comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bendar Si modo inpeculio cam ec̃ uosui
Namsi nolui tunc exigendũ eit. ut ego
loco suo teponat. pot̾t usncapi quasũ
porestatẽ meam redierit sutiqi si netiu
Nam si soui cxigimꝰ ut redisse scm ĩ
meam poiestatt̃ ¶Itẽ si camtem ꝗ̃ ẜuus
uid̾i in potciatẽ meam reu̾sam. Rop̃o

Expanded text:
endat: si modo in peculio eam esse uolui: nam si nolui, tunc exigendum est, ut ego loco suo reponat, poterit usucapi, quasi in potestatem meam redierit, utique si nescii: nam si sciui, exigimus, ut redisse sciam in meam potestatem.Item si eam rem, quam seruus uideri in potest
Abbreviated transcription (Latin):
nemo nactus sit cius posscssionẽ aur per
habemus cassii ⁊ ⁊ uliani sentenia est.
ꝑẜuum corporalit̃ pignori dam̃m nonad¬
quirere  posscislonem iuli anus ait ad
possid̾i aci usucapionẽ nec creditori quia
nec scipulatõe. nec ullo ullo alio modo
ꝓducenda sit. ut siplures sui legati sint
ꝑ unum anpesstat ceũ posaid̾i. sd̾ tractat̃
est si parit̾ empnul donatisunt. S ueriꝰ¬

Expanded text:
nemo nactus sit eius possessionem. possessnemo nactus sit eius possessionem. possesshabemus, Cassii et Iuliani sententia est.Per seruum corporaliter pignori datum non adquirere nos possessionem Iulianus aitpossideri, ad usucapionem, nec creditori, quia nec stipulatione nec ullo alio modo producenda sit, ut, si plures serui legati sint, per unum an possint ceteri possideri. idem tractatus est, si pariter empti uel donati sunt. sed ueri
Abbreviated transcription (Latin):
sit uł lib posseisloncm adquirimꝰ. Qd̾ sua¬
ala side compossid̾amus. nonputo ad qriti
nob̃ possessionẽ ꝑeum. S uec uero dño aut
sibi adquinet qui ab alio possi deri ꝑ cõem
sicut ꝑ ꝓpͥum. ad quirimus ⁊̃ singcisli in
solidum si hoc agit ẜius ut uni adquirat
siait indñp ad quirendo lꝑcum ĩ quo usum
frnccam habemus posside pessumis sicut
ex oꝑis suis ad quirere nob solet. slec ad iẽ
ꝑtinco qd̾ ipm̾ non possidemus nam uoc
filum. Ecicrum ⁊ ille ꝑquan uolitmꝰ possid̾e
talis esse debet ut habeat intellactum pos
poisid̾as. nequaquã ud̾is app̃bendisse prsse¬
sionciti. Qd̾ simpube rem imsctis ad possidẽ¬
dum incipies possid̾e sicut pupulus mirune
tuidre auccore ad quirit posseisionẽ. ilamꝑ
auallam quiu possis nancisa possesslonẽ
nõ dubitatui ¶Pupillus ꝑsiul. si nepubem
siuc inpub̃em. Ad quirit possessionem. slam¬
rim ⁊̃ usucapit. s nulitatis causa tecep¬
tum est ut ĩpleatur usucapio: quã du

Expanded text:
sit uel liber, possessionem adquiremus. si mala fide eum possideamus, non puto adquiri nobis possessionem per eum: sed nec uero domino aut sibi adquiret, qui ab alio possidetur.Per communem sicut per proprium adquirimus, etiam singuli in solidum, si hoc agat seruus, ut uni adquirat, sicut in dominio adquirendo.Per eum, in quo usum fructum habemus, possidere possumus, sicut ex operis suis adquirere nobis solet: nec ad rem pertinet, quod ipsum non possidemus: nam nec filium.Ceterum et ille, per quem uolumus possidere, talis esse debet, ut habeat intellectum possideas, nequaquam uideris adprehendisse pos sessionem.Quod si impuberem miseris ad possidendum, incipies possidere, sicut pupillus, maxime tutore auctore, adquirit possessionem.Nam per ancillam quin possis nancisci possessionem, non dubitatur.Pupillus per seruum siue puberem siue inpuberem adquirit possessionem, sm usucapi. sed utilitatis causa receptum est, ut impleatur usucapio, quamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
gam̾̃t eq̃ ꝑ diutinam pondaonẽ capiet.
Nam cum posseilo credutis. non inpedi¬
at usu capionem longe minꝰ p̃car ii ragt¬
cio impedim̃to ciłe non deb. Cum plus
iuris inposscitonem hãt qui p̃cario noga¬
uerit quã qui dĩ nenposie¬

Expanded text:
aeque per diutinam possessionem capiet: nam cum possessio creditoris non impediat capionem, longe minus precarii rogatio impedimento esse non debet, cum plus iuris in possessione habeat qui precario rogauerit quam qui omnino
Abbreviated transcription (Latin):
dniĩum ncħ ominꝰ eus manet qui dñs
eẽ non uult possessis ant̃ tecdit. uͥ qs
eno nõie possid̾e. sam posid is cus noĩe
pessidetur ꝓcurator aliene posseitionis p̾¬
stat minisectũ Si furioso quems ut m̃tes
eẽ cxitimantis eo qd̾ forte in ꝯspectu
ĩ unibrate qͥetis fuit ostitutus rem trad.¬
dctig uoet ile nonerit ad eptiis poiseisiont̃
tu posside desimis. Suaicit quippe tedi¬
mittẽ possessionem ⁊̃ sinõ transseras. ius

Expanded text:
nium nihilo minus eius manet, qui dominus esse non uult, possessio autem recedit, ut quisque eo nomine posspossidetur, procurator alienae possessioni praestat ministerium.Si furioso, quem suae mentis esse existim‹a›s, eo quod forte in conspectu inumbratae quietis fuit constitutus, rem tradideris, licet ille non erit adeptus possessionem, tu possidere desinis: sufficit ‹qui›ppe dimittere possessionem, etiamsi non transferas.
Abbreviated transcription (Latin):
sioneni. uł ignorant̾e. &sumost. Cnuis
te forsiran illa tatõ est. Q rerummno¬
bilium reglecta atomissa custodia
quamins eas nemo alius inuascrit.
capionsbus tetalit id̾ saribit aliã
cansani ẽẽ hom̃is cõmadati. omissa
custodia Nam possessionem. tamdni
ueterem ficti quãdiu nemo alius eñ
postide coꝑiti ind̾ucet. ido quia potest
homo ꝓposito tedeundi. dno poiscisi.¬

Expanded text:
nsum est. cuius rei forsitan illa ratio est, quod rerum mobilium neglecta atque omissa custodia, quamvis eas nemo alius invaserit, capionibus rettulit. idem scribit aliam causam esse hominis commodati omissa custodia: nam possessionem tamdiu veterem fieri, quamdiu nemo alius eum possidere coeperit, videlicet ideo, quia potest homo proposito redeundi domino possessio
Abbreviated transcription (Latin):
anl .i. ꝓsal. ¶ Imuũsas edes poisidit.
singulas neł que medifitio sunt nonindet᷑
possedere. Idemdia deb ⁊ denare ⁊ de ar¬
mario possessionem. inumimꝯ multis ino¬
dis uł uti simortuũ men̾ lõcum intulim
quempossid bamꝰ namq loq̃ aut nłi¬
giosimi. aut sairũ non possumꝰ possid̾e
isi ꝯtẽpnamꝰ religioncm ꝓpͥuato eũ at

Expanded text:
uersas aedes possedit, singulas res, quae in aedificio sunt, non uidetur possedisse. idem dici debet et de naue et de armario.Possessionem amittimus multis modis, ueluti si mortuum in eum locum intulimus, quem possidebamus: namque locum religiosum aut sacrum non possumus possidere, etsi contemnamus religion
Abbreviated transcription (Latin):
d̾eo eiratum: qui ⁊ corpore ⁊ animoposse¬
Mom̃ ncumbus hoc solum stamt utia ba
cecansa id possid̾ct nonsiquis dimissa pos
qlis remquã ntendam d̾d̾at uendiderit
Demptoriq iradi uisscri noc ille tradid̾it.
alias indebitur possessioneni dm̃ intcrucr¬
tisse anas conrra. Nam nec umc qͥ scmper
alia q̃piam fuit iusta ⁊ rationabił causa
habennis. aliitrad̾e non possumꝯ uł uti cũ
is qui ꝓherde rem possidebat ante quat¬

Expanded text:
de eo cogitatum, qui et corpore et animo possessioni incumbens hoc solum statuit, ut alia ex causa id possideret, non si quis dimissa posquis rem, quam utendam dederat, uendiderit e tradi iusserit nec ille tradiderit, alias uidebitur possessione dominum interuertisse, alias contra. nam nec tunc quidem semper alia quaepiam fuit iusta et rationabilis causa habemus, alii tradere possumus, veluti cum is, qui pro herede rem possidebat, antequa
Abbreviated transcription (Latin):
tt nacnimq  se possessionem ttadere
dicãt. nomiinis posside cepi quã si pedẽ
fimbus mtdissem ssidum inalia parte
fundisum. nius quis clam animo possess¬
oris intenut nõ deu sse me possid̾e existi¬
mandus sum fadlexepislsurus sinbus. si¬

Expanded text:
t uacuamque se possessionem tradere dicat, non minus possidere coepi, quam si pedem finibus intulissem. Si, dum in alia parte fundi sum, alius quis clam animo possessoris intrauerit, non desisse ilico possidere existimandus sum, facile expulsurus finibus, si
Abbreviated transcription (Latin):
essionem posse. ⁊ celsꝯ ⁊ marcelia sc̾bntt
dubitari pot̃ ⁊ sianimo adquiri posscuie
pot̃ nũquid ⁊̃ ad quisitaẽ. s nonputo e
essionem qui quodã modo sub ꝯdmonẽ
rcceisit. depoisessione S finon michi sẽt
ꝓtiratori meo possessionẽ iradas iidend̾
eit. siego crrem pcurator m̃snonciret. an
mͥ posscisio ad quiratur ⁊ amplacet igni¬
oranti ad quiti pot̃t ⁊ cruanti. s si pcari¬
tor m̃sertet ego nonertẽ magis ẽ nt ad

Expanded text:
essionem posse et Celsus et Marcellus scribunt, dubitari potest: et si animo adquiri possessio potest, numquid etiam adquisita est? sed non puto eessionem, qui quodammodo sub condicione recessit de possessione.Sed si non mihi, sed procuratori meo possessionem tradas, uidendum est, si ego errem, procurator meus non erret, an mihi possessio adquiratur. et cum placeat ignoranti adquiri, poterit et erranti. sed si procurator meus erret, ego non errem, magis e
Abbreviated transcription (Latin):
fide possidetur. id qd̾ erit alt̾iuis ett possci¬
sori non ad quirit ¶incorporales res tra¬
diuonem ⁊ usu caꝑionem noti irapere
nsus fructus ẽ hominem eu̾it ⁊ ei tradi¬
tus at anit quã precium soluat inpẽ.¬
denti ẽ on ꝓpͥetatem ad quisicrit ⁊ cum
cxpecislio qd̾ ad stuctu itiu̾ ꝑtinet solue¬
tit intellig̾ fructuatu homo fuisst. Cũ

Expanded text:
fide possidetur, id quod ex re alterius est possessori non adquirit. Incorporales res traditionem et usucapionem non reciperesus fructus est, hominem emit et ei traditus sit, antequam pretium soluat, in pendenti est, cui proprietatem adquisierit: et cum ex peculio, quod ad fructuarium pertinet, soluerit, intellegitur fructuarii homo fuisse: cum
Abbreviated transcription (Latin):
rami ant ꝑtradicionem aliquid acctpit
uł noĩaum alieri qd̾ mag̃ dicipoterit.¬
¶Ꝙ si ẜuus inquem usus fructꝰ alienus ẽ
inperucnerit ineius locum ꝗͥ serui ꝓpͥe¬
eno. anpartẽ eid̾ adquirat. Anũo stuctu
is adquiratur. Finge tr̃am fodientem ĩ¬
uenisse ut hoc dicatur frũ fructuariiẽe.
Q non subut in abclito loco positum ni¬
cbnagens. s alit ambulans. inuenx. ꝓpͥe¬
taus dnĩ fit. Ego nec illius ad stuctuariũ
ꝑtinere partem arbutror. Nemo eñ ẜuoꝵ
oꝑa thesaurum querit. ilec ea ꝓp̃t runc
terram fodiebar s alitrius rei. oꝑam sũ¬
mebat ⁊ fortuna aliud dedit itaq si i ip

Expanded text:
uid accipit uel nominatim alteri: quod magis dici poterit.Quod si seruus, in quo usus fructus alienus est, inuenerit in eius locum, qui seruum proeno, an partem eidem adquirat an uero fructui adquiratur. finge terram fodientem invenisse, ut hoc dicatur fructuarii esse: quod vero subito in abdito loco positum nihil agens, sed aliter ambulans invenit, proprietatis domini sit. ego nec illius ad fructuarium pertinere partem arbitror: nemo enim servorum opera thensaurum quaerit nec ea propter tunc terram fodiebat, sed alii rei operam insumebat et fortuna aliud dedit. itaque si in ip
Abbreviated transcription (Latin):
si origo nasciscende. ex quttnda ẽ. ilec
quem clam possid̾e maꝑe qui sciente
meruit furtiue inpossessiouẽ ingredi¬
tui m adnũdinas ꝓfectus neminem
clam possid̾e labo scͥbit. remiet gͦ poss

Expanded text:
 origo nanciscendae exquirenda est: nec quemquam clam possidere incipere, qui sciente metuit, furtiue in possessionem ingreditur.Qui ad nundinas profectus neminem clam possidere Labeo scribit: retinet ergo poss
Abbreviated transcription (Latin):
cupau̾it ¶Sirem aꝑid te depositam fur¬
n faticudi causa ꝯttactaiu̾s. desmo pos¬
fid̾e. s ficam loco non mou̾is ⁊ ĩfitian¬
sier nen pot̾᷑ ncͤ animo furtũ admit
est neminẽ uibi ipsi causam posses¬
nonis murare posse. S si isqui apudme
depostut uł comodauit. camrem uen¬
did̾it mͥ uł donauerit. non uidebor
cãm possessionis michi mutare. quia
nec possidebam quid̾ Gña possessionũ¬

Expanded text:
cupauerit.Si rem apud te depositam furti faciendi causa contrectaueris, desino possidere. sed si eam loco non moueris et infitianfieri non potest nec animo furtum admitest neminem sibi ipsum causam possessionis mutare posse. Sed si is, qui apud me deposuit vel commodavit, eam rem vendiderit mihi vel donaverit, non videbor causam possessionis mihi mutare, qui ne possidebam quidem. Genera possessionu
Abbreviated transcription (Latin):
A accrinim lignoꝵ emcro ⁊ eumacto¬
itor tollere me miserit simul atqias.¬
pediam posunissem traditus mͥ usdetur
d̾ uitis esse inno uendito cumumũse
amphore mni simul oẽnt. S ind̾ am

Expanded text:
 aceruum lignorum emero et eum uenditor tollere me iusserit, simul atque custodiam posuissem, traditus mihi uidetur. idem iuris esse uino uendito, cum uniuersae amphorae uini simul essent. sed uideamus,
Abbreviated transcription (Latin):
possideo. Idec .n. ficut diiium non utes
insiçeuna causa ꝯmigere ia ⁊ pessidere
exuna dumtaxit causa possum. ¶ Et con¬
trarie plures eand̾ tem insolidum poii&e
non possunt. eontra naturã quippe ẽ ut
cum egd aliquid teneam tu qͦ so cneret ui¬
deati s. Sabinus tñ scribit eum qui p̃carꝰ¬
lo ded̾it ⁊ ipm possid̾e ⁊ cum qui p̃cano
posse alium iuste aliũ iuist posad̃e duos
miuste Possid qd̾ est uerius noncñ iagil
cadem posseiste apud duosesse potest. quã ur¬
nnus amutes possessionẽ. Igͥ amiti ⁊ animo
solo pot̃ quamnis adquiri nõ poteit. S ⁊ si
anio selo possid̾as liget alius infundo sit
adhuc tñ posside. ¶ẜiquis nũtier donuĩ alaro
accedere amisisse eum posscisionẽ placet E
si fuus uł colonus ꝑ qͦs corꝑe possidebam dis¬

Expanded text:
possideo: nec enim sicut dominium non potest nisi ex una causa contingere, ita et possidere ex una dumtaxat causa possumus.Ex contrario plures eandem rem in solidum possidere non possunt: contra naturam quippe est, ut, cum ego aliquid teneam, tu quoque id tenere uidearis.Sabinus tamen scribit eum qui precario dederit et ipsum possidere et eum qui precario posse alium iuste, alium iniuste possidere, duos iniuste possideat: quod est uerius. non magis enim eadem possessio apud duos esse potest, quam inus amittes possessionem. igitur amitti et animo solo potest, quamuis adquiri non potest.Sed et si animo solo possideas, licet alius in fundo sit, adhuc tamen possides.Si quis nuntiet domum a latron noluerit accedere, amississe eum possessionem placet. quod si seruus uel colonus, per quos corpore possidebam, de
Abbreviated transcription (Latin):
arcumambulet s suffiat quãlibet ꝑtẽ
nemo põt uł u sihac mente sis. ut qui¬
quid iuuus poilidet tu qͦ uels possid̃. te¬
ratus ⁊ ꝑculus solo animo nonposse nos
ad quutie poudlionẽ. si non anitcedat
limul atq pessidendi affectum hsbucro
qr qd̾ desit nacurai possesioni. id animꝰ
implit. Cerm̃ qd̾ brutus ⁊ emiliuis pu¬
tant cum qui fundũ longa pessessione
ceꝑit. ⁊ thesaurũ cepisse. quãuis neseat.
Infundo eise non est uerur Is enĩ quines¬
cit nõ possid ũhesaurũ quamuis sundũ
peisideat. sꝑisisdat. uoncapiet longipos¬
fessione. quiasat alicnnꝰ esse. quidãpurã

Expanded text:
rcumambulet: sed sufficit quamlibet partem nemo potest, ueluti si hac mente sis, ut quidquid Titius possidet, tu quoque uelis possidere.Neratius et Proculus et solo animo non posse nos adquirere possessionem, si non antecedat imul atque possidendi affectum habuero, quia quod desit naturali possessioni, id animus implet. ceterum quod Brutus et Manilius putant eum, qui fundum longa possessione cepit, etiam thensaurum cepisse, quamuis nesciat in fundo esse, non est uerum: is enim qui nescit non possidet thensaurum, quamuis fundum possideat. sed et si sciat, non capiet longa possessione, quia scit ali
Abbreviated transcription (Latin):
octe non possid̾e mulierẽ cum marinis ubi
uoluit possid̾e ꝓtinus admiscrit possessio¬
nem. Item ad quirimꝰ possessionem ꝑẜuũ
ant filium qui innr̃a pocestate est. et quidem
caꝵ rerũ quas peculiarit̃ tenent ⁊̃ ignorãtes

Expanded text:
e non possidere mulierem, cum maritus, ubi noluit possidere, protinus amiserit possessionem?Item adquirimus possessionem per seruum aut filium, qui in potestate est, et quidem earum rerum, quas peculiariter tenent, etiam ignorantes,
Abbreviated transcription (Latin):
it .ł.&. Quãnis saltus ꝓposito possi¬
dendi. su̾t aliis ingressus. tamdiu pͥa ̃
posidere dictum cib quamduui poisessio¬
nem ab alio occapatam iguoraret. Ut
euĩ codemm uinculum obligõns sol

Expanded text:
ionum. quamuis saltus proposito possidendi fuerit alius ingressus, tamdiu priorem possidere dictum est, quamdiu possessionem ab alio occupatam ignoraret. ut enim eodem modo uinculum obligationum sol
Abbreviated transcription (Latin):
rescribendi causa lictas tibi misero. simulat¬
qi tabelłario mo tradid̾o. mas effici Idem
accidet in his lut̾is quas tue dum taxit rei
gr̃a misero uł ut sipeneris ame. ut te ali¬
cui comẽdare ⁊ cas ꝯmendantias tibi mi¬
sero luta¶¶Si qua insila influmꝯne ꝓpͥatua
est nicħ̃ mea public̃ ẽ. ꝑ aulus ĩmo ꝯͣ iuee
gn̾e insular̃ ꝙ ripe influmini &. lito¬

Expanded text:
rescribendi causa litteras tibi misero, simul atque tabellario tuo tradidero, tuae fient. idem accidet in his litteris, quas tuae dumtaxat rei gratia misero, ueluti si petieris a me, uti te alicui commendarem, et eas commendaticias tibi misero litteras.Si qua insula in flumine propria tua est, nihil in ea publici est.Paulus: immo in eo genere insular
Abbreviated transcription (Latin):
astori meo lũpi porcos criꝑent. hos uici
qui ecipuit an nrĩ maneant. nlãtip ge¬
nere quodam uenandi id erant nacui co¬
gitabant tñ quẽadmodũ. tr̃a marique
capta cum ĩ suã natuialem laxuntẽ per¬
uenerant desin̾ent eoꝵ eẽ qui ceperunt
Ita exbonis qͦ nr̃is capta aẜcibas marin¬
is ⁊ terrestribus desinãt nr̃a esse cumes¬
fugerimr. bestie nrãm ꝑsecut onẽ. Quis

Expanded text:
astori meo lupi porcos eriperent, hos uicinqui eripuit, an nostri maneant: nam genere quodam uenandi id erant nancti. cogitabat tamen, quemadmodum terra marique capta, cum in suam naturalem laxitatem peruenerant, desinerent eorum esse qui ceperunt, ita ex bonis quoque nostris capta a bestiis marinis et terrestribus desinant nostra esse, cum effugerunt bestiae nostram pe
Abbreviated transcription (Latin):
bitur inuenise. Partemitq sibi partẽ
debitori pt̃at. Nec recepta pecuma resti¬
niet ꝙ uire inuentoris: non creditoris.
ex thesauid apud cum ꝑmansit q̃ cum
nta sint ⁊ cumer pͥncpis auaoritait cre

Expanded text:
bitur inuenisse: partem itaque sibi, partem debitori praestabit, nec recepta pecunia restituet, quod iure inuentoris, non creditoris ex thensauro apud eum remansit. quae cum ita sint, et cum ex principis auctoritate cre
Abbreviated transcription (Latin):
quẽadmod̾ piscis uł aper uł auis cum
potestatem nram euasit. siabalio cap¬
iatur cius fit. S putat potius nr̃m man̾e
tamdui quãdu recuꝑari possit. licer
inauibus ⁊ pi̾cibus ⁊ feris uet sit qd̾ scͥb¬
plum tem̃ eum qui sanc ⁊̃ rapuit. Et i
eluis est dicere ⁊ qd̃ alupuo eripitur. no¬
strum man̾e quamdui recipi possit so
qd̾ ereptumẽ. Sigͥ manet ego arbitror
⁊̃ surti ꝯpetẽ accionem. licet en non aĩo
surandi fucrit colonus ꝑsecatus: quãuis¬

Expanded text:
quemadmodum piscis uel aper uel auis, qui potestatem nostram euasit, si ab alio capiatur, ipsius fit. sed putat po tius nostrum manere tamdiu, quamdiu reciperari possit: licet in auibus et piscibus et feris uerum sit quod scribplo teneri eum qui rapuit. et sane melius est dicere et quod a lupo eripitur, nostrum manere, quamdiu recipi possit id quod ereptum est. si igitur manet, ego arbitror etiam furti competere actionem: licet enim non animo furandi fuerit colonus pe
Abbreviated transcription (Latin):
donatum ẜuo traditur qr ⁊ tbesaurꝰ
dnñ fortune credit. scilicer ut pars que
ĩ uentori cedit. ad sonos ꝓ qua parte
Pui quisꝙ dominuset. ꝑtincat. sicõm¬
uns suus in dñi unius fundo ꝓpͥo mu¬
cuit de parit que soli dño semꝑ cedit n̾¬

Expanded text:
donatum seruo traditur, quia et thensaurus donum fortunae creditur, scilicet ut pars, quae inuentori cedit, ad socios, pro qua parte serui quisque dominus est, pertineat.Si communis seruus in domini unius fundo proprio inuenit, de parte, quae soli domino sem per cedit, n
Abbreviated transcription (Latin):
trariam ripã alia insisia nata fui̾t. m̾sira
conoĩe erit instͥuenda ama insula: non
Aagrotuo. ꝓpt̾ quem. ca insula tua fa¬
ga sũt. Nam quid interẽ qualis agͣ siti cu¬
is ꝓpt̃ ꝓpinquitatẽ posttrior insula cius

Expanded text:
trariam ripam alia insula nata fuerit, mensura eo nomine erit instruenda a tua insula, non ab agro tuo, propter quem ea insula tua facta fuerit: nam quid interest, qualis ager sit, cuius propter propinquitatem posterior insula cuius
Abbreviated transcription (Latin):
obligari. nob̃ ipso uire potĩt. s dampnum
dando dampni inuirie tenebitur. ut m̃ culpã
ĩdampuo dando exigere debeamꝰ gramorcm
nͨ tñtam leuem quam ab exttanco. At si infu
mes mo quid ĩre nra gerant: uł ab senti¬
hꝯ nobis quasi ꝓcuratores aliquid agant. ds¬
daerit ncos accio. non solam sicos emcri¬
mus. s ⁊̃ si donan fi̾nt nob̃ aut ce dons
nomine aut ex legati ꝑtincre adnos oꝑunt.

Expanded text:
obligari ipso iure poterit.Sed damnum dando damni iniuriae tenebitur, ut tamen culpam in damno dando exigere debeamus grauiorem nec tamen leuem quam ab extraneo.At si iussu nostro quid in re nostra gerant uel absentibus nobis quasi procuratores aliquid agant, danda erit in eos actio.Non solum si eos emerimus, sed etiam si donati fuerint nobis aut ex dotis nomine aut
Abbreviated transcription (Latin):
ueraitur. post transaciũ aut̃ tempus. t hes¬
aurum in eo inuentũ. añ solutam pecu¬
uiam: totum tenerir. obligato intra ꝯstitu¬
tu tempus debito qm uniu̾sa prãntur at¬
ꝙ insimplici pignore reuocantur restitni
debebit. s pro parte sola quia ditindium
inuentori semꝑ placet relinqui.

Expanded text:
uertitur: post transactum autem tempus theaurum in eo inuentum ante solutam pecuniam totum tenebit. oblato uero intra constitutum tempus debito, quoniam uniuersa praestantur atque in simplici petitore reuocantur, restitui debebit, sed pro parte sola, quia dimidium inuentori semper placet relinqui.
Abbreviated transcription (Latin):
statim ubi a solo separatis uar bone fid̾i ẽp¬
toris fuint. Nec interẽ eares quã bona fid̾
emi iongo ip̃r capi possit. Ułuti si pupilli
sit aut un possessa aut p̃sidi orralegem re¬
petundaꝵ donata ab eoꝙ alienata sit hone
fid̾i emptori. Inconirariũ querit᷑ sieo ipr
quo mͥ res trãditur purem uendentis esse
deinde cognou̾o alicnam ce̾. qr ꝑseuerat

Expanded text:
statim ubi a solo separati sunt, bonae fidei emptoris fiunt. nec interest, ea res, quam bona fide emi, longo tempore capi possit nec ne, ueluti si pupilli sit aut ui possessa aut praesidi contra legem repetundarum donata ab eoque abalienata sit bonae fidei emptori.In contrarium quaeritur, si eo tempore, quo mihi res traditur, putem uendentis esse, deinde cognouero alienam esse, quia perseuerat
Abbreviated transcription (Latin):
est acccr̾e posseisio Ex fato queritit si
quis mamimiss cec̾ausa pecisliari hãt
rem non ꝯcesso sibi peciio de inde dñs. n
elit tetracta possessione acressione uti. an
possit. qr placuit nõ esedandam hanc
acceonnem queclam habita ẽ ꝓredone pes¬
si deme ¶ S usł uidias res michi restitu

Expanded text:
ecario possidebatur.Ex facto quaeritur, si quis manumissus ex causa peculiari habeat rem non concesso sibi peculio, deinde dominus uelit retracta possessione accessione uti, an possit. et placuit non esse dandam hanc accessionem, quae clam habita est.Praedone possidente si iussu iudicis res mihi restitu
Abbreviated transcription (Latin):
remuendcare: nonem̃ uidetur possesloni
pessessionẽ non puro nͨ eit simile fligititio.
tur ne ipe nos pͥnet posseillont. At ilapi
quuciis. deniq addimꝰ iacccsione. de iu
⁊ clam ⁊ p̃cario. uenditoriss pretcrra que¬

Expanded text:
rem vindicare: non enim videtur possessioni possessionem non puto, nec est simile fugitivo: tur, ne ipse nos priuet possessione: at in lipidque uitiis: denique addimus in accessione de ui et clam et precario uenditoris.Praeterea qu
Abbreviated transcription (Latin):
si hoc solum egerit. ut easeparet᷑ asus ra¬
tionibus ⁊ inpeculio ẜuisi manebit eiusd̾
diu̇. ꝓpͥetas Siuero comodo peccaniam ẜ¬
no cõmunidonam̾t quomodo alieniisẜ¬
uiis donate solemꝰ. fiet socioꝵ cõmunis. ꝓ

Expanded text:
si hoc solum egerit, ut ea separetur a suis rationibus et in peculio serui sit, manebit eiusdem domini proprietas: si uero eo modo pecuniam seruo communi donauerit, quomodo alienis seruis donare solemus, f
Abbreviated transcription (Latin):
nl aqlicum quem uenandi oã posucras. aꝑ
mcidit c̃ cohereret. exemptum eũ abstuli
nintibi und̾or num aptũ abstulisset. et
situũ putas finsse. si solutũ cum maluã
dimisissem. eo casti nius esse desilset
an maneret ⁊ quam accionem mecum ha

Expanded text:
laqueum, quem uenandi causa posueras, aper incidit: cum eo haereret, exemptum eum abstuli: num tibi uideor tuum aprum abstulisse? et si tuum putas fuisse, si solutum eum in siluam dimississem, eo casu tuus esse desisset an maneret? et quam actionem mecum ha
Abbreviated transcription (Latin):
neit ⁊ nicħominꝰ eius soliꝰ qͥ flum̾ teli¬
uco maiore qui inres eam insulã fuãt
⁊ cum fundũ mani qui trans flum̃ erat
fluere cepit inteream insulam ⁊ fundũ
tuũ. nichomins insulatua mant set
alucus quifuit uit̃ eam insulã ⁊ fundũ¬

Expanded text:
neat et nihilo minus eius soli, quod flumen reliueo maiore, qui inter eam insulam fuerat et eum fundum uicini, qui trans flumen erat, fluere coepit inter eam insulam et fundum tuum, nihilo minus insula tua manet. set alueus, qui fuit inter eam insulam et fundu
Abbreviated transcription (Latin):
siquid̃ adctur hereditas omĩa in herdita¬
heredi nec aꝑsona in ꝑsonã ceditur tran¬
sisse. Ead̾ dilinaõe quis utetur. ⁊̃ sires fiñt
sub iracta aut cessare aut non surti accio¬
nem dicet si extcitam̃to adicrir qm̃ hetedi¬
tati surtum nõ fit aut̃ sinen ad ietit patri

Expanded text:
si quidem adeatur hereditas, omnia ut in hereditaheredi, nec a persona in personam creditur transisse.Eadem distinctione quis utetur etiam, si res fuerit subtracta: aut cessare aut non furti actionem dicet, si ex testamento adierit, quoniam hereditati furtum non fit, aut, si non adierit, patri
Abbreviated transcription (Latin):
artuis funduml sbebat scd̾m uiam pub¬
licam ulira uiam flum̾ erat. ⁊ ager lutii ti¬
ꝙ fuit flueen paulatim pͥmũ omnẽ agr̃
⁊ inam subslulit postea tursꝯ minutaniꝰ
paulatim retro red̾iss ⁊ ademi ei cu¬
ni accessisse nec tñ inpedim̃to uamcẽ
ait quominus ager quitnͣs uiã allu¬
uione renctus eẽt martii

Expanded text:
Attius fundum habebat secundum uiam publicam: ultra uiam flumen erat et ager Lucii Titii: fluit flumen paulatim primum omnium agrum, uiam sustulit, postea rursus minutatipaulatim retro redisset, ademisse ei, cuni accessisset. nec tamen impedimento uiam esse ait, quo minus ager, qui trans uiam alluuion‹e› relictus est, Attii
Abbreviated transcription (Latin):
cur mesficx sir tradus̾ uł im siggo cre¬
dara me extestam̃to tibiob ligitiimeẽ ut
fuidum iradam. tuegillimes ex stipłatu tͥ
dam donandi grã ut eni quasi creditam. ⁊c¬
cipias ostat ꝓpͥetatem adte tranare nec

Expanded text:
cur inefficax sit traditio, ueluti si ego credam me ex testamento tibi obligatum esse, ut fundum tradam, tu existimes ex stipulatu tidam donandi gratia, tu eam quasi creditam accipias, constat proprietatem ad te transire nec
Abbreviated transcription (Latin):
intu fuit mundatõe fluminis occupatus
ess siuc paulanm occupatus ẽe sut non
paulatim s codem impetu recessu flumnis
restitunis ad p̾sinũ dnm̃ ꝑtinct. Eluntin
enĩ ceusitoꝵ uce funguntur: ut ex pͥuato
inpublicũ reducant᷑. ⁊ expublico inpͥuatũ¬
factus ess finiss publicus. itanunc pͥuatuis ei
eise deb. cunis antea sit SSipllas in mari iac¬
tauerim ⁊ supͥ cas edficau̾im. continõ edifi

Expanded text:
men fuit, inundatione fluminis occupatus men fuit, inundatione fluminis occupatus esset, siue paulatim occupatus est siue non paulatim, sed eodem impetu recessu fluminis restitutus, ad pristinum dominum pertinet: flumina enim censitorum uice funguntur, ut ex priuato in publicufactus esset, fuisset publicus, ita nunc priuatus eius esse debet, cuius antea fuit.Si pilas in mare iactauerim et supra eas inaedificauerim, continuo aedifi
Abbreviated transcription (Latin):
nter eos qui scc̾am snamripam p̃dia hũt
insula influmine nata. non ꝓuidiuiso cõ¬
munis fit. s rrgionibus quoq dui̾sis. ce uã¬
tem nisulanõ  respic̃. nicħ ȩcea insu¬
filius sriripa flumiis q̃ sid̾m agr̃ meũ
sit arbor natasit. mea cẽ ait. quia so lũ
ip̃m tieum pͥuatiẽ. nsus aũt euis publi¬
cus intellignur. Et sd̾o aim eesiccatus esf
alueus ꝑximoꝵ sit qr sce iam ppłs¬
ine fiti n uno cum agrum qui aluei nõ
fuit. A płns arcum fluit altõ cumlocum
qui alii esser sictum reliquid ⁊ cͥami flu¬
ere cepit. Gercio aim paulatim colluendo lo¬
cum cminentẽ sup̃ alueũ fecit ⁊ cum allu¬
endo auxit dnobus postiorsbus modis. pͥua¬
ta infula fit eius cuius ager ꝓp̃or fui̾t. Eũ
pͥmũ exnt̃it. Nam ⁊ natura fluminis pec ẽ
ut cursu suo inmutato. aluci causam mu
ꝓpͥctatis non mutatur. Alluuis agr̃ restitu¬
it eum. quẽ impctus fuminis totum abs¬
tulit. Itaq siag̾ qui int̃ mampusblicã ⁊ flu¬

Expanded text:
nter eos, qui secundum unam ripam praedia habent, insula in flumine nata non pro indiviso communis fit, sed regionibus quoque divisis: quantem insula non respicit, nihil ex ea insufilius, si in ripa fluminis, quae secundum agrum meum sit, arbor nata sit, meam esse ait, quia solum ipsum meum priuatum est, usus autem eius publicus intellegitur. et ideo cum exsiccatus esset alueus, proximorum fit, quia iam pine fit, uno, cum agrum, qui aluei non fuit, amnis circumfluit, altero, cum locum, qui aluei esset, siccum relinquit et circumfluere coepit, tertio, cum paulatim colluendo locum eminentem supra alueum fecit et eum alluendo auxit. duobus posterioribus modis priuata insula fit eius, cuius ager propior fuerit, cum primum extitit: nam et natura fluminis haec est, ut cursu suo mutato aluei causam muproprietatis non mutatur.Alluuio agrum restituit eum, quem impetus fluminis totum abstulit. itaque si ager, qui inter uiam publicam et flu
Abbreviated transcription (Latin):
posso̾eib transigant atq trib ed¬
ictis enccati non respondent p lacu¬
it senatui tm̃ ab eo qui id fecisset
exigi qnͣtũ ap̃ eitariũ ex ea cã qui
de tulerat remanere oporteret si
professionem suã impless. Et si pꝰ

Expanded text:
ssoribus transigunt atque tribus edictis evocati non respondent, placuit senatui tantum ab eo qui id fecisset exigi, quantum apud aerarium ex ea causa quam detulerat remanere oporteret, si professionem suam implesset: et s
Abbreviated transcription (Latin):
premulccandus ẽ simpace. fustib
cedi uibetur. Et requisitas inuepie
uł apatre postoa ex bibitus ĩ detiorẽ
miliciã dandus ẽ. ¶Qmem̃ se sosaci¬
tauit. ab alio ueniã nõ m̾etur. Eñ qͥ
uici cesaris mil item desertoremfaci
penã descõis euitat. ñ int̾ est: cui se

Expanded text:
multandus est: si in pace, fustibus caedi iubetur et requisitus iuuenis uel a patre postea exhibitus in deteriorem militiam dandus est: qui enim se sollicitauit ab alio, ueniam non meretur. Eum, qui nici Caesaris militem desertorem facipoenam desertionis euitat: nec interest, cui se
Abbreviated transcription (Latin):
decessiss. ignorans se locaplectatũ
ꝑ suos. alio loco agentes. ¶Pat̾ pecu¬
ecturrebat enĩ nõ posse dnm̃. apd
culii suũ: adriamis constituit. Et
si destõ tam filii qm prĩs id snuis ac¬
cepiss libortatem etuti parit̾ de¬
cessissent: nõ dubitaretur ertest̃o¬

Expanded text:
decessisset ignorans se locupletatum per seruos alio loco agentes. Pater pecuoccurrebat enim non posse dominium aculii seruum Hadrianus constituit: et si testamento tam filii quam patris idem seruus accepisset libertatem et utrique pariter decessissent, non dubitaretur ex test
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filiũ nccͣiũ hr̃dem parͥ facit ⁊ ĩsum¬
cullo prañt. Impedumt᷑. hii uo qui
nõ statun quid̾ S postea efficẽ̾ sol
essit accus patris ñ impediatur.Itar
negabimus patrẽ filio saluo cõidiui¬
dundo agentẽ ꝓpͥetate alienaturm
ex ͦ. dotał. p̾dii. qͦ: nec si socius ultro cũ
eo agat quicꝙͣ aget᷑. uł uti sicũ eo
aget cuibonis inrt̾dictũ estfsnos ex
eo pecłio usitf. Item p̾dia tam usuf¬
ructu qm̃ cet̾is su̾itutib p̃r̃ lib̾are po

Expanded text:
 filium necessarium heredem patri facit. Et in sumculio praestant, impediuntur: hi uero, qui non statim quidem, sed postea efficere solentesserit, actus patris non impediatur. Itaque negabimus patrem filio saluo communi diuidundo agentem proprietatem alienaturum, exemplo dotalis praedii. sed nec si socius ultro cum eo agat, quicquam agetur, ueluti si cum eo ageret, cui bonis interdictum est. Seruos ex eo peculio usu fructu, item praedia tam usu fructu quam ceteris seruitutibus pater liberare po
Abbreviated transcription (Latin):
ex eo petuliofilius. f. rem alienã bona
nis seꝑaretur defensionis nocitatem
prĩ nõ imponẽdam. S nec cegendnc¬
ꝙ ĩ casttis acquisitũ ꝯͣtisse dicet᷑ depe¬
culio accõm patiet. sisponte paciat᷑
utt quol defensor satis dato fliũ ĩ so¬
lid̾ nõ petuliotenꝰ defende debeatia
eins filii noĩe no ałr mou̾e accõnes pt̃¬

Expanded text:
ex eo peculio filius rem alienam bona nis separetur, defensionis necessitatem patri non inponendam. Sed nec cogend in castris adquisiit, fecisse dicetur, de peculio actionem pati: et, si sponte patiatur, ut quilibet defensor satisdato filium in solidum, non peculio tenus defendere debet. sed et eius filii nomine non aliter movere actiones p
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ inbello arina amisit uł astenanit.
capitepintiut. humanã .ni. miliciã
mutat. ¶Qmaliena anna suatipn.¬
it: gradu milicie pellendꝰ Inbello
quirẽ ad ducere prohibitã tet᷑ aut in¬
andata nõ sũauit capite punit᷑ ĩ si
res bene gessenit. ¶S quiagm̃ erc¬
pite punit. Suntͣ ucciferacõm aũ
leuem q̃relã sedicio mota ẽ tũc gͣdu
nulicie deicitur. Et cũ mmlti milites
ĩaliꝙ fiagitiũ cõspiret̃. uł silogio
deficiat auccarimilicia solartQͥ¬

Expanded text:
ello arma amisit uel alienauit, capite punitur: humane militiam mutat. Qui aliena arma subripuit, gradu militiae pellendus est. In bello qui rem a duce prohibitam fecit aut mandata non seruauit, capite punitur, etiamsi res bene gesserit. Sed qui agmen excpite punitur: Si intra uociferationem aut leuem querellam seditio mota est, tunc gradu militiae deicitur. Et cum multi milites in aliquod flagitium conspirent uel si legio deficiat, auocari militia sol
Abbreviated transcription (Latin):
cõnis ꝯmodumad eos quiignomi¬
tinere ꝙ pͥmii loco net̾anis concessũ
intelligitur. Ideo et ad eum qͥ cãria
missus ẽ pot̾ diciꝑtin̾e cũ huic quor
pͥmiũ p̾statur. ¶ Missionũ generales¬
su canse st tres. honesta. causaria ig¬
nominosa honesta que tp̃e milicie
impleto datur. Causaria: cũ quisiuicõ
ammiuir corporis mui y doneus nuili

Expanded text:
ignomiquod praemii loco veteranis concessum intellegitur: et ideo et ad eum, qui causaria missus est, potest dici pertinere, cum huic quoque praemium praestatur. Missionum generales causae sunt tres: honesta causaria ignominiosa. honesta est, quae tempore militiae impleto datur: causaria, cum quis vitio animi vel corporis minus idoneus mili
Abbreviated transcription (Latin):
nũꝙͣ militass . Sistipłanti filio spon¬
deat siquid̾ ex pectuliicã castrensis¬
peculii tenebit stipło. Ceterũ. ex q̃l
cansa alia non tenebit. Si pr̃ afilio
famił. ita sinis qui pecubii castrensis

Expanded text:
filio spondeat, si quidem ex causa peculii castrensis, tenebit stipulatio: ceterum ex qualibet alia causa non tenebit. Si pater a filfamilias, ita servus, qui peculii castrensis
Abbreviated transcription (Latin):
tum accipiat. sic acquitit᷑ filio res et
emolumentũ filus spectat. ¶ Si sin
pr̃ usumfructũ amiserit cuiꝰ ꝓprieta¬
tẽ ĩ castrẽsi pecłio filius bebat plenã
nec ea res cc̃ria idebr̃ ei: qm̃ diu adri¬
ani temporib filiũ famił. militem
uxoribr̾d̾ extitisse placuit et br̃di¬
tatem ĩ castrense peculiũ hũisse. nã
hẽditas. aduenticõ iure querit᷑ dos

Expanded text:
tum accipiat, sic adquiratur filio res et emolumentum filii spectet. Si servi pater usum fructum amiserit, cuius proprietatem in castrensi peculio filius habebat, plenam nec ea res contraria uidebitur ei, quod diui Hadriani temporibus filium familias militem uxori heredem extitisse placuit et hereditatem in castrense peculium habuisse. nam hereditas aduenticio iure quaeritur, dos
Abbreviated transcription (Latin):
uam. Idem obsu̾at᷑ si transactũde
futo sit et ĩ ordinẽ redire pt̃ ⁊ hon¬
ores pet̾e milicie nõ prohitet᷑. Reꝰ
capitał. dñis uoluntariurmiles e¬
diui tiani rescriptũ capite pumen¬
dꝰ est uͦ remittẽdꝰ est. uͥ̾reus postula¬
tus esti g ut accedente cã iilicie ẽ
audiendius si dicta causa siturre¬
quirenducadnotatus. Ignomimo
missucadiudicẽ suũ remitcendꝰ est:
nͨ recipiendꝰ postea uolens militare
ucet fu̾it ab solutus adult̾q uł ali
nõ sunt recipiendi nõ omĩs qui litẽ
biũt. ⁊ ideomilitauit. erauctorari iu
recidit indulgendũ est. ¶ Eraucto¬
ratus eo noĩe. nõ utiũfameent nec
ꝓbibendꝰ. lite finita: milicie eisdem
ordis se dare. Alioquͥ et si relĩquat li¬
legi ue passi sunt. Impr̃ nr̃c resccipsr
et hos milttarit̾ puniendos. Gtaniꝰ¬

Expanded text:
uam, idem observetur, si transactum de futuro sit et in ordinem redire potest et honores petere, militiae non prohibetur. Reus capitalis criminis voluntarius miles ite puniendus est, nec remittendus est eo, ubi reus postulatus est, sed, ut accedente caus‹a› militiae, audiendus: si dicta causa sit uel requirendus adnotatus, ignominia missus ad iudicem suum remittendus est nec recipiendus postea uolens militare, licet fuerit absolutus. Adulterii uel alinon sunt recipiendi. Non omnis, qui litem habuit et ideo militauerit, exauctor‹ar›i icidit, indulgendum est. exauctoratus eo nomine non utique infamis erit nec prohibendus lite finita militiae eiusdem ordinis se dare: alioquin et si relinquat lilegiue passi sunt, imperator noster rescripsit et hos militariter puniendos. Graui
Abbreviated transcription (Latin):
cañ quo lib̾catẽ quo compete̾ dixitꝰ
leg itum quorit de bebit᷑ uł impe¬
dietur quib tta p̾missis et ĩp̃poĩto
dicetam cũ hr̃snõ adut̃ hrditatem
retro peculũ prĩs boĩs accessisse. uñ
posse dici ⁊̃ aucta pãtris bona ꝑ banc

Expanded text:
casu, quo libertatem competere diximus, legatum quoque vel debebitur vel impedietur. quibus ita praemissis et in proposito dicebam, cum heres non adiit hereditatem, retro peculium patris bonis accessisse: unde posse dici etiam aucta patris bona per hanc
Abbreviated transcription (Latin):
est. ut postliminio redire possit. simł
atq adnos redeundi cã pro fugꝰ ⁊ ab
bostib. et Infra fines Imꝑni nr̃i eẽ ce¬
pit postluninio reddisse existiman¬
dum esti Paulus Inmo cũsiis cimis

Expanded text:
est, ut postliminio redire possit: simul atque ad nos redeundi causa profugit ab hostibus et intra fines imperii nostri esse coepit, postliminio redisse existimand
Abbreviated transcription (Latin):
llius famu miles si capcus ap̃ho¬
stes uita fimgatur lex cornelia.
subuenit etiscaptis ħrdib quib
cessantib uir̾ pͥstino petuliũ prbẽ
bit. prorima spẽ uidetur ut scrip

Expanded text:
lius familias miles si captus apud hostes uita fungatur, lex Cornelia subueniet scriptis heredibus: quibus cessantibus iure pristino peculium pater habebit. Proxima species uidetur, ut scri
Abbreviated transcription (Latin):
nus erit restituendus ⁊ p̾u metctũ
capit.¶Qui transfugit et postrai
sciplina cõmunis exigit ꝯmittitur.
ł uti segnicie cͥmca uł contumaciel
desidie. ¶ Gaumanus intulit pͥpoĩto ca¬
pite punietidus est augetur petulan¬
cie cͥen diguitate p̾põiti. ¶ Contu
ꝓditores sunt ⁊ capitis penas luũt.
e et captꝰ qui metu hostiũ lango¬
rem simulauit ĩ pari eis cã ẽssiquis
ꝯmiliton ẽ miltẽ uuluerauit̃ si qͥd̾
lapide: mlicia reicitur ¶ Si gladio¬
uite. aut morbo aut furore. aut pu¬
dore mori maluentinõ aiãdu̾tat᷑ ineũ¬

Expanded text:
nus erit restituendus et praemia et enus erit restituendus et praemia et emeritum capit. Qui transfugit et postea msciplina communis exigit, committitur: ueluti segnitiae crimen uel contumaciae uel desidiae. Qui manus intulit praeposito, capite puniendus est. augetur autem petulantiae crimen dignitate praepositi. Contumproditores sunt et capitis poenas luunt. Sed et caligatus, qui metu hostium languorem simulauit, in pari causa eis est. Si quis commilitonem uulnerauit, si quidem lapide, mtaedio vitae aut morbo aut furore aut pudore mori maluit, non animadvertatur in eu
Abbreviated transcription (Latin):
ta fu̾nt.S et si fu̾it ultro reu̾suc s
cum nccͣitudine. ¶NLon erit eiusd̾
sortis: qui ĩ pace deserit. Eques:
gradu pessendus est. pedes: milici¬
am mutat. Inbello idem admissum.
capite pumend ẽ. ¶Quidesercõ
maluid cͥen admĩgit gnͣuis puni¬
endus est eciã si furtũ fcm̃ sit uł u
be inueniat᷑ capite puniri solet aliͥ¬
in desertõne finit si se obtulert ex ĩ¬
dulgencia imꝑatoris nr̃i ĩ insulã de¬
portatus est ¶ Qui captus eũ pot̾¬
at redire nõ redut pro transsuga
hr᷑. Item eum qui ĩp̾sidio captus ẽ
Aburbaris remissos milites trare¬
stitui oportere adrianus rescripsit si
ꝑbaint secaiptos enasisse: nõ trant¬
fugisse. S ħ licet liquido constare ñ¬
et sibomis miles estimatus añea fu̾it
Siemansor aut negligens suoꝵ ail
sognns aut extra ꝯtub̾nul agens nõ
cpedetur ei si post multũ tp̃oreddit¬
¶ Qui abbostibi captus ẽ. et capcuo
cũnõ transfugisse constiterit iuet̾a¬

Expanded text:
ta fuerint. sed et si fuerit ultro reuersus, non cum necessitudine, non erit eiusdem sortis. Qui in pace deseruit, eques gradu pellendus est, pedes militiam mutat. in bello idem admissum capite puniendum est. Qui desertioni aliud crimen adiungit, grauius puniendus est: et si furtum factum sit, be inveniatur, capite puniri solet: alibin desertione fuit, si se optulerit, ex indulgentia imperatoris nostri in insulam deportatus est. Qui captus, cum poterat redire, non rediit, pro transfuga habetur. item eum, qui in praesidio captus estA barbaris remissos milites ita restitui oportere Hadrianus rescripsit, si probabunt se captos euasisse, non transfugisse. sed hoc licet liquido constare net si bonus miles antea aestimatus fuit, si remansor aut neglegens suorum aut segnis aut extra contubernium agens, non credetur ei. Si post multum temporis redit qui ab hostibus captus est et captum eum, non transfugisse constiterit: ut uetera
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝙ̃ ꝑmiliciama agnouit. br̃s insti¬
tatus et citrauisss̃ patris uo arbit̾o
mantimittendi cã donauent an sũ¬
um lib̾tum fecerit uideamus: qͥapt¬
tuliares: et suos etilultos. potuit hõe
et magis ẽ ut ħ castrensipecclio ñ

Expanded text:
er militiam cognovit, heres institutus et citra iussum patris suo arbitrio manumittendi causa donaverit, an suum libertum fecerit, videamus, quia peculiares et servos et libertos potuit habere. et magis est, ut hoc castrens
Abbreviated transcription (Latin):
si forte peculiũ ap̾ eil resedent inu¬
llus mortiẽtuindeatur cũ ĩllo
tp̃r nõ fu̾ir su̾uis patris. qd̾ aut̃
ad scriptos hr̃des: i suspenso fuiss
fit br̃ditatẽ. S pẽna ueretundi a nos
mouet quatenꝰ et ĩ illa spẽ u̾ uure pͥsti¬
no ap̃ patrẽ petuliũ remam ⁊ acqͥsi

Expanded text:
ulium apud eum resederit, nullius momenti uideatur, cum in illo tempore non fuerit seruus patris: quod autem ad scriptos heredes, in suspenso fuisse fit hereditatem. sed paterna uerecundia nos mouet, quatenus et in illa specie, ubi iure pristino apud patrem peculium remanet, eti
Abbreviated transcription (Latin):
bonis que ad fiscum delat a st̾ in¬
strumenta uł cyrographa. acta ⁊
umenta. neqͣ acta a quoꝙ adusus
fiscũ edi. o ip̃e aut̃ fiscus accoꝵ su¬
eꝵ exempla hac condcõne editue
is cui describendi sit potestas adu̾sus
se uł rem pu. hus actis utatur a qͦ
cauere compeslitur ut siusus hus
uti liceat ea q̃ manuꝯmentariẽ¬
sis ad notanda sunrit ꝙ si ea ałr ꝓ
ferant᷑ ⁊̃ his qui ita protulent a
usus nõ fuerat postulatus ex offo re¬
citacõ uir̾ poscetur. ¶Quipro alio
sisco conuentus debitũ soluit nomiĩs¬
quo postulat persetucucom̃ bonoꝵ
eius pro quo soluit in quo ⁊̃ adiuu

Expanded text:
bonis, quae ad fiscum delata sunt, instrumenta uel chirographa, acta etumenta neque acta a quoquam aduersus fiscum edi oportet. Ipse autem fiscus actorum suorum exempla hac condicione edit, ut is, cui describendi fit potestas, aduersus se uel rem publicam his actis ne utatur: de quo cauere compellitur, ut, si usus is uti liceat, eaque manu commentariensis adnotanda sunt. Quod si ea aliter proferantur, is qui ita protulerit cusus non fuerat postulatus, ex officio recitatio iure poscetur. Qui pro alio a fisco conuentus debitum exsoluit, non inique postulat persecutionem bonorum eius pro quo soluit: in quo etiam adiuu
Abbreviated transcription (Latin):
petant᷑ i Iec hi quid̾ qui ingenu bo¬
na fide su̾int̃ sr nec qui ab hostibiũ
bentur pͥdia comparare iu hus ꝓuiu¬
cus in quib militant p̾ter qͣm si pa¬
t̾na bona eoꝵ fiscus distrahant rIam

Expanded text:
petantur. nec hi quidem, qui ingenui bona fide serviunt: sed nec qui ab hostibus rbentur praedia comparare in his provinciis, in quibus militant, praeterquam si paterna eorum fiscus distr
Abbreviated transcription (Latin):
tam mascuuũi qm̃ feminãnam femi
insquor qmius delaconib prohibẽ¬
tur tũ ex bñfcs̃ trmani: deferte se p̃¬
missumest. nec nõ ilłd̾ eq̃ nõ int̾er¬
it cus etatissit is qui se defert ittũ
iuste anpupitiaus. Nam pupilł. ⁊¬

Expanded text:
m feminam: nam feminis quoque, quamvis delationibus prohibentur, tamen ex beneficio Traiani deferre se permissum est. nec non illud aeque non intererit, cuius aetatis sit is qui se defert, utrum iustae an pupillaris: nam pupil
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ ut acune poss: int comeatũ resti¬
tuendusc̃ Antia alimasse gͣne cͥmñ
est et ea cuipti desc̾iomeroquat᷑ utiq
si tota alienamͣt. Si et si ꝑtem eoeum
nͥ quid̃ intest. ⁊ Iam sicibiaieus hu¬
destͥoris simił est tyrononi i hoc ĩlir¬
tͥmine faciliꝰ partet᷑. annoe ꝙ custo¬
di plerum: ea culpa ĩputatursiar
notatus acrestitut ł temporis quoĩ
desc̾ionemca fu̾it ĩ pendiis expũgi¬
tur. Qd̾ sirõ constit̾it. neq dest̾orẽ¬

Expanded text:
 ut occurrere posset intra commeatum, restituendus est. Arma alienasse grave crimen est et ea culpa desertioni exaequatur, utique si tota alienavit: sed et si partem eorum, nisi quod interest. nam si tibiale vel udesertori similis est. tironi in hoc crimine facilius parcetur armorumque custodi plerumque ea culpa imputatur, si notatus ac restitutus temporis, quod in desertione fuerit, impendiis expungitur. quod si ratio constiterit neque desertore
Abbreviated transcription (Latin):
dere militari. ¶ilitũ delicta sine od¬
missa aut cũ ꝓpria sunt aut cũ cettris
est P̃ ropriũ militare est delictũ qs̾
quis utimiles ad mttit dare. semali¬
tem cui nõ licet. guc ccẽ. bẽtur et

Expanded text:
de re militari Militum delicta sive admissa aut propria sunt aut cum ceteris est. proprium militare est delictum, quod quis uti miles admittit. Dare se militem, cui non licet, grave crimen habetur: et
Abbreviated transcription (Latin):
tis oport̾e qr p̾cepcõnem nõ acceꝑ¬
pͥus ertare nec si dediss ĩ primo te¬
dem suam cum hr̃s scupta condemp
nata eẽt a fisco et omĩa bona ualiis
occuparentur dicebat felix se aut̃
penãcẽ ħ enĩ constitutũ est. s sinõ¬

Expanded text:
tis oportere, quia praeceptiones non accepprius exstare nec, si dedisset in primo tednata esset a fisco et omnia bona mulieris occuparentur, dicebat felix se ante poenam esse hoc enim constitutum est. sed si non
Abbreviated transcription (Latin):
ariꝰ ł mernand .ł.i. de re militari.
ui cũ imo testidõ natus est qui nea¬
misit irx militauit s od̾ diui tͣiami
rescriptũ.i. Iam et duces siua ⁊ coat¬
capite puniend̾ est.Eprariũ eti

Expanded text:
ilitari Qui cum uno testiculo natus est quive amisit, iure militabit secundum divi Traiani rescriptum: nam et duces Sulla et Cotcapite puniendus est: i
Abbreviated transcription (Latin):
siur t .i. qͥst᷑. ta fidei hr̃dis cõmisit.
rogo fimidumticõ des. de quo te roga¬
ui. Siticuis cape nõ possit. nõ euita¬
bit. hr̃s penam taciti fidei ꝯmissi. Nõ
enm est palam relinquere ꝙ erte¬
Quem admod nille palã dat qmiͣ
cirta tatitũ fidei ꝯmissũ hr̃ qmͣiuis
osti potest de quo sit rogatus. ħr̃s c̃
din̾sitas reꝵ obscutil faciat legatum
patromissitacite ĩfidem suã iecipi¬
at ut ex porcõne sua prẽt cessare fra¬
udemd̾ quia desuo largitur. dẽ
que ccͣ definictũ competat excipere.

Expanded text:
stionum. Ita fidei heredis commisit: 'rogo fundum Titio des, de quo te rogaui'. si Titius capere non possit, non euitabit heres poenam taciti fideicommissi: non enim est palam relinquere, quemadmodum nec ille palam dat, qui ita circa tacitum fideicommissum habetur: quamvis osci potest, de quo sit rogatus heres, cum diversitas rerum obscurum faciat legatum. Patronus si tacite in fidem suam recipiat, ut ex portione sua praestet, cessare fraudem dicitur, quia de suo largitur. Paulquae contra defunctum competebat, excipere.