comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsũ atq in ipso uiuens. extollere se au¬
det ⁊ suꝑbire : immemor factorũ quȩ
ille gessit. ⁊ mandatoꝵ que nobis. uel ꝑ
se. uel ꝑ apłos suos tradidit: Qd si non
est seruus maior dño suo: qui dñm se¬
quuntur. humiles ⁊ quieti ⁊ taciturni.
uestigia eiꝰ imitentur. Quanto quisq in¬
ferior fuerit: sublimior fiat dicente dño.
Qui minimus fuerit in uob̃: hic erit ma¬
gnus. Ouid deinde illud qͣm execrandũ¬
uobis debet uideri÷ qͦd cum sũmo animi
gemitu ⁊ dolore cognouimꝰ : non deesse
qui dei templa. ⁊ post confessionẽ sc̃ificata
⁊ illustrata membra. turpi ⁊ infami con
cubitu maculent ⁊ cubilia cum feminis
ꝓmiscua iungentes: quando ⁊ si stuprũ
conscientiȩ eoꝵ desit. hoc ipsum grande
crim̃ est. qͦd illoꝵ exempla. cũ scandalo
nes quoq ⁊ emulationes int̃ uos nullas
esse oportet: cũ pacem suã nobis dimis

Expanded text:
r ipsum nunc adque in ipso uiuens extollere se aur ipsum nunc adque in ipso uiuens extollere se audet et superbire, inmemor et factorum quae ille gessit et mandatorum quae nobis uel per se uel per apostolos suos tradidit? quod si non est maior domino suo quuntur, humiles et quieti et taciturni vestigia ejus imitentur, quando quisque inferior fuerit sublimior fiat, dicente Domino: Qui minimus fuerit in vobis, hic erit magnus . V. Quid deinde illud, quam vobis execrandum debet videri, quod cum summo animi nostri gemitu et dolore cognovimus non deesse qui Dei templa et post confessionem sanctificata et illustrata membra turpi et concubitu suo plus maculent, cubilia sua cum feminis promiscua iungentes. quando etsi stuprum conscientiae eorum desit, hoc ipsum grande crimen est, quod illorum cum scandalo nes quoque et aemulationes inter nos nullas esse oportet, cum pacem suam nobis dimis
Abbreviated transcription (Latin):
nis morib glam suam custodit ⁊ seruat.
Sed audio quosdam ur̃m int̃ficere nu
sua conu̾sadione destruere: qͦs etiam uos
ipsi utpote amatores ⁊ conseruatores
laudis ur̃ȩ. obiurgare ⁊ cõprimere ⁊ em̃¬
dare debetis. Cum quanto enĩ nominis
ur̃i pudore delinquit᷑ : quando alius¬
aliquis demulentus ⁊ lasciuiens demora¬
tur: alius in eam patͥam. unde extorris
factus est regreditur: ut dep̃hensus ñ
lam quasi xp̃ianus.sed quasi nocens ꝑe¬
at. Inflari aliqͦs ⁊ tumẽre audio: cũ
scriptũ sit. noli altũ sapere. sed dme. Si
enĩ dñs naturalib ramis ñ peꝑcit: ne
forte nec tibi parcat. Uñs nr sicut ouis¬
ad uictimã ductus est:⁊ sicut agnus corã
tondende sine uoce. sic non aꝑuit os suũ.
Non sum inqͥt contumax:neq contͣclico.
Dorsum meũ posui ad flagella: ⁊ maxil.¬
las meas ad palmas: faciem meã ñ auerti
a feditate sputorum. Et quisqͣm nunc¬

Expanded text:
nis moribus gloriam suam custodit et seruat. nis moribus gloriam suam custodit et seruat. Sed quosdam audio inficere numsua conuersatione destruere, quos etiam uos ipsi ut pote amatores et conseruatores laudis uestri obiurgare et conprimere et emendare debetis. cum quanto enim nominis uestri pudore delinquitur, quando aliquis temulentus et lasciuiens demoratur, alius in eam patriam unde extorris factus est regreditur, ut deprehensus non iam quasi christianus sed quasi nocens pereat? inflari aliquos et tumere audio, cum scriptum sit: noli altum sapere, sed time. si enim Dominus naturalibus ramis non pepercit, ne forte nec tibi parcat. Dominusad uictimam adductus est et sicut agnus coram tondente sine uoce sic non aperuit os suum. non sum, inquit, contumax, neque contradico. dorsum meum posui ad flagella et maxillas meas ad palmas. faciem autem meam non auerti a foeditate sputorum. et quisquam pe
Abbreviated transcription (Latin):
qui neminem alium respicit. nisi humi¬
lem ⁊ quietum. ⁊ trem̃dem sermones suos:
tunc magis hoc obseruare ⁊ implere uos¬
confessores opordet. qui exemplũ facti
estis ceteris fr̃ibus: ad quor mores om̃i¬
um uita ⁊ actus debeat ꝓuocari. Nam
sicut iudei a deo alienati sunt. ꝓpt̃ quos
nom̃ dei blasphematur ingentibus ⁊ ita
condra deo cari st̃. ꝑ quoꝵ disciplinã no¬
men dñi laudabili testimonio p̃dicatur:
sicut scriptũ est. dño p̃monente ⁊ dicente.
apłs dicit. Lucete sicut luminaria in
mundo. Et petrus similit̃ hortatur. Si¬
cut hospites inquit ⁊ ꝑegrini. abstinete
uos a carnalib desideriis quȩ militant
aduersus animã: conu̾sadioñẽ urãm
habentes inter gentiles bonam: ut dũ
detrectant de uobis tanqͣm de malignis.
bona oꝑa ur̃a aspicientes. magnificent
dm̃.Quod qͥdem maxima pars ur̃m.
cũ in eo gaudio currat. ⁊ confessionis ip¬
sius honore melior facta: tranquillis ⁊ bo¬

Expanded text:
qui neminem alium respicit nisi humiqui neminem alium respicit nisi humilem et quietum et trementem sermones suos , tum magis hoc observare et implere confessores oportet, qui exemplum facti estis caeteris fratribus, ad quorum mores omnium vita et actus debeat provocari. Nam, sicut Judaei a Deo alienati sunt, propter quos nomen Dei blasphematur in Gentibus, ita contra Deo chari sunt per quorum disciplinam nomen Domini laudabili testimonio praedicatur,12 sicut scriptum est, Domino praemonente et dicente: Apostolus dicit: lucete sicut luminaria in mundo. et Petrus similiter hortatur, sicut hospites, inquit, et peregrini abstinete uos a carnalibus desideriis, quae militant aduersus animam, conuersationem habentes inter gentiles bonam, ut dum retractant de uobis quasi de malignis, bona opera uestra aspicientes magnificent Dominum. quod quidem maxima pars uestrum cum meo gaudio curat et confessionis ipsius honore melior facta tranquillis et bo
Abbreviated transcription (Latin):
ad increm̃ta quoq ueniatur : ⁊ consũme¬
tur in uobis: quod iam ruidim̃tis felicib
esse cepistis. Parum est adipisci aliquid
potuisse : plus est qͦd adeptũ est posse
seruare: sicut ⁊ fides ipsa ⁊ natiuitas
salutaris. ñ accepta sed custodita uiuifi¬
cat : nec statim consecutio. sed consũma¬
dio hominẽ deo seruat:⁊ dñs hoc magi¬
sterio suo docet dicens. Hoce sanus factus
es: iam noli peccare. nequid tͥ deterius
fiat. Puta hoc illũ ⁊ confessori suo dicere.
Ecce confessor factus es: iam noli peccare.
nẽquid tͥ dederius fiat. Salomon deni¬
q ⁊ saul ⁊ ceteri multi quamdiu in ui¬
is dñi ambulauerunt: damdiu datam
sibi grãm denere potuerunt. Hecedente
ab his disciplina dñica: recessit ⁊ gr̃a.
ꝑseuerandũ nobis ẽ in arto ⁊ angusto
itinere laudis ⁊ głȩ. Et cũ quies ⁊ hu¬
militas ⁊ bonoꝵs morum dranquillitas.
xp̃ianis omnib congruat: scdm dĩ uocẽ¬

Expanded text:
ad incrementa quoque ueniatur et consummead incrementa quoque ueniatur et consummetur in uobis quod iam rudimentis felicibus esse coepistis. parum est adipisci aliquid potuisse. plus est quod adeptus es posse seruare, sicut et fides ipsa et natiuitas salutaris non accepta sed custodita uiuificat. nec statim consecutio, sed consummatio hominem Deo seruat. Dominus hoc magisterio suo docuit dicens: ecce sanus factus es, iam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat. puta hoc illum et confessori suo dicere: ecce confessor factus es, iam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat. Salomon denique et Saul et ceteri multi quamdiu in uiis Domini non ambulauerunt, datam sibi gratiam tenere non potuerunt: recedente ab his disciplina dominica recessit et gratia. Perseuerandum nobis est in arto et in angusto itinere laudis et gloriae, et cum quies et humilitas et bonorum morum tranquillitas christianis omnibus congruat secund
Abbreviated transcription (Latin):
yprianus. rogatiano pb̃ro
⁊ ceteris confessorib fr̃ib¬
litteras miseram. quib fidei ⁊ uirtutis
ur̃e uerbis exultantib gratularer: ⁊ nc̃
ñ aliud in pͥmis uox nr̃a complectitur:
ur̃i nominis p̃dicemus. Quid enĩ uel
maius in uotis meis potest esse uł melius:
quã cũ uideo confessionis ur̃e honore. il¬
luminatũ ẽẽ gregem xp̃i: Nam cũ gau¬
dere in hoc om̃s fr̃s oporteat: dc̃ in gau¬
dio cõmum maior est ep̃i portio. Eccłiȩ
enĩ gła: p̃positi gła est. Quantũ dolemꝰ
ex illis quos tẽpestas mimica ꝓstrauit:
tantũ letamur ex uobis. qͦs diabolus su-¬
perare ñ pocuit. Hortamur plane ꝑcom¬
munem fidem. ꝑ pectoris nr̃i ueram cir-¬
ca uos ⁊ simplicem caritatem ÷ ut qͥ ad¬
uersariũ pͥma hac congressione uicistis:
głam urãm forti ⁊ ꝑseueranti uirtute
teneatis. Adhuc in scło sumus: adhuc in
acie constittiti de uita nr̃a cotidie dimica¬
mus. Uanda oꝑa est. ut post hȩc initia

Expanded text:
PRIANVS ROGATIANO PRESBVTERO ET CETERIS CONFESSORIBVS FRATRIBVlitteras miseram quibus fidei et uirtuti uestrae uerbis exultantibus gratularer, et nunc non aliud in primis uox nostra conplectitur loriam uestri nominis praedicemus. quid enim uel maius in uotis meis potest esse uel melius quam cum uideo confessionis uestrae honore inluminatum gregem Christi? nam cum gaudere in hoc omnes fratres oportet, tunc in gaudio communi maior est episcopi portio. ecclosiae enim gloria praepositi gloria est. quantum dolemus ex illis quos tempestas inimica prostrauit, tantum laetamur ex uobis quos diabolus superare non potuit. Hortamur tamen per communem fidem, per pectoris nostri ueram circa uos et simplicem caritatem, ut qui aduersarium prima hac congressione uicistis gloriam uestram forti et perseueranti uirtute teneatis. adhuc in saeculo sumus, adhuc in acie constituti, de uita nostra cottidie dimicamus. danda opera est, ut post haec initia
Abbreviated transcription (Latin):
quod qui om̃e iudiciũ a patre solus ac¬
cepit. ⁊ qͥ uenturus ẽ iudicaturus. iam
iudicu sui ⁊ cognidionis future sententi¬
am ꝓtulerit ⁊ p̾nuntians ⁊ contestans
confessurũ se coram patre suo confitentes:
⁊ negaturũ negandes. Si mortẽ posse¬
mus euadere: merito mori dmeremus.
Porro autẽ cum mortalem mori necesse
sit: amplectamur occasionẽ de diuina ꝓ¬
missione ⁊ dignatione uenientem: fun¬
gamur exitu mortis cũ premio immor¬
talitatis: nec uereamur occidi: qͦs con¬
stet qͣndo occidimur coronari. Nec qͥs

Expanded text:
quod qui omne iudicium a patre solus acquod qui omne iudicium a patre solus accepit et qui uenturus est iudicaturus, iam iudicii sui et cognitionis futurae sententiam protulerit praenuntians et contestans confessurum se coram patre suo confitentes et negaturum negantes. si mortem possemus euadere, merito mori timeremus. porro autem cum mortalem mori necesse sit, amplectamur occasionem de diuina promissione et dignatione uenientem et fungamur exitum. mortis cum praemio inmortalitatis nec uereamur occidi, quos constet quando occidimur coronari. Nec q
Abbreviated transcription (Latin):
Hocuerunt autẽ nos apłi ea quȩ de pre¬
ceptis dñicis ⁊ celestib mandatis ipsi qͦq
didicerunt: dño scilicet ipso corroboran¬
te nos pariter ⁊ dicente. Nemo est qui:
relinquat domũ. aut agrum. aut pa¬
rentes. aut fr̃s. aut uxorem. aut filios.
ꝓpter regnum dei:⁊ non recipiat septies
tantũ in hoc tempore: in scł̃o autẽ uen¬
eritis inqͥt cum uos odio habuerint
rint nomini ur̃o quasi nequamx: ꝓpt̃
Gaudere ⁊ exultare nos uoluit in ꝑse¬
cutionib dñs: quia qͣndo ꝑsecutiones
fiunt. tunc dantur coronȩ fider: tunc
ꝓbantur milites xp̃i: tẽ martyrib pa¬
dent celi. Neq enĩ sic nom̃ militiȩ de¬
dimus : ut ꝑacem tantummͦ cogitare.
⁊ detrectare ac recusare militiã debeamꝰ:
qͣndo in ipsa militia pͥmus ambulauerit
dñs. humilitatis ⁊ dolerantiȩ ⁊ passioĩs
magister : ut quod fieri docuit. prior
faceret: ⁊ qͦd pati hortatus est. pͥor ipse

Expanded text:
docuerunt autem nos apostoli ea quae de praedocuerunt autem nos apostoli ea quae de praeceptis dominicis et caelestibus mandatis ipsi quoque didicerunt Domino ipso scilicet corroborante nos et dicente: nemo est qui relinquat domum aut agrum aut parentes aut fratres aut uxorem aut filios propter regnum Dei, et non recipiat septies tantum in isto tempore, in saeculo autem ueneritis, cum odio uos habuerint rint nomini uGaudere nos et exultare uoluit in persecutionibus Dominus, quia quando persecutiones fiunt, tunc dantur coronae fidei, tunc probantur milites Dei, tunc martyribus patent caeli. neque enim sic nomen militiae dedimus ut pacem tantummodo cogitare et detractare ac recusare militiam debeamus, quando in ipsa militia primus ambulauerit Dominus humilitatis et tolerantiae et passionis magister, ut quod fieri docuit prior faceret et qui pati hortatur prior pro nobis ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit hora eoꝵ memores sitis. qͥa ego
dixi uobis. Nec quisqͣm miretur ꝑsecutio¬
mbus nos assiduis fatigari. ⁊ p̃ssuris an¬
gentibus frequent̃ urgeri : qͣndo hec fut᷑a
in nouissimis temporib dñs ante p̃dixe¬
rit: ⁊ militiam nr̃ãm magisterio ⁊ horta¬
mento sui sermonis instruxerit. Petrus
quoq apłs eius. docuerit ideo ꝑsecutio¬
nes fieri tit ꝓbemur ⁊ ⁊ ut dilectioni dei
te ⁊ passionib copulemur. Uosuit eñĩ
in epła sua dicens. Hm̃i nolite mirari
ardorem accidentem uob̃. qui ad tempta¬
dionem urãm fit: nec excedatis tanqͣm no¬
uum uobis contingat ⁊ sed quotienscũq
cõmunicatis xp̃i passionib ꝑ omnia
gaudete: ut ⁊ in reuelatione facta clari¬
tatis eius gaudentes exultetis. Si impro¬
peratur uobis in nomine. xp̃i beati estis:
quia maiestatis ⁊ uirtutis dñi nom̃ in
uobis requiescit ⁊ qͦd quidem scđ̃m illos
blasphematur: sedm nos autẽ honorat᷑.

Expanded text:
uenerit hora eorum, memores sitis quia ego uenerit hora eorum, memores sitis quia ego dixi uobis. nec quisquam miretur persecutionibus nos adsiduis fatigari et pressuris angentibus frequenter urgeri, quando haec futura in nouissimis temporibus Dominus ante praedixerit et militiam nostram magisterio et hortamento sui sermonis instruxerit, Petrus quoque apostolus eius docuerit ideo persecutiones fieri ut probemur et ut dilectioni Dei te et passionibus copulemur. posuit enim in epistula sua dicens: carissimi, nolite mirari ardorem accidentem uobis, qui ad temptationem uestram fit, nec excidatis tamquam nouum uobis contingat sed quotienscumque communicatis Christi passionibus, per omnia gaudete, ut et in reuelatione facta claritatis eius gaudentes exultetis. si inproperatur uobis in nomine Christi, beati estis, quia maiestatis et uirtutis Domini nomen in uobis requiescit, quod quidem secundum illos blasphematur, secundum nos autem honoratur.
Abbreviated transcription (Latin):
temus ÷ nec putemꝰ talia esse quȩ ueniuił:
qualia fuerunt illa que dransierẽ. Gra¬
uior nc̃ ⁊ ferocior pugna immmnet: ad
qͣm fide incorrupta ⁊ ueritate robusta
parare se debeant milites xp̃i÷ conside¬
sanguinẽ fundere. Hoc ẽ enim uelle cũ
ambulaut. ⁊ ipse ambulare. Itẽ beatus
paulus apls exhortatur ⁊ docet dicens.
Sumus filii dei: si autẽ filii ⁊ heredes:
heredes qͥdem dei. coheredes autẽ xp̃r:
siquidem compatiamur: ut ⁊ cõmagni¬
ficemur. Quȩ nunc om̃ia consideranda
sunt nobis: ut nemo iam quicqͣm de
scło moriente desideret ⁊ sed sequatur
xp̃m qui uiuit in ec̃num: ⁊ uiuificat
seruos suos in fide sui nominis constitutos.
Uenit enĩ tempꝰ fr̃s dilectissimi: quod iã
dicens. Ueniet hora. ut om̃is qui uos occi¬
derit: putet se officiũ deo facere. S boc
facient: qm̃ non cognouer̃t padrẽ. neq
me. Hȩc autẽ locutus sũ uobis: ut cum

Expanded text:
temus, nec putemus talia esse quae ueniunt temus, nec putemus talia esse quae ueniunt qualia fuerunt illa quae transierunt. grauior nunc et ferocior pugna imminet, ad quam fide incorrupta et uirtute robusta parare se debeant milites Christi, . consideistum sanguinem fundere. hoc est enim uelle cum ambulavit et ipse ambulare . Item beatus Paulus apostolus exhortatur et docet dicens: Sumus filii. Si autem filii Dei, et heredes Dei, coheredes autem Christi, siquidem conpatiamur ut et conmagnificemur. Quae nunc omnia consideranda sunt nobis, ut nemo quicquam de saeculo iam moriente desideret, sed sequatur Christum, qui et uiuit in aeternum et uiuificat seruos suos in fide sui nominis constitutos. uenit enim tempus, fratres dilectissimi, quod iam dicens: ueniet hora ut omnis qui uos occiderit putet se officium Deo facere. sed hoc facient, quoniam non cognouerunt patrem neque me. haec autem locutus sum uobis ut cum
Abbreviated transcription (Latin):
yprianus plebi tybari con¬
sistenti. salutem. Cogita¬
S ueram qͥdem fr̃s dilectissi¬
mi. atq in uotis habebã.
si rerum ratio ⁊ temporis condicio ꝑmit¬
teret: scd̾m quod frequent̃ desiderastis.
ipse ad uos uenire : ⁊ quantulacũq me¬
diocritate exbortationis nr̃e: p̃sens illic
frat̃nitatem corroborare. S q̃m sic reb
urgentib detinemur. ut longe istinc
excurrere:ac diu a plebe cui de diuina
indulgentia p̃sumus. abesse ñ decur fa¬
cultas: has interim ꝓ me ad uos uicari¬
as litteras misi. Nam cũ dñi instruentis
dignatione instigemur sepius ⁊ ammo¬
neamur: ad urãm quoq conscientiam.
ammonitionis nr̃e sollicitudinẽ ꝑferre
debemus. Scire etemĩ debetis.⁊ꝓ certo¬
credere ⁊ denere. p̃ssurȩ diem supra caput
ẽẽ cepisse: ⁊ occasum scł̃i atq antixp̃i tẽ¬
pora apꝓpinquasse ÷ ut parati om̃s ad
p̃lium stemus: nec qͥcqͣm nisi głam uicȩ
ẽc̃nȩ. ⁊ coronam confessionis dñice cogi-¬

Expanded text:
Cyprianus plebi Thibari consistenti salutem. Cogitaveram quidem, fratres dilectissimi, atque in votis habebam, si rerum ratio ac temporis conditio permitteret, secundum quod frequenter desiderastis, ipse ad vos venire, et quantulacumque mediocritate exhortationis nostrae praesens illic fraternitatem corroborare. Sed, quoniam sic rebus urgentibus detinemur ut longe istinc excurrere indulgentia praesumus abesse non detur facultas, has interim pro me ad uos uicarias litteras misi. nam cum Domini instruentis dignatione instigemur saepius et admoneamur, ad uestram quoque conscientiam admonitionis nostrae sollicitudinem perferre debemus. scire enim debetiscredere ac tenere pressurae diem super caput esse coepisse et occasum saeculi atque antichristi tempus adpropinquasse, ut parati omnes ad proelium stemus nec quicquam nisi gloriam uitae aeternae et coronam confessionis dominicae cogi
Abbreviated transcription (Latin):
so uos abstinede : quia maledici regnũ
dei ñ consequentur: ⁊ lingua quȩ xp̃m
confessa ẽ. incolumis ⁊ pura cũ suo ho¬
nore seruanda est. Nam qui pacifica
ueramus cũ baptizati sumꝰ: sed nc̃ uere
renuntiauimꝰ. quando demptati ⁊ ꝓba¬
ti a deo. Nr̃a om̃ia relinquentes. dñm se¬
cuti sumus:⁊ fide ac dimore eius stamus
⁊ uiuimus. Corroboremus nos exhor¬
tationib mutuis. ⁊ magis ac magis
ꝓficiamus in dm̃ ÷ ut cũ ꝓ sua miscdia
pacem fecerit. qͣm se facturũ reꝓmittit:
noui ⁊ pene mutati ad ȩccłiam reuerta¬
mur. Excipiant nos siue fr̃s nr̃i siue
gentiles. circa om̃ia correptos. atq in
melius reformatos :⁊ qui ammirati
fuerant pͥus in uirtutib głam: nunc
ammirentur in morib disciplinam.

Expanded text:
eque maledici regnum Dei consequentur et lingua quae Christum confessa est incolumis et pura cam suo honore seruanda est. nam qui pacifica ueramus cum baptizati sumus: sed nunc uero renuntiamus saeculo quando temptati et probati a Deo nostra omnia relinquentes Dominum secuti sumus et fide ac timore eius stamus et uiuimus. Corroboremus nos exhortationibus mutuis et magis ac magis proficiamus in Domino, ut cum pro sua misericordia pacem fecerit quam se facturum repromittit, noui et paene mutati ad ecclesiam reuertamur, et excipiant siue fratres nostri siue gentiles circa omnia correctos adque in melius reformatos et qui admirati fuerant prius in uirtutibus gloriam nunc admirentur in moribus disciplinam.
Abbreviated transcription (Latin):
esse cum miraculo circunstantis popłi:
hic cum gaudio frat̾nitatis audiri. Hunc
gͥ fr̃s dilectissimi a me & acollegis qui
presentes aderant ordinatũ sciatis: qd̃
uos scio & libenter amplecti: & optare
tales in ȩccła nr̃a quamplurimos ordi¬
nari. E qm̃ semꝑ gaudium ꝓperat: nec
potest moras ferre leticia: dominico leget
Interim nob̾ idem auspicatꝰ est pacem:

Expanded text:
esse cum miraculo circumstantis populi, esse cum miraculo circumstantis populi, hic cum gaudio fraternitatis audiri. hunc igitur, fratres dilectissimi, a me et a collegis qui praesentes aderant ordinatum sciatis. quod uos scio et libenter amplecti et optare tales in ecclesia nostra quam plurimos ordinari. et quoniam semper gaudium properat nec potest moras ferre laetitia, dominico legit interim nobis, id est auspicatus est pacem
Abbreviated transcription (Latin):
uenio quid in eo predicare plus debeã:
głam uulnerum an uerecundiã moꝵ:
quod honore uirtutis insignis ẽ: an qd̃
pudoris ammiratione laudabilis. Ita &
dignitate excelsus ẽ. & humilitate sũmis¬
sus: ut appareat illum diuinitus reser¬
uatum: qui ad ȩccłasticam disciplinam
cȩteris esset exemplum: quomͦ serui di
in confessione uirtutib uincerent: post
confessionẽ morib eminerent. Merebat᷑
talis clericȩ ordinationis ulteriores gra¬
dus & incrementa maiora: non de anns
suis. sed de meritis estimandus: s interĩ
placuit. ut ab officio lectionis incipiat:
quia & nichil magis congruit uoci. quȩ
dm̃ głosa predicatione confessa ẽ: quam
celebrandis diuinis lectionib ꝑsonare:
post uerba sublimia quȩ xp̃i martyri¬
um inprimis loquuta est euangelium
xp̃i legere unde martyres fiunt. & ad
pulpitum post catastam uenire: illic
fuisse conspicuum gentiliũ multitu¬
dini: hic afr̃ib conspici: illic auditum

Expanded text:
uenio quid in eo praedicare plus debeam, uenio quid in eo praedicare plus debeam, gloriam uulnerum an uerecundiam morum, quod honore uirtutis insignis est an quod pudoris admiratione laudabilis ita et dignitate excelsus est et humilitate summissus ut appareat illum diuinitus reseruatum qui ad ecclesiasticam disciplinam ceteris esset exemplo, quomodo serui Dei in confessione uirtutibus uincerent, post confessionem moribus eminerent. Merebatur talis clericae ordinationis ulteriores gradus et incrementa maiora, non de annis suis sed de meritis aestimandus. sed interim placuit ut ab officio lectionis incipiat, quia et nihil magis congruit uoci quae Deum gloriosa praedicatione confessa est quam celebrandis diuinis lectionibus personare, post uerba sublimia quae Christi martyrium prolocuta sunt euangelium» Christi legere unde martyres fiunt, ad pulpitum post catastam uenire, illic fuisse conspicuum gentilium multitudini, hic a fratribus conspici, illic auditum
Abbreviated transcription (Latin):
yprianus presbiteris &e dia¬
conib. item plebi uniu̾sȩ salu¬
tem. In ordinandis clericis fr̃s
ac merita singuloꝵ consilio communt
ponderare: sed expectanda non sunt testi¬
monia humana: eum p̃cedunt diuina
suffragia. Aurelius frat̃ nr̃ illustris
adolescens. a dño iam ꝓbatus & do carꝰ
in annis adhuc nouellus. s in uirtutis
ac fidei laude ꝓuectus: minor in etatis suȩ¬
indole:s maior in honore: gemino hic
agone certauit: bis confessus. & bis con¬
fessionis suȩ uictoria głosus: & quando ui¬
cit incursu factus extorris: & cũ denuo
certamine fortiore pugnauit: triũphator
& uictor in prelio passionis. Quotiens ad¬
uersarius ꝓuocare seruos dei uoluit:to¬
tiens ꝓmptissimꝰ ac fortissimꝰ miles. et
pugnauit ae uicit. Parum fuerat subo¬
culis ante paucorum quando extorris
fiebat congressum fuisse:meruit & in
foro congredi clariore uirtute: ut post
magistratus. etiam ꝓconsulẽ uinceret:
post exilium tormenta suꝑaret. Nec in¬

Expanded text:
yprianus presbyteris et diaconibus et plebi universae salutem. In ordinationibus clericis, fratac merita singulorum communi consilio ponderare. Sed expectanda non sunt testimonia humana cum praecedunt divina suffragia. Aurelius frater noster, illustris adolescens, a Domino jam probatus et Deo charus, in annis adhuc novellus, sed in virtutis ac fidei laude indole, sed maior in honore: gemino hic agone certauit, bis confessus et bis confessionis suae uictoria gloriosus, et quando uicit in cursu factus extorris et cum denuo certamine fortiore pugnauit triumphator et uictor in proelio passionis. quotiens aduersarius prouocare seruos Dei uoluit, totiens promptissimus ac fortissimus miles et pugnauit et uicit. parum fuerat sub oculis ante paucorum, quando extorris fiebat, congressum fuisse: meruit et in foro congredi clariore uirtute, ut post magistratus et proconsulem uinceret, post exilium tormenta superaret. nec in
Abbreviated transcription (Latin):
reseruari. Qui ad ȩccłam suam ẽ uen¬
turus: de illis utiq quos in ea intus
inuenerit iudicabit. Apostate uͦ & de
foris fuerint. admiti secundum apo¬
stolum possunt ad ecclesie
pacem: quando nec sp̃s. nec eccłe te
nuerunt unitatẽ. Hec interim frater
km̃e pauca de multis quantũ potui
breuiter decucurri: quib & desiderio
tuo satisfacerem. & te magis ac magis
collegii ae corporis nr̃i societati comun¬
gerem.Si autem tibi ueniendi add nos
oportunitas & facultas fuerit: plura
in comniun conferre. & uberius aople¬
nius quȩ salutarẽ concordiã faciant
tractare poterimus. Opto te fr̃ kañe

Expanded text:
reseruari, qui ad ecclesiam suam uenreseruari, qui ad ecclesiam suam uenturus de illis utique quos in ea intus inuenerit iudicabit. apostatae uero etforis fuerint, admitti, secundum Apostolum, possunt ad Ecclesiae pacem, quando nec spiritus nec Ecclesiae tenuerunt unitatem. XXX. Haec interim, frater charissime, pauca de multis quantum potui breviter decucurri, quibus et desiderio tuo satisfacerem, et te magis ac magis collegii et corporis nostri societati conjungerem. Si autem tibi veniendi ad nos opportunitas et facultas fuerit, plura in commune conferre et uberius ac plenius quae in salutarem concordiam faciant tractare poterimus. Opto te, frate
Abbreviated transcription (Latin):
one deficiat. qͥs ñ animũ suũ a ꝓposito
lamentationis auertat: Oꝑari tu putas
rusticũ posse si dixeris. agrum ꝑitia om¬
ni rusticitatis exerce: culturis diligent᷑
los oliueti tui fructus capies Nulla de
arborib poma decerpes. uel si ei cui do¬
as & dicas. materiã de excellentib siluis
mercare fr̃ carmã preualidis & erectis
roborib intexe: clauo. funib & uelis
ut fabricetur atq armetur nauis ope¬
atq abscidere ẽ iter doloris. ac penitendi
uiam. ut cum inscripturis dñs ds reu̾¬
tentib ad se & penitentib blandatur:
nr̃a duricia & crudelitate dum fructus
penitentiȩ interdicit᷑ penitentia ipsa
tollatur. Qđ si inuenimus a penitentia
ꝑ sacerdotes eius pacem posse concedi:
ammitendus ẽ plangentiũ gemitus. &
penitentiȩ fructus dolentib ñ neganaꝰ.
& quia apud inferos confessio ñ est. nec
exomologesis illic fieri potest. qui ex to¬
to corde penituerint & rogauerint. in

Expanded text:
one deficiat, quis non animum suum a proposito one deficiat, quis non animum suum a proposito lamentatirusticum posse, si dixeris: agrum peritia omni rusticitatis exerce, culturis diligenter los oliueti tui fructus capies nulla de arboribus poma decerpes.\' uel si ei cui doas dicas: \'materiam de excellentibus siluis mercare, frater, carinam praeualidis et electis roboribus intexe, clauo funibus uelis ut fabricetur adque armetur nauis opeest adque abscidere iter doloris ac paenitendi uiam, ut cum in scripturis Dominus Deus reuertentibus ad se et paenitentibus blandiatur, nostra duritia et crudelitate, dum fructus paenitentiae intercipitur, paenitentia ipsa tollatur. quod si inuenimus a paenitentia r sacerdotes eius pacem posse concedi, admittendus est plangentium gemitus et paenitentiae fructus dolentibus non negandus. et quia apud inferos confessio non est nec exomologesis illic fieri potest, qui ex toto corde paenituerint et rogauerint in e
Abbreviated transcription (Latin):
cationis datam formam competit ratio
ueritatis unumquenq in peccato suo
teneri. nec posse alium ꝓ altero reum
fieri: cum dñs premoneat & dicat. ius¬
ticia iusti suꝑ eum erit. & scelus scelera¬
ti erit suꝑ eum. E iterum. Non morien
tamus a fructu satisfactionis &e spe pa¬
cis arcendum: cum sciamus iuxta fidẽ
scripturarũ diuinarũ. auctore & horta¬
tore ipso deo. & ad agendã penitentiã
peccatores redigi: & ueniã atq indul¬
gentiã penitentib ñ negari. atq ofrus¬
trande frat̃nitatis irrisio: o miserorum
lamentantiũ caduca deceptio: o hereti¬
cȩ institutionis inefficax & uana tradi¬
tio: hortari ad satisfactionis penitentiã
& subtrahere de satissactione medicinã
dicere fr̃ib nr̃is plange. & lacrimas funde:
sed extra eccłam post omnia ista morie¬
ris quecunq ad pacem ꝑtinent facies:
sed nullam pacem quam queris accipies.
Quis non statim ꝑeat. qͥs ñ ipsa desꝑati¬

Expanded text:
cationis datam formam conpetit ratio cationis datam formam conpetit ratio ueritatis unumquemque in peccato suo ipsum teneri nec posse alium pro altero reum fieri, cum Dominus praemoneat et dicat: iustitia iusti super eum erit et scelus scelerati super eum erit. et iterum: non morienttamus & fructu satisfactionis et spe pacis arcendum, cum sciamus iuxta, scripturarum diuinarum fide? auctore et hortatore ipso Deo et ad agendam paenitentiam peccatores redigi t ueniam adque indulgentiam paenitentibus non denegari. Adque o frustrandae fraternitatis inrisio. o mieerorum laAentatftium eadem deceptio, e haereticae institutionis inefficax et uana traditio hortari ad satisfactionis paenitentiam et subtrahere de satisfactione medicinam, dicere fratribus nostris: plange et lacrimas funde esed. extra eccris; quaecumque ad pacem pertinent facies, sed nullam pacem, quam quaeris, accipies. » Quis non statim pereat, quis non ipsa desperati
Abbreviated transcription (Latin):
tes quia omnis fornicator aut immun¬
t̾ra sunt. exponentes forncationẽ. im¬
mundiciã & concupiscentiã malã. & cu¬
piditatẽ quȩ sunt ydolorũ seruitus :¬
ꝓpt̃q uenit ira dei. Nam cum copora
nr̃a membra sint xp̃i. & singuli simus
templum dei. quisq adulterio templũ
dei uiolat. dm̃ uiolat: ce qui in peccatis
committendis uoluntatẽ deaboli facit.
ddemoniis a idolis seruit.Neq enĩ wala
facta de scõ sp̃u ueniunt: s de adu̾sarii
instinctu: & de immundo sp̃u natȩ con¬
cupiscentiȩ. contra dm̃ facere. & diabolo
seruire compellunt. Ita fit ut si peccato
alterius inquinari alterũ dicunt. excu¬
tis.a non delinquentẽ transire sua
asseueratione contendunt. excusare se¬
scam suam uocem ñ possunt ab idola¬
triȩ crimine: constet de apostolica pro¬
batione mechos & fraudatores quib il¬
li communicant. idolatras esse: nob̾ au¬
tem scm fidem nr̃am & diuinȩ predi¬

Expanded text:
tes quia omnis fornicator aut inmuntes quia omnis fornicator aut inmun quae in terra sunt, exponentes fornicationem inmunditiam et concupiscentiam malam et cupiditatem, quae sunt idolorum seruitus, propter quae uenit ira Dei. nam cum corpora nostra membra sint Christi et singuli simus templum Dei, quisque adulterio templum Dei uiolat Deum uiolat, et qui in peccatis committendis uoluntatem diaboli facit daemoniis et idolis seruit. neque enim mala facta de sancto spiritu ueniunt, sed de aduersarii instinctu et de inmundo spiritu natae concupiscentiae contra Deum facere et diabolo seruire conpellunt. ita fit ut si peccato alterius inquinari alterum dicunt et itis ad non delinquentem transire sua. adseueratione contendunt, excusari secundum suam uocem non possint ab idololatriae crimine, cum constet de apostolica probatione moechos et fraudatores quibus illi communicant idololatras esse. nobis autem secundum fidem nostram et diuinae praedi
Abbreviated transcription (Latin):
chos a latere atq a comitatu suo separet:
quando multo & grauior a peior sit me¬
chia. quam libellatici causa: cum hic ne¬
cessitate. ille uoluntate peccauerit. hic
existimet sibi satis esse qd̃ ñ sacrificaue¬
rit errore deceptus. sit ille matrimonis
expugnator aliemi uel lupanaria ingres¬
sus ad cloacam. & cȩnosam uoraginem
omne peccatũ qd̃cunq fecerit homo.
extra corpus ẽ: qui autẽ mechatur in
corpus suum peccat. Quib tam̃ & ipsis
penitentia concedit᷑ & lamentandi & sa¬
tisfaciendi spes relinquitur: scdm ipsũ
apłm dicentẽ. Timeo ne forte ueniens
aduos lugeam multos ex his qui ante
peccauerunt. & ñ egerunt penitentiam
ab immundiciis quas fecerunt: &e form¬
cationib & libidinib. Nec sibi in hoc
noui heretici blandiantur. qd̃ se dicunt
ydolatris ñ communicare: quando sint
apud illos & adulteri & fraudatores. qͥ
teneant᷑ idolatriȩ crimine scd̃m apłm
dicentem. Hoc enim scitote intelligen¬

Expanded text:
chos a latere adque a comitatu suo separet, chos a latere adque a comitatu suo separet, quando multo et grauior et peior sit moechi quam libellatici causa, cum hic necessitate, ille uoluntate peccauerit, hic existimans sibi satis esse quod non sacrificarit errore deceptus sit, ille matrimonii expugnator alieni uel lupanar ingressus ad cloacam et caenosam uoraginem omne peccatum quodcumque fecerit homo, extra corpus est: qui autem moechatur, in corpus suum peccat. quibus tamen et ipsis paenitentia conceditur et lamentandi ac satisfaciendi spes relinquitur secundum ipsum apostolum dicentem: timeo ne forte ueniens ad uos lugeam multos ex his qui ante peccauerunt et non egerunt paenitentiam de inmunditiis quas fecerunt et fornicationibus et libidinibus. Nec sibi in hoc noui haeretici blandiantur quod se dicant idololatris non communicare, quando sint apud illos et adulteri et fraudatores qui teneantur idololatriae crimine secundum apostolum dicentem: hoc enim scitote intellegen
Abbreviated transcription (Latin):
quantus arrogantiȩ tumor ẽ. quanta
humanitatis ae lenitatis obliuio. arro¬
gantiȩ suȩ quanta iactatio: ut quis
aut audeat. aut facere posse se credat
quod nec apłis concessit dñs. ut Ara-¬
nia a frumento separarent.is putet
se posse discernere.aut quasi ipsi pa¬
lam ferre. & aream purgare concessũ
sit. paleas conetur a tritico separare
cumq apłs dicat. in domo autẽ mag¬
na non solum uasa aurea sunt & ar¬
gentea. sed & lignea sunt &e fic̾tilia: au¬
rea & argentea uasa uideat᷑ eligere.
lignea uero & fictilia contemnere abi¬
cere. ddamnare. quando ñ nisi die dñi ua-
sa lignea diuini ardoris incendio concre¬
ment᷑. & fictilia ab eo cuidata ẽ uirga
ferrea frangantur. Aut si se cordis et
renum scrutatorẽ constituit &e iudicẽ ꝑ
omnia qͣlit̾ iudicet uideat. cũ sciat scͥptũ
esse. ecce sanꝰ factus es. iam noli peccare: ne
quid tibi deteriꝰ fiat. Eraudatores & me¬

Expanded text:
quantus arrogantiae tumor est, quanta quantus arrogantiae tumor est, quanta humilitatis et lenitatis obliuio et arrogantiae suae quanta iaut audeat aut facere se posse credat quod nec Apostolis concessit Dominus, ut zizania a frumento putet se posse discernere aut, quasi ipsi palam ferre et aream purgare concessum sit, paleas conetura tritico separare, cumque apostolus dicat: \'in domo autem magna non solum uasa aurea sunt et argentea, sed et lignea et fictilia\', aurea et argentea uasa uideatur eligere, lignea uero et fictilia contemnere et abicere et damnare, quandsa lignea diuini ardoris incendio concrementur et fictilia ab eo cui data est ferrea uirga frangantur. Aut si se cordis et renis scmtatorem constituit et iudicem, per omnia aequaliter iudicet et cum sciat scriptum esse: eccesanus factus es, iam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat, fraudatores et moe
Abbreviated transcription (Latin):
creare alios pseudo ep̃os audeat: qͣs
possit aut totum orbem noui conatus
obstinatione ꝑagrare. aut ecclesiastici
corporis compaginem discordiȩ suȩ se¬
minatione rescindere: nesciens scisma¬
ticos inter micia feruere. incrementa
uero habere non posse: ñ augere quod
illicite ceꝑint. sed statim cum praua¬
sua emulatione deficere. Ep̾atũ autẽ
tenere ñ posset. etiã si ipse ep̃s prius
factus. uoluerit a coep̃orum suorum cor¬
pore. & ab ȩccłȩ unitate desciscere: qͣndo
apłs aminoneat ut intucem nosmet
ipsos sustineamus. ne ab unitate quã
ds constituit recedamus: ⁊e dicat. susti¬
nentes inuicem in dilectione. satis a¬
gentes seruare unitatẽ sp̃s in cõiuncti¬
one pacis. Qui gͦ nec unitatem sp̃s nec
coniunctionẽ pacis seruat: &e se ab ȩcclȩ
uinculo. atq a sacerdotum collegio se¬
parat: ep̃i nec potestatẽ potest hab̾e
nec honorẽ:qui ep̃atus nec unitatem
uoluit tenere nec pacem. Tunc deinde

Expanded text:
creare alios pseudoepiscopos audet, quasi creare alios pseudoepiscopos audet, quasi possit aut totum orbem novi conatus obstinatione peragrare, aut ecclesiastici corporis compaginem discordiae suae seminatione rescindere, nesciens schismaticos semper inter initia fervere, incrementa vero habere non posse, nec augere quod illicite csua aemulatione deficere. episcopatum autem tenere non posset, etiam si episcopus prius factus a coepiscoporum suorum corpore et ab ecclesiae unitate descisceret, quando apostolus admoneat ut inuicem nosmet ipsos sustineamus, ne ab unitate quam Deus constituit recedamus, et dicat: sustinentes inuicem in dilectione, satis agentes seruare unitatem spiritus in coniunctione pacis. qui ergo nec unitatem spiritus nec coniunctionem pacis obseruat et se ab ecclesiae uinculo adque a sacerdotum collegio separat, episcopi nec potestatem potest habere nec honorem qui episcopatus nec unitatem uoluit tenere nec pacem. Tunc deinde
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ km̃e de quo desiderasti tibi scribi
quam heresim introduxisset: scias nos
primo in loco nec curiosos esse debere qͥd
Iactet se licet. & philosophiã. uel eloquen¬
tiam suam suꝑbis uocib predicet. qui nec
finam caritatẽ. nec ȩccłasticã unitatẽ te¬
nuit.etiam quod prius fuerat amisit.
nisi ep̃s tibi uidetur. qui ep̃o in ȩcclesia
a sexdecim ep̃is facto. adulter at ꝑ extra¬
neus ep̃s fieri a desertorib ꝑ ambitum
nititur: & cum sit a xp̃o una ȩccła ꝑtotũ
mundum in multa membra diuisa itẽ
ep̃atus unus ep̃orum multoꝵ concordiȩ
numerositate diffusus. ille post dei tra¬
ditionẽ. post conexam & ubiq conunc¬
tam catholicȩ ȩccłȩ unitatẽ. humanam
conetur ȩccłam facere: & ꝑ plurimas ci¬
uitates nouos suos apłos mittat. ut
quȩdam recentia institutionis suȩ fun¬
damenta constituat. Cumq iam pridẽ
ꝑ omnes ꝓuincias & urbes singulas or¬
dinati sint ep̃i. in etate antiqui. in fide

Expanded text:
net, frater carissime, de quo desiderasti tibi seribi quam haeresim introduxisset, scias nos primo in loco nec curiosos esse debere quid iactet se licet et philosophiam uel eloquentiam suam superbis uocibus praedicet, qui nec fraternam caritatem nec ecclesiasticam unitatem tenuit etiam quNisi si episcopus tibi videtur qui episcopo in Ecclesia a sedecim coepiscopis facto, adulter atque extraneus episcopus fieri a desertoribus per ambitum nititur, et cum sit a Christo una Ecclesia per totum mundum in multa membra divisa, item episcopatus unus episcoporum multorum concordi numerositate diffusus, ille post Dei traditionem, post connexam et ubique conjunctam catholicae Ecclesiae unitatem humanam conetur Ecclesiam facere, et per plurimas civitates novos Apostolos suos mittat, ut quaedam recentia institutionis suae fundamenta constituat, cumque jam pridem per omnes provincias et per urbes singulas ordi
Abbreviated transcription (Latin):
Exiit in montẽ orare: & fuit ꝑnoctans
esset: sed nr̃a peccata portaret. ad eo aut
ꝓ nob̾ ille deprecabatur: ut legimus
alio loco. Dixit autem dñs ad petrum.
Ecce sathanas postulaint ut uos uexa¬
ret quomͦ triticum: ego autẽ rogaui

Expanded text:
exiit in montem orare et fuit pernoctanexiit in montem orare et fuit pernoctanesset, sed nostra peccata portaret. adeo autem pro nobis ille deprecabatur, ut legimus alio loco: dixit autem Dominus ad Petrum: ecce satanas postulauit ut uos uexaret quomodo triticum. ego autem rogaui
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad dexterã sederet sic. contristari &
dolere qd̃ precepta sua ñ obseruarentur:
illum uͦ in sinstra exultare qd̃ sibi da¬
retur occasio. ut a patre familias pote
statẽ sumeret seuiendi. Hoc priꝰ longe
ostensum ẽ quã tempestas uastitatis hii¬
ius oriretur: & uidemus impletum qd̃
fuerat ostensum: ut dum dñi precepta
contemnimus: dũ datȩ legis mandata
salutaria ñ tenemus: facultatẽ nocen¬
di inimicus acciꝑet: minꝰ armatos. &
ad repugnandũ minus cautos iacturis
oꝑiret. Oremus instant̃: & assiduis p̾cib
ingemiscamus. Nam & hoc nob̾ N olim
E d̾s utiq qui quem diligit corripit.
quando corripit. ad hoc corripit. ut e¬
mendet: ad hoc emendat ut seruet. Ex¬
cutiamus itaq & abrumpamus somni
uincula: & instant̃ ac uigilant oremus:
sicut paulus apłs precipit dicens. In¬
state orationi: uigilantes in ea. Nam &
exempli nr̃i uia: frequent̾ & uigibant᷑
orauit: sicut in ȩuangelio legimnus.

Expanded text:
qui ad dexteram sic sederet contristari et qui ad dexteram sic sederet contristari et dolere quod praecepta sua non obseruarentur, illum uero in sinistra exultare quod sibi daretur occasio ut a patrefstatem sumeret saeviendi. Hoc prius longe ostensum est, quam tempestas vastitatis hujus oriretur. Et vidimus impletum quod fuerat ostensum, ut, dum Domini praecepta contemnimus, dum datae legis mandata salutaria non tenemus, facultatem nocendi inimicus acciperet, minus armatos et ad repugnandum minus cautos jactu retis operiret. V. Oremus instanter et assiduis precibus ingemiscamus. Nam et hoc nobis non olimet Dens utique, qui quem corripit diligit, quando corripit, ad hoc corripit ut emendet, ad hoc emendat ut seruet. excutiamus itaque et abrumpamus somni uincula et instanter ac uigilanter oremus, sicut Paulus apostolus praecipit dicens: instate orationi uigilantes in ea. nam et exempli nostri uia frequenter et uigilanter orauit, sicut in euangelio legimus:
Abbreviated transcription (Latin):
mandatum meum ut diligatis inuicẽ
& iterum: dico autem uobis. quia si du¬
ob ex uob̃ conuenerit in t̾̃ram de oi re
quancunq petieritis: contingeteuob̾
a patre meo qui incȩlis est. Quod si du¬
o unammes tantũ possunt: quid si u¬
nammitas apud omnes esset: Quid
si sccdm pacem quam nob̾ dñs dedit
uniuersis fr̃ib conueniret: Iam pri¬
dem de diuina miscdia impetrassemus
quod petimus: nec tamdiu in hoc sa¬
lutis & fidei nr̃ȩ ꝑiculo fluctuaremus:
immo uero nec uenissent fr̃ib hȩc ma¬
la.si in unum fr̃nitas fuisset animata.
Nam & illud ostensũ est qd̃ sederet pat̾¬
familias: sedentẽq sibi ad dexterã iuue¬
nem: qui iuuenis anxius &e cum quadã
indignatione subtristis: maxillã ma¬
nu tenens. mesto uultu sedebat. Alius
uero insinistra parte ꝯsistens rete porta¬
bat qd̃ se mittere ut circunstantẽ popłm
caꝑet minabat᷑. E cum miraret᷑ quid hoc
esset ille qui uidit: dic̾tum ẽ illi. iuuenẽ

Expanded text:
mandatum meum, ut diligatis inuicem, mandatum meum, ut diligatis inuicem, et iterum: dico autem uobis quoniam si duobus ex uobis conuenerit in terra de omni re quamcumque petieritis continget uobis a patre meo qui in caelis est. quod si duo unanimes tantum possunt, quid si unanimitas apud omnes esset? quod si secundum pacem quam Dominus nobis dedit uniuersis fratribus conueniret, iam pridem de diuina misericordia inpetrassemus quod petimus nec tamdiu in hoc salutis et fidei nostrae periculo fluctuaremus : immo uero nec uenissent fratribus haec mala, si in unum fraternitas fuisset animata. Nam et illud ostensum est quod sederet paterfamilias sedente sibi ad dexteram iuuene, qui iuuenis anxius et cum quadam indignatione subtristis maxillam manu tenens maesto uultu sedebat. alius uero in sinistra parte consistens rete portabat, quod se mittere ut circumstantem populum caperet minabatur. et cum miraretur quid hoc esset ille qui uidit, dictum est ei iuuenem
Abbreviated transcription (Latin):
didit dicens: miscliam autem meam ñ
disꝑgam ab eis. Petamus &e accipiamus.
& si accipiendi mora & tarditas fuerit
qm̃ grauiter offendimus pulsem᷑ quia
& pulsanti aꝑietur: si modo pulsent
ostium preces & gemitus & lacrimȩ nr̃ꝑ
quib insistere. & morari oportet: sed si
sit unammis oratio. Nam qd̃ magis
suasit & compulit. ut has aduos litte¬
ras scriberẽ: scire debetis. sicut dñs os¬
tendere & reuelare dignatur. dictum
esse inuisione. petite & impetrabitis.
Tunc deinde preceptũ plebi assistenti
ut ꝓ quibdam ꝑsonis designatis sibi
peterent: in petendo autem fuisse dis¬
sonas uoces. & dispares uoluntates: et
uehement᷑ hoc displicuisse illi qͥ dixe¬
rat petite & ĩpetrabitis qd̃ plebis inȩ¬
qualitas discreparet: nec esset fratrũ
consensio una. & simplex &e iuncta con¬
cordia: cum scriptum sit ds̃ qͥ mhabi¬
anima ac mente una agebant: ae dñs
sua uoce mandauerat dicens. hoc est

Expanded text:
didit dicens: misericordiam autem meam non didit dicens: misericordiam autem meam non dispargam ab eis. petamus, et accipimus: et si accipiendi mora et tarditas fuerit, quoniam grauiter offendimus, pulsemus, quia t pulsanti aperitur, si modo pulsent ostium preces et gemitus et lacrimae nostrae quibus insistere et inmorari oportet, et si sit unanimis oratio. Nam quod magis suasit et conpulit ut has ad uos litteras scriberem, scire debetis, sicut Dominus ostendere et reuelare dignatur, dictum esse in uisione: petite et inpetratis, tunc deinde praeceptum plebi adsistenti ut pro quibusdam personis designatis sibi peterent, in petendo autem fuisse dissonas uoces et dispares uoluntates et uehementer hoc displicuisse illi qui dixerat: petite et inpetratis, quod plebis inaequalitas discreparet nec esset fratrum consensio una et simplex et iuncta concordia, cum scriptum sit: Deus qui inhabianima ac mente una agebant, et Dominus sua uoce mandauerit dicens: hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
meremur:quando nec confessores qui
exemplo cȩteris ad bonos mores esse cde¬
buerant teneant disciplinam: Itaq dũ
quosdam insolenter extollit confessioĩs
sue tumida & inuerecunda iactatio: tor¬
menta uenerunt. & tormenta sine fine:¬
& tortores sine exitu damnationis. sine
solatio mortis:tormenta quȩ ad coronã
non facile dimittant. sed tamdiu torque¬
ant. quamdiu deiciant: nisi si aliquis di¬
uina dignatione subtractus inter ipsa
cruciamenta defecerit. adeptus głam ñ
termino supplicii. sed uelocitate mori¬
endi. Hȩc patimur delicto a& merito nr̃o:
sicut premonuit diuia censura dicens.
Si dereliquerint filui tui legem meam &
in iudiciis meis non ambulauerint : si
iusticias meas ꝓphanauerint & precepta
mea ñ obseruauerint: uisitabo in uirga
Uirgas gͥ & flagella sentimus. qui do nec
bonis factis placemus: nec ꝓ peccatis fatis¬
fecimus. Rogemus de intimo corde & de
totamente miscd̃iam di: quia ce ipse ad¬

Expanded text:
meremur, quando nec confessores qui meremur, quando nec confessores qui exemplo ceteris ad bonos mores esse debuerant teneant disciplinam? itaque dum quosdam insolenter extollit confessionis suae tumida et inuerecunda iactatio, tormenta uenerunt, et tormenta sine fine tortoris, sine exitu damnationis, sine solacio mortis, tormenta quae ad coronam non facile dimittant sed tamdiu torqueant quamdiu deiciant, nisi si aliquis diuina dignatione subtractus inter ipsa cruciamenta profecerit, adeptus gloriam non termino supplicii sed uelocitate moriendi. Haec patimur delicto et merito nostro, sicut praemonuit diuina censura dicens: si dereliquerint legem meam et in iudiciis meis non ambulauerint, si iustificationes meas profanauerint et praecepta mea non obseruauerint, uisitabo in uirga uirgas igitur et flagella sentimus qui Deo nec bonis factis placemus nec pro peccatis satisfacimus. rogemus de intimo corde et de tota mente misericordiam Dei, quia et ipse ad
Abbreviated transcription (Latin):
Yprianus presbiteris &
orationib & enixis precib instanter
incumbere: ammoneo tamen etiã ipse
religiosam sollicitudinẽ ur̃am: ut ad pla¬
candum atq exorandũ dm̃ non uoce so¬
la. sed & ieiuniis &e lacrimis & omni gene¬
re deprecationis ingemiscamus. Intelli¬
gendum ẽ enim & confitendũ. pressurȩ
istius tam turbidam uastitatẽ. quȩ gre¬
gem nr̃m maxima ex parte depopu¬
lata est. & adhuc usq populatur scđm
peccata nr̃a uenisse: dum uiam dñi ñ
tenemus: nec data nob̾ ad salutẽ man¬
luntatẽ patris: e nos ñ facimus uolun
tatẽ dñi. patrimonio & lucro studentes:
suꝑbiam sectantes: emulationi & dissen¬
sioni uacantes: simplicitatis & fidei ne¬
gligentes: scło uerbis solis & ñ factis re¬
nuntiantes: unusquisq sibi placentes:
& omnib displicentes. Uapulamus itaq
ut meremur. Cum autem scriptum sit.
seruus qui cognoscit uoluntatem dm̃ sui
& ñ paruerit uoluntati eius uapulabit
multum:quas plagas. que uerbera ñ

Expanded text:
yprianus presbyteris etorationibus et enixis precibus instanter incumbere, admoneo tamen et ipse religiosam sollicitudinem vestram ut ad placandum atque exorandum Dominum, non voce sola, sed et jejuniis et lacrymis et omni genere deprecationis ingemiscamus. Intelligendum est enim et confitendum pressurae istius tam turbidam vastitatem, quae gregem nostrum maxima ex parte populata est et adhuc usque populatur, secundum peccata nostra venisse, dum viam Domini non tenemus, nec data nobis ad salutem coevoluntatem Patris, et nos non facimus Domini voluntatem, patrimonio et lucro studentes, superbiam sectantes, aemulationi et dissensioni vacantes, simplicitatis et fidei negligentes, saeculo verbis solis et non factis renuntiantes, unusquisque sibi placentes et omnibus displicentes. Vapulamus itaque ut meremur, cum scriseruus autem ille qui cognoscit uoluntatem domini sui et non paruerit uoluntati eius, uapulabit multas. quas autem plagas, quae uerbera non