comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cis det uobis idip̃m saꝑe. ⁊ ctm̃i. ⁊ut id ip̃m sapiatis om̃s. ⁊ non
sint in nobis scismata. Nulla gͦ deaquis: discordet a montibꝰ
Si quis aliuddicit: de suo dicit. nondemedio. ⁊ hic talisinons:
non ẽaudiendus. quia discedit ab aquis ꝑmedium currenti¬
sando. aquedico ꝑ curͣtentes utt̃ inedium .i. cominunemon¬
tium .i. sublimium p̃dicatoꝵ quiquantum ad seualles sũt.
sibiurt int̾ mediummontium. ⁊ aquasbas: potabunt om̃s
guntur. ut patet exarcha noe. in qua om̃s fuũnt que figurat
eccłiam. incinus compaginisunitate: om̃s gentescolligunt᷑.
Similit̃ ⁊ om̃s fuerunt in discopetri. t̃ eisubmisso .iiiͬi. lineis. qͥ
gerit ꝑsonamp̃dicatoꝵ. Quatuor enim lincis uas submissũ
est decelo petro. ubierant om̃is gñis animalia:⁊ sonuit eiuox.s̃
ge petre. macta. ⁊ iuanduca. om̃s eniminacdat petrus. in eo ꝙ
mali sunt. et manducat incorpus eccłie traiciendo. Quatuor

Expanded text:
cis det nobis idipsum sapere et fari , et ut id ipsum sapiatis omnes, et non sint in nobis schismata. Nulla ergo de aquis discordet a montibus. Si quis aliud dicit, de suo dicit, non de medio. Et hic talis mons non est audiendus, quia discedit ab aquis per medium currenticando. Aquae dico, percurrentes inter medium, id est commune montium, id est sublimium praedicatorum, qui quantum ad se valles sunt. sibunt inter medium montium; et aquas has potabunt, omnesguntur, ut patet ex arca Noe, in qua omnes fuerunt, quae figurat Ecclesiam, in cujus compaginis unitate omnes gentes colliguntur. Similiter et omnes fuerunt in disco Petri, ter ei submisso quatuor lineis, qui gerit personam praedicatorum. Quatuor enim lineis vas submissum est de coelo Petro, ubi erant omnis generis animalia: et sonuit vox ei: Surge, Petre, macta, et manduca . Omnes enim mactat Petrus, in eo quod mali sunt; et manducat in corpus Ecclesiae trajiciendo. Quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
.l. distulimus ⁊ subtraximus organa nr̃a .i. scripturas ⁊ ꝓmissa dĩ. Abhis enim por¬
cis icanib scripturas aũtimus. non eis alligamus. s differendo suspendimus. &¬
nos temptantes non ꝓficientes qui captiuos ditcerunt nos s. diabolus ⁊ angli euis.
quunter rogare dicuntur. dum illi interrogant in quib oꝑantur. Quid int̾roga

Expanded text:
est distulimus et subtraximus, organa nostra, id est Scripturas et promissa Dei. Ab his enim porest distulimus et subtraximus, organa nostra, id est Scripturas et promissa Dei. Ab his enim porcis et canibus Scripturas avertimus, non eis inferendo alligamus, sed differendo suspendimus. nos tentantes, non perficientes, qui captivos duxerunt nos, sed diabolus et angeli ejus qui interrogare dicuntur, dum illi interrogant in quibus operantur. Quid interroga
Abbreviated transcription (Latin):
na captun. quil audib stantium indomo excitatus ÷ lameritationem hanc ꝓ¬
fudit desidio p̾arrie dicens. Suꝑ flumina babilonis ulic.s. intam notabililo¬
co sedunuis humiliati. non erẽcfi ꝑsuꝑbiã. non iacentes ꝑrumã. Numina babi¬
lonis sunt om̃ia que hic amartur. ⁊ transeunt. que attendentes scĩnon se eis a¬
more immiscent. s suꝑ sedent contempnendo. ⁊ flerit uł eos qui rapiuntur. ut se¬
qui captinubi sunt. unde sequitur. ⁊ fleuimus .s. incolatumnr̃m sedimuis dico
⁊ fleuimus: dum recordaremur syon. ubi nichilꝓfluit. non dealia refleuimus
nisi desyon. ut multifaciunt. Multi enimflent fletubabilonico. qui igaudẽt
gaudio babilonico. qui gaudent lucris: ⁊ flent ꝑdampnis temꝑalib. Utrũq
de babilonia÷. flere utiq debet quisq s recordandosyon. In hostilienĩ terra¬
quã salicib que sunt inmedio babilonis i. ab illis ualde malis: suspendimus

Expanded text:
 qui quasi laudibus stantium in domo excitatur, lamentationem hanc profudit desiderio patriae, dicens: Super flumina Babylonis, scilicet in tam nobil loco sedimus humiliati, non erecti per superbiam, non jacentes per ruinam. Flumina Babylonis sunt omnia quae hic amantur et transeunt. Quae attendentes sancti, non se eis amore immiscent, sed suqui captivi ibi sunt. Unde sequitur: 293 Et flevimus, scilicet incolatum nostrum. Sedimus dico et flevimus, dum recordaremur tui, Sion, ubi nihil fluit. Non de alia re flevimus nisi pro Sion, ut multi faciunt. Mgaudio Babylonio. Qui gaudent lucris et flent damnis, utrumque de Babylonia est. Flere debes, sed recordando Sion. quam, salicibus, quae sunt in medio Babylonis, id est ab illis valde malis, suspendimus, id
Abbreviated transcription (Latin):
matores suos consulentes pacitemꝑali. i nichultra sꝑantes. totum q gaudiũ suũ
s fidelit u̾santur. ut quantũ intelligunt fidem ex hib eant quã possunt ⁊ quib
possunt: eos non sinit ds̃ ꝑire in babilone. Predestinauit enĩ eos ciues iħrlm. In¬
telligit᷑ caritatẽ .s. emulatonẽ eoꝵ ⁊ ostendit eis aliã ciuitatem. ꝓ qua laborent.
bis: De talib tñ non agit hic p̃s. s de illis qui m̃te ⁊ desidio sunt ciues ihrłm.
Intentionemonet ñ conformari babilonie s in suꝑnã ihrłm suspitare. Modꝰ.

Expanded text:
matores suos consulentes paci temporali, et nihil ultra sperantes, totumque gaudium suum matores suos consulentes paci temporali, et nihil ultra sperantes, totumque gaudium suum sed fideliter versantur, ut quantum intelligunt, fidem exhibeant quam possunt, et quibus possunt; eos non sinit Deus perire in Babylone, quia praedestinavit eos cives Jerusalem. Intelligit enim captivitatem eorum, et ostendit eis aliam civitatem pro qua laborent, bis? de talibus tamen non agit hic psalmus, sed de illis qui mente et desiderio sunt cives Jerusalem. Intentio. Monet non conformari Babyloniae, sed in supernam Jerusalem suspirare. Modus.
Abbreviated transcription (Latin):
tiuitate facta aromanis. & ds̃ uenerunt gentes. ubi agitur deuasta¬
psalmꝰ iste ẽ dđ ꝓpħe. ens. uł compositus pp̃ieremiã .i. urta iheremiã. quia ag̃ de
captiuitate iudeoꝵ quam defleuit sheremias in figura nr̃i. qui sp̃ualit̾ captiuni tene¬
mut. Sicut enim due fuerunt ciuitates. iherłm ⁊ babilonia. quarũ alt̃a alt̾am af¬
flixit atq captiuauit: ita modo due sunt cuitates. una bonoꝵ alt̾a maloꝵ. ꝑmixce¬
corꝑe. seꝑate corde.s. ibrłm ⁊ babilonia. Tenetur gͦ ihrłm captiua in babilonia. s nõ
tota. Ciuies erumsunt angłi om̃isiniserieerortes. s tenetur captiua scđm homines p̃¬
destinatos adgliam. qui ꝑpecc̃in captini sunt. ia patͥa peg̾mi. De eagͥ captiua ꝑ pecc̃m
spe. s hic inistababilonia .i. in confusione hiñ scłinonciues habitamus. s captiui te¬
nemur. ⁊ sedemus humiles penitendo. confitendo. Sunt autẽ ⁊ alii futuri ciuesihe

Expanded text:
tivitate facta a Romanis; et: Deus, venerunt gentes , ubi agitur de vasta ens vel compositus, propter, id est juxta, Jeremiam, quia agit de captivitate Judaeorum, quam deflevit Jeremias in figura nostri, qui spiritualiter captivi tenemur. Sicut enim duae fuerunt civitates, Jerusalem et Babylonia, quarum altera afflixit alteram, atque captivavit, ita modo duae civitates sunt, una bonorum, altera malorumTenetur ergo Jerusalem captiva in Babylonia, sed non tota. Cives enim ejus sunt angeli omnis miseriae extorres; sed tenetur captiva secundum homines praedestinatos ad gloriam, qui per peccatum captivi sunt, et a patria peregrini. De ea igitur captiva spe; sed hic in ista Babylonia, id est in confusione hujus saeculi, non cives habitamus, sed captivi tenemur et sedemus humiles, poenitendo, confitendo. Sunt autem et alii futuri Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
oblitus fuero. ⁊c̃.q. illis non cantaui. s si int̾ ũbailloꝵ oblitus fuero tiihrłm ut
illis placere uelim: obluuoni detur. uł obliuiscatur me alia litt̃a. dextera mea .i.
uta et̾̃na que ẽ dextera mea. Unde alibi. Leua eius sub capite meo.⁊.d.i.a. me.¬
Sinistra nr̃a uita÷ temꝑalis. Quicquid ergo facis ꝓuita et̾̃na: dext̾a tua facit. Si
alio intendis: sinistra se immiscuit. ⁊ in ea delectatiss quasi indext̾a: ꝑdis eterna.
in laudib dĩ: si non fuero tuimemor. ꝗz consolatio fletus ⁊ miseriarum. si contin¬
git ut pñtiat. Mutus enm fit qui memor dĩñ÷. quiaut quid sonat. utquid
loquitur. qͥ catiticum syon non sonat: Canticum ibrłm lingua nr̃ a÷ .s. lingua fideli¬
um. Canticũ dilectonis huius scl̃i lingua barbara:. sssutus ẽ dõ. qui oblitus:

Expanded text:
oblitus fuero tuioblitus fuero tuiillis placere velim, oblivioni detur, vel obliviscatur me, alia littera, dextera mea, id est vita aeterna, quae est dextera nostra. Unde alibi: Laeva ejus sub capite meoSinistra mea est vita temporalis. Quidquid ergo facis pro vita aeterna, dextera tua operatur. Sed si alio intendis, sinistra se immiscuit, et in ea delectatus quasi in dextera, perdis aetein laudibus Dei, si non fuero tui memor, quod est consolatio fletus et miseriarum: sic contingit ut pronuntiat. Mutus enim fit qui memor ejus non est, quia ut quid sonat, ut quid loquitur, qui canticum Sion non sonat? Canticum Jerusalem nostra lingua est, scilicet lingua fidelium; canticum delectationis saeculi hujus, lingua barbara est. Mutus est Deo qui oblitus
Abbreviated transcription (Latin):
res quammodo: dicant nobis xp̃iani quid boniattulit xp̃c. Quare michi imꝑa
ut credam dexp̃o. ⁊ de aliauita quã nonuidõ. Et qui abduxerunt nosa so¬
rogau̾unt nos uerba cantionum. dicentes. humnum cantate nobis decanticis sy¬
on. cantate nobis. s his respondemus. Babiloniauos portat. babilonia uos conti¬
net babilonia itos nuttrit. non nostis caꝑe nisi qđ fluit intemꝑe. et̾ra meditarii-¬
gnoratis. pleniestis malis cupiditatib. His autem qui inalispleni ñ debemus ꝑcutẽ
organum ut sonet. s suspendere. Diabolus enim aftute querit ꝑsuos ut irrideat.
respondemus eis. Quomodo cantabimus canticum dñi in terra aliena: Cauend̃
ẽ nequis timens talib displice affectet amicicias eoꝵ. ⁊ incipiat delectari inbabilo¬
nia. Passus autem iste ĩnter rogatores. adulantes. irrisores. rep̃lm̃sores.q. int̾ eosꝑ
iditans animum erexit adrecordationẽ syon. ⁊ construixit se uiram̃to dicens. Si

Expanded text:
tunc humanae res, quam modo? Dicant nobis Christiani quid boni attulit Christus? Quare mihi imperas ut credam de Christo, et de alia vita, quam non video? Et qui abduxerunt nos, a sorogaverunt nos verba cantionum dicentes: hymnum cantate nobis de canticis Sion. Cantate nobis, sed his respondemus: Babylonia vos portat, Babylonia vos continet, Babylonia vos nutrit: non nostis capere, nisi quod fulget in tempore; aeterna meditari ignoratis, pleni estis cupiditatibus malis. His autem qui sunt malis pleni, non debemus organum percutere ut sonet, sed suspendere. Diabolus enim astute quaerit per suos ut irrideat. respondemus eis: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena? Cavendum est ne quis timens talibus displicere, affectet amicitias eorum et incipiat delectari in Babylonia. Passus autem iste undique interrogatorter eos periclitans animum erexit ad recordationem Sion, et constrixit se juramento, dicens: « Si
Abbreviated transcription (Latin):
emmincͥauit xp̃c nisipett̃a: uł ita incensa dicuntur mala queigne cupiditatis fiunt. ꝑconuenittum p̾̃dicta
sententia s uffossa sunt occultam ala dum alii ꝑatur in sidiose fouca. ħ autemꝑibunt infutti dumpeis dãp¬

Expanded text:
istus nisi peccata? Vel ita, incensa dicuntur mala, quae igne cupiditatis fiunt, quod convenit cum praedicta istus nisi peccata? Vel ita, incensa dicuntur mala, quae igne cupiditatis fiunt, quod convenit cum praedicta sententia. Suffossa sunt occulta mala, dum alii paratur insidiose fovea. Haec autem peribunt in futuro, dum pro eis dam
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑcquidemarianatus ip̃eẽeminfundam̃tum quod ncmomutarr potest. quem confirmastitibi qñ dix̃hicẽ
filius m̃sdilectus in quo michi bñcõpla. inquo confirmatus est tꝑ capud homines. quisolust fundam̃tum. ⁊ sice¬
sasunt pecca illa que facit aricuscupiditas Suffossauo: que facit timor malciaccus Et hecsunt om̃ia pecc̃a quia
age indeonon in scło. Utq amorinctrdit. ut̾q timorbumiliat s alit̃ ⁊ alit̃. Debonotimore colonus int̾ced ensꝓ
arbore que fructun ñ cdabat nesubũtitur. ait fodiamcͥta illa met mittaistertra. fossa significat piam humilitaĩ
timttis St̾tora. sordesutiles penittiis. Deigneanttmboni amons dicitur. ignem ueni mit̾te untr̃am. Aitgͦ. Incensa .i.
i pecc̃a queueniunr ex amore male mnctndenti Incendit enimamoritt̃q ⁊ suffosa .i. pec̃ta que ueriunt er tntiore n¬
lehumilianti. humiliat enimtimorut̃q ꝑibunt abinc̾patione uultustui.i. filiitui hecẽfaciesque pect̃adelet¬

Expanded text:
ine natus . Ipse enim est fundamentum, quod nemo 182 potest mutare, quem confirmasti tibi, quando dixit: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui , in quo confirmatus est Christus, apud homines, qui solus est fundamentum . Et sic esa sunt peccata illa quae facit ardens cupiditas; suffossa vero, quae facit timor male jacens. Et haec sunt omnia peccataage in Deo, non in saeculo. Uterque amor incendit, uterque timor humiliat; sed aliter, et aliter de bono timore colonus intercedens pro arbore quae fructum non dabat, ne subverteretur ait: Fodiam circa illam et mittam stercora . Fossa significat piam humilitatem timentis; stercora, sordes utiles poenitentis. De igne autem boni amoris dicitur: Ignem veni mittere in terram . Ait ergo, incensa igni, id est peccata quae veniunt ex amore male incendenti: incendit enim amor uterque. Et suffossa, id est peccata quae veniunt ex timore male humilianti: humiliat enim timor uterque. Peribunt ab increpatione vultus tui, id est Filii t
Abbreviated transcription (Latin):
ineccłia ẽ p̃ssuratͥbulationum. pondus passionum. ꝑquod fit discretiobonoꝵ ⁊malor quoseadẽ sacra¬
m̃ta conuitigunt. Sicut enim ratemus inuite simul ht umum ⁊ acinum: ⁊ oluia inarbore dlmetamurtã.
tarec̃tuntur. acimim autemet aniurca phicuntut. ueludin sordib c̃culcanda. itaaccedĩlte p̾ssura tr
pssurra tbulationum habitus .ũ. sabbati i. loquens debaptitatis. etbaptradisaquabaptismi. quod figa
Nodus biꝑtitus est. primo dicit quidagenclum ẽ electis. quisunt oleum uinũ aucs. s cd̃oagit deam̃ca

Expanded text:
in Ecclesia est pressura tribulationum pondus passionum, per quod fit discretio bonorum et malorum, quos eadem sacramenta conjungunt. Sicut enim racemus in vite simul habet vinum et acinum, et oliva in arbore oleum et amurcam, ta reconduntur, acinum et amurca projiciuntur velut in sordibus conculcanda. Ita accedente pressura tens, in quibus est pressura tribulationum, habitus quinta Sabbati, id est loquens de baptizatis et baptizandis aqua baptismi, quod figurandamus. Modus: Bipartitus est. Primo dicit quid agendum est electis, qui sunt oleum, vinum, aves. Secundo agit de amurca
Abbreviated transcription (Latin):
ħfac̃timor dĩuuelit. Et nota quod ñ anfaciet. s uolet multum. qi
sufficit uelle: si ꝑficiendi mandata desit facultas. quia paxẽ hõibꝰ
bone uoluntatis. ⁊ si non adeo pficiat homo in eis implendis. qr
temptatio ẽ uitaista humanã suꝑterram sicut iobait. ettorpus
quod corrumpitur aggͣuat animã. ⁊ t̃rena habitatõ depͥmit
sensummulta cogitantem. Et iñquia timet dñm ⁊ uolet.

Expanded text:
cuin., Aug. Et nota quod non ait, faciet, sed, volet multum, quia sufficit velle si perficiendi mandata desit facultas, quia pax est hominibus bonae voluntatis , et si non adeo proficiat homo in eis implendis, quia tentatio est vita ista humana super terram, sicut ait Job : Et corpus quod corrumpitur, aggravat animam; et terrena inhabitatio deprimit sensu
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. lausdico aggei. tacharie cuiꝰ rei:
geus enumutt̃pretatur montamis. ⁊acharias: sollempnis. quibꝰ
significantur fideles. qui sunt montani .i. alti inuirtutib. &
sollempnes. intribulationib etiam gaudentes. Sicut gͦ illipp.
płie dũm laudau̾unt: de hacsꝑualireu̾sione: sicxpiatui qui
cero ꝑ eossignificantur pꝰ absolutionem pecc̃oꝵ dũm laudant¬
lig tanquatna captiuitate lib̾ati ⁊ hilares debonisque lñt.
Ostenditenitlic p̃s postlibationem pecc̃oꝵ qnͣta sint bona
fideliunt. et quesit retributio pecc̃oꝵ. ⁊ ẽ etiam hicp̃s digest ꝑ
dus. Triꝑtitus estpsalmis. primomonet ꝓpħaquid faciatbe¬
atusuir. et quantabona gr̃a dĩmerratur. Sedõ agit de adueto
dñi. ꝑquem homines beati sunt iͥ. sxortumẽ. Tertio upus ad
dificii: c̃illa ineffabilis pax sapĩe cuuis imcium ẽtimordĩ. Deqͦ:

Expanded text:
Dei. Laus dico, Aggaei et Zachariae. Cujus rei? gaeus enim interpretatur montanus; Zacharias, solemnis: quibus significantur fideles; qui sunt montani, id est alti in virtutibus: et solemnes, id est in tribulationibus etiam gaudentes. Cassiod.ui per eos significantur, post absolutionem peccatorum Dominum laudant, tanquam a captivitate liberati, et hilares de bonis quae habent. Ostendit enim hic psalmus post liberationem peccatorum, quanta sint bona fidelium, et quae sit retributio perfidorum. Et est etiam hic psalmus digedus. Tripartitus est psalmus. Primo monet Propheta quid faciat beatus vir, et quanta bona gratia mereatur. Secundo agit de adventu Domini, per quem homines sunt beati, ibi exortum est. Tertio impiis addificii, est illa ineffabilis pax sapientiae, cujus initium est timor Domini, de quo
Abbreviated transcription (Latin):
uit .i. infirmos reddidit. ut ñ possint quoduolebatit. ⁊ si frait indicite suci trinꝑeodusteite q ficadin
suꝑ humilem lapidem conquassantur. ut ad ereccationem uład conũsionem. In iudicio autemfuturo m̃¬
nifestĩ lapiscaiens suꝑcos conteret. uñ Qui offendit in lapidemillum: conquassabtaur. suꝑ quc̃ autẽ
ꝑbia. ppłos iudicat.i. punit p̃p̃ communa pecc̃a uitosq tñ ut huinilienturad conũsionem unde su¬
nedico runas quia conquassabit capita multoꝵ ut multa intertͣ i. inuita ista. hicenimdemultis su¬
huimilitate passionis dequa subdit. Hetorrente .i. defluxumortalitatis nr̃e. et detransitoria aturbulẽ
⁊ ꝑꝑea quia lumiliatus ẽ et factus obediensusq adinortem.: eraltauit uł bit ds̃ caput cius.i. pp̃hoc eralta

Expanded text:
vit, id est infirmos reddidit, ut non possent quod volebant. Et hoc fecit in die irae suae, Alcuinvit, id est infirmos reddidit, ut non possent quod volebant. Et hoc fecit in die irae suae, Alcuin humilem lapidem conquassantur, vel ad excaecationem vel ad conversionem. Aug. In judicio autem futuro manifestius lapis cadens super eos conteret. Unde qui offenderit in lapidem illum conquassabitur, super quem autem superbia; populos judicat, id est punit propter communia peccata: utrosque tamen ut humilientur ad conversionem. Unde sune dico ruinas, quia Conquassabit capita multorum, vel multa in terra, Aug. id est in vita ista. Hic enim de multis suhumilitate passionis, de qua subdit: VERS. Et propterea, quia humiliatus est, et factus obediens usque ad mortem, exaltavit vel exaltabit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
renr̃o. inquem nuilla cadit penitentia. Scit etum quidagat. net mutat consilium. s ũbo penitentie. inu¬
tatio rerum alit̃ quamsꝑabatur euenientium significatur. Quom enim tu cum aliquid penttet defitisse.
doles fcm quod fecisti. sic qñ aliquid ds̃ pret̃ quam homines sꝑant inutat in aluid. penitete sedicit usq ad eo u̾
et depena nr̃a peniteat eum. si nos deuita mala nr̃apenituit. Ergo ñ penitebit cum quia alit̃ ñeuenit quã
sꝑabatur. et quia om̃ra rñ gauisas̃. quid uitauit: hoc tuessacerdosinct̾num .i. sac̃doset̾nus. scd̃mordiñ.¬
melchised. quia paniem etiũ ĩ corpꝰ i sanguinemsinum consecrauitx᷑. Cunis sacrificii similitudinem pre¬
misit melchisedeth. hinic constat transissc uictimas scdmordinemia aron. Dñs adextris tuis. hic fit ꝯ
meis. confregit uł conquassauit reges. illoss. reges qui uolunt uł lebant. delere nom̃ xp̃i conquassa¬

Expanded text:
more nostro, in quem nulla cadit poenitentia. Scit enim quid agat, nec mutat consilium, sed verbo poenitentiae mutatio rerum aliter quam sperabatur evenientium significatur. Quasi dicat: Modo enim tu cum aliquid poenitet te fecisse, doles factum quod fecisti, sic quando aliquid Deus praeter quam homines sperant mutat in aliud, poenitere se dicit, usque adeo, ut et de poena nostra poeniteat eum, si nos de vita mala nostra poenituerit. Ergo non poenitebit eum, quia aliter non evenit, quam sperabatur. Et quia omnia inde gavisa sunt, quid juravit? hoc: Tu es sacerdos in aeternum, id est sacerdiod. quia panem et vinum in corpus et sanguinem suum consecravit Christus cujus sacrificii similitudinem praemisit Melchisedech. Hinc constat transisse victimas secundum ordinem Aaron. VERS. 6.-- « meis, confregit vel conquassavit reges, scilicet illos, qui volunt vel volebant delere nomen Christi. Conquassa
Abbreviated transcription (Latin):
uͥnil carnale sꝑetur. cuiꝰ heres quisquis eẽ uolius. nolo te fallas.
nontalealiquidmedit̾is adipisci. quale solet hic oculus aua¬
ritie concupiscere s quale oculus hominis nonuidit. S pͥmo
penas fuge. deuita gehennam. Antequam desidespmittentẽ
plexib uitatis. s priusdonandasunt tͥdebita. quampostulanida
p̃mia neextollaris. quia timor quiintellectus est incuinisa¬
pientie: ẽ bonus om̃ib facientib eum. hiõ art. quia ꝑiculũ
ẽ intelligere et nonfacere. ⁊ laudatio eius .s. cuiꝰtimor: iniciũ

Expanded text:
ubi nil carnale speretur, cujus haeres quisquis esse volueris, nolo te fallas, ubi nil carnale speretur, cujus haeres quisquis esse volueris, nolo te fallas, non tale aliquid mediteris adipisci, quale solet hic oculus avaritiae concupiscere; sed quale oculus hominis non vidit. Sed primo poenas fuge, devita gehennam, antequam desideres promittentem plexibus veritatis, sed prius donanda sunt tibi debita, quam postulanda praemia, nec extollaris, quia timor qui intellectus est, initium sapientiae est, bonus facientibus eum. Hoc ideo ait, quia periculum est intelligere, et non facere. Et laudatio ejus, cujus timor est initium
Abbreviated transcription (Latin):
nec corum dedit. qui pignus dedit. et non contristentur scĩ quiau¬
diunt. facilius est camelum intrare ꝑforam̃ acus: quam diuitẽ
in. inregnum celoꝵ. quia annuntiabit ppłosuꝯ isrłi uapłis.
facilia. ut et diuites faciat intrare in regnumceloꝵ. Adħ̾utiq
aununtiabit ut det illis hereditatemgentium. ltumẽenĩ ad
gentes. multieium sunt uocati. Occupata ẽ hereditas gentium et
tiasuitrant. oꝑamamium eius ẽ u̾itas quam scĩmarthires tenẽt
ꝓquaet iudicantur hic. et iudicium. quo infuturoiudicabũt
eos aquib hic uidicantur. Teneatur ergo u̾itas abhiis qui uidi-¬
cantur. quo idicent iudicantesse et etramangłos contra quos
inicluctanitur. ⁊ nichilseꝑ et axꝑo. quiafidelia sunt om̃ia man.
łrequiescere. quia misit ppłosuo retdemp. acaptiuitat huius
scłi. ut iͥ sit quies. ⁊ mandauit iet̾num .t. su. nouum ñuet᷑.¬
uetẽm hominem ꝑtinens. s nouum: mandauit met̾num.

Expanded text:
Nec totum dedit qui pignus dedit, et non contristentur sancti qui audiunt. Facilius est camelum intrare per foramen acus, quam divitem in regnum coelorum, quia annuntiavit populo suo, Israeli, facilia, ut et divites faciat intrare in regnum coelorum, ad hoc utique annuntiabit, ut det illis haereditatem gentium, Itum est enim ad gentes. Multi enim sunt vocati. Occupata est haereditas gentium, et stias intrant. Et opera manuum ejus est veritas, quam sancti martyres tenent, pro qua et judicantur hic, et judicium quo in futuro judicabunt eos a quibus hic judicantur. Teneatur ergo veritas ab his qui judicantur, quo judicent judicantes se, et etiam angelos, contra quos et hic luctantur, et nihil separet a Christo, quia fidelia sunt omnia mandata ibi requiescere, quia misit populo suo redemptionem a captivitate hujus saeculi, ut ibi sit quies, mandavit in aeternum testamentum suveterem hominem pertinens. Sed novum mandavit in aeternum,
Abbreviated transcription (Latin):
ta. inomnes uolunta¬
teseuis. Confessioet
magnificentia opus
eius: ⁊iusticia euis ma¬
net inseculum seculi.
Memoriam fecit mira¬
bilium suoꝵ miseri¬
cors et miseratordñs
escamdedit timenti-¬
busse. Memorerit in
seculum cestamenti
sui. uirtutem oꝑum
suorum annuntia¬
bit populo suo.Ut
det illis hereditatem
gentium oꝑa manu-¬
um eius ueritas et ul¬
dicium. E ideliaom¬
nia mandata euis.
confirmata inseculũ

Expanded text:
ta in omnes voluntates ejus. Confessio et magnificentia opus ejus: justitia ejus manet in saeculum saeculi. Memoriam fecit mirabilium suorum, misericors et miserator Dominus escam dedit timentibus se. Memor erit in saeculum testamenti sui, virtutem operum suorum annuntiabit populo suo. Ut det illis haereditatem gentium: opera manuum ejus, veritas et judicium. Fidelia omnia mandata ejus, c
Abbreviated transcription (Latin):
catus iuir. Titulus. Aggeus ⁊ tachariaslonge pꝰ
daiuid fuerunt Completisq. lxx. annis tnͣsiigra¬
tionis. tunc sub dario regeꝑsatum: luiduoppha¬
ĩuint. quod ad renouationem templiꝑtinere uidebatur. &
sicut mnesdra legitur: ip̃i quoq intempli reedificatione fue¬
runt coadutores. dequa tũ reedificatione actualis templiñ
agitur hic s potius dereformatione sp̃ualis templi quod nõ
auctualis templi renouatio: significat renouationem noippͥex
riunaade. ut portet imaginem noui hominis. sicutante pr̃¬
tauit imaginem uet̾is hominis. ⁊ postcaptiuitatem huiꝰ scli
quod. uii diertum repeatione uolutur: ⁊longinque pegri¬
nationis museriam. ꝙ pͦ.lxx. annos
ñ ruitura mole construatur. s beata ĩ¬
mortalitate et̾̃nalit̾ solidenir. hanc aũ¬
sꝑualem reꝑationensꝑualis templi:
predictippħeintellex̾unt figurari mil¬
la actuaui. ⁊ pista:magnahilaritate
tulus nomina eoꝵ continet. nonquodi¬

Expanded text:
ae. Aug. Aggaeus et Zacharias longe post David fuerunt, completis LXX annis transmigrationis, tunc sub Dario rege Persarum . Hi duo prophetaverunt quod ad renovationem templi pertinere videbatur . Et sicut in Esdra legitur, ipsi quoque in templi reaedificatione fuerunt coadjutores , de qua tamen reaedificatione illius actualis templi non agitur hic; sed potius de reformatione spiritualis templi, quod nosvos . Illa enim actualis templi renovatio significat renovationem novi populi ex ruina Adae, ut portet imaginem novi hominis, sicut ante portavit imaginem veteris hominis , et post captivitatem hujus saeculi, quod septem dierum repetitione volvitur, longinquae peregrinationis miseriam, quasi post LXX annos non ruitura mole construatur; sed beata immortalitate aeternaliter solidetur. Auualem reparationem spiritualis templi, praedicti prophetae intellexerunt figurari in illa actuali 245 et pro ista magna hilaritate tulus, nomina eorum continet, non quod i
Abbreviated transcription (Latin):
cumfilio principiumt. stunc uidebitur quom̃ principiumcumed. quia tunc similesei: uidebunt eum
sicut ẽ. Uiderat philippꝰ scdmformam sui. ⁊ obiurgatus eo quod infilio ñagnoscẽt patrem. quem querebt̃
uideredicens. dñe ostende nobis patrem ⁊ sufficit nobis. audit qui me udet non formam scriuss qualem
me absconditum̃tib ⁊qualem me udñdum ꝑficio sꝑantib: uidet et patrem. hautem m c̃dñdũ ẽ ut tc̃
uideat᷑. uñ et philipo dr̃. slonc̾dis quia ego in patre et pãt inmet̃ .q. quodnundum uidepotes cde. iiuidẽ

Expanded text:
cum Filio principium est, sed tunc videbitur quomodo principium cum eo, quia tunc similes ei videbunt eum sicut est. Viderat Philippus secundum formam servi, et objurgatus eo quod in Filio non agnosceret Patrem, quem quaerebat videre, dicens: Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis audit: Qui me videt, non formam servi, sed qualem me abscondi timentibus, et qualem me videndum perficio sperantibus, videt et Patrem . Hoc autem modo credendum est, ut tunc videatur. Unde et Philippo dicitur: Non credis quia ego in Patre, et Pate
Abbreviated transcription (Latin):
tĩ ẽ in animamea: Magnus ardor sustinenitis hic ostenditur. quidicit sibi derẽ consiliũ. ut
.qualit uidendi mitiget affectũ. Qñ autẽ magna anxietas est ccupiscere bomim. etciuaisu¬
stinere. crescit desidium indolorem. quia spesꝑtrahitur. uñsubdit et quã duiponã dolorẽ in
diabolussuꝑme: hoc iõ dicit. quia ante aduentum xp̃idiabolus capiuios tenebat homines.
bis interũt: plorat hic sc̃s. Y respice. Scła pars uͥ pꝰ conquestionẽ orat ut iliummetur. ne

Expanded text:
xius est in anima mea. Magnus ardor sustinentis hic ostenditur, qui dicit sibi deesse consilium utqualiter, videndi mitigit affectum. Quando antem magna anxietas est, concupiscere bonum, et diutius sustinere, crescit desiderium in dolorem, quia spes protrahitur. Unde subditur: Et quandiu ponam dolorem in abitur, etc. Dicit quia, ante adventum Christi, diabolus captivos tenebat homines. bis interit, plorat. VERS. 4.-- Respice. Post conquestionem, oratio, ut illuminetur, ne
Abbreviated transcription (Latin):
respice dicit contra hoc quod supradictum ẽ. aũtis faciem tuã exaudi: contra obliuisceris
mine sepulto carnalidelectatione clauduntur. Uł ne obdormiã inmorte .i. neohuolua&

Expanded text:
us meus, etc. Respice dicit, contra hoc quod supradictum est, avertis faciem tuam a me; exaudi, contra oblivisceris us meus, etc. Respice dicit, contra hoc quod supradictum est, avertis faciem tuam a me; exaudi, contra oblivisceris mine sepulto carnali delectatione clauduntur. Vel, ne unquam
Abbreviated transcription (Latin):
meosantĩores. ut sinon corꝑe uidemus: uł .i. saltem m̃te iuqeamus. Alner totum legitun ex ꝑ-
ame .i.usq quo ñdas anime mee noticiã tui: Aore nr̃o loquitur scriptura. cũdicitdm ob
linsci. et auerc̾e faciem. h oc enim ñiuxta rerumꝓpͥetatẽ. s ꝑ c̃aturarum siulitudinẽ dr̃. In
eũ quippe obliuioñcadit. naaliqua ꝑmutõ.⁊ quam diuponã consilia in animamea. Con
nit subdens . s. quam diuponam doloremincorde meo ꝑdiẽ : Dieti ponit ꝓcẽpe isto quo
uult exiii. dolens p̾cansq et̾na. uł ꝑdiem .i. continue. uł nonsub int̾rogatõne ditiur istud. ꝙͣ
diuponam. s est responsio p̃cedenti interrogatõni quasi. tam diu obliuisceris et faciẽ aũtis.
quamdiuponam consilia .i. quam diunecee erit ut ponãconsilium in animamea. ut nͥ ponat
det ei plenam ⁊ suinotician. ut eum facie adfaciem uideat dem̃ sequit᷑: quam duiponam
doloramn in corde meo ꝑdiẽ: Hoc ñmutatur. sequitur. et usq quo exaltabitur suꝑ meimnui

Expanded text:
eriores, ut si non corpore videmus, vel, id est saltem mente videamus. Aliter totum legitur ex pera me? id est usquequo non das animae meae notitiam tui? More nostro loquitur Scriptura, sci et avertere faciem. Hic enim non juxta rerum proprietatem, sed per creaturarum similitudinem dicitur: in Deum quippe oblivio non cadit, nec aliqua permutatio. Et quandiu ponam consilia in anima mea? consnit subdens, scilicet quandiu ponam dolorem in corde meo per diem? Diem ponit pro tempore isto, quo vult exui dolendiu ponam, sed est responsio praecedendi interrogationi, quasi dicat: Tandiu oblivisceris, et faciem avertis, quandiu ponam consilia, id est quandiu necesse erit ut ponam consilium in anima mea, ut nisi ponat det ei plenam notitiam sui, ut eum facie ad faciem videat. Deinde sequitur: Quandiu ponam dolorem in corde, etc., hoc non mutatur. Sequitur: Et usquequo exaltabitur inimicus meu
Abbreviated transcription (Latin):
te qua auide xp̃nncaruationẽerpectat ꝑquafituram redemptionẽintelligit in ꝑsonaantiquo¬
rũpateũ. qͣidedilatione ronquerttut. in quo etiã dilectio ꝓtimi ostenditur ciuisaliti hoptatur
sedmxꝑiaduentum desidantiũ. uͥcerti sunt desalute. Quanto enĩ desicdio antiquipmũ de-¬
sidaũunt aduentum: tanto modm scłm cupiunt iuixta illud. cupio dissoluiet eẽ cũ xp̃o. h
c. ibi. Respice ⁊ c̃. Prius ergo ꝑpħa in ꝑsana antiquoꝵ demcar natõnis dilatõne ꝯq̃rentuĩ ait.¬

Expanded text:
te, qua avide Christi Incarnationem exspectat, per quam futuram redemptionem intelligit, in persona antiquorum Patrum, quasi de dilatione conqueritur. In quo etiam dilectio proximi ostenditur, cujus saluti hoc optatur, sti adventum desiderantium, ubi certi sunt de salute. Quanto enim desiderio antiqui primum desideraverunt adventum, tanto moderni secundum cupiunt, juxta illud: Cupio dissolvi et esse cum Christi, ibi, respice, etc. Prius ergo Propheta in persona antiquorum de Incarnationis dilatione conquerentium ait
Abbreviated transcription (Latin):
pede debiles. quia uetus cestam̃tũ tenentes et nonũ respnentes daudieffecti sunt
unum pedem hĩtes. alt̾ocatentes. et millo etiam quem hñt cdaudi sunt. quia cla¬
dicau̾unt ecram a serictissus .i. etiã inueti lege sunt claudi saqt̾tes potius suas taitõs
laudat. ꝙ. et quia predicta facit adñs. patet quia dñsiut quia dñsiniuficar om̃ia
et bñdictus est deus meus. quia om̃ia hñdicit. et iõ: graltetur ads̃ salutismee.i toroor¬
becredatur. Uł ita uiuit dñs. quia p̾sens est in corde m eo firma fide michi uisna :
et bñdistus sit ds̃ meus.i. laudatus sit. etexaltetur ds̃ salutis mee .. det michi saluitẽ
sentiam. nec ip̃am salutem tr̃enam s meccelso deillo sꝑabo. Dem̃: conu̾soadam̃ ser¬
demimicis meis. non quib c̃ s irac̃lis. Maioe gła est aferuentib malis liberare¬

Expanded text:
pede debiles, quia Vetus Testamentum tenentes, et Novum respuentes, claudi effecti sunt, unum pedem habentes, altero carentes. Et in illo etiam quam habent claudi sunt, quia claudificaverunt, etiam a semitis suis, id est etiam in veteri lege sunt claudi, sequentes potius suas traditiones, et quia praedicta Deus facit, patet quod Dominus vivit, quia vivificat omnia et benedictus est Deus meus quia omnia benedicit. Et ideo exaltetur Deus salutis meae, id est toto orbe credatur. Vel ita: Vivit Dominus, quia praesens est in corde meo firma fide mihi visus. Et benedictus sit Deus meus, id est laudatus sit. Et exaltetur Deus salutis meae, Aug. sentiam, nec ipsam salutem terrena, sed in excelso de illo sperabo. Deinde converso serde inimicis meis, non qualibetcunque, sed iracundis. Major gloria est a ferventibus malis l
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsione: C lamauerunt adalios deos. necerat quisaluos facẽt eos. Mliꝰenĩ non pot̾a
Quis enim sauios faceret quostu nonfaces: postea: clamau̾unt ad dñm neceraudis
eos .i. non iudicauit eos dignos erauditione. Ac sidtẽt. Alius non potest uinonus
mĩedei. ut elati et inflati suꝑbia aspe firma quasi asoliditate tr̃erapiantut. scre eid̾
mundus posteum ibit. et conffitues meincaput gentium .i. ut sim caput gentum. et

Expanded text:
 Clamaverunt ad alios deos, nec erat qui salvos faceret eos. Alius enim non poterat; quis enim salvos faceret, quos tu non faceres? Postea, clamaverunt ad Dominum, nec exaudivit eos, id est non indicavit eos dignos exauditione. Ac si diceret: Alius enim non potest, tu non vis e misericordiae Dei, ut elati et inflati superbia, a spe firma, quasi a soliditate terrae rapiantur. Ecce eadem mundus post eum ibit ; et constitues me in caput gentium, id est ut sim caput gentium. Et
Abbreviated transcription (Latin):
chipatiat. quod tũ est ad ꝓfectum et .i. quia disciplina tua correxit. uel direxit uł ecexii
nire. quo ditent. neimpediunt carnales angustie. quia. P ulatastigressus meos subtꝰ¬
bireb et m̃bris.ꝰ ñ sunt inf̾irmata ꝑmala mundi uestigiamea .i. itiña uł signa. queiiniuta¬
Olm̃idã illos. ut absumantur. ut ui comphinderunt me g non conũtar ab hacintentiõs
donec aleficiant ab tebellione quim obstepunt. Confringam illos uec pofunt stare .i.¬
nondurabunt adũsumie. cadent subtus pedesmeos .i. p̃ponam illis amores quib iturad¬

Expanded text:
quod tamen est ad profectum. Et, id est quia, disciplina tua correxit, vel direxit, vel erexit nire quo direxit, nec impediunt carnales angustiae. Quia VERS. 40.-- « Dilatbus rebus et membris. Et non sunt infirmata per mala mundi vestigia mea, id est itinera, vel signamprehendam illos, ut absumantur, non illi comprehendant me; et non convertar ab hac intentione donec deficiant a rebellione, qui modo obstrepunt. VERS. 42.-- « Confrinon durabunt adversum me; cadent subtus pedes meos, id est praeponam illis amores quibus itur
Abbreviated transcription (Latin):
tium nauem .i. eccłiam. hec ẽ nauis pecriquemultitudine pisciũ grauabatur. ttant pene sub¬
iñg̾et᷑. Isti sunt mali homines in eccłia habundantes ꝑ quib timent ⁊ noti neom̃s tales sint.
⁊ ueniunt in suspectione mala ꝓpe om̃s boni. Diciturenim. Quał erat uir ille: quomͦ cecidit: qͦ¬
mͦ inuentꝰ: in illa turpitudine. in illo scełe: in ulo fcõmalo : putasñtalessunt om̃s: St̃ utie¬
uisibilia ista fugerunt. aspe inuusibiliũ ⁊ a fidecatholica inhereses et scismata declinaũunt
Hoc maxime gem̃dũ ẽ et dolendũꝙ illi etiã qui nou̾unt quid sit eccłia foras fugiunt. facien¬
do scismata et hereses. ob luuonidatus sum. ut oblit̾ sũ tanquã mortũ a corde .i. sic iobluuonẽ

Expanded text:
est Ecclesiam. Haec est navis Petri, quae multitudine piscium gravabatur, ita ut pene submergeretur. Isti sunt mali homines in Ecclesia abundantes, pro quibus timent et noti, ne omnes tales sint: et veniunt in suspicione mala prope omnes boni. Dicitur enim, qualis vir erat ille? Quomodo cecidit? quomodo inventus est in illa turpitudinem? in illo scelere? In illo facto malo? Putas non tales sunt omnes? Sunt utieriora et invisibilia ista fugerunt a spe invisibilium, et a fide catholica in haereses et schismata declinaverunt. Hoc maxime gemendum est et dolendum, quod illi etiam qui noverunt quid sit Ecclesia foras, fugerunt faciendo schismata et haereses. Et oblivioni datus sum, vel oblitus sum, tanquam mortuus a corde, id
Abbreviated transcription (Latin):
in carne necessariũ: iouos. Cũ autẽ uidet aliquis ex dispensationesua. er laborib suis. ⁊ p̃dicõ¬
p̃dicat ⁊ anrnĩ .i. tẽꝑa quehicago non in claris uocib s ingemitib sunt. quia habundat mi¬
quitas multoꝵ. et uirtus m ea infirmata ẽ inpauꝑtate. ut egestate. quia refrigescit caritas mu¬
scełib suis usq and confessionẽ. Hoꝵ oppbriũ suꝑo. cuiꝰ confessionem non mors s cruciatus sequitur
dechiel oꝑat sarmentis. hec enĩ in uite. pualent siluestrib lignis. quia ferunt fructũ p̃cisa. solꝰ
ignis erpectat cũ de illis faberaliqͥa facere ñ possit. Uitis xp̃c ẽ qui ait. Egosũ uitis u̾a. ⁊ uos palmi¬
tes. In hac uitã manentes fideles fructũ salutis ferunt. excisi u̾o. incendioignis et̾nisunt apti. cũ de
paganus ⁊ de uideis auhuc aliquid fieripossit. Cum eniillud quod nodosum ⁊ curnũ ⁊ corticosũ

Expanded text:
 vos Philipp. III. Cum autem videt aliquis ex dispensatione sua, et ex laboribus suis, et praedicatpora quae hic ago, et non in claris vocibus, sed, in gemitibus sunt, quia abundat iniquitas multorum. Et virtus mea infirmata est in paupertate, vel egestate, quia refrigescit charitas musceleribus suis usque ad confessionem. Horum opprobrium supero, cujus confessionem, non mors, sed cruciatus sequitur. zechiel comparat sarmentis . Haec enim in ite praevalent silvestribus lignis, quia ferunt fructum, praecisa solus ignis exspectat, cum de illis faber aliquid facere non possit. Vitis Christus est, qui ait: Ego sum vitis vera, et vos palmites . In hac vite manentes fideles, fructum salutis ferunt; excisi vero, incendio ignis aeterni sunt apti, cum de paganis et Judaeis aliquid adhuc fieri possit. Cum enim illud quod nodosum et curvum, et corticosum
Abbreviated transcription (Latin):
rarem in lib̾tatẽ. in manib inimici.i. in potestatediaboli. cupiditate iute illaqueantis. ⁊ mor¬
te t̾rentis. A cuiꝰ manib: lib̃antur qui bñuiuunt. ⁊ bñemoriunt᷑. Qui aũ male: dcludunt᷑
hic ut cũ illo in fine dãpnent᷑ ⁊ statiusti in locospacioso pedesmeos .i. ab angustiis timoris in lib̃¬
tatẽ deduxisti caritatẽ meã.⁊ hoc: in resurrõne xp̃i simili ꝓmissa michi. Iam enĩ facilẽ fecisti
miusticiam. que aliqñ difficilis fuit Certe angusta ẽ uia laboranti. lata ẽ amanti. Cadẽ q̃ angͦ¬
ta ẽ latafit. Uł pot̃ dici ex ꝑsona xp̃i ego autẽ indño sꝑaui .e. e.l.i. m.t. Qm̃ .r. h.m. hec dȩxp̃o¬

Expanded text:
rarem in libertatem in manibus inimici, id est, in potestate diaboli, cupiditate vitae illaqueantis, et morte terrentis, a cujus manibus liberantur qui bene vivunt, et bene moriuntur. Qui autem male, concluduntur hic, ut cum illo in fine damnentur. Et, statuisti in loco spatioso pedes meos, id est ab angustiis timoris in libertatem deduxisti charitatem meam, et hoc in resurrectione Christi, simili promissa mihi. Jam enim facilem mihi fecisti justitiam, quae aliquando difficilis fuit; certe angusta via est laboranti, lata est amanti eadem quae angusta est, lata fit. Vel potest dici ex persona Christi: Ego autem in Domino
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ habeo. ut sufficiat crucifigendis carnib .i. ut uelim ⁊ ualeam patibulũ crucis tueimita¬
ri. carnespnomine tuo marty rii claius configendeᷤ tradendo. Ułpotiꝰita. timore tuo casto qͥ

Expanded text:
quem habeo, ut sufficiat crucifigendis carnibus, id est ut velim et valeam patibulum crucis tuae imitaquem habeo, ut sufficiat crucifigendis carnibus, id est ut velim et valeam patibulum crucis tuae imitari, carnes pro tuo nomine martyrii clavis configendas tradendo. Vel ita potius, timore tuo, casto, qui
Abbreviated transcription (Latin):
lesatiffacere. Sufficientem discedñdi causam apposuit cogitationem. sogitatione enĩ acce-¬
ditur addm̃uł discediturab eo. aquo om̃ia bona ut mala ꝓcedunt. & ideospreuisti: qura
reuaricantes sunt quales ego reputami uł estimauius ddeputaui om̃s pecc̃ores terre qr
⁊ si preuaricationon est ubinonest lex. et non om̃shũt legem scriptam .s. pmoisemdatam:
ait pecc̃oresterre. quia sunt ⁊ pecc̃ores celi. sicut illequiait. Peccam incelum ⁊ coramte.⁊ quic̃
minuit grãm quam accepit ddecelo quã sp̃c sc̃s infudit. Peccat etgom celũ quiceluncola ce¬
lũrelinquit peccõr terre. qui terrenis inuoluttur delictis. sequit᷑. iõ dilexi testimoniatu¬
tores: iõ dilexitt. que sunt in legetua degrãtua. ut nonsit in me iusticiamea. ẜtua. Lex eñ
timore. timui enim aiuidicustius. ⁊ est sensus itammple me timore. ⁊ ꝑficemichi hunc timorem

Expanded text:
le satisfacere. Sufficientem causam discedendi apposuit cogitationem. Cogitatione enim acceditur ad Deum, vel disceditur ab eo, a quo omnia bona vel mala procedunt. Et ideo sprevisti, quiaevaricantes sunt, Aug. quales ego reputavi, vel existimavi, vel deputavi, omnes peccatores terrae; quia et si praevaricatio non est ubi non est lex, et non omnes habent legem scriptam per Moysen, scilicait, Peccatores terrae, quia sunt et peccatores coeli, sicut ille qui ait: Peccavi in coelum et coram te , et quicunque minuit gratiam quam accepit de coelo, quam Spiritus sanctus infudit. Peccat ergo in coelum, qui coeli incola coelum relinquit. Peccator est terrae, qui terrenis involvitur delictis. Ideo dilexi. Quasi dictestimonia, quae sunt in lege, tua, id est de gratia tua, ut non sit in me justitia mea, sed tua. Lex enim timore: Timui enim a judiciis tuis. Ita imple me timore, et perfice mihi hunc timorem
Abbreviated transcription (Latin):
tabormandata dĩ mei. ubi enĩẽ malignitas. ñ ẽ mandatoꝵ celestiũcustodia. In maliuolã
ta ꝙait.scrutabor mandata. ñait faciam. quiamaliad facienda mandata ex̃ent s adscru¬
tandis aduocant modo ꝓsequendo. mlitigando. modohonorando nos. ut temꝑa q̃ legidi
debemꝰ: terreniseoꝵ negocus nuandisipendam̃. mͦp̃m̃do infirmos ut adnos necẽe sit refu
muscas irruentes ab oculis abig̾. quib fUgatis ab adiuitore suo seprecatur sustipidi¬
estu: hic dicit suscipe. ac si dicat. Tuqui susceptor es: magisacmacs suscipe. ⁊ hoc scdm eloqͥ
expectatione tua: ñint̾mictas meditaruustificõnes meas sentiensistã meditõnem płmq ĩpe¬
ẽ. neqñpnegligentiã ꝑdamꝰ. aduuia dico ⁊ salu̾ero. ⁊ accepta salute: meditabor. hoc dicit

Expanded text:
tabor mandata Dei mei. Ubi enim est malignitas, non est mandatorum coelestium custodia. In malevolam ta quod ait, scrutabor mandata, et non ait, faciam, quia mali ad facienda mandata nos exercent; sed a scrutandis avocant, modo persequendo, modo litigando, vel honorando nos, ut tempora quae legi Dei debemus terrenis eorum negotiis juvandis impendamus; modo premendo infirmos, ut ad nos refugere necesse muscas irruentes ab oculis abigit: quibus fugatis, ab adjutore suo precatur suscipi, dies tu: hic dicit, suscipe, ac si dicat: Tu qui susceptor es, magis ac magis suscipe, et hoc secunduexspectatione tua, non intermittas meditari justificationes meas, sentiens istam meditationem plerumque impenequando per negligentiam perdamus. Adjuva dico, et salvus ero, et accepta salute, meditabor. Hoc ideo dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
erunt deregno .i. terraꝓmissionis que dicttur regnum non quodtuncẽẽt. s quod
futurum ibi ẽẽt regnum isrł transierunt dico: ad ppłm alt̾m: ⁊ quomͦdurare potu¬
ut regemgesare abumnelech: nenoceret isa ac derebecca. ⁊ regem egiptipharaonem.
ne noceret abrahamdesarra corripuit dicens. N olite tangere xp̃osmeos. l u̾ba¬
licet in historianonsint. tñuł latent̃ dixit eads̃ in cordib hominum ut ꝑangłm.
Quocͥ autem dicit xp̃os: nullummoueat. quia iamtunc xꝑianierant et silatent̃ Uñ
et nolite malignari in ꝓpħis meis hoc aꝑtedeabraham constat quod ppħra fuerit Sic et deali¬

Expanded text:
erunt de regno, id est terra promissionis quae dicitur regnum, non quod tunc esset, sed quod futurum esset: ibi regnum Israel. Transierunt dico, ad populum alterum. Et quomodo put regem Gerarae Abimelech, ne noceret Isaac de Rebecca ; et regem Aegypti Pharaonem, ne noceret Abraham de Sara . Corripuit dicens: VERS. licet in historia non sint, tamen vel latenter dixit ea Deus in cordibus hominum, vel per angelum. Quod autem dixit christos, nullum moveat, quia jam tunc Christiani erant, etsi latenter. Unde Et nolite malignari in prophetis meis.  Hoc aperte de Abraham constat, quod propheta fuit: sic et de ali
Abbreviated transcription (Latin):
egisset. ⁊ misit aaron quem elegit ip̃m. Sufficeret dicere quem elegit. s nichil querendũ:
in eoꝙ addit ip̃m s consuetudo diunelocutionis : a dexplanationem ⁊ Posuit ineis¬

Expanded text:
egisset. Et misit Aaron quem elegit ipsum. Sufficeret dicere quem elegit, sed nihil quaerendum est egisset. Et misit Aaron quem elegit ipsum. Sufficeret dicere quem elegit, sed nihil quaerendum est in eo quod addit ipsum, sed consuetudo divinae locutionis est ad 230 explanationem. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Ante enim: mascłi fecus filioꝵ isrł necabantur: ⁊ ip̃i infaciendis lat̾ib contebantur. s pꝰea ĩ
maru potenti ꝑsigna ⁊ portenta dñi. metuendi⁊ honorandi sunt fci. donectduri tegis ⁊¬
tentio uinceretur. ip̃mq cum ex̃cttu suo marerubium obrueret. Quomͦ autemħftc̾n: qr
ũtit coreoꝵ quod ds sit actormali. Non enimintelligendum uł credñdune. quod ds̃ cor
li eẽtt. ille demalo illor bñfeat. Non enm antequam odissent ipłm eius: bomerant s mͣ¬
ligni et impii. Taleseratit: qui facile incolissuis felicib inuident Dungͦ auxtc felicitatem
isrł: hocdei beneficio: illi acdinuidñduniconũsi sunt. quia iammalierant Nonitaq cor
illoꝵ malum faciendo. s ppłosuo bñfaciendo cor eoꝵ sponte malum conũtit dum suos
aliene. quo illoꝵ odio: ad exercitationem ppłisui. ⁊ adgłam nomiis sisus ẽ. sic̃ seqñtia
sen seruum suum. sisit su̾um: quiom̃ia ꝑsepot̾at. ut doceret quamodãtione ħom̃ra

Expanded text:
Ante enim masculi fetus filiorum Israel necabantur, et ipsi in faciendis lateribus conterebantur , sed postea in manu potenti per signa et portenta Domini metuendi et honorandi, facti sunt, donec duri regis contemptio vinceretur; ipsumque cum exercitu suo mare Rubrum obrueret. Quomodo autem hoc facttit cor eorum, quia Deus sit auctor mali. Non enim intelligendum est vel credendum quod Deus cor li essent, ille de malo illorum benefecit. Non enim antequam odissent populum ejus boni erant, sed maligni et impii tales erant, qui facile incolis suis felicibus inviderent. Dum ergo auxit felicitatem Israel, hoc Dei beneficio illi ad invidendum conversi sunt, quia jam mali erant. Non itaque cor illorum malum faciendo, sed populo suo benefaciendo. Cor eorum, sponte malum, convertit, dum suos , quo illorum odio ad exercitationem populi sui, et ad gloriam nominis sui usus est, sicut sequentia ssiod. Misit servum, qui omnia per se poterat, ut doceret, qua moderatione haec omnia
Abbreviated transcription (Latin):
dñm domussire. et puncipem om̃is possesfionis sue. U terudirẽt principes eius si¬
cutt semet ip̃m. ⁊ senes eius prudentiamdoceret. seq hoc legimus in hstoria. s er edñ¬
d̾umest tm̃uirum dicultorem: nondesolis corꝑalib curamgessisse. Et post io
sipl: intiauit isrł inegiptum. ⁊ iacobaccolafuit .i. aduena. non indigenã int̾ta¬
patchanaam dequo egiptii ttahuntt originem.  Et aurit ppłm suum . u .p. scce

Expanded text:
et. » Ut erudiret principes ejus sicut semetipsum, et senes ejus prudentiam doceret. Aug. Neque hoc legimus in historia, sed credendum tantum virum Dei cultorem non de solis corporalibus curam gessisse. VERS. 22.-- « Et intravit Israel in Aegyptum, et Jacob accola fuit in pater Canaan de quo Aegyptii traxerunt originem. PARS V. VERS.