comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sinamus. Ita totius hic dies ui
tȩ nr̃e & cursus diei. ab se sumat
pͥncipiũ. & ipsi desinat. Sicut
Est aũt m̃tis optime diligentia.
ut ũbo dĩ intenta. nichil faciat
irrationabile. unde tristicia su¬
beat. ut iugit actuũ suoꝵ bene
cõscia letitiã bone seruet consei¬
entiȩ. Quod enĩ bonũ. hoc sine
timore & sine tristicia ẽ: idesi
securitatis plenum & gr̃ȩ. Pos¬
sessio enim iusti: gratumeẽ dõ.
Insipientum aũt nullus gradus.
Idõ ysaias apꝓpinquante bono
ait. Fugiet dolor & tristicia et
gemitus. Ioħs quoq inapoca¬
lypsi. & ipse inquit ds̃ cũ uls
erit. & delebit omnẽ lacͥmam
de oculis eoꝵ & mors non ert
ampliꝰ: neq luctꝰ neq clamor
neq dolor ulterius. In resurre¬
ctione enim iustoꝵ letitia iugil
erit & gr̃a: cum illud bonum
ceꝑit ẽẽ cum seĩs suis: quando
requiescent in sinu abrahe: In¬
int̃ domũ uel sermonẽ dĩ &ga¬
tiam fixum ẽ significans in¬

Expanded text:
sinamus. Ita totius hic vitae nosinamus. Ita totius hic vitae nostrae dies, et cursus diei ab se sumat principium, et ipsi desinat. Sicut Est autem mentis optimae diligentia; ut verbo Dei intenta nihil faciat irrationabile, unde tristitia subeat: ut jugiter actuum suorum bene conscia, laetitiam bonae servet conscientiae. Quod enim bonum hoc sine timore et sine tristitia est, id est, securitatis plenum et gratiae. Possessio enim justi gratum esse Deo: insipientium autem nullus gradus. Ideo Esaias, appropinquante bono, ait: Fugiet dolor, et tristitia, et gemitus . Joannes quoque in Apocalypsi: Et ipse, inquit, Deus cum illis erit, et delebit omnem lacrymam de oculis eorum, et mors non erit amplius, neque luctus, neque clamor, neque dolor ulterius . In resurrectione enim justorum laetitia jugis erit et gratia, cum illud bonum coeperit esse cum sanctis suis, quando requiescent in sinu Abrahae, pointer domum vel sermonem Dei et gratiam fixum est: significans in
Abbreviated transcription (Latin):
entis uiri. Deniq eo inducitur
redisse abraham.hoc ẽ in bethel
uñ in ȩgyptum descendat. Ut agnoscamꝰ
qͦd ⁊̃ iusti ĩ domo dĩ positi.⁊ u̾bodi ĩtenti:¬
tẽptant᷑ qͥd scłaribꝰ afflctatioibꝰ s ñ alie¬
uant᷑ a domo ch̃ i a c̾todia p̃ceptoꝵ cele¬
stium duis contentos ẽẽ finib. ñ extolli
diuitiarum copus: rebus secundum
gratiam uoluptatum fluentibꝰ. Hoc
ẽe m̃tis optimȩ meditari semꝑ pͥncipiũ
bonũ. Bonum aut̃. sapientia
ẽ. Nemo enĩ bonus. nisi unꝰ ds̃.
abeo ꝓcedimꝰ creati ꝑipsum: ad
eum reu̾timꝰ. quia cum xp̃o eẽ
multo melius & ut scias quia
bonũ ẽ congruere pͥncipium &
sit: ab eiꝰ templo. ab eius u̾bo nũ¬
quam recedat. Semꝑ in lectione
scͥpturarum sit. meditationibus.
orationib ut sermo eius qui est
semꝑ oꝑetur in nob. & ut cotidie
ꝓcedentes in ȩccłiam. uel dome¬
sticis incubantes orationibus:
ab ipso incipiamꝰ. & in ipso de¬

Expanded text:
entis viri. 21. Denique eo inducitur entis viri. 21. Denique eo inducitur rediisse Abraham , hoc est, in Bethel, unde in Aegyptum descenderat, ut agnoscamus quod etiam justi in domo Dflictationibus; sed non alienantur a domo Dei, et a custodia praeceptorum coelestium. Suis contentos esse finibus, non extolli divitiarum copiis, et rebus secundum gratiam voluptatum fluentibus, hoc esse mentis optimae: meditari semper principibonum. Bonum 322 autem sapientia est. Nemo enim bonus, nisi unus Deus. Ab eo procedimus, creati per ipsum: ad eum revertimur, quia cum Christo esse multo melius. Et ut scias quia bonum est congruere principium et sit: ab ejus templo, ab ejus verbo numquam recedat. Semper in lectione Scripturarum sit, meditationibus, orationibus; ut sermo ejus qui est, semper operetur in nobis, et ut quotidie procedentes in Ecclesiam, vel domesticis incubantes orationibus, ab ipso incipiamus, et in ipso de
Abbreviated transcription (Latin):
quid sibi hoc uult: Non michi
uidentur in homine iusto scła-¬
is diuicie laudari. Un de inpe¬
corib corporales sensus intelligo.
quia & ipsi irrationabiles sunt.
In argento sermonẽ. in auro m̃tẽ.
merito diues erat abraham. quia
regebat sensus irrationabiles. De¬
niq & domuit & mansuetos fec̃:
ut fierent rationabiles: habebat
sermonẽ fidĩ colore splendidũ:
purgatum sp̃italis gr̃a disciplinȩ.
habebat mentẽ plenam prudentiȩ.
Et ido auro comparat᷑ mens bona:
quia sicut aurũ cȩteris p̃stat me¬
tallis. ita mens bona in homine
cȩteris potior ẽ humane substan-¬
tiȩ portionib. In trib gͥ census
sapientis. In sensu. sermone. m̃te:
gradꝰ quidam ꝑ ordinẽ factus ẽ:
sicut etiam in apło legimꝰ. manet
maior aũt his ẽ caritas. Et mens
gͥ maior ẽ: quia ipsa ẽ que mo¬
lit spiritale frumentũ ut purga¬
tionem sensuũ sermonemq pro¬
ferat: seruat᷑ u̾biq ꝑsona sapi¬

Expanded text:
Quid sibi hoc vult? Non mihi Quid sibi hoc vult? Non mihi videntur in homine justo saeculares divitiae laudari. Unde in pecoribus corporales sensus intelligo, quia et ipsi irrationabiles sunt; in argento sermonem, in auro mentem. Merito dives erat Abraham, quia regebat sensus irrationabiles. Denique et domuit, et mansuetos fecit, ut fierent rationabiles. Habebat sermonem fidei colore splendidum, purgatum spiritalis gratia disciplinae: habebat mentem plenam prudentiae. Et ideo auro comparatur mens bona; quia sicut aurum caeteris praestat metallis, ita mens bona in homine caeteris potior est humanae substantiae portionibus. In tribus igitur census sapientis, in sensu, sermone, mente: gradus quidam per ordinem factus, sicut etiam in Apostolo legimus: Manet major autem his est charitas . Et mens igitur major est; quia ipsa est quae molit spiritale frumentum, ut purgationem sensuum, sermonumque proferat. Servatur ubique persona sapi
Abbreviated transcription (Latin):
sa. Quo secura iam & arbitruse¬
rioris libera in peccatis suis se¬
dargui non reformidaret. Dicessit
uxorem suã sarram: hocẽ princi¬
patem non seruientẽ.I dõ & dicit᷑
illi: audi saram uxorem tuam.
Quȩ enim seruicio delictoꝵ se
ait. principatum habet non ser¬
uitutem. Mens gͦ ualidior. prin¬
cipalem uirtutẽ secum habet:
hocẽ imꝑitãtem corporis sensib
non obȩdientẽ. Que deegypto
secum omĩa reculit. nichil ibi di¬
sciplinarum suarum amisit. non
colorata ẽ intemperantia. insolẽ¬
ta. flagitioꝵ immodestia. non
expoliata ẽ amictum sedule so¬
brietatis. non exuta uestimento
pudoris: erat diues ualide. Utpo¬
te cui nichil bonoꝵ de erat:que
non alieni erat appetens. quȩ nul¬
lius indigebat. quod suum dici
uellet. hoc ẽ enim eẽ diuitt̃. ha¬
bere quod satis uoluntati sunt.
lensuram enim frugilitas habet:
census non habet. cuiis modus
marbitrio querentis ẽ. Erat aũt
diues pecorib argento & auro.

Expanded text:
sa; quo secura jam et arbitrii sesa; quo secura jam et arbitrii serioris libera, in peccatis suis dargui non formidaret. 321 uxorem suam Saram , hoc est, principalem, non servientem. Ideo et dicitur illi: Audi Saram uxorem tuam . Quae enim servitio delictorum se exuit, principatum habet, non servitutem. Mens ergo validior principalem virtutem secum habet, hoc est, imperitantem corporis sensibus, non obedientem. Quae de Aegypto secum omnia retulit, nihil ibi disciplinarum suarum amisit. Non colorata est intemperantia, insolentia, flagitiorum immodestia, non exspoliata est amictum sedulae sobrietatis, non exuta vestimento pudoris. 20. Erat dives valde , ut pote cui nihil bonorum deerat, quae non alieni erat appetens, quae nullius indigebat, quod suum dici vellet. Hoc est enim esse divitem, habere quod satis voluntati sit. Mensuram enim frugalitas habet, census non habet, cujus modus in arbitrio quaerentis est. Erat autem dives pecoribus, argento, et auro.
Abbreviated transcription (Latin):
dixistimͥ quia uxortuaẽ: Hoc est
quȩ non ꝑfunctorie. s legitimo te¬
uehat docem. quȩ inuebat grauia
onera matrimonii. & dure fenus
coniunctionis. s dixisti sororem
nullis astrictam legib & nature so¬
ciam. non uire aliquo dotalis cen¬
sus suꝑbam ac potentẽ. Itaq im¬
prudens honoꝵ eius copulandã¬
mͥeam & retinendam putauerã.
S intellexi qđ pondus sit in ea &
sartina. Eece mulierem tuam. ides:
ecce ꝑsuasio tua ante te: accipe e
recurre: nolo ante me sit.nolo in
meis cogitationib. Tolle te hic
cum tius consiliis. cum tua ad¬
monitione: cito tolle cito recume.
moras tuas non fero. afflictiones
sunt mͥ: satis ẽ quodante decepiꝰ
sum & misit alũpnos suos quib
uagatur plerũq mens intempe¬
rantior. uoluens animo cogitati¬
ones luxuriȩ. ambitionifauaricie
& diu̾sas illeceoras offendens ut
eliminarent aclonge ꝓpellerens
castimoniam. ne recursum face¬
ret in eos fines quib fuerat expul¬

Expanded text:
dixisti mihi quia uxor tua est? Hoc est, dixisti mihi quia uxor tua est? Hoc est, quae non perfunctorie, sed legitimo tevehat dotem, quae invehat gravia onera matrimonii, et durae fenus conjunctionis: sed dixisti sororem, nullis astrictam legibus, et naturae sociam, non jure aliquo dotalis census superbam ac potentem. Itaque imprudens onerum ejus copulandam eam mihi et tenendam putaveram, sed intellexi quod pondus sit in ea et sarcina. Ecce mulierem tuam, id est, ecce persuasio tua ante te, accipe, et recurre. Nolo ante me sit, nolo in meis cogitationibus. Tolle te hinc cum tuis consiliis, cum tua admonitione, cito tolle, cito recurre, moras tuas non fero, afflictiones sunt mihi: satis est, quod ante deceptus sum. Et misit alumnos suos quibus vagatur plerumque mens intemperantior, volvens animo cogitationes luxuriae, ambitionis, avaritiae, et diversas illecebras offendens; ut eliminarent, ac longe propellerent castimoniam, ne recursum faceret in eos fines quibus fuerat expul
Abbreviated transcription (Latin):
stipata aduenit: sobrietatem scili¬
cet & modestiam. ac uerecundiã.
parsimoniã cibi. fugã lasciue. ꝓ
cacitatis petulantiam. cautionẽ
seriã sollicitam custodiam. subito
aut ebrictatis succensus calore. aut
ipsius carnis estuat ut occursu formȩ
decentioris nequaquã se teneat.
nec legi carnis repugnet: non ne
dicit putaui rem faciliorẽ castimo¬
niam sequi. supra humeros meos
supra uires meas est. Rarus cui
ista iungant᷑. Uale castitas: recede re¬
cede definib senstiũ meoꝵ. Recurre
cito eo unde uenisti. non sustineo p̃-¬
sentiam tuam. affligor grauib que-¬
stionib. dum tenendã te arbitror.
quam tenere non possũ: Conu̾sus
dem̃ ad aliquẽ monitorem sui. qui
studuerit in eiꝰ mentẽ inducere as¬
suetudinẽ castimoniȩ. allegans ñ
arduam fore nec impossibilem: s
plurib sotiam. finitimam studio¬
sis. conuenientẽ uoluntariis: qͥd
hoc inquit fecisti mͥ: Quare non

Expanded text:
stipata advenit, sobrietatem scilistipata advenit, sobrietatem scilicet, modestiam ac verecundiam, parcimoniam cibi, fugam lasciviae, procacitatis, petulantiae, cautionem seriam, sollicitam custodiam, subito aut ebrietatis succensus calore, aut ipsius carnis aestu, aut occursu formae decentioris nequaquam se teneat, nec legi carnis repugnet; nonne dicit: Putavi rem faciliorem, castimoniam sequi: supra humeros meos, supra vires meas est. Rarus cui ista jungantur. Vale, castitas, recede, recede de finibus sensuum meorum. Recurre cito eo unde huc venisti: non sustineo praesentiam tuam, affligor gravibus quaestionibus, dum tenendam te arbitror, quam tenere non possum. 18. Conversus deinde ad aliquem monitorem sui, qui studuerit in ejus mentem inducere assuetudinem castimoniae, allegans non arduam fore, nec impossibilem, sed pluribus sociam, finitimam studiosis, convenientem voluntariis, Quid hoc, inquit, fecisti mihi? Quare non
Abbreviated transcription (Latin):
S cum om̃is nebula transierit & sa¬
pientiȩ splendor refulserit: grauia
tormenta exercent᷑. in quodam ma¬
le conscii secretario. Itaq grauior
nr̃a mensiudex est conscientiȩ re¬
atu. & iudicio penitentie. Quod
si uel egra ꝑculpam uel inualida
ꝑ infirmitatẽ. non potuerit ferre
ac ꝑpeti uirtutis p̾sentiã. dimittit
eam atq a se relegat. nec patitur
eam uolui inse. & adherere cogi¬
tationib suis & ut infirmiores
oculi lucem refugiunt: ita mens
inualida sapientiȩ fulgorem non
sustinet. Tales erant geraseni qͥ
rogabant ut transiret de finibꝰ
hoc fecistimͥ: Quare non dixisti
quia uxortua ẽ s dixisti quia so¬
ror tua ẽ. & sumpseram eam mͥ
uxorem: Et nunc ecce mulier
tua ante ce. accipe &e recurre hĩc.
Intueamur animo intemꝑantẽ ali¬
quem qui intuitu castitatis grãm. &
quodam eius captus decore sequen¬
dam pucet. Deinde pedisequas eius
nesciens quib comitata incedit. &¬

Expanded text:
Sed cum omnis nebula transierit, et saSed cum omnis nebula transierit, et sapientiae fulgore fulserit, gravia tormenta exercentur in quodam male conscii secretario. Itaque gravior nostra mens judex est conscientiae reatu, et judicio poenitentiae. Quod si vel aegra per culpam, vel invalida per infirmitatem, non potuerit ferre ac perpeti virtutis praesentiam, dimittit eam, atque a se relegat, nec patitur eam volvi in se, et adhaerere cogitationibus suis. Et ut infirmiores oculi lucem refugiunt, ita mens invalida sapientiae fulgorem non sustinet. Tales erant Geraseni 320 qui rogabant ut transiret de finibushoc fecisti mihi? Quare non dixisti mihi, quia uxor tua est? sed dixisti quia soror tua est, et sumpseram mihi uxorem. Et nunc ecce mulier tua ante te, accipe, et recurre hinc . Intueamur animo intemperantem aliquem qui intuitus castitatis gratiam quodam captus ejus decore sequendam putet. Deinde pedissequas ejus nesciens quibus comitata incedit, et
Abbreviated transcription (Latin):
quasi precipuã arroget. Hec ẽ quã
sibi salomon uxorem acquisunt.
Uxor eñi p̃cipue ẽ. uni debita. Ita¬
q om̃s cupiunt tali se copula
dignos uideri. ut doleant sibi a
liquẽ p̃ferri. Quis tanta solus
potiatur pulchritudine:Soror
aũt quodam uel iure germanita¬
us uel nomine plerisq sotiatur.
Et ido uerum amatorẽ suum in¬
tegrum ab in iuria reseruat. Un
de uidentes eam egyptii. qui non
possent discernere nec uirtutis
formam cognoscere: uulgari esti¬
mances iudicio. induxerunt ad
Trannũ. hocẽ ad mentem suꝑbã.
quȩ pondus sapientiȩ ñ sustinu¬
it: & idõ afflictata ẽ & enimcũ
amimã impbam uirtutis intraue¬
rit sermo: redarguit eam eulpȩ
erroris q pudore afficit. &e plapsi¬
onis torquet dolore: namq dũ inqͦ¬
dam sumus delinquendi libidino ne¬
bulis quibꝰdam insipientie mensob¬
ducitur: & fumo quodam iniquita¬
tis oculi eius caligant᷑: ne uideat
eoꝵ quȩ concupiscit deformitatẽ.

Expanded text:
quasi praecipuam arroget. Haec est quam quasi praecipuam arroget. Haec est quam sibi Salomon uxorem acquisivit. Uxor enim praecipue est uni debita. Itaque omnes cupiunt tali se copula dignos videri, ut doleant aliquem sibi praeferri. Quis tanta solus potiatur pulchritudine? Soror autem quodam vel jure germanitatis, vel nomine plerisque sociatur. Et ideo verum amatorem suum integrum ab injuria reservat. 16. Unde videntes eam Aegyptii , qui non possent discernere, nec virtutis formam cognoscere, vulgari aestimantes judicio, induxerunt ad tyrannum, hoc est, ad mentem superbam quae pondus sapientiae non sustinuit, et ideo afflictata est. Etenim cum animam improbam virtutis intraverit sermo, redarguit eam culpae, errorisque pudore afficit, et prolapsionis torquet dolore. Namque dum in quadam sumus delinquendi libidine, nebulis quibusdam insipientiae mens obducitur, et fumo quodam iniquitatis oculi ejus caligantur; ne videat eorum, quae concupiscit, deformitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
deret in egyptum. fameᷤ coeg̃. Porit᷑
enĩ seuam̃tis fameᷤᷤ. qñ appentia car¬
nis huius exundat. ut expec-¬
tate aque saluti adusa sunt. Re¬
digunt enim nos inangustias cor¬
poris: cum habendi cupiditas it¬
repit. luxuria suauitati ẽ cordiia¬
ctantia: temptamur om̃s. Infledi¬
tur etiam sobrius animus desccn¬
dit inegyptum: hoc ẽ in afflicto¬
nem corporis. Sic tam̃ descendit.
ut quasi aduena ad tempus in¬
colere: non quasi ciuis possidẽ
uideatur. Iustus enim dixit. ad¬
uena sum int̃ra hac. Et alibi.
Hȩume quod incolatus m̃s ꝓlon¬
gatusc̃. De scendens aut̃ abral̃
inegyptum. hocẽ ad feros &e barba¬
ros mores qui uirtuti deferre nesci¬
rent: ne nocerent ꝑ muidiam: dix̃
sare. ne se uxorem eius diceret sed
sororem appellaret. & hinc gran¬
de sobriȩ mentis mysterium cui
cito iniudetur. & idõ ut inuidiã
repͥmat. humiliorẽ se p̃stare debet:
non sibi principatum suꝑ omnes
uindicet: Non sibi soli sapientiã

Expanded text:
oritur enim saeva mentis fames, quando appetentia carnis hujus exundat, et exspectatae aquae saluti adversae sunt. Redigunt nos in angustias corporis, cum habendi cupiditas irrepit, luxuria suavitati est, cordi jactantia. Tentamur omnes. Inflectitur etiam sobrius animus, descendit in Aegyptum, hoc est in afflictionem corporis. Sic tamen descendit, ut quasi advena ad tempus incolere, non quasi civis possidere videatur. Justus enim dixit: Advena sum in terra hac . Et alibi: Heu me, quod incolatus meus prolongatus est . 15. Descendens autem Abraham in Aegyptum , hoc est, ad feros et barbaros mores, qui virtuti deferre nescirent; ne nocerent per invidiam, dixit Sarae, ne se uxorem ejus diceret, sed sororem appellaret. Et hinc grande virtutis mysterium, cui cito invidetur. Et ideo ut invidiam reprimat, humiliorem se praestare debet. Non sibi principatum super omnes vindicet: non sibi soli sapientiam
Abbreviated transcription (Latin):
& int̃ humeros requiescet dilectꝰ
adño. Qui etiã uas electionis ẽ
factus. Neq enim alit̃. nisi dñiẽ
miseratione. & amore conu̾sus.
Unde & ipse nichil merito tribu¬
ens suo. s totum deferens xp̃o
ait. Ego enim sum minimus
apłoꝵ qui ñ sum dignꝰ uocari
in me egena non fuit.habitabit
fidens in domo. quamante uastabat.
Habitabit in tab̾nacłis xp̃t. Quian¬
te sicut lupus errabat insiluis. Et
ds̃ obumbrait suꝑ eum. quando
uisus ẽ ei xp̃c. Quilicet aꝑtis ocłis
nichil uideret: tam̃ xp̃m uidebat.
Et merito uidebat p̃sentẽ quẽ ctiã
audiebat loquentem. Non cecita¬
tis est obumbratio ista. s gr̃e. De
Hoc ẽ int̃bonos actus & oꝑa p̃tio¬
sa. Nam ce suprahabes quod ysachar
supposuit humerum suum ad la¬
borandum & factus ẽ uir agrico¬
la: quẽ paulus imitatus posint fi¬
dĩ nouella plantaria. Idõq quasi
bonus agricola dixit. Ego plan¬
taui apollo rigauit. Explicit¬

Expanded text:
et inter umeros requiescet dilectus et inter umeros requiescet dilectus a domino. qui etiam uas electionis est factus; neque enim aliter nisi domini est miseratione et amore conuersus. unde et ipse nihil merito tribuens suo, sed totum deferens Christo ait: ego enim sum minimus apostolorum, qui non sum dignus uoearieius egena in me non fuit. habitauit fidens in domo, quam ante uastabat, habitauit in tabernaculis Christi, qui ante sicut lupus errabat m siluis, et deus obumbrauit super eum, quando uisus est ei Christus. qui licet apertis oculis nihil uideret, tamen Christum uidebat. et merito uidebat praesentem, quem etiam audiebat loquentem. non caecitatis est obumbratio ista, sed gratiae.hoc est inter bonos actus et opera pretiosa. nam et supra habes quod Isachar supposuit umerum suum ad laborandum et factus est uir agricola. quem Paulus imitatus posuit fidei nouella plantaria ideoque quasi bonus agricola dixit: ego plantaui, Apollo rigauit.
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ factus. Lupus erat cũ saulus es¬
set. qͣndo intrabat in domoᷤ ⁊ iuiro et
mulieres trahebat incarcerẽ. Lu¬
puserat qndo spirans minas.
e homicidia in discipłos dm̃.
pecebat ȩpl̃as a pͥncipib sac̾dotũ.
ut inuaderet seruulos xp̃i. Quẽ
tanquam lupum nocturnis tene¬
bris oberrantẽ: effusa iħc luce cȩ¬
cauit. Idõ rachel cum pareret ben¬
iamin. uocauit nom̃ eiꝰ filiꝰ dolo¬
ris mei. futurum ꝓphetans ex ea
tribu paulum. qui afficeret filios
eccłiȩ ꝑsecutionis suȩ tempore. &
graui matrem dolore uexaret.S
tam̃ idem postea pͥncipib escam
posteriori diuisit tempore eugli¬
zans gentib dĩ u̾bum & płimos
adfidem prouocans. Qui eo dis¬
putante. sicut legatus pauli pro¬
consulis. & publius pͥnceps dñi
grãm receperunt. Pulchrȩ autem
etiam moyses cum benediceret
beniamin tribum dixit. Dilectꝰ
a dño habitabit fidens. & ds̃ ob¬
umbrabit suꝑcum om̃ib dieb

Expanded text:
est factus. lupus erat cum Saulus esest factus. lupus erat cum Saulus esset, quando intrabat in domos et uiros ac mulieres trahebat in carcerem. lupus erat, quando spirans minas et homicidia in discipulos domini petebat epistulas a principibus sacerdotum, ut inuaderet seruulos Christi. quem tamquam lupum nocturnis tenebris oberrantem offusa Iesus luce caecauit. ideo Rachel cum pareret Beniamin, uocauit nomen eius filius doloris mei futurum prophetans ex ea tribu Paulum, qui adficeret filios ecclesiae persecutionis suae tempore et graui matrem dolore uexaret. sed tamen idem postea principibus escam posteriore diuisit tempore euangelizans gentibus dei uerbum et plurimos ad fidem prouocans, qui eo disputante sicut legatus Pauli proconsulis et Publius princeps domini gratiam receperunt. pulchre autem etiam Moyses, cum benediceret Beniamin tribum, dixit: dilectus a domino habitabit fidens, et deus obumbrabit super eum omnibus diebus,
Abbreviated transcription (Latin):
lia cornua habent lexemm sp̃i¬
calis ẽ. Qui enim possunt scłi huiꝰ
ulecebras u̾bodĩ & uirtutis obser¬
uantia ꝓpulsare: cornib uelut qͥ¬
bdam capitis sui armis uident
ẽt muniti. Meritoq & tuba cor¬
nea dicit᷑. uirtus sermonis mira¬
bilis. quȩ bonos milites xp̃i accen¬
dit ad prelium: ut de hoste diabo¬
lomanubias reportemus. In acie
gͥsumus: & plurimos ex nob ui¬
demꝰ in ad u̾sariis castris ẽẽ capti¬
uos. Hinob iugo grauissimo ser¬
uitutis exuendi sunt. Plurimos
lupos habet diabolus. quos adxͥ
oues dirigit. Etidõ intelligibilis
ioseph. ut oues seruaret suas. ip¬
sum inimicum uenientẽ ad diri¬
piendas ories rapuit lupum. Pau¬
lum faciens exꝑsecutore doctorẽ.
Dequo dicit iacob sicut scriptũ ẽ.
beniamin lupus rapax. mane edet
adhuc. & aduesperum diuidet
escam pͥncipib. Lupus erat cũ
disꝑgeret. & deuoraret oues ex¬
diȩ.S qui lupus uenerat. pastor

Expanded text:
lia cornua habent; lex enim spirilia cornua habent; lex enim spiritalis est. qui enim possunt saeculi huius inlecebras uerbo dei et uirtutis obseruantia propulsare cornibus uelut quibusdam capitis sui armis uidentur esse muniti. meritoque et tuba cornea dicitur uirtus sermonis mirabilis, quae bonos milites Christi accendit ad proelium, ut de hoste diabolo manubias reportemus. in acie igitur sumus et plurimos ex nobis uidemus in aduersariis castris esse captiuos. ii nobis iugo grauissimo seruitutis exuendi sunt. Plurimos lupos habet diabolus, quos ad Christi oues dirigit. et ideo intellegibilis Ioseph, ut oues seruaret suas, ipsum inimicum uenientem ad diripiendas oues rapuit lupum Paulum faciens ex persecutore doctorem. de quo dicit Iacob, sicut scriptum est: Beniamin lupus rapax, mane edet adhuc et ad uesperum diuidet escam principibus. lupus erat, cum dispergeret et deuoraret oues ecclesiae: sed qui lupus uenerat pastor
Abbreviated transcription (Latin):
electus de decemmilib. Denꝙ eiã
iuuenculȩ dauid mariȩ auctorem.
ginis partum in decem inilib pre¬
dicabant: saul aũt inmilib cũ
reuerentiȩ gr̃a circa regem magis
p̃ponderare debuissent. Quig̃
cornu xp̃i exaltauerit confessus
eius glam ipse quoq accipiet eor¬
nua. Unde etiam scĩ unicornuidi¬
cti sunt in psalmi ũsiculo. Et dile¬
ctus. tanquam filius unicornioꝵ
Et enim sicut animal huiꝰmodi cũ
capite quo dam nr̃e animȩ cor¬
nua pullulare cȩperint: ꝓcessum
uident᷑ ꝑfectionis significare uir¬
tutis: & tamdui crescunt. qͣndu
compleant᷑. Hoc cornu dñs iħs
comminuit gentes. ut suꝑstitio¬
nẽ obtereret: salutem redderet.
Sicut ipseait. ꝑcutiam & sana¬
bo. Idõq tanquã immitatortau¬
ri huiꝰ. ꝓpħa dicit. Inte inimi¬
cos nr̃os uentilabimꝰ. Idest alti¬
tudinẽ omñe eleuantem se adũ¬
sus dĩscientiam destruentes. Et
idõ iuxta legem munda anima¬

Expanded text:
electus de decem milibus. denique etiam electus de decem milibus. denique etiam iuuenculae Dauid Mariae auctorem, us per uirginis partum, in decem milibus praedicabant, Saul autem in milibus, cum reuerentiae gratia circa regem magis praeponderare debuissent. qui ergo cornum Christi exaltauerit confessus eius gloriam ipse quoque accipit cornua. unde etiam sancti unicornui dicti sunt in psalmi uersiculo: et dilectus tamqEtenim sicut animal hujusmodi, cucapite quodam nostrae animae cornua pullulare coeperint, processum videntur perfectioris significare virtutis, et tamdiu crescunt, quamdiu compleantur. Hoc cornu Dominus Jesus comminuit gentes, ut superstitionem obtereret, sasicut ipse ait: percutiam et sanabo. ideoque tamquam imitator tauri huius propheta dicit: in te inimicos nostros uentilabimus, id est altitudinem omnem eleuantem se aduersus dei scientiam destruentes. et ideo iuxta legem munda anima
Abbreviated transcription (Latin):
alibi demonstrauimus. Undele¬
ui non ȩtatis ordine. S sacrȩ
successionis p̃rogatiua. pͥmoge¬
nitꝰ meruit nuncupari. Et uere
scm̃ decus eiꝰ. de quo scͥptum ẽ re¬
surgente. Speciosus forma p̃filiis
hominũ: quia ipse est primo geni¬
tus ex mortuis. habens cornua u¬
nicornin. S cum dixerit cornua:
quomͦ uncornui posuerit requi.
& exaltabit cornu xp̃i sui. Et
ysaias ait. Uinea facta ẽ dilecto
in cornu in locoubi. Qm̃ in dei
filio unigenito floret ȩccłia tenẽs
unicum dĩ u̾bum in quo ẽ uir¬
tutis atq sapientiȩ plenitudo.
cuiꝰ ub̃tate seges fidĩ pullulauit.
qđ u̾bũ secunt᷑ scĩ. Decemmilia
inquit effrem & milia manasse.
Id est & uidõꝵ & gentiũ domine¬
tur & exutroq popło acquirat
sibi ȩccłiȩ plenitudinẽ. Idõq dex¬
tram suam suꝑ effrem posuit
sc̃s iacob. Eo qd legis dicentem
illam in canticis canticorum.
fr̃mnus m̃s candidus &e rubeus.

Expanded text:
alibi demonstrauimus, unde Lealibi demonstrauimus, unde Leui non aetatis ordine, sed sacrae successionis praerogatiua primogenitus meruit nuncupar. et uere sanctum decus eius, de quo scriptum est resurgente: speciosus forma prae filiis hominum, quia ipse est primogenitus ex mortuis, habens cornua unicornui. sed cum dixerit cornua, quomodo unicornui posuerit requet exaltabit cornum christi sui, et Esaias ait: uinea facta est dilecto in cornu in loco uberi, quoniam in dei filio unigenito floret ecclesia tenens unicum dei uerbum, in quo est uirtutis atque sapientiae plenitudo, cuius ubertate seges fidei pullulauit. quod uerbum sequuntur sancti. Decem milia inquit Ephraem et milia Manasse, id est: et Iudaeorum et gentium dominetur et ex utroque populo adquirat sibi ecclesiae plenitudinem. ideoque dextram suam super Ephraem posuit sanctus Iacob, eo quod legis dicentem illam in Canticis canticorum: fraternus meus candidus et rubeus,
Abbreviated transcription (Latin):
ses. Benedictio eadem ẽ q̃ omne
habet cȩlestium & terrestrium ple
uisus inrubodixit ad ipsum moy¬
sen. Solue calciam̃tum pedũ tuo¬
rum. Quiẽ suꝑom̃s d̾s. quia ipse¬
ẽ caput corporis ȩccłiȩ. qui ẽ prin¬
cipiũ primogenitus ex mortuis:
ut fiat in om̃ib ipse primatũ tenes.
qm̃ in ipso complacuit omnẽ ple¬
nitudinem inhabitare. Etidõ so¬
li. benedictionis huiꝰ prerogatiua
defertur. A summitate cęliusꝙ ad
extrenium t̃̾rę. ipse ẽ em̃ ante om̃s
in quo constant omĩa. quietiam
ꝑsanguinẽ crucissuȩ pacificauit
omia. siue quȩ interris. siue quȩ
incelo sunt. Cuius typum p̃fe¬
rens pulchre benedicitur sẽs io¬
seph. ut honorificetur int̃ fratres.
Priogenitus tauri decus eius.
habens cornua unicornui. inqͥb
gentes uentilauit & bonus taur.
quasi hostia ꝓdelictis. & totius
mundi uictima. ut pacificaret
om̃a. cuius decus scm. Om̃e
enim scm̃ primogenitum. sicut

Expanded text:
ses. benedictio eadem est, quae omnem ses. benedictio eadem est, quae omnem habet caelestium et terrestrium plenuisus in rubo dixit ad ipsum Moysen: solue calciamentum pedum tuorum, qui est super omnes deus, quia ipse caput corporis, ecclesiae, qui est principium, primogenitus ex mortuis, ut fiat in omnibus ipse primatum tenens, quoniam in ipso conplacuit omnem plenitudinem inhabitare. et ideo soli benedictionis huius praerogatiua defertur a summitate caeli usque ad extremum terrae. ipse est enim ante omnes, in quo constant omnia, qui etiam per sanguinem crucis suae pacificauit omnia siue quae in terris siue quae in caelo sunt. cuius typum praeferens pulcre benedicitur sanctus Ioseph, ut honorificetur inter fratres. Primogenitus tauri decus eius habens cornua unicornui, in quibus gentes uentilabit. et bonus taurus quasi hostia pro delictis et totius mundi uictima, ut pacificaret omnia. cuius decus sanctum; omne enim sanctum primogenitum, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
stoꝵ ẽ ũtex altissunus quod fres
nocat acquisitos ꝑgrãm. Et qddã
regenerationis consortium. Unde
&e de fr̃ib ioseph illos magis fratres
intelligunꝰ de quib dicit inpsalmo.
larrabo nom̃ tuum fr̃ib meis in
meho ȩccłiȩ cantabotͥ. Deniq et
moyses completurꝰ uitȩ istius cur¬
sum: cum benediceret tribũ ioseph.
Nonullum utiq iam defunctũ ioseph
s xp̃m benedicebat sicut habes sẽ¬
ptum de iosepħ. Abenedictione
dm̃ terra cius afinib cęli & arore.
& ab abyssis fontium deorsum &
scđ̃m horam factum solis cursũ
& a conuenientib msib & aũtice
montiũ abinicio: & au̾tice colli¬
um eternoꝵ. & adoram terre ple¬
nitudinis. & abeo qui uisus ẽ in
rubo ueniat suꝑ caput ioseph.
&e suꝑ u̾tic̃e ipsius honorificus.
int̃fr̃s primogenitꝰ tauri decus
eius. cornua unicornui. in ipsis
gentes uentilabit simul usq ad
extremum terrȩ. Ipse miriades
efrem. & ipse chiliades manas¬

Expanded text:
st vertex altissimus. Quos fratres st vertex altissimus. Quos fratres vocat, acquisitos per gratiam, et quoddam regenerationis consortium. Unde et de fratribus Joseph illos magis fratres intelligimus, de quibus dicit in psalmo: narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio ecclesiae cantabo tibi. Denique et Moyses completurus uitae istius cursum, cum benediceret tribum Ioseph, non illum utique iam defunctum Ioseph, sed Christum benedicebat, sicut habes scriptum de Ioseph: a benedictione domini terra eius, a finibus caeli et a rore et ab abyssis fontium deorsum et secundum horam factum solis cursus et a conuenientibus mensibus et a uertice montium ab initio et a uertice collium aeternorum et ad horam terrae plenitudinis et ab eo qui uisus est in rubo ueniat super caput Ioseph et super uerticem ipsius. honorificus inter fratres. primogenitus tauri decus eius, cornua unicornui. in ipsis gentes uentilabit simul usque ad extremum terrae. ipsae myriades Ephraem et ipsae chiliades Manas
Abbreviated transcription (Latin):
aliquot corporale significat. S siẽ
illam ex patre generationẽ intelligi¬
mus: itaetiam ad consummatioñ
fidĩ. genãtionem mariȩ intelligamꝰ
quandobenedicitur uulua inatris
Illa utiq mariȩ uirginalis que nob
edidit dñm iħm. De qua pat̃ dieit
ꝑiheremiam ꝓpħam. Prius quã
te formarem in utero nouite: et pͥꝰ¬
quam exires de uulua matris scĩ¬
alteram ex uirgine. Ita tam̃ ut
non exsors suȩ diuinitatis eẽt cũ
ex uirgine nasceretur & eẽt incor¬
pore. Unde & conualuit supõs
montes & desideria colliũ ȩterno¬
rum. Suꝑ enim om̃s illos subli¬
lunam. archangłos tanquã cȩli
lum̃ emicuit. sicut ipse ait. Nẽ
discipłs suꝑ magistrum. nec ser¬
uus suꝑ dñm. Quis em̃ illorum
fuit cui subiecta ecñt omĩa: Qui¬
b: ipse donauit quod erant inqͦ
benedicunt᷑ om̃s scĩeiꝰ. quia ip̃se
ẽ suꝑ capita om̃iũ caput õium.
Caput enim mulieris uir. caput uiri

Expanded text:
aliquod corporale significat. sed sicut aliquod corporale significat. sed sicut illam ex patre generationem intellegimus, ita etiam ad consummationem fidei generationem Mariae intellegamus, quando benedicitur uulua matris, illa utique Mariae uirginalis, quae nobis edidit dominum Iesum. de qua pater dicit per Hieremiam prophetam: priusquam te formarem in utero, noui te et priusquam exires de uulua matris, sanctialteram ex uirgine, ita tamen ut non exsors suae diuinitatis esset, cum ex uirgine nasceretur et esset in corpore. Unde et conualuit super omnes montes et desideria collium aeternorum. super omnes enim illos sublilunam archangelos tamquam caeli lumen emicuit, sicut ipse ait: non est discipulus super magistrum nec seruus super dominum. quis enim illorum fuit cui subiecta essent omnia, quibus ipse donauit quod erant? in quo benedicuntur omnes sancti eius, quia ipse est super capita omnium caput omnium — caput enim mulieris uir, caput uiri
Abbreviated transcription (Latin):
ligere:cur utramq benedictionẽ
conunxerit. latebit causa. Potuit
enim dicere de sola uulua matris.
te scła est generatus ex patre. Unde
& pat̾ait. eructauit cormeũ u̾bũ
bonum eoqd ex illa intima et
incõp̃hensibili patris ꝑcessit sub¬
stantia. & in ipso ẽ semꝑ. Unde ce
eugłista dicit. Dm̃nemo uidit un¬
quam. Nisi uigenitus filius quiẽ
in sinu patris ipse enarrauit. Sic̃
gͦ sinus patris spiritalis intelligi¬
tur intimum quoddam paterne
caritatis. natureq secretum in qͦ
semꝑ ẽ filius. Ita etiam patris uul¬
ua ẽ spiritalis interioris archanũ.
de quo tanquã ex genitali aluo ꝑ¬
cessit filius. Deniq diu̾se nunc̃
uuluã legimus patris. nunc cor
eius quo u̾bum eructauit. Nũc
os eius ex quo iusticia ꝓcessit. ex
quo pro diuit sapientia sicut ipse
ait. Exore altissimi ꝓdiui. Itacũ
unum non diffinitur: & unum
omĩa sonant spiritale magis mi¬
sterium genãtionis patiȩ. quã m̃brũ

Expanded text:
legere, cur utramque benedictionem legere, cur utramque benedictionem coniunxerit latebit causa — potuit enim dicere de sola uulua matris —, te saecula est generatus ex patre. unde et pater ait: eructuauit cor meum uerbum bonum, eo quod ex illa intima et inconprehensibili patris processit substantia et in ipso est semper. unde et euangelista dicit: deum nemo uidit umquam, nisi unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse enarrauit. sicut ergo sinus patris spiritalis intellegitur intimum quoddam paternae caritatis naturaeque secretum, in quo semper est filius, ita etiam patris uulua est spiritalis interioris arcani, de quo tamquam ex genitali aluo processit filius. denique diuerse nunc uuluam legimus patris, nunc cor eius, quo uerbum eructuauit, nunc 08 eius, ex quo iustitia processit, ex quo prodiuit sapientia, sicut ipsa ait: ex ore altissimi prodiui. ita cum unum non definitur et unum omnia sonant, spiritale magis mysterium generationis paternae quam membrum
Abbreviated transcription (Latin):
uit ce ds̃ ms. quisẽ qui confortauit
isrł & adiut filiũ. Nisi solus ds̃
pat̃ qui dixit: Iacob puerm̃s su¬
scipiam eum. isrł electus m̃s susci¬
piat eum anima mea: Et benedi¬
xit eum benedictione cȩli desuꝑ:
& benedictione terrȩ. habentis oĩa.
Omĩã enim subiecit ei cȩlestia. sicut
in illo uelut contemptibili corꝑe.
p̃ualiusti inquit ꝓpt̃ benedicti¬
onẽ uberum & uuluȩ benedict¬
one patris tui & matris. Ubera
uel duo testamenta dixit. qͦꝵ
alcero annuntiatus ẽ altero de¬
monstratus: Et bene ub̃a qm̃
uelut quodam. Nos spiritali la¬
cte nutritos educauit: & obtu¬
lit dõfilius: uel mariȩ dicit ub̃a:
quȩ uere benedicta erant: qͥb
scã uirgo populo dñi potum la¬
ctis inmulsit. Unde & illa in
eugłio musier ait. Beatus uent̃
quite portauit & ub̃a quȩ suxi¬
sti. Quod aũt ait uulue bene¬
dictione patris tui ce matrisi
uuluam solam mariȩ uelimus intel¬

Expanded text:
uit te deus meus. quis est qui confortauit uit te deus meus. quis est qui confortauit Istrahel et adiuuit filium nisi solus deus pater, qui dixit: Iacob puer meus, suscipiam eum: Istrahel electus meus, suscipiat eum anima mea? et benedixit eum benedictione caeli desuper et benedictione terrae habentis omnia; omnia enim subiecit ei, caelestia sicut bin illo uelut contemptibili corpore praeualuisti inquit propter benedictionem uberum et uuluae, benedictiones patris tui et matris. ubera uel duo testamenta dixit, quorum altero adnuntiatus est, altero demonstratus — et bene ubera, quoniam uelut quodam nos spiritali lacte nutritos educauit et optulit deo filius — uel Mariae dicit ubera, quae uere benedicta erant, quibus sancta uirgo populo domini potum lactis inmulsit. unde et illa in euangelio mulier ait: beatus uenter, qui te portauit, et ubera, quae suxisti! quod autem ait: uuluae benedictionem patris tui et matris, si uuluam solam Mariae uelimus intel
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑditas domus isrł. Et uii dicebãt.
nescimus unde sit ille. Curabat
eos: & illi negabant eum. filius
inquit m̃s adu̾lescentior. Reue¬
ra a duᷤlescentior: qui erat pene
ultimus natii. Deniq & scͥptura
dicit. Amabat eum iacob quia
filius erat senectutiꝰ ili. Quodetĩã
ad xp̃m refertur. Senescenti emin
mundo etiam occidenti: illucescẽs
difilius ꝑ mariȩ uirginis partum.
serus ad uenit. tanquã filius sene¬
ctutis scđm sacram̃tum suscepit
corpus: qui erat ante scła semper
apud patrem. Unde dicit ad eum
pater ad me reu̾tere:. Euocans eum
adcelum de terris: quem ꝓpt̃ nr̃am
salutẽ miserat. Itaq resuscitans
filium suum unigenitũ: eu acͣuit
consiliũ maledicentiũ. Unde & ysa¬
ias dicit. Uanum consilium sp̃s
lantes sagittas dirigebant. soluit
om̃ia. Contriuit eoꝵ pocentiam
qui in suis uirtutib & non indõ
confidentes erant. Inde inquit pre¬
ualuit isrł a dõ patris tui. & adiu¬

Expanded text:
perditas domus Istrahel. et illi dicebant: perditas domus Istrahel. et illi dicebant: nescimus unde sit. ille curabat eos et illi negabant eum. Filius inquit meus adulescentior. re uera adulescentior, qui erat paene ultimus natu. denique et scriptura dicit: amabat eum Iacob, quia filius erat senectutis illi. quod etiam ad Christum refertur. senescenti enim mundo et iam occidenti inlucescens dei filius per Mariae uirginis partum serus aduenit. tamquam filius senectutis secundum sacramentum suscepit corpus, qui erat ante saecula semper aput patrem. unde dicit . ad eum pater: ad me reuertere, euocans eum ad caelum de terris quem propter nostram salutem miserat. itaque resuscitans filium suum unigenitum euacuauit consilium maledicentium — unde et Esaias dicit: uanum consilium spirilantes sagittas dirigebant, soluit omnia. contriuit eorum potentiam, qui in suis uirtutibus et non in deo confidentes erant. inde inquit praeualuit Istrahel a deo patris tui. et adiu
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rȩ habentis omĩa ꝓpt̃ bñdictionẽ ubũ¬
tris. Preualuisti suꝑ benedictioes
montium manentium. & deside
riis collium ȩternoꝵ erunt supe
caput idseph. & suꝑ uerticẽ eoꝵ
quib p̃fuit fr̃m. Quȩ causa est
quod suꝑ om̃s filios ub̃iꝰ ioseph
filium ꝓsecutus ẽ pat̃. Nisi quia
in eo p̃figurantia. xp̃i uidebat
misteria: Vnde benedicens illi
magis qui expectabat᷑. quã illũ
qui uidebat᷑ ait. filius amplian¬
dus m̃s ioseph. Quiẽ amplian
getur. Et finem ꝑcessus sui non
habet eius gła: De quo & ioħs
dicit. Illum oportet crescere me
aũt minorari. Quia ꝑipsius
illud salutare ꝑfectumq nom̃
cumulata ẽ in hoc mundo. et
abundauit gr̃a. filius ampliandꝰ
m̃s. Et idõ quia uidebant eum cre¬
scere fr̃s. ei inuidere cȩperunt. Incel¬
ligibilis aut̃ ioseph & relum inci¬
dit abhis quos magis fouebat. De¬
niq dicebat. Non ueni nͥ adoues

Expanded text:
rrae habentis omnia, propter benedictiones patrrae habentis omnia, propter benedictiones patris. Praevaluit super benedictiones montium manentium, et desriis collium aeternorum: erunt super caput Ioseph et super uerticem eorum quibus praefuit fratrum. quae causa est quod super omnes filios uberius Ioseph filium prosecutus est pater nisi quia in eo praefigurantia Christi uidebat mysteria? unde benedicens illum magis qui expectabatur quam illum qui uidebatur ait: filius ampliandus meus Ioseph. qui est ampliandgetur et finem processus sui non habet gloria? de quo et Iohannes dicit: illum oportet crescere, me autem minorari, quia per ipsius illud salutare perfectumque nomen cumulata est in hoc mundo et abundauit gratia - filius ampliandus meus - et ideo quia uidebant eum crescere fratres ei inuidere coeperunt, intellegibilis autem Ioseph et . zelum incidit ab iis quos magis fouebat. denique dicebat: non ueni nisi ad oues
Abbreviated transcription (Latin):
tui decoris augere. Deniq suꝑ
õs de corus. qđ habet donat: quia
nemo potest donare quod ñ habet.
I dõq dictum ẽ. Dñs regnauit de¬
corem induit. Indint eum decorẽ
ecdiȩ gr̃a quȩ in illo lauachro depo¬
nens feditatem om̃iũ delictorum
splendore gr̃ȩ cȩlestis enituit. Idõq
sponsus de eadicit. Quȩnam est¬
hȩc ꝓspitiens tanquam diluculo
spetiosa sicut luna. electa sicut sol.
miraculum sicut ornatus: Nunc
ut tanquam epilogo quodam con¬
cludamus hystoriam: sicut & scͥp¬
ioseph nomine digeramus. filius
ampliandus m̃s ioseph. filius am¬
pliandus m̃s. zelandus filius m̃s
adulescentior ad me reu̾tere. In
quem consilium conferentes maledi¬
cebant. Et in tendebant ieuumdo¬
mini arcum. Et contristati sunt
cum potentia arcusieoꝵ. & diso¬
luti sunt nerui brachioꝵ manus
eoꝵ: ꝑmanus potentis iacob. In¬
de p̃ualuit isrł a dõ patris cui &s
adiuuit te ds̃ m̃s. & benedixit ce¬

Expanded text:
tui decoris augere. denique super tui decoris augere. denique super omnes decorus quod habet donat, quia nemo potest donare quod non habet, ideoque dictum est: dominus regnauit, decorem induit. induit enim decorem ecclesiae gratia, quae in illo lauacro deponens foeditatem omnium delictorum splendore gratiae caelestis enituit. ideoque sponsus de ea dicit: quaenam esthaecprospiciens tamquam diluculum, speciosa sicut luna, electa sicut sol, miraculum sicut ornatus? Nunc ut tamquam epilogo quodam concludamus historiam. sicut et scripIoseph nomine digeramus: filius ampliandus meus Ioseph, filius ampliandus meus zelandus, filius meus adulescentior, ad me reuertere. in quem consilium conferentes maledicebant et intendebant in eum domini arcum. et contriti sunt cum potentia arcus eorum et dissoluti sunt nerui bracchiorum manus eorum per manus potentis Iacob, indeque praeualuit Istrahel a deo patris tui. et adiuuit te deus
Abbreviated transcription (Latin):
Unde moyses dicit. Neptalim
sacietas accipientium: replebr̃
benedictione adño. Mare & af¬
fricum possidebit: Exponens
hoc quod iacob dixerat. quid sit
uitis remissa: hoc ẽ ꝑfidĩ grãm.
uinculis mortis exutus. In quo
significat᷑ popłs dĩ ad libertatẽ
fidei. & ubertatem uocatus gre
toto orbe diffusus: qui iugum
xp̃i bono fructu uestiat: & ligna
uere illius uitis hoc ẽ misteria
dñicȩ crucis ambiat. nec timeat
confessionis eiꝰ ꝑiculũ: s magis
etiam in ꝑsecutionib positus.xͥ
nomine gletur. Hic ẽ uere remis¬
sus auinculis: qui nullo nexui formi¬
dinis alligetur. Unde & ꝓphȩta
dicit. Exibunt & tripudiabunt.:
sicut uituli resoluti uinculis. Idõ¬
q ingermine suo decorem porri¬
git: quia in loco pascue collocatꝰ.
& suꝑ aquam educatus refectioĩs.
ꝑsacram̃ta regenerationis suȩ ger¬
minat bonum ũbi decorem. Et
assumitur iillam pulcherrimã
xp̃i gr̃am. qui potest uenustatem

Expanded text:
unde Moyses dicit: Nephthalim unde Moyses dicit: Nephthalim satietas accipientium; replebitur benedictione a domino, mare et Africum possidebit exponens hoc quod Iacob dixerat, quod sit uitis remissa, hoc est per fidei gratiam uinculis mortis exutus, in quo significatur populus dei ad libertatem fidei et ubertatem uocatus gratiae, toto orbe diffusus, qui iugum Christi bono fructu uestiat et ligna uerae illius uitis, hoc est mysteria dominicae crucis ambiat nec timeat confessionis eius periculum, sed magis etiam in persecutionibus positus Christi nomine glorietur. hic est uere remissus a uinculis qui nullo nexu formidinis alligetur — unde et propheta dicit: exibunt et tripudiabunt sicut uituli resoluti uinculis — ideoque in germine suo decorem porrigit, quia in loco pascuo conlocatus et super aquam educatus refectionis per sacramenta regenerationis suae germinat bonum uerbi decorem et adsumitur in illam pulcherrimam Christi gratiam, qui potest uenustatem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtegens ds̃ inicii. & ꝑuires brachi¬
oꝵ potentiũ. eiciet a facie tua
mimicum dicens. ꝑeat & in ha¬
bitabit isrł dicens solus suꝑter¬
ram iacob: infrumento & uino
& cȩlum tͥ cum nebula roris erit.
Neptalim uitis remissa: porrigẽs
ingermine decorem. Sarmentũ
uitis. aliud amputatur qđ uidet᷑
mutile: ne casu uitis. sarm̃toꝵ
exultatione luxuriet. Aluid pau¬
lisꝑ reciditur. ac remittit᷑: ut
fructum afferat. Cuiꝰ decus. in
generatione porrigitur. Quia dũ
ad suꝑnase subrigit. uitem ample¬
ctit᷑: & adu̾ticem ascendens. iugi
quȩdam colla uitiũ p̃ciosi palmi¬
tis uestit munili. E st & ille decus
ingeneratione.quia plenis palmi¬
tib multos fructus exundet deco¬
rumhoc. S multo illud pulchriꝰ.
qd herentem palimitem uiti signi¬
ficat spiritali: cuiꝰ nos sarmentũ
sumus & fructum afferre possu¬
mus si maneamus inuite.Sin
aũt p̃cedimur. Sc̃s patͥarcha nep¬
talim erat palmes abundans.

Expanded text:
protegens deus initii et per uires bracchiprotegens deus initii et per uires bracchiorum potentium. et eiciet a facie tua inimicum dicens: pereat. et inhabitabit Istrahel fidens solus super terram Iacob in frumento et uino, et caelum tibi cum nebula roris erit. Nephthalim uitis remissa, porrigens in germine decorem. sarmentum uitis aliud amputatur, quod uidetur inutile, ne cassa uitis sarmentorum exultatione luxuriet, aliud paulisper reciditur ac remittitur, ut fructum adferat, cuius decus in generatione porrigitur, quia dum ad superna se subrigit, uitem amplectitur et ad uerticem ascendens iugi quaedam colla uitium pretiosi palmitis uestit monili. est et ille decus in generatione, quia plenis palmitibus multos fructus exundat. decorum hoc, sed multo illud pulchrius, quod haerentem palmitem uiti significat spiritali, cuius nos sarmentum sumus et fructum adferre possumus, si maneamus in uite: sin autem, praecidimur. sanctus patriarcha Nephthalim erat palmes abundans.
Abbreviated transcription (Latin):
siquis ex ipso manducauerit ñ
moriat᷑. E nequis putarit quia
de hac morte dicit que ꝑ anune
& corporis secessionẽ uenit: & ui¬
re dubitet cum sciat scõs apłos
hac morte ẽẽ defunctos: ad di¬
dit. Egosum panis uiuus qui
de cȩlo descendi. Si quis mandu¬
cau̾it ex hoc: uiuet in ȩternum.
ocẽ: non de temporali uita
dixit supra. nec de morte istius uitȩ:
qua etiam si quis mortuus fuerit.
tam̃ si panẽ meum acceꝑit uiuet
mȩternum. Ille enim accipit: quise
ipsum ꝓbat. Qui aũt accipit non
morietur peccatoris morte.quia
panis hic remissio peccatoris est.
Moyses quoq pulcherrumȩ ꝓpħa-¬
uit. inbenedictionib suis dicẽs.
Benedictus a filiis aser: & erit ac¬
ceptus a fr̃ĩb suis: & intinguet
mnoleo pedem suũ. Ferrum et ȩra¬
m̃tũ ẽ calciam̃tum eiꝰ. Et sicut
dies tui sunt sic erunt uirtutes
tuȩ. Non est quis quam sicut est
ds̃ tuus in cęlo ad uitor tuus &
magnus & decens firmamenti. &

Expanded text:
si quis ex ipso manducauerit, non si quis ex ipso manducauerit, non moriatur. et ne quis putaret quia de hac morte dicit, quae per animae et corporis secessionem uenit, et iure dubitet, cum sciat sanctos apostolos hac morte esse defunctos, addidit: ego sum panis uiuus, qui de caelo descendi. si quis manducauerit ex hoc, uiuet in aeternum, hoc est: non de temporali uita dixi supra nec de morte istius uitae, qua etiamsi quis mortuus fuerit, tamen si panem meum acceperit, uiuet in aeternum. ille enim accipit qui se ipsum probat; qui autem accipit non morietur peccatoris morte, quia panis hic remissio peccatorum est. Moyses quoque pulcherrime prophetauit in benedictionibus suis dicens: benedictus a filiis Aser, et erit acceptus a fratribus suis et intinguet in oleo pedem suum. ferrum et aeramentum erit calciamentum eius, et sicut dies tui sunt, sic erunt uirtutes tuae. non est quisquam sicut est deus tuus in caelo, adiutor tuus et magnus et decens firmamenti et