comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
animantibus adam primus uocabula in¬
didit appellans unicuique nom̃ exp̃sen¬
tiinstitutione iuxta conditione natura
cui seruir&. Gentes autem uni cui que
animalium exppria lingua dederunt
uoca cabulum. non aut̃ secundũ latinã
linguã At que grecam autquarum lib&
gentium barbararum nomina illa in¬
posuit adã. sed illa lingua quȩ ante di¬
luuiũ omnibus una fuit quat hebrea
noncupatur. Latine aut̃ animalia si¬
ue animantia dicta. quod animentur
tium esse non dubium ẽ cerrenum
uolatile & aquatile

Expanded text:
animantibus Adam primum vocabula indidit, appellans unicuique nomen ex praesenti institutione iuxta condicionem naturae cui serviret. Gentes autem unicuique animalium ex propria lingua dederunt vocabula. Non autem secundum Latinam linguam atque Graecam aut quarumlibet gentium barbararum nomina illa inposuit Adam, sed illa lingua quae ante diluvium omnium una fuit, quae Hebraea nuncupatur. Latine autem animalia sive animantia dicta, quod animentur tium esse non dubium est, terrenum uolatile aquatile
Abbreviated transcription (Latin):
tantia in corporea intellectualis. rati
sua mixtum concr&umq t̃renum pi¬
hilhu m flauide quȩ uł igncum
ad contra corp ẽ substantia uisibilisat¬
que moblis habens semen exuitio extꝰ
terrene fece materiã. sed anima quia
spiritadis est creatura ẽ
Initium nouit finem habere non nouit
sicutinim angdiita & animȩ s̃: habeni
eniminidam finem nullum corpus autem
quia exquatiuor dementis conscat. igni
aere aqua & territ dum fuerit ex ce¬
denic anima resolutum reditrursus unde
mus aminn ou naturam habemus com¬
nem cum anglis carnem cum pecoribus

Expanded text:
tantia incorporea, intellectualis, ratiosua mixtum concretumque terrenum, nihil humidum, flabileque uel igneum; at contra corpus est substantia uisibilis atque mobilis, habens semen ex uitio, et ex terrena faece materiam. Sed anima, quia spiritalis creatura est, initium nouit, finem habere non nouit. Sicut enim angeli, ita et animae sunt. Habent enim initium, finem nullum. Corpus autem, quia ex quattuor elementis constat, igne, aere, aqua, et terra, dum fuerit excedente anima resolutum, redit rursus unde mus. Animae enim naturam habemus communem cum angelis, carnem cum pecoribus
Abbreviated transcription (Latin):
oliadi Amplexꝰ & amplexatus ritedicimus
nam ab coquod ẽ uerbum communtam¬
plector participium facit. amplexus p̃teri¬
totempore & ab eo quod c̃ amplexor. am¬
plexcus sum facit ut singula participia
uerba sua separata separata habeant.

Expanded text:
autem et amplexatus recte dicimus. Nam ab eo, quod est uerbum commune ‘amplector’, participium facit ‘amplexus’ praeterito tempore, et ab eo, quod est ‘amplexor’, ‘amplexatus sum’ facit, ut singula participia uerba sua separata habeant.
Abbreviated transcription (Latin):
terita antemundum & futura pͥmundũ sci¬
renon possumus sed inedia tantum eorũ
testimonia contemplamur singulisenas
alas habent quia de fabricatantũ mun
diꝗ in sex dicbus facta s̃ in p̃senti scło nouim:
quod clamatter sẽs alter alterum trini¬
tatis in una diuinitate de monstrantmrs¬
terium

Expanded text:
terita ante mundum et futura post mundum sciterita ante mundum et futura post mundum scire non possumus, sed media tantum eorum testimonio contemplamur. Singuli senas alas habent, quia de fabrica tantum mundi, quae in sex diebus facta sunt, in praesenti saeculo novimus. Quod clamat ter Sanctus alter ad alterum, Trinitatis in una divinitate demonstrat mysterium
Abbreviated transcription (Latin):
locis̃ hominibus p̃sunt ppropbaa testat᷑
angdus dicens
rinceps rognipsarum restitit mibi an
de appar& nullum ct̃ locum cui angeli
non pos sint. p̃s eñ &ausꝑicus operum
om̃nium. hic est ordo uł disunctio angelor
qui pͥlaipsum malorum inclestiuigoresce¬
terunt. Nam pͥquã a pocestate angelice¬
ciderunt in ꝑseuerantia a& nȩbectitudi¬
nis solidati sunt. unde & pcȩli creationẽ¬
in prihcipio repeatur fiat firmam̃tum
Et uo catum c̃firmam̃ium celum nimirũ
osten dens quod pͥruinã angeloiũmalo
rũ bi qui pmanser firmitatimaa ñeꝑ
seuerantiue consecuati sunt . Pullorum lip
a uersi nulla suꝑbia cadent es sed firmi
indĩ amore & contem platione manentes
Nihil aliud dulcc habent nisi cum a quo
creati sunt quod aut̃ duo seraphim. in esi
ia leguntur figuralit u&eris a nouites¬
tumenti significationem ostendunt . qđ
uero faciem & pedesdĩ operiant quia p̃¬

Expanded text:
locis et hominibus praesunt, per Prophetam testatur locis et hominibus praesunt, per Prophetam testatur angelus dicensPrinceps regni Persarum restitit mihi . 29. Unde apparet nullum esse locum cui angeli non praesint. Praesunt enim et auspiciis operum omnium. 30. Hic est ordo vel distinctio angelorum, qui post lapsum malorum in coelesti vigore steterunt. Nam post quam apostatae angeli ceciderunt, hi in perseverantia aeternae beatitudinis solidati sunt. Unde et pin principio repetitur Fiat firmamentum, et vocatum est firmamentum coelum. Nimirum ostendens quod post angelorum ruinam rum hi, qui permanserunt, firmitatem aeternae perseverantiae consecuti sunt, nullo iam lapsu aversi, nulla superbia cadentes, sed firmiter in Dei amore et contemplatione manentes, nihil aliud dulce habent nisi eum a quo creati sunt. Quod autem duo Seraphim in Esaia 6, 2 leguntur, figuraliter Veteris et Novi Testamenti significationem ostendunt. Quod vero faciem et pedes Dei operiunt, quia prae
Abbreviated transcription (Latin):
mologiam intpiatur decorus si¬
ue respondens. sermone aut greco
auiro uirilis appellatur.
pondere eduriua in signis unde
& nom̃ tra xit. Praccipuus rep¬
peritur inafrica. trahere aũt
insear gentum uł aes dr̃ quiq
adtritus ut ematites in colorere¬
digitur sanguinis
Androma gemma. argentinitore
hab& penc adamans quat dratus
semꝑ tesseris. Magiputant nom̃
in positum ab eoquod animorum
imp&us uł iracundis domare
& refrenare dicatur. sicredimnus gignitur
in marir ubro
Androgeni quos & iani & mafroditos
noncupant qucouis ammodum rarisint
difficile est camen ut tmporibus sint inqui¬
bus sicut que sexus appar& ut quo poti¬
us debeant acciper enom̃. incertum sit
A meliore tam̃ hoc ẽ amasculino ut ap¬
pellarentur loquendi consu&ũdo p̃¬
ualuit nam nomo umquam androge¬
nicas auterma froditus non cu pauit

Expanded text:
ologiam interpretatur decorus, sive respondens; sermone autem Graeco a viro virilis appellatur. pondere, et duritia insignis, unde et nomen traxit, praecipuus reperitur in Africa. Trahere autem in se argentum, vel aes dicitur, quique attritus, ut Haemathites in colorem redigitur sanguinisAndrodamas argenti nitorem habet et pene adamans, quadrata semper tesseris. Magi putant nomen inpositum ab eo quod animorum inpetus vel iracundias domare et refrenare dicatur, si credimus. Gignitur in mari RubroAndrogyni, quos etiam Hermaphroditos nuncupant, quamuis admodum rari sint, difficile est tamen ut temporibus desint, in quibus sic uterque sexus apparet, ut, ex quo potius debeant accipere nomen, incertum sit; a meliore tamen, hoc est a masculino, ut appellarentur, loquendi consuetudo praeualuit. Nam nemo umquam Androgynaecas aut Hermaphroditas nuncupauit.
Abbreviated transcription (Latin):
& transitcelerius quam ille longis¬
simus sinocusqm̃ ex parua efficitur
colera & qm hab& requiẽ corpus insi¬
noco aut̃ non hab& requic̃ febris
nullo tempore

Expanded text:
et transit celerius quam ille longissimus sinochus, quo­niam ex parua efficitur colera, et quoniam habet requiem corpus, in sinocho autem non habet requiem febris nullo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
uider&. Inpossibile c̃utdodius insidias mi¬
lonificerit &idemoccisus sit amilone
contrarium ẽ. Nam sinsidias fecit occi¬
dit. occisus ẽ non fecit insidias. hacc.
distributio in contrarium reformatȩ
catasceue proderit. o portebit tam̃ prin¬
cipia sicordinare ut cuit credendum eẽ
u& crum auctoritatem. aut faibulis fi¬
dem non habendam cedicamus & adid
postremum manas ceua requiramus
Nequid aliud significare uoluerint qui
ista finxer uc scillam non marinam
sed maritima feminam nec succinctam
canibus sed rapacem aliquam & in hospi¬
tadem uenientibus extitisse

Expanded text:
videre. 5. Impossibile est: « ut Clodius insidias Mividere. 5. Impossibile est: « ut Clodius insidias Miloni fecerit, et idem occisus sit a Milone. » Contrarium est: « Nam si insidias fecit, occidit. Occisus est, non fecit insidias. » Haec distributio in contrarium reformata catascevae proderit. Oportebit tamen principia sic ordinare, ut aut credendum esse veterum auctoritati, aut fabulis fidem npostremum in anasceua requiramus, ne quid aliud significare voluerint, qui ista finxerunt: ut Scyllam non marinam, sed maritimam feminam, nec succinctam canibus, sed rapacem aliquam et inhospitalem venientibus extitisse
Abbreviated transcription (Latin):
isdor÷ Annas auis ab assiduitate natandi ap¬
tum nom accep̃ ex quo genere quaedum
catas ceua enime confirmatio proposi
se aut non ẽẽ quodnatum aut factũ aut dic¬
tum esse proponitur. ut siquis cymeram
neg& esse aut fuisse confirm&¬
Anasceua & cataceua in his rebus quȩ
ueris similes nons: sed proueris propo¬
nuntur pleruque uersantur a nasceuȩ
prima diuisio ẽ in conueniens & indatium
in conuenientesspeciess qđ in honestumẽ
& quod in uule. iteminhonestum tractat᷑.
aut indiccis aut infactis. Indictis ut siquis
indecora & non respondenti auctoritati
dixisse dicatur. udut sialiqui in fam&
catonem illum censorium iuuentute illa
Ad nequitiam & luxoriam e coortatum
infactis ut siquis ab orrens aliqđ ad scimonia
& nomine suo fecissedicatur ut ẽ fabula de
adulterio martis & ueneris mendacium
tres hab& species. Incredibile quod factum
esse noncreditur ut aadulescentem qui desi¬
culo litore in gredientes a fricam dasses

Expanded text:
De anate. Anas ab assiduitate natandi aptum nomen accepit. Ex quo genere quaedam Catasceua est confirmatio propositse, aut non esse, quod natum, aut factum, aut dictum esse proponitur; ut si quis Chimaeram neget fuisse, aut fuisse confirma autem et anasceua in his rebus, quae verisimiles non sunt, sed pro veris proponuntur, plerumque versantur. Anasceuae prima divisio est inconveniens et mendacium. Inconvenientis species sunt, quod inhonestum est et quod inutile. Item inhonestum tractatur aut in dictis aut in factis. In dictis, ut si qui indecora et non respondentia auctoritati dixisse dicatur; velut si aliqui infamet Catonem illum Censorium, iuventutem illum ad nequitiam et luxuriam cohortatum. In factis, ut si qui abhorrens aliquid a sanctimonia et nomine suo fecisse dicatur; ut est fabula de adulterio Martis et Veneris. Mendacium tres habet species: incredibile, quod factum non esse credatur, ut adolescentem, qui de Siculo litore ingr
Abbreviated transcription (Latin):
Amorem & cupidinẽ ita distinguit
longe aliud quã cupido. Accessit illico
alt. ubi altꝰ recessit altꝰbonus alter
malus aliiuerius amorem & bonũ
dixer &madum. Cupidẽ semꝑ ma¬
lus amor aut̃ quadriꝑtita diffe¬
rentia ẽ. ẽ enimiustus amorpius
cruddis obscenus iustus amor est uxorius
pius filiorum crudelis contra naturam ut pas¬
si fae obscenus mere tricum

Expanded text:
amorem et cupidinem. «Aliud est,» inquit longe aliudque cupido. Accessit illico alter ubi alter recessit; alter bonus, alter malus». Alii uerius amorem et bonum dixerunt et malum, cupidinem semper malum. Amorum autem quadripertita differentia est. Est enim iustus amor, pius, crudelis, obscenus. Iustus amor est uxorius, pius filiorum, crudelis contra naturam, ut Pasiphae, obscenus meretricum
Abbreviated transcription (Latin):
isidert ampelos breuce. siue brionia quam latim utẽ
allam uocarit uel a qualitate coloris uel qđ
cius radix contrita &corpori unifricata
teneriorem & carididiorem cutemreddat.
nam et sucus bacarum eilao uberius
siccis reddit
q: labrusca. folia hȩderae similia in omi¬
bus maior quam uitis alba : bacas similitet
babens quae inma turitate iuigres curit:
unde & uocabulum sumpsit

Expanded text:
ryonia, quam Latini vitem albam vocant, vel a qualitate coloris vel quod eius radix contrita et corpori infricata teneriorem et candidiorem cutem reddat. Nam et sucus bacarum eius lac uberibus siccis reddit. que labrusca: folia hederae similia; in omnibus maior quam vitis alba: bacas similiter habens, quae in maturitate nigrescunt, unde et vocabulum sumpsit
Abbreviated transcription (Latin):
Anadiplosisc̃. congeminatio dicti¬
onisquȩ exultimo loco p̃cedentis
uersus & principio sequentis uera¬
tur. Vt sequitur pulherrumas
tes gaud& frugibus

Expanded text:
anadiplosis est congeminatio dictionis quae ex ultimo loco praecedentis uersus et principio sequentis iteratur, ut: equitum pulcherrimus tes gauderent frugibus
Abbreviated transcription (Latin):
is leo : Anquillae. similitudo ainguis nom̃ deditori¬
gohuius exlimo & quando capitur ad eo
lenis c̃ut quando fortius praesseris tun
aquilas tricenis pedibus gignerc anguil¬
lue uinona&ate qui ex cobiberint
tedium uini habent lungant¬

Expanded text:
st. Anguillae similitudo anguis nomen dedit. Origo huius ex limo; unde et quando capitur, adeo lenis est ut quanto fortius presseris, tanto luvium Gangen anguillas tricenis pedibus gignere. Anguillae vino necatae, qui ex eo biberint taedium vini habent. Dra
Abbreviated transcription (Latin):
isdo : A momũ uocatum quoduduti odorẽ
cinamomireferat. Nascitur instria&
armotnia frut ex brutuosum semen
red dens sibi contextum flore albo
uelutiuiole folus similibasbrioniae
odore &iã bonos somnos suauificat.
inlu Ammon cuius causa nom̃ redditurfi¬
lius populimei sicderiuat & exparto
sensus nominis ex parte ipsesit sermo

Expanded text:
is. 11. Amomum vocatum, quod veluti odorem cinnamomi referat. Nascitur in Syria et Armenia: frutex ejus botrosum semen reddens sibi connexum, flore albo veluti violae, foliis similibus brioniae, odore etiam bono, somnos suavificat. re. Ammon, cuius causa nomen redditur filius populi mei, sic derivatur, ut ex parte sensus nominis, ex parte ipse sit sermo
Abbreviated transcription (Latin):
Aminiculumẽ meraricum palliũ lincũ uig
huncapud u& cres matrone in adulte¬
rio dep̃hense induebantur ut intedi
aminiculo potius quã stolã pollucren
pudicitiam. łratenim apudu&cres
hoc signum mer&ritiat. uestis nunc
in his pania bon estatis

Expanded text:
Amiculum est meretricum pallium lineum. Hunc apud veteres matronae in adulterio deprehensae induebantur, ut in tali amiculo potius quam in stola polluerent pudicitiam. Erat enim apud veteres hoc signum meretriciae vestis, nunc in Hispania honestatis
Abbreviated transcription (Latin):
pentem & draconem differt. In mari
Angues intra serpentes. intemplo
dracones utuirgilius tranquilla palta
angues & puulo post serpens amplexusu¬
ierque. Item delubra ad summa dracones
Anguis uocabulum omnium serpentium
genus quod placari & concorqui potest &¬

Expanded text:
pentem et draconem. In mari angues, in terra serpentes, in templo dracones. Vt Vergilius «Tranquilla per alta angues», et paulo post «Serpens amplexus uterque»; item «Delubra ad summa draconesAnguis vocabulum omnium serpentium genus quod plicari et contorqui potest; et
Abbreviated transcription (Latin):
purpur eus ꝑmixto uiolato colore &
quasi rosac nitore & lenit quasdã
flaminulas fundens. Aterum cius
genus descendit ad ia cinccos causam
nomin scius afferunt quasi sit quod¬
dam inpurpura illius. non ex toto ig¬
ncum scilumni colorem habens c̃ autc̃
sculpturis facilis generacius quinque.

Expanded text:
pureus est permisto violaceo colore, et quasi rosae nitore, leniter quasdam flammulas fundens. Alterum ejus genus descendit ad Hyacinthos. Causam nominis ejus afferunt, quia sit quidam in purpura illius non ex toto igneum, sed vini colorem habens. Est autem scalpturis facilis, genera ejus quinque.
Abbreviated transcription (Latin):
isidAminca genus uuae dicta quasisine
mineo idẽ sincrubore. album enimui¬
nũ reddit quaecum situnius nominis ñ
unã speciem redd&
Amineac duo gemine ab eo dictae co¬
quod duplices uuas mittunt
Amineco laina quia plus omnibus la¬
nescit lanugine

Expanded text:
s aminea dicta, quasi sine mineo, id est sine rubore; album enim vinum reddit. Quae cum sit unius nominis, non unam speciem reddit: amineae duae geminae, ab eo dictae quod duplices uvas mittant; aminea lanata, quia plus omnibus lanescit lanugine
Abbreviated transcription (Latin):
ponitur ubialiqua res magna
uel in conuenientius denunciatum ẽ¬
isdui Ancora dens ferreus exgreca & himo¬
logia nomenducit quod qua si homi¬
nis manus conp̃hendat ud scopolos
uel harenas nammanus grecechs¬
radicitur apud grecos autem ad spi¬
rationem non hab& nam achrra
dicitur unde& apud maiores si¬
ne aspiratione proferebatur

Expanded text:
ponitur ubi aliqua res magna vel inconvenientius denuntiatum e15. Anchora, dens ferreus, ex Graeca etymologia nomen ducit, quod quasi hominis manus comprehendat, vel scopulos, vel arenas. Nam manus Graece χεὶρ dicitur. Apud Graecos autem aspirationem non habet. Nam ὄγκυρα dicitur, unde et apud majores sine aspiratione proferebatur
Abbreviated transcription (Latin):
Anfibena serpens dicta coquod duo capita
habeat. unum in locosuo alterum in cacda
currens exutroq capite tractu corporiscir¬
culato haec sola serpentium frigori sccom¬
mittit primaomnum ꝓcedens: de qualuca¬
nus & grauis in geminum uergens caput
aphibena cuius oculilucent ucluti lucernȩ¬
Amfibici sunt qued c̃gena piscium dicta
eoquod cmbulandi in t̃risusum & natundi
inaquis officium habeant Amphi enim
grece ut rũ que dicitur. idẽ qui& in aquis
& interris uiuunt ut foce croco dilli

Expanded text:
ibaena dicta eo quod duo capita habeat, unum in loco suo, alterum in cauda, currens ex utroque capite, tractu corporis circulato. Haec sola serpentium frigori se committit, prima omnium praecedens, de qua idem Lucanus: Et gravis in geminum vergens caput amphisibaena. Cujus oculi lucent veluti lucernAmphibia sunt quaedam genera piscium, dicta eo quod ambulandi in terris usum et natandi in aquis officium habeant. Ἀμφὶ enim Graece utrumque dicitur, id est quia et in aquis et in terris vivunt: ut phocae, corco
Abbreviated transcription (Latin):
Amfitcipa exutraque parteui¬
losa tap&a lacius simpleat que
amphitcipiuillis ingentibus molles
Amfuccrum. locus c̃ ex pectaculi ubi
pugnant gladiuiores & indeludum gla¬
diacorium dicium quod in co iuuenes
usu armorum diuersomotu condiscant.¬
& modo inter segladiis aut pugnis cer¬
tantes modo contrabestias in cerden¬
tes ubinonodio sed p̃mio in leca subeunt
feralecertamen. Amfice carum dic
theatrum uero exmedio amfiteatro
& semi circuli figuram babens

Expanded text:
Amphitapa, ex utraque parte villosa tapeta. Lucilius: Siplae, atque amphitapae villis ingentibus mollesectaculi, ubi pugnant gladiatores. Et inde ludum gladiatorium dictum quod in eo iuvenes usum armorum diverso motu condiscant, et modo inter se aut gladiis aut pugnis certantes, modo contra bestias incedentes; ubi non odio, sed praemio inlecti subeunt ferale certamen. Amphitheatrum dictheatrum vero ex medio amphitheatri est, semicirculi figuram habens.
Abbreviated transcription (Latin):
nonis incertum ẽ. fit & ꝑomonimã
ut siquis aciem dicat & non addat
oculorum aut exercitus aut ferri
Oculorum atics ẽ uthucgeminas
nunc fletere acies hanc aspice
longum sit non oporta.¬
Amfibracbrs dicius quod in utra¬
in de longehabent in medio inclusa

Expanded text:
nonis incertum est. fit et per homonymiam, nonis incertum est. fit et per homonymiam, ut siquis aciem dicat et non addat oculorum aut exercitus aut ferri; oculorum acies est ut: huc geminas nunc flecte acies, hanc aspice longum sit, non oportAmphibrachus, quod in utrainde longae habent in medio inclusam
Abbreviated transcription (Latin):
Ainfiboloia est ambiguitas distinctionis
quae fit aut ꝑ casum accosatiuum
ut siquis dicat cudio secucoremr&iarum
supertsse secutorem dixit & non osten¬
ponsum a pollinis adpberrum
ingens aningens itadici fit& ꝑ commnunc
uerbam at si quis dicat criminctur cito
uicdatur tullius nec addat quẽ. uł a
quo necostenditur ut rum ipsa alios
in alii ipsos calumniatas: Cato itaq
phelophus aliorum crimincrẽp̃hen¬
debat. Cicero qui & tullius. defensor
causcrum erat. uades enim dicunt᷑
quilegulit causcis agunt sed in hac
ambiguitate non ostendit. quem cri¬
minatur cato ułꝑquo agat cicero.
uadatur enim idẽ causam agit.
fic & ꝑ distinctionem utuidi statuã
auream ast cmtenentem. sicut qui¬
dam intest mento heredem suum
statuit ut ab eo si poner & statuam
auretm astamtenentem ubi fitam¬
biguiias in aureamstatucm ponero
heresdebeat aliquam astumtenentẽ
anstutuam cuius lib& materia eas¬
tam solam aure cm tenentem &illad

Expanded text:
amphibolia est ambiguitas dictionis, quae fit aut per casum accusatiuum, ut siquis dicat: audio secutorem retiarium superasse, secutorem dixit et non ostenponsum Apollinis ad Pyrrhumingens an ingens Italia. fit et per commune uerbum, ut siquis dicat: criminatur Cato, uadatur Tullius, nec addat quem uel a quo; nec ostenditur utrum ipsi alios an alii ipsos calumniati sint. Cato itaque philosophus aliorum crimina reprehendebat, Cicero uero, qui et Tullius, defensor causarum erat uades enim dicuntur qui legaliter causas agunt; sed in hac ambiguitate, non ostendit quem criminetur Cato uel pro quo agat Cicero. uadatur enim, id est, causam agit. fit et per distinctionem, ut: uidi statuam auream hastam tenentem; sicut quidam in testamento heredem suum statuit ut ab eo sibi poneret statuam auream hastam tenentem; ubi fit ambiguitas, an auream statuam ponere heres debeat aliquam hastam tenentem an statuam cuiuslibet materiae hastam solum auream tenentem. et illud:
Abbreviated transcription (Latin):
dõ congreditur amplexantis idẽ luc¬
taintis sortitus ẽ nom̃ nullus enim tã au¬
daciuo ceausus ẽ dñm ad disceptatione
iustitia eprouocare quur in rebas ha¬
manis & mundustius tantarerum
uersatur iniquitas

Expanded text:
Domino congreditur, amplexantis, idest luctantis, sortitus est nomen. Nullus enim tam audaci voce ausus est Deum ad disceptationem iustitie provocare, cur in rebus humanis et mundi istius tantarum rerum versatur iniquitas
Abbreviated transcription (Latin):
isdor Amiaton lupis appellatus au&crib:
eo quodsi ex ipso uestis fuerit contexta
coniraignem resisiat &igni inposita
non ardecit sed splendore acceptoni¬
tescat & c̃scissi a luminis similis uert¬
ficiis resistens omniby specialitꝰ magnoru¬

Expanded text:
is. Amiantos appellatus a veteribus eo quod, si ex ipso vestis fuerit contexta, contra ignem resistat et igni inposita non ardeat, sed splendore accepto nitescat; et est scissi aluminis similis, veneficiis resistens omnibus, specialiter magoru
Abbreviated transcription (Latin):
maroginac p̃ciore demptionis accepit
Porithiã pentesilia regno potita est cuius
troia nobello clarissima int̃uiros docum̃¬
ta uirtutis accipimus prodolor¬
erroris humani mulieres patria ꝓfuge
curopã atque asiam id est plurimas
fortissimas que mundi partes intrauer̃
annis cuertendo urbes plurima satq
alias constituendo tenuer̃. barum mul¬

Expanded text:
ma reginae pretio redemptionis accepit. ma reginae pretio redemptionis accepit. Post Orithyam Penthesilea regno potita est: cujus Trojano bello clarissima inter viros documenta virtutis accepimuserroris humani. Mulieres patria profugae Europam atque Asiam, id est, plurimas fortissimasque mundi partes intraverunannis evertendo urbes plurimas, atque alias constituendo, tenueru
Abbreviated transcription (Latin):
ma praeda addomum reuocant. Reli¬
quȩ adtuendim asi ae imperiũ relictue
cum marpesia regina concursum hos¬
tium trucidantur huius locum sin ope
filia capes sitque singularem uirtu¬
tis gloriam ꝑp&ua uirginicate cumu¬
lauit. hac fama excita gentes tanta ad¬
miratio & formida inuaserat uther¬
cules quo que cumiussus fuissec a domino
suo exhibert arma reginae quasi ad ineuita¬
bile periculum destinatus uniuersam gr&iam¬
electam ac nobilemiuuentutem contra dixerit.
Nouem longas naues p̃parcir& nec tam̃ con¬
tientus examine uirium exinꝓuso ad gre¬
di & insperatas arcumueniremallu erit
duac tunc sorores regnop̃erant anthrope
& oritia herculis mari adu&us in cautus
inhermes que & pacis incuria desside sop
pressit int̃cesas captas que conplurimas
duassororef anthio pemaena lippe ab
berculby ppolite athesco rexente sed the¬
scus byppolitem matrimonio ad sciuit. her¬
culis menalippes oriri reddidit. & ar¬

Expanded text:
ma praeda domum reuocant, relima praeda domum reuocant, reliquae ad tuendum Asiae imperium relictae cum Marpesia regina concursu hostium trucidantur. huius locum Sinope filia capessit, quae singularem uirtutis gloriam perpetua uirginitate cumulauit. hac fama excitas gentes tanta admiratio et formido inuaserat, ut Hercules quoque cum iussus fuisset a domino suo exhibere arma reginae quasi ad ineuitabile periculum destinatus, uniuersam Graeciae lectam ac nobilem iuuentutem contraxerit, nouem longas naues praepararit, nec tamen contentus examine uirium ex inprouiso adgredi et insperatas circumuenire maluerit. duae tunc sorores regno praeerant, Antiope et Orithyia. Hercules mari aduectus incautas inermesque et pacis incuria despressit. Inter caesas captasque complurimas duae sorores Antiopae, Menalippe ab Hercule, Hippolyte a Theseo, retentae sunt. Sed Theseus Hippolyten matrimonio ascivit, Hercules Menalippen sorori reddidit, et ar
Abbreviated transcription (Latin):
dem scitas duoregiiuuenes plinus esco¬
lo pl&ius ꝑ fectionem optimatum do¬
mopulsi ingentem iuuentutem secum
traxere in cappadociae pontica eora
iuxta amnem thermodontem conse¬
der̃ horum uxores exilio acuiduitate
promote arma summunt ut omnibus
par exsimili conditione animus ficr&
uiros qui suꝑ fuerant int̃ficiunt atqueac¬
censae in hostem sanguine suo ultionẽ
caesorum coniugum finittimorum exci¬
dio consequuntur tunc pace armis quȩ¬
sita ext̃nos concupitos incunt editos ma¬
res mox encant. feminas studiosae
nutriunt inustis infantum de exteriori¬
bus mamillis nesagit carum iactus in¬
pedirentur unde amatones dictac.
arum duae fuere regine marphesi. &
lam p&o quae agmine diuiso induas
partes uicissim. curam belli & domus
custodiam sorciacbantur. Igitur cũ
curo pam maximam partem domuis¬
sent. asi acuero aliquantis ciuitatibus
captis ipseaut̃ ephesum alias queur¬
bes condidissent. Praccipuam exer¬
citus sui partem onustam opulentis si¬

Expanded text:
d Scythas duo regii iuuenes Plynos et Scolopetius. per factionem optimatium domo pulsi, ingentem iuuentutem secum traxere et in Cappadociae Ponticae ora iuxta amnem Thermodontem consedepermotae arma sumunt et, ut omnibus par ex simili condicione animus fieret, uiros qui superfuerant interficiunt atque accensae in hostem sanguine suo ultionem caesorum coniugum finitimorum excidio consequuntur. tunc pace armis quaesita externos concubitus ineunt, editos mares mox enecant, feminas studiose nutriunt inustis infantium dexterioribus mammillis, ne sagittarum iactus impedirentur; unde Amazones dictae. harum duae fuere reginae, Marpesia et Lampeto, quae agmine diuiso in duas partes uicissim curam belli et domus custodiam sortiebantur. igitur cum Europam maxima e parte domuissent, Asiae uero aliquantis ciuitatibus captis, ipsae autem Ephesum aliasque urbes condidissent, praecipuam exercitus sui partem onustam opulentissi
Abbreviated transcription (Latin):
Amatones dictaes stu quod simuluiue¬
rent sineuiris quasiamatoim siue quod
adustis dex terioribus mamimis esses
nesagit tarum iactus in pedirentur qua¬
si ancim matoi nud ebant enim quam
aduserant mammam hastianus unimã¬
masdicit . Nam boc est amatonquasi
non esse quodearum partim bercule
partim abachille uel alexan drousq
adint̃niuonem del&cies¬

Expanded text:
Amazones dictae sunt, seu quod simul viverent sine viris, quasi amazosai; sive quod adustis dexterioribus mammis essent, ne sagittarum jactus impediretur, quasi aneu mazou: nudabant enim, quam adusserant, mammam. Has Titianus unimamas dicit. Nam hoc est Amazon, quasi non esse, quod earum partim ab Hercule, partim ab Achille vel Alexandro usque ad internicionem dele
Abbreviated transcription (Latin):
plicid A mandata extramandata man¬
daricnim extramandariest quod
propriac adhominem resertur
utsiquis suum selig& Aut in lon¬
ginquo transmitt&¬

Expanded text:
 Amandata, extra mandata. Amandari enim extra mandari est, quod proprie ad hominem refertur, ut si quis filium releget aut in longinqua transmitt
Abbreviated transcription (Latin):
Amoenalo ca uarrodicta ait eoquod
solumi amorem prustunt & ad se aman¬
da alliciant ucrius flacus quod sine
munere sint. nac quicquam his officia qua¬
si amunia hocẽ sinc fructu in denullus
fructus ex soluitur unde &iam nibilpres¬
tantes inmunes uocantur

Expanded text:
Amoena loca Varro dicta ait eo quod solum amorem praestant et ad se amanda adliciant. Verrius Flaccus, quod sine munere sint nec quicquam his officia, quasi amunia, hoc est sine fructu, unde nullus fructus exsolvitur. Inde etiam nihil praestantes inmunes vocantur
Abbreviated transcription (Latin):
l Amatones femine erantbellatrices ex
genere scitarum descendentes harumre
homerus introducit tempore. bellitroici
in auxilium priamo uenisse qũa achil¬
les unus grecorum ducum fortissimus
occidit

Expanded text:
inae bellatrices ex genere Scytharum descendentes. Homerus introducit tempore belli Troici in auxilium Priamo uenisse, quam Achilles, unus Graecorum ducum fortissimus, occidit
Abbreviated transcription (Latin):
tore uocatum nam quidã tradunt
regium quendã puerum a maracũ
nomine complura unguntorum genera st¬
rentem casuplapsum et̃ & maiorem ex
commixtione odorem crcasse. Vnde &¬
nunc optima unguenta a maracina
dicuntur s̃. aut̃ exgenere florum
Amarc & diligere putcudifferrecy¬
cero saepiusque sicutitur ut distinguat
atque amareponat proardenter &
diligere proleuius amare sicut in epis¬
tolis adbrutum uale inquid & nos ama
ued sud maius ẽ dilige. & rursus sicigi¬
tur facies cmea ut amabis autquod
contentus sum diliges. Item ad dolo¬
bellum quiserat quiputar& ad
eum amorem quemerga tebabebam
possi aliquid accidere tantum acies¬
sit ut mihinune denique a mareuide¬
atur antea dilexisse. Aii dilexer
amarenatu rtditer nobis insitum
diligere deccione

Expanded text:
ut amaracinum. Nam quidam tradunt regium quendam puerum Amaracum nomine complura unguentorum genera ferentem casu prolapsum esse, et maiorem ex commixtione odorem creasse. Unde nunc optima unguenta amaracina dicuntur: sunt autem ex genere florumamare et diligere putat differre Cicero saepiusque sic utitur ut distinguat atque amare ponat pro ardenter, ac diligere pro leuius amare, sicut in epistolis ad Brutum: «Vale», inquit, «et nos ama, uel si id nimis est, dilige». Et rursus: «Sic igitur facies et me aut amabis, aut quod contentus sum diliges». Item ad Dolabellam: «Quis erat qui putaret ad eum amorem, quem erga te habebam, posse aliquid accedere? Tantum accessit ut mihi nunc denique amare uidear, antea dilexisse». Alii dixerunt amare naturaliter nobis insitum, diligere uero e
Abbreviated transcription (Latin):
A mensignificat in lctinũ uere siue fidelitꝰ
duo uerba idẽ amen & allo luia nec gre¬
cis neclatinis nec barbaris lic& in sucm
lingua momninotruns ferre
uel alicilin gua adnuncar e nam quam¬
uis int̃p̃taripos sint propt̃ sancciorẽta¬
m̃ auccoritaum seructo ẽ ab a postolis
in bis propriae lingue antiquicastan¬
to enim sacra sunt nomina ut &icm io¬
hannes ina pocalipsin referat spũ reue¬
lante uidisie & uudisscuocm caelestis
exercitus tam quã uocẽ a quarũmul¬
tarum tonitruum ualidorum dicentiũ
amen & alleluia ac prohoco porteit
incris ut raque dici sicut ingȩlorcsonad¬

Expanded text:
vere, sive fideliter, duo verba amen et alleluia nec Graecis nec Latinis nec barbaris licet in suam linguam omnino transferre vel alia lingua adnuntiare. Nam quamvis interpretari possint, propter sanctiorem tamen auctoritatem servata est ab Apostolis in his propriae linguae antiquitas. Tanto enim sacra sunt nomina ut etiam Iohannes in Apocalypsin referat se Spiritu revelante vidisse et audisse vocem caelestis exercitus tamquam vocem aquarum multarum et tonitruum validorum dicentium: amen et alleluia: ac per hoc sic oportet in terris utraque dici, sicut in caelo resonan
Abbreviated transcription (Latin):
Aluum: uentrem & utcrum differt
aluus enim interior receptaculis ubi
t̃ quo sordes fluunt ut salustius simu¬
lans sibialuum purgariuent̃ c̃ aspec¬
tus ipsius partis extrinsitus utiuuena¬
lis montano quo queuent̃ ad esł uio¬
rus aut̃ ꝓpriae pracgnantis st sed hoc
Aluuuocatum: quod abluatur id
est purtocur & ipsonum sordes ster¬
corum defluunt

Expanded text:
aluum et uentrem et uterum. Aluus interior receptaculum cibi est, quo sordes defluunt, ut Sallustius: «Simulans sibi aluum purgari». Venter est aspectus ipsius partis extrinsecus, ut Iuuenalis: «Montani quoque uenter adest». Vterum autem proprie praegnantis est. Sed et hoc alvum quod abluatur, id est purgetur: ex ipso enim sordes stercorum defluunt
Abbreviated transcription (Latin):
Aluus diotus coquod incum quasi in
alueo hominis humorcibo ꝑmixtis
defluat. adecurrat & in innar bili
modo ciborum suco uniuer sum corpus
quasi elatere ualles uicinas in rigin¬
do adimpl&¬

Expanded text:
Aluus dictus eo quod in eum, quasi in alueum, omnis humor cibo permixtus defluat ac recurrat, et inenarrabili modo ciborum suco uniuersum corpus quasi e latere, ualles uicinas inrigando adimpl
Abbreviated transcription (Latin):
ciadic pullamina excluduntus
dicta quasi ales cianea eo quod hime
instagnis occani nidos facit pullos¬
quaeducit qua excubante fertur
extento equore pelagus si lentibus uen¬
tis continua septem dicrum tranquil¬
litate mitescere & cius fetibus edocan¬
dis obsequium ipsa rerũ natura p̃bere
nos : Albion auis ẽ maritima quȩ inlitorib:
suos adere sol& it aut in arenis oua
deponat medio ferehiemis. Namidit̃¬
poris fouendis hab& deputtitum par¬
tibus quando maximc in surgit mare
li ioribus quacuchementior fluctus
inliditur quo magis repentinat
placiditatis solemnitatem. auis huĩ
educgr & gratia. namq ibiundo sum
fucrit marepositis ouis subiomites¬
cit & omnes cadunt uentorum pod¬
le quȩ a urarum mitescin acplacidũ
uentis statmaredonee oua foueat
alchionsua septem aut̃ dies f&us s.
quibus decursis educit pullos fo&os
quacabsoluit ilico Alios quoque
sẽptem adungit dies quibus enutriat
partus suos donec incipiant ado lescere
nec mireris tam exiguum nutrim̃ti

Expanded text:
tio die pullamina excluduntur,cta, quasi ales oceanea, eo quod hieme in stagnis oceani nidos facit pullosque educit: qua excubante fertur extento aequore pelagus silentibus ventis continua septem dierum tranquillitate mitescere, et eius fetibus educandis obsequium ipsa rerum natura praebeest avis maritima, quae in littoribus fetus suos edere solet, ita ut in arenis ova deponat medio fere hyemis. Nam id temporis fovendis habet deputatum partubus, quando maxime insurgit mare, littoribusque vehementior fluctus illiditur, quo magis repentinae pleluceret gratia. namque ubi undosum fuerit mare, positis ouis subito mitescit et omnes cadunt uentorum procellae Batusque aurarum quiescunt ac placidum uentis stat mare, donec oua fouet alcyone sua. septem autem dies fotus sunt, quibus decursis educit pullos fetusque abaoluitabsoluit. ilico alios quoque septem adiungit dies, quibus enutriat partus suos, donec incipiant adolescere. nec mireris tam exiguum nutriendi
Abbreviated transcription (Latin):
uis eius odoris ẽ ut sicubi cum aliquis
confricandum putciuerat leo pardus
inde exilit nccresistit. & cuius uenenat
fera odorem nom porest sustinere home ꝓci
ternis sed si medicator int̃nis dolorib
summatur promedicam̃to. non pcibo su¬
matur abegrorantib: non abȩpulantib¬

Expanded text:
us fugit? Denique sicubi allium aliquis confricandum putaverit, leopardus inde exsilit, nec resistit. Cujus venenata fera odorem non potest sustinere, id tu prternis? Sed medicatur interdum doloribus. Sumatur pro medicamento, non pro cibo: sumatur ab aegrotantibus, non ab epulantib
Abbreviated transcription (Latin):
Alexandria murbem condidit alexander
magnus cuius & nom̃ d&in& hancenim
idem in tminis a fricac & aegrpticons¬
tituit & caput es seregionis aogyptius.¬
sit intiac& aut intacgrptum & mare
quasidaustrum in portuosa haec ẽurbs
Aegrpti postea uersa in alex andriam

Expanded text:
Alexandriam condidit Alexander Magnus, cuius et nomen detinet. Hanc enim idem in terminis Africae et Aegypti constituit, et caput esse regionis Aegypti iussit. Interiacet autem inter Aegyptum et mare, quasi claustrum, inportuosa. Haec est urbs Aegypti Noo, postea versa in Alexandriam
Abbreviated transcription (Latin):
busthroccis utẽ hoc carmen
relagat tedia pectoris
Alaicum t&ram&rũ constat duo¬
bus daccilis & duob trochcis idẽ
hoc luna rubens tephrrosminatur
quod neque iubilum neque ululula¬
tum propriae significat sed illam
magis ostendituocem quabellitem¬
pore exercitus damorem cum sono
tollens unanimiter eẽ cobortari
ad prodium sol& tam̃ hic sermo
inscripturis iubilatiomagis quã
ululatus consueuit scribi utibi iubi¬
late d̃o omnis terra. &iterum
beatus populus quiscit iubi lationẽ¬

Expanded text:
bus dactylis, ut est hoc: carmen relaxat taedia pectoris. de alcaico. alcaicum constat duobus dactylis et duobus trochaeis, ut est hoc: luna rubens zephyros minaturquod neque jubilum, neque ululatum proprie significat, sed illam magis ostendit vocem, qua belli tempore exercitus clamorem consonum tollens, unanimiter se cohortari ad bellum solet, tamen hic sermo in Scripturis jubilatio magis quam ululatio consuevit inscribi, ut ibi: « Jubilate Deo omnis terra ; » Et iterum: « Beatus populus qui scit jubilatione
Abbreviated transcription (Latin):
Alpes propriae montes galliȩ sunt
dequibus uirgilius aerias alpes adicen¬
do aerias uerbum expressit a uerbo
Namgallorum lingua alpesmontes
altiuocantur haccs̃ enim quae italiemu¬
rorum exhibent uicem

Expanded text:
tem proprie montes Galliae sunt, de quibus Virgilius: Aerias Alpes. Et dicendo aerias; verbum expressit a verbo. Nam Gallorum lingua Alpes montes alti vocantur. Hae sunt enim quae Italiae murorum exhibent vicem
Abbreviated transcription (Latin):
Alantos appellantur auet tribus
coquodsi ex ipso uestis fuerit con¬
texta contra ignem resistat. & igni
mposito non ardeat. sed iplendore
accepto nites cat & estis sos sialuminis
rac sucie nomine nuncupatis purpo¬
reo aspectu. similis istac in orien teigni
liquatur. atque adusũ uitri funditur
Altimandina dicta. ab alamanda asiȩ
regione cuius color ad calcidonium

Expanded text:
antos appellatus a veteribus eo quod, si ex ipso vestis fuerit contexta, contra ignem resistat et igni inposita non ardeat, sed splendore accepto nitescat; et est scissi aluminisae suae nomine nuncupatus, purpurae aspectu similis. Iste in oriente igni liquatur atque ad usum vitri funditurAlabandina dicta ab Alabanda Asiae regione, cuius color ad carchedoniam
Abbreviated transcription (Latin):
ideo alios ordinarios. aliosuagos
appellant. Atuero qui moueriom¬
nino non possint incitos dicunt.
unde &agentes homines incitiuo¬
cantur. quibus spes ultra ꝓceden¬
& mendacium at quẽ ꝑ iurium
num quã ab c̃ postremo & odiu
& damnarerum. unde & aliquan¬
doppt hȩc sclera int̃dicta logibus
fuit

Expanded text:
ideo alios ordinarios, alios vagos ideo alios ordinarios, alios vagos appellant; at vero qui moveri omnino non possunt, incitos dicunt. Unde et egentes homines inciti vocantur, quibus spes ultra procedenet mendacium atque periurium numquam abest, postremo et odium et damna rerum; unde et aliquando propter haec scelera interdicta legibus fuit
Abbreviated transcription (Latin):
sidu Alea idẽ lusus tabule inuenta a grecis
in otio troiam belli aquodam milite.
alca nomine a quo & ars nom̃ accepitta¬
bula luditur prrgo calculis tesseris
ꝑgant. siue quodturris speciem
& rotundi unde & calculus dicitur
lapis breuis quis inemolestia sui
breuitate calcatur. Item calculi qđ
ꝑuias ordinales cant. quasi ꝓcalles
omnib: partibus. has aluilepusculos
uocant eo quod exiliendo discur¬
runt. Olimautem tessere iacula
exercere & subquadarerum simili¬
tudines ingere. namtrib tesseris
ludere ꝑhibent proptꝰ tria seculi
tempora p̾sentia p̾terita & futu¬
ra quia non stant sed decurrunt.
sed & ipsasuias senariis locis dis¬
tinctas propt adates hominis
Ternariis lincis proptꝰ tempora
argumentantur. unde & taibulã
ternis discriptam dicunt lineis.
anumero uocabatur. ut un otrio
alcatoribus componitur ut adferat
quoduoluerit ut puta senionem
quicis iniactuboni adfert uitan
aut canem quia damnosust̃. unu
dinemouentur partim uagae.

Expanded text:
 Alea, id est lusus tabulae, inventa a Graecis in otio Troiani belli a quodam milite Alea nomine, a quo et ars nomen accepit. Tabula luditur pyrgo, calculis tesserisqpergant, sive quod turris speciem et rotundi. Unde et calculus dicitur lapis brevis, qui sine molestia sui brevitate calcatur. Item calculi, quod per vias ordinales eant, quasi per callomnibus partibus. Has alii lepusculos vocant, eo quod exiliendo discurrant. Olim autem tesserae iacula exercere, et sub quadam rerum similitudine fingere. Nam tribus tesseris ludere perhibent propter tria saeculi tempora: praesentia, praeterita, futura; quia non stant, sed decurrunt. Sed et ipsas vias senariis locis distinctas propter aetates hominum ternariis lineis propter tempora argumentantur. Inde et tabulam ternis discriptam dicunt lineis. a numero vocabatur, ut unio, binaleatoribus conponitur ut adferat quod voluerit, utputa senionem, qui eis in iactu bonum adfert. Vitant autem canem quia damnosus est; undine moventur, partim vage:
Abbreviated transcription (Latin):
Agoniac. uictima euelbostiat. hostiȩ
aut̃minor. uictimo maior qui aictu
cadit ud quia uincta ad aras ꝑdu
aestimentur inique hostiae autc̃¬
dicta ab eo quod ꝑ illas sacerdotes
futur anuncient. Vnde &iam anti¬
duelles appellabant hostiarum
aut deos aequos fieri quod est pro¬
picius pru& antiquos a gebant uir

Expanded text:
Agoniae, uictimae uel hostiae. Hostia autem minor, uictima maior, quia icta cadit uel quia uincta ad aras perducaestimentur iniquae, hostiae dictae ab eo, quod per illas sacerdotes futura nuntient. Vnde etiam antduelles appellabant. Hostiarum autem immolatione deos aequos fieri, quod est propitios, praeter antiquos agebant.
Abbreviated transcription (Latin):
placdi Alii scribimus singularit᷑ datiuo
ca su utde catillina salustiur dicit
multos iuuenum pollicebat diuer¬
sis in lecebris aliis certa p̃bert alii
e quos mercari alii canes aduenandũ¬

Expanded text:
 Alii scribimus singulariter dativo casu, ut de Catilina Sallustius dicit: ‘Multos iuuenum pellicebat diuersis inlecebris: alii scorta praebere, alii equos mercari, alii canes ad uenandu
Abbreviated transcription (Latin):
A labastrues lapis candidus int̾ins¬
tinctus uariis coloribus ex quo euan¬
gelici illius unguenti uasculum fuit.
cauant enim huncaduasa unguenta¬
ria qm̃optimae seruare in corrupta.
dicitur. nascitur crcathebas acgrp¬
tias & damascu si riȩ c&cris candi¬
dior probatissimum uero in india¬

Expanded text:
Alabastrites lapis candidus interdistinctus variis coloribus; ex quo evangelici illius unguenti vasculum fuit . Cavant enim hunc ad vasa unguentaria, quoniam optime servare ea incorrupta dicitur: nascitur circa Thebas Aegyptias et Damascum Syriae, caeteris candidior: probatissimus vero in India
Abbreviated transcription (Latin):
candidã dicimus item candidue
quandam ancclucem profusum
Album uero quod aurore constat
esseuicinum¬
Alchides herculis greca significationẽ¬

Expanded text:
candidam dicimus. Item candidum est quadam nitenti luce perfusum, album uero quod aurorae constat esse uicinumal
Abbreviated transcription (Latin):
Alnus uocatus quod a latur amne ꝓxima
enim haec arbor aque nascitur. nec
facile extraundasuiuit hinc & tenera
mollis quia in humido lo conutritur
Aloa in india atque a rabia gignitur
arbor odoris suauissimi. ac summi
denique lignum ipsius uice timia matum
alturibus adol&ur. unde & nom̃ tra¬
xisse creditur

Expanded text:
Alnus vocatur, quod amne alatur, proxima enim aquae nascitur, nec facile extra undas vivit; haec est tenera et mollis, quia in humecto loco nutriturAloa in India atque Arabia gignitur, arbor odoris suavissimi ac summi. Denique lignum ipsius vice thymiamatum altaribus adoletur; unde et nomen traxisse creditur
Abbreviated transcription (Latin):
ii. Alimonia dicitur coquodeius sumptu
corpus alitur hanciuuenes accipiua
ad incrementum senes ad ꝑseueran¬
tiam neque enim subsis tere poterit
caronisi confort&ur alimentis

Expanded text:
. Alimonia dicitur eo quod eius sumptu corpus alatur. Hanc iuvenes accipiunt ad incrementum, senes ad perseverantiam; neque enim subsistere poterit caro nisi confortetur alimentis.
Abbreviated transcription (Latin):
ainstmiA grinomine non castella tantum
uerum &iam municipia & coloniȩ
solent uocari extraciuitatem quȩ
caput & quasimat est. c&erarum
m&ropolis appellatur¬

Expanded text:
autem nomine non castella tantum. uerum etiam municipia et coloniae solent uocari extra ciuitatem, quae caput et quasi mater est ceterarum, unde metropolis appellatur
Abbreviated transcription (Latin):
Item uirgilius sub persona
orientis didonis ita expressit
dicens
Tersestadtollens cabitoque ad
bellauit &uicta est. Itemadtrepi¬
dum exceptis inmanibus effera
dido sanguineam uoluenfaciom.
tem bartaginem. Item daudi¬
teiam riuos pueris ad prata
audiendo sumus. Item int̃uictri¬
ces hed eramtibi serperlauros idẽ
phos. Namantea uictores lauro he
hedera coronabantur pocte. Itemman¬
tua uemistrȩnimium uicina chremone
cantes sublime fedent ad sidera cigni.
dicit qui quasi cignicantantes dicunt man¬
tuauac miserac quiabactis depaludibus
idẽdeagris suis quandochremonenses
contraaugustum antoni copias sus ceper
& agroscorum diuidiius sit eȩsar man¬
tuani quoque ꝑsis¬

Expanded text:
item Vergilius sub persona morientis Didonis ita expressit dicens: ter sese adtollens cubitoque adnbellauit et uicta est. item: at trepida et coeptis inmanibus effera Dido / sanguineam uoluens faciemtem Kartaginem. item: claudite iam riuos, pueri, sat prata audiendo sumus. item: inter uictrices hederam tibi serpere lauros Verphos. nam antea uictores lauro, hedera coronabantur poetae. item: Mantua uae miserae nimium uicina Cremonae / cantantes sublime ferent ad sidera cygni Vdicit, qui, quasi cygni cantantes, dicunt: Mantua uae miserae. qui abacti sunt de paludibus, id est, de agris suis quando Cremonenses contra Augustum Antoni copias susceperunt, et agros eorum diuidi iussit Caesar; Mantuani quoque
Abbreviated transcription (Latin):
certamina greci agonas uocant
a frequentia quȩ celebrabantur si¬
quidem &omnem co&um atq con¬
uentum agonadici. alii quod incircu¬
lis & quasi agonus idẽ sine angulo
loci sederentur nuncupatos agonas
ritas sagntandi peritia standipa¬
cientia ad chytharam quoque uł
tibias incedendi gestus. demoribus
terrestris quoq belli & naualis proc¬
li ꝑpetiendor̃ quȩ suppliciorum cer¬
ta mina

Expanded text:
certamina, Graeci ἀγῶνας vocant, a frequentia qua celebrabantur. Siquidem et omnem coetum atque conventum agona dici; alii quod in circulis, et quasi agonis, id est, sine angulo locis, ederentur, nuncupatos agonas ritas, sagittandi peritia, standi patientia; ad citharam quoque, vel tibias incedendi gestus; de moribusterrestris quoque belli, et navalis praelii, perpetiendorumque suppliciorum certamina
Abbreviated transcription (Latin):
isi dori Alac in exercitu. triguita equites
es sedicuntur
Alȩ autem equites obhocdicti quiate¬
gunt pedites alarum uice
A lacs̃ in quibus penne pordinem fixae
uolandi exhibent usum. uocatȩ aut̃
alacquod his aues conplexos alant
pullos acfoucañ¬
A lae subbrachia sunt appellate co
quod excis inmodum. alarum motus
brachiorum incho&. quasqui damas¬
t̃ mouere has quidam subhyrcos
uocant : ꝓpt̃ quod inpleris que homi¬
nibus byrcorum f&orem red dant

Expanded text:
resolvi. Alae in exercitu triginta equites esse dicuntur. Alae autem equites ob hoc dicti, quia tegunt pedites alarum vice sunt, in quibus pennae per ordinem fixae volandi exhibent usum. Vocatae autem alae, quod his aves complexos alant pullos ac foveanAlae subbrachia sunt appellatae, eo quod in eis in modum alarum motus brachiorum inchoat. Quas quidam asest movere. Has quidam subhircos vocant, propter quod in plerisque hominibus hircorum foetorem reddant
Abbreviated transcription (Latin):
EAgnom̃ ẽ quod ex familia generis
Tuenit ut puta scipio cornelius acor¬
Enelia famila ortus.
Emen ut m&ellus cr&icus quia cr&ã¬
E subegit extrinsecus enimucnit
Fagnom̃ abaliqua ratione

Expanded text:
Cognomen, quod ex familia generis venit, ut puta Scipio Cornelius, a Cornelia familia ortus. men, ut Metellus Creticus, quia Cretam subegit. Extrinsecus enim venit agnomen ab aliqua ratione
Abbreviated transcription (Latin):
calt Agnati dicti coquod accidant prona¬
Etis dum des̃ filii quid coprius ingente
Tagnoscuntur. quiueniunt ꝑ uirilis sex
Eꝑsonas ueluti frater codem patrenatus
Tuel fratris filius nepos ud ex co
Ficem patruus
TAgnatus cognatus affinis

Expanded text:
 Agnati dicti eo, quod accedant pro natis, dum desunt filii. Qui ideo prius in gente agnoscuntur, quia veniunt per virilis sexus personas, veluti frater eodem patre natus, vel fratris filius neposve ex eo; item patruus. tate cogn