comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde uitȩ huius suauitate reuocatus cupit reuo¬
Unde mͥ alim̃ta: Unde michi uestitus: uolo uiu̾e
si habcam unde possim hauc uitam sustinere. S
quib cibis. quibꝰ subsidiis: Q d faciam inquit
quod ñ habeo: Clamat se diues uon habere. Pau¬
ꝑtatis hic setiuo ẽ. De mopia quertr̃ abundans
fructibus. Non habeo inquit quo congregem
fructus. Pntares illum dicere: non habeo fructus
unde iuuendum sit mͥ. Beatus qui de abundantia
ꝑiclitatur. limno miserior iste fecunditatib suis
quam pauꝑ cui ꝑiculum de ggestate ẽ. Habet ille
unde excuset erumpnã. habet certe iniriam: ñ
habet culpam. Iste ñ habet: quẽ preter se arguat.
Ꝙ dixit. Hoc faciam. Destruam horrea. Putes adhuc
illum dicere. aꝑiam horrea. ingrediant᷑ qui tolera¬
re famem nequeuut: ueniant mopes: intrent
pauꝑes: repleant sinꝰ suos: destruant parietes qͥ
excludunt esurieutẽ. Utquid ego abscondam: cui

Expanded text:
deinde uitae huius suauitate reuocatus cupit reuodeinde uitae huius suauitate reuocatus cupit reuounde mihi alimenta. unde uestitus? uolo uiuere, si habeam quomodo possim uitam hanc sustinere, sed quibus cibis, quibus subsidiis? quid faciam inquit, quod non habeo. clamat se diues non habere: paupertatis hic sermo est: de inopia queritur abundans fructibus. non habeo inquit quo congregem fructus? putares illum dicere: non habeo fructus, unde uiuendum est mihi. beatus qui de abundantia periclitatur? immo miserior iste fecunditatibus suis quam pauper, cui periculum de egestate est. habet ille unde excuset aerumnam, habet certe iniuriam, non habet culpam: iste non habet quem praeter se arguat. et dixit: hoc faciam, destruam horrea. putes adhuc illum dicere: aperiam horrea, ingrediantur qui tolerare famem non queunt, ueniant inopes, intrent pauperes, repleant sinus suos. destruam parietes, qui excludunt esurientem. ut quid ego abscondam, cui
Abbreviated transcription (Latin):
diuitem dormire ñ posse. Excitas eum cupiditas.
exagitat cura ꝑuigil aliena rapiendi. torquet mui¬
dia: mori uexat: sterilitas ꝓuentuum infecunda
ꝑturbat: sollicitat abundantia. Unde illi diuiti
cuiꝰ possessio uberes fructus attulit. qͥ cogitauit
initra se dicens. qͥd faciam. quia ñ habeo quo con¬
gregem fructus meos. & dixit. hoc faciam. destru
meȩ. anima habes multa bona reposita in anuos
plurimos: requiesce. manduca bibe. epulare. respon¬
dormientem.S nec ipse se quietitmi patitur. qui
de abundantia sollicttatur. & in ubertate fructuũ
uocem egentis ennttit. Quid ficiam inqtut: Nonne
gens ommum huc atq illuc uertif᷑: scrutat᷑ hospi¬
cium: nuchil inuenit ad usum alim̃ti. Considerat
nichil uiseriꝰ quam fame confici: & cibi indigen¬
tia mori. Querit mortis compendia: & tolerabilio¬
ra abeundi rimat᷑ supplicia. Arripit gladium᷑. sus¬
peudit laqueum: ignes adolet. explorat uenenun:
ꝙ int̾ hoc dubius quid eligat. dicit. Quid faciam:

Expanded text:
inat dormire. Excitat eum cupiditas, exagitat cura pervigil aliena rapiendi, torquet invidia, mora vexat, sterilitas proventuum infecunda perturbat, sollicitat abundantia. Unde illi diviti, cujus possessio uberes fructus attulit, qui cogitavit intra se dicens: Quid faciam, quod non habeo quo congregem fructus meos? et dixit: Hocmeae: anima. habes multa bona in annos multos posita: requiesce, manduca, bibe, epulare; respondormieutem. sed nec ipse se quietum esse patitur, qui de abundantia sollicitatur et in ubertate fructuum uocem egentis emittit. quid faciam? inquit. nonnegens omnium huc atque illuc respicit, scrutatur hospitium, nihil inuenit ad usum alimenti. considerat nihil miserius quam fame confici et cibi indigentia mori, quaerit mortis conpendia et tolerabiliora obeundi supplicia rimatur, arripit gladium, suspendit laqueum, ignis adolet, explorat uenenum. et inter haec dubius quid eligat dicit: quid faciam?
Abbreviated transcription (Latin):
mandit. S delectant te ornam̃ta preciosa: cum alii
frum̃ta non habeant. Quantũ odiues iuditium
tibi sumis: Populus esurit & tu horrea tua clau¬
dis: ppłs deplorat: & tu geminã tuam uersas. Infe¬
lix. in cuiꝰ potestate est tantors anmas a morte de¬
fendere: ꝙ ñ est uoluntas. Totius ppłi uitam pote¬
rat anuli tui gemina seruare. Audi plane qualis

Expanded text:
e ornamenta pretiosa, cum alii frumenta non habeant: quantum, o diues, iudicium tibi sumis! populus esurit, et tu horrea tua claudis: populus deplorat, et tu gemmam tuam uersas. infelix, cuius in potestate est tantorum animas a morte defendere et non est uoluntas! totius uitam populi poterat anuli tui gemma seruare. Audi plane qua
Abbreviated transcription (Latin):
thesaurum in cȩlo. & noli contristari cũ hec audis.
ne dicatur tͥ. quam difficile qui pecunias habent. in
regnum dĩ intrabunt. Magis cum hec legis. considera
quia ista tͥ potest mors eriꝑe: potestas suꝑioris tolle¬
re: deuide quia peteris parua ꝓmagnis: caduca ꝓ
et̾nis: thesauros pecumȩ. ꝓ thesauris grẽ. Isti corrũ

Expanded text:
 haec audis, ne dicatur et tibi: quam difficile qui pecunias habent in regnum dei intrabunt. magis cum haec legis, considera quia ista tibi potest mors eripere, potestas superioris tollere, deinde quia peteris parua pro magnis, caduca pro aeternis, thensauros pecuniae pro thensauris gratiae. isti
Abbreviated transcription (Latin):
uxori. Ergo fr̃s. uidete ne uinea ur̃a
ñ uuas s spinas faciat: ne uindemi¬
a ur̃a. ñ uinũ afferat. s acctũ. Qsq eni
uindemiã legit. & pauꝑibꝰ ñ largit᷑.
ille acctũ colligit. ñ uinũ. Quisq mes¬
ses recondit.:⁊indigentib non mini¬
strat: iste ñ alimoniȩ fructus repo¬
suit: s tribulos auaricie congrega¬
uit. Nã ꝓpt̾ea ait script᷑a de t̾ra nr̃a:
spinas ⁊i tribulos germinabit tibi
lxxuiii. De natale martyrum.¬

Expanded text:
uxori . Ergo, fratres, videte ne vinea vestra uxori . Ergo, fratres, videte ne vinea vestra non uvas, sed spinas faciat, ne vindemia vestra non vinum afferat, sed acetum. Quisquis enim vindemiam legit, et pauperibus non largitur, ille acetum colligit, non vinum. Quisquis messes recondit, et indigentibus non ministrat, iste non alimoniae fructus reposuit, sed tribulos avaritiae congregavit; nam propterea ait Scriptura de terra nostra: Spinas et tribulos germinabit tibi . SERMO LXXVIII. De natali sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
ret uuã. fecit aut̃ spinas: Hoc ẽ ne spi¬
nas. quas dño iudei cruentis impo¬
suert̃ manibꝰ. nos iniqͦs sensibꝰ ap¬
ponamꝰ:et cõpungamꝰ cũ. ñ aspitate
sentͥũ: s oꝑum pͣuitate. Sunt enim
spinȩ cordis: quȩ u̾bũ dĩ. etiã uul-¬
nerare consuert̃. De quib: meminit
meuangłio saluator. dicens semi¬
nantis scm̃ cecidisse int̃ spinas. et
creuisse eas: & suffocasse qd satũ ẽ.
Que aut̃ sꝑinc sint. ipse ꝓsequit᷑.
dicens utiq eas sollicitudines esse
mundanas: que cũ crescunt in cor¬
de hominis: mandata in eo salua¬
toris suffocant. Qͥs enĩ ũꝗͣ sollicitꝰ
de mundo: potuit bene sollicitus
ẽẽ de xp̃o: Qs dum lucris domꝰ suç
ꝓuidet ÷ utilitatibꝰ eccłie potuit ꝓ¬
uidere: Unde ait apłs. Qui sine uxo¬
re ẽ: sollicitꝰ ẽque sunt dñi. quomͦ
placeat dõ. Qui aut̃ cũ uxore ẽ: solli¬
citus ẽ quȩ st̃ mundi. quom placcat¬

Expanded text:
ret uvam, fecit autem spinas ; hoc est, ne spiret uvam, fecit autem spinas ; hoc est, ne spinas quas Domino Judaei cruentis imposuerunt manibus, nos iniquis sensibus apponamus, et compungamus eum non asperitate sentium, sed operum pravitate. Sunt enim spinae cordis, quae Verbum Dei etiam vulnerare consueverunt, de quibus meminit in Evangelio Salvator, dicens seminantis semen cecidisse inter spinas, et crevisse eas, ac suffocasse quod satum est . Quae autem spinae sint, ipse prosequitur, dicens utique sollicitudines esse mundanas, quae cum crescunt in corde hominis, mandata Salvatoris in eo suffocant. Quis enim umquam sollicitus de mundo, potuit bene sollicitus esse de Christo? Quis dum lucris domus suae providet, utilitatibus Ecclesiae potuit providere? Unde ait Apostolus: Qui sine uxore est, sollicitus est quae sunt Domini, quomodo placeat Deo: qui autem cum uxore est, sollicitus est qu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa de umea dñi sabaoth fructũ
refectionis accepimꝰ. Uinea autẽ
dñi sabaoth sic̃ dic̃ ꝓpħa. domus
isrł ẽ: quȩ domꝰ. nos sumꝰ. Scd̾m
fidem enĩ: isrłitȩ nos sumꝰ. Unde
isrł: uinea dñi sumꝰ. S uidea mus
diligent̃. ne expalmite oꝑis nr̃i. ñ
nascat᷑ dulcedinis uuia. s fellis:
ne dicat᷑ nob̃ qd iudȩis dictũ ẽ ꝑ
ꝓpħam. Sustinui ut facet uuam:
fec̃ aut̃ spinas: & ñ iusticiãs clamo¬
rem. Quã dura conditio: ut pos¬
sessio que dño suo suauitatis fru¬
ctus afferre debuit: spinaꝵ illũ
aspitate cõpunxerit: hoc ẽ cum
fidei deuotione susciꝑe: spinaꝵ
eũ coronauerint passione. Que
corona qͥdem qͣntũ in iudeis est
erat inutriarũ contumelia: qͣn¬
tum in dño. erat corona uirtutũ:
Compungunt gͦ iudei dñmdũ
coronant᷑: cõpungunt dum
crucifigunt᷑. Unde ait script᷑a sc̃a. Ui¬
dete ne et nob̃ dicat᷑. sustinuiut face¬

Expanded text:
quia de vinea Domini Sabaoth fructum quia de vinea Domini Sabaoth fructum refectionis accepimus: Vinea enim Domini Sabaoth , sicut dicit propheta, domus Israel est; quae domus nos sumus. Secundum fidem enim Israelitae nos sumus; unde Israel, vinea Domini sumus: videamus diligenter ne ex palmite operis nostri non nascatur dulcedinis uva, sed fellis; ne dicatur nobis, quod Judaeis dictum est per prophetam: Sustinui ut faceret uvam, fecit autem spinas; et non justitiam, sed clamorem . Quam dura conditio, ut possessio, quae domino suo suavitatis fructus afferre debuit, spinarum illum asperitate compunxerit! hoc est, cufidei devotione suscipere, spinarum eum coronaverunt passione. Quae corona quidem, quantum in Judaeis est, erat injuriarum contumelia: quantum in Domino, erat corona virtutum. Compungunt ergo Judaei Dominum, dum coronant: compungunt, dum crucifigunt. Unde ait Scriptura sancta: Videte ne et vobis dicatur: Sustinui ut face
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimi martyris cy¬
priam celebraremꝰ nata¬
lem: suauissime meius
festiuitate iocundati fumꝰ. Quia
enĩ hoc uindemiaꝵ intempore
passus ẽ: tanꝗͣ et nos de uinde¬
mia. dulces et uarios fructus ex
eiꝰ passone collegimꝰ. Impingua¬
uit enĩ nos ⁊ refecit musto mar¬
magis sobriũ fac. Qui eni in eb̾¬
atur cȩlesti grã. ex sobriat᷑ sarcina
peccatoꝵ. Hoc namq musto re-¬
pleti sc̃i apłi. sic̃ ait scripta: alie¬
nis linguis. dĩ magnalia loqͤban¬
tur: in quo facto: pariter ebrii eẽ
uidebant᷑ ⁊ sobrii. Ebrii eñ puta¬
bant᷑: qđ in his lo quela p̃t natam
altera ꝑsonabat. Sobrii erant: qd
iirta consuetudinẽ. m̃tis deuotio¬
ne dm̃ laudabant. Qͦd quidẽ non
elatione aliqͣ aut impudentia
contigit. ut uiri scĩpegͥno sermo¬
ne loquerent᷑: s ꝑuidentia diui¬
nitatis factũ ẽ: ut quia ad magni¬
ficandũ dm̃ una loquela ñ suffi¬
cit ÷ ꝑ plures linguas m̃tis deuo¬
tio soluerct᷑. Iocundati enĩ sumꝰ

Expanded text:
beatissimi martyris Cypriani celebraremus natalem, suavissime in ejus festivitate jucundati sumus; quia enim hoc vindemiarum in tempore passus est, tamquam et nos de vindemia dulces et varios fructus ex ejus passione collegimus; impinguavit enim nos, et refecit musto marmagis sobrium facit; qui enim inebriatur coelesti gratia, exsobriatur sarcina peccatorum. 2. Hoc namque musto repleti sancti apostoli, sicut ait Scriptura , alienis linguis Dei magnalia loquebantur. In quo facto pariter ebrii esse videbantur, et sobrii; ebrii enim putabantur, quod in iis loquela praeter naturam alte personabat: sobrii erant, quod juxta consuetudinem mentis Deum devotione laudabant. Quod quidem non elatione aliqua aut impudentcontigit ut viri sancti peregrino sermone loquerentur, sed providentia Divinitatis factum est; ut quia ad magnificandum Deum una loquela non sufficit, per plures linguas mentis devotio solveretur. Jucundati enim sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
psonarũ. Est enĩ equus uidex et
iustus: s ꝑqualitate morũ repen¬
dit dilectionis affectũ: et eũ eligit
ñ qui u̾bis ꝓmptꝰ. deuotione piger:
s qui fuerit lingua tacitus. m̃te
deuotus. De quo dic̃ ꝓpħa. Tacitũ
te faciens: sapiens uideberis. De
illo aut qͥ petulant᷑ loquit᷑. refert

Expanded text:
et justus; sed pro qualitate horum rependat dilectionis affectum, et eum eligat, non qui verbis promptus, devotione piger, sed qui fuerit lingua tacitus, mente devotus, de quo dicit Propheta: Tacitum te faciens, sapiens videberis . De illo autem qui petulanter loquitur refert
Abbreviated transcription (Latin):
iuuentꝰ renouata ẽ tc̃ cũ amortuis
resurrex̃. Deꝑ ositis enĩ corrupte¬
le corporalis exiiuiis. redruiua car¬
nis assũptione refloruit: sic̃ ait
mea: et exuoluntate mea confite¬
bor illi. Refloruit inqͥt caro mea:
Uidete qͦ u̾bo usus ẽ: Non ait fio¬
ruit: s refloruit. Non enĩ reflores¬
cit: ñqđd̃ ante floruerit. floruit
aut caro dñi. cũ primũ de maris
uirginis illibata uulua ꝓcessit:
sic̃ ait ysaias. dicens. Exiet uirga
de radice iesse: & flos de radice eius
ascendet. Reflorut aut̃: cũ succiso
ꝑuidos corporis flore. rediuiua de
sepulchro resurrectionis gła ger¬
minauit: & in floris modũ. odorẽ

Expanded text:
c cum a mortuis resurrexit: depositis enim corruptelae mortalis exuviis rediviva carnis assumptione refloruit, sicut ipsmea, et ex voluntate mea confitebor illi . Refloruit, inquit, caro mea. Videte quo verbo usus est; non ait, floruit, sed refloruit: non enim reflorescit, nisi quod ante floruerit. Floruit autem caro Domini, cum primum de Mariae virginis illibata vulva processit, sicut ait Isaias dicens: Exibit virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet . Refloruit autem, cum succiso per Judaeos corporis flore, rediviva de sepulcro resurrectionis gloria germinavit, et in floris modum odore
Abbreviated transcription (Latin):
tis ornant᷑: ita ut in his senectutis
occidua peccata senuerint uita ñ
senuerit. Tanꝗͣ enĩ aquila inpul¬
lum: sic illi in infantiã st̃ reuoca¬
di. Est eis scłi de conu̾satione noti¬
tia: s adest illis iusticiȩ de repara¬
tione securitas. Qͥd gͥ sc̃s dd̃ dicat:
adhuc diligentiꝰ uideamꝰ. Nonenĩ
ait renouabit᷑ sic̃ aquiloꝵ: s sic̃
aquilȩ iuuentus cuã. Unius gͦ aqͥlȩ:¬

Expanded text:
tis ornantur: ita ut in his senectutis tis ornantur: ita ut in his senectutis occidua peccata senuerint, vita non senuerit, tanquam aquila in pullum, sicut illi in infantiam revocati. Est eis saeculi de conversatione notitia, sed adest illis justitiae de reparatione securitas. Quid igitur S. David dicat adhuc diligentius videamus; non enim ait: Renovabitur sicut aquilarum, sed sicut aquilae juventus tua. Unius ergo aq
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutatione habitꝰ sui. longã ducẽ
fert᷑ etatem: et uetustis iam fatescen¬
tib plumis. noua pennaꝵ successio¬
ne iuiuenesce: ita ut depositis anti¬
qͥtatis exiiuiis. rediuiua indum̃¬
toꝵ natiuitate se uestiat. Unde
intelligimꝰ: qđ senectutẽ aquilȩ ñ
sentiant membra. s pluma. De
nouo gͦ se uestit: et pullulantib
pennis. uetusta mat̾ iterũ reuoca¬
tur inpullum. Pullis enĩ tc̃ cõpa¬
randa ẽ qͣndo radiantib plumis.
necesse ẽ illi rursũ meditari rudes
uolatus: et alarũ olim exercitata
remigia. tanꝗͣ nouella uolucris
intra nidũ pigra cõpesce̾. Qmius
illi sit uolandi notitia de consue¬
tudine: de est tam̃ illi de pennaꝵ
raritate fiducia. De baptismatis
gͥ grã: hoc sc̃s psalmographus ꝓ¬
phetauit. Nam utiq neofiti nr̃i
nuꝑ baptirati. tanꝗͣ aquile depo¬
sitis uetustatis exuuiis. noua sc̃i
tatis indum̃ta sumpsert: & fates¬
centib antiqͥs macłis. sic̃ plumis
leuib rediuiua grã immortalita¬

Expanded text:
longam ducere fertur aetatem, et vetustis jam fatiscentibus plumis, nova pennarum successione juvenescere: ita ut, depositis antiquitatis exuviis, rediviva indumentorum nativitate se vestiat: unde intelligimus quod senectutem aquilae non sentiunt membra, sed plumae. De novo ergo se vestit, et pullulantibus pennis, vetusta mater iterum renovatur in pullum. Pullis enim comparanda est, quando radiantibus plumis necesse est illi rursum meditari rudem volatum, 186 et alarum olim exercitata remigia, tanquam novella volucris intra nidum pigra compescere; quamvis illi sit volandi notitia de consuetudine, deest tamen illi de pennarum raritate fiducia. De baptismatis igitur gratia hoc S. Psalmographus prophetavit. Nam utique neophyti nostri nuper baptizati, tanquam aquilae depositis vetustatis exuviis, tatis indumenta sumpserunt, et fatiscentibus antiquis maculis, sicut plumis levibus, rediviva gratia immortalita
Abbreviated transcription (Latin):
hoc nuꝑrime p̃ dicasse.
qđ homo mniuniorem
etatẽ ꝑiusticiã re¬
formet᷑: et quauis fessus senio.
rursus inpuerũ. innocentiȩ mo¬
rib renascat᷑: ita ut int̃uemiente
mysterio. ex uetulis iderum uide¬
amus infantes. Innouatio enĩ
quȩdã ẽ. desinere qd̃ eras: assumẽ
anteꝗͣ fuieras. In nouatio inquã ẽ:
unde & neofiti nuncuꝑant᷑. quod
nouitate quadã maculas uetusta¬
tis abiecerint: grãm simplicitatis
assumpserint: dicente apło. Depo¬
nentes uet̾em hominẽ cũ actib eiꝰ.
indute nouũ. qui scđ̃m dm̃ creatꝰ

Expanded text:
hoc nuperrime praedicasse quod homo in juniorem aetatem per justitiam reformetur, et quamvis fessus senio, rursus in puerum innocentiae moribus renascatur; ita ut interveniente mysterio ex vetulis iterum videamus infantes. Innovatio enim quaedam est desinere quod eras, assumere quod ante non fueras; innovatio, inquam, est, unde et neophyti nuncupantur, quod novitate quadam maculas vetustatis abjecerint, gratiam simplicitatis assumpserint, dicente Apostolo: Deponentes veterem hominem cum actibus suis, induite novum, qui secundum Deum creatus
Abbreviated transcription (Latin):
cebit: diuinis oraculis & scriptis ꝓpħicis alleua¬
bit: suaue illud & iocundum ammo tenens.
m̃te complectens: cui nichil possit triste accidere.
cũ semꝑ ci diuiuȩ gre p̾sentiȩ aspiret gr̃a : & ipse
sibi adsit sũma animi tranqͥllitate ꝑfusus:¬

Expanded text:
cebit, diuinis oraculis et scriptis propheticis adleuacebit, diuinis oraculis et scriptis propheticis adleuabit, suaue illud et iocundum animo tenens, mente conplectens, cui nihil possit triste accidere, cum semper ei diuinae praesentiae adspiret gratia et ipse sibi adsit summa animi tranquillitate perfusus
Abbreviated transcription (Latin):
uita beata circundat: quem uestit grã: quem gle
amictus illustrat: Non minus enim ociosus.
quam cũ oꝑatur: beatus. Nec minꝰ dormiens quã
ugilans głosus: quia ñ minus dormiens quam
cum ingilat in columis & sanus ẽ. Q uando autẽ
feriatus uideri potest: cuiꝰ mens semꝑ oꝑatur:
Quando autem solus: qui cum illo bono semꝑ
ẽ de quo ait ꝓpha. replebimur in bonis domꝰ
tuȩ: Quando abiectus: cuiꝰ conu̾satio in celo:
Quando ñ decorus: qui ad illius docori ꝙ soliꝰ
bomi se conformat similitudinẽ: Qui euam si
m̃bris solutꝰ sit: tim̃ mente seerigat: & tanquam
ille qui cythara canere solitus. si eam dissipatam
resolutis uerius & confractam uiderit. & usum
ciꝰ interruptum. abiciat eam: atq eiꝰ numeros
ñ requirat. s uoce ipse mulceat: ita & iste cytha¬
ram corꝑis sui. ociosam iacere patietur: corde se
oblectabit: bonȩ conscientiȩ recordatione mul¬

Expanded text:
uita beata circumdat, quem uestit gratia, quem gloriae uita beata circumdat, quem uestit gratia, quem gloriae amictus inlustrat? non minus enim otiosus quam cum operatur beatus, nec minus dormiens quam uigilans gloriosus, quia non minus dormiens quam cum uigilat incolomis et sanus est. quando autem feriatus uideri potest, cuius mens semper operatur? quando autem solus, qui cum illo bono semper est, de quo ait propheta: replebimur in bonis domus tuae? quando abiectus, cuius conuersatio in caelo? quando non decorus, qui ad illius decori et solius boni se conformat similitudinem, qui etiamsi membris solutus sit, tamen mente se erigat? et tamquam ille qui cithara canere solitus, si eam dissipatam resolutis neruis et confractam uiderit et usum eius interruptum. abiciat eam atque eius numeros non requirat, sed uoce ipse se mulceat, ita et iste citharam corporis sui otiosam iacere patietur, corde se oblectabit, bonae conscientiae recordatione mul
Abbreviated transcription (Latin):
cibi ĩndigus. melotide uili. sine filus. sine sumptu.
sine comite: alter ppłoꝵ ductor. letus sobolȩ. succineł
potentia diu̾so gn̾e meritum equale fundauerint
sic̃ in euangłio declaratum ẽ quando cũ dño iħu
in resurrectionis gła refulserunt. uidetur en im
parem his quasi paribus glę suȩ testibus: dedisse
mercedem. Nec minus beatus helyseus quam da-¬
uid: cũ alter regib subdit᷑. alter regali potestare p̃¬
ditus. ꝓpħice sc̃ĩficationis. haud disparem sunt ad¬
epti gram. Qtud enim deest ei qui illud bonum
possidet: & habet sibi semꝑ comitem sotiamq
uirtutẽ: In quo statu ñ potentissimꝰ: In qua pau¬
ꝑtate ñ diues: In qua generis ignobilitate ñ clarus:
In quo otio ñ laboriosus: In qua debilitate non
uegetus: In qua infirmitate ũ fortis: In qua som¬
ni quiete feriat᷑.: quem etiam quiescentẽ urtus ꝓ¬
pria non reliquit: In qua solitudine ñ stipatꝰ: quẽ

Expanded text:
cibi indiguus melotide uili sine filiis, sine sumptu, cibi indiguus melotide uili sine filiis, sine sumptu, sine comite, alter populorum ductor, laetus subole, succinctus potentia, diuerso genere meritum aequale fundauerint, sicut in euangelio declaratum est, quando cum domino Iesu in resurrectionis gloria refulserunt; uidetur enim parem his quasi paribus gloriae suae testibus dedisse mercedem. nec minus beatus Helisaeus quam Dauid, cum alter regibus subditus, alter regali potestate praeditus propheticae sanctificationis haut disparem sint adepti gratiam. Quid enim deest ei qui illud bonum possidet et habet sibi semper comitem sociamque uirtutem? in quo statu non poten- -. tissimus? in qua paupertate non diues? in qua generis ignobilitate non clarus? in quo otio non laboriosus? in qua debilitate non uegetus? in qua infirmitate non fortis? in qua somni quiete non feriatus, quem etiam quiescentem uirtus propria non relinquit? in qua solitudine non stipatus, quem
Abbreviated transcription (Latin):
spis: patientiam in adu̾sis: in dolore tolerantiã:
magnanimitatem in ꝑieulis: santatis ꝑpetue uo¬
ta nescire: mortis mumentis terrore ñ conenti:
neq cum p̃stantiorem putare. cuiꝰ scđm naturam
liberi. ꝓpinqui. salubritatis leticia. fluentia redun¬
dauerint. quam cui illa defucrint: noq externis scłi
s domesticis uirtutis merita compensare. Illam
quoq formam iusti ẽe quis abnuat. ut nichil me¬
tuat. nichil reformidet. nͥ uirtutis dispendia: ali¬
orumq uanas formidines compͥmat. quas habent
de ꝑiculoꝵ sollicitudine: mortis timore: corꝑis in¬
firmitate: ut doceat dossolui corꝑe & cũ xp̃o esse
multo melius: ut ostendat quia oꝑatio¬
nes ñ impediunt᷑ debilitatib corꝑis. s an¬
gent᷑: neq splendore generis aut ꝓpuiquoꝵ subsi¬
diis. aut opib. s bono cõmendantur affectu: Neq
cnim ininꝰ beatus helyas quam moyses: cũ alter

Expanded text:
rosperis, patientiam in aduersis, in dolore tolerantiam, rosperis, patientiam in aduersis, in dolore tolerantiam, magnanimitatem in periculis, sanitatis perpetuae uota nescire, mortis inminentis terrore non concuti neque eum praestantiorem putare cui secundum naturam liberi propinqui salubritas laetitia affluentia redundauerint quam cui illa defuerint neque externis saeculi, sed uirtutis domesticis merita pensare. illam quoque formam iusti esse quis abnuat. ut nihil metuat. nihil reformidet nisi uirtutis dispendia aliorumque uanas formidines conprimat, quas habeant de periculorum sollicitudine, mortis timore, corporis infirmitate, ut doceat dissolui corpore et cum Christo esse multo melius, ut ostendat quia operationes non impediuntur debilitatibus corporis. sed augentur. neque splendore generis aut propinquorum subsidiis aut opibus, sed bono commendatur affectu. neque enim minus beatus Helias quam Moyses, cum alter
Abbreviated transcription (Latin):
nil amittit. S forte aliquis putet egritudinem
atq imbecillitatem corꝑis impeduñto esse. ad
ꝑfectionis munꝰ explendum: eo quod ñ possint
oꝑa manuum ulla factaq ꝓcedere. uerum ea
sibi nistꝰ impedũto ẽẽ non sentiat: inmo etiã
cum qui illa miserabilit defleat corripiet: &. qua¬
si ignauum arguet: quod plus in corꝑis usu
quam in anuni uirtute ꝯsticuat: qͦd ea qͥbꝰ ser¬
uiat desideret. cũ habeat quod aliis magis possit
iubere: quod in pauꝑtate ingemiscat. qͥ possit su¬
pra mundi opes e̾e. Fidelienim totꝰ mundus di¬
uitiarum ẽ. Q uid ignobilitaitẽ defleat: qui debeat
despiccre regias potestates: diuitib & potentib um¬
perare: Hec enim uiti iusti. Quietiam qͣs habeat
facultates. cõmunes estimare debeat. immo etiã
mopib diuidere: dispensare pauꝑib. recedere¬
a uoluptatib ꝓpriis: tenuare sumptũ: adhibere
parsimoniam temꝑantiȩ: sobrietatẽ tenere in ꝓ¬

Expanded text:
nil amittat. Sed forte aliquis putet aegritudinem nil amittat. Sed forte aliquis putet aegritudinem atque inbecillitatem corporis impedimento esse ad perfectionis munus implendum, eo quod non possint opera manuum ulla factaque procedere. uerum ea sibi iustus impedimento esse non sentiet, immo etiam eum qui illa miserabiliter defleat corripiet et quasi ignauum arguet, quod plus in corporis usu quam in animi uirtute constituat, quod ea quibus seruiat desideret, cum habeat quod aliis magis possit iubere, quod in paupertate ingemiscat, qui possit supra mundi opes esse — fideli enim totus mundus diuitiarum est —, quod ignobilitatem defleat, qui debeat despicere regias potestates, diuitibus et potentibus imperare. haec enim uita iusti, qui etiam quas habeat facultates communes aestimare debeat, immo etiam inopibus diuidere, dispensare pauperibus, recidere uoluptates proprias, tenuare sumptum, adhibere parsimoniam temperantiae, sobrietatem tenere in p
Abbreviated transcription (Latin):
torquentem exasꝑet: s quasi athleta fortis qui
reꝑcutiat uerberaniem. si ñ cedis. certe sermonis
flagello: qui multis metuenda torm̃ta despiciat
dicens. Sagitte infantiũ facte sunt plage corum.
Qui cum grauissimo licet dolore luctetur. nec se
iniscrabilem p̃beat. s ostendat tanquam in later¬
ua lumen.&̾. inter asꝑas ꝓcellas & grauissimos
flatus. suam lucere. nec extingui posse anicni uir¬
tutem ñ iste in suoꝵ. iniuriis mollis: nec de sepul¬
chro sollicitus sui corpis. cui sciat celirm deberi:
non incaptiuitate plebis abiectior: s sic̃ uidex
scuerus infidelum ꝑfidiam erroresq condemp¬
nans: ut damel qui saccrdotum furta ꝓdebat:
& suꝑstitiones eoꝵ redarguebat: ostendens nulla
ueritate subuixas. s fraudib adumbratas. Talis
postremo ẽ uir ꝑfectꝰ qui om̃s uelit bene agere.
nichilq cuiquam accidc̃ mali.  si p̃ter uoluntatẽ
ens acciderit: ipse tamen de ꝓpria beatitudine

Expanded text:
torquentem exasperet, sed quasi athleta fortis, qui torquentem exasperet, sed quasi athleta fortis, qui repercutiat uerberantem si non caedis, certe sermonis flagello, qui multis metuenda tormenta despiciat dicens: sagittae infantium factae sunt plagae eorum, qui cum grauissimo licet dolore luctetur nec se miserabilem praebeat, sed ostendat tamquam in lanterna lumen etiam inter asperas procellas et grauissimos flatus suam lucere nec extingui posse animi uirtutem. non iste in suorum iniuriis mollis nec de sepulchro sollicitus sui corporis, cui sciat caelum deberi, non in captiuitate ciuieae plebis abiectior, sed sicut iudex seuerus infidelium perfidiam erroresque condemnans, ut Danihel, qui sacerdotum furta prodebat et superstitiones eorum redarguebat ostendens nulla ueritate subnixas, sed fraudibus adumbratas. talis postremo est uir perfectus, qui omnes uelit bene agere nihilque cuiquam accidere mali et, si praeter uoluntatem eius acciderit, ipse tamen de propria beatitudine
Abbreviated transcription (Latin):
quanimit suscipiebat ut seruus. Accedit illud
quod estimare poterat: posse ꝙ in captiuitate
meritum eminere uirtutis. Neq enĩ minus be¬
atꝰ hiereiias in captruitate: minꝰ etiam damel.
minus hesdra. minus beati ananias. adarias.
misael. quam si in captiuitatẽ non incidissent:
cum ideo in captiuitatẽ ducti sint. ut ppło ꝙ
presentia in captiuitate solatia: & spem euaden¬
de captiunatis afferrent. Pfectiẽ enim iiri cõmu¬
nitatem nature sustentare. uirtute.mniiii. ꝙ ad
meliora adduce̾: nec succumbere his que plerisq
terribilia &. formidolosa indent᷑. s quasi fortem
militem grauissimoꝵ casuum sustinere incur¬
sus: conflictus subire: ꝙ. quasi ꝓuidũ gubernato¬
rem. nauim in tempestate regere. atq occurren¬
do insurgentibꝰ fluctib. magis uitare naufragi¬
un sulcando undas quã declinando. Aec iste in
ꝑsecunone paiuidus: ñ in torm̃tis mollior ne

Expanded text:
aequanimiter suscipiebat ut seruulus. accedit illud, aequanimiter suscipiebat ut seruulus. accedit illud, quod aestimare poterat posse et in captiuitate meritum eminere uirtutis. neque enim minus beatus Hieremias in captiuitate, minus etiam Danihel. minus Hesdra, minus beati Ananias Azarias Misahel quam si in captiuitatem non incidissent, cum ideo in captiuitatem deducti sint, ut populo et praesentia in captiuitate solacia et spem euadendae captiuitatis adferrent. perfecti est enim uiri conmunitatem naturae sustentare uirtute animi et ad meliora adducere nec succumbere his quae plerisque terribilia et formidolosa uideantur, sed quasi fortem militem grauissimorum casuum sustinere incursus, conflictus subire et quasi prouidum gubernatorem nauem in tempestate regere atque occurrendo insurgentibus fluctibus magis uitare naufragium sulcando undas quam declinando. non iste in persecutione pauidus, non in tormentis mollior, ne
Abbreviated transcription (Latin):
desiderare. hoc delectari. Cun si aliud adungatur.
quod delectet eum. ut ẽ filioꝵ suauitas: ñ illud
amntrit᷑. s istud. adiungitur. Non enim minum
accidentia beatitudiuẽ. quȩ augere non possunt.
quia pleuum illud & iniuolabile manet. in
quod anima sese induit: &. cui se inseruit & in¬
fundit. Mauet semꝑ uiter adũsa & delectabilia.
ꝑfect uirtus: noq adu̾sa de ꝑfectione eius quic¬
quam minuunt: neq delectabilia ad iungunt
ꝑsectioni. Quid enim ẽ quod is qui ad summũ
ascendit. aut dampni de caducis sentiat: aut
cõmoditatis: Neq uero quod grauissimum ap̃
plerosq habet᷑. se miscrum putabit: si in cap¬
truitatem uł ipse ueniat: uł eiꝰ filii. Non enun
intolcrabilit̾ feret quod habet nacura: uł quod
Non utiq iustus iste etechias. in filios deflexisse
crumpnam captiuitatis gratulabat᷑: s uolim¬
tati dñi obuiare ñ poterati .&. ideo mandata eiꝰ

Expanded text:
desiderare, hoc delectari. cui si aliud adiungatur desiderare, hoc delectari. cui si aliud adiungatur quod delectet eum, ut est filiorum suauitas, non illud amittitur, sed istud adiungitur. non enim minuunt accidentia beatitudinem, quae augere non possunt, quia plenum illud et inuiolabile manet, in quod anima sese induit et cui se inseruit et infudit. manet semper inter aduersa et delectabilia perfecta uirtus, neque aduersa de perfectione eius quicquam minuunt neque delectabilia adiungunt perfectioni. quid enim est quod is qui ad summum ascendit aut damni de caducis sentiat aut conmoditatis? Neque uero, quod grauissimum apud plerosque habetur, se miserum putabit, si in captiuitatem uel ipse ueniat uel eius filii; non enim intolerabiliter feret quod habet natura uel quod non utique iustus iste Ezechias in filios deflexisse aerumnam captiuitatis gratulabatur, sed uoluntati domini obuiare non poterat et ideo mandata eius
Abbreviated transcription (Latin):
suum morti offerat. Ideo tamen etiam ꝓpter cau¬
sam fidei atq iusticiȩ. sidesit sauitas. ñ afficia¬
tur animo. neq frangat᷑ dolore corꝑis: qui se po¬
test uirtutum ꝑfeclione solari. Quero etiam
utrum delecꝰtetur liberis. Quis istud abnuat:
Neq enim durus & ferreus: s ꝑfectus queritur.
Tamen & si amittat liberos: ñ ideo minus beat᷑:
qui ñ ideo minus ꝑfectus. Quod enim ꝑfectum:
beatum. Qum etiam si adũsa tolerer. quam si se¬
cundis affluat: magis solet inderi huiꝰmodi ꝑfecł
quanius neq fidesint. neq si adsint externa cõmo¬
da. aut corꝑis leta: decidere quicquã uirtuti sole¬
at uł accedere. Si plerisq tam̃ laudi fuit. iolerasse
adu̾sa forticer. quam incidisse. uerum hec speue
eystimant᷑ non pondere Illud ꝓsimdum: uirũ
iustum nichil uelle nͥ illud solum & p̃clarum
bonum: huie soli intendere. hoc unum in bonis
ducere. Non aliud cum illo: si solum ipsum semꝑ

Expanded text:
suum morti offerat. idem tamen etiam praeter causuum morti offerat. idem tamen etiam praeter causam fidei atque iustitiae, si desit sanitas, non adficiatur animo neque frangatur dolore corporis, qui se potest uirtutum perfectione solari. quaero etiam utrum delectetur liberis? quis istud abnuat? neque enim durus et ferreus, sed perfectus quaeritur. tamen etsi amittat liberos, non ideo minus beatus, qui non ideo minus perfectus; quod enim perfectum beatum. quin etiam si aduersa toleret quam si secundis adfluat magis solet uideri huiusmodi perfectus, quamuis neque si desint neque si adsint externa conmoda aut corporis laeta, decedere quicquam uirtuti soleat uel accedere, sed plerisque tam laudi fuit tolerasse aduersa fortiter quam non incidisse. uerum haec specie aestimantur, non pondere: illud profundum uirum iustum nihil uelle nisi illud solum et praeclarum bonum, huic soli intendere, hoc unum in bonis ducere, non aliud cum illo, sed solum ipsum semper
Abbreviated transcription (Latin):
desiderat: cuiꝰ fructus ñ in unus portione sit s
in plurimarum. & si fieri potest: omnium sit
uirtutum consortium. Nescit gͥ ꝑfectus incõno¬
da huius corꝑis aut adũsa mundi neq sentit:
qͥ alienum ab huiꝰmodi metu. ne occidant animũ
gerit. Non enim uita ꝑfeclior si hiscareat diffi¬
intur: s si ista contempnat: Namsi ita diffim¬
retuir. ut ea e̾et beata uita que ab huiꝰmodi casibꝰ
expers uacuaq reꝑiri posset: itiq his accedenti¬
bus ñ posset  bertius aliquid diffiniri
Eagͥ soquestra ta sunt: & hoc solum in estima¬
tione bente uite ẽ requisitum: ut ñ maliis s in
qui habet: despuit cetera nec requirit. Quero
nunc: utrum sapiens delectetur sanitate corꝑis.
Negare ñ possumꝰ quod delectetur scđm naturã
ꝙ libcutius accipiat ñ dolere aliquid quam do¬
lere: nͥ forte ꝓ. xp̃o pro quo si causa poscat. ꝙ de¬
bilitatẽ corꝑis ꝓmpte accipiat: & totum corpus

Expanded text:
desiderat, cuius fructus non in unius portione sit, sed desiderat, cuius fructus non in unius portione sit, sed in plurimarum et, si fieri potest omnium sit uirtutum consortio. nescit igitur perfectus incommoda huius corporis aut aduersa mundi neque sentit, qui alienum ab huiusmodi metu, ne accidant, animum gerit. non enim uita perfectior, si his careat, definitur, sed si ista contemnat. nam si ita definiretur, ut ea esset beata uita, quae ab huiusmodi casibus expers uacuaque repperiri posset, utique his accidentibus non posset beatus aliqui definiri. ea igitur sequestrata sunt et hoc solum in aestimatione beatae uitae est requisitum, ut non in aliis, ser, quoniam qui id habet despuit cetera nec requirit. Quaero nunc utrum sapiens delectetur sanitate corporis. negare non possumus quod delectetur secundum naturam et libenter accipiat non dolere aliquid quam dolere, nisi forte pro Christo, pro quo, si causa poscat, et debilitatem corporis prompte accipiat et totum corpus
Abbreviated transcription (Latin):
pendiis minuit᷑: nec aduerlis frangit᷑: nec repa¬
gulis inhibet. nec suoꝵ amissionibꝰ inestificatur.
Ad cuius informationẽ dicit apls. Nolumꝰ autẽ
&. gn̾ qui spem ñ habent. Solatus eium resur¬
rectionis fide & remunerationis future gr̃a: nec
recipit eam̃te mesticiã qua adheret deo: ꝙ di¬
uine prestantiȩ uioluptate letatur. Qͥ autem his
contristat᷑: non scd̃m deum contristatur. Quod
autem ñ scdm deum: hoc plenum stulticie. g ꝑ¬
fecto gͥ abest huiusmodi tristicia. quȩ ñ scd̃m dm̃.
&omiis sollicitudo corꝑalis erumpne. Hrũmnodi
enim inductioni m̃tis atq substantie. ñ adnumie¬
ratur habitudo corꝑis. &. quidam exterioris usus
nature: cum simul adu̾sus delicias corꝑis. fragili¬
taiemq ipsam nature. orbitates. dispendia. contu¬
melias inuictus animnꝰ uniformem debeat seruare
constantiam: ut corpus ipsum scidat. sensusq
exuat carnis. qui bentiudinis palmam tencre

Expanded text:
pendiis minuitur nec aduersis frangitur nec repapendiis minuitur nec aduersis frangitur nec repagulis inhibetur nec suorum amissionibus maestificatur. ad cuius informationem dicit apostolus: nolumus et ceteri qui spem non habent. solatur enim se resurrectionis fide et remunerationis futurae gratia nec recipit ea mente maestitiam, qua adhaeret deo, et diuinae praesentiae uoluptate laetatur. qui autem his contristatur non secundum deum contristatur, quod autem non secundum deum hoc plenum stultitiae. a perfecto igitur abest huius mundi tristitia, quae non secundum deum, et omnis sollicitudo corporalis aerumnae. huiusmodi enim inductioni mentis atque substantiae non adnumeratur habitudo corporis et quidam exterioris usus naturae, cum simul aduersus delicias corporis fragilitatemque ipsam naturae, orbitates, dispendia, contumelias inuictus animus uniformem debeat seruare constantiam. ut corpus ipsum scindat sensusque exuat carnis qui beatudinis palmam tenere
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cedat te . ꝙ. una sit cecum in omni tempore. Bo¬
na enim uirtutũ amicicia: ꝙ summi boni caritas.
Nichil itaq aliud querit ꝑfectus ille. nͥ solum &
p̃clarum bonum: unde ꝙ. dicut. Unam petii a dũo
hanc requiram: ut inhabttem in domio dñi om̃s
dies uite mex: ut inideam delectationẽ dñi. Nloꝑ uͦ
cum tanquam angustũ inopemq fastidias: qui
unius boni uelut solitaria societaie contentꝰ sit.
huiꝰ enim amicicia circundatꝰ plurimus erit. a¬
bundat enĩ huiusmodi uito ad beatitudinẽ &
ad possessionem boni: & ideo nichil aliud desiderat.
Nichil enim quasi nouum expecit: qui omma
habet. Nichil ẽ enim boni quod non habeat: nec
suꝑfluis dedectatur s necessariis. & eo ipso necessario:
quod ñ sibi s carni adhetenti sibi uecessarium sit
loq indulget quod ab interioris hominis ꝓposito
non discreper: quod faciat utrumq unum: &
reconciliet int̾iorem deo hominẽ. atq exteriorem:

Expanded text:
praecedat te et una sit tecum in omni tempore; bopraecedat te et una sit tecum in omni tempore; bona enim uirtutum amicitia et summi boni caritas. nihil itaque aliud quaerit perfectus ille nisi solum et praeclarum bonum. unde et dicit: unam petii a domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo domini omnes dies uitae meae et uideam delectationem domini. neque uero eum tamquam angustum inopemque fastidias, quia unius boni uelut solitaria societate contentus sit. huius enim amicitia circumdatus plurimus erit. abundat enim huiusmodi uiro ad beatitudinem et ad possessionem boni, et ideo nihil aliud desiderat. nihil enim quasi nouum expetit qui omnia habet. nihil est enim boni quod non habeat nec superfluis delectatur, sed necessariis et eo ipso necessario, quod non sibi, sed carni adhaerenti sibi necessarium sit, idque indulget quod ab interioris hominis proposito non discrepet, quo faciat utrumque unum et reconciliet interiorem deo iuxta hominem atque exteriorem,
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit ꝑsecta uita. Perfecta autẽ uita. non sensibi¬
lis ista: s illa rationabilis scđm tractationem rati¬
onis. &. m̃tis uiuacitatẽ: in quo ñ est portio hõis
s ꝑfectio: quȩ ñ tam in conditione ẽ homuns
quam moꝑatione. hec enim beatum facit. Huic
gͦ uiro quid est bonum: nͥ ipse sibi quodhabet:
M adest ei hoc bonum: ꝙ causa erit ei fitturoꝵ
bonoꝵ. De hoc bono dixit salomon. Bibe aquani
de tius uasis . & de puteoꝵ tuoꝵ fontibꝰ Supftu¬
ant tͥ aquede fonte. lu tuas autẽ plateas discurrañ.
sint tͥ soli constitute: &. nemo alienꝰ particeps cibi.
fõns aquȩ tuȩ sit t̾ ꝓprius. Uieregͥ.: interuo bono
tuo. Testimonium autẽ bomihirius maxunum
quod qui habet alia ñ requirit. Qud enim reqͥ¬
rat qui inferiora despiciat: prestantissino autem
inhereat: Sicut scriptum est. Ceruus amiciue. ꝙ
pullus gr̾arum: confabuletur tibi. Amicitia autẽ

Expanded text:
fuerit perfecta uita. perfecta autem uita non sensibifuerit perfecta uita. perfecta autem uita non sensibilis ista, sed illa rationabilis secundum tractationem rationis et mentis uiuacitatem. in quo non est portio hominis, sed perfectio, quae non tam in condicione est hominis quam in operatione; haec enim beatum facit. huic igitur uiro quid est bonum nisi ipse sibi? quod habet, et adest ei hoc bonum et causa ei erit futurorum bonorum. de hoc bono dixit Solomon: bibe aquam de tuis uasis et de puteorum tuorum fontibus. superfluant tibi aquae de tuo fonte, in tuas autem plateas discurrant. sint tibi soli constitutae, et nemo alienus particeps sit tibi. fons aquae tuae sit tibi proprius. utere igitur interno bono tuo. testimonium autem boni huius maximum, quoniam qui habet alia non requirit. quid enim requirat qui inferiora despiciat, praestantissimo autem inhaereat, sicut scriptum est : ceruus amicitiae et pullus gratiarum confabuletur tibi? amicitia autem
Abbreviated transcription (Latin):
uite beatitudinem. s in conscientia pura ab om̃i
labe peccati: & in eĩ mente. qui cognoscit quia qd̃
bonum ẽ. hoc delectat. etiam si asꝑum sit: quod
autem indecorũ. etiam si suaue. ñ mulccat. Ergo
causa bene uiuendi. ñ delectatio corꝑalis: s m̃tis
prudentia ẽ. Non eium caro que subiecti est passi¬
oni s mens quȩ iucdicat: quia niclil meliꝰ dele¬
ctat quam consilioꝵ houestas. & oꝑuni pulchri¬
tudo. Eagͥ beate int̾pres est uitȩ melior. Est enim
prudentia uł ratio arbitra passionis: p̃stantiꝰq
quod indicat. quam quod iudicio subiectum ẽ.
Neq enim ficri potest: ut satione sit meliꝰ quod
ẽ irrationabile. habet gͦ in se remunerationẽ suã.
si dura sustineat. Beatꝰ tamen ẽ siis moribus: bea¬
tus ipsis ꝑicłis: sicut dñs diffinurit dicens. Beati
qui ꝑsecutionẽ patiuntur ꝓpt̃ iusticiam. Est gͦ
beata uita in hominibus: s in his scił in quibꝰ

Expanded text:
uitae beatitudo est, sed in conscientia pura ab omni uitae beatitudo est, sed in conscientia pura ab omni labe peccati et in eius mente qui cognoscit quia quod bonum est hoc delectat, etiamsi asperum sit, quod autem indecorum, etiamsi suaue, non mulcet. ergo causa bene uiuendi non delectatio corporalis, sed mentis prudentia est. non enim caro, quae subiecta est passioni, sed mens, quae iudicat, quia nihil melius delectat quam consiliorum honestas et operum pulchritudo; ea igitur beatae interpres est uitae. melior est enim prudentia uel ratio arbitra passionis quam passio praestantiusque quod iudicat quam quod iudicio subiectum est. neque enim fieri potest, ut ratione sit melius quod est inrationabile. habet ergo in se remunerationem suam qsi dura sustineat, beatus tamen est suis moribus, beatus ipsis periculis, sicut dominus definiuit dicens: beati qui persecutionem patiuntur propter iustitiam. Est ergo beata uita in hominibus, sed in his scilicet, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ipse saluaui: Deinde consideras iudicem: ñ consi¬
dcras aduocatum: Potest ille seueriorem ferre sen¬
rent grauia: nequaquã nos a xp̃o seꝑare deberent.
Cur nos ꝓ illo ñ etiatu dura ꝙ acerba tolerenꝰ: qui
ꝓ nobis tam indigna suscepit: Ideoq debet in no¬
bis in nob̃ eẽ caritas: ut nullis ꝑiculis reuocemur
a xp̃o. Scripium ẽenim Aqua multa excludere ñ
poterit caritatem : &. flumina ñ concludent eani.
Quia torrentẽ transit anima diligentis: nulla tem¬
pestas: nullum ꝓfundum ꝑiculum: nulł terror
mortis. aut pene. uim caritatis inminuit. In his
enim ꝓbam̃: in his beata uita ẽ. etiam si multis
ꝑiculis mundetur. Non enim frangitur sapiens
doloribus corpis: nec uęratur incõmodis: s enam
m erumnis beatꝰ manet. Noq enim adu̾sa corꝑis
uite beate munus imminuunt᷑. noq de ciꝰ aliqͥd
suauitate delibant: quia ñ in delectatione corꝑis.

Expanded text:
ipse saluaui? deinde consideras iudicem, non consiipse saluaui? deinde consideras iudicem, non consideras aduocatum. potest iste seueriorem ferre senrent grauia, nequaquam nos a Christo separare deberent. cur nos pro illo non etiam dura et acerba toleremus, qui pro nobis tam indigna suscepit? ideoque debet in nobis esse caritas, ut nullis periculis reuocemur a Christo. scriptum est enim: aqua multa excludere non poterit caritatem et flumina non concludent eam, quia torrentem transit anima diligentis. nulla tempestas, nullum profundum periculum, nullus terror mortis aut poenae uim caritatis inminuit; in his enim probamur, in his beata uita est, etiamsi multis periculis inundetur. non enim frangitur sapiens doloribus corporis nec uexatur incommodis, sed etiam in aerumnis beatus manet. neque enim aduersa corporis uitae beatae munus inminuunt neque de eius aliquid suauitate delibant, quia non in delectatione corporis
Abbreviated transcription (Latin):
auctorem. Nichil ẽgͥ. quod negari nobis posse uete¬
amur: nichil est in quo de munficentie diuine
diffidere ꝑscuerantia debeamꝰ. Cuius fuit tantum
diuturna & iugis ubertas: ut pͥmo predestinaret:
deinde uocaret: &. quos uocaret. hos ꝙ iustificaret:
.x. quos iustificaret: hos & clarificaret. Poterit dere¬
linquere quos tantis beneficus suis usq ad p̃mia
ꝓsecutꝰ est. Inter tot bencficia dei: num metuende
sunt alique accusatoris insidiȩ: S quis audeat
accusare: quos electos diumo cerint iudicio: Non
deus pater ipse quȩ contulit porest sua dona rescin¬
dere: ⁊ qͦs adoptione suscepit. eos a pat̾ni affectus
grã relegare: S metus ẽ: ne nidex seuerior sit. Con
pater omne uidicium. Poterit gͦ te ille dampnare
quem redeunt a morte: ꝓ quo se obtulit: cuiꝰ uitam
sue mortis mercedem eẽ cognoscit: Nonne dicet
que utilitas in sanguine meo: si dampno quem

Expanded text:
auctorem. nihil est igitur quod negari nobis posse uereauctorem. nihil est igitur quod negari nobis posse uereamur, nihil est in quo de munificentiae diuinae diffidere perseuerantia debeamus, cuius fuit tam diuturna et iugis ubertas, ut primo praedestinaret, deinde uocaret et quos uocaret hos et iustificaret et quos iustificaret hos et clarificaret. poterit deserere quos tantis beneficiis suis usque ad praemia prosecutus est? inter tot beneficia dei num metuendae sunt aliquae accusatoris insidiae ? sed quis audeat accusare quos electos diuino cernit iudicio? num deus pater ipse qui contulit potest sua dona rescindere et quos adoptione suscepit eos a paterni affectus gratia relegare? sed metus est ne iudex seuerior sit: conspater omne iudicium. poterit ergo te ille damnare, quem redemit a morte, pro quo se obtulit, cuius uitam suae mortis mercedem esse cognoscit ? nonne dicet: quae utilitas in sanguine meo, si damno quem
Abbreviated transcription (Latin):
mina: dum totiꝰ corꝑis nr̃i expectatur redemptio.
S uereris dubios uirȩ anfractus: & adu̾sarii psi¬
dias: cum habeas auxiliũ dci. habeas tantam erꝰ
dignationem. ut filio ꝓprio ꝓte ñ peꝑcerit: Uul¬
chro uerbo usa ẽ scriptura: ut dei patris erga te pi
Ufilius mortis acerbitatẽ sentire ñ potiuit: quod
in patre fuit. nichil sibi reliquit: totum ꝓte obtu¬
lit: quod in plenitudine diuinitatis nichil ipse
amisit: & te redemit. Considã affectum patrrum
Quod pietatis ẽ. quasi morituri filii suscepit ꝑicu¬
lum: quasi orbitatis hatisit dolorem: ne tibi ꝑird
fructus redemptionis. Tantum fuit dño studiũ
de te lucraretur. Ille ꝓpter te dispendia nr̃a susce¬
pit: ut te diuinis insereret: celestibus consetraret.
Mire etiam addidit ꝓ omnibꝰ nobis tradidit illium:
ut ostenderet quod ita omnes diligat. ut dilectissi
donauerit. Nichil emim excepit: qui omniũ cessit

Expanded text:
mina, dum totius corporis nostri expectatur redemptio. mina, dum totius corporis nostri expectatur redemptio. Sed uereris dubios uitae anfractus et aduersarii insidias, cum habeas auxilium dei, habeas tantam eius dignationem, ut filio proprio pro-te non pepercerit? pulchro uerbo usa est scriptura, ut dei patris erga te piuet filius mortis acerbitatem sentire non potuit, quod in patre fuit: nihil sibi reliquit, totum pro te obtulit, quod in plenitudine diuinitatis nihil ipse amisit et te redemit. considera affectum patrium. quod pietatis est quasi morituri filii suscepit periculum, quasi orbitatis hausit\' dolorem, ne tibi periret fructus redemptionis. tantum fuit domino studium aretur, dum te lucraretur. ille propter te dispendia nostra suscepit, ut te diuinis insereret, caelestibus consecraret. mireĮ, etiam addidit: pro nobis omnibus tradidit illum, ut ostenderet quod ita omnes diligat, ut dilectissimdonauerit? nihil enim excepit qui omnium cessit