comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fern̾e simł dix̾at. que tñ simł fc̃a non fuit:
ut explicet quod subbuitate concluserat
reppetit ⁊ de reliquis. Generationes .N. hoc
nomen põt accipi actiue .i. oꝑationes drei.
supius dixent. uirgultum qͦm cito fcm̃ statim
lem. fecit ergo ea mat̾ialiter puus quam orirẽ¬
turos germinarent eẽntialiter. uł asr quod in¬
nuit sequens littera. cum sicut dicitur. Non. it¬

Expanded text:
feminae simul dixerat, quae tamen simul facta non fuit, ut explicet quod sub brevitate concluserat, repetit de aliquibus. Generationes, hoc nomen potest accipi active, id est operationes Dei, superius dixit virgultum quam cito factum statim lem. Fecit ergo ea materialiter, priusquam orirentur, et germinarent essentialiter. Vel aliter, quod innuit sequens littera cum dicitur: Non
Abbreviated transcription (Latin):
panem suum poslutum in tergengoes ad
quas eiciam eos dii̾t qͣ it̾m domius ad eũ
sume tibi gladium radentempilos .i. no
bam ⁊ t̾ciam partem pͥilorum obines igni
inmedio corum. ⁊ tertiam partem pilorum otides
gladio. incutuitu ⁊ terciam partem disꝑges
inuentum. hoc enim dicit dꝰ. ad ierłm. tertia¬
pars tuifame morietur ⁊ peste inmedio dui
iii. uͦ mense i. uͦ. die mensis. leuauit spi¬
ritus ꝓpħam. inter celum et terram. ⁊ addux̃
eum in iertm. ininsione dei et uidit ab aqͥ¬
lone. in introitu porte ydolũ baal ⁊ ingres¬
sus uidit imniersa ydola domus isił depic¬

Expanded text:
panem suum pollutum inter gentes, ad quas ejiciam eos. » Dixitque iterum Dominus ad eum: « Sume tibi gladium radentem pilos, » id bam, et tertiam partem pilorum combures igni in medio eorum, et tertiam partem concides gladio in circumitu, et tertiam partem disperges in ventum. Hpars tui fame morietur, et peste in medio tuievavit spiritus prophetam inter coelum et terram, et adduxit eum in Jerusalem in visione Dei . Et vidit ab aquilone in introitu portae idolum Baal, et ingressus vidit universa idola domus Israel depic
Abbreviated transcription (Latin):
gog ⁊ magog. dicens hec dicit dñs ecce
ego sr̃ te gog princeps moͣsoch ⁊ cubat
seducãde. ascende̾ te faciam delateribus
aquilonis ⁊ adducam te suꝑ montes istẽ
E cadesibi tu & omnia agniuna tua ⁊ dicamuo¬
lucribus celi ⁊ bestus terre: ꝓperate ⁊ occurrite
undiq ad uictimam quam im molabo uobi
sr᷑ montes istł ut comedatis carnes fortum
⁊ sanguinem principum terrebibatis ⁊̃ ossi¬
bus corrosis dabo sepulcr noĩatum ⁊ mnitã
⁊ quod tantus erit exercitus gog ꝙ hebrei.¬
tignorum harebunt: non de siluis s de ar¬
mis ⁊ colligentur ossa .uii. annis ⁊ sepeliẽ¬
tur inualle que ab hoc dicetur poliende̾.¬

Expanded text:
s Gog et terram Magog, dicens: Haec dicit Dominus: Ecce ego super te, Gog, princeps Mosoch et Thubal, seducam te, ascendere te faciam de lateribus aquilonis, et adducam te super montes Israel, et cades ibi tu, et omnia agmina tua, et dicam volucribus coeli et bestiis terrae: Properate, et currite undique ad victimam, quam immolo vobis super montes Israel, ut comedatis carnem fortium, et sanguinem principum terrae bibatis. Et ossibus corrosis dabo sepulcrum nominatum, et mittam et quod tantus erit exercitus Gog. quod Hebrlignorum habebunt, non de silvis, sed de armis, et colligentur ossa septem annis, et sepelientur in valle, quae ob hoc dicetur Polyand
Abbreviated transcription (Latin):
inchaldea moͣcaptinos iudicauit transg̃s¬
sores legis ⁊ p̃cipue quosdam de tribudan
⁊gad quod indm mmititerent impta. logis
persgñdo custodes ⁊ fecit ut dicit epypha¬
mꝰ d̾ contia eos prodigium magnum. qr
filu eorum ⁊ uniuersa pecora a serpentib
in eum distiarerunt enm quis ꝑcrepidi¬
nes sarorum ⁊ excerebrauerunt eũ. ⁊ se¬
pelierunt eũ in agro maulim in sepule
sem ⁊ arfarsar. in spelunca duplici. inc̃
crum sare composuit duplexã dr̃ eo qd̃
ꝯcam̾ata sit ⁊ auera a facie terre sũmi¬
tas eius aperte inta. uer exalia parte ĩpe¬
tra fuspensa sit sr̃ tetram. Iste ꝓpħa sigñ
dedit ipło inftinuo cobar ut qñ defic̃et
sustinerent desolationem terre sue. tunc
do ꝯ captiuorum ad fluum cobar et
chaldei rebellationem ueriti uruerunt sr̃
eos. Ip̃e uero precib suis sistens aquas stu¬
nuinis. st̃aquas ambłans ꝯoĩ mstitudine
do alteram itpam se recepit ⁊ quotquot hostrũ
presumpserant eoc sequi. sumersisunt ⁊ per

Expanded text:
inter concaptivos judicavit transgressores legis, et praecipue quosdam de tribu Dan et Gad, quod in Dominum committerent impia, legis persequendo custodes. Et fecit, ut dicit Epiphanius, contra eos prodigium magnum, quia filii eorum, et universa pecora a serpentibusin eum, distraxerunt eum equis per crepidines saxorum, et excerebraverunt eum, et sepelierunt eum in agro Maulim in sepulcro Sem, et Artaxad, in spelun eo quod camerata sit, et aversa a superficie terrae summitas ejus a parte una, verum ex parte alia in petra suspensa sit super terram. Iste propheta populo dedit signum in fluvio Chobar, ut quando deficeret sustinerent desolationem terrae suae, tuncdo, concaptivorum ad fluvium Chobar; et Chaldaei rebellionem veriti, irruerunt super eos. Ipse vero precibus suis sistens aquas fluminis super aquas ambulans cum omni multitudine, ad alteram ripam se recepit, et quotquot hostium praesumpserant eos sequi, submersi sunt, et per
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ad ezechielem quidam qui fugãt
de ierłm dicens. uastata est cuntas in p̃ce¬
denti tñ uepa. edechyel p̃diperat de nuĩtõ
uentur. Et audiens omius transimgratio.
extidium urbis ⁊ incendtum templi ⁊ leua¬
uerunt uocem suam ⁊ dixerunt petiit spes

Expanded text:
t de Jerusalem dicens: « Vastata est civitas . » In praecedenti tamen vespere Ezechiel praedixerat, de nuntio futuro. Et audiens omnis transmigratio excidium urbis, et incendium templi, levaverunt vocem suam, et dixerunt: « Periit spes
Abbreviated transcription (Latin):
Et dint dominus. ossa hec. innuersa
domus istł est ⁊ resiituit sp̃s prophã.
in medio transinigrationis ⁊ logutus
estad eos que monstiauerat ei dominꝰ
insignum duorum .s. reuocationis eorum
acaptiuitate ⁊ resurrectionis corꝑm ĩfine¬
⁊ tulit erechiel liginum unum ⁊ scupsit
sr̃ illud. lignum uide ⁊ sociotum eiꝰ ⁊ suꝑ
alterum lignum scripsit. ligmum effrap̃
simł. ⁊ dixerunt ei. quid tibi iuis ihiis oe¬

Expanded text:
nus: Ossa haec universa domus Israel est. » Et restituit spiritus prophetam in medio transmigrationis, et locutus est ad eos, quae monstraverat ei Dominus in signum duorum, scilicet revocationis eorum a captivitate, et resurrectionis corporum in fine. Tulit Ezechiel lignum unum, et scripsit super illud, lignum Judae, et sociorum ejus, et super alterum lignum scripsit, lignum Ephraim,simul, et dixerunt ei: « Quid tibi vis in
Abbreviated transcription (Latin):
spectu eorumi per dieni cepit trans portae
uasa domus sue. quasi trans inigrans ad
alium locum. uespere autem ꝑfodit pane¬
tem. ⁊ ꝑ nuunam parietis exportauerunt
eum iͥhumerisserui euis. uelata facie¬
uichil uidentem & dixerunt ad eumdomus isił
cant eum. in caligine noctis. egredietur. ea¬
pietur. in sagena ⁊ adducetur inbabylonẽ
⁊ eam non uidebit. ibiq moriecu: postea so¬
qutus est ad domum isrł in enymate dicẽs.
hec dicit dominus. aquila grangis. magna¬
rum alarimi. longo menbroru duccu
plena plumis ⁊ uarietate. hic est nabug̃.¬
interra ⁊ creuit inuineam .i. fecit eũ regẽ
⁊ accepit ab eo iusiurandum ⁊ fc̃a est aqͥ¬
tendit patmnites suos. ad illam ut rriga

Expanded text:
spectu eorum per diem coepit transportare vasa domus suae, quasi transmigrans ad alium locum . Vespere autem perfodit parietem, et per ruinam parietis asportaverunt eum in humeris servi ejus, velata facihil videntem. Et dixerunt ad eum domus Israel: « cant eum, in caligine noctis egredietur, capietur in sagena, adducetur in Babylonem, et eam non videbit, ibique morietur. Postea locutus est ad domum Israel in aenigmate, dicens: « Haec dicit Dominus: Aquila grandis magnarum alarum longo membrorum ductu, plena plumis et varietate, » hoc est Nabuin terra, et crevit in vineam, » id est fecit eum regem, et accepit ab eo jusjurandum. « Et facta est aquitendit palmites suos ad illam, ut irriga
Abbreviated transcription (Latin):
remanserant ui urbe. same perituros ⁊ extra
urbem gladio. eos aũ. qui uim traherentur
grauem passuros seruitutem. Ip̃os ã. in pace
⁊ quasilibera seruitute mansinꝯs. utã aucto¬
natem p̃beret ei deus. p̃ostendit ei qͣsdã
aquile. non solum ad prefiguranduueuã
ram. homo .ii. p̃ est ceti̾s ap̃antib aquila rei
est autum. leo ferarum. bos iumentorũ. dub
aĩalibus uͦ indit rotam inmedio rote. ut os¬
saphyrini ⁊ st̃ strmamentũ erat sałitudo tͦ¬
ni ⁊ ꝙ thronum siłitudo quasi aspectus hoĩs
et aĩt dñs ad eum fili hominis mitto de ad
filios isrł. quia domus exasperans est. Si for¬
te audiant ⁊ quescant ⁊ sciant quia ꝓpha
fuerit in medio eorum ⁊ eoce manus missa
ao eum in qua erat libertas scriꝑtus intus

Expanded text:
remanserant in urbe fame perituros, et extra urbem gladio. Eos autem qui vivi traherentur gravem passuros servitutem; ipsos autem in pace, et quasi libera servitute mansuros . Ut autem auctoritatem praeberet ei Deus, osaquilae , non solum ad praefigurandum evanram. Homo enim praeest caeteris animantibus, aquila rex est avium, leo ferarum, bos jumentorum. Sub animalibus vero vidit rotam in medio rotae, ut ossapphirini, et super firmamentum erat similitudo titudo quasi aspectus hominis. Et ait Dominus ad eum: « Fili hominis, mitto te ad filios Israel, quia domus exasperans est, si forte audiant, et quiescant, et sciant, quia propheta fuit in medio eorum. Et ecce manus missa ad eum, in qua erat liber scriptus intus
Abbreviated transcription (Latin):
habebat thuribulum. minami sua ⁊ uapor
nebule. de thure osurgebat ⁊ ingressus ꝑ hosti¬
um porteadaquilonem indit mulieres plã¬
gentes thamur mortuum .i. adomdẽ ⁊ lau¬
⁊ ad orantes ad ortum solis ⁊ diat dñs cdeũ.
uidisti fils hominis que faciunt. Humquid
leue est hoc. ette faciam eis in furore nec ꝑcet
oculus meus Ecce ui sex ueniebant haben¬
tes uasa interitus inmanibus siis. et eit
inx in medio eonim uestitus lineis ⁊ atͣm̃¬
tatium scriptoris ad renes eius ⁊ duxit dñs.
ad eum. transi per mediam ciuitatem et
signa thausup rõtess uiorum gem̃tiũ
⁊ dolentium de abhominationib quas isti

Expanded text:
sua, et vapor nebulae de thure consurgebat. Et ingressus per ostium portae ad aquilonem vidit mulieres plangentes Thammuz mortuum, id est Adonidem, et lauet adorantes ad ortum solis. Et dixit Dominus ad eum: « Vidisti, fili hominis, quae faciunt. Nunquid leve est hoc? Ecce faciam eis in furore, nec parcet eis oculus meus. Et ecce sex viri veniebant, habentes vasa interitus in manibus suis, et erat vir in medio eorum vestitus lineis, et atramentarium scriptoris ad renes ejus . Et dixit Dominus ad eum: « Transi per mediam civitatem, et signa Tau super frontes virorum gementium et dolentium de abominationibus quas ibi
Abbreviated transcription (Latin):
mensis. dicens. fili hominis. scribe tibi no
Et dixerunt ad istum. Quid portendũt
scũarium meum desiderabile oculorum
uestrorum ⁊ p̃nmia auxietate ñ plange¬
te̾s. s quisq de nece sua solicitus erit. p̾ea
ino solationemgentis sue predixit ꝓpħa:
ealamitates circunssantrum natiomum¬

Expanded text:
mensis, dicens: Fili hominis, scribe tibi nomet dixerunt ad eum, quid portenderetcce ego polluam sanctuarium meum desiderabile oculorum vestrorum, et prae nimia anxietate non plangetis, » quia quisque de nece sua sollicitus erit. Postea consolationem gentis suae praedixit propheta, calamitates circumstantium nationum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħa ad transingrationẽ iurta fluuium
cobar ad ac̾iumi nouarum frugum. Et scdẽs
inmedio eorum. posuit coram eis lat̾em. ⁊
descrupsit in eo ciuitatem ierłm ⁊ obsidio¬
nom aduersus eam et munitiones ⁊ agg̃en
⁊ castra ⁊ arietes in giro ⁊ ante posunt sarta¬
gmiin ferream oculissins. neuideret eos
⁊ aic. Sic obfirmabit dñs. faciem suam ad
ierłm neuideat eam ⁊ obsidebit eam. Sig¬
num est domu isrł̾. ⁊ quia in ierłm erãt
multi de .x. trbubus qui ad eos confuge¬
i. Etiam de eis iocputus est dñs adeiin
sili hominis. sume tibi frum̃tum ⁊ ordeum.
⁊ fauam& lentẽ et nilium ⁊ uictam ⁊ faci¬
es tibi panem de his subcĩucium. in ponde
.xxͣ. staterum ⁊ openes illum in oculis eorũ.
adcoquendum st̾core humano. Cumq ab¬

Expanded text:
a ad transmigrationem, juxta fluvium Chobar, ad acervum novarum frugum, et sedens in medio eorum posuit coram eis laterem, et descripsit in eo civitatem Jerusalem, et obsidionem adversus eam, et munitiones, et aggerem et castra et arietes in gyro; et anteposuit sartaginem ferream oculis suis, ne videret eos, et ait: « Sic obfirmavit Dominus faciem suam ad Jerusalem, ne videat eam, et obsidebit eam. Signum est domui Israel . » Et quia in Jerusalem erant multi de decem tribubus, qui ad eos confugerant, etiam de eis locutus est Dominus ad eum: « Fili hominis, sume tibi frumentum, et hordeum, et fabam, et lentem, et milium, et viciam, et facies tibi panem de eis subcinericium in pondere viginti staterum, et operies illum in oculis eorum, ad coquendum, stercore humano. » Cumq
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝓterea mͦminabant ad uersus donitũ
quod fraudulenter eos eiecisset. dixenit.N.¬
ꝑ os ierem̃. remanentes in ierłm ꝑtatros.
eis uero qui se traderent seruo suo nabug̃.
sa erat. florebant .ii. qui remanseranit. et
inter eos qui dĩcent. qr d̾ sermerant mili¬
cie celi. bonis omnibus habundabant. Ex
quo uͦcessau̾ant.ꝑierant: gladio fame et
peste. ad hec ꝓpħabat erechyel euersionem
urbis ⁊ templi inc̾ediũ inminere. ⁊ eos qui

Expanded text:
eterea murmurabant adversum Dominum, quod fraudulenter eos ejecisset. Dixerat os Jeremiae, remanentes in Jerusalem perituros; eis vero qui se traderent servo suo Nabuchodsa erat. Florebant enim qui remanserant, etinter eos, qui dicerent quod, dum servierant militiae coeli, omnibus bonis abundabant; ex quo vero cessaverant, perierant gladio, fame et peste . Ad haec prophetaverat Ezechiel eversionem urbis, et templi incendium imminere, et eos qui
Abbreviated transcription (Latin):
ieconias. et duit godotyas adeos. nolite timere
habitare in terra ⁊ seruure regi babylonis ⁊ bñ
eut uobit. ego habito in masphat. ut respon¬
deam precepto chaldrorum. qui mittentur
aduos. ut in nlło uos gͦuemim. Cumq hec
luramento firmasset: diisit eos ad ꝓum¬
cieloca. quequisq sibidelegisset. porio. de
gñe regio erat quidam hysmael uir matig¬
nus. Qui dum obsideretur ierłm: ad regem
euasit a monitarum⁊ ibi morabatur. Et
ait iohanna filius carce. ad godoliam sec̃to.
Scito qr hymael insidiatur animetue. in¬
undens tibi dm̃um terre. uł rex amonitarũ
mitet eum ꝑcutere aĩam tuam. ut occupet
⁊ pereant religine iuida. Et ait godolias. i ũ
facies uerbum hoc. ut occidas inrum inno¬
centẽ. non .n. uensise est ut intali desolat̾o¬
ne hiꝰ malitiam exceret. Et fcm̃ est in m̃se
septimo eiꝰdem anm: uenit hysmael ⁊ .x.¬

Expanded text:
econias. Et dixit Godolias ad eos: « Nolite timere, habitate in terra, et servite regi Babylonis, et bene erit vobis. Ego habito in Masphat, ut respondeam praecepto Chaldaeorum, qui mittentur ad nos, ut in nullo vos gravemini. » Cumque hoc juramento firmasset, dimisit eos ad provinciae loca, quae quisque sibi delegisset. Porro de genere regio erat quidam Ismahel vir malignus. Qui dum obsideretur Jerusalem ad regem evasit Ammonitarum, et ibi morabatur. Et ait Johanan filius Caree ad Godoliam secreto: « Scio quia Ismahel insidiatur animae tuae, invidens tibi dimidium terrae. Vel rex Ammonitarum mittet eum percutere animam tuam, ut occupet et pereant reliquiae Juda. Et ait Godolias: Non facias verbum hoc, ut occidas virum innocentem. Non enim verisimile est, ut in tali desolatione hujusmodi malitiam exerceat. Et factum est in mense septimo ejusdem anni, venit Ismahel,
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃m est uerbum dm̃i ad ieremyam. et cum¬
uocans unruersum ppłm. ait. hec dicit dñs.
St maserctis in terra hac plantabo uos ⁊ nõ
ne uellẽ. lam enim placatus sum sr̾ ma¬
lum quod feci nobis. Nolite timere a facie
regis babylonis. qr ego uobiscum sũ. Sin
autem descend̾itis in egyptum ut ibi ha
incitat te ad uersum nos. ut tradat nos
in manibus chaldeorum. et descenderũt
omnes cum mulieribus ⁊ ꝑuuł ⁊ omin¬
sub̃a sua in egyptum ⁊ dłperunt secum
rex babylonis colonos. sicut fecerat rex
assyuorum interram isrł. ⁊ habitauerũt
reliqine uida in egypto in magdalo et
intannis.⁊ in menphi.⁊ interra ꝓhatu¬
des grandes ⁊ abconde eos incripta q̃ est
sub miro lat̾icio.⁊ porta domus para¬
onis. e dices ad iudeos. hec dicit dominus.
ecce eto assa iam seruum meum nabuq̃

Expanded text:
factum est verbum Domini ad Jeremiam, et convocans universum populum ait: « Haec dicit Dominus: Si manseritis in terra hac, plantabo vos, et non evellam. Jam enim placatus sum super malum quod feci vobis; nolite timere a facie regis Babylonis, quia ego vobiscum sum. Sin autem descenderitis in Aegyptum, ut ibi haincitat te adversus nos, ut tradat nos in manus Chaldaeorum . » Et descenderunt omnes cum mulieribus, et a sua in Aegyptum, et duxerunt secum rex Babylonis colonos, sicut fecerat rex Assyriorum in terram Israel, et habitaverunt reliquiae Juda in Aegypto in Magdalo, et in Taphnis, et in Memphis, et in terra Phatudes grandes, et absconde eos in crypta, quae est sub muro latericio in porta domus Pharaonis, et dices ad Judaeos: Haec dicit Dominus: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
ens q thob senior os sinuim. bñdixit dm
⁊ dixit. magnus es dñe in eternum. qm̃
flagełlis ⁊ ealuas deducis ad inferos ⁊ re¬
ducis: non est qui effugiat manuimtrã.
terentur dñm ⁊ facerent iusticiam corã
eo ⁊ crederent qd̃ cum eis faceret mĩam
terre adorabunt te. Nationes ex longini¬
quo ad teuement ⁊ munera det erentes
adorabunt dnm in te. qd̾ mistioe decer¬

Expanded text:
suum benedixit Dominum, et dixit: Magnus es, Domine, in aeternum, quoniam flagellas et salvas; deducis ad inferos et reducis. Non est qui effugiat manum tuam .terentur ad Dominum, et facerent justitiam coram eo, et crederent quod cum eis faceret miseriterrae adorabunt te, nationes ex longinquo ad te venient, et munera deferentes adorabunt Dominum in te: » Quod mystice de
Abbreviated transcription (Latin):
amonitas subiugauit sͥ. ⁊ tand̾ intrauit
in egyptum. eamq sbuertit. ⁊ regemqui
tunc erat in ea occidit. alium q in ea consti¬
tuens. denuo iudeos captiuos duxit in baby
annum darii filii ydaspis. hano ⁊ capitiu¬
tatem reliqͥarũ predixerat ezechiel. in chaldea.
de qua modo prosequentes. altius ordinem᷑:¬

Expanded text:
Ammonitas subjugavit sibi. Et tandem intravit in Aegyptum, eamque subvertit, et regem, qui tunc erat in ea occidit, aliumque in ea constituens, denuo Judaeos captivos duxit in Babyannum Darii filii Histaspis. Hanc etiam captivitatem reliquiarum praedixerat Ezechiel in Chaldaea ; de quo modo prosequentes, altius ordiem
Abbreviated transcription (Latin):
syon recessit ad celos in de rursus in initute
uenturus et ent signum presentie enus qñ uuii¬
uerse gentes adorauerunt lignum dixitq ꝙꝑ¬
archam hanc nemo p̃ter aaron produc potr¬
xit ⁊ tabulas que in easunt nlłs apen et sacer
in prima resurectione resurget hec aicha et
exibit depetra ⁊ ponetur in monte syma ⁊ oĩ
sancti congregabuntur ad eam regiessum
domini sustinentes. ⁊ adu̾sarium qui eos q̃¬
siturus ẽ int̾im̾e. fugientes :¬

Expanded text:
Sion recessit ad coelos, inde rursus in virtute Sion recessit ad coelos, inde rursus in virtute venturus, et erit signum praesentiae ejus, quando universae gentes adoraverint lignum. Dixitque quod hanc arcam nemo praeter Aaron producere poterit, et tabulas, quae in eis sunt nullus aperiet sacer prima resurget haec arca, et exibit de petra, et ponetur in monte Sion, et omnes sancti congregabuntur ad eam, regressum Domini sustinentes, et adversarium qui eos quaesiturus est interimere, fugientes
Abbreviated transcription (Latin):
li.⁊ aspides penitus. Nam ⁊ id̾ alex̃. priusint᷑¬
duxerat illuc serpentes quo̾d̾ade qͥuice mar¬
sorn aspides fugabant. s non poterant e¬
aspenitus exturpare. quos quia ab argis pelo¬
ponu ad uexenit. argones nominauit. hic ẽ
ierem̃. qui regibus egypti signum dedit. qd̾
garet qua hoc agerent rõne: duxerunt. pr̃ne
tradit̾ois esse. mystertum. quod a scõ ꝓpheta
acceperant maiores. ⁊ credebant in rebus Ira
fore uenturum. hic est ierennias qui demplũ
euertendum prenocens aicham testamenti
cumhiic que in eaerant tulit ⁊ precib suis
gillum in simłitudinẽ sculpture que ferro
cauatur. ⁊ ip̃m dñi nomen inb̾oꝑtinento
ĩ celatum est: ut ex tunc nec locum quis re¬
cognoscere queat: nec ip̃m nomen legere
us in hunc diem: Et us in finem ⁊ pristine¬
nocturno tempore eo ꝙ gła dei ab euis lege
non desuat. est autem petra illa in heremi
terta. inter duos montes in quib tacent moy¬
ses ⁊ aaron. Dixit q ieremyas presentib. dꝰ de

Expanded text:
li et aspides penitus. Nam et idem Alexander prius introduxerat illuc serpentes quosdam, qui vice marsorum aspides fugabant, sed non poterant eas penitus exstirpare, quos quia ab Argis Peloponii advexerat, argones nominavit. Hic est Jeremias, qui regibus Aegypti signum dedit, quodgaret eos, qua haec facerent ratione, dixerunt paternae traditionis esse mysterium, quod a sancto propheta acceperant majores, et credebant in rebus ita fore venturum. Hic est Jeremias, qui templum evertendum praenoscens, arcam testamenti cum his quae in ea erant, tulit, et precibus suis gillum in similitudinem scripturae quae ferro cavatur; et ipsum Domini nomen nubis operimento ita celatum est, ut ex tunc nec locum quis recognoscere queat, nec ipsum nomen legere, usque in hunc diem et usque in finem. Et pristinnocturno tempore, eo quod gloria Dei ab ejus lege non desinat. Est autem petra illa in eremi terra inter duos montes, in quibus jacent Moyses et Aaron. Dixitque Jeremias praesentibus: Dominus ex
Abbreviated transcription (Latin):
ln fuit. cumq ceti ad uitu¬
ios aureos quos feceãt iero¬
boani ment: ip̃e ascendebat
inierłmut ad oraret deumi
uenis: omnem ministraret decimationẽ.
et in omnibus legem dei obseruabat puer sac¬
tũs aũ utr. accepit sibiuxorem aniiã de tu¬
bu sua et susceptum exea filium noĩe suo
uocauit thobyam. captus quidem cũ ipxore
s et contribules suos non custodientes segra¬
uiter redarguebat. et dedit illi deus gr̃am
in oculis salmanasat. qui dedit ei potestatẽ
quocumq uellet ad captiuos tre o cura eos
sacere queconq uoluisset. Cumq deambu
ta salutis deuenit in rages cuutatem medo¬
rum. et inuenit in ea quendam otribubẽ
sitim gabebũ egentem et reliquit ei sub
ꝙ̃rographo .x. taienta argenti que habebat
mortuo aũ salmanasar. cum filius eiꝰ sen
giens mamnn domitni. iratus multos
hebrcorum fecit occidi. quorum corpora
thob̾ sepeliebat. quod cum minitiatum

Expanded text:
 fuit . Cumque caeteri ad vitulos aureos, quos fecerat Jeroboam , irent, ipse ascendebat in Jerusalem, ut adoraret Deum Ivenis omnem ministraret decimationem, et in omnibus legem Dei puer observabat. Factus autem vir accepit sibi uxorem Annam de tribu sua, et suscepit ex ea filium, quem nomine suo vocavit Tobiam. Captus quidem cum uxore esed et contribules suos non custodientes se graviter arguebat et dedit illi Dominus gratiam in oculis Salmanasar. Qui dedit ei potestatem, quocunque vellet ire ad captivos, et circa eos facere quaecunque voluisset. Cumque ambu salutis, devenit in Rages civitatem Medorum invenitque in ea quemdam contribulem suum, Gabelum egentem, et reliquit ei sub chirographo decem talenta argenti, quae habebat Mortuo autem Salmanasar, cum filius ejus Sengiens manum Domini, iratus multos Hebraeorum fecit occidi, quorum corpora Tobias sepeliebat. Quod cum nuntiatum
Abbreviated transcription (Latin):
egreisus est hymael in occursum eoꝵ. dicẽs.
incrate ad godolyam. Quibus ingressus:
occidit eos hymaeĩ preter .x. qui dixerũt
ei. ꝑce nobis quia thesauros habemꝰ in agro.
duxit captiuas teliqiuias ppłi. quierat in
masphat: silias quoq regis quas omendã¬
uerat naburardan godolye quod i audis¬
set iohanna filius carce. assumptis utris ĩ¬
sequtus est. hysmael ⁊ inuenit eum ad a¬
quasque sunt in gabaon⁊ fugit hysia¬
el afacie enis cum .uiii. uiris ⁊ reduxit io¬
hanna captiuos ⁊ predam quam dui̾at
hysmael.
t ouenerunt omnes reliquie
uida ad ierentam: a puo usꝙ ad migñ.¬
disponebant enim fugere in egyptum timen¬
tes ne occiderentur achaldeis. ꝓmorte godolye.
et dixerunt. ad ꝓphetam ora pro nobis dm̃
ut indicet nobis quid sacientus ⁊ ꝙ dixerit

Expanded text:
egressus est Ismahel in occursum eorum dicens: « Intrate ad Godoliam. » Quibus ingressis, occidit eos Ismahel, praeter decem, qui dixerunt ei: « Parce nobis, quia thesauros habemus in agro,duxit captivas reliquias populi, qui erat in Masphath, filias quoque regis, quas commendaverat Nabuzardan Godoliae. Quod cum audisset Johanan filius Caree, assumptis viris insecutus est Ismahel, et invenit eum ad aquas, quae sunt in Gabaon, et fugit Ismahel a facie ejus cum octo viris, et eduxit Johanan captivos, et praedam, quam duxerat Ismahel. t convenerunt omnes reliquiae Juda ad Jeremiam a parvo usque ad magnDisponebant enim fugere in Aegyptum, timentes ne occiderentur a Chaldaeis pro morte Godoliae. Et dixerunt ad prophetam: « Ora pro nobis Deum, ut indicet nobis verbum quod faciemus, et
Abbreviated transcription (Latin):
mentum reggis abscond̾e̾ bonum est oꝑa ã
dei reuelare ⁊ confiteri honorisicum est. Hon
abscondam a uobis sermonem occuitum
bona est or̃o cum ieiunio ⁊ elemosina. Cum
orabas ⁊ derelinquelas prandium. ⁊ abscõ¬
debas mortuos ꝑdiem ⁊ nocte sepeliebas.
ego obtuli orationem tuam dño ⁊ qi accept̃
eras ei nece ẽ. erat. ut temptatio probaret
de ⁊ misit me dñs ut curarem te ⁊ sarã uxo¬
rem filii tui a demonio liberarem. Ego enĩ
manducare ⁊ bibere. S ego cibo inuisibi¬
li ⁊ potu utor qui ab hominibus in deriũ
potest. tempus est ut reuertar ad eũ qui
misit me⁊ hec dicens: a conspectu eorum

Expanded text:
regis abscondere bonum est, opera autem Dei revelare et confiteri honorificum est. Non abscondam a vobis sermonem occultum. Bona est oratio cum jejunio, et eleemosyna. Cumque orabas, et derelinquebas prandium, et abscondebas mortuos per diem, et nocte sepeliebas, ego obtuli orationem tuam Domino, et quia acceptus eras ei, necesse erat, ut tentatio probaret te, et misit me Dominus, ut curarem te, et Saram uxorem filii tui a daemonio liberarem. Ego enim manducare, et bibere, sed ego cibo invisibili et potu utor, qui ab hominibus videri non potest. Tempus est ut revertar ad eum, qui misit me. Et haec dicens ab aspectu eorum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uicimi ad thob ⁊ ꝯ gratulabantur .ei. ꝑ .uii. dies
epłantes cum gaudio. Cumq narrasset thob̾.
patri suo ꝑordinem bona que fecerat ei ange¬
lus in uiã tileiunt angelum in partem. rõ¬
gantes ut dignaretur dunidiam partem
oĩum que attulerant acceptam habere T̃nne
dixit eiꝰ anG̃elus occulte. Bñdicite dm̃ celi ⁊ co

Expanded text:
 vicini ad Tobiam, et congratulabantur ei per septem dies epulantes cum gaudio . » Cumque narrasset Tobias patri suo, per ordinem, bona, quae fecerat ei angelus in via, tulerunt angelum in partem, rogantes, ut dignaretur dimidiam partem omnium quae attulerant acceptam habere. Tunc dixit eis angelus occulte: « Benedicite Deum coeli, et co
Abbreviated transcription (Latin):
tunc thobias de felle piscis limuit oculos
patris ⁊ sustinuit quasi diundiam horam
⁊ cepit egredi albugo ex oculis enis quasi
ut ab oculis eius. statimq insum recepit.
nasti me ⁊ ecce iudeo thob filium meum.
Ingressa est eciam post dies .uii. sara uxor

Expanded text:
ns Tobias de felle piscis linivit oculos patri suo et sustinens quasi dimidiam fere horam coepit albugo ex oculis eius quasi as traxit ab oculis eius statimque visum recepit nasti me; et ecce video Tobiam filium meum. Ingressa est et post septem dies Sara uxor
Abbreviated transcription (Latin):
ut duas ebdom̃adas maneret apd̾ eum.
Et dedit ei mediam ꝑatem oĩum q̃ possi¬
debat.faciens scupturam ut reliqua pars
que srerat. post obitum suum deueniͥet
ad thobi. Tunc ait thob̾ ad anfelũ quẽ
hominem estimabat. Acaria fr̃tu nosti¬
meis obsecro ut eas ad gabelum ⁊ reddes
ei cyrographum suum ⁊ recipias ab eo
peccuniam ⁊ monebis eum uenire ad
nuptias. Tunc assumens raphael .iiͦii.
de seruis raguelis ⁊ duos camelosuenit
ad gabelum ⁊ recepta pectunia duxit eum ad
nuptias secum. et ingressus gabelus inuenit
eos discumbentes ⁊ benedyat eis. Cumq om̃s
dixissent am̃. cum tuore dñinipciarũ
ꝯuiuium exeroebant. porio. cũ thobras mo¬
ram faceret in mptiis. solicitus erat pro eo
pater eiꝰ. qd̃ ad diem determminatam non
te mismius ꝑegrinarilum̃ gculorũ nr̃orũ¬

Expanded text:
ut duas hebdomadas maneret apud eum, et dedit ei mediam partem omnium quae possidebat, faciens scripturam, ut reliqua pars quae supererat, post obitum suum deveniret ad Tobiam. Tunc ait Tobias ad angelum, quem hominem aestimabat : « Azaria fratmeis, obsecro ut eas ad Gabelum, et reddes ei chirographum suum, et recipies ab eo pecuniam, et monebis eum venire ad nuptias. » Tunc assumens Raphael quatuor de servis Raguelis et duos camelos, venit ad Gabelum, et accepta pecunia, duxit eum secum ad nuptias. Et ingressus Gabelus invenit eos discumbentes, et benedixit eis. Cumque omnes dixissent, Amen, cum timore Domini nuptiarum convivium exercebant. Porro cum Tobias moram faceret in nuptiis, sollicitus erat pro eo pater ejus, quod ad diem terminatam non te misimus peregrinari, lumen oculorum no
Abbreviated transcription (Latin):
cie sue inpuers. in puellis. in pecudib.
in camelis. in uaccis. in pecuma multa.
parentes uero mouerunt filiam suam
honorare socrum ⁊ diligere mantũ. reg̾e
famuliam. gubernare domum ⁊ se ip̃am
mus nos duo. ⁊ sequantur nos lento gra¬
du uxor tua ⁊ familia cũ animalibus ⁊
tosle tecum de felle piscis ⁊ liues ex co o¬
culos patris tui ⁊ recipiet uisum. porro
uenientem. cur cucurrit ad uirũ suum
dicens. Eode filius tuus uenit. Canis quoc
qui simł fu̾at in uia. p̃cncurrit. ⁊ quasi num¬
tius. blandim̃to caude gaudebat. tunc exur¬
gens cecus data manu puero. processit ob

Expanded text:
e suae, in pueris, in puellis, in pecudibus, in camelis, in vaccis, in pecunia multa. Parentes vero monuerunt filiam suam honorare socerum suum, diligere maritum, regere familiam, gubernare domum, seipsam mus nos duo, et sequentur nos lento gradu uxor tua et familia cum animalibus; et tolle tecum de felle piscis, et linies ex eo oculos patris tui, et recipiet visum. Porro suum venientem, cucurrit ad virum suum dicens: Ecce filius tuus venit. Canis quoque, qui simul fuerat in via praecucurrit, et quasi nuntius blandimento caudae gaudebat. Tunc exsurgens caecus, data manu puero, processit ob
Abbreviated transcription (Latin):
miserere nobis. ⁊ ꝯ senescannus ambo pa¬
riter sani. porro. circa pullorum cantũ
fecit raguel ꝑari sepulcrum. ut sepeliret
q̃ reuersa minitiauit eos in columes eẽ
⁊ sec̃ parter dormientes. ⁊ laudauerunt
õs deum ⁊ repleuerunt serm foueã qmͣ
fec̾ant. priusqͣm lucesc̾et ⁊ parauerunt

Expanded text:
miserere nobis, et consenescamus ambo pariter sani. » Porro circa pullorum cantum fecit Raguel parari sepulcrum, ut sepeliret Quae reversa, nuntiavit eos incolumes esse, et secum pariter dormientes. Et laudaverunt omnes Deum, et repleverunt servi foveam quam fecerant
Abbreviated transcription (Latin):
ro latentio. Egyptii uͦ honorauerunt ꝓpłam.
sepelienteseum nixta tumulum. regum. me¬
mores bñficiorum que presterat egypto. ora¬
tione .n. sua fugauerat aspides ⁊ bestias acłꝑ
quas greci cocodiillos nocant quibus pr ius
egyptus infestabatur. tradunt ⁊̃. quod ad huc¬

Expanded text:
ro latericio. Aegyptii vero honoraverunt prophetam sepelientes eum juxta tumulum regum, memores beneficiorum quae praestiterat Aegypto. Oratione enim sua fugaverat aspides et bestias aquarum, quas Graeci crocodilos vocant, quibus prius Aegyptus infestabatur. Tradunt etiam quidam qu
Abbreviated transcription (Latin):
mrĩs tue. dum uix̾it mortuã cͥca me sepelier
filimi ⁊ serua mandata eius. dẽ suba tua fac
elemosinas. qr elemosina ab omni pcc̃o li¬
berat.⁊ magnam p̃stat fiduciam coram
sumpsit inicium oĩs perditio. consiliũ
a sapiente ꝑquire. a pcc̃oribus declina m̾¬
cẽs mercemiarii. ñ maneat apud te.noli
timere fili qr pauꝑem uitã. gerimꝰ. set
in rages ciꝰ cyrogͣphum penes me habeo.
ꝑquire gͦ tibi fidelemuirum qͥ tecum eat.
salua mercede sua. ut restituas gabelo cy¬
rogͣphum suum ⁊ ip̃e restituet tibi deposi¬
tum tuum. Tunc egressus ob. inuenit
inuenem succinctum ⁊ qͣiͣ ad iter paratũ.
ignorans ꝙ angelus dĩ ec̃t. Cumq accepis¬
set ab eo ꝙ omnem regionem medorum
tantem inea. introduxit eum ad patrem
suum. ⁊ salutauit eũ iuenis dicens. gau
um erit michi qui lumen celi ñ mdeo: cui
uuenis. forti aĩo esto. in proximo ẽ tau̾i
ut a deo cureris. et ait hoħ. pot̾is perducẽ

Expanded text:
matri tuae, dum vixerit. Mortuam circa me sepelies matri tuae, dum vixerit. Mortuam circa me sepelies fili mi, et serva mandata ejus, de substantia tua fac eleemosynas, quia eleemosyna ab omni peccato liberat, et magnam praestat fiduciam coram sumpsit initium omnis perditio. Consilium a sapiente perquire, a peccatoribus declina. Merces mercenarii non maneat apud te. Noli timere, fili mi, quia pauperem vitam egimus, sed in Rages, cujus chirographum penes me habeo. Perquire ergo tibi fidelem virum, qui tecum eat, salva mercede sua, ut restituas Gabelo chirographum suum, et ipse restituet tibi depositum . » -- « Tunc egressus Tobias, invenit juvenem succinctum, et quasi ad iter paratum, ignorans quod angelus Dei esset . » Cumque accepisset ab eo quod omnem Medorum tantem in ea, introduxit eum ad patrem suum, et salutavit eum juvenis, dicens: « Gaudum erit mihi, qui lumen coeli non video? Cui juvenis: Forti animo esto; in proximo est ut a Deo cureris. Et ait Tobias: Poteris perducere
Abbreviated transcription (Latin):
anna uero uxor eiꝰ ibat ad tertuimimopuss
cotidie et delabore manuum suarum qd̃
consequi poterat. deferebat. factumest aũ
ut hedum accipiens detulisset donum cuiꝰ
balatum uiraudiens. ait uide nefurcrũ
Et ingeniuit thobyas con lacrimis dicens.
mecum. et p̃cipe in pace. recipi sp̃m ineum.
expedit .ni. michi magis mori qm̃ utuere.
Cadem die contigit ut sara filia raguel in
ciuitate medorum: audiret improperiũ
tuorum nunquid occidere me uis sicut oc¬
cidisti .uii. uiros. fue̾rat enim tradita .uii.
uirs et demontum noĩe asino deus. occide¬
bat illos. mor ut ingressi fuerant ad illã.
ascendit ergo sara insuꝑtus cubiculum doꝰ
pero domine deus patumi nostrorum ut de
iunculo imꝑperii huiꝰ. ab soluas inc. aut
c̃te desr̾ terram enpias me. In illo tempore
exaudite sunt preces amborum in conspec¬
tu domini et misus est angelus raphael
ut curaret ambo ssigitur cum thob̾. puta¬
ret seexauditum ut moreretur. ait ad fili¬

Expanded text:
Anna uxor ejus ibat ad textrinum opus quotidie, et de labore manuum suarum, quod consequi poterat deferebat. Factum est autem ut haedum accipiens, detulisset domi, cujus balatum vir audiens, ait: « Videte ne furtivus Et ingemuit Tobias cum lacrymis dicens: mecum, et praecipe in pace recipi spiritum meum. Expedit enim mihi mori, magis quam vivere. » Eadem die contigit, ut Sara, filia Raguel, in civitate Medorum, audiret improperium tuorum, nunquid occidere me vis, sicut occidisti septem viros? Fuit enim tradita septem viris, et daemonium nomine Asmodeus occidebat eos, mox ut ingressi sunt ad eam. Ascendit ergo Sara in superius cubiculum domu« Peto, Domine Deus patrum nostrorum, ut de vinculo improperii hujus absolvas me, aut certe de super terram eripias me. » In illo tempore exauditae sunt preces amborum in conspectu Domini. Et missus est angelus Raphael, ut curaret eos. « Igitur cum Tobias putaret se exauditum, ut moreretur, dicebat ad fili
Abbreviated transcription (Latin):
sue qmͣ sinultmnũ esse utuenem hunc tho¬
bỹe o sobrino suo.dixit ad eum anfelus.
hic est filius illius. ⁊ letatus est iaguel et
instamauit ouunum. Tunc ait thob̾. Nõ
mandu cabo noꝙ bibam. nisi pͥus petitõ ẽ¬
meam ꝯsirmes ⁊ promittas michi dare saramz
filiam tuam Quo audito: expauit raguel. et
hesitanti de responso dꝑxit ei anGelus. Noliti¬
mere dare eam sibi ꝯiugem hinc .n. debetur.
⁊ ꝓpt̾ea aliꝰ non potuit habere eam. Tunc ait
raguel. scio qm̃ adeo uenistis ⁊ ꝙ exaudiuit
deus preces ⁊ lacrimas meas. ut oungeretr¬

Expanded text:
quam simillimum esse juvenem hunc Toquam simillimum esse juvenem hunc Tobiae consobrino suo, dixit ad eum angelus: « Hic est filius illius. » Et laetatus est Raguel, et instauravit convivium. Tunc ait Tobias: « Non manducabo, neque bibam, nisi prius petitmeam confirmes, et promittas mihi dare Saram filiam tuam. Quo audito expavit Raguel, et haesitanti de responso, dixit ei angelus: Noli timere dare eam sibi conjugem. Huic enim debetur, et propterea alius non potuit habere eam. Tunc ait Raguel: Scio quoniam a Deo venisti, et quod exaudivit Dominus preces, et lacrymas meas, ut conjungeret
Abbreviated transcription (Latin):
diabolus querens siquid peci inueniret
in eo. unͣ de pr tranffer a me calicem hũc.
Tunc dixit angelus ad thob̾. Exentera pis¬
cem hc̃ ⁊ cor eiꝰ. ⁊ fel. ⁊ iecur. repone tͥ. Ualẽt
enim ad medicamenta. Tunc thob. partẽ
piscis assauit ⁊ comederunt partem sai
sam sec̃ tulit cumq si mł ꝑgerent: art
cula cordis supͣ primas posita fumo suo¬
extncat omne genus de monũ auiro
uł a muliere. Nec si᷑ hoc mirari debennis
cũ fumnis cuꝰdam arboris ad uste eaidẽ
timere. Sr̾ petuͣlantes ⁊ dm̃ ñ timentes po¬
bitis ambo oronibus. prima nocte incenso
iecore piscis. precibus uris fugabitur demo¬
num. Scd̃a nocte. incopłoe scõrum ppta
charum admitt̾is .i. orabitis dm̃ ut imꝑti¬
cipium sc̃itatis ⁊ pudicicie patuarcharũm
admittat uos. Tercia nocte benedicuionem
dos ł aliquis maior inter eos iuoem sacer¬
dotis gerens. Quarta nocte accipies eãm cũ
timore dei. amore filiorum magi̾ qmͣ libidi¬
ne ductꝰ. ut in semine habrahe. bñdict̾oẽ

Expanded text:
diabolus, quaerens si quid peccati inveniret in eo. Unde: « Pater, transfer calicem hunc a me . » Tunc dixit angelus ad Tobiam: « Exentera piscem hunc, et cor ejus, et fel, et jecur repone tibi, valent enim ad medicamenta. » Tunc Tobias partem piscis assavit, et comederunt, partem vero salsam secum tulit. Cumque simul pergerent, aitcula cordis super prunas posita fumo suoextricat omne genus daemonum a l muliere. » Nec super hoc mirari debemus, cum fumus cujusdam arboris adustae eamdem timere; super petulantes, et Deum non timentes, pobitis ambo orationibus. Prima nocte incenso jecore piscis precibus vestris fugabitur daemonium. Secunda nocte in copulatione sanctorum paum admitteris, id est orabitis Deum, ut in participium sanctitatis et pudicitiae patriarcharum admittat vos. Tertia nocte benedictionem dos, vel aliquis major inter eos, vicem sacerdotis gerens. « Quarta nocte accipies eam cum timore Dei, amore filiorum magis quam libidine ductus, ut in semine Abrahae benedictionem
Abbreviated transcription (Latin):
ambulanert̃ ambo simł ⁊ canis secutus
est eos. Mater ã flebat. dicens ad iniũ.
bacłm seneccutis nr̃e tulisti. non qͣu eẽt
pecuma illa pro qua misisti eum. Suffi¬
ciebat nob paupertas mã ut diuicias
ꝯpiuaremus ꝙ indebamtus filium no¬
illi duo prima mansione manserunt
lauaret pedes suos ⁊ pissis inmani

Expanded text:
ambulaverunt ambo simul, « et canis secutus est eos . » Mater autem flevit, dicens ad virum: « Baculum senectutis nostrae tulisti: nunquam esset pecunia illa, pro qua misisti eum; sufficiebat nobis paupertas nostra, ut divitias computaremus, quia videbamus filium noilli duo prima mansione manserunt lavaret pedes suos, et piscis immani
Abbreviated transcription (Latin):
In diebus ã. Mortis sue. cum predig̾et filiis
de reditu captiuorum. ait. terta deserta re¬
plebitur. et domus dei que niea in censa
est. itm̃ reedificabitut.Si uero aptendam᷑
terminuim uite tobre filii thobye. fuit .n.
termimis hystorie quiͣ fuit ei terminus
tum.ꝑi. anno etechye anniculum ẽẽ.c̃¬
sie.mortuus est. hanc hystoriam transtu¬
lit. Ie R ͦ. de sermo ne chaldeorum. in latiñ
ad peticionem c̾natii & heliodori ep̃orum.
hanc hystoriam iudei inter apocrifa po¬
nunt. Iese̾. tñ in prologo suo dicit. inter
quia de nlło ordine est. dicuus quia iesꝰ
etiam. apogrifa et quia uicin᷑a est luigua
chadeorum hebraico sermoni. itriusq¬

Expanded text:
In diebus autem mortis suae, cum praediceret filiis de reditu captivorum, ait: « Terra deserta replebitur, et domus Dei, quae in ea incensa est, iterum reaedificabitur . » Si vero attendamus terminum vitae Tobiae, filii Tobiae fuit enim terminus historiae, qui fuit ei terminus tum sexto anno Ezechiae, et anniculum esiae mortuus est. Hanc historiam transtulit Hieronymus de sermone Chaldaeorum in Latinum ad petitionem Chromatii et Heliodori episcoporum. Hanc historiam Judaei inter apocrypha ponunt. Hieronymus tamen in Prologo suo dicit inter aquia de nullo ordine est, dicemus quia Hieretiam apocrypha, et quia vicina est lingua Chaldaeorum Hebraico sermoni, utriusq
Abbreviated transcription (Latin):
.xlu. dies cum eẽt occisus rexa filiis suis. re¬
diit thob in domum suam. et restituta st̃
ei ablata. porro. inquodam die festo cum
paratum esset prandium apud thob̾. dix̃
filio suo. uade et duc aliquos detribu nrã
timentes dñi ut comedant nobiscũ qui
reuersus: nũciauit unũ de hebreis. iugłatũ
sol occubuisset. sepelunt illud & arguelãt
cilm pͥoximisui dicentes. huius rei causa int¬
fici uislis es et it̾m sepelis mortuos. s thob̾ꝰ
magis timens deum qm regem: sepuiture
octisorum sollicitutus in slãbat. Contigitã.
ut quadam die fatigatis a sepultura redi¬
ens dom̃ iactaret se iuxta panetenr & oldor¬
munt et ex nudo hirudinum calida ster
tionem eius. et ad exemptum pacientie
inposter̃. Nam et in oĩbus benedixit dm̃ sicut
beatus iob. nam et proximo. suos insultanꝰ

Expanded text:
ue dies cum esset occisus rex a filiis suis rediit Tobias in domum suam, et restituta sunt ei ablata. Porro in quodam die festo, cum paratum esset prandium apud Tobiam, dixit filio suo: « Vade, et adduc aliquos de tribu nostra timentes Deum, ut comedant nobiscum . » Qui reversus nuntiavit unum de Hebraeis jugulatum sol occubuisset, sepelivit illud; et arguebant eum proximi sui dicentes: « Hujus rei causa interfici jussus es, et iterum sepelis mortuos. Sed Tobias, magis timens Deum quam regem, sepulturae occisorum sollicitus instabat. Contigit autem ut, quadam die, fatigatus a sepultura domum rediens jactaret se juxta parietem, et obdormivit, et ex nido hirundinum calida sterctionem, et ad exemplum patientiae in posterum. Nam et in omnibus benedixit Deum, sicut b
Abbreviated transcription (Latin):
suum ad se ⁊ .uii. filios eius. dixit q eis ꝓpe
erit interctus. in nymue. uideo qr inigiri¬
tas eius finem dabit ei. ñ enim extidet u̾¬
bum dei ⁊ fres nr̃i qui dispersi sunt a t̾ra
ficabitur. hoc tñ magis indetur ꝓphetali
c̾titud ine ꝑ uerba pret̾iti temporis p̃di¬
xisse qm rem gestam narrasse. ad huc .ii.
stabat ierłm ⁊ templum in ea. Cumq
monuisset eos dedilectione dei ⁊ timore.
⁊ elemosinus faciendis ⁊ ut ip̃i ead̾ mar¬
darent filus suis addidit. uosã nolite
manere hic. S quacũq die sepelientis
matrem urãm circa me in uno sepul¬
cro. ex eo dirigite gressus ur̃os ut eatis hinc¬
ie. Et mortuus est thob̾ ⁊ post mod̾ ipxor
eiꝰ ⁊ abscessit thob ex innyue cum uxore
⁊ filiis ⁊ nepotibus ⁊ reuersus est ad so¬
ceros suos ⁊ inuenit eos in bona senec¬
tute ⁊ curam eorum gessit ⁊ clausit o
anne. Mater saimeł. uxor thobye. uxoꝵ
raguel. Mater beate uirginis. ⁊ anna

Expanded text:
suum ad se, et septem filios ejus, dixitque eis: « Prope erit interitus in Ninive. Video quia iniquitas ejus finem dabit ei. Non enim excidet verbum Dei; et fratres nostri qui disficcertitudine per verba praeteriti temporis praedixisse, quam rem gestam narrasse. Adhuc enim stabat Jerusalem, et templum in ea. Cumque monuisset eos de dilectione Dei, et timore, et eleemosynis faciendis, et ut ipsi eadem mandarent filiis suis, addidit: « Vos autem nolite manere hic; sed quacunque die sepelieritis matrem vestram circa me in uno sepulcro, ex eo dirigite gressus vestros, ut eatis hinc. Et mortuus est Tobias, et postmodum uxor ejus. Et abscessit Tobias ex Ninive cum uxore sua, et filiis, et nepotibus, et reversus est ad soceros suos. Et invenit eos in bona senectute, et curam eorum gessit, et clausit Annae: Mater Samuelis, uxor Tobiae, uxor Raguelis, mater beatae Mariae virginis, et Anna
Abbreviated transcription (Latin):
Ic̃m̃ est cum prefeciss rex babylo¬
nis godolyam reliquiis terre uene¬
runt ad eum om̃s qui euaserant manus
aminas suas młti quoq de .x. tribubusqͥ¬
bus grauis erat cohabitatio samaritano¬
rum. fuerunt ⁊̃ inter eos quidam de pͥn¬
cipibus terre. Iohanna filiꝰ caree sareas: et

Expanded text:
m cum praefecisset rex Babylonis Godoliam reliquiis terrae, venerunt ad eum omnes qui evaserant manus animas suas: multi quoque de decem tribubus, quibus gravis erat cohabitatio Samaritanorum . Fuerunt etiam inter eos quidam de principibus terrae Johanan filius Caree, Sareias, et
Abbreviated transcription (Latin):
quo solacortuo patre irgnauit. p̃orro .xii. ãnoᷤ ͫ¬
achab: osee regnauit in istł .ix. annis. Si ergo
phacce ⁊ acar tubus tm annis corregnauert̃.
ut dcm̃ est. tẽ anno .iiͦii. achar. occisus est
phacee. et si osee occisor eius non regnauit
proeo. usq ad .xii. annum achat. tunc reg¬
num isrł fuit .uiii. annis sũ rege. Itaq p̃dce
det̾minari possunt. uł per synodochen. uł
quia quidem filii cum patribus regnauer̃t.
antequam soli regnarent ulqi regna qñ
sine rege fuerunt.

Expanded text:
quo solus mortuo patre regnavit. Porro duodecimo anno Achaz Osee regnavit decem annis in Israel. Si ergo Phacee et Achaz tribus tantum annis conregnaverunt, ut dictum est, tunc quarto anno Achaz occisus est Phacee. Etsi Osee, occisor ejus, non regnavit pro eo, usque ad duodecimum annum Achaz, tunc regnum Israel fuit octo annis sine rege. Itaque praedeterminari possunt, vel per synecdochen, vel quia quidam cum patribus regnaverunt, antequam soli regnarent; vel quia regna quandoque sine rege fuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sponsus. ⁊ anima cuiusq iusti sponsa. Sa
os mebuat: ut sobrios reddat uñ ambła¬
iumus in domo domni cũꝯsensu .i. in sa¬
cra scriptita. id ip̃m sapientes scd̾m hanc
dicitur paterfamilias. huius ce nacłi tres
sunt partes. fundamentum. panies. tectũ
hystoria fudamentum est: cunis sunt
tres species. auñas. ralendaria. esfimera. allegor̾ia.
paries sr̃ inmins que ꝑ
fcm̃ aliũ fcm̃ figurat.¬
tropologia. dog anãcul¬

Expanded text:
sponsus, et anima cujusque sponsa : Saos inebriat, ut sobrios reddat. Unde: Ambulavimus in domo Dei cum consensu , in sacra Scriptura id ipsum sapientes. Secundum hanc dicitur paterfamilias: Coenaculi hujus tres sunt partes, fundamentum, paries, tectum. Historia fundamentum est, cujus tres sunt species: annalis, kalendaria, ephimera. Allegoria paries superinnitens, quae per factum aliud factum figurat.Tropologia, doma cul
Abbreviated transcription (Latin):
cipiosic. Inpͥncipio fecit deus celum ⁊ terrã¬
u sunt midus ⁊ tempus. sicut ã solus de¬
iis etermis. sic mundus sempitermis .i. sẽꝑs
creauit celum ⁊ terram .i. hascreaturas pri¬
lum quam terra. tñ scriptum est. Inicio tu
dñe terram fundasti ⁊ oꝑa maninum tuarũ
sunt celi. hanc creationem mundi p̃libatã
sub opibus .uii. dietum explicat scriptura
insinuans tria creationem. dispositionem.
ornatum. In pͥmo die creationem. ⁊ qͣndã
dispositionem. In scdo ⁊ tercio: dispositionẽ
intribus reliquis ornatum.

Expanded text:
In principio creavit Deus coelum et terraenim sunt mundus et tempus. Sicut autem solus Deus aeternus, sic mundus sempiternus, id est secreavit coelum et terram, id est has creaturas prilum, quam terra, tamen scriptum est. In initio, tu Domine, terram fundasti, et opera manuum tuarum sunt coeli , hanc creationem mundi praelibata, sub operibus sex dierum explicat Scriptura, insinuans tria, creationem, dispositionem et ornatum. In primo die creationem, et quamdam dispositionem; in secundo et tertio, dispositionem; in reliquis tribus ornatum.
Abbreviated transcription (Latin):
qiuia hec sola at̃antia nobis nota habet.
a domino omnis cieatura dẽus est. ⁊ grecꝰ
ip̃m mic̾cosmũ .i. minorem mudum
uocat. empieum aũt ⁊ sensilẽ mundĩ
ossulilimarem regionem creauit deus
i. de nicħo fecit. hominem uero c̃auit
.i. plasmauit Decieatione ergo illorũ
trium inquit legis lator. Inprincipio
riam omnium corporum .i. iiii. elemẽ
i duuel dñi. qi tres ꝑsone unus deus eͤ¬
ator est. eum uero dixit moyses creautt

Expanded text:
quia haec sola animantia nobis nota habet a Domino homo omnis creatura dictus est, et Graecus hominem microcosmum, id est minorem mundum vocat. Empyreum autem et sensibilem mundum, et sublunarem regionem creavit Deus, id est de nihilo fecit; hominem vero creavit, id est plasmavit. De creatione ergo illorum trium inquit legislator: In principioriam omnium corporum, id est , vel dii quia tres personae unus Deus creator est. Cum vero dixit Moyses, creavit