comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conspicit:uagandem ꝑ concupis¬
centias mendem figit. Discernitiã
nil appetere: adepta tantamino¬
do stib magni moderaminis freno
possidere. S cum repente fuerint
occilis oblata quȩplaceantinamꝰ¬
bicione protinus mensanhelat.
Semetipsam non capit adipiscen¬
di hec occasionem querit: o oblta
continentie qt̃e secum pepigerat
cogitationtm sestimtilis ꝑ deside¬
ria adquisitionis inqtuetat. Alitiᷤ
luxariȩ tabe poluidur.& longa
lam constiecridine captus deneduir:
Quanta aut̃ sit castitatis mtindicia
conspicit: quod & acarne tuncat᷑¬
pene deprehendit.Restringere ergo
uoluncadem fiuxam deliberat. et
restiltare consuetudim quasi totis
se uirib parat:s:nel obiecta oculis
speciȩ tielad memoriam reductacaĩ
stibita temptatione concadit᷑ ꝓtinꝰ
apristina preparatione dissipat᷑.
u. qui contͣ hanc dipecm delibera
tionis erererat:delectationis iacło
confossus iacet.Dicq etim laxtiri¬
a eneruem suꝑat: ac si ntilla con¬

Expanded text:
conspicit, vagantem per concupisconspicit, vagantem per concupiscentias mentem figit. Decernit jam nihil appetere, adepta tantummodo sub magni moderaminis freno possidere; sed cum repente fuerint oculis oblata quae placent, in ambitione protinus mens anhelat, semetipsam non capit, adipiscendi haec occasionem quaerit, et oblita continentiae quam secum pepigerat, cogitationum stimulis sese per desideria acquisitionis inquietat. Alius luxuriae tabe polluitur, et longa jam consuetudine captus tenetur, quanta autem castitatis sit munditia, conspicit, et a carne vinci turpe deprehendit. Restringere ergo voluptatum fluxa deliberat, et resultare consuetudini quasi totis se viribus parat; sed objecta oculis specie, vel ad memoriam reducta, cum subita tentatione concutitur, protinus a pristina praeparatione dissipatur, et qui contra hanc clypeum ectationis jaculo confossus jacet, sicque eum luxuria inermem superat, ac si nulla con
Abbreviated transcription (Latin):
uobus modis homines adõ
recedunt:ꝙ. duobus modis
a deo a postate fiunt.Nam untisqͥs¬
q: aconditore suo. aut fide recedit
aut opere. Dicut ergo qui a fide re¬
cedit apostata est: ita qui adꝑũsũ
opus quod deseruerat redit ab oĩ¬
potente deo apostata absq ulladu¬
bitatione deputabitor. &̃ si fidem
denere uideatur:fides enim nicħ̾
non nusu qui seducentib uictis
obuare quasi dota intentione de¬
liberant. sed irruente demptatio¬
nis articcilo indeliberationis ꝓ¬
posido non ꝑdurant.Alius nãq
prauio tisti sciꝑbiȩ inflatus. cum
magna ẽẽ premia humilitatis
considat. adũsum semedipsum
se erigit. & quasi dumorem durgi¬
di fastus deponit. Exhibere sequi¬
boslibet contumelus humilem
ꝓmitcit: sedcam repente hunc
ad constietam ꝓtintis elationẽ
redit. Sicq ad cumorem ducidur: ut
nequaqͣm quia humilicatis bontͣi
concupierat recordetur Altiuis auari¬
cia estuans:atigendis facultatibus
anhelat. Is cã p̃derire om̃ia uelocit̃

Expanded text:
utem modis homines a Deo recedunt, et duobus modis a Deo apostatae fiunt. Nam unusquisque a Conditore suo, aut fide recedit, aut opere. Sicut ergo qui a fide recedit apostata est, ita qui ad perversum opus, quod deseruerat, redit, ab omnipotente Deo apostata absque ulla dubitatione deputabitur, etiamsi fidem tenere videatur. Fides enim nihil nonnulli qui seducentibus vitiis obviare quasi tota intentione deliberant, sed irruente tentationis articulo, in deliberationis proposito non perdurant. Alius namque pravo usu superbiae inflatus, cum magna esse praemia humilitatis considerat, adversum semetipsum se erigit, et quasi tumorem turgidi fastus deponit, exhibere se quibuslibet contumeliis humilem promittit; sed cum repente, hunc ad consuetam protinus elationem redit, sicque ad tumorem ducitur, ut nequaquam quod humilitatis bonum concupierat, recordetur. Alius avaritia aestuans, augendis facultatibus anhelans, cum praeterire omnia velociter
Abbreviated transcription (Latin):
Sic enĩ corpus nr̃m sensum tantii¬
mͦ tactus ag.⁊ noscit. caput uero.
corporis usum simł oĩum qͥnq
sensuũ possidet. ut indeat. audiat.
gustet. odoret᷑ tangat. ⁊ta mẽbra
suꝑm capitis inquib dã uirtu¬

Expanded text:
 enim corpus nostrum sensum tantummodo tactus agnoscit, caput autem corporis usum simul omnium quinque sensuum possidet, ut videat, audiat, gustet, odoretur, et tangat; ita membra superni capitis in quibusdam virtu
Abbreviated transcription (Latin):
tationũ argumenta se conuertit
dicens. Si filius dĩ es: dic ut lapideᷤ
ist panes fiant. Qa gͥ passibilẽ iidit
ñ hunc eẽ dm̃ credens dubitando
temptauit: s tẽptando conscien¬
tiam eiꝰ penetrare. mentẽq eiꝰ cẽp¬
tatione tbare ñ potuit: s eiꝰdẽ modi

Expanded text:
ertit, dicens: Si Filius Dei es, dic ut lapides isti panes fiant. Quia igitur passibilem vidit, non hunc esse Deum credens, dubitando tentavit, sed tentando conscientiam ejus penetrare, mentemque ejus tentatione turbare non potuit. CAP. VI
Abbreviated transcription (Latin):
hunt᷑: unde bene in euͣglio scͥprũ est
Suꝑ quẽ idis sp̃m descendentem e
manentẽ suꝑ eũ: hic ẽ qui baptira.
Incunctis namq fidelib sp̃e uenit
s insolo mediatore singłarit̃ ꝑmam.¬
qm̃ eiꝰ humanitatẽ numꝙͣ oeserur
er cuiꝰ diuinitate ꝓcedit. In itlo ꝙͥ
manet: qui solus. ꝙ om̃ia. et semꝑ
pot̃. Nam fideles qui hc̃ accipiunt.
cũ dona signorũ habere semꝑ ut uo¬
lunt ñ possunt. hunc se testant᷑ ae¬
cepisse. quasi intnͣsitus ostensione.¬

Expanded text:
 In Evangelio scriptum est: Super quem videris Spiritum descendentem et manentem super eum, hic est qui baptizat . In cunctis namque fidelibus Spiritus venit, sed in solo Mediatore semper  ejus humanitatem nunquam deseruit, ex cujus divinitate procedit. In illo igitur manet, qui solus et omnia et semper potest. Nam fideles, qui hunc accipiunt, cum signorum dona habere semper, ut volunt, non possunt, hunc se accepisse quasi in transitus ostensione
Abbreviated transcription (Latin):
Reuocemus ante oculos quȩ feci
mus peccata: consideremus quã
terribilis iudex hec puniturus
adueniat. Mentem formemꝰ ad
lamenta: uita ñra ad tempꝰ ama¬
rescat in penitentia. ne eternam
amaritudinẽ sentiat inuindicta:
ꝑfletus quippe ad gaudia ducimnͣ.
ueritate pollicente quȩ art. Bea¬
ti qui lugent: qm̃ ipsi consola¬
bunt᷑. Ad fletũ uͦ ꝑ gaudia uenit᷑.

Expanded text:
Revocemus ergo ante oculos peccata Revocemus ergo ante oculos peccata quae fecimus; consideremus quam terribilis judex haec puniturus adveniat; mentem formemus ad lamenta; vita nostra ad tempus amarescat in poenitentia, ne aeternam amaritudinem sentiat in vindicta. Per fletus quippe ad aeterna gaudia ducimur, Veritate pollicente, quae ait: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Ad fletum vero per gaudia
Abbreviated transcription (Latin):
tate que fecistis. Largitatem suꝑne
pictatis aspicite: & ad misericordem
iudicem dũ adhuc expectat. eũ lac̾¬
mis uenite. Considerantes namq
quod iustus sit: peccata u̾r̃a nolite
negligere. Considerantes uͦ quod
pius sit. nolite desꝑare. In om̃ suꝑ¬
paradisus suꝑbiendo. inobedien¬
do. uisibilia sequendo. cibũ ueti¬
tum gustando. discessimus: sed
ad eum necesse ẽ. ut flendo obedi¬
endo. uisibilia contemuendo. atq¬
& qui a paradisi gaudiis ꝑ delcta¬
menta discessimus. ad hȩc ꝑlam̃ta
ponamus ante oculos eordis himc
culpas oꝑis: illinc iuditiũ extre¬
me districtionis. Pensemus quam
diftrictus iudexueniat: qui iu¬
dicium minatur & latete terrores
peccatorib intentat. & tam̃ adhi
sustinet: & iecireo uenire eitius
differt: ut minus inueniat qd̃
condenin&. Puniamꝰ fletibus
culpas: & cũ psalmiste uoce ꝑte¬
ueniamꝰ faciem eius in confessi¬
one. Uoluptatũ nos fallatia nul¬
la decipiat: nulla uana lȩticia

Expanded text:
s, largitatem supernae pietatis aspicite, et ad misericordem judicem, dum adhuc exspectat, cum lacrymis venite: considerantes namque quod justus sit, peccata vestra nolite negligere; considerantes vero quod pius sit, nolite desperare. stra superbiendo, inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, discessimus; sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atq qui a paradisi gaudiis per delectamenta discessimus, ad haec per lamenta ponamus ante oculos cordis hinc culpas operis, illinc judicium extremae districtionis. Pensemus quam districtus judex veniat, qui judicium minatur et latet; terrores peccatoribus intentat, et tamen adhuc sustinet; et idcirco venire citius differt, ut minus inveniat quos condemnet. Puniamus fletibus culpas, et cum Psalmistae voce praeveniamus faciem ejus in confessione . Voluptatum nos ergo fallacia nulla decipiat, nulla vana laetitia
Abbreviated transcription (Latin):
tentiã largitur. s. qm̃ accepta tem¬
pora ñ ad fructũ penitentie s ad
usum iniquitatis uertunt. quod
a diuina miscđia mereri poterant
amittunt: quamuis omp̃s ds̃ illud
tempus uniuseuiusq ad mortem
presciat. quo eiꝰ uita fimatur: nec
alio intempore quisquam moripo¬
tuit: ñ ipso quo moritur. Nam si ere¬
qne anm additi ad uitani quindeci
memorantur. tempus quidem uite
creuit abillo termino quo mori
ipse merebat᷑: diuina enĩ disposi¬
tio eius tempus tune presciuit:
quo hunc post modum ex p̃senti
uita subtraxit. Cumgͦ ita sit. quid
quia sublati sunt ante tempꝰ suũ:
nͥ quod om̃s qui presentẽ uitam
diligunt longiora sͥ eiusdẽ uitȩ
spatia promittunt: S. es̃i eos mors
suꝑueniens a presenti inta abstra¬
hit: eoꝵ uite spatia que sibi lon¬
giora quasi in cogitatiõe tendere
consueuerant. intercidit..iii.¬

Expanded text:
tentiae largiri; sed quia accepta temtentiae largiri; sed quia accepta tempora non ad fructum poenitentiae, ad usum vero iniquitatis vertunt, quod a divina misericordia mereri poterant, amittunt. Quamvis omnipotens Deus illud tempus uniuscujusque ad mortem praesciat quo ejus vita terminatur, nec alio in tempore quisquam mori potuit, nisi ipso quo moritur. Nam si Ezechiae anni additi ad vitam quindecim memorantur, tempus quidem vitae crevit ab illo termino quo mori ipse merebatur. Nam divina dispositio ejus tempus tunc praesciit, quod hunc postmodum ex praesenti vita subtraxit. Cum ergo ita sit, quid qui sublati sunt ante tempus suum? » Nisi quod odiligunt, longiori sibi ejusdem vitae spatia promittunt? Sed cum eos mors superveniens a praesenti vita subtrahit, eorum vita spatia, quae sibi longiora quasi in cogitatione tendere consueverant, intercidit. Ini
Abbreviated transcription (Latin):
gulis ab interna prescientia dei. nec
augeri possunt nec minurꝰ nisi con¬
tingat ut ita p̾sciant᷑. ut aut optimis
optimis oꝑib longiores. aut eum
pessimis sint breinores: sieut ere¬
chias augmentum meruit dierum¬
inimpensione lacͥmarum: & sicut depũ¬
Iprescientia sit proculdubio
Omp̃s enim ds̃ & si plerumq mu¬
tat sententiam: consiliũ nunquã
Eogͥ tempore ex hac uita quisq sub
trabitur: quo exdiuina potentia
ante tempora preseitur.S. sciendũ¬
ẽ. quia ercans & ordinans nos op̃s
uit & terminum: ut uel malus il¬
le breurt̃ uiuat. ne multis bene a¬
gentib noceat. ł honus iste in hac
uita subsistat. ut multis boni oꝑis
adiutor existat̾ uel rursũ malus
longius differatur inutta. ut pͣua
adhuc oꝑa augeat et quoꝵ temp¬
tatione purgati uerius uerius in¬
uant iustr ł bonus citius subtra¬
hatur. ne sibic diu uixert. eius
innocentiam malitia corrũpat.
Sciendum tam̃ ẽ quia benignitas
dei ae peccatorib spatiũ adpeni¬

Expanded text:
gulis ab interna Dei praescientia nec augeri possunt, nec minui, nisi contingat ut ita praesciantur, ut aut cum optimis operibus longiores sint, aut cum pessimis breviores, sicut Ezechias augmentum dierum meruit impensione lacrymarum, et sicut de peris praescientia sit procul dubioenim Deus etsi plerumque mutat sententiam, consilium nunquam. Eotrahitur, quo ex divina potentia ante tempora praescitur. Sed sciendum quia creans et ordinans nos omnipita disponit et terminum: ut vel malus ille breviter vivat, ne multis bene agentibus noceat, vel bonus iste diutius in hac vita subsistat, ut multis boni operis adjutor existat; vel rursum malus longius differatur in vita, ut prava adhuc opera augeat, ex quorum tentatione purgati justi verius vivant, vel bonus citius subtrahatur, ne, si hic diu vixerit, ejus innocentiam malitia corrumpat. Sciendum tamen quia benignitas Dei est peccatoribus spatium poeni
Abbreviated transcription (Latin):
ab eius ore subtracti sunt: quia
post ꝑpetrationẽ tante nequitiȩ¬
ad uitam penitendo redierunt.
Quis aittem hominũ leuiathan
istius os euadat: ut illiet ta
nulla committat: S hinc cog¬
noscimus. quantũ redemptoris
humani generis debitores sumꝰ:
qui non solumnos more leuia

Expanded text:
ab ejus ore subtracti sunt, qui post perpetrationem tantae nequitiae poenitendo redierunt. Quis autem hominum Leviathan istius os evadat, ut illicita nulla committat? Sed hinc cognoscimus, quantum Redemptori humani generis debitores sumus, qui non solum nos in ore L
Abbreviated transcription (Latin):
in precepta ne peccet: & tam̃pec¬
canti dedit remedia ne desꝑet:
Unde cauendum summoꝑe ẽ.
nequis delectatione peccati leui¬
athan istius ore rapiatur: & tam̃
siraptus fuĩt ñ desꝑet: quia si
peccatum ꝑfecte lugeat. ad huc

Expanded text:
ni praecepta, ne peccet: et tamen peccanti dedit remedia, ne desperet. Unde cavendum summopere est, ne quis delectatione peccati Leviathan istius ore rapiatur, et tamen si raptus fuerit non desperet, quia si peccatum perfecte lugeat, adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
displiceant: uel exꝑta: libent̃ obli¬
uiscitur omp̃s ds̃ quod nocentes
fuimus: paratus ẽ pęnitentiam
nrãm nobis ad innocentiam depu¬
dispensationem suꝑne pietatis:
Stantibus si ceciderint minatur
penã. lapsis uͦ ut surgere appe¬
tant ꝓmittit miscđiã. Illos terret
ne p̃sumant in bonis: istos refo¬
uet. ne desꝑent in malis: Iustus
es: iram ꝑtimesce ne corruas. Pecca¬
tor es: presume demiscđia ut sur¬
gas. E ecc autẽ iamlapsi sumus:
stare nequaqͣm ualemꝰ. In prauis
nr̃is desideriis iacemus: s qui
nos condidit. adhuc expectat &
ꝓuocat. ut surgamus. Pensemꝰ
Peceare nos uidit: & ꝑtulit. Qui
nos ante culpã peccare phibuit:
etiam post culpã expectare ad

Expanded text:
displiceant vel experta; libenter oblidispliceant vel experta; libenter obliviscitur omnipotens deus, quod nocentes fuimus: Paratus est paenitentiam nostram nobis ad innocentiam depudispensationem supernę pietatis! Stantibus, si ceciderint, minatur poenam, lapsis vero, ut surgere appetant, promittit misericordiam; illos terret, ne praesumant in bonis, istos refovet, ne desperent in malis. Iustus es, iram pertimesce, ne corruas! Peccator es, pręsume de misericordia, ut surgas! Ecce autem iam lapsi sumus, stare nequaquam valuimus, in pravis nostris desideriis iacemus! Sed qui nos rectos condidit, adhuc expectat et provocat, ut surgamus. Sinum peccare nos vidit, et pertulit; qui nos ante culpam peccare prohibuit, etiam post culpam exspectare ad
Abbreviated transcription (Latin):
quid in hac re debemus aspicere.nͥ
immensam miscđiam conditoris
nr̃i: qui nob uelut insigno exẽplũ
pęnitentic posuit eos. quos ꝑ pe¬
nitentiam uiuere post lapsũ fecit:
ꝑpendo & enim petrum: considero
latronẽ: aspicio zacheum:intueor
mariam: & nichil inhis aliud ui¬
deo. nͥ ante oclos nr̃os posita spei &
pęnitentiȩ exempla. fortasse enĩ
infide lapsus est aliqͥs: aspiciat
petrum qui amare fleuit. quod
timide negauerat. Alius contra
pximum suũ inmalitia crudeli¬
tatis exarsit: aspitiat latronem:
qui & in ipso mortis articulo ad
uite premia penitendo ꝑuenit:
Alius auaritię estib anhelans ali¬
ena diripuit: aspitiat ⁊ acheum:
qui sicui aliquid abstulit. quadru
plum reddidit. Alius libidims igne
suecensus carnis munditiã ꝑdidit.
aspitiat mariam: que in se amorẽ
carnis igne diuini amoris excoxit.
Ecce omp̃s ds̃ ubiq oculis nr̃is quos
imitari debeamus obicit: ubiq exẽ¬
pla suȩ miscđie opponit. Mala gͦ

Expanded text:
quid in hac re debemus aspicere, nisi immensam misericordiam conditoris nostri, qui nobis velut in signo ad exemplum poenitentiae posuit eos quos per poenitentiam vivere post lapsum fecit? Perpendo enim Petrum, considero latronem, aspicio Zacchaeum, intueor Mariam et nihil in his aliud video, nisi ante oculos nostros posita spei et poenitentiae exempla. Fortasse enim in fide lapsus est aliquis; aspiciat Petrum, qui amare flevit, quod timide negaverat . Alius contra proximum suum in malitia crudelitatis exarsit; aspiciat latronem, qui et in ipso mortis articulo ad vitae praemia poenitendo pervenit . Alius avaritiae aestibus anhelans aliena diripuit; aspiciat Zacchaeum, qui si quid alicui abstulit, quadruplum reddidit. Alius libidinis igne succensus carnis munditiam perdidit: Aspiciat Mariam, quae in se amorem carnis igne divini amoris excoxit. Ecce omnipotens deus ubique oculis nostris, quos imitari debeamus, obicit, ubique exempla suae misericordiae opponit. Mala ergo iam
Abbreviated transcription (Latin):
& iusticiã subdit dicens. Miscđia
enim & ira abillo. Diuina itaq
& misericorditer & potent̃ oceurrit:
quia nec libero cominonitionẽpre¬
cauendi tacuit: nec capto remediũ
fugiendi subtraxit. Ad hoc quippe
in scriptura sacra uiroꝵ talium
id ẽ dauid & petri peccata sunt in
dita: ut cautela minor. sit ruina
maior. Ad hoc uͦ utroꝵq illie & pe¬
nitentia insinuatur & uenia. ut
spes ꝑcuntium sit recuꝑatio ꝑdi¬
torum De ftatu gͦ suo. dauid ca¬
dente nemo suꝑbiat: de lapsu etiã
suo dauid surgente. nemo desꝑet:¬

Expanded text:
et justitiam subdit, dicens: Misericordia et justitiam subdit, dicens: Misericordia enim et ira ab illo . Divina itaque t misericorditer et potenter occurrit, quia nec libero admonitionem praecavendi tacuit, nec capto remedium fugiendi subtraxit. Ad hoc quippe in Scriptura sacra virorum talium, id est David et Petri, peccata sdita, ut cautela minorum sit ruina majorum. Ad hoc vero utrorumque illic et poenitentia insinuatur et venia; ut spes pereuntium sit recuperatio perditorum. De statu ergo suo David cadente nemo superbiat. De lapsu etiam suo David surgente, nemo despe
Abbreviated transcription (Latin):
quia pius ẽ. uenialit̾ pecco. &nemo
qui peccauerit dicat: quia iustus
ẽ de peccati remissione desꝑo. Re¬
laxat enĩ ds̃ facinus quod deflet᷑.
s ꝑpetrare quisq tuneat. quod si
digne deflere possit ignorat. An¬
te culpã gͦ iusticiã metuat: post
culpam tamen de pietate p̾sumat.
Neq ita iusticiam timeat. ut nulla
spei consolatione conualescat:
neq ita confidat de miscđia ut
adhibere uulneribus suis digne
pęnitentiȩ negligat medicinam:
s quẽ presumit sibi pie parcere:
semꝑ etiam cogitet districte iudi¬
care. Subpietate itaq eius spes
peccatoris gaudeat: s sub distric¬
tione illius. pęnitentis correctio
contremiscat. Spes gͥ presumptio¬
nis nr̃e habeat etiã morsũ timoris.
ut ad corrigenda peccata iusticia
uidicantis terreat: quẽ adfidu¬
ciam uenie gr̃a parcentis inuitat.
Hinc enim ꝑquendam sapientẽ
dr. He dixeris miserationes dñi
multe: peccatoꝵ meoꝵ ñ memo¬
rabitur: Pietatinamq eius. ꝓtinꝰ

Expanded text:
Quia pius est, venialiter pecco. Et nemo qui peccaverit dicat: Quia justus est, de peccati remissione despero. Relaxat enim Deus facinus quod defletur, sed perpetrare quisque timeat quod si digne deflere possit ignorat. Ante culpam ergo justitiam metuat, post culpam tamen de pietate praesumat; neque ita justitiam timeat, ut nulla spei consolatione convalescat; neque ita confidat de misericordia, ut adhibere vulneribus suis dignae poenitentiae negligat medicinam; sed quem praesumit sibi pie parcere, semper etiam cogitet et districte judicare. Sub pietate itaque ejus spes peccatoris gaudeat, sed sub districtione illius poenitentis correctio contremiscat. Spes igitur praesumptionis nostrae habeat etiam morsum timoris, ut ad corrigenda peccata justitia judicantis terreat, quem ad fiduciam veniae gratia parcentis invitat. Hinc enim per quemdam sapientem dicitur: Ne dixeris, Miserationes Domini multae sunt, peccatorum meorum non memorabitur . Pietatem namque ejus protinus,
Abbreviated transcription (Latin):
ñs ineffabili miscd̾ie sue poter¬
antiqui hostis obuiat. ut aliquan¬
do eos etiam quos iã cepit amittat:
&e quasi abore illius cadunt: qui
post ꝑpetratas culpas ad innocen¬
tiam redeunt. An ñ in ore petrũ¬

Expanded text:
 ineffabili misericordiae suae potenantiqui hostis obviat, ut aliquando eos etiam quos jam cepit amittat, et quasi ab ore illius cadunt qui post perpetratas culpas ad innocentiam redeunt. Quis enim, ore illiu
Abbreviated transcription (Latin):
breuitatem uitę presentis.
cordis oculum ad exordiũ reducat
originis: ut ex ante actis eolligat
quam nulla sunt: que uident᷑
aliqua ẽẽ dum sunt: Sienim ab
ipso generis humani exortu. usq
ad hoc tempus quo sumus m̃tis
oculos ducimus: omne quod fi¬
nini potuit. quam breue fuerit
uidemꝰ. Ponamus enĩ quẽ libec ho¬
minẽ a primodie mundi conditi.
usq ad hodiernũ diem urtam
ducere: hodie tam̃ eandem uitã
quã quasi longam ducere uide¬
batur finire. Eccc finis ad ẽ: pre¬
terita iam nulla sunt. qͥa cunc¬
ta transierunt: futurũ in hoc
mundo nichil ẽ. quia nullũ
aduitam uel breuissimũ restat
momentũ. S gͦ ẽ longum tempꝰ
quod int̾ inicium finemq depre¬
hensũ ita consumit᷑: ac si nec bre¬

Expanded text:
brevitatem vitae praesentis, cordis oculum ad exordium reduxit originis, ut ex anteactis colligat quam nulla sint quae videntur aliqua esse dum sunt. Si enim ab ipso humani generis exortu usque ad hoc tempus in quo sumus mentis oculos ducimus, omne quod finiri potuit 470 quam breve fuerit videmus. Ponamus enim quemlibet hominem a primo die mundi conditi usque ad hodiernum diem vitam ducere, hodie tamen eamdem vitam quam sic longam ducere videbatur finire, ecce finis adest, praeterita jam nulla sunt, quia cuncta transierunt. Futurum in hoc mundo nihil est, quia nullum ad vitam vel brevissimum restat momentum. Ubi est ergo longum tempus quod inter initium finemque deprehensum ita consumitur, ac si nec bre
Abbreviated transcription (Latin):
ueniunt: nam cuncta ds̃ p̃sciens
qͦ ꝑhennis regni p̾destinatio. ita
ẽ ab ommipotente deo disposita:
ut ad hoc electi ex labore ꝑueni¬
ant: quatinus postulando mere¬
antur accipere. quod eis omp̃e ds
ante scła disposuit dare: Hi enm¬

Expanded text:
o fiunt. Nam cuncta Deus perennis regni praedestinatio ita est ab omnipotente Deo disposita, ut ad hoc electi ex labore perveniant, quatenus postulando mereantur accipere, quod eis omnipotens Deus ante saecula disposuit donare.
Abbreviated transcription (Latin):
muituę. quia morieris tu & ñinues.
ipse merebatur: ꝑ largitatẽ ueromi¬
sericordie illo eũ tempore ad mortẽ
nec dñca statuta sunt conuuilsa. qm
ut et dei largitate erescerent anni uitę¬

Expanded text:
mui tuae, quia morieris tu, et non vives, ipse merebatur, per largitatem vero misericordiae illo eum tempore ad mortem nec Dominica statuta convulsa sunt, quia ut ex largitate Dei anni vit
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificrũ afflctio contra pecca¬
tum: psalmista testante qͥ ast:
Sacrificium deo sp̃s contribulatꝰ.
Peccata nr̃a preterita in baptisma¬
tis ꝑceptione laxata sunt: & tñ
post baptisma multa cõmisimꝰ:
sed lauari iterũ baptismatis aqͣ
non possumꝰ. Qui gͦ & post bap¬
tismum inquinauimꝰ uitam. e¬
baptitemꝰ lacrimis conscientiã:
quatinus regionẽ nr̃am repe
tentes. qui ex ea bonis delectati
discessimꝰ. ad eam malis a mari¬
cati redeanus:¬

Expanded text:
sacrificium est afflictio contra peccatum, Psalmista testante, qui ait: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Peccata nostra praeterita in baptismatis perceptione laxata sunt, et tamen post baptisma multa commisimus, sed lavari iterum baptismatis aqua non possumus. Quia ergo et post baptisma inquinavimus vitam, baptizemus lacrymis conscientiam, quatenus regionem nostram per viam aliam repetentes, qui ex ea bonis delectati discessimus, ad eam malis amaricati redeamus
Abbreviated transcription (Latin):
differre solet uocespetentium ut m̃¬
ta patientium crescant: quatings eo
magisȩcatidiantur adm̃ittim: qtio
cidius non exatidiuntor ad uotum.
Unde alias scͥptum ẽ. Ueus clamabo
ꝑ diem. nec eraudies: &. nocte. Atq
ipsa titilitas de ȩcaudiendi mora mor
subditur: cũ illic protinus stib infer᷑
et non adinsipientiam michi. da
multiplicandum quippe scõꝵ sapi
entiam ꝓficit. qd̾ postailata tarde p¬
cipnnt: ut ex ilatione crescat desi¬
derium. ex desiderio indellectus auge¬
attir: intellectus uero cq̃ tenet᷑ ei in
m ardentior. affectus aꝑit᷑. Affectꝰ
autẽ ad ꝓmerencla cȩlestia tanto sit
capax: qnͣto fuerit expectando longa¬

Expanded text:
differre solet voces petentium, ut medifferre solet voces petentium, ut merita patientium crescant, quatenus eo magis exaudiantur ad meritum, quo citius non exaudiuntur ad votum. Unde alias scriptum est: Deus meus, clamabo per diem, nec exaudies, et nocte . Atque ipsa utilitas de exaudiendi mora mox subditur, cum illic protinus subinfertur: Et non ad insipientiam mihi . Ad multiplicandam quippe sentiam proficit, quod postulata tarde prcipiunt, ut ex dilatione crescat desiderium, ex desiderio intellectus augeatur. Intellectus vero, cum extenditur, ei in Deum ardentior affectus aperitur. Affectus autem ad promerenda coelestia tanta fit capax, quanto fuerit exspectando longa
Abbreviated transcription (Latin):
dere. nisi etiam qͣntum prodessent in¬
deret. Nam dum iniusti se inunt: iri
ptrgantur.&. utilitati innocendiũ
militat uta prauoꝵ: dum hanc et̃
p̃mendo humiliat. et humiliando
semꝑ admelius format. Ccim gͥ in
trimelus lacerat: Profecto hrinc aboi
uitioꝵ rubigine urendo purgat. Ꝙ.¬
igitur mala reproboꝵ bonos dũ cru¬
ciant purgant: utilitati iustoꝵ i
lita t ediam crudelitas iniquoꝵ .s̾.
plerumq iusti tribtilatione depre¬
hensi tardare manum subuenienti.
estimant: cum se persequentium im¬
manitas paulo largius angustat.I
concita quicd sunt ereptoris remedia:
sod hoc qͦd ab ereptore citius agit᷑
dolori tardum inqetur. Cumq ad¬
ẽẽ posttilationi auxstrum queritar:
si ad est qnͣtum adordinatam ꝓtiiden¬
tiam protectoris: de ee̾ tñ creditur.
qnͣtum ad concita uota patientis.
Aito namq consilio om̃ipe ds̃ cã
sc̃i eitis adrĩsarioꝵ ꝑsecutionibus
comprimutur. cumq assic̾tus tit
lib̾entur int̃peslationib clamant.

Expanded text:
teret, nisi etiam quantum prodessent videret. Nam dum injusti saeviunt, justi purgantur, et utilitati innocentium militat vita pravorum, dum hanc et premendo humiliat, et humiliando semper ad melius format. Untumeliis lacerat, profecto hunc ab omni vitiorum rubigine urendo purgat. igitur mala reproborum bonos, dum cruciant, depurgant, utilitati justorum militat etiam potestas iniquorum. Sed plerumque justi tribulatione deprehensi, tardam manum subvenientis aestimant, cum se persequentium immanitas paulo longius angustat, et concita quidem sunt ereptionis remedia, sed hoc quod ab ereptore citius agitur, dolori tardum videtur. Cumque adesse postulationi auxilium quaeritur, etsi ad est quantum ad ordinatam providentiam 662 protectoris, deesse tamen creditur quantum ad concita vota patientis.Alto namque consilio omnipotens Deus, cum sancti ejus adversariorum persecutionibus comprimuntur, eumque assiduis ut liberentur interpellationibus clamant,
Abbreviated transcription (Latin):
tum nostrum. Qtod bene paulus
breui sententia explicat dicens. Pltiᷤ
illis om̃ib laboraui. Qan ne uidere¬
mecum. Ac si diceret. In bono opere
iaboraui. non ego: s: et ego. In eo .n.
quod solo domini dono preuentus
sum: non ego. in eo autem qd̃ donnͣ
uoluntate subsecutus: et ego. sõ. lxxxiii.¬
Nemo quippe ut diuma illũ grã
subsequatur: prius aliquid contu¬
lit deo. Nam si nos dm̃ bene oꝑando
preuemmus: ubi est quod ꝓpheta
ait. misericordia eius preuemet me:
Siquid nos bone oꝑationis dedimꝰ
ut eius grãm mereremur. uoi est
quod patilus apłs dicit. gratia sal¬
ui facti estis perfidem. et hoc non ex
uobis: Pei enim donum est:ñ exo

Expanded text:
ritum nostrum: quod bene Paulus ritum nostrum: quod bene Paulus brevi sententia explicat, dicens: Plus illis omnibus laboravi : qui ne suae videremecum . Ac si diceret: In bono opere laboravi, non ego, sed et ego. In hoc enim quod solo Domini dono praeventus sum, non ego; in eo autem quod donum voluntate subsecutus, et ego. His « Nemo quippe, ut divina illum gratia subsequatur, prius aliquid contulit Deo. Nam si nos Deum bene operando praevenimus, ubi est quod propheta ait: Misericordia ejus praeveniet me ? Si quid nos bonae operationis dedimus, ut ejus gratiam mereremur, ubi est quod Paulus apostolus dicit: Gratia salvi facti estis per fidem, et hoc non ex vobis, sed Dei donum est,
Abbreviated transcription (Latin):
xomĩpotentis dĩ grã ad
bona oꝑa conari quid̃
cipuilos ad moneret dicens. cum
metu et tremore urãm ipsoꝵ salutẽ
opamini:⁊ lico quis in eis hec ipsa
bona operaretur aquing̃ dicens
Ds̃ est .ii. qui opatur in uobis. et tiel¬
le et ꝑficere pro bona toluntate.
Hinc ẽ qͦdipsa ititas discipulisdi¬
cit. Sine me nicħ potestis sacere. d
inhis considerandum est. qr. bona
nr̃a cum sic om̃ipodentis dĩ dona
sint. ut in eis aliquid nostrum nõ
sit. cur nos quasi pro m̃itis et̾nã
recributionem queramus: si autẽ
ita nr̃a sunt. ut dona dei om̃ipoten¬
tis non sint: cur ex eis omipoten¬
ti deo gr̃as agamusꝰ Sciendum ẽ:
qr. mala nr̃a solum modo nr̃a sut:
bona uero nr̃a. et om̃ipodentis dĩst̃
&. nrã. quia ipseaspirando nosp̃ue¬
nt. ut uelimus. quiadiuuando sub¬
sequitur. ne maniter uelimus: sed
possimus implere quȩ uolumus.
Preuemente audem gratia. et bona
uoluntate subsequente: boc quod
om̃ipotentis dei donum ẽ. fit m̃¬

Expanded text:
omnipotentis Dei gratia ad bona opera conari quidemcipulos admoneret dicens: Cum metu et tremore vestram ipsorum salutem operamini , illico quis in eis haec ipsa bona operaretur adjunxit dicens: Deus est enim qui operatur in vobis et velle et perficere pro bona voluntate. Hinc est quod ipsa Veritas discipulis dicit: Sine me nihil potestis facere . Sed in his considerandum est quia si bono nostra sic omnipotentis Dei dona sunt ut in eis aliquid nostrum non sit, cur nos quasi pro meritis aeternam retributionem quaerimus? Si autem ita nostra sunt ut dona Dei omnipotentis non sint, cur ex eis omnipotenti Deo gratias agimus? Sed sciendum est quod mala nostra solummodo nostra sunt, bona autem nostra et omnipotentis Dei sunt et nostra: quia ipse aspirando nos praevenit ut velimus, qui adjuvando subsequitur ne inaniter velimus, sed possimus implere quae voluimus. Praeveniente ergo gratia, et bona voluntate subsequente, hoc quod omnipotentis Dei donum est, fit me
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ bona que fecerint ocetiltare:
ne contingat eoslapsum elationis
incurrere.Sed querendum nob̾ ẽ.
quid sit hoc quod ipse om̃ips cui h
est uelle quod posse. et taceri uoluit¬
lominati. quasi inuitus indicatur¬
seruis sins se sequentib exemplum
dedit. ut ipsi quidem uirtutes suas
occultari desiderent:q tnͣ ut aln eoꝵ
eremplo ꝓficiant. prodantur min¬
N. Q facta qtnidem sua occrilta ndo
se ipsos enstodiant: s dũ produntur
muiti. bona ad prorimos suos erem¬
pla tnͣsmittant. Occciltentur gͦ stti¬
dio. necessitate publicentur: q eoꝵ
occultatio sit custodia propria coꝵ
publicatio sit utilitas aliena. Aliqñ
tur bona facere. aut eadem homimi¬
bus scia facta narrare: s ad eum refẽ
oꝑib sed pater eoꝵ qui moȩtis ẽ glo¬
rificari debeat. Dum .n. scã p̃dicant¬
&. ipsa eoꝵ precicatio fortasse despi¬
citir: quoꝵ uita nescitur: compel¬
luntur gͦ uitam suam dicere ut ari¬
ditoꝵ suoꝵ ualeant intam mutare.

Expanded text:
 bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse omnipotens cui hoc est velle quod posse, et taceri luminati sunt quasi invitus indicaturservis suis se sequentibus exemplum dedit, ut ipsi quidem virtutes suas occultari desiderent, et tamen, ut alii eorum exemplo proficiant, prodantur inviti, et facta quidem sua occultando seipsos custodiant, sed dum produntur inviti, bona ad proximos suos exempla transmittant. Occultentur ergo studio, necessitate publicentur; et eorum occultatio sit custodia propria, eorumque publicatio sit utilitas aliena. Rursum tur bona facere, aut eadem hominibus sua facta narrare, sed ad cum finem operibus, sed Pater eorum qui in coelrificari. Dum enim sancta praedicant, ipsi praedicatio eorum fortasse despicitur, quorum vita nescitur. Compelluntur ergo vitam suam dicere, ut auditorum suorum valeant vitam mutare.
Abbreviated transcription (Latin):
rem seruicio subicit. cũ et aliena uo¬
na nra credimus: et nĩa aliis quas
sua osserentes exhibemus: Hinc tur¬
sum ꝑ eundem paulum dicitur. sia
& corpus non est unum membrũ.
sed multa. Si dixerit pes qm̃ ñ sq̃
manus. non sum de corpe. non ioõ
non est decorpore᷑: Q. si dixerit auri
qm̃ non sum oculus. non sũ de
corꝑe. non ideo non ẽ de corpore. S
totum corpus ocłs. ubi auditus: Si
totum auditus: ubi oderatus : et

Expanded text:
rem servitio subjicit: cum et aliena borem servitio subjicit: cum et aliena bona nostra credimus, et nostra aliis, quasi sua offerentes, exhibemus. Tantsum per eumdem Paulum dicitur: Nam et corpus non est unum membrum, sed multa. Si dixerit pes: Quoniam non sum manus, non sum de corpore: num ideo non est de corpore? Et si dixerit auris: Quoniam non sum oculus, non sum de corpore: num ideo non est de corpore? Si totum corpus oculus, ubi auditus? Si totum auditus, ubi o
Abbreviated transcription (Latin):
minat. s. tñ areb similib dissimi¬
lia corda non pensat. Alius iuna
lingua qm nouit. ser monum pon¬
dera int̃p̃tando prudenter discudit:
et cñ reliquis boms quȩ ñ habet.
patienter caret. Dic itaq creador nr̃
ac dispositor cuncta moderatur.
ut qui extolli poterat ex dono quod
ht. humiliet᷑ ex uirtude qmͣ ñ ht̃.
Sic cuncta moderatur.ut cum per
inpensam grãm unumquemq
subleuat. etiamꝑ dispa rem alteri
alterum sabdat. et meliorem quis¬
q dono alio eum qui sibi subicittr
atcendat: ac licet se pteire et alis sen¬
tiat. eidem tamen quẽ sciꝑat. se malus
postponat. Sic cuncta moderattr.
ut dum singula queq sunt om̃iũ:
int̾posita quadam caritatis neces¬
situdine fiant om̃ia singulorum.
ꝙ. unus quisq sic quod non accepit
maltero possideat: ut ipse alteri pos¬
sidendum quod accepit humiliter
.ii. nos caritas a ttigo culpe liberos
reddit. cum uicissim nos nr̃o ꝑ amo¬

Expanded text:
minat, sed tamen viribus similibus dissimiminat, sed tamen viribus similibus dissimilia corda non pensat. Alius in una lingua quam novit, sermonum pondera interpretando prudenter discutit, et tamen reliquis bonis quae non habet, patienter caret. Sic itaque Creator noster ac dispositor cuncta moderatur, ut qui extolli poterat ex dono quod habet, humilietur ex virtute quam non habet. Sic cuncta moderatur, ut cum per impensam gratiam unumquemque sublevat, etiam per disparem alteri alterum subdat, et meliorem quisque dono alio eum qui sibi subjicitur attendat, ac licet se praeire ex aliis sentiat, eidem tamen quem superat, se in aliis postponat. Sic cuncta moderatur, ut dum singula quaeque sunt omnium, interposita quadam charitatis necessitudine fiant omnia singulorum, quatenus unusquisque sic quod non accipit, in altero possideat, ut ipse alteri possidendum quod accepit, humiliter enim nos charitas a jugo culpae liberos reddit, cum vicissim nos nostro per amo
Abbreviated transcription (Latin):
no itaq: eodemq spu. iste uerbo sapi¬
entiȩ poliet. nec tñ sermone scientiȩ
idest doctrine fulcitur: quia sentire
et muenire sufficit. etiam quod ꝑdis¬
cendi studium non apprehendit. Il¬
le ser mone scientie fuiget nec tam̃
intierbo sapientiȩ conualescit:qr
&. sufficit explere quantum didicit.
et tamen adsentiendum ec semet¬
ipso subtue anquid non assurgit.
Iste ꝑ fidem et elementis imperat:
nec tñ ꝑ sanitatum gr̃am infirmi¬
tates corpoꝵ curat. Ille orationis
ope morbos subtranit: nec tamen
arenti terre uerbo pluuias reodit.
Iste oꝑatione uirtutum ad presen¬
tem nitam ꝙ. mortuos reuocat: et
tñ ꝓrophiȩ gram non habens quȩ
sibi uentura sunt ignorat. Ille uẽ¬
tura queq uelut presentia attẽ¬
dit: et tñ in nulla signoꝵ oꝑatio¬
ne se exerit. Iste ꝑ discrecionem spi¬
rituum infactis subtiliter m̃tes
conspicit: si tñ diũsi gens linguaᷤ
nescit. Ille diu̾si geñis linguas exa¬

Expanded text:
no itaque eodemque spiritu iste verbo sapino itaque eodemque spiritu iste verbo sapientiae pollet, nec tamen sermone scientiae, id est doctrinae, fulcitatque invenire sufficit etiam quod per discendi studium non apprehendit. Ille sermone scientiae fulgeat, nec tamen in verbo sapientiae convalescat; quia et sufficit explere quantum didicit, et tamen ad sentiendum a semetipso subtile aliquid non assurgit. Iste per fidem et elementnec tamen per sanitatum gratiam infirmitates corporum curat. Ille per orationis opem morbos subtrahit, nec tamen arenti terrae verbo pluvias reddit. Iste per operationem virtutum ad praesentem vitam etiam mortuos revocat, et tamen prophetiae gratiam non habens, quae sibi ventura sunt ignorat. Ille ventura quaeque velut praesentia attendit, et tamen in nulla signorum operatione se exerit; iste per discretionem spirituum in factis subtiliter mentes conspicit, et tamen diversi generis linguas nescit. Ille diversi generis linguas exa
Abbreviated transcription (Latin):
rebri more nobismecipsis uelut qͥbꝰ¬
dam sensid ucitur. ut quamuis ipsa
sioiet numquam fit dissimilis ꝑ
nos tũ diũsa et dissimilia operetur:
quatinus iste sapientiȩ. ille scientie
donum percipiat: iste genera lingͣ¬
rum. ille grãm curationum habeat¬
Omipe quippe conditor nr ds̃ int̃m
iudicii secredo moderamine iuxta be¬
ati pauli uocem alii sermonem sapi¬
entie. alii sermonem scientie. aln ple¬
nam fidem. alii grãm sanitatum.
alii operationem uirtutum aliiꝑ
phetiam. alii discretionem sp̃num
aui genera tinguarum. alñ int̾pre¬
tationem sermonum tribuit. St̃
enim quidam qui ꝑ donum gr̃ȩ
& ipsa intelligunt quȩ exponi a doc¬
toribus non audierunt: hi uidelicet
sermonem sapiendiȩ ꝑceꝑunt. Et st̃
quidam qui ꝑ semet ipsos intelligẽ
audita nequeunt: sed ea quȩ mexpo¬
sudrib: legerint retinent. et scienter
proferunt que lecta didicerunt:atq
isti sermone sciende pleni sunt. In u¬

Expanded text:
rebri more, nobismetipsis, velut quiburebri more, nobismetipsis, velut quibusdam sensibus, utitur; ut quamvis ipsa sibimet nunquam sit dissimilis, per nos tamen diversa et dissimilia semper operetur, quatenus iste sapientidonum percipiat; iste genera linguarum, ille gratiam curationum habeatquippe Conditor noster Deus interni judicii secreto moderamine juxta beati Pauli vocem, Alii sermonem sapientiae, alii sermonem scientiae, alii plenam fidem, alii gratiam sanitatum, alii operationem virtutum, alii prophetiam, alii discretionem spirituum, alii genera linguarum, alii interpretationem sermonum tribuit . Sunt enim quidam qui per donum gratiae et ipsa intelligunt quae exponi a Doctoribus non audierunt: hi videlicet sermonem sapientiae perceperunt. Et sunt quidam qui per semetipsos intelligere audita nequeunt, sed ea quae in expositoribus legerint retinent, et scienter proferunt quae lecta didicerunt, atque isti sermone scientiae pleni sunt. In u
Abbreviated transcription (Latin):
ene nullum latet. quodqͥnq .ai.
sunt sensus corporis nr̃i. uideli¬
cet uisus. auditus gustus. odoratus et
tactus. Hi sensus in om̃e quod sentiit
atq discer nunt uirdatem discretioni:
et senstis a cerebro trahunt.ꝙ. cũ untrᷤ
sit iuder cerebri sensus qui intr insecꝰ
presidet ꝑ meatus tñ ꝓprios sensus
quinq: discernit deo miraoꝑante.
ut neq oculus audiat. neq auris inde¬
at. neq osolefaciat. neq naris gustet:
neq manus odorentur. Et cum ꝑ unũ
sensum cerebri om̃ia disponantur:
quilibet tñ hoꝵ sensus aliuo facere
non podest. preter ia quod ex disposi¬
none conditoris accipit. Ex istis ergo
corporalib ext̃ioribus interiora et spi¬
ritalia colligenda sunt: ut ꝑ io quod
mnobis publicum ẽ transire debe¬
amus ad secretum qđ in nobis ẽ.⁊
mnobis met ipsis latet. Intuendum
quippe ẽ.qr cum una sit sapientia.
alitim minus. alium magis in habi¬
tat.: alii hos. alii illud prestat. et qͣsi ce¬

Expanded text:
ene nullum latet quod quinque sunt sensus corporis nostri: videlicet visus, auditus, gustus, odoratus et tactus. Hi sensus in omne quod sentiunt atque discernunt virtutem discretionis et sensus a cerebro trahunt; et cum unus sit judex cerebri sensus qui intrinsecus praesidet, per meatus tamen proprios sensus quinque discernit, Deo mira operante, ut neque oculus audiat, neque auris videat, neque os olfaciat, neque naris gustet, neque manus oderetur. Et cum per unum sensum cerebri omnia disponantur, quilibet tamen horum sensus aliud facere non potest, praeter id quod ex dispositione Conditoris accepit. Ex istis ergo corporalibus et exterioribus, interiora et spiritualia colligenda sunt, ut per id quod in nobis publicum est transire debeamus ad secretum quod in nobis est et in nobismetipsis latet. Intuendum quippe est quia, cum una sit sapientia, alium minus, alium magis inhabitat; alii hoc, alii illud praestat. Et q
Abbreviated transcription (Latin):
ta stuidiose non agere. magne uirtuti
m̃icum creditur a pratia tantam ac¬
tione cessare. Perumq inquiedudo
spc̃ uigilans sollicitudo nominat᷑:
et cũ quiecem quisq non tolerat. a¬
gendo quȩ appetit uirtutis debite
impiere se erercitium puitat Sepe ad ea
que agenda sunt in cauta prectpitatio
laudandi studii feruor. credit᷑. Q. cũ de¬
sideratum bonum intempestiua actio¬
ne corrumpitur. eo agi meliu quo ce¬
lebrius estimatur Sepe accelerandibo¬
ni tarchtas consilium putatur: et cũ
expect̾at᷑ ut ex tractatione ꝓficiat. hoc in¬
sidians mora supplantat. Aliqnͣdo hosti
insidians discretionis imaginem octilis
sic̃ est cũ imptilsueius promfirmitate
nobis plus alimentorum quasi disc̾ce
concedimus ẜ indiscrete contra nos uella
plusquam sunt infirmos atq mutue
sibi metipsis asserit: ut dum se mmis
indignos considerant: res in quib ꝓdẽẽ ꝑri¬
mis poterant. ministrare ꝑtimescant.

Expanded text:
ta studiose non agere, magnae virtutis ta studiose non agere, magnae virtutis meritum creditur a prava tantum actione cessare. Plerumque inquietudo spiritus, vigilans sollicitudo nominatur; et cum quietem quisque non tolerat, agendo quae appetit, virtutis debitae implere se exercitium putat. Saepe ad ea quae agenda sunt incauta praecipitatio laudandi studii fervor creditur; et cum desideratum bonum intempestiva actione corrumpitur, eo agi melius quo celerius aestimatur. Saepe accelerandi boni tarditas consilium putatur; et cum exspectatur ut ex retractatione proficiat, hoc insidians mora supplantat Vet. XXIando discretionis imaginem oculis hSicut est cum impulsu ejus pro infirmitate nobis plus alimentorum quam discreta concedimus, sed indiscrete contra nos bella plus quam sunt infirmos atque inutiles sibimetipsis asserit, ut dum se nimis indignos considerant, res in quibus prodesse proximis poterant, ministrare pertimescant.
Abbreviated transcription (Latin):
hit. Non numquam effusio miscdia cͤ¬
ditor. et dum male seruari culpa sit:
pe ius spargi qt acceptum ẽ ñ timet᷑.
Non numquam denatia parcitasputa¬
tur: & cum graue sit tncium non tri¬
buere. uirtus creditur. accepta retiñe.
Sepe maloꝵ ꝑtinatia constantia dr̃: et
dum mens aprauitate sua flecti ñ pa¬
titur. quasi ex recti defensione głattr.
Sepe inconstantia quasi tractabilis ha¬
betur: et quo quisq fidẽ inregram nul¬
l seruat. eo se amicum om̃ib estimat.
Aliquanoo timor. in competens humi¬
litas creditur: et cũ demporali formi¬
dine pressus quisq: adefensione ũita¬
tis tacet arbitratur qđ iuxda deior.¬
dinẽ humilem se potentiorib exhi¬
bet. Aliquando uocis suꝑbia ueri
libertas estimatur: & cũ ꝑ esationẽ
teritati contradicitur. loquend pca¬
citas. ũitatis desensio ptitatur. Plerũ¬
q: pigricia quasi continentia qtieti
accenditur: et cũ grauis culpe sit rec¬

Expanded text:
. Nonnunquam effusio misericordia cr. Nonnunquam effusio misericordia creditur, et dum male servare culpa sit, pejus spargi quod acceptum est non timetur. Nonnunquam tenacia parcitas putatur, et cum grave sit vitium non tribuere, virtus creditur accepta retinere. Saepe malorum pertinacia constantia dicitur, et dum mens a pravitate sua flecti non patitur, quasi ex recti defensione gloriatur. Saepe inconstantia quasi tractabilitas habetur, et quo quisque fidem integram nulli servat, eo amicum se hominibus aestimat. Aliquando timor incompetens humilitas creditur, et cum temporali formidine pressus quisque a defensione veritatis tacet, arbitratur quod juxta Dei ordinem humilem se potioribus exhibeat. 1070 Aliquando vocis superbia veri libertas aestimatur, et cum per elationem veritati contradicitur, loquendi procacitas veritatis defensio putatur. Plerumque pigritia quasi continentia quietis attenditur, et cum gravis culpae sit rec
Abbreviated transcription (Latin):
unt non nulla uicia. que osten¬
dunt in se rectitudinis speciẽ:
s: ex prauitatis prodeunt infirmitate.
Hostisnr̃i malicia. tanta arte ͤ palliat. ut
plerumq: ante decepte mentis octilos
culpas uirtutes fingat: ut inde quisq
quasi expectet premia: unde et̃na dig
nus ẽ innenire tormenta. Plerumq .ii.
mulciscendis tucnis crudelitas agitur
et iusticia putatur.atq inmoderata
ra iusti zeli m̃itum creditur: et cũ adis¬
tortis morib peccantes dirigi caude
debeant. uiolenta inflexione frangun¬
tur.plerumq enim dissoluta remissio
quasi mansuecudo acpietas habetur:
dum plusqͣm decet delinquentib tẽpo¬
raliter parcitur. ad eẽna supplicia crcide¬
liẽ reseruantur.Sepe namq: pietasper
mordinatam miscdiam errare solet:
si fortasse pepcerit quȩ parcenda ñ st̃.
Peccata .ii. quȩ ferii gehenne ignib: pos¬
sunt: disciyline sunt uerbere corrigen¬
daS: mordinata piecascum demporali¬
ter parcit:ad et̃num suppucium ꝑtra¬

Expanded text:
unt nonnulla vitia quae ostendunt in se rectitudinis speciem, sed ex pravitatis prodeunt infirmitate. Hostis enim nostri malitia tanta se arte palliat, ut plerumque ante deceptae mentis oculos culpas virtutes fingat, ut inde quisque quasi exspectet praemia, unde dignus est aeterna invenire tormenta. Plerumque enim in ulciscendis vitiis crudelitas agitur, et justitia putatur, atque immoderata ira justi zeli meritum creditur; et cum a distortis moribus peccantes dirigi caute debeant, violenta inflexione franguntur. Plerumque dissoluta remissio quasi mansuetudo ac pietas habetur; et dum plus quam decet delinquentibus temporaliter parcitur, ad aeterna supplicia crudeliter reservanrdinatam misericordiam errare solet, si fortasse pepercit quae parcenda non sunt. Peccata enim quae feriri gehennae ignibus possunt disciplinae sunt verbere corrigenda. Sed inordinata pietas cum temporaliter parcit, ad aeternum supplicium pertra
Abbreviated transcription (Latin):
Culpe igitur que suꝑducta specie imi¬
cognite animum inconfuisionem deici¬
unt atq ad penitentiam trahunt. iste
uero non solum inpenitentia ñ humi¬
Sciendum audem quia si forti nosstudi¬
o contra uicioꝵ mcentiua stringimus:
ipsa etiam uicia adusũ uirtutis ĩmu¬
tamus. Non nullosnamq: ira possidet:
shanc dum rationi subiciunt. in sc̃i re¬
siministerium ũtunt. Non nullos suꝑ¬
biaer igit: si.dum diume formidini ani¬
mum inclinant. hanc ad defensionem
iusticie. inuoce libere auctoritatis i¬
mutant. Non nullos fortitudo carnis
illecebrat: sdũ exercendis piis oꝑibus
corpus subdunt. unde iniquitatis sti¬
mulum passi sunt. in de pietatis lucra

Expanded text:
culpae sunt quae superducta specie vicognitae animum in confusionem dejiciunt, atque ad poenitentiam trahunt; istae vero non solum in poenitentiam non humiSaepe autem si forti nos studio contra vitiorum incentiva stringimus, ipsa etiam vitia ad usum virtutis immutamus. Nonnullos namque ira possidet: sed hanc, dum rationi subjiciunt, in sancti zeli ministerium vertunt. Nonnullos superbia erigit; sed dum divinae formidini animum inclinant, hanc ad defensionem justitiae in vocem liberae auctoritatis immutant. Nonnullos fortitudo carnis illecebrat; sed dum exercendis piis operibus corpus subdunt, unde iniquitatis stimulum passi sunt, inde pietatis lucra
Abbreviated transcription (Latin):
distantia peccatores ab impus dis¬
cer nuntur: quia cũ omĩs impius
sit pecc̃or. non tñ om̃is pecc̃or est
impius. Peccor enim dici potest:¬
etiam qui infide pitis ẽ. Impris¬
uero propriedicitur: qͥ areligioni
pietade separatur. De talib psalmi¬
ta dicit. pon restrgt̃ impĩ iimoicis¬

Expanded text:
distentia peccatores ab impiis discernuntur, quia cum omnis impius sit peccator, non tamen omnis peccator est impius; peccator enim dici etiam qui in fide pius est povero proprie dicitur, qui a religionis pietate separatur. De talibus enim dicitur: Non resurgunt impii in judi