comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lacrimȩ meȩ panes die ac nocte:dũ
dicitur mͥ cotidie ubi ẽ ds tuus. Se¬
cundum moralẽ uͦ intelligentiam
anima tunc licet sero recordat᷑. om¬
nium desiderabilium suoꝵ cum
conspicit undiq ab inmundis spi¬
ritib certari. et in manu hostui
om̃s affectus cordis sui corruere. uł
quicqͥd in ea stare securuis uidebat᷑:
omnia sͥ ꝓ uastitate demonum in
riunam uenire ultionis diuinȩ.
occurrunt: tunc afflictionis pessi¬
mȩ quȩ ꝑ multa oberrauerat faci¬
nora recordatio. ñ ad suffragium
consolationis. s ad augmentũ penȩ
occurrit. iusta illud qđ scͥptura te¬
ste impii in inferno sunt dicturi.
est ortus nob̃: lassati sumus in
uia iniquitatis & ꝑditionis. Am
bulauimus uias difficiles: uiam
autem domini ignorauimus. Qd
nob̃ ꝓfuit suꝑbia. aut quid diui¬
ciarum opulentia contulit nob̃:ᷤᷤ
Transierunt omnia illa tanquam
umbra mortis: in maliguitate nr̃a
consumpti sumus. Nec dubium

Expanded text:
lacrymae meae panes die ac nocte, dum lacrymae meae panes die ac nocte, dum dicitur mihi quotidie, ubi est Deus tuus? Secundum moralem vero intelligentiam, anima tunc licet sero recordatur omnium desiderabilium suorum cum conspicit se undique ab immundis spiritibus arctari, et in manu hostili omnes affectus sui cordis corruere, vel quidquid in ea stare securius videbatur, omnia sibi pro vastitate daemonum in ruinam venire ultionis divinae. ia facta occurrunt, tunc afflictionis pessimae, qua per multa oberraverat facinora, recordatio, non ad suffragium consolationis, sed 1328 ad augmentum poenae orat, juxta illud, quod Scriptura teste impii in inferno dicturi sunt: est ortus nobis: lassati sumus in via iniquitatis et perditionis, et ambulavimus vias difficiles: viam autem Domini ignoravimus. Quid nobis profuit superbia, aut quid divitiarum opulentia contulit nobis? Transierunt omnia illa tanquam umbra mortis, in malignitate aconsumpti sumus. Nec dubium
Abbreviated transcription (Latin):
cordarent᷑. quantis poterant dolo¬
rib p̃grauari: Iuxta sp̃alem uͦ in¬
telligentiam: ih crłm nr̃a cũ sepe
quid tudct᷑ quantus immineat
luctus ac gemitus: Cum gͦ alius
ꝑ suꝑbiam. alius ꝑ auariciam. aliꝰ
ui ꝑ luxuriam corruit in flagicia.
necñ et ꝑmundi oblectamenta. car¬
nisq desideria. cumq muldos coti¬
die cadere conspiciat in manu no
dot miseriarum nr̃arum scelera et
dampna. quanta in suis electis ꝓ
nob̃ adhibeat lamenta: quantaq
lacͥmas: Deinde cum recordat᷑ ca¬
ritate ꝑfusa omnium desiderabili¬
um que nob̃ in celestib sunt data.
omnium scõꝵ consortia. unde & noᷤ
ꝓlabiur et ipsa ꝑegrinat᷑. queso
quanto merore afficit᷑. cogitare non
pigeat. p̾sertu cum et sollempnita¬
tes nr̃e atq sabbata festiuitatum.
ñ minus uiolant᷑ a nob̃. quam
& ab hostib derident᷑. necnon uͥ.
uel quis sit ds nr̃ frequent̃ inquirit᷑:
Unde unus scõꝵ. fucrunt inquit mͥ

Expanded text:
cordarentur, quantis poterant dolocordarentur, quantis poterant doloribus praegravari? Juxta spiritualem vero intelligentiam, Jerusalem nostra cum saepe quid videtur quantus immineat luctus ac gemitus? Cum ergo alius per superbiam, alius per avaritiam, alius vero per luxuriam corruit in flagitia, necnon et per mundi oblectamenta carnisque desideria. Cum multos cadere quotidie conspiciat in manu hostot miseriarum nostrarum scelera et damna, quanta in suis electis pro nobis adhibeat lamenta, quantasque lacrymas? Deinde cum recordatur, charitate perfusa, omnium desiderabilium quae nobis in coelestibus sunt data omnium sanctorum consortia, unde et nos prolabimur, et ipsa peregrinatur. Quaeso quanto moerore afficitur, cogitare non pigeat, praesertim cum et solemnitatis nostrae atque sabbata festivitatum non minus violantur a nobis, quam et ab hostibus deridentur; necnon ubi vel quis sit Deus noster, frequenter quaeritur. Unde unus sanctorum: Fuerunt, inquit, mihi
Abbreviated transcription (Latin):
Et hec est ut diximus ꝑfecta de¬
lictoꝵ recompensatio. pͥmum in¬
manib nostium cadere. deinde recor¬
dari ñsolum dierum afflictionis iu¬
git̃. s et p̃uaricationis: necñ omni¬
um desiderabilium bonarũ rerum
usib inhiare. ut de afflictione no¬
uus cotidie nascat᷑ dolor. de p̃uari¬
catione uero meror confusionis. et
de habitis bonis semꝑ umouetur
ardor irremediabilis concupiscen¬
tiarum: porro et de officio suȩ re¬
ligionis. obꝓbrium et derisio inter
affligentes se ut infertur dirȩ crui¬
delitatis. Quid putas int̾ tot angu¬
stias quid recordari poterat genꝰ illa
dierum qñ egressa ẽ de egipto cum
signis et mirabilib. quando eis ds̃
dux erat & comes itineris: qñ co¬
lumpna ignis p̃cedebat in nocte.
&. columpna nubis in die. qñ flu¬
ebat eis manna de celo. et castra eis
talia et huiusmodi facta huic po¬
pulo quȩ legunt᷑: Quid putaᷤ om¬
nium eoꝵ desiderabilium cum re¬

Expanded text:
Et haec est ut diximus perfecta deEt haec est ut diximus perfecta delictorum compensatio: primum inmanibus hostium cadere, deinde recordari non solum dierum afflictionis jugiter, sed et praevaricationis, necnon omnium desiderabilium bonorum rerum usus inhiare: ut de afflictione novus quotidie nascatur dolor, de praevaricatione vero moeror confusionis, 1327 et de habitis bonis, semper innovetur ardor irremediabilis concupiscentiarum. Porro et de officio suae religionis opprobrium ac derisio inter affligentes se, ut infertur dirae crudelitatis. Quid putas inter tot angustias, quid recordari poterat gens illa, dierum, quando egressa est de Aegypto cum signis et mirabilibus ; quando eis Deus dux erat, et comes itineris; quando columna ignis praecedebat in nocte, et columna nubis die; quando fluebat eis manna de coelo ; et castra eis talia et hujusmodi facta huic populo quae leguntur? Quid putas omnium rerum desiderabilium cum re
Abbreviated transcription (Latin):
nis. omnium desiderabilium su¬
orum que habuerat a dieb anti¬
quis: eum caderet eius populus
in manu hostili. Non ad consola¬
tionem s ad dolorem magis et luc¬
tum recordata dicit᷑ iherłm. cum ca¬
deret populus eius in manu hostili
omnium desiderabilium suoꝵ quȩ
habuerat quia hec ẽ ꝑfecta ultio.
ut non minus doleas ꝓ boms quȩ
habueras ab hostib direptis. qũa
ꝓ malis quȩ toleras ab eisdem sine
ulla consolatione tibi illatis. Et
hec ẽ t̃ai: quȩ in principio notat᷑.
Lai gͦ littera hec sonare dicit᷑. ut sit
titulus dilectionis. qd̾ hec sit ddi¬
na peccatoꝵ ꝑfectaq uitio: longe
du a legis latore iudeis reꝓmissa.
cum caderet in manib hostium.
qđ nullus futurus cẽt eis auxilia¬
dor. immo uiderunt inquit eam
hostes eius. et deriserunt sabbata
enis. Qd̃ et nos usq hodie facumꝰ.
uidentes ociosa et suꝑuacua sab¬
bata iudeoꝵ deridemus: qm̃ eũ
in quo requiescere uera requie de¬
buerant. ꝑimentes amiserunt.

Expanded text:
is: omnium desiderabilium suorum quae habuerat a diebus antiquis cum caderet populus ejus in manu hostili. Non ad consolationem, sed ad dolorem magis et luctum recordata dicitur Jerusalem, cum caderet populus in manu hostili omnium desiderabilium suorum quae habuerat, quia hoc est perfecta ultio, non ut minus doleas pro bonis quae habueras ab hostibus direptis, quam quae pro malis, quae toleras, ab eisdem sine ulla consolatione tibi illatis. Et haec est Zain, quae in principio notatur. Zain ergo littera haec sonare dicitur, ut sit titulus dictionis, quod haec sit divina peccatorum perfectaque ultio longe a divinae legis latore Judaeis repromissa, cum caderet in manibus hostium, quod nullus futurus esset eis auxiliator, imo: Viderunt, inquit, eam hostes ejus, et deriserunt sabbata ejus. Quod et nos usque hodie facimus, videntes otiosa et supervacua sabbata Judaeorum deridemus: quoniam eum in quem requiescere, vera requie, debuerant, perimentes amiserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ones aut defendentes. Tunc itaq
nunc quasi amici uident᷑ ꝑmul¬
cendo infelicem sꝑnent accusantes
animã: uerum etiam ipsi demoneᷤᷤ
ꝑsuasores pessim. qui nunc decipi¬
endo blandiunt᷑ in cautos. attro¬
ciores tunc econtra cum omnib
quȩ gessimus instabunt inimici.
Quaꝓpt̾ quando consolantem a
instant̃ imploret cundẽ. ut scd̃m
multitudiñs doloris sui consolator
idem qui et paraditus. animã de¬
solatam rursus letificet qñq ut
ad sui sponsi oscula hostio dei¬
ctis reconciliata ꝑueniat. Sequit᷑
gimel. littera: quȩ pienitudo inter¬
pretat᷑. Plenitudo namq delictoꝵ
migrare fecit miscram uideam in
captiuitatem: quia cumulando
sͥ atrotiora delicta. dĩ ꝓuocauit
iram. Auoquin enis nisi completa
cct̃ malicia: ad tanti dedecoris ig¬
nominiam gens illa pͥus derelicta¬
a deo ñ ꝑuenisset. Nam iustus iu¬
dex dominus. abrahȩ amico suo
t̃ram chananeoꝵ in hereditatem
cum reꝓmitteret. needum seclare

Expanded text:
ones autem defendentes. Tunc itaquones autem defendentes. Tunc itaqununc quasi amici videntur, permulcendo infelicem spernent accusantes animam, verum etiam ipsi daemones persuasores pessimi, qui nunc decipiendo blandiunt incautos, atrociores tunc econtra cum omnibus quae gessimus, instabunt inimici. Quapropter quando consolantem aninstanter imploret eumdem, ut secundum multitudinem doloris sui, consolator idem qui et paracletus animam desolatam rursus laetificet, quando ad sui sponsi oscula, hostibus devictis, reconciliata perveniat. Sequitur. GIMEL. Littera quae plenitudo interpretatur. Plenitudo namque delictorum migrare fecit miseram Judam in captivitatem: quia cumulando sibi atrociora delicta, Dei provocavit iram: alioquin ejus nisi completa esset malitia, ad tantam dedecoris ignominiam gens illa prius dilecta Deo, non pervenisset. Nam justus judex Dominus Abrahae amico suo terram Chananaeorum in haereditatem cum repromitteret, necdum se dare
Abbreviated transcription (Latin):
defleret. Sic namq quia respexit
dominus petrum: ipse recordatus
uerbi iħu. mox fleuit amarissimȩ.
nitentiȩ lamenta. qͦs pͥus dĩ gr̃a¬
p̃uenit. & diuna respexit elem̃tia:
acͥmȩ inquit eius in
maxillis eius. Maxillȩ namq am¬
mȩ utima c̃ cius conscientia: qͥa
sicut uultus in maxillis format᷑.
ita unius ciuusq qualitas in con¬
scientia monstrat᷑. Iccirco lacrimȩ
iure in maxillis eẽ ꝑmbent᷑. ut
numquã conscientia peccatrix a
fonte lacrimarum arida inueni¬
at᷑: s scd̾m daiid coram se semꝑ
peccata sua ꝓponens. ea quȩ ad¬
misit punire flecib ñ omittat.
Sin alias. nemo ẽ qui consoletͣ
eam ex omnib caris eius conso¬
latore amisso. scilicet spũ scõ effu¬
gato:
p̃sertim cum om̃s amici eius km̃i
uidelicet pͣuȩ delectationis suş affe¬
ctus. facti sunt ei inimici. qñ in die
alloquutionis nouissimȩ secł̃m
apłm insurgent miscram accusan¬
tes inuicem conscientiam cogitati¬

Expanded text:
defleret. Sic namque quia respexit defleret. Sic namque quia respexit Dominus Petrum, ipse recordatus verbi Jesu, mox flevit amarissime . nitentiae lamenta, quos prius Dei praevenit et divina respexit clementia. Lacrymae inquit ejus in maxillis ejus. Maxilla namque animae intima est conscientia: quia sicut vultus in maxillis informatur, ita uniuscujusque qualitas in conscientia monstratur. Idcirco lacrymae jure in maxillis esse perhibentur, ut nunquam conscientia peccatrix a fonte lacrymarum arida inveniatur, sed secundum David coram se semper peccata sua ponens, ea quae admisit puniri fletibus non omittat. Sin alias nemo est qui consoletur eam ex omnibus charis ejus. Consolatore amisso, scilicet Spiritu sancto effugato, praesertim cum omnes amici charissimi, videlicet pravae dilectionis suae affectus, facti sunt ei inimici, quando in die allocutionis novissimae secundum Apostolum insurgent , miseram accusantes invicem conscientiam, cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
sponsi et auscultant. offenso illo
magis luctum admibeant. ñ nũquã
et lamenta qmͣ ullius consolatioĩs
fom̃ta. Unde sequitur
m̃s amici eius sp̃uerunt eam:
et facti sunt ei inimici. Quia.
nimirum offetiso deo nemo scõꝵ t̃
qui ab cus discrepet equitate: do¬
nec ꝑ penitentiam xp̃o ꝓpitio. rur¬
sus reconcilict᷑ ad ueniam. Ceterũ
iuxta tropologiam anuna bene
plorans plorat in nocte: quȩ se intel¬
ligit cecitate delictoꝵ suoꝵ undiq
obfuscari. Quam sane pecati no¬
citm. idem ꝓpħa ionge suꝑiꝰ satis
execrat᷑ et deplorat. De qua iobille
dolens. sit nox inquit illa solitana:
nec laude digna. Quando hac
namq nocte anima inuoluct᷑. me¬
rito plorans plorare ꝑmbet᷑: & hoc
ñ suo arbitrio. s domini gratia.
plangentis clamat: quom sedet so¬
la ciuitas. et cetrra quȩ sequunt᷑
auoquin nisi dominus eam pͥus
uidens solam sedere miscia mot᷑
planxisset: ipsa se minime plorãs

Expanded text:
sponsi , et auscultant, ostenso illo sponsi , et auscultant, ostenso illo magis luctum adhibeant, 1317 nonnunquam et lamenta, quam ullius consolatione fomenta. Unde sequitur: Omnes amici ejus spreverunt eam, et facti sunt ei inimici. Quia nimirum offenso Deo, nemo sanctorum est qui ab ejus discrepet aequitate, donec per poenitentiam, Christo propitio, rursus reconcilietur ad veniam. Caeterum juxta tropologiam, anima bene plorans plorat in nocte, quae se intelligit caecitate delictorum suorum undique offuscari. Quam sane peccati noctem idem propheta longe superius satis exsecratur et deplorat. De qua Job ille dolens: Sit nox inquit illa solitaria nec laude digna . Quando hac namque nocte anima involvitur, merito plorans plorare perhibetur et hoc non suo arbitrio, sed Domini gratia. plangentis clamat: Quomodo sedet sola civitas, et caetera quae sequuntur. Alioquin nisi Dominus eam prius videns solam sedere, misericordia motus planxisset, ipsa se minime plorans
Abbreviated transcription (Latin):
maria sectis pedes domini deplorat.
Et ideo uene xp̃i eccłiarum lacͥme
in maxillis defluere ꝓbant᷑: quatinꝰ
omnium caritas. et uota. unũ no¬
locaustum fiat. Plorat gͥ sponsa lon¬
ge ab sponsi sui remota amplexib.
in hac ualle lacrimarum quasi in
nocte ignorantiȩ: tam̃ subarrata
dote dilectionis. & inebriata uino
compunctionis. Plorat pͥmum in
pastorid et rectorib suis. ñsolum
ꝓillius patͥȩ celestis desiderio: uerũ
et ꝓpt̾ quorũdam suoꝵ. repbam uitã.
Piorat &. in nis maxime. qui se huic
mortificauerunt scło. Plorat autem
beati qui lugent qm̃ ipsi consolabũ¬
tur. Maxie tam̃ tunc sponsam
lugere conuenit: qñ ut pph̃a gemit
nemo ẽ qui consolet᷑ eam ex omnib
caris eius. ꝓfecto quia sponso peo¬
catis exigentib exacerbato. mox ñ
modo angłoꝵ auxilio. atq omniũ
scõꝵ. destituitur: uerum etiam sp̃c
sc̃i consolatione frequent̃ desolatur:
ita ut amici qui gaudent ad uocẽ

Expanded text:
Maria secus pedes Domini deplorat. Maria secus pedes Domini deplorat. Et ideo bene Christi ecclesiarum lacrymae in maxillis defluere probantur, quatenus omnium charitatis vota, unum holocaustum fiat. Plorat igitur sponsa longe ab sponsi sui remota amplexibus, in hac valle lacrymarum quasi in nocte ignorantiae, tamen subarrhata dote dilectionis, et inebriata vino compunctionis. Plorat primum in pastoribus et rectoribus suis, non solum pro illius patriae coelestis desiderio, verum et propter quorumdam suorum reprobam vitam. Plorat et in his maxime, qui se huic mortificaverunt saeculo. Plorat autem beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Maxime tamen sponsam tunc lugere convenit, quando ut Propheta gemit. Nemo est qui consoletur eam ex omnibus charis ejus. Profecto quia sponso, peccatis exigentibus, exacerbato, mox non modo angelorum auxilio atque omnium sanctorum destituitur, verum etiam Spiritus sancti consolatione frequenter desolatur: ita ut amici qui gaudent ad vocem
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie renouet᷑. Ipsi quidẽ sunt ma¬
xille eccłiȩ qui et cortex mali punici:
quia ñsolum traiciunt nos in corpus
xp̃i. s et tegunt cum rubore puichri¬
tudinis xp̃i sangiune decoratoᷤ. et
celant omnia unfra ipsius uiscera quȩ
intrinsecus latent. Dicunt᷑ gͦ genȩ
eccliȩ forȩ etiam sicut turturis: ut
eos designet qui solitariam & castã
diligunt uitam. Dicunt᷑ et sic̃ arco¬
lȩ aromatum quȩ consitȩ sunt api¬
ginentariis: ut etiam eos insinuet
qui theoricam sectant᷑ uitam.&. ora¬
tionib die noctuq deseriuunt. In
quib uere ẽ pulchritudo ęccłiarum.
& iurtutum odor. qͦs impetus flu¬
minis intus ietificat. & ub̃tas lacri¬
marum inebriat: quia nimirũ eoꝵ
lacͥmȩ omnium sunt lamenta. etiã
coꝵ. qui practicam gerunt uitam.
dum nii maxime gemunt ꝓ omni¬
b et defient qui sunt qͣsi areole
uirtutum consitȩ a pigmentariis.
apłis uidelicet &. apticis uiris. Adẽ

Expanded text:
quotidie renovetur. Ipsi quippe sunt maquotidie renovetur. Ipsi quippe sunt maxillae Ecclesiae, qui et cortex mali punici: quia non solum trajiciunt nos in corpus Christi, sed et tegunt cum rubore pulchritudinis Christi sanguine decoratos, et celant omnia infra ipsius viscera, quae intrinsecus latent. Dicuntur ergo genae Ecclesiae fore etiam et sicut turturis, ut eos designet qui solitariam et castam diligunt vitam. Dicuntur et sicut areolae aromatum quae consitae sunt a pigmentariis , etiam ut eos insinuet qui theoricam sectantur vitam, et orationibus die noctuque deserviunt, in quibus vere est pulchritudo ecclesiarum et virtutum odor, quos impetus fluminis intus laetificat, et ubertas lacrymarum inebriat: quia nimirum eorum lacrymae omnium sunt lamenta, etiam eorum qui practicam gerunt vitam, dum hi maxime gemunt pro omnibus et deflent, qui sunt ac si areolae virtutum consitae a pigmentariis, apostolis videlicet et apostolicis viris. Prodest
Abbreviated transcription (Latin):
reformatus abluat᷑. Hinc ẽ qđ seqͥt᷑
acrimȩ eius in maxillis eius.
ꝑmaxillas namq rectores ȩccłiarũ
significant᷑: qui sctunt sua & ali¬
ena delicta curare & plangere. nec
decegere. De quib bene in canticis
canticoꝵ eccłĩa collaudat᷑. Genȩ
tuȩ sicut fragien mali punici:
absq eo qd intrinsecus latet. Ergo
in maxillis non mͦ pulchritudo
ecclĩe ostendit᷑: uerum qđ ꝑ eas
intra corpus omnia traicimus. eoꝵ
designatur officium predicatorũ.
ꝑ quos ipsa cotidie fide in xp̃o re¬
nata aggiregat᷑. Unde dum plus
ccteris in xp̃i corpore laborant: plꝰ
gemunt et plorant. Plus itaq
gaudent cum nutruint & ge¬
nerant ad fidem electos: plus do¬
lent et lugent eos qͦs sciunt in no¬
cte uersari delictoꝵ uel crroꝵ. ceci¬
tate. Iccirto & in nocte plorare di¬
cunt᷑. Plorat autem in nocte: quia
in mesticia posita. tenedras delictoꝵ
suoꝵ non ignorat. E lacrimas in
maxuus portat: ut pulchritudo illiꝰ

Expanded text:
reformatus abluatur. Hinc est quod sequitur, lacrymae ejus in maxillis ejus. Per maxillas namque rectores ecclesiarum significantur, qui sciunt sua et aliena delicta curare et plangere, nec detegere. De quibus bene in Canticis canticorum collaudatur: Genae tuae sicut fragmen mali punici, absque eo quod intrinsecus latet . Ergo in maxillis non modo pulchritudo Ecclesiae ostenditur, verum quod per eas intra corpus omnia trajicimus, eorum designatur officium praedicatorum, per quos ipsa quotidie fide in Christo renata aggregatur. Unde dum plus caeteris in Christi corpore laborant, plus gemunt et plorant. Plus itaque gaudent cum nutriunt et generant ad fidem electos: plus dolent et lugent 1316 eos, quos sciunt in nocte versari delictorum, vel erroris caecitate, idcirco et in nocte plorare dicitur. Plorat autem in nocte, quia in moestitia posita tenebras delictorum suorum non ignorat, et lacrymas in maxillis portat, ut pulchritudo illius
Abbreviated transcription (Latin):
populationes patͥȩ. et direptiones
ȩccłiarum dĩ. int̾ seditiones & fraudeᷤᷤ.
int̾ scandala &e rapinas. int̾ opp̾ssi¬
ones pauꝑum. et cedes. nosmet in¬
uicem ꝑsequentes sine respectu dei.
qm ignauit̃ int̾ insidias & flagitia.
possumus ȩxelamare gementes. qd̃
nec ullam etiam int̃ ministros al¬
taris intus foris uie habemus requiẽ.
immo migramus a malo in peius.
iam diuu peccõꝵ. opp̃ssi mole et a
ꝑsequutorib ubiq inuisis uit̃ an¬
gustias deprehendimur. S et a-¬
nima moralit̾ uicioꝵ afflicta ser¬
uitute nr̃a. in qua sola xp̃i confessio
uoce sonat male transinigrat: dũ
uiciis cotidie ad alia captiuat᷑. Ex qͥ¬
bꝰ apł̃s ingemiscens clamat. Uideo
inquit in menbris meis aliam le¬
gem repugnantem legi mentis meȩ:
& captiuantem me in lege peccati.
Quȩ nimirum emigratio iam de
lege uenit peccati: ut nulla sit a¬
lia euadendi uia. nisi qmͣ ipse de¬
misera quȩ ab hostib et ꝑsequu¬

Expanded text:
populationes patriae, et direptiones populationes patriae, et direptiones ecclesiarum Dei, inter seditiones et fraudes, inter scandala et rapinas, inter oppressiones pauperum et caedes nosmet invicem persequentes, sine respectu Dei quam ignaviter inter insidias et flagitia possumus clamare gementes, quod nec ullam, etiam inter ministros altaris, intus forisve habemus requiem, imo migramus a malo in pejus, jamdiu peccatorum oppressi mole, et a persecutoribus ubique invisis inter angustias deprehendimur. Sed et anima moraliter vitiorum afflicta servitute nostra in qua sola Christi confessio voce sonat, male transmigrat, dum de vitiis quotidie ad alia captivatur. Ex quibus Apostolus ingemiscens clamat: Video inquit in membris meis aliam legem repugnantem legi mentis meae, et captivantem me in lege peccati . Quae nimirum emigratio jam de lege venit peccati ut nulla sit alia evadendi via, nisi quam ipse demisera quae ab hostibus et persecu
Abbreviated transcription (Latin):
rursus ꝑsequentes int̾ angustias
multiplicit̃ afflictos. nullam haben¬
tes requiem. in disꝑsionem gentium
minacit̾ deprchenderunt. Quibus
nrã iherłm frequent̃ iuxta anagogen
opp̃ssa malis amarissimȩ qͦ plangi¬
tͣ qd migrauerit lib̃tate omissa xp̃i
nullam inuenit requiem. s inter
angustias a ꝑsequutorib afflictio¬
nis inique dep̃hensa affugit᷑. Quod
si et ad litteram suꝑ hanc nr̃am quȩ
recte confessio appellat᷑ talia uolue¬
ris interp̃tari: habes de plurimis uñ
offenso deo cui cotidie peccamus la¬
crimabilit̾ plangas ȩccłiis. quȩ cul¬
pis exigentib iugo prtmunt᷑ paganoꝵ.¬
& nimia uastant᷑ afflictione sub cru¬
delissima eoꝵ seruitute opp̃ssẽ. Qũã
si nr̃i diuino ꝑmoti timore ꝑtimesce¬
rent ad p̾sens. nequaquã hanc xp̃i ȩc¬
clesiam diutius ita conscinderent.
intantum undiq inimici si ingrue¬
rint ut non nisi int̾ cuulia bella.
& discordiarum flammas. int̾ de¬

Expanded text:
rursus persequentes inter angustias rursus persequentes inter angustias multipliciter afflictos, nullam habentes requiem, in dispersionem gentium minaciter deprehenderint. Quibus nostra Jerusalem frequenter juxta anagogen perpessa malis, amarissime quoque plangitur, quod migraverit, libertate omissa Christi, nullam invenit quietem, sed inter angustias a persecutoribus afflictionis iniquae deprehensa affligitur. Quod si et ad litteram super hanc nostram, quae recte confessio appellatur, talia volueris interpretari, habes de plurimis, unde offenso Deo cui quotidie peccamus, lacrymabiliter plangas, ecclesiis quae culpis exigentibus, jugo premuntur paganorum, nimia vastantur afflictione, sub crudelissima eorum servitute oppressis. Quam si nostri divino permoti timore pertimescerent ad praesens, nequaquam hanc Christi Ecclesiam diutius ita conscinderent, intantum undique inimici si ingruerint, ut non nisi inter civilia bella et discordiarum flammas, inter de
Abbreviated transcription (Latin):
mel idẽ: plenitudo p̃ponit᷑: ut sit
sensus. Quia ꝓ plenitudine peccõꝵ
captiuata ẽ int̾ hostes. et ñsolum e¬
minus int̾ chaldeos in babiloniam.
uerum ad exaggerationem crudeus.¬
sunȩ captiuitatis. etiam inde longiꝰ
ꝓpt̾ afflctionem et multa seruitirt̃:
transmigrasse int̾ exteras passim gt̃o.
nec inuenisse requiem a marissimȩ
deplorat᷑. qd̾ scruoꝵ ẽ infidelium cũ
nimia premunt᷑ seruitute passim
fugam inire. Nec inmerito. quia
lib̾tatem amiserant lenissimũ sꝑ¬
uentes iugum dilectionis dĩ. et re¬
ꝓmissionis de xp̃o si nunia conteran¬
t afflictione. & premant᷑ seruitu¬
te: ut qui ueluti cain ñ contremu¬
mere. uagi ac ꝓfugi huc illucos
habitent᷑ int̾ gc̃s. nec ullam inueni¬
entes requiem. s secum semꝑ portan¬
tes confusionis suȩ ignominam ꝑ¬
crrantes. Unde sequitur:
m̃s ꝑsequutores eius dep̾nen¬
dderunt eam int̾ angustias: sci¬
licet a quoꝵ captiuitate crudelit̃
opp̃ssi ꝑ fugam euaserant. hi eos

Expanded text:
el, id est plenitudo, proponitur: ut sit sensus, quia pro plenitudine peccatorum captivata est inter hostes, et non solum eminus inter Chaldaeos in Babyloniam, verum ad exaggerationem crudelissimae captivitatis, etiam inde longius propter afflictionem et multam servitutem transmigrasse inter exteras passim gentes, nec invenisse requiem, amarissime deploratur: quod servorum est infidelium cum nimia premuntur servitute, passim fugam inire. Nec immerito, qui libertatem amiserant lenissimum spernentes jugum dilectionis Dei repromissiones de Christo si nimia conterantur afflictione et premantur servitute, ut qui veluti Cain non contremumere, vagi ac profugi huc illucque habitent inter gentes, nec ullam invenientes requiem, sed secum semper portantes confusionis sui ignominiam pererrantes. Unde sequitur: Omnes persecutores ejus deprehenderunt eum inter angustias. Scilicet a quorum captivitate crudeliter oppressi, per fugam evaserant, hi eos
Abbreviated transcription (Latin):
dȩ atq nefandi sensus. ut ex utroq
intus forisue contumeliis augeat᷑.
donec confusione induta. forte re¬
uereat᷑ et conuertat᷑ ad penitenti¬
am. Sequitur
Uau.

Expanded text:
e atque nefandi sensus, ut ex utroque intus forisve contumeliis augeatur, donec confusione induta forte revereatur et convertatur ad poenitentiam. Sequitur: VAU.
Abbreviated transcription (Latin):
ignominiȩ suȩ signum: et semꝑ ca¬
ptiui ad babilonem scilicet in con¬
fusionem trahunt᷑. Unde uelim
agas anima: tandem exꝑgiscere. No¬
li queso. licet in ꝓfundo maloꝵ di¬
mersa contempnere: retrorsum ad
ea quȩ omiseras uirtutum oꝑa sus¬
pirans. mem̃to unde cecideris. Qd̃
Mem̃to quo nom̃ tuum qñ ad ua¬
ptisini grãm intrasti dedas: ⁊ in libͦ
uite diligenti consebendum transmi¬
seras. Quod si cecidisse de recognos¬
cis. nomenq tuum deletum tuis
ingrucutib malis existimas. si ni¬
chil aliud quam tenebras mort̾eq
haccenus intendis: retrorsum respi¬
ce conuersus. et audi uocem te post
tergum monentis gemens. fateor
qd̾ mox uitam tͥ iħm scilicet astan¬
tem inuenies. Quem si sequi non
desieris fide ascendentem ad patr̃e:
eandem uitam illic unde corrue¬
ras repositam inuenies: Tnec.
ordes eius in pedib eius: nec

Expanded text:
ignominiae suae signum , et semper caignominiae suae signum , et semper captivi ad Babylonem scilicet in confusionem trahuntur. Unde velim agas anima tandem expergiscere. Noli quaeso, licet in profundo malorum demersa, contemnere, retrorsum ad ea quae omiseras virtutum opera suspirans memento unde cecideras. Quod Memento quo nomen tuum, quando ad baptismi gratiam intrasti, dederas, et in libro vitae diligentius conscribendum transmiseras. Quod si cecidisse te recognoscis, nomenque deletum, tuis ingruentibus malis, existimas, si nihil aliud quam tenebras mortemque hactenus intendis, retrorsum respice conversus, et audi vocem te post tergum monentis gemens : fateor, quod mox vitam tibi, Jesum scilicet astantem, invenies. Quem si sequi non desieris fide ascendentem ad Patrem, eamdem vitam illuc, unde corrueras, repositam invenies. TETH. Sordes ejus in pedibus ejus, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ris. et age penitentiam. & pͥma¬
oꝑa fac. Ꝙ noc ẽ ietioisum ani¬
mȩ ingemiscere: ad eum ꝑ cotidia¬
na lamenta redire. plenaq carita¬
tis oꝑa adimplere. Nam et maria
cum de domimi dubitaret resurre¬
ctionis regressu. ꝓspiciens in monu¬
mentum licet ad angłos in albis
sedentes intenderet: donec retrorsũ
respiceret. iħm qu̾e querebat mini¬
me inuenit. Hincq euangłista.
Conuersa ẽ inquit retrorsum: et
uidit iħm stantem. Retro gͦ stabat.
saltem eam ut post tergum moneret
qͥa illa uersa crat. Conuersa uͦ retror¬
sum gemens: mox uidit quẽ que¬
rebat. quẽ cum iudeis pͥus mortuũ
credebat. Sic quippe iherłm illa
quȩ peccatum peccasse impietatis
plangit᷑. qͥa multi ex ea xp̃m reco¬
gnoscentes et credentes. retrorsum ad
cum ingemiscens. mox eum in lege
que mortuũ estimabat inuenit.
Qui uͦ ad exteras ire ultronei tene¬
bras decreuerunt. usq hodie huc il¬
lueq instabiles. ac sic cam portant

Expanded text:
ris, et age poenitentiam, pris, et age poenitentiam, pa fac . Et hoc est retrorsum animae ingemiscere, ad eum per quotidiana lamenta redire, plenaque charitatis opera adimplere. Nam et Maria cum de Domini dubitaret resurrectionis regressu, prospiciens in monumentum, licet ad angelos in albis sedentes intenderet, donec retrorsum respiceret, Jesum quem quaerebat, minime invenit. Hincque Evangelista: Conversa est inquit retrorsum, et vidit Jesum stantem . Retro ergo stabat, saltem eam ut post tergum moneret, qui cum illa aversa erat. Conversa retrorsum gemens, mox vidit quem quaerebat, quem cum Judaeis prius mortuum credebat. Sic quippe Jerusalem illa, quae peccatum peccasse impietatis plangitur: quia multi ex ea Christum recognoscentes et credentes, retrorsum ad eum ingemiscens, mox 1331 eum in lege quem mortuum aestimabat, invenit. Qui vero ad dexteras ire ultronei decreverunt usque hodie illuc, huc illucque instabiles, ac sic cum Cain portant
Abbreviated transcription (Latin):
uencoꝵ uel temptationum flumi¬
na. de statione fidĩ sue depellerent.
S non ñquam euenit ut anima
plena sordib atq despecta. ꝓ sue
confusionis ignominia. respiciens
retrorsum ad ea quȩ amiserat uel
sero ingemiscat. Et hec ẽ uita. de
denebris ad lucem respicere. de con¬
fusione peccatoꝵ. idẽ. de babilone
ad illam celestem ierłm licet retror¬
sum ingemiscere: et de uicus ad iur¬
tutes gressum deflectere. Non enum
semꝑ malũ ẽ retro redire. uocemq
pꝰ tergum monentis audire: scđm
qd̃ ysaias fatetur dicens. Q. crunt
inquit oculi tui uidentes p̃cepto¬
rem tuum: et aures tuȩ audientes
uerbum post tergum monentis.
Quia ꝓfecto nos ei cergum dedimꝰ.
pius ac elemens dominus ñ dedi¬
gnat᷑ reuocare nos de post t̃gum.
nrĩs exasꝑatus malis: ut ad cum
quasi retrorsum faciem conuerta¬
mus. et unde cecidimus redeamꝰ.
Hinc sane angłs in apocaupsi
ioħis. mem̃to inquit unde cecide¬

Expanded text:
ventorum vel tempestatum flumiventorum vel tempestatum flumina de statione fidei suae depellerent. Sed nonnunquam evenit ut anima plena sordibus atque despecta pro suae confusionis ignominia, respiciens retrorsum ad ea quae amiserat, vel sero ingemiscat. Et haec est vita de tenebris ad lucem respicere, de confusione peccatorum, id est de Babylone ad illam coelestem Jerusalem, licet retrorsum ingemiscere, et de vitiis ad virtutes gressum deflectere. Non enim semper malum est retro redire, vocemque post tergum monentis audire, juxta quod Isaias fatetur dicens: Et erunt inquit oculi tui videntes praeceptorem tuum, et aures tuae audientes verbum post tergum monentis . Quia profecto nos ei tergum dedimus, pius ac clemens Dominus non dedignatur revocare nos de post tergum nostris exasperatus malis, ut ad eum quasi retrorsum faciem convertamus, et unde decidimus, redeamus. Hinc sane angelus in Apocalypsi Joannis: Memento unde cecide
Abbreviated transcription (Latin):
io affatu cum uiderint ignomini¬
am coꝵ oetectam. et conculcata in
ab orthodoxis uerisq catholicis:
sꝑnnt et detestant᷑ eos. cum abhor¬
rueruit qd̾ conuersi sunt retrorsũ.
S quia ħecħ nuie saphico p̃ponit᷑.
qđ uita interp̃tat᷑. querendũ qͦmͦ
recte inprincipio uita pretitulatur.
uͥ non aliud quam exitium et pena
peccati denuntiat᷑: nisi qd̾ finis nuiꝰ
lameuti. quid innuerit. designat.
cum a principio huius oꝑis ñ ali¬
ud quam ꝓphetiam gerit et loquit᷑.
Nunc autem quantum ad tropolo¬
giam attinet: anime uita ẽ pꝰ lapsũ
criminis. pꝰ uincula. pꝰ captiuitatem.
ñ semꝑ in babilonem. idẽ in confrisi¬
onem uitioꝵ intendere. & in exteras
tenebias ue: immo retroisum ad luc̃e
respicere. et ad patriam de qua longe
captiua ducitur gemens iugiter sus¬
pirare. Nam de peccato ꝑfidie con¬
tingit qđ infelix fit instabilis. et ꝑ
diuersa rapiat᷑. Auoquin si supra
xos gressus: nequaquam eam uis

Expanded text:
io affectu, cum viderint ignominiio affectu, cum viderint ignominiam eorum detectam, et conculcatam ab orthodoxis verisque catholicis, spernunt et detestantur eos, cum abhorruerint quod conversi sunt retrorsum. Sed quia Heth huic sapphico praeponitur, quod vita interpretatur, quaerendum quomodo recte in principio vita praetitulatur, ubi non aliud nisi exitium et poena peccati denuntiatur, 1330 nisi quod finis hujus lamenti quid innuerit, designat: cum a principio hujus operis non alius quam propheta gemit et loquitur. Nunc autem quantum ad tropologiam attinet, animae vita est post lapsum criminis, post vincula, post captivitatem, non semper in Babylonem, id est in confusionem vitiorum intendere, et in exteras tenebras ire, imo retrorsum ad lucem respicere, ad patriam, de qua longe captiva ducitur, gemens jugiter suspirare. Nam de peccato perfidiae contingit, quod infelix sit vel instabilis, et per diversa rapiatur. Alioquin si semper ret gressus, nequaquam vis
Abbreviated transcription (Latin):
appellarat non magistros. nec ñ et
supra illusores: qui ꝓpt̾ mimera
quȩ excecant etiam sapientes: ñ
solum peccatores in populo ñ cor¬
ripiebant. uerum ꝓ diuiciis atq
sius commodis magnis efferebãt
laudib. Et ninc e contrario plebᷤ
delinquens. beatos uocabat eos
& columpnas domus di: ac cct̃a
quȩ solent adulatores ꝓferit. Ipsa
inquit gemens: et conuersa retror¬
sum. Formã expͥmit eoꝵ qui capti¬
uant᷑: qd̾ dum eunt aute faciem
subsequentis. frequent᷑ retro respi¬
ciunt dolentes ad solum patͥȩ: dul¬
ciora ea quȩ retro sunt cogitantes.
ac gementes suspirant. Ceterum
nixta anagogen. quoties niã ierłm
aliqua deprauat᷑ neresi. in suis men¬
bris quia peccatum peccauit insta¬
bilis ꝑuagat᷑. et nulla soliditate fi¬
dei ubi uel ubi figitur: eo qđ quia
uidebat᷑ fundata suꝑ stabilitatẽ
petrȩ quȩ xp̃c est in eo noluit ꝑma¬
nere. Quos qui głificabant plebe¬

Expanded text:
appellarat, non magistros, necnon et appellarat, non magistros, necnon et supra illusores, qui propter munera quae excaecant etiam sapientes, non solum peccatores in populo non corripiebant, verum pro divitiis atque suis commodis, magnis efferebant laudibus. Et hinc e contrario, plebs delinquens beatos vocabat eos, et columnas domus Dei, et caetera quae solent adulatores proferre. Ipsa inquit gemens et conversa est retrorsum. Formam exprimit eorum qui captivantur quod dum eunt ante faciem subsequentis, frequenter retro respiciunt dolentes ad solum patriae, dulciora ea quae retro sunt, cogitantes ac gementes suspirant. Caeterum juxta anagogem, quoties nostra Jerusalem aliqua depravatur haeresi in suis membris, quia peccavit peccatum, instabilis pervagatur, et nulla soliditate fidei ubi vel ubi figitur, eo quod quia videbatur fundata super soliditatem petrae, quae Christus est, in eo noluit permanere. Quos qui glorificabant plebe
Abbreviated transcription (Latin):
tenta idola colendo. quia in xp̃m
credere noluerunt: qui ꝓpt̃ea uenit
ut crederent in eum. qd̾ plane pec¬
catum si non uenisset. utiq ñ habe¬
rent. Aduentus quippe eius. qnͣtũ
credentib salutaris: tantum ñ ere¬
dentib exitiabilis factus ẽ. Unde
dominus ciuitatem illam uidens
fieuit suꝑ eam. quia si cognouis¬
ses inquit et tu: ut subaudiatur
fleres. Deinde causam sui fletus
denuntiat. Non relinquẽt in te
lapidem suꝑ lapidem: eo qd̾ non
cognoueris tempus uisitationiᷤᷤ tuȩ
Quod quia ñ cognouit iherłm¬
licet semꝑ idolatra extiterit et in¬
credula. iccirco instabilis facta est:
et non ẽ in ea lapis suꝑ lapidem
derelictus:
t om̃s qui głificabant eam
spreucrunt illam. qͥa iudert̃
ignominam eius. iuxta illud ysa¬
iȩ. Popule meus quite beatificant
ipsi te decipiunt. & uiam gressu¬
um tuoꝵ dissipant siue contur¬
bant. uolens seribas et phariscoᷤ
ostendere. qͦs idem ꝓpħa exactores

Expanded text:
tenta, idola colendo: quia in Christum tenta, idola colendo: quia in Christum credere noluerunt, qui propterea venit, ut crederetur in eum. Quod sane peccatum, si non venisset, non utique haberent . Adventus quippe ejus, quantum credentibus salutaris, tantum non credentibus, exitiabilis factus est. Unde Dominus videns civitatem illam, flevit super eam: quia si cognovisses inquit et tu, ut subaudiatur fleres. Deinde causam sui fletus denuntiat: Non relinquent in te lapidem super lapidem: eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae . Quod quia non cognovit Jerusalem, et semper idololatra exstiterat et incredula, idcirco instabilis facta est, et non est in ea lapis super lapidem derelictus. Et omnes qui glorificabant eam, spreverunt eam: quia viderunt ignominiam ejus. Juxta illud Isaiae: Popule meus, qui te beatificant, ipsi te decipiunt, et viam gressuum dissipant sive conturbant . Volens Scribas et Pharisaeos ostendere, quos idem propheta exactores
Abbreviated transcription (Latin):
eccatum peccauit iherłm: Hech.
ꝓpt̾ea instabilis facta ẽ. Om̃ qui
glicabant eam. spreuerunt illam.
Causam uindictȩ in principio ex¬
pressit huius sententiȩ: qͥa ob magni¬
tudinem scelerum. iherłm illa quȩ
in seruitutem genuit filios transmi¬
grationis ꝓmeruit excidium. S
querendum qđ peccatum peceaui̾t
tam nefandum. ut ꝓ omnib hoc
unum imputct᷑ ei ad dampnati¬
onis cumulum. Hinc puco qd et
sem inquit dominus et loquutuᷤ¬
cis fuissem: peccatum ñ haberent.
Quid ẽ qd dicit peccatum ñ nabe¬
rent: Numquid sine peccõ erant.
antequam xp̃c ad eos uenisset:
Quis hoc uel stultissimus dixerit:
S est magnũ qddam peccatum
qd̃ peccauit iherłm. et qd qͥa xp̃e¬
uenit et loquutus ẽ eis iudei ha¬
buerunt. & ñ de omni peccato
dictum accipiendum. Est autẽ
aliqd̃ peccatum quo tenent᷑ om̃ia
peccata: qd̃ unusquisq si ñ nabe¬
at. dimittunt᷑ ei omnia peccata.
Hoc ẽ plane peccatum increduli¬
tatis quo gens illa semꝑ fuit de¬

Expanded text:
eccatum peccavit Jerusalem, propterea instabilis facta est. Omnes qui glorificabant eam spreverunt illam. Causam vindictae in principio expressit hujus sententiae, quia ob magnitudinem scelerum Jerusalem illa, quae in servitutem genuit filios transmigrationis, promuerit excidium. Sed quaerendum quod peccatum peccaverit tam nefandum, ut pro omnibus hoc unum reputetur ei ad damnationis cumulum? Hinc puto quod esem, inquit, et locutus fuissem eis, peccatum non haberent . Quid est quod dicit, peccatum non haberent? Nunquid sine peccato erant antequam Christus ad eos venisset? Quis hoc vel stultissimus dixerit? Sed est magnum quoddam peccatum: quod peccavit Jerusalem, et quod quia enit et locutus est eis, Judaei habuerunt, et non de omni peccato dictum accipiendum. Est autem 1329 aliquod peccatum quo tenentur omnia peccata, quod si unusquisque non habeat, dimittuntur ei cuncta peccata. Hoc est plane peccatum incredulitatis, quo gens illa semper fuit de
Abbreviated transcription (Latin):
garent.i. de sc̃a tͥnitate. ¶Et nescio qͥs
lulas alexandriȩ. Alexandria metro¬
polis ẽ egipti. Refcrt autẽ iosephus.
qd̾ ꝑtolomeus rex miserit nuntios cũ
magnis munerib ad sacerdotẽ iude¬
orum. & rogau̾it cum. ut libros diui¬
narũ scͥpturarum faccret sͥ transferri de
hebreo in greeum: qui & ipse grocus e¬
rat. et hebream lingũa ignorabat. Tũc
ille misit .lxx. iuros ꝑitissimos: qͥ ue¬
nientes alexandriam. in una uasilica
congregati. transtulerunt scͥpturas de
hebreo in grecum. conferentes ad inui¬
cem. S illi qui .lxx. mmium uene¬
rabant᷑. confinxeriut illos ꝑ singu¬
las cellas diuisos fuisse: ꝙ sp̃u sc̃o
ptolomeũ sapientie suȩ scuto. Nisi
forte ꝓutandus ẽ tuuuꝰ economicũ renofonti.
psit librum economicũ .i. dispensa¬
torium: quia economos dicit᷑ dispen¬
sator. Quem librũ tnͣstulit tullius
degreco in latinũ: ñ tamen ꝓpħauit:
quia interp̾s. ñ uates fuit. E Platonis

Expanded text:
s lulas Alexandriae. Alexandria metropolis est Aegypti. Refert autem Josephus quod Ptolomaeus rex miserit nuntios cum magnis muneribus ad sacerdotem Judaeorum, et rogaverit eum ut libros divinarum Scripturarum faceret transferri de Hebraeo in Graecum, quia ipse Graecus erat, et Hebraeam linguam ignorabat. Tunc ille misit ei LXX viros peritissimos. Qui venientes Alexandriam in una basilica congregati, transtulerunt Scripturas de Hebraeo in Graecum, conferentes ad invicem. Sed illi qui LXX nimium venerabantur, confixerunt per singulas cellas divisos fuisse, et Spiritu sancto olomaeum sapientiae suae scuto. Nisi forte putandus est Tullius oeconomicum, id lius oeconomicum, id est dispensatorium, quia oeconomos dicitur dispensator: quem librum transtulit Tullius de Graeco in Latinum, non tamen prophetavit, quia interpres, non vates fuit. Platonis
Abbreviated transcription (Latin):
lomeus rex egipti. hic uniꝰ di cul¬
tor erat: ed octꝰ ab aristeo philoso¬
pho platonico. Uicunt iudq. idco
.lxx. tacuisse mysteriũ sc̃s tͥnitatis:
ne ꝑtolomeus qui umꝰ di cultor erat.
dep̃henderet dupplicem diuinitatẽ
patͥs et filii. Et idco ił errando. s pru¬
denti consilio hoc feccrunt: ne uidelicet

Expanded text:
lomaeus rex Aegypti. Hic unius Dei cultor exstiterat, edoctus ab Aristaeo philosopho Platonico. Dicunt ergo Judaei ideo LXX tacuisse mysterium sanctae Trinitatis, ne Ptolomaeus, qui unius Dei cultor erat, deprehenderet divinitatem Patris et Filii; et ideo non errando, sed prudenti consilio hoc fecerunt. Nescio quis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fatione dic̃ qđ in tab̃naculo d̃i alii
offerent aurum. alii lapides onichino ᷤ
byssum. coccũ. ⁊ purpuram: sͥ uͦ suffice̾.
si saltim pilos caprarũ offerret. Hanc
uiłeportionẽ humiliando sedic̃: cũ
tam̃ ipse offerret in tab̃nacło dłi .i. in¬

Expanded text:
enim praefatione dicit quod in tabernaculo Dei alii offerrent aurum, lapides onychinos, byssum, coccum et purpuram; sibi vero sufficere, si saltem pilos caprarum offerret. Hanc dicit vilem portionem humiliando se, cum tamen ipse magna offerret in tabernaculo Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
ignorantes .i. hec in hebraica ueritate
pocriphoꝵ. Apocriphon dicc̃ greci
Deliram̃ta .i. uanirates. uł insanias.
et ineptias. Lira dicit᷑ ꝓpͥe sulcus
aratri. Hinc delirare dicunt᷑ boues.
cum exorbirant. Inde dicimꝰ deliroᷤ
homines insanos: exorbitantes a ra¬
tione & sensu. S hiberas nenias .l.
hispanicas uanitates. Nam hibcri¬
carmina quȩ suꝑ tumulos mor¬
tuoꝵ scͥbunt᷑: quib nichil uaniꝰ:

Expanded text:
ignorantes haec in Hebraica scripta npocryphorum. Apocryphon dicunt Graeci Deliramenta, id est, vanitates, vel insanias et ineptias. Lira quippe sulcus dicitur aratri. Hinc delirare dicuntur boves cum exorbitant. Inde dicimus deliros homines insanos, exorbitantes a ratione et sensu. Hiberas naenias, id est Hispanicas vanitates. Propri, quae super tumulos mortuorum scribun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓptea quisqͥs doccoris officium uult
explere. quotiens ȩccłiam sibi cominis¬
sam minus uiderit conuertentem:
de fonte hauriat amoris unde lacͥmaᷤ
ꝓducat. donec consolantem conuer¬
tentemq aduocet paraclitum sp̃m.
Alioquin quamdiu offenso deo eri¬
git᷑ inimicus et extollit᷑. filui qui nec¬
dum sunt ablactati. neq possunt in
uirum ꝑfectum transire. ꝑduntur
et allidunt᷑: qͦnsq adi refoticant᷑
& consolent᷑ syũ. Tropologice uͦ aĩe
uirtutib infecundȩ & bonis oꝑib
uacue. nec fidi fructum gignenti.
dominus torcular calcat: qñ eam ꝓ
sterilitate sua et ociofitate inimica. pe¬
nas condigne uindictȩ lucre cogit.
lamenti luctum oculus quam distri¬
ctȩ deducit aquam: cum sentit se a¬
misso consolatore. corde impenitent.
ad ea ruere indesinent quo fletus o¬
culoꝵ. et stridor dentium ꝓnuntiat᷑.
Ex quo fletus ingens animȩ dolentis
describit᷑: ut sciat qd post uanam

Expanded text:
Propterea quisquis doctoris officium vult Propterea quisquis doctoris officium vult explere, quoties Ecclesiam sibi commissam minus viderit convertentem, de fonte hauriat amoris unde lacrymas producat, donec consolantem convertentemque advocet 1348 Paracletum Spiritum. Alioquin quandiu, offenso Deo, erigitur inimicus et extollitur: filii qui necdum sunt ablactati, neque possunt in virum perfectum transire, perduntur et alliduntur, quousque a Dei refoveantur et consolentur Spiritu. Tropologice vero, animae virtutibus infecundae, et bonis operibus vacuae, nec fidei fructum gignenti, Dominus torcular calcat, quando eam pro sterilitate sua et otiositate inimica poenas condignae vindictae luere cogit. rminabilem lamenti luctum, oculus quam districte deducit aquam, consensit se, amisso consolatore, corde impoenitenti ad ea ruere indesinenter, quo fletus oculorum et stridor dentium pronuntiatur. Ex quo fletus ingens animae dolentis describitur, ut sciat quod post vanam
Abbreviated transcription (Latin):
pheta. oculus m̃s inquit deducit
aquam. ꝓpt̃ea et aĩt̃. hebreum
anteponit᷑ : qd fons uel oculus in¬
terp̃tat᷑. Qui nunirum fons quem
nauit. Ex quo teste euangłista: mox
sangius et aqua exiuit. De quo sa¬
ne fonte: sponsa xp̃i nonsolum re-¬
nascit᷑ uerum et dotatur. Ipse namq
nob̃ ẽ fons uite in morte. xp̃i reseratꝰ:
de quo fluunt om̃s thesauri sap̃iȩ
dei atq scientie. Ꝙ quia aĩ. etiam
oculus interp̃tari dicict᷑. nec inmerito
de fonte inebriatus. deducens aquam
lacrimarum plangit᷑: quia factus est
inquit a me longe consolator. conuer¬
tens auim̾ã meam. Quotiens gͦ eccl̃ia
tͥbulationib afficitur. quotiens au¬
xilio desolatur duuino: ad lacrimas
quasi ad consueta recurrit arma. Eo
notandum quotiens ñ conuercitur
doctore monente exterius: qͥa longe
ẽ ab ea ꝑaclitus sp̃c. qui cam instru
at & erudiat intrinsecus. Iccirco et
filii eius quam sepe fiunt ꝑditi.

Expanded text:
pheta: Oculus, inquit, meus deducit pheta: Oculus, inquit, meus deducit aquam. Propterea et AIN Hebraeum anteponitur quod fons vel oculus interpretatur. Qui nimirum fons, quando navit, ex quo, teste evangelista, mox sanguis et aqua exivit . De quo sane fonte, sponsa Christi non solum renascitur, verum et ditatur. Ipse namque nobis est fons vitae, in morte Christi reseratus, de quo fluunt omnes thesauri sapientiae Dei atque scientiae. Et quia Ain etiam oculus interpretari dicitur, nec immerito de fonte inebriatus deducens aquam lacrymarum plangitur: Quia factus est a me, inquit, longe consolator, convertens animam meam. Quoties ergo Ecclesia tribulationibus afficitur, quoties auxilio desolatur divino, ad lacrymas quasi ad consueta recurrit arma. Et notandum, quoties non convertitur, doctore monente, exterius, quia longe est ab ea Paracletus Spiritus, qui eam instruat et erudiat intrinsecus; idcirco et filii ejus quam saepe fiunt perditi.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpe est dominus omnib inuocan¬
tib cum in ueritate: tanto elongat᷑
ab his qui fictȩ querunt cum et
nolunt reciꝑe ueritatem. Oppido
quia xp̃c ueritas ẽ. Et noc totum
ẽ quod ꝓpha plangit: seruans me¬
chaphoram. Quia uinea quam ex
egypto plantauerat dominus. ip̃a
uero dii sterilis et infructuosa ꝑma¬
nens dicit᷑: qđ expeccauit ut faceret
uuas et fecit labruscas. Unde dñs
torcular qd̃ indidit calcauit: & qͣsi
pessimis acinis captiuitatem pessi¬
mȩ inuectionis p̾parauit. Auego¬
ricȩ autem torcular calcauit domi¬
nus uirgini filiȩ uida: qñ eccłie ꝑ
passionem suam om̃s ei aerias po¬
testates subiecit. Ipsa ẽ namq uirgo
filia uidȩ ex qua orta ẽ eccłia: quia
de syon exibit lex et uerbum dm̃
de iherłm. cui calcauit dominus
dorcular solus pessime opp̃ssionis
iugum ut eẽt lib̃a. S quia xp̃o cal¬
cante illud. muiti subeo redeunt
in amurtam: iccirco plangens pro¬

Expanded text:
prope est Dominus omnibus invocanprope est Dominus omnibus invocantibus eum in veritate , tanto elongabitur ab his qui ficte quaerunt eum, et nolunt recipere veritatem: oppido, quia Christus veritas est . Et hoc totum est quod propheta plangit, servans metaphoram: quia vinea quam ex Aegypto plantaverat Dominus ; ipsa vero diu sterilis et infructuosa permanens dicitur, quod exspectavit ut faceret uvas, fecit autem labruscas . Unde Dominus torcular quod indidit, calcavit, et quasi pessimis acinis, captivitatem pessimae invectionis, praeparavit. Allegorice autem: Torcular calcavit Dominus virgini filiae Juda, quando Ecclesiae per passionem suam omnes ei aerias potestates subjecit. Ipsa est namque virgo filia Judae, ex qua orta est Ecclesia: quia de Sion exibit lex, et verbum Domini de Jerusalem . Cui calcavit Dominus torcular solus, pessimae oppressionis jugum, ut esset libera. Sed quia Christo calcante illud, multi sub eo redeunt in amurcam, ideo plangens pro