comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt dequib d̾r. prope ⁊ om̃ib inuocantib eũ in ueritate. ħ ĩuocat ali¬
quis qd uult ad se uenire quid ẽ inuocare nisi ĩse uocarequi g deũ in¬
uocat. ut diues fiat dm̃ ñ inuocat. nam cũ dicis deus da michi diuicias
ũuisut ad te d̾s ip̃e ueniat s ut diuicie uemiant ad ted̃s aũt gratis se
uult coli ⁊ diligi. hoc ⁊ .n. caste amare ñquia dat aliqͥd p̃ter se s qͣmia

Expanded text:
r, prope est omnibus invocantibus eum in veritate. Hoc enim invocat aliquid quod vult ad se venire. Quid est invocare, nisi in se vocare: Qui ergo Deum invocat ut dives fiat, Deum non invocat. Nam, cum dicis: Deus, da mihi divitias, non vis ut ad te veniat ipse Deus, sed ut divitiae veniant ad te. Deus autem gratis se vult col
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ dictius qr oĩa bona st asp̃ui scõ premittit sł¬
nom̃ ẽst ꝙ assidui .i. hoc uerbo assiduitatem no¬
tat ad simusacra muta cu¬
ducebamiri amaligno sp̃u. Nota qd̾ sp̃italia
minib magis qm deo glortam dabant nes¬

Expanded text:
 dicturus, quia omnia bona sunt a Spiritu sancto, praemittit sinomen est, quasi assidui, in hoc verbo assiduittat, ad simulacra muta, cuducebamini, a maligno spiritu. Nota quod spiritualia minibus magis quam Deo gloriam dabant
Abbreviated transcription (Latin):
anicis ꝑque intellige¬
rentur defutura redẽp
est ut legem ꝑ qm addicerent rec¬
toꝵ aperuerso distinguete dign
iudicarentur accipere ⁊ ideo plus
gentibus. s dices ñ id̾co plus fcm
est eis quia ñ crediderunt eloqui¬
Ius xp̃m promissum cedempto¬
respondet dicens.¬

Expanded text:
amicis, per quae intelligerent de futura redemptest, ut legem per quam addiscerent rectum a perverso distinguere, digni judicarentur accipere: et ideo plus gentibus. Sed dices: Non ideo plus factum est eis, quia non crediderunt eloquiis, ut Christum promissum redemptorespondet dicens
Abbreviated transcription (Latin):
inptas .x. epłaꝵ dectrina inform et
mentoꝵ ꝯcordiã atq cõuenientiam
lapideis simul mnctis qͥb legas deca

Expanded text:
ptas, X epistolarum doctrina informaret. mentorum concordiam atque convenientiam s tabulis lapideis simul junctis, quibus legis Deca
Abbreviated transcription (Latin):
prauitates ⁊ sub oriencia iicia resecaret
triplici futie crcunligata delacu igno¬
uancie: ⁊ infidelitatis peccatoꝵ adluceᷤ
gracie ⁊ ueritatis edilcitur. Incer
omnes uero epłaꝵ scriptores Ipiuilꝰ

Expanded text:
esecaret,triplici fune, circumligata , de lacu ignorantiae et infidelitatis peccator ad lucem gratiae et veritatis educitur. Inter omnes vero epi
Abbreviated transcription (Latin):
monis. ut quȩ sint suꝑna consider&: quȩ
dũ minime cõp̃hendit. ad sem& ipsũ redeat:
& quã sit iuxta nichilũ insuꝑnorũ cõpara¬
tione cognoscat. Audiat itaq Int̾rogabote.:
& responde mͥ. Ac siei aꝑtiꝰ dicat᷑. Uerbis
meis adsullimia consideranda te excito: &
dũ ea quȩ suꝑte sunt. nescire te ꝑspicis. ti¬
bi io ipsi te notiorẽ reddo. Tunc enĩ mͥ uere
respondes: siquȩ ignoras intelligis. Seq̃r.¬

Expanded text:
monis, ut quae sint superna consideret; quae monis, ut quae sint superna consideret; quae dum minime comprehendit, ad semetipsum redeat, et quam sit juxta nihilum in supernorum comparatione cognoscat. Audiat itaque: Interrogabo te, et responde mihi. Ac si apertius dicatur: Verbis meis ad sublimia consideranda te excito, et dum ea quae super te sunt nescire te perspicis, tibimetipsi te notiorem reddo. Tunc enim mihi vere respondes, si quae ignoras intelligis. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
ta attigit : & tam̃ in humilitate cordis sulli¬
mit᷑ stetit. Qui rursũ cũ secreta dei iudicia
de repulsione iudeorũ & gentiũ uocatione
discuter&: atq ad ea ꝑuenire ñ poss&. quasi
clausis dei palpebris int̾rogatꝰ ẽ: s rectũ
ualde responsũ reddidit. qui dõ se inipsa
sua ignorantia scient̾ inclinauit dicens. O
altitudo diuitiarũ sapientiȩ & scientiȩ dei:
quã in comp̃hensibilia sunt iudicia eiꝰ. &
inuestigabiles uiȩ eiꝰ. Quis enĩ cognouit
sensũ dñi: aut quis consiliariꝰ eiꝰ fuit: Ec¬
ce enĩ absconsis mysteriis quasi clausis pal¬
pebris inquisitꝰ placita ac recta respondit.
qui secreti aditũ pulsans. quia ꝑ cognitio¬
nẽ intromitti ad interiora ñ ualuit. ꝑ con¬
fessionẽ ante ianuas humił stetit: & qđ
intꝰ cõprȩhendere ñ potuit. foris tim̃do lau
dauit. Unde nunc quoq beatꝰ iob pꝰ int̾roga¬
tionẽ uerberis. discutit᷑ in t̾rogatione ser¬

Expanded text:
ta attigit, et tamen in humilitate cordis sublita attigit, et tamen in humilitate cordis sublimiter stetit. Qui rursum cum secreta Dei judicia de repulsione Judaeorum, et Gentium vocatione discuteret, atque ad ea pervenire non posset, quasi clausis Dei palpebris interrogatus est. Sed rectum valde responsum reddidit, qui Deo se in ipsa sua ignorantia scienter inclinavit, dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incompreinvestigabiles viae ejus. Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit ? Ecce enim absconsis mysteriis, quasi clausis palpebris inquisitus, placita ac recta respondit. Qui secreti aditum pulsans, quia per cognitionem intromitti ad interiora non valuit, per confessionem ante januam humilis stetit, et quod intus comprehendere non potuit, foris timendo laudavit. Unde nunc quoque beatus Job post interrogationem verberis discutitur interrogatione ser
Abbreviated transcription (Latin):
gat ds̃ : sic̃ ꝑ psalmistã dr̃. Palpebrȩ
eiꝰ int̾rogant filios hominũ. Palpebris
quippe aꝑtis cernimꝰ: clausis nicħ uide¬
mus. Quid gͦ ꝑ palpebras dei. nisi eiꝰ uidi¬
cia accipimus. quȩ uxta aliqͥd claudunt᷑
hominib iuxta aliquid reserant᷑: ut ho¬
mines qui se nesciunt sibim&e ipsis innote¬
scant. quatinꝰ dũquȩdã intelligendo cõp̃¬
hendunt. quȩdã uero cognoscere omĩno
ñ possunt. eorũ corda se se latent̾ inqui¬
rant. su llos diuina iudicia. uł clausa ñsti¬
mulant. uł aꝑta ñ inflant: Hac enĩ pau
nis misteria. adhuc dicit. Ego me ñ arbi¬
tror cõprehendisse. & rursũ. Ego sũ mi¬
rimꝰ apłorũ: qui non sũ dignꝰ uocaria płs.¬
& rursũ. Non quia sufficientes sumꝰ cogitare
aliquid a nob̾ quasi ex nob̾: s sufficientia
nra ex dõ ẽ. Aꝑtis gͦ palpebris dei int̾rogatꝰ
paulus recte respondit: qͥ & suꝑna secre¬

Expanded text:
gat Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Palpebrae gat Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Palpebrae ejus interrogant filios hominum . Palpebris quippe apertis cernimus, clausis nihil videmus. Quid ergo palpebras Dei, nisi ejus judicia accipimus? Quae juxta aliquid clauduntur hominibus, et juxta aliquid reserantur, ut homines qui se nesciunt sibimetipsis innotescant, quatenus dum quaedam intelligendo comprehendunt, quaedam vero cognoscere omnino non possunt, eorum corda sese latenter inquirant, si illos divina judicia vel clausa non stimulant, vel aperta non inflant. Hac enim intecutionis mysteria, adhuc dicit: Ego me non arbitror comprehendisse . Et rursum: Ego sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari aposa sufficientes sumus cogitare aliquid a nobis quasi ex nobis, sed sufficientia nostra ex Deo est . Apertis ergo palpebris Dei interrogatus Paulus recte respondit, qui et superna secre
Abbreviated transcription (Latin):
tis innotescit. Flagello nanq int̾rogat:
cũ m̃tẽ bene sibi ꝑtranquillitatẽ subdi¬
tã afflictionib pulsat: sic̃ isdẽ iob &¬
laudat᷑ attestatione iudicis. & tam̃ icti¬
b concedit᷑ ꝑcussoris: ut eiꝰ patientia
tanto ueriꝰ clarescer&. quanto inqͥsita
duriꝰ fuiss&. Prȩcipiendo autẽ dura
nos int̾rogat: sic̃ abrahã t̾rã suã iu¬
bet᷑ egredi & ꝑgere qͦ nesciebat: in mon¬
tẽ unicũ filiũ ducere: & quẽ ad consola¬
tionẽ senis accȩꝑat immolare. Cuinimi
rũ ad int̾rogationẽ bene respondenti. id
ẽ. ad uissionẽ obȩdienti dr̃. Hunc cog¬
noui : qr times dm̃. Uł sic̃ scriptũ ẽ. Tẽp¬
tat uos dñs ds̃ ur̃: ut sciat sidiligitis eũ.
Temptare qͥppe deiẽ: magnis nos iussi¬
onib int̾rogare. Scire qͥppe eiꝰ ẽ: nr̃a
obȩdientiã nosse nos fac̾e. Aꝑiendo uͦ¬
nob quȩdã atq claudendo nos int̾ro¬

Expanded text:
 nostrae innotescit. Flagello namque interrogat  nostrae innotescit. Flagello namque interrogat cum mentem bene sibi per tranquillitatem subditam afflictionibus pulsat, siclaudatur attestatione Judicis , et tamen ictibus conceditur percussoris, ut ejus patientia tanto verius claresceret, quanto inquisita durius fuisset. Praecipiendo nonnunquam dura nos interrogat Deus: sicut Abraham terram suam jubetur egredi et pergere quo nesciebat; in montem unicum filium ducere, et quem ad consolationem senex acceperat immolare . Cui nimirum Abrahae ad interrogationem bene respondenti, id est, ad jussionem obedienti, dicitur: Nunc cognovi, quia times Deum . Vel sicut scriptum est: Tenus Deus vester, ut sciat si diligitis eum . Tentare quippe Dei est magnis nos jussionibus interrogare. Scire quoque ejus est nostram obedientiam nosse nos facere. Vet. atque claudendo quaedam nos interro
Abbreviated transcription (Latin):
cur ei pꝰ tot flagella dr̃. accinge sic̃
uir lumbos tuos. id. ẽ. sic̃ fortis restrin¬
ge luxuriã: nͥ qr alia ẽ. luxuria carnis
qua castitatẽ corrũpimꝰ alia uͦ luxuria
cordis. ẽ. qua de castitate głam᷑: Dicit᷑
gͦ ei. accinge sic̃ uir lumbos tuos: ut qͥ
priꝰ luxuriã corruptionis uicerat. nunc
luxuriã restringat ȩlationis: ne de pa-¬
tientia uł de castitate suꝑbiens. tanto
peiꝰ intꝰ ante ocłõs dei luxuriosus ex iste¬
ret: quantomagis ante ocłos hominũ
& patiens & castus apparerae. Unde be¬
ne ꝑ moysen dr̃. Circuncidite p̃putia
cordis ur̃i: id ẽ. pꝰquã luxuriã a carne
extinguitis: etiã suꝑflua a cogitatio¬
responde mͥ. Trib modis nos conditor in
t̃rogare consueuit: cũ aut flagelli di¬
strictione nos ꝑcutit. & quanta nob̃ in¬
sit uel de sit patientia ostendit: aut quȩ¬
dã quȩ nolumꝰ prȩcipit. & nrãm nob̃ obȩ¬
dientiã. uel in obȩdientiã patefacit:
aut aliqua nob occulta aꝑit & aliqua

Expanded text:
ella dicitur: Accinge sicut vir lumbos tuos, id est, sicut fortis restringe luxuriam, nisi quia alia est luxuria carnis qua castitatem corrumpimus, alia vero luxuria cordis est qua de castitate gloriamur? Dicitur ergo ei: Accinge sicut vir lumbos tuos, ut qui 898 prius luxuriam corruptionis vicerat, nunc luxuriam restringat elationis, ne de patientia vel castitate superbiens, tanto pejus intus ante Dei oculos luxuriosus existeret, quanto magis ante oculos hominum et patiens et castus appareret. Unde bene per Moysen dicitur: Circumcidite praeputia cordis vestri , id est, postquam luxuriam a carne exstinguitis, etiam superflua cogitatioscondendo.---Tribus modis nos conditor noster interrogare consuevit, cum aut flagelli districtione nos percutit, et quanta nobis insit, vel desit patientia ostendit: aut quaedam quae nolumus praecipit, et nostram nobis obedientiam vel inobedientiam patefacit; aut aliqua nobis occulta aperit, et aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
diuersũ: tanquã angulũ facit. Recte
gͦ numeraribis potuit: quia ꝑutrunq
parietẽ. quasi duo inse latera ostendit.
Unde & eiꝰ bene imaginẽ tenuit. qͥ iniu¬
dea orrus gentilitatem colligens quasi ab
ierosolimis babyloniã uenit: atq hanc
insem& ipso fidei fabricã. priꝰ discordiȩ
studio scissã arte caritatis intexuit. Sed
hȩc quȩ de significatione scȩ eccłȩ dicta
sunt: placet ut breiiata replicatione.
moralit̾ disserant᷑. Dignũ nãq ẽ. ut ꝑea
quȩ beato iob dicicognoscimꝰ. ad corda
nr̃a reuocem᷑: qr uerba dei tc̃ mens ueriꝰ
intelligit: cũ in eis sem& ipsã querit. Ecce

Expanded text:
diversum, tanquam angulum facit. Recte diversum, tanquam angulum facit. Recte ergo numerari bis potuit, quia per utrumque parietem quasi duo in se latera ostendit, unde et ejus bene imaginem tenuit, qui in Judaea ortus, gentilitatem colligens, quasi a Jerosolymis Babyloniam venit, atque hanc in semetipso fidei fabricam prius discordiae studio scissam arte charitatis intexuit. Sed haec quae de significatione sanctae Ecclesiae dicta sunt placet ut breviata replicatione moraliter disserantur. Dignum namque est ut per ea quae beato Job dici cognoscimus ad corda nostra revocemur, quia verba Dei tunc mens verius intelligit cum in eis semetipsam quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
dũ inse hinc iudaicũ. illic gentilẽ ppłm
suscipit. in una ȩccłȩ fabrica. quasi
duos parietes iungit: illũ de qͦ scrip¬
tũ ẽ. fecit utraq unũ. Qui angularẽ se
lapidẽ. ñ solũ in inferiorib. s & in suꝑ¬
nis exhibuit: ꝙr & int̾ra plebi isrłiticȩ
nationes gentiũ: & utraq simul angłis
incȩlo sociauit. Eo qͥppe nato: clamaue¬
runt angłi.Int̾ra pax hominib bonȩ
uoluntatis. In ortu eiũ regis. nequaqͣm
ꝓ magno offerrent. hominib pacis gau¬
dia: si discordiã ñ haberent. de hoo la
rex tenuit : quẽ matheus dũ quat̃de¬
nas generationes describer&. scdõ nu¬
merauit. Quẽ enĩ infine scđȩ: ipsũ rur¬
sum ininitio t̃ciȩ generationis inseruit.
Ipse nanq inbabyloniã cũ isrłitica ple¬
be migratus est: qui dũ ab aliis ad alia
ducitur. putriꝰq parietis latere. ñ im¬
inerito scdo numerat᷑ : cuiꝰ migrationis
flexu angularẽ lapidẽ signat. Ubienĩ
ordo a rectitudine flectitur ut eat in

Expanded text:
dum in se hinc Judaicum illinc gentilem populum suscipit, in una Ecclesiae fabrica quasi duos parietes jungit, illum de quo scriptum est: Fecit utraque unum . Qui angularem se lapidem non solum in inferioribus, sed et in supernis exhibuit, quia et in terra plebi Israeliticae nationes gentium et utramque simul angelis in coelo sociavit. Eo quippe nato clamaverunt angeli: In terra pax hominibus bonae voluntatis . In ortu enim Regis nequaquam pro magno offerrent hominibus pacis gaudia, si discordiam non haberent. De hoc laprex tenuit, quem Matthaeus dum quaterdenas generationes describeret, secundo numeravit . Quem enim fini secundae, ipsum rursum initio tertiae generationis inseruit. Ipse namque in Babyloniam cum Israelitica plebe migratus est, qui dum ab aliis ad alia ducitur, pro utriusque parietis latere non immerito secundo numeratur. Cujus migrationis flexu angularem lapidem designat. Ubi enim ordo a rectitudine deflectitur, ut eat in
Abbreviated transcription (Latin):
cordis spacia suꝑnorũ iudiciorũ lineȩ
tendebant᷑ ÷ ut & hc̃ intꝰ in cõprȩhen¬
sibiles mensure constringerent. & il¬
le foris ñ in iuste remanerte:S cum
nullus nesciat. quia dĩ has occultoꝵ
iudiciorũ lineas tendat. cur ad iob
dr̃. indica michi sihabes intelligentiã. qͥs po¬
suit m̃suras eius si nosti. uł quis tetendit
nosse s tam̃ p̃termittere pot̾at memo¬
retur: quatinus pondus secretorũ dei . sol¬
licitiꝰ pens&. dispositionẽ uidelic& homi¬
nis ñ inhumanis uirib s in manii consi¬
stere conditoris. ut dũ considerat inuisibi¬
liter ista quis agat. suȩ uirtuti nil tribuat
nec iã de se aliquid audeat. cũ dei iudicia
occulta formidat. s ꝑpendens desuꝑ m̃su¬
ras & lineas in cõprehensibilit̾ tensas sit
tanto magis inhumilitate formidinis

Expanded text:
cordis spatia 901 supernorum judiciorum lineae tendebantur, ut et hunc intus incomprehensibiles mensurae constringerent, et ille foris non injuste remaneret? Sed cum nullus nesciat quia Deus has occultorum judiciorum lineas tendat, cur ad Job rę? Indica mihi, si habes intelligentiam, quis posuit mensuras eius, si nosti? Vel quis tetendit nosse, sed tamen praetermittere poterat, memoretur, quatenus pondus secretorum Dei sollicitius penset, dispositionem videlicet hominis non in humanis viribus, sed in manu consistere conditoris, ut dum considerat invisibiliter ista quis agat, suae virtuti nihil tribuat, nec jam de se audeat aliquid, cum Dei judicia occulta formidat; sed perpendens desuper mensuras et lineas incomprehensibiliter tensas, tanto magis in humilitate formidinis
Abbreviated transcription (Latin):
corpoream speciem extͣ ñ esset. Unde et
paulopost subdidit. Et ecce angłs qͥ
qͥ loquebat᷑ in me: egrediebat᷑. Sepe
enĩ ñ exteriꝰ apparent. s sicut sunt an¬
głici sp̃s uoluntatẽ dĩ ꝓpħarũ sensib
in notescunt: atq ita eos ad sublimia
subleuant. et queq in reb futura st̃.
in causis originalib presentia demon¬
strant. Humanũ nanq cor ipso carnis
corruptibilis pondere grauatum hanc
ipsam corpulentiam suã quasi obicem
sustinens. interna ñ penetrat: et graue
exteriꝰ iacet. quia leuantẽ manũ inte-¬
rius ñ habet. Unde fit sicut dictũ. ẽ:
ut ꝓpħ̃arum sensib ipsa ut est subtili¬
tas angłice uirtutis appareat: eoꝵq
mens quo subtili sp̃u tangit᷑ leuet᷑: &
ñ iam pigra torpensq in ima iaceat: s
repleta intimis afflatib ad suꝑna con¬
scendat. atq in de quasi de quodã rerũ
uertice quȩ infra se uentura sunt

Expanded text:
corpoream speciem extra non esset. Unde et corpoream speciem extra non esset. Unde et paulo post subdidit: Et ecce angelus qui loquebatur in me egrediebatur . Saepe enim non exterius apparent, sed sicut sunt angelici spiritus voluntatem Dei prophetarum sensibus innotescunt, atque eos ad sublimia sublevant, et quaeque in rebus futura sunt in causis originalibus praesentia demonstrant. Humanum namque cor ipso carnis corruptibilis pondere gravatum hanc ipsam corpulentiam suam quasi obicem sustinens, interna non penetrat, et grave exterius jacet, quia levantem manum interius non habet. Unde fit, sicut dictum est, ut prophetarum sensibus ipsa ut est subtilitas angelicae virtutis appareat, eorumque mens quo subtili spiritu tangitur, levetur; et non jam pigra torpensque in imis jaceat, sed repleta intimis afflatibus, ad superna conscendat, atque inde quasi de quodam rerum vertice, quae infra se ventura sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Aliqͣndo celestib substantiis ꝑ angłos
loqͥt᷑ ds̃: sic̃ baptirato dño scriptũ ẽ. qr
terrenis substantiis ꝑ angłos loquitur
ds̃: sicut cũ balaam corripuit in ore asi¬
ne humana uerba formauit. Aliquan¬
do simul terrenis et celestib substantii¬
tẽ cũ iussionis suȩ uerba edidit ignem
rubũq sociauit. aliud suꝑius: aliud in¬
feriꝰ iunxit. Qd tam̃ tc̃ solũ agit᷑ cum
ex ipsa aliqͥd coniunctione signat᷑. Nã
ꝑ succensũ rubũ moysen alloquens
qͥd aliud ostendit. nͥ qđ eiꝰ ppłi ductor
fieret. qui et legis flamã ꝑciꝑet et tam̃
peccati spinã nequaꝗͣ uitaret: tił qđ
ex illo populo exiret. qui in igne deita¬
acciꝑet. et in consũptã humanitatis nr̃e
substanciam. etiam in ipsa duinitatis
flamina seruaret: Nonnunꝗͣ uͦ huma¬
nis cordib etiã ꝑ angłos ds̃ secreta eoꝵ
p̾sentia uirtutẽ sue aspirationis infun¬
dit. Unde racharias ait. Dixit adme an¬
gelus qͥ loquebat᷑ in me. Dũ ad se qͥdẽ

Expanded text:
Aliquando coelestibus substantiis per angelos loquitur Deus, sicut, baptizato Domino, scriptum est quia ui . Aliquando terrenis substantiis per angelos loquitur Deus, sicut cum Balaam corripuit, in ore asinae humana verba formavit . Aliquando simul te, cum jussionis suae verba edidit, ignem rubumque sociavit, atque aliud superius, aliud inferius junxit. Quod tamen tunc solum agitur, cum ex ipsa aliquid conjunctione signatur. Nam per succensum rubum Moysen alloquens, quid aliud ostendit nisi quod ejus populi ductor fieret, peccati spinam nequaquam vitaret, vel quod ex illo populo exiret, qui in igne deitasusciperet, et inconsumptam humanitatis nostrae substantiam etiam in ipsa divinitatis flamma servaret. Nonnunquam vero humanis cordibus etiam per angelos Dominus secreta eorum praesentia virtutem suae aspirationis infundit. Unde Zacharias ait: Et dixit ad me angelus, qui loquebatur in me ; dum ad se quidem,
Abbreviated transcription (Latin):
it. S huic seuienti mari quid dñs fece¬
rit: audiamꝰ. Seq̃r. Cum ponerem nu¬
uiens nube induit᷑: quia crudelitas
ꝑsequentiũ stulticiȩ suȩ uelam̃to ue¬
stitur. Int̾ posita enĩ caligine infide¬
litatis suȩ ꝑspicuã ueritatis lucẽ uide¬
re non sufficit: & id quod agit ꝑ cru¬
delitatis impulsũ. ꝑ cęcitatis sue meri¬
tum ñ agnoscit. Nam sicognouissent

Expanded text:
it. Sed huic saevienti mari quid Dominus feceit. Sed huic saevienti mari quid Dominus fecerit, audiamus. Seqem. - Mare saeviens nube induitur, quia crudelitas persequentium stultitiae suae velamento vestitur. Interposita enim caligine infidelitatis suae, perspicuam veritatis lucem videre non sufficit, et id quod agit per crudelitatis impulsum, per caecitatis suae meritum non agnoscit. « Nam si cognovissent
Abbreviated transcription (Latin):
loco uuluȩ nomine occulta & malicio¬
sa carnaliũ cogitatio designat᷑. Quȩ
uulua ñ ad ꝓferendã plẽ concipit sub¬
stantiã corporis: s ad explendã neqͥci¬
am causã doloris. De hac uulua cordis
iniquorum: alias dr̃. Concepit dolorem:
& peꝑit iniquitatẽ. ꝑhanc uuluã praui
concipiunt: cum mala cogitant. Per
hanc uuluã pariunt: cum mala que
cogitauerint oꝑant᷑. Erumpebat gͦ
mare quasi de uulua ꝓcedens: cum mi¬
narũ scłariũ fluctus. de carnalis cogi¬
tationis iniquitate concepti in sc̃ẽ ȩccłȩ̃
interitũ sȩuirent. S auctore deo osti¬
is hoc mare conclusũ. ẽ: quia contra
tumores ꝑsequentiũ sc̃i uiri quasi qͣdã
ostia oppositi sunt. ut eorũ miracuł atq
reuerentia. irȩ ꝑsequentiũ frangerent᷑
Humiliatis qͥppe dñs t̾renis principi
b. ꝑ eos scãm eccłam supra mundi cul¬
iñ euexit: & seuientis maris impetus
erecta eiꝰdem eccłȩ potestate coercu¬

Expanded text:
loco vulvae nomine occulta et malitioloco vulvae nomine occulta et malitiosa carnalium cogitatio designatur. Quae vulva non ad proferendam prolem concipit substantiam corporis, sed ad explendam nequitiam causam doloris. De hac vulva cordis iniquorum alias dicitur: Concepit dolorem, et peperit iniquitatem . Per hanc vulvam pravi concipiunt, cum mala cogitant. Per hanc vulvam pariunt, cum mala quae cogitaverint operantur. Erumpebat ergo mare quasi de vulva procedens, cum minarum saecularium fluctus de carnalis cogitationis iniquitate concepti, in sanctae Ecclesiae interitum saevirent. Sed auctore Deo, ostiis hoc mare conclusum est, quia contra tumores persequentium sancti viri quasi quaedam ostia oppositi sunt, ut eorum miraculis atque reverentia irae persequentium frangerentur. Humiliatis quippe Dominus terrenis principi eos sanctam Ecclesiam supra mundi culmen evexit, et saevientis maris impetus, crecta ejusdem Ecclesiae potestate, coercu
Abbreviated transcription (Latin):
Laudent itaq angłi: qui iam tantȩ cla¬
ritatis latitudinẽ insullimib uident.
lubilent uero homines: qui adhuc inm
feriorib. oris sui angustias sustinent. Quȩ
quia certo futura dñs nouerat: ñ tã faci¬
enda insinuat. quã facta naͬrat. Sed qͥd¬
agimꝰ. quod cũ boni de redemptionis suȩ
misterio iubilant. malos inuidia inflam¬
mat: dumelecti ꝓficiunt. reꝓbi ad rabiẽ
furoris excitantur. & bona nascentia ꝙ
nolunt imitari ꝑsecunt᷑: Sed tam̃ int̃
hȩc etiã qui redemit. ñ relinquit Scrip¬
tum quippe. ẽ. Fidelis autẽ dĩ. qui ñ pati¬
etur uos temptari supra quã potestis.
cellã sinat: quando exurgentẽ reprimat.
Nouit ꝓ custodia nr̃a restringere. quod
contra nos egredi ꝑ nr̃a exercitatione
ꝑmittit: ut seuiens nos diluat ꝓcella.
uulua ꝓcedens: Quid enĩ mare nisi
scłm  Quid uuluã: nisi conceptũ car¬
nalis cogitationis accipimꝰ: Hoc enĩ

Expanded text:
Laudent itaque angeli, qui jam tantae claLaudent itaque angeli, qui jam tantae claritatis altitudinem in sublimibus vident. Jubilent vero homines, qui adhuc in inferioribus oris sui angustias sustinent. Ququia certo futura Dominus noverat, non tam facienda insinuat, quam facta narrat. Qagimus, quod cum boni de redemptionis suae mysterio jubilant, malos invidia inflammat; dum electi proficiunt, reprobi ad rabiem furoris excitantur, et bona nascentia, quia nolunt imitari, persequuntur? Sed tamen inter haec etiam qui redemit, non relinquit. Scriptum quippe est: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra quam potestis, xsurgere sinat, quando exsurgentem reprimat. Novit pro custodia nostra restringere, quod contra nos egredi pro nostra exercitatione permittit, ut saeviens nos diluat procella, ulmen evexit.---Quid enim mare nisi saeculum, quid vulvam, nisi conceptum carnalis cogitationis accipimus? Hoc enim
Abbreviated transcription (Latin):
conditoris accenderent: hoc quod suꝑiꝰ
diximꝰ orta ꝑcarnẽ luce clamauer̃. Gła
in excelsis dõ: & int̾ra pax hominib bo¬
nȩ uoluntatis. Simul gͦ laudant: quia
redemptioni nr̃ȩ uoces suȩ exultatio¬
nis accõmodant. Simul laudant: quia
dũ nos conspiciunt recipi. suũ gaud en
numerũ repleri. Qui & fortasse ideo ma¬
tutina astra uocant᷑. ꝙ sepe ad exortan¬
dos homines missi sunt: & dũuent᷑um
mane nunciant: ab humanis cordib
p̃sentis uitȩ tenebras fugant. S ecce
angłi diuinã potentiã laudant: quia
ipsa eos tantȩ claritatis uisio dilatat.
Nos autẽ qui redimim᷑. s tam̃ corrup¬
tione adhuc carnis grauam᷑: donũ quod
ꝑcepimꝰ. qua uirtute laudamꝰ. Quomͦ
enĩ ualebit lingua dicere: quod ñ suffi¬
cit mens nr̃a sentire: Seq̃r. Et iubila¬
cordis lȩticia oris efficatia ñ explet᷑. sed qͥ¬
bdã modis gaudiũ ꝓdit. quod ipse qui
gaud& nec tegere prȩual& nec explere.

Expanded text:
uod superius diximus, orta per carnem luce, clamaverunt: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Simul ergo 910 laudant, quia redemptioni nostrae voces suae exultationis accommodant. Simul laudant; quia dum nos conspiciunt recipi, suum numerum gaudent repleri. Qui et fortasse ideo matutina astra memorantur, quia saepe ad exhortandos homines missi sunt; et dum venturum mane nuntiant, ab humanis cordibus praesentis vitae tenebras fugant. Sed ecce angeli divinam potentiam laudant, quia ipsa eos tantae claritatis visio dilatat. Nos autem qui redimimur, sed tamen corruptione adhuc carnis gravamur, donum quod percipimus, qua virtute laudamus? Quomodo enim valebit lingua dicere, quod non sufficit mens nostra sentire? Sequicordis laetitia oris efficacia non expletur; sed quibusdam modis gaudium prodit, quod ipse qui gaudet, nec tegere praevalet, nec explere.
Abbreviated transcription (Latin):
quadrupedib plenũ in extasi raptꝰ aspexit
qͥ nͥ in corporeis hȩc ocłis cerneret. inexta¬
si ñ fuisset: sicut paulo in uisione nocti
uir macedo apparuit: qͥ transire eũ ma
cedoniã rogauit. Aliquando imaginib¬
ñ solũ tres uiros uid̾e potuit. s etiam
t̃reno habitacło susciꝑe: nec solũ susci¬
ꝑe: s eoꝵ usib etiã cibos adhib̾e. Nisi
enĩ angłi quedam nob̾ int̾na nuncian¬
tes ad tẽpus ex aere corpora sumerent
nec cibos cũ abrabã caꝑent: nͥ ꝓpt̾ nos
solidũ aliqͥd excelest elem̃to gestareñ.
Tsec mirũ qđ illic ipsi qui suscepti st̃

Expanded text:
quadrupedibus plenum in exstasi raptus aspexit, quadrupedibus plenum in exstasi raptus aspexit, qui nisi corporeis haec oculis cerneret, in exstasi non fuisset; sicut Paulo in visione noctis vir Macedo apparuit qui transire cum in Macedoniam rogavit. Aliquando coelestibnon solum tres viros videre potuit, sed etiam terreno habitaculo recipere et eorum usibus etiam cibos adhibere. Nisi enim angeli, cum quaedam nobis in terra nuntiant, ad tempus ex aere corpus assumerent,Nec cibos cum Abraham sumerent, nisi propter nos solidum aliquid ex coelesti elemento gestarent. Nec mirum quod illi ipsi qui suscepti sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
angłm audiuit: de quo scriptũ ẽ. Cum
audisset uocẽ dnĩ dĩ ambulantis in pa¬
radyso ad aurã pꝰ meridiem abscondit se
int̾ ligna paradisi. Quid est enĩ qͦd post
peccatũ hominis in paradyso dñs ĩa
ñstat s deãbulat: nͥ qđ irruente culpa
se a corde hominis motũ demonstrat:
lux feruentior ueritatis abcesserat. et
pccatricẽ animã culpe suȩ frigora con¬
stringebant: Increpauit gͦ adam de¬
ambulans. ut cecis m̃tib neqͥtiã suam
ñ solũ sermonib s etiã reb aꝑiret qͣtinꝰ
peccator hõ et ꝑ uerba qđ fecerat audi
ret. et ꝑdeambulationẽ amisso ȩternita-¬
tis statu. mutabilitatis suȩ inconstantiã
cerneret: et ꝑ aurã feruore caritatis ex¬
pulso torporẽ suũ animaduert̾et. et ꝑ de¬
clinationẽ solis cognosceret: qͦd ad tene¬
bras ꝓpinquaret. Aliquando imaginib
cordis ocłis ostensis ꝑ angłos loqͥtur ds̃:
sic̃ iacob subnixã celo scalam dormiens
uidit: sic̃ petrus linteũ reptilib ac

Expanded text:
Cum audisset vocem Domini Dei deambulantis in paradiso, ad auram post meridiem, abscondit se inter ligna paradisi. Quid est enim quod post peccatum hominis in paradiso Dominus non jam stat, sed deambulat, nisi quod irruente culpa, se a corde hominis motum demonstrat? lux ferventior veritatis abscesserat, et peccatricem animam culpae suae frigora constringebant? Increpavit ergo Adam deambulans, ut caecis mentibus nequitiam suam non solum sermonibus, sed etiam rebus aperiret, quatenus peccator homo et per verba ret, et per deambulationem, amisso aeternitatis statu, mutabilitatis suae inconstantiam cerneret; et per auram, fervore charitatis expulso, torporem suum animadverteret, et per declinationem solis cognosceret quod ad tenerante formavit. Aliquando imaginibus, cordis oculis extensis, per angelos loquitur Deus, sicut Jacob subnixam coelo scalam dormiens vidit, sicut Petrus linteum reptilibus et
Abbreviated transcription (Latin):
Unde scis p̃dicatorib dr̃. Sint lũbi uri
p̃cincti: & lucernȩ ardentes. Plũbos
enĩ luxuria: ꝑ lucernas autẽ bonorũ
oꝑũ claritas designat᷑. Iubent᷑ gͦ lum¬
bos accingere: & lucernas tenere. Ac si
aꝑte audians. Priꝰ inuob̾ m&eipsis luxu¬
riã restringite: & tc̃ de uob aliis bonoꝵ
oꝑũ exempla monstrates cũ beatum¬

Expanded text:
nctis praedicatoribus dicitur: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . Per lumbos enim luxuria, per lucernas autem bonorum operum claritas designatur. Jubentur ergo lumbos accingere, et lucernas tenere. Ac si aperte audiant: Prius in vobismetipsis luxuriam restringite, et tunc de vobis, aliis bonorum operum exempla monstrate. CA
Abbreviated transcription (Latin):
sȩ memorantur: ipse etiã quasi ex inꝑ¬
fectorũ typo uelut infirmȩ hereditatẽ
int̾ fr̃s accipiunt. Usus nanq uitȩ uet̾is
non habebat. ut hereditatẽ feminȩ int̾
masculos sortirentur: ꝙ legis se ueritas
fortia eligens. infirma contempnens. di¬
stricta potiꝰ studuit. quã benigna san¬
cire. S pio nr̃o redemptore ueniente:
nullus infirmitatis suȩ conscius. de sor¬
tienda cęlestis patrimonii hereditate
desꝑet. Pat̾ enĩ nr̃ int̾ masculos etiã
feminis uira successionis tribuit: qi mpo¬
inter fortes atq ꝑfectos. infirmos &¬
humiles ad sortem suꝑnȩ hereditatis
admittit. Unde in eugłio ipsa ueritas dic.¬

Expanded text:
sae memorantur, ipsae etiam quasi ex impsae memorantur, ipsae etiam quasi ex imperfectorum typo velut infirmae haereditatem inter fratres accipiunt. Usus namque vitae veteris non habebat ut haereditatem feminae inter masculos sortirentur, quia legis severitas fortia eligens, infirma contemnens, districta potius studuit quam benigna sancire. 1166 Sed pio nostro Redemptore veniente, nullus infirmitatis suae conscius de sortienda coelestis patrimonii haereditate desperet. Pater enim noster inter masculos etiam feminis jura successionis tribuit, quiter fortes atque perfectos, infirmos humiles ad sortem supernae haereditatis admittit. Unde ipsa Veritas i
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ. omne humanumgenus quod intra
scđm hominem conuersatur: suȩ pulchri¬
tudinis decore transcendunt. Quantoq¬
se exteriꝰ affligendo despiciunt: tanto in¬
tus uerius componuntur. hinc ẽ. enĩ qd̵¬
sc̃ȩ ecdȩ quȩ electorũ pulchritudine de co¬
ratur ꝑ psalmistã dr̃. Concupiuit rex
speciem tuã. De qua paulopꝰt subditur.
Omĩs gła eiꝰ filiȩ regum ab intꝰ. Namsifo¬
ris głam querer&: intus speciẽ quam rex
qua muis mubci uit tutum decore
fulgeant: atq ipsa uiuendi ꝑfe¬
tione. cȩterorum merita excedant: ñ nul¬
li tam̃ qi ad altiora assequenda ñsuffici¬
unt. in firmitatis suȩ conscii. pietatis eiꝰ
gremio continent᷑. Qui in quantũ p̃ua¬
lent mala uitant: quis in qͣntum appetunt
altiora bona ñ impleant. Quos tam̃ benig¬
ne dñs suscipit: eosq apud se ꝓmͦ digne
retributionis admitcit. Uñ & sequit᷑.¬
carum. Ipse gͦ ex ꝑfectorum merito specio¬

Expanded text:
animae omne humanum genus, quod in terra animae omne humanum genus, quod in terra secundum hominem conversatur, suae pulchritudinis decore transcendunt. Quanto exterius affligendo se despiciunt, tanto intus verius componuntur. Hinc enim clesiae, quae electorum pulchritudine decoratur, per Psalmistam dicitur: Concupivit rex speciem tuam . De qua paulo post subditur: Omnis gloria ejus filiae regum ab intus . Nam si foris gloriam quaereret, intus speciem, quam rex quamvis multi virtutum decore fulgeant, atque ipsa vivendi perfectione caeterorum merita transcendant, nonnulli tamen quia ad altiora assequenda non sufficiunt, infirmitatis suae conscii, pietatis ejus gremio continentur. Qui in quantum praevalent mala vitant, quamvis in quantum appetunt altiora bona non impleant. Quos tamen benigne Dominus suscipit, eosque apud se pro modo dignae retributionis admittit. Unde et sequitsae ergo ex perfectorum merito specio
Abbreviated transcription (Latin):
tum. in illo concentu ȩt̾nȩ laudis assumi¬
tur: t̾cia filia cornustibii uocatur. Quid
enim ꝑcornustibii. nisi lȩtantium cantꝰ
ex pͥmitur : lbi enĩ uerac ter adimplet᷑:
canticum laudis dei. ñ iã ex fide s erspe¬
cie cͣtem plata cantabitur. Ibi a nobis con¬
ditor nr̃ laudum suarũ ueraces cantus re¬
cipit : qui humanũ genuꝰ ⁊ condendo diẽ
& redimendo casiam. & assum̃do cornus¬
tibii fecit. Qui enĩ lux fuimꝰ conditi. &
nunc sumus casia redempti: erimꝰ qͣ̃nq
cornustibii in exultatione ȩternȩ laudis
assumpti. S priusquã ad nuptiarũ tala¬
mii sponsa ꝑueniat. omnẽ a se uitȩ fedita¬
tem respuit: & sponsi amore p̾parans se se
desideriis subleuata. fedos mores conuer¬
sationis humanȩ transcendere. Un bene
& de eisde filiab beati iob subdit᷑. Llonft̃
autem in uentȩ mulieres speciosȩ. sicut
filiȩ iob: in uniuersa t̾ra. Electorum qͥ ppe

Expanded text:
tum in illo concentu aeternae laudis assumitum in illo concentu aeternae laudis assumitur, tertia filia Cornustibii vocatur. Quid enim per Cornustibii nisi laetantium cantus exprimitur? Ibi enim veraciter adimpletur canticum laudis Dei non jam ex fide, sed ex specie contemplata cantabitur. Ibi a nobis conditor noster laudum suarum veraces cantus recipit, qui humanum genus et condendo diem, et redimendo casiam, et assumendo cornustibii fecit. Qui enim lux fuimus conditi, et nunc sumus casia redempti, erimus quandoque cornustibii, in exsultatione aeternae laudis assumpti. Sed priusquam ad nuptiarum thalamum sponsa perveniat, omnem a se vitae foeditatem respuit, et sponsi amori praeparans sese pdesideriis sublevata, foedos mores conversationis humanae transcendere. Unde bene et de eisdem filiabus beatintae mulieres speciosae sicut filiae Job in universa terra. - Electorum quippe
Abbreviated transcription (Latin):
delectauerunt te filiȩ regum in hono¬
re tuo. Quid enĩ mirrȩ & gutoȩ. & casiȩ
nomine: nisi uirtutũ suauitas desig¬
natur: Quid eb urneis gradib: nͥ mag¬
na nitens forcitudine. ꝓficientiũ ascen¬
sus ex primitur. Redemptor igitur ue¬
niens. mirra & gutta. & casia. inuestim̃¬
to utitur : qr ex electis suis quib se mise¬
ricorditer induit. mirȩ uirtutis fraglan¬
tiam asꝑsit. In quib isde odor ab ebur¬
neis gradib ducitur : ꝙ ineis uirtutũ
opinio ñ exostensione simulationis.
s ex ueri ac solidi oꝑis ascensu generat᷑.
Bene autẽ subditur: ex quib ce dele¬
ctauerunt filiȩ regum inhonore tuo.
Scȩ nanq animȩ ab antiquis patrib
ad cognitionem ueritatis editȩ. redẽp
torẽ suum in honore eiꝰ delectant: quia
ex eo quod bene agunt. suȩ laudi nichil tri
buunt. Quia uͦ t̾cio ordine humanum ge¬
nus etiam carnis resurrectione renoua¬

Expanded text:
te delectaverunt filiae regum in honote delectaverunt filiae regum in honore tuo . Quid enim myrrhae, guttae et casiae, nomine nisi virtutum suavitas designatur? Quid eburneis gradibus nisi magna nitens fortitudine proficentium ascensus exprimitur? Redemptor igitur veniens myrrha, gutta et casia, in vestimento utitur, quia ex electis suis, quibus se misericorditer induit, myrrhae virtutis fragrantiam aspergit. In quibus iste odor eburneis gradibus ducitur, quia in eis virtutum opinio non ex ostensione simulationis, sed ex veri ac solidi operis ascensu generatur. Bene autem subditur: Ex quibus delectaverunt te filiae regum in honore tuo. Sanctae namque animae ab antiquis patribus ad cognitiotorem suum in honorem ejus delectant; quia, ex eo quod bene agunt, suae laudi nihil vidicant. Quia vero tertio ordine humanum genus etiam carnis resurrectione renova
Abbreviated transcription (Latin):
patientiȩ: laboriosa eruditione doctrinȩ:
castigatione corporis: assiduitate p̃cis:
confessione delictorum: inundatione la-¬
crimarum. Quorũ ꝓfecto omnium con-¬
ditus homo non eguit: quia salutis bonũ
ex ipsa sua conditione ꝑcepit. Egro qͥppe
amarum poculum porrigitur: ut ad sa¬
litis statũ morbo sublato reuocetur. Sa¬
no autem nequaquã p̃cipitur quid acci¬
piat ut conualescat : s aquib caueat ne
elanguescat. Nc̃ gͦ maiorib studiis utimͣ:
cũ salutẽ nequaquã seruamꝰ habitã: s
reparare curamꝰ ablatã. & qi om̃s hi an¬
nisus nr̃ȩ reparationis magnis intra scãm
eccłam opin̾ionib pollent: nom̃ scdȩ
filiȩ uelut casia ex merito redolet: ut
qr prima filia quasi dies extitit ꝑdigni-¬
tate conditionis: seda casia sit ꝑfraglan¬
tiam fortitudinis ex gratia redemptiõis.
pħam dr̃. Mirra & gutta. & casia a uesti¬
mentis tius: a gradib eburneis. ex quib

Expanded text:
patientiae, laboriosa eruditione doctrinae, patientiae, laboriosa eruditione doctrinae, castigatione corporis, assiduitate precis, confessione delictorum, inundatione lacrymarum; quorum profecto omnium conditus bono non eguit, quia salutis bonum ex ipsa sua conditione percepit. Aegro quippe poculum amarum porrigitur, ut ad salutis statum morbo sublato revocetur. Sano autem nequaquam praecipitur quid accipiat ut convalescat, sed a quibus caveat ne languescat. Nunc ergo majoribus studiis utimur, cum salutem nequaquam servamus habitam, sed reparare curamus ablatam. Et quia omnes hi annisus nostrae reparationis magnis intra sanctam Ecclesiam opinionibus pollent, nomen secundae filiae velut casia ex merito redolet, ut quia prima filia quasi dies exstitit per dignitatem conditionis, secunda casia sit per fragrantiam fortitudinis ex gratia redemptionis. utta, et casia a vestimentis tuis a gradibus eburneis, ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
desideriũ flagret. Rege quippe in recu¬
bitu suo posito. nardus odorẽ dat: dũ qui¬
escente in sua beatitudine do scoiũ uirtꝰ
ineccła. magnȩ nobis grãm suauitatis
administrat. Quiagͦ & conditũ luce in¬
nocentiȩ claruit. & redemptũ genꝰ hu¬
manum exercitio bonoꝵ oꝑum odorem
suauitatis asꝑsit: & pͥma filia recte dies.
& scda ñ in congrue casia nominatur.
Bene autẽ casia dr̃: quȩ intanto subli¬
mis uitȩ odore dilatatur. In ipsa qͥppe
sua origine inqua iustus hõ conditus
fuerat. tantis quantis nunc opꝰ ẽ uirtu¬
tib non indigebat: qr si stare sic̃ ẽ. con¬
ditus uellet: hostẽ extra positũ uin¬
cere si ne difficultate potussec. Postꝗͣ
uͦ ꝑ assensum hominis semeladuersariꝰ
ad intima irrupit laboriosius iã uictor
eicitur: qui adhuc impugnans. si ne
labore pelleretur. Multa nanq nunc¬
exhibenda sunt: quȩ inparadiso necessa¬
ria ñ fuerunt. Nunc qͥppe opus ÷ uirtute

Expanded text:
desiderium flagret. Rege quippe in recudesiderium flagret. Rege quippe in recubitu suo posito, nardus odorem dat, dum, quiescente in sua beatitudine Domino, sanctorum virtus in Ecclesia magnae nobis gratiam suavitatis administrat. Quia ergo et conditum luce innocentiae claruit, et redemptum genus humanum exercitio bonorum operum odorem suavitatis aspersit, prima filia recte Dies, et secunda non incongrue Casia nominatur. Bene autem Casia dicitur, quae in tanto sublimis vitae odore dilatatur. In ipsa quippe sua origine in qua justus homo conditus fuerat tantis quantis nunc opus est virtutibus non indigebat, quia si stare sicut est conditus vellet, hostem extra positum vincere sine difficultate potuisset. Postquam vero per assensum hominis semel adversarius ad intima irrupit, laboriosius jam victor ejicitur, qui adhuc impugnans sine labore repelleretur. 44. exhibenda sunt quae in paradiso necessaria non fuerunt. Nunc quippe opus est virtute
Abbreviated transcription (Latin):
secutus umbras. S quia auctori nr̃o ñ
defuit largitas bonitatis suȩ. etiã contra
tenebras iniquitatis nr̃ȩ: eum quẽ priꝰ
potenter ad iusticiam condidit: potentiꝰ
redimendo pꝰmodum ab errore reuocaũ.
Cui qi post casum suum illa conditioĩs
suȩ pristina firmitas defuit: eũ contra
bella intima repugnantis corruptioĩs.
umultiplicib donorũ suorũ uirtutib¬
÷ fulcit. Quȩ nimirum uirtutes ꝓfi¬
cientium: innoticia cȩterorũ hominũ
quasi suauitate fraglant odorũ. Hinc
sumus deo. Hinc ẽ. quod scã eccła inelectis
sius quandam fraglantiã suauitatis odo¬
rata: in canticorum cantico loqͥr dicens.
Donet rex in accubitusuo ẽẽt: nardus mea
dedit odorem suum. Ac si aꝑtiꝰ dĩcat. Quo¬
usq meis optutib rex apud se in requie
secreti celestis absconditur. electorũ uita
miris uirtutũ odorib exercetur: ut qͦ
ad huc eũ quẽ appetit ñ uidet. ardentiꝰ ꝑ

Expanded text:
secutus umbram. Sed quia auctori nostro non secutus umbram. Sed quia auctori nostro non defuit largitas bonitatis suae, etiam contra tenebras iniquitatis nostrae eum quem prius potenter ad justitiam condidit potentius redimendo postmodum ab errore revocavit. Cui quia post casum suum illa conditionis suae pristina firmitas defuit, eum contra bella intima repugnantis corruptionis multiplicibus donorum suorum virtutibus fulsit. Quae nimirum virtutes proficientium in notitia caeterorum hominum quasi suavitate fragrant odorum. Hinc sumus Deo . Hinc est quod sancta Ecclesia, in electis suis quamdam fragrantiam suavitatis odorata, in canticorum Cantico 1164 loquitur, dicens: Donec rex in recubitu suo est, nardus mea dedit odorem suum . Ac si aperte dicat: Quousque meis obtutibus rex apud se in requie secreti coelestis absconditur, electorum vita miris virtutum odoribus exercetur, ut quo adhuc eum quem appetit non videt, ardentius per
Abbreviated transcription (Latin):
strare. Quis enim nesciat diẽ. uł casiam.
latina eẽ uocabula: At uͦ incornustibii.
quamuis ñcornus s cornu dr̃. nec cantan¬
tium fistula tibium s tibia uocatur: in
latina tam̃ lingua. sermonis gn̾e mini¬
me custodito. rem credo ꝑdere maluit:
atq in eiꝰ lingux dequa transferebat ꝓ¬
prietate ꝑdurare. Uł quia ꝑcornu &
tibiam unum uerbum exutraq compo¬
suit: utrũq uerbum ꝑunã orationis par¬
tẽ latina lingua transfusum quo uoluit
ma filia beati iob dies dr̃. scd̃a cãsia. t̾cia
uͦ cornustibii uocata memoratur: nͥ qr
uni uersum genus humanum quod be.¬
nignitate conditoris atq eiꝰde miscdia
redemptoris eligit᷑ istis nominib desig¬
natur:: Homo nanq quasi dies excon¬
ditione claruit: quia auctor hunc suus
ingenidȩ innocentiȩ splendore respersit.
S sponte sua ad peccati tenebras lapsus.
quia ueritatis lucem deseruit. quasi se
innocte erroris abscondit: qui alias dr̃

Expanded text:
strare. Quis enim nesciat Diem vel Casiam strare. Quis enim nesciat Diem vel Casiam Latina esse vocabula? At vero in Cornustibii quamvis non cornus, sed cornu dicitur, nec cantantium fistula Tibium, sed tibia vocatur in Latina tamen lingua sermonis genere minime custodito, rem, credo, prodere maluit, atque in ejus linguae de qua transferebat proprietate perdurare. Vel quia per cornu et tibiam unum verbum ex utroque composuit, utrumque verbum per unam orationis partem in Latina lingua transfusum quo voluit ma filia beati Job Dies dicitur, secunda Casia, tertia vero Cornustibii vocata memoratur, nisi quia universum genus humanum, quod benignitate conditoris atque ejusdem misericordia redemptoris eligitur, istis nominibus designatur? Homo namque quasi dies ex conditione claruit, quia hunc auctor suus ingenitae innocentiae splendore respersit. Sed sponte sua ad peccati tenebras lapsus, quia veritatis lucem deseruit, quasi in nocte se erroris abscondit, quia alias dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
tus igitur iob quatuordecim milia uiiũ
recȩpit: quia dũ insca ȩccła uirtutũ ꝑ¬
fectio ad utrũq sexũ ducit᷑: septenariꝰ
inea numerꝰ duplicatur. & sex milia
camelorũ. quia plenitudinẽ in illa oꝑis
accipiunt: qui ab illa dudũ uitiorũ suoꝵ
fȩditate ꝑierunt. Mille quoq iuga bo¬
um ac mille asinas recȩpit: quia isrłitas
atq gentiles. doctos ac simplices. post
temptationũ casus. inculmine ꝑfectioĩs
assumit. Septẽ quoq filios & tres filias
recȩpit: quia eorũ m̃tib quos septẽ uir¬
tutib generat. ad ꝑfectioĩs sũmam spẽ.
fide. caritatẽq coniungit: ut tanto ueriꝰ
ꝓle sua gaudeat: quanto suis fidelib m
chil deeẽ. uirtutis pensat. S quia. hȩc
suecincte transcurrimꝰ: nunc ipsis qͦq
indagandis filiarũ uocabulis intenda
sunt. apte curaũ int̾pres. ñ ca sicut in
arabico sermone inuenta sunt ponere.
s in latinũ eloquiũ uersa aꝑtiꝰ demon¬

Expanded text:
tus igitur Job quatuordecim millia ovium tus igitur Job quatuordecim millia ovium recepit. Quia enim in sancta Ecclesia virtutum perfectio ad utrumque sexum ducitur, septenarius in ea numerus duplicatur. Et sex millia camelorum, quia plenitudinem in iaccipiunt, qui ab illa dudum vitiorum suorum foeditate perierunt. Mille quoque juga boum, ac mille asinas recepit, quia Israelitas atque gentiles, doctos ac simplices, post tentationum casus in culmine perfectionis assumit. Septem quoque filios et tres filias recepit, quia eorum mentibus quos septem virtutibus generat, ad perfectionem summam, fidem charitatemque conjungit, ut tanto verius prole sua gaudeat, quanto suis fidelibus nil deesse virtutis pensat. Sequitur: succincte transcurrimus, nunc ipsis quoque indagandis filiarum vocabulis intendamsunt, apte curavit interpres non ea sicut in Arabico sermone inventa sunt ponere, sed in Latinum eloquium versa apertius demon
Abbreviated transcription (Latin):
tua: & ex tota uirtute tua Corporalit̃ uͦ
quatuor qualitatib continetur: quia ui¬
delic& ex materia calida. & frigida. humi¬
da. & sicca componit᷑. Homo gͦ qui ex sep¬
tẽ qualitatib conitat. denario remune¬
rari dr̃: quia in illa ꝑceptione suꝑnȩ pa¬
triȩ. septẽ nr̃a. ad tria iunguntur ȩt̾na :
ut homo contemplationẽ trinitatis ac¬
cipiat : & de remuneratione oꝑationĩ
qͣsi qͦdã denario consũmatus uiuat. Ut
certe quod septẽ uirtutes sunt: quib
inhac uita laboratur. Dũq eis in remu¬
neratione contemplatio trinitatis red¬
ditur: uita laborantiũ denario remu¬
nerat᷑. S ꝑfectus quisq etiã inhac uita
denariũ accipit: dum eisde septẽ uir
tutib spẽ fidẽ. caritatẽq coniungit. Mil¬
ꝑfectus accipit᷑: quia appellatione eiꝰ¬
Uerbi quod mandauit in mille generatio¬
nes. Cũ enĩ nequaqͣm credendũ sit. quod ad
centũ generationes mundꝰ extendit᷑: qͥd
aliud in mille generationib. nisi gene¬

Expanded text:
tua, et ex tota virtute tua . Corporaliter vero quatuor qualitatibus continetur, quia videlicet ex materia calida et frigida, humida et sicca componitur. Homo ergo qui ex septem qualitatibus constat, denario remunerari dicitur, quia in illa perceptione supernae patriae septem nostra ad tria junguntur aeterna, ut homo contemplationem Trinitatis accipiat, et de remuneratione operis quasi quodam denario consummatus vivat. Vel certe, quod septem virtutes sunt, quibus in hac vita laboratur, dumque eis in remuneratione contemplatio Trinitatis redditur, vita laborantium denario remuneratur. Sed perfectus quisque etiam in hac vita denarium atutibus, fidem, spem charitatemque conjungit. Milrfectus est, quia appellatione eerbi quod mandavit in mille genera iones . Cum enim nequaquam credendum sit quod ad centum generationes mundus extenditur, quid aliud mille generationibus nisi unive
Abbreviated transcription (Latin):
euadendi uiam tribuer& ꝑforauit: ut
saltẽ pꝰ morsũ fugiat: qui incautꝰ priꝰ ne
occurrit suꝑna medicina: quia & dedit
homini p̃cepta ne pecc&: & tam̃ peccan¬
ti dedit remedia ne desꝑ&. Unde & ca¬
uendum sũmoꝑe.ẽ. nequis delectatione
peccati. leuiathan istiꝰ ore rapiat᷑: & tam̃
siraptus fuerit non desꝑ&: quia sipecca¬
tũ ꝑfecte lugeat: ad huc foram̃ in max¬
illa eiꝰ inuent ꝑ quod euadat. la m denti¬
b teritur: sed adhuc si euadendi uia que¬
ritur. in max illa eiꝰ foram̃ inuenitur
re noluit necaꝑetur. Quisquis gͦ ñdũ¬

Expanded text:
evadendi viam tribueret, perforavit, ut evadendi viam tribueret, perforavit, ut saltem post morsum fugiat, qui incautus prius moccurrit superna medicina, quia et dedit homini praecepta ne peccet, et tamen peccandi dedit remedia, ne desperet. Unde cavendum summopere est ne quis delectatione peccati Leviathan istius ore rapiatur, et tamen, si raptus fuerit, non desperet, quia si peccatum perfecte lugeat, adhuc foramen in maxilla ejus invenit, per quod evadat. Jam dentibus teritur, sed adhuc si evadendi via quaeritur, in maxilla ejus foramen invenitur. re noluit ne caperetur. Quisquis ergo n