comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
niue. Non enim excidit uer¬
bum dei. Et fr̃s nr̃iqui disꝑ¬
si sunt a terra isrł. reuertent᷑
ad eam. Omĩs autẽ deserta
terra eius replebitur: et do¬
mus dei quȩ in eaincensa ẽ.
iterũ rcedificabitur. Ibiq re¬
uertentur. om̃s timentes dm̃
Et relinquent gentes idola
sua. et uenient in ierłm et
inhabitabunt eam: et gau¬
debunt in ea oms̃ reges ter¬
rȩ adorantes regem isrł. Au¬
dide gͦ filii mei patrem ur̃m
Seruite dño inueritate: et
inquirite ut faciatis quȩ sus
placita illi. Et filus ur̃is man¬
dãte. ut faciant iusticias et
elemosinas: ut sint memo¬
res dei. et benedicant dm̃ i
om̃i tempore. inueritate et
in dota uirtute sua. Nunc
gͦ filii audite me: et nolite
manere hic. Sed quacunq
die  sepelieritis matrẽ ur̃am
circame inuno sepulchro:
ex eo dirigite gressus urõs.
ut exeatis hinc. Uideo enĩ:
quia iniquitas eius
bit ei. Factum ẽ autẽ

Expanded text:
neven non enim excidit verbum Dei et fratres nostri qui dispersi sunt a terra Israhel revertentur ad eam omnis autem deserta terra eius replebitur et domus Dei quae in ea incensa est iterum reaedificabitur ibique revertentur omnes timentes Deum et relinquent gentes idola sua et venient in Hierusalem et inhabitabunt in ea et gaudebunt in ea omnes adorantes regem Israhel audite ergo filii mei patrem vestrum servite Domino in veritate et inquirite ut faciatis quae sunt placita illi et filiis vestris mandate ut faciant iustitias et elemosynas ut sint memores Dei et benedicant eum in omni tempore in veritate et in tota virtute sua nunc ergo filii audite me et nolite manere hic sed quacumque die sepelieritis matrem vestram circa me in uno sepulchro ex eo dirigite gressus vestros ut exeatis hinc video enim quoniam iniquitas eius finem dabit ei factum est autem
Abbreviated transcription (Latin):
ab introitu portȩ piscium ꝑ
circuitũ usq adophel: et
exaltauit illũ uehementer.
Constituitq principes exer¬
citus in cunctis cruitatibus
iuda munitis: et abstulit
deos alienos et simulachra
de domo dñi: aras quoq
nia extra urbem. Porro in¬
staurauit altare dñi: & im¬
molauit suꝑ illud uictimas
& pacifica & laudem.Pre¬
cepitq iude ut seruiret do¬
mino deo isrł. Atcam̃ adhuc
popłs immolabat in excel¬
sis dño deo suo.Reliqua au¬
tem gestorum manasse & ob¬
secratio cius ad dm̃ suũ. uer¬
baquoq uidentiũ quilo¬
quebant᷑ ad eũ in nomine
sermonib regum isrł. Ora¬
dio quoq: cius & exauditio.
& cuncta peccata atq coN¬
temptus.loca etiam in qui¬
bus ȩdificatuit excelsa. & fe¬
cit lucos et statuas antequã

Expanded text:
ab introitu portae piscium per ab introitu portae piscium per circuitum usque ad Ophel, et exaltavit illum vehementer. Constituitque principes exercitus in cunctis civitatibus Juda munitis: Et abstulit deos alienos, et simulacrum de domo Domini: Aras quoque, nia extra urbem. Porro instauravit altare Domini et immolavit super illud victimas et pacifica et laudem praecepitque Iudae ut serviret Domino Deo Israhel attamen adhuc populus immolabat in excelsis Domino Deo suo reliqua autem gestorum Manasse et obsecratio eius ad Deum suum verba quoque videntium qui loquebantur ad eum in nomine sermonibus regum Israel. Oratio quoque ejus et exauditio, et cuncta peccata atque contemptus, loca etiam in quibus aedificavit excelsa, et fecit lucos et statuas, antequa
Abbreviated transcription (Latin):
mus dei quȩ in ea incensa ẽ.
iterũ rcedificabitur. Ibiq re¬
uertentur. om̃s timentes dm̃.
Et relinquent gentes idõla

Expanded text:
mus Dei quae in ea incensa est iterum reaedificabitur ibique revertentur omnes timentes Deum et relinquent gentes idola
Abbreviated transcription (Latin):
oysi quoq: homini
dei filii annumerat
sunt in tribuleui. Filii m¬
ysi: gerson & eliezer. Fili
gerson: subahel primus
Fuerunt autem filii eliert
roobia primus: & ñ eras
eliezer filii alii. Porro fili
roobia multiplicati sunt
nimis. Filii isaar: salomil
primus.Filii hebron: ier¬
au primus.amarias sc̃s:
iadihel tercius: iec mahã
quartus. Filii iazihel: mi¬
chaprimus. iesia scđs. Filii
merari: mooli & musi. Filii
mooli: eleazar & cis. Mor¬
tuus ẽ autem eleazar: &
non habuit filios. sed filias.
Acceꝑuntq eas filii cis. fr̃s
earum. Filii musi. mooli
& eder & ierimoth tres. Hi
filii leui incognationibus
& familiis suis. principes
ꝓuices. & numerũ capitũ
singulorum: qui faciebant
oꝑaministerii domus dñi.
auiginti annis & supra.

Expanded text:
osi quoque hominis Dei filii annumerati sunt in tribu Levi. Filii Mosi: Gersom, et Eliezer. Filii Gersom: Subuel primus. Fuerunt autem filii Eliezer: Roobia primus; et non erant Eliezer filii alii. Porro filii Roobia multiplicati sunt nimis. Filii Isaar: Salomith primus. Filii Hebron: Jeriau primus, Amarias secundus, Jaziel tertius, Jecmaam quartus. Filii Oziel: Micha primus, Jesia secundus. Filii Merari: Mooli, et Musi. Filii Mooli: Eleazar, et Cis. Mortuus est autem Eleazar, et non habuit filios, sed filias: acceperuntque eas filii Cis fratres earum. Filii Musi: Mooli, et Eder, et Jerimoth, trefilii Levi in cognationibus et familiis suis principes per vices et numerum capitum singulorum, qui faciebant opera ministerii domus Domini a viginti annis et supra.
Abbreviated transcription (Latin):
na seruis tuis.dabo in ciba¬
riatritici choros uiginti
milia. & ordei choros todi¬
dem: oleiquoq: satauigin¬
tmilia. III.

Expanded text:
na servis tuis dabo in cibaria tritici choros viginti milia et hordei choros totidem olei quoque sata viginti milia di
Abbreviated transcription (Latin):
milia utrorum fortiũ. Hu¬
miliatiq sunt filii isrł iN
tempore illo. & uehemen¬
tissime confortati filii iuda:
eo quod sꝑassent in dño deo
patrũ suorũ. Persecutus est
autẽ abia fugientẽ ieroboã.
& cepit cruitates eius bethel.
&filias eius: & iesana.cũ
filiab suis: ephron quoq
& filias eius. Nec ualuit
ultra resistere ieroboam in
dieb abia: quẽ ꝑcussit dñs
et mortuus est. xxx.¬
oitur abia confortato im¬
perio suo. accepit uxores
quatuordecim: ꝓcreauitq ui¬
ginti & duos filios. & sede¬
cim filias.Reliqua autẽ ser

Expanded text:
milia virorum fortium humiliatique sunt filii Israhel in tempore illo et vehementissime confortati filii Iuda eo quod sperassent in Domino Deo patrum suorum persecutus est autem Abia fugientem Hieroboam et cepit civitates eius Bethel et filias eius et Hiesena cum filiabus suis Ephron quoque et filias eius nec valuit ultra resistere Hieroboam in diebus Abia quem percussit Dominus et mortuus est igitur Abia confortato imperio suo accepit uxores quattuordecim procreavitque viginti duos filios et sedecim filias reliqua autem ser
Abbreviated transcription (Latin):
hoc nonmnidum sed icre¬
mentũ quoddam. & ꝓfectus
gentilis & alienigenȩ con¬
uersationis: ꝓpter impiiet
non sacerdotis iasonis nefa¬
rium & mauditum scelus:
ita ut sacerdotes iam ñ circa
altaris officia dediti essent:
sed  contempto demplo & sa¬
crificiis neglectis. festinareis
participes fieri palestre. &
p̃bitionis eius miuistȩ. & in
exercitis disci. Et patrios
quidem honores nichilha¬
bentes: grecas głas optimaᷤ
arbitrabantur. Quarũ grã
ꝑiculosa eos contento habe¬
bat: & eoꝵ instituta emula¬
bantur. Ac ꝑomĩahis consi¬
miles eẽ cupiebant: quos
hostes & ꝑemptores habue¬
rant. In leges enim diumas
impie agere: impune non
cedit. Sed hec sequens tẽ¬
pus declarauit. ꝑ.¬
um autẽ quinquen

Expanded text:
hoc non initium sed increhoc non initium sed incrementum quoddam et profectus gentilis et alienigenae conversationis propter impii et non sacerdotis Iasonis nefarium et inauditum scelus ita ut sacerdotes iam non circa altaris officia dediti essent sed contempto templo et sacrificiis neglectis festinarent participes fieri palestrae et praebitionis eius iniustae et in exercitiis disci et patrios quidem honores nihil habentes graecas glorias optimas arbitrabantur quarum gratia periculosa eos contentio habebat et eorum instituta aemulabantur ac per omnia his consimiles esse cupiebant quos hostes et peremptores habuerant in leges enim divinas impie agere inpune non cedit sed haec sequens tempus declaravit cum autem quinquen
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ pacem rebus dari: nec
symonẽ posse cessare ab stul¬
ed post seleuciuitȩ ex-¬
ꝯcessum. cum suscepisset
regnũ antiochus quinobilis
appellabatur:ambiebat ia¬
son frater onȩ summũ sacer¬
dodium. adito rege ꝓmitceis
ei argenti talenta trecenta
aliis talenta octoginta. Su
ꝑhec ꝓmittebat & alia cen¬
tum quinquaginta: si po¬
testati eius concederetur gym¬
nasium & ephebian sibi con¬
stituere. & eos qui in ieroso¬
limis erant antiochenos scri¬
bere. Quod cum rex annu¬
isset & obtinuisset principa¬
tum: statim ad gentilem r¬
cum contribules suos trans¬
ferre cepit. Et amotis his.
quȩ humanitatis causaiu¬
deis aregibz fuerant consti¬
tuta.ꝑ iohem patrẽ cupole¬
mi qui apud romanos de
amicicia & societate functꝰ
ẽ legatione: legidma ciui¬
um iura destituens. praua
instituta san ciebat. Etem̃
ausus ẽ sub ipsa arce gym¬
nasium constituere: & opti¬
mos quosq epheboꝵ in lu¬
panarib ponere. Erat autẽ

Expanded text:
esse pacem rebus dari nec esse pacem rebus dari nec Simonem posse cessare ab stuled post Seleuci vitae excessum cum suscepisset regnum Antiochus qui Nobilis appellabatur ambiebat Iason frater Oniae summum sacerdotium adito rege promittens ei argenti talenta sexaginta aliis talenta octoginta super haec promittebat et alia centum quinquaginta si potestati eius concederetur gymnasium et ephoebian sibi constituere et eos qui in Hierosolymis erant Antiochenos scribere quod cum rex agnovisset et obtinuisset principatum statim ad gentilem ritum contribules suos transferre coepit et amotis his quae humanitatis causa Iudaeis a regibus fuerant constituta per Iohannem patrem Eupolemi qui apud Romanos de amicitia et societate functus est legationem legitimam civium iura destituens prava instituta sancibat etenim ausus est sub ipsa arce gymnasium constituere et optimos quosque ephoeborum in lupanaribus ponere erat autem
Abbreviated transcription (Latin):
uere sit dei quedam uirtus.
Nam ipse quihabet in celis
habitationẽ uisitator & ad¬
iucor ẽ loci illius: & ueni¬
entes ad malefaciendũ ꝑ¬
cutit ac ꝑdit. Igitur de he¬
lodoro & erarii custodia:
ta se res habet. R. iiii¬
ymon autẽ p̃dictus pe¬
cumarũ & patrie de¬
lator male loquebatur de
onia. tanquã ipse heliodoꝵ
instigasset adhȩc: & ipse fu¬
isset incentor maloꝵ. Pro¬
uisoremq ciuitatis ac de¬
fensorem gentis suȩ & emu¬
latorem legis dei: audebat
insidiatorem regni dicere.
Sed cum mimiciciȩ in tan¬
cum ꝓcederent. ut etiam ꝑ
quosdam symonis necessari¬
os homicidia fierent. conside¬
rans omas ꝑiculum conden¬
donis. & apollomum insa¬
nire utpote ducem celessy¬
riȩ & fenicis: ad augendã
maliciam symonis. ad regẽ
se condulit. Donut cinũ
accusator. sed cõmunẽ uti¬
litatem apud semetipsum
uniuerse multitudinis con¬
siderans. Uidebat enĩsine re¬
gali ꝓuidendia impossibile

Expanded text:
vere sit Dei quaedam virtus vere sit Dei quaedam virtus nam ipse qui habet in caelis habitationem visitator et adiutor est loci illius et venientes ad malefaciendum percutit ac perdit igitur de Heliodoro et aerarii custodia ita se res habet Simon autem praedictus pecuniarum et patriae delator male loquebatur de Onia tamquam ipse Heliodorum instigasset ad haec et ipse fuisset incentor malorum provisoremque civitatis ac defensorem gentis suae et aemulatorem legis Dei audebat insidiatorem regni dicere sed cum inimicitiae in tantum procederent ut etiam per quosdam Simonis necessarios homicidia fierent considerans Onias periculum contentionis et Apollonium insanire utpote ducem Coelesyriae et Foenicis ad augendam malitiam Simonis ad regem se contulit non ut civium accusator sed communem utilitatem apud semet ipsum universae multitudinis considerans videbat enim sine regali providentia inpossibile
Abbreviated transcription (Latin):
unc uero examicis
heliodori quidã con
mo spũ erat constitutus.
Considerans autẽ summus
sacerdos.ne forte rex suspica¬
retur maliciam aliquã ex
iudeis circaheliodorum con¬
summatam: obtulit ꝓsalu¬
te uiri hostiam salutarem.
Cumq: summus sacerdos
exoraret. idem iuuenes eis¬
dem uestib amicti astanteᷤ.
heliodoro dixerunt. Onie
sacerdoti. grãs age. Nam
ꝓpter cum. tibi dñs uitam
donacuit. Tu autem ab eo
flagellatus: nuntia om̃ib
magnalia dei & podestatẽ
Et his dictis: ñ comparue¬
runt. Heliodorus autẽ ho¬
stia deo oblata. & uotis ma¬
gnis ꝓmissis ei qui uiuere
illi concessit: & ome grãs
agens. recepto exercitu repe¬
dabat ad regem. Testabat᷑
autẽ om̃ib: ca qͤ sub oculis
suis uiderat oꝑa magni dei
Cum autem rex inderrogas¬
set heliodorum. quis ẽ aptꝰ
adhuc semel ierosolimã mit¬
ti: ait. Siquem habes ho¬
stem aut regnitui insidia¬
torem. mitte illuc: & flagel¬
latum cũ recipies.si tamen
euaserit. eoquod in loco

Expanded text:
unc vero ex amicis Heliodori quidam rogamo spiritu erat constitutus considerans autem summus sacerdos ne forte rex suspicaretur malitiam aliquam ex Iudaeis circa Heliodorum consummatam obtulit pro salute viri hostiam salutarem cumque summus sacerdos exoraret idem iuvenes eisdem vestibus amicti adstantes Heliodoro dixerunt Oniae sacerdoti gratias age nam propter eum tibi Dominus vitam donavit tu autem ab eo flagellatus nuntia omnibus magnalia Dei et potestatem et his dictis non conparuerunt Heliodorus autem hostia Deo oblata et votis magnis promisit ei qui vivere illi concessit et Oniae gratias agens recepto exercitu repedabat ad regem testabatur autem omnibus ea quae sub oculis suis viderat opera magni Dei cum autem rex interrogasset Heliodorum quis est aptus adhuc semel Hierosolymam mitti ait si quem habes hostem aut regni tui insidiatorem mitte illuc et flagellatum eum recipies si tamen evaserit eo quod in loco
Abbreviated transcription (Latin):
rum argentique accipiebats
de scõrum ratione ꝑsingulos
annos: & hec adsacerdotes
ꝑtineant.qui ministerio
funguntur. Et quicunq
fugerit in templũ quod ẽ
in ierosolimis. & in omĩb
finib eius obnoxius regi
in omni negotio. dimittat᷑:
& uniuersa quȩ sunt eis
in regno meo.libera habe¬
ant. & ad edificanda uel re¬
stauranda oꝑa scõrum.sũp¬
tus dabuntur de ratione re¬
gis.Et ad extruendos mu¬
ros ierłm. & cõmuniendos
in circuitu. sumptus dabun¬
t de ratione regis: & ad constru¬
endos muros iniudea. Ut
audiuit autẽ ionathas et
popłs sermonesistos.ñ credi¬
derunt eis nec receꝑunt eos:
quia recordati sunt malicie
magnȩ quam fecerat inisrł.
& tribulauerat eos ualde.

Expanded text:
rum argenti quae accipiebant rum argenti quae accipiebant de sanctorum ratione per singulos annos et haec ad sacerdotes pertineant qui ministerio funguntur et quicumque fugerint in templum quod est in Hierosolymis et in omnibus finibus eius obnoxios regi in omni negotio dimittatis et universa quae sunt eis in regno meo libera habeant et ad aedificanda vel restauranda opera sanctorum sumptus dabuntur de ratione regis et ad extruendos muros Hierusalem et communiendos in circuitu sumptus dabuntur de ratione regis et ad construendos muros in Iudaea ut audivit autem Ionathas et populus sermones istos non crediderunt eis nec receperunt eos quia recordati sunt malitiae magnae quam fecerat in Israhel et tribulaverat eos valde
Abbreviated transcription (Latin):
mouere negotii aduersus
aliquẽ eorũ inomni causa.
Et ut ascribantur ex iudeis
inexercitu regis ad trigin¬
tamilia uiroꝵ: & dabunt᷑
illis copiȩ ut oportet om̃ib
gercitib regis. Et ex ipsis
adinabuntur qui sint in
munitionib regis magni:
& exhis constituent᷑ supra
negotia regni quȩ aguntur
ex fide. Et principes sint ex
eis: & ambulent legib suis.
sicut p̃cepit rex in terraituda
Et tres eiuitates quȩ addite
sunt iudee ex regione sama¬
riȩ. cum iudea reputentur.
ut sint subuno & ñ obedi¬
ant alie potestati. nisi sum¬
misacerdotis . ꝑtolomaida
& confines eius: quas de¬
di donũ scĩs qui sunt in ie¬
rusalẽ. ad necessarios sump¬
tus scõꝵ. Et egosingulis an¬
nis dabo quindecĩ milia si¬
clorum argenti de rationib
regis quȩ me contingunt:
& omẽ qđ reliquũ suit. qđ
ñ reddiderant qui suꝑ ne¬
gotia erant annis priorib.
exhoc dabunt in oꝑadomꝰ.
Et suꝑhec quinq: milia siclo¬

Expanded text:
et movere negotii adversus et movere negotii adversus aliquem eorum in omni causa et ut adscribantur ex Iudaeis in exercitu regis ad triginta milia virorum et dabuntur illis copiae ut oportet omnibus exercitibus regis et ex ipsis ordinabuntur qui sint in munitionibus regis magni et ex his constituentur supra negotia regni quae aguntur ex fide et principes sint ex eis et ambulent legibus suis sicut praecepit rex in terra Iuda et tres civitates quae additae sunt Iudaeae ex regione Samariae cum Iudaea reputentur ut sint sub uno et non oboediant aliae potestati nisi summi sacerdotis Ptolomaidam et confines eius quas dedi donum sanctis qui sunt in Hierusalem ad necessarios sumptus sanctorum et ego singulis annis dabo quindecim milia siclorum argenti de rationibus regis quae me contingunt et omne quod reliquum fuit quod non reddiderant qui super negotia erant annis prioribus ex hoc dabunt in opera domus et super haec quinque milia siclo
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s iudeos atributis. & p̃¬
cia salis indulgeo. & corona
remitto: &u as seminis. &
dimidiam partẽ fructus lig¬
ni quod est portionis mee
relinquo uobis ex hodier¬
no & deinceps: ne accipia¬
tur aterraiuda. & a tribus
ciuitatib qͦ addite sc̃ illigx
samaria et galilea ex hodier¬
na die. et in tocum tempus.
Et ierłm sit scã et libera cũ
finib suis: & decime & dribu¬
ta ipsius sint. Remitto etiã
potestatem arcis que ẽ in
ierłin. & do eamsummo sa¬
cerdoti: ut consticuat in
eauiros quoscunq ipse ele¬
gerit qui custodiant eam.
Et omnẽ ammã tudeoꝵ que
captiua ẽ aterra iuda inom¬
ni regno meo. relinquo libe¬
ram gratis: ut om̃s atribu¬
tis soluantur etiam pecorũ
suoꝵ. Et om̃s dies sollemne
& sabbata et neomeniȩ. &
dies decreti. & tres dies Ml¬
te diem sollemnẽ. & tres dies¬
post diem sollemnẽ. sint om̃s
immunitatis & remissionis
om̃ib iudeis qui sunt in re¬
gno meo. Et nemohabebit
potestatẽ agere aliquid et

Expanded text:
s Iudaeos a tributis et pretia salis indulgeo et coronas remitto et tertias seminis et dimidiam partem fructus ligni quod est portionis meae relinquo vobis ex hodierno et deinceps ne accipiatur a terra Iuda et a tribus civitatibus quae additae sunt illi ex Samaria et Galilea ex hodierna die et in totum tempus et Hierusalem sit sancta et libera cum finibus suis et decimae et tributa ipsius sint remitto etiam potestatem arcis quae est in Hierusalem et do eam summo sacerdoti et constituat in ea viros quoscumque ipse elegerit qui custodiant eam et omnem animam Iudaeorum quae captiva est a terra Iuda in omni regno meo relinquo liberam gratis ut omnes a tributis resolvantur etiam pecorum suorum et omnes dies sollemnes et sabbata et neomeniae et dies decreti et tres dies ante diem sollemnem et tres post diem sollemnem sint omnes inmunitatis et remissionis omnibus Iudaeis qui sunt in regno meo et nemo potestatem agere aliquid habeat
Abbreviated transcription (Latin):
Et congregauit exercitũ & fe¬
cit arma copiosa.xXXII
tauduit demetrius t̃i¬
ba ista. & contristatus
fecimus. qđ p̃oceupauit nos
alexander  app̃hendere am¬
ciciam iudeorum ad munim̃
sin:Scribam & ego illiuer¬
ba dep̃catoria & cdignitates
& dona: ut sit mecũ in acdruto¬
rium. Et scripsit in hec uer¬
ba. Rexdemetrius.genti iude¬
oꝵsalutem. Qm̃ seruastis ad
nos pactum et mansistis in
amicicia nr̃a. et ñ accessistis
ad inimicos nr̃os: audiuimꝰ
& gauisi sumus. Et nuncꝑ
seuerate achuc conseruare
ad nos fidem. & retribuemꝰ
uobis bona.ꝓhis que feci¬
stis nobiscũ: & remittemꝰ¬

Expanded text:
tum et fecit arma copiosa et audivit Demetrius verba ista et contristatus fecimus quod praeoccupavit nos Alexander adprehendere amicitiam Iudaeorum ad munimen sui scribam et ego illi verba deprecatoria et dignitates et dona ut sit mecum in adiutorio et scripsit in haec verba rex Demetrius genti Iudaeorum salutem quoniam servastis ad nos pactum et mansistis in amicitia nostra et non accessistis ad inimicos nostros audivimus et gavisi sumus et nunc perseverate adhuc conservare ad nos fidem et retribuemus vobis bona pro his quae fecistis nobiscu
Abbreviated transcription (Latin):
contra domũscãm omĩpo¬
tendis dei magnifice gloria¬
tus ẽ: linguam etiã impii
nicanoris p̃cisam iussit par¬
ticulatim auibus dari: ma¬
nũ autẽ dementis: contra
templũ suspendi. Om̃s igit᷑
celi dnm̃ benedixerunt di¬
centes. Benedictus. qui lo¬
cum suũ incontaminatũ ser¬
uauit. Suspendit autẽ ni¬
canoris caput insũma arce:
cuidens ut eẽt. & manife¬
stum sit auxiliũ dei. Itaq
om̃s cõmuni consilio decre¬
uerunt. nullomodo diem
istum absq celebritate p̃te¬
rire. Habere autẽ celebri¬
tatem tertiadecima die men¬
sis ad ar: quoddicitur uoce
syriaca pridie mardocheidie.
gitur his erganicanorem
gestis. et ex illis temporib

Expanded text:
contra domum sanctam omnipocontra domum sanctam omnipotentis Dei magnifice gloriatus est linguam etiam impii Nicanoris praecisam iussit particulatim avibus dari manum autem dementis contra templum suspendi omnes igitur caeli Dominum benedixerunt dicentes benedictus qui locum suum incontaminatum conservavit suspendit autem Nicanoris caput in summa arce evidens ut esset et manifestum sit auxilii Dei itaque omnes communi consilio decreverunt nullo modo diem istum absque celebritate praeterire habere autem celebritatem tertiadecima die mensis adar quod dicitur voce syriaca pridie Mardochei die igitur his erga Nicanorem gestis et ex illis temporib
Abbreviated transcription (Latin):
gelũ tuũ bonũ ante nos in
timore & tremore magnitu¬
dinis brachiitui: & metuans
qui cum blasphemiauenius
aduersus scm̃ popłm tuũ.
Et hic quidem ita ꝑorauit
Nicanor autẽ & quicũ ipso
erant. cum tubis & canticis
admouebant. Iudas uͦ &
qui cũ eo erant inuocato
deo ꝑorationes congressi st̃:
manu quidem pugnantes.
s & cordib dm̃ orantes. ꝓ¬
strauerunt ñ minus tri¬
ginta quinq milia. p̃sen¬
da dei magnifice delecta¬
ci. Cumq cessassent & cũ
gaudio redixent: cognoue¬
runt nicanorem ruisse cũ
armis suis. Facto itaq cla¬
citata: patria uoce omĩpo¬
tentem dm̃ benedicebant.
Recepit autem
iudas qui ꝓ omĩa
corpore & animo mori ꝓ ciui¬
bus paratus erat. caput ni¬
canoris & manũ cum hume¬
ro abscisam ierosolimã ꝑfer¬
ri. Quo cum ꝑuenisset. con¬
uocatis contribulib & sa¬
cerdotib ad altare. accersiit
& eos qui in arce erant: et
ostenso capide nicanoris et
manu nefaria quã extendeis

Expanded text:
gelum tuum bonum ante nos in gelum tuum bonum ante nos in timore et tremore magnitudinis brachii tui ut metuant qui cum blasphemia veniunt adversus sanctum populum tuum et hic quidem ita peroravit Nicanor autem et qui cum ipso erant cum tubis et canticis admovebant Iudas vero et qui cum eo erant invocato Deo per orationes congressi sunt manu quidem pugnantes sed cordibus Dominum orantes prostraverunt non minus triginta milia praesentia Dei magnifice delectati cumque cessassent et cum gaudio redirent cognoverunt Nicanorem ruisse cum armis suis facto itaque clacitata patria voce omnipotentem Dominum benedicebant praecepit autem Iudas qui per omnia corpore et animo emori pro civibus paratus erat caput Nicanoris et manum cum umero abscisam Hierosolymam perferri quo cum convenisset convocatis contribulibus et sacerdotibus ad altare arcersiit et eos qui in arce erant et ostenso capite Nicanoris et manu nefaria quam extendens
Abbreviated transcription (Latin):
L
xhortati itaq iude
sermonib bonis ual¬
de de quib extolli posset
impetus. & animi iuuenũ
confortari: statuerunt di¬
micare & confligere forti¬
der. ut uirtus de negotiis
iudicaret. eoquod ciuitas
Erat enim ꝓuxorib & fili
scĩtate. dmor erat templi.
Sed & eos qui in ciuitate
erant ñ minima sollicitu¬
do habebat. ꝓhis qui con¬
gressuri erant. Et cumiam .iiͦ.
om̃s sperarent iudiciũ fu¬
turum. hostisq adesset at¬
q exercitus eẽt ordinatus.
bestiȩ equitesq oportuno
in loco compositi: conside¬
rans machabeus aduentũ
multtudinis. & apparatũ
uarium armorum ac feroci¬
tatem bestiarũ: extendens
manus in celum. ꝓdigia fa¬
cientẽ dñm inuocauit. qui
ñ scđm armoꝵ potentiã:
s ꝓ ut ipsi placet dat digniꝰ
uictoriam.Dixit autẽ in¬
uocans hoc modo. Tu do¬
mine misisti angłm tuum
sub erechia rege iudee: e
interfecisti de castris senna¬
cherib. centum octoginta
quinq: milia. Et nunc do¬
minator cȩlorum.mitte an¬

Expanded text:
l exhortati itaque Iudae sermonibus bonis valde de quibus extolli possit impetus et animi iuvenum confortari statuerunt dimicare et confligere fortiter ut virtus de negotiis iudicaret eo quod civitas erat enim pro uxoribus et filiisanctitate timor erat templi sed et eos qui in civitate erant non minima sollicitudo habebat pro his qui congressi erant et cum iam omnes sperarent iudicium futurum hostisque adesset atque exercitus esset ordinatus bestiae equitesque oportuno in loco conpositi considerans Macchabeus adventum multitudinis et adparatum varium armorum ac ferocitatem bestiarum extendens manum in caelum prodigia facientem Dominum invocavit qui non secundum armorum potentiam sed prout ipsi placet dat dignis victoriam dixit autem invocans hoc modo tu Domine misisti angelum tuum sub Ezechia rege Iudae et interfecisti de castris Sennacherim centum octoginta quinque milia et nunc Dominator caelorum mitte an
Abbreviated transcription (Latin):
lum et terrã: et quicquid
cȩli ambitu continet᷑ Dñs
om̃ium es: nec ẽ qui resistat
maiestati tuȩ. Cuncta nostiet
scis. quia ñ ꝓsuꝑbia et contu¬
melia. et aliqua głȩ cupiditate
fecerimhoc: ut ñ adorauerĩ
aman suꝑbissimũ. Libenter
enim ꝓsalute isrł etiam uesti¬
gia pedum eius deosculari
paratus essem: seddmuine
honorem dei mei dansferrẽ
adhominẽ: et ne quenquã
adorarẽ. excepto deo meo.
Et nunc dnẽ rex ds̃ abrahã
miserere poplitui.quia uo¬
lunt nos inimicinri ꝑdere :
et hereditatẽ tuam delere.

Expanded text:
et terram, et quidquid coeli ambitu continetur. Dominus omnium es, nec est qui resistat majestati tuae. Cuncta nosti, et scis, quia non pro superbia et contumelia, et aliqua gloriae cupiditate, fecerim hoc ut non adorarem Aman superbissimum libenter enim pro salute Israel etiam vestigia pedum ejus deosculari paratus essem, sed timui ne honorem Dei mei transferrem ad hominem, et ne quemquam adorarem excepto Deo meo. Et nunc, Domine rex Deus Abraham, miserere populi tui, quia volunt nos inimici perdere, et haereditatem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
qui om̃ib ꝓuinciis p̃positus
ẽ et scds a rege. & quẽ patris
loco colimus monstrauerit.
cũ coniugib ac liberis dele-¬
antur abinimicis suis: nul¬
lusq eorum misereatur. qͣr¬
tadecima die duodecimi men¬
sis adar annip̃sentis: ut ne¬
fariihomines uno die adin¬
feros descendentes.reddant
imꝑio nr̃o pacẽ quã turbaue¬
rant. Hucusq exemplar e¬
pistolȩ. Quȩ sequunt᷑ post
in eoloco scriptarepperi.ubi
legitur: ꝑgensq: mardocheus
fecit omĩa quȩ mandauerat
ei hester: nec tamen habent᷑
inhebraico. et apud nullum
penitus ferunt᷑ interp̃tum:
Mardocheus autem dep̃catꝰ
ẽ dñm. memor om̃ium oꝑum
cius: et dixit. Dñe dñe rex

Expanded text:
qui omnibus provinciis praepositus qui omnibus provinciis praepositus est, et secundus a rege, et quem patris loco colimus, monstraverit, cum conjugibus ac liberis deleantur ab inimicis suis: nullusque eorum misereatur, quartadecima die duodecimi mensis ADAR anni praesentis: ut nefarii homines una die ad inferos descendentes, reddant imperio nostro pacem, quam turbaverant. Hucusque exemplar epistolae. Quae sequuntur, post eum locum scripta reperi, ubi legitur. Pergensque Mardochaeus, fecit omnia quae ei mandaverat Esther. Nec tamen habentur in Hebraico, et apud nullum penitus feruntur interpretum. Mardochaeus autem deprecatus est Dominum, memor omnium operum ejus, et dixit: Domine, Domine, rex
Abbreviated transcription (Latin):
eius imꝑio subiecti sunt: sa¬
lutẽ dicit. Cum plurimnisgo
tib imꝑarem et uniuersũ orbẽ
meȩ ditiomi subiugassem: uo¬
luinequaquã abuti potentiȩ
inagnitudine: sed elementia
et lenitate gub̃nare subiectos:
ut absq ullo terrore uitam si¬
lentio transigentes. optata
cunctis mortalib pace frue¬
rentur. Querente autẽ me a
consiliariis meis quomͦ hoc
posset impleri: unus qui sa¬
pientia et fide ceteros p̃celle¬
bat. et erat post regẽ sc̃s
amannomine. indicauit
michi in doto orbe derrarũ po¬
pulũ eẽ disꝑsum. qui nouis
uteret᷑ legib. et contra omni¬
um gentiũ faciens consuetu¬
dinẽ. regum iussa contemne¬
ret: et unuersarũ concordi¬
am nationũ sua dissensione
uiolaret. Quod cũ didicisse¬
mus.uidentes unam gentẽ
rebellẽ aduersũ omẽ hominũ
genus ꝑuersis uti legib. nr̃is¬
q iussionib contraire. et tur¬
bare subiectarũ nobis ꝓuinci¬
arũ pacem atq: concordiam:
iussimus ut quoscunq aman

Expanded text:
unt, salutem. Cum plurimis tibus imperarem, et universum orbem meae ditioni subjugassem, volui nequaquam abuti potentiae magnitudine, sed clementia et lenitate gubernare subjectos, ut absque ullo terrore vitam silentio transigentes, optata cunctis mortalibus pace fruerentur. Quaerente autem me a consiliariis meis, quomodo hoc posset impleri, unus qui sapientia et fide caeteros praecellebat, et erat post regem secundus, Aman nomine, indicavit mihi in toto orbe terrarum populum esse dispersum, qui novis uteretur legibus, et contra omnium gentium consuetudinem faciens, regum jussa contemneret, et universarum concordiam nationum sua dissensione violaret. Quod cum didicissemus, videntes unam gentem rebellem adversus omne hominum genus perversis uti legibus, nostrisque jussionibus contraire, et turbare subjectarum nobis provinciarum pacem atque concordiam, jussimus, ut quoscumque Aman,
Abbreviated transcription (Latin):
datis ei ꝓdelatione muneri¬
b. Aman uͦ filius amacdathi
bugeus erat gloriosissimus
coram rege: et uoluit nocere
mardocheo et popło cius ꝓ
duob regis eunuchis qu
fuerant interfecti.
Iucusq ꝓemiũ. Que se¬
quuntur in eoloco positae¬
rant. ubi scriptum ẽ in uolu¬
mine. et diripuerunt bona
uel substantaᷤ eorũ: quȩ in
solauulgata editione repꝑim
Epistole autẽ. hoc exẽplar

Expanded text:
datis ei pro delatione muneridatis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant interfecti. Hucusque Prooemium. Quae sequuntur, in eo loco posita erant, ubi scriptum est in volumine. Et diripuerunt bona, vel substantias eorum. Quae in sola Vulgata editione reperimus. Epistolae autem hoc exemplar
Abbreviated transcription (Latin):
brarum et discriminis tribu¬
lationis et angustiȩ: et in¬
gens formido suꝑ terram.
Conturbataq ẽ gens iustoꝵ
timentiũ malasua . et p̃para¬
ta  ad mortẽ: clamauert̃q: ad
dm̃. Et illis uociferantibus
fons paruus creuit influui¬
tm maximũ: et inaquas
plurimas redundauit. Lux
et sol ortus ẽ: et humiles
exaltati sunt. et deuorauer̃t
inclitos. Quod cũ uidisset
mardocheus. et surrȩxisset
de stratu. cogitabat quid ds̃
facere uellet: et fixumhabe¬
bat in animo.surre cupiens
quid significaret somnium.
thara eunuchis regis: qui
iamtores erant palatii Cũ¬
q intellexisset cogitationes
eoꝵ. et curas diligentius ꝑ¬
uidisset. didicit quod cona¬
rentur in regem artarxer¬
xem manus mittere: et nunti¬
auit suꝑ coregi. Qui de utro¬
q habita questione: confessos
duci iussit ad mortẽ. Rex au¬
tẽ quod gestum erat scripsit
in cõmentariis. Sed et mar¬
docheus rei memoriã. litde¬
ris tradidit. Precepitq ei rex
ut in aula palatii moraret᷑

Expanded text:
brarum et discriminis, tribulationis et angustiae, et ingens formido super terram. Conturbataque est gens justorum timentium mala sua, et praeparata ad mortem. Clamaveruntque ad Deum: et illis vociferantibus, fons parvus crevit in fluvium maximum, et in aquas plurimas redundavit. Lux et sol ortus est, et humiles exaltati sunt, et devoraverunt inclytos. Quod cum vidisset Mardochaeus, et surrexisset de strato, cogitabat quid Deus facere vellet, et fixum habebat in animo scire cupiens quid significaret somnium. Thara eunuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nuntiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur,
Abbreviated transcription (Latin):
pitius esto sorti et fumculo tuo.
& conuerte luctum nr̃m in
gaudiũ: ut uiuentes laude¬
mus nom̃ tuũ dñe: et ñ clau¬
das orate canentum. Omĩs
quoq: isrł parimente et ob

Expanded text:
rti et funiculo tuo: et converte luctum nostrum in gaudium, ut viventes laudemus nomen tuum, Domine, et ne claudas ora te canentium. Omnis quoque Israel pari mente et ob
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt ciuitates munitas in
iudea. munitionẽ quȩ erat
in iericho & in aminaũ et
in bethoron et bethel. et thã¬
natham et fara. & thopo mu¬
ris excelsis & portis et seris:
& posuit custodiam in eis.
ut inimicicias exercerent
in isrł. Et muniuit ciuitatẽ
bethsuram. et garara et ar¬
cem. & posuit in eis auxilia
& apparatum escarũ: & acce¬
pit filios principum regio¬
nis obsides. & posuit eos in

Expanded text:
verunt civitates munitas in verunt civitates munitas in Iudaea munitionem quae erat in Hiericho et in Ammaum et in Bethoron et Bethel et Tamnatan et Phara et Thopo muris excelsis et portis et seris et posuit custodiam in eis ut inimicitias exercerent in Israhel et munivit civitatem Bethsuram et Gazara et arcem et posuit in eis auxilia et adparatum escarum et accepit filios principum regionis obsides et posuit eos in
Abbreviated transcription (Latin):
& musicis & armis multis.
E surrexerunt adeos cũ
insidiis & occiderunt eos:
& ceciderunt multi uulne¬
rati. & residui fugerunt
in montẽ.Et acceꝑunt oĩa
spolia eoꝵ. & conuerse st̃
nuptiȩ in luctum: et uox
musicoꝵ ipsoꝵ in lamentũ.
Et uindicauerunt uindictã
sanguinis frĩs sui: et reuer¬
si sunt adripam iordanis.
Et audiit bacchides et
uenit die sabbatorum usꝙ
adhoram iordanis inuirdo¬
te multa: & dixit ad suos
ionathas.Surgamus et
pugnemus contra inimicos
nrõs. Non ẽ enim hodie.
sicut heri et nudius tercius
Ecce eñ bellum ex aduerso
aqua uero iordanis hinc &
inde: & ripe & paludes et
saltus. & ñ est locus deuer¬
tendi. Nunc gͦ clamate in
celũ: ut liberemim de ma¬
nu inimicorũ ur̃oꝵ. Et com¬
missum ẽ bellũ. & extendit
ionathas manũsuam ꝑcu¬
dere bacchidem. & deuerdit
ab eo retro: & dissiliuit io¬
runt ad eos iordanẽ. & ceci¬
derunt de parte bacchidis
die illa mille uirr: & reuer¬
si sunt in ierłm. Et edifica¬

Expanded text:
rmis multis et surrexerunt ad eos cum insidiis et occiderunt eos et ceciderunt multi vulnerati et residui fugerunt in montem et acceperunt omnia spolia eorum et conversae sunt nuptiae in luctum et vox musicorum ipsorum in lamentum et vindicaverunt vindicta sanguinem fratris sui et reversi sunt ad ripam Iordanis et audivit Bacchides et venit die sabbatorum usque ad oram Iordanis in virtute multa et dixit ad suos Ionathas surgamus et pugnemus contra inimicos nostros non est enim hodie sicut heri et nudius tertius ecce enim bellum ex adverso aqua vero Iordanis hinc et inde et ripae et paludes et saltus et non est locus devertendi nunc ergo clamate in caelum ut liberemini de manu inimicorum vestrorum et commissum est bellum et extendit Ionatha manum suam percutere Bacchidem et devertit ab eo retro et desiluit Iorunt ad eos Iordanem et ceciderunt de parte Bacchidis die illa mille viri et reversi sunt Hierusalem et aedifica
Abbreviated transcription (Latin):
micos suos ut cõmendaret
illis apparatũ suũ. qͥ erat
copiosus. Et exierunt filii
iambri ex madaba: & comp̃¬
henderunt iohannẽ & omĩa
quȩ habebat. & abierunt
habentes ea. Post hec uer¬
ba renuntiatum ẽ ionathe
& symoni fr̃i etus. quia filii
iambri faciunt nuptiasma¬
gnas: & ducunt sponsam
ex madaba filiam unius de
magnis principib chana¬
an.cũ ambitione magna.
Et recordati sunt sangumis
iohis frĩs sui: & ascender̃t
& absconderunt se sub tegu¬
mento montis. Et leuauert
oculos suos & uiderunt. &
ecce tumultus & apparatꝰ
multus: & sponsus ꝓcessit
& amici etus & fr̃s eius ob

Expanded text:
micos suos ut commendaret micos suos ut commendaret illis adparatum suum qui erat copiosus et exierunt filii Iambri ex Madabas et conprehenderunt Iohannem et omnia quae habebat et abierunt habentes ea post haec verba renuntiatum est Ionathae et Simoni fratri eius quia filii Iambri faciunt nuptias magnas et ducunt sponsam ex Nadaba filiam unius de magnis principibus Chanaan cum ambitione magna et recordati sunt sanguinis Iohannis fratris sui et ascenderunt et absconderunt se sub tegumento montis et levaverunt oculos suos et viderunt et ecce tumultus et adparatus multus et sponsus processit et amici eius
Abbreviated transcription (Latin):
In dieb illiᷤ facta ẽ fames ma¬
gna ualde: & tradidit se bac¬
chidi omĩs regio eorum cũ
ipsis. Et elegit bacchidesim¬
pios uiros. & constituit eoᷤ
dños regionis: & exquire¬
bant & ꝑscrutabantur ami¬
cos iude. & adducebant eoᷤ
ad bacchidem. & uindicabat
in illos & illudebat. Et facta
ẽ tribulatio magna in isrł:
uir simibis ei non est qͥ exeat
contrainimicos.bacchidem
& eos quiimmici sunt gen¬
tinrẽ. Nunc itaq te elegimꝰ
hodie ꝓ co nobis eẽ principẽ
& ducem: adbellandũ bellũ
pit ionathas tempore
illo principatum: & surre¬
xit loco iude frĩs sui. Et cog¬
nouit bacchides: & querebat
occidere eũ Et cognotit iona¬
thas. & symon fr̃ eius. & om̃s
quicũ eo erant. & fugert̃ in
desertũ thecue: & conseder̃t
adaqͣm lacus asphar. Et cogno¬
uit bacchideᷤ. & die sabb̃oꝵ ue
nit ipse & oĩs exercitꝰ eius trans
iordanen: & misit fr̃em suũ ducẽ
popłi. & rogauit nabatheos a¬

Expanded text:
in diebus illis facta est fames main diebus illis facta est fames magna valde et tradidit se Bacchidi omnis regio eorum cum ipsis et elegit Bacchides impios viros et constituit eos dominos regionis et exquirebant et perscrutabantur amicos Iudae et adducebant eos ad Bacchidem et vindicabat in illos et inludebat et facta est tribulatio magna in Israhel vir similis ei non est qui exeat contra inimicos Bacchidem et eos qui inimici sunt genti nostrae nunc itaque te elegimus hodie esse nobis principem et ducem ad bellandum bellum pit Ionathas tempore illo principatum et surrexit loco Iudae fratris sui et cognovit Bacchides et quaerebat eum occidere et cognovit Ionathas et Simon frater eius et omnes qui cum eo erant et fugerunt in desertum Thecuae et consederunt ad aquam lacus Asphar et cognovit Bacchides et die sabbatorum venit ipse et omnis exercitus eius trans Iordanem et misit fratrem suum ducem populi et rogavit Nabatheos a
Abbreviated transcription (Latin):
tubis. Exclamauerunt aut̃
& qui erant ex parte iudee
dam ipsi. & commota ẽ terra
auoce exercituũ: & cõmissũ
ẽ p̃lium a mane usq ad ues¬
peram.Et uidit iudas qua
firmior ẽ pars exercitus bac¬
chidis in dextris: & conue¬
nerunt cũ ipso om̃s constan¬
des corde. & contrita ẽ dexte¬
ra pars ab eis. & ꝑsecutus ẽ
eos usq ad montẽ aroti. Et
qui in sinistro cornu erant
uiderunt qđ contritum ẽ
dextrum cornu: & secutist̃
post iudam & qui cũ ipso
erant atergo. Et ingraua¬
tum ẽ p̃lium. & ceciderus
multi uulnerati ex his et
illis: & iudas cecidit & cȩte¬
ri fugerunt. Et ionathas
& symon tulerunt iudam
magno. Et lugebant dies
multos: & dixerunt. Quo¬
modo cecidit potens qui sal¬
uum faciebat isrł: Et cetera
uerbaiude bellorum & uir¬
Nulta enim erant ualde:
Ut factum est.
post obitũ iudȩ emer¬
serunt iniqui in omĩb fini¬
bus isrł: & exorti sunt om̃s
qui oꝑabantur iniquitatẽ.

Expanded text:
tubis exclamaverunt autem et tubis exclamaverunt autem et hii qui erant ex parte Iudae etiam ipsi et commota est terra a voce exercituum et commissum est proelium a mane usque ad vesperam et vidit Iudas quia firmior est pars exercitus Bacchidis in dextris et convenerunt cum ipso omnes constantes corde et contrita est dextra pars ab eis et persecutus est eos usque ad montem Azoti et qui in sinistro cornu erant viderunt quod contritum est dextrum cornu et secuti sunt post Iudam et qui cum ipso erant a tergo et ingravatum est proelium et ceciderunt vulnerati multi ex his et illis et Iudas cecidit et ceteri fugerunt et Ionathas et Simon tulerunt Iudam magno et lugebant dies multos et dixerunt quomodo cecidit potens qui salvum faciebat Israhel et cetera verba Iudae bellorum et virmulta enim erant valde et factum est post obitum Iudae emerserunt iniqui in omnibus finibus Israhel et exorti sunt omnes qui operabantur iniquitatem
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ exercitus. quia multi
sunt: & timuerunt ualde.
Et multi subtraxerunt se de
castris: & ñ remanserunt ex
eis nisi octingend uiri. Et
uidit iudas quod defluxit
exercitus suus & bellũ ꝑurge¬
bat eũ: et confractus ẽ corde:
quia ñ habebat dempus con¬
gregandieos. & dissolutus ẽ.
& dixit his qui residui erant
Surgamus & eamus ad auer¬
sarios nrõs: si poterimus pu¬
gnare aduersus eos. Et au̾¬
tebant eũ dicentes. Nonpo¬
terimus sed liberemus ani¬
mas nrãs modo: & reuerta¬
mur ad fr̃s nr̃os & tune pu¬
gnabimus aduersus eos. Noᷤ
autem pauci sumus. Et ait
iuda ᷤ. Absit istam rem facere:
ut fugiamus ab eis. Et si
appropiauit tempus nr̃m.
moriamur inuirtute ꝓpter
tus de castris: & stete¬
runt illis obuiam. Et diui¬
si sunt equites in duas par¬
tes. et fundibalarii & sagi¬
tarii p̃ibant exercitũ: & pͥmi
certaminis om̃s potentes Bae¬
chides autem erat in dextro
cornu. Et ꝓximauit legio ex
duab partib: & clamabars

Expanded text:
tudinem exercitus quia multi sunt et timuerunt valde et multi subtraxerunt se de castris et non remanserunt ex eis nisi octingenti viri et vidit Iudas quod defluxit exercitus suus et bellum perurguebat eum confractus est corde quia non habebat tempus congregandi eos et dissolutus est et dixit his qui residui erant surgamus et eamus ad adversarios nostros si poterimus pugnare adversus eos et avertebant eum dicentes non poterimus sed liberemus animas nostras modo et revertemur ad fratres nostros et pugnabimus adversus eos nos autem pauci sumus et ait Iudas absit istam rem facere ut fugiamus ab eis et si adpropiavit tempus nostrum moriamur in virtute propter tus de castris et steterunt illis obviam et divisi sunt equites in duas partes et fundibalarii et sagittarii praeibant exercitum et primi certaminis omnes potentes Bacchides autem erat in dextro cornu et proximavit legio ex duabus partibus et clamabant
Abbreviated transcription (Latin):
lius eius: finees filius eius:
abisue filius eius: bocci
filius eius:ozi filius cius:
zaraia filius eius:meraioth

Expanded text:
lius eius Finees filius eius Abisue filius eius Bocci filius eius Ozi filius eius Zaraia filius eius Meraioth
Abbreviated transcription (Latin):
em: sed fui semꝑ mutans
loca tabernaculi. & inten¬
torio manens cũ omĩ isrł.
Nunquid locutus sũ sal¬
tem uni iudicũ isrł̃. quib
p̃ceꝑam ut pascerent popu¬
lum meũ & dixi. quare ñ
edificasti michi domũ cȩdri¬
nam: Nunc itaq sic loque¬
ris ad seruũ meũ dauid.
Hec dicit dñs exercituum.
Ego tuli te cum in pascuis
sequerens gregem ut esses
dux popłi merisrł. & fui
tecũ quocunq prexisti.
& interfeci om̃s inimicos tu¬
os coram de: feciq tibi no¬
men quasi unius magnoꝵ

Expanded text:
em sed fui semper mutans em sed fui semper mutans loca tabernaculi et in tentorio manens cum omni Israhel numquid locutus sum saltim uni iudicum Israhel quibus praeceperam ut pascerent populum meum et dixi quare non aedificastis mihi domum cedrinam nunc itaque sic loqueris ad servum meum David haec dicit Dominus exercituum ego tuli te cum in pascuis sequereris gregem ut esses dux populi mei Israhel et fui tecum quocumque perrexisti t interfeci omnes inimicos tuos coram te fecique tibi nomen quasi unius magno
Abbreviated transcription (Latin):
holocausta dnõ suꝑ altare
holocaustomatis iugiteR
mane & uespere iuxta om¬
na quȩ scripta sunt in lege
dñ quam p̃cepit isrłi. Et
post eum heman & idithun
& reliquos electos unũqͦn¬
q: uocabulosuo:ad confi¬
num miscdia eius. Heman
quoq & idithun canentes
tuba. & quatientes cymba¬
la: & omĩa musicorũ orga¬
na.ad canendũ deo. Filios
autem idithun fecit esse
portarios. Reuersusq est
omnis popłs in domũ su¬
am: & dauidut benedice¬
ret etiam domuisuȩ. Lxxx
umautẽ habitaret xUil.¬
dauid in domo sua:
dixit ad nathan ꝓpham
Ecce ego habito  in domo ce¬
drina: archa autẽ federis
dni sub pellibus ẽ. Et ait
nathan ad dauid.Omnia
quȩ incorde tuo sunt.fac.
Ds enim tecũ ẽ. Igit᷑ nocte
illa factus ẽ sermo dñi ad
nathan dicens. Uade et lo¬
quere dauidseruo meo.Hec
dicit dñs.Nonȩdificabis
cu michi domũ adhabitan¬
dum. Neq enim mansi in
domo ex eo tempore quo
eduxi isrł usq ad hanc di¬

Expanded text:
holocausta Domino super altare holocausta Domino super altare holocaustomatis iugiter mane et vespere iuxta omnia quae scripta sunt in lege Domini quam praecepit Israheli et post eum Heman et Idithun et reliquos electos unumquemque vocabulo suo ad confinum misericordia eius Heman quoque et Idithun canentes tuba et quatientes cymbala et omnia musicorum organa ad canendum Deo filios autem Idithun fecit esse portarios reversusque est omnis populus in domum suam et David ut benediceret etiam domui suae cum autem habitaret David in domo sua dixit ad Nathan prophetam ecce ego habito in domo cedrina arca autem foederis Domini sub pellibus est et ait Nathan ad David omnia quae in corde tuo sunt fac Deus enim tecum est igitur nocte illa factus est sermo Dei ad Nathan dicens vade et loquere David servo meo haec dicit Dominus non aedificabis tu mihi domum ad habitandum neque enim mansi in domo ex eo tempore quo eduxi Israhel usque ad hanc di
Abbreviated transcription (Latin):
leuate sacrificiũ & uenite
in conspectu eius : & ado¬
rate dñm indecore sco.Cõ¬
moueat᷑ a facie illius omnis
terra: ipse enĩfundauit or¬
bem immobilẽ. Letent᷑ cebi
& exuldet tra: & dicant in
nationib dñs regnauit.
Tonet mare & plenitudo
eius: exultent agri & om¬
nia quȩ meis sunt. Tunc
laudabunt ligna saltus
coram dñõ: quiauenit u¬
dicare teriam. Confidemi¬
Saluanos ds̃ saluator nr̃
& congrega nos. & erue de
gentib : ut confiteamur
nomini scõ tuo. & exulte¬
mus in carminib duis.
Benedictus dñs ds̃ isrł ab
eterno usq mȩternũ: et
dicat omĩs popłs amen. e
creliquit itaq: ibi co¬
ram archafederis
dñi asaph & fr̃s eius: ut
ministrarent inconspectu
arche iugiter ꝑsingulos
dies. & uices suas.Porro o¬
bededom & fr̃s eius sexa¬
ginta octo.Et obededom fi¬
lũ idithun & osa constituit
ranitores. Sadoc autẽ sacer¬
dotem. & fr̃s illius sacerdo¬
tes coram tabernaculo do¬
mimi in excelso quod erat
ingabaon: ut offerrent

Expanded text:
levate sacrificium et venite in conspectu eius et adorate Dominum in decore sancto commoveatur a facie illius omnis terra ipse enim fundavit orbem inmobilem laetentur caeli et exultet terra et dicant in nationibus Dominus regnavit tonet mare et plenitudo eius exultent agri et omnia quae in eis sunt tunc laudabunt ligna saltus coram Domino quia venit iudicare terram confitemiSalva nos, Deus salvator noster, et congrega nos, et erue de gentibus: Ut confiteamur nomini sancto tuo, et exsultemus in carminibus tuis. Benedictus Dominus Deus Israel ab aeterno usque in aeternum et dicat omnis populus amen et dereliquit itaque ibi coram arca foederis Domini Asaph et fratres eius ut ministrarent in conspectu arcae iugiter per singulos dies et vices suas porro Obededom et fratres eius sexaginta octo et Obededom filium Idithun et Osa constituit ianitores Sadoc autem sacerdotem et fratres illius sacerdotes coram tabernaculo Domini in excelso quod erat in Gabaon ut offerrent