comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
apłs loquit᷑ ut non attendamꝰ iudas¬
cis fabulis ce mandatis hominum:
qͥ auertunt᷑ a ueritate. Et it̾m. St̃
enim multi ce non subditi ac uanilo¬
qui & seductores: quos oportet redar¬
guere. p̃cipue ex circuicisione. fAt¬
tieum autem siue riuum fluminis
tuxta hystoriam eufraten possumtis
dicere. si c̃ &e in .lxxͦ. iͦ. psalmoscͥptũ

Expanded text:
tendamus Judaicis fabulis et mandatis hominum, qui avertuntur a veritate ; et iterum: Sunt enim multi et non subditi ac vaniloqui, et seductores, quos oportet redarguere, praecipue ex circumcisione . Alveum autem, sive rivum fluminis juxta historiam Euphratem possumus dicere, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑiet s ꝓducce in publicum ad con¬
demnationem eorum qui martyres
occiderunt. Hoc de simpliq resuꝵ¬
rectione intellec̾tum fit . ꝓrecioit᷑
autem iuxta anagogen popło dei
ut ingrediat᷑ cubilia fita fite cella¬
ria. las cuya quippe uttumq sig¬
nificat. ut claudat iuxta eugłicũ
p̃ceptum ostcam cuibicłi su &e cdic̃
cum ꝓpħa. Pone domine custodiã
ori meo. & ostaum intnitum labris
bono conscientie. & solum iudicem
erpecc̾et dm. Sunt autem cellaria
que claudenda funt &e absconden¬
da ab his qui diuutes fact̾isunt in
oꝑib atq sermonib. prudentia
tempantia. forcicudo atq iusticia.
ut nes ciat sinistra quid faciat dex¬

Expanded text:
operiet; sed producet in publicum ad conoperiet; sed producet in publicum ad condemnationem eorum qui Martyres occiderunt. Hoc de simplici resurrectione intellectum sit. Praecipitur autem juxta Anagogen populo Dei, ut ingrediatur cubicula sua sive cellaria, ταμεῖα quippe utrumque significat: ut claudat juxta Evangelicum praeceptum ostium cubiculi sui , et dicat cum Propheta: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium munitum labiis bono conscientiae, et solum judicem exspectet Deum. Sunt autem cellaria quae claudenda sunt et abscondenda ab his qui divites facti sunt in operibus atque sermonibus, prudentia, temperantia, fortitudo, justitia, ut nesciat sinistra quid faciat dex
Abbreviated transcription (Latin):
tentia commutari: ut insicet & indu
dacium. & adulterium &e furtum ef¬
fusa funt stiꝑ habitatores terre. Et
in apocalipsi t̃riolegimus. Uȩ suꝑ
habitatores terre. Porro iusti licet
indeant᷑ in terra. tam̃ conucrsatio
eorum in cęlis est. qui possunt dicẽ
aduena sum ego in terra & ꝑegͥnus
sic̃ om̃s patres mei: & fruuntur ha¬
bitatione altissimi. De quib sc̃s loq̃r.
Qu habitat in adiutorio altissim
in ꝓtectione dei cęli commorabitur
Tunc rcuelabit derra sanguinem fu¬
um. de qͦ ds loquitur ad cai. Uox
sanguinis frrĩs tui clamat ad me de
terra: que aꝑuit ossium ut suscipet
sanguinem fr̃is tui de manutua.
ñ ulcisceris sanguinem nrm de hns
qͥ habitant suꝑ terram: De quibus
&e moyses dicit incantico. Sanguis
filiorom esus uimdicabito & ulcis¬
cctur. & retͥbuet tundictam imimicis.
Hẽ sangumem t̃ra q̃ susceꝑat retie¬
labit. Et interfectos dm̃ nequaqͣm

Expanded text:
tentia commutari, ut visitet et inductentia commutari, ut visitet et inducndacium, et adulterium, et furtum effusa sunt super habitatores terrae . Et in Apocalypsi tertio legimus, Vae super habitatores terrae . Porro justi, licet videntur in terra, tamen conversatio eorum in coelis est, qui possunt dicere: Advena ego sum in terra, et peregrinus sicut omnes patres mei , et fruuntur habitatione Altissimi, de quibus sanctus loquitur: Qui habitat in adjutorio Altissimi, in protectione Dei coeli commorabitur . Tunc revelabit terra sanguinem suum, de quo Deus loquitur ad Cain: Vox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra, quae aperuit os suum, ut susciperet sanguinem fratris tui de manu tua non ulcisceris sanguinem nostrum de his qui habitant super terram ? De quibus et Moyses dicit in Cantico: Sanguis filiorum ejus vindicabitur et ulciscetur, et retribuet vindictam inimicis . Hunc sanguinem terra quae susceperat, revelabit, et interfectos Domini nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
de locofuo: ut uisitet inquitatẽ
habitacoris derre contra etim. Et
reuelabit terra sangumem situm
& non oꝑiet ultia interfectos suos.
Lxx. Clade populus metis ingrode¬
in cubicła tua. claude ostium tuum.
Abscondere paululum quantulũq
donec ptͣnseat ira dci. Ecce enim de¬
scõ inducet dñs iram suꝑ habitatoreᷤ
ttrre. &e reuelabit terra sangumem
sttum &e ñ abscondet ultra interfee¬
tos suos. Supͣ de scĩs dixerat. Resur¬
gent mortui. & restrgent quim se¬
pulchris sunt. ros enim a te sanitas
corum ẽ : & e contrario de impiis. t̃¬
ia autem impioꝵ cadet. Ntnc ad
scõs loquitur. Qͥauob̃ resurrectio
repromissa ẽ. donec in peccatores &e
impios tra dei descuiat: ingredimini
insepulchratĩra ce absconite ⁊ios
Breue enim tempus ẽ. donec ꝑtran¬
scat dei inlignatio. Siquidem egre¬
dietur dñs de loco suo. quia miseri¬
cors &e miserator dñs & clementissi¬
mus pater filios negligendes fertre cõ¬
pellitor. & quodammodo de fuiasen¬

Expanded text:
iquitatem habitatoris terrae contra eum, et revelabit terra sanguinem suum, et non operiet ultra interfectos suos. LXX: Vade, populus meus, ingredere cubicula tua, claude ostium tuum: abscondere paululum quantulumcumque, donec pertranseat ira Domini. Ecce enim Dsancto inducet iram super habitatores terrae, et revelabit terra sanguinem suum, et non abscondet ultra interfectos. Supra de Sanctis dixerat, Resurgent mortui, et resurgent qui in sepulcris sunt; ros enim a te sanitas eorum est: et e contrario de impiis, terra autem impiorum cadet; nunc ad sanctos loquitur, quia vobis resurrectio repromissa est, donec in peccatores et impios ira Dei desaeviat: ingredimini in sepulcra vestra, et abscondite vos, breve enim tempus est donec Dei pertranseat indignatio. Siquidem egreditur Dominus de loco suo, quia misericors et miserator Dominus, et clementissimus pater filios negligentes ferire compellitur, et quodammodo de sua sen
Abbreviated transcription (Latin):
ceps ẽ genttͥcis sue. & dicit in cantico
canticorum. filii mat̾s mee pugna¬
uerunt aduerscimine. Et loquit᷑.
Ego ciitas firma. ciuitas que op¬
pugnatur. Pulchreq oppugnatur
dixit. non expugnatur. Statimq
tungit de synagoga que de capite
uersa ẽ in caudam. frustra ei potum
mearum tͥbtio doct̾narum. C apie¬
tur enm in deneb̾s erroris sui. & qa
aꝑtam lucem ñ recepit. ꝑ diem coꝵ¬

Expanded text:
o Canticorum: Filii matris meae pugnaverunt adversus me . Et loquitur: Ego civitas firma, civitas quae oppugnatur. Pulchreque oppugnatur dixit, non expugnatur. Statimque jungit de Synagoga, quae de capite versa est in caudam: Frustra ei potum mearum tribuo doctrinarum, capietur enim in tenebris erroris sui. Et quia apertam lucem non recepit, per diem cor
Abbreviated transcription (Latin):
alio locoscribitur. Quius pͥncipatus
in humetoeius. Quod emmille sita
passione reserau̾it claudin poterit: &
quod clauserit incerimoniis iudeoꝵ
a nullo alio aꝑietur. figam enimpa
xillum illum in locofideli: tibi con¬
uentus fidelium ẽ. Unde & creden¬
des in xp̃o. fideles appellant᷑. Etcrit
in solium głe domus patris fui hoc
ẽ eccłie: & fuspendent suꝑ eum om¬
nem głam domꝰ patris etus. Unde ce

Expanded text:
scribitur: Cujus principatus super humerum ejus . Quod enim ille sua passione reseraverit, claudi non poterit; et quod clauserit in caeremoniis Judaeorum, a nullo alio aperietur. Figam enim illum paxillum in loco fideli, ubi conventus Fidelium est. Unde et credentes in Christo fideles appellantur. Et erit in solium gloriae domus patris sui, hoc est Ecclesiae: et suspendent super eum omnem gloriam d
Abbreviated transcription (Latin):
int̃pretati funt: quod sitie uirga ꝑ¬
cutiet. siue ad uirgam recensebit no¬
merum gregis sui intelligi potest:
ut non in malam s in bonam par¬
dem accipiat᷑. Et uos congregami¬
in unꝰ ce unꝰ filii isrł Lix. uos aut̃
congregate unum & unum filios

Expanded text:
interpretati sunt, quod sive virga percutiet, sive ad virgam recensebit numerum gregis sui, intelligi potest: ut non in malam, sed in bonam partem accipiatur. Et vos congregabimini unus et unus, filii Israel. LXX: Vos autem congregat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeussis adu̾sariis ur̃is ariuo flumi¬
nis ciscy ad torrentem egypq .i. ab
eufrate tisq ad nlum. tios uel ipsi con¬
gregamini ad fidem deiuntis & tinꝰ:
quia tudeorum turba non credidit.
ꝑ qͦd sig̾cat paucos ex iudeis in salua

Expanded text:
ussis adversariis vestris a rivo fluminis, usque ad torrentem Aegypti, id est, ab Euphrate usque ad Nilum, vos vel ipsi congregabimini ad fidem Domini unus et unus, quia Judaeorum turba non credidit, per quod significat, paucos ex Judaeis in Salva
Abbreviated transcription (Latin):
& a flumine tisq ad fines orb terre
Ali iordanen putant. Et hoc no¬
tandum quod in iudeȩ terminis
fluuiꝰ appelletur: in egypti finibus
torrens qͥ turbidas aquas habet ce
ñ ꝓpetuas. Etorrente egypti. lix.ri¬
nocortiram tͣnstulerunt quod ẽ orpi¬
dum in egypti palestineq confinio:

Expanded text:
 ad finem Al. fines, orbis terrae . Alii Jordanem putant. Et hoc notandum, quod in Judaeae terminis, fluvius appelletur; in Aegypti finibus, torrens, qui turbidas aquas habet, et non perpetuas. Pro torrente Aegypti, LXX Rhinocoruram transtulerunt, quod est oppidum in Aegypti
Abbreviated transcription (Latin):
iecco singła ut ꝓpofumits disseramꝰ
Uinca de qua supra loquttur ysar¬
as itinea fact̾a ẽ dilect̾o in corni m lo¬
coribi que debeat intelligi.ipso do¬
inpsalmo cantur. Umeam de e¬
gypto tͥnstulisti. &e cȩt̃a. Hrnc & ꝑ
iheremiam ꝓpinat calicem meracis¬
simum. Cum enm inisisset eumut
planctum discat &e fletum. Dicitq
se dñs multo eam dempore custodis¬
se &e locum dedisse penitentie: &e qͥa
conu̾ti nolu̾it. subito inebriandã.
ut ipsius semꝑ aurilio seruaretur.
Lix. autem eandem pulchram appel¬
lant uimeam in qua fuit lex &e ꝓphe
sacerdotium & pontifictum & deino¬
ticia dicente scͥptura. Notꝰ in iudea
ds. inifrł magnum nom̃ ciꝰ. Quod

Expanded text:
idcirco singula ut proposuimus disseramus. idcirco singula ut proposuimus disseramus. Vinea de qua supra loquitur Isaias: Vinea facta est dilecto in cornu, in loco uberi, quae debeat intelligi, ipso doin psalmo canitur: Vineam de Aegypto transtulisti, etc. . Huic et per Jeremiam propinat calicem meracissimum . Cum enim misisset eum ut planctum discat et fletum. Dicitque se Dominus multo eam tempore custodisse, et locum dedisse poenitentiae, et quia converti noluerit, subito inebriandam. ut ipsius semper auxilio servaretur. LXX autem eamdem pulchram appellant vineam, in qua fuit Lex et Prophetae, sacerdotium, et pontificium, et Dei notitia, dicente Scriptura: Notus in Judaea Deus, in Israel magnum
Abbreviated transcription (Latin):
fluctitum. Q dicunt chabolum
acturum penitentiam &e tieniam con¬
secuturum. int̾precent᷑ nob̃ quomͦꝰ
hoc accipiant quod scͥptum est. et
interficiet draconem qui ẽ in mari
siue cecum. Scdo emm loco in p̃sen¬
ti capło in hebraico non appellatur
leuiathan s theminñ: quod ꝓprie
cȩtum sonat. Unde hebrei autumãt
leuiathan habitare fuib derra & me
there. thenim̃ uͦ in mari que tudas¬
ca fabuila ẽ. Quodq dr in extremo
huiꝰ caꝑitul in die illa. eus ebtus pͥ¬
ori tungit capło ne sequens ꝓpħia
huic tempori coaptetur. Hebrei aũ
ce cet̃i explanatores sequenti. quoo
nunc ꝓposituri suus. In die illa
cunea meri cantabit q. Ego dñs
qu seruo eam. repente ꝓpinabo
ei. ne forte tusitet᷑ contra eam. no¬
ct̾e &e die seruo eam. Irx. In die il¬
la tinea bona desid̾tum eius. tit pͥn¬
ceps illiꝰ sit. Ego cruttas fortis. cu¬
tas que oppugnat᷑. frustra potum
hoc loco a.lix. editione ddiscordat

Expanded text:
fluctuum. Qui dicunt diabolum fluctuum. Qui dicunt diabolum acturum poenitentiam et veniam consecutorum, interpretentur nobis quomodo hoc accipiant, quod scriptum est: Et interficiet draconem qui est in mari, sive cetum. Secundo enim loco in praesenti capitulo, in Hebraico non appellatur Leviathan, sed THANNIN , quod proprie cetum sonat. Unde Hebraei autumant Leviathan habitare sub terra et in aethere: Thanniim vero in mari, quae Judaica fabula est. Quodque dicitur in extremo hujus capituli, in die illa, Eusebius priori jungit capiti, ne sequens prophetia huic tempori coaptetur. Hebraei autem et caeteri explanatores sequenti, quod nunc proposituri sumus. In die illa vinea meri cantabit ei. Ego Dominus qui servo eam, repente propinabo illi: ne forte visitetur contra eam, nocte et die servo eam. LXX: In die illo vinea bona desiderium ejus, ut princeps illius sit. Ego civitas fortis, civitas quae oppugnatur: frustra potum hoc loco a LXX editione discordat,
Abbreviated transcription (Latin):
infine mimich aducrfum leuiatã
qͥ in pͥncipio geneseos appellat᷑ scr¬
pens prtidentissimus suꝑ omnes
bestias que crant in terra gladus
sc̃s siue durꝰ & magnꝰ & fortis fuerit
inductus: fugiet quinuquam
fugere consueuerat. uesciens iltd
scriptum. Quo uadam a sp̃u tuo
ce a facie tua quo fugiam: Pulche
qͥdam poeta in gũgantomachia de
enchelade lusit. Quo fugis enche¬
lade: Quascumq accesseris horaᷤᷤ
fub deosemꝑ eris. Iste autem leia¬
than colub fugiens in hebraico dr
bari. quod aquila interp̃tatꝰ est
uect̾em. syminachꝰ concludentem
theo dotio robustum. Uectem autẽ
siue claudentem puto appellari qd
multos suo careere cluserit. ce ꝓpͥe
subiecerit potestat. mchilq in se
rectum habeat: & iecirco dicitur
tortuosus. nec mittari potest uirgã
dm̃ de qua scriptum est uirga dire¬
ctionis uirga regnitii. Quem dñs
interficiet sp̃ti oris sui. habitatorẽ
qͦndam maris salsorum &e amaroꝵ

Expanded text:
in fine mundi adversum Leviathan, in fine mundi adversum Leviathan, qui in principio Geneseos appellatur serpens prudentissimus super omnes bestias , quae erant in terra, gladius sanctus sive durus, et magnus, et fortis fuerit inductus, fugiet qui numquam fugere consueverat, nesciens illud scriptum: Quo vadam a spiritu tuo, aut a facie tua quo fugiam ? Pulchre quidam poeta in Gigantomachia de Encelado lusit: Quo fugis, Encelade? quascumque accesseris oras, Sub Deo semper eris. Iste autem Leviathan coluber fugiens, in Hebraico dicitur BARI , quod Aquila interpretatus est vectem, Symmachus concludentem, Theodotio robustum. Vectem autem sive claudentem puto appellari, quod multos suo carcere clauserit, et propriae subjecerit potestati, nihilque in se rectum habet, et idcirco dicitur tortuosus, nec imitari potest virgam Domini, de qua scriptum est: Virga directionis, virga regni tui . Quem Dominus interficiet spiritu oris sui , habitatorem quondam maris, falsorum et amarorum
Abbreviated transcription (Latin):
psalmo ce in iobꝓpt̃ea fact̾us dicat᷑
draco. hoc ẽ leuiathan: ut illudet᷑
ei ab angłis. Unde &e apl̃i accipi¬
unt potestatem ut calcent suꝑ scr¬
pentes ce scorpiones. & suꝑ omnem
uirtutem inimici. Qa g̾̃ ab eoloco
tib scͥptum ẽ. ecce dñs dissipabit
t̃ram ce nucdabit cam. siue iuxta
lix. ecce dñs dispdet orbem terra¬
rum &e desolabit cum tisq ad p̃senꝰ
capłm contra orbem in consũma¬
tione mund iudiciu p̃dicatum
est. & notussima mimica destract̃
moꝵ: ꝓptea aduersum diabolum
eicrema sententia ẽ ut inducatur sr̃
cum gladtus sc̃s. &e magnꝰ & fortis:
siue iuxta hebraictim de reliquosin¬
pat saul: durꝰ appellatur. Gladitĩ
autem sc̃m siue durum obens sen¬
sum qͥ patitur. qͥdam nrõrum in¬
delligunt uerbum dei. de qͦ dicit
ficax & acutꝰ: suꝑ omnem gladiũ
erutraq parte acutum. Unde ce
in alioloco de ore saluatoris glacdũ
bicipitem exire legiinus. Cum autẽ

Expanded text:
psalmo et in Job, propterea factus dicatur psalmo et in Job, propterea factus dicatur draco, hoc est, Leviathan, ut illuderetur ei ab Angelis. Unde et Apostoli accipiunt potestatem, ut calcent super serpentes et scorpiones, et super omnem virtutem inimici . Quia igitur ab eo loco ubi scriptum est: Ecce Dominus dissipabit terram, et nudabit eam ; sive juxta LXX: Ecce Dominus disperdet orbem terrarum, et desolabit eum, usque ad praesens capitulum, contra orbem in consummatione mundi judicium praedicatum est, et novissimus inimicus destruetur mors : propterea adversum diabolum extrema sententia est, ut inducatur super eum gladius sanctus, et magnus, et fortis, sive juxta Hebraicum et reliquos Inpater Saul, durus appellatur. Gladium autem sanctum, sive durum, ob ejus sensum qui patitur, quidam nostrorum intelligunt Verbum Dei, de quo dicit ficax, et acutus super omnem gladium ex utraque parte acutum . Unde et in alio loco de ore Salvatoris gladium bicipitem exire legimus . Cum autem
Abbreviated transcription (Latin):
Appellat᷑q & aliis nominib ut in aho
psalmo scͥptum ẽ. stiꝑ aspidem & bali¬
liscum ambulabis. & conculcables¬
nem &e draconem. Qui draco prou̾e
hebraicosermone appellatur leuia
mone narrat᷑: qui magnum cetum
capturus est. Nam & ib ꝓcȩtoleun¬
thanponitur. Et tt̃m. Adduces aũ
draconem in hamo: circumdabio
capistrum narib eiꝰ. Statiq. Hoc
ẽ pͥncipium plasmatis dei. quod fc̃m
est ut istudatur ab angłis crus. E in
psalmo. Hoc mare magnum a spa¬
ciosum ibi reptilia quorum non est
numerus: ammalia parita cumma¬
gnis. draco iste quemformast ad i¬
ludenctum ei. De hoc & in apocalip¬
si scribit ioħs. fact̾a est pugnamo
lo. michael &e angli eius bellabant
cum tracone. & draco pugnabat
& angłi eius. & non p̃uialuerunt.
nec locꝰ inuentꝰ est eis in celo. Et miss
est draco magnꝰ coluber antiquusq
uocatur diabolus & sathanas qui
errare facit orbem terrarum untũ¬
cum eo. Ibiq drr Mifscs ẽ accusator
deo nr̃o. Illudq notandum quodin

Expanded text:
ominibus, ut in alio psalmo scriptum est: Super aspidem et basiliscum ambulabis, et conculcabis leonem et draconem . Qui draco proprie in Hebraico sermone appellatur LEVIATmone narratur: Qui magnum cetum capturus est ; nam et ibi pro ceto, Leviathan ponitur; et iterum: Adduces autem draconem in hamo, circumdabis capistrum naribus ejus; Statimque: Hoc est principium plasmatis Domini quod factum est, ut illudatur ab Angelis ejus. Et in psalmo: Hoc mare magnum et spatiosum: ibi reptilia quorum non est numerus: animalia parva cum magnis. Draco iste quem formasti ad illudendum ei . De hoc et in Apocalypsi scribit Joannes: Facta est pugna in coelo: Michael et Angeli ejus bellabant cum dracone, et draco pugnabat et Angeli ejus, et non praevaluerunt, nec locus inventus est eis in coelo . Et: Missus est draco magnus, coluber antiquus, qui vocatur diabolus et Satanas, qui errare facit orbem terrarum univecum eo; ibique dicitur: Missus est accusator Deo nostro . Illudque notandum quod in
Abbreviated transcription (Latin):
& implebit orbem trarum fitictꝰ eiꝰ
Postqͣm aps in todo orbe eñgelium
p̃dicantes dixerint faciemꝰ pacem x̾.
yacem facicmꝰ ei: qͥ in excelsis fucrint
de semine iacob. & in aplicam ꝑue¬
ncrint dignitatem. appellabuntur
filii iacob. Tunc germinabit & fiore¬
bie isił. uidens doct̾na filiorum fuo¬
rum uniuerstim orbem ẽe completũ
& attulisse fructꝰ ub̃rimos. quos iniu¬
dea manens non atculerat. Nlunqͥd¬
unrta plagam peutientis se ꝑcussit
cum. aut sie occidit interfectos eiꝰ

Expanded text:
et implebit orbem terrarum fructus ejus. et implebit orbem terrarum fructus ejus. Postquam Apostoli in toto orbe Evangelium praedicantes, dixerint: Faciemus pacem Christo, pacem faciemus ei, qui in excelsis fuerint de semine Jacob, et in Apostolicam pervenerint dignitatem, appellabuntur filii Jacob. Tunc germinabit et florebit Israel, videns doctrina filiorum suorum universum orbem esse completum, et attulisse fructus uberrimos, quos in Judaea manens non attulerat. Numquxta plagam percutientis se percussit eum aut sicut occidit interfectos eius
Abbreviated transcription (Latin):
bum dei.s quia reppulistis illud et
indignosuos iudicastis etcrnȩ uttȩ:
ecce cõnuertomñ ad gs. Iccirco faciet
dñs quodmminatus est. ut om̃s tinea
ardeam. romano igne circumdati:
uel cerce ardeant uitris atq peccatis.
nec possint ardentia cdiabol iacła ex¬
tinguere. Om̃s enim adulterantes. qͣ¬
si clibantis corda eorum. Et illi qͥ pri
habitabant in ea postqͣm clamaue¬
rint capta ẽ ciuitas atq succensa di
mundum deo: dicent. faciamꝰ pacẽ
quib in hoc eodem ꝓpħa legimtis.
Quam speciosi pedes euangilixantiũ
pacem. Quidam hc̃ locum ad ecchas
refcrunt. quod custodiant᷑ quidem a
deo s multi i eis fructꝰ non faciant.
& ꝓptea bom doctoris sticcendantur
ardorib. ut clamitent ꝙ confiteant᷑
errorem suum. & postea pacem faciat
deo. qͥtiere appellantur filii ⁊acob. Q
egredrunt᷑ de radice ⁊ acobflorebit ꝙ
germinabit istł: & implebunt faci¬
em orbis semine. lxx. Quiuentun
filii iacob germinabit & florebit isrł.

Expanded text:
Dei: sed quoniam repulistis illud, et indignos vos judicastis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes . Idcirco faciet Dominus quod minatus est, ut omnes in ea ardeant Romano igne circumdati. Vel certe ardeant vitiis atque peccatis, ne possint ardentia diaboli jacula restinguere. Omnes enim adulterantes quasi clibanus corda eorum. Et illi qui prius habitabant in ea, postquam clamaverint, capta est civitas atque succensa, dim  Al. immundum Deo, dicent: Faciamus pacem quibus in hoc eodem Propheta legimus: Quam speciosi pedes evangelizantium pacem ! Quidam hunc locum ad Ecclesias referunt, quod custodiantur quidem a Deo; sed multi in eis fructus non faciant; et propterea boni doctoris succedantur ardoribus, ut clamitent et confiteantur errorem suum, et postea pacem faciant Deo, qui vere appellentur filii Jacob. Qui egrediuntur de radice Jacob, florebit et germinabit Israel: et implebunt faciem orbis semine. LXX: Qui veniunt filii Jacob: germinabit et florebit Israel:
Abbreviated transcription (Latin):
apłorum scilicet qͥ mmutantes dñi pas¬
ꝑtatem etiam uͥtutis eiꝰ pͥclegium cõ¬
secuti sunt. qͥ ñ recepti excusserunt fu¬
per eam puluerem pedum fuorum.
ad homines s ad contrarias q̃q for¬
atudines referre posumꝰ. Iucta. lxx.
laudes deo ꝓpħa decantat quod om̃s
suꝑbos humiliet. & untũsarum urbi¬
um munim̃ta usq ad solum diruat.
&e scõrum ea iniciumq &e humilium
calcent pedes. Demita uist rect̾a est.
rectus caltis tusti ad ambulandum
Et in semita iucdiciorum tuorum do¬
mine fustintumꝰ te: nom̃ tuum & me¬
moriale tuu in desidio anime. Aĩa
mea desidauit te in nocte. Lxx. uia

Expanded text:
Apostolorum scilicet, qui imitantes Domini pauApostolorum scilicet, qui imitantes Domini paupertatem, etiam virtutis ejus privilegium consecuti sunt; qui non recepti, excusserunt super eam pulverem pedum suorum. ad homines, sed ad contrarias quoque fortitudines referre possumus. Juxta LXX, laudes Deo Propheta decantat, quod omnes superbos humiliet, et universarum urbium munimenta usque ad solum diruat, et sanctorum ea mitiumque et humilium calcent pedes. Semita justi recta est, rectus callis justi ad ambulandum: et in semita judiciorum tuorum, Domine, sustinuimus te, nomen tuum et memoriale tuum in desiderio animae: anima mea
Abbreviated transcription (Latin):
de in dño inscłis et̾nis. in dño do forti
in ꝑpetuum: cuiꝰ auxiltum in sempi¬
dernum est.Ipse enim incuruabit ha¬
bttantes inercelso: qͥa omnis qui se
exaltat humiliabrt᷑. qui patrem a¬
braham se habe iactabant. &e in sug¬
gillatione dm̃i loquebant᷑. nos de for¬
nicatione nati tonsumꝰ. Ipse ciuita¬
tem fublimem humiliabit ut iudei
litm: ut herede iugulato ꝑiret hęre
Niii. interp̃tatꝰ est. &e quam nos uił ci¬
uitatulam uel tacłm uł oppidulum
posscmꝰ dicere. Et frequent̃ in scͥptͥi
hoc nomine appellatur irłm. Pulchͦ¬
q duplicem humilidatem posuit
humiliabit humiliabit eam: pͥmũ
stib babyloniis qñ templum destruc¬
tum ẽ: scdo fub tito & uespasiano. cuiꝰ
ruina usq ad finemꝑmanet. Con¬
culcabit eam pes. repedit q & copu¬
lat pes pauꝑis: hauit dubium gum
xp̃i. de quo ce supͣ diximus. factus
es forticudo pauꝑi fortiudo egenom
tribulatione fuia. Gressus egenorum

Expanded text:
e in Domino in saeculis aeternis: in Domino Deo forti e in Domino in saeculis aeternis: in Domino Deo forti in perpetuum, cujus auxilium sempiternum est. Ipse enim incurvabit habitantes in excelso, quia omnis qui se exaltat humiliabitur; qui patrem Abraham se habere jactabant, et in suggillationem Domini loquebantur: Nos de fornicatione nati non sumus . Ipse civitatem sublimem humiliabit, ut Judaei lium, ut haerede jugulato, periret haeredίχνην interpretatus est, quam nos, vel civitatulam, vel viculum, vel oppidulum possumus dicere, et frequenter in Scripturis hoc nomine appellatur Jerusalem. Pulchreque duplicem humilitatem posuit: Humiliabit, humiliabit eam, primum sub Babyloniis, quando templum destructum est, secundo sub Tito et Vespasiano, cujus ruina usque in finem permanet. Conculcabit eam pes, repetitque et copulat pedes pauperis, haud dubium quin Christi. De quo et supra diximus: Factus est fortitudo pauperi; fortitudo egeno in tribulatione sua. Gressus egenorum,
Abbreviated transcription (Latin):
bitantes in excelso. etuitatẽ sublimẽ
humiliabit. Humiliabit eamusq
ad tram: detrahet eamusq ad pul¬
uerem. Conculeabit eam pes pes
pauꝑis. gressus egenorum: Ixt. Os
magne et̃ne qui humiliasti &e detrax¬
isti eos qui habitant in ercelsis: crui¬
tates robustas destrues & deduces us¬
q ad paum̃itum. & conculcabunt
cas pedes mansuetorũ & humilrum.
Et hec ꝓpħa loquitur quia ab eo res¬
pondit locom qͦ supͣ dixerat sꝑate in
dño in selis et̃nis: & iungit ei quod
ũc ꝓposuimꝰ. in dño deoforti in ꝑpe¬
tisum. & reliqua. Pdño deo forti
in hebraico tͥa habet nomina. iã.⁊
adonay. ce suꝵ. quod aliud inuisib¬
lem. aliud ineffabilem. altud robu¬
stum sonat. Quorum pͥmum ĩ alla
cetrema sillaba ponit᷑. Et hoc dili¬
gens lect̃or obseruet. quod interdum
texcum in ꝓpositione testimonii diui¬
cdamus: qm̃ alium .lxx. editio. &e ali¬
um ex hebreo ad u̾bum exp̃ssa tͣnsla¬
tio efficit sensum. Dicit gͦ ꝓpħa. Dꝑa

Expanded text:
tes in excelso: civitatem sublimem humiliabit, humiliabit eam usque ad terram: detrahet eam usque ad pulverem. Conculcabit eam pes, pedes pauperis gressus egenorum. LXX: Deus magne aeterne, qui humiliasti, et detraxisti eos qui habitant in excelsis, civitates robustas destrues, et deduces usque ad pavimentum, et conculcabunt eas pedes mansuetorum et humilium. Et haec Propheta loquitur, qui ab eo respondit loco in quo supra dixerat: Sperate in Domino in saeculis aeternis; et jungit ei quod nunc proposuimus: In Domino Deo forti in perpetuum, et reliqua. Pro Domino Deo forti, in Hebraico tria habet nomina, IA et ADONAI et SUR , quod aliud invisibilem, aliud ineffabilem, aliud robustum sonat, quorum primum in ALLELUIA extrema syllaba ponitur. Et hoc diligens lector observet, quod interdum textum in propositione testimonii dividamus: quoniam alium LXX editio, et alium ex Hebraeo ad verbum expressa translatio efficit sensum. Dicit ergo Propheta
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ante scruaui. & succendam eã
quam meo sepseram muro. anpotiꝰ
id aget fortitudo meaut iram diffe¬
ram. ce saluem eos cugłii clementia
qui nequaquam sunt legis auctor¬
iurta hebrarcum legendtum ẽ. Qs
me faciat durum atq crudelem ut
uincam nat᷑am meam hoc quii ppe
in deserto significat᷑ & fyinis. ut eam
quas in p̃lio conteram atq succen¬
dam. quam semꝑ mea diligentia
custoduri: An potiꝰ tenebofortu¬
dinem meam qtiam rp̃m ẽẽ non
dubium ẽ. & de qua legimꝰ xpc diaͥtꝰ
& dei sapientia ut ipsa michi pacem
faciat. & mundtim reconciliet: Iur¬
ta.lxx. hic est sensus ut er ꝑsona ac¬
cipiamus eccłie. Ego ciuitas firma¬
ego ciuitas multis uallata hostib
que frustra dedi pocła mimice mec
synagoge. C apictur enm noet̾e ce
corruet murtis crus. nullaq eritad
uersarii potestas que ñ app̃hendit
cam. Rursum loquar. Quid michi
ꝓdest custodire eam que stipulam ĩ
se habeat non frumenta. que ta in¬

Expanded text:
quam ante servavi, et succendam eam quam ante servavi, et succendam eam quam meo sepseram muro? An potius id aget fortitudo mea, ut iram differam, et salvem eos Evangelii clementia, qui nequaquam sunt Legis auctorjuxta Hebraicum legendum est: Quis me faciet durum atque crudelem, ut vincam naturam meam? Hoc quippe in deserto significatur et in spinis: ut eam quasi in praelio conteram atque succendam, quam semper mea diligentia custodivi. An potius tenebo fortitudinem meam, quam Christum esse non dubium est, et de q Dei sapientia , ut ipsa mihi pacem faciat, et mundum reconciliet? Juxta LXX hic est sensus, ut ex persona accipiamus Ecclesiae: Ego civitas firma, civitas multis vallata hostibus, quae frustra dedi pocula inimicae meae Synagogae. Capietur enim nocte, et corruet murus ejus, nullaque erit de adversariis potestatibus, quae non apprehendat eam. Rursum loquar: Quid mihi prodest custodire eam, quae stipulam in se habeat, non frumenta: quae ita in
Abbreviated transcription (Latin):
de contrarnis debemtis intelligere
potestatib Indignationon ẽ m̃
Qͥs dabit me sꝑinam & ueprem
inprelio gradiar suꝑ eam.fuccen¬
dam eam pariter: An pociꝰ tene¬
bo fortitudinem meam: faciet in¬
ꝑacem. ꝑacem faciet mñ. Lrx. Non
est q̃ non app̃hencdit eam. Quispo¬
net me custodem stipule in agro:
ꝓpter aduersariam hanc reppul
eam. iccͥco fecit ds omnia q̃ dispo¬
suit. Combusta sumdicent habi¬
tatores etus faciemts pacem illi. pa¬
cem faciemus illi. Iuxta hebraicum
hic sensus est. Ego qui dieb ce noc
tib semꝑ meam itineam consertia¬
iii. ne exc̃minaret eam aꝑ de silua.
ne bestiȩ deuorarent. nunquid in¬
dignadionem non habeo &e nescio
fccire peccantem. & redde unicuiq
quod meretur: Ubi aquila posint
spinam & ueprem. in hebraicoscͥptũ
est samir. & saith. quod adaman¬
tem & loca sentium plena significat
Unde dic̃. Qͥsme docebit ut dur
sim. & meam uincam clementiam⁊
in plio atq certamine truculentus
incedam. ut gradiar suꝑ uneam

Expanded text:
de contrariis debemus intelligere potestatibus. Indignatio non est mihi: quis dabit me spinam et veprem in praelio? Gradiar super eam: succendam eam pariter. An potius tenebo fortitudinem meam? faciet pacem mihi, pacem faciet mihi. LXX: Non est quae non apprehenderit eam. Quis ponet me custodem stipulae in agro? propter adversariam hanc repuli eam. Idcirco fecit Dominus omnia quae disposuit: combusta sum; dicent habitatores ejus, faciemus pacem illi: faciemus pacem ei. Juxta Hebraicum hic stibus semper meam vineam 363 conservavi, ne exterminaret eam aper de silva, ne bestiae devorarent. Numquid indignationem non habeo, et nescio ferire peccantem, et reddere unicuique quod meretur? Ubi Aquila posuit spinam, et veprem, in Hebraico scriptum est SAMIR   et SAITH  , quod adamantem, et loca sentium plena significat. Unde dicit: Quis me docebit ut durus sim, et meam vincam clementiam, et in praelio atque certamine truculentus incedam: ut gradiar super vineam,
Abbreviated transcription (Latin):
inuto accepimus: siue tuxta hebra¬
icum a facie tua dñe concepimus
& inut̾o acceptinꝰ: utrumq ad id
ꝑtinet ut ex timore & recordaqõe
dm̃i sermonem concipiamꝰ dei. ce
illuminet᷑ cor nr̃m dicentium.
Signatum ẽ suꝑ nos lum̃ uultus
dui domine. ce ostende faciemtu¬
am &e salui crimus. Salutes non
fecimus in terra. Id eo non cecidert
p̃tatio. necesse est ut diuersum
habeat &e senfum. Iuxta hebra¬
icum hoc dr quia nicħ dignum
non corruerunt. s usq hodie p̃¬
ualent & possident terram.Lxx.
autem hoc asserunt quod facien¬
tib scĩs sp̃m salutis suꝑ derram. hi¬
qui derre habitatores sunt corru
terram. multa dcũsitas sit. Cacdent
gͦ quicũq habitationi terre se de¬
derunt &e in t̾renis opib fixa radi¬
cefundati sunt. & ñ cadent qui se¬
dent in orbe derrarum. ut requies¬

Expanded text:
in utero accepimus: sive juxta Hebrain utero accepimus: sive juxta Hebraicum, a facie tua, Domine, concepimus, et in utero accepimus, utrumque ad id pertinet, ut ex timore et recordatione Domini sermonem concipiamus Dei, et illuminetur cor nostrum dicentium: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Et, ostende faciem tuam, et salvi erimus . Salutes non fecimus in terra: ideo non ceciderunt pretatio necesse est ut diversum habeat et sensum. Juxta Hebraicum hoc dicitur: Quia nihil dignum non corruerunt, sed usque hodie praevalent et possident terram. LXX autem hoc asserunt, quod facientibus sanctis spiritum salutis super terram, qui terrae habitatores sunt corruac terram, multa diversitas sit. Cadent ergo quicumque habitationi terrae se dederunt, et in terrenis operibus fixa radice fundati sunt; et non cadent qui sedent in orbe terrarum et requies
Abbreviated transcription (Latin):
appropinquat ad partum in dolo¬
re suo clamat: sic factisumꝰ dilecto
tuo. Ppt̃ timorem tuum domine
sym salutis tue fecimꝰ sciꝑ terram. Sic̃
ad partum mulier apypinquans
dolore cogit᷑ erclamare: sic nos in
angustia requirimus te. & a facie for¬
midinis tue concipimus &e parcuri¬
mus ce parimꝰ. non carnis libos sed
sp̃e: ut tota in te m̃te credamꝰ. & qͦm
ꝑ bnficia non sensimꝰ. ꝑ tormenta diᷤ¬
camts. Noc quod .lxx. addideruñ
sic factisumus dilect̾o tuo. pro quo
çȩt̃i transtulerunt. sic factisumus
a facie dua dñe. obelo p̃notandum
ẽ. Possumus autem dilectum dñi
cipimus & parturimꝰ &e parimtis o
spm salutis facimus fuꝑ terram. Po¬
test hoc ce aplicus uir dicere qͣndo
popłos erudit: &e miitatur apł̃m
paulum. filioli mei quos iterũ par¬
qui de irłm usq ad illiricum eim¬
gelium p̃dicauit. & quasi sapienᷤ
archicectus fundamentum posutt
rimus ꝓpter timorem tuum dñe

Expanded text:
appropinquat ad partum in doloappropinquat ad partum in dolore suo clamat: sic facti sumus ÷ dilecto tuo ⁑ propter timorem tuum, Domines tuae, quae fecimus super terram. Sicut ad partum mulier appropinquans, dolore cogitur exclamare: sic nos in angustia requirimus te, et a facie formidinis tuae concepimus, et parturivimus, et peperimus, non carnis liberos, sed spiritus: ut tota in te mente credamus, ut quem per beneficia non sensimus, per tormenta discamus. Hoc quod LXX addiderunt, sic facti sumus dilecto tuo; pro quo caeteri transtulerunt, sic facti sumus a facie tua, Domine, obelo praenotandum est. Possumus autem dilectum Domincipimus, et parturimus, et parimus, et spiritum salutis facimus super terram. Potest hoc et Apostolicus vir dicere, quando populos erudit et imitatur apostolum Paulum: Filioli mei, quos iterum parqui de Jerusalem usque ad Illyricum Evangelium praedicavit , et quasi sapiens architectus fundrimus, propter timorem tuum, Domine,
Abbreviated transcription (Latin):
latione patua doccͥna tua nobis. Qa
indulgens sepe contemptus es nec
głificatus. s e contrario omnes a tui
eosut inangustia de requirant. et
intͥbuilatione mͣmttris doctͥna tua
fit eis. qñ tantum malorum pondꝰ¬
um silentio deuorent. Iuxta .lxx. in
tͥbulatione ꝓpħa dñi recordatir:
turta illud quod in psalmo chieitur.
intbulatione inuocaui dm̃m: &e ex¬
acidiuit me in latitudine. Et in a¬
uoloco. Ad drĩm cum tribularer
clamaui: & erauduit me. Unde
coangustam. Psecutionem patim̃.
s ñ derelinqͥmur. Et in alto loco.
Non sunt condigne passiones huiꝰ
temporis ad futuram glam que re¬
uelabitur in nob. Si autem parua
ibulatio docet &e em̃dat ⁊ corripit. qͣn¬
tomagis magna cum ammonem
conditionis nr̃e. ce dei potentiam
recordamur:. Diẽ que concipit
cum appropinquauerit ad partũ
dolens clamat in dolorib sus:
sic fact̾i sumus. Afacie tua domi¬
ne concepimꝰ & quasi parturiuim

Expanded text:
latione parva doctrina tua nobis. Quia latione parva doctrina tua nobis. Quia indulgens saepe contemptus es, nec glorificatus; sed e contrario omnes a tua eos, ut in angustia te requirant, et in tribulatione murmuris doctrina tua sit eis: quando tantum eis malorum pondum silentio devorent. Juxta LXX, in tribulatione Propheta Domini recordatur, juxta illud quod in psalmo dicitur: De tribulatione invocavi Dominum, et exaudivit me in latitudine . Et in alio loco: Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me . Unde n angustiamur: persecutionem patimur, sed non derelinquimur . Et in alio loco: Non sunt condignae passiones hujus temporis ad venturam gloriam quae revelabitur in nobis . Si autem parva tribulatio docet, et emendat, et corripit, quanto magis magna, cum admonemur conditionis nostrae, et Dei potentiae recordamur! Sicut quae concepit cum appropinquaverit ad partum, dolens clamat in doloribus suis: sic facti sumus a facie tua, Domine. Concepimus et quasi parturivimus,
Abbreviated transcription (Latin):
Misereamur impio. Apħa respon¬
derat. Et ubi ẽ iusticia tua. p̃sercm
eum tanta mala inscõs tuos oꝑatus
sit: Ad quod dñs. Et non uidebit
Exaltetur manꝰ tua ad ꝑcutiendũ
& non uideant glam tuam quam
non merentur aspicere. Ad qͦd dñs
Uideant magis. & confundantur.
Rursum apħa. Dñe pacem danobis
& posside nos: qui tui nominis recor¬
damur. Impii autem ce suꝑbi ñ uiuãt
nec resurgant ingła: s conte omnẽ
memoriam eorum. Causasq reddit.
cur eos cupiat intertre. Indulsistigen
d dñe indulsisti genti. Nunquid
glificatus es: Et est senfus. Mepe mi¬
sertus es gentib .i. humano
generi. & erereuisti in eas incredibi¬
lem clementiam. Nunquid te cogno¬
uerunt: minquid głificauerunt
nomen tuum: Nonne e contrario
enm negligentiam. negligentia con¬
demptum parit. Dñe in angustiare¬
quisierunt te. in t̾bulatione inui¬
muris. doctrina tua eis. Lxx. Dñe in
tbulatione recordatꝰ sum tui. in tͥbu¬

Expanded text:
Misereamur impio. Propheta responMisereamur impio. Propheta responderat: Et ubi est justitia tua? praesertim cum tanta mala in sanctos tuos operatus sit. Ad quod Dominus: Et non videbit, Exaltetur manus tua ad percutiendum, et non videant gloriam tuam, quam non merentur aspicere. Ad quod Dominus: Videant magis et confundantur. Rursum Propheta: Domine, pacem da nobis, et posside nos, qui tui nominis recordamur. Impii autem et superbi non vivant, nec resurgant in gloria, sed contere omnem memoriam eorum. Causasque reddit, cur eos cupiat interire. Indulsisti genti, Domine, indulsisti genti, numquid glorificatus es? Et est sensus: Saepe misertus es gentibus, id est, humano generi, et exercuisti in eas incredibilem clementiam, numquid te cognoverunt? numquid glorificaverunt nomen tuum? Nonne e contrario enim negligentiam, negligentia contemptum parit. Domine, in angustia requisierunt te, in tribulatione murmuris doctrina tua eis. LXX: Domine, in tribulatione recordatus sum tui, in tribu
Abbreviated transcription (Latin):
tes demones qͥ simulachris eorum
assident. Nec t̾rere nos debet qͦd. lix.
mascłm &e ceq̃ int̃preces memoriam
tͣnstulerint: cum hisdem tͥb lictis
rai. ce capħ. ce rẽs. utrũq scbatur
apud hebreos. s qñ memoriale di¬
cimus legit᷑ ⁊achar. qñ mascłm
zochor. ce hac uerbi ambiguitate
deceptum arbitrantur saul qͣndo
pugnauit contra amalech. & int̃¬
fecit omne masculinum eorum.
Deo enim p̾cipiente ut deleret᷑ or̃s¬
memoria amalech fub çelo: ille ꝓ me¬
moria ñ tam errore qͣm p̃de duce̾
cupidine mascłos int̃pretatus ẽ nes¬
ciens illud apłi. nolite errare ds̃ ñ
irridecur. Indulsisti genti domine
indulsisti genti. Nunquid głificat᷑
es: Elongasti omnes derminos tre
Irx. Adde eis mala dñe. adde mala
secuti addidert̃ de suomala: ut
qͥ glosi in terra sunt. malis duplici¬
btis oppͥmantur. Porro iuxca hebreoᷤ
multo alt̃ est senfus: &e pͥori disputa¬
tioni congrtiens. Bixerat dominus

Expanded text:
tes daemones, qui simulacris eorum tes daemones, qui simulacris eorum assident. Nec terrere nos debet, quare LXX masculum, et caeteri Interpretes memoriam transtulerunt, cum eisdem tribus litteris ZAI , et CHAPH , et RES utrumque scribatur apud Hebraeos. Sed quando memoriale dicimus, legitur ZACHAR; quando masculum, ZOCHOR. Et hac verbi ambiguitate deceptum arbitrantur Saul, quando pugnavit contra Amalech et interfecit omne masculinum eorum . Deo enim praecipiente, ut deleret omnmemoriam Amalech sub coelo, ille pro memoria, non tam errore, quam praedae seductus cupidine, masculos interpretatus est, nesciens illud Apostoli: Nolite errare, Deus non irridetur . Indulsisti genti, Domine, indulsisti genti. Numquid glorificatus es? elongasti omnes terminos terrae. LXX: Adde eis mala, Domine, adde mala secuti, addiderunt de suo, mala: ut qui gloriosi in terra sunt, malis duplicibus opprimantur. Porro juxta Hebraeos multo aliter est sensus, et priori disputationi congruens. Dixerat Dominus:
Abbreviated transcription (Latin):
Porro qͥ peccato mortui ꝑseuerant
ce nulla arte medicine possunt re¬
cipere animȩ sanitatem. isti disper¬
dentur &e tollene᷑ a cdño: ut quicqͥd¬
in eis robustum est. qͦd masculinũ
uocat᷑. pęnttꝰ auferetur. Unde et
pharao non uult interficere sexum
femietm qͥ ꝑ se fragilis ẽ. & facile
intire potest: s omne masculmũ
quodsi actultum fuerit & in utri¬
lem etadem ꝑuenerit. difficult̃ ocei¬
ditur. Itcta syminachum. mortui
non uiuificabunt. qͥ pecco mortui
alios inuificare ñ possunt. nec puleͣ
laudatio ẽ. more peccõris: ce gygan¬
des .i. iaphaim. ñ suscitabunt alios:
qͥ ips iurta geneseos librũ appellan¬
tur cadentes. Uisitat q eos dñs:
ut &e mortuoꝵ & gygantum omĩs
deleat᷑ memoria. Dolus enim est qͥ
fuscitat mortuos: de quodr̃. Sic̃t
ꝑater suscitat mortuos & uiuificat
sic & filits uitrificat quos trult. los¬
sumtis mortuos simulachra appella¬
re hominum mortuorum. ce gygan¬

Expanded text:
Porro qui peccato mortui perseverant, Porro qui peccato mortui perseverant, et nulla arte medicinae possunt recipere animae sanitatem, isti disperdentur et tollentur a Domino, et quidquid robustum est in eis, quod masculinum vocatur, penitus auferetur. Unde et Pharao non vult interficere sexum femineum, qui per se fragilis est et facile interire potest, sed omne masculinum, quod si adultum fuerit, et in virilem aetatem pervenerit, difficulter occiditur . Juxta Symmachum, mortui non vivificabunt, quia peccato mortui, alios vivificare non possunt, nec pulchra est laudatio in ore peccatoris. Et gigantes, id est, RAPHAIM , non suscitabunt alios, qui ipsi juxta Geneseos librum appellantur cadentes. Visitatque eos Dominus, ut et mortuorum et gigantium omnis deleatur memoria. Solus enim est qui suscitat mortuos de quo dicitur: Sicut Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius vivificat quos vult . Possumus mortuos simulacra appellare hominum mortuorum, et gigan
Abbreviated transcription (Latin):
Anima cnm q̃ peccau̾it ipsa moriet᷑.
Tegimꝰ in epła que ad hebreos seͥbit᷑.
ne rursum fundamentum iacientes
penidentie ab oꝑib mortuis. Sin aũ
peccata appellantur oꝑa mortua. qͣre
non e contrario uirtutes appellent᷑
oꝑa uiua:. Qdq sequitur nec med¬
ci fuscitabunt. sensus ꝑspicuus est:
condenmar⁊ fabulas poetarum. qͥ
ab esculapio iact̾ant trbium sus¬
citatum. Non solum autem hoc de
mortuis. s de omni infirmitate dicen¬
dum ẽ quod absq dei miscdia nicħ
medend ars ualeat. S qͦmͦ nͥ dñs
rauerunt qui edificant eam. nisi
dñs eustodierit ciuitatem frustra
uigilat quicustodit eam: sic nͥ dñs
languorem curatierit inuarum
laborant mediei qui cupiunt sa¬
nare languentes. nͥ dñs custodierit
sanitatem. intianum custodiut qͥ
etram p̃cepta custodiende salutis ꝓ¬
prus edunt libris. Semꝑq dicen¬
dum est non solum in corporis s q̃
in amme sanitate bndic antma mea
dño: qͥ sanat om̃s languores tuos.

Expanded text:
Anima enim quae peccaverit, ipsa morietur . Legimus in Epistola quae ad Hebraeos scribitur: Ne rursum fundamentum jaciamus poenitentiae ab operibus mortuis . Sin autem peccata appellantur opera mortua: quare non e contrario virtutes appellentur opera viva? Quodque sequitur, Nec medici suscitabunt, sensus perspicuus est, condemnari fabulas poetarum, qui ab Aesculapio jactant Virbium suscitatum. Non solum autem hoc de mortuis, sed de omni infirmitate dicendum est, quod absque Dei misericordia nihil medendi ars valeat. Sed quomodo? raverunt qui aedificant eam: Nisi Dominus custodierit civitatem, frustra vigilavit qui custodit eam . Sic nisi Dominus languorem curaverit, in vanum laborant medici qui cupiunt sanare languentes. Nisi Dominus custodierit sanitatem, in vanum custodiunt, qui etiam praecepta custodiendae salutis propriis edunt libris: semperque discendum est non solum in corporis, sed etiam in animae sanitate: Benedic, anima mea, Domino, qui sanat omnes languores tuos .
Abbreviated transcription (Latin):
ice dicitur oroth. Terram audem⁊
corpora.raphaim. gygantum uide¬
licet ce impiors: dñs inpenas decta¬
hec sempiternas. Demiq ꝓ raphaĩa
soli .lxx. impios tͣnstulerunt. Et
qͥa supra legimꝰ mortui uttam ñ u¬
debunt. nec medici scscitabunt. ꝓ
qͦ aquila ce symmachꝰ. raphaimn a
gygantes int̃pretati stint: querimꝰ
que erroris catisa sit ut ꝓ raphau
hebraico. alii gygantes alii medio
pofu̾it. Uerbum hebraicum ra¬
phaim si post rẽs. pͥmam litteram
sequentem habeat uax. legit̾ rophĩ
uax. lititra scribatur legit᷑ raphamm.
&e transfert᷑ in gygantes. Simulq
qͥa stipra dixerat mortui intamũ
ui debt̃. ut manifestitis ddemonstͣ¬
ret non dici ibi de mortinis lege na¬
ture. & saparagone amme a corpo¬
re. s de his qͥ peccato mortu sunt:
nc̃ e contrario dicit ad qm̃. uiuent
mortutui qui interfecti sunt ꝓpt̃
de. qͥ non absolute mortui ut .lxx.
transtulȩrunt: s urxta hebraicum

Expanded text:
ice dicitur OROTH . Terram autem, id ice dicitur OROTH . Terram autem, id est, corpora Raphaim, gigantium videlicet et impiorum, Dominus in poenas detrahet sempiternas. Denique pro RAPHAIM soli LXX impios transtulerunt. Et quia supra legimus: Mortui vitam non videbunt, nec medici suscitabunt, pro quo Aquila et Symmachus, Raphaim et gigantes interpretati sunt: quaerimus quae erroris causa sit, ut pro RAPHAIM Hebraico, alii gigantes, alii medicos posuerint. Verbum Hebraicum RAPHAIM si post RES primam litteram sequentem habeat VAU, legitur ROPHAIVAU littera scribatur, legitur RAPHAIM, et transfertur in gigantes. Simulque quia supra dixerat: Mortui vitam non videbunt, ut manifestius demonstraret non dici ibi de mortuis lege naturae, et separatione animae ac corporis; sed de his qui peccato mortui sunt: nunc e contrario dicit ad Deum: Vivent mortui tui, qui interfecti sunt propter te, qui non absolute mortui, ut LXX transtulerunt; sed juxta Hebraicum
Abbreviated transcription (Latin):
dñi interfecti funt. resurgent ĩ gła
Et qͥa mors eorum sonmꝰ est. nequa¬
quam iucta.lxx. resurgere. s erꝑ¬
gisc ce euigilare dicuntur. Unde
&e lazarꝰ qui euigilaturꝰ erat: a dño
ta martyrium. resurgent ce eui¬
gilabunt. atq laudabunt dnm̃
creatorem suum: qui ñe habitati
inpuluere. De quib &e ĩdamele
scripdumẽ. Mult dormientitim
in terre puluere res urgent. him
uitam et̃nam: & hi in opprobriũ
ae confusionem sempit̃nam. Et
in ioħe eugłista legimus. Ueniet
hora ce nẽ est qñ quim sepulchris
sunt audient uocem filii der: ce q̃
audierint uitient. Et egredient᷑
qͥbona fecerunt in resurrectionẽ
uite: qu uͦ mala in regurrectionẽ
itdicii. Ros enim dm̃i itirta fabulaᷤ
poctarum uincens om̃s herbas pes¬
nias: uiuificabit corpora mortuoꝵ
Et qͦmͦ iact̾is in terra seminib roꝵ
paulatm crescere facit herbas. et
ad fruges sui gn̾is ꝑuenire: sic dm̃
ros qui ꝓ miscđia ponit᷑. roserit lu¬
minum plurimorum quod hebra¬

Expanded text:
Domini interfecti sunt, resurgent in gloria . Et quia mors eorum somnus est, nequaquam juxta LXX resurgere, sed expergisci et evigilare dicuntur. Unde et Lazarus qui evigilandus erat, a Domino ta martyrium, resurgent et evigilabunt, atque laudabunt Deum Creatorem suum, qui nunc habitant in pulvere, de quibus in Daniele scriptum est: Multi dormientium in terrae pulvere resurgent, hi in vitam aeternam, et hi in opprobrium, et confusionem sempiternam . Et in Joanne Evangelista legimus: Veniet hora, et nunc est, quando qui in sepulcris sunt audient vocem Filii Dei, et qui audierint vivent, et egredientur qui bona fecerunt in resurrectionem vitae, et qui mala, in resurrectionem judicii . Ros enim Domini, juxta fabulas Poetarum vincens omnes herbas Paeonias, vivificabit corpora mortuorum. Et quomodo jactis in terram seminibus, ros paulatim crescere facit herbas, et ad fruges sui generis pervenire: sic Domini ros qui pro misericordia ponitur, ros erit luminum plurimorum, quod Hebra