comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nichil retinuit. Quis animi eius
facilem. & sane ingenio dignum
in hac parte possit explicare can¬
de: Unde nunc ep̃i di tant᷑. uitualia
clerici consecunt᷑. sustentant᷑ mo¬
nachi. recreant᷑ egeni. huiꝰ fuit: eoc
eiꝰ adhos facundissima largitate ꝓfu-¬
sum est. Quanta ad nos uirtitum
sc̃itatisq eiꝰ exempla manauerunt.
Quanta latiora hinc potuissent con¬
fici monim̃ta. cõpingi uolumina.
si ei degenti in scło curiosus adhe¬
sifset aliqͥs. qui uerba eiꝰ ut singula
ab ore fluebant exciꝑet. actus eius
om̃s curiosius obseruaret. mitacła
deniq semꝑ ei in ꝓmptu assistentia.
tenaci memoriȩ cõmendaret: Quan¬
doquidẽ luculentiꝰ ille gestorũ eiꝰ
breuiator. ut non dixerim expla¬
nator. qđ nunquã absq scrupulo
uł legerim uł legi audierim. si tti¬
nera eiꝰ cuncta ꝑcurreret. si uniu̾sa
cõmemoraret. paraturũ se contesta¬
tur lecturis congesta prolicitate

Expanded text:
nihil retinuit! Quis animi ejus nihil retinuit! Quis animi ejus facilem, et sane ingenuo dignum in hac parte possit explicare candere? Unde nunc episcopi ditantur, victualia clerici consequuntur, sustentantur monachi, recreantur egeni, hujus fuit, ex ejus ad hos fecundissima largitate profusum est. Quanta ad nos virtutum sanctitatisque ejus exempla manaverunt? Quanto latiora hinc potuissent confici monumenta, compingi volumina, si ei degenti in saeculo curiosus adhaesisset aliquis, qui verba ejus, ut singula ab ore fluebant, exciperet, actus ejus omnes curiosius observaret, miracula denique, semper ei in promptu assistentia, tenaci memoriae commendaret? Quandoquidem luculentus ille gestorum ejus breviator ut non dixerim explanator, quod nunquam absque scrupulo vel legerim, vel legi audiverim si itinera ejus cuncta percurreret, si universa commemoraret, paraturum se contestatur lecturis congesta prolixitate
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ: uerũ & tp̃ralibꝰ copiosissime
extulit incrementis. Cuiꝰ in posses¬
sionibus facultas ante ipsũ quam
fuerit ꝑexilis. facile colligi potest.
si qualib eam copiis auctam reli¬
quit: ȩquis rationib inspectetur.
Nam qͥa quantũ ad natales nobi¬
lissimus fuit nobilium. quantum
ad fortunã. in possessionib & p̃diis
ditissimoꝵ ditissimus. om̃iũ quȩ
ei ex iure pat̾no cesserant in uita
sua heredẽ fecit ȩccłam: quam eiꝰ
ex parte macima patͥmoniis ho¬
dieq constare cognoscimꝰ. Sunt aut̃
p̃dia hȩc: numero ꝑplura. qͣntita¬
te ꝑmaxima. finib spaciosa sibiq
cont̃mina. situs qualitate iocun¬
dissima: redituum ub̃tate p̃clara.
Horum inuno. cui epponiacus ex
uetustate nom̃ est: uenerabilis ge¬
nitor eiꝰ rusticus nuncupatꝰ. cum
genitͥce gͥmanilla nõie. in eccła
apłorum pͥncipis nomine dedicata.
aris eorũ capitib suꝑpositis: decen¬
ter conditi requiescunt.
uirũ cui semꝑ sũma debentur:

Expanded text:
m et temporalibus copiosissime extulit incrementis. Cujus in possessionibus facultas ante ipsum quam fuerit perexilis, facile colligi potest; si, qualibus eam copiis auctam reliquit, aequis rationibus inspectetur: nam quia quantum ad natales, nobilis simus fuit nobilium; quantum ad fortunam, in pos sessionibus et praediis ditissimorum ditissimus; omnium, quae ei ex jure paterno cesserant, in vita sua haeredem fecit ecclesiam, quam ejus ex parte maxima patrimoniis hodieque constare cognoscimus. Sunt autem praedia haec numero perplura, quantitate permaxima, finibus spatiosa, sibique contermina, situs qualitate jucundissima, reddituum ubertate praeclara. Horum in uno, cui Epponiacus ex vetustate nomen est, venerabilis genitor ejus, Rusticus nuncupatus, cum genitrice, Germanilla nomine, in ecclesia apostolorum principis nomine, dedicata, aris eorum capitibus superpositis, decenter conditi requiescunt. 20. O virum, cui semper summa debentur;
Abbreviated transcription (Latin):
ciat. supprimendo quod mirabiliter
ad ꝓfectum om̃ium diuina uirtus
oꝑata est: diu est quod religioni
concinum. saluti conducibile. edifi¬
cationi certe ꝓficuum excistere ani¬
mo induxi meo. si horum aliqua
que omissa sunt: quȩ ue noticia
consequi potuit. ab aliquo ꝑiciorũ
lttteris alligari contigisset. Quod
quia ineffectum actenus est: con¬
statq certissime hȩc ut non un¬
pune p̃teriri. ita non infructuose
attingi: quãquam nulla nisi ꝑ di¬
uinum aduttorium huius possi¬
bilitatis conscientia. non michi
quidẽ meiq similib scilicet im¬
peritis. attemptandum. uerum
deuotionis in dm̃: affectionisq in
sc̃m plenum opus aggredior. Co
magis in spem ductus. quod is
qui totius creature uniuersalit̃
laudatur officio. si homines sua
p̃conia suppresserint: lapides as¬
serit clamaturos. Suscepti nego¬
cii eam ducimus dispositione con¬
stare ratissimã: si eorum quȩ ante
głosum eius transitum ꝑ eum

Expanded text:
tiat, supprimendo, quod mirabiliter tiat, supprimendo, quod mirabiliter ad profectum omnium divina virtus operata est; diu est, quod religioni concinnum, saluti conducibile, aedificationi certe proficuum existere, animo induxi meo; si horum aliqua, quae omissa sunt, quaeve notitia consequi potuit, ab aliquo peritiorum litteris allegari contigisset. 6. Quod quia ineffectum hactenus est, constatque certissime, haec, ut non impune praeteriri, ita non infructuose attingi; quanquam nulla, nisi per divinum adjutorium, hujus possibilitatis conscientia, non mihi quidem meique similibus, scilicet imperitis, attentandum, verum devotionis in Deum, affectionisque in sanctum plenum opus aggredior; eo magis in spem ductus, quod is, qui totius creaturae universaliter laudatur officio, si homines sua praeconia suppresserint, lapides asserit clamaturos. Suscepti negotii eam ducimus dispositionem constare ratissimam, si eorum, quae ante gloriosum ejus transitum per eum
Abbreviated transcription (Latin):
la. e tanta urbe. non imꝑitũ quẽq
uerum eloquentissimũ ascitũ: sui
industria pontificis accefsisse. Qui
& si ut subiecti oꝑis testatur p̃sen¬
tia. facundia ꝑspicuus. modicis &
absolutis sententiis efferendus. bre¬
uitatis amantissimus: fastidii deniq
euitandi plus equo studiosus excsti¬
tit. p̃sumptionis tam̃ se reum coar¬
guens: non absq pudoris cuncta¬
mine tante se difficultatis operas
insumpsisse fatetur. Ex suȩ om̃ino
humilitatis abiectu iustificandus.
& p̃ter quã quod sciens plura pre¬
teriit: multifaria laude dignissimꝰ.
Opus sane confectum. oꝑosaq apud
se diu repexum diligentia. obten¬
tu p̃nominati scĩ censurii autisio¬
dorensi postmodum direccit eccłȩ:
ipso auctore longus ꝓmulgandũ.
Ubi qm̃ ueritate cui minime gra¬
ti existimus testatur dm̃ conscium
secretorum se plura de domni ger¬
mani factis agnita & probata ta¬
cuifse: ex quo reum se quoq denun¬

Expanded text:
la e tanta urbe non imperitum quemque, la e tanta urbe non imperitum quemque, verum eloquentissimum, ascitum sui industria pontificis, accessisse. Qui etsi, ut subjecti operis testatur praesentia, facundia conspicuus, modicis et absolutis sententiis afferendus, brevitatis amantissimus, fastidii denique evitandi plus aequo studiosus exstitit; praesumptionis tamen se reum coarguens, non absque pudoris cunctamine tantae se difficultatis operas insumpsisse fatetur, ex suae omnino humilitatis abjectu justificandus, et, praeterquam quod sciens plura praeteriit, multifaria laude dignissimus. Opus sane confectum, operosaque apud se diu repexum diligentia, obtentu praenominati sancti Censurii Autissiodorensi postmodum direxit ecclesiae, ipso auctore longius promulgandum. Ubi quoniam veritate, cui minime grati existimus, testatur Deum conscium secretorum, se plura de domni Germani factis agnita et probata tacuisse ex quo reum se quoque denun
Abbreviated transcription (Latin):
inopia int̾cedente. pͥorumq studi¬
is pene collapsis. huius nr̃e exitia¬
liter perosa regionis. Iugduni sibi
aliquandui familiare consistoriũ
collocauit. Ibi quas dicunt discipli¬
narum libalium ꝑitia. quasq or¬
dine currere hoc tempore fabula
tantũ est: eo usq conualuit: ut qͣn¬
tum ad scolas. publicum appellare¬
tur citra marini orbis gẏmnasium.
Et ut aliquid rationis afferre uide¬
ar: eo id argumento colligimus. qđ
tur studio. non ante professis inscri¬
bi merebatur: quã huc exxplorata
diligentia excaminatus abiret. Cui
rei satyricus quoq astipulatur. Qui
ut exempli circumstantia res elu¬
ceat. primo sui oꝑis libro acriter
diuq in impudicos inuectus: fert
eos conscientia frequentati sceleris
ꝑinde pallescere. ut lugdunensem
rethor dicturus ad aram ita claret
hanc sapientibus & palmas & no¬
mina: olim fuisse largitam. Hȩc
breui ꝑstrmocimus: ut aduertas ad
beati germani retractanda miracu¬

Expanded text:
inopia intercedente, priorumque studiinopia intercedente, priorumque studiis pene collapsis, hujus nostrae exitialiter perosa regionis, Lugduni sibi aliquandiu familiare consistorium collocavit. Ibi, quas dicunt, disciplinarum liberalium peritia, quasque ordine currere hoc tempore fabula tantum est, eo usque convaluit, ut quantum ad scholas, publicum appellaretur citramarini orbis gymnasium. Et, ut aliquid rationis afferre videar, eo id argumento colligimus, quotur studio, non ante professis inscribi merebatur, quam huc explorata diligentia examinatus abiret. Cui rei Satyricus quoque astipulatur; qui, ut exempli circumstantia res eluceat, primo sui operis libro acriter diuque in impudicos invectus, refert eos conscientia frequentati sceleris perinde pallescere, Ut Lugdunensem hetor dicturus ad aram. Ita claret, hanc sapientibus et palmas et nomina olim fuisse largitam. 5. Haec brevi perstrinximus, ut advertas, ad beati Germani retractanda miracu
Abbreviated transcription (Latin):
ta & uirtutibus beatissimi germa¬
ni.mira sententiarũ elegantia.
copiosoq dilectu uerborum excel¬
lentissime edidit. eum ꝑ ora cuncto¬
rum scĩ recens adhuc spiraret memo¬
ria. pluresq qui eum degentem
scło uiderant suꝑeẽnt. quorum
indubitata relatio. sc̃ĩtatis eius
magnalia pura adhuc: & necdum
uarietatis labem ꝑpessa ferebat.
Nec uero abnuerim. sex illorum
pontificum qui sc̃o uiro in ttalia
cõmoranti iugiter asseder̃ aliquos
tunc quoq rebus interfuisse hu¬
manis. qui iucta fidem eiusdem
historiographi: testes oꝑum illiꝰ
multis exstitere temporibus.
a tempestate lugdunensium
ciuitas prima ac p̾cipua galli¬
arum: ꝓfessione quoq scientiȩ ar¬
tiumq disciplina inter om̃s exxtu¬
lerat caput. Offensa namq sapien¬
tia quȩ ꝓpter se ipsam tantum ap¬
petenda est: quorũdam lucris tur¬
pibus. multorũ indisciplinata uita.
om̃ium postremo tepide se appeten¬
tium inhonesta desidia. p̾ceptorũ

Expanded text:
ta et virtutibus beatissimi Germata et virtutibus beatissimi Germani mira sententiarum elegantia, copiosoque delectu verborum excellentissime edidit; cum per ora cunctorum sancti recens adhuc spiraret memoria, pluresque, qui eum degentem saeculo viderant, superessent; quorum indubitata relatio, sanctitatis ejus magnalia pura adhuc, et necdum varietatis labem perpessa, ferebat. Nec vero abnuerim sex illorum pontificum, qui sancto viro in Italia commoranti jugiter assederunt, aliquos tunc quoque rebus interfuisse humanis; qui juxta fidem ejusdem historiographi, testes operum illius multis exstitere temporibus. 4. Ea tempestate Lugdunensium civitas, prima ac praecipua Galliarum, professione quoque scientiae, artiumque disciplina inter omnes extulerat caput: offensa namque sapientia, quae propter seipsam tantum appetenda est, quorumdam lucris turpibus, multorum indisciplinata vita, omnium postremo tepide se appetentium inhonesta desidia, praeceptorum
Abbreviated transcription (Latin):
statis patrocinio castigamus. Si¬
quidem ut in nr̃e archiuis ȩccłȩ
annotatũ repperitur: in beatissimo
germano rebus ecempto huma¬
nis in episcopatũ suffectus alodiꝰ
triginta ferme annis pontificatus
sui functionem expleuit. Hoc ui¬
ta defuncto. ob rabiem emergen¬
tium intra gallias barbarorum.
eccłasticȩ libertatis mersa pͥuile¬
gia . dignitas obruta. splendor
obtusus. uim xp̃iani roboris cuncta
ꝑdiderunt. Itaq ciuitas ep̃o uidua
decem ꝑmansit annis. Quib trans¬
actis: frat̾nus a beato germano ter¬
cius pontificatui subrogatur. Is qua
die ordinatus. eadem quoq ab eisdẽ
barbaris interemptus: martyrio co¬
to substituitur loco. Ab excefsu itaq
beati germani ad hunc usq cen¬
surium. plus minus quadraginta
colliguntur anni: supra tazcato or¬
dine decurrentes. Is cum ecclastici
tius lugduni impense doctissimus.
impulsu uel p̾cibus sc̃i patientis
eius tunc urbis ep̃i: librum de ui¬

Expanded text:
statis patrocinio castigamus. Sistatis patrocinio castigamus. Siquidem, ut in nostrae archivis ecclesiae annotatum reperitur, beatissimo Germano rebus exempto humanis, in episcopatum suffectus Alodius, triginta ferme annis pontificatus sui functionem explevit. Hoc vita defuncto, ob rabiem emergentium intra Gallias barbarorum, ecclesiasticae libertatis mersa privilegia, dignitas obruta, splendor obtusus, vim Christiani roboris cunctam perdiderunt; itaque civitas episcopo vidua decem permansit annis, quibus transactis, Fraternus, a beato Germano tertius pontificatui subrogatus. Is qua die ordinatus, eadem quoque ab eisdem barbaris interemptus; martyrio coto substituitur loco. Ab excessu itaque beatissimi Germani ad hunc usque Censurium plus minus quadraginta colliguntur anni suprataxato ordine decurrentes. 3. Is cum ecclesiastici tius Lugduni impense doctissimus, impulsu vel precibus sancti Patientis, ejus tunc urbis episcopi, librum de vi
Abbreviated transcription (Latin):
se optime credit diuturnitati ꝓspi¬
cere: cũ illustria quȩq & maccima.
succidua solum narratione ad poste¬
ros fecerit emanare. Res ista non
insana minus quam in ꝓuida. ꝑni¬
tiosa sc̃orum preconiis interdum pe¬
perit detrimenta: quod qui imꝑite
rusticitati fidem astruat rarũ quẽq
reꝑias. dum ea quȩ asserunt. partum
fabulosa. inepta partim & ridicula:
ꝑ quȩ hoc litterarũ sacrariis esti¬
mantur indigna. Ita factum est ut
quȩdam ignorata pęnitus. alia ad
succedentium noticiam insincere
manantia. multorum & magnorũ
scorum precelsas iemorias in of¬
ficiosissime obscurarint. Quod si
euiquam forte curioso rerum ea
quȩ in gestis de tanto feruntur an¬
tistite: minus rata minus plena.
minus deniq ueritate subnixa
uideantur. quod priusquam hȩc
ederentur aliquot tempoꝵ. dicun¬
tur int̾fluxisse curricula: hunc
inspecta ratione diligentius. quod
non probe sentiat: adhibitȩ uetu¬

Expanded text:
se optime credit diuturnitati prospise optime credit diuturnitati prospicere, cum illustria quaeque et maxima, succidua solum narratione ad posteros fecerit emanare. Res ista non insana minus quam improvida, perniciosa sanctorum praeconiis interdum peperit detrimenta, quod qui imperitae rusticitati fidem astruat, rarum quemque reperias; dum ea, quae afferunt, partim fabulosa, inepta partim et ridicula, perque hoc litterarum sacrariis aestimantur indigna. Ita factum est, ut quaedam ignorata penitus, alia ad succedentium notitiam insincere manantia, multorum et magnorum sanctorum praecelsas memorias inofficiosissime obscurarint. 2. Quod si cuiquam forte curioso rerum, ea quae in Gestis de tanto feruntur antistite, minus rata, minus plena, minus denique veritate subnixa videantur, quod prius, quam haec ederentur, aliquot temporum dicuntur interfluxisse curricula; hunc inspecta ratione diligentius, quod non probe sentiat, adhibitae vetu
Abbreviated transcription (Latin):
soloecismis & abiectione uerborũ
aures tuas uulnero: deinde quod
prolucior pagina uidetur parare
fastidium. Sed non pigeat recense¬
re quod acp̃m prestare non piguit.
Qui dum sc̃os suos głificat: nos in¬
uitat eoremplo. Et tam̃ dm̃ testor
conscium secretorum me plura de
Añi mei scĩ germani factis agni¬
ta & probata tacuisse. Ex quo reũ
scribendo succinctum me magis ar
bitror fuisse quam nimium. Ex eł¬
Germani episcopi.
ILAM ET MIRACULA
cum reuerentia nomi¬
nandi domni germa¬
ni ep̃i. absq ullis litterarum p̃si¬
diis in operoso uel potius ꝓfano
diutius quã fuit ȩquum latuisse
silentio: consulta diligentius magi¬
stra rerum testatur antiquitas. Con¬
stat namq ad scĩ censurii ep̃i tem¬
pora. qui quartus post beatissimũ
temporum iuniores quiq simpli¬
ci seniorum relatione contenti:
nunquã hȩc arbitrabantur a me¬
moria posse obsolescere. Quando¬
quidem uulgaris inurbanitas. tũ

Expanded text:
soloecismis et abiectione verborum soloecismis et abiectione verborum aures tuas vulnero, deinde quod prolixior pagina videtur parare fastidium. Sed non pigeat recensere, quod Christum praestare non piguit; qui dum sanctos suos glorificat, nos invitat exemplo. Et tamen Deum testor conscium secretorum, me plura de domni mei Germani factis agnita et probata tacuisse; ex quo reum scribendo succinctum magis me arbitror fuisse quam nimium. EXPLGERMANI EPISCOPI.Vitam et Miracula cum reverentia nominandi domni Germani episcopi, absque ullis litterarum praesidiis inoperoso, vel potius profano, diutius, quam fuit aequum, latuisse silentio, consulta diligentius magistra rerum testatur antiquitas. Constat namque ad sancti Censurii episcopi tempora, qui quartus post beatissimum temporum juniores quique simplici seniorum relatione contenti, nunquam haec arbitrabantur a memoria posse obsolescere; quandoquidem vulgaris inurbanitas tum
Abbreviated transcription (Latin):
preterit: ceca iam nocte ꝑuenit.
Quod in ȩccła collocatum dum ui¬
giliis sc̃ȩ deuotionis eccolitur.
matrona quȩdam loci eiꝰ im i pa¬
paralisi dissoluta. ita ut nullum mẽ¬
brum suo fungeretur officio. p̃cario
deposcit ut corporis feretro subde¬
retur. Ibiq usq ad lucem extenta
decubuit. Mature corpus attollitur.
surgit & mulier. & uiuificata ꝑ mor¬
tuum mirantibus ppłis: ꝓpriis pedi¬
bus debitum reddit obsequium. De
ꝓpriũ maiore famulatu: quippe
ubi reuerentiȩ uĩgebatur affectus.
Omne hominum genus diuerso
occurrit officio. Alii uias p̃ruptis
depositis molliunt: & pontium inno¬
uatione continuant. Alii exxpensas
ingerunt. alii psalmis intonant:
alii colla supponunt. Refulgebat
reꝑcusso solis radio. splendorẽ sibi
etiã ꝑdiem uendicans luminum
multitudo. totoq ministerio cari¬
tatis ꝓpriȩ redditur ciuitati: ubi se¬
pultus corpore cotidianis miracłis
go duplicem ueniam graphi.¬
a te lector exposco. Primũ quod

Expanded text:
eterit, caeca iam nocte pervenit. Quod in ecclesia conlocatum dum vigiliis sanctae devotionis excolitur, matrona quaedam loci eius paalisi dissoluta, ita ut nullum membrorum suo fungeretur officio, precaria depoposcit, ut feretro corporis subderetur, ibique usque ad lucem extenta decubuit. Mature corpus adtollitur, surgit et mulier et, vivificata per mortuum, mirantibus populis, propriis pedibus debitum reddit obsequium. 46. oprium maiore famulatu, quippe ubi reverentiae iungebatur affectus. Omne hominum genus diverso occurrit officio; alii | vias, praeruptis depositis, molliunt et pontium innovatione continuant, alii expensas ingerunt, alii psalmis intonant, alii colla subponunt. Refulgebat, repercusso solis radio, splendorem sibi per diem vindicans, luminum multitudo, tantoque ministerio caritatis propriae redditur civitati, ubi, sepultus corpore, cotidianis miraculis Ego duplicem veniam a te, lector, exposco, primum quod
Abbreviated transcription (Latin):
quioꝵ exigat diligentiam adeo ut
si lucernã quȩ ꝓprie scĩssimo deser¬
uit corpori ꝑ noctem ectingui
contigerit. nulla indulgeatur cu¬
stodib requies. nulla potiendi som¬
no facultas: donec defecti impensa
mini impune dubitare liceat. debi¬
ta loco seruitia. ñ inepta nec segnit᷑
exercenda. Quid memorẽ. ñ nullos
ante huiꝰ reuerendi arã sepulchri
in oratione secretius ꝓcumbentes.
loci concussu. p̃cum efficatiã. cȩlestisq
respectũ facilitatis ꝑsensisse: Omitto
sacri huiꝰ nõis inuocationẽ. multis
qͦq absentib ac periculo ꝓocimis:
presentissime subuenisse. De uirtu¬

Expanded text:
quiorum exigat diligentiam; adeo ut, quiorum exigat diligentiam; adeo ut, si lucernam, quae proprie sanctissimo deservit corpori, per noctem exstingui contigerit, nulla indulgeatur custodibus requies, nulla potiendi somno facultas, donec defecti impensa mini impune dubitare liceat, debita loco servitia non inepte nec segniter exercenda. Quid memorem, nonnullos ante hujus reverendi aram sepulcri in oratione secretius procumbentes, loci concussu precum efficaciam, coelestisque respectum facilitatis persensisse? Omitto sacri hujus nominis invocationem multis quoque absentibus ac periculo proximis praesentissime subvenisse.
Abbreviated transcription (Latin):
pulsu. m̃dacio patrocinari defini¬
ens. saltem in armilla ianuȩ. iusiu¬
randũ explere p̃sũpserit: hunc qđ
sit reus ꝑiurii. tũ rei familiaris
dispendio. tum corporeȩ damno
ualitudinis absq dilatione pedifse¬
qua corripit ultio: durisq implexũ
necibus. aut cita satis factione li¬
berũ: aut ꝓocimo int̾itu effic̃ con¬
demnatũ. Id ñ integri solum cor¬
poris p̃sentia meruit. uerũ etiam
reuerentiȩ tantũ obtinuit. ut in ba¬
silica germani consecrata nomine.
nemo fere tam& si immanissimꝰ
ipsius septa sepulchri. quanta se uir¬
tute p̃sentem exhibeat: hii maxime
& euident᷑ exꝑti sunt. quib eiusdẽ
ut uere dicam sc̃iscõrum specialis ẽ
deputata custodia. Frequent̃ namq
oleum lampadis ante sacrũ tumu¬
lum dependentis excreuisse depre¬
hensũ est: cum quindecim ferme
diebꝰ totidẽq noctibus in extinctum
manens: nichil ĩmunitionis pat̾etur¬
excesserim: quantã locus sacer obse¬

Expanded text:
pulsu, mendacio patrocinari definipulsu, mendacio patrocinari definiens, saltem in armilla januae jusjurandum explere praesumpserit, hunc quod sit reus perjurii, tum rei familiaris dispendio, tum corporeae damno valetudinis, absque dilatione, pedissequa corripit ultio, durisque implexum nexibus, aut cita satisfactione liberum, aut proximo interitu efficit condemnatum. Id non integri solum corporis praesentia meruit; verum etiam reverentiae tantum obtinuit; ut in basilica, Germani consecrata nomine, nemo fere, tametsi immanissimus, ipsius septa sepulcri quanta se virtute praesentem exhibeat, hi maxime et evidenter experti sunt, quibus ejusdem, ut vere dicam, sancti sanctorum specialis est deputata custodia. Frequenter namque oleum lampadis ante sacrum tumulum dependentis excrevisse deprehensum est; cum quindecim ferme diebus totidemque noctibus inexstinctum manens, nihil imminutionis paterxcesserim, quantam locus sacer obse
Abbreviated transcription (Latin):
te orationis & fletuum obnoocius
ꝓsequentes. Fr̃s quoꝵ erat officii
religiosis locũ excubiis obseruare.
& cruciatu pueri & parentũ deuoti¬
one ꝑmoti: accedunt comminꝰ. adhi¬
bitisq ecclasticis exorcismis: leuam̃
misero ꝑ sacri uirtutẽ p̃fulis depre¬
cant᷑. Permodico horȩ interueniente
curriculo. surgit incolumis. lȩtisq
parentib ꝑcepte secũ retulit gaudia
sanitatis.Suꝑsunt hodieq quã płimi
qui se rei geste int̾fuisse: satis subm¬
xei relatione fatentur. Qđ in ꝑiuros¬
mis incunctant᷑ exꝑtam. p̃teri¬
re iniuriũ dixerim: cũ constet in
rebus qͦq minimis macimã int̾dũ
eminere diuinȩ uirtutis euiden¬
tiam. Cum eñi sacroscĩ memoriã
confessoris. continuis intro extroq
palam sit radiare miraculis. in ꝑ¬
iuros qͦq non segnis ꝓbatur ultor
exxistere: ut liquido emineat scoꝵ
lacessiri. Nam siquis aut cupidita¬
tis illectuᷤ. aut animi ꝑtinacis im¬

Expanded text:
te orationis et fletuum obnixius te orationis et fletuum obnixius prosequentes. Fratres quorum erat officii religiosis locum excubiis observare, et cruciatu pueri et parentum devotione permoti, accedunt cominus; adhibitisque ecclesiasticis exorcismis, levamen misero per sacri virtutem praesulis deprecantur. Permodico horae interveniente curriculo, surgit incolumis; laetisque parentibus perceptae secum retulit gaudia sanitatis. Supersunt hodieque quamplurimi, qui se rei gestae interfuisse, satis subnixa relatione fatentur. 48. Rmis incunctanter expertam praeterire injurium duxerim, cum constet in rebus quoque minimis maximam interdum eminere divinae virtutis evidentiam. Cum enim sacrosancti memoriam confessoris continuis intro extroque palam sit radiare miraculis, in perjuros quoque non segnis probatur ultor existere; ut liquido emineat, sanclacessiri: nam si quis aut cupiditatis illectu, aut animi pertinacis im
Abbreviated transcription (Latin):
exꝑrectum: sues in pascua ducere
cum p̃cepisset. puer siti correptus ue¬
hem̃tissima. raptim se ad situlam con¬
tulit. haustũq laticem absq saluta¬
ris p̃missione signaculi incunctant̃
absumpsit. Ita uis ardoris. instigan¬
te ut liquet demone: medullas ado¬
lescentis inuaserat. Lugendũ. dictu
uno miser eodemq haustu: & pestẽ
gluttiuit & poculũ. Confestĩ nãq
allisus a ddemone. tortusq diutifsi¬
me. cathenis addicit᷑. claustrisq ua¬
lidissimis cohibetur. Cũq ꝑ tẽpus
aliquod inrequieta miseria urge¬
retur: salubriore parentes afflati
consilio. ad famosissimã beati ger¬
mani memoriã. deducendũ decre¬
uer̃: credentes quã uerifsime im¬
mundos sp̃s sacri corporis p̃sen¬
tiȩ cedere. cuiꝰ uirtutem & meri¬
ta constabat eos frequentiꝰ ex pauis¬
se. Id cum fecissent. applicitũ sola
puerũ ante sepulchrum uenerabi¬
le porrexer̃ uotoꝵ. sũmã: uberta¬

Expanded text:
experrectum, sues in pascua ducere experrectum, sues in pascua ducere cum praecepisset, puer siti correptus vehementissima, raptim se ad situlam contulit, haustumque laticem absque salutaris praemissione signaculi incunctanter absumpsit: ita vis ardoris instigante, ut liquet, daemone medullas adolescentis invaserat. Lugendum dictu! uno miser eodemque haustu et pestem glutivit et poculum: confestim namque allisus a daemone, tortusque diutissime, catenis addicitur, claustrisque validissimis cohibetur. 47. Cumque per tempus aliquod irrequieta miseria urgeretur, salubriore parentes afflati consilio, ad famosissimam B. Germani memoriam deducendum decreverunt; credentes quam verissime immundos spiritus sacri corporis praesentiae cedere, cujus virtutem et merita constabat eos frequentius expavisse. Id cum fecissent, applicitum solo puerum ante sepulcrum venerabile porrexerunt, votorum summam uberta
Abbreviated transcription (Latin):
poris splendidiorem cȩteris prisca
ueterũ cõmendauit auctoritas. De¬
us quoddã nobile uastinensis pagi
corbilias dicit᷑. E cuius incolis
quidã pub̾tatem inducentib infau¬
sta genuum debilitate multatꝰ. ad p̃¬
fatȩ concurrens festiuitatis gaudia.
naturali reformatus rectitudini
cuiꝰ quãmarime erat indiguus: op¬
tata secũ retulit munia. sospitatis.¬
pͥncipis informamur: contra ueter¬
nosas maligni hostis astutias spi¬
ritales & indefectas. constant̃ exer¬
cere uigilias. qui tanquã leo dñi¬
cis semꝑ infestus ouilibus incautũ
quẽq & negligentẽ: exccipit. laniat.
intercludit. Huiꝰ decipulas. quam
subdolas tam subtiles: subducto
cauere monemur exemplo. Quendã
senonici ruris incolam. peculiatis
curȩ diligentia rem familiarẽ non
segnit᷑ eocercentẽ. contigit ꝓprium
filiũ ꝓuidendis pascendisq suibus
p̃fecifse. Hunc ante lucano diei cuiꝰ¬
dam. ut familiare talibus ẽ a sõno

Expanded text:
poris splendidiorem caeteris prisca poris splendidiorem caeteris prisca veterum commendavit auctoritas. us quoddam nobile Vastinensis pagi Cordibilias dicitur, e cujus incolis quidam annis pubertatem inducentibus infausta genuum debilitate multatus, ad praefatae concurrens festivitatis gaudia, naturali reformatus rectitudini, cujus quam maxime erat indigus, optatae secum retulit munia sospitatis.incipis informamur, contra veternosas maligni hostis astutias, spiritales et indefectas constanter exercere vigilias, qui tanquam leo Dominicis semper infestus ovilibus, incautum quemque et negligentem excipit, laniat, intercludit. Hujus decipulas, quam subdolas, tam subtiles, subducto cavere monemur exemplo. Quemdam Senonici ruris incolam, pecualis curae diligentia rem familiarem non segniter exercentem, contigit proprium filium providendis pascendisque suibus praefecisse. Hunc antelucano diei cujusdam, ut familiare talibus est, a somno
Abbreviated transcription (Latin):
more fluentibꝰ quibusq ꝑmittebatur
accede: sacri pauim̃tũ lecti religiosa
ueneratione deosculantibꝰ. e rure cui
nantilla uocabulũ est: distatq ab
urbe ñ plurimũ rusticoꝵ quendam
contigit int̾eẽ. Is ocłorum gulȩq
captus illecebra: manu sacris iniecta.
pomum clanculo rapuit. ac tanquã
eo uoluptati morem gesturus absces¬
sit. Huiꝰ temeritatem: e uestigio
comes ultio castigauit. Nam ut esu
pomi. illicito satis fecit desiderio:
int̃dicto loquendi usu. mutus effectꝰ.
reum se criminis miser agnouit.
Huic calamitati finẽ annus
imposuit: cũ sollẽnitatis eiusdem
annuo remeante spec  taculo scĩ
sepulchrum repetens fletu reatum
diluit. uotisq addictus quã płimis:
lo quelã pariter & ueniã reportauit.
Hoc prius comꝑtum ñ est: donec is
in quo ꝑactum fuerat. rei geste seriẽ
indicas.et. Id actum est ea quȩ kalen¬
dis octobribus celebratur festiuitate.
quãq obsacri eius depositionẽ cor¬

Expanded text:
more fluentibus, quibusque permittebatur more fluentibus, quibusque permittebatur accedere, sacri pavimentum lecti religiosa veneratione deosculantibus, e rure, cui Nantilla vocabulum est, distatque ab urbe non plurimum, rusticorum quemdam contigit interesse. Is oculorum gulaeque captus illecebra, manu sacris injecta, pomum clanculo rapuit, ac tanquam eo voluptati morem gesturus, abscessit. Hujus temeritatem e vestigio comes ultio castigavit: nam, ut esu pomi illicito satisfecit desiderio, interdicto loquendi usu, mutus effectus, reum se criminis miser agnovit. Huic calamitati finem annus imposuit; cum solemnitatis ejusdem annuo remeante spectaculo, sancti sepulcrum repetens, fletu reatum diluit, votisque addictus quamplurimis, loquelam pariter et veniam reportavit. Hoc prius compertum non est, donec is, in quo peractum fuerat, rei gestae seriem indicaret. Id actum est ea, quae Kalendis Octobribus evenit, festivitate, quamque ob sacri ejus depositionem cor
Abbreviated transcription (Latin):
ultro p̃uenerint. Nonnullis eiusdem
beatissimi patris ꝑsona uultu uem¬
stissimo. reuerenda caniciȩ. pontifi¬
cali dignitate conspecta: & consola¬
tionis pͥmũ & securitatis ñ parũ
echibuit. Hoc e multis. non extra¬
ordinarie fortasse tetigerim: ut
palam ł liqueat. hunc deuote
sibi obsequentiũ anocie curã gerere
famuloꝵ ⁊ Hinc ad reliqua transea¬
ob quã omnes peceato mortiq suc¬
cumbimus : leue putat᷑ & ludicrũ.
sed quo cauetur minus: eo atrociꝰ
ꝑimit. Hanc uir sc̃s. cũ in semet ipso
extinguere. tũ qđ in aliis qͦq sibi dis¬
pliceat: studuit cõmendare. Ut fideli¬
bus mos est: deuotionẽ suã quibus
possunt modulis declarare. ant& sa¬
cri sepulchrũ corporis strata iacebãt
poma autunnali uiriditate u̾nantia.
quȩ ut diuersa genere. odore quoq
gratissima. geminã accedentibꝰ aspec¬
tus olfactusq sui gr̃am ministrarent.
Int̾ea ppłis ad beati festũ p̃sulis exc

Expanded text:
ultro praevenerint. Nonnullis ejusdem ultro praevenerint. Nonnullis ejusdem beatissimi Patris persona vultu venustissimo, reverenda canitie, pontificali dignitate conspecta, et consolationis plurimum et securitatis non parum exhibuit. Hoc e multis non extraordinarie fortasse tetigerimus; ut palam liqueat, hunc devote sibi obsequentium anxie curam gerere famulorum. Hinc ad reliqua transeaob quam omnes peccato mortique succumbimus, leve putatur et ludicrum; sed quo cavetur minus, eo atrocius perimit. Hanc vir sanctus cum in semetipso exstingueret, tum quod in aliis quoque sibi displiceat, studuit commendare. Ut fidelibus mos est devotionem suam, quibus possunt, modulis declarare; ante sacri sepulcrum corporis strata jacebant poma autumnali viriditate vernantia; quae ut diversa genere, odore quoque gratissima, geminam accedentibus aspectus olfactusque sui gratiam ministrarent; interea, populis ad beati festum praesulis ex
Abbreviated transcription (Latin):
lo.a seniorũ uno qualit̃ se gereret
ꝑcunctatus: cuncta sibi respondit
constare salubria. lectionis suȩ te¬
norem se paulo ante ex memoria
reddidifse: quȩ causa alacritatis
ei securitatisq plurimũ contu¬
lisset. De qualitate eis lectionis int̾¬
rogatus: centesimi. ccͥ uͭi. psalmi pͥmũ
uersũ ultra eiꝰ ȩtatis tenaciã ꝓferens.
nec ꝑ ȩtatem uł usum: memoriȩ in¬
sinuare potuerit. A quo rem didice¬
rit postulatus. ñ uidetis ait paruu¬
los scale huiꝰ excellentissimȩ com¬
dcos gradibus ad cȩlestia contenden¬
tes non plura effatus. ut finẽ u̾bis.
uitȩ qͦq t̃minũ fixit. Certissimum
est: angłicos sp̃s habitudine pueroꝵ
eiꝰ innocentiȩ dõ placitȩ demonstra¬
tos. aĩam qͦq fragilitatis ecemptã
compede suscepisse. Aliis ipsã q̃q
ĩminentis decessus horam nouimꝰ
reuelatã. adeo ut & lauacra & uesti¬
um mutationes: ꝓut mortuis exchi¬
benda erant ipsi adhuc uiuentes

Expanded text:
lo a seniorum uno, qualiter se ageret; lo a seniorum uno, qualiter se ageret; percontatus, cuncta sibi respondit constare salubria; lectionis suae tenorem se paulo ante ex memoria reddidisse; quae causa alacritatis ei securitatisque plurimum contulisset. De qualitate ejus lectionis interrogatus, centesimi decimi septimi Psalmi primum versum ultra ejus aetatis tenaciam proferens, nec per aetatem vel usum memoriae insinuare potuerit; a quo rem didicerit, postulatus: Non videtis, ait, parvulos scalae hujus excellentissimae connisos gradibus ad coelestia contendentes? Non plura effatus, ut finem verbis, vitae quoque terminum fixit. Certissimum est angelicos spiritus habitudine puerorum ejus innocentiae Deo placitae demonstratos, animam quoque fragilitatis exemptam compede suscepisse. Aliis ipsam quoque imminentis decessus horam novimus revelatam; adeo ut et lavacra et vestium mutationes, prout mortuis exhibenda erant, ipsi adhuc viventes
Abbreviated transcription (Latin):
uodam aut̃ tp̃re ad supradictam
basilicam in qua reliquiȩ conditȩ
tifex ieiunus ingressus fuifset hora
quasi decima. om̃s qui cũ eo intraui¬
mus: odorẽ liliorũ rosarũq naribus
hausimus. Qđ̃ nob̃ beati ge̾mani p̃¬
stitum merito ñ ambigimus. Erat
eñi mensis nonus. Actũ uico musci¬
acas. De his gregoriꝰ ita. Quibus
p̃missis: ad ea quȩ nr̃e uł appropin¬
quauer̃ uł accesser̃ ȩtati stili seriẽ
trasferamus. Uerũ qm̃ sp̃alib sp̃alia
seminant᷑. dignitasq añi in seruoꝵ
ꝓbitate ꝑpenditur. rationi ꝓocimũ
iudico. breui ostende. tanti patris
meritis diuinũ erga loci incolas
fauorem in finem maxime cla¬
cuidam puerulo fuit. qui cũ
annoꝵ. scõ ordini a pdrentibus
mancipatus. ꝓut tenera ȩtas pati
poterat. pͥmis litterarũ caracteribꝰ
ludo quam serio formabat᷑. Is difsen¬
teria correptus. ingentes languo¬
ris molestias: angusto in corpore
tolerabat. Matutini cuiꝰdã dilucu¬

Expanded text:
uodam autem tempore ad supradictam basilicam, in qua reliquiae conditae tifex jejunus ingressus fuisset hora quasi decima, omnes qui cum eo intravimus, odorem liliorum rosarumque naribus hausimus; quod nobis beati Germani praestitum merito, non ambigimus: erat enim mensis nonus. Actum vico Musciacas. De his Gregorius ita. Quibus praemissis ad ea, quae nostrae vel propinquaverunt, vel accesserunt aetati, styli seriem transfeseminantur, dignitasque Domini in servorum probitate perpenditur, rationi proximum judico brevi ostendere tanti Patris meritis divinum erga loci incolas favorem in fine maxime clacuidam puerulo fuit, qui cum sancto ordini a parentibus mancipatus, prout tenera aetas pati poterat, primis litterarum characteribus ludo quam serio formabatur. Is dysenteria correptus, ingentis languoris molestias angusto in corpore tolerabat. Matutini cujusdam dilucu
Abbreviated transcription (Latin):
uod sane uenerabiliũ reuelatis¬
mr̃m busta pontificatus eius
tempore comꝑta claruerunt. quis
iure a miracłis excipiendũ iudicet:
Sc̃ȩ igit᷑ illius multitudinis quam
cũ beato prisco apud locũ qͦtiacum
aurelianȩ ꝑsecutionis trucidauit
immanitas sacratissima corpora. ꝓpt̃
seuientẽ rabiem clam subducta: in
cisterna quada uastifsima a xxp̃ia¬
nis qui tum existebant rarissimi
passim congesta sunt. Horum me¬
moria longo labentium tẽporum
obscurata dde flucu: ad tẽpus usq
gͥmani scĩssimi cunctis ignota de¬
lituit. Quo p̃sule. ds in cuiꝰ conspec¬
tu suoꝵ semꝑ est mors p̃ciosa scõꝵ.
disponens illoꝵ patrocinio ppłis sub¬
uenire. ueneranda eoꝵ corpora de-¬
clamͣauit. caput quoq beatissimi
prisci mr̃is: eidem miris reuelans
modis. Cui recondendo. quatuor ab
urbe milib eccłam construens con¬
secrauit. quam signoꝵ copia conti¬
nue affluens. ppłoꝵ concursib facit
ẽẽ ꝑcelebrẽ. Hoc ñ aliunde cõmen¬

Expanded text:
uod sane venerabilium martyrum busta pontificatus ejus tempore comperta claruerunt, quis jure a miraculis excipiendum judicet? Sanctae igitur illius. multitudinis, quam cum beato Prisco apud locum Gotiacum Aurelianae persecutionis trucidavit immanitas, sacratissima corpora propter saevientem rabiem clam subducta, in cisterna quadam vastissima a Christianis, qui tum existebant rarissimi, passim congesta sunt. Horum memoria longo labentium temporum obscurata defluxu, ad tempus usque Germani sanctissimi cunctis ignota delituit: quo praesule, Deus, in cujus conspectu suorum semper est mors pretiosa sanctorum, disponens illorum patrocinio populis subvenire, veneranda eorum corpora declaravit; caput quoque beatissimi Prisci martyris eidem miris revelans modis: cui recondendo quatuor ab urbe millibus ecclesiam construens consecravit; quam signorum copia continue affluens populorum concursibus facit esse celebrem. Hoc non aliunde commen
Abbreviated transcription (Latin):
Tum uero eox interioribus latebris ma¬
nifestus erupit. & quasi inter torm̃¬
ta compositus: tempus indicat quod
ab ineunte ȩtate cȩperat innocentẽ.
Itaq iussus egreditur: purgatusq
adolescens post diem alterum pala¬
cio reformatur. Causam sane armo¬
ricanȩ regionis: quȩ necessitatem pe¬
regrinationis indrcerat. obtenta ue¬
nia & securitate ꝑpetua. ad ꝓprium
obtimusset arbitrium. nisi tituba¬
tionis ꝑfidia mobilem & indiscipli¬
natum ppłm: ad rebellionẽ pristinam
reuocafset. Quo facto & intercessio
sacerdotis euanuit: & imꝑialis cru

Expanded text:
Tum vero ex interioribus latebris maTum vero ex interioribus latebris manifestus erupit et, quasi inter tormenta conpositus, tempus indicat, quod ab ineunte aetate ceperat innocentem. Itaque iussus egreditur, purgatusque adulescens post diem palatio reformatur.. 40. Causam sane Armoricanae regionis, quae necessitatem peregrinationis indixerat, obtenta venia et securitate perpetua, ad proprium obtinuisset arbitrium, nisi Tibattonis perfidia mobilem et indisciplinatum populum ad rebellionem pristinam revocasset. Quo facto et intercessio sacerdotis evanuit, et imperialis c
Abbreviated transcription (Latin):
te. Germanus manu alleuat dormi¬
entem. residet. respirat. reficitur.
respicit. paulatimq uigore concep¬
to: integram recepit sospitatem.
Redditur parentib filius. luctus
uertuntur in gaudium: & uno cla¬
more ppłorum uirtus maiestatis ex¬
tollitur. Continuat xp̃s uirtutes
in famulo: & mooc recipiendũ in re¬
quiem miraculorum laude sublimat.¬
prepositi regalis cubiculi: alũ¬
nus iam iuuenis lib̾aliter institu¬
tus. huiusmodi demonio uexabat᷑.
quod ꝑ menstruum tempus rede¬
untibus incrementis lunaribus:
captiuos suos caduca allisione pro¬
sternit. Int̾uentu reginȩ uł ꝓcerũ:
scõ uiro p̃sentatur & traditur. Quẽ
diu excaminatũ purgare die eadẽ
distulit: cum soleret furiosissimos
demones prima manus impositio¬
ne depellere. Ita eñi miserandi iu¬
uenis medullas & interiora pene¬
trauerat: ut quasi uas ꝓprium cer¬
tis temporib possideret. Recludi¬
ergo eum secum nocte constituit.

Expanded text:
te. Germanus manu allevat dormite. Germanus manu allevat dormientem: residet, respirat, reficitur, respicit, paulatimque vigore concepto, integram recipit sospitatem. Redditur parentibus filius, luctus vertuntur in gaudium, et uno clamore populorum virtus maiestatis extollitur. Continuat Christus virtutes in famulo et mox recipiendum in requiem miraculorum laude sublimat.epositi regalis cubiculi, alumnus iam iuvenis, liberaliter institutus, huiusmodi daemonio vexabatur, quod per menstruum tempus, redeuntibus incrementis lunaribus, captivos suos caduca allisione prosternit. Interventu reginae vel procerum sancto viro praesentatur et traditur. Quem diu examinatum purgare die eadem distulit, cum soleret furiosissimos daemones prima manus inpositione depellere. Ita enim miserandi iuvenis medullas et interiora penetraverat, ut quasi vas proprium certis temporibus possideret. Recludi eum secum nocte constituit.
Abbreviated transcription (Latin):
stinus exepetit egrotantẽ. Cuntibꝰq
occursor obuius adolescentem iam
mortuum nunciauit: nec ẽẽ causã
qua se uir uenerabilis fatigaret.
Insistunt tamen antistites. suppli¬
cat multitudo: ut ceptum miscđiȩ
impleret officium. Inueniunt cor¬
pus exanime: & uitȩ calore de¬
pulso mortis rigore iam frigidũ.
depositaq pro animȩ requiȩ ora¬
tione: remeabant. Cum subito mł̃¬
titudinis luctus attollitur. inherẽt
seniores sui manib sacerdotis: ut
pro parentum orbitate & defuncti
reditu dño supplicaret. Diu restitit
sc̃o pudore confusus. cessit tandẽ
ma concutiens. Turbas eicit: mor¬
tuoq in oratione ꝓstratus adiun¬
gitur. Rigat lacrimis terram: in
cȩlum alti gemitus porriguntur.
Uocat planctib xp̃m. Int̾ea mouet᷑
exanimis & paulatim membris e¬
mortuis: uitalia redduntur officia.
Oculi lucem quȩrunt. micant digi¬
ti. lingua iam resonat: uterq con¬
surgit. Ille de oratione: & ille de mor¬

Expanded text:
stinus expetit aegrotantem, euntibusque stinus expetit aegrotantem, euntibusque occursor obvius adulescentem iam mortuum nuntiavit nec esse causam, qua se vir venerabilis fatigaret. Insistunt tamen antistites, supplicat multitudo, ut coeptum misericordiae inpleret officium. Inveniunt corpus exanime et, vitae calore depulso, mortis rigore iam frigidum, depositaque pro animae requie oratione, remeabant: cum subito multitudinis luctus adtollitur, inhaerent senioris sui manibus sacerdotes, ut pro parentum orbitate et defuncti reditu Domino supplicaret. Diu restitit, sancto pudore confusus; cessit tandem ma concutiens, turbas eiecit mortuoque, in oratione prostratus, adiungitur. Rigat lacrimis terram, in caelum alti gemitus porriguntur, vocat planctibus Christum. Interea movetur exanimis, et paulatim membris emortuis vitalia redduntur officia. Oculi lucem quaerunt, micant digiti, lingua iam resonat; uterque consurgit, ille de oratione, iste de mor
Abbreviated transcription (Latin):
quia uacuus. & precedente pietatis
triumpho. turba miserorũ gremio
ȩccłe gaudentis infertur. De aĩarũ¬
rescebat cotidie admiratio et
fama pontificis. Occurrebant
ppłi sanabantur infirmi. xxp̃sq gr̃ã
quam contulerat dilatabat. Afside¬
bant ei iugiter obsequentes sex ue¬
nerabiles sacerdotes. qui non minꝰ
abstinentiȩ eius cruces sine interpo¬
latione durantes: quam uirtutes
assiduas mirabantur. Hii testes ope¬
rum illius multis fuere tẽporibus.¬
qui tum patricii segis uulthi
cancellis preerat successus igne
febrium uexabatur. Et ita estuantis
uaporis accensio adolescentis medul¬
las corpusq cõsumpserat: ut despe¬
ratio conclamata sequeretur. Medi¬
ci manus & promifsa iam subtrahun¬
tur: luctusq solus parentib reser¬
uatur. Ad beatum uirum spes tar¬
da conuertitur: parentes cũ ami¬
cis om̃ibus & ꝓpinquis scĩ genib
implicantur. Additur etiã inter¬
cessio sacerdotum: cum quibus fe¬

Expanded text:
quia vacuus, et praecedente pietatis quia vacuus, et praecedente pietatis triumpho, turba miserorum gremio ecclesiae gaudentis infertur. rescebat cotidie admiratio et fama pontificis; occurrebant populi, sanabantur infirmi, Christusque gratiam quam contulerat dilatabat. Adsidebant iugiter obsequentes sex venerabiles sacerdotes, qui non minus abstinentiae suae cruces sine interpellatione durantes quam virtutes adsiduas mirabantur. Hi testes operum suorum multis fuere temporibus.qui tum patricii Segisvulti cancellis praeerat, succensus igne febrium vexabatur, et ita aestuantis vaporis accensio adulescentis medullas corpusque consumpserat, ut desperatio conclamata sequeretur. Medici manus et promissa iam subtrahunt, luctusque solus parentibus reservatur. Ad beatum virum spes tarda convertitur, parentes cum amicis omnibus et propinquis sancti genibus inplicantur. Additur etiam intercessio sacerdotum, cum quibus fe
Abbreviated transcription (Latin):
gustatus ingreditur: carcerem refer¬
tum uinctis. supplicia & mortẽ ex¬
pectantib p̃teribat. Qui agnito tͣn¬
situ sacerdotis: unũ clamorẽ colla¬
tis uocibus sustulerunt. Causam
inquirit: agnoscit. Custodes euocat:
subtrahunt. Diuersȩ enĩ palacii po¬
testates: miserorum turbam in er¬
gastuli illius nocte damnauerant.
Quo se uerteret miscdia ñ habebat.
Tandem ad notũ recurrit auciliũ.
& quod difficile erat ab hominibus
impetrare: a maiestate deposcit.
Gressum deuertit ad carcerem: cer¬
nuus in orationem membra ꝓster¬
nit. Tum uero dñs nr̃. astantib
ppłis: gr̃am quã famulo suo contu¬
lerat ostendit. Clausula uinculis
& sera constricta dissoluitur: repa¬
gula ferrata dissiliunt. Diuina pie¬
tas reserat quod meditatio humane
crudelitatis artauerat. Procedit ad
libertatem turba de uinculis. exhi¬
bens uacua onera cathenarum: te
nens quibus antea tenebatur. Re¬
linquitur carcer innocens aliqͦndo.

Expanded text:
gustatus ingreditur, carcerem refergustatus ingreditur, carcerem refertum vinctis, supplicia et mortem expectantibus, praeteribat. Qui, agnito transitu sacerdotis, unum clamorem conlatis vocibus sustulerunt. Causam requirit, agnoscit; custodes evocat, subtrahuntur. Diversae enim palatii potestates miserorum turbam in ergastuli illius nocte damnaverant. Quo se verteret, misericordia non habebat. Tandem ad notum recurrit auxilium et, quod difficile erat ab hominibus impetrari, a maiestate deposcit. Gressum divertit ad carcerem, cernuus in orationem membra prosternit. Tum vero Dominus noster adstantibus populis gratiam, quam famulo suo tribuerat, ostendit. Clusura vinculis et sera constricta dissolvitur, repagula ferrata dissiliunt; divina pietas reserat, quod meditatio humanae crudelitatis artaverat. Procedit ad libertatem turba de vinculis, exhibens vacua onera catenarum, tenens nexus, quibus antea tenebatur. Relinquitur carcer innocens aliquando,
Abbreviated transcription (Latin):
romanum imꝑium placidra
regina. cum filio ualentinano iã
iuuene: qui ita fidem catholicam
diligebant. ut cum om̃ibus imꝑa¬
rent᷑: dĩ famulis sublimi humili¬
tate seruirent. Qui om̃s uenerabilẽ
sacerdotem certantibus studiis.
prouido amore suscipiunt. Ambiunt
principes. occurrunt proceres: ȩccł̃a
cum exultatione amplectitur. Ad di¬
uersorum sacerdotis regina uenera¬
bilis uas argenti amplissimũ. refer¬
tum cibis delicatioribus. sine ulla
carnis admixtione transmisit. Qđ̃
susceptum ea ratione distribuit. ut
cibos ministris suis traderet: ipse
uero uendicaret argentũ. remittẽs
loco mueris patenulam ligneam:
panem ordeaceum continentẽ. Quod
illa utrumq cũ ingenti gratulatio¬
ne complexa est: quod & argentum
suũ transmisifset ad pauꝑes. & illã
escam beati uiri cum ministerio ab¬
iecti uasculi suscepifsi̾t. Nam & lig¬
num postea auro ambiit: & panem
multis remediis & uirtutib reser¬
plateam latissimam turbis. an¬

Expanded text:
anum imperium Placidia regina cum filio Valentiniano iam iuvene, qui ita fidem catholicam diligebant ut, cum omnibus imperarent, Dei famulis sublimi humilitate servirent. Qui omnes venerabilem sacerdotem certantibus studiis pro divino amore suscipiunt. Ambiunt principes, occurrunt proceres; ecclesia cum exultatione conplectitur. Ad diversorium sacerdotis regina venerabilis vas argenti amplissimum, refertum cibis delicatioribus sine ulla carnis admixtione, transmisit. Quod susceptum ea ratione distribuit, ut cibos ministris suis traderet, ipse vero vindicaret argentum, remittens loco muneris patenulam ligneam panem ordeaceum continentem. Quod illa utrumque cum ingenti gratulatione conplexa est, quod et argentum suum transisset ad pauperes et illa escam beati viri cum ministerio abiecti vasculi suscepisset. Nam et lignum postea auro ambiit et panem multis remediis et virtutibus reserplateam latissimam turbis an