comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
arissimis enis quib ego ex eo tempore quo
pͥmũ ex affrica nuntiꝰ uenit. supplicare
una cum fr̾ib tuis nondefisti. Quoꝵ qͣdẽ
⁊ initute. ⁊ pietate amor inte fingularis et
assiclua ⁊ ꝑpetua cura sallutas tue tm̃ profi¬
cit ut nicħ si qd̾ non ip̃m cesare mtͥbutu¬
rum existimẽ. s si caridius siꝗͣ uolumꝰ mag¬
nis occupationib eius a quo omnia petũ¬
tur aditus ad eum difficiliores fuerunt et
simul affricane cause. iratior diutiꝰ uellẽ.
uidet᷑ eos hr̃e sollicitos a quib seputat
diuturnorib ẽẽ molestuis conflictũ. s
hoc ip̃n intelliginꝰ eum cotidie remissiꝰ
et placatius ferre: Quare mͥ crede ⁊ me¬
moris mandame tͥ io affirmassete mistis
molestiis diutiꝰ non futurũ. ꝯm̃ quid sen¬
tirem exposui quid uellem tua causa re
potius declarabo ꝗͣ oratione. Et si tantũ¬
non posse qͣntũ in ea re . P. deqͣ ita sum me¬
ritus ut tu existimas posse debeam ne tu

Expanded text:
arissimis eius. quibus ego ex eo tempore, quo arissimis eius. quibus ego ex eo tempore, quo primum ex Africa nuntius venit, supplicare una cum fratribus tuis non destiti; quorum quidem et virtute et pietate et amor in te singularis et adsidua et perpetua cura salutis tuae tantum proficit, ut nihil sit, quod non ipsum Caesarem tributurum existimem. sed, si tardius fit quam volumus, magnis occupationibus eius, a quo omnia petuntur, aditus ad eum difficiliores fuerunt, et simul Africanae causae iratior diutius velle videtur eos habere sollicitos, a quibus se putat diuturnioribus esse molestiis conflictatum. sed hoc ipsum intellegimus eum cotidie remissius et placatius ferre. qua re mihi crede et memoriae manda me tibi id adfirmasse, te in istis molestiis diutius non futurum. quoniam quid sentirem exposui, quid velim tua causa re potius declarabo quam oratione. si tantum possem quantum in ea re p., de qua ita sum meritus ut tu existimas, posse debebam, ne tu
Abbreviated transcription (Latin):
mag̃ ẽẽt aptu ad illa temporaque iam effu¬
gisti mĩc uero tm̃ te para adhec uobiscũfe¬
renda quib ego si ꝗͣ medicinã inuenirẽ tͥ ꝙͣ
candẽ traterem. S est uirũ ꝑfugiũ doctͥna
ac littere quib semꝑ uisi sumꝰ que sccłis re
caue dubites qͥn omnia a salite ac reditutuo
ꝑfecta sunt.
aut ꝯsolanti aut uiuandi tui cã¬
causa scribere ad te aliquio pro nr̃a ami
ticia oportebat tam̃ adhuc io non facerĩ
quia neq lenire uidebar oratione neq le¬
uare poͦse dolorem tiũ. postea uero qͣ mag¬
nam spem h̾re cepifore ut te breui tempo¬
re incolumẽ haberemꝰ facere non potuiqͥn
tͥ ⁊ sententiã ⁊ uoluntatẽ declararẽ meam.
pͥmum igit᷑ scribam qd̾ intelligo ⁊ pspitio ñ
fore uice cesarem duriorẽ. Nam ⁊res eũ eo¬
tidie dies ⁊ opinio hominũ ⁊ ut mͥ uidet᷑
etiam sua natura mitiorẽ facit. Idq eum
de reliquis sentio dñ de te ⁊̃ audio ex famili¬

Expanded text:
magis esset apta ad illa tempora quae iam effumagis esset apta ad illa tempora quae iam effugisti; nunc vero tantum te para ad haec nobiscum ferenda, quibus ego si quam medicinam invenirem tibi quoque eandem traderem. sed est unum perfugium doctrina ac litterae, quibus semper usi sumus, quae secundis rebcave dubites quin omnia de salute ac reditu tuo perfecta sint. aut consolandi aut iuvandi tui causa scrnostra oportebat, tamen adhuc id non feceram, quia neque lenire uidebar oratione neque leuare posse dolorem tuum. Postea uero quam magnam spem habere coepi fore ut te breui tempore incolumem haberem, facere non potui quin tibi et uoluntatem declarem meam.primum igitur scribam, quod intellego et perspicio, non fore in te Caesarem duriorem; nam et res eum cotidie et dies et opinio hominum et ut mihi videtur, etiam sua natura mitiorem facit; idque cum de reliquis sentio tum de te etiam audio ex famili
Abbreviated transcription (Latin):
sa quiõ mͥ grauis ho ⁊ c̾tus non solũ ꝯfuma¬
bitrabant᷑ cum ad te ade̾ent ip̃e młto ingͣui¬
ea que eẽnt ceita ꝑscripsi. Sris me antea sic
solitũ eẽ scribere ad te magis ut consolarer
tenderem nͥ eam qͣm ab ip̃a re.p. cum hic
ardor restrnctꝰ ẽẽt sꝑari oportere censerẽ. Re¬
cordare tuas literas quib ⁊ magnũ ani
mũ semꝑ ostendisti. ⁊ ad omnes casus fe¬
rendos constantẽ ac paratũ. Qd̾ ego non
mirabar cũ recordarer te ⁊ a pͥmis temꝑib
etatis inre .p. eẽ uersatũ ⁊ tuos magist᷑¬
tus inip̃a discrimĩa incidisse salutis. fortu¬
narũq ꝯminiti ⁊ in hoc ipm bellũ ẽẽ ingͦs¬
sum non solum ut uictorbeatꝰ s ⁊̃ ut si ita
accidiss uictus ut sapiens esses. deiide cũ
stuliũ tuũ cum su̾ma inuiroꝵ fortium
fatis memoria ꝓpendis considerare debes
das te non simillimũ prebeas s hec oratio

Expanded text:
sa quidem mihi, gravis homo et certus, non solum confirmasa quidem mihi, gravis homo et certus, non solum confirmabitrabantur, quoniam a te abessent ipsae, multo in graviea, quae essent certa, perscribi. scis me antea sic solitum esse scribere ad te, magis ut consolarer tenderem nisi eam, quam ab ipsa re p., cum hic ardor restinctus esset, sperari oportere censerem. recordare tuas litteras, quibus et magnum animum mihi semper ostendisti et ad omnis casus ferendos constantem ac paratum. quod ego non mirabar, cum recordarer te et a primis temporibus. aetatis in re p. esse versatum et tuos magistratus in ipsa discrimina incidisse salutis fortunarumque communium et in hoc ipsum bellum esse ingressum, non solum ut victor beatus sed etiam ut, si ita accidisset, victus sapiens esses. deinde, cum studium tuum consumas in virorum fortium factis memoriae prodendis, considerare debes m, quos laudas, te non simillimum praebeas. sed haec oratio
Abbreviated transcription (Latin):
poꝵ ita eẽ molitũ. S nicħ est ame inserui¬
tum temporis causa. Ueteres mͥ necessitubi¬
nes cum hiis omnib int̾cetunt. quib cum
ego agere de te nondestiti. Principẽ tam̃ ha¬
bumꝰ pansam tui studiosissimũ mei cupi¬
dum quia ualeret apud illũ non minꝰ auc¬
toritate ꝗͣ gr̃. simber autẽ illius michi pla¬
ne satis fecit. Ualent tamen apt̾ cesarem
ñ tam abiciose rogationes ꝗͣ necessarie. qͣm
quia cimber habebat plus ualuit ꝗͣ proul¬
lo alio ualere potuss. Diploma statimnon
est datum qd̾ mirifica est improbitas inqui¬
bustã qui tulissent acerbi uenã tibi cda¬
qͣm illi appellant trbam belli ciuib. multaq
ita dicunt qͣsi non gaudeant id bellũ incidis¬
se. Quare iisum est occultius agenduĩ neq
ullo mͦ diuulgandũ dete iam ẽẽ ꝑfectum.
s id erit ꝑbreui nec dubito qͥn legente te
has licteras confecta iamres futura sit. pan¬

Expanded text:
porum ita esse molitum; sed nihil est a me inserviporum ita esse molitum; sed nihil est a me inservitum temporis causa. veteres mihi necessitudines cum his omnibus intercedunt, quibuscum ego agere de te non destiti; principem tamen habuimus Pansam, tui studiosissimum, mei cupidum, qui valeret apud illum non minus auctoritate quam gratia. Cimber autem Tillius mihi plane satis fecit. valent tamen apud Caesarem non tam ambitiosae rogationes quam necessariae; quam quia Cimber habebat, plus valuit quam pro ullo alio valere potuisset. diploma statim non est datum, quod mirifica est improbitas in quibusdam qui tulissent acerbius veniam tibi daquem illi appellant 'tubam belli civilis,' multaque ita dicunt quasi non gaudeant id bellum incidisse. qua re visum est occultius agendum neque ullo modo divulgandum de te iam esse perfectum; sed id erit perbrevi, nec dubito quin legente te has litteras confecta iam res futura sit. Pan
Abbreviated transcription (Latin):
ea facimus prudentissimo cuiq maxime ꝓ¬
bata esse uolumus. Te cupio iudere ꝗͣ pri¬
mum.
balbe uereq gratulor. Nec sum tam
stultꝰ ut te usura falsi gaudii frui uelim de¬
intde frangi repente atq ita catere ut nfła
res te ao equitatẽ animi possit postea extolłẽ.
Eg̃i tuam causam aꝑtius ꝗͣ mea tempora fere¬
bant. i uncebant᷑ .N. fortuna ip̃a debilitate
gr̃e nr̃e. Tu caritate ⁊ meo ꝑpetuo ergate
amore culto a te cdiligentissime omnia ꝑmis¬
sa confirmata c̾ta ⁊ rata sunt. que ad reditũ
⁊ ad salutẽ tuam ꝑtinent. uidi. cognoui.
inter fui. Et enĩ omnis cesaris familiaris
satis oportime habeo implicatos consuetudi¬
ne ⁊ beniuolentia sic ut ab illo discesserĩt
me habeaut ꝓtimũ. hoc pansa huciꝰ alb
oppiꝰ. matiꝰ. postumiꝰ plane ita faciunt ut
me unice diligant. Qd̾̃ simͥ ꝑ me efficiend̾
fuiss non me peniteret ⁊ pro ratione tem¬

Expanded text:
m facimus, ea prudentissimo cuique maxime pm facimus, ea prudentissimo cuique maxime probata esse volumus. te cupio videre quam primum. Balbe, vereque gratulor nec sum tam stultus ut te usura falsi gaudi frui velim, deinde frangi repente atque ita cadere ut nulla res te ad aequitatem animi possit postea extollere. egi tuam causam apertius quam mea tempora ferebant. vincebatur enim fortuna ipsa debilitatae gratiae nostrae tui cantate et meo perpetuo erga te amore culto a te diligentissime. omnia promissa confirmata certa et rata sunt, quae ad reditum et ad salutem tuam pertinent; vidi, cognovi, interfui. etenim omnis Caesaris familiaris satis opportune habeo implicatos consuetudine et benevolentia sic ut, cum ab illo discesserint, me habeant proximum. hoc Pansa, Hirtius, Balbus, Oppius, Matius, Postumius plane ita faciunt ut me unice diligant. quod si mihi per me efficiendum fuisset, non me paeniteret pro ratione tem
Abbreviated transcription (Latin):
bellam antea tantũ mododiligebã
obligatus ei nil eram. Nec enĩ acctoerat mͥ
opus eius. ⁊ ille mͥ debebat qd̃ non defue¬
ram eius ꝑicuł. Nunc tanto sum d̾ĩctus
eius benefitio qd̃ y antea in re ⁊ in hoc temꝑe
in salute tua cumulatissime mͥfatisfecit ut
nemini plus debeam. Qua in re tͥ gratulor ita
uehement᷑ ut te quoq mͥ gratulari ꝗͣ gr̃as ag̾e
malum. alt̾m omnino non desidero. alt̾m
uͦ facere poteris. Quod reliquũ est qm̃ tibi
uirtꝰ ⁊ dignitastua reditũ ad ruos aperint
est tue sapientie magnitud inisq animi qͥ
amisens obliuisci quid recuperaris cogitare
uiues cum tuis. uiues nobiscũ. plus adqui¬
sisti cdigĩtatis ꝗͣ amisisti rei familiaris. que
ip̃a tam ẽẽt iocunctior siulla resẽe publica. Uesto¬
rius nr̃ familiaris ad me scͥpfit te mͥ maximas
gras agere. hec precdicatio tua mͥ ualde gͣue
a q̃ re uti facile patior cum apd̾ alios tũ me
hercule aput sironẽ nr̃m amicũ. Que. ni¬

Expanded text:
bellam antea tantum modo diligebam, obligatus ei nihil eram nec enim acciderat mihi †opus esse, et ille mihi debebat, quod non defueram eius periculis; nunc tanto sum devinctus eius beneficio, quod et antea in re et hoc tempore in salute tua cumulatissime mihi satis fecit, ut nemini plus debeam. qua in re tibi gratulor ita vehementer ut te quoque mihi gratulari quam gratias agere malim; alterum omnino non desidero, alterum vere facere poteris. quod reliquum est, quoniam tibi virtus et dignitas tua reditum ad tuos aperuit, est tuae sapientiae magnitudinisque animi quid amiseris oblivisci, quid reciperaris cogitare. vives cum tuis, vives nobiscum; plus adquisisti dignitatis quam amisisti rei familiaris ; quae ipsa tum esset iucundior, si ulla res esset publica. Vestorius, noster familiaris, ad me scripsit te mihi maximas gratias agere. haec praedicatio tua mihi valde grata est caque te uti facile patior cum apud alios tum me hercule apud Sironem, nostrum amicum. quae eni
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ calupniator tunoris ⁊ cece suspitionis
tormento cum płima ad alieni sensꝰ
comiecturam non ad suũ iudicium
scribant᷑ ꝗͣ diffieile sit euabere siminus
exꝑtus es. qd̾ te ad omnna sũmũ atꝙ¬
ad excellens ingeniũ armauit nos sen¬
timus. S tam̃ ego filio chxeram librũ
tͥ legeret ⁊ offenet antea conditionẽ
daret fircciperes te correcturũ hoc est si totũ
horter uideas tempꝰ uenisse quo neecẽe sit
de nob constitui. Nich est mi cicerd qd̾ filiui
meum expectes auolescens est. Omnia excogi¬
tare uł studio. uł etate. uł metu non .pͭ.
t otum negotiũ tu sustineas oportet mͥ oĩs
spes est. tu pro tua pͣbentia quib reb gaude¬
at quib capiat᷑ cesar: tenes. a te omnia ꝓficis¬
cant᷑ et ꝑ te ad effectũ ꝑducant᷑ neccẽe est.
Aput ip̃m multũ ad eiis om̃is plurimũ po

Expanded text:
igitur calumnia timoris et caecae suspicionis igitur calumnia timoris et caecae suspicionis tormento, cum plurima ad alieni sensus coniecturam, non ad suum iudicium scribantur, quam difficile sit evadere, si minus expertus es, quod te ad omnia summum atque excellens ingenium armavit, nos sentimus. sed tamen ego filio dixeram, librum tibi legeret et auferret aut ea condicione daret, si reciperes te correcturum, hoc est si totum horter? vides tempus venisse, quo necesse sit de nobis constitui. nihil est, mi Cicero, quod filium meum exspectes. adulescens est; omnia excogitare vel studio vel aetate vel metu non potest. totum negotium tu sustineas oportet; in te mihi omnis spes est. tu pro tua prudentia, quibus rebus gaudeat, quibus capiatur Caesar, tenes; a te omnia proficiscantur et per te ad exitum perducantur necesse est; apud ipsum multum, apud eius omnis plurimum
Abbreviated transcription (Latin):
attingere scdm beneficiũ qd̃ partissime
facere s tam̃ ego quid̃ me sustinui.
młta minui. multa sustrili. cõpła ne po¬
sui quidẽ. Quemadmodũ igit᷑ scolarũ
gratlus si alios tollas alios incidas nonulłos
male herentis relinqͣs ruine ꝑiculũ stru¬
as. non ascenfũ paras. sic tot malis tum
iuctum. tũ fractũ studiũ scribentũ qͥd
dignum aurib aut probabile potest
afferre. cũ uero ad ip̃ius cesaris nomẽ
ueni toto corpore contremisco non pene
metu s illius iudicii. Totiam enĩ cesarẽ
non noui quẽ putas aĩo eẽ uͥ secum lo¬
quitur hoc ꝓbabit. hoc uerbũ suspicio¬
sum est. Qd̾ si hoc muto at uereor ne
peius sit. age uͦ laudo aliq̃m non offen¬
armati stilũ ꝑ sequit᷑ uicti. ⁊ nondũ resti¬
in oratore tuo caues tͥ ꝑ brutũ ⁊ adexcu¬
sationẽ sociũ queris. Ubi hoc omniũ
pat᷑nus facit. qͥd me ueterem tuũ nc̃
omniũ clientẽ sentire oportet. In hac

Expanded text:
attingere, secundum beneficium quam parcissime attingere, secundum beneficium quam parcissime facere. sed tamen ego quidem me sustinui; multa minui, multa sustuli, complura ne posui quidem. quem ad modum igitur, scalarum gradus si alios tollas, alios incidas, non nullos male haerentis relinquas, ruinae periculum struas, non ascensum pares, sic tot malis tum vinctum tum fractum studium scribendi quid dignum auribus aut probabile potest adferre? Cum vero ad ipsius Caesaris nomen veni, toto corpore contremesco non poenae metu, sed illius iudici. totum enim Caesarem non novi. quem putas animum esse, ubi secum loquitur? 'hoc probabit, hoc verbum suspiciosum est. quid, si hoc muto? at vereor ne peius sit. age vero, laudo aliquem; non offenarmati stilum persequitur; victi et nondum restiorem, qui in Oratore tuo caves tibi per Brutum et ad excusationem socium quaeris. Ubi hoc omnium patronus facit, quid me, veterem tuum, nunc omnium clientem, sentire oportet? in hac
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo qͥ non ⁊̃ cum de ahare immolaret
tamen eo quid̃ ip̃o tempore ut ꝙͣprimũ
cesar suꝑaret᷑ optaret. hoc sinon cogitat
omnib reb felix est. Si scit ⁊ ꝑsuasus est
quid irascitur ei quiad scripsit ꝯtͣ suam
uoluntatẽ cũ ignorit omnib qui młta d̾oe
uenerati sint contra eius salntẽ. s ut eod̾
reuertar causa hec fuit timoris. Scripsi
dete parte mediꝰ fidiꝰ⁊ timide. Non teuo-¬
cans me ip̃e s pene fugiens. Genus autẽ hꝰ
scͥpture non modo liberum s mutatũ ato
elatum ẽẽ debere quis ignorat. solutũ ens¬
tunat᷑ esse alt̾i maledicere. Tam̃ cauendũ
est ne in petulantiã incidas impeditũ.
se ip̃m laudare ne uitrũ arogantie subse¬
quat᷑. Solu̾mꝰ liberũ alterum laudare.
De quo qͥcquid detrahas neccõe est. aut fir-¬
mitati arit inuidie assignet᷑. At nescio an
tͥ gratuis oportunsq accet̾it. Namqũ pre¬
clare facere non poteram pͥmum erat ñ

Expanded text:
nemo, quin, etiam cum de alia re immolaret, nemo, quin, etiam cum de alia re immolaret, tamen eo quidem ipso tempore, ut quam primum Caesar superaretur, optarit. hoc si non cogitat, omnibus rebus felix est; si scit et persuasus est, quid irascitur ei qui aliquid scripsit contra suam voluntatem, cum ignorit omnibus qui multa deos venerati sint contra eius salutem? sed ut eodem revertar, causa haec fuit timoris: scripsi de te parce medius fidius et timide non revocans me ipse sed paene refugiens. genus autem hoc scripturae non modo liberum sed incitatum atque elatum esse debere quis ignorat? solutum existimatur esse alteri male dicere tamen cavendum est ne in petulantiam incidas, impeditum se ipsum laudare, ne vitium adrogantiae subsequatur, solum vero liberum alterum laudare, de quo quicquid detrahas, necesse est aut infirmitati aut invidiae adsignetur. ac nescio an tibi gratius opportuniusque acciderit; nam quod praeclare facere non poteram, primum erat non
Abbreviated transcription (Latin):
spicio udebimꝰ. Int̾ea tͥ absenti ⁊ huic qui
atest magni animi ⁊ corporis tui constantissi¬
mo atq optimo filio tuo studium. offitiũ.
oꝑam. laborem meũ iampͥrem ⁊ pollicitus
sum ⁊ detuli. Nunc hoc amplius qd̃ me a¬
micissime cotidie magis cesar amplectitur.
familiares quidẽ eius sicuti neminẽ aput
quẽ quicqͥd ualebo uł auctoritate uł gr̃ã¬
conciliabo tͥ. tucura ut conformitudine
te animi tũ etiã sepe optima sustentes.
celerit̾ liber est redditꝰ ignosce timo¬
ri nr̃o ⁊ miserere temporis. filis ut audio
ꝑtimuit neq inuiria siliber exifs qm̃ ñ
tam int̾est quo animoscribatur ꝗͣ quo acci¬
piatur. ne ea res inepte mͥ noceret cum pre¬
sum facto. Nam
Nam scripture littã
tollat᷑ stulticiam fama multet meris enor
exilio corrigit᷑. suiꝰ sũmacͥminis ẽ qd̾ arma¬
tus aduersario malechxi. Nemo nr̃m ost uͭ
opinor quinonuota uictorie sue fecerit.

Expanded text:
erspicio, videbimus. interea tibi absenti et huic, qui erspicio, videbimus. interea tibi absenti et huic, qui adest, imagini animi et corporis tui, constantissimo atque optimo filio tuo, studium, officium, operam, laborem meum iam pridem et pollicitus sum et detuli, nunc hoc amplius, quod me amicissime cotidie magis Caesar amplectitur, familiares quidem eius sicuti neminem. apud quem quicquid valebo vel auctoritate vel gratia, valebo tibi. tu cura ut cum firmitudine te animi tum etiam spe optima sustentes. celeriter liber est redditus, ignosce timori nostro et miserere temporis. filius, ut audio, pertimuit, neque iniuria, si liber exisset quoniam non tam interest quo animo scribatur quam quo accipiatur, ne ea res inepte mihi noceret, cum praesum fato. nam cum mendum scripturae litura tollatur, stultitia fama multetur, meus error exsilio corrigitur, cuius summa criminis est quod armatus adversario male dixi. nemo nostrum est, ut opinor, quin vota victoriae suae fecerit,
Abbreviated transcription (Latin):
iurũ sustentarẽ. Te siexplorata uictoria
arma sũpsisse pro re.p. ita enĩ tum prita¬
bas non nimis eẽ laudandũ sin ꝓpter inc̾cos
exitus euentꝰq belloꝵ posse accidere ut
uunceremur. putasses non debere te ad sct̾am
fortunã bñ paratũ fuisse aduersam fer¬
re nullo mͦ posse. disputarem ⁊̃ qͣnto solatio
tibi conscientia tui facti qͣnte delectatiõi
in rebus aduersis littere ẽẽ deberent ꝯme¬
moraremnon solum uecerũ s horum etiã
recentiũ uł ducum uł comitũ tuoꝵ gͣnis¬
simos casus ⁊ ext̾nos multos claros uiros
nominarẽ. Leuat enĩ dolorem ꝯmunis
qͣsi legis ⁊ humane ꝯditionis recordatio. Ex¬
ponerem ⁊̃ quẽadmodũ hic ⁊ qͣnta inturba
qͣntaq in confusione rerum omniũ uiuere¬
mus necẽe est enĩ minore desiderio ꝑdita re.p.
carere ꝗͣ bona s hoc genere nichil est opris.
Incolumem te cito ut spero uł potius ut ꝑ¬

Expanded text:
virum sustentarem, te, si explorata victoria virum sustentarem, te, si explorata victoria arma sumpsisses pro re p. ita enim tum putabas, non nimis esse laudandum, sin propter incertos exitus eventusque bellorum posse accidere ut vinceremur putasses, non debere te ad secundam fortunam bene paratum fuisse, adversam ferre nullo modo posse. disputarem etiam quanto solacio tibi conscientia tui facti, quantae delectationi in rebus adversis litterae esse deberent; commemorarem non solum veterum, sed horum etiam recentium vel ducum vel comitum tuorum gravissimos casus etiam externos multos claros viros nominarem; levat enim dolorem communis quasi legis et humanae condicionis recordatio; exponerem etiam quem ad modum hic et quanta in turba quantaque in confusione rerum omnium viveremus; necesse est enim minore desiderio perdita re p. carere quam bona. sed hoc genere nihil opus est. incolumem te cito, ut spero, vel potius ut p
Abbreviated transcription (Latin):
tus potiꝰ ꝗͣ paratus susceperat qui nos malos
citis dicere aut homines imꝓbos audeat. In qͦ
admirari soleo granitatẽ ⁊ iusticiam ⁊ sapien¬
tiam cesaris. Numꝗͣ nisi honorificentissime
pompeium appellat. at in eius ꝑ᷑ multa fecit
asꝑius armoꝵ ista ⁊ uictorie sunt facta non
cesaris. at nos quemadinos̾ est complexꝰ cas¬
sum sibi ligauit brutũ gallie prefecit sulpi¬
cium grecie marcellũ cui maxime censebat
cũ sũma illus dignitate restituit. Quo igit᷑
hec spectant rerum natura hoc ⁊ ciuili tem¬
poꝵ non pacietur nec manens nec muta rõ
feret. pͥmum ut non in causa pariearem fit
⁊ conditio ⁊ fortuna oĩum. deinde ut ineã
ciuitatẽ boni iuri. ⁊ boni ciues nlła igno¬
minia notari reuertant᷑. Inꝗͣ tot nefarioꝵ
scelerum condepnati reuerter̃. habes augu¬
riumneum qd̾̃ si quid addubitarẽ non po¬
tius uterer ꝗͣ illa ꝯsolatione qua facile fortẽ

Expanded text:
tus melius quam paratus susceperat, qui nos malos tus melius quam paratus susceperat, qui nos malos civis dicere aut homines improbos audeat. in quo admirari soleo gravitatem et iustitiam et sapientiam Caesaris. numquam nisi honorificentissime Pompeium appellat. at in eius persona multa fecit asperius. armorum ista et victoriae sunt facta, non Caesaris; at nos quem ad modum est complexus ! Cassium sibi legavit, Brutum Galliae praefecit, Sulpicium Graeciae, Marcellum, cui maxime suscensebat, cum summa illius dignitate restituit. quo igitur haec spectant? rerum hoc natura et civilium temporum non patietur, nec manens nec mutata ratio feret, primum ut non in causa pari eadem sit et condicio et fortuna omnium, deinde ut in eam civitatem boni viri et boni cives nulla ignominia notati non revertantur, in quam tot nefariorum scelerum condemnati reverterunt. habes augurium meum; quo, si quid addubitarem non potius uterer quam illa consolatione, qua facile fortem
Abbreviated transcription (Latin):
lium natura atq ratione. In cesare hec
qd̾ mirifice ingeniis excellentib qͣle est tuũ
delectatur. ꝓpt̾ea cedit multoꝵ iustis ⁊ offi¬
tio incensis non manib aut ambitiosis uo¬
luntatib in quo uehement̾ enin consenti¬
ens ⁊ ritra mouebit. Cur hec igitur adhuc pas¬
rum profecerunt quia non putat se fustmẽ
cansas posse młtoꝵ si tͥ cum iustiꝰ uidet᷑ nasci
posse concesserit. Que est igitur inqͥes spes ab
nato eodem fonte se hausturũ. intellexisti lauoes
suas ex equo. sit lerut̾ asꝑsus. postremo homo
ualde est acutus ⁊ multũ prouidens intelli¬
gite hominẽ in parte italie minime ꝯrempnẽ¬
da facile omniũ nobilissimũ ⁊ in ꝯmuni re. p.
fama ppłi romani parem non posse ꝓhiberi
re .p. diutiꝰ. Nollet hoc temporis potius esse
aliqͣndo benefitiũ ꝗͣ suũ. Iam dixi decesare
nunc dicam de tempoꝵ rerumq natua. N Ie¬
mo est tammimicꝰ ei cause ꝗͣ pompeiꝰ anima¬

Expanded text:
lium natura atque ratione. in Caesare haec lium natura atque ratione. in Caesare haec quod mirifice ingeniis excellentibus, quale est tuum, delectatur. praeterea cedit multorum iustis et officio incensis, non inanibus aut ambitiosis voluntatibus; in quo vehementer eum consentiens Etruria movebit. 'cur haec igitur adhuc parum profecerunt?' quia non putat se sustinere causas posse multorum, si tibi, cui iustius videtur irasci posse, concesserit. 'quae est igitur' inquies 'spes ab irato?' eodem fonte se hausturum intelleget laudes suas, e quo sit leviter aspersus. postremo homo valde est acutus et multum providens; intellegit te, hominem in parte Italiae minime contemnenda facile omnium nobilissimum et in communi re p. fama populi R. parem non posse prohiberi re publica diutius. nolet hoc temporis potius esse aliquando beneficium quam iam suum. dixi de Caesare; nunc dicam de temporum rerumque natura. nemo est tam inimicus ei causae, quam Pompeius anima
Abbreviated transcription (Latin):
bant. Susceptum bellum est qͥescente me de¬
pulfum ex italia manente inse quo atpotiui.
S ualuit apud me plus pudor meus ꝗͣ timoe
ueritꝰ sum dec̃e pompeii saluti cumille aliqͣn¬
do non defuisset mee. Itaq uł offitio uł fa¬
ma bonoꝵ uł pudore inctus ut in fabuł
amphioraus sic ego prudens ⁊ sciens ad
pestem ante oculos positam sum profectꝰ
Quo in bello nicħ aduersi accidit non predi¬
cente me. Qre qm̃ ut augures. ⁊ astrologi solẽt
ego quoq augur publicus ex meis suꝑiorib
predictis constitui apd̃ te anctoritatẽ augurii
et dominationis mee debebit hr̃e fidem nr̃a
predictio. Nongͥ exalitis in uolatu nece can¬
tu sinstro ocinis ut in nr̃a disciplina est. Nec
ex tͥpudiis solistiis ant sonituis tͥ auginde
s habeo alia signa que obseruem que ⁊ si
non sunt cerciora illis minus tamen ht̃it
uł obscuritatis uł erroris. Notant᷑ mͥ ad di
teram dico e cesare ip̃o alt̾am e tempoꝵ ciui¬

Expanded text:
bant. susceptum bellum est quiescente me, debant. susceptum bellum est quiescente me, depulsum ex Italia manente me, quoad potui; sed valuit apud me plus pudor meus quam timor; veritus sum deesse Pompei saluti, cum ille aliquando non defuisset meae. itaque vel officio vel fama bonorum vel pudore victus, ut in fabulis Amphiaraus, sic ego 'prudens et sciens ad pestem ante oculos positam' sum profectus. quo in bello nihil adversi accidit non praedicente me. qua re, quoniam, ut augures et astrologi solent, ego quoque augur publicus ex meis superioribus praedictis constitui apud te auctoritatem auguri et divinationis meae, debebit habere fidem nostra praedictio. non igitur ex alitis involatu nec e cantu sinistro oscinis, ut in nostra disciplina est, nec ex tripudiis solistimis aut soniviis tibi auguror, sed habeo alia signa, quae ob servem; quae etsi non sunt certiora illis, minus tamen habent vel obscuritatis vel erroris. notantur autem miteram duco e Caesare ipso, alteram e temporum civi
Abbreviated transcription (Latin):
mus. sii qͥdem diuinatiom hoc plus cõfioi¬
mꝰ qd̾ ea nos nicħ in hiis tam obscuris teb
S tam̃ płimis testes me ⁊ micio non coniũ¬
geret se cũ cesaie moniusse pompenĩ et postea
ne se uigeres soniumetione frangi senatus
opes disuinctiõe ciuile bellum excitari nibe¬
bam. atq utebar familiarissime ce sare pompei¬
um faciebam plurimi. s erat meum confili¬
time merttũ existimare ea me suafisse põ¬
peio guib ille si pariuss ẽet hic quid̾ in in
toga⁊ pͥnceps s tantas opes qͣntas nunc ht
non haberet. s undum in hispaniam cen¬
sui. qd̃ si fecisset ciuile belluri nullũ omnino
fuiss. Rationẽ hr̃i absentis non tamen puig¬
uistissimo bello anteferrẽ nicta est. auctori¬
tas mea non tam a pompeio nam si is
mouebat᷑ qm ab hiis qui duce pompeio
freti ꝑ oportunã ⁊ reb domesticis ⁊ cupi¬
ditatib suis illius belli uictoriã fore puta¬

Expanded text:
mus; cui quidem divinationi hoc plus confidimus; cui quidem divinationi hoc plus confidimus, quod ea nos nihil in his tam obscuris rebus sed tamen plurimi sunt testes me et initio, ne coniungeret se cum Caesare, monuisse Pompeium et postea, ne seiungeret. coniunctione frangi senatus opes, diiunctione civile bellum excitari videbam. atque utebar familiarissime Caesare, Pompeium faciebam plurimi, sed erat meum consilitime meritum existimare ea me suasisse Pompeio, quibus ille si paruisset, esset hic quidem clarus in toga et princeps, sed tantas opes, quantas nunc habet, non haberet. eundum in Hispaniam censui. quod si fecisset, civile bellum nullum omnino fuisset. rationem haberi absentis non tam pugiustissimo bello anteferrem? Victa est auctoritas mea non tam a Pompeio nam is movebatur quam ab iis, qui duce Pompeio freti peropportunam et rebus domesticis et cupiditatibus suis illius belli victoriam fore puta
Abbreviated transcription (Latin):
licceris animũ tuũ quem minime imbe¬
cilum ẽe ⁊ aicoio ⁊ spero ⁊ si non ad sapientis¬
sunũ ad amicissimi homĩs auctoritate con¬
firmandũ ⁊̃ atq ⁊̃ puto. Nec hiis quid̃ uerb¬
quib te ꝯsoler ut afflictũ ⁊ omni spe salu¬
tis eebatum s ut eum decus incotumitate
non plus dubitẽ ꝗͣ te memini dubitare de
mea. Nam cum me ex re .p. expulissent hii qͥ
illam cadere posse stante me ñ putarũt me¬
mini me ex młtis hospitib quid ame ex asia
in qͣ tueras uenerant autlire te re głoso et
celeri reditu meo ꝯfirmare sice ratio que¬
dam mira tusce discipline ꝗͣ apatre nobilis¬
simo acq optimo uiro acceꝑas non fefellit.
ne nos quid̾ nr̃a cliuinatio fallet. Namcu̾
sapientissimoꝵ uiroꝵ monimentis atq pre¬
ceptis plurimoq ut tuscis doctͥne studio tñ
magno ⁊ usu tractande rei publice mas¬
naq nr̃oꝵ tempoꝵ uarietate consecur fu¬

Expanded text:
litteris animum tuum, quem minime imbelitteris animum tuum, quem minime imbecillum esse et audio et spero, etsi non sapientissimi, at amicissimi hominis auctoritate confirmanduquibus te consoler ut adflictum et iam omni spe salutis orbatum, sed ut eum, de cuius incolumitate non plus dubitem quam te memini dubitare de mea. nam, cum me ex re p. expulissent ii qui illam cadere posse stante me non putarunt, memini me ex multis hospitibus, qui ad me ex Asia, in qua tu eras, venerant, audire te de glorioso et celeri reditu meo confirmare. si te ratio quaedam mira Tuscae disciplinae, quam a patre, nobilissimo atque optimo viro, acceperas, non fefellit, ne nos quidem nostra divinatio fallet, quam cum sapientissimorum virorum monumentis atque praeceptis plurimoque, ut tu scis, doctrinae studio tum magno etiam usu tractandae rei p. magnaque nostrorum temporum varietate consecuti su
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ eximiũ ingeniũ sũmamq uirtutẽ. sui
me hercule. hic cuiꝰ in potestate sumꝰ mul¬
tum tͥbutt. Itaq nec punctũ quid̃ tempis
in ista fortuna fuisses nisi eo ip̃o bono tuo
qd̾ telectatur se uiolatũ putass qõ ip̃m le¬
nitur cotitie significat᷑q nob̃ ab hiis quisi¬
mul cum eo uraunt. hanc ip̃am opinionẽ
ingenii apud illum płimũ ꝓfutiuam. ꝯͣiꝑ¬
pͥmũ fac anuno forti atq magnosis. Ita. tl
natus ita educatus itadoctus es ita⁊̃ cognitꝰ
ut tͥ id faciendũ sit. deinde spem qͦ habeas
firmissimã ꝑpeas causas qͣs scripsi. ame nͦ
tͥ omina liberisq tus paratissima ẽe confi¬
das uelim. Io .ii. ⁊ uecustas nr̃i amoris et mea
consuet udo in meos ⁊ tua młta gͥ me osfitcia
postulant.¬
cotidie meluis expectans gratulationẽ ꝗͣ confir¬
mationẽ animi cui ꝯplecti literis maliussẽ
nue ut sꝑo breui gratulabim᷑. Ita in aliud
tempus in argentũ epłe differo. hiis autẽ

Expanded text:
 virtutem, cui mehercules hic, cuius in potestate sumus, multum tribuit. itaque ne punctum quidem temporis in ista fortuna fuisses, nisi eo ipso bono tuo, quo delectatur, se violatum putasset; quod ipsum lenitur cotidie significaturque nobis ab iis, qui simul cum eo vivunt, tibi hanc ipsam opinionem ingeni apud illum pmum fac animo forti atque magno sis ita enim natus, ita educatus, ita doctus es, ita etiam cognitus, ut tibi id faciendum sit, deinde spem quoque habeas firmissimam propter eas causas, quas scripsi. A me vero tibi omnia liberisque tuis paratissima esse confidas velim; id enim et vetustas nostri amoris et mea consuetudo in meos et tua multa erga me officia postulancotidie melius exspectans gratulationem quam confirmationem animi tui complecti litteris maluissem. nunc, ut spero, brevi gratulabimur; itaque in aliud tempus id argumentum epistulae differo. his autem
Abbreviated transcription (Latin):
iam actum putabam non quo s qd̾̃ disficił
erat comectura. Nam cũ omnis belli mars
ꝯmunis. Et cuinsemꝑ incerti exitus pre¬
lioꝵ funt. tum hoc temꝑs ita magne ti¬
trimq copie ita parate ad depugnandũ
eẽ dicunt᷑ ut ut̾ cũq uicerit nonsit mirũ
futurũ. Illa indies singulos magis magisq
rias non mulcũ int̾ futurũ. Alteros ꝓpe mo¬
dum iam sumꝰ exꝑti. de alt̾o nemo est qͥnco¬
gitet cum sit metuendus iratus uictor ar¬
matus hoc loco siuideo augere dolorẽ tuũ
quem ꝯsolando leuare debeam. fateor me
ꝯmuniũ maloꝵ ꝯsolationẽ nullam inue¬
uire precer illam que tamẽ sipossiseam sus¬
cipere maxina est qͣq ego cotidie magis u¬
tor conscientiã recte uoluntatis maximam
consolationẽ ẽẽ rerũ in ꝯmodarũ nec ẽẽ ullũ
magnũ malũ preter culpam. Aqua qm̃¬

Expanded text:
iam actum putabam, †non quo, sed quod difficilis iam actum putabam, †non quo, sed quod difficilis erat coniectura. nam cum omnis belli Mars communis et cum semper incerti exitus proeliorum sunt, tum hoc tempore ita magnae utrimque copiae, ita paratae ad depugnandum esse dicuntur, ut, utercumque vicerit, non sit mirum futurum. illa in dies singulos magis magisquerias non multum interfuturum. alteros prope modum iam sumus experti, de altero nemo est quin cogitet quam sit metuendus iratus victor armatus. hoc loco si videor augere dolorem tuum, quem consolando levare debeam, fateor me communium malorum consolationem nullam invenire praeter illam, quae tamen, si possis eam suscipere, maxima est, quaque ego cotidie magis utor, conscientiam rectae voluntatis maximam consolationem esse rerum incommodarum nec esse ullum magnum malum praeter culpam. A qua q
Abbreviated transcription (Latin):
ut maluideatur futurũ. sud uł ante
acesoerit qt̃ uł maximũ ad timorẽ ꝓponit᷑.
rimũ est. Mori autẽ nemo sapiens mi¬
seruim dixit ne beato quid̾ s meaes urbe
in qua hec uł plua ⁊ ornatiora parieces
ip̃i loqui posse iudeant᷑. Ego tͥ hoc consir¬
mo ⁊ sileuis est consolatio ex miseriis ni
chilote nuĩc maiore indiscͥmine eẽ quẽqͥ¬
ius auctoꝵ qui discesserĩt. Alc̾i dumnicãt.
Aiti uictorẽ timent. s hec consolatio leuis
est. illa grauior. qua uite spero ego certe
utor. Nec enĩ duro angar ulla re cam¬
omini uacem culpa ⁊ si nonero sensu om¬
qd̃ ad te scriberem nicħ erat et tam̃
si quid eẽt sciebam te atius certiorẽ fieriso.¬
lere. de futuris autẽ reb et si semꝑ diffici¬
le est dicere tam̃ int̾dũ comectura possis ꝓpiꝰ
accedere cum res est huiꝰ modi cuiꝰ exitus ꝓui¬
deri possit. Nunc tantũ uidennir intelligere
non diutur nũ bellum⁊ suo ip̃m non nullis
uidet᷑ secus. Equidẽ cumhec scribebã aliqͥo

Expanded text:
 ante acciderit, quod vel maximum ad timorem proponitur. rimum est; mori autem nemo sapiens miserum duxit ne beato quidem. sed in ea es urbe, in qua haec vel plura et ornatiora parietes ipsi loqui posse videantur. ego tibi hoc confirmo, etsi levis est consolatio ex miseriis aliorum, nihilo te nunc maiore in discrimine esse qut eorum, qui discesserint; alteri dimicant, alteri victorem timent. sed haec consolatio levis est; illa gravior, qua te uti spero, ego certe utor; nec enim, dum ero, angar ulla re, cumomni vacem culpa, et, si non ero, sensu omquod ad te scriberem nihil erat, et tamen, si quid esset, sciebam te a tuis certiorem fieri solere; de futuris autem rebus etsi semper difficile est dicere, tamen interdum coniectura possis propius accedere, cum est res eius modi cuius exitus provideri possit. nunc tantum videmur intellegere, non diuturnum bellum; etsi id ipsum non nullis videmur secus. equidem, cum haec scribebam, aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
remsotium studioꝵ meoꝵ acticum nr̃m. suius
quem ꝓprium te eẽ scrib̾ mancipio ⁊ nexo meo
as plurib aciliꝰ qui ingrecia cum legionib missꝰ
est marimo meo benefitio est. Bis enĩ est a me iu¬
ditio capitisreb salius defensus. ⁊ est homo non
ingratus meq uehement̾ obseruat. Ad eũ de te
diligentissime scͥpsi eamq epłam cum hac epła
coniunxi. ꝗͣ ille quo mͦ acceꝑit ⁊ quid tͥ pollicitꝰ
sit uelim ad me scribas.

Expanded text:
rem socium studiorum meorum Atticum nostrum. cuius rem socium studiorum meorum Atticum nostrum. cuius quoniam proprium te esse scribis mancipio et nexo, meum as pluribus. Acilius, qui in Graeciam cum legionibus missus est, maximo meo beneficiost bis enim est a me iudicio capitis rebus salvis defensus et est homo non ingratus meque vehementer observat. ad eum de te diligentissime scripsi eamque epistulam cum hac epistula coniunxi. quam ille quo modo acceperit et quid tibi pollicitus sit velim ad me scribas.
Abbreviated transcription (Latin):
qui hus rebus intersim nec tu uideris mul¬
to ante ꝓuidisse quid impenderet tum cũ
hunc ꝓfugisti ꝗͣꝗͣ hec etiam autitu acerba
sunt tamen audire tollerabilius est ꝗͣ uidere.
In campo certe non fiusti cumhora scd̾a co-¬
mitis questoris institutis sellaq maximi
quẽ illi confulem ẽẽ dicebant posita ẽẽt. Quo
mortuo mintrato sella fublata est. Ille autẽ
qus is tributis eẽ auspiratiss centuria¬
ta haduit consulẽ hora septima renuntiauit.
qui usq ad R. iañ. eẽt que erant future ma¬
ne postrioie. Ita camino ꝯsule scito nemenẽ
pͣndisse. Nichil tamen eo consule malifactũ :
fuit enĩ minfica ugilantia qui suo coto con¬
sulatu sõpnũ non uiderit. ħ tibi ridicula
uidentur. non .ii. ades. Que si uideres lacrimas
non teneres. Qui si certa scribam sunt enĩ in¬
numerabilia generis eiusdem ego non ferrem
uisi me in pħie portam contulissem ⁊ insi habe¬

Expanded text:
qui his rebus intersim. ne tu videris mulqui his rebus intersim. ne tu videris multo ante providisse quid impenderet, tum cum hinc profugisti. quamquam haec etiam auditu acerba sunt, tamen audire tolerabilius est quam videre. in campo certe non fuisti, cum hora secunda comitiis quaestoriis institutis sella Q. Maximi, quem illi consulem esse dicebant, posita esset; quo mortuo nuntiato sella sublata est. ille autem, qui comitiis tributis esset auspicatus, centuriata habuit, consulem hora septima renuntiavit, qui usque ad K. Ian. esset quae erant futurae mane postridie. ita Caninio consule scito neminem prandisse. nihil tamen eo consule mali factum est; fuit enim mirifica vigilantia, qui suo toto consulatu somnum non viderit. haec tibi ridicula videntur; non enim ades. quae si videres, lacrimas non teneres. quid, si cetera scribam? sunt enim innumerabilia generis eiusdem; quae quidem ego non ferrem, nisi me in philosophiae portum contulissem et nisi habe
Abbreviated transcription (Latin):
lam uideo. Quare ad pͥma sapient̾ hec reliqͥsti
si consilio felicit̾ si cafu.¬
er̃go fructus est tuus mancipit̃ illus. qd̾ qͥdẽ
sunt̾ senes ꝯparationał uenale ꝑscripserit.
Egerit non multum. at illa nr̃a predicõ qͣnti
est nos qd̾ simus qd̾ habeamus qd̃ homines ex¬
istimemur id omne abste hr̃e. Quare cicero
mi ꝑseuera. Const̃ nos conseruare et sulpicii
successori nos de nuliore nota ꝯmota quo fa¬
cilius tius preceptis obtemꝑare possimus teoꝑ¬
tare que tuto possimꝰ s amice magne. noli
hanc epłam attico ostendere sine eumerrare
⁊ putare me uirum bonũ ẽẽ nec solere duos
parieces de eadem fidelia dealbari. Ergo patro¬
ne mi bene uale tironemq meũ saluta nr̃is
te nec hortor nec rogo ut domũ redeas
quin huc ip̃e euolare cupio ⁊ aliquo ꝑuenire
ubi nec pelopidarum nomen nec facta audi¬
am. Incredibile est ꝗͣ turpit̾ mͥ facere uidear

Expanded text:
lam video. qua re ad prima redeo: sapienter haec reliquisti, lam video. qua re ad prima redeo: sapienter haec reliquisti, si consilio, feliciter. si casu.ergo fructus est tuus, mancipium illius; quod quidem si inter senes comptionalis venale proscripserit, egerit non multum. at illa nostra praedicatio quanti est, nos, quod simus, quod habeamus, quod homines existimemur, id omne abs te habere! qua re, Cicero mi, persevera constanter nos conservare et Sulpici successori nos de meliore nota commenda, quo facilius tuis praeceptis obtemperare possimus tetareque tuto possimus. sed, amice magne, noli hanc epistulam Attico ostendere. Sine eum errare  me virum bonum esse nec solere duo parietes de eadem fidelia dealbare. ergo, patrone mi, bene vale Tironemque meum saluta nostris te nec hortor nec rogo ut domum redeas; quin hinc ipse evolare cupio et aliquo pervenire, 'ubi nec Pelopidarum nomen nec facta audiam.' incredibile est quam turpiter mihi facere videar,
Abbreviated transcription (Latin):
pedibus es consecutus ut ibi ẽes ubi nec pe¬
lopedarũ nosti cetera nos ioem ꝓpe modũ
consequimꝰ alia ratione. Cum .N nos sabutati¬
oni
oni amicoꝵ que fit hoc ectam fre¬
quentuis ꝗͣ solebat qd̃ qͣsi auem alabam ui¬
dentur bñ sentientẽ ciuẽ iuiuere abdome in
bibliotetam. Itaq oꝑa officio tanta qͣnta for¬
tasse ut senties. Intellexi enĩ ex tuo sermo.¬
ne quodã cum mneam mesticiam et despe-¬
rationẽ accusares domi tue dicere te ex meis
libris animũ meũ desiderare. s me hercule
consolatur que plurimũ debet ualere set
etiam dies q̃ stultis qͦ mederi solet tamen
doleo ita rem ꝯmunẽ ẽẽ dilapsam ut ne spẽ
quid̃ melius aliqͣndo fore relinqͣtur. Nec uͦ
nunc quid̾ culpa in eo est in cuiꝰ potestate¬
omnia sunt nisi forte ad ip̃n ẽe non debuit s
alia casu alia ⁊ in nr̃a culpa fic acctoerunt ut
de preteritis nonsit querendũ reliꝗͣ spem nul¬

Expanded text:
u cui licebat, pedibus es consecutus ut ibi esses, 'ubi nec Peu cui licebat, pedibus es consecutus ut ibi esses, 'ubi nec Pelopidarum' nosti cetera, nos idem prope modum consequimur alia ratione. Cum enim salutationi quae fit hoc etiam frequentius quam solebat, quod quasi avem albam videntur bene sentientem civem videre, abdo me in bibliothecam. itaque opera efficio tanta quanta fortasse tu senties; intellexi enim ex tuo sermone quodam, cum meam maestitiam et desperationem accusares domi tuae, discere te ex meis libris animum meum desiderare. sed me hercule consolatur, quae plurimum debet valere, sed etiam dies, quae stultis quoque mederi solet, tamen doleo ita rem communem esse dilapsam ut ne spes quidem melius aliquando fore relinquatur. nec vero nunc quidem culpa in eo est in cuius potestateomnia sunt nisi forte id ipsum esse non debuit, sed alia casu, alia etiam nostra culpa sic acciderunt ut de praeteritis non sit querendum. reliquam spem nul
Abbreviated transcription (Latin):
res parum fortiter responderim. hec tibi scrip¬
si ut isto ip̃o ingenere in quo aliquid posse uis
te nich ẽẽ cognosceres. Quod si humanitatẽ me¬
cum questus cẽs libent̾ tibi me et facile pur¬
gassem. Non enĩ ingrata mͥ sunt que fecisti s
que scripsisti molesta me autẽ ꝓpter quem
cet̾i liberi sunt tͥ liberũ non uisum demiror
Nam si falsa fuerunt que tu ut ad me ut ais
deculisti quid tibiego debeo sinera tues optimꝰ
testis quid mͥ .p.r. debeat.¬
mͥ desipere uitebare qd̾ cum istis potius
uiueres ꝗͣ nobiscũ erat .N. multũ domiciliu
huiꝰ urbis cum quid̾ hec urb̃ aptius huma¬
nitati et suauitati tue ꝗͣ tota pelopõnes ne dũ
patrem nunc contra ⁊ uidisse multum urderis
cum ꝓpe desperatis hiis rebus te ingretiam con¬
tulisti et hoc tempore non solum sapiens qd̃ hinc
absis s etiam beatus ꝗͣꝗͣ quisqui aliquio sapi¬
at nunc c̃ẽ beatus potest. s qd̾ tu

Expanded text:
res, parum fortiter responderim. haec tibi scripres, parum fortiter responderim. haec tibi scripsi, ut isto ipso in genere, in quo aliquid posse vis, te nihil esse cognosceres. quod si humaniter mecum questus esses, libenter tibi me et facile purgassem; non enim ingrata mihi sunt quae fecisti, sed quae scripsisti, molesta. me autem, propter quem ceteri liberi sunt, tibi liberum non visum demiror. nam si falsa fuerunt quae tu ad me, ut ais, 'detulisti,' quod tibi ego debeo? si vera tu es optimus testis quid mihi p. R. debeamihi desipere videbare, quod cum istis potius viveres quam nobiscum. erat enim multo domicilium huius urbis, cum quidem haec urbs, aptius humanitati et suavitati tuae quam tota Peloponnesus, nedum Patrae. nunc contra et vidisse mihi multum videris, cum prope desperatis his rebus te in Graeciam contulisti, et hoc tempore non solum sapiens, qui hinc absis, sed etiam beatus. quamquam quis, qui aliquid sapiat, nunc esse beatus potest? sed quod t
Abbreviated transcription (Latin):
lunt isti lauticer renataq lege excepta sunt
inhonorem adducere fungos uł uiles her¬
bas omnes ita conournt ut nich possit esse
suauuꝰ. In eas cum incidissem incena augu¬
rali aput lentulũ tanta me aitat ꝑa arri¬
puit ut eo die pͥmum uideat᷑ cepisse consist̾e.
Ita ego qui me offis ⁊ mult facile abstine¬
bani abeta ⁊ amalua deceptus sum post hac
gͥ ermiris cautiores. tu tam̃ cum audisses
ab anitio uridit enĩ nauseantẽ non modo
mittendi causam istam habuisti s etiam ui¬
sendi. Ego hic cogito ꝯmorari quo ad me
reficiam. Nam ⁊ uris et corpus amisi s si
morbum depulero facile ut spero illa re¬
uocabo.
me accusescum tͥ id facere non lice¬
at qd̃ si liceret tam̃ non debeaf. Ego enĩ te
in consulata obseruaram : ais fore ut cesar
petise. Utinam semꝑ ẽẽs tribumis intercesso¬
rem non quererem. Negas me autlere qd̾ sentiã
dicere quasi tibi cum impudenter me roga¬

Expanded text:
lunt isti lauti terra nata, quae lege excepta sunt, lunt isti lauti terra nata, quae lege excepta sunt, in honorem adducere, fungos, helvellas, herbas omnis ita condiunt ut nihil possit esse suavius. in eas cum incidissem in cena augurali apud Lentulum, tanta me dia/rroia adripuit ut hodie primum videatur coepisse consistere. ita ego, qui me ostreis et murenis facile abstinebam, a beta et a malva deceptus sum. posthac igitur erimus cautiores. tu tamen cum audisses ab Anicio vidit enim me nauseantem, non modo mittendi causam iustam habuisti sed etiam visendi. ego hic cogito commorari quoad me reficiam, nam et viris et corpus amisi; sed si morbum depulero, facile, ut spero, illa revocabo. ses, cum tibi id facere non liceat. quod si liceret, tamen non debebas. 'ego enim te in consulatu observaram,' et ais fore ut te Caesar petisse. utinam semper esses tribunus! intercessorem non quaereres. negas me audere quod sentiam dicere: quasi tibi, cum impudenter me roga
Abbreviated transcription (Latin):
quod aiuint a stilo is enĩ ẽ dicendi opifex. Atq
equid̃ aliquantũ iam etiã noctis assumo.¬
tͥ exintimis laborarẽ neq his qui mea oꝑa
itti uolebant me ꝓbarẽ ũ ualere. quia febris
ñ haberẽ fugi uitusculanũ cum quid̾ brouũ
ita ieiunus fuissem ut ne aꝗͣ quid̃ gustarẽ.
Itaq confectus langore et fame magis tuũ
offitium desideraui ꝗͣ a te requiri putaui
meum. Ego autẽ cum omnes morbos refor¬
mido tum qd̃ epicurũ tuũ stoici male
accipiunt quia dicat toypi kakai. aycen¬
te pi kartaeii. sibi molesta ẽ quoꝵ alt̾m
morbum coacitatis ẽẽ putant. alt̾m etiam¬
an. ꝑtimueram s iusa est mͥ uelloci mutacio
uł animi ⁊̃ relaxatio uł ip̃a fortasse iam
senescentis morbi remissio ꝓfuisse. ac tamẽ
ne mirere unde hoc acciderit qͦm ue ꝯmi¬
serim lex sũptuaria que uidetur. Aer ton¬
ta. attulisse ea mͥ fraudi fuit. Nam dumuo¬

Expanded text:
quod aiunt, a stilo; is enim est dicendi opifex. atque quod aiunt, a stilo; is enim est dicendi opifex. atque equidem aliquantum iam etiam noctis adsumter ex intestinis laborarem neque iis qui mea opera uti volebant me probarem non valere, quia febrim non haberem, fligi in Tusculanum, cum quidem biduum ita ieiunus fuissem ut ne aquam quidem gustarem. itaque confectus languore et fame magis tuum officium desideravi quam a te requiri putavi meum. ego autem quom omnis morbos reformido tum in quo Epicurum tuum Stoici male accipiunt, quia dicat 'straggourika\ kai\ dusenterika\ pa/qh' sibi molesta esse; quorum alterum morbum edacitatis ean pertimueram; sed visa est mihi vel loci mutatio vel animi etiam relaxatio vel ipsa fortasse iam senescentis morbi remissio profuisse. ac tamen ne mirere unde hoc acciderit quo modove commiserim, lex sumptuaria quae videtur lito/thta attulisse ea mihi fraudi fuit. nam dum vo
Abbreviated transcription (Latin):
quo de .p. sentio inconsiliũ iri necesse erat.
Responoi io nullo mͦ me facere possei cũ
uellem alium oiem si sũpsisset me ei non
defuturũ. Ille autẽ qui sciret se nepotẽ
bellum cibicinem hr̃e et sat bonĩ uncto¬
rem discessit ame ut mͥ urebatur iratior
habes sacerdos uenat aliũ alio neqͥorem
cognosti meam causam et istiꝰ salaconis in¬
iquitatẽ. catonẽ tuũ mͥ nitte. cupio enĩ
legere me ad huc non legisse turpe itͥq¬
Qd̾ epłam concissam uoles noli la¬
borare. salua est domo. petes cũ libebit.
Quod autẽ me mones ualde gratũ est. idq
ut semꝑ facias rogo. Uideris enĩ mͥ uereri
s heus tumanũ de tabula magister adest
ciciꝰ ꝗͣ putabamꝰ. uereor ne ineatonũ cato¬
Secreto hoc audi id terũ habeto. Ne appelle
ꝗͣ liberto tuo dixeris pret̾ duos nos loqͥt᷑
isto modo uenio. dene male ne uideo s
quicquid nostrũ ẽ urge tibi ue transuersũ ungnẽ

Expanded text:
quo de P. Sestio in consilium iri necesse erat. quo de P. Sestio in consilium iri necesse erat. respondi nullo modo me facere posse; quem vellet alium diem si sumpsisset, me ei non defuturum. ille autem, qui sciret se nepotem bellum tibicinem habere et sat bonum unctorem, discessit a me, ut mi videbatur, iratior. habes 'Sardos venalis alium alio nequiorem.' Cognosti meam causam et istius salaconis iniquitatem. 'Catonem' tuum mihi mitte; cupio enim legere. me adhuc non legisse turpe utepistulam conscissam doles, noli laborare, salva est; domo petes, cum libebit. quod autem me mones, valde gratum est, idque ut semper facias rogo; videris enim mihi vereri, arda/nion. sed heus tu, manum de tabula! magister adest citius quam putaramus; vereor ne in catomum Catosecreto hoc audi, tecum habeto, ne Apellae quidem, liberto tuo, dixeris. praeter duo nos loquitur isto modo nemo; bene malene videro, sed, quicquid est, nostrum est. urge igitur nec 'transversum unguem,'