comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
co non filium ioseclech sacerdotẽ
magnum dicit: s unum leuitis de
de quibus p̃dictum erat. qđ con¬
stituti fuerant a uiginti annis et
supra. adurgendum opus dñĩ.
de quibus fuit et cediibel. et filii
enad. qui pariter adiuncto sibi e¬
oͥdem oꝑi cum filiis et fr̃ibus suis
curam adhibusse narrantur. De¬
quibus supra incathalogo popłi
isrł hi post sacerdotes primi lau¬
tarum nominatim cominemo¬
rantur. Leuitȩ inquit filii iosue.
loco colligitur. principes eos et
patriarchas fuisse leuitarũ tem¬
poris illius. Ubi bene filii iuda
in medio leuitarum interponundur.
qui simul instaurando demplo dñi
curam impenderint. et hi ꝓpder
eundem pietatis consenfum. qua¬
si unus stetisse cominemorantur.
Hic namq ẽ ille de quo p̃diximus
nobis semꝑ imitandus ordo uirtitis.
ut ȩccłam suam scãm et dicati deo
gradus om̃s. et cõmunis popłito¬
tius deuotio ꝓsuo quisq modu¬
lo ȩdificet. Notandumq et erebr̃
rememorandum. quantũ bonipo¬

Expanded text:
co non filium Josedec sacerdotem magnum dicit, sed unum de Levitis, de quibus praedictum erat, quod constituti fuerint a viginti annis et supra ad urgendum opus Domini; de quibus fuit et Cedmiel, et filii Henadad, qui pariter injuncto sibi eidem operi, cum filiis et fratribus suis curam adhibuisse narrantur; denique supra in catalogo populi Israel, hi post sacerdotes, primi Levitarum nominatim commemorantur. Levitae, inquit, filii Josue, loco colligitur, principes eos et patriarchas fuisse Levitarum temporis illius. Ubi bene filii Juda in medio Levitarum interponuntur, qui simul instaurando templo Domini curam impenderint; et hi propter eumdem pietatis consensum quasi unus stetisse commemorantur. Hic namque est ille, de quo praediximus, nobis semper imitandus ordo virtutis, ut Ecclesiam sanctam, et dicati Deo gradus omnes, et communis populi totius devotio pro suo quisque modulo aedificet. Notandumque, et crebrius rememorandum, quantum boni po
Abbreviated transcription (Latin):
si mox accepta regaliũ litterarũ auctori¬
tate. netẽplũ edificaret᷑ noxia urtute
restitert̃ cũ neq ipsi aliqͥd de constructioẽ
tẽplis tm̃mͦ ciuitatis acusassent. neq rex aliud

Expanded text:
si mox accepta regalium litterarum auctorisi mox accepta regalium litterarum auctoritate, ne templum aedificaretur, noxia virtute restiterunt; cum neque ipsi aliquid de constructione mmodo civitatis accusassent, neque rex aliud
Abbreviated transcription (Latin):
diuini seu fr̃m amoris inordinate
geritur. meritum sue ꝑfe ctionis a¬
mittit. Honor et enim regis. iudieni
diligit. Nam quecumq inhonorem
summi regis deuote agimus. certa
necesse ẽ discretione iudicii. quari
uel quantum sunt agenda distingi¬
nate agimus. normam eius rectitu¬
dinis deprauemus. Hȩc nobis sollei¬
nia tabernaculoꝵ hoc ẽ scȩ nopbeg¬
e mysticȩ cȩlebranda paulus insini¬
abat: cum interpredicandum sceno¬
factoriȩ arteͥ uacabat. Faciebat. enĩsin¬
mata. id ẽ tabernacula. ut se ipsum
mcolam ee̾ mundi acꝑegrinũ docem
et cos quos erudiebat ꝑegrinandi
in hac uita. infuturo aut̃ patriam
expectandam sꝑandamq institue¬
ret. Tabernaculis namq ꝑegrinant
uł iter agentes uti solemus. quod n
hac uita scõs agere testatur idem
apłs cum ait. Dum sumus incorpore
ꝑegrinamur a dño. Et adhebreos.
Non enim habemus hic manentẽ ci¬
tatem. s futuram inquirimus. Qm

Expanded text:
divini seu fraterni amoris inordinate divini seu fraterni amoris inordinate geritur, meritum suae perfectionis amittit. Honor enim regis judicium diligit ; nam quaecunque in honorem summi regis devote agimus, certe necesse est discretione judicii, quando vel quantum sint agenda distinguanus ordinate agimus, normam ejus rectitudinis depravemus. Haec nobis solemnia tabernaculorum, hoc est Scenopegiae mystice celebranda, Paulus insinuabat, cum inter praedicandum scenofactoriae arti vacabat . Faciebat enim scenomata, id est, tabernacula, ut et seipsum incolam esse mundi, ac peregrinum doceret, et eos quos erudiebat, peregrinandum in hac vita, in futuro autem patriam exspectandam sperandamque institueret. Tabernaculis namque peregrinantes vel iter agentes uti solemus; quod in hac vita sanctos agere testatur idem Apostolus, cum ait: Dum sumus in hoc corpore, peregrinamur a Domino . Et ad Hebraeos: Non enim habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus . Qu
Abbreviated transcription (Latin):
re. hoc ẽ inlustrante nos grã sp̃e
tota mente hunc mundum uelut
extraneum arentẽq deserere. ac fi¬
xa intentione ad in marcescibilia
paradysi gaudia ꝓꝑare. Et hoc nos
septẽ diebus hoc ẽ toto tempore uitȩ
presentis quȩ totidem diebus circũ¬
agitur indesinenter facere oportet.
singulisq diebus huius ebdomadis
holocaustum facere debemus. et opus
diei in die suo. Holocaustum uidelicet.
hocẽ oblationem dotum incensum
inhis quȩ addiuinum seruitium ꝓ¬
priȩ ꝑtinent. ut sunt orationes et
ieiunia. Opus uͦ diei indie suo. inillis
quȩ adobsequium fr̃nȩ dilectionis
attinent. ut ẽ. esurienti panẽ. potũ
sitienti. algenti uestem. hospitium
pegrino. in firmo uisitationem. se¬
pulturam mortuo. erranti doctnã
dolenti solatium ministrare. Et bene es
diceret eos holocaustum chiebus singlis
scdi preceptum legis. et opus dici inq
suo facere. interposuit ꝑ ordinẽ: qua
nimirum quicquid in obsequiis suie

Expanded text:
re, hoc est illustrante nos gratia Spire, hoc est illustrante nos gratia Spitota mente hunc mundum velut extraneum urgentemque deserere, ac fixa intentione ad immarcescibilia paradisi gaudia properare; et hoc nos septem diebus, hoc est toto tempore vitae praesentis, quae totidem diebus circumagitur, indesinenter facere oportet, singulisque diebus hujus hebdomadis holocaustum facere debemus et opus diei in die suo; holocaustum videlicet, hoc est oblationem totam incensam, in his quae ad divinum servitium proprie pertinent, ut sunt orationes et jejunia. Opus vero diei in die suo, in illis quae ad obsequium fraternae dilectionis attinent; ut est esurienti panem, potum sitienti, algenti vestem, hospitium peregrino, infirmo visitationem, sepulturam mortuo, erranti doctrinam, dolenti solatium ministrare. Et bene cum diceret eos holocaustum diebus singulis secundum praeceptum legis, et opus diei in die suo facere, interposuit, Per ordinem; quia nimirum quidquid in obsequiis sive
Abbreviated transcription (Latin):
rũ suꝑ dicit. celebrare eurabant
diebus singulis eiusdem septimanȩ
ea qͦ erant nob̃ precepta gerentes.
Quȩ nos omĩa pari deuotione sp̃ita¬
liter agere conuenit. E gressi enĩ
sumus et nos ꝑ sanguinem agni
de egyptia seruitute. ut ueniremus
ad terrã reꝓmissionis: cum᷑ sacram̃¬
tum daicę passionis baptizati. ni¬
gum graue preuaricationis abie¬
cimus. quatinus in libertatẽ głȩ
filioꝵ dei adoptati ac regni cęle¬
stis heredes ẽẽ possimus. Mane
bamus in tabernaclis et tentoriis ꝑde¬
sertum longo tempore iter agentes.
donec ueniremus ad patriam. cum
inbaptismo renunciantes non solum
sathanȩ quasi regi ȩgypti idẽ tene¬
brarum. s et om̃ibus pompis atq
oꝑibus huius scłi. uelut ꝑegrinos
nos in hoc mundo acuiatores. alte¬
rius aut̃ uitȩ quam adño sꝑãmus.
ciues eẽ ꝓmisimus. Cuius in memo¬
riam spei et ꝓmissionis septimom̃¬
se debemus intabernaculis mane¬

Expanded text:
sis collecti celebrare curabant, sis collecti celebrare curabant, diebus singulis ejusdem septimanae ea quae erant lege praecepta gerentes. Quae nos omnia pari devotione spiritualiter agere convenit. Egressi enim sumus et nos per sanguinem agni de Aegyptia servitute, ut veniremus ad terram repromissionis, cum in sacramenta dominicae passionis baptizati, jugum grave praevaricationis abjecimus, quatenus in libertatem gloriae filiorum Dei adoptati, haeredes regni coelestis esse possimus. Manebamus namque in tabernaculis et tentoriis, per desertum longo tempore iter agentes, donec veniremus ad patriam, cum in baptismo renuntiantes non solum Satanae quasi regi Aegypti, id est, tenebrarum, sed et omnibus pompis atque operibus hujus saeculi, velut peregrinos nos in hoc mundo ac viatores, alterius autem vitae, quam a Domino speraremus, cives esse promisimus. Cujus in memoriam spei et promissionis, septimo mense debemus in tabernaculis mane
Abbreviated transcription (Latin):
bernaculoꝵ quȩ inȩuuangłio gre¬
ce scenophegia. id ẽ fixio taberna¬
cułoꝵ nuncupatur. festiuitas erat
septem dierum. incipiens a decimo
quinto die mensis septimi. in qui¬
bus p̃cepit dñs omnem popłm
facere sibi tabernacła de frondibꝰ
ac ramis ligni pulcherrimi. et egre¬
dientes dedomibus suis manerẽ. in
hisdẽ tabernaculis septem diebus.
cotidie decreta diuinȩ legis seruran¬
tes. et holocausta dño offerentes
inigne. Hoc aut̃ totum facere sunt
iussi. inmemoriam temporis quo
egressi quondam de egipto intaber¬
naculiᷤᷤ morabãt᷑ ĩ solitudine p̃dicãte
legem moyse. et crebrius diuina
sibi apparente presentia. expectan¬
tes longo tempore quando terrã
reꝓmissionis intrare liceret. neũ¬
quam eis tanti gr̃a beneficii men¬
te excederet.Uemientes ergo qui
debabylone ascenderunt in ihrłm.
cum ee̾nt magno amore deuoti¬
onis ad facienda omĩa mandata¬
dñi accensi. et hanc sollempnitatẽ¬
quã quinto decimo die collectȩ eo¬

Expanded text:
bernaculorum, quae in Evangelio Graece Scenopegia, id est, fixio tabernaculorum nuncupatur, festivitas erat septem dierum, incipiens a quinto decimo die mensis septimi, in quibus praecepit Dominus omnem populum facere sibi tabernacula de frondibus ac ramis ligni pulcherrimi, et egredientes de domibus suis, manere in iisdem tabernaculis septem diebus, quotidie decreta divinae legis scrutantes, et holocausta Domino offerentes in igne. Hoc autem totum facere sunt jussi in memoriam temporis, quo egressi quondam de Aegypto, in tabernaculis morabantur in solitudine, praedicante legem Moyse, et crebrius in divina sibi apparente praesentia, exspectans longo tempore, quando terram repromissionis intrare liceret, ne unquam eis tanti gratia beneficii mente excideret. Venientes ergo qui de Babylone ascenderant in Jerusalem, cum essent magna devotione ad facienda omnia Domini mandata accensi, hanc solemnitatem quinto decimo die septimi men
Abbreviated transcription (Latin):
dem annuatim uenire consueue¬
rant. Altiore aut̃ sensu mensis sep
ꝓpħa et in apocalypsi scĩ ioħis sep¬
ti formis describitur: insinuat. In
quo uidelicet mense post captiui¬
tatem de ciuitatibus nrĩs in ibrłm
conuenimus. cum post ablutas
sordes erroresq uitioꝵ. post in¬
choata presidia oꝑm bonoꝵ ma
atq in amore suꝑnȩ pacis quo
in uera unitate continetur accen¬
dimur. Ihrłm quippe. uisio pacis
dicitur. Et benedictur. quod oĩs
isrł. quasi uir unus septimo men¬
se inihrłm congregatus sit. Hoc
dm̃ colunt. una et non dispari¬
dilectione ad gaudia ꝑpetuȩ pacis
et felicitatis anbelant: Atq hȩc
in quantum ualent etiam in p̃sen¬
ti alterutrum sese diligendo aesuf¬
ferendo imitantur. Bene aut̃ sub¬
ditur. Et surrexit iosue filius io¬

Expanded text:
dem annuatim venire consuevedem annuatim venire consueverant. Altiore autem sensu, mensis septia propheta, et in Apocalypsi sancti Joannis septiformis describitur, insinuat. In quo videlicet mense post captivitatem de civitatibus nostris in Jerusalem convenimus, cum post ablutas sordes, erroresque vitiorum, post inchoata praesidia operum bonorum, sicque in amore supernae pacis, quae in vera unitate continetur, accendimur: Jerusalem quippe visio pacis dicitur. Et bene dicitur, quod omnis Israel quasi vir unus septimo mense in Jerusalem congregatus sit; hoc Deum colunt, una et non dispardilectione ad gaudia perpetuae pacis et fidelitatis anhelant; atque haec in quantum valent, etiam in praesenti alterutrum sese diligendo ac sufferendo imitantur. Bene autem subditur: Et surrexit Josue filius Jo
Abbreviated transcription (Latin):
prima oꝑa tua fac. Sin aũt uenio
tibi. et mouebo candelabrum tu¬
um de loco suo. nisi penitentiam
egeris. Qui rursum alteri in fide
ꝑstanti. ne caderet suggerens:
Ecce inquit uenio cito. tene quod
habes. ut nemo accipiat coronã
tuam
amq uenerat mensis septimus.
et erãt filii isrł ĩnciuitatibus suis.
mensis qui apud nos october ap¬
pellatur. totus erat precȩteris
mensibus legali obseruatione sol¬
lempnis. in quo etiam dedicatio
templi cȩlebrata ẽ. Congruebat
ergo deuotioni fidelium. qui de
captiuitate ascenderant. ut cum
primo suas ciuitates singuli cum
pecudibus et pecunia quam attu¬
lerant intrassent. atq in his mansi¬
ones sibi suisq congruas ꝓuidissent.
mox om̃s pariter in iħm conflue¬
rent. ibiq altarr ad offerendađo
munera. et holocausta construe¬
rent. et hoc eo tempore anni quo
olim templum ipsum cum altari.
et omĩbus uasis eius consecratum
ẽ. quo addiem consecrationis eius¬

Expanded text:
prima opera tua fac. Sin autem, venio prima opera tua fac. Sin autem, venio tibi, et movebo candelabrum tuum de loco suo, nisi poenitentiam egeris . Qui rursum alteri in fide perstanti, ne caderet, suggerens: Ecce, inquit, venio cito; tene quod habes, ut nemo accipiat coronam tuamamque venerat mensis septimus, et erant filii Israel in civitatibus suis, mensis, qui apud nos Octobris appellatur, totus erat prae caeteris mensibus legali observatione solemnis; in quo etiam dedicatio templi celebrata est. Congruebat ergo devotioni fidelium, qui de captivitate ascenderant, ut cum primo suas civitates singuli cum pecudibus, et pecunia quam attulerant, intrassent, atque in his mansiones sibi suisque congruas providissent, mox omnes pariter in Hierusalem confluerent, ibique altare ad offerenda Deo holocausta construerent; et hoc eo tempore anni, quo olim templum ipsum cum altari et omnibus vasis ejus consecratum est, quo ad diem consecrationis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ram uideam ueniens in gredit᷑.
quando quis regeneratus in xp̃i
reatum primȩ preuaricationis
exuit. acbene institutus inȩccła
semel acceptum diaconatus gra¬
dum regulari moderamine cus¬
todit. Nam et ille sicut ꝑ gr̃am
sui redemptoris. quasi de chaldei
seruitute liberatus ẽ. ita etiam
ꝑ ex secutionem bonoꝵ oꝑm inqͥ¬
bus p̃decessores eiusdẽ gradus
conuersati sunt. uelut ad moeniam
ꝓpriȩ ciuitatis asce cui. ndit. Quicũ¬
q uero filioꝵ isrł i dñta captiui ad¬
ducti sunt. ut numquã patriam
reuersi aliis potius suas ciuitates
ac fundos possidendos relinque¬
rent: illoꝵ utiq designant erratꝰ.
qui sic peccando ab ȩccłia discedunt.
ut numquam penitendo resipiscant.
s aliis potius qui digni sunt ꝓmis¬
sa sibi p̃mia ꝑcipienda relinquunt.
Quoꝵ uni immo uniuersitati pȩni¬
tentiam suadens. dicit in apoca¬
lẏpsi dñs. Memoresto itaq unde
excideris. et age penitentiam. et

Expanded text:
rram Judaeam veniens ingreditur, rram Judaeam veniens ingreditur, quando quis regeneratus in Christo, reatum primae praevaricationis exuit, ac bene institutus in Ecclesia, semel acceptum diaconatus gradum, regulari moderamine custodit. Nam et ille sicut per gratiam sui Redemptoris, quasi de Chaldaea servitute liberatus est, ita etiam per exsecutionem bonorum operum, in quibus praedecessores ejusdem gradus conversati sunt, velut ad moenia propriae civitatis ascendit. Quicunque vero filiorum Israel ita captivi abducti sunt, ut nunquam patriam reversi, aliis potius suas civitates ac fundos possidendos relinquerent; illorum utique designant erratus, qui sic peccando ab Ecclesia discedunt, ut nunquam poenitendo resipiscant; sed aliis potius qui digni sunt, promissa sibi praemia percipienda relinquunt; quorum uni, imo universitati poenitentiam suadens, dicit in Apocalypsi Dominus: Memor esto itaque unde excideris, et age poenitentiam, et
Abbreviated transcription (Latin):
qui in eodem gradu aliquando
uitiis sordidato. uł ꝑdito ꝑ pe¬
nitentiam correcti sunt. seu qͥ
nuꝑ de regno diaboli adeccłam
uenientes. bonum sibi gradum
bene ministrando ad quisierunt.
Suas et enim ciuitates introierunt
leuitȩ uł filii isrł. non solum illi qui
easdem ciuitates quondam capti¬
uati amiserant: uerum etiam bi
qui de captiuoꝵ stirpe ꝓgeniti. ad
ipsas ciuitates ex paterna succes¬
sione ꝑtinere didicerunt. Sic et
in sensu spĩtali ciuitatẽ suam de
qua transmigratus ẽ achaldeis
leuita recipit: quando diaconus
aliquis sc̃ȩ eccłȩ uirtutem ꝑfectio¬
nis quam diabolo seductus ꝑdi¬
derat: dño donante redintegrat.
Uerbi gr̃a. qui ꝑ ebriositatẽ uł con¬
cupiscentiam. uł suꝑbiam. gra¬
du quem acceꝑat factus ẽ indis¬
nus. et denuo ꝑcontinentiam.
parsimoniam. humilitatẽ. et cȩt̃a
uitȩ correctioins ĩ signia ad euncd̃i
dignior redit. Rursus leuita inbi¬
bylone natus. ciuitatẽ suam int̾¬

Expanded text:
qui eodem gradu aliquando qui eodem gradu aliquando vitiis sordidato vel perdito, per poenitentiam correcti sunt; seu qui nuper de regno diaboli ad Ecclesiam venientes, bonum sibi gradum bene ministrando acquisierunt. Suas etenim civitates introierunt Levitae, vel filii Israel; non solum illi qui easdem civitates quondam captivati amiserant, verum etiam hi qui de captivorum stirpe progeniti, ad ipsas se civitates ex paterna successione pertinere didicerunt. Sic et in sensu spirituali civitatem suam, de qua transmigratus est a Chaldaeis, Levita recipit, quando diaconus aliquis sanctae Ecclesiae virtutem perfectionis, quam a diabolo seductus perdiderat, Domino donante, redintegrat. Verbi gratia, qui per ebriositatem, vel concupiscentiam, vel superbiam ad gradum quem acceperat, factus est indignus, et denuo per continentiam, parcimoniam, humilitatem, et caetera vitae correctioris insignia, ad eumdem dignior redit. Rursus Levita in Babylone natus, civitatem suam in te
Abbreviated transcription (Latin):
buum quȩ transinigrata erant ab
assyriis ultra medoꝵ montes. nũ¬
quam domum rediit. quȩ nec si re¬
diret suas poterat ciuitates ingre¬
di. quippe samarite quas posside¬
bãt. De quibus hodie iudei multũ
iudaiee et infideliter sibi ꝓmittũt.
quod ueniente ac regnante xp̃o
suo. hi etiam cum cęteris sue gen¬
tis. om̃s sint in iudeam reuersuri.
atq in toto orbe regnaturi. non
intelligentes dicta ꝓpharum. qͥ
regnum et diuitias ihrłm ciuita¬
tis dĩ. non uni genti iudeȩ carna¬
liter. s omĩbus in xp̃o gentibus
spĩtaliter. quod nune ꝑ orbem agi¬
tur ꝓmiserint. Hȩc desuꝑficiȩ lit¬
terȩ. Paucis sint dicta. Sp̃itali
aut̃ sensu. sacerdotes. leuitȩ. can¬
tores. ianitores. et nathinei inur¬
bibus suis. untuersusq isrł in
ciuitatibus suis. habitant reuer¬
tentes de babylone:cum et mi¬
nistri scĩ altaris ac doctores. et
ipsa dei plebs. insuis singłi gra¬
dibus dõ fideliter seruiunt. siue

Expanded text:
buum, quae transmigrata erat ab buum, quae transmigrata erat ab Assyriis ultra Medorum montes, nunquam domum rediit; quae nec si rediret, suas poterat civitates ingredi, quippe Samaritae quas possidere. De quibus hodie Judaei multum Judaice et infideliter sibi promittunt, quod veniente ac regnante Christo suo, hi etiam cum caeteris suae gentis hominibus sint in Judaeam reversuri, atque in toto orbe regnaturi; non intelligentes dicta prophetarum, qui regnum et divitias Jerusalem civitatis Dei, non uni genti Judaeae carnaliter, sed omnibus in Christo gentibus spiritualiter, quod nunc per orbem agitur, promiserint. Haec de superficie litterae paucis sint dicta. Spirituali autem sensu, sacerdotes, Levitae, cantores, janitores et Nathinnei in urbibus suis, universusque Israel in civitatibus suis habitant, revertentes de Babylone; cum et ministri altaris sancti, ac doctores, et ipsa Dei plebs in suis singuli gradibus Deo fideliter serviunt; sive
Abbreviated transcription (Latin):
et effraim ianitores. et uniuersis re¬
liquiis isrł. ab omĩ quoq iuda et
beniamin. et habitatoribus ihrłm.
tradiderunt inmanibus eoꝵ qui p̃¬
erant oꝑariis indomo dñi. Hi ergo
qui residui cum tribu uida et benia¬
min quibus sociati fuerant. simul
captiuati in babyloniam. ac simul
sunt patriam remissi. suasq singłi
ciuitates quas uacuas cum agris
ac uillulis ingressi repererant. Non
enim eas cum ipsi inbabylonia ser¬
uirent. sicut nec duarum tribuũ
t̾ras quisquam colonus intrarat.
dicente scriptura. Si quis euaserat
gladium. ductus inbabylonem ser¬
uiuit regi et filiis eius. donec im¬
ꝑaret rex ꝑsarum. ut compleret᷑
sermo dnĩ ex ore iheremiȩ. et cȩle¬
braret terra sabbata sua. Cunctis
enim diebus desolationis egit sab¬
batum. usq dum complerentur
lexͣ. anni. Completo itaq hoc lon¬
gissimo sabbato. recepit terra u¬
dea cum reliquiis isrł habitatores
suos. Porro maior pars decem tri¬

Expanded text:
et Ephraim, et universis reet Ephraim, et universis reliquiis Israel, ab omni quoque Juda et Benjamin, et habitatoribus Jerusalem, tradiderunt in manibus eorum qui praeerant operariis in domo Domini. Hi ergo qui residui cum tribu Juda et Benjamin, quibus sociati fuerant, simul captivati in Babyloniam, ac simul sunt in patriam remissi, suasque singuli civitates, quas vacuas cum agris ac villulis ingressi reperiunt. Non enim eas, cum ipsi in Babylonia servirent, sicut nec duarum tribuum terras quisquam colonus intrarat, dicente Scriptura: Si quis evaserat gladium, ductus in Babylonem, servivit regi et filiis ejus, donec imperaret rex Persarum, et compleretur sermo Domini ex ore Jeremiae, et celebraret terra sabbata sua. Cunctis enim diebus desolationis egit sabbatum, usquedum complerentur LXX anni . Completo itaque hoc longissimo sabbato, recepit terra Judaea cum reliquis Israel habitatores suos. Porro major pars decem tri
Abbreviated transcription (Latin):
Uniuersum isrł dicit. non decem tribꝰ
solummodo. quȩ quondam isrł uo¬
cabantur addistinctionem duarũ
tribuum. quȩ uida uocabantur:
s om̃s generaliter. qui ex captiui¬
tate ascenderant. siue ex iuda et
beniamin. seu dealiis tribubus
originem ducentes. Nam decem tri¬
bubus in assyrios transmigratis.
et samaritis interrã eoꝵ sustitu¬
tis: quicumq remanserant dere¬
liquerunt ac fregerunt omĩa si¬
mulachra. et integro ex corde
dño seruire atq intemplum ho¬
stias suas offerre cȩꝑunt. ut uer¬
ba dierum manifestȩ ꝓbant. ubi
scriptum ẽ. Abstulit ergo iosias
cunctas ab hominationes deuni
uersis regionibus filioꝵ isrł. et fecit
om̃s qui residui erant in isrł seruire
dño dõ suo. Cunetis diebus eius: non
recesserunt a dño dõ patrum suoꝵ.¬
Et paulo suꝑus sub eodem rege cum
de instauranda domo dñi ageretur.
acceptamq inquit pęcuniam quȩ
inlata fuerat indomum dñi. et quã
congregauerant leuitȩ de manasse¬

Expanded text:
Universum Israel dicit, non decem tribus solummodo, quae quondam Israel vocabantur, ad distinctionem duarum tribuum, quae Juda vocabantur; sed omnes generaliter qui ex captivitate ascenderant, sive ex Juda et Benjamin, seu de aliis tribubus originem ducentes. Nam decem tribubus in Assyrios transmigratis, et Samaritis in terra eorum substitutis, quicunque remanserant, dereliquerunt ac fregerunt omnia simulacra, et integro ex corde Domino servire, atque in templum hostias suas offerre coeperunt; ut Verba dierum manifeste probant, ubi scriptum est: Abstulit ergo Josias cunctas abominatversis regionibus filiorum Israhel et fecit omnes qui residui erant in Israhel servire Domino Deo suo cunctis diebus eius non recesserunt a Domino Deo patrum suoEt paulo superius sub eodem rege, cum de instauranda domo Domini ageretur: Acceptaque, inquit, pecunia quae illata fuerat in domum Domini, et quam congregaverant Levitae
Abbreviated transcription (Latin):
tate in quit dñõ canticũ nouũ.
cantate dño omĩs terra. Cantate
dnõ benedicite nomini eius. bene¬
nunciate de die in diem salutare eiꝰ.¬
in omĩbus popłis mirabilia eius.
Primo ergo uibemur in ȩdificatio¬
ne domus dni ipsi dñõ cantare
canticum nouum: id ẽ amorẽ eiꝰ
et interno corde retinere. et ob¬
seruantiã mandadoꝵ eius foras
ostendere. et hoc non pauci seo
omĩs terra facere. ꝑ quam ȩccła
scã dilatata ẽ. Deinde salutare eius
latine bene nunciare. precipimur.
Et hoc non paueis auditoribus. s omĩ¬
bus. s omibus popłis. quibus ȩccłia
constat toto orbe diffusa. Non quia
unus aliquis in om̃ibus possit gen¬
tibus ȩiiuangłizare. s om̃s in omĩbꝰ.
suo quisq tempore uł loco. quo pos¬
sumus singłi quiq uniuersis et
debemus et possumus: gaudium
ꝓpetuȩ salutis optare dicentes.
Lauclate dñm om̃s gentes. et con¬
laucdate eum om̃s popłi. Equi¬

Expanded text:
tate, inquit, Domino canticum novum, tate, inquit, Domino canticum novum, cantate Domino, omnis terra. Cantate Domino, et benedicite nomini ejus, benenunin omnibus populis mirabilia ejus , etc. Primo ergo jubemur in aedificatione domus Domini, ipsi Domino cantare canticum novum, id est, amorem ejus et interno in corde retinere, et observantiam mandatorum ejus foras ostendere; et hoc non pauci, sed omnis terra facere, per quam Ecclesia sancta dilatata est. Deinde salutare ejus, Latine bene nuntiare praecipimur: et hoc non paucis auditoribus, sed omnibus populis quibus Ecclesia constat toto orbe diffusa; non quia unus aliquis in omnibus possit gentibus evangelizare, sed omnes in omnibus suo quisque tempore vel loco possumus, singulique universis et debemus et possumus gaudium perpetuae salutis optare, dicentes: Laudate Dominum, omnes gentes, et collaudate eum, omnes populi. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ꝓpter sexum uidelicet femi¬
neum. in quo plurimȩ reꝑiuntur
ꝑsone: Quȩ non solum uiuencdo s
etiam predicando corcla ꝓximoꝵ
ad laudem sui creatoris accendant.
et quasi suauitate sc̃ȩ uocis ȩdi¬
ficantium templum dñi adu¬
uent laborem. Quori omĩum ministe¬
rio congruit et titulus et textus
titulus: quando domus dei ȩdifica¬
batur post captiuitatem canticum
huic clauid. Quod sccłm litteram
restaurationẽ templi de qua p̃sens
liber scribit sonare uidetur. s ana¬
gogico idẽ altiori sensu ȩdificatio¬
nem in sinuat scẽ eccłȩ. quȩ fit de
animabus a captiuitate demonica
saluatis. atq ad agnitionem sui ere¬
atoris reuocatis. In qua uidelicet
edificatione canticum laudis et con¬
fessionis manu fortis ac desiderabi¬
li udelicet dño iħu xp̃o electus
quisq debet resonare: ueraciter
intelligens. qđ absq gr̃a ipsius
nił possit boni facere. Cui uidelicet
titulo congruit et psalmus: can¬

Expanded text:
tur, propter sexum videlicet femitur, propter sexum videlicet femineum, in quo plurimae reperiuntur personae, quae non solum vivendo, verum etiam praedicando, corda proximorum ad laudem sui Creatoris accendant, et quasi suavitate sanctae vocis aedificantium templum Domini adjuvent laborem. Quorum omnium ministerio congruit et titulus et textus titulus, Quando domus Domini aedificabatur post captivitatem, canticum huic David. Quod secundum litteram, restaurationem templi, de qua praesens liber scribit, sonare videtur. Sed anagogico, id est altiori sensu, aedificationem insinuat sanctae Ecclesiae, quae fit de animabus a captivitate daemoniaca salvatis, atque ad agnitionem sui Creatoris revocatis; in qua videlicet aedificatione canticum laudis et confessionis, manu forti ac desiderabili, videlicet Domino Jesu Christo, electus quisque debet resonare; veraciter intelligens, quod absque gratia ipsius nihil possit boni facere. Cui videlicet titulo congruit et psalmus: Can
Abbreviated transcription (Latin):
regularis sufficiunt. s: eori potius
qui in xp̃o precesserunt opus habent
adhuc industria coherceri. atq ad
tramitem desiclerate ueritatis diri¬
gi. Sequitur. Et in ipsis cantores
atq cantrices ducente Non solum
in ordine leuitarum cantores cum
ianitoribus templi et nathineis.
s idem quoq in ipso dei popło
iunctis sibi cantricibus reꝑti ad
restaurandam domus di ȩdificia
ꝓperant. Cantores aut̃ iuxta litte¬
ram appellat eos: qui psalmos
dulci modulamine resonabant.
Quod leuitas intemplo dei int̃ sacri¬
ficia cotidiana facere solitos u̾ba
dierum testantur. S hoc ipsum
eo tempore etiam plurimos deple¬
be. suis quẽq in locis fecisse credi¬
bile ẽ. Iuxta uero mysticos sensus
cantores sunt intemplo uel popło
dei. qui maiore animi dulcedine
et cęlestia mandata ipsi custodi¬
unt. et hȩc eadem suis auditoribꝰ
custo dienda. erebris ex hortationi¬
bus cominendant. Bene aut̃ can¬
toribus etiam cantrices iungun¬

Expanded text:
regularis sufficiunt, sed eorum potius regularis sufficiunt, sed eorum potius qui in Christo praecesserunt opus habent adhuc industria coerceri, atque ad tramitem desideratae veritatis dirigi. Sequitur: Et in ipsis cantores atque cantatrices ducenti . Non solum in ordine Levitarum cantores cum janitoribus templi et Nathinneis, sed iidem quoque in ipso Dei populo junctis sibi cantatricibus reperti, ad restauranda domus Dei aedificia properant. Cantores autem juxta litteram appellat eos qui psalmos dulci modulamine resonabant; quod Levitas in templo Dei inter sacrificia quotidiana facere solitos, Verba dierum testantur. Sed hoc ipsum eo tempore etiam plurimos de plebe suis quemque in locis fecisse credibile est. Juxta vero mysticos sensus, cantores sunt in templo vel populo Dei, qui majore animi dulcedine et coelestia mandata ipsi custodiunt, et haec eadem suis auditoribus custodienda crebris exhortationibus commendant. Bene autem cantoribus etiam cantatrices jungun
Abbreviated transcription (Latin):
et enim quam uis inter fideles uitã
expectent ȩternam: non tam̃ scrip¬
turam gradus suiꝰ repetere neque¬
unt. inter ꝑfectos sacerdotes inue¬
munt. Omnis multitudo quasi
unus. quadraginta duo milia. tre¬
et ancillis.qui erant septem milia.
trecenti. triginta septem. Nota gr̃am¬
primitiue ȩccłȩ. in qua multitudinis
credentium erat cor et anima una.
etiam in hoc transinigrantium cȩtu
reꝑiri: ita ut cum tantus e̾e̾t exerci¬
tus qui ꝓpe quinquanta milium
summam compleret. et hic diuersi
gradus et conditionis existens. ni¬
chilominus omĩs multitudo obe¬
andem fidem et dilectionem quasi
unus ẽe̾ homo uideretur. donan¬
te illo qui habitare facit unammes
in domo. Serui aũt et aneillȩ rede¬
untium de babylone in ihrłm. illoꝵ
inȩccła typum tenent. qui ꝓfectu
quidem uite emendatioris uitia su¬
ꝑare. ac uirtutum culmen ascen¬
dere satagunt. nec dum tamen
ipsi sibi ad ꝓuidendam uiam uite

Expanded text:
etenim quamvis inter fideles vitam etenim quamvis inter fideles vitam exspectant aeternam, non tamen scripturam gradus sui, quem repetere nequeunt, inter perfectos sacerdotes inveniunt. Omnis multitunus quadraginta duo milia seset ancillis eorum qui erant septem milia trecenti triginta et septem et primitivae Ecclesiae, in qua multitudinis credentium erat cor et anima una , etiam in hoc transmigrantium coetu reperiri: ita ut cum tantus esset exercitus, qui prope quinquaginta milium summam compleret, et hic diversi gradus et conditionis existens, nihilominus omnis multitudo ob eamdem fidem et dilectionem, quasi unus esse videretur homo, donante illo qui habitare facit unanimes in domo. Servi autem et ancillae redeuntium de Babylone Jerusalem, illorum in Ecclesia typum tenent, qui profectu quidem vitae emendatioris vitia superare, ac virtutum culmen ascendere satagunt; necdum tamen ipsi sibi ad providendam viam vitae
Abbreviated transcription (Latin):
Eadem cautela filii transinigrationis
erga sacerclotes agunt. qua et erga
popłm egisse referuntur. Curabant
namq multum. ut sine confusione
patesceret. qui uere ad popłin isrł
uel ad sacerdotale genus ꝑtinerent.
qui aut suspecti aut certe ꝓselitorum
hoc ẽ aduenarum ee̾nt stirpe ꝓcrea¬
ti. Itaq sacerdotes suspectos ab abalta¬
ris quidem officio. usq dum certuis
cori origo claresceret amouerunt.
s nichilominus insocietate transmi¬
grantium. unanima secum pace ser¬
uabant. Iuxta sensum uͦ mysticum.
querunt filii sacerdotum de capti¬
uitate babyloniȩ ascendentes scrip¬
turam genealogiȩ suȩ. et non in¬
uenientes desacerdotio eiciuntur.
cum ipsi altaris ministri in tanta
scelera taniue infancda dogmata
decidunt. ut et si penitendo ad sa¬
lutem animȩ redeant: non tamen dig¬
ni fieri possunt. qui ad sacrum quẽ
ꝑdidere gradum ꝓͣuehantur. ac do¬
cendi in ęuuangłio siue sacramenta
conficiendi officium repetant. hi

Expanded text:
Eadem cautela filii transmigrationis erga sacerdotes agunt, qua et erga populum egisse referuntur. Curabant namque multum, ut sine confusione patesceret, qui vere ad populum Israel vel ad sacerdotale genus pertinerent; qui autem suspecti, aut certa proselytorum, hoc est advenarum, essent stirpe procreati. Itaque sacerdotes suspectos ab altaris quidem officio, usquedum certius eorum origo claresceret, amoverunt; sed nihilominus in societate transmigrantium unanima secum pace servabant. Juxta sensum vero mysticum, quaerunt filii sacerdotum, de captivitate Babylonica ascendentes, scripturam genealogiae suae, et non invenientes de sacerdotio ejiciuntur; cum ipsi altaris ministri tanta in scelera, tamve infanda dogmata decidunt, ut si poenitendo ad salutem redeant animae, non tamen digni fieri possint, qui ad sacrum quem perdidere gradum promoveantur, ac docendi in Evangelio, sive sacramenta conficiendi officium repetant. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
hunc interra aliena hostibus ido¬
latriȩ seruientibus. ad animum uo¬
carunt. Quid ergo in his intuendi
quid memoriȩ commendandum.
nisi quod eos quos libertas et co¬
pia rerum omnium inpatria ne¬
glegentes reddidit. et cęlestium
inmemores mandatoꝵ ipsos ser¬
uitus inꝑegrinatione et in opia
ad obsequium sui creatoris ac libe¬
rators adduxit: familiaris nãq
res ẽ. humanum eor opibus acli¬
bertate dissolui. erumpnis uͦ ae
pauꝑtate ad semet ipsum recolli¬
gi. Quod ergo de uno popło seme
factum ẽ. hoc de omĩbus post pec¬
cata penitentibus cotidiȩ solet
actitari. dum hi qui ꝑ negligen¬
tiam intemptationes et laqueos inei¬
derunt diaboli ꝑ industriam pęni-¬
tentiȩ diuinitus ad uiti resurgunt.
qui uirtutum opibus abhoste anti¬
quo nudati. de ȩccła societate recesse¬
runt. plerumq ad cominumonem
illius maioribus quam antea ꝑdide¬
re uirtutibus exercitati redeunt.
quia nimirum quo se grauius er¬

Expanded text:
hunc in terra aliena hostibus idohunc in terra aliena hostibus idololatriae servientibus ad animum vocarunt. Quid ergo in his intuendum? quid memoriae commendandum? nisi quod eos, quos libertas et copia rerum omnium in patria negligentes reddidit, et coelestium immemores mandatorum, ipsos servitus peregre et inopia ad obsequium sui Creatoris ac Liberatoris adduxit. Familiaris namque res est, humanum cor opibus ac libertate dissolvi, aerumnis vero ac paupertate ad semetipsum recolligi. Quod ergo de uno populo semel factum est, hoc de omnibus post peccatum poenitentibus quotidie solet actitari; dum hi qui per negligentiam in tentationes et laqueos inciderunt diaboli, per industriam poenitentiae divinitus adjuti resurgunt; qui virtutum opibus ab hoste antiquo nudati, de Ecclesiae societate recesserunt, plerumque ad communionem illius majoribus quam antea perdiderunt virtutibus exerciti redeunt; quia nimirum quo se gravius er
Abbreviated transcription (Latin):
ad quinquaginta ferme milia uiri
ti opibus et ȩquali om̃s seruitio
ad dicti oms̃ transmigrati sunt.
nune non solum liberati. s et auro
et argento. uestibus. seruis. sub¬
stantia. et iumentis locupletati
reuertuntur. Et quod maxime
ad rem ꝑtinet: qui ꝓpter multitu¬
dinem deoꝵ falsoꝵ patriam ꝑdi¬
dere. ita ut eis mcrepante ꝓpħa
diceretur. scđm numerum quip¬
pe ciuitatum tuarum erant dii
tui uida. nunc eandem patriam re¬
petiere. non tantum unius ueridei
fide gaudentes. uerum etiam ipsã
fidem. una cum cordis et animȩ
deuotione colentes. atq eius sese
laudibus canendis. religiosa men¬
te aclingua sub dentes. ita ut qui
quondam ob diuersitatem religi¬
onis diuiso isrł et iuda nomine
censebantur. nunc obunitatem pi¬
etatis antiquo isrł uocabulo om̃s
appellarentur. Cultum namq pie¬
tatis quem in t̾ra scã ꝓpħicis recla¬
mantibus. atq exempla iusticiȩ
demonstrantibus. hi spreuerunt.:

Expanded text:
ad quinquaginta ferme millia in patriam viri ad quinquaginta ferme millia in patriam viri ti opibus, et aequali omnis servitio addicti transmigrati sunt, nunc non solum liberati, sed et auro et argento, vestibus, servis, substantia, et jumentis locupletati revertuntur. Et quia maxime ad rem pertinet, qui propter multitudinem deorum falsorum patriam perdiderant, ita ut eis increpante propheta diceretur, Secundum numerum quippe civitatum tuarum erant dii tui, Juda ; nunc eamdem patriam repetere, non tantum unius veri Dei fide gaudentes, verum etiam ipsam fidem una concordes et animae devotione colentes, atque ejus sese laudibus canendis, religiosa mente ac lingua subdentes; ita ut qui quondam ob diversitatem religionis diviso Israel et Juda nomine censebantur, nunc ob unitatem pietatis antiquo Israel vocabulo omnes appellarentur. Cultum namque pietatis, quem in terra sancta prophetis reclamantibus, atque exempla justitiae demonstrantibus spreverunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Aurum ergo et argentum. et ue¬
stes sacerdotales principes pa¬
trum scđm uires suas in impen¬
sas offerunt oꝑm templi: cum
iuri scĩ quicquid sapientie qͥcqͥd eloquẽ¬
tie quicqͥd ꝑcipiũt accionis bonȩ
totum hoc bene utendo inȩdificatio¬
nem conferunt fidelium xp̃i. Certũ
aũt pondus auri et argenti. certus
uestium numerus sacerdotalium
insacra historia continetur. ut iux¬
ta p̃cedentem expositionem nume¬
ri. uasoꝵ. hominum. et animaliũ.
meminerimus dñm oms̃ cogitatꝰ
nr̃os. sermones. et actus nosse semp.
ac digna mercede remunerari. Int̾
hȩc uero notandum ẽ. quantum po¬
pło di iniuria captiuitatis. ac lon¬
ge seruitutis ꝓfuerit. Qui enĩ in
paucissimo numero captiuati sunt.
hoc ẽ anime hominum ut iheremi¬
as scribit. quatuor milia sexcente.
cȩteris uł occisis. uł timore hostiũ
longe lateq disꝑsis. uelcerte eoridẽ
hostium miseratione in patria re¬
lictis. nunc int̾ hostes nultiplicati.

Expanded text:
Aurum ergo et argentum, et veAurum ergo et argentum, et vestes sacerdotales, principes patrum secundum vires suas in impensas offerunt operum templi, cum viri sancti, quidquid sapientiae, quidquid eloquentiae, quidquid percipiunt actionis bonae, totum hoc bene utendo in aedificationem conferunt fidelium Christi. Certum autem pondus auri et argenti, certus vestium numerus sacerdotalium in sacra historia continetur, ut juxta praecedentem expositionem numeri vasorum, hominum, et animalium, meminerimus Dominum omnes cogitatus nostros, sermones, et actus posse semper, ac digna mercede remunerare. Inter haec vero notandum est, quantum populo Dei injuria captivitatis ac longae servitutis profuerit. Qui enim in paucissimo numero captivati sunt, hoc est animae hominum, ut Jeremias scribit, quatuor millia sexcentae, caeteris vel occisis vel timore hostium longe lateque dispersis, vel certe eorumdem hostium miseratione in patria relictis, nunc inter hostes multiplicati,
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑis. Hȩc ẽ namq mensura hu¬
manȩ ꝑfectionis. iuixta uires quẽ¬
q ꝓ dño laborare. ac statum sc̃ẽ
eccłȩ primo insua recta conuersa¬
tione. deinde et inꝓximoꝵ corree¬
tione firmare. Et recte taliter hi¬
qui inpopło di conuersantur. pͥn¬
cipes patrum uocantur. quia ni¬
mirum ꝑ suȩ ꝑfectionem uite ac
doctrinȩ etiam illis qui ꝑ studium
piȩ sollicitudinis patres in ȩccła
uocari meruere. altius uiuendo.
et generalia legis mandata tranis¬
cendendo principantur. Ueder̃t
aũt multroneam oblationem.
aurum. argentum. uestes sacer¬
dotales. In auro sapientiȩ clarita¬
tem. in argento nitorem ȩloquii.
in uestibus sacerdotalibus oꝑa
iusticiȩ. uulgi mores multum
transcendentia: et sacerdotalibus
tantũ adnõ consecratis cordibus
digna. Thesaurus enim desidera¬
bilis. requiescit inore sapientis.
Et eloquia dni eloquia casta. argen¬
tum igne examinatum. Et sacer¬
dotes tui induantur iusticiam.

Expanded text:
operis. Haec est namque mensura huoperis. Haec est namque mensura humanae perfectionis, juxta vires quemque pro Domino laborare, ac statum sanctae Ecclesiae primo in sua recte conversatione, deinde et in proximorum correctione firmare. Et recte hi qui taliter in populo Dei conversantur, principes patrum vocantur; quia nimirum per suae perfectionem vitae ac doctrinae, etiam illis qui per studium piae sollicitudinis patres in Ecclesia vocari meruere, altius vivendo et generalia legis mandata transcendendo principantur. Dederunt autem ultroneam oblationem, aurum, argentum, vestes sacerdotales. In auro sapientiae claritatem, in argento nitorem eloquii, in vestibus sacerdotalibus opera justitiae, vulgi mores multum transcendentia, et sacerdotalibus tantum ac Deo consecratis cordibus digna. Thesaurus enim desiderabilis requiescit in ore sapientis; et eloquia Domini, eloquia casta, argentum igne examinatum; et sacerdotes tui induantur justitia .
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ habes et da pauꝑibus. et qđ
apłs ait. de uirginibus aut̃ p̃cep¬
tum dñi non habeo. consilium aut̃
do. et de se ipso. Et dñs ordinauit
his qui eugłium annuntiant de
eugłio uiuere. Ego aut̃ nullo hor
usus sum. Dequo et athessalonicen¬
ces. Neq gratis panem manduca¬
iumus ab aliquo. s in labore et fa¬
tigatione. nocte et die oꝑantes.
ne quem ur̃m grauaremus. Non
quasi non habuerimus potestatẽ.
s ut nos met ip̃sos formam daremꝰ
uobis adimitandum nos. Recte
ergo principes patrum donaria
ad construendum domum di spon¬
te obtulisse referuntur. quia quo
amplius quiq cum continentia
interdictoꝵ etiam a licitis abstinent.
eo efficatius ȩccłam dei ȩdificant.
cum om̃s qui exempla ꝑfectionis
eor cognouerint. tanto magis in
inlicitis defluere ipsi formidant.
quanto eos nec licitis ꝑ omĩa uti
considerant. s potius dicere. omĩa
michi licent. s non omĩa expedi¬
unt. Bene aũt̃ dieitur. quia scđm
uires suas dederunt in impensas

Expanded text:
 habes, et da pauperibus. Et quod Apostolus ait: De virginibus autem praeceptum Domini non habeo, consilium autem do . Et de seipso: Et Dominus ordinavit his qui Evangelium annuntiant, de Evangelio vivere: ego autem nullo horum usus sum . De quo et ad Thess.: Neque gratis panem manducavimus ab aliquo, sed in labore et fatigatione nocte et die operantes, ne quem vestrum gravaremus; non quasi non habuerimus potestatem, sed ut nosmetipsos formam daremus vobis ad imitandum nos . Recte ergo principes patrum donaria ad construendum domum Dei sponte obtulisse referuntur; quia quo amplius quique cum continentia interdictorum etiam a licitis abstinent, eo efficacius Ecclesiam Dei aedificant; cum omnes qui exempla perfectionis eorum cognoverint, tanto magis in illicitis defluere ipsi formidant, quanto eos nec licitis per omnia uti considerant; sed potius dicere, Omnia mihi licent, sed non omnia expediunt . Bene autem dicitur, quia secundum vires suas dederint in impensas
Abbreviated transcription (Latin):
bunt. et cȩtera. Et de principi¬
bus patrum cum ingrederent᷑
templum dñi quod ẽ in hierłm
sponte obtulerunt in domũ dñi
ad construendam eam in loco suo
sełm uires suas dederunt inim¬
ginta milia et mille. Argenti
minas quinq milia. Et uestes
sacerdotales centum. Magnȩ in¬
ditium deuotionis ẽ. eum quis ñ
debitas tantum oblationes. id ẽ
dnĩ lege preceptas. s insuꝑ alia
quoꝵ. non p̃ceptum s consiliũ
accepit. donaria sua sponte di¬
uinȩ maiestatis obtutibus offert
Preceptum namq ẽ. ñ homicidi¬
um facies. non adulterabis.
non facies furtum. non falsum testi¬
monium dices. honora patrem et

Expanded text:
nti viginti. Et de principibus patrum, cum ingrederentur templum Domini, quod est in Jerusalem, sponte obtulerunt in domum Dei ad exstruendam eam in loco suo. Secundum vires suas dederunt imginta millia et mille, argenti minas quinque millia, et vestes sacerdotales centum. Habidicium devotionis est, cum quis non debitas tantum oblationes, id est, Domini lege praeceptas, sed insuper alia, quorum non praeceptum, sed consilium accepit, donaria sua sponte divinae majestatis obtutibus offert. Praeceptum namque est: Non homicidium facies, non adulterabis, non facies furtum, non falsum testimonium dices; hon
Abbreviated transcription (Latin):
ex asino equa gignitur. mula ex
equo et asina. Inter homines gͦ
qui de captiuitate ascenderunt
etiam animalia quibus iter eoꝵ
adiuuabatur pariter deseribun¬
tur. eoꝵq sicut et hominum
numerus in libro ꝓpħico designa¬
tur: quia nimirum sunt multi
in eccła uł sensu tardiores. uł eti¬
am anmo carnales. qui tamen
cum magistris spĩtalibus sub.¬
missa deuotione obtemꝑͤant.
atq ad portanda humiliter one¬
ra frat̾nȩ necessitatis dorsum
mentis subponant. et ipsi cum
cȩteris electis deconfusione diaboli¬
cȩ captiuitatis erepti. ad suꝑnȩ
ciuitatis moenia tendunt. Quoꝵ
ꝓfecto numerus sicut et ꝑfectoꝵ
integer inmenioria interni testis
ȩterna conseruatur. Unde et ex¬
ꝑsona scẽ uniuersalis ȩccłȩ do dici¬
tur: Inꝑfectum meum uiderunt o

Expanded text:
ex asino et equa gignitur, mula ex equo et asina. Inter homines ergo qui de captivitate ascenderunt, etiam animalia, quibus iter eorum adjuvabatur, pariter describuntur; eorumque, sicut et hominum numerus in libro prophetico designatur. Quia nimirum sunt multi in Ecclesia, vel sensu tardiores, vel etiam animo carnales, qui tamen cum magistris spiritualibus submissa devotione obtemperant atque ad portanda humiliter onera fraternae necessitatis, dorsum mentis supponunt, et ipsi cum eteris electis de confusione diabolicae captivitatis erepti, ad supernae civitatis moenia tendunt. Quorum profecto numerus, sicut et perfectiorum, integer in memoria interni testis aeterna conservatur. Unde ex persona sanctae universalis Ecclesiae Deo dicitur: Imperfectum meum vi
Abbreviated transcription (Latin):
potestate satbanȩ eruit. et ȩcclȩ sacer¬
dotibus reconciliandos ꝑpęnitentiã
offert. Et bene ad numerata ẽẽ dicit
uasa principi iuda: quia nouit dñs
numerum electoꝵ suoꝵ. neq aliqua
ꝑit ex ouibus enis. confitentibus no¬
mini eius magno et terribili. Iuda
enim confessio interpretatur. Et
hic ẽ numerus eorum. Fiale aureȩ

Expanded text:
potestate Satanae eruit, et Ecclesiae sacerpotestate Satanae eruit, et Ecclesiae sacerdotibus reconciliandos per poenitentiam offert; et bene annumerata esse dicit vasa principi Juda; quia novit Dominus numerum electorum suorum, neque aliqua perit ex ovibus ejus confitentibus nomini ejus magno et terribili; Juda enim confessio interpretatur. Et hic est numerus eorum: phialae aureae
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiȩ. et forte sicut cornelius ora¬
tionibus atq elemosinis instantes.
Dequalibus dicit apłs. quia legem ñ
habentes. naturaliter ea quȩ legis
sunt faciunt. Hii cum scĩs p̃dicato¬
ribus in xpo renascendi. uł infide
amplius confirmandi offeruntur.
quasi supellex uaria quȩ adȩdifican¬
dum domum diũ deferatur. pͥncipi¬
bus patrum tribuitur. Nex quo¬
q eyrus ꝓtulit uasa tem̃pliᷤ dñi.
quȩ tulerat nabuchodonosor de ibe¬
rusalem: et posuerat ea intemplo
dei sui. Produlit aũt ea cyrus rex
ꝑsarum ꝑmanum metridatis filii
gazaber. et numerauit ea sasabasar
lit uasa dñi de ihrłm. cum quilibet
inmundus sp̃c fidelium aliquos
de ȩccłia rapiens. gaudio internȩ
pacis priuat. Ponit aut̃ ear intem¬
plo d̃i sui. cum eos consortio iun¬
git reꝓboꝵ. qui sunt templum et
ciuitas diaboli. capitis u̾idelicet
ꝓfert ea cyrus rex. et adnumerat pͥn¬
ad salutem p̃destinauit ȩternam. de

Expanded text:
sapientiae, et forte sicut Cornelius, orasapientiae, et forte sicut Cornelius, orationibus atque eleemosynis instantes; de qualibus dicit Apostolus: Quia legem non habentes, naturaliter ea quae legis sunt faciunt . Hi cum sanctis praedicatoribus in Christo renascendi, vel in fide amplius confirmandi offeruntur, quasi suppellex varia, quae ad aedificandum domum Domini deferatur, principibus patrum tribuitur. Rex quoque Cyrus protulit vasa templi Domini, quae tulerat Nabuchodonosor de Jerusalem, et posuerat ea in templo Dei sui. Protulit autem ea Cyrus rex Persarum per manum Mithridatis filii Gazabar, et annumeravit ea Sassabasar lit vasa Domini de Jerusalem, cum quilibet immundus spiritus fidelium aliquos de Ecclesia rapiens, gaudio internae pacis privat. Ponit autem ea in templo Dei sui, cum eos consortio jungit reproborum, qui sunt templum et civitas diaboli, capitis videlicet ominum. Sed profert ea Cyrus rex, et annumerat prinad salutem praedestinavit aeternam, de