comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tius quam creatori qui. ẽ. benedictus in
scła amen. Cũmutantes ueritatem dĩ
inmendatium id.ẽ. nom̃ dĩ qui uerus. ẽ
dederunt his qui ñ sunt dii .I. apidibulᷤᷤ
em̃ & lignis ut geceris metallis auferenteᷤᷤ
qd sunt: dant illis qđ ñ sunt & hoc. e̾. im¬
mutare uerum infalsum. Non enĩ iam
uocantur lapis aut lignum: sed dr̃. hoc. ẽ.
seruire creature: potius quam creatori.
Non negant enĩ dm̃ sed seruiunt creat᷑re.
Quo ñ excusantur sed magis accusant᷑:
Quia cognoscentes ñ honorant dĩ: qui
.ẽ benedictus inscła am̃. hoc.ẽ. uerum.¬
D s̃ uͦ benedic̾tꝰ ait inscła: quia ꝑmanet
ds̃ . Diis autem gentium ad tempus im¬
pietas dat honorem: idõ ñ. ẽ. uerum.
Indõ autem manet ueritas. hanc be¬
nedictionem alio loco filio dĩ assignat
inter cȩtera dicens. Et exquibus.xp̃s
ꝑtinens: aut eadem dixit defilio quȩ
& de patre. Propt̾ea tradidit illos ds̃ in
passiones ignominiȩ. Nam femine eorũ
inmutauerunt naturalem usum. In

Expanded text:
i est benedictus in saecula. Amen. Commutantes veritatem Dei in mendacium, id est, nomen Dei qui verus est, dederunt his qui non sunt dii; lapidibus enim et lignis vel caeteris metallis auferentes quod sunt, dant illis quod non sunt, et hoc est immutare verum in falsum, non enim jam vocantur lapis aut lignum, sed Deus: hoc est servire creaturae potius quam Creatori. Non negant enim Deum, sed serviunt creaturae, quo non excusantur, sed magis incusantur, quia cognoscentes non honorant Deum, qui est benedictus in saecula. Amen. Hoc est verum ait: benedictus in saecula; quia permanet Deus; diis autem gentium ad tempus impietatis dat honorem; ideo non est verum. In Deo autem manet veritas. Hanc benedictionem alio loco Filio Dei assignat, inter caetera dicens: Et ex quibus Chripertinens; aut eadem dixit de Filio, quae et de Patre. Propterea tradidit illos Deus in passiones ignominiae. Nam feminae eorum immutaverunt naturalem usum in
Abbreviated transcription (Latin):
inuentores malorum. parentibus ñ obe¬
dientes. Quanta antem insolentia arrep¬
di sunt.: ut rec parentes suos quos aucto¬
res innatiuitate habent agnoscerent: qͥ¬
rant contẽpnebant: hoc. ẽ. sine intellec¬
tu. ẽẽ. sine caritate sed dei. Nam erat in¬
ter illos caritas carnis. Indĩ iusticiam
cognoscentes ꝑ legem naturȩ. scierent

Expanded text:
ibuunt deitatem. Parentibus non obedientes. Quanta autem insolentia arrepti sunt, ut nec parentes suos, quos auctores in nativitate habent, agnoscerent, qurant, contemnebant! Hoc est esse sine intellectu, sine charitate, sed Dei; nam erat in illos charitas carnis. Hi Dei justitiam cognoscentes per legem naturae sciverunt
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m ꝓ omnib uobis: quia fides ur̃a
anuntiatur inumuerso mundo.
Finita prȩfatione: ante omnia gau¬
dium suum ẽe testatur. ut pote gr̃n-¬
tium apłs: Quod cum romani regnarẽ.
inmundo. sub iecerint se fidei. xpianȩ.
quȩ prudentib scłi humilis & stul¬
ta uidetur. Cum gͦ multa eẽnt ex
quibus gauderet in romanis. erant
enĩ doctrinȩ memorabilȩs & boni oꝑis
cupidi. studiosiq magis agendi be-¬
ligione diuma: In hoc tam̃ pͥmum
gaudere se dicit. quia fides illoꝵ in
omin loco currebat: quamuis ñ scđm
gratulatur. sciens illos posse ꝓficere.
Per qd̃ etiam caritatem suam circa
illos ostendit: quando congaudet bono
cepto illoꝵ. & hortatur ad ꝓfectum.
Grãs gͦ agere se dicit dõ suo dumta¬
xat: quia adhuc illoꝵ ñ erat plene:
quia ex ipso. ẽ. om̃is paternitas: s quia
om̃is dispositio salutis nr̃e adõ quide

Expanded text:
pro omnibus vobis; quia fides vestra annuntiatur in universo mundo. Finita praefatione ante omnia gaudium suum esse testatur, utpote gentium Apostolus, quod cum Romani regnarent in mundo, subjecerint se fidei christianae, quae prudentibus saeculi humilis et stulta videtur. Cum ergo multa essent ex quibus gauderet in Romanis  erant enim doctrina memorabiles et boni operis cupidi, studiosique magis agendi beligione divina, in hoc tamen primum gaudere se dicit, quia fides illorum in omni loco currebat; quamvis non secundum gratulatur, sciens illos posse proficere. Per quod etiam charitatem suam circa illos ostendit, quando congaudet bono coepto illorum, et hortatur ad profectum. 29 Gratias ergo agere se dicit Deo suo dumtaxat, quia adhuc illorum non erat plene; quia ex ipso est omnis paternitas . Sed quia omnis dispositio salutis nostrae a Deo quide
Abbreviated transcription (Latin):
illiseruiri. Cui eñi anmo seruitur: ex
fide illi seruit᷑. Hȩc & dñs factus est adsa¬
maritidem putantem qđ inmonte adora¬
ri se uelit ds̃. dicens. Uenit hora cenunc
.ẽ: quando ueri ac oratores adorabunt
patrem inspũ & ueritate. Et em̃ pat̾¬

Expanded text:
illi serviri; cui enim animo servitur, ex illi serviri; cui enim animo servitur, ex fide illi servitur. Haec et Dominus fatus est ad Samaritidem, putantem quod in monte adorari se Deus velit dicens: Venit hora, et nunc est, quando veri adoratores adorabunt Patrem in
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ipsum ad dĩ ꝓuidentiam referat
qui crediderantꝰ oteri. quia uidebant
principes suos factos xp̃ianos: aut cer¬
te qui ñ crediderant s poterant credere
horum exemplo. Bacile em̃ facit infe¬
rior: qd fieri uiderit apriore. Les¬
tis em̃i michi ẽ. ds̃. cui seruio inspũ
meo in ȩuangło filii eius: qd̃ sine inter
missione meroriam ur̃i facio semper
inoratiomibus meis. Et suadeat cari¬
tatem: dm̃ testem dat cui seruit. Ad
quem & prȩcẽ ꝓ his facit: non inlege
seruiendo. sed in euangłio filii ens. hoc
ẽ. nonm eo quod moyses seruus tra-¬
didit. sed meo qd̃ filius dilectissimus do¬
cuit. Ut quãtũ distat seruus adño: tan¬
tum distet ȩuangłm alege. Nonqđ
mala sit lex: sed quia melius. ẽ. euan¬
głm. Dõitaq seruit inȩuangłio filii eiꝰ:
ut ostendat dĩ ẽe uoluntatem. ut creda¬
meo inquit. Non incircuncisione manu¬
facta neq inneomeiis & sabbato & discre¬
tione ȩscarum: s in spũ id ẽ inmente.

Expanded text:
hoc ipsum ad Dei providentiam referat qui crediderant: caeteri, quia videbant principes suos factos: aut certe qui non crediderant, poterant credere horum exemplo. Facile enim facit inferior, quod fieri viderit a priore. Testis enim mihi est Deus, cui servio in spiritu meo, in Evangelio Filii missione memoriam vestri facio semper in orationibus meis. Ut suadeat charitatem, Deum testem dat, cui servit, ad quem et precem pro his facit, non in Lege serviendo, sed in Evangelio Filii ejus, hoc est, non in eo quod Moyses servus tradidit, sed in eo quod Filius dilectissimus docuit; quantum enim distat servus a domino, tantum distat evangelium a Lege: non quod mala sit Lex, sed quia melius est Evangelium. Deo itaque servit in Evangelio Filii ejus, ut ostendat Dei esse voluntatem, ut credameo, inquit, non in circumcisione manufacta, neque in neomeniis, et sabbato, et discretione escarum; sed in spiritu, id est, in mente.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonas ꝑquas ꝓmissionem signauerat de¬
monstrauit: ut quam uera & magnifica
sit ꝓmissio ex his uideretur. Nemo eñi
rem uilem magnis preursorib nuntiat.
Inscripturis scĩs. Hoc adcumulum uere
ꝑtestationis adiecit. ut maiorem fidutiã
tredentibus faceret: & legem conm̃daret.
Sc̃ẽ eñi sunt scripturȩ quȩ uitia dampnãt:
& sacram̃tum illic uniꝰ dĩ & incarnationis
continetur filĩi dĩ ꝓsalute humana: testi¬
bꝰ signorum ꝓdiguis. Defilio suo. Dig¬
num fuit. ut quia dĩ filium suum ꝓpͥũ
mundo ꝓmittebat. ꝓclaros uiros illum ꝓ¬
mitteret⁊ ut exhis quam potentissimꝰ eẽt.
qui prȩdicabatur posset sciri: ut scriptu¬
ris scĩs aduentum eius futurum insereret.¬
&̾ ut falsum ñ posset uideri qd̾ ascis pre¬
dicatum ẽ. scripturis.ui factꝰ ẽ. ei ex
semine dauid scõm carnem. Cũ qui erat

Expanded text:
personas, per quas promissionem signaverit, depersonas, per quas promissionem signaverit, demonstravit: ut quam vera et magnifica sit promissio ex his videretur. Nemo enim rem vilem magnis praecursoribus nuntiat. In Scripturis sanctis. Hoc ad cumulum verae protestationis adjecit, ut majorem fiduciam credentibus faceret, et Legem commendaret; sanctae enim sunt scripturae, quae et vitia damnant: et sacramentum illic unius Dei, et incarnationis continetur Filii Dei pro salute humana, testibus signorum prodigiis. De filio suo. Dignum fuit, ut quia Deus Filium suum proprium mundo promittebat, per claros viros illum promitteret; ut ex iis quam potentissimus esset, qui praedicabatur, posset sciri, ut Scripturis sanctis adventum ejus futurum insereret, et ut falsum non posset videri, quod a sanctis praedicatum est Scripturis. Qui factus est ei ex semine David secundum ca
Abbreviated transcription (Latin):
Iħe autem inquit ꝓficiebat ȩtate & sapien¬
tia. qd̾ utiq homini cõpetit. Uocatus apłs.
Propt̾ quod dm̃ cognouit & fatet᷑ factus ido
das. Per quod ostendit hunc meritum ha
doctoris habebat. ut pote phariseus: ideo
a iuidaismi predicatione segregatum se dicit
in ȩuangłm ut alege dissimulans xõm pre¬
dicarer. Qui qd̾ lex ñ potuit credentes inse
iustificares s non contra legem s ꝓlege.ẽ.
Ipsa em̃ ħ dicit futurum dicente ysaiaꝙ
pha. Ueniet ex syon qui eripiat & auertat
captiuitatem ab iacob & ħ illis ame testam̃¬
tum. cũ abstulero peccata eorũ. Quod ante
ꝓmiserat. Ut ꝓbet ratam & in tegram fidispẽ
ꝓmissum: ut ex eoidoneum illum sponso¬
rem uitȩ doceret: pͥusquam ueniret testi¬
monium eiꝰ datum ostendit. paria testan¬
te petro apło. Nec eñi aliud datum.ẽ. in¬
quit nomen sub celo. inquo oporteat sal¬
uos fieri. Per ꝓpħos suos. Ut manifestius
salutarem e̾ẽ. aduentum xp̃i significaret. etiã

Expanded text:
bat aetate et sapientia , quod utique homini competit. Vocatus apostolus. Propter quod Deum cognovit et fatetur, factus idondas. Per quod ostendit hunc meritum habdoctoris habebat, utpote pharisaeus, ideo a Judaismi praedicatione segregatum se dicit in Evangelium Dei; ut a Lege dissimulans, Christum praedicaret, qui quod Lex non potuit, 27 credentes in se justificaret. Sed non contra Legem, sed pro Lege est: ipsa enim hoc dicit futurum, dicente Esaia propheta: Veniet ex Sion, qui eripiat et avertat captivitatem ab Jacob; et hoc illis a me testamentummiserat. Ut probet ratam et integram fidei spem promissum: et ut ex eo idoneum illum sponsorem vitae doceret, priusquam veniret, testimonium ei datum ostendit, paria attestante Petro apostolo: Nec enim aliud datum est, inquit, nomen sub coelo, in quo oporteat nos salvos fieri . Per prophetas suos. Ut manifestius salutarem esse adventum Christi significaret, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ta illud. Et uerbum caro factum ẽ: ut
iã sit dĩ & hominis filius xp̃s iħs. Qui eni
ex ȩterno dĩ filius erat. Ignorabatur autẽ
acreatura.dum uult manfestari ꝓhuma¬
na salute: uisibilis debuit & corporeus fie¬
ri. Quia & cognosci se uoluit ꝑuirtutem.
& hominem peccatis abluere. incarne mor¬
te deuicta. Et idõ exsemine dauio fit.
ut sicut de dõ rexante scła natus. ẽ:ita &
scđm carnem ex rege ortum regium capet.
uerentia ei reseruata ex hoc ultra hominẽ
cognosceretur. qui ab humanȩ legis nati¬
uitate distaret. Sicut prȩdictum fuerat.
ab ysaia ꝓpħa. Ecce uirgo inutero conci¬
piet & cȩtera. Ut cum nouum factum

Expanded text:
illud, et Verbum caro factum est, ut jam unus sit Dei et hominis filius Christus Jesus. Qui enim ex aeterno Dei Filius erat, ignorabatur autem a creatura, dum vult manifestari pro humana salute, visibilis debuit et corporeus fieri, quia et cognosci se voluit per virtutem et hominem peccatis abluere in carne, morte devicta, et ideo ex semine David fit, ut sicut de Deo rex ante saecula natus est, ita et secundum carnem ex rege ortum regium caperetoc est natus, ut reverentia ei reservata ex hoc ultra hominem cognosceretur, quod ab humanae legis nativitate distaret, sicut praedictum fuerat ab Isaia propheta: Ecce virgo in utero concipiet, etc. , ut cum novum factum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tatione asserit᷑. ut peccata hominum
& mali actus dĩ iustifications ꝓficiant:
& ꝑ mala nr̃a bonꝰ appareat. & iniusti-¬
cia nr̃a illum iustum ostendat. Qm̃
itaq iniqus ñ. ẽ. ds̃ cũ irrogat irã: iam
ñ peccatis nr̃is iustificabitur. Quia si pec-¬
catis nr̃is iustificat᷑: inqͥus erit si uindicet.
Sed quia ñ.ẽ. iniqꝰ cũ uindicat: manifes¬
tũ ẽ. quia iniusticia nr̃a dĩ iusticiã non
comidat.
Si autem cõmendaret: ñ iudicaret quia iꝰ¬
tus ẽ. Ac ꝑhoc subiecit scđ̾m hominem in¬
quit dico: Absit. hoc. c̃. absit ne ds̃ miqꝰ
dicatur quia hoc homini cõpeat que
constat & errare & falli & fallere.Nam
ds̃ immuitabilis ꝑseuerat: nec potest ñ
amare quȩ fecit. Alioquin qͦmͦ iudicabit
ds hunc mundũ: Terum. ẽ. qd ñ erat
iustũ ut iudi caret ds̃ mundũt. si pecca

Expanded text:
pretatione asseritur; ut peccata hominum et mali actus Dei justificationi proficiant et per mala nostra bonus appareat, et injustitia nostra illum justum ostendat. Quoniam itaque iniquus non est Deus, cum irrogat iram, jam non peccatis nostris justificatur: quia si peccatis nostris justificaretur, iniquus esset, si vindicaret: sed quia non est iniquus, cum vindicat, manifestum est quia injustitia nostra Dei justitiam non commendat. Si autem commendaret, non vindicaret, quia justus est. Ac per hoc subjecit: secundum hominem, inquit, dico. Absit, hoc est, absit, ne Deus iniquus dicatur; quia hoc homini competit, quem constat et errare, et falli et fallere. Nam Deus immutabilis perseverat, nec potest non amare, quae fecit. Alioquin quomodo judicabit Deus hunc mundum? Verum est, quia non erat justum ut judicaret Deus mundum, si p
Abbreviated transcription (Latin):
ham idõ iustificat᷑ꝰ.ẽ. quia circuncisus. ẽ:
sed qͥ a credidit iustificatꝰ. ẽ. Postea autẽ:
circuncilus. ẽ. Cordis autem circuncisionẽ
laudabilem. ẽẽ. apudd dm̃: circuncidere
eñi cor ãputato errore. agnoscere.ẽ. creatorẽ.
seq̃ntibꝰ. Uelam̃.ẽ. em̃ eirca cor. qđ con¬
uersus addm̃ circuncidit: quia fides au¬
fert nebulam erroris & tribuit ꝑfec¬
tam dĩ cognitionẽ in misterio trinita¬
tis. Quod incognitũ erat ascłis. Huꝰ
gͦ circuncisionis laus exdõ. ẽ. occulta ho¬
minibus. Cord eñi meritũ.ẽ. qđ aspicit
ds̃: ñ carnis. Nam iudeorũ laus ex homi¬
nib ẽ. Głantur eñi in carnis crr̃cisiõe: q ex
patribꝰ sit. Und̾ int̾ cet̾a ĩ alia epła ait.
Et gła inpudendis eorum qͥ trena sapi¬
unt: hoc. ẽ. qui cirtuncisionẽ carnis.
głam putant.Terrena eni sapre: qui

Expanded text:
icatus est, quia circumcisus est, sed quia credidit justificatus est, postea autem circumcisus est, cordis autem circumcisionem laudabilem esse apud Deum. Circumcidere enim cor, amputato errore, agnoscere est Creatorem; sequentibus; velamen est enim circa cor, quod conversus ad Deum circumcidit: quia fides aufert nebulam erroris, et tribuit perfectam Dei cognitionem in mysterio Trinitatis, quod incognitum erat a saeculis. Hujus ergo circumcisionis laus ex Deo est, occulta hominibus; cordis enim meritum est, quod aspicit Deus, non carnis. Nam Judaeorum laus ex hominibus est; gloriantur enim in carnis circumcisione, quod ex Patribus sit. Unde inter caetera ait: Et gloria in pudendis eorum, qui terrena sapiunt ; hoc est, qui circumcisionem carnis gloriam putant. Terrena enim sapit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
enis negare iłim ꝓfiteri: iudeis autem &foti¬
no ꝓpt᷑ telum legis. iħm negare qd dõ sit.
Nam quotiens cũq aut iłim dicit. aut xp̃m:
aliquando dm̃: aliquando hominem signi¬
ficat. Sicut ħ loco inter cetera. Et unus in¬

Expanded text:
ejus negare, Jesum profiteri: Judaeis autem et Photino propter zelum Legis, Jesum negare quod Deus sit. Nam quotiescumque aut Jesum dicit aut Christum; aliquando Deum, aliquando hominem significat, sicut hoc loco inter caetera: Et unus, in
Abbreviated transcription (Latin):
Apudueteres nr̃os ratione nomi¬
na componebantur: ut isaac ꝓp̾t
risum. & iacob ꝓpt̾ calcaneum. ita & iste
ꝓpt̾ in quietudinẽ sa̾lus. ẽ. ñ cupatus.
Postquam autem credidit. ex saulo pau¬
lum se dicit. idest inminutum. ꝙ
quia saulus scđm supra dictum sensum
inquietudo. seu temptatio interpretat᷑.
hic cum adfidem xp̃i accessit: paulũ
se dicit. idest quasi extemptatore factũ
quietum humilemq uł paruulum. & quia
pax ẽ. fides nr̃a. Cumpriꝰ enun tempta¬
tiones exinquietudine uidaismi. dĩseruis
inferr&. pꝰt ipse temptationes passus est ꝓ¬
pt̾ spem quam ante amore iudaismi nega
se exutum ostendit: &idõ utrumq posuit

Expanded text:
Apud veteres nostros ratione nomina componebantur, ut Isaac propter risum, et Jacob propter calcaneum; ita et iste propter inquietudinem Saulus est nuncupatus: postquam autem credidit, ex Saulo Paulum se dicit, hoc est, immutatum. Et quia Saulus secundum supradictum sensum, inquietudo seu tentatio interpretatur, hic cum ad fidem Christi accessit, Paulum se dicit, id est, quasi ex tentatore factum quietum, humilemque, vel parvulum; quia pax est fides nostra. Cum prius enim tentationes ex inquietudine Judaismi Dei servis inferret, post ipse tentationes passus est propter spem, quam ante amore Judaismi negarse exutum ostendit. Et ideo utrumque posuit,
Abbreviated transcription (Latin):
in die iudicũ dĩ xp̃iam sunt hi qͥdiscor¬
aut de sensu legis intraditione ȩccłiȩ siue ca¬
taphrigȩ siue nouatiani siue donatiani
aut cȩteri heretici. Horum cogitationes in¬
uicem se accusabunt in die iudicii. Si intel
dui tenuit recedere. in die iudicũ cogita¬
tione sua accusabit᷑. Due & em̃ cogitatio¬
nes inhomine: inuicẽ se accusabunt᷑. bo¬
na & mala.Bona accusat malam: qr con¬
tra dixit ueritati. Mala iterum accusat
bonam: quia ñ secuta. ẽ. ut sensit. Er ꝑ
hoc constituit᷑ reu̾qͥ cogitauit sentiens bo¬
nã & uerã. c̃e. eccłiam catholicam. & ꝑ¬
mansit inherese uł scismate. Eorum
autem cogitationes se inincem defendent:
qͥsẽꝑ hoc cogitauit putans utile. qđ se¬
cutꝰ. ẽ. Dicturꝰ. ẽ. enĩ. sẽꝑ in cogitationibꝰ
meis hoc putaui utile qđ lecutꝰ sum:
Hȩc fuit fides mea: hic leuiorem habebit
causã qũauis em̃dandum sit qui a a cons¬

Expanded text:
in die judicii Dei, christiani sunt ii, qui discorin die judicii Dei, christiani sunt ii, qui discoraut de sensu legis in traditione Ecclesiae, sive Cataphrygae, sive Novatiani, sive Donatiani, aut caeteri haeretici. Horum cogitationes invicem se accusabunt in die judicii; si intelldiu tenuit recedere, in die judicii cogitatione sua accusabitur. Duae enim cogitationes in homine invicem se accusabunt, bona et mala. Bona accusat malam, quia contradixit veritati: mala iterum accusat bonam, quia non secuta est, ut sensit: et per hoc constituitur reus, qui cogitavit, sentiens bonam et veram esse Ecclesiam catholicam, et permansit in haeresi vel schismate. Ejus autem cogitationes se invicem defendent, qui semper hoc cogitavit, putans utile 40 quod secutus est. Dicturus est enim: Semper in cogitationibus meis hoc putavi utile, quod secutus sum: haec fuit fides mea. Hic leviorem habebit causam, quamvis emendandum sit; quia a cons
Abbreviated transcription (Latin):
infidos. Suꝑiꝰ enĩ de gentilibꝰ credentibꝰ
dicit. Post aut̃ subiecit etiã de his genti¬
libꝰ qͥ ñ credunt᷑. Ut sicut ꝑcc̃scientiam
suam laudant᷑ credentes: ita & ꝑconsci¬
entiam suam accusent᷑ diffidentes.
Quãuis em̃ sibi uideatur minime reus
qui ñ credidit quia apud se tractare is¬
tud ñ potuit: ratione tam̃ conuincrtur.
quia ñsibi suasit uerũ hoc. c̃e. qd̵ & uir-¬
tutum testimoniis uiderat confirmari.
& mũtos sequi. Puto etiam sic posse in tel¬
ligi si tota questio de gentib credentibus
dixisse credatur: quia ait. Quid mͥ
de his qui foris sunt iudicare: & qui ñ cre-¬
diderit in quit iã iudicatus. t̃. & quia ñ
resurgunt impii iniudicio: sine lege eñi
peccantes sine lege & ꝑibunt: ac ꝑhoc an¬
te tribunal xp̃i stare ñ poterunt & red¬
dere causas: quia resurgentes ducent᷑
adgehennam. Ii eñi quos dicit in uicẽ
cogitationibꝰ suis accusari aut de fendi

Expanded text:
infidos; superius enim de gentibus credentibus infidos; superius enim de gentibus credentibus dicit: post autem subjecit etiam de eis gentibus, quae non credunt; ut sicut per conscientiam suam laudantur credentes, ita et per conscientiam suam accusentur diffidentes. Quamvis enim sibi videatur minime reus, qui non credidit; quia apud se tractare istud non potuit, ratione tamen convincitur; quia non sibi suasit verum hoc esse, quod et virtutum testimoniis viderat confirmari, et multos sequi. Puto etiam sic posse intelligi, si tota quaestio de gentibus credentibus dixisse credatur, quia ait: Quid mihi de iis, qui foris sunt, judicare ? Et, Qui non crediderit, inquit, jam judicatus est . Et, Quia non resurgunt impii in judicio . Sine lege enim peccantes, sine lege et peribunt; ac per hoc ante tribunal Christi stare non poterunt, et reddere causas; quia resurgentes ducentur ad gehennam. Illi enim quos dicit invicem cogitationibus suis accusari aut defendi
Abbreviated transcription (Latin):
dentes ꝑlegem dixit iudicandos fore. lȩx
eñi illos accusauit quȩ xp̃m illis ꝓmisit:
que uenientem reciꝑe noluerunt. Gere¬
tes autem quȩ legem utiq ñ habent per
coscientiam iudicabunt᷑ si credere noluer.
Primũ quidẽ accusatores erunt gentiles
credentes. ñ credentiũ gentilis. Sicut iua cis
ñ credentib dicit dñs de discipłis suis. Ipsi
iudices erunt. ur̃i. Quia ꝑfidia iudeorum
iudicabitur fide apłorum. Qui cum exip¬
sis. ẽẽnt: illis diffidentibꝰ crediderunt. De¬
inde cogitationibꝰ suis accusabunt᷑ genti-¬
les. si cõ puncti creatoris fidẽ & uirtutẽ
noluerint credere: aut si stupore quodã
ñ considerant ut credant uerbis aut ges¬
tis dñicis. defendentes se cõscientia indie
iudicii. Quia ñ cogitauit debere se cre¬
dere: & iudicitur:. ñ quali maliuolus sed
quasi ignorans. ñ tam̃ sine pęna futurds:
quia ñlicet ignorare. Gentes enĩ dupli¬
ci genere significat: tam credentes quã

Expanded text:
dentes per Legem dixit judicandos fore Lex enim illos accusabit, quae Christum illis promisit, quem venientem recipere noluerunt, gentes autem, quae Legem utique non habent, per conscientiam judicabuntur, si credere noluerint. Primum quidem accusatores erunt gentiles credentes non credentium gentilium; sicut Judaeis non credentibus dicit Dominus de discipulis suis: Ipsi judices vestri erunt ; quia perfidia Judaeorum judicabitur fide apostolorum, qui cum ex ipsis essent, illis diffidentibus, crediderunt. Deinde cogitationibus suis accusabuntur gentiles, si compuncti creatoris fidem et virtutem noluerint credere: aut si stupore quodam non considerant, ut credant verbis et gestis Dominicis, defendentes se conscientia in die judicii, quia non cogitavit se debere credere; et judicetur non quasi malevolus, sed quasi ignorans: non tamen sine poena futuros; quia id non licet ignorare. Gentes enim duplici genere significat, tam credentes quam
Abbreviated transcription (Latin):
deo remittendos ut neglegentiores
effecti soli forte deꝑeant. Cũ iis¬
sero adice archeman aut tychieũ fes¬
tina adme uenire. nicopolum ibi e¬
nim statui hiemare. Post epłam dlatã
etiã ipso uidere uult̃ affectus causa:
& ut plenius il ũfirmaret ineccłias¬
cica disciplina. Tenã legis ꝑitũ et

Expanded text:
ideo dimittendos, ut negligentiores ideo dimittendos, ut negligentiores effecti, soli forte depereant. Cum misero ad te Artemam aut Tychicum, festina ad me venire Nicopolim: ibi enim statui hyemare. Post epistolam datam etiam ipsum videre vult affectus causa, et ut plenius illum firmaret in ecclesiastica disciplina. Zenam legisperitum et
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ex hoc iallũ meritũ sit apud
deũ. Qdã uͦ urceorũ & cet̾orũ ua¬
sorũ babtisma & sanguinẽ muste¬
le magna cura expiandãt: & qͥ a
ideo moysis sepult᷑a abscondita
ẽ. ne magis excitaretur. Qđ si
erat se pultura s qr salomon ad¬
iutorio demoniorũ tẽplũ edifi¬
cauit. in quo oꝑe ingens multitudo la¬
borauit. Quia tã fabulosũ: hereticũ ho¬
minẽ post pͥmã correptionẽ deuita sci¬
ens q& ꝑuersus ẽ. huiꝰ modi ae delinqͥt
a semet ipso dannatꝰ. Heretici hi sune
quri ꝑuerba legis legẽ imꝑugnant. Px¬
um eñĩ sensum uerbis abstriunti
legis. ut prauitat̾e m̃tis suȩ legis aue¬
toritatẽ cõmendent. Sciens eñĩ ĩpiecas
noĩe enis coponit. ut qr res mala pse
met ipsã acceptabilis e̾e̾ ñ pot̾ bono
nominiꝰ comendet᷑. Idenco huiꝰ modi
hoĩes ut in excusabiles sint semel cor¬
ripi oportere. Feqͤntius eñi correpti
exercitatiores fient in malo Cogere
tiores fiant ad ꝑdicionẽ multorũ.

Expanded text:
c nullum meritum sit apud Deum. Quidam vero urceorum et caeterorum vasorum baptisma, et sanguinem mustelae magna cura expiandum : et quia ideo Moysis sepultura abscondita est, ne a magis excitaretur, quod serat sepultura: et quia Salomon adjutorio daemoniorum templum aedificavit, in quo opere ingens multitudo laboravit, quid tam fabulosum? Haereticum hominem post primam correptionem devita, sciens quod perversus est hujusmodi, et delinquit a semetipso damnatus. Haeretici hi sunt, qui per verba Legis Legem impugnant; proprium enim sensum verbis astruunt Legis, ut pravitatem mentis suae Legis auctoritate commendent. Sciens enim impietas anomine ejus componit; ut quia res mala per semetipsam acceptabilis esse non potest, bono nominis commendetur. Idcirco hujusmodi homines ut inexcusabiles sint, semel corripi oportere dicit: frequentius enim correpti, exercitatiores fient in malo. Cogeretiores fiant ad perditionem multorum:
Abbreviated transcription (Latin):
uibet sũptus illis necessatios dariab
his qͥ credidert̃: ut refrigeraret̃ quia
dignũ erat ut qͥ sp̃italia tralebant ĩ
alis deee̾nt carnalia. Qmuis eñi ⁊ena
legis ꝑitũ uocet & apollo tam̃ ꝑfectus
erat inscͥpturis. S qr tenaᷤᷤ huius u¬
fenionis fuerat insinagoga: sic illl
appellat. S alutant te om̃s qͥ mecũ se¬
eius ꝓꝓter cõpendiũ simul om̃s couo¬
lutare signisicat. Saluta eos qͥ nos
amant infide. Illos saluratione sua dig̃¬
nos uideri uult: qui fideliter illũ di¬
cũ om̃ib uobis: minc gn̾aliter om̃s sa¬
lutat fr̃s: et domesticos tidi¬

Expanded text:
ubet sumptus illis necessarios dari ab iis, qui crediderant, ut refrigerarent; quia dignum erat ut qui spiritalia tradebant, non illis deessent carnalia. Quamvis enim Zenam legisperitum vocitet; Apollo tamen perfectus erat in Scripturis: Sed quia Zenas hujus professionis fuerat in Synagoga, sic illum appellat. Salutant te omnes, qui mecum sunt. Propter compendium simul omnes consalutare significat. Saluta eos, qui nos amant in fide. Illos salutatione sua dignos videri vult, qui fideliter illum dicum omnibus vobis. Nunc generaliter omnes salutat fratres et domesticos Titi
Abbreviated transcription (Latin):
tũnon habent. neq aliqũa tribu¬
unt scientiȩ ꝑitiam e utilitat̾ẽ. hiᷤ
uerbis multoꝵ hereticoꝵ denotat
dogmata: qũaius om̃ia quȩ uera
ñ sunt stulta dicenda sint. Alius
tam̃ ẽ qui res fabulosas inducit:
& alius qͥ callulitate dergi uersa¬
tionis re ueneno plenam ꝓponit
Ut . ẽ atrius aut fotinus. Fabulosa
au̾ ñ lex sed hereses. ẽ. quantũ
dã quidã eoꝵ sibi uindicaret p̃

Expanded text:
tum non habent, neque aliquam tribuunt scientiae peritiam ad utilitatem. His verbis multorum haereticorum denotat dogmata. Quamvis omnia, quae vera non sunt, stulta dicenda sint; alius tamen est, qui res fabulosas inducit, et alius qui calliditate tergiversationis rem veneno plenam proponit, ut est Arius et Photinus. Fabulosa autem non Lex, sed haeresis est, quantum dum quidam eorum sibi vindicarent p
Abbreviated transcription (Latin):
¶Neiuderecur ioseph
non ẽẽ necessarius ei subd̃:
pari ⁊ ita eris necessariꝰ ꝓcu
p̃dhixerat marie. ut ꝓmis¬
sum saluatorem. iam ueniᷤ¬
se. tamuiris quam feminiᷤs
rep̃sentet ex uoce. Ipse ⁊
nomen interp̃tatur.

Expanded text:
ideretur Joseph non esse necessarius ei, subdit: Pariet. Et ita eris necessarius propraedixerat Mariae ut promissum Salvatorem jam venisse tam viris quam feminis repraesentet ex voce. Ipse enim. Nomen interpretatur.
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa legis edificia ⁊ cõpõitõ
mandaroꝵ ita destructa est:
sit ⁊ capite sublato uniu̾sa
int̾ se m̃bra ꝯpringunt.

Expanded text:
omnia legis aedificia et compositio mandatorum ita destructa est, eri; et capite sublato, universa inter se membra compuguant.
Abbreviated transcription (Latin):
Inpatapside martꝰ ĩ catino.
ꝑapsis s est uas escar qua¬
Drangulũ aparib ab sidib .i.
ab equis lat̾ib. dictũ catinũ
lias fictile. aptũ ad admitend̾̃
liguorem.⁊ potiit fi̾. ut m̃sa
fictile uas et quadrãgłm ꝯti¬
naret.
le cẽ. Usitate et simpłr ħd̾r. sl
catum: añ etiã bonũ illi erat
solemꝰ dice simplicit̾. meliꝰ eẽt¬

Expanded text:
ino. Paropsis est vas escarum quadrangulum a paribus absidibus, id est, ab aequis lateribus dictum: catinum vas fictile aptum ad immittendum liquorem, et potuit fieri ut mensa fictile vas et quadrangulum contineret.le esse, usitate et simpliciter hoc catum: an etiam bonum illi erat solemus dice
Abbreviated transcription (Latin):
mane ungerent corpꝰ iħu neq
tũ adire ualuerunt.
alius dic dilriculo. Biluculũ
ẽ int̾ tenebras noctis idiei cla¬
ritatẽ. in qua sał uenit mece¬
lesia declaranda more solisqͥ
ꝯsurgens roseam p̃mittit an¬
roram ut tantꝰ splendor p̃pa¬
ratis ocłis possit uid̾rcũ tẽpꝰ
dũice resurrectionis illuxit.
ut tc̃ laudes xͥ tota cantaret

Expanded text:
mane ungerent corpus ejus. Nentum adire valuerunt.alius dicit diluculo. Diluculum est inter tenebras noctis et diei claritatem in qua salus venit in Ecclesia declaranda more solis, qui consurgens roseam praemittit auroram, ut tantus splendor praeparatis oculis possit videri, cum tempus Dominicae resurrectionis illuxit, ut tunc laudes Christi tota cantaret
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Mos est heretico¬
rum. umbram
templo corꝑis
um resuscitauit.
incalumpni¬
Et uidebitis
fili. ⁊c̃. Sac̃dos¬
int̾rogat filiũ

Expanded text:
 Moris est haereticorum, umbram templo corporis um resuscitaviqualibet occasione sermonis locum accusandi inveniat.
Abbreviated transcription (Latin):
deam deseruntur in di¬
No stelle. ut cogantur ex
lege inquirere. ł diumo
deseruntur auxilio: qui
querunt humanum. nͨ
debebat signũ infideli¬
b datum apparere do¬
mesticis legis ⁊ ꝓpħaꝵ.¬

Expanded text:
eam deseruntur indicio stellae, ut cogantur ex lege inquirere. Vel divino deseruntur auxilio qui quaerunt humanum. Nec decebat signum infidelibus datum apparere domesticis legis et p
Abbreviated transcription (Latin):
Discite. a ae dosl
u̾bo et exemplo. ut scitis
tib. huiles ut neminẽ
ꝯtempnant. initesut
nullũ ledant corde. ut
ꝙ extra inoꝑe fit et in
ade. ne lateat serpẽs
inspecie colũbe.

Expanded text:
Discite a me. Docente verbo et exemplo, ut sitis ribus. Humiles, ut neminem contemnant; mites, ut nullum laedant. Corde, ut idem extra in opere sit et in corde, ne lateat serpens in specie columbae.
Abbreviated transcription (Latin):
Es. Moralit̾. Qui
nicħ cãnał cor¬
ruptiõnis exꝑ¬
dĩfestinat. delõ
dititia nullis
flagitiis inqͥ¬
nec iste delon¬
ginqͦ. Aliĩ post
multa flagitia
tiformis sp̃c gͣ
tia pleniuscre¬
ditur: ⁊ datur.
necs panesor¬
deacei. sic̃ illi

Expanded text:
e. Moraliter. Qui nihil carnalis corruptionis expDei festinat, de londicitia, nullis flagitiis inqunec iste de longinquo. Alii post multa flagitia tiformis Spiritus gratia plenius creditur et datur. Nec sunt panes hordeacei, sicut illi
Abbreviated transcription (Latin):
E.s. Non quod sũme puisquẽ
durau̾it. s qr obduratum
ñ emolliuit:¬
.t. Infruosa debilitas aĩẽ
ñ meliꝰ curatiu. qͣm elemo¬
sine largitione. Uñ qui
habr duas tunicas: det ñ
habenti.⁊ qui ht̃ escas si¬
milit̾ faciat. ⁊ in eccłiasti¬
co. Eili ñ sit manus tua¬

Expanded text:
e. Non quod summe pius quemduravit, sed obduratum non emollivitum. Infructuosa debilitas animae non melius curatur quam eleemosynae largitione; unde: Qui habet duas tunicas, det non habenti: et qui habet escas, similiter faciat . Et in Ecclesiastico: Fili
Abbreviated transcription (Latin):
spes salutis mitigat. Qui
desid̾at nudeum. nucem
frangat. ꝑ enitentiã agat:
qͥ uuit et̾no adherere. bono.
Treconia xͥ narrare possũt.
qui adpalmã indulgentie
pꝰ penitñtiã. ꝓdicatores eli¬
guntur:

Expanded text:
spes salutis mitigat. Qui desiderat nucleum, nucem frangat: poenitentiam agat, qui vult aeterno adhaerere bono. Praeconia Christi narrare possunt, qui ad palmam indulgentiae post poenitentiam praedicatores eliguntur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iutia odire. qd̾ qui ñ fac̃:
dit. s nͨ ⁊̃ supplicia fugit.
qui ẽ initium sap̃ie. Pen¬
tentia a puniendo. qua
quisq punit .ꝙ illicite g̾ssit.

Expanded text:
itia odisse: quod qui non facit, dit, sed nec etiam supplicia fugit. qui est initium sapientiae. Poenitentia a puniendo, qua quisque punit quod illicite commisit.
Abbreviated transcription (Latin):
dus est pñe. Primꝰ. errores
⁊ mala om̃ia añ baptism̃
abrenuntiare ⁊ condemp¬
turis. Scd̾s pꝰ baptismum
lil purgantur peccĩs. sine
quib uita ñ agnur.

Expanded text:
res et omnia mala ante baptismum abrenuntiare et condemturis. Secundus, post baptismum libus purgantur peccatis sine quibus vita non agitur.
Abbreviated transcription (Latin):
.s. Omni creatti¬
ie. Om̃i nationi
gñtium. Ante
enim dictum erat.
repulsa p̃dicatio:¬
tunc gñtib in
aduttoriũ fie¬
tet. c̃ adsue dãp¬
natioĩs testimo¬
nium.hanc illa
suꝑba repuliss.¬

Expanded text:
.-- Omni creaturae. Omni nationi gentium. Ante enim dictum erat: repulsa ptunc gentibus in adjutorium fieret cum, ad suae damnationis testimonium, hanc illa superba repuliss
Abbreviated transcription (Latin):
unde ꝑhoc de Caldeis¬
ꝑ historia texit᷑.ꝙ similis
de nece pueroꝵ accipitur.
Dicit gͦ q. tc̃ completum sic
nentem captiuitarem. ser¬
mo ꝓpħie respicit : tñ in eo
sicut in umbra u̾itas fut᷑a
cedis infantium ꝓnuntia¬
tur.
quia sopita iudeoꝵ ꝑfid
a. helia ⁊ enoch p̾dicantib.
uidea ũbum recipiet dĩ.
¶Defuncto rege. ylico cõ¬
plices eiꝰ ꝑeunt. sic tessan

Expanded text:
Unde per hoc de Chaldaeis historia texitur quod similis de nece puerorum accipitur. Dicit ergo, quod tunc completum sit nentem captivitatem sermo prophetiae respicit, tamen in eo sicut in umbra, futura veritas caedis infantium pronuntiatur.Quia sopita Judaeorum perfidia, et Helia et Enoch praedicantibus, Judaea verbum Dei recipiet. Defuncto rege illico complices ejus pereunt, sic cessan
Abbreviated transcription (Latin):
Uenenat. uenenato¬
rum filũ. qr bonis inu¬
dent: eosq ꝑsecuntur. ꝓx¬
imos ledunt ut patres
eorum.

Expanded text:
enenati venenatorum filii: quia bonis invident eosque persequuntur, proximos laedunt ut patres eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
rum toto sermone p̃cepit dũ ⁊
mala sustiu̾e. et ñ uleisci et inum¬
cos diligere issit. ⁊ hũam głam fu¬
g̾e. nẽ uult ꝯfirmare ꝑ fidem in
spe et̾noꝵ. qr plures sũt: quos
amor p̾sentiũ et clesꝑatio sucuroꝵ
corpentes facit.
In fudore uislt᷑ ꝑat᷑ panis . ẜ. labor
excendꝰ ẽ. sollicitudo tollẽda ẽ. q̃ m̃te᷑
ꝑturbat. dũ timet. ne arit possessa

Expanded text:
rum toto sermone praecepit, dum et mala sustinere et non ulcisci, et inimicos diligere jussit, et humanam gloriam fugere. Nunc vult confirmare per fidem in spe aeternorum, quia plures sunt quos amor praesentium et desperatio futurorum torpentes facit. In sudore vultus paratur panis, sed labor est exercendus, sollicitudo tollenda est, quae mentem perturbat: du
Abbreviated transcription (Latin):
credebant. aiã
iuidicantes urti¬
te cũ corꝑibus
recte huius iła
fabulã fingũt
qͥ deliram̃tis
artͤuit eos qui
asserunt resur¬
rectionẽ corpi

Expanded text:
credunt animas judicantes interire cum corporibus; recte hujusmodi fabulam fingunt, quae deliramenti arguat eos qui asserunt resurrectionem corporum.
Abbreviated transcription (Latin):
crplorat. ⁊ pbatã
digna m̾cede re¬
munciat. T urbe
bore pedumt. it̃
deserti arripiũt.
inscios. sanãdo
estos. rec̾ando
tione credñtiũ
delectet᷑ ĩ sinuat.

Expanded text:
explorat, et probatam digna mercede remunerat. Turbae bore pedum iter deserti arripiunt, inscios, sanando aegrotos, recreando tione credentium delectetur insinuat.
Abbreviated transcription (Latin):
In archa noc aĩalia q̃ intuserãt¬
foras mittebant᷑. ⁊ q̃ foris erant
intus erũpebant Sic ineccłia
iudas discessit. latro accessit. Quã
di recedit᷑ afide: nec eccłie reqͥes
ẽ sine merore. Rachel plorans

Expanded text:
In arca Noe animalia quae intus erantforas mittebantur , et quae foris erant, intus erumpebant: sic in Ecclesia, Judas discessit , latro accessit. Quandiu a fide receditur, nec Ecclesiae requies est sine moerore, Rachel plorans
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ qui obediendo huma¬
n̾a ꝯtẽpsit negotia. di¬
uinoꝵ dispensator fac¬
tus ẽ talentoꝵ.¬
E.G. Ad quiuia peccatoꝵ
uad̾. ut ⁊ docendi occasi¬
onẽ habeat. ⁊ sp̃uales
cibos imꝑtiat. ẽdo ad

Expanded text:
ergo qui obediendo humana contempsit negotia, divinorum dispensator factus est talentoes. Ad convivium peccatorum vadit: ut docendi occasionem habeat, et spirituales cibos impertiat. Eundo ad
Abbreviated transcription (Latin):
Eb. Sequtus ẽ eũ. Lucas
plenius. ⁊ relictis om̃ibus¬
surgens secutus ẽ eũ. Se¬
nõ tã corꝑis gressu quã m̃¬
tis affectu possit sequi

Expanded text:
e. Secutus est eum. Lucas plenius: Et relictis omnibus secutus est eum . Senon tam corporis gressu quam mentis affectu possit sequi,
Abbreviated transcription (Latin):
Exhibitione seruitu¬
tis. ⁊ affectu amoris obe¬
diens. recte dr fecisse sic̃
Ip̃cepit xi angłs.¬
Beda. Moralitas.
Quisquis a dõ monet᷑
soluat moras. surgat a

Expanded text:
Exhibitione servitutis, et effectu amoris obediens recte dicitur fecisse sicut praecepit ei. Angetc. Moraliter. Quisquis a Deo movetur, solvat moras, surgat a
Abbreviated transcription (Latin):
uos .i. inhonoro h abete non
subtꝰ. ut ꝯdem pnatis. Qui la¬
boratis difficuldate legis
et onerati peccatis silicet
ꝓbabilem fieri. abstinere a

Expanded text:
est, in honore habete: non subtus, ut contemnatis. Qui laboratis, difficultate legis, et onerati peccatis, scilicet, probabilem fieri, abstinere a
Abbreviated transcription (Latin):
Hac sententia. hypoc¬
tas et pendo ꝓpħas dãp¬
nat. et qd̃ supra docuit
decordis mũdicia ħex
emplo ꝯfirmat. ꝙ nemo
de mala ĩtentions fruct
bonũ ꝑcipit. nec debõã

Expanded text:
Hac sententia hypocritas et pseudoprophetas damnat, et quod supra docuit de cordis munditia, hoc exemplo confirmat, quod nemo de mala intentione fructum bonum percipit, nec de bona
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ interra uoluat᷑. quomͦ mỹ¬
dum est .i. siquid agit ut terre¬
na consequatur. quomͦ mun¬
dumn: Si et eirim illa insuo
genẽ mũda tñ sordescit res
dignior. dum inferiori misce

Expanded text:
autem in terra volutatur, quomodo mundum est? id est, si quid agit ut terrena consequatur, quomodo mundum est? Si etenim illa in genere suo munda tamen sordescit res dignior dum inferiori misce
Abbreviated transcription (Latin):
dubit᷑auit. Quia ã sũt mł¬
ti. qͦs dũ maior scĩa erigit:
ab alioꝵ societate disiung̃.
⁊ qͦ plus sapunt eo plus
aconcordie uirtute desipi¬
unt. subiung̃. Habete in

Expanded text:
dubitavit. Quia autem sunt multi quos dum major scientia erigit, ab aliorum societate disjungit, et quo plus sapiunt, eo plus a concordiae virtute desipiunt. subjungit: Habete in
Abbreviated transcription (Latin):
semł ꝯdim̃tis u̾itatis refectꝰ.
ad apostafiam redicrit: quo
alio doctore corrigitur qui
eam quã gustauit sapien¬
ꝑis illectus respuitꝰ. uñ:
Quis medebitur in cantaro¬
ri aserpente ꝑcusso: In ħ
iuidã ⁊ socios eius significa¬
re creditur. qui ꝑ phylar

Expanded text:
condimentis veritatis refectus ad apostasiam redierit: quo alio doctore corrigitur, qui eam quam gustavit sapienperis illectus respuit? Unde: Quis medebitur incantatori a serpente percusso? In hoc Judam et socios ejus significare cred
Abbreviated transcription (Latin):
puiare quã em̃dare. Ut si pleni odio
deliquit ira. q̃ est ut festuca odiũ
ũ trabs. Iratꝰ alicur: uult alioñ eũ
corrigi qͥodit. hoc uelle neqͥt. etiõ.
impossibile dicit᷑. ut festucãn fr̃i de

Expanded text:
mnare quam emendare. Ut si pleni odio delinquit ira; quae est ut festuca, odium, ut trabs. Iratus alicui vult aliquando eum corrigi; qui odit hoc velle nequit: et ideo impossibile dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Eb. Cathenis ⁊ cõpedibus
graues.⁊ dire leges gñtiũ.
significant᷑. qͥbũs pecc̃a
inre publica eoꝵ cohibe¬
bantur. Ritptis cathenis
ur lucas scͥbit. subito age¬
banur demonio in deser¬
to: qr ĩ transqͥssis illis legi¬
b ad ea scelera cupiditatẽ
igarem excederẽt ꝯsuetu¬
dinem.
comminuisset. ⁊ nemo poterat eum
domare ⁊ semꝑ uocte ac die minonuit.¬
dens se lapĩdib. Uĩdens  cenie eesma

Expanded text:
Catenis et compedibus graves, et duae leges gentium signantur, quibus peccata in re eorum publica cohibebantur. Ruptis catenis ut Lucas scribit subito agebatur a Domino in deserto, quia etiam transgressis illis legibus ad ea scelera cupiditate lgarem excederent consuetudinem.comminuisset, et nemo poterat eum domare, et semper nocte ac die indens se lapidibus. Videns autem Jes
Abbreviated transcription (Latin):
cesare augusto. qñ descͥp¬
tio facta est toto orbe. fac¬
ta est uidea tͥbutaria. his
tribut is p̃positus est hero¬
des antipatͥs filius ali¬
enigena. et ꝓselitus.rxx
uideis ab augusto ꝯsti¬

Expanded text:
esare Augusto quando descriptio facta est, Judaea facta est tributaria. His tributis praepositus est Herodes Antipatris filius alienigena et proselytus, rex Judaeis ab Augusto consti
Abbreviated transcription (Latin):
sidia t̾rena qiͣ egipti reti¬
nacula fugere.: ⁊uelut a
mundana ꝯuersatione secie¬
tã solitudinẽ. it̾.s. amonet
subire iurtutum¬

Expanded text:
sideria terrena, quasi Aegypti retinacula fugere, et velut a mundana conversatione secretam solitudinem iter admonet subire virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
¶s. Neq nubent neq nubẽt.
Greco idomati. latina ꝯsue¬
tudo ñ respondet. Hubere
n ꝓpͥe mulieres dicuntur
⁊ iuri ducere.S nos simpłr
dictũ intelligamꝰ neq nub¬
bentur mulieres.

Expanded text:
 Neque nubent, neque, etc. Graeco idiomati Latina consuetudo non respondet: nubere enim proprie mulieres dicuntur: et viri ducere. Sed nos simpiliciter dictum intelligamus, nequbentur mulieres.
Abbreviated transcription (Latin):
In monte oliue¬
asscend̾ ad celos
ut sciamus qr
iñ ascendimus
ad celos. Uñ iugi¬
am᷑ nec repug̃
qui ebrii sunt
nocte ebrii sũt
⁊ qui scandali¬
dant᷑ nocte scã¬
fñte obscurata¬

Expanded text:
In monte Oliveascendit ad coelos: ut sciamus quia inde ascendimus ad coelos unde vigiamur, nec repugnaQui ebrii sunt, nocte ebrii sunt , et qui scandalizantur, nocte scanmente obscura
Abbreviated transcription (Latin):
eos. quiulłis erat. fideł ad quẽ
fieret exortacio melius accipit᷑
diem dni referat᷑. Respondit
enĩ dñs. q̃ exillo temꝑr erant.
secutura. sue de excidio. ierusa

Expanded text:
eos, quia nullus erat fidelis, ad quem fieret exhortatio; melius hoc accipitur diem Domini referatur. Respondit enim Dominus, quae ex illo tempore erant secutura sive de excidio Je
Abbreviated transcription (Latin):
ne. s grã dĩ que supͣ legẽ
ẽ. eẽ curatũ. offerte iubet.
ut ostñdat qi legem nõ¬
soluit: s implet. dũ scd̾m
legem gradiens. supͣ legẽ
sanet quos remedia legn
ñ sanabant. nͨ añ sacti¬
ficiũ significatis cessare
debebat. cũ ñdum signi¬
ficatũ ꝯfirmatũ erat cõ¬

Expanded text:
quae super legem est esse curatum. Offerre jubet, ut ostendat quia non legem solvit, sed implet, dum secundum legem gradiens supra legem sanat, quos remedia legis non sanabant. Nec sacrificium significans cessare debebat, cum nondum significatum confirmatum erat co
Abbreviated transcription (Latin):
qr mandata moral
łiã. Recte semite:
ꝑ austera indiciaue¬
stis. zone. cibi. potus.¬
⁊ uocis humillune.

Expanded text:
 mandata moralitiam. Rectae semitae per austera indicia vestis, zonae, cibi, potus, vocis humillimae.
Abbreviated transcription (Latin):
electos inpłib
lingius ⁊ genti¬
bꝰ: una sides ac
pietas toto orbe
pacificando cõ¬
firmat. tepbos
aut̃ plures sec

Expanded text:
electos in pluribus linguis et gentibus, una fides ac pietas toto orbe pacificandos confirmant, reprobos autem plures sec
Abbreviated transcription (Latin):
Nis. imus⁊ coli. Cum spual
homo audit. hoc ẽẽ adiabo¬
lo qui nicħ ualet contra aue¬
doritatem di.potest el uolũ¬
das suboru: uttales aufe¬
rat demundo. si facultatẽ
ht̃. s consrilit iusticiam łĩ
an facere debeat. et auołs ue¬
lit: hoc ẽẽ officium hoĩũ. s
ueridas respondet uouuosse
hoĩem inhac iuta quał fu
uon ẽẽ tollendos: ne boĩ int̾s¬
ciantur. qͣtii forte futuris. ł
nebonis obsit: quib ꝓsunt.

Expanded text:
is, imus. Cum spiritualis homo audit hoc esse a diabolo qui nihil valet contra voluntatem Dei, potest ei voluntas suboriri, ut tales auferat de mundo si facultatem habeat. Sed consulit justitiam Dei, an facere debeat, et an Deus velit esse hoc officium hominum. Sed Veritas respondet: Non nosse hominem in hac vita qnon esse tollendos, ne forte interficiantur, qui forte futuri sunt: vel ne bonis obsit, quibus prosun
Abbreviated transcription (Latin):
Auiditiis .n. tui
timui. Inquo
cabit᷑ de nobis.
litatib sũt ti¬
mor. fides. spes
caritas. Timore
nãq incipimꝰ
fide seruamus
qͦd incipimꝰ spe
crigim᷑ caritate

Expanded text:
udiciis enim tuis timui. In quo cabitur de nobis. litatibus sunt, timor, fides, spes, charitas. Timore namque incipimus, fide servamus, quod incipimus, spe erigimur, charitate
Abbreviated transcription (Latin):
sedusus culpam lauat ꝙ ñ
inctis. obħ esitare ꝑmissus ẽ
ut ĩ ccołie pͥncipe. remediũ ꝑe

Expanded text:
seclusus culpam lavat, quod non intus. Ob hoc haesitare permissus est ut in Ecclesiae principe remedium
Abbreviated transcription (Latin):
ua intentioe euacuatur. s uatiũ
simulaciomꝰ et irrisionis ceͣ dmͦ ãu
fugiendam. s mag̾ uidet᷑ p̃cipi. ut ĩ¬
clisa peccatoris cogitacione labiis¬
q ꝙ p̾ssis orͤit d̾̃ni. Cubiculum ã

Expanded text:
a intentione evacuatur: sed vitium simulationis et irrisionis contra Deum fugiendam. Sed magis videtur praecipi, ut, inclusa pectoris cogitatione labiisque compressis, oret Deum. Cubiculum a
Abbreviated transcription (Latin):
hie nox nocti m¬
dicat scientiã i¬
simile uingit᷑.
Maria cutritad
apłos ut diesdi¬
ei eructet u̾bũ:
Iudas adudeos
ut nox noctun¬
dicet scĩam.¬

Expanded text:
Hic nox nocti indicat scientiam. Usimile sibi jungitur. Maria currit ad apostolos, ut dies diei eructet verbum: Et Judas ad Judaeos, ut nox nocti indicet scient
Abbreviated transcription (Latin):
fid̾r ad aurã. refrigescente fer¬
uore caritatis. De ambulans
ã audiebatur qr abhoĩe pec¬
cante recesserat Rationis gͦ
ĩmo diuine pietatis ordo poᷤᷤ¬
cebat. ut eod̾ temꝑis articti¬

Expanded text:
fidei: ad auram vero, refrigescente fervore charitatis: deambulans autem audiebatur, quia ab homine peccante recesserat. Rationis igitur, imo divitiae pietatis ordo poscebat, ut eodem temporis artic
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatione tͥbu¬
lationis. ł spũ
in p̾senti abluit.
pꝰ: siqua macda
surrcpit. igne
purgatorio ad
leuiorib c̾den¬
dum ÷ peccĩs.
Uñ in leuiti

Expanded text:
batione tribulationis. Vel spiritu in praesenti abluit: post, si quae macula surrepit, igne purgatorio ad levioribus credendum est peccatis. Unde in Leviti
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Noca coniugem dic. a
pͥma fide desponsationis.
gͥ dispensationis est. siquis
ꝑmittitur aliam ducẽ. post
sacͣmentum sponsionis. &
sinumꝙͣ. debitum soluere.¬
duci. In ea uͦnasqi est conci

Expanded text:
 Nota conjugem dici a prima fide desponsationis. Igitur dispensationis est, si quis permittitur aliam ducere post sacramentum sponsionis, et si nunquam debitum solvereroduci. In ea vero nasci, est conci
Abbreviated transcription (Latin):
cum ad summitatẽ uirtutũ¬
ñ potñtia s hũilitas ducat.
Sui deniq ꝓponit exemp¬
lum. ut si dicta pariupẽde¬
rent ad oꝑa etubescant Nã
⁊ filius hõis ⁊ c̾.

Expanded text:
cum ad summitatem virtutentia sed humilitas ducat. Suis denique proponit exemplum, ut si dicta parvipenderent, ad opera erubescerent. Nam et Filius hominis, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
Opũ tlligentie ragũ futar᷑ ĩgͣ¬
dicia tribuit᷑. ꝑ quam łs ibic̃
rii. ad u̾ntꝰ regni poscitur. ut
ineo qui escentib scĩficetur ip̃e
in nobis dũ nos in illo scĩfica¬
mur. euis requiem uire poscim᷑
Uolũtas d̾i int̾ris sic̃ ĩcelo spu

Expanded text:
lligentiae regnum futurum ingrdis attribuitur, per quam Deus ibidem rii adventus regni poscitur, ut einde in eo quiescentibus sanctificetur ipse in nobis dum nos in illo sanctificamur. Ejus requiem jure poscimus one pax beatitudinis firmatur
Abbreviated transcription (Latin):
diculi. enĩ eẽnt inieiu¬
nio oleo delibut. sfs
re nos macerando. mẽ
debet mungi. et non
oleo adulationis astm

Expanded text:
diculi enim essent in jejunio oleo delibuti: sedre nos macerandum, mens debet inungi et non oleo adulationis: aliter
Abbreviated transcription (Latin):
leats. Congrius ordo
u at. docendus est. au¬
n. de inde. fidei sacraĩ
imbuendꝰ. te ad seruã¬
⁊ mandata instrad ais
ut isistat bons oꝑibꝰ.¬

Expanded text:
ete. Congruus ordo. Primo enim docendus est auditor. Deinde fidei sacramentis imbuendus, tunc ad servanda mandata instruendus.on insistat bonis o