comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tat occũbimꝰ. ubi me terret
quod uob̾ sum: ibi me consola¬
tur qd̃ uob̾cum sum. Uobis e
xp̃ianus. Illud ẽ. nom̃ suscep¬
ti officii: hoc ẽ. gre. Illud peri¬
culi ẽ: hoc salutis. Deniq
tanquam in mari magno
illius actionis tempestate
iactamur: s recolentes cuiꝰ
sanguine redempti fuerimꝰ:
uelut portum securitatis tran¬
quillitate huius cogitatio¬
nis irtramus. Et in hoc pro¬
prie laborantes officio: incõ¬
muni requiescimus beneficis.
Siergo plus me delectat. quod
uobiscum emptus sum quam
quod uobis prepositus sum:
tunc ut dominus precipit eud
abundantiꝰ ur̃ seruus: ne in¬
gratus sim precio quo ur me¬
rui ẽẽ. conseriuuis. Amare qͥp¬
pe debeo redemptorem: et
scio quid petrodixt. Petre a¬
mas me: pasce oues meas.
hoc semel: hoc iterum:. hoc
tercio. Interrogabatur amor
⁊ imperabatur labor quia u¬
bi maior ẽ. amor. minor est
labor. Quid retribuam Año.
ꝓ omnib que retͥbuit mͥ. Si

Expanded text:
tat, occumbimus. Ubi me terret, tat, occumbimus. Ubi me terret, quod vobis sum; ibi me consolatur, quod vobiscum sum. Vobis en sum Christianus. Illud est nomen suscepti officii, hoc gratiae; illud periculi est, hoc salutis. Denique tanquam in mari magno illius actionis tempestate jactamur: sed recolentes cujus sanguine redempti fuerimus, velut portum securitatis tranquillitate hujus cogitationis intramus; et in hoc proprie laborantes officio, in communi requiescimus beneficio. Si ergo plus me delectat, quod vobiscum emptus sum, quam quod vobis praepositus sum; tunc, ut Dominus praecipit, ero abundantius vester servus, ne ingratus sim pretio, quo vester merui esse conservus. Amare quippe debeo Redemptorem: et scio quid Petro dixit, Petre, amas me? Pasce oves meas . Hoc semel, hoc iterum, hoc tertio. Interrogabatur amor, et imponebatur labor: quia ubi major est amor, minor est labor. Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi ? Si
Abbreviated transcription (Latin):
humeris meis ista de
qua difficilis ratio rod¬
ditur sartina imposita ẽ. ho¬
norts mei cura sollicitat: ue¬
runtamen multo amplius
huꝰmodi consideratione ꝑ¬
moueor. quando anniuersa¬
eius eius dies memoriam pͥ¬
stinam renouans. ita eam mi¬
chi ponit ante oculos. ut qd̃
iam antea suscepi. sic teneam.
quasi hodie suscepturꝰ accedã.
Quid autem istud reformidat᷑
in munere: nisi ne plus nos
delectet quod ꝑiculosum est.
in nr̃o honore. quam feuctuo¬
sumẽ. in ur̃a salute: Adiuuet
igitur orationib urĩs: ut
suam sartinam mecum ferre
dignetur. cum oratis: etiam
prouobis oratis. Hec enim me¬
a sarcina de qua nunc loquai.
quid aluid quam uos estis:
Orate michi uere: sicut oro.
ut non sitis graues. Namdo¬
minus ih̾c sarcinam leuem
non diceret nisi cum portante
portaret. Sed it uos sustinete
me ut scd̃m preceptum apłi¬
cum in uicem nr̃a onera por¬
temus: et sic adimpleam᷑ legẽ
xp̃i. Qui nob̾cum si non por¬
tat succumbimꝰ: si nos ñ por¬

Expanded text:
humeris meis ista, de qua difficilis ratio redditur, sarcina imposita est, honoris mei cura sollicitat: verumtamen multo amplius hujusmodi consideratione permoveor, quando anniversarius ejus dies memoriam pristinam renovans ejus, ita eam mihi ponit ante oculos, ut quod jam antea suscepi, sic teneam, quasi hodie suscepturus accedam. Quid autem isto reformidatur in munere, nisi ne plus nos delectet quod periculosum est in nostro honore, quam quod fructuosum est in vestra salute? Adjuver igitur orationibus vestris, ut suam sarcinam mecum ferre dignetur. Cum oratis, etiam pro vobis oratis. Haec enim mea sarcina, de qua nunc loquor, quid aliud quam vos estis? Orate mihi vere, sicut oro, ut non sitis graves. Nam Dominus Jesus sarcinam levem non diceret, nisi cum portante portaret. Sed et vos sustinete me, ut secundum praeceptum apostolicum, invicem onera nostra portemus et sic adimpleamus legem Christi . Qui nobiscum si non portat, succumbimus; si nos non por
Abbreviated transcription (Latin):
annuntietur: ne ueritas pre¬
Aicetur: ne ueritas teneatur:ne
unitas ametur.: ne caritas di¬
ligatur: ne et̾nitas teneatur.
Ocausa pessima. Ideo pena in¬
fructuosa. Non attendis qui te
de pena iactas tres cruces fuis¬
se. quando dominus passus ẽ:
Int duos latrones: passus est
dominꝰ. Pena non disc̾nebat:
s causa discernebat. Id̾̃o mar¬
tyrũ uox ẽ. in illo psalmo. Iu¬
dica me deus. Nontimet u¬
Aicium. Non enim habet quod
in illo ignis absumat. Ubi to¬
tum aurum ẽ. flamina quid for¬
midatur. Iudica me deus: et
discerne causam meam de gen¬
te non sc̃a. Nunquid dint dis¬
cerne penam meam: Diceret᷑
ei. Penam passus ẽ. ⁊ latro. Nun¬
quid dixit. discerne crucem me¬
am: Ibi ⁊ ad ulter inclusus est.
Nunquid dixit discerne cate.¬
nam meam: Ibi fures etiam
colligati sunt. Nunquid dixit.
discerne uulnus meum. ferro
etiam scelerati necati sunt. Cũ
crgo uideret omnia bonis ma¬
lisq cominunia in passionibꝰ:

Expanded text:
annuntietur, ne veritas praeannuntietur, ne veritas praedicetur, ne veritas teneatur, ne unitas ametur, ne charitas diligatur, ne aeternitas teneatur. O causa pessima! ideo poena infructuosa. Non attendis, qui te de poena jactas, tres cruces fuisse, quando Dominus passus est? Inter duos latrones passus est Dominus: poena non discernebat, sed causa discernebat. Ideo martyrum vox est in illo Psalmo, Judica me, Deus. Non timet judicium: non enim habet quod in illo ignis absumat; ubi totum aurum est, flamma quid formidatur? Judica me, Deus, et discerne causam meam de gente non sancta . Numquid dixit, Discerne poenam meam? Diceretur ei, Poenam passus est latro. Numquid ait, Discerne crucem meam? Ibi et adulter inclusus est. Numquid dixit, Discerne catenam meam? Ibi fures etiam colligati sunt. Numquid dixit, Discerne vulnus meum? Ferro etiam scelerati necati sunt. Cum ergo videret omnia bonis malisque communia in passionibus,
Abbreviated transcription (Latin):
sum pet᷑: impar sum paulo.
Impar ẽ ueritati: Coronatur
rusticitas non excusat᷑ uanitaᷤ.
Dostremo impar es pueris: im¬
par o puellis. imꝑas & sc̃e ua¬
leriane: si adhuc sequi piget:
ñ uis ad herẽ uictorie. sic enim
nobis scõrum uiginti marty¬
rum series recitata ẽ. Cepit ab
ep̃o fidentio: clausit ad fidelem
feminam scam uictoriam. Ini¬
tium a fide. finis ad uictoriam
uidete gͦ frẽs. Sic celebrate paᷤᷤ¬
sionis martyrum: ut cogite¬
tis imitari martyres. Illi ut
fructuosam haberent penam.
elegerunt causam. Attend̾unt
enim dnm̃ dicentẽ. non bea¬
ti qui ꝑsecutionem patiunt᷑:
s beati qui ꝑ secutionẽ paciun¬
turꝓpt̾ usticiam. Elige causã:
et noncures penam. Slautem
non eligis causam: ⁊ hic et
infuturo inuenies penam.
Non te ꝯmoueant supplicia.
ec pene male facientium: sa¬
crilegorum. hostium pacis.
inimicorum ueritatis. seon
enim illi ꝓueritate moriunt᷑:
s ideo moriuntur ne ueritas

Expanded text:
sum Petro, impar sum Paulo. sum Petro, impar sum Paulo. Impar es veritati? Coronatur rusticitas, non excusatur vanitas. Postremo impar es pueris? impar es puellis? impar es sanctae Valerianae? Si adhuc sequi piget, non vis adhaerere Victoriae? Sic enim nobis sanctorum viginti Martyrum series recitata est. Coepit ab episcopo Fidentio, clausit ad fidelem feminam sanctam Victoriam. Initium a fide, finis ad victoriamidete ergo, fratres: sic celebrate passiones martyrum, ut cogitetis imitari martyres. Illi ut fructuosam haberent poenam, elegerunt causam. Attenderunt enim Dominum dicentem, non Beati qui persecutionem patiuntur; sed, Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam . Elige causam, et non cures poenam. Si autem non eligis causam, et hic et in futuro invenies poenam. Non te commoveant supplicia et poenae malefacientium, sacrilegorum, hostium pacis, et inimicorum veritatis. Non enim illi pro veritate moriuntur: sed ideo moriuntur, ne veritas
Abbreviated transcription (Latin):
mile ego et xp̃e: Ille ⁊ si caro.
tamen uerbum caro. U̾bum
enim caro factum ut habita¬
ret in nob̾. carnem assumpsit.
ñ u̾bum ꝑdidit. Quod ñ erat
accep̃: ñ qd erat amisit. O̾s enĩerat ĩ
xͦ: mundũrecõcilianssͥ. Quid ergo¬
ergo simile. ego ⁊ xp̃c: Attol¬
lendas gͥ omnes excusationeᷤ
infidelis infirmitatis: mrẽs
nobis stratam construxerunt.
Lapideis enim tabulis confteu¬
euda earat: qua securi ambu¬
laremus. Ip̃i fecerunt sangui¬
ne suo: confessionib suis. De¬
nq contemptis corporib suiꝰ:
uenienti ad gentes lucrandas
xp̃o tanquam inuimento il¬
lo sedenti. corpora sua sicut ue¬
stimenta strauerunt. Quis ẽ.
quem pudeat dicere: impar
sum xp̃o: Plane impar. Impar
sum xp̃o: etiam mortali xp̃o
imꝑar. Petrꝰ hoc erat quod tu.
paulus hoc erat quod ti: apli
get iutari dnm: unttere conser¬
uum. precessit agm̃ seruorum
sublata ẽ. excusatio pigiorum.
Dostremo adhuc dicit. Impar

Expanded text:
mile ego et Christus? Ille etsi caro, mile ego et Christus? Ille etsi caro, tamen Verbum caro. Verbum enim caro factum, ut habitaret in nobis : carnem assumpsit, non Verbum perdidit; quod non erat accepit, non quod erat amisit. Deus enim erat in Christo mundum reconcilians sibi . Quid ergo simile ego et Christus? Ad tollendas igitur omnes excusationes infidelis infirmitatis, martyres nobis stratam construxerunt. Lapideis enim tabulis construenda erat, qua securi ambularemus. Ipsi fecerunt sanguine suo, confessionibus suis. Denique contemptis corporibus suis, venienti ad gentes lucrandas Christo, tanquam in jumento illo sedenti, corpora sua sicut vestimenta straverunt . Quis est, quem pudeat dicere, Impar sum Deo? Plane impar. Impar sum Christo? Etiam mortali Christo impar. Petrus hoc erat quod tu, Paulus hoc erat quod tu, Apostget imitari Dominum, imitare conservum. Praecessit agmen servorum, sublata est excusatio pigrorum. Postremo adhuc dicit: Impar
Abbreviated transcription (Latin):
ie sollempni scõ¬
rum marty¬
rum: debitus
sermo reddend
Locuturos breuiter iustam
causam martyrum: adiuuẽt
ne arbitremur aliquid nos
conferre mr̃ib: quia eorum
dies sollempnissimos cele¬
bramus. Illi nr̃is festiuitati¬
b nonegent: quia incelis
cum angelis gaudent. Con¬
gaudent autẽ nob̾ non si
honoremus eos: s si inicte¬
mur eos. Quamquam ⁊ qd̃
honoramus nob̾ ꝓdest: nõ
illis. S honorare. ⁊ non unit¬
tari nichil est aluid quam
mendaciter adulari. Ad hoc
nim nob̃ ꝓponatur imitan¬
dus deus: respondet huma¬
na fragilitas. multum ẽẽ
a se. imitari eum. cui ñ pot̾
comparari. Si deniq ipsus
tionem nobis proponat᷑ ex¬
emplum. qui ꝓpterea cumd̾s
eẽt mortali carne uestitus est
ut hominib mortalem car¬
nem gerentib insinuaret p̾¬
ceptum. ⁊ demonstraret exem¬
plum: de quo etiam scriptũ
ẽ. relinquens nobis exemplũ
ut sequamur uestigia eius:
tamen et hic ad huc respondet
humana fragilitas. Quid si¬

Expanded text:
Die solemni sanctorum Martyrum debitus sermo reddendus locuturos, breviter justam causam martyrum locuturos,ne arbitremur aliquid nos conferre martyribus, quia eorum dies solemnissimos celebramus. Illi nostris festivitatibus non egent, quia in coelis cum Angelis gaudent: congaudent autem nobis, non si honoremus eos, sed si imitemur eos. Quanquam et quod honoramus, nobis prodest, non illis. Sed honorare, et non imitari, nihil est aliud quam mendaciter adulari. Ad hoc nim nobis proponatur imitandus Deus, respondet humana fragilitas, multum esse ad se imitari eum, cui non potest comparari. Si deinde ipsius tionem nobis proponatur exemplum, qui propterea cum Deus esset, mortali carne vestitus est, ut hominibus mortalem carnem gerentibus insinuaret praeceptum, et demonstraret exemplum; de quo etiam scriptum est, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus : tamen et hic adhuc respondet humana fragilitas, Quid si
Abbreviated transcription (Latin):
mus: huiꝰ doctrinam uelut
coruscam intenebeis lampa¬
dem nrĩs semper gressib pre¬
seramus. Pudeat iam derrenis
incumbere: qui perspei desi¬
derium ad celestẽ cepimꝰgłam fe¬
stinare. Qui ad celestium nup¬
tiarum delitias ꝓperat: ter¬
rene uoluptatis ceno ꝓuolui¬
propudor erubescat. Qui ti¬
tulis angłice dignitatis orna¬
ri sperat in patria: dignitatiᷤᷤ
locum in exilio non requirat.
Incassum porro terrena lucͣ
congerimus: qui diuitias ĩ¬
mortales in regni celestis pa¬
latio possidemus. Quem igi¬
tur pondus terrene corrup¬
tionis aggrauat: rerum ex¬
trinsecus affluentium copia
non extollat. Qui adhoccon¬
stitutus ẽ. ut totis uirib iu¬
giter cum ad uersario dimicet:
corporis hunc et negligentie
dissolutio non eneruet. Sic sic

Expanded text:
mus, hujus doctrinam velut coruscam in tenebris lampadem nostris semper gressibus praeferamus. Pudeat jam terrenis incumbere, qui per spei desiderium ad coelestem coepimus gloriam festinare. Qui ad coelestium nuptiarum delicias properat, terrenae voluptatis coeno volutari erubescat: qui titulis angelicae dignitatis ornari sperat in patria dignitatis locum in exsilio non requirat. Incassum porro terrena lucra congerimus, qui divitias immortales in regni coelestis aerario possidemus. Quem igitur pondus terrenae corruptionis aggravat, rerum extrinsecus affluentium copia non extollat. Qui ad hoc constitutus est, ut totis viribus jugiter cum adversario dimicet, torporis hunc et negligentiae dissolutio non enervet. Sic, sic
Abbreviated transcription (Latin):
secutionẽ xp̃iano intulerit.
hac pena plectetur: ut ium
sua sacrilega mola. iudican¬
M semili fluctib demergatur:

Expanded text:
secutionem Christiano intulerit, hac poena plectitur ut cum sua sacrilega mola judicandi saeculi fluctibus admergatur
Abbreviated transcription (Latin):
Et ditiorẽ. qui autunnalem ma
eo qui uerne ꝓpaginis ar¬
busta plantauit.Conuenien¬
ter igitur factumẽ. ut sicut
moysi. ita ⁊ iohannis glebã
omp̃c d̾s absconderet. ⁊ in
duob mirabilib uiris unũ
miraculum exhibere. Et no¬
tandum quam effectuose ꝙͣ

Expanded text:
Et ditior est, qui autumnalem fructuum Et ditior est, qui autumnalem fructuum eo qui vernae propaginis arbusta plantavit. Convenienter igitur factum est ut sicut Moysi, ita et Joannis glebam omnipotens Deus absconderet et in duobus mirabilibus veris unum miraculum exhiberet. Et notandum quam affectuose,
Abbreviated transcription (Latin):
sed potius in lumine solis. sic̃
pͥopło: ecce iste quanto głosius
habet manna etiam in sepul¬
cro. Et quid plura: Iile faciẽ
iste etiam diuinitatis reuelat
essentiam. ut ds ab homini¬
b agnoscatur. Atq ut idem
repecam: ille splendoren sui
uultus obtenit ne ab illa ple¬
be conspiceretur:iste dei uer¬
bum quod ẽ. ymago patris.
dei filium quem iste p̃ mani¬
b habuit. cum quo duitissi¬
me conuersatꝰ ẽ. a quo unice
ac specialiter est dilectus. ille
quidem obiure ac desidera¬
biliter peciit dicens. obsecro
domine mitce quein missurꝰ
es: s impetrare non ualuit.
ueruntamen dum magnis sũ¬
misq apud deum meritis am¬
bo claruissent: uno ut̃q spũ
rio concordicer estuauit. Nec
nos alterum alt̾i preferre p̾¬
sumimus: s adiuersitatem
nitate pensamus. Duorum
quippe uiatorum nulla ocu¬
lorum uiuacitate disparium.
qui orto sole graditur. clarius
quelibet opposita conspiẽ: quã
is qui ante lucem exurgit.

Expanded text:
sed potius in lumine solis, sicutsed potius in lumine solis, sicutpopulo; ecce quanto gloriosius habet iste manna etiam in sepulcro. Et quid plura? Ille faciem populo : iste etiam divinitatis revelat essentiam, ut Deus ab omnibus agnoscatur . Atque ut idem repetam, ille splendorem sui vultus obtexit, ne ab illa plebe conspiceretur; iste Dei Verbum, quod est imago Patris, Dei Filium, quem iste prae manibus habuit, cum quo diutissime conversatus est, a quo unice et specialiter dilectus, ille quidem obnixe ac desiderabiliter petiit, dicens: «Obsecro, Domine, mitte quem missurus es ;» sed impetrare non valuit. Verumtamen dum magnis summisque apud Deum meritis ambo claruissent, uno uterque spiritu rio concorditer aestuabat. Nec nos alterum alteri praeferre praesumimus, si diversitatem nitate pensamus. Duorum quippe viatorum nulla oculorum vivacitate disparium qui orto sole graditur clarius quaelibet opposita conspicit quam is qui antelucanus exsurgit.
Abbreviated transcription (Latin):
bo uite. ⁊ uidimus. ⁊ cestamur.
et annuntiauimꝰ uob̾ uitam
et̾nam: que erat apud patrẽ.
et apparuit nob̃. Et non solũ
aeum hominẽ factum oculis
carnalib uidit: s et ipm̃ uerͥ¬
bum quod erat apud patrem
et ꝑ quod facta sunt omnia.
illustrata diuinitus mente
conspexit. Atq ut ad huc com¬
paratio ꝓducatur: moyses ta¬
bernaculo preerat. quod nu¬
bes oꝑiebat. ita ut aliquando
nec ip̃e moyses potusset intͣ¬
re. sicut inerodo legitur. quia
operuit nubes tab̾naculum
testimonii. et głia domini
impleuut illud. nec poterat
moyses ingredi tectum fede¬
ris. nube operiente omnia.
iohannes autem melions
tabernaculi custos factus.
beate marie minister extititiꝰ
quam non uidelicet corꝑorea
huius aeris nubes obtexit. s
sp̃s sc̃s inuisibiliter obumbisi¬
uit. et gła dñi. hoc est filius
dei. qui hoc tabernaculum
non mox discessurus. s uerã
carnem suscepturꝰ impleuit.
non mansit subaeris caligine.

Expanded text:
bo vitae, et vidimus et testamur, bo vitae, et vidimus et testamur, et annuntiamus vobis vitam aeternam quae erat apud Patrem, et apparuit nobis .» Et non solum Deum hominem factum oculis carnalibus vidit, sed et ipsum Verbum, quod erat apud Patrem, per quod facta sunt omnia , illustrata divinitus mente conspexit. Atque ut adhuc comparatio producatur, Moyses tabernaculo praeerat quod nubes operiebat, ita ut aliquando nec ipse Moyses posset intrare, sicut in Exodo legitur: «Quia operuit nubes tabernaculum testimonii, et gloria Domini implevit illud ,» nec poterat Moyses ingredi tectum foederis, nube operiente omnia, Joannes vero melioris tabernaculi custos factus, B. Mariae minister exstitit, quam non videlicet corporea hujus aeris nubes obtexit, sed Spiritus sanctus invisibiliter obumbravit. Et gloria Domini, hoc est Filius Dei, qui hoc tabernaculum, non mox discessurus, sed veram carnem suscepturus implevit, non mansit sub aereae caligine nubis,
Abbreviated transcription (Latin):
dam mysterio uoluit sepultẽ
sub ucere. Uterq scilicet
lux mundi. ut̃q mandatoꝵ
celestium bauilus: uterq di¬
umi confilii reuelator. Nec ĩ¬
mertto indignitate sius de la¬
ta cadauerib congeuunt: qͥ
et in sublimib uite sue meri¬
tis diuersis licet temporib
concordit̾ claruerunt. Et sires
diligenti consideratione per¬
pendit᷑: ut cum beati moysi
pace loquar iohannes pocior
uruenitur. Ille siquidem mi¬
nister extitit legis: hic predi
crimina delerentur. Ille an¬
nuntiatior ẽ. umbre: hic mi¬
nister ẽ. ueritatis. Ille dixte
domino. si muemi grãm incõ¬
spectu tuo. ostende mͥ faciem
tuam. ut sciam te: s ꝓtinus
audiuit. Non pot̾is uidere
faciem me am: non enun ui¬
debit me homo. et uiuet. iste
u̾o deum incarnatum. non so¬
lum uidit ⁊ audiuit: s etiã
manib contrectauit: sũ ip̃e
testatur dicens. Quod fuit
inquit abinitio. quod audi¬
iumus. quod uidimus quod
oculis nr̃is ꝑ speximus. ⁊ ma¬

Expanded text:
dam mysterio voluit sepulturae dam mysterio voluit sepulturae subducere. Uterque scilicet lux mundi, uterque mandatorum coelestium bajulus, uterque divini consilii revelator. Nec immerito in dignitate suis delata cadaveribus congruunt qui et in sublimibus vitae suae meritis, diversis licet temporibus, concorditer claruerunt. Verum si res diligenti consideratione perpenditur, ut cum beati Moysi pace loquar, Joannes potior invenitur. Ille siquidem minister exstitit legis, hic praedicrimina delerentur. Ille annuntiator est umbrae, hic minister est veritatis. Ille dixit Domino: «Si inveni gratiam in conspectu tuo, ostende mihi faciem tuam, ut sciam te;» sed protinus audivit: «Non poteris videre faciem meam; non enim videbit me homo, et vivet ; » iste vero Deum incarnatum non solum vidit et audivit, sed etiam manibus contrectavit, sicut ipse testatur, dicens: «Quod fuit, inquit, ab initio, quod vidimus, quod audivimus, quod oculis nostris perspeximus, et ma
Abbreviated transcription (Latin):
erm exissec sermo int̾ frẽs. qd̾
discipulus ille non moritur:
cur ip̃e uera dicentib obui¬
asset dicens. et non dixit ih̃c
non moritur: friestra nuni¬
rum hic moram tͣerere ac u̾¬
ba multiplicare uideretur:
si dum illuiere dicerent. non
moritur. iste ꝓtinus obstitis¬
set dicens. non dixit ieh̃c nõ
moritur: ac ꝑ hoc ueritatiqͣ¬
referentib contrairet. Sed
dum non moriturum se sal¬
uatorem dixisse negauit.mo¬
riturum se eẽ. in dubitant̃
asseruit. Porro autem suie
resurrexilset siue non resur¬
rexissẽt: quod in sepulchro
sc̃m corpꝰ eius ulterius ñ ap¬
paruit. duune sine Aubio
urecutis oꝑatio fuit. Scrip¬
tumẽ. indeutero nomnio. Mor¬
tuus ẽ. moyses seriuis dñi ĩ
terra moab iubente domino:
nouit homo sepulcrum eiꝰ
usq inpresentem diem. Re¬
nouatum est illud de corpore
moysi. nunc eciam in iohanne
miraculum. Et qui legis la¬
torem tunc dignatus est nul¬
lis scientib sepelure: ip̃e etiã
corpꝰ euangłiste sui secreto qͦ¬

Expanded text:
enim exisset sermo inter fratres, quod discipulus ille non moritur, cur ipse vera dicentibus obviasset, dicens: «Et non dixit Jesus: Non moritur .» Frustra nimirum hic moram texere ac verba multiplicare videretur, si dum illi vera dicerent: «Non moritur;» iste protinus obstitisset, dicens: «Non dixit Jesus: Non moritur,» ac per hoc veritati qureferentibus contrairet. Sed, dum se non moriturum Salvatorem dixisse negavit, moriturum se indubitanter asseruit. Porro autem sive resurrexisset, sive non resurrexisset, quod in sepulcro sanctum corpus ejus ulterius non apparuit divinae sine dubio virtutis operatio fuit. Scriptum est in Deuteronomio: «Mortuus est Moyses famulus Domini in terra Moab jubente Dnovit homo sepulcrum ejus usque in praesentem diem .» Renovatum est itaque illud de corpore Moysi nunc etiam in Joanne miraculum; et qui legislatorem tunc dignatus est nullis scientibus sepelire, ipse etiam corpus evangelistae sui secreto quo
Abbreviated transcription (Latin):
libet efferre contendimus cel¬
situdinis eius merita nonequa¬
mus: quia qui diuine laudis
p̾conia meruit: ad eius digne¬
merita collaudanda humane
lingue fragilitas non assurgit.
olim precium. et nunc factus
est p̾mium. ꝑ huius ergo uesti¬
gia dilectissimi ad redemptorẽ
nrm pleno cordis amore tenda

Expanded text:
libet efferre contendimus, cellibet efferre contendimus, celsitudinis ejus merita non aequamus; quia qui divinae laudis praeconia meruit, ad ejus digne collaudanda merita humanae linguae fragilitas non assurgit. olim pretium, et nunc factus est praemium. Per hujus ergo vestigia, dilectissimi, ad Redemptorem nostrum pleno cordis amore tenda
Abbreviated transcription (Latin):
intelligitur. quia his qui deo
uite sue sacrificium offerunt.
nullam deus carnalem uult
ineẽ. dulcedmẽ: nichil meis
uiuere. quod ad carnalem ꝑti¬
neat uoluptatem. Oleum autẽ
frequent̾ immnitutur: ut om̃is
nr̃e oꝑationis oblatio hylarit̃¬
offeratur. Hilarem enim dato¬
rem diligit deus. In omnibus
enim sal precipitur admisceri:
ut omne bomoꝑis sacrificiũ.
rationis. discretionis ac celestis
sapientie sit sale conditum.
Hoc autem diuine sapientie
sale. ita omnis beati ioħis u
merito dicatur os deĩ lingua
sp̃c scĩ: cedrus paradisi: lux eccłe̾:
decus orbis: preco celi. lumen
mundi: sydus hominũ: speci¬
men angłorum: lapis uiuus:
speculum lucis: logotheta di¬
uinitatis: fundator fidei: colũp
na templi: architectus ueri
tabernatuli quod fint deus ⁊
non homo. Nam et cherubin
uire ꝑhibetur: qui scientie ple¬
nitudinem ex ip̃o redemptoris
pectore ꝑcepisse cognoscitur.
ueruntamen eum nos quantũ¬

Expanded text:
intelligitur, quia his, qui Deo intelligitur, quia his, qui Deo vitae suae sacrificium offerunt, nullam Deus carnalem vult inesse dulcedinem, nihil in eis vivere, quod ad carnalem pertineat voluptatem; oleum autem frequenter immittitur, ut omnis nostrae operationis oblatio hilaritofferatur. « Hilarem enim datorem diligit Deus . » In omnibus etiam sal praecipitur admisceri ut omne boni operis sacrificium, rationis, discretionis ac coelestis sapientiae sit sale Hoc autem divinae sapientiae sate, ita omnis beati Joannis merito dicatur os Dei, lingua Spiritus sancti, cedrus paradisi, lux Ecclesiae, decus orbis, praeco coeli, lumen mundi, sidus hominum, specimen angelorum, lapis vivus, speculum lucis, logotheta divinitatis, forma fidei, columna 351 coeli, architectus veri tabernaculi, quod fixit Deus, et non homo. Nam et cherubim jure perhibetur, qui scientiae plenitudinem ex ipso Redemptoris pectore percepisse cognoscitur. Verumtamen cum nos quantum
Abbreviated transcription (Latin):
illusteari. Cuiꝰ nimirũ splen¬
dore concepto celum uelut
aquila penetrat: ita ut cira¬
ta cuncta transgrediens
ad ipsum rerum omnium
uerticem. mentis contempla¬
tione ꝑtingat. Nostis frẽs
mei.quia inmundi nascen¬
tis originem tertio die germi¬
nauerit terra: quarto celi
facta sunt luminaria: qͥnto.
uolatilia sunt creata. Qua¬
re autem increandis rebus
hic ordo decureit: nisi ut noᷤᷤ
insteueremur. quia priꝰ ne¬
cesse ẽ. ut mens nr̃a uiren¬
tia uirtutum oꝑa germinet.
quatinus sic mereatur cele¬
stis gram̃ luminis. ac postre¬
mo euolare ualeat adcontẽ¬
plandam sp̃em ueritatis :
Germinemus itaq frẽs ut il¬
luminemur: quatinꝰ illumi¬
nati. uirtutum pennis ad ce¬
lestia sublenemur. Non nos
mundi huiꝰ dulcedo falsa de¬
mulceat: non carnalis illece¬
bre uoluptas luxuriosa resol¬
uat. Nusquam certe precep¬
tum inueteris testamenti ce¬
rimoniis inuenitur: ut mel
sacrificiis misceatur. ꝑ quod

Expanded text:
illustrari; cujus nimirum splenillustrari; cujus nimirum splendore concepto, coelum velut aquila penetrat, ita ut creata cuncta transgrediens, ad ipsum rerum omnium verticem mentis contemplatione pertingat. Nostis, fratres mei, quia in mundi nascentis origine, tertio die germinaverit terra, quarto coeli facta sunt luminaria, quinto volatilia sunt creata . Quare autem in creandis rebus hic ordo cucurrit, nisi ut nos instruemur quia prius necesse est ut mens nostra virentium virtutum opera germinet, quatenus sic mereatur coelestis gratiam luminis, ac postremo evolare valeat ad contemplandam speciem veritatis? Germinemus itaque, fratres, ut illuminemur, quatenus illuminati, virtutum pennis ad coelestia sublevemur. Non nos mundi hujus dulcedo falsa demulceat, non carnalis illecebrae voluptas luxuriosa resolvat. Nusquam certe praeceptum in Veteris Testamenti caeremoniis invenitur, ut mel sacrificiis misceatur. Per quod
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. Quod nimirum. et il¬
lud euisdem hystorie signi¬
ficare ꝑpenditur: quia tran¬
seunte eodem ppło aque suꝑi¬
ores ad instar montis intumes¬
cunt. inferiores uero inmare
mortuum delabunt᷑: quia ꝓ¬
fecto exeis qui baptrrantur. a¬
lii inaccepta celestis gr̃e dul¬
cedine ꝑ seuerant: alii in pec¬
catorum amaritudinem de¬
fluere. reprobe uiuendo nõ
cessant. Et uelut in maris mor¬
tui salsuginem coreuunt:
dum sapiendo t̾rena. ꝑ pra¬
ue uite decliuia ad mortem
teudunt. Nos autem non sic
disecini. non sic: s adueram
sapientiam anmũ tranffe¬
rentes. sic ꝑd̃ĩ miscłiam in
iurtutum studeamꝰ alta pro¬
ficere: ut inuitiorum pudeat
uoraginem declinare. Sie ꝑ¬
seueremus semꝑ adsuꝑna
ꝓ perare quo temlimus. ut
duuni amoris dulcedinem.
in nr̃is iugit̃ mentib conser¬
uemus. Illius itaq sapien¬
tientie laboremus participes
fieri: qua beatus iohannes
ꝑamplioris gr̃e cumulum
meruit in comparabiliter

Expanded text:
cunt. Quod nimirum et ilcunt. Quod nimirum et illud ejusdem historiae significare perpenditur: nam, transeunte eodem populo, aquae superiores ad instar montis intumescunt, inferiores vero in mare mortuum delabuntur ; quia profecto ex eis qui baptizantur, alii in accepta coelestis gratiae dulcedine perseverant, alii in peccatorum amaritudinem defluere, reprobe vivendo, non cessant, et velut in maris mortui salsuginem corruunt, dum sapiendo terrena, per pravae vitae declivia ad mortem tendunt. Nos autem non sic, dilectissimi, non sic, sed ad veram sapientiam animum transferentes, sic per Dei misericordiam in virtutum studeamus alto proficere, ut in vitiorum pudeat voraginem declinare. Sic perseveremus semper ad superna properare, quo tendimus, ut divini amoris dulcedinem in nostris jugiter mentibus conservemus: illius itaque sapientiae laboremus participes fieri, qua beatus Joannes per amplioris gratiae cumulum meruit incomparabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
ros singulos ꝑ singulas teibus:
et precipe eis. ut tollant de me¬
dio iordanis alueo ubi fuerunt
sacerdotes pedes. duodecim du¬
rissimos lapides: quos ponetis
in loco castrorum ubi fixeritis
hac nocte tentoria. Ut autem
non omnia licet plena miste¬
riis uerba discutiam: quid per
hoc factum nob̾ innuit᷑ nisi
ut postquam mistici iordanis
fluenta transinitunus. pꝰquã
de lauacei salutaris fonte cõ¬
surgimus. durissimos duo¬
decim lapides id est firmissi¬
ma apłorum exempla adimi¬
dationem nobis proponere de¬
beamus: Lapides quippe ubi
sacerdotes pedes fixerant in lo¬
co castrorum ponimus: si in
ꝓcuctu sp̃ualis militie positi.
apłoꝵ uestigia constant̾ ac fir¬
mit̃ teneamus. Nam iuixta
salomonis sententiã qui mol¬
lis et dissolutꝰ ẽ. inopere suo.
fe̾ est sua opera dissipantis.
Nimirum qui in morib su¬
is molles ac fluidisunt: more
aque procipites adima deflu¬
unt. Qͥ u̾o ꝯstantez ac firmi:
in arcẽ cotidie uͥtutis excres¬

Expanded text:
ros, singulos per singulas tribus, et praecipe eis, ut tollant de medio Iordanis alueo, ubi sacerdotum steterunt pedes, duodecim durissimos lapides, quos ponetis in loco castrorum, ubi fixeritis hac nocte non omnia, licet plena mysteriis, verba discutiam, quid per hoc factum nobis innuitur, nisi ut postquam mystici Jordanis fluenta transimus, postquam de lavacri salutaris fonte consurgimus, durissimos duodecim lapides, id est, firmissima apostolorum exempla ad imitationem 350 nobis proponere studeamus? Lapides quippe, ubi sacerdotes pedes fixerant, in loco castrorum ponimus; si in procinctu spiritualis militiae positi, apostolorum vestigia constanter et firmiter teneamus. Nam juxta Salomonis sententiam: «Qui mollis et dissolutus est in opere suo, frater est sua opera dissipantis ; » nimirum qui in moribus suis molles ac fluidi sunt, more aquae praecipiter ad ima defluunt; qui vero constantes ac firmi, in arcem quotidie virtutis excres
Abbreviated transcription (Latin):
uirginea fuerunt integrita¬
te participes: ita nichilominꝰ
et manticipata resurrectione
rat unanimitas conuersatio¬
nis inuita. Si enim beatusi¬
mi uirgines isti iohannes ui¬
delicet. et maria nullatenus
surrexũsent: cur in eoꝵ tumulis
sepulta cadauera non iacerĩt.
tei et pauli. ceterorumq apo¬
stolorum ac mr̃m corpora su

Expanded text:
virginea fuerunt integritavirginea fuerunt integritate participes, ita nihilominus et in anticipata resurrectione rat unanimitas conversationis in vita. Si enim beatissimi virgines isti, Joannes videlicet et Maria, nullatenus surrexissent, cur in eorum tumulis sepulta cadavera non jacerent, tri et Pauli caeterorumque apostolorum et martyrum co
Abbreviated transcription (Latin):
domus ẽ. uermium panis
miratione pronuncient.
quod irłitico popło manna
deus concessit incibum di¬
cens. Panem celz: dedit eis
Panem angłorum mandu¬
cauit homo. Quod illis tẽ
mittebatur e celo. nunc sca¬
tuxire conspicitur in sepul¬
cro. Si enim magnum inter¬
ra miraculum manna non
ẽẽt: nequaquam moysi dñs
et custodiatur infuturas re¬
tro generationes: ut noue¬
rint panem quo alui eos in
solitudine. quando educti e¬
stis de terra egypti. Ecce quid
merecur pudicitia uirgina¬
lis: ecce quante magnitudi¬
nis ẽ. in iuolate carnis inte¬
geitas. Uidete fres mei. con¬
sułate. ꝑpendite. quid deli¬
tiarum incorruptio corporis
habet incelo: si cibum celi
g̾mnat in sepulchro. Quan¬
putredinis tam est mirabili¬
ter głosa. Unde et sinon au¬
deamus pleniter diffinire:
pium tamen est arbitrari. ut
sicut de beata dei genitrice cre¬
ditur. ita etiam beatus iohan¬
nes iam resurrexisse ꝓbabilit̾
asseratur. Quatimis sicut in

Expanded text:
domus est vermium, panis domus est vermium, panis miratione pronuntiet quod Israelitico populo manna Deus concessit in cibum, dicens: «Panem coeli dedit eis; panem angelorum manducavit homo ; » quod illis tunc mittebatur e coelo, nunc scaturire conspicitur e sepulcro. Si enim magnum in terra miraculum manna non esset, nequaquam Moysi Dominet custodiatur in futuras retro generationes, ut noverint panem quo alui eos in solitudine, quando eduxi eos de terra Aegypti .» Ecce quid meretur pudicitia virginalis. Ecce quantae magnitudinis est inviolatae carnis integritas. Videte, fratres mei, considerate, perpendite, quid deliciarum incorruptio carnis habeat in coelo, si cibum coeli, germinat in sepulcro. Quanputredinis tam mirabiliter est gloriosa. Unde et si non audeamus pleniter definire, pium tamen est arbitrari ut sicut de beata Dei Genitrice creditur, ita etiam B. Joannes jam resurrexisse probabiliter asseratur, quatenus sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
reddam. Adhuius deniq
ꝓmissionis effectum. cla¬
rum dedit inditium cum
ineius obitu radiantem fec̃
enitescere lucem: ꝑ quamui¬
delicet liquido patuit. ip̃m
celitus aduenisse lucis aue¬
torem. affuit itaq domi¬
nus ꝓmissionis sue non ĩ¬
memor: qui et animameiꝰ
in illa suꝑne ierłm quiete
susciperet: et sacratissimum
corpus mea que ip̃e nouit
secreti recessus archana trã¬
ferret. Nam et debeato e¬
noc legitur quia ambula¬
uit cum deo:⁊ noninuent¬
ebatur quia transtulit il¬
lum deus. Iam uero illud
quiꝰ digne miretur quod in
sepulcro eius manna reppe¬
eitur: et interre specu pͥa¬
nis celi non semel s cotidie
nascitur: De manna quuiꝑ¬
pe saluo altiori mysterio scͥp¬
tum ẽ. Panem de celo dedisti
eis domine: habentẽ omne
delectamentũ. Ueniant ig
omnes nationes gentium.
et obstupescant miraculum
omnib ubiq scłis inaudi¬
tum. ueniant inquam. et
admirantes aspiciant. quia
in sepulcro quod ꝓculdubio

Expanded text:
reddam. Ad hujus denique reddam. Ad hujus denique promissionis effectum clarum dedit indicium, cum in ejus obitu radiantem fecit enitescere lucem, per quam videlicet liquido patuit ipsum coelitus advenisse lucis auctorem. Affuit itaque Dominus promissionis suae non immemor, qui et animam ejus in illa supernae Hierusalem quiete susciperet et sacratissimum corpus in ea, quae ipse novit, secreti recessus arcana transferret. Nam et de B. Enoch legitur quia ambulaverit cum Deo, et non inveniebatur, quia transtulit illum Deus . Jam vero illud quis digne miretur quod in sepulcro ejus manna reperitur et in terrae specu panis coeli non semel, sed quotidie nascitur? De manna quippe, salvo altiori mysterio, scriptum est: «Panem de coelo dedisti eis, Domine, habentem omne delectamentum .» Veniant igitur omnes nationes gentium, et obstupescant miraculum omnibus ubique saeculis inauditum. Veniant, inquam, et admirantes aspiciant quia in sepulcro, quod procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
rata lienus. In sepultura
crucis iacere uoluit: quia
crucem iugiter iuuuendo
portauit. Et sicut petrꝰ
magistrum secutꝰ est a ꝑ¬
secutorib crucifixus: ita
quodammodo et ioħs in
eccłiastica pace sepultus.
S dominus int̾ eos fore
diuersitatem docuit: cũ
dixit petro. Sic eum uolo
manere donec ueniam.
Quid ad te : Tu me sequere.
Qui enim petrum uoluit
secum in crucis suspendio
triumphare: ip̃e decreuit
ioħ̾m in eccłiastica pace qͥ¬
escere: quatinus et ille sub¬
eundi martyrii ceteris p̃¬
beret exemplum: ⁊ iste e¬
recta supra fundamenta
fidei eccłie fabricata. quie¬
tus migraret ad celum. Il¬
le secuturis martirib eẽt.
constantie forma: iste no¬
uiter infide plantatis eẽt
morum atq uirtutum spũa¬
lium disciplina. Siceum uo¬
lo manere: donec ueniam.
ueniam inquit: ut eum iĩ¬
culo carnis ab soluam. Ue¬
niam: ut eum adgłie mee
consortium tranferam. Ue¬
niam: ut laborib eius dig¬
ne remunerationis p̾miũ

Expanded text:
rat alienus. In sepultura rat alienus. In sepultura in crucis modum jacere voluit, quia crucem jugiter vivendo portavit, et sicut Petrus Magistrum secutus est, a persecutoribus crucifixus, ita quodammodo et Joannes in ecclesiastica pace sepultus. Sed Dominus inter eos fore diversitatem docuit, cum dixit Petro: «Sic eum volo manere donec veniam. Quid ad te? Tu me sequere .» Qui enim Petrum voluit secum in crucis patibulo triumphare, ipse decrevit Joannem in ecclesiastica pace quiescere, quatenus et ille subeundi martyrii caeteris praeberet exemplum, et iste erecta supra fundamentum fidei Ecclesiae fabrica quietus migraret ad coelum; ille secuturis martyribus esset constantiae forma, iste noviter in fide plantatis esset morum atque virtutum spiritualium disciplina. «Sic eum volo manere donec veniam.» Veniam, inquit, ut eum vinculo carnis absolvam. Veniam, ut eum ad gloriae meae consortium transferam. Veniam, ut laboribus ejus dignae remunerationis praemium
Abbreviated transcription (Latin):
et pacem ab eoqui ẽ. ⁊ qui
erat. et qui uenturꝰ est. at¬
tulit: et multa secreti cele¬
stis rusteria pacefecit. Iam
uero illa beate migratio¬
nis euis mirabilis nouitaᷤᷤ¬
quem non mouerat: Quis
felicissime consummationis
głiam non obstupet᷑at : Qͥa
enim mirabiliter uint mi¬
rabiliter obiit. Et quia nõ
communem cum hominib
uitam dunt: non communt
hominum morte transuuit.
Nam ut hystorie continent
quadratam in eccłia fieri
foueam iussit: moxq mne¬
am descendens extenus ma¬
nib post ꝓlixa fuse oratio¬
nuis uerba. inigrauit. Mox
autem tanta suꝑ eum lux
celitus ẽ. emissa: ut nuilus
eam ferret aspectus. Postmo¬
dum uero inuenta ẽ. fo¬
uea. nichil aluid in ĩe con¬
tinens nisi manna: quod
uidelicet sicut dicitur. usq
hodie scaturire non desinit.
Sic nimirum sic dilectum
auctori uite discipulum
transire de seculo dignũ
fuit:ut tam fieret dolore
mortis extraneus. quam
ad corruptione carnis fue¬

Expanded text:
et pacem ab eo qui est, et qui et pacem ab eo qui est, et qui erat, et qui venturus est, attulit et multa secreti coelestis mysteria patefecit. Jam vero illa beatae migrationis ejus novitas mirabilis quem non moveat? Quis felicissimae consummationis gloriam non obstupescat? Quia enim mirabiliter vixit, mirabiliter obiit; et quia non communem cum hominibus vitam duxit, non communi hominum morte transivit. Nam, ut historiae continent, quadratam in Ecclesia fieri foveam jussit, moxque in eam descendens extensis manibus post prolixa fusae orationis verba migravit. Mox autem tanta super eum lux coelitus est emissa ut nullus eam ferret affectus. Postmodum vero inventa est fovea nihil aliud in se continens, nisi manna, quod videlicet, sicut dicitur, usque hodie scaturire non desinit. 346 Sic nimirum, sic dilectum auctori vitae discipulum transire de saeculo dignum fuit, ut tam fieret a dolore mortis extraneus quam a corruptione carnis fue
Abbreviated transcription (Latin):
nis archane misterium et
filius uirginis.⁊ fr̃ est sal¬
uatoris. hinc est quod men¬
tem eius ommip̃s deus ad
tantum puritatis ar misti¬
ce reuelationis culmen eue¬
xte: ut ei non modo statum
eccłie presentis ostenderet:
s etiam quid deinceps futu¬
rum eẽt usq in ꝑpetuum re¬
uelaret. Unde et illam no¬
bilem suam scripsit aꝑoca¬
lipsin: que nimirum tantis
cognoscitur redundare mi¬
steriis ut dot iudeatur ha¬
bere sacramenta. quot uer¬
ba: immo inu̾bis singuł.
multiplices latent intellec¬
tus. Que ꝓfecto tum septẽ
asie eccłiis mittitur: om̃i
unmersali eccłie que sub sep
consequens est:ut omnes
eccłie ꝑ orbem terrarum cir¬
cumquaq diffuse. non dibi¬
tent beatum iohannem com¬
munem se habere doctorem.
Quib uidelicet tanquam egͤ¬
giꝰ quidam regalis imperii
nuntius. ab ieħu xp̃o qui ẽ.
testis fidelis primogenitus
uiuorum et mortuorum. ⁊
princeps rigum derre. celi¬
tus destinatus. grãm simul

Expanded text:
nis arcanae mysterium et nis arcanae mysterium et filius Virginis et frater est Salvatoris. Hinc est quod mentem ejus omnipotens Deus ad tantum puritatis ac mysticae revelationis culmen evexit ut ei non modo statum Ecclesiae praesentis ostenderet, sed etiam quid deinceps futurum esset usque in perpetuum revelaret. Unde et illam nobilem suam scripsit Apocalypsim, quae nimirum tantis cognoscitur redundare mysteriis ut tot videatur habere sacramenta quot verba, imo in verbis singulis multiplices lateant intellectus. Quae profecto cum septem Asiae Ecclesiis mittitur, omni universali Ecclesiae, quae sub septconsequens est ut omnes Ecclesiae per orbem terrarum circumquaque diffusae non dubitent B. Joannem communem se habere doctorem. Quibus videlicet tanquam egregius quidam regalis imperii nuntius, ab Jesu Christo, qui est testis fidelis, primogenitus vivorum et mortuorum, et princeps regum terrae coelitus destinatus, gratiam simul
Abbreviated transcription (Latin):
usq humana possunt meri¬
ta ꝓuehi quasi meta uirtu¬
tum factus indeficient̾ excre¬
sunt acipienda. ut huma¬
notantum uideant᷑ more
plata: s prorsus efficatia
sunt. ⁊ diuinis uirib fulta:
atq in euitabili ueritatis
auctoritate subnixa. Illud
u̾bũ pendebat substãtiũ ⁊ consub¬
stantiale patei ac sempiter¬
numẽ: atq idcirco uerba q̃
locutus ẽ. quia sp̃s ⁊ uita
sunt. in aniter transire nõ
pulis. hoc ẽ. corpus meum.
Et tantus fuit in illis uerb̾
effectus: ut uico panis ille
quem dabat. dominicum
fieret corpus. Dixit enim. et
omina facta sunt: manda¬
uit. et creata sunt. Ex quadã
itaq similitudine sidicere
audeamus et beatus iohan¬
nes non solo filii potitus est
nomine: s ꝓpt̾ uerba illa de¬
minica quoddam maius ne¬
cessitudinis sacramentum
apud beatamꝰ uurginem me¬
ruit obunere. Consideremꝰ
itaq aileccissimi. quante głie
magnus uir iste credendus
est: qui ꝑ quoddam ad optio¬

Expanded text:
ousque humana possunt meriousque humana possunt merita provehi, quasi meta virtutum factus indesinenter excresunt accipienda ut humano tantum videantur more prolata, sed prorsus efficacia sunt, et divinis virtutibus fulta atque inevitabili Veritatis auctoritate subnixa. Illud endebat, substantivum, et consubstantiale Patri ac sempiternum est, atque idcirco verba quae locutus est, quia Spiritus et vita sunt, inaniter transire non pulis: «Hoc est corpus meum .» Et tantus fuit in illis verbis effectus ut illico panis ille quem dabat Dominicum fieret corpus. Dixit enim, et omnia facta sunt; mandavit, et creata sunt . Ex quadam itaque similitudine, si dicere audeamus, et B. Joannes non solum filii potitus est nomine, sed propter verba illa Dominica, quoddam majus necessitudinis sacramentum apud beatam Virginem meruit obtinere. Consideremus itaque, dilectissimi, quantae gloriae magnus vir iste credendus est, qui per quoddam adoptio
Abbreviated transcription (Latin):
mecum nonẽ. meum dare uo¬
b̾. Ecce hic inuerbis domini¬
cis patent̾ ostenditur quia
iohannes et martyr fuit: dũ
ĩstet quia domini calicem bi¬
bit. Et reuera martyr fuit: qͥa
multa prodomino ꝑsecutio¬
num supplicia ꝑtulit. Mar¬
tyr utiq fuit: quia crucem do¬
mini ꝑ sui corporis afflictionẽ
et ꝓximorum errantium cõ¬
passionem. diu uiuendo por¬
tauit: et quo ceteris apostol
incarne ꝓlixius mansit: eo
Aurioris martyrii tormenta
sustinuit. Unde pie creden¬
dum ẽ. quod inter illa cen¬
tum quadragurta quatuor
milia uirginum qui habent
nomen agni et nomen patͥs
eius scͥptum infrontib siuis.
qui empti sunt de terra. et
cantant canticum nouum. an¬
te salem dei et agni: hic beat᷑
quanto et eidem agno dilec¬
tior ac familiarior extitit ⁊
insuꝑ matͥ eus que iurgo
est iurginum ꝑ petua se filii
subiectione conunxit. Dã
exteiꝰq. matͥs uidelicet filii¬
q consortio. iohannis uirgi¬
niras excellent̃ enrtuit: et qͦ¬

Expanded text:
m non est meum dare vobis .» Ecce hic in verbis Dominicis patenter ostenditur, quia Joannes et martyr fuit, dum constat, quia Domini calicem biberit. Et revera martyr fuit, quia multa pro Domino persecutionum supplicia pertulit. Martyr itaque fuit, quia crucem Domini per sui corporis afflictionem, et proximorum errantium compassionem diu vivendo portavit: et quo caeteris apostolis in carne prolixius mansit; eo durioris martyrii tormenta sustinuit. Unde pie credendum est quod inter centum illa quadraginta quatuor millia virginum, qui habent nomen Agni, et nomen Patris ejus scriptum in frontibus suis, qui empti sunt de terra, et cantant canticum novum ante sedem Dei et Agni, hic B. ur, quanto et eidem Agno dilectior ac familiarior exstitit, et insuper matri ejus, quae Virgo est virginum, perpetua filii subjectione conjunxit. Nam ex utriusque, matris videlicet, filiique consortio, Joannis virginitas excellenter enituit, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
Tumeos inuia dei p̃cedentes
semꝑ atcendimus. cum eoꝵ
uestigia sequimur: cum eoꝵ
angustam ⁊ artam semitam
sine offensione tenemus. Enĩ¬
uero in baptismo. apłorum
ducatum secuti sumus: quia
ꝑ eos fidem sc̃ẽ trinitatis int̾
ip̃a regenerationis nr̃e rudi¬
menta didicimus. sub cuius
uidelicet figure misterio sacer¬
dotes isełitice plebis olim trã¬
seundo iordanem precẽdebant:
et ppłs sequebatur. S ñ suffi¬
cere illis uisumẽ. si sacerdotũ
tantum modo uestigia in tran¬
situ sequerentur: nisi ⁊ duodecĩ

Expanded text:
cum eos in via Dei praecedentes cum eos in via Dei praecedentes semper attendimus, cum eorum vestigia sequimur, cum eorum angustam et arctam semitam sine offensione tenemus. Enimvero in baptismo apostolorum ducatum secuti sumus, quia per eosdem fidem sanctae Trinitatis inter ipsa regenerationis nostrae rudimenta didicimus. Sub cujus videlicet figurae mysterio, sacerdotes Israeliticae plebis olim transeundo Jordanem praecedebant, et populus sequebatur. Sed non sufficere illis visum est, si sacerdotum tantummodo vestigia in transitu
Abbreviated transcription (Latin):
it ille carnalis: iste sp̃ualis.
S quantum cognatio spũia¬
lis carnalem necessitudinẽ
ꝓbatur excellere: in ipsius
domini uerbis possumus lu¬
ce clarius inuenire. Ait enĩ:
sp̃s ẽ. qui iuuificat: Nam ca¬
ro non prodest quicquam.
natura carnalis insticuit. Io¬
hannes uero tanto nobilius
frater est: quanto et ipsius
nature dominus eum in affi¬
nitatem sibi sp̃ualis adop¬
tionis assumpsit. Quamqmͣ
et ip̃e iacob idcuro beatus sit:
tis cum dño participium te¬
net. Alioquin nisi domino ꝑ
spm̃ iungeretur: ꝑ illud ter̾re¬
ne consanguinitatis affiniũ.
a c̃omino nullatenus salua¬
retur. Quod tanto excellentiꝰ
ioh̃c: quanto et ante crucem
constitutꝰ audiuit. Ecce mat̾
tua. Merito ergo qui eum ce¬
teris plus dilexit: sublimius
nis eum studeamus efferre
preconiis: dignis uenerem᷑¬
semꝑ obsequiis. Notandum
tamen. quia nunquam tã
digne tam reuerent̾. beatos
apłos columus : quam cum
apłica precepta seruamus

Expanded text:
it ille carnalis, iste spiritualis. it ille carnalis, iste spiritualis. Sed quantum cognatio spiritualis carnalem necessitudinem probatur excedere, in ipsius Domini verbis possumus luce clarius invenire. Ait enim: Spiritus est qui vivificat, nam caro non prodest quidquam. natura carnalis instituit; Joannes vero tanto nobilius frater est, quanto et ipsius naturae Dominus, eum in affinitatem sibi spiritualis adoptionem assumpsit. Quanquam et ipse Jacobus idcirco beatus sit, lis cum Domino participium tenet. Alioquin, nisi Domino per spiritum jungeretur, per illud terrenae consanguinitatis vinculum a Domino nullatenus salvaretur. Sed tanto excellentius Joannes, quanto et ante crucem constitutus audivit: «Ecce Mater tua .» Merito ergo quo eum caeteris plus dilexit, sublimius nis eum studeamus efferre praeconiis, dignis semper veneremur obsequiis. Notandum tamen, quia nunquam tam digne, tam reverenter beatos apostolos colimus, quam cum apostolica praecepta servamus,
Abbreviated transcription (Latin):
te suscipiam: quam ⁊ in car¬
ne manentẽ diuinitꝰ illustͣ¬
bam. Quante gͥ reuerentie
habendus ẽ. homini b bea¬
tus iste iohannes: quem ipẽ
auctor uite honorauit incar¬
ne uiuentem.honorauit et
de scło recedentem. Nuis enĩ
honorati sunt amici tui deus.
honorauit siquidem eum
inuita. cum de sacro scõ pecto
re sibi reclinatorium fecit: ho¬
norauit eursus in morte. cũ
ad suscipiendam felicem me¬
ritis animam dignatꝰ est ad¬
uenire. Nec mirum si diuersis
etan honorib cumulauit: quẽ
et inconsortium sibuet adop¬
tiue fr̃nitatis asciuit. Dictus
est enim fẽ domini etiam be¬
atus iacob. S ille frat᷑ ex na¬
tura: iste fr̃ exgr̃ã. Ille ex co¬
gnatione:iste exprecipua di¬
lectione. Ille ꝑ lineam mater¬
ne consanguinitatis: iste
ꝑuinculum pat̾ne caritatis.
Siquis inquit diligit me ser¬
monem meum seruabit:et
pater meus diliget eum. ⁊ ad
eum ueniemus. ⁊ mansionẽ
apud eum faciemus. Et quid
amplius dicam : Erat̃ dñi fu¬

Expanded text:
te suscipiam, quam et in carne manentem divinitus illustrabam. Quantae igitur reverentiae habendus est hominibus beatus iste Joannes, 349 quem ipse auctor vitae honoravit in carne viventem, honoravit et de saeculo recedentem: «Nimis enim honorati sunt amici tui Deus .» Honoravit siquidem eum in vita, cum de sacrosancto pectore suo sibi reclinatorium fecit. Honoravit rursus in morte, cum ad suscipiendam felicem meritis animam dignatus est advenire. Nec mirum si diversis eum honoribus cumulavit, quem et in consortium sibimet adoptivae fraternitatis ascivit. Dictus est etiam frater Domini B. Jacobus; sed ille frater ex natura, iste frater ex gratia; ille ex cognatione, iste ex praecipua dilectione; ille per lineam maternae consanguinitatis, iste per vinculum paternae charitatis: «Si quis, inquit, diligit me, sermonem meum servabit, et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus et mansionem apud eum faciemus .» Et quid amplius dicam? Frater Domini fu