comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
impediri: ut affectus quidẽ mentiˢ
uiscera repleat: sedtamen aspiri¬
tali ꝓposito non auertat. Neq enĩ
scĩuni. adimpendenda necessaria.
ꝓpinquos carnis non diligunt: s
amore spiritalium. ipsam inse dilec¬
dionem uincunt: quatinus sic eã.
discretionis moderamine tempe¬
rent: ut ꝑhanc. inparuo saltem
ac minimo. arecto itinere non
declinent. Quos bene nobis ꝑ
significationem innuunt uaccȩ:
que subarcha dñi. admontana
tendentes. affectu simul et rigi¬
do sensu gradiuntur: sicut scri¬
ptũ ẽ. Iouentes duas uaccas. qͦ
lactabant uitulos. Iunxerunt
adplaustrum: uitulosq earum
clauserunt domi: & posuerunt
archam di suꝑ plaustrum. Et̃
paulopost. Ibant in directũ uac¬
cȩ. ꝓuiam quȩ ducit bechsamis.
& itinere uno gradiebantur:.ꝑ¬
gentes. & mugientes: et non de¬
elinantes. neq: addexteram neq
adsinistram. Escce enim recliisis
domi uitulis. uaccȩ quȩ subar¬
cha dñi plaustro religantur. ꝑ¬

Expanded text:
impediri, ut affectus quidem mentis impediri, ut affectus quidem mentis viscera repleat, sed tamen a spiritali proposito non avertat. Neque enim sancti viri ad impendenda necessaria propinquos carnis non diligunt, sed amore spiritalium ipsam in se dilectionem vincunt, quatenus sic eam discretionis moderamine temperent, ut per hanc in parvo saltem ac minimo a recto itinere non declinent. Quos bene nobis per significationem vaccae innuunt, quae, sub arca Domini ad montana tendentes, affectu simul et rigido sensu gradiuntur, sicut scriptum est: Tollentes duas vaccas quae lactabant vitulos, junxerunt ad plaustrum, vitulosque earum clauserunt domi, et posuerunt arcam Dei super plaustrum . Et paulo post: Ibant in directum vaccae per viam quae ducit Bethsames, et itinere uno gradiebantur, pergentes et mugientes, et non declinantes neque ad dexteram, neque ad sinistram . Ecce enim, reclusis domi vitulis, vaccae quae sub arca Domini ad plaustrum religantur, g
Abbreviated transcription (Latin):
quos ꝓpter deum utiliter negli¬
git: tanto solidius diligat: qͣnto
ineis affectum solubilem copule
carnalis ignorat. Debemꝰ quidẽ.
et temporaliter his quib uicinius
iungimur. plus cȩteris ꝓdesse: qͥa
etflamma admotis reb incendi-¬
um porrigit: sedhoc ipsum. ubi¬
prius nascitur: incendit. Debemꝰ
copulam terrenȩ cognationis co¬
gnoscere: sedtamen hanc cum cur¬
sum prepedit mentis. ignorare:
quatinus fidelis animus indiui¬
no studio accensus. nec quȩ ea si¬
bi sunt ininfimis coniunct̾a. de
spiciat: et hec. apud semetipsũ re¬
cte ordinans. summoꝵ amore tran¬
scendat. Sollerti ergo cura proui¬
dendum ẽ ne carnis gr̃a subrepat:
atq arecto itinere cordis gressum
deflectat: ne uim suꝑni amoris
impediat: & surgentem mentem.
suꝑimposito pondere. deorsum
premat Sic et enim quisq pro¬
pinquorum debet necessitatib
compati: ut tamen ꝑcompassionẽ
non sinat uim suȩ intentionis

Expanded text:
quos propter Deum utiliter negliquos propter Deum utiliter negligit, tanto solidius diligat, quanto in eis affectum solubilem copulae carnalis ignorat. Debemus quidem et temporaliter his quibus vicinius jungimur plus caeteris prodesse, quia et flamma admotis rebus incendium porrigit, sed hoc ipsum prius ubi nascitur incendit. Debemus copulam terrenae cognationis agnoscere, sed tamen hanc, cum cursum mentis praepedit, ignorare: quatenus fidelis animus in divino studio accensus, nec ea quae sibi sunt in infimis conjuncta despiciat, et, haec apud semetipsum recte ordinans, summorum amore transcendat. Solerti ergo cura providendum est ne carnis gratia subrepat, atque a recto itinere cordis gressum deflectat, ne vim superni amoris impediat, et surgentem mentem superimposito pondere deorsum premat. Sic etenim quisque propinquorum debet necessitatibus compati, ut tamen per compassionem non sinat vim suae intentionis
Abbreviated transcription (Latin):
am: non potest m̃s esse discipłs.
Quo in loco. udelicet dũ ꝓpinqͦꝵ
odio. animȩ quoq nr̃e odiũ sub¬
infertur: patenter ostenditur.
quia sic ꝓpinquos sicut nosmet¬
ipsos odio habere p̃cipimur: ut
hos adȩterna rapientes. eorumq
carnalem grãm. cum p̃pedit. post¬
ponentes: discamus temperata
eos discretionis arte. et conueni¬
enter diligere. et salubriter odio
habere: quatinus sic sciat ꝑamo¬
rem.odium surgere: ut ualeamus
eos podiũ uerr amare. Hinc rur¬
sum ꝑmoysen dicitur. Qui dirti
patri suo et matri. nescio uos. &
frĩb suis. ignoro illos: et nescier̃t
filios suos: hi eustodierunt elo¬
quium tuũ. & pactum tuum:
seruauerunt iudicia tua. Ille enĩ
scire dnm̃ familiarius appetit:
qui p̃amore pietatis. nescire de¬
siderat. quos carnaliter sciuid
Oraui etenim dam no scientia
duuna minuitur: si cũ carnis
noticia partitur. Extra cogna
tos gͦ quisq ac ꝓximos debet
fieri:si uult parenti omnium
uerius iungi: quatinus eosdem

Expanded text:
 non potest meus esse discipulus . Quo in loco videlicet, dum propinquorum odio animae quoque nostrae odium subinfertur, patenter ostenditur quia sic propinquos, sicut nosmetipsos odio habere praecipimur, ut hos ad aeterna rapientes, eorumque carnalem gratiam cum praepedit postponentes, discamus temperata eos discretionis arte et convenienter diligere, et salubriter odio habere, quatenus sic sciat per amorem odium surgere, ut valeamus eos verius per odium amare. Hinc rursum per Moysen dicitur: Qui dixerit patri suo et matri suae, Nescio vos, et fratribus suis, Ignoro illos, et nescierunt filios suos, hi custodierunt eloquium tuum et pactum tuum, et servaverunt judicia tua . Ille enim scire Deum familiarius appetit, qui prae amore pietatis nescire desiderat quos carnaliter scivit. 232 Gravi etenim damno scientia divina minuitur, si cum carnis notititos ergo quisque ac proximos debet fieri, si vult parenti omnium verius jungi: quatenus eosdem
Abbreviated transcription (Latin):
co: aꝑte subiungitur. Quȩ priꝰ
tangere nolebat anima mea:
nunc preangustia cibi mei st̃
Iudea quippe. uitam gentilium
delignata: eam dudum. quasi
tangere noluit cuius societatem
recipere spreuit. Sed adredemp¬
toris grãm ueniens. abisłitis in¬
adcollectionem gentiũ se dilatat.
quasi hoc incibum esuriens ac¬
cepto: qđ indignum prius fasti¬
diosa despexit. Predicationis e¬
nim suȩ angustias ꝑtulit: quȩ
apud hebreos despici quod lo¬
quebatur uidit. S preangustia
ciboꝰ quos dudum contempse¬
rat. comedit: quia repulsa aiu¬
deorum duricia. gentiles sucipe
populos quos despererat. concu¬
piuit. Quia gͥhȩc figuraliter di¬
ximus: restat nunc ut moralit̃
ris aduentũ. substaterȩ appella¬
tione desiderans:dum se ꝑelo.¬
quium aperit: nos. aduidendi
studium erudit. Dũ sua nariat:
quȩdam nr̃a indicat: dũ de se
quȩ recognoscamus insinuat:
nos adspem. trepidos in fumõq
confirmat. Iam quippe pfidem
mediatoris inuimus: et tam̃

Expanded text:
apte subjungitur: Quae prius tangere nolebat anima mea, nunc prae angustia, cibi mei sunt. Judaea quippe, vitam gentilium dedignata, eam dudum quasi tangere noluit, cujus societatem recipere sprevit; sed ad Redemptoris gratiam veniens, ab Israelitis inad collectionem se gentium dilatat, quasi hoc in cibum esuriens accipit, quod indignum prius fastidiosa despexit. Praedicationis enim suae angustias pertulit, quae apud Hebraeos despici quod loquebatur vidit. Sed prae angustia cibos quos dudum contempserat comedit, quae, repulsa Judaeorum duritia, gentiles suscipere populos quos despexerat concupiscit. Quia igitur haec figuraliter diximus, restat nunc ut moraliter ris adventum sub staterae appellatione desiderans, dum se per eloquium aperit, nos ad vivendi studium erudit; dum sua narrat, quaedam nostra indicat; dum de se quae recognoscamus insinuat, nos ad spem trepidos infirmosque confirmat. Jam quippe per fidem Mediatoris vivimus, et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbationem amicos eyꝰ redargu¬
it. ddicens: non estis locuti corã
me rectum. sicut seruus m̃s iob.
Restat gͦ ut cum mens inbeati iob
seimonib fluctuat: eoꝵ pon¬
dus. exeiusdem hystoriȩ mitio
ac fine ꝑpendat Abȩtemo enĩ
uidice. nec casurus laudari po¬
tuit: nec lapsus preferri. Si gin
ambiguitatis tempestate depre¬
hensi prima huius hystoriȩ &
postrema conspicimus: nauis
cordis. considerationis suȩ fum¬
bus quasi a prora & puppi restn¬
gitur ne inerroris sara ꝑduca¬
tur. Nullis gͦ ignorantiȩ nr̃ȩ ꝓ
cellis obriumur: si tranquillũ
suꝑnȩ sententiȩ litus tenemus
Ecee enim dicit: qđ questione
non modica lectoris animum
moueat. S quis hoc ñ rectum
dicere audeat: qđ di aurib rec¬

Expanded text:
m amicos ejus redarguit, dicens: 212 Non estis locuti coram me rectum, sicut servus meus Job . Restat ergo ut cum mens in beati Job sermonibus fluctuat, eorum pondus ex ejusdem historiae initio ac fine perpendat. Ab aeterno enim judice nec casurus laudari potuit, nec lapsus praeferri. Si igitur in ambiguitatis tempestate deprehensi, prima hujus historiae et postrema conspicimus, navis cordis considerationis suae funibus, quasi a prora et puppi, restringitur, ne in erroris saxa perducatur. Nullis ergo ignorantiae nostrae procellis obruimur, si tranquillum supernae sententiae littus tenemus. Ecce enim dicit quod quaestione non modica lectoris animum moveat. Sed quis hoc non rectum dicere audeat, quod in Dei auribus rec
Abbreviated transcription (Latin):
Peccatum. ut appareat peccatũ.
ꝑbonũ. mͥ oꝑatum ẽ mortem.
Adxp̃m uero conuersa gentilitas
quia hunc sonari ꝑuerba legis
intelligit: angustata desideriis
suis eum quẽ uehement diligit.
inter precepta carnalia spiri¬
taliter requirit. Unde. et exuoce

Expanded text:
Peccatum, ut appareat peccatum, per bonum mihi operatum est mortem . Ad Christum vero conversa gentilitas, quia hunc sonare per verba legis intelligit, angustata desideriis suis, eum quem vehementer diligit inter praecepta carnalia spiritaliter requirit.  Vet. V, Re
Abbreviated transcription (Latin):
cens: quȩ prius tangere nole¬
bat anima mea. nunc preangu¬
stia cibi mei sunt: quia nimirũ
amoris sui estib anxia. cibum
seripturȩ ueteris.conuersa gen¬
tilitas esurit: quȩ dudum suꝑ¬
ba. despexit. Quȩ camen et iudee
uocib congruunt: si paulo con¬
sideratius disserantur. Ipsa qͥppe
exeruditione legis. exunius di
cognitione. sal habuit: et cunc¬
tas gentes. ñ aliter quã anima¬
lia bruta desperit. S quia so¬
cietatem gentiliũ adsemetipsã
reciꝑe. p̃ceptis legis erudita. con¬
tempserat: quid aliud quã in¬
sulsum cibum sumere fastidie¬
bat: Oiuina quippe senten¬
da ꝓposita morte uetuerat: ne
plebs ifrahelitica. fedus cũ alie¬
nigenis iungeret: & uitã scẽ re¬
ligionis inquinaret. Vnde &
subditur. Aut gustare aliquis
potest:qđ gustatũ. affert mor¬
tem: Sed quia adredempdo¬
ris fidem. hec eadem iudea ex
electorum parte conuersa est:
lucem quã eognouerat. p̃dica¬

Expanded text:
 prius tangere nolebat anima mea, nunc prae angustia, cibi mei sunt, quia nimirum amoris sui aestibus anxia cibum Scripturae veteris conversa gentilitas esurit, quem dudum superba despexit. Quae tamen et Judaeae vocibus congruunt, si paulo consideratius disserantur. Ipsa quippe ex eruditione legis, ex unius Dei cognitione sal habuit, et cunctas gentes tanquam animalia bruta despexit. Sed quia societatem gentilium ad semetipsam recipere praeceptis legis erudita contempserat, 217 quid aliud quam insulsum cibum sumere fastidiebat? Divina quippe sententia, proposita morte, vetuerat ne plebs Israelitica foedus cum alienigenis jungeret, et vitam sanctae religionis inquinaret . Unde et subditur: Aut gustare aliquis potest quod gustatum affert mortem? Sed quia ad Redemptoris fidem haec eadem Judaea ex electorum parte conversa est, lucem quam cognoverat praedica
Abbreviated transcription (Latin):
y oRymgam men¬
tes. plus flagella
quam conuitia
cniciant: quorũ¬
dam uͦ plus con¬
uitia quam flagella castigant.
Nam sepe contranos. quiblibet
penis durius tormenta uerboꝵ
seuiunt: cumq nos ad defensio¬
nem erigunt: in impatientia ster¬
nunt. Unde beato iob ne deesse uil¬
la temptatio potuisset: ñ solum
hunc flagella desuꝑ fenunt. sed
gauiora plagis amicoꝵ colloqͥa
affligunt: ut sci uiri anima hinc
inde pulsata admotũ uacundiȩ
uel elationis erumperet: et quic¬
quid mundum uierat. ꝑeontu¬
madiam suꝑbȩ locutionis inqͥ¬
naret. Sed tactus plagis. grãs re¬
tiuit: lacessitus uerbis recta respõ¬
ddit: et ꝑcussus innotescit. quã ꝓ
minimo salutem carnis habue¬
nt Loquens quoq indicat qͣm
sapiens tacebat. S quedã eius
uerbis admuta sunt: quȩ apud
humana iudieia. patientiȩ limi¬
tem transire uidebant᷑: quȩ nos
uere intelligimus. si supni sen¬
tentiam iudicis. in eoꝵ exami¬
natione pensemus. Ipse qͥppe

Expanded text:
orumdam mentes plus flagella, quam convicia cruciant; quorumdam vero plus convicia quam flagella castigant. Nam saepe contra nos quibuslibet poenis durius tormenta verborum saeviunt; cumque nos ad defensionem erigunt, in impatientiam sternunt. Unde beato Job ne deesse tentatio ulla potuisset, non solum hunc flagella desuper feriunt sed graviora plagis amicorum colloquia affligunt; ut sancti viri anima hinc inde pulsata, ad motum iracundiae et elationis erumperet, et quidquid mundum vixerat, per contumaciam superbae locutionis inquinaret. Sed tactus plagis gratias retulit; lacessitus verbis recta respondit; et percussus innotescit, quam pro minimo salutem carnis habuerit. Loquens quoque indicat, quam sapiens tacebat. Sed quaedam ejus verbis admista sunt, quae apud humana judicia patientiae limitem transire videantur: quae nos vere intelligimus, si superni sententiam judicis in eorum examinatione pensamus. Ipse quippe
Abbreviated transcription (Latin):
ter appecit. Nam cuius mens
adalta suspenditur: sub ipsa ẽ.
quicquid exterius contra ipsã
do animus alaboris afflictione
se subtrahit: quanto ꝑspem. ad
summa se sustollit. Annon qͣs
fuerat: qui tot aduersa susti¬
nens ceebat: nr̃a conuersatio
incȩlis ẽ: Etrursum. Scimꝰ.
qm̃ si terrestris domus ña huy

Expanded text:
ter appetit. Nam cujus mens ad alta suspenditur, sub ipsa est quidquid exterius contra ipsam to animus a laboris afflictione se subtrahit, quanto per spem ad summa sustollit. An non quasi fuerat, qui tot adversa sustinens dicebat: Nostra conversatio in coelis est ? Et rursum: Scimus quoniam si terrestris domus
Abbreviated transcription (Latin):
lit: sed exdiuinitatis suã po¬
tentia resurgendo. superauit
Qua uidelicet resurrectione. qͥd
aliud agitur: nisi ut adspem
uitȩ subsequentis. infirmitas
nr̃a roboretur: Unde. bene
nospes. Erecto quippe pauꝑe
egenus adspem reducitur:
quia humilis fidelium popłs
redemptore moriente. pauore
concutitur: sed resurgente so¬
lidatur. Ipsos nanq primos
huius populi paupes. electos
uidelicet predicatores. uisa e
mors ꝑculit: sed resurrectio
ostensa reparauit. Saluatos
paupe. spem egenus recipit
quia refurgente in carne dño.
fidelis quisq. adȩternȩ uitȩ
fiduciam conualescit. O ec¬
ce iam inmanifesta ostenlio¬
ne ueritas uenit: iam carnis
mortem ꝑtulit: eamq resus¬
gendo destrurit: iam resus¬
rectionem. gła ascensionis
honorauit: et tamen hebroꝵ
lingua. adhuc eum contumeliis
lacessere non desinit. Quos nimi¬
rum ȩquanimiter tolerat: ut aliõ
tolerando conuertat: atq alios
minimȩ conuersos. quandoq

Expanded text:
lit, sed ex divinitatis suae polit, sed ex divinitatis suae potentia resurgendo superavit. Qua videlicet resurrectione quid aliud agitur, nisi ut ad spem vitae subsequentis infirmitas nostra roboretur? Unde et bene Erepto quippe paupere, egenus ad spem reducitur, quia humilis fidelium populus, Redemptore moriente, pavore concutitur, sed resurgente solidatur. Ipsos namque primos hujus populi pauperes, electos videlicet praedicatores, visa ejus mors perculit, sed resurrectio ostensa reparavit. Salvato ergo paupere, spem egenus recipit, quia resurgente in carne Domino, fidelis quisque ad aeternae vitae fiduciam convalescit. Sed ecce jam in manifesta ostensione Veritas venit, jam carnis mortem pertulit, eamque resurgendo destruxit, jam resurrectionem gloria ascensionis honoravit; et tamen Hebraeorum lingua adhuc cum contumeliis lacessere non desinit, quos nimirum aequanimiter tolerat, ut alios tolerando convertat, atque alios minime conversos quandoque
Abbreviated transcription (Latin):
exarsit. Sed redempͥtor huma¬
m generis: ꝓsecutoꝵ suors ma¬
nib diu teneri non potiuit Un¬
dde ec ꝓtinus subditur. Porro¬
saluum faciet de gladio oris
eorum. et demanu uiolenti pau¬
perem. Ipse quippe pauꝑ ẽ: de
quoppaulum dicitur. ꝓpt̃ nos.
egenus factus ẽ: cũ diues esset.
Et quia iude dñm accusando
tradiderunt: quẽ traditũ. gen¬
tiles occiderunt: potest ꝑoris
gladium. accusantium hebreo¬
rum lingua signari:de quib.
ꝓpsalmistam dicitur. Filii ho¬
minum. dentes eoꝵ arma &
sagitȩ. & lingua eoꝵ machera
acita. Qui euuangłio etiã teste.
clamauerunt. Crucitige: cruei¬
fige. ꝑ uiolenti uͦ manum ipsa
crucifigens gentilitas expͥmi
tur: quȩ. inredemptoris morte.
hebreoꝵ uoces. oꝑe expleuit
Ds̃ itaq hunc paupem. & de
iuiolenti manu. et de oris gla¬
dio saluum fecit: quia uideli¬
cet redemptor noster & uires
gentiliũ. et linguas iudeorum.
moriendo exhumanitate. ꝑtu¬

Expanded text:
exarsit. Sed Redemptor humaexarsit. Sed Redemptor humani generis persecutorum suorum manibus diu teneri non potuit. Unde et protinus subditur: salvum faciet egenum a gladio oris eorum, et de manu violenti pauperem. - Ipse quippe pauper est, de quo per Paulum dicitur: Propter vos egenus factus est, cum dives esset . Et quia Judaei accusando Dominum tradiderunt, quem traditum Gentiles occiderunt, potest per oris gladium, accusantium Haebraeorum lingua signari, de quibus per Psalmistam dicitur: Filii hominum, dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum muchaera acuta ; quia Evangelio etiam teste clamaverunt: Crucifige, crucifige . Per violenti vero manum, ipsa crucifigens gentilitas exprimi potest, quae in Redemptoris morte Hebraeorum voces opere implevit. Deus itaque hunc pauperem et de violenti manu, et de oris gladio salvum fecit; quia videlicet Redemptor noster et ium, et linguas Judaeorum moriendo ex humanitate pertu
Abbreviated transcription (Latin):
Impegimus meridie quasi inte
nebris: incaliginosis.quasi mor¬
tui. hinc iterum dicit Custos
quid de nocte: custos.qͥd deno¬
cte: Dixic custos. Uenit mane:
et nox. De nocte et enim custos
uenit: quia humani generis
ꝓtector. et manifestus incarne
apparuit: &tamen hunc. pres¬
sa ꝑfidiȩ suȩ denebris iudea. mi¬
nime agnouit. Ubi bene exuo¬
ce custodis additur:uenit ma¬
ne et nox: quia ꝑeius p̃sentiã.
et noua lux mundo inclaruit:
&tamen incorde infidelium.
uetusta cecitas remansit. Be
Hoc quippe palpando exquir¬
mus: qđ oculis nonuidemus.
Iudei autem. aꝑta eius miracła
uiderant: & adhuc eum. quasi
palpantes in quirebant: cũ di¬
cerent. Quo usq animã nrãm
tollis: Si du es xp̃s: dic nobis
palam. Ecce miraculoꝵ lux an¬
te oculos aderat: ettamen in
cordis sui tenebras offendenteᷤ:
adhuc inquirendo palpabant.
Quorum nimirum cecitas. ad
crudelitatem: crudelitas etiã
usq acdaꝑta opera ꝑsecutionis

Expanded text:
Impegimus meridie quasi in Impegimus meridie quasi in nebris, in caliginosis quasi mortui . Hinc iterum dicit: Custos quid de nocte? custos quid de nocte? Dixit custos: Venit mane et nox . De nocte etenim custos venit, quia humani generis protector et manifestus in 197 carne apparuit, et tamen hunc pressa perfidiae suae tenebris Judaea minime agnovit. Ubi bene ex voce custodis additur, Venit mane et nox, quia per ejus praesentiam et nova lux mundo inclaruit, et tamen in corde infidelium vetusta caecitas remansit.  VHoc quippe palpando exquirimus, quod oculis non videmus. Judaei autem aperta ejus miracula viderant, et adhuc cum quasi palpantes quaerebant, cum dicerent: Quo usque animam nostram tollis? Si tu es Christus, dic nobis palam . Ecce miraculorum lux ante oculos aderat, et tamen in cordis sui tenebras offendentes, adhuc requirendo palpabant. Quorum nimirum caecitas ad crudelitatem, crudelitas etiam usque ad aperta opera persecutionis
Abbreviated transcription (Latin):
consilii nequaquam potest: so
perat: qui se sub eius nutib te¬
frenat: eiusq sibi pondera leui¬
gat: qui hanc subiecto cordis
humero.uolens portat.S qͥa
ꝑsecutorum suꝑiꝰ memoriam
fecimus: qualiter etiã ea quȩ
subiuncta sunt eorum cecitati
congruant: ostendamus. Seq̃ꝵ¬
Per diem. incurrent tenebras:¬
et quasi innocte. sic palpabunt
currunt: quia mipsa ueritatis
p̃sentia. ꝑfidiȩ errore cȩcati suñ.
Clarȩ quippe ꝑdiem cernitur:
ꝑnoctem uero.nr̃a acies obscu¬
ratur. ꝑsecutores gͥ redemptoris
nr̃i. dum diuinȩ pietatis mi¬
racula cernerent. & tamen de
euis diumnitate dubitarent:
inhe tenebras passi sunt: quia
uisum in luce ꝑdiderunt. Hinc
ẽ qđ eos ipsa lux admonet: di¬
cens. Ambulate. dum lucẽ ha¬
betis: ne uos tenebre mortis
comprehendant. Hinc ẽ qd̃ de
uidea dicitur. Occidit eis sol:
dum adhuc esset dies. Hinc ẽ
qđ uocem penitentium inse ꝓ¬
pheta iterum sumpsit: dicens.

Expanded text:
consilii nequaquam potest; sed consilii nequaquam potest; sed perat, qui se sub ejus nutibus refrenat; ejusque sibi pondera levigat, qui hanc subjecto cordis humero volens portat. Sed quia persecutorum superius memoriam fecimus, qualiter etiam ea quae subjuncta sunt, eorum caecitati congruant, ostendamus. SeqPer diem incurrent tenebras,et quasi in nocte sic palpabunt currerunt, quia in ipsa veritatis praesentia perfidiae errore caecati sunt. Clare quippe per diem cernitur, per noctem vero nostra acies obscuratur. Persecutores igitur Redemptoris nostri dum divinae virtutis miracula cernerent, et tamen de ejus divinitate dubitarent, in die tenebras passi sunt, quia visum in luce perdiderunt. Hinc est quod eos ipsa Lux admonet dicens: Ambulate dum lucem habetis, ne vos tenebrae comprehendant . Hinc est quod de Judaea dicitur: Occidit ei sol, cum adhuc esset dies . Hinc est quod vocem poenitentium in se propheta iterum sumpsit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
na crudelitas exarsit. Iust̾ nãq
sponens. alia concedit ꝓpici:
alia ꝑmutit iratus: atq ea quȩ
ꝑmittit sic tolerat. ut hec iN
sui consilii usum conuertat.
inbonũ usum. mala facta uer¬
tuntur: eius consilio militant.
etiã quȩ eius consilio repugnãt.
Hinc enim: ꝑpsalmistam dicit̃
Magna opera dñi: exquisita in
om̃s uoluntates eius. Sic qppe
eius opera magna sunt: ut per
omne qł abhominib agitur:
eius uoluntas exquiratur. Nam
sepe. inde ꝑficitur: unde. repelli
putabatur. Hinc rursum dicit.
Omnia quȩcunq uoluit dñs fec̃
incelo. & interra.Hinc salomon
ait. Non est sapientia:non est
prudentia: non ẽ. consiliũ. con¬
tra dñm. Restat ergo ut incun¬
cois quȩ agimus: uim supernȩ
uoluntatis inquiramus. Cui ui¬
delicet cognitȩ. debet nr̃a actio
deuote famulari: et quasi ducẽ
sui itineris ꝓsequi: ne ei etiã no¬
iens seruiat: si hanc suꝑbiens de¬
clinat. Uitari enim uis suꝑni

Expanded text:
na crudelitas exarsit. 33. Deus alina crudelitas exarsit. 33. Deus alisponens, alia concedit propitius, alia permittit iratus; atque ea quae permittit, sic tolerat, ut haec in sui consilii usum vertat.  Vin bonum usum mala facta vertuntur, ejus consilio militant etiam quae ejus consilio repugnant. Hinc per psalmistam dicitur: Magna opera Domini, exquisita in omnes voluntates eius. Sic quippe eius opera magna sunt, ut per omne quod ab hominibus agitur eius voluntas exquiratur, nam sepe inde perficitur, unde repelli putabatur. Hinc rursum dicit: Omnia quaecumque voluit Dominus fecit in caelo et in terra. Hinc Salomait: Non est sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Dominum . Restat ergo ut in cunctis quae agimus vim supernae voluntatis inquiramus, cui videlicet cognitae debet nostra actio devote famulari, et quasi ducem sui itineris persequi, ne ei etiam nolens serviat, si hanc superbiens declinat. Vitari enim vis superni
Abbreviated transcription (Latin):
pereat. Sed redemptoris morᷤ:
adconiunctionem sui
corporis. idest eccłiȩ ualuit:
non adseparationem. Unde &
plegem. turturi uel columbȩ.
infigura nr̃i sacrficii. secari
guttur precipitur. et ñ penit᷑
abscidi: ut et post mortẽ. corpo¬
ri caput inhereat: quia uideli¬
cet mediator di & hominũ. icdest
caput omnium nr̃m. et uera e
mundationis hostia. unde. ꝓ
nobis mortem ꝑtulit: inde. nob
uerius inhesit. Post sectionem gͦ
caput turturis. suo corpori in¬
heret: quia xp̃m ab ȩccłia nec
mors interueniens diuidit ꝑ se¬
cutores igit᷑ peregerunt. hoc qd
pnitiosȩ moliti sunt Intuleruñ
mortem: ut ab eo absciderent fi¬
delium deuotionem. S inde
fides creuit: unde. se hanc extin¬
guere infideliũ crudelitas credi¬
dit. Cumq se estimant. eius mi¬
racula ꝑsequendo abscidere: hec
nimirũ compulsi sunt nesciendo
duilatare. Comprehendit gͦ sapi
ethoc adpietatis suȩ obsequiũ
redegit: qđ contra illum huma¬

Expanded text:
pereat . Sed Redemptoris mors pereat . Sed Redemptoris mors ad conjunctionem sui corporis, id est Ecclesiae, valuit, non ad separationem. Unde et per legem turturi vel columbae, in figura nostri sacrificii, secari guttur praecipitur, et non penitus abscidi, ut et post mortem corpori caput inhaereat ; quia videlicet mediator Dei et hominum , id est, caput omnium nostrum, 196 et verae mundationis hostia, unde pro nobis mortem pertulit, inde nobis verius inhaesit. Post sectionem ergo caput turturis suo corpori inhaeret, quia Christum ab Ecclesia nec mors interveniens dividit. Persecutores igitur peregerunt hoc quod perniciose moliti sunt, intulerunt mortem, ut ab eo absciderent fidelium devotionem; sed inde fides crevit, unde hanc se exstinguere infidelium crudelitas credidit. Cumque se aestimant ejus miracula persequendo abscidere, haec nimirum compulsi sunt nesciendo dilatare. Comprehendit ergo Domet hoc ad pietatis suae obsequium redigit, quod contra illum huma
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscatur:cuius mare culpa.
turbaretur. Ionas. inculpa de¬
prehenditur: in ꝓfundũ mer¬
gitur: cȩto sorbente deuorat᷑.
atq uluc. gestante belua ꝑue¬
nit: quo. ire sponte contẽ nit:
Ecce fugitiuum deitempestas
inuenit: sors ligat: mare su¬
scipit: belua includit. Et qͥa
auctori suo obedire renititur.
adlocum. quo missus fuerat.
suo reus carcere portatur. Iu¬
bente deo ministrare homo ꝓ¬
phetiam noluit:aspirante deo.
usum suȩ uoluntatis redigit:
ꝑqd sibi uoluntas humana con¬
tradicit ꝑ scrutemur adhuc he¬
breoꝵ sapientiã: ut uideamus.
bendo ꝓuocauit. Certe cum
adredemptoris nr̃i miracula.¬
turba credentiũ conflueret:
cum sacerdotes populi. inuidiȩ
facib accensi. mundum post
Uidetis quia nichil ꝓficimus:
ecce mundus totus post eum
abiit ut abillo uum tantȩ con¬
concursionis absciderent. finire
eius potentiã morte. conati sũt:
dicentes. Expedit. ut unus ho¬
mo moriatur: et non tota gens

Expanded text:
cognoscatur cujus culpa mare cognoscatur cujus culpa mare turbetur. Jonas in culpa deprehenditur, in profundum mergitur, ceto sorbente devoratur, atque illuc gestante bellua pervenit, quo ire sponte contemnit. Ecce fugitivum Dei tempestas invenit, sors ligat, mare suscipit, bellua includit, et quia auctori suo obedire renititur, ad locum quo missusuo reus carcere portatur. Jubente Deo ministrare homo prophetiam noluit, aspirante Deo busum suae voluntatis redigit, per quod sibi voluntas humana contradicit. Perscrutemur adhuc Hebraeorum sapientiam, et videamus bendo provocavit. Certe cum ad Redemptoris nostri miracula credentium turba conflueret, cum sacerdotes populi invidiae facibus accensi mundum post Videtis quia nihil proficimus? ecce mundus totus post eum abiit ; ut ab illo vim tantae concursionis abscejus potentiam morte conati sunt, dicentes: Expedit ut unus homo moriatur, et non tota gens
Abbreviated transcription (Latin):
nisi tantum centũ prepucia phy¬
listinorum: ut fiat ultio de ini¬
inicis regis. Porro saul: cogitabat
tradere dauid. inmanus phylis¬
tinorum: sed dauid dispositio¬
nis intimȩ fauore roboratus:
centum se dare ꝑphibuit: et du¬
centa p̃pucia reportauit. Cuiꝰ
nimirum opis saul argum̃to
suꝑa tus. supna ꝓuidentia. in
sapientiȩ suȩ ẽ consilio comp̃¬
hensus: quia unde succrescen¬
tis militis uitam se extinguers
credidit: uirtutis eius gloriam
inde cumulauit. Sed quia non¬
nunquam astute aliquid saꝑe.¬
etiam electi moliunt᷑: libet ad
mechum. alium sapientem de¬
ducere: et quo sinu interni con¬
silii.astutia mortalium comp̃¬
henditur. demonstare. Prudent̃
quippe ionas sapere uoluit:
cum. ad predicandã ninuitis
penitentiam missus: qͥa electis
gentib iudeam deseri timuit:
p̃dicationis officiũ implere recu¬
sauit. Nauẽ petiit fug̃e thasis ele¬
git. Ss ꝓtinus tempestas exori¬
tur: sors muttitur: ut uidelicet

Expanded text:
nisi tantum centum praeputia Phinisi tantum centum praeputia Philistinorum, ut fiat ultio de inimicis regis . Porro Saul cogitabat tradere David in manus Philistinorum; sed David dispositionis intimae favore roboratus, centum se dare perhibuit, et ducenta praeputia reportavit. Cujus nimirum operis Saul argumento superatus, superna providentia in sapientiae suae est consilio comprehensus; quia unde succrescentis militis vitam se exstinguere credidit, virtutis ejus gloriam inde cumulavit. 31. Sed quia nonnunquam astute aliquid saetiam electi moliuntur, libet ad medium alium sapientem deducere, et quod veraciter sinu interni consiliiehendatur, demonstrare. Prudenter quippe Jonas sapere voluit, cum ad praedicandam Ninivitarum poenitentiam missus, quia electis gentibus Judaeam deseri timuit, praedicationis officium implere recusavit . Navim petiit, fugere Tharsis elegit; sed protinus tempestas exoritur, sors mittitur, ut videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
est adoratus. quia uenditus. Astu¬
te nanq aliquid agere ausi sunt:
ut di confilium mutaretur: sed
diuino iudicio. qđ declinare eo¬
nati sunt renitendo seruierunt.
Inde quippe coacti sunt. dei uo¬
iuntatem peragere: unde hanc
moliti sunt astute commutare.
Sic sic diuinum consilium. dum
deuitatur. impletur: sic huma¬
na sapientia. dum reluctatur cõ
prehenditur. Timuerunt fr̃s ne
ioseph suꝑ eos excresceret: s hoc
qđ diumitus dispositum fue¬
rat cauendo. factum est ut eue¬
niret. Humana gͦ sapientia. inse
ipsa comprehensa est: quȩ uo¬
luntati dei. unde ꝑintentionem
restitit: inde. eius impletioni mi
subiectum. cotidiano succrescere
uitutum successu conspiceret:
suam ei inconiugium filiã spo¬
pondit: atq ineus dotem. cen¬
tum dari ab eo philystinoꝵ pre¬
pucia petiit ut cum ꝓuocatus
miles. ultra se excrescere quere¬
ret inimicoꝵ gladiis traditus.
uitã finiret: sicut scriptum est.
Non habet rex necesse sponsalia:

Expanded text:
est adoratus, quia venditus. Astuest adoratus, quia venditus. Astute namque aliquid agere ausi sunt, ut Dei consilium mutaretur, sed divino judicio quod declinare conati sunt, renitendo servierunt. Inde quippe coacti sunt Dei voluntatem peragere, unde hanc moliti sunt astute commutate. Sic divinum consilium dum devitatur completur, sic humana saprehenditur. Timuerunt fratres, 195 ne Joseph super eos excresceret; sed hoc quod divinitus dispositum fuerat, cavendo factum est ut eveniret. Humana ergo sapientia in se ipsa comprehensa est, quae voluntati Dei, unde per intentionem restitit, inde ejus impletioni milsubjectum quotidiano succrescere virtutum successu conspiceret, suam ei in conjugium filiam spopondit, atque in ejus dotem centum dari ab eo Philistinorum praeputia petiit, ut cum provocatus miles ultra se excrescere quaereret, inimicorum gladiis traditus vitam finiret, sicut scriptum est: Non habet rex necesse sponsalia,
Abbreviated transcription (Latin):
uenire conspicerent: malicia se¬
uiente. dixerunt. Ecce somnia¬
tor ille uenit: uenite occidam̃
eũ: et uideamus qͥd illi ꝓderun
somnia sua. Cumq se eiꝰ dñio
subici metuunt: somniatorem
inputeum deponunt: eumq
ismahelitis dranseuntib uen¬
dunt. Qui. inegyptum ductus:
seruituti subditus: luxuriȩ ac¬
cusatione dam natus: castita¬
tis mertto adiutus: ꝓpheciȩ iu¬
dicio erectus: omni egypto pre¬
iatus est ꝑ suꝑnam uero sapien¬
tiam ꝓuidus frumenta congessit:
et futurȩ ꝑiculo necessitatis obui¬
auit. Cumq in orbem fames irruit:¬
de alimentoꝵ p̃paratione sollici¬
tus ia cob filios inegiptum misit.
Qu trumentorum dispensationi p̃¬
positũ ioseph. nescientes inueniũt
atq ut merentur alimenta ꝑcipe:
eoꝵ dispensatorẽ compulsi sunt.
ꝓnis interram ceruicib adorare
Densemus igitur rei gestȩ ordinẽ.
hendat. Ideo abeis iosep̾h uendi¬
tus fuerat. ne adoraretur: sed ideo

Expanded text:
hunc venire conspicerent, malitia saehunc venire conspicerent, malitia saeviente dixerunt: Ecce somniator ille venit, venite occidamus eum, et videamus quid illi proderunt somnia sua . Cumque se ejus dominio subjici metuunt, somniatorem in puteum deponunt, eumque Ismaelitis transeuntibus vendunt: qui in Aegyptum ductus, servituti subditus, luxuriae accusatione damnatus, castitatis merito adjutus, prophetiae judicio erectus, omni Aegypto praelatus est; per supernam vero sapientiam providus frumenta congessit, et futuro periculo necessitatis obviavit. Cumqde alimentorum praeparatione sollicitus, Jacob filios in Aegyptum misit, qui frumentorum dispensationi praepositum Joseph nescientes inveniunt, atque ut mererentur alimenta percipere, eorum dispensatorem compulsi sunt pronis in terram cervicibus adorare. Pensemus igitur gestae rei ordinem, divina comprehendat. Ideo ab eis Joseph venditus fuerat, ne adoraretur, sed ideo
Abbreviated transcription (Latin):
pat Sepe enim nonnulli.huma¬
na sapientia  inflati. dum deside¬
riis suis chuma iudicia contra¬
ire conspiciunt: astutis eis relu¬
ctari machinationib conantur:
& quo aduotũ suũ. uim suꝑnȩ
dispensationis intorqueant: cal¬
lidis cogitationib insistunt:
subtiliora consilia exquirunt
Sed inde uoluntatem di ꝑaguis.
unde hanc immutare conteN¬
dunt: atq: omnipotentis dei
consilio dum resistere nitunt᷑.
obsequuntur: quia sepe. et hoc
eius dispositioni militat apte:
qdđ ei ꝑhumanũ studium friuo¬
le resultat. Sapientes gͦ dñs impsa
eoꝵs astucia comprehendit: qͣn¬
do eius consiliis. humana facta.
etiam tunc congruȩ seruiunt:
cum resistunt. Qd melius osten¬
dimus: si pauca admedium ge
manipulo. fr̃m eius se manipłi
ꝓstemxbant. Somnium uide.¬
rat: qđ sol et luna secum reliqͥs
stellis.adorabant. Quȩ quia pu¬
re fr̃ib retulit: eorum corda ꝓ¬
tinus futiurȩ dñationis inuidia
timorq ꝑcussit. Cumq hc̃ adse

Expanded text:
aepe nonnulli humana sapientia inflati, dum desideriis suis divina judicia contraire conspiciunt, astutis ejus reluctari machinationibus conantur, et quo ad votum suum vim supernae dispositionis intorquent, callidis cogitationibus insistunt, subtiliora consilia exquirunt. Sed inde voluntatem Dei peragunt, unde hanc immutare contendunt; atque omnipotentis Dei consilio dum resistere nituntur, obsequuntur, quia saepe et hoc ejus dispositioni apte militat, quod ei per humanum studium frile resultat. Sapientes ergo Dominus in ipsa eorum astutia comprehendit, quando ejus consiliis humana facta etiam tunc congrue serviunt, cum resistunt. Quod melius ostendimus, si pauca gestarum rermanipulo fratrum ejus se manipuli prosternebant ; somnium viderat, quod sol et luna se cum reliquis stellis adorabant. Quae quia pure fratribus retulit, eorum corda protinus futurae dominationis invidia pavorque percussit. Cumque ad se
Abbreviated transcription (Latin):
est.:ne ꝑpetran debeant uetita
peccata: scd̃a autem: saltem ꝑ¬
petrata corrigere. Sed plerunq
culpas non solum imminentes
mimime uitamus: uerum etiam
nec commissas agnoscimus:
&peceatoris mens.tanto altiꝰ
tenebreseit: quanto nec dam¬
num suȩ cecitatis intelligit.
Unde fit plerunq diuini mune¬
ris largitate: ut culpam. pęna
delinquentis aꝑiant: quos. in¬
der uicia. securitas cȩcabat. lor¬
pens quippe animus. ꝓcussio¬
ne tangitur. ut excitetur: qua¬
tinus qui statum suȩ rectitu¬
dinis securus ꝑdidit: afflic¬
cus consideret. quo iacet Hu¬
ic uaq ipsa aspitas correctio¬
nis: origo fit luminis. Unde.
ceꝓpaulum dicitur. Omne
qdđ argitur: alumine mani¬
festatur. Argumentum ergo
salutis ẽ uis doloris. Hinc ẽ.
enim. qđ salomon ait. Cura¬
tio: cessare faciet peccata ma¬
xima. Sine iterum dicit Quẽ
diligit dñs castigat: flagellat
autem omnẽ filiũ quẽ recipit̃

Expanded text:
est, ne perpetrati debeant, vitare peccata. Secunda autem saltem perpetrata corrigere. Sed plerunque culpas non solum imminentes minime vitamus, 173 verumetiam nec commissas agnoscimus. Et peccatoris mens tanto altius tenebrascit, quanto nec damnum suae caecitatis intelligit. Unde fit plerunque divini muneris largitate, ut culpam poena delinquentis aperiant, quos inter vitia securitas caecabat. Torpens quippe animus percussione tangitur, ut excitetur; quatenus qui statum suae rectitudinis securus perdidit, afflictus consideret quo jacet. Hinc itaque ipsa asperitas correptionis origo fit luminis. Unde et per Paulum dicitur: Omne quod arguitur, a lumine manifestatur , argumentum enim salutis est vis doloris. Hinc est enim quod Salomon ait: Curatio cessare faciet peccata maxima . Hinc iterum dicit: Quem enim diligit Dominus, castigat; flagellat autem omn
Abbreviated transcription (Latin):
eloquio quisq inueniat: per
qđ uirtutis necessariȩ germen
ferat. Vnde. ꝑquendã sapientẽ:
de manna dulcechine dicitur.
Paratum panem decelo p̾stitisti
illis labore sine: omne delectam̃¬
tum inse habentem. & omnis
saporis suauitatem. Manna
quippe. omne delectamentũ.
atq omnis saporis inse suaui¬
tatem habuit: qđ uidelicet in
ore spinitualium. iuxta eden¬
tium uoluntatem. saporẽ dedit:
congruens: &asemecipso non
discrepans: qualitati audien¬
dum condescendit. Quem dũ
electus quisq. utliter iuxta
modum suũ intelligit: quasi
acceptum manna inuolunta¬
rium saporem uertii. Et quia
laborem boni oꝑis. gła sequit̃
retributionis: post aquarũ irri¬
gationem. recte subiungit᷑. Qui
ponit humiles insublimi: & me¬
rentes. erigit sospitate. Insublimi.
humiles ponuntur: quia hi
qui nunc ꝓdei amore despectis:
tunc cum deo iudices ueniunt:
sicut hoc qdđ paulo ante iã dixi¬
mus.eisdem humilib ueritas

Expanded text:
eloquio quisque inveniat, per eloquio quisque inveniat, per quod virtutis necessariae germen ferat. Unde per quemdam sapientem de mannae dulcedine dicitur: Paratum panem de coelo praestitisti illis sine labore, omne delectamentum in se habentem, atque omnis saporis suavitatem . Manna quippe omne delectamentum atque omnis saporis in se suavitatem habuit, quod videlicet in ore spiritalium, juxta voluntatem edentium, saporem dedit, congruens, et a semetipso non discrepans, qualitati audientium condescendit; quem dum electus quisque utiliter juxta modum suum intelligit, quasi acceptum manna in voluntarium saporem vertit. Et quia laborem boni operis gloria sequitur retributionis, post aquarum rigationem recte subjungitur: Qui ponit humiles in sublimi, et moerentes erigit sospitate. humiles ponuntur, quia hi qui nunc pro Dei amore despecti sunt, tunc cum Deo judices veniunt, sicut hoc quod paulo ante jam diximus, eisdem humilibus Veritas
Abbreviated transcription (Latin):
ȩternum: qui paratus ẽ diabo¬
lo. & angłis eius. Iustus ergo a
flagello linguȩ.atq acalamita¬
de ueniente absconditur: quia
intanta distric̃tione sententiȩ.
blanda tunc iudicis uoce refo¬
uetur: cum dicit᷑. Esuriui enĩ:
et dedistis m̾ manducare. Siti¬

Expanded text:
aeternum, qui paratus est diaboaeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Justus ergo a flagello linguae atque a calamitate veniente absconditur, quia in tanta districtione sententiae blanda tunc judicis voce refovetur cum dicitur: Esurivi, et dedistis m
Abbreviated transcription (Latin):
riam c̃. Et ꝑsemet ipsũ: dñs dac̃
Ego sum panis uiuus: qui decȩ¬
lo descendi. Simul gͦ eos uastitas
famesq cruciat: quia ñ solum
foris cormenta sentiunt: s int̾
etiã mediȩ peste moriuntur.
Uastat gehenna: quia concremat.
fames interficit: quia suã illifa¬
ciem redemptor abscondit. Be¬
ne nanq retributionẽ interius
exteriusq recipiunt: quia &
cogitando miseri et opando de
stam dicitur. Pones eos ut cli¬
banum ignis. intempore uul¬
dus tui: dñs inira sua eontur¬
babit cos: et deuorabit eos ignis.
Qdd enim abigne deuoratur: ab
exteriore parte accendituR.
Clibanus uͦ. intenus inflamma¬
tur. Intempore gͦ uultus dñi
inusti om̃s. uelut elibanus po¬
nuntur: & abigne deuorantur.
quia apparente iudice. cũ aui¬
sione alius. multitudo repel¬
utur: et intus ꝑ desideriũ arll̃
conscientia: et foris. camẽ eruelat
districtus iudex reꝓbis dicet.
Discedite ame. maledicti inignẽ

Expanded text:
riam Dei . Et per semetipsum Dominus dicit: riam Dei . Et per semetipsum Dominus dicit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi . Simul ergo eos vastitas famesque cruciat, qui non solum foras tormenta sentiunt, sed intus etiam inediae peste moriuntur. Vastat gehenna, quia concremat, fames interficit, quia suam illis faciem Redemptor abscondit. Bene namque retributionem interius exteriusque recipiunt, quia et cstam dicitur: Pones eos ut clibanum ignis in tempore vultus tui, Dominus in ira sua conturbabit eos, et devorabit eos ignis . Quod enim ab igne devoratur, ab exteriori parte accenditur, clibanus vero interius inflammatur. In tempore ergo vultus Domini injusti omnes et ut clibanus ponuntur, et ab igne devorantur; quia, apparente judice, cum a visione illius eorum multitudo repellitur, et intus per desiderium ardet conscientia, et foris carnem cruciat x reprobis dicit: Discedite a me, maledicti, in ignem
Abbreviated transcription (Latin):
psecutionis: aggreditur. Sed qa
ꝑfectus quisq cũ inse ipso ucia
uicerit: statim. mentẽ etiã eont᷑
uulnera passionis accingit. ap¬
de subcditur. Et non timebis¬
calamitatẽ: cũ uenerit. Sancti
enim uiri. quia contra multi¬
formem adueisarium se pu¬
gnare considerant: semet ipsos
incertamine multipliciter pa¬
rant. Habent enim contra fa¬
mem. diuim uerbi pabulum:
contra belli gladiũ continentiȩ
scutũ: contra flagellũ linguȩ.¬
ꝓtectionem patientiȩ: contra
exterioris calamitatis dam¬¬
num. interni amoris adiutori¬
um. Unde miro mͦ agitur: ut qͦ
eos hostis callidus numerosius
temptat: eo circumspecti mili¬
tes dĩ. auitutib ditiores fiant.
Et quia electi quiq dũ p̃sentiᷤ
uitȩ certamina fortiter tole¬
rant: interrore sibi uenturi iu¬
dicii. securitatẽ parant. rectȩ
tremo iudicio. ab ȩterni panis ui¬
sione separantur. Scriptum nãq¬
ẽ. Tollatur impius: ne uideat glo¬

Expanded text:
persecutionis aggreditur. Sed quia persecutionis aggreditur. Sed quia perfectus quisque cum in seipso vitia vicerit, statim mentem etiam contra vulnera passionis accingit, apte subcalamitatem cum venerit. » Sancti enim viri, quia contra multiformem adversarium se pugnare considerant, semetipsos in certamine multipliciter parant: habent enim contra famem, divini verbi pabulum; contra belli gladium, continentiae scutum; contra flagellum linguae protectionem patientiae; contra exterioris calamitatis damnum, interni amoris adjutorium. Unde miro modo agitur, ut quo eos hostis callidus numerosius tentat, eo circumspecti Dei milites virtutibus ditiores fiant. Et quia electi quique dum praesentis vitae certamina fortiter tolerant, in terrore sibi venturi judicii securitatem parant, recte tremo judicio ab aeterni panis visione separabuntur. Unllatur impius, ne videat glo
Abbreviated transcription (Latin):
conspexerat: cum suꝑnum adiu¬
torium pollieens. dicebat. Ipse
liberabit de delaqueo uenantiũ:
& auerbo aspero. Uenantes enĩ:
nichil aliud quam carnẽ quert̃
S auenantium laqueo. atq ab
asꝑo uerbo eripimur: quando
& insidias carnalium. & irrisio¬
num ꝓbra. despiciendo suꝑamꝰ.
Asꝑa quippe eoꝵ uerba sunt:
quȩ bonis nr̃is itineribz aduer¬
santur. sed aspitatem uerbi e¬
uadere ẽ: irrisiones detrahenti¬
um. dissimulando calcare. Sc̃a
gͦ anima. aflagello linguȩ ab¬
sconditur: quia dũ inhoc mun¬
do honorem laudis ñquerit: nec
contumellas detractionis sen¬
tit. Sed sunt nonnulli. qui iã
derogantiũ uerba despiciunt:
iam irrisiones ꝓnichilo atten¬
dunt: adhuc tamen penas cor¬
poris cruciatusq ꝑtimescunt.¬
Antiquus nanq aduersarius. ut
arecta intentione nos retra¬
hat multiformiter impugnat̃:
& intentionem nrãm. mͦ uerbi
fame: mͦ. carnis certamine:mͦ.
flagello sermonis: mͦ calamitate

Expanded text:
conspexerat, cum supernum adjuconspexerat, cum supernum adjutorium pollicens dicebat: Ipse liberabit de laqueo venantium, et a verbo aspero . Venantes enim nihil aliud quam carnem quaerunt. Sed a venantium laqueo, atque ab aspero verbo eripimur, quando et insidias carnalium, et irrisionum probra despiciendo superamus. Aspera quippe eorum verba sunt, quae bonis nostris itineribus adversantur. Sed asperitatem verbi evadere, est irrisiones detrahentium dissimulando calcare. Sancta ergo 202 anima a flagello linguae absconditur, quia dum in hoc mundo honorem laudis non quaerit, nec contumelias detractionis sentit. Sed sunt nonnulli qui jam derogantium verba despiciunt, jam irrisiones pro nihilo attendunt, adhuc tamen poenas corporis cruciatusqAntiquus namque adversarius, ut a recta intentione nos retrahat, multiformiter impugnat; et tentationem nostram modo verbi fame, modo carnis certamine, flagello sermonis, modo calamitate
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. Et in bello de manu gͥla¬
dii. Bellum quippe patimur:cũ
carnis nr̃e demptationib mpu¬
gnamur. Dequo nimirũ bello:
ꝓpsalmistam dicitur. Obum¬
brasti caput meũ: indie belli.
Quia gͥreꝓbi. dum fame uerbi dĩ
deficiunt: etiam belli gladio tͣnͤ¬
figuntur: electos suos dñs. &
infame. amorte eripit: et inbello.
agladio abscondit: quia eoꝵ
mentes. dum uerbi sui pabulo
reficitꝰ: contra temptationes cor
poris fortes reddit: S st̃ nonnulli.
qͥ& si exduino eloqͥo abinterna
se fame reficiunt: si iã contͣtem¬
tute fulciunt᷑: adhuc tam̃ ꝑcu¬
t humanis detͣctionib metuunt:
&sepe. dũ linguarũ iacula formi
ẽ expbratio illatȩ contumelie. fla¬
gello lingue bonos ferunt: qͥ eoꝵ
oꝑa irridendo. ꝑsecunt᷑. sepe enĩ
lingua. abono oꝑe dũ uituꝑat.
reuocat: & q̃s flagellũ seexerit: qͥa
dorsũ timidȩ mentiᷤcedit. hoc flagel¬
lũ linguȩ electȩ m̃ti insidiari ꝓpha

Expanded text:
gitur: Et in bello de manu glagitur: Et in bello de manu gladii. Bellum quippe patimur, cum carnis nostrae tentationibus impugnamur; de quo nimirum bello per Psalmistam dicitur: Obumbra caput meum in die belli . Quia igitur reprobi dum fame verbi Dei deficiunt, etiam belli gladio transfiguntur; electos suos Dominus et in fame a morte eripit, et in bello a gladio abscondit, quia eorum mentes dum verbi sui pabulo reficit, contra tentationes corporis fortes reddit. Sed sunt nonnulli, qui etsi ex divino eloquio ab interna se fame reficiunt; si jam contra tetute fulciuntur, adhuc tamen percuti humanis detractionibus metuunt: et dum linguarum jacula formidest exprobratio illatae contumeliae. Flagello linguae bonos feriunt, qui eorum opera irridendo persequuntur. Saepe enim lingua a bono opere, dum vituperat, revocat; et quasi flagellum se exerit, quia dorsum timidae mentis caedit. Hoc flagellum linguae, electae menti insidiari Propheta
Abbreviated transcription (Latin):
timus uesꝑam non habet: qa
subsequentem requiem. nullus
iam terminus claudit. F fectis gͦ
omnib. requies sequitur: quia
post bona uitȩ presentis oꝑa. ie¬
tributio ȩternȩ quietis inuenitur.
Insex itaq tribulationib nos dñs
liberat: ne nos inseptima malum
tangat: quia ꝓpaternȩ pietatis
eruditionẽ. presentis uitȩ labore
nos atterit: sed inaduentu iudi¬
cii auerbere abscondit: ut tanto
tunc adsalutem certiores exhibe¬
at: quantõ nunc nos flagella du¬
rius secant. Qui apte mox et
mala presentis uitȩ. & adiutoria
suꝑnȩ ꝓtectionis enumerans:
dii. Sicuz fames carnis ẽ. sub¬
tractum subsidium corporis:
ita fames mentis ẽ. silentiũ d¬
uinȩ locutionis. Unde et recte
ꝑꝓpham dicitur. E mittã famẽ
interrã. ñ famem panis. neq si¬
tim aquȩ: sed famemaudiendi
uerbum di. Et quia humanã
mentem. cum diuina locutio
deserit. contra eam tempiaco
carnis inualescit: aptȩ subiun¬

Expanded text:
timus vesperam non habet, quia timus vesperam non habet, quia subsequentem requiem nullus jam terminus claudit. Perfectis ergo omnibus requies sequitur; quia post bona vitae praesentis opera, retributio aeternae quietis invenitur. In sex itaque nos tribulationibus Dominus liberat, ne nos in septima malum tangat, quia per paternae pietatis eruditionem praesentis vitae labore nos atterit, sed in adventu judicis a verbere abscondit; ut tanto tunc ad salutem certiores exhibeat, quanto nunc nos flagella durius secant. Qui apte mox et mala vitae praesentis, et adjutoria supernae protectionis enumerans sdii. » Sicut fames carnis est subtractum subsidium corpori, ita fames mentis est silentium divinae locutionis. Unde et recte am dicitur: Emittam famem in terram, non famem panis, neque sitim aquae, sed famem audiendi verbum Dei . Et quia humanam mentem cum divina allocutio deserit, contra eam tentatio carnis invalescit, apte subjun