comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑari posset. Tanta enm in hac
assumptione humane. et diuine na¬
ture facta est unio: ut exque semel
uiitesunt : nentra ab altera potue¬
rit seꝑari. qͥn hac nature mee ueste
eum securuis intrieor. nullam iam
oculorum. uel petulantiam. uel reuer¬
berationem formidans. Ereaturarũ
siquidem pulchritudo irtuentis ocłos
alliciens. a oreaturis cognaitione po

Expanded text:
separari posset. Tanta enim in hac separari posset. Tanta enim in hac assumptione humanae et divinae naturae facta est unio, ut ex quo semel unitae sunt, neutra ab altera potuerit separari. In hac naturae meae veste eum securus intueor, nullam jam oculorum vel petulantiam vel reverberationem formidans. Creaturarum siquidem pulchritudo intuentis oculos alliciens, a
Abbreviated transcription (Latin):
auditoruet hanc sibi uestem uariis
temporib dinersarum obsequio ꝑ¬
sonarum contexuit. multtipharie mul¬
disq modis loquens patrib in pro¬
phetis. nec solum prophetas sed et
sapientes et scribas ad hoc ipse semiss¬
se testatur. S et hec sicut et alia.
homines sibi diuiserunt uestim̃ta
sua. ipsius sccipture sensum in diuer¬
sa trahentes. et uinformem ipfius
conexionem inpdates uarias scin¬
dentes. nec ex ea dei noticiam requi¬
rentes. sed de ipsius scientia glorian
uolentes. Sicq dicentes se sapientes.
stulti facti sunt. ⁊ euanuerunt in.
Unde nec sic profecisse sufficienter
se uidens: terciam etiam sibi uestem
aptauit. earnem uidelicet immacu¬
latam. quam ex intemerata itirgie
assumpsit. inesfabiliter. miro et in¬
comprehensibili. errca humane in¬
firmitatis medicinam. usus consilo.
ut talis ei habitu appareret: in qͦ
non aluio quam ipse uel uideri. uł
amari ualeret.⁊ ab eo nec diuridi nes

Expanded text:
auditorum; et hanc sibi vestem variis auditorum; et hanc sibi vestem variis temporibus diversarum obsequio personarum contexuit, multifarie multisque modis loquens patribus in prophetis; nec solum prophetas, sed et sapientes et Scribas ad hoc ipse se misisse testatur . Sed et haec sicut et alia homines sibi diviserunt vestimenta sua, ipsius Scripturae sensum in diversa trahentes, et uniformem ipsius connexionem in partes varias scindentes, nec ex ea Dei notitiam requirentes, sed de ipsius scientia gloriari volentes. Sicque dicentes se sapientes, stulti facti sunt; et evanuerunt in Unde nec sic profecisse sufficienter se videns, tertiam etiam sibi vestem aptavit, carnem videlicet immaculatam, quam ex intemerata Virgine assumpsit ineffabiliter, miro et incomprehensibili circa humanae infirmitatis medicinam usus consilio, ut talis ei habitu appareret, in quo non aliud quam ipse vel videri vel amari valeret, et ab ea nec dividi, nec
Abbreviated transcription (Latin):
sunt intellecta. conspiciuntur. Ma¬
nens ergo inse ueritas in commu¬
tabilis. in sui nuditate et puritate
pro ut est udi non potuit. unde qͦ¬
dammodo asue fulgore claritatis.
et luis in accessibilitate exiens. et
quasi quãdam creaturarum ueste
seinduens: primam hanc sibiues¬
tem ut uideriposset assumpsit.⁊
hoc quidem primo mane factum esse
dicitur. quando solem iusticie necdum
illicisse. nec luciferum ortum esse i
cordib humanis mantfestum est. Ho¬
mines namq magis tenebrasquam
lucem diligentes relicto creatore ad
solam creaturaꝵ pulchritudinem.
uelut ad solum diuim habitus ful¬
gorem: oculos aꝑuerunt. et relicto
conditore rerum conditarum amori
infeliciter in heserunt. Quod intu¬
ens conditor. et reb conditis consu¬
lere misericorditer uolens. secundũ
etiam sibi texiut uestem. sacre indebi¬
cet scripture mirabilem dnexionem.
perquam se ueritas non solum ocłis
uidentium. s et airrib ingereret

Expanded text:
sunt intellecta conspiciuntur . Masunt intellecta conspiciuntur . Manens ergo in se veritas incommutabilis, in sui nuditate et puritate prout est, videri non potuit, unde quodammodo a suae fulgore claritatis et lucis inaccessibilitate exiens, et quasi quadam creaturarum veste se induens, primam hanc sibi vestem, ut videri posset, assumpsit. Hoc quidem primo mane factum esse dicitur, quando solem justitiae necdum illuxisse, nec luciferum ortum fuisse in cordibus humanis, manifestum est. Homines namque magis tenebras quam lucem diligentes, relicto Creatore ad solam creaturarum pulchritudinem, velut ad solum divini habitus fulgorem, oculos aperuerunt; et relicto Conditore, rerum conditarum amori infeliciter inhaeserunt. Quod intuens Conditor, et rebus conditis consulere misericorditer volens, secundam etiam sibi texuit vestem, sacrae videlicet Scripturae mirabilem connexionem, per quam se veritas non solum oculis videntium, sed et auribus ingereret
Abbreviated transcription (Latin):
propagandum. sexto ad sepiendũ.
septimo quando torcular extrux̃
mea. exiit adundemandum. et
ut ruth moabitidispiee aliq̃ collige¬
de remaneant. Hec studioso lectori.
cuiq etati assignamla relinquimꝰ.
Nos uero unde aut quo exisse ds̃
qui ubiq est aut quomodo exisse
qui semper idem est dicendus sit :
in quiramus. Ante mundiquippe
corstiattionem inseipso dens occul¬
tus manebat. eum nec esset cui inno¬
tesceret: nec unde imnotesceret
appareret. Quod indetur iohannes
etuangelista intelligendo quoquo¬
modo comprehendisse: ubi altIn.
principio erat uerbum. et uerbum
erat apud deum. Ac si diceret. Her¬
bum erat in patre. uelut abeo genitũ.
et erat apud patrem uelut in eo oc¬
cultum̃. Uolens etiam ostendere unde
aut quomodo exierit. subiurcit. Oĩa
per ip̃m facta sunt. Ereans ergo in¬
uisibilia: fecit quib appareret.
Creans autem uisibilia fecit unde
appareret. Inuisibilia enim dei
a creatura mundi ꝑ ea que facta

Expanded text:
propagandum, sexto ad sepiendum, propagandum, sexto ad sepiendum, septimo quando torcular exstruxit in ea, exiit ad vindemiandum; et ut Ruth Moabitidi spicae aliquae colligendae remaneant, haec studioso lectori cuique aetati assignanda relinquimus. Nos vero unde aut quo exiisse Deus, qui ubique est, aut quomodo exiisse, qui semper idem est, dicendus sit, inquiramus. Ante mundi quippe constitutionem in se ipso Deus occultus manebat, cum nec esset, cui innotesceret, nec unde innotesceret, appareret. Quod videtur Joannes evangelista intelligendo quoquomodo comprehendisse, ubi ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum ; ac si diceret: Verbum erat in Patre, velut ab eo genitum; et erat apud Patrem, velut in eo occultum. Volens etiam ostendere, unde, aut quo exierit, subjungit: Omnia per ipsum facta sunt . Creans ergo invisibilia, fecit quibus appareret; creans autem visibilia, fecit unde apparet. Invisibilia enim Dei a creatura mundi per ea quae facta
Abbreviated transcription (Latin):
nesis leetione congruat beatus õre¬
gorns ostendit dicens. Quis pa¬
triffamilias similitudinem rectius
tenet. quam conclitor noster qui
regit quos condidit. et electos suos sic
in hoc mundo possidet quasi subiec¬
tos dominus indomo: Qui habet
uineam in mensam. scilicet ecclesiã.
que ab abel tusto usq ad ultimum.
electum qui in fine mundi nasciturus
est quot sanctos protulit: quasi tot
palmites misit. Hic itaq paterfami¬
lias ad exco. lenlam unieam suam ma¬
ne. hora tercia. sexta. nona. et uncle¬
cua. operarios. conducit. quia a
mundi huius inicio usq ad frnem.
aderudiendam plebem fidelium
predicatores congregare non desi¬
sius uestigiis humiliter inheren¬
tes. subiungimus. eundem pacrem¬
familias ad eiusdem culturam ui¬
nee sicut diuersis temporib. sic ob
diuersas causas extitisse. Primo enĩ
exiit ad plantandum. secundo ad
putandum. tercio ad focdiendum.
quarto ad stercorandum. quinto ad

Expanded text:
nesis lectione congruat, beatus Grenesis lectione congruat, beatus Gregorius ostendit dicens : Quis patrisfamilias similitudinem rectius tenet, quam Conditor noster, qui regit quos condidit, et electos suos sic in hoc mundo possidet, quasi subjectos dominus in domo? Qui habet vineam, universam scilicet Ecclesiam, quae ab Abel justo usque ad ultimum electum qui in fine mundi nasciturus est, quot sanctos protulit, quasi tot palmites misit. Hic itaque Paterfamilias ad excolendam vineam suam, mane, hora tertia, sexta, nona, et undecima, operarios conducit; quia a mundi initio usque in finem ad erudiendam plebem fidelium praedicatores congregare non desisius vestigiis humiliter inhaerentes, subjungimus, eumdem Patremfamilias ad ejusdem culturam vineae sicut diversis temporibus, sic ob diversas causas exiisse. Primo enim exiit ad plantandum, secundo ad putandum, tertio ad fodiendum, quarto ad stercorandum, quinto ad
Abbreviated transcription (Latin):
aperitur. Ei autem et templum ꝯ¬
struendum ostenditur. et regnum
in salomone firmandum promit¬
titur. sed et regnum xpisti et eccłie
ex eo propagandum: et ineternũ
preparandum iuratur. Sequitur
paulus apłs. cuius laus non ab ho¬
mine neq per hominem s adeo de¬
promitur. Ybi dicitur. Uaselectionis
michi est iste ut portet nomen me¬
um corã regibꝰ⁊ gẽcib̾. Merito ergo ip̃e
pro sui reuerentia exauditur. cui ab
ipso deo. suo nomimi testificandi. et
sinum testimonium pͥrtandi officiũ
specialiter cominittitur. Tandem
erruangelium subuingitur. quod
testimonium ab homine non acci¬
pit. eui si testimonium perhibeat:
etiamille qui dedit: testimonium
eiis uerum est. quia non solus ꝑhi¬
bet⁊ sedet pater qui misit illum.
Eccequiet quales testes introdu¬
cantur: audiuimus. nunc inquo
conueriant inquiramis. Et pri¬
terib. deinde in quo ipsa sibi no¬
ua concinant atcendamus. Inquo
enuangelium septuagesime cum
prima etate seiupsius nocturna ge¬

Expanded text:
aperitur. Hi autem et templum construendum ostenditur, et regnum in Salomone firmandum promittitur; sed et regnum Christi et Ecclesiae ex eo propagandum, et in aeternum praeparandum juratur. Sequitur Paulus apostolus, cujus laus non ab homine, nec per hominem, sed a Deo depromitur, ubi dicitur: Vas electionis mihi est iste, ut portet nomen meum coram regibus et gentibus . Merito ergo ipse pro sui reverentia exauditur, cui ab ipso Deo suo nomini testificandi, et suum testimonium portandi officium specialiter committitur. Tandem Evangelium subjungitur, quod testimonium ab homine non accipit; cui si testimonium perhibeat etiam ille qui dedit, testimonium ejus verum est, quia non solus perhibet, sed et Pater, qui misit illum. Ecce qui et quales testes introducantur audivimus, nunc in quo conveniant, inquiramus. Et priteribus, deinde in quo ipsa sibi nova conveniant attendamus. In quo Evangelium Septuagesimae cum prima aetate, seu cum ipsius nocturna Ge
Abbreviated transcription (Latin):
septintũ aũ septẽtonał orbis tenet extre¬
mum. reliqͣ uͦ medtum continee spatium.
nullꝰꝙ ẽ inhabitabilis locus nͥuͥ uł mul
tarũ harenarũ siccitas cũ aqua modica.
uł montium asꝑitas. aratͥ uł rastͥ ñ pati

Expanded text:
septimum autem septentrionalis orbis tenet extremum, reliqua vero medium continent spacium. Nullus est inhabitabilis locus, nisi ubi vel multarum arenarum siccitas cum aqua modica, vel montium asperitas aratri non pati
Abbreviated transcription (Latin):
tabilitate. et humani status instabilitate
admonitus. ad setadem de regione
dissimilitulinis rediens. peecatorum
sordib firmiter renintiare proponit
S quia quieumq pie uolũit ui̾e
in xpisto persecutionem patuintur
et qui ad seruitutem dei accedit ad
temptationem animam suam pre¬
parare monetur: transertndum est
ei ad sexagesimam laboris. ne dui¬
turna ques uitiis alimenta ministret
et semen bom propositi sumul exorde
spine ocii. et deliciarum suffocent.
Sic filii israhel primo in egyptolu¬
to. et latere fatigati. Tandem ad se
releuntes ex egypto exire disposie¬
runt. Exeuntes autem insequentes
cgyptios protinus persenserunt. qui
et eos inter magdasi. et maris angu¬
stias concluserunt. uerum illi dun¬
so mari sioco illud uestigio transiert.¬
et iudentes subinersos egiptios. qui¬
quagesimam in littore festiuis gau¬
diis celebrarunt. Egyptiisunt cor¬
sueta et quasi in habitum uersa pec¬

Expanded text:
tabilitate, et humani status instabilitate tabilitate, et humani status instabilitate admonitus, ad se tandem de regione dissimilitudinis rediens, peccatorum sordibus firmiter renuntiare proponit. Sed quia quicunque pie volunt vivere in Christo, persecutionem patiuntur; et qui ad servitutem Dei accedit, ad tentationem animam suam praeparare monetur, transeundum est ei ad sexagesimam laboris, ne diuturna quies vitiis alimenta ministret; et semen boni propositi simul exortae spinae voluptatum et deliciarum suffocent. Sic filii Israel primo in Aegypto luto et latere fatigati, tandem ad se redeuntes ex Aegypto exire disposuerunt. Exeuntes autem insequentes Aegypties protinus persenserunt, qui et eos inter Magdali et maris angustias concluserunt. Verum illi diviso mari sicco illud vestigio transierunt, videntes submersos Aegyptios Quinquagesimam in littore festivis gaudiis celebrarunt. Aegyptii sunt consueta et quasi in habitum versa pec
Abbreviated transcription (Latin):
pascha sanctomiciatur. secundum cũ leticia
expectatur. et etiam inpresenti aliquando
pregustatur. Quod ergo tercia. sexta.
nonaq inter primam et undecimã
horam. sigñti Hoc inter mitium et fi¬
nem septuagesime: sexagesura qͥn¬
quagesime. et quadragesima desig¬
nant. et quantum undecima clarlor
est et calidior quam prima : tanctũ
finis septuagesime festuor et uberi¬
or quam ipsius initrum esse dͥioseitͣs
Quod intuens salomon insprritu ⁊
hune ecclesie ordinãtum progressũ
admirans: arebat. Que est ista que
gesima ad sexagesimam. unde quasi
aairora corsengĩt adquinquagesimã.
biuit luna decorata eligitur. ut in
quadrage si soli assimiletur. Tamde¬
q sole elaccior et candidior facta ter¬
ribilis hostib appareat. et ut castro¬
rum acies contra eos ab angelisor¬
dinetur. Et ut hec ad morum edli¬
ficationem saluo altiori misterio ap¬
plicemus. illum septuagesimam in¬
tiare dicamus. qui inte presentis iu¬

Expanded text:
Sabbato sancto inchoatur, secundum cum laetitia Sabbato sancto inchoatur, secundum cum laetitia exspectatur, et etiam in praesenti aliquando praegustatur. Quod ergo tertia, sexta, nonaque inter primam et undecimam horam signant, hoc inter initium e finem Septuagesimae, Sexagesima, Quinquagesima, et Quadragesima designant: et quantum undecima clarior est et calidior quam prima, tantum finis Septuagesimae festivior et uberior, quam ipsius initium esse dignoscitur. Quod intuens Salomon in spiritu, et hunc Ecclesiae ordinatum progressum admirans, aiebat: Quae est ista quae gesima ad Sexagesimam, unde quasi aurora consurgit ad Quinquagesimam. Ibi ut luna decorata eligitur, ut in Quadragesima soli assimiletur; tandemque sole clarior et candid or facta terribilis hostibus appareat, et ut castrorum acies contra eos ab angelis ordinetur. Et ut haec ad morum aedificationem, salvo altiori mysterio, applicemus; illum Septuagesimam initiare dicamus, qui vitae praesentis mu
Abbreviated transcription (Latin):
mulata. quid sibi iuilt quod eccła
more solito. gloria inexcelsis deo
hoc tempore non decantat. eram
hec ultima etas pre ceteris omnib
maiores deo laudes offerre. et ha¬
bundantius gloriam ipsius attol¬
lere teneatur. S attendendum qd̃
sicut dies qua paterfamilias in ui¬
neam exisse dictturr diuersis horis
et diuersis etatib tempus nostremor¬
talitatis distingintur. sic et septila-¬
gesime. sexagesime. quinquagesime.
et quadragesime: distinetionib uariat᷑
sc̃ tẽpus quadragesime intrante
parasceue fimatur. septuagesima.
usq ad sabbatum in albis protendit.
ubi geminum alła decantatur. Ni¬
chilq iam finita septuagesima nisi
pasce restat octaua. que clausum.
pascha nominatur. ut sicut exigente
culpa octonarius in septenarrum des¬
cendissedicitur: sic oꝑante gratia.
septenarius inoctonarium redire
ideatur. Merito igitur quadragesi¬
me fini. gloria mexcelsis. et alła reser¬
uantur. quando primum sabbato

Expanded text:
mulata, quid sibi vult, quod Ecclesia mulata, quid sibi vult, quod Ecclesia more solito Gloria in excelsis Deo hoc tempore non decantat, cum haec ultima aetas prae caeteris omnibus majores Deo laudes offerre, et abundantius gloriam ipsius attollere teneatur? Sed attendendum, quod sicut dies qua paterfamilias in vineam exisse dicitur, diversis horis et diversis aetatibus corpus nostrae mortalitatis distinguitur; sic et Septuagesimae, Sexagesimae, Quinquagesimae, et Quadragesimae distinctionibus variatur; et cum tempus Quadragesimae intra parasceven finiatur, Septuagesima usque ad Sabbatum in Albis protenditur, ubi geminum Alleluia decantatur; nihilque jam finita Septuagesima nisi Paschae restat octava, quae clausum Pascha nominatur, ut sicut exigente culpa octonarius in septenarium descendisse dicitur, sic operante gratia septenarius in octonarium redire videatur. Merito igitur Quadragesimae fini Gloria in excelsis et Alleluia reservantur, quando primum Pascha
Abbreviated transcription (Latin):
ni nature. et in quo conuemant.
aut a se differant: iudeamus:
Qmin undecima ueniunt eum non
nisi una hora laborent: primitamen
mercedem recipiunt. nec solum pri¬
un: sed et tantam quantam et illi
qui prima horauenerunt. et porta¬
uerunt pondus dei et estus. Non ħ
ex merito laborantis. sedex gratia et
beneplacito condducentis. Item epom
mane uenerunt cum non soluim di¬
utins. sedd etiam fortrus laborasse di¬
cartur. minus tamen mercedis rece¬
pisse uidentur. eum qui undecima
uemunt uintoemiando degustant
quod illi tantum ordinarierant. et
quodammodo in labores eorum ip¬
sis illorum fruentes laborib intro¬
eunt. Multi enim reges uoluer̃t
uidere que nos uidemus. et non
tudd erunt. et audire que audlim᷑
et non andierirut. Gratias tibi ddñe
iħu qui huic nos uindemne. et hanc
nobis uindemiam reseruasti. oĩa
ponia noua nobis proponens et
uetera. faciens nobis conuiuium
defecate. Cum ergo tot sint nobis
in hoc tempore gratie beneficia eu¬

Expanded text:
ni naturae . . . et in quo conveniant, ni naturae . . . et in quo conveniant, aut a se differant, videamus. Qui in undecima veniunt, cum non nisi una hora laborent primi tamen mercedem recipiunt: nec solum primi, sed et tantam quantam et illi qui prima hora venerunt, et portaverunt pondus diei et aestus; non hoc ex merito laborantis, sed ex gratia et beneplacito conducentis. Item qui mane venerunt, cum non solum diutius, sed etiam fortius laborasse dicantur; minus tamen mercedis recepisse videntur cum qui undecima veniunt, vindemiando degustant, quod illi tantum ordinaverant, et quodammodo in labores eorum, ipsis illorum fruentes laboribus introeunt. Multi enim reges voluerunt videre quae nos videmus et non viderunt; et audire quae audimus, et non audierunt. Gratias tibi, Domine Jesu, qui huic nos vindemiae, et hanc nobis vindemiam reservasti, omnia poma nova nobis proponens et vetera, faciens nobis convivium defaecatae. Cum ergo tot sint nobis in hoc tempore gratiae beneficia cu
Abbreviated transcription (Latin):
tius retardabat: quam in ipsius di¬
lectionem ꝑtraheret. Sctipturarũ
quoq obscuritas potius legentiũ
ocłos reuerberare: quam dei cog¬
nitionem illuminare consuenerat.
Iam uero deum hominem factum
quis non libenter. quis non patien¬
ter aspiciat cum se diuinitas corpo¬
raliter humanis obtutib ingerat:
et sequodam modo tam miraculis
quam exemplis. tam uerbis quam
factis palpabilem prebeat: Omi¬
ra duum consilii et incomprehen¬
sibilis altitudo. homo factus est de¬
us. ut dum eum uisibiliter cog¬
noscimus: per hunc in uisibiliũ
amore rapiamur et in hoc quide
habitu circaundecimam ad con¬
ducendos oꝑarios in uineam exiit.
uidensenim tempus uindennie ad¬
uenisse. uestem sibi hinic oꝑi con¬
gruam ad aptauit. quam et sed̾m
prophecicam. totam ex ipsa ui¬
denna inquinauit. S quanto sordi¬
dior ex hac ueste apparuit: tarto
formosior instola sua postmodum
et clatior effulsit. Comparetur si
re. hec septuagelma prime mundi
etati. hoc tempus gͥratie: operatio¬

Expanded text:
tius retardabat, quam ad ipsius dilectionem pertraheret. Scripturarum quoque obscuritas potius legentium oculos reverberare, quam Dei cognitione illuminare consueverat. Jam vero Deum hominem factum quis non libenter, quis non patienter aspiciat, cum se divinitas corporaliter humanis obtutibus ingerat, et se quodammodo tam miraculis quam exemplis, tam verbis quam factis palpabilem praebeat? O mira divini consilii et incomprehensibilis altitudo! homo factus est Deus, ut dum eum visibiliter cognoscimus, per hunc invisibilium amore rapiamur. Et in hoc quidem habitu circa undecimam ad conducendos operarios in vineam exiit. Videns enim tempus vindemiae advenisse, vestem sibi huic operi congruam adaptavit, quam et secundum prophetam totam ex ipsa vindemia inquinavit. Sed quanto sordidior ex hac veste apparuit, tanto formosior in stola sua postmodum et clarior effulsit . Comparetur, si rae haec Septuagesima, primae mundi aetati hoc tempus gratiae, operatio
Abbreviated transcription (Latin):
Sẏon enim speculatio dicitur. quia
iam non figurarum umbris obscura¬
tur. sed per sacramentorum uerita¬
tem. uelut per quaslam portas ad¬
huc tamen clausas. future sue bea¬
titudinis gloriam speculatur. Secd

Expanded text:
Sion enim speculatio dicitur, quia jam non figurarum umbris, sed per sacramentorum veritatem velut per quasdam portas, adhuc tamen clausas, futurae suae beatitudinis gloriam speculatur. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
tione. Benedictus deus in donis
suis. Beneclicendus etiam in om¬
b operib suis iuxta illud propħe
Confiteantur tibi domine onña
opera. et illud quod in eodem psal¬
mo legitur. Fidelis dominus in oĩb¬
uerbis suis et sanctus in omnibus.o
suis. Benedicendus quoq in ma¬
iestate sua. Quem erdinem uidetur
seruasse propheta: ubi ait. Benedic¬
tus dominus israhel: qui facet
mirabilia solus. et benedictum no¬
men nomen maiestatis eius inetẽt
num. Nam pro doras suis eumbe¬
nedicendo premiserat. sit nomen
eius benedictum insecula. ante so¬
lem permanet nomen eius. et be¬
nedicentur in ipso omnes trib t̾¬
re. Retribuitur autem sic benẽdi¬
ceNtibꝰ deum larga dei benedic¬
tio. aliquando in affluentia tẽ¬
peralium aliquando in exterioꝵ
eminentia gratiaꝵ: aliquando
in spiritualium largitione uirtutũ
et hanc ultmam ceteris preferen¬
do cominendasse uidetur apostołi
ubi ait. Benedictus deus qui be¬
nedixit nos omni benectietione

Expanded text:
tione: Benedictus Deus in donis suis. Benedicendus etiam in omnibus operibus suis, juxta illud Prophetae: Confiteantur tibi, Domine, omnia opera tua . Et illud quod in eodem psalmo legitur: Fidelis Dominus in omnibus viis suis, et sanctus in omnibus operibus suis . Benedicendus quoque in majestate sua. Quem ordinem videtur servasse propheta, ubi ait: Benedictus Dominus Deus Israel, qui facit mirabilia solus: et benedictum nomen majestatis ejus. Nam pro donis suis eum benedicendo praemiserat: Sit nomen ejus benedictum, ante solem permanet nomen ejus; et benedicentur in ipso omnes tribus terrae . Retribuitur autem sic benedicentibus Deum larga Dei benedictio: aliquando in affluentia temporalium; aliquando in exteriorum eminentia gratiarum; aliquando in spiritualium largitione virtutum: et hanc ultimam caeteris praeferendam commendasse videtur Apostolus, ubi ait Benedictus Deus, qui benedixit nos omni benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
executiones. Tales palmites uelut
quosdam botros. sensus pariunt
sp̃ales. Ipsi sunt qui si subtilis inues¬
gationis et studiose retractationis
torculari mediante coelea distriete
examinationis fortiter fuerint ex¬
pressi. elicitur uinum suauissime
affectionis. uinum quod lecificet
cor hominis. quod utres ueteres
disrumpat. et nouos erstodiat u¬
buendo. Tales fructus in libro sa¬
pientie exprimuntur ubi dicitur.
Ego quasi uitis fructificam sua-¬
ut atemodoris et flores meifructus
honoris et honestatis. Cum fructifi¬
casse sedicit odorem qui non uisi
ex flore procedit. et flores fructus
esse asserit: inrant nequaquam
sine fructuesse cums iam uinea
floruit. quantumq deleetent fru¬
ccus sitamtum flores solo odore re¬
ficrunt ostendere intendit. Atten¬
dendum sane quanta sit uin sua¬
uitas ingustando. sitanta est floris
uirtus in odorando. ut ad solam
fraglantiam eius queq uenenata
diffugiant. Nonuiles. non contem¬
ptibiles. non quales quales fruccus.

Expanded text:
exsecutiones. Tales palmites velut quosdam botros sensus pariunt spirituales. Ipsi sunt, qui si subtilis investigationis et studiosae retractationis torculari, mediante coclea districtae examinationis, fortiter fuerint expressi, elicitur vinum suavissimae affectionis, vinum quod laetificet cor hominis , quod utres veteres disrumpat, et novos custodiat imbuendo. Tales fructus in libro Sapientiae exprimuntur, ubi dicitur: Ego quasi vitis fructificavi suavitatem odoris; et flores mei fructus honoris et honestatis . Cum fructificasse se dicit odorem, qui nonnisi ex flore procedit, et flores fructus esse asserit, innuit nequaquam sine fructu esse, cujus jam vinea floruit; quantumque delectent fructus, si tantum flores solo odore reficiunt, ostendere intendit. Attendendum sane, quanta sit vini suavitas in gustando, si tanta est floris virtus in odorando, ut ad solam fragrantiam ejus quaeque venenata diffugiant. Non viles, non contemptibiles, non quales quales fructus
Abbreviated transcription (Latin):
magis ostendit᷑ et in usu cotidia-¬
no. quanto frequentius: tanto
certius aperitur. Non solum aũt
ad tenendam uiam et transeun¬
dum auisibilib ad inisibilia.
despecieb et formis. uelud de ac¬
cidentib ad subsistentia per hoc
sacramentum luce sapientie illu¬
stramur: sed etiam reliqua duo
que per sacramentum baptismi
et confirmationis conferri dixi¬
mus. sacramenti altar is uirtu¬
te conceduntur sicut millis et
usu firmanitur. et augmentan¬
tur quod non fit in illis. Quod
etiam significari luce elatiꝰtb ꝯ¬
stat in illis substaritiis de quib
ipsum conficitur sacramentum
pane seilicet uino et aqua. In
parre qui hominem corroborat
designatur gratia qua infir¬
mitas roboratur. In uino quod
mebriat: ostenditur gratia. q̃
a concupisoentia iisibilium af¬
fectiuum homnires alienat. In
aqua que occulos lauando cla¬
rificat. sapientie claritas expri¬
mitur. Unde et per ysaiam di¬
citur. Aqua sapientiẽ salutaris
potauit illum. Dec sunt illa.

Expanded text:
magis ostenditur, et in usu quotidiano quanto frequentius, tanto certius aperitur. Non solum autem ad tenendam viam, et transeundum a visibilibus ad invisibilia, de speciebus et formis velut de accidentibus ad subsistentia, per hoc sacramentum luce sapientiae illustramur, sed etiam reliqua duo, quae per sacramenta baptismi et confirmationis conferri diximus, sacramenti altaris virtute conceduntur, sicut in illis et usu firmantur et augmentantur, quod non fit in illis. Quod etiam significari luce clarius constat in illis tribus substantiis, de quibus ipsum conficitur sacramentum, pane scilicet, vino, et aqua. In pane, qui hominem corroborat, designatur gratia, qua infirmitas roboratur: in vino quod ebriat, ostenditur gratia, quae a concupiscentia visibilium affectuum homines alienat: in aqua, quae oculos lavando clarificat, sapientiae claritas exprimitur. Unde et per Isaiam dicitur: Aqua sapientiae salutaris potavit illum . Haec sunt illa
Abbreviated transcription (Latin):
lum carns iusticiam sicuit moy¬
ses. nec solam operis rectitudinem⁊
sicut ex ore ueritatis didi¬
cerat. et acceperat predicandũ.
Mundate prius quod intus est
calicis. uel parapsidis. et quod.
exterius est: mundumerit. Et
illud. Non quod intrat comqui¬
rat hominem: sed quod exit.
et cetera. De corde enim exeunt
cogitationes male. homicidia.

Expanded text:
lum carnis justitiam, sicut Moyses, nec solum operis rectitudinem, sicut ex ore Veritatis didicerat, et acceperat praedicandum: Mundate prius quod intus est calicis vel paropsidis; et quod exterius est, mundum erit . Et illud: Non quod intrat in os, coinquinat hominem; sed quod exit, et caetera. De corde enim exeunt cogitationes malae, homicidia
Abbreviated transcription (Latin):
quasi indumenta. non inmerito dixe¬
xim. cum et ipseuirtutib his uegetati.
et uiiificari habeant. et non nisi per
eas ad occulos humanos prõdeant et
eos sua oblectent remistare. Hee uirtu¬
tes non aliud sunt quam quedam af¬
fectiones anime spiritu saneto mode¬
rate. et ordinate. uit sint ad quod esse
sororem. licet fu̾it ad quod debuit. quia
tamen non quod debuit. nec uirtus. nec
a spiritu sancto fuit. Attendamus igit᷑
quomodo in his uirtutib imago re¬
luceat trinitatis. Castitas siquidem. q̃
est amor in corruptionis: eternitatis nob̃
sp̾em representat. Quid enim etern¬
tati in corcuptione uicinius: De ipsa
quippe sic legitur. In corruptio homi
ne procedit summe in nobis ueritatis
spe̾m prefert. In quo enim quis uerita¬
ti uicimor esse potest. si uerissima sui
cognitione deo atcribuit. non solu
quicquid boni hãbet. s et bonum
quod factus est. sibiomiria mala non
solum quesentit: sed et que fecit cꝰ Hinc

Expanded text:
quasi indumenta non immerito dixequasi indumenta non immerito dixeris, cum et ipsae virtutibus his vegetari et vivificari habeant, et nonnisi per eas ad oculos humanos prodeant, et eos sua oblectent venustate. Hae virtutes non aliud sunt quam quaedam affectiones animae, Spiritu sancto moderante et ordinante, ut sint ad quod esse sororem, licet fuerit ad quod debuit, quia tamen non quomodo debuit, nec virtus, nec a Spiritu sancto fuit. Attendamus igitur quomodo in his virtutibus imago reluceat Trinitatis Castitas siquidem, quae est amor incorruptionis, aeternitatis nobis speciem repraesentat. Quid enim aeternitati incorruptione vicinius? De ipsa quippe sic legitur: Incorruptio facit s cognitione procedit, summae in nobis veritatis speciem praefert. In quo enim quis veritati vicinior esse potest, si verissima sui cognitione Deo attribuit, non solum quidquid boni habet, sed et bonum quod factus est; sibi omnia mala, non solum quae sentit, sed et quae fecit? Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
cessitate operantur. sed cantant inuiis
domini quoniam magna est gloria.
domini. Operantur non extimore. qm̃
timor penam habet. et tumore pene o¬
perari seruorum potius est. quam fi¬
liorum. qui ex amore et desiderio. s
non solius patris imo potuis pat̾ne
hereditatis. Istos primum iam celum
dixerim. in quo pater uerbum. et spiritꝰ
testimonium dare. et tres unum esse
oicuntur. In his siquidem manifestrus
relucet umago triritatis in unitate. et
unitatis in trinitate. sicut solet in filiis
propriis apparere effigies faciei paterne.
S ubi imago uel effigies nompsa so¬
let esse expressior facies in reb huma¬
nis. nec ipsa ueritas. sed unago. Que¬
renda est ergo hec imago infiliis. nã
ueritas reseruatur. amicis. Hanc igi¬
tur imaginem chcerim tres anime iam
sp̃alis uirtutes. Castitatem seilicet. hu¬
militatem. et caritatem. Harum uircu¬
tum predictas tres operationes. ieuiniũ.
orationem. et ełiam. uelut corpora. aut

Expanded text:
cessitate operantur; sed cantant in viis cessitate operantur; sed cantant in viis Domini, quoniam magna est gloria Domini . Operantur non ex timore, quoniam timor poenam habet, et timore poenae operari servorum potius est quam filiorum, qui ex amore et desiderio, sed non solius patris, imo potius paternae haereditatis. Istos primum, jam coelum dixerim, in quo Pater, Verbum et Spiritus sanctus testimonium dare, et tres unum esse dicuntur. In his siquidem manifestius relucet imago Trinitatis in unitate, et unitatis in Trinitate, sicut solet in filiis propriis apparere effigies faciei paternae. Sed ubi imago vel effigies, non ipsa solet esse expressior facies in rebus humanis, nec ipsa veritas, sed imago. Quaerenda est ergo haec imago in filiis; nam veritas reservatur amicis. Hanc igitur imaginem dixerim tres animae jam spiritualis virtutes, castitatem scilicet, humilitatem et charitatem. Harum virtutum praedictas tres operationes, jejunium, orationem et eleemosynam, velut corpora aut
Abbreviated transcription (Latin):
operib mortuis. a nomine salutis qd
est. iħs. et a nouitate uite. quod sonat
nazarenus.elonguatus. etiam agloria
regni excluditur. De quib scriptum est.
filii alieni mentiti sunt michi. filii alie¬
ni inueterati sunt et claudicauerunt
ci semitis suis. filii autem regni non clau¬
dicant. quia rectus dominus deus n̾r.
et recti filii eius. et rectos decet collauda¬
tio. Rectos quippe facit cognitio inuisi¬
bilium. et amor eternorum. sicut eͣuos
et claudos. crira et appetitus terrenoꝵ.
Qui ergo perfecte calui frontem libere
erigunt ad eterna. paterne similitudi¬
nais. et regie libertatis tytulis signiti. spõ¬
so canticum nuptiale canticum nouũ
decantant dicentes. Dominus regna¬
uit decorem induit. ⁊ illud. Quid re¬
tribuam domino pro omnib que re¬
tribuit michi. Disruristi uinculamea¬
tibi sacrificabo hostiam laudis. His
psalmꝰis cantici merito dicitur conue¬
rire quinoniam extristicia uel ex ne¬

Expanded text:
operibus mortuis a nomine salutis, quod operibus mortuis a nomine salutis, quod est Jesus, et a novitate vitae, quod sonat Nazarenus, elongatus, etiam a gloria regni excluditur. De quibus scriptum est: Filii alieni mentiti sunt mihi, filii alieni inveterati sunt, et claudicaverunt a semitis suis . Filii autem regni non claudicant; quia rectus Dominus Deus noster, et recti filii ejus, ac rectos decet collaudatio. Rectos quippe facit cognitio invisibilium et amor aeternorum, sicut curvos et claudos cura et appetitus terrenorum. Qui ergo perfecte calvi, frontem libere erigunt ad aeterna, paternae similitudinis et regiae libertatis titulis insigniti, sponso canticum nuptiale, canticum novum decantant dicentes: Dominus regnavit, decorem induit . Et illud: Quid retribuam Domino, pro omnibus quae retribuit mihi? Dirupisti vincula meatibi sacrificabo hostiam laudis . His psalmus cantici merito dicitur convenire, qui non jam ex tristitia, vel ex ne
Abbreviated transcription (Latin):
ra sumere ab horrerent. Unde per pro¬
phetam ait. Cinerem tamquam panẽ
manducabam et potum reum cum
fletu miscebam. Uidetur autem pleris¬
q hic panis ministrorum licet minꝰ
suauis quam panis filiorum. largius
eis apponi quam filiis suis. eo quod
filiorum panis ex occłtiorib et earͣ oribꝰ
ministrorum exiliorib et consuetis
conficiar sp̃ceb. Quanto autem ad¬
huc sunt remotiore a sponso. tanto do¬
lenti de commissis. erubes cendi pro ne
ad filiorum cantica transeamus. quod
titulus psalmi natalium thematum ty¬
tuli s in signire uidetur. Titulus quip̃¬
pe sequentis oꝑis materiam ac subiecte
rei dignitatem assolet declarare. quod
satis tytulus ille cruci suꝑpositus de¬
clarat. de quo prophetatum longe añ
fuerat. inscriptiorem tytuli ne corrumpaᷤ.
Huius quippe tẏtuli in se inscriptõnem
corrumpit quisquis crucifixi sanguine
redemptus factꝰ semel calui filius. A
morib postea paternis de generat et

Expanded text:
ra sumere abhorrerent. Unde per Prora sumere abhorrerent. Unde per Prophetam ait: Cinerem tanquam panem manducabam, et potum meum cum fletu miscebam . Videtur autem plerisque hic panis ministrorum, licet minus suavis quam panis filiorum, largius eis apponi quam filiis suis; eo quod filiorum panis ex occultioribus et charioribus, ministrorum ex vilioribus et consuetis conficitur speciebus. Quanto autem adhuc remotiores a sponso, tanto dolendi de commissis, erubescendi pro negad filiorum canticum transeamus: quod titulus psalmi natalium thematum titulis insignire videtur. Titulus quippe sequentis operis materiam, ac subjectae rei dignitatem assolet declarare: quod satis titulus ille cruci superpositus declarat, de quo prophetatum longe ante fuerat. Inscriptionem tituli ne corrumpas . Hujus quippe tituli in se inscriptionem corrumpit, quisquis crucifixi sanguine redemptus, factus semel calvi filius, a moribus postea paternis degenerat, et
Abbreviated transcription (Latin):
fastidire et ad filiorum panem hane¬
lare uidebatur. cum diceret. Quousq
irasceris super orationem serui tui. Ci¬
babis nos pane lacrimarum. Confici¬
tur. autem aliquando hic pane̾ ex la¬
crumis doloris concepti. de recordatione
preteritorum malorum. qualis fuerũt
lacrime petri. quando recordatus ser¬
monis domini ihesu fleuit amare. Ali¬
quando ex lacrimis pudoris. quales fue¬
runt anne cum exprobrante sibi emula
sua. quod conclusisset dominus uuluã
eius fleret largiter siue susanne cum
acusata a sacerdotib incelum suspi¬
ciens taceret. et fleret. Aliquando dio¬
ris et thedii: quales fuerunt lacrime he¬
lẏe fugientis a facie iezabel.cum diceret.
Obsecro domine. tolle animam meam.
neq enim melior sum quam patresmel.
Uel ipsins domini. qui cum cepisset pa¬
u̾e et chedere factus est sudor enistan
quam gutte sanguinis decurrentis in
terra. Hoc igitur pane dñs ipse ciba¬
si uoluit. ne eum membra sua infirmio¬

Expanded text:
fastidire, et ad filiorum panem anhefastidire, et ad filiorum panem anhelare videbatur, cum diceret: Quousque irasceris super orationem servi tui? Cibabis nos pane lacrymarum . Conficitur autem aliquando hic panis ex lacrymis doloris concepti de recordatione praeteritorum malorum, quales fuerunt lacrymae Petri, quando recordatus sermonis Domini Jesu flevit amare . Aliquando ex lacrymis pudoris, quales fuerunt Annae, cum exprobrante sibi aemula sua, quod conclusisset Dominus vulvam ejus, fleret largiter ; sive Susannae, cum accusata a sacerdotibus in coelum suspiciens taceret et fleret . Aliquando timoris et taedii, quales fuerunt lacrymae Eliae fugientis a facie Jezabel, cum diceret: Obsecro, Domine, tolle animam meam, neque enim melior sum, quam patres mei ; vel ipsius Domini, qui cum coepisset pavere et taedere, factus est sudor ejus tanquam guttae sanguinis decurrentis in terram Luc. XXII. Hoc igitur pane Dominus ipse cibari voluit, ne eum membra sua infirmio
Abbreviated transcription (Latin):
rum dilectus uulneretur. ut in una
intentio sit intrib. et una uirtus
iusticie sit extrib. immo iꝑse tres
uirtutes. una sunt iusticie uirtus.
et secundum qued ait apostolus.
Toe sunt qui testimonium dant
in terra. et tres unum sunt. Talib
psalmꝰ. ꝯpetit ñd̾ psalmꝰcantici qr ñ ẽ carita¬
de carticum domini. laberanti in ge¬
intor suo. sedenti. et flenti super
flumina babylonis. manducati ꝓa¬
nem doloris. in terra alierra. Nen
enim deest et talib panis. licet
canticum desit. Non erum deesse de¬
bet manistris: cum nec mercennaris
desit. nec seruis. Nam et mercenna¬
rii habundant panib et serue opꝰ
et disciplia. et panis ministratur.
mistris autem qui iam deseruis
effecti sunt liberi. deminus mise¬
retur. et nedeficiant in uia protri¬
duana expectatione. quam forte sig¬
nat illud triduum quo saustus m¬
chil manduerns aut bibens eecus
promissum donini ex pectauit
tripertitum panem apponere con

Expanded text:
rum dilectus vulneretur; ut et una rum dilectus vulneretur; ut et una intentio sit in tribus, et una virtus justitiae sit ex tribus; imo ipsae tres virtutes una sint justitiae virtus, et secundum quod ait Apostolus: Tres sunt, qui testimonium dant in terra, et tres unum sunt . Talibus Psalmus competit, nondum psalmus cantici; quia non est cantare canticum Domini laboranti in gemitu suo, sedenti et flenti super flumina Babylonis, manducanti panem doloris in terra aliena. Non enim deest et talibus panis, licet canticum desit. Non enim deesse debet ministris, cum nec mercenariis desit, nec servis. Nam et mercenarii abundant panibus, et servo opus et disciplina et panis ministratur; ministris autem, qui jam de servis effecti sunt liberi, Dominus miseretur: et ne deficiant in via pro triduana exspectatione quam forte signat illud triduum, quo Saulus nihil manducans aut bibens caecus promissum Domini exspectavit , tripertitum panem apponere cons
Abbreviated transcription (Latin):
et ciuium non solum lirgua loque¬
retur. sed etiam morib uita fatere¬
dor. donec reparata in eis imagme
trmitatis. iam non exterius uagan¬
do quererent quam in se ipsis inte¬
rius possiderent. In de est qued in ꝑ¬
fectos et ad huc iisibilia seetantes
uidemus fortiora exterius operari.
ac duriera sustinere perfectis. quo¬
niam quiminor acta ꝑcipiet sapi¬
entiam. Nec debent fitii spensi lu¬
gere quamdui enx illis est spon¬
sus. Lugebant et eircueant cuu¬
tatem qui querunt et non inue¬
niint esim. et sint eis lacrime pa¬
nes dieac nocte dum eis cotidie
dieiturr ubiest dens tuus. Querant
in quam exterius bene operando si¬
ne diligentius exteriera rimando qͣm¬
diu internis uacare. nec libet neeli¬
cet. Studeant exterius ipsum um¬
tando. leuinando. orando. ecłas ero¬
gando. quandam sibi in primere
licet longe dissimilem imaginem tri¬
ratatis. nec in his trib a simplici¬
tate recedant unitans. ut in uno ocło¬

Expanded text:
et civium non solum lingua loqueet civium non solum lingua loqueretur, sed etiam moribus vita fateretur, donec reparata in eis imagine Trinitatis, jam non jam exterius vagando quaererent, quam in seipsis interius possiderent. Inde est, quod imperfectos et adhuc visibilia sectantes videmus exteriora fortius operari, ac duriora sustinere perfectis, quoniam qui minoratur actu, percipiet sapientiam; nec debent filii sponsi lugere, quandiu cum ipsis est sponsus. Lugeant et circumeant civitatem, qui quaerunt, et non inveniunt eum; et sint eis lacrymae panes die ac nocte , dum eis quotidie dicitur: Ubi est Deus tuus . Quaerant, inquam, exterius bene operando, sive diligentius exteriora rimando, quandiu interius vacare nec libet, nec licet. Studeant exterius ipsum imitando, jejunando, orando, eleemosynas erogando, quamdam sibi imprimere, licet longe dissimilem imaginem Trinitatis, nec in his tribus a simplicitate recedant unitatis, ut in uno oculo
Abbreviated transcription (Latin):
igitur hec prima et uisibilis trintaᷤᷤ
summe trintatis potius quam una¬
go. que primo quid sit. secundo qͥd
non sit. potius quam quid sit ag¬
noscatr. Cordere si quidem oportet
accedentem ad deum. primo quia est
et requirentib se remur erator est. Hac
fide accedentium primo corda mun¬
daritur. secundum illud fide mundã ᷤ
corda eorum ut mundatis cordib
ipsam intelligant ueritatem. Sicut
scriptum est. nisi eredideritis: non
intelligetis. et beatimundo corde
queniam ipsi deum uidebunt. Pri¬
mum igitur est credendo quod inqͥ¬
rentib se d̃s remunerator sit acquirere
quid non sit. tandem corde mundato
intelligere quid sit. Uolen⁊ igitur ueri¬
tatis magister suos discipulos paula¬
tim ad ueritatis perducere intellectum.
iusibilis maundo apparens. insibilia pro¬
posut scus cinibus. et in eis materiam
tocius sue ciuitatis instituit. et for¬
mam expressit. ut detim trum atq
uitm. dota eiusdem cruitatis mat̾ia
predicaret. et forma commnendaret.

Expanded text:
r haec prima et visibilis trinitas summae Trinitatis, potius quam imago: quo primo quod sit, secundo quid non sit, potius quam quid sit, agnoscatur. Credere siquidem oportet accedentem ad Deum, primo quia est, et requirentibus se remunerator est. Hac fide accedentium primo corda mundantur, secundum illud: Fide mundans corda eorum , ut mundatis cordibus ipsam intelligant veritatem, sicut scriptum est: Nisi credideritis non intelligetis . Et: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Primum igitur est, credendo quod inquirentibus se remunerator sit, inquirere quid non sit, tandem corde mundato intelligere quid sit. Volens igitur veritatis Magister suos discipulos paulatim ad veritatis perducere intellectum, visibilis mundo apparens, visibilia proposuit suis civibus, et in eis materiam totius suae civitatis instituit, et formam expressit: Ut Deum trinum atque unum tota ejusdem civitatis materia praedicaret, et forma commendaret,
Abbreviated transcription (Latin):
secuntur non poterunt nos separa
re a cartitate xpisti. Hec est pax
illa que deuperat omnem sensum.
que non est aliud quam fruitio sure¬
mibeni que est uerarectitudo. uera
sapientia. uera bonitas. Qnisquiᷤ
ad hanc ꝑ acemperuenerit. obti¬
mã cum watia pardem eligens iam
circa pluruma eectipari refugit et¬
turbari. Neciam libet se diuersis q̃sti¬
onib immiscere. quem uni sumino
bono delectat adherere. Amicer ũ
est istud quib dicitur. Omnna que¬
cumq audiui apatre notafeci uo

Expanded text:
sequuntur, poterunt separare sequuntur, poterunt separare nos a charitate Christi . Haec est pax illa, quae exsuperat omnem sensum, quae non est aliud quam fruitio summi boni, quae est vera rectitudo, vera sapientia, vera bonitas. Quisquis ad hanc pacem pervenerit, optimam cum Maria partem eligens , jam circa plurima occupari refugit; nec jam libet se diversis quaestionibus immiscere, quem uni summo bono delectat adhaerere. Amicorum est istud, quibus dicitur: Omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vo
Abbreviated transcription (Latin):
esse apeccato contempnendo ꝑtran¬
st.Dene at frustra qua non aliun¬
de ꝑecurbe̾ntur homo nisi quod ꝑ
ignorantiam deceptus. uel appecendo
que uidentur bona et non sunt uera
bonaͥ fugiendo mala. quenon sunt
uera mala. dum illa sequitur ⁊ ñ
assequitur. Hec fugit et non effug̃.
in utroq uane et misere contur ba¬
tur. Hec duo signanter uidentur
expressa in canone misse ubidicimꝰ
ut ope misericordie tue ad uit .i. et
apeccato simus semper liberi. etꝰ b
omni ꝑturbationesecuri. Ab hac
gemina pena et corruptione dup¬
plici homo ad rectitiulinem repara¬
tur ꝑ illa q̃no que prediximus. E¬
suriem scilicet iusticie et misericor¬
die executionem. ꝑ hec enim ad mũ¬
ditiam cordis et ad prediete pacis
portum ascenilidir. ubi et si homot᷑¬
bari aliquando uideatar. perturba¬
tione tamen nen frangitur. iuxtailb̃
apłi. Quis nos separabit a carctate
xpisti. et illud.certus sum. quia neq
mors more neq uita et cetera. que

Expanded text:
esse a peccato, contemnendo pertranesse a peccato, contemnendo pertransit. Bene ait, frustra; quia non aliunde perturbatur homo, nisi quod per ignorantiam deceptus; vel appetendo quae videntur bona, et non sunt vera bona; vel fugiendo mala, quae non sunt vera mala; dum illa sequitur, et non assequitur; haec fugit, et non effugit; in utroque vane et misere conturbatur. Haec duo signanter videntur expressa in canone missae, ubi dicimus: Ut ope misericordiae tuae adjuti, et a peccato simus semper liberi, et ab omni perturbatione securi. Ab hac gemina poena et corruptione duplici homo ad rectitudinem reparatur, per illa duo quae praediximus, esuriem scilicet justitiae, et misericordiae exsecutionem. Per haec enim ad munditiam cordis, et ad praedictae pacis portum ascenditur, ubi etsi homo turbari aliquando videatur, perturbatione tamen non frangitur, juxta illud Apostoli: Quis nos separabit a charitate Christi? Et illud: Certus sum, quia neque mors, neque vita, et caetera quae
Abbreviated transcription (Latin):
tia per curiositatem. ynde beatus augꝰ¬
tinus. Quid appetit curiositas risi sci¬
entiam que non est uera. non rerum
eternarum. et eodem modo se semꝑ
habentium. Corrumpitur etemin
zelus per carnisuoluptatem. Unde
idem supraqui. Quid appetit uo¬
luptas corporis nisi quietem que nõ
est uera. nisi ubinulla est indigentia
nulla corruptio: uelle igitur scire q̃
semper uariantur. et numquam in
eodem statu ꝑmanent. aut uelle in
carne delectaricuꝰ egostati ⁊ ĩfirmitatitotꝰ
muidus satiffacere nequit. quid ali¬
iul est quam arectitudine decidere
infinitis questionib se miscere. et au̾e
quietis stabilitate. uelut a diuina si¬
militudine in regionem dissimilitu¬
dinis misere recedere: Hec est ergo
rectituduus corruptio. Corruptionis
pena uana et misera conturbatio.
Hinc enim est quod frustra et mis̾e
conturbatur homo. et ꝑtransit ima¬
gine. Recte ait pertransit. quia so
libertatis gloriam. que est liberum

Expanded text:
tia per curiositatem. Unde beatus Augutia per curiositatem. Unde beatus Augustinus: « Quid appetit curiositas, nisi scientiam, quae non est vera, rerum aeternarum, et eodem modo se semper habentium. » Corrumpitur etenim zelus per carnis voluptatem. Unde idem qui supra: « Quid appetit voluptas corporis, nisi quietem, quae non est vera, nisi ubi nulla est indigentia, nulla corruptio? » Velle igitur scire, quae semper variantur, et nunquam in eodem statu permanent, aut velle in carne delectari, cujus egestati et infirmitati totus mundus satisfacere nequit, quid aliud est, quam a rectitudine decidere, infinitis quaestionibus se miscere, et a verae quietis stabilitate velut a divina similitudine in regionem dissimilitudinis misere recedere? Haec est ergo rectitudinis corruptio, corruptionis poena, vana et misera conturbatio. Hinc enim est, quod frustra et misere conturbatur homo, et pertransit in imagine. Recte ait, pertransit, quia sollibertatis gloriam, quae est liberum