comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dic aaron et filus euis attendant ascĩs
filiorũ isrł. ⁊non ꝓfanabunt nomen
scm̃ meum qͣnta ipsi scĩficant mͥ ego
dñs et dices illis inꝓgenies ur̃as. om̃iᷤ
homo quicumq accesserit aboni
semine ur̃o adscã quecumq scĩfica¬
uerint filii isrł domino & inmun¬
dicia eiuis in illo exterminabintur
anima illa ame ego dñs ds̃ ur̃. ab¬
lata ẽ omnis dubitacio Neminem
sacerdotum uel summoꝵ uel secun¬
dorum debuisse accedẽ adscã. sun¬
mundicia eiꝰ inipso eẽt Erat ergo
consequens continentia sacerdotis
ne ꝓpter filiorum procreationẽ ali¬
quib dieb non imponeretur con¬
tinuationis incensum. Quod asolis
summis sacerdotib bis die solebat
imponi mane et uespera. quandoqͥ¬
dem post coitum conuigalem etiã
loto corpore inmundus erat. usq
poni. Quod autẽ ait quȩ scĩficant
filii isrł intelligendum ẽ offendo sa¬
cerdotib offerendum ꝑeos domino.

Expanded text:
dic Aaron et filiis eius: et adtendant a sanctis dic Aaron et filiis eius: et adtendant a sanctis filiorum Israhel, et non profanabunt nomen sanetum meum, quanta ipsi sanctificant mihi; ego dominus. et dices illis: in progenies uestras omnis homo quicumque accesserit ab omni semine uestro ad sancta quaecumque sanctificauerint filii Israhel domino et inmunditia eius in illo, exterminabitur anima illa a me: ego dominus deus uester. ablata est omnis dubitatio neminem sacerdotum uel summorum uel secundorum debuisse accedere ad sancta, si inmunditia eius in ipso esset. erat ergo consequens continentia sacerdotis, ne propter filiorum procreationem aliquibus diebus non inponeretur continuationis incensum, quod a solis summis sacerdotibus bis die solebat inponi mane et uespera, quandoqdem post coitum conjugalem etiam loto corpore immundus erat usque poni. Quod autem ait, quae sanctificant filii Israel, intelligendum est, offerendo sacerdotibus offerendum per eos domino.
Abbreviated transcription (Latin):
id tamen in eo factum uisibilicer non
inuenims. ante qͣm administerium
baptirandi ueniret: hoc et delatrone
illo cui secum crucifixo dominꝰ art
Hodie mecum eris in paradiso: neq e
nuim sine scĩficationem inuisibili. tan¬
ta felicitate donatus ẽ. Proinde colligi¬
tur inuisibilẽ scĩficationem quibꝰdã
affuisse atq ꝓfuisse sine uisibilibus
sacramentis.que ꝓtemporum diuer¬
sitate mutata sunt ut alia tunc fue¬
rint etalia modo sit. Uisibilem ue¬
ro scĩficationem quȩ fieret ꝑuisibilia
sacramenta. sine ista inuisibili pos¬
se adeẽ. non posse prodesse. Nec tam̃
ideo sacramentum uisibile contẽp¬
uendum ẽ Nam contemptor eius in¬
iusibiliter scificari nullomͦ potest.
hinc ẽ qͦd cornelius ⁊ qui cum eo erant.
cum iam inuisibiliter infuso spũ scõ
nec suꝑflua uidicata ẽ iusibilis scĩficatio
quã ininisibilis iam precesserat. Lxxxu¬
Et locutus ẽ dominꝰ ad moysen dicens.

Expanded text:
id tamen in eo factum uisibiliter non id tamen in eo factum uisibiliter non inuenimus, antequam ad ministerium baptizandi ueniret. hoc et de latrone illo, cui secum crucifixo dominus ait: hodie mecum eris in paradiso. neque enim sine sanctificatione inuisibili tanta felicitate donatus est. proinde colligitur inuisibilem sanctificationem quibusdam adfuisse atque profuisse sine uisibilibus sacramentis, quae pro temporum diuersitate mutata sunt, ut alia tunc fuerint et alia modo sint, uisibilem uero sanctificationem, quae fieret per uisibilia sacramenta, sine ista inuisibili posse adesse, non posse prodesse. nec tamen ideo sacramentum uisibile contemnendum est; nam contemptor eius inuisibiliter sanctificari nullo modo potest. hinc est, quod Cornelius et qui cum eo erant, cum iam inuisibiliter infuso sancto spinec superflua iudicata est uisibilis sanctificatio, quam inuisibilis iam praecesserat. Et locutus est dominus ad Moysen dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
inuisibilis scĩficatio. sine uisibilibus
sacramentis quib uisibiliter homo scĩ¬
ficabitur pariter nichil ꝓsit qͦd utiq
absurdum ẽ Tolerabilius enĩ quisq di¬
aerit. sine illis istã non eẽ. qͣm si fu̾it
non prodẽẽ cũm ista insit omnis utili¬
tas eoꝵ. S etiam hoc quod sine illis ista
eẽ nonpossit qͦmͦ recte dicatur intu¬
endum ẽ. nichil quippe. ꝓfuit symo¬
ni mago uisibilis baptismus cui scĩ¬
ficatio inuisibilis defuit: sed quib ista
iniusibilis qm̃ affuit ꝓfuit. etiam uisi¬
bilia sacramenta ꝑreceperant similiter
baptirati: nec tamen moyses qui uisibi¬
liter sacerdotes scĩficabat. ubi fuerit
ipse ipsis sacrificiis uel oleo scĩficatus
ostenditur. Inuisibiliter uͦ scĩficatum
negare qͥs audeat. cuius tanta gr̃a pre¬
minebat: hoc et deiohanne baptista di¬
ci potest. Prius enim baptirator qͣm
baptizatus apparuit. Unde eum scĩ¬
ficatum nequaqͣm negare possum:

Expanded text:
inuisibilis sanctificatio sine uisibilibus inuisibilis sanctificatio sine uisibilibus sacramentis, quibus uisibiliter homo sanctificatur, pariter nihil prosit: quod utique absurdum est. tolerabilius enim quisque dixerit sine illis istam non esse quam si fuerit non prodesse, cum in ista sit omnis utilitas illorum. sed etiam hoc, quod sine illis ista esse non possit, quomodo recte dicatur intuendum est. nihil quippe profuit Symoni mago uisibilis baptismus, cui sanctificatio inuisibilis defuit; sed quibus ista inuisibilis quoniam adfuit profuit, etiam uisibilia sacramenta perceperant similiter baptizati. nec tamen Moyses, qui uisibiliter sacerdotes sanctificabat, ubi fuerit ipse ipsis sacrificiis uel oleo sanctificatus ostenditur; inuisibiliter uero sanctificatum negare quis audeat, cuius tanta gratia praeeminebat? hoc et de Iohanne Baptista dici potest; prius enim baptizator quam baptizatus adparuit. unde eum sanctificatum nequaquam negare possumus.
Abbreviated transcription (Latin):
mus sacerdos non dum mortuo patre
suo. cum eos patribꝰ succedẽ uibeat:. iõ
necesse erat. nondum sepulto summo
sacerdote continuo substitu sacerdotẽ.
ꝓpt̃ continuationis incensum. Quod ꝑ
summum sacerdotẽ cottidie oportebat
imponi: qͣmqͣm ⁊illa questio de illa egͥ¬
tudine summi sacerdotis manet. si uł
morturum necesse erat dieb aliquibus
egrotare. nisi forte ethoc ita soluatuꝵ.
ut dicatur non soluere summos sacerdo¬
tes nͥ subito mori ñprecedente egritudi¬
ne. sic̃ deipso aaron scͥptura testatur.
Idũtendum ẽ quociens dic̃ ego dñs lxxxiiii.
qͥscĩfico eum. loquens de sacerdote. cum
hoc etiam moysi dixerit. et scĩficabis
eum. Quomͦ gͦ et moyses scĩficat &
dñs: Non enim moyses ꝓ dño sed moyseᷤ
uisibilib sacramentis ꝑministerium
uisibilium sacramentorum. Nam sine
ista scĩficationem inuisibilis gr̃ȩ. uisi¬
bilia sacramenta quid prosunt. MeN¬
rito autem queritur utrum etiam ista

Expanded text:
mus sacerdos nondum mortuo patre mus sacerdos nondum mortuo patre suo, cum eos patribus succedere jubeat? Ideo necesse erat, nondum sepulto summo sacepropter continuationis incensum, quod per summum sacerdotem cotidie oportebat inponi. quamquam et illa quaestio de aegritudine summi sacerdotis manet, si uel moriturum necesse erat diebus aliquibus aegrotare; nisi forte et hoc ita soluatur, ut dicatur non solere summos sacerdotes nisi subito mori non praecedente aegritudine, sicut de ipso Aaron scriptura testatur. Aduertendum est quotiens dicit: ego dominus qui sanctifico eum, loquens de sacerdote, cum hoc etiam Moysi dixerit: et sanctificabis eum. quomodo ergo et Moyses sanctificat et dominus? non enim Moyses pro domino, sed Moyses uisibilibus sacramentis per ministerium uisibilium sacramentorum. nam sine ista sanctificatione inuisibilis gratiae uisibilia sacramenta quid prosunt? merito autem quaeritur, utrum etiam ista
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm inmundũ adscã fas eẽt accede
Quomͦ id cottidie summꝰ sacerdos in¬
plebat. si filios ꝓcreabat: Ham si egn¬
tudo illi accidisset. quis loco eius fim¬
geretur si quis inquirat. responderi po¬
test. qͦd grã dei nonegrotabat. Numqͥd
sic etiam de filioꝵ ꝓcreatione respon¬
deri potest. UInde fit consequens. ut
aut continens eẽt. aut dieb aliquib
intermitteretur incensum. aut si il¬
lud intermitti ñposset. qͦd non nͥ per
summum sacerdotem necesse eẽt im¬
poni. non fieret inmundus coitu con¬
iuigali merito precipue scĩficationis
suȩ. aut si etiam adipsum ꝑtinet qͦd
de omnib filiis aaron inconsequenti¬
bus ait. ut nullus eorum accedat ad
scã si cui aliquid acciderit in mun¬
diciȩ. iud̃ ꝓfecto restat acciꝑe qͦd ñ nul¬
lis dieb non imponebatur incensum.¬
Quod aut̃ suꝑ funus patris sui lxxxiii.¬
suminꝰ sacerdos ꝓhibetur intrare. Que¬
ni potest quomodo iam eẽ poterat sũ¬

Expanded text:
quam inmundum ad sancta fas esset accedere: quam inmundum ad sancta fas esset accedere: quomodo id cotidie summus sacerdos inplebat, si filios procreabat ? nam si aegritudo illi accidisset, quis loco eius fungeretur, si quis inquirat, responderi potest quod gratia dei non aegrotabat. numquid sic etiam de filiorum procreatione responderi potest? unde fit consequens, ut aut continens esset aut diebus aliquibus intermitteretur incensum aut, si illud intermitti non posset, quod nonnisi per summum sacerdotem necesse esset inponi, non fieret inmundus coitu coniugali merito praecipuae sanctificationis suae. aut si etiam ad ipsum pertinet, quod de omnibus filiis Aaron in consequentibus dicit, ut nullus eorum accedat ad sancta, si cui aliquid acciderit inmunditiae, illud profecto restat accipere, quod nonnullis diebQuod autem super funus patris sui summus sacerdos prohibetur intrare, quaeri potest quomodo jam esse poterat sum
Abbreviated transcription (Latin):
mur qd cũ dictum sit anima omnis
carnis sanguis eius ẽ. Est enim ⁊ipse
sanguis mortuus. incorpore mortui.
Nenim cũ abscedente aninra abscessit.
Uetuit gͦ scriptura summum sacerdotẽ
etiam suꝑ patris uel matris funus in¬
trare. quod secundum non ꝓhibuit. Se¬
quitur enim: suꝑ patiem suum ce suꝑ
matrẽ suã ñ inquinabitur. Ordo ẽ
autẽ u̾borum. suꝗ patrẽ suũ nonin¬
quinabitur nec suꝑ matrem suam.
Et de scĩs ñ exibit eo ꝓculdu lxxru¬
bio tempr̃e quo suoꝵ funera celebran¬
tur descĩs ẽ exire ꝓhibitus. non au¬
tem semꝑ. Sane siuxores ducere. ut
Nfilios gignere non uetabantur sum¬
mi tunc sacerdotes. magna orit᷑ que¬
stio. cum lex etiam comugali concubi¬
tu inmundum hominẽ dicat usq
aduesperam. etiam cum abluerit cor¬
pus suum aqua. & iubeatur summꝰ
sacerdos ꝓpter incensum continua¬
tionis bis indie cottidie intrare ultͣ
uelũ ubi erat altare incensi. nec quẽ¬

Expanded text:
mur, cur dictum sit: anima omnis mur, cur dictum sit: anima omnis carnis sanguis eius est. est enim et ipse sanguis mortuus in corpore mortui; non enim cum abscedente anima abscessit. uetuit ergo scriptura summum sacerdotem etiam super patris uel matris funus intrare; quod secundum non prohibuit. sequitur enim: super patrem suum et super matrem suam non inquinabitur; ordo est autem uerborum: super patrem suum non inquinabitur nec super matrem suam. Et de sanctis non exibit. eo procul dubio tempore quo suorum funera celebrabantur de sanctis est exire prohibitus,. non autem semper. sane si uxores ducere uel filios gignere non uetabantur summi tunc sacerdotes, magna oritur quaestio. cum lex etiam coniugali concubitu inmundum hominem dicat usque ad uesperam, etiam cum abluerit corpus suum aqua, et iubeatur summus sacerdos propter incensum continuationis bis in die cotidie intrare intra uelum, ubi erat altare incensi, nec quem
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ nom̃ in homine uiuente. qͦmͦ
tc̃ uocetur anima cũ aruerit anima.
mirum ẽ. Porro si animã mortuam
intellexerimus acorpore separatam.
ut ipsã separationẽ mortẽ dirisse ui¬
deat᷑. id÷ ut anima mortua sit direpta
acorꝑe. non natura sua ꝑdita. Non
enim ⁊ cum dicimus mortui peccato.
natura dicitur interisse. sed qͦd iam
peccato ñutimur. ut sic intelligatur
anima mortua id÷ corpori mortua.
qͦd eo uti desierit cum insua natura
uiuat. Quomͦ potest quisq intrare
suꝑ animam mortuam. qͦd sacerdos
iste ꝓhibetur. Cum quisqͥs intrat. suꝑ
mortuum corpꝰ intret non suꝑ ani¬
mam quȩ discessit acorpore. Anipsã
uitam temporalem anime uocabulo
appellauit. Quȩ utiq mortua ẽ inde¬
functo corꝑe. anima illa migrante ꝗͦ
mori non potest: Non qͦd ipsa uita ani¬
ma fu̾it. sed qͦd ꝑanimȩ presentiam
subsistebat nomen eius acceꝑit. sicut
distinximꝰ cum de sanguine loquere¬

Expanded text:
animae nomen in homine uiuente, quomodo animae nomen in homine uiuente, quomodo tunc uocetur anima, cum caruerit anima, mirum est. porro si animam mortuam intellexerimus a corpore separatam, ut ipsam separationem mortem dixisse uideatur, id est ut anima mortua sit dirempta a corpore non natura sua perdita — non enim et cum dicimur mortui peccato, natura dicitur interisse, sed quod iam peccato non utimur, ut sic intellegatur anima mortua, id est corpori mortua, quod eo uti desierit, cum in sua natura uiuat — quomodo potest quisque intrare super animam mortuam, quod sacerdos iste prohibetur, cum quisquis intrat super mortuum corpus intret, non super animam quae discessit a corpore? an ipsam uitam temporalem animae uocabulo appellauit, quae utique mortua est in defuncto corpore anima illa emigrante, quae mori non potest? non quod ipsa uita anima fuerit, sed quod per animae praesentiam, qua subsistebat, nomen eius acceperit: sicut distinximus, cum de sanguine loquere
Abbreviated transcription (Latin):
matus manus induere uestimenta illa
utiq que inueste sacerdotali oꝑo¬
ut suꝑ omnem animam mortuã non in¬
troibit. intelligit᷑ ea quȩ supra dixit in
luctu. facere eum ꝓhibitum. id⁊ caput
nudare cidari.⁊ uestimenta scindere. Ues
tum̃ta em̃i scindẽ. lugentib erat antiquoꝵ.
sic̃ de iob scͥptũ est. cũ ei filii eiꝰ ruina nun¬
tiarent᷑ opp̃ssi. Nudare aut̃ caput cidari.
ꝓpterea lugentis e̾ẽ potuit. quia detrac¬
tio ẽ ornam̃ti. Quod uero ait super
omnem animã mortuã ñ indroibit.
Quomͦ dicat animã mortuam corpꝰ mor¬
tuum difficile ẽ intelligere: ea tamen
scripturarum ẽ usitata locutio. quȩ
nob inusitatissima ẽ. Nomen gͦ rectri¬
cis sue etiam corpus accipit anima
destitutum. qm̃ reddendũ illi est in re¬
surrectione. sicut ȩdificium qͦd appel¬
latur ȩccłia. etiam cũ inde eccłia exierit
qͥ homines sunt nichilominus ȩccłia
dicitur. Sed cum corpꝰ non accipiat

Expanded text:
I, 10. Et consummatus manus induere vestimenta: illa I, 10. Et consummatus manus induere vestimenta: illa utique, quae in veste sacerdotali operoet super omnem animam mortuam non introibit. Intelligitur ea quae supra dixit, in luctu facere eum prohibitum, id est, caput nudare cidari, ettimenta enim scindere lugentium erat antiquorum: sicut de Iob scriptum est, cum ei filii eius ruina nuntiarentur oppressi. nudare autem caput cidari propterea lugentis esse potuit, quia detractio est ornamenti. quod uero ait: super omnem animam mortuam non introibit, quomodo dicat animam mortuam corpus mortuum difficile est intellegere; ea tamen scripturarum est usitata locutio, quae nobis inusitatissima est. nomen ergo rectricis suae etiam corpus accipit anima destitutum, quoniam reddendum illi est in resurrectione; sicut aedificium quod appellatur ecclesia etiam cum inde ecclesia exierit, qui homines sunt, nihilominus ecclesia dicitur. sed cum corpus non accipiat
Abbreviated transcription (Latin):
bitis eos. rei sunt. Utrum uir & mulier
ait uir or uentriloqꝰan uir. aut mulier
luentriloquus. siue incantator: s hoc
magis. et qui habet. et quem habet. lxxuiii.¬
Mulierẽ fornicariã ⁊ ꝓphanã ñ accipiãt.
deplurib qͥ uno s̃ tp̃re sacerdotib lo¬
unum illum summũ postea cõme¬
morat. qui intrabat sca scõrum. Nam
i pluraliter conclusit dicens. ⁊ scĩficab̾
cum: dona dñi dĩ ur̃i iste offeret: sc̃õ s̃.¬
qm̃ sc̃s̃ et ego dominꝰ qͥ sc̃ĩfico eos. Quantũ
autem ꝑtinet addona. qm̃ dixit dona do¬
mini dĩ ur̃i ipse offeret. Nonsolum summnꝰ
illȩ offerebat sed etiam secundi sacerdo¬
tes. Ac ꝑhoc quod ait mulierẽ fornica¬
riam. et ꝓfanam ⁊ eiectam auiro nonac¬
cipiet. hoc et secundi sacerdotes ꝓhibiti
sunt. Nam desummo postea dic̃ qͥ etiã ñ¬
int̃ fr̃s suos magnus ẽ. ille scilicet unꝰ
magnus sacerdos. cui fusum ẽ suꝑ ca¬
put exoleo xp̃o. ipsum oleum appel

Expanded text:
bitis eos; rei sunt. utrum uir et mulier bitis eos; rei sunt. utrum uir et mulier an uir et uentriloquus aut mulier et uentriloquus siue incantator? sed hoc magis. et qui habet et quem habet. Mulierem fornicariam et profanam non accipient et de pluribus qui uno sunt tempore sacerdotibus lounum illum summum postea commemorat. qui intrabat ad sancta sanctorum. nam et pluraliter conclusit dicens: et sanctificabis eum: dona domini am sanctus ego Dominus, qui sanctifico eos. Quantum autem pertinet ad dona, quoniam dixit, dona Domini Dei vestri ipse offeret, non solum summus ille offerebat, sed etiam secundi sacerdotes. Ac per hoc quod ait, Mulierem fornicariam et profanam et ejectam a viro suo non accipient, hoc et secundi sacerdotes prohibiti sunt: nam de summo postea dicit, qui etiam nointer fratres suos magnus est, ille scilicet unus magnus sacerdos. Cui fusum est super caput ex oleo christo: ipsum oleum appell
Abbreviated transcription (Latin):
gradib quos ꝓhibuit non licere: ⁊ se¬
cundum ipsos dictum. quicumq dor¬
mierit cum cognata sua ubi et aliqua
non commemorata intelligenda dimi¬
sit. sic̃ sororem de utroq parente. sicut
urorem frĩs matris. id÷ auunculi.
am deuxore patrui primum ꝓhibuit:
qͣmuis hec ñ cognatio s affinitas ꝑhi H¬
hetur. s quid ÷ sine filuis morientur. c̃
filii exhuiusmodi coniunctionib iante
nati sunt: ethodiȩ qnascantur: anhoc
intelligendum ẽ lege dĩ constitutum
ut quicumq exeis nati fuerint non de¬
putentur filii. id: nullo parentib iuui
iure succedant. inon execrabiles facietis
significare. non hec natura ẽẽ inmun¬
da sed aliquo sacram̃ti signo. quando¬
quidem dic̃. quȩ ego segregaui uobis
ininmundiciã. tanqͣm inmunda eis
ñessent. si eis segregata non essent
Etiur aut mulier si forte fu̾it lxxuii.
illi uentriloquus aut incantator. mor¬
te moriantur ambo: lapidib lapida¬

Expanded text:
gradibus quos prohibuit non licere et segradibus quos prohibuit non licere et secundum ipsos dictum: quicumque dormierit cum cognatu sua: ubi et aliqua non commemorata intellegenda dimisit, sicut sororem de utroque parente, sicut uxorem fratris matris, id est auunculi. nam de uxore patrui primum prohibuit, quamuis haec non cognatio, sed affinitas perhibetur. sed quid est "sine filiis morientur". cum filii ex huius modi coniunctionibus et ante nati sint et hodieque nascantur? an hoc intellegendum est lege dei constitutum, ut quicumque ex eis nati fuerint. non deputentur filii, id est nullo parentibus iure uiui succedant? Et non execrabiles facietis significare non haec natura esse inmunda, sed aliquo sacramenti signo, quandoquidem dicit: quae ego segregaui uobis in inmunditiam, tamquam inmunda eis non essent, si eis segregata non essent. Et uir aut mulier si forte fuerit illi uentriloquus aut incantator, morte moriantur ambo. lapidibus lapida
Abbreviated transcription (Latin):
anquemadinodum tͣnsferuntur u̾ba
mͦ locutionis quȩ grecȩ appellantur
metafora. ab animali adinanimale sic̃
dicitur improbus uentus uel iratum
mare. ita ethic translatum ẽ arationali
adinrationale. Nam peccora inde credẽ¬
dum ẽ uissa interfici. qͥa tali flagitioẽ¬
taminata indignam refricant facti me
iuderit turpitudinẽ eius. imꝓꝑumẽ:
exterminabuntur inconspectu generis
sui. turpitudinem sororis sue reuelauit.
peccatũ accipient. Quid ait in hocloco
uidit. nͥ concumbendo cognou̾it᷑ sic̃ in
lege dicitur. cognouit uxorem suã ꝓeo
accipient. cum depena eorum loqueret᷑
ñ quia upsam pęnam peccati. peccatỹ
uoluit appellari. Quicumq lxxui
dormierit cum cognata sua. turpitu¬
dinem cognationis suȩ reuelauit: sine
filiis morientur. Querit᷑ quousq sit in¬
telligenda ista cognatio. cum exlongo
gradu liceat utiq acciꝑe uxorem. sem¬
ꝑq licuerit. S intelligendum ẽ exhis

Expanded text:
An quemadmodum transferuntur verba An quemadmodum transferuntur verba modo locutionis, quae graece appellatur μεταφορὰ, ab animali ad inanimale, sicut dicitur improbus ventus, vel iratum mare; ita et hic translatum est a rationali ad irrationale? Nam pecora inde credendum est jussa interfici, quia tali flagitio contaminata, indignam refricant facti memviderit turpitudinem ejus; improperium est: exterminabuntur in conspectu generis sui. Turpitudinem sororis suae revelavit, peccatum suum accipient. Quid ait in hoc loco, viderit, nisi concumbendo cognoverit? sicut in Lege dicitur, Cognovit uxorem suam , praccipient, cum de poena eorum loqueretur, nisi quia et ipsam poenam peccati peccatum uoluit appellari? Quicumque dormierit cum cognata sua, turpitudinem cognationis suae reuelauit: sine filiis morientur. quaeritur quousque sit intellegenda ista cognatio, cum ex longo gradu liceat utique accipere uxorem semperque licuerit. sed intellegendum est ex his
Abbreviated transcription (Latin):
qͣmius multis locis ꝓximum ꝓom̃i
homine ponit sed quȩ ẽ ista locutio.
ut cum iam dixisset deuiro hoc idem re¬
petierit de ꝓrimo. cum sit consequens.
ut multo magis abuxore proximi ab¬
stinendum sit. si abuxore cuus libet ui¬
ri abstinendum ẽ. Nã si prius deprimo
dixisset neputaretur uxorẽ licere adul¬
terare ñ ꝑcimi. addendum fuit de quo¬
libet uiro. Nunc uͦ si qͦd minꝰ ẽ nonlicet
qͣnto minus licet qͦd maius malum est:
Mam si non licet adulterare uxorem cui¬
libet uiri. qͣntomagis ꝓxrimi: an forte
ista repeticio tamqͣm exponit qͦd priꝰ
dictum sit. ut ideo intelligat homo qͣn¬
tum malum sit adulterare uxorem ui¬
ri. quia si hoc fecerit uxorem proximi
adulterat. Proximus ẽ enim omnis ħo
ħomini. Et mulier quȩ accesserit lxxiiii.
adomne pecus ascendere abeo interficie¬
tis mulierem & pecꝰ morte moriantur re
sunt. Queritur qͦmͦ sit reum pecus. cum
sit inrationale nec ullomͦ legis capax.

Expanded text:
quamuis multis locis proximum pro omni quamuis multis locis proximum pro omni homine ponat. sed quae est ista locutio, ut, cum iam dixisset de uiro, hoc idem repetierit de proximo, cum sit consequens, ut multo magis ab uxore proximi abstinendum sit, si ab uxore cuiuslibet uiri abstinendum est? nam si prius de proximo dixisset, ne putaretur uxorem licere adulterare non proximi, addendum fuit de quolibet uiro; nunc uero, si quod minus est non licet, quanto minus licet quod maius malum est! nam si non licet adulterare uxorem cuiuslibet uiri, quanto magis proximi! an forte ista repetitio tamquam exponit quid prius dictum sit, ut ideo intellegat homo quantum malum sit adulterare uxorem uiri, quia, si hoc fecerit, uxorem proximi adulterat? proximus est enim omnis homo homini. Et mulier quae accesserit ad ad omne pecus, ascendi ab eo, interficietis mulierem et pecus: morte moriantur; rei sunt. Quaeritur quomodo sit reum pecus, cum sit irrationale, nec ullo modo legis capax.
Abbreviated transcription (Latin):
illi quem arguis. Qinscisiones lxxi.¬
suꝑ animam non facietis incorꝑe ur̃o.
Suꝑ animam dixit suꝑ funꝰ mortui.
Deanima quippe dolor ẽ quȩ recessit. ad
huĩc autem dolorem ꝑtinet luctus: in
qͦ luc̾tu non nullȩ gentes habent con¬
suetudinem secare corꝑa fua hoc fieri
ds̃ ꝓhibet. Ita ut formcent᷑ in prin lxxii.¬
cipes deppło suo: ñ deppło suo pͥncipes.
s depopulo suo fornicentur: eos quippe
pͥncipes uult hic intelligi qͥ ꝓdiis cole¬
bantur. sic̃ apłs dic̃ Secundum pͥncipẽ
potestatis aeris. ⁊ineiuiangłio dominꝰ
Nunc princeps mundi huiꝰ missus ẽ fo¬
ras: ⁊ ecce ueniet princepᷤ mundi ⁊ inme
nicħ inueniet. Homo homo lxxiii¬
quicumq adulterau̾it uxorem uiri.
aut quicumq adulterau̾it uxorem ꝓ¬
ximi sui morte moriantur. pluralit dix̃
morte moriant᷑. hoc ẽ qͥ adulterau̾it et
quȩ adulterata ẽ hic aliqͥd distare uo¬
luit int̾ quemlibet uirum ⁊ ꝓrimum.

Expanded text:
illi quem arguis. Et incisiones suilli quem arguis. Et incisiones super animam non facietis in corpore uestro. super animam dixit "super funus mortui"; de anima quippe dolor est quae recessit. ad hunc autem dolorem pertinet luctus, in quo luctu nonnullae gentes habent consuetudinem secare corpora sua. hoc fieri s prohibet. Ita ut fornicentur in principes de populo suo. non de populo suo principes, sed de populo suo fornicentur. eos quippe principes uult hic intellegi, qui pro diis colebantur; sicut apostolus dicit: secundum principem potestatis aeris, et in euangelio dominus: nunc princeps mundi huius missus est foras, et: ecce ueniet princeps mundi et in me nihil inueniet. Homo homo quicumque adulterauerit uxorem uiri aut quicumque adulterauerit uxorem proximi sui, morte moriantur. pluraliter dixit "morte moriantur", hoc est qui adulterauit et quae adulterata est. hic aliquid distare uoluit inter quemlibet uirum et proximum,
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ẽ quod cum supra dixissct ũ odio ha¬
bebis frem tuum in animo tuo. arguen¬
do argue ꝓrimum tuũ. et non accipies
ꝓpter ipsum peccatum. consequienter
adiunxit. et non uindicatur manꝰ tua:
utrum ꝓeo qͦd ẽ non punitur.Animo
enim bono facies. cum discipliq am pec¬
cati prorimo inponis. Nec accipias pec¬
catum eius negliendo. ad hoc enim ꝑ¬
tinet qͦd ante posuit. ñ odio habebis
primum tuũ in ammo tuo. Uideri enĩ
potest ei qͥ arguitur qͦd oderis eum ẽ
non sit in animo tuo. an non uindica¬
tur manꝰ tua hoc potius ammonet
ne queras uindicari manum tuam nec
ulciscendi libidine rapiaris:Nam qͥd ẽ
aliud uindicari uelle nisi letari uel con¬
solari dealieno malo: et ideo dictum est
non irasceris filiis populi tui. Sic enĩ
recte tra diffinit᷑. qͦd sit ulciscendi libido.
Quidam uͦ codices habent et non iundi¬
cabitur manus tua. id÷ ne arguendo
uindicare te uelis. sed potius consulere

Expanded text:
Quid est quod, cum supra dixisset: non odio haQuid est quod, cum supra dixisset: non odio habebis fratrem tuum in animo tuo; arguendo argues proximum tuum et non accipies propter ipsum peccatum, consequenter adiunxit: et non uindicatur manus tua? utrum pro eo, quod est "non punitur"? animo enim bono facis, cum disciplinam peccanti proximo inponis, ne accipias peccatum eius neglegendo. ad hoc enim pertinet quod ante posuit: non odio habebis proximum tuum in animo tuo. uideri enim potest ei qui arguitur, quod oderis eum, cum non sit in animo tuo. an "non uindicatur manus tua" hoc potius admonet, ne quaeras uindicari manum tuam nec ulciscendi libidine rapiaris? nam quid est aliud uindicari uelle nisi laetari uel consolari de alieno malo? et ideo dictum est: non irasceris filiis populi tui. sic enim recte ira definita est, quod sit ulciscendi libido. quidam uero codices habent: et non uindicabitur manus tua, id est arguendo uindicare te uelis, sed potius consulere
Abbreviated transcription (Latin):
istimetur ñfuisse peccatum. sic etiam
deraab intelligendum ẽ. remuneratam
inilla liberationẽ exploratoꝵ. ut ꝓpt̃
eandẽ liberationem uenia sit data
mendatio. Ubi autẽ uenia datur. ma¬
nifestum ẽ ẽẽ peccatum. S illudcauen¬
dum ẽ. ne ita quisq existuet etiã cͥȩ¬
teris peccatis. si ꝓpt̃ liberationes homi¬
num fu̾int. ita ueniam posse concedi
Multa enim mala intolerabilia inimiũ
detestanda. ustum consequuntur errorẽ.
Non nocebis prorimo. si qͥd sit nocere et hix.¬
non nocere pateret hominib. hoc gene¬
rale preceptum adinnocentiam reti¬
nendam fortasse sufficeret. Omnia enĩ
quȩ prohibentur committi in ꝓrimũ
ad hoc unum referenda sunt. qͦd dictr̃
e.Non nocebis prorimo. Nam qͥd seqͥ¬
tur non rapies nͥ ad hoc referatur. ne ra¬
piendo noceatur. aliquando euenit ut ñ
rapiendo quisq noceat. Nam gladius in¬
saniendi rapiendus ẽ et si non ferit quid
oportuerit. magis nocuerit lxx.

Expanded text:
istimetur non fuisse peccatum: sic etiam istimetur non fuisse peccatum: sic etiam de Raab intellegendum est remuneratam in illa liberationem exploratorum, ut propter eandem liberationem uenia sit data mendacio. ubi autem uenia datur, manifestum est esse peccatum. sed illud cauendum est, ne ita quisque existimet etiam ceteris peccatis, si propter liberationes hominum fiant, ita ueniam posse concedi. multa enim mala intolerabilia et nimium detestanda istum consequuntur errorem. Non nocebis proximo. si quid sit nocere et non nocere pateret hominibus, hoc generale praeceptum ad innocentiam retinendam fortasse sufficeret. omnia enim quae prohibentur committi in proximum, ad hoc unum referenda sunt, quod dictum est: non nocebis proximo. nam quod sequitur: non rapies, nisi ad hoc referatur, ne rapiendo noceatur, aliquando euenit, ut non rapiendo quisque noceat. nam gladius insanienti rapiendus est: et si non fecerit quis ut oportuerit, magis nocuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
tem dieat aliquando mechiã iustam
eẽ posse:. Et non furaberis: scdđ̃m hanc
dissinitionem illã furti. iustũ eẽ furtũ
nunqͣm potest. Et non occides qm̃ cũ
Ihomo iuste occiditur lex eum occidit
non tu. Numquid iuste ita dici pot̃.
cum homo iuste mentitur. lex mentit᷑
s erempla faciunt difficillimam questi¬
onem. Mentitȩ sunt obstetrices egyp¬
tiȩ. et bona illis ds̃ retribuit. Mentita
ẽ raab ꝓexploratorib terrȩ. et ideo li¬
berata ẽ. Anex quo dictum ẽ in lege ñ
mentiemini. ex illo intelligendum est
nec intali causa licere mendaciũ. inqͣli
causa legitur raab ẽẽ mentita: s mag̃
credibile ẽ. quia iniustum erat menda¬
cum ideo ꝓhibitum. non quia ꝓhibitr̃ N
ideo factum iniustum. Fortassis gͦ sic̃
de obstetricib diximus. non hoc ineis
remuneratum quod mentite sunt. sed
qͦd infantes hebreos liberauerunt. ut
ꝓpter hanc misericordiam illud pecca¬
tum ueniale sit factum. non tamen ex¬

Expanded text:
tem dicat aliquando moechiam iustam tem dicat aliquando moechiam iustam esse posse? — et: non furaberis — secundum definitionem illam furti iustum esse furtum numquam potest — et: non occides, quoniam cum homo iuste occiditur, lex eum occidit, non tu. numquid ita dici potest: cum homo iuste mentitur, lex mentitur? sed exempla faciunt difficillimam quaestionem. mentitae sunt obstetrices Aegyptiae et bona illis deus retribuit; mentita est Raab pro exploratoribus terrae et ideo liberata est. an ex quo dictum est in lege: non mentiemini, ex illo intellegendum est nec in tali causa licere mendacium, in quali causa legitur Raab esse mentita? sed magis credibile est. quia iniustum erat mendacium, ideo prohibitum. non quia prohibitum, ideo factum iniustum. fortassis ergo, sicut de obstetricibus diximus, non hoc in eis remuneratum, quod mentitae sunt, sed quod infantes Hebraeos liberauerunt. ut propter hanc misericordiam illud peccatum ueniale sit factum, non tamen ex
Abbreviated transcription (Latin):
tatem fieri possit. nͥ forte qͦd admauis
gaudium fiebat quo postea fruerentur.
quod ioseph de scipho calumpniabat᷑
frib suis. quib etiam explorationis fal
sum crimen intenderat. qͣmqͣm si defi¬
Fnitionib ista determinare tempteme
fortasse furtũ non ẽ nͥ qͣndo alieno occul¬
te ablato proximus leditur. Et calũp¬
nia nonẽ nͥ quando falsi criminis ob¬
iectione ꝓximus leditur. Mendatiũ
autem non possumꝰ dice tẽ tantũ mͦ
ẽẽ qͣndo ꝓximus leditur. Cum enim
falsum absciente dicitur. ꝓculdubio
mendacium ẽ. siue illo quisqͣm. siue
nemo ledatur Proinde magna questio
de mendatio. utrum possit aliq̃ndo
ustum eẽ mendatium: facile autẽ sol¬
ueret᷑ fortasse. si sola precepta intuerem᷑.
ñ exempla. Nam quid usto p̃cepto ab¬
solutius. non mentiemini: sic enĩ dictũ
ẽ. quomͦ non facies tͥ ydolum: qͦd factr̃.
non potest aliquando iustum eẽ. Et
qͦm dictum ẽ non mechaberis: qͥs au¬

Expanded text:
tatem fieri possit: nisi forte quod ad majus tatem fieri possit: nisi forte quod ad majus gaudium fiebat, quo postea fruerentur, quod Joseph de scypho calumniabatur fratribus suis, quibus etiam exploratsum crimen intenderat; quanquam si definitionibus ista determinare tentemus, fortasse furtum non est, nisi quando alieno occulte ablato proximus laeditur, et calumnia non est. nisi quando falsi criminis objectione proximus laeditur: mendacium autem non possumus dicere, tunc tantummodo esse quando proximus laeditur. Cum enim falsum ab sciente dicitur, procul dubio mendacium est sive illo quisquam, sive nemo laedatur. Proinde magna quaestio de mendacio, utrum possit aliquando justum esse mendacium, facile solveretur fortasse si sola praecepta intueremur non exempla. Nam quid isto praecepto absolutius, non mentiemini? Sic enim dictum est quomodo non facies tibi idolum, quod factum non potest aliquando justum esse, et quomodo dictum est: non moechaberis — quia au
Abbreviated transcription (Latin):
inquinantur homines qui hec imitant᷑
et exhorret terra.quia exhorrent homi¬
nes qui nec faciunt nec imitant᷑. lxuiii
calumpniam faciet unusquisq ꝓximo¬
suo. Illud defurto positum ẽ indecalo¬
go.Quod autem dicit neq mentie¬
mini. neq calumpniam faciet unusqꝗͣs.
ꝓrimo. mirum si non eo precepto conti¬
netur quod ibi positum ẽ neq falsũ
testimonium dices aduersum ꝓximũ
tuum. qm̃ neq calumpnia sine men¬
datio fieri potest. qͦd falsi testimonii
generalitate concluditur. s utrum
hȩc aliqua conpensatione amuitenda
sint. magna questio ẽ. sic̃ demendatio
pene omnib uidetur. Quod ubi nemo
leditur. ꝓsalute mentiendum ẽ. Utrum
gͦ ita et defurto: anfurtum fieri potest.
ubi nullus leditur: quin immo fieri po¬
test.etiam quando ei cui f it consulit᷑.
tanqͣm si quisq hominum uolenti se
occidere gladium furetur. Nam calum¬
pnia nescio utrum cuiqͣm ad euis utili¬

Expanded text:
inquinantur homines qui haec imitantur; inquinantur homines qui haec imitantur; et exhorret terra, quia exhorrent homines qui nec faciunt nec imitantur. LXVIIIcalumniam faciet unusquisque proximo. Illud de furto positum est in Decalogo. Quod autem dicit, Neque mentiemini, neque calumniam faciet unusquisque proximo, mirum si non eo praecepto continetur, quod ibi positum est, Neque falsum testimonium dices adversum proximum tuum ; quoniam neque calumnia sine mendacio fieri potest, quod falsi testimonii generalitate concluditur. Sed utrum haec aliqua compensatione admittenda sint, magna quaestio est: sicut de mendacio pene omnibus videtur, quod ubi nemo laeditur, pro salute mentiendum est. Utrum ergo ita et de furto? an furtum fieri non potest, ubi nullus laeditur? Quinimo fieri potest, etiam quando ei cui fit consulitur, tanquam si quisquam homini volenti se occidere, gladium furetur. Nam calumnia nescio utrum cuiquam ad ejus utili
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ latreum. ñ uibetur hominib nͥ uni
uͦ dõ. sicut scriptum ẽ. Dominum de¬
um tuũ adorabis ⁊ illi soli seruies. q̃
solum autẽ hoc uerbo quo ait latre¬
um fatis significat quẽ pͥncipẽ dicat
id÷ cui cultus tanqͣm dõ exbibetur. Ue¬
rum etiam eo qͦd adiungit. et non ꝓpha¬
nabis nomen scm̃. siue dĩ. deciuus ppło
datur. illo mͦ seruire principi. siue nomen
scm̃ ipsus populi israhel. propter qͦd di¬
citur. scĩ estote qm̃ et ego sc̃s sum: opor¬
tunissime etiam hic adiungit. ego dñs:
hoc utiq ammonens. quia illi soli debe¬
tur latria. id÷ seruitus qua seruitur dõ.
Quod dicit et exhorrebit terra eos LXUII.
qui insident suꝑ eam. ꝓpter mala facta
eorum quȩ suꝑius commemorauit. ñ
ideo dictum putandum ẽ. qͦd habeat ter¬
ra sensum. quo ista sentiat et exhorreat.
sed nomine terrȩ homines significat qui
sunt suꝑ terram. Pinde cum hec mala
faciunt homines inquinant terrã. qͥa

Expanded text:
est Xatpisusiv non iubetur hominibus nisi uni est Xatpisusiv non iubetur hominibus nisi uni uero deo, sicut scriptum est: dominum deum tuum adorabis et illi soli seruies. non solum autem hoc uerbo, quod ait Xatpeueiv, satis significat quem principem dicat, id est cui cultus tamquam deo exhibetur, uerum etiam eo quod adiungit: et non profanabis nomen sanctum, siue dei, de cuius populo datur illo modo seruire principi, siue nomen sanctum ipsius populi Israhel. propter quod dicitur: sancti estis, quoniam et ego sanctus sum. oportunissime etiam hic adiungit: ego dominus, hoc utique admonens, quia illi soli debetur Xatpsia, id est ea seruitus, qua seruitur deo. Quod dicit: et exhorruit terra eos qui qui insident super eam, propter mala facta eorum, quae superius commemoravit, non ideo dictum putandum est, quod habeat terra sensum quo ista sentiat et exhorreat; sed nomine terrae homines significat, qui sunt super terram. Proinde cum haec mala faciunt homines, inquinant terram, quia
Abbreviated transcription (Latin):
seruatione sine dubio custodienda sũt:
Quõ uidet᷑ etiam ꝑ ꝓpħam ezechielem si¬
gnificasse. qͥ int̾ illa peccata quȩ ñfigu¬
rate sed manifeste iniquitatis sunt. etiã
hoc commemorat admulierem meN¬
struatam siqͥs accedat. ⁊inter iusticiȩ
merita si non accedat. qua inre non na¬
tura dampnatur. s concipiende pro¬
linoxium ꝑhibetur. Et aduxorẽ lxu.¬
proximi tͥ ñ dabis concubitum semi¬
nis tui inquinari adeam. Eece uͥ rursꝰ
ꝓhibet adulterium qͦd cum aliena uxo¬
recõmittit᷑. Qd etiã indecalogo ꝓhibet᷑
Unde apparet illa ita ꝓhibita. ut etiam
mortius uiris suis non ducant uxores.
quarum ꝓhibet turpitudinẽ reuelari.
E tasemine tuo ñdabis seruire pͥn lxii¬
cipi: hic non uideo qͥd intelligatur. nisi
ñ solet interpretari nͥ ut dicat seruire.
Plurimum autem distat. Nam seruire
hominibus sic̃ serui seruiunt qͦd ñ ẽ
bet. Seruire autem secundum id qͦd

Expanded text:
seruatione sine dubio custodienda sunt? seruatione sine dubio custodienda sunt? quod uidetur etiam per prophetam Ezechielem significasse, qui inter illa peccata, quae non figuratae sed manifestae iniquitatis sunt, etiam hoc commemorat, ad mulierem menstruatam si quis accedat, et inter iustitiae merita, si non accedat. qua in re non natura damnatur, sed concipiendae proli noxium perhibetur. Et ad uxorem proximi tui non dabis concubitum seminis tui inquinari ad eam. ecce ubi rursus prohibet adulterium, quod cum aliena uxore committitur, quod etiam in decalogo prohibetur. unde adparet illa ita prohibita, ut etiam mortuis uiris suis non ducantur uxores, quarum prohibet turpitudinem reuelari. Et a semine tuo non dabis seruire principi. hic non uideo quid intellegatur nisi od latinus non solet interpretari, nisi ut dicat seruire; plurimum autem distat. nam seruire hominibus sicut serui seruiunt, quod non bet; seruire autem secundum id quod
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa nondum fuerat lege ꝓhibitum. siue
quia supposite alteruis fraude decep¬
tus ẽ. At illa magis deplacito ueniebat.
qͣm posterius accepit sed inuistũ erat
priorem dimitti. neface̾t eã mechari.
Hoc autem qͦd ait inzelum utrum ideo
positum ẽ. ne sit zelus int̃ sorores qͦd
int̃ illas que sorores non essent contemp¬
nendum fuit. anideo potius ne propt̃
hoc fiat. id÷ ne hoc animo fiat. ut in
relum sororis soror suꝑducatur. lxiiii.¬
Et admulierem insegregatione inmun¬
diciȩ eiꝰ ñ accedes reuelare turpitudinẽ
ei. id÷ admenstruatam mulierẽ ñ ac¬
cedes. Segregabatur enim scđm legẽ
ꝓpt̃ inmundiciam. hoc cũ suꝑio satis
sufficienter ꝓhibuisset. qͥd sͥ uult quod
cuiam hic hoc isdem preceptis uoluit
adungere: an forte ne insuꝑiorib quando
dictum est figurate accipiendum putare¬
tur. etiam hic positum ẽ. ubi talia ꝓhi¬
bita sunt quȩ etiam tempore noui testa¬
menti remota umbrarum ueterũ ob¬

Expanded text:
quia nondum fuerat lege prohibitum siue quia nondum fuerat lege prohibitum siue quia subpositae alterius fraude deceptus est et illa magis de placito ueniebat quam posterius accepit; sed iniustum erat priorem dimitti, nc faceret eam moechari. hoc autem quod ait "in zelum", utrum ideo positum est, ne sit zelus inter sorores, qui inter illas quae sorores non essent contemnendus fuit? an ideo potius, ne propter hoc fiat, id est, ne hoc animo fiat, ut in zelum sororis soror superducatur? Et ad mulierem in segregatione inmunditiae eius non accedes reuelare turpitudinem eius: id est ad menstruatam mulierem non accedes: segregabatur enim secundum legem propter inmunditiam. hoc cum superius satis sufficienter prohibuisset, quid sibi uult, quod etiam hic hoc isdem praeceptis uoluit adiungere? an forte in superioribus quoniam dictum est, ne figurate accipiendum putaretur, etiam hic positum est, ubi talia prohibita sunt, quae etiam tempore noui testamenti remota umbrarum ueterum ob
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibitum. ne liceret duc̾e frĩs uxorẽ
etiam quȩ afre uiuo ꝑrepudium re¬
cessisset. Tunc enim sic̃ dñs dic̃ addu
niciã udeorum moyses ꝑmiserat dare
ubellũ repudii. Et ꝑhanc dimissionẽ po¬
tuit putari. qͦd licite qͥsqͣm dͥ urorẽ copu¬
iaret frĩs. ubi ad ulterium ñtimeret qm̃
repudio discessisset. Iurpitudinẽ lxni.¬
mulieris ⁊ filiȩ eiꝰ ñreuelabis. id÷ ne pu¬
tet quisqͣm licere sͥ dduce filiã uxorissus
Simul enim mulieris ⁊ filiȩ eiꝰ ñ licet re¬
uelare turpitudinẽ ȩiꝰ. id: ambab mis¬
ceri ⁊ matri ⁊ filiȩ. Filiam filii lxiii.
eiꝰ ⁊filiã filie eius non accipies. Etiam
neptem uxoris defilio uel de filia. duci
ꝓhibuit uxorẽ. suꝑ sororem eiꝰ ñ acci¬
pies inzelum: hic ñ ꝓhibuit suꝑduce.
qͦd licebat antiqͥs ꝓpt̃ habundantiã
ꝓpagationis. sed sororem sorori noluit
suꝑduci Qd̾ uidetur fecisse iacob. siue

Expanded text:
prohibitum, ne liceret ducere fratris uxorem prohibitum, ne liceret ducere fratris uxorem etiam quae a fratre uiuo per repudium recessisset. tunc enim, sicut dominus dicit, ritiam Iudaeorum Moyses permiserat dare libellum repudii et per hanc dimissionem potuit putari quod licite quisquam sibi uxorem copularet fratris. ubi adulterium non timeret, quoniam repudio discessisset. Turpitudinem mulieris et filiae eius non reuelabis: id est, ne putet quisquam licere sibi ducere filiam uxoris suae. simul enim mulieris et filiae eius non licet reuelare turpitudinem eius, id est ambabus misceri et matri et filiae. Filiam filii eius et filiam filiae eius non accipies. etiam neptem uxoris de filio uel de filia duci prohibuit. uxorem super sororem eius non accipies in zelum. hic non prohibuit superducere, quod licebat antiquis propter abundantiam propagationis. sed sororem sorori noluit superduci. quod uidetur fecisse Iacob, siue
Abbreviated transcription (Latin):
diligenter has ꝑsonas qͣs appellat do¬
mesticas. ꝓpriis ꝓhibitionib distinguit
acet̾is: Non enim et qͦd ꝓhibet de urore
patris. hoc ẽ denouerra uiuo patre ac¬
cipiendum ẽ inon potius mortuo. Nam
iuiuo patre qͥs non uideat multo maxi¬
mȩ ꝓhibitum. si cuuislibet hominis u¬
ror aliena ꝓhibita ẽ maculari adulte¬
rio: dehis ꝑsonis ergo uidetur loqui qͣ
possent nonhabentes uiros inmat̾mo¬
nium conuenire nͥ lege ꝓhiberentur.
sic̃ fertur eẽ consuetudo ꝑsarum. S
rursꝰ si frẽ mortuo intellexerimꝰ ꝓhi¬
bitum eẽ ducẽ frĩs uxorem. occurrit
illud qͦd excitandi seminis causa sul¬
le sine filiis defunctus esset uibet scͥp¬
tura eẽ faciendum: ac ꝑhoc conlata
ista ꝓhibitione cum illa ussione. ne
inuicem aduersentur Intelligenda ẽ
exceptio. id÷ non licere cuiquam defũ¬
cti fris ducere uxorem. si defuctus po¬
steros dereliquit. aut etiam illud esse

Expanded text:
diligenter has personas, quas appellat dodiligenter has personas, quas appellat domesticas, propriis prohibitionibus distinguit a ceteris? non enim et quod prohibet de uxore patris, hoc est de nouerca, uiuo patre accipiendum est et non potius mortuo. nam uiuo patre quis non uideat multo maxime prohibitum, si cuiuslibet hominis uxor aliena prohibita est maculari adulterio? de his ergo personis uidetur loqui, quae possent non habentes uiros in matrimonium conuenire, nisi lege prohiberentur, sicut fertur esse consuetudo Persarum. sed rursus, si fratre mortuo intellexerimus prohibitum esse ducere fratris uxorem, occurrit illud, quod excitandi seminis causa, si ille sine filiis defunctus esset, iubet scriptura esse faciendum. ac per hoc conlata ista prohibitione cum illa iussione, ne inuicem aduersentur, intellegenda est exceptio, id est non licere cuiquam defuncti fratris ducere uxorem, si defunctus posteros dereliquit; aut etiam illud esse
Abbreviated transcription (Latin):
ñreuelabis turpitudinẽ eius. manife¬
stat desorore factã ẽẽ istam ꝓhibitionem
cum fuerit expatre ⁊ exnouerca. de qua
iã suꝑuis dixerat. Anideo iterum hoc
aꝑtius uoluit ꝓhibere quia suꝑuis sub¬
obscurum fuit: sepe enim hoc facit scͥp¬
tura. Iurpitudinẽ frĩs tui pat̾s non
reuelabis. & aduxorem eiꝰ nonint᷑ibis:
exposuit quid dixerit turpitudinẽ frĩs
patris tui id÷ patruitui ñ reuelabis.
Hoc ẽ enim aduxorem non introibis. In
uxore qͥppe patrui uoluit intelligi
turpitudinẽ patruisicut inuxore
pat̾s turpitudinem patris . lxi.¬
urpitudinem uxoris frĩs tui ñ reuelabis
turpitudo frĩs tui ẽ. Queritur utrum
hoc uiuo frẽ anmortuo sit ꝓhibitum.
⁊ non parua questio ẽ Si enim diceri¬
mus deuiui frĩs uxorem locutam scrip¬
turam uno generali p̃cepto quo ꝓhibet᷑
homo aduxorem accede alienam. etiã
hoc utiq continetur. Quid÷ ergo qͦd tã

Expanded text:
non reuelabis turpitudinem eius, manifenon reuelabis turpitudinem eius, manifestat de sorore factam esse istam prohibitionem, cum fuerit ex patre et ex nouerca, de qua iam superius dixerat. an ideo iterum hoc apertius uoluit prohibere, quia superius subobscurum fuit? saepe enim hoc facit scriptura. Turpitudinem fratris patris tui non reuelabis et ad uxorem eius non introibis. exposuit quid dixerit "turpitudinem fratris patris tui", id est patrui tui, "non reuelabis"; hoc est enim "ad uxorem eius non introibis". in uxore quippe patrui uoluit intellegi turpitudinem patrui, sicut in uxore patris turpitudinem patris. Turpitudinem uxoris fratris tui non reuelabis; turpitudo fratris tui est. quaeritur. utrum hoc uiuo fratre an mortuo sit prohibitum, et non parua quaestio est. si enim dixerimus de uiui fatris uxore locutam scripturam uno generali praecepto, quo prohibetur homo ad uxorem accedere alienam, etiam hoc utique continetur. quid est ergo quod tam
Abbreviated transcription (Latin):
ore uiro eam mat̃ susceperat: ⁊ cum illa
indomum uenerat. qͣndo patri eius nup¬
sit. quem monet scriptura ne reuelet tur¬
pitudinem sororis sue: hic uidetur non
ꝓhibuisse. et qͣsi pretermisisse concubitũ
cum soidre coneubuisse deutroq parente
nata. Non enim dic̃ turpitudinẽ non re¬
uelabis sororis tuȩ expatre ⁊ exoatre. s
expatre aut exmatre. Uerum qͥs ñ uide¬
at etiam illud ẽẽ ꝓhibitum multo ma¬
ximȩ Si enim nonlicet soioris turpitu¬
dinem reuelare exquolibet parente nate.
qͣntomagis exutroq Quid ẽ autẽ qͦd
interposita ꝓhibitione concubitus. etiã
cum suis nepotibus suie defilio suie de
filia. sequitur & dicit. Turpitudinem fi¬
liȩ uxoris pat̾s tui non reuelabis: Si enĩ
hucusq dirisset. intelligeremus etiam
cum filiam nouercȩ prohibitum fuisse
concubitum. qͣm expriore uiro nouerea
peperisset. nec huius qui ꝓhibetur soror
esset uel expatre uel ex matre. Cum uͦ
ad didit exeodem patre soror tua est.

Expanded text:
ore uiro eam mater susceperat et cum illa in domum uenerat, quando patri eius nupsit, quem monet scriptura ne reuelet turpitudinem sororis suae. hic uidetur non prohibuisse et quasi praetermisisse concubitum cum sorore de utroque parente nata; non enim dicit: turpitudinem non reuelabis sororis tuae ex patre et ex matre, sed: ex patre aut ex matre. uerum quis non uideat etiam illud esse prohibitum multo maxime? si enim non licet sororis turpitudinem reuelare ex quolibet parente natae, quanto magis ex utroque! quid est autem quod interposita prohibitione concubitus etiam cum suis neptibus siue de filio siue de filia sequitur et dicit: turpitudinem filiae uxoris patris tui non reuelabis? si enim huc usque dixisset, intellegeremus etiam cum filia nouercae prohibitum fuisse concubitum, quam ex priore uiro nouerca peperisset nec huius qui prohibetur soror esset uel ex patre uel ex matre; cum uero addidit: ex eodem patre soror tua est,
Abbreviated transcription (Latin):
Rariores autem inlatere latitudinis ubi
octo sunt. nisi aliud existeret qͦd ingent
mutare sententiam. Cum enim comme¬
morasset longitudinẽ atrii admare ba¬
bere tentoria qͥnquaginta cubitoꝵ. ⁊ co¬
lumpnas decem. ethases earum decem.
et latitudinẽ atrii adorientem. Itẽ qua¬
quaginta cubitorum. & columpnas decẽ
et bases decẽ. Atq his dictis ꝑfecta uidi¬
retur forma tabernaculi cum atrio suo
undiq ambiente iniecit aliud quod ubi
et qͦmͦ intelligendũsit difficile reperitur.
Et quindecim inquit cubitorum tentoriũ
altitudo lateri uni columpnȩ eoꝵ tres
& bases earum tres. etlatus scđm qͥndet̃

Expanded text:
rariores autem in latere latitudinis, ubi rariores autem in latere latitudinis, ubi octo sunt, nisi aliud existeret quod urgeret mutare sententiam. Cum enim commemorasset longitudinem atrii ad mare habere tentoria quinquaginta cubitorum, et columnas decem, et bases earum decem; et latitudinem atrii ad orientem item quinquaginta cubitorum, et columnas decem et bases decem; atque his dictis perfecta videretur forma tabernaculi cum atrio suo undique ambiente, injecit aliud, quod ubi et quomodo intelligendum sit, difficillime reperitur: Et quindecim, inquit, cubitorum tentoriorum altitudo lateri uni: columnae eorum tres, et bases earum tres. Et latus