comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ diligit homines. Attendamus fr̃s.
Nunquid non illos flagellat: nunqͥd ñ
illos corripit: Sinon illos corripit:
unde fames. unde egritudines. unde pe¬
stilentiȩ &e morbi: Omnes enĩ correpti¬
ones dei sunt. Si ergo ille diligit et tam̃
corripit: sic et tu si habes aliquem inpo¬
testate quamuis serues affectũ dilectio¬
nis. noli tamen negare flagellum correptio¬
nis. Quia si negaueris non tenebis dilectio¬
nem: quia ille moritur inpeccatis. qui forte
correptus ea relinqueret: et magis tibi impu¬
test. Contendite hec implere incordib ue¬
stris: tenete ut diligatis: luctamini et uince¬
tis. Xp̃c enim ibi uincit. Contra quid lucta¬
mini: Contra peccatũ luctamini: contra
uerba hominũ male dicentium. Ergo ñ te
uindicas: ergo remanebis indefensus. et ñ
illi ostendis: Osimecũ haberet. Luctamini
et uincite. Si enim uellet xp̃s iubere trȩ.
quando a iudeis tanta passus ẽ. ut aꝑta sor¬

Expanded text:
Deus diligit homines. Attendamus, fratres; Deus diligit homines. Attendamus, fratres; numquid non illos flagellat? numquid non illos corripit? Si non illos corripit, unde fames? unde aegritudines? unde pestilentiae et morbi? Omnes enim istae correptiones Dei sunt. Sicut ergo ille diligit, et tamen corripit: sic et tu, si habes aliquem in potestate, quamvis serves affectum dilectionis, noli tamen negare flagellum correptionis. Quia si negaveris, non tenebis dilectionem: quia ille moritur in peccatis, qui forte correptus ea relinqueret; et magis tibi imputest? Contendite hoc implere in cordibus vestris; tenete, ut diligatis. Luctamini, et vincetis. Christus enim ibi vincit. Contra quid luctamini? Contra peccatum luctamini, contra verba hominum male dicentium: Ergo non te vindicas? ergo remanebis indefensus, et non illi ostendis? o si mecum haberet! Luctamini, et vincite. Si enim vellet Christus jubere terrae, quando a Judaeis tanta passus est, ut aperta sor
Abbreviated transcription (Latin):
Econtra sunt qui corporaliter uident᷑
quasi reddere: sed illa quasi corporalis cor¬
reptio dilectio ẽ. Ad bonam uitam illum
uult ꝑuenire: &e tantomagis uult eũ cor¬
ripi. quanto illum amat. Sic et ds̃. Nun¬
quid non nos diligit: Non adhoc nos hor¬
tatur ut diligamus inimicos nrõs: ut qͦ¬
modo possumus similes illisimus: Namsic
dixit. Estote autem uos ꝑfecti. sicut pater
ur̃ qui incȩlis est: qui solem suum oririfa¬
cit suꝑ bonos & malos. & pluit suꝑ iustos
et in iustos. Quanta gͦ dilectio ẽ in dno.
quando ꝓpeccatoribus & impiis xp̃m cru¬
cifigendum misit. & p̾̃cio sanguinis eius
nos redemit:qui et inimiez eramus aman¬
do ea quȩ fecit. ꝓ eo qui fecit. Cum gͦ ista
faceremus: misit ds̃ sicut apłs dicit. fili¬
um suum: et eũ pronobis impiis. ab aliis
impiis occidendum tradidit. Et si non¬
dum fidelib tantum munus datũ est
quid gͦ seruatur fidelibus: Ecce quomͦ

Expanded text:
E contra sunt, qui corporaliter videntur E contra sunt, qui corporaliter videntur quasi reddere; sed corporalis quasi dilectio est: ad bonam vitam vult illum pervenire; et tanto magis vult eum corripi, quanto illum amat. Sic et Deus numquid non nos diligit? non ad hoc nos hortatur, ut diligamus inimicos nostros, ut quomodo possumus, similes illi simus? Nam sic dixit: Estote autem vos perfecti, sicut Pater vester qui in coelis est; qui solem suum oriri facit super bonos et malet injustos . Quanta ergo dilectio est in Domino, quando pro peccatoribus et impiis Christum crucifigendum misit, et pretio sanguinis ejus nos redemit, qui ei inimici eramus, amando ea quae fecit pro eo qui fecit? Cum ergo ista faceremus, misit Deus, sicut Apostolus dicit, Filium suum ; et eum pro nobis impiis, ab aliis impiis occidendum tradidit. Et si nondum fidelibus tantum munus datum est, quid ergo servatur fidelibus? Ecce quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
chil debentes. et absoluti omnib pecca¬
ts: caueant nesiquis in illos peccauerit.
et noluerint ipsi dimittere. non solũ de¬
inceps non illis dimittatur: sed etiam oĩa
quȩ dimissa fuerant replicentur. Nemo
gͦ dicat. Quis illud facit: aut quis illud fe¬
cit: Dicendo sibi homines. illud: moriun¬
tur. Dilige inimicum tuum. dicit dñs.
Et tu. Quis illud facit: Quia ipse non
fecit: putat quia nemo potuit facere.
Res incorde ẽ. Unde uides. quis illud facit:
Putas enim quia non dimisit ille qui ela¬
mat. Forte enĩ aliquando clamat aliquis:
& iubet cedihominẽ: et putas quia ñ di¬
misit. Quare: Tu quando cedis filiũ tuũ
tenes odium in corde tuo: Ergo resincorde
ẽ. Solus ds̃ uidet: sidimissum ẽ. Aliqͣn¬
do enim non cedit aliquis: uidet᷑ parcere
manu. et seuit in corde. et optat male ho¬
mini intus. et uult eum necari: tenet con¬
tra illum malam uoluntatẽ. quamuis ni¬
chil illi corporaliter reddere uideat᷑.

Expanded text:
hil debentes, et absoluti omnibus peccahil debentes, et absoluti omnibus peccatis, caveant ne si quis in illos peccaverit, et noluerint ipsi dimittere, non solum deinceps non illis dimittatur, sed etiam omnia quae dimissa fuerant, replicentur. Nemo ergo dicat: Quis istud facit, aut quis istud fecit? Dicendo sibi istud homines moriuntur. Dilige inimicum tuum, dicit Dominus: et tu, Quis istud facit? Quia ipse non fecit, putat quia nemo potuit facere. Res in corde est: unde vides quis illud facit? Putas enim quia non dimisit ille qui clamat? Forte enim aliquando clamat aliquis, et jubet caedi hominem, et putas quia non dimisit. Quare? Tu quando caedis filium tuum, tenes odium in corde tuo? Ergo res in corde est: solus Deus videt si dimissum est. Aliquando enim non caedit aliquis, videtur parcere manu, et saevit in corde, et optat male homini intus, et vult eum necari: tenet contra illum malam voluntatem, quamvis nihil illi corporaliter reddere videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tidie repetuntur: Sicut autem lectiones
dei cotidie opus ẽ ut repetantur. ne scłi
mala et spinȩ nascantur in cordib urĩs.
et offocent semen quod ibi seminatum est:
sic oportet et sermonem dei uobis semꝑ re¬
peti: nec obliti dicatis uos non audisse. qͦd
modo tempus ut innomine dei festinent
acciꝑe grãm baptismi: credentes dimitti
sibi omnia peccata quȩ antea cõmiserunt.
Prorsus omnia. Exire inde nichil deben¬
tes domino. quemadmodũ seruus ille qui
rationem reddebat dño suo. et inuenit il¬
lum debere decemmilia talentoꝵ: sic tam̃
recessit nichil debens: non quia nichil ip¬
se debebat: sed quia ille misericors erat.
Dimisit omnia: et debitorem absoluit. Et
tamen fr̃s. quomodo nos terruit uehemen¬
ter idem seruus. Quia noluit dimittere
conseruo suo. uel differre solutionem cen¬
tum denariorum: replicauit illi dñs de¬
cem milia talentoꝵ. quȩ illi dimiserat.
Hiergo qui exituri sunt de baptismo. ni¬

Expanded text:
tidie repetuntur? Sicut autem lectiones tidie repetuntur? Sicut autem lectiones Dei quotidie opus est ut repetantur, ne saeculi mala et spinae nascantur in cordibus vestris, et effocent semen quod ibi seminatum est: sic oportet et sermonem Dei vobis semper repeti, ne obliti dicatis vos non audisse, quod modo tempus est ut in nomine Dei festinent accipere gratiam Baptismi, credentes dimitti sibi omnia peccata quae antea commiserunt, prorsus omnia; et exire inde nihil debentes Domino: quemadmodum servus ille, qui rationem reddebat domino suo, et invenit illum debere decem millia talentorum; sic tamen recessit nihil debens, non quia nihil ipse debebat, sed quia ille misericors erat, dimisit omnia, et debitorem absolvit. Et tamen, fratres, quomodo nos terruit vehementer idem ipse servus? Quia noluit dimittere conservo suo, vel differre solutionem centum denariorum, replicavit illi dominus decem millia talentorum, quae illi dimiserat . Hi ergo qui exituri sunt de Baptismo ni
Abbreviated transcription (Latin):
naberis. & martyr hinc exies.si omnes
temptationes diaboli superaueris:
de luctatione iacob:
ec maxime regula disci¬
plinȩ necessaria ẽ uiro
xp̃iano. ut uerbum dei
audiat. cum ẽ in hoc se¬
culo: ut attendat eum
mur.aut alios qui eum imitati sunt. St̃
enim quidam eoꝵ qui xp̃iani uocantur
et non sunt. quos partim digessit eccłia
tanquam stercora. ut sunt om̃s hereses et
oĩa scismata: quȩ etiam comparant᷑ sar¬
mentis infructuosis de uite p̃cisis. et pa¬
leis quasante uentilationẽ de area uen¬
tus rapit. Sunt autem alii. qui intus
mali sunt. et ipsa cominunione catholica
continentur: quos necesse ẽ toleret xp̃ianus
bonus usq infinem: quia uentilatio messis
huius et areȩ. non erit nisi dies iudici.
Hec semꝑ cantauimꝰ uobis: et in nomine xͥ
arbitramur. quia herent pectoribus ur̃is.
Istȩ lectiones quȩ uobis legunt᷑. nunqͥd mͦ
primũ uobis leguntur: et non eȩdem co¬

Expanded text:
naris, et martyr hinc exies, si omnes naris, et martyr hinc exies, si omnes tentationes diaboli superaveris. De luctatione Jacob ec maxime regula disciplinae necessaria est viro christiano, ut verbum Dei audiat, cum est in hoc saeculo, ut attendat eum mur, aut alios qui eum imitati sunt. Sunt enim quidam eorum qui christiani vocantur et non sunt, quos partim digessit Ecclesia, tanquam stercora; ut sunt omnes haereses, et omnia schismata, quae etiam comparantur sarmentis infructuosis de vite praecisis, et paleis quas ante ventilationem de area ventus rapit: sunt autem alii, qui intus mali sunt, et ipsa communione catholica continentur; quos necesse est toleret christianus bonus usque in finem, quia ventilatio messis hujus areae non erit nisi dies judicii. Haec semper cantavimus vobis, et in nomine Christi arbitramur quia haerent pectoribus vestris. Istae lectiones quae vobis leguntur, numquid modo primum vobis leguntur, et non eaedem quo
Abbreviated transcription (Latin):
des uix mouentẽ membra:uix mouentẽ
linguam. Lassus iste: diabolũ uicit. Mul¬
ti coronati sunt in amphiteatro pugnantes
ad bestias: multi in lecto uincentes diabolũ
coronantur. Uidentur non se mouere
posse: et intus incorde tantas uires habent:
tantam pugnam exercent.S ubi ẽ oc¬
culta pugna: ibi occulta uictoria. Quare¬
ista diximus fr̃s: Ut quando celebratis
natalicia martyrum.imitemini marty¬
res: nec putetis ideo uobis deesse posse
occasiones corone.quia modo desunt ta¬
les ꝑsecutiones. Nec enim modo desunt
cotidie ꝑsecutiones adiabolo: siue ꝑ sug¬
gestionem.siue ꝑmolestias aliquas cor¬
poris. Tu tantum scito te habere impera¬
torem: qui iam p̃cessit in cȩlum. Dedit
tibiuiam. qua sequaris:tene te ad illũ :
noli cum uiceris ꝑsuꝑbiam tibi tribue¬
re quasi de uirib tuis luctatus fueris:
sed p̃sume de eo qui dedit uires ut uin¬
ceres: quia ipse uicit scłm: et semꝑ coro¬

Expanded text:
des vix moventem membra, vix moventem des vix moventem membra, vix moventem linguam, lassus iste diabolum vincit. Multi coronati sunt in amphitheatro pugnantes ad bestias: multi in lecto vincentes diabolum coronantur: videntur non se movere posse, et intus in corde tantas vires habent, tantam pugnam exercent. Sed ubi est occulta pugna, ibi occulta victoria. CAista diximus, fratres? Ut quando celebratis natalitia martyrum, imitemini martyres; nec putetis ideo vobis deesse posse occasiones coronae, quia modo desunt tales persecutiones. Nec modo enim desunt quotidie persecutiones a diabolo, sive per suggestionem, sive per molestias aliquas corporis. Tu tantum scito te habere Imperatorem, qui jam praecessit in coelum: dedit tibi viam qua sequaris, tene te ad illum. Noli cum viceris, per superbiam tibi tribuere, quasi de viribus tuis luctatus fueris: sed praesume de eo qui dedit vires, ut vinceres, quia ipse vicit saeculum : et semper coro
Abbreviated transcription (Latin):
sunt a diabolo. Contra. sicui suggestum
fuerit. scđm corpus fortasse efficere remedia
diaboli. unde alius sanatus eẽ dicitur. quia
accepto ab illo sacrificio suo. deserit ꝑseqͥ
corpus. quia cor obtinuit: gͦ cuicunq sug¬
gesta fuerint ista remedia scelerata. et dixe¬
rit. moriar potius quam talib remediis
utar: si uult ds̃ flagellat et liberat me. si
nouit quia necessarium ẽ liberat me:si
autem seit quia debeo exire de hac uita.
siue contrister. siue leter. sequar uolun¬
tatem domini:ecce enim post paruũ tempꝰ
qua fronte exiturus sum ad dominũ. non
enĩ hoc michi p̃stant remedia diaboli. qͦd
prestat ds̃. uitam ȩternam: quare damno
animã meã. et emo paucos dies corpori meo:
qui hec dicit et ñ it. nec applicat cor suũ
ut faciat mala remedia: utiq uincit. Unã
rem dixi exempli gr̃ã. Uidetis certe iam
quanta diabolus suggerit. Uides illũ cer¬
te languere:uides anhelantem in lecto:ui¬

Expanded text:
sunt a diabolo. Contra si cui suggestum sunt a diabolo. Contra si cui suggestum fuerit, secundum corpus fortasse efficere remedia diaboli, unde alius sanatus esse dicitur, quia accepto ab illo sacrificio suo, deserit persequi corpus, quia cor obtinuit: ergo cuicumque suggesta fuerint ista remedia scelerata, et dixerit, Moriar potius, quam talibus remediis utar; si vult Deus, flagellat et liberat me; si novit quia necessarium est, liberet me; si autem scit quia debeo exire de hac vita, sive contrister, sive laeter, sequar voluntatem Domini. Ecce enim post parvum tempus qua fronte exiturus sum ad Dominum? Non enim hoc mihi praestant remedia diaboli, quod praestat Deus, vitam aeternam. Quare ergo damno animae meae emo paucos dies corpori meo? Qui haec dicit, et non it, nec applicat cor suum ut faciat mala remedia, utique vincit. Unam rem dixi exempli gratia; videtis certe jam quanta diabolus suggerit. Vides illum certe languere, vides anhelantem in lecto, vi
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudine mysterioꝵ forte pauca. ꝓ
tempore tamen et ꝓuiribus nris et pro
ur̃ĩs multa dicta sunt. Et si forte enuele¬
niam et angustiȩ temporis. et uirib nr̃is.
et capacitati ur̃e. Uultis capere: crescite.
Uultis crescere: Bene uiuite. Qui enĩ non
uult bene uiuere: non uult crescere. Has
uobis epulas exhibuerit dñs ds̃ nr̃. per
natalicia martyris sui tuncentii. Uincen¬
tius nom̃ uictorie ẽ. Amate autẽ ut uin¬
catis. Non enim deest ꝑsequutio. Diabolus
ꝑsecutor est. Nunquam deficit occasio coro¬
nȩ. Iantum miles xp̃i intelligat pugnam: et
sciet quem uincat. Nunquid qr nonte urget
hostis manifestus corporis: non te urget
ꝑsecudor occultus. illecebͥs carnis:
Quanta suggerit mala. quanta ꝑcupidita¬
tem. quanta ꝑtimorem: quib illecibris
ꝑsuad et ut eas ad sortilogos. ad mathema¬
ticos. quando dolet caput. Qui dimittunt
dm̃. et eunt ad ligamenta diabolica: uicti

Expanded text:
magnitudine mysteriorum forte pauca; pro magnitudine mysteriorum forte pauca; pro tempore tamen et pro viribus nostris et pro vestris multa dicta sunt: et si forte enucleniam et angustiae temporis, et viribus nostris, et capacitati vestrae. Vultis plus capere, crescite: vultis crescere, bene vivite. Qui enim non vult bene vivere, non vult crescere. Has vobis epulas exhibuerit Dominus Deus noster per natalitia martyris sui Vincentii. Vincentius nomen victoriae est. Amate autem, ut vincatis: non enim deest persecutio; diabolus persecutor est, nunquam defit occasio coronae: tantum miles Christi intelligat pugnam, et sciat quem vincat. Numquid quia non te urget hostis manifestus corporis, non te urget persecutor occultus illecebris carnis? Quanta suggerit mala? quanta per cupiditatem, quanta per timorem? Quibus illecebris persuadet ut eas ad sortilegos, ad mathematicos, quando dolet caput? Qui dimittunt Deum, et eunt ad ligamenta diabolica, victi
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: et conuinci forte non possunt. ut
emendent᷑. et degradentur. ut excludant᷑.
ut excõmunicent᷑ non possunt conuinq.
Si institerit aliquis. aliquando itur indi¬
ruptiones eccłe: cogitur gub̃nator eccłiȩ
tanquam dicere. Ecce ab ub̃tate terre erit
tibi. et arore cęli. Utere sacramentis.Tibi
manducas iudicium: tibi bibis iudiciũ.
Qui enim manducat et bibit indigne:
iudicium sibi manducat & bibit. Nosti
quia admitteris ex necessitate pacis eccłȩ.
non habes in corde nisi ꝑturbationes et di¬
uisiones: ideo ingladio tuo uiuis. Nam in
eo quod accipis arore celi et ab ubertate t̃¬
rȩ: non ibi uiuis. Non enim hoc te dele¬
ctat: aut suauis ẽ tibi dominus. Si enĩ
hoc te delectaret. et suauistibi eẽt dñs:
imitareris humilitatẽ dñi. non suꝑbiã
rore cȩli et abubertate tre:tamen in gladio
tuo uiuis: seditionibus et dissensionibus
aut gaudes aut terreris. Muta gͦ te: et tol¬

Expanded text:
sunt, et convinci forte non possunt ut sunt, et convinci forte non possunt ut emendentur et degradentur; ut excludantur, ut excommunicentur, non possunt convinci. Si institerit aliquis, aliquando itur in disruptiones Ecclesiae. Cogitur gubernator Ecclesiae tanquam dicere, Ecce ab ubertate terrae erit tibi, et a rore coeli: utere Sacramentis, tibi manducas judicium, tibi bibis judicium: Qui enim manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . Nosti quia admitteris ex necessitate pacis Ecclesiae, non habes in corde nisi perturbationes et divisiones. Ideo in gladio tuo vives: nam in eo quod accipis a rore coeli, et ab ubertate terrae, non ibi vives; non enim hoc te delectat, aut suavis est tibi Dominus. Si enim hoc te delectaret, et suavis tibi esset Dominus, imitareris humilitatem Domini, non superbiam rore coeli et ab ubertate terrae; tamen in gladio tuo vivis, seditionibus et dissensionibus aut gaudes aut terreris. Muta ergo te, et tol
Abbreviated transcription (Latin):
clesiam: uidete tales et eos qui intus sunt.
et eos qui inuenta occasione de area uola¬
uerunt: et uolunt secum trahere grana.
S grana uera et plena tolerant paleam.
et manent inarea usq infinem. quousq
ueniat ultimus uentilator: sicut ille cũ
pellibus hedinis tolerauit aliena pecca¬
ta.⁊ meruit accipere benedictionem pa
nedixit ysaac: Iam enim necessitate coactꝰ
pater eius. dixit illi. Ecce abubertate t̾re e
rit tibi benedictio: &. arore cȩli. Et ne idõ de
putes bonum. ingladio tuo uiues. & fr̃i
tuo seruies.Sz ne dete desꝑes: quia podes
te corrigere. Erit autem cum deposueris
et solueris iugum de collo tuo.Ecce ab u¬
bertate t̾re. et arore cȩli accipiet. Sed isaac
suggillatus proicit illi benedictionẽ non
dat. Nonne fit modo in eccłia malis ho¬
minibus quiuolunt ꝑturbare eccłam. ut
tollerent᷑ ad necessitatem ipsius pacis: ut
admittantur.ut habeant sacramenta cõ¬
munia: Et aliquando scitur quia mali

Expanded text:
clesiam, videte tales, et eos qui intus sunt, clesiam, videte tales, et eos qui intus sunt, et eos qui inventa occasione de area volaverunt, et volunt secum trahere grana; sed grana vera et plena tolerant paleam, et manent in area usque in finem, quousque veniat ultimus ventilator: sicut ille cum pellibus haedinis toleravit aliena peccata, et meruit accipere benedictionem patbenedixit? Jam enim necessitate, jam coactus pater ejus dixit illi, Ecce ab ubertate terrae erit tibi habitatio et a rore coeli. Et ne ideo te putes bonum, In gladio tuo vives, et fratri tuo servies. Sed ne de te desperes, quia potes te corrigere, Erit autem, cum deposueris et solveris jugum de collo tuo. Ecce ab ubertate terrae et a rore coeli accipiet; sed Isaac sugillatus projicit illi benedictionem, non dat. Nonne fit modo in Ecclesia malis hominibus, qui volunt perturbare Ecclesiam, ut tolerentur ad necessitatem ipsius pacis, ut admittantur, ut habeant Sacramenta communia? Et aliquando scitur quia mali
Abbreviated transcription (Latin):
dio ꝑcutit. gladio morietur: uid ete illos
fr̃s mei qui se abunitate p̃ciderunt. in qͦt
frustra precisisunt. Nostis quot partes fe¬
cit pars donadi:nec arbitror latere sc̃itatem
urãm. quia qui gladio ꝑculit. gladio ꝑiit.
Dictum ẽ illi: ingladio tuo uiues. Sic et
illis quinon recesserunt ab ȩccła:et tales
sunt quales si foris essent. Qui enĩ amant
honores suos in eccłia. omnino tales sunt: qͥ
amant in eccłia commoda sua secularia. et
ipsi palea sunt. Sed uentus deest: idõ ñ
aliquid egerit eccła. quomodo facile se p̃¬
cidunt. quomodo facile extra colligunt.
et nolunt dimittere pͥncipatum suũ: qͦ¬
modo ꝓipso principatu mori uolunt:
quomodo tenere uolunt subse plebes. et
non dimittere plebes unitati xp̃i: quomͦ
uolunt facere ouessuas quas suo sanguine
non emerunt. Et idõ uiles habent:quia
non emerunt. Quid opus ẽ hinc diutius
disputare: Attendite illos ꝑuniuersam ec¬

Expanded text:
dio percutit, gladio morietur ; videte illos, dio percutit, gladio morietur ; videte illos, fratres mei, qui se ab unitate praeciderunt, in quot frustra praecisi sunt. Nostis quot partes fecit pars Donati, nec arbitror latere Sanctitatem vestram, quia qui gladio percutit, gladio peribit. Dictum est illi, In gladio tuo vives. Sic et illi qui non recesserunt ab Ecclesia, et tales sunt, quales si foris essent. Qui enim amant honores suos in Ecclesia, omnino tales sunt; qui amant in Ecclesia commoda sua saecularia, et ipsi palea sunt; sed ventus deest, ideo non aliquid egerit Ecclesia, quomodo facile se praecidunt? quomodo facile extra colligunt, et nolunt dimittere principatum suum? quomodo pro ipso principatu mori volunt? quomodo tenere volunt sub se plebes, et non dimittere plebes unitati Christi? quomodo volunt facere oves suas, quas suo sanguine non emerunt, et ideo viles habent, quia non emerunt? Quid opus est hinc diutius disputare? Attendite illos per universam Ec
Abbreviated transcription (Latin):
sibi imagines fantasmatum suoꝵ. et erraue¬
runt: et rep̃hendit eos fides catholica: et
cum arguerentur exclusi sunt foras pon¬
dere suõ aut inuenientes sibi lites. et si¬
multates cum hominib. diuiserunt se
Qui se gͦ diuiserunt: nisi ad quos ꝑtinet
gladius ille de quo dictum ẽ. ingladio
tuo uiues: Non quia gladius non accipi¬
tur in bono. Nam quemadmodũ dicta
sunt illa suꝑiora. idẽ quomͦ accipitur la
dictus est xp̃s propter aliud. & leo dictꝰ
ẽ diabolus ꝓpter aliud: sic accipitur gla¬
dius aliquando in bono. aliquando in malo. S
hic non sine causa non datus ẽ iacob. sed datꝰ
est esau:nisi quia aliquid misterii significat᷑
ingladio: quomodo & ipsa seruitus non ẽ
aliena a misterio. id est quod dictum ẽ ser¬
uies fr̃i duo. Nam et hoc in magno misterto
habent gladium diuisionis: & ingladio
suo moriuntur: et in gladio suo uiuunt.
S quiauerum dixerat dominus. qui gla¬

Expanded text:
sibi imagines phantasmatum suorum, et erravesibi imagines phantasmatum suorum, et erraverunt, et reprehendit eos fides catholica; et cum arguerentur, exclusi sunt foras pondere suo: aut invenientes sibi lites et simultates cum hominibus, diviserunt se. Qui se ergo diviserunt, nisi ad quos pertinet gladius ille, de quo dictum est, In gladio tuo vives? Non quia gladius non accipitur in bono: nam quemadmodum dicta sunt illa superiora, id est quomodo accipitur lapdictus est Christus propter aliud, et leo dictus est diabolus propter aliud: sic accipitur gladius aliquando in bono, aliquando in malo. Sed hic non sine causa non datus est Jacob, sed datus est Esau: nisi quia aliquid mysterii significatur in gladio. Quomodo et ipsa servitus non est aliena a mysterio; id est, quod dictum est, Servies fratri tuo: nam et hoc in magno mysterio habent gladium divisionis, et in gladio suo moriuntur, et in gladio suo vivunt. Sed quia verum dixerat Dominus, Qui gla
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt faciunt: ꝓdest tamen spiritalibus
mala conuersatio carnalium: quia et ex ea¬
dem conuersatione ꝓficiunt: et ꝑtoleranti¬
tes: quia omnes carnales qui sunt in ȩccłia.
aut diuisisunt. aut faciles sunt ad diuisio¬
nem. Ecce parsdonati inde facta ẽ. Inde ẽ:
de ipsis carnalibus.carnaliter sentientibꝰ.
Carnaleserant. Quia quesierunt honorẽ
suũ: patientiam ꝑdiderunt. Inuenerunt
aditum: et diisi sunt. Amauerunt hono¬
rem suum:multum ei tribuerunt. Typho
suꝑbie tumuerunt. Non habuerunt to¬
lerantiam: id ẽ non habuerunt caritatẽ.
Scriptum ẽ enum. Caritas omnia tolerat:
omnia sustinet. Non emulatur: non infla¬
tur: non agit ꝑperam. Itaq quicqͥd aliud
haberent. quia illud non habebant. ꝑ
quod ꝓdest quicquid habetur. diuisert̃
se: et quotquot hereses uel p̃cisiones et
scismata facta sunt. ꝑhos carnales facta st̃.
Aut enim carnaliter senserunt. et fecerunt

Expanded text:
nolunt faciunt, prodest tamen spiritualibus nolunt faciunt, prodest tamen spiritualibus mala conversatio carnalium; quia et ex eadem conversatione proficiunt, et per tolerantites: quia omnes carnales, qui sunt in Ecclesia, aut divisi sunt, aut faciles sunt ad divisionem. Ecce pars Donati inde facta est, inde est, de ipsis carnalibus carnaliter sentientibus. Carnales erant: sed quia quaesierunt honorem suum, vel patientiam perdiderunt, invenerunt aditum, et divisi sunt: amaverunt honorem suum, multum ei tribuerunt, typho superbiae tumuerunt, non habuerunt tolerantiam, id est, non habuerunt charitatem. Scriptum est enim: Charitas omnia tolerat, omnia sustinet; non aemulatur, non inflatur, non agit perperam . Itaque quidquid aliud haberent, quia illud non habebant per quod prodest quidquid habetur, diviserunt se. Et quotquot haereses vel praecisiones et schismata facta sunt, per hos carnales facta sunt. Aut enim carnaliter senserunt, et fecerunt
Abbreviated transcription (Latin):
nouit: tolerat peccatores infine separandos.
Pomnes gentes. peccatores et carnales mixti
sunt spũalibus: et seruiunt eis. Spũales
autẽ non scruiunt: quia de illis ꝓficiunt.
cum ipsi deficiunt. Attendide fr̃s mei: dicã
si possum. et nontimebo.non tacebo.Urgeor
enim ut dicam. Et si michi forte aliqui suc¬
censuerint:dent ueniam. Timeo enim ut di¬
xi. Timori dent ueniam. Xp̃c neminem ti¬
muit. Nos autem xp̃m timendo non parci¬
mus: ne nobis dum tales nolumus contri¬
stare. ille non parcat. Quid uelim dicere. di¬
gnamini audire: et intentissime aduertere.
Acceperunt ambo arore cęli. & abubertate
tr̃ȩ. iacob & esau. Ambo illud habent. Quod
iam diximus. quod nouimus: quod nostis.
S ut seruiant ei gentes. non accepit nisi
ia cob: quia carnales in eccłia ꝑ totum orbem
terrarum. non seruiunt nisi spiritalib. Qua¬
re: Quia de illis ꝓficiunt spiritales. Nam
idõ carnales homines seruidicunt᷑. Et si qͦd

Expanded text:
novit, tolerat peccatores in fine separandos. novit, tolerat peccatores in fine separandos. Per omnes gentes peccatores et omnes carnales mixti sunt spiritualibus, et serviunt eis: spirituales autem non serviunt; quia de illis proficiunt, cum ipsi deficiunt. Attendite, fratres mei; dicam, si possum, et non timeam, non tacebo: urgeor enim ut dicam: etsi mihi forte aliqui succensuerint; sed dent veniam, timeo enim, ut dixi; timori dent veniam. Christus neminem timuit: nos autem Christum timendo non parcimus, ne nobis, dum tales nolumus contristare, ille non parcat. Quid velim dicere dignamini audire, et intentissime advertere. Acceperunt ambo a rore coeli et ab ubertate terrae, Jacob et Esau; ambo illud habent quod jam diximus, quod novimus, quod nostis: sed ut serviant ei gentes, non accepit nisi Jacob; quia carnales in Ecclesia per totum orbem terrarum non serviunt nisi spiritualibus. Quare? Quia de illis proficiunt spirituales. Nam ideo carnales homines servi dicuntur: et si quod
Abbreviated transcription (Latin):
prauationes suas. Incipit quidem generare
spinas: s de pluuiabona.Habet enim arore
celi. Et qm̃ non excluduntur omnes mali a
sacramentis dei: habet et ab ubertate trȩ: qͦd
norunt illi qui iam uoluerunt eẽ partici¬
pes misterioꝵ fidelium. Cum ad ambos ꝑ
tineant ista. non tamen ꝑtinent omnes gen¬
tes nisi ad spiritales: quia ipsi ꝑtinent ad
eccłiam.quȩ impleuit totum orbem t̾rarũ.
Attendite fr̃s: et discernite quantũ potestis.
uł quantum uobis dñs dat. Omnis spũ alis
uidet. quia eccłia ꝑtotum orbem terrarum
est: una. uera. catholica. &. nichil sibi arro¬
gat: et tolerat peccata hominũ. quos ñ po¬
test purgare de area dominica.ante quam
ueniat ille ultimus uentilator qui falli ñ
potest. ut purget aream suam. et frumen¬
tũ mittat in horreum. paleas aũt det ad
comburendum: quia ipse habet exclude¬
re paleam.& segregare afrumento: et p̃para¬
re horreum tritico.palcisignem. Itaq quia

Expanded text:
pravationes suas. Incipit quidem generare pravationes suas. Incipit quidem generare spinas, sed de pluvia bona: habet enim a rore coeli. Et quoniam non excluduntur omnes mali a Sacramentis Dei, habet et ab ubertate terrae, quod norunt illi, qui jam voluerunt esse participes mysteriorum fidelium. ertineant ista, non tamen pertinent omnes gentes nisi ad spirituales, quia ipsi pertinent ad Ecclesiam, quae implevit totum orbem terrarum. Attendite, fratres, et discernite quantum potestis, vel quantum vobis Dominus dat. Omnis spiritualis videt quia Ecclesia per totum orbem terrarum est una, vera, catholica, et nihil sibi arrogat, et tolerat peccata hominum, quos non potest purgare de area dominica, antequam veniat ille ultimus ventilator, qui falli non potest, ut purget aream suam, et frumentum mittat in horreum, paleas autem det ad comburendum : quia ipse habet excludere paleam, et segregare a frumento, et praeparare horreum tritico, paleis ignem. Itaque quia
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. et qͦd norunt fideles atritico et ui¬
no. Habent et de rore cȩli:quia suꝑ om̃s des¬
cendit sermo dei de celo.Uenit sermo dei
& irrigat: sed qui irriget & quod irriget ad¬
tende. Nam & illos irrigat et illos: id est
malos & bonos. S illi bonam pluuiamin
radicem spinarum conuertunt: illi autem
ad fructum bonum pluuiam trahunt.
Nam simul pluit dñs. suꝑ segetem &. suꝑ
spinas. S segeti pluit ad horreũ: spinis
ad ignem. Et tamenuna ẽ pluuia. Sic u̾¬
bum dĩ omnes compluit. Uideat quisq
qualem radicemhabeat: uideat quisq qͦ
trahat pluuiam bonam.Si eam trahit
ut generet spinas: nunquid idõ pluuia
dei accusanda ẽ:Antequam ueniat ad ra¬
dicem. dulcis ẽ pluuia illa. Dulce ẽ uer¬
bum dei. donec ueniat ad cor malũ. et
conuertat ad fraudem suã pluuiam dei. con¬
uertat adhypocrism. conuertat ad radices ma¬
larum concupiscentiarũ: ad ꝑuersitates. et de¬

Expanded text:
mentis: et quod norunt fideles, a tritico et vimentis: et quod norunt fideles, a tritico et vino. Et habent de rore coeli: quia super omnes descendit sermo Dei de coelo. Venit sermo Dei, et irrigat: sed qui irriget, et quid irriget, attende. Nam et illos irrigat et illos, bonos et malos: sed illi bonam pluviam in radicem spinarum convertunt; illi autem ad fructum bonum pluviam trahunt. Nam simul pluit Dominus super segetem et super spinas; sed segeti pluit ad horreum, spinis ad ignem: et tamen una est pluvia. Sic Verbum Dei omnes compluit. Videat quisque qualem radicem habeat; videat quisque quo trahat pluviam bonam: si eam trahit, ut generet spinas, numquid ideo pluvia Dei accusanda est? Antequam veniat ad radicem, dulcis est pluvia illa; dulce est verbum Dei, donec veniat ad cor malum, et convertat ad fraudem suam pluviam Dei, convertat ad hypocrisim, convertat ad radices malarum concupiscentiarum, ad perversitates et de
Abbreviated transcription (Latin):
cum deposueris et solueris iugum de collo
tuo: Liberum tibi ẽ: si uolueris conuerti.
Non quasi duo eritis: sed unus iacob. Om̃s
enim qui conuertuntur ab esau: ad iacob
ꝑtinent. Similitudo unum facit: dissimi¬
litudo facit diuersitatem. Quid gͦ: A rore
cȩli et afertilitate tr̃ȩ ambo habent: seruiañ
tibi gentes. et fr̃s tui. et filii patris tui. solus
iacobhabet. Ingladio autẽ tuo uiues: solus
esau. Quiddam commune habent.que
tes ad esau. quia et ipsi filii rebeccȩ. filii ma¬
tris eccłȩ: de utero ipsius nati. et pilosi: in
peccatis carnalibus ꝑseuerantes: de illius
tamen utero nati. Habent gͦ arore celiet a
fertilitate tre. Arore cȩli om̃s scripturas.
omnẽ sermonẽ diuinum: a fertilitate uͦ terre.
omnia uisibilia sacramenta. Uisibile enim
sacramentum. ad t̾ram ꝑtinet. Hȩc omnia
communia habent in eccłia. et bomi et ma¬
li. Nam et ipsihabent. et participant sacra¬

Expanded text:
cum deposueris et solveris jugum de collo cum deposueris et solveris jugum de collo tuo ? Liberum tibi est, si volueris, converti: non quasi duo eritis, sed unus Jacob. Omnes enim qui convertuntur ab Esau, ad Jacob pertinent. Similitudo unum facit, dissimilitudo facit diversitatem. Quid ergo? A rore coeli, et a fertilitate terrae, ambo habent. Servient tibi gentes et fratres tui et filii patris tui, solus Jacob habet. In gladio autem tuo vives, solus Esau. Quiddam commune habent, quates ad Esau: quia et ipsi filii Rebeccae, filii matris Ecclesiae, de utero ipsius nati, et pilosi in peccatis carnalibus perseverantes, de illius tamen utero nati. Habent ergo a rore coeli, et a fertilitate terrae: a rore coeli omnes Scripturas, omnem sermonem divinum: a fertilitate vero terrae, omnia visibilia Sacramenta; visibile enim Sacramentum ad terram pertinet. Haec omnia communia habent in Ecclesia et boni et mali. Nam et ipsi habent et participant Sacra
Abbreviated transcription (Latin):
isaac: id ẽ cum coactus ẽẽt. Magna res:
magnum sacramentũ. Utinam capiamꝰ.
Coactus benedicit: & tamen benedicit. Et
quod benedicit. uerum est.S tamen co¬
actus benedicit. Quid sit hoc atcendite.
Uideamus ipsam benedictionem: & in¬
telligamus quid sit. coactum benedice¬
esauet ait illi. Ecce a fertilitate t̃re erit
benedictio tua: et arore cęli desuꝑ. Dix̃
hoc et illi: abubertate tr̃ȩ et arore celi.
Hoc gͦ commune ẽ iacob& esau. Quid est
ꝓprium iacob: Seruient tibi gentes. Qͥd
est propͥum iacob: Om̃s fr̃stui t̃ serui¬
ent: et qui te benedixerit. benedictꝰ erit:¬
& qui te maledixerit. maledictus erit.
Habet et iste nescio quid ꝓprium: qͦd non
dictum ẽ iacob. Et ingladio tuo uiues: et
fr̃i cuoseruies.S netolleret liberum ar¬
bitrium. iam hinc & hesterno diximus:
adiecit. Erit autem. cum deposueris et solue¬
ris iugum de collotuo. Quid ẽ. erit autem

Expanded text:
Isaac: id est, cum coactus esset. Magna res, Isaac: id est, cum coactus esset. Magna res, magnum sacramentum, utinam capiamus: coactus benedicit, et tamen benedicit; et quod benedicit, verum est, sed tamen coactus benedicit. Quid sit hoc, attendite. Videamus ipsam benedictionem, et intelligamus quid sit coactum benediceEsau non est osculatus, et ait illi, Ecce a fertilitate terrae erit habitatio tua, et a rore coeli desuper. Dixit hoc et illi, ab ubertate terrae, et a rore coeli: hoc ergo commune est Jacob et Esau. Quid est proprium Jacob? Servient tibi gentes. Quid est proprium Jacob? Omnes fratres tui tibi servient: et qui te benedixerit, benedictus erit; et qui te maledixerit, maledictus erit. Habet et iste nescio quid proprium, quod non dictum est Jacob: Et in gladio vives, et fratri tuo servies. Sed ne tolleret liberum arbitrium jam hinc et hesterno diximus, adjecit, Erit autem, cum deposueris et solveris jugum de collo tuo. Quid est, Erit autem,
Abbreviated transcription (Latin):
dor filii mei. sicut odor agri plem: quẽ
quidem odor uitȩ inuitam: aliis odor
mortis in mortem. Et ad hȩc quis idoneꝰ
est. ut intelligat quomodo odor mortis su¬
mus in mortem hominũ. nulla nr̃a culpa:
Ambulant et enim uias suas spũales: nicħ
aliud norunt quam bene uiuere.Et qui
innocenter uiuentibus. inuident: faciunt
peccata grauia unde illos puniat ds̃: fit
eis ille odor inmortem: qui odor ẽ aliis ad
uitam. Nam ipse dñs pͥus factus ẽ odor
bonus ad uitam credentibus: & odor malꝰ
ad mortem. ꝑsequentibꝰ. Qd̃ enĩmulti illi
crediderant. inuiderunt iudei: et fecert̃
tantum scelus. occidendo innocentem.
sc̃m scõꝵ. Quodsi non facerent: ad mortem
eis non ualeret bonus odor xp̃i. Ergo sup¬
tuit acciꝑe esau quod dictum est: et omnes
fr̃s eus seruient illi. Tibi autem qͥd faciã
fili: Et dirit esau ad patrem suum. Be¬
nedic tam̃ et me. Cum strangulatus eẽt

Expanded text:
dor filii mei, sicut odor agri pleni, quemdor filii mei, sicut odor agri pleni, quemquidem odor vitae, in vitam; aliis odor mortis, in mortem: et ad haec quis idoneus ? id est, ut intelligat quomodo odor mortis sumus in mortem hominum, nulla nostra culpa. Ambulant etenim vias suas spirituales, nihil aliud norunt quam bene vivere: et qui innocenter viventibus invident, faciunt peccata gravia, unde illos puniat Deus; et fit eis ille odor in mortem, qui est aliis odor ad vitam. Nam ipse Dominus prius factus est odor bonus ad vitam credentibus, et odor malus ad mortem persequentibus. Quia enim multi illi crediderant, inviderunt Judaei, et fecerunt tantum scelus occidendo innocentem, Sanctum sanctorum: quod si non facerent, ad mortem eis non valeret bonus odor Christi. Ergo suptuit accipere Esau quod dictum est, Et omnes fratres ejus servient illi: tibi autem quid faciam, fili? Et dixit Esau ad patrem suum: Benedic tamen et me. Cum strangulatus esset
Abbreviated transcription (Latin):
intersit inter spiritales eccłiȩ filios et car¬
nales: inter eos qui semꝑ spũaliter uiuunt
et eos qui semꝑ carnalibus gaudiis dele¬
ctantur. Respondens autem isaac. dixit
ad esau. Quis ergo uenatus ẽ michi uena¬
tionem: et intulit michiͦ Benedictus sit.
Factum ẽ autem ut audiuit esauuerba ysa¬
ac patris sui:exclamauit uoce magna et
dixit. Benedic & me pater. Et dixit illi.
Uenit fr̃ tuus cum dolo: et accepit bene¬
tum est nomen eius iacob. Supplantator
enim uocatur iacob. Et nec ipsa supplan¬
tatio inanis ẽ: quia infigura accipitur.
quomodo dolus. Non enim iam erat tan¬
ta malitia infr̃e: ut uellet supplantare
frẽm suum. Tunc enim dictus ẽ supplan¬
tator. quando manu frĩs sui nacentis pedẽ
tenuit: tunc supplantator est dictus. Sup¬
plantatio autem carnalium. uita spũaliũ
uident spũalibus. supplantant᷑ et fiunt
pciores. Audi apłm hoc ipsum dicentem:
marime quia ibi cõmemorauit odorem

Expanded text:
intersit inter spirituales Ecclesiae filios, et carintersit inter spirituales Ecclesiae filios, et carnales; inter eos qui spiritualiter vivunt, et eos qui semper carnalibus gaudiis delectantur. Respondens autem Isaac, dixit ad Esau: Quis ergo venatus est mihi venationem, et intulit mihi? benedictus sit. Factum est antem ut audivit Esau verba Isaac patris sui, exclamavit voce magna, et dixit: Benedic et me pater. Et dixit illi: Venit frater tuus cum dolo, et accepit benetum est nomen ejus Jacob. Supplantatio enim vocatur Jacob. Et nec ipsa supplantatio inanis est: quia in figura accipitur, quomodo dolus. Non enim jam erat tanta malitia in fratre, ut vellet supplantare fratrem suum. Tunc enim dictus est supplantator, quando manu fratris sui nascentis pedem tenuit: tunc supplantator est dictus . Supplantatio autem carnalium, vita spiritualivident spiritualibus, supplantantur, et fiunt pejores. Audi Apostolum hoc ipsum dicentem, maxime quia ibi commemoravit odorem,
Abbreviated transcription (Latin):
apollo rigauit: sed ds̃ incrementum dedit.
Itaꝙ neq qui plantat ẽ aliquid. neq qui
rigat: s qui incrementum dat ds̃. Quomͦ
seruauit humilitatem. ut ad iacob ꝑtine¬
ret. ut ad ipsum agrum. id ẽ ȩccł̃am: ne
amitteret stolam.cuius odor erat sicut o¬
dor agripleni: et transiret ad suꝑbiam esau.
carnaliter intelligens. et typho plenus.
Olet gͦ ager de ueste filii: sed non ager ille
ex se aliquid ẽ. Idõ adiecit. Iuembñdixit
dñs. Et dabit tibi dominus de rore cȩli de¬
sursum. et ab ubertate t̾rȩ. & multitudinem
frumenti et uini: et seruient tibi gentes. et
eris dñs frĩs tui. et adorabunt te filii patris
tui. Qui maledixerit te maledictus erit: et
qui benedixerit te benedictus erit. Nec be¬
nedictio iacob. Si non benediceretur et
esau. nulla eẽt questio. Benedicitur et ip¬
se. sed non ipsa benedictione: nec tamen
abhac penitus aliena. Audiamus gͦ quo

Expanded text:
Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit. Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit. Itaque neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dat Deus. . Quomodo servavit humilitatem, ut ad Jacob pertineret, ut ad ipsum agrum, id est, Ecclesiam, ne amitteret stolam, cujus odor erat sicut odor agri pleni, et transiret ad superbiam Esau, carnaliter intelligens et typho plenus? Olet ergo ager de veste filii: sed non ager ille ex se aliquid est, ideo adjecit, quem benedixit Dominus. Et dabit tibi Dominus de rore coeli desursum, et ab ubertate terrae, et multitudinem frumenti et vini: et servient tibi gentes, et eris dominus fratris tui, et adorabunt te filii patris tui. Qui maledixerit te, maledictus erit; et qui benedixerit te, benedictus erit . Haec benedictio Jacob: si non benediceretur et Esau, nulla esset quaestio: benedicitur et ipse, sed non ipsa benedictione; nec tamen ab hac penitus aliena. CAPUT XXVI.
Abbreviated transcription (Latin):
gat sc̃itas ur̃a. Mlultis enim modis. significa¬
tur una res. Id est ȩccłamquam significant
illi duohedi. ipsam significat uestis ista. Qͥa
una res multis modis significat᷑: quȩ nichil
horum ẽ ꝑẽẽntiam: omnia ꝑfiguram. Agnꝰ
non potest ẽẽ leo: leo non potest ẽẽ agnus. Do
agnus. S quia nec leo. nec agnus ꝑ eeͬntiã:
& leo et agnus ꝑfiguram. Sic hedi non pos¬
sunt ẽẽ uestis: et uestis non potest ẽẽ hedi.
Eccłia uero quia nechedi. nec uestis ꝑ eẽntiam
&& hedi et uestis ẽ ꝑfiguram: et quicquid ali¬
ud dici potest. Odoratus ẽ uestimenta eius¬
& dixit. Ecce odor filui mei. sicut odor agri
pleni: quem benedixit dominus. Ager iste.
eccłia est. Probemus. quia ager eccłia est.
Audi apłm dicentem fidelib dei agri cul¬
oꝑarius. & sperans mercedem sempiternã
ipse apłs: nichil sibi arrogat. nisi quan¬
tum decet oꝑarium. Ego inquit plantaui.

Expanded text:
gat Sanctitas vestra. Multis enim modis significagat Sanctitas vestra. Multis enim modis significatur una res: id est, Ecclesiam, quam significant illi duo haedi, ipsam significat vestis ista. Quia una res multis modis significatur, quae nihil horum est per essentiam, omnia per figuram. Agnus non potest esse leo; leo non potest esse agnus: Domiagnus: sed quia nec leo nec agnus per essentiam, et leo et agnus per figuram. Sic haedi non possunt esse vestis, et vestis non potest esse haedi: Ecclesia vero, quia nec haedi nec vestis per essentiam, et haedi et vestis est per figuram; et quidquid aliud dici potest. CAPUet dixit: Ecce odor filii mei, sicut odor agri pleni quem benedixit Dominus. Ager iste, Ecclesia est. Probemus quia ager est Ecclesia. Audi Apostolum dicentem fidelibus: Dei agriculoperarius, et sperans mercedem sempiternam, ipse Apostolus nihil sibi arrogat, nisi quantum decet operarium. Ego, inquit, plantavi,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsas benedictiones: qualem benedictionẽ
accepit iacob. & qualem benedictionẽ acce¬
pit esau. Ipse isaac ad iacob. Tues filiꝰ ms
esau: Respondit. Ego. & dixit. Appone mͥ
et manducabo de uenatione tua fili: et be¬
nedicet te anima mea antequam moriar.
S ad moue michi osculum. Illum non ẽ
osculatus. Apace cepit huius benedictio.
Quare osculo confirmauit pacem: quia et
ille ꝓpt̃ pacem portabat aliena peccata.
Et accessit. et osculatus ẽ eum: & odoratꝰ
est odorem uestis cius. Stolam enim ha¬
bebat fr̃is sui. id est dignitatem pͥmogeni¬
torum quam ille ꝑdiderat. iste habebat.
In illo iam bene olebat: quod ille male ꝑdi¬
derat. Odoratus ẽ odorem uestis eiꝰ: et bene¬
dixit eum et dixit. Ecce odor filii mei. tan¬
quam odor agripleni: quem benedixit do¬
minus. Odorem uestimenti accepit: et dix̃
odorem agri. Intellige xp̃m in misterio in¬
teriori: et intellige uestem xp̃i eccłam. Intelli

Expanded text:
ipsas benedictiones, qualem benedictionem ipsas benedictiones, qualem benedictionem accepit Jacob, et qualem benedictionem accepit Esau. Ipse Isaac ad Jacob: Tu es filius meus Esau? Respondit Jacob: Ego. Et dixit: Appone mihi, et manducabo de venatione tua, fili, et benedicat te anima mea, antequam moriar; sed admove mihi osculum. Illum non est osculatus: a pace coepit hujus benedictio. Quare osculo confirmavit pacem? Quia et ille propter pacem portabat aliena peccata. Et accessit, et osculatus est eum: et odoratus est odorem vestis ejus. Stolam enim habebat fratris sui: id est, dignitatem primogenitorum, quam ille perdiderat, iste habebat. In isto jam bene olebat, quod ille male perdiderat. Odoratus est odorem vestis ejus, et benedixit eum, et dixit: Ecce odor filii mei, sicut odor agri pleni, quem benedixit Dominus. Odorem vestimenti accepit, et dixit odorem agri. Intellige Christum in mysterio interiori, et intellige vestem Christi
Abbreviated transcription (Latin):
naliter: aliud insinuare spualiter. Hanc
ergo figuram. doli nomine appellauit.
Quid est ergouenit cum dolo. & abstulit be¬
nedictionẽ tuam: Quia figuratum erat qͦd
agebatur: idõ dictum est uenit cum dolo.
Nam ille doloso homini benedictionẽ ñ
confirmaret: cui debebatur iusta maledicti¬
o.Non ergo erat uerus ille dolus: marime
quia non est mentitus dicendo. ego sum fi¬
lius tuus maior esau. Iam enim pactus erat
ille cum frẽ suo: et uendiderat primoge¬
nita sua. Hoc se dixit habere patri: quod
emerat afrẽ. Quod ille ꝑdiderat: in istum
transierat. Non enim primogeniti honor
exclusus erat de domo isaac. Primogeni¬
ti honor ibi erat. In illo non erat: qui eũ
uendiderat. Ubi gͦ erat: si non inminore
erat: Idõ sciens hoc in mysterio isaac. con¬
firmat benedictionem: & dicit filio. Qͥd
tibi facturus sum: Et ille. Benedic et me
pater. Non enim una tibi ẽ benedictio. Isa ac
sp̃s sc̃s ut dicam. & intelligatis. Uideamus

Expanded text:
naliter, aliud insinuare spiritualiter. Hanc naliter, aliud insinuare spiritualiter. Hanc ergo figuram doli nomine appellavit. Quid est ergo, Venit cum dolo, et abstulit benedictionem tuam? Quia figuratum erat quod agebatur, ideo dictum est, Venit cum dolo. Nam ille doloso homini benedictionem non confirmaret, cui debebatur justa maledictio. Non ergo erat verus ille dolus: maxime quia non est mentitus dicendo, Ego sum filius tuus major Esau: jam enim pactus erat ille cum fratre suo, et vendiderat primogenita sua. Hoc se dixit habere patri, quod emerat a fratre: quod ille perdiderat, in istum transierat. Non enim primogeniti honor exclusus erat de domo Isaac: primogeniti honor ibi erat; in illo non erat, qui eum vendiderat: ubi erat, si non in minore erat? Ideo sciens hoc in mysterio Isaac, confirmavit benedictionem, et dicit filio: Quid tibi facturus sum? Et ille: Benedic et me, pater: non enim una tibi est benedictio . Isaac Spiritus sanctus, ut dicam, et intelligatis. Videamus
Abbreviated transcription (Latin):
in deduxisti firmitatem: et ad uituperatio¬
nem. duriciam. Nouimus inpetra firmi¬
tatem. et accepimus xp̃m petram. Petra
autẽ erat xp̃c. In leone fortitudinẽ noui¬
mus.Ettamen leo etiam diabolus nomi¬
natus ẽ. In dolo quid nouimus. ut accipi¬
amus infigura dolum:quemad modum
accipitur et mons. qu ẽadmodum accipit᷑
leo. quemadmodũ accipitur agnus. quẽ¬
admodum accipit᷑ petra et cȩtera : Dolus
ergo quid est:Dolus est:quando aliud
agitur. et aliud simulatur.Quando ita¬
q aliud ẽ inintentione. aliud infactis:
dolus dicitur. Dolus gͦ inproprietate
rep̃hensibilis: quomodo petra inꝓprieta¬
te. Qui dixerit petram inꝓprietate xp̃m.
blasphemat: quomodo uitulum qui di¬
xerit in ꝓprietate xp̃m. blasphemat. Ui¬
tulus in ꝓproprietate pecus est: infigu¬
ra uictima. In proprietate lapis terra obdu¬
rata ẽ: infigura firmitas. Dolus inꝓprieta¬
te fraus: in figura ipsa figura. Omnis enĩ

Expanded text:
inde duxisti firmitatem, et ad vituperatioinde duxisti firmitatem, et ad vituperationem duritiam. Novimus in petra firmitatem, et accepimus Christum petram: Petra autem erat Christus . In leone fortitudinem novimus: et tamen leo etiam diabolus nominatus est. In dolo quid novimus, ut accipiamus in figura dolum, quemadmodum accipitur et mons, quemadmodum accipitur leo, quemadmodum accipitur agnus, quemadmodum accipitur petra, et caetera? ergo quid est? Dolus est quando aliud agitur, et aliud simulatur. Quando itaque aliud est in intentione, aliud in factis, dolus dicitur. Dolus ergo in proprietate reprehensibilis, quomodo petra in proprietate. Qui dixerit petram in proprietate Christum, blasphemat: quomodo vitulum qui dixerit in proprietate Christum, blasphemat. Vitulus in proprietate pecus est; in figura, victima: in proprietate lapis terra obdurata est; in figura, firmitas. Dolus in proprietate fraus; in figura, ipsa figura. Omnis enim