant de vita, set tanquam extrahantur. Stultos se fuisse, ut non vixerint, clamitant et, si modo evaserint ex illa valitudine, in ocio victuros. Tunc quam cul ab omni negotio agitur, quidni spatiosa sit ? Nihil ex illa delegatur, nihil alio atque alio spargitur, nihil inde fortunae traditur, nihil neglegentia interit, nihil largitione detrahitur, nihil supervacuum est ; tota, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ciorei. Inuiti itaqz ad tpr̃a male ex
ãbiciose cõcupunt suꝑbe cõtepsit ĩ¬
potẽter uicit ĩsi diose. decipit auare
gressa ext regnũ fortune subducta qͣm
nõ ĩopia nõ metus nõ morborũ ĩcursꝰ
exagictat. Hec nec turbati uͦ eripi pot
perpetua eiꝰ et ĩtrepida posẜo ẽ. Singlĩ
tiĩ dies et hn ꝑ momẽta pñtes sũt ad¬

Expanded text:
tio. Inviti itaque ad tempora male exaambitiose concupiit, superbe contempsit, impotenter vicit, insidiose decepit, avare gressa, extra regnum fortunae subducta, quam non inopia, non metus, non morborum incursus exagitet ; haec nec turbari nec eripi potest : perpetua eius et intrepida possessio est. Singuli tantum dies, et hi per momenta, praesentes sunt
Abbreviated transcription (Latin):
N ip̃a scipioĩs affri¬
scribo. adoratis maĩ¬
bz eiꝰ et ara quã sepul¬
crũ ẽẽ tãti uiri suspi¬
ex quo erat redisse ꝑ¬
gnos ex̾citꝰ dirxit. hos
eĩ et cãbisses furiosꝰ
ac furore felliciter uisa
liu̾it. s ob egregiã moderacõe pietatẽ¬
q quã magis ĩ illo admirabilẽ indi¬
co cũ reliqͥt patriã ꝙͣ cũ defendit.
Aut scipio rome deesse debebat aut io
re legib. nich ĩstitutis. equũ nt̾ õs
ciues iussit. Utẽ sine me bñficio meo¬
o patria. Causa tͥ libertatis fui ero
et argumẽtũ. Ex eo plus ꝙͣ tibi ex¬
pedit creui. ¶Quidm ego adiirer
hac magͥtudinẽ aĩ ꝙͣ ĩ exiliũ uolũ¬
tariũ seccessit et ciitatẽ exon̾cunt.
Eo ꝑducta res erat uͭ aut libertas sci¬
piomi aut scipio lib̾tati faceret ĩ¬
iuriã. Aentrũ fas erat. Itaqz locuz
dedit legib/ et se uelit̾nũ recepit. tã
suũ exiliũ rei .ꝑ. ꝙͣ ĩputaturus ꝙͣ ha¬
mnbali. ¶ Uidi iulã structã lapide

Expanded text:
n ipsa Scipionis Afriscribo adoratis manibus eius et ara, quam sepulchrum esse tanti viri suspiex quo erat, redisse pgnos exercitus duxit, hos enim et Cambyses furiosus ac furore feliciter usus habuit, sed ob egregiam moderationem pietatemque, quam magis in illo admirabilem iudico, cum reliquit patriam, quam cum defendit; aut Scipio Romae esse debebat aut Romre legibus, nihil institutis. Aequum inter omnes cives ius sit. Utere sine me beneficio meo, patria. Causa tibi libertatis fui, ero et argumentum; exeo, si plus quam tibi expedit, crevi." Quidni ego admirer hanc magnitudinem animi, qua in exilium voluntarium secessit et civitatem exoneravit ? Eo perducta res erat, ut aut libertas Scipioni aut Scipio libertati faceret iniuriam. Neutrum fas erat. Itaque locum dedit legibus et se Liternum recepit tam suum exilium rei publicae inputaturus quam Hannibalis. Vidi villam extru
Abbreviated transcription (Latin):
sciẽcia. Malis hoĩb utilissimũ ẽ cito
fugẽ Nulla pusilla donius q̃ amicos
ptate maxĩa felicitas. Acuit aĩns ĩtẽ¬
cio frãgit remissio. Nũꝙͣ scelus scelẽ
uĩcẽdus ẽ. Bonus uir ẽ qͥ eo usq ꝑdux

Expanded text:
scientia. Malis hominibus tutissimum est cito fugere. Nulla pusilla domus, quae pertate, maxima felicitas. Acuit intentio, frangit animum remissio. Nunquam scelus scelere vincendum est. Bonus vir est qui eo perdux
Abbreviated transcription (Latin):
hoe̾stiꝰ ẽ cũ iudicau̾is amare ꝙͣ cũ ama¬
u̾is iudicare. Siscẽcio ab illo ĩcipiat a te
a̾ recõciliacio. Sucturre pauꝑtati amicoꝵ¬
ĩmo ẽ occurre. amicos. scdẽ res optĩe parãt.
adu̾se certissiẽ ꝓbãt. Peiora sũt tecta o¬
dia ꝙͣ aꝑta. Itaq te minꝰ loquay ũmicꝰ

Expanded text:
Honestius est cum judicaveris amare, quam cum amaveris judicare. Dissensio ab alio incipiat, a te autem reconciliatio. Succurre paupertati amicorum, imo occurre. Amicos secundae res parant, adversae certissime probant. Pejora sunt tecta odia quam aperta. Itaque te minus loquax inimicus
Abbreviated transcription (Latin):
simũ hoĩ Alt̾ hõ libent̾ feras ꝙ neccesse
peĩteat. nõ ꝙͣ multis placeas s ꝙͣtũli¬
bet stũde. In ħ tñ ĩcũbe ut libẽtiꝰ audias
ꝙ loquaris multos oitã differẽtes mors
ic̾ta p̾ueĩt. Itaq oĩs dies uelut ultimꝰ
uidicãdꝰ ẽ. Tristiciã si potes nõ admiẜi .

Expanded text:
Homo. Libenter feras quod necesse poeniteas. Non quam multis placeas, sed qualibus stude. In hoc tantum incumbe, ut libentius audias quam loquaris. Multos vitam differentes mors juncta praevenit. Itaque omnis dies velut ultimus judicetur. Tristitiam, si pot
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ¶ Ex hac forte hoc ẽ de quo agit.¬
¶ Si ĩuiriã accepi nccͣie ẽ scãm¬
eẽ. Si ẽ frã nõ ẽ nccie me accepisse
multa eĩ incidẽ possũt q̃ submouẽt
ĩuiriã ut ĩtẽta manu deicere aͥs ca¬
sus põt et emussa tela declinare.i¬
ta ĩuirias qualescũq pot̾ aliqua reᷤ
repellere. et ĩmedio int̾aꝑe ut et fc̃e
sint nec accepte. ¶ Pc̾ea iusticia in¬
ch ĩustũ pati põt qr nõ coeũt cõtra¬
ria. Inuria aũt nõ põt fieri nͥ ĩuste

Expanded text:
esse. Ex hac sorte et hoc est de quo agitesse. Ex hac sorte et hoc est de quo agit. Si iniuriam accepi, necnon est necesse accepisse me; multa enim incidere possunt quae submoveant iniuriam. Ut intentatam manum deicere aliquis casus potest et emissa tela declinare, ita iniurias qualescumque potest aliqua res repellere et in medio intercipere, ut et factae sint nec acceptae. Praeterea iustitia nihil iniustum pati potest, quia non coeunt contraria. Iniuria autem non potest fieri
Abbreviated transcription (Latin):
uirũ nõ cadit. Issud eĩ iã es admonẽ¬
dus. Neminẽ bonũ ẽẽ nͥ sapiẽtẽ. ¶ Si
accepit hoc loco ĩtelligeͬ nos oportet
ponct ille furtũ fecerit ego nich ꝑdi¬
derim. ¶ Potest aͥs nocẽs fieri ꝙͣuis
nõ nocuerit. Si qͥs cũ urore sua tãꝙͣ
cũ aliena cõcubat adult̾ erit ꝙͣuis
illa adult̾a nõ sit. ¶ Aliqͥs uenenũ¬
mͥ dedit s iũ suã reniutũ cibo ꝑdid ͭ
uenenũ illud dando sceleri se obliga¬
uit ⁊ si nõ nocuit. Nõ muiꝰ latro est
cuiꝰ telũ opposita ueste elisũ ẽ ¶ Dĩa
scelera ⁊̃ añ effectũ oꝑis ꝙͣtũ culpe
satis ẽ ꝑfc̃a sũt. ¶ Quedã eiꝰ cõdicio
nis sũt et hac uice copulãt᷑ ut alt̾u
sine alt̾o ẽẽ possit. alterũ sine alt̾o
nõ possit. ¶Qd̃ dico conabor facere
maĩfestũ. possũ pedẽs moue̾ ut non
currã curce̾ nõ possũ ut pedes nõ mo¬
ueã. ¶ Possũ ꝙͣuis ĩ aqua sim non
natare Si nato nõ possũ ĩ a qua nõ

Expanded text:
irum non cadit. Illud enim iam non es admonendus neminem bonum esse nisi sapientem. " Si accepit." Hoc loco intellegere nos oportet ponat, ille furtum fecerit, ego nihil perdiderim. Potest aliquis nocens fieri, quamvis non nocuerit. Si quis cum uxore sua tamquam cum aliena concumbat, adulter erit, quamvis illa adultera non sit. Aliquis mihi venenum dedit, sed vim suam remixtum cibo perdidit; venenum ille dando sceleri se obligavit, etiam si non nocuit ; non minus latro est, cuius telum obposita veste elusum est. Omnia scelera etiam ante effectum operis, quantum culpae satis est, perfecta sunis sunt et hac vice copulantur, ut alterum sine altero esse possit, alterum sine altero non possit. Quod dico conabor facere manifestum. Possum pedes movere, ut non curram ; currere non possum, ut pedes non moveam. Possum, quamvis in aqua sim, non natare ; si nato, non possum in aqua non
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ exhibuimꝰ et exhibebimꝰ. Rciro si for¬
sitã magnis qz etatũ int̾uallis ĩue¬
int ¶ Neq enĩ magna et eredẽtia
solitũ at uulgarẽ crebro gignũt.¬
¶ Ceterũ ħ ip̃ẽ marcꝰ cato cuiꝰ ĩten¬
ciõe hec disputacio ꝓcessit uereor ne
supͣ nr̃m erẽplar sit. ¶ Demq uali¬

Expanded text:
 forsitan magnisque aetatium intervallis unum; neque enim magna et excedentia solitum ac vulgarem modum crebro gignuntur. Ceterum hic ipse M. Cato, a cuius mentione haec disputatio processit, vereor ne supra nostrum exemplar sit. Denique vali
Abbreviated transcription (Latin):
morte ad nitã respiciẽtib manꝰ miciẽ¬
de sũt. Nleminẽ flebo letũ neminẽflẽ¬
tẽ. Ille lacͥmas suas abstersit. hic suis
lacͥmis efficit ne ullis dignus sit. Et¬
gohertulẽ fleã qui uiuꝰ urit᷑. aut regu¬
catonẽ ꝙ uuln̾a sua fortit᷑ tulit. Om̃s¬
isti leui tpr̃is ĩpensa ĩuenerũt quõ et̾m
fierẽt et ad ĩmortalitatẽ moriẽdo uem¬
rẽt. Est et illa sollicitudinũ nõ medio¬
cris maͣ si te auxie cõponas nͭ ulli sĩ¬
pliciter oñdas qualis multorũ uita
dua obẜuacõ sui et dephẽdi alit̾ ac so¬
let metuit. Nec ũꝙͣ cura soluim ubi
tociẽs nos ertimari putamꝰ quõt a
spici. Nã et multa ĩcidũt q̃ ĩuictos
denudẽt et ut bñ cẽdat tãta sui diligẽ¬
cia nõ tñ iocũda uita a̾ secura ẽ semꝑ
sub ꝑsona uiuẽtiũ. ¶ At illa ꝙͣtũ ht̃
uoluptatis sicera et ꝑ se orta sĩplici

Expanded text:
ad vitam respectantibus manus iniciendae sunt! Neminem flebo laetum, neminem flentem ; ille lacrimas meas ipse abstersit, hic suis lacrimis effecit, ne ullis dignus sit. Ego Herculem fleam, quod vivus uritur, aut ReguCatoneisti levi temporis impensa invenerunt, quomodo aeterni fierent, et ad immortalitatem moriendo venerunt. Est et illa sollicitudinum non mediocris materia, si te anxie componas nec ullis simpliciter ostendas, qualis multorum vita dua observatio sui et deprendi aliter ac solet metuit. Nec umquam cura solvimur, ubi totiens nos aestimari putamus quotiens aspici ; nam et multa incidunt, quae invitos denudent, et, ut bene cedat tanta sui diligentia, non tamen iucunda vita aut secura est semper sub persona viventium. At illa quantum habet voluptatis s
Abbreviated transcription (Latin):
qr aͥs siliũ efferat et frontẽ suã finge̾.
¶In suis qͦ malis ita agẽ se opor¬
fũdũt ut ostendãt ⁊̃ tociẽs siccos ocu¬
los hũt quõc spectator defuit turpe
iudicãtes nõ flere cũ õs hoc faciãt a¬
deo penitꝰ hoc se malũ furit ex aliẽa
oppione pendẽ ut ĩ silãcionẽ ⁊ res si¬
plicssima dolor ueniat.
Equit᷑ ꝑs q̃ solet nõ ĩ m̾ito
cõtristari. et ĩ solicitudĩe
adducẽ ubi bonorũ exit᷑
mali sũt. ubi socrates cogit ĩ curtere
mori rutiliꝰ ĩ exilio uiuẽ põpeiuis et
cicero cliẽtib sius p̾be̾ ceruicẽ. Cato
isse uͥtutũ uiua ymago ĩ cõbẽs gladi¬
o simul de se ac de re publica satiffa¬
fortuna ꝑsoluẽ. Et qͥd sibi nũc qͥsq spe
ret cũ udeat pessiã optĩos pc̃ti. Qd
eio ẽ uide quõ q̃sꝯͥs illorũ tulerit si
si muliebrit et ignaue ꝑierũt nch
pernit. ¶Aut digni sũt quorũ uͥtus
tͥ placet. Aut ĩdigni quorũ desideret

Expanded text:
quis filium efferat, et frontem suam fingere. In suis quoque malis ita gerere se opofundunt, ut ostendant, et totiens siccos oculos habent, quotiens spectator defuit, turpe iudicantes non flere, eum omnes faciant. Adeo penitus hoc se malum fixit, ex aliena opinione pendere, ut in simulationem etiam res simplicissima, dolor, veniat. Sequitur pars, quae solet non immerito contristare et in sollicitudinem adducere. Ubi bonorum exitus mali sunt, ubi Socrates cogitur in carcere mori, Rutilius in exilio vivere, Pompeius et Cicero clientibus suis praebere cervicem, Cato ille, virtutium viva imago, incumbens gladio simul de se actum esse ac de re publica palam fafortunam persolvere. Et quid sibi quisque ret, cum videat pessima optimos pati ? Quid est ? Vide quomodo quisque illorum tulerit, et si si muliebriter et ignave perierunt, nihil perit ; aut digni sunt, quorum virtus tibi placeat, aut indigni, quorum desideretur
Abbreviated transcription (Latin):
tuqz sacro surrexit excelsior. Tũc demũ
lime qͥcꝙͣ ĩ arduo positũ ꝯͥsꝙͣ cõtĩgẽ ꝙͣ
diu apd̾ se ẽ. Decidat oz asolito et effe¬
rat᷑ et mordeat frenos et rectorẽ rapiat
suũ eoqz ferat quo ꝑse timuisset ascẽ¬
dere. ¶habes serene lriñe q̃ possũt trã¬
quilitatẽ tueri q̃ restituere q̃ semꝑ repe¬
cẽtib uicus resi stãt. Illud tñ scito nich

Expanded text:
tuque sacro surrexit excelsior, tunc demum tuque sacro surrexit excelsior, tunc demum lime quicquam et in arduo positum contingere, quam diu apud se est; desciscat oportet a solito et efferatur et mordeat frenos et rectorem rapiat suum eoque ferat, quo per se timuisset escendere. Habes, Serene carissime, quae possint tranquillitatem tueri, quae restituere, quae subrepentibus vitiis resistant. Illud
Abbreviated transcription (Latin):
uemẽdũ nõ ut m̾gat nos s ut depͥmat.
Eluit em̃ curas et ab yno aũiz mo¬
uet et ut morbis qͥbusdã ita tristicie
medet᷑ siberq nõ ob licẽciã lingue dic¬
tus ẽ ĩuẽtor uimi sq liberat curarũ
dãtiorẽ ĩ õs conatꝰ facit. S ut lib̾tas
ita uimi salubris mõd̾acõ ẽ. Solouez
archesilanũqz ĩdulsisse uiio credunt.
Catom ebrietas obiecta ẽ facilius ef¬
pẽ catonẽ. ¶ S uͭ sepe faciẽdũ ẽ ne cũ¬
niꝰ malã cõsuetudinẽ ducat. et aliqũ
tñ ĩ exultacioẽ lib̾tatẽq extrahẽdus¬
ẽ tristisq sobrietas remouẽda pauli¬
sper. ¶Alã siue greco poete credimꝰ alĩ¬
et ĩsanire iocũdũ ẽ. ¶ Siue platom
frustra poeticas fores cõpos sui pepu¬
lit. ¶ Siue aristotili nullũ magnũ ĩ¬
gemũ sine mirtura demẽtie fuit. Non
põt grãde cͥd et suꝑcetos loqͥ nͥ mota
mẽs cũ uulgaria et solita cõtẽpsit ĩstĩc¬

Expanded text:
veniendum, non ut mergat nos, sed ut deprimat ; veniendum, non ut mergat nos, sed ut deprimat ; eluit enim curas et ab imo animum movet et ut morbis quibusdam ita tristitiae medetur ; Liberque non ob licentiam linguae dictus est inventor vini, sed quia liberadaciorem in omnis conatus facit. Sed ut libertatis ita vini salubris moderatio est. Solonem Arcesilanque indulsisse vino credunt, Catoni ebrietas obiecta est ; facilius efpem Catonem. Sed nec saepe faciendum est, ne animus malam consuetudinem ducat, et aliquando tamen in exultationem libertatemque extrahendus tristisque sobrietas removenda paulisper. Nam sive Graeco poetae credimus 'aliet insanire iucundum est,' sive Platoni 'frustra poeticas fores compos sui pepulit,' sive Aristoteli' nullum magnum ingenium sine mixtura dementiae fuit ' : non potest grande aliquid et super ceteros loqui nisi mota mens. Cum vulgaria et solita contempsit instinc
Abbreviated transcription (Latin):
tñ semꝑ si diẽ noctẽqz cõtinues mors e¬
rit. ¶Multũ int̾est remictas cͥd an sol¬
uas legñ cõditores festos ĩstituerũt di¬
es ut ad ylaritatẽ hoĩes publice cogerẽt
struas c̾tis diebz ferias dabãt. qz non
ullũ diẽ int̾ otiũ et curas diuidebãt
qualẽ polionẽ et asimũ oratorẽ mag¬
nũ meminmꝰ quẽ nulla ultra decimã
diei lassitudinẽ ducibz illis horis po¬
nebat. ¶ Quidã medio die ĩtuirerũt
et ĩ post meridianas horas ad leuioris
oꝑe distulerũt. ¶ Maiores qͦ nr̃i no¬
fieri uetabãt. Miles iugilias diuidit
et noy ĩmunis ẽ cib expediciõe redeũti¬
ũ. ¶ Indulgẽdũ ẽ aĩo dãdũq subm̃ o
tiũ qd alimẽti ac uiriũ locosit et ĩ ã¬
husacioĩb aꝑtis uagandũ ut celo libõ
et multo spũ augeat actollatqz se aĩ¬
mꝰ. ¶Aliqñ uegetacõ it̾qz et mutata
regio iugorẽ dabũt cõuictusq lib̾ali¬
or potio nõ nũꝙͣ et usq ad ebretatem

Expanded text:
n si per diem noctemque continues, mors erit. Multum interest, remittas ali- quid an solvas ! Legum conditores festos instituerunt dies, ut ad hilaritatem homines publice cogerentustruas certis diebus ferias dabant, quidam nullum non diem inter otium et curas dividebant. Qualem Pollionem Asinium oratorem magnum memdiei lassitudinem duabus illis horis ponebat. Quidam medio die interiunxerunt et in postmeridianas horas aliquid levioris operae detulerunt. Maiores quoque nostri nofieri vetabant. Miles vigilias dividit, et nox immunis est ab expeditione redeuntium. Indulgendum est animo dandumque subinde otium, quod alimenti ac virium loco sit. Et in ambulationibus apertis vagandum, ut caelo libero et multo spiritu augeat attollatque se animus ; aliquando vectatio iterque et mutata regio vigorem dabunt convictusque et liberalior potio. Non num- quam et usque ad ebrietatem
Abbreviated transcription (Latin):
se suis nõ cõtinẽs t̾mĩs ut ꝑturpitudi¬
nẽ splẽdeat. Agit᷑ cũus ĩnocẽtẽ et uelut
d̾ eusis uͥtutib quas nõ sꝑare licet nͨ
hr̃e prodest te nebre oboruĩt. In hoc ita¬
q flectendi sumꝰ ut oĩa uulgi uicia nõ
ĩuisa nobis s ridicula uideãt et demo¬
critũ potiꝰ ĩmictemur ꝙͣ eraclitum.
¶hic eĩ quõc ĩ publicũ ꝓcesẜat fle¬
qui Ridet illud ꝙ̃ qͥ luget. Ie et spei
bone aͥd relĩquit. hic aũt stulte deflet
qͥ corrigi posse desꝑat et uniu̾sa cõtẽ¬
platus maioris aĩ ẽ ꝯͥ risũ nõ tenet¬

Expanded text:
turpitudinem splendeat : agitur animus in noctem et velut eversis virtutibus, quas nec sperare licet nec habere prodest, tenebrae oboriuntur. In hoc itaque flectendi sumus, ut omnia vulgi vitia non invisa nobis sed ridicula videantur et Democritum potius imitemur quam Heraclitum. Hic enim, quotiens in publicum processerat, flequi ridet illud quam qui luget ; ille ei spei bonae aliquid relinquit, hic autem stulte deflet quae corrigi posse desperat. Et universa contemplanti maioris animi est qui risum non tenet
Abbreviated transcription (Latin):
ex tãto appatu putat. ¶ Sĩgula ꝓpt̾
q̃leti ac cristes sumꝰ sibi qͥsqz ꝓponat.
et sciet uerũ ẽ ꝙ bion dioit ¶ Omĩa
hoĩu negocia silĩa uicus eẽ nec uitã
illorũ magis scã aut seuerã eẽ ꝙͣ cõ
cos mores et hũana uicia placide ac¬
ciꝑe nec ĩ risũ nec ĩ lacͥmas eycide̾.
Nã alieĩs malis torq̃ri et̾na miẜia
ẽ ailieĩs delectari inalis noluptas ĩ¬

Expanded text:
ex tanto paratu putat. Singula propter quae laeti ac tristes sumus sibi quisque proponat et sciet verum esse quod Bion dixit : omnia hominum negotia simillima initiis esse nec vitam illorum magis sanctam aut cos mores et humana vicia placide accipere, nec in risum nec in lacrimas excidentem. Nam alienis malis torqueri eterna miseria est, alienis delectari malis voluptas i
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Modũ tñ rei adibeamꝰ multũ ĩt̾est
simplicit̾ iuuas an negligẽt multũ et
ĩ se recidendũ ẽ. Cõu̾saco eĩ dissiliu bñ
cõpoĩta disturbat et renonat affectus
Et ꝯͥcqͥd ĩ becissũ ĩ aĩo nec ꝓcuratũ ẽ ex¬
ulcerat. Miscẽda tñ ista et alt̾nãda sũt
sollitudo et freꝙ̃cia. Illa nobis faciet ho¬
remediũ. ¶ Odiũ turbe sanabit solitu¬
do tediũ sollitudĩs turba nͨ ĩ eãdez ĩtẽ¬
cionẽ eqͣlit̾ retinẽda mẽs ẽ s ad iocos re¬
erubescebat et cato i̾e larabat aũiz
curis publicis fatigatũ et scipio triũ
phale illud et militare corpꝰ mouet ad
ĩcessu ip̃o ultra muliebrẽ molitiẽ fluẽ
ac festa tpr̃a uirilẽ ĩmodũ tripudiare
nõ facturi detͥmẽtũ ⁊̃ si abhostib suis
spectarẽt᷑. ¶Dauda ẽ aĩs remissio. Melio¬
res acrioresq Reqeti surgẽt ut ferti¬
lib agus nõ ẽ ĩꝑandũ. Cito eĩ exhau¬
riet illos nũꝙͣ ĩt̾missa fecũditas. Ita

Expanded text:
est, simpliciter vivas an neglegenter. Multum et in se recedendum est; conversatio enim dissimilium bene composita disturbat et renovat adfectus et quicquid imbecillum in animo nec per- curatum est exulcerat. Miscenda tamen ista et alter- nanda sunt, solitudo et freremedium. Odium turbe sanabit solitudo, tedium solitudinis turba. Nec in eadem intencione equaliter retinenda mens est, set ad iocos deerubescebat. Cato vino laxabat animum curis publicis fatigatum. Scipio illud triumphale ac militare corpus movet ad est, ultra muliebrem molliciem set ac festa tempora virilem in modum tripudiare, non facturi detrimentum eciam si ab hostibus suis spectarentur. 8. Danda est animis remissio: meliores acriores que requieti resurgent. Ut fertilibus agris non est imperandum, cito enim illos exhauriet nunquam intermissa fecunditas, ita
Abbreviated transcription (Latin):
sit aĩus exire se ꝓmisitqz siqͥd exploras¬
s circũ iturũ amicũ et ĩdicaturũ qͥs
eẽt ãarũ stãtꝰ. Ecce ĩ media tẽpestãte
trãqͥlitas. Ecce aĩus et̾nitate dignꝰ ꝯͥ
factũ suũ ĩ argumẽtũ ueri uocat qͥ in
ultimo illo gradu poĩtus ereũtẽ aĩaz
raptĩ relĩquat᷑ magnꝰ uir et cũ cura
dicẽdus dabimꝰ te ĩ om̃ez mẽoriã cla¬
rissimũ caput gaiane cladis magna
abiecisse. occupat eĩ nõ nũꝙͣ odiũ gnis

Expanded text:
orasset, circumiturum amicos et indicaturum, quis esset animarum status. Ecce in media tempestate tranquillitas, ecce animus aeternitate dignus, qui fatum suum in argumentum veri vocat, qui in ultimo illo gradu positus exeuntem animam raptim relinquetur magnus vir et cum cura dicendus. Dabimus te in omnem memoriam, claris- simum caput, Gaianae cladis magna abiecisse ; occupat enim nonnumquam odium generis
Abbreviated transcription (Latin):
Multai eĩ mͥ cõcurrũt. Cõtumeliosus ẽẽ
uoluit et oñdẽ ꝙͣta crudelitas eẽt ĩ qua
mors bñficiũ erat. ¶ An exprobauit il¬
li cotidianã demẽtiã. Agebãt eĩ gr̃as et
quorũ libi occisi et quorũ bona ablata
post hec iubere gaiuis illũ uiuẽ. Nõ timu¬
it hoc canus. Nota erat gan ĩ talib ĩpe¬
rns fides. ¶ Credis ne illũ deesse medio
usqz ad suppliciũ dios sine ulla sollicitu¬
dĩe eregisse. uerissilẽ nõ ẽ eq̃ uro ille dire¬
rit q̃ fecerit ꝙͣ ĩtrãqͥllo fu̾it. Ludebat cal
culis cũ cẽturio agmẽ ꝑithorũ trahens
illũ quoq excitari iiberet. uocatus
niauit calculos et sõdali suo inide ĩqͥt
ue post mortẽ meã mẽtiaris te uicisse
Tũc ãnuẽs cẽturioĩ testis ĩqͥt eris uno
uos. Queritis an ĩmortales cũe suit
ecto iã sciã nec desut i̾utatẽ ĩ ip̃o fine
scrutari et ex morte sua q̃stionẽ hr̃e.
rat tumulus ĩ quo deo nr̃o cescri fiebat

Expanded text:
ihi occurrunt. Contumeliosus esse voluit et ostendere, quanta crudelitas esset, in qua mors beneficium erat ? An exprobravit illi cotidianam dementiam ? agebant enim gratias et quorum liberi occisi et quorum bona ablata post hoc iubere illum Gaius vivere." Non timuit hoc Canus ; nota erat Gai in talibus imperiis fides! Credisne illum decem medios usque ad supplicium dies sine ulla sollicitudine exegisse ? Verisimile non est, quae vir ille dixerit, quae fecerit, quam in tranquillo fuerit. Ludebculis, cum centurio agmen periturorum trahens illum quoque excitari iuberet. Vocatus, numeravit calculos et sodali suo: 'Vide, inquit, ne post mortem meam menciaris te vicisse'. Tum annuens centurioni: 'Testis, inquit, eris uno Vos quaeritis an immortales animae sint ; ego iam sciam." Nec desiit veritatem in ipso fine scrutari et ex morte sua quaestionem haberat tumulus, in quo Caesari deo nostro fiebat
Abbreviated transcription (Latin):
te astrĩgat. Caue ne ꝑcꝰ
sis. ne suspicõse et timide
manũ cõtrahas ne ĩ mĩmis qͦ spece¬
lũ ponas. Nã talis et tã circũcisa
uilis putabit᷑ ĩtegritas. hac ergo me¬
diocritatis liiea cõtinẽcia obẜuabie
ut nec uoluptati deditꝰ prodigus es
lururiosus appeas nec auara ten¬
citate sordidus a̾ obscurꝰ eistas. de¬

Expanded text:
is astringat: cave ne parcus sis, ne speciose et timide manum contrahas. Ne in minimis quoque speculum ponas. Nam talis et tam circumcisa vilis putabitur integritas. Hac ergo mediocritatis linea continentiam observabis, ut nec voluptati deditus, prodigus et luxuriosus appareas nec avara tenacitate sordidus aut obscurus exsistas.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ n de magͥs n de mĩmis errãtiũ ui¬
cuis corrutẽdis curã geras. S neq li¬
cẽciã peccãdi aut alludẽtib tͥ blande
aut illudẽtib ꝓt̾ue ꝑmictas. Neq rur¬
sũ minia rigiditate et aspitate inl
uemie aut beĩgͥtate reẜuãs hũane socie¬
cati durus appeas. Ita iusticie regula
tenẽda ẽ ut reu̾encia discipline eiꝰ n
mima negligẽcia coĩtate despecta ui¬

Expanded text:
de minimis errantium vitiis corrigendi curam geris, sed neque licentiam peccandi, aut illudentibus tibi blande, aut illudentibus proterve permittis, neque rursus nimia rigiditate et asperitate, nil veniae aut benignitati reservans, humanae societati durus appareas. Ita ergo justitiae regula tenenda est, ut reverentia disciplinae ejus neque nimia negligentiae communitate desp
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ꝙ cũ uchemẽti motu ad aꝑtũ ĩ¬
gẽti ria solũ ẽ totas nõ nũꝙͣur¬
bes et recipit yatꝰ ille, et abscondit.
¶Thuchidites ait circa pellopo¬
nez si a chibelli tp̃s athalatẽ ĩ sulã.
aut totã aut certe inarĩa ex ꝑte
supp̾ssã. Idẽ sydomie accidisse possido¬
mo crede. nec ad hoc cestib opus ẽ.
Meminimꝰ eĩ t̾ris ĩt̾no motu diuul¬
sus loca difiecta/ et cãpos ĩt̾uisse.

Expanded text:
 cum uehementi motu adapertum ingenti ruina solum est, totas nonnumquam urbes et recipit hiatus ille et abscondit. Thucydides ait circa Peloponnesiaci belli tempus Atalanten insulam aut totam aut certe maxima ex parte suppressam. Idem Sidone accidisse Posidonio crede. Nec ad hoc testibus opus est: meminimus enim terris interno motu diuulsis loca disiecta et campos interisse.
Abbreviated transcription (Latin):
stãt. nõ naufragorũ totas classes
sorbentiũ motus ẽ. nõ arma cõtra¬
riis dispoĩta uerillis et mutua ꝑin¬
tie multorũ nilliũ par furor. Nõ pe¬
stilẽcia et ardẽtes ꝓmistue cões ppli ca

Expanded text:
stant, non naufragiorum totas classes stant, non naufragiorum totas classes sorbentium metus est, non arma contrariis disposita uexillis et in mutuam perniciem multorum milium par furor, non pestilentia et ardentes promiscue co
Abbreviated transcription (Latin):
uec hoĩuz uͨ deorũ nͭ rerũ timore u̾sari.
Si despicẽ fortunã suꝑuatua ꝓunctẽ¬
tẽ leuia minitatẽ. Si uolunꝰ trãquille
degẽ et ip̃ĩs duis de fellicitate cõtrou̾siã
age̾ aĩa ĩ expedito hnͣda ẽ. siue illã nisi¬
die siue morbi petẽt siue hostiũ gladñ¬
siue ĩsularũ cadentiũ fragor siue ip̃a¬
rũ Ruina t̾rarũ siue uasta us iuge¬
tuũ urbes agrosqz pari clade cõple¬
xa qͥuolet illã eã accipiet. Qͥd aliud
deheo ꝙͣ exeũte ortari et cũ oĩb bonis
emictere. uade fortit̾. uade felicit̾ nich
dubitaĩs reddes. Non de re sz de tp̃r ẽ
q̃stio. facis ꝙ qũq faciendũ ẽ. Nec ro¬
gau̾is nec timueris. nec te uelut ĩ a¬
liꝙ malũ exiturũ tuleris retro. Rerũ
nã ꝙ te genuit expectat et locus me¬
lior ac tutior. Illic nõ tremũt t̾re nͨ ĩt̾
se uẽti cũ magno nubiũ fragore cõcur¬
rũt. Non ĩcendia regioẽs urbesq ua¬

Expanded text:
nec hominum nec deorum nec rerum timore uersari, nec hominum nec deorum nec rerum timore uersari, si despicere fortunam superuacua promittentem, leuia minitantem, si uolumus tranquille degere et ipsis diis de felicitate controuersiam agere, anima in expedito est habenda: siue illam insidiae siue morbi petent siue hostium gladsiue insularum cadentium fragor siue ipsarum ruina terrarum siue uasta uis ignium urbes agrosque pari clade complexa, qui uolet illam accipiat. Quid aliud debeo quam exeuntem hortari et cum bonis ominibus emittere? "Uade fortiter, uade feliciter! Nihil dubitaueris: redderis. Non de re sed de tempore est quaestio, facis quod quandoque faciendum est. Nec rogaueris nec timueris nec te uelut in aliquod malum exiturum tuleris retro: rerum natura te, quae genuit, expectat et locus melior ac tutior. Illic non tremunt terrae nec inter se uenti cum magno nubium fragore concurrunt, non incendia regiones urbesque ua
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus om̃s fi̾mau̾it crererit. Quid
eĩ ẽ. Cur ego hoĩem haud ferã quidem.
Cur sagictã aut lãceã tremã. incuora
aĩo mors ꝓuocãda ẽ. sinenos equo ua¬
stoq ĩpetu aggredit᷑ siue cotidiano ⁊
hũoris corrupti hũndãcia. hoc cib parũ
obsequẽs stomacho. hoc pes leuit offẽ¬
sus. pusilla res ẽ hoĩs aĩa s ĩgẽs cõtẽp¬
tus aĩe. hãc qui cõtẽpsit securiꝰ udebit
maria ꝑturhari. ⁊ si illa õs excitauerĩt
uẽti. eciã si estu aliqua ꝑturbaciõe mũ¬
di totũ ĩt̾ras uͥtẽt occeanũ. Securiꝰ ex¬
cipiet fulmmẽtis celi trucẽ ac horridẽ
faciẽ. frãgat᷑ l celũ et ignes suos ĩe¬
uitiũ oĩu ĩ pͥmis suũ mmisceat. Securꝰ
aspiciat ruptis cõpagib dehiscẽs so¬
lũ illa ĩferorũ regna retegãt᷑ stabit
suꝑ illã uoraginẽ ĩ trepidus et fortas¬
se quo de bet caidẽ de siliet. Quid adme
magnũ. proide si uoliumꝰ ẽẽ felices. si

Expanded text:
exerit? Quid est enim cur ego hominem aut feram, quid est cur sagittam aut lanceam tremam? Maiora animo mors prouocanda est, siue nos aequo uastoque impetu aggreditur, siue cotidiano et in nobis corrupti abundantia, hoc cibus parum obsequens stomacho, hoc pes leuiter offensus. Pusilla res est hominis anima, sed ingens res contemptus animae: hanc qui contempsit securus uidebit maria turbari, etiamsi illa omnes excitauerunt uenti, etiamsi aestus aliqua perturbatione mundi totum in terras uertet oceanum; securus aspiciet fulminantis caeli trucem atque horridam faciem, frangatur licet caelum et ignes suos in exitium omnium, in primis suum, misceat; securus aspiciet ruptis compagibus dehiscens solum, illa licet inferorum regna retegantur. Stabit super illam uoraginem intrepidus et fortasse quo debebit cadere desiliet. Quid ad magnum est. Proinde si uolumus esse felices, si
Abbreviated transcription (Latin):
ra spectatula ediderũt sacis dictũ ẽ.
Cur ergo aliqͥs adhet stupet ꝙ es unui
statue nec solidũ quidẽ s cõcauũ ac
cenue diruptũ ẽ. cũ fortasse ĩ illud se
sp̃s ꝯuerẽs fuga ĩcluserit. Illud uõ qͥs
nescit. diductis edificia ãglis uidimꝰ
moueri iterũq cõpomi. Quadã uõ ꝑte
aptata poĩtu suo et afribris negligẽtiꝰ
solutiꝰq cõpoĩta. t̾remotꝰ sepiꝰ accictata
cõpegit. Quid si totos parietes et totas
findit domos et laterea magnarũ tu¬
riũ qua solida sũt scidit et pilas opi¬
b subditas dissipat. Quid ẽ cur qsq di¬
gnũ ãnotari putet sectũ ẽẽ eqͣlr̃ ab ymo
tremẽ cãpania demẽtiꝰ quidẽ. s ĩgenti
huc emissa sui ꝑte maiore ob errabat.
ditus tremor ẽ quo ĩurbes t̾rasqz seui¬
tũ ẽ nec põt par illi subsequi alius s
post marimũ leues motus sũt qr uehe¬

Expanded text:
ra spectacula ediderint, satis dictum est: ra spectacula ediderint, satis dictum est: cur ergo aliquis ad hoc stupet quod aes unius statuae, ne solidum quidem sed concauum ac tenue, disruptum est, cum fortasse in illud se spiritus quaerens fugam incluserit? Illud uero quis nescit? Diductis aedificia angulis uidimus moueri iterumque componi. Quaedam uero parum aptata positu suo et a fabris neglegentius solutiusque composita terrae motus saepius agitata compegit. Quod si totos parietes et totas findit domos et latera magnarum turrium, quamuis solida sint, scindit et pilas operibus subditas dissipat, quid est quare quisquam dignum adnotari putet sectam esse aequaliter ab imo tremere Campania, clementius quidem sed cum ingenti huc, emissa sui parte maiore, oberrabat. ditus tremor est, quo in urbes terrasque saeuitum est, non potest par illi subsequi alius, sed post maximum lenes motus sunt, qu
Abbreviated transcription (Latin):
alios cito timor sibi reddidit s alios
uelxmẽtiꝰ ꝑ turbat et ĩ demẽtiã trãsf̾t.
Inde int̾ bella erraueͣ lĩphatici. nec
direptũ ẽẽ ab ymo solũ. hec locaui
longĩqua ualet mutare uetustas dis¬
siluisse ferũt. cũ ꝓtinꝰ utraq tellus
una foret. Uenit ĩgẽti põtus et he¬
spiũ ĩgẽs siculo latus absidit. arua¬
q̃z et urbes equore diductas ãgusto
ĩt̾luit ictu. uides totas regioẽs a sius
sedib reuelli et trãsiare iace̾ ꝙ ĩcõ¬
fimo fuerat. uides et iubiũ gẽtiũ fi̾
dissidiũ cũ pars neͣ cõcita ẽ de ẽẽ et a¬
liquo mare ignẽ sp̃m ĩpegit quorũ
hyspanias a cõtertu affrice mare
eripuit. sic hãc ĩ uudacioe quã poe¬
tarũ maxĩ celebrãt ab ytalia sicu¬
la reiecta ẽ. aliꝙͣto aũt plus ĩpetꝰ
hũt q̃ ex ĩfimo ueniũt. Acriora em̃
sũt ĩ quib uisus ẽ ꝑ ãgusta. Qnͣ¬
tas res hii t̾rarũ treniores ꝙͣqz mi¬

Expanded text:
 timet: sed alios cito timor sibi reddit, alios  timet: sed alios cito timor sibi reddit, alios uehementius perturbat et in dementiam transfert. Inde inter bella errauere lymphatici, nec disruptum esse ab imo solum. "Haec loca ui longinqua ualet mutare uetustas dissiluisse ferunt, cum protinus utraque tellus una foret. Uenit ingenti ui pontus et ingens Hesperium Siculo latus abscidit aruaque et urbes aequore diductas angusto interluit aestu." Uides totas regiones a suis sedibus reuelli et trans mare iacere quod in confinio fuerat; uides et urbium fieri gentiumque discidium, cum pars naturae concita est dehiscens et aliquo mare, ignem, spiritum impegit; quorum Hispanias a contextu Africae mare eripuit, sic per hanc inundationem, quam poetarum maximi celebrant, ab Italia Sicilia reiecta est. Aliquanto autem plus fimo ueniunt: acriora enim sunt quibus nisus est per angusta. Quantas res hi terrarum tremores quamque mi
Abbreviated transcription (Latin):
des iacet. cũ em̾sit late uitiũ suũ
sꝑgit ĩ hauriẽtes necat. fauliꝰ aũt¬
solet quo auidiora sũt aꝑto celo plu¬
rimũ utũt᷑ et aqͥs quarũ mauĩa ĩ pe¬
stilẽcia culpa ẽ. Oues noͣ melioris nẽ
quo ꝓpͥora t̾ris ferũt capita corruptaᷤ
ẽẽ non mitor cũ afflatu diri ceris ip̃a
humũ exceperĩt. Nocuiss ille et hoĩb
si maior exisset sz illũ copia aeris sin¬
ceri extrusit añꝙͣ ut ab hoĩe poss tra¬
hi ẜgeret. Multas aũt t̾ras hr̃e morti¬
fera uel ex hoc ĩtellige ꝙ tot uenena
Qͥd ꝙ plurib italie locis ꝑ quedã fo¬
ramiã pestilẽs eralat᷑ uapor quẽ nõ
hoĩ dicere nõ fere tutũ ẽ. Aues quoq¬
si ĩ illũ ĩciderĩt añꝙͣ celo meliore le¬
uãtur ĩ ip̃o uolatu cadẽt leuẽtqz
cor. et nõ alit̾ ꝙͣ ꝑ iũ elise fauces tu¬
mẽt. hic spũo ꝙͣ diu t̾ras cõtinet tenu¬
i foramñe flues nõ plus potẽcie h̃t ꝙͣ

Expanded text:
des iacet, cum emersit, late uitium suum spargit et haurientes necat. Faciliusolet, quo auidiora sunt: aperto caelo plurimum utuntur et aquis, quarum maxima in pestilentia culpa est. Oues uero mollioris naturae, quo propiora terris feesse non miror, cum afflatus aeris diri circa ipsam humum exceperint. Nocuisset ille et hominibus, si maior exisset; sed illum sinceri aeris copia extinxit, antequam ut ab homine posset trahi surgeret. Multa autem terras habere mortifera uel ex hoc intellege, quod tot uenena Quid, quod pluribus Italiae locis per quaedam foramina pestilens exhalatur uapor, quem non homini ducere, nosi in illum inciderunt, antequam caelo meliore leniatur, in ipso uolatu cadunt liuentque corpora et non aliter quam per uim elisae fauces tument. Hic spiritus, quamdiu terra se continet, tenui foramine fluens non plus potentiae habet quam
Abbreviated transcription (Latin):
cẽturiones duos quos nero cesar
ut alicirũ uͥtutũ ita u̾itatis ĩ pͥmis
amãtissimꝰ ad ĩuestigãdũ capd̃ in¬
li miẜat audiui narrãtes illos lõ
gũ iter ꝑegisse. Cũ a rege a ethiopi¬
e ĩstructi aurilio cõmẽdatiq proui¬
mis regib penetrassẽt ad ult̾iora¬

Expanded text:
os Nero Caesar, ut aliarum uirtutum ita ueritatis in primis amantissimus, ad inuestigandum caput Nili miserat, audiui narrantes longum illos iter peregisse, cum a rege Aethiopiae instructi auxilio commendatique proximis regibus penetrassent ad ulteriore
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ ĩtelligimꝰ ĩcõp̾hẽsibilis uite cõdi¬
ctiõe et sortẽ tpr̃is semꝑ aliem ꝙ au
nos ĩnũaumꝰ amissos. hoc assignamꝰ
aĩo hoc nobis subm̃ dicamꝰ moriẽdũ
Mors tributũ officiũq mortaliũ ma¬
lorũq oĩu remediũ ẽ. Optauit illã
quisqͥs tuuet. Omĩbz omissis. hoc u¬
nũ sucilli meditare. ne mortis nomẽ
reformides. Effice illã tibi cogitacõe
multa familiarẽ. uel si ita tulerit
possis illi et obuiam exire.¬

Expanded text:
dem intellegimus incomprehensibilis uitae condicionem et sortem temporis semper alieni, quod annos numeramus amissos? Hoc affigamus animo, hoc nobis subinde dicamus: moriendum mors tributum officiumque mortalium malorumque omnium remedium est: optauit illam quisquis timet. Omnibus omissis, hoc unum, Lucili, meditare, ne mortis nomen reformides; effice illam tibi cogitatione multa familiarem, ut, si ita tulerit, possis illi et obuiam exire.
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. ¶ In hac sm̃a licet ponas ari¬
stotilẽ et discipulũ eiꝰ cheophastrũ
nõ ut grecis uisũ ẽ. diuimi tñ et dul¬
cis eloqun iurũ. et nutriti sine la¬
bore qͣd utriq placet exponã. ¶ De¬
ꝑ aliqua euaporacõ ẽ etr̾a q̃ mõ ari¬
da ẽ mõ huĩdo mirta. hec ab ĩfimo e¬
dita/ et ĩ ꝙͣtũ potuit clara. cũ ust̾iorẽ
locũ ĩ quẽ excat nõ hc̃ retro fert᷑ atq ĩ
se deuoluit dũ rixa sps̃ reciprocãtis
iactat obstãcia et siue int̾clusus siue
ꝑ ãgusta eisus ẽ motũ ac tumultũ
tor fuit. ¶ Huiꝰ tale decretũ ẽ frigi¬
dũ et calidũ semꝑ ĩcõtraria abeũt u¬
na ẽẽ nõ possũt. Eo frigidũ cõfluit
ũde ius calida discessit. Et ĩuicẽ ibi
calidu ẽ uñ frigus erpulsũ ẽ. hoc qͣdẽ

Expanded text:
In hac sententia licet portas Aristotelem et discipulum eius Theophrastum non, ut Graecis uisum est, diuini, tamen et dulcis eloquii uirum et nitidi sine labore. Quid utrique placeat exponam. Semper aliqua euaporatio est e terra, quae modo arida est, modo umido mixta; haec ab infimo edita et in quantum potuit elata, cum ulteriorem locum in quem exeat non habet, retro fertur atque in se reuoluitiactat obstantia et, siue interclusus siue per angusta enisus est, motum ac tumultum tor fuit; huius tale decretum est. Frigidum et calidum semper in contraria abeunt, una esse non possunt: eo frigidum confluit unde uis calidi discessit, et inuicem ibi calidum est unde frigus expulsu
Abbreviated transcription (Latin):
longũ. hore sũt quas ꝑdimꝰ putas
dies ẽẽ puta mẽses, puta ãnos. ꝑ¬
dimꝰ issos. nẽpe ꝑituros. Qͥd oro te re¬
fert. nõ ꝑuemiã ad illos. fluit tp̃s.
et auidissiõs sui deẜit. Nec ꝙ futu¬
cũ ẽ meũ ẽ. nec fuit ĩ pũcto fugiẽti
tpr̃ĩs. Pondeo et magni ẽ modicum
fuisse. Elegant̾ ille lelius sapiẽs
dicenti cuidã sexagĩta ãnos hẽo. hos

Expanded text:
ongum. Horae sunt quas perdimus; puta dies esse, puta menses, puta annos: perdimus illos nempe perituros. Quid, oro te, refert num perueniam ad illos? Fluit tempus et auidissimos sui deserit; nec quod futurum est meum est nec quod fuit: in puncto fugientis temporis pendeo, et magni est modicum fuisse. Eleganter ille Laelius sapiens dicenti cuidam "Sexaginta annos habeo", "Hos
Abbreviated transcription (Latin):
dem̃ residui sp̃s nõ idem possũt nec illis
pugna ẽ cũ iã uiã ĩueneñt seꝙͣturq ea
qua pͥma uir ac marĩa eucsit. hoc qͦ di¬
gtuũ mẽoria iudico ab eruditissĩõ et q̃¬
iussĩo uiro cognitũ forte eĩ cũ hoc eueit
lauabat᷑. Uidisse se affirmat ĩ balneo
thesalas ꝯͥb solũ erat stratũ alterã ab
alt̾a seꝑari idẽq cõmicti et aquã mnõ

Expanded text:
lis pugna opus est, cum iam uiam inuenerint sequanturque ea qua prima uis ac maxima euasit. Hoc quoque dignum memoria iudico ab eruditissimo et grauissimo uiro cognitum forte enim, cum hoc euenit, lauabatur: uidisse se affirmat in balneo tessellas quibus solum erat stratum alteram ab altera separari iterumque committi et aquam mo
Abbreviated transcription (Latin):
anincitũ ĩ põpeiana regioẽ. Non
ẽ hoc. qrͣ hoc putes ouib illis tio¬
re accidisse. Sionuꝰ solere post inci¬
gnos t̾rarũ motus pestilenciã sĩ.
Nec id mirũ ẽ. Multa enĩ morti¬
fera ĩ alto latẽt at ip̃e qͥ uel t̾rarũ
culpa uel puricia et et̾na nocte
corpe scit guis haurielib ẽ uel cor¬
ruptus et̾norũ igniu uicõ. cũ ẽlõ¬
ga situ emssus purũ ht̃ liquidũ¬
stilẽtesq ĩ adito latẽt ut quas ñ¬

Expanded text:
animatum in Pompeiana regione. Non animatum in Pompeiana regione. Non est quare hoc putes ouibus illis timore accidisse. Aiuni enim solere post magnos terrarum motus pestilentiam fieri, nec id mirum est. Multa enim mortifera in alto latent: aer ipse, qui uel terrarum culpa uel pigritia et aeterna nocte torpescit, grauis haurientibus est, uel corruptus internorum ignium uitio, cum e longo situ emissus est, purum hunc liquidumstilentesque in abdito latent, ut quas n
Abbreviated transcription (Latin):
ueri auctore phyndaro thutidides
ait antea qͥdẽ ĩmotã fuisse s circa
peloponẽ sicicũ bellũ tremuisse.
Calistenes et alio tp̃r ait hoc acci¬
disse. Int̾ multa ĩqͥt ꝓdigia qͥb de¬
nũciatũ ẽ ducrũ urbĩ elices et bu¬
ris eu̾sio fuẽ marĩe notahilia colũp¬
nai igiis ĩ mẽfi et delos agictata.¬
Quã iõ stabilẽ uider uult qͥa in
mari postica sit hẽatqz cõcauas
iupes et sara ꝑmes ꝯ̃dent dep̾he
so aeri reditũ. Obhoc et ĩsulas eẽ
certioris soli urbesq eo tutiores qͦ
ꝓpͥus ad mare recesserũt. falsa hot
eẽ põpeiũ et hculaneũ senẜe. Ãdice
nũc ꝙ oĩs hora maris obnoxia est
motibz. sic paphos nõ semel corru¬
it. Sic nobilis et huic iã fãliaris
malomi eopolis. Ciprũ ãbit altũ
mare et agictat᷑. Tyros et ip̃a tã
mouet ꝙͣ diluit. hec fere cãe reddũ
tñ ꝓpria ĩ hoc cãpano motu acci¬
disse narrãtur qͦrũ racõ reddẽda ẽ.

Expanded text:
ueri auctore Pindaro. Thucydides ueri auctore Pindaro. Thucydides ait antea quidem immotam fuisse sed circa Peloponnesiacum bellum tremuisse; Callisthenes et alio tempore ait hoc accidisse: "Inter multa", inquit, "prodigia, quibus denuntiata est duarum urbium, Helices et Buris, euersio, fuere maxime notabilia columna ignis immensi et Delos agitata"quam ideo stabilem uideri uult, quia mari imposita sit habeatque concauas rupes et so aeri reditum: ob hoc et insulas esse certioris soli urbesque eo tutiores quo propius ad mare accesserint. Falsa haec esse Pompei et Herculaneum sensere. Adice nunc quod omnis ora maris obnoxia est motibus: sic Paphos non semel corruit; sic mobilis et huic iam familiaris malo Nicopolis; Cyprum ambit altum mare et agitatur; Tyros et ipsa tam mouetur quam diluitur. Hae fere causae rpropria in hoc Campano motu accidisse narrantur, quorum ratio reddenda est.
Abbreviated transcription (Latin):
ãnis excrescat et relictis ripis uiolẽ¬
tus ĩ obstãcia ĩcurrat. Sic fiet motꝰ
alicuiꝰ ꝑtis ĩ quã motus ĩpetũ dedit.
et quã donec crescat ub̾abit. põt fieti
ut aliquã regionẽ riius affluuẽs

Expanded text:
o illic amnis excrescat et relictis ripis uioleno illic amnis excrescat et relictis ripis uiolentus in obstantia incurrat: sic fiet motus alicuius partis in quam flumen impetum dedit et quam, donec decrescat, uerberabit. Potest fieri ut aliquam r
Abbreviated transcription (Latin):
lis ⁊̃ sine adiuutorio ybriũ magͥtudo
ẽ. hĩc nlus ꝑestatẽ ĩgẽtes aquas ĩ¬
uehit. hĩc qͥ mẽdius int̾ paccata et
hostilia sluit danubiꝰ ac renus alt̾
sarmaticos ĩpetus cohibẽs. et euro¬
pam asiãq dist̾rias. alt̾ gͥma¬
uos auida gẽtẽ belli Repellẽs. Adice
nũc patẽtissimos lacus et stagna po¬
pulis int̾ se ignotis circũdata et ĩe¬
luctãtes nauigio paludes ne ipis qͥ¬
fõtes tot capita fluminũ subito se ex
oculto ãnes uomẽtia tot denĩ ad tp̃s
collectos torrẽtiũ ĩpetus quorũ iures
ꝙͣ repẽte cã breues. Oĩs aquarũ etĩ¬
tra terrã naͣ faciesq ẽ. illic ꝙͦ alie ua¬
sto cursu deferũt᷑ et ĩ p̾ceps uolute ca¬
dũt alie lãguidiores ĩuadis refũdũt᷑
et lenit̾ ac quiete fluũt. Quis aũt
neget uastis illa receptaculis cõcipi
et cessare multis locis ĩertes. Non ẽ
om̃s sũt. neq enĩ sufficeͣt cellus ad
tot flumĩa edẽda nͥ ex repoĩto multo

Expanded text:
adiutorio imbrium magnitudo est: hinc Nilus, per aestatem ingentes aquas inuehit; hinc, qui medius inter pacata et hostilia fluit, Danuuius ac Rhenus, alter Sarmaticos impetus cohibens et Europam Asiamque disterminans, alter Germanos, auidam belli gentem, repellens. Adice nunc patentissimos lacus et stagna populis inter se ignotis circumdata et ineluctabiles nauigio paludes, ne ipsis qufontes, tot capita fluminum subitos et ex occulto amnes uomentia, tot deinde ad tempus collectos torrentium impetus, quorum uires quam repentinae tam breues. Omnis aquarum et intra terram natura faciesque est: illic quoque aliae uasto cursu deferuntur et in praeceps uolutae cadunt, aliae languidiores in uadis refunduntur et leniter ac quiete fluunt; quis autem neget uastis illas receptaculis concipi et cessare multis inertes locis? Non estomnes sunt; neque enim sufficeret tellus ad tot flumina edenda, nisi ex reposito multoque