comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& filios eius.cumq lau isset eos qͣn¬
do is qui uere ẽ sacerdos. xp̃c offert᷑
patri. Oblationis enim eius. etiam
danihel meminit. cum dicit. Et
ecce filius hominis cum nubib
cȩli. & usq ad uetustum dierum
ꝑ uenit. & oblatus ẽ in conspectu eiꝰ:
Nostri utiq causa. & nob̾cum. & ꝓpt̾
nos. offertur. Propt̾ea & nunc eum
cum filus suis dicit oblatum. cum
his uidelicet qui sublimiora sapi¬
unt. & qui imitantur eum. quan¬
tum fas ẽ hominib. sicut ait paulꝰ.¬
mitatores mei estote: sicut & ego
xp̃i .S. oblatio ipͣsa ꝑbaptismũ
cȩlebratur. Propter quod ait
Cumq lau isset eos. Certus es autͣ.
quod xp̃c ad scĩficandas aquas ba¬
ptismatis nr̃i: in iordane ẽ fluuio
baptizatus. S hȩc quidem cõmu¬
nia sunt aaron cum filiis eius .xͦ
uidelicet nob̾cum. Sequentia uͦ
nequaquam : excedunt quippe
nos. atq sublimiora nob̾ sunt: so¬
liq pͥmo ac uero sacerdoti com¬
pecentia. Hestiuitq pontificem

Expanded text:
ios ejus, cumque lavisset eos, quando is qui vere est sacerdos Christus offertur Patri: Oblationis enim ejus etiam Daniel meminit, cum dicit: Et ecce ut filius hominis cum nubibus coeli, et usque ad Vetustum dierum pervenit. Et oblatus est in conspectu ejus. Nostri utique causa, et nobiscum, et propter nos offertur: propterea et nunc eum cum filiis suis dicit oblatum, cum his videlicet qui sublimiora sapiunt et qui imitantur eum, quantum fas est hominibus, sicut Paulmitatores mei estote, sicut et ego Christi , sed oblatio ipsa per baptismum celebratur, propter quod ait: Cumque lavisset eos. Certum est autem quod Christus ad sacrificandas aquas baptismatis nostri in Jordane fluvio baptizatus. Sed haec quidem communia sunt Aaron cum filiis ejus, Christo videlicet nobiscum; sequentia vero nequaquam excedunt quippe nos atque sublimiora nobis sunt, solique primo ac vero sacerdoti competentia. Vestivitque pontificem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ipse scificabatur. filios quoq eiꝰ
oblatos uestiuit tunicis lineis. et
cinxit baltheo: imposuitq mitras
ut iusserat dñs. Tunice filus aaron
similes aaron. & zonȩ seu baltei
similes. icydares siue mitrȩ. impo¬
nuntur. Ipsum enim induunt.
ipso cinguntur: ipsum portant
in capite. Unde &r paulus dicit.
State precincti lumbos urõs in ue¬
ricam iusticie. Ipse aut̃ etiam hoc
qui factus ẽ nob̾ a deo sapientia ꝙ
iusticia. S. .&. galea nos salutis par¬
lus indui precepit: xp̃c enim salira¬
re ẽ. sicut sy meon destificatus est.
Nunc dimittis seruum tuum dñe

Expanded text:
et ipse sanctificabatur. Filios quoque ejus et ipse sanctificabatur. Filios quoque ejus oblatos vestivit tunicis lineis, et cinxit balteo, imposuitque mitras, ut jusserat Dominus. Tunicae filiis Aaron similes Aaron, et zonae seu baltei similes, et cydarae sive mitrae imponuntur. Ipsum enim induunt, ipso coguntur, ipsum portant in capite, unde et Paulus dicit: State praecincti lumbos vestros in veoricam justitiae, ipse autem etiam hoc qui factus est nobis a Deo sapientia et justitia; sed et galea nos salutis Paulus indui praecepit, Christus enim salutare est. Sicut Simeon testificatus est: Nunc dimittis servum tuum, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ligitur. Non frustra tam̃. nec extͣ
ordinem. in hoc mist̾ĩo. sacerdotis
ungi nunc caput legislator
scripsit: ut cognoscamus. qm̃ quẽ¬
admodum caput a pedib diuidi
non potest. sic neq xp̃i diuinitas.
post unitionem. ab humanitate
diuiditur. S siue ungi dicatur
siue generari. siue pati. siue resur¬
gere. siue assumi. dicimꝰ hoc. in¬
carnatum u̾bum non diuidentes.
s dicentes. hominem quidẽ unctĩ.
dm̃ aut̃ non unctum. s dm̃ eun¬
dem simul ⁊ hominem. Hoc enim
&r dauid sine aliqua dubietate ap¬
probat. cum dicit. Sedes tua ds̃
in scłm scłi: uirga recta ẽ. uirga re¬
gni tui. Dilexisti iusticiam ⁊iodisti
iniquitatem. ꝓpt̾e̾a unxit ce d̃s̃ ds̃
tuus. Cernis dm̃ dici qui unctꝰ ẽ:
quia omĩa carnis suȩ. manifestũ
est quod sibimet ipsi qui in carna¬
tus ẽ uendicat. Quȩ enim &r eius
erat unctio: nisi omnino ipsa in car¬
natio: scłm hunc modum: caput
intelligibilis sac̾dotis unguebat᷑.

Expanded text:
nitas intelligitur, non frustra tamen nec extra ordinem in hoc mysterio sacerdotis ungi nunc caput legislator scripsit, ut cognoscamus quoniam quemadmodum caput a pedibus dividi non potest, sic neque Christi divinitas post unitionem ab humanitate dividitur; sed sive ungi dicatur, sive generari, sive pati, sive surgere, sive assumi dicitur, hoc incarnatum Verbum non dividentes, et dicentes hominem quidem unctum, Deum autem non unctum, sed Deum eumdem simul et hominem. Hoc enim et David sine aliqua dubietate approbat cum dicit: Sedes tua, Deus, in saeculum saeculi, virga recta est, virga regni tui, dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem, propterea unxit te Deus, Deus tuus . Cernis Deum dici qui unctus est? Quia omnia carnis suae manifestum est quod sibimetipsi qui incarnatus est vindicat. Quae enim et ejus erat unctio, nisi omnino ipsa incarnatio? Secundum hunc modum, caput intelligibilis sacerdotis ungebatur
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Quod ẽ aut̃ cingulum. quo
tunicam & ypoditim cinxite ipsỹ
opus disce. Dicit enim in tab̃na¬
culi constructione: & facies cyda¬
rim bissin᷑ & zonam. opꝰ uarium.
Quia enim cẏdaris indumentum
capitis ẽ. opus aut̃ cinguli siue
zone. confortare quodãmodo et
constringere ẽ eum qͥ eingitur:
hoc ostendere legislator proposuit.
recapitulans siue restaurans. si¬
mul etiam confortans nr̃am mas¬
sam. cuius pͥmitias sumpsit: in¬
carnationis dispensare mist̾ium:¬

Expanded text:
. Quid est autem cingulum quo tunicam et ypoditim cinxit? Ipsum opus disce. Dicit enim in tabernaculi constructione: Et facies cudarim byssinum et zonam opus varium. Quia enim cydaris indumentum capitis est. Opus autem cinguli sive zonae confortare quodammodo et constringere est eum qui cingitur; hoc ostendere legislator proposuit, recapitulans sive restaurans, simul etiam confortans nostram massam, cujus primitias sumpsit incarnationis dispensare mysterium
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ipse quidem substantialiter:
nos uero oꝑatione eius & gr̃a.
Propterea unguntur quidẽ simul
cum a aron filii eius. s non talia
in eis. qualia & in aaron in uncti¬
one aguntur. sicut manifestant
sequentia. S etiam in hoc mens
in presenti figenda ẽ: quod non
frustra hȩc in xpm̃ accipiamus.
Sciens enim eccłam dicere bȩc le¬
gis lator mẏsteria. conuocariom¬
nem cetum. siue sinagogam p̃¬
cepit. id ẽ. quod greci ȩccłasten di¬
cunt. ad ianuam tab̾na culi testi¬
monii. Quȩ sinagoga ñ potest
alit̾ ad hanc legem cõmunionẽ
habere. nisi ad ȩccłam conueniat:
apud quam harum figurarum
ueritas conseruatur. fecit moy¬
ses ut dñs imꝑauerat. Congrega¬
taq om̃i turba ante fores. ait.
Iste ẽ sermo quem iussit dñs fieri.
statimq obtulit aaron & filios eiꝰ.
Cumq lau isset eos. uestiuit ponti¬
ficem subucula linea. accingens
gulo: coaptauit rationali. in quo
erat doctrina & ueritas. Cydari
quoq texit caput. ꝙ suꝑ eam con¬

Expanded text:
tur ipse siquidem substantialiter, nos vero operatione ejus et gratia: propterea unguntur quidem simul cum Aaron filii ejus, sed non talia in eis, qualia et in Aaron in unctione aguntur, sicut manifestant sequentia: sed etiam in hoc mens in praesenti figenda est, quod non frustra haec in Christum accipiamus, sciens enim Ecclesiam dicere haec legislator mysteria, convocari omnem coetum sive Synagogam praecepit, id est, quod Graeci Ecclesiastae dicunt, ad januam tabernaculi testimonii. Quae synagoga non potest aliter ad hanc legem communionem habere, nisi ad Ecclesiam conveniat, apud quam harum figurarum veritas conservatur. Fecit Moyses ut Dominus imperaverat, congregataque omni turba ante fores ait: Iste est sermo quem misit Dominus fieri: Statimque obtulit Aaron et filios ejus. Cumque lavisset eos, vestivit pontificem subucula linea, accingens gulo coaptavit rationali: in quo erat doctrina et veritas. Cydarim quoque texit caput, et super eam con
Abbreviated transcription (Latin):
moyses altare: corpus uidelicet do¬
minicum. septies: quia dñi unctio.
tota ẽ spc̃ plenitudo. qui in septẽ
oꝑationib designatur: quẽ ad mo¬
dũ esaias dix̃. Ungit. aut̃ ⁊ omĩa
uasa eius: tam apłos. quam eos
qui eis in tantum similit̃ uiuunt.
ut domꝰ xp̃i & uasa. recte nomi¬

Expanded text:
Moyses altare, corpus Dominicum videlicet, septies, quia Domini unctio tota est Spiritus plenitudo, qui in septem operationibus designatur, quemadmodum Isaias dixit. Ungit autem et omnia vasa ejus: tam apostolos quam eos qui eis in tantum similiter vivunt, ut domus Christi et vasa recte nomi
Abbreviated transcription (Latin):
Congregataq om̃i turba ante fores.
ait. hic est sermo. quem iussit dñs
fieri. Quis sermo ille: de quo scili¬
cet dauid dicebat. Dñs dabit. u̾bũ
eũgelizantibꝰ: uirtutem multam.
S &e petrus planius ait. Hoc ẽ uer¬
bum. quod annuntiatũ ẽ uobis.
Eũgłicus siquidem presens sermo
ẽ: quia & eu̾głica sunt ab eo annũ¬
tiata mist̾ia. quib & gr̃a in est ba¬

Expanded text:
Congregataque omni turba ante fores ait: Hic est sermo quem jussit Dominus fieri. Quis sermo ille? De quo scilicet David dicebat: Dominus dabit verbum evangelizantibus virtute multa ; sed et Petrus planius ait: Hoc est verbum quod annuntiatum est vobis . Evangelicus siquidem praesens sermo est, quia et Evangelica sunt ab eo annuntiata mysteria, quibus et gratia inest ba
Abbreviated transcription (Latin):
aguntur. Quid aut̃ hȩc quȩ nunc
dicta sunt significent. hoc tͥ prece¬
dens sermo tradet. quia unctio xͦ
q his qui eius sunt. cõmunis ꝙ ñ
cõmunis ẽ. Cõmunis quidem. qr
eiusdem unctionis sunt & ipsi par¬
ticipes: quamobrem & nos parti¬
cipatione xp̃i. xp̃iani dicimur.
Non cõmunis aut̃. quia in estimabi¬
li quadam sublimitate excellit d̃s
hominib: ꝙr gr̃a. in qua ei cõmu¬

Expanded text:
timonii. Quid autem haec quae nunc dicta sunt significent, hoc tibi praecedens sermo tradet, quia unctio Christi et his qui ejus sunt communis et non communis est. Communis quidem, quia ejusdem unctionis sunt et ipsi participes, quamobrem et nos participatione Christi, Christiani dicimur. Non communis autem, quia inaestimabili quadam sublimitate excellit Deus hominibus et gratia in qua ei commu
Abbreviated transcription (Latin):
onali. Lxx. aut̃. ediderunt: ⁊ posu¬
it suꝑ illum ypomidem: & cinxit
illum. scđm aditum ypomidis:
& constrinxit illum ad eam suꝑ¬
humerale.Suaue xp̃i iugum ẽ.
id ẽ. eugłica uita. quam ut pote
ipse demonstrans. recte suꝑ hu¬
meros portabat. De qua ait. Tol¬
lite iugum meum suꝑ uos: & dis¬
cite a me quia mitis sum &e hu¬
milis corde. Iugum enim meum

Expanded text:
aginta autem ediderunt: Et posuit super illum epomidem, et cinxit illum secundum aditum epomidis, et constrinxit illum ad eam superhumerale. Suave Christi jugum est, id est, evangelica vita, quam ut pote ipse demonstrans, recte super humeros portabat, de qua ait: Tollite jugum meum super vos, et discite quia mitis sum et humilis corde: jugum enim meum
Abbreviated transcription (Latin):
ca ad lanuas tabnaculi cestimo¬
nu:hie ait. Conuocauit congre¬
gationem. ñ ad ianuas. s ad ianu¬
am tab̾naculi testimonii: ammo¬
nens aures nrãs euident̃. quod
apłoꝵ doctrinȩ. quas eẽ ianuas
tabnaculi destimonii precedens
sermo exposuit. & xp̃i doctrina
sunt. ipsius lingue infusȩ. & ex his.
ex quib ipse docuit. Quemadino

Expanded text:
estimonii, hic ait: Convocavit congregationem non ad januas, sed ad januam tabernaculi testimonii: admonens aures nostras evidenter, quod apostolorum doctrinae, quas esse januas tabernaculi testimonii praecedens sermo exposuit, et Christi doctrina sunt ipsius linguae infusae, et ex his ex quibus ipse docuit. Co
Abbreviated transcription (Latin):
bit: sic ixp̃c semel oblatus ad mul¬
toꝵ exhaurienda peccata: scdo sine
peccato apparebit expectantib se
in salutem. Offeret tam̃ se ꝓpecca¬
quod peccauit: peccatum autẽ eius.
sic̃ qui semel illud in se suscepit.
nr̃m peccatum dr̃. Ulnde ⁊ paulus
dicebat. Obsecramꝰ pro xp̃o. reconei¬
liari deo. & qui nesciebat peccatũ.
peccatum pro nob̃ fec̃. Uitulũ aut̃
immaculatum dño: uidelicet pa¬
tri offeret carnem suam. In macu¬
latum uero. qr peccatum ñ fecit.
nec dolus inuentus e in ore euis.
Uitulus aut̃ ẽ. quia in cruce incelli¬

Expanded text:
istus semel oblatus ad multorum exhaurienda peccata, secundo sine peccato apparebit exspectantibus se in salutem . Offeret tamen se pro peccaquod peccavit. Peccatum autem ejus, sicut qui semel illud in se suscepit, nostrum peccatum dicitur; unde et Paulus dicebat: Obsecramus pro Christo reconciliari Deo, et qui nesciebat peccatum, peccatum pro nobis fecit . Vitulum autem immaculatum Domino, videlicet Patri, offeret carnem suam; immaculatum vero, quia peccatum non fecit, nec dolus inventus est in ore ejus . Vitulus aute
Abbreviated transcription (Latin):
cymiamatis gratissimi dño. quod ẽ.
in tab̾naculo testimonii. Omnẽ aut̃
reliquum sanguinem fundec in ba¬
sim altaris holocaustum in introitũ
tab̾naculi. ⁊ adipem uituli offeret ꝓ
peccato. tam eum qui oꝑit iutalia.
quam omĩa quȩ intrinsecus sunt.
Duos renunculos. ⁊ reticulum quod ẽ
suꝑ eos iuxta ilia. & adipẽ iecoris
cum renunculis. sic̃ auferetur de ui
tulis hostiȩ pacificoꝵ:⁊ adolebit ea
suꝑ altare holocausti. Pellem uero
& om̃s carnes cum capite & pedib.
qr intestinis: ⁊ fimo. ⁊ reliquo corpore.
efferet extra castra in locũ mundũ.
ubi cmeres effundi solent. incendet¬
q ea suꝑ lignoꝵ struem. quȩ in lo¬
co effusoꝵ cinerum cremabuntur.¬
Nichil eoꝵ quȩ necessaria fuerunt le¬
gis lator omisit. designans quippe
conu̾sationum differentias: ⁊ osten¬
dens nob uias in oblatione sacͥficioꝵ.
quib oporteat nos conu̾sari. Post
hoc necessarie exponit xp̃i sacͥficiũ.
ꝑ quod nobis peccatoꝵ remissio et

Expanded text:
ymiamatis gratissimi Domino quod est in tabernaculo testimonii omnem autem reliquum sanguinem fundet in basim altaris holocausti in introitu tabernaculi et adipem vituli auferet pro peccato tam eum qui operit vitalia quam omnia quae intrinsecus sunt duos renunculos et reticulum quod est super eos iuxta ilia et adipem iecoris cum renunculis sicut aufertur detulo hostiae pacificorum, et adolebit ea super altare holocausti. Pellem vero, et omnes carnes cum capite et pedibus et intestinis a fimo, et reliquo corpore efferet extra castra in locum mundum, ubi cineres effundi solent: incendetque ea super lignorum struem, quae in loco effusoNihil eorum quae necessaria fuerunt legislator omisit; designans quippe conversationum differentias, et ostendens nobis vias in oblatione sacrificiorum, quibus nos oporteat conversari, post hoc necessarie exponit Christi sacrificium, per quod nobis peccatorum remissio et
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur legislator illum sac̃dotem
significare. cui dictum ẽ.Tu es sac̾¬
dos in et̃num. scđ̃m ordinem mel¬
chisedech. eum qui a patre unctꝰ ẽ.
ad quem dauid dicebat. Sedes tua
ds̃ in scłm scłi. uirga recta ẽ. ꝙ uir¬
ga regni tui. Dileristi iusticiam &
odistiinquitatem. ꝓpt̾ea unxit te

Expanded text:
videtur legislator illum sacerdotem significare cui dictum est: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech, eum qui a Patre unctus est, ad quem David dicebat: Sedes tua, Deus, in saeculum saeculi, virga recta est virga regni tui, dilexisti justitiam et odisti iniquitatem, p
Abbreviated transcription (Latin):
alia ergo hoc nunc pͥmũ intende. qr¬
peccata dixit ẽẽ animȩ. Quidã enim
corpus quasi causale peccati accusant.
s non ita ẽ. Nam si sana sit anima.
nichil illi nocebit sarnis luxuries.
quam si scdm quẽ oportet modũ re¬
gat anima. recedit & cessat. Si autẽ
dicis. at quin nolent̾e eam peccare. dĩx:
llerumtam̃ ñ coat tam a carne. ẜ igno¬
rantia boni. qũa ex neglegentia et
inmutatione deterioꝵ patitur: ꝑ qͣm¬

Expanded text:
alia ergo hoc nunc primum intende, qpeccata dixit esse animae, quidam enim corpus quasi causale peccati accusant, sed non ita est. Nam si sana sit anima, nihil illi nocebit carnis luxuries. Quam si secundum quem oportet modum regat anima, recedit et cessat. Si autem dicis, atqui nolentem eam peccare dixit, verumtamen non coacta a carne, sed ignorantia boni, quam ex negligentia et mutatione deterio
Abbreviated transcription (Latin):
batur. Non solum aut̃ inmacula¬
tum eum ẽẽ precepit. sed et qui p̃¬
cii sit. siue emi possit duob sielis.
uł scđm .lxx. argenti quinquagin¬
ta siclis. siclo sanctuarii. Nemo qͥppe

Expanded text:
tur. Non solum autem immaculatum eum esse praecepit, sed et qui pretii sit, sive emi possit duobus siclis, vel secundum LXX, argenti quinquaginta siclis, siclo sancto. Nemo quippe
Abbreviated transcription (Latin):
ad moysen dicens. Anima si preua¬
ricans cęrimonias ꝑ errorem. in his
quȩ dño sunt sc̃ificata peccauerit.
offeret pro delicto suo arietem in¬
maculatum de gregib. qui emi po¬
test duob siclis. iuxta pondus san¬
ctuarii. Ipsumq quod intulit dãni
restituet. & quintam partem ponet
supra. tradens sac̾doti. qui rogabit
ꝓ eo. offerens arietem: ⁊dimittetur ei.
Bonum quidem ẽ ab om̃i peceato
abstinere. maxime tam̃ ab eo quod
contra scã cõmittitur. qr ds̃ ꝑ illud
iniuriatur. Quantum aut̃ hoc. et
quam t̾ribile sit: presens quam le¬
gislator exposuit. demonstrat ob¬
iatio. Cernis quippe quia dũ tot
precepisset sacrificia cȩlebrari. nus¬
quam de arietis sacrificio in pͥnci¬
pio libri huiꝰ dñi ad moysen loqͣn¬
tis nisi tantum in hoc loco mentionẽ
fecit. uolens necessitatem iutilitatẽ
sacrificii huiꝰ ostendere. Cernis etiã
quia non hẏrcum neq caprã aut
ouem aut par columbarũ .s. arie¬
tem precipit offerri: ex oblatione

Expanded text:
ad Moysen dicens: Anima si praevaricans caerimonias per errorem in his quae Domino sunt sanctificata, peccaverit, offeret pro delicto suo arietem immaculatum de gregibus, qui emi potest duobus siclis, juxta pondus sanctuarii; ipsumque quod intulit damni restituet, et quintam partem ponens supra, tradens sacerdoti, qui rogabit pro eo, offerens arietem, et dimittetur ei. Bonum quidem est ab omni peccato abstinere, maxime tamen ab eo quod contra sancta committitur, quia Deus per illum injuriatur. Quantum autem hoc et quam terribile sit, praesens, quam legislator exposuit, demonstrat oblatio. Cernis quippe quia dum tot praecepisset sacrificia celebrari, nusquam de arietis sacrificio in principio libri hujus, Domini ad Moysen loquentis, nisi tantum in hoc loco mentionem fecit, volens necessitatem et utilitatem sacrificii hujus ostendere. Cernis etiam quod non hircum, neque capram, aut ovem, aut par columbarum, sed arietem praecepit offerri, ex oblatione
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificium diuiditur: id ẽ in remis¬
sionem peccatoꝵ. penitentiam agen¬
ti. & in theologiam xp̃o. Solius
enim dĩ est ignoscere: etiam ea. qͣ
impossibilis uidecur remissio. Et¬

Expanded text:
sacrificium dividitur, id est, in remissionem peccatorum poenitentiam agenti, et in theologiam, Christo: solius enim Dei est ignoscere etiam ea quorum impossibilis videtur remissio,
Abbreviated transcription (Latin):
etiam qui finis sit huiꝰ sanctionis:
cognoscamꝰ. Sequitur enim. Reliqͣm
uero partem ipse habebit in mun̾e:
Quod.lxx. ediderunt. Quod aut̃ re¬
liquum fuerit. sit sac̾dotis: quem¬
admodum sacrificium similȩ ẽ.

Expanded text:
etiam qui finis sit hujus sanctionis cognoscamus, sequitur enim: Reliquam vero partem ipse habebit in munere, quod LXX ediderunt: Quod autem reliquum fuerit, sit sacerdotis, quemadmodum sacrificium similae.
Abbreviated transcription (Latin):
nouitatis hic affert sermo. Nam et
alibi animã. sepe more suo dotũ homi¬
nem appellauit. Meluti cum eoꝵ qͥ
in egipto descender̃ numerum dige¬
romã euntis describeret: ait. Eramus
aut̃ om̃s animȩ innaui ducents septu¬
aginta ⁊ sex. Intuendum ẽ aut̃. ne for¬
sitan animã in hoc loco gentilem di¬
xisset hominem. Quia enim suꝑiꝰ filus
isrł ea quȩ sunt in sanguine sacͥficia
dics̃. loquere ait filus isrł. homo qui
optulerit ex uob̃ hostiam dño. de peco¬
rib id est de bub iouib offeret incti

Expanded text:
novitatis hic affert sermo. Nam et alibi animam saepe Moyses totum hominem appellavit, veluti cum eorum qui in Aegypto descenderunt numerum digeRomam euntis describeret, ait: Eramus autem omnes animae in navi ducentae septuaginta sex . Intuendum est autem ne forsitan animam in hoc loco gentilem dixisset hominem; quia enim superius filiis Israel ea quae sunt in sanguine sacrificia dicens: Loquere, ait, filiis Israel: Homo qui obtulerit ex vobis hostiam Domino de pecoribus, id est, de bobus et ovibus, offeret victi
Abbreviated transcription (Latin):
enim cum ꝓpeccatis sacͥficia disponit.
eum qui nec ouem ht nec capram. tur¬
tures uł pullos columbarũ offerre p̃¬
cepit. Qui aut̃ nec hoc ht̃. similã eum
sancit offerre. Non enim iam exoꝑi¬
b:. ut pote pauꝑ uirtutib. s sola dei

Expanded text:
m pro peccatis sacrificia disponit eum qui nec ovem habet, nec capram, turtures vel pullos columbarum offerre praecepit; qui autem nec hoc habet, similam eum sancit offerre. Non enim jam ex operibus, ut pote pauper virtutibus, sed sola Dei
Abbreviated transcription (Latin):
Non ergo ꝑmittit inflari. ⁊ideo auferri
p̾cepit uesicamt᷑. S nec maiora nob̾ que¬
rere uł altiora. Altiora enim ce ait ne q̃si¬
eris: ⁊ sublimiora te ne scrutatus fueris.
Unde ⁊ plumas ab hostia separauit. ⁊ꝑicit
ꝓpt̃ altare ad plagam orientalem. in loco
in quo cineres effundi solent. Ad orien¬
tem quidẽ: qr inquisitio sublimium re¬
rum uidetur eẽ. Extra altare aut̃: qr ñ
necessariã. s suꝑfluam atq noxiam
scrutationem possidet. In locum aut̾ẽ
iubet᷑ emerum: ꝓpt̃ naturam. de qua
abraham dic̃. Ego aut̃ sum puluis &
cinis. Ergo ꝑ locum cinerum pre¬
dictam inflationem redarguit legis la¬
tor: ut pote quȩ digna sit einere. Quod
aut̃ cinere dignũ ẽ. deorsum in t̾ra ma¬
nec:⁊ in cȩlum ascendere ñ pot̃. Dfinde
ait. Confringetq ascellas eius& ñ seca¬
bit. nec ferro diuidet. Necessarie preci¬
piens utrumq confringet siquidem.
qr oportet membra conterere atq affli¬
gere. eum. qui dõ sacͥficium fieri cupit:

Expanded text:
non ergo permittit inflari, et ideo auferri praecepit vesicam, sed nec majora nobis quaerere vel altiora. Altiora te, inquiens, ne quaesieris, et sublimiora te ne scrutatus fueris, unde et plumas ab hostia separavit, et projici propter altare ad plagam orientalem, in loco in quo cineres effundi solent. Ad orientem quidem, quia inquisitio sublimium rerum videtur esse; extra altare autem, quia non necessariam sed superfluam atque noxiam scrutationem possidet; in locum autem jubet cinerum, propter naturam, de qua Abraham dicit: Ego autem sum pulvis et cinis . Ergo per locum cinerum praedictam inflationem redarguit legislator, ut pote quae digna sit cinere. Quod autem cinere dignum est, deorsum in terra manet, et in coelum ascendere non potest. Deinde ait: Confringetque ascellas ejus et non secabit nec ferro dividet, necessarie praecipiens utrumque confringere, siquidem, quia oportet membra conterere atque affligere eum qui Deo sacrificium fieri cupit:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ut occidatur auis. s ut abrumpat᷑. uł
quomꝰ ꝑ partes ⁊ lenit̾. uerum caput id
ẽ mentẽ. diuuidat a pelle. id̾ a carne. Unde
nẽ uł uitam. ut pote qui totam suam
in quo maxime oportere nos p̃sentem
uitam despice. ut pote totã animam
quisitione. eum carere mundariq
uolens. Maxime enim his passionib
hi qui ubiori pollent scientia subcum¬
bunt. Accestante paulo: scientia in¬

Expanded text:
non ut occidatur avis, sed ut abrumpatur velquomodo per partes et leniter verum caput, id est mentem, dividat a pelle, id est, a carne, unde nem vel vitam, ut pote qui totam suam in quo maxime oportere nos praesentem vitam despicere, ut pote totam animam quisitione eum carere mundarique volens; maxime enim his passionibus hi qui uberiori pollent scientia succumbunt, attestante Paulo qui dici
Abbreviated transcription (Latin):
unde alii ad tab̾nacłm testimonu
oblationem offerunt. Hȩc autẽ
ad altare offertur: cuiꝰ uim in prece¬
dentib didicisti: idẽ. qr dominicũ
significet corpꝰ. S uideamꝰ quȩ his
subiciantur. Et retorto ad collũ capi¬
te. ac rupto uulneris loco: Abrũpens
ñ ualde illam separans a corpore. ut
nec desꝑet illud. nec eo rursus astringat᷑.
quod significatur abrupto uulneris loco.¬

Expanded text:
unde alii ad tabernaculum testimonii oblationem offerunt. Haec autem ad altare offertur, cujus vim in praecedentibus didicisti, id est, quia Dominicum significet corpus, sed videamus quae his subjiciantur: Et retorto ad collum capite ac rupto vulneris loco, abrumpens non illam separans a corpore, ut nec dissiparet illud, nec ea rursus astringatur, quod significatur abrupto vulneris loco
Abbreviated transcription (Latin):
ne. non ita. Predictȩ siquidem oblati¬
oni. differentia uolatilium ñ ẽ connu¬
merata. ut uidelicet ꝑfectior ⁊ maior.
multoꝵq transgrediens possibilitatẽ.
Uolatilia enim homines sunt concem¬
plationi uacantes. t̾renis om̃ino se
ñ miscentes negotus. Qd̃ isi forte ne¬
cessitas exegerit. mox reuolant ad
sublimia.⁊ illo eugłico iuuant᷑ testi¬
monio. quo dñs ait. Considerate uo¬
latilia cęli. qr ñ seminant neq metũt.
& pat uest̾ cȩlestis pascit illa. De eis¬
dem dñs dicebat. Simile ẽ. regnũ ce

Expanded text:
. Aliter: Praedictae siquidem oblationi differentia volatilium non est connumerata, ut videlicet perfectior et major multorumque transgrediens possibilitatem. Volatilia enim homines sunt contemplationi vacantes, terrenis omnino se non miscentes negotiis, quod et si forte necessitas exegerit, mox revolant ad sublimia, illo Evangelii juvante testimonio quo Dominus ait: Considerate volatilia coeli, quia non seminant neque metunt, et Pater vester coelestis pascit illa . Contem
Abbreviated transcription (Latin):
Contemplationi ergo uacans. ⁊ insuꝑi¬
oꝵ considerationem. ꝑfectꝰ homo. ħ
enim quȩ predicta sunt docuerunt.
si conu̾sationem siue uitam suam
oblationem offeret. de turturibus
aut de columbis offerat munꝰ suũ.
id ẽ. in scientia ⁊ mansuetudine spi¬
ritali. Hȩc enĩ opus ht̃. ut ñ excedat
legis consideratio inuanis occupata.¬
qr cognitionẽ ht̃. ita ut eiꝰ exẽplo
iudȩoꝵ exprobraretur ppłs. ihere¬
mias probat. Ait enim. Turtur q
hirundo iciconia custodier̃ tempꝰ
aduentꝰ sui. ppłs aut̃ m̃s ñ cognoũ
iudicium dñi. Columba autem
munda. ⁊ simplex. annuntiatrixq pre
Beati mundo corde. qr ipsi dm̃ uidebt̃.
ezechias ait. Meditabor ut columba.
hanc oblationẽ unꝰ sac̾dos offeret. ñ mul¬
ti. Non ẽ quippe contẽplatiua uita plu¬
rimoꝵ. id ẽ. ut ex tota se mence offe¬
rant dõ. nicħshumanũ ulteriꝰ cogi¬
tent. s continue contemplentur cȩle¬
stia. & ea quȩ sursum sunt sapiant.

Expanded text:
Contemplationi ergo vacans et in superiorum consideratione perfectus homo hoc enim quae praedicta sunt docuerunt, si conversationem sive vitam suam oblationem offert de turturibus, aut de columbis offerat munus suum, id est, in scientia et mansuetudine spiritali. Haec enim opus habet ut non excedat legis consideratio in vanis occupata.quia cognitionem habet, ita ut ejus exemplo Judaeorum exprobraretur populus, Jeremias probat; ait enim: Turtur et hirundo et ciconia custodierunt tempus adventus sui, populus autem meus non cognovit judicium Domini . Columba autem munda et simplex annuntiatrixque praoblatiEzechias ait: Meditabor ut columba. Hanc oblationem unus sacerdos offeret, non multi; non est quippe contemplativa vita plurimorum, id est, ut ex tota se mente offerant Deo, nihilque humanum ulterius cogitent, sed continue contemplentur coelestia, et ea quae sursum sunt sapiant,
Abbreviated transcription (Latin):
tab̾nacłi testimonii. Quec̃q ergo ad sa¬
crificium offerebantur. ex late altaris
ab aquilone stabant: Et si coram dño
sacficium cȩlebrabatur. id ẽ. in conspe¬
ctu scõꝵ. faciem enĩ dñi appellat scã
scoꝵ. quia in ipsis dĩ habitabat gła.
unde nec frequent̃ in ipsis intrare sac̃¬
dotem. nisi semel in anno iubebat: his¬

Expanded text:
tabernaculi testimonii. Quaecunque ergo ad sacrificium offerebantur, ex latere altaris ab aquilone stabant, et sic coram Domino sacrificium celebrabatur, id est, in conspectu sanctorum; faciem enim Domini appellat Sancta sanctorum, quia in ipsis Dei habitat gloria. Unde nec frequenter in ipsis intrare sacerdotem, nisi semel in anno jubebat.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m: ouium aut̃ sacͥficium. simplici¬
tati studentium. ñ absolute aut̃ etiã
intelligibilis altaris s ex latere offert᷑.
Indirectum ẽ enim. qr mandata ꝑfic̃.
ex latere autẽ. quia a malis abstinet.
Quare: quia sic̃ in aulam u̾bi gr̃a regi¬
am melius ẽ quidem ꝑ ostium rectũ
ingredi. eum aut̃ hoc non facile. bo¬
num sit eciam ꝑ illud quod ex lat̾e.
intioire. sic melius ẽ. dõ quidem per
mandatoꝵ offerri ꝑfectionẽ. bonũ
ẽ tam̃.:⁊ si ꝑ maloꝵ se quis offerat ab¬
stinentiam. Deo quippe modo quoli¬
bet offerixͥ bonum ẽ. Ad latus autẽ
altaris. ad aquilonem necessarie ad¬
didit. nebulosa enim pene semꝑ hȩc
pars ẽ. obtinentur siquidẽ nebula. id
ẽ ignorantia. hi qui ñ ex toto se inno¬
centiȩ tradunt. Propt̾ea ⁊ holocau¬
stum dr̃. etiam sine oꝑatione iusticiȩ.

Expanded text:
 Ovium autem sacrificium simplicitas est studentium, non absolute ovium illius intelligibilis altaris, sed ex latere offertur: in directum est enim qui mandata perficit, ex latere autem qui a malis abstinet. Quare? Quia sicut in aulam, verbi gratia, regiam, melius est quidem per ostium rectum ingredi, cum autem hoc non est facile, bonum sit etiam per illud quod est ex latere introire, sic melius est Deo quidem per mandatorum offerri perfectionem, bonum est tamen et si per malorum se quis offerat abstinentiam, Deo quippe modo quolibet offerre bonum est. Ad latus autem altaris ad aquilonem necessario addidit. Nebulosa enim pene semper haec pars est: obtinentur siquidem nebula, id est ignorantia, hi qui ex toto se innocentiae tradunt; propterea et holocaustum dicitur, etiam sine operatione justitiae.
Abbreviated transcription (Latin):
Contemplationi enini inherens homo.
nicħq habens t̾renum.s qui totus iam¬
dudum cȩlestis ẽ. adu̾sans animȩ non
habet corpꝰ. Integrum quippe eiꝰ corpus
Integrum enim suꝑ intelligibile altare.
&r suꝑ ligna quib subicitur ignis. offer¬
tur. Neq enim alit̃ sacͥficium accepta¬
bile efficitur. nisi meditatione spirita¬
lis legis: ⁊ tunc holo caustum & oblatio
suauissimi odoris dño repꝑitur. qui sẽꝑ
cum obtulerit oblationem sacrificii
dno. simila erit enus oblatio. fundetq suꝑ
eam oleum: ⁊ ponet thus. ac deferet ad
filios aaron sac̾dotis. Quoꝵ unꝰ tollet
pugillum plenum simile. oͦlei. ac totũ
thus: ⁊ ponet memoriale suꝑ altare. in
odorem suauissimũ dño. Quod aut̃ re

Expanded text:
Contemplationi enim inhaerens homo, nihilque habens terrenum, sed qui totus jamdudum coelestis est, adversans animae non habet corpus. Integrum quippe ejus corpusIntegrum enim super intelligibile altare, et super ligna quibus subjicitur ignis, offertur. Neque enim aliter sacrificium acceptabile efficitur, nisi meditatione spiritualis legis, et tunc holocaustum et oblatio suavissimi odoris Domino reperitur, qui semper cum obtulerit oblationem sacrificii Domino simila erit eius oblatio fundetque super eam oleum et ponet tus ac deferet ad filios Aaron sacerdotes quorum unus tollet pugillum plenum similae et olei ac totum tus et ponet memoriale super altare in odorem suavissimum Domino quod autem re
Abbreviated transcription (Latin):
ti: ut essem uobis ds: scĩ eritis: quia &¬
ego sc̃s sum. Omnino ꝓhibet esse
nos socios eorum qui terrena sapuĩt:
nec si potentes quidem sint:nec si
iusticiã aut sapientiam fingant:
nec si forte sacerdotio uel aliqͣlibet
amiciantur dignitate. Unde breuit̃
omniũ repentium quȩ suꝑ derrã
mouent᷑ mentionẽ fec̃ non simpli¬
citer hoc quod ẽ repere respuens: s
suꝑ derram repere. Nã humiliari qͥ¬
dem bonum ẽ ut autem ad t̾renã
declinetur sapientiã. non ẽ bonũ:
nec utilis ẽ animab talis humili¬
tas: aqua liberare uolens. ego sum
ginem facti estis. ut celestia sa piacis¬

Expanded text:
ti, ut essem vobis Deus: sancti eritis, quia ti, ut essem vobis Deus: sancti eritis, quia ego sanctus sum. Omnino prohibet esse nos socios eorum qui terrena sapiunt, nec si potentes quidam sint, nec si justitiam aut sapientiam fingant, nisi forte sacerdotio vel aliqua qualibet amiciantur dignitate. Unde breviter omnium repentium, quae super terram moventur, mentionem fecit, non simpliciter hoc quod est repere respuens, sed super terram repere. Nam humiliari quidem bonum est; ut autem ad terrenam declinetur sapientiam, non est bonum; nec utilis est animabus talis humilitas, a qua liberare volens, Ego sum, ad cujus imaginem facti estis, ut coelestia sapiatis
Abbreviated transcription (Latin):
et qͥ lutulentis pascunt᷑ actionib suꝑ
pectus. siue suꝑ uentem. similiteꝵ
gradiuntur: castrimargie operam
dantes. Inquatuor graduntur suꝑ
catorum p̃dicatur. abutuntur in
lururiosã uitã: non intelligentes.
quia peccatores. ñ ut maneant pec¬
catores. sed ut cessent apeccatis. pro¬
uocat predicatio. S eis qui in qͣtuor
ambulãt addidit et multos habet
pedes: ostendens. quia licet. si ñsolum
ex euuangłicis libris. sed exalus scͥp¬
turis. atq ex. uaria sicut ipsis ui¬
detur doctrina. hoc confirmare cu¬
punt: erunt et sic inmundi. & ut
breuit̃ dicatur: Omne quod reptat
suꝑ derrã. idẽ. qui derrena sapunt.
declinare nos oportet. et refug̾e: sci¬
entes quia eorum communcatio
polluit᷑ et similiter inmundꝰ ẽ agẽs
agentiq concurrens. Ego enĩ sum
sum. Ne polluatis animas ur̃as: iN
omni reptili qͦd mouetur suꝑ t̾ram
Ego dñs. qui eduri uos deterra egyp¬

Expanded text:
et qui lutulentis pascuntur actionibus. Super et qui lutulentis pascuntur actionibus. Super pectus sive super ventrem similiter gradiuntur, gastrimargiae operam dantes. In quatuor gradiuntur super catorum praedicatur, abutuntur in luxuriosam vitam, non intelligentes quia peccatores non ut maneant peccatores, sed ut cessent a peccatis provocat praedicatio; sed eis qui in quatuor ambulant, addidit, et multos habet pedes, ostendens quod licet si non solum ex evangelicis libris, sed ex aliis Scripturis, atque ex varia sicut ipsis videtur doctrina hoc confirmare cupiunt, erunt et sic immundi. Et, ut breviter dicatur, Omne quod reptat super terram, id est, qui terrena sapiunt, declinare nos oportet et refugere, scientes quia eorum communicatio polluit, et similiter immundus est agens, agentique concurrens. Ego enim sum sum; ne polluatis animas vestras in omni reptile quod movetur super terram. Ego Dominus, qui eduxi vos de terra Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
peniteat. Sed et qui comederit de
morticinis eoꝵ id ẽ qui eos defend̾it.
qͣsi aduocatus peccatorum ipsoꝵ uł
auxiliator. et ꝓpterea illoꝵ inse pec¬
cata suscipiens. necesse habet laua¬
re uestimenta sua. uidelicet actione:
quia et ipse usq aduesꝑum. id est
usq dum peniteat.inmundus erit.
Omne quod reptat suꝑ terram. ab ho¬
minabile erit. nec assumetur incibũ.
Quicquid supra pectus quadrupeᷤ gra¬
ditur. et multos habet pedes. siue
suꝑ humum trahitur: non comedetis:
quia abhominabileẽ. Nolite conta¬
minare animas ur̃as. Nec tangatis
quicqͣm eorum. ne inmundi sitis. sã
et hec suꝑius legis lator exposuit. Nc̃
autem ideo repetit: ut frequenti me¬
ditacione ad custodiendam legẽ mo¬
ueat auditorẽ. Quam obrem eta nob̃
recapitulanda sunt: quia et quiddã
nouum addidit presenti santioni:
necessariam eis adiciens actionem
meditationis. Que reptant gͦ super
terram. hi sunt qui terrena sapiũt:

Expanded text:
poeniteat. Sed et qui comederit de poeniteat. Sed et qui comederit de morticinis eorum, id est, qui eos defenderit quasi advocatus peccatorum ipsorum vel auxiliator, et propterea illorum in se peccata suscipiens, necesse habet lavare vestimenta sua, videlicet actiones, quia et ipse usque ad vesperam, id est, usqe poeniteat, immundus erit.Omne quod reptat super terram abominabile erit, nec assumetur in cibum. Quidquid super pectus quadrupes graditur, et multos habet pedes, sive super humum trahitur, non comedetis, quia abominabile est: nolite contaminare animas vestras, nec tangatis quidquam eorum, ne immundi sitis. Jam et haec superius legislator exposuit, nunc autem ideo repetit, ut frequenti meditatione ad custodiendam legem moveat auditorem. Quamobrem et a nobis recapitulanda sunt, quia et quiddam novum addidit praesenti sanctioni, necessariam eis adjiciens actionem meditationis. Quae reptant ergo super terram, hi sunt qui terrena sapiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
minabitur. idẽ quod nec dũ semi¬
natũ ẽ.seminandũ autem ẽ: eos qͥ
nec dum baptirati sunt. baptrran¬
di autẽ sunt recte appellauit
Suꝑ hos si quid p̃dictoꝵ morticino:
cadat: quia nec dũ cautelã mist¬
riorum acceꝑunt. nec integrã dĩ cog¬
nitionem conquisiuerunt. que illoᷤ
possit remoueri asuꝑuenientib
ernegligentia peccatis. mundi esse
inciderit. Oportuerat quippe:tanti
participationẽ dom. adeoꝵ ꝑtinere
rit. inmundus erit usq aduesꝑã.
Et qui comederit exeo quippiã atq
portau̾it: lauabit uestimenta sua:
&inmundus erit usq aduesꝑam
quẽ admodum peccatores ꝑmanen¬
tes inpeccatis abhominandi sunt.¬
tentes: ita iustis omni studio con¬
currendum ẽ: scientib nob. qͥa ex
eis scĩficamur Si autẽ mortui fu¬
erint graui peccati morte. non debe¬
mus tangere illorum uitam. nec
eorum conuersationis esse partiei¬
pes: scientes quod si quis tetigerit.
inmundus erit.usq quo etiam ipse

Expanded text:
 quod necdum seminatum est, seminandum autem est; eos qui necdum baptizati sunt, baptizandi autem sunt, recte appellavit. Super hos si quid praedictorum morticinorum cadat, quia necdum cautelam mysteriorum acceperunt, nec integram Dei cognitionem conquisiverunt, quae illos possit removeri a supervenientibus ex negligentia peccatis, mundi esse inciderit. Oportuerat quippe tanti participatione doni, ad eorum pertinere rit, immundus erit usque ad vesperam; et qui comederit ex eo quidpiam atque portaverit, lavabit vestimenta sua, et immundus erit usque ad vesperam. Quemadmodum peccatores permanentes in peccatis abominandi snt, ita justis omni studio concurrendum est, scientibus nobis quod ex eis sanctificamur. Si autem mortui fuerint gravi peccati morte, non debemus tangere illorum vitam, nec eorum conversationis esse participes, scientes quod si quis tetigerit, immundus erit usquequo etiam ipse
Abbreviated transcription (Latin):
tur litteram. Differentiã hic iguur
infidelium qui nec dũ baptirati ft̃
exponit.et semen utrosq appellat
ut pote susceꝑunt regni p̃dicati¬
onem. Dequib dñs parabolã semi¬
nis ꝓponens: dicebat. Bonum sem̃¬

Expanded text:
tur litteram. Differentiam igitur hic tur litteram. Differentiam igitur hic infidelium, qui necdum baptizati sunt exponit, et semen utrosque appellat, ut pote qui susceperunt regni praedicationem, de quibus Dominus parabolam seminis proponens dicebat
Abbreviated transcription (Latin):
lex subdidit: qui morticina eoꝵ te¬
dus erit: et animã addiderunt: ne
forte putares de repentib sensibili¬
bus aut bestiis dici. Nam eoꝵ qui
tangit morticina: non anunȩ sed
corporis inmundiciã tangit. Ergo
de doctoribus intelligendũ ẽ. qui in¬
mundi facti sunt. inmunda qͣdã
et mala actione. horum enĩ doc̾tri¬
nis quando fuerint scd̃m legẽ dei.
nino contingere. debemus: remim¬
scentes uerboꝵ dñi. quȩ ad consire¬
mationem p̃sentium. dixit ad ps
siue discipulos Suꝑ cathedrã mo¬
ysi. sederunt scribe et pharisei: om̃ia
quecũq dicunt uobis facite eccu¬
stodite. Secundũ autem oꝑa eorũ.
nolite facẽ. Si cecidit suꝑ sementem.
non polluit eã. Sin autẽ quispiam
aqua sementẽ ꝑfudĩt. et postea a
morticinis tacta fueritalico pollue¬
tur. Nichil indiscussum relinquit
legis lator. sed omnia in subsequen¬
ti discutit: ꝑfectionem legis sp̃alem
ꝓbare desiderans: et si inꝑfecta eis
uidebat᷑ quando solam intueban¬

Expanded text:
lex subdidit, Qui morticina eorum tedus erit. Et animam addiderunt, ne forte putares de repentibus sensibilibus aut bestiis dici: nam eorum qui tangit morticina, non animae sed corporis immunditiam tangit. Ergo de doctoribus intelligendum est, qui immundi facti sunt immunda quadam et mala actione. Horum enim doctrinis quando fuerint secundum legem Dei imnino contingere debemus, reminiscentes verborum Domini, quae ad confirmationem praesentium dixit ad populum sive discipulos: Super cathedram Moysi sederunt scribae et Pharisaei; omnia quaecunque dicunt vobis facite, et custodite: secundum autem opera eorum nolite facere . Si ceciderit super sementem non polluit eam: sin autem quispiam aqua sementem perfuderit, et postea a morticinis tacta fuerit, illico polluetur. Nihil indiscussum relinquit legislator, sed omnia in subsequenti discutit, perfectionem legis spiritalem probare desiderans, etsi imperfecta eis videbatur, quando solam intueban
Abbreviated transcription (Latin):
epolluatis animas uras. Primum
quidẽ. quia donatum ẽ anime
eẽ adimaginem dĩ et maximein
ea esse scĩficationem uult: ut pote
que principatum suꝑ omne an¬
mal tenet. Beinde ostendit. pol¬
lutionem quam odio habet. non
factis: sed eã que animab exacdi¬
onib malis euenit. Dicens autem
non oportere incunctis reptilibus
quȩ mouentur suꝑ terram anima
nĩas pollui: omnino competenter
addidit. ego dñs qui eduxi uos
terra deterra egypti. ut essem uob
indm:. Pegẏptum. egypti demon¬
strans mala. et omnia opera tene¬
brarũ. Egẏptus enim contenebra¬
tio interpretatur quib si qͥs uere
carere uoluerit. eteum qui uere ẽ
ds̃ habere suum dm̃. ñ solũ ẏdola¬
triam cauere debet̾ sed suere ei ad¬
herere desiderat quia ille sc̃s est
pse qͦ scĩmonie studeat. sine qua nemo
uidebit dm̃. Ista ẽ lex animantium.
iuolucrũ. et omĩs anime iuuentis. q̃
mouetur inaqua. et reptat interra:
ut differentias noueritis mundi &

Expanded text:
Ne polluatis animas vestras, Primum quidem quia donatum est animae esse ad imaginem Dei, et maximam in ea esse sanctificationem vult, ut pote quae principatum super omne animal tenet. Deinde ostendit pollutionem quam odio habet non utant factis, sed eam quae animabus ex actionibus malis evenit. Dicens autem non oportere in cunctis reptilibus quae moventur super terram animas nostras pollui, omnino competenter addidit: Ego Dominus, qui eduxi vos de terra Aegypti, ut essem vobis in Deum, per Aegyptum, Aegypti demonstrans mala et omnia opera tenebrarum: Aegyptus enim contenebratio interpretatur, quibus si quis vere carere voluerit, et eum qui vere est Deus habere suum Deum, non solum idololatriam cavere debet, sed si vere ei adhaerere desiderat, quia ille sanctus est, ipse quoque sanctimoniam studeat, sine qua nemo videbit Deum. Ista est lex animantium et volucrum et omnis animae viventis, quae movetur in aqua et reptat in terra, ut differentias noveritis mundi et
Abbreviated transcription (Latin):
inmunda: nec diuina ꝓpt̃ hoc ab¬
hominatur eloquia. quod ereis qͥdã
forsan iminundi p̃dicatores effecti st̃
Et ꝓpterea fontes. udelicet opulentas
doct᷑rinas. & cisternas siue lacus. lin¬
guas loquentes mediocria. et doctri¬
nam mutͣatã habentes: sed ⁊ collectio¬
nes aquarum. eos qͥ undiq huiusmͦi
uerboꝵ affluentiã cong̃gant.: esse

Expanded text:
immunda, nec divina propter hoc abimmunda, nec divina propter hoc abominantur eloquia, quod ex eis quidam forsan immundi praedicatores effecti sunt; et propterea fontes, videlicet opulentas doctrinas, et cisternas sive lacus, linguas loquentes mediocria et doctrinam mutuatam habentes, sed et collectiones aquarum, eos qui undique hujusmodi verborum affluentiam congregant, esse
Abbreviated transcription (Latin):
clibani et cytropodes nocentur: qͦ¬
modo ñ magis aquarũ collectiones.
inquib contingit animalia hec in¬
cidentia computrescere: S putas. qͥd
clibani uel cytropodes significant:
Magistros uidelicet. inquib cibi sacre
docꝰtrine coquuntur: operationis sp̃s
igne supposito. Non ẽ autem mirũ.
clibanos eos ꝑmetaforam. & cytro¬
podas appellari: quia inmultis sci¬
mus diuinã scripturam talibus
usam nominibNam dauid. moab.
idẽ gentes: lebetem appellauit. Ait
enim. Moab. olla spei mee: ꝓpt̃ bap¬
tismatis aqͣs que ineis calefiunt.
ed erechiel lebetem iherusalem ap¬
pellat sedplenũ carnibus. suie ut
lxx. ueneno: iuros inea male docentes
& uiuentes significans. Scdm hanc
gͦrationem.clibani & cytropodes.
quib coquantur cibi. uidelicet ppłi:
doctores dici possunt. his ergo si in¬
di fiunt. & destruuntur: quia qui
docent non furari. furantur: & qui
p̃dicant non mechari. mechant᷑: Doc¬
trina autẽ siquidem bona ẽ nonẽ

Expanded text:
clibani et chytropodes nocentur, quomodo non magis aquarum collectiones in quibus contingit animalia haec incidentia computrescere? Sed putas: Quid clibani vel chytropodes significent? Magistros videlicet in quibus cibi sacrae doctrinae coquuntur, operationis Spiritus igne supposito. Non est autem mirum clibanos eos per metaphoram et chytropodas appellari, quia in multis scimus divinam Scripturam talibus usam nominibus. Nam David Moab, id est gentem, lebetem appellavit. Ait enim: Moab olla spei meae , propter baptismatis aquas quae in eis calefiunt. Sed et Ezechiel lebetem Jerusalem appellat, sed plenum carnibus, sive, ut veneno, viros in ea male docentes, et viventes significans. Secundum hanc ergo rationem clibani et chytropodes quibus coquantur cibi videlicet populi doctrinae dici possunt. His ergo si indi fiunt et destruuntur, quia qui docent non furari furantur, et qui praedicant non moechari moechantur. Doctrina autem siquidem bona est, non est
Abbreviated transcription (Latin):
enim dirit cib quem comedetis e
liquens quod bibitur: qͥa malarum
actionum et cib et potus ꝓhibetur
idẽ earum communicatio. Si ergo
inaliqua bonarũ actionum. quȩu
omni uase sunt adẽ in om̃i homint
siue pͥncipe. siue plebeio. siue sapi¬
ente. siue imperito. unum quodlib
eoꝵ quȩ dicta sunt inciderit morti¬
cinorum: necessario inmundus erit
Nam et si abintio mala quadã intent¬
one actionem bonã ceꝑit. sic̃ hi faci¬
unt. qͥ ꝓpter negotiationem uł lu¬
crum pietatẽ fingunt᷑. Postea autẽ
inciderit actioni eius. suꝑbia. dolul.
aut hẏpocrisis. uel simile qͥppiã.
qͦd morticinum. ut pote mortẽ quo¬
dammꝰ participanti inferens. dicit᷑.
erit et hic inmundus. Bonã si qͥdẽ
actionem: mala subingrediens in¬
tentio polluit. Qui autẽ addiditle¬
gi quȩ ẽ decibo.si fusa fuerit super
eum aqua. ostendit quia eas quȩ st̃
post baptisma actiones quȩ sit: &¬
sermo ei defideli et baptizato ẽ Ne

Expanded text:
enim dixit, Cibus quem comedetis, et enim dixit, Cibus quem comedetis, et liquens quod bibitur, quia malarum actionum et cibus et potus prohibetur, id est, earum communicatio. Si ergo in aliqua bonarum actionum quae in omni vase sunt, id est, in omni homine, sive principe, sive plebeio, sive sapiente, sive imperito, unum quodlibet eorum quae dicta sunt inciderit morticinorum, necessario immundus erit. Nam et si non ab initio mala quadam intentione actionem bonam coeperit, sicut hi faciunt qui propter negotiationem vel lucrum pietatem fingunt, postea autem inciderit actioni ejus superbia, dolus aut hypocrisis, vel simile quidpiam quod morticinum ut pote mortem quodammodo participanti inferens dicitur, erit et hic immundus. Bonam siquidem actionem mala subingrediens intentio polluit. Quia autem addidit legi quae est de cibo, Si fusa fuerit super eum aqua, ostendit eas quae sunt post baptisma actiones, quae sint; et sermo ei de fideli et baptizato est; de