comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mini: desertꝰ ẽ sibi ap̃ianus. Ignis uitrat in
fornacen. Et fornax aurificis: magni sacram̃¬
ti res ẽ. Ibi ẽ aurum. ibi ẽ palea: ibi ignis in
angusto oꝑatur. Ignis ille non diu̾sus: & di¬
uersa agit. Paleam in cinerem uertit: auro
sordes tollit. In quibꝰ autem habitat ds̃: utiq
in tribulatione meliores fiunt. tamquam au¬
rum ꝓbati. Et si forte petierit inimicus diabolꝰ.
&ẜ concessum illi fuerit. siue aliquo dolore cor¬
poris. siue aliquo dampno. siue amissione su¬
orum: fixum in illo cor habeat. qui se nͣ sub¬
trahit. & si quasi subtrahit aurem ploranti:
sed apponit miscđiam dep̃canti. Nouit quid
agat. Qui nos fecit: nouit & reficere nos.
Bonus ẽ structor: qui ȩdificauit domum.
Et si aliquid ibi ceciderit: nouit resarcire.
nr̃i: sperauer & liberasti eos. Et nouimꝰ & le¬
gimus: qͣm multos patres nr̃os sꝑantes in
se eruit ds̃. Eruit ipsum populum de tͣra

Expanded text:
mini, desertus est sibi christianus. Ignis intrat in mini, desertus est sibi christianus. Ignis intrat in fornacem, et fornax aurificis magni sacramenti res est. Ibi est aurum, ibi est palea, ibi ignis in angusto operatur. Ignis ille non est diversus, et diversa agit; paleam in cinerem vertit, auro sordes tollit. In quibus autem habitat Deus, utique in tribulatione meliores fiunt, tanquam aurum probati. Et si forte petierit inimicus diabolus, et concessum illi fuerit: sive aliquo dolore corporis, sive aliquo damno, sive amissione suorum, fixum cor habeat in illo qui se non subtrahit; et si quasi subtrahit aurem ploranti, sed apponit misericordiam deprecanti. Novit quid agat qui nos fecit, novit et reficere nos. Bonus est structor qui aedificavit domum; et si aliquid ibi ceciderit, novit resarcire. nostri: speraverunt, et eruisti eos. Et novimus, et legimus quam multos patres nostros sperantes in se eruit Deus. Eruit ipsum populum Israel de terra
Abbreviated transcription (Latin):
mea : nam uirtꝰ in infirmitate ꝑficitur. Ergo
ñ ẽ exauditꝰ : sed non ad insipientiam. sed ad
sapientiam: ut intelligat homo medieũ ẽẽ
dm̃. & tribulationẽ medicam̃tũ ẽe ad salutẽ.
non penam ad dampnationẽ. Sub medicam̃¬
topositꝰ. ureris. secaris. clamas. ñ audit me¬
dicꝰ ad uoluntatẽ: sed audit ad sanitatem.
bitas quos seificasti: & quos facis intelligere
quia ad utilitatẽ quosdam ñ eraudis. & ad
dampnationẽ quosdam exaudis. Ad utilitatẽ
non erauditꝰ ẽ paulus: ad dampnationẽ ȩxu¬
ditꝰ ẽ diabolus. Petiit iob temptandum: &
concessum ẽ. Demones petierunt se ire. in por
ditus. Sed illi ȩxaudiuntur ad dampnationẽ:
apłos non erauditur ad salutem. Diuia ñ al
insipientiam mͥ: tu aut̃ in scõ habitas laus frł.
Ouare non exaudis & tuos: Ouare dico ista:
¶Nem̃to semꝑ dici dõ grãs: & magna ẽ hic mul
relinquit dm̃ suum. Nam quando bene cͣ ho¬

Expanded text:
mea, nam virtus in infirmitate perficitur . Ergo mea, nam virtus in infirmitate perficitur . Ergo non est exauditus; sed non ad insipientiam, sed ad sapientiam: ut intelligat homo medicum esse Deum, et tribulationem medicamentum esse ad salutem, non poenam ad damnationem. Sub medicamento positus ureris, secaris, clamas: non audit medicus ad voluntatem, sed audit ad sanitatem. bitas, quos sanctificasti, et quos facis intelligere quia ad utilitatem quosdam non exaudis, et ad damnationem quosdam exaudis. Ad utilitatem non est exauditus Paulus, ad damnationem exauditus est diabolus. Petiit Job ad tentandum, et concessum est . Daemones petierunt se ire in porcotolus non exauditur: sed illi exaudiuntur ad damnationem, Apostolus non exauditur ad salutem: quia non ad insipientiam mihi. Tu autem in sancto habitas, laus Israel. Quare non exaudis et tuos? Quare dico ista? Mementote semper dici, Deo gratias. Et magna est hic multreliquit Deum suum. Nam quando bene est ho
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam facer&: Ds mĩs clamabo ad te ꝑ diẽ.
neo eraudies: & nocte. & non ad insipientiãm
Dirit utiq de me. de te. de illo. Corpus enum
suum gerebat: id ẽ ȩccłam. Nisi forte puta¬
tis fr̃s. quia quando dixit ds̃. pat̾ si fieri
potest t anseat a me calix iste: mori time¬
bat. Non ẽ fortior miles. quam imꝑator. Suf¬
ficit seruo: ut sit sicut dñs eiꝰ. Paulus dicit
miles regis xp̃i : compellor e duobꝰ. concupis¬
centiam habens dissolui. & ẽẽ cum xp̃o. Ille
tim& mortem : Sed quid. nisi infirmitatẽ
nram portabat : & ꝓ his qui adhuc timent
mortem. in corpore constitutꝰ ista dicebat:
Inde erat illa uox. Membrorum ipsiꝰ uoxerat:
non capitis. Sic & hic: ꝑ diem &̾ nocte̾ clama¬
uii. & non exaudies. Multi enim clamant in
tribulatione & ñ exaudiuntur: sed ad salu¬
tem. non ad insipientiã. Clam auit paulus
ut auferretur stimulus carnis. & ñ ẽ exauditꝰ
ut auferretur: & dictum ẽ ei. Sufficit tͥ gr̃a

Expanded text:
 Deus meus, clamabo ad te per diem, et non exaudies; et nocte, et non ad insipientiam mihi: dixit utique de me, de te, de illo; corpus enim suum gerebat, id est Ecclesiam. Nisi forte putatis, fratres, quia quando dixit Dominus, Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste , mori timebat. Non est fortior miles, quam imperator. Sufficit servo ut sit sicut dominus ejus . Paulus dicit, miles regis Christi: Compellor e duobus, concupiscentiam habens dissolvi, et esse cum Christo . Ille Christus timet mortem? Sed quid nisi infirmitatem nostram portabat, et pro his qui adhuc timent mortem in corpore suo constitutis, ista dicebat? Inde erat illa vox, membrorum ipsius vox erat, non capitis; sic et hic, Per diem et noctem clamavi, et non exaudies. Multi enim clamant in tribulatione, et non exaudiuntur: sed ad salutem, non ad insipientiam. Clamavit Paulus ut auferretur ab eo stimulus carnis, et non est exauditus ut auferretur; et dictum est ei: Sufficit tibi gratia
Abbreviated transcription (Latin):
& circumcisionis. ceterorũq taliũ salutẽ po¬
nit. Spes mea ds̃ ab ubibꝰ matris meȩ. Spes
mea ds̃. ñ ex qͦ uberibꝰ uirginis lactari ee¬
pi. nam & ante utiq. sed ab uberibꝰ sỹna¬
goge: sicut de uentre dixi extraxisti me. ne
carnalem consuetudin̾e sugerem. In te
synagoge. qͥ me ñ ꝑtulit : sed iactauit me.
Non aut̃ cecidi: qͥa continiusti me. De uen.¬

Expanded text:
et circumcisionis caeterorumque talium salutem poet circumcisionis caeterorumque talium salutem ponit. Spes mea ab uberibus matris meae: spes mea Deus, non ex quo uberibus virginis lactari coepi, nam et ante utique; sed ab uberibus Synagogae, sicut de ventre dixi, extraxisti me, ne carnalem consuetudinem sugerem. 11. vSynagogae, qui me non pertulit, sed jactavit me: non autem cecidi, quia continuisti me. De ven
Abbreviated transcription (Latin):
isti eos. Ad te clamauerunt. & salui facti
sunt. Ad te clamauer̃ ñ u̾bis delictorum.
a quibꝰ longe ẽ salꝰ: & ido salui facti fr̃. In te
sꝑauerunt. & ñ st̃ confusi. In te sꝑauer̃: nec
eos fefellit spes. Non enim illam ui se posuert̃.¬
Ego aut̃ sum uermis & ñ homo. Ego aut̃ ñ iam
homines: ut uł sic dignaretur imitari huma¬
na suꝑbia bumilitatẽ meam. Obꝓbrium ho¬
minum & abiectio plebis. In qua factꝰ sum
obꝓbrium hominũ: ita ut ꝓ conuitioso ma¬
sannabant me. Oñs qͥ conspiciebant me: irri¬
debant me. Et locuti sunt labus: & mouert̃
caput. Et locuti sunt non in corde sed in labiis.
Nam irrident̾ mouerunt caput dicentes.
Sꝑauit in dño eruat eũ: saluũ faciat eũ qm̃
uult eum. H ȩc u̾ba erant: sed in labus di
lex ista nascendi ẽ ut de uentre extrahant᷑:
sed etiam de uentre iudaicȩ gentis. cuiꝰ te¬
nebris obtegitur. & ñdum in lucẽ xp̃r natꝰ
ẽ. quisquis in carnali obseruatione sabbati.

Expanded text:
s. 6. Ad te clamaverunt, et salvi facti sunt: ad te clamaverunt, non verbis delictorum a quibus longe est salus, et ideo salvi facti sunt. In te speraverunt, et non sunt confusi: in te speraverunt, nec eos fefellit spes; non enim in se illam posuerEgo autem sum vermis, et non homo: ego autem jam nohomines; ut vel sic dignaretur imitari humana superbia humilitatem meam. Opprobrium hominum et abjectio plebis: in qua factus sum opprobrium hominum, ita ut pro convicioso masanabant me: omnes qui conspiciebant me, irridebant me, Et locuti sunt labiis, et moverunt caput: et locuti sunt non in corde, sed in labiis. 9. vers. 9. Nam irridenter moverunt caput, dicentes: Speravit in Dominum, eruat eum; salvum faciat eum, quoniam vult eum. Haec verba erant, sed in labiis dilex ista nascendi est ut de ventre extrahantur, sed etiam de ventre Judaicae gentis; cujus tenebris obtegitur, et nondum in lucem Christi natus est, quisquis in carnali observatione sabbati
Abbreviated transcription (Latin):
U nicam dix̃ ȩccłam. De manii: id ẽ de potesta¬
te canis. Oui sunt canes: Qui canino more
latrant: nec intelligunt contͣ qͦs. Nichil illis
fit: & latrant. Quid fecit cani transiens iuam
suam: Tam̃ ille latrat. Qui latrant cȩcis ocłis:
quis sit: circumiens & querens quẽ deuor&.
A cornibꝰ unicornium humilitatẽ meã. Uni¬
cornes ñ dicer&: nͥ suꝑbos. Ideo subiecit: hu¬

Expanded text:
Unicam dixit, Ecclesiam: de manu, id est de potestaUnicam dixit, Ecclesiam: de manu, id est de potestate canis. Qui sunt canes? Qui canino more latrant, nec intelligunt contra quos. Nihil illis fit, et latrant. Quid fecit cani transiens viam suam? Tamen ille latrat. Qui latrant caecis oculis, quis sit, circumiens et quaerens quem devoret . Et a cornibus unicornium humilitatem meam: unicornes non diceret, nisi superbos; ideo subjecit, hu
Abbreviated transcription (Latin):
mͣta ipsiꝰ. sacram̃ta ipsius potuer̃ diuidi
ꝑ hereses : sed erat ibi uestim̃tum qͦd ne¬
mo diuisit. Et suꝑ uestimͣtum meum mi¬
serunt sortem. Erat ibi tunca. dicit eugłi¬
sta. desuꝑ terta. Ergo de cęlo. gͦ a patre:
gͦ a sp̃u sc̃ñ. Oue ẽ ista tunica : nͥ caritas
quam nemo potest diuidere: Quȩ ẽ ista
tunica: nͥ unitas: In ipsam sors mittitur:
nemo illam diuidit. Sacram̃ta sibi hereti¬
ci diuidere potuer̃: caritatẽ ñ diuiserunt.
Et qͥ diuidere ñ potuer̃. recesser: illa aut̃
man& integra. Sorte obuenit quibꝰdam.
Qui hab& hanc. securꝰ ẽ. Nemo illã mou&
de ȩccła catholica. Et si foris illam incipi¬
at babere intromititur: qͦmͦ ramꝰ oliuę
auxilium tuũ. Et factũ ẽ pꝰ triduũ resur¬
rexit. In defensionem meam aspice. Erue a
mea enim: gladius ẽ. Et ꝑ gladium. mortẽ
intelligi uoluit. Et de manu canis unic̃a meaͣ.
Animam meam unicam meam: caput & corpꝰ.

Expanded text:
menta ipsius, sacramenta ipsius potuerunt dividi menta ipsius, sacramenta ipsius potuerunt dividi per haereses: sed erat ibi vestimentum quod nemo divisit. Et super vestimentum meum miserunt sortem. Erat ibi tunica, dicit evangelista, desuper texta . Ergo de coelo, ergo a Patre, ergo a Spiritu sancto. Quae est ista tunica, nisi charitas, quam nemo potest dividere? Quae est ista tunica, nisi unitas? In ipsam sors mittitur, nemo illam dividit. Sacramenta sibi haeretici dividere potuerunt, charitatem non diviserunt. Et quia dividere non potuerunt, recesserunt: illa autem manet integra. Sorte obvenit quibusdam: qui habet hanc, securus est; nemo illum movet de Ecclesia catholica, et si foris illam incipiat habere, intromittitur, quomodo ramus olivae auxilium tuum. Et factum est: post triduum resurrexit. In defensionem meam aspice. 21. vemea enim gladius est, et per gladium mortem intelligi voluit. Et de manu canis unicam meam. Animam meam, unicam meam, caput et corpus:
Abbreviated transcription (Latin):
adhesit faucibꝰ meis. Quomꝰ m̃brum illud
in nob non ual& nͥ ad loquendum: sic p̾di¬
catores suos linguam suam dicit adhesi sse
faucibꝰ suis. ut de interioribꝰ etꝰ caperent
sapientiam. Et in puluerem mortis dedi
meas. & pedes meos. T̾ unc facta sunt uulne¬
ra. Ouorum uulnerum cicatrices dubitans
discipulꝰ contrectauit. ille qͥ dixit. nͥ misero
digitos meos in ciatrices eiꝰ uulnerum. non
credam. Ouando ei dixit. ueni mitte manũ
tuam incredule: & misit manum suam &
clamauit. ds̃ m̃s. & dñs m̃s. Et ille. Quia ui¬
disti me credidisti: beati qͥ ñ uident & credent.
om̃a ossa mea. Quando pendens extentꝰ erat
in ligno. Non potuit meliꝰ deseribi extensio
corporis in ligno: qͥm ut dicer&. dinume¬
rauerunt omnia ossa mea. Ipsi uͦ c̃sid̃auer̃¬
& conspererunt me. Consid̾auer̃ & ñ intelle¬
xerunt: conspexerunt & nͣ uiderunt. Usq
sua: sacramͣta ipsiꝰ. Attendite fr̃s. U esti¬

Expanded text:
adhaesit faucibus meis: quomodo membrum illud adhaesit faucibus meis: quomodo membrum illud in nobis non valet nisi ad loquendum; sic praedicatores suos, linguam suam, dixit adhaesisse faucibus suis, ut de interioribus ejus caperent sapientiam. Et in pulverem mortis deduxmeas et pedes meos. Tunc facta sunt vulnera, quorum vulnerum cicatrices dubitans discipulus contrectavit, ille qui dixit: Nisi misero digitos meos in cicatrices vulnerum ejus, non credam. Quando ei dixit, Veni, mitte manum tuam, incredule; et misit manum suam, et clamavit: Dominus meus et Deus meus! Et ille: Quia vidisti me, credidisti; beatomnia ossa mea: quando pendens extentus erat in ligno. Non potuit melius describi extensio corporis in ligno, quam ut diceret: Dinumeraverunt omnia ossa mea. 19. ver conspexerunt me: consideraverunt, et non intellexerunt; conspexerunt, et non viderunt. Usque sua, sacramenta ipsius. Attendite, fratres. Vesti
Abbreviated transcription (Latin):
Circum deder̃ me uituli multi: tauri pin¬
gues obsederunt me. Ropłs. & pͥncipes. lo¬
Ossa sua: firmos suos dicit. Ossa enim fir¬
ma sunt in corpore. Quomͦ disꝑsit ossa sua:
Quando dixit eis: ecce ego mitto uossient
agnos in medio luporum. Firmos suos disꝑ¬
sit: & sicut aqua effusus ẽ. Aqua enum qͥn¬
do effunditur: aut abluit. aut irrigat. Ef
te sunt mentes. Factum ẽ cor meum tãs
cera liquescens in medio uentris mei. Uen¬
trem suum dicit: infirmos in eccłia sua.
Quomꝰ cor ipsius factum ẽ sieut cera: lor
ipsius. scriptura ipsius. id ẽ sapientia
ipsius: quȩ erat in scripturis. Clausa eni
erat seriptura: nemo illam intelligebal.
Crucifixus ẽ dominus . & lique facta ẽ sic̃
cera: ut omnes infirmi intelligerent scͥpta.
Nam inde & uelum templi scissum ẽ: quia
factum ẽ nom̃ meum de tribulatione. Qmͣ
enim testa ante ignem mollis eͣ. pꝰ ignẽ for¬
tis: sic dĩi nom̃ aute passionẽ contepneba.
pꝰ passionem honorificatur. Et lingua m̃a

Expanded text:
Circumdederunt me vituli multi, tauri pingues obsederunt me: populus et principes; poossa sua, firmos suos dicit; ossa enim firma sunt in corpore. Quando dispersit ossa sua? Quando dixit illis: Ecce ego mitto vos velut agnos in medio luporum . Firmos suos dispersit, et sicut aqua effusus est: aqua enim quando effunditur, aut abluit, aut irrigat; efftae sunt mentes. Factum est cor meum tanquam cera liquescens, in medio ventris mei: ventrem suum dicit infirmos in Ecclesia sua. Quomodo cor ipsius factum est sicut cera? Cor ipsius Scriptura ipsius, id est, sapientia ipsius quae erat in Scripturis. Clausa enim erat Scriptura; nemo illam intelligebat: crucifixus est Dominus, et liquefacta est sicut cera, ut omnes infirmi intelligerent Scripturam; nam inde et velum templi scissum est, quia factum est nomen meum de tribulatione. Quomodo enim testa ante ignem mollis est, post ignem fortis; sic Domini nomen ante passionem contemnebatur, post passionem honorificatur. Et lingua mea
Abbreviated transcription (Latin):
sit eos ad qͦs missi sunt: ut aliis eorũ ẽẽnt
odor uitȩ in uitã. aliis odor mortis in mortẽ.
Et choruscationes multiplicauit: & contur¬
bauit eos. Et miracula multiplicauit: &
cantibꝰ fontes aquarũ: salientiũ in uit̾a ẽt̃¬
nam. Et reuelata sunt fundam̃ta orbis
bant᷑: suꝑ qͦs ȩdificaretur orbis t̾rarũ cre¬
dens dñm. Ab in crepatione tua dñe.
Clamantis. apꝓpinquabit suꝑ uos regnũ
dĩ. Ab inspiratione sp̃s irȩ tuȩ. Dicentis.
nͥ penitentiã egeritis: om̃s similit̾ morie¬
mini. Misit de summo & accepit me. Uo¬
cando ex gentibꝰ in hereditatẽ głosã eccłam:
ñ habentẽ maculã neq rugã. Assũꝑsit
me de multitudine aquarũ. Assũpsit me

Expanded text:
ersit eos ad quos missi sunt, ut aliis eorum essent ersit eos ad quos missi sunt, ut aliis eorum essent odor vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem . Et coruscationes multiplicavit, et conturbavit eos: et miracula multiplicavit, etcantibus fontes aquarum salientium in vitam aeternam . Et revelata sunt fundamenta orbis bantur super quos aedificaretur orbis terrarum credens Domino. Ab increpatione tua, Domine. Clamantis, Appropinquabit super vos regnum Dei . Ab inspiratione spiritus irae tuae. Dicentis: Nisi poenitentiam egeritis, omnes similiter moriemini . Misit de summo et accepit me. Vocando ex gentibus in haereditatem gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam aut rugam . Assumpsit me de multitudine aquaru
Abbreviated transcription (Latin):
arbitret᷑ : si scripturas recte intelligit.
In ꝓpħis enĩ atq in omnibꝰ diuini uerbi
p̃dicatoribꝰ. obscura doctrina ẽ. Pre ful¬
gore in conspectu eiꝰ. In comparatione ful¬
goris qͥ ẽ in conspectu manifestationis eiꝰ:
nubes ipsiꝰ transiert̃. Predicatores u̾bi
eiꝰ. ñ ia̾ in iudee finibꝰ continentur: sed
ignis. O biurgationes figuratȩ : quibꝰ ue¬
lut grandine corda dura tunduntur. Si
autem t̾ra culta & mitis. idẽ piꝰ animꝰ ex¬
ceꝑit duriciam grandinis: in aqͣm id ẽ t̃¬
ram fulgoratã. & quasi congelatȩ obiurga¬
tionis in doctrinam satiantem resoluitur.
lgne aut̃ caritatis accensa corda reuiuisẽt.
H ex omnia. in nubibꝰ ipsiꝰ ad gentes tran¬
sierunt. Et intonuit de celo dñs. Et eugłi¬
sagtitas & disꝑsit eos. Et emisit eugłistas
pennis uirtutum recta itinera transuolan
tes: ñ sius sed eiꝰ a qͦ missi st̃ uiribꝰ. Et disꝑ¬

Expanded text:
arbitretur, si Scripturas recte intelligit. arbitretur, si Scripturas recte intelligit. In prophetis enim, atque in omnibus divini verbi praedicatoribus obscura doctrina est » Prae fulgore in conspectu ejus: « in comparatione fulgoris, qui est in conspectu, manifestationis ejus. Nubes ipsius transierunt. Praedicatores verbi ejus, non jam Judaeae finibus continentur, sed ignis. Objurgationis figuratae, quibus velut grandine corda dura tunduntur. Si autem terra culta, et mitis, id est pius animus exceperit, duritia grandinis in aquam, id est terror fulguratae, et quasi congelatae objurgationis in doctrinam satiantem resolvitur. Igne autem charitatis accensa corda reviviscunt. Haec omnia in nubibus ipsius ad gentes tranunt. Et intonuit de coelo Dominus. Et evangelisagittas, et dissipavit eos. Et emisit evangelistas pennis vites, non suis, sed ejus a quo missi sunt viribus: et disp
Abbreviated transcription (Latin):
exaltatꝰ ẽ suꝑ plenitudinẽ scientie: ut ne
p̃hensibilem ẽẽ monstrauit dilectoribꝰ su¬
is: ne illum corporeis imaginationibꝰ cõ
p̃hendi arbitrarentur. Uolauit suꝑ pen¬
nas uentorum. Illa aut̃ celeritas qua se
in comp̃hensibilem ẽẽ monstrauit. ẽ suꝑ uir¬
tutes animarũ: quibꝰ se uelut pennis
a t̾renis timoribꝰ in auras lib̾tatis attollt̃.¬
suit obscuritatẽ sacram̃torum. & occul¬
tam spem in corde credentium: ubi la¬
ter& ipse ñ eos deserens. In his etiã te¬
nebris ubi ꝑ fidem adhuc ambulamꝰ.
ñ ꝑ speciem : qͣmdiu qͦd ñ uidemꝰ sꝑamꝰ.¬
tab̾naculũ eiꝰ. Conu̾si tam̃ ad ipsũ ambi¬
unt qui credunt ei. qͥa in medio eorũ ẽ.
cũ omnibꝰ ȩqualit̾ fau&: in quibꝰ tamꝗͣ
in tab̾naculo habitat hoc tempore. Tene¬
brosa aqua in nubibꝰ aeris. Nec ꝓpt̾ea
quisquam in illa luce quȩ futura ẽ. cũ
ex fide ad speciem uenerimꝰ. iam se eẽ

Expanded text:
Exaltatus est super plenitudinem scientiae, ut nemExaltatus est super plenitudinem scientiae, ut nemprehensibilem esse monstravit dilectoribus suis, ne illum corporeis imaginationibus prehendi arbitrarentur. Volavit super pennas ventorum. Illa autem celeritas, qua se incomprehensibilem esse monstravit, super virtutes animarum est, quibus se velut pennis a terrenis timoribsuit obscuritatem sacramentorum, et occultam spem in corde credentium, ubi lateret ipse non eos deserens. In his etiam tenebris, ubi per fidem adhuc ambulamus, non per speciem, quandiu quod non videmustabernaculum ejus. Conversi tamen ad ipsum ambiunt qui credunt ei, quia in medio eorum est, cum omnibus aequaliter favet, in quibus, tanquam in tabernaculo, habitat hoc tempore. Tenebrosa aqua in nubibus aeris. Nec propterea quisquam in illa luce, quae futura est, cum ex fide ad speciem venerimus, jam se esse
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ in hoc scło fuerunt. conturbatȩ ft̃. Et
commota sunt qm iratꝰ ẽ eis. Ut scilicos
iam firmam̃tũ ñ haberis in cordibꝰ ho¬
minũ: spes tẽporaliũ bonorũ. Ascendit
fumꝰ in ira eiꝰ. Ascendit lacrimosa dep̃ca¬
tio penitentiũ: cũ cognouissent qͥd mine¬
tur ds̃ impiis. Et ignis a facie eiꝰ exar des¬
cit. Et flagrantia caritatis pꝰ pęnitentiã.
de noticia eiꝰ exardescit. Car bones suecen¬
si suit ab eo. Qui iam mortui erant de¬
serti ab igne boni desiderii. ac luce iusti¬
ciȩ. & frigidi tenebrosiq remanserant.
rursus accensi & illuminati reuixerunt.
Et inelinauit celum & descendit. Et hu¬
miliauit iustum: ut descender& ad ho¬
minum infirmitatẽ. Et caligo sub pedibꝰ
eiꝰ. Et impii qui t̾rena sapiunt: caligine ma¬
liciȩ suę non cognouerunt eum. Terra enĩ
sub pedibꝰ eiꝰ : tamquam scabellũ pedũ ei.
Et ascendit suꝑ cherubin & uolauit. Et¬

Expanded text:
quae in hoc saeculo fuerunt, conturbatae sunt. Et quae in hoc saeculo fuerunt, conturbatae sunt. Et commoam firmamentum non haberet in cordibus hominum spes temporalium bonorum. » Ascendit fumus in ira ejus. « Ascendit lacrymosa deprecatio poenitentium, cum cognovissent quid minetur Deus impiis. Et ignis a facie ejus exardescit: Et flagrantia charitatis post poenitentiam de notitia ejus exardescit. Carbones succensi sunt ab eo. Qui jam mortui erant, deserti ab igne boni desiderii, ac luce justitiae, et frigidi, tenebrosique remanserant, rursus accensi et illuminati revixerunt. » Et inclinavit coelum, et descendit. « Et humiliavit justum, ut descenderet ad hominum infirmitatem. Et caligo sub pedibus ejus. Impii enim, qui terrena sapiunt, caligine malitiae suae non cognoverunt eum: terra enim sub pedibus ejus tanquam scabellum pedum ejus. » Et ascendit super Cherubim, et volavit.
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ carnis. Et torrentes iniquitatis con¬
turbauert̃ me. Turbe inquȩ ad tempꝰ
commote. ueluti flumina pluuialia eito
desitura: egert̃ ut conturbarent me. Do¬
lores inferni circum dederunt me. In
his qui me circum dederunt ut ꝑderent.
erant dolores inuidentiȩ qui mort̾e oꝑant᷑.
ꝑducuntq ad infernum peccati. Preue¬
nerunt me laquei mortis. P reuener̃ me
ut pͥores nocere uellent : qͦd eis pꝰ ea redde¬
retur. Tales aut̃ homines capiunt in ꝑdi¬
tionem. quibꝰ mala ꝑsuaser̾t iactatione ui¬
sticiȩ : cuiꝰ ñ re sed nomine adu̾sꝰ gentes
głantur. Et in p̃ssura mea inuocaui dñm.
& ad dm̃ meum clamaui: & exaudiuit de
templo scõ suo uocem meam. Et exaudi¬
meꝰ quẽ ñ in auribꝰ hominum: sed corã
ipso intꝰ habeo. Introibit in aures eiꝰ: &
ficato filio hominis: & commoti sunt &
contremuer̃ peccatores. Et fundam̃ta mon¬
tium. conturbata st̃. Et spes suꝑborum

Expanded text:
 carnis. Et torrentes iniquitatis con carnis. Et torrentes iniquitatis conturbaverunt me. Turbae iniquae ad tempus commotae velut flumina pluvialia cito desitura, egerunt ut conturbarent me. Dolores inferni circumdederunt me. In his qui me circumdederunt ut perderent, erant dolores invidiae, qui mortem operantur, perducuntque ad infernum peccati. Praevenerunt me laquei mortis. Praevenerunt me ut priores nocere vellent, quod eis postea redderetur. Tales autem homines capiunt in perditionem, quibus mala persuaserint jactatione justitiae, cujus non re, sed nomine adversus gentes gloriantur. Et in pressura mea invocavi Dominum, et ad Deum meum clamavi. Et exaudivit de templo sancto suo vocem meam. Et exaudimeus, quem non in auribus hominum, sed coram ipso intus habeo, introibit in aures ejus. 8ficato filio hominis, commoti sunt et contremuerunt peccatores. Et fundamenta montium conturbata sunt: et spes superborum,
Abbreviated transcription (Latin):
In die qua eripuit eũ dñs de manu omniũ
inimicorum eiꝰ. & de marui saul: hoc ẽ regis
iudeorum. qͦd sibi ipsi petiuerant. Nam sicut
tiuerit & acceꝑit: ñ seđm dĩ. sed scđm suã
iligam te dñe uirtꝰ mea. Diligã
te dñe: ꝑ quẽ fortis sum. Dñe fir¬
mam̃tũ meu̾. & refugiũ meũ: &¬
libator meꝰ. Dñe qͥ me firmasti: qͥa refugi
ad te. Refugi aitt̃. qͥa lib̾asti. Ds m̃s adiu¬
tor meꝰ. & spabo in eũ. D̾s m̃s qͥ mͥ adiutor ũi
pꝰ uocationis tuę p̃stitisti: ut sꝑare in te
possim. Protector m̃s & cornu salitis mes: &
redemptor meꝰ. Protector meꝰ qͥa ñ de me
p̃sumpsi. quasi erigens adu̾sus te cornu
suꝑbiȩ : sed te ipsum cornu. hoc ẽ firmã
olsitudinem salitis inueni. Qt ut inue¬
nirem : redemsti me. Laudans inuocabo
dnm̃ : & ab inimicis meis salius ero. Non
meam głam sed dñi querens. inuocabo eũ:
& non erit unde mͥ noceant impietatis er-¬
rores. Circum dederunt me dolores mortis.¬

Expanded text:
die qua eripuit eum Dominus de manu omnium inimicorum ejus, et de manu Saül, hoc est, regis Judaeorum, quem sibi ipsi petiverant. Nam sicut tiverit et acceperit, non secundum Dei, sed secundum suam iligam te, Domine, virtus mea. Diligam te, Domine, per quem fortis sum. Domine, firmamentum meum, et refugium meum, liberator meus. Domine, qui me firmasti, quia refugi ad te; refugi ad te, quia liberasti me. Deus meus adjutor meus, et sperabo in eum. Deus meus qui mihi adjutorium prius vocationis tuae praestitisti, ut sperare in te possim. Protector meus, et cornu salutis meae, et liberator meus. Protector meus, quia non de me praesumpsi, quasi erigens adversum te cornu superbiae; sed te ipsum cornu, hoc est, firmam celsitudinem salutis inveni, quod ut invenirem redemisti me. Laudans invocabo Dominum, et ab inimicis meis salvus ero. Non meam gloriam, sed Domini quaerens, invocabo Dominum; et non erit unde mihi noceant iniquitatis errores. Circumdederunt me dolores mortis,
Abbreviated transcription (Latin):
qualis suauitas potest ẽẽ: ubi non ẽ intellectꝰ:
Qñi delicta quis intelligit. quȩ ipsum oculum
claudunt: cui suauis ẽ ueritas. cui desidabi¬
lia & dulcia sunt iudicia dĩ: Et si cut tene¬
dñe. A cupiditatibꝰ in me latentibꝰ munda me
dñe. Et ab alienis parce seruo tuo. Ne seducar
ab aliis. Neq enim alienis capitur qͥ ẽ mundꝰ
a suis. Parce itaq ab alienis cupiditatibꝰ: ñ
suꝑbo & in sua potestate ẽẽ cupienti. sed ser¬
uo tuo. Si mei ñ fuerint dominata. tunc
immaculatꝰ ero. Si mei ñ fuerunt dominata
occulta mea. & aliena peccata : te immacu¬
latꝰ ero. Non ẽ enim certior origo peccati. pͣł
occultum suum qͦ cecidit diabolꝰ & alienũ
qͦ seductꝰ ẽ homo. ut consentiendo suum fa¬
cer&. Et mundabor a delicto magno. Quo
alio. nͥ suꝑbiȩ : Non ẽ enum maiꝰ delictum
qͣm apostatare a dõ: qͦd ẽ initium suꝑbię
hominis. Et uere ille immaculatꝰ ẽ. qͥ etiã

Expanded text:
qualis suavitas potest esse, ubi non est intellectus? qualis suavitas potest esse, ubi non est intellectus? quoniam delicta quis intelligit, quae ipsum oculum claudunt, cui suavis est veritas, cui desiderabilia et dulcia sunt judicia Dei; et sicut tenes meis munda me, Domine: a cupiditatibus in me latentibus munda me, Domine. Et ab alienis parce servo tuo: ne seducar ab aliis; neque enim alienis capitur qui est mundus a suis. Parce itaque ab alienis cupiditatibus, non superbo et in sua potestate esse cupienti, sed servo tuo. Si mei non fuerint dominata, tunc immaculatus ero: si mei non fuerint dominata occulta mea, et aliena peccata, tunc immaculatus ero; non enim est tertia origo peccati, praeter occultum suum quo cecidit diabolus, et alienum quo seductus est homo, ut consentiendo suum faceret. Et mundabor a delicto magno: quo alio, nisi superbiae? Non enim est majus delictum, quam apostatare a Deo, quod est initium superbiae hominis : et vere ille immaculatus est, qui etiam
Abbreviated transcription (Latin):
sidentur. sed timeant᷑. aut contẽpnant᷑. aut
ñ eredant᷑ iudicia ai. G N qͥsq ipse sit au¬
rum. lapisq p̾ciosus. ut igne non consumat᷑.
sed assiunatur in thesaurum dĩ: plusqͣm se¬
ipsum desid̾at iudicia dĩ. cuiꝰ uoluntatẽ p̃po¬
nit suȩ. Et dulciora suꝑ mel & fauum. Et si¬
ue quisq iam sit mel qui iam solutꝰ uitȩ uin
culis. expectat diem qͦ ueniat in epulas di: si¬
ue adhuc fauus sit. ut quasi cera circũplicet᷑
hac uita. non huic concretꝰ. sed implens eam.
cui opꝰ sit aliqua p̃ssura. ñ oppͥmentis sed expͥ¬
mentis manꝰ dĩ. qua de temporali uita. in ȩtͣna
eliquetur: dulciora illi sunt iudicia dĩ. qͣm
sibi ipse ẽ: quia suꝑ mel & fauum illi dulcio
non custodienti: amara dies dñi. In custo dien¬
da illa. retributio multa. Non in aliqͦ extͣ po¬
sito commodo: sed in eo ipso qͦ uidicia dĩ custo¬
diuntur multa retributio. Multa ẽ qͥa gaudet

Expanded text:
siderentur, sed timeantur, aut contemnantur, aut siderentur, sed timeantur, aut contemnantur, aut non credantur judicia Dei. Quod si quisque ipse sit aurum lapisque pretiosus, ut igne non consumatur, sed assumatur in thesaurum Dei, plus quam seipsum desiderat judicia Dei, cujus voluntatem praeponit suae. Et dulciora super mel et favum: et sive quisque jam sit mel, qui jam solutus vitae hujus vinculis exspectat diem quo veniat in epulas Dei; sive adhuc sit favus, ut quasi cera circumplicetur hac vita, non huic concretus, sed implens eam, cui opus sit aliqua pressura non opprimentis, sed exprimentis manus Dei, qua de temporali vita in aeternam eliquetur; dulciora illi sunt judicia Dei, quam sibi ipse est, quia super mel et favum illi dulciornon custodienti amara dies Domini. In custodiendo illa retributio multa: non in aliquo extra posito commodo, sed in eo ipso quo judicia Dei custodiuntur, multa retributio: multa est, quia gaud
Abbreviated transcription (Latin):
ficantes corda. Omnes iusticiȩ dñi in illo recte.
qͥ non docuit qͦd ipse non fecit: ut qui imita¬
rentur corde. gauderent quȩ libere cum cari¬
tate facerent. non seruilit᷑ cum timore. Pre¬
ceptum dñi lucidum: illuminans oculos. Ere¬
ceptum dñi lucidum. sine uelam̃to earnaliũ
obseruationũ : illuminans hominis int̾ioris
ralia bona sibi subtrahi ꝑ horrescens. quorum
dilectione anima fornicatur: sed castꝰ. qͦ eccła
sponsum suum quanto ardentiꝰ diligit. tan¬
to diligentiꝰ cau& offende. Et ido̾ non foras mit¬
tit consummata dilectio timorem hunc: sed
quemquam. sed omine uidicium dedit filio: uere
instificata in commutabilit̾. Neq enim uł mi¬
natꝰ uł pollicitꝰ ds̃ quẽquam fallit: aut qͥsqͣm
uł impiis supplicium. uł piis p̃mium eiꝰ potest
eriꝑe. Desiderabilia suꝑ aurum & lapidem p̃ci¬
osum multum. Siue multũ ipsum aurũ & la
siderabilia: tam̃ desidabilia indicia dĩ suꝑ
pompas huiꝰ scłi. quarũ desidio fit ut ñ de¬

Expanded text:
ficantes cor: omnes justitiae Domini in illo rectae, qui non docuit quod ipse non fecit; ut qui imitarentur, corde gauderent, in eis quae libere cum charitate facerent, non serviliter cum timore. Praeceptum Domini lucidum, illuminans oculos: praeceptum Domini lucidum, sine velamento carnalium observationum, illuminans hominis interioris ralia bona sibi subtrahi perhorrescens, quorum dilectione anima fornicatur; sed castus, quo Ecclesia sponsum suum quanto ardentius diligit, tanto diligentius cavet offendere: et ideo non foras mittit consummata dilectio timorem hunc , sed quemquam, sed omne judicium dedit Filio , vere justificata incommutabiliter; neque enim vel minatus vel pollicitus Deus quemquam fallit, aut quisquam vel impiis supplicium, vel piis praemium ejus potest eripere. Desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum multum: sive musiderabilia; tamen desiderabilia judicia Dei super pompas hujus saeculi, quarum desiderio fit ut non de
Abbreviated transcription (Latin):
trepidat facere. & differt quod omnium fi
isti possunt erubescere quibꝰ ne nos erubescamꝰ
optandũ ẽ: & a ꝓposito itinere. uł reuocemur. uł
impediamur. uł retardem᷑. Sed ueri& tempꝰ ut
illi erubescant: dicentes ut scriptum ẽ. Hi sunt
qͦs aliqͣndo habuimꝰ in risum: & in similitu¬
dinem impꝑii. Nos insensati uitam illorũ esti

Expanded text:
trepidat facere et differt quod omnium fidtrepidat facere et differt quod omnium fidon ergo nunc isti possunt erubescere, quibus ne nos erubescamus optandum est, et a proposito itinere vel revocemur, vel impediamur, vel retardemur. Sed veniet tempus ut illi erubescant, dicentes ut scriptum est: Hi sunt quos aliquando habuimus in risum et in similitudinem improperii: nos insensati, vitam il
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ dicit erubescant & conturbentur: ñ ui¬
deo quemadmodum euenire possit. nͥ illo die
cũ manifesta fuerint iustorum p̃mia. & sup¬
plicia peccatorum. Nanc usq ad eo ñ erubes¬
cunt impii: ut nob̾ insultare ñ desinant.
Et plerumq tantũ ualent irrisionibꝰ suis:
ut infirmos homines de xp̃i nomine erubes¬
cere faciant. U nde dictũ ẽ. Quisqͥs me eru¬
buerit coram hominibꝰ: erubescam eũ coram
patre meo. Iam uͦ quisqͥs sublimia illa p̃cep¬
ti unplere uoluerit ut disꝑgat. aet pauꝑisꝰ.
qͦ uisticia eiꝰ maneat in et̾num: om̃ibꝰq sius
rebꝰ t̾renas uenditis. & indigentibꝰ erogatis.
xp̃m sequi uoluerit dicens. nichil urttulimꝰ
in hunc mundum. uerũ nec auferre quid
possumꝰ. uietũ & tegum̃tũ habentes. his con¬
tenti simꝰ: incid& in istoꝵ sacrilegã dicaerta¬
tẽ. & ab eis qͥ sanari nolunt uocat in santis.
& sepe ne hoc uocetur a desꝑatis hominibꝰ.

Expanded text:
autem dicit, Erubescant et conturbentur: non viautem dicit, Erubescant et conturbentur: non video quemadmodum evenire possit, nisi illo die, cum manifesta fuerint justorum praemia et supplicia peccatorum. Nam nunc usque adeo non erubescunt impii, ut nobis insultare non desinant: et plerunque tantum valent irrisionibus suis, ut infirmos homines de cere faciant, unde dictum est: Quisquis me erubuerit coram hominibus, erubescam eum coram Patre meo . Jam vero quisquis sublimia illa praecepta implere voluerit, ut dispergat, det pauperibus, quo justitia ejus maneat in aeternum , omnibusque suis rebus terrenis venditis et indigeluerit, dicens: Nihil intulimus in hunc mundum, verum nec auferre quid possumus; victum et tegumentum habentes, his contenti simus ; incidit in istorum sacrilegam dicacitatem, et ab eis qui sanari nolunt vocatur insanus; et saepe ne hoc vocetur a desperatis hominibus,
Abbreviated transcription (Latin):
iungit. Discedite a me omĩs qͥ oꝑamini iniqͥ¬
tatem : qm̃ exaudiuit dñs uocẽ fletꝰ mei.
Uelut in ꝓphetia dictum ẽ : qm̃ discessuri st̃.
id ẽ separabuntur a iustis impii. cum iudicii
dies uenerit. uł nunc. Quia etiam si parit᷑
atq hisdem conuenticulis continentur: tam̃
in area nuda iam grana separata sunt a pa¬
leis. qͥmuis int̾ paleas lateant. Simul itaq
u̾sari possunt. sed simul uento auferri non
tentiȩ repeticio: non qͣsi narrantis necessitatẽ.
sed affectum exultantis ostendit. Sic enim
loqui gaudentes solent: ut non eis sufficiat
semel enuntiare qͦd gaudent. Iste fruetꝰ ẽ illiꝰ
gemitꝰ in qͦ laboratur. & illarum lacrimarũ
quibꝰ lauatur lectus. & stratus rigatur: qm̃
qui seminat in lacrimis in gaudio metoe. &
beati lugentes. qm̃ ipsi consolabunt᷑. Erubes
cant & conturbentur omnes inimici mei.
in hac uita sic̃ expositum ẽ fieri potest. Q&

Expanded text:
jungit: Discedite a me, omnes qui operamini iniqujungit: Discedite a me, omnes qui operamini iniquitatem; quoniam exaudivit Dominus vocem fletus mei. Vel in prophetia dictum est, quoniam discessuri sunt, id est, separabuntur a justis impii, cum judicii dies venerit; vel nunc, quia etiamsi pariter atque iisdem conventiculis continentur, tamen in area nuda jam grana separata sunt a paleis, quamvis inter paleas lateant: simul itaque versari possunt, sed simul vento auferri non tentiae repetitio, non quasi narrantis necessitatem, sed affectum exsultantis ostendit; sic enim loqui gaudentes solent, ut non eis sufficiat semel enuntiare quod gaudent. Iste fructus est illius gemitus in quo laboratur, et illarum lacrymarum quibus lavatur lectus, et stratus rigatur; quoniam qui seminat in lacrymis, in gaudio metet , et beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur ntur vehementer omnes inimici mei. in hac vita, sicut expositum est, fieri potest. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ uitentione contraria. inimici sunt eis
qui se ad dm̃ conu̾tunt. Nam eũ alii amani
& appetunt istum mundum. alii se optant
ab isto mundo liberari : quis non uideat i¬
los eẽ inimicos istis: Nam si possunt: eos
secum ad pęnas trahunt. Et magnum do¬
num ẽ uit̾ eorum u̾ba u̾sari cotidie: & ñ
excedere de itinere p̃ceptorum dĩ. Sepe enĩ
mens uitens ꝑgere in dm̃: concussa in ip¬
so ttiuere trepidat. Et plerumq ꝓpt̾ea
non impl& bonum ꝓpositum. ne offendat
eoscum quibꝰ uiuit: alia bona ꝑrtura &
transeuntia diligentes atq sectantes. Ab
his separatꝰ ẽ omnis sanus: non locis sea
animo. Nam locis corpora contuent᷑. ana¬
ino auit̃. docus ẽ affectio sua. Qua ꝓpt̃ post
serioordiarum. uerissimeq dictum ẽ. ꝓpe ẽ
dñs obtrtis eorde: pꝰ tantas difficuiretes
exauditam se anima pia significans. quã
lic& etiam eccłiam intelligere. uide qͥd ad¬

Expanded text:
tamen intentione contraria inimici sunt eis, tamen intentione contraria inimici sunt eis, qui se ad Deum convertunt. Nam cum alii amant et appetunt istum mundum, alii se optant ab isto mundo liberari: quis non videat inimicos esse illos istis? Nam si possint, eos secum ad poenas trahunt. Et magnum donum est inter eorum verba versari quotidie, et non excedere de itinere praeceptorum Dei. Saepe enim mens nitens 31 pergere ad Deum, concussa in ipso itinere trepidat, et plerumque propterea non implet bonum propositum, ne offendat eos cum quibus vivit alia bona peritura et transeuntia diligentes atque sectantes. Ab his separatus est omnis sanus, non locis, sed animo. Nam locis corpora continentur, animo autem locus est affectio sua. 9. Quapropter sericordiarum, verissimeque dictum est, Prope est Dominus attritis corde , post tantas difficultates exauditam se anima pia significans, quam licet etiam Ecclesiam intelligere, vide quid ad
Abbreviated transcription (Latin):
ad illud ꝑducatur : cuiꝰ inicium tã ꝑni¬
tiosum nunc exꝑitur. Et idõ non dix̃ ex¬
tinctꝰ ẽ : sed turbatꝰ ẽ ab ira oculus meus.
Si aut̃ sua ira dicit oculum suum ẽẽ tur¬
batum: neq hoc mirum ẽ. Nam hinc for.¬
sitan dictum ẽ. Non occidat sol suꝑ iracun¬
diam ur̃am: qͦd int̾iorem solem id ẽ sapi¬
entiam dĩ. tamqͣn occasum in se pati arbi¬
tratur mens. quȩ sua ꝑturbatione illũ ui¬
dere non sinitur. Inueteraui in omnibus
inunicis meis. De ira tantum dixerat: si
tam̃ de sua ira dixerat. Consid̾atis aut̃ reli¬
quis uiciis: inuenit se omnibꝰ eẽ uallatũ.
Que uicia qm̃ ueteris uitȩ sunt: & ueteris
hominis qͦ exuendi sumus. ut induamur
nouo: recte dictum ẽ inueteraui. In om̃ibꝰ
uł int̾ homines qui nolunt ad dĩ conu̾ti.
Nam & hi etiam si nesciunt. etiã si pareunt.
etiam si hisdem conuiuiis. & domibꝰ. & ei¬
uitatibꝰ. nulla lite int̾posita. & erebris col

Expanded text:
ad illud perducatur, cujus initium tam perniad illud perducatur, cujus initium tam perniciosum nunc experitur; et ideo non dixit, Exstinctus est, sed, Turbatus est ab ira oculus meus. Si autem sua ira dicit oculum suum esse turbatum, neque hoc mirum est: nam hinc forsitan dictum est, Non occidat sol super iracundiam vestram , quod interiorem solem, id est sapientiam Dei, tanquam occasum in se pati arbitratur mens, quae sua perturbatione illum videre non sinitur. 9. Inveteravi in omnibus inimicis meis. De ira tantum dixerat, si tamen de sua ira dixerat: consideratis autem reliquis vitiis, invenit se omnibus esse vallatum. Quae vitia quoniam veteris vitae sunt et veteris hominis quo exuendi sumus ut induamur novo , recte dictum est, Inveteravi. In omnibus el inter homines, qui nolunt ad Deum converti. Nam et hi etiam si non saeviunt, etiam si parcunt, etiam si eisdem conviviis et domibus et civitatibus, nulla lite interposita, sed crebris coll
Abbreviated transcription (Latin):
rigabo: illud ostendit quid sibi dicere debe¬
at. cum quisq in gemitu frustra laborauerit.
corriꝑetur: Sed si illa diem tudicũ signifi¬
cat : quomͦ nunc potest intelligi: An inchoa¬
tio eiꝰ ẽ. qͦd hic homines dolores & torm̃ta pa¬
tiuntur. & maxime dampnum. intelligentie
ueritatis: sicut iam commemoraui qͦd dictũ
ẽ. dedit illos ds̃ in reꝓbum sensum: Nã ea
ẽ cȩcitas m̃tis. In eam quisquis datus fue¬
rit. ab int̾iore dĩ luce secluditur: sed ñdũ
penitus cũ in hac uita ẽ. Sunt enim tene¬
brȩ ert̾ĩores. quȩ magis ad diem uidicii ꝑti¬
nere intelliguntur: ut penitꝰ extͣ dm̃ sit.
qͥsquis dumi tempꝰ ẽ corrigi noluerit. Penitꝰ
enim ẽẽ extͣ dm̃: quid ẽ nisi eẽ in summa
cȩcitate : Si quidem ds̃ habitat luce̾ in ac¬
cessibilem: qͦ ingrediunt᷑. quibꝰ ar̃. intra ul
in hac uita patitur quisq peccator. Timens
itaq uidicis diem. iaborat & plangit. ne

Expanded text:
rigabo, illud ostendit quid sibi dicere deberigabo, illud ostendit quid sibi dicere debeat, cum quisque in gemitu frustra laboraverit; corriperetur? Sed si illa diem judicii significat, quomodo nunc potest intelligi? An inchoatio ejus est, quod hic homines dolores et tormenta patiuntur, et maxime damnum intelligentiae veritatis, sicut jam commemoravi quod dictum est: Dedit illos Deus in reprobum sensum ? Nam ea est caecitas mentis; in eam quisquis datus fuerit, ab interiore Dei luce secluditur, sed nondum penitus cum in hac vita est. Sunt enim tenebrae exteriores , quae magis ad diem judicii pertinere intelliguntur, ut penitus extra Deum sit, quisquis, dum tempus est, corrigi noluerit; penitus enim esse extra Deum quid est, nisi esse in summa caecitate? siquidem Deus habitat lucem inaccesin hac vita patitur quisque peccator: timens itaque judicii diem, laborat et plangit, ne
Abbreviated transcription (Latin):
& tañ in delectatione huiꝰ scłi ꝑ carnis in¬
firmitatẽ aliqͣndo requiescit. tamꝗͣ dies
&e noctes alt̾no affectu cogitur pati: ut
cum dicit m̃te seruio legi dĩ. tamqͣm diem
sentiat: rursus aut̃ cum dicit. carne autem
legi peccati. incluietur in noctem: donec
omnis nox transeat. & ueraat unus dies.
de quo dr̃. mane astabo tͥ & uidebo. Tunc
enim astabit: nuinc autem iac& qͦndo in lec¬
to ẽ. Quem lauabit ꝑ singulas noctes: ut
tantis lacrimis impetr& efficacissimam de dĩ
misc̾dia medicinam. In lacrimis stratum meũ
rigabo. Repeticio ẽ. Cum enim dicit in lacri¬
mis: ostendit quem ad modum suꝑiꝰ lauabo
dixerit. Hoc aut̃ accipimus stratum. qͦd suꝑiꝰ
cat fletum usq ad cordis intuna. Tempoꝵ
aut̃ uarietas qͦd p̃teritum posuit cũ dice¬
r& la boraui in gemitu meo. & futurum
cũ dicer&. lauabo ꝑ singulas noctes lectũ meũ.
rursus futurum. in lacrimis stratum meũ

Expanded text:
et tamen in delectatione hujus saeculi per carnis inet tamen in delectatione hujus saeculi per carnis infirmitatem aliquando requiescit, tanquam dies et noctes alterno affectu cogitur pati: ut cum dicit, Mente servio legi Dei, tanquam diem sentiat; rursus cum dicit, Carne autem legi peccati , inclinetur in noctem, donec omnis nox transeat, et veniat unus dies de quo dicitur: Mane astabo tibi, et videbo . Tunc enim astabit; nunc autem jacet, quando in lecto est quem lavabit per singulas noctes, ut tantis lacrymis impetret efficacissimam de Dei misericordia medicinam. In lacrymis stratum meum rigabo, repetitio est: cum enim dicit in lacrymis, ostendit quemadmodum superius lavabo dixerit; hoc autem accipimus stratum, quod superius cat fletum usque ad cordis intima. Temporum vero varietas, quod praeteritum posuit, cum diceret, Laboravi in gemitu meo; et futurum, cum diceret, Lavabo per singulas noctes lectum meum; rursus futurum, In lacrymis stratum meum
Abbreviated transcription (Latin):
& p̃cepta contempnere : ut infernum dixerit
cȩcitatem anui. quȩ peccantẽ id ẽ morien¬
tem excipit & inuoluit. Sicut ñ ꝓbauer̃t
inquit dm̃ habere in noticiam: dedit illos
ds̃ in reꝑbum sensum. Ab ista morte & ab
isto inferno. tutam se p̃beri anima dep̃cat᷑.
dum molitur conu̾sionẽ ad dm̃ : & sentit dif
raui in gemitu meo. Et tamqͣm parum ꝓfu¬
erit: addidit & dicit. Lauabo ꝑ singulas
noctes lectum meum. Lectꝰ ẽ hoc loco appel¬
latꝰ. ubi requiescit animꝰ eger & infirmꝰ : id
ẽ in uoluptate corporis. & omni delectatione
scłari. Quam delectationẽ lacrimis lauat.
qui sese ab illa conatur extrahere. Uid& enĩ
iam se dampnare carnales concupiscentias.
& tam̃ delectatione tenetur infirmitas:
& in colibent᷑ iac&. unde surgere nͥ sanatꝰ
animꝰ non potest. Qđ aut̃ ait ꝑ singulas
noctes hoc fortasse accipi uoluit. qͦd ille qͥ
spũ ẽ ꝓmptꝰ sentit aliquã lucem ueritatis.

Expanded text:
et praecepta contemnere: ut infernum dixerit, et praecepta contemnere: ut infernum dixerit, caecitatem animi, quae peccantem, id est, morientem excipit et involvit; Sicut non probaverunt, inquit, habere Deum in notitia, dedit illos Deus in reprobum sensum . Ab ista morte et ab isto inferno tutam se praeberi anima deprecatur, dum molitur conversionem ad Deum, et sentit diffravi in gemitu meo. Et tanquam parum profuerit, addit et dicit: Lavabo per singulas noctes lectum meum. Lectus est hoc loco appellatus ubi requiescit animus aeger et infirmus, id est in voluptate corporis et in omni delectatione saeculari; quam delectationem lacrymis lavat qui sese ab illa conatur extrahere. Videt enim jam se damnare carnales concupiscentias; et tamen delectatione tenetur infirmitas, et in ea libenter jacet, unde surgere nisi sanatus animus non potest. Quod autem ait, per singulas noctes, hoc fortasse accipi voluit, quod ille qui spiritu promptus sentit aliquam lucem veritatis,
Abbreviated transcription (Latin):
tibi: Confessus ẽ in inferno ille diues ae
qͦ ans dicit: qͥ latarũ uidit in reqͥe. seaũ
in torm̃tis dolebat. Usq adeo confessus. ut
etiam moneri suos uell&. ut se a peccatis
stra: tam̃ sibi merito illa accidisse torm̃ta pat&.
quando etiam suos ne in hȩo inciderent doce¬
ri cupiebat. Quid gͦ ẽ: in inferno aut̃ quis con-¬
fitebitur tibi: An infernum uult intelligi
quo pꝰ uidicium p̃cipitabunt᷑ impii: ubi iã
ꝓpt̃ ꝓfundiores tenebras nullam dĩ lucem
uidebunt. eui aliquid confiteantur: Nam
iste adhuc eleuatis oculis. quamius imma¬
ni ꝓfundo int̃posito: potuit tam̃ uidere
lazarum in requie constitutum. E cuiꝰ compa¬
ratione: ad ẽfessionẽ coactꝰ ẽ meritoꝵ suors.
Potest etiam illud intelligi ut mortem uoco
peccatũ. qͦd contempta diuina lege cominutit᷑.
ut aculeũ mortis peccatum appellemꝰ. qͦd mor¬
ti comparet᷑. Aculeus enim mortis: peccatũ.
In qua morte hoc ẽ eẽ immemorẽ dĩ. legẽ eiꝰ

Expanded text:
inquit, in inferno ille dives, de quo Dominus dicit: Quod Lazarum vidit in requie, ipse autem in tormentis dolebat , usque adeo confessus, ut etiam moneri suos vellet ut se a peccatis essus est, tam sibi merito illa accidisse tormenta, quando etiam suos ne in haec inciderent doceri cupiebat. Quid ergo est: In inferno autem quis confitebitur tibi? An in inferno vult intelligi, quo post judicium praecipitabuntur impii, ubi jam, propter profundiores tenebras, nullam Dei lucem videbunt cui aliquid confiteantur. Nam iste adhuc elevatis oculis, quamvis immani profundo interposito, potuit tamen videre Lazarum in requie constitutum, ex cujus comparatione ad confessionem coactus est meritorum suorum. Potest etiam illud intelligi, ut mortem vocet peccatum, quod contempta divina lege committitur: ut aculeum mortis mortem appellemus, quod mortem comparet; aculeus enim mortis, peccatum . In qua morte hoc est esse immemorem Dei, legem ejus
Abbreviated transcription (Latin):
fundatꝰ. possit cum scĩs. non iam paruulus in¬
lacte. sed iuuenis in eybo. comp̃hendere latitu¬
dinem. longitudinẽ. altitudinẽ. & ꝓfundum:
scire etiam suꝑeminentem scientiam caritatis
xpͣ̃i. Ex ore inquit infantium & lactentium
ꝑ fecisti laudem : ꝓpt̾ inimicos tuos. Inimicos
qui uetant credere incognita. & certam scien¬
tiam pollicentar. sicut faciunt heretici uni¬
u̾si. & illi qui in suꝑsticione gentilium. philo¬
sophi nominantur: non qͦd scientię pollicita¬
tio rep̃hendenda sit. sed qͦd gradum. saluber¬
rimum & necessarium fidei negligendũ pu¬
tant: ꝑ qͦd in aliquid certum. qͦd eẽ nͥ ȩt̾̃num
non potest. oport& ascendi. Hinc cos appar&
nec ipsam scientiã haberł. quã contempta fi¬
de pollicentur: quia tam utilem ae necessari¬
um gradum eiꝰ ignoran̾t. E.x ore gͦ infan¬
tium. & lactentlum ꝑfecit dñs nr̃ laudem.

Expanded text:
fundatfundatlacte, sed juvenis in cibo, comprehendere latitudinem, longitudinem, altitudinem et profundum, scire etiam supereminentem scientiam charitatis Christi . 6. Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem, propter inimicos tuos. Inimicos ebemus omnes qui vetant credere incognita, et certam scientiam pollicentur; sicut faciunt haeretici universi, et illi qui in superstitione gentilium philosophi nominantur. Non quod scientiae pollicitatio reprehendenda sit; sed quod gradum saluberrimum et necessarium fidei negligendum putant, per quem in aliquid certum, quod esse nisi aeternum non potest, oportet ascendi. Hinc eos apparet nec ipsam scientiam habere, quam contempta fide pollicentur; quia tam utilem ac necessarium gradum ejus ignorant. Ex ore ergo infantium et lactentium perfecit laudem