comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibi. ñ hõib: placeamꝰ. qd̾ nisi ipse oꝑet᷑ in nob̾.
uitare. neqͥmꝰ. Quas enĩ uires nocendi habeat
humane głȩ amor: ñ sentit: nisi ille qui ei bel¬
lum indixerit. qr &e si cuiquã facile est: laud̃e
ñ cuꝑedũ negatur: difficile est tñ ea ñ delectati.
cũ offert᷑. Et ue ñ quero hõib placere: Nec enim
aliqñ fuiꝰ in sermone¬
placent hoĩb: sic̃ sectiᷤ¬
cationr̃a: qr neq in occa¬
AlA sione auaricie. ñ dico.
in auaricia. s nec feci
nec dixi etiã. in quo eẽt
occasio auariciȩ. & inde
d̾s destis ẽ michi. qui
nouit corda. hoc enim:
ñ tta patet: ñ auariciã

Expanded text:
sibi non hominibus placeamus, quod nisi ipse operetur in nobis, vitare nequimus. Quas enim vires nocendi haberet humanae gloriae amor non sentit, nisi qui ei bellum indixerit, quia et si cuique facile est laudem non cupere, dum negatur, difficile est tamen ea non delectari cum offertur, et vere non quaero hominibus placere. Nec enim aliquando fuimus in sermonplacent hominibus, sicut scicatio nostra, quia neque in occasione avaritiae, non dico in avaritia, sed nec feci, nec dixi etiam in quo esset occasio avaritiae. Et inde Deus testis est mihi qui novit corda. Hoc enim non ita patet. Avaritiam non
Abbreviated transcription (Latin):
possemus. qd ñ pseudo
ẽe uob̾ oneri. ut nobis
ministraretis necessari¬
annuere dicat: cũ lic̾et
illi: subsidia requirere.
ad cõpͥmendũ illos. qͥb
nec facultas erat. nec
pudor poscendi. Apłicȩ

Expanded text:
possemus, quod non pseudo, esse vobis oneri, ut nobis ministraretis necessariabnuere dicat, cum liceret illi subsidia requirere ad comprimendum illos, quibus non facultas erat, nec pudor poscendi. Apostoli
Abbreviated transcription (Latin):
re uitatis: & utilita¬
te auditoꝵ p̃dicat᷑
lo dico s potiꝰ. itaue̾ & pura intentione loqͥm᷑.
sic̃ ꝓbats. & elect. sumus ad̾o ad hoc. ut cred̾e¬
tur nob. quasi fidelib. euangłm. loquimur
dico. ñ quasi hoĩb placentes .i. place̾ q̃rentes.
qr nec speciẽ placentis habemus. s placen¬
tes do qui ꝓbat corda nĩa .i. ꝓbata facit. ut¬

Expanded text:
veritatis et utilitate auditorum praedicatur, lo, dico, sed potius ita vere et pura intentione loquimur, sicut probati et electi sumus a Deo, ad hoc ut crederetur nobis, sicut fidelibus, Evangelium. Loquimur, dico, non quasi hominibus placentes, id est placere quaerentes, quia nec speciem placentis habemus, sed placentes D
Abbreviated transcription (Latin):
rõnabilit̃ attendenti:
menbrũ in illo capite.
.i. sim m̃brum illiꝰ ei
ex caritate copulatus.
qd̾ alit̾ neqͥt fieri. nͥ il¬
la estimem ut stercora.
Quomͦ aut̃ pot̾ in illo
ẽẽ ut menbrũ: subd̃.
Inuemiar dico: ñ ha¬
bens meã iusticiam:
q̃ ex lege ẽ. illa ẽ iusti¬
cia: qua quis penasti¬
met: & ñ amat iusti¬
ciam. Quisquis enim
timuerit: & suis uiri¬
b legẽ implere pu¬
tau̾it. & fecerit quod
uibet lex: ñ amando
iusticiã. s tim̃do penã
fic qͥdẽ sed̾m iusticiã¬

Expanded text:
onabiliter attendenti membrum in illo capite, id est sim membrum illius ei charitate copulatus: quod aliter nequit fieri, nisi illa existiment ut stercora. Quomodo autem potest in illo esse ut membrum, subdit, inveniar, dico, non habens meam justitiam, quae ex lege est. Illa est justitia qua quis poenas timet, non amat justitiam. Quisquis enim timuerit, et suis viribus legem implere putaverit, et fecerit quod jubet lex non amando justitiam, sed timendo poenam, fit quidem secundum justitia
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta. s etiã feci dicendo:
⁊ sp̃ualit̾ uiuendo. ut
aliis appareret. omĩa
ẽ: arbitror. illa legalia.
norũ: s etiã. ut st̾cora.
qr inqͥnant iam obser¬
uantem. & hoc id̃o: ut¬

Expanded text:
imenta, sed etiam feci, docendo et spiritualiter vivendo, ut aliis appareret omnia est, arbitror illa legalia norum, sed etiam ut stercora, quia inquinant jam observantem. Et hoc id
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥ. se. Quid gͦ ei lexͤ
Et notandũ. qd̾ sine
Aliud exemplum
ponit: ad cõmenda¬
tionẽ fiłi dicens.
Noe responso accep.
ado. de his q̃ ad huc

Expanded text:
ibus se. Quid ergo ei lex? Et notandum quod sine Aliud exemplum ponit de Noe ad commendationem fidei dicens: Noe responso accepto a Deo, de his quae adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
i de habuisse originẽ.
& ponit exemplum
de abraham dicens
ita. fide .i. ꝑ fidẽ. ille
qͥ uocatur nunc abͣ¬
caretur abram: obe¬
diuit exire in locũ.¬
cui obediuit dicenti. exi de
LAMhoc aut̃ iam fecat. hoc enim̃
dictum ẽ ei. iam egresso de t̾rachaldeoꝵ ⁊ ram con¬
stituto in mesopotamia. Non gͦ dñs p̃cepit : ut cor¬
reu̾ti. Non enĩ exierat inde animo: s redeundi te¬
nebat᷑ desid̾io. qd desid̾ium: d̾oiubente aciuuante.
& illo obediente: fuerat amputandũ. Sequitur.

Expanded text:
ide habuisse originem, et ponit exemplum de Abraham dicens ita: Fide, id est per fidem ille, qui vocatur nunc Abrcaretur Abram, obedivit exire in locucui obedivit, dicenti: Exi de . Hoc autem jam fecerat. Hoc enim dictum ei jam egresso de terra Chaldaeorum, et jam constituto in Mesopotamia. Non ergo Dominus correverti. Non enim exierat inde animo, sed redeundi tenebatur desiderio; quod desiderium Deo jubente ac juvante, et illo obediente fuerat amputandum. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
Sine fide enĩ. impossi.
est aliquẽ place̾ deo.
Adeo ẽ fides necessaria:
qd sine ea quisq non¬
placet d̾o. Et uere si¬
ne fide aliqͥs non pot̃¬
plac̾e: quia nec potest
redere enĩ¬

Expanded text:
Sine fide enim impossibile est aliquem placere Deo. est fides necessaria, quod sine ea quisquam nplacet Deo. Et vere sine fide aliquis non potee, quia nec potest redere eni
Abbreviated transcription (Latin):
longe uideret in aliiᷤᷤ
mortẽ: ⁊ ñ inuemieba¬
tur usquam. Hoc di¬
cit. ne putaretur eẽ¬
lum Ds maliqͣ parte mundi. Id̃o non
inueniebat᷑. quia tͣnstulit illũ d̾s. qui ab onĩi¬
um aspectu pot̾at eũ absconde. Ante.⁊ c̃. &i¬

Expanded text:
longe videret in aliis, mortem, et non inveniebtur. Usquam hoc dicit, ne putaretur esse in aliqua parte mundi, ideo non inveniebatur, quia transtulit illum Deus, qui ab oum aspectu poterat eum abscondere. Ante, etc. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
mauith angłs magro silu in piscinã descendit.
halllusn d suscitandu mortuiũ accessit ⁊ sũm
retis filius ue dlessu patris: ad tolanda mote
passionldc equalitate malestatis ad patibu¬
ruamenicis de sede regali. ad officinã pecerri
delummne celi ad tenebras mundi. ulinferm
uelitrir uieuuens. locutꝰ est pace. dedti. gram
ppoosuit misediam ꝓmisit ueniam. ⁊ ita eup
slent orceeunt egribona fide ac ua ⁊fessione.
qͣsi magnis clamorib. flagitare remedium. &e
aecelarr ad medicum. ꝑquẽ uulna sanarentur.
morbr euraretui:. r ecepta uͭ sanitate ee donata
uenture mortalitatis felicitate nichilultxa
usta bre petendum. & tunc erit tͥeium e batũ
suetir n. Trilinabilit̾ igitur. & sapienti ꝯfilio
uo staret: dumuellet. & cessaret. cum uelleroͤ
cont eu facttis. qui eam destruxit .i. contra xp̃m.¬

Expanded text:
onsilii in piscinam descendit, Eliseus ad suscitandum mortuum accessit, id est summi regis Filius, de concessu Patris ad tolerandam mortem passionis, de aequalitate majestatis ad patibulum crucis, de sede regali ad officinam peccati, de lumine coeli ad tenebras mundi vel inferni venit. Et veniens locutus est pacem, dedit gratiam, proposuit misericordiam, promisit veniam, et ita rupto silentio coeperunt aegri pura fide ac vera confessione, quasi magnis clamoribus flagitare remedium, et accelerare ad medicum, per quem vulnera sanarentur, morbus curaretur. Recepta vero sanitate, et donata venturae immortalitatis felicitate, nihil ultra restabit petendum: et tunc erit tertium beatum silentium. Ordinabiliter igitur et sapienti consilio ut staret dum vellet, vel cessaret cum vellet. Ergo contra eum facit is qui eam destruxit, id est contra C
Abbreviated transcription (Latin):
dee pieirbeat. Utgͥ. ce de ip̃a ꝯuinceret an¬
qͣ̃m fulium mitc̾et: legẽ dedit. qͥ pecc̃i morbum
derextt n consũpsit. qua data iualnto mor¬
b aucta est infirmitas. ñ legis: s nature uo¬
cio & diaboli instantia. ut ita cognita utriꝰꝗ
legis insufficientia: & sua infirmitate clam̾a¬
ret ad medicum. ⁊ q̃reret gr̃e auxilium ⁊ita
factum ẽ. Multiplicatis enĩ infirmitatib. po¬
stea accelauerunt ad medicum: qui ueniens
informa serus sanauit uuln̾a hominis lang¬
Di. hic ẽ samaritanꝰ ille.: qͥ ad uulnatũ quinei¬
dert in latrones. appropinqͤuit. atq uulna esꝰ
alligauit. quẽ sacdos &e leuita. ĩmiseditꝰ ꝑtran

Expanded text:
tur et de ipsa convinceretur, antequam Filium mitteret, legem dedit, quae peccati morbum detexit non consumpsit: qua data invaluit morbus, aucta est infirmitas, non legis, sed naturae vitio et diaboli instantia, ut ita cognita utriusque legis insufficientia et sua infirmitate clamaret ad medicum, et quaereret gratiae auxilium, et ita factum est. Multiplicatis enim infirmitatibus postea acceleraverunt ad medicum, qui veniens in forma servi sanavit vulnera hominis languidi. Hic est Samaritanus ille qui ad vulneratum qui inciderat in latrones appropinquavit, atque vulnera ejus alligavit, quem sacerdos et levita immisericorditer,
Abbreviated transcription (Latin):
letems gre ante quam gr̃am: oumcendi eitare
Se legi Sagnoutq oliliodi factum e ute peho
minis casum. ilicolex ñ daret᷑. uł d̃i filius mit¬
tert isiem̃ hominis suꝑbia pͥus iureo suas
expiretin: sui arbiteii libertati sufficientian
rpogaret. & legẽ suꝑflue datã &e di filiũ frustͤ
uemisse. iudicaret. Ite nisiprius lex scripta ei da

Expanded text:
et tempus gratiae ante quam gratiam convincendi erant de lege. Magno utique consilio Dei factum est ut post hominis casum illico lex non daretur, vel Dei Filius mitteretur. Nisi enim hominis superbia prius vires suas experiretur, sui arbitrii libertati sufficientiam arrogaret, et legem superflue datam, et Dei Filium frustra venisse judicaret. Item, nisi lex
Abbreviated transcription (Latin):
baełm ad suscitandũ filiũ simamitis. ꝑ quẽ cũ
ulle  sungat tande uenit ip̃e helyseus ⁊ atrõẽ
se atq coaptauit puero mortuo ⁊ surrexit mor¬
duuis. Hicẽ enam angłs ille in cui descensu. mo¬
uebat᷑ aqua :⁊ sanabatur unus. hic ẽ omp̃s
catiouns ⁊cium. adeptio sanitaris Añ lege nar
homo morbu non agnoscebat suũ  doq filet
homonemine ꝑ legẽ iustificari. quasi ꝑdrutnos
osamores fatigat ⁊ desꝑans. xursũ loqui cessauit¬
& subseeutũ est sedm silentium.: lune g omps¬

Expanded text:
tandum filium Sunamitis, per quem cum ille resurgeret, tandem venit ipse Eliseus, et contraxit se atque coaptavit puero mortuo, et resurrexit mortuus. Hic etiam est angelus ille in cujus descensu movebatur aqua, et sanabatur unus. Hic est omnipcurationis, tertium adeptio sanitatis. Ante legem namque homo morbum non agnoscebat suum, ideoque silsiderans homo neminem per legem justificari, quasi per diuturnos clamores fatigatus, et desperans rursum loqui cessavit, subsecutum est secundum silentium. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
.i. et̾na beatitudo. tune:
abraham. Deĩn destruit¬
ꝯseq̃ns: dũ subdit. Abra¬
ex ꝓmissione. s ẽ ex ꝓmis¬
sione. qd̾ in parte oftendit.

Expanded text:
erna beatitudo, tunc jAbraham; deinde destruxitquens dum subdit; Abraex promissione, sed est ex promissione quod in parte ostendi
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde: ne frustra uideat᷑ data. cur data sit. explanat
dicens. lex posita ẽ. quasi mmedio .s. int̾ ꝓmissionẽ
tͣnsgressionẽ cohibendam .i. ut saltẽ timore. cessa¬
rent hoĩes trans gredi. ut qñq: ide facent uolunta¬
te. Dataẽ gͦ. ut ppłm dĩ erudiret. subtimore di. ut¬
fidens. acciꝑet p̃cepta. in quib deficiens: & factꝰ
p̾uaricator: libatorẽ saluatorẽꝙ requireret. Data
ẽgͦ lex. ut suꝑboꝵ ceruix: qͦs fac̾et tͣns gredi: hu¬
mili aret᷑. ut medicꝰ optaretur. qͥ sibi tm̃ tribuebañ:
&e uoluntati sue tantũ arrogabant: ut lib̾m arbi¬
tͥum sͥ putarent suffice ad iusticiã. dicentes. Non
deest qui impleat. s deest qͥ iubeat. Data ẽ gͦ lex:
& in signũ fut᷑oꝵ. ut futura figuris attestareut᷑.
Coce habes qͣtu or date legis causas: breuit̾ distinc¬
tas. q̃ m epła ad romanos. plemꝰ ex plicant᷑ ubid̾r:

Expanded text:
Deinde ne frustra videatur data, cur data sit explanat, dicens: Lex posita est in medio, scilDeinde ne frustra videatur data, cur data sit explanat, nsgressionem cohibendam, id est ut saltem timore cessarent homines transgredi, et quandoque idem facerent voluntate. Data est ergo ut populum Dei erudiret sub timore Dei, ufidens acciperet praecepta, in quibus deficiens et factus praevaricator, liberatorem salvatoremque requireret. Data ergo est lex, ut superborum cervix quos faceret transgredi humiliaretur, ut medicus optaretur, qui sibi tantum tribuebant, et voluntati suae tantum arrogabant, ut liberum arbitrium sibi putarent sufficere ad justitiam, dicentes; Nec deest qui impleat, sed deest qui jubeat. Data est ergo lex m in signum futurorum, ut futura figuris attestaretur. Ecce habes quatuor datae legis causas breviter distinctas, quae in Epistola ad Romanos plenius explic
Abbreviated transcription (Latin):
saria. Siem̃ fides iusti¬
ficat: & pͥores scĩ apud
d̾m ꝑ eã iustificati sune:
quid opꝰ erat legẽ dari :¬
qd̃ sic intulit. int̾rogans
qd̃ exponem hoc capitu¬
ui repmilE lum. ita distinguendum

Expanded text:
ustificat, et priores sancti apud Deum per eam justificati sunt, quid opus erat legem dard sic intulit interrogans cum exponerem hoc capitulum, ita distinguendum
Abbreviated transcription (Latin):
factus est. firmꝰ i. uetus. ut
lex ꝑ miracła. & minis. &e¬
ꝓmissis: confirmata ẽ. in qͣ
tamen ñerat salus. &e om̃is
p̃uaricatio. qd̃ est contra ue¬
tita facere: & mobedientia.¬
qd est p̃cepta dimitt̾e: accip̃
liustam retributionẽ . s. quan¬

Expanded text:
ctus est firmus, id est verus, ut lex per miracula et minis omissis confirmata est, in qua tamen non erat salus, et omnis varicatio, quod est contra vetita facere, et inobedientia,od est praecepta dimittere, accepit justam retributionem, s
Abbreviated transcription (Latin):
terea Postquã locitus ẽ de
filio dei multa quȩ adeiꝰ com¬
mendationẽ ualent: hortat᷑
eos quib scbit: ut diligenter
amnnadũtant ⁊ custodiant
ea q̃ ꝑ illum annunciata st̃ ei.
&e ad hoc tendunt omĩa p̃mis
habundantius obseruare ea
euangłio.quam: quȩ de lege:
dicta sunt. qui mnistri legis
fuerunt. Nomentũ legis ob¬
ticuit: qr in astructione sua.
qͣm in post̾iorib facit:. mani¬
festum hoc facit. ⁊ quasi quis
q̃reret. quare magis oportet:
subdit. ne forte ꝑeffluamus.
⁊ et̾naliter puniam᷑. flumꝰ.¬
ꝑ penas mortalis naturȩ.
effluiiꝰ: pecc̃a addendo. ꝑef¬
fliumꝰ in et̾nam dãpnationẽ
ligentib. Si enim. Od punie
Qtͣ. Dico: ne forte ꝑeffluamus.
sermodi. qui ꝑ angłos die¬
tus ẽ ad moysen. ce ad cetos¬

Expanded text:
terea. Postquam locutus est de Filio Dei multa quae ad ejus commendationem valent, hortatur eos quibus scribit, ut diligenter animadvertant et custodiant ea quae Et ad hoc tendunt omnia praemiabundantius observare eaquam quae de lege, dicta sunt, qui ministri legum fuerunt. Nomen tamen legis obticuit, quia in astructione sua quam in praetoribus facit, manifestum hoc facit. Et quasi quis quaereret: Quare magis oportet? subdit: Ne forte pereffluamus, id est aeternaliter puniamur. Fluimuper poenas mortalis naturae, effluimus, peccata addendo, pereffluimus in aeterna damnatione. ligentibus. VERS. i. Quasi dicat: Dico ne forte pereffluamus sermo Dei qui per angelos dictus est ad Moysen et ad caet
Abbreviated transcription (Latin):
alit̾ ñ iremus incelum
redeptio ẽ. destructa¬
potestate diaboli: fa¬
cultas lib̾tatis. q̃ nob̾
est data: fuso illiꝰ sati¬
guine: qui nullũ ha¬
us omnis b̾ut peccatũ ut quia
diabol illos mito tenebat. qͦs pecc̃i reos doitio¬
ne mortis obstrinxit: hos ꝑ eum m̾ito dimitt̾et.
quẽ nulliꝰ pecc̃i reũ: immito pena mortis affecit.
haciusticia uictus: & hoc iincło uinctus ẽ forgiᷤ
remissionẽ pecc̃oꝵ: cotidie. si peccamtꝰ ⁊ ñ est opꝰ
aliis. & bene hec. ꝑ eũ st̃: qr ipse ẽ: qui ẽ ymago
dipatris i plene similis patͥ. ⁊ de patre. Imago
gͦ patͥs ẽ. quia de ip̃o est. ⁊ nicħ distat ab ip̃o. Nlon
ita homo ẽ. ymago di. homo enĩ est ymago. d̾m
initando s ñ. quał ymago ẽ filiꝰ. Alit̾ eni ẽ yma¬
go di. in filio. ałr. in homme Sic̃ alit̾ est ẏmago
regis in nũmo. alit̃. in filio. nos sumꝰ nũmus:
in quib imago di est. xp̃c est. filiꝰ qui hoc est.
qd̃ pat̃. Nulla ymago uĩ coli debet: nisi illa quȩ

Expanded text:
Aliter non iremus in coelum. Redemptio est, destructpotestate diaboli, facultas libertatis, quae est data fuso illius sanguine qui nullum habuit peccatum. Ut, quia diabolus illos merito tenebat quos peccati reos conditione mortis obstrinxit, hos per eum merito dimitteret, quem nullius peccati reum immerito poena mortis affecit. Hac justitia victus, et hoc vinculo vinctus est fortis. otidie si peccamus, et non est opus aliis, et bene haec per eum fuit, quia ipse est, qui est imago, Dei Patris, id est plene similis Patri, et de Patre. Imago ergo Patris est, quia de ipso est, et nihil distat ab ipso. Non ita homo est imago Dei. Homo enim est imago Domini imitando, sed non qualis imago est Filius. Aliter enim est imago Dei in filio, aliter in homine; sicut aliter est imago regis in nummo, aliter in Filio. Nos sumus nummus, in quibus imago Dei est; Christus est Filius, qui hoc est quod Pater. Nulla imago Dei coli debet, nisi illa quae
Abbreviated transcription (Latin):
si morbida oiuis ex¬
cluditur. ut subtͣ¬
hatis uos ab om̃i
fr̃e ambulante in¬
ordinate .i. ñ cõmu¬
nicetis eis: qui am¬
bulant mordinate.

Expanded text:
si morbida ovis excluditur, ut subtrahatis vos ab omni fratre ambulante inordinate, id est non communicetis eis qui ambulant inordinate,
Abbreviated transcription (Latin):
Non omĩum ẽ fides .i. nundũ acceꝑunt om̃s fide
ꝑ me. qͥ accepturi sunt. Uł ita. ue importun
sunt: & mali. Non enĩ ommũ illoꝵ ẽ fides ad
om̃s importuni. ñ ħnt fide̾. qr eoꝵ nullus fi¬
de hñt . s est error qd̾ tenent. s uos qͥ habetis
currat. & clarificet᷑. qi necoẽ uob̃ orantib oĩum
tes credere facit: ut ostendat. qr ip̃e facit. Ne¬
mo est enim tam imꝑitus. tam ingenio tardꝰ.
qui ñ uideat dm̃ face. qd̾ rogari sc p̃cepit:. ut
faciat. Et sciendũ. qr posse hr̃e fide: sic̃ posse ha¬
bere caritatẽ. natura ẽ hominum. hab̾e aut̃ fi¬
dẽ. sic̃ habere caritatẽ: gr̃aẽ fidelium. S cũ uolun¬

Expanded text:
non omnium est fides, id est nondum acceperunt omnes fidem per me qui accepturi sunt. Vel ita, vere importuni sunt et mali. Non enim omnium illorum est fides, id est omnes importuni non habent fidem, quia eorum nullus fidem habet, sed est error quod tenent, sed vos qui habetis currat et clarificetur, quia nec, etiam vobis orantibus, omnium ndum credentes credere facit, ut ostendat quia ipse facit. Nemo est enim tam imperitus, tam ingenio tardus, qui non videat Deum quod rogari se praecipit, ut faciat. Et sciendum quia posse habere fidem sicut posse habere charitatem natura est hominum; habere autem fidem sic
Abbreviated transcription (Latin):
ostringit. ut si hec ñ custodiant: nec in p̃dictis ꝓ¬
batiuideantur. ut qi in illis nollent se imꝓbatis
uideri: ista quoq seruent. ut ꝑfecti sint. Sine du¬
bio enim:. erant aliquiint̾ eos dissentientes. inqͥeti.
inanis głȩ causa. ꝯtendentes. paeẽ eccłie rũpentes.
Seqͦr. s in humilitate sitis degentes. ut de nob̃ hu¬
milia sentiatis. ⁊ sint arbitͣntes .i. in cordib suis
iudicantes: alios sibi ẽẽ suꝑiores .i. digniores apd̃
orem. Nonita hoc debemus existimare: ut nos exi¬
stimare fingamꝰ. s u̾e estimemꝰ posse esse aliquidoc¬
cultũ in alio. qͦ nob̃ suꝑior sit. etiã si bonũ nr̃m qͦ illo
uidemur suꝑiores eẽ. ñ sit occultũ. non q̃ sua. hic
sua bona. s alioꝵ. ꝯiͣ. ut hec p̃dicta faciant: non
sint ꝯsid̾antes. singłi q̃ sua st̃. bona. uł onera: s. &
ea q̃ alioꝵ sunt. Illa enĩ predicta possunt illi facere:
ꝓ aliis tanta ꝑtulit: Neq ulla res officiosius istud

Expanded text:
constringit, ut si haec non custodiant, nec in praedictis probati videantur, quia in illis nolent se improbatos videri, ista quoque servent ut perfecti sint. Sine dubio enim aliqui erant inter eos dissentientes, inquieti, inanis gloriae causa contendentes, pacem Ecclesiae rumpentes. Sed in humilitate sitis degentes, ut de vobis humilia sentiatis. Et sint arbitrantes, id est in cordibus suis dijudicantes alios, sibi esse superiores, id est digniores apud orem. Non ita hoc debemus stimare fingamus, sed uere existimemus posse esse aliquid occultum in alio, quo nobis superior, etiam si bonum nostrum, quo illo uidemur superiores esse, non sit occultum. istae cQuasi dicat: Ut haec praedicta faciant, non sint considerantes, singuli quam sua sunt bona vel mala, sed quae aliorum sunt. Illa enim praedicta possunt illi facere q Christus qui pro aliis tanta tulit; neque ulla res officiosum istud
Abbreviated transcription (Latin):
ficat. & consuminat.
Oła s etiam: qd oblatio.
iam post tempꝰ gr̃ȩ:¬
D ñ est facienda ꝓpec¬
cato. quia fact᷑a ẽ re
facta Ubiaut̾᷑ hoꝵ remissio ẽ: iam ñ est facien
bentes itaq. finito¬
abentelita grandi sermone de
p̾tulit: subdit᷑ mo
ralis instructio. in qͣ
eos hortat᷑ ad mul¬
ta. s maxime: ad fi¬
dem. patientiã. pac̾e.
caritatẽ.⁊ infert ex

Expanded text:
at, sed etiam quod oblatio jam post tempus graest facienda pro peccato, quia facta est remfacta, ubi autem horum jam remissio, non est faciendbentes itaque. Finitograndi sermone de praetulit, subditur ralis instructio, in qua eos hortatur ad multa, sed maxime ad fdem, patientiam, pacem, charitatem, et infert ex
Abbreviated transcription (Latin):
.s. p̃cepta mea. ñ dicit.
scribam. s. suꝑscribã.
quia leges illȩ suꝑ ui¬
res hominis sunt. in
quaꝵ .s. cõpletione: nul
sũmat uirtutib. dem̃ subdit: de scĩficatione. d¬
cens. ⁊ pecc̃oꝵ: quȩ in se. & iniqͥtatũ eoꝵ: quȩ
contͣ ꝓximum fiunt: iam .i. post tempus gr̃e
ñ record̾. ad et̾nam penam. ampliꝰ.s. nec hic:. nec

Expanded text:
praecepta mea, non dicit scribam, sed superscribam, quia leges illae super vires hominis sunt, in quarum scilicet completione nulutibus, deinde subdit de sanctificatione dicens et peccatorum quae in se, et iniquitatum eorum, quae contra proximum fiunt, jam, id est post tempus gratiae, non recordabor ad aeternam poenam, amplius, scilicet nec
Abbreviated transcription (Latin):
boli hic agit de his: qͥ
diuites sunt. monens
ñ sꝑare in diuitiis. Et¬
qr dixit mala uenire
ex cupiditate. & cont᷑¬
eam suasit. ne uid̾ent᷑
diuites omnino abiec
penitꝰ abiciendi diuites.
s. potiꝰ. p̃cipe diuitibus

Expanded text:
boli. Hic agit de his qui divites sunt, monens non sperare in divitiis; etia dixit mala venire ex cupiditate, et conta suasit, ne viderentur divites omnino abjectpenitus abjiciendi divites, s praecipe divitibus
Abbreviated transcription (Latin):
tutus ẽ. ꝑ filium. qui est
saluator ⁊ rex. ñ est gͦ con¬
tratiꝰdo. a quo ꝑ filium
electus ẽ. & missus. ut dr¬
in destructione legis. Im¬
ponebatur enĩ illi. qd̾ con¬
traria d̾o p̾dicaret. eo qd̃
legẽ a d̾o datam destrue

Expanded text:
tutus est per Filium, qui est salvator et rex. Non ergo const Deo a quo per Filium electus est et missus, ut din destructionem legis. Imponebatur enim illi quod cotraria Deo praedicaret, eo quod legem a Deo datam desere
Abbreviated transcription (Latin):
ex parte hominẽ .i. mor¬
talem. s ꝑ eum. iamiħm
.i. ex om̃i parte ĩmortalem.
iã suscitatum. qui ñ ut ho¬
mo paulat̃ homines: sed
euit ut ꝑ hoc sit maior.
ꝑ qd̾ uidebatur eẽ minor.

Expanded text:
ex parte hominem, id est mortalem; sed per eum jam est ex omni parte immortalem jam suscitatum, qui non ut homo paulatim homines, sed ut per hoc sit major, per quod videbatur esse minor.
Abbreviated transcription (Latin):
nia: ut quidam
dicebant. uł ab
alus ut quidam
ab apłis. clecti:
& missi fuerunt.
&e a uideis: pse¬
stitutus ꝑ hoĩem

Expanded text:
nia, ut quidam dicebant: vel ab aliis, ut quidam ab apostolis electi et missi fuerunt, et a Judaeis psestitutus per hominem
Abbreviated transcription (Latin):
guit: diem quendam.
quo p̃nunciata imple¬
antur .i. tempus gratiȩ
egregium .s. in aduentu
xp̃i. dicendo in dauid:
hodie. quia dauid: futͦis
temꝑe gr̃e rep̾sentat.
u̾ba patrib dicta. & ħ.
pꝰost tantum temporis:
ex quo illa patͥb dicta
sunt indeserto. unde
patet. ñ de gr̃a ꝓmissio¬
nis agi.que iam dudu
habebatur. In hoc enĩ¬
patet: qd̾ hec ẽ alia re¬
quies: de quadauid di¬
AHcit. hodie: quam illa:¬
s ad quã iosue duxit. Sic̃
diem quandam: dicen¬
do hodre. sicut iam su¬
pra dictum est. hodie.
eritis. nolite obdu. cor uͭ.
quema dmod̃. fecerunt
patres: in illa exac̾bati¬
one: & nota. qd̃ dicendo
diem quendam. & hodie:
agit de t̾cia requie sig¬
nificata. & qñ datur
diem intrationis: qm̃¬

Expanded text:
guit, diem quemdam, quo praenuntiata impleantur, id est tempus gratiae egregium, scilicet in adventu Christi dicendo in David, hodie, quia David futuris tempore gratiae repraesentat verba patribus dicta, et hoc post tantum temporis, ex quo illa patribus dicta sunt in deserto. Unde patet non de terra promissionis agi, quae jam dudum habebatur. In hoc enipatet quod haec est alia requies de qua dicit David, hodie, quam illa ad quam Josue duxit. Sicutdiem quamdam dicendo hodie sicut jam supra dictum est: Hodie, erquemadmodum fecerunt patres in illa acerbatione. Et nota quod dicendo, diem quamdam et hodie, agit de tertia requie significata, et quando datur, diem intrationis.
Abbreviated transcription (Latin):
uit ds dic septimo. sex enĩ dicb fecit ds omĩa.¬
in mat̾ia: uł similitudine. ut postea nichil fi¬
eret. nisi de mat̾ia ibi facta. uł ad similitudinẽ
factoꝵ. septima requieuit. quȩ significat. ue¬
ram requiem.Sic: & sexta etate: homo xp̃o na¬
passus ẽ. septima uodie: in sepulchro quieuit
Sic &e nos. dum sub oꝑib sex dierum: inuimꝰ.
su manente: ita legi potest. ut sit ibi:. enĩ. Dix̃
enuĩ: & subintelligitur nunciatum ẽ hoc mun

Expanded text:
die septima. Sex enim diebus fecit Dmateria vel similitudine, ut postea nihil fieret, nisi de materia ibi facta, vel ad similitudinem factorum. Septima quievit, quae significat veram requiem, sic et aetate homo Christus napassus est. Septima vero die in sepulcro quievit, sic et nos dum sub operibus sex dierum vivimus orum sensu manente ita potest legi, ut sit ibi enim, dixit enim, et subintelligitur nuntiatum est, hoc mo
Abbreviated transcription (Latin):
nis. quȩ significat ue¬
ram requiẽ. quã moyses
ꝓmiserat sub figura.
attende p̃dicta. &e ordinẽ
sequentium. Ecce bis: ꝑ¬
&e ꝑ t̾ram ꝓmissionis:
requies c̃elestis signa¬

Expanded text:
nis, quae significat veram requiem quam Moyses promiserat sub figura. attende praedicta et ordinem sequentium. Ecce bis, sper terram promissionis requies coelestis signa
Abbreviated transcription (Latin):
est quosd̃a
introire in
illam. Et hii
quib pͥori¬
b annunci¬
atum est: ñ
introierunt
ꝓpt̾ incredu¬
litatem. gͦ¬
iterumt̾mi¬
nat diem
quendam.
hodie inda¬
uid dicen¬

Expanded text:
est quosdam introire in illam et hii quibus prioribus adnuntiatum est non introierunt propter incredulitatem iterum terminat diem quendam hodie in David dicen
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinẽ tunc factoꝵ: oꝑa¬
retur. Requieuit dico. oꝑib
ꝑfectis. post quod pot̾atquies¬
cere. quȩ fecit. inchoando: ab
institutione mundi .i. ex quo
mundꝰ cepit institui. qr ipse¬

Expanded text:
similitudinem tunc factorum operaretur. Requievit dico, operibus perfectis, post quod poterat requiescere quae fecit inchoando, ab institutione mundi, id est mundus coepit institui, quia ips
Abbreviated transcription (Latin):
sentis iusticiȩ & et̾̃ne
beatitudinis: quȩ tꝑ̃e
legis futura erant: xp̃c
nempe significantis
.i. tab̾nacłi: designat
capit:. quã illud t̾re¬
num.⁊ ꝑfectius. qr ibi
ẽ: et̾na beatitudo. T̃ ab̃¬
factũ. non dico: ñ fac¬
tum oꝑatione dĩ. s ho¬
imiis .uñ: exponendo
subditur. id ñ huiꝰ cre¬
ationis. cuiꝰ fuit illud
sic̃ fuit illud uetus:
qd̾ finxit homo. s ħ.¬

Expanded text:
sentis justitiae, et aeternae beatitudinis, quae tempore legis futura erant. Chrisnempe significantis, id est tabernaculi, designat capit quam illud terrenum; et perfectius, quia ibi est aeterna beatitudo. Tabefactum, non dico non factum operatione Dei, sed hominis. Unde exponendo subditur: Id est non hujus creationis, cujus fuit illud sicut fuit illud vetus quod fixit homo
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ⁊ inde: rex nr̃. Sacerdos aut̃ quid ꝓ nob̾op¬
tulit e Nichil mundũ inuenit in hominib. qd̾
offerret ꝓ eis. seipsum obtulit. Ecce: munda: oe
felix: & uera: uictima. carnẽ enim de uto uirgi¬
nis accepit. ut mundã offerret: ꝓ immundis.
hanc: uocat tab̃nacłm. dicens. xp̃c pontifex:

Expanded text:
nde rex noster. Sacerdos autem quid pro nobis obtulit? nihil mundum invenit in hominibus quod offerret, pro eis seipsum obtulit. Ecce munda, et felix et vera victima. Carnem vero de utero Virginis accepit ut mundam offerret pro immundis. Hanc vocat tabernaculum, dicens: Christus pontifex,
Abbreviated transcription (Latin):
aulus
nus &
tymotħs.
Hu coad¬
iutores fu¬
erunt a¬
postoli.
in illis in¬
struendiᷤᷤ.
& in pro
salutatio. s sensꝰ. &¬

Expanded text:
aulus, nus, et Timotheus. Hi coadjutores fuerunt Apostoli in illis instruendis, et in profsalutatio, sed sensus
Abbreviated transcription (Latin):
sione u̾boꝵ. s in uircu¬
te miraculoꝵ. qr młta
fecte apud eos miracła.
in plenitudine multa.
hoc id̾o dicit: ut in nul¬
TA: lo uideantur sibi minores. eccliis ui¬
deoꝵ & gaudeant in domo dĩ. qui particeps
illos facere dignatus ẽ ꝓmissionis abrahȩ.¬
tis ĩstud uisibile .s. qͣles¬

Expanded text:
sione verborum, sed in virtute miraculorum, quia multa fecit apud eos miracula,in plenitudine multa. Hoc ideo dicit ut in nullo videantur sibi minores Ecclesiis Judaeorum, et gaudeant in dono Dei qui participes illos facere dignatus est promissionis Abrahtis, istud visibile, scil
Abbreviated transcription (Latin):
plum confessionis ae
doctͥne: om̃ib creden¬
tib qui sunt in ma¬
cedonia. & in achaia.
qui exemplo ur̃o ñ
timent ꝯfit̾. Et ue
forma facti estis om̃i
plo patientie ur̃e:
hoc ꝓcessit. qd̾ alui
Diuulgatus ẽ dico:
qr ñ solum in macedo¬
nia &e in achaia: sed
in om̃i loco adiacen¬
ti uob̾. & uicino: ñso¬
lum sermo:s fides
fides est. m̃inus ꝑfec¬
toꝵ qui etiã que mun¬
di sunt cogitant. pro
cessit dico: tra ut non
Ipsi enĩ de uob̾ .i. õs¬

Expanded text:
plum confessionis et doctrinae omnibus credentibus, qui sunt in Macedonia et Achaia, qui exemplo vestro non timent confiteri. Et vere forma facti estis omnibplo patientiae vestrae hoc processit, quod alii Divulgatus est, dico, quia non solum in Macedonia et in Achaia, sed in omni loco, adjacenti vobis et vicino, non solum sermo, sed fides fides, est minus perfectorum qui et quae mundi sunt, cogitant. Processit, dico, ita ut non Ipsi enim de vobis
Abbreviated transcription (Latin):
ment̾: conu̾si tñ estis.
licet nos afflict fui̾mꝰ
u̾si estis dico: seruire
minꝰ de resurrectione sentientes. ⁊ id̃o: nimis te¬
nere de amicoꝵ morte dolentes. aliqui etiam
eoꝵ erant: fornicatores. Hos gͦ. in hac epła cor
ab athenis. E t est intentio apłi in hac epła pͣ¬

Expanded text:
menter conversi estis, licet nos afflicti fuerimversi estis, dico, servire m de resurrectione minus sentientes, et ideo nimis temere de morte amicorum dolentes; aliqui etiam eorum erant fornicatores. Hos ergo in hac Epistola corrit autem ab Athenis. Et est intentio Apostoli in hac Epi
Abbreviated transcription (Latin):
dñm seq̃ntes: ꝑsecutio¬
nes passi sunt. gauden¬
des: qr digni habiti sun.
ꝓ nomine domini con¬
tumelias pati. uos di¬
co. excipientes ũbu dñi.¬
tes dico: cum gaudio
sitis facti forma .i. exem¬

Expanded text:
num sequentes persecutiones passi sunt gaudentes, quia habiti sunt digni pro nomine Domini contumelias pati. Vos, dico, excipientes verbutes, dico, cum gaudio sitis facti forma, id e
Abbreviated transcription (Latin):
tab̃nacło .i. obsertiantiis
legis. ut qui eibos discer¬
nnt. ⁊ alia huiꝰmodi le¬
galia seruant. que noĩe
tab̃nacłi. sig̾cat: qr ad tẽ¬

Expanded text:
tabernaculo, id est observantiis legis, ut qui cibos discernunt, et alia hujusmodi legalia servant: quae nomine tabernaculi significat, quia ad te
Abbreviated transcription (Latin):
implendĩ. iħe extra castra passus ẽ. sic̃ post¬
ea diettur.s pͥus. qd̾ ad eande legalẽ consue¬
tudinẽ spectat:. addit. riferens ad sp̃ualem
intelligentiã. & dicens: Quoꝵ enĩ. ꝑ dupli¬
cem allegoriam:unã
tem de duplici hẏsto¬
ꝓbat corpus xp̃i non
ẽẽ edendũ: ab his qui
tab̾nacło .i. corpori de¬
seruiunt. Ad hoc enĩ¬
significandũ. & corꝑa
animalium olim extͣ
castra cremabantur.
&e ꝓpterea extra cast᷑¬
xp̃c passus est. ut noᷤ.
qui corpore & sangui¬
ne eiꝰ a pecc̃o munda

Expanded text:
 extra castra passus est, sicut postea dicitur: sed prius quod ad eamdem legalem consuetudinem spectat, addit referens ad spiritualem intelligentiam, dicens: Quorum enim. Per duplicem allegoriam, unamtem de duplici histoobat corpus Christi non esse edendum ab his qui tabernaculo, id est corpori deerviunt. Ad hoc ensignificandum et corpora animalium olim extra castra cremabantur, propterea extra Cstus passus est, et nos qui corpore et sanguine ejus a peccato munda
Abbreviated transcription (Latin):
castra:. ĩmolatus ẽ. uocib & iudicio ppłoꝵ sed
carnes illius: extͣ ierłm: in eruce cõbustȩ sunt
igne passiomis. Quando em̃ adiutlicatus est
morti: clamantib uideis. erucifige: quodamͦ
qͣntum ad illos ꝑtinet. ĩmolatus ẽ. unde mar¬
cus dicit. eum crucifixum: hora t̾eia. Nam hora
sexta: in cruce leuatus est. Altare aut̃ ubi extͣ
uͥ eotidie consecratur corpꝰ xp̃i. Habemꝰ gͦ altare¬

Expanded text:
castra immolatus vocibus et judicio Judaeorum, sed carnes illius extra Jerusalem in cruce combustae sunt igne passionis. Quando enim adjudicatus est morti, clamantibus Judaeis: Crucifige , quodammodo quantum ad illos pertinet immolatus est. Unde Marcus dicit eum crucifixum hora tertia . Nam hora sexta in cruce levatus est. Altare autem ubi extra ubi quotidie consecratur corpus
Abbreviated transcription (Latin):
nis: incęlum ferunt᷑. Bene quoq in altari con¬
sumuntur: quia om̃s scĩ martires: in altari
fider: offeruntur do. Ista omĩa adimplentes:
ꝑ fidem: qua credunit se ad̾o remu̾ari adqͦs
ñ auderent accedere carnales scłm amantes.¬

Expanded text:
nis in coelum feruntur. Bene quoque 266 in altari consumuntur, quia omnes sancti martyres in altari fidei offeruntur Deo. Ista omnia adimplentes per fidem qua credunt se a Deo remunerari, ad quos non audent accedere carnales saeculum amantes
Abbreviated transcription (Latin):
desid̾us carnis sue deseruiunt. Quienĩ man¬
dueat & bibit indigne. iudicium sibi mando¬
cat & bibit. Hec quomodo ad dñm ꝑtineat.
satis ut reordictum est. s qͥa ipse caput est
om̃ium electoꝵ. ꝑ carnes illoꝵ aĩalium. poᷤᷤ¬
sunt intelligi om̃nes elect. Sicut gͦ xp̃c. sic.¬
& sui extra castra .i. extͣ conu̾sationẽ scłariũ
carnaliumq hominũ. feruore sc̃ĩ sp̃s accen¬
si: consumunt quicqͥd carnale ẽ meis atꝙ
flusoũ. ⁊ libidinosũ. macerando se. ⁊ mortifi¬
cando menbra sua: cũ uicus ⁊ ꝯcupiscentiis.

Expanded text:
eriis carnis suae deserviunt. Qui enim manducat et bibit indigne sibi judicium manducat et bibit . Haec quomodo ad Dominum pertineant, satis ut reor dictum est. Sed quia ipse est caput omnium electorum, per carnes illorum animalium possunt intelligi omnes electi. Sicut ergo t sui extra castra, id est extra conversationem saecularium carnaliumque hominum, fervore Spiritus sancti accensi consumunt quidquid carnale est in eis atque fluidum et libidinosum macerando se et mortificando corpora sua
Abbreviated transcription (Latin):
anathtma lit. Quare hoc : Qa aliud euãgłirãs. d pͥua¬
touult pluere. ñ de medio. ⁊ hoc forte homo caria¬
linebula ppedit᷑ & a fonte cõmuni ad ꝓpͥam suam
pitarem᷑ iñ mortẽ. media aqͣposita erat om̃ib p̃cep¬
tum di. aqͣ quodamodo publica erat ⁊ sine fraude¬
& sine labe. sine ceno fluebat.S uenit angłs. de
celo lapsꝰ. serpens factus. qͥa insidiose iam uenenum
sparge cupiebat. & emisit uenenũ de ꝓpͥo. locut᷑ est
De suo. Gustate & eritis sic̃ dii. Et illi appetentes qd̾
quomdicat᷑ anathema. hoc ũbũ ꝓ maledicto pouit.
& uulgo dicit᷑. deuotatio. nã. deuotare se quenqͣm.
tirauit eũ. & ciuitates eiꝰ & uocatũ est nom̃ loci illsꝰ
anathema. hinc ĩusũ ductũ ẽ: ut anathema dete¬
stabłe aliqͥd& ab hominabile uideat᷑. ut enĩ nichil
inde uictor in usus suos afferret. s totũ in penã
luenda uocaret: hoc erat anathematizare. qd uul¬
go dr: deuotare. Origo aut̃ huĩ uerbi. est ingreca

Expanded text:
hema sit. Quare hoc? Quia aliud evangelizans, de privato vult fluere, non de medio. Et cum hoc homo carnali nebula praepeditus, et a fonte communi ad propriam suam pitaremur in mortem. Media aqua posita erat omnibus praeceptum Dei. Aqua quodammodo publica erat, et sine fraude, sine labe, sine coeno fluebat. Sed venit angelus de coelo lapsus serpens factus, quia insidiose jam venenum spargere cupiebat, et emisit venenum. De proprio locutus est, de suo: Gustate, et eritis sicut dii . Et illi appetentes quod runt. Anathema. Hoc verbum pro maledicto ponitur, et vulgo dicitur devotio. Nam devotare se quemque ntizavit eum et civitates ejus, et vocatum est nomen loci illius Anathema . Hinc tractum est ut anathema detestabile aliquid et abominabile videatur, ut nihil inde victor in usus suos auferret, sed totum in poenam luendam votavit: hoc erat anathematizare, quod vulgo dicitur devotare. Origo autem hujus verbi est in Graeca
Abbreviated transcription (Latin):
s adeo certꝰ est de uitate euangłii sui: qd si etiã¬
angłs aluid nunciaret: ñ cred̃et. s anathema¬
titaret. Attende etiã qd̃ ñ ait: plus qͣm accepi¬
stis. s p̾ter qͣm accepistis. Nam si illud diceret:
sibi ip̃e p̃iudicaret. qui cupiebat uenire ad qͦs¬
dam qͥb scribebat: sic̃ ad thessalonicenses: ut
suppleret: quȩ illoꝵ fides deerant. S qͥ supplet.
qd̾ minus erat addit. ñ qd̾ inerat tollit. Qui aũ
pret̾greditur fidi regulam: ñ accedit inuia s
Sic̃ ⁊ c̃. A maiori infert.¬
uł angłm excõmuni¬
carẽ: magis pseudo
ex cõmunicandi sunt.
absens. it̾m dico. qd̾¬

Expanded text:
te Evangelii sui, quod etiaus si aliud nuntiaret, non crederet sed anathematizaret. Attende etiam quod non ait plusquam accepistis, sed praeter quam accepistis. Nam, si illud diceret, sibi ipse praejudicaret, qui cupiebat venire ad quosdam quibus scribebat, sicut ad Thessalonicenses, ut suppleret quae illorum fidei deerant. Sed qui supplet, quod minus erat addit, non quod inerat tollit. Qui autem praetergreditur fidei regulam, non accedit in via, sed Sicut, etc. A majori infert. angelum excommuncarem, magis pseudo excommunicandi sunt: absens iterum dico, q
Abbreviated transcription (Latin):
& hoc ẽ qd subdit. & ip̃e.
expolians pͥncipatꝰ infer¬
nales. & potestates: au¬
ferendo abraham: ysaac.
&e cet̾os iustos. traduxit¬
suos .i. longe ab hoc reg¬
no: ad cȩlũ duxte. ip̃e dico
o n est in abscondito s: palam. Siquis enĩ ꝑfecti¬
onẽ eccłiȩ respicit. aꝑte uidet᷑ antiquus bostis
uictus triumphans dico. in semet ip̃o oblato. non
alio sacrificio. Morte sua quippe: uno uissimo sacͥ¬
ficio ꝓ nob oblato. quicqͥd culparũ erat. im̃ nos
pͥncipat᷑ &e potestates aoluenda supplicia iure
detinebant. extinxit. uñgͦ accepit diabolꝰ ext̃us
potestatẽ um̃ce carnis occidendȩ: inde: int̾ior q̃
nos tenebat. potestas cius occisa ẽ. Ułita ab illo

Expanded text:
hoc est quod subdit, et exspolians principatus, infernales. Et potestates, auferendo Abraham, Isaac et caeteros justos, traduxit, id est longe ab hoc regno ad coelos duxit, ipse dico, es principes, quod non est in abscondito, sed palam. Si quis enim perfectionem Ecclesiae respicit, aperte videtur antiquus hostis victus. Triumphans, dico in semetipso oblato, non alio sacrificio. Morte sua quippe uno verissimo sacrificio pro nobis oblato, quidquid culparum, unde nos principatus et potestates ad luenda supplicia jure detinebant, exstinxit. Unde ergo accepit diabolus exterius potestatem Dominicae carnis occidendae, inde interior qua nos tenebat potestas ejus occisa est. Vel ita, ab illoc
Abbreviated transcription (Latin):
tenebant captiuas. quib expoliauit: illarum
abluendo pecc̃a expolians inquã. tradux̃ pͥnci¬
patus ⁊ potestates .i. ab eccłia ext̾minauit. ne
fidelib noce possent. ut ante. ipse dico. p̃t cru¬
eis triumphum: confident̃ & palam. s. cum an¬
gelieis legionib ad inferna descendens & tͥum¬
phans .i. uincens illos .s. pͥncipes inferni. in se¬

Expanded text:
tenebant captivas, quibus eos exspoliavit illarum abluendo peccata. Et exspolians, inquam, traduxit, principatus et potestates, id est ab Ecclesia exterminavit, ne fidelibus nocere possent, ut ante. Ipse dico post crucis triumphum, confidenter et palam, scilicet cum angelicis legionibus ad inferna descendens. Et triumphans, id est vincens, illos, scilicet principes inferni, in se
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝑuanc mortalitatẽ dñabant. dr exeplosse
lbander inuitima resurrectione complebet
In ip̃o quoq uincunt᷑ inimiee nobiuisibdes
portestates. ubi uincunt᷑ minsibiles eupidita¬
tes. fusoen sanguine sine culpa. ommũeul¬
parum et g̃pha deleta st̃ quib debitores qͥ
meum̃ eredunt. a diabolo antea tenebantar
faciat: in cibo au u po
sumpto uł ñ sũpto.
in parte diei festi ñ¬

Expanded text:
quae per hanc mortalitatem dominabantur dicitur exemplasse, liberanda, in ultima resurrectione complectitur. In ipso quoque vincuntur inimicae nobis invisibiles potestates, ubi vincuntur invisibiles cupiditates. Fuso enim sanguine sine culpa, omnium culparum chirographa deleta sunt, quibus debitores qui in eum credunt a diabolo antea tenebantur.faciat in cibo aut in potu, sumpto vel non sumpto in parte diei festi, n
Abbreviated transcription (Latin):
entia enĩ nr̃a. & diabolus.¬
NObls: ad accusandu nos: erat memortñs¬
gresfionis illiꝰ. & ita. hec memoria erat adu̾sum noᷤ
.s. nocens nob.⁊ nos crucians. s & hoc in baptismo
abluto &e deleto: nec ꝯscientia nr̃a timet. nec diabolꝰ
qd obiciat ħt. Et ñ solum cyrogͣphum decreti erat

Expanded text:
entia enim nostra, et diabolus ad accusandum nos erat memor transgressionis illius, et ita haec memoria erat adversum nos scilicet nocens nobis, et nos crucians. Sed et hoc in baptismo abluto et deleto, nec conscientia nostra timet, nec diabolus quod objiciat habet. Et non solum chirographum decreti erat
Abbreviated transcription (Latin):
n eyrogͣphũ. uł decretũ: tulit
de medio omĩum .i. de cõ¬
imuni. ut nullꝰ credentiũ.
uł cyrogͣphum timeret.
uł ultra legẽ obseruaret.
tulit dito: affigens illud
decretũ. eruei. ut iam ces¬
set. cum omnia sacͥficia
legis carnalia: inoblati¬
one ueri agni st̃ adĩple¬
ta. Quis gͦ illud restituit:¬

Expanded text:
rographum, vel decretum, tulit de medio omnium, id est de communi, ut nullus credentium vel chirographum timeret, vel ultra legem observaret. Tulit dico, affigens illud decretum cruci, ut jam cesset cum omnia sacrificia legis carnalia in oblatione veri Agni sunt adimpleta. Quis ergo illud restituit
Abbreviated transcription (Latin):
andi sumꝰ. Mortuos uiuifi¬
cauit dico: ꝯdonans uob̃.
gtis: omĩa delicta. & origi¬
nalia.⁊ suꝑaddita. qd̾ sig¬
nũest: qd & penam tol¬
let. & ñ solum uob̃ genti¬
b donauit delicta: s etiã
nob̾ iudeis: p̾uaricatio¬
nẽ quȩ fuit ex lege: dumi¬
sit. & hoc ẽ. ip̃e dico. de¬
C lens eyrogͣphũ decret.s¬

Expanded text:
ificavit dico, condonans vobis, gratis omnia delicta, et originalia et superaddita; quod signum est quod et poenam tollet. Et non solum vobis gentibus donavit delicta, sed etiam nobis Judaeis praevaricationem, quae fuit ex lege, dimisit. Et hoc est, ipse dico, delens
Abbreviated transcription (Latin):
um erat: ante qͣm tempꝰ eẽt.
qd cum creaturis cepit. Non
gͦ possumus dic̾e: fuisse ali¬
aliquid fecerat. Id̾o ait. qͣm
tempora om̃ium scłorum.
ꝓmissio uitȩ. quȩ quantocer¬
tior est. tanto minist̾ debet¬
esse sollicitior. Ut aut̃ certiꝰ
sit: manifestauit sus tꝑ̃ib¬

Expanded text:
um erat antequam tempus esset quod cum creaturis coepit. Non ergo possumus dicere fuisse alialiquid fecerat. Ideo ait: Quamtempora omnium saeculorum, apromissio vitae, quae quanto certior est tanto minister debet sollicitior esse. Ut autem certius sit, manifestavit suis t
Abbreviated transcription (Latin):
.i. filium. hec ẽ uita ȩt̾na: Ma¬
infestauit dico: ñ solum rei
effectu. s etiam in p̾dicatio¬
ne: q̃ credita ẽ michi ut fide¬
li. cuitu. o tyte: cõparticipas
Credita ẽ michi p̾dicatio. dico.
& hoc. scd̃m p̾ceprum salua¬
toris nr̃i dĩ. cui in salute ho¬
mminum minus obedimus:
si quomodoremittim᷑. Paulꝰ
in qͣm. scribit hanc epłam:
Tyto dilecto filio. scd̾ cõmunẽ.¬
grece: latine d̾r cõmune. uel
unu̾sale.Et in scribendo: pͥ¬
mum salutat in hunc mod̾y.
Gr̃a sit tibi & pax a dõ patre
& xp̃o iħu saluatore nostro
manifesta sunt hec. Huiuᷤ¬
rei gr̾a. Primo dicit: quid
agedebeat. & quales ordina
p̾sbiteros. ita incipiens. Huiꝰ reigr̃a
quite crete: cum in de reced̾em. ut
corrigas: mala in peccantib.
addendo bonis: ea q̃ desunt
ad ꝑfectionẽ: Nota. quia dum
hoc recolit apłe. sicut ei dispo¬
suerat monet exequi & ido
religurte. ut constituas. per

Expanded text:
 Filium, haec est vita aeterna. Manifestavit dico, non solum rei effectu, sed etiam in praedicatione quae credita est mihi ut fideli, cui tu, o Tite, comparticipas. Credita est mihi praedicatio dico, et hoc, secundum praeceptum Salvatoris nostri Dei, cui in salute hominum minus obedimus, si quomodo remittimur. Paulus, inquam, scribit hanc epistolam Tito dilecto filio suo secunGraece, Latine dicitur commune, vel universale. Et in scribendo, primum salutat in hunc modum: gratia sit tibi et pax a Deo Patre et Christo Jesu Salvatore nostro. Manifesta sunt haec. rei. Primo dicit quid agere debeat et quales ordinare praesbyteros, ita incipiens: Hujus rei gratia reliqui te Cretae, cum inde recederem, ut corrigas mala in peccantibus, addendo bonis, ea quae desunt ad perfectionem. Et nota quod, dum haec recolit Apostolus, sicut ei disposuerat monet exsequi. Et ideo reliqui te, ut constituas per s
Abbreviated transcription (Latin):
nissimũ. ut homicidium. ad¬
ult̾ium. aliqͣ immundiera for¬
meationis. furtũ. fraus. &
ñ hab̾e. incipit caput erigere
in lib̾tatẽ. s ista: inchoata ẽ:
ñ ꝑfecta lib̾tas. Seqͣr. Unꝰ uxo¬
ris uir. post baptimũ. qm̃ no
uohomini. nec stupͣ: nec ali¬
qua: quȩ ante fu̾ant: obft̃.
eit his u̾bis. Acutiꝰ intelligui
qui nec eum: qui cathecumi¬
nus: uł paganus: hu̾it alt̾am: ordinandũ eẽ¬
censuerunt. qr de sacram̃to agitur: ñ de pec¬
cato. nam in baptismo: omĩa pecc̃a dimittunt᷑.
&e qui dixit: sinupserit uirgo ñ peccat:. satis
declarauit: nuptia s ñ eẽ peccatu:. ẜ pt̾ saeram̃¬

Expanded text:
nissimum, ut homicidium, adnissimum, ut homicidium, adulterium, aliqua immunditia fornicationis, furtum, fraus, et non habere, incipit caput ejus erigere in libertatem, sed ista inchoata est non perfecta libertas. Unius uxoris vir, post baptismum, quando novo homini nec stupra nec aliqua quae ante fuerant obsunt. Titum. Acutius intelligunt, qui nec eum, qui catechumenus vel paganus habuit alteram, ordinandum censuerunt, quia de sacramento agitur, non de peccato. Nam in baptismo peccata omnia dimittuntur, et qui dixit: Si nupserit virgo, non peccat, satis declaravit, nuptias non esse peccatum. Propter
Abbreviated transcription (Latin):
onus faciliꝰ sustineat᷑. ꝑ mul¬
tos diuisum. Constituas dico:
sicut ego tͥ uisposui .i. quales
constituendos docui.s. siqͥs
set sine pecc̃o: nullus ineccłia
recte posset ordinari minist̾.
Multi em̃ baptizati fideles:
sunt sine cͥmine. Si ne pecẽo
uͦ: in hac uita neminẽ dixe¬
rim. ñ. qr pec̾ci aliquid rema¬
neat: qd̃ in baptismate ñ di¬
mittatur. s qr in nob̃. in hu¬
ius uitȩ infirmitate manen¬
tib. cotidie fieri ñ quiescunt.
q̃ fidelit̾ orantib cotidie re¬
imitant᷑. Quẽlibet ualde iu¬
stum: discutias in hac uita.
qͣmuis iam sit dignus iusti
uocabulo: ñ est tam̃. sine
pecc̃o. uñ ioħ̃s. Si dixerimus
qr pecẽm ñ habem᷑: nos ip̃os
seducimꝰ. ⁊ u̾itas in nob̃ ñ est.
s plane: multi iusti dicti st̃:
sine querela. qd̃ intelligit᷑:
sine crimine. Nulla em̃ que.¬
rela iusta ẽ: de his: qui non
hñt crimen. C rumengͦ est:¬
q̃rela .i. graue pecc̃m accu¬
satione &e dampnatione dig¬

Expanded text:
onus facilius sustineatur per multos divisum. Constituas dico, sicut ego tibi disposui, id est quales constituendos docui, scilicetset sine peccato, nullus in Ecclesia recte posset ordinari minister. Multi enim baptizati fideles sunt sine crimine. Sine peccato vero in hac vita neminem dixerim, non quia peccati aliquid remaneat quod in baptismate non dimittatur, sed quia in nobis in hujus vitae infirmitate manentibus quotidie fieri non quiescunt, quae fideliter orantibus quotidie remittantur. Quamlibet valde justum discutias in hac vita, quamvis jam sit dignus justi vocabulo, non est tamen sine peccato. Unde Joannes: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsi seducimus et veritas in nobis non est . Sed plane multi justi dicti sunt sine querela, quod intelligitur sine crimine. Nulla enim querela justa est de his qui non habent crimen. Crimen ergo est grave peccatum accusatione et damnatione dig