comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gio ẽ in discernendis cibis. scanda¬
lizat sunt. id offensi st̃. Scalonenĩ seu
scandalũ. nos offendiculũ uł riunã.&
impactionẽ pedis. siue scrupulũ ut qͥ¬
dam uolunt possumꝰ dicere. Plantatio¬
nem dicit hic doctrinas ⁊ mandata ho¬
inite illos. ceci sunt duces cecoꝵ. Cecꝰ
aũt si ceco ducatũ p̃stet. ambo in fo¬
ueam cadunt. Hoc ẽ simsipiens insipi¬
entem doceat: ambo merguntur in pec¬
catoꝵ ꝓfunditatẽ. Sinite illos
subaudis arbitriosuo. quia irreuocabi¬
les sunt. Unde paulus. Hereticũ hominẽ
post pͥmam et scdam correptionẽ deuita.¬

Expanded text:
gio est in discernendis cibis, scandalizati sunt, id est offensi sunt. Scandalon enim seu scandalum, nos offendiculum vel ruinam et impactionem pedis sive scrupulum, ut quidam volunt, possumus dicere. Plantationem dicit hic doctrinas et mandata hoinite illos; caeci sunt, et duces caecorum. Caecus autem si caeco ducatum praestet, ambo in foveam cadunt. Hoc est, si insipiens insipientem doceat, ambo merguntur in peccatorum profunditatem. Sinite illos, subaudis arbitrio suo, quia irrevocabiles sunt. Unde Paulus: Haereticum hominem post primam et secundam correctionem devita
Abbreviated transcription (Latin):
t gͦad illũ tanquãmaiorẽ ArG̃.¬
referã uitã meam: exinanitio mea
fecit in qua me misit. Ut aũt quisq ui¬
uat ꝓpt̾̃ me: participatio facit qua man-¬
ipsũ. uitã eternã. Peluiuit filius ꝓpt̾ pa¬
trem: quia ipse ẽ ex patre. Sicut enĩ pat̃
ñ ẽ indigens uita: sic filius ñ indiget al¬
terius ute. Ut̃q enĩ unauita. quia unuᷤ
as. Hic ẽ panis qui decelo descendit. Non
sicut manducauert̃ patres ur̃i manna:.
& morttu sunt. Qui manducat hõ panẽ:
uiuet in ȩt̃num. Hic id in hoc loco. uł
hic scilicet filtus hõis de quo supra: est
panis decelo. Non sic morient᷑ in anima
qͥ me cȩlestẽ panẽ manducant: sic̃ patres
ur̃ĩ manducauerunt manna ⁊ mortu st̃.
Hec dixit in sy nagoga docens in caphar¬
naum. Multi gͦ audientes exdiscipłis eiꝰ.

Expanded text:
 ad illum tanquam majorem referam vitam meam, exinanitio mea fecit, in qua me misit; ut autem quisque vivat propter me, participatio facit qua manipsum vitam aeternam. Vel vivit Filius propter Patrem, quia ipse est ex Patre. Sicut enim Pater non est indigens vita, sic Filius non indiget alterius vitae. Utrique enim sunt una vita, quia unus Deus. Hic est panis, qui de coelo descendit. Non sicut manducaverunt patres vestri manna, et mortui sunt. Qui manducat hunc panem vivet in aeternum. Hic, id est, in hoc loco; vel hic, scilicet Filius hominis, de quo supra est panis de coelo. Non sic morientur in anima, qui me coelestem panem manducant, sicut patres vestri manducaverunt manna, et mortui sunt. Haec dixit in Synagoga, docens in Capharnaum. Mult
Abbreviated transcription (Latin):
ota eccła q̃ constat ex uirginib pueriᷤ.
maritatis feminis. uxoratis uiris. uno
nialib s uniu̾se eccłȩ. Et qͥa huiꝰ uirgi¬
uitatis corruptor ẽ diabolus: continuo
adiunxit. Timeo ne sicut serpens euam
seduxit uersutia sua: sic & uri sensus cor¬
rumpant᷑ a castitate q̃ ẽ in xp̃o. In corpo¬
re uirginitatẽ pauci hñt: in corde om̃s
habere debent. Igit᷑ qͥnq uirgines uiden¬
tar significare qͥnqͥptitã continentiã
ocłoꝵ. auriũ. olfaciendi gustandi. tango¬
di. Quȩ continentia quia partim fit cora
dõ. ut illi placeat᷑ interiori gaudio con¬
scientiȩ. partum corã hõib ad głam huma¬
nam: quinq dicunt᷑ sapientes. & qͥnq stul¬
tȩ. Utreq tam̃ uirgines: ꝓpt̃ continentiã.

Expanded text:
ota Ecclesia, quae constat ex virginibus, pueris, maritatis, feminis, uxoratis, viris, uno nialibus, sed universae Ecclesiae, et quia hujus virginitatis corruptor est diabolus, continuo adjunxit: Timeo ne sicut serpens Evam seduxit versutia sua, sic et vestri sensus corrumpantur a castitate quae est in Christo . In corpore pauci virginitatem habent, in corde omnes habere debent. Igitur quinque virgines videntur significare quinquepartitam continentiam oculorum, aurium, olfaciendi, gustandi, tangendi. Quae continentia quia partim fit coram Deo, ut illi placeatur interiori gaudio conscientiae, partim coram hominibus ad gloriam humanam, quinque dicuntur sapientes, et quinque stultae; utraeque tamen virgines, propter continentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ scđm corpus in celũ eleuatũ: reliqͥt donũ
suam. id eccłam. Serius suis dedit pote¬
statem cunusq oꝑis. id÷ fidelib octo ta
cepit uigilare. ei scilicet qͥ p̃dicat. cui uñ.
Si ñ annuncraueris iniqͦ iniqͥtatẽ siam:
sanguinẽ eius de manu tua requiram.

Expanded text:
elevatum, reliquit domum suam, id est, Ecclesiam. Servis suis dedit potestatem cujusque operis, id est, fidelibus octo talaecipit vigilare, ei scilicet qui praedicat, cui dicitur: Si non annuntiaveris iniquo iniquitatem suam, sanguinem ejus de manu tua requ
Abbreviated transcription (Latin):
luo aut̃ tẽpore nubet qͦ uniu̾sa morta¬
litate pret̾eunte immortali comuncti¬
one fetabitur. Nouissimȩ ueniunt &
appellatione confessio. & repetitio in¬
dicium fidei ẽ. s ml ꝓdest uocari. quem
oꝑe neges. Non humanis uerbis hec
agentur.s conscientiȩ sͥ loq̃nt᷑. At ille
respondens ait. Am̃ dico uob̃. nesciouos.
Ibi ñ audiet᷑ a dõ. qui hie ñ uult audire
qđ iussit. Ignorans enĩ ignorabit᷑. ut qͥ
mͦ mesfabilem miscd̾iã respuit: sinefi¬
ne seueritatẽ sentiat. Uigilate itaq.
quia nescitis diem neq horam.
cce quo parabola tendat. ut quia

Expanded text:
Illo autem tempore nubet, quo universa mortaIllo autem tempore nubet, quo universa mortalitate praetereunte, immortali conjunctione fetabitur. Novissime veniunt et appellatione confessio: et repetitio, indicium fidei est, sed nihil prodest vocari quem opere neges. Non humanis verbis haec agentur, sed conscientiae sibi loquentur. At ille respondens, ait: Amen dico vobis, Nescio vos. Ibi non audietur a Deo, qui hic non vult audire quod jussit. Ignorans enim ignorabitur , ut, qui modo ineffabilem misericordiam respuit, sine fine severitatem sentiat. Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam. Ecce quo parabola tendit, ut quia
Abbreviated transcription (Latin):
tores uendunt oleum. ñ intelligentibus
qđ dictum ẽ. Qui uos felices dicunt: in
errorẽ uos mutunt. Melius enĩ est ob¬
iurgari a iusto:. quã a peccatore lauda¬
ri. Qui enĩ accepta qualibet gr̃a uanis
sius laudib nitorẽ głȩ offerunt: quasi
oleum uendunt. Unde psalmista. Oleũ
peccatoris ñ impinguet caput meũ. id
fauor adulantis ñ demulceat m̃tem me¬
am. Dum aũt irent emere uenit sponsꝰ.
& q̃ paratȩ erant intrauer̃ cũ eo ad nup¬
Itias. & clausa est ianua.ico¬
on hic dicet᷑ qđ noua oꝑa eant para¬
re.s rationẽ pret̾itoꝵ exoluere. Inclina¬
bunt se ꝑ memoriã ad ea q̃ foris st̃.solita
gaudia requirentes. & ueniet uidex. Para¬
tȩ aũt intrabunt ad nuptias. ubi mun
aditus regni celestis. quia post iudiciũ¬
ñ patet locꝰ precũ. Sciendũ quia nc̃ despõ¬
sata ẽ eccła. & uirgo ad nuptias ꝑducen¬
da. id continens a scłari corruptione.

Expanded text:
tores vendunt oleum non intelligentibus tores vendunt oleum non intelligentibus quod dictum est: Qui vos felices dicunt, in errorem vos mittunt . Melius est autem objurgari a justo, quam a peccatore laudari. Qui enim accepta qualibet gratia vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt. Unde Psalmista: Oleum autem peccatoris non impinguet caput meum , id est, favor adulantis non demulceat mentem meam. Dum autem irent emere, venit sponsus. Et quae paratae erant, intraverunt cum eo ad nuptias, et clausa est janua. Non hic dicitur quod nova opera eant parare, sed rationem praeteritorum exsolvere. Inclinabunt se per memoriam ad ea quae foris sunt, sollicita gaudia requirentes, et veniet judex. Paratae autem intrabunt aaditus regni coelestis, quia illinon patet locus precum. Sciendum quia nunc desponsata est Ecclesia et virgo ad nuptias perducenda, id est, continens a saeculari corruptione.
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutes. ut lum̃ habeat sempit̾num.
Responder̃ prudentes dicentes. sle forte
ñ sufficiat nobis ⁊ uob̃. ite potiꝰ aduenden¬
tes. & emite uob̃. Hoc ñ de auaricia s de
timore respondebunt. licet habeant oꝑa
uirtutũ. ante iudicẽ fulgentiũ. Neq enĩ
pot̾unt in die iudicii alioꝵ iurtutes alioꝵ
uicia subleuare.s unusqͥsq ꝓ se ipsoerit
sollicitus. Unusqͥsq ꝓ serationẽ reddet.
nec erit opus testimonio apud scientem
om̃ia. Prudentes ornant sensus suos. in
quib oleũ scientiȩ recipiunt. & uendit᷑ hoc
oleũ multo p̃cio. ac difficili labore con¬
quirit᷑. quando in elemosinis ceterisq
iurtutib & c̃siliis magistroꝵ intenduss.
buntur dicere fatins. ite ad uendentes
& emite uob̃: tale ẽ. acsi dicat᷑. Uideamꝰ
nunc qͥd uos adiuuent. qͥ uob̃ laudes uen¬
dere consueuer̃. Non st̃ putandȩ consiliũ
dare. s crim̃ earũ cõmemorare. Adula¬

Expanded text:
virtutes, ut lumen habeat sempiternum. virtutes, ut lumen habeat sempiternum. Responderunt prudentes, dicentes: Ne forte non sufficiat nobis et vobis, ite potius ad vendentes, et emite vobis. Hoc non de avaritia, sed de timore responderunt, licet habeant opera virtutum ante judicem fulgentium. Neque enim poterunt in die judicii aliorum virtutes, aliorum vitia sublevare, sed unusquisque pro se erit sollicitus. Unusquisque pro se rationem reddet, nec erit opus testimonio apud scientem omnia. Prudentes ornant sensus suos, in quibus oleum scientiae recipiunt, et venditur hoc oleum multo pretio, ac difficili labore conquiritur, quando in eleemosynis caeterisque virtutibus et consiliis magistrorum intendunt. buntur dicere fatuis: Ite ad vendentes et emite vobos adjuvent, qui vobis laudes vendere consueverunt. Non sunt putandae consilium dare, sed crimen earum commemorare. Adula
Abbreviated transcription (Latin):
cte. ita ueniet. Nox ẽ ignorantia. de qua
Clamor ẽ: de qͦ apłs dicit. Canet tuba:
& mortui resurgent᷑. Tunc surrȩxer̃om̃s
uirgines illȩ: & ornauer̃ lampades suas.
Preterita ꝓfuturis legenda st̃. Magist̾.
hoc mͦ. Clamor factus ẽ: id fiet. Tunc sur-¬
gent om̃s & ornabt̃ rationib reddendis
oꝑa sua: recordando qualit oꝑatȩ sint.
Fatuȩ aũt sapientib dixer̃. Date nob̾de
oleo ur̃o: quia lampades nr̃e extinguunt᷑.
uorum facta fulciunt᷑ aliena laude:
eadem subtracta deficiunt. Dicent gͦ
fatuȩ sapientib. desidio m̃tis. Date nobis
lucent ante uidentẽ om̃ia. quia melius
collocauistis głam ur̃am in conscientiis
ens fructũ bomioꝑis in conscientia ponit.
ue lampades suas q̃runt᷑ extingini.
ostendunt eas in parte lucere. S ñ
habent lum̃ indeficiens. nec oꝑa ꝑpetua.
Igit᷑anima uirginalis ñ debet mediocͥb
ẽẽ contenta. ne arescat. s ꝑfectas habere

Expanded text:
cte, ita veniet . Nox est ignorantia, de qua cte, ita veniet . Nox est ignorantia, de qua Clamor est, de quo Apostolus dicit: Canet enim tuba, et mortui resurgent . Tunc surrexerunt omnes virgines, illae, et ornaverunt lampades suas. Praeterita pro futuris legenda sunt hoc modo: Clamor factus est, id est fiet. Tunc surgent omnes, et ornabunt rationibus reddendis opera sua recordando qualiter operatae sint. Fatuae autem prudentibus dixerunt: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae exstinguuntur. Quorum facta fulciuntur aliena laude, eadem subtracta deficiunt. Dicent ergo fatuae sapientibus desiderio mentis: Date nobis lucent ante videntem omnia, quia melius collocavistis gloriam vestram in conscientiis ens fructum boni operis in conscientia ponit; Quae lampades suas queruntur exstingui, ostendunt eas in parte lucere, sed non habent lumen indeficiens nec opera perpetua. Igitur anima virginalis non debet mediocribus esse contenta, ne arescat; sed perfectas habere
Abbreviated transcription (Latin):
cã ȩccła uirgines prudentes habet ꝓdõ
Ibene oꝑantes. fatuas uirgines ꝓuana
gła laborantes. Oleum ẽ nitor głe. uasa
sunt corda nr̃a. Paulus ait. Gła nr̃a hec ẽ.
testimoniũ conscientiȩ nr̃e. Fatuȩ ñ sũp¬
serunt oleũ secum: quia dum ab aliis glam
quert̃. hanc in conscientia ñ abscondunt.
Noram aũt faciente sponso: dormitauer̃
scere:dormire ẽ mori. Amorte enĩ uelut
a somno: unru̾si suscitabunt᷑ Media
aũt nocte clamor factus ẽ: ecce sponsus
uenit exite obuiam ei. IeRONImUS.¬
raditio iudȩoꝵ significat. xp̃m media
nocte uenturũ. in similitudinẽ egyptii
temporis qͣndo pascha celebratũ ẽ. Unde
reor traditionẽ apłicam ꝑmansisse. ut in
te p̃sumpta cõmunit᷑ diem
festũ celebrari. Unde & dauid.
Media nocte surgebã ad cfitendũ tͥ. suꝑ
iudicia iustificatiõis tuȩ. Auõ De u̾bis dñi.¬
os aut̃ dicimꝰ media nocte. icd nullo
sciente: quia dies dm̃ sicut fur in no¬

Expanded text:
clesia virgines prudentes habet, pro Deo bene operantes; fatuas virgines, pro vana gloria laborantes. Oleum est nitor gloriae. Vasa sunt corda nostra. Paulus ait: Gloria nostra haec est testimonium conscientiae nostrae . Fatuae non sumpserunt oleum secum, quia dum, ab aliis gloriam quaerunt, hanc in conscientia non abscondunt. Moram autem faciente sponso, dormitaverunt scere, dormire est mori. A morte enim velut a somno universi suscitabuntur. Media autem nocte clamor factus est: Ecce sponsus venit, exite obviam ei. HIERON. Traditio Judaeorum, significat Christum media nocte venturum in similitudine Aegyptii temporis, quando Pascha nocte celebratum est . Unde reor traditionem apostolicam permansisse, ut in te praesumpta, communiter diem festum celebrari. Unde et David: Media nocte surgebam ad confitendum tibi, super judicia justificationis tuae . AUGUST. Nos autem dicimus media nocte, id est, nullo sciente, quia dies Domini sicut fur in no
Abbreviated transcription (Latin):
& angłoꝵ. caritatẽ aut̃ ñ habeam: factu
sum uelut es sonans. aut cymbalũ tinm¬
ens. Om̃ib humorib suꝑeminet oleum.
Tunc. scilicet in fine mundi & in hora
ignota: simile erit regnũ celoꝵ. id eccl̃a
illiꝰ tp̃ris decẽ uirginib id ÷ eccłasticis. a
pͥmordio ecclȩ usq ad finem eiꝰ. Remist
rminatus quinariꝰ facit denarium:.
quia ex utroq sexu colligit᷑ multi¬
tudo fidelium. Acceptio lampadũ. ostensu
ẽ bonoꝵ oꝑum. qͥb ȩque fuꝑstitiosi ut
uere religiosi estimant᷑ occurrere sponso
sponsam intellige dm̃ in hõie. sedͥm
tempus qͦ parabolã dixit. Nam ut sp̃s
carm sponsus. ita spũi caro sponsa est
Demq tuba excitante obiuã sponso tantũ
ꝓditur. quia iam ingłam spũalẽ humi¬
litas carnis excessit in xp̃o. Quinq aũt
cxeis erant fatuȩ: & qͥnq prudentes.Sed
qͥnq fatuȩ. acceptis lampadib ñ sũpse

Expanded text:
 charitatem autem non habeam, factus sum velut aes sonans aut cymbalum tinniens . Omnibus humoribus supereminet oleum, : Tunc, scilicet in fine mundi et in hora ignota, simile erit regnum coelorum, id est Ecclesiae illius temporis, decem virginibus, id est ecclesiasticis, a primordio Ecclesiae usque ad finem ejus. REMIG. Geminatus quinarius facit denarium, qiua ex utroque sexu colligitur multitudo fidelium. Acceptio lampadum, ostensio est bonorum operum, quibus aeque superstitiosi ut vere religiosi, aestimantur occurrere sponso sponsam intellige Deum in homine, secundum tempus quo parabolam dixi. Nam ut spiritus carni sponsus, ita spiritui caro sponsa est. Denique tuba excitante obviam sponso tantum proditur, quia jam in gloriam spiritualem humilitas carnis excessit in Christo Quinque autem ex eis erant fatuae, et quinque prudentes. Sed quinque fatuae, acceptis lampad
Abbreviated transcription (Latin):
nimus in minori breuiario. psalmo cente¬
simo xxxuiiͦi. Humanitas filii dix̃ in eu̾głio
se ignorare finẽ mundi huiꝰ. Gregoriꝰ in re¬
gistro eulogio patͥarche. Nouit uinigenitꝰ dĩ
horã iudicii .s ñ ex natura humanitatis.

Expanded text:
nymus in minori breviario psalmi CXXXVIII: Humanitse ignorare finem hujus mundi. » Gregorius in registro Eulogio patriarchae: « Novit Unigenitus Dei horam judicii, sed non ex natura humanitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
bolam an & ad om̃s ⁊ RQđ aũt uob̃ dico
om̃ib dico. uigilate. Beda in aiancum.¬
Ion solum rectores ȩccłȩ.s om̃s iugilare
precipim᷑. ranuas cordiũ custodientes.
ne callidi hostis mala suggestio subintret.
ne nosdñs dormientes inueniat. Leix in
tasias iudet. cum euigilat nichil ht̃
de his q̃ uiderat. Sic sunt quos mundi
amor rapit in uita: deserit post uitam.
dispensator. quẽ c̃stitiit dñs supra fami¬
liam suã. ut det illis cibũ in tẽpore : Beda
eneralit̃ om̃ib p̃cepit dñs uigilare.
cixit aũt de p̃latis eccłȩ qđ rarus in¬
ueniatur fidelit̃ dispensans. rarus quẽ c̃sti¬
tuerit dñs uocando tanquã aaron. & qui
ñ magis se ingesserit. qui ñ magis se pas¬
cat quã oues. Fidelis seriuis bene erogando
dens sapit & intelligit. ac nouissima ꝓ¬
uidet. singłoꝵ capacitatẽ discernit. ut
det illis cibũ in tẽpore. idz ꝓ qualitate
auditoꝵ. mensurat cibũ diuini uerbi &

Expanded text:
bolam, an ad omnes? R. Quod autem vobis dico bolam, an ad omnes? R. Quod autem vobis dico omnibus dico, vigilate. BEDA. Non solum rectores Ecclesiae, sed omnes vigilare praecipimur, januas cordium custodientes, ne callidi hostis mala suggestio subintret, ne nos Dominus dormientes inveniat. HIERON. tasias videt, et cum evigilat, nihil habet de his quae viderat. Sic sunt quos mundi amor rapit in vita, deserit post vitam. ns dispensator, quem constituit Dominus super familiam suam, ut det illis cibum in tempore? BEDA. Generaliter omnibus praecipit Dominus vigilare, dixit autem de praelatis Ecclesiae, quod rarus inveniatur fideliter dispensans; rarus, quem constituerit Dominus vocando tanquam Aaron; et qui non magis ingesserit, qui se magis non pascat quam oves. Fidelis servus bene erogando dens sapit et intelligit, ac novissima providet, singulorum capacitatem discernit, ut det illis cibum in tempore, id est, pro qualitate auditorum mensurat cibum divini verbi et
Abbreviated transcription (Latin):
niat. sero an media nocte. angalli
cantu. an mane. ne cumuenerit repente.
inueniat uosdormientes. Auõ in eiłã.¬
N quoquenq inuenerit suus nouissimꝰ
moritur. talis in die illo iudicabit᷑. Adͥ¬
monet gͦ nos uigilare ammo saluator.
ut quac̃q hora uitȩ huiꝰ t̃minꝰ uidiciũ i¬
duxerit. ñ imparatos inuemat. Ml
llud aũt scitote. qm̃ si sciret pat̾famili
qua hora fur uemiret: uigilaret utiqia¬
ñ sineret ꝑfodi domũ suã. Idõ & uos
filius hominis uenturus est. GrEoriꝰ
uia patfamilias si sciret uigilaret.
paratisine macula & ruga. Nesciente
patrefamilias furdomũ ꝑfodit. quia
dum a sui custodia sp̃s dormit: imputa
mors carnis habitaculũ irrumpit. &am¬
mam ad suppliciũ trahit. Furi aũt reb¬
steret si ammo uigilaret. quia ei penitel¬
do occurreret. ne impenitens periret.
eteres codices habent ꝑfo Masist̃.¬
diri. ñ ꝑfodi: ut quidam corrigunt.L Ait
aut ei petrus. Dñe. ad nos dicis hanc para¬

Expanded text:
galli cantu, an mane, ne cum venerit repente, inveniat vos dormientes. AUGUST. In quo quemque invenerit suus novissimus  isto moritur, talis in die illo judicabitur. Admonet ergo nos vigilare animo Salvator, ut quacunque hora vitae hujus terminus judicium induxerit, non imparatos nos inveniat. M. L. Illud autem scitote, quoniam si sciret paterfamilias qua hora fur veniret, vigilaret utiqn sineret perfodi domum suam. Ideo et vos Filius hominis venturus est. GREGOR. Quia paterfamilias, si sciret, vigilaret ibrii esse, parati sine macula et ruga. Nesciente patrefamilias, fur domum perfodit; quia dum a sui custodia spiritus dormit, improvisa mors carnis habitaculum irrumpit, et animam ad supplicium trahit. Furi autem resisteret, si animo vigilaret; quia ei poenitendo occurreret, ne impoenitens periret. Veteres codices habent perfodiri, non perfodi, ut quidam corrigunt. L. Ait autem ei Petrus: Domine, ad nos dicis hanc para
Abbreviated transcription (Latin):
uo saluator int̃rogatꝰ ubi scilicet boni
assum̃di. & ubi sint mali relinq̃ndr.
unũ dix̃. alt̾um fubintelligendũ reliquit.
De reꝓbisenĩtacuit. qͥ cũ diabolo damnandi
rina dicunt᷑ sentire cadauera. ibiq cõ¬
gregari. Quantomagis multitudo cre-¬
dentiũ festinabit ad lum̃ totius mundi.
qͣndo uemet cũ intelligibilib nubib filiꝰ
hõis. & uidebit eũ om̃is ocłs: Uel ꝑ corpꝰ
qđ significantius diceret᷑ cadauer eo qđ
morte cadat: passionẽ xp̃i intellige. Aqͥ¬
lȩ gͥ sunt electi. qui eiꝰ passionẽ humilit̃
imitando. tanquã de carne eiꝰ satiant᷑.
quoꝵ ꝑ resurrectionẽ renouabit᷑ ut aqͥle
uuentꝰ. Ubigͦ fuerit dñs corpore:. illuc
congregabunt᷑ sp̃uales aquilȩ. Ita etiã
de uolatu spũalis corporis: possunt sc̃i
Iaquile nuncupari. BE 0a.
reterea głam suꝑnȩ maiestatis to¬
ta nĩte contemplari sitiunt. sicut aqͥla
etitem uenenis lapidẽ resistentẽ suis n¬
dis solet afferre. ne forte serpens accede.

Expanded text:
uo Salvator interrogatus, ubi scilicet boni assumendi, et ubi sunt mali relinquendi, unum dixit, alterum subintelligendum reliquit. De reprobis enim tacuit, qui cum diabolo damnandi rina dicuntur sentire cadavera, ibique congregari. Quanto magis multitudo credentium festinabit ad lumen totius mundi, quando veniet cum intelligibilibus nubibus Filius hominis, et videbit eum omnis oculus? Vel per corpus quod significantius dicitur cadaver, eo quod morte cadat, passionem Christi intellige. Aquilae igitur sunt electi, qui passionem ejus humiliter imitando, tanquam de carne ejus satiantur, quorum per resurrectionem renovabitur ut aquilae juventus . Ubi ergo fuerit Dominus corpore, illuc congregabuntur spirituales aquilae. Ita etiam de volatu spiritualis corporis possunt sancti aquilae nuncupari. BEDA. Praeterea gloriam supernae majestatis tota mente contemplari sitiunt, sicut aquilalapidem venenis resistentem, suis nidis solet afferre, ne forte serpens accedere,
Abbreviated transcription (Latin):
Ntecto ẽ. qui excedensanimo Remigius¬
carnalia sp̃ualiter uiuit indoginate: qͦ
diaboli iacula ñ ꝑueniunt. Nullatenꝰ gͦde¬
scendat presertim iudicio ĩminente inde¬
mum pͥstinȩ conu̾satiõis. ne repetat eagͤ
reliq̃rat mundi carnisue desidia. Ipfaem̃
caro qua degimꝰ. uł mundꝰ iste domꝰ nr̃a ẽ.
de qua dicit apłs. Scimꝰ enĩqđ si terrestri
domus nr̃a huius habitatiois dissoluat᷑.
alificationẽ adõ habem. Ager ẽ eccła an
qua qui oꝑat᷑ ñ respiciat scłaria. In agro
etiã sp̃ualiũ scripturarũ serere debemꝰ. ñ
querentes q̃ retͦ st̃. neq tollentes alteram
tunicã. quã apłi hab̾e ꝓhibent᷑. L. cͦe.xͦ.
Memores estote uxoris loth. Beoa.
xor loth significat eos qͥ int̾ͥbulatiõe
retro respiciunt. & a spe diuinȩ pro¬
missionis se auertunt. Et idõ statua salis
facta ẽ. ut admonendo hõies ne hoc fa¬
duo erunt in agro. unus assumet᷑. & alt̃
relinquet᷑. Tunc scilicet in illa consũma¬

Expanded text:
tecto est qui excedens animo carnalia, spiritualiter vivit in dogmate, quo diaboli jacula non perveniunt. Nullatenus ergo descendat, praesertim judicio imminente, in domum pristinae conversationis, ne repetat ea quae reliquerat mundi carnisve desideria. Ipsa enim caro qua degimus, vel mundus iste domus nostra est, de qua dicit Apostolus: Scimus enim quod si terrestris domus nostra hujus habitationis dissolvatur, aedificationem a Deo habemus . Ager est Ecclesia, in qua qui operatur, non respiciat saecularia. In agro etiam spiritualium Scripturarum serere debemus non quaerentes quae retro sunt, neque tollentes alteram tunicam quam apostoli habere prohibentur. L: 210X Memores estote uxoris Lot . BEDA.xor Loth significat illos qui in tribulatione retro respiciunt, et se a spe divinae promissionis avertunt, et ideo statua salis facta est, quia admonendo homines ne simiduo erunt in agro, unus assumetur, et alter relinquetur. Tunc, scilicet in illa consumma
Abbreviated transcription (Latin):
iudelicet trib predicatores. continentes.
atq coniugati signati sc̃. Nam noe archã
in undis rexit. atq idõ figurã rectoꝵ te¬
nuit. Daniel etiã in aula regia abstmentiȩ
deditꝰ fuit: & iccirco uitã c̃tinentiũ signauit.
debonoꝵ coniugũ ordo figurat᷑. Nouimꝰ
iob ñ ꝓpt̃ peccata s ꝓpt̾ eiꝰ demonstrandã
iusticiam tot fuisse ꝑpessũ. L. cc.xiiͦi.
Respondentes dicunt M.cͦcluiͦi.
illi. Ubidñe: Qui dixit eis. U bic̃q fuerit

Expanded text:
videlicet tribus praedicatores, continentes videlicet tribus praedicatores, continentes atque conjugati, signati sunt. Nam Noe arcam in undis rexit , atque ideo figuram rectorum tenuit. Daniel etiam in aula regia abstinentiae deditus fuit, et idcirco vitam continentium significavit. de bonorum conjugum ordo figuratur. Novimus Job non propter peccata, sed propter ejus demonstrandam justitiam tot fuisse perpessum. L. 213V M. 257 Respondentes, dicunt illi: Ubi Domine? Qui dixit eis: Ubicunque fuer
Abbreviated transcription (Latin):
in lecto uno: unꝰ assumet᷑.⁊ alt̃relinquet᷑.
er duos in lecto significat illos qͥ ociũ
& quietẽ diligunt. neq negociis scła¬
rib neq negociis eccłasticis occupati. Non
de duob hõib dictũ ẽ. s de duob gen̾i̾b
affectionũ. Qui enĩ ꝓpt dm̃ continentiȩ
studuerit. ut sine sollicitudine uiuens
cogiret q̃ dĩ sunt. assumet᷑ obuiam xp̃o
in aera. qui uͦ uł humanȩ laudis amore
uł alia qualibet uicioꝵ corruptiõe. sta¬
tum monasticȩ uitȩ qͦ imbutus ẽ. negle¬
xerit: relinquet᷑. Unde ieremias descri¬
bens lapsũ animȩ ociosȩ sub uideȩ speciȩ:
ait. Uid̾unt eam hostes: & deriser̃ sabba¬
ta eiꝰ. Nec puto alia genera hõium ẽẽ qͥb
constat eccła quã istatria. habentia binaᷤᷤ
differentias ꝓpt̾ assumptionẽ & relictio¬
nem. Unde & ezechiel ꝓpħa tres uiros li¬
beratos iudit. Noe. daniel & iob: in quib

Expanded text:
in lecto uno, unus assumetur, et alter relinquetur. in lecto uno, unus assumetur, et alter relinquetur. Per duos in lecto, significat illos qui otium et quietem diligunt, neque negotiis saecularibus, neque negotiis ecclesiasticis occupati. Non de duobus hominibus dictum est, sed de duobus generibus affectionum. Qui enim propter Deum continentiae studuerit, ut sine sollicitudine vivens, cogitet quae Dei sunt, assumetur obviam Christo in aera; qui vero humanae laudis amore, vel alia qualibet vitiorum corruptione statum monasticae vitae quo imbutus est, neglexerit, relinquetur. Unde Jeremias, describens lapsum animae otiosae sub Judaeae specie, ait: Viderunt eam hostes, et deriserunt Sabbata ejus . Nec puto alia esse genera hominum, quibus constat Ecclesia, quam ista tria habentia binas differentias, propter assumptionem et relictionem. Unde et Ezechiel propheta tres viros liberatos vidit, Noe, Daniel et Job , in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ait dauid. Sacrificiũ dõ sp̃s contͥbu¬
latuis. Hanc testam̃toꝵ similitudinẽ ar¬
bitror ezechielẽ ꝑstrinxisse. cũ dixit rotã
in medio rotȩ ẽẽconexam. Alit̃. Beda
plentes appellat eos qui in plebib con¬
stituti reguntura doctiorib: scl̃aria
agentes. Quos & femnarũ noĩe signifi¬
cauit quia consiliis ꝑitoꝵ. regi eos expedit.¬
& molentes dixit ꝓpt̃ temporaliũ negocioꝵ
circuitũ. In unũ molentes dixit. inqͣntũ
de suis negociis prebent usib eccłȩ. Ex se
quasi farinam ꝓiciunt. qͥa inqͥeto corde
minutissimas cogitationes gignunt. De
quib iua pars assumet᷑. q̃ conubia ꝓpter
amorẽtantũ gen̾is exercuerit. terrenamq
substantiã ob acqͥrenda cȩlestia dispensa¬
uerit. & illa relinquet᷑ q̃ coniugiis ob ille¬
cebras carnis seruierit. trena uͦ siqua eccłẽ
uł pauꝑib obtulerit. idõ faciet. ut quasi
seruiens dño amplius abundet. Duo

Expanded text:
sicut ait David: Sacrificium Deo spiritus contribusicut ait David: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Hanc Testamentorum similitudinem arbitror Ezechielem perstrinxisse, cum dixit rotam in medio rotae esse connexam. BEDA. Aliter: Molentes appellat eos, qui in plebibus constituti, reguntur a doctoribus saecularia agentes. Quos et feminarum nomine significavit, quia consiliis peritorum regi eos expedit; et molentes dixit, propter saecularium negotiorum circuitum. In unum molentes dixit, in quantum de suis negotiis praebent usibus Ecclesiae. Ex se quasi farinam projiciunt, quia in quieto corde minutissimas cogitationes gignunt. De quibus illa pars assumetur, quae connubia propter amorem tantum generis exercuerit, terrenamque substantiam ob acquirenda coelestia dispensaverit, et illa relinquetur, quae conjugiis ob illecebras carnis servierit; terrena vero, si qua Ecclesiae vel pauperibus obtulerit, ideo faciet, ut quasi serviens Domino amplius abundet. Duo
Abbreviated transcription (Latin):
qd simul molere uideant᷑ in lege & eu̾glio.¬
x de eisdẽ scͥpturis farinam terere p̃cep¬
lexaũt uelut inferioris molȩ saxũ tarda
egrauis apud solos iudȩos iaceret. nͥ uo¬
lubilitas euangłii tanquã suꝑioris molȩ
supposita fuisset. Hoc enĩ lex oꝑabat᷑ sine
iuangłio. qđ uno saxofieri potest. Con¬
fringere poterat ñ ꝓdesse: sicut ait apłs.
actanta uelocitate oꝑis circũfert᷑. ut uo¬
lubilitate sui scłm om̃e circueat. hoc est
inferna uisitet.celestia penetret.t̾rena
collustret. Hoc paulus intelligens ait. Ut
scrmo dĩ currat. & clarificet᷑ in uob̃. Eu¬
angłiũ tanquã suꝑior mola om̃s adueni¬
entes suscipit. & ueluti ꝑ quasdã cauernu.¬
las p̃ceptoꝵ ad int̾iora transmittit. ut
ibi hinc inde duoꝵ testam̃toꝵ salutarib
mandatis gentilitatis asꝑitate mollita.
ꝓducat om̃e qđ purũ ẽ. Harũ oꝑatione
ex intimis cogitationib medullã mundi
cordis elicit. uelut similaginẽ dõ offerenᷤ.

Expanded text:
d simul molere videantur in Lege, et de eisdem Scripturis farinam terere praecepLex autem velut inferioris molae saxum tarda et gravis apud solos Judaeos jaceret, nisi volubilitas Evangelii tanquam superioris molae superposita fuisset. Hoc enim lex operabatur sine Evangelio, quod uno saxo fieri potest. Confringere poterat, non prodesse, sicut ait Apostoac tanta operis velocitate circumfertur, ut volubilitate sua saeculum omne cicumeat, hoc est, inferna visitet, coelestia penetret, terrena collustret. Hoc Paulus intelligens ait: Ut sermo Dei currat et clarificetur in vobis . Evangelium tanquam superior mola, omnes advenientes suscipit, et veluti per quasdam cavernulas praeceptorum ad interiora transmittit, ut ibi hinc inde duorum Testamentorum salutaribus mandatis gentilitatis asperitate mollita, producat omne quod purum est. Harum operatione atem, ex intimis cogitationibus medullam mundi cordis elicit, velut similaginem Deo offerens,
Abbreviated transcription (Latin):
delicta cõmemorat. ut intelligat᷑ illicita
qͣli pęna feriant᷑. si licita & ea sine qͥb hec
uita ñ ducit᷑ i mod̾atius acta: igne ⁊ sul¬
phure pumunt᷑. Loth in sodomis id ede
gitia declinans. Exeunte loth sodoma
ꝑibit. quia in consũmatiõe scłi mali mit¬
tent᷑ in caminũ ignis. Ille ignis qͥ de celo
cadet. ñ erit eoꝵ ꝑpetua pena. sed longe
dat tollere aliquid de domo sua & qui in

Expanded text:
rat, ut intelligatur illicita quali poena feriantur, si licita et ea sine quibus haec vita non ducitur, immoderatius acta igne et sulphure puniuntur. Lot in Sodomis, id est,gitia declinans. Exeunte Lot, Sodoma peribit, quia in consummatione saeculi mali mittentur in caminum ignis. Ille ignis qui de coelo cadet, non erit eorum perpetua poena, sed longe dat tollere aliquid d
Abbreviated transcription (Latin):
dies illa. Tanquã laqueus enĩ suꝑueniet
in om̃s qui sedent suꝑ faciẽ om̃is terrȩ.
i medicus uobis diceret. attendite neqͥs
Ide illius herbe suco auidiꝰ sumat. quia
mox moriet᷑: ñ ne mortem uitaretis: Nc̃
iubet saluator custodiã animarũ ⁊ corpoꝵ.
& ñ curatis. Maior insania ñ potest esse.

Expanded text:
nquam laqueus enim superveniet in omnes qui sedent super faciem omnis terrae. Si medicus diceret vobis, attendite ne quis de illius herbae succo avidus sumat, quia mox morietur, nonne mortem vitaretis? Nunc jubet Salvator custodiam animarum et corporum, et non curatis. Major insania non potest esse,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃e i ea ñ inuenit fructũ iusticiȩ quẽ
quesunt. Cum aut̃ fidei lucẽ recipiet ił¬
raeł arbor fici diu sterilis fructũ reddet.
uixta illud beat iob. Lignũ habet spem
si precisũ fuerit. rursumeminuirescit.
arbores ꝓducent ex se fructũ. quia ppłi
recipient eugłiũ. antequam ueniat dies
extremi discriminis. Ieronimꝰ in marcũ.¬
iqua unaq̃q arbor manifestabit qđ intꝰ
habuerit aridũ ad comburendũ. aut ui¬
ride ad plantandũ cũ ligno uitȩ. cuiꝰ folia
erunt in salutẽ gentiũ. id uerba qͥb dicet᷑¬

Expanded text:
 in ea non invenit fructum justitiae quem quaesivit. Cum autem fidei lucem recipiet Israel, arbor fici diu sterilis fructum reddet, juxta illud beati Job: Lignum habet spem, si praecisum fuerit, rursus enim virescit, arbores producent ex se fructum, quia populi recipient Evangelium, antequam veniat dies extremi discriminis. In qua unaquaeque arbor manifestabit, quod intus habuerit aridum ad comburendum, aut viride ad plantandum, cum ligno vitae cujus folia erunt in salutem gentium, id est, verba de
Abbreviated transcription (Latin):
qua ignorat. & diuidet eũ. partẽq eius
ponet cũ hypocͥtis & infidelib illic erit
fletus & stridor dentium. Teronimus.¬
iuidet eũ. scilicet a consortio sc̃oꝵ se¬
parabit eũ. Hypocritas hicdicit in
agro. in mola. in lec̾toq derelictos. infi¬
deles uͦ: qui nec fidem habuert̃. Beba.¬
icut in fideli dispensatore ordo re¬
muneratiõis dictus ẽ. sic in malo ser¬
uo narrat᷑ p̃sulum maloꝵ ȩt̾na damnatio.
Qui ñ solũ male unuunt: s etiã subditos
iniuriis lacessunt. Typice etiã potest in¬
telligi pueros & ancillas ꝑcutere. corda
infirmoꝵ infide. prauȩ oꝑationis aut
locutioĩs exemplouiciare. Eidere aũt &
bibere & inebriariẽ. facinorib & scł̃i il¬
lecebris occupari. quȩ mentem demen¬
tant. & errare faciunt. Aus i eła.¬
ota malũ seruũ damnari. ñ qͥa tardũ
putat. s quia ñ diligit dñi aduentũ.
Nichil enĩ int̾est qđ forte ita different̃
opinant᷑. qui manifestationẽ dñi sitient᷑

Expanded text:
ejus ponet cum hypocritis et infidelibus, illic erit fletus et stridor dentium. BEDA. Dividet eum, scilicet a consortio sanctorum separabit eum. Hypocritas hic dicit, in agro, in mola, in lecto derelictos; infideles vero, qui nec fidem habuerunt. Sicut in fideli dispensatore ordo remunerationis dictus est, sic in malo servo narratur praesulum malorum aeterna damnatio, qui non solum male vivunt, sed etiam subditos injuriis lacessunt. Typice etiam potest intelligi pueros et ancillas percutere, corda infirmorum in fide pravae operationis aut locutionis exemplo vitiare. Edere autem, et bibere et inebriari, est facinoribus et illecebris saeculi occupari, quae mentem dementant, et errare faciunt. AUGUST. Nota malum servum damnari, non quia tardum putat, sed quia non diligit Domini adventum. Nihil enim interest quod forte ita differenter opinantur, qui manifestationem Domini sitienter
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑ om̃a dicit celestis regnigaudia. ñ
ut solis ut p̃cet̾is habeant ȩt̾na bona.
tum ꝓsuauita. tũ ꝓgregis custodia. In
hoc etiã scło plus cet̾is honorandi st̃. qͥ
in doctrina multũ laborant. Unde apłs
ait. Qui bene presunt prb̃ri duplici
honore digni habeant᷑. maxime qͥ labo¬
rant in uerbo & doctna. M. cͦclxuii.

Expanded text:
icit coelestis regni gaudia, non ut soli, sed ut prae caeteris habeant aeterna bona, tum pro sua vita, tum pro gregis custodia. In hoc etiam saeculo plus caeteris honorandi sunt, qui in doctrina multum laborant. Unde Apostolus ait: Qui bene praesunt presbyteri, duplici honore digni habeantur, maxime qui laborant in verbo et doctrina . M:
Abbreviated transcription (Latin):
m̃i tp̃re opus uigilia n entis ante
mortẽ corporis. ut in p̃sentia sũmi
iudicis securi consistamꝰ. Hȩc enĩ erit nr̃a
beatitudo. Nondixit nescimꝰ s nescitis:
quia homo uł angłs nec sͥ nec ali scit diẽ
uidicii.s. filius in patre sͥ scit quãuis aliiꝰ
nesciat. id nullũ scire faciat. ut sẽꝑ solli¬
eiti uigilemꝰ. Pat᷑ aũt solus scire dr̃. quia
solus facit filiũ scire. Nota ẽ hȩc regula
loq̃ndi. ut ibi. Temptatuos ds̃. ut sciat
id ut scrre faciat si diligitis eũ. Sic gͦ pla¬
De die aũt illo & hora nemo scit. neq

Expanded text:
mni tempore opus est vigilia mentis ante mortem corporis, ut in praesentia summi judicis securi consistamus. Haec enim erit nostra beatitudo. Non dixit, nescimus, sed nescitis, quia homo vel angelus nec sibi nec alii scit diem judicii, sed Filius in Patre sibi scit, quamvis aliis nesciat, id est, nullum scire faciat, ut semper solliciti vigilemus. Pater autem solus scire dicitur, quia solus facit Filium scire. Nota est haec regula loquendi, ut ibi: Tentat vos Deus, ut sciat, id est, scire faciat, si diligitis eum . Sic ergo plaDe die autem illo et hora nemo scit, ne
Abbreviated transcription (Latin):
inc arrius & eunomius dyxert̃ ñ esse
equales: qͥ nouit & qͥ ignorat. S cũ
om̃ia tẽporafecerit ũbumdĩ. qͦmͦ potest
ignorare partẽ cuiꝰ tott̃ nouerit: Ideo
aũt fc̃ om̃s thesauri sapientiȩ abscondit
insaluatore: quia nob scire ñ expeditꝰ. Un
dit qđ̃ ipse sciat. s ñ expediat apłis nosse.
ut semꝑ incerti de tẽporib futuris: ui¬

Expanded text:
inc Arius et Eunomius dixerunt, non esse aequales, qui novit et qui ignorat. Sed cum omnia tempora fecerit Verbum Dei, quomodo potest ignorare partem cujus totum noverit? Ideo autem sunt omnes thesauri sapientiae absconditi in Salvatore, quia nobis non expedit scire . Undditur quod ipse sciat, sed non expediat apostolis nosse, ut semper incerti de temporibus futuris, vi
Abbreviated transcription (Latin):
om̃e hominũ genꝰ dicit: aut specra¬
lit̾ iudõꝵ. Cȩlũ qđ transibit. ñ ethereum
siue sydereũ. s aeriũ. de qͦ dicimꝰ aues celi:.
intelligere debemꝰ. Neq enĩ aqua diliuiis¬
na transcendit: ultͣ aeris etherisq confi¬
nia ꝑuenisse credenda ẽ. Quoẽq aũt ꝑ
uenire potuit: eo ignis iudicii ꝑuemet.
Itaq celũ ⁊ t̾ra ꝑeã quã nc̃ haber it
imaginẽ transibunt: & ꝑ essentiã sine fi

Expanded text:
omne hominum genus dicit, aut specialiter Judaeorum. Coelum quod transibit, non aethereum sive sidereum, sed aerium, de quo dicimus, aves coeli, intelligere debemus: neque enim aqua diluvium transcendit, ultra aeris aetherisque confinia pervenisse credenda est . Quocunque autem pervenire potuit, eo ignis judicii perveniet. Itaque coelum et terra per eam quam nunc habent imaginem, transibunt; et per essentiam sin
Abbreviated transcription (Latin):
confirmabit qd̃ eum presens eccła uitet.
Et quẽcunq dum uyxerit solueris ab e¬
cõmunicatione reconciliando: solutꝰ erit
in cęlis. id eccłȩ quȩ hoc scient cõmuni¬
cabunt ei. Uel solutus erit in celis. hoc est
cȩlestis sententia confirmabit. ut a p̃sent

Expanded text:
confirmabit quod eum praesens Ecclesia vitet. Et quemcunque, dum vixerit, solveris ab excommunicatione reconciliando, solutus erit in coelis, id est Ecclesiae quae hoc scient, communicabunt ei. Vel solutus erit in coelis, id est coelestis sententia confirmabit ut a praesent
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus eam. & tͥ dabo claues regni cȩloꝵ.
Peccata & doctrinȩ hereticoꝵ sunt portȩ
inferi. Ciaues regni celoꝵ. ipsam discer¬
nendi scientiam potentiamq nominat.
qua dignos reciꝑe in regnũ. indignos se¬
cludere deberet ã regno. Unde subdit᷑. Et
qđcunq ligaueris suꝑ tram: erit ligatũ
& in cęlis. Et qd̾ cunq solueris suꝑ t̾ram.
erit solutum et in celis. S uꝑ tram inquit.
nam in alligatione defunctũ. nusquam
stum locũ ep̃i & prb̃ri ñ intelligentes.
aliquid sͥ de phariseoꝵ suꝑcilio assumuis.
ut uel damnent innocentes. uel soluere
se noxios arbitrent᷑. cũ apud dm̃ ñ senten¬
tia sac̾dotum. s reoꝵ uita q̃rat᷑. Legimꝰ
in leuitico de lepsis ubi iubet᷑ ut osten
dant se sacerdotib & immundi fiant
si lepram habuerint. ñ qd̾ sac̾dotes lep¬
sos faciant & ĩmundos. s qd̾ habeant no¬
ticiam leꝓsi & ñ lepsi. et possint disc̾nere
qui mundus qui ue ĩmundꝰ sit. Quomͦ

Expanded text:
dabo claves regni coelorum. Peccata et doctrinae haereticorum sunt portae inferi. Claves regni coelorum, ipsam discernendi scientiam potentiamque nominat, qua dignos recipere in regnum, indignos secludere deberet a regno. Unde subditur: Et quodcunque ligaveris super terram, erit legatum  in coelis; et quae solveris super terram, erunt soluta et in coelis . Super terram, inquit; nam in hac ligatione defunctum nusquam um episcopi et presbyteri non intelligentes aliquid sibi de phariseorum supercilio assumunt, ut vel dampnent innocentes vel solvere se noxios arbitrentur, cum apud Deum non sententia sacerdotum, sed reorum vita queratur. Legimus in Levitico de leprosis, ubi iubentur, ut ostdant se sacerdotibus et immundi fiant si lepram habuerint : non quod sacerdotes leprosos faciant et immundos, sed quod habeant notitiam leprosi et non leprosi, et possint discere qui mundus, quive immundus sit. Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
iatine & grece petram uocitamꝰ. hane
hebrei & syri cephan uocant. Itaonimus.¬
erito accepit hoc nom̃ petrus. qui in pe¬
tram xp̃m credebat. & scd̾m metaforã
petrȩ dr̃ ei. Edificabo eccłam meam suꝑhanc
petram. hoc ẽ suꝑ hoc firmam̃tũ fidei. Uel¬

Expanded text:
tine et Graece petram vocitamus, hanc Hebraei et Syri cepham vocant. HIERON. Merito accipit hoc nomen Petrus, qui in petram Christum credebat, et secundum metaphoram petrae dicitur ei: Aedificabo Ecclesiam meam super hanc petram, hoc est, super hoc firmamentum fidei BED
Abbreviated transcription (Latin):
Inum cȩloꝵ iuim patit᷑ & uiolenti ra¬
oeo dictum ẽ regnum celoꝵ uim pati. qͥa
reatus quẽ littera sine sp̃u ubendo facie¬
bat. credendo soluit᷑ ⁊ uiolentia fidei sp̃s
randis nempe uiolentia ẽ. genera¬
tos in terra cęlũ querere. & possidere ꝑ
m̃is plus diligens regnum dĩ quam
terrena bona ium facit in illud.
hoc ẽ laborat & uirib ⁊ uirtute. ut illuc
tandẽ ꝑueniat. A dieb iohannis. hoc est
postquã ioħes cepit predicare. Non dic̃
gnum celoꝵ. quia usq ad finẽ mundidu¬
rabit. Uiolenti id uiolentiã facientes: ra¬
piunt illud. cũ uim naturȩ facuint ut ñ
ad terrena demergants: ad suꝑna se subri¬
gãt. Quasi raꝑe ẽ. ubi nullũ ius habemus.
domui isrła pat̾b debita. a ꝓpħis nũ¬
ciata.a xp̃o oblata. fide gentiũ occupat᷑
irapit᷑. dum ꝑ pęnitentiã quã ioħes p̃di¬
cauit reuiuiscunt ad cȩlestẽ patriã. quasi

Expanded text:
t violenti ractum est regnum coelorum vim pati, quia reatus quem littera sine spiritu jubendo faciebat, credendo solvitur: et violentia fidei Spiritus randis namque violentia est, generatos in terra coelum quaerere, et possidere per mnis plus diligens regnum Dei quam terrena bona, vim facit in illud, hoc est, laborat et viribus et virtute, ut illuc tandem perveniat. A diebus Joannis, hoc est, postquam Joannes coepit praedicare. Non dicitgnum coelorum; quia usque ad finem mundi durabit. Violenti, id est violentiam facientes, rapiunt illud: cum vim naturae faciunt, ut non ad terrena demergat, sed ad superna se subrigat. Quasi rapere est, ubi nullum jus habemus, Domini Israel patribus debita, a prophetis nuntiata, Christo oblata, fide gentium occupatur et rapitur, dum per poenitentiam quam Joannes praedicavit, reviviscunt ad coelestem patriam,
Abbreviated transcription (Latin):
angłoꝵ qui in celis dño ministrant: len¬
mĩs quoq sc̃s qui iam cũ deo ẽ. maio
est illo qui adhuc consistit in prebio
Nonnulli de saluatore hoc intelligi uo¬
lunt. ut qui iohanne minor ẽ nascendi
tempore. ac multoꝵ opinione: maior sit

Expanded text:
angelorum qui in coelis Domino ministrant. Omnis quoque sanctus qui jam cum Deo est, major eo illo qui adhuc consistit in praelio. Nonnulli de Salvatore hoc intelligi volunt, ut qui Joanne minor est nascendi tempore, ac multorum opinione major sit
Abbreviated transcription (Latin):
helyas qͥ uenturͦ est. Qui ht̃ aures audien¬
sdi audiat. IeroNi cu.¬
on hoc idõ dicit qd̾ post iohannẽ
excludat ꝓpħas. legimꝰ enim in actibus
turũ usq ad ioħem. qui eũ demonstuit
dicens. Eicce agnus dĩ. Helyas aũt dr̃
iohannes. quia uenit in sp̃u ⁊ uirtite he¬
ciaturꝰ ẽ sccł̾m aduentũ dñi: ita iohanneᷤᷤ¬
icendo aures. requirit aures cordiᷤ.
ut ioħes mystice intelligatur helyas.
similẽ estimabo generationẽ istã:
Similis ẽ pueris sedentib in foro. qͥ cla¬

Expanded text:
t aures audiendi, audiat. HIERON. Non hoc ideo dicit, quod post Joannem excludit prophetas. Legimus enim in Actibus turum usque ad Joannem, qui eum demonstravit, dicens: Ecce Agnus Dei . Elias autem dicitur Joannes, quia venit in spiritu et virtute Etiaturus est secundum adventum Domini, ita Joanneicendo aures, requirit aures cordis, ut Joannes mystice intelligatur Elias. similem aestimabo generationem istam? Similis e
Abbreviated transcription (Latin):
q̃rentib ignoscit. sic̃ scriptum ẽ. Dic tu
inquitates tuas ut iustificeris. Iustifica¬
tur gͦ qui iniusticias accusando repalit
humilit a dõ grãm postulans. & iustꝰ añe
iusticias dilexit. Pharisȩi aũt ⁊ legispm
consiliũ dĩ spreuer̃ in semet ipsos. ñ bap¬
tirati ab eo. In semet ipsos. id contra se¬
metipsos. quia qui grãm dĩ respuit con¬
tra se ipsum facit. Pel consilium dĩ mis¬
sum ad semet ipsos: noluer̃t reciꝑe ut
stulti. Consiliũ dĩ fuit ut ꝑ mortem in̾u
mundũ saluaret. qd̾ pharisei ⁊ legisꝑiti

Expanded text:
 ignoscit, sicut scriptum est: Dic tu iniquitates tuas, ut justificeris . Justificatur ergo, qui injustitias accusando repellit, humiliter a Deo gratiam postulans: et justus Dominus justitias dilexit . Pharisaei autem et legisperiti consilium Dei spreverunt in semetipsos non baptizati ab eo. In semetipsos, id est, contra semetipsos; quia qui gratiam Dei respuit, contra seipsum facit; vel consilium Dei missum ad semetipsos noluerunt recipere, ut stulti. Consilium enim Dei fuit, ut per mortem Jesu mundum salvaret: quod pharisaei et legisperiti
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s mei. Quicunq enĩ fecerit uoluntatẽ
patris mei qui in celis ẽ: ipse ms̃ fr̃ & so
turlon recusat obsequi matriqui
riis. quam affectib mat̾nis. Nec fr̃s con-¬
tempnit. s. opus sp̃uale p̃fert cognatio¬
i.docens meliorem eẽ copulã mentium
quã corpoꝵ. ut ⁊ nos carni sp̃m p̃feiamꝰ.
Ion negauit matrẽ quaside leꝵx.
phantasmate natꝰ. ut uoluit marti¬
on ⁊ manicheus. s insidianti respondit.
Acsi diceret. Mat̃ mea ẽ qͥ ꝑ p̃dicationẽ
me generat in credentib fr̃s sunt qui ope¬
ra patris mei faciunt. Beda in aiarcĩ.
dñs in factis potius quã in sexib dis¬
tionem quasi parit eũ in cordib auditoꝵ
si fides ibi uł amor xp̃i geneuat᷑. Leix¬
deliram̃ta apo

Expanded text:
cerit voluntatem patris mei qui in coelis est, ipse meus frater Non recusat obsequi matri, quriis, quam affectibus maternis. Nec fratres comtemnit, sed opus spirituale praefert cognationi, docens meliorem esse copulam mentium quam corporum, ut et nos carni spiritum praeferamus. Non negavit matrem, quasi de phantasmate natus, ut voluit Marcion et Manichaeus, sed insidianti respondit. Ac si diceret: Mater mea est, qui per praedicationem me generat in credentibus; fratres mei sunt, qui opera Patris mei faciunt. Soror et frater Dominus in factis potius quam in sexibus distionem quasi parit eum in cordibus auditorum, si fides ibi vel amor Christi generatur. Quideliramenta apo
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃coꝑa beneficioꝵ circa
humanũ genus exercuerit.¬
in terris. dũ claudis pedũ
restituit firmitatẽ. dum
cecis lumina amissa red¬
dit. aut imponit incogni¬
ta. dũ eloquium prestat
mutis. ⁊ surdis insinu¬
at auditũ. dũ largum
sanguinis fluxũ siccat
in marcha. dũ demoneᷤ
pellit ex maria. dũ cor

Expanded text:
s vias beneficiorum circa humanum genus fueritessus, dum claudis pedum restituit firmitatem, dum caecis lumina amissa reddit, aut imponit condita, dum eloquium praestat mutis, et surdis insinuat auditum, dum largum sanguinis fluxum siccat in Martha, dum daemones pellit ex Maria, dum cor
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ enixa puerꝑa regẽ qͥ celũ terrãq regit
ꝑ scla. Cuius nom̃ ⁊ et̃no cõplectens oĩa
gyro imꝑium sine fine manet. Quȩ uen¬
tre beato gaudia matͥs hñs cũ uirginita¬
tis honore. nec pͥmam similẽ uisa est nec
habere sequentẽ. At ille dixit. Quinim
mo beati qͥ audiunt u̾bum dĩ & custodi¬
unt illud. Pulchre saluator attestationi
mulieris annuit. ñ matrẽ suã tantũmͦ
asseuerans eẽ beatã. s etiã om̃s qͥ seũbũ
dĩ auditu fidei concipiunt.⁊ boni oꝑis
custodia eũ in corde ꝓximoꝵ pariunt &¬
nutriunt. Qua sententia iudȩos clam ꝑ¬
cutit. qui filiũ dĩ xp̃m ẽẽ negant. Tota pro¬
fecto uitȩ cȩlestis ꝑfectio duob his compre¬
henditur. ut u̾bum dĩ audiamꝰ ⁊ faciamus.

Expanded text:
 enixa puerpera regem, Qui caelum terramque tenet  enixa puerpera regem, Qui caelum terramque tenet per saecula, cuius Nomen et aeterno conplectens omnia gyro Imperium sine fine manet; quae uentre beato Gaudia matris habens cum uirginitatis honore Nec primam similem uisa es nec habere sequentem: Sola sine o: beati qui audiunt verbum Dei et custodiunt illud. » Pulchre Salvator attestationi mulieris annuit, non matrem suam tantummodo asseverans esse beatam, sed etiam omnes qui se Verbum Dei auditu fidei concipiunt et boni operis custodia cum in corde proximorum pariunt et nutriunt. Qua sententia Judaeos clam percutit, qui Filium Dei Christum esse negant. Tota profecto vitae coelestis perfectio duobus his comprehenditur, ut verbum Dei audiamus et faciamus.