comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& de olei sextario mittens in manũ¬
suã sinistram. ci tingens pollicem
dixtrũ in eo: asꝑgebat septies contͣ
tab̾nacłm. Reliquũ olei: qd̾ erat in
sinistra: fundebat suꝑ extremum
spectalem instititam ad hoc oratio
stum cũ libam̃tis sius. ponens illud
in altari. & nota: qd hic ꝓpͥe disting¬
uit᷑ sacͥficium ꝓ delicto. cuiiꝰ sangͥne
linitus ẽ homo. & sacͥficiũ ꝓ pecd̾o:
de quo nichil ei fem̃ ẽ. Uñ ⁊ moyses:
dixit hic: quasi distinguens. ita ꝑtine¬
re ad sac̾dotem hostiã ꝓ delicto: sicut
⁊ ꝓ pecc̃o. Cũ aut̃ distinxisset agnum
in arbitrio ẽẽ sac̾dotis de agno ⁊ de
oue. ut alt̾m ꝓ pecẽo: alt̾m holocau¬
stum fac̾e̾t. qd̾ uellet. Qd̵ si manꝰ eiꝰ hec
inuenire ñ posset: agnus tam̃ ꝓ de¬
licto: ⁊ olei sextariũ: ñ minuebat᷑.
quia ex his purificabat᷑ homo ut
prius. S ꝓ oue ⁊ agno reliquo: offere¬
bat par turturũ. aut duos pullos

Expanded text:
et de olei sextario mittens in manet de olei sextario mittens in manum sinistram, et tingens pollicem dextrum in eo, aspergebat septies contra tabernaculum. Reliquum olei, quod erat in sinistra, fundebat super extremuspecialem institutam ad hoc orationstum cum libamentis suis, ponens illud in altari. Et nota quod hic proprie distinguitur sacrificium pro delicto, cujus sanguine linitus est homo, et sacrificium pro peccato, de quo nihil ei factum est. Unde et Moyses dixit hic, quasi distinguens, ita pertinere ad sacerdotem hostiam pro delicto, sicut et pro peccato. Cum enim distinxisset agnum in arbitrio sacerdotis esse de agno et ove, ut alterum pro peccato, alterum holocaustum facere, quod vellet. Quod si manus ejus haec invenire non posset, agnus tamen pro delicto, et olei sextarium non minuebatur, quia ex his purificabatur homo, ut prius; sed pro ove et agno reliquo offerebat par turturum, aut duos pullos
Abbreviated transcription (Latin):
mundabat᷑: reuocabat᷑ leꝓsi
ꝑidi. hñs secum duos passeres uiuos.
quib licitt̃ erat uesci. lignũq cedri¬
coccineum. ⁊ aquas uiuentes: in ua¬
se fictili. Aoccurrens ei sac̾dtos: un¬
molabat passerem unũ. stillans
ligans filo coccineo cũ ysopo insũ¬
mitate ligni cedrini. quasi faciens
asꝑsoriũ: tingebat illud in aquis
rubricatis. asꝑgens hominẽ septies.
dimittebatq passerem uiuum auo¬
lare in agrum. Cũq lauasset homo
uestĩta sua: radebat om̃s pilos
corꝑis. & lotus aqua: egrediebat᷑¬
extra castra. ita dũtaxat: ut mane¬
ret extra ꝓpͥum tabnałm .uii. dieb.
Item die.UiͦI: tollebat duos agnos
immacłatos. ⁊ ꝯuem annicłam. ⁊
tres decimas similȩ consꝑse oleo.
⁊ olei sextariũ. & offerebat omĩa
ad hostiũ tab̾nacłi. T unc sacerdos
immolabat agnũ unũ ꝓ delicto. ⁊
sumens de sangͥne: ponebat suꝑ
extremũ auricłȩ dextre hominis.
⁊ suꝑ pollices manꝰ dextix: ⁊ pedis.

Expanded text:
mundabatur, revocabatur pidi habens secum duos passeres vivos, quibus licitum erat vesci, lignumque cedricoccineum, et aquas viventes in vase fictili , occurrensque ei sacerdos, immolabat passerem unum, stillans ligans filo coccineo, cum hyssopo, in summitate ligni cedri quasi faciens aspersorium, tingebat illud in aquis rubricatis, aspergens hominem septies, dimittebatque passerem vivum avolare in agrum. Cumque lavisset homo vestimenta sua, radebat omnes pilos corporis sui, et lotus aqua, ingrediebatur castra, ita duntaxat ut maneret extra proprium tae, die octavo tollebat duos agnos immaculatos, et ovem anniculam, et tres decimas similae conspersae oleo, et olei sextarium, et offerebat omnia ad ostium tabernaculi. Tunc sacerdos immolabat agnum unum pro delicto, et sumens de sanguine ponebat super extremum auriculae dextrae hominis, et super pollicem manus dextrae, et pedis,
Abbreviated transcription (Latin):
ppło suo ꝑibit. Quo cutello fieret ñ ẽ hic¬
p̃ceptiim. Quare aut̃ fiebat lapideo: post
dicemꝰ Notandum qd̾ seruus primo di¬
ctus ẽ a seruando. Uictores enĩ hostes ui¬
ctos. quos ad uitã seruabant: seruos
in ꝓpͥa ꝑsona emptus ẽ. Origenariꝰ: qui
ixit quoq dñs ad abiaham.
sarai. s sarram. Qui dicunt mutationẽ
nominis sarrȩ sic factam: quia cũ pͥus
ꝑ duo .i. scribetur: modo ꝑ unã.r. uł¬
sapra .i. pͥnceps absolute. quasi om̃ium
gentiũ princeps fut᷑a : & attende qd̾ q̃ntũ
ad nos iuidet᷑ .i. litt̾a subtracta ⁊ nulla a¬
dita. S apud hebreos additur. a⁊ scribit᷑
ꝑ.e. quidam: quia sarac hebraicȩ lepram
sonat: errauert̃. pittantes eã pͥmo lep̃m
dicens. applaudendo. pictas ne centenario
mascet᷑. filiꝰ. ⁊ fara nonagenaria pariet¬

Expanded text:
populo suo. Quo cultello fieret non est praeceptum. Quare autem fiebat lapideo post dicemus. Notandum quod servus primo dictus est a servando. Victores enim victos hostes, quos ad vitam servabant, servos . Originarius, qui ixitque Dominus ad Abraham: Sarai, sed Saram. Quidam dicunt mutationem nominis Sarae sic factam, quia cum prius per duo rr scriberetur modo per uSara, id est princeps absolute, quasi omnium gentium princeps futura. Et attende quod quantum ad nos videtur, i littera subtracta, et nulla addita, sed apud Hebraeos additur a, et scribitur per e. Quidam, quia Sarath Hebraice lepram sonat, erraverunt, putantes eam primo lepram dicens applaudendo: Putasne centenario nascetur filius; et Sara nonagenaria pariet
Abbreviated transcription (Latin):
uobis. ⁊ c̾. S anteqͣm pactũ exponat:
nom̃ ei immutat. dicebat᷑ enĩ abram.
ex abba: ⁊ ram. quasi abbaram .i. pat̃
excelsus. ⁊ addita est .a. litt̾a. ⁊ dictus
subaudit᷑ gentiũ. hebrei tñ dicunt:
qd̃ de nomine suo tetragͣmaton. ezlit¬
teram adbidit deus abrahe. q̃ tam̃ so¬
nat .a. ydioma enĩ illoꝵ est scrib̾e.a¬
ẽ: causa euphonie & qͥa tc̃ tempecir¬
cũcisionis mutatum ẽ nom̃ ei: cum
circũcidunt: imponunt noĩa hebre.
uolens itaq dñs quasi quodã caracte¬
re ppłm suũ ab aliis discernere: indixit
eis circũcisionẽ. sic. Circũcidet᷑ ex uob̾
omne mascłinum. ⁊ circũcidetis car¬
nem p̃putii ur̃i. Infans .uiiͦi. dierum

Expanded text:
VII. Sed antequam pactum exponat, nomen ei mutat. Dicebatur enim Abram, ex Abba, et ram, quasi Abbaram, id est excelsus Pater, et addita ea littera, a, dictus subauditur gentium. Hebraei tamen dicunt, quod de nomine suo tetragrammaton, e litteram addidit Deus Abrahae, quae tamen sonat a, idioma enim eorum est scribeest causa euphoniae. Et quia tempore circumcisionis mutatum est nomen ei, cum circumcidunt imponunt Hebraei nomina. Volens itaque Dominus quasi quodam charactere populum suum ab aliis discernere, induxit eis circumcisionem sic: Circumcidetur ex vobis omne masculinum, et circumcidetis carnem praeputii vestri. Infans
Abbreviated transcription (Latin):
archam. Principes u̾o ⁊ sacerdotes:
leuite ⁊ seniores ppłi: obtulerunt
res. quoꝵ custodiã hu̾it ꝓnepos mo¬

Expanded text:
arcam. Principes vero, et sacerdotes, et levitae, et seniores populi obtulerunt res, quorum custodiam habuit pronepos Mo
Abbreviated transcription (Latin):
rorum ⁊ centũ. extra mulieres ⁊
paruulos. habentes suꝑ se tres du
ente: ꝯuenerunt duces in unum
campũ. semnaar: & timentes dilu¬
uium: consilio nemroth uolentis
regnare: ceꝑunt edificare turrim.
Descendit aut̃ dñs ut uideret turr̃.
In hac diuisione: nichil noui fecit̾
di mͦs ⁊ formas diu̾sis gen̾ib diuisit.
de hac turre diẽ iosepħ qd latitudo erat
ita fortissima: ut ꝓpe eam aspicien¬
terunt turrĩ. ⁊ uocẽ ꝓpͥam unicui
q partiti sunt. ꝓpt̾ea. babi loniã
contigit uocari eruitatẽ. Babel
enĩ hebrei: ꝯfusionem appellant De
hac turri meminit sibilla dicens.
sam. tanqͣm ꝑ eam ascensuri in ce¬
lum: De campo u̾o semnaar in re¬
gione babilonig: memunt esicꝰ
dicens. Qui de sac̾totib sunt erep¬
ti:ꝰ iouis saera sumentes. in sem¬
naar babilonis uenert̃. diuisiq¬
sunt post hȩc diu̾sitate linguaꝵ. mi¬
grationes agentes. app̃hendentes si¬

Expanded text:
rorum et centum, extra mulieres et parvulos, habentes tres super se ducente, convenerunt duces in unum, in campum Sennaar, et timentes diluvium, consilio Nemrod volentis regnare, coeperunt aedificare turrim, Descendit autem Dominus, ut videret turrim In hac divisione nihil non fecit di modos, et formas diversis generibus divisit. De hac turri dicit Josephus, quia latitudo erat ita fortissima, ut terunt turrim et vocem propriam unicuique que partiti sunt. Propterea Babyloniam contigit vocari civitatem. Babel enim Hebraei confusionem appellant. De hac turri meminit sibylla dicens: sam, tanquam per eam ascensuri in coelum. » De campo vero Sennaar in regione Babylonis meminit Esicius dicens: Qui de sacerdotibus sunt erepti: Jovis sacra sumentes, in Sennaar Babylonis venerunt, divisiqsunt post haec, diversitate linguarum migrationes agentes, apprehendentes
Abbreviated transcription (Latin):
ractere cͥcũcisionis: ita ⁊ temꝑis r̾one.
Romani .i. ex tͣdicione nũme põpilii
pͥnũ ponunt ianuariũ. qͥa tẽ incipit sol
ascend̾e pꝰ solsticiũ hyemale. Arabes incho¬
ant annũ pꝰ solsticiũ estiuũ Congruentꝰ
In apͥli gͦ c̾imoniali: differunt ianuario ã. negocia¬

Expanded text:
sionis, ita ex temporali ratione. Romani enim ex traditione Numae Pompilii primum mensem ponunt Januarium, quia tunc incipit sol ascendere post solstitium hiemale. Arabes inchoant annum post solstitium aestivum. Congruentius In Aprili ergo caeremoniali differunt a nobi
Abbreviated transcription (Latin):
que hic in leuitico tradunt᷑.
isciendum ẽ sac̾dotes huĩsse trta
gen̾a panũ. panes.s. sac̾dotales.
leuiticos. laicos. Sac̾dotales erant
panes ꝓp̾onis. qui de publico sũp¬
tu fiebant. quos ñ licebat edere:
nͥ solis sacđotib. Panes leuitiei:
qui ⁊ offertorii. quib soli de gn̾e
leui: uescebant᷑. etiã qui ꝓpt̾ ma¬
cłam ñ pot̾ant ministrare. ⁊ fi¬
sia familias. S ñ uxorata. uł ui¬
dua. uł repudiata. nisi necc̃itate
rediret ad cdomũ patͥs. ut eẽt qͣsi
filia familias. hiis ñ uescebat᷑ ad¬
uena. inquilinꝰ. mercennariꝰ: sac̃

Expanded text:
untur , sciendum est sacerdotes habuisse tria genera panum, panes scilicet sacerdotales, Leviticos, et laicos: Sacerdotales erant propositionis, qui de publico sumptu fiebant, quos non licebat edere nisi solis sacerdotibus; panes Levitici, qui et offertorii, quibus soli de genere Levitico vescebatur. Etiam qui propter maculam non poterant ministrare, et filia familias, sed non uxorata, vel vidua, vel repudiata, nisi necessitate rediret ad domum patris, ut esset quasi filia familias. His non vescebatur advena, inquilinus, mercenarius sac
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ue tunc habebant. & ium̃ta leui¬
tarum: ꝓ pͥmogenitis uim̃torum.
qĩ ꝯmutationẽ faciens cũ ppło. Pri¬
mogenita enũ omĩa spectalit̃ tunc
erant sua. Quia cũ occid̾et pͥmogenz¬
ta egipti : peꝑeit pͥmogenitis eoꝵ.
reseruans ea sibi. Deinceps tñ ꝓpt̃
nita illa hũit ꝓ leuitis ⁊ ium̃tis
eoꝵ. & ne duodenariꝰ numertis tei¬
bium minueret᷑. tͥbun manasse
qi ꝓ leuitis instituit. E ffraum uo̾:
ꝓ ioseph. Ne aut̃ maior uidetur
numerꝰ leuitaꝵ q̃m pͥmogenitoꝵ:
⁊ ita iniqua eẽt omitatio. ait dñs
ad moysen. Numera filios leui
mascłos. ab uno mense ⁊ supra.
& cũ num̾ati eẽnt: inuenti sunt:
ter attendas in libro numerũ eoꝵ

Expanded text:
tunc habebant, et jumenta Levitarum pro primogenitis jumentorum, quasi commutationem faciens cum populo . Primogenita enim omnia specialiter tunc erant sua, quia cum occideret primogenita Aegypti, pepercit primogenitis eorum, reservans ea sibi. Deinceps tamen pronita illa habuit pro Levitis et jumentis eorum. Et ne duodenarius numerus tribuum minueretur, tribum Manasse quasi pro Levitis instituit, Ephraim vero pro Joseph. Ne autem major videretur numerus Levitarum quam primogenitorum, et ita iniqua esset commutatio, ait Dominus ad Moysen. « Numera filios Levi masculos ab uno mense, et supra. » Et cum numerati essent, inventi sunt ter attenda
Abbreviated transcription (Latin):
bus .s. cortinas. saga. pelles rubri¬
catas. ⁊ iacinctinas. ⁊ entoriũ qd̃
erat ante tab̾nacłm. Cortinas atrii.
⁊ funes ⁊ uasa minist̾iĩ quȩ ad al¬
tare eneum ꝑtinebant. De altari ho¬
holocaustomati tacet liber a quo fere
sonite ut in libro habet᷑. ip̃m altare:
colũpnas. paxillos. & ferebant ea cur¬
rib. Emiti leuite: ñ seruiebant sic:
in oꝑe. s posito tab̾nacło: sedebant

Expanded text:
bus, scilicet cortinas, saga, pelles rubribus, scilicet cortinas, saga, pelles rubricatas, et hyacinthinas, tentorium, quod erat ante tabernaculum, cortinas quoque atrii, et funes, et vasa ministerii, quae ad altare aeneum pertinebant. De altari holocausti tacet liber a quo ferebsonitae, ut in libro habetur. Ipsum altare Ccolumnas, paxillos, et ea ferebant curribus. Emeriti Levitae non serviebant sic in opere, sed posito tabernaculo, sedebant
Abbreviated transcription (Latin):
temq ait dñs ad moysen. Aumera
leuitas a tͥcesimo anno: usq ad qͥn¬
quagesimũ. ut serurant mͥ in duo¬
bus. hii in tab̃nacło. portando. et
collocando. Emeriti: in seritando.
cũ nuni̾ati eẽnt: inuenti sunt:
octo milia qͥngenti octoginta. Sep¬
tuaguita tñ dicunt: a uicesimo qͥn¬
to anno. Quẽm numertim annoꝵ:
in ordinatione sac̾dotum nos ob¬
seruamꝰ. Isti deferebant. tab̾nacłm
in hunc modũ. Quia ñ licebat ea q̃
exant ultra uelum nuda uideri:
pͥmo intrabant sac̾dotes. ⁊ in uos¬
uebant archam. ꝓpiciatorium. et
cheriibin: prius uelo qd̾ ante ap¬
pendebat. & post: pallio iacuicti
no. etiam candelabrum aureum. al¬
tare. ⁊ m̃sam. cũ utensilib suis.: ꝑal¬
liis in uoluebant. Tunc intͣntes
caathite: ꝓpriis hum̾is omt̾a hȩc
inuoluta deferebant. Similit̾ ⁊ al¬
tare holocaust: cum utensilibꝰ sius
ut quibdam uidet᷑ Gersonite ut
breuit᷑ dicamꝰ: deponentes tectum
tab̾nacłi: mollia ferebant in curri¬

Expanded text:
terumque ait Dominus ad Moysen. « Numera Levitas a trigesimo anno, usque ad quinquagesimum ut serviant mihi in duobus: hi in tabernaculo portando et collocando, senes emeriti in servando. » Et cum numerati essent, inventi sunt octo millia quingenti ettuaginta tamen dicunt a vigesimo quinto anno, quem numerum annorum in ordinem sacerdotum et nos observamus. Isti deferebant tabernaculum in hunc modum; quia non licebat ea, quae erant ultra velum, nuda videri. Primo intrabant sacerdotes, et involvebant arcam, propitiatorium, et cherubin, prius velo, quod ante appendebanum, et candelabrum aureum, altare, et mensam cum utensilibus suis, palliis involvebant. Tunc intrantes Caathitae, propriis humeris omnia haec involuta deferebant. Similiter, et altare holocausti cum ustensilibus suis, ut quibusdam videtur. Gersonitae, ut breviter dicamus, deponentes tectum tabernaculi, mollia ferebant in curri
Abbreviated transcription (Latin):
montes excreuit aqua: altior .xu. cu
bitis. ut ablueret sordes aeris usq¬
quo ascend̾ant oꝑa hominũ: usq ad
eundem locum: ascendet ignis iu¬
dicii. ob acris purgationem. S ñ
se ascendere. cũ olimpus: usq ad li
inscͥptȩ in puluere: ꝑ annũ reꝑte
mia aeris raritate: nec ⁊̃ aues que¬
unt uruere. Nec philosophi ascen¬
uentes. absq spongiis plenis aqua:
aliq̃ntulum ibi manere potuerunt.
quas narib apponentes: crassiorem
tantam: quanta nunc ẽ. Uł forte in
subluib sacͥficantes: ignem ascen¬
debant. Cuiꝰ uapor ⁊ fauillȩ: multũ¬

Expanded text:
montes excrevit aqua altior cubitis quindecim, ut ablueret sordes aeris, usquequo ascenderant opera hominum. Usque ad eumdem locum ascendet ignis judicii ob aeris purgationem. Sed non m ascendere inscriptae in pulvere, per annum repertae mia aeris raritate, nec etiam aves vivere queunt, nec philosophi ascendentes, absque spongiis plenis aqua, aliquantulum ibi manere potuerunt, quas naribus apponentes crassiorem tantam, quanta nunc est, vel fortasse in sublimibus sacrificantes ignem accendebant, cujus vapor, et favillae multu
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ .s. uł de puluere. ut pulices: uł
ducta sint : Innuitur cum addit: se¬
cundum genus suũ. uł in genere suo.
Querit᷑ etiã: si sine tͥnsgressione man
coegisset includi Dicit aug̃ posse
ẽẽ pret̾ carnes : alimenta ꝯmunia.
maxime: cũ ea quȩ uescunt᷑ carnib:¬
fico ⁊ castanea: uesci possunt. Pre¬
nib uescebant᷑. uicut nec homines:
noe cuncta quȩ p̃ceꝑat sibi
no: ingressus ẽ noe archam cum om¬
nutu diuino: ⁊ angłorum ministe¬
rio: adducta sunt: mense scd̾o. die
latinis: maius.a mracedonib. dyon.
Moyses enĩ : in legitims: nysan .i.
apͥlem: primũ m̃sem ꝯstituit. scd̾m
iosephum. In contractib: ⁊ alia gu

Expanded text:
et de pulvere, ut pulices, vel ducta sint, innuitur cum addit, secundum genus suum, vel in genere suo. Quaeritur etiam, si sine transgressione mand carnibus coegisset includi? Dicit Augustinus posse esse praeter carnes alimenta communia, maxime cum ea quae carnibco et castanea vesci possint, praenibus vescebantur, sicut nec homines. Noe cuncta, quae sibi ingressus est Noe in arcam cum omnutu divino, et angelorum ministerio adducta sunt, mense secundo dieLatinis Maius, a Macedonibus Dion. Moyses autem in legitimis Nisan, id est Aprilem, primum mensem constituit, secundum Josephum. In contractibus vero, id e
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ fontẽ qui eiat in ietrael Sa¬
trape uͦ philisteoꝵ uidentes dauid
⁊ suos eẽ cũ achis: dix̾unt. Reuer¬
tant᷑ hebrei isti in locũ suũ. ne forte
cũ ceꝑimꝰ p̃liari: fiant nob̾ adu̾sarii.
& in capitib nr̃is mereant᷑ sibi red¬
di grãm dñi sui. Tunc ait achis ad
dauid: inuitꝰ ⁊ dolens. bonus es in
conspectu meo. s satrapis ñ places.¬
Surgite de nocte. ⁊ abite dilu¬
culo. Abiit gͦ dauid cũ suis in sy¬
celec: die t̾cia: Amalechite uͦ inte¬
rim impetum fecerant in sycelec:
eis lacrimȩ. & uolebant eum sui
lapidare Confortatus aut̃ dd̾ in
dño: ꝯsuluit dñm ꝑ abiathar. di¬
cens. ꝑ sequar latruncłos hos et
ꝯp̃hendã: Qui respondit. ꝑ seq̃re.
⁊ ꝯp̃hendes.⁊ reduces p̃dam. abiit

Expanded text:
at in Jezrahel . » Satrapae vero Philisthinorum videntes David, et suos esse cum Achis dixerunt: « Revertantur Hebraei isti in locum suum, ne forte cum coeperimus praeliari fiant nobis adversarii, et in capitibus nostris mereantur sibi reddi gratiam Domini sui. » Tunc ait Achis ad David invitus et dolens. « Bonus es in conspectu meo, sed satrapis non placeSurgite de nocte, et abite diluculo. Abiit ergo David cum suis in Siceleg die tertia. Amalecitae vero interim impetum fecarunt in Siceleg. eis lacrymae, et volebant eum sui lapidare. Confortatus autem David in Domino, consuluit Dominum per Abiathar dicens. « Persequar latrunculos hos, et comprehendam. Qui respondit. Persequere, et comprehendes, et reduces praedam. Abiit
Abbreviated transcription (Latin):
cunt ꝓpħam ñ posse suscitari: nͥ
rege sciscitante: Tunc indicauit ei
saul: se saulẽ eẽ. ⁊ ant. Noli timere.
Quid uidisti: Quȩ respondit. Uirũ
senẽ ⁊ głosum ⁊ amictũ pallio sac̃¬
dotali & intelligens saul: qd̾ samu¬
el ẽẽt. adorauit eũ. Ꝙ ait anuna sa¬
muelis ut dicit iosephꝰ. Quare inqͥ¬
etasti me: Cui saul. Coartor nimis.
Pͥhilistei pugnant adu̾sum me. et
dñs ñ respondit mͥ. Obsecro: dic mͥ
qͥd faciã Qui respondit. Quid intro¬
gas me: cũ dñs recesseritater faci¬

Expanded text:
cunt prophetam non posse suscitari, nisi cunt prophetam non posse suscitari, nisi rege sciscitante? Tunc indicavit ei Saul, se Saulem esse, et ait: « Noli timere. Quid vidisti? Quae respondit. Virum senem, et gloriosum, et amictum pallio sacerdotali. Et intelligens Saul, quod Samuel esset adoravit eum. » Et ait anima Samuelis, ut dicit Josephus: « Quare inquietasti me? Cui Saul. Coarctor nimis, Philistaei pugnant adversum me, et Dominus non respondit mihi. Obsecro, dic mihi, quid faciam? Qui respondit: Quid interrogas me, cum Dominus recesserit a te? Faci
Abbreviated transcription (Latin):
tabat in endor. quȩ ciuitas ẽ iux¬
ta fontẽ endor. Phitonẽ quidam
tdunt arte̾ eẽ suscitandi mortuos.
Qd̾ ꝯgruit hebreo. i quo legit᷑. mu¬
lierem balad oph b̾alad enĩ int̃p̃¬
tatur dña. oph: est nom̃ arcis illĩ
Mutauit itaq saul habitũ suũ. ⁊
uenit ad mulierẽ nocte cũ duob
uiris. ⁊ait.Suscita mͥ quẽ dixero
tͥ. Quȩ respondit. Nosti: qͣnta fe¬
cerit saul magis: Quare gͦ insidi¬
aris animȩ mee: Quidã tdunt
saulẽ ob hoc eos deleuisse: quia
p̃conabant᷑. dauid futurũ regem:
Iurauit aut̃ ei saul: qd̾ ꝓpt̾ hanc
rem nichil mali pateret᷑. ꝙ dix̃:
ut suscitaret samuelẽ. uidens ã
mulier uirũ scm̃: ꝯturbata ẽ. ꝙ
ait. Quare imposiusti mͥ: Tuenĩ
es saul hoc enĩ ei samuel indica¬
uerat ut ait iosephꝰ: Quidã fabu¬
laut᷑: mortuũ magicȩ suscitatũ:
a pedib pͥmo moii ⁊ surgere:
nisi qñ rege sciseitante suscitat᷑.
tunc enĩ a capite surgit: Alii di¬

Expanded text:
tabat in Endor, quae civitas est juxta fontem Endor. Pythonem quidam tradunt esse artem suscitandi mortuos qQuod congruit Hebraeo in quo legitur mulierem Baladoph. Balad enim interpretatur domina, oph est nomen artis illius. Mutavit itaque Saul habitum suum, et venit ad mulierem nocte cum duobus viris, et ait: « Suscita mihi, quem dixero tibi. » Quae respondit: « Nosti quanta fecerit Saul magis. Quare ergo insidiaris animae meae? » Quidam tradunt, Saulem ob hoc eos delevisse, quia praeconizabant David futurum regem. Juravit autem ei Saul, quod propter hanc rem nihil mali uscitaret Samuelem. Videns autem mulier virum sanctum, conturbata est, et ait: « Quare imposuisti mihi, Tu enim est Saul. » Hoc enim ei Samuel indicaverat, ut ait Josephus. Quidam fabulantur, mortuum magice suscitatum a pedibus primo moveri, et surgere nisi quando suscitante rege suscitatur, tunc enim a capite surgit. Alii di
Abbreviated transcription (Latin):
chis ad dd. Mecum eg̾dieris
in castris tu ⁊ iuri tui Ego
custodem capitis tm̃ pono te
p̃cunctis Cong̾gauit ⁊ saul u¬
niu̾sum isrł. ⁊ uenit in gel¬
boe Samuel aut̃ mortuus e¬
rat: hoc id̾o repetit᷑ hic: ut¬
recent̃ mortuus : qͥ in ꝓximo
erat suscitandꝰ: Tradunt enĩ
neminẽ posse suscitari arte phi¬
tonica: nisi recent̃ mortuũ: ⁊
adhuc integris uitalib. Timu¬
it itaq saul. ⁊ ꝯsuluit dñm¬
Qui ñ respondit ei. nec ꝑ somnia:¬

Expanded text:
chis ad David. Mecum egredieris in castra tu, et viri tui. Ego custodem te pono capitis mei prae cunctis . Congregavit etiam Saul universum Israel, et venit in Gelboe. Samuel autem mortuus erat. Hoc ideo repetitur hic, urecenter mortuus, qui in proximo erat suscitandus. Tradunt enim, neminem posse suscitari arte pythonica, nisi recenter mortuum, et adhuc integris vitalibus. Timuit itaque Saul, et consuluit DomiQui non respondit ei
Abbreviated transcription (Latin):
in sp̃e samuelis. uł fantastice ẏma¬
go eiꝰ ibi apparuit. q̃ dicta ẽ samuel.
Tradunt quidã: qd̾ deo ꝑmittente
anima ipsiꝰ tm̃ a simili corꝑe indu¬
ta apparuit ibi Alii uͦ: qd̾ corpꝰ tm̃
suscitatũ est sp̃u uiuifico. anima in
loco suo quiescente hoc audiens sa¬
ul: ꝓstratus ẽ in terrã p̃timore. nec
comed̾at panẽ die illa. Et cogit eũ
mulier ⁊ serui eiꝰ. ut cõmed̾et: Cũq
comedisset: rediit ad castra ꝑ noctemꝰ.
Noluit enĩ sciri qd̾ consuluisset phi¬

Expanded text:
in specie Samuelis, vel phantastice imago ejus ibi apparuit, quae dicta est Samuel. Tradunt quidam quod, Deo permittente, anima ipsius tantum consilii corpore induta apparuit ibi. Alii vero, quod corpus tantum suscitatum est cum spiritu vivifico, anima in loco suo manente, et quiescente. Hoc audiens Saul prostratus est in terram prae timore, nec comederat panem in die illa, et coegit eum mulier, et servi ejus, ut comederet. Cumque comedisset rediit ad castra per noctem. Noluit enim sciri, quod consuluisset pyt
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm fr̃ẽs mei in sermone hoc. E¬
qua pars erit descendentis ad
p̃liũ: ⁊ remanentis ad sarcinas
seronimꝰ ait. Non ait: qui lassi re¬
manserunt. quia lassis nichil
in isrł: usq ad qiẽ hanc uenit
gͦ dd̾ in sẏcelec. ⁊ misit dona de
p̃da: seniorib uidã ꝓximis suis.

Expanded text:
quam, fratres mei, in sermone hoc. Aequam, fratres mei, in sermone hoc. Aequa pars erit descendentis ad praelium, et manentis ad sarcinas. » Hieronymus ait: Non ait, qui lassi manserunt, quia lassis nil in Israel, usque ad diem hanc. Venit ergo David in Siceleg, et misit dona de praeda senioribus Juda proximis suis
Abbreviated transcription (Latin):
Cũq tͣnsissent: inuenert̃ puerũ
egiptiũ fame deficientẽ. quẽ reli¬
querat dñs suus uir amalechita
cum egrotare eũ uidisset. & de¬
rauĩs mͥ quia ñ oceidas me: nec
tradas in manus dñi mei: ducã
& iurauit ei dd̾ ꝙ eo ducente in¬
uenert̃ hostes epulantes ⁊ qͣsi
festũ diẽ celebrantes. Ꝙ ꝑcussit
eos dd̾: a uesꝑa usq ad uesꝑam
alt̾ius diei. soli qͣdringenti ad¬
holescentes euaserunt in camelis:
Eruit gͦ dd̾ omĩa quȩ tulerantama¬
lechite ab homine usq ad pecus.
dicit᷑. qd̾ in hac uictoria p̃buerua
illi auxiliũ. nouẽ pͥncipes mili¬
tum de manasse. Qui confugeraũ
ad eũ: dũ rediret in sycelec. Prius
enĩ uen̾ant ad eũ: tantũ de iuda:
⁊i beniamin Porro: cũ redissent
ad. coᷤ. uiros qui lassi substiterant:
salutauit eos dauid pacifice. Ꝙ in¬
dignati st̃ quidã qͥ cũ eo ierant:
dicentes. Sufficiat cuiq: uxor
sua ⁊ filii. de p̃da nicħ dabimꝰ eis.
Et ait dd̾. Non audiet uos quis¬

Expanded text:
nsissent invenerunt puerum Aegyptium fame deficientem, quem reliquerat dominus suus vir Amalecita, cum aegrotare eum vidisset. Et deraveris mihi quod non occidas me, nec tradas me in manus domini mei, ducam. » Et juravit ei David. Et eo ducente invenerunt hostes epulantes, et quasi diem festum celebrantes. Et percussit eos David a vespere usque ad vesperam alterius diei, et soli quadringenti adolescentes evaserunt in camelis. Eruit ergo David omnia quae tulerant Amalecitae, ab homine usque ad pecus. Dicitur quod in hac victoria praebuerunt illi auxilium novem principes militum de Manasse, qui confugerant ad eum, dum rediret in Siceleg. Prius enim venerunt ad eum tantum de Juda et Benjamin. Porro cum redissent ad ducentos viros, qui lassi substiterant, salutavit eos David pacifice. Et indignati sunt quidam, qui cum eo ierant dicentes. « Sufficiat cuique uxor sua, et filii de praeda nihil dabimus eis. » Et ait David: Non audiet » vos quis
Abbreviated transcription (Latin):
lempnitatũ. s quia ñ offerebat᷑ hostta
sine libañtis suis: deeis breuit̃ p̃mit¬
tendũ ẽ. Libam̃ uł libam̃tum erat: si¬
mila oleo ꝯglutinata. ⁊ uimĩ. quȩ cum
hostia adolebant᷑. ut quasi panis. ⁊ ui
nũ. ⁊ caro: dño offerrent᷑. Cuiq u̾o ho¬
stie ꝓpͥum libamen det̾minatum erat.
ꝓ agno: similȩ decima pars ephi .iiiii.
tulo: de simila tres decimȩ. de uino:
media pars hyn. Et forte: erant¬

Expanded text:
 quia non offerebatur hostia sine libamentis, de his breviter praemittendum est. Libamen, vel libamentum, erat simila oleo glutinata, et vinum; quae cum hostia adolebantunum, et caro Domino offerentur. Cuique vero hostiae proprium libamen determinatum erat. Pro agno similae decima pars ephi, vini tulo de simila tres decimae, de vino media pars hin. Et forte
Abbreviated transcription (Latin):
quia desid̾anti animo: ipsa uelocitas
Uł dies uocat. laborem dierũ. qui ui¬
debat᷑ ei partius. quta laborem leui¬
gabat amor. Completo septimo annio:
fecit laban nuptias gen̾o suo. uespe
aut̃ facto: subinduxit l̇am. dans
filiȩ ancillã: noĩe zelpham. Iacobuͦ
ut dicit iosephus. ꝑ ebrietatẽ noc¬
te lye ꝯmixtus : die facto apud laban
de inruticia conq̃rebat᷑. Qui dandã
neccĩtat uentã. postulauit. moris
ibi ẽẽ asserens: maiores natu ante
tradi ad nuptias. s post alios .uiiͣ.
annos: se daturũ ei rachel. Lauda¬
uit causã protelati temꝑis: dicñs.
se ñ libent̃ filiã ad chananeos
missurũ. cũ etiã de sorore penitũ¬
ciam ageret: qd eam illuc direxisset.
Ieronimꝰ uo: dicit errasse illos qͥ
chel traditã. s post.uii. dies con¬
uiuioꝵ. quos quasi ꝑturbana
suꝑ inducta alta sponsa fas non
erat. Quib finitis: iacob optatis poti¬
tus nuꝑtiis: amorẽ sequentis priori

Expanded text:
quia desideranti animo ipsa velocitas quia desideranti animo ipsa velocitas Vel dies vocat laborem dierum, qui videbatur ei parvus, quia laborem levigabat amor. Completo septimo anno fecit Laban nuptias genero suo. Vespere autem facto subintroduxit Liam, dans filiae ancillam, nomine Zelpham. Jacob vero ut dicit Josephus per ebrietatem et noctem, Liae commistus, die facto apud Laban de injustitia querebatur. Qui dandam necessitate veniam postulavit, moris ibi esse asserens, majores ante tradi ad nuptias; post alios autem septem annos se daturum ei Rachel, laudavit causam protelati temporis, dicens se non libenter filiam ad Chananaeos missurum, cum etiam de sorore poenitentiam ageret, quod eam illuc direxisset. Hieronymus vero dicit errasse illos qui chel Jacob traditam, sed post septem dies conviviorum, quos quasi perturbare, superinducta alia sponsa, fas non erat. Quibus finitis, Jacob optatis potitus nuptiis, amorem sequentis priori
Abbreviated transcription (Latin):
mesopotamiã longo temꝑe ꝑue¬
nit in earam. ⁊ uenit ad puteũ in
agro: oꝑtitm lapide grandi. tuxta
quẽ: tres greges accubabant. Cumq
dixisset pastorib ut ad aquarent gre¬
ges ⁊ ad pastum reduc̾ent: accepit
moris ibi ẽẽ. non amoueri lapidem:
donec om̃s g̾ges ꝯuenirent. nec lice
tacob lapidẽ ab ore pictei. Patet quia
ñ solus iuit iacob. & adaquauit gre¬
gem eiꝰ. ⁊ indicans se consobrinũ eiꝰ:
osculatus ẽ eam. Quȩ nunciauit hec
patri. Qui occurrens: Auxit iacob in¬
donrũ suã. A audita causa fuge: dixit
ei. Os meũ ⁊ caro mea. ⁊ id̾o secure:
latebis apud mei T̃andẽ curã g̾gis eu̾
habere dec̾iut. P ost m̃sem uͦ: iacob
dedit optionẽ mercedis ꝓ seriricio pa¬
storali. Habebat aut̃ laban filias duas.
lẏan lippis oculis: ⁊ racheł uenusto
aspectu. Quã diligñs iacob: ait. Ser¬
uiam tibi .uii. annis. ꝓ rachel. Ser¬
bant᷑ ei pauci dies: p̃amoris magni¬
tudine. N ec absolute dictum ẽ paue.

Expanded text:
Mesopotamiam, longo tempore pervenit in Aram, et venit ad puteum in agro, opertum lapide grandi, juxta quem tres greges accubabant. Cumque dixisset pastoribus, ut adaquarent greges, et ad pastum reducerent, accepit morem ibi esse, non amoveri lapidem, donec omnes greges convenirent, nec licerJacob lapidem ab ore putei. Patet quia non solus ivit Jacob, et adaquavit gregem ejus, et indicans se consobrinum ejus: osculatus est eam. Quae nuntiavit hoc patri. Qui occurrens, duxit Jacob indomum suam, et audita causa fugae, dixit ei: Os meum, et caro mea es; et ideo secure latebis apud me. Tandem curam gregis eum habere decrevit. Post mensem vero Jacob dedit optionem mercedis pro servitio pastorali. Habebat autem Laban filias duas, Liam lippis oculis, et Rachel venusto aspectu. Quam diligens Jacob ait: Serviam tibi septem annis pro Rachel. Serbantur ei pauci dies, prae amoris magnitudine. Nec dictum est parvi,
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ẽ: p̃ceptũ est. Qd̵ de alieno: ꝑmis¬
ũo. Sicut ⁊ ꝑmissio fuit: qd sequit᷑
de libello repudii. Uir apud quẽ uxor
sua ñ inueniebat grãm ꝓpt̾ aliquã
feditatẽ. quȩ multimode ꝓueniunt:
scribebat qd nunꝗͣ ꝯueniẽbat cũ ea.
⁊ causã ob quã displicebat ei muli¬
er: ne ꝯuenirent. ⁊ tradebat libel¬
lum in quo scͥpta erant hec: muli¬
eri. ut corã sac̾dotib legeret᷑. N cũ
iurasset uerũ ẽẽ qd scͥpserat: licebat
utͥq: alii copłari. Qd̾ si ingred̾etur
mulier ad alt̾m. qui it̾m daret ei
libellũ repudii: pͥori uiro ñ licebat
eã reciꝑe. quia abhominabilẽ fec̾at
eam sͥ cͥorã dño. Modo ꝓ nulla fedita¬
te uxor excludit᷑: nisi ob solam for¬
nicationẽ. Nec sic ⁊̃ licet eos migͣre
morbus serpens ẽ ⁊ ꝯtagiosus. Item.
Qui nuꝑ acceꝑit uxorem:. ñ ꝓducet᷑
ad beslũ illo anno. nec ei qͥcqͣm necessi

Expanded text:
alieno permissio, sicut et permissio fuit, quod sequitur de libello repudii. Vir apud quem uxor sua non inveniebat gratiam propter aliquam foeditatam, quae multimode proveniunt, scribebat quod nunquam conveniebat cum ea, et causam ob quam displicebat ei mulier, ne conveniret, et tradebat libellum, in quo scripta erant haec mulieri, ut coram sacerdotibus legeretur. Et cum jurasset verum esse, quod scripserat, licebat utrique alii copulari. Quod si ingrederetur mulier ad alterum, qui iterum daret ei libellum repudii, viro priori non licebat eam recipere, quia abominabilem fecerat eam coram Domino. Modo pro nulla foeditate excluditur uxor, nisi ob solam fornicationem, neque sic etiam licet eos migraremorbus serpens est, et contagiosus. Item, qui nuper accepit uxorem, non producetur ad bellum, nec ei quidquam necessi
Abbreviated transcription (Latin):
tatis publice iniunget᷑. ut uno an¬
no letet᷑ cũ uxore sita Pot̾ aut̃e in¬
telligi annꝰ iste: nuptialis. ñ usu¬
alis. decẽ.s. m̃sium tm̃. Iuxta quẽ
numerũ: dicit᷑ annꝰ luctus. quta
mortuo uiro: ñ licet uxori tran¬
sire ad alium: ante decẽ m̃ses. qͥa
forte ꝯcepit de pͥmo. & posset fieri
dubrũ: cui iuroꝵ asoͥbendus eẽt
partus. It̃m. ꝓhibuit quoq ne li¬
ber ancillã duc̾e̾t uxorem. Item.¬
faciet uerbari. ⁊ ꝓ m̃sura peccati
erit ꝓlagaꝵ modus. tta dũtaxat:
ut qͣdragenariũ numerũ ñ exce¬
dat. Sic ⁊ penuentes excomu¬
nicatos plagis cedimꝰ: sed̾m nũm

Expanded text:
tatis publicae injungitur, ut uno anno laetetur cum uxore sua . Potest autem intelligi annus iste nuptialis, non usualis decem mensium tamen, juxta quem numerum dicitur annus luctus, quia mortuo viro non licet uxori transire ad alium ante decem menses, quia forte concepit de primo, et posset fieri dubium cui virorum ascribendus esset partus. Item prohibuit quoque ne liberi ancillas ducerent uxores. CAP.faciet eum verberari . Pro mensura peccati, erit et plagarum modus, ita duntaxat ut quadragenarium numerum non excedat. Sic et poenitentes excommunicatos plagis caedimus, secundum num
Abbreviated transcription (Latin):
cti: ñ suũ uocabit. ⁊ nittet here¬
ditatis successorem: quẽ suscite¬
uit. Qd si nolu̾it fr̾ susciꝑe reli¬
ctam que sibi debet᷑ ex lege: int̾¬
pellabit mulier iudices in porta.
& accersito eo. si eã acciꝑe nolu̾it:
mulier corã eis tollet calctam̃tum
de pede eiꝰ. ⁊ spuet in faciẽ eiꝰ. ⁊ di¬
obꝓbriũ inisrł. Alibi legit᷑ qd̾ qͥ
ducturꝰ erat eam alius: discalcia
Qd̃ forte fiebat: si p̃sto erat alius du¬
cturus eam: si fł̃ repudiuret. Qndoq
dicib se nolle hr̃e eam. Itunc ip̃e
se ip̃m discalerabat. Uñ alibi legit᷑.
Qd nolens suscitare sem̃ frĩs: se dis¬
calciabat. Item. Si mulier app̃hen¬
derit uirilia uiri alt̾ius rixantis
cũ uiro suo: abscides manũ eiꝰ. nee
flecteris suꝑ ea miscd̾ta aliqͣ. Item.
Non habebis pondus: ⁊ pondꝰ. men¬
surã: ⁊ m̃suram .i. maiorẽ cum qua
emas: ⁊ minorẽ cũ qua uendas. hoc
enĩ abhominabile ẽ deo

Expanded text:
cti non suum vocabit, et dimittet haereditatis successorem quem suscitabit. Quod si noluerit frater recipere relictam, quae sibi debetur ex lege, interpellabit mulier judices in porta. Et accersito eo, si accipere eam noluerit, mulier coram eis tollet calceamentum de pede ejus, et spuet in faciem ejus, et diprobrium in Israel. Alibi legitur quod qui ducturus eratamenti ejus . » Quod forte fiebat, si praesto erat alius ducturus eam, si frater repudiaret. Quandoque dicibus se nolle habere eam, et tunc ipse seipsum discalceabat. Unde alibi legitur, quod nolens suscitare semen fratris, se discalceabat. Item: « Si mulier apprehenderit virilia alterius viri rixantis cum viro suo, abscides manum ejus, nec flecteris super eam misericordia aliqua. » Item: « Non habebis pondus et pondus, mensuram et mensuram, id est majorem qua emas, minorem qua vendas, hoc enim abominabile est Do
Abbreviated transcription (Latin):
ddidit quoq
Non erit meretͥx nec scartator
in isrł. Nec offeres mercedẽ ꝓstibuli:
nec p̃cium canis: in domũ dñi d̾r tui.
Qtua ut dicit iosephus: mercedẽ ꝓ
cottu canis uenaticii. uł custodig
gregũ: ñ liceat offerre. qͥa ex hiis quȩ
de ꝯͥtumelia ꝓcedunt : diuinitas ñ¬

Expanded text:
ddidit quoque: « Non erit meretrix, nec scortator in Israel. Non offeres mercedem prostibuli, nec pretium canis in domum Domini tui , quia, ut dicit Josephus, mercedem pro coitu canis venatici, vel custodis gregum, non licebat offerri, quia ex his quae de contumelia
Abbreviated transcription (Latin):
gitͣ de auintalib oblatis. tam̃ ꝓpt̃
dñs in esum eis ꝓhibuit. ettã nomi¬
natim adipem ouis. bouis. ⁊ caprȩ.
adipẽ u̾o mortieini. uł a bestra occisi.:
ꝯcessit eis in usus uarios .s. uł ad
Quid gͦ facitint de adipe nĩalis mũ¬
di. ñ oblati. nec morticini. nec a be¬
stta capti. si diũ est  forte ꝓiciunt.
cit. quia aninĩa

Expanded text:
gitur de animalibus oblatis, tamen prop in esum prohibuit eis, etiam nominatim adipem bovis, ovis, et caprae. Adipem vero morticini, vel a bestia occisi, concessit eis in usus varios, scilicet Quid ergo faciunt de adipe animalis mundi non oblati, nec morticini, nec a bestia capti, si Domini est? Forte projiciunt, it, quia anima
Abbreviated transcription (Latin):
egiptios: de morte peccorum
Unc dixit dñs moysi. u. plaga¬
Nic pħoni. si retinuerit ppłm:
cras inducã pestem grauem. et
morient᷑ omĩa animalia egipti.
Nec quicqͣm dehiis quȩ possidet
urł: morietur. & mortua sunt
in domib. quia quȩ in pascu¬
uł forte det᷑minandũ non ẽ. quia
sine multo temꝑis utt̾uallo:
forte heo facta ñ sunt.  potuert̃
aliunde hab̾e tt̃m atãncia. ꝓ
hac ñ dicit iosephus : quia bestiis
multi gen̾is. quarum aspectib
batur & ingͣuatum ẽ cor pħonis
Tollite cineres de camino. Con
sꝑgat alos moyses in celũ coram
pħone. ⁊ erunt in hominib. et
ium̃tis: ulcera ⁊ uesice in om̃i
t̾ra egipti. ꝙ fcm̃ ẽ ita. Nec
pot̾ant ⁊̃ malefici stare coram
in eis: ex int̾iori corruptione
uenientiaz¬

Expanded text:
IX. De morte pecorum. « Tunc dixit Dominus Moysi: Dic Pharaoni, si retinuerit populum meum cras, inducam pestem gravem, et morientur omnia animantia Aegypti, nec quidquam de his, quae possidet Israel morietur. Et mortua sunt in domibus, quia quae in pascuVel forte determinatum non est, quia sine multo temporis intervallo forte haec facta non sunt, et potuerunt aliunde habere iterum animantia. Pro hac etiam dicit Josephus, quod bestiis multigenis, quarum aspectibusbatur. « Et ingravatum est cor PharaonisTollite cineres de camino, et spargat illos Moyses in coelum coram Pharaone, et erunt in hominibus, et jumentis ulcera, et vesicae in omni terra Aegypti . » Et factum est ita. Nec poterant etiam malefici stare coram in eis ex interiori corruptione venientia
Abbreviated transcription (Latin):
collocauit eũ mat̾ suꝑ lectũ uiridi.
&̵ clausit hostiũ. ꝙ uocans uirũ suũ:
ait. Curram ad uirũ dei: et reuertar.
Quł redit. hodie ñ sunt kłe neq sab¬
batum. Cur ibis: Istis enĩ dieb ꝓpħs
et doctores solebant freq̃ntari. ⁊ au¬
diri ꝙ tollens mulier unũ de pue¬
ris secũ: sedens in asino uenit ad
uirũ dei in montẽ carmeli. Qui cũ
iudisset eam : ait ad gieri. Ecce suna¬
mitis illa. Occurre. ⁊ dic ei Recte ne
agit᷑ circa te: ⁊ uirũ tuũ: ⁊ filiũ:
Que Rditi Recte ꝙ nota: quia semꝑ
helyseus hospitam suã uocabat
sunamitẽ. Non enĩ tantã hu̾it fa¬
miliaritatẽ cũ ea : ut ꝓpͥum nom̃
eiꝰ sciret sẜ ꝓiecit se mulier. ꝙ ap

Expanded text:
collocavit eum mater super lectum viri Dei, collocavit eum mater super lectum viri Dei, et clausit ostium, et vocans virum suum ait: Curram ad virum Dei, et revertar. Qui respondit: Hodie non sunt Kalendae, nec Sabbatum, cur ibis? » Istis enim diebus prophetae et doctores solebant frequentari et audiri. Et tollens mulier unum de pueris secum, sedens in asino, venit ad virum Dei in montem Carmeli. Qui cum vidisset eam, ait ad Giezi: Ecce Sunamitis illa. Occurre, et dic ei: Rectene agitur circa te, et virum tuum et filium. Quae respondit: Recte? Et nota quod semper Elisaeus hospitam suam vocabat Sunamitidem. Non enim tantum habuit familiaritatem cum ea, ut proprium nomen ejus sciret, et projecit se mulier, et ap
Abbreviated transcription (Latin):
de suscitatione filii sunamitis
na. non tam corꝑe: qm̃ sapt̃a. Que
intelligens uirum dei ẽẽ: tenuit e¬
um ut comed̾et panẽ: Cumq fre¬
quent̃ diu̾teret ad eam helyseus:
suasit mulier uiro suo: ut facent
ei cenacłm paruũi. et ponerent in
eo lectulũ. ⁊ mensã.⁊ sellam.⁊ cande¬
labrum. Ꝙ rediens helyseus requie¬
uit ibi. ꝙ ait ad gieri Uoca sunami¬
teni hanc. ⁊ loquere ad eã. Quid uis ut
reret helyseus quid uellet: dixit gi¬
ezi ad eum. filiũ non ht̃. ⁊ uir eiꝰ se¬
isto: et in eadẽ hora: si uita comes fu¬
erit: habebis in utero filiũ. hebre¬
us sic ht̃. In temꝑe isto: cũ tempꝰ ui¬
te: subaudi adhuc erit tibi: habebis
⁊ c̃ Que redit. Noli uirdi mentiri
ancille tuȩ Concepit tam̃ mulier.
et peꝑit nixta u̾bum helysei. Cumq
creuisset puer: eg̾ssus ẽ ad patrem
ad messores. ⁊ egrotauit: Cumq cla¬
masset : caput meũ doleo: remisit eũ
pat̃ ad matrẽ suã.⁊ mortuus est Et

Expanded text:
De suscitatione filii Sunamitidina, non tam corpore quam sapientia, quae intelligens virum Dei esse, tenuit eum, ut comederet panem . Cumque frequenter diverteret ad eam Elisaeus, suasit mulier viro suo ut faceret ei coenaculum parvum, et poneret in eo lectulum, et mensam, et sellam, et candelabrum. Et rediens Elisaeus requievit ibi, et ait ad Giezi: « Voca Sunamitidem hanc, et loquere ad eam: Quid vis, ut reret Elisaeus quid vellet, dixit Giezi ad eum, filium non habet, et vir ejus seisto, et in hac eadem hora, si vita comes fuerit, habebis in utero filium. Hebraeus sic habet: In tempore isto cum tempus vitae, » subaudi, adhuc erit tibi, habebis, etc. Quae respondit: « Noli, vir Dei, mentiri ancillae tuae. » Concepit tamen mulier, et peperit, juxta verbum Elisaei. Cumque crevisset puer, egressus est ad patrem ad messores, et aegrotavit. Cumque clamasset bis: « Caput meum doleo, » remisit eum pater ad matrem suam, « et mortuus est. Et
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ in ꝑniciem meã. Numqͥd dixi tibi
ne illudas me: Illiisionẽ uocat: dari
filiũ a dño: & tam eito auferri Et ait
ille ad gieri. Tolle bacłm meũ. ⁊ uade.
& ne facias moram: uł aliquẽ salutan¬
do. uł respondendo salutanti. ꝙͣ po¬
nes bacłm meũ suꝑ faciẽ pueri.
Cũq abisset: ait mulier ad helyseũ.
ẽ eam. Et reu̾sus ẽ gieri in occursũ
eiꝰ. dicens. Non surrexit puer. ꝙ in
g̾ssus helyseus incubuit suꝑ puerũ.
& conthens se: coaptauit m̃bra sua
m̃bris eiꝰ. & cũ orasset: calefacta ẽ
caro pueri. & oscitauit puer. et
aꝑuit oculos. Quẽ cũ reddidisset
matri niuentem: reu̾sus ẽ in galgala
hunc locũ freq̃ntabat sẽpe helyse¬
us. tum: ꝓ religione loci. tum: quia
tus ẽ in isrł: qui sculptilia eorum
destruet. et fusilia De coloquinti

Expanded text:
filium in perniciem meam. « Nunquid non dixi tibi: Ne illudas me? » Illusionem vocat dare filium a Domino et tam cito auferri. Et ait ille ad Giezi: « Tolle baculum meum, et vade, et ne facias moram, vel aliquem salutando, vel respondendo salutanti, et pones baculum meum super faciem pueri. » Cumque abiisset, ait mulier ad Elisaeum: « est eam. Et reversus est Giezi in occursum ejus dicens: Non surrexit puer. » Et ingressus Elisaeus incubuit super puerum, et contrahens se coaptavit membra sua membris ejus. Et cum orasset calefacta est caro pueri, et oscitavit puer, et aperuit oculos. Quem cum reddidisset matri viventem, reversus est in Galgala. Hunc locum saepe frequentabat Elisaeus, tum pro religione loci, tum quia tus est in Israel, qui sculptilia eorum destruet et fusilia. CAP. VII
Abbreviated transcription (Latin):
uideoꝵ. Postea int̾pretabant᷑ usq
ad horam nonã. Inde tͣnsibant ad
cibum ⁊ requiẽ. & ꝯsũ mauerunt
dam uisum ẽ: qd̾ non t̃nstuleruã
tunc: nͥ penthateucum. Postea uͦ:
uł pͥusqm redirent: uł post ali¬
qui ex eis ad regem redeuntes:
transtulerunt psalmos ⁊ ꝓpħas.
sine dissonantia inuenta sit edi
ut in tot dieb int̃pretati sint
legem ꝓsalmos ⁊ ꝓpħas. Ieronimꝰ
tam̃ uidet᷑ uelle. quod int̃pretati¬
ones sex dierũ in sabb̃o ꝯferebant.
ex om̃ib ꝯflantes unã. Nec miran¬
dum ẽẽ hoc asserit. cũ esdras legem
correxit. Oꝑe ꝯpleco: ꝯuocauit deme¬
⁊ de ꝓuincia periciores. Et lecta
ẽ coram om̃ib tnslatio illoꝵ. ⁊ ad¬
ꝓbata. postea delata ẽ ad regem.
⁊ coram eo replicata Cũq pet̾ent
int̃pretes arege dari auctoritatẽ:
ut immobilis ꝑseu̾aret: hoc se
facturũ laudauit: si demum ita
caste corrig̾ent eam: ut qd̾ semel

Expanded text:
Judaeorum, postea interpretabantur, usque Judaeorum, postea interpretabantur, usque ad horam nonam. Inde transibant ad cibum, et requiem, et consummaverunt sdam visum est quod non transtulerunt tunc nisi Pentateuchum. Postea vero, vel postquam redirent, vel post, aliqui ex eis ad regem redeuntes, transtulerunt psalmos et prophetas. sine dissonantia inventa sit editut in tot diebus interpretati sint legem, psalmos et prophetas. Hieronymus tamen videtur velle quod interpretationes sex dierum, in Sabbato conferebant ex omnibus conflantes unam. Nec mirandum esse hoc asserit, cum Esdras legem,correxit. Opere completo, convocavit Demeet de provincia peritiores. Et lecta est coram omnibus translatio eorum, et approbata, postea delata est ad regem, et coram eo replicata. Cumque peterent interpretes a rege dari auctoritatem, ut immobilis perseveraret, haec se facturum laudavit, si demum ita caute corrigerent eam, ut quod semel
Abbreviated transcription (Latin):
erunt: uł enigmatioe transtulert᷑.
ne tres deos colendos tradidisse i¬
derent᷑. Similit̾. et de incarnatio¬
ne u̾bi facientes ut in ysaia.
Qut eũ dixisset puerũ nobis nas¬
citurũ:⁊ addidisset sex eiꝰ nomina
quoꝵ unũ ẽ deus: ꝓ illis sex nomi¬
nib tnstulerunt: magni consils
angło. ne uiderent᷑ tradidisse
hominẽ deificatũ: Tunc ostende¬
runt regi rotulũ quẽ attulerast̃.
hec sufficiebat admirari rex car¬
tarum tenuitatẽ. ⁊ compaginati¬
onem. quȩ occulis dep̃hendi ñ pos¬
set. qd queq littere aurex in can¬
dore cartaꝵ adeo legibiles appare¬
rent. Introducti aut̃ sunt in do¬
mũi r̾egis: secus mare secretam. q̃
erat ad negocioꝵ delibationẽ. et
dat st̃ eis celle singłȩ. ⁊ quicqͥd
uisum ẽ eis oportunũ ⁊ cõmodũ
ad int̃pretandũ Dilucło egredie¬
bant᷑ ad optandum regi bona ⁊
policronitudinẽ. Tunc lauabant
se ad mare scd̃m purificationem

Expanded text:
erunt, vel in aenigmate transtulerunt erunt, vel in aenigmate transtulerunt ne tres deos colendos, tradidisse viderentur. Similiter, et de incarnatione Verbi facientes, ut in Isaia. Qui cum dixisset puerum nobis nasciturum, et addidisset sex ejus nomina, quorum unum est Deus, pro illis sex nominibus transtulerunt, magni consilii angelus, ne viderentur tradidisse hominem deificatum . Tunc ostenderunt regni rotulum, quem attulerant. Nec sufficiebat admirari rex chartarum tenuitatem et compaginationem, quae oculis deprehendi non posset, quanquam litterae aureae in candore chartarum adeo legibiles apparerent. Introducti autem sunt in domum regis secus mare secretam, quae erat ad negotiorum deliberationem, et datae sunt eis cellae singulae, et quidquid visum est eis opportunum et commodum ad interpretandum; diluculo egrediebantur ad optandum regi bona, et polichronitudinem. Tunc lavabant se ad mare, secundum purificationem
Abbreviated transcription (Latin):
stulas: misi uiros seniores. de u¬
naquaq tͥbu sex. legem ferentes.
Tue aut̃ pietatis erit uł iuisticie
ad nos eam caute remittere. hu
duo fuerint: more sacrȩ septuit.¬
suꝑ aliquã sũmã suꝑeperescit: se.¬
pe subticet Qui eũ uenissent ad
regem: benigne ab eo collecti sunt.
non tam̃ ad regẽ intromissi usq i
diẽ qͥntum. Imminebat enĩ ea die
sollempnitas tͥumphalis. ꝓ tͥumpho
scił. quodã quẽ maiores sui ea die
habuerant. Cagͥ die suscepit eos:
quos corã unuusitate pͥncipum
decreu̾at honorare. Post suscepti¬
onem uͦ: uodecim dieb fuerunt
cũ rege. & sciscitatus ẽ ab eis que
in corde suo disposuerat. ⁊ p̃cipur.
de duob. de cognitione dĩ. reg
nigub̃natione. Cũq instruxis¬
sent eũ de regni administratio¬
ne: plemiꝰ disputauerunt de uno
deo colendo. ⁊ qd̃ milla treatima ds
eẽt Inde ẽ: qd̾ ubicumq ⁊ occurtit
eis de tͥnitate: uł sub silentio tͥnsi¬

Expanded text:
stulas, misi viros seniores de ustulas, misi viros seniores de unaquaque tribu sex legem ferentes. Tuae autem pietatis erit, vel justitiae, ad nos eam caute remittere. » Hduo fuerint, more sacrae Scrisuper aliquam summam superexcrescit, saepe subticet. Qui cum venissent ad regem, benigne ab eo collecti sunt, non tamen ad regem intromissi, usque in diem quintum. Imminebat enim ea die solemnitas triumphalis, pro triumpho scilicet quodam, quem majores sui eadem die habuerant. Ea igitur die suscepit eos, quos, coram universitate principum, decreverat honorare, post susceptionem vero duodecim diebus fuerunt cum rege, et sciscitatus est ab eis quae in corde suo disposuerat, et praecipue de duobus, de cognitione Dei et gubernatione regni. Cumque instruxissent eum de regni administratione, plenius disputaverunt de uno Deo colendo, et quod nulla creatura Deus esset. Inde est quod ubicunque occurrit eis de trinitate, vel sub silentio transi