comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nra sapientia dei. iussit nos cedi. & in hacui¬
ta uapulamꝰ : & tota uita ista mortalis pli¬
ga nr̃a ẽ. Audi uocem psalmi. Pro iniquti¬
te erudisti homine̾ : & tabescere fȩcisti sicus
araneam animam meam. Attendite fr̃y quo
tabida ẽ aranea: ut leui tactu conquasetir
& moriat᷑. Et ne quasi carnẽ solã. infirmii¬
te mortalitatis putaremꝰ nos habere tabiam:
ñ dix̃. tabescere fȩcisti me. ne scđm carne a
telligeremꝰ: s ait. Tabescere fecisti sic̃ arania
animam meã. Nichil erũ infirmiꝰ animansa
posita in medis temptationibꝰ scłi. in medis
gemitibꝰ & parturitionibꝰ molestiaru.
chil ea infirmiꝰ. donec hereat soliditati celli
& sit in tẽplum dĩ. unde iam ñ cadat. qul
pͥmo ut uenir& ad hanc infirmitatẽ & tab¬
cationẽ. sic̃ aranea infirma facta ẽ: & de pl¬
radyso expulsa e. Tunc uissus ẽ serius ob¬
N odi: uidete ex qͦ uapulamꝰ. In om̃ibꝰ qui
sitiogneris humani nati sunt: in om̃ibꝰ

Expanded text:
ra sapientia Dei jussit nos caedi; et in hac vita vapulamus, et tota ista vita mortalis plaga nostra est. Audi vocem psalmi: «Pro iniquitate erudisti hominem; et tabescere fecisti sicut araneam animam meam» . Attendite, fratres, quam tabida est aranea, ut levi tactu conquassetur et moriatur. Et ne quasi carnem solam infirmitate mortalitatis putaremus nos habere tabidam, non dixit, Tabescere me fecisti; ne secundum carneam intelligeremus: sed ait, «Tabescere fecisti sicut araneam animam meam.» Nihil enim infirmius anima nostra posita in mediis tentationibus saeculi, in mediis gemitibus et parturitionibus molestiarum; nihil ea infirmius donec haereat soliditati coelesti, et sit in templo Dei, unde jam non cadat: quia primo ut veniret ad hanc infirmitatem et tabificationem, sicut aranea infirma facta est, et de paradiso expulsa est. Tunc jussus est servus  mei, videte ex quo vapulamus. In omnibus qui ab initio generis humani nati sunt, in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
s captus cẽt. contereretur passer. Nã uita
ista transitura ẽ: & qui dulcedine eiꝰ fuerint¬
irretiti. & ꝑ hanc dulcedinẽ offenderint dm̃.
cũ ista uita transibt̃. Nã conteret᷑ muscipula:
certi estote. Omĩs dulcedo uitȩ huiꝰ pͣsentis.
ñ erit impleca sorte loci sui. Sed opꝰ ẽ nͣ he¬
rere: ut qͣndo conteret᷑ muscipula. tcͣ exul¬
tes & dicas. Muscipula contrita ẽ: & nos
eruti sumꝰ. Sed ne putes te uiribꝰ tius hoc¬
possei aitende: esto pius ut eruaris. Nam si

Expanded text:
sed cum captus esset, contereretur passer. Nam vita sed cum captus esset, contereretur passer. Nam vita ista transitura est; et qui dulcedine ejus capti fuerint, et per hanc dulcedinem offenderint Deum, cum ista vita transibunt. Nam conteretur muscipula; certi estote: omnis dulcedo vitae istius praesentis non erit, impleta sorte loci sui; sed opus est non haerere, ut quando conteretur muscipula, tunc exsultes et dicas, «Muscipula contrita est, et nos eruti sumus.» Sed ne putes hoc viribus tuis p
Abbreviated transcription (Latin):
facis maiorem strepitum. & uolat de musci¬
pula: sic & martyres iam forte aliqui ipsoꝵ
intendebant collũ in dulcedinẽ uitȩ huiꝰ.
dñs qui erat in illis fecit strepitum gehenna¬
rum: & erutus est passer de muscipula uenan¬
tium. Anima nt̃a sicut passer eruta ẽ de mus¬
cipula uenantium. Et quid: Semꝑ erit illa mus¬
cipula : Muscipula erat dulcedo uitȩ huius.
Illi non heser̃ in muscipula: & occisi ft̃. Illis
occisis: muscipula fracta ẽ. Iam remansit dul¬
cedo uitȩ huiꝰ. ꝑ quã possunt iterũ capi: sed
illa contrita ẽ. Numquid & passer contritꝰ ẽ:
Absit: quia ñ erat in muscipula. Muscipula
quia eruti sunt: qm̃ dñs erat in eis. ne amus¬
cipula caperentur. Quare muscipula contri¬
ta ẽ. & nos eruti sumus: Elis scire quare :¬
Adiutorium nr̃m in nomine dñi: qui fȩcit
celum & terram. Nam si adiutoriũ hoc non
ess&: non quidem ȩt̾na maner& muscipula:

Expanded text:
facis majorem strepitum, ut volet de muscifacis majorem strepitum, ut volet de muscipula: sic et martyres, jam forte aliqui ipsorum intendebant collum in dulcedinem vitae hujus; Dominus qui erat in illis, fecit strepitum gehennarum, et erutus est passer de muscipula venantium: «Anima nostra sicut passer eruta est de muscipula venantium.» Et quid? semper erit illa muscipula? Muscipula erat dulcedo vitae hujus: illi non haeserunt in muscipula, et occisi sunt; illis occisis muscipula fracta est; jam non remansit dulcedo vitae hujus, per quam possint iterum capi, sed illa contrita est: numquid et passer contritus est? Absit; quia non erat in muscipula: «Muscipulaquia eruti sunt: quoniam Dominus erat in eis, ne a muscipula caperentur. Quare muscipula contrita est, et nos eruti sumus? Vis scire quare? «Adjutorium nostrum in nomine Domini, qui fecit coelum et terram.» Nam si adjutorium hoc non esset, non quidem aeterna maneret muscipula;
Abbreviated transcription (Latin):
hipunt substantiã suam. Perdider̃ illam
ntes ꝓdige: sed non pauꝑ factꝰ ẽ pater.
eant. & inuenient ibi diuitias. quas in
Inqua ꝑegrinatione cum meretricibꝰ
Ampser̃: & euadant aquam sine substan
s dicant. Benedictus dñs qui non dedit
ssi uenationẽ dentibꝰ eorum. Uen artes
iiuant ꝑsequentes: & posuer̃ escam in
sapula. Quam escam: Dulcedinẽ uitȩ
eris in muscipula. Clama : benedictꝰ dñs qui
ñ dedit nos in uenationẽ dentibꝰ eorum. Anima¬
nr̃a sic̃ passer cruta ẽ: de muscipula uenantiũ.
Quia in ipsa animadñᷤ erat: idõ sic̃ passer eru¬
ta ẽ anima de muscipula uenantiũ. Quare
sicut passer: Quia in cauta ceciderat. sic̃ pas¬
ser: & poterat dicere postea. Ignoscet mͥ ds̃.
Opasser instabilis. fige potiꝰ pedes in petra:
noli ire ad muscipulam. Caperis: consumeris.
optineris. Sit in te dñs: & de maioribꝰ minis
eruet te: de muscipula uenantiũ. Quomͦ si
uideas auem ueluti iam cadere in muscipulã.

Expanded text:
iant substantiam suam. Perdiderunt illam viventes prodige; sed num pauper factus est Pater? Redeant, et invenient ibi divitias quas in longinqua peregrinatione cum meretricibus consumpserunt; evadant aquam sine substantia, et dicant: «Benedictus Dominus, qui non dedit nos in venationem dentibus eorum.» Venantes enim erant persequentes, et posuerunt escam in muscipula. Quam escam? Dulcedinem vitae eris in muscipula; clama, «Benedictus Dominus, qui non dedit nos in venationem dentibus eorum.ra sicut passer eruta est de muscipula venantium.» Quia in ipsa anima Dominus erat, ideo sicut passer eruta est anima de muscipula venantium. Quare sicut passer? Quia incauta ceciderat sicut passer; et poterat dicere postea, Ignoscet mihi Deus. O passer instabilis, fige potius pedes in petra, noli ire ad muscipulam. Caperis, consumeris, obtereris. Sit in te Dominus, et de majoribus minis eruet te, de muscipula venantium. Quomodo si videas avem veluti jam cadere in muscipulam,
Abbreviated transcription (Latin):
ensequentibꝰ. Nuicũq aut̃ consensiss& illis.
qua illũ oꝑuiss&. Moreret᷑ enũ morte egipti¬
eum: ñ transir& exemplo isrłitarũ. Nostis
lrrentes enĩ. dicuntur fluuii: qͥ repentinis
sabribꝰ crescunt. M agnũ habent impetũ.
Adhuc qͣmdiu scłm hoc nascendo & mo¬
eido currit: torrenꝰ ẽ. Hinc ꝑsecutione̾ de
bit ille qͥ dix̃ discipulis. Potestis bibere calicẽ
quẽ ego bibiturꝰ sum: De torrente in uia bibit.
Ouid est in uia bibit: Transiens bibit: ñ hesit.
dictũ ẽ : Propt̾ea exaltauit caput. De torren¬
te inqͥt in uia bibit: ꝓpt̾ea exaltauit caput.
Exaltatũ ẽ enĩ iã caput nr̃m: quia de torren¬
tem: Sine dubio quia caput exaltatũ ẽ: &
corpꝰ dic& pꝰea. Lorrentẽ ꝑtransiit anima nr̃a :
fortasse ꝑtransiit anima nr̃a aquã sine sub

Expanded text:
. Quicumque autem consensisset illis, aqua illum operuisset. Moreretur enim morte Aegyptiorum, non transiret exemplo Israelitarum. Nostis Torrentes enim dicuntur fluvii qui repentinis imbribus crescunt: magnum habent impetum; Adhuc quamdiu saeculum hoc nascendo et moriendo currit, torrens est: hinc persecutiones, de bit ille qui dixit discipulis: «Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum» ? «De torrente in via bibit.» Quid est, «in via bibit?» Transiens bibit, non haesitdictum est? «Propterea exaltabit caput» . «De torrente,» inquit, «in via bibit, propterea exaltabit caput.» Exaltatum est enim jam caput nostrum, quia de torrentem? Sine dubio, quia caput exaltatum est, et corpus dicet postea, «Torrentem pertransiit anima nostra: fortasse pertransiit anima nostra aquam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erat in eis dñs. uiui absorti sunt. Pus et
pesui absorti sunt : Thurificando soolis un¬
tes qͥa nichil ẽ idolum. Nam si aliqd pit stor
essẽ idolum: mortui absorberent᷑. Cun at
pitant nichil esse idolũ. & nouer̃ omlall
gentiliũ uana eẽ. uiuunt: & tam̃ eũ facunt
qͦd uolunt ꝑsecutores. uiui absorbent᷑:Sei

Expanded text:
n erat in eis Dominus, vivi absorpti sunt. Quid est, vivi absorpti sunt? Thurificando idolis, scientes quia nihil est idolum. Nam si aliquid putarent esse idolum, mortui absorberentur: cum autem putant nihil esse idolum, et noverunt omnia illa Gentilium vana esse, vivunt; et tamen cum faciunt quod volunt persecutores, vivi absor
Abbreviated transcription (Latin):
oesͥ tenes: Aurum. Tene gͦ si tenes. ñ tibi
satur inuito. Si aut̃ & ꝑ aurum traheriᷤ
onuis: & idõ te querit maior raptor. quia
anit maiorem raptorem: idõ tequerit
uo aquila. quia prior cȩpisti leporem: p̃
Ut fut mnor. p̃da eris maiori. Hȩc ñ ui¬
it homines in rebꝰ humanis: tanta cupidi
a ecattur. Mira res ẽ fr̃s: horrent qui con¬
uent. Puerit potentior infirmiorem: &
undͥo illum ꝑsequebatur. Ille fugiebat.
li diquebatur: ille timebat. ille ubi se
uanderis querebat. Ande pateret᷑ ista ma
liqͥ habebat: Uel in illo disce quid fu¬
ns quia res quȩ illum torquebat. te ꝑseqͦn
ir auferretur ate. & te sic hab& torquere
bssequente. Attendis quia pinguis ẽ. Si
ra illum queris qui pinguis ẽ: time pin¬
puesere. ne alt̃ te querat. Et omĩa in anit̃

Expanded text:
Quid ergo tenes? Aurum. Tene ergo; si tenes, non tibi auferatur invito. Si autem et per aurum traheris quo non vis, et ideo te quaerit major raptor, quia invenit minorem raptorem; ideo te quaerit major aquila, quia prior cepisti leporem: praeda tibi fuit minor, praeda eris majori. Haec non vident homines in rebus humanis; tanta cupiditate caecantur. Mira res est, fratres; horrent qui considerant. Quaerit potentior infirmiorem, etquando illum persequebatur; ille fugiebat, ille torquebatur, ille timebat, ille ubi se absconderet quaerebat: unde pateretur ista mala, nisi quia habebat? Vel in illo disce quid fugias: quia res quae illum torquebat, te persequente, ne auferretur a te, et te sic habet torquere alio persequente. Attendis quia pinguis est: si propterea illum quaeris, quia pinguis est; time pinguescere, ne alter te quaerat. Et omnia inanit
Abbreviated transcription (Latin):
id est eos qͥ iã euaser: constituit uttuendo psal¬
mꝰ iste. Constituamꝰ illos & nos in corde iam
triũphantes: tanqͣm ibi & nos simꝰ: sic̃ in su¬
ꝑiore psalmo dictũ ẽ.Stantes erant pedes
nr̃i. in atriis ierłm. Nondũ ibi erant: sed in
uia erant. Tanta aut̃ lȩticia erat festinantus̃.
& tanta ꝑueniendi spes: ut adhuc in uia po¬
siti & laborantes. iã sibi illic constituti uide¬
rent᷑. Sic & nẽ ponamꝰ nos in illo triumpho
qͦd erit in futuro scło. qͣndo insultabimꝰ mor¬
ti iã fiite: iã consũptȩ: qͣndo dicemꝰ. Ubi
ẽ mors contentio tua: Ubi ẽ mors aculeus
tuus: lam coniuncti angłis & exultantes
cũ rege nr̃o qͥ pͥmꝰ resurgere uoluit. qͣmiuis pͥor
mori noluerit: multi enĩ ante illũ mortui
st̃. s nemo ante illũ resurrex in ęt̾nũ: exul¬
tantes aut̃ cũ illo. & iam ibispe & corde esti¬
tuti. qͥa euasimꝰ cogitemꝰ qͥd euasimꝰ: qͦ scan

Expanded text:
salmus iste. Constituamus illos et nos in corde jam triumphantes; et tanquam ibi et nos simus, sicut in superiore psalmo dictum est, «Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem» . Nondum ibi erant, sed in via erant: tanta autem laetitia erat festinantium, et tanta perveniendi spes, ut adhuc in via positi et laborantes, jam sibi illic constituti viderentur. Sic et nunc ponamus nos in illo triumpho qui erit in futuro saeculo, quando insultabimus morti jam finitae, jam consumptae; quando dicemus, «Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus» ? jam conjuncti Angelis, et exsultantes cum Rege nostro, qui primus resurgere voluit, quamvis prior mori noluerit. Multi enim ante illum mortui sunt, sed nemo ante illum resurrexit in aeternum. Exsultantes autem cum illo, etiam ibi spe et corde constituti, quia evasimus, cogi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ fuit. Alioqͥn.nemo ñ occiditur & ñ mandu¬
catur ab ȩccła. Esse in numero populi potest.
qͥ uidet᷑ oculis humanis: in numero aut̃ ppłi
qui cognitꝰ ẽ dõ de qͦ dicit apłs. nouit dñs qͥ¬
stͣ eiꝰ. non potest eẽ nͥ manducatꝰ: nec mandu¬
cari poterit. nͥ pͥmo mactatꝰ. Uenit paganꝰ.
potest manducari ab ȩccła: nͥ pͥmo mactatus
renunci& scło. Tunc mactatur. Credat in
dm̃: tc̃ manducat᷑. Quomͦ gͦ illi uiuos absor¬
biussent nos: nͥ quia dñs erat in nob̃: Sur¬
rexerunt enim multi ꝑsecutores aliquando:
& nc̃ ñ desunt. Singillatim insurgunt. &
aliqͣndo uiuos absorbent: s in quibꝰ ñ ẽ dñs.
deo ante omĩa illi dixer̃. nͥ quia dñs erat in
nob̃: quia multi sorbent᷑ in quibꝰ ñ ẽ dñs.
Hi sunt qui uiui sorbentur: qui sciunt
malũ ẽẽ & lingua consentiunt. Surrexe¬
runt eni qͥdam ꝑsecittores: & dixer̃ homi

Expanded text:
non fuit. Alioquin, qui non occiditur et non mandunon fuit. Alioquin, qui non occiditur et non manducatur ab Ecclesia, esse in numero populi potest, qui videtur oculis humanis; in numero autem populi qui cognitus Deo est, de quo dicit Apostolus, «Ns» ; non potest esse nisi manducatus, nec manducari poterit, nisi primo mactatus. Venit paganus, ur; sed non potest manducari ab Ecclesia, nisi primo mactatus. Renuntiet saeculo, tunc mactatur; credat in Deum, tunc manducatur. Quomodo ergo illi «vivos absorbuissent nos, nisi quia Dominus erat in nobis?» Surrexerunt enim multi persecutores aliquando, et nunc non desunt. Singillatim insurgunt, et aliquando vivos absorbent, sed in quibus non est Dominus. Ideo ante omnia illi dixerunt, «Nisi quia Dominus erat in nobis;» quia multi absorbentur, in quibus non est Dominus. Hi sunt qui vivi absorbentur, qui sciunt malum esse, et lingua consentiunt. Surrexerunt enim quidam persecutores, et dixerunt homi
Abbreviated transcription (Latin):
silir uł quia dñs erat in nobis. Quando: Cũ
insurgerent homines suꝑ nos. Noli gͦ mirari
Uicti sunt: homines enim erunt. Dñs autem
erat in nob̾. non homo erat in nobis: homines
aut̃. surrexerunt suꝑ nos. Sed tam̃ oppͥme¬
rent homines. alios homines: nisi in hs homi¬
nibꝰ qui non potuer̃ oppͥmi. non homo ee̾t sed
dñs. Ergo nisi quia dñs erat in nobis : cũ insur¬
gerent homines suꝑ nos. Ouid enĩ facerent uo
bis homines: Exultatis & cantatis: &e securi
tenetis beatitudinem sempit̾nam. Quid uob̃
buissent nos. U iuos absorbuissent: ñ priꝰ
occidissent. & sic absorbuissent. Dimmanes:
ocrudeles. Non sic sorb& ȩccła. Petro. macta
& manduca dictum ẽ: non uiuos ab sorbe.
Quomͦ gͦ petrus. id est eccła mactat & man
ducat: E quomͦ isti exurrexer suꝑ nos: for¬
sitan uiuos absorbuissent nos: nisi quia dñs
erat in nob̃. Quia in ȩccłȩ corpus nemo int̃t.
nisi priꝰ occisus: moritur qͦd fuit. ut sit qͦd

Expanded text:
bis.» Quando? «Cum insurgerent homines super nos.» Noli ergo mirari: victi sunt; homines enim erant: Dominus autem erat in nobis, non homo erat in nobis; homines autem insurrexerunt super nos. Sed tamen opprimerent homines alios homines, nisi in his hominibus qui non potuerunt opprimi, non homo esset, sed Dominus. 5. Ergo, «Nisi quia Dominus erat in nobis, cum insurgerent homines super nos.» Quid enim fabis homines, exsultantibus et cantantibus, et secure tenentibus beatitudinem sempiternam? quid vobis buissent nos. Vivos absorbuissent;» non prius occidissent, et sic absorbuissent. O immanes! o crudeles! Non sic absorbet Ecclesia: Petro, «Macta et manduca» , dictum est; non, Vivos absorbe. Quomodo ergo Petrus, id est Ecclesia, mactat, et sic manducat? et quomodo isti qui exsurrexerunt super nos, «forsitan vivos absorbuissent nos, nisi quia Dominus erat in nobis?» Quia in Ecclesiae corpus nemo intrat, nisi prius occisus. Moritur quod fuit, ut sit quod
Abbreviated transcription (Latin):
derauer̃. in eo iam loco & in be¬
atitudine. & in securitate c̃sti¬
ticti. qua transierint. quo uenerint: & quia
difficile erat inde liberari. nisi adess& manꝰ
lberantis. in gaudio dixer̃. Nisi qͥa dñs erat
in nob. Sic ceper̃ cantare: nondũ dixer unde
euaser̃: tanta exultatio ẽ. Nisi qͥa dñs erat
in nobis. Dicat nc̃ istł: nisi quia dñs erat in

Expanded text:
deraverunt in eo jam loco et in bederaverunt in eo jam loco et in beatitudine et in securitate constituti, qua transierint, quo venerint; et quia difficile erat inde liberari, nisi adesset manus liberantis, in gaudio dixerunt, «Nisi quia Dominus erat in nobis.» Sic coeperunt cantare: nondum dixerunt unde evaserint; tanta exsultatio est: «Nisi quia Dominus erat in nobis.» 4. «Dicat nunc Israel: Nisi quia D
Abbreviated transcription (Latin):
igmniꝰ: membra ista xp̃i exultantia cantent
d cantemꝰ. Non erũ qͥ cantant alieni sunt
inobis: aut non in hoc psalmo uax nr̃a est.
Sc audite: tanqͣm uosipsos audiatis. Sic au¬
alte: tanqͣm in speculo scripturarũ. uos ipsos
atendatis. Cum eñi tamqͣm speculũ attendiᷤ
sripturas: exhilaratur facies tua. Cum simi¬
em te inuenies exultatione spei. membris
dli ipsis m̃bris. & cantabis ista. Cur gͦ ista
entant exultando: Nuia euaser̃. Crgo spẽ
in qͦ cantant. Cũ eñĩ sumꝰ in corpore & ꝑe¬
smam᷑ a dño: ñ dum euasimꝰ. P recesser̃ qͥdẽ
abra quȩdã de corpore illo de qͦ & nos sumꝰ.
Ures sci. lam enĩ euaser̃.: & in exultatione
Nͥ apo st̃. recepturi corpora iã incorrupta:
cadem ipsa quȩ pͥmo erant corruptibilia uii
quibꝰ passi sunt pęnas. Inde illis fient ornamꝰ¬
ta iusticie. Ergo siue ili iam inre. sue nos
in spe coniungentes affectũ coronis eorum.
pexerunt enĩ qͥdam tribula¬
tionesquas passi sunt. & consi¬

Expanded text:
legimus; membra ista Christi exsultantia cantant do cantemus. Non enim qui cantant alieni sunt a nobis, aut non in hoc psalmo vox nostra est. Sic audite, tanquam vos ipsos audiatis; sic audite, tanquam in speculo Scripturarum vos ipsos attendatis. Cum enim tanquam speculum attendis Scripturas, exhilaratur facies tua: cum similem te invenies exsultatione spei, membris tu in ipsis membris, et cantabis ista. Cur ergo isti cantant ista exsultando? Quia evaserunt. Ergo spes est in qua cantant. Cum enim hic sumus et peregrinamur, nondum evasimus. Praecesserunt quidem membra quaedam de corpore illo de quo et nos sumutyres sancti: jam enim evaserunt, et in exsultatione cum Christo sunt, recepturi corpora jam incorrupta, eadem ipsa quae primo erant corruptibilia, in quibus passi sunt poenas; inde illis fient ornamenta justitiae. Ergo, sive illi jam in re, sive nos in spe conjungentes affectum coronis eorum, pexerunt enim quasdam tribulationes quas passi sunt, et consi
Abbreviated transcription (Latin):
spe. Spes autem nr̃a tam certa ẽ: quasi uan
res ꝑfecta sit. Neq eium timemꝰ: ꝓmatente
ueritate. Ueritas enĩ. nec falli potest: nec fil¬
lere. Bonum ẽ ut hereamꝰ illi. Illa nos libe¬
rat : s si manserimus in uerbo eiꝰ. Alodo eñ
credimus: tunc uidebimus. Cum credimꝰ.
spes ẽ in isto scło: cũ uidebimꝰ. res erit in fit᷑o
scło. Uidebimꝰ aut̃: facie ad faciẽ. Tunc autꝰ
uidebimꝰ facie ad faciem: cũ habuerimꝰ or¬
da mundata. Beati enũ mundo corde: qͣm
ipsi dm̃ uidebunt. Unde aut̃ corda mun.¬
dant᷑. nͥ ꝑ fidem: sic̃ petrus ait in actibard
corda nr̃a ꝑ fidem: ut possint ẽẽ idonea cap
speciem. Ambulamꝰ enĩ nc̃ ꝑ fidem: ñdum
ꝑ speciẽ: sic̃ apłs dic̃. Quãdiu sumꝰ in arpi¬
re: ꝑegrinam᷑ a dño. Et quid est ꝑegrinanꝰ¬

Expanded text:
in spe. Spes autem nostra tam certa est, quasi jam res perfecta sit: neque enim timemus promittente Veritate. Veritas enim nec falli potest, nec fallere: bonum est ut haereamus illi; illa nos liberat, sed si manserimus in verbo ejus. Modo enim credimus, tunc videbimus: cum credimus, spes est in isto saeculo; cum videbimus, res erit in futuro saeculo. Videbimus autem facie ad faciem : tunc autem videbimus facie ad faciem, cum hahuerimus corda mundata. Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Unde autem corda mundantur, nisi per fidem, sicut Petrus ait in Actibus Acorda nostra per fidem, ut possint esse idonea capere speciem. Ambulamus enim nunc per fidem, nondum per speciem; sicut Apostolus dicit, «Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Do
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s Km̃i canticum graduum
esse canticum ascensionis nr̃e:
eandemq ascensionem. non cor¬
poris pedibꝰ. fieri. s cordis affec¬
tibꝰ. Hoc sepissime insinuauimus uobis. Nec
eadem sȩpiꝰ repetenda sunt: ut sit locꝰ dicendi.
cendentes: & aliquando tanquã unus cantat.
in cęlo ẽ. Corpꝰ aut̃ etiã si laborat in t̾ra: ñ ẽ
pͣcisum a capite suo. Desuꝑ enĩ caput ꝓspi¬
cit : & consulit corpori. Nam si ñ consuler&:
ñ dicer& illi ꝑsecutori adhuc saulo. ñdum
piulo. Suule. saule quid me ꝑsequeri¬
excider̃: ut ꝑ eorum patientiam redeait̃ us
etiã eorum. quibꝰ excidant. Salubria srel
& sepius dicenda. Siue gͦ unus canta. srea
cantant: Hȩc membra xp̃i qͥd cantant᷑.
Amant enim. & amando cantant: desidand
cantant: aliquando cũ tribulatione cantane
s& aliquando exultando cantant. cũ inspart
Tribulatio enĩ nr̃a in p̃senti scło: spes eñ ns
de futuro scło: & nisi in tribulatione p̃sa¬

Expanded text:
rissimi, canticum graduum esse canticum ascensionis nostrae, eamdemque ascensionem non corporis pedibus fieri, sed cordis affectibus. Hoc saepissime insinuavimus vobis; nec eadem saepius repetenda sunt, ut sit locus dicendi cendentes: et aliquando tanquam unus cantat, in coelo est. Corpus autem etiamsi laborat in terra, non est praecisum a capite suo. Desuper enim caput prospicit, et consulit corpori. Nam si non consuleret, non diceret illi persecutori adhuc Saulo, nondum Paulo: «Saule, Saule, quid me persequeriexciderunt, ut per eorum patientiam redeant in cor etiam eorum quibus exciderant; salubria sunt enim, et saepius dicenda. Sive ergo unus cantet, sive cantant? haec membra Christi quid cantant? Amant enim, et amando cantant, desiderando cantant. Aliquando cum tribulatione cantant, et aliquando exsultando cantant, cum in spe cantant. Tribulatio enim nostra in praesenti saeculo, spes vero nostra de futuro saeculo: et nisi in tribula
Abbreviated transcription (Latin):
ueram iusticiam. Quȩ st̃ uerȩ diuitiȩ: Cele¬
stis illa mansioñerłm. Quis enim dr̃ diues in
hac terra: Quando laudatur diues. qͥd dr̃:
Multũ diues ẽ. nichil illi deest. Laus certa
laudantis. illa ẽ. Nam ista non ẽ: cũ dicit.
nichil illi deest. Attende. si nichil illi deest.
Si nichil cupit: nichil illi deest. Si autt̃ ad¬
huc cupit maiora qͣm quȩ hab&: ad hoc acces¬
serunt diuitiȩ. ut egestas crescer&. In illa uͦ
ciuitate uerȩ erunt diuitiȩ: quia ibi nichil
nobis deerit : quia nec indigebimꝰ aliqua re:
& uera sanitas erit. Quȩ ẽ uera sanitas: Cum
absorta fuerit mors in uictoria: cum corrup¬
tibile hoc induerit incorruptionẽ. & morta¬
le hoc induerit immortalitatẽ. tẽ erit uera
sanitas: tunc erit uera & ꝑfecta iusticia. ut
nichil mali non solum facere. sed nec cogita¬
re possimus. Modo aut̃ inopes. pauꝑes. do¬

Expanded text:
veram justitiam. Quae sunt verae divitiae? Coeleveram justitiam. Quae sunt verae divitiae? Coelestis illa mansio in Jerusalem. Quis enim dicitur dives in hac terra? Quando laudatur dives, quid dicitur? Multum dives est; nihil illi deest. Laus certa laudantis illa est: nam ista non est, cum dicitur, Nihil illi deest. Attende si nihil deest. Si nihil cupit, nihil illi deest: si autem adhuc cupit majora, quam quae habet, ad hoc accesserunt divitiae, ut egestas cresceret. In illa vero civitate verae erunt divitiae, quia ibi nihil nobis deerit; quia nec indigebimus aliqua re, et vera sanitas erit. Quae est vera sanitas? Cum absorpta fuerit mors in victoriam, et cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem ; tunc erit vera sanitas, tunc erit vera et perfecta justitia, ut nihil mali non solum facere, sed nec cogitare possimus. Modo autem inopes, paupe
Abbreviated transcription (Latin):
ille uere diuitie: plus augent cupiditatem.
ei qui eas possid&. Non ẽ illa uera corporis sa¬
nitas: quia portatur infirmitas ubiq defecti¬
ua. Quocumq se uerterit: deficit. In ipso ad¬
uitorio. non inuenies firmam̃tum. Lassatur
stando: sedere uult. Numquid uel sedendo du¬
rauit: Qs sibi elegit ut ñ fatigaret᷑: ibi ha¬
b& deficere. Lassatꝰ ẽ uigilandoꝰ: dormiturꝰ ẽ.
Num quia dormiuit ñ deficit: Lassatꝰ ẽ ieiu¬
nando: refectꝰ ẽ. Si plus refecerit: inde defi¬
cit. In nulla re: potest ꝑseuerare ista infir¬
mitas. Iusticia quid: Quanta iusticia ẽ int̾
tantas tẽptationes: Possumꝰ continere ab ho¬
micidio: ab adult̾io: a furtis: a ꝑiuriis: a frau¬
dibꝰ. Numqd ab iniquis cogitationibꝰ: Nũqͥd
de suggestionibꝰ malarũ cupiditatũ: Quȩ ẽ
gͦ usticia nr̃a: Totum gͦ esuriamꝰ: totũ siti¬
amꝰ & ueras diuitias. & ueram sanitatem. &

Expanded text:
illae verae divitiae; plus augent cupiditatem illae verae divitiae; plus augent cupiditatem eis qui eas possident. Non est illa vera corporis sanitas; quia portatur infirmitas ubique defectiva: quocumque se verterit, deficit. In ipso adjutorio non invenies firmamentum: lassatur stando; sedere vult; numquid vel sedendo durabit? Quod sibi elegit ut non fatigaretur, ibi habet deficere. Lassatus est vigilando, dormiturus est: numquid quia dormivit, non deficit? Lassatus est jujunando, refecturus est: si plus refecerit, inde deficit. In nulla re potest perseverare ista infirmitas. Justitia quid? Quanta justitia est inter tantas tentationes? Possumus continere ab homicidio, ab adulterio, a furtis, a perjuriis, a fraudibus: numquid ab iniquis cogitationibus? numquid et a suggestionibus malarum cupiditatum? Quae est ergo justitia nostra? Totum ergo esuriamus, totum sitiamus, et veras divitias, et veram sanitatem, et
Abbreviated transcription (Latin):
los arpꝰ esurit & sitit quãdiu corpus hoc¬
uigilando fatigatur : stando ft᷑. ambu¬
lando fatigat᷑ : sedendo fatigat᷑: mandu zin¬
do fatigatur: quocũq se uerterit ad subsi¬
dium fatigationis. ibi inuenit aliam fatigati¬
onem : non ẽ gͦ ꝑfecta sanitas. nec in ipso corpore
Non sunt illȩ diuitiȩ. s mendicitas: quia qͣn¬
tomagis habundant tanto crescit inopia &
auaricia. Non ẽ ista salus corporis. s infirmi¬
tas. Par gͦ rideamꝰ cotidie mȩdicaõitis dei.
quia manducamꝰ & bibimꝰ. Medicam̃ta ipsa
sunt : quȩ nob̃ opponuntur. Fr̃s. si uultis ui¬
dere qualis morbꝰ nos habeat : qui ieiinat
septem diebꝰ fame consumitur. Ergo illa fa¬
mes ibi ẽ: s ido illam non sentis. quia cotidre
illam curas. Ergo. nec ipsa sanitas nob̃ ẽ ꝑfe¬
cta. Intendat caritas ur̃a. quomͦ nos intelli¬
gamꝰ inopes: ut gaudeamꝰ ad eum. & leuemꝰ
oculos ad eum qui habitat in cęlo. Non sunt

Expanded text:
corpus hoc esurit et sitit, quamdiu hoc corpus vcorpus hoc esurit et sitit, quamdiu hoc corpus vigilando fatigatur, stando fatigatur, ambulando fatigatur, sedendo fatigatur, manducando fatigatur; quocumque se verterit ad subsidium fatigationis, ibi invenit aliam fatigationem: non est ergo perfecta sanitas, nec in ipso corpore. Non sunt ergo illae divitiae, sed mendicitas; quia quanto magis abundant, tanto crescit inopia et avaritia. Non est ista salus corporis, sed infirmitas. Paregorizamur quotidie medicamentis Dei, quia manducamus et bibimus: medicamenta ipsa sunt, quae nobis apponuntur. Fratres, si vultis videre qualis morbus nos habeat; qui jejunat septem diebus, fame consumitur. Ergo illa fames ibi est; sed ideo illam non sentis, quia quotidie illam curas: ergo nec ipsa sanitas nobis est perfecta. 12. Intendat Charitas vestra quomodo nos intelligamus inopes, ut gaudeamus ad eum, et levemus oculos ad eum qui habitat in coelo. Non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
deb& habundare: s pauꝑem deb& se cog¬
noscere. Et si hab& diuitias: scire deb& quia
nonsunt illȩ uere diuitię. ut alias desider&.
Iu enim diuitias falsas defidat: ueras ñ qͦrit.
ui aut̃ ueras querit: adhuc pauꝑ ẽ: & recte
Quia displic& illi quia pauꝑ ẽ: & iusticia ipsa
uidetꝰ habundare in corde suo. adu̾sus iusti¬
cuam d̃i. Et quȩ habundantia iusticie nr̃e:
uantacũq uisticia in nobis fuerit. ros ẽ ne¬
suo quis. ad illũ fontem: ad saginã illã tantã.
stillicidia quedã st̃: quȩ uitã nr̃am molliant:
e durã iniquitatẽ soluant. Modo desiderem᷑
lt pleno fonte iusticiȩ saginari: desideremꝰ
sbertate illa satiari. de qua dr̃ in psalmo.
nebriabunt᷑ ab ubertate domꝰ tue: & tor¬
ste uoluptatis tuȩ potabis eos. Hic autẽ
il sumꝰ. inopes nos eẽ intelligamꝰ. & egentes:
isolum harũ diuitiarũ quia ñ st̃ uere di¬
utie .ẜ. ipsius salutis. Et quando sani sumꝰ:
stelligamꝰ quia infirmam᷑. Quamdiu enĩ

Expanded text:
debet abundare, sed pauperem se debet cognoscere; et si habet divitias, scire debet quia non sunt illae verae divitiae, ut alias desideret. Qui enim divitias falsas desiderat, veras non quaerit: qui autem veras quaerit, adhuc pauper est; et recte Quia displicet illi quia pauper est, et justitia ipsa videtur abundare in corde suo adversum justitiam Dei. Et quae abundantia justitiae nostrae? Quantacumque justitia in nobis fuerit, ros est nescio quis ad illum fontem; ad saginam illam tantam stillicidia quaedam sunt, quae vitam nostram molliant, et duram iniquitatem solvant. Modo desideremus de pleno fonte justitiae saginari, desideremus ubertate illa satiari, de qua dicitur in psalmo: «Inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos» . Hic autem cum sumus, inopes nos esse intelligamus et egentes, non solum harum divitiarum quae non sunt verae divitiae, sed et ipsius salutis. Et quando sani sumus, intelligamus quia infirmamur. Quamdiu enim
Abbreviated transcription (Latin):
nduidat gͦ e ipse: plenũ hab& pectus iusti¬
ai: quandoqͥdem illi ds̃ uidetur maleface
. ause sibi uidetur iniuste pati. Et si da¬
nsili nauẽ gubernandam. in naufragium
i cũ illa: uult aut̃ dm̃ exciitere de. gub̃¬
utione huiꝰ mundi. & ipse tenere gubna¬
ula creaturȩ: & distribuere om̃ibꝰ dolores
aleticias pęnas & p̃mia. Infelix anima ha

Expanded text:
Abundat ergo et ipse, plenum habet pectus justiAbundat ergo et ipse, plenum habet pectus justitia; quandoquidem illi Deus videtur malefacere, et ipse sibi videtur injuste pati. Et si dares illi navim gubernandam, in naufragium iret cum illa: vult autem Deum excutere de gubernatione hujus mundi, et ipse tenere gubernacula creaturae, et distribuere omnibus dolores et laetitias, poenas et praemia. Infelix anima! et
Abbreviated transcription (Latin):
qui cũ crucifixo dño crucifixꝰ erat: Ergo
si insultant & illi qͥ ñ habundant: quari
psalmꝰ ait obꝓbriũ eis qͥ habundant: Si
diligent̃ discutiamꝰ: & ipsi habundant.
Unde habundant : Nã nͥ habundarent:
suꝑbi ñ ẽẽnt. Aliꝰ erũ habundat pecunia
& inde suꝑbꝰ ẽ: aliꝰ habundat honoriba
inde suꝑbꝰ ẽ : alius habundare se iusticia
putat. & inde suꝑbit. qͦd peiꝰ ẽ. Qui uden¬
tur ñ habundare pecunia. & iusticia sibi
uident᷑ habundare: adũsꝰ dm̃ & positi
in calamitatibꝰ se iustificant. dm̃ accul¬
sant ce dicunt. Qd̾ ammisi: aut qͥd feci
a dicis. Respice: recordare peccata tua.
Mi fecisti. T̃itillatur aliquantũ conscien¬
&. Eredit adse: & cogitat facta sua mala.
ũ sogtauerit facta sua mala: nec sic uułt
astri. quia digna patitur: s dicit. Eece
aniseste feci multa: s multos uideo peiora
sis. & nichil mali pati. Iustus ẽ contͣ dm̃.

Expanded text:
qui cum crucifixo Domino crucifixus erat ? Ergo qui cum crucifixo Domino crucifixus erat ? Ergo si insultant et illi qui non abundant, quare psalmus ait, «Opprobrium eis qui abundant?» Si diligenter discutiamus, et ipsi abundant. Unde abundant? Nam nisi abundarent, superbi non essent. Alius enim abundat pecunia, et inde superbus est; alius abundat honoribus, et inde superbus est; alius abundare se justitia putat, et inde superbit, quod pejus est. Qui videntur non abundare pecunia, justitia sibi videntur abundare adversus Deum; et positi in calamitatibus se justificant, Deum accusant, et dicunt: Quid admisi, aut quid feci? Et tu dicis: Respice, recordare peccata tua, si nihil fecisti. Titillatur aliquantum conscientia, et redit ad se, et cogitat facta sua mala; et cum cogitaverit facta sua mala, nec sic vult confiteri quia digna patitur: sed dicit, Ecce manifeste feci multa; sed multos video pejora fecisse, et nihil mali pati. Justus est contra Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
nuenis aliquẽ ꝓ merito iniquitatit uore
siute oneulto iudicio dei. siue manifestato¬
natione muti in carcerem: portare eaticda
& ip se nesultatt. Et cũ ei dictũ fuert iu
non bene iuxxisti: ecce qͦ uenisti male iuea¬
do: ille respond&. Quare illi qui bene uua
ista patiuntur : Sed illi ꝓpt̾ea patiuntut
ꝓbentur: tẽptationibꝰ exerceantur. ut fu¬
gellis ꝓficiant. qͥa flagellat omnẽ filiua
huẽ recipit. Et si unicum sine peccato sa¬
gellauit. & ꝓ om̃ibꝰ tradidit eũ: quom &
bemꝰ nos flagellari. qui fecimꝰ quare fla¬
humiliati. respondent & dicunt. Ista sur
quasi ñ eos commemoratos in hoc psalmo
cũ dicer& obꝓbriũ eis qui habundant &
despectio suꝑbis: quando quidem insultat᷑
xp̃ianis. & ab eis qui non habundant. s cum
sint in egestate & erumpnis. nec ipsi cessant
insultare: Certe gͦ obꝓbrium eis qui habun¬
dant. An forte nullus inuenit᷑. qͥetiã positꝰ
in calamitate insult&: si insultauit latro.

Expanded text:
Invenis aliquem pro merito iniquitatum suarum, sive occulto judicio Dei, sive manifesta damnatione, mitti in carcerem, portare catenam: et ipse insultat. Et cum ei dictum fuerit, Quare non bene vixisti? ecce quo venisti male vivendo: ille respondet, Quare illi qui bene vivunt, ista patiuntur? Sed illi propterea patiuntur, ut probentur, ut tentationibus exerceantur, ut flagellis proficiant; quia flagellat Deus omnem filium quem recipit . Et si Unicum sine peccato flagellavit, et pro omnibus tradidit eum , quomodo debemus nos flagellari, qui fecimus quare flaondum humiliati, respondent, et dicunt: Ista suntquasi non eos commemoratos in hoc psalmo, cum diceret, «Opprobrium eis qui abundant, et despectio superbis:» quandoquidem insultatur Christianis et ab eis qui non abundant; sed cum sint in egestate et aerumnis, nec ipsi cessant insultare? Certe ergo, «Opprobrium eis qui abundant:» an forte nullus invenitur qui etiam positus in calamitate insultet? Si non insultavit latro,
Abbreviated transcription (Latin):
illi. Qui felices sunt in hoc scło despiciunt:
quia & ipsi habundant. Et iusticia ẽ in cor¬
da ipsorum: s falsa. Ideo non ꝑueniunt.
ad ueram: quia repleti sunt falsa. Tu aut̃
ut ꝑuenias ad ueram. esto egens & m̃dicus
ipsius iusticiȩ: & audi eugłm. Beati qui
esuriunt & sitiunt iusticiã: qm̃ ipsi satu

Expanded text:
infelices sunt in hoc saeculo, despiciunt; quia et ipsi abundant, et justitia est in corde ipsorum, sed falsa. Ideo non perveniunt ad veram, quia repleti sunt falsa. Tu autem ut pervenias ad veram, esto egens et mendicus ipsius justitiae; et audi Evangelium: «Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi satu
Abbreviated transcription (Latin):
rusima eñ fuit: nobilis gtrere iqued sue
dliutouis. Ded hac om̃a si nista etaduie
cad semine : Frat quidem illa sexunste
corporali infirmior.S qd ad tanta munsi¬
sa: quid ad illũ sponsum matentẽ ssta
sub caput. & dextra sua cõplectentẽ. Ne¬
dosic munitam ꝑcuter& inimicus  Et
amen ꝑcussit: s in corpus. Quid auten
carnẽ suã ille triduo resusçitauit.: carno
nram in fine resuscitaturꝰ ẽ. Ido suscitatuĩ:
caput: qđ attender& corpꝰ ut ñ deficera. Cu¬
stodiat animã tuã dñs. Ipsa ñ cedat. psa¬

Expanded text:
sima enim fuit, nobilis genere, abundans divitiis: sed haec omnia sinistra erant, licatae feminae? Erat quidem illa sexu inficorporali infirmior; sed quid ad tanta munimenta? quid ad illum sponsum mittentem sinistram sub caput, et dextera sua complectentem? Quando sic munitam percuteret inimicus? Et tamen percussit, sed in corpus. Quid autem carnem suam ille triduo resuscitavit; carnem nostram in fine resuscitaturus est. Ideo suscitatum est caput, quod attenderet corpus, ut non deficeret. «Custodiat animam tuam D
Abbreviated transcription (Latin):
luerit: non erit qui ducat. Securus aut̃ ille
ꝓ sponsa mortuus ẽ: quã resurgens erat du¬
cturꝰ. Uerũtam̃ fr̃s: interim simꝰ qͦmͦ serui
& ancilla. Dictũ ẽ qͥdem. ñ uos dicã seruoss
amicos: s forte solis discipulis dix̃ dñs. Au¬
dite paulũ apłm dicentẽ. Itaq iam inquit.
non ẽ seruus. s filius. Si aut̃ filiꝰ. & heres ꝑ
dm̃. Populo dicebat: fidelibꝰ dicebat. Iam gͦ
in nomine dnĩ redempti sanguine ipsiꝰ. loti la¬
uachro ipsius. filii sumꝰ: filiꝰ sumꝰ: quia sic mul¬
ti sumꝰ. ut in illo unꝰ simꝰ. Quid sibi gͦ uult. qͦd
adhuc tanqͣm serui loquim᷑: Numqd tantũ
meritũ habere possumꝰ in ȩccła. quãuis iã filii
facti ex seruis: qͣntũ habuit ipse apłs paulꝰ:
Et tam̃ qͥd dicit in ȩpła : Paulus seruus xp̃i
conditionẽ nr̃am: ut maior sit in nob̾ grã
ipsiꝰ : Primo enĩ seruos fecit: qͦs redemit.San¬

Expanded text:
luerit, non erit qui ducat. Securus autem ille luerit, non erit qui ducat. Securus autem ille pro sponsa mortuus est, quam resurgens erat ducturus. Verumtamen, fratres, interim simus quomodo servi et ancilla. Dictum est quidem «Non vos dicam servos, sed amicos,» : sed forte solis discipulis dixit Dominus? Audite apostolum Paulum dicentem: «Itaque jam,» inquit, «non est servus, sed filius; si autem filius, et haeres per Deum» . Populo dicebat, fidelibus dicebat. Jam ergo in nomine Domini redempti sanguine ipsius, loti lavacro ipsius, filii sumus, filius sumus; quia sic multi sumus, ut in illo unus simus. Quid ergo sibi vult, quod adhuc tanquam servi loquimur? Numquid tantum meritum habere possumus in Ecclesia, quamvis jam filii facti ex servis, quantum habuit ipse apostolus Paulus? Et tamen quid dicit in Epistola? «Paulus servus Christi conditionem nostram, ut major sit in nobis gratia ipsius? Primo enim servos fecit, quos redemit. San
Abbreviated transcription (Latin):
entiã. Cũ gͦ audis xp̃m: leua oculos tuos
in manꝰ dñi tui. Cum audis dĩ uirtutem
& dei sapientiã. leua oculos tuos in manus
dominȩ tuȩ. quia seruus & ancilla es. Seruus.
quia populus es: ancilla. quia eccła es. Ipsa aũ
ancilla : magnã dignitatem inuenit apud dm̃.
Uxror facta ẽ: s donec ueniat ad amplexꝰ illos
sp̾itales ubi secure ꝑfruatur eo quẽ dilex̃. &
cui suspirauit in ista diuturna ꝑegrinatione.
sponsa ẽ: & accępit arram magnã sanguinẽ
sponsi cui secura suspirat: nec illi dr̃ noli ama¬
re. quomͦ dr̃ aliquando uirgini iam despon¬
satę. & nondum nuptȩ. & uste dr̃. Noli ama¬
re. Cum facta fueris uxor: tc̃ ama. Recte
enĩ fieri. ut alius spons& : & aliꝰ ducat uxo
secura amat ista. Et anteqͣm illi iungat᷑ am&.
& de longinqͦ suspir&. & de longinqͣ ꝑegrina¬
tione. Solus duc&: quia solus talem arram
dedit. Quis enĩ potest sic ducere: ut moriat᷑
ꝓ ea quã uult ducere: Si eñi ꝓ ea mori uo¬

Expanded text:
entiam.» Cum ergo audis Christum, leva oculos tuos in manus Domini tui; cum audis Dei virtutem et Dei sapientiam, leva oculos tuos in manus dominae tuae: quia et servus et ancilla es; servus, quia populus es; ancilla, quia Ecclesia es. Ipsa autem ancilla magnam dignitatem invenit apud Deum: uxor facta est. Sed donec veniat ad amplexus illos spirituales, ubi secure perfruatur eo quem dilexit, et cui suspiravit in ista diuturna peregrinatione, sponsa est: et accepit arrham magnam, sanguinem sponsi, cui secura suspirat. Nec illi dicitur, Noli amare; quomodo dicitur aliquando virgini jam desponsatae, et nondum nuptae: et juste dicitur, Noli amare; cum facta fueris uxor, tunc ama: recte denim fieri ut alius sponset, et alius ducat uxorsecura amet ista: et antequam illi jungatur, amet, et de longinquo suspiret et de longinqua peregrinatione. Solus ducet, quia solus talem arrham dedit. Quis enim potest sic ducere, ut moriatur pro ea quam vult ducere? Si enim mori pro ea vo
Abbreviated transcription (Latin):
tis. & iusticiȩ lum̃ ñ lux̃ nob̾: & sol ñ ort̾
ẽ nob̾. Qd nob̵ ꝓfuit suꝑbia: & diuitiarũ
iactatio qͥd contulit nobis: Idi tu ñ eis
insultas: quia ipsi sibi iam insultant. QS
donec fiat fr̃s. leuemꝰ oculos nros ad eum
qͥ habitat in celo: & ñ ab illo tollam oculos
temptatione ꝙ obspbrio. & despectu arce¬

Expanded text:
nobis, et sol non ortus est nobis. Quid nobis profuit superbia? et divitiarum jactatio quid contulit nobis» ? Ibi tu non eis insultas, quia jam ipsi sibi insultant. Quod donec fiat, fratres, levemus oculos ad eum qui habitat in coelo; et non ab illo tollamus oculos, tentatione et opprobrio et despectu
Abbreviated transcription (Latin):
Des dicit aliqͥs. Et antequam facer& ds̃ sc̃os
ubi habitabat: In se habtgabat dd: apud se ho¬
bttabat: & apud se ẽ ds̃. E quando dignatur
habitare in scĩs: non sic sunt scĩ domꝰ dei. ut
ipsa subtracta cadat ds̃. Alit̾ enim nos habita¬
mꝰ in domo: alit̾ ds̃ in scĩs. lu habitas in domo.
si subtracta fuerit. cadis. Ds̃ aut̃ sic habita
in seis: ut si ipse discesserit. cadt̃. Quicũꝙ gͦ
sic portat dm̃. ut sit templum dei: non put&
sic a se portari dm̃. ut terreat dm̃ si se subdu¬
cat. Ue illi si se subtraxerit ds̃: quia ipse ea¬
dit. Nam ds̃ in se ꝑman&. In quibꝰ nos habi¬
tamꝰ. ipsa nos continent: in quibꝰ habitat ds̃.
ipse illos contin&. Lam uidete quantũ int̾est
int̾ nram habitationẽ & dei: & sic dicat anima.
ad te leuaui oculos meos. qui habitas in celo.
ut intelligat quia ne celo ds̃ indigee ubiho¬
bita s celum ipso indig&. ut ab ip̃so in habi¬

Expanded text:
Sed dicit aliquis: Et antequam faceret Deus sanctos, Sed dicit aliquis: Et antequam faceret Deus sanctos, ubi habitabat? In se habitabat Deus, apud se habitabat, et apud se est Deus. Et quando dignatur habitare in sanctis, non sic sunt sancti domus Dei, ut ipsa subtracta cadat Deus. Aliter enim nos habitamus in domo, aliter Deus in sanctis: tu habitas in domo; si subtracta fuerit, cadis; Deus autem sic habitat in sanctis, ut si ipse discesserit, cadant. Quicumque ergo sic portat Deum, ut sit templum Dei; non putet sic a se portari Deum, ut terreat Deum, si se subducat. Vae illi si se subtraxerit Deus; quia ipse cadit: nam Deus in se semper manet. In quibus nos habitamus, ipsa nos continent; in quibus Deus habitat, ipse illos continet. Jam videte quantum interest inter nostram habitationem, et Dei: et sic dicat anima, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo;» ut intelligat quia Deus nec coelo indiget, ubi habitet; sed coelum ipso indiget, ut ab ipso inhabi
Abbreviated transcription (Latin):
ons infirmi. & scđm fidem ambulantes. scđm
sidem sunt templũ dĩ: erunt aliqͣndo & scđm
heciem templũ dĩ. Quamdiu st̃ tẽplũ scđm fi¬
dim: Quãdiu in ipsis xp̃c ꝑ fidem habitat: sic̃¬
dlẽ apłs. habitare xp̃m ꝑ fidem i cordibꝰ urĩs.
Sunt aut̃ iam celi. in quibꝰ iam ꝑspeciẽ ha
bitat ds̃. uidentes eũ facie ad faciem: om̃s sc̃ĩ
anqł̃i: om̃s scȩ uirtutes: potestates: sedes:
dominationes: ierłm illa celestis: unde ꝑegri¬
lunido ingemiscimꝰ. & quã desiđando oramus.
lbibabitat᷑ ds̃: illuc leuauit iste fidem: illuc
ssendit affectu desidando. Et ipsũ desidiũ.
saeit animã desudare sordes peccatorũ. &
hundari ab om̃i labe: ut fiat & ipsa cȩlum.
qua leuauit oculos ad eũ qͥ habitat in celo.
lam si celũ istud corporeũ qͦd oculis uidemꝰ
iitelexerimꝰ eẽ habitationẽ dei: tͣnsitura
ẽ habitatio dĩ. quia celũ & t̾ra transient. Dem¬
de anteqͥm facer& ds̃ celũ & t̾ram ubi habitabat:

Expanded text:
 infirmi et secundum fidem ambulantes , secundum fidem sunt templum Dei, erunt aliquando et secundum speciem templum Dei. Quamdiu sunt templum secundum fidem? Quamdiu in ipsis Christus per fidem habitat; sic fidem in cordibus vestris» . Sunt autem jam coeli in quibus per speciem jam habitat Deus, videntes eum facie ad faciem; omnes sancti Angeli, omnes sanctae Virtutes, Potestates, Sedes, Dominationes, Jerusalem illa coelestis unde peregrinando ingemiscimus, et quam desiderando oramus: ibi habitat Deus. Illuc levavit iste fidem, illuc ascendit affectu, desiderando: et ipsum desiderium facit animam desudare sordes peccatorum, et mundari ab omni labe, ut fiat et ipsa coelum; quia levavit oculos ad eum qui habitat in coelo. Nam si coelum istud corporeum quod oculis videmus, intellexerimus esse habitationem Dei; transitura est habitatio Dei, quia coelum et terra transient . Deinde antequam faceret Deus coelum et terram, ubi habitabat?
Abbreviated transcription (Latin):
cosirum erat cor tuum. & ꝑ exempla iustoꝵs
Id mortus uiuificati sunt. de peccatoribꝰ
seasint iusti. qͦmͦ carbones de morte reui-¬
esuit. qͦmͦ gͦ illos uicisti sagittis & carbonibꝰ
islitoriis dolose blandientes. & blandien.
bsiducentes: sic istos uinces iam irascendo
imnantes. qui blandiendo seducere nequi¬
annt Uicti st̃ cũ blandirent᷑: uincant᷑
tam minaritur. S uincuntur. Quomͦ. nͥ
ni ax̃ ego uici scłm: Nonne pͥor morienᷤ
uet diabolum: cum semꝑ esset suꝑ omnẽ
creturã: Quia u̾bũ ds̃ ẽ apud dm̃. Quare
nct: nͥ ut te docer& cũ diabolo dimicare:
It tam̃ iam doctꝰ es: nͥ in te sit ille qͥ pͥꝰ tͥ ui¬
it. uinceris. Nisi quia dñserat in nob̾: dũ
nsurgerent homines suꝑ nos: forsitan uiuos
absorbuissent nos. Dum irasceret᷑ furor eoꝵ
su nos. lam irascantur: iam aꝑte sȩuiant.
forsitan aqua dimersiss& nos. Aquam dicit:¬

Expanded text:
transfixum erat cor tuum, et per exempla justorum transfixum erat cor tuum, et per exempla justorum qui de mortuis vivificati sunt, de peccatoribus facti sunt justi, quomodo carbones de morte revivescunt: quomodo ergo illos vicisti sagittis et carbonibus desolatoriis, dolose blandientes et blandiendo seducentes; sic istos vinces jam irascendo comminantes, quia blandiendo seducere nequiverunt. Victi sunt cum blandirentur, vincantur et cum minantur. Sed vincuntur, quomodo, «qui dixit, «Ego vici saeculum» ? nonne prior moriens vicit diabolum, cum semper esset super omnem creaturam, quia Verbum Deus est apud Deum? Quare vicit, nisi ut te doceret cum diabolo dimicare? Et tamen jam doctus, nisi in te sit ille qui prior tibi vicit, vinceris. «Nisi quia Dominus erat in nobis, dum insurgerent homines super nos, forsitan vivos absorbuissent nos. Dum irasceretur furor ipsorum super nos:» jam irascuntur, jam aperte saeviunt: «forsitan aqua demersisset nos.» Aquam dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi quia dñs erat in nobis: cum insurge¬
rent homines suꝑ nos. forsitan uiuos absor¬
buissent nos. Cum irasceretꝰ furor eor suꝑ
nos. Nostis fr̃s in aliqͦ de suꝑioribꝰ psalmis in
ipso initio canticorum graduũ contͣ linguam
subdolã petisse auxiliũ quendã qͥ cȩpit ascen¬
dere & dixisse: dñe erue animã meã a labii
in iustis. & a lingua dolosa. Primo eni cũ ci¬
perit homo ascende & ꝓficere : in ipso exedi
ascensionis. linguas dolosas patitur. blandre
ad ꝑnitiem: blandas ad malam suasionẽ: di¬
centes. Quid facis : Quare hoc facis: Alit̃ e¬
Tu solus es qͥ uis hoc esse. qͦd alii ñ st̃. Et siu
ueneris alios qui tecũ sunt: illa blanda &
dolosa lingua ꝗͥd dicit: Ecce illi potuert.
forte tu ñ poteris. Aggrederis deficies: ans
liꝰ erat ñ inciꝑe. qͣm cepisse & defȩcisse. Luu¬
gua dolosa adhuc blanditur. Si ꝑseuralẽ¬
ris. uincitur lingua dolosa : & blandiens u
coti inguas dolosas. idest ꝑ uerba dei quibꝰ

Expanded text:
 cum insurgerent homines super nos, forsitan vivos absorbuissent nos.» 6. «Cum irasceretur furor eorum super nos.» Nostis, fratres, in aliquo de superioribus psalmis, in ipso initio canticorum graduum contra linguam subdolam petisse auxilium quemdam, qui coepit ascendere; et dixisse, «Domine, erue animam meam a labiis injustis, et a lingua dolosa.» Primo enim cum coeperit homo ascendere et proficere, in ipso exordio ascensionis, linguas dolosas patitur, blandas ad perniciem, blandas ad malam suasionem: Quid facis? quare hoc facis? Aliter eTu solus es qui vis hoc esse quod alii non sunt! Et si inveneris alios qui tecum sunt, illa blanda et dolosa lingua quid dicit? Ecce illi potuerunt; forte tu non poteris. Aggrederis; deficies: et melius erat non incipere, quam coepisse et defecisse. Lingua dolosa adhuc blanditur. Si perseveraveris, vincitur lingua dolosa et blandiens, invicisti linguas dolosas , id est, per verba Dei quibus