comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sent. haberent uitam ante oculos nec
nia de hominib excuteret. paraliticos
restringeret. lepsos purgaret. illumina¬
ret cecos. claudis gressũ daret. mortuos
rursus animaret. cogeret sibi elem̃ta fa¬
mulari. seruire uentos. maria obȩdire.
inferos cedere : iudei qui illũ crediderant
hominẽ tantũ de humilitate carnis ⁊ cor¬
poris: existimabant magũ de licentia po¬
testatis. Hinc magistri eoꝵ atq pͥmores.
hoc est qͦs ⁊ doctͥna ille ⁊ sapientia reum¬
ex parte romana syriam ꝓcurabat dradi¬
derunt: crucem eius ⁊ mortem suffragiis
uiolentis ac ꝑtinacib flagitantes. Hoc
eos facturos ⁊ ipse p̃dixerat ⁊ ⁊ ꝓpħarũ
om̃iũ destimoniũ sic ande p̃cesserat.
oportere illũ pati. ñ ut sentiret mortẽ
s ut uinceret: ⁊ cũ passus ẽẽt. denuo
ad suꝑos regredi. ut uim diuinȩ maie¬
statis ostenderet. Eidem itaq rerũ cur¬
sus impleuit. Nam ut crucifixus p̃uen¬
do carnificis officio sp̃m sponde dimmi¬

Expanded text:
sent, haberent uitam ante oculos nec nia de hominibus excuteret, paralyticos restringeret, leprosos purgaret, inluminaret caecos, clodis gressum daret, mortuos rursus animaret, cogeret sibi elementa famulari, seruire uentos, maria oboedire, inferos cedere, Iudaei, qui illum crediderant hominem tantum de humilitate carnis et corporis, existimabant magum de licentia potestatis. hinc magistri eorum adque primores, hoc est quos et doctrina ille et sapientia reuex parte Romana Syriam procurabat, tradiderunt, crucem ejus et mortem suffragiis violentis ac pertinacibus flagitantes. XIV. Hoc eos facturos et ipse praedixerat, et Prophetarum omnium testimonium sic ante praecesserat, oportere illum pati, sed ut uinceret, et cum passus esset, ad superos denuo regredi, ut uim diuinae maiestatis ostenderet. fidem itaque rerum cursus inpleuit. nam et crucifixus praeuento carnificis officio spiritum sponte dimi
Abbreviated transcription (Latin):
on demere de altero iudi. xxi¬
canidũ. In eugłio cata lucam. Nolite iu¬
dicare: ne iudicemini. Nolite condẽpna¬
re: ne condẽpnemini. De hoc ipso ad ro-¬
quo enĩ iudicas aliũ: te ipsũ condẽpnas.
Eadem eni agis que iudicas. Sꝑas aut̃
tu qui iudicas eos qui mala agunt. ⁊ ea
dem agis ⁊ quia ipse effugies iudiciũ dĩꝰ
ltẽ in epła pauli ad corinthios.⁊̃. Ot qui
se putat stare: uideat ne cadat. Et iterũ.
te nobis debita nostra: sicut ⁊ nos remit
Et cũ steceritis ad orationẽ. remitate siqͥd
habetis adũsus aliquẽ: ut ⁊ pater ũr qui
in celis est remictat peccata uob̾. Si autẽ
uos ñ remiseritis: neq pater ur qui in celiᷤ
est remitcet uob̃ peccata ur̃a. Item illic.
nos. Nemini malũ ꝓ malo redlentes.
ltem illic. Noli uinci a malo: sed uince in
bono malum. De hoc ipso in apocalipsi.
Et dixit mͥ. Ne signaueris uerba ꝓpħie
libri huiꝰ: quia iam dempꝰ in ꝓximo est.
Et hi qui ꝑseuerant nocere noceant ⁊ ⁊¬

Expanded text:
ON TEMERE DE ALTERO IVDICANDVM. In euangelio secundum Lucam: Nolite iudicare ne iudicemini: nolite condemnare ne condemnemini. Item ad Roquo enim de alio iudicas, te ipsum condemnas: eadem enim agis qui iudicas. speras autem tu qui iudidem facis, quia ipse effugies judicium Dei ? Item in Epistola Pauli ad Corinthios prima: Et qui se putat stare, videat ne cadat . Et iterum: 314 te nobis debita nostra, sicut et nos remittEt cum steteritis ad orationem, remittite si quid habetis adversus aliquem, ut et Pater vester qui in coelis est remittat vestra peccata vobis. Si autem vos non dimiseritis, neque Pater vester qui in coelis est dimittet vos peccata vestra . Item illic: nos: Nemini malum pro malo reddentes. Item illic: Non vinci a malo, sed vince in bono malum . De hoc ipso in Apocalypsi: Et dixit mihi: Ne signaveris verba prophetiae libri hujus, quia jam tempus in proximo est, et hi qui
Abbreviated transcription (Latin):
addei ⁊ spei esse timorem. In ps̃o.cix Prm¬
cipiũ sapientiȩ timor dñi. De hoc ipso in
sapientia salomonis. Initiũ sapiente ti
homo est qui reueretur om̃ia ꝑ metum
De hoc ipso apud ysaiam. Et suꝑ quẽ
aliũ respiciã: nisi suꝑ humilem ⁊ quie¬
tum ⁊ trementẽ sermones meos:De

Expanded text:
ET FIDEI ESSE TIMOREM. In Psalmo CX.: Initium sapientiae timor Domini. De hoc ipso in Sapientia Salomonis: Initium sapientiae mhomo est qui veretur omnia per metum . De hoc ipso apud Esaiam: Et super quem alium respiciam, nisi super humilem et quietum et trementem sermones m
Abbreviated transcription (Latin):
Parum esse baptizari. xxui¬
⁊ eucharistiam acciꝑe: nisi qͥs factis ⁊ oꝑe
ꝓficiat. In epła pauli ad corinthios .ĩ.Ne¬
scitis quia qͥ in stadio currunt. om̃s qͥdem
currunt : unts tam̃ accipit palmam:
Sic currite ut occupecis. Et illi qͥdem
ut corruptibilẽ coronã accipiant: nos
aut̃ incorruptã. Item in eugłio cata ma
theum. Omis arbor ñ faciens fructum
bonũ: excidetur ⁊ in ignẽ mittet᷑. Itẽ illic
Multi m dicent in illa die. dñe dñe ñne
in tuo nomine ꝓphauimꝰ.⁊ in tuo nõie
demonia exclusimꝰ. ⁊ in noĩe duo uirtu¬
tes magnas fecimꝰ.Et tunc dicam illis.
Nunqͣm uos noui: recedite ame qͥ oꝑa¬
mini iniqͥtatẽ. Item illic. Luceat lum̃
ur̃m coram hominib. ut uideant bona

Expanded text:
PARUM ESSE BAPTIZARI ET EUCHARISTIAM ACCIPERE, NISI QUIS FACTIS ET OPERE PROFICIAT. In Epistola Pauli ad Corinthios prima: Nescitis quia qui in stadio currunt, omnes quidem currunt, unus tamen accipit palmam? Sic currite ut occupetis. Et illi quidem ut corruptibilem coronam accipiant, nos vero incorruptam . In Evangelio cata Mthaeum: Omnis arbor non faciens fructum bonum excidetur et in ignem mittetur. Item illic: Multi mihi dicent in illa die: Domine, Domine, nonne in tuo nomine prophetauimus et in tuo nomine daemonia exclusimus et in tuo nomine uirtutes multas fecimus? et tunc dicam illis: nonuosnoui, recedite a me, operarii iniquitatis. Item illic: Luceat lux uestra coram hominibus, ut uideant bona
Abbreviated transcription (Latin):
nitati celebrande apud eos satisfecerint
& ad me uenire ceꝑint: tractabo cum
singulis plenius: ut de eo quod con-¬
suluistis figatur apud nos & rescͥbatur
uob̾ firma sententia: multoꝵ sacerdo¬
tum consilio ponderata. Opto uos fr̃s¬

Expanded text:
nitati celebrandae apud suos satisfecerint et ad me uenire coeperint, tractabo cum singulis plenius, ut de eo quod consuluistis figatur apud nos et rescribatur uobis firma sententia multorum sacerdotum consilio ponderata. opto nos, fr
Abbreviated transcription (Latin):
denegatis: non tam in affricã ueni¬
re uoluisse: quam conscientia rapi¬
narum &e criminũ nefandoꝵ illinc
ab urbe fugisse. Et nc̃ ecclȩ desertor ac
ꝓfugꝰ qͣsi mutasse sit hominẽ. inutare regio¬
nẽ ꝯfessorẽ se ultꝰ iactat ⁊ p̃dicat cũ xp̃i ꝯfessor

Expanded text:
denegatis, non tam in Africam venidenegatis, non tam in Africam venire voluisse, quam conscientia rapinarum et criminum nefandorum illinc ab urbe fugisse. Et nunc Ecclesiae desertor ac profugus, quasi mutasse sit hominem mutare regionem, confessorem se ultra jactat et praedicat; cum Christi confessor
Abbreviated transcription (Latin):
yprianus
cornelio fr̃i salutem. Et
cum diligentia & cum
dilectione fecisti frater
km̃e. festinato ad nos mittendo nicẽfo-¬
rum acolitum: qui nob̾ & de confesso¬
rib regressis głosam leticiã nuntiaret:
& aduersus nouatiani & nouati nouas
& ꝑnitiosas ad impugnandã xp̃i ȩccłam
machinas plenissime instrueret. Nam
cum pridie istic uenisset hereticȩ pra¬
uitatis nocens factio. ipsa iam ꝑdita. &
alioᷤᷤ qui sibi consenserint ꝑditura:
postero die nicephorus cum litteris ur̃is
superuenit. quib & didicimꝰ. & docere atq
instruere cet̾os cepinꝰeualistum de ep̃o iã
nec laicum remansisse:cathedrȩ & pleb̾
extorrem. & de ȩccłia xp̃i exulem. ꝑalias
longe ꝓuincias oberrare:ae ipsum ueri¬
tatis ac fidei naufragum factum. circa
quosdam sui similes paria naufragia
concitare: nichostratum quoq diaco¬
nio sc̃ẽ amministrationis amisso. eccłi¬
asticis pecuniis sacrilega fraude subtͣe¬
tis. & induarũ ac pupilloꝵ depositis

Expanded text:
PRIANVS CORNELIO FRATRI S. Et cum diligentia et cum dilectione fecisti, frater carissime, festinato ad nos mittendo Niceforum acoluthum, qui nobis et de confessoribus regressis gloriosam laetitiam nuntiaret et aduersus Nouatiani et Nouati nonas et perniciosas ad inpugnandam Christi ecclesiam machinas plenissime instrueret. nam cum pridie istic uenisset haereticae prauitatis nocens factio ipsa iam perdita et alios qui sibi consenserint perditura, postero die Niceforus cum uestris litteris superuenit, quibus et didicimus et docere adque instruere ceteros coepimus Euaristum de episcopo iam nec laicum remansisse, cathedrae et plebis extorrem et de ecclesia Christi exulem per alias longe prouincias oberrare et ipsum ueritatquosdam sui similes paria naufragia concitare: Nicostratum vero, diaconio sanctae administrationis amisso, ecclesiasticis pecuniis sacrilega fraude subttis, et viduarum ac pupillorum depositis
Abbreviated transcription (Latin):
commisit: & qui eici de ȩccła & excludi
habebat: iudicium sacerdotum uolun¬
taria discessione precederet: quasi e¬
uasisse sit prenam. preuenisse senten¬
tiam. Circa ceteros autem fr̃s labora¬
mus. quos ab eo circunuentos dolem᷑:
ut ueteratoris ꝑniciosum latus fugiait.
ut letales laqueos sollicitantis euadant:
ut de qua ille pelli diuinitus meruit.
enim potest ꝑire. nisi quem constat
esse ꝑiturum: cum dñs in euangelio
suo dicat. Omnis plantatio quam non
plantauit pater meus cȩlestis eradicabi¬
tis. solus poterit de ȩccła ille discedere:
solus ep̃is derelictis cum scismaticis in
furore remanere. Cȩteros uero nob̃ ad¬

Expanded text:
 miscuit, ut qui eici de ecclesia et excludi  miscuit, ut qui eici de ecclesia et excludi habebat, iudicium sacerdotum uoluntaria discessione praecederet, quasi euasisse sit poenam praeuenisse sententiam. Circa ceteros autem tratres elaboramus, quos ab eo circumuentos dolemus, ut ueteratoris perniciosum latus fugiant, ut letales laqueos sollicitantis euadant, ut de qua ille pelli diuinitus meruit enim potest perire nisi quem constat esse periturum, cum Dominus in euangelio suo dicat: omnis plantatio quam non plantauit pater meus caelestis eradicabitis, solus poterit de ecclesia ille discedere, solus episcopis derelictis cum schismaticis et haereticis in furore remanere. ceteros uero nobis ad
Abbreviated transcription (Latin):
nec remanere in ȩccła dei possunt:
qui deificam & ȩccłiasticam disciplinã
nec actus sui conuersatione nec moꝵ
pace tenuerunt.Spoliati ab illo pu¬
pilli. fraudatȩ uiduȩ. pecuniȩ quoq
eccłȩ denegatȩ. has de illo exigunt
penas:quas in eius furore conspici¬
mus. Pater etiam eiꝰ in uico famȩ mor¬
nec sepultus: uterus uxoris calce per¬
cussus ⁊&e ab ortione ꝓꝑante in parri¬
cidium partus excussus est. & dam¬
nare nunc audet sacrificantiũ ma-¬
nus: cumsit ipse nocentior pedib
quib filius qui nascebat᷑ occisus est.
Hanc conscientiam criminũ iam pͥdẽ
timebat ͥꝓpt̃ hoc se non de prb̃ro ex¬
ciderc tantum. sed & a communicatione
phiberi ꝓ certo tenebat: & urgentib
fr̃ib imminebat cognitionis dies. qͦ
apuo nos causa eius ageret᷑. nisi ꝑsecu¬
tio ante uenisset : quam iste uoto qͦ¬
dam euadendȩ & lucrandȩ damnati¬
onis excipiens: hec omnia miscuit &e

Expanded text:
Nec remanere in Ecclesia Dei possunt, Nec remanere in Ecclesia Dei possunt, qui deificam et ecclesiasticam disciplinam nec actus sui conversatione, nec morum pace tenuerunt. Spoliati ab illo pupilli, fraudatae viduae, pecuniae quoque ecclesiae denegatae, has de illo exigunt poenas, quas in ejus furore conspicimus. Pater etiam ejus in vico fame mornec sepultus. Uterus uxoris calce percussus, et abortione properante in parricidium partus expressus. Et damnare nunc audet d sacrificantium manus, cum sit ipse nocentior pedibus, quibus filius, qui nascebatur, occisus est? III. Hanc conscientiam criminum jam pridem timebat: propter hoc se non de presbyterio excitari tantum, sed et communicatione prohiberi pro certo tenebat: et urgentibus fratribus imminebat cognitapud nos causa eius ageretur, nisi persecutio ante uenisset, quam iste uoto quodam euadendae et lucrandae damnationis excipiens haec omnia commisit et
Abbreviated transcription (Latin):
cessit ad ȩccłam redierunt. Idem ẽ
nouatus qui apuo nos primum dis¬
cordiȩ & scismatis incendium semina¬
uit: qui quosdam istic ex fr̃ib ab ep̃o
segregauit: qui in ipsa ꝑsecutione ad
euertendas fr̃m mentes alia quȩdam
ꝑsecutionis strues fuit. Ipse ẽ qui feli¬
cissimum satellitem suum diaconum
nec ꝑmittente me nec sciente. sua facᷤ¬
tione & ambitione constituit: & cum
sua tempestate romȩ ad euertendam
ȩccłam nauigans.similia illic &e paria
molitus ẽ.aclero portionẽ auellens
plebis: frat᷑nitatis bene sibi coherentis
& se inuicem diligentis concordiam
scindens. Plane qm̃ ꝓ magnitudine
sua debeat carthaginẽ roma prece¬
dere: illic maiora & grauiora cõmi¬
sit. Qui istic aduersus ȩccłam diaco¬
num fecerat: illic ep̃m fecit. Nec hoc
quisquam miretur: in talib ferunt᷑
semꝑ mali suo furore dementes: et
postea quam scelera fecerint. conscien¬
tia ipsa sceleratȩ mentis agitantur:

Expanded text:
cessit, ad Ecclesiam reverterunt. Idem est cessit, ad Ecclesiam reverterunt. Idem est Novatus, qui apud nos primum discordiae et schismatis incendium seminavit, qui quosdam istic ex fratribus ab episcopo segregavit, qui in ipsa persecutione ad evertendas fratrum mentes alia quaedam persecutio nostris fuit. Ipse est, qui Felicissimum satellitem suum diaconum, nec permittente me, nec sciente, sua factione et ambitione constituit; et cum sua tempestate Romam quoque ad evertendam Ecclesiam navigans, similia illic et paria molitus est, a clero portionem plebis avellens, fraternitatis bene sibi cohaerentis et se invicem diligentis concordiam scindens. Plane quoniam pro magnitudine sua debeat Carthaginem Roma praecedere, illic majora et graviora commisit. Qui istic adversus Ecclesiam diaconum fecerat, illic episcopum fecit. Nec hoc quisquam miretur in talibus. FERUNTUR SEMPER mali suo furore dementes, et posteaquam scelera fecerint, conscientia ipsa sceleratae mentis agitantur.
Abbreviated transcription (Latin):
apłs dicat: ixͣ parit̃ atq ȩccłȩ unitatẽ indiuidu.¬
is neribꝰ cohc̃tẽ. sua sancta uoce testetur quo¬
mͦ potest esse cum xp̃o qui cũ sponsa
xp̃i atq in eius eccła non ẽ: dut quo¬
modo assumit sibi regendȩ aut gub̃
to nichil inde ad nos fuerat nuntian¬
dum. cum magis ꝑnos uob̃ debeat
nouatus ostendi.rerum nouarũ semꝑ
cupidus: auariciȩ in explebilis:rapa¬
citate furibundus. arrogantia &e stupo¬
re suꝑbi tumoris inflatus: semper
istinc ep̃is male cognitus. quasi here¬
ticus semꝑ & ꝑfidus: omnium sacer¬
dotum uoce damnatus: curiosꝰ semꝑ
ut ꝓdat: adhoc adulatur ut fallat.
nũꝗͣ fideliᷤᷤ ut diligat: factiosus ad con¬
flanda seditionis incendia: turbo &
tempestas ad fidei facienda naufragia.
hostis quietis: tranquillitatis adu̾sa¬
rius: pacis inimicus. Deniq nouato
es fact᷑a est: a głosi ac bomi confesso¬
res qui de ȩccła illo incitante discesse¬
rant. postea quam aburbe ille dis¬

Expanded text:
sti pariter adque ecclesiae unitatem indiuiduis nexibus cohaerentem sancta sua uoce testetur, quomodo potest esse cum Christo qui cum sponsa Christi adque in eius ecclesia non est? aut quomodo adsumit sibi regendae aut guberto nihil inde ad nos fuerat nuntiandum, cum magis per nos uobis debeat Nouatus ostendi rerum nouarum semper cupidus, auaritiae inexplebilis rapacitate furibundus, adrogantia et stupore superbi tumoris inflatus, semper istic episcopis male cognitus, quasi haereticus semper et perfidus omnium sacerdotum uoce damnatus, curiosus semper ut prodat, ad hoc adulator ut fallat, numquam fidelis ut diligat, fax et ignis ad conflanda, seditionis tempestas ad fidei facienda naufragia, hostis quietis, tranquillitatis adversarius, pacis inimicus. Denique, Novato es facta est, et gloriosi ac boni confessores, qui de Ecclesia, illo incitante, discesserant, postea quam ab Urbe ille dis
Abbreviated transcription (Latin):
qui cum uoluntate & confessione noĩs¬
xp̃i. incarcere & in uinculis extiterunt.
Moriendi enim terminus: consummata
martyris gła est. Deniq & dies eoꝵ quib
excedunt annotate.: ut commemorationes
eoꝵ inter memorias martyrũ celebrare
possimus: quamqͣm tertullus fidelissimꝰ
ac deuotissimꝰ fr̃ nr̃ qui inter cȩtera sol¬
licitudinẽ & curam suam cum fr̃ib in
omni obsequio oꝑationis imꝑtit. nec il¬
lis circa curam corporis deest: scͥpserit &
scribat. & significet mͥ dies. quib incarce¬
re beati fr̃s nr̃i ad immortalitatẽ głosȩ
mortis exitu ꝑtranseunt: de celebrentur
hic a nobis oblationes &e sacrificia ob cõ¬
memorationes eoꝵ. quȩ cito nobiscũ
dño ꝓtegente celebrabimus. Pauꝑib
quoq ut sepe iam scripsi cura ac dili¬
gentia non desit: his tamen qui in
fide stantes & nobiscum fortiter mili¬
tantes xp̃i castra non reliquerunt: qͥb
quidem nunc maior a nobis & cura ce
adacti. nec ꝑsecutionis tempestate pro¬

Expanded text:
m voluntati et confessioni nominis in carcere et in vinculis accedit et moriendi terminus, consummata martyris gloria est. II. Denique et dies eorum quibus excedunt aneorum inter memorias martyrum celebrare possimus: quamquam Tertullus fidelissimus ac deuotissimus frater noster inter cetera sollicitudine et cura sua quam fratribus in omni obsequio operationis inpertit, qui nec illic circa curam corporum deest, scripserit et scribat ac significet mihi dies quibus in carcere beati fratres nostri ad inmortalitatem gloriosae mortis exitu transeunt, et celebrentur hic a nobis oblationes et sacrificia ob conmemorationes eorum, quae cito uobiscum Domino protegente celebrabimus. pauperibus quoque, ut saepe iam scripsi, cura ac diligentia uestra non desit, his tamen qui in fide stantes et nobiscum fortiter militantes Christi castra non reliquerunt: quibus quidem nunc maior a nobis et dilectiadacti nec persecutionis tempestate pro
Abbreviated transcription (Latin):
poris fr̃m mentes ad diuina martyria ꝓ¬
uocatis: duces uos exibendo uirtutib. ut
dum grex pastores suos sequitur & quod
fieri a prepositis cernit imitatur: paribꝰ ob¬
sequiorum meritis. a dño coronetur. Quod
autem fustib prius cȩ̨si grauit᷑ & afflicti
ꝑ huiusmodi penas inicrastis confessionis
ur̃ȩ głosa primordia: execranda nob̾ ista
res non ẽ. Neq enim ad fustes xp̃ianum
corpus expauit: cuius ẽ spes omnis in
ligno. Sacram̃tum salutis suȩ xp̃i seruus
agnouit. Redemptus ligno ad uitã ȩt̾nã:
ligno ꝓuectus ẽ ad coronã. O pedes felicit᷑
gentea in metallum. id est auri a argenti
domicilium datiestis: nisi quod nunc
metallorum natura conuersa est: Loca

Expanded text:
poris fratrum mentes ad diuina martyria proporis fratrum mentes ad diuina martyria prouocatis duces uos exhibendo uirtutibus: ut dum grex pastores suos sequitur et quod fieri a praepositis cernit imitatur, paribus obsequiorum meritis a Domino coronetur. Quod autem fustibus caesi prius grauiter et adflicti per eiusmodi poenas initiastis confessionis uestrae religiosa primordia, execranda nobis ista res non est. neque enim ad fustes christianum corpus expauit, cuius est spes omnis in ligno. sacramentum salutis suae Christi seruus agnouit, redemptus ligno ad uitam aeternam ligno prouectus est ad coronam. quid uero gentea in metallum id est auri et argenti domicilium dati estis, nisi quod nunc metallorum natura conuersa est loca
Abbreviated transcription (Latin):
bens ꝑ ipsas supplicioꝵ moras corrobo¬
randis fr̃ib & armandis maiora docu¬
menta : ad meritorum titulos ampliores
tormentorum tarditate ꝓficiens: habi¬
tura tot mercedes in cȩlestib premus.
quot nunc dies numerat in penis. Quȩ
quidem uob̃ fortissimi ac beatissimi fr̃s
ꝓ merito religionis ac fidei ur̃ȩ accidisse
non miror: ut uos sic dñs ad głarum
sublime fastigium clarificationis suȩ
honore ꝓuexerit:qui semꝑ in ȩccła eius
custoditȩ fidei uigorem tenuistis: con¬
seruantes firmiter dñica mandata. in sĩ¬
plicitate innocentiã: in caritate concor¬
diam : modestiam in humilitate: diligen¬
tiam in amministratione:uigilantiam
in adiuuandis laborantib: miscdiam
in fouendis pauꝑib: in defendenda ue¬
ritate constantiam: in disciplinȩ seueri¬
tate censuram: ac ne aliquid ad exemplũ
bonorum factoꝵ deesset in uob̃. etiam
inconfessione nunc uocis & passione cor¬

Expanded text:
bens per ipsas suppliciorum moras corrobobens per ipsas suppliciorum moras corroborandis fratribus et armandis maiora documenta, ad meritorum titulos ampliores tormentorum tarditate proficiens, habituri tot mercedes in caelestibus praemiis quot nunc dies numeratis in poenis ? quae quidem uobis, fortissimi ac beatissimi fratres, pro merito religionis ac fidei uestrae accidisse non miror, ut uos sic Dominus ad gloriarum sublime fastigium clarificationis suae honore prouexerit, qui semper in ecclesia eius custoditae fidei tenore uiguistis, conseruantes firmiter dominica mandata, in simplicitate innocentiam, in caritate concordiam, modestiam in humilitate, diligentiam in administratione, uigilantiam in adiuuandis laborantibus, misericordiam in fouendis pauperibus, in defendenda ueritate constantiam, in disciplinae seueritate censuram. ac ne aliquid ad exemplum bonorum factorum deesset in uobis, etiam in confessione nunc uocis et passione cor
Abbreviated transcription (Latin):
deri. datiuo. coep̾is: item
compresbit̾is & diaconib. & cȩteris fr̃ib
in metallo constitutis. martyrib deipa
quidem ur̃a poscebat beatissimi ac di¬
lectissimi fr̃s. ut ad conspectum atq cõ¬
plexum ur̃m uenire ipse deberem: nisi
me quoq ob confessionẽ nominis rele
gatum. prefiniti loci t̃mini cohercerent.
Sed quomodo possum represento me
uob̾: & ad uos etiam si corpore &e gressu
uenire ñ datur: dilect̾ione tam̃ e sp̃u ue¬
nio: exprimens luteris animum meum
quo inistis uirtutib & laudib ur̃is letus
exulto: participem me computans uob̾:
& si non passione corporis consortio carita¬
tis. An ego possim tacere. & uocem meam
silentio premere:cum de km̃s meis tam
multa ae głosa cognoscam quib uos diui¬
na dignatio honorauit: ut ex uob̾ pars
iam martyrii consummatione p̾cesserit
meritorum suorum coronam de dño re¬
ceptura: pars adhuc in carcerũ elaustris
siue in metallis & uinculis demoret᷑ exi¬

Expanded text:
deri Dativo coepiscopis, item compresbyteris et diaconibus, et caeteris fratribus in metallo constitutis martyribus Dei paquidem vestra poscebat, beatissimi ac dilectissimi fratres, ut ad conspectum atque ad complexum vestrum venire ipse deberem, nisi me quoque ob confessionem gatum praefiniti loci termini coercerent. sed quomodo possum repraesento me nobis et ad uos etiamsi corpore et gressu uenire non datur, dilectione tamen et spiritu uenio, exprimens litteris animum meum quo in istis uirtutibus et laudibus uestris laetus exulto, participem me conputans uobis etsi non passione corporis consortio caritatis. an ego possim tacere et uocem meam silentio premere, cum de carissimis meis tam multa et gloriosa cognoscam, quibus uos diuina dignatio honorauit, at ex uobis pars iam martyrii sui consummatione praecesserit meritorum suorum coronam de Domino receptura, pars adhuc in carcerum claustris siue in metallis et uinculis demoretur, exhi
Abbreviated transcription (Latin):
fessi sunt. Q tolerauerit usq in finem: hic
saluus erit dicit dñs. Tolerauerunt. & ad
finem usq incorrupta & immaculata uir¬
tutũ suarũ merita ꝑtulerunt. Iterum scͥp¬
tum ẽ. Esto fidelis usq ad mortem: & dabo
tibi coronã uitȩ. Usq ad mortẽ fideles et

Expanded text:
fessi sunt. qui tolerauerit usque ad finem hic saluabitur, dicit Dominus. tolerauerunt et ad finem usque incorrupta et inmaculata uirtutum suarum merita pertulerunt. et iterum scriptum est: esto fidelis usque ad mortem, et dabo tibi coronam
Abbreviated transcription (Latin):
Quam qͣm sciam uos fr̃s
ammonitos esse. ut głosa uoce dnm̃ con¬
fessis: in carcerẽ constitutis omnis diligen¬
tia prebeatur: tam̃ idemtidem uob̾ incũ¬
bo: ne quid ad curam desit his quib ad
głam nichil de est.Atq utinam loci &e gra¬
dus mei condicio ꝑmitt̾et. ut ipse nunc
presens esse possem: ꝓmptus & libens mi
nisterio sollemni cuncta circa fortissimos
fr̃s nr̃os dilectionis obsequia complerem.
Sed officium meum ur̃a diligentia repre¬
sentet: faciat omnia quȩ fieri oportet
circa eos quos intalib meritis fidei a&e uir¬
tutis suȩ illustrauit diuina dignatio.
Corporib etiam omniũ qui &e si tort non
sunt. in carcere tamen głoso exitu mor¬
tis excedunt: imꝑtiat᷑ uigilantia ⁊ cura
ꝓpensior. Nequaqͣm uirtus eoꝵ aut ho¬
nor minor est: quo minus ipsi quoq int̃
beatos martyres aggregent᷑. Qd in illis ẽ
tolerauerunt. quicquid tolerare parati &
ꝓmpti fuerunt. Qui se tormentis &e morti

Expanded text:
Quamquam sciam uos, fratadmonitos esse ut gloriosa uoce Dominum confessis et in carcere constitutis omnis dillgentia praebeatur. tamen identidem uobis incumbo, ne quid ad curam desit his quibus ad gloriam nihil deest. adque utinam loci et gradus mei condicio permitteret ut ipse nunc praesens esse possem: promptus et libens sollemni ministerio cuncta circa fortissimos fratres nostris dilectionis obsequia complerem. sed officium meum uestra diligentia repraesentet et faciat omnia quae fieri oportet circa eos quos in talibus meritis fidei ac uirtutis suae inlustrauit diuina dignatio. corporibus etiam omnium. qui etsi torti non sunt, in carcere tamen glorioso exitu mortis excedunt, inpertiatur et uigilantia et cura propensior. neque enim uirtus eorum aut honor minor est quo beatos martyres aggregentur: quod in illis est, toleraverunt quicquid tolerare parati et prompti fuerunt. Qui se tormentis et morti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ legem temptauit: in latino ita inter¬
p̃tatus similit̃. moy ses temptatio dĩ¬
dr̃ et inuentio. ꝑ quẽ temptati a deo inuen¬
ti sunt alieni a legis obseruatione. ideo
in ȩc̃num deo in odio conu̾si sunt. Hoc
odium in ipso gene̾ iudeorum scͥptum
inuenimus: dicente dño de duob filiis
ysaac. esau maiori et iacob minori. Iacob
dilexi: esau autẽ odio habui. Esau uͦ
maior pilosꝰ fuic totꝰ inqͥt quasi cor nũ
pietate delictoꝵ suoꝵ constitutꝰ ⁊ & iacob
lemis fuit & minor in figura popłi no¬
uellioris: qͥ ex dicto audiens ꝑ creduli¬
tatis fidem. ex aspredine scłi in lenitat̃e¬
conuersꝰ ẽ. ad iħm dnm̃ et dĩ filiũ. Ee¬
ce ꝓbauimꝰ ꝑ scͥpturarum fidẽ maiorẽ
popłm et uetustiorem ẽẽ dõ in odio con¬
u̾sum: scd̃m int̃p̃tationem montiᷤ syna
aicentis. temptatio et̃na & odiũ. E que
et syon mons ita int̃pretat᷑: temptatio
exacerbationis & speculatio. Hec uͦ int̃¬

Expanded text:
per Legem tentavit, in latino interper Legem tentavit, in latino interpretatur similiter Moyses tentatio Dei et inventio, per quem tentati a Deo inventi sunt alieni a Legis observatione, ideo in aeternum Deo in odium conversi sunt. Hoc odium in ipso genere Judaeorum scriptum invenimus, dicente Isaac de duobus suis filiis Esau majore et Jacob minore: Jacob dilexi, Esau autem odio habui. Esau vero major pilosus fuit totus, inquit, quasi corium pietate delictorum suorum constituti. Et Jacob fuit lenis et minor, in figura populi novellioris, qui ex dicti audientia per credulitatis fidem ex aspredine sconuersus est ad Christum Dominum et Dei filium. Ecce probauimos per scripturarum fidem maiorem populum et uetustiorem esse Deo in odio conuersos secundum interpretationem montis Sina dicentis temptatio aeterna et odium. aeque et Sion mons ita interpretat \'temptatio exacerbationis et speculatio. haec uero inte
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ celestem. Spũalit̃ int̃pretat᷑ sẏna.
temptatio et̃na & odium: & mons sy¬
on temptatio exacerbationis & specula¬
tio. Ita intelligitur cũ dicit montẽ sẏna
temptatio et̃na & odium. eo quod ex eo
monte moyses legẽ acceꝑit popło du-¬
rissimo & contumaci: ꝑ quã legẽ tẽp-¬
tati a dõ ec̃no inuenti sunt ñ posse ean¬
dem legem sustinẽ. In ꝑpecuũ ⁊ exinde
dõ in odium conu̾si sunt: iło in nomine
montis sẏna uñ legẽ acceꝑant. intp̃tatio
nominis designat᷑ popłm temptatum
dĩ fẏna temptatio et̃na & odiũ. Inue¬
nimus enim in scͥpturis eos eẽ a do tẽp¬
tatos: ita positũ dicente dño ad moy¬
sen. Exeat popłs iste. & colligat sͥ di-¬
urnum in diẽ: & temptabo eos an pos-¬
sint legem meã sustine̾. an non. Et tẽp¬
tati a dõ ꝑ legem inuenti sunt ab ea
lege aliem: exm̃ dõ in odio ȩt̃no conu̾si
sunt. et completa ẽ int̃pretatio syna.
Manifestat uͦ et moyses ꝑ quẽ eos ds̃

Expanded text:
em. spiritaliter interpretat Sina ctemptatio aeterna et odium\', et mons Sion ctemptatio exacerbationis et speculatio,\' ita intellegitur cum dicit {montem Sina ctemptatio aeterna et odium\', eo quod ex eo monte Moyses legem acceperit populos durissimo et contumaci. per quam legem temptati a Deo aeterno et inuenti sunt non posse eandem legem sustinere in perpetuum, exinde Deo in odio conuersi sunt. ideo in nomine montis Sina unde legem acceperant interpretatio nominis designauit populum temptatum dicit Sina ctemptatio aeterna et odium\\ inuenimus enim in sctatos. Ita positum dicente Domino ad Moysen: Exeat populus iste, et colligat sibi diurnum in diem, et tentabo eos an possint legem meam sustinere an non; et tentati a Deo per legem, inventi sunt ab ea lege alieni. Exinde Deo in odium aeternum conversi sunt, et completa est interpretatio Sina. Manifesta vero et Moysen, per quem eos Deus
Abbreviated transcription (Latin):
tabimꝰ canticum dñi in t̃ra aliena:: E cre
syon montẽ ligni sacri. regnũ in sc̃itate
iustificatum. dicente dauid. Annuntia¬
te regnũ dĩ in gentib. qͥa dñs regnauit
galis idem ꝓpħa dicit. Ego autem consti
p̃dicans et annuntians imꝑium eiꝰ. Quod
dictum ꝓpħicũ ꝑ pontiũ pilatũ in sua
passione pendens in ligno compleuit. Pon¬
tius pilatꝰ impleta mente a dõ. accepit ta¬
bulam & stilũ. et scͥpsit trib linguis. he¬
braice. grece & latie: illc nazarenus rex
iudeorum. Et in capite ligni clauis ta¬
dictum eo qd̾ spũalit̃ mons fyon crux ẽ
que ẽ untus di.apło paulo dicente. Crux
xp̃i ñ credentib stulticia ẽ: credentib
autẽ crux dĩ uirtus ẽ. Et iterum dicit
Nos autem annuntiamꝰ uob̾. xp̃m̃ et hẽ
crucifixum: iudeis quidem scandalum.
gentib autẽ stulticiam: ipsis autẽ uoca
tis iudeis atq grecis. xpm̃ di uirtutẽ atq

Expanded text:
tabimus canticum Domini in terra aliena. \' Eccetabimus canticum Domini in terra aliena. \' EcceSion montem ligni sacri regnum esse in sanctitate iustificatum dicente Dauid: adnuntiate regnum Dei in gentibus, quia Dominus regnauit galis idem propheta dicit: ego autem diius, adnuntians imperium eius. quem dictum propheti cum per Pontio Pilato in suam passionem pendens in ligno conpleuit, Pontius Pilatus impulita mente a Deo accepit tabulam et titulum et scripsit tribus linguis hebreice graece et latine: IESVS. NAZARENVS. BEX. IVDAEORVM et in capite ligni clauis tadictum, eo quod spiritaliter mons Sion crux est, quae est virtus Dei, Apostolo dicente: Crux Christi non credentibus stultitia est, credentibus autem crux virtus est Dei; et iterum dicit: Nos autem annuntiamus vobis Christum, et hunc crucifixum: Judaeis quidem scandalum, gentibus autem stultitiam; ipsis autem voctis Iudaeis et Graecis Dei uirtus et Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a passione sua pendens ĩ ligno duaᷤ parceᷤᷤ
popłi ꝓspiciens. speculabat᷑ de alto lig¬
no: partẽ popłi qui uiderant uirtuteᷤ ciꝰ
mirabiles et deificã. ⁊ patientem illum
iniuriam. dolentes plorabant. Alii uͦ iu¬
dei irridentes de arundine caput eiꝰ qͣs¬
sabant blasphemantes. et dicentes aue
rex iudeoꝵ. uͥ ẽ pat̃ tuus: Uemat et li¬
beret te de cruce. Exinde exacerbatus
pat̃ fec̃ celũ patefactum. & tonitrua fac
sa. Uelum templi scissum ẽ: et a tanto
fragore cȩli ꝙ t̾re motꝰ om̃s qͥ stabat añ
tes. ꝓstrati in faciem iacuerunt: trem̃tes
tanquã mortui. Tunc iudei intellexert̃
se offendisse dm̃. et in luctũ conu̾si sunt:
ctũ ⁊ cantica eoꝵ in lam̃tationẽ Ante
enim cum captiui detenti eeñt a babiloniis.
dicebant illis babilonii. Cantate nobis
canticos de canticis syon. Et iudei lam̃tan¬
tes captiuitatẽ suam dicebant ad babilo
nios. ut diximꝰ lam̃tantes se. Quomͦ can¬

Expanded text:
psa passione pendens in ligno duas partes populi prospiciens speculabatur de alto ligno, partem populi qui uiderant uirtutes eius mirabiles et deificas, patientem illum iniuriam dolentes plorabant: alii uero Iudaei inridentes de harundine caput ei quassabant, blasphemantes et dicentes: aue rex Iudaeorum, ubi est pater tuus? ueniat et eliberet te de cruce. exinde exacerbatus pater fecit caelum patefactum, et tonitrua factmisit, uelum templi scissum est et a tanto fragore caeli et terrae motu omnes qui stabant ante mantes inludentes prostrati in faciem iacuerunt trementes tamquam mortui. tunc Iudaei. intellexerunt se offendisse Deum et in luctum conuersi sunt, ctum, et cantica eorum in lamentationem. » Ante enim, cum captivi detenti essent in Babylone, dicebant illis Babylonii: Cantate nobis cantica de canticis Sion. Et Judaei lamentantes captivitatem suam, dnes ut diximus lamentantes se: quomodo can
Abbreviated transcription (Latin):
pissima condemnemꝰ eũ. Hec cogitaue¬
runt & errauerunt: excecauit illos
malicia eoꝵ. & ñ intellexert̃ sacram̃ta
dĩ. Esse temptatores iudeos. item scͥp¬
tum ẽ. Temptauerunt dm̃ in loco ina¬
quoso. Speculum uͦ altitudinem ligni
declarat: dicente salomone. Posuert̃
me uelut custodiam pomarii : eo qd̾
in orto ligno crucifixꝰ. int̾ duos latro¬
nes pependit: & de altitudine ligni
ambos spcculabatur: in figura duorum
popłorum malefactorum gentes in sua
malefacta iacentes. iudeo ᷤᷤ uͦ sc̃oꝵ ĩtfectores
ꝓpħarum. Hi sunt duo popłi malefacto¬
res: quoꝵ figuram in se portabant duo
latrones int̃ qͦs pependit innocens. xp̃e.¬
Unꝰ blasphemabat. alt̃ uͦ confesdꝰ ẽ: qͥa
innocen dñs ĩnocẽt Iriã patit᷑. Inc aut
ambos speculabat᷑. de ligno speculatorio
blasphemũ et confessorem. Confessorem
saluauit. blasphemũ uͦ ꝑdidit: sicuti
duos popłos fecit. ꝑsecutorẽ iudei deleti

Expanded text:
ec cogitauerunt et errauerunt: excaecauit illos malitia ipsorum et non intellexerunt sacramentum Dei. ecce temptatores Iudaeos. item scriptum est: et temptauerunt Dominum in loco inaquoso. speculum uero altitudinem ligni declarat dicente Salomone: posuerunt me uelut custodiam pomarii, eo quod in horto in ligno confixus inter duos latrones pependit. et de altitudine ligni ambos speculabatur in figura duorum populorum malefactorum, gentes in saecula mala facta iacentes et Iudaeos interfectores prophetarum. hi sunt duo populi malefactores, quorum figuram in se portabant duo latrones, inter quibus pependit innocens: unus blasphemabat, alius uero confessus est, quia innocens iniuriam patitur. Iesus autem ambos speculabatur de ligno speculatorio blasphemum et confessorem, confessorem saluauit et blasphemum perdidit, sicuti de duos populos fecit. Persecutores dereli
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. ⁊ qͣnta pacientia eiꝰ: ut qui in celis
adoratur. necdũ uindicetur in derris.
tui plenũ expect᷑ationis obsequiũ p̃beamꝰ:
nec defendi ante dñm serui. irreligiosa
⁊ inuerecunda festinatione ꝓperemus:
insistamꝰ potius ⁊ elaboremus. ⁊ toco cor¬
de uigilantes. atq ad omnẽ tolerantiam
stabiles. dñica p̃cepta seruemꝰ: ut cũ ille

Expanded text:
Dominus et quanta patientia ut qui in caelis adoratur necdum uindicetur in terris. tui plenum expectationis obsequium praebeamus nec defendi ante Dominum serui inreligiosa et inuerecunda festinatione properemus. insistamus potius et elaboremus et toto corde uigilantes adque ad omnem tolerantiam stabiles dominica praecepta seruemus, ut cum ille
Abbreviated transcription (Latin):
festinat ⁊ ꝓperat: consideret qͥa necdum
uindicatus est ipse qui uindicat. In apo¬
calipsi angłs ioħi uolenti adorare se re¬
sistit ⁊ dicit. Uide ne feceris: quia conser¬
uus tuus sũ ⁊ fr̃m tuoꝵ. Iħ̾m dñm ad¬

Expanded text:
festinat et properat, consideret quia necdum festinat et properat, consideret quia necdum uindicatus est ipse qui uindicat. pcalypsi angelus Iohanni uolenti adorare se resistit et dicit: uide ne feceris, quia conseruus tuus sum et fratrum tuorum. Iesum Dominum ad
Abbreviated transcription (Latin):
cebit: Utiq ille. qui sicut ouis ad uicti¬
mam duct̾us est: ⁊ sicut agnus corã ton-¬
dente se sine uoce ñ aꝑuit os suũ. Utiq
ille. qui ñ clamauit: neq in plateis uox
eius audita ẽ. Utiq ille. qui ñ fuit con-¬
tumax. neq contradixit. cũ dorsũ suũ po¬
neret ad flagella. ⁊ maxillas ad palmas:
faciem aut̃ suam ñ auerteret a feditate
sputoꝵ. Utiq ille. qui cũ accusaretur a sa¬
cerdotib ⁊ semorib nichil respondit:
⁊ ammirante pilato. pacientissimũ silen¬
tium cenuit. Hic est qui cũ in passione
tacuerit: in ultione postmodũ ñ tacebit.
Hic est ds nr̃ id est ñ omniũ. sed fideliũ
⁊ credentiũ ds̃ ⁊ qui cũ in sccło aduentu
manifestus uenerit. ñ silebit. Nam cũ
in humilitate pͥus fuerit occultus: ueni¬
et in potestate manifestus. Hunc expe
rum om̃iũ numerũ. secũ parit uindica¬
turũ.Qui ad uindict̾am suã nimium

Expanded text:
cebit ? utique ille qui sicut ouis ad uicticebit ? utique ille qui sicut ouis ad uictimam ductus et sicut agnus coram tondente sine uoce non aperuit os suum. utique ille qui non clamauit neque in plateis uox eius audita est. utique ille qui non fuit contumax neque contradixit, cum dorsum suum poneret ad flagella et maxillas ad palmas, faciem autem suam non auerteret a foeditate sputorum. utique ille qui cum accusaretur a sacerdotibus et senioribus nihil respondit et mirante Pilato patientissimum silentium tenuit. hic est qui cum in passione tacuerit in ultione postmodum non tacebit. hic est Deus noster id est non omnium sed fidelium et credentium Deus, qui cum in secundo aduentu manifestus uenerit non silebit. nam cum in humilitate prius fuerit occultus, ueniet in potestate manifestus. Hunc expecrum omnium numerum secum pariter uindicaturum. qui ad uindictam suam nimium
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Ecce dies dñi uenit ardens sic̃
clibanꝰ: eruntq om̃s alienigene. ⁊ om̃s
iniqui ut stipula ⁊ ⁊ succendet illos ad¬
ueniens dies dicit dñs. Quod idem le.¬
gimus in psalmis: ubi dei iudicis p̃di.¬
catur aduentus. censure suȩ maiestate
uenerandus. Ds̃ manifestus ueniet: ds
nr̃ ⁊ non silebit. Ignis ande eũ ardebit:
⁊ in circuitu eiꝰ ꝓcella nimia. Aduocabit
cȩlũ sursũ: ⁊ terrã deorsũ uͥseꝑaret ppłm suũ
Colligite illi iustos eius: eos qui dispo¬
nunt testam̃tũ cius in sacͥficiis.
Et nuntiabt̃ celi iusticiã eius: q̃m
ds iudex est. Et ysaias eadem ꝓnun
⁊ sic̃ ꝓcella currus eius: retͥbuere in ira
tundict̾am. In igne enĩ dñi iudicabunt᷑:
⁊ in gladio ẽius uulnerabunt᷑. Et iterũ.
Dñs ds uircutũ ꝓdibit: ⁊ cõminuet
bellũ. Excitabit certam̃: ⁊ clamabit suꝑ
inimicos suos cũ fortitudine. Tacui
nunqͥd semꝑ tacebo: Quis autẽ ẽ hic.
qui tacuisse se pͥus dicit ⁊⁊ non semꝑ ta¬

Expanded text:
dicens: ecce dies Domini uenit ardens uelut clibanus, eruntque omnes alienigenae et omnes iniqui stipula, et succendet illos adueniens dies, dicit Dominus. quod item legimus in psalmis, ubi Dei iudicis praedicatur aduentus censurae suae maiestate uenerandus: Deus manifestus ueniet Deus noster et non silebit. ignis ante eum ardebit et in circuitu eius procella nimia. uocabit caelum susum et terram ut separet populum suum. colligite illi iustos eius, eos qui disponunt testamentum eius in sacrificiis. et nuntiabunt caeli iustitiam eius, quoniam Deus iudex est. et Esaias eadem praenet sicut procella currus eius retribuere in ira uindictam. in igne enim Domini iudicabuntur et in gladio eius uulnerabuntur. et iterum: Dominus Deus uirtutum prodibit et comminuet bellum. excitabit certamen et clamabit super inimicos suos cum fortitudine: tacui, numquid semper tacebo? Quis autem est hic qui tachisse se prius dicit et non semper ta
Abbreviated transcription (Latin):
ileccioni dei ⁊ xp̃i nichil p̃ponendũ
In deut̃onomio. Diliges dñm dm̃ tuũ
de toto corde tuo.⁊ de dota anima tua:
theum. Qui amat patrem aut matrẽ
suꝑ me: non ẽ me dignus. Et qͥ amat
filiũ aut filiã suꝑ me: ñ est me dignus.¬

Expanded text:
ILECTIONI DEI ET CHBISTI NIHIL PRAEPONENDVM. In Deuteronomio: Diliges Dominum Deum tuum de toto corde tuo et de tota anima tua secundum Matthaeum: Qui amat patrem aut matrem super me non est me dignus, et qui amat filium. aut filiam super me non est me dignus
Abbreviated transcription (Latin):
a caritate xp̃i: Pressura. an angustia.
an ꝑsecudo. an fames.an nuditas.an
piculũ. an gladius: Sicut scriptũ est.
Qm ꝓpterte occidimur tota die: de¬
putati sumus ut oues uictime. S in his
om̃ib suꝑuincimꝰ: ꝓ eo qui dilexit nos.

Expanded text:
a caritate Christi, pressura an angustia an persecutio an fames an nuditas an periculum an gladius? sicut scriptum est: quia propter te occidimur tota die, aestimati sumus ut oues uictimae. sed in his omnibus superamus pro eo qui dilexit nos.
Abbreviated transcription (Latin):
ratiam dłi gratuitã ẽẽ debere. In actis
apłoꝵ. Pecunia tua tecũ sit in ꝑditione:
quia existimasti grãm di ꝑ pecuniã pos¬
domũ facitis negociationis. Item apud
ysaiam. Qui sicitis uadite ad aquã⁊ ⁊ qͦt¬
quot ñ habetis pecuniã: euntes emite.
⁊ bibite sine pecunia. Item in apocalipsi.
Ego.a.⁊ co. mitiũ ⁊ fims. Ego sicienti
dabo de fonte aquȩ uitȩ gratis. Qui uice¬
rit possidebit ea. ⁊ eoꝵ hereditatem:⁊ ero
eius ds: ⁊ ille erit mͥ filius. ci¬
Sp̃m sc̃m in igne frequent̃ apparuis¬
se. In exodo dicit. Et mons syna fumabat
totus: qm descenderat ds in eũ in igne
subito sonus. quasi ferretur flatus uehe¬
mens: ⁊ impleuit totũ locũ illũ in quo
erant sedentes. Et uisȩ st̃ illis linguȩ
diuisȩ quasi ignis: qui ⁊ insedit suꝑ unũ¬
Item in sacrificiis quecũq accepta habe¬
bat ds. descendebat ignis de cȩlo: qui sa¬
crificia consumeret. Item in exodo. in
emiis. Qui corripit impiũ: odiecur

Expanded text:
RATIAM DEI GRATUITAM ESSE DEBERE. In Actibus Apostolorum: Pecunia tua tecum sit in perditione, quia existimasti gratiam Dei per pecuniam posvos fecistis speluncam latronum Item apud Esaiam: Qui sititis, vadite ad aquam; et quotquot non habetis pecuniam, euntes emite, et bibite sine pecunia . Item in Apocalypsi: Ego α et ω, initium et finis. Ego sitienti dabo de fonte aquae vitae gratis. Qui vicerieius Deus, et ille erit mihi filius. SPIRITVM SANCTVM IN IGNE FEEQVENTER APPARVISSE. In Exodo: Et mons Sina fumabat totus, quoniam descenderat Deus in eum in igne.t subito de caelo sonus, quasi ferretur flatus uehemens, et inpleuit totum locum illum, in quo erant sedentes. et uisae sunt illis linguae diuisae quasi ignis, qui et insedit in unumItem in sacrificiis quaecumque accepto habebat Deus descendebat ignis de caelo qui sacrificia consumeret. Item verbiis: Qui corripit impium, odietur
Abbreviated transcription (Latin):
& concordia seꝑatis: cum magis mili¬
tib głosis & bonis congruat. intra do¬
mestica castra consistere: & intus posi¬
tos ea quȩ incommune tractanda sunt
agere ce ꝓuidere. Nam cum unanimi¬
tas & concordia nr̃a scindi omnino ñ

Expanded text:
et concordia separatis, cum magis miliet concordia separatis, cum magis militibus gloriosis et bonis congruat intra domestica castra consistere et intus positos ea quae incommune tractanda sunt agere ac prouidere. nam cum unanimitas et concordia nostra scindi omnino n
Abbreviated transcription (Latin):
Yprianus maximo et
nichostrato & ceteris con¬
fessorib salutem. Cum
ritis ex lideris nr̃is. quem a confessio¬
nis ur̃ȩ honorem & fratnitati conexȩ di-¬
lectionẽ meo seruauerim: credatis que¬
contristat: & intollerabilis ꝑculsi & pene
ꝓstrati pectoris mesticia constringit: cũ
uos illic comꝑissem. contra dispositio¬
nem contra ȩuangelicam legem contra
instututionis catholicȩ unitatem aliũ
ep̃m fieri consensisse: id est quod nec
fas ẽ nec licet fieri. ȩcdiã alterã consittur¬
nec. xp̃i membra discerpi: dñici gregis
animum & corpus unum. discissa emu¬
latione lacerari: qd̃ queso ut in uob̾ sal¬
tim illicitum istud frat̾nitatis ur̃ȩ disci¬
dium ñ ꝑseueret: sed & confessionis ur̃ȩ.
&e diuinȩ traditionis memores ad matrẽ
reuertamini unde ꝓdistis. unde ad con¬
fessionis głam cum eiusdem matris
exultatione uenistis. Nec potestis sic
uos ȩuangeliũ xp̃i asserrere: dum uos
ipsos a xp̃i grege & abeiusdem pace

Expanded text:
PRIANVS MAXIMO ET NICOSTRATO ET CETERIS CONFESSORIBVS S. Cum ritis ex litteris meis quem et confessioni uestrae honorem et fraternitati conexae dilectionem meo sermone seruauerim, credatis quaecontristat, intolerabilis perculsi et paene prostrati pectoris maestitia praestringit, cum uos illic conperissem contra Dei dispositionem, contra euangelicam legem, contra institutionis catholicae unitatem alium episcopum fieri consensisse, id est, quod nec fas est nec licet fieri, ecclesiam alteram institui, Christi membra discerpi, dominici gregis animum et corpus unum discissa aemulatione lacerari. quod quaeso ut in nobis saltem inlicitum istud fraternitatis nostrae discidium non perseueret, sed et confessionis uestrae et diuinae traditionis memores ad matrem reuertamini unde prodistis, unde ad confessionis gloriam cum eiusdem matris exultatione uenistis. Nec putetis sic uos euangelium Christi adserere, dum uos met ipsos a Christi grege et ab eius pace
Abbreviated transcription (Latin):
meã non auerti a feditate sputoꝵ: ⁊ fu¬
it ds auxiliator m̃s. Idem apud cundem.
Non clamabit: neq audiet quisqͣm in
plateis uocem eius. Harundinẽ quassa¬
tam ñ confringet ⁊ ⁊ linũ fumigantẽ ñ
extinguet: sed in ueritate ꝓferet iudiciũ.
Fulgebit ⁊ ñ quassabitur. quoadusq po¬
nat in t̾ra iudiciũ: ⁊ in nomine eiꝰ gentes
credent. Idẽ in psalmo .xxi. Ego aut̃ sũ
uermis ⁊ ñ homo: maledictũ hominũ
⁊ abiectio ppłi. Om̃s qui me uidebant
despiciebant me: ⁊ locuti fc̃ labiis ⁊ mo¬
uerunt caput. Sꝑauit in dñm: saluet¬
cũ qm̃ uult eũ. Idem illic. Aruit uelut
testa fortitudo mea: ⁊ lingua mea adglu¬
tinata est saucib meis. Item apud ⁊acha¬
riam. Et ostendit mͥ dñs iħm sacerdote
illũ magnũ stantem ante faciem angeli
dñi: ⁊ diabolus stabat ad dexteram eius
aduersari ei. Et iħc erat indutus uestim̃¬
ta sordida:. ⁊ stabant ante faciem illiꝰ angli.¬

Expanded text:
meam non averti a faeditate sputorum, et fumeam non averti a faeditate sputorum, et fuit Deus auxiliator meus . Item apud eumdem: Non clamabit neque audiet quis in plateis vocem ejus. Arundinem quassatam non confringet, et linum fumigans non exstinguet, sed in veritate proferet judicium. Fulgebit et non quassabitur quoadusque ponat in terra judicium, et in nomine ejus Gentes credent . Item in Psalmo XXI: Ego autem sum vermis, et non homo, maledictum hominis et abjectio populi. Omnes qui me videbant despiciebant me, et locuti sunt in labiis, et moverunt caput. Speravit in Domino, em vult eum . Item illic: Aruit velut testa virtus mea, et lingua mea agglutinata est faucibus meis. Item apud Zachariam: Et ostendit mihi Dominus Jesum sacerdotem illum magnum stantem ante faciem Angeli Domini, et diabolus stabat ad dexteram ejus adversari ei. Et Jesus erat indutus vestimenta sordida, et stabant ante faciem ipsius Ang
Abbreviated transcription (Latin):
auditui nr̃o⁊ ⁊ brachiũ dei cui reuelatũ
est:Annunciauimꝰ coram ipso sicut pu¬
eri: sicut radix in t̃ra sicienti. Non ẽ figu¬
ra cius neq claritas ÷ ⁊ uidimꝰ illum ⁊ ñ
habuit figurã neq speciem: sed figura eiꝰ¬
sine honore. ⁊ deficiens p̃der cȩcõs homi¬
nes. Homo in plaga positus.⁊ sciens ferre
imbecillitatẽ: quia auersa est facies eius.
Inhonoratus est:⁊ non ẽ computatus.
Hic peccata nr̃a portat:⁊ ꝓ nob̃ ddolet. Et
nos putauimꝰ esse illũ in dolore ⁊ in pla¬
ga. ⁊ in uexatione : ipse aut̃ẽ uulneratus
ẽ propt̃ facinora nr̃a: ⁊ infirmatus ẽ ꝓpt̃
peccata nr̃a. Doctͥna pacis nr̃e suꝑ illũ:
liuore eiꝰ sanati sumꝰ. Om̃s sicut oues er¬
rauimus. Homo auia sua errauit: ⁊ dñs
tradidit illũ pro peccatis nr̃is ⁊ ⁊ ipse ꝓp¬
derea quod uexatus est ñ aꝑuit os suum
Item apud eund̃ẽ dicit. Hon sũ contumax:
neq contradico. Dorsum meũ posui ad
flagella. ⁊ maxillas ad palmas: faciem

Expanded text:
auditui nostro et bracchium dei cui reuelatum est? adnuntiauimus coram ipso sicut pueri et sicut radix in terra sitienti. non est figura eius neque claritas: et uidimus illum, et non habuit figuram neqsine honore et deficiens praeter ceteros homines. homo in plaga positus et sciens ferre inbecillitatem: quia auersa est facies eius, inhonoratus est et non est conputatus. hic peccata nostra portat et pro nobis dolet, et nos putauimus esse illum in dolore et in plaga et in uexatione: ipse autem uulneratus est propter facinora nostra et infirmatus est propter peccata nostra. doctrina pacis nostrae super illum, liuore eius nos sanati sumus. omnes sicut oues errauimus, homo uia sua errauit. et Deus tradidit illum pro peccatis nostris, et ipse propterea, quod uItem apud eumdem dicit: Non sum contumax, neque cflagella, et maxillas meas ad palmas, faciem autem