comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dñs lib̾e. Non seuiunt ĩ maloᷤ.
nisi mali. Alia est potestatis
necessitas. Nam uidex ꝑle¬
rumq cogitur exerere gla¬
dium: et ferire uolens. Quan¬
tum enim ad ip̃m ꝑtinet. uo¬
lebat seruare sententiam in¬
cruentem s ꝑire uolui forte
publicam disciplinam. Pertinu¬
it ad eius ꝓfessionem: ad eius po¬
testatem: ad eius necessitatem
Ad te quid ꝑ tinet. nisi rogare
deum: libera nos amalo: O qͥ
dixisti. libera nos amalo. libe¬
ret te deus ate ip̃o. Ad sumã
ioris periuili sarcinam susti¬
nemꝰ. Sepe de nobis drͣ. Iuit
ad illam potestatem. Et quid
querit ep̃c cum illa potestate:
Et tamen omnes nostis quia
ur̃e necessitates nos cogunt
uenire quo nolumus: obser¬
uare. ante hostium stare. in¬
trantib dignis ⁊ in dignis
expectare nuntiari. uix ali¬
quando ad mitti ferre humi¬
litatis. rogare. aliquando ĩ¬
petrare. aliquando tristes ab¬
scelere. Quis uellet hec pat
nisi cogeremur: dimittam᷑:

Expanded text:
donat, libere: Non saeviunt in malos, donat, libere: Non saeviunt in malos, nisi mali. Alia est potestatis necessitas. Nam judex plerumque cogitur eximere gladium, et ferire nolens. Quantum enim ad ipsum pertinet, volebat servare sententiam incruentam: sed perire noluit forte publicam disciplinam. Pertinuit ad ejus professionem, ad ejus potestatem, ad ejus necessitatem. Ad te quid pertinet, nisi rogare Deum, Libera nos a malo ? O qui dixisti, Libera nos a malo: liberet te Deus a te ipso. CAPUT joris periculi sarcinam sustinemus. Saepe de nobis dicitur, Ivit ad illam potestatem: et quid quaerit episcopus cum illa potestate? Et tamen omnes nostis quia vestrae necessitates nos cogunt venire quo nolumus: observare, ante ostium stare, intrantibus dignis et indignis exspectare, nuntiari, vix aliquando admitti: ferre humilitates, rogare, aliquando impetrare, aliquando tristes abscedere. Quis vellet haec pati nisi cogeremur? Dimittamur,
Abbreviated transcription (Latin):
Et uere fir̃s sitales cẽnt milites
felix esset ip̃a respublica: s si
non solum miles talis eẽt: s et
thelonearius talis eẽt: qualis
ibi describitur. Nam dixerunt
ei publicani: id est thelonearii
Et nos quid faciemus: Respon¬
sum ẽ. nichil ampluis exigatis.
quam constitutũ ẽ uobis. Cor¬
reptus ẽ. miles: correptus est
thelonearius corrigatrir et ꝓ¬
uincialis. Habes uniu̾salem
directam correctionem. Quis
faciemus omnes: Qui habet
duas tunicas: communicet cũ
non habente. Et qui habet
escas: similiter faciat. Uolu¬
mus ut audiant milites qd̾ p̾¬
cepit xp̃c: audiamus et nos.
Non enim xp̃c illis ẽ: et nob̾
non ẽ. Omnes audiamus: et
concorditer inpace uiuamus.
ator. Tu ip̃m negouum bene
egisti: in ip̃o negocio fraudem
non fecisti: in ip̃o negotio fal¬
sum non iurasti: non dinsti.
ꝑ ullum qui me traietit ip̃m
mare. quia tanti emi. quod ñ
tantiemisti : Fr̃es dico uobis
expresse: et quantum donat

Expanded text:
Et vere, fratres, si tales essent milites, Et vere, fratres, si tales essent milites, felix esset ipsa respublica. CAPUT XVII. Sed non solum miles talis esset, sed et telonearius talis esset, qualis ibi describitur. Nam dixerunt ei publicani, id est, telonearii: Et nos quid faciemus? Responsum est: Nihil amplius exigatis, quam constitutum est vobis. Correptus est miles, correptus est telonearius: corrigatur et provincialis. Habes universalem directam correctionem. Quid faciemus omnes? Qui habet duas tunicas, communicet cum non habente; et qui habet escas, similiter faciat . Volumus ut audiant milites quod praecepit Christus: audiamus et nos. Non enim Christus illis est, et nobis non est. Omnes audiamus, et concorditer in pace vivamus. ator. Tu ipsum negotium bene egisti? In ipso negotio fraudem non fecisti? In ipso negotio falsum non jurasti? Non dixisti, Per illum qui me trajecit, per ipsum mare, quia tanti emi, quod non tanti emisti? Fratres, dico vobis expresse, et quantum Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
tium: quando dixisti. Qui sine
peccato ẽ: prior inulam lapidem
mittat. Uerbo graui et acuto cõ¬
punctis cordibus suas conscien
tias agnouerunt: et iusticie p̾¬
senti erubuerunt: et unus post
unum abscetlentes. solam mu¬
lierem miseram reliquerunt
S non fuit sola rea: quia cũ
illa erat uidex. nondum iudi¬
cans. s miscłiam p̾rogans. Di¬
misse sunt enim discedentib
seuientib. misera ⁊ miscd̃ia.
Et ait illi dominus. Nemo de
condempnauit. Respondit.
Nemo domine. Nec ego te in¬
quit condempnabo. uade et
de inceps lam noli peccare.
uellem nosse similitares: utrũ
similia non faceres. Nec uolu¬
mus talia fieri amilitib: qui¬
bus pauperes opprimuntur.
uolumus et ip̃os audire euan¬
głm. Non enum benefacere
ꝓhibet amilitia: s a malitia.
uenientes enim milites ad bap¬
tismum iohannis. dixerunt
Et nos qui faciemus: Ait illis
iohannes. Neminẽ concusseri¬
tis: nulli calumpniã feceritis:
sufficiat uob stipendium urm.

Expanded text:
tium, quando dixisti, Qui sine tium, quando dixisti, Qui sine peccato est, prior in illam lapidem mutat. Verbo gravi et acuto compunctis cordibus conscientias suas agnoverunt, et justitiae praesenti erubuerunt; et unus post unum abscedentes, solam mulierem miseram reliquerunt. Sed non fuit sola rea: quia cum illa erat judex, nondum judicans, sed misericordiam praerogans. Dimissae sunt enim, discedentibus saevientibus, misera et misericordia. Et ait illi Dominus: Nemo te condemnavit? Respondit: Nemo, Domine. Nec ego, inquit, te damnabo: vade, et deinceps jam noli peccare Vellem nosse, si militares, utrum similia non faceres. Nec volumus talia fieri a militibus, quibus pauperes opprimuntur: volumus et ipsos audire Evangelium. Non enim benefacere prohibet militia, sed malitia. Venientes autem milites ad baptismum Joannis, dixerunt: Et quid nos faciemus? Ait illis Joannes: Neminem concusseritis, nulli calumniam feceritis; sufficiat vobis stipendium vestrum.
Abbreviated transcription (Latin):
Consid̾ate in ip̃is ordinib po¬
testatum: destinatum suppli¬
cio et dampnatum. cui gladiꝰ
unminet. non licere feriri. ni¬
si ab illo qui ad hoc militat.
Militat questionarius: ab illo
ꝑcutitur dampnatꝰ. Si damp¬
natum iam supplicio destina¬
tum ꝑcutiat ex̾ceptor: nonne
et dampnatum occidit. ⁊ tami¬
quam homicida dampnatur:
Certe quem occiait iam damp¬
natꝰ exat: iam supplicio destina¬
tus. S mnordinate ferire. homi¬
cidium ẽ. Si homicidium ẽ.
in ordinate ferire dampnatũ:
quid ẽ. rogo uos uelle ferire
inaudicum: uelle ferire non iu¬
dicatum: uelle ferire nulla ac¬
cepta potestate hominẽ ma¬
lum: Nonenim malos defendi¬
mus: aut dicimus malos nõ
cẽ. malos. Reddent in de ratio¬
nem qui uidicant. Quare de
morte aliena. tu ius reddere
difficultatem rationis: qui ñ
portas sarcinam potestatis: Li¬
berauit de deus ut non sit u¬
dex. Quid tibi usurpas alienũ:
De te redde rationem. O domine

Expanded text:
Considerate in ipsis ordinibus poConsiderate in ipsis ordinibus potestatum, destinatum supplicio et damnatum, cui gladius imminet, non licere feriri, nisi ab illo qui ad hoc militat. Militat quaestionarius: ab illo percutitur damnatus. Si damnatum, jam supplicio destinatum, percutiat exceptor, nonne et damnatum occidit, et tanquam homicida damnatur? Certe quem occidit, jam damnatus est, jam supplicio destinatus: sed inordinate ferire, homicidium est. Si homicidium est, inordinate ferire damnatum; quid est, rogo vos, velle ferire inauditum, velle ferire non judicatum, velle ferire nulla accepta potestate hominem malum? Non enim malos defendimus, aut dicimus malos non esse malos. Reddent inde rationem qui judicant. Quare de morte aliena tu vis reddere difficultatem rationis, qui non portas sarcinam potestatis? Liberavit te Deus, ut non sis judex: quid tibi usurpas alienum? De te redde rationem. CAPUT XV.
Abbreviated transcription (Latin):
ait apłs. bonum fac: ⁊ lauda¬
bit te potestates ip̃a. bonum
enim fecerunt apłi omnes et
mres : et ñ eos laudauerunt
s int̾fecerunt pocuis potesta¬
tes. Ergo si diceret. bonum fac
et laudabit te: deciperet te.
Modo autẽ temꝑauit u̾ba:
circunspexit. appendit: mode¬
ratus ẽ. circuncidit. Discite
quod audistis: bonum fac. et
habebis laudem ex illa: etiã
ip̃a laudante si bona ẽ. Si aut̃
iniqua ẽ: mortuus ꝓfide. pro
iusticia. ꝓueritate. habebis lau¬
dem ex illa. etiam seuiente illa.
Ex illa enim habebis. non ip̃a
laudante: s ip̃a tibi laudis oc¬
casionem prebente. Ergo bonũ
fac: et habebis. et securus eris.
tos oppressit: tantos admendi¬
citatem egestatẽq ꝑduxit. Ha¬
bet iudices suos: habet potesta¬
tes suas. Ordinata ẽ. res publi¬
ca. Que enum sunt adeo: ordi¬
nata sunt. Tu quare seuis: Qmͣ
potestatem accepisti. nisi quia
non sunt ista publica supplicia.
s aꝑta latrocinias: Quid enim

Expanded text:
ait Apostolus, Bonum fac, et laudaait Apostolus, Bonum fac, et laudabit te potestas ipsa. Bonum enim fecerunt Apostoli omnes et martyres; et non eos laudaverunt, sed interfecerunt potius potestates. Ergo si diceret, Bonum fac, et laudabit te potestas, deciperet te. Modo autem temperavit verba, circumspexit, appendit, moderatus est, circumcidit. Discite quod audistis: Bonum fac, et habebis laudem ex illa; etiam ipsa laudante, si bona est. Si autem iniqua est, mortuus pro fide, pro justitia, pro veritate, habebis laudem ex illa; etiam saeviente illa. Ex illa enim habebis, non ipsa laudante, sed ipsa tibi laudis occasionem praebente. Ergo bonum fac, et habebis, et securus eris. tos oppressit, tantos ad mendicitatem egestatemque perduxit. Habet judices suos, habet potestates suas. Ordinata est respublica. Quae enim sunt, a Deo ordinatae sunt . Tu quare saevis? Quam potestatem accepisti, nisi quia non sunt ista publica supplicia, sed aperta latrocinia? Quid enim?
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid quod de uobis exigen¬
dum ẽ. Nequis dicat. Deus no¬
uit: quia nolui fieri. Ecce du¬
as res dixisti: et non feci. ⁊ no¬
lui fieri. Ad huc parumẽ. Pa¬
eum ẽ. prorsus si noliusti: si ñ
etiam ꝓhibiusti. Habent ma¬
li uidices suos: habent potesta¬
des suas: de quibz apłs ait. Non
enim sine causa gladium por¬
tat. Uindex ẽ. enim in ira: sed
ei qui male agit. In ira uindex.
ei qui male agit. Quod si malũ
inquit feceris: timme. Non enĩ
sine causa gladium portat. Uis
autem non timere potestatem:.
Bonum fac: et habebis laudem
ex illa. Quid ergo ait aliquis.
sc̃s larentius malum fecerat.
ut a potestate occuleretur: Qͦ¬
mͦ millo impletum ẽ. bonum
fac. et habebis laudem ex illa:
quando ꝓpt̾ bonum tantos cru¬
ciatus meruit ex illa: Si non
haberet laudem ex illa: hodie
non honoraret᷑: non a nob̾ p̾di¬
caretur: non tanto p̾como lau¬
daret᷑. Habet gͦ laudem ex illa.
etiam nolente illa. Non enim

Expanded text:
aliquid quod de vobis exigenaliquid quod de vobis exigendum est. Ne quis dicat, Deus novit quia nolui fieri. Ecce duas res dixisti: et non feci, et nolui fieri. Adhuc parum est. Parum est prorsus si noluisti, si non etiam prohibuisti. Habent mali judices suos, habent potestates suas: de quibus Apostolus ait, Non enim sine causa gladium portat. Vindex est enim in iram, sed ei qui male agit. In iram vindex ei qui male agit. Quod si malum, inquit, feceris, time. Non enim sine causa gladium portat. Vis autem non timere potestatem? Bonum fac, et habebis r. Quid ergo, ait aliquis, sanctus Laurentius malum fecerat, ut a potestate occideretur? Quomodo in illo impletum est, Bonum fac, et habebis laudem ex illa, quando propter bonum tantos cruciatus meruit ex illa? Si non haberet laudem ex illa, hodie non honoraretur, non a nobis praedicaretur, non tanto praeconio laudaretur. Habet ergo laudem ex illa, etiam nolente illa. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
liquid potes: si tu iam nonesma¬
lus. opta malo ut sit bonus.
Quid seuis ĩmalos: Qui mali
sunt inquis. Addis te ulus: se¬
iuendo inillos. Consilium do.
Displicet tibimalus: ñ sint duo.
Reprehendis. et aduingeris:
Auges euis numerum. quem cõ¬
dempnas: De malo ius iuincere
malum : De malitia uincere ma¬
liram: Eeunt due malitie: am¬
be incende. Non aulis consi¬
lium domin tiũ ꝑ apłm: noli
unci amalo. sed uince inbonũ
malum: forte ille peior ẽ. cum
ec tu sis malus: Auo tamen ma¬
li. Ego uellem: ut uel unus ẽẽt
bonus. ꝑostremo seuit usq ad mor¬
tem. Quid et post mortem. ubi
adillum malum iam ñ ꝑuenit
pena:. et alteriuis mali exerretue¬
tota malitia: Hoc insanire est.
cam frẽs mei: quid uob̾ dicam
Non uobis placeant tales. Ita¬
ne uero hoc de uobis sensurus
sum. quia placent uobis tales.
Absit a nobis: ut sentiamus i¬
sta de uob̃. S parumẽ. ut tales
displiceant uob̃: parum ẽ. Est

Expanded text:
liquid potes, si tu jam non es maliquid potes, si tu jam non es malus, opta malo ut sit bonus. Quid saevis in malos? Quia mali sunt, inquis. Addis te illis, saeviendo in illos. Consilium do: displicet tibi malus, non sint duo. Reprehendis, et adjungeris? auges ejus numerum, quem condemnas? De malo vis vincere malum? de malitia vincere malitiam? Erunt duae malitiae, ambae vincendae. Non audis consilium Domini tui per Apostolum: Noli vinci a malo, sed vince in bono malum ? Forte ille pejor est: cum et tu sis malus, duo tamen mali. Ego vellem ut vel unus esset bonus. Postremo saevit usque ad mortem. Quid et post mortem, ubi ad illum malum jam non pervenit poena, et alterius mali tota exercetur malitia? Hoc insanire est, cam, fratres mei? quid vobis dicam, Non vobis placeant tales? Itane vero de vobis sensurus sum, quia placent vobis tales? Absit a nobis ut sentiamus ista de vobis. Sed parum est ut tales displiceant vobis, parum est: est
Abbreviated transcription (Latin):
eccłie. Missa sunt uehicula:
onerauit ea pauperib: et redi¬
re uissit dicens. He sunt opes ec¬
cłie. Et uerum ẽ. fratres. Mag¬
ne opes sunt xp̃ianoꝵ. necessita¬
des egentium: si intelligamus
lbi debeamus seruare quodha¬
bemus: Ante nos sunt egentes.
Ibi li seruauerimus: ñ ꝑdemus
Nontimemus. ne aliquis tollat.
ille enim qui dedit. seruat. Nec
meliorem possumus inuenire
custodem: nec fideliorem ꝓmis
pigie mr̃es imitemur: si uolumꝰ
nob̾ ꝓdesse sollempnitates quas
celebramus. Semꝑ hec admonui¬
mus frc̃s: nunquam cessauimꝰ:
nunquam tacuimus. Uita et̾na
diligenda ẽ: presens contemp¬
nanda ẽ. Bene uiuendũ ẽ: bo¬
num sperandum ẽ. mutandus
est qui malus erat: mutatus in¬
steuendus ẽ: instructus ꝑseuera¬
re debet. Qui enim ꝑ seueraiit.
uisq infinem: hic saluus erit.
Et quid uelles tu: An amalis
bona: Noli querere uiam in
spinis. Prohibitus es. Ex habũ¬
dantia cordis os loquitur. Si a¬

Expanded text:
Ecclesiae. » Missa sunt vehicula, Ecclesiae. » Missa sunt vehicula, oneravit ea pauperibus, et redire jussit, dicens: « Hae sunt opes Ecclesiae. » Et verum est, fratres: magnae opes sunt Christianorum, necessitates egentium; si intelligamus ubi debeamus servare quod habemus. Ante nos sunt egentes: ibi si servaverimus, non perdemus. Non timemus ne aliquis tollat: ille enim qui dedit servat. Nec meliorem possumus invenire custodem, nec fideliorem promipigre martyres imitemur, si volumus nobis prodesse solemnitates, quas celebramus. Semper haec admonuimus, fratres, nunquam cessavimus, nunquam tacuimus. Vita aeterna diligenda est, praesens contemnenda est, bene vivendum est, bonum sperandum est. Mutandus est, qui malus erat; mutatus instruendus est; instructus perseverare debet. Qui enim perseveraverit usque in finem, hic salvus erit Et quid velles tu? An a malis bona? Noli quaerere uvam in spinis: prohibitus es, Ex abundantia cordis os loquitur . Si a
Abbreviated transcription (Latin):
tristes: cito obliuiscentes. Dr
quam nichil est homo: et hoc
aicit ip̃e homo: et non se cor¬
eigit homo. ut non nichil
s aliquid sit homo. Huius gͦ
amatores. martyres fuerunt.
et hiuiꝰ uite ac quisitores sunt
habent quod amauerunt: ube¬
rius habebunt in resurrectiõe
mortuorum. Hoc gͦ iter nobis
magnis sius passionib constra¬
uerunt. Sanctus laurentius
archidiaconus fuit: opes eccłie
abillo a ꝑ secutore querebant᷑
sicut traditur: unde tam muł¬
ta passus ẽ. que horret audiri.
Impositus crati cule. omnibus
membris adustus ẽ: penis atro¬
cissimis flaminaꝵ excruciatus
est: iuncens tamen omnes corpo¬
ris molestias magno robore ca¬
ritatis aduiuante illo qui ta¬
lem fecerat. Ipsius enim sumꝰ
Ut autem accend̾et in uam ꝑ¬
secutorẽ. hoc fecit. non illum uo¬
lens irasci s suam fidem cupi¬
ens posteris commendare. et
quam securus moreretur ostẽ¬
dere.ꝑgant inquit mecum ue¬
hiula. inquib apportem opes

Expanded text:
tristes, cito obliviscentes. Dicitur tristes, cito obliviscentes. Dicitur quam nihil est homo: et hoc dicit ipse homo; et non corrigit se homo, ut non nihil, sed aliquid sit homo. Hujus ergo amatores martyres fuerunt, et hujus vitae acquisitores sunt. Habent quod amaverunt, uberius habebunt in resurrectione mortuorum. Hoc ergo iter nobis magnis suis passionibus constraverunarchidiaconus fuit. Opes Ecclesiae ab illo a persecutore quaerebantur, sicut traditur; unde tam multa passus est, quae horrent audiri. Impositus craticulae, omnibus membris adustus est, poenis atrocissimis flammarum excruciatus est: vincens tamen omnes corporis molestias magno robore charitatis, adjuvante illo qui talem fecerat. Ipsius enim sumusUt autem accenderet in iram persecutorem hoc fecit, non illum volens irasci, sed suam fidem cupiens posteris commendare, et quam securus moreretur ostendere: « Pergant, » inquit, « mecum vehicula, in quibus apportem opes
Abbreviated transcription (Latin):
ra sum. et tu ampleteris: Cla¬
mat. uolatica sum. et tu seqͥ
conaris: Ecce respondet tibi
amata tua. Non tecum stabo.
Et si tecum aliquantũ ero. ñ
tecum ꝑmanebo. Nudare te
potui. beare non potui. Ergo
aduitorio dñi dei nri. ad uersus
blanditias male amate. ame¬
mus illius pulceitudinem ui¬
te. quam nec oculus udit. nͥ
auris audiuit. nec incor hoĩs
ascendit. Hanc enim pͥparauit
ds diligentib se: et ip̃a iuta
ip̃e deus ẽ. Acclamastis: suspi¬
rastis. Amemus hanc fortiter.
Oonet dñs ut amemus. Illi
lacrimas. non solum ꝓ hac ad¬
ipiscenda. s etiam diligenda
fundamꝰ. Quid monituri su¬
mꝰ: quid demonstraturi. Nũ¬
quid libros recitamus. ut o¬
stendamus quam suit incer¬
ta. quam transitoria. quod
pene nulla: quam uerum sit
quod scriptum ẽ. que enimẽ
uta ur̃a. uapor ẽ. ad modicũ
apparens. deinceps ext̾mina¬
Laulo ante uidebatur: modo
non est qui uideatur. Deducit᷑
homo ad sepulcrum: redeunt

Expanded text:
ra sum, et tu amplecteris? Clara sum, et tu amplecteris? Clamat, Volatica sum, et tu sequi conaris? Ecce respondet tibi amata tua, Non tecum stabo: etsi tecum aliquantum ero, non tecum permanebo. Nudare te potui, beare non potui. CAPUTadjutorio Domini Dei nostri adversus blanditias male amatae, amemus illius pulchritudinem vitae, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit. Hanc enim praeparavit Deus diligentibus se ; et ipsa vita ipse Deus est. Acclamastis, suspirastis. Amemus hanc fortiter. Donet Dominus ut amemus. Illi lacrymas pro hac non solum adipiscenda, sed etiam diligenda fundamus. Quid monituri sumus, quid demonstraturi? Numquid libros recitamus, ut ostendamus quam sit ista incerta, quam transitoria, quam pene nulla, quam verum sit quod scriptum est, Quae enim est vita vestra? Vapor est ad modicum apparens; deinceps exterminapaulo ante videbatur, modo non est qui videbatur. Deducitur homo ad sepulcrum: redeunt
Abbreviated transcription (Latin):
enim in illius rei comparatio¬
ne. habet hoc aliquod pondus.
Sidicerem. regnare in hocmũ¬
do. et regnare cum xp̃o: non eẽt
quod appendere. Penitet me. Aix¬
ille appende. Prorsus non est qd̃
appenere. Quid prodest homi¬
ni. si totum mundum lucretur
anime autem sue deteimentũ
paciatur: Qui autem non pas¬
sus fucrit detrimentum ani¬
me sue: ip̃e regnabit cum xͦ.
Quis autem in hoc mundo re¬
gnat securus: Fac quia regnat
securꝰ: nunquid regnat et̾nus.
quales amatores habeat pre¬
sens uita: temporalis uita. bre¬
uisuita. feda uita. quales ha¬
beat amatores. Fit plerumq
homo ꝓpter hanc uitam. nud.
mendicus. Queris ab eo qͣre.
Sic respondet. Ut uiuerem.
Quid amasti. et quid amans.
quo ꝑ uenisti: Quid dicturꝰ
es. niale amator: ꝑ u̾se amator
Quid aic̾turus es huic amate
tue: Dic alloquere: blandire
si potes. Quid dicturꝰ es: Ad i¬
stam nuditatem me ꝑduxit pul¬
ceitudo tua. Ciamat tibi. feda
sum. ⁊ tu amas: Clamat. Du¬

Expanded text:
enim in illius rei comparatioenim in illius rei comparatione habet hoc aliquod pondus. Si dicerem regnare in hoc mundo, et regnare cum Christo; non esset quod appendere. Poenitet me dixisse, Appende: prorsus non est quod appendere. Quid prodest homini, si totum mundum lucretur, animae autem suae detrimentum patiatur ? Qui autem non passus fuerit detrimentum animae suae, ipse regnabit pro Christo. Quis autem in hoc mundo regnat securus? Fac quia regnat securus; numquid regnat aeternusquales amatores habeat praesens vita, temporalis vita, brevis vita, foeda vita, quales habeat amatores. Fit plerumque homo propter hanc vitam nudus, mendicus. Quaeris ab eo quare? Sic respondet: Ut viverem. Quid amasti, et quid amans quo pervenisti? quid dicturus es, male amatae perverse amator? quid dicturus es huic amatae vitae tuae? Dic, alloquere, blandire, si potes. Quid dicturus es? Ad istam nuditatem me perduxit pulchritudo tua. Clamat tibi, Foeda sum, et tu amas? Clamat, Du
Abbreviated transcription (Latin):
dem satagis auferre: sed differ¬
re. Quitanta agis ut paulo seriꝰ
moriaris: age aliquid ut nun¬
quam moriaris. Quamultos
inuenimus quidicant. tollat
fiscus res meas. ut serius mo¬
riar: quam raro inuenimus
qui dicat. tollat xp̃c resmeas.
ut nunquam moriar. Et tñ
o amator temporalis uite. si
tollat fiscus. te spoliat in hoc
seculo: si tollat xp̃c. tibi seruat
in celo. P ropt̾ hanc uitam uo¬
lunt habere homines unde
uiuant: et propter hanc uo¬
lunt dare unde uinunt. Qd̃
tibi seruas unde uiuas. hoc
das ut uiuas. forte fame defec¬
turus. Et tamen dicis. Tollat.
quid adme : mendicare uolo.
Das unde uiuis: mendiciare pa¬
ratus ut uiuas. Paratus es da¬
tis etiam necessarus. mendica¬
re in hoc mundo: et non es
paratus erogatis suꝑfluis reg
Si aliqua statera equitatis in¬
uenitur in archa cordis tui. ꝓ¬
fer illam: et hec duo impone ĩ
illa. et appende. mendicare in
hoc mundo. et regnare cum xp̃o
Nonest quod appendere. Non

Expanded text:
tem satagis auferre, sed differtem satagis auferre, sed differre. Qui tanta agis, ut paulo serius moriaris, age aliquid, ut nunquam moriaris. 5. Necesinvenimus qui dicant, Tollat fiscus res meas, ut serius moriar: quam raro invenimus qui dicat, Tollat Christus res meas, ut nunquam moriar. Et tamen, o amator temporalis vitae, si tollat fiscus, te spoliat in hoc saeculo; si tollat Christus, tibi servat in coelo. Propter hanc vitam volunt habere homines unde vivant, et propter hanc volunt dare unde vivant. Quod tibi servas unde vivas, hoc das ut vivas, forte fame defecturus. Et tamen dicis: Tollat, quid ad me? Mendicare volo. Das unde vivis, mendicare paratus ut vivas. Paratus es, datis etiam necessariis, mendicare in hoc mundo; et non es paratus, erogatis superfluis, regSi aliqua statera aequitatis invenitur in arca cordis tui, profer illam, et haec duo impone in illa, et appende: Mendicare in hoc mundo, et regnare cum Christo. Non est quod appendere. Non
Abbreviated transcription (Latin):
eciamcum fit cathecumus:
hinc intelligitur quare simus
xp̃iani: quia non ꝓpt̃ tempora¬
lia. et transeuntia uel bona uł
mala. s ꝓpter uitanda mala q̃
non transibunt: et ꝓpter ad ipiᷤ¬
cenda bona que t̾minum non ha¬
bebunt. Uerũtamen ut dic̾e
ceperam frẽs. quod ad moue¬
ram. quod ꝓposueram. obsecͦ
uos attendamus quomodo di¬
gatur uita ista temporalis ab
amatorib siuis. in quam mag¬
no tunore sunt homines ne
moriantur morituri. Uideas
hominem tremere. fugere.
latebras querere. defensiones
aucupari. rogare. ꝓuolui: si
fieri potest quicquid habet
dare. ut uita donetur: ut uno
die plus iuuatur: ut etas in¬
certa semꝑ aliquanto auitius
ꝓtendatur. Tanta faciunt ho¬
mines. Quis tale aliquid pro
uita et̾na: Alloquamur ama¬
torem presentis uite. Quid a¬
gis: quid festinas: quid trepi¬
das: quid fugis: quid latebraᷤ
queris. Ut uiuam inquit. Cer¬
te ut uiuas. Ut uiuas semper
iuicturus: Non. Non ergo mor¬

Expanded text:
etiam cum fit catechumenus; etiam cum fit catechumenus; hinc intelligitur quare sumus Christiani, quia non propter temporalia et transeuntia, vel bona, vel mala, sed propter vitanda mala quae non transibunt, et propter adipiscenda bona quae terminum non habebunt. CAPUTcoeperam, fratres, quod admonueram, quod proposueram, obsecro vos, attendamus, quomodo diligatur vita ista temporalis ab amatoribus suis; in quam magno timore sunt homines, ne moriantur morituri. Videas hominem tremere, fugere, latebras quaerere, defensiones aucupari, rogare, provolvi; si fieri potest, quidquid habet, dare, ut vita donetur, ut uno die plus vivatur, ut aetas incerta semper aliquanto diutius protendatur. Tanta faciunt homines: quis tale aliquid pro vita aeterna? Alloquamur amatorem praesentis vitae: Quid agis? quid festinas? quid trepidas? quid fugis? quid latebras quaeris? Ut vivam, inquit. Certe ut vivas? Ut vivas semper victurus? Non. Non ergo mor
Abbreviated transcription (Latin):
immaturi. Multa dampna
xp̃ianorum: et lucra impioꝵ.
Et rursus multa dampna im¬
piorum: et lucra xp̃ianorum.
Et multi honores impioꝵ: et
abiectiones xp̃ianoꝵ. Et rurs
ergo istabona et mala. utͥsq
communia: nunquid frẽs qͣn¬
do xp̃iani facti sumus. ꝓpter
mala ista deuitanda. uł bona
adipiscenda. nomen xp̃o dedi¬
mus: et frontem tanto signo
subiecimus: xp̃ianus es: in
fronte portas crucem xp̃i. Ca¬
racter tuus. docet quid ꝓfitea¬
ris. Quando ille incruce pende¬
bat. quam crucem portas in
fronte: non signum ligni te
delectat. s signum pendentis.
Quando ergo ille pendebat
incruce seuientes cucumspicie¬
bat: insultantes ferebat: pro
inimicis orabat: medlicꝰ etiam
cum ocuderetur sanguine suo¬
egrotos sanabat. Duit enun.
Dater ignosce illis: quia nesci¬
unt quid facuint. Nec ista uox
uacua uel manis fuit: ⁊ ex ip̃is
postea milia crediderunt ineũ
quem occiderant: ut discerent
fratres. abisto signo. abisto ca¬
rectere quem accepit xp̃ianus

Expanded text:
immaturi. Multa damna Christianorum, et lucra impiorum: et rursus multa damna impiorum, et lucra Christianorum. Et multi honores impiorum et abjectiones Christianorum: et rursus ergo ista bona et mala utrisque communia, numquid, fratres, quando Christiani facti sumus, propter mala ista devitanda, vel bona adipiscenda, nomen Christo dedimus, et frontem tanto signo subjecimus? Christianus es, in fronte portas crucem Christi. Character tuus docet quid profitearis. Quando ille in cruce pendebat, quam crucem portas in fronte non signum ligni te delectat, sed signum pendentis: quando ergo ille pendebat in cruce; saevientes circumspiciebat, insultantes ferebat, pro inimicis orabat. Medicus etiam cum occideretur, suo sanguine aegrotos sanabat. Dixit enim: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Nec ista vox vacua vel inanis fuit. Et ex ipsis postea millia crediderunt in eum quem occiderant, ut discerent fratres, ab isto signo, ab isto charactere, quem accipit Christianus,
Abbreviated transcription (Latin):
uiunt: non uos misceatis. Non
talib factis uel spectandis int̃¬
ẽe cupiatis. Sed quantum po¬
testis unusquisq indomo sua.
et inuicinia sua. cum eo cum
quo habet alicuiꝰ necessitudi¬
nis et caritatis uinculum mo¬
neatis. sualeatis. doceatis. cor¬
ripiatis: comminationibus
etiam quib libet atantis ma¬
lis coherceatis: ut aliquando
deus misereatur. ⁊ finem det
humanis malis. ⁊ non scd̾m
peccata nr̃a faciat nobis. neq
scd̾m iniquitates nr̃as retei¬
buat nob̃: s quantũ distat
ortus aboccidente. longe fa¬
ciat a nobis peccata nr̃a: et

Expanded text:
viunt, non vos misceatis; non viunt, non vos misceatis; non talibus factis vel spectandis interesse cupiatis. Sed quantum potestis, quisque in domo sua et in vicinia sua, cum eo cum quo habet alicujus necessitudinis et charitatis vinculum, moneatis, suadeatis, doceatis, corripiatis; comminationibus etiam quibuslibet a tantis malis coerceatis: ut aliquando Deus misereatur, et finem det humanis malis, et non secundum peccata nostra faciat nobis, neque secundum iniquitates nostras retribuat nobis, sed quantum distat ortus ab occidente, longe faciat a nobis peccata nost
Abbreviated transcription (Latin):
siuis. Hec si sic agerentur: non
multum nos mala contrista
Deus non timet turbas. quã
uto dicitur. Quod populus fe¬
cit. fecerit. Quis est qui uindi¬
cet inpopulum: Itane quisẽ:
Nec deus: Timuit enun deus u¬
niuersum mundum: quando
fecit diluuium: Timuit tot
ciuitates sodome et gomorre:
qñ celesti deleuit igne: Noloiam
dicere dep̾sentib malis. quan¬
ta ⁊ ubi facta sunt: et que se¬
cuta sunt. nolo commemorare.
nec uidear insultare. Nunquid
inira sua se iunxit deus. eos qui
faciebant. abeisqui ñ faciebant:
S iunxit eos qui faciebant: cũ
eis qui non prohibebant. Expli¬
cemus ergo aliquando sermonẽ
frẽs mei. Hortamur uos. obse
tudinem:. ut mansuete uiuatis.
pacifice uiuatis: potestates fa¬
cere quod ad illas ꝑtinet. unde
deo et maiorib sui redditure
sunt rationem pacifice ꝑmitta¬
tis. Quocienscumq petendum
ẽ: honorifice ⁊ pacifice pietatis.
Cum his qui mala faciunt. ⁊
infeliciter atq in ordinate se¬

Expanded text:
sius. Haec si sic agerentur, non sius. Haec si sic agerentur, non multum nos mala contristarDeus non timet turbas. Quam cito dicitur, Quod populus fecit, fecerit: quis est qui vindicet populum? Itane, quis est? nec Deus? Timuit enim Deus universum mundum, quando fecit diluvium? Timuit tot civitates Sodomae et Gomorrhae, quando coelesti delevit igne? Nolo jam dicere de praesentibus malis, quanta et ubi facta sunt, et quae secuta sunt; nolo commemorare, ne videar insultare. Numquid in ira sua sejunxit Deus eos qui faciebant, ab eis qui non faciebant? Sed junxit eos qui faciebant, cum eis qui non prohibebant. cemus ergo aliquando sermonem, fratres mei. Hortamur vos, obsecansuetudinem, ut mansuete vivatis, pacifice vivatis; potestates facere quod ad illas pertinet, unde Deo et majoribus suis redditurae sunt rationem, pacifice permittatis: quotiescumque petendum est, honorifice et pacifice petatis. Cum his qui mala faciunt, et infeliciter atque inordinate sae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibeatis. Non dico fratres.
quia potest aliquis urm̃ exire
et popłm ꝓ hib̾e᷑ hoc nec nos
possumus: s unusquisq in
domo sua filium suum. ser¬
uum suum. amicũ suũ. uici¬
num suum. clientem suum.
minorem suum. Agite cum il¬
lis: ut ista non faciant. Quib
potestis suadete:et inquos po¬
testatem habetis. seueritatem
adhibete. Unum scio. quod õs
metum sciunt. In hac ciuitate
multas inueniri domos. inqͥ¬
b non sit uł unus paganus:
Nullam domum inuenui. ubi
non sint xp̃iani: et si discutiat᷑
diligenter. nulla domus inue
ani. quam pagani. Uerum est.
consentitis. Uidetis ergo quia
mala nonfierent: si xpiani nol¬
lent. Non est quid respondeat᷑.
Occulta mala. possent fieri:
publica non possent. ꝓhibentibꝰ
xp̃ianis: quia unusquisq dene¬
ret seruum suũ. unꝰquisq ten̾et
filium suum. adolescentem do¬
maret seueritas patris. seueritaᷤᷤ¬
seueritas patrui. seueritas ma¬
gistri. seueritas boni uicini. se¬
ueritas correctionis maioris ip¬

Expanded text:
prohibeatis. Non dico, fratres, quia potest aliquis vestrum exire et populum prohibere: hoc nec nos possumus: sed unusquisque in domo sua filium suum, servum suum, amicum suum, vicinum suum, clientem suum, minorem suum. Agite cum illis, ut ista non faciant. Quibus potestis, suadete; et in quos potestatem habetis, severitatem adhibete. Unum scio, quod omnes mecum sciunt, in hac civitate multas inveniri domos, in quibus non sit vel unus paganus; nullam domum inveniri, ubi non sint Christiani. Et si discutiatur diligenter, nulla domus invensint quam pagani. Verum est, consentitis. Videtis ergo quia mala non fierent, si Christiani nollent. Non est quid respondeatur. Occulta mala possent fieri, publica non possent, prohibentibus Christianis; quia unusquisque teneret servum suum, unusquisque teneret filium suum: adolescentem domaret severitas patris, severitas patrui, severitas magistri, severitas boni vicini, severitas correctionis majoris ip
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sus dm̃ nolite murmurare.
Audite me opauꝑes. Quid
non habetis: si dm̃ habetis:
Audite me o diuites. Quid
habetis: si dm̃ non habetis:

Expanded text:
sus Deum nolite murmurare. Audite me, o pauperes: Quid non habetis, si Deum habetis? Audite me, o divites: Quid habetis, si Deum non habetis
Abbreviated transcription (Latin):
ipse apłs paulus. Nos autẽ
non sp̃m huiꝰ mundi accepimꝰ.
Sp̃s huius mundi facit suꝑboᷤ:
sp̃s huiꝰ mundi facit inflatos:
sp̃s huius munli facit ut pu
se quisq aliquid esse cum ni¬
chilsit. S contra spm̃ huius mũ¬
huius mundi inflatum. tu¬
non solidum. quidait:Nos
non sp̃m huius mundi acce¬
pimus: sed sp̃m̃ qui ex deo ẽ.
Unde probas. ut sciamus.
que a deo donata sunt nob̾.

Expanded text:
apostolus Paulus, Nos autem apostolus Paulus, Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus. ritus hujus mundi facit superbos, spiritus hujus mundi facit inflatos, spiritus hujus mundi facit ut putet se quisque aliquid esse, cum nihil sit. Sed contra spiritum hujus munspiritum hujus mundi inflatum, sunon solidum, quid ait? Nos non spiritum hujus mundi accepimus, sed spiritum qui ex Deo est. Unde probas? Ut sciamus quae a Deo donata sunt nobis
Abbreviated transcription (Latin):
dei : fidem seruaui. Seruasti.
Agnosco. approbo. fateor. ser¬
uasti. S nisi dominꝰ custodierit
ciuitatem: in uanum uigilat
qui custodit eam. Illo ergo ip̃o
iuuante. ip̃oq donante. ⁊ bo¬
num agonem certasti: ⁊ cur¬
sum conlummasti: et fidem
seruasti. Daueniam aple: ꝓpͥa
tua non nouimus nisi mała.
Da ueniam apłe. Dicimus.
quod tu dociusti. Audio confi¬
tentem: quia non uenio in¬
gratum. Prorsus tua a te nõ
deus coronat merita tua:
uichil coronat nisi dona sua.
hanc fidem ueramq pieta¬
tem nequis extollatur de li¬
bro arbitrio in bonis oꝑibꝰ.
quisquis accipit. sic accipiat.
ut nouerit dantem: ut quis¬
quis datori nonsit ingratꝰ:
malico non suꝑbiat: uel ad¬
huc insanus. uł non a se sa¬
nus. Hanc inquam fidem
atq pietatem: nulle argu¬
mentationes euellant de cordi¬
b ur̃is. Seruate. quod acce¬
pistis. Quid enim habetis.
quod non accepistis : Hoc est
deo confiteri: dicere. quod ait

Expanded text:
Dei ? Fidem servavi. Servasti: Dei ? Fidem servavi. Servasti: agnosco, approbo; fateor, servasti. Sed, Nisi Dominus custodierit civitatem, in vanum vigilat qui custodit eam . Illo ergo ipso adjuvante, ipsoque donante, et bonum agonem certasti, et cursum consummasti, et fidem servasti. Da veniam, Apostole, propria tua non novi, nisi mala. Da veniam, Apostole; dicimus, quia tu docuisti: audio confitentem, non invenio ingratum. Prorsus tua a te tibiDeus coronat merita tua, nihil coronat nisi dona sua.Hanc fidem veramque pietatem, ne quis extollatur de libero arbitrio, in bonis operibus quae quisquis accipit, sic accipiat, ut noverit dantem, ut quisquis datori non sit ingratus, medico non superbiat, vel adhuc insanus, vel non a se sanus: hanc, inquam, fidem veramque pietatem nullae argumentationes evellant de cordibus vestris. Servate quod accepistis. Quid enim habetis quod non accepistis? Hoc est Deo confiteri, dicere quod ait
Abbreviated transcription (Latin):
salutaris accipiam. Certe re¬
tͥbuebas. Accipis: ad huc acci¬
pis.S modo appropinquan¬
te passione. retribuam bona
mala ꝓmał. Noluit aũt retͥbue̾ ma¬
la pro malis: sed retri. buit bo
naꝓ malis. Retribuendo bo¬
na pro malis: inuenit quo¬
modo retribueret bona pro
saulo: nichil bom inuenit.
Cum mnillo nichil bom in¬
uenisset:: mala dimisit: bo¬
na retribuit. Cum gͦ ei priꝰ
bona retribuit. p̾uenit: s
donando bona. quib retri¬
bueret bona. Ecce retribuit
mercedem. his bonis oꝑibus.
bonum certamen certanti.
cursum consummanti. fidẽ
seruanti. Retribuit bona. E
An non ip̃e dedit. ut bonum
certam̃ certares: Si ñ ip̃e dedit.
quid ẽ. quod alio loco dicis.
plus omnib laboraui. non
autem ego. s gr̃a dĩ mecum ͤ
Ecce iterum dicis: cursum
consummaui. Non ip̃e dedit.
ut cursum consummares: Si
non ip̃e dedit: quid est quod
alio loco dicis. non uolentis
neq currentis. s miserentis ẽ.

Expanded text:
salutaris accipiam . Certe resalutaris accipiam . Certe retribuebas? Accipis: adhuc accipis. Sed modo plane propinquante passione, retribuam bona mala pro malis: noluit autem retribuere mala pro malis, sed retribuit bona pro malis. Retribuendo bona pro malis, invenit quomodo retribueret bona pro Saulo, nihil boni invenit. Cum in illo nihil boni invenisset, mala dimisit, bona retribuit. Cum ergo ei prius bona retribuit, praevenit: sed donando bona quibus retribueret bona, ecce retribuit mercedem his bonis operibus. Bonum certamen certanti, cursum consummanti, fidem servanti, retribuit bona; sed Annon ipse dedit, ut bonum certamen certares? Si non ipse dedit, quid est quod alio loco dicis, Plus illis omnibus laboravi; non autem ego, sed gratia Dei mecum ? Ecce iterum dicis, Cursum consummavi. Non et ipse dedit, ut cursum consummares? Si non ipse dedit, quid est quod alio loco dicis, Non volentis, neque currentis, sed miserentis est
Abbreviated transcription (Latin):
nem ꝓrsus anhelabat. Ecce ra¬
pit: s adhuc mane ẽ: uanitaᷤᷤ
subsole est. Fit ei uespera: qͣndo
cecitate ꝑcutitur. Oculi eius
ab hiuꝰ mundi uanttate clau¬
dunt᷑ alii interiores illumi¬
nantur. Uas paulo ante ꝑdi¬
tionis. fit uas electionis: Et
ecce impletur. diuidet escas
Diuisiones escarum eius ubi¬
q recitantur. uide quemad¬
modum diuidat escas. Nouit
quid cui congeuat. Oiuidit
non passim: non confuse ero¬
gat. Diuidit: hoc ẽ. distribuit.
distinguit: non passim. non
confuse dispensat. Loquitur
sapientiam int̾ ꝑfectos. Quibꝰ¬
damuero non ualentibus
capere solidum cybum: duu¬
dens dicit. Lac nob potum
cit. Quid paulo ante facie¬
bat: Quid: Noli recordari. Im¬
mo recorder hominis nequi¬
tiam: ut approbem dei mise¬
ex saulo: fit uerus testis ex
falso. Qui spargebat. colligit.
qui oppugnabat. defendit.
retribuam domino ꝓomnibꝰ
que retribuit michi: Recͥbuit
enim: sed non mala ꝓmalis.

Expanded text:
inem anhelabat. Ecce rainem anhelabat. Ecce rapit: sed adhuc mane est, vanitas sub sole est. Fit ei vespera, quando caecitate percutitur. Oculi ejus ad hujus mundi vanitatem clauduntur, alii interiores illuminantur. Vas paulo ante perditionis, fit vas electionis: et ecce impletur, Dividet escas: divisiones escarum ejus ubique recitantur. Vide quemadmodum dividat escas. Novit quid cui congruat. Dividit; non passim, non confuse erogat. Dividit, hoc est, distribuit, distinguit; non passim, non confuse dispensat. Loquitur sapientiam inter perfectos : quibusdam vero non valentibus capere solidum cibum, dividens dicit, Lac vobis potucit, qui paulo ante faciebat: quid? Nolo recordari: imo recorder hominis nequitiam, ut approbem Dei mise fit Paulus ex Saulo; fit verus testis ex falso. Qui spargebat, colligit: qui oppugnabat, defendit. retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Retribuit enim, sed non mala pro mali
Abbreviated transcription (Latin):
Miscd̃iam consecutus sum: de¬
bita michi non sunt reddita.
Sienim debita michi redde¬
rentur: suppliua redderent᷑.
Non inquit accepi quod de¬
bebatur. Miscl̃iam consecutus
sum. Non secundum peccata nr̃a
occidente:conuertere adorientẽ
Etce unus homo: saulus ⁊ paułꝰ.
Saulus inoccidente: paulus in
oriente. ꝑsecutor inoccidente:
predicator in oriente. Occidt̃
ibi peccata: oritur inde iusticia.
Inoccidente uetus: in oriente
nouus. In occidente saulus:
moriente paulus. Unde hoc
saulo: Unde hoc crudeli: Unde
hoc ꝑsecutori: unde hoc non
pastori: Ipse enimerat lupus
rapax: de tribu beniamin.
Ip̃e ayait. Dictum autem erat
inꝓphetia. Beniamin lupus
rapax. mane rapiet predam:
ad uesꝑum diuidet escas. Priꝰ
consumpsit: posterus pauit.
Rapiebat: prorsus rapiebat.
Legite. rapiebat. Legite actꝰ
cib acceperat: ut quoscumq
inueniret sec̾tantes uiam xͥ.
uinctos adduceret puniendoᷤ.
Ibat: seiuebat: cedes ⁊ sangͥ¬

Expanded text:
Misericordiam consecutus sum. DeMisericordiam consecutus sum. Debita mihi non sunt reddita. Si enim debita redderentur, supplicium redderetur. Non, inquit, accepi quod debebatur: sed misericordiam consecutus sum. Non secundum peccata nostra occidente, convertere ad orientem. Ecce unus homo, Saulus et Paulus: Saulus in occidente, Paulus in oriente; persecutor in occidente, praedicator in oriente. Occidunt ibi peccata, oritur inde justitia. In occidente vetus, in oriente novus: in occidente Saulus, in oriente Paulus. Unde hoc Saulo, unde hoc crudeli, unde hoc persecutori, unde hoc non pastori? Ipse enim erat lupus rapax, de tribu Benjamin. Ipse dicit . Dictum autem erat in Prophetia, Benjamin lupus rapax, mane rapiet praedam, et ad vesperam dividet escas . Prius consumpsit, posterius pavit. Rapiebat, prorsus rapiebat. Legite, rapiebat: legite librucibus acceperat, ut quoscumque inveniret sectantes viam Christi, vinctos adduceret puniendos. Ibat, saeviebat, caedes et sangu
Abbreviated transcription (Latin):
Reddet ergo ustus uidex. Nõ
enmoꝑe inspecto: potest ne¬
gare mercedem. Quod opꝰ inspi¬
cit : bonum certamen certaui:
opus ẽ. Cursum consummaui:
opus ẽ. fidem seruani: opus ẽ
Suꝑest michicorona iusticie:
merces ẽ. S inmercede tu nicħ
agis: mopere non solus agis.
Corona tibi ab ip̃o est. opus au¬
tem abste ẽ: s non nisi ip̃o ad i¬
uante. Cum autem paulus a¬
płs prius sanlus crudelissimꝰ
esset. limmanissimus ꝑseutor:
nichil omnino boni mereba¬
tur. s merebatur plurimum
mali: merebatur enim damp¬
nari. non eligi. Et ecce subi¬
to cum mala faceret. ⁊ mala
mererecur: una celesti uoce
ꝓsternitur. ꝑ secutor deicitur:.
predicator erigitur. Audi
eum hoc ip̃m confitentem.
Qui prius fui blasphemus
et ꝑsetutor. ⁊ in iuriosus: sed
misccłiam consecutus sum.
Nunquid ibi dixt. reddet mͥ
iustus uidex. MMisciłiam in¬
quit consecutus sum. Mala
merebar: bona accipio.Nõ
scłm peccata nr̃a fecit nobis.

Expanded text:
Reddet ergo justus judex. Non Reddet ergo justus judex. Non enim opere inspecto potest negare mercedem. Quod opus inspicit? Bonum certamen certavi, opus est: cursum consummavi, opus est: fidem servavi, opus est. Superest mihi corona justitiae, merces est. Sed in mercede tu nihil agis; in opere non solus agis. Corona tibi ab ipso est; opus autem abs te est, sed non nisi ipso adjuvante. Cum autem Paulus apostolus, prius Saulus, crudelissimus esset et immanissimus persecutor, nihil omnino boni merebatur, imo merebatur plurimum mali: merebatur enim damnari, non eligi. Et ecce subito, cum mala faceret, et mala mereretur, una coelesti voce prosternitur: persecutor dejicitur, praedicator erigitur. Audi eum hoc ipsum confitentem: Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus; sed misericordiam consecutus sum . Numquid ibi dixit, Reddet mihi justus judex? Misericordiam, inquit, consecutus sum: mala merebar, bona accepi. Non secundum peccata nostra fecit nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
dicimus ⁊ nrm̃ eẽ. quod adco
est : Cotidie dicimus. panem
nr̃m cotidianum. Iam dixisti
nẽm: nobis suꝑbientib fit a¬
lienum. Dicis nrm: et dicis da
nob̾. Quid ergo tibi assignas
quod non tibipẽ dedisti: Qd
enim habes. quod non accepi¬
sti: Dicis nrm̃: et da nob̾. agno¬
sce largitorem: confitere te as¬
cipere. ut libenter ille dignet᷑
dars. Qui sinonegeres: Qaud
mendicas. et suꝑbus es: An ñ
mendicas. qui panem petis:
qͥ decelo descendit. fortes sũt ma¬
rtyres:. firmi sunt martyres:
s panis confirmat cor homĩs.¬
Iam ergo audiamus apłm pad
quaret. de corona sibi parata
p̃sumentem. Bonum inquit
certamem certaui: cursum cõ¬
summaui: fidem seruaui. De ce¬
tero suꝑẽ. michi corona iusti
cie: quam reddet michi dñs ĩ
illa die iustus uidex. Non solũ
autem mͥ: s et his qui diligt̃
manifestationem eius. Reddet
inquit michi dominus coronã:
iustus uidex. Debet gͦ qd̾ reddet.

Expanded text:
dicimus et nostrum esse quod a Deo dicimus et nostrum esse quod a Deo est? Quotidie dicimus, Panem ostrum quotidianum. Jam dixisti,nostrum, nobis superbientibus fit alienum. Dicis, nostrum; et dicis, da nobis. Quid ergo tibi assignas, quod non tibi ipse dedisti? Quid enim habes quod non accepisti . Dicis, nostrum; et, da nobis. Agnosce largitorem, confitere te accipere, ut libenter ille dignetur dare. Quid si non egeres, qui mendicas et superbus es? Annon mendicas, qui panem petis? qui de coelo descendit . Fortes sunt martyres, firmi sunt martyres: sed panis confirmat cor hominiquaret, de corona sibi parata praesumentem. Bonum, inquit, certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi: de caetero superest mihi corona justiet mihi Dominus in illa die justus judex; non solum autem mihi, sed et omnibus qui diligunt manifestationem ejus . Reddet, inquit, mihi Dominus coronam justus judex. Debet ergo quod reddet.
Abbreviated transcription (Latin):
magnam securitatem dedit.
aicendo eis. Capillus de capi¬
te ur̃o non peribit. Tues ergo
ne ꝑeas: cuius capulus non pe¬
ribit: Si sic custodiunt᷑ super¬
flua tua: inquanta tudela ẽ
anuima tua: Non ꝑibit capil¬
lus. qui cum tondetur non sẽ¬
tis: et ꝑibit anima tua ꝑ quã
sentis: Sane multa dura eos
passuros eẽ. predint. ut predi¬
cendo faceret parationes: Aice¬
rentq illi. Paratum cormeũ.
Quid ẽ paratum cor meum:
nisi parata uoluntas mea:
Paratam ergo habent mrẽs
uoluntatem in martyrio: s
p̾paratur uoluntas a dño.
Iilis autem malis duris atq
asperis futuris commemoratiᷤ.
sit nr̃m: non donatur. Quomͦ
enim aliquid donas: nisi ut
cuis sit cui donas: Aꝑta ẽ. illa
confessio. Nonne d̾o subicietur
anima mea: Abip̃o ẽ enim pa¬
cientia mea. Dicte nob̾ ip̃e in
ur̃a pacientia. Dicamus illi et
nos. ab ip̃o est pacientia mea.
Tuum feci donando: noli esse
ingratus. tibi assignando.
Nonne inoratione dominica

Expanded text:
magnam securitatem dedit, magnam securitatem dedit, dicens, Capillus de capite vestro non peribit . Times ergo ne pereas, cujus capillus non peribit? Si sic custodiuntur superflua tua, in quanta tutela est anima tua? Non perit capillus, qui cum tondetur, non sentis; et perit anima, per quam sentis? Sane multa dura eos passuros esse praedixit, ut praedicendo faceret paratiores, dicerentque illi, Paratum cor meum . Quid est, paratum cor meum, nisi, Parata voluntas mea? Paratam ergo habent martyres voluntatem in martyrio: sed praeparatur voluntas a Domino . Illis autem malis duris atque asperis futuris commemoratis asit nostrum, non donatur. Quomodo enim aliquid donas, nisi ut ejus sit cui donas? Aperta est illa confessio: Nonne Deo subjicietur anima mea? Ab ipso est enim patientia mea . Dicit nobis ipse, In vestra patientia. Dicamus illi et nos, Ab ipso est patientia mea. Tuum fecit donando, noli esse ingratus tibi assignando. Nonne in oratione dominica
Abbreviated transcription (Latin):
ut unus eorum sederet adextriᷤ
alius a sinistris. Quib ille ait.
Potestis bibere calicem quem
ego bibiturꝰ sum.: Altiudinẽ
queritis: ꝑuallem uenitur ad mõ¬
tem. Sedem querttis claritatis: priꝰ
bibite calicem humilitatis. De ip¬
so calice dixerunt mr̃es. Calicem
salutaris accipiam: et nomen
domimi in uocabo. Non ergo ti¬
mes. ne ibi deficias: Non inqͥt.
Quare: quia nomen domini
inuocabo. Quomodo uincerent
martyres. nisi ille in martyribꝰ
uinceret qui dixit: gaudete
qm̃ ego uici scłm: Imperator ce¬
lorum regebat mentem. ⁊ lin¬
guameorum: et ꝑeos diabolũ
interra superabat. ⁊ in celo mar¬
tyres coronabat. Obeati: qui
uc biberunt calicem istum. fi¬
merunt dolores: et acceperunt
honores. Attendite ergo km̃t
quod oculis non potestis m̃¬
de ⁊ animo cogitate: ⁊ uidete.
quia preciosa inconspectudo
stib idest marty¬
ribus suis ꝓ humana fragili¬
tate sollicitis. ne forte eum cõ¬
ficendo atq moriendo perirẽt:

Expanded text:
ut unus eorum sederet a dextris, ut unus eorum sederet a dextris, alius a sinistris: quibus ille ait, Potestis bibere calicem, quem ego bibiturus sum ? Altitudinem quaeritis? Per vallem venitur ad montem. Sedem quaeritis claritatis? Prius bibite calicem humilitatis. De ipso calice dixerunt martyres, Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo. Non ergo times ne ibi deficias? Non, inquit. Quare? Quia nomen Domini invocabo. Quomodo vincerent martyres, nisi ille in martyribus vinceret, qui dixit, Gaudete, quoniam ego vici saeculum ? Imperator coelorum regebat mentem et linguam eorum, et per eos diabolum in terra superabat, et in coelo martyres coronabat. O beati qui sic biberunt calicem istum! finierunt dolores, et acceperunt honores. Attendite ergo, charissimi: quod oculis non potestis, mente et animo cogitate, et videte quia pretiosa in conspectstibus, id est martyribus suis pro humana fragilitate sollicitis, ne forte eum confitendo atque moriendo perirent,