comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
los ꝓuocan.s. Homo quidam
erat diues qui habebat uillicũ:
siue dispensatorem. Hoc autem
echonomos significat: X¬
illicus ꝓprie uille guber¬
nator est: unde ⁊ auilla
uillicus nomen accepit. Echo¬
nomos autem: tam pecunie qͣ
frugum. ⁊ omĩm que dominus
possidet.dispensator est. Unde ⁊
cherrimus liber est.qui non
gubernationem uille. s dispe¬
sationem uniu̾se domus tullio
unter pretante significat. Iste
igitur dispensator accusatus estad
dominum suum: quod dissiparet
substantiam eius. Quo uocato di¬
xit. Quid hoc audro de te: Redde ra¬
tion̾em dispensationis tue. Neq eñi
ultra mea dispensabis. Qui dixit
in semet ip̃o. Quid faciam quia do¬
minus meus aufert a me dispen¬

Expanded text:
los prouocantis? homo quidam los prouocantis? homo quidam erat diues, qui habebat uilic u m siue dispensatorem; hoc enim olxovo/xog significat. uilicus autem proprie uillae gubernator est, unde et a uilla \'uilicus\' nomen accepit. olxovofioo, autem tam pecuniae quam frugum et omnium, quae dominus possidet, dispensator est. unde et cherrimus liber est, qui non gubernationem uillae, sed dispensationem uniuersae domus Tullio interpretante significat. iste igitur dispensator accusatus est ad dominum suum, quod dissipasset substantiam eius. quo uocato dixit: quid hoc audio de t e ? redde rationem dispensationis; neque enim ultra mea poteris dispensare. qui dixit in semet ipso: quid faciam, quia dominus meus aufert a me dispen
Abbreviated transcription (Latin):
ñ indigent penitentia.
liam ꝑ abolam decem drag¬
marum uniꝰq ꝑdite atq
simili eam fine compleuit. Sic
dico uobis gaudium erit coram
angłis: dei: suꝑ uno peccatore
penitentiam agente. Terciam
quoq ꝑabolani ꝓposuit hominis
habentis duos filios: ⁊ duridentiᷤ
inter eos substantiam. Cumq
minor facultatib ꝑditis egere
cepisset. ⁊ comederet siliquas
porcoꝵ eybum. reu̾sus ad prẽm
susceptus est ab eo. Frater quoq¬
⁊ inuidens se nior patris uoce cerri¬
pitur. quod letari debuerit ⁊ gau
Res parabolasxi
contra phariseos ⁊ scribas¬
dominus locutus est qui nolebant
recipere penitentiam peccatorum.
⁊ publicanorum salutem. Dice
us ad scribas ⁊ phariseos: qua
ꝑabola ad clementiam discipu¬
los hortaretur. ⁊ aliis u̾bis dicẽt
Dimittite ⁊ dimittemini: ut in
oratione dominica libera fron¬
te poscatis. Simittite nobis de¬
bida nr̃a: sicut ⁊ nos dimittimꝰ
debitorib nostris. Que est ergo
ꝑabola. ad clementiam discipu¬

Expanded text:
nt opus poenitentia. Aliam quoque parabolam decem dracmarum uniusque perditae, et simili eam fine complevit. Sic dico vobis, gaudium erit coram Angelis Dei super uno peccatore poenitentiam agente. Tertiam quoque parabolam proposuit hominis habentis duos filios, et dividentis inter eos substantiam. Cumque minor facultatibus perditis, egere coepisset et comedere siliquas, porcorum cibum, reuersus ad patrem susceptus ab eo est. frater quoque inuidens senior patris uoce corripitur, quod laetari debuerit et gaures parabolas contra pharisaeos et scribus locutus est, qui nolebant recipere paenitentiam peccatorum et publicanorum salutem. dicebus ad scribas et pharisaeos, qua parabola ad clementiam discipulos hortaretur et aliis uerbis diceret: dimittite et dimittetur uobis, ut in oratione dominica libera fronte poscatis: dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. quae est ergo parabola ad clementiam discipu
Abbreviated transcription (Latin):
tauerat. ꝑegre in montib mise¬
rabili obitu uita functus ẽ. Rans¬
ferebat aũt corpꝰ philyppus col¬
lactaneus eiꝰ: qui metuens filiũ
antiochi. ad ptolonieum filo¬
nietorem in ȩgyptum abiit. Ma¬
chabeus autem & qui cum illo
erant. dño se ꝓtegente. templum
qͥdem & ciuitatem recepit: aras
aũt qͣs alienigenȩ ꝑ plateas str¬
uxerant. itemq delubra demoli¬
tus ẽ. Et purgato templo.aliud
altare fecerunt: &e de ignitis la¬
pidib igne concepto. obtuler̃t
sacrificia pꝰ biennium: & incen¬
sum. & lucernas. & panes ꝓpo¬
sitionis posuerunt. Quibꝰ gestis.

Expanded text:
taverat peregre in montibus miserabili obitu vita functus est transferebat autem corpus Philippus conlactaneus eius qui metuens filium Antiochi ad Ptolomeum Filometora in Aegyptum abiit Macchabeus autem et qui cum illo erant Domino se protegente templum quidem et civitatem recepit aras autem quas alienigenae per plateas extruxerant itemque delubra demolitus est et purgato templo aliud altare fecerunt et de ignitis lapidibus igne concepto obtulerunt sacrificia post biennium et incensum et lucernas et panes propositionis posuerunt quibus gesti
Abbreviated transcription (Latin):
tuit: & precipue ꝓpter mniqui¬
tatem quȩ facta erat in eos: &
pacifice agere cum eis. S: obhoc
accusatus ab amicis apd̃ eupa¬
torem:cum frequent̾ ꝓditorau¬
diret eoquod cyprum creditã¬
bilem etiã ab eo recessisset: ue¬
neno uitam finiuit. iiii.¬
onoiad sucm lum tet dux
Slocorum: assumptis aduenis.
frequenter iudeos debellabat.
Iudȩi uero qui tenebant opor¬
tunas munitiones. fugatos
ab iherosolimis suscipiebant:
& bellare temptabant. hi uero
qui erant cum machabeo.per
orationes dñm rogantes ut c̾e̾t
sibi adiutor. impetum fecer̃t
in munitiones idumeorum:
multaq ui insistentes. loca
obtinuerunt: occurrentes in¬
teremerunt: & omnes simul
non minus a uiginti quinq¬
milibus trucidauerunt.u¬
UIbRM uiri cum fugissent

Expanded text:
tuit et praecipue propter iniquituit et praecipue propter iniquitatem quae facta erat in eos et pacifice agere cum eis sed ob hoc accusatus ab amicis apud Eupatorem cum frequenter proditor audiret eo quod Cyprum credituiam ab eo recessisset veneno vitam finivit Gorgias autem cum esset dux locorum adsumptis advenis frequenter Iudaeos debellabat Iudaei vero qui tenebant oportunas munitiones fugatos ab Hierosolymis suscipiebant et bellare temptabant hii vero qui erant cum Macchabeo per orationes Dominum rogantes ut esset sibi adiutor impetum fecerunt in munitiones Idumeorum multaque vi insistentes loca obtinuerunt occurrentes interemerunt et omnes simul non minus a viginti milibus trucidaverunt quidam autem cum confugissent
Abbreviated transcription (Latin):
s &e si peccassent. ab ipso mitius
corriꝑentur: & ñ blasphemis
ac barbaris hominib traderen.
Dua die templum ab ii.¬
alienigenis pollutum fue¬
rat: contigit cadem die purga¬
tionem fieri. uicesima & quinta
mensis qui fuit casleur: & cũ lȩci¬
cia dieb octo egerunt in modũ
tab̾naculorum : recordantes qͦd
ante modicum temporis.diem
sollempnem tabnaculoꝵ ĩ mon¬
egerant. Ropter qͦd tyrsos &era¬
mos uirides. & palmas prefere¬
bant. ei qui ꝓsꝑauit mundare
locum suum: & decreuerunt
communi prȩcepto &e decreto.
uniuersȩ genti iudeoꝵ omnib
annis agere dies istos. Et anti¬
ochi quidem qui appellatus ẽ
nobilis: uitȩ excessus ita se hũit.
uNc de eupatore antio iii¬
chi filio impii.quȩ gesta sunt
narrabimus: breuiantes mala
quȩ in bellis gesta sunt. Hic sus¬
cepto regno: constituit suꝑ ne¬
gotia regni. lysiam quendam
phenicis & syric militiȩ pͥncipem.
Nam ptolomeus qui dicebat᷑ macer.
iusti tenax erga iudȩos ec̾ insti¬

Expanded text:
si quando peccassent ut ab ipso mitius corriperentur et non blasphemis ac barbaris hominibus traderentur qua die autem templum ab alienigenis pollutum fuerat contigit eadem die purgationem fieri vicesima et quinta mensis qui fuit casleu et cum laetitia diebus octo egerunt in modum tabernaculorum recordantes quod ante modicum temporis diem sollemnem tabernaculorum in monegerant propter quod tyrsos et ramos virides et palmas praeferebant ei qui prosperavit mundari locum suum et decreverunt communi praecepto et decreto universae genti Iudaeorum omnibus annis agere dies istos et Antiochi quidem qui appellatus est Nobilis vitae excessus ita se habuit nunc autem de Eupatore Antiochi filio impii quae gesta sunt narrabimus breviantes mala quae in bellis gesta sunt hic suscepto regno constituit super negotia regni Lysiam quendam Foenicis et Syriae militiae principem nam Ptolomeus qui dicebatur Macer iusti tenax erga Iudaeos esse insti
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ad eos: Tollite uobiscũ
lomonẽ filiũ meũ suꝑ mulã
meã & ducite eum in gyon: &
ungat eum ibi sadoch sacer¬
dos & nathan ꝓpħa in regem
suꝑ isrł: & canetis bucina atq
dicetis: Uiuat rex salomon:

Expanded text:
xit ad eos tollite vobiscum lomonem filium meum super mulam meam et ducite eum in Gion et unguat eum ibi Sadoc sacerdos et Nathan propheta in regem super Israhel et canetis bucina atque dicetis vivat rex Salomon
Abbreviated transcription (Latin):
Adonias filius agith: eleua¬
Abat᷑ dicens: Ego regnabo:
Eecitq sibi currum & equites &
quinquaginta uiros qui ante
eum currerent nec corripuit
eum pater suus aliqͣndo dicens:
Quare hoc fecisti: Erat autem
& ipse pulcher ualde sccłs na¬
tu post absalon: & sermo ei cũ
ioab filio saruȩ. & cum abia¬
thar sacerdote. qui adiuuabait
partes adoniȩ. Sadoch uͦ sacer

Expanded text:
filius Aggith elevabatur dicens ego regnabo fecitque sibi currum et equites et quinquaginta viros qui ante eum currerent nec corripuit eum pater suus aliquando dicens quare hoc fecisti erat autem et ipse pulcher valde secundus natu post Absalom et sermo ei cum Ioab filio Sarviae et cum Abiathar sacerdote qui adiuvabant partes Adoniae Sa
Abbreviated transcription (Latin):
non erat cum adonia:
iuxta lapidem zoeleth: qui
erat uicinus fonti rogel: uoca¬
uit uniuersos fr̃s suos filios
regis: & om̃s uiros iuda: seruos
regis: Nathan autem ꝓpħam

Expanded text:
non erat cum Adonia. juxta lapidem Zoheleth, qui erat vicinus fonti Rogel, vocavit universos fratres suos filios regis, et omnes viros Juda servos regis
Abbreviated transcription (Latin):
tui salomonis: Uade & ingrede
ad regem dauid: & dic ei: Non¬
ne tu dñe mi rex iurasti m an¬
cillȩ tuȩ dicens: quod salomon
filius tuus regnabit post me
& ipse sedebit insolio meo:
Quare ergo regnauit adonias:
Et adhuc ibi te loquente cum
rege: ego ueniam post te: & cõ¬
plebo sermones tuos:Ingressa
est itaq bethsabeȩ ad regem
in cubiculo: Rex autem senu¬
erat nimis: & abisag sunami¬
tis ministrabat ei
Nelinauit se bethsabeȩ: & adora¬
uit regem: Ad quam rex. Qd tͥ
inqͥt uis: Quȩ respondens ait.

Expanded text:
alomonis vade et ingredere ad regem David et dic ei nonne tu domine mi rex iurasti mihi ancillae tuae dicens quod Salomon filius tuus regnabit post me et ipse sedebit in solio meo quare ergo regnavit Adonias et adhuc ibi te loquente cum rege ego veniam post te et conplebo sermones tuos ingressa est itaqin cubiculo: rex autem senuerat nimis, et Abisag Sunamitis ministrabat ei: inclinavit se Bethsabee, et adoravit regem. Ad quam rex, Quid tibi, inquit, vis? Quae respondens, ait:
Abbreviated transcription (Latin):
in iubilo. & inclangore bucinȩ.
Uumq intrasset archa U¬
Adñi inciuitatẽ dauid: michol
filia saul ꝓspiciens ꝑfenestram
uidit regem dauid subsilientẽ
atq saltantẽ coram dño ⁊ & dde¬
spexit eum incorde suo. & intro¬
duxerunt archam dei: & posue¬
runt eam in loco suo. inmedio
tabernaculi quod tetenderat
ei dauid: Et obtulit daid ho¬
locausta coram dño:& pacifica.
Cumq complesset dauid offerens
holocaustum & pacifica ⁊ bene¬
dixit populũ in nomine dñi
exercituũ: & partitus est uniu̾sȩ¬
multitudim isrł tamuiro qͣm
mulieri singulis colliridam pa¬
nis unam: & assaturam bubu¬
le carnis unam: ce symilã frixã
oleo: Et abut omnis popłs:
unusquisq in domum suam: UiIi.¬
euersus est dauidd: ut bene¬
diceret domui suȩ. Et egres¬
sa michol filia saul in occursũ
dauid:ait: Quam gloriosus fuit
hodie rex isrł discoopiens se an¬
te ancillas seruorũ suorũ: & nu¬
datus est quasi si nudetur unꝰ¬
ui. de scuris.Dixitq dauid ad mi¬

Expanded text:
in jubilo et in clangore buccinae. Cumque intrasset arca Domini in civitatem David, Michol filia Saul prospiciens per fenestram, vidit regem David subsilientem atque saltantem coram Domino, et despexit eum in corde suo. Et introduxerunt arcam Domini, et posuerunt eam in loco suo, in medio tabernaculi quod tetenderat ei David, et obtulit David holocausta coram Domino, et pacifica. Cumque complesset offerens holocaustum et pacifica, benedixit populo in nomine Domini exercituumultitudini Israel, tam viro quam mulieri, singulis colliridam panis unam et assaturam bubule carnis unam et similam frixam oleo. Et abiit omnis populus, unusquisque in domum suam. Reversusque est David ut benediceret domui suae, et egressa Michol filia Saul in occursum David, ait: Quam gloriosus fuit hodie rex Israel, discooperiens se ante ancillas servorum suorum, et nudatus est, quasi si nudetur unus de scurris. Dixitque David ad Mi
Abbreviated transcription (Latin):
cum dormierit dñs m̃s rex cũ
patrib suis: erimus ego &e filiꝰ
m̃s salomon peccatores: u.¬
rege. nathan ꝓphetes uenit:
Annuntiauerunt regi dicentes:
A dest nathan ꝓpħa: Cumq in¬
troisset ante conspectum re-
deria: dixit nathan: Dñe mi
rer tu dixisti adonias regnet
post me. & ipse sedeat suꝑ thro¬
num meum: quia descendit
hodie &e immolauit boues &
pinguia & arietes plurimos:
ad me bechsabee. uii.
bee coram rege. & stetisfet
ante eum: iurauit rex & ait:
Uiuit dñs qui eruit animã meã
de omni angustia: quia sicut

Expanded text:
cum dormierit dominus meus rex cum patribus suis, erimus ego et filius meus Salomon peccatores. Adrege, Nathan propheta venit. Et nuntiaverunt regi, dicentes: Adest Nathan propheta. Cumque introisset ante conspectum  Vuterram, dixit Nathan: Domine mi rex, tu dixisti: Adonias regnet post me, et ipse sedeat super thronum meum? Quia descendit hodie, et immolavit boves, et pinguia, et arietes oves plurimos, ad me Bethsabee quae ssa coram rege et stetisset ante eum iuravit rex et ait vivit Dominus qui eruit animam meam de omni angustia quia sicut
Abbreviated transcription (Latin):
reperi. ñ eccl̃asticum ut apud
latinos. s parabolas p̃notatũ.
Cui amisti erant ecclastes et
canticum canticorum. ut si¬
militudinem salomonis. nõ
solum librorum numero. sed
etiam materiarum genere co¬
equaret. Secundus apud he¬
breos nusquam est: quia ⁊ ipe
stilus grecam eloquentiam re¬
dolet. Et ñ nulli scriptorum
uiterum hunc esse uidĩ phi¬
lonis affirmant. Sicut eigo
uidith. ⁊ thobi. ⁊ machabeorũ
libros. legit quidem eos eccłã: s
inter canonicas scripturas nõ
recipit: sic ⁊ hec duo uolumma
legat ad edificationẽ plebis: nõ
ad auboritatem eccl̃asticorum
dogmatum confirmandam. Si
cui sane septuaginta int̾pretũ
magis editio placet: habet eam
a nobis olim emendatam. Neq
enim sic noua cudimus: ut ue¬
tera destruamus. Et tamen cum
diligentissime legerit. sciat ma¬
gis nr̃a intelligi que ñ int̾cium
uas tr̃affusa coacuerint. s statĩ¬

Expanded text:
reperi, non Ecclesiasticum, ut apud reperi, non Ecclesiasticum, ut apud Latinos; sed Parabolas praenotatum, cui juncti erant Ecclesiastes et Canticum Canticorum, ut similitudinem Salomonis non solum librorum numero, sed etiam materiarum genere coaequaret. Secundus apud Hebraeos nusquam est, quia et ipse stylus Graecam eloquentiam redolet: et nonnulli scriptorum veterum hunc esse Judaei Philonis affirmant. Sicut ergo Judith, et Tobi, et Machabaeorum libros legit quidem Ecclesia, sed inter canonirecipit: sic et haec duo volumina legat ad aedificationem plebis, non ad auctoritatem Ecclesiasticorum dogmatum confirmandam. Si cui sane Septuaginta Interpretum magis editio placet, habet eam a nobis olim emendatam. Neque enim sic nova cudimus, ut vetera destruamus. Et tamen cum diligentissime legerit, sciat magis nostra intelligi, quae non in tertium vas transfusa coacuerint, sed stati
Abbreviated transcription (Latin):
mus fungat epł̃a quos iungit
sacerdocium: immo caritas nõ
ouudat. quos xp̃i nectit amor.
Commentarios mosce amos
z achariam. malachiam quos
poscitis: scripsissem si licuiss
p̾ualitudine. Miititis solatia
sumptium: ⁊ notarios nros
librarios sustentatis: ut uobis
porissummum nrm desudet ingeni¬
um. Et ecce ex latere frequens tͤ¬
ba diuersa poscentium: quasi
aut equum sit me nõbis esuri¬
entib aliis laborare. aut mra¬
tione dati ⁊ accepti cuiquam
pret̃ uos obnorius sin. Itaꝙ
longa egrotatione frattus ne
penitus hoc anno reticerem. ⁊
apud uos mutus essem. ti soui
ui: interpretationem uidlit
trium salomonis uoluminũ:
masloth. quas hebrei parabolas
uulgata editio ꝓb ꝓuerbia uo¬
cat coeleth quod grece ecclesiasten
latine concionatorem possum
dicere: sirasirim. quod innr̃a
lingua uertitur canticum
canticorum. Fertur ⁊ panare¬
chos ih̃u filii sirath liber: ⁊ a¬
entia salomonis inscribitur.
Quorum priorem hebraicum

Expanded text:
mus. Jungat epistola, quos jungit sacerdotium: immo charta non dividat, quos Christi nectit amor. Commentarios in Osee, Amos, Zachariam, Malachiam, quos poscitis, scripsissem, si licuisset prae valetudine. Mittitis solatia sumptuum: notarios nostros et librarios sustentatis, ut vobis potissimum nostrum desudet ingenium. Et ecce ex latere frequens turba, diversa poscentium: quasi aut aequum sit, me, vobis esurientibus, aliis laborare: aut in ratione dati et accepti, cuiquam, praeter vos, obnoxius sim. longa aegrotatione fractus, ne penitus hoc anno reticerem, et apud vos mutus essem, tridui vi, interpretationem videlicet trium Salomonis voluminum, MASLOTH  , quas Hebraei Parabolas, Vulgata autem editio Proverbia vocat: COELETH  , quem Graece Ecclesiasten, Latine Concionatorem possumus dicere: SIR ASSIRIM  , quod in nostra lingua vertitur Canticum Canticorum. Fertur et πανάρετος Jesu filii Sirach liber, et aentia Salomonis inscribitur. Quorum priorem, Hebraicum
Abbreviated transcription (Latin):
attulissent: egressus ad fontez a¬
quarum. misit in illum sal ⁊ ait.
Dec dicit dñs Sanaui aquas
has: ⁊ non erit ultra in eis mers
neq sterilitas: Sanate sunt ergo
ascenderet ꝑ uiam puer parui
egressi sunt de ciuitate: ⁊ sllude¬
bant erdicentes. Ascende calue.
ascende calue. Qui cumresper¬
isset uidit eos: ⁊ maledixit eis
in nomine dñi. Egressiq sunt
ouo ursi de saltu: ⁊laceuerunt
ex eis quadraginta ⁊ duos pue¬
ros. Abiit autẽ inde in monte
carmeli: ⁊ inde reu̾sus ẽ samariã¬

Expanded text:
attulisset, egressus ad fontem aquarum, misit in eum sal, et ait: Haec dicit Dominus: Sanavi aquas has, et non erit ultra in eis mors, neque sterilitas. Sanatae sunt ergo ascenderet per viam, pueri parvi egressi sunt de civitate, et illudebant ei dicentes ascende calve ascende calve qui cum se respexisset vidit eos et maledixit eis in nomine Domini egressique sunt duo ursi de saltu et laceraverunt ex eis quadraginta duos pueros abiit autem inde in montem Carmeli et inde reversus est Samaria
Abbreviated transcription (Latin):
menta sua: ⁊ scidit illa in ouas
partes. Et leuauit pallium helie:
quod ceciderat ei. Reu̾susq stetit
suꝑ ripam iordanis: ⁊ pallio he¬
lye quod ceciderat ei. ꝑcussit aqͣs
⁊ dixit. Ubi est deus helye etiam
nunc: Percussit q aquas ⁊ oi¬
uise sunt huc atq illuc: ⁊ tran¬
siit heliseus. uidentes autem
filii ꝓpħarum qui erant in ieri¬
cho de contra dixerunt. Reqͥ¬
euit sp̃c helie: suꝑ heliseum.
Et uenientes inoccursum eius: ad¬
orauerunt eum ꝓni interrã. Dixx

Expanded text:
menta sua et scidit illa in duas menta sua et scidit illa in duas partes. Et levavit pallium Helie: quod ceciderat ei. Reversusque stetit super ripam Iordanis et pallio Heliae quod ceciderat ei percussit aquas et dixit ubi est Deus Heliae etiam nunc percussitque aquas et divisae sunt huc atque illuc et transiit Heliseus videntes autem filii prophetarum qui erant in Hiericho de contra dixerunt requievit spiritus Heliae super Heliseum et venientes in occursum eius adoraverunt eum proni
Abbreviated transcription (Latin):
dnm tuũ ate. Et ait. Ego noui.
Silete. Dixit aũt ei helyas. Se¬
dete hic: quia dñs misit me ad
iordanem. Qui ait. unuit dñs
⁊ uiuit anima tua: quia ũ dere¬
linquam te. Ierunt gͥ ambo pa¬
riter: ⁊ quinquaginta uiri de
filiis ꝓpħarum secuti sunt: qͥ
⁊ steterunt econtra lenge. Illi
aũt ambo stabant suꝑ iordañe.
Tulitq helias pallium suum
⁊ inuoluit illud: ⁊ ꝑcussit a¬
quas. Que duuse sunt inutr̃a¬
q partem: ⁊ tranfierunt am¬
bo ꝑsiccum. Cumq transissent:¬
helyas dixit ad heliseum. Postu¬
la quoᷤ uuis: ut faciam tĩbi ante¬
quam tollar ate. Dixitq heliseꝰ.
Obsecro ut fiat duplex sp̃c tuus
inme. Qui respondit. Rem dif¬
ficislem postilasti. At tamensi ui¬
deris me quando tollar ate: erit
tur:ecce currus igneus ⁊ equi
ignei. diuiserunt utrumq. Et
asceirdit helyas ꝑturbinem in
celum. Heliseusaũt uidebat ⁊
clamabat. Pater mi pater mi cͣ¬
rus isrł ⁊ auriga eius: ⁊ ñuidit
eum amplius. App̾henditq uesti¬

Expanded text:
m tuum a te et ait et ego novi silete dixit autem ei Helias sede hic quia Dominus misit me ad Iordanem qui ait vivit Dominus et vivit anima tua quia non derelinquam te ierunt igitur ambo pariter et quinquaginta viri de filiis prophetarum secuti sunt qui et steterunt e contra longe illi autem ambo stabant super Iordanem tulitque Helias pallium suum et involvit illud et percussit aquas quae divisae sunt in utramque partem et transierunt ambo Helias dixit ad Heliseum. Postula quod vis ut faciam tibi: antequam tollar a te. Dixitque Heliseus. Obsecro ut fiat duplex spiritus tuus in me. Qui respondit. Rem difficilem postulasti. Attamen si videris me quando tollar a te: erit entur: ecce currus igneus et equi ignei diviserunt utrumque: et ascendit Helias per turbinem in celum. Heliseus autem videbat: et clamabat. Pater mi. Pater mi. Currus Israel: et auriga ejus. Et non vidit eum amplius. Apprehenditque vesti
Abbreviated transcription (Latin):
quinquaginta uiri fortes: qui pos
lium. Qui ait. Nolite mittere. Cor¬
geruntq eum: donec aquiesceret
⁊ diceret mittite. Et miserunt qͥn¬
quaginta uiros. Qui cum que¬
sissent trib dieb ñ inuenerũt:
⁊ reu̾si sunt adeum. At ille habi¬
tabat in ĩherico. Dixitq eis. Nlum¬
quãd non dixi uõbis. nolite mitt̾e:
iperunt quoq uiri unnͣi
ciuitatis. ad heliseum. Ecce
habitatio ciuitatis huius opti¬
ma est. sicut tu sp̃e dñe ꝑspicis s
aque pessime surit: ⁊ terra sterilis.
At ille ait. Afferte michi uas no

Expanded text:
nta viri fortes: qui posslium. Qui ait. Nolite timere. Coegeruntque eum donec acquiesceret: et diceret mittite. Et miserunt quinquaginta viros. Qui cum quesissent tribus diebus: non invenerunt: et reversi sunt ad eum. At ille habitabat in Hierico. Dixitque eis. Numquid non dixi vobis nolite mittere? Dixerunt quoque viri civitatis ad Heliseum. Ecce habitatio civitatis hujus optima est: sicut tu ipse Domine perspicis: sed aque pessime sunt et terra sterilis. At ille ait. Afferte mihi vas
Abbreviated transcription (Latin):
re. Offert deus quod regari debuit
Non rogatus dare ult. quod iux
sparari poterat. quia dignaretur
largiri postulatus. Contempto¬
rib uero paratas delitias refecti¬
onis eterne denuntiat: ⁊ tamen
simisl omnes excusant. Ponamꝰ
ante oclos mentis minima: ut
possimus digne pensare maiora.
Si quispram potens ad inuitã¬
dum quemlsbet pauꝑem mit¬
teret: quid fres rogo quid pauꝑ
itie fecisset nisi de eadem suam
uitatione gauderet: responsũ
humile redderet. uestem muta¬
ret. ire quamtocrus festinaret
ne prioe se ad potentis conuiui¬
um alter occurreret: Homo
ergo diues inuitat: ⁊ pauper
occurrere festinat: ad dei mui
ecce inter hec estimare possumꝰ.:
quio sibi corda ur̃a respondeant
Occultis enim fortasse sibi cogi¬
tationib dicunt. Excusare no¬
lumus. Ad illud eñi suꝑne re¬
fertionis conuiuum: ⁊ uear
⁊ ꝑuenire gratulamur. Lo
quentes nõbis talia mentes
ur̃e uerum dicunt:si non

Expanded text:
re. Offert Deus quod rogari debuit; re. Offert Deus quod rogari debuit; non rogatus dare vult quod vix sperari poterat quia dignaretur largiri postulatus, contemnitur; paratas vero delicias refectionis aeternae denuntiat, et tamen simul omnes excusant. Ponamus ante oculos mentis minima, ut possimus digne pensare majora. Si quispiam potens ad invitandum quemlibet pauperem mitteret, quid, fratres, rogo, quid pauper ille faceret, nisi de eadem sua invitatione gauderet, responsum humile redderet, vestem mutaret, ire quantocius festinaret, ne prior se ad potentis convivium alter occurreret? Homo ergo dives invitat, et pauper occurrere festinat; ad Dei inviamus. Sed ecce inter haec aestimare possum quid sibi corda vestra respondeant. Occultis enim fortasse sibimet cogitationibus dicunt: Excusare nolumus, ad illud enim supernae refectionis convivium et vocari et pervenire gratulamur. 4. Loquentes vobis talia mentes vestrae verum dicunt, si non
Abbreviated transcription (Latin):
promitto.
epe fr̃s mei solet eurnire
Nuod dico: uit ꝑsona potẽs
famulum habeat despettum. Cũ¬
q ꝑ eum suis forte uel extraneis
aliquod responsum mandat: ñ
despicitur ꝑsona loquentis serui
quia seruatur in corde reuerentia
mittentis dñi: nec pensant qui
audiunt ꝑquem s quia ił a
quo audiunt. Ita ergo frẽs: ĩta
uos agite. Et si nos forsitandigne
dispicitis: in mente tamen ur̃a
uocantis domini reuerentiam ser¬
uate: conuiue fieri sumini pat̾ffa¬
milias libenter obedite.Corda ue¬
stia discutite: atq ex eis mortale
fastidium pellite. Ad reppellendũ
ñaq fastidium nr̃m: iam para¬
ta sunt omĩa. S si adhuc carna¬
les estis: fortasse epulas carna¬
les inquiritis. Ecce ip̃e carnales
epule: in sp̃uale uobis alimen¬
tum conu̾se sunt. Ad abstergẽ¬
dum namꝙ mentis ur̃e fastidi¬
um: incena dei ille uobis singu¬
laris agnus occisus est. .xii.
iud fiẽo agunus. qui hoc
quod subiuingitur adhuc fieri
Et ceperunt om̃s simul excusa¬

Expanded text:
promitto. Saepe, fratres mei, solet evenire quod dico, ut persona potens famulum habeat despectum; cumque per eum suis forte vel extraneis aliquod responsum mandat, non despicitur persona loquentis servi, quia servatur in corde reverentia mittentis domini. Nec pensant qui audiunt per quem, sed quid vel a quo audiant. Ita ergo, fratres, ita vos agite, et si nos forsitan digne despicitis, in mente tamen vestra vocantis Domini reverentiam servate. Convivae fieri summi patrisfamilias libenter obedite. Corda vestra discutite, atque ex eis mortale fastidium pellite. Ad repellendum namque fastidium vestrum jam parata sunt omnia. Sed si adhuc carnales estis, fortasse epulas carnales inquiritis. Ecce ipsae carnales epulae in spiritale vobis alimentum conversae sunt. Ad abstergendum namque mentis vestrae fastidium in coena Domini ille vobis singularis agnus est occisus. 3. Sed quid agimus, qui hoc quod subjungitur adhuc fieri Et coeperunt omnes simul excusa
Abbreviated transcription (Latin):
Nexcusabilis es o homo. uii.¬
omnis qui iudicas. In qͦ enim
iudicas alcerum: teipsum cõ¬
dempnas. Fadem enim agis:
quȩ iudicas. Scimꝰ enĩ qm̃ iu
ditium di ẽ scđ̃m ueritatem:
in eos qui talia agunt. Existi

Expanded text:
nexcusabilis es, o homo omnis, qui iudicas. in quo enim iudicas alterum, te ipsum condemnas: eadem enim agis qui iudicas. scimus enim quoniam iudicium dei est secundum ueritatem in eos
Abbreviated transcription (Latin):
num. in gr̃a unius hominis
it̃u xp̃i in plures habunda¬
uit. Et ñ sicut ꝑ unum peca¬
tum: ita & donum. Nam iu¬
ditium ex uno in condemp¬
nationem: gr̃a aũt ex mul¬
tis delictis in iustificationẽ.
Si enim in unius delicto mors
regnauit ꝑ unum: multoma¬
gis habundantiam gr̃e &e do¬
nationis ce iustitiȩ accipientes
in uita regnabunt ꝑ unum iħto

Expanded text:
num in gratiam unius hominis Iesu Christi in plures abundavit et non sicut per unum peccantem ita et donum nam iudicium ex uno in condemnationem gratia autem ex multis delictis in iustificationem si enim in unius delicto mors regnavit per unum multo magis abundantiam gratiae et donationis et iustitiae accipientes in
Abbreviated transcription (Latin):
chrum. & quadrupedum. &
serpentium. Ropter quod
tradidit illos ds in desideria
cordis corum in immunditiã:
ut contumeliis afficiant corpora
sua in semetipsis: qui commu¬
tauerunt ueritatẽ d̃i in men¬
datium: & coluerunt & seruier̃t
creaturȩ potius qͣm creatori. qͥ
ẽ benedictus in secula amen.

Expanded text:
crum et quadrupedum et serpentium. propter quod tradidit illos deus in desideria cordis eorum in inmunditia, ut contumeliis adficiant corpora sua in semet ipsis, qui commutauerunt ueritatem dei in mendacium, et coluerunt et seruierunt creaturae potius quam creatori, qui est ben
Abbreviated transcription (Latin):
onferendum est hoc euangelii marci
ꝑrincipium. pͥncipio mather: quo
noster ihc̃ xpistus: dei et hominis est
intelligendus fuius: Et aꝑte pͥmus euã¬
gelista filium hominis eum. secunduis
filium dei nominat. ut a minorib pau¬
latum ad maiora sensas noster exfurge¬
ret: ac per fidem ac sacramenta huma¬
nitatis asfumpte. ad agnitionem diui¬
ne eternitatis ascenderet. x.¬
ꝑte qui humanam geuerationem
descripturus a filio hominis cepit. di¬
uid̾ uidelicet et abrahe. de quoꝵ stupe
substantiam carnis assumpsit: apte is
mane erat uatare de progemie patar¬
charum. siue regum ueritatem carnis
suscipere: et liuine fuit potencie euange¬
lium mundo preclicare. Euangelium qͥpe
bonum nuncium dicitur: E autem est

Expanded text:
onferendum hoc Evangelii Marci principium principio Matthaei, quo noster Jesus Christus, Dei et hominis Filius est intelligendus. Et apte primus evangelista Filium hominis eum, secundus Filium Dei nominat, ut a minoribus paulatim ad majora sensus noster exsurgeret, ac per fidem et sacramenta humanitatis assumptae, ad agnitionem divinae aeternitatis ascenderet. Apte qui humanam erat generationem descripturus a Filio hominis coepit, David videlicet sive Abrahae, de quorum stirpe substantiam carnis assumpsit. Apte is manae erat naturae de progenie patriarcharum, sive regum, veritatem carnis suscipere, et divinae fuit potentiae Evangelium mundo praedicare. Evangelium quippe bonum nuntium dicitur. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
et homine usq ad dies trigin¬
ta. nisi a tẽ rex: mittatur in
lacum leonum. N unc itaq
rex confirma sentiam. & scri¬
be decretum: ut non immu¬
tetur quod statutum est a
medis atq persis: nec pre¬
uaricari cuiquam liceat.
Porro rex darius proposuit
edictum : et statuit. Quod
cũ daniel comꝑiss&. id ẽ consti¬
tutã legẽ. ing̾ssus ẽ domũ suã.
& fenestͥs aꝑtis in cenaculo suo

Expanded text:
et homine, usque ad dies triginet homine, usque ad dies triginta, nisi a te rex, mittatur in lacum leonum. Nunc itaque, rex, confirma sententiam, et scribe decretum: ut non immutetur quod statutum est a Medis et Persis, nec praevaricari cuiquam liceat. Porro rex Darius proposuit edictum, et statuit. Quod cum Daniel comperisset, id est, constitutam legem, ingressus est domum suam: Et fenestris apertis in coenacul
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit dario & constitu¬
it supra regnum satra¬
pas centum uiginiti. ut es¬
sent in toto regno suo: et suꝑ
eos principes tres. ex quibus
danihel unus erat: ut satra¬
pe illis redlerent rationem:
et rex non sustineret molestiã.
Igitur danihel suꝑabat om̃s
principes & satrapas: quia
sp̃s dei amplior erat in es.
Porro rex cogitabat constituere
eum suꝑ omne regnum. Unde
principes & satrape querebant
occasionem. ut inuenirent da¬
niheli: ex latere regis. N ullãq
causam & suspitionem reꝑire
potuerunt: eo quod fidelis es¬
set: & omnis culpa et suspi
tio non inueniretur in eo. Di¬
xerunt ergo uiri illi. Non in¬
ueniemus damheli huic aliꝗͣ
occasionem: nisi forte in lege
dei sui.¬
Unc principes & satrape
ꝯsubripuerunt regi: & sic
locuti sunt ei. Dari rex: in et̃¬
num uiue. Consilium inieruis
cuncti principes regni. magi¬
stratus et satrape. senatores &
iudices. ut decretum imꝑato¬
rium exeat & edictum: ut
omnis qui petierit aliqͣm
petitionem a quocumq deo

Expanded text:
lacuit Dario, et constituit super regnum satrapas centum viginti, ut essent in toto regno suo. Et super eos principes tres, ex quibus Daniel unus erat: Ut satrapae illis redderent rationem, et rex non sustineret molestiam. Igitur Daniel superabat omnes principes et satrapas: quia spiritus Dei amplior erat in eo. Porro rex cogitabat constituere eum super omne regnum: unde principes et satrapae quaerebant occasionem ut invenirent Danieli ex latere regis. Nullamque causam et suspicionem reperire potuerunt, eo quod fidelis esscio non inveniretur in eo. Dixerunt ergo viri illi: Non inveniemus Danieli huic aliquam occasionem, nisi forte in lege Dei sui.nc principes et satrapae surripuerunt regi, et sic locuti sunt ei: Dari rex, in aeternum vive: consilium inierunt cuncti principes regni, magistratus, et satrapae, senatores, et judices, ut decretum imperatorium exeat, et edictum: Ut omnis qui petierit aliquam petitionem a quocumque Deo
Abbreviated transcription (Latin):
isti. ut omis homo qͥ rogar& quẽ¬
qͣm de diis & hominib usq ad
dies tͥginda. nisi a de rex mitce¬
ret᷑ in lacum leonum: Ad qd̾
respondens rex ait. Uerus est¬
sermo iuxta decretum medoꝵ
atq ꝑsarum. qd̃ p̃uaricari
non licet.

Expanded text:
omnis homo, qui rogaret quemquam de diis et hominibus, usque ad dies triginta, nisi te, rex, mitteretur in lacum leonum? Ad quos respondens rex, ait: Verus sermo, juxta decretum Medorum atque Persarum, quod praevaricari non licet.
Abbreviated transcription (Latin):
tificauit rex medium atrii:
quod erat ante domum dñi.
fecit quippe ibi holocaustum
&r sacrifitium & adipem pa¬
cificorum: quia altare eneũ
quod erat coram dño. minus
erat: & capere ñ poterat ho¬
locausta & sacrifitium &
adipem pacificorum. Fecit gͦ
salomon in tempore illo fe¬
stiuitatem cęlebrem. & omnis
israel cum eo multitudo in¬
agna ab introitu emath. usq
ad riuum egypti coram do¬
mino do nr̃o septem diebus
dimisit popłos. Qui benedi¬
centes regi. ꝓfecti st̃ in tab̃¬
nacula sua: lȩtantes & ala¬
cri corde suꝑ omnib: bo¬

Expanded text:
tificavit rex medium atrii quod erat ante domum Domini fecit quippe ibi holocaustum et sacrificium et adipem pacificorum quia altare aereum quod erat coram Domino minus erat et capere non poterat holocausta et sacrificium et adipem Salomon in tempore illo festivitatem celebrem, et omnis Israel cum eo, multitudo magna ab introitu Emath usque ad rivum Aegypti, coram Domino Deo nostro, septem diebus,dimisit populum: qui benedicentes regi, profecti sunt in tabernacula sua laetantes, et alacri corde super omnib
Abbreviated transcription (Latin):
Ropter bonitatẽ diuinitati
pecularem nob̾ saluator de¬
bet affectum: scilicet quia sicut d̃s
nr̃ in ip̃o est. ita ⁊ sanguis nr̃ in illo
est. Miscd̾am igitur mͥ debet pre¬
stare diuinitas: necessitudiñe exhi¬
bere debet affinitas. Neq enim tã
imitis est dñs ut obluuscatur ho¬
minis: ⁊ñ meminerit illuis que
ipse gestat: ut quem causa mei sus¬
ceꝑit. ñ eius causa quem susceꝑit
me requirat. Non inquam tamĩ¬
mitis est dñs. ut ñ diligat carnẽ
suam: menbra sua uiscera sua. Ait
sc̃s apłs. Nlemo unquam carnẽ suã
odio habuit: s nutrit ⁊ fouet eam
sicut ⁊ xp̃c eccłam. Nichil erge de ue¬
ma desꝑemus fr̃es: nichil de odio ti¬
meamus. Habemus p̾rog. tuiam
sangiunis xp̃i: in xp̃o enim caro no¬
stra nos diligit. Sumus enim m̃ẽ¬
bra euis ⁊ caro: sicut dicit idem bea¬
tus apłs. Hoc nunc os ex ossib meis:
⁊ caro de carne mea. Sed sacram̃tũ
hoc magnum est. Ego aũt dico in

Expanded text:
ropter bonitatem Divinitatis, peculiarem nobis Salvator debet affectum, scilicet quia sicut Deus noster in ipso est, ita et sanguis noster in illo est. Misericordiam igitur mihi debet praestare Divinitas, necessitudinem exhibere debet affinitas; neque enim tam immitis est 475 Dominus, ut obliviscatur hominis, et non meminerit illius quem ipse gestat: ut quem causa mei susceperit, non ejus causa quem susceperit, me requirat; non, inquam, tam immitis est Dominus, ut non diligat carnem suam, membra sua, viscera sua. Ait sanctus Apostolus: Nemo unquam carnem suam odio habuit, sed nutrit et fovet eam, sicut Christus Ecclesiam . Nihil ergo de venia desperemus, fratres, nihil de odio timeamus. Habemus praerogativam sanguinis nostri; in Christo enim caro nostra nos diligit, sumus enim membra ejus et caro, sicut dicit idem beatus Apostolus: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro de carne mea: sacramentum hoc magnum est, ego autem dico in
Abbreviated transcription (Latin):
auferam israel de suꝑficie
terrȩ qͣm dedi eis: & templũ
qͦd sanctificaui nomini meo
proiciam a conspectu meo.
bium & in fabulam cu¬
nctis popłis: & domus hȩc
erit in exemplum. Omnis
qui transierit ꝑ eam stupebit:
ce sibilabit ce dicet. ¶re fecit
dominus sic terrȩ huic.& ddo¬
mui huicꝰ Et respondebun.
Quia deliquerunt dñm dm̃ su¬
um. qͥ eduxit patres eorum de
terra egypti:& secuti sunt dõs
alienos. & adorauerunt eos
& coluerunt: iccirco induxit
dominus suꝑ eos omne malũ
xpletis autem Uͥ hoc.¬

Expanded text:
auferam Israhel de superficie auferam Israhel de superficie terrae quam dedi eis et templum quod sanctificavi nomini meo proiciam a conspectu meo bium et in fabulam cunctis populis et domus haec erit in exemplum omnis qui transierit per eam stupebit et sibilabit et dicet quare fecit Dominus sic terrae huic et domui huic et respondebunt quia dereliquerunt Dominum Deum suum qui eduxit patres eorum de terra Aegypti et secuti sunt deos alienos et adoraverunt eos et coluerunt idcirco induxit Dominus super eos omne malum hoc expletis autem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfeciss salomon ȩdifici¬
um domus domini. & ȩdi¬
siuum Eegis. & oinue quod
optauerat & uoluerat fa¬
cere: apparuit dominus
ei secundo:sicut apparue¬
rat ei in gabaon. Dixitq do¬
minus adeum. Exaudiui o¬
rationem tuam: & depreca¬
tionem tuam. qͣm deprecatꝰ
es coram me.Sanctificaui
domum hanc: qͣm ȩdifica¬
sti. ut ponerem nomen meũ
ibi in sempiternum. Et er̃t
oculi mei & cor meum ibi:
cunctis diebus. .iii.¬
ui quoq si ambulaueris
coram me.sicut ambulauit
pater tuus in simplicitate
cordis & ęquitate. & feceris
omina quȩ prȩcepi tibi. &
legitima mea. & iudicia m¬
ea seruaueris:ponam thro¬
num regni tui suꝑ israel in
sempiternum: sicut locutꝰ
sum dauid patri tuo diceis.
ñ auferetur de genere tuo
uir de solio israel. Si autẽ
auersione auersi fueritis uoꝰ
&e filii ur̃i ñ sequentes me. nec
cuitocientes manc̃ata mea.
& cȩrimonias qͦs ꝓposui uob̃:
s abieritis & colueritis deos
alienos. & adoraueritis eos:

Expanded text:
edificium domus Domini et aedificium regis et omne quod optaverat et voluerat facere apparuit Dominus ei secundo sicut apparuerat ei in Gabaon dixitque Dominus ad eum exaudivi orationem tuam et deprecationem tuam qua deprecatus es coram me sanctificavi domum hanc quam aedificasti ut ponerem nomen meum ibi in sempiternum et erunt oculi mei et cor meum ibi cunctis diebus tu quoque si ambulaveris coram me sicut ambulavit pater tuus in simplicitate cordis et in aequitate et feceris omnia quae praecepi tibi et legitima mea et iudicia mea servaveris ponam thronum regni tui super Israhel in sempiternum sicut locutus sum David patri tuo dicens non auferetur de genere tuo vir de solio Israhel si autem aversione aversi fueritis vos et filii vestri non sequentes me nec custodientes mandata mea et caerimonias quas proposui vobis sed abieritis et colueritis deos alienos et adoraveritis eos
Abbreviated transcription (Latin):
ei placuit ut ȩdificaret in
ierłm. & in libano &e in om̃i
terra potestatis suȩ:uniu¬
sum populum qͥ remanse¬
rat de amorreis. & ȩtheis. &
pherezeis. & eueis. & ihebus¬
eis: qui ñ sunt de filiis isrł.
Horum filios qͥ remanserant
interra:quos scilicet ñ potũ¬
erant filii israel extermina¬
re: fecit salomon tͥbutarios.
usq ad diem hanc. De filiis
aũt isrł̃ ñ constituit salomoi
seruire quemqͣm: s erant
uiri bellatores & ministri eiꝰ.
& principes. & duces. & pre¬
fecti currum. & ȩquorum.
Rand̃ autem pͥncipes uiii¬
suꝑ omnia oꝑa salomo¬
nis. p̾positi quingenti quin¬
quaginta: qͥ habebant sub-¬
iectum popłm: & statutis o¬
ꝑib imꝑaibant. filia audcm
pharaonis ascendit de ciui¬
tate dauid: in domum suã.
edificauit mello. Offerebat
qͦq salomon tͥb uicib ꝑ an¬
nos singulos holocausta &

Expanded text:
ificaret in Hierusalem et in Libano et in omni terra potestatis suae universum populum qui remanserat de Amorreis et Hettheis et Ferezeis et Eveis et Iebuseis qui non sunt de filiis Israhel horum filios qui remanserant in terra quos scilicet non potuerant filii Israhel exterminare fecit Salomon tributarios usque ad diem hanc de filiis autem Israhel non constituit Salomon servire quemquam sed erant viri bellatores et ministri eius et principes et duces et praefecti curruum et equorum erant autem principes super omnia opera Salomonis praepositi quingenti quinquaginta qui habebant subiectum populum et statutis operibus imperabant filia autem Pharaonis ascendit de civitate David in domum suam edificavit Mello offerebat quoque Salomon tribus vicibus per ann
Abbreviated transcription (Latin):
id÷ domum domini & domũ
regis : hyram rege tyri p̾ben¬
te regi salomoni ligna cedri¬
na. & abiegna. & aurum iux¬
ta omne qͦd opꝰ habuerat: tutc
dedit salomon hyram uigin¬
d opida in terra galilee. El¬
gressusq ẽ hyram de tyro.
ut uideret opida quȩ dedat¬
ei salomon: & ñ placuert ei.
Et ait. Heccine sunt ciuitates
usq in diem hanc.U
Iidit qͦq hyram ad regem
salomonem: centum ui¬
ginti talenta auri. Hec est
summa expensarum: quam
obtulit rex salomon ad ȩdi¬
ficandam domum domini.
& domum suam. & mello. &
murum iherusalem. & eser.
& mageddo. & gazer. harao
rex egypti ascendit & cȩpit
gazer. succenditq eam igni:
& chananeum qui habitabat
in ciuitate interfecit: & dedit
eam in dotem filiȩ suȩ uxo¬
ri salomonid.Uu¬
dificauit salomon ga¬
zer. & bethoron inferiorem.

Expanded text:
 domum Domini et domum regis Hiram rege Tyri praebente Salomoni ligna cedrina et abiegna et aurum iuxta omne quod opus habuerat tunc dedit Salomon Hiram viginti oppida in terra Galileae egressusque est Hiram de Tyro ut at Salomon. et non placuerunt ei et ait: Heusque in diem hanc. Misit quoque Hiram ad regem Salomonem centum viginti talenta auri. Haec est summa expensarum, quam obtulit rex Salomon ad aedificandam domum Domini et domum suam, et Mello, et murum Jerusalem, et Eser, et Mageddo, et Gazer. Pharao rex Aegypti ascendit, et cepit Gazer, succenditque eam igni: et Chananaeum, qui habitabat in civitate, et interfecit, et dedit eam in dotem filiae suae uxori Salomonis. Aedificavit ergo Salomon Gazer, et Beth-Oron inferiorem,
Abbreviated transcription (Latin):
extiterint aliqui. qui ñ ab eo
sed ab alio dixerunt fuisse com¬
positum: Sed eius fuisse: sequen¬
tia manifestant: Apocalipsis:¬
reuelatio interpretatur: Quod
reuelationis donum & pater fi¬
lio dedit. scđm quod homo erat.
& ipse filius sibimet ipsi: diumi¬
tas scilicet homini quem assũp¬
sit: Palam facere seruis suis quȩ
oportet fieri cito: Cum hic liber
ñ solum futura sed & presentia
& preterita narret. Cur hic sola
uidelicet presentia uisu. preterita
auditu. facile dinoscuntur: futura
autẽ non nisi aut ꝑ docꝰtrinam
diuinarũ scripturũ. aut ꝑ reue¬
lationẽ dei agnosci queunt. Et
significauit mittens ꝑ angłm suũ.
seruo suo iohanni: In hoc loco.talis
festauit quȩ oportet fieri cito:
Qui testimoniũ ꝑhibuit uerbo di

Expanded text:
exstiterint aliqui, qui non ab eo, sed ab alio dixerint fuisse compositum: sed ejus fuisse sequentia manifestant. CAPestatio interpretatur. Quod revelationis donum et Pater Filio dedit, secundum quod homo erat, et ipse filius sibimetipsi, divinitas scilicet homini, quem assumpsit. Palam facere servis suis quae oportet fieri cito. Cum hic liber non solum futura, sed et praesentia et praeterita narret; cur hic sola videlicet praesentia visu, praeterita auditu facile cognoscuntur: futura autem, non nisi aut per doctrinam divinarum Scripturarum, aut per revelationem agnosci queunt. Et significavit, mittens per angelum suum servo suo Joanni. In hoc loco talis festavit, quae oportet fieri cito. Qui testimonium perhibuit Verbo Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
cribis
et phariseis calumpnia¬
torib dereliftis: transgreditur
in partes tyri ⁊ sydonis: ut ty
pristinis: ut cdamans filie im¬
petret salutem. Obserua quod

Expanded text:
cribis et Pharisaeis calumniatoribus derelictis, transgreditur in partes Tyri et Sidonis, ut Tyrpristinis, ut clamans filiae impetret sanitatem. Observa quod
Abbreviated transcription (Latin):
hominem cerneret non tempta¬
iet. ueneremur in słlo duuntã¬
tem suam: quia nisi suꝑ cmĩa d̾s
existeret: nullo modo angłi ministͭ¬
gruit: nam quadraginta dierum
abstinentiam nr̃e redemptoris
audiumus: qui quadragesime tẽ¬
pus inchoamus. discutiendum ne¬
bis est cur hec ip̃a abstinentia per
quadraginta dierum numerum
eusteditur. Moyses enim ut legem
acciperet scdo. dieb quadraginta
ieuinauit: helyas in deserto qua¬
draginta dieb abstinirit: ip̃e au¬
ctorhominum ad hor nines ueni¬
ens in quadrag: Hreb nullũ
omnino cybum sumpsit. Nos qr
in quantum possumus: annuo
quadragesime tempore carnem
nrãm̃ ꝑ̃ tostinentiam affugere co¬
nemur. Cur eigo in abstinentia
quadragenarius numerus cu¬
stodrtur nisi quia uirtus decalogi
ꝑ libros quatuor sc̃i eugli imple¬
tur: Denarius ⁊ enim quater
ductus. in quadragenarium fur¬
git: qui tunc decalegi mandata ꝑ¬
fitimus: cum ꝓfecto quatuor li¬
bros scĩ eugłii custodimus

Expanded text:
hominem cerneret, non tentahominem cerneret, non tentaret. Veneremur in illo divinitatem suam, quia nisi super omnia Deus existeret, ei nullo modo angeli ministrgruit, nam quadraginta dierum abstinentiam nostri Redemptoris audivimus, qui Quadragesimae tempus inchoamus, discutiendum nobis est cur haec ipsa abstinentia per quadraginta dierum numerum custoditur. Moyses enim ut legem acciperet secundo diebus quadraginta jejunavit . Elias in deserto quadraginta diebus abstinuit . Ipse auctor hominum ad homines veniens, in quadraginta diebus nullum omnino cibum sumpsit . Nos quoque in quantum possumus, annuo Quadragesimae tempore carnem nostram per abstinentiam affligere conemur. Cur ergo in abstinentia quadragenarius numerus custoditur, nisi quia virtus Decalogi per libros quatuor sancti Evangelii impletur? Denarius etenim quater ductus in quadragenarium surgit, quia tunc Decalogi mandata perficimus cum profecto quatuor libros sancti Evangelii custodimus
Abbreviated transcription (Latin):
in abyssum poterat. uirtutẽ sue
potentie non ostendit: sola diuine
plum. ut quociens a prauis homi¬
nẽb aliquid patimur: ad coctrinã
excitemur. pocius quam ad iundit¬
tam. Pensate quanta est pacientia
der: quanta impatientia ña. Nos
si iiurus aut aliqua lesione pro¬
uocamur: furore ꝓmoti. aut quã¬
tum possumus nos met ipõs uleis¬
cimur. aut quod ñ posfumus faꝰ¬
cere minamur. Ecce adu̾sitatem
diaboli duminus ꝑtudit: ⁊ nichil
ei nisi manfuetudinis u̾ba respon¬
dit. Portat quem punire potãt:
ut hoc in laude eus alciuis cresce¬
ret. si hostem siium ñextingurido
ẜ iterum patien do suꝑaret.xii.¬
otandum est quod subdit᷑:
quia recedente diabelo anglĩ
iniistrabant domino. Ex cina re
quid aliud quam uniꝰ ꝑsone utraq
natura ostenditur: qua ⁊ homo ẽ
quem diabolus temptat. ⁊ idem
r̃e deus est cui ab angłis ministrat᷑.
Egnoscamus igitur: naturam no¬
stiam: quia nisi hunc diabolus

Expanded text:
in abyssum poterat, virtutem suae in abyssum poterat, virtutem suae potentiae non ostendit. Sola divinaeplum. Ut quoties a pravis hominibus aliquid patimur, ad doctrinam excitemur, potius quam ad vindictam. Pensate quanta est patientia Dei, quanta impatientia nostra. Nos si injuriis, aut aliqua laesione provocamur, furore permoti, aut quantum possumus nosmetipsos ulciscimur, aut quod non possumus facere, minamur. Ecce adversitatem diaboli Dominus pertulit, et nihil ei nisi mansuetudinis verbum respondit. Portat quem puniri poterat, ut hoc in laude ejus altius cresceret, si hostem suum non extinguendo, sed interim patiendo superaret. NNotandum vero quod subditur, quia, recedente diabolo, angeli ministrabant ei. Ex qua re quid aliud quam unius personae utraque natura ostenditur? Quia et homo est quem diabolus tentat, et idem ipse Deus est cui ab angelis ministratur. Cognoscamus igitur in eo naturam nostram, quia nisi hunc diabolus