comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiȩ. Et qͣsiflos rosarum in diebueris: ⁊ qͣsi
liua que sunt in transitu aque. Qͥd ꝑflores ro¬
sarum ĩdiebꝰ tieris. nͥ mr̃m sanguis in uirore nas¬
centis eccłie expͥmit᷑: Qͥa tẽ maxime p̃dicatores
sc̃i trucidati st̃ ꝓdogiate eunglice fidi. Iqͥd ꝑ
lilia. nͥ castors ⁊ uͥginum ordo. qͥ in tͣnsitu laben¬
tis scli semetipsos castrauerunt ꝓpt̃ amorem dei:
Quasi thꝰ redolens in diebꝰ estatis:⁊ qͣsi ignis efful¬
gens:⁊ thꝰ ardens inigne. In thure gͦ pura oratio.
expͥmit᷑. Qe redolet indieb estatis: qr eiꝰ ordospar¬
git᷑ inclaritate fidi. ⁊ ardet inigne amoris. Licet
enim thuris odor ꝑse bnoleat: s appositꝰ igni for¬
tius redolet. Sic ⁊ oratiopura. licet ꝑse do sit gͣta:
tam̃ si adhibito igne passionũ in dilect̾ione ꝑseue¬
rauerit: coram ocłis cłi magis gratꝰ redolebit. Et
qͣsi uas auri solidum: ornatum õi lapide p̃cioso.

Expanded text:
sapientiae. « Et quasi flos rosarum in diebus veris, et quasi lilia quae sunt in transitu aquae. » Quid per flores rosarum in diebus veris, nisi martyrum sanguis in virore nascentis Ecclesiae exprimitur, quia tunc maxime praedicatores sancti trucidati sunt pro dogmate evangelicae fidei; et quid per lilia, nisi castorum et virginum ordo, qui in transitu labentis saeculi semetipsos castraverunt propter amorem Dei? « Quasi thus redolens in diebus aestatis, et quasi ignis effulgens, et thus ardens in igne. » In thure ergo pura oratio exprimitur, quae redolet in diebus aestatis, quia ejus odor spargitur in claritate fidei, et ardet in igne amoris. Licet enim thuris odor per se bene oleat, sed appositus igni, fortius redolet, sic et oratio pura, licet per se Deo sit grata, tamen si adhibito igne passionum in dilectione perseveraverit, coram oculis Dei magis gratus redolebit. « Et quasi vas auri solidum ornatum omni lapide pretioso.
Abbreviated transcription (Latin):
scĩe scars scͥpturaꝵ: q̃ ĩ ditimis lib̾s qͣsi ꝯclusa fi¬
satietatem. qͣsimare redundabat. Qdem̃ pͥ qͣst
obscurum latebat ĩ ꝓfundo mist̾ii: ad aꝑtum ꝓ¬
latum ẽ. ꝑ laborem p̃dicatoris orthodoxi. Qui
curauit gentẽ suam:⁊ libauit illã a ꝑnitie. Cun¬
gelii scilicet u̾bo ⁊ baptismatis sacram̃to: libauit
auditores suos a peccatis ⁊ dñatione sathane. Qi

Expanded text:
iae sanctarum Scripturarum, quae in divinis libris quasi conclusa fisatietatem quasi mare redundabat; quod enim prius quasi obscurum latebat in profundo mysterii adapertum prolatum est per laborem praedicatoris orthodoxi. « Qui curavit gentem suam, et liberavit illam a pernicie. » Evangelii scilicet verbo, et baptismatis sacramento, liberavit auditores suos a peccatis et dominatione Satanae. « Qui
Abbreviated transcription (Latin):
fulgens: sic ille effulsit in demplodi. Ingressugͦ
domꝰ ⁊ atͥi excellentissimꝰ ordoscõrum p̃dicatorũ
amplificatꝰ est: qr taminillis qͥ rudes adhuc st̃ ĩ
fide. qͦd atͥum fig̾at. qm ⁊̃ ĩ ꝑfectis domum d̃ in¬
cessubonoꝵ oꝑm ing̃dientib. magistroꝵ excres¬
eit meritum. redundans allis ad celeste p̃mium.
Qͥd autem eos ꝯparat stelle matutine. Iluci lune
atq fulgori solis: distantiam eruditionis ⁊ m̾̃ito¬
rum ĩ ipsis doct̾oribꝰ sig̾cat. in qͥbus inuicem diffeĩt.
habentes grãs diũsas. Qa tit patilꝰ ait. tinicttiq dat᷑¬

Expanded text:
 Ingressu ergo domus et atrii excellentissimus ordo sanctorum praedicatorum amplificatus est, quia tam in illis, qui rudes adhuc sunt in fide, quod atrium figurat, quam etiam imperfectis domum Dei incessu bonorum operum ingredientibus magistrorum excrescit meritum, redundans illis ad coeleste praemium. Quod autem eos comparat stellae matutinae et luci lunae, atque fulgori solis, distantiam eruditionis et meritorum in ipsis doctoribus significat. In quibus invicem differunt habentes gratias diversas, quia, ut Paulus ait: « unicuique dat
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i fuit cruore pollutꝰ. ac peccati ⁊ nequicie
squalore extitit circumdatꝰ. Cuiꝰ ido minor
caleaneum tenuit: qͥamistice inaiorem ppłn
imnor suꝑaturꝰ erat. hec ẽ enim gnatio pͣua ⁊ ꝑu̾¬
sa atq adult̾a. iuxta ueridicam uocem eungłiiq̃

Expanded text:
i fuit cruore pollutus, ac peccati et nequitiae squalore exstitit circumdatus? Cujus ideo minor calcaneum tenuit, quia mystice majorem populum minor superaturus erat. Haec est enim generatio prava et perversa atque adultera, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
cretio sp̃uum: alii gña linguaꝵs: alii int̃p̃tatio
sermonum. H aut̃ omĩa oꝑat᷑ imꝰ atq idem sp̃s:
diuidens fingłis ꝓut tiult. Hinc ⁊ alibi ait. Alia
claritas est solis: alia claritas lune: alia claritas
stellarum. Stella enim abstella differt ĩ clarita¬
te. Om̃s qͥdem lucent: s scdm donũ sͥdatum a d̾o.¬

Expanded text:
ii interpretatio sermonum. Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult . » Hinc et alibi ait: « Alia claritas est solis, alia claritas lunae, alia claritas stellarum. Stella enim ab stella differt in claritate. Omnes quidem lucent, sed secundum donum sibi datum a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
diebant᷑ filii isrł de egypto.⁊ pꝰqͣm uenert̃ ĩ t̾ram
reꝓmissionis. sepeliert eum insychem. ĩ ciuitate
patͥssur. q̃ ⁊ nc̃ neapolis uocat᷑. urbs samaritanoꝵ.
reꝓmissionis totam̃te desidabat. incolattimq ȩ
in hoc mundo.semꝑ desid̃emꝰ ing̃di tram uiuen-¬
tium. ibiq reqͥesc̾e optem᷑. Qͦd tẽ digne fit: si
qͦ ꝑ decalogi obseruantiam. ad et̃nam b̃itudinem
qͣmcentenariꝰ numerꝰ designat. ꝑueniamus.
homines głam adepti sunt: ⁊ suꝑ omnem
frequentissimꝰ ẽ scͥpture sacrȩ: ut loca ⁊ tpra in
narratione sua cõmutet. Seth gͦ filiꝰ adam ⁊ sem
ꝓgenitꝰ noe. apud hoĩes głam adeptisunt: qr tamfi¬
de qmͣ ⁊̃ bonis moribus illiꝰ eui hõibꝰ p̃lati sunt. q̃n
plurim idolatrie deseruiebant:⁊ dm̃ penituit
hoĩem se fecisse ĩ t̾ra. S si hic sensꝰ tͥ displicuerit:
tnsfer te ad allegoriam ⁊⁊ intellige in istis duobꝰ
hõib hc̃ p̃figuratum qͥds ⁊ hõ est: qm d̾s pat̃ sus¬

Expanded text:
diebantur filii Israel de Aegypto; et postquam venerunt in terram repromissionis, sepelierunt eum in Sichem, in civitate patris sui: quae et nunc Neapolis vocatur, urbs Samaritanorum . repromissionis tota mente desiderabat, incolatumque Aegin hoc mundo, semper desideremus ingredi terram viventium, ibique requiescere optemus: quod tunc digne fit, si quo per decalogi observantiam ad aeternam beatitudinem, quam centenarius numerus designat, perveniamus.homines gloriam adepti sunt, et super omnem frequentissimus est Scripturae sacrae, ut loca et tempora in narratione sua commutet. Seth ergo filius Adam et Sem primogenitus Noe apud homines gloriam adepti sunt, quia tam fide, qplurimi idololatriae deserviebant, et Deum poenituit hominem se fecisse in terra. Sed si hic sensus tibi displicuerit, transfer te ad allegoriam, et intellige in istis duobus hominibus hunc praefiguratum, qui Deus et homo est, quem Deus Pater sus
Abbreviated transcription (Latin):
Bonumẽ gͦ. ut qͥ pͥmꝰ ẽ in ordine. p̃cipuus fiat ĩ bo¬
na oꝑatione. ⁊ eruditione doctͥne. Deirde fr̃s eius
illum eircumstent. hoc ẽ imitent᷑. fñs enim hic
possumꝰ intelligere prb̃os. diaconos. ⁊ cetosminoris
ordinis uros: qͥboni pastoris ptum seqͣnt exemplũ:
⁊ corã oĩ synagoga isrł. hoc ẽ credentiũ multitudi¬
ne digne sui ordinis agant officiũ: ut inde om̃s
ꝓuocent᷑ ad laudandum dm̃ oĩpotentẽ. Ita enim
ipsa ueritas in eunͣgłio p̃cepit dicens. Sic luceat
lux ur̃a coram hoĩbͫ: ut uideant oꝑa ur̃a bona. ⁊
glificent patrem ur̃m qui in celis est. Iꝯsũna¬

Expanded text:
» Bonum est ergo, ut qui primus est in ordine, praecipuus fiat in bo» Bonum est ergo, ut qui primus est in ordine, praecipuus fiat in bona operatione et eruditione doctrinae. Deinde fratres ejus illum circumstent, hoc est imitentur; fratres enim hic possumus intelligere presbyteros, diacones et caeteros minoris ordinis viros, qui boni pastoris pium sequantur exemplum, et coram omni synagoga Israel, hoc est, credentium multitudine digne sui ordinis agant officium, ut inde omnes provocentur ad laudandum omnipotentem Deum. Ita enim ipsa Veritas in Evangelio praecepit, dicens; « Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est
Abbreviated transcription (Latin):
erit: magnꝰ uocabit᷑ in regno celoꝵs. Qͥ autẽ sol¬
uerit unum de mandatis di minimis. ⁊doct̾it sic
homines: minimꝰ uocabit᷑ ĩ regnocelors. In ascen¬
su qͥppe altaris sc̃ĩtatis amictum dabit. qͥ sacdodi
sui iurarite custodit: ut recte subditos doceat.
& ꝓ illis cotidie ad dm̃ p̃ces fũdat. Partes autẽ
accipit de manusac̾dotum. qͥ bonȩ oꝑationis
aministͥs suis expostulat act̾um: qͥ tam sͥ quã
ĩ illis utilis fiat. Hoc ⁊̃ tẽ digne fit: si ꝑse docꝰ¬
tor pͥmum coram discipłis suis bone oꝑationis
ex hibet usum : qͣtinꝰ illi habeant. unde sumat̃
uͥtutis exemplum. Unde subiungitur. Itpse
stans iuxta aram:circa illum corona fr̃m. qͣsi plan¬
tatio cedri in monte libano. Sic circa illum stetert̃.
qͣsi rami palme. Om̃s fili aaron in gła sua. Oblatio
autem dñi in manibꝰ ipsoꝵ. corã oĩsynagogaisrł.

Expanded text:
erit, magnus vocabitur in regno coelorum. Qui autem solerit, magnus vocabitur in regno coelorum. Qui autem solverit unum de mandatis Dei minimis, et docuerit sic homines, minimus vocabitur in regno coelorum . » In ascensu quippe altaris sanctitatis amictum dabit, qui sacerdotii sui jura rite custodit, ut recte subditos doceat et pro illis quotidie ad Deum preces fundat; partes autem accipit de manu sacerdotum, qui bonae operationis administris suis expostulat actum, qui tam sibi quam etiam illis utilis fiat; hoc etiam tunc digne fit, si ipse doctor primum coram discipulis suis bonae operationis exhibet usum, quatenus illi habeant unde sumant virtutis exemplum. Unde subjungitur: « Et ipse stans juxta aram, circa illum corona fratrum, et quasi plantatio cedri in monte Libano, sic circa illum steterunt quasi rami palmae, et omnes filii Aaron in gloria sua: oblatio autem Domini in manibus ipsorum, coram omni synagoga Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
dor suatussimꝰ bone uoluntatis qm hñt sc̃. bñ
intelligi pot̃. S siqͥs oliue ⁊ cyp̃ss sig̾cantiam
plemꝰ nosse uolt̾it. inpͥorib intienire potest. In
accipiendostolam głe:⁊ uestiri eum consũma¬
tione uͥtutis. In ascensti altaris scĩ głam dedit:
scĩtatis amict̾um. In accipiendo autẽ partes:
de mant sacdotum. In accipiendogͦ stolam głe.
⁊ uestiendo se consummatione uͥtutum: sacer
ordo p̃dicators. indicium dignitatis suȩ. cum
ornatu rect̾e fidi.⁊ uestitubone oꝑationis. mani-¬
feste demonstrat. Sic eniminsac̃dotali habitu
moyses ephod. idẽ suꝑhumerale pͥmum fieri
mum clarescat. ⁊ sic ad docendum alios ꝓcedat.
Primũ eiꝰ debent oꝑa cognosei: ut dumhoc qͦd
torisoĩbꝰ patec ur ep̃hensibile paruerit. quenien¬
ter ex tp̃r. ⁊ integͥtas cordis eiꝰ. ⁊ fidi sinceritas scrutet᷑.
Nam de ipso pͥneipe pastorgita scͥptum ẽ. Cepit iħs
facere ce docere. Unde qͥs fec̾it mandata d̃i. ⁊ docu¬

Expanded text:
dor suavissimus bonae voluntatis, quam habent sancti, bene intelligi potest. Sed si quis olivae et cypressi significantiam plenius nosse voluerit, in prioribus invenire potest. « In accipiendo stolam gloriae, et vestiri eum consummatione virtutis. In ascensu altaris sancti gloriam dedit sanctitatis amictum. In accipiendo autem partes de manu sacerdotum. » In accipiendo ergo stolam gloriae, et vestiendo se consummatione virtutum, sacer ordo praedicatorum judicium dignitatis suae cum ornatu rectae fidei et vestitu bonae operationis manifeste demonstrat. Sic enim in sacerdotali habitu Moyses ephod, id est superhumerale, primum fieri mum clarescat, et sic ad docendum alios procedat. Primum ejus debent opera cognosci, ut dum hoc quod foris omnibus patet, irreprehensibile paruerit, convenienter ex tempore et integritas cordis ejus, et fidei sinceritas servetur. Nam de ipso principe pastorum ita scriptum est: « Coepit Jesus facere et docere . » Unde « qui fecerit mandata Dei et docu
Abbreviated transcription (Latin):
uł audi tͥsticiam. Uerumiste symeon sp̃itali s.
tp̃r p̃sentis uite sermone doctͥne suffulsit domũ
ecclie: ⁊ corroborat templum de uiuis lapidibus
ꝯstructum. Templi ⁊̃ altitudo ab ipso fundata est:
dupler edificatio. excelsi parietis templi. Unde ꝑ

Expanded text:
stitiam. Verum iste Simon spiritalis tempore praesentis vitae sermone doctrinae suffulcit domum Ecclesiae, et corroborat templum de vivis lapidibus constructum; templi etiam altitudo ab ipso fundata est. Duplex aedificatio, excelsi parietes templi. Unde per
Abbreviated transcription (Latin):
octnam oris audite fuq. ⁊ qͥ custo¬
dierit illam ñ ꝑibit labiis suis: nec sean¬
dalizabitur in oꝑib nequissimis. Doc¬
trinam oris appellat. disciplinam u̾boꝵ.
Hane audire hoc ẽ diligent̃ discere et
seruare iubet: qm qͥ hane custodierit
ñ peccat ĩ labis suisnec scandalizabtͣt
ĩ oꝑib neqͥssimis: hoc ẽ infactione doli ⁊
neqͥtiȩ falsitatis. maledict̾ionis. ꝑiurii. de¬
tractionis. q̃ oꝑa st̃ oris indisciplinatr:. qͥ
enĩ custodit ossũi: custodit ab angusti¬
is animã suã. In uanitate sua app̃hendit᷑¬

Expanded text:
octrinam oris audite, filii, et qui custodierit illam, non peribit labiis suis, nec scandalizabitur in operibus nequissimis. » Doctrinam oris appellat disciplinam verborum. Hanc audire, hoc est diligenter discere et servare jubet, quoniam qui hanc custodierit, non peccat in labiis suis, nec scandalizabitur in operibus nequissimis, hoc est, in factione doli et nequitiae, falsitatis, maledictionis, perjurii, detractionis, quae opera sunt oris indisciplinati. Qui enim custodit os suum, custodit ab angustiis animam suam. « In vanitate sua apprehendit
Abbreviated transcription (Latin):
ipse iudicat orbem t̾re ĩ ȩqͥtate. ⁊ popłos inu̾ita¬
te sua. Cũ audace ñ eas inuia: ne forte guet
mala sua in te.Ipse enim scđmuolũtatem
sua muadit: ⁊ simul cũ stulticia illiꝰ ꝑib.
Audaces hic possumꝰ sentire hereticos: qͥi
sumptionis sue condunt sectasin qͥbꝰ om̃inoñ

Expanded text:
udicat orbem terrae in aequitate, et populos in veritate sua. » « Cum audaci non eas in via, ne forte gravet mala sua in te; ipse enim secundum voluntatem suam vadit, et simul cum stultitia illius peribis. » Audaces hic possumus sentire haereticos, qui praesumptionis suae condunt sectas; in quibus omnino non
Abbreviated transcription (Latin):
lier abscondit ferm̃tũ infarin& satis tͥbꝰ. donec
ferm̃tatum ẽ totum. Ubi fides &e deuotio p̃dicatur
eccłiȩ. Econt̾rio u̾ i maloposita ẽ mulier ĩ ꝓu̾bii.
uͥita legit᷑. Ecce mulier occurrit ornatu meretͥo¬
̃parata ad capiendas animas: garrula ⁊ uaga qͥetis
impatiens. nec ualeus ĩ domo consistere pedibꝰ fuis:
ñc ĩ foris nẽ ĩ plateis. nc̃ ixta angulum insidians:¬

Expanded text:
lier abscondit fermentum in farinae satis tribus, donec fermentatum est totum . » Ubi fides et devotio praedicatur Ecclesiae. Contrario vero in malo posita est mulier in Proverbiis, ubi ita legitur: « Ecce praeparata ad capiendas animas, garrula et vaga, quietis impatiens, nec valens in domo consistere pedibus suis, nunc foris, nunc in plateis
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ammirantes eloquentiã hereticoꝵ in errorem
ab illa seduct̾i st̃. qr colloqͥum ipsors flaminã
neqͥtiȩ ĩ auditoꝵ suoꝵ cordibꝰ excitat. nͥ eicius
ab eoꝵs consortio recesserint. Ido subiungitur.
Cum aliena muliere ne sedeas omninonee ac-¬
cumbas cũ ea suꝑ cubitum: ⁊ non alt̾ceris cũ il¬
la ĩ uino: ne forte declinet cor tuum in illam:
& sanguine tuo labaris in ꝑdicionem. Ne sede¬
as inqͥt cum illa. hoc ẽ ne moreris cum illa: nec
accũbas suꝑ cubitum scilicet a bono oꝑe ne
torpeas: ⁊ ñ alt̾ceris cũ illa ĩ uino. Hoc ẽ ne dis¬
putes cũ illa ĩ legis d̃ meditatione: uinũ enim
significat grãm scͥpturarũ. Ne forte cor tuum
illiciat ad amorem sut̃. ⁊ in ꝓpͥum aĩe tuȩ int̾¬

Expanded text:
ergo admirantes eloquentiam haereticorum, in errorem ergo admirantes eloquentiam haereticorum, in errorem ab illa seducti sunt, quia colloquium ipsorum flammam nequitiae in auditorum suorum cordibus excitat, nisi citius ab eorum consortio recesserint. Ideo subjungitur: « Cum aliena muliere ne sedeas omnino, nec accumbas cum ea super cubitum, et non alterceris cum illa in vino: ne forte declinet cor tuum in illam, et sanguine tuo labaris in perditionem. » Ne sedeas, inquit, cum illa, hoc est ne moreris cum illa, nec accumbas super cubitum, scilicet a bono opere ne torpeas; et non alterceris cum illa in vino, hoc est, ne disputes cum illa in legis Dei meditatione; vinum enim significat gratiam Scripturarum, ne forte cor tuum illiciat ad amorem suum, et in proprium animae tuae interi
Abbreviated transcription (Latin):
estis sai t̾re. Qͦdsisal euant̾ut: in qͦsalet᷑: Ad
nichilum tialet ult. nͥut mittat᷑ foras. ⁊ cõcul¬
eetur abhõibꝰ. Sic̃ gͦ sal infatuatum cum ad cõ¬
diendos ꝙybos. carnesq siccandas ualere desi¬
trit. nullo iam usui aptum erit: neq enĩ ut a¬
lius testat᷑ eugłista in tram utile ẽ cuiꝰ iniectu
gminare ꝓhibet᷑: neq ĩ stqͥlinium agriculture
ꝓfuturum:. Qs uiuacibꝰ licet gleb̾ inmixtum:
ñ fetare semina frugum. s extinguere nat᷑alit̾
solet: sic oĩs qͥ pꝰ agnitionem u̾itatis recͦ redierit.
neq ipse fructum boni oꝑis ferre. neq alios ex¬
colere ualet s foras mittendꝰ. hoc ẽ ab ecclie est
unitate secnendꝰ: ut iucta aliam parabolam
irridentes eũ iniicidicant. Qͥa hic hõcepit
edificare :⁊ non potuit consũmare. Speciem
mulieris alienȩ multi admirati reꝓbi factist̃:
colloqͥum enĩ illiꝰ qͥsi ignis ex ardescit. Multi

Expanded text:
estis sal terrae, quod si sal evanuerit, in quo salietur? Ad estis sal terrae, quod si sal evanuerit, in quo salietur? Ad nihilum valet ultra, nisi ut mittatur forasest. Sicut ergo sal infatuatum, cum ad condiendos cibos, carnesque siccandas valere desierit, nulli jam usui aptum erit, neque enim, ut alius testatur evangelista, in terram utile est, cujus injectu germinare prohibetur, neque in sterquilinium agriculturae profuturum, quod vivacibus licet glebis immistum, non fetare semina frugum, sed exstinguere naturaliter solet: sic omnis qui post agnitionem veritatis retro redierit, neque ipse fructum boni operis ferre, neque alios excolere valet, sed foras mittendus, hoc est, ab Ecclesiae est unitate secernendus, ut, juxta aliam parabolam, irridentes eum iniaedificare, et non potuit consummare . » « Speciem mulieris alienae multi admirati reprobi facti sunt, colloquium enim illius quasi ignis exardescit. » Multi
Abbreviated transcription (Latin):
oberrem᷑: quia lata ⁊ spaciosa uia ẽ q̃ duc̃ ad mor¬
tem: arta autẽ ⁊ angusta quȩ ducit ad uitam.
Au̾te faciem tuam amuliere cõpta: ⁊ ñ circum¬
spicias speciem alienam: Ept̾ speciẽ mulicris
multi ꝑiert̃: & ex hoc concupiscentia qͣsiignis
exardescit. Hanc mulierem ñ aliam qͣm eam cui
suꝑiꝰ societatem ꝓhibuit intelligimꝰ: que ornatu
u̾borum compta. multorum ꝑditionis excitie
causa: cuiꝰ species in insipientium anmos con¬
cupiscentie ignem ingerit. Quȩ ⁊ hic flaminas
ilicit amoris millis exertat. ⁊ in fut̾o gehems
combustionem ipsis p̃parat. Qua ꝓpt̾ eiꝰ cõmunio¬
nem õino fugere debemꝰ. ⁊ despic̃e formã: quia
ut frequens probat sententia. Omnis mulier
q̃ ẽ fornicaria. qͣs : stercꝰ inuia conculcabitur:
Hoc ẽ omnis ꝑũsa doctͥna. intiia recte fidei õi
confusione digna deputabit᷑. Hinc ⁊ ipse dñs in
eugłiosermonem ad discipłos faciens ait. Uos

Expanded text:
uia « lata et spatiosa via est, quae aucit ad mortem; arcta autem et angusta, quae ducit ad vitam . » « Averte faciem tuam a muliere compta, et non circumspicias speciem alienam: propter speciem mulieris multi perierunt: et ex hoc concupiscentia quasi ignis exardescit. » Hanc mulierem non aliam quam eam cujus superius societatem prohibuit, intelligimus, quae ornatu verborum compta multorum perditionis exstitit causa; cujus species in insipientium animos concupiscentiae ignem ingerit: quae et hic flammas illiciti amoris in illis excitat, et in futuro gehennae combustionem ipsis praeparat. Quapropter ejus communionem omnino fugere debemus, et despicere formam, quia, ut sequens probat sententia, « Omnis mulier quae est fornicaria, quasi stercus in via conculcabitur. » Hoc est, omnis perversa doctrina in via rectae fidei omni confusione digna deputabitur. Hinc et ipse Dominus in Evangelio sermonem ad discipulos faciens ait: « Vos
Abbreviated transcription (Latin):
dño do tuo. ñ tardab redde: qr reqͥret illud dñs
ds tuus. Isi moratꝰ fc̃us. reputabit᷑ tͥ in peccatũ.
Si nolu̾is polliceri: absꝙ pecc̃õ eris. Qd autem
semel egͥssum ẽ de labiis tuis obseruab: ⁊ facies
sic̃ ꝓmisisti dño do tuo : ꝓpͥa uoluntate ex ore
tuolocutꝰ es Hinc ⁊ eccłiastes ait.Siqͥd uouisti
đo: ne moreris redde. Bisplicet enĩ ei infidelis

Expanded text:
nus Deus tuus; et si moratus fueris, reputabit tibi in peccatum; si nolueris polliceri, absque peccato eris . » Quod autem semel egressum est de labiis tuis, observabis, et facies sicut promisisti Domino Deo tuo, et propria voluntate ex ore tuo locutus es. Hinc et Ecclesiastes ait: « Si quid vovisti Deo, ne moreris reddere; displicet enim ei infidelis
Abbreviated transcription (Latin):
ueniamꝰ. Noli circũspice inuicis ciuitatis. nec
oberrau̾is in plateis tiiꝰ. Nẽ sub alio paradig¬
mate eandem rem expͥmit: qmsuꝑiꝰ in mulie¬
re notauit. Uicienim ciuitatis. ñ alii sunt quã
conuenticla hereticoꝵ: q̃ se a castͥs eccłiȩ separa¬
uerunt:s leq in unitate eiuitatis d̃. de qͥ scͥptũ

Expanded text:
veniamus. « Noli circumspicere in vicis civitatis, nec veniamus. « Noli circumspicere in vicis civitatis, nec oberraveris in plateis illius. » Nunc sub alio paradigmate eamdem rem exprimit, quam superius in muliere notavit. Vici enim civitatis non alii sunt quam conventicula haereticorum, quae se a castris Ecclesiae separaverunt, neque in unitate civitatis Dei, de q
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝑicło aĩe illiꝰ agit᷑. Uirginem ue conspicias.
ne forte scandalirerisin decore illiꝰ. ł incuriam
qͥppe aspectꝰ. sepe turbat᷑ uituꝰ animi motꝰ. Ideo
ꝓbibet nos in uͥginem conspicere: qr a libidine
m̃tem nr̃am illesam uult ꝑmanere. Hine ⁊ ali¬
bi sapĩa docet diens. Mulier: uiri p̃ciosã animã
capit. ⁊ concupiscat pul chritudinẽ eiꝰ cortuũ.
nec capiaris nutibꝰ illiꝰ. Precium eñ scorti. tux c̃
uniꝰ panis. Mistice autem ñ debemꝰ decorẽ elo¬
quentiȩ hereticoꝵ amare: neq insplendorẽ si¬
mulatars uͥtutum eoꝵ intende: ne scandalitem
in fict̾ionib illoꝵs. unde ⁊ subiungit dicens.
Non des fornicariis aĩam tuã in nullo. ne ꝑdas
te.⁊ hȩreditatem tuã. Qͥa nullam cõmunionem
debemꝰ hab̃e cũ hereticis atq scisoaticis me forte
seductionib eoꝵs depͣuati. ꝑdamꝰ aĩas nr̃as. ⁊ ad
hereditatem q̃ nob̃ ꝓmissa ẽ in celesti patͥa ñ per¬

Expanded text:
 « Virginem ne conspicias, ne forte scandalizeris in decore illius. » Per incuriam quippe aspectus saepe turbatur internus animi motus. Ideo prohibet nos in virginem conspicere, quia a libidine mentem nostram illaesam vult permanere. Hinc et alibi Sapientia docet, dicens: « Mulier viri pretiosam animam capit. Non concupiscat pulchritudinem ejus cor tuum, nec capiaris nutibus illius, pretium enim scorti vix est unius panis . » Mystice autem non debemus decorem eloquentiae haereticorum amare, neque in splendorem simulatarum virtutum eorum intendere, ne scandalizemur in fictionibus illorum. Unde et subjungit, dicens: « Non des fornicariis animam tuam in ullo, ne perdas te et haereditatem tuam. » Quia nullam communionem debemus habere cum haereticis atque schismaticis, ne forte seductionibus eorum depravati perdamus animas nostras; et ad haereditatem quae nobis promissa est in coelesti patria non per
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa ñ unionẽ catholice fid̃. ⁊ ueritatem euangłicȩ
doctͥne sertiare appetit: s ꝑ deuia diu̾soꝵ erroꝵ
ꝑgere diligit. u̾ ⁊ laq̃os ponit: qͥa sect̾as ꝑditio.¬
nis ad decipiendas aĩas instruit. Ad qm respice
ꝓhibem᷑: qr neq̃qͣm societatrilliꝰ cõmisceri ꝑmittim᷑.
Cum saltatͥce ne assiduussis. nec audias illam:
ne forte ꝑeas in efficatia illiꝰ. Quam saltatͥcem me
quam ĩ stattiu̾itatis consistere notiit: Holubi¬
litate enĩ lingue suȩ. qͣsi rotatu corꝑis gyrando
ad hoc lirdit: ut quem eloqñtie sue amatorem
ẽe conspicit: ĩ assensum pͣuitatis suȩ qͣsi inertem
citiꝰ ꝑtrahat. Qͦd ⁊ salomon ostendit dicens.
rretitut eum multis sermonibꝰ. ⁊ blandieus la¬

Expanded text:
unionem catholicae fidei, et veritatem evangelicae doctrinae servare appetit, sed per devia diversorum errorum pergere diligit, ubi et laqueos ponit, quia sectas perditionis ad decipiendas animas instruit; ad quam respicere prohibemur, quia nequaquam societati illius commisceri permittimur. « Cum saltatrice ne assiduus sis, nec audias illam, ne forte pareas in efficacia illius. » Quam saltatricem melquam in statu veritatis consistere novit? Volubilitate enim linguae suae quasi rotatu corporis gyrando ad hoc ludit, ut quem eloquentiae suae amatorem esse conspicit, in assensum pravitatis suae quasi inertem citius pertrahat. Quod et Salomon ostendit, dicens: « Irretivit eum multis sermonibus, et blanditiis la
Abbreviated transcription (Latin):
Contumeliosum b̃n possumꝰ acciꝑe hereticũ: qͥ
semꝑ u̾ba nr̃a q̃rit subu̾ttre. tad neqͥtiam sensꝰ
sui ꝑtrahere Pinde huiꝰ couocutio ꝑiciosa ẽ.
⁊ ido oĩno fugienda: sic̃ in ꝓu̾biis sapĩa hortatur
dicens. fili mi. si te lactatunt peccores: ne adqͥes¬
cas. Q ttem. filimi. ne ambules cũ eis: ꝓhibe pe¬
dem tuũ a semitis eoꝵ. Pedes enĩ eoꝵ ad malũ
currt̾: & festinant ut effundant sanguinem.
ne tumidũ nuncupat: cui ꝓhibet fxnꝰ tͥbuere:qͥa
ñ laudat c̃ eo amicicias iungere. Suꝑboitaq hoc
ẽ heretico cõmunicare. Iniuriȩ mag̃ increm̃tum
ẽ: qm qͥetis emolum̃tũ. E ido ĩ oĩre mag̃ deura¬
dum ẽ eiꝰ consortiũ: qͣm alicuiꝰ lue aut eloqñtie
ꝑ eũ appetendũ ãminicłm. ꝑdit enĩ fęnꝰ qͥ ingͣco
de salomon in ꝓu̾bus ammonet dicens. bibe ag̃
de cistna tua. ⁊ fluenta putei tui: habeto ea solꝰ. nec
sint aliem pͥncipes tui. N spondeas suꝑ turtutem

Expanded text:
» Contumeliosum bene possumus accipere haereticum, qui semper verba nostra quaerit subvertere, et ad nequitiam sensus sui pertrahere, proinde hujus collocutio perniciosa est, et ideo omnino fugienda, sicut in Proverbiis Sapientia hortatur, dicens: « Fili mi, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas . » Et item: « Fili mi, ne ambules cum eis; prohibe pedem tuum a semitis eorum. Pedes enim eorum ad malum currunt, et festinant ut effundant sanguinem .ne tumidum nuncupat, cui prohibet fenus tribuere; quia non laudat cum eo amicitias jungere. Superbo itaque, hoc est, haeretico communicare, injuriae magis incrementum est, quam quietis emolumentum; et ideo in omni re magis devitandum est ejus consortium, quam alicujus lucri aut eloquentiae per eum appetendde Salomon in Proverbiis admonet, dicens: « Bibe aquam de cisterna tua, et fluenta putei tui habeto ea solus, nec sint alieni participes tui . » « Non spondeas super virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
Yrecipit stuitꝰ u̾ba prudentie: nͥ ea dixis q̃u̾sant᷑
nouissima aut̃ eoꝵs deduct̃ ad ꝓfuindum inferni
Unde seqͥt᷑ eos ignominia. ⁊ obpbrium:⁊ ꝑditio
sempitna. Corã extͣneo ne facias consilium: nescis
xp̃iana alienꝰ ẽ. C ũ qͣ ñ ẽ ꝯsiliũ meundũ: hoc ẽ
de sac̾m̃tis diciinis ⁊ mist̾ris occultioribꝰ dispui¬
tandum. ¶ͥa nescimꝰsencꝰ eiꝰ qͣlitatem. utrum ad
fidem uł ad blasphemiã ũtat᷑. hinc ⁊ ipsa u̾itas
nos instrux̃ diẽns. Nolite sc̃m dare canib. neq mit¬
tatis margaritas ur̃as ante porcos: ne contisi di¬
rumpant uos. Hinc ⁊ pastor eccłiȩ ait. uos gͥ fãs

Expanded text:
Non recipit stuNon recipit stunovissima autem eorum deducunt ad profundum inferni . » Unde sequitur eos ignominia, et opprobrium, et perditio sempiterna. « Coram extraneo ne facias consilium; nescis ndum, hoc est de sacramentis divinis et mysteriis occultioribus disputandum, quia nescimus sensus ejus qualitatem, utrum ad fidem vel ad blasphemiam vertatur. Hinc et ipsa Veritas nos instruxit, dicens: « Nolite sanctum dare canibus, neque mittatis margaritas vestras ante porcos : » ne conversi disru
Abbreviated transcription (Latin):
ñstecit. ⁊ ĩ cathedra pestilentiȩ ñ sedit: s ĩ lege
dñi uoluntas eiꝰ : ⁊ in lege eiꝰ meditabit᷑ die ac
nocte. De qͦ ⁊ adhue hortat᷑ subiungens. Cum
iracundo ñ facias rixam:⁊ cũ audace ñ eas ĩ de¬
sertum. Qm̃ qͣsi nicħ ẽ ante illum sanguis: ⁊
uñest achutorum ehddet te. Licet hystorialit̾
nos ãmoneat uitiosum atq fuiriosũ hoĩem de¬
uitare: tñ mistice docet blasphemantiũ iudoꝵ
⁊ hereticoꝵ consortia fugere. ante qͦrs ocłos nicħ
c̃ sanguis: qͥa aut corporalit̾ carnẽ ambiunt
trucidare:aut mag̃ dĩas sp̃italit̾ ꝑerroris pͣtu¬
contentunt. De qͥb ce adhuc subdit᷑. Cũ fattus
ne consilium habeas: ñ enim potert̃ diligere nͥ
q̃ ipsis placent. Fatui enim st̃ õs desertores ueri¬
tatis: qͥa relinq̃ntes uiam iusticie. uiã iniqͥtatiᷤ
elegerunt: nec patrũ regłam seqͥ. s suis uolupta¬
tib deseruire ꝓbauert̾. Unde ĩ ꝓt̾ibiis scͥptam ẽ.

Expanded text:
t in cathedra pestilentiae non sedit; sed in lege Domini voluntas ejus, et in lege ejus meditabitur die ac nocte . » De quo et adhuc hortatur subjungens: « Cum iracundo non facias rixam, et cum audace non eas in desertum: quoniam quasi nihil est ante illum sanguis, et ubi non est adjutorium, elidet te. » Licet historialiter nos admoneat vitiosum atque furiosum hominem devitare, tamen mystice docet blasphemantium Judaeorum et haereticorum consortia fugere, ante quorum oculos nihil est sanguis, quia aut corporaliter carnem ambiunt trucidare, aut magis animas spiritualiter per erroris pravicontendunt. De quibus et adhuc subditur: « Cum fatuis ne consilium habeas: non enim poterunt diligere, nisi quae ipsis placent. » Fatui enim sunt omnes desertores veritatis, quia relinquentes viam justitiae, viam iniquitatis elegerunt, nec patrum regulam sequi, sed suis voluptatibus deservire probaverunt. Unde in Proverbiis scriptum est: «
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑ dicens. Uiet̾imas ꝓsalute debui: hodie redlidi
uota mea.⁊ cȩt̾a. In qͦheretica pͣuitas denotat᷑: q̃ ⁊
hic subuariis specieb describit᷑. Mtilierem enim
sinꝰ nr̃ i falsos fr̃s possumꝰ intelligere: qͥ nobcum
manentes foris pacem simtilant. intꝰ dolos parãt:
& maliciam doctͥnȩ neqm recinent. A qͥb ipsaue¬
paces. Unde ⁊ doct̾or gentiũ in epłis suis pseudo¬
apłossepiꝰ arguit:⁊ falsos fr̃s se asserit tolerasse.
ccircobona ẽ cautela i oĩbꝰ:. ne forte fict̾io simplieẽ
decipiat: ⁊ incautum malicia subuertat. Sap̃ia
docet uirum castum mulieri potestatẽ in aĩa
sua ñdare. ne ꝑ amicicias elidat eũ. nec cum
iocande habere consortium.xu.
ondes mulieri potestatem aĩe tuȩ: ne ing̾¬
diat᷑ in uirtute tua. ⁊ confuindaris. Hec sen¬
tentia scđm bystoriã docet castitatis pudiciciã:
⁊ scđm allegoriã contͣ heresim ꝓuidentiam: qͥa
qͥ libidinis pollutionẽ fugit. mulieri potestatem

Expanded text:
timas pro salute vovi, hodie reddidi vota mea, etc . » In quo haeretica pravitas denotatur, quae et hic sub variis speciebus describitur. Mulierem enim sinus nostri, falsos fratres possumus intelligere, qui nobiscum manentes, foris pacem simulant, intus dolos parant, et malitiam doctrinae nequam retinent. A quibus ipsa Vepaces . » Unde et doctor gentium in Epistolis suis pseudoapostolos saepius arguit, et falsos fratres se asserit tolerasse. Idcirco bona est cautela in omnibus, ne forte fictio simplicem decipiat, et incautum malitia subvertat. CAPUT XV. Sapientia docet virum castum mulieri potestatem in animam suam non dare, ne per amicitias elidat eum, nec cum jocante habere consortium. « Non des mulieri potestatem animae tuae, ne ingrediatur in virtutem tuam, et confundaris. » Haec sententia secundum historiam docet castitatis pudicitiam, et secundum allegoriam contra haeresim providentiam, quia qui libidinis pollutionem fugit, mulieri potestatem
Abbreviated transcription (Latin):
gue ndo int̾rogat qͥs sͥ custodiam p̃beat
scie loq̃le. ut ñ declinet in ũbum mabũ:
unde anime sue certissimum possit eue¬
mre detͥm̃tum. Quantum aut̃ ꝑicłm
humane uitȩ consistat in potestate lin¬

Expanded text:
o interrogat, quis sibi custodiam praebeat suae loquelae, ut non declinet in verbum malum, unde animae suae certissimum possit evenire detrimentum. Quantum autem periculum humanae vitae consistat in potestate lin
Abbreviated transcription (Latin):
quas me:⁊ue sinas me cade ĩ illis.
Nam cum pͥꝰ int̾rogaret qͥs daret ori suo
custodiam. ⁊ supͣlabia signacłm certum:
qr neminem intienit qͥ hoc ꝑfecte face̾ pos¬
sid ad eiꝰ opitulationẽ se ꝯu̾tit. qͥ cum in mi

Expanded text:
um, nec sinas me cadere in illis. » Nam cum prius interrogaret quis daret ori suo custodiam, et supra labia signaculum certum, quia neminem invenit qui hoc perfecte facere possit, ad ejus opitulationem se convertit qui eum i
Abbreviated transcription (Latin):
micicia. nuliis u̾b pot enunciare. Qa sic̃c̃
amicicia totͦ boniẽ laudabile solidamen¬
tum: sic & econt̾rio immiciera. totiꝰ mahẽ
detestabile argum̃tum. Si enim euem̾nt
tͥbona. amicꝰ tuus tͥ congaudebit: si aut̃
accidint mala. amicꝰ tͥ condolebit: ac sil¬
ferre dec̃ certabit. Omnis qͥ atidiet catie¬
bit se ab eo. Hoc ẽ. omnis qͥ intelligit qͣno
bona sint ĩ amicicia uera. cauet ne ꝑ meu¬
riam ꝑdat illam: cauet enim ne conuts¬

Expanded text:
micitia, nullus verbis potest enuntiare; quia sicut amicitia totius boni est laudabile solidamentum, sic et e contrario inimicitia totius mali est detestabile argumentum. Si enim evenerint tibi bona, amicus tuus tibi congaudebit; si autem acciderint mala, amicus tibi condolebit, ac sufferre tecum certabit. « Omnis qui audiet, cavebit se ab eo. » Hoc est, omnis qui intelligit quanta bona sint in amicitia vera, cavet ne per incuriam perdat illam; cavet enim ne con
Abbreviated transcription (Latin):
nec procedere queat. ⁊cpida bero in ascensu la¬
guescit: et deficit eo qd non habcat bigorti.
Nam temtraria ascendit. sed resilit Resistitur
cium ei. Nec tantũ non obtinci gratiã: sc̃d
meret offcusam. Que uero fidelis ⁊ humilis ⁊
fernens or̃o fucrit: celũ sine dubio penetrabit.
Unde certum est qd bacua redire non poterit.
Aritas qua pro uobis sollicitꝰ sũ

Expanded text:
nec procedere queat. Tepida vero in ascensu lannec procedere queat. Tepida vero in ascensu languescit et deficit, eo quod non habeat vigorem. Nam temeraria ascendit, sed resilit; resistitur enim ei: nec tantum non obtinet gratiam, sed et meretur offensam. Quae vero fidelis, et humilis, 822 et fervens oratio fuerit, coelum sine dubio penetrabit: unde certum est quod vacua redire non poterit. aritas, qua pro vobis sollicitus su
Abbreviated transcription (Latin):
qui sic orant audi quid loquatur ad prophetã
dũs. Clama inquit ne cesses: quasi tuba cral¬
ta bocem tuã ⁊ c̃. Quasi tuba inquit: qr in
spirita bchemcuti increꝑandi sunt temerarii
Ne cterum querunt: qui seipsos nondũ mue¬
nerunt. Nec hoc dico ut peccatorib aufcrã oran¬
di fiduciam. sed uolo eos orare tanq̃m gentẽ
que pct̾m fecerit non iusticiam ecut pro
indulgentia peccatorũ suorũ in animo cõtrito
et spiritu humilitatis. quẽ admodũ publicanꝰ
illc: deus inquit propitius esto michi peccatori
Cemeritatem cnam dico. qn is in cuius consci¬
entia peccatũ adhuc aut bitiũ aliquod regnat.
ambulat in magis et mirabilib super se. mi¬
nus sollicitus pro prriculo anime suc. Ccrciũ
periculũ est. si sit oratio tepida: et non ex buia
affectione procedens ⁊ muda quidẽ oratio celũ
ñ penctrat: qr restringit animũ tunor ĩmode¬
ratus: ut oratio ñ dicam non ascendere sed

Expanded text:
qui sic orant, audi quid loquatur ad prophetam qui sic orant, audi quid loquatur ad prophetam Dominus. Clama, inquit, ne cesses: quasi tuba exalta vocem tuam , etc. Quasi tuba, inquit: quia in spiritu vehementi increpandi sunt temerarii. Me etenim quaerunt, qui semetipsos nondum invenerunt. Nec hoc dico ut peccatoribus auferam orandi fiduciam; sed volo eos orare, tanquam gentem quae peccatum fecerit, non justitiam. Orent pro indulgentia peccatorum suorum in animo contrito et spiritu humilitatis, quemadmodum Publicanus ille: Deus, inquit, propitius esto mihi peccatori . Temeritatem enim dico, quando is in cujus conscientia peccatum adhuc aut vitium aliquod regnat, ambulat in magnis et in mirabilibus super se, minus sollicitus pro periculo animae suae. Tertium periculum est, si sit oratio tepida, et non ex viva affectione procedens. Timida quidem oratio coelum non penetrat, quia restringit animum timor immoderatus, ut oratio, non dicam non ascendere, sed
Abbreviated transcription (Latin):
none q̃q pauca loquamur. Nec cram quanto
efficatior est si fiat ut debit: tanto callidi imnꝑe¬
diri ab aduersario solet. Intcrdñ cm g̃uiter
impeditur mratio a pusillanimitate spiritus: et
tunore ĩmoderato. Hoc antẽ tunc solet ficri cũ
sic cogitat homo propriam indignatatem: ut
non conuertat oculos ad diumã benignitate.
Mbrssus crum abyssũ innocat: abyssus limo¬
sa abyssũ tenebrosam: abyssu miscricor die abys¬
sũ miscrie. Profundũ nanq est cor homius
et inperscrutabilez sed si magna est iiquitas
nca. multo maior est dñc pictas tua. Ideoq
cu ad incipsũ turbata fucrit aĩa mea: memor
su multituduis misericoroie tue et respiro in
ca: et cũ introiero in potentias meas nolo me¬
morari iusticie tue soluis. Dcrunt ainen sicut
periculũ est si fucrit oratio nums tumda: sic
in contraria parte non minus ĩmo et maius
periculũ est. si forte fuerit temcraria. De his

Expanded text:
tione quoque pauca loquamur. Haec enim quanto tione quoque pauca loquamur. Haec enim quanto efficacior est, si fiat ut debet; tanto callidius impediri ab adversario solet. Interdum enim graviter impeditur oratio a pusillanimitate spiritus et timore immoderato. Hoc autem tunc solet fieri, cum sic cogitat homo propriam indignitatem, ut non convertat oculos ad divinam benignitatem. Abyssus enim abyssum invocat : abyssus luminosa, abyssum tenebrosam; abyssus misericordiae, abyssum miseriae. Profundum namque est cor hominis, et imperscrutabile. Sed si magna est iniquitas mea, multo major est, Domine, pietas tua. Ideoque cum ad me ipsum turbata fuerit anima mea, memor sum multitudinis misericordiae tuae, et respiro in ea: et cum introiero in impotentias meas, nolo memorari justitiae tuae solius. 4. Verumtamen sicut periculum est, si fuerit oratio nimis timida; sic in contraria parte non minus, imo et majus periculum est, si forte fuerit temeraria. De his
Abbreviated transcription (Latin):
tasse sufficit michi si tantũ deus approbat qͣd
ago: que mͥ de humano cura iudicio: Ced certꝰ
sis qd ci munme placeat quicquid cũ scãdalo
bocare: Unitatem scruare: diligere pacem: frater¬
nitatem amare. Superbns ille phariscus iem¬
mũ habuit: icumiũ sanctificanit: qͥ nimirũ
et ieumainit bis in sabbato. et gratias egit deo.
Scd non bocauit cetum dicens: ñ sum sic̾ ceteri
homiũ: ideoq ala bna nuitens ĩcumiũ cus ñ
peruenit in celũ. Dos ergo carissimi lauate ma¬
nus bestras in sanguine peccatoris: ⁊ omuino
solliciti estote bt alas duas habrat icuniũ urz:
sanctimonia scilz et pacem. sine qua nems bi¬
debit den. Sanctificate ieuniũ: ut pura inten¬
tio et deuota oratio diuine illud offerat maie¬
stati: bocate cetũ bi congruat unitati. Laudate
dũm in tympano et choro: ut concors sit morti¬
ficatio carnus. Porro quia et de ieuuuo et de
iusticia aliqua dixunus: dignn est ut de ora¬

Expanded text:
tasse: Sufficit mihi si tantum Deus approbat quod tasse: Sufficit mihi si tantum Deus approbat quod ago; quae mihi de humano cura judicio? Sed certus sis quod ei minime placeat, quidquid cum scandalo vocare? Unitatem servare, diligere pacem, fraternitatem amare. Superbus ille Pharisaeus jejunium habuit, jejunium sanctificavit, qui nimirum jejunavit bis in Sabbato, et gratias egit Deo; sed non vocavit coetum, dicens: Non sum sicut caeteri hominum ; ideoque ala una nitens jejunium ejus non pervenit in coelum. Vos ergo, charissimi, lavate manus vestras in sanguine peccatoris, et omnino solliciti estote, ut alas duas habeat jejunium vestrum, sanctimoniam scilicet et pacem, sine qua nemo videbit Deum. Sonctificate jejunium, ut pura intentio et devota oratio divinae illud offerat majestati: Vocate coetum, ut congruat unitati: Laudate Dominum in tympano et choro , ut concors sit mortificatio carnis. 3. Porro quia et de jejunio et de justitia aliqua diximus, dignum est ut de ora
Abbreviated transcription (Latin):
bide quc̃admodũ sibi iuicem ieuinũ et or̃o
socientur: sicut scriptũ est. Frater aduuans
frc̃m: ambo consolabuntur. Oratio birtutẽ
impetrat icumandi: et ieumiũ grãm prouicrer
orandi. Icumiũ orationẽ roborat: or̃o sctificat
icuunũ. et dño representat. Quid cnĩ nobis¬
icumiũ proderit: si relinquatur in terra quod
absit: Enblenctur ergo ĩcum̃ perna q̃dam
oratiomis. Ucrũ huic ne forte muius sufficiat.
alteram q̃q necesse est sociari. Oratio iusti
ai scriptura: penctrat celos. int ergo icnimio
nostro ut facile celos penetret alc due: orationis
scilz atq iusticie. Iusticia bero que est isi que
cuiq reddit quod suũ est: ⁊ oli ergo quasi solũ
attendere deum: debitor cium es etiam p̃latis.
ctiam fr̃ib tuis: nec bult deus ut pariupendas
ques ipse mimme parmpendit. Neq enĩ suic
cansa ait apls. prouidentes bona non tantu
coram deo: scd etiã coram hoibs. Diccbas for

Expanded text:
vide quemadmodum sibi invicem jejunium et oratio vide quemadmodum sibi invicem jejunium et oratio socientur, sicut scriptum est: Frater adjuvans fratrem, ambo consolabuntur . Oratio virtutem impetrat jejunandi, et jejunium gratiam promeretur orandi. Jejunium orationem roborat, oratio sanctificat jejunium, et Domino repraesentat. Quid enim jejunium nobis proderit, si relinquatur in terra? quod absit. Sublevetur ergo jejunium penna quadam 821 orationis. Verum huic, ne forte minus sufficiat, alteram quoque necesse est sociari. Oratio justi, ait Scriptura, penetrat coelos . Sint ergo jejunio nostro, ut facile coelos penetret, alae duae, orationis scilicet atque justitiae. Justitia vero quae est, nisi quae cuique reddit quod suum est? Noli ergo quasi solum attendere Deum. Debitor enim es etiam praelatis, etiam fratribus tuis: nec vult Deus ut parvipendas, quos ipse minime parvipendit. Neque enim sine causa ait Apostolus: Providentes bona non tantum co
Abbreviated transcription (Latin):
niorũ uestrorum uoluntates uestre inueniuntur.
Item sermo de gratione et ieuio . xxxiii.
Uia ieuum quadeagesimalis tẽ¬
pus aduenit. qͦd tota deuotione
suscipere moneo taritatẽ bestrã:
dignũ arbitror aliquatenus exponcre q̃ fructu.
et quẽadmodũ oporteat icuinari. Primũ quid
fr̃es pro eo qd̃ ab ipsis quoq licitis abstucmiꝰ:
ca nobis que prius cõmisiius illicita condo¬
nantur. Quid bero est condonari cõmissa: nͥ
ienimo beem. ienima reduni scmpiterna: Oe¬
hennã ciũ incrumus. bbi nullas unꝙ̃ cibꝰ
est: nulla consolatio. terminus millus. uba
guttã aque diues postulat. Et accipere ñ increnr.
Non solũ autem abolitio est peccatorũ. sc̃d gestir¬
patio bitiorũ: non solũ obtract ueniã sed et
meretur gr̃am: non solum delct pct̃a pretcrita
que cõmisimus: scd et repellit futura. que cõ¬
mittere poteramus. Dicam bnũ adhuc quod
facile capiatis: sepus ni fallor experti. Ieui¬
niũ oratiour deuotionẽ et fiduciã donat. Et

Expanded text:
vestrorum voluntates vestrae inveniuntur . SERMO IV De oratione et jejunio. 1. Quia jejunii quadragesimalis tempus advenit, quod tota devotione suscipere moneo charitatem vestram; dignum reor aliquatenus exponere, quo fructu, et quemadmodum oporteat jejunare. Primum quidem, fratres, pro eo quod ab ipsis quoque licitis abstinemus, ea nobis, quae prius commisimus, illicita condonantur. Quid vero est condonari commissa, nisi jejunio brevi jejunia redimi sempiterna? Gehennam enim meruimus, ubi nullus unquam cibus est, consolatio nulla, terminus nullus; ubi guttam aquae dives postulat, et accipere non meretur Non solum autem abolitio est peccatorum, sed exstirpatio vitiorum; non solum obtinet veniam, sed et promeretur gratiam; non solum delet peccata praeterita quae commisimus, sed et repellit futura quae committere poteramus. 2. Dicam et unum adhuc quod facile capiatis, saepius, ni fallor, experti. Jejunium orationi devotionem et fiduciam donat. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Icuuiet oculus a curiosis aspectibz. et omini pe¬
tulantia: ut bene humiliatus restringatur in
printcntia: qui male liber bagabat᷑ in culpa.
Ieumet auris nequiter pruriens a fabulis et
rumorib. et quecunq ociosa sunt: et ad salutẽ
nume pertinentia. Ieinet lingua a detra¬
ctione et murmuratione: ab mutilib banis
atq scurrilib berbis: interdũ qͦq ob grauitatẽ
silentu et ab ipsis q̃ uideri poterant necessaria.
Icuinct maiis ab ociosis signis. et ab operibus
omnib quecunq non sunt ĩperata: scd ⁊ mlto
magis aĩa ipsa icumet a bicus. et propria uolun¬
tate sua. E tenum sinc ieunuo hoc. cetera a dño

Expanded text:
Jejunet oculus a curiosis aspectibus et omni peJejunet oculus a curiosis aspectibus et omni petulantia, ut bene humiliatus coerceatur in poenitentia, qui male liber vagabatur in culpa. Jejunet auris nequiter pruriens a fabulis et rumoribus, et quaecunque otiosa sunt, et ad salutem minime pertinentia. Jejunet lingua a detractione et murmuratione, ab inutilibus, vanis atque scurrilibus verbis: interdum quoque, ob gravitatem silentii, et ab ipsis quae videri poterant necessaria. Jejunet manus ab otiosis signis, et ab operibus omnibus, quaecunque non sunt imperata; sed et multo magis anima ipsa jejunet a vitiis, et propria voluntate su
Abbreviated transcription (Latin):
sed alns quidẽ prescns. alus bero nimis balde
remotus. Interun sane ex eo qͦd proximus dicit᷑
manifestũ est qͦd nondũ habetur: et tamen ha¬
beri et inueniri facile potest. Quis tibi bidetur
proximus fuisse ei qui incidit in latrones:
Utiq qui fecit cũ eo misericordiam. Ergo quia
toto hoc tempore misericordie. proximus est: que¬
rite dñm carissum dũ inucniri potest. inuocate
cum dũ prope est. Ucrunt amen presenti q̃drage¬
sima. maiori nobis est feruore querendus: que
non solũ pars scd et sacramentũ est totiꝰ tẽporis
huius. Propterea si forte dieb ceteris studia br̃a
aliquatenus intepnerant: dignũ est ut nunc
in feruore spiritus recalescant. Quod si gula
sola peccauit: sola q̃q ieumet et sufficit. Si
uero peccanerunt et mẽbra cetera: tur non ie¬
uinent et ipsa: Ienmet igit᷑ oculus qͥ dep̃datꝰ
est animã: ieninet auris. ieumet lingua: ic¬
uinet et manus. ieumet etiam anima ipsa

Expanded text:
sed aliis quidem praesens, aliis vero nimis valde sed aliis quidem praesens, aliis vero nimis valde remotus. Interim sane ex eo quod proximus dicitur, manifestum est quod nondum habetur: sed tamen haberi, et inveniri facile potest. Quis tibi videtur proximus fuisse illi qui incidit in latrones? Utique qui fecit cum eo misericordiam . Ergo quia toto hoc tempore misericordiae proximus est, quaerite Dominum, charissimi, dum inveniri potest; invocate eum, dum prope est. 4. Verumtamen praesenti Quadragesima majore nobis est fervore quaerendus, quae non solum pars, sed et sacramentum est totius temporis hujus. Propterea si forte diebus caeteris studia nostra aliquatenus intepuerant, dignum est ut nunc in fervore spiritus recalescant. Quod si gula sola peccavit, sola quoque jejunet, et sufficit. Si vero peccaverunt et membra caetera, cur non jejunent, et ipest animam; jejunet auris, jejunet lingua, jejunet manus, jejunet etiam anima ipsa.
Abbreviated transcription (Latin):
mon achus sed xp̃ianus: qui minus deuote ie¬
uiniũ suscipit qͦd ei tradidit ip̃e xp̃s: Demq
tanto deuotius unitandũ nobis ẽ dilectilsumm
xp̃i ieumantis exemplii: quanto certius ẽ ꝓpter
nos cũ icumasse non propter scipsũ. Icumemꝰ
ergo carissimi. et deuote ieminemus scc̃o hoc qua¬
dragesime tẽpore: ita sane ut nouerimꝰ quãdea¬
gesunã nostrã non solos q̃draginta dies habr̃.
Continuanda enim nobis ẽ quadragesima cñct
diebz misere huius bite: dũ per auxiliũ gr̃e que
ui quatuor euangelus cõmendatur. necesse ẽ
decalogũ legis implere. Errant plane qͥ paucis¬
simos dies istos ad pententiã sufficere credunt.
cũ certũ sit totũ uite huius tẽpus ñ insi ad pe¬
rutentiam institutũ. Querite dñm ait prophẽ
non solum q̃dragunta dicb: sed dũ inueniri pt̃.
inuocate eũ dũ prope est. Neq enim tunc erit
uu ocandi tempus: qñ nenum proximꝰ erit deꝰ

Expanded text:
monachus, sed Christianus, qui minus devote jemonachus, sed Christianus, qui minus devote jejunium suscipit, quod ei tradidit ipse Christus? Denique tanto devotius imitandum nobis est, dilectissimi, Christi jejunantis exemplum, quanto certius est propter nos eum jejunasse, non propter se ipsum. 3. Jejunemus ergo, charissimi, et devote jejunemus sancto hoc Quadragesimae tempore: ita sane ut noverimus quadragesimam nostram non solos quadraginta dies habere. Continuanda enim nobis est quadragesima 820 cunctis diebus miserae hujus vitae, dum per auxilium gratiae quae in quatuor Evangeliis commendatur necesse est nos Decalogum legis implere. Errant plane qui paucissimos dies istos ad poenitentiam sufficere credunt, cum certum sit totum vitae hujus tempus nonnisi ad poenitentiam institutum. Quaerite Dominum, ait propheta, non solum quadraginta diebus, sed dum inveniri potest; invocate eum, dum prope est . Neque enim tunc erit invocandi tempus, quando nemini proximus erit Deus;