comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad libertatem ueram ualeat ꝑue-¬
nire. De qua ꝑ paulum dicitur
Quia & ipsa creatura liberabitur
a seruitute corruptionis. in liber¬
tatem gloriȩ filiorum dĩ Tunc enĩ
uera in nob̃ libertas erit cum ad
gloriam filiorum dĩ adoptionr̃a
ꝑuenerit. Nunc uero non solũ
actiia uita in seruitute ẽ. sed
ipsa quoq contẽplatio qua suꝑ
nos rapimur. libertatem mentis
adhuc ꝑfecte non obtinet sed
imitatur : quia illa quies intima
meniꝯmate uidetur Ipsa tam̃
in quantalibet sit contẽplationis
angustia actiuȩ uite iam ualde
est latior atq sublimior: quȩ ad
quendam mentis libertatẽ tran¬
sit temporalia non cogitans. sed
et̃na. Quia itaq contẽplatiua
uita ad superiora euolat: & acti¬
ue uite longe suꝑ est quadam
ut ita dicam dignitate securi¬
tatis sue : apte nunc diciꝰt᷑ Et
manus hominis sub pennis eoꝵ.
Sin uero hoc in loco homo rede¬
ptor noster accipit᷑: manus
hominis sub pennis eorum est

Expanded text:
ad libertatem veram valeat pervad libertatem veram valeat pervenire, de qua per Paulum dicitur. « Quia et ipsa creatura liberabitur a servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum Dei. Tunc enim in nobis vera libertas erit, cum ad gloriam filiorum Dei adoptio nostra pervenerit. Nunc vero non solum activa vita in servitute est, sed ipsa quoque contemplatio, qua super nos rapimur, libertatem mentis adhuc perfecte non obtinet, sed imitatur, quia illa quies intima in aenigmate videtur. Ipsa tamen in quantalibet sit contemplationis angustia, activa vita jam valde est latiur atque sublimior, quae ad quamdam mentis libertatem transit, temporalia non cogitans, sed aeterna. Quia itaque contemplativa vita ad superiora evolat, et activae vitae longe superest quadam, ut ita dicam, dignitate securitatis suae, apte nunc dicitur: Et manus hominis sub pennis eorum. 14. Sin vero hoc in loco homo Redemptor noster accipitur, manus hominis sub pennis eorum est,
Abbreviated transcription (Latin):
sat recedere. Sed offerat eũ dñs
diis & applicet᷑ ad ostiũ & postes
& ꝑforabit aurem eius subula. ut
sit ei seruus in seculum. Is enim
qui in actiua disposuit uita ꝑdu¬
rare. ad omino dus offertur. qͣndo
a p̃dicatore suo antiquorũ patrũ
dictis imbuitur qui nob in uia
omnipotentis dnĩ sacerdotes fuer̃
atq ad ostium & postes tab̾naculi
ducitur ut de ingressu celestis
habitaculi altius aliquid audiat
& tremendi idicũ diem subtilit̃
agnoscat: ne ꝑ bona operaque
facit placere hominib appetat
Sicq auris eus subula ꝑ foratur
dum mens illiꝰ timoris dĩ subtili¬
litate ꝑcutitur: ut uerbi acumi¬
ne transfixa ꝑ omne quod agit.
nouerit ingressum regni semper
attendere. & quasi ab ostio & poste
tabernaculi ꝑforatam aurem
portare. Iui erit seruus in scłm
ut ẽẽ post sđm liber possit. In
seculum & enim seruus ẽ. qui ꝑ
actiuam uitam homi nib serture
disponit : ut post p̃sens seculum

Expanded text:
sat secedere. Sed offerateum dominus sat secedere. Sed offerateum dominus diis, et applicetur ad ostium et postes, et perforet aurem ejus subula, ut sit ei servus in saeculum. Is enim qui in activa disposuit vita perdurare, a domino diis offertur, quando a praedicatore suo antiquorum patrum dictis imbuitur, qui nobis in via omnipotentis Domini sacerdotes fuerunt. Atque ad ostium et postes tabernaculi ducitur, ut de ingressu coelestis habitaculi altius aliquid audiat, et tremendi judicii diem subtiliter agnoscat, ne per bona opera quae facit placere hominibus appetat. Sicque auris ejus subula perforatur, dum mens illius timoris Dei subtilitate percutitur, ut, verbi acumine transfixa, per omnnoverit ingressum regni semper attendere, et quasi ab ostio et poste tabernaculi perforatam aurem portare. Qui erit servus in saeculum, ut esse post saeculum liber possit. In saeculum enim servus est, qui per activam vitam hominibus servire disposuit, ut post praesens saeculum
Abbreviated transcription (Latin):
uerit bonȩ actioni conuingit
Nam & p̾dicatores dnĩ uocantus
sicut heliseo ꝓphete de p̃dicatore
suo dicit᷑ Scis quod dñs tuus tolla¬
tur ã te: Uxoruero serui ẽpticii
filios & filias parit: quando bona
actio fortes uel teneros fructꝰ gene¬
rat Sed multer quȩ ad nõdataẽ.
eidem dño cum filiis remanec. ipse
uero seruus exit cum uestitu suo.
quia bona actio uel eius dẽ bone
actionis fructus p̃dicatoris mer¬
cedi reputantur. Ipse uero in
desideriĩ sui intentione ꝑdurãs
ꝑ suꝑnam gram̃ ad contẽplati¬
onem liber egredit᷑ Quod si dixe¬
rit seruus diligo dnm̃ meum
& uxorem ac liberos. ñ eg rediat᷑
liber: & cet̾a. Seruus dnm̃ suum
diligit : quando p̃dicatoris u̾ba
sollicita mente custodit Uorẽ
quoq a mans & liberos. liber
egredi recusat: quando actiuam
uitam eiusq fructus diligens. En¬
transire ad contem platiuã non
uult. Iuia bona se opera habere
in ministerii sui feruitute conside¬
rans : ad libertatis quietem recu¬

Expanded text:
njungit. Nam et praedicatores domini vocantur, sicut Elisaeo prophetae de praedicatore suo dicitur: Scis quod dominus tuus tollatur a te ? Uxor vero servi emptitii filios et filias parit, quando bona actio fortes vel teneros fructus generat. Sed mulier quae a domino data est eidem domino cum filiis remanet, ipse vero servus exit cum vestitu suo, quia bona actio, vel ejusdem bonae actionis fructus, praedicatoris mercedi reputantur. Ipse vero in desiderii sui intentione perdurans, per supernam gratiam ad contemplationem liber egreditur: Quod si dixerit servus, Diligo dominum meum, et uxorem ac liberos; non egrediar liber . Servus dominum suum diligit, quando praedicatoris verba sollicita mente custodit. Uxorem quoque amans et liberos, liber egredi recusat, quando activam vitam ejusque fructus diligens, transire ad contemplativam non vult, quia bona se opera habere in ministerii sui servitute considerans, ad libertatis quietem recu
Abbreviated transcription (Latin):
nam & pͥusquam ad dĩ seruitium
uonerit habere studuit: hebreus
seruus cum uxore emptꝰ est: Et¬
plerumq is qui talis est potest ad
contẽplati⁊iã uitam transire: &
tamen actiuã non deserere. Onde
& illic subditur Si habens uxorẽ
& uxor egrediat᷑ simul Cum eo
enim ad libertatem & uxor egredit᷑
quando his qui ad contẽplationẽ
ꝑuenit etiam foris actionẽ boni
operis quã ꝑdesse possit aliis ñ
relinquit: Siaut̃ dñs dederit illi
uxorem & pepererit filios & filias
mulier & liberieius erunt dnĩ
sui: ipse uero exibit cumuestitu

Expanded text:
nam et priusquam ad Dei servitium nam et priusquam ad Dei servitium venerit habere studuit, Hebraeus servus cum uxore emptplerumque is qui talis est, potest ad contemplativam vitam transire, et tamen activam non deserere. Unde et illic subditur: Si habens uxorem, et uxor egrediatur simul. Cum eo enim ad libertatem et uxor egreditur, quando is qui ad contemplationem pervenit, etiam foris actionem boni operis qua prodesse possit aliis, non relinquit. Si autem dominus dederit illi uxorem et pepererit filios et filias, mulier et liberi ejus erunt domini sui: ipse ve
Abbreviated transcription (Latin):
Iuid ꝑ septenariũ nisi contẽpla¬
tiua expͥmitur. Sex ergo annis
seruit & septimo egredit᷑ liber
qui ꝑ acciuam quam perfecte
exhibuerit: ad contemplatiue
uite libertatem transit Et no¬
tandum qđ gratis liber egredit᷑
quia hii qui postquã omnia fece¬
rint dicunt se inutiles seruos. &
ꝓculdubio sicut ipsa actiua fuit
ex munere. itaerit ex gratia etiã
contem platiua. Cum quali ueste
uttrauerit cum tali exeat. Iuia
omnino necesse est. ut unꝰquisq
nr̃m in hoc quod incipit ꝑseuerae
atq usq ad finẽ operis. in ea qua
in coauit intentione ꝑduret Ille
quippe bene ad contemplatiuã
transit : qui in acciua uita inten¬
tionis sue uestem ad dedeteriora
non mutauerit. Et sunt ñ nulli
qui priꝰquam omnipotentis dĩ
seruicio in scã conuersatione soci-¬
ent iam bona operari diligunt.
Sunt uero alii qui bona opera pꝰ¬
quã ad seruitiũ omp̃is dĩ uenerin
discuntui ergo operationẽ bo¬

Expanded text:
quid per septenarium nisi contemplaquid per septenarium nisi contemplativa exprimitur? Sex ergo annis servit, et septimo egreditur liber, qui per activam vitam quam perfecte exhibuerit ad contemplativae vitae libertatem transit. Et notandum quod gratis liber egreditur, quia ii qui postquam omnia fecerint dicunt se inutiles servos , eis procul dubio sicut ipsa activa fuit ex munere, ita erit ex gratia etiam contemplativa. Cum quali veste intraverit, cum tali exeat, quia omnino necesse est ut unusquisque nostrum in hoc quod incipit perseveret, atque usque ad finem operis in ea qua inchoavit intentione perduret. Ille quippe bene ad contemplativam transit, qui in activa vita intentionis suae vestem ad deteriora non mutaverit. Et sunt nonnulli qui priusquam omnipotentis Dei servitio in sancta conversatione socientur, jam bona operari diligunt. Sunt vero alii qui bona opera, postquam ad servitium omnipotentis Dei venerint, discunt. Qui ergo operationem bo
Abbreviated transcription (Latin):
a applicabit᷑ ad ostium & postes
ꝑforabitq aurem eiꝰ subula: &
erit seruus insecrilum. Paulo
lacius testimonium dedimus. ut
distinctionem seruitutis ac libtatis
inutraq uita monstraremꝰ Sed
onerosum effe. non debet si hoc
exponendo exequimꝰ: unde ipsa
hec quȩ diximus affirmemus:¬
Hebreus enim: transiens int̃pre¬
tatus  Et seruus hebreus emitur
quando unusquisq qͥ iam ab hoc
seculo mente transit seruicio
omni potentis dnĩ subdit᷑. Ille
& enim uere dõ seruire appecit
qui ab hoc seculo mente transire
didicerit: Sic moyses transiuit
ut uideret uisum : Sie dauud cũ
uideret impiũ suꝑ exaltatum &
eleuatum slꝑ cedros libani: tran
siuit & ecce nonerat: quia iniqͦ¬
rum potentias ẽẽ magnũ aliqͥd
fortasse credimus .: nisi ad ꝑma-¬
nens seculum mente transeamꝰ
Seruus uero hebreus emptus
sex annis seruire precipit᷑. ita
ut in septimo liber exeat gratis.
Quid enim ꝑ senarium numerũ
nisi actiuȩ uite ꝑfectio designat᷑

Expanded text:
et applicabitur ad ostium et postes, perforabitque aurem ejus subula, et erit ei servus in saeculum . Paulo latius testimonium dedimus, ut distinctionem servitutis atque libertatis in utraque vita monstraremus. Sed onerosum esse non debet si hoc exponendo exsequimur, unde haec ipsa quae diximus affirmemusHebraeus enim transiens interpretatur. Et servus Hebraeus emitur, quando unusquisque qui jam ab hoc saeculo mente transit, servitio omnipotentis Dei subditur. Ille etenim Deo vere servire appetit, qui ab hoc saeculo mente transire didicerit. Sic Moyses transivit ut videret visum. Sic David, cum videret impium exaltatum et elevatum sicut cedros sivit et non erat ; » quia iniquorum potentiam esse magnum aliquid fortasse credimus, nisi ad permanens saeculum mente transeamus. Servus vero Hebraeus emptus sex annis servire praecipitur, ita ut in septimo liber exeat gratis. Quid enim per senarium numerum, nisi activae vitae perfectio designatur?
Abbreviated transcription (Latin):
bro luti De quib damdoe doctor egre¬
gius quod petum reccicudinem
retro retrorserant. quib ꝑ increpa¬
tionem dicebat: Quomͦ conũtimini
iterum ad infirma & egena elem̃ta
quib denuo seruire uultis. dies obser

Expanded text:
bat de quibusdam doctor egregius, quod pedum rectitudinem retro retorserant, quibus per increpationem dicebat: Quomodo convertimini iterum ad infirma et egena elementa, quibus denuo servi
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicatio in operatione In se enĩ
ostendit omne quod docuit .
sicut scriptum ẽ. Quȩ cepit ihs
facere & docere Et quia ipsa
quȩ dicit etiam scripturȩ tra-¬
didit ut ad posteros mandaren-¬
tur: recte subiungit᷑ & calamꝰ¬

Expanded text:
praedicatio in operatione. In se enim praedicatio in operatione. In se enim ostendit omne quod docuit, sicut scriptum est: Quae coepit Jesus facere et docere . Et quia ipsa quae dixit etiam scripturae tradidit, ut ad posteros mandarentur, recte subjungitur:
Abbreviated transcription (Latin):
in manu eius. hoc quod apud
nos certius habetur exponere
debemus: Scimus aut̃ : quod
funiculus lineus subtilior ẽ: quã
si suniculi fiant aliunde: Et qͥd
in famculo lineo nisi subtiliorẽ
p̃dicationem id est sp̃ualem de-¬
bemus accipere : Censura & enĩ
legis fumculus fuit : sed lineus
non fuit : quia rudem populum
non subtili p̃dicatione coercuit
in quo ꝑ pene sententiam non
peccata cogitationis sed operis
resecauit: At postquam ꝑ sem&e¬
ipsum dñs etiam cogitationes
hominum p̃dicando religauit
& ꝑfectum ẽẽ peccatum etiam
incorde innotuit : funiculum
lineum in manu tenuit. Ait enĩ
Audistis quia dictum ẽ: antiqͥs
non mecaberis. Ego aut̃ dico
uob̃: quia qui uiderit mulierẽ
ad concupiscendã cam. ĩã mecatꝰ
incorde suo: fimiculꝰ ẽ ergo
lineus pdicatio subtilis: quȩ
mentem audientis ligat me se
uł inmisera cogitatione dissoluat
Et notandum quod dicit᷑ quia
ei funiculus in manu ẽ: id est

Expanded text:
in manu ejus, hoc quod apud in manu ejus, hoc quod apud nos certius habetur, exponere debemus. Scimus autem quod funiculus lineus subtilior est quam si funiculi fiant aliunde. Et quid in funiculo lineo, nisi subtiliorem praedicationem, id est spiritalem debemus accipere? Censura etenim legis funiculus fuit, sed lineus non fuit, quia rudem populum non subtili praedicatione coercuit, in quo per poenae sententiam non peccata cogitationis, sed operis resecavit. At postquam per semetipsum Dominus etiam cogitationes hominum praedicando religavit, et perfectum esse peccatum etiam in corde innotuit, funiculum lineum in manu tenuit. Ait enim: Audistis quia dictum est antiquis: Non moechaberis; ego autem dico vobis, quia qui viderit mulierem ain corde suo . Funiculus ergo lineus praedicatio est subtilis, quae mentem audientis ligat, ne se vel in misera cogitatione dissolvat. Et notandum quod dicitur, quia ei funiculus in manu est, id est
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uersu translationem : ad ex-¬
ponendũ temus : quid aliud ce-¬
mentarios quam scõs doctores acci¬
pimus qui loquendo spuãlia ad
celeste edisicium uiuos lapides
id est electorum anmas cõponuns
Quicquid enm antiqui patres qͥc¬
quid aliud fuit quam compositio
lapidum in hac que cotidie cons-
cementarii hoc agi solet: ut cogno¬
sci equalitas uel rectitudo surgen¬
tis parietis debeat . Et silapis int̾ꝰ
est: foras eicitur. Di exteriꝰ ꝓmin&.
interius reuocatur . Et cerce hoc
cotidie agit p̾dicatio doctorum
ut una queq anima cui regimi¬
nis honera suscipere fortasse non
expedit etiam foris apparere ap-¬
petat interius reuocet᷑ : Et rursũ
quȩ latẽre uult & sui tantum mͦ
exterius ꝓducat᷑ ut appareat.
Sic quippe fit ut scõrum lapidũ
ordo teneatur : dum sepe & uo¬
lens ad honorem uenire repellit᷑¬
& honorem fugiens insacri ordi-
hebreorum historia non habet
cementariorum sed funi culꝰ lineꝰ

Expanded text:
hoc versu translationem ad exhoc versu translationem ad exponendum tenemus, quid aliud caementarios quam sanctos doctores accipimus, qui, loquendo spiritalia, ad coeleste aedificium vivos lapides, id est electorum animas, componunt? Quidquid enim antiqui patres, quiquid aliud fuit quam compositio lapidum, in hac quae quotidie constro autem caementarii hoc agi solet, ut cognosci aequalitas vel rectitudo surgentis parietis debeat: et si lapis intus est, foras dicitur, si exterius prominet, interius revocatur. Et certe hoc quotidie agit praedicatio doctorum ut unaquaeque anima cui regiminis onera suscipere fortasse non expedit, etiamsi foras apparere appetat, interius revocetur: et rursum quae latere vult, et sui tantummodo exterius producatur ut appareat. Sicque fit ut sanctorum lapidum ordo teneatur, dum saepe et volens ad honorem venire repellitur, et honorem fugiens in sacri ordinimus, Hebraeorum historia non habet caementariorum, 1315 sed funiculus lineus
Abbreviated transcription (Latin):
quam ꝑtulit passionem uicit:
Nam quiusq ad mortemerucẽ
passus ẽ de morte cum gła sur-¬
rexit Bene autem dicit᷑. Et de
gentib non ẽ: uir mecum : quia
hii ꝓ quib patiuenerat passionis
eius sͤpsi participes debebant:
Nii ꝓ eo quod illo tempore nec¬
dum crediderant: de ipsis inpas
ꝓpagatio carnis ẽ. Quia ergo pro
pagationem generis humam sic̃
generationum ordines matheo
in hunc mundum uenit ex uir-¬
gine. & ꝑ incarnationis sue miste¬
rium quia rex ẽet & dñs cunctis
ubiq gentib indicauit. in uesti¬
mento & femore scriptum habuit
rex regum & dñs dñantium: Onde
enim in mundo innotuit: ĩbide
se lectionis scientiam infixit. Pre¬
dicatio ergo eius ex carne. quasi
quidam sonitus ex aere ẽ. Dicat᷑
igitur recte. Cuius species quasi
species aeris Sequitus . Et sum¬
culus lineus inmanueius: In sep¬
tuaginta int̾pretib funiculus li¬
neus non habetur : sed suniculus
cemem̃tariorum: Quorum sic in

Expanded text:
quam pertulit passionem vicit. quam pertulit passionem vicit. Nam qui usque ad mortem crucis passus est, de morte cum gloria surrexit. Bene autem dicitur: Et de gentibus non est vir mecum , quia hi pro quibus pati venerat passionis ejus esse participes debebant, qui pro eo quod illo tempore necdum crediderant, de ipsis in pasur vero propagatio carnis est. Quia ergo per propagationem generis humani, sicut generationum ordines Matthaein hunc mundum venit ex virgine, et per incarnationis suae mysterium quia Rex esset et Dominus cunctis ubique gentibus indicavit, in vestimento et femore scriptum habuit: Rex regum, et Dominus dominantium . Unde enim in mundo innotuit, ibi de se lectionis scientiam infixit. Praedicatio ergo ejus ex carne, quasi quidam sonitus ex aere est. Dicatur igitur recte: Cujus species quasi species aeris. Sequitur: IBID.-- Et funiculus lineus in manu ejus. 10. In Septuaginta interpretibus funiculus lineus non habetur, sed funiculus caementariorum. Quorum si in
Abbreviated transcription (Latin):
ultra non dominabit᷑: Quid est
autem qđ ipsa eiꝰ incarnatio sono¬
ro metallo comparat᷑. nisi quod ꝑ
eandem assumptionem huma-¬
nitatis nr̃e insonuit omnibus
głam maiestatis suȩ : Et quasias¬
pectum aeris habet ex corpore
quia deus mundo intonuit ex
carne. Vnde & ꝑ ioħem dicit᷑
habebat inuestimento & infemo¬
re suo scriptum rex regum aedñs
dominantium: Quid enim uesti¬
mentum eius ẽ nisi corpus quod
sumpsit ex uirgine : Nec tamen
aliud eius uestimentum ẽ: atq
aliud ipse. Namnrm̃ quoque
uestimentum caro dicitur : sed
tamen ipsinos stimus caro qua¬
uestimur Hoc autem uestim̃tũ
illiꝰ longe ante isaras aspiciens
ꝑcrucem passionis sanguine
cruentatum : dixit: Iuare ru-¬
brum ẽ: indumentum tuum : et
uestimenta tua quasi calcantium
in torculari: Cui ipse respondit
Torcular calcaui solus: & de gen-¬
tib non ẽ uir mecum: Dolus
enim torcular in quo caltatus est
calcauit : quia sua potentia eam

Expanded text:
ultra non dominabitur . Quid est ultra non dominabitur . Quid est autem, quod ipsa ejus incarnatio sonoro metallo comparatur, nisi 1314 quod per eamdem assumptionem humanitatis nostrae insonuit omnibus gloria majestatis suae? Et quasi aspectum aeris habet in corpore, quia Deus mundo innotuit ex carne. Unde et per Joannem dicitur: Habebat in vestimento et in femore suo scriptum: Rex regumdominantium . » Quid enim est vestimentum ejus, nisi corpus quod accepit ex Virgine? Nec tamen aliud est vestimentum ejus, et aliud ipse. Nam nostrum quoque vestimentum caro dicitur, sed tamen ipsi nos svestimur. Hoc autem vestimentum illius longe ante Isaias aspiciens per crucem passionis sanguine cruentatum, dixit: Quare rubrum est indumentum tuum, et vestimenta tua quasi calcantium in torculari? Cui ipse respondit: Torcular calcavi solus, et de gentibus non est vir mecum . Solus enim torcular in quo calcatus est calcavit, qui sua potentia eam
Abbreviated transcription (Latin):
omnia intra scam̃ eccłam uidican¬
do disponit. & ipse eandẽ scãm
eccłam portat. & portando ad
celestia subleuat Sic in scõqͦq
euangło hisdem redemptor nr̃
loquitur dicens Qui intrat per
ostium pastor est ouium: Et
paulo post Ego sum ostium:
Atq iterum post pauca subiun¬
git Ego sum pastor bonus: Sigͥ
cur non hoc in loco & ipse mons
& ipse uir intelligitur. quiedi¬
ficium mertitur in monte :
Sed querendum nob̃ ẽ. curde
hoc uiro dicitur cuius species
erat quasi species aeris Cuncti
autem nouimus fratres metallũ
aeris ualde eẽ durabile attp
omnimodosonorum. Quid ẽ.
ergo quod aspectus mediatoris
dĩ & hominum speciei comparat᷑
aeris. nisi hoc quod aꝑte noui¬
mus quia umgenitus filiꝰ formã
serui accipiens fragilitatem car¬
nis humane ꝑ resurrectionis suȩ
głam uertit met̾nitatem Iuia
in eo caro factaẽ. iam sine fine
durabilis. Nam surgens a mor¬
tis iam non moritur mors illi

Expanded text:
omnia intra sanctam Ecclesiam judicanomnia intra sanctam Ecclesiam judicando disponit, et ipse eamdem sanctam Ecclesiam portat, et portando ad coelestia sublevat. Sic in sancto quoque Evangelio idem Redemptor noster loquitur, dicens: Qui intrat per ostium, pastor est ovium . Et paulo post: Ego sum ostium . Atque iterum post pauca subjungit: Ego sum pastor bonus . Si igitur cur non hoc loco et ipse mons, et ipse vir intelligitur, qui aedificium metitur in monte? 9. Sed quaerendum nobis est cur de hoc viro dicitur, Cujus species erat quasi species aeris. Cuncti autem novimus, fratres, metallum aeris valde esse durabile, atque omnimodo sonorum. Quid est ergo quod aspectus Mediatoris Dei et hominum speciei comparatur aeris, nisi hoc quod aperte novimus, quia unigenitus Filius, formam servi accipiens, fragilitatem carnis humanae per resurrectionis suae gloriam vertit in aeternitatem, quia in eo caro facta est jam sine fine durabilis? Nam surgens a mortuis jam non moritur, mors ei
Abbreviated transcription (Latin):
animabus simul & corporib neces¬
saria ministrat Et qui ꝓpt̾ se ad
celeste desiderium iam per con-¬
templationem euolat: ad huc
tamen ꝓ ꝓfectu & utilitate pro-¬
ximorum in rebus temporalib
laborat. Quisquis ergo in sancta
ut aut in bonorum coniuigatoꝵ
uitam. aut marce continentiũ
& omnia quȩ sunt huiꝰ mundi
derelinquentium aut etiam in
p̃dicatorum summitatẽ ꝓficiat:
iam ciuitatis in monte positae
edificium intrauit: Nam qui
considerare meliorum uitam
ut ꝓficiat negligit: adhuc ex¬
tra fabricam stat Et si honorem
quȩ iam in scã eccłã in mundo ha-¬
bet ammiratur : quasi edificiũ
foris conspicit & obtupescit: Et
quia exteriorib solis intentus ẽ.:
in tus ingressus non ẽ. Sequit᷑:
Ec ecce uir cuius eratspecies
quasi species aeris: Ipse signatur¬
in uiro : qui siguratur ex monte :
Uir autem iste mentiri edificiũ
dicitur Et recte dñs ꝑuirum
signatur & montem: quia & ipse

Expanded text:
animabus simul et corporibus necesanimabus simul et corporibus necessaria ministrat. Et qui propter se ad coeleste desiderium jam per contemplationem evolat, adhuc tamen pro provectu et utilitate proximorum in rebus temporalibus desudat. Quisquis ergo in sancta ut aut in bonorum conjugatorum vita, aut in arce continentium et omnia quae sunt hujus mundi derelinpraedicatorum summitate proficiat, jam civitatis in montem positae aedificium intravit. Nam qui considerare meliorum vitam ut proficiat negligit, adhuc extra fabricam stat: et si honorem quem jam sancta Ecclesia in mundo habet admiratur quasi aedificium foris conspicit et obstupescit: et quia exterioribus solis intentus est, intus ingressus non est. « Et ecce vir cujus erat species quasi species aeris. in viro, qui figuratur in monte. Vir autem iste metiri aedificium dicitur. Et recte Dominus per virum signatur et montem, quia et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ualet indigentib largitur.
Peccata sine quib cotidiana uita
a coniugatis duci non potest
flere non negligit Pro eo enim
quod ipsa familiaris cura ani¬
mum conturbat: sese ad lacrimas
excitat Ille uero iam cuncta
que sunt mundi deseruit: nil
eius habere appecit solius con¬
templationis exercitatione pas¬
citur. spe p̃imorum celestium
cum fletib letatur:. Transcendit
ipsa etiam quȩ habere concessa
sunt : cotidianum cum dnõ habe¬
re secretum querit Nulla eius
animum p̃tereuntis mundi cura
ꝑturbat: inentem semꝑ in expec-¬
tatione cȩlestium gaudioꝵ dila-¬
tat: Alius uero iam huius mundi
cuncta deseruit eiusq mens in
contemplatione celestium suble-¬
uatur : sed tamen ꝓ edificatione
multorum locum regiminis te-¬
nens. qui rebus p̃tereuntibus
ex desiderio non sub tumbit: ad
eas aliquando ꝓpt̃ ꝓximorum
compassionem flectitur. ut ex
earum cura indigentib misereat᷑.
Uerbum uite auditorib p̃dicat

Expanded text:
praevalet indigentibus largitur, praevalet indigentibus largitur, peccata sine quibus quotidiana vita a conjugatis duci non potest flere non negligit. Pro eo enim quod ipsa familiaris cura animum conturbat, sese ad lacrymas excitat. Ille vero jam cuncta quae sunt mundi deseruit, nil ejus habere appetit, solius contemplationis exercitatione pascitur, spe praemiorum coelestium cum fletibus laetatur, transcendit ipsa etiam quae haberi concessa sunt, quotidianum cum Domino habere secretum quaerit, nulla ejus animum praetereuntis mundi cura perturbat, mentem semper in exspectatione coelestium gaudiorum dilatat. Alius vero jam hujus mundi cuncta deseruit, ejusque mens in contemplationem coelestium sublevatur; sed tamen pro aedificatione multorum, locum regiminis tenens, qui rebus praetereuntibus ex desiderio non succumbit, ad eas aliquando propter proximorum compassionem reflectitur, ut ex earum cura indigentibus misereatur; verbum vitae auditoribus praedicat,
Abbreviated transcription (Latin):
quia uias eius atq mirabilia re-¬
demptionis quoq nr̃ȩ misterium
ꝑꝓphetie spm̃ contem plabatur:
exultare se in dño & delectari
mde in mente conceperat. unde
ꝑ amorem fortit̃ ardebat Pense¬
mus itaq simentes syualium
patrum in illo delectate sunt: qͥ
nec dum uenerat sed ꝓuidebat᷑
cuius reatus sit eiꝰ uias eiꝰ exẽpla
eius monita postquam uenit &
redemptionem exhibuit ñ amare :
Hec ergo ciuitas ad austrum u̾gere
dicitur. Ac sia ꝑte diceret᷑: Qđ
Pior illa ciuitas scilicet si nagoga
minfidelib suis ad aquilonem
stetit quȩ infrigore ꝑfidie dura¬
uit Sancta uero eccła qr caritatẽ
fidĩ concepit: ꝑ calorem ad austrũ
uergit. Et quasi calido uento
innititur : quia non in sua fiducia
trat : qui in scã eccła bonorum uias
imitando considerat. Intrare qͥ ppe
est edificium suꝑ montem: electos
uitam conuigio ligatam ducit.
ꝓpriis reb contentus est. Aliena
non diripit : de suo quicquid

Expanded text:
quia vias ejus atque miracula requia vias ejus atque miracula redemptiphetiae spiritum contemplabatur, exsultare se in Domino et delectari m in mente conceperat unde per amorem fortiter ardebat. Pensemus itaque si mentes spiritalium patrum in illo delectatae sunt qui necdum venerat, sed praevidebatur, cujus reatus sit ejus vias, ejus exempla, ejus monita, postquam venit et redemptionem exhibuit, non amare. Haec ergo civitas ad Austrum vergere dicitur, ac si aperte diceretur quod prior illa civitas, scilicet Synagoga, in infidelibus suis ad Aquilonem stetit, quae in frigore perfidiae duravit. Sancta vero Ecclesia, quae charitatem fidei concepit, per calorem ad Austrum vergit, et quasi calido vento innititur, quia non in sui fiducia, trat, qui in sancta Ecclesia bonorum vias imitando considerat. Intrare quippe est aedificium super montem, electos vitam conjugio ligatam ducit, 1313 propriis rebus contentus est, aliena non diripit, de suo quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut frigidam facit cisterna
a quam: sic frigidam facit
malitia Hine enim diabolus
ꝓpheta eodem attestante di¬
xisse ꝑhibetur Sedebo in mõte
sp̃s gratia relaxat: hinc psal¬
mista ait. Conuerte domine
captiuitatem nr̃am sicut tor¬
rens in austro: Captiuitas
enim nr̃a torporis frigore ad
sequendum dm̃ pigra reman¬
serat ut ꝑcalorem scĩ sp̃s relaxat᷑
ut currat in amorem dĩ. Onde
& nunc dicitur quod ciuitas
que in monte constituta est. ad
austrum uergit Quia electoꝵ
eccła cogitationes suas masflatu
scĩ sp̃s apperit atq ab omni
suȩ suꝑbiȩ uertice descendens:
indõ cui credit amoris calorẽ
concipit ut nichi ei placeat nisi
erus gr̃ę submitti eius dilectione
calefieri. eius afflatus munere sẽꝑ
impleri. Onde &e ualido amore
succensus contemplator dicebat.
Anima mea exultabit in dño:
delectabitur suꝑ salutari eius:
Qui enim latine salutaris. ĩpse
ebraice iħs dicitur Propħa igit᷑

Expanded text:
Sicut frigidam facit cisterna Sicut frigidam facit cisterna aquam, sic frigidam fecit malitiam suam . Hinc enim diabolus, propheta eodem attestante, dixisse perhibetur: Sedebo in monte Spiritus gratia relaxat. Hinc Psalmista ait: Converte, Domine, captivitatem nostram, sicut torrens in Austro . Captivitas enim nostra, quae torporis frigore ad sequendum Deum pigra remanserat, per calorem sancti Spiritus relaxatur, ut currat in amorem Dei. Unde et nunc dicitur quod civitas quae in monte constituta est ad Austrum vergit, quia electorum Ecclesia cogitationes suas in afflatu sancti Spiritus aperit, atque, ab omni superbiae suae vertice descendens, in Deo, cui credit, amoris calorem concipit, ut nihil ei libeat, nisi ejus gratiae submitti, dilectione calefieri, ejus afflatus semper munere repleri. Unde et valido amore succensus contemplator dicebat: Anima mea exsultabit in Domino, et delectabitur super salutari ejus . Qui enim Latine salutaris, ipse Hebraice Jesus dicitur. Propheta igitur
Abbreviated transcription (Latin):
tolerat: De quo paulus ait fun¬
damentum autem aliud nemo
dib non portatur: quia redẽp̃¬
tor nr̃ omnia nra tolerat: sed
in ipso malum non fuit quod
tolerari debuisset: Onde bene
nunc dicitur Dimisit me suꝑ
montem excelsum nimis: su ꝑ
quem erat quasi edificiũ ciui¬
tatis Quia mores & culpas nrãs
solu sille sustinet : qui totã sc̃ ẽ
eccłiȩ sue fabricam portat. Iui
uiuentib dicit Laboraui fusti¬
nens: Non autem sustinendo
ch̃s laborat ciius diinita¬
tis potentiam nulla satigatio
contingit : sed uerbis humanis
xit: ad austrum uergentem
uidit. Auster enimuentus . quia
in scĩ sp̃s trpo ponisoleat hiqͥ
in sacro eloquio studiosi sunt
recognoscunt: Sicut e contrario
ꝑ aquilonem sepediabolus de-¬
signatur quia & ille relaxat
in calore : & iste constringit in fri¬
gore. Et ueritas dicit habun¬
dauit iniquitas refrigescet:
caritas multorum. Propheta
quoq de uidea asserit dicens

Expanded text:
tolerat, de quo Paulus ait: Funtolerat, de quo Paulus ait: Fundamentum autem aliud nemo dibus non portatur, quia Redemptor noster omnia nostra tolerat, sed in ipso malum non fuit quod tolerari debuisset. Unde bene nunc dicitur: Dimisit me super montem excelsum nimis, super quem erat quasi 1312 aedificium civitatis, quia mores et culpas nostras solus ille sustinet, qui totam sanctae Ecclesiae fabricam portat. Qui viventibus dicit: Laboravi sustinens . Non autem sustinendo Dominus laborat, cujus divinitatis potentiam nulla fatigatio contingit; sed, verbis humanis xit ad Austrum vergentem vidit. Auster enim ventus quia in sancti Spiritus typo poni soleat, hi qui in sacro eloquio studiosi sunt recognoscunt; sicut e contrario per Aquilonem saepe diabolus designatur, quia et ille relaxat in calore, et iste constringit in frigore. Et Veritas dicit: Abundabit iniquitas, et refrigescet charitas multorum . Propheta quoque de Judaea asserit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
edificium unde surget. quos uica-¬
ria dilectio ꝑ pacientiam ñ con¬
iungit. In edificio autem ut p̃di¬
ximus lapis qui portat portatur.
quia sicut ego iam eorum mores
tolero. qui ad huc in conuersati-¬
one boni operis rudes sunt : ita
ego quoq ab illis toleratus sum
qui me in timore dni p̃cesserunt
& portauerunt: ut portatꝰ portare
discerem Sed & ipsiquoq a ma-¬
iorib portati sunt. Lapides uero qͥ
in summitate atq extreinitate fa-¬
bricȩ ponuntur ipsi quidẽ por¬
tantur ab aliis sed alios nequaquã
portant : quia & hi qui in fure
eccliȩ id est in extremitate mundi
nascituri sunt tolerantur quidẽ
a maioribus ut eorum mores ad
bona meliora componantur:. Sed
cum non eos sequunt᷑ qui ꝑ illos
ꝓficiant: nullos suꝑse fidelis la-¬
itaq alii portantur ã nob̶ nos
uero portati sumus ab aliis. Omẽ
autem pondus fabricȩ fundam̃¬
tum portat : quia mores simul
omnium solus redemptor noster

Expanded text:
aedificium unde surgit, quos vicaaedificium unde surgit, quos vicaria dilectio per patientiam non conjungit? In aedificio autem, ut praediximus, lapis qui portat, portatur, quia sicut ego jam eorum mores tolero, qui adhuc in conversatione boni operis rudes sunt: ita ego quoque ab illis toleratus sum, qui me in timore Domini praecesserunt et portaverunt, ut portatus portare discerem. Sed ipsi quoque a majoribus portati sunt. Lapides vero qui in summitate atque extremitate fabricae ponuntur, ipsi quidem portantur ab aliis, sed alios ne quaquam portant: quia et hi qui in fine Ecclesiae, id est in extremitate mundi nascituri sunt, tolerantur quidem a majoribus, ut eorum mores ad bona merita componantur; sed cum eos non sequuntur qui per illos proficiant, nullos super se fidelis fabitaque alii portantur a nobis, nos vero portati sumus ab aliis: omne autem pondus fabricae fundamentum portat, quia mores simul omnium solus Redemptor noster
Abbreviated transcription (Latin):
bulationib tunditur: eius lapides
quotidie quadrantur. Et ipsa
est cruitas scilicet scã eccłã: quȩ
regnatura in cęlo adhuc laborat
in terra Cuius ciuib petrus dicit
Et uos tamquam lapides uiui
suꝑ edicamini: E paulus ait:
Dei agricultura: dĩ edificatio estis
Que uidelicet ciuitas habet hic
in sanctorum morib magnum iã
edificium suum Inedificio quidẽ
lapis lapidem portat : quia lapis
suꝑ lapidem ponit᷑. Et qui portat
alterum: portatur ab altero Dic
itaq inscã eccła unusquisq & por¬
tat alterum: & portatur ab altero.
Nam uicissu se ꝓximi tolerant :
ut ꝑ eos edificium caritatis surgat.
Hinc enim paulus ammonet dicens:
Inuicem onera urã portate : & sic
adimplebitis legem xp̃i. Cuius le¬
ges uirtutem denuntians : ait
Plenitudo legis caritas Si enimego
uos portare negligo inmorib ur̃is.
& uos me tolerare contempnitis
in morib meis: caritatis inter nos

Expanded text:
bulationibus tunditur, ejus lapides bulationibus tunditur, ejus lapides quotidie quadrantur. Et ipsa est civitas, scilicet sancta Ecclesia, quae regnatura in coelo adhuc laborat in terra. Cujus civibus Petrus dicit: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini . Et Paulus ait: Dei agricultura, Dei aedificatio estis . Quae videlicet civitas habet hic in sanctorum moribus magnum jam aedificium suum. In aedificio quippe lasuper lapidem ponitur, et qui portat alterum portatur ab altero, sic in sancta Ecclesia unusquisque portat alterum, et portatur ab altero. Nam vicissim se proximi tolerant, ut per eos aedificium charitatis surgat. Hinc etenim Paulus admonet, dicens: Invicem onera vestra portateadimplebitis legem Christi . Cujus legis virtutem denuntians, ait: Plenitudo legis charitas . Si ego enim vos portare negligo in moribus vestris, et vos me tolerare contemnitis in moribus meis, charitatis inter vos
Abbreviated transcription (Latin):
quia naturam uitam merita
omnium ex sua diuinitate tran¬
scendit Onde & recte mons suꝑ
uerticem montium dicitur: qr
excelsus ex diuinitate sua inuen
eius uestigia uix potussent
tangere ex uertice cogitatio¬
nis: Quia ergo illic mons suꝑ
uerticem montium dicitur. ipse
hic mons excelsus nimis eẽ ꝑhi¬
betur: Sequitur suꝑ quem erat
quasi edificium ciuitatis uer-¬
gentis ad austrum Notandũ
quod dicitur suꝑ quem erat
edificium : sed quasi edificium
ut ui delicet ostenderetur qđ ñ
de corporalis sed de sp̃ualis ciuitatis
edificio cuncta dicerentur: Iui
enim non se edificium sed quasi
edificium uidisse ꝑhibet: cor
audientium ad spu̾alem fabricã
mictit sicut ꝑ psalmistam dicitꝰ:
Hierusalem quȩ edificat᷑ ut ciui-¬
tas Qrua enim illa int̾na pacis
uisio ex sanctorum cuuum con¬
gratione construitur. hierus alem
celestis ut ciuitas edificatur Iuȩ
tamen in hac peregrinationis
trã dum flagellãs ꝑcutimur tri-¬

Expanded text:
quia naturam, vitam, merita quia naturam, vitam, merita omnium ex sua divinitate transcendit. Unde et recte mons super verticem montium dicitur, quia excelsus ex divinitate sua inventejus vestigia vix potuissent tangere ex vertice cogitationis. Qui ergo illic mons super verticem montium dicitur, ipse hic mons excelsus nimis esse perhibetur. Sequitur: 5. Super quem erat quasi aedificium civitatis vergentis ad Austrum. Notandum est quod non dicitur, Super quem erat aedificium, sed quasi aedificium, ut videlicet ostenderetur quod non de corporalis, sed de spiritalis civitatis aedificio cuncta dicerentur. Qui enim non se aedificium, sed quasi aedificium vidisse perhibet, cor audientium ad spiritalem fabricam mittit, sicut per Psalmistam dicitur: Jerusalem quae aedificatur ut civitas . Quia etenim illa internae pacis visio ex sanctorum civium congregatione construitur, Jerusalem coelestis ut civitas aedificatur. Quae tamen in hac peregrinationis terra dum flagellis percutitur, tri
Abbreviated transcription (Latin):
illo erit fructus t̾rȩ sublimis
Creator & enimnr quia pronob
incarnatus est fructus terrȩ factꝰ
est. nobis Sed fructus t̾rȩ iam
sublimis est. quia homo natus
in tr̃a suꝑ angelos regnat in
celo. Quia uixta dauid & parili
uocem : omnia subiecit subpedib
eiꝰ Ineo enim quod illi subiecit
omnia : nichil dimisit ñ subiec-¬
tum ei. Mons ergoiste est & excel¬
sus minis: quia & side terraẽ.
ꝑ sustantiam humanitatis. ĩn¬
conp̃hensibilis est tamen est ex
alticudine diuinitatis Hinc ẽ.
enim quod ꝑ eundem dnm
cum isaias ꝓpheta prospicere
in carnem ẽẽ. uenturum per
ꝓphetiȩ spm subleuatus ait.
Eterit innouissimis diebus
p̃paratus mons domus dñi: in
uertice montium Domus ent̃
domini ifraheliticus populus
fuit Mons itaq domus dñi ille
appellatus est qui ex issahelitico
uocarentur : qui ꝑuite meritã
ad cȩlestia ꝓpinquauerunt :
Sed incarnatus unigenitus
istis montib equalis non fuit :

Expanded text:
illa erit fructus terrae sublimis illa erit fructus terrae sublimis . Creator etenim noster, quia pro nobis incarnatus est, fructus terrae factus est nobis. Sed jam fructus terrae sublimis est, quia homo natus in terra super angelos regnat in coelo, quia juxta David et Pauli vocem, Omnia subjecit sub pedibus ejus . In eo enim quod ei subjecit omnia, nihil demisit non subjectum ei. Mons ergo iste est et excelsus, et nimis, quia etsi de terra est per substantiam humanitatis, incomprehensibilis tamen est ex altitudine divinitatis. Hinc est enim quod eumdem Dominum cum Isaias propheta prospiceret in carne esse venturum, per prophetiae spiritum sublevatus, ait: Et erit in novissimis diebus praeparatus mons domus Domini in vertice montium . Domus enim Domini Israeliticus populus fuit. Mons itaque domus Domini ille appellatus est, qui ex Israelitico vocarentur, quia per vitae meritum ad coelestia propinquaverunt. Sed incarnatus unigenitus istis montibus aequalis non fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
Ait enim facta est suꝑme manꝰ
domini : & adduxit me illuc in
uisionib dñi. Mamis & enim
uirtutum potestates : uisiones
uero: ipsam quam acceperat reue¬
lationem. significant: Manꝰ quippe
inuisione est : uirtus in contem¬
platione: Quib uerbis quid aꝑte
dicat isi quia nichil de ciuita¬
te quam uiderat iuxtalitteram
dicat: Nam sp̃ualit̃ de ea loquit᷑.
quam spualit̃ contemplatur . Et
cdimisit me suꝑ montem excelsũ
nimis Quem ergo significat mons
excelsus nimis nisi mediatorem
dĩ & hominum hominem iħm
xp̃m. Qui de tra quidem sed ultͣ
t̃ram est .: quia caro eiusdem redẽ¬
ptoris nr̃ĩ de mus habet materiã
sed in summis preminet ex potes¬
tate Quem minus erat ut excelsũ
diceret. nisi adderet nimis: quia
non solum homo sed eiꝰdem humi¬
litatis conceptione quȩ ab eo as-¬
sumpta est deus & homo Non solũ
homo ultra homines : sed homo
etiam suꝑ angłos factus. Hinc enĩ
de illo ꝑ rsaram dicitur. Indie

Expanded text:
me manus Domini, et adduxit me illuc in visionibus Domini. Manus etenim virtutem potestatis, visiones vero ipsam quam acceperat revelationem significant. Manus quippe in visione est virtus in contemplatione. Quibus verbis quid aperte indicat, nisi quia nihil de civitate quam viderat juxta litteram dicat? Nam spiritaliter de ea loquitur quam spiritaliter contemplatur. 4. Et dimisit me super montem excelsum nimis. Quem ergo significat mons excelsus nisi Mediatorem Dei et hominum hominem Christum Jesum? Qui de terra quidem, sed ultra terram est, quia caro ejusdem Redemptoris nostri de imis habet materiam, sed in summis praeeminet ex potestate. Quem minus erat ut excelsum diceret, nisi adderet nimis, quia non solum homo, sed ex ejusdem humanitatis conceptione quae ab eo assumpta est Deus homo, non solum homo ultra homines, sed homo etiam super angelos factus. Hinc enim de illo per Isaiam dicitur: In die
Abbreviated transcription (Latin):
cura huiꝰ scłi implicari con¬
tempnunt: Alii uero & trena
bona despiciunt: & celestia gau-¬
dia p̃dicant. que cognouer.
Quid isti nisi insp̾itali edificio
thalami sunt. in quoruim co-¬
gitatione & meditatione ani-¬
ma celesti sponso sociatur.
Quos tres bonorum orhines. qr
non solum eccłia ex gentib

Expanded text:
cura hujus saeculi implicari concura hujus saeculi implicari contemnunt, alii vero et terrena bona despiciunt, et coelestia gaudia praedicant, quae cognoverunt, quid isti nisi in spiritali aedificio thalami sunt in quorum cogitatione et meditatione anima coelesti sponso sociatur? Quos tres bonorum ordines, quia non solum Ecclesia ex gentib
Abbreviated transcription (Latin):
porte est quȩ ad aquilonem
respicit: quia cum infidelem
quempiam inpeccati su frigo¬
re torpentem p̃dicator ad fidẽ
conuertiłͭ ꝑ hoc quod eum
in lon gitudinem spei tendit
&e inamplitudinem caritatis
dilatat eius glam suam facit:
Et quia in cogitationem sc̃e
trinitatis amore ꝓficiunt:
habet hec eadem porta
thalamos tres hinc & tres
inde: Qui omne quod ꝑ testa¬
mentum nouum de trinitate
conditoris loquitur hoc etiã
de testamento ueteri ostendit:
Et cor audientium mamore
celestis patrie ꝑficit ut amma
mherens dõ: quast sponsacũ
sponso in quodam thalamo
sedeat: atque a t̾rens deside¬
riis funditus auertat Uel
certe ut longe superius dictũ
est: quia tres ordines stnt be¬
ne uiuentium: Bonorum scili-¬
cet conugatorum. continenti¬
um & p̃dicatorum: Et quia
alii etiam in coniuigiis positi
amore celestis patrie anhelart̃
Alii autem spe etñi gaudii etiã
carnem macerant : omnesq
actus t̾renos refugiunt : & in

Expanded text:
portae est quae ad Aquilonem portae est quae ad Aquilonem respicit, quia cum infidelem quempiam in peccati sui frigore torpentem praedicator ad fidem converterit, per hoc quod eum in longitudinem spei 1378 tendit, et in amplitudinem charitatis dilatat, ejus gloriam suam facit. ETrinitatis amore proficiunt. Habet haec eadem porta thalamos tres hinc et tres inde: quia omne quod per Testamentum Novum de Trinitate conditor loquitur, hoc etenim de Testamento Veteri ostendit, et cor audientium in amore coelestis patriae perficit: ut anima haerens Deo quasi sponsa cum sponso in quodam jam thalamo sedeat atque terrenis se a desideriis funditus avertat. Vel certe ut longe superius dictum est, quia tres sunt ordines bene viventium, bonorum scilicet conjugatorum, continentium, atque praedicatorum, et quia alii etiam in conjugiis positi amore coelestis patriae anhelant, alii autem spe aeterni gaudii etiam carnem macerant, omnesque actus terrenos refugiunt, et in
Abbreviated transcription (Latin):
cesse ẽ.& eius dortor considere¬
ut uel quantum in longitudi¬
nem spei uel quantum in latitu¬
dinem caritatisd eiꝰ ammoni¬
tione ꝓficiat Qui enim addm̃
conuertitur. si adhuc bona uite
p̾sentis sperat longitudinem ñ
hahet: quia breuis ẽ. uitam
qua spem posuit Di ꝑ t̾renarũ
rerum concupiscentiam & ad¬
hue ꝑ ꝓximi odium coangusta¬
tur: bugitudinem non habet.
quia nescit uel transitoria con¬
tempnere: uel se inꝓximiamore
dilatare Cum uero conuersus
quisq et̃nȩ uitȩ gaudia loga¬
nimiter sperat. ꝓximorum mo¬
lestias cum caritate tolerat
& eaquȩ non habet. concupis¬
cere contempnit: longitudinẽ
& latitudinem porta habet
quia gloria pdi̾catoris ẽ ꝓfectꝰ
auditoris Onde quib dam ꝑ
magnum p̃dicatorem dicitar
Gaudium meum & corona mea
Es rursum: Ecce nunc uiuo
siuos statis in dnõ. At que iterũ
Quȩ ẽ enim nr̃a spes aut gau-¬
dium non ne uos ante dnm̃:
Longitudo ergo & latitudo

Expanded text:
cesse est ut ejus doctor considerecesse est ut ejus doctor consideret, vel quantum in longitudinem spei, vel quantum in latitudinem charitatis ex ejus admonitione proficiat. Qui enim ad Deum convertitur, si adhuc bona vitae praesentis sperat, longitudinem non habet, quia brevis est vita in qua spem posuit. Si per terrenarum rerum concupiscentiam, et adhuc per proximi odium coangustatur, latitudinem non habet, quia nescit vel transitoria contemnere, vel se in proximi amore dilatare. Cum vero conversus quisque aeternae vitae gaudia longanimiter sperat, proximorum molestias cum charitate tolerat, et ea quae non habet concupiscere contemnit; longitudinem et latitudinem porta habet, quia gloria praedicatoris est profectus auditoris. Unde quibusdam per magnum praedicatorem dicitur: Gaudium meum et corona mea . Et rursum: Ecce nunc vivo, si vos statis in Domino . Atque iterum: Quae est nostra spes aut gaudium? Nonne vos ante Dominum ? Longitudo ergo et latitudo
Abbreviated transcription (Latin):
& uestibulum eius scđm m̃surã
portȩ prioris quinquagintacu¬
bitorum longitudinem eius. &
latitudinem uiginti&e quinque
cubitorũ: Fenestras autem eiꝰ
& uestibulum & sculturȩ :¬
scđm mensuram porte quȩ
respiciebat ad orientem Et
septem graduum erat ascensus
eius: & uestibulum ante eam
ipsa replicãtur quȩ iam de por-¬
ta alia superius dicta sunt:
atque alia subiungunt᷑ quȩ
de p̃dicta porta ꝓpħa tacuerat.
Ot ergo de hislatius disseramꝰ
que nec dum discussa sunt: de-¬
bemus ea quȩ iamdicta sunt
sub. p̃uitate replicare:
orta & enim uiam aquilo¬
nis respicit: cum p̃dicator
quisque uitam peccatoris cog¬
noscit eiq interiorauite ꝑ
uerba pdicationis apperit
que porta: atrii exterioris dicit᷑.
Exterius quippe est atrium
uita p̃sens: in qua omne quod
corporalit̃ agitur corporaliter
etiam uidetur. Que tam IN
longitadine quam in latitu¬
dine mensuratur: quia cum
ad fidem peccator ducitur: ne¬

Expanded text:
et vestibulum eius secundum mensuram et vestibulum eius secundum mensuram portae prioris quinquaginta cubitorum longitudinem eius et latitudinem viginti quinqbitorum. Fenestrae autem ejus, et vestibulum, et sculpturae secundum mensuram portae quae respiciebat ad orientem: Et septem graduum erat ascensus ejus, et vestibulum ante eam. ipsa replicantur quae jam de porta alia superius dicta sunt, atque alia subjunguntur quae de praedicta porta propheta tacuerat. Ut ergo de his latius disseramus quae necdum discussa sunt, debemus ea quae jam dicta sunt sub brevitate replicare. Porta enim viam Aquilonis respicit, cum praedicator quisque vitam peccatoris agnoscit, eique interiora vitae per verbum praedicationis aperit. Quae porta atrii exterioris dicitur. Exterius quippe est atrium vita praesens, in qua omne quod corporaliter agitur corporaliter etiam videtur. Quae tam in longitudine quam in latitudine mensuratur, quia cum ad fidem peccator ducitur, ne
Abbreviated transcription (Latin):
uictimam : idest sicut fatuus
trahitur ad mortem: Hec igitꝰ
dibi : ne quia portam significare
dnm̃. uel pdicatores uel scriio¬
turam sacram uel fidem expo-
porta legitur signare aliud
non credatur. Cum enim de
una porta ꝓpheta dutius¬
loqueretur: recte fides intel¬
lecta est: quiauna est omniuĩ
electorum fides: Cum uero
abie porte nominantur: intel¬
ligi ora p̃dicatorum possunt:
ꝑ quȩ uera uita cognoscitur
& ꝑ quȩ ascenditur ad sacra¬
mentorum spĩtalium cognati¬
onem: Nam porta ꝑ quam
signari fidem diximus. notan¬
dum nobis est : quia inferior
appellatur:. In hac enim uita
dum sumus : quasi inimo po-¬
siti adhuc inferius tenemur:
Et recte inferior porta fides ẽ.
quia nobis interra positis ap-¬
perit cognitionem dĩ Itaque
nimc dicitur: Portam quoque
que respiciebat uiam aqͥlonis
atrii exterioris. mensus est. tã
in longitudine quam inlatitu¬
dine Et thalamos eius tres
hinc & tres inde: & frontes eiꝰ

Expanded text:
victimam ; id est, sicut fatuus victimam ; id est, sicut fatuus trahitur ad mortem. Haec igitur dixi, ne quia por tam significare Dominum, vel praedicatores, vel Scripturam sacram, vel fidem exposuporta legitur signare aliud non credatur. Cum enim de una porta propheta loqueretur, recte fides intellecta est, quia una est omnium electorum fides. Cum vero aliae portae nominantur, intelligi ora praedicatorum possunt, per quae vera vita cognoscitur, et per quae ascenditur ad sacramentorum spiritalium cognitionem. Nam porta per quam significari fidem diximus, notandum nobis est quia inferior appellatur. In hac enim vita dum sumus, quasi in imo positi adhuc inferius tenemur. Et recte inferior porta fides est, quia nobis in terra positis aperit cognitionem Dei. Itaque nem portam quoque quae respiciebat viam aquilonis atrii exterioris mensus est tam in longitudine quam in latitudine et thalamos eius tres hinc et tres inde et frontem eius