comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in regnũ induce̾t. Acceptis itaꝙ
a pacoro multis milib parthoꝵ
antigonꝰ ierłm expugnabat. ⁊ pha¬
selus quidẽ muros: herodes do¬
mũ regiam: custodiebat. S cum
intͣsset urbẽ antigonꝰ: in dieb
pentecostes: etiã in foro dimica¬
tum ẽ. Cũ aũt de pace tctaret᷑
antigonꝰ pacoꝵ regem arbitrum
in dolo deposcebat. E gressi st̃ gͦ
cũ eis descend̾e. suadente man¬
anne: ut nũqͣm ficłi parthoꝵs
fidem adiberet. Hircanus uͦ ⁊ pba¬
selus: in itin̾e a parchis cõp̾hen¬
si st̃. Quo accepto: herodes noctu
ad idumeos contͥbules suos con¬
fugit. p̃misit quidẽ uxores:
filios: ⁊ uniu̾sam suppellectilẽ.
& ip̃e subsequens. impetꝰ sequen¬
dium sustinebat. Grauiores aũt
parchis uideos in fuga exꝑtꝰ ẽ
cũ quib: sexagesimo a ciuita¬
te stadio dimicauit. ibiq ob
incredibilẽ uictoriã: castrum
munitissimũ postea firmauit.
qd̃ ⁊ herodion dix̃. Dimissis au̾t

Expanded text:
in regnum induceret. Acceptis itaque in regnum induceret. Acceptis itaque a Pachoro multis millibus Parthorum, Antigonus Jerusalem expugnabat, et Phasaelus quidam muros, Herodes domum regiam custodiebat. Sed cum intrasset urbem Antigonus in diebus Pentecostes etiam in foro dimicatum est. Cum autem de pace tractaretur, Antigonus Pachorum regem in dolo deposcebat. Egressi sunt ergcum eis descendere, suadente Marianne, ut nunquam fidei Parthorum fidem adhiberet. Hircanus vero, et Phasaelus in itinere a Parthis comprehensi sunt. Quo accepto Herodes noctu ad Idumaeos contribules suos confugit. Praemisit quidem uxores, et filios et universam supellectilem, et ipse subsequens impetus subsequentium sustinebat. Graviores autem Parthis Judaeos in fuga expertus est, cum quibus sexagesimo a civitate stadio dimicavit, ibique ob incredibilem victoriam castrum munitissimum postea firmavit, quod, et Herodion dixit. Dimissis autem
Abbreviated transcription (Latin):
ex mathaca:samaritide.Herodes
antipas qui post tetrarcha fu¬
it: ⁊ philippus: ex cleopatra iero¬
solimitide. herodẽ t̃n hunc: qͥdã
dee facti sunt ab antonio
int̾fecto: cesar in italiam:
antoniꝰ in siriã. discessert̃: iud̃oꝵ
optimates phaselũ ⁊ herodem
apud antoniũ accusabans. qd
reꝵ sũmã ui possid̾ent: nomen
tm̃ suꝑesset hucano. herodes
aũt munib placauit antoniũ¬
aut denuo antiochie . a.c. uiris
iud̾is accusarent᷑: astante etiã
hircano: ꝑcunctabat᷑ hircanũ
antoniꝰ: quinã reb gerendis e̾eñ
aptissimi. Cũq herodẽ ⁊ fr̃s eiꝰ
aliis p̃tulisset: hilaratꝰ antoniꝰ
eos de ꝓcuratorib tetrarchas iu¬
deȩ declarauit. Abeunte autẽ
antonio romã: pacorꝰ rex par¬
thoꝵ: in manu ualida: eufratẽ
tͣnsgressus ẽ. Ad quẽ descendens
lisanias antigoni neꝑos: filius
tholomei ex alexandra ut predi¬
ctũ ẽ: pollicitꝰ ẽ talenta mille.
u̾gines qͥngentas. ut antigonũ

Expanded text:
ex Mathaca Samaritide, Herodes Antipas, qui post tetrarcha fuit, et Philippus ex Cleopatra Jerosolymitide. Herodem tamen hunc quidam daeae facti sunt ab Antonio,interfecto, Caesar in Italiam, Antonius in Syriam discesserunt, Judaeorum optimates Phasaelum, et Herodem, apud Antonium accusabant, quod rerum summam vi possiderent, nomen tantum superesset Hircano. Herodes autem muneribus placavit Antoniautem denuo Antiochiae a centum viris Judaeis accusaretur, astante etiam Hircano percontabatur Hircanum Antonius, quinam rebus gerendis essent aptissimi. Cumque Herodem et fratres ejus aliis praetulisset, hilaratus Antonius, eos de procuratoribus tetrarchas Judaeae declaravit. Abeunte autem Antonio Romam, Pachorus rex Parthorum in manu valida Euphratem transgressus est. Ad quem descendens Lysanias Antigoni nepos, filius Ptolemaei ex Alexandra, ut praedictum est, pollicitus est talenta mille, et virgines quingentas, ut Antigonum
Abbreviated transcription (Latin):
tñ excelsa ñ abstulit. Ip̃e edificauit
portã domꝰ dñi sublimissimã. qͣm
qͥdã putant turrĩ gregis. ħ ẽ q̃ in
In dieb huiͦ: rasin rex syrie.⁊ pha¬
cee rex isrł: ceꝑunt infestare regnũ
iuda. Sub ioathã. exorsus ẽ ꝓpħa¬
re naum: de helcesi. de tribu syme¬
on. contͣ niniuen. p̾dicens. ħ dic̃

Expanded text:
tamen excelsa non abstulit. Ipse aedificavit portam domus Domini sublimissimam , » quam quidam putant turrim gregis. Haec est quIn diebus hujus, Rasin rex Syriae, et Phacee rex Israel, coeperunt infestare regnum Juda. Sub Joathan exortus est prophetare Nahum de Ecelsaei, de tribu Simeon, contra Ninivem praedicen
Abbreviated transcription (Latin):
facta ẽ in hc̃ modũ. Palus que cͥ¬
cũdabat eã: suꝑinundauit eam.
facto parit̾ t̾remotu ⁊ igne de sub¬
limi emisso. De qͣ inundatione ui¬
dans ñ faciet innocentẽ dñs. in tẽ¬
aliã littam legit᷑ ibi: mundans:
ñ faciet innocent᷑e. Tñ librũ suũ
scripsit post captiuitatẽ .x. tͥbuũ:
sub erechia. dũ uastaret᷑ t̾ra uida
ab assyriis. In quo pleniꝰ ꝓpħauit
de destructione assyrioꝵ: in conso¬
lationẽ gentis suȩ. qͥ tandẽ mor¬
tuus ẽ in t̾ra sua in pace. ⁊ sepultꝰ.
Sub ioathã: iudit ysaias dñm se

Expanded text:
facta est in hunc modum: Palus, quae circumdabat eam, superinundavit eam, facto pariter terrae motu, et igne de sublimi emisso, de qua inundatione vidans non faciet innocentem Dominus in temaliam litteram legitur ibi: « Mundans non faciet innocentem. » Tamen librum suum scripsit post captivitatem decem tribuum sub Ezechia, dum vastaretur terra Juda ab Assyriis, in quo plenius prophetavit de destructione Assyriorum in consolationem gentis suae. Qui tandem mortuus est in terra sua in pace, et sepultus. Sub Joath
Abbreviated transcription (Latin):
hen filiꝰ gaddi de thcrsa: ꝑcussit eũ
in samaria. ⁊ regnauit ꝓeo. Qͥ ꝑcus¬
sit thersã ⁊ t̾minos eiꝰ: eo qd̾ conciues
suꝑ isrł .x. annis ⁊ ambulauit in
uiis ieroboã. In dieb eiꝰ ascendit phul
rex assyrioꝵ in thersã. ss dedit ei ma¬
nahen: mille talenta argenti: ut re¬
genti a potentibꝰ ⁊ diuitibꝰ t̾re ꝑ sin¬
manaben uituloᷤ aureoᷤ: qͥ erant in
dan: in bethel. s ñ ueroᷤ. Sacͥdoteᷤ enĩ
dolo sustulert aureoᷤ uitulos ⁊ abscon¬
deit̃ eoᷤ. ⁊ fecert̃ ereoͤ deauratoᷤ simileᷤ
ilł. qͦs misit manaben regi assyrioꝵ.
Qͣ fraude pꝰea ꝑcepta: regeᷤ assyrioꝵ pl̃i¬
mũ exarseit contͣ isrł ss mortũ ẽ ma¬
nahen⁊ regnauit ꝓ eo filiꝰ eiꝰ phaceia¬

Expanded text:
de Thersa, percussit eum in Samaria, et regnavit pro eo. Qui percussit Thapsam, et terminos ejus, eo quod concives super Israel decem annis, et ambulavit in viis Jeroboam. In diebus ejus ascendit Phul rex Assyriorum in Thapsam, et dedit ei Manahen mille talenta argenti, ut regenti a potentatibus, et divitibus terrae per sine vitulos aureos, qui erant in Dan et Bethel, sed non est verum. Sacerdotes enim dolo sustulerunt aureos vitulos, et absconderunt eos, et fecerunt aereos deauratos similes illis, quos misit Manahen regi Assyriorum. Qua fraude postea percepta, reges Assyriorum plurimum exarserunt contra Israel. « Et mortuus est Manahen, e
Abbreviated transcription (Latin):
eos ñ uicisse uirib ꝓpriis. s ꝓpt̾
irã di: contͣ achar. arguens eos:
qd̃ contͥbules suos traberent cap¬
tiuos. qͦs nͥ remittent: paratꝰ erat
eis repentinꝰ interitꝰ. tẽ: ad consi¬
liũ barachiȩ qͥ magnꝰ erat in isrł:
rex isrł exhibuit captiuis mag¬
nam hospitalitatẽ. ⁊ libos remisit
ad ꝓpͥa. Porro: scdo obsedert̃ ierłm
rex syrie ⁊ rex isrł. Cũq timeret
achar nimis: confortauit eũ ysa¬
ias dicens. Ne timeas abhis dua¬
b caudis ticionũ fumigantium.
S ñ credidit ei achar. nec uoluit
querere signũ a dño. sẜ misit nun¬
cios ad regẽ assirioꝵ teglat phalas¬
sar. dicens. Seruus tuus sum ego
ascende ⁊ saluũ me fac de manu
regis sẏre ⁊ regis isrł & intͣuit iex

Expanded text:
eos non vicisse viribus propriis, sed propter iram Dei contra Achaz, arguens eos, quod contribules suos contraherent captivos, quos nisi remitterent paratus esset eis repentinus interitus. Tunc ad consilium Barachiae, qui magnus erat in Israel, rex Israel exhibuit captivis magnam hospitalitatem, et liberos remisit ad propria. Porro secundo obsederunt Jerusalem rex Syriae et rex Israel. Cumque timeret Achaz nimis, confortavit eum Isaias, dicens: « Ne timeas ab his duabus caudis titionum fumigantium . » Sed non credidit ei Achaz, nec voluit quaerere signum a Domino, et misit nuntios ad regem Assyriorum Theglathphalasar, dicens: « Servus tuus sum ego: et ascende, et salvum me fac de manu regis Syriae, et regis Israel. » Et i
Abbreviated transcription (Latin):
regnauit achar in ierłm. Ui¬
ginti aunoꝵ erat: cũ regnare cepis¬
set.⁊.xui. annis regnauit. & ambu¬
lauit in uia regum isrł. Nã⁊ unũ
de filiis sius consecrauit ydolo
traiciens cũ ꝑ ignẽ topheth: in
ualle beennon. uixta achelde¬
mac. fuit aut qͥdam fulꝰ ennoti.
cuiꝰ uallis illa erat. & idõ: dicta ẽ¬
uallis beennon .i. filii ennon. Tẽ
ascendit rasin rex syrie: ⁊ phacee
rex isrł: in ierłm ⁊ obsederunt eã:
pͥmo. ut ait iosephꝰ. & congressus

Expanded text:
Achaz in Jerusalem. Viginti annorum erat cum regnare coepisset, et sedecim annis regnavit, et ambulavit in via regum Israel. Nam et unum de filiis suis consecravit idolo » trajiciens eum per ignem tophet in valle Beennon, juxta Acheldemach. Fuit autem quidam filius Ennon cujus vallis illa erat, et ideo dicta est Beennon, id est filii Ennon. « Tunc ascendit Rasin rex Syriae, et Phacee rex Israel in Jerusalem, et obsederunt eam primo, » ut ait Josephus.
Abbreviated transcription (Latin):
iuda qͣi t̾minata ẽ monarchia
assyrioꝵ. Nã sardana paulꝰ ultimꝰ
monarchꝰ: uictꝰ ab arabace medo.
semet ip̃m concremauit. ⁊ tr̃ ara¬
baces monarchiã at medos tͣnstu¬
lit. spe: nondũ re. Hoc enĩ fecit dari:
occiso balthasar. fuert tñ reges assy¬
rii. si ñ ad eo monarchi: tñ potentes.
usq ad subu̾sionẽ niniue: quam

Expanded text:
Juda terminata est monarchia Assyriorum. Nam Sardanapalius ultimus monarcha victus ab Arbace Medo, semetipsum concremavit, et tunc Arbaces monarchiam ad Medos transtulit, spe, nondum re: hoc enim fecit Darius, occiso Balthazar. Fuerunt tamen reges Assyrii, si non monarchae, tamen potentes, usque ad subversionem Ninive, quam
Abbreviated transcription (Latin):
rex assur: ascendit in isrł. s ẽ am
biguũ: an iste fuerit phul: uł ahꝰ.
sc uastauit omnẽ regionẽ fͣns ior¬
danẽ ⁊ captiuas dux̃ duas tͥbꝰ ⁊ di¬
midiã. Uastans qͦꝙ galileã: de tͥbu
zabulon⁊ neptalim multos tͣnstu¬
lit secũ in assyrios. qͥ possent dimi¬
die tͥbui cõꝑari. Uñ sepe legit᷑: qd̾
tres tͥbꝰ isrł captiuaui̾t. s hoc fuit
initiũ captiuitatis.x. tͥbuũ. Porro:
osee filiꝰ hela: int̾fecit phacee regẽ

Expanded text:
rex Assur ascendit in Israel . » Et est ambiguum an iste fuerit Phul, vel alius, et vastavit omnem regionem trans Jordanem, et captivas duxit duas tribus et dimidiam, vastansque Galilaeam, de tribu Zabulon et Nephthalim, multos transtulit secum in Assyrios, qui possent dimidiae tribui comparari. Unde saepe legitur quod tres tribus Israel captivaverit, et hoc fuit initium captivitatis decem tribuum. « Porro Osee filius Hela interfecit Phacee regem
Abbreviated transcription (Latin):
symon esseus gn̾e: aristas annos:
⁊ boues rerũ mutationes: int̃p̃tatꝰ
ẽ. eo qd̃ agros arando u̾tẽnt ⁊ mu
cipatꝰ sui anno romã ueniens: a ce
iuennã ciuitatem galliȩ. De
redactis: ꝓcurator illuc missꝰ
est a cesare componiꝰ. qͥ ⁊ qͦndam
cirin collega fuerat: cũ missus est
galileus symon: ppłm increpabar̃.
qd̾ post dm dominos ferres morta¬
les. tributarii romanoꝵ. Componio
cum mos eẽt media nocte templ
portas apiri: samartȩ quidam ae¬
culte uenientes ierosolima: ꝑ cun¬
ctas porticus ⁊ ꝑ totũ fanũ ossa iece¬
runt mortuoꝵ ⁊ ex tc̃: maior tẽpli

Expanded text:
Simon Essaeus genere, aristas annos, Simon Essaeus genere, aristas annos, et boves rerum mutationes interpretatus est, eo quod agros arando verterent, et mutcipatus sui anno Romam veniens a CaesViennam civitatem Galliae. CAPredactis, procurator illuc missus est a Caesare Coponius, qui et quondam Cyrini collega fuerat. Cum missus est Galilaeus Simon, populum increpabant, quod post Deum dominos ferrent mortales tributarii Romanorum. Coponio cum mos esset media nocte templi portas aperiri, Samaritae quidam occulte venientes Jerosolymam, per cunctas porticus, et per totum fanum, ossa jecerunt mortuorum, et extunc major templi
Abbreviated transcription (Latin):
regnantẽ in galilea.¬
Dorro: de infancia
saluatoris ⁊ oꝑib
eiꝰ usq ad baptisinũ: ñ legitur in
euugłio: nͥ qd̃ lucas dicit duoden
Sane:archelaus in contumeliam
gn̾is su repudiauit mariannem
fr̃s sui filiam. quã pat̾ ei dederat
uxorẽ. Duxitq glasirã filiã regis cap¬
padocũ. frĩs sui alexandr qͦnclã
uxore. ⁊ mortuo alexandro. iube
regi libiȩ nupt̃a. Mortuoq iuba:
apud patrẽ mͦ in uiduitate degñ¬
tem. Quȩ cũ in iudeã rediisset: nup¬
ta arthelao: uidere s uisa ẽ astantẽ
sibi alexandrũ ⁊ dic̾e̾. datis t̃ fuert
libicũ matͥmoniũ. s rursus reu̾sa
ad penates meos: frĩ meo impu¬
dent̃ coniuncta es. Te gͦ licet inui¬
tam recuꝑabo. Quȩ exposito hoc
sompnio: uix biduũ suꝑuixit.
crebro accusatꝰ archelaus a ce¬
sare aduocat᷑. Qͥnto quidẽ die pri¬
qͣm uocaret᷑: nouẽ aristas plenas
⁊ maximas. a bob comedi somma¬
uãt. Dumq ascitos uates consulẽt

Expanded text:
regnantem in Galilaorro de infantia Salvatoris, et operibus ejus usque ad baptismum, non legitur in Evangelio nisi quod Lucas dicit duodennSane Archelaus in contumeliam generis sui repudiavit Mariannem fratris sui filiam, quam ei pater dederat uxorem, duxitque Glasiram, filiam regis Cappadocum, fratris sui Alexandri quondam uxorem, et mortuo Alexandro Jubae regi Lybiae nuptam, mortuoque Juba apud patrem modo in viduitate degentem. Quae cum in Judaeam rediisset nupta Archelao, videre visa est, astantem sibi Alexandrum, et dicere: Satis tibi fuerat Libycum matrimonium; sed rursus reversa ad penates meos, fratri meo impudenter conjuncta es. Te ergo licet invitam recuperabo. Quae exposito hoc somnio, vix biduum supervixit. crebro accusatus Archelaus, a Caesare advocatur. Quinto quidem die priusquam vocaretur, aristas plenas, et maximas a bobus comedi somniarat, dumque ascitos magos consuleret,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quandã uiduam pauꝑculam.
mittentẽ era minuta duo. qd̾
est: quadrans.i. duos ereos nũ¬
mulos. ualentes qͣrtam partẽ
sisse plus qͣm om̃s. qͥa totũ ui¬
ctum miserat. Alii uͦ: ex habun¬
dant sͥ. De phariseo ⁊ publica
ix̃ etiam ad quosdã no
qui in se confidebant.tãqͣm
iusti ꝓ oꝑib suis exteriorib. ⁊ as¬
ꝑnabant᷑ cetos: parabolam de
phariseo ⁊ publicano. ⁊ intulit:
rediit in bethaniã.⁊ ibi man¬
sit. Erat enĩ dieb docens in tem¬
plo. Noctib exiens: morabat᷑ in
bethania. Et om̃is ppłs manica¬
bat ad eũ in tẽplo:¬

Expanded text:
et quamdam viduam pauperculam, et quamdam viduam pauperculam, mittentem aera minuta duo, » quod est quadrans, id est duos aereos nummulos, valentes quartam partem sisse plus quam omnes, quia totum victum miserat, alii vero ex suCXXII. De Pharisaeo et publicano. Dixit autem ad quosdam, qui in se confidebant, tanquam justi, pro operibus suis exterioribus, et aspernabantur caeteros, parabolam de Pharisaeo, et publicano. Et intulit, rediit in Bethaniam, et ibi mansit. Erat enim diebus docens in templo, noctibus exiens morabatur in Bethania. « Et omnis populus manicabat ad eum « in templo
Abbreviated transcription (Latin):
t respiciebat diuites due¬
qͥ mittebant muna sua
seruare dicit᷑. Gata lingua ꝑ¬
sica: opes.Erat au̾t archa de¬
suꝑ foramen habens. posita
at dextãm ingredientib cͥca
altare. In qͣ mittebat᷑ pecunia
offerentium: ad sarta tecta tẽ¬
pli reparanda.⁊ seruabatur.
Tñ: erat ibi quedã sp̃alis archa:
in qua soli sacerdotes mitte¬
bant donaria sua. q̃ uocabat᷑
corbanã. Erat ⁊ ibi tercia. in
qua rex uł pͥnceps t̾buum.¬
q̃ dicebat᷑ musac. Tam̃: qͥ dã
alit̃ distingunt. qͥa q̃nq le¬
git᷑ musac sabbati: dicunt
in illa archa tm̃ reponi obło¬
nes sollempniũ dieꝵ. Et qͥa
corban uotũ sonat: dicunt
in corbanã reponi uotiua.¬
in garophilatio: alioꝵ diex mu¬
nera. ⁊ spontanea. Tñ: quelibet
eaꝵ gn̾ali nomine garophilat¬
um dicebat᷑. Etiam: ⁊ locus in
qͦ erant posite. Un habes. hec
locutꝰ ẽ iħc in gazophilacio. In
ierechiele qͦq thalami sac̾dot ũ
dicunt᷑ gazophilatia. uidit aũt

Expanded text:
ebat divites, qui mittebant munera sua servare dicitur, gaza lingua Persica opes. Erat autem arca, desuper foramen habens, posita ad dexteram ingredientium circa altare, in qua mittebatur pecunia offerentium ad sartatecta templi restauranda, et servabatur. Tamen erat ibi quaedam specialis arca, in qua soli sacerdotes mittebant donaria sua, quae vocabatur corbanam. Et erat ibi tertia, in qua rex, vel principes tributum dicebatur musac. Tamen quidam aliter distinguunt, quia quandoque legitur musac Sabbati. Et dicunt in illa arca tantum reponi oblationes solemnium dierum, et quia corbam votum sonat, dicunt in corbanam reponi votiva.In gazophylacio aliorum dierum munera, et spontanea. Tamen quaelibet earum generali nomine gazophylacium dicebatur, et etiam locus, in quo erant positae. Unde habetur: « Haec locutus est Jesus in gazophylacio . » In Ezechiele quoque thalami sacerdotum dicuntur gazophylacia. « Vidit autem,
Abbreviated transcription (Latin):
dos ẽẽ. un: quolibet .uii. dieꝑ ñ
pota̾nt intrare p̃toriũ. Qd̃ aũit
mulieres dicunt᷑ parasse un¬
guenta die festo: dicimꝰ. qͥa ñ
erant dies aliqͥ adeo festiui:. ut
sabb̃m. ⁊ licuit eis parare uł e¬
salbato. Qͥd: si multo añ para¬
uerant: qͥa audierant a dño
sepe: eũ in ꝓrimo moriturũ:
Nonne maglalena uidet᷑ iam
parasse: ⁊ ꝑ inspirationẽ sp̃c
sc̃i p̃occupasse unctionẽ: Qui¬
dam tñ dicunt: qd̃ t̾ciadecima
decima: comedit agnũ pascha¬
lem. ⁊ dedit discipulis corpꝰ suũ.
de qͦ alii agunt. S usus eccłiȩ¬

Expanded text:
Unde quolibet septimo die non poterant intrare praetorium. Quod autem mulieres dicuntur parasse unguenta in die festo, dicimus quia non erant dies aliqui adeo festivi ut Sabbatum, et licuit eis parare, vel eSabbato. Quid si multo ante paraverant, quia audierant a Domino saepe eum in proximo moriturum. Nonne Magdalena videtur jam parncti praeoccupasse unctionem. Quidam autem dicunt quod tertiadecima decima comedit agnum paschalem, et dedit discipulis corpus suum, de quo alii agunt. Sed usus Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
s comedent pascha. Etiã sac̾do¬
tes hoc disposuerant: ne occide¬
rent eũ in die festo .i. pͥmo die
arimoꝵ. Etiã eu᷑ugłm uocat sab¬
batũ post crucẽ dñi: magnum
Medii enĩ dies int̾ pͥmũ ⁊ ulti¬
mũ: ñ erant festi. Etiã muliereᷤᷤ
in ꝑasceue parauer̃t unguen¬
ta. qd ñ licet: si e̾e̾t pͥmꝰ dies ari¬
moꝵ. Ad ħ dici potest. qͥa dies fe

Expanded text:
sed comederent pascha. Et etiam sacerdosed comederent pascha. Et etiam sacerdotes hoc disposuerant, ne occiderent eum in die festo, id est primo die azymorum. Etiam Evangelium vocat Sabbatum post crucem Domini, magnum Medii enim dies inter primum et ultimum non erant festivi. Etiam mulieres in parasceve paraverunt unguenta, quod non liceret si esset primus dies azymorum. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
a dño domꝰ locũ. ad p̃parandũ.
& ostendet uob̃ cenacłm gͣnde.
⁊ ibi parate. In suꝑiori parte do¬
Inferꝰ aũt: cubicula. Qd̃ marchꝰ
dicit lagenã: lucas amphoram.
Unꝰ ex p̃ssit genꝰ uasis: alt̾ modũ.
.xii. discipłis suis. ⁊ ait. Desiderio
desid̾aui hoc pascha manducare
uobiscũ: anteqͣm patiar. U erba
ioħis ministrauert̾ grecis fomite
erroris. Dicunt enĩ in parasceue
lunã fuisse qͣrtãdecimã.⁊ ita: in
uesꝑa ip̃iꝰ: fuit pascha. Dñs aũt
sciens se passurum ea die: in ues
ꝑa p̾cedenti: anticipauit come¬
dere pascha. Et qͥa ea nocte licite
potuit comedi ferm̃tatũ: etiã de
ferm̃tato conficiunt corpꝰ dñi.
Qd̃ si etiã uerũ sit: credibile est
dñm comedisse agnũ ut p̃ceptũ
erat in lege. ⁊ arima comedisse.
ꝯ sic etiã si stet qd̃ dict̃: errant:
consecrando fermentatũ. Qd̃ aũt
ducasse ante diẽ festũ pasche.
⁊ in ꝑasceue iud̾os ñ intrasse p̃¬
torium: ne contaminarentur.

Expanded text:
a domino domus locum ad praeparandum; et ostendet vobis coenaculum grande, et ibi parate . In superiori parte doinferius autem cubicula. Quod Marcus dicit lagenam, Lucas amphoram: unus expressit genus vasis, alius modum.  Desiderio desideravi hoc Pascha manducare vobiscum, antequam patiar. » Verba Joannis ministraverunt Graecis fomitem erroris. Dicunt enim in parasceve lunam fuisse quartamdecimam, et ita in vespera ipsius fuit Pascha. Dominus autem sciens se passurum ea die in vespere antecedenti anticipavit comedere Pascha. Et quia ea nocte licite potuit comedi fermentatum, de fermentato conficiunt corpus Domini. Quod si verum est, credibile est Dominum comedisse agnum, ut praeceptum erat in lege, et azyma comedisse. Et sic, etiamsi constet quod dicunt, errant consecrando fermentatum. Quod auteducasse ante diem festum Paschae , et in parasceve Judaeos non intrasse praetorium, ne contaminarentur,
Abbreviated transcription (Latin):
na. scđm illud. & in qͥntadeci¬
ma: sollẽpnitatẽ celebrabitis. al¬
tissimo dño. Ante hc̃ diem gͦ.
scđm legẽ dñs fecit pascba. Et¬
am lucas dicit: uenisse diẽ ari¬
moꝵ. in qͦ necesse erat: occidi pas¬
cha. Necesse aũt erat: ex lege: uł
qͣrtadecima pͥmi m̃sis. uł scdi
casũ aũt aliquẽ in qͦ necesse

Expanded text:
 in quintadecima solemnitatem celebrabitis altissimo Domino. » Ante hunc diem ergo secundum legem Dominus fecit Pascha. Etiam Lucas dicit venisse diem azymorum in quo necesse erat occidi Pascha. Necesse autem erat ex lege, luna quartadecima primi mensis, vel secundi. Casum autem aliquem, in quo necesse
Abbreviated transcription (Latin):
dentem orare ꝓ populo iudeor.
Post hec apparuisse ⁊ aliũ uirum
puli isrł. hic ẽ qui multum orat
ꝓ populo: ⁊ ciuitate sc̃a. ieremias
ꝓpheta d̾i. Extendisse aũt ieremi¬
am dexta̾m: ⁊ dedisse uide gladiũ
aureum: dicentẽ. Accipe sc̃m gla¬
dium. munꝰ a d̃o. quo deicies ad¬
uersarios populi mei isrł. Qua
uisione confortati qui erant cũ
uda. impetũ fecerunt in hostes
& rediert̃ ierosolimã: bñdicentes
d̃m. caput nichanoris ⁊ manum
cum humero abscisam: contra
templum suspendentes. Itaq om¬
nes cõmuni consilio decreuerunt.
nullo modo diem istum absq ce¬
lebritate preterire. Hic termina¬
tur epistola iude ad disꝑsionem
iudeorum. Terminata igitur
epistolari recapitulatione: ad
ꝓsecutionem hystoriȩ reuerta¬
mur de iohanne filio symonis
prosequentes

Expanded text:
dentem orare pro omni populo Iudæorum. dentem orare pro omni populo Iudæorum. Post hæc apparuisse & alium virum puli Israel, hic est qui multum orat pro populo, et civitate sancta, Jeremias propheta Dei. » Extendisse autem Jeremiam dextram, et dedisse Judae gladium aureum, et dicentem: « Accipe sanctum gladium munus missum a Deo, quo dejicies adversarios populi mei Israel. » Qua visione confortati, qui erant cum Juda impetum fecerunt in hostes et redierunt Jerosolymam benedicentes Deum; et caput Nicanoris, et manum cum humero abscissam, contra templum suspenderunt. Itaque omnes communi consilio decreverant nullo modo diem istum absque celebritate praeterire. Hic terminatur epistola Judae ad dispersionem Judaeorum. Terminata igitur epistolari recapitulatione ad prosecutionem historiae revertamur de Joanne, filio Simonis, prosequentes
Abbreviated transcription (Latin):
ob hanc causã eos corruisse. ⁊ bñ¬
dixer̃t iustũ d̾i iudiciũ. qͥ occulta
fecãt manifesta. & in p̃ces conu̾¬
si rogauert̃ d̾m: ut delictũ eoꝵ
oblitteraret᷑. At uͦ uir fortissimꝰ
iudas collatione facta a suis .xii.
milia dragias argenti misit ie¬
rosolimã: offerri ea ibi ꝓ delicto
illoꝵ in sacͥficiũ. Addit᷑ qͦꝙ. qd cũ
sceleratissimꝰ nichanor ꝑsequeret᷑
iudã post fedꝰ cum eo initũ. ⁊ pꝰea
fractũ: cõꝑit uidã ẽẽ in locis sama¬
riȩ ⁊ disposuit cõmitt̾e cum eo
in die sabbati. Iudei uͦ qui seque¬
bant᷑ nichanorẽ ꝑ necessitatem:
dixer̃t ei. ut honorẽ daret diei
chabeus aũt cũ pauci ẽẽnt cũ eo
formidantes impetũ nichanoris
⁊ multitudinẽ: singłos illoꝵ ar
mauit. ñ clipei ⁊ hastȩ munitiõe:
s sermonib optimis ⁊ exhortatio¬
nib. presertim: exposito eis sõpnio
qd̃ in eadem nocte uidat in hunsc
modum. Uiderat oniã summũ
sacerdotẽ.⁊ quia puero in uirtu¬

Expanded text:
se. Et benedixerunt justum Dei judicium, qui occulta fecerat manifesta, et in preces conversi, rogaverunt Deum, ut delictum eorum obliteraretur. At vero vir fortissimus Judas, collatione facta a suis, duodecim millia drachmas argenti misit Jerosolymam, offerre ea ibi proillorum in sacrificium. Additur quoque quod, cum sceleratissimus Nicanor, persequeretur Judam post foedus cum eo initum, et postea factum, et comperit Judam esse in locis Samariae, et disposuit bellum committere cum eo in die Sabbati . Judaei vero, qui sequebantur Nicanorem, per necessitatem, dixerunt ei, ut honorem daret diei chabaeus autem cum pauci essent cum eo, formidantes imperium Nicanoris, et multitudinem, singulos illormavit, non clypei et hastae munitione, sed sermonibus optimis, et exhortationibus, praesertim exposito eis somnio quod in eadem nocte viderat in hunc modum: Viderat Oniam summum sacerdotem qui a puero in virtu
Abbreviated transcription (Latin):
care. Quidã uͦ uete̾s eiꝰ amici car¬
nes licitas secreto afferentes: roga¬
bant ut simularet se ad impiũ
regis manducare. Qd renuens: aie¬
bat. Adolescentib aũt exẽplũ forte
moriã mortis sue ⁊ exẽplũ uͥtutis.
cũ matre app̾hensos: cõpelli a rege¬
ad esũ porcinȩ. Quib renuentib.
iussit rex corã eis sartagines ⁊ ollaᷤ¬
eneas succendi ⁊ pͥmogenito linguã
amputari. Cuiꝰ cute capitis astrac¬
ta. ⁊ sũmitate manuũ ⁊ pedũ p̾cisa:
corã matre ⁊ fr̾ib missus in sarta¬
ginẽ torrebat᷑. In eundẽ modum
singłi fr̃um scđ̾m ordinẽ geniturȩ.
torquebant᷑. p̃missa t̃n uniciuq
exhortatione: ut regi obediret.⁊
uiuet. Supͣ modũ aũt mat̾ mira¬
bił ⁊ bonoꝵ memoria digna: singlos
hortabat᷑ pat̾a uoce. ⁊ feminee cogita¬
tioni mascłinũ ammũ inferens:
dix̃ ad eos. Nescio qͣlit̾ in ut̾o meo
apparuistis. Neq enĩ ego spiritũ ⁊
animã donaui uob̃ ⁊ uitã. ⁊ singłoꝵ¬

Expanded text:
care. Quidam vero veteres amici ejus carnes licitas secreto afferentes, rogabant ut simularet se ad imperium regis manducare, quod renuens aiebat: « Adolescentibus exemplum forte moriam mortis suae, et exemplum virtutcum matre comprehensos compelli ad esum porcinae carnis. Quibus renuentibus, jussit rex coram eis sartagines, et ollas aeneas succendi, et primogenito linguam amputari, cujus cute capitis abstracta, et summitate manuum et pedum praecisa coram matre et fratribus, missus in sartaginem torrebatur. In eumdem modum singuli fratrum, secundum ordinem geniturae, torquebantur, praemissa tamen unicuique exhortatione, ut regi obediret, et viveret. Supra modum autem mater mirabilis, et bonorum memoria digna, singulos hortabatur patria voce, et femineae cogitationi masculinum animum inferens, dixit ad eos: « Nescio qualiter in utero meo apparuistis, nec enim ego spiritum et animam donavi vobi
Abbreviated transcription (Latin):
aureis. hastã iubrais. Addit᷑ qͦq
qd̾ iopite rogauert̾ iudos secum
habitantes ascende scaphas qͣs
parauant in die festo ad colluden¬
dũ. Cũq in altũ ꝓcessissent. sub¬
mersert ex eis ñ minꝰ qͣm ducentoᷤ.
ͣ mobrem: iudas in nocte suꝑue¬
niens: portũ succendit. scaphas ex¬
ussit. refugos ab igne: gladio ꝑe¬
mit. Iannitis qͦq nocte suꝑuenit
⁊ portũ cũ nauib succendit ita:
ut lum̃ ignis pareret ierosolimi ᷤ:

Expanded text:
aureis, hastam vibrans . Additur quoque aureis, hastam vibrans . Additur quoque quod Joppitae rogaverunt Judaeos, secum habitantes, ascendere scaphas, quas paraverant in die festo ad colludendum . Cumque in altum processissent, submerserunt ex eis non minus ducentos. Quamobrem Judas in nocte superveniens, portum succendit, scaphas exussit, refugos ab igne gladio peremit. Jamnitis quoque nocte supervenit, et portum cum navibus succendit, ita ut lumen ignis appareret
Abbreviated transcription (Latin):
uit uos: sp̃m uob̃ iterũ cũ miscd̾ia
reddet: ⁊ uitã sic̃ nc̃ uosmet ip̃os
despicitis ꝓpt̾ legẽ eiꝰ Cũq adhuc
adolescentior suꝑeẽt: suadebat rex
matͥ: ut adolescenti fieret in salutẽ.
Cũq ꝓmisisset se suasurã filio: in¬
clinata ad illũ patͥa uoce dix̃. fili
miserere mei. dignꝰ fr̾ib tuis effe¬
ctus: suscipe mortẽ. ut in illa mi¬
seratione cũ frĩbtius te recipiã.
Tc̃ rex indigne ferens se derisum:
martyrii: assert̃ plurimi dehis.uii.
fr̾ib eccłiam sollẽpnuare. ad ditur
quoq in eadẽ epła: qd̾ cũ iudaᷤ ad¬
u̾sus thimoteũ dimicaret: apparu¬
ert adu̾sariis de celo uiri.u. in eqͥs.
ducatũ iudis p̾stantes. e qͥb duo
machabeũ mediũ habentes: armiᷤ
cͥcũ septũ conseruabant. in adu̾sa¬
rios aũt tela ⁊ fulmina iaciebatł
Nec multo post temꝑe cũ egredet᷑
iudas a ierosolimis: ut dimicaret
adu̾sus lisiam: apparuit p̾cedeis
eos eques in ueste candida. armiᷤ

Expanded text:
ia reddet, et vitam, sicut nunc vosmetipsos despicitis propter legem ejus. » Cumque adhuc adolescentior superesset suadebat rex matri ut adolescenti fieret in salutem. Cumque promisisset se suasuram filio, inclinata ad illum patria voce dixit: Fili, miserere mei dignus fratribus tuis effectus, suscipe mortem, ut in illa miseratione cum fratribus tuis te recipiam. Tunc rex indigne ferens se derisum, martyrii asserunt plurimi de his septem fratribus Ecclesiam solemnizare. Additur quoque, in eadem epistola, quod, cum Judas adversus Timotheum dimicaret, apparuerunt adversariis de coelo viri quinque in equis, ducatum Judaeis praestantes; ex quibus duo Machabaeum medium habant, in adversarios autem tela et fulmina jaciebant . Nec multo post tempore cum egrederetur Judas a Jerosolymis, ut dimicaret adversus Lysiam, apparuit praecedens eos eques in veste candida, armis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ incredibili uictoria quã habue¬
rt̃: int̾fecto nichanore. cuiꝰ caput
⁊ manũ contͣ templũ suspensa:
p̃dinnꝰ. nichilominꝰ hortantes:
ut sollempnẽ ag̾ent diẽ sceno¬
phegie. ⁊ diẽ ignis qͥ datusẽ de
crassa aqͣ: qn neemias obtulit sa¬
crificia. In hoc aũt loco hiuiꝰ epłe.
legit᷑ ieremias abscondisse archã
⁊ altare incensi: in spelunca mon¬
tis: in qͦ moyses ascendit ⁊ uidit
d̾i hereditatẽ. & accesser̃t quidã
qͥ sequebant᷑ ieremiã: ut nota

Expanded text:
 habuerunt interfecto Nicanore, cujus caput et manum contra templum suspensa praediximus. Nihilominus hortantes, ut solemnem agerent diem Scenopegiae, et diem ignis, qui datus est de crassa aqua, quando Nehemias obtulit sacrificia. In hoc autem loco hujus epistolae legitur Jeremias abscondisse arcam et altare incensi in speluncam montis, in quo Moyses ascendit, et vidit Dei haereditatem . Et accesserunt quidam, qui sequebantur Je
Abbreviated transcription (Latin):
cont᷑riũ ẽ: alt̾niᷤᷤ aũt uti delecta¬
bile: ita legentib si semꝑ exactꝰ
sit sermo: ñ erit gratꝰ. Hic ergo
erit consummatus.
epistolari recapitulatione:
summat̃ tang̾e curabimꝰ. Sane
in ꝓphanatione antiochi: cũ coge¬
rentur iudi a patͥis legib reced̾e:
duȩ mulieres delatȩ st̃ natoᷤ suoᷤᷤ
cͥcumcidisse. ꝗͣs infantib ad ub̾a

Expanded text:
rium est, alternis autem uti delectabile, ita legentibus si semper exactus sit sermo, non erit gratus. Hic ergo erit consummatus Cepistolari recapitulatione summatim tangere curabimus. Sane in profanatione Antiochi cum cogerentur Judaei a patriis legibus recedere, duae mulieres delatae sunt natos suos circumcidisse;
Abbreviated transcription (Latin):
Escripsit udas machabeus. ⁊ senatꝰ
iudeoꝵ ⁊ ierosolimitȩ: disꝑsioni
iudeoꝵ quȩ exulabat in diu̾sis
regionib orientis ⁊ maxime in
egypto.In qua insinuauert̃ eis:
duas a se sollẽpnitates nouit̾ in¬
stitutas. hortantes: ut eas susci¬
ꝑent. ⁊ sollẽpnitarent qͦt annis. u¬
nam: de purificatione templi. qͣm
fecant uicesima qͥnta die mensis
casleu. post tres annos pollutio¬
nis facte ab antiocho.ałtã: qͣm
instituerad t̾ciadecima die m̃siˢ

Expanded text:
scripsit Judas Machabaeus, et senatus Judaeorum Jerosolymitae dispersioni Judaeorum, quae exsulabat in diversis regionibus Orientis, et maxime in Aegypto, in qua insinuaverunt eis duas a se solemnitates noviter institutas, hortantes, ut eas susciperent, et solemnizarent quotannis . Unam de purificatione Templi, quam fecerant vicesima quinta die mensis Casleu, post tres annos pollutionis factae ab Antiocho. Alteram quam instituerant decima tertia die mensis
Abbreviated transcription (Latin):
post dõs alienos: qͣsi putrefieit
trans eufraten captiuati. Reliqͣ
ieremie locis suis tractabimus.

Expanded text:
post deos alienos, quasi putrefient trans Euphratem captivati . » Reliqua Jeremiae locis suis tractabimus.
Abbreviated transcription (Latin):
duodeq̃. ubi dicit᷑.
Et imposuit symo¬
ni nomen petrus.
in sequentib con¬
firmauit. In cͣstino
uolens iħc redire
in galileam:Inue¬
nit philippũ ⁊ dixͣ
ei.Sequere me. Hic
erat de bethsaida
concuis andree ⁊
petͥ. Hic inuenieis
nathanaelẽ frẽm
suum: dixit ei. Nuẽ
scͥpsit moyses in le¬

Expanded text:
duodecim, ubi dicitur: « Et imposuit Simoni nomen Petrus . in sequentibus confirmavit. In crastino volens Jesus redire in Galilaeam, invenit Philippum, et dixit ei: « Sequere me. » Hic erat de Bethsaida concivis Andraeae et Petri. Hic inveniens Nathanaelem fratrem suum, dixit ei: « Quem scripsit Moyses in le
Abbreviated transcription (Latin):
de qͦ dictum ẽ. Dabit illi dñs d̃s
sedem dauid patͥs eiꝰ. Et iterum
conu̾tentes u̾ba ad xp̃m: dicebał.
osanna: in excelsis. Quia licet forte
petebant sublimitatẽ regni t̾reni:
tñ: ꝓphice nescientes eũ regẽ celi
⁊ angłoꝵ: p̃dicabant. Et quidam
phariseoꝵ de t᷑ba dicebant ei:ut
increparet discipulos. Qb respon¬
dit.Si hii tacuerint: lapides cla¬
mabunt. qͥa in passione:his ta¬
centib p̃ timore: petre scisse cla¬
mauert eũ dñm mundi. Et ut
audi: fleres. Quia cͥcũdabunt te
mimici uallo.⁊ ñ relinquent in
te  la pidem suꝑ lapidem.e.d.Si
cognoscẽs ruinam tuam fut᷑am
⁊ causam eiꝰ: q̃ abscondita st̃ tͥ in
hac die q̃ ad pacem tͥ ẽ: fleres.
Qd̃ aũt illa ierłm prior fundit
qui tẽ erat extra eam: ⁊ sepul¬
chrum: mͦ sunt in ea. Elius enĩ

Expanded text:
bit illi Dominus sedem David patris ejus . » Et iterum, convertentes verba ad ipsum, dicebant: « Osanna in excelsis, quia licet forte petebant sublimitatem regni terreni, tamen prophetice nescientes eum Regem coeli et angelorum praedicabant. Et quidam Pharisaeorum de turba dicebant ei, ut increparet discipulos. Quibus respondit: « Hi si tacuerint, lapides clamabunt , » quia in passione his tacentibus prae timore, petrae scissae clamaverunt eum Dominum mundi. « Et, audi fleres, quia circumdabunt te inimici tui vallo, et non relinquent in te lapidem super lapidem, quasi futuram, et causam ejus, quae abscondita sunt tibi in hac die, quae ad pacem tibi est, fleres. Quod autem illa Jerusalem prior funditus qui tunc erat extra eam et sepulcrum modo sunt in ea. Helius eni
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qͥ natꝰ ẽ rex iu¬
d̾oꝵ uidimꝰ enĩ stel¬
lam eiꝰ in oriente: ⁊ uenimꝰ adora¬
ir eum. Successores fuert̃ isti do¬
ctrine balaam. qͥ stellam nouer̃t
eiꝰ uaticinio. ⁊ a magnitudine sci¬
entiȩ: magi nuncupat: st̃. Quos
enim greci philosophos: ꝑse ma¬
gos appellant. uencrt enĩ de fini¬
saba: a quo ⁊ sabea regio dicitur.
Quidam tñ: non eos primo magõ
dictos putant. s postqͣm dolum
leit̃. srisostomꝰ dicit: stellã multo
ante tẽpore qͣm xp̃c nasceret᷑: appa¬
ruisse eis. ⁊ ita multo tẽpore de lon¬
diens magos herodes rex: t᷑batus
ẽ.⁊ om̃is ierosoluna cũ illo. Timu¬
it rex: neqͥs de semine hurcani
uł aristoboli: natꝰ eẽt regnaturus.
se tamqͣm alienigena destituto.
Turbat᷑ aũt ciuitas nouitate mi¬

Expanded text:
qui natus est rex Judaeorum? Vidimus enim stellam ejus in Oriente, et venimus adorare eum . » Successores fuerunt isti doctrinae Balaam, qui stellam noverunt ejus vaticinio, et a magnitudine scientiae magi nuncupati sunt. Quos enim Graeci philosophos, Persae magos appellant. Venerunt enim de finiSaba, a quo et Sabaea regio dicitur. Quidam tamen non eos primo doctos magos putant; sed postquam dolum Chrysostomus dicit stellam multo ante tempore quam Christus nasceretur, apparuisse eis, et ita multo tempore de londiens magos Herodes rex turbatus est, et omnis Jerosolyma cum illo, » timuit rex ne quis de semine Hircani vel Aristobuli natus esset regnaturus, se tanquam alienigenam destituto. Turbatur autem civitas, novitate mi
Abbreviated transcription (Latin):
nuntios in cruta¬
tem samaritanoꝵ: ñ
sunt recepti hospicio.
Samaritȩ enĩ inuide¬
bant euntib in ierłm

Expanded text:
nuntios in civitatem Samaritanorum, non sunt recepti hospitio . Samaritani enim invidebant euntibus in Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
reuocauit uriam armigerum
ioab. scd̃m iosephũ: ab expe¬
ditione. ut ingrederet᷑ ad uxorẽ.
⁊ partꝰ ei ascriberet᷑. Quesiuitꝙ
dauid ab uria: de statu belli.
monens ut intͣret ad uxorem.
⁊ paululũ recrearet se. Non ad¬
qͥeurt urias.⁊ dormiuit cum
seruis regis. Qͣmobrẽ: uocauit
eũ dauid iterũ. ⁊ statuit eũ se

Expanded text:
revocavit Uriam armigerum revocavit Uriam armigerum Joab, secundum Josephum, ab expeditione, ut ingrederetur ad uxorem suam, et partus ei ascriberetur. Quaesivitque David ab Uria de statu belli, monens ut intraret ad uxorem, et paululum recrearet se. Non acquievit Urias, et dormivit cum servis. Quamobrem vocavit eum David iterum; et statuit eum se
Abbreviated transcription (Latin):
runt filios amon. ⁊ obsederuis
rabath. Dauid aũt reman tͣi¬
sit in ierłm. Accidit ut surge¬
ret dauid de stratu post merz¬
diem.⁊ deambularet in solario.
uiditq ex adu̾so bersabee uxo¬
rem urie. filiã helie: filii achi¬
tophel: lauantẽ se aqͣ frigida.
Cuiꝰ specie inspiratꝰ: ad se uoca¬
tam cognouit. statĩq sc̃ificata
ẽ: ab ĩmundicia sua .i. post co¬
itũ lauit se uł concepit. ⁊ cessa¬
uit menstruus sanguis. quẽ
natura dicit᷑ reseruare post con¬
ceptũ: in alimoniã fȩtꝰ. Quidã
tradunt: eã tc̃ menstruatam
esse. ⁊ ad tactũ regis cessasse m̃¬
struũ. Dicit epifamꝰ qd cũ uo¬
casset dauid bersabee: cogno¬
uit hoc nathai in sp̃u. ⁊ festi¬
nabat ad dauid. ut ꝓ hiberet
anteqͣm ueniret mulier. ⁊ ĩpe¬
diuit eũ belial. Nam in uia¬
inuenit hominẽ occisũ. nu
dũ iacentẽ. ⁊ morã fecit ib. ẜ¬
adẽ nocte: rex impleuit ꝑ ecca¬
tũ. ⁊ luxit nathan. Cũq acce¬
pisset dauid eam concepisse:

Expanded text:
runt filios Ammon, et obsederunt Rabba. David autem remansit in Jerusalem. Accidit ut surgeret David de stratu suo post meridiem, et deambularet in solario. Viditque ex adverso Bethsabee uxorem Uriae filiam Eliae, filii Achitophel, lavantem se aqua frigida . » Cujus specie inspiratus ad se vocatam cognovit, « statimque sanctificata est ab immunditia sua, » id est post coitum lavit se, vel concepit, et cessavit menstruus sanguis, quem natura dicitur reservare post conceptum in alimoniam fetus. Quidam tradunt eam tunc menstruatam esse, et ad tactum regis cessasse menstruum. Dicit Epiphanius, quod cum vocasset David Bethsabee, cognovit hoc Nathan in spiritu, et festinavit ad David, ut prohiberet, antequam veniret mulier, et impedivit eum Belial. Nam in via hominem occisum nudum vidit jacentem, et moram fecit ibi. Eadem nocte rex implevit peccatum, et luxit Nathan. Cumque accepisset eam David concepisse,
Abbreviated transcription (Latin):
mon. Qͣmobrem ħ dic̃ dñs. Non
recedet gladiꝰ de domo tua. usq
in sẽpit̃nũ. Ecce suscitabo suꝑ
te malũ de domo tua. Hõc ul¬
timũ factum ẽ: qn ꝑsecutꝰ est
eum absalor. Prim̃um uͦ: in di¬
uisione regni post salomonem.
& ait dauid ad nathani. Peccaui
dño. Et descendens de throno ꝯ¬
sistorii: sedit in t̾ra. ⁊ tãqͣm uir
dicola: corã om̃ib confiteri pec¬
catũ ñ erubuit. Et ait nathar
ad eum. Transtulit dñs pecc̃m¬
Ñ moriens. nec regnũ amuites.
cos nomen dñi. Dixert̾ enĩ ydo¬
latre: uł dicere potuert̃. Non ẽ
iustus ds̃ isrł: qui saul amouit
a regno. ⁊ substituit dauid. cũ
dauid gͣuiꝰ qͣm saul peccauerit
ꝑcussit aũt dñs paruulũ usq
ad desꝑationẽ uitȩ. & dep̾catꝰ ẽ
dauid dñm ꝓ paruulo.⁊ ieiu¬

Expanded text:
Ammon. Quamobrem haec dicit Dominus: Non Ammon. Quamobrem haec dicit Dominus: Non recedet gladius de domo tua, usque in diem sempiternum. Ecce suscitabo super te malum de domo tua. » Hoc ultimum factum est, quando persecutus est eum Absalon, primum vero in divisione regni post Salomonem. « Et ait David ad Nathan. Peccavi Domino. » Et descendens de throno consistorii sedit in terra, et tanquam vir Deicola coram omnibus confiteri peccatum suum non erubuit. Et ait Nathan ad eum: « Transtulit Dominus peccn morieris, nec regnum amittes. cos nomen Domini » Dixerunt enim idololatrae, vel dicere potuerunt: Non est justus Deus Israel, qui Saul amovit de regno, et substituit David, cum David gravius quam Saul peccaverit. Percussit autem Dominus parvulum, usque ad desperationem vitae, et deprecatus est David Dominum pro parvulo,
Abbreviated transcription (Latin):
nec sic: concitatꝰ ẽ uir desidĩo
uxoris. & ait. Archa dñi ⁊ isrł
habitant in papilionib: et
dñs m̃s ioab manet suꝑ faci¬
em t̾rȩ: ⁊ ego ingrediar in do¬
mũ meã: ꝑ salutẽ tuã rex ñ
faciã rem hanc. Certꝰ gͦ dauid
qd̾ ñ intͣret: scͥpsit ad ioab qͣi
deliqͥsset in eũ urias: ut ponẽt
eũ in ea parte belli in qͣ ꝑcussꝰ
interiret. Cũq tulisset urias
epłam mortis suȩ: scđm man¬
datũ regis interiit. Porro: ber¬
sabee accepta morte uiri: plan¬
xit eum. Transactoq luctu:
uocauit ⁊ eam dauid. ⁊ facta ẽ
ei uxor.⁊ peꝑit ei filiũ. Tunc
misit dñs nathan ad dauid.
aͥ ꝓposuit ei paradigma: de
diuite habente oues płimas.
qͥ rapuit pauꝑi uicino oui¬
culam unã quã habebat:
ut ex ea p̾pararet cibos hospi¬
ti qͥ suꝑuenãt. Et indignatꝰ rex
fecit. Ouem reddet in qͣdruplũ.
& respondit nathan. Tues uir
ille. uxorem urie accepisti tibi.
Et ut occultares ad ulterium:
int̾fecisti eum gladio filioꝵ a

Expanded text:
c concitatus est vir desiderio uxoris, et ait: « Arca Domini, et Israel habitant in papilionibus, et Dominus meus Joab manet super faciem terrae, et ego ingrediar in domum meam? Per salutem tuam, rex non faciam rem hanc. » Certus ego David quod non intraret, scripsit ad Joab quasi deliquisset in eum Urias, ut poneret ipsum in ea parte belli, in qua percussus interiret. Cumque tulisset Urias epistolam mortis suae, secundum mandatum regis interiit. Porro Bethsabee accepta morte viri sui planxit eum. » Transactoque luctu vocavit eam David, et facta est ei uxor, et peperit ei filium. Tunc misit Dominus Nathan ad David . Qui proposuit ei paradigma de divite habente oves plurimas, qui rapuit pauperi vicino oviculam unam, quam habebat, ut ex ea praepararet cibos hospiti, qui supervenerat; et indignatus est rex fecit: Ovem reddet in quadruplum. Et respondit Nathan: Tu es vir ille. Uxorem Uriae accepisti tibi, et ut occultares adulterium, interfecisti eum gladio filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
consolari. Accidit aũt die sep¬
timo ut moreret᷑ infans. Et ui¬
dens dauid seruos musitantes:
intellexit qd mortuus eẽt: Quo
accepto: lota facie ⁊ mutata ue¬
ste intͣuit ad dñm. ⁊ adorauit.
⁊ exhilaratꝰ comedit. Et admi¬
rati sunt serui qd cont᷑ consue¬
tudinẽ egisset. & ait ad eos. Cũ
flerem: Nũqͥd poto reuocare eũ:
Ego uadã ad eũ. ille uͦ ñ reu̾tet᷑
ad me. Hoc aũt agebat dauid:
ut consolaret᷑ bersabee qͥa dili¬
gebat cã. & ꝓcedente tẽpore ge¬
nuit ex ea filium. quẽ uocauit
salomonẽ. Misitq eũ in manu
amabilem domino.
git᷑ pugnabat ioab contͣ rabath
⁊ expugnabat eã. Misitq ad da¬
uid dicens. Ueni ⁊ cape ciuita¬
tem. ne nomini meo ascribat᷑
uictoria. se congregauit dauid
omnẽ ppłm. ⁊ ꝓfectus cepit urbẽ.
⁊ uastauit eam.⁊ tulit diadema
de capite melchon. qd̾ sonat rex
eoꝵ. ⁊ erat ydolum amonitaꝵ.
& erant in diademate gemmnȩ
p̾ciose ⁊ auri talentum. Quod

Expanded text:
 die septima ut moreretur infans. Et videns David servos mussitantes, intellexit quod mortuus esset. » Quo accepto lota facie, et mutata veste intravit domum, et adoravit, et exhilaratus comedit, et admirati sunt servi, quod contra consuetudinem egisset, et ait ad eos: « Cuflerem? Nunquid potero revocare eum. Ego vado ad eum, ille vero non revertetur ad me. » Hoc autem aiebat David, ut consolaretur Bethsabee, quia diligebat eam, et procedente tempore genuit ex ea filium, quem vocavit Salomonem, commisitque eum in manu amabileIgitur pugnabat Joab contra Rabbath, et expugnavit eam. Misitque ad David dicens: Veni et cape civitatem, ne nomini meo ascribatur victoria. Et congregavit David omnem populum. Et profectus cepit urbem, et vastavit eam, et tulit diadema de capite Melchon, quod sonat rex eorum, et erat idolum Ammonitarum, et erant in diademate gemmae pretiosae, et auri talentum. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
cdliuinos honores ũ respueret: respi
głm. iclest bubonem. inortis eiꝰ
ꝓͥxime nuncium. ⁊ eue̾ ut tͣait
iosephus. inclinauit se ad eoꝰ qui
si bi applauclebant. ⁊ clirit eis.
Anego cleus nr̃ morior. Sciebat
enim iuxta qd̾ clixeratꝰ ei augur
cum trahe retur ad carcerem: se m
dies uentris clolore cruciatus est.
⁊ corroclebant u̾mes uicera eius
herocles. qui ad huc erat
rome: Nec habuit totum regnum
patris. s partem habuit autem t̾rã
duaꝵ tribuum ⁊ dimiclie ultra
iorclanem. Unde legit᷑ quia ficleleᷤ
cle uidea ĩminente euersione ihrłm
ad ammonicionem angłi secesserũt
inregnum agͥppe: istus sc̃ł filii he

Expanded text:
divinos honores non respueret, respicdivinos honores non respueret, respicgelum, id est bubonem, mortis ejus proximae nuntium, et tunc, ut tradit Josephus, inclinavit se ad eos, qui sibi applaudebant, et dixit eis: En ego deus vester morior. Sciebat enim juxta quod dixerat ei augur, cum traheretur ad carcerem, se indies ventris dolore cruciatus est, et corrodebant vermes viscera ejus, Herodes, qui adhuc Romae erat, nec habuit totum regnum patris, sed partem. Habuit autem terram duarum tribuum, et dimidiae ultra Jordanem. Unde legitur, quia fideles in Judaea imminente eversione Hierusalom, ad admonitionem angeli secesserunt in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
tum de petro. Unde apparet. quia
clausum reliquerat carderem. Au¬
oquin non esset ambiguum: eum¬
euasisse. H̾odes aũt cũ requisset eum.
⁊ ñ inuenisset cliligent̃ inquirens de
custoclidus. ut nosset qͥd nam fcm̃
esset cle eo: uissit ad duci eos ad se
ut uinclicaret ineos. ñ tam̃ꝰ uĩ¬
clicauit dño ꝓcurante. ut solucio
petri nulli noceret᷑. Imminente enĩ
in cesaream palastine. ꝓp̾inqͣns ty.¬
ro ⁊ sycloni. ut noceret tyriis ⁊ so
cloniis. quibꝰ iratus erat. Qd̾ au¬
clientes dyrii ⁊ syclonii. uenerũt
ad blaster. qui erat eubieularrũ
heroclis. ⁊ custos thesaurorum eiꝰ.
quia erat amicus eoꝵ⁊ patronꝰ.⁊ eo
int̃pretante reconciliati st̃ h̾odi. ñ
enĩ poterant sustinere ĩimicicras
regis tanuicini. seq̃nti aũ clie he¬
rodes uestitus ueste regali. sedebat
ꝓtribunia li aput eos. ⁊ conciona¬
bat᷑ ad eos blandiens eis. populus
uoribus de mulceret᷑ ⁊ oblacos ẽ

Expanded text:
tum de Petro . » Unde apparet, quia tum de Petro . » Unde apparet, quia clausum reliquerat carcerem, alioquin non esse ambiguum, eumHerodes autem cum requisisset eum, et non invenisset, » diligenter inquirens de custodibus utrum nossent quidnam factum esset de eo, « jussit eos adduci ad se, » ut vindicaret in eos; non tamen vindicavit, Domino procurante, ut solutio Petri nulli noceret. Imminente enim in Caesaream Palestinae propinquam Tyro, et Sidoni, ut noceret Tyriis, et Sidoniis, quibus iratus erat. Quod audientes Tyrii et Sidonii, venerunt ad Blastum, qui erat cubicularius Herodis, et custos thesaurorum ejus, quia erat amicus eorum et patronus, et eo interprete reconciliati sunt Herodi. Non enim poterant sustinere inimicitias regis tam vicini. « Sequenti autem die Herodes vestitus veste regali, sedebat pro tribunali apud eos, et concionabatur ad eos, blandiens eis. Populus voribus demulceretur, et oblatos sibi