comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Amando enim res nerias miseri: habendo
sunt miseriores. Et ꝓpitiꝰ ds̃. cum male amamꝰ.
negat qͦd amamꝰ. Iratus aut̃: dat amanti qͥd
male amat. Habes euident̃: dicentem apłm.
Anm̃ rogaui inquit ut auferr& eum a me:
stimulum uidelicis carnis. & dixit mͥ. Suffi
eI t grã mea : nam uirtꝰ in infirmitate
ꝑfietu. Ecce illos dedit in concupiscentia
serdis eorum: paulo apło negauit qͥd orauit.
d s rdedit ad dampnationẽ: huic negauit
ad̃ saruaratem. E um aut̃ id amamꝰ qͦđ uult
d s̃ ut amenss peul dubio daturꝰ ẽ nob̃. Hex
C lla uia qus deb& amari: ut habitemus
in domo dni. omnes dies uitȩ nr̃ȩ. Et quia
in istis terrenis habitationibꝰ. diuersis deliciis
& uoluptatibꝰ homines oblectantur. & unꝰquisq
in ea uult domo habitare ubi non hab& qͦd
offendat animum. & habeat multa quȩ dele¬
etent. si autͣ subtrah ant᷑ ea quȩ delectabant.
uult homo inde quocumq migrare: intro¬

Expanded text:
amando enim res noxias miseri, habendo amando enim res noxias miseri, habendo sunt miseriores. Et propitius Deus, cum male amamus, negat quod amamus: iratus autem dat amanti quod male amat. Habes evidenter dicentem ApostoDominum rogavi, inquit, ut auferret eum a me stimulum videlicet carnis, et dixit mihi: Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur . Ecce illos dedit in concupiscentiam cordis eorum; Paulo apostolo negavit quod oravit: illis dedit ad damnationem, huic negavit ad sanitatem. Cum autem id amamus quod vult Deus ut amemus, procul dubio daturus est nobis. Haec est illa una, quae debet amari, ut habitemus in domo Domini per omnes dies vitae nostrae. 8. Et quia in istis terrenis habitationibus, diversis deliciis et voluptatibus homines oblectantur, et unusquisque in ea vult domo habitare, ubi non habeat quod offendat animum, et habeat multa quae delectent; si autem subtrahantur ea quae delectabant, vult homo undecumque migrare: interro
Abbreviated transcription (Latin):
si dicendum ẽ cupiditate ardens. & amore
isto estuans. desiderat omnes dies uite suę
in domo dñi habitare: non quasi finiendos
sed ȩternos. Sic enim dicuntur dies. quomͦ
anni : de quibꝰ dictum cͣ. & anni tui nͣ defi¬
cient. Nam dies uite ȩt̾nȩ: unus dies eͣ sine
occasui. Hoc gͦ dixit ad dnmͣ. Concupiuihianc.
Unam petii. hanc requiram. Et quasi dicere¬
mꝰ ei. & quid ibi facturꝰ es. quę ibi delectatio
tua. qͦd adiocam̃tum cordis. quȩ illȩ deliciȩ
unde gaudia suppetent: non enim ibi ꝑdu¬
rabis nͥ felix eris : felicitas aut̃ illa unde
suecedit: Habemꝰ enim hic felicitates diũ¬
sas generis humani: & miser quisq dr̃. qͣn¬
do illi subtrahitur qͦd amat. Amant gͦ
homines diu̾sas res. Et quando quisq qͦd
amat habere uidet᷑: felir uocatur. Uere
aut᷑ felix ẽ. non si id hab& qͦd amat: sed si
ia am& qͦd amandum ẽ. Multi eñ st̃ mise¬
ri. magis habendo qͦd amant: qͦm carendo.

Expanded text:
si dicendum est, cupiditate ardens, et amore si dicendum est, cupiditate ardens, et amore isto aestuans, desiderat omnes dies vitae suae in domo Domini habitarsed aeternos. Sic enim dicuntur dies, quomodo anni, de quibus dictum est, et anni tui non deficient . Nam dies vitae aeternae unus dies est sine occasu. Hoc ergo dixit ad Dominum, Concupivi hanc, Unam petii, Hanc requiram. Et quasi diceremus ei, Et quid ibi facturus es? quae ibi delectatio tua? quod avocamentum cordis? quae illae deliciae, unde gaudia suppetent? Non enim ibi perdurabis, nisi felix eris. Felicitas autem illa unde succedet? Habemus enim hic felicitates diversas generis humani, et miser quisque dicitur quando illi subtrahitur quod amat. Amant ergo homines diversas res; et quando quisque quod amat habere videtur, felix vocatur. Vere autem felix est, non si id habeat quod amat; sed si id amet quod amandum est. Multi enim miseri magis habendo quod amant, quam carendo:
Abbreviated transcription (Latin):
inquit petii a dño. hanc requiram. Hoc
hnc agitur ab eis: qui bene ambulant. Oa
ẽ hoc : Quȩ ẽ illa una: Ut inhabitem
in domo dñi : omnes dies iuite meȩ. Hȩc ẽ
una. Domꝰ enim ea dr̃: ubi semꝑ mane¬
mꝰ. Iu ista ꝑegrinatione non dr̃ domis
sed ꝓprie tab̾naculum appellatur. Tabe¬
naculum ꝑegrinantium. & qͦd animͦ mili¬
tantium: & adu̾sus hostem pugnantiũ ẽ
Quando gͦ tab̾naculum ẽ in hac uita.
manifestum ẽ quia ẽ & hostis. Nam simill
habere tabnacula: hoc eͣ eẽ contubnales.
Nostis ẽẽ & hoc nom̃ militantium. Ergo
Ine tab̾naculum: ibi domꝰ. Sed & hoc tab̾
naculum intͣdum ꝑ abusionẽ uicinctatis
dicitur domꝰ : & domꝰ aliqͥndo scdm eun¬
dem modum dr̃ tab̾naculum. P roprie tam̃
illa domꝰ : hoc tab̾naculum. Quid aut̃ acturi
sumꝰ in illa domo: habes euident᷑ expͣsisse alte¬
rum psalmum. Beati qui habitant in domo
tua : in scła scłorum laudabunt te. Hac iste

Expanded text:
inquit, petii a Domino, hanc requiram. Hoc inquit, petii a Domino, hanc requiram. Hoc hic agitur ab eis qui bene ambulant. Quid est hoc? quae est illa una? Ut inhabitem in domo Domini omnes dies vitae meae. Haec est una: domus enim ea dicitur ubi semper manebimus. In ista peregrinatione dicitur domus, sed proprie tabernaculum appellatur: tabernaculum peregrinantium, et quodammodo militantium, et adversus hostem pugnantium est. Quando ergo tabernaculum est in hac vita, manifestum est quia est et hostis: nam simul habere tabernacula, hoc est esse contubernales; et nostis hoc nomen esse militantium. Ergo hic tabernaculum, ibi domus. Sed et hoc naculum interdum per abusionem vicinitatis dicitur domus, et domus aliquando secundum eumdem modum dicitur tabernaculum: proprie tamen illa domus, hoc tabernaculum. 7. Quid autem acturi simus in illa domo, habes evidenter expressisse alium psalmum: Beati qui habitant in domo tua, in saecula saeculorum laudabunt te . Hac iste,
Abbreviated transcription (Latin):
xima & summa. Et nͣ ẽ ista potestas irati:
sed pęna dampnati. Nec ipse gͦ potest habere
aliquam potestatem: nͥ ꝑmissus. Et in illo libro
quem commemoraui: & in eugł̃io dñs diett.
Hac noete postulauit satlianas ut uos cribra¬
r& sicut triticum: & ego rogaui ꝓ te petre.
ne deficiat fides tua. Permittit᷑ aut̃ aut
ad pęnani nr̃am : aut ad ꝓbationẽ. Ergo qͥa
nob̃̾ neno potest auferre qͦd dat ds̃: nͣ time¬
amꝰ nͥ dm̃. Quicquid aliud fremuerit. qͥe¬
petii a domino. Eemineo genere appellauit¬
qͦddam beneficium : tamquam dicer& una
peticionem. Et quomͦ solemꝰ loquentes di¬
cere: uerbi gr̃a duas habes : ñ dicimꝰ duc
Hoc more loquendi usa ẽ scriptura. Unã
inquit petii adno. hane requiram. Uideam
quid petit: qui nichil tim&. Magna securi¬
tas cordis. U ultis nichil timere: Hane un̾a
petite. Quam unam petit qui nichil tim&
aut quam petit ut nicbil tuneat: Uñ

Expanded text:
xima et summa. Et non est ista potestas irati, xima et summa. Et non est ista potestas irati, sed poena damnati. Nec ipse ergo potest habere aliquam potestatem, nisi permissus. Et in illo libro habes quem commemoravi, et in Evangelio Dominus dicit: Hac nocte postulavit satanas, ut vos cribraret sicut triticum, eeficiat fides tua . Permittitur autem aut ad poenam nostram, aut ad probationem. Ergo quia nobis nemo potest auferre quod dat Deus, non timeamus nisi Deum: quidquid aliud fremuerit, quipetii a Domino, equoddam beneficium, tanquam diceret, Unam petitionem. Et quomodo solemus loquentes dicere, verbi gratia, Duas habes; non dicimus Duo, hoc more loquendi usa est Scriptura: Unam, inquit, petii a Domino, hanc requiram. Videamus quid petit qui nihil timet. Magna securitas cordis. Vultis nihil timere? Hanc unam petite, quam unam petit qui nihil timet, aut quam petit ut nihil timeat? Unam,
Abbreviated transcription (Latin):
in eo qui nouit dicere. dñs illuminatio mea
& salutaris meus: quẽ timebo: Dnͣs ꝓtec
tio mea: a qͦ trepidabo: & tegitur imꝑator
scutatis: & non tun&. P rotegit᷑ a mortalibꝰ
mortalis : & securus ẽ. Protegit᷑ mortalis ab
audite. Si consistant adu̾sum me castra: non
timebit cor meum. Castra munita sunt:
sed quid munitiꝰ deo: Si exurgat in me
bellum: Quid mͥ facit bellum: Potest mͥ
auferre spem meam: potest mͥ auferre qͦd
dat ompͣs: Sicut ñ uincitur quidat: sic nͣ
aufert᷑ qͦd dat. Si auferri potest qͦd datumẽ:
uincit᷑ dator. Ergo nec ipsa temporalia que
accipimꝰ. auferre nob̾ quisqͣm potest fr̃s
mei : nͥ solꝰ ille qui dedit. Sp̃italia que
donat: nͣ aufer&. nͥ tu dimiseris. Carnalia
uͦ & temporalia ipse aufert: quia & qͥsqͥs
alius aufert. ipso donante potestatẽ. aufert.
Nouimꝰ hoc. Legiriꝰ in libro iob qͥa nec ille
qui uidetur quasi maximam habere pote¬

Expanded text:
in eo qui novit dicere: Dominus illuminatio mea, in eo qui novit dicere: Dominus illuminatio mea, et salutaris meus, quem timebo? Dominus protectae meae, a quo trepidabo? Protegitur imperator scutatis, et non timet; protegitur a mortalibus mortalis, et securus est: protegitur mortalis ab audite: Si consistant adversum me castra, non timebit cor meum. Castra munita sunt, sed quid munitius Deo? Si exsurgat in me bellum. Quid mihi facit bellum? Potest mihi auferre spem meam? potest mihi auferre quod dat Omnipotens? Sicut non vincitur qui dat, sic non aufertur quod dat. Si auferri potest datum, vincitur dator. Ergo nec ipsa quae temporaliter accipimus, auferre nobis quisquam potest, fratres mei, nisi solus ille qui dedit. Spiritualia quae donat, non auferet, nisi tu dimiseris: carnalia vero et temporalia ipse aufert; quia et quisquis alius aufert, ipso donante potestatem, aufert. Novimus hoc, et legimus in libro Job, quia nec ille qui videtur quasi maximam habere pote
Abbreviated transcription (Latin):
edant carnes meas. Qui tribulant me in¬
imici mei: ipsi infirmati st̃ & cecider̃t.
aut quem timebo: Ego quem trepidabo:
aut quid trepidabo: Qui me ꝑsecunt᷑.: ip¬
si infirmantur ipsi cadunt. Quare aut̃ ꝑse¬
cuntur: Ut ed ant. earnes meas. Que sunt
carnes mee: Carnales affectꝰ mei. Seui¬
ant ꝑsequendo. nichil in me moritur: ne si
nire non possit ubi habitat ds̃ mͣs. Mandu¬
cent carnes meas. Finttis earnibꝰ: spͣs ero &
sp̃italis. Et quidem tantam salutem mͥ ꝓmit
quȩ uidet᷑ ꝑmitti manibꝰ ꝑsequentiũ non
ꝑeat in etͣnum: sed qͦd demonstratũ ẽ in ca¬
pite meo resurgente. membra liȩe om̃ia spe¬
rent. Quem timeat anima mea: quã inha¬
bitat ds̃ꝰ Quem timebit caro mea: cũ cor¬
ruptibile hoc induerit incorruptionẽ: Uul¬
tis nosse quia carnes illi manducant: qͥ nos
ꝑ secunt᷑ : Nec ipsi aut̃ carni nr̃e : metuen¬
dum ẽ. Seminat᷑ corpꝰ animale: surg&
corpꝰ spĩtale. Quanta aut̃ fiducia deb& eẽ

Expanded text:
tribulant me inimici mei, ipsi infirmati sunt, et ceciderunt. aut quem timebo? ego quem trepidabo, aut quid trepidabo? Qui me persequuntur, ipsi infirmantur, ipsi cadunt. Quare autem persequuntur? Ut edant carnes meas. Quae sunt carnes meae? Carnales affectus mei. Saeviant persequendo, nihil in me moritur nisi ervenire non possit, ubi habitat Deus meus. Manducent carnes meas: finitis carnibus spiritus ero, et spiritualis. Et quidem tantam salutem mihi proquae videtur permitti manibus persequentium, non pereat in aeternum; sed quod demonstratum est in capite meo resurgente, hoc omnia membra sperent. Quem timeat anima mea, quam inhabitat Deus? Quem timeat caro mea, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem? Vultis nosse quia carnes illi manducant, qui nos persequuntur, nec ipsi autem carni nostrae metuendum est? Seminatur corpus animale, surget corpus spirituale . Quanta autem fiducia debet esse
Abbreviated transcription (Latin):
uere inquit in xpͣo: ꝑsecittionẽ patiunt᷑. Ma¬
ligni aut᷑ homines & seductores ꝓficiunt in
peiꝰ: ipsi errantes & alios in errore mitentes.
Et unde u̾ba illa psalmi. sustine dnm uiri¬
lit᷑ age : & confortet᷑ cor tuũ. & sustine dñm:
Parum erat semel sustinere dnmͣ : nͥ repete¬
rae. Ne forte sustiner& biduo. triduo. qua¬
triduo. & maner& pͣssura & tribulatio: ido
addidit iurilit̾ age: addidit & confortet᷑
cor tuum. Et quia ab initio usq in fine̾ erit.
qͦd hab& sententia in capite. hoc hab& in
fine. E sustine dnm. Transeunt ista qͤ te
pͣmunt : & ueni& quẽ sustines. & extͣg&
sudorem. Siccabit laerimã: ultra ñ flebis.
Modo autͣ gemamꝰ in tribulationibꝰ: sicͣ iob.¬

Expanded text:
em patiuntur. Maligni autem homines et seductores proficiunt in pejus, ipsi errantes et alios in errorem mittentes . Et unde sunt verba illa psalmi, Sustine Dominum, viriliter age, et confortetur cor tuum, et sustine Dominum ? Parum erat semel, Sustine Dominum, nisi repeteret: ne forte sustineret biduo, triduo, quatriduo, et maneret pressura et tribulatio; ideo addidit, viriliter age; addidit, et confortetur cor tuum. Et quia ab initio usque in finem sic erit, quod habet sententia in capite, hoc habet in fine, et sustine Dominum. Transeunt ista quae te premunt, et veniet quem sustines, et exterget sudorem: siccabit lacrymam, ultra non flebis. Modo autem gemamus in tribulationibus, sic
Abbreviated transcription (Latin):
suam. Uox dru in pͣcidentis flaminam ignu
Uox dni ꝑ ardorem concitatissimũ ꝑseqͥr¬
tium se. sine ulla sua lesione transeuntis.
uł diuidentis furentẽ iracundiã ꝑsecutorũ
suorum: ut alii dicerent. nũqͥd forte ipse¬
ẽ xp̃c : alii ñ. sod seducit populũ. Atq
ita p̃cidentis insanum tumultum eorum:
maliciam eorum relinquer&. Uax domisl
deo in hoc mundo: ubi nullus ꝓpħa. nullꝰ u̾bi
dei p̾dicator. ueluti nullus homo habitauerit.
cit suꝑatores & repulsores uenenosarũ lingua¬
rum. Et reuelabit siluas. Et tune reuelabit
opacitates diuinorum librorum. & umbracula
mỹsteriorum: ubi cũ lib̾tate pascant᷑. Et in
templo eiꝰ unꝰquisq dica głam. Et in ȩccła eiꝰ
omns in spem ęt̾nam regeneratꝰ : laudat dm̃
diluuium inhabitat. Dñͣs gͦ pͥmum unhabi¬
tat diluiuium huiꝰ scłi in scis suis: tamqͣm in
archa. ita in eccła custoditis. Et scdebet dñs
rer in etͣnum. Et deinde sedebit regnans in

Expanded text:
s. 7. Vox Domini praecidentis flammam ignis. Vox Domini per ardorem concitatissimum persequentium se sine ulla sua laesione transeuntis, vel dividentis furentem iracundiam persecutorum suorum, ut alii dicerent, Numqest Christus? alii, Non, sed seducit populum , atque ita praecedentis insanum tumultum eorum, malitia Deo in hoc mundo ; ubi nullus propheta, nullus verbi Dei praedicator, veluti nullus homo habitaverat. cit superatores et repulsores venenosarum linguarum. Et revelabit silvas: et tunc eis revelabit opacitates divinorum librorum et umbracula mysteriorum, ubi cum libertate pascantur. Et in templo ejus unusquisque dicit gloriam: et in Ecclesia ejus omnis in spem aeternam regeneratus laudat Deum diluvium inhabitat: Dominus ergo primum inhabitat diluvium hujus saeculi in sanctis suis, tanquam in arca, ita in Ecclesia custoditis. Et sedebit Dominus rex in aeternum: et deinde sedebit regnans in
Abbreviated transcription (Latin):
tribulat᷑ tantis tẽptationibꝰ. tantis seanicla¬
lis. tantis insecutionibꝰ: tanta pͥssiura. hex
torm̃ta animi: non sentit in ȩccła qui ñ ꝓfi¬
cit. Putat enim. quia pax ẽ. Sed incipiat ꝓfi¬
cere: & tunc uid& in qua pͣssura ẽ. Quia eũ
creuiss& herba. & fruetũ feciss&: tunc appa¬
ruerunt ⁊ir ania. Et qͥ apponit scientiã appo

Expanded text:
tribulatur, tantis tentationibus, tantis scandalis, tantis insecutionibus, tanta pressura. Haec tormenta animi non sentit in Ecclesia qui non proficit, putat enim quia pax est: sed incipiat proficere, et tunc videbit in qua pressura sit; quia cum crevisset herba, et fructum fecisset, tunc apparue
Abbreviated transcription (Latin):
Quid enim ẽ ne eum impiis ꝑdas: Ne si¬
mul ꝑdas. Quare tim& ne simul ꝑdat: Ido
enim dictum ẽ dõ: quia simul mͦ nos pateris.
Quos pateris simul: noli ꝑdere simul. Et hoc
hab& totꝰ psalmus: qͦd uolo breuit᷑ cũ scitate
ur̃a considerare: quia breuis est.

Expanded text:
Quid enim est, Ne cum impiis perdas? Ne siQuid enim est, Ne cum impiis perdas? Ne simul perdas. Quare timet ne simul perdat? Video enim dictum Deo, quia modo simul nos pateris, quos pateris simul, noli perdere simul. Et hoc habet totus psalmus, quem volo breviter cum Sanctitate Vestra considerare, quia brevis est.
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ spũ oris. id ẽ flatu purgante discernat:
difficile ꝑuenit ad discretionem granorum.
ut putet unus quisq quando eum ꝓximo¬
fuerit qͦd solus sit. Hec cogitatio fr̃s helyam
temptauit tantum uirum: & dixͣ ad dm̃
sicut etiam apłs cominemorat. Propħas tuos occider̃
altaria tua suffoderunt: & ego remansi solꝰ.
& quer̃ animam meam. Sed quid dieit illi
responsum diuinum: Reliqui mͥ septẽ mi¬
lia uirorum: qui non cur uauer̾ genua ante
baal. Non dixit ei habes alios duos: aut
tres similes tͥ. Noli inquit putare te solũ.
Alia inquit septem milia sunt: & solum
te putas. Itaq hoc breuit᷑ p̾cipimꝰ ut dice¬
ẽ: ñ put& se solum bonum ẽẽ. Tenetis hoc:
ecce repeto. uidete quia dico. Oͥs qͥs malꝰ ẽ.
int᷑rogans conscientiam suant & male sibi
qͥa ueni& tempꝰ ut inde segreget᷑. Adhuc
enim hodie cantauimꝰ. ne ꝑdas cum impus
animam meam: & eũ uiris sangiunũ uitã meã.

Expanded text:
nisi spiritu oris, id est, flatu purgante discernat, nisi spiritu oris, id est, flatu purgante discernat, difficile pervenit ad discretionem granorum. ut putet unusquisque cum profecerit, quod solus sit. Haec cogitatio, fratres, Eliam tentavit, tantum virum ; et dixit ad Deum, sicut etiam Apostolus commemorat: Prophetas tuos occiderunt, altaria tua suffoderunt, et ego remansi solus, et quaerunt animam meam. Sed quid dicit illi responsum divinum? Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt genua ante Baal . Non dixit ei: Habes alios duos aut tres similes tibi. Noli, inquit, putare te solum. Alia, inquit, septem millia sunt, et solum te putas! Itaque hoc breviter praecipimus, ut diceest, non putet se solum bonum esse. Tenetis hoc? Ecce repeto, videte quia dico: Quisquis malus est, interrogans conscientiam suam, et male sibi quia veniet tempus ut inde segregetur. Ad hoc enim hodie cantavimus, Ne perdas cum impiis animam meam, et cum viris sanguinum vitam meam.
Abbreviated transcription (Latin):
homo eͣ. ildam erat: xp̃o sit .I etꝰ erat. no¬
uus sit : & oetera quȩ ibi secunt᷑. Sed psal̃¬
num iudeamꝰ paulo diligentiꝰ: quia cũ qͥsq
ꝓfecerit in ȩccła. necesse ẽ patiat᷑ malos
m. Eccla. Sed ñ eos eognoscit qui talis ẽ: qͥmꝙͥ.
mali multi murmurent aduersus malos.
Quom̃ faciliꝰ unꝰ suanꝰ fert duos egrotos qͥm
duo egroti se inuicem singulos. Itaq hoc
pͣcipimꝰ fr̃s. area ẽ ȩccła huiꝰ temporis sepe diximꝰ. sepe
dicimꝰ: & paleam hab& & frumͣtum. Nemo
querat erire totam paleam : nͥ tempore uenti¬
lationis. Nemo ante tempꝰ deserat aream. qͣsi
dum non uult pati peccatores: ne pͣt aream
inuertꝰ. priꝰ ab auibꝰ colligatur. quã ingre¬
diatur in horreum. Quomͦ aut̃ hoc fr̃s dica¬
mꝰ attendite. Erana cum ceꝑint triturari
int᷑ paleas : iam se non tangunt ita quasi
non se nouerint. quia int̾cidit palea. Et qͥcũq
longius attendit aream: paleam solam pittat
Misi diligentiꝰ intueatur. nͥ manum porrigat

Expanded text:
t, novus sit; et caetera quae ibi sequuntur. 5. Sed Psalmum videamus paulo diligentius, quia cum quisque profecerit in Ecclesia, necesse est patiatur malos in Ecclesia. Sed non eos cognoscit qui talis est; quanquam multi mali murmurent adversus malos, quomodo facilius unus sanus fert duos aegrotos, quam duo aegroti se invicem singulos. Itaque hoc praecipimus, fratres, Area est Ecclesia hujus temporis: saepe diximus, saepe dicimus, Et paleam habet et frumentum. Nemo quaerat exire totam paleam, nisi tempore ventilationis. Nemo ante tempus ventilationis deserat aream, quasi dum non vult pati peccatores: ne praeter aream inventus, prius ab avibus colligatur, quam ingrediatur in horreum. Quomodo autem hoc, fratres, dicamus attendite. Grana cum coeperint triturari, inter paleas jam se non tangunt; ita quasi se non noverunt, quia intercedit palea. Et quicumque longius attendit aream, paleam solam putat: nisi diligentius intueatur, nisi manum porrigat,
Abbreviated transcription (Latin):
tiatur: mͥ aut̃ non mͣtiatur. Si tradideris
me in animas tribulantium me: id ẽ. si con¬
sensero uoliuitatibꝰ eorum. iam ñ sibi mͣtta
ẽ iniquitas. sed mͥ. Si aut̃ seuiant qͣntus
uoluerint. & conent᷑ immpedire cursus marꝰ
ñ tam̃ tu me des in animas eorum. Nones¬
sentiendo uoluntatibꝰ eorum. remando
ego. & ꝑmanebo in ueritate tua: & ñitis
iniquitas non m̃. sed sibi. Redit ad uno¬
illam pꝰ ista ꝑicula. pꝰ labores. pꝰ difficud¬
tes: int᷑ manus ꝑsequentiũ & tribulam̃
estuans. anhelans. laborans. & firmꝰ & is
illo suscipiente. illo uiuante. illo duecnse
illo regnante. T̾am̾ pꝰ illum circuitum e ᷤ¬
bilationem exultans gaudio. & gemens il
do uidere bona dnĩ. in t̾ra uiuentium. d

Expanded text:
mentiatur, mihi autem non mentiatur. Si tradideris mentiatur, mihi autem non mentiatur. Si tradideris me in animas tribulantium me, id est, si consensero voluntatibus eorum; jam non sibi mentita erit iniquitas, sed et mihi: si autem saeviant quantum voluerint, et conentur impedire cursus meos, non tamen tu me des in animas eorum; non consentiendo voluntatibus eorum, remanebo ego, et permanebo in veritate tua, et mentietur iniquitas, non mihi, sed sibi. 22. unam post ista pericula, post labores, post difficultates, inter manus persequentium et tribulantium aestuans, anhelans, laborans, et firmus et certus illo suscipiente, illo juvante, illo ducente, illo regente. Tamen post illum circuitum et jubilationem, exsultans gaudio, et gemens in edo videre bona Domini in terra viventium. O
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑtin&. Ad miscłiam quid ꝑtin&e: Et di¬
Si eñi consenseris tribulantibꝰ te in anima.
ꝑu̾sa animam tuam manducabunt. Ne
tradideris me in animas tribulantium me.
Trade si hoc plac&: in manibꝰ tribulantiũ.
Direr̃ enim illi martr̃ res: & tradidit suos
in manibꝰ tribulantium. Sed quid tradidit:
Carnem: iuxta qͦd dr̃ in libro iob. Terra tra¬
dita ẽ in manꝰ impii: caro tradita ẽ in manꝰ
ꝑsecutoris. Ne tradideris me. Non carni
meam: sed me. Anima tͥ loquor: mente tͥlo¬
quor. Non dico noli tradere carnem meã in maiꝰ
tribulantium me: sed noli me tradere in amimas
tribulantium. Et qͦmͦ traduntur homines in
amimas tribulantium se: Qm̃ insurrȩxer᷑ in
me testes miqui. Lam quia testes taiqui sunt:
& multa mala in me dieunt. & in multis mͥ
tatis tuȩ: sed conparticeps m̃dacii. aduers
te. Erurrexerunt mͥ testes iniqui. Et nita
ẽ iniquitas sibi. Sibi non mͥ. Sibi semꝑm̃

Expanded text:
tum pertinet: ad misericordiam quid pertinet? Et ditum pertinet: ad misericordiam quid pertinet? Et diSi enim consenseris tribulanti te in animam ipluntate perversa animam tuam manducabit. Ne tradideris meas animas tribulantium me. Trade, si hoc placet, in manus tribulantium. Dixerunt enim hoc illi martyres, et tradidit suos in manus tribulantium. Sed quid tradidit? Carnem. Quod dicitur in libro Job, Terra tradita est in manus impii : caro tradita est in manus persecutoris. Ne tradideris me, non carnem meam, sed me. Anima tibi loquor, mens tibi loquor; non dico, Noli tradere carnem meam in manus tribulantium me; sed, Noli me tradere in animas tribulantium me. Et quomodo traduntur homines in animas tribulantium se? Quoniam insurrexerunt in me testes iniqui. Jam quia testes iniqui sunt, et multa mala in me dicunt, et in multis mihi tatis tuae, sed comparticeps mendacii adversus te: Exsurrexerunt mihi testes iniqui; et mentita est iniquitas sibi. Sibi, non mihi: sibi semper
Abbreviated transcription (Latin):
constitue dñẽ. in uia tua. Ausus es petere
legem: Q uid si tͥ dicat: implebis legem: Si
dedero legem: implebis eam: Non auder& di¬
cere. nͥ pͥmo diceris: dñs autem assumpsit me.
Non auder& petere: nͥ pͥmo dicer&e. adiutor
m̃s esto. Ergo si tu adiuuas. tu suscipis: da
legem. Legem mͥ constitue dñe: in uia tua
Ergo mͥ legem constitue: in. xp̃o tuo. Ipsa enĩ
uia loquitta ẽ nobis: & dixxit. Ego sum uia.¬
& ueritas. & uita. Lex in xp̃o: lex cũ mise¬
ricordia ẽ. Ipsa ẽ sapientia: de qua scͥptũ ẽ.
Legem aut̃ & miscdđiam in lingua portat: &
si offenderis aliquid in lege. ille qui ꝓ te fudit
sanguinem suum. confitenti ignoscit tͥ: tu
tantum uiam noli deserere. Dic illi: susceptor
mĩs esto. Et dirige me in semita recta. ꝓpter
mimicos meos. Legem da: sed ne auferas
misccłiam. Qui dixit in alio psalmo. Nam
gem constitue dñe in uia tua. Hoc ad p̃cep¬

Expanded text:
constitue, Domine, in via tua. Ausus es petere constitue, Domine, in via tua. Ausus es petere legem? Quid si tibi dicat: Implebis legem? si dedero legem, implebis eam. Non auderet petere, nisi primo diceret: Dominus autem suscepit me. Non auderet petere, nisi primo diceret: Adjutor meus esto. Ergo si tu adjuvas, si tu suscipis, da legem: Legem mihi constitue, Domine, in via tua. Ergo legem mihi constitue in Christo tuo. Ipsa enim via locuta est nobis, et dixit: Ego sum via, veritas et vita . Lex in Christo, lex cum misericordia est. Ipsa est sapientia, de qua scriptum est: Legem autem et misericordiam in lingua portat . Et si offenderis aliquid in lege, ille qui pro te fudit sanguinem suum, confitenti ignoscit tibi: tu tantum viam noli deserere; dic illi, Susceptor meus esto, Et dirige me in semita recta propter inimicos meos. Legem da, sed ne auferas misericordiam; qui dixit in alio psalmo: Nam gem mihi constitue, Domine, in via tua, hoc ad praecep
Abbreviated transcription (Latin):
eres eolentes uinonem: bene pepererAut os
baspbemantes iunonem. male pepert: Hic in¬
telligas caritas ur̃a manes eẽ homines qͥ istos uo¬
lunit colere : uł ꝓpt̾ ista trena. Nam si ꝓpt᷑ ista
trena colendi eẽnt: cultores illorum trenis om̃ibꝰ
habundarent. Qͦ quidem si eẽt: fugere nos
talia dona. & unam petere a domino ñ deberemꝰ.
H uc accedit quia & ista ille dat qui offenditur:
eum isti coluntur. Ergo relinquat nos pat̾ nrͣ.
bẏlon ciuitas: dñs nos suscipiat consolandos
temporalibꝰ. beatificandos ȩtͣnis. Qm̃ pat᷑ m̃s
& mat mea dereliquerunt: dñs aut̃ assumpsit
tate. & rectore eiꝰ diabolo. quia rector impiorũ
diabolꝰ ẽ: rectores mundi tenebrarum harum.
Quarum tenebrarum: Peccatorum infidelium.
Iͥ nae iam credentibꝰ: dicit apłs. F iustis ali¬
quando tenebrȩ: nunc aut̃ lur in dño. Ergo
iam suscepti ab illo: quid dicamꝰ Legem mͥ

Expanded text:
eres colentes Junonem, bene pepererunt; aut omnes eres colentes Junonem, bene pepererunt; aut omnes blasphemantes Junonem, male pepererunt? Hinc intelligat Charitas Vestra, inanes esse homines, qui istos volunt colere vel propter ista terrena. Nam si propter ista terrena colendi essent, soli cultores illorum terrenis omnibus abundarent. Quod quidem si esset, fugere nos talia dona et unam petere a Domino deberemus. Huc accedit, quia et ista ille dat, qui offenditur cum isti coluntur. Ergo relinquat nos pater nostbylon civitas: Dominus nos suscipiat consolandos temporalibus, beatificandos aeternis. Quoniam pater meus et mater mea dereliquerunt me: Dominus autem assumpsit itate et rectore ejus diabolo, quia rector impiorum diabolus est, rector mundi tenebrarum harum. Quarum tenebrarum? Peccatorum, infidelium. Unde jam credentibus dicit Apostolus: Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino . Ergo jam suscepti ab illo, quid dicamus? Legem mihi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓptͣ ista temporalia. Ouanitas generis humani.
Plus amas eas res ꝓpt̾ quas istos uis colere: ꝓfec¬
to plus habes istos colere. I. bi non dieam plus:
certe uł tantum. Non uult aut̃ dsͣ coli cũ illis:
nec si ipse colatur multo ampliꝰ. & illi multo minꝰ.
Quid gͦ inquies. & isti non sunt necessarii ad
bec: Hon. Sed tim̃dum ẽ ne irati noceant.
Non nocebunt: nͥ ille ꝑmittat. Isti semꝑ habent
uoluntatem nocendi. Nec si placent᷑ nec si rogent᷑.
desinunt nocere uelle. Hoc enim maliuolentie
llorum ꝓpͥum ẽ. Ergo quid facis eos colendo. nͥ ut
uillum offendas: qͦ offenso in istorum potestatẽ ad¬
beris: Et qui nichil tͥ possunt facere illo placato.
faciunt quicquid uolunt illo irato. Et ut noueris
im Erustra istos colas. quasi ꝓpt̾ temporalia. qͥs qͥs
hec cogitas: omnes qui colunt neptunum non
naufragauer̃: Aut om̃s qui blasplemant neꝑ¬
tunum. ad portum ñ ꝑuenerunt: Om̃s miili¬

Expanded text:
propter ista temporalia. O inanitas generis humani! propter ista temporalia. O inanitas generis humani! Plus amas eas res propter quas istos vis colere: profecto plus habes istos colere, ut non dicam plus, certe vel tantum. Non vult autem Deus coli cum illis, nec si ipse colatur multo amplius, et illi multo minus. Quid ergo, inquies, et isti non sunt necessarii ad haec? Non. Sed timendum est ne irati noceant. Non nocebunt nisi ille permittat. Isti semper habent voluntatem nocendi, nec si placentur, nec si rogentur, desinunt nocere velle: hoc enim malevolentiae illorum proprium est. Ergo quid facies eos colendo, nisi ut illum offendas, quo offenso in istorum potestatem daberis: ut qui tibi nihil possent facere illo placato, faciant quidquid volunt illo irato. Et ut noveris quam frustra istos colas, quasi propter temporalia quisquis haec cogitas: omnes qui colunt Neptunum, non naufragaverunt; aut omnes qui blasphemant Neptunum, ad portum non pervenerunt? omnes muli
Abbreviated transcription (Latin):
cietas ẽ omnium impiorum. Ab oriente usq
in occidentem: ipsa hab& regnum t̾renum. Scd̃m
hanc ciuitatem res publica quedam dr̃: quam
mͦ uidetis senescere & minui. Hȩc pͥma fuit mat̾
nrã : in hanc nati sumus. Cognouimꝰ alium pa¬
trem dm̃: reliquimꝰ diabolum. Quando enĩ audo
cid eos accedere: quos ille su scepit qui oꝑat᷑ om̃ia:
Cognouimꝰ aliam matrem ierłm celestem. quȩ ẽ
scã eccła. cuiꝰ portio ꝑegrinat᷑ in tra: reliquimꝰ
babiloniam. Patͣ nĩs & mat᷑ mea dereliquer
me: non habent iam qͦd mͥ p̃stent. O uia ce qͣn¬
do mͥ p̃stare uidebatur. tu p̃stabas: & illis im¬
putabam. A qͦ enim etiam scđm mundum istud
p̃statur homini: nͥ a dño: Aut quid aufertur
bomini: nͥ ille uisserit aut ꝑmiserit qͥ donauit:
Sed putant uani homines qͦd hoc denones p̃stent
quos adorant. & aliquando dicunt sibi. Ds̾ ad
uitam ȩtͣnam necessariꝰ ẽ: ad illam uttã spt̃ta¬
lem. Potestates autem iste debent a nob̾ coli:

Expanded text:
societas est omnium perditorum ab oriente usque in occidentem; ipsa habet regnum terrenum. Secundum hanc civitatem respublica quaedam dicitur, quam modo videtis senescere et minui: haec prima fuit mater nostra, in hac nati sumus. Cognovimus alium patrem, Deum; reliquimus diabolum. Quando enim audet accedere ad eos, quos ille suscepit qui superat omnia? Cognovimus aliam matrem, Jerusalem coelestem, quae est sancta Ecclesia, cujus portio peregrinatur in terra: reliquimus Babyloniam. Pater meus et mater mea dereliquerunt me: non habent jam quod mihi praestent; quia et quando mihi praestare videbantur, tu praestabas, et illis imputabam. 19. A quo enim etiam secundum mundum istum praestatur homini, nisi a Deo? Aut quid aufertur homini, nisi ille jusserit, aut permiserit, qui donavit? Sed putant vani homines, quod hoc daemones praestent, quos adorant; et aliquando dicunt sibi: Deus ad vitam aeternam necessarius est, ad illam vitam spiritualem; potestates autem istae debent a nobis coli,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmittitur. Est autem hȩc uor desidantis illã
quȩ in nob̾ in fine ꝑficietur: ideo dictum ẽ
priꝰquam liniretur. Ungimur enim mͦ in sa¬
eram̃to. Et sacram̃to ipso p̃figurat᷑ quiddam:
qͣd futuri sumꝰ. Et illud nescio quid fut̾um
ineffabile. desiderare debemꝰ : & in saeram᷑¬
to gemere. ut in ea re gaudeamꝰ. quȩ saera¬
m̃to p̃monstratur. Eece quid dicit.
Ns illuminatio mea. & salus mea:¬
quem timebo: Ille me illuminat.
recedant tenebrȩ. Ille me saluat:
recedat infirmitas. Ambulans in lumine
firmꝰ: quem timebo: Non enum talem salu¬
tem dat ds̃. quȩ ab aliqͦ possit extorqueri:
aut tale lumen ẽ qͦd ab aliquo possit obte
brȩ & infirmitas. Habentes autͣ in ipso spem
certam & firani & ueram: quem timebimꝰ:
Dñs illuminatio tua: dñs salutaris tuus.
Inueni potentiorẽ : & timeo potentissimum
om̃ium. Ad om̃ipotentẽ sic ꝑtineo: ut & illu¬

Expanded text:
tem haec vox desiderantis illam quae in nobis in fine perficietur: ideo dictum est, Priusquam liniretur. Ungimur enim modo in sacramento, et sacramento ipso praefiguratur quiddam quod futuri sumus. Et illud nescio quid futurum ineffabile desiderare debemus, et in sacramento gemere, ut in ea re gaudeamus quae sacramento praemonstratur. 3. Ecce quid dicit: Dominus illuminatio mea, et salutaris meusquem timebo? ille me illuminat, recedant tenebrae; ille me salvat, recedat infirmitas; ambulans in lumine firmus, quem timebo? Non enim talem salutem dat Deus, quae ab aliquo possit extorqueri; aut tale lumen est, quod ab aliquo possit obtenbrae et infirmitas. Habentes autem in ipso spem certam et fixam et veram, quem timebimus? Dominus illuminatio tua, Dominus salutaris tuus. Inveni potentiorem, et time. Ad potentissimum omnium, ad omnipotentem, sic pertineo, ut et illu
Abbreviated transcription (Latin):
loqͥmini ueritatẽ unꝰ quisq cũ ꝓximo suo.
quia sumꝰ iniuce̾ m̃bra. Prascimini & nolite
peccare. Si ꝓpt̾ea irasceris seruo tuo qͥa peo¬
uit: ne tu ipse pecces irascere tͥ. Sol nͣ occi¬
dat suꝑ iracundiã ur̃am. Intelligit᷑ qͥdem sodͥn
tempꝰ fr̃s : qͥa si ex ipsa humana conditione
& infirmitate mortalitatis quam portamꝰ. sub.¬
ripit ira xpͣiano : ũ deb& di teneri. & fier
pͥdiana. Cice illam de corde anteqͣm occid.
lux ista usibilis: ne te deserat lux illa inui¬
sibilis. Sed & alit̃ bene uitelligit᷑ : qͥa ẽ nrͣ
sol iusticiȩ ueritas xp̃c. Non iste sol qui adontͥ
a paganis & manicheis. & iuidetur etiã apec¬
catoribꝰ : sed ille alius cuiꝰ ueritate natura
bumana illustrat᷑. ad quẽ gaudent angłi.
Hominum autͣ infirmatȩ acies cordis &si
trepidant sub radiis eiꝰ: ad eum tam cõtem¬
plandum ꝑ mandata purgantur. Cum ceꝑt
ut occidat suꝑ iracundiam tuam. id ẽ dese¬
rat.xpͣc mitem tuam: quia non uult habita

Expanded text:
ni veritatem unusquisque cum proximo suo: quia sumus invicem membra. Irascimini; et nolite peccare. Si propterea irasceris servo tuo quia peccavit: ne et tu ipse pecces, irascere tibi. Sol non occidat super iracundiam vestram : intelligitur quidem secuntres; quia etsi ex ipsa humana conditione et infirmitate mortalitatis, quam portamus, subrepit ira christiano, non debet diu teneri et fieri pridiana. Ejice illam de corde antequam occidat lux ista visibilis, ne te deserat lux illa invisibilis. Sed et aliter bene intelligitur, quia est noster sol justitiae veritas Christus, non iste sol qui adoratur a Paganis et Manichaeis, et videtur etiam a peccatoribus; sed ille alius cujus veritate humana natura illustratur, ad quem gaudent Angeli, hominum autem infirmatae acies cordis etsi trepidant sub radiis ejus, ad eum tamen contemplandum per mandata purgantur. Cum coepeut occidat super iracundiam tuam, id est, deserat Christus mentem tuam; quia non vult habitar
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe reduxisti ab inferis animã meam: saluũ
fecisti me a descendentibꝰ in lacum. Saluũ fe¬
cisti me a conditione ꝓfundȩ oecitatis : atq infir
psallite dño scĩ eiꝰ. Et confitemini memoriȩ
scitatis eiꝰ. Et confitemini ei qͦd sccͥtatis qua nos

Expanded text:
ne, reduxisti ab inferis animam meam, salvum fecisti me a descendentibus in lacum: salvum fecisti me a conditione profundae caecitatis, atque infimiPsallite Domino sancti ejus. Et confitemini memoriae sanctitatis ejus: et confitemini ei quod
Abbreviated transcription (Latin):
gemeremꝰ. Ipsiꝰ autem ñ ẽ: quia ille nec
miser ẽ nec laborat. Iste aut̃ uoces miseroruͣ
& laborantium sunt. Rursus nr̃e sunt: qͥa
uoces sunt indicantes miseriam nr̃am. Itẽ
ñ sunt nr̃ȩ: quia ex dono eiꝰ. P salmꝰ iste
Hoc ẽ pͥꝰquam ungueret᷑. Unctꝰ est
enim ille: ut rex & sacerdos. Iunc ungebat᷑
rex & sacerdos. Duȩ iste illo tempore uncte
ꝑsonȩ. In duabꝰ ꝑsonis: pͣfigurabat᷑ futurꝰ
capitt nr̃m unctum ẽ: sed & corpꝰ eiꝰ nos ipsi.
Rex autͣ ẽ. qͥa nos regit & dueit: sacerdos
quia ꝓ nob̾ intͣpellat. Et quidem ille soluas
sacerdos talis extitit: ut ipse eẽt etiam saeri
Non enim inuenir& p̃tͣ se mundisimam ra¬
tionalem uictimam: tamqͥm agaꝰ inmaculat᷑
fuso s anguine suo redimens nos. concorporans
nos sibi. faciens nos m̃bra sua. ut in illo &e nos
Prioribꝰ aut̃ ueteris testam̃ti temporibꝰ: ad
duas solas ꝑsonas ꝑtinebat. Inde aut̃ appa¬

Expanded text:
s: ipsius autem non est, quia ille nec s: ipsius autem non est, quia ille nec miser est, nec laborat. Istae autem voces miserorum et laborantium sunt. Rursus nostrae sunt, quia voces sunt indicantes miseriam nostram: item non sunt nostrae, quia ex dono ejus vel geusquam ungeretur. Unctus est enim ille ut rex . Et solus tunc ungebatur rex, et sacerdos: duae istae illo tempore unctae personae. In duabus personis praefigurabatur futurus caput nostrum unctum est, sed et corpus ejus nos ipsi. Rex autem est, quia nos regit et ducit; sacerdos, quia pro nobis interpellat . Et quidem solus ille sacerdos talis extitit, ut ipse esset etiam sacriNon enim inveniret praeter se mundissimam rationalem victimam, tanquam agnus immaculatus fuso sanguine suo redimens nos, concorporans nos sibi, faciens nos membra sua, ut in illo et nos prioribus autem Veteris Testamenti temporibus ad duas solas personas pertinebat. Inde autem appa
Abbreviated transcription (Latin):
contortet cor. nium. & sustine dũm. S ea qͣrido
asnta ertd: rauim ẽ mortali: ardu i ẽ
amarti nSed audi non fallacem nocem. dicen¬
ai uiftine dominum. Tolera ustionẽ ꝓenul
uirilit &. ustionem eordis fortit᷑. Nͣ łnege¬
tum putes qͥd nondum accipis. nec desꝑatione
aeficiast Uide quia dietum ẽ: sustine dnĩ.¬
sĩs as̃ nr̃ alloquens & consolans nos ꝙ¬
fecto qͥs respicit ex iusto iudicio. in sudore
ẽ: ut ostenddat quia non solum conditor nr̃¬
eͣ. sed habitator. U oces istȩ psalmi quas audi¬
umꝰ. s ex parte cantauuimꝰ. si dicamꝰ qͦd nr̃e
sint: uerendum ẽ quem ad modum. uerum
dicamꝰ. Sunt enim uoces magis sp̃s dĩ: qͣm
ista uox quȩ hic sonuit plena doloris & laeri¬
marum: potest eẽ eiꝰ qui numqͣm potest ẽẽ
miser: Dñs gͦ misericors: nos miseri. Mlise¬
ricors loqui dignatꝰ ẽ miseris: dignat᷑ etiã
uti in ipsis miseris uoce miserorum. Ita utrũq
ẽ: quia ista nͥ illo inspirante ñ diceremꝰ uł¬

Expanded text:
confortetur cor tuum, et sustine Dominum. Sed quando istud erit? Arduum est mortali, tardum est amanti: sed audi non fallacem vocem dicentis: Sustine Dominum. Tolera ustionem renum viriliter, et ustionem cordis fortiter: non tibi negatum putes, quod nondum accipis. Ne desperatione deficias, vide quia dictum est: Sustine Ds noster alloquens et consolans nos, profecto quos respicit ex justo judicio suo in sudore ur, ut ostendat quia non solum est conditor noster, sed et habitator. Voces istae Psalmi, quas audivimus, et ex parte cantavimus, si dicamus quod nostrae sint, verendum est quemadmodum verum dicamus: sunt enim voces magis Spiritus Dei qista vox, quae hic sonuit, plena doloris et lacrymarum, potest esse ejus qui nunquam potest esse miser. Dominus ergo misericors, nos miseri: misericors loqui dignatus miseris, dignatur etiam uti in ipsis voce miserorum. Ita utrumque est, quia ista nisi illo inspirante non diceremu
Abbreviated transcription (Latin):
in abscondito tab̾naculi sui. Querebas quid
sit absconditum tab̾naculi: audi quid seqͥ¬
tur. In petra exabtauit me. Ergo in. xp̃o
eraltauit me. Quia in puluere humili asti
te: in petra exaltauit te. Sed sursum . xp̃c
ẽ: tu autem deorsum. Audi sequentia. Et
nune exaltauit caput meum suꝑ inunicos
meos. Et nunc antequam ueniam ad illã
domum ubi uolo habitare ꝑ om̃s dies uitę
meȩ. anteqͣm ueniam ad illam contẽplati¬
onem dñi : & nunc exaltauit caput ieuͬ
suꝑ immicos meos. Adhuc patior inimi¬
cos corpꝰ xp̃i. adhuc non sum exaltatꝰ suꝑ
sed caput nrͣm iam ibi eͣ. Unde hoc dixit.
saule saule. quid me ꝑsequeris: Se dixit
in nob̾ eẽ hic deorsum. Ergo & nos in illo
sumus. ibi sursum: quia & nunc exaltauit
caput meum suꝑ inimicos meos. Eece quale
pignꝰ habemꝰ. Unde & nos fide. & spe. &
caritate. cum capite nr̃o sumꝰ in cęlo in etͣ¬
num: quia ꝙ ipsum diuinitate. & bonitate.
unitate nob̾cum ẽ in tͣra. usq in consum¬

Expanded text:
ndito tabernaculi sui. Quaerebas quid sit absconditum tabernaculi, audi quod sequitur: In petra exaltavit me. Ergo in Christo exaltavit me. Quia in pulvere humiliasti te, in petra exaltavit te. Sed Christus sursum est, tu autem adhuc deorsum. Audi sequentia: Et nunc exaltavit caput meum super inimicos meos. Et nunc, antequam veniam ad illam domum, ubi volo habitare per omnes dies vitae meae, antequam veniam ad illam contemplationem Domini, Et nunc exaltavit caput meum super inimicos meos. Adhuc patior inimicos corporis Christi, adhuc non sum exaltatus supsed caput nostrum jam ibi est. Unde hoc dixit: Saule, Saule, quid me persequeris ? Se dixit in nobis esse hic deorsum: ergo et nos in illo sumus ibi sursum, quia et nunc exaltavit caput meum super inimicos meos. Ecce quale pignus habemus, unde et nos fide et spe et charitate cum capite nostro sumus in coelo in aeternum: quia et ipsum divinitate, bonitate, unitate nobiscum est in terra usque in consum
Abbreviated transcription (Latin):
E immolaui in tab̾naeulo eiꝰ hostiã ubi¬
lationis. Cireuierat aniniꝰ tuus ꝑ uniu̾sã
creaturam: undiq clamabat tͥ creatura
ds̃ me fecit. Ouicquid te delectarit in par¬
te artificem commñdat: magisq si circiim¬
eas uniu̾sa. consideratio concipit. artificis
laudem. U ides cęlos: magna oꝑa dĩ sunt.
Uides t̾ram: ds̃ fecit. Semina innumera.
diu̾sitates germinum. multitudinẽ ani¬
malium. Circui adhuc cęlos. usq ad t̾ram
nichil relinquas: undiq tͥ om̃ĩa resonant
conditorem. Et ipsȩ species creaturarum:
uoces sunt quędam creatorem laudantium.
Oiuis aut̃ explic& laudibꝰ uniu̾sam creat᷑am:
Qͥs illa explie& laudibꝰ: Quis digne laud&

Expanded text:
et immolavi in tabernaculo ejus hostiam jubilationis. Circumeat animus tuus per universam creaturam: undique tibi clamabit creatura: Deus me fecit. Quidquid te delectarit in arte, artificem commendat; magisque si circumeas universa, consideratio concipit artificis laudem. Vides coelos, magna opera Dei sunt. Vides terram, Deus fecit seminum numeros, diversitates germinum, multitudinem animalium. Circumi adhuc coelos usque ad terram, nihil relinquas: undique tibi omnia resonant conditorem; et ipsae species creaturarum, voces sunt quaedam creatorem laudantium. Quis autem explicet universam creaturam? quis illam explicet laudibus? quis digne l
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba ista coaptare. Ex qͦ enim homo: ex qͦ
infirmꝰ. ex hoc & orans. Nam qͦd mͦ au¬
diuimꝰ cũ eugłm legeretur. quẽ ad modũ
etiam in desertum secesserit a discipulis
sius: quo eum sunt consecuti. & inuener
eum. Secedens aut̃ ibi orabat: & dietũ ẽ
a discipulis qui eum inuenerunt. Querͣ te
homines. At ille dixit. Eamꝰ & in alia loca
atq custella pͣdicare. Ad hoc enim ueni. Si
ad quem orat. quare orat. Orat ds. adȩc¬

Expanded text:
 ex quo infirmus, ex hoc et orans. Nam quod modo audivimus, cum Evangelium legeretur, quemadmodum etiam in desertum secesserit a discipulis suis, quo eum sunt consecuti, et invenerunt cum: secedens autem ibi orabat, et dictum est a discipulis qui eum invenerunt, Quaerunt te homines; at ille respondit: Eamus et in alia loca atque castella praedicare; ad hoc enim veni Marad quem orat? quare orat? Orat De
Abbreviated transcription (Latin):
tebant᷑: cum id qͦs quero dare non possent
Dnĩs autem assumpsit me. Dñs autͣ qui
potest ipse dare mͥ se: assumpsit me: Le¬
mͥ constitue dñẽ in uia tua. Ao te gͥ teni¬
denti. & ad tantam ꝓfessionem ꝑueniei¬
ti. ad sapientiam a timore in choanti. legi
mͥ constitue dñe in uia tua: ne aberrant
diseiplina tua deserat. Et dirige me in s¬
mita recta. ꝓpt̾ inimicos meos. Et diris
me in rectitudinem. angustiarum eiꝰ. Non
enim incho are sufficit: eum iimici douł
tribulantes me: saciari de malis meis
Qm̃ insurrȩrerunt mͥ testes iniqui. Qn
insurrererunt in me falsa de me dicent̃
delectata ẽ. Niam me non mouit: eui ce
hoc ꝓmissa ẽ merces maior in eelts un. s

Expanded text:
ttebant, cum id quod quaero dare non possent. Dominus autem assumpsit me: Dominus autem, qui potest ipse dare mihi se, assumpsit me.  constitue, Domine, in via tua: ad te igitur tendenti, et tantam professionem perveniendi ad sapientiam a timore inchoanti, legem mihi constitue, Domine, in via tua, ne aberrantem disciplina tua deserat. Et dirige me in semita recta propter inimicos meos: et dirige me in rectitudine angustiarum ejus; non enim inchoare sufficit, cum inimici, donec tribulantes me satiari de malis meis. Quoniam insurrexerunt mihi testes iniqui: quoniam insurrexerunt in me falsa de me dicentesdelectata est. Nam me non movit, cui ex hoc promissa est merces major in coel
Abbreviated transcription (Latin):
ut.xpͣianꝰ sim: Ego fraudem a xpͣiano passꝰ
unt saliti : ut nichil eis ꝓsit. non quidem qͦd iam
boni sint. sed qͦd mediocrit᷑ mali. Quomͦ enim nichil
ꝓdest aꝑire oculos si sit quisq in tenebris : ita
nichil ꝓdest ce̾ in luce. si clausi sunt oculi. Ita
& paganꝰ quidam ut de illis potiꝰ loquam᷑ uelut
bene iuuentibꝰ. patentibꝰ oculis ẽ in tenebris: qͥa
Male uiuendo enim uidere ñ uult eum: in
cuiꝰ nomine tamqͥm est in lumine constitutꝰ.¬

Expanded text:
ut Christianus sim? Ego fraudem a christiano passus ut Christianus sim? Ego fraudem a christiano passus untur a salute: ut nihil eis prosit, non quidem quod jam boni sunt, sed quod mediocriter mali. Quomodo enim nihil prodest aperire oculos, si sit quisque in tenebris: ita nihil prodest esse in luce, si clausi sunt oculi. Ita et paganus quidem ut de illis potius loquamur velut bene viventibus patentibus oculis est in tenebris; quia Male vivendo enim videre non vult eum, in cujus nomine tanquam caecus est in lumine constitut
Abbreviated transcription (Latin):
nera non accipiunt. nͥ coram oculis dĩ. qͥ solꝰ
uid& quis accipiat. & quis ñ accipiat. Ego
autem in innocentia mea ambulaui. redime
me dñe & miserere mei: pes meꝰ stetit in rec¬
titudine. Concussum quidem undiq ẽ scanda¬
lis. & temptationibꝰ rep̃hendentium. iudicium
humane temeritatis: sed pes meꝰ stetit in rec¬
titudine. Quare in rectitudine: Quia suꝑiꝰ
dixerat: & in dño sꝑans non mouebor. Quidgͦ
coneludit: In eccłiis benedicam te dñe. Id
ẽ in eccłuis ñ benedicam qͣsi certꝰ de hominibꝰ:
sed te benedicam in oꝑibꝰ meis. Hoc ẽ enim
benedicere dnm̃ in ęccłus frͣs: sic uiuere.¬
quidam moribꝰ. In quorum autͣ moribꝰ non
inuenit᷑ qͦo aiunt. faciunt blasphemari dm̃:
ut ili qͥ uͣdum intrant ȩccłam qͣmuis ament
peccata sua. & ido̾ nolint eẽ xpͣlant. tam̃
greusant se ꝑ malos ut blandiant᷑ sibi. se¬
ducentes se ipsos. & dicant. Quid mͥ ꝑsuades.

Expanded text:
nera non accipiunt, nisi coram oculis Dei, qui solus nera non accipiunt, nisi coram oculis Dei, qui solus videt quis accipiat, et quis non accipiat: Ego autem in innocentia mea ambulavi, redime me, et miserere mei: pes meus stetit in rectitudine. Concussus sum quidem undique scandalis et tentationibus reprehendentium judicium humana temeritate: sed pes meus stetit in rectitudine. Quare autem in rectitudine? Quia superius dixerat: Et in Domino sperans non movebor. 14. Quid ergo concludit? In Ecclesiis benedicam te, Domine. Id est, in Ecclesiis non me benedicam, quasi certus de hominibus, sed te benedicam in operibus meis. Hoc est enim benedicere Deum in Ecclesiis, fratres, sic viverequidam moribus. In quorum autem moribus non invenitur quod aiunt, faciunt blasphemari Deum, ut illi qui nondum intrant Ecclesiam, quamvis ament peccata sua, et ideo nolint esse christiani, tamen excusent se per malos, ut blandiantur sibi, seducentes seipsos, et dicant: Quid mihi persuades