comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eniulaciuitas &. faccus ẽ transitus in puguite¬
nia spsi cuptiuiati ce dictae ista in seriptunis
tranismigratioin baby lomam. Et ꝓphauti die¬
remin. q̃ septuaginta annos captiutatis. eti¬
ficari posse illa cuuitatẽ que destes. cla ebat
a debeliantibꝰ. ł orte ait aliquis hoc uidebae
d auus in spu: ruiturã cuttatẽ ierłm adebel¬
lantib & itum posse pꝰ septuaginta annoseta

Expanded text:
la civitas, et factus est transitus in Babyloniam populi captivati, et dicta est ista in Scripturis, transmigratio in Babyloniam. Et prophetavit Jeremias, post septuaginta annos captivitatis aedificari posse illam civitatem quae destructa erat a debellantibus . Forte ait aliquis: Hoc videbat David in spiritu, ruituram civitatem Jerusalem a debellantibus, et iterum posse post septuaginta an
Abbreviated transcription (Latin):
lis ibi futurus sis. Et quãuis adhuc in uiasẽ
hoc tibi pone ante oculos quasi ibi stes. qͣ
iam int̾ angłos indeficiens gaudeas: & fia
in te qđ dictũ ẽ. Beati qui habctant in dond
tua: in scła scłorum laudabunt te. Stante
erant pedes nr̃i: in atrus iersm. Cuiꝰ ierła¬

Expanded text:
lis ibi futurus sis; et quamvis adhuc in via sis, lis ibi futurus sis; et quamvis adhuc in via sis, hoc tibi pone ante oculos, quasi ibi stes, quasi jam inter Angelos indeficiens gaudeas, et fiat in te quod dictum est, «Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te» . «Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem.» Cujus Jeru
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce habes domũ dtũ: si querebas qͥose
domũ diũ. In illa domo dñi: laudat᷑ den
didit domũ. Ipse. deliciȩ om̃ium habteti¬
um in domo: ipse sola spes hic. & resii. d¬
go qͥ currunt. quid debent cogitare: Quet
ibi iã sint: & ibistent. Magnũ enin
ẽ ibi stare inter angłos: & non de¬
ficere. Qui erum inde lapsus est: in uertat
non stetit. Quicũq non sunt lapsi: in ueti¬
tate stant: & ille stat qui deo fruitur. Qui
autẽ se frui uoluerit: cadit. Quis aut se
frui uult: Qui suꝑbꝰ est. I dõ ille qui seny
stare uolebat in atriis ierłm. in lumine
tuo inquit  uidebimꝰ lunen:
ñ apud me. Et qͥd adiecit : Non uenat
mͥ pes suꝑbiȩ: & manꝰ peccatorum non mo¬
ueat me: Ibi cecider̃ om̃s qui oꝑant᷑ iniq¬
tatem: expulsi sunt. nec potuer̾ stare.S
gͦ illi idõ non potuer̃ stare. quia suꝑbi fue¬
runt : humilit ascende. ut di cas. Stantes
erant pedes nr̃i. in atrus ierłm. Cogita qli¬

Expanded text:
Ecce habes domum Domini, si quaerebas quid sit domus Domini. In illa domo Domini laudatur qui condidit domum: ipse deliciae omnium habitantium in domo; ipse sola spes hic, et res ibi. Ergo qui currunt, quid debent cogitare? Quasi ibi jam sint, et ibi stent. Magnum enim est ibi stare inter Angelos, et non deficere. Qui enim inde lapsus est, in veritate non stetit . Quicumque non sunt lapsi, in veritate stant: et ille stat, qui Deo fruitur; qui autem se frui voluerit, cadit. Quis autem se frui vult? Qui superbus est. Ideo ille qui semper stare volebat in atriis Jerusalem, «In lumine tuo,» inquit, «videbimuss lumen;» n vitae;» non, apud me. Et quid adjecit? «Non veniat mihi pes superbiae, et manus peccatorum non moveat me. Ibi ceciderunt omnes qui operantur iniquitatem; expulsi sunt, non potuerunt stare» . Si ergo illi non potuerunt stare, quia superbi fuerunt; humiliter ascende, ut dicas, «Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem.» Cogita qua
Abbreviated transcription (Latin):
Qules am ĩunc enĩ et quando iuide. quao
qur estuo ui dendo cum qui cit. sit & ipsex
aedlo suo ut st. Eigo ipse est isrł. sscł et u
sopl necesse t̃ itt ficcꝰ sit. Hoc dico fr̃s mei.
necese e ut om̃is suꝑbꝰ uelit uiders qs uone.¬
leti supbꝰ uideri qd non est: ut uello uidere
roerbi causa coraula. cum coraula non eet
do eni m ꝓbaret᷑. Diceret᷑ namiq ei. Santa: ui¬
alcam ctrun coraula sis. Non possa&s. inueiui¬
se eloquentem: dicetur ei . Loquerer ⁊
stiolam intelligere difficile ẽ: difficul iu
supbos a gnoscere. Uolunt gͦ supbi uideri
qꝓo noni sunt : ido̾ non ẽ participatio eorum
uridipsum: non ꝑtinent ad isrł. qͥ c̃ uidens¬
habere qͦd potest bonum habere.: a se autꝰ
non eẽ nisi peccatum. ab illo sib eẽ iustieiã¬
⁊ alis ẽ: u qͦ dolus non est. Et dñs uidenis
n athanahelem. qͥd ait: Ecce uere isrltta: in
qͦ dolus ñ e. Si gͦ uerus isrłita: in q̃ dolus

Expanded text:
 Tunc enim est, quando videt eum qui est; et videndo eum qui est, fit et ipse pro modo suo ut sit. Ergo ipse est Israel, Israel esuperbus necesse est ut fictus sit. Hoc dico, fratres; necesse est ut omnis superbus velit videri quolet superbus videri quod non est, ut vellet videri, verbi causa, choraula, cum choraula non esset. Cito enim probaretur; diceretur ei: Canta; videamus utrum choraula sis. Non posset; invenise eloquentem, diceretur ei: Loquere, et stitiam intelligere difficile est, difficile est superbos agnoscere. Volunt ergo superbi videri quod non sunt: ideo non est participatio eorum in idipsum; non pertinent ad Israel, qui eshabere quod bonum potest habere; a se autem non esse nisi peccatum, ab illo sibi esse justitiam. Talis est in quo dolus non est. Et Dominus videns Nathanaelem, quid ait? «Ecce vere Israelita, in quo dolus non est» . Si ergo verus Israelita, i
Abbreviated transcription (Latin):
runt : cum illis uenit pes suꝑbiȩ. Recte gͦ iste
audiens ut ascendat & non cadat: ut a conual¬
le plorationis ꝓficiat. ñ in tumore suꝑbiȩ de-¬
ficiat. ait do: ñ des ad mouendũ pedẽ meũ.
Et dñs illi. Neq dormitt& qui custodit te. In¬
tendat caritas ur̃a. Quasi una sententia: fac¬
ta est ex duabꝰ uocibꝰ. Homo dicit ascendens
& cantans canticum graduum: ne des ad mo¬
uendum pedem meum. Et ds tanquã dicer&:¬

Expanded text:
runt, cum illis venit pes superbiae. Recte ergo iste runt, cum illis venit pes superbiae. Recte ergo iste audiens ut ascendat et non cadat, ut a convalle plorationis proficiat, non in tumore superbiae deficiat, ait Deo: «Ne des ad movendum pedem meum.» Et Deus illi: «Neque dormitet qui custodit te.» Intendat Charitas vestra. Quasi una sententia facta est ex duabus vocibus. Homo dixit ascendens et cantans Canticum graduum, «Ne des ad movendum pedum meum:» et D
Abbreviated transcription (Latin):
x semꝑ de se ñ p̃sum̃tes. Sub tegmine a la¬
an tuarũ sꝑabunt. Non enĩ a se satiant᷑: ut
eti unt. S. quid sequitur: Inebriabuntur
dubertate domꝰ tuę: & torrente deliciarum
lirũ potabis eos. Ecce sitientes: ecce inebria¬
IEcec sitiunt: ecce bibunt. S. ñ a se bibunt:
Nt isi sibi st̃ fontes. S unde bibunt: Sub teg¬
A alarũ tuarũ sꝑabt̃. Si sub alis: humiles
tir montes. Nam uide quid sequit᷑. In
et alimine. quo illuminat᷑. I do sciens
non cadere nisi eum qui sibi uult lucere. cũ sit
ꝑ se tenebre. statĩ subiecit. Non ueniat mͥ pes su¬
ꝑbiȩ: & manꝰ peccatorum non moueat me. Ia est:
unitatio peccatorum non moueat me: ut cadam
a te. Quare timiusti: & dixisti. ñ ueniat mͥ pes
suꝑbiȩ : Sequitur. Ibi cecider̃ om̃s qui oꝑant᷑
iniquitatẽ. Quos mͦ uides oꝑari iniquitatẽ iã
dampnati sunt: s ut dampnarentur. ibi cęcide¬

Expanded text:
tes, semper de se non praesumentes. «Sub tegmine alates, semper de se non praesumentes. «Sub tegmine alarum tuarum sperabunt:» non enim a se satiantur ut beati sint. Sed quid sequitur? «Inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente deliciarum tuarum potabis eos.» Ecce sitientes, ecce inebriati; ecce sitiunt, ecce bibunt: sed non a se bibunt, nec ipsi sibi sunt fons. Sed unde bibunt? «Sub tegmine alarum tuarum sperabunt.» Si sub alis, humiles nantur montes. Nam vide quid sequitur: «Icadit a lumine quo illuminatur. Ideo sciens non cadere nisi eum qui sibi vult lucere, cum sit per se tenebrae; statim subjecit, «Non veniat mihi pes superbiae, et manus peccatorum non moveat me:» id est, imitatio peccatorum non moveat me, ut cadam a te. Quare timuisti, et dixisti, «Non veniat mihi pes superbiae?» Sequitur, «Ibi ceciderunt omnes qui operantur iniquitatem» . Quos modo vides operari iniquitatem, jam damnati sunt: sed ut damnarentur, ibi cecide
Abbreviated transcription (Latin):
st maior iohanne baptista: Ui des certe
S agnum montem lucentem: audi confiten¬
⁊ diud confitentẽ: Nos om̃s inqͥt. de ple¬
adns eius accepimꝰ. De cuꝰ gͦ plenitudine
qu montes. ab illo ẽ tͥ auxilium: ñ amon
Sn quos tam̃ nisi leuaueris oculos ꝑscrip¬
es ñ admoneberis itt ab illo illumineris.
Ane ponas pedes in gradibꝰ. ne in illa ascen¬
ar ait fatigeris. aut lapsus cadas: dic qđ
hutir. Ne des ad mouendum pedes meos.
su mouent᷑ pedes: Unde motus ẽ pes illi
uont in paradyso. S priꝰ attende unde ma
is filiqui erat uit̾ angłos. & moto pede ceci¬
le ede angło factus ẽ diabolus. Moto enim
ecridit. Quere unde cecidit. Suꝑbia ceci¬
isllongͦ mou& pedem nͥ suꝑbia: ad ruinam.
lin mou&e pedem nͥ suꝑbia: Ad ambulandũ &
raue. Ideo & ille. quid dicit in psalmo: Filii aut̃
aminum sub tegmine alarũ tuarum sꝑabt̃.
Ssibtegmine. semꝑ humiles: semꝑ de dõ sꝑan¬

Expanded text:
exsurrexit major Joanne Baptista» ? Vides certe istum magnum montem lucentem; audi confitentem. Quid confitentem? «Nos omnes,» inquit, «de plenitudine ejus accepimus» . De cujus ergo plenitudineb illo est tibi auxilium, non a montibus; in quos tamen nisi levaveris oculos per Scripturas, non admoveberis ; ut ab illo illumineris. missime ponas pedes in gradibus, ne in illa ascensione aut fatigeris, aut lapsus cadas, dic quod sequitur, «Ne des ad movendum pedem meum.» Unde moventur pedes? Unde motus est pes illi qui erat in paradiso. Sed prius attende unde motus est illi qui erat inter Angelos, et moto pede cecidit, et de angelo factus est diabolus: moto enim pede cecidit. Quaere unde cecidit: superbia cecidit. Non ergo movet pedem, nisi superbia: ad ruinam non movet pedem, nisi superbia. Ad ambulandum etmovet. Ideo et ille quid dicit in psalmo? «Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt.» Si sub tegmine, semper humiles, semper de Deo speran
Abbreviated transcription (Latin):
eugłm: p̾dicatȩ sunt scripturȩ: patuerute
omĩa sacram̃ta: conscissũ ẽ uelum: paturt
secretũ templi. Iam tandem leuent oculos
in montes: unde ueni& auxilium illis. he
eni p̾cipit iste psalmꝰ: scđ̾s de his qui seri¬
bunt᷑ canticum graduum. S non rursas
p̾sumant de montibꝰ: quia ipsi montes nor
a se lucent. s ab illo lucent de qͦ diccũ est

Expanded text:
um, praedicatae sunt Scripturae, patuerunt omnia sacramenta, conscissum est velum , patuit secretum templi: jam tandem levent oculos in montes, unde veniet auxilium illis. Hoc enim praecipit iste psalmus, secundus de his qui inscribuntur, «Canticum graduum.» Sed non rursus praesumant de montibus; quia ipsi montes non a se lucent, sed ab illo lucent de quo dictum est
Abbreviated transcription (Latin):
dicit nolite timere eos qͥ corpꝰ occidunt. ani¬
mã aut̃ ñ posst̃ occidere. s eũ timete qͥ ha¬
b& potestatẽ corpꝰ & animã occide in gehei¬
nã ignis. Hanc gͦ animã tuã custodiat dis
ne cedas ꝑsuasoris ⁊ malo: ne cedas ꝓmitten¬
ti falsa: ne cedas minanti tpralia. Et custo
e intramꝰ. Quando uincimꝰ tẽptati¬
aa: eximꝰ. Audi introitũ: audi exitũ.
asiguli ꝓbat fornax att scriptura: &
anes iuistos temptatio tribulationis. Si

Expanded text:
 animam autem non possunt occidere: sed eum timete, qui habet potestatem corpus et animam occidere in gehenna ignis» . Hanc ergo animam tuam custodiat Dominus, ne cedas persuasori malo, ne cedas promittenti falsa, ne cedas minanti temporalia, et «custoamur, intramus: quando vincimus tentationem, eximus. Audi, «introitum;» audi, «exitum. Vasa figuli probat fornax,» ait Scriptura, «et homines justos tentatio tribulationis» . Si
Abbreviated transcription (Latin):
Mirum enugma: mira questio: si nont
¶arar & edes dicit: quos greci thronosue
biles. Ergo fr̃s mei. non ẽ mirũ: si sedct
omuines in sedibꝰ in sellis. Ut aut̃ ips at
sedeant: quomꝰ possumꝰ intelligere
se dicat aliquis: sed eant hic cathedre. adt
sedeant hic sellȩ. In sella sedetur. inpi¬
bus sedetur: in cathedris sedecur: ñ os
te: celum mͥ thronꝰ ẽ. terra aut̃ scabiia
pedum meorum. Latine aut̃ totũ sedr¬
Qui sunt cȩli nisi uisti: Qui cęlũ. ipsi &¬

Expanded text:
Mirum aenigma, mira quaestio, si non intelligatur. Sedes dicit, quos Graeci thronos apbiles. Ergo, fratres mei, non est mirum si sedeant homines in sedibus, in sellis: ut autem ipsae sedes sedeant, quomodo possumus intelligere? Tanquam si dicat aliquis: Sedeant hic cathedrae, aut sedeant hic sellae. In sella sedetur, in sedibus sedetur, in cathedris sedetur; non ipsae te, «Coelum mihi thronus est; terra autem scabellum» «pedum meorum» Latine autem totum siQui sunt isti, nisi justi? qui su
Abbreviated transcription (Latin):
ẽpullas agnosctur. quia erant grana inter
alam paleam: quando area cũ uideret᷑: teta
palea putabat᷑. Erant gͦ ibi grana. S cum
ascendunit in sublimitatẽ illam splendoris.
cũ fuerit area uentilata: te erit testimo

Expanded text:
er illas agnoscitur quia erant grana inter illam paleam, quando area cum videretur, tota palea putabatur. Erant ergo ibi grana: sed cum ascenderint in sublimitatem illam splendoris, cum fuerit area vent
Abbreviated transcription (Latin):
A Multũ ate recessit ꝑegrinatio mea: facta
Rinqnqua. Nondũ ueni in patriã illã. ubi
ãnuo malo uicturus sum: nondũ ueni
allisocietatẽ angłorum. ubi scandala ñ
tibs Quare aut̃ nondum sũ ibi: Quia in¬
altus nis longinquus factus ẽ. In colatꝰ ꝑe¬
smatio ẽ. Incola dr̃ qui habitat in terra
lena: non inciuitate sua. Longinqꝰ inqͥt¬
itꝰ ẽ & ꝓlongatꝰ: in colatus m̃s. Et ubi lon¬
riquus: Aliquando fr̃s mei cũ ꝑegrinatur
Amo: int̾ meliores uiuit. quã in patria sua
caliqͣndo in ꝑegrinatione illi bene ẽ. Inuenit
lnicos fideles ꝑegrinando: qͦs in patria inue¬
uire non potuit. Inimicos habuit ut de pa¬
ha pelleretur & ꝑegrinaret᷑: inuenit qͦd
ñ habebat in patria. Non sic ẽ patria illa
irim: ubi om̃s boni. Quicũq inde ꝑegri¬
itur int̾ malos ẽ: nec recẽdere a malis
ptest. nͥ cũ redierit ad societatẽ angłors.
Tibi sit unde ꝑegrinatur. ubi om̃s iusti
sc̃i: qui fruuntur uerbo di. sine lectione.

Expanded text:
 multum a te recessi, peregrinatio mea facta est longinqua. Nondum veni in patriam illam ubi cum nullo malo victurus sum. Nondum veni ad illam societatem angelorum ubi scandala non timebo. Quare autem nondum sum ibi? quia incolatus meus longinquus factus est. Incolatus peregrinatio est. Incola dicitur qui habitat in terra aliena, non in civitate sua. Longinquus factus est incolatus meus. Et ubi longinquus? Aliquando, fratres mei, cum peregrinatur homo inter meliores vivitque, in patria sua et aliquando illi in peregrinatione bene est. Invenit amicos fideles peregrinando quos in patria invenire non potuit; inimicos habuit ut de patira pelleretur et peregrinaretur, invenit quod non habebat in patria. Non sic est patria illa Hierusalem ubi omnes boni, quicunque inde peregrinatur inter malos est. Nec recedere a malis potest nisi cum redierit ad societatem angelorum, ut ibi sit unde peregrinatur, ubi omnes justi et sancti qui fruuntur verbo Dei sine lectione,
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ qđ loquimur in mom̃to ẽ. Preteritę
horȩ transier̃: futurȩ ñdũ uener̃. Ecã
uenerint: & ipse traisibunt & deficient
Qui st̃ anni qͥ ñ deficiunt: nͥ qͥ stant: Si
gͦ ibi anni stant. & ipsi anni qͥ stant. unꝰ
annꝰ ẽ: & ipse arnꝰ unꝰ. qͥ stat unꝰ dies est:
qͥa ipse unꝰ dies. nec ortũ hab& nec occasiꝰ
nec inchoatꝰ ab hesterno. nec excludit᷑.
erastino: s stat semꝑ ille dies. Et qđ uis
uocas illũ diẽ: siuis anni st̃: siuis dies
ẽ : qđ cũq cogitaueris. stat tam̃. Ipsiꝰ sta¬
bilitatis participat illa ciuitas: cuꝰ par

Expanded text:
momento est. Praeteritae horae transierunt, futurae nondum venerunt; et cum venerint, et ipsae transibunt et deficient. Qui sunt anni qui non deficiunt, nisi qui stant? Si ergo ibi anni stant, et ipsi anni qui stant unus annus est, et ipse unus annus qui stat unus dies est; quia ipse unus dies nec ortum habet nec occasum, nec inchoatur ab hesterno, nec excluditur a crastino, sed stat semper ille dies: et quod vis vocas illum diem; si vis, anni sunt; si vis, dies est; quodcumque cogitaveris, stat tamen: ipsius stabilitatis participat illa civitas «cujus par
Abbreviated transcription (Latin):
a ula ueritatis. & usticiȩ lum̃ ñ luxit. nob̃:
Osol non est ortus nobis. Numqͥdñ iste sol¬
omibꝰ̾ uenpus oritur: illo instituente de quo
distã est. qui facit solem suũ oriri supbo
doit armalos: Ergo aliũ solem fecit: At qui
ornur supbonos &e malos. istũ quẽ ulient
boni de mali. Alius ẽ aut̃ ille sol ñ ftacter
sigenitus: ꝑ quẽ facta st̃ omia. libi ẽ ieites¬
ligentia incomitabilis uertratas. le ip sordi

Expanded text:
a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non est ortus nobis omnibus impiis oritur, illo instituente de quo dictum est: «Qui facit solem suum oriri super bonos et malos» ? Ergo alium solem fecit Deus, qui oritur super bonos et malos, istum quem vident et boni et mali; alius est autem ille sol, non factus, sed genitus, per quem facta sunt omnia, ubi est intelligentia incommutabili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtegat dñs & suꝑ manũ dexterȩ: id est super
ipsam fidem. in qua potestatẽ accepimꝰ esse int̾¬
filios dei. & esse ad dexterã. Quare oport&
ut ꝓtegat dñs: ꝓpt̃ scandala. Unde sunt
scandala : De duobꝰ tim̃da st̃ scandala: quia
& duo st̃ p̃cepta. in quibꝰ tota lex pend& &
diligitur : ds̃ aut̃ ꝓpt̾ dm̃. In dõ intelligitꝰ
figurate dictus sol: in eccła intelligit᷑ figu¬
rate dicta luna. Quisquis potest errare ut
aliud de dõ credat quã oport&: non credat
arrianoꝵ: si aliquid minꝰ in filio. aut minꝰĩ spũ
scõ quã in patre credidit. passus est scandalũ
una parte esse. & ñ eã cognouerit diffusã toto
orbe t̾rarũ: & credidit eis qui dicunt ecce hic ẽ
xp̃c & ecce illic. sic̃ mͦ audistis cũ eugłm legere¬
tur. cũ ille totũ orbem emerit. quia tantũ p̃ci¬
umdedit: ille tanqͣm in ꝓximo scanda¬
lizatꝰ. a luna uritur. Quisquis gͥ errat
in substantia ueritatis. a sole urit᷑ & ꝑ diem

Expanded text:
super manum dexterae, id est, super ipsam fidem, in qua potestatem accepimus esse filios Dei, et esse ad dexteram: quare oportet ut protegat Dominus? Propter scandala. Unde sunt scandala? De duobus timenda sunt scandala, quia et duo sunt praecepta in quibus tota Lex pendet et diligitur, Deus autem propter Deum. In Deo, intelligitur figurate dictus sol: in Ecclesia, intelligitur figurate dicta luna. Quisquis potest errare, ut aliud de Deo credat quam oportet, non credat Arianorum. Si aliquid minus in Filio, aut minus in Spiritu sancto quam in Patre crediderit, passus est scandalum una parte esse et non eam cognouerit diffusam toto orbe terrarum, et crediderit eis qui dicunt: Ecce hic est Christus et ecce illic, sicut modo audistis cum euangelium legeretur cum ille totum orbem emerit quia tantum precium dedit, ille tanquam in proximo scandalizatur; a luna uritur. Quisquis ergo errat in ipsa substantia veritatis, a sole uritur, et per diem
Abbreviated transcription (Latin):
catur humilitas. xp̃i. & caro xp̃i. & crucifixio
.xp̃i: quia ipsũ est lac qđ sufficit paruulis.
Et idõ ñ relinquunt᷑ in nocte paruuli: quia
luc& & luna etiã in nocte. id est ꝑ carnẽ xp̃i
p̃dicatꝰ eccła: quia ipsa caro xp̃i caput ȩccłȩ¬

Expanded text:
i, et caro Christi, et crucifixio Christi; quia ipsum est lac quod sufficit parvulis. Et ideo non relinquuntur in nocte parvuli, quia lucet et luna etiam in nocte; id est, per carnem Christi praedicatur Ecclesia, quia ipsa caro Christi caput Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
mfrgo fides tua. manꝰ dextere tuę: id est
au accepit homo: nisi dñs ꝓtegat : Ecce
niudit: iã ambulat in fide. Infirmꝰ ẽ in
iptitiones: agitat᷑ int̾ molestias: int̾ carna¬
lsarruptiones: int̃ suggestiones cupiditatis:
it uersutias & laqueos inimici. Quid ual&¬

Expanded text:
est,cepit homo, nisi Dominus protegat? Ecce credidit, jam ambulat in fide: infirmus est, inter tentationes agitatur, inter molestias, inter carnales corruptiones, inter suggestiones cupiditatis, inter versutias et laqueos inimici. Quid val
Abbreviated transcription (Latin):
nuscđia. Non aut̃ ipse solus descendit. & qͥ¬
dem ipse de cȩlo solus descendit: s multi
imitantes eũ scĩ. descendunt ad nos: & descen¬
der̃ ad nos. Nã in quadã altitudine cordis ha¬
bitabat apłs: cũ dicer&. Siue enĩ m̃te excessi¬
mꝰ: dõ. Iam qđ m̃te excesserat: do excesserat.
Excedens enĩ m̃te omnẽ humanã fragilitatẽ:
omnẽ scłi tẽporalitatẽ: omĩa quȩcũq nascen¬
do & occidendo uanesc̾t transeuntia: hic ha¬
bitabat corde in quadã ineffabili contẽplati¬
one. qͣnta poterat: de qͣdicit. quia audiui
in effabilia uerba quȩ ñ lic& homini loqui.
s tͥ illa loqui ñ poss&. Itaq si semꝑ manẽ¬

Expanded text:
misericordia. Non autem ipse solus descendit: et qumisericordia. Non autem ipse solus descendit: et quidem de coelo ipse solus descendit; sed multi imitantes eum sancti descendunt ad nos, et descenderunt ad nos. Nam in quadam altitudine cordis habitabat Apostolus, cum diceret: «Sive enim mente excessimus Deo.» Jam quod mente excesserat, Deo excesserat. Excedens enim mente omnem humanam fragilitatem, omnem saeculi temporalitatem, omnia quaecumque nascendo et occidendo vanescunt, transeuntia haec; habitabat corde in quadam ineffabili contemplatione, quantum poterat, de qua dicit quia audivit ineffabilia verba quae non licet homini loqui . Sed tibi illa loqui non posset: ipse a
Abbreviated transcription (Latin):
bant. Intelligat caritas ur̃a qͦd dico. Duos
discipulos uoluisse ad latera dñi. unum ad
lexteram. alterum ad sinistram sedere. Uidit
cum priꝰ discere deberent humiliari ut exal¬
tarentꝰ: & att eis dñs. Potestis bibere calicem.
quẽ ego bibiturꝰ sum: Ipse enĩ in conualle plo¬
rationis bibiturꝰ erat calicem passionis: ili
aut ñ attendentes humilitatẽ xp̃i. cõp̃hendẽ
uolebant altitudinẽ xp̃i. Reuocauit illos ad
uiam tanqͣm aberrantes: ñ ut negarie illis qͣs
uellent.s ut ostender&. qua uenirent. Itaq
ascendentes uisos. ꝓficientes: descendentes.
deficientes: quia & reuera inuenimꝰ hoc in po¬
pulo dĩ. Ali ꝓficiunt: alii deficiunt. Pote¬
tant istos significare. ille scalȩ: s forte meli
intelliguntur om̃s boni in illis scalis & ascen¬
dentes & descendentes. Non enĩ frustra non
adam: idõ descendit xp̃c. Ille cecidit: ille
descendit. Iile cecidit suꝑbia: ille descendit

Expanded text:
bant. Intelligat Charitas vestra quod dico, duos bant. Intelligat Charitas vestra quod dico, duos discipulos voluisse ad latera Domini, unum ad dexteram, alterum ad sinistram sedere: vidit cum prius discere deberent humiliari, ut exaltarentur; et ait eis Dominus: «Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum» ? Ipse enim in convalle plorationis bibiturus erat calicem passionis: illi autem non attendentes humilitatem Christi, comprehendere volebant altitudinem Christi. Revocavit illos ad viam, tanquam aberrantes; non ut negaret illis quod vellent, sed ut osteascendentes visos, proficientes; descendentes, deficientes: quia et revera invenimus hoc in populo Dei; alii proficiunt, alii deficiunt. Poterant istos significare illae scalae, sed forte melius intelliguntur omnes boni in illis scalis, et ascendentes et descendentes. Non enim frustra non Adam, ideo descendit Christus: ille cecidit, ille descendit; ille cecidit superbia, ille descendit
Abbreviated transcription (Latin):
erat apud am̃: & ds̃ erat uerbũ. Ipsũ enim
uerbum caro factũ ẽ: & habitauit in nobis.
Die descendit ad te: ut maner& in se. Descen¬
dit ad te. ut fier& tͥ conuallis plorationis.
manstt in se. ut ess& tͥ mons asçensionis. Fan
inquit ysaias in noiussimis diebꝰ manifest̾ mors
dom̃ dĩi. paratꝰ in cacumine montium. Ecce qͦ
ascendendũ ẽ. Sed noli aliquid t̾renũ cogitare.
nec quia montẽ audisti. alta quędã cogites t̾re.
nec cũ saxũ audis aut petrã. duricia ate in¬
telligat᷑. nec cũ audis leonẽ. cogites feritatẽ:
nec cũ audis agnũ. cogites pecꝰ. Nichil horũ
ein se: & om̃ia factꝰ ẽ ꝓte. Hinc gͦ ascenden
dũ: illuc ascendendũ: ab exemplo ipsiꝰ. ad
diuinitatẽ ipsiꝰ. Exemplũ enĩ tͥ fȩcit. hu¬
miliando se. Nam qui nolebant a conualle
plorationis ascendere: cõpssi st̃ ab ipso. Pre¬
proꝑe eni uolebant habere ascensũ. Honores
ultos cogitabant: uiã humilitatis ñ cogita¬

Expanded text:
erat apud Deum, et Deus erat Verbum.» Ipsum enim «Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . Sic descendit ad te, ut maneret in se: descendit ad te, ut fieret tibi convallis plorationis; mansit in se, ut esset tibi mons ascensionis. «Erit,» inquit Isaias, «in novissimis diebus manifestus mons» «Domini, paratus in cacumine montium» . Ecce quo ascendendum est. Sed noli aliquid terrenum cogitare, nec quia montem audisti, alta quaedam cogites terrae: nec cum saxum audis aut petram, duritia a te intelligatur; nec cum audis leonem, cogites feritatem; nec cum audis agnum, cogites pecus. Nihil horum est in se, et omnia factus est pro te. Hinc ergo ascendendum est, illuc ascendendum; ab exemplo ipsius, ad divinitatem ipsius. Exemplum enim tibi fecit humiliando se. Nam qui nolebant a convalle plorationis ascendere, compressi sunt ab ipso. Praepropere enim volebant habere ascensum, honores altos cogitabant, viam humilitatis non cogita
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑ ds̃ : Primo ꝑfidem: postea ꝑ speciẽ
Si ꝑ speciẽ ñdum potes: ꝑ fidem uide. Si eiꝰ¬
faciem uidere ñ potes quomͦ ibi species: poste¬
riora eiꝰ uide. Hoc dictũ ẽ moysi adño. Non
potes uidere faciẽ meã: posteriora mea uide¬
bis cum ꝑtransiero. Expectas forte ut transe¬
ttanam transũt: tu uide posteriora ipsiꝰ. UBi
tiansitt : Audi ioħem. Cum ueniss& inquit
hora utt transir& de mundo ad patrem. Dnis¬
nr ille ap̃e. iam fecit pascha. Pascha autem
uansitus int̃p̃tatur. Nam uerbum ẽ hebre¬
uo. & putant homines grecum esse quasi pas¬
sionẽ s non est. A diligentioribꝰ & doctior io
inuientũ ẽ quia pascha hebreum uerhũ est.

Expanded text:
 fidem, postea per speciem. Si per speciem nondum potes, per fidem vide. Si faciem ejus videre non potes, quoniam ibi species; posteriora ejus vide. Hoc dictum est Moysi a Domino: «Non potes videre faciem meam, posteriora mea videbis, cum transiero» . Exspectas forte ut transeat: jam transiit; tu vide posteriora ipsius. Ubi transiit? Audi Joannem; «Cum venisset,» inquit, «hora, ut transiret de mundo ad Patrem» ristus jam fecit Pascha. Pascha autem Transitus interpretatur. Nam verbum est hebraeum: et putant homines graecum esse, quasi Passionem, sed non est. A diligentioribus et a doctioribus inventum est quia Pascha hebraeum verbum est;
Abbreviated transcription (Latin):
a opi om̃s add sustrã: erunt aut̃ filii bo
ilexterã. quibꝰ dicet᷑. Uenite benedicti
pñsnci: ꝓcipite regnũ qđ uob̾ paratũ est
ingine mundi. Ut aut̃ sis adextris. id est
esis deifiliꝰ fieri: potestatẽ accepisti. Quã
astatẽ: De qua dic̃ ioħs. Bedit eis potesta¬
ã flosdi fieri. Unde accepisti hanc pote

Expanded text:
filii boni ad dexteram, quibus dicetur: «Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi» . Ut autem sis ad dexteram, id est, ut possis Dei filius fieri, potestatem accepisti. Quam potestatem? De qua dicit Joannes, «Dedit eis potestatem filios Dei fieri.» U
Abbreviated transcription (Latin):
bscendentes qui sunt uui quamus
in homines posst fruantur urtelligentia
sedlui: tam̃ descendt᷑ ad paruulos. ut̾ talia
Qdont qualia possunt caꝑe. & lacde nue¬
d possint idonei fieri & ualidi. ad ca pien¬

Expanded text:
cendentes qui sunt? Qui quamvis, quantum homines possunt, fruantur intelligentia spiritualium; tamen descendunt ad parvulos, ut talia eis dicant, qualia possunt capere, et lacte nutriti possint idonei fieri et validi ad capien
Abbreviated transcription (Latin):
eit nob uiam credentibꝰ in resurrectionem
eiꝰ. ut transeamꝰ & nos de morte aduitam.
Nen magnum ẽ: credere quia mortuus e
dunt. Hoc om̃s credunt quia mortuiis ẽ
fides xp̃ianorum resurrectio xp̃i ẽ. hoc ꝓ
mnagno habemꝰ: quia credimꝰ resurrexisse.
Ergo tẽ se uoluit uideri cum transir&. hoc
ẽ cum resurrexiss&. Tunc in se uoliat cre¬
.li. cũ transir&e: quia traditꝰ ẽ ꝓpt̃ delicta
nira & resurrex̃ ꝓptͣ iustificationẽ nram.
Et ipsam fidem: in resurrectione xp̃i: maxi¬
me comm̃dauit apłs. Ait enim. Si credidis
in corde tuo. quia cũ ds̃ suscitauit a mortũ¬
is. saluus eris. Non dix̃. si crediđis quia mor
mici eiꝰ credider: s ait. Si credidis in corde
tuo quia ds̃ illũ suscitauit amortuis. saliuuꝰ
eris hoc credere: hoc ẽ esse isrł. hoc ẽ uidere
dm̃. Quãuis adhuc in posteriora eiꝰ: tamen
cũ credidis in posteriora. ꝑuenies ad uisio.

Expanded text:
nobis viam credentibus in resurrectionem ejus, ut transeamus et nos de morte ad vitam. Non magnum est credere quia mortuus esdunt. Hoc omnes credunt, quia mortuus est: fides Christianorum, resurrectio Christi est; hoc pro magno habemus, quia credimus eum resurrexisse. Ergo tunc se voluit videri, cum transiret, hoc est, cum resurrexisset. Tunc in se voluit credi, cum transiret; quia traditus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram . Et ipsam fidem in resurrectionem Christi maxime commendavit Apostolus: ait enim, «Si credideris in corde tuo quia Deus eum suscitavit a mortuis, salvus eris» . Non dixit, Si credideris quia mormici ejus crediderunt: sed ait, «Si credideris in corde tuo quia Deus illum suscitavit a mortuis, salvus eris.» Hoc credere, hoc est esse Israel, hoc est videre Deum: quamvis adhuc posteriora ejus, tamen cum credideris in posteri
Abbreviated transcription (Latin):
pes tuus. Dixerit autẽ ille. Numquid in pote¬
state mea ẽ. ut non dormitt& qui custodit me:
Uolo: ut ñ dormiat neq dormatet. Ergo illũ
tͥ elige. qui non dormit neq dormitabit: & non
mouebitur pes tuus. Deus. numquã ẽ dormiens.
Si us habere custodem non dormientẽ: dm̃ eli¬
ge custodem. Ne des ad mouendum pedem meũ.
dicis tui: bene: optime. S & ille dicit tͥ. Neq
dormitt& qui custodit te. Tu forte conuersurꝰ
te eras ad homines custodes: & dicturus. Quẽ
sum inuenturus non dormientẽ: Quis homo
ñ dormitabit: Quẽ inuenio: Quo ibo: Quo
reuertar: Ille tͥ ostendit. Ecce ñ dormitabit
neq obdormi&: qui custodit isrł. Uis habere
gͦ custodẽ ñ dormientẽ. neq dormitantẽ:

Expanded text:
 4. Dixerit autem ille: Numquid in potestate mea est ut non dormitet qui custodit me? Volo ut non dormiat, neque dormitet. Ergo illum tibi elige, qui non dormiet, neque dormitabit, et non movebitur pes tuus. Deus nunquam est dormiens: si vis habere custodem non dormientem, Deum elige custodem. «Ne des ad movendum pedem meum,» dicis tu; bene, optime: sed et ille dicit tibi, «Neque dormitet qui custodit te.» Tu forte conversurus te eras ad homines custodes, et dicturus: Quem sum inventurus non dormientem? quis homo non dormitabit? quem invenio? quo ibo? quo revertar? Iste tibi ostendit: «Ecce non dormitabit, neque obdormiet, qui custodit Israel.» Vis habere ergo custodem non dormientem neque dormita
Abbreviated transcription (Latin):
et donquis: Qualem audisti de psalimno. Pauꝑ¬
es edolens egosum. Di eni pauꝑ & dolens eris
n eris patfamilias: quẽ illa hora subito inie
esuntes dde cupidiatibꝰ suis. & in delicuis huiꝰ
seli aefluentes. tument & eriguntur adilenꝰ
hemilesi ẽ insultant sc̃is intelligenti ꝯͥ angre¬
ta uiã que ducit ad uttã. T alib enim uenig

Expanded text:
ero, inquis? Qualem audisti de psalmo, «Paupero, inquis? Qualem audisti de psalmo, «Pauper et dolens ego sum» . Si enim pauper et dolens eris, non eris paterfamilias, quem illa hora subito invenpraesumentes de cupiditatibus suis, et in deliciis hujus saeculi diffluentes, tument; et eriguntur adversus humiles, et insultant sanctis intelligentibus angustam viam, quae ducit ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
Toreris gremua sua. Nichil aliud istiscanticis
docemur fr̃e. quã ascendere. ẜ ascendere in
corde. in affectu dono. in fide &e spe. & cari¬
a te: in desiderio ꝑpetuitatis & uite et̃ue
sie ascendit᷑. Congruit nob dicere qͤm ascen¬
dendum sit. Quanta terribiliora lecta de
euigł̃io audiuit caritas ur̃a. Uidetis certȩ
uua hora dnĩ sic̃ fur in nocte: tta ueni&. Si
serra inquit pt᷑ familias qua hora sur ueni¬
tes aĩ dico uob. quia ñ pateret᷑ ꝑfodi parie¬
ten sium. Dieitis mͦ. Quis gͦ nouit qua hora
uenias quia hora sic̃ fur erit : Nescis q hora
ueniat. semꝑ uigila: ut qđ nescis qua nido
ueniat. paratũ te inueniat. cũ uenerit
sit aes hoc forte nescis quando uentur ẽ.:
ut semꝑ paratꝰ sis. Illũ eñ patrẽfamilias
subits occupauit hora illa: qui patfamilias
sup oͦ si grisieatꝰ ẽ. Noli uelle esse patfamilias
es doia te subito illa hora occupabit. Et quio

Expanded text:
tantes germina sua» . 3. Nihil aliud istis canticis tantes germina sua» . 3. Nihil aliud istis canticis docemur, fratres, quam ascendere; sed ascendere in corde, in affectu bono, in fide, spe et charitate, in desiderio perpetuitatis et vitae aeternae. Sic ascenditur. Congruit nos dicere quomodo ascendendum sit. Quanta terribiliora lecta de Evangelio audivit Charitas vestra! Videtis certe «quia hora Domini, sicut fur in nocte, ita veniet. Si sciret,» inquit, «paterfamilias qua hora fur veniret, amen dico vobis, quia non pateretur perfodi parietem suum.» Dicitis modo: Quis ergo novit qua hora veniet, quia hora sicut fur erit? Nescis qua hora veniat, semper vigila; ut quia nescis quando veniat, paratum te inveniat, cum venerit. Et ad hoc forte nescis quando venturus est, ut semper paratus sis. Illum enim patremfamilias subito occupabit hora illa, qui paterfamilias, superbus significatus est. Noli velle esse paterfamilias, et non te subito illa hora occupabit. Et quid
Abbreviated transcription (Latin):
ualle plorationis ascendendũ: quando ꝓ nob̃
humiliari usq ad mortẽ crucis & pati dig̃
natus est. Hoc exemplum non relinquamꝰ.
lstam conuallem plorationis: martyres in¬
Quia & ipsi. de conualle plorationis ut coro¬
narent᷑ ascender̃. Congruit & hodierno di¬
ei: psalmꝰ iste canticum graduum. De illis
enĩ dieuum ẽ. Euntes ibant & flebant: mnaten¬
tes semina sua. Hec est conuallis plorationise
ubi aflentibꝰ mittuntur semina. Qut st aut̃
semina: Bona oꝑa. in ista tribulatione aiet¬
sia isit u bene opatur in conualle plorationis
sinibis ẽ homini seminanti ꝑ hiemematioras
frigore abope deterretur÷ Sic psseris munt¬
du non debemꝰ a bono oꝑe decerreri: ⁊a uides
quid sequitur. Funtes inquit ibant & fle¬
bart. matentes semina sua.  alde misere
si semꝑ flebant. Ualde miseri: si numqͥm de
laerumis liberandi. S ude quid seqtur
denientes autẽ uenient in exutactione. pͥor¬

Expanded text:
valle plorationis ascendendum, quando pro nobis valle plorationis ascendendum, quando pro nobis hnatus est. Hoc exemplum non relinquamus. Istam convallem plorationis martyres inQuia et ipsi de convalle plorationis, ut coronarentur, ascenderunt. 2. Congruit et hodierno diei psalmus iste «Canticum graduum:» de illis enim dictum est, «Euntes ibant et flebant, mittentes semina sua.» Haec est convallis plorationis, ubi a flentibus mittuntur semina. Quae sunt autem semina? Bona opera in ista tribulatione terrena. Qui bene operatur in convalle plorationis, similis est homini seminanti per hiemem. Numquid frigore ab opere deterretur? Sic pressuris mundi non debemus a bono opere deterreri; quia vides quid sequitur: «Euntes,» inquit, «ibant et flebant, mittentes semina sua.» Valde miseri, si semper flebant; valde mis liberandi. Sed vide quid sequitur: «Venientes autem venient in exsultatione, por
Abbreviated transcription (Latin):
utraq unum. Si gͦ idõ pax quia fȩcit utraq
unum: quare uos de uno fȩcistis duo: Quomͦ
gͦ pacifici estis: ut cum xp̃c faciat unũ de
duobꝰ. uos faciatis de uno duo. S quia hȩc
dicimꝰ. cũ his qui oderunt pacem. sumꝰ paci¬
fici: et tam̃ illi qui oderunt pacem. cũ lo¬
queremur eis. debellabant nos gratie.¬
ccundus est iste psalmus: eorũ
quorum titulus est canticũ graduũ.
Plures enim sunt. significantes
ut iam in pͥmo eorum audistis
ascensum nr̃m qui fit in corde ad dm̃. in con-¬
ualle plorationis: id est ab humilitate. contri.¬
bulationis. Ascensus enim. utilis nob̾ ñ potest
esse. nisi pͥmo humiliatis a conualle nob̾ ascen¬
dendum esse meminerimꝰ: conuallis eñi terre
locus ẽ dep̃ssus: sicut loca terrę alta montes
& colles. ita conuallis locus humilis: nedũ
p̃proꝑe & p̃postere querimꝰ exaltari. ñ ascen¬
damꝰ s ruamus. Docuit autẽ ipse dñs a con¬

Expanded text:
tus ideo pax, quia «fecit utraque tus ideo pax, quia «fecit utraque unum,» quare vos de uno fecistis duo? Quomodo ergo pacifici estis, ut cum Christus faciat unum de duobus, vos faciatis de uno duo? Sed quia haec dicimus, cum his qui oderunt pacem sumus pacifici; et tamen illi qui oderunt pacem, cum loqueremur eis, debellabant nos gratis.cundus est iste psalmus eorum quorum titulus est, «Canticum graduum.» Plures enim sunt significantes, ut jam in primo eorum audistis, ascensum nostrum, qui fit in corde ad Deum, a convalle plorationis, id est, ab humilitate contribulationis. Ascensus enim utilis nobis non potest esse, nisi primo humiliati , a convalle nobis ascendendum esse meminerimus convallis enim terrae locus est depressus: sicut loca terrae alta montes et colles, ita convallis locus humilis; ne dum praepropere et praepostere quaerimus exaltari, non ascendamus, sed ruamus. Docuit autem ipse Dominus a con
Abbreviated transcription (Latin):
le tangas ummundũ. Et qui detigerit imn¬
umndũ: inquinat᷑. Se paremꝰ nos: ne cõmisce¬
inꝰ malis. Eit nos illis dicamꝰ. Amate pacẽ:
aligite unitatem. Nescitis a quãmultis
bnis separamini: dũ quasi malis calumpni¬
anini. Furiunt: sȩuiunt: quando ista di¬
am̃. Nam quer̃ & mortificare nos. Appa¬
ut sepe impetꝰ eorum: apparuer̾ insidiȩ.
Ĩ gͦ int᷑ insidias illorũ uiuimꝰ. & quibꝰ dici
amate pacẽ. adu̾santur nob̃: nonne uox
sti nra ẽ. eũ his qui oder̃ pacẽ erã pacificꝰ:
i loquerer illis. debellabant me gratis.
de A nĩ adder& gratis. Quibꝰ dicimꝰ amate
nos: Sed honorate xp̃m. Nos nolumꝰ honora¬
ri: sea illum. Nam nos quid sumus:. Audi
mali homines. & mali suasores p̃cidere ab uni¬
tate in scismata uolebant. Quid eis dicebat ille:
Num quid paulus ꝓ uobis crucifixus ẽ: aut u
nomine pauli baptizati estis: Hoc & nos dicim̃
Amate pacẽ: amate xp̃m. Si enim amant pa¬
hoc dicimꝰ. amate xp̃m. Quare: Quia de

Expanded text:
it immundum, inquinabitur» : separemus nos, ne commisceamur malis. Et nos illis: Aniate pacem, diligite unitatem. Nescitis a quam multis bonis separamini, dum quasi malis calumniamini? Furunt, saeviunt, quando ista dicimus: nam quaerunt et mortificare nos. Apparuerunt saepe impetus eorum, apparuerunt insidiae. Cum ergo inter insidias illorum vivimus, et quibus dicimus, Amate pacem, adversantur nobis; nonne vox ista nostra est, «Cum his qui oderunt pacem, eram pacificus? Cum loquerer illis, debellabant me gratis.»erat, si non adderet, «gratis.» Quibus dicimus, Amate nos? Sed, Honorate Christum. Nos nolumus honorari, sed illum. Nam nos quid sumus ad aposmali homines et mali suasores praecidere ab unitate in schismata volebant; quid eis dicebat ille? «Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? aut in nomine Pauli baptizati estis» ? Hoc et nos dicimus: Amate pacem, amate Christum. Si enim amant pahoc dicimus, Amate Christum. Quare? Quia de
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ: illȩ quomͦ se exuscitant: quomͦ se hor¬
tant᷑ & dicunt: eamꝰ. eamꝰ. Et quer̃. Quo ea¬
mꝰ: Et dr̃. Ad illũ locũ: ad scm̃ locum. In¬
uicem sibi loquunt᷑: & tanqͣm incensi singil¬
latim. faciunt unã flaminã: & ipsa una
flamina. facta ex collocutione sese accenden¬
tiũ. rapit illos ad locũ scm̃: & cogitatio scã
scĩficat eos. Si gͦ ad locum tẽporalem sic ra¬
pit amor sc̃s: qualis amor deb& esse. qͥ con¬
cordes rapit in cȩlum. & dicentes sibi. in do¬
mum diũ ibimꝰ: Ergo curramꝰ. Curramꝰ: qͥa
in domũ dnũ ibimꝰ. Curramꝰ & ñ fatigemur:
porefender apsam patriam.: de longida
ni: in domum diũ ibimꝰ. Et quid lieti
unusquisq nr̃m : Iocundatus sum indis

Expanded text:
ae turbae quomodo se exsuscitant, quomodo se hortantur et dicunt: Eamus, eamus. Et quaerunt, Quo eamus? Et dicitur, Ad illum locum, ad sanctum locum. Invicem sibi loquuntur, et tanquam incensi singillatim faciunt unam flammam: et ipsa una flamma facta ex collocutione sese accendentium rapit illos ad locum sanctum, et cogitatio sancta sanctificat eos. Si ergo ad locum temporalem sic rapit amor sanctus; qualis amor debet esse qui concordes rapit in coelum, et dicentes sibi, «In domum Domini ibimus?» Ergo curramus, curramus, quia in domum Domini ibimus. Curramus, et non fatigemur; runt ipsam patriam, de longinquo ni; «In domum Domini ibimus.» Et quid dicit unusquisque nostrum? «Jucundatus sum in his
Abbreviated transcription (Latin):
ipsã ierłm desid̾at: id est iste qui ascendit
in hoc psalmo. Est enĩ canticũ gradiuĩquod
sepe diximꝰ caritati urȩ. qͥa ñ st̃ gradus isti
descendentiũ. s ascendentiũ. Ascende gͦ uult
iste. Et qͦuult ascende. nisi ad cȩlũ: Qͥa
ẽ in cȩlo: Utrũ idđo uult ascende. ut sit
cũ sole & luna & stellis: Absit. S est in
cȩlo et̾na ierłm: ubi st̃ ciues nr̃i. angeli.
Ab ipsis eiuibꝰ nr̃is: ꝑegrinam᷑ in t̾ra. In
ꝑegrinatione suspiramꝰ: in ciuitate gaude¬
bimꝰ. Inuenimꝰ aut̃ & socios in ista ꝑegrina¬
tione. qui iam uider̃ ipsã cuutatẽ: & in¬
uitant nos. ut curramus ad illam. Ad
hoc gaud& iste qui dicit.
ocundatus sum in his quȩ dicta sunt mͥ: in
domum dñi ibitꝰ. Fr̃s: ueniat in m̃tem ca

Expanded text:
salem desiderat, id est, iste qui ascendit in hoc psalmo: est enim, «Canticum graduum;» quod saepe diximus Charitati vestrae, quia non sunt gradus isti descendentium, sed ascendentium . Ascendere ergo vult iste. Et quo vult ascendere, nisi in coelum? Quid est, in coelum? Utrum ideo vult ascendere, ut sit cum sole et luna et stellis? Absit. Sed est in coelo aeterna Jerusalem, ubi sunt cives nostri Angeli: ab ipsis civibus nostris peregrinamur in terra. In peregrinatione suspiramus; in civitate gaudebimus. Invenimus autem et socios in ista peregrinatione, qui jam viderunt ipsam civitatem, et invitant nos ut curramus ad illam. Ad hos gaudet iste qui et dicit, «Jucundatus sum in his qui dixerunt mihi, In domum Domini ibimus.» Fr
Abbreviated transcription (Latin):
dui stĩs nan no aut non utuntiat. st
ter lanquã non utentes: plus plaintr
oe ello gui dledt. quã de his que aati nt
ite sli gentes in his eius consolatione anit
qor tales sunt: non illos inuenit umg
compbendat: om̃s eium uos fili lucsetis
fili dicis. Ideo dñs cũ dicer& tiñdan et
ram sic̃ furem: noctem posuit. Et apso ni
Quid est noli esse in nocte: Filii lucsa
& filii diei: non sumus noctis neq tentͥe¬
rum. Qui sunt filii noctis & tenebaris
Iniqui: impii: infideles. S & ipsi audus
Euistis aliquando tenebre: nc̃ aut̃ luxis
domino. Sicut iste psalmus hab&: euiglt
lam illuminati sunt montes: quid adhur¬

Expanded text:
ui istis omnibus aut non utuntur, aut utuntur tanquam non utentes, plus praesumentes de illo qui dedit, quam de his quae data sunt, et intelligentes in his ejus consolationem et mqui tales sunt, non illos inveniet impfur comprehendat; omnes enim vos filii lucis estis, et filii diei.» Ideo Dominus cum diceret timendam esse horam sicut furem, noctem posuit; et ApostoluQuid est, Noli esse in nocte? «Filii lucis estis et filii diei; non sumus noctis neque tenebrarum» . Qui sunt filii noctis et tenebrarum? Iniqui, impii, infideles. 4. «vers.» 1. «Fuistis aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino» . Sicut iste psalmus habet, evigilent. Jam illuminati sunt montes, quid adh
Abbreviated transcription (Latin):
as factꝰ est: habitaui eum tabnaculis
Ot lnlubitaui inquit cum paleis. Ded
ot̾ de palea multus fumus exit: sic ce
etum uox ẽ: int̾ paleas gementium.
u laquimur illis qui oder̃ pacem: & dicimꝰ
tais qui oder̃ pacem eram pacificꝰ. Qui
e qui oder̃ pacem: Qui conscindunt uni¬
am. Si enim pacem non odissent: in uni¬
⁊ munsissent. S uidelic& ꝓpt̾ea se sepa¬
arint ut uisti essent: ut non haberent
atos inuistos. Aut nr̃a ẽ ista uox: aut
lium. E lige cuuis sit. Catholica dicit.
lin et dimatenda unitas: non ẽ p̃ciden
u pcła d̃i: udicabit ds̃ de malis & bo¬
ispostea. Si nunc mali a bonis separari
n possunt: ferendi sunt ad tempꝰ. Ma
li ara nobiscum esse posst̃: in horreo non
nsunt. Et forte hodie qui mali apparent.
eis boni erunt: & qui de bonitate hodie
iiunt. cras mali inueniunt᷑. Quisqͥs gͦ
amilit̾ malos ad tempꝰ fert: ipse ꝑueni&

Expanded text:
ginquus factus est! inhabitavi cum tabernaculis ginquus factus est! inhabitavi cum tabernaculis Cedar.» Inhabitavi, inquit, cum paleis. Sed quomodo de palea multus fumus exit, sic de mentorum vox est, inter paleas gementium. Haec loquimur illis qui oderunt pacem; et dicimus, «Cum his qui oderunt pacem, eram pacificus.» Qui sunt qui oderunt pacem? Qui conscindunt unitatem. Si enim pacem non odissent, in unitate mansissent. Sed videlicet propterea se separaverunt, ut justi essent, ut non haberent mixtos injustos. Aut nostra est ista vox, aut illorum; elige cujus sit. Catholica dicit: Non est dimittenda unitas, non est praecidenda Ecclesia Dei. Judicabit Deus de malis et bonis postea. Si nunc mali a bonis separari non possunt, ferendi sunt ad tempus: mali in area nobiscum esse possunt, in horreo non possunt. Et forte hodie qui mali apparent, cras boni erunt; et qui de bonitate hodie superbiunt, cras mali invenientur. Quisquis ergo humiliter malos ad tempus fert, ipse perveniet
Abbreviated transcription (Latin):
lis cedar. Cum his qui oder̃ pacem: erann
re qđ cantastis. Quantũ lib& illud dic̃. pͣ¬
trat in cor eiꝰ in qͦ non ẽ opꝰ eiꝰ. Incipit apt
& iudete qͥd loquam᷑. Tunc ad singula uro
lacrimȩ ꝓfluent: te̾ psalmꝰ cantatur: en
cit qđ in psalmo canttatur. Quãmulti eñ s¬
nant uoce. & corde muti st̃: & qͣm multi ti¬
cent labiis. & clamant affectu: qͥa ad corb
minis aures dĩ. Sic̃ aures corporales adoshues
sic cor hoĩs ad aures dĩ. Multi clauso or s¬
audiunt᷑: & multi in magnis clamoribꝰ ñ ł¬
audiunt᷑. Affectibꝰ orare debemꝰ: & dicere.
Multũ ꝑegrinata ẽ anima mea: cũ hua
oder̃ pacẽ erã pacificꝰ. Quid enĩ aliuo did¬
mꝰ istis hereticis nͥ cognoscite pacem: amate
pacem: Iustos uos dicitis. Si uisti eẽtis. ñ
paleã grana gemeretis. Nã qͥa st̃ grana m¬
eccła catholica. & uera grana st̃: idõ tole
plan. donec uentiletur area: qͥa uit̃
S dumant. Heu me qđ incolatus m̃s lon¬

Expanded text:
 7. Cum his qui oderunt pacem, eram cere quod cantatis. Quantumlibet illud dicam, qutrat in cor ejus in quo non est opus ejus. Incipite agere, et videte quid loquamur. Tunc ad singula verba lacrymae profluunt, tunc Psalmus cantatur, et facit cor quod in Psalmo cantatur. Quam multi enim sonant voce, et corde muti sunt? Et quam multi tacent labiis, et clamant affectu? Quia ad cor hominis aures Dei: sicut aures corporis ad os hominis, sic cor hominis ad aures Dei. Multi clauso ore exaudiuntur, et multi in magnis clamoribus non exaudiuntur. Affectibus orare debemus, et dicere, «Multum peregrinata est anima mea: cum his qui oderunt pacem, eram pacificus.» Quid enim aliud dicimus istis haeriticis, nisi, Cognoscite pacem, amate pacem? Justos vos dicitis. Sed si justi essetis, inter paleam grana gemeretis. Nam quia grana sunt in Catholica, et vera grana sunt; ideo tolerant paleam, donec ventiletur area; quia inter paleam clamant, «Heu me, quod incolatus meus lon
Abbreviated transcription (Latin):
iundo intrant iam securus ẽ figulus:
̃ erierint. Pñs aut̃ securus ẽ: quia no
ani sunt eiꝰ: & nouit qui in fornace cre
qnis. Humilitas gͦ custodit in om̃i tẽpta¬
in: quia a conualle plorationis ascendi¬
iꝰ antantes canticũ nouũ. Et custodit

Expanded text:
quando intrant, jam securus est figulus, sed cum exierint. Dominus autem securus est, quia novit qui sunt ejus , et novit qui in fornace non superbiae. Humilitas ergo custodit in omni tentatione: quia a convalle plorationis ascendimus cantantes Canticum graduum; et custodit