comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut arbitror pͥmũ cõmemoran¬
dũ scđm narratõnis seriem ꝗͦ¬
admodũ deficientib regib
legitimis iniudẽa ⁊ arripien¬
ente alienigena pͥncipatum:
rex cȩlestis sui aduentus qͣsi
m ħ causam ẽẽ comm odiorẽ
uoluerit. ut suũ uendicaret
terras ñ descendit. qui cotum
mundũ suo aduentu salua¬
re disposuit: tñ qr in uidea
& ilł nuntiatꝰ fuit qui elec¬
ti erant quasi ministri ꝑ qͦs
dispensatio salutis omnium
agetur: ꝓpt̾ea aduentus suipͥn¬
cipiũ ex eis congrue modari de¬
scit᷑us fuit. Camen si diligent᷑
statũ uniu̾sitatis attendimus:
ñ minꝰ aduentũ illiꝰ ex regnogẽ¬
tiũ: qͣm uideoꝵ intelligi posse
manifesta rõne inuemmus. o
em̃ ille & iudeoꝵ regnũ qua¬
si suũ uendicare. ⁊ gentiũ re¬
gnũ quasi contͣriũ expugna
ie ⁊ iͨ subic̾e uenit: icciroorin
iudẽa aliemgenã regnantem
⁊ ingentib quasi collecꝰtis in
unũ uirib. regnũ ftabile ac
robustũ inuenire uoluit. Ne¬

Expanded text:
commemorandum secundum narrationis seriem, quemadmodum deficientibus regibus legitimis in Judaea, et arripiente alienigena principatum rex coelestis sui adventus quasi in hoc causam esse commodiorem voluerit, ut suum vindicaret terras non descenderit, qui totum mundum suo adventu salvare disposuit, tamen quiallis nuntiatus fuit, qui electi erant quasi ministri per quos dispensatio salutis omnium ageretur, propterea adventus sui principium ex eis congrue moderari desciturus. Tamen si diligentem statum universitatis attendimus, non minus adventum illius ex regno gentium, quam Judaeorum intelligi posse manifesta ratione invenimus. Quia enim ille et Judaeorum regnum quasi suum vindicare, et gentium regnum quasi cvenit, idcirco et in Judaea alienigenam regnantem, et in gentibus collectis quasi in unum viribus regnum stabile ac robustum invenire voluit. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
de. Syria uͦ ⁊ asya ⁊ grecia uis¬
cera sua mutua crudelitate di¬
lac̾ant: qͦusq tandem cũ cp̃s
adueniss ultionis: roma pote¬
statem suam ȩxaltans. om̃iũ
regnoꝵ culmen emulat᷑. Sical¬
t̃nis agitationib mundus ñꝗͣ
stabił eẽ potest: s qͥcqͥd alteri
accrescit ut surgat: alt̾i decͤ¬
scit ut corruat . A.Satifhec
rasse: ut ad ea rursum quȩ noᷤ

Expanded text:
de. Syria vero, et Asia, et Graecia visde. Syria vero, et Asia, et Graecia viscera sua mutua crudelitate dilacerant, quousque tandem cum tempus advenisset ultionis Roma potestatem suam exaltans omnium regnorum cumulum aemulatur. Sic alternis agitationibus mundus nunquam stabilis esse potest, sed quidquid alteri accrescit, ut surgat, alteri decrescit, ut corruat. A. Satis estrasse, ut ad ea rursum, quae nos
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cedentiũ regũ uita ignomi¬
abierat: ignauia ⁊ tͣpitudine
uniu̾sis odioiꝰ. hunc arbaces
p̃secꝰtus medoꝵ obsidens. uitã
miserã mise rabiliori morte
finire coegit: regnũq ilłd
crudelitate sua ubiq famo¬
sum subito ꝓsternens. poce¬
ftatem in medos transduxit.
cyro rege destruxer̃t: qui
& ipĩe chaldeoꝵs imꝑio ob¬
tento. babyloniam illam ã
scłis famosam ⁊ optiniit et
deleuit: ne ultra głetͣ mundꝰ
in sublimi. Cyrus rex ꝑsarũ
magnificꝰ tͥumphis cantis. reb
effecꝰtis. nicħ ultra sibi obstare
putauit.⁊ transiens scitarũ re¬
gnũ manu horrenda inuasit:
s ut ostendat᷑ quia homo głari
tĩ deb ĩ sem ipso sanguinem
quem uius sitiit. mortuus bi¬
bit. Dem̃ ꝑsarum regnũ cum
multa dui suꝑia ⁊ crudelitate
efferuens. macedonũ tandẽ
manib subu̾titut: ⁊ comini¬
nutũ quasi ꝑ membra corpus
pestiferum dissipatur. Hinc egi¬
ptus reges suos armat tyranni¬

Expanded text:
praecedentium regum vita ignomipraecedentium regum vita ignomiso ordine abierat, ignavia et turpitudine universis odiosus. Hunc Arbaces praefectus Medorum obsidens vitam miseram miserabiliore morte finire coegit, regnumque illud crudelitate sua ubique famosum subito prosternens potestatem in Medos traduxit. Cyro rege destruxerunt; qui et ipse Chaldaeorum imperio obtento Babyloniam illam a saeculis famosam et obtinuit et delevit, ne ultra glorietur mundus in sublimi. Cyrus, rex Persarum, magnificus triumphis, tantis rebus effectis nihil ultra sibi obstare putavit, et Tanaim transiens Scytharum regnum manu horrenda invasit. Sed ut ostendatur, quod homo gloriari non debet in semetipso, sanguinem, quem vivus sitiit, mortuus bibit. Deinde Persarum regnum cum multa diu superbia et crudelitate effervens Macedonum tandem manibus subvertitur, et comminutum quasi per membra corpus pestiferum dissipatur; hinc Aegyptus reges suos armata tyranni
Abbreviated transcription (Latin):
stetit munim̃tũ ppłi tp̃ibꝰ suiᷤ.
S filiĩ p̃uaricatõis pactum
cestam̃ti tenere noluert: tiõ
tͣnslatũ ÷ regnũ ad semen alie¬
nũ. Uenit enĩ herodes qui n̾e¬
rat de isrł & arripuit sceptrũ
dñatõis in ppło: ut ad exortũ
cȩlestis imꝑii. carnale regnũ
defice̾t⁊ ⁊ ꝓmissus ascłis rex
ut ꝓpħia impleret᷑ ȩternum
reciꝑt quod tp̃ale tnͣsierat.
AIn ȩxordio magnaꝵ rerum
ab integro potiꝰ sermonẽ for¬
mare debemꝰ: & iccirco plac
ut pͥus ea quȩ de suꝑioꝵ tp̃m
excursu adicienda st̃ expli¬
cent᷑ : ut in his quȩ ad salu¬
tem uerã susciꝑe oportet: fi¬
nem faciamus. Dic gͦ breuit¬
nunc quas in his q̃ mͦ cursim
transisti tp̃ib mundus in su¬
is concussiones ⁊ flucꝰtuatões
ad nr̃a recentes iter̃ ueniamꝰ.
R. Assyrioꝵ regnũ eu̾multa
tyrannide ⁊ sangͥnis effusiõe
mundũ longe lateq opp̃ssiss.
nouissime ad regem uastato¬
rem sui deuolutũ ÷. Quigłãm

Expanded text:
stetit munimentum populi temporibus suis. Sed filii praevaricationis pactum testamenti tenere noluerunt, et ideo translatum est regnum ad semen alienum. Venit enim Herodes, qui non erat de Israel, et arripuit sceptrum dominationis in populum, ut ad exortum coelestis imperii carnale regnum deficeret, et promissus a saeculis rex ut prophetia impleretur, aeternum reciperet quod temporale transierat. A. In exordio magnarum rerum ab integro potius sermonem formare debemus, et idcirco placet, ut prius ea, quae de superiorum temporum excursu adjicienda sunt, explicentur, ut in his, quae ad salutem veram suscipere oportet, finem faciamus. Dic ergo nunc breviter, quas in his, quae modo cursim transisti, temporibus mundus in suis concussiones et fluctuationes ad nostra recentes iterum veniamus. R. Assyriorum regnum, cum multa tyrannide, et sanguinis effusione mundum longe, lateque oppressisset, novissime ad regem vastatorem sui devolutum est. Qui gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
& contestat᷑ ipłm de ritu saco
mirabilia: s territꝰ fugit. ⁊inã
patefecit. ut transirent agmi¬
naerercitꝰ pugnaturi. Tunc
iosue gentes preliis deleuit:
& diuisit terram tribub duo¬
decim in funculo distributio¬
nis. Post hunc othoniel ppłm
iudicauit: & saingar sȩxcrnioᷤ
strauit in uomere. Aoth quos¬
in ppłi lib̾ationem ꝑicło sede¬
dit: & regem alienigenã num¬
tius crudelis extinxit. debbo¬
ra quoq in uerbo ꝓpħiȩ confor¬
tata. Sisaram in torrente cyson
& iabin ⁊ multitudinem eoꝵ
disps̃t: & deleuit hostes dei
uictoria głosa. Dehine gede¬
on uellꝰ expandit. in area. et
rore concepto & ipse nouo cri¬
umpho lagenas ⁊ lampades
cumtrecentis ã flumine por¬
tauit ad bellum. Abimelech
autem cerebro excusso⁊ uer¬
tice contr̃ito parabolaxomen
muenit ramnus alignis siluarũ
conculcatꝰ. Postħ chola ⁊ ianr
iuidices fuest temporib suis. De

Expanded text:
et contestatus populum de ritu sacroet contestatus populum de ritu sacromirabilia, sed deterritus fugit, et viam patefecit, ut transirent agmina exercitus pugnaturi . Tunc Josue gentes praeliis delevit et divisit terram tribubus duodecim in funiculo distributionis . Post hunc Othoniel populum judicavit, et Sangar sexcentos stravit viros vomere . Aioth in populi liberationem periculo se dedit, et regem alienigenam nuntius crudelis exstinxit. Debbora quoque in verbo prophetia confortata, Sisaram in torrente Cison, et Jabin, multitudinem eorum dispersit, et delevit hostes Dei victoria gloriosa . Dehinc Gedeon vellus expandit in area, et rore concepto, et ipse novo triumpho lagenas et lampades cum trecentis a flumine portavit, ad bellum . Abimelech autem cerebro excusso, et vertice contrito parabolarum omen invenit rhammus a lignis silvarum conculcatus . Post haec Thola, et Jair Judices fuerunt temporibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
te: & ñ ÷ qua ds adhominẽ ue¬
niat nͥ ꝑ caritatẽ. Dedit gͦ man¬
datũ ut educ̾et filios isrł de e¬
gypto in ꝓdigiis. ⁊ plagis et
portentis. ut ostend mirabi¬
lia sua: & scirent om̃s gentes
qr ds ipse ẽ omp̃c. Uenit mo¬
yses in p̃cepto. ⁊ scindens mair
rubrum uirga. aꝑuit: ut darr
tiam ppło eunti ad salutem.
Educta gͦ sunt agmina filioꝵ
urł de egypto ꝑsemitã abysi.
quos pharao secutꝰ inu̾tute sua.
cũ currib & exercitib abior¬
atus laudem dño decantauit.
De hinc ꝑ deseiti uiam gͣdien¬
tes gleste obseqͥum comitatur.
umbrã p̃bens: & luc̃ẽ intene¬
bris.Cȩli manna pluerunt.⁊
sp̃c congregauit uolatilium
multitudinẽ: pet᷑ autẽ fudit
potum admensam filioꝵ dei.
In tantis mirabilib significaũ
se ds̾ hominib ut in syna legẽ
daret ⁊ mandata: ⁊ tab̾nacu¬
lum glestiũ imaginem: et
archam federis ȩtern cum
tabulis consignatis. Post an¬
nos .xl. ascendit moyses ĩmon¬
tem & uidit terram de longe.

Expanded text:
hominem veniat nisi per charitatem. Dedit ergo mandatum, ut educeret filios Israel de Aegypto in prodigiis, et plagis, et portentis, ut ostenderet mirabilia sua, et scirent omnes gentes, quod Deus ipse est omnipotens. Venit Moyses in praecepto, et scindens mare Rubrum virga aperuit, ut daret viam populo eunti ad salutem. Educta ergo sunt agmina filiorum Israel de Aegypto per semitam abyssi, quos Pharao secutus in virtute sua cum curribus et exercitibus absoratus laudem Domino decantavit . Dehinc per deserti viam gradientes coeleste obsequium comitatur iumbram praebens, et lucem in tenebris . Coeli manna pluerunt, et spiritus congregavit volatilium multitudinem. Petra autem fudit potum ad mensam filiorum Dei. In tantis mirabilibus significavit se Deus hominibus, ut in Sina legem daret, et mandata, et tabernaculum coelestium imaginem, et arcam foederis aeterni cum tabulis consignatis. Post annos quadraginta ascendit Moyses in montem, et vidit terram de longe,
Abbreviated transcription (Latin):
& nee mias & zorobabel ȩdifica¬
uerunt templũ & ciuitatẽ Iesuᷤ
sacerdos magnus ppłm guber¬
nauit incp̃r suo: & reliqͥt infu¬
lis honorem pt se in genatões.
S cum furor indignationis
aduenisset. surrexit mathathi¬
ascum filiis suis. ut defend̃t
legem dm̃: & p̃ualuerunt iuri
uirtutũ. ut ñ inꝑpetuũ dñare¬
tur iniquitas. Iudas machabeꝰ
terror inimicoꝵ suoꝵ accin¬
xit se ad p̃lium in fortitudi¬
ne. ⁊ fugauit agmina: & ex¬
ercitũ gentiũ contriuit ut
staret hierlm. Post hunc sur¬
rexit ionathas tr̃ eiꝰ. ⁊ dedit¬

Expanded text:
 Nehemias, et Zorobabel aedificaverunt templum et civitatem. Jesus sacerdos magnus populum gubernavit in tempore suo, et reliquit infulis honorem post se in generationes. Sed cum furor indignationis advenisset, surrexit Mathathias cum filiis suis ut defenderet legem Domini, et praevaluerunt viri virtutum, ut non in perpetuum dominaretur iniquitas. Judas Machabaeus terror inimicorum suorum accinxit se ad praelium in fortitudine, et fugavit agmina, et exercitum gentium contrivit, ut staret Hierusalem. Post hunc surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃as agentes. qd̃ ħ om̃a mala
iam mente secura ꝯtempnimꝰ:
& quasi de tuta ftatione fluc¬
tuantẽ ⁊ bullient̾ẽ inse muin¬
dum sine ꝑicło ammiram᷑.A.
Reu̾tam᷑ it̾m ad domesticam
nariõem⁊ qr magis nc̃ lib au¬
dire quȩ uera ft̃: qr nana et
falsa audiendo. qͣntũ illa fasti¬
dio: tantum ad ista mardesco:¬

Expanded text:
gratias agentes quod haec omnia mala jam mente secura contemnimus, et quasi de tuta statione fluctuantem, et bullientem in se mundum sine periculo admiramur. A. Revertamur iterum ad domesticam narrationem, quia magis nunc libet audire quae vera sunt, quia vana et falsa audiendo quantum illa fastidio, tantum ad ista inardesco
Abbreviated transcription (Latin):
ab initio docum̃tũ acce ꝑant.
Nec enĩ decuit babiloniȩ reg¬
num alis studiis ampliarir ñ
ut inimmundicia ⁊ crudelitate
grassarent᷑ filii confusionis. Et
quis om̃s hoꝵs tp̃m pestilentia ᷤᷤ¬
& confusiones enu̾are queat:
quȩ ꝑ orbem terraꝵ regnamũ¬
di inuicem se collidentia passa
sunt: Nam ⁊ scitȩ ⁊ amaroneᷤᷤ
his tp̃ib seminart̃ nouũ ac sin¬
głare malũ int̾ris: & egyptus
supͣse uires effundens. ⁊ quasi
intumescendo tͣminos suos egre¬
diens: dum aliena in consulte
appetit: ꝓpͥa amisit. Multa sius
alia q̃ dinum̾are si nc̃ conaremͣ.

Expanded text:
ab initio documentum acceperant. ab initio documentum acceperant. Nec enim decuit Babyloniae regnum aliis studiis ampliari, nisi ut immunditia et crudelitate grassarentur filii confusionis. Et quis omnes horum temporum pestilentias et confusiones enumerare queat, quae per orbem terrarum regna mundi invicem se collidentia passa sunt? Nam et Scythae, et Amazones his temporibus seminarunt novum ac singulare malum in terris; et Aegyptus supra se vires effundens, et quasi intumescendo terminos suos egrediens, dum aliena inconsulte appetit, propria amisit, multa sunt alia, quae dinumerare si nunc conaremur,
Abbreviated transcription (Latin):
quidem obscurus latunt nt̃
potentes h scłi: magnus futurꝰ
& exelsꝰ in regno dei. Ptꝰ ninũ
semiramis uror eius guibnan¬
dum scepit imꝑiũ. q̃ uirilẽ ha¬
bitũ assumens. u̾tuti autem
suꝑadiciens. indos ꝙͦ extremoᷤ
ppłos bello ꝑdomuit: & adul¬
timos usq fines terrȩ dilatans
imꝑiũ babuloniȩ muros incre¬
dibili humanis m̃tib ampli¬
tudine extruxit: confusionẽ
extollens: ut iret ipsa i opꝰsuũ.
Nam cande ultima ꝯ fusione
flio ꝑ incestũ cognito ab ho¬
minandũ cunctis scelꝰ pepetͣns.
pͥmũ uiscã sua per libidinem
polluit: ptea in inscã sua ulcis¬
cente parricidio macłauit. iu¬
filius pꝰ mortẽ matris lugubre
trucidatȩ parentis successor ui¬
olentus effectus. Pt᷑ hc̃ cueur¬
rit assyrioꝵ imꝑiũ exempla
sceler̃ ad posteros tͣnsinictens.
ut in libidine semꝑ ⁊ sangͥne
uersaret᷑: qͥ libidinis parit̃ & san¬
gͥnis tam crudele ac decestandũ

Expanded text:
quidem obscurus latuit inter quidem obscurus latuit inter potentes hujus saeculi, magnus futurus et excelsus in regno Dei. Post Ninum Semiramis uxor ejus gubernandum suscepit imperium, quae virilem habitum assumens, virtuti artem superadjiciens, Indos quoque extremos populos bello perdomuit, et ad ultimos usque fines terrae dilatans imperium, Babyloniae muros incredibili humanis mentibus amplitudine exstruxit, confusionem extollens ut iret ipsa in opus suum. Nam tandem in ultima confusione a filio per incestum cognita abominandum cunctis scelus perpetrans, primum viscera sua per libidinem polluit, postea in viscera sua ulciscentem parricidio maculavit, jufilius post mortem matris lugubre trucidatae parentis successor violentus effectus. Post hunc cucurrit Assyriorum imperium exempla scelerum ad posteros transmittens, ut in libidine semper et sanguine versarentur, qui libidinis pariter et sanguinis tam crudele ac detestandum
Abbreviated transcription (Latin):
ninus auꝰ euis optinuit: qͥ
patris affectũ orbatꝰ consola¬
ri uoleñ sculptilib ad pat̾¬
nam ⁊ st imaginẽ fabrefa¬
ctis id olatrie exordium fuit.
dum enĩ memoriã parentis ꝑ
tultꝰ sculptiles ap̃ homines
sam pͥmã nescientib erempli
erroris reliqͥt. Uidentes enĩho¬
mines putauert̃ diuinũ aliqͥd
imaginib p̃sentari: ⁊ cultãn
erhibentes sculptili bel fecer̃
singłi ꝑ linguas suas. una ua¬
nitate diu̾sa numina. bel ⁊ be¬
lial. ⁊ bahalim. beelaebubq
& beclphegor uocauert. & se
quidem sculptiliũ cultam hu¬
manꝰ etror suscepit: quã priis
te instituit. Ninꝰ autẽ regnũ
assyrioꝵ u̾tute ⁊ industria
ampliando. cotã pęnȩ asiam
tandem suȩ ditioni subierit.
qͥ ⁊ roro astrem regem bactri¬
anore bello suꝑans interfent.
⁊ eiꝰ maleficiĩ codices igne con¬
cremauit: ut dĩ iusticia quȩ
cunct᷑a disponit recte in hoc
uictoriã p̃stitisse uideat᷑ impio
ut impietas ñ regnaret. huꝰ

Expanded text:
ejus obtinuit, qui patris affectum orbatus consolari volens sculptilibus ad paternam imaginem fabrefactis idololatriae exordium jecit. Dum enim memoriam parentis per vultus sculptiles apud homines usam primam nescientibus exemplum erroris reliquit. Videntes enim homines putaverunt divinum aliquod imaginibus praesentari, et culturam exhibentes sculptili Bel fecerunsinguli per linguas suas una vanitate diversa numina, Bel et Belial, et Baalim, Beelzebub quoque et Beelphegor vocaverunt. Et sic quidem sculptilium culturam humanus error suscepit, quam prius te instituit. Ninus autem regnum Assyriorum virtute et industria ampliando totam pene Asiam tandem suae ditioni subjecit, qui et Zoroastrem regem Bactrianorum bello superans interfecit, et ejus maleficii codices igne concremavit, ut Dei justitia, quae cuncta disponit, recte in hoc victoriam praestitisse videatur impio, ut impietas non regnaret. Huju
Abbreviated transcription (Latin):
iñ ueñ abrahã nominis pat̾m
heres.⁊ eg̃ssꝰ iubente do det̾ra
stia de ur chaldeoꝵ tnsiuit ut
uenir: in terrã uisionis: q illã
ꝓmiserat ei cłs. ħ: terra dilecta
impiis: s illa qͣm ñ uident
s qr signo interra querit᷑. qđ
in cȩlo sp̃e possidetur. In cerrã
& fuit ꝑegͥnꝰ in ea om̃ib dieb
spe ꝓmissionẽ expectans. ⁊ nõ
minoratꝰ: obedientia ꝓpt̾ dila¬
tõem. ut ñ immolaret unige¬
nitũ in quo ꝓmissioñe accepat.
si ꝓtudentia diuina uoce desuꝑ
lapsa dextrã ñ cohibuiss parẽ¬
tis. Post eũ successit ysaac sacͥ¬
ficit̃ uiuũ. stans ꝓpĩe in gaudi¬
um. & ipse decedens reliqͥt ia¬
eob successorẽ. qͥ fuit luctator
fortis ut uinc̾ẽt. ⁊ be nedic̾etur:
ex qͦ duodeci tͥb orte st̃. ⁊ppłs
Sc̃s isrł. Postħ iosẽph ãtri̾b
uendit᷑. que mox secutus par̃
cum septuaginta animab
in egyptũ uenit: ut habita¬
rec ibi in tp̃r angͦtiȩ. Mortuo

Expanded text:
inde venit Abram , nominis patrum inde venit Abram , nominis patrum haeres, et egressus jubente Deo de terra sua, de Ur Chaldaeorum transivit, ut veniret in terram promissionis quia illam promiserat ei Deus. Haec est terra dilecta impiis, sed illa, quam non vident,sed quia signo in terra quaeritur, quod in coelo a spiritu possidetur. In terram egrinus in ea omnibus diebus, spe promissionem exspectans, et non minoratus est obedientia propter dilationem, ut non immolaret unigenitum, in quo promissionem acceperat, si providentia divina voce desuper lapsa dextram non cohibuisset parentis . Post eum successit Isaac sacrificium vivum, stans pro patre in gaudium, et ipse decedens reliquit Jacob successorem, qui fuit luctator fortis, ut vinceret et benediceretur. Ex quo duodecim tribus ortae ss Israel. Post hoc Joseph a fratribus venditur , quem mox secutus pater, cum septuaginta animabus in Aegyptum venit, ut habitaret ibi in tempore angustiae. Mortuo
Abbreviated transcription (Latin):
honorẽ dantes pͥncipio suo be¬
nedicꝰtõem meruer̃ suꝑ terian
& multiplicati st̃ in heditate
ꝓmissionis: cũ maledictõis he¬
res infilio suo dolorem possi¬
di: qͤm ipse pͥor intulit pr̃mta¬
ti. disseminatũ ⁊ demñ genus
humanũ. ⁊ multiplicata sunc
parit̾ ȩxcogitantes cogntões
fecer̃ filĩ hoĩum ꝓuocantes
iram de ercelso. nec recordan¬
tes iudicia mecuenda ⁊ puta¬
uer̃ ascendendo sine pȩna
inigne iudicandi. ⁊ecce ma¬
china illa ꝯtͣclic̾tõis in subli¬
me cacumen extulerat. &
lȩcabant᷑ impii uoca sua comple¬
cũrri inmalũ: cũ subito respec¬
tus de suꝑ linguas oĩũꝯ fundñs
malignã ꝯspirdem dissipauit:
⁊ disꝑsi ft̃ ex eo loco in õemt̾rã:
malicia ñ recedentes ab inuic̃e.
In ħ tp̃r surrȩx̃ heber patͥarcha
magnꝰ ut ñ dęfic̾ent iriu̾tutũ
qͥ nom̃ bonũ ⁊ dilectũ do postĩ¬
tati reliqͥt: ut sciant hĩqͥ deo
placent. qm̃ tnsire oportet &
recede a gen̾atõe pessima. De¬

Expanded text:
suo benedictionem meruerunt super terram et multiplicati sunt in haereditate promissionis. Cham maledictionis haeres in filio suo dolorem possidet quem ipse prior intulit paternitati. Disseminatum est deinde genus humanum, et multiplicata sunt pariter excogitantes cogitationes fecerunt filii hominum provocantes iram de excelso, nec recordantes judicia metuenda, et putaverunt ascendendo sine poena in igne judicandi . Et ecce machina illa contradictionis in sublime cacumen extulerat, et laetabantur impii vota sua completum iri in malum, cum subito respectus desuper linguas omnium confundens malignam conspirationem dissipavit et dispersi sunt ex eo loco in omnem terram malitia non recedentes ab invicem. In hoc tempore surrexit Heber patriarcha magnus, ut non deficerent viri virtutum, qui nomen bonum et dilectum Deo posteritati reliquit, ut sciant ii, qui Deo placent, quoniam transire oportet et recedere a generatione pessima. De
Abbreviated transcription (Latin):
ñ hanc solummͦ sp̃ẽm diuinio¬
ꝑis: s mutabilitatem qͦ huma¬
nȩ in hoc mundo conu̾satiõis.
& dum considõ qͥd ħo sit: miror
qͦmͦ talia fac̾e possit. D. Si bene
considãres qͥa sit homo. ñ mira¬
reris qd̃ calia fac̾e posset: s qd̃
in talib confĩderet. S qr ñdũ
attendẽ cepisti. nec dignitatem
hominis. nec uilitatẽ htimanio¬
ꝑis: iccirco tam stulte ⁊ mordi¬
nate ammiraris. L. Qmuis mul¬
tũ contra meã existimationem
loquaris: fieri tñ potest. ut &¬
ego deceptus sim: & tu u̾ũ dir̃is.
Nolo igitur magis auscultare
qͣm contende: ut si assertionem
cuam ꝓbare potueris. impuden¬
ter restitisse ñ peniteat: si aut̃e
ñ potueris⁊ prudent᷑ tacuisse ñ
noceat. Dic gͦ quȩ sit dignitas
hominis. quȩ uilitas humani
paret solum inspicit᷑: homo ipe
oꝑe suo nec qͣntitate maior. nec
forma decentior. nec tempore
diut᷑ni or inuenit᷑. D. Primum
de oꝑib hominũ tecũ disputare

Expanded text:
divini operis, sed mutabilitatem humanae in hoc mundo conversionis. et dum considero quid homo sit, miror quomodo talia facere possit. D. Si bene considerares quid sit homo, non mirareris quod talia facere posset, sed quod in talibus confideret. Sed quia mundum attendere coepisti, nec dignitatem hominis, nec vilitatem humani operis, idcirco tam stulte et inordinate admiraris. I. Quamvis multum contra meam existimationem loquaris, fieri tamen potest, ut et ego deceptus sim, et tu verum dixeris. Volo igitur magis auscultare quam contendere, ut si assertionem tuam probare potueris, impudenter restitisse non poeniteat, si autem non poteris, prudenter tacuisse non noceat. Dic ergo quae sit dignitas hominis, quae vilitas humani paret solum inspicitur, homo ipse opere suo nec quantitate major, nec forma decentior, nec tempore diuturnior invenitur. D. Primum de operibus hominum tecum disputare
Abbreviated transcription (Latin):
raculo ⁊ dift̾ctione ꝑtimesci¬
mus ꝓ u̾itate libent᷑ ample
Noe int᷑ claustra arche seui¬
entis diliuiii ꝑicło tut᷑ colum¬
ba indice inramo oliuȩ iuren¬
tis cũ didiciss qͥ cessassentaq̃
suꝑ t̾rã: exiũ de archa dõ rese¬
rante claust᷑ acpate faciente
in pͥncir pium scłiuentur
& educta sunt parit̾ om̃a an¬
mantia q̃ imbi seruabant᷑ in
poft̾itatis ꝓpaginem suꝑcerã¬

Expanded text:
miraculo et districtione pertimescimiraculo et districtione pertimescimus, pro veritate libenter amplecNoe intra claustra arcae saevientis diluvii periculo tutus columba indice in ramo olivae virentis cum didicisset, quod cessassent aquae super terram, exivit de arca Deo referente claustra, ac patefaciente in principium saeculi venturi. Et educta sunt pariter omnia animantia, quae inibi servabantur in posteritatis propaginem super
Abbreviated transcription (Latin):
qui ⁊ ħ pͥus ex gr̃a acceꝑat ut
iustus eẽt: & subeunte mundo
ext̃minum seruatꝰ: in mundo
sine moitis ꝑicło: qui urerat
in mundo sine dolo. Iustusqͥp¬
pe erat. nec sine pecc̃o erat: s
sub pecc̃o ñ erat÷ qr gr̃am inue¬
ñat. Propt̾ea monstratũ: ei in qͦ
salinis ẽẽ potuisset lignũ. & ue¬
nientib aqͥs illesus ꝑmanere
sub arche culmine quam ipse
fabricauit iubente deo: ut fut᷑o
scło semen seruaret᷑. Anno igit᷑
sercentesimo uitȩ nõe inunda¬
uer̃t aquȩ diluuii suꝑ terram:
& de leta ÷ om̃is caro desubcȩlo
in terra. Et erat nõe in archa
ipse ⁊ uxor sua. tres filiĩ eiꝰ. ⁊ uxo¬
u̾ent ⁊ ñ ꝑirent cũ mundo. in
resurrõnis. qui pͥmũ iudiciũ in
aqua euadent: ut consũmatõ¬
nis inigne formã de monstra¬
rent. A.Alagna ualde ⁊ stupen¬
s ⁊ fut᷑ͦoꝵ format exemplum.
Quȩ mens in hoꝵ ꝯsidatõe non
corruat. ut ñ dicam subsistat.
nec tota dissoluat᷑ ãsemr ipsa

Expanded text:
hoc prius ex gratia acceperat, ut justus esset, et subeunte mundo exterminium servatus est in mundo sine mortis periculo, qui vixerat in mundo sine dolo. Justus quippe erat nec sine peccato erat, sed sub peccato non erat, quia gratiam invenerat. Propterea monstratum est ei in quo salvus esse potuisset, lignum, et venientibus aquis illaesus permanere sub arcae culmine, quam ipse fabricavit jubente Deo, ut in futuro saeculo semen servaretur. Anno igitur sexcentesimo vitae Noe inundaverunt aquae diluvii super terram , et deleta est omnis caro de sub coelo in terra. Et erat Noe in arca ipse, et uxor ejus, tres filii ejus, et uxoerent et non perirent cum mundo in resurrectionis, qui primum judicium in aqua salvi evaderent, ut consummationis in igne formam demonstrarent. A. Magna valde et stupensed et futurorum format exemplum. Quae mens in horum consideratione non corruat, ut non dicam subsistat, nec tota dissolvatur a semetipsa
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ umiens. illam ueram
sũmeq beatã uitam uitȩ al¬
t̾i ãse factȩ ad ȩt̃nam utam
infundens. felicem beatamq
unionẽ nunqͣm discidiũ pas¬
suram efficioe: A.Multum
tñ caritatis pͥuilegio refraga¬
riuidetur qđ sp̃uał natura
lutȩe substantiȩ copulata est.
q lic exemplũ iłł ꝓfu̾it ad ag¬
nitionẽ caritatis qui in sua puri
onem sunt humiliati . R. Sed
recompensat᷑ głificatõi quod
datũ ñ ÷ humiliatõi: & tantũ
in exaltatiõe ampliꝰ accipͥiut:
qͣnto minꝰ in conditõe acceper̃.
Quia .n. ꝑ terram carnis puri¬
tati alioꝵ homo subicit᷑.⁊ pͦt¬
modũ ꝑ głam eiꝰdem carnis ad
coniortiũ angłoꝵ sub leuat᷑
ut ñ solum de sua clarificatõe

Expanded text:
ritatem uniens, illam veram ritatem uniens, illam veram summeque beatam vitam, vitae alteri a se factae ad aeternam vitam infundens, felicem beatamque unionem nunquam dissidium passuram efficiet. A. Multum tamen charitatis privilegio refragari videtur, quod spiritualis naturae luteae substantiae copulata est, quia, licet exemplum illis profuerit ad agnitionem charitatis, qui in sua puritonem sunt humiliati. R. Sed recompensatur glorificationi, quod datum non est humiliationi, et tanto in exaltatione amplius accipiunt, quanto minus in conditione acceperunt. Quia enim per terram carnis puritati aliorum homo subjicitur, postmodum per gloriam ejusdem carnis ad consortium angelorum sublevatur, ut non solum de sui clarificatione
Abbreviated transcription (Latin):
ut pͥus disc̾et qͣntũ infraillũ
eẽt ꝑ nat᷑am: quȩ copulanda
illi fuerat.⁊ quodammodo
coȩquanda ꝑ grãm: ut iñ ampliꝰ
dilig̾et munus gr̃ȩ ingła: quo
uerius cognoscet ꝯditonẽ nat᷑e
in hrimiliatõe sua. Comꝓbauit
gͦ d̾s potentiã suã fingendo
hominẽ. quã pͦtmodũ exhibit᷑
erat hoĩem głificando: ut scir
ħo qr si potuit ds tam disparẽ
nat᷑am corporis & aĩȩ adunã
fȩdationem atq amiriciã con¬
ung̾e: neqͣqͣm ei impossibile
fut᷑um rõnał ereat᷑e humilitatẽ
licz longe inferiorem ad suae
głȩ participatõem sublimare.
si tanta fuit sap̃ĩa ꝯditorisin
societate aĩȩ ac corporis cẽꝑan¬
da. ut iam excellenti naturȩ
ñ solum pęna ñ sit uł miseria
inferioris consortiũ: s ħ ei ꝓ
sũma pęnaꝯstoꝵ. cũ ab ea lege
mortalitatis addicta morti.
cogit᷑ pati diuortiũ: qͣnto
magis in effabił erit. cũ sibi
factam nat᷑am eandem ꝑ ca¬

Expanded text:
ut prius disceret quantum infra illum ut prius disceret quantum infra illum esset per naturam, quae copulanda illi fuerat, et quodammodo coaequanda per gratiam, ut inde amplius diligeret munus gratiae in gloria, quo verius cognosceret conditionem naturae in humiliatione sua. Comprobavit ergo Deus potentiam suam fingendo hominem, quam postmodum exhibiturus erat hominem glorificando, ut sciret homo, quod si potuit Deus tam disparem naturam corporis et animae ad unam foederationem atque amicitiam conjungere, nequaquam ei impossibile futurum rationalis creaturae humilitatem, licet longe inferiorem, ad suae gloriae participationem sublimare. Et si tanta fuit sapientia Conditoris in societate animae ac corporis temperanda, ut tam excellenti naturae non solum poena non sit vel miseria inferioris consortium, sed hoc ei pro summa poena constet, cum ab ea lege mortalitatis addicta morti, cogitur pati divortium, quanto magis ineffabilis erit, cum sibi factam naturam eamdem per cha
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ infimoꝵ summa imis sociata
Nam qr in reb conditis nieħ
facto & corruptibilem materiam
nalem sociam tͥbiuit: in unũ
quodammͦ consortiũ sũmis ima
comunxit: p̃mittens scł fut᷑e
societatis ȩremplũ. ut qͦd tunc¬
eẽt in conditõe corpꝰ sp̃i: hoc
pꝰt modũ tieret ex aignatoneas¬
sumptꝰ sp̃c sibi. Sicut N. excel¬
lentiã sp̃s infirmitati corꝑalis
ita humilitatẽ create spuał soci¬
are debuerat excellentiȩ creato¬
ris ima piecatis dignatio. N.
Cum conftet rõnalem sp̃m qͥ
ad uegetandũ corpꝰ humanũ
datꝰ. excellentiorẽ fuisse si in
sua puritate ꝑstitisset: qͦmͦad
caritatem facientis ꝑtinuit.
qͦd ad dep̃ssionẽ patientis ac¬
cessit: R. Qm̃ adħ in parte
humiliata ẽ ut in toto subli¬
maret᷑ rõnał creat᷑ȩ conditio.
ut mirabiliꝰ pͦtmodũ ĩublimnis
fierae. quo sine miseria pͥus
ex parte humiliata fuisset.
Quia enĩ om̃is illa natura
socianda fuerat in gła excel¬
lentiȩ creatoris: expediebas

Expanded text:
mnium socianda Nam quia in rebus conditis nihilfacto, et corruptibilem materiam nalem sociam tribuit, in unum quodammodo consortium summis ima conjunxit, praemittens, scilicet futurae societatis exemplue corpus spiritui, hoc postmodum fieret ex dignatione assumptus spiritus sibi. Sicut enim excellentiam spiritus infirmitati corporalis ita humilitatem creaturae spiritualis sociare debuerat excellentiae Creatoris una pietatis dignatio. A. Cum constet rationalem spiritum, qui ad vegetandum corpus humaniorem fuisse in sua puritate perstitisset, quomodo ad charitatem facientis pertinuit, quod ad depressionem patientis accessit? R. Quoniam ad hoc in parte humiliata est, ut in toto sublimaretur rationalis creaturae conditio, ut mirabilius postmodum sublimis fieret, quo sine miseria prius ex parte humiliata fuisset. Quia enim omnis illa natura socianda fuerat in gloria excellentiae Creatoris, expediebat
Abbreviated transcription (Latin):
ab impiis in gen̾atõe sua. pͥmũ
modicꝰ ut cresc̃: ut sciant qͥ
recta gͣdiunt᷑ ua. qm̃ oport
aparuis inciꝑe ut ad magna
ꝑueniat᷑. Potens ẽ eñĩ ds ñ
modica exaltare ⁊ alta depͥ¬
m̃e. ut ñ habeat homosi¬
duciã in magnificentia sua:¬
quia spes hominis mortal sicut
ipse homo. A. Magnusti ⁊ poten¬
tes u̾itutib uiri inscłis suis cũ qͥb
illi fuer̃. int̾ qͦs isti ꝯu̾satõe ꝓbati
placuer: ut alt̾utr̃ hinc bonoꝵ
emulatio ꝓuocr. illinc maloꝵ
despectio ⁊ eremplũ patientiae
confirmz . R. Erant cp̃ib illis
mali potentes in scło nũositate
& uirib atq diuitiis intantũ
suꝑiores: ut bonoꝵ uita int̃
cos ẽẽ poss s cognosci ab eis
p̃ paucitate ñ poss. lam tc̃ enĩ
regna mundi infiliis ħꝰ scħicũ
magno fastu ⁊ pompa siugñ¬
tia aqͣtuor plagis mundum
cint̾ant qͣn ꝓpͥũ possessura as¬
syrioꝵ ab ouente. u̾ pͥmus re¬
gnauit belꝰ. ⁊ sitionioꝵ ab oc¬

Expanded text:
a generatione sua primum modicus ut cresceret, ut sciant qui recta gradiuntur via, quoniam oportet a parvis incipere, ut ad magna perveniatur. Potens est enim Deus noster modica exaltare, et alta deprimere, ut non habeat homo fiduciam in magnificentia sua,quia spes hominis mortalis est sicut ipse homo. A. Magni isti et potentes virtutibus viri in saeculis suis, cum quibus illi fuerunt, inter quos isti conversatione probati placuerunt, ut alterutrum hinc bonorum aemulatio provocet, illinc malorum despectio exemplum patientiae confirmet. R. Erant temporibus illis mali potentes in saeculo numerositate, et viribus atque divitiis in tantum superiores, ut bonorum vita inter eos posset esse, sed cognosci ab eis perpaucitate non posset. Jam tunc enim regna mundi in filiis hujus saeculi cum magno fastu et pompa surgentia, a quatuor plagis mundum cinxerant quasi proprium possessura; Assyriorum ab oriente, ubi primus regnavit Belus; et Sycioniorum ab oc
Abbreviated transcription (Latin):
Testem qͥppe sin sceleris fug̾e
uolens. s conscientiam nõ ua¬
iens tremens⁊ stupens seorsũ
solus habitare cepit: tanto so¬
cietate hominũ indignus: qͦ
societatis amicã ⁊ concordiȩ
Adam autẽ cum eẽt centum
iͥginta annoꝵ. genuit sẽth
ꝓ abei qͣm occid̾at cãini eo qd̃
semen iustũ omĩno ꝑire ñ po¬
tuit.Seth autẽ centũ ⁊ qͥnq
anno. genuit enõs qui cep̃
iuocare nomen dñi: ñ quid
religionis insiitũtor pͥmus s
pat̾nȩ deuotionis egregiꝰ imi¬
tator effectus. Enõs uͦ nonage¬
nariꝰ. genuit cainãm. Caman
malaleel. ꝙ malalehel.lxuan¬

Expanded text:
Testem quippe sui sceleris fugere Testem quippe sui sceleris fugere volens, et conscientiam non valens, tremens et stupens, seorsum solus habitare coepit, propterea societate hominum indignus, quod societatis amicam et concordiae et centum triginta annorum, genuit Seth pro Abel quem occiderat Cain, eo quod semen justum omnino perire non potuit. Seth autem centum et quinque annorum genuit Enos, qui coepit invocare nomen Domini, non quidem religionis institutor primus, sed paternae devotionis egregius imitator effectus. Enos vero nonagenarius genuit Cainam. Cainam Malaleel. Et Malaleel sexa
Abbreviated transcription (Latin):
ne ⁊ scola uͥtutũ ⁊ ut ibi per
obedientiam mandati erer¬
citaret᷑. acce pt᷑uis si psister
p̃miũ: si puaricaret᷑ pęnam.
Quaꝓpter in paradyso solum
bonum s ñ summum positũ:
ut in eo quod solum erat homĩ
ãpuritate uirtus incipꝵ meo
deseruit: sententia maledic̃ti¬
onis ꝑcussus in ea quã in corru¬
ptam acceꝑat nat᷑a pęnã mor¬
talitatis quã ad omẽm postĩ¬
tatem suã tnsmitt̾et seminan¬
dam accepit:. hinc om̃s hoĩes
ex radice uiciata mortales pro¬
om̃s tñ ꝑ nat᷑am ad mortẽ na¬
scunͣ. ⁊ dampnatõem. A. Procᷤ¬
thoplastus adam eiectus ã se¬
de paradysi. ut pater fieret
qui ñ erat filius. ex ea quam
latꝰ edidit ⁊ costa ꝓduxit. du
impius zelando dum noluis
mutare quod fuit: ñ potuit
colerare qđ uidit. Perẽmit
itaq frater fratrem. affectum
naturȩ oblitus. ⁊ ne ꝑiret sig¬
no ꝑditionis accepto: uagus
& ꝓfugus suꝑ terram effectũ᷑.

Expanded text:
nae et scholam virtutum, ut ibi per nae et scholam virtutum, ut ibi per obedientiam mandati exercitaretur, accepturus si persisteret praemium, si praevaricaretur, poenam. Quapropter in paradiso solum bonum, sed non summum positum est, ut in eo quod solum erat bonum a puritate virtus inciperet, deseruit, sententia maledictionis percussus, in ea quam incorruptam acceperat, natura poenam mortalitatis, quam ad omnem posteritatem suam transmitteret, seminandam accepit. Hic omnes homines ex radice vitiata mortales proomnes tamen per naturam ad mortem nascimur et damnationem. A. Procerotoplastus Adam ejectus a sede paradisi, ut pater fieret qui non erat filius, ex ea quam latus edidit, et costa produxit, duoimpius zelando dum noluit mutare quod fuit, non potuit tolerare quod vidit. Peremit itaque frater fratrem, affectum naturae oblitus, et ne periret, signo perditionis accepto, vagus et profugus super terram effectus est.
Abbreviated transcription (Latin):
paulõminꝰ humiliati a gloria
inferiores fuisse tusi sunt: ut
in una caritate similit̾ gatide¬
ant: qui ad unam caritatẽ
uocati ⁊ ad unam claritatẽ
conditi. unam głȩ mensurã
nalem quem ad suiam głam
did̾at. ita ut dicꝰtum: dispari
sorte disponens.partim iussit
in sua puritate ꝑsift̾e̾. partim
ut corꝑib t̾renis sociatꝰ ad itã
ea ⁊ sensũ animaret: it quos
in sua puritate reliquerat.sur¬
sum in celo mansionem ostitu
bitatione disponens. utrisq
regłam obedientiȩ ꝓponens:
quatinꝰ ⁊ illi ab eo uͥ erant ñ
cadent.⁊ isti ab eo uͥerant
add id uͥ illi erant ascendent:
ut cum isti ꝑuenissent.⁊ illi
ñ discessissent: supͣid quod
facti erant ad id qd fac̾ti e¬
rant ꝑting̾ent: ut cum eo
essent ã quo facꝰti erant. A.
Quia ꝓpositũ nr̃m ad hoĩs
conditionẽ sp̃ialit̾ respicit.
ad ea quȩ de ipso pꝰtħ dicen¬
da st̃ narĩnem deflecte R.
Posuit gͦ ds hominem in pa¬
radyso quasi in loco discipli¬

Expanded text:
paulominus humiliati a gloria inferiores fuisse visi sunt, ut in una charitate similiter gaudeant, qui ad unam charitatem vocati, et ad unam claritatem conditi, unam gloriae mensuram nalem, quem ad suam gloriam condiderat, ita, ut dictum est, dispari sorte disponens, partim jussit in sua puritate persistere, partim ut corporibus terrenis sociatus ad vitam ea, et sensum animaret, illis quos in sua puritate reliquerat, sursum in coelo mansionem constituebitatione disponens utrisque regulam obedientiae proponens, quatenus et illi ab eo ubi erant non caderent, et isti ab eo ubi erant ad id, ubi illi erant ascenderent, ut cum isti pervenissent, illi non discessissent supra id quod facti erant, ad id quod facti erant pertingerent, ut cum eo essent a quo facti erant. A. Quia propositum nostrum ad hominis conditionem specialiter respicit, ad ea quae de ipso post haec dicenda sunt, narrationem deflecte. R. Posuit ergo Deus hominem in paradisum quasi in locum discipli
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ potuisset: ħ itaq ualde
nire ñ possum uͥ ds fuit : qndo
p̃t̃ dm̃ nicħ fuit. R. Si conside̾s
uͥ ẽ: qͥs extͣ locꝰ erit qͥ cotũ capi¬
at: cum nicħ sit qͦd cotũ ñ capi¬
at: Sigͦ uinu̾sitatis locum ñ
inuenis: qͦmͦ uniu̾sitatis au¬
ctorem loco concludis:Ni.
dus contin̾et dm̃. quasi stabił
ẽe ñ potuiss fulcim̃to carens:
s sicut ęc̾nitate totum p̾cessit ⁊
ita immensitate cotũ excedit.
nullo indigens. neq opissui
ꝑfectione consũmatus. cinsi¬
ne illo & cum ñ eẽt nicħ defu¬
it: & ex illo cũ factũ eẽt meħ
accessit. AQuare gͦ fecit ds
creat᷑am : si eiꝰ bonũ auctum
non: ꝑ creaturam: R. Cari¬
tate non necessitate fecit ds oꝑa
sua: ñ ut ab eis bonum suũ au¬
gẽret: s ut eis bonum suũ im¬
pendet: fecit enĩ rõnalem crea¬
t᷑am ut eam in se beatificaret.

Expanded text:
isset? Hoc itaque nire non possum ubi Deus fuit quando praeter Deum nihil fuit. R. Si consideresubi est, quis extra locus erit? Totum capiat cum nihil sit, quod totum non capiat. Si ergo universitatis locum non invenis, quomodo universitatis auctorem loco concludis? Nondus contineret Deum, quasi stabilis esse non potuisset fulcimento carens, sed sicut aeternitate totum praecessit, ita immensitate totum excedit nullo indigens, si neque operis sui perfectione consummatus, cui sine illo, et cum non esset nihil defuit, et ex illo cum factum esset nihil accessit. A. Quare ergo fecit Deus creaturam, si bonum ejus auctum non est per creaturam? R. Chartate non necessitate fecit Deus opera sua, non ut ab eis bonum suum augeret, sed ut eis bonum suum impenderet. Fecit enim rationalem creaturam, ut eam in se beatificaret,
Abbreviated transcription (Latin):
nacula sua. Agmina missa ali¬
a uia ꝑduxit. ad conspecꝰtum
pͥncipis. demonstrans in mi¬
rabilib multitudinẽ etirruũ
ignitorũ. Micheas dñm uid̃
in solio suo: & regem impium
constant᷑ agens ñtimuit in
comminatõnib suis. Ionas cȩco
absorptus itm̃ in siccũ ꝓicitur:
ut nunti&e in mandato subu̾si
dixit: & consolatꝰ: hierłm in¬
cp̃r angustiȩ. S in his omnib
ñ sunt reu̾si filii isrł auiis suis
erechias qui placere uidebat᷑.
chaldeis reuelauit secreta in
głationem. ꝓpt̾ea dirit ds̃ ut
tradẽt ppłm suũ inmanuschal¬
deoꝵ: & misit iheremiã scĩfica¬
tum ex ut̾o. ut uentura p̃diẽ.
Nam isrł ꝑsistens in au̾sione
ad assyrios abierat: ⁊ iudacũ
hierłm non timuit ne ꝓuocarz
dñm in iracundia magna. Iccir¬
co locutus: suꝑ eos abiectionẽ.
& uenit rex babilomȩ ⁊ tͣnstu¬
ut uidam in terram suam in
chaldeos: ut deserta eẽt scĩfica¬
cio.S ezechiel ⁊ damhel poten¬

Expanded text:
rnacula sua. Agmina missa alirnacula sua. Agmina missa alia via produxit ad conspectum principis demonstrans in mirabilibus multitudinem curruum ignitorum. Michaeas Dominum vidit in solio suo, et regem ipsum constanter arguens, non timuit in comminationibus suis . Jonas ceto absorptus item in siccum projicitur, ut nuntiet in mandato Ninivitiaedixit, et consolatus est pore angustiae . Sed in his omnibus non sunt reversi filii Israel a viis suis, quoque Ezechias, qui placere videbatur Chaldaeis, revelavit secreta in gloriationem. Propterea dicit Deus ut traderet populum suum in manus Chaldaeorum, et misit Jeremiam sanctificatum ex utero, ut ventura praediceret. Nam Israel persistens in aversione ad Assyrios abierat, et Juda cum Hierusalem non timuit ne provocaret Dominum in iracundia magna. Idcirco locutus est super eos abjectionem, et venit rex Babyloniae, et transtulit Judam in terram suam in Chaldaeos, ut deserta esset sanctificatio. Sed Ezechiel, et Daniel poten
Abbreviated transcription (Latin):
tate chronũ suũ: ⁊ ꝯstituit uitu¬
los aureos ut głam tołlz abisrł.
Ibi cecidit isrł. ⁊ effraim p̃cipi¬
tatus est: ⁊ dereliquer̾t dñm
& abier̃t innichilũ ⁊ ut dele
rent᷑ a terra. Cunc surrexerurł
ti stͣ in sp̃u ut au̾t̾ent indigna¬
cõem. & uenit helyas thesbites
cohibens pluuiã de cȩlo & ror̃e
ne stillaret suꝑ terram. Ipse tͣ¬
xit ignem & descende fecte
flammã de suꝑ in ira furoris
dñi: ut ostendẽt uͥtutẽ exalto.
ꝓpħȩ baal corruert coram eo:
& p̃ualuit solus in testam̃to
scõ. ut dart głam dõ. Mortinᷤᷤ
surrȩrit inp̃ce eiꝰ quasi doumi¬
ens suscitatus: ⁊ ipse curru ig¬
neo raptus in ethera: ñ uisis ẽ
ab hominib ultra suꝑ terram. Heli¬
seus rapta clamide diuisit ior¬
danem: & transiuit ut staret
in loco eiꝰ sp̃u duplicato. Ipse dul¬
ces fecit aquas : & cibũ mortis
condim̃to mitigauit: reuocans
ꝙ ipse animas abeuntes in tab̃¬

Expanded text:
tate thronum suum, et constituit vitutate thronum suum, et constituit vitulos aureos, ut gloriam tolleret ab Israel. Ibi cecidit Israel, et Ephraim praecipitatus est, et dereliquerunt Dominum, et abierunt in nihilum, ut delerentur a terra. Tunc surrexerunt ti sunt in spiritu, ut averterent indignationem. Et venit Elias Thesbites cohibens pluviam de coelo, et rorem ne stillaret super terram. Ipse traxit ignem et descendere fecit flammam desuper in ira furoris Domini, ut ostenderet virtutem ex alto . Prophetae Baal corruerunt coram eo, et praevaluit solus in testamento sancto, ut daret gloriam Deo. Mortuus surrexit in prece ejus quasi dormiens suscitatus, et ipse curru igneo raptus in aethera non visus est ab hominibus ultra super terram . Eliseus rapta chlamide divisit Jordanem, et transivit ut staret in loco ejus spiritu duplicato. Ipse dulces fecit aquas, et cibum mortis condimento mitigavit, revocans et ipse animas abeuntes in tabe
Abbreviated transcription (Latin):
uauit suꝑ eos. ꝓpt̾ea exaltatus
est ⁊ magnificatus ualde: ec
nominatus inuniu̾sa terra.
Subiecit hostes in fornitudine:
& mensus: terram inimicorũ
suoꝵ. In dieb eiꝰ exaltatum ÷
regnũ ifrł: ⁊ ipse magnificaũ
głam: ⁊ addidit ut ampliar⁊
cultũ scĩtatis. Post eñ surrer̃
Salomon filius eiꝰ qͥ edificatut
templũ dño: ⁊ ostendit sapĩã
suam in oꝑib suis. Non enim
erat sapiens interra sicut sa¬
lomon. quem repleu̾at deus
scientia ⁊ intelłu. ut inuesti¬
garet om̃a: ⁊ e̾e̾t scrutator
mirabilium secretoꝵ. S sp̃es
carnis decepit cor eiꝰ: ⁊ corruit
prudentia in conspectu pulcri¬
tudinũ ext̾arum. Propt᷑ ħ ds̾
scidit regnũ eiꝰ in manu filii eiꝰ:
& dedit illud seruo suo ihero¬
boam. filio nabath ut p̃uaritatõ
surget in isrł. Cunc recessert de¬
cem tͥb ne eẽnt cũ domo. d:
bath excogitauit maliciamde
corde suo. ut firmaret impie¬

Expanded text:
vavit super eos. Propterea exaltatus vavit super eos. Propterea exaltatus est et magnificatus valde, et nominatus in universa terra. Subjecit hostes in fortitudine, et mensus est terram inimicorum suorum. In diebus ejus exaltatum est regnum Israel, et ipse magnificavit gloriam, et addidit ut ampliaret cultum sanctitatis . Post eum surrexit Salomon filius ejus , qui aedificavit templum Domino, et ostendit sapientiam suam in operibus suis. Non enim erat sapiens in terra sicut Salomon, quem repleverat Deus scientia et intellectu, ut investigaret omnia, et esset scrutator mirabilium secretorum. Sed species carnis decepit cor ejus, et corruit prudentia in conspectu pulchritudinum exterarum. Propter hoc Deus scidit regnum ejus in manu filii ejus, et dedit illud servo suo Jeroboam filio Nabath, ut praevaricatio surgeret in Israel. Tunc recesserunt decem tribus, ne essent cum domo David. bath excogitavit malitiam de corde suo, ut firmaret impie
Abbreviated transcription (Latin):
penam cum filiis peuntibus
corruens excepit. Tunc archa
dĩ in alienigenas deportatur.
ꝓpter pec̃ca ppli: s cadensda¬
gon truncatus maiestati con¬
testatur. Dehinc secreta pudo¬
ris putre facꝰta suꝑbos compel¬
lunt consortiũ tim̾e scĩtatis:⁊ sic
arta testamenti ad cultores pi¬
etatis remissa est. Surrexit
obedientię uirtutem reꝓba¬
tionis exemplo confirmans.
Posth̾ in bethleem mittitur
in lentisco oliuum. & exqui¬
ritur inter fr̃s puer. d̃d. qui
pascebat oues in deserto: ut
recessit asaul. ut reqͥescet super
.đđ: & cum uesania torqueret᷑
impius: cythara modulamine
mystico impetũ mitigauit. Ca¬
dit philisteus in gladio suo &
lapide fundȩ: & głosus bella¬
tor capite amputato goliathtͦ¬
pheũ reportauit. Hinc motus
inuidia rex ꝑsequitur innocen¬
tem: s manus om̃ptis fortiter
dirigebat donec in solio regni
humilem collocaroe. Caditin
gelbõe saul & ionathas: s õd.
dilecꝰtõnis memor planctũ le¬

Expanded text:
poenam cum filiis pereuntibus poenam cum filiis pereuntibus corruens dedit . Tunc arca Dei in alienigenas deportatur propter peccata populi, sed cadens Dagon truncatus majestati contestatur . Dehinc secreta pudoris putrefacta superbos compellunt consortium timere sanctitatis, et sic arca testamenti ad cultores pietatis remissa est. Surrexit obedientiae virtutem reprobationis exemplo confirmans. Post haec in Bethleem mittitur in lentisco olivum, et exquiritur inter fratres puer David, qui pascebat oves in deserto, ut recessit a Saule, ut requiesceret super David, et cum vesania torqueretur impius, cithara modulamine mystico impetum mitigavit. Cadit Philistaeus in gladio suo, et lapide fundae, et gloriosus bellator capite amputato Goliath tropaeum reportavit. Hinc motus invidia rex persequitur innocentem. Sed manus omnipotentis fortiter dirigebat, donec in solio regni humilem collocaret. Cadit in Gelboe Saul, et Jonathas; sed David dilectionis memor planctum le
Abbreviated transcription (Latin):
bethsa udex ppłi: cui fuccessit
achialon: & ille moriensiudi¬
aẽ labdõta hũit successorẽ. huiꝰ
temporib famosa illa cunctis
malis sius troia myrmydonũ
te aꝓposito diu̾tam narrare
deuito. Post labdontam ueñ
samson fortissimꝰ: ⁊ ipse salua¬
uit ppłm suũ tp̃r suo mirabi¬
lib magnis. Mille iiros stia¬
uit inmandibula capitis asi¬
inimicoꝵ suoꝵ. Mulier una
ticit ininncibilem: & turtutẽ
horrendam cunctis feminȩ pe¬
tulantia emolliuit. Captꝰ gau¬
dium fecit immicis sins: ⁊ dam¬
pnatus cenebris sempiterius.
mole girum iubecur ducere
deifica iam satis ludificato il¬
labitur: & capillo capitis pul¬
lulante antiquũ robur m̃bris
marcentib reparat᷑. Quassat
columpnas lac̾tis immanibus:
& ruente culmine morte sua¬
se ulciscit᷑ in hostes. Plangit
isrł qũe mirat᷑ saluatorẽ suũ:
&e ꝗͣ uirium ȩregit ad mortẽ:
mortuum agnouit redempto
suȩ exremplũ offerens dum fili¬
oꝵ suoꝵs intẽ ꝑãtiã choib̾e distulit

Expanded text:
dex populi, cui successit Abialon, et ille moriens judicem Abdon habuit successorem . Hujus temporibus famosa illa cunctis malis suis Troja Myrmidonum te a proposito divertam narrare devito. Post Abdontem venit Samson fortissimus, et ipse salvavit populum suum tempore suo mirabilibus magnis . Mille viros stravit in mandibula capitis asiinimicorum suorum . Mulier una vicit invincibilem, et virtutem horrendam cunctis feminae petulantia emollivit. Captus gaudium fecit inimicis suis, et damnatus tenebris sempiternis molae gyrum ducere jubetur, deifica jam satis ludificato illabitur, et capillo capitis pullulante pristinum robur membris marcentibus reparatur. Quassat columnas lacertis et manibus, et ruente culmine morte sua ulciscitur in hostes . Plangit Israel, quem miratur salvatorem suum, et quem vivum exegit ad mortem, mortuum agnovit redemptorsuae exemplum efferens, dum filiorum suorum intemperantiam cohihere distulit,