comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. loquit᷑ aut̃ hic: generalis iustus. a pͥncipio ñ¬
di: usq ad finc̃. totam spẽ: indo ponens. & gr̃amd̾i
q̃ gratis datur. sũma intentione cõmendans. ne
falso in nob̾ p̃sumamꝰ quȩ ẽ intentio psalm. Mo.
Triꝑtitus ẽ p̃s. Primo petit ab om̃ib malis lib̾ari.
& laude repleri.Scd̾o: agit degr̃a. temꝑe senectutiͤ
ex captiuitate in qua natus ẽ ex adam clamat ad
me: uł inmundans quȩ caduca sunt: ꝯfundor.
sd̾o. ñ ꝯfundar net̾nũ. &e si hic de pecc̃o ꝯfundor:¬

Expanded text:
 hic generalis justus a principio mundi, usque ad finem, totam spem in Deo ponens, et gratiam Dei quae gratis datur, summa intentione commendans, ne falso in nobis praesumamus, quae est intentio psalmi. Modus: Tripartitus est psalmus. Primo petit ab omnibus malis liberari, et laude repleri. Secundo agit de gratia tempore senectutis ex captivitate in qua natus est ex Adam, clamat adme, vel in mundanis, quae caduca sunt, confundor. Ideo non confundar in aeternum, etsi hic de peccato co
Abbreviated transcription (Latin):
qͥcqͥd ex nob̾: mali sumus.¬
ut tota spes in d̾o sit. ñ in
ionadab mentio tit intytulo: scicudum c̃. qd iona¬
dab cõmendat᷑ a iereniã. qͥ filus sius p̃cepit. nebi¬
bercut uinũ. neq iu domib. s in tab̾nadis habi¬
tarent. cui illi obedierunt. quasi hoc d̾s p̃ciꝑet. Licoe
parentib. qd̾ & debent: nͥ patres aliqͥd contͣ deum
iusscrint. Uñ. & d̾s benedixit eis: ꝓpt̾ obedientiam.
eosꝙ: ꝑ ieremiam obicit filiis isrł. qui nolunt obe¬
dire deopatri sp̃uali. sicut illi patͥ carnali. Un su¬
adet icrrmias. filus isrł ut parent se captiuitati.
nec resistant uoluntati dei. Inde gͦuidetur sũptꝰ
tytulꝰ hui psalmi. Cum gͦ dixisset filioꝵ ionadab:
subiecit. ⁊ eoꝵ qͥ primi captiui sunt ducti. ñ qr filii

Expanded text:
Quidquid ex nobis mali sumus,ut tota spes nostra in Deo sit, non in Jonadab mentio fit in titulo, sciendum quia Jonadab commendatur a Jeremia, qui filiis praecepit ne biberent vinum, nec in domibus, sed in tabernaculis habitarent , cui illi obedierunt, quasi hoc Deus praeciperet. Lparentibus; quod et debent, nisi patres aliquid contra Deum jusserint. Unde et Deus benedixit eis propter obedientiam, eosque per Jeremiam. Objicit filiis Israel, qui nolunt obedire Deo Patri spirituali, sicut illi patri carnali. Unde suadet Jeremias filiis Israel ut parent se captivitati, nec resistant voluntati Dei. Inde ergo videtur sumptus titulus hujus psalmi. Cum ergo dixisset, filiorum Jonadab subjecit, et eorum qui primi cap
Abbreviated transcription (Latin):
his ps. s potꝰ. de nob̾ qui captuam. in legẽ pecc̃i
quȩ ẽ in menbris. Uñ magis cõmendat᷑. gr̃a liba¬
toris. qui sumꝰ filii ionadab.i. spontanei. Ionadab
enim interpretat᷑ spontaneus dñi .i. qͥ ex uolun¬
tate serure. fisii gͦ ionadab. sunt filii obedientiȩ. s.
qͥ ex dilectione seruiunt. & ipsi sunt captiui: scđm le¬
gem carnis. S cur: primi captiui dicimur: iam elu¬
cet. quia ꝑ inobedientiã pͥmi hoĩs: in quo omnes
pecauerunt: captim sumus ⁊ in cõpatione filio
ionadab om̃is mobedientia culpata est. Merito
gͦ. prumi captiui dicurit᷑. qr pͥms homo de t̾rat᷑¬
renus. cui similes sumꝰ. Scd̃s: de cęlo cȩlestis. a quo
lib̾amur. & est sensꝰ tytuli. Psalmus iste: dauid ꝓ¬
phetȩ:.ẽ. filioꝵ ionadab ⁊ prioꝵ captiuoꝵ .i. filus¬

Expanded text:
s: potius de nobis qui captivamur in legem peccati, quae est in membris . Unde magis commendatur gratia liberatoris, qui sumus filii Jonadab, id est spontanei. Jonadab enim interpretatur spontaneus Domini, id est qui ex voluntate servit. Filii ergo Jonadab sunt filii obedientiae, scilicet qui ex dilectione serviunt, et ipsi sunt captivi secundum legem carnis, sed cur primi captivi dicimur, jam elucet, quia per inobedientiam primi hominis, in quo omnes peccaverunt, captivi sumus; et in comparatione 151 filiorum Jonadab omnis obedientia culpata est. Merito ergo primi captivi dicuntur, quia primus homo de terra terrenus, cui similes sumus. Secundus de coelo coelestis, a quo liberamur. Et est sensus tituli: Psalmus iste, David prophetae est filiorum Jonadab, et priorum captivo
Abbreviated transcription (Latin):
maligneris: roq ne irascaris de flore
maloꝵ. quia in de irasci. &e indignari: est contra
cur ñ sib bona dant᷑. quȩ etiã mali habent.⁊ noli
emulariut maligueris .i. ut uoluntarie sis malꝰ.
imitando eum: qͥ maligne faciendo ad tẽpꝰ floret
Ułita ab illo loco. Noli emulari. Qiͣ d. Ora: nol aut̃
unt ustis inqua. Qd̃ ⁊ si tibi aliqͣ faciunt. desme al
ira .i. ne sis iratꝰ. Qd̾ ⁊ si grandia faciunt: derelinqͣ
m̃ qui malignan

Expanded text:
m. Ideoque non irascaris de flore m, quia inde irasci et indignari, est contra cur non bona sibi dantur, quae etiam mali habent. Et noli aemulari ut maligneris, id est ut voluntarie sis malus, imitando eum qui maligne faciendo ad tempus floret. Vel ita ab illo loco, noli aemulari, quasi dicat, ora unt justis iniqua: quod et si tibi aliqua faciunt, desine ab ira, id est ne sis iratus. Quod et si grandia faciunt, derelinquem qui malignan
Abbreviated transcription (Latin):
Illi me potauerunt
aceto: &e mensa eoꝵ¬
qualem laqueum
m exhibuerunt. dan¬
domͥ talem potum:¬
talis laqueus sit
illis .i. malicia eoꝵ:
it illis laq̃us mortis. & hoc. coram ip̃is. qr uident
malum ẽẽ: & tñ faciunt. uiui descendentes in in

Expanded text:
erunt me aceto. Et mensa eoqualem laqueum exhibuerunt dando mihi talem pottalis laqueus sit illis, id est malitia eorum sit eis laqueus mortis. Et hoc, coram ipsis, quia videt malum esse, et tamen faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
tauerunt me aceto dicit᷑. uñ bene con¬
ducauerat. ubi sacram̃tum sui corporis demonstra¬
uit. quȩ est esca dulcis. esca suauis. esca unitatis¬
runt fel .i. amaritudinẽ resistendo ueritati. et
contradicendo euangłio. qd̾ adhuc hodie facit
cotemptor sedentis incelo. & grauiꝰ peccat: qͣm
qui crucifixit ambulantem int̾ra. Sicut gͥ te
iuder: ita etiã hõdie dant bibendum amarum
potum: qui male uiuendo: faciunt scandalum
eccłiȩ. & heretiq amaricantei. Gustauit aut̃ dñs:
docens nos gustare .i. pati tales: qui ñ possunt¬

Expanded text:
tinus: Mystice hoc dicitur. Unde bene conducaverat, ubi sacramentum sui corporis demonstravit, quae est esca dulcis, esca suarunt fel, id est amaritudinem, resistendo veritati, et contradicendo Evangelio, quod adhuc hodie facit contemptor sedentis in coelo, et gravius peccat quam qui crucifixit ambulantem in terra. Sicut ergo tunc Judaei, ita etiam hodie dant bibendum amarum potum, qui male vivendo faciunt scandalum Ecclesiae, et haeretici amaricantes. Gustavit autem Dominus docens nos gustare, id est pati tales, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
& in retͥbutionẽ. angustiarum. qr sic retribuert̾
michi. & in scandalum .i. offendicłm. ipsi sunt sibi
quia sicut in mensa diusa fercła ad refectionem
corporis ponunt᷑. ita in sacra scriptura diu̾se sen¬
tentie. ad saginã animarũ.Uñ. intabnacło dñi.
post introitum erat mensa. habens quatuor pe¬
des. suꝑquam erant duodecim panes de simila:
doꝓpostt. atq suꝑ singulos: erat patena aurea:
bere: ac inuigilare debent. ut sint parati: õi pos¬
centi reddere rationẽ: de fide. & spc. Uñ. labia sac¬
dotis custodunt scientiam: Hanc m̃sam habue¬
runt uiħ: dum mandata dĩ coluerunt. s postqͣm
a fide ieium sunt: hec mensa coram ipsis: genti¬
b data ẽ. ut grauiꝰ dolerent. & hoc ẽ. Mensa .i. scͥp¬
tura eoꝵ quę eis plata est: coram ip̃is. gentib da
astringebant: in ea obligati cad̾ent.⁊ in retͥbutiõẽ
qr eis ablata: ce gentib data. maloꝵ fuit retͥbutio.
dum nolentes in ea epulari. sp̃ualit̾ intelligen¬

Expanded text:
Et in retributiones, angustiarum, quia sic retribuerunt mihi. Et in scandalum, id est offendiculum. Ipsi sunt sibi quia sicut in mensa diversa fercula ad refectionem corporis ponuntur, ita in sacra Scriptura diversae sententiae ad saginam animarum. Unde in tabernaculo Domini post introitum erat mensa habens quatuor pedes, super quam erant duodecim panes de simila Deo propositi; atque super singulos erat patena aurea bere ac invigilare debent, ut sint parati ti reddere rationem de fide et spe . Unde: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, etc. . Hanc mensam habuerunt Judaei, dum mandata Dei coluerunt, sed postquam a fide jejuni sunt, haec mensa coram ipsis gentibus data est, ut gravius dolerent. Et hoc est mensa, id est Scriptura eorum, quae eis prolata est, coram ipsis gentibus datastringebant, in ea obligati caderent. Et in retributionem, quia illis ablata et gentibus data, malorum fuit retributio, dum nolentes in ea epulari spiritualiter intelligen
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ dierimus:
dum itaq dicit
quȩ sit hereditas¬
Ons regis: sig̾cat etiã que sit militis. &.d.
dies regis. ꝑ hoc. et̾nitatẽ xp̃i sigcat. qui est rex nr̃.
xp̃onanꝙ: regi: dedit pat̾ dies sine fine: suꝑ isto ᷤᷤ di¬
es. quib in presenti regnat eͥccłia. ut ñ solũ his di¬
eb regnet in ȩccłia: s regnent cum illo scĩ in ȩt̾num.
Demde aliis uerb̾ idem repetit. dicens. adicies annoᷤ.¬
eternitas dm̃ multis uocatur nominib. Quicquid
enim uis: dicis de et̾nitate. anni. dies. unꝰ dies. quia

Expanded text:
quidem Dei erimus, Dum itaque dicit, quae sit haereditas regis, significat etiam quae sit militis. Quasidies regis. Per hoc aeternitatem Christi significat, qui est rex noster. Christo namque regi dedit Pater dies sine fine, super istos dies quibus in praesenti regnat Ecclesia, ut non solum in his diebus regnet in Ecclesia, sed et regnent cum illo sancti in aeternum. Deinde aliis verbis idem repetit dicens: Et adjicies, annoeternitas Domini multis vocatur nominibus. Quidquid enim vis, dicis de aeternitate, anni dies, unus dies, quia
Abbreviated transcription (Latin):
dies regis .i. xp̃i. quos hic egerunt in bono. adicies
nos eius: quib ip̃e uiuit do: suꝑ. an .i. suꝑ longio¬
iii. diem genationis huiꝰ p̃sentis. & future gen̾ati¬
onis .i. sunt unus dies. qr unus dies continet &
qd magnũ est. qr¬

Expanded text:
d est Christi, quos hic egerunt in bono, adjiciesnos ejus, quibus ipse vivit Deo, super annos, iin diem generationis hujus praesentis, et futurae generationis, id est sunt unus dies, qui unus dies continet etquod magnum est, q
Abbreviated transcription (Latin):
git hoc archanũ. qd̾ caro mortalis. ce passat sicẽ ex¬
altata: &e nolauit. fama eiꝰ. uolauit. Itẽ. itẽq semi¬
natum namq u̾bum: niiã celeritatẽ sig̃cat. qua:¬
peimas .i. uelocitatẽ: uentoꝵ Uentos enim quib ni¬
chil est ueloqꝰ. suꝑat fama es. ut dum mox natus.
magis ꝑ stellam est nunciatus. Et pofuit tene
Et posuit tene¬

Expanded text:
git hoc arcanum quod caro mortalis, et passibilis sic est exaltata? et volavit fama ejus. Volavit item itemque geminatum. Namque verbum nimiam celeritatem significat, quaid est velocitatem, ventorum. Ventos enim, quibus nihil est velocius, superat fama ejus, ut dum mox natus, Magis per stellam est nuntiatus. VERS. 13.-- « Et posuit tene
Abbreviated transcription (Latin):
hominib: int̾iuit in .au. eiꝰ. hoc ñ mutat᷑. nisi: quia
hic clamor ẽ ꝓresurrectione. Introuut dico: unde cla
to xp̃o: cõmoti sunt: ⁊ contremuert̃ pecẽores ad pe¬
nitentiã. & fundam̃ta. mon. ꝯtͣ. ⁊ cõmo. ft̃. q̃m . ira. ẽ.¬
car. suc. st̃ ab eo. hoc. sicut ante intellige. Inclinaũ. celo
uł cęlum. Qualit̾ ira dimnotuerit eis :&e p̃dicta fac¬
ta sunt: ostendit. qrinclinauit celũ ⁊ descendit .i. hu¬
uerunt. Terra enĩ ẽ scabellũ pedum ciꝰ. qr t̾ren ad cius
contẽplationẽ ñ criguntur. Et ascendit suꝑ. cheru .i.
ut ad d̾m nemo ꝑueniret: nisi ꝑ caritatẽ. & uolauit.
qͥa dilectorib suis: se incõp̃hensibilem ostendit. ne
corporcis imaginib querant eũ cõprehendere. uo¬
tium. ubi latet. ñ deserens eos suł posuit. tene. lati.
it enim uuunitas.: in carne. remissio pecc̃oꝵ: in bap¬
tismo. xp̃c: maltari: sub sacram̃to panis. uł posuit

Expanded text:
hominibus, introivit in aures ejus, hoc non mutatur, nisi quia hic clamor est pro resurrectione. Introivit dico, unde clarto Christo, commoti sunt et contremuerunt peccatores ad poenitentiam; et fundamenta montium coensi sunt ab eo, hoc sicut ante intellige. Inclinavit coelos, vel coelum, qualiter ira Dei innotuit eis, et praedicta facta sunt, ostendit, quia, inclinavit coelum, et descendit coeluverunt. Terra enim est scabellum pedum ejus, quia terreni ad ejus contemplationem non eriguntur. Et ascendit super cherubim,ut ad Deum nemo perveniret, nisi per charitatem; et volavit, quia dilectoribus suis se incomprehensibilem ostendit, ne corporeis imaginibus quaerant eum comprehendere: votium, ubi latet, non deserens eos. Et posuit tenebras latiit enim divinitas in carne, remissio peccatorum in baptismo, Christus in altari sub sacramento panis. Vel, posuit
Abbreviated transcription (Latin):
chore. Intentione monet. ut deiectis in mundo.
ñ ad p̃cietur elatos. Mod̾ꝰ. Quatuor sunt partitiones.
Primo:. attentos facit. ad noua. & ad ingentia. que
dicturꝰ est. Scd̾o: incipit ꝓsequi illa dicens. qd̾ xp̃c
ñ redimet impios. ⁊bi. Cur timebo. ⁊ ercio. dicit ꝗͥ¬
impiis ⁊ iustis reddenda sint. ibi. Sicut ꝯues. Er¬
to: admonet ne timeantur potentes. qͥ omĩa cum
luce relinquunt. ibi. Ne timueris. Primo gͦ red¬
iam hodie quȩ hic dicunt᷑: ꝑ recitatores ubiꝙ au¬
diuntur. Midemꝰ enĩ hunc psalmum. qui ante
ñ recitabatur: nisi in una gente uid̾oꝵ: nunc re¬
citari ꝑ totum orbem t̾rarum .s. ꝑ om̃s eccłias. &e
tis. omĩs qͥ habitatis orbẽ .i. om̃s usti. qui sunt do¬
mini. ñ serui rerum. Habitant enĩ libere orbem:
qui ñ tenentur ab orbe. nec eiꝰ errorib implicant᷑.
Postea. qd̾ dixerat exponit. dicens. Quiq t̾rige¬

Expanded text:
Core. Intentio. Monet, ut dejectus in mundo, non appretietur elatos. Modus. Quatuor sunt partitiones. Primo attentos facit ad nova, et ad ingentia quae dicturus est. Secundo incipit prosequi illa, dicens quod Christus non redimet improbos, ibi, cur timebo. Tertio quae impiis et justis reddenda sunt, ibi, sicut oves. Quarto admonet ne timeantur potentes, qui omnia cum luce relinquunt, ibi, ne timueris. Primo ergo redjam hodie quae hic dicuntur, per recitatores audiuntur. Videmus enim hunc psalmum, qui ante non recitabatur nisi in una gente Judaeorum, nunc recitari per totum orbem terrarum, scilicet petis omnes qui habitatis orbem; id est, omnes justi, qui sunt domini, non servi rerum: habitant enim orbem, qui non tenentur ab orbe, nec ejus erroribus implicantur. Postea quod dixerat exponit, dicens: VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
nas res ꝑtinet. Et ne putes¬
addit. & meditatio cordis mei loquet᷑ prudentiam.
.s. de morib. qd ẽ in funiro ꝓuidere. Prudentia enim
ad instruendos mores ꝑtinet. In his duob. omnis
sermo diuinus indicatur. Nec hoc ame. s In¬
liabo me ueritati.
nntus loguenti. qͥ
ꝑ parabolas: ne õĩb
pateat. Uł inclina¬
humiliabo me ue

Expanded text:
nas res pertinet. Et ne putesnas res pertinet. Et ne putesaddit, et meditatio cordis mei loquetur prudentiam, scilicet de moribus, quod est in futuro providere. Prudentia enim ad instruendos mores pertinet. In his duobus omnis sermo divinus indicatur, nec hoc a me, sliabo me veritati intus loquenti, quae r parabolas, ne omnibus pateat. Vel, inclinahumiliabo me ve
Abbreviated transcription (Latin):
hominum: iuistos.
uł ita. ut ꝑ gentes¬
& inhabitantes:
cõmunit̾ omnes¬
homines accipiat
sic. Audite ħ om̃s
gentes. nullũ excipio. quia ñ accipit d̃s ꝑsonas.
om̃ib p̾sto ẽ ipse. &e generale beneficium: ẽ incar¬
natios. & ut manifestius fiat qd̵ dixit. addit.
aurib audiendi ꝑcipite om̃s qͥ habitatis orbẽ. Qqꝙ . ic.
Exponit hic ꝑ partes. quosante uocauerat. Ferri¬
genȩ .i. iniqui. Terrigenȩ sunt: qͥ uicia t̾rena se¬
adȩ. qͥ fuit homo. ñ filius hominis ⁊ filii hominũ:
audite .i. iusti qui sunt in sorte. xp̃i. qui funit filius
hominis. cuiꝰ gestant imagin ẽ. Postea addit. qͥq
t̾rȩ: ꝓpt̾ iudiciũ .i. uñ iudicet᷑: ut sic timeat iustus:
ꝓpter regnũ .i. uñ regnet: ut sic diligat. Postea: seqͣr
breuis explicatio istoꝵ: cũ subdit᷑: diues & pauꝑ. Di¬
miat qui segreget: alios ad dexteram: alios ad sini¬
sapientiã: & me
quia os incũ loq̃t᷑
ditatio cordismei Sapientia: ad dui¬

Expanded text:
ustos. Vel ita, ut per gentet inhabitantes communiter omnhomines accipiat, sic: Audite haec omnes gentes, nullum excipio, quia non accipit Deus personas, omnibus praesto est ipse, et generale beneficium est incarnatio, et ut manifestius fiat quod dixit, addit, auribus audiendi, percipite, omnes qui habitatis orbem. Quique, etc. Exponit hic per partes quos ante vocaverat terrigenae, id est, iniqui: terrigenae sunt qui vitia terrena seae, qui fuit homo, non filius hominis. Et filii hominum, audite, id est justi, qui sunt in sorte Christi, qui fuit filius hominis, cujus gestavit imaginem . Postea addit. Quiquterrae propter judicium, id est unde judicetur ut sic timeat, et justus propter regnum, id est unde regnet, ut sic diligat. Postea sequitur brevis explicatio justorum, cum subditur, dives et pauper, didonec veniat, qui segreget alios ad sinistram, alios ad desapientiam; et mequia os meum loquetur est Christum. Sapientia ad divi
Abbreviated transcription (Latin):
Tytulus.
filiis chore p̃s daiid¬
ostendens eos cum
gła sua ꝑituros.
tore. non illoꝵ. s
contẽptoꝵ mundi. redarguens illos: qui colunt
d̾m. sd̃o: ut hic eis bene sit. qui murmurant: &
blasphemant d̃m: quia mali florent. & ipsipre¬
muntur. qͣs ds hec ignoret. uł ñ curet. ne ipse la¬
boret uidendo. uł corrigendo. Contͣ hos: hic loqͥ¬

Expanded text:
s: filiis Core psalmostendens eos cum gloria sua perituros; tore, non illorum, sed contemptorum mundi, redarguens eos, illos qui colunt Deum, ut hic eis bene sit: qui murmurant vel blasphemant Deum, quia mali florent, et ipsi premuntur, quasi Deus haec ignoret, vel non curet, ne ipse laboret videndo, vel corrigendo. Contra hos loq
Abbreviated transcription (Latin):
uat enim diabolꝰ: qñ labaris: ut deiciat te. tu obser¬
ua caput q .i. inicium suggestionis. uUł iniqͥtas. cal¬
mei .i. que crit mͥ in fine: circũdabit me .i. oppͥmet.¬

Expanded text:
vat enim diabolus quando labaris, ut dejiciat te; tu observat enim diabolus quando labaris, ut dejiciat te; tu observa caput ejus, id est initium suggestionis. Vel, iniquitas calcanei mei, quae mihi erit in fine, circumdabit me, id e
Abbreviated transcription (Latin):
oporteat: si uolo. cum iniquitatẽ quȩ ẽ causa timo¬
ris. uitare: sit in mea potestate. ꝓ qua tm̃. time¬
bitur in die nouissima. q̃ erit uampnatis mala.
ñ iustis. Iuste gͦ punet᷑: quicũꝙ ñ uitat: cũ possit.
& hoc ẽ. Id̃o timebo: quia miqͥtas calcanei mei cir¬
cumdabit me. Alludit uerbis. quȩ ingenesi dñs
serpenti dixit. Inimicicias ponam int̾ te ⁊ mulie¬
rẽ ipsa conteret caput tuũ. ⁊ tu insidiab̾is calcaneo
eiꝰ. In singulis nr̃m ẽ hec mulier. ⁊ uir eiꝰ. Eua enim:
caro nr̃a ẽ. quȩ seducit uirum .i. rationẽ. ꝑ qͣm carnẽ
labit᷑ homo. qui lapsꝰ: ꝑ calcaneum hic sigcatur.
quem obseruat diabolus. ut deiciat. uł ꝑ calcane¬
um: finis uitȩ intelligit᷑. cui maxime diabolꝰ insi¬
dratur. ꝑ caput serpentis: inicium diabolice sug¬
gestionis. hinc đ̾r. illa obseruabit caput tuũ o ser
& tu. eius calcaneum obseruabis .i. lapsum carnis.
mͥ est ex lapsu carnis: quẽ obseruat diabolꝰ. obser¬

Expanded text:
oporteat, si volo, cum iniquitatem, quae est causa timoris, vitare in mea sit potestate: pro qua tantum timebitur in die novissima, quae erit damnatis mala, non justis. Juste ergo punietur quicunque non vitat, cum possit; et hoc est, ideo timebo quia iniquitas calcanei mei circumdabit me. Alludit verbis quae in Genesi Dominus serpenti dixit: Inimicitias ponam inter te et mulierem: ipsa conteret caput tuum, et tu insidiaberis calcaneo ejus . In singulis nostrum est haec mulier, et vir ejus. Eva enim caro nostra est, quae seducit virum, id est rationem, per quam carnem labitur homo, qui lapsus per calcaneum hic significatur, quem observat diabolus, ut dejiciat. Vel per calcaneum, finis vitae intelligitur, cui diabolus maxime insidiatur; per caput serpentis initium diabolicae suggestionis. Hinc dicitur: Illa observabit caput tuum, o serEt tu ejus calcaneum observabis, id est lapsum carnis,  est quae mihi est ex lapsu carnis, quem observat diabolus. Obser
Abbreviated transcription (Latin):
has ħeditates. qui usq ad fuiẽ uitȩ ꝑseu̾at in contẽp¬
tut̾renoꝵ in spem celestium. Ẽece singuloꝵ ũboꝵ ex¬
planatus ẽ scnsꝰ ordo aut̃ constructionis cum sit
multiplex. uł a suꝑiorib pendens. infra pͥmum
u̾sum continet᷑. uł usq in seq̃ntẽ uersum extenditur.
Utrum uͦ hoc an illo modo cõmodiꝰ dicat᷑: ambiguũ
ẽ. slam qdlibet hoꝵ: sane dicipõt. Coni̾itens gͦ u̾ba
requiescatis in auctoritatib duoꝵ testam̃toꝵ. uł
inter duas heditates. t̾renam &e celestẽ. Illam non
ardent᷑ appetendo. i stam patient᷑ expectando. uł si
usq ad mortẽ ꝑseue̾tis in contẽptu terrenoꝵ uł
appetitucȩlestium. łita: ut in sequent̾e u̾sum ex¬
tendatur constructio. dilectus: spolia diuidit. sp̃ei
domꝰ. & ouos qui diuidimini. spolia sp̃e domus: ꝑ
estis pennȩ. uł ita ut hic incepta sententia: in seq̃nt

Expanded text:
tates qui usque ad finem vitae perseverat in contemptu terrenorum et in spe coelestium. Ecce singulorum verborum explanatus est sensus; ordo autem constructionis, cum sit multiplex, vel a superioribus pendens infra primum versum continetur, vel usque in sequentem versum extenditur. Utrum vero hoc an illo modo commodius dicatur, ambiguum est. Nam quolibet horum sane dici potest. Convertens ergo verba requiescatis in auctoritatibus duorum Testamentorum, vel inter duas haereditates, terrenam et coelestem, illam non ardenter appetendo, istam patienter exspectando. Vel si usque ad mortem perseveretis in contemptu terrenorum et appetitu coelestium. Vel ita ut in sequentem versum extendatur constructio, dilectus spolia dividit speciei domus. Et, o vos qui dividimini in spolia speciei domus per estis pennae. Vel ita, ut hic incoepta sententia, in sequent
Abbreviated transcription (Latin):
uł post̾iora huiꝰ columbȩ: sunt ultima tempora ec
bilit̾ lucet in caritate. que ñquã excidit. hic gͦ. ꝓpt̾
tudinẽ caritatis. Gõ aut̃ ait: int̾ medios cleros: Sci¬
endum ẽ qd̃ latine lingue eẽt dice̾. int̾ cleros. s ꝓco:
gͥ dr int̾ medios cleros .i ĩt̾ mediũ cleroꝵ. qd dici so¬
let in eis reb. que int̃ se debent hr̃e consensũ. uñ:
cũ de signo circuncisionis dñs loquit᷑ ad abraham
dicens: hoc erit testamentũ int̃ me & te. grecꝰ ħt
int̾ medium meũ ⁊ tuum: ad expͥmendũ osensũ coꝵ
tine dt. ũ testam̃tum. s sors. & sortes in uet̾i testam̃¬
to partes heditatis .s. t̾re ꝓmisse. uocant᷑. que ex pro¬

Expanded text:
 posteriora hujus columbae sunt ultima tempora Eccrabiliter lucet in charitate, quae nunquam excidit . Hic ergo argitudinem charitatis. Quod autem ait inter medios cleros, sciendum est quod Latinae linguae esset dicere inter cleros, sed pro eo itur inter medios cleros, id est inter medium clerorum, quod dici solet in eis rebus quae inter se solent habere consensum. Unde cum de signo circumcisionis Dominus loquitur ad Abraham, dicens: Hoc erit testamentum inter me et te , Graecus habet inter medium meum et tuum, ad exprimendum consensum. tine dicitur, non testamentum, sed sors, et sortes. In Veteri Testamento partes haereditatis,
Abbreviated transcription (Latin):
columba mea. Hec
alib. Eloquia dm̃ argentũ. ⁊cͥ. Demiȩ columbe:
sunt doctores eccłiȩ ꝑ quos exaltatur eccłia & seꝑ
uolat ad alta. quoꝵ ꝑ dicatione: in celum fertur̃
sum columbȩ. qd̾ ẽ pars posterior: caritas est. d̾r
hoc a simil. posteriora nanꝙ dorsi sunt. uibi radi¬
ces alarum figunt᷑. uł ubiportat᷑ sarcma. ita in ca¬
ritate connectunt᷑ alȩ eccłiȩ .i. duo p̃cepta caritati ᷤ¬

Expanded text:
columba mea . Haealibi: Eloquia Domini argentum, etc. Pennae columbae sunt doctores Ecclesiae, per quos exaltatur Ecclesia, et semper volat ad alta; quorum praedicatione in coelum fertur sum columbae, quod est pars posterior, charitas est. Et dicitur hoc a simili. Posteriora namque dorsi sunt, ubi radices alarum figuntur, vel ubi portatur sarcina; ita in charitate connectuntur alae Ecclesiae, id est duo praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
duotestam̃ta dicit: ꝙ ꝑea datur heditas et̾na. Dor¬
mire uͦ int̾ medios eleros ẽ: in auctoritate duorum
testamentoꝵ reqͥescere. & pacifice adquiescere. U
cleros. ipsas heditates hic dicimꝰ. unã terrenã uetis
testamti. alt̾am et̾iam. noui. test̾. int̾ quas dormit:
qui t̾renam iami ñ ardent̃ pecit. ⁊celestẽ patient̃

Expanded text:
duo Testamenta, quia per ea datur haereditas aeterna. Dormire vero inter medios cleros est in auctoritate duorum Testamentorum requiescere, et pacifice acquiescere. Vel cleros ipsas haereditates. Dominus unam terrenam Veteris Testamenti, alteram aeternam Novi Testamenti, inter quas dormit qui terrenam jam non ardenter petit, et coelestem patienter
Abbreviated transcription (Latin):
mei. semꝑsunt ad
heles meS intueor. nec ante me:
solent quidam: ne
incidant in laqueos. uł toueas. Ego uͦ ad dñm sur¬
sum spectans: ñ timebo t̾rena ꝑicula qm̃ ipse quẽ
intueor: euellet de laqueo uicioꝵ pedes meos .i. af
fectus. uł de laqueo. euel.pe. meos .i. de passione ce
morte. quę tenet ligatos. Et ẽ ꝑsimile dictum. tan¬
quam sit incathenatus pedes. qui morte tenetur.

Expanded text:
mei semper sunt ad  intueor, nec ante me solent quidam, ne incidant in laqueos, vel foveas. Ego vero ad Dominum sursum spectans non timeo terrena pericula, quoniam ipse quem intueor, evellet de laqueo vitiorum pedes meos, id est affectus.morte, quae tenet ligatos. Et est per simile dictum, tanquam sit incatenatus pede, qui morte tenetur.
Abbreviated transcription (Latin):
nem cora ꝑ: poris.
statim post corpus¬
habet ꝑfectam be¬
ins demorabit᷑. ha¬
bens simplam stolã
usq ad resurrectionis tempꝰ. qñcorpꝰ clarificabitur.
teditatẽ: instaurat corꝑis. quando m̾ito boni oꝑis
qd hic fecit: scd̾am stolam glorificati corꝑis accipi¬

Expanded text:
nem corporis dnon statim post corpuhabet perfectam beis demorabitur, habens simplicem stolam usque ad resurrectionis tempus, quando corpus clarificabitur.reditatem instaurati corporis, quando merito boni operis quod hic fecit secundum stolam glorificati corporis accipi
Abbreviated transcription (Latin):
lies uestitum. uesti.
nudum. Si ñ expo¬
liaueris: declina¬
sti amalo.S non
facies bonũ: niii nudum uestieris. ⁊ ꝑegrinum
palmam. Et nota. qd̾ est quidam declinandi mo
uita adqͥrit᷑. Si enĩ quis nulla occasione ꝓuocatꝰ
ad malum: a malooꝑe declinat: uitauit utiq pe¬
nam: quam incurrisset: si illud admisisset. Si uo
ab immico ĩuisibili uł uisibili ꝓuocatus: uł lesus:¬

Expanded text:
lies vestitum, sed vesti nudum. Si non exspoliaveris, declinasti a malo; sed non facies bonum, nisi nudum vestieris, et peregrinum palmam. Et nota quod est quidam declinandi a malo vita aequiritur. Si enim quis nulla occasione provocatus ad malum, a malo opere declinat, vitavit utique poenam quam incurrisset, si illud amisisset. Si vero ab inimico invisibili vel visibili provocatus vel laesus
Abbreviated transcription (Latin):
lescat .Qi. Dico: diu̾te a malo. inqͥre pacẽ. Et ne ex infir¬
uidetur ñ exaudire. s hoc facit: ut parcat.⁊ sanet
in sempit̾num. ⁊ aures eiꝰ sunt: in p̾ces eoꝵ. ut quod
te dicet malus. secure facio male: quia ñ suꝑ me st̃
ocħ domini. ad iustos d̃s attendit. me ñ uidet. Ido¬

Expanded text:
cat: Dico, diverte a malo, inquire pacem, et ne ex infirvidetur non exaudire, sed hoc facit ut sanet, et pariat in sempiternum; et aures ejus sunt in preces eorute dicit malus: Secure facio mala, quia non super me sunt oculi Domini; ad justos Deus attendit, me non videt. Id
Abbreviated transcription (Latin):
hicꝓetate. s ꝓp̃cipitationis audacia. quȩ ẽ tune. qñ
calor animi modestiam excedit. Ignorantias dic.
pecenta ignorant̃ facta facimꝰ emm:. que mala eẽ nes¬
dicit peccata: quȩ quasi in adolescentia gessit. scił an̾¬
quam de domo inqui pats .l. diaboli exiret. Dequĩo
dicitur: uos ex patre diabolo estis. Delic fa ignor antie
dicit  eaquę sunt in pariulis. uł quim ceutie¬

Expanded text:
etate, sed pro praecipitationis audacia, quae est tunc, quando color animi modestiam excedit. Ignorantias dicit peccata ignoranter facta; facimus enim quae mala esse nesdicit peccata, quae quasi in adolescentia gessit, scilicet antequam de domo iniqui patris, id est diaboli exiret, de quo dicitur: Vos ex patre diabolo estis . Delicta ignorantiae, dicit ea quae sunt in parvulis, qui vel origi
Abbreviated transcription (Latin):
uauit me: apusillammitate sp̃s. scił. qͣ supra dix̃
se turbatum. & tẽpestate .i. seditionib. Hec ẽ tempe¬
stas ni qͣ petrus clamabat: Me saluasti dico: Ilos ã
recipita dñe¬
cogitationes suas machi
unitas. ne malicia ha¬
beat effectum. horum

Expanded text:
mitate spiritus, qua supra dixit se turbatum, et tempestate, id est seditionibus. Haec tempestas in qua Petrus clamabat: Me salvasti; illos autem ecipita, Dcogitationes suas machinunitas, ne malitia habeat effectum. Horum
Abbreviated transcription (Latin):
malignantes. &x impios Uani sunt. qui de coucis re¬
b ae transitorus: laborant. Iimpir. sunt heretiqi. q̃ scͥp¬
turas sacras ꝑu̾tunt illi suꝑflua querunt. hii uenẽ¬
uosa. ut quasi diu̾sis erroꝵ telis uulnerent corda. Ma
lignantes sunt: qui pximis mala querunt. Pauabo¬
Ostenso quom ui

Expanded text:
sunt qui de caducis rebus et transitoriis laborant. Impii sunt haeretici, qui Scripturas sacras pervertunt. Illi superflua quaerunt, hi venenosa, ut quasi diversis errorum telis vulnerent corda Alcuin.. Malignantes sunt qui proximis mala agunt. Ostenso quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
es: & hoc ñ feceris: t̃ ibi sedist. si absens fecis. sec¬
stubicorde.qͣmuis ñ corꝑe. Id̾o ait. Non sedi cum con
qui ꝓuident beati fieri in transitoriis. que causa ẽ
omnium iniquoꝵ .i. mniquitatum. Aesidiceret Trac
iniqua. & si int̾ eos sim. Et qͥañsatis ẽ uitasse: addit

Expanded text:
es, et hoc non feceris, non ibi sedisti. Si absens feceris, sedisti ibi corde, quamvis non corpore. Ideo ait, non sedi cum consllis qui provident beati fieri in transitoriis, quae causa est omnium iniquorum, id est iniquitatum. Ac si diceret: Traciniqua, etsi inter eos sim. Et quia non satis est vitasse, addit
Abbreviated transcription (Latin):
uertam homines
sione peccoꝵ. qr con¬
fundit᷑ de pect̃is. qui ꝓ eis orat. basan enim: int̾p̃tat᷑
q̃i ip̃i saturabunt᷑. Anima sicca dicit. Expandi ma¬
nus meas ad te. aĩa m̃a sic̃ t̾ra sine aqͣ tͥ. anima plena
dicit. Nonsum sicut cet̾ homtnum. & comutam eos: qͥ
com̾tit᷑ d̾s. his qui ꝯfunduntur de pecc̃o. uł qui sic¬
q ymbrem gr̃e desid̾ant. & scd̃m hoc seqͥtur: conu̾tar
in ꝓfund̾ maris .i. ad cos qui erant etiã desꝑatissimi.¬

Expanded text:
vertam homines sione peccatorum, quia confunditur de peccatis qui pro eis orat. Basan enim interpretatur quoniam ipsi saturabuntur . Anima sicca dicit: Expandi manus meas ad te, anima mea sicut terra sine aqua tibi . Anima plena dicit: Non sum sicut caeteri hominum . Et convertam eos qui convertitur Deus his qui confunduntur de peccato, vel qui sicci imbrem gratiae desiderant. Et secundum hoc sequitur: convertar in profundum maris, id es
Abbreviated transcription (Latin):
saluos faciendi. Cõmendat hic gr̃am. qr nullus sal¬
uus: nͥ ꝑ ipsum. saluos facit: quos tñ ñ ẽ mirũ mori:
cũ etiã: dñi dm̃ fuit exitꝰ mortis. & hoc ẽ. Ip̃e est d̾s:
saluos faciendi.s. id̃o ne. dicas. cur gͦ morim᷑ : potius
patient̾ fer mortẽ. uł ñ indigneris: si morieris. qr
alius: qͣm mortis. q̃nos liberat. uoluntate tñ mortu¬
us est: ne homo tim̃et mortẽ. uł licet sit auctor sa
rectio qua a morte exiuit. sle aut̃ mala ꝑtinatium

Expanded text:
salvos faciet. Commendat hic gratiam, quia nullus salvus, nisi per eum. Salvos facit, quos tamen non est mirum mori, cum Domini Domini fuerit exitus mortis, et hoc est, ipse est Deus salvos faciendi. Sed ne dicas, cur ergo morimur? potius patienter fer mortem, non indigneris si morieris, quialius fuit quam mortis, qua nos liberat. Voluntate tamen mortuus est, ne homo timeret mortem. Et licet sit auctor salis, id est resurrectio qua a morte exivit. Ne autem mala pertinacium
Abbreviated transcription (Latin):
lis in xp̃o lac potum
dedi uob̃ ñ elcam. qͦs signiticabant illi qͥ dñm uenien¬
Non legistis ex ore infantiũ. ⁊ c̃. benc aut̃ ñ ait fecisti.
s ꝑfecisti. Ex his euĩ: ꝑficit deus laudẽ. qr si soli per¬
fect eẽnt in eccłiis: non ita consuleret᷑ humano ge¬
ueri. sicut nunc. cum ⁊̃ minimi: ñdũ capaces cogniti¬
onis rerum sp̃ualium atq et̾narum. nuitriuntur fi¬
de tẽporalis historie. & dm laudant. oe ẽ sens: ꝑ fecisti
ab incipientib p̾dicaris. & hoc fecisti:. ꝓpt̃ immicos tuo ᷤ
destruendos. & ut destruas inimicũ & ultorẽ. uł defen¬
sorem alia litt̾a. Inimiq sunt genalit̾ om nes. qui dis¬
pensationi ꝑ crucifixum facte contͣria dicunt. defenso

Expanded text:
risto, lac potum dedi vobis, non escam . Quos significabant illi, quNon legistis: Ex ore infantium, etc. Bene autem, non ait fecisti, sed perfecisti. Ex his enim perfecit Deus laudem, quia, si soli perfecti essent in Ecclesiis, non ita consulerent humano generi, sicut nunc cum etiam nemini nondum capaces cognitionis rerum spiritualium atque aeternarum nutriuntur fide temporalis historiae, et Deum laudant. Et est sensus: Perfecisti dicaris, et hoc fecisti propter inimicos tuos destruendos, et ut destruas inimicum et ultorem vel defensorem. Alia littera. Aug. Inimici sunt generaliter omnes, qui dispensationi per crucifixum factae contraria dicunt. Defenso
Abbreviated transcription (Latin):
.s. homines claritate di ꝯspicui. Occidens uͦ sunt
qͥb occidit sol tusticiȩ .i. mali. deserti montes: sunt
falli p̃dicatores. suꝑbi. hetic. qui locum montium
usurpant. s a uitate di sunt deserq. qͥb d̾s p̾sens
deest ab oriente .i. abonis. neq ab. occid̾ .i. a malis.

Expanded text:
, scilicet homines claritate Dei conspicui; Occidens vero, sunt quibus occidit sol justitiae, id est mali. Deserti montes sunt falsi praedicatores, superbi haeretici, qui locum montium usurpant; sed a veritate Dei sunt deserti, quibus Deus praesens deest ab oriente, id est a bonis; neque ab occidente, id est a malis.
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Et qͥd inde: Et
calicem .i. legẽ: ex hoc:
hunc gentilẽ. in quẽ
ẽ. & ꝑ hoc constat quia
illum humiliat. hunc¬
exaltat. & licet meli¬
ñ est exinanita. apud
iudeos. quia carnalia.
saeramenta apudeos¬
remanserunt. & bibent ex eo mixto .i. de fece figu
miles peccatores. alii. fecem.s. suꝑbi pec̃c̃ores. Om̃s¬
bibent. s seorsum.

Expanded text:
rum. Et quid inde? Et calicem, id est legem. Ex hoc, hunc, gentilem, in quem Et per hoc constat, quia illum humiliat, exaltat. Et licet inclin est exinanita apud Judaeos, quia carnalia sacramenta apud Juremanserunt; et bibent ex eo misto, id est de faece figurmiles peccatores, alii faecem, scilicet sbibent, sed seorsum.
Abbreviated transcription (Latin):
luntatem. Nam &e sortes miserunt apłi. quando u¬
s electus est de illis duob unus diuino iudicio. De
duob consultus ẽ łs. quẽ nã illoꝵ ipse uellet. &
cecidit sors: suꝑ inathiam. Sors gͦ hic accipit᷑. qͣn¬
tum ego estimo: gr̃a di. quȩ sine meritis: quosuub
eligit. & hoc ẽ. in manib tuis sunt sortes mee .i. gra¬
tuita mea electio. quia de di uoluntate: & iusticia
occulta: uenit electio mea. uł scd̾m aliã litt̾am. In

Expanded text:
luntatem. Nam et sortes miserunt apostoli, quando Juluntatem. Nam et sortes miserunt apostoli, quando Jused electus est de illis duobus unus judicio divino; de duobus consultus est Deus quemnam illorum ipse vellet, et cecidit sors super Mathiam. Sors ergo hic accipitur quantum existimo ego, gratia Dei, quae sine meritis quos vult eligit. Et hoc est, in manibus tuis sunt sortes meae, id est gratuita mea electio, quia Dei voluntate et justitia occulta venit electio mea. Vel, secundum aliam litteram, in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ in homine. sucħ
salubriꝰ. nichil se¬
curiꝰ est. qm sꝑare i domino. Quia maledictꝰ omis:
qui spem suam ponit in homine. Si enĩ attendis ho¬
minẽ. & ex illo uis pendere spem tuam: adhuc lac
estoadmensam. ubi ualidiori cibo pascaris. Iõo for¬
te pmisit te ds: incidere in malum hominẽ: quem
bonum putabas: ut in ubere quasi mat̾no: ama¬
ritudinẽ inuenires⁊ ea offensione repellereris. &
enun hec nutrices mãmotrectis. ut aliqua amara
ponant inpapillis siuis. quib paruuli offensi ab
ubere resiliant. ⁊ ad mensam inhient. Dicit gͦ tan¬
fallimur. &e dixidñs. tu. non homo quisqͣm. es d̾s m̃s
quia non mutabilis es. son enĩ ꝓficis. uł deficis. ut
homo. Non ꝓficis. quia ꝑfectus. slon deficis: qͥa ģt̾nus.
ñ hominum .i. in potestate tua. atq noticia: sunt
sortes Idest causa &e ordo electionis hominib occul¬
tus. Non enĩ iudeo: cur me de impiis elegisti. Et
electionis: apud te ẽ. Egotam̃: quẽ hoc latet: ad tu¬

Expanded text:
non in homine. Nihil salubrius, nihil securius est quam sperare in Domino, quia, maledictus omnis qui spem suam ponit in homine. Hier. Si enim attendis hominem, et ex illo vis pendere spem tuam adhuc lacteesto ad mensam, ubi validiori cibo pascaris. Ideo forte permisit te Deus incidere in malum hominem quem bonum putabas, ut in ubere quasi materno amaritudinem invenires, et ea offensione repellereris, etenim nutrices haec mammotreptis, ut aliqua amara ponant in papillis suis, quibus offensi parvuli ab ubere resiliant et ad mensam veniant. Dic ergo tanfallimur. Et, dixi, Domino, tu, non homo quisquam Deus meus es quia non mutabilis es. Vel, non enim proficis, vel deficis, ut homo non proficis, quia perfectus; non deficis, quia aeternusnon hominum, id est in potestate tua, atque notitia tua sunt sortes tus. Non enim video cur me elegisti de impiis. Et ltus ordo electionis apud te est, ego tamen quem hoc latet, ad tu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: qd̾ consilio gerit᷑
siliati sunt acciꝑe
ret eis annna mea. qͣm ne mors
liberet: consilium
fecerunt: quo mori ñ sinerent:
ego quid contra

Expanded text:
est quod consilio geritur siliati sunt acciperret eis anima mea, quam ne mors liberet, consilium fecerunt, quo mori non sinerent. Sed ego quid contra
Abbreviated transcription (Latin):
i sp̃ualis: & hoc ẽ: qd̾ ait. Dum appropiant. &c̃. Scd̾m
aliam sertentiã de futo. siciunge. Dñs ꝓteget me in
& hoc ẽ. qd̾ att. Dum appropiant. ⁊ c̃. Ordo u̾boꝵ tał.
Nocentes. uoto suo scił: & si non effectu. infirmatist̃
& cecid̾unt. & hoc: dum appropiant. Bene hoc dic̃:
quia iam i seipso eos sentit. appropiant dico. suꝑer.
d̾s in melius. ut scił maledico dente. ñ me. sicut uo¬
lebant: s carnalia desid̾ia consumant. Uñ. subdit.
ut edant carnes meas & ẽ hic: ut: effechuum. uel
consecutiuum. ñ affectiuum. qͥa ñ ipsi hoc affectu:
appropiant. s de illis: consilio di efficitur: ut ñ le¬
dant animam: s carnes edant .i. carnales consci¬

Expanded text:
itualis. Et hoc est quod ait, dum appropiant, etc. Secundum aliam sententiam de futuro sic junge, Dominus proteget me in Et hoc est quod ait, dum appropiant, etc. Ordo verborum talis; nocentes, voto suo scilicet, et si non effectu, infirmati sunt, et ceciderunt; et hoc, dum appropiant. Gl. int. Bene hoc dicit, quia jam in se ipso eos sentit. Appropiant dico, super mDeus in melius, ut scilicet maledico dente, non me sicut volebant, sed carnalia desideria consumant. Unde subdit, ut edant carnes meas. Et est hic ut effectivum vel consecutivum, non affectivum, quia non ipsi hoc affectu appropiant, sed de illis consilio Dei efficitur, ut non animam laedant, sed carnes edant, id est carnales conc
Abbreviated transcription (Latin):
quam cogito ego
pccii. Cum aut̃ de¬
berer dic̾e neutralit̾
unum petii. dixit¬
unam pctii. utens
adiectiuo femim

Expanded text:
quam cogito, Ego petii. Cum auteberet dicere neutraliter, unum petii, dixunam petii, utens adjectivo femini
Abbreviated transcription (Latin):
solite nime eos qͥ occidunt corpꝰ. Quidgͦ nob̾ faciunt
mali Possunt tollere spem: possunt auferre quod
ñuincitur quidat: sic ñ aufertur qd̾dat. Nongꝰ ⁊
meamus nsi dñm. quieqͥd aliud fremat. qͥoqͥd aliud
suꝑbiat cont᷑ nos:. sĩ tuneainus. &̾ dum in ali appro¬

Expanded text:
s qui corpus occidunt . Hier. Quid ergo nobis faciunt mali? possunt auferre spem? possunt tollere quod non vincitur qui dat, sic non aufertur quod donat. Non ergo timeamus nisi Dominum. Quidquid alius fremat, quidquid alius superbiat contra nos, non timea
Abbreviated transcription (Latin):
consequenter ex u̾bis di
pueniunt. Uoxẽ eccłiȩ¬
fiducia oro: quia ds lo
xp̃o ꝓmisit. Quid: quod
leticie michi cedat. sic:

Expanded text:
consequenter ex verbis Dei veniunt. Vox est Ecclefiducia oro, quia Deus lto promisit. Quid? quod laetitiae mihi cedat, sic,
Abbreviated transcription (Latin):
tas ungi ñ indiguerit. s hoc dicit. qr homo ille deus
ẽ. qui scd̃m qd̾ homo: unctus ẽ. scd̃m qd d̃s: ungens.
bis ponit᷑ ds. ꝓpatre & filio. & in greco. alt̾ est uocati¬
uus. alt̾ est nominatiuus. Iste uͭ unctus: est ille la¬
pis .i. ꝑ illum lapid̾e sig̾catus:. quẽ iacob unxit eri¬
gens in tytulum. ⁊ effundens oleum desuꝑ. ꝑ hoc aũ
qd̃ dicit. eum unctum: regẽ oe sacerdotẽ eum ẽẽ sig̾c.
in cuiꝰ figura: inuet̾ testam̃to. reges ⁊ sac̾dotes. unge¬
bantur. cunxit dico: oleo sp̃uali. oleo dico: letitiȩ. pro
puritate conscientie .i. plenitudine gr̃ȩ. & hoc: ꝑ̃con
effluerer. einãq. sp̃s ñ est datus ad mensuram.
in quo habitat plenitudo diuinitatis: corꝑaliter.
&e de plenitudine eiꝰ nos om̃s accepimus. Nirra¬

Expanded text:
itas ungi non indiguerit; sed hoc dicit, quia homo ille Deus est, qui secundum quod homo unctus est, secundum quod Deus ungens. Bis ponitur Deus pro Patre et Filio, et in Graeco aperte alter vocativus est, alter nominativus est. Iste vero unctus est ille lapis, id est per illum lapidem significatus, quem Jacob unxit erigens in titulum, et effundens oleum desuper . Per hoc autem quod dicit eum unctum, regem et sacerdotem eum esse significat, in cujus figura in Veteri Testamento reges et sacerdotes ungebantur . Unxit dico oleo spirituali. Oleo dico laetitiae pro puritate conscientiae et plenitudine gratiae. Et hoc praeefflueret. Ei namque spiritus non est datus ad mensuram , in quo habitat plenitudo divinitatis corporaliter , et de plenitudine ejus nos omnes accepimus . VER
Abbreviated transcription (Latin):
uere d̾m amat. ubi: in syon .i. in celesti patria. ubi mͦ
sumus spe. & id̾o cantamus non in babylone: ub suᷤ¬
spendimus organa. Et est sens. Illos decet laudare
de. qui uł mente. uł re. sunt in syon. Non est enĩ spe¬
ciosa laus in ore pecc̃oris. & uotum .i. aĩa ce corpꝰ ĩmor¬
uouemts: bene oꝑaudo ce cogitando. Ibi reddemus:
ꝓ utroꝙ d̾m laudando. Nota. qd̾ patͥa celestis ẽ syon.
ead̾e. ẽ ierłm. Et u̾e reddet᷑.¬

Expanded text:
vere Deum amat. Ubi? In Sion, id est in coelesti patria, ubi modo vere Deum amat. Ubi? In Sion, id est in coelesti patria, ubi modo sumus spe. Aug. Et ideo cantamus non in Babylone, ubi suspendimus organa. Et est sensus: Illos decet laudare te qui vel mente, vel re sunt in Sion. Non enim est speciosa laus in ore peccatoris . Et votum, id est anima et corpus morvovemus bene operando et cogitando, ibi reddemus pro utroque Deum laudando. Nota quod patria coelestis est Sion, eadem est Jerusalem. Et vere reddet
Abbreviated transcription (Latin):
.Lxx. annoꝵ licentiã &e facultate̾ reu̾tendi habuert̃
cyro ꝑmittente. & eisdẽ septuaginta cõpletis: plene
redierunt iħu duce. Ita ⁊ nob̃ante finẽ septenarii
huiꝰ ꝑegrinationis: ꝑ xp̃m redeundi lib̾tas nob est
p̃scita. cuiꝰ morte redempti sumꝰ. iam scd̃m animas.
&e spe lib̾ati s cõpleto septenario uitȩ huiꝰ: plene libi
crimus in utroq homine głosi. Uñ ẽccłia miserias &¬
li: iam adepta ꝑ xp̃i passionẽ facultate redeundi. &
ita spe gaudens: cantat alła. S quia adhuc mole cor¬
rupte carnis p̃mitur: latroniunq insidias patitut:
post alła. restat tractus: laudate. quia ad huc longis
ale cum alła cantamus. laboriosa uia gradientes:
&̾ id̃o. dolentes in re: s gaudentes in spe. In sabbato
uͦ malbis: quasi finita septuagesima hui captiuita
tionis stola. qua in futo glorificabim᷑. Nunc uͦ quasi
ex parte lib̾ati: &e spe leq quasi de babylone redeun¬
tes: cantamus: o d̃s̃ te decet hymniꝰ. quẽ cantat qui

Expanded text:
 annorum licentiam et facultatem revertendi habuerunt, Cyro permittente; et eisdem septuaginta annis completis plene redierunt, Jesu duce; ita et nobis ante finem septenarii hujus peregrinationis per Jesum libertas redeundi est ita, cujus morte redempti sumus, jam secundum animas et spe liberati. Sed completo septenario hujus vitae plene liberi erimus, utroque homine gloriosi. Unde et Ecclesia miserias li jam adepta per Christi passionem facultate redeundi, et ita spe gaudens, cantat Alleluia. Sed, quia adhuc mole corruptae carnis premitur, latronumque insidias patitur, post alleluia restat tractus, Laudate, quia adhuc longis tale cum alleluia cantamus, laboriosa via gradientes. Et ideo dolentes in re, sed gaudentes in spe. In Sabbato vero in Albis quasi finita septuagesima hujus captivitattionis stola, qua in futuro glorificabimur. Nunc vero quasi ex parte liberati, et spe laeti, quasi de Babylone redeuntes cantamus; O Deus, te decet hymnus quem cantat. qui
Abbreviated transcription (Latin):
ibi. Spes omiũ. fi. In uoce gͦ reu̾tentium: ꝓpħa lecꝰ:
agesima mentionẽ fecimus: sciendũ ẽ: tres septuage¬
simas in scã eccłia memorari. unã significatã. & duaᷤᷤ
ma captiuitatis iudaicȩ. alt̾a: in rep̾sentatione ob¬
seruatur ab eccłia. quȩ incipit a circũdederunt me.
& t̾minatur sabb̃o in albis. quã obseruat eccłia: in
rep̃sentatione sp̃ualis nr̃e captiuitatis. qͣ captiui te

Expanded text:
ibi spes omnium. In voce ergo revertentium, Propheta laetus ibi spes omnium. In voce ergo revertentium, Propheta laetus agesima mentionem fecimus, sciendum est tres septuagesimas in sancta Ecclesia memorari, unam significatam, et duas ma captivitatis Judaicae, altera in repraesentatione observatur ab Ecclesia, quae incipit a circumdederunt me, et terminatur in Sabbato in Albis, quam observat Ecclesia in repraesentatione spiritualis nostrae c
Abbreviated transcription (Latin):
migrationis .i. qui transinigrauit de oelo ad t̾ram. de
ꝑfectione ad confusionẽ. uł de u̾bo ꝑegrinationis.
.i. de ppło ꝑegrinante: ꝑ illud u̾bum: eritis sicut. dii.
Canticũ dico. habitum. cũ inciꝑent mente ꝓficisq de¬
qui incipit ainare. quia caritas: facit. ciuẽ ierłm.
cupiditas: babylonis. Et si gͦ corpore ꝑmixti: desi¬
deriosunt seꝑati. & hoc canticũ. ieremiȩ c̃. & aggei.
illos qui dicunt: ñra conu̾satio incelis: Aggeus.: festꝰ¬
tes. qui in reliquiis cogitatiomĩ. diem festũ agunt
dño. Erechiel: roborauit me dñs. & sig̾rat illos. q
tauerunt reditũ in ierłm. in qͦ tñ intellexerunt sp̃r¬
alem lib̾ationẽ. de qͣ potissimũ gaudebant. Inten¬
tio ꝓpħȩ ẽ. nos consolari in hocexilio: nequis desꝑet.
quia certificat reditum. & ꝑ quẽ fiat. & que diuitiȩ
sint reu̾sis. Modꝰ. Biꝑtitꝰ est p̃s. Primo: affirmat re¬
ditum &e p̃catur. Scd̾o. laudes dei & uirtutes descͥbit

Expanded text:
migratione, id est qui transmigravit de coelo ad terram, de perfectione ad confusionem; vel de verbo peregrinationis, id est de populo peregrinante per illud verbum: Eritis sicut dii. Canticum qui incipit amare. Charitas facit civem Jerusalem; cupiditas Babylonis. Et si ergo corpore permisti, desiderio sunt separati. Et hoc canticum est Jeremiae et Aggei. eos, qui dicunt: Nostra conversatio in coelis est. Aggoeus, festtes, qui in reliquiis cogitationum diem festum agunt Domino; Ezechiel, roboravit me Dominus, et significat illos, qui n quo intellexerunt spiritualem liberationem, de qua potissimum gaudebant. Intentio prophetae est nos consolari in hoc exsilio, ne quis desperet, quia certificat reditum, et per quem fiat, et quae divitiae sint reversis. Modus. Bipartitus est psalmus. Primo affirmat reditum et precatur, secundo laudes Dei et virtutes describit,