comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tam huc locum super salua¬
tore intelligunt qui ꝓprieꝰ
ꝓpħa gentium fuit ⁊ perꝰ
apłos omneꝯnatdes uoca¬
uit qui priusquam mictẽ¬
ro uirginali formaretur
antequam de uulua exiret

Expanded text:
dam hunc locum super Salvatorem intelligunt, qui proprie propheta gentium fuit, et per apostolos omnes nationes vocavit; qui priusquam in utero virginali formaretur, et antequam exiret
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ieremias sic et extraxunt
ierennam funib ⁊ elut̾unt eum de lacu mansit
autem ieremias inuestibulo rarceris ⁊ misit rex se¬
dechias ⁊ tulit ad se ieremiam: ꝓpħam ad hostium
tcium qd̃ trat indomo dñi ⁊ dixit rec adiereñ . in

Expanded text:
ergo Jeremias sic. Et extraxerunt Jeremiam funibus, et eduxerunt eum de lacu: Mansit autem Jeremias in vestibulo carceris. Et misit rex Sedecias, et tulit ad se Jeremiam prophetam ad ostium t
Abbreviated transcription (Latin):
orescia tua is non auoisti uocem meam om̃s
panc uoi pascet uentus et amatores tii mn
captriontntem ibunt et tunc confundexis ei snalẽ¬
ces ab omni malicia tua que setes mlibano et i¬
dificas incedris. Quomodo congeminsti cumuenis

Expanded text:
olescentia tua, quia non audisti vocem meam. Omnes pastores tuos pascet ventus, et amatores tui in captivitatem ibunt: Et tunc confunderis, et erubesces ab omni malitia tua. Quae sedes in Libano, et nidificas in cedris, quomodo congemuisti, cum venis
Abbreviated transcription (Latin):
cit stiens enim auteum calicem dixułi nẽ
ne mat̾ie formidaret errorem curauit
ut heremus thesaurum istum inuasis
fictilib seꝑe uidiaureum calicem inpul¬
chro sermonis ornatu et domatum uiene¬
naꝯnderane depiehendicalue haby lorms¬

Expanded text:
cit. Sciens enim aureum calicem diaboli, etnem materiae formidaret errorem: ideo curavit, ut haberemus thesaurum istum in vasis fictilibus. Saepe vidi aureum calicem in pulchro sermonis ornatu, et dogmatum venena considerans, deprehendi calicem Babylonis
Abbreviated transcription (Latin):
piangebat iam fortassis
sa sanguine enis dotata
gennt s desolatam ⁊ quã¬
si ad uiteram asponso de¬
lictam. Quasi signum adsa

Expanded text:
 jam fortassis sa sanguine ejus dotata gemit se desolatam, et quasi adulteram a sponso derelictam. Quasi signum, inqu
Abbreviated transcription (Latin):
amaritudinib cotidie in¬
ebnatur ut nichil er duloe
inp̾senti muoeaturꝰ dum
tantis malis incessanteraf

Expanded text:
amaritudinibus quotidie inebriatur, ut nihil ei dulce in praesenti videatur, dum tantis malis incessanter af
Abbreviated transcription (Latin):
ginqua. Numquad non domi¬
non est mea Quare ergo me
adiracimdiam conctauerũt
inscũptiub suis et inuanita¬
tib alienis transiit messis fi¬
nita est etas ⁊ nos saluatinõ
sumus Super cntritoem filie̾ ppłi mei contritus
sum et contristatus stuppor obtinuit mes. Num

Expanded text:
ginqua: Numquid Dominon est in ea? Quare ergo me ad iracundiam concitaverunt in sculptilibus suis, et in vanitatibus alienis? Transiit messis, finita est aestas, et nos salvati non sumus. Super contritione filiae populi mei contritus sum et contristatus, stupor obtinuit me. Num
Abbreviated transcription (Latin):
duo ergo crͣria sunt adamanti iusto malleus
tib premuntur inter matleum sunt ⁊ incu¬
dem iustus aurem non curat de malleo et de incui
eius malleum autem uniu̾se t̾ce non potuit
confringere moydes nec ante enm abra ham
nec post eum iosue uec quisquam. ꝓpħarum¬

Expanded text:
Duo ergo contraria sunt adamanti justo, malleustibus premuntur: Inter malleum sunt et incudem. Justus autem non curat de malleo et incude, qescit virtus ejus. Malleum autem universae terrae non potuit confringere Moyses, nec ante eum Abraham, nec post eum Josue, nec quisquam pr
Abbreviated transcription (Latin):
pitum negotum. Cane niequam relinquat temedicus neł angłs dei
uel cui credita est cura sermonis ad medicamina saluitis sienm de
relinquerit te ⁊ dix̾int abeamus quisq int̾ram suam q appropiaqua¬
ut incelum indicium eius patet qd auscessio medici ꝯdampnatõ tua
sit ut inremediabilis uolentis ꝙ curari. accidet ergo tibi qd̾ accidit hus
titur ⁊ industria medicine noncessat. s siegritudo tanta sit ut re¬
pugnet curaitbi aut eger ꝑim paciam toloris. ꝯtta faciat cis inbetur
ni hĩe resmam ad emplał¬
tra. facienti a ut assumant᷑
medicamma et quanto
possunt studio sanitati
rescituant babylonemr. ro
desinat eẽ qd fuerat᷑ hec east
qd̾ art accipe resinan ad¬
correctoem eius siq nomo¬
dosanabir᷑. ubisunt he
tici quinaturas quasdam
introducentes ascerunt᷑
que penicus nois recipiat
accipiant resinam ꝯi quo
resinam correctois baby¬

Expanded text:
ima, ne quando relinquat te medicus, vel angelus Dei, vel cui credita est cura sermonis ad medicamina salutis. Si enim te dereliquerint, et dixerint: Abeamus quisque in terram suam, quia appropinquavit in coelum judicium ejus; patet, quia abscessio medici condemnatio tua sit, ut irremediabilis nolentisque curari. Accidit ergo tibi quod accidit histest et industriae medicina non cessat; sed si aegritudo tanta sit, ut repugnet curationi, aut aeger per impatientiam doloris contra faciet quod jubeture resinam ad emplastra facienda, ut assumant medicamina, et quanto valent studio, sanitati restituant Babylonem. Hoc desinat esse quod fuerat. Istud est quod ait: Accipe resinam correptionis ejus, si quomodo sanabitur. Ubi sunt htici, qui naturas quasdam introducentes, asserunt quae penitus non recipiat accresinam correpti
Abbreviated transcription (Latin):
hominatoem feccrint er uini¬
mo confusione non sunt cõ¬
fusi ⁊ erubestere nescierunt.
rocirco cadent inter corruentes
intempore nisirois sue corru¬
congregans congregabo eps¬
dicit dominus Non est uiic¬
iuitib et non sunt ficus in
ficulnea folium deflurit et de¬
dieis que pretergressa sunt
Quare sedemus: ton uenite i
grecliamur ciuitatem mima¬
a dñs noster suere nos fecit ⁊

Expanded text:
ominationem fecerunt: Quinimmo confusione non sunt confusi, et erubescere nescierunt: Idcirco cadent inter corruentes, in tempore visitationis suae corruCongregans congregabo eos, ait Dominus: Non est itibus, et non sunt ficus in lnea; Folium defluxit: et dedi eis quae praetergressa sunt. Quare sedemus? convenite, et ingrediamur civitatem mDeus noster silere nos fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
minus placatus
la latebatz.¬
clama ad me et ocau¬
diam te quia uinẽ¬
tem saptuitatem. do¬
minus au̾tere nolu¬
it̃ ut primum solue¬
rent penam pec̃ci sui
post ea uero reusio¬
nem non negauit
quam modo pro¬

Expanded text:
minus placatus ta latebat.Clama ad me, et exaudiam te. Quia imminentem captivitatem Dominus avertere noluit, ut primum solverent poenam peccati sui; postea vero reversionem non negavit, quam modo pro
Abbreviated transcription (Latin):
rumptamen in iubitio et
non infurore tuone forte ad
nichilum redigas me EEt¬
funce indignationem tuam.
super gentes que non cogno¬
uerunt te ⁊super ꝓuincias
que nomen tuum non muo¬
cauerunt qr comederunt ico

Expanded text:
rumtamen in judicio, et non in furore tuo, ne forte ad nihilum redigas me. Effunde indignationem tuam super gentes, quae non cognoverunt te, et super provincias, quae nomen tuum non invocaverunt; Quia comederunt Jaco
Abbreviated transcription (French):
tu euis et uniu̾si qui scitis nom̃
eius dicite. Quomodo ꝯ fracta.
est uirga fortis baculus glõsus descence ce glia sede

Expanded text:
tu eius et universi qui scitis nomen eius dicite quomodo confracta est virga fortis baculus gloriosus descende de gloria e
Abbreviated transcription (Latin):
meo qd̃ recte agit nec abhri¬
mano corde. manem gr̃om
nec aboie landenr nec ama¬
nu querit recipete dationẽ
solus in dei opere fraridem
nonfacit quicum instudio
boneactois ingilat nec ad
corporalis rei piemia necad
landis u̾ba nec abhrimaui
urditii gr̃ãm hanelat. ip̃a
igitur bona nr̃a qr insidiã¬
uequeunt insi sollicito ti¬

Expanded text:
eo quod recte agit, nec ab humano corde inanem gloriam, nec ab ore laudem, nec a manu recipere dationem quaerit. Solus in Dei opere fraudem non facit: qui cum ad studia bonae actionis invigilat, nec ad corporalis rei praemia, nec ad laudis verba, nec ad humani judicii gratiam anhelat. Ipsa igitur bona nostra, quia insinuannequeunt, nisi sollicito quoti
Abbreviated transcription (Latin):
regis babylonis et ꝑcinet eoᷤ
in ocłis ur̃is ⁊ assumetur ex eiᷤ
maledictio omni tͣnͣsimgratio¬
ni uide que est inbabylone
dicentium ponat te dñs sicrit
sedechiam et sicut achab quoᷤᷤ
fuxit rex babylois migne
ꝓ eo qd̃ fecerunt stiiticiam
misrł et mechati sunt mu
xores amicorum suorum et
loquutisunt u̾bum in noĩe
meo mendaciter qd non man¬
daui eis. egosum index et tes
eo quod misisti libros inno

Expanded text:
regis Babylonis: et percutiet eos in oculis vestris. Et assumetur ex eis maledictio omni transmigrationi Juda, quae est in Babylone, dicentium: Ponat te Dominus sicut Sedeciam, et sicut Ahab, quos frixit rex Babylonis in igne: pro eo quod fecerint stultitiam in Israel, et moechati sunt in uxores amicorulocuti sunt uerbum in nomine meo mendaciter, quod non mandaui eis; ego sum iudex et teseo quod misisti libros in no
Abbreviated transcription (Latin):
bat ut meis fide ꝑpetuo
manerent nuine in corrigibr¬
Les plimos et obstinatos ag¬
nosoeus ex ꝑwna eonim qui
de moab saluati sunt exꝑumĩ¬
to suo ens suꝑbiant didise¬
runt cit daiduuimis superꝰ¬
biam moabes c̃.

Expanded text:
bat; ut in ejus fide perpetuo manerent; nunc incorrigibiles plurimos et obstinatos agnoscens, ex persona eorum, qui de Moab salvati sunt, et experimento suo ejus superbiam didicerunt, ait: Audivimus superbiam Moab, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
escientes rirunt in
tis ad frigus torpo¬
uis pꝰ candorem uite
tidingredinem. ad¬
uiationis uanie des¬
tis carubonib siles

Expanded text:
escientes ruunt, tis ad frigus corporis, post candorem vitae ad nigredinem adulationis vanae destis carbonibus similes
Abbreviated transcription (Latin):
ruerunt ⁊ obscurate sunt in
tra : ⁊ clamor icrłm ascendit.¬
Maiores miscrunt minores
suos ad aquam uenerunt ad
handriendum ⁊ non inuene¬
runt aquam reportauerunt
uassi sua nacua. ⁊ ꝯfusi sunt
et afflicti et oꝑuerunt capi¬
ta sua ꝓpter terre uastitatem quia non uenit
pluuia interram confusisunt agricole oꝑnerũt
capita sua

Expanded text:
sunt in terra, et clamor Jerusalem ascendit. miserunt minores suos ad aquam: venerunt ad hauriendum, et non invenerunt aquam, reportaverunt vasa sua vacua: Confusi sunt et afflicti, et operuerunt capita sua. Propter terrae vastitatem, quia non venit pluvia in terram, confusi sunt agricolae, operuerunt capita sua
Abbreviated transcription (Latin):
sient tyrus mari itababilo¬
mo cingitur edercitu ⁊ eua¬
dere nonpotest uel qiͣ petra
durissima se merpugnabi¬
lem ⁊ cobustam pritat ꝓsoli¬
tudine ⁊ maguitudine mu¬
sorumz.

Expanded text:
sicut Tyrus mari, ita Babylonio cingitur exercitu, et evadere non potest; vel quasi petra durissima se inexpugnabilem et robustam putat, pro soliditate et magnitudine murorum.
Abbreviated transcription (Latin):
quam studia prauitatis
udequitutꝰ infcĩs enm se¬
pe infirmitate sepe negli¬
gentia. instudus ueroma¬
liciosa semper intentbe pe¬
ceatur. unde ⁊ incathedra
usi consnii cathedra sedet
quitanta imquitatis eld¬
tione atcosutur ut imple¬
te malum ⁊̃ ꝑconsilia co¬
netur.

Expanded text:
quam studia pravitatis insequitur. In factis enim saepe infirmitate, saepe negligentia, in studiis vero malitiosa semper intentione peccatur. Et ipse in cathedra si consilii cathedra sedet, qui tanta iniquitatis elatione attollitur, ut adimplere malum etiam per consilia conetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ne herelisas mea michi hye¬
na nocturna bestia mortu¬
orum denorat cadauera et
dese pulds effodrt corpora
⁊ cunctis uescitur̾ soro ib

Expanded text:
nae haereditas mea mihi? Hiena nocturna bestia mortuorum devorat cadavera, et de sepulcris effodit corpora et cunctis vescitur sordibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Notandum hanc uisionem fa¬
stam ẽẽ tpr̃e sedechie postquã
iechomas ductus est intrans¬
migratoem non incaptuu¬
tadem qu ultro se tradidit.
bonatum ⁊ malarum ficoꝵ
quidam int̾pretantur in le
et mandatum bonum ⁊ siu¬
ctum sentientes et innum esse̾

Expanded text:
Notandum hanc visionem factam esse tempore Sedeciae postquam Jechonias ductus est in transmigrationem, non in captivitatem, quia ultro se tradidit. bonarum malarumque ficuum quidam interpretantur in leget mandatum bonum et sanctum sentientes, et unum esse
Abbreviated transcription (Latin):
Mons est ad quenu¬
septimo die uenit
iacob de charram fir¬
gieis est autem ad
dergum ꝑhenicis¬
et arabie collibue
libani copulatus¬
extenditurr ꝙ ꝑde
iordariem ubi ħita¬
uit seon iex amor

Expanded text:
Mons est ad queseptima die venit Jacob, de Charram giens: est autem ad tergum Phoenicet Arabiae collibus Libani copulatusextenditurque per Jordanem ubi habitavit Seon rex Am
Abbreviated transcription (Latin):
Inprincipio regni ioachun¬
tc. ħ ꝓpħia superiore puor
est quamius sub eodem re¬
inꝓpħis hystorie ordo te¬
uendie cum priordo post̾ius
et posteriaora prius dicantͤ¬

Expanded text:
In principio regni, etc. Haec prophetia superiore prior est, quamvis sub eodem rein prophetia historiae ordo texendus cum priora posterius, et posteriora prius dicant
Abbreviated transcription (Latin):
dicit dominus tunc et semẽ
israel deficiet ut non sit gẽs
coram mẽ cunctie diebus.
ec dicit comnus si men¬
surari poterunt celi sesur sĩt
et in uestigari fundamenta tͥ¬
te deorsum et ego abitiam u¬
niu̾sum semen isrł ꝓpter om¬
nia que fccipnt dicit cominũ
cre clies ueniunt dicit comi¬
nus ⁊ edificabritur cuutas do

Expanded text:
dicit Dominus tunc et semen Israhel deficiet ut non sit gens coram me cunctis diebus haec dicit Dominus si mensurari potuerint caeli sursum et investigari fundamenta terrae deorsum et ego abiciam universum semen Israhel propter omnia quae fecerunt dicit Dominus cce dies veniunt dicit Dominus et aedificabitur civitas Do
Abbreviated transcription (Latin):
am acuntate hac pp omnem maliciam eorum. Ecre
ego obducam eiscicatricem ⁊ sanitatem et curabo eõ
⁊ reuelabo illis depiecatõem pacis ⁊ u̾itatis et ꝯu̾tã
ꝯu̾sionem iudao et ꝯu̾tam ꝯnsionem ierłm et edifica¬
boeos sicut aprincipio ⁊ emundabo illos aborm
iiquitate sua inqua pescanerunt michi ⁊ ꝓpicius

Expanded text:
am a civitate hac propter omnem malitiam eorum ecce ego obducam ei cicatricem et sanitatem et curabo eos et revelabo illis deprecationem pacis et veritatis et convertam conversionem Iuda et conversionem Hierusalem et aedificabo eos sicut a principio et emundabo illos ab omni iniquitate sua i
Abbreviated transcription (Latin):
inurda labia hebat
benos hicabat mit¬
titur unus de serap¬
hin quinonmani
s forcipe ⁊ carbone
hic autem ip̃ius dei manus inmittitur non
lit pecc̃a auferat que młta ꝑ pucriciam nõ
feceiat s ut loqndi gram tribuat. et ochiel

Expanded text:
nda labia habebat, bentis habitabat, mittitur unus de seraphim, qui non manu, sed forcipe et carbone Hic autem ipsius Dei manus mittitur, non ut peccata auferat, quae per pueritiam non fecerat, sed ut loquendi gratiam tribuat. Ezechiel
Abbreviated transcription (Latin):
aquila nidum tuumnde
detraham te dicit dñs ⁊ erit i¬
dumea ceserta Omnis qui lia¬
bit super om̃s plagas enise
sicut subusa est socoma. ⁊ go

Expanded text:
aquila nidum tuum, inde detraham te, dicit Domidumaea deserta: omnis qui trabit super omnes plagas ejus. Sicut subversa est Sodoma, et Go
Abbreviated transcription (Latin):
mo dñi Inoi e eirnis u super et audiente iniilo
uda qui ueniunt de cuutacib suis leges eis si forte
cadat oro eorum in conspectu comim ⁊ reu̾tatur
umusquisq auia sua praua qͣ̃m magnus furor
est ⁊ indignat̾o quam loquutus est dñs adͥsum

Expanded text:
mini in die ieiunii insuper et audiente universo Iuda qui veniunt de civitatibus suis leges eis si forte cadat oratio eorum in conspectu Domini et revertatur unusquisque a via sua pessima quoniam magnus furor et indignatio quam locutus est Dominus adversum
Abbreviated transcription (Latin):
ut sumeret uolumen. ui tollens illud de ga¬
dophilatio elisame scribe legit audiente rege. ⁊ u¬
niu̾sis principib qui stabant cirta regem. rexau¬
tem sedebat indomo hyemali indo mense nono:⁊ po¬
sita erat arula coram eo plena pruns. Cumey

Expanded text:
s illud de gazofilacio Elisamae scribae legit audiente rege et universis principibus qui stabant circa regem rex autem sedebat in domo hiemali in mense nono et posita erat arula coram eo plena prunis cum
Abbreviated transcription (Latin):
quitatem biligat ⁊
singłorum cogita¬
tiones discernat qui quasi caput mͣ¬
bra regit. ⁊ minficat ⁊ omaua iustẽ dis¬
pensat. hec aictem ẽ nox electorum .i. cor¬
poris xp̃i qui priuatum bndictois adep¬
tisunt. res enim sonat priuatum alius
didit alius qui ennt singła ergo cor¬
poris meubra grãm capitis ꝑtcipant
priuatum grẽ uendicant ut ingor sa¬
pitis ad singła menira ꝑuenerat mca¬
ꝑite uigdr ute ⁊ primatus nr̃e heredi¬
tatis hoc .n. omni corpore expõito custo

Expanded text:
quitatem diligat et singulorum cogitationes discutiat, qui, quasi caput membra regit et vivificat, et omnia juste dispensat. Est autem haec vox electorum, id est corporis Christi, qui primatum benedictionis adepti sunt. Rex enim sonat primatum. Aliusdidit, alius qui emit. Singula ergo corporis membra gratiam capitis participant, primatum gratiae vindicant, ut vigor capitis ad singula membra perveniat. In capite vigor vitae, et primatus haereditatis nostrae. Hoc omni tempore exposito c
Abbreviated transcription (Latin):
cie s misericoidie sicut fatu¬
e uirgines inpectore suoñ
ħ̾utes qui frustra super
iuros uellatores ꝯstim¬
tur cum arrogantiam ui

Expanded text:
e et misericordiae sicut fatuae virgines in pectore suo entes, qui frustra super viros bellatores tur, cum arrogantiam vi
Abbreviated transcription (Latin):
sume istos librum emptionis
hunc signatum et libium hẽ
qui apertus est et pone illos
in uase fictili ut ꝑmancre̾ pos¬
sint dieb multis. hec enim di¬
at commus ecercitnum deusis¬
rael ad huc possicebuntur co¬
mus. ⁊ agri et uinee int̾ra is¬
ta et oraui ad dum postquã
tradidi liorum possessionis

Expanded text:
s istos, librum emptionis hunc signatum, et librum hunc qui apertus est: Et pone illos in vase fictili, ut permanere possint diebus multis. Haec enim dicit Dominus exercituum Deus Israel: Adhuc possidebuntur domus, et agri, et vineae in terra ista. Et oravi ad Dominum, postquam tradidi librum Possession
Abbreviated transcription (Latin):
mandatorum dei inqria d̃¬
eẜ nosinistram declinandũ¬
Lax. statue tibi ipeculatores
facpenam da cor.t. in. hu¬
meros tuos.

Expanded text:
mandatorum Dei, in qua inad sinistram est declinanduLXX: statue tibi speculatores, fac poenam, da cor tuum in humeros tuos
Abbreviated transcription (Latin):
ete est nentura fututorum
sectamma. galta conside¬
ratͥoe p̾notcete sibiq electi
mens amaritudines ponit
qñ etiam imurtutum pa¬
de ꝯstitrita dum maia inu¬
diantia ꝯspicit secura qui¬
escere non ꝯsentit primoã
ne mala quelib agat. se¬
cundo uero ꝯsiderat ne uo¬
na incaute faciat et post
quam praua subegerio ip
seat melationis culpam uͥ¬

Expanded text:
ere, est ventura vitiorum certamina ex alta consideratione praenoscere: sibique electi mens amaritudines ponit, quando et in virtutum pace constituta, dum mala insidiantia conspicit, secura quiescere non consentit. Primo autem ne mala quaelibet agat: secundo vero loco considerat, ne bona incaute faciat: et postquam prava subegerit, ipseant in elationis culpam
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃isuntꝰ ⁊ non dix̾unt irbr
est dñs qui ascendere nos fe¬
cit de t̾ra egypti qui trans¬
duaat nos ꝑdesertum per
team inbitalci et i¬
niam per terram sitis ⁊ ymeo¬
ginem mortis per t̾ram in
qua non ã

Expanded text:
cti sunt? Et non dixerunt: Ubi est Dominus, qui ascendere nos fecit de terra Aegypti: qui transduxit nos per desertum, per terram inhabitabilem et inviam; per terram sitis, et imaginem mortis; per terram, in qua non a
Abbreviated transcription (Latin):
et scieris mam ppłi
delinquentis tuno¬
intesligas argentũ
ete mutum nulla
tõne purgari. quo¬
modo enim plum¬
bum inmiscetur
adicterata ut aue

Expanded text:
et scieris viam populi delinquentis, tuintelligas argentum mmixtum nulla posse purgari. Quomodo enim plubum miscetur adulterata sunt atque
Abbreviated transcription (Latin):
uator dum nos lu¬
gentes facit xp̃c inhͣc
ciuitate ⁊ ante micta¬
le est et murus cui
luctus ascabitur
hic murus dissipa¬
tur ciimenus mit¬

Expanded text:
vator, dum nos lugentes facit. Christus in hac civitate et antemurale est et murus, cui luctus ascribitur. Hic murus dissipatur, cum ejus m
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsõe omina nouit ante muraie fices est que dis¬
tutum .s. seteraꝵ construtio erat cimurus xp̃c ⁊⁊ ãn murale ꝑ eandẽ fidem
in aĩa collocatus s qr uoluit xp̃m custodem. ⁊ defensorem hĩe dissipaturꝰ
oꝑatio untutum et luget an murale fides .s. qua iuditiu ccedit. ⁊ con¬
tremiscit ita non potest resistere hostib ñ qd̃ pm̃e locus auferatur s qr¬

Expanded text:
perfecte omnia novit. Antemurale fides est, quae diseamdem fidem in animo collocatus. Sed quia noluit Christum custodem et defensorem habere, dissipatur operatio virtutum, et luget antemurale; fides scilicet, qua judicium credit et contremiscit. Ita non potest resistere hostibus: non quod poenitentiae locus auferatur, se
Abbreviated transcription (Latin):
Nec puora sunt p̾¬
terita uisione iliaeꝰ¬
nem hautem sub
loachim filio iosiẽ
⁊pr̃e ieconie non e¬

Expanded text:
aec priora sunt praeterita uisione; illa ennem, haec autem sub Ioiacim. filio Iosiae et patre Iechoniae. non e
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃m est u̾bum dñi ad me et
loquutus sum ad uoi deno¬
cte ꝯsurgens et loquens et
non auoistis Et misit do

Expanded text:
m est verbum Domini ad me: et locutus sum ad vos de nocte consurgens et loquens: et non audistis. Et misit Do
Abbreviated transcription (French):
misiunt᷑ ꝓfiiit oifaunt fructum ꝓpe es ta o¬
rieorum et longe arenib eorũ
t tu domine nosti me uidis

Expanded text:
iciunt et faciunt fructum. Prope es tu hori eorum: et longe ha renibus eorum. Et tu Domine nosti me et vidis
Abbreviated transcription (Latin):
babylonis et omnnis tra eius confundetur et imi¬
si intersesti mis cacent in medio eius et laudabut¬
quomodo fẽcit baiby loit ut cacent occisi misre sic
tebauylone cadent occisi inuniuersa t̾m. Quiꝰ

Expanded text:
Babylonis et omnis terra eius confundetur et unirfecti eius cadent in medio eius et laudabuqude Babylone cadent occisi in universa terra.
Abbreviated transcription (Latin):
terra serotina
oluare ergo dicit populus
meus recesnmuunuenem
ultra adte. umquid obli¬
uiscetur uirgo ornamenti su¬
i. sponsa facie peccoralis sue
ppłs uero meus oblitus ẽ mei
dieb innimeris. Quid nite¬
ris ostendere bonam mam¬
cuam ad querendam duact̃o¬
nem que ⁊ insuper malicias tuas. cocistu mai

Expanded text:
terra serotina quare ergo dixit populus meus recessimus non veniemus ultra ad te numquid obliviscitur virgo ornamenti sui sponsa fasciae pectoralis suae populus vero meus oblitus est mei diebus innumeris quid niteris bonam ostendere viam tuam ad quaerendam dilectionem quae insuper et malitias tuas docuisti vi
Abbreviated transcription (French):
lox nec saluari ie putet fortis ad aquilonem urta
flumen eufrata iiotstint et merunt Eus est
isce qui qͣͣ flumeu auendit et uermt flm iciroum
intumescunt gurgites eius. Egypuis fluminis
instar ascendit et uelud flu
tem t hitatores eins scendite equos et exiutatẽ
incurrib et ꝓcedant foites ethiopia et lybies teuen:

Expanded text:
onem iuxta flumen Eufraten victi sunt et ruerunt quis est iste qui quasi flumen ascendit et veluti fluviorum intumescunt gurgites eius Aegyptus fluminis instar ascendet et velut flumtem et habitatores eius ascendite equos et exultate in curribus et procedant fortes Aethiopia et Lybies tenen
Abbreviated transcription (Latin):
ego iuseo et
De quo salomon aqͥ
loourus est uentus
nomine autem dex¬
ter uocaturꝰ ab his .s.
qui enis frigore calo¬
tem adei ꝑdiderunt.

Expanded text:
e quo etiam vento Salomon ait: Aquilo durus ventus Nomine autem dexter vocatur, ab his scilicet qui ejus frigore cadei perdiderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
metallis sonorins uiminat
et dies indicii cunctis recro
bit tune enim deus manife¬
ste ueniet ⁊ nonfilebit. Ig¬
nis inꝯspectu euis exardescit¬

Expanded text:
metallis sonorius tinnit: et dies futuri judicii cunctis correpbit. Tunc enim « Deus noster manifestus veniet, et non silebit: ignis in conspectu ejus ardebit
Abbreviated transcription (Latin):
gouisitabo super tumultum
alexandrie et super pħ̾onem
et super egyptum et super de¬
os euis ⁊ super reges eius ⁊ sẽ
pħonem et super eos qui ꝯfi¬
dunt meo ⁊ dabo eos in ma
nus querentium aĩam eorũ

Expanded text:
go visitabo super tumultum Alexandriae, et super Pharao, et super Aegyptum, et super deos ejus, et super reges ejus, et super Pharao, et super eos qui confidunt in eo. Et dabo enus quaerentium animam eorum,
Abbreviated transcription (Latin):
cs cedechia qui rltimus fu¬
it regum uida annis .xi. us¬
ababy lontis captiuata E
mẽ t̾mmenses quorum
alter̃ megyꝑtum. alter ẽ
mr̃e ductus est inbabylo¬
nem insupradc̃is amnus ꝯ¬
putantur ac ꝑ hoc abexor¬
dio apħie iue uscy ad cat¬

Expanded text:
Sedecia, qui ultimus fuit regum Juda, annis undecim, usa Babyloniis capta est niae terni menses quorum alter in Aegyptum, alter 837 cum matre ductus est in Babylonem in supradictis annis computantur: per hoc ab exordio prophetiae suae usque ad ca
Abbreviated transcription (Latin):
re suie stagnum qͦd cum suis tͣnͤ¬
ire desiderat. tenebrosus amarqͦ
seculi p̃sentis accipitur estus
Nauicula autem quã ascendũt.
nulla melius quã dominicȩ paᷤ¬
sionis intelligitur arbor: Quius¬
beneficio quiq fideles aduiti. e¬
mensis mundi fluctib habitaci-¬
onem patriȩ cȩlestis qͣsi stabilita¬
tem securi littoris obtinent: q d̾
autem ipse uniunã nauiculã cum
discipulis saluator ascendit. Ali¬
bi quid significet aꝑit cum pre¬
nunciato suȩ passionis resurrec¬
tionisq mysterio. mox dicebat ad
omnes: si quis uult post me uenire.¬
tollat crucem suã coitidie ⁊ seqͣt᷑ me
obdormiuit. quia calcantib scłm
fidelib futuriq regni quietẽ animo
meditantib. & uel secundo sp̃c scĩ
flatu uel ꝓprii remigio conatus:
infidos mundi anfractus certatĩ pꝰt
terga iactantib tempus subito
dominice passionis aduenit. Uñ
bene marcus hoc ĩminente noc¬

Expanded text:
re sive stagnum quod cum suis transre sive stagnum quod cum suis transire desiderat, tenebrosus amarusque saeculi praesentis accipitur aestus. Navicula autem, quam ascendunt, nulla melius quam dominicae passionis intelligitur arbor. Cujusbeneficio quique fideles adjuti, emensis mundi fluctibus, habitationem patriae coelestis quasi stabilitatem securi littoris obtinent. Quod autem ipse in unam naviculam cum discipulis Salvator ascendit, alibi quid significet aperit, cum, praenuntiato suae passionis resurrectionisque mysterio, mox dicebat ad omnes: Si quis vult post me venire,tollat crucem suam quotiobdormivit. Quia calcantibus saeculum fidelibus, futurique regni quietem animo meditantibus, et vel secundo Spiritus sancti flatu, vel proprii remigio conatus infidos mundi factus certatim post terga jactantibus tempus subito dominicae passionis advenit. Unde bene Marcus hoc imminente noc
Abbreviated transcription (Latin):
gunt exire. qͣm se addiscenda
spiritalia consentiunt intrare.
Qyi respondens. dixit adeos.
Mater mea &e fr̃s mei. hi sunt qͥ
uerbum dĩ audiunt. & facuust.
ota uitȩ cȩlestis ꝑfectio duobꝰ
his comprehenditur. uerbum sci¬
licet dĩ audire. & facere. Unde
supra dñs parabolam seminis
exponens. ait eos qͥ auditu tan¬
tum uerbum susceꝑint. terram
esse reꝓbam: Bonam uero eos qͥ
incordebono & optimo u̾bum
quod audiunt retineant & fruc¬
tum afferant in patientia Qui
mater dñi uocantur. eo qͦd illum
cottidie suo uel exemplo uel dic¬
ciunt uoluntatem patris eius.
qui incęlis est. Factum ẽ autem
muna dierum̃. & ipse ascendit
inunam nauiculam. & discipłi
cuis. & ait adillos. Tranfretemꝰ
tran̾stagnũ. & ascenderunt. IN
hac nauigatione dñs utrãq u¬
nius eusdemq suȩ ꝑsonȩ natu¬
ram dignatur ostendere.dũ is
qui ut homo dormit in naui. fu¬
rorem maris ut ds̃ uerbo coher¬
cet Porro iuixta allegoriã ma¬

Expanded text:
gunt exire, quam se ad discenda gunt exire, quam se ad discenda spiritalia consentiunt intrare. Qui respondens, dixit ad eos: Mater mea et fratres mei hi sunt qui verbum Dei audiunt, et faciunt. Tota vitae coelestis perfectio duobus his comprehenditur, verbum scilicet Dei audire et facere. Unde supra Dominus parabolam seminis exponens, ait eos qui auditu tantum verbum susceperint terram esse reprobam; bonam vero eos qui in corde bono et optimo verbum quod audiunt retineant, et fructum afferant in patientia. Qui mater Domini vocantur, eo quod illum quotidie suo vel exemplo vel dicciunt voluntatem Patris ejus qui in coelis est. Factum est autem in una dierum, et ipse ascendit in unam naviculam, et discipuli ejus, et ait ad illos: Transfretemus trans stagnum. Et ascenderunt. In hac navigatione Dominus utramque unius ejusdemque suae personae naturam dignatur ostendere, dum is qui ut homo dormit in navi, furorem maris ut Deus verbo coercet. Porro, juxta allegoriam, ma
Abbreviated transcription (Latin):
Nam mater et fr̃s ihu. synagoga
excuius carne ẽ editus. & ppls ẽ
iudeorum. qui saluatore intus
docente. uenientes intrare neq̃¬
unt. cuius spiritaliter intellig̾e
dicta negligunt. Preoccupanse¬
nim turba. eius ingreditur do¬
mum. quia differente uidea q̃¬
tilitas conflurit ad xp̃m. atꝙͣ
interna uitȩ mysteria qͣntofi¬
de uicinior. tanto mente capa¬
cior hausit. Iurta quod psal¬
mistu ait. Accedite adeum &
illuminamim. Et nunciatũ ẽ
illi mater tua et fr̃s tui stant
foris. uolentes te uidere. Intus ẽ¬
uerbum. intus ẽ lumen. Unde su¬
pra. ut intranteᷤ inquit uideant
lumen. Si ergo foris stantes nec
ipsi agnoscuntur parentes. &
ꝓpt̃ nostrum fortasse ñ agnoscũ¬
tur exemplũ. quẽ ad modum nᷤᷤ
agnoscemus. si foris stemꝰ. Ioris
enim stantes uolunt dñm ui¬
dere. qui sp̃ale inse sensum ĩlege¬
nonquerentes.se se adcustodiam
littere foris fixerunt. & qͣsi xp̃m
pocius adcarnalia docenda co¬

Expanded text:
Nam mater et fratres Jesu, synagoga, Nam mater et fratres Jesu, synagoga, ex cujus carne est editus, et populus est Judaeorum: qui Salvatore intus docente, venientes intrare nequeunt, cujus spiritaliter intelligere dicta negligunt. Praeoccupans enim turba, ejus ingreditur domum, quia, differente Judaea, gentilitas confluxit ad Christum, atque interna vitae mysteria, quanto fide vicinior, tanto mente capacior hausit. Juxta quod psalmus ait: Accedite ad eum, et illuminamini . Et nuntiatum est illi: Mater tua et fratres tui stant foris, volentes te videre. Intus verbum, intus est lumen; unde supra: Ut intrantes inquit videant lumen. Si ergo foris stantes nec ipsi agnoscuntur parentes, et propter nostrum fortasse non agnoscuntur exemplum, quemadmodum nos agnoscemur, si foris stemus? Foris enim stantes volunt Dominum videre, qui spiritalem in lege sensum non quaerentes, sese ad custodiam litterae foris fixerunt, et quasi Christum potius ad carnalia docenda co
Abbreviated transcription (Latin):
enerunt autem adillum mateꝵ.
& fr̃s euis. & non poterant adire
eum preturba. Fr̃s dñi non filii
beatȩ semꝑ uirginis marie. iuxta
heluidium. nec filiis ioseph. de
alia uxore. iuxta quosdam putã¬
di: sed eorum potius intelligen¬
di sunt esse cognati. sicut supra
disseruimus. Sane qͦd dñs ad
matrem frẽsq rogatus. ab officio
uerbi dissimulat egredi. Non
maternȩ refutat obsequia pieta¬
tis. cuius preceptum ẽ. honora
patrem tuum & matrem. sed pa¬
ternis se mysteriis amplius ꝗͣ
maternis affectib debere demõ¬
strat. Idem nobis exemplo quod
uerbõ commendans. Qͥ amat
patrem aut matrem plus qͣm
me. ñ ẽ me dignus Non in iuri¬
ose fr̃s contempnit. sed opꝰ spi¬
ritale carnis cognacioni p̃ferẽs.
religiosiorem cordium copulã
docet esse quam corporum. My¬
stice autem hec lectio suꝑiori con¬
cinit. ubi deiudeis litteram solũ
legis intuentib dicitur. E qui¬
cumq non habet. etiã quod pu¬
tat se habere. auferetur ab illo:

Expanded text:
enerunt autem ad illum mater et fratres ejus, et non poterant adire ad eum prae turba. Fratres Domini, non filii beatae semper virginis Mariae, juxta Helvidium, nec filii Joseph de alia uxore, juxta quosdam, putandi, sed eorum potius intelligendi sunt esse cognati, sicut et supra disseruimus. Sane quod Dominus ad matrem fratresque rogatus, ab officio verbi dissimulat egredi, non maternae refutat obsequia pietatis, cujus praeceptum est, Honora patrem et matrem ; sed paternis se mysteriis amplius quam maternis affectibus debere demonstrat, idem nobis exemplo quod verbo commendans, Qui amat patrem aut matrem plus quam me, non est me dignus . Non injuriose fratres contemnit, sed opus spiritale carnis cognationi praeferens, religiosiorem cordium copulam docet esse quam corporum. Mystice autem haec lectio superiori concinit, ubi de Judaeis litteram solum legis intuentibus dicitur: Et quicunque non habet, etiam quod putat se habere, auferetur ab illo.
Abbreviated transcription (Latin):
&e seqñti ambulare. qͥa ñ cap̃ ꝓpham
perire extra iherusalem: Ergo qͦdait.
eicio demonia &e sanitates ꝑficio
hodie & cras & tercia consummor
Referatur adcorpꝰ eius qͦd ẽ eccłia:
Expellunt᷑ enĩ demonia cũ relictis
paternis suꝑsticionib credunt ine¬
um gentes. & ꝑficiuntur sanitates. ẽ
scđm eius p̃cepta uiuitur. Postea qͣm
fuerit diabolo &e huic scło renuncia¬
tum. usq uifinẽ resurrectionis. quia
tamqͣm tercia consummabit᷑. hoc

Expanded text:
sequenti ambulare, quia non capit prophetam sequenti ambulare, quia non capit prophetam perire extra Jerusalem. Ergo quod ait, Ejicio daemonia, et sanitates perficio hodie et cras, et tertia consummor , referatur ad corpus ejus quod est Ecclesia. Expelluntur enim daemonia, cum relictis paternis superstitionibus credunt in eum gentes: et perficiuntur sanitates, cum secundum ejus praecepta vivitur, posteaquam fuerit diabolo, et huic saeculo renuntiatum usque in finem resurrectionis. Qua tanquam tertia consummabitur, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ri. &e alii apud homines glosi adis¬
tricto iuidice sint dampnandi. pot̃
&ita. quia multi sero addĩ seruiciũ
uenientes. magnis uitȩ m̃itis excellãt
alii uͦ apͥma ętate spiritali studio
feruentes. adextremum ocio tor¬
pente lassescant: In ipsa die aces¬
serunt qͥdã phafiseoꝵ. dicentes illi.
Exi & uadehinc. qͥa herodes uult
te occid̾e. & ait illis.: lte & dicite uul¬
pi illi Ppt̃ dolos &e insidias herodẽ
uulpẽ appellat. qͦd plenũ fraudis:
animal. & infouea sẽꝑ latere deside¬
rans. odore etiam tetro putens. &
num qͣm rectis itinerib. s tortuo¬
sis anfractib currens. Que cuncta
hereticis quoꝵ herodes typũ denet.
congruunt qͥ xp̃m occidere. idest
tib eripere moliuntur. Ecce eicio
demonia. & sanitates ꝑficio hodie.
&cras. & tercia die consummor:
Oystice hȩc adño &e figuratȩ dicta¬
intelligunt᷑. Neq enĩ eo die passus ẽ¬
qͥ ẽ abhac die tercius: continuo dicat.¬

Expanded text:
ri, et alii apud homines gloriosi a disri, et alii apud homines gloriosi a districto sint judice damnandi. Potest et ita, quia multi sero ad Dei servitium venientes, magnis vitae meritis excellant, alii vero a prima aetate spiritali studio ferventes, ad extremum otio torpente lassescant. In ipsa die accesserunt quidam Pharisaeorum dicentes illi: Exi, et vade hinc, quia Herodes vult te occidere. Et ait illis: Ite, dicite vulpi illi. Propter dolos et insidias Herodem vulpem appellat, quod plenum fraudis est animal, et in fovea semper latere desiderans, odore etiam tetro putens, et nunquam rectis itineribus, sed tortuosis anfractibus currens. Quae cuncta haereticis, quorum Herodes typum tenet, congruunt, qui Christum occidere, id est tibus eripere moliuntur. Ecce ejicio demonia et sanitates perficio hodie et cras et tertia consummor, mystice ab illo et figurate dictaintelleguntur — neque enim eo die passus  die tertius, cum continuo dicat
Abbreviated transcription (Latin):
scientia scripturaꝵ dõ notũ facit
quẽ operũ iniquitas obtutib eius
ostendit indignum:. Ibi erit fletꝰ
& stridor dentium. Fletus deardo¬
re.stridor dentiũ solet excitare de
frigore. Ubi duplex ostendit᷑ ge¬
henna. id÷ nunii frigoris. & intole¬
rabiles eẽ feruoris. Cui beati iob
sententia consentit dicentis. Ad
calorem nimiũ: tͣnsibunt abaqͥs
nuuum. Uel certe stridor dentiũ.
ꝓdit indignantis affectũ. eo qͦd sero
unumquemq peniteat. sero inge¬
miscat. sero irascatur sͥ: qͦd tã ꝑfica¬
ci imꝓbitate deliquerit.
Et ecce sunt nouissimi qui erunt
pͥmi. & sunt pͥmiqͥ erunt nouissimi.
Principalis quidẽ huius sententie
sensus exsuꝑiorib patet. qͥa p̾płi
gentium dui sine fide iuuentes es¬
sent adfidem uocandi. & uidei cap̃
fidei & iusticiȩ ꝑtot scła tenẽtes futt̃i
essent incaudã Potest aut̃ &e ita in¬
telligi. quia ñnulli adscłm despecti
magnã infuturo sunt głam habitu¬

Expanded text:
scientia Scripturarum Deo notum facit, scientia Scripturarum Deo notum facit, quem operum iniquitas obtutibus ejus ostendit indignum. Ibi erit fletus et stridor dentium. Fletus de ardore, stridor dentium solet excitari de frigore. Ubi duplex ostenditur gehenna: id est nimii frigoris, et intolerabilis esse fervoris. Cui beati Job sententia consentit dicentis: Ad calorem nimium transibunt ab aquis nivium . Vel certe stridor dentium prodit indignantis affectum, eo quod sero unumquemque poeniteat, sero ingemiscat, sero irascatur sibi, qui tam pervicaci improbitate deliquerit. Et ecce sunt novissimi qui erunt primi, et sunt primi qui erunt novissimi. Principalis quidem hujusce sententiae sensus ex superioribus patet, quia populi gentium diu sine fide viventes, essent ad fidem vocandi, et Judaei, caput fidei et justitiae per tot saecula tenentes, futuri essent in caudam: potest autem et ita intelligi, quia nonnulli ad saeculum despecti, magnam in futuro sint gloriam habitu
Abbreviated transcription (Latin):
Non ẽ regnũ dĩ esca & potus. s iu¬
sticia. et pax. & gaudiũ inspũ sc̃õ.¬
confusione ipsoꝵ. Id÷ incircũcisio¬
ne carnali. Uel mystice sentiendũ.
manducare eos aebibe corã dño.
qͣu̾bi pabulũ digna auiditate su¬
scipiunt. Unde ipsi qͥ hec dicunt
uelut exponendo subiungunt. &
inplateis nr̃is dociusti: Scriptura
enim sacra. aliquando nob̃ cibusẽ.
aliquando potus In locis obscurio¬
rib cib ẽ. quia qͣsi exponendo fran¬
git᷑ & mandendo glutit᷑. Potus uͦ
ẽ. in locis aꝑtiorib qͥa ita sorbetur
sic̃ inuenit᷑. & occulta gͦ mandata
sacͥ eloquii. & aꝑta se intellexisse
testant᷑ qui reꝓbanti se uidici qͥa
manducarent corã illo. & biberent.
conqueruntur. s timendũ ẽ ualde.
qͦd additur. Et dicet uob̃. nescioudᷤ.
unde sitis. Discedite ame om̃s ope¬
rarii iniquitatis. Non inquit le¬
galium festiuitatũ ȩpulatio uiuat
quẽ fidei pietas ñcommendat. Non

Expanded text:
Non est regnum Dei esca et potus, sed juNon est regnum Dei esca et potus, sed justitia et pax, et gaudium in Sconfusionem ipsorum, id est, in circumcisione carnali. Vel mystice sentiendum manducare eos et bibere coram Domino, qui verbi pabulum digna aviditate suscipiunt; unde ipsi qui haec dicunt, velut exponendo subjungunt, et in plateis nostris docuisti: Scriptura enim sacra aliquando cibus nobis est, aliquando potus. In locis obscurioribus cibus est, quia quasi exponendo frangitur, et mandendo glutitur. Potus vero est in locis apertioribus, quia ita sorbetur sicut invenitur. Et occulta ergo mandata sacri eloquii et aperta se intellexisse testantur, qui reprobanti se judici quia manducaverint coram illo et biberint, conqueruntur. Sed timendum est valde quod additur. Et dicet vobis: Nescio vos unde sitis. Discedite a me omnes operarii iniquitatis. Non inquit legalium festivitatum epulatio juvat, quem fidei pietas non commendat, non
Abbreviated transcription (Latin):
surrectionis głam clarificatũ. ad suȩ
contemplationis gaudiũ ꝑducens.
reꝓbis locum penitentiȩ touet. quẽ
nc̃ cunctis pie pulsantib aꝑit. Nam
foris stantes ostiũ pulsare ẽ abeatoꝵ
sorte secretos miscdiã qͣm neglere¬
rant ado frustra flagitare
Et respondens dicet uobis: Nescio
uos unde sitis. Quomͦ nescit un-¬
de sint. cum psalmus dicat. Dñs no¬
uit cogitaciones hominũ. qm̃ uane
sunt. Etalibi scͥptũ sit. Ipse nouit
decipientem. et eum qͥ decipitur. Nͥ
qͥa scire di aliqͣndo cognoscẽ đr aliqñ¬
Qͥ autẽ ignorat ignorabitur Iscit
gͦ repbos. qͦs cognoscendo uidicat.
Neq enim iudicasset qͦs minime
cognosceret. & tam̃ quodãmͦ nescit
eos unde sint. apud qͦs fidei et dilectio¬
nis sue caracterem non apꝓbat.
Tunc incipietis dicere. manducaui
tes uidei. eo se dño notos arbitrent᷑
si solũ uictuas adtemplũ deferãt.
Corã dño epulent᷑. ꝓpħarũ lectioni
auscultent nescientes illud apłi.

Expanded text:
ia clarificatum ad suae contemplationis gaudium perducens, reprobis locum poenitentiae tollet, quem nunc cunctis pie pulsantibus aperit. Nam foris stantes ostium pulsare est, a beatorum sorte secretos misericordiam, quam neglexerant a Deo frustra flagitare. Et respondens dicet vobis: Nescio vos unde sitis. Quomodo nescit unde sint? cum Psalmus dicat: Dominus novit cogitationes hominum, quoniam vanae sunt . Et alibi scriptum sit: Ipse novit decipientem, et eum qui decipitur; nisi quia scire Dei aliquando cognoscere diqui autem ignorat, ignorabitur, et scit ergo reprobos, quos cognoscendo, judicat, neque enim judicasset quos minime cognosceret; tamen quodammodo nescit eos unde sint, apud quos fidei et dilectionis suae characterem non approbat. Tunc incipietis dicere, Manducavimtes Judaei, eo se Domino notos arbitrentur, si solum victimas ad templum deferant, et coram Domino epulentur, prophetarum lectioni auscultent, nescientes illud Apostoli:
Abbreviated transcription (Latin):
neq alios excolere ualet: s foras mit¬
dendus. hocẽ abȩccłiȩ ẽ unitate se¬
cernendus. ut uixta p̃missã para¬
bolã irridentes eũ inmici dicant
Quia hic homo cȩpit edificare. & ñ
potuit consummare: & ideo mul¬
tum utilis exhortacio subinfertur
cum dicitur. Oyi habet aures au¬
diendi. audiat. Idest. qui habet
aures indelligentie. quib dĩ u̾bum
ꝑciꝑe possit. non contempnat. sed
audiat. obediendo uidelicet. et fa¬
ciendo que dic̃. Non enim auditor
obliuiosus. sed factor operis. hic
beatus infacto suo erit.
publicani ce peccatores. ut audirẽt
uium: & murmurabant pharises
&e scribȩ dicentes.Quia hic pecca
tores recipit. ce manducat cũ illis.
Quia non solum iustus peccare ꝑ
merciã. sed et peccator resipiscere ꝑ
sollertiam. potest. Postquã sal infa¬
tuatum foras mitti debere narratum
ẽ. mox penitentir̃ cohors intus ad¬
missa describitur. quia claudiendũ

Expanded text:
neque alios excolere valet, sed foras mitneque alios excolere valet, sed foras mittendus, hoc est ab Ecclesiae est unitate secernendus, ut, juxta praemissam parabolam, irridentes eum inimici, dicant quia hic homo coepit aedificare, et non potuit consummare. Et ideo multum utilis exhortatio subinfertur, cum dicitur: Qui habet aures audiendi audiat. Id est, qui habet aures intelligentiae, quibus Dei verbum percipere possit, non contemnat, sed audiat, obediendo videlicet et faciendo quae didicit. Non enim auditor obliviosus, sed factor operis hic beatus in facto suo erit. publicani et peccatores, ut audirent illum, et murmurabant Pharisaei et scribae, dicentetores recipit et manducat cum illis. Quia non solum justus peccare per inertiam, sed et peccator resipiscere per solertiam potest, postquam sal infatuatum foras mitti debere narratum est, mox poenitentium cohors intus admissa describitur, qui ad audiendum
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis illuminatus adapostasiã
redierit: quo alio doctore corrigitur
qui eam qͣm ipse gustauit sapientiȩ
dulcedinem. uel adu̾sis scłi ꝑterrit:
uel illecebris allectus abiecit: iuxta
hoc quod quidã sapiens ait. Qs me¬
debitur incantatori aserpente per¬
cusso: Qua sentencia uide scariotis
socios. ipsumq designari non in¬
merito credat᷑ qui filargia uictus ⁊
gradum apłatus ꝑdere. & dñm tra¬
dere non dubitauit Neq interram
neq insterquiliniũ utile ẽ. s foras
mittetur. Sic̃ sal infatuatum cũ
adcondiendos cibos carnesq sic¬
candas ualere desierit. nullo iam
usui aptum erit. Neq enĩ interrã
utile ẽ. cuius iniectoͣ germinare ꝓ¬
hibetur. Neq insterquiliniũ agͥcul¬
turȩ ꝓfuturũ. qͦd uiuacib licet gle¬
bis inmixtũ. ñ fetare semina fru¬
gum: sed extinguere solet:. Sic omĩs
qͥ post agnitionẽ ueritatis retroce¬
dit neq ipse fructũ boni oꝑis ferre.

Expanded text:
veritatis illuminatus ad apostasiam veritatis illuminatus ad apostasiam redierit, quo alio doctore corrigitur, qui eam quam ipse gustavit sapientiae dulcedinem, vel adversis saeculi perterritus, vel illecebris allectus abjecit? Juxta hoc quod quidam sapiens ait: Quis medebitur incantatori a serpente percusso ? Qua sententia Judae Iscariot socios ipsumque designari non immerito credatur qui philargyria victus et gradum apostolatus prodere et Dominum tradere non dubitavit. Neque in terram, neque in sterquilinium utile est, sed foras mittetur. Sicut sal infatuatum cum ad condiendos cibos carnesque siccandas valere desierit, nullo jam usui aptum erit neque enim in terram utile est, cujus injectu germinare prohibetur, neque in sterquilinium agriculturae profuturum, quod vivacibus licet glebis immistum non fetare semina frugum, sed exstinguere solet, sic omnis qui post agnitionem veritatis retro redit, neque ipse fructum boni operis ferre,
Abbreviated transcription (Latin):
ta dictam putant. intelligatur ne-
oportet. ut non nos impediat ab ȩter-¬
na. Si qͥs eã fuerit auferre minatus.
distat sane. internunciare omnib
ce relinquere omia. Paucorum enĩ
ꝑfectoꝵq ẽ relinquere omnia: curas
mundi post ponere: solis desideriis
ȩternis inhiare. Cunctoꝵ autẽ fide¬
lium ẽ. renunciare om̃ib que possi¬
dent. hoc ẽ. sic denere que mundis̃.
ut tam̃ ꝑea nonteneant᷑ inmundo.
habere rẽ temporalẽ inusu: ȩt̃nã in
desiderio: Sic terrena gerere. ut tam̃
tota mente adcelestia tendant.
Ponum ẽ sal. Si autem sal qͦ eua¬
nuerit. in quo condietur Adsuꝑ¬
iora respicit ubi turrim uirtutũ
ñsolum inchoandã. sed etiã p̃cepe¬
rat ẽẽ consummandã: Bonũ qͥppe
ẽ. dĩ uerbũ audire frequentius. sale
sapientiȩ sp̃alis. cordis archana con¬
diri. immo ipsũ cũ apłis sal terrȩ
fieri idest eoꝵ qͦ qui adhuc derrena
sapiunt inbuendis mentib suffi¬
ciunt. At siquis semel condimento

Expanded text:
ta dictam putant, intelligatur neces oportet, ut non nos impediat ab aeterna, si quis eam fuerit auferre minatus. Distat sane inter renuntiare omnibus et relinquere omnia; paucorum enim perfectorumque est relinquere omnia, curas mundi postponere, solis desideriis aeternis inhiare. Cunctorum autem fidelium est renuntiare omnibus quae possident, hoc est sic tenere quae mundi sunt, ut tamen per ea non teneantur in mundo; habere rem temporalem in usu, aeternam in desiderio; sic terrena gerere, ut tamen tota mente ad coelestia tendant. Bonum est sal: Si autem sal quoque evanuerit, in quo condietur? Ad superiora respicit, ubi turrem virtutum non solum inchoandam, sed etiam praeceperat esse consummandam. Bonum quippe est Dei verbum audire, frequentius sale sapientiae spiritalis cordis arcana condire, imo ipsum cum apostolis sal terrae fieri, id est, eorum quoque qui adhuc terrena sapiunt imbuendis mentibus sufficere. At si quis semel condimento