comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in iꝑso ortusuo telo apłicȩ ultionis ꝑcussa atq dãpnata
ẽ: in regni ur̃i finib dominare. cũ insac̃ dotib fidessit
eligenda cũ uita. Si uita de.ẽ. fides meritũ ñ habet
beato iacobo at testante qͥ ait fidessine operib mortua
ẽ Iuȩ enĩ opera ẽẽ ualeant sac̃dotis. qͥ honorem tanti

Expanded text:
in ipso ortu suo telo apostolicae ultionis percussa atque damnata in ipso ortu suo telo apostolicae ultionis percussa atque damnata est, in regni vestri finibus dominari. Cum in sacerdotibus fides sit eligenda cum vita; si vita deest, fides meritum non habet, beato Iacobo attestante, qui ait: 'Fides sine operibus mortua est'. Quae enim opera esse valeant sacerdotis, qui honorem tanti
Abbreviated transcription (Latin):
rib: seu ordinatorib ingradu eccłastico ut nemo ꝑsimo¬
niacã heresim regiminis locũ obtineat. qͣcunq factione
gregorii Cur ñ ꝑpendit qr benedictio illi in maledicti¬
onẽ c̃uertit᷑: Et alibi Dolens inqͥt dico: gemens denuncio.
qr sac̃dotiũ qđ apuduos intuscetidit. foris diu stare non
gr̃a olim xp̃ianȩ religionis effulserit. ualde studendũ. ẽ.
iunde głosiores ceteris gentib eminetis. inde om̃ipotentidõ
tricem in om̃ib habeatis Optaueramꝰ qͥdem p̃cellentisi¬
me fili. nr̃m aduossola dirigere uisitatione sermonem
ut caritatis officio paternũ monstraremꝰ affectũ Sed qr
aninũ rescontristat illicita sic unũ nos c̃uenit ex hibere
ut aliud silentio qđ emĩdatione indiget minime relinqͣmꝰ
Qđ sidiligent̃ adtenditis : ꝓsalutis urȩ nos loqͥ prorsus in¬
celomitate cognoscitis Fert᷑ aũt sy moniacã heresim quȩ
pͥina c̃tra dĩ ȩxcłam diabolica plantatione surrepsit. &

Expanded text:
ribus, seu ordinatoribus in gradu ecclesiastico, ut nemo per Simoniacam haeresim, regiminis locum obtineat quacunque factione,Gregorii: Cur non perpendit quia benedicto illi in maledictionem convertitur? Et alibi: Dolens, inquit, dico, gemens denuntio, quia sacerdotium quod apud vos intus cecidit, foris diu stare nonatia olim Christianae religionis effulserit, valde studendum est ut unde gloriosiores caeteris gentibus eminetis, inde omnipotenti Domtricem in omnibus habeatis. Optaveramus quidem, praecellentissimi filii, nostrum ad vos sola dirigere visitatione sermonem, ut charitatis officiis paternum monstraremus affectum. Sed quia nimium nos res constristat illicita, sic unum convenit exhibere, ut aliud sub silentio, quod emendatione indiget, minime relinquamus. Quod si diligenter attenditis, pro salutis vestrae nos loqui prorsus incolumitate cognoscetis. Fertur autprima contra Ecclesiam diabolica plantatione subrepsit, et
Abbreviated transcription (Latin):
Qui & eandẽ formã suis successorib & reliqͥs ep̃is tenendã
tradider̃. Et ñ solũ hoc in nouo testam̃to. ẽ. c̃stitutũ.
sed etiã inueteri fuit Unde scriptũ. ẽ Morses & aa¬
ron in sac̃dotib eiꝰ. id ÷ pͥmi int̾ eos fuer̃ Et quã uis
ita sit ordinatũ. nemo tam̃ qđ suũ ÷ querat. sed qđ
alteriꝰ. Vnde ait beatꝰ apłs paulus Unꝰ qͥsq placeat
ꝓximo suo inbonũ. adedificationẽ. Et sicut ipse
saluator suis discipuł ait. Iui maior. ẽ. ur̃m: erit mi¬
nister ur̃ Qunt pͥmatesuocandi. qͥq met ropolitani
ulli archi ep̃i pͥmates uocent᷑ nisi illi qͥ pͥmas tenent ci
patriarchas ł pͥmates ẽẽ constituer̃. nisi aliqͣ gens dem¬
ceps ad fidẽ conuertat᷑. cui netessesit ꝓpt̃ multitudinẽ
ep̃oꝵ pͥmatẽ constitui Reliqͥ uͦ qͥ alias metropolitanas
sedes ad epti s̃ : ñ primates sed metropolitani nominen

Expanded text:
Qui et eamdem formam suis successoribus et reliquis episcopis tenendam tradiderunt. Et non solum hoc in Novo Testamento est constitutum, sed etiam in Veteri fuit. Unde scriptum est: Moses et Aaron in sacerdotibus ejus, id est, primi inter eos fuerunt. Et quamvis ita sit ordinatum, nemo tamen quod suum est quaerat, sed quod alterius. Unde ait beatus apostolus Paulus: Unusquisque placeat proximo suo in bonum ad aedificationem. Et sicut ipse Salvator suis ait discipulis: Qui major est vestrum, erit minister ulli archiepiscopi primates vocentur, nisi illi, qui primas tenent civpatriarchas et primates esse constituerunt, nisi aliqua gens deinceps ad fidem convertatur, cui necesse sit propter multitudinem eorum primatem constitui. Reliqui vero, qui alias metropolitanas sedes adepti sunt, non primates, sed metropolitani nominen
Abbreviated transcription (Latin):
apłi interse statuer̃ ut ep̃i singularũ scirent genti¬
ũ: qͥsint̃ eos pͥmus eẽt. qͣtinꝰ ad cũ potior eoꝵ
sllicitudo ꝑtineret. Nã & int̃ beatos apłos quędã fuit¬

Expanded text:
oli inter se statuerunt ut episcopi singularum scirent gentioli inter se statuerunt ut episcopi singularum scirent gentium quis inter eos primus esset, quatenus ad eum potior eorum sollicitudo pertineret. Nam et inter beatos apos
Abbreviated transcription (Latin):
alutantes preterea frat̾nitatẽ ur̃am congraꝰ harita¬
tis affectu hortam᷑. ut officiũ primatus qđ dõ ha¬
betis auctore tota intentione sic studeatis sagacit̃
imitationis existat Estote gͦ p̃cipue in ordinatione
solliciti: & ad sacros ordines sspirare. nisi ꝓuectiores
ȩtate & mundos opere. nullatenꝰ admittatis nefoste
semꝑ ẽẽ desinant: qđ in mature ẽẽ festinant ẜoꝵ uͦ
qͥ in sacro s̃ ordine collocandi prius uitã moresq dis¬
cutite. & ut huic dignos officio adhibere possitis. ñ uob̾
potentia aut supplicatio quarũ lib& subripiat ꝑsona¬
rũ. Ante om̃a uͦ cautos uos ẽẽ oportet. ut nulla ꝓue¬
niat in ordinatione uenalitas. ne qđ absit & ordinatis
& ordinantib periculũ maius immineat. Si quando
gͥ dehis tractari necesse ẽ. graues exꝑtosq uiros
consilus ur̃is adhibete participes: & in eis cominuni
dehoc deliberatione pensate. Ut eꝑi singularũ genttis̃¬

Expanded text:
alutantes praeterea fraternitatem vestram, congruo charitatis affectu hortamur, ut officium primatus, quod Deo habetis auctore, tota intentione sic studeatis sagaciter imitationis existat. Estote ergo praecipue in ordinatione solliciti ; et ad sacros ordines aspirare, nisi provectiores aetate, et mundos opere, nullatenus admittatis, ne forte semper esse desinant quod immature esse festinant. Eorum enim qui in sacro sunt ordine collocandi prius vitam moresque discutite; et ut dignos huic officio adhibere possitis, non vobis potentia aut supplicatio quarumlibet surripiat personarum. Ante omnia autem cautos vos esse oportet, ut nulla proveniat in ordinatione venalitas, ne, quod absit, et ordinatis et ordinantibus periculum majus immineat. Si quando igitur de his tractari necesse est, graves expertosque viros consiliis vestris adhibete participes, et cum eis communi de hoc deliberatione pensate. Prae omnibus aut
Abbreviated transcription (Latin):
ri deuita ep̃i : utrũ bona sit an rep̃hensibilis. & utrũ
bonis testimomis fulciat᷑ annon. Sed & si officiis ł cu¬
rialis ẽ conditionis ꝓhibet᷑ ep̃sfieri. nisi forte a
tenera ȩtate in monasterio fuit. eoq mͦ liberatus. ẽ.
p̃dictis c̃ditionib ita tam̃ ut qͣrtã partẽ substantiȩ
suȩ curiȩ p̃stet: scđm legis obseruantiã. Sed neq ex
laico statĩ ad episcopatũ ascendere licet: neq cleri¬
catꝰ honorẽ simulatũ habuisse sufficit Oportet
aũt eũ qͥ ep̃s fit neq uxorem habere neq c̃ cubinam
neq filios. neq nepotes. siuelegitimos siue legib
incognitos. Et siqͥs contra hȩc fecerit. & is qͥ factusẽ.
& is qui eũ fecit. episcopatꝰ pellat᷑ honore. Hec lice

Expanded text:
ri de vita episcopi, utrum bona sit, an reprehensibilis, et utrum bonis testimoniis muniatur, an non. Sed et si officialis vel curialis condicionitenera aetate in monasterio fuit. Eoque modo liberatus est a praedictis conditionibus; ita tamen ut quartam portionem substantiae suae curiae praestet, secundum legis observantiam. Sed neque ex laico statim ad episcopatum ascendere licet, neque clericatus honorem simulatum habuisse sufficit. Oportet eum qui episcopus sit neque uxorem habere, neque concubinam, neque filios, neque nepotes seu legitimos sive legibus incognitos; et si quis contra haec fecerit, et is qui factus est, et is qui eum fecit, episcopatus expellatur honore. Ne lice
Abbreviated transcription (Latin):
ullus aũt primas ł metropolitanas diocesani eccłam
ł parrochianũ aut aliqͥd eiꝰ parrochiȩ p̃sumat ex com¬
municare ł diuidicare aliqͥd ł agere absq eiꝰ consilio ł
iudicio. Sed hoc seruet qđ ab apłis ac patrib & p̃decesso¬
rib nr̃is nr̃is. ẽ. statutũ. & a nob̾ confirmatũ. Id ẽ siqͥs
metropolitanus ep̃s nisi qđ ad suã solũ modo ꝓpriam¬

Expanded text:
ullus primas vel metropolitanus dioecesani ecclesiam vel parochiam, aut aliquem de ejus parochia praesumat excommunicare vel judicare, vel aliquid agere absque ejus consilio vel judicio; sed hoc observet, quod ab apostolis ac patribus et praedecessoribus nostris est statutum, et a nobis confirmatum; id est: si quis metropolitanus ep
Abbreviated transcription (Latin):
muntur. iuste referment᷑. atq fulciant᷑. ep̃oꝵ q¬
causş & summoꝵ negotioꝵ iudicia salua apticȩ sȩdis
auctoritate iustissime terminent᷑ Hec ab antiqͥs. hȩc
ab apłicis. hȩc asc̃is pattib accepimꝰ. uobisq ut postula¬
stis rimanda: & fucuris tenenda tẽporib mittimꝰ. ⁊ reliqͥs
fr̃ib p̃dicanda : ac cunctis fidelib tradenda mandamꝰ
nepastoꝵ imperitia qͥserunt᷑ d eteriores fiant: dicente
rursus dñs detestat᷑ dicens Et tenentes legẽ nescier̃ me
Nescin gͦ ueritas se ab eis conquert᷑. & nescire pͥncipatũ
nescientiũ ꝓ testat᷑. quia ꝓfecto hi qͥ ea quȩ sunt dñi
nesciunt. ad ño nesciunt᷑: paulo ad testante qͥait. Siqͥs
ignorat: ignorabit᷑ hinc & psalmista ñ optanitis animo.
sed ꝓphetantis inisterio denuntiat dicens Obscurent᷑
oculi eoꝵ neuideant: & dorsũ eoꝵ semꝑ incurua. Obscu¬

Expanded text:
muntur, juste reformentur atque fulciantur, epmuntur, juste reformentur atque fulciantur, epcausae, et summorum negotiorum judicia salva apostolicae Sedis auctoritate justissime terminentur. Haec ab antiquis, haec ab apostolis, haec a sanctis patribus accepimus, vobisque ut postulastis rimanda et futuris tenenda temporibus mittimus, et reliquis fratribus praedicanda, ac cunctis fidelibus tradenda mandamus, ne pastorum imperitia qui sequuntur deteriores fiant, dicente rursus Dominus detestatur, dicens: « Et tenentes legem nescierunt me . » Nesciri ergo veritas se ab eis conqueritur, et nescire se principatum nescientium protestatur, quia profecto hi qui ea quae sunt Domini nesciunt, a Domino nesciuntur, Paulo attestante, qui ait: « Si quis ignorat, ignorabitur : » hinc et Psalmista non optantis animo, sed prophetantis mysterio, denuntiat, dicens: « Obscurentur oculi eorum ne videant, et dorsum eorum semper incurva ; » obscu
Abbreviated transcription (Latin):
clemente pcessore nr̃o. ipsa diuisio ẽ renouata: & in
capite ꝓuinciarũ ubi dudũ pͥmates leges erant scłi. ac
prima iudiciaria potestas Ad quos qui ꝑreliquas ciui¬
tates cominorabant᷑. quando eis necesse erat qui ad aulã
imperatoꝵ ł regũ confugere ñ poterant. ł qͥb ꝑ missũ
ipsosq appellabant quotiens opus erat. sicut inlege eoꝵ
preceptũ erat Ipsis quoq inciunitatib ł locis. nr̃i patri¬
archas ł primates qui unã formã tenent. licet diuersa
res comitib eẽnt haberent metropolitanos suos qͥ p̃dic¬
tis iuste oboedirent pͥmatib sicut & in legib scli olim
tro poles ciuitates suas prouincias habeant. & suos metro¬
politanos habere debeant ep̃os. sicut prius metropoli¬
tanos habebant iudicesscłares. primates tam̃ ut p̃fixũ
e a tunc & ñc habere iussȩ sunt: ad qͦs post sedẽ apłicã
sũma negotia conueniant. ut ibidem quib necesse fu¬
erit relcuent᷑. & iusterestituant᷑. & hi qͥ iniuste oppri¬

Expanded text:
Clemente praedecessore nostro, ipsa divisio est renovata, et in capite provinciarum ubi dudum primates leges erant saeculi ac prima judiciaria potestas, ad quos qui per reliquas civitates commorabantur, quando eis necesse imperatorum, ut regum confugere non poterant, vel quibus permissum ipsosque appellabant, quoties opus erat, sicut in lege eorum praeceptum erat, ipsis quoque in civitatibus vel locis nostris, patriarchas vel primates qui unam formam tenent, licet diversa res comitibus essent, haberent metropolitanos suos, qui praedictis juste obedirent primatibus, sicut in legibus saeculi olim tropoles civitates suas provincias habeant, et suos metropolitanos judices habere debeant episcopos, sicut prius metropolitanos judices habebant saeculares, primates tamen, ut praefixum est, et tunc et nunc habere jussae sunt, ad quos post sedem apostolicam summa negotia conveniant, ut ibidem quibus necesse fuerit, releventur, et juste restituantur, et hi qui injuste oppri
Abbreviated transcription (Latin):
corã posito. melius qͥdem ẽ. ut om̃s simul ad sint eiusdẽ
ꝓuinciȩ sacerdotes. qͦs metro politanus ep̃s epłis ad uo¬
care debebit. Et siqͥdem om̃s occurrerint: optime qđ
sihoc difficile fuerit: saltem plures ad ẽẽ om̃imodo c̃¬
uenit. aut certe scriptis eiusdẽ sententiȩ comꝓbari.
& ita sub plurimoꝵ ł p̃sentia ł decreto. ordinatio ce¬
lebret᷑. Qđ sisecꝰ c̃tra definita factũ fuerit: nullas
ordinatio uires habeat. Siuͦ iuxta definitã regulã
fiat. & ñ nulli ꝓc̃tentione ꝓpria contradicant obti¬
Ep̃m c̃ uenit maxime quidem ab. ꝑ uehunt̾
om̃ib qͥs̃ in prouincia ep̃is ordinari Si aũt hoc
difficile fuerit. aut ꝓpt̾ instantẽ necessitatẽ aut
ꝓpt̃ itineris longitudinẽ. trib tam̃ om̃i modis in id¬
ipsũ conuenientib & absentib quoq pari modo de.¬
cernentib & ꝑ scripta c̃ sentientib tc̃ ordinatio cele¬

Expanded text:
coram posito, melius quidem est ut omnes simul adsint ejusdem coram posito, melius quidem est ut omnes simul adsint ejusdem provinciae sacerdotes, quos metropolitanus episcopus advocare debebit; et si quidem omnes occurrerint, optime: quod si hoc difficile fuerit, saltem plures adesse omnimodo convenit, aut certe scriptis ejusdem sententiae comprobari, et ita sub plurimorum vel praesentia, vel decreto, ordinatio celebretur. Quod si secus contra definita factum fuerit, nullas ordinatio vires habeat: si vero juxta definitam regulam fiat, et nonnulli pro contentione propria contradicant, obtipum convenit maxime quidem ab omnibus, qui sunt in provincia, episcopis ordinari. Si autem hoc difficile fuerit aut propter instantem necessitatem, aut propter itineris longitudinem, tribus tamen omnimodis in idipsum convenientibus, et absentibus quoque pari modo decernentibus et per scripta consentientibus, tunc ordinatio cele
Abbreviated transcription (Latin):
Osius ep̃s dix̃. Si contigerit in una ꝓuincia in qͣ plurimi¬
ił fuerint ep̃i unũ forte remanere ep̃m. & popli c̃uenerint¬
ea ꝓ uincia morat᷑. & ostendere qđ popłi petent sibi rec¬
torem & hoc iustũ. ẽẽ. ut & ipsi ueniant. & cũ ipso ordi
nihilq rescripserit. satis faciendũ eẽ populis. ut ueniant
se p̃sumat ep̃m ordinare. ita ut alii comꝓiunciales ep̃is¬
. ammoneant᷑. ut sesuo responso consensisse significent
Qđ si nt̃ partes aliqͣ fuerit dubitatio. maiori numero
metropolitanꝰ in electione consentiat De ep̃o in metro¬
non fuerit ep̃s ordinatꝰ. postea quã suscepta benedicti
patꝰ ad eptus. id optimũ ẽẽ decreuimꝰ. ut post modũ
statuto tẽpore. id est impletis duob mensib suo
metropolitans p̃sentet aspecstib ut ab illo monitis
cognoscat. đ si forte hȩc complere neglexerit: iN
teris metropolitano indicare ꝓcuret Dcep̃alib in ꝑ¬
metropolitani nullatenꝰ ordinet᷑. hoc aũt modis om̃ib

Expanded text:
. Osius episcopus dixit: Si contigerit in una provincia in qua plurimi fuerint episcopi, unum forte remanere episcopum, ille verea provincia moratur, et ostendere quod populi petant sibi rectorem, et hoc justum esse, ut et ipsi veniant, et cum ipso ordinnihilque rescripserit, satisfaciendum esse populis, ut veniant episcopum ordinare, ita ut alii comprovinciales episcopi admoveantur, ut se suo responso consensisse significent. Quod si inter partes aliqua fuerit dubitatio, majori numero metropolitanus in electione consentiat. CAP. XVI. Eon fuerit episcopus ordinatus, posteaquam suscepta benedictiopatus adeptus, id optimum esse decrevimus, ut postmodum statuto tempore, id est, impletis duobus mensibus, se metropolitani sui repraesentet aspectibus, ut ab illo monitis cognoscat: quod si forte haec implere neglexerit, in teris metropolitano indicare procuret. 297 VI. Ut metropolitani nullatenus ordinetur. Hoc autem modis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
usq in finẽ comes fuit. & ꝑ hoc ueritatẽ totius mee p̃¬
dicationis agnouit. qͥ in om̃ib tẽptationib meis socius
extitit. fidelit̃ ꝑ seuerans quẽ p̃ceteris exꝑtussũ dm̃ co¬
lentem. homines diligentẽ. castũ discendi studiis dedi¬
tum. sobriũ. benignũ. iustũ. patientẽ. scientẽ ferre
nontulloꝵ eciam ex his qͥ in uerbo dĩ instituunt᷑ in¬
turias Propter qđ ipsi trado adño mͥ traditã potesta¬
tem ligandi & soluendi. ut de om̃ib qͥbuscunq de¬
creuerit in terris. hoc decretũ sit incelis

Expanded text:
in omnibus fuit, et per hoc veritatem totius meae praedicationis agnovit. Qui in omnibus meis socius exstitit fideliter perseverans. Quem prae caeteris expertus sum Dominum colentem, homines diligentem, castum, discendi studiis deditum, sobrium, benignum, justum, patientem, scientem ferre nonnullorum, etiam ex his qui in verbo Domini instituuntur, injurias. Propter quod ipsi trado a Domino mihi traditam potestatem ligandi et solvendi, ut de omnibus quibuscumque decreverit in terris hoc decretum sit et in coelis
Abbreviated transcription (Latin):
Nad eligendũ ep̃m c̃ uenerimꝰ. si qͣ c̃tradictio fuerit ob¬
p̃ .iii. orta: qr talia tractata s̃ apud nos ñ p̃sumant ad pur¬
gandũ eũ qͥ ordinandus. ẽ. tres ep̃i iã sed postulentur
adnumerũ supͣdictoꝵ sihaberi possunt duo in eadẽ
plebe cui ordinandus. ẽ. & discutiant᷑ pͥmo ꝑsone c̃tra¬
dicentiũ: Postremo etiã illa quȩ obiciunt᷑ ꝑtractenł.
Et cũ purgatꝰ fuerit. sub conspectu publico ita demũ
ordinet᷑. Si hoc cũ urȩ scĩtatis animo c̃cordat. ro¬
boret᷑ urͣx dignationis responsione Ab uniuersis
ep̃is dictũ. ẽ : satis placet. Qualesuocandis ad sacer

Expanded text:
eligendum episcopum convenerimus, si qua contradictio fuerit oborta, quia talia facta sunt apud nos, non praesumant, ad purgandum eum, qui ordinandus est, tres episcopi jam, sed postulentur ad numerum supradictorum si haberi possunt duo, in eadem plebe cui ordinandus est, et discutiantur primo personae contradicentium, postremo illa etiam quae objiciuntur pertractentur; et cum purgatus fuerit sub conspectu publico, ita demum ordinetur. Si hoc cum vestrae sanctitatis animo concordat, roboretur vestrae dignationis responsione. Ab universis episcopis dictum est: Satis placet. XL
Abbreviated transcription (Latin):
pantia. & pene nullius auctoritate suffulta. ut ꝓpter
dissonantiã. uix a sciolis possint discerni Undefit¬
plerũq ut c̃fugientib ad remediũ penitentiȩ tã ꝓlibroꝵ
tẽporis & modũ delicti in agenda penitentia ñ satis
crimine. ut desingulis dicant. qͣlit̃ unũ qđq. em̃dandũ
sit sed magis in arbitrio sacerdotis intelligentis relin¬

Expanded text:
pantia et nullius auctoritate suffulta, ut vix propter dissonantiam possint discerni. Unde fit, ut concurrentibus ad remedium poenitentiae, tam pro librorum m temporis in agenda poenitentia ideo non satis crimine, ut de singulis dicant qualiter unumquodque emendandum sit; sed magis in arbitrio sacerdotis intelligentis relin
Abbreviated transcription (Latin):
fuisti. annũ .i. ꝑlegnim& ferias penti.
redisti uit particebs fiusti illius incrtaultetis. ut aliqua femina sit
quȩ pauccli maleficia & incantationes mentes hominũ ꝑmutare pos
sit. Sicredidisti aut particeps fiusti. annu .i. ꝑlegtimas ferias
pentteas
redidisti ut aliqua femina sit q̃ ħ facert possit. qꝰ quȩdã ꝗ adiabo¬
lo decepte se affirmant necessario. & expcepto facere debere iđ cũ
dȩmonũ turma insimilitudinẽ mulierõ trans formata. qua uul¬
giris stulticia holcda uorat᷑. certis noctib equitare debere. suꝑ
quascd& bestias. & in eoꝵ. ciortio se annumetatã eẽ. Si particeps
fiusti illiꝰ increclulitatis. annũ .i. ꝑlegitimas ferias penitass.

Expanded text:
fuisti, annum unum per legitimas ferias poeniteas. Credidisti aut particeps fuisti illius incredulitatis, ut aliqua femina sit quae per quaedam maleficia et incantationes mentes hominum se immutare sit? Si credidisti, aut particeps fuisti, unum annum per legitimas ferias poeniteas. Credidisti ut aliqua femina sit quae hoc facere possit quod quaedam, a diabolo deceptae, se affirmant necessario et ex praecepto facere debere, id est cum daemonum turba in similitudinem mulierum transformatam, quam vulgaris stultitia holdam vocat, certis noctibus equitare debere super quasdam bestias, et in eorum se consortio annumeratam esse? Si particeps fuisti illius incredulitatis, annum unum per legitimas ferias poenitere
Abbreviated transcription (Latin):
petere int ellegat᷑. anathema sit. Sc̃s enĩ & iustus erat apłs
iacob cũ licebat. In multis offendimꝰ om̃s. Nã quare ad¬
clitũ ẽ om̃s. tisi ut ista sententi conuenir&. & psalmo ubi
legit᷑. Ne intres inuiditiũ c̃seruo tuo quia ñ iistificabit᷑
in cspectu tuo om̃is uiuens. Et inoratione sapientissimi¬
om̃is hominis sigiũ. ut sciat om̃is homo infirmitatt̃ suã.

Expanded text:
petere intelligatur; anathema sit. Sanctus enim et justus erat apostolus Jacobus, cum dicebat: In multis enim offendimus omnes . Nam quare additum est, omnes, nisi ut ista sententia conveniret et psalmo, ubi legitur: Non intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in comnis hominis signat, ut sciat omnis homo infirmitatem suam:
Abbreviated transcription (Latin):
uites ł potentis ñ solu aguimꝰ sͥ eciã i neramn᷑. ne nob̃ aut mune¬
ra solita ossensi ñ dirigaꝰ: aut obȩqiua desiderata subducant.
suꝑbiã pem uidimꝰ serm. c̃tundit. S. nr̃ auditꝰ nichil inde
ꝓsiqsꝰ aomittit. qua p̃sentis uite captidulcedire. quȩ pene
neglegentiã nãm maneat in ȩr̃nũ uolumꝰ cogitare. In pastores
gͦ sta chnir. de quoꝵ neb inaniblandiđioe appellationo. hei dic̃¬

Expanded text:
tes, non solum non arguimus, sed etiam veneramur, ne nobis aut munera solita offensi non dirigant, aut obsequia desiderata subducant. stram divinus sermo contundit, sed noster auditus nihil, unde proficiamus, admittit; quia praesentis vitae capti dulcedine, quae poena negligentiam: nostram maneat in aeternum, nolumus cogitare. In pastores ergo ista dicuntur, de quorum nobis inani appellatione blandi
Abbreviated transcription (Latin):
auĩ clictũ est. quia si c̃tigerit de illis ꝑfectis Aiquẽ ł inparuo peccart¬
ñ moxꝓaetur. Qci iusta obelientia iustis muneribꝰ remuneretur
Quida cepatribꝰ in extasi positꝰ udit quatuor ordines ante dm. Et
primus quide ordo ete hominũ infirmantiũ. & gaitus agentiũ dõ.

Expanded text:
autem dictum est, quia si contigerit de illis perfectis aliquem, vel in parvo peccarautem dictum est, quia si contigerit de illis perfectis aliquem, vel in parvo peccar Quod justa obedientia justis muneribas remuneretur. Quidam ex patribus in extasi positus, vidit quatuor ordines ante Deum: et primus quidem ordo erat hominum infirmantium, et gratias agentium Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
buenirt. & uiderit homine qui forte occidit aliũ. diẽ insemeipso. ł¬
iste quide i. solu pecetũ fec. ego aĩt om̃i borr hemicieliũ ẽmitto. meipsoõ
int̃ficientes. Et cũ fr̃ requirꝰ&e quomͦ ħ possit fieri tespondit. Hȩc sola
est hominis iusticia. ut sem& ipsũ rep̃bendat. Te enĩ iustius ẽ. cum
ente aliꝙdo abbas ꝓsaac incenobio. & uclti illic frt̃m neglegentẽ.
uratus iussit ex̃ cipelli decenbio. Cũ gͦ regreseretur ad habitaculu suũ. E. istican¬
utnit angłs dĩu &stetit ante hostiũ celluls eius: dicens. Nonteͫ
dens angłis. dirxit. Dñs transmisti me dicens. Uade dicisaac. Cbi uibes
ut mittamꝰ illũ frem qui peccauit: At ille mor egit pententiam¬
dicens. sexaui dne. inlulge mͥ. Et dis ei angłs. Ixurge. indulg&
tibi clñs. ł nc itum ħ facias ut quẽꝙ c̃dempnes. anteq as illũ iudic&.
Tuler homines sibi iuditiũ. & ñ mͥ illud dimittunt dic̃ dñs. Hoc

Expanded text:
 dicit in semetipso: ste quidem hoc solum peccatum fecit: ego autem omni hora homicidium committo, meipsum interficiens. Et cum frater requireret quomodo hoc possit fieri, respondit: Haec sola est hominis justitia, ut semetipsum reprehendat. Tunc enim justus est, cum Isaac in coenobio, et vidit illic fratrem negligentem: et iratus jussit eum expelli de coenobio. Cum ergo regrederetur ad habitaculum suum, venit angelus Domini et stetit ante ostium cellulae ejus, dicens: Non te dens angelus, dixit: Deus transmisit me, dicens: Vade, dic Isaac: Ubi jubes ut mittamus illum fratrem qui peccavit? At ille mox egit poenitentiamdicens: Peccavi, Domine, indulge mihi. Et dicit ei angelus: Exsurge, indulgeat tibi Dominus: sed ne iterum hoc facias ut quemquam condemnes, antequam Deus illum dijudicet. Tulerunt homines sibi judicium, et non mihi illud dimittunt, dicit Dominus. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
nullus sine peccato ẽ cogititionũ ille crebras linguȩ in¬
continẽtiã delictoꝵ ora ad memoria reuocemꝰ .&. dulica
magno pulsatu iniquitatũ nr̃iru maculas deleamꝰ. ut ustꝰ
s. scdm mĩam suã flec tat᷑ adueniã. Et qͥa offciũ nr̃m
sola sua flere n suffic̃. nͥ de alienis sollicitudins̃ ge serit.
cura inemissi grtgis custocdio studiosus impendamꝰ. Et
suadendo. hortando erendo s dicande. iiquintu supna dem̃¬
tia iures dinit. efficiũ imolere ope faͣstinemꝰ. ut desideratũ¬

Expanded text:
nullus sine peccato est , cogitationum illecebras, linguae incontinentiam, delictorum opera ad memoriam revocemus; et dum licet, magno pulsatu, iniquitatum nostrarum maculas deleamus, ut justus sericordiam suam flectatur ad veniam. Et quia officium nostrum sua solum flere non sufficit, nisi et de alienis sollicitudinem gesserit, curam in commissi gregis custodia 1182 studiosius impendamus, et suadendo, hortando, terrendo, praedicando, in quantum superna clementia vires donat, officium opere implere festinem
Abbreviated transcription (Latin):
pudore peccati. nec engete se aut oculos aud& attollere. Cõple lege
moysi.ecicda asinus fris subpondert. he caro eurcta percato. adclinãte
miliu & sibbleua de riuna. Quid eribescis adiungi homini peccatoris.
Respice illu qui dixit. Noli ninui et̃ ustis. Magist̃ nr alatro¬
nibus uulnentu ñ solu digiã curaui dicat. uerũ &iã adstabulũ fuũ¬

Expanded text:
pudore peccati, nec erigere se, aut oculos audet attollere. Comple legem Mosi. Cecidit asinus fratris sub pondere, hoc est, caro evicta peccato, acclina te, et humilia, et subleva de ruina. Quid erubescis conjungi homini peccatori? Respice illum qui dicit: Noli nimium esse justus. Magister noster a latronibus vulneratum non solu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tentis p̾sentibꝰ & futuris. MÃ. Penitentia illius anni qͥ in pane
& aqua iumand ẽ ilto ordine obseruari debx
enitentia unius anni qui in pane & aqua ituinandus est. tał et̃ debe.¬
mellita ceriusia. acarne & sanguine. & acaseo. & ouis & b om̃i pingui
pisce. se abstineat. Manduc& aũt minitos pisaculos. si habere
potest. Si hab̾e ñ potest. tantũ unius generis piscẽ. & legumina. &
dera. & poma. si uult comeclat. & ceruisã bibat. Et indiebꝰ cñicis¬
& innatale dnuĩ illes quartuor dies. & inepipbania dñi unũ dic̃ . &
in pascha usq mnoctauũ eliẽ. & in ascensiont dnũ. & inpenterosten. iui

Expanded text:
morem habeant. CAP. 9.-- Poenitentia illius anni, qui in pane et aqua jejunandus est, isto ordine observari debet. Poenitentia unius anni, qui in pane et aqua jejunandus est, talis esse debemellita cerevisia, a carne et sagimine, et a caseo et ovis, et ab omni pingui pisce se abstineat. Manducet autem minutos pisciculos, si habere potest. Si habere non potest, tantum unius generis piscem, et legumina, et era, et poma, si vult, comedat, et cerevisiam bibat. Et in diebus Dominicis, in Natali Domini illos quatuor dies, et in Epiphania Domini unum diem. Et in Pascha usque in octavum diem, et i
Abbreviated transcription (Latin):
forsiten palpitans. & uos quisi sine iulnere rrũtimini. nee cso¬
latione plage ili deterte teptitis. Nolite et sine formidi¬
ne ees. fortiort icussit inmmicus. ut facilor ei acditꝰ cet ad
reliquos. Ut quid gͦ spnitis uulneratũ. aut sic putatis & mor¬
tuũ Melior concubina saul fila resfa. quȩ cort pota elcfuncta
qus da ꝓ gibientarũ ultione penssera : toulq acuncta sauoi¬

Expanded text:
ini, nec consolationem plagae illius deferre tentatis? Nolite esse sine formidine, fratres, fortiorem percussit inimicus, ut facilior ei aditus esset ad reliquos. Ut quid ergo spernitis vulneratum, aut sicut putatis et mortuum? Melior concubina Saul filia Resfa, quae corpora defunctorum quos David pro Gabaonitarum ultione percusserat, eo usque accincta sa
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinẽ eiꝰ de manu tua itquirã. Hoc ẽ dicert. si ci peccata
ñ d nũtiauens. sitũ ñ arguetis. ut ab ĩpietate sua conũtat᷑ &
uiuat. & t qui ñ increpasti. & ipsũ qui tt tacentẽ peccanit. flã¬
mis pennib ꝑdẽ. Quis rogo tã laxti pectors. quis tã fetrees
ert. quẽ seutenttia istoꝰ ñ t̾reat: Quis tã alienꝰ afide. qui sen¬
dũ inbac uita cõmoda nr̃ã & honiores inquirimꝰ ñ ut meliores

Expanded text:
 Si ei peccata sua non annuntiaveris, si eum non argueris, ut ab impietate sua convertatur et vivat: et te qui non increpasti, et ipsum qui te tacente peccavit, flammis perennibus perdam. Quis, rogo, tam saxei pectoris, quis tam ferrcus erit, quem sententia ista non terreat? quis tam alienus a fide, qui senvita commoda nostra et honores inquirimus, non ut meliores,
Abbreviated transcription (Latin):
net gens integia lam̃tandͥa sit anima tam flenda est multi s gen¬
tibus noblio & multis urbib̾ p̃ciosior. Nã si unꝰ quiftcerint
uoluntatẽ cli melio quãmultitudines iniquoꝵ. Melior gͦ stu
quonda eras. ꝗ nultitudines uideoꝵ. Ppt̃ gͥe nomio miret᷑. si for¬
uilis uulgi captiuitatẽ lam̃toꝵ ẜ insignis animȩ lapsũ & tẽpli in¬

Expanded text:
nec gens integra lamentanda sit, anima tamen flenda est multis gentibus nobilior, multisque urbibus pretiosior. Nam si unus qui fecerit voluntatem Dei, melior est quam multitudquondam quam multitudines Judaeorum. Propter quod nemo miretur, si forvilis vulgi captivitatem lamentor, sed insignis animae lapsu
Abbreviated transcription (Latin):
pmodũ iudicem᷑ ado. Qã et enĩ pauł elicit. Si ipsos¬
nos iudicaremꝰ. ñ utiq ado iudicatemꝰ. Quis qͥs ergo
festinat euadere districtionẽ sententiȩ iudicu se¬
quentis. ꝑ amaritulinẽ peiutentiȩ om̃em sibi dul¬
cedinẽ int̾imit uitę p̾sentis. Luȩcũq aũt huiꝰ mnodi

Expanded text:
udicemur a Deo. Quid etenim Paulus dicit? Si nosmetipsos judicaremus, non utique a Domino judicaremur. Quisquis ergo festinat evadere districtionem 1115 sententiae judicii sequentis, per amaritudinem poenitentiae omnem sibi dulcedinem interimat vitae praesentis. Quaecunque autem hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
lentur simuirili xtate uii dies penitrat & utriqcũ inpositione
cerata. ł laqueis strangulata comeclunt.
nei capreus simortiu inuenti suerint nͥ forte ab homnie ad hic
inua occidant᷑ pͥus sporois & canib: dent᷑. Aues u animalia cetĩa
siun retibꝰ stransgilent᷑ ñ scomedenda. nec si opp̃serit accipit̃ & sisic
one a sanguine & suffticato. & idolatria. e apib si hominẽ occiderint¬
ñ comidant᷑. Si aut̃ cadauera lacerauerint mortuoꝵ macerent᷑
& post armni curriculũ cõmedant᷑. Si aut porci occiderint hocm.¬
.LXII. staeti untficant̃ a sepeliuru. Puillis qui randucant inrui¬

Expanded text:
lent; si in virili aetate, septem dies poeniteant, et utrique cum impositione cerata, vel laqueis strangulata comedunt. Enec capreus, si mortui inventi fuerint, nisi forte ab homine adhuc viva occidantur prius, sed porcis et canibus dentur. Aves vero, et asi in retibus strangulentur, non sunt comedenda, nec si oppresserit accipiter et si sic one, a sanguine suffocato et idololatria. Item: Si porci uel gallinnon comedantur. Si autem cadauera lacerauerint mortuorum, macerentur et post anni circulum comedantur. Si autem porci occiderint homm, statim interficiantur et sepeliantur. Item: Qui manducat car
Abbreviated transcription (Latin):
tione ꝓprĩ arbittu sc̃ĩ patres ỹ potiꝰ hȩc sententia diuini uidicu sinxtt̃.
Nã legit᷑ qđ maru soror aaron ꝓphctissa dũ obdurationis ad usus moy¬
sen itcurriss& delictũ. ilico stignate leprȩ ꝑcussa est. Cũq peter&
moyses ut emundaret᷑ p̃ep̃ eã dñis ȩitra catra scp̃tẽ dicbꝰ egreli & pꝰ eniun¬
cationt̃ rursus incastra admuti. Marie gͦ sore aitn caro intlegit᷑
sac̃ dotis. Quȩ dũ supbiş dedita sordidissimus corruptionũ c̃tigus ma¬
ciuat̃ cetra castra. uirdiebus ħ est extra coliegiũ sc̃ eccłẽ ꝓpiciatur.¬

Expanded text:
ex sententia divini judicii sanxerunt. Nam legitur quod Maria soror Aaron prophetissa, dum ob detractiones adversus Moysen incurrisset delictum, « illico stigmate leprae perfusa est. Cumque peteret Moyses ut emundaretur, praecepit eam Dominus extra castra septem diebus egredi, et post emundationem rursus eam in castra admitti . » Maria ergo soror Aaron caro intelligitur sacerdotis: quae dum superbiae dedita sordidissimis cogitationum contagiis maculatur, extra castra septem diebus, hoc est, extra collegium sanctae Ec
Abbreviated transcription (Latin):
cesse sit illos restaurari inloco honoris qui pꝰ penetentiã rtr̃cilio¬
cionẽ meruerunt diuinȩ rittatis. Hi ne iimertio esequrt᷑
adept digntatis statũ. qui ꝑem̃ciationẽ penatiaie reccp. si

Expanded text:
cesse sit illos restaurari in loco honoris, qui per poenitentiam reconciliacesse sit illos restaurari in loco honoris, qui per poenitentiam reconciliationem meruerunt divinae pietatis. Hi nec immerito consequuntur adeptae dignitatis
Abbreviated transcription (Latin):
tores in sp̃m sc̃m neq uiħ scło neq infuturo remissionẽ accipient
pecatoꝵ. Nã & ħ isyaerus bispalensis ep̃ẽ adinquistionẽ mas¬
sionis ep̃i. ita rescrpsit dicens. Uerũ qđ sequerĩ incpł̃is uenera¬
bilis ft̾nitas tua in notuit. nulla ẽ inhuiꝰ modi sententus aecretoꝵ
diũsitas intellegencla. qđ alibi legit᷑ inlapsu corporali restauran¬
dĩ honens gracdũ pꝰ penitentiã alibi. pꝰ huꝰ modi delictũ nequas
repatandũ antiqui orduus mertũ. Hȩc uͦ diũsetas hoc modo
custinguit᷑. Illos eni ad pͥstinos efficugradus redite pcepit canon¬
quos penitertic pcepit sacis factio. ł cligna pecetoꝵ eonfessio. At
ceratihi qui neq auitio corraptionis em̃dant᷑. atq ħ irsã car¬
nale celictũ qb̾ amittunt &iã uindicare quatiã suꝑsticiosa¬
temeitate nitunt᷑. nec gradũ utiq henoris. net gram c̃muni¬
nis retipiuti. Ergo itaẽ utraq airim̃te sertentia. ut ne¬

Expanded text:
e in hoc saeculo, neque in futuro remissionem accipient peccatorum. Nam de hoc Isidorus Hispalensis episcopus, ad inquisitionem Massionis episcopi, ita rescripsit dicens: Verum quod sequenter in epistolis venerabilis fraternitas tua innotuit, nulla est in hujusmodi sententiis decretorum diversitas intelligenda, quod alibi legitur in lapsu corporali restaurandum honoris gradum post poenitentiam, alibi post hujusmodi delictum, nequaquam reparandum antiqui ordinis meritum. Haec enim diversitas hoc modo distinguitur: illos enim ad pquos poenitentiae praecessit satisfactio, vel digna peccatorum confessio. At contra hi qui neque a vitio corruptionis emendantur, atque hoc ipsum carnale delictum quod admittunt etiam e nituntur, nec gradum utique honoris, nec gratiam communionis accipiunt. Ergo ita est utraque dirimenda sententia: ut ne
Abbreviated transcription (Latin):
pu maculas bonis opib diluere curauere. om̃iu peratoꝵ in¬
dicens. Si cuersus fucris &ingemueris. tunc saluus eris. &e¬
care. ut tibi dimittantur. Nũꝙ percanti esset indic ta ꝓ
peccatis dep̃catio .s dẽpeanti ñ esset remissio c̃cedenda. S &iam
pentientia peccatori tc̃ ꝓdest. si eã in ȩccła catholiea gerat. ciu

Expanded text:
 maculas bonis operibus diluere curaverit, omnium peccatorum indicens: « Si conversus fueris et ingemueris, salvus eris ecare, ut tibi dimittantur, nunquam peccanti esset indicta pro peccatis deprecatio, si deprecanti non esset remissio concedenda, sed etiam poenitentia peccatori tunc prodest, si eam in Ecclesia catholica gerat, cu
Abbreviated transcription (Latin):
sacras orationes cũ lacrimis purgare certuerint. His &ĩ gradu
uult saluos fieri. & adagnitionẽ ueritatis ꝑuenire. neq uult¬
UI mortt̃ peccitoris. ẜ ut cutatur & uiuatꝯt laplis mnordinib:

Expanded text:
sacras orationes, cum lacrymis purgare certaverint, his etiam grasacras orationes, cum lacrymis purgare certaverint, his etiam gravult salvos fieri et ad agnitionem veritatis pervenire, neque vult mortem peccatoris,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃seribi qui saeros ordines hmñt. &. ante łpost ordinationẽ c̃taminatoᷤ
icaptalibus criminib se ẽ ꝓfitentur. Inquib̾ ut mͥ uidet᷑ hȩc dis¬
tantia esse deb&. ut hi qui depbensi ł capiti fuerint publice
inꝑiurio. furto. atq fonucatione. & cȩtis huiꝰ modi criminibus
scđm sacroꝵ canonũ institut a gradu ꝓprio diponãtur. quia scanda¬
lũ ẽ pp̾ocũ tiles psenas suꝑ posetas hac̃e. quas ultra medũ uitiosas
esse c̃stat. Nẽpe inde de trabunt hemines sacrificiodi. sic̃
quondã filus heli peccantib̾ fecisse leguntur. &. rebelles hinc atq
c̃traru exstes coꝵ prauis exẽplis quotidie peiores fiunt. Qui
auẽ de p̃elictis uttus ꝑocculta c̃fessionẽ mala ase absconde
amissa corã ocuł dĩ p̃sente &iã sac̃aote qui eis indicturus ẽ
penitentiã. csitent᷑ & sem& ipsos grauet̃ deliquisse ẽfitent᷑. si
ueratit̃ penituerint. & seꝑieiunia. & elemosinas uigiliasꝙ atq

Expanded text:
ribi qui sacros ordines habent, et ante vel post ordinationem contaminatos in capitalibus criminibus se esse profitentur, in quibus ut mihi videtur haec distantia esse debet, ut hi qui deprehensi vel capti fuerint publice in perjurio, furto, atque fornicatione, et caeteris hujusmodi criminibus, secundum sacrorum canonum instituta a gradu proprio deponantur: quia scandalum est populo Dei, tales personas super se positas habere, quas ultra modum vitiosas constat esse. Nempe inde detrahuntur homines a sacrificio Dei, sicut quondam filiis Heli peccantibus fecisse leguntur, et rebelles hinc atque contrarii existentes, eorum pravis exempli quotidie pejores fiunt: qui autem de praedictis viris per occultam confessionem mala a se absconse commissa coram oculis Dei, praesente etiam sacerdote, qui eis indicturus est poenitentiam, confitentur, et semetipsos graviter deliquisse accusant, si veraciter poenituerint et se per jejunia et eleemosynas, vigilias, atque
Abbreviated transcription (Latin):
pentĩ. Siait̃ scit & ne glexerit &e postea penitenciã egerit
x. antios penit᷑. Alii uidiant Uii. & humanius v annos pent̃.
Siquis ꝑmisera heretic̃ missã suã celebrare. in eccła catho¬
tegrũ penit᷑. Siꝓ dã pnacione eicdȩ catholicȩ. & consu¬
etudine romanoꝵ. ꝓhiciat᷑ ab eccła sicut hereticus. nisi
habeat penitentiã. Sihabuerit.x annos penit̃. sirecessera
ab eccła catholica incongregacionẽ hereticoꝵ & alios ꝑsuase¬
It p̾ea penitenciã eerit. xii anos penũ. ⁊in ochies¬
duos adhuc ertͣ c̃ mumonẽ. Dehis incanone dt̃ itt eecano
anno c̃muonẽ sine oblacione recipiant. Sieps aut abbas
missõ cantauerit. & alus rratauerit nõa mortuq. & si¬
mul nominauerit hereticos cũ catholias. si p̃missã ui
tellererit. ebdom̃ .i. ꝓenit. Siftequent᷑ fecertt. amnui ui¬
tegũ pentent. Siquis aut ꝓmorte heretici missi or¬
dinautrit. ⁊religione ꝓsiu cã reliquus ibi tenuert. et

Expanded text:
eat. Si autem scit, et neglexerit, et postea poenitentiam egerit, decem annos poeniteat, alii judicant septem: et humanius V annos poeniteat. Si quis permiserit haereticum Missam suam celebrare in Ecclesia cathoum poeniteat. Si pro damnatione Ecclesiae catholicae, et consuetudine Romanorum projiciatur ab Ecclesia sicut haereticus, nisi habeat poenitentiam, si habuerit, X annos poeniteat. Si recesserit ab Ecclesia catholica in congregationem haereticorum, et alios persuaserit, postea poenitentiam egerit, XII annos poens, et duos adhuc extra communionem. De his in canone dicitur, ut decimo anno communionem sine oblatione recipiant. Si episcopus autmissam cantaverit, et alius recitaverit nomina mortuorum, et simul nominaverit haerettellexerit, hebdomadam poeniteat. Si frequenter fecerit, annum integrum poeniteat. Si quis autem pro morte haeretici Missam ordinaverit, et pro religione sua ejus reliquias ibi tenuerit, et
Abbreviated transcription (Latin):
Uno suꝑbiȩ lapsu dũ dõ ꝑtimorẽ se c̾fer̃. & homo cocidit
qs diabolus. S homo reuersus adpenitentiã dũ se inferiorẽ
eẽ cognoscit. Diabolus uͦ ñ solũ in hoc continitus qđ se do
a&equalẽ eristimans cetidit. insuꝑ ctiã suꝑiorẽ dõ se dicit
ipse homo traxit exinferiori parte infirmitatẽ peccandi
hroccꝰ ex carne qua exclusa anima detoret apostatȩ angłi
idõ ueniã ñ habent.q carnalis fragilitatis nulla infirmi¬
adueniã ꝓpĩ erluteu materia pondus traxer̃ infirmitatis
i dõq ꝑ infirma carnis conditione redit᷑ pat& hõis adsalu¬
tẽ sie es psalmus dic̃ Ip̃se sat figñtũ nr̃m. Mem̃to dñe
qđ t̾ra sumui. Et itrrũ. Memorare inquid quesit mea sus

Expanded text:
morem se conferunt, et hoc cecidit et diabolus. Sed homo reversus ad poenitentiam, dum se inferiorem esse cognoscit: diabolus vero non solum in hoc contentus quod se Deo aequalem existimans cecidit, insuper etiam superiorem Deo se dicit, homini: quia ipse homo traxit ex parte inferiori infirmitatem peccandi, hoc est ex carne, qua exclusa anima detinetur. Apostatae angeli ideo veniam non habent, quia carnalis fragilitatis nulla infirmid ex lutea materia pondus traxerunt infirmitatis, ideoque pro infirma carnis conditione, reditum patet hominis ad salutem: sicut et Psalmus dicit: Ipse scit figmentum nostrum. Memento Domine q
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ placuit ut qͥcq ipsa ũba dñcȩ oracionis ubi clcim᷑
dimitie nob̵ debita nr̃a. ita uolunt ascis diei. ut humili¬
⁊ ñ ueractĩ ħ dicat᷑. anathema sit. Quis eni ferat orantẽ
& ñ homitib ẜ ipsi dño m̃cientẽ. qui labiis sibi dic̃. dimini¬
uelle & cordedic̃ que sibi dimutant᷑ debita ñ hab̾e

Expanded text:
ubi dicimus: Dimitte nobis debita nostra , ita volunt a sanctis dici, ut humiliter, non veraciter hoc dicatur; anathema sit. Quis enim ferat orantem, et non hominibus, sed ipsi Domino mentientem, qui labiis sibi dicit dimitvelle, et corde dicit quae sibi dimittantur, debita non habe
Abbreviated transcription (Latin):
pse ẽ enũ qui alleuat detia inorẽ. & de stersort engit raupem
ut colloca cõ epͥncipibus epli sui. Iese c̃ qui sterile facit matrt̃
suꝑ filios lȩtantẽ. N gͦ dubites neꝗ desperts mutar te posse
inmels. Si enĩ tantũ petuerit diabolus ut acelsis uurtunũ fistigus
inꝓfundũ te ducer& inaloꝵ. ꝗtomagis pot̾ti ds adbono uerticẽ rcuo¬

Expanded text:
 qui allevat de terra inopem, et de stercore erigit pauperem, ut collocet eum cum principibus populi sui. Ipse est qui sterilem facit matrem super filios laetantem. Non ergo dubites, neque desperes mutari te posse in melius. Si enim tantum potuit diabolus, ut a celsis virtutum fastigiis, in profundum te duceret malorum, quanto magis poterit Deus ad bonorum verticem revo
Abbreviated transcription (Latin):
utriusq sexis xtatẽ. piuꝑtatẽ. causa. statũ. ꝑsonã. cuiq
penitentĩ agere uolentis. ipsũ quoq coͣrͣ penitentis in¬
uleti st̃ penitentiȩ stuctus ꝑquos adexpiationẽ iriminu
ꝓuenct̃. Non enĩ tanti siplici illo pynttrtiş nomine
salus eina regmittit᷑. ut illud apostolicũ. ẜnitemini
inquit & cũtimini ut deleant᷑ piccato ira. Et ilad

Expanded text:
utriusque sexus, aetatem, paupertatem, causam, statum, personam cujusque poenitentiam agere volentis, ipsum quoque cor poenitentis inMulti sunt poenitentiae fructus per quos ad expiationem criminum pervenitur. Non enim tantum simplici illo poenitentiae nomine salus aeterna repromittitur, ut illud apostolicum: Poenitemini, inquit, et convertimini ut deleantur peccata vestra. Et illud
Abbreviated transcription (Latin):
ne putaret᷑ quẽ ad modũ quicła senciunt ħ ñ de sius s. Loreni¬
de populi sui pocius dixisse peccatis. postea dic̃. Com ora¬
rẽ & cõfite rer percata mea. & peccata populi mei dño
eo meo. Noluit dicere peccata nr̃a: s. płi sui docerit & sua boxini¬
qm̃ fut̾os istos quitã male intellegerent tãꝙ ꝓħa ỹ ielte atus¬

Expanded text:
ne putaretur, quemadmodum quidam sentiunt, hoc non de suis, de populi sui potius dixisse peccatis, postea dixit: Cum orarem, et confiterer peccata mea et peccata populi mei Domino Deo meo : noluit dicere, peccata nostra; sed populi sui dixit, et sua; quoniam futuros istos qui tam male intelligerent, tanquam prophet
Abbreviated transcription (Latin):
itappentens ñ hocstilit̃ debet ir iunare qđillimanda¬
illi iussa sunt. deb& quantũ uisi uissũ fueret iciu¬
nare. Si enĩ ta cgert. quȩ illi sacãos p̃cepa. illa
tarũ pecctis qͥ efessus ẽ remuittint̃. Si uͦ postta ex
tua uoluntate icuinauera. mereedẽ sibi aqur&. et
sabbito & ch̃ca die manduca & bibat quicaͥs ei aptũ
fucrit. eustodiat tam̃ sȩ acrapuli & ebrietate. quia
oñus luxurio de ebrietate nascitur. Ieło beatꝰ puulus
ꝓhibuit elicens. Nolett inebriari uino inquo est lipuriu.
ñ qͥa in uino est lururia. s ebrictas. O ł contingat homint̃

Expanded text:
hoc solum debet jejunare quod illi mandailli jussa sunt, debet quantum ipsi visum fuerit jejunare. Si enim egerit ea quae illi sacerdos praeceperit, illaex sua voluntate jejunaverit, mercedem sibi acquiret, et sabbato et dominica die manducet et bibat quidquid ei aptum fuerit: custodiat tamen se a crapula et ebrietate: quia omnis luxuria de ebrietate nascitur. Ideo beatus Paulus prohibuit dicens: Nolite inebriari vino, in quo est luxuria: non quia in vino
Abbreviated transcription (Latin):
na poremia ante tepori p̾scitur. Sed scendũ quia erens
c ordinans uos om̃po ds. uirti singulorũ mertu dispont
iminũ. ut uł malus ille bicuit uiuat. ne multis bmo
agentibꝰ noceit. ł boiꝰ iste eliutiꝰ ithac uta surs ste dur
multis boni opis adiutor exis tat. ł rursũ malus logi dis¬

Expanded text:
citur. Sed sciendum quia creans et ordinans nos omnipotens Deus juxta singulorum merita disponit, et terminum ut et malus ille breviter vivat, ne multis bene agentibus noceat, vel bonus diutius in hac vita subsistat, ut multis boni operis adjutor existat. Quamvis omni
Abbreviated transcription (Latin):
henorẽ t̾renũ inbiantes ceti diuina sapientiã. De talib
cui pastorale. maumȩ eũ semsipsiȩ nicbis pasterat ỹpata¬
uerint disiplinȩ. Eechid nãꝙ at. Ue pastoribꝰ irt¬
qͥ pscebait sem& ipsos. & ñ grege. Lae bibebant. ⁊lanis
Ceorũ opaecbuant᷑. & qdđ crassũ fuerat manducibant. qđ frac¬
reo uens. &. ñ corripientes. qͥ ubi morituros homines audiunt.
inde guudent. ⁊rpiortamt se ad p̃dã quisi eorui adeacbuera

Expanded text:
honorem terrenum inhiantes, caeci divina sapientia. De talibus cium pastorale, maxime cum in semetipsis nihil pastoralis praeparaverint disciplinae. Ezechiel nagregem: lac bibebant, et lanis eorum operiebantur, et quod crassum fuit manducabant, quod frac, et non corripientes: qui ubi morituros homines audiunt, inde gaudentes praeparant se ad praedam quasi corvi ad cadavera
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i clero.uii. pęnitentiȩ psalmos ĩ trã ꝓstratꝰ. cũ lacri¬
mis ꝓeqꝵ absolutione derantent. Ic̃ resurgent ab ota¬
tione uixta qđ canones iubent manus eis inponent.
aquã benecł suꝑ eos inpenat. ciaerẽ pͥus mittat. de¬
inde cilicio capita eoꝵ cooꝑut. & eũ gemitu ⁊ erebris
suspiris eis benũti&. qd sic̃ adam ꝓiectus est depara¬
dhso. ita & ipli ab ȩxcła ꝓ peccatis abiciuntur. Post hec

Expanded text:
rostratus cum lacrymis pro eorum absolutione decantet. Tunc resurgens ab oratione, juxta quod canones jubent, manus eis imponat, aquam benedictam super eos spargat, cinerem prius mittat, deinde cilicio capita eorum cooperiat, et cum gemitu et crebris suspiriis eis denunciet, quod sicut Adam projectus est de paradiso, ita
Abbreviated transcription (Latin):
quotiens cũq dederis c̃siliũ peicanti. simul qͦq da illi
penitentis stati quantũ debeat ieuinare. aiti elemosinis
redimere peccatu siuo. neforte obliuiscaris q̃ tͥ iã dix̃.
& iterũ tͥ necesse sit int̾ragire. ⁊ forsitan erubesc&¬
tt̃um peccata su confiteri. ei inueniat̾iã ampliꝰ uidicari.

Expanded text:
Quotiescunque dederis consilium peccanti, simulque da illi statim poenitentiam, quantum debeat jejunare, aut eleemosynis redimere peccata sua; ne forte obliviscaris quae tibi jam dixit, et iterum tibi necesse sit interrogare, et forsitan erubescat iterum confiteri, et inveniatur jam amplius judicari.