comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
menta ciborum. Edent inquit pauꝑes:
⁊saturabunt᷑: pauꝑes inquit. ñ diuites.
hanc aut̃ saturitatẽ uti iam dictum ẽ.
ebrietas sequi solet. Seimus aut̃ om̃s qm̃
qui plene ebrii sunt. irrisiones suas sepe
nec quidem auertunt: ⁊ eircũ astantia
ꝑicula nec declinare nec saltẽ attendere
norunt. Cũ gͥ uideamus multos cotidie
inter conuitia ⁊ opprobria hilarescere.
inter ꝑicula ⁊rerum dapmna gaudere:
qͥd qui huiusmodi sunt. nͥ ebrios debemꝰ
iudicare : Quid tantã dixerim mentis
alienationẽ nisi sp̃italem quãdã ebrietat᷑
Prius aut̃ ẽ. ut fastidiamꝰ uaria. s uana
mundi oblectamenta: scło. ut despiciamꝰ
quelibet eius aduersa. Primũ efficit spiri¬
talis sacietas : Scd̾m aut̃ sp̃italis ebrietas.
Sacietatẽ gͦ ebrietas sequitur: ut ex eorũ
effectib comꝓbatur. Ex hac aut̃ ebrie¬
tate animus intantã constantiã excres¬
cit. tantãq fiduciã de dñi ꝓtectione assu¬

Expanded text:
menta ciborum. Edent, inquit, pauperes, menta ciborum. Edent, inquit, pauperes, et saturabuntur ; pauperes, inquit, non divites. Hanc autem saturitatem, uti jam dictum est, ebrietas sequi solet. Scimus autem omnes quoniam qui plene ebrii sunt, irrisiones suas saepe nec quidem avertunt, et circumstantia pericula nec declinare, nec saltem attendere norunt Cum igitur videamus multos quotidie inter convitia et opprobria hilarescere, inter pericula et rerum damna gaudere, quid qui hujusmodi sunt nisi ebrios debemus judicare? Quid tantam dixerim mentis alienationem, nisi spiritualem quamdam ebrietatem? Prius autem est ut fastidiamus varia, sed vana mundi oblectamenta. Secundo ut despiciamus quaelibet ejus adversa. Primum efficit spiritualis satietas. Secundum autem spiritualis ebrietas. Satietatem ergo ebrietas sequitur, ut ex eorum effectibus comprobatur. Ex hac autem ebrietate animus in tantam constantiam excrescit, tantamque fiduciam de Domini protectione assu
Abbreviated transcription (Latin):
aliud ẽẽ dicemus. quã quoddã quarũlibet
corꝑalium deliciarũ fastidium. ⁊ exinti¬
mo affectu. extfriorũ omniũ rerũ quen¬
dam ⁊spontaneũ despectũ : Aliud enĩ est.
blandienti delectacioni resistere. ⁊ uolen¬
ter repellendo ei nolle adquiescere:atq
aliuo. spontaneo quodã intimi affectus
nutu fastidire. ⁊ quaslibet interu car¬
nis blandicias penitus sibi sapere ñ pos¬
se. Adueram itaq interne sacietatis ple¬
nitudinem anima ꝑuenit: qñ p̃illius sua¬
uitatis abundantia quã interius sentit.
omniũ quȩ exterius apponi possunt. quod¬
dam necessariũ pocius quã uoluntarium
fastidium ineurrit. Hanc aut̃ uere suaui¬
tatis sacietatẽ sentire ñ possunt: qui ext̾io¬
ribus delitus affluunt. Non enĩ inuenitur
huiusmodi suauitaᷤ interra suauit̃ uiuen¬
tium: nec saꝑe potest sapor hꝰmodi int̃ tot
oblectam̃ta delitiarũ. ntam uaria condi¬

Expanded text:
aliud esse dicemus, quam quoddam quarumlibet aliud esse dicemus, quam quoddam quarumlibet corporalium deliciarum fastidium, et ex intimo affectu exteriorum omnium rerum quemdam et spontaneum despectum? Aliud est enim blandienti delectationi resistere, et violenter repellendo ei nolle acquiescere, atque aliud spontaneo quodam intimi affectus nutu fastidire, et quaslibet interim carnis blanditias penitus sibi sapere non posse. Ad veram itaque internae satietatis plenitudinem anima pervenit, quando prae illius suavitatis abundantia quam interius sentit, omnium quae exterius apponi possunt quoddam necessarium potius quam voluntarium fastidium incurrit. Hanc autem verae suavitatis satietatem sentire non possunt, qui exterioribus deliciis affluunt. Non enim invenitur hujusmodi suavitas in terra suaviter viventium, nec sapere potest sapor hujusmodi inter tot oblectamenta deliciarum, et tam varia condi
Abbreviated transcription (Latin):
tia cordis os loquatur. S sic̃ insuꝑioribꝰ.
sic ⁊ in hac excrescentia suauitatis inter¬
ne. qͦsdam possumus ꝓfectuũ gradusat¬
tendere. Primo enĩ incip̃ sentiri illa
interna suauitas:. ⁊ exilla generatur
mira quedã ꝑfruendi auiditas. Auidi¬
tatem sequitur saturitaᷤ: saturitatem
ebrietas: ebrietatẽ securitas: securitatẽ
tranquillitas. Quod enĩ gustata suauitas
auiditatẽ exacuet. quis ignorat : Quan¬
to enĩ quid cui dulcius sapit: tanto de¬
gustantis animũ ad eius appetitũ acrius
accendit. S ꝓculdubio quo auidius come¬
dimus: eo cit̾ius ad desideratã saturitatẽ
ꝑtingimꝰ. In hunc itaq modũ:⁊ suauitatẽ
auiditas. ⁊ auiditatẽ saturitas subsequit᷑.
Scimus aut̃. qr quiq postquã ad saturitatĩ
comedendo pueniunt: quelibet apposita
uel oblata fastidiunt. Quid gͥ hꝰmodi sa¬
turitatẽ quã prefati sumus: quid inquã

Expanded text:
tia cordis os loquatur. Sed, sicut in superioribus, tia cordis os loquatur. Sed, sicut in superioribus, sic et in hac excrescentia suavitatis internae quosdam possumus profectum gradus attendere. Primo enim incipit sentiri illa interna suavitas, et ex illa generatur mira quaedam perfruendi aviditas; aviditatem sequitur saturitas, saturitatem ebrietas, ebrietatem securitas, securitatem tranquillitas. Quod enim gustata suavitas aviditatem exacuet quis ignorat? Quanto enim quid cui dulcius sapit, tanto degustantis animum id ejus appetitum acrius accendit. Sed procul dubio quo avidius comedimus, eo citius ad desideratam saturitatem pertingimus. In hunc itaque modum et suavitatem aviditas, et aviditatem saturitas subsequitur. Scimus autem quia quique postquam ad saturitatem comedendo perveniunt, quaelibet apposita vel oblata fastidiunt. Quid igitur hujusmodi saturitatem quam praefati sumus, quid, inquam,
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ uͦ sequit᷑ exultatio. In hac autẽ
exultatione ꝑfunditur animus mira
quadã ningenti dulcedine. quã nullus
sensus potest estimare: nullus sermo
ualet explicare. Cũ enĩ çelestis ille spon¬
sus sponse suȩ caritatis amplexibꝰ con¬
iungitur. ⁊ ad eiꝰ osculũ inclinat᷑. ad eius
adtactum subito çelesti quadã dulcedine
animus ꝑfunditur: quã quidẽ sentire
potest: s uti suꝑius iam dictũ est. nulla
sermonis latitudine explicare potest.
Ille enĩ duuinorũ labiorum fauus distil¬
lans. fixis sponse labiis fortiter expres¬
sus: incipit distillare dulcedinẽ. ⁊emana¬
re suauitatẽ. Influens itaq ille celestis
suauitatis dulcor. incip̃ quidẽ primo
sponse intĩora replere: pꝰmodũ autẽ usq
ados effiuere: tandem uͦ ꝑlabia emanare:
intantũ. ut a sposo suo statim audire me¬
reatur. Mel ⁊ lac sub lingua tua. fauus
distillans labia tua: eo quod exabundan¬

Expanded text:
rationem vero sequitur exsultatio. In hac autem rationem vero sequitur exsultatio. In hac autem exsultatione perfunditur animus mira quadam et ingenti dulcedine, quam nullus sensus potest aestimare, nullus sermo valet explicare. Cum enim coelestis ille sponsus sponsae suae charitatis amplexibus conjungitur, et ad ejus osculum inclinatur, ad ejus attactum subito coelesti quadam dulcedine animus perfunditur, quam quidem sentire potest; sed, uti superius jam dictum est, nulla sermonis latitudine explicare potest. Ille enim divinorum labiorum favus distillans fixis sponsae labiis fortiter expressus, incipit distillare dulcedinem et emanare suavitatem. Influens itaque ille coelestis suavitatis dulcor, incipit quidem primo sponsae interiora replere, postmodum autem usque ad os effluere, tandem vero per labia emanare, in tantum ut a sponso suo statim audire mereatur: Mel et lac sub lingua tua, favus distillans labia tua , eo quod ex abundan
Abbreviated transcription (Latin):
anima uidere incipit. quẽ longa expe¬
clatione sustinuit. ⁊ frequenti c̾cũspec¬
tione quesiuit. S absq dubio exquo in¬
cipit anima contẽplari: incipit pariter
n admirari. Quid enĩ mirũ: si miratur
speciem speciosi forma p̃filiis hominũ:
Absq dubio quanto limpidius contẽplat᷑.
tanto uehementiꝰ miratur: ⁊ quanto ãpliꝰ
miratur. tanto auidius. tanto attentius
contemplatur. Crescit itaq quantitas
admirationis. exqualitate contẽplacionis:
n ex uehementia admirandi. ereseit dili¬
gentia contemplandi. S quale quã ue io¬
cundũ spectaculũ putamꝰ. eẽ. summã pul¬
critudinem ex quantulacũq parte uid̾e:
luminosũ illũ diuine claritatis uultum.
limpidius contemplarim in eius admi¬
ratione assidue suspendis Ex huirismi
itaq mirando iocundoq spectacło. ortt᷑
illa quã prefati sumus magna ⁊ uehe¬
mens congratulatio: nam uti iam dic¬
tum ẽ. contemplationẽ admiratio. admi¬

Expanded text:
videre incipit quae longa exspectatione sustinuit, et frequenti circumspectione quaesivit. Sed absque dubio ex quo incipit anima contemplari, incipit pariter et admirari. Quid enim mirum si miratur speciem speciosi forma prae filiis hominum? Absque dubio quanto limpidius contemplatur, tanto vehementius miratur, et quanto amplius miratur, tanto avidius, tanto attentius contemplatur. Crescit itaque quantitas admirationis ex qualitate contemplationis, et ex vehementia admirandi crescit diligentia contemplandi. Sed quale, quamve jucundum spectaculum putamus esse, summam pulchritudinem ex quantulacunque parte videre, luminosum illum divinae claritatis vultum limpidius contemplari, et in ejus admiratione assidue suspendi? Hujusmodi itaque mirando, jucundoque spectaculo oritur illa quam praefati sumus magna et vehemens congratulatio. Nam, ut jam dictum est, contemplationem admiratio, admi
Abbreviated transcription (Latin):
eritudo aduusum: dulcedo adgustũ. Qua¬
si ext̾ius adhuc ẽ quod uidetur: int̾iuis
esse incipit. quod gustatur. Plus ẽ gusta¬
re: quã uidere. Quod enĩ gustamꝰ. nob̃
incorꝑamus: ⁊cum eo quasi unũ effi¬
cimur. Sic ꝓculdubio. cũ diuini sp̃e in¬
fusionem accipimus: ipsi quodãmodo
na diuine infusionis dulcedo. hec sũ¬
ma ⁊singularis delectatio. quȩ sola po¬
test cordis desiderio satisfacere: quȩ p̃¬
ualet eius ingluuiem saciare. Hec sola
desicłiorum nostrorũ fatigationẽ eom¬
pescit. Hȩc sola animũ aduerã pacem
componit: quia quid amplius requirat
ñ inuenit. Quid enĩ est quod amplius
requirat: quȩ hoc ipsum qͦd habet caꝑe
ñ potest. U̾ideamus gͦ nunc quib gra¬
dibus hec pax erescat. Primo desiderii

Expanded text:
chritudo ad visum, dulcedo ad gustum. Quachritudo ad visum, dulcedo ad gustum. Quasi exterius adhuc est quod videtur, interius esse incipit quod gustatur: plus est gustare quam videre. Quod enim gustamus nobis incorporamus, et cum eo quasi unum efficimur. Sic procul dubio, cum divini spiritus infusionem accipimus, ipsi quodammodo na divinae infusionis dulcedo, haec summa et singularis delectatio, quae sola potest cordis desiderio satisfacere, quae praevalet ejus ingluviem satiare. Haec sola desideriorum nostrorum fatigationem compescit, haec sola animum ad veram pacem componit, quia quid amplius requirat non invenit. Quid enim est quod amplius requirat, quae hoc ipsum quod capere non potest? Videamus ergo nunc quibus gradibus haec pax cresca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectũ gaudiũ in hac exiguitatis sue ang̾tia
caꝑe ñ potest. Penũ tñ gaudiũ hab̃e potest.
qr t̃m hab̾e potest. quantum capere
potest. Pace itaq sua tẽ ueraciter mens
humana ꝑfruitur: quando in id qͦd int̾uis
de diuina dulcedine sentit. tota resoluitur.
hȩc aut̃ pax ut plena sit. induob consistit:
in contemplatione uidelicet u̾itatis. ⁊ sa¬
cietate ȩterne suauitatis. ab uno inicho¬
atur: ⁊ ex alio ꝑficitur. Primũ siquidẽ
est. ut celestis sponsi amica. ⁊ueri amici
sponsa. dilecti sui desidio accensa. ⁊ in eiꝰ
aduentũ suspensa: pͥmum inquam est:
ut uideat quẽ diligit anima sua. Sed̾m
ẽ: ut in amplexus eius ruat. noscula
iungat. Sełm quod incessanter postu¬
lat. osculetur me oscło oris sui: ut ad
eius deoseulationẽ hauriat de dules dul¬
cedinẽ. ⁊ de suaui ex primat suauitatẽ.
fauus quippe distillans labia euis: ⁊ sp̃e
eius suꝑ mel dulcis. Ipse siquidem sũma
pulchritudo: ipse summa dulcedo. Pul¬

Expanded text:
n hac exiguitatis suae angustia capere non potest; plenum tamen gaudium habere potest, quia tantum habere potest, quantum capere potest. Pace itaque sua tunc veraciter mens humana perfruitur, quando in id quod interius de divina dulcedine sentit, tota resolvitur. Haec autem pax ut plena sit, in duobus consistit, in contemplatione videlicet veritatis et satietate internae suavitatis. Ab uno inchoatur, et ex alio perficitur. Primum siquidem est, ut coelestis sponsi amica, et veri amici sponsa, dilecti sui desiderio accensa, et in ejus adventum suspensa; primum, inquam, est ut videat quem diligit anima sua; secundum est ut in amplexus ejus ruat, et oscula jungat; secundum, quod incessanter postulat, osculetur me osculo oris sui, ut ad ejus deosculationem hauriat de dulci dulcedinem, et de suavi exprimat suavitatem. Favus quippe distillans labia ejus, et spiritus ejus super mel dulcis. Ipse siquidem summa pulchritudo, ipse summa dulcedo. Pul
Abbreviated transcription (Latin):
rabilis: o fructus singłaris. O quanta
gła. serui ⁊ serui tam indigni. fieri
filium dei. Quis ei queso iam saꝑe. uel
satisfacere possit. quã huiꝰ fructus con¬
cupiscentia non trahit : Si hunc fructũ
esurimus. si eo fru desideramꝰ: uere paci
studeamus. Ceneamus interim pacem
quã nob̃ xp̃c reliquit: ꝯ securi exspec¬
tamus illam quã ꝓmisit. Pacem in qͥt
relinquo uobis: pacem meã do uobis.
Non turbetur itaq cortuũ. neq formi¬
det: ⁊ pacem habes quã tibi xp̃e reliqͥt.
ꝯseruare te uoluit. S forte ⁊ illã queriᷤ
minauit. Set quib quib queso uerb
explicare possũ. que sit illa pax dĩ qͦ
exuperat omnem sensum: Curramus
itaq ꝑpacem adpacem: ꝑ pacẽ internã.
ad pacem ȩternam. Nam ẽ pax quȩ ẽ
Prima ꝑtinet adsolam carnẽ scda ad
solam mentẽ: tercia admentẽ simul
ncarnẽ. Primã ⁊ scđam in hac uita.
nunquã tñ simul habere possumus:

Expanded text:
rabilis, o fructus singularis, o quanta rabilis, o fructus singularis, o quanta gloria servi, et servi tam indigni fieri filium Dei. Quid ei, quaeso, jam sapere, vel satisfacere possit quem hujus fructus concupiscentia non trahit. Si hunc fructum esurimus, si eo frui desideramus, verae paci studeamus. Teneamus interim pacem quam nobis Christus reliquit, et securi exspectemus illam quam promisit: Pacem, inquit, relinquo vobis, pacem meam do vobis . Non turbetur itaque cor tuum, neque formidet, et pacem habes quam tibi Christus reliquit, et servare te voluit. Sed forte, et illminavit. Sed quibus, quaeso, verbis explicare possum quae sit illa pax Dei, quae exsuperat omnem sensum. Curramus itaque per pacem ad pacem, per pacem internam ad pacem aeternam. Nam est pax quae esPrima pertinet ad solam carnem, secunda ad solam mentem, tertia ad mentem simul et carnem. Primam et secundam in hac vita, nunquam tamen simul habere possumus,
Abbreviated transcription (Latin):
anem głam: s in humilitate suꝑiores si¬
bi inuicem arbitrantes. ñ quȩ sua st̃
singuli considerantes. s que aliorum.
Libenter ut arbitror nos humiliamꝰ.
si uere humiliationis fructũ attendi¬
mus. Absq dubio. sicut omĩs qui se
exaltat. humiliabit᷑. sic omĩs qͥ se hu¬
miliat. exaltabitur. Cogita tñ quȩ
sit exaltacio ista: ut agnoscas quem
fructũ habeat humiliatio uera. Qua¬
le aut quantũ putas. possidere regnũ
cȩlorum : nam ipsum arbitror uere
humiliationis fructũ. Beati enĩ pau¬
peres sp̃u: qm̃ ipsorum ẽ regnũ çȩlo¬
rum. Ecce enĩ quo ordine. ecce quo
fructu. uel fine debeamꝰ ꝓcedere: ⁊ in
ierłm tendere. Profecto si hoc ordine
inuenimus. O stultum. o cecum qui
studiose non ꝓperat: ubi pacem. ⁊ pa¬
cem ueram inueniat. Uultis tñ fru¬
ctum eius agnoscere: ut inde collige
ualeatis. quantũ ad eam optinendam
opordeat ꝓperare : Beati inquit pacifi¬
ei qm̃ filii dei uocabunt᷑. Ofructus mi¬

Expanded text:
m, sed in humilitate superiores sibi invicem arbitrantes; non quae sua sunt singuli considerantes, sed quae aliorum, libenter, ut arbitror, nos humiliamus, sive verae humiliationis fructum attendimus. Absque dubio sicut omnis qui se exaltat humiliabitur, sic omnis qui se humiliat exaltabitur. Cogita tamen quae sit exaltatio, ista ut agnoscas quem fructum habeat humiliatio vera. Quale aut quantum putas possidere regnum coelorum: nam ipsum arbitror verae humiliationis fructum. Beati enim pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum; ecce quo ordine, ecce quo fructu, vel fine debeamus procedere, et in Hierusalem tendere. Profecto si hoc ordine invenimus. O stultum, o caecum qui studiose non properat ubi pacem, et pacem veram inveniat! Vultis tamen fructum ejus agnoscere, ut inde colligere valeatis quantum ad eam obtinendam oporteat properare: Beati, inquam, pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . O fructus mi
Abbreviated transcription (Latin):
dilecti. clamat ⁊dicit. Heni dilecte mi: si¬
milis esto capreȩ. hẏnnuloq ceruorũ
suꝑ montes bethel. In sed̾o inuitat᷑ ut
ueniat: ꝯdicitur ei. Heni adlibanũ soror
mea sponsa: ueni a libano. In dercio gra¬
du dilecto copłata: ꝓtestatur ⁊dic̃. Leua
eius sub capite meo: ⁊ dextera illiꝰ ample¬
xabitur me. In quarto gradu de sua
fecunditate głatur ⁊dicit. filioli mei:
quos iterũ parturio donec xp̃c formet᷑
in uobis. Unde nei dr̃. Duo ubera tua siẽ
duo hinnuli caprearũ: qui paseuntur in
liliis penetremus adhuc ꝓfundius:⁊ lo¬
quamur aꝑtius. In pͥmo gradu anima
sitit dm̃: in scd̾o sitit addeum: in tercio
sitit. q̃ dic̃. dĩa mea desid̾auit te in nocte. s¬

Expanded text:
dilecti clamat, et dicit: Veni, dilecte mi, sidilecti clamat, et dicit: Veni, dilecte mi, similis esto capreae hinnuloque cervorum super montes Bethel . In secundo, invitatur ut veniat, et dicitur ei: Veni ad Libanum, soror mea, sponsa, veni a Libano . In tertio gradu dilecto copulata prostratur, et dicit: Laeva ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me . In quarto gradu de sua fecunditate gloriatur, et dicit: Filioli mei quos iterum parturio donec Christus formetur in vobis . Unde et ei dicitur: Duo ubera tua sicut duo hinnuli caprearum qui pascuntur in liliis . Penetremus adhuc profundius, et loquamur apertius. In primo gradu anima sitit, in secundo sitit ad Deum, in tertio sitit, quae dicit: Anima mea desideravit te in nocte, s
Abbreviated transcription (Latin):
uid in pͥmo gradu erat: s iam de sed̾o
p̃sumebat: quando psallens dicebat.
In toto corde meo exquisiui te. Qui t̾ciũ
gradum optinet. ꝓfecto eiusmi iã dicere
ualet. Concupiuit anima mea dñe desi¬
derare iustificationes tuas in om̃i tẽꝑe.
Qui quartũ gradũ ascendit. ⁊ dm̃ extota
iurtute diligit. dicere potest ꝓfecto. non
timebo qͥd faciat mͥ hõ: eo quod sit ꝑatũ
tercio copła: in quarto puerꝑiũ. In pͥmo
gradu dilecte dr̃. Sponsabo te mͥ insempi¬
ternũ: ⁊ sponsabo te mͥ in iusticia ⁊ iudi¬
cio᷑ ⁊ in miscdia. ⁊ inmiserationibꝰ: spon¬
sabo te michi infide. In sed̾o gradu. fuĩt
nuptie in chana galilẽe. Ndieitur ei. Ecce
ego uir tuus. npost me ingredi ñ cessa¬
bis: de tercio gradu dr̃. Qui adheret dño:
nisitatur: in scđo ducitur: in tercio dile¬
cto copulatur: in quarto fecundatur In
pͥmo gͦ gradu semꝑ suspensa ad reditũ

Expanded text:
vid in primo gradu erat, sed jam de secundo vid in primo gradu erat, sed jam de secundo praesumebat quando psallens dicebat: In toto corde meo exquisivi te . Qui tertium gradum obtinet, profecto ejusmodi jam dicere valet. Concupivit anima mea, Domine, desiderare justificationes tuas in omni tempore . Qui quartum gradum ascendit, et Deum ex tota virtute diligit, dicere potest, profecto: Non timebo quid faciat mihi homo , eo quod sit paratutertio copula, in quarto puerperium. In primo gradu dilectae dicitur: Sponsabo te mihi in sempiternum, et sponsabo te mihi in justitia, et judicio, et in misericordia, et in miserationibus, et sponsabo te mihi in fide . In secundo gradu, fiunt nuptiae in Cana Galilaeae, et dicitur ei: Ecce ego vir tuus, et post me ingredi non cessabis . De tertio gradu dicitur: Qui adhaeret Domino visitatur; in secundo ducitur; in tertio dilecto copulatur; in quarto fecundatur. In primo ergo gradu semper suspensa ad reditum
Abbreviated transcription (Latin):
diligere ex delib̃atione. ꝗͣ ex affectioẽ.
Nunquã enĩ sp̃italia ex desidio diligimꝰ.
nͥ ad eorum affectum eũ magno studio
animũ inflãmemus. Si gͥ dm̃ cupimꝰ
ex tota anima diligere. prius satagamꝰ
diligere ex toto corde. In hoc sit omis
nr̃a cogitatio: ad hoc omnis nr̃a deli¬
beratio: circa hoc omĩs nr̃a meditatio:
si uolumus diligere ex toto desiderio.
S sicut numquã ex tota anima dili¬
gimus. uisi pͥus toto corde diligamus:
sic nunꝗͣ tota uirtute diligimus. nisi
pͥus tota anima diligamus. Si enĩ adali¬
quid affectũ habemus. quod ꝓpter dm̃
ñ diligimus. ꝓfecto adulterinus affectus
in tm̃ sũme caritatis constantiã fran¬
git. iuresq euis imnminuit. in quantũ
adaliena desideria animũ trahit. uel
impellit. In pͥmo gͥ gradu ut dictũ est
diligitur ex corde: in sedo dilig̃r ex toto
corde: in dercio aut̃ ex tota anima᷑. m
quarto ex omni uirtute. Forte adhuc da¬

Expanded text:
diligere ex deliberatione quam ex affectione. diligere ex deliberatione quam ex affectione. Nunquam enim spiritualia ex desiderio diligimus, nisi ad eorum affectum cum magno studio animum inflammemus. Si igitur Deum cupimus ex tota anima diligere, prius satagamus diligere ex toto corde. In hoc sit omnis nostra cogitatio, ad hoc omnis nostra deliberatio, circa hoc omnis nostra meditatio, si volumus diligere ex toto desiderio. Sed sicut nunquam ex tota anima diligimus, nisi prius toto corde diligamus, sic nunquam tota virtute diligimus, nisi prius tota anima diligamus. Si enim ad aliquid affectum habemus quod propter Deum non diligimus, profecto adulterinus affectus in tantum summae charitatis con tantiam frangit viresque ejus imminuit, in quantum ad aliena desideria animum trahit vel impellit. In primo igitur gradu, ut dictum est, diligitur ex corde, in secundo diligitur ex toto corde, in tertio autem ex tota anima, et in quarto ex omni virtute. Forte adhuc Da
Abbreviated transcription (Latin):
stodit eam. Quid ẽ aliud animã suã in
hoc mundo ꝑdere: nͥ in hoc mundo quẽ¬
admodũ alias p̃ceptum. ẽ. post concupis¬
centias suas non ire: Quo enĩ in hoc
mundo qͥs desicłia sua ꝓpter deũ mor¬
tificat: eo uerius ipsa ad ęternã pleni¬
tudinem dilatat. Diligere itaq excor¬
de ẽ. diligere exconsilio ⁊ delib̾atioẽ.
Diligere ex anima ẽ: diligere ex desi¬
derio ⁊ affectione. Illud exstudio: istud
ꝓ uoto. Diligere ex toto corde. ex tota
anima. ⁊ ex tota uirtute ẽ: om̃e studiũ.
omne desideriũ. omne exercitiũ. iui
hoc unũ impendere. Sepe adaliquid
diligendũ trabimur ex affectione: et
tñ renitim᷑ ex ratione. Et sepe multa
ex ꝓposito de liberationis diligimus: quȩ
tñ ꝑ desiderii appetitũ minime affecta¬
mus. In carnalib itaq desideriis. sepe
pͥus est diligere ex anuna. ꝗͣ diligere
ex corde: in spiritalib aut̃ semꝑ pͥus ẽ

Expanded text:
stodit eam . Quid est aliud animam suam in stodit eam . Quid est aliud animam suam in hoc mundo perdere, nisi in hoc mundo quemadmodum alias praeceptum est: Post concupiscentias suas non ire? Quo enim in hoc mundo quis desideria sua propter Deum mortificat, eo verius ipsa ad aeternam plenitudinem dilatat. Diligere itaque ex corde est diligere ex consilio et deliberatione. Diligere ex anima, est diligere ex desiderio et affectione. Illud ex studio, istud pro voto. Diligere ex toto corde, ex tota anima, et ex tota virtute, est omne studium, omne desiderium, omne exercitium in hoc unum impendere. Saepe ad aliquid diligendum trahimur ex affectione, et tamen renitimur ex ratione. Et saepe multa ex proposito deliberationis diligimus, quae tamen per desiderii appetitum minime affectamus. In carnalibus itaque desideriis saepe prius est diligere ex anima quam diligere ex corde. In spiritualibus autem semper prius est
Abbreviated transcription (Latin):
deus excorde. ex anima nmente: nullũ
tñ horum fit ex toto. In scđo diligit᷑
ex toto corde. In tercio diligr̃ ex tota aĩa.
In quarto aut̃ diligr̃ ex tota turtute. Di¬
lectio ex corde: dilectio quȩ ẽ ex delibera¬
tione diligere aut̃ ex anima. ẽ: diligere
ex affectione ad cor consiliũ: ad animã
aut̃ ꝑtinet oesideriũ. Hultis aut̃ nosse
quod consilium ad cor debeamꝰ referre:
E ffraim inquit columba seducta. ũ ha¬
bens cor. Quid ẽ popłm cor ñ habere.:⁊
nisi ipsum sine consilio. eẽ : Quid inquã
est popłm. colũbam. ẽẽ. seductam. ⁊ sine
corde: nisi qͦd alibi dicit. gens absq ꝯsilio.
nsine prudentia : Nichil itaq aliud est.
sine corde. eẽ:quã consilio ⁊ prudentia
carere. S qr ẽadmodũ iam dictum ẽ. sicut
ad cor consiliũ. sic ad animã ꝑtinet desi¬
derium. Qui ꝑdiderit inquit animam
suã in hoc mundo: in uitam ȩternã cu¬

Expanded text:
Deus ex corde, et ex anima et mente, nullum Deus ex corde, et ex anima et mente, nullum tamen horum fit ex toto. In secundo diligitur ex toto corde. In tertio diligitur ex tota anima. In quarto autem diligitur ex tota virtute. Dilectio ex corde, dilectio quae est ex deliberatione; diligere autem ex anima, est diligere ex affectione; ad cor consilium, ad animam autem pertinet desiderium. Vultis autem nosse quod consilium ad cor debeamus referre? Ephraim, inquit, columba seducta, non habens cor . Quid est populum cor non habere nisi ipsum sine consilio esse? Quid, inquam, est populum columbam esse seductam, et sine corde, nisi quod alibi dicit: Gens absque consilio et sine prudentia? Nihil itaque aliud est sine corde esse, quam consilio et prudentia carere. Sed quemadmodum jam dictum est, sicut ad cor consilium, sic ad animam pertinet desiderium: Qui perdiderit, inquit, animam suam in hoc mundo, in vitam aeternam cu
Abbreviated transcription (Latin):
qua delectari ñ possit. In quarto aut̃ gra¬
du fortis. ẽ. ut mors dilectio. dura ut
infernus emulatio: eoquod ei parum
sit quioquid ꝓdeo suo facere uł sustin̾e̾
possit. In pͥmo gradu amor insuꝑabilis
dicit. Diligam te dñe fortitudo mea.
In sedo inseꝑabilis amor dicit. Adhereat
lingua mea faucib meis. si ñ memin̾o
tui. In tercio gradii singularis amor di¬
cit. Renuit consolari anima mea. me¬
mor fui dĩ ndelectatus sũ. In quarto gra¬
du dicit insaciabilis amor. Quid retͥbuã
xp̃i : Tribulatio: an angustia. anꝑsecutio.
an fames. an nuditas. an ꝑiculũ. an
gladius: In scło caritas nũquã exci¬
dit. eo quod inseꝑabilis sit: uñ ⁊ dicit
adhesit anima mea post te: eoquod
abillo auelli ñ possit. In tercio omnia
arbitratur ut stercora: ut xp̃m lucri¬
faciat. In quarto sibi uiuere xp̃e est
⁊ mori lucrũ: eoquod cupiat dissolui.
& ẽẽ cũ xp̃o. In pͥmo gradu diligitur

Expanded text:
quis delectari non possit. In quarto autem graquis delectari non possit. In quarto autem gradu: Fortis est ut mors, dilectio, et dura, et ut infernus aemulatio , eo quo ei parum sit quidquid pro Deo suo facere vel sustinere possit. In primo gradu amor insuperabilis dicitur: Diligam te, Domine, fortitudo mea . In secundo inseparabilis amor dicitur: Adhaereat lingua mea faucibus meis si non meminero tui . In tertio gradu singularis amor dicitur: Renuit consolari anima mea, memor fui Dei et delectatus sum . In quarto gradu dicitur insatiabilis amor: Quid retribuam ? An tribulatio, an angustia, an persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius? In secundo charitas nunquam excidit, eo quod inseparabilis sit, unde et dicitur: Adhaesit anima mea post te , eo quod ab illo avelli non possit. In tertio: Omnia arbitratur ut stercora ut Christum lucrifaciat . In quarto sibi vivere Christus est, et mori lucrum, eo quod cupiat dissolvi et esse cum Christo . In primo gradu diligitur
Abbreviated transcription (Latin):
licitudinem mens gerit. qͥd ipsa faci¬
at: quã quid sibi fiat. In cȩlestib itaq
desideriis quanto affectus. ẽ. maior.
quanto gradus suꝑior: tanto utiq me¬
lior atq p̃ciosior. Oquã preciosus pͥmꝰ
ille dilectionis gradus in dĩ amore: qͣ̃n
ẽ insuꝑabilis multo p̃ciosior ille seđs:
qñ ardens affectus incipit. eẽ. in seꝑabił.
Multo tñ adhuc melior ẽ. qñ in alia ali¬
qua re quã in deo delectari ñ pot̾. Sũmꝰ
aut̃ atq p̃cipuus amoris gradus ẽ: qñ
desiderio suo nicħ satisfacere potest. Iã
in pͥmo gradu aquȩ ñ poterunt extin¬
guere caritatẽ: nec flumina obruent
illam: eoquod insupabilis sit. In scd̾o
iam gradu ponit anima dilectũ suũ
sicut signaculũ suꝑ cor suum: eoqͦd
illũ omnino obliuisei ñ possit. In tcio
iam gradii. si dederit homo omnẽ sub¬
stantiam domus sue ꝓdilectione. quasi
nicħ despiciet eam: eoquod iire alia ali¬

Expanded text:
licitudinem mens gerit quid ipsa facilicitudinem mens gerit quid ipsa faciat quam quid sibi fiat. In coelestibus itaque desideriis quanto affectus est major, quanto gradus superior, tanto utique melior atque pretiosior. O quam pretiosus primus ille dilectionis gradus in Dei amore, quando est insuperabilis! Multo pretiosior ille secundus, quando ardens affectus incipit esse inseparabilis! Multo tamen adhuc melior est, quando in alia aliqua re quam in Deo delectari non potest. Summus autem atque praecipuus amoris gradus est, quando desiderio suo nihil satisfacere potest. Jam in primo gradu: Aquae non potuerunt exstinguere charitatem, nec flumina obruent illam , eo quod insuperabilis sit. In secundo jam gradu: Ponit anima dilectum suum sicut signaculum super cor suum , eo quod illum omnino oblivisci non possit. In tertio jam gradu: Si dederit homo omnem substantiam domus suae pro dilectione quasi nihil despiciet eam , eo quod in re alia ali
Abbreviated transcription (Latin):
giadus ut diximus: omniũ est pessimꝰ.
Quid illo pens inueniri possit. qͦd am¬
mam ñ solum malã. s ⁊miserã reddit:
Quid miserabilius: quã eius rei desid̾io
semꝑ fatigari. euius frurtu nunquã
possis saciari: Suꝑius documus qͦmͦ
sub hoc gradu assiduo estu ngelu menͤ
uritur: dum nec ex desicłio odium. nec
exodio desideriũ extinguit᷑. Et qͥd hoc
aliud quã quedam forma future dap¬
nationis. eẽ. uidetur: uͥ semꝑ transitur
de calore igniũ. ad frigora niuium. ꝙ
de frigore niuium. ad calores igniũ:
Hic itaq ultimus amoris gradus. in
humanis desideriis omnium ẽ pessi¬
mus: indiuinis aut̃ affectib ut dictũ
est. omniũ est p̃cipuus. Ibi enĩ hu¬
mano animo quieqͥd sibi fiat. suffic̾e̾
ñ potest. hic aut̃ quicqͥd ꝓ deo suo faci¬
at: uoto suo satisfacere non pot̃. Ibi
mens semꝑ sollicita ẽ quid sibi fiat:
ñ quod ipsa faciat. Hic maiorem sol¬

Expanded text:
gradus, ut diximus, omnium est pessimus. gradus, ut diximus, omnium est pessimus. Quid illo pejus inveniri possit quod animam non solum malam, sed et miseram reddit? Quid miserabilius quam ejus rei desiderio semper fatigari cujus fructu nunquam possis satiari? Superius docuimus quomodo sub hoc gradu assiduo aestu et gelu mens uritur, dum nec ex desiderio odium, nec ex odio desiderium exstinguitur. Et quid hoc aliud quam quaedam forma futurae damnationis esse videtur, ubi semper transitur de calore ignium ad frigora nivium, et de frigore nivium ad calores ignium. Hic itaque ultimus amoris gradus in humanis desideriis omnium pessimus est, in divinis autem affectibus, ut dictum est, omnium est praecipuus. Ibi enim humano animo quidquid sibi fiat sufficere non potest, hic autem quidquid pro Deo suo faciat, voto suo satisfacere non potest. Ibi mens semper sollicita est quid sibi fiat, non quod ipsa faciat. Hic majorem sol
Abbreviated transcription (Latin):
or tñ est tercius: quartus aut̃ ẽ pessimꝰ.
Scimus qr in humanis affectib con¬
iugalis amor pͥmum locũ tenere debet.
niecireo innuptiali thoro ille amoris
gradus bonus eẽ ualet. qui omnibus
aliis affectib dominari solet. Mutuus
namq intimi amoris affectus inter
federatos pacis uincula astringit: &
indissolubilem illam ꝑpetuandamq
societatẽ. gratã ⁊ iocundã reddit. pͥmꝰ
gͦ gradus inhumanis ut dictũ ẽ affe¬
ctibus bonus. eẽ. potest: nã scđs absq
dubio malus ẽ. Cum enĩ mentẽ inso¬
lubiliter obligauerit. dũ eam in aliam
sollicitudinem transire ñ sinit: sepe et
ꝓudendoꝵ curam ndisponendorũ ꝓui¬
dentiam collit. Tercius aut̃ ille amoris
gradus. qui omnẽ alium affectũ exclu¬
d̾it. ñ solum ẽ malus imino ȩtiã incip̃
ẽc amarus: cũ uoto suo semꝑ ꝓuoto frui
impossibile sit. ⁊ ex alia aliqua re con¬
solationẽ reciꝑe ñ possit. Quartus aut̃

Expanded text:
or tamen est tertius, quartus autem est pessimus. or tamen est tertius, quartus autem est pessimus. Scimus quia in humanis affectibus conjugalis amor primum locum tenere debet, et idcirco in nuptiali toro ille amoris gradus bonus esse valet qui omnibus aliis affectibus dominari solet. Mutuus namque intimi amoris affectus inter foederatos pacis vincula astringit, et indissolubilem illam perpetuandamque societatem gratam et jucundam reddit. Primus ergo gradus in humanis, ut dictum est, affectibus bonus esse potest, nam secundus absque dubio malus est. Cum enim mentem indissolubiliter obligaverit, dum eam in aliam sollicitudinem transire non sinit, saepe et providendorum curam, et disponendorum providentiam tollit. Tertius autem ille amoris gradus qui omnem alium affectum excludit, non solum est malus, imo etiam incipit esse amarus; cum voto suo semper pro voto frui impossibile sit, et ex alia aliqua re consolationem recipere non possit. Quartus autem
Abbreviated transcription (Latin):
Quanta enĩ excellentia amoris. quȩ
omnẽ alium affectũ excedit: Quanta
queso uehementia dilectionis: quȩ m̃tẽ
quiescere ñ sinit: Quanta obseero uio¬
lentia caritatis: quȩ omnẽ aliũ affectũ
iuolenter expellit: Quanta suꝑeminẽ¬
tia emulationis: eui omnino nicħ suffi¬
cit : Oexcellentia amoris: o uehementia
dilectionis: ocaritatis iolentia: oemu¬
lationis suꝑeminentia. Hi .iiiͦi. amorisgo
alit̾ se hñt in affectib diuinis: atq alit̾ se hñt
ĩ affectib humanis. Q̃o alit̃ atq alit̃ se¬
hñt in desidiis sp̃italib ⁊ in desidus carna¬
lib. In desidus sp̃italib qͣnto maior: tanto
⁊ melior. In desiderus carnalibus quan¬
to est maior: tanto est peior¬
ior. In affectib diuinis. ipse qui sũmꝰ
idem np̃cipuus. In affectib humanis.
ille qui summus: ipse ẽ npessimus. In
humanis sane affectib. pͥmus potest
eẽ bonus: secłs absq dubio ẽ malus pei¬

Expanded text:
Quanta enim excellentia amoris quae Quanta enim excellentia amoris quae omnem alium affectum excedit! Quanta, quaeso, vehementia dilectionis quae mentem quiescere non sinit! Quanta, obsecro, violentia charitatis quae omnem alium affectum violenter expellit! Quanta supereminentia aemulationis cui omnino nihil sufficit? O excellentia amoris! o vehementia dilectionis! o charitatis violentia! o aemulationis supereminentia! Hi quatuor amoris gradus aliter se habent in affectibus divinis, atque aliter in affectibus humanis, habent in desideriis spiritualibus, et in desideriis carnalibus. In desideriis spiritalibus, quanto major, tanto et melior. In desideriis carnalibus, quanto est major, tanto est pejor. In affectibus divinis, ipse qui summus, idem et praecipuus. In affectibus humanis, ille qui summus, ipse est et pessimus. In humanis sane affectibus primus potest esse bonus, secundus absque dubio est malus, pej
Abbreviated transcription (Latin):
contradictione. quã inualescere possit
ex mutua pace. Ecce iam habemꝰ in
ardenti dilectione quatuor uolentie
gradus: de quib suꝑius ꝓposuimꝰ. Pri¬
mus gͦ iuolentie gradus ẽ: qñ mens
desiderio suo resistere ñ potest. scd̾s aut̃
gradus ẽ: quando illud obliuisci ñ pot̾.
tercius uͦ gradus ẽ. qñ ei illud saꝑe non
potest quartus aut̃ qui nultimus: q̃n
nec ip̃sum ei satisfacere pot̾. In pͥmo
itaq gradu. amor ẽ in suꝑabilis: in sedo̾
inseꝑabilis. intercio singilaris. in qͣrto
insatiabilis. Insuꝑ abilis. ẽ. qui alii affe¬
ctui ñ cedit inseꝑabilis: qui amemoria
nunꝗͣ recedit: sigularis: qui sotium ñ
recipit in saciabilis: cũ ei satisfieri non
possit. Et quãuis ꝑsingulos gradus pos¬
sint notari singula: specialius tñ in
pͥmo gradu notatur amoris excellentia:
in scd̃o eius uehem̃tia: in tercio eiꝰ uio¬
lentia: inquarto eiꝰ suꝑeminentia.

Expanded text:
contradictione, quam invalescere posset contradictione, quam invalescere posset ex mutua pace. Ecce jam habemus in ardenti dilectione quatuor violentiae gradus, de quibus superius proposuimus. Primus ergo violentiae gradus est, quando mens desiderio suo resistere non potest; secundus autem gradus est, quando illud oblivisci non potest; tertius vero gradus est, quando ei aliud sapere non potest; quartus autem, qui et ultimus, quando nec ipsum ei satisfacere potest. In primo itaque gradu amor est insuperabilis, in secundo inseparabilis, in tertio singularis, in quarto insatiabilis. Insuperabilis est qui alii affectui non cedit; inseparabilis, qui a memoria nunquam recedit; singularis, qui socium non recipit; insatiabilis, cum ei satisfieri non possit. Et quamvis per singulos gradus possint notari singula, specialius tamen in primo gradu notatur amoris excellentia, in secundo ejus vehementia, in tertio ejus violentia, in quarto ejus supereminentia.
Abbreviated transcription (Latin):
uere inimicitiarũ cause ñ suppetunt.
falsas ⁊ sepe nec ueri similes fingunt.
Inhoc statu amor sepe inodium tran¬
sit: dũ mutuo desidio nichil satisfac̾e
possit. hinc fit uluo. qͥd sepe inqͥbdam
uidimus: ut quo se prius ardentiꝰ dilige¬
re uidebantur. eo se postmodũ uehe¬
mentiori odio ꝑsequerent᷑. Immo qͦd
magis mirũ est. sepe subuno eodẽq
temꝑe sic odiunt: ut tñ ꝑdesiderium
estuare ñ desinant: ⁊ sic diligunt: ut tñ
uelut ex odio ꝑsequi ñ desistant. Diligẽ¬
do itaq odiunt. nodiendo diligt̃. ⁊ mͦ mi¬
rabili. immo miscrabil crescit ex desidio
odium.⁊ ex odio desidiũ. Iignis ⁊ gͣndo
mixta parit̃ ferunt᷑. dum estꝰ desi¬
derii. odii gelu possit dissoluere: nec de¬
testationis grando concupiscentie ar¬
dentis ignem possit extinguere. Supͣ
modũ aut̃. unino supra naturã ignis
conualeseit in aqua: quia amoris in¬
cendium magis exestuat exalterut᷑

Expanded text:
verae inimicitiarum causae non suppetunt, verae inimicitiarum causae non suppetunt, falsas, et saepe nec verisimiles fingunt. In hoc statu amor saepe in odium transit, dum mutuo desiderio nihil satisfacere possit. Hinc fit illud quod saepe in quibusdam idimus, ut quo se prius ardentius diligere videbantur, eo se postmodum vehementiori odio persequerentur; imo, quod magis mirum est, saepe sub uno eodemque tempore sic odiunt, ut tamen per desiderium aestuare non desinant, et sic diligunt, ut tamen velut ex odio persequi non desistant. Diligendo itaque odiunt, et odiendo diligunt, et modo mirabili, imo miserabili crescit ex desiderio odium, et ex odio desiderium. Et ignis et grando mista pariter feruntur, dum nec aestus desiderii odii gelu possit dissolvere, nec detestationis grando concupiscentiae ardentis ignem possit exstinguere. Supra modum autem, imo supra naturam ignis convalescit in aqua, quia amoris incendium magis exaestuat ex alterutra
Abbreviated transcription (Latin):
trahit. ⁊ quid circa se agatur. uł quid
sibi fiat. nec attendit. nec auertit:
Sic sic sane qui sub euismodi estuan¬
tis desiderii ardore anhelat. quiequid
sibi fiat. omnino ñ potest uł remedi¬
um afferre. uł consolationẽ adhibere.
Dum gͥ adhibita consolatio quelibet
omnino animũ non tangit. quodãmͦ
quasi p̃mortuus quȩ circa se gerunt᷑.
omnino ñ sentit. In prauis autem de¬
sideriis dum mens humana adhunc
statum uiolenter adtrahit . nil aliud
iam suꝑest. nisi ut ꝓipso ab aliis oret᷑⁊
si forte dñs fidem illorum respiciens.
uiteq restituens. reddat illũ matri
sue: qui potens ẽ ȩtiã de lapidib sus¬
citare filios habrahe. ⁊ quotiens uolu¬
erit deducit adinferos nredueit. In hoc
statu amor sepe quasi ininsaniã uer¬
titur: nisi mira prudentia. pariq con¬
stantia eius impetus refrenetur. In
hoc statu inter amantes sepe irȩ sur¬
gunt: sepe rixas committunt. ⁊cum

Expanded text:
trahit, et quid circa se agatur, vel quid trahit, et quid circa se agatur, vel quid sibi fiat, nec attendit, nec advertit. Sic sic sane qui ejusmodi aestuantis desiderii ardore anhelat, quidquid sibi fiat omnino non potest vel remedium afferre vel consolationem adhibere. Dum igitur adhibita consolatio quaelibet omnino animum non tangit, quodammodo quasi praemortuus quae circa se geruntur omnino non sentit. In pravis autem desideriis, dum mens humana ad hunc statum violenter attrahitur, nil aliud jam superest, nisi ut pro ipso ab aliis oretur, si forte Dominus fidem illorum respiciens vitaeque restituens reddat illum matri suae, qui potens est etiam de lapidibus suscitare filios Abrahae et quoties voluerit deducit ad inferos et reducit. In hoc statu amor saepe quasi in insaniam vertitur, nisi mira prudentia parique constantia ejus impetus refrenetur. In hoc statu inter amantes saepe irae surgunt, saepe rixas committunt, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
tiam. uel digne pensare sufficiat: Quid
queso ẽ. quod corhominis ꝓfundius pe¬
netret. acerbiuis cruciet: uehementius
exagitet: Quid queso molestius. qͥdue
acerbius: cum sitim suam nec resisten¬
do temꝑare. nec in ebriando possit ex¬
tinguere: Miranda. immo ⁊miseran
da ingluuies: quȩ nec ulla accu rati¬
one expellitur. nec aliqua satisfactione
sedatur. Morbus irremediabilis. ⁊ omĩno
desꝑabilis: uͥ semꝑ nremediũ queritur.
⁊ nusquã inueniturꝰ immo qͥeqͥd p̃sumit᷑
adremediũ salutis: uertitur in augmen¬
tum furoris. Hic est ille gradus ut dixi¬
mus. qui defectũ adducit. ⁊ de remedio
iam desꝑare facit. Et sicut desꝑatus
eger qui quasi p̃mortuis membris
iacet. iam ult̾ius quid agat. uł ab alio
exspectare debeat. ñ habet: iam ei omĩs
medicorum cura subtrahitur. sibiq
ipsi totus relinquitur: solo adhuc spũ
anelat. ⁊ omni hora quasi adexitũ
appropinquat. Uitimum iam sp̃m

Expanded text:
tiam vel digne pensare sufficiat? Quid, tiam vel digne pensare sufficiat? Quid, quaeso, est quod cor hominis profundius penetret, acerbius cruciet, vehementius exagitet? Quid, quaeso, molestius, quidve acerbius, cum sitim suam nec resistendo temperare, nec inebriando possit exstinguere? Miranda imo et miseran a ingluvies, quae nec ulla accuratione expellitur, nec aliqua satisfactione sedatur. Morbus irremediabilis et omnino desperabilis, ubi semper et remedium quaeritur, et nusquam invenitur, imo quidquid praesumitur ad remedium salutis, vertitur in augmentum furoris. Hic est ille gradus, ut diximus, qui defectum adducit, qui de remedio jam desperare facit. Et sicut desperatus aeger qui quasi praemortuis membris jacet, jam ulterius quid agat vel ab alio exspectare debeat non habet, jam ei omnis medicorum cura subtrahitur, sibique ipsi totus relinquitur, solo adhuc spiritu anhelat, et omni hora quasi ad exitum appropinquat. Ultimum jam spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
Nide gͦ quã infinitum sit. quo desidiũ
se extendere possit: etiã postquã ad ter¬
cium gradum ꝑuenerit. Quartꝰ itaq
uolente caritatis gradus. ẽ: quando es¬
stuantis animi desiderio. iam omnino
nichil satisfacere potest. hic gradus qr
humane possibilitatis metas semel ex¬
cessit: crescendi ut cęteri terminũ nes¬
cit: quia semꝑ inuenit. quod ad huc con¬
cupiscere possit: qͥcquid agat: qͥcqͥd sibi
fiat: desideriũ arcdentis animȩ ñ satiat.
Sitit ⁊ bibit. bibendo tñ siti suam
ñ extinguit: s quo amplius bibit. eo
amplius ⁊ sitit. Auide enĩ. ĩmo in satia¬
bilis anime sitis. uel esuries. ñ sedatur.
s irritatur. dũ uoto suo ꝓuoto ꝑfruit᷑
In hoc statu ñ saciat᷑ oculus inisu. nec
auris impletur auditu: dũ uel absentẽ
loquitur. uel presentem intuet᷑. S huiꝰ
supremi gradus uiolentiã. quis digne
explicare ualeat: quis eius suꝑeminen¬

Expanded text:
Vide ergo quam infinitum sit quo desiderium in Vide ergo quam infinitum sit quo desiderium in se extendere possit, etiam postquam ad tertium gradum pervenerit. Quartus itaque violentae charitatis gradus est, quando aestuantis animi desiderio jam omnino nihil satisfacere potest. Hic gradus quia humanae possibilitatis metas semel excessit, crescendi, ut caeteri, terminum nescit, quia semper invenit quod adhuc concupiscere possit. Quidquid agat, quidquid sibi fiat, desiderium ardentis animae non satiat; sitit et bibit, bibendo tamen sitim suam non exstinguit, sed quo amplius bibit, eo amplius et sitit. Avidae enim, imo insatiabilis animae sitis vel esuries non sedatur, sed irritatur dum voto suo pro voto perfruitur. In hoc statu non satiatur oculus visu, nec auris impletur auditu, dum vel absentem loquitur, vel praesentem intuetur. Sed hujus supremi gradus violentiam quis digne explicare valeat, quis ejus supereminen
Abbreviated transcription (Latin):
si habet adhuc aliquid. quo amplius
ascendere possit. In pͥmo gradu transfi¬
git affectionem: in sccło ligat cogitati¬
onem: intercio dissoluit actionem. Af¬
fectio itaq captiuatur in pͥmo: cogita¬
tio in secło: actio aut̃ intercio. In his
totũ hominis. ẽ. ⁊ quid his amplius ha¬
bere potest: Si gͦ totum captiuatũ
ẽ. quod hominis est. quid illi ult̾ius fie¬
ui potest : Si uis illa amoris totũ pos¬
sidet: si amoris magnitudo totũ absor¬
bet: in quo se queso amplius dilatare
ualet: Si enĩ totũ obtinuit. ñ est qͦd
ult̾us uendicare possit. S qͥd dicimus:
si totum obtinet. ⁊ totum ei sufficere
non ualet: Quid inquã dicturi sumus:
si totum in potestate est. totũ tñ desið̾io
satisfacere ñ potest: Certe in comꝑabilit̃
maius. ẽ. quod homo ñ ualet: quã qͥcqͥd
homo ualet. Htrumq tñ desiderari po¬
test: ⁊ qͦd homo potest. ⁊ qͦd hõ ñ potest.

Expanded text:
si habet adhuc aliquid quo amplius si habet adhuc aliquid quo amplius ascendere possit. In primo gradu transfigit affectionem, in secundo ligat cogitationem, in tertio dissolvit actionem. Affectio itaque captivatur in primo, cogitatio in secundo, actio autem in tertio. In his totum hominis est, et quid his amplius habere potest? Si ergo totum captivatum est quod hominis est, quid illi ulterius fieri potest? Si vis illa amoris totum possidet, si amoris magnitudo totum absorbet, in quo se, quaeso, amplius dilatare valet? Si enim totum obtinuit, non est quod ulterius vindicare possit. Sed quid dicimus si totum obtinet, et totum ei sufficere non valet? Quid, inquam, dicturi sumus, si totum in potestate est, totum tamen desiderio satisfacere non potest? Certe incomparabiliter majus est quod homo non valet, quam quidquid homo valet. Utrumque tamen desiderari potest, et quod homo potest, et quod homo non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
dictum ẽ. ꝑ circum spectionis studium
fugere potest: in sedo aut̃ gradu ubi fu¬
giendi locus omnino ñ est. ꝑbona adhue
oꝑa redimere se potest. In hoc aut̃ gradu
quid his potest presidii. quod genus po¬
dest ẽẽ remedii: qui iam nec nec essaria
meditari. nec utilia possunt oꝑaris quoi
tam corde quã corꝑe languidũ: corꝑe
tabidum. ⁊ corde turbatum. Cor meũ
conturbatũ est in me: dereliquit me uir¬
tus mea. Sub hoc necessitatis articulo
nullum aliud remedii genus inuenio.
ꝗqͣ addiuinã clementiam respicere. euisq
miscdiam implorare. Si omnino langu¬
dus es. si manus ⁊ pedes liberos ñ habes.
certe adhuc linguam habes. ⁊ labia mo¬
uere potes. Si ergo tuȩ industrie nul¬
lus euadendi locus relictus. ẽ clama
adeum qui omnia potest. Uides ut ar¬
bitror uis illa amoris quantũ iam in¬
ualuit: cũ ad huiꝰ tercii gradus uehem̃¬
tiam excrescendo ascendit: ⁊ mirum ẽ.

Expanded text:
dictum est, per circumspectionis studium dictum est, per circumspectionis studium fugere potest; in secundo autem gradu ubi fugiendi locus omnino non est, per bona adhuc opera redimere se potest. In hoc autem gradu quid his potest praesidii, quod genus potest esse remedii, qui jam nec necessaria meditari, nec utilia possunt operari? Audi tam corde quam corpore languidum, corpore tabidum et corde turbatum: Cor meum conturbatum est in me, dereliquit me virtus mea . Sub hoc necessitatis articulo nullum aliud remedii genus invenio quam ad divinam clementiam respicere, ejusque misericordiam implorare. Si omnino languidus es, si manus et pedes liberos non habes, certe adhuc linguam habes, et labia movere potes. Si ergo tuae industriae nullus evadendi locus relictus est, clama ad eum qui omnia potest. Vides, ut arbitror, vis illa amoris quantum jam invaluit, cum ad hujus tertii gradus vehementiam exercendo ascendit, et mirum est,