comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa ereauit. habet em̃ ds in scipo abscondita
quoꝵ dam factoꝵ causas. qͣs. reb ꝯditis ñ inser¬
uit. easq implet. ñ illo oꝑe ꝓuidentiȩ qͦ nat᷑as
sustituitut sint. s eo. quo illas ãministrat: ut
uoluit. qͣs ut uoluit. ꝯdidit. Ibi ẽ &e gr̃a ꝑ qͣm
salui sunt pecc̃ores. Non enĩ ꝑ naturam uicio
deprauatã. s ꝑ digr̃am homo restauratur. Ip¬
terea mnyft̾ium gr̃e huiꝰ absconditũ dixit. ñ in
mundo in qͦst̃ abscondite rationales cause om¬
nium rerũ. quȩ naturalit̾ fiunt: sicut abscon¬
ditus erat leui in lumbis abrahȩ. q̃n decimatus
nat᷑alit̃ fiunt. ut qd̾ deosse uiri dormientis:
inulier facta ẽ. & in locum costȩ. ñ costa: s caro
supplera est. Non hũit hos pͥma rerum conditio.
ut femina ex eosic fieret. s tm̃ hoc hũit. qr sic
ficri posset. ne contͣ causas quas uoluntate in¬
stituit: mutabili uoluntate. aliquid fac̾et. Id̃oq
absconditũ erat in do quid fieret. Si o cause¬

Expanded text:
In Deo. Habet enim Deus in seipso absconditas quorumdam factorum causas, quas rebus conditis non inseruit, easque implet, non illo opere providentiae, quo naturas substituit ut sint, sed eo quo illas administrat ut voluerit, quas, ut voluit, condidit. Ibi est et gratia per quam salvi fiunt peccatores. Non enidepravatam, sed per Dei gratiam restauratur. Propterea mysterium gratiae absconditum dixit, non in mundo in quo absconditae sunt rationales causae omnium rerum quae naturaliter fiunt, sicut absconditus erat Levi in lumbis Abrahae, quando decimatus naturaliter fiunt, ut quod de osse viri dormientis mulier facta est, et in locum costae non costa, sed caro suppleta est. Non habuit hoc prima rerum conditio ut femina ex eo sic fieret, sed tantum hoc habuit, quia sic fieri posset, ne contra causas quas voluntate instituit, mutabili voluntate aliquid faceret. Ideoque absconditum erat in Deo quod fieret. Augus
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c .s ꝯcipit᷑. uagit infans in presepio. s ab
anglis laudat᷑ incȩlo. herodes ꝑsequit᷑ s ma¬
giadorant ignorant pharisei s stella demon¬
strat. baptitatur a seruo. s uox tonantis pa¬
tris audit᷑. timet pati s sponte ad passionẽ
uenit. uult transterri calicem. s petrũ quicali¬
cemtimebat accusat. Quid bac uarietate distic¬
tiplex. multas spccies & formas habens. quã
pͥncipes & potestates ꝑ eccłiam agnouerunt
pnato que sit. dispen. sacra. hoe n mutat᷑. Sacͣ¬

Expanded text:
sed concipitur; vagit infans in praesepio, sed ab angelis laudatur in coelo; Herodes persequitur, sed magi adorant; ignorant Pharisaei, sed stella demonstrat; baptizatur a servo, sed vox tonantis Patris auditur; timet pati, sed sponte ad passionem venit; vult transferri calicem, sed Petrum qui calicem timebat accusat. Quid hac veritate districasi multiplex multas species et formas 168 habens, quam principes et potestates per Ecclesiam agnoverunt. Vel ita: quae sit dispensa
Abbreviated transcription (Latin):
magnum de do patre dici. si for¬
ma serui maior ẽ: qua maiores¬
MIG udentur angłi. ñ recte cogitaᷤ.
nec attendis: quẽ locum habe¬
AlETat in reb humana natura:
quȩ condita est adymaginẽ¬
cũ xp̃e dicebat: pat̾ maior me ẽ: qui ñ carni
sue solũ. s etiã menti: qͣm gerebat humanȩ:
deum patrem p̃ferebat. quȩ tota: sine dubio
forma agnoscitur serui. qm̃ seruit tota crea¬

Expanded text:
magnum de Deo Patre dici, si forma servi major est, qua majorestur et angeli; non recte cogitas, nec attendis quem habelocum in rebus humana natura, quae condita est ad imaginecum Christus dicebat: Pater major me est ; qui non carni suae solum, sed etiam menti quam gerebat humanae Deum patrem praeferebat, quae sine dubio forma agnoscitur servi, quoniam servit tota crea
Abbreviated transcription (Latin):
um
subiecta ei. s tñ: pars ꝓpħiȩ iam
impleta ẽ. qr uidemus eum. ⁊c̾. in
quoconstat: qd cõplebitur alia
& id̾o. ne doleatis de adu̾sis. eum¬
inqͣm. qui modico minoratꝰ est
uatorem. & coronatum gła &e ho¬
tam incipit ostend̾e. ñ ꝓ potentra
enda. s ꝓ dilectione qua dilexit noͨ.

Expanded text:
us subjecta ei, sed tamen pars prophetiae jam impleta est, quia videmus eum, etc., in constat quod complebitur alia, et ideo nec doleatis de adversis. Einquam, qui modico minoratus est vatorem, et coronatum gloria et hojam incipit ostendere non pro potentia enda esse, sed pro dilectione qua dilexit nos,
Abbreviated transcription (Latin):
ruit. ipse gustaret mort̾e. ꝓprie dixit: gusta¬
ret. quia amara ẽ mors. uł qr eito transiit. bre
mortẽ redempti sunt.⁊ saluati. Uł ꝓ om̃ib
hominib: gen̾alit̾ mortuus ẽ. qr om̃ib p̃ci¬
est. Et si .n om̃sñ credunt: ipse tñ. qd̾ suum ẽ.¬

Expanded text:
ruit, ipse gustaret, proprie dixit gustaret, quia amara est mors, vel quia cito transiit. Chrmortem redempti sunt et salvati. Vel pro omnibus hominibus, generaliter mortuus est, quia omnibus pretiest. Et si enim omnes non credunt, ipse tamen quod suum e
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptura dicit: omnia subiecisti¬
subiecta sunt e. & ido: congrue
supͣdixit. orbem futurum subrec¬
tum. e hoc ẽ qd̾att. Nunc autẽ¬
&e si scriptura dicat: omnia: tamĩr.
nec dum uidemus omĩa subiecta
ei. uoluntate. que subicienda st̃.
cotidie enĩ aliqui subiciuntur ei.
s ñ om̃s. qui subieiendi sunt: su¬
bicientur: donec inuidicio. Distin¬
gue cũait. ncħ dimisit ñ subiec¬
tum: hic: uniu̾salem subiectionẽ:¬

Expanded text:
Scriptura dicit, omnia subjecistsubjecta sunt ei. Et ideo congrue supra dixit orbem futurum subjectum. Et hoc est quod ait, nunc auteEtsi Scriptura dicat omnia, tamen necdum videmus omnia sabjecta i voluntate quae subjicienda sunt. Quotidie enim aliqui subjiciuntur ei, sed non omnes qui subjiciendi sunt sicientur, donec in judicio. Distingue cum ait, nihil dimisit non subjectum. Hic universalem subjectione
Abbreviated transcription (Latin):
angłos. ita dictum esse
accipiemus quia pacẽ¬
ẽ. sicut eam d̾s nouit.
necnos sic possumus nosse. nec ulli angłi. Su¬
ꝑat enĩ omnẽ intellectum: p̃ter suũ. & ẽ sensus.
opꝰ est. custodiat corda ur̃a ⁊ intelligentias ur̃as
it a ut extra ipsum nicħ intelligatis uł appeta¬
tis. Nota. qd̾ p̃misit de assiduitate. & uigilantia
orationis. & post subdit de custodia pacis. qꝑ
adhibita assiduitate orationis. tunc demum
pax custodiat corda in xp̃o. hoc id̾o dicit: qͥa¬
qui cum do hñt pacẽ: non timent mentẽ ad¬

Expanded text:
angelos, ita dictum esse accepimus, quia paceest, sicut eam Deus novit, nec nos sic eam possumus nosse, nec ulli angeli, superat enim omnem intellectum praeter suum. Et est sensus: opus est. Custodiat corda vestra, et intelligentias vesita ut extra ipsum nihil intelligatis vel appetatis. Nota quod praemisit de assiduitate et vigilantia orationis. Et post subdit de custodia pacis, quia adhibita assiduitate orationis, tunc demum pax custodit corda in Christo. Hoc ideo dicit, qui cum Deo habent pacem, non timent mentem ad
Abbreviated transcription (Latin):
& hoc: magnitione omnns¬
dens sit. ut hoc m̃ito cog¬
sũtui. & gras ago in orõnib
habitis de hoc: ut cõmuni
ne boni etͥni. ut illud ex
lius: cum cognitione fiat
bonitatis .i. ut talimente
oꝑetur: ut in futurum expec¬
tet p̾mium ip̃m xp̃m non
retributionẽ temporaliũ:¬
oro: qr gaudium magnum
guit. s etiam extra in oꝑe
manifestata ẽ hac scił. qr¬

Expanded text:
 hoc, In agnitione omnisdens sit, hoc merito cogsum tui, et gratias ago in orationibus habitis de hoc, ut communicne boni aeterni, ut illud explius cum cognitione fiat bonitatis, id est ut tali mente operetur, ut in futurum exspectet praemium ipsum Christum, non retributionem temporaliuoro, quia gaudium magnum guit, sed etiam extra in opere manifestata est, hac sci
Abbreviated transcription (Latin):
licet. Habens inquam
fiduciam imꝑandi. ꝓpt̾
caritatem. meam. uł tuã
magis obsecro.cum sis
talis. uita & etate. ut e¬
go paulus.qui senex sũ.
oe ido non imꝑo tib. s
obsecro. Uñ. supra. Senio¬
rem ne increpauis. s ob¬
secra ut patrem. Nunc
non solum autẽ senex:
moueri. Obsecro inꝗͣ
tollendo. Nunc aut̃.¬

Expanded text:
licet tibi. Habens, inquam, fiduciam imperandi propter charitatem meam, vel tuam, magis obsecro cum sis talis, vita et aetate: ut ego Paulus qui senex sum, et ideo non impero tibi, sed obsecro. Unde supra: Seniorem ne increpaveris, sed obsecra ut patrem . Nuncnon solum autem senex, moveri. Obsecro, inqutollendo, nunc aut
Abbreviated transcription (Latin):
li. Adu̾sus tales. nob̾ est lucta. qͥ sunt rectores¬
hortatur apłe: ut ñ cont᷑ hoĩem malũ. ĩmo pillo
s contͣ diabolum qui cũ illo oꝑat᷑. & in illo orem.
&e quieqͥd possumꝰ faciam̃. ut diabosꝰ expellat᷑.
& angłi eius. ⁊ homines lib̾entur. Ipĩenrm de¬

Expanded text:
ves coeli. Adversus tales nobis est lucta qui sunt rectoreshortatur Apostolus, ut non contra hominem malum, imo pro illo, sed contra diabolum qui cum illo operatur et in illo, oremus; et quidquid possumus faciamus, ut diabolus expellatur et angeli ejus, et homines liberentur. Ipsi enim d
Abbreviated transcription (Latin):
qui cẽ suꝑ hos possunt.
qui alus p̾sunt. Cercum
ẽ enĩ qr exicia famulis
di. auctore diabolo irro¬
gantur. siue ꝑse: siue ꝑ
altitudo grandis ẽ. Dico.
qd̾ colluctatio ẽ uob̾adũ¬
sus demones qͥ utiq tim̃¬
di sunt qr mundanosre
rectores mundi dicit.qͥa
ip̃i regunt dilectores mnũ¬
di. Non enĩ regunt min¬
dum qͥ ostat ex celo & t̾ra.
s mundũ pecc̃ores dicit.
de qͦ alibi. & mundꝰ eum
ñ eognouit. Talem mun¬
dumalli regunt: contra
quos habemꝰ ꝑpetuas
hoĩes importunos. illi
faciunt. Instigant enĩ
&e inflãmant eos.⁊ tan¬
3: qͣmuasa sua mouent. ⁊ uelut
organa tangunt. contra eos habemus occul¬
tam luctam. ad qͣm nos armat apłc. st ne
putarent᷑ demones hunc uisibilẽ mund̾u reg̾e:
subdit. quid noĩe mundi intellexit .s. tenebrax¬

Expanded text:
qui etiam super hos possunt, qui aliis praesunt. Certum est enim quia exitia famulis Dei a diabolo irrogantur, sive per se sive per altitudo grandis est. Dico quod colluctatio est vobis adversus daemones, qui itaque timendi sunt, quia mundanos rerectores mundi dicit, quia ipsi regunt dilectores mundi. Non enim regunt mundum qui constat ex coelo et terra, sed mundum peccatores dicit. De quo alibi: Et mundus eum non cognovit . Talem mundum illi regunt contra quos habemus perpetuas homines importunos, illi facet inflammant illos et tanquam vasa sua movent, et velut organa tangunt. Contra illos habemus occultam luctam, ad quam nos armat Apostolus. Te putentur daemones hunc visibilem mundum regere, subdit quid nomine mundi intellexerit: Tenebra
Abbreviated transcription (Latin):
uentium. Et uoꝰ pa¬
tres. nolite ꝑuocare
filios ur̃os ad iracun¬
diam. qr sie legẽ non
custodient. In ira em̃¬
nemo agnoseit: quid
sit utile. s educate il¬
los dũ pueri fc̃: ne le¬
gẽ ꝯtẽpnant. in disci¬
plina uerboꝵ & coriee¬
tione u̾berum. ut ꝓfi¬
ciant in reb domini.
Los aut̃ serur obedi¬
lib & bonis. s &̃ carna¬
lib Seruitꝰ cepit ex
pecc̃o Prima enĩ ser¬
uitutis causa: pecc̃m
G̃. ut homo. hõi uin¬
culo ꝯditionis subde¬
tur. qd non fuit: nͥ do
iudicante. apd quem
ñ ẽ inqͥtas. & nouit
diu̾sas penas m̾itis.
distͥbuere delinq̃ntiũ.
Obedite inqͣm. cũ timo
facuit filui. & tremore.
qd̾ seruoꝵ ẽ. & hoc. in
simplicite cordis ur̃i.
ut sic̃ ostenditis extͣ.
sic sit in uoluntãte ue¬
stra. ut si ñ potestis
a dñs lib̾i fierr: lib̾e
qͦ dammꝰ facit seruitu¬
dem. qui seruit ñ tuno¬
te sub dolo. s fideli
dilectione. donec tñ¬
seat iniquitas. & oĩs
euacuet᷑ potestas.

Expanded text:
ventium. Et vos patres nolite provocare filios ad iracundiam, quia sic legem non custodient. In ira enim agnoscit 176 quid sit utile. Sed educate illos, dum pueri sunt, ne legem contemnant, in disciplina verborum et correctione verberum, ut proficiant in rebus Domini. Vos autem servi, obedilibus et bonis, sed etiam carnalibus. Servitus coepit ex peccato; prima enim servitutis causa peccatum est, ut homo homini vinculis conditionis subderetur: quod non fuit nisi Deo judicante, apud quem non est iniquitas; et novit diversas poenas meritis distribuere delinquentium. Obedite inquam, cum timore, faciunt filii; et tremore, quod servorum. Et hoc in simplicitate cordis vestri, ut sicut ostenditis extra, sic sit in voluntate vestra, ut si non potestis a domino liberi fieri, libequodammodo facit servitutem qui servit non timore subdolo, sed fideli dilectione, donec transeat iniquitas, et omnis evacuetur potestas.
Abbreviated transcription (Latin):
ciȩ: & quoꝵ instinctu uicia carnis contra nos se¬
uiunt. tc facile suꝑare pot̾imus: om̃s ministͦs
illoꝵ. Suꝑato enĩ principe: exertitꝰ facile fuga¬
tur. sic̃ ex libro udith oftendit᷑. ubi narrat᷑. qd
oloferne pͥncipe militiȩ int̾empto: multitudo
tales hostes habemus.
&e de tanta re. ꝓpt̾ea ac
cipite contra eos. arma¬
turã dĩ.i. qua d̃s suos
ut possitis

Expanded text:
contra nos saeviunt, tunc facile superare poterimus omnes ministros illorum. Superato enim principe exercitus facile fugatur, sicut ex libro Judith ostenditur, ubi narratur quod Holopherne principe militiae interempto, multitudo tales hostes habemus et de tanta re, propterea cipite contra eos armaturam Dei, id est qua Deus suos ut possitis
Abbreviated transcription (Latin):
& in potentia iurtutis
eiꝰ. qr ip̃e dat potentẽ
uirtutẽ: pugnare uolen¬
tib. & utiq ita debetis
confortari. Induite uos
possitis stare firmi. adu̾¬
sus insidias diaboli. qͥa
ex occulto: molit᷑ mala.

Expanded text:
t in potentia virtutis ejus, quia ipse dat potentem virtutem pugnare volentibus: et utique ita debetis confortari. Induite vos possitis stare firmi adversus insidias diaboli, quia ex occulto molitur mala.
Abbreviated transcription (Latin):
est incelis. & qr ꝑso¬
uarũ acceptio non¬
⁊ est ap̃ dm. Dñs enĩ
iustꝰ udex. causas
discernit non ꝑsonaᷤ
doa qua mensura
quis mensurau̾it:
remetietur illi. De
ceto̾ fr̃s. Post specia¬
lia p̃cepta quib am¬
monuit singulos or
futuro. in reliquo
&e dilectione. confor

Expanded text:
est in coelis, et quia personarum acceptio non est apud Deum; Dominus enim justus judex causas discernit, non personas. Ideo in qua mensura quis mensuraverit, remetietur illi. De caetero. Post specialia praecepta quibus admonuit singulos ordfuturo, in reliquo et dilectione. VER
Abbreviated transcription (Latin):
a deo quẽ tribulatio ñ
obtundat. dedur in qͣm:
mnaꝑtione oris mei .i.
am reserare mystium
euangłii .i. sccreta in car¬
nationis. & passionis.
ne p̾ssura tribulationũ:
ip̃a formidine: acumen
possim: notũ fac̾e̾ illud
myst̾iũ euãgłii. ꝓ qͦ myste¬
rio euãglii. fungor lega¬
tione nunc rome. ⁊ in
cathena positus. quia
nee ꝓ cathens cessoa le¬

Expanded text:
a Deo, quem tribulatio non obtundat. Detur, inquam, in apertione oris mei, id am reserare mysterium Evangelii, id est secreta incarnationis et passionis, ne pressura tribulationum ipsa formidine acumen possim notum facere illud mysterium Evangelii, pro quo mysterio Evangelii, fungor legatione, nunc Romae etiam in catena positus, quia non pro catenis cesso a le
Abbreviated transcription (Latin):
consolet᷑ corda ur̃a. &e
ut p̃dicta sicut do¬
eui fiant. Pax sit fr̃i¬
b &e caritas cum fide
pacem optat esꝰquȩ
est ianua dilectionis.

Expanded text:
consoletur corda vestra. Et ut praedicta sicut docui fiant, pax sit fratribus et charitas cum fide. Pacem optat eis quae est janua dilectionis,
Abbreviated transcription (Latin):
gunt dico: in incorrup¬
tione .i. in integritate
fidei. ad similitu dinẽ
sponse: quȩ ñ adiniicit
corruptionem. Uł gr̃a
sit uob̾ in incorruꝑ .i.¬

Expanded text:
gunt dico, in incorruptione, id est in integritate fidei, ad similitudinem sponsae quae non admittit corruptorem, Vel, gratia sit vobis in incorrupti
Abbreviated transcription (Latin):
rant tribulationes q̃
qͣsi eũ circumdabant.
Uł id̾o dicit cirea: quia
int̾iora ñ tangebant.
ut inqͣm illa sciatis.
& quid agam .i. quam
ꝯstans sim int̾ illa õĩa
Tyticus fr̃ m̃s in fide
carissimꝰ ut libent̾ &¬
bene audiant. u̾ba ty¬
tici. hunc cõmendat.
Uñ etiam subdit ⁊ fi
delis minist̾ in dño .i.¬

Expanded text:
rant tribulationes quae quasi eum circumdabant, vel ideo dicit circa, quia interiora non tangebant, ut, inquam, illa sciatis, et quid agam, id est, quam constans sim inter illa omnia, Tychicus frater meus in fide charissimus, ut libenter et bene audiant verba Tychici hunc commendat. Unde etiam subdit: Et est fidelis minister in Domin
Abbreviated transcription (Latin):
memoriã nr̃i ha¬
betis bonam: sẽꝑ
desiderantes noᷤ
uidere.sicut nos
quoq: uos: Ideo
consolatisumus
frẽs in uobis in

Expanded text:
memoriam nostri habetis bonam semper, desiderantes nos videre, sicut et nos quoque vos: ideo consolati sumus, fratres, in vobis, in
Abbreviated transcription (Latin):
eleg uos de mundo.s rant de mundo: qn ad mun¬
Di pͥncipẽ ꝑtinebant. Uł ita. eripuit nos de.po.te.
nos de imo tartari: induxit in cȩlum. cũ uo filio suo
Iam enĩ eredentes qui fixa m̃te deuoti ft̃ excuntes
de secło duce dextre pat̾s angło: inducim᷑ in celum.
filii dico dilectionis suȩ. quẽ . s. diligit. ita &e nos. ꝑ
eum diliget sine eo: odiosi crimꝰ. Attende diligent̾:
qd dic̃. filu caritatis sue. Si caritas. qͣ pat̾ diligit
filiũ. &e patrem diligit filiꝰ. in esffabilit̾ cõmunionem
demonstrat amboꝵ. quid ꝯuenientꝰ. quam ut ille
ꝓpriedicat᷑ caritas: qui sp̃sẽ c̃munis ambob: Alio¬
quin. si i illa tͥnitate. solus sp̃s ẽ caritas. ꝓfecto.

Expanded text:
elegi vos de mundo . Erant de mundo quando ad mundi principem pertinebant. Vel ita: Eripuit nos de potestanos de imo tartari, induxit in coelum cum vero Filio suo. Jam enim credentes qui fixa mente devoti sunt exeuntes de saeculo, duce dextrae Patris angelo, inducuntur in coelum. Filii, dico, dilectionis suae, quos scilicet diligit. Ita et nos per eum diliget; sine eo odiosi erimus. Attende diligenter quod dicit, filii charitatis suae. Si charitas qua Pater diligit Filium, et Patrem diligit Filius, ineffabiliter communionem demonstrat amborum, quid convenientius, quam ut ille proprie dicatur charitas, qui spiritus est communis ambobus? Alioquin si in illa Trinitate solus Spiritus est charitas, profecto
Abbreviated transcription (Latin):
bit uob̃: ido desid̾ia
carnis sequamini.¬
qr tunc eritis serui.
& est sensꝰ Cauete:
ne audito nomine
uos in spũ scõ. seruite inuicẽ. quia timc liberi
eritis. Nota. qr ñ ꝑ affectum carnis: caritas est

Expanded text:
bit, ideo desideria carnis sequamini,a tunc eritis servi. Et est sensus: Cavete ne audito nomine Spiritu sancto, servite invicem, quia tunc liberi eritis. Nota quia non per affectum carnis charitas est
Abbreviated transcription (Latin):
eua. ẽ scand̾. crucis.
Non irascunt᷑ udez
p̃dicatioerucis. qͥa salbm & cͥcuncisionẽ euacu¬
abat. Si uͦadmitt̾et ccuncisionẽ: ñ eẽt eis sean
bant. ⁊ utinã abcidant᷑ qui uos. ꝯtur. hec ñ tam
futoris in adusarios. quam dilectionis in eccłia¬
& desinant carnalia seminare. St̃ enĩquid̃a
spadones ꝓpt̾ regnum cęloꝵ. Uł ita ipsiuos
conturbant. s utinã qui uos. dtͣ. abscidantur¬

Expanded text:
um est scandalum crucis, non irascuntur Judadicatio crucis, quia Sabbatum et circumcisionem evacuabat; sbant. Et utinam abscindantur qui vos conturbant! haec non tam furoris in adversarios quam dilectionis in Ecclesiaet desinant carnalia seminare. Sunt enim quidam spadones propter regnum coelorum. Vel ita, ipsi vos conturbant, sed utinam qui
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: iustus iudex. utiq¬
iustus. retͥbuendo bo¬
mnisericors: retribu¬
endo bona ꝓmalis.
&e ip̃a tñ iusticia: qͣ re¬
ñ est sine mĩa. Et no¬
ta qd̾ait: reddet. Si¬
enĩ fides gr̃a ẽ: & uita
et̾na quasi merces ẽ¬
fider iuidet᷑ quid̃e ds¬

Expanded text:
est justus judex, utiqjustus retribuendo bomisericors retribuendo bona pro et ipsa tamen justitia qua ren est sine misericordia. Et nota quod ait reddet. Senim fides gratia est et vita aeterna, quasi merces efidei. Videtur quidem D
Abbreviated transcription (Latin):
idararent ⁊ ido. hic ubi ad exercitõnem p̾dicatio¬
nis suş ꝯferebat. nullatenꝰ uoluit cedere. ut u̾itas
p̃dicationis monstrare. Et uota. quia m his om̃ib¬
ce se cõmendat. ⁊ leg̃e tenendam comꝓbat. unde
uitas euangłi ꝑmaneat apd uos. Ido enĩ hic ñ ces¬
sit cͥcuncidendo tytũ. ne occasionẽ daret eis: qui
sine illa eireuncisione dicebant eredentes saluos
ee ñ posse.⁊ ad deceptionẽ gentium. hoc etiã paulũ
da est. eũ illam ds̃ ficri p̃ceꝑit. hane: sathanas ꝑ¬
suaserit. Ido gͦ non fecit in tyto. qd̾ intymotheo
ut oftendet illa saeram̃ta. nec tanqͣm necessaria
debere appen: nec tanqͣm sacͥlega: deb̾e dãpnari.
uł scd̾m aliam litt̾am. Quid̾a eñ codices latri¬
simus subiection: ut in cͥcumcisione tymochei
Reddit aut̃ causam: qͣ compulsus ẽ fac̾e: qd̾ no

Expanded text:
izarent. Et ideo hic ubi assertionem praedicationis suae conferebat, nullatenus voluit cedere, ut veritas praedicationis monstraretur. Et nota quia in his omnibus se commendat, et legem non tenendam comprobat. Unde itas Evangelii permaneat apud vos. ircumcidit, ne occasionem daret eis, qui sine illa circumcisione dicebant credentes saluos esse non posse, et ad deceptionem gentium hoc etiam Paulum da est: cum illam Deus fieri praeceperit, hanc Satanas persuaserit. Ideo ergo non fecit in Tito quod in Timotheo, ut ostenderet illa sacramenta nec tanquam necessaria debere appeti, nec tanquam sacrilega debere damnari. Vel secundum aliam litteram. Quidam enim Latini codices nosimus subjectioni, ut in circumcisione Timothei. Reddit autem causam quare compulsus est facere
Abbreviated transcription (Latin):
uolentes gͦ credi libi. om̃s enã qui instituert̃
alicuiꝰ false religionis sectam: negare istamre¬
surrectionẽ mentium ñ potuert̃. om̃s de illa con¬
senscrunt. s corpoꝵ resurrectionẽ: multi nega¬
uerunt. sicut isti. qͦs nominat apłc. & subũte¬
runt fide quoꝵ dam. & ido: magis uitandi fc̃.¬
s id̃o. ñ ꝓ eis desꝑandum ẽ. qr. firmũ stat fun¬
damentũ dĩ.i. illi quos d̃s elegit. & ĩmobiliter
in fide fundauit. qui perit: in de ñ erat. funda¬
m̃tum dico: habens hoc signacłm .i. habens
hoc insigrum: amicis. & mnnicis. amicis: ut

Expanded text:
olentes ergo credi sibi, omnes etiam qui instituerunt alicujus falsae religionis sectam negare istam resurrectionem mentium non potuerunt, omnes de illa consenserunt; sed corporum resurrectionem multi negaverunt, sicut isti quos nominat Apostolus. Et subverterunt fidem quorumdam, et ideo magis vitandi  ideo non pro eis desperandum est, quia firmum stat fundamentum Dei, id est illi quos elegit Deus et immobiliter in fide fundavit; qui perit, inde non erat. Fundamentum, dico, habens hoc signaculum, id est habens hoc in signum amicis et inimicis. Amicis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tentum: in suis actib raꝑe contendit. s nec
paulꝰ mundũ cupit. nec mundꝰ eũ. ut in duob
mortuis: neut̃ neutrũ uidet. Quia gͦ nec pau¬
lus mundi głam q̃rebat: nec a mundi gła
ip̃e querebatur. & ido & se mundo. &e mundu

Expanded text:
tentum in suis actibus rapere contendit; sed nec Paulus mundum cupit, nec mundus eum: ut in duobus mortui neuter neutrum videt. Quia igitur nec Paulus mundi gloriam quaerebat, nec a mundi gloria ipse quaerebatur, ideo et se mundo et mundum
Abbreviated transcription (Latin):
cit adu̾sus carnẽ. Caro aut̃ dicta est ꝯcupiscere.
qr hec scd̾m ipam agit aĩam. Sicut auris d̾r au¬
dire.⁊ ocłs uid̾ẽ. cum potiꝰ amimna ꝑ aurẽ audiat
concupiscentia. sp̃ui reluctatur. Carnẽ enim
concupiscentẽ dicit: carnalẽ delectationẽ. qͣm
de carne &e a carne. sp̃s ħt adu̾sus delectationẽ
qͣm solus ht̃. Ipsius aũt carnalis concupiscen¬
tiȩ causa.ñ est manima sola. nec in carne sola.
Ex utͦq enĩ fit. qr sine utroq delectatio nulla
cupiscunt. qr usq adeo. hec sͥ inuicẽ adu̾santur.

Expanded text:
tus adversus carnem. Caro autem dicta est concupiscere, quia secundum ipsam agit anima, sicut auris dicitur audire, et oculus videre, cum potius anima per aurem audiat, concupiscentia spiritui reluctatur. Carnem igitur concupiscentem dicit delectationemet, adversus delectationem quam solus habet. Ipsius autem carnalis concupiscentiae causa non est in anima sola, nec in carne sola. Ex utroque enim fit, quia sine utroque delectatio nulla cupiscunt, quia usque adeo, haec sibi invicem adversan
Abbreviated transcription (Latin):
sum. Sicut se ñ pot̾ ꝓximũ dilig̾e: qͥ ñ dilig̃ se.
Se aut̃ non diligit: qͥ diligit inquitatẽ. Qui eñ
diligit iniqͥtatẽ: odit aiãm suam. Notacẽ qd̾
ait omĩs lex. Nlam illa q̃ ad bonos mores ꝑtinẽt.
& illaq̃ in sacram̃tis sunt: cum bene a liberis

Expanded text:
e, qui non diligit se. Se autem non diligit qui diligit iniquitatem. Qui enim diligit iniquitatem odit animam suam . Nota etiam quod ait, omnis lex; nam et illa quae ad bonos mores pertinent, et illa quae in sacramentis sunt, cum bene a liberis
Abbreviated transcription (Latin):
nundũ lib̾. nec alienꝰ a uoluntate peccandi. qͥa
uellet si fieri posset: ñ ẽẽ qd̾ timeat. ut lib̾c facet
qd occulte desid̾at. Et c̃ sensꝰ. si sp̃u ducimini ħ cõ¬
modiiã inde habetis. qd ñ estis sub lege. q̃timorẽ
incutit. ñ amorẽ tribuit. Et sd̃ohec pars: eligen

Expanded text:
nondum liber nec alienus a voluntate peccandi; quia vellet, si fieri posset, non esse quod timeat, ut libere faceret quod occulte desiderat. Et est sensus: Si spiritu ducimini hoc commodi jam habetis, quod non estis sub lege, quae timorem incu
Abbreviated transcription (Latin):
seissa xp̃iane religionis.
uictoriam. unitate. Oc¬
casione caritatis hocui¬
cium eoꝵ detigit. qͥa dis¬
sensioimmica est dilectio
gia nutriebant᷑. quib o¬
sumitur societas & uita.
ico ã. postquã a lege fac¬
toꝵ eos ꝓhibuit. in qua
sunt p̃cepta carnalia.
nunc ut auieus carnis
se contineant p̃cipit ce
ostendit. quã sufficiens
ꝑ eam uincunt carnem
datẽ sp̃s seruite. Hoc aũt

Expanded text:
scissa Christianae religionis victoriam unitate. Occasione charitatis hoc vitium eorum tetigit, quia dissensio inimica est dilectiongia nutriebantur, quibus consumitur societas et vita. Dico autem. Postquam a lege factorum eos prohibuit, in qua sunt praecepta carnalia, nunc ut vitiis carnis se contineant, praecipit, et ostendit quam sufficiens per eam vincunt carnem tatem spiritus servite. Hoc autem
Abbreviated transcription (Latin):
mini. ⁊ c̃. Ex qͦ apparet: eum spm scm̃ non hab̾e
qͥ sub lege ẽ. ñ dispensatiue. s u̾e. ut tu intelli¬
gis. Magna mͥ uidetur q̃stio: quid sit eẽ sub le¬
ge. sic. quẽadmodum apłe culpat. hos damp¬
nabilit̾ dicit esse sub lege: quos lex facit reos
ñ umplentes legẽ. dum nescientes gr̃am. suꝑ¬
ba elatione de se p̾sumunt. Sub lege est. qui
timore supplicii qd̾ lex minatur: ñ amore ui¬
sticie a malo oꝑe abstinet. reus uoluntate

Expanded text:
mini, etc. Ex quo apparet eum Spiritum sanctum non habere qui sub lege est non dispensative, sed vere, ut tu intelligis. Magna mihi videtur quaestio quid sit esse sub lege sic, quemadmodum Apostolus culpat: hos damnabiliter dicit esse sub lege quos lex facit reos, non implentes legem, dum nescientes gratiam superba elatione de se praesumunt. Sub lege est qui timore supplicii quod lex minatur, non amore justitiae, a malo opere cessat, reus voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ testes fidłi. qui ut nu¬
bes. exemplo sui: inestu
tͥbulationũ nos refri¬
gerant.⁊ doctrinis cõ¬
pluunt. impositã nob:
in exemplum fidei.⁊
operum. deponentes
pͥus: om̃e pondꝰ pecc̃oꝵ.
bis. & si nundu insit.
Uł deponentes oẽ. pon.¬
.i. dedium: qd̾ fit ꝑ tri¬
bulationes. ut .s. iam

Expanded text:
t testes fidei, qui ut nubes exemplo suo in aestu tribulationum nos refrigerant, et doctrinis compluunt. Impositam, nobis in exemplum fidei et operum. Deponentes prius omne pondus peccatorum bis, et si nondum insit. Vel, deponentes pontaedium quod fit per tribulationes, u
Abbreviated transcription (Latin):
est. de pilis camelorum.
uł melorꝰ est: ammal. qd̾¬
& taxus dicitur. cuiꝰ pelł:
melota dr̃. & est ualde hiᷤᷤ¬
pida. & inpellib capͥnis.
ut helias. ⁊ alii. Sequit᷑.¬

Expanded text:
est de pilis camelorum. Vel melotus est animal, qutaxus dicitur, cujus pel is melota dicitur, et est valde hpida. Et in pellibus caprinis, ut Elias, et alii
Abbreviated transcription (Latin):
di. &. ido: ne uiles habe¬
antur isti ꝓ tribulatio¬
nib. Uł quib dig. ñ erat
mundꝰ .i. adcouiles erant hominib. quasi non
eẽnt digni habitare int̾ eos. Sequit᷑. n solitu¬
dinib errantes. ut mathathias ⁊ sequaces eius
& añ eum. helias: & filii
ꝓpħarum: subie⁊abel¬
Distingue. spelunce ft̃¬
quȩ naturales sunt. &¬
cauernȩ: quȩ aliquo ca¬
les oꝑati sunt. uł passi
ꝑbati testimonio fider:
.i. qd fideles de his ꝑhi¬

Expanded text:
ideo ne viles habntur isti pro tribulationibus. Vel, quibus dignus non erat mundus, id est adeo viles erant hominibus. Quasi dicat: Non erant digni habitare inter eos. In solitudinibus errantes, ut Mathathias, et sequaces ejus: et ante eum, Elias et filii prophetarum sub JesabelDistingue: Speluncquae naturales sunt, cavernae quae aliquo caperati sunt, vel passi bati testimonio fidei, id est quod fides de his
Abbreviated transcription (Latin):
rut in cõmuni gaudio
omĩum: maiꝰ fieret gau¬
dium singłoꝵ. Et sie¬
nim singulas acceꝑuit
ñ tamen geminam sto¬
lam habebunt: usq:
ad cõmunẽ resurrect¬
onẽ. ut omĩum consũ¬
matio fidelium simul
fiat. uł illi pͥores: ñ ac¬
ceꝑunt statim. repinis.¬

Expanded text:
id est in communi gaudio omnium, ut majus fieret singulorum. Et si enim singulas acceperunt, non tamen geminam stolam habebunt usque ad communem resurrectionem, ut omnium consummatio fidelium simul fiat. Vel illi priores non acceperunt, statim repromis
Abbreviated transcription (Latin):
mita: ac ꝑfectionum metam adipiscant᷑ : sle¬
mo gͦ fidelium: & simultũ ꝓfec̾it. dicat. Suffi¬
cit michi. Qͥ enĩ hoc dix̃: hesit in uia ante finẽ:
qͦm currens intuebatur apłc. ⁊ de sua ĩꝑfecti¬
one ꝯfitebat᷑. aliud in se sentiens: aliud alibi q̃¬

Expanded text:
merita et perfectionis metam adipiscantur. Nemerita et perfectionis metam adipiscantur. Nemo ergo fidelium, etsi profecerit, dicat: Sufficit mihi. Qui enim hoc dixit, haesit in via ante finem, quem currens intuebatur Apostolus, et de sua imperfectione confitebatur, aliud in se intuens, aliud alibi qu
Abbreviated transcription (Latin):
głosam. Uł temptais
scõꝵ ẽ. pͥustñ ueniens ad resurrectionẽ ueram q̃
ẽ. ñ uit̾ mortuos. s longe: ex mortuis. Quia licet
om̃s resurgant in die iudicii. soli tñiusti. gloriose
ĩmutabunt᷑. & occurrent dño in aera. deportanti
abangłis. Impii uo: inanebunt int̾ra. qͦusꝙ ꝑci¬
piant t̾ribilem sententiã uidicis & ne uideatur
suꝑfluum apłm tot pati. cum fidem & alia bo¬
głe. qr siqͥd głe accepi: nichil ẽ: ad cõꝑationẽ fu¬
turȩ. aut siquid iam accepi: de cognitione xp̃i:
ñ dico: qd̃ in illa. ꝓfectus sim. Et si ita ẽ de me:
qͥdde alus: ħdicit de se: ne illiquos in hac epła
laudat: & in quoꝵ fide &e deuotione se gaudere
testatur: ut hoĩes inflatione extollantur. s labo¬
rent add̾e. ut ipse facit qui tantꝰ est. Si enĩ ip̃e
qͥ tanta p̃ditus ẽ dignitate: adhuc deesse sibi
ad ꝑfectionẽ ꝯ fitetur: qͣntomagis hii elaboran¬
dum ẽẽ sibi intellige̾ debent. ut iustificationũ

Expanded text:
osam. Vel tentans, sanctorum est prius veniens ad resurrectionem veram, quae est, non inter mortuos, sed longe ex mortuis. Qui autem licet omnes resurgant in die judicii, soli tamen justi gloriose mutabuntur, et occurrent Domino in aera deportati ab angelis. Impii vero manebunt in terra, quousque percipiant terribilem sententiam judicis. Et ne videatur superfluum Apostolum tot pati, cum fidem et alia bogloriae accepi, nihil est ad comparationem futurae, aut si quid jam accepi de cognitione Christi, non dico quod in illa jam perfectus sim, et si ita est de me, quid de aliis? Hoc dicit de se, ne illi quos in hac Epistola laudat, et in quorum fide et devotione se gaudere testatur, ut homines inflatione extollantur; sed laborent addere ut ipse facit, qui tantus est. Si enim ipse qui tanta praeditus est dignitate adhuc deesse sibi ad perfectionem confitetur, quanto magis hi elaborandum esse sibi intelligere debent, ut justificationum
Abbreviated transcription (Latin):
ascendens in altũ loco. ⁊ dignitate. captiuã dũe
captiuitatẽ .i. cos quos diabolus captiuauãt apa¬
radiso. & ꝓprios mundi & inferm fec̾at iterũ cap¬
tiuos fecit xp̃c: dum ad clum reducuntur. Ipsoᷤ
itaꝙ homines appellauit captiuitatẽ. quia cap¬
tiui tenebant᷑ sub diabolo. sicut nlitia cũ dr̃ in¬
telligunt᷑ quimilitant. eandẽ captiuitatẽ a xp̃o
captiuatam dicit. ut sit captiuitas felix. Possunt
enĩ homines ad bonũ capi. uni petrodictum ẽ. ex
hoc iam eris homines capiens. s aptiuatig̾ dñr
qi captiui ⁊ capti: qr subiugati. sub leue uigum
mssi. lib̾ati a pecco. serui fach iusticiş &e dedit

Expanded text:
ascendens in altum loco et dignitate, captivam duxit captivitatem, id est eos quos diabolus captivaverat a paradiso, et proprios mundi et inferni fecerat. Iterum captivos fecit Christus, dum ad coelum reducuntur. Ipsos itaque homines appellavit captivitatem, quia captivi tenebantur sub diabolo, sicut militia cum dicitur, intelliguntur qui militant. Eamdem captivitatem a Christo captivam dicit, ut sit captivitas felix. Possunt enim homines ad bonum capi. Unde Petro dictum est: Ex hoc jam eris homines capiens . Captivati ergo dicuntur quia capti, quia subjugati, sub leve jugum missi, liberati a peccato, servi facti justitiae. Et dedit
Abbreviated transcription (Latin):
dit decelo. & accepit in t̾ra. dedit: quia d̾s cum
patre. scd̃m qd̾. dat. acceptt: qr ipe in sius ẽ in
eccłia. in qua accipit. hoc est in hominib acciꝑe.
Necmoueat qd̾ ait: dona ñ donũ. cui c̃ẽ ocordat
ꝓpħa. ꝓcul dubio sp̃s sc̃s donum di est. de qͣ dñs
Non enm singuli quiꝙ hñt omĩa. s hu illa. alii
alia. qͣmuis ip̃m donũ a quo unicuiq ipͥa diidũ¬
oꝑatur unꝰ atq ide sp̃s. diuidens singłis prt
uult. ut una anima in omnibus menbris
agit omnia. Quod aut̃. Suꝑior ẽ ꝓsequit᷑ ꝓ¬

Expanded text:
dit de coelo, et accepit in terra, dedit quia Deus cum Patre, secundum quod ait, accepit, quia ipse in suis est in Ecclesia, in qua accipit. Hoc est in hominibus accipere. Nec moveat quod ait dona non donum, cui etiam concordatprocul dubio Spiritus sanctus donum Dei est: de quo Dominus Non enim singuli quique habent omnia, sed hi illa, alii alia, quamvis ipsum donum a quo unicuique propria dividenatur unus et idem Spiritus dividens singulis prout vult , ut una anima in omnibus membris agit omnia. Quod autem, prosequit
Abbreviated transcription (Latin):
factis. ut hii qui ꝓphani
sunt: & inimici fidi. erube ᷤᷤ¬
cant. uidentes: qͥa q̃ docet
Alit̾: pastor occidit oues. qͣn
Mali enim pastores: ñ par¬
cunt ouib. qui ñ modo
languentes. & errantes.
ñcurant. s etiã fortes &
pingues:necant. qͣntum
tum ad pastores malos ꝑ
enim ouis p̃positum suũ.
male uiuentẽ: ocłos a re¬
gulis domini declinantẽ.
& in boĩem intendentem.
incipit. dic̾e apd̃ se. Si p̃̾po¬
situs m̃s sicuiuit. ego qui
sum: qui ñ faciam qd̾ ille
facio: Omĩs gͦ qui male ui

Expanded text:
ctis, ut hi qui profani sunt et inimici Dei, erubescant, videntes quia quae docet Aliter pastor occidit oves quantvivunt mali enim pastores non parcunt ovibus, qui non modo languentes et errantes non curant, sed etiam fortes et pingues necant quantum tum ad pastores malos peenim ovis praepositum suum male viventem, oculos a regulis Dei declinantem et in hominem intendentem, incipit dicere apud se: Si praepositus meus sic vivit, ego quis sum qui non faciam quod ille facit? Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
trina euangłica: ñ blasphe¬
met᷑. si h̃nt uiros infideles.
quib ppensius ꝓpt̾ timorẽ
der. obsequi debent. &̾ congau¬
dere. ut hoc uidentes:non
blasphement nom̃ dei. Uel

Expanded text:
ica, non blasphemetur, si habent viros infideles quibus propensius propter timorem Dei obsequi debent, et congaudere, ut hoc videntes non blasphement nomen Domini.
Abbreviated transcription (Latin):
epłam scribit apłc phile¬
monicolosensi. qui in illa
eccłiasticȩ ministrationis
p̃ditus erat dignitate. sed
iuir laudabilis erat in ple¬
dẽ. cui familiares litteras mittit: ponesimo
seruo suo. qui cũ dãpno eiꝰ fugerat. s ab apło
audito euangłio baptitatꝰ est. cui & ueniam
dep̃catur apłc. scribens ei a roma de carce.
Et ẽ intentio apłi: implorare ueniã onesi¬
mo:. apud philemonẽ. Modꝰ talis. Prius sa¬
lutat illum: cum uxore. &e filio. Demde: agit
gr̃as do. de bomis ẽoꝵ. cõmendans fidem
& caritatem eoꝵ. Postea: phylemonẽ obse¬
crat: cum ei imꝑare posset: ut onesimo par¬
rat. & gr̃as d̾oagat: quiatalẽ illum recepit.
ut ñ seruum extimet. s dilectissimũ fr̃em.
Deinde: dicit: ut paret honesimo hospitiy.

Expanded text:
Epistolam scribit Philemoni Colossensi, qui nulla ecclesiasticae ministrationis praeditus erat dignitate, sed vir laudabilis in plebe, cui familiares litteras mittit pro Onesimo servo suo, qui cum damno ejus fugerat, sed ab Apostolo audito Evangelio baptizatus, cui edeprecatur Apostolus, scribens ei a Roma de carcere. Et est intentio Apostoli implorare veniam Onesimo apud Philemonem. Modus talis: Prius salutat eum cum uxore et filio; deinde agit gratias Deo de bonis eorum, commendans fidem et charitatem eorum, postca Philemonem obsecrat, cum ei imperare posset, ut Onesimo parcat, et gratias Deo agat, quia talem illum recepit, ut non servum existimet, sed dilectissimum fratrem. Deinde dicit, ut paret sibi hospiti
Abbreviated transcription (Latin):
qomaria mat᷑ dm̃: Ioachim &e anne filia fiut. que
nupsit iosepb. & ita ioseph fuit putatiuus pat xp̃i
Mortuo aut̃ ioachim: el eophas fr̃ iosephe eandẽ
añrã accepit uxorẽ. & genuit ex ea filiam: quam
uoenut imariam. quȩ mipsit alpheo. quigeniut¬
ex ea filios. s. racobũ. ioseph. symonẽ iudam. Mor¬
tuo autt ecleopha: quibam salome cande armam
dueit irorẽ ce genauit exea filiam noĩe madiam.
q̃ mupsit ⁊ ebedeo ⁊ habuit ex ea filios .s. iacobum
uros aiia hũit. ⁊ tres filias. Nunc uidendum ẽ
qto r cob alphei. ce minor dictus siti e feadam̃
ior est dictũ n scdm tempus: s qr pͥus secutus est
oñin. Itaq. iacob alphei: minor dictꝰ est. qr eo po¬
sters ep̃o ad hesit. frat uo donun dictꝰ est. q fiꝰ
imlitudinẽ sanctitatis. uł potiꝰ: quia nepos fuit
uitate ex parte patrum ꝯiunctos: fratres uocant.
unieronimꝰ. fres domim dieit intelligi. hune raco¬
bum & fres eiꝰ. his uerb. Quidam seq̃ntes delira¬

Expanded text:
Maria mater Domini, Joachim et Annae filia fuit, quae nupsit Joseph, et ita fuit Joseph putativus pater Domini. Mortuo autem Joachim, Cleophas frater Joseph eamdem Annam accepit uxorem, et genuit ex ea filiam quam vocavit Mariam, quae nupsit Alphaeo, qui genuit filios, scilicet Jacobum, Joseph, Simonem et Judam. Mortuo auteduxit, et generavit ex ea filiam, nomine Mariam, quae nupsit Zebedaeo, et habuit ex ea filios, scilicet Jacobum, viros Anna habuit et tres filias. Nunc videndum est quare Jacobus Alphaei, et minor dictus sit, et frater jor est dictus, non secundum tempus, sed quia prius secutus est Dominum. Itaque Jacobus Alphaei minor dictus est, quia eo postemilitudinem sanctitatis, vel potius quia nepos fuit na consanguinitate ex parte patrum conjunctos, fratres vocant. Unde Hieronymus fratres Domini dicit intelligi hunc Jacobum, et fratres ejus, his verbis: Quidam sequentes delira
Abbreviated transcription (Latin):
Sieieris frẽm tuũ. qui ẽ hebreus. ⁊ c̃. Ite Consti¬
tue suꝑ te pͥncipẽ. quẽ dñs eleg̾it. eũ quiste.: de
fr̃ib tũs P orro cognatione frẽs dicunt᷑. quist̃
De una familia. cũ .s. ex una radice. turba diffu¬
ditur. scam qd. ab raham in genesi frẽm appelas
loth. dicens Non sit rixa int᷑ me ce te. qr frẽsli

Expanded text:
qui est Hebraeus, etc. . Et item: Constitue super te principem quem Dominus elegerit, eum qui sit de fratribus tuis . Porro cognatione fratres vocantur qui sunt de una familia, cum ex una radice turba diffunditur; secundum quod Abraham in Genesi fratrem appellaverat Lot, dicens: Non sit rixa inter me et te, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. hic est iacob minor.
qui dictus ẽ frat̃ domini.¬
Ido: qr hic iacob filiꝰ fuit
ioseph: qui pat̾ iħu dictꝰ
ẽ s ñ est hoc ratũ. cumio¬
seph uirgo fuisse credat᷑.¬
Ala gͦ causa q̃renda est.
cur frat᷑ dñi dictus sit. sic̃¬
ioseph ⁊ symon. ⁊ uidas.
uñ. in cuangłio dicitur.

Expanded text:
ni. Hic est Jacobus minor, qui dictus est frater Domini,quia hic Jacobus filius fuit Joseph, qui pater Jesu dictus est; sed non est hoc ratum, cuseph virgo fuisse credatergo causa quaerenda est quare frater Domini dictus sit, sicJoseph, et Simon, et Judas. Unde et in Evangelio dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
iħuxͦ: ut cũ silentio
tes.manducent pa¬
ris. Ne aut̃ hac occa¬
sione ministrare ces
qͥ habebant: unde
scruis di uecessaria p̾¬
berent: hac occasio¬
ẽ in largiendo. s hic
qui eũ possit laborẽ
ferre: ociose uult ui
nr̃o. mandato uob̾:
ꝑ eplam: hunc no¬
tate .i. qui sit. mͥ sig¬
nificate uł notate.
.i. rep̃hendite. ułita.
Siqͥs ñ obedierit u̾¬

Expanded text:
isto, ut cum silentio, tes manducent paris; ne autem hac occasione ministrare cessqui habebant unde servis Dei necessaria praeberent, hac occasioest in largiendo, sed hic qui cum possit laborem ferre, otiose vult vitnostro, mandato vobis, per Epistolam, hunc notate, id est qui sit mihi significate. Vel, notate, id est reprehendite. Vel ita: si quis non obedierit ve
Abbreviated transcription (Latin):
quiete. nicħ oꝑantes
sed de alienis. curiose
agentes. hoc modo:
mentur pasci qd̃ fac¬
tũ. adhorret discipl¬

Expanded text:
quiete, nihil operantes, sed de alienis, curiose agentes. Hoc modo merentur pasci, quod factum abhorret discipl
Abbreviated transcription (Latin):
Uidebant᷑ dico. ab his .s. falsis frib qri qui in den¬
tur eẽ aliquid carnalib hoĩb uident᷑ eẽ aliquid
sam ip̃i ñ sunt aliqͥo. & si bom ministͥ di sunt.
fuerunt. qͥa ip̃i ce peccõres & ydiotȩ fuerunt. nich̾
ualuisse. dicendo eni quales aliq̃n fuer̾t̃: indicat:
se in legalib p̾ualuisse illis s nichil tñ sibi ꝑfuisse
& id̃o. gar latis ñ sunt curanda legalia. Os̃¬

Expanded text:
idebantur, dico, ab his, scilicet falsis fratribus, quiesse aliquid, carnalibus hominibus videntur esse aliquid. Nam ipsi non sunt aliquid, etsi boni ministri Dei sunt. fuerunt, quia ipsi et peccatores, et idiotae fuerunt, nihil aevaluisse. Dicendo enim, quales aliquando fuerunt, indicat se in legalibus praevaluisse illis; sed nil tamen iis profuisse, et ideo Galatis non sunt curanda legalia.
Abbreviated transcription (Latin):
crucẽ manifestat᷑. quida patre cum gen̾a retur
pit sciri. illius maiestas. illiꝰ diumitas. p̾t cruc̃e.
passionẽ: resurrectionẽ. reuelata ẽ hominib Se¬
curdatum sit nom̃ dĩ. cui. omĩs creatura flectit
tiuus erit. Adoptiuo aũt do.: ñ flectit genu oĩs
creatura. s d̾ou̾o. ñ creaturȩ. Constat aut̃ xp̃m
uerum d̾m esse. cui flectitur genu. ñ adoptiuũ.¬
Seqͣr. & tande in fine: omĩs lingua bonoꝵ &
maloꝵ: confiteat᷑ sponte. uł inuite: qr dñs nr̃¬
pot̾ esse. siam hoc ei cõpetit: qui natus est de do.
qr in gła deipatris eẽ. est nicħ differre ab eo. ut
oe uirtutẽ. ¶ Caue: quomͦ intelligas uiroꝵ illustͥ¬
um ambrosu & augustim uerba p̃missa. ne sibi
contraire putentur. Scito gͦ. quia est donatio
naturalis: ẽ &e donatio gratuita. Naturali dona¬
tione. dedit d̾s pat̾ nomen qd̾ ẽ suꝑ om̃e nom̃.
⁊ cet̾a .&. quia xp̃c humilis. ita ꝑ obedientiam

Expanded text:
crucem manifestatur quid a Patre cum generaretur pit sciri illius majestas, illius divinitas post crucem, passionem, et resurrectionem revelata est hominibcui datum sit nomen Dei. Cui omnis creatura flectit tivus erit. Adoptivo autem Deo non flectit genua creatura, sed Deo vero causa creaturae. Constat autem Christum verum Deum esse, cui flectitur genu, non adoptivum. Tandem in fine; omnis lingua bonorum et malorum confiteatur sponte vel invite, quia potest esse: Nam hoc ei competit qui natus est de Deo, quia in gloria Dei Patris esse, est nihil differre ab eo, ut et virtutem. Cave qualiter intelligas virorum illustrium, Ambrosii et Augustini verba praemissa, ne sibi contraire putentur. Scito ergo quia est donatio naturalis et est donatio gratuita. Naturali donatione dedit Pater nomen quod est super omne nomen generare. Gratuita vero donatione dedit homini Chr
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad diaboli tẽptationẽ. usq ad ppłi irrisionẽ.
usq ad sputa. & uincła. & alapas. & flagella.
usꝙͥ ad mortem. & si parũ est hoc: aliqd de ge¬
nere mortis. addendu ẽ. mortẽ aut̃ ñ qͣmlibet.
s crucis. quȩ ignominiosior ẽ. Ecce humilitati
habemus exemplum. suꝑbie medicam̃tum. Qd
gͦ intumescis homo: o pellis morticina qͥd ten¬
deris: O sames fetida quid inflaris: Prmceps
tuus humilis ẽ. & tu suꝑb: Caput ẽ humile.
e menbrũ suꝑbũ: Ab¬
sit P ropt̾ qd. Ostendit
humilitatẽ xp̃i quȩ max¬
ime in passione apparuit.
nẽ incipit de clatitate
surrectione sũpsit exor¬
dium. Ut enĩ xp̃c rẽsur¬
rectione clarificaretur
pͥus humiliatꝰ ẽ passio¬
ne. humilitas: clarita¬
tis ẽ mitum. claritas:
humilitatis ẽ p̃mium.
s hoc totum: factum ẽ:
in forma serui. In forma
tum humilitas meat᷑.
ostendit hic. ut magis
hanc appet̾emus. calca¬
exaltauit illum dando
litatem. Exaltauit gͦ il
turã quę głosior facta

Expanded text:
rrisionem, usque ad sputa et vincula, et alapas, flagella, usque ad mortem. Et si parum est hoc, aliquid de genere mortis addendum est. Mortem autem, non quamlibet, sed crucis, quae ignominiosior est. Augustis exemplum, superbiae medicamentum. Quid ergo intumescis, homo? O pellis morticina, quid tenderis? O sanies fetida, quid inflaris? Princeps tuus humilis, et tu superbus? Caput est humile, et membrum superbum? Absit! Propter quod. Ostendit humilitatem Christi quae maxime in passione apparuit, nunc incipit de claritate surrectione sumpsit exordium. Ut enim Christus resurrectione clarificaretur, prius humiliatus est passione; humilitas, claritatis est meritum; claritas, humilitatis est praemium; sed hoc totum factum est in forma servi. In forma tum humilitas mereatur, ostendit hic ut magis hanc appeteremus calcaexaltavit illum, et dolitatem. Exaltavit ergo turam, quae gloriosior facta
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ om̃e nomen. hoc est. eẽ dm. qd̾ ñ ꝑ solam
appellationem. s ꝑ naturam. est suꝑ omne nom̃.
hoc nom̃ non est datũ homini. Si enĩ scđ̾m qd̃
homo erat hoc nomen accepit: tunc ipse dĩ
filiꝰ ds̃. sibi dedit hoc nom̃. Quare gͦ pater dr
dedisse. qd̾ diuinitas filui poterat homini psta¬
re : Si forte dicetur qr a do patre sunt omina.
sd̾o ipse dr dedisse. Sigͦ a patre omĩa: quare ñ
dicatur cuncta filio suo ꝑ genationẽ dedisse:
cũ sibi eqͣlem genuit: Itẽ. donatũ illi apłc sig̃c
qͥ se exinanunt. qͥ formã serin accepit. S nun¬
quid pot̾at homo. se crinanisse res infirma:
sunqͥd in forma d̾i erat homo ante incarnati¬
onẽ: Qd siñerat. ñ accepit formã serui. nec
se exinamuit. qr qui erat in forma di. se exina¬
niuit. formã serui accipiens. gͦ hõi ñ est dona¬
tum nom̃ dei. s ei. qui equalis ẽ patri. qui se
exinaniuit. cuiꝰ sunt omĩa: a patre. Illidona

Expanded text:
per omne nomen, hoc est esse Deum, quod non per solam appellationem, sed per naturam est super omne nomen: Hoc nomen non est datum homini. Si enim secundum quod homo erat hoc accepit, tunc ipse Dei Filius Deus sibi dedit hoc nomen. Quare ergo Pater dicitur dedisse quod divinitas Filii poterat homini praestare? Sed forte dicetur quia a Deo Patre sunt omnia, ideo ipse dicitur dedisse. Si ergo a Patre omnia, quare non dicatur cuncta Filio suo per generationem dedisse, cum sibi aequalem genuit? Item donatum illi significat qui se exinanivit, qui formam servi accepit. Sed nunquid poterat se Nunquid in forma Dei erat ante incarnationem? Quod si non erat, non accepit formam servi, nec se exinanivit; quia qui erat in forma Dei, se exinanivit formam servi accipiens. Ergo homini non est donatum nomen Dei, sed ei qui aequalis est Patri qui se exinanivit, cujus sunt omnia a Patre. Illi dona
Abbreviated transcription (Latin):
sionem factũ est hoc. iam nec uidemus. s credi¬
mus. & legimꝰ. uñre eo ipõ qd erat filiꝰ dauid:
xp̃c factus est dñs dauid. Illud enĩ qd̾ natũ
ẽ ex dd: ita honoratum ẽ: ut eẽt dñs dauid.
sͦ in carne quam accepit. inꝗͣ mortuus ẽ: in
qͣ &e ascendit. & sedet ad dext̾am pat̾s. in eade
ip̃a. sic honorata. sic clarificata. & in cȩlestem
Nabitũ mnutata. & filius est dauid: & dñs ẽ da.¬

Expanded text:
am, nec videmus, sed credimus et legimus. Unde et eo ipso quo erat filius David Christus, factus est Dominus David. Illud enim quod natum est ex David, ita honoratum est ut esset Dominus David. Ergo in carne quam accepit in qua mortuus est, in qua et ascendit, et sedet ad dexteram Patris; in eadem ipsa sic honorata, sic clarificata, et in coelestem habitum mutata; et Filius est David, et Dominus Dav