comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
RACTUS
longa molestia
stomachus: diu
me caritatiuĩte.
de lectionis e¬
qui expositione ꝓhibuit. Uox
namq illa a clamoris uirtute
succumbit: & quia a multis au¬
diri non ualco: loqui fateor
inter multos erubesco S hanc
in me uerecundiam ipse repre¬
hendo: Quid enim: Numquid
si multis ꝓdesse nequeo⁊ nec
paucis curabo: Et si ex messe
portare manipulos multos non
possum: numquidnam debco
ad arcam uacuus redire: Quãuis
cnim quantos debeo ferre non
ualco: ceitȩ uel paucos: certe uel
duos: çerte uel unum ferã. Haboe
namq ipsa infirmitatis intentio.
mercedis suȩ certitudinem: qͥa
suꝑnus arbiter nr̃. & si pondus
considerat in retributione: tam̃
uires pensat in pondere Lectio
sci euuangłii. quam mͦ fr̃s audistiᷤ.
ualde in suꝑficie hystorica ẽ aꝑta:
s eius nob sunt mysteria sub bre¬
uitate requirenda Maria mag¬
dalene. cum adhuc tenebre c̾ent:
uenit ad monumentũ. Iuxta
hẏstoriam. notatur hora: iuxta
intellectum uͦ mysticum. requi¬

Expanded text:
ractus longa molestia stomachus diu me charitati vestrae de lectionis eae expositione loqui prohibuit. Vox namque ipsa a clamoris virtute succumbit; et quia a multis audiri non valeo, loqui, fateor, inter multos erubesco. Sed hanc in me verecundiam et ipse reprehendo. Quid enim? Nunquid si multis prodesse nequeo, nec paucis curabo? Et si ex messe portare manipulos multos non possum, nunquidnam debeo ad aream vacuus redire? Quamvis enim quantos debeo ferre non valeo, certe vel paucos, certe vel duos, certe vel unum feram. Habet namque ipsa infirmitatis intentio mercedis suae certitudinem, quia supernus arbiter noster, etsi pondus considerat in retributione, tamen vires pensat in pondere. 2. Lectio sancti Evangelii quam modo, fratres, audistis valde in superficie historica est aperta, sed ejus nobis sunt mysteria sub brevitate requirenda. Maria Magdalene, cum adhuc tenebrae essent, venit ad monumentum. Juxta historiam notatur hora, juxta intellectum vero mysticum requi
Abbreviated transcription (Latin):
guntur: quedam uͦ postposite ue
ante ꝑ euuangłistam scriptȩ sint
inueniunt᷑: nequaqͣm moue:  tu¬
am frat̾nitatem debet: quia sit ut
ã me diuersis temporib dictȩ sc̃.
ctionibus intenta. si predictum
locum eugłi intenit sub dubis¬
tate platum: uel easdem omelias
repperit itaut predixi ñ ẽẽ dispos

Expanded text:
quaedam vero postpositae quae ante per evangelistam scriptae sunt inveniuntur, nequaquam movere tuam fraternitatem debet, quia sicut a me diversis temporibus dictae sunt, ctionibus intenta, si praedictum locum Evangelii invenerit sub dubietate prolatum, vel easdem homilias repererit ita ut praedixi non esse dispos
Abbreviated transcription (Latin):
Lsacra missarum
sollempnia. ex his que diebus
certis in hac eccła legi ex more
solent: scĩ cuuangłii quadia¬
guita lectiones exposui: & qua¬
rundam quidem dictata expo¬
sitio. assistenti plebi est per
notarium recitata: qͣrund̃a uͦ
explanationem coram ppło ip̃e
loquutus sum. atq ita ut lo¬
quebar excepta ẽ: s quidam
fĩs sacri uerbi studio feruen¬
des:antequã ad ꝓpositũ modũ
ea que dixeram. subtili eisacio¬
ne ꝑducerem: transtulerus uos
rectȩ ego qͣsi quib dam fami simi¬
les dixerim: qui pꝰ escas edepe
te exposui: sed eandem dubatẽ
postmodum certa notation rex
curaui: ut ͦ priores uginti qe d¬
ctatȩ st̃. et posterioreᷤ tõtidq̃ si
oculis dicte. in singulis esser di

Expanded text:
sacra missarum solemnia, ex his quae diebus certis in hac Ecclesia legi ex more solent sancti Evangelii quadraginta lectiones exposui. Et quarumdam quidem dictata expositio, assistente plebe, est per notarium recitata; quarumdam vero explanationem coram populo ipse locutus sum, atque ita ut loquebar excepta est. Sed quidam fratres, sacri verbi studio ferventes, antequam ad propositum modum ea quae dixeram subtili emendatione perducerem, transtulerunt. Quos recte ego quasi quibusdam famelicis similes dixerim, qui prius escas edere te exposui, sed eamdem dubitationem postmodum certa notatione corcuravi, ut et priores viginti, quae dictatae sunt, et posteriores totidem, quae sub oculis di
Abbreviated transcription (Latin):
Km̃i. euuanglice
uerba lectionis sub breuitate
transcurrere: ut post. diutius
liceat. in contemplatione dan¬
de sollempnitatis immorari:

Expanded text:
mi, evangelicae verba lectionis sub brevitate transcurrere, ut post diutius liceat in contemplatione tantae solemnitatis immorari.
Abbreviated transcription (Latin):
ni: quod dicitur magister Di¬
cit ei iħc: Noli me tangere:
Nondum enim ascendi ad patrẽ
meum: Uade autem ad fratres
meos: & dic eis Ascendo ad pa¬
trem meum et patrem uestrum:
ad deum meum et deum ur̃m:
Uenit maria magdalene annunti¬
ans discipulis. quia uidi domi¬
num: et hec dixit michi:¬

Expanded text:
i: quod dicitur Magister. Dicit ei Jesus. Noli me tangere: nondum enim ascendi ad Patrem meum. Vade autem ad fratres meos: et dic eis. Ascendo ad Patrem meum et ad Patrem vestrum: et ad Deum meum et ad Deum vestrum. Venit Maria Magdalene annuncians discipulis suis: quia vidi Dominum: et hec dixit mihi
Abbreviated transcription (Latin):
las criminis: & uox ueritatis
impletur. qua dicitur: Dimnis¬
sa sunt ei peccata multa: quia
dilexit mulcum. Que enim
prius frigida peccando reman¬
serat: postinodum. amando for¬
titer ardebat Nam postqͣm
uenit ad monumentum. ibiq
corpus dominicum ñ inuenit.

Expanded text:
s: et vox Veritatis impletur, qua dicitur: Dimissa sunt ei peccata multa, quoniam dilexit multum . Quae enim prius frigida peccando remanserat, postmodum amando fortiter ardebat. Nam postquam venit ad monumentum, ibique corpus dominicum non invenit,
Abbreviated transcription (Latin):
quod ascĩs predicatorib lucide dici¬
tur: mentes audientium fulgorẽ
cdaritatis intimȩ. inqua reclinent᷑
inueniunt. Item reclinatorium in
ferculo fecit: cum spem ꝑpetue
quietis fidelib promisit. Collite
inquit uigum meum suꝑ uos. et
discite a me: quia mittis sum et hu¬
milis corde: et inuenientis requiem. A¬
animab ur̾is Et hoc reclinatoriũ
fecit aureum: quia requiem nobis
eternam diuine sue uisionis gła
coruscam preparauit: Et non nisi
purpureus ad hoc ferculum ascen¬
sus inuenitur: quia nullus eccłiam
nisi sacramentis dominice passionis
imbutus in greditur. Unde ipse di¬
cit. Nisi manducaueritis carnem
filii hominis et biberitis eius san¬
guinem: non habebitis uitam in uo

Expanded text:
quod a sanctis praedicatoribus lucide diciquod a sanctis praedicatoribus lucide dicitur, mentes audientium fulgore claritatis intimae, in qua reclinentur, inveniunt. Item reclinatorium in ferculo fecit, cum spem perpetuae quietis fidelibus promisit: « Tollite, inquit, jugum meum super vos, et discite a me, quia mitis sum, et humilis corde, et invenietis requiem animabus vestris . » Et hoc reclinatorium fecit aureum, quia requiem nobis aeternam divinae suae visionis gloria coruscam praeparavit. Et non nisi purpureus ad hoc ferculum ascensus invenitur, quia nullus Ecclesiam, nisi sacramentis Dominicae passionis imbutus, ingreditur. Unde ipse ait: « Nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, no
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Unde et incantico canticorũ
de hoc ipso throno sub alio eremplo
commemoxitur: ubi dicitur: Fer¬
culum fecit sibi salomon delignis
libani: colum nas eius argenteas:
reclinatorium aureum: ascensum
purpureum. media caritate constra¬
uit. ferculum in dedictum quod
uel residentium siue discum ben¬
tium inconuuuo corpora ferat.
uel ipsum de loco ad locum soleat
ꝓ cemporis oportunitate circumfer¬
ri. Cui merito sc̃a eccłia cõꝑatur: quȩ
credentes ad eterne uite refectionem
p̃dicatdrum suorum ministerio cis¬
cumfert. Fercłm itaq regis nr̃i scã
eccłia ẽ: que de fortib patrib qua¬
si lignis cedrinis in putribilibꝰ m̃i¬
lyẽ constructa. Que recte ferculii
dicitur: quia ipsa fert cotidie ani¬
mas ad eternum conuiuium on¬
ditoris sui. Eui fertulo columne
argenteȩ facte sunt: quia predica¬
tores scĩ. eloquii luce resplendent:
Est autem columnis argenteis recli¬
natorium aureum: quia per hoc

Expanded text:
tur? Unde et in Cantico canticorum tur? Unde et in Cantico canticorum de hoc ipso throno sub alio exemplo commemoratur, ubi dicitur: « Ferculum fecit sibi rex Salomon de lignis Libani. Columnas ejus fecit argenteas; reclinatorium aureum, ascensum purpureum media charitate constravit . » Ferculum inde dictum quod vel residentium sive discumbentium in convivio corpora ferat; vel ipsum de loco ad locum soleat pro temporis opportunitate circumferri. Cui merito sancta Ecclesia comparatur, quae credentes ad aeternae vitae refectionem praedicatorum suorum ministerio circumfert. Ferculum itaque regis nostri sancta Ecclesia est, quae de fortibus patrum, quasi lignis cedrinis imputribilibus, mentibus est constructa. Quae recte ferculum dicitur, quia ipsa fert quotidie animas ad aeternum convivium conditoris sui. Cum ferculo columnae argenteae factae sunt, quia praedicatores sEst autem columnis argenteis reclinatorium aureum, quia per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
et miracula maiestatis sue poten¬
ciam ostendit. habebat aucem chro¬
nus iste sex gradus. Quid ꝑsenari¬
um numerum: nisi bonorum ope .ħ.¬
rum ꝑfeccio designatur ui. dieb
perfecit ds̃ mundi ornatum. et
septiio requieuit aboꝑib suis.
Siquidem et senarius primus ẽ nu¬
merus. qui suis partib ꝑfectus eẽ
dinoscitur. habet enim medietatẽ¬
tres: terciam partem duo: sextam
unum: U num uero duo et tres:
sex facint: Igitur quia et sex esa¬
tib mundus constat. inquib licet
oꝑari: quisquis ad celestem patriã
ꝑuenire desiderat. bonis oꝑib
ascendere festinet: quia nisi bonis
actib ascendatur: illuc minime
ꝑuenitur. Sequitur. Et summi¬
tas throni rotunda erat: in parte
posteriore. Quid enim rotunditas
throni in parte posteriore: nisi reqͥ¬
em eternam que post hanc uitam
futura ẽ. scĩs significat: ubi quisqͥs
hic bene loborat: merceide oꝑis sui
remuneratus. perhenni quiece ꝑfrue¬

Expanded text:
 miracula majestatis suae poten miracula majestatis suae potentiam ostendit. « Habebat autem thronus iste sex gradus. » Quid per senarium numerum, nisi bonorum operum perfectio designatur? « Sex diebus perfecit Deus mundi ornatum, et septimo requievit ab operibus suis . » Siquidem et senarius primus est numerus, qui suis partibus perfectus esse dignoscitur. Habet enim medietatetria, tertiam partem duo, sextam unum; unum vero, duo et tria sex fiunt. Igitur quia et sex aetatibus mundus constat, in quibus licet operari, quisquis ad coelestem patriam pervenire desiderat, bonis operibus ascendere festinet, quia, nisi bonis actibus ascendatur. illuc minime pervenitur. Sequitur: « Et summitas throni rotunda erat in parte posteriore. » Quid enim rotunditas throni in parte posteriore nisi requiem aeternam, quae post hanc vitam futura est sanctis, significat, ubi quisquis his bene laborat, mercede operis sui remuneratur, perenni quiete perfrue
Abbreviated transcription (Latin):
Qui habebat sex gradus: et sum¬
mitas chroni rotunda erat in par¬
te posteriore. et due manus hinc
atq inde tenentes sedile: et
duo leones stabant uixta manus
singulas: et duodecim leunculi stan¬
tes suꝑ sex gradus. hincatq inde.
Solium ergo quod rex salomon fe¬
cit. bene eccłia scã eẽ intelligitur.
inqua pacificus nr regnans iudicia
sua facere dinoscitur: quia anima
iusti. sedes ẽ sapientie. Et bene
de ebore illud factum eẽ memorat᷑.
quos non ad solas diuitias intelligamꝰ¬
aptatum: s qm̃ elephas cuius hȩc
ossa sunt nimie castitatis asseritur.
qui inter quadrupedia. et sensu plu¬
rimum ualet. et cemperancer mis¬
cetur femine suȩ. et coniuge scđa
non utitur: et hoc pudicis anima¬
b decenter aptatum ẽ: quia ille
ebur fuisse noscuntur. que ꝑ casti¬
tatem xp̃i domini precepta secuce
sunt hanc uestiuit auro fuluo ni¬
mis: quia splendorem glore sue
in ea clarescere fecit: cum ꝑ signa¬

Expanded text:
qui habebat sex gradus. Et sumqui habebat sex gradus. Et summitas throni rotunda erat in parte posteriore, et duae manus hinc atque inde tenentes sedile, et duo leones stabant juxta manus singulas, et duodecim leunculi stantes super sex gradus hinc atque inde, etc. » Solium ergo quod rex Salomon fecit bene Ecclesia sancta esse intelligitur, in qua Pacificus noster regnans judicia sua facere dignoscitur. Quia anima justi sedes est sapientiae. Et bene de ebore illud factum esse memoratur, quod non ad solas divitias intelligamaptatum, sed quoniam elephas, cujus haec ossa sunt, nimiae castitatis asseritur, qui inter quadrupedia et sensu plurimum valet, et temperanter miscetur feminae suae, et conjuge secunda non utitur. Hoc pudicis animabus decenter aptatum est, quia illae ebur fuisse noscuntur, quae per castitatem Christi Domini praecepta secutae sunt. « Hanc vestivit auro fulvo nimis. » Quia splendorem gloriae suae in ea clarescere fecit, cum per signa
Abbreviated transcription (Latin):
quid sermone docuerunt: bonis
exemplis p robauerunt. Nec non
et trecenta scuta. quorum singła
trecentĩ aurcĩ uestiebant᷑. ꝑ fec¬
tam fidem eorum significant:
quam in sc̃e trinitatis confessio¬
ne habebant. Bene ergo custo¬
des domus domini. hastas et seu¬
ia aurea portant: quia scĩ predi¬
catores qui sunt ȩccłiȩ sc̃e custo¬
des. claritate suꝑne sapientiȩ
splendentes. et uerborum iacut̃
inimicos confodiunt: et scuto sa-¬
cre fidĩ tela nequissimi ignea
repellentes extingunt. Quod autẽ
ad uingitur. posuit earer indo¬
mo silue libani: apte huic minis¬
terio congruit. Quid ergo silua
libani. nisi gentium eccłiam sig¬
nificat: que de fastu suꝑbie.
ab scissa in fabrica domus dĩcon¬
uenienter aptatur: Unde et ꝑ
psalmistam dicitur. Ecce audi¬
uinus eã inefrata. inuenimus
eam incampis silue: et rłq
ecit etiam rex salomonxxxuiii
chronum de ebore grandem: et
uestiuit eaim auro fuluo nimis:

Expanded text:
quid in sermone docuerint, bonis quid in sermone docuerint, bonis exemplis probaverunt. Necnon et trecenta scuta, quorum singula trecenti aurei vestiebant, perfectam fidem eorum significant, quam in sanctae Trinitatis confessione habebant. Bene ergo custodes domus Dei hastas et scuta aurea portant, quia sancti praedicatores, qui sunt Ecclesiae sanctae custodes, claritate supernae sapientiae splendentes, et verborum jaculis inimicos confodiunt, et scuto sacrae fidei tela nequissimi ignea repellentes exstinguunt. Quod autem adjungitur, « posuit ea rex in domo silvae Libani, » apte huic mysterio congruit. Quid ergo silva Libani, nisi gentium Ecclesiam significat, quae de factu superbiae abscissa in fabrica domus Dei convenienter aptatur? Unde et per Psalmistam dicitur: « Ecce audivimus eam in Ephrata, invenimus eam in campis silvae , etc. » « Fecit etiam rex Salomon thronum de ebore grandem, et vestivit eum auro fulvo nimis,
Abbreviated transcription (Latin):
censentur s forcissimi in eis sunt
utiq illi qui siue celestis dono specu¬
lationis sublimantur: seu ministi¬
um p̃dicationis ministium rite
ꝑagendum suscipiunt. Qui et ap¬
te sexagenario numero sunt de¬
signati: quia tales nimirum dena¬
rium eterne recributionis sortiun
quib idem ad monec⁊:dicens
Induite uos armaturam dĩ. ut
possitis stare aduersus insidias
diaboli: quia non ẽ nob̃ colluctatio
aduersus carnem et sangiunem:
saduersus principes et potesta¬
ces et cet̾a. Et recte doctissimi:
quia magna bellandi arte indi¬
gent: qui carne in clusi in terris
positi: contra spiritalia nequitie
incelestib certant. Gsagna arte ym¬
mo magna dĩ grã indigent. cum
contra archangłm tot milib annoꝵ
ad bella exercitatum carnis fragili¬
tas pugna. Recte ergo ducente
haste de summa sexcentorum si¬
dorum facte sunt: quia ucͥtiusq
testamenti doc̾trina et oꝑatiõe
ꝑfecti ẽẽ noscuntur: cum quic¬

Expanded text:
censentur. Sed fortissimi, inquit, in eis sunt censentur. Sed fortissimi, inquit, in eis sunt utique illi, qui sive coelestis dono speculationis sublimantur, seu praedicationis ministerium rite peragendum suscipiunt. Qui et apte sexagenario sunt numero designati, quia tales nimirum denarium aeternae retributionis pro quibus idem admonet, dicens: Induite vos armatura Dei, ut possitis stare adversus insidias diaboli; quia non est nobadversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates , etc. » Et recte, doctissimi, quia magna bellandi arte indigent, qui carne inclusi, in terris positi, contra spiritualia nequitiae in coelestibus certant; magna arte imo magna Dei gratia indigent, cum contra archangelum, tot millibus annorum ad bella exercitatum, carnis fragilitas pugnat. Recte ergo ducentae hastae de summa sexcentorum siclorum factae sunt, quia patres utriusque testamenti doctrina et operatione perfecti esse noscuntur, cum quid
Abbreviated transcription (Latin):
ea rex mnarmam̃tario quod erat
consicum nomore. Scutagͦ simul
et hastȩ aurae quibꝰ utebantur
sicut in sequentib ostenditur. du¬
ces qui excubabant ante ostium
domus regis: quid significant. nͥ
armaturam sp̃italem. quam ha¬
bent p̃dicatores scĩ. qui custodi¬
unt domum dĩ et ȩreubant ad
ostium eius. ut callidis insidiato¬
ribꝰ intereludant aditum. ne de¬
cipiant in nocentes :  dequib incan¬
tico canticorum scriptum ẽ. Lectu¬
lum salomonis sexaginita fortes am¬
biunt ex fortissimis isr.ł. om̃s cenen¬
ces gladios: et ad bella doctissimi.
Quia et p̾sentem eccłie quietem ac
pacem. predicatores scĩ contra hereci¬
corum cuentur incursus: et inter¬
nam celestis patriȩ requiem ꝑfecto¬
res quiq fixa intentione speculan¬
tur. Bene autem iterando adiun¬
gitur exfortissimis isrł: Isrł quippe.
uir uidens dm̃ interp̃tatur. Om̃s
quidem qui ad diuine uisionis
gram cendunt. recte isrł nomine

Expanded text:
ea rex in armamentario, quod erat ea rex in armamentario, quod erat consitum in nemore . » Scuta ergo simul et hastae aureae, quibus utebantur sicut in sequentibus ostenditur, duces qui excubabant ante ostium domus regis, quid significant, nisi armaturam spiritualem, quam habent praedicatores sancti, qui custodiunt domum Dei, et excubant ad ostium ejus, ut callidis insidiatoribus intercludant aditum, ne decipiant innocentes. De quibus in Cantico canticorum scriptum est: « Lectulum Salomonis sexaginta fortes ambiunt ex fortissimis Israel, omnes tenentes gladquia et praesentem Ecclesiae quietem ac pacem praedicatores sancti contra haereticorum tuentur incursus, et internam coelestis patriae requiem perfectiores quoque fixa intentione speculantur. Bene autem iterando adjungitur: « Ex fortissimis Israel. » Israel quippe, vir videns Deum interpretatur. Omnes quidem qui ad divinae visionis gaudia tendunt, recte Israel nomine
Abbreviated transcription (Latin):
ad munimen domus dĩ et domꝰ
regie hoc ẽ ad confirmationem
uallata doctrinis atq exemplis
Talesq uiri merito quasi cy thare
et lire ad laudandum dñm fa¬
bricati dicuntur: quia omnia
quecumq fecerint prosperabun¬
tur: et laudem dñi inter adu̾¬
sa et prospera corde. ore simulet
opere pronuntiare ñcessant.
in uerbo. aut in opere. omĩa in
głam dĩ faciunt: De quib exꝑso
na domini: ꝑ propħam dicitur.
Suꝑ muros tuos iherłm constitui
custodes. totadie et tota noct̾e ñ
cacebunt laudare nomen dni.
fecit quoq rex salomon ducenta
scuta de auro puroͥ Sexcentos au¬
ri siclos dedit in laminas scuti u¬
nius: et trecentas peltas exauro ꝓ¬
bato᷑: tre cente enim mne auri:
unam peltam uestiebant. Posuit
fecit igitur rex salomon ducentas
hastas aureas de summa sexcentoꝵ
aureorum: qui in hastis singulis ex¬
pendebantur: Trecenta quoq scu
ca crecentorum aureorũ. q̃uib tege¬
bantur scuta singula. posuitq

Expanded text:
ad munimen domus Domini, et domus ad munimen domus Domini, et domus regiae, hoc est, ad confirmationem vallata doctrinis atque exemplis,Talesque viri merito quasi citharae et lyrae ad laudandum Dominum fabricati dicuntur, quia omnia quaecunque fecerint prosperabuntur, et laudem Domini inter adversa et prospera corde, ore simul et opere pronuntiare non cessant. id agunt aut in opere, omnia in gloriam Dei faciunt. De icitur: « Super muros Jerusalem constitui custodes, tota die et tota nocte non tacebunt laudare nomen Domini . » « Fecit quoque rex Salomon ducenta scuta de auro puro, sexcentos auri siclos dedit in laminas scuti unius, et trecentas peltas ex auro probato; trecentae enim minae auri unam peltam vestiebant. Posuitq« Fecit igitur rex Salomon ducentas hastas aureas de summa sexcentorum aureorum, qui in hastis singulis expendebantur, trecenta quoque scuta aurea trecentorum aureorum, quibus tegebantur scuta singula. Posuitque
Abbreviated transcription (Latin):
lati sunt regi. a terra que uo¬
catur aurea. lapides p̾ciosi. et
ligna pinea: quib usus est ad
fortitudinem templi. domũq
regalium. et adstrumenta mu¬
sicorum: fẽcitq ex citharas et
nablas: ut dic̾ent ymnum dõ
leuite. Omnium uerorerum q̃
fuerunt quocumq tempore
segi delata: ea que illo die uec¬
ta sunt magnitudinem et pul¬
chritudinem p̃cellebant. Nullus
aue nunc propter pretia uen¬
dentium sic appellantur.: illis
uicina sint: Iua siquidem uisi¬
one rotunda quasi pinea sunt:
s multo candidiora. et ualde ful¬
gentia. Hoc autem dixi. ut nul
lus naturam naturam uere pi¬
nus ignoraret. Bene autem dicit᷑.
quod rex salmon de lignis nimis¬
p̃tiosis fecerit fulcra domus do¬
mini. et domus regie. et cẏtha¬
ras. lirasq cantorib quia con¬
ditor. nr̃ ligna p̃tiosa hoc ẽ doc¬
tores suos quorum uiror fidei ñꝗͣ
arescit. nec folia uerborum deci¬
dunt. s qui fructum bonorum
oꝑum reddunt temporib suis:

Expanded text:
lata sunt regi a terra, quae volata sunt regi a terra, quae vocatur aurea, lapides pretiosi et ligna pinea, quibus usus est ad fortitudinem templi, domuumque regalium, et ad instrumenta musicorum. Fecitque ex eis citharas et nabla, ut dicerent hymnum Deo Levitae. Omnium vero rerum quae fuerunt aliquo tempore regi delata, ea quae illo die devecta sunt, magnitudinem et pulchritudinem praecellebant. Nullus quae nunc propter pretia vendentium sic appellantur, illis vicina sint; illa siquidem visione rotunda quasi pinea sunt, sed multo candidiora et valde fulgentia; hoc lus naturam verae pinus ignoraret. Bene autem dicitur, quod rex Salomon de lignis pretiosissimis fecerit fulcra domus Domini, et domus regiae, et citharas lyrasque cantoribus: quia conditor noster ligna pretiosa, hoc est, doctores sanctos, quorum viror fidei nunquam arescit, nec folia verborum decidunt, sed qui fructum bonorum operum reddunt temporibus suis,
Abbreviated transcription (Latin):
letantur. sicq probaht uerum
e̾e hoc quod scriptum ẽ. quia nec
oculus uidit. nec auris audiuit.
nec in cor hominis ascendit: quȩ
p̃parauit ds̃ diligentib se. Rex
autem salomon dedit regine sabu
omnia que uoluit. etꝰ p̃etunt ab
eo: exceptis his que ultro obtulerat
ei munere regio: quia pacificus
nr̃ uere regine eccłiȩ uidelicet sue
omnia que pecit. dabit. Dequa
scriptum ẽ. Desiderium anime
aius tribiusti ei.: et uoluntate labioꝵ¬
cus eius non fraudasti eam Et in
cuangłio ipse dixit Quecumq
petieritis patrem in nomine meo:
dabit uob̃. Non solum ẽa quȩ petimꝰ.¬
ymino etiam illa quȩ humana
fragilitas aut nescit. aut non p̃su¬
mit pete̾: gratiuto munere lar¬
ecit rex de lignis thinis fulera do¬
mus domini. et domus regie. et
cicharas: lirasq cantorib Non sc̃
non sunt alata huiuscẽmodi
ligna tna: neq uisa usq in p̃sen¬
tem diem: De quo iosephus ita
nariat: Eodem uero cempore de¬

Expanded text:
laetantur. Sicque probabunt verum laetantur. Sicque probabunt verum esse hoc quod scriptum: « Quia nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit quae praeparavit Deus diligentibus se . » « Rex autem Salomon dedit reginae omnia quae voluit et petivit ab eo, exceptis his quae ultro obtulerat ei munere regio, » id est quia pacificus noster, verae reginae, Ecclesiae videlicet suae, omnia quae petit, dabit. De quo scriptum est: « Desiderium cordis ejus tribuisti ei, et voluntate labiorum ejus non fraudasti eam . » Et in Evangelio ipse dicit: « Quaecunque petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis . » Non solum autem ea quae petimus, imo etiam illa quae humana fragilitas, aut nescit aut non praesumit petere, gratuito munere lartque rex de lignis thyinis fulcra domus Domini et domus regiae, et citharas lyrasque cantoribus. Non sunt allata hujuscemodi ligna thyina, neque visa usque in praesentem diem . De quo Josephus ita narrat. Eodem vero tempore de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcepte gre unde et ad mirando
in laudem eius erumpit: dicens.
qui stant coram ce semper: et
audiunt sapientiam tuam Sit
dominus ds̃ cuus benedictus
cui placiusti: & posit te suꝑ thro¬
num isrł. eo quod dilexerit añs¬
ds̃ isrł insempiternum: et cons¬
tituit te regem. ut faceres iudici¬
um et iusticiam. his quoq simi¬
lia et psalmista in desiderio regni
celestis exardescens: ex ꝑsona scõrũ
protulit. dicens. Quam amabilia
sunt tabnacula cua dñe uirtutũ:
concupiuit. et defecit anima mea
in atria domini: cor. meum et caro
mea. exultauerunt indeum ui¬
uum. Et paulo post. Beati ait qui
habitant indomo cua domine:
in scłm scłi laudabunt te Illigͦ
beati. et uere beati sunt. quorum
rex ẽ xp̃c: et qui eterna uisione
eius ꝑfrui merentur: et głam
eius quam habet cum patre et
spũ scõ conspicere. et sapientiam
ꝑ quam ipse mundis corde dignat̃
se ostendere ꝑpetualiter ꝑcipe

Expanded text:
perceptae. Unde et admirando perceptae. Unde et admirando in laudem ejus erumpit, dicens: « qui stant coram te semper, et audiunt sapientiam tuam. Sit Dominus Deus tuus benedictus cui placuisti, et posuit te super thronum Israel, eo quod dilexerit Dominus Israel in sempiternum, et constituit te regem, ut faceres judicium et justitiam. » His quoque similia et Psalmista, et desiderio regni coelestis exardescens, ex persona sanctorum protulit, dicens: « Quam amabilia sunt tabernacula tua, Domine virtutum! concupiscit et deficit anima mea in atria Domini: cor meum et caro mea exsultaverunt in Deum vivum. » Et paulo post: « Beati, ait, qui habitant in domo tua, Domine, in saeculum saeculi laudabunt te . » Illi ergo beati et vere beati sunrex est Christus, et quia aeterna visione ejus perfrui merentur et gloriam ejus quam habet cum Patre et Spiritu sancto conspicere, et sapientiam per quam ipse mundus corde dignatur se ostendere, perpetualiter percipere
Abbreviated transcription (Latin):
peregrina fuit. s inocculto scõꝵ
fieri cuies optabat. Unde non
solum celesti prȩmio resurrectio¬
nis beata. s etiam pocestate apłica
de uideis uerum adulteris udican¬
dis. ipsius ore iudicis digna cense¬
cur quia xp̃m in salomone mira¬
ca: uerum regine celestis affectum
imagine mistica eccłie ꝓuiden¬
cis impleuerat hinc ipsa regina¬
saba uiso salomone et gloria euis.
stupins super prudentia eius. tix̃.
Uerus ẽ sermo quem audiui inter¬
ra mea suꝑ sermonib tuis. et suꝑ
sapientia cua: et non credebam
narrͣib michi. donec ipsa ueni. et
uidi oculis meis: et probaui quod
media pars
michi nuntia¬
ata non fue. Crit. Maior est
rumor. quem audiui. Quod be¬
ne conuenit scẽ eccełie: que au
sum ꝑuenit ꝑ baptismum et
fidem: consideratis sc̃ȩ scripture
testimoniis diinitatis potenti¬
am eius agnoscens: parum ei
uidetur eẽ omne quod sibi antea
de eo narratum ẽ: in cõparatioẽ

Expanded text:
peregrina fuit, sed in loco culto sanctorum peregrina fuit, sed in loco culto sanctorum fieri civis optabat. Unde non solum coelesti praemio resurrectionis beata, sed etiam potestate apostolica, de Judaeis adulteris judicandis, ipsius judiciis digna censetur, quia Christum in Salomonem mirata, verum reginae coelestis affectum imagine mystica Ecclesiae providentis impleverat. Hinc ipsa reginaSaba, viso Salomone et gloria ejus, stupens super prudentiam ejus, dixit: erus est sermo, quem audivi in terra mea, super sermonibus tuis, et super sapientia tua: et non credebam narrantibus mihi, donec ipsa veni, et vidi oculis meis, et probavi quod media pars mihi nuntin fuerit: major est rumor quem audivi, etc. » Quod bene convenit sanctae Ecclesiae, quae, ausum venit per baptismum et fidem, consideratis sanctae Scripturae testimoniis, Divinitatis ejus potentiam agnoscens, parum ei videtur esse omne quod sibi antea de eo narratum est, in comparatione
Abbreviated transcription (Latin):
sensum p̃tiosum uibet querere.
Etsic acceptam summam quadrin¬
gentorum rriguiti talentorum
auri ad regem deferunt: cum sen¬
sum p̾tiosum. hẏstorie. allegorie
tropologie. atq anagogen in duo¬
b testamentis inuenunt: et eũ
sapientie: et consilio diuino as¬
seribentes cribuunt. S et regina. ss̃.¬
sabba audita fama salomonis
in nomine domini uenit cemp¬
care eum in enigmatib. et ingres¬
sa iherłm cum multo comitatu
et diuitiis. camelis portantib aro¬
mata: iaurum infinitum nimis.
et geminas p̃tiosas. uenit adsalo¬
monem: et lo on cuta ẽ ei uni¬
uersa quȩ ha: fuls bebat in corde
egina autem austri que a fini¬
b excremis excitata ueniens salo
monis audire sapientiam concu¬
piuit: iam cunc uenturam de gen¬
tib eccłiam desiderantem figura¬
bat: que iuxta propħam circum¬
amicta ẽ uarietate. in uestitu de¬
aurato: et populi sui et paternȩ
domus oblita currebat. barbara
gente. non animo. que in apto

Expanded text:
sensum pretiosum jubet quaerere. sensum pretiosum jubet quaerere. Et sic acceptam summam quadringentorum viginti talentorum auri ad regem deferunt, cum sensum pretiosum historiae, allegoriae, tropologiae, atque anagogen in duobus testamentis, inveniunt, et eum sapientiae et consilio divino adscribentes tribuunt. CAPUT Saba, audita fama Salomonis, in nomine Domini venit tentare eum in aenigmatibus, et ingressa Jerusalem cum multo comitatu et divitiis, camelis portantibus aromata, et aurum infinitum nimis et gemmas pretiosas. Venit ad Salomonem, et locuta est ei universa, quae habebat in corde egina autem Austri, quae a finibus extremis excitata veniens, Salomonis audire sapientiam concupivit, jam tunc venturam de gentibus Ecclesiam desiderantem Christum figurabat, quae juxta Prophetam circumamicta est varietate in vestitu deaurato, et populi sui et paternae domus oblita currebat barbara gente non animo, quae in aperto
Abbreviated transcription (Latin):
salomonem: Asion gaber fertur
eẽ insula haut ꝓcul ab aila i
rubro mari: ubi classis iosaphat.
ui tempestatis attrita ẽ. Ophir
autem nomen ẽ. ꝓuntie: ex o¬
phir autem uio de posteris eben
nominata: ex cuius stirpe ueni¬
entes a fluitio cofne usq ad regio¬
nem in die. quȩ uocatur hieria
habitasse referuntur: ut iosephus
nartat Clasis itaq quam fecit sa¬
lomon masion gaber. que festinan¬
tes aut fortes. siue uiriliter inter¬
pretatur: non aliam eẽ puto quã
erliam fidelium. que in mari istꝰ
mundi posita. studium inpendit
chesauros sapientie et scientie que¬
tere:opesq uirtutum ad quirere.
bi sunt serui hiram. uiri nautici
et gnari maris. cum seruis salomo¬
nis: dum gentiles seculari sapien¬
tia eruditi cum his qui in lege mo¬
ysi periti sunt. in unitate fidi soci¬
antur. hos ergo salomon nr̃ inophir
que interp̃tatur infirmans miccit.
ut sumptum inde aurum ad se
deferant: cum inuilitate litterȩ

Expanded text:
Salomonem. » Asiongaber fertur Salomonem. » Asiongaber fertur esse insula, haud procul ab Aila in Rubro mari, ubi classis Josaphat hujus tempestatis attrita est. Ophir autem nomen est provinciae, ex Ophir, uno de posteris Eber, nominata, de cujus stirpe venientes, a fluvio Rosnae, usque ad regionem Judae, quae vocatur Hieria, habitasse referuntur, ut Josephus narrat. Classem itaque, quam fecit Salomon in Asiongaber quae, festinantes, aut fortes, sive viriliter interpretatur non aliam esse puto, quam Ecclesiam fidelium, quae in mari istius mundi posita, studium impendit thesauros sapientiae et scientiae, opesque virtutum acquirere. Ibi sunt servi Hiram, viri nautici et gnari maris cum servis Salomonis; dum gentiles saeculari sapientia eruditi cum his qui in lege Moysis periti sunt in unitate fidei sociantur. Hos ergo Salomon noster in Ophir quae interpretatur infirmans mittit ut sumptum inde aurum ad se deferant, cum in vilitate litterae
Abbreviated transcription (Latin):
operum munus exhibet. Offert
uictimas: cum uota labiorum
suorum in laude domini expen¬
dit. Et hec omia suꝑ altare quod
edificauerat domino offerte de.I¬
bet: quia ĩ ara cordis ibi decet
ignem diuinum semꝑ ardere
in bona oꝑatione. quicquio in
gr̃arum actione elaborat: iustũ
ẽ ut totum in suauitate sp̃s scĩ
offerat deo. Sicq adolebit chimia¬
ma coram dño: quando oratio¬
nem puram in cordis secreto pre¬
parat dõ: et ea quȩ sunt digna
et dõ placita. postulat. Ceterum qͥ
transitoria poscit. et que ad luxum
scłi pertinent: non coram domino
adolere chimiama dicitur. quia
non inpura conscientia orare com¬
probatur. Classem quoq fecit rex¬
salomon. inasion gaber. quȩ ẽ uu¬
ta ailam in littore maris rubri:
interra idumea Osisit hiram in
clas illa seruos suos. uros nauti¬
cose gnatos maris: cum serius sa¬
lomonis. Qui cum uenissent in
ophir: sumptum inde aurum
quadringentorum inginti a¬
lentorum. detulerunt ad regem

Expanded text:
operum munus exhibet. Offert operum munus exhibet. Offert victimas, cum vota labiorum suorum in laude Domini expendit. Et haec omnia super altare quod aedificaverat Domino offerre debet, quia in ara cordis, ubi decet ignem divinum semper arderin bona operatione, quidquid in gratiarum actione elaborat, justum est ut totum in suavitate Spiritus sancti offerat Deo. Sicque adolebit thymiama coram Domino, quando orationem puram in cordis secreto praeparat Deo, et ea quae sunt digna et Deo placita postulat. Caeterum qui transitoria poscit, et quae ad luxum saeculi pertinent, non coram Domino adolere thymiama dicitur, quia non in pura conscientia orare comprobatur. « Classem quoque fecit Salomon in Asiongaber, quae est juxta Ailath in littore maris Rubri in terra Idumaea. Misitque Hiram in classe illa servos suos viros nauticos et gnaros maris cum servis Salomonis. Qui cum venissent in Ophir, sumptum inde aurum quadringentorum viginti talentorum detulerunt ad regem
Abbreviated transcription (Latin):
qui habebant subiectum popu¬
lum. et statucis oꝑib impera¬
bant: quid significat. nisi quod
hii qui in sp̃ũ sc̃ĩ grã legis dñi¬
scientiam habere merentur. ipsi¬
et semet ipsos et alios bene rege̾
possunt: Qunquagesimo erͣgo
die post pascha et in ueteri tes¬
tamento lex in sina tributa ẽ. et
in nouo suꝑ apłos. et eos qui cum
ipsis erant sp̃s paraclitus uenit.
Ifferebat quoq rex. xxxu
salomon trib uicib ꝑ annos sin¬
gulos holocausta. et pacificas uic
timas suꝑ altare quod edificaue¬
rat domino: et adoleuit thimia¬
ma coram domino. Offert quoq
pacificus nr̃ trib uicib ꝑ annos
singulos holocausta dño: cum in
menbris sius ꝑscẽ trinitatis fidẽ.
hostiam acceptabilem exhibet dõ.
Offert enim unus quisq fidelis
holocausta dño: cum corpus cũ¬
corpus suum castigando macerat:
et tota desideria carnis. igne sp̃s
scĩ consuiere festinat. Offeit pa¬
cificas hostias: cum bonorum

Expanded text:
qui habebant subjectum popuqui habebant subjectum populum, et statutis operibus imperabant, » quid significat, nisi quod hi qui Spiritus sancti gratia legis Domiscientiam habere merentur, et semetipsos et alios bene regere possunt? Quinquagesimo ergo die post pascha et in veteri testamento lex in Sina tributa est , et in novo super apostolos et eos qui cum ipsis erant, Spiritus paraclitus venit . « Offerebat quoque rex Salomon tribus vicibus per annos singulos holocausta timas super altare, quod aedificaverat Domino, et adolebat thymiama coram Domino. » Offert quoque pacificus noster tribus vicibus per annos singulos holocausta Domino in membris, cum per sanctae Trinitatis fidem hostiam acceptabilem exhibet Deo. Offert enim unusquisque fidelis holocausta Domino, cum corpus suum castigando macerat, et tota desideria carnis igne Spiritus sancti consumere festinat. Offert pacificas hostias cum bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
et non ẽ qui possit resistere uolun¬
cati eius. Tales licet in multis adu̾¬
sentur.: tamen frequenter usib
seruiunt eccłie: cum in p̾senti tem¬
pore necessaria tribuunt. et de ieb
suis solicia p̃bent. De filiis autẽ
isrł hoc ẽ qui non ancille filii st̃
s lib̾e. Quos ipse filius sanguine di¬
suo lib̾auit. non consticuit salo¬
mon nr̃ seruire queinquam.
quia neminem cogit ritu genti¬
li uiuere: neminem cerimonias
ueteris legis temporib noui cesta¬
menti seruare: s uiros bellatores
eẽ. qui contra spiritales nequitias
scuto fidi et gladio sp̃s dimicent.
et ministros suos fieri. hoc ẽ sp̃ita¬
le obsequium in bonis oꝑib sibi
p̃bere: et principes et duces. sci¬
licet ut bene sibi principentur
et carnis lasciuiam doment.:
Siue ut subditos sibi biene regãt.
et in semitam iusticie ducant:
Quod autem sequitur erant pͥn¬
cipes super omĩa oꝑa salomonis
p̃positi quingenti quinquaginta.

Expanded text:
et non est qui possit resistere volunet non est qui possit resistere voluntati ejus. Tales licet in multis adversantur, tamen frequenter usibus serviunt Ecclesiae, cum in praesenti tempore necessaria tribuunt, et de rebus suis solatia praebent . De filiis autem Israel, hoc est, qui non ancillae filii sunt, sed liberi, quos ipse Filius Dei sanguine suo liberavit , non constituit Salomon noster servire quemquam, quia neminem cogit ritu gentili vivere, neminem caeremonias veteris legis temporibus novi testamenti servare; sed viros bellatores esse, qui contra spiritales nequitias scuto fidei et gladio spiritus dimicent ; et ministros suos fieri, hoc est, spiritale obsequium in bonis operibus sibi praebere ; et principes et judices, scilicet ut bene sibi principentur, et carnis lasciviam doment ; sive ut subditos sibi bene regant et in semita justitiae ducant. Quod autem sequitur: « Erant principes super omnia opera Salomonis praepositi quingenti quinquaginta,
Abbreviated transcription (Latin):
tutem: ut uideat deum dõrum in
son. Omnes uicos qui ad se ꝑtinebant.
et que erant absq murdᷤ muniuit
silomon: quia xp̃c cetus fidelium
suorum gratie sue protectione ita
muniuit: salomon ut hostib spiri¬
uniu̾sum populum qui remanse¬
rat de amorreis. et echeis. et phere¬
xis. et eueis. et iebufeis qui non sut̃
de filiis isrł: Horum filios qui reman¬
serant interra quos scilicet non po¬
cerant filii isrł exterminare: fecit
salomon tributatios. usq in diem
hanc. De filiis autem isrł non cons¬
utuit salomon seruire quem quã:
fuerunt de filiis isrł fecit pacificus
nr̃ tributarios: cum eos qui non st̃
infiliorum num ero. s insetuili
conditione positi. in potestate sua
continet: et singulis utidur adꝓ
prium seruitium: Siue enim iu¬
dei. siue gentiles. siue heretici. in eiꝰ
dñatione conststunt: quia ipse uni
uetsorum dominator: eͣis utitur
ad suam uoluntatem: in cuius uo¬
luntate uniuersa sunt posita:

Expanded text:
tutem, ut videat Deum deorum in tutem, ut videat Deum deorum in Sion. Omnes vicos qui ad se pertinebant et qui erant absque muro munivit Salomon, quia Christus coetus fidelium suorum gratiae suae protectione ita munivit, ut hostibus spiriUniversum populum, qui remanserat de Amorrhaeis, et de Cethaeis, et Pherezaeis, et Hevaeis, et Jebusaeis, qui non sunt de filiis Israel, horum filios, qui remanserant in terra, quos scilicet non poterant filii Israel exterminare, fecit Salomon tributarios usque in diem hanc. De filiis autem Israel non constituit Salomon servire quemquam, fuerit de filiis Israel facit pacificus noster tributarios, cum eos qui non sunt in filiorum numero, sed in servili conditione positi, in potestate sua continet, et singulis utitur ad proprium servitium. Sive enim Judaei, sive gentiles, sive haeretici, in ejus dominatione versorum dominator est, et eis utitur ad suam voluntatem. In cujus voluntate universa sunt posita,
Abbreviated transcription (Latin):
pater omipotens contulit
et bethoron inferiorem et balaach
et palmiram in terra solitudinis
et omnes uicos qui ad se ꝑtine¬
bant: & que erant absq muro
muniuit. et cetera. Urbes uero
quas edificasse salomon dicitur
hoc ẽ mello. et murũ iherłm
ezer. mageddo. et gazen. & becho¬
ron balaath et palmiram: sc̃e
eccłie decorem significant: que
uerus salomon in iocunditate re¬
gni sus ad laudẽ ⁊ sempit̾nã leticiã
sibi p̃parauit Int̃pretatur autẽ
mello adimpletio: Eten: seꝑatꝰ
uel scĩficatus. ¶ Ia gedoo: cenacu¬
lum eiuf Gazen: p̃cisio. uel di¬
uisio. Bethoron: domus montiũ.
Balaath: ascendens interp̃tatur.
ubi impletur cotidie dĩ uolun¬
tas. Hec separata ab omni errore
infidelium: scificata ẽ infide et
bonis oꝑib Ibi refectio uirtͣum ẽ.
Hec discernit mundum ab inmun¬
do. uirtutes auitiis: et domus
ẽ montium. id ẽ habitatio scoꝵ
et fructus iusticie: sicut palma
florens. ascendit de uirtute inuit¬

Expanded text:
Pater omnipotens contulit Pater omnipotens contulit et Bethoron inferiorem, et Baalath, et Palmiram in terra solitudinis. Et omnes vicos, qui ad se pertinebant, et qui erant absque muro munivit, » etc. Urbes vero quas aedificasse Salomon dicitur, hoc est Mello, et murum Jerusalem, Heser Mageddo, et Gazer, Bethoron, Baalath, et Palmiram, sanctae Ecclesiae decorem significant: quam verus Salomon in jucunditate regni sui ad laudem et sempiternam laetitiam sibi praeparavit. Interpretetur autem Mello adimpletio: Hezer, separatus, vel sanctificatus. Mageddo, coenaculum ejus: Gazer, praescisio vel divisio: Bethoron, domus montium, Balaath ascendens interpretatur. ubi impletur quotidie Dei voluntas, haec separata ab omni errore infidelium sanctificata est in fide et bonis operibus, ibi refectio virtutum est, haec discernit mundum ab immundo, virtutes a vitiis; et domus est montium, id est, habitatio sanctorum, et fructu justitiae sicut palma florens ascendit de virtute in vir
Abbreviated transcription (Latin):
fernorum. Omnis ergo isrł ari¬
uo egipti usq emath festum
celebre cum salomone faciunt.
quando scĩ post finem p̃sentis
uitȩ ueraciter ete̾nis gaudiis cum
cem celebrem significare potest
nluminati modo in hac uita quȩ
septenario numero dierum discur¬
rit. gaudent in spe: et cunc in sab¬
bato uero hoc ẽ in futura anima-¬
rum requie gaudent in ipsius ue¬
ritatis ꝑceptione. Quod autem se¬
quitur indie octauo salomonem
dimisisse popłm. qui bene¬
dicentes regi profecti sunt
singuli intab̾nacula sua. letan¬
ces alacri corde super omnib bo¬
nis que fecerat dominus dauid
seruo suo. et isrł popło suo. signi¬
quo nunc quiescunt ante diem
iudicii: in octaua etate. hoc ẽ
in die resurrectionis scõs receptu¬
ros corpora in mortalia: et in man¬
sionib celestib quosq scđm me¬
ritorum qualitates collocandos:
ubi semꝑ alacri corde letentur
gaudentes et laudantes dm̃
suꝑ omnib bonis. quȩ in dño xp̃o

Expanded text:
fernorum . » Omnis ergo Israel a rifernorum . » Omnis ergo Israel a rivo Aegypti usque Emath festum celebre cum Salomone facit, quando sancti post finem praesentis vitae veraciter aeternis gaudiis cum tem celebrabant, significare potest i gratiam illuminati, modo in hac vita, quae septenario numero dierum discurrit, gaudent in spe, et bato vero, hoc est in futura animarum requie, gaudebunt in ipsius veritatis perceptione. Quod autem sequitur, in die octavo Salomonem dimisisse populum qui benedicentes regi, profecti sunt singuli in tabernacula sua, laetantes alacri corde super omnibus bonis quae fecerat Dominus David servo suo, et Israel populo suo, signi sanctarum, quo nunc quiescunt ante diem judicii. In octava aetate, hoc est in die resurrectionis sanctos recepturos corpora immortalia, et in mansionibus coelestibus quosque secundum meritorum qualitates collocandos, ubi semper alacri corde lgaudentes et laudantes Deum super omnibus bonis quae in Domino Christo
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet pacifico ꝑ pͣualiter ha¬
bent. Nec non et loca ipsa quib ter¬
mini terre ifrł descripti sunt. emath
uidelicet et riuus egipti: hiuic sig¬
nificationi non contradicunt.
Emath enim: interp̾tatur dñĩ ue¬
ritas. Et riuum siue torrentem
egipti quem melius incelligere
possumus. quam mortem tem¬
poralem: quia hanc in egipto idẽ
in cenebris istius mundi consisteis
nullus euadere potest: propħa
attestante quiait: Quis ẽ homo
qui uiuit. et non uidebit mortẽ:
Unde de ipso mediatore dĩ et ho¬
minum: inpsalmo scriptum ẽ.¬
uei De torrente iniua bibit: prop¬
n. terea exaltauit caput. Torrers
S dum in uia dicitur. illata uis
ostenditur. et uelocissimus trans¬
A.situs indicatur: ꝑ quam itineran¬
tes uehi solent. ad aliam mansi¬
onem. Xp̃o enim propter głose
meritum passionis datum ẽ nom̃
quod ẽ supra omne nomen: ut
in nomine  omne genu flectut᷑:
celestium. trerrestrium. et in¬

Expanded text:
videlicet pacifico, perpetualiter havidelicet pacifico, perpetualiter habent; necnon et loca ipsa quibus termini terrae Israel descripti sunt, Emath videlicet et rivus Aegypti, huic significationi non contradicunt, Emath enim interpretatur Domini veritas; et per rivum sive torrentem Aegypti quem melius intelligere possumus, quam mortem temporalem? quia hanc in Aegypto, id est in tenebris istius mundi consistens, nullus evadere potest, Propheta attestante, qui ait: « Quis est homo qui vivit, et non videbit mortem ? » Unde de ipso Mediatore Dei et hominum, in psalmo scriptum est: « De torrente in via bibet, propterea exaltabit caput . » Torrens Sed dum in via dicitur, labor interius ostenditur, et velocissimus transitus indicatur per quam itinerantes vehi solent ad aliam mansionem. « Christo enim » propter gloriosae meritum passionis « datum est nomen, quod est supra omne nomen, ut in nomine ejus omne genu flectatur coelestium, terrestrium et in
Abbreviated transcription (Latin):
triticum. uinum. et oleum:
quib maxime reb eoquod habitaret
minsula sicut prediximus. indigebat.
dd hec autem ciuitates galilee regio¬
nis inginti numero non procul
a tyro positas condonauit. Quas cũ
cutuisset atq considerasset displicu¬
issetq ei donum: mitens ei donũ
ad salomonem dixit se ciuitatib ñ¬
indigere. Ex tunc hee appellate
sunt terra gabalon: et enim inter¬
pretatum lingua phoenica. dis¬
plicere significat. S chabiil quasi
germen interpretatur: ut in li
bro hebreorum nominum inue¬
nimus. Quomodo autem hoc
nomen displicere significet non
inuenimus: nisi forte ꝑironiam
dictum sit: quasi germen cum ple¬
nitudine fructuum non haberet:¬
Tistice autem hoc quod salomon. a¬
cõpleto oꝑe cempli festiutatem ce¬
lebrem fecit. et omĩs isrł cum eo
multitudo magna ab introitu emath
usq ad rium̃ egyꝑti coram dño dõ
significat internum gaudium scõꝵ
quod cum rege xͦp̃o uero suo xp̃s

Expanded text:
triticum, vinum et oleum, triticum, vinum et oleum, quibus maxime rebus, eo quod habitaret in insula, sicut praediximus, indigebat. Ad haec autem et civitates Galilaeae regionis, viginti numero, non procul a Tyro positas condonavit. Quas dum circuisset atque considerasset, displicuissetque ei donum, mittens ad Salomonem, dixit se civitatibus non egere; et ex tunc hae appellatae sunt terra Gabalon; etenim interpretatum lingua phoenicia, displicere, significat. » Sed chabul, quasi germen, interpbro Hebraeorum nominum invenimus. Quomodo autem hoc nomen displicere significet, non invenimus, nisi forte per ironiam dictum sit quasi germen, cum plenitudinem fructuum non afferretstice autem hoc, quod Salomon, completo opere templi, festivitatem celebrem fecit et omnis Israel cum eo, multitudo magna ab introitu Emath usque ad rivum Aegypti coram Domino Deo, signifquod cum rege suo Christo vero
Abbreviated transcription (Latin):
uocatur scenophegia faciens ante
templum clare nimis. et magni¬
fice dieb quatuordecim: rexcũ
omni popło suo pariter epulat᷑:
Cumq hec fuissent sufficienter
exhibita. nicħq de eẽt curta
pietatis diuine culturam: dimis¬
si a rege singuli ad propria reme¬
arunt: agẽntes gratias regi ꝓpter
ꝓuidentiam quam habuisset.
et oꝑa que fecisset: et orantes
cum delectatione hẏmnos decan¬
tantes: ita ut ea iocunditate sine
labore ad propͥa remearent. De¬
dit autem rex salomon hẏram
.xx. ppida interra galilee. Egressus
q hẏram de tiro ut uidet ꝙpida
que dederat ei salomon: et non pli¬
cuerunt ei. Etait. Heccine sunt
ciuitates quas dedesti michi fr̃:
Et appellauit eas terram cabiil:
usq indiem hanc. De hoc iosephus
ita narrat. Usultum aurum et
argentum ꝙri rex adedificium
contulit: in suꝑ et ligna cedrina
et cipressina quem salomon quo¬
q magnis cõpensationib redona¬
uit: mittensq ei ꝑ annos singulos

Expanded text:
vocatur scenopegia, faciens ante vocatur scenopegia, faciens ante templum clare nimis et magnifice diebus quatuordecim, et rex cum omni populo suo pariter epulatus est. Cumque haec fuissent sufficienter exhibita, nihilque deesset circa pietatis divinae culturam, dimissi a rege singuli ad propria remearunt, agentes gratias regi, propter providentiam quam habuisset et opera quae fecisset, et orantes cum delectatione hymnos decantantes, ita ut in ea jucunditate sine labore ad propria remearent. Mydit rex Salomon Hiram viginti oppida in terra Galilaeae. Egressusque est Hiram de Tyro, ut videret oppida quae dederat ei Salomon; et non placuerunt ei, et ait: Haeccine sunt civitates, quas dedisti mihi, frater? Et appellavit eas, terra Chabul usque in diem hanc, etc. » De hoc Josephus ita narrat: « Multum aurum et argentum Tyri rex ad aedificium contulit, insuper et ligna cedrina et cypressina, quem Salomon quoque magnis compensationibus redonavit, mittens ei per annos singulos