comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
na: qr plus intelligit uos uelle eum regnosuo
priuare. quam uelle ꝑegrinarr:⁊ ideo non ces-¬
sat malum erga uos machinari.S ꝓ deo cuiꝰ
ri. Ad hȩc uerba uir egregius commotꝰ spu mĩȩ
dum sic leto successu ꝓcedẽt. francoꝵ exercitus
ꝯstantinopolim. ꝯuenerat. ⁊ eiꝰ prestolabat᷑ ad¬
uentum: quem audierat in ꝓximo illic affu¬
tum. Imꝑator aũt cum uidisset castra dei un¬
diq sic. affiuere. ⁊ exercitum suum quem mi¬
serat ꝯtra Boiamundum sic dissipatum eẽ: ex¬
estuans aĩo cepit ad modum anxiari. ⁊ fraudu¬
lentȩ cogitationes in corde eiꝰ uersari.xiii.
ꝯ ancdem simulauit animũ ⁊ quasi de euis
aduentu gratulabundꝰ eẽt misit obuiam Bo.¬
iamundo. qui eum ꝑcuuitates ⁊ castella sua
graitant̃ exciꝑent: ⁊ ad se cum honorificentia
ꝯducerent. Conꝑtum uõ nr̃i habebant. qr nõ
agebat hoc ex aliquo famulatu amicitiȩ: sed

Expanded text:
na, quia plus intelligit vos velle eum regno suo na, quia plus intelligit vos velle eum regno suo privare quam velle peregrinari, et ideo non cessat malum erga vos machinari. Sed propter Dri. » Ad haec verba vir egregius commotus spiritu mdum sic laeto successu procederet, Francorum exercitus Constantinopolim convenerat, et ejus praestolabatur adventum, quem audierat illic in proximo affuturum. Imperator autem cum vidisset castra Dei undique sic affluere, et exercitum suum, quem miserat contra Boamundum, sic dissipatum esse, exaestuans animo coepit admodum anxiari, et fraudulentae cogitationes in corde ejus versari. Tandem simulavit animum, et quasi de ejus adventu gratulabundus esset, misit obviam Boamundo, qui eum per civitates et castella sua gratanter exciperent, et ad se cum honorificentia conducerent. Compertum vero nostri habebant quod non agebat hoc de aliquo famulatu amicitiae, sed
Abbreviated transcription (Latin):
fortit̾ resisterent: rumor ꝑuenit ad aures Boia¬
mundi. ⁊ tanchredi. Tanchredꝰ uo̾ ñ dui ferens su¬
os ita iniuriari: equo uolitans ad flumen rediit.
⁊ se cum equo ⁊ armis in illud iniecit: eumq
duo milia equitum sunt insecuti. Qui ꝓtinꝰ
aduenientes: inuenert᷑ turcopulos ⁊ pincena¬
tes cum eis dimicantes. In quos subito ut ef¬
frenati irruentes. multos neci dedert᷑. ⁊ plures
muncdum ꝯduxerunt. Quos ut uidit dõ gras
egit. ⁊ hilari uultu subridens eis ꝑ interpretẽ
dixit. Gens male sana: quare queritis occide
ꝯsortes ⁊ domestici. ⁊ ꝑegrini milites sc̃i sepui¬
chri. Nos neminem ur̃m querimꝰ ledere: nec
imꝑatori ur̃o molim᷑ aliquid auferre. Ad hec
mereri ab eo desidetamus. Quo ei libet uadimꝰ.¬
⁊ quod precipit facimus. ⁊ mag̾ illi quam deo
obedimus. Nos tam̃ bene cognoscimꝰ: qr mag̃
oportet obetire dõ quam hominib. Imꝑator ñr
mag̾ ꝑ horrescit agmina ur̃a quam celi fulmi¬

Expanded text:
fortiter resisterent, rumor pervenit ad aures Boamundi et Tancredi. Tancredus vero non diu ferens suos ita injuriis affici, equo volitans ad flumen redii secum equo et armis in illud injecit, eumque duo millia equitum sunt insecuti. Qui protinus advenientes invenerunt Turcopolas et Pincenates cum eis dimicantes, in quos subito, ut effrenati irruentes, multos neci dederunt, et plures mundum adduxerunt. Quos ut vidit, Deo gratias egit, et hilari vultu subridens, eis per interpretem dixit: « Gens male sana, quare quaeritis occidere consortes et domestici, et peregrini milites S. sepulcri. Nos neminem vestrum quaerimus laedere, nec imperatori vestro molimur aliquid auferre. » Ad haec promereri ab eo desideramus. Quo ei libet vadimus, quod praecipit facimus, et magis illi quam Deo obedimus. Nos tamen bene recognoscimus quod magis oportet obedire Deo quam hominibus . Imperator noster magis perhorrescit agmina vestra quam coeli fulmi
Abbreviated transcription (Latin):
cuna ubi papa Urbanus urbano sermone ꝑor-¬
auit: ita omnium qui aderant affectus in u¬
num ꝯciliauit: ut acclamarent. d̾s̃ uult. ds
uult. Q uod ut uenerandꝰ pontifex audiuit:
erectis in cęlum luminib deo gr̃as egit: ⁊ ma-¬

Expanded text:
rima ubi papa Urbanus urbano sermone perorima ubi papa Urbanus urbano sermone peroravit, ita omnium qui aderant affectus in unum conciliavit, ut omnes acclamarent, Deus vult; Deus vult. Quod ut venerandus pontifex Romanus audivit, erectis
Abbreviated transcription (Latin):
detis ⁊ ꝯtenditis: uella mouetis et plerumq mu¬
tus uulnerib occiditis. Cessent gͥ int̾ uos odir
ꝯticescant uirgia: bella quiescant: ⁊ totius con¬
trouersie dissensiones sopiantur. Uiam sci se¬
pulchri incipite: tram illam nefariȩ genti auste-¬
te: eamq uob̾ subicite. Terra illa filus isił adõ
in possessionem data fuit: sieut scriptura cdicit
quȩ lacte ⁊ melle fluit. Icrusalem umbilicus ẽ
sus delitiarum. Hanc redemptor humani gene¬
tis suo illustrauit aduentu: decorauit ꝯuersa-
tione: sacrauit passione: morte recdemit: insi-
bis medio posita. nunc a suis hostib captiua
tenet᷑. ⁊ ab ignorantib dm̃. ritui gentium an¬
cillat᷑. Querit gͥ ⁊ optat lib̾ari: et ut ei subue¬
matis non cessat imprecari. A uob̃ quid̾e preci¬
pue exigit subsidium: qm̃ a d̾o uobis collatum
est precunctis nationib ut iam diximus insi¬
gne decus armoꝵ. Arripite gͦ uiam hanc in-

Expanded text:
detis, et comeditis; bella movetis, et plerumque mudetis, et comeditis; bella movetis, et plerumque mutuis vulneribus occiditis. Cessent igitur inter vos odia, conticescant jurgia, bella quiescant et totius controversiae dissensiones sopiantur. Viam sancti sepulcri incipite, terram illam nefariae genti auferte, eamque vobis subjicite. Terra illa filiis Israel a Deo in potestatem data fuit, sicut Scriptura dicit quae lacte et melle fluit . Hierusalem umbilicus estisus deliciarum. Hanc redemptor humani generis suo illustravit adventu, decoravit conversatione, sacravit passione, morte redemit, sepultubis medio posita, nunc a suis hostibus captiva tenetur, et ab ignorantibus Deum ritui gentium ancillatur. Quaerit igitur et optat liberari, et ut ei subveniatis non cessat imprecari. A vobis quidem praecipue exigit subsidium, quoniam a Deo vobis collatum est prae cunctis nationibus, ut jam diximus, insigne decus armorum. Arripite igitur viam hanc, in
Abbreviated transcription (Latin):
uĩꝵ: qui regna paganorum clestruxerunt.:
in eis fines sc̃ȩ eccłiȩ dilatauerunt. Presertim
moueat uos sc̃m dñi nr̃i saluatoris sȩpulchru
quod ab iimundis gentib possidet᷑. ⁊ loca sẽ
quȩ nunc inhoneste tractant᷑. ⁊ irieuerent er
tmmunditiis sordidantur. O fortissimi miliis
⁊ inuittorum ꝓpago parentum: nolite. degent
tinet affectus: recolite quid iñ euangłio dicat
dñs. Qui amat patrem aut matrem suꝑ me
non ẽ me dignus. Omnis qui reliquerit do¬
mum. aut patrem. aut matrem. aut uxorem
aut filios. aut agros. ꝓpt̾ nomen meum: centu¬
plum accipiet. ⁊ uitam et̃nam possidebit. Rp̃
uos protrahat ulla possessio. nulla rei familia¬
ris sollicitudo: qm̃ t̾ra hȩc quam inhabitatis
clausura maris undiq ⁊ iugis montium cͥcum¬
data. numerositati uĩȩ coangustat᷑. nec copia
diuitiaꝵ exub̾at: ⁊ uix sola alimenta suis culto¬
rib amministrat. Inde ẽ quod uos ĩninuicẽ mor¬

Expanded text:
um; qui regna Turcorum destruxerunt, et in eis fines sanctae Ecclesiae dilataverunt. Praesertim moveat vos sanctum Domini nostri Salvatoris sepulcrum, quod ab immundis gentibus possidetur, et loca sancta quae nunc inhoneste tractantur et irreverenter eorum immunditiis sordidantur. O fortissimi milites, et invictorum propago parentum, nolite degeneraet conjugum continet affectus, en recolite quid in Evangelio dicat Dominus: Qui amat patrem aut matrem super me, non est me dignus . Omnis qui reliquerit domum, aut patrem, aut matrem, aut uxorem, aut filios, aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit . Non vos protrahat ulla possessio, ulla rei familiaris sollicitudo, quoniam terra haec quam inhabitatis clausura maris undique et jugis montium circumdata, numerositate vestra coangustatur; nec copia divitiorum exuberat; et vix sola alimenta suis cultoribus administrat. Inde est quod vos invicem mor
Abbreviated transcription (Latin):
tos sagitant: quosdam extento collo ⁊ nuda¬
to gladio appetunt: ⁊ utrum uno ictu trunca¬
ts possint. ꝓtemptant. Quid dicam de nefan¬
ta mulierum ꝯstupratione: de qua loqui dde¬
tĩus est quam silere Regnum grecoꝵ iam
ab eis ua emutilatum est. ⁊ suis usib manci¬
patum.: quod transmeari non porest ĩtinere
duorum mensium. Quib gͥ ad hoc ulcisend̃
ad hoc eripiendum labor incumbit. nisi uobs
quib precet̾is gentib ꝯtulit ds̃ insigne alecus
armoꝵ magnitudinem animoꝵ ⁊ agilitatn
corporum: uir tutem humiliandi uerticemui¬
pilli uob̾ resistentium. Moueant uos. ⁊ mo

Expanded text:
tos sagittant; quosdam extento collo et nudatos sagittant; quosdam extento collo et nudato gladio appetunt, et utrum uno ictu truncare possint pertentant. Quid dicam de nefanda mulierum constupratione? De qua loqui deterius est quam silere. Regnum Graecorum jam ab eis emutilatum est, et suis usibus emancipatum, quod transmeari non potest itinere duorum mensium. Quibus igitur ad hoc ulciscendum, ad hoc eripiendum, labor incumbit, nisi vobis, quibus prae caeteris gentibus contulit Dominus insigne decus armorum, magnitudinem animorum, agilitatem corporum, virtutem humiliandi verticem capilli vobis resistentium? Moveant vos et
Abbreviated transcription (Latin):
fines nos ad duxerit: quȩ necessitas ur̃a cunc¬
toꝵq fidelium actrarerit. A ierosolimoꝵ finib
et urbe ꝯstantino politana relatio grauis emer¬
sit: ⁊ sepissime iam ad aures nĩas usq ꝑuenit:
gens ꝓrsus a dõ aliena. generatio scilicet quȩ
ferro. iapinis. incendio depopulauerit. ip̃osq
saptiuos partim in t̃ram suam adduxerit. par¬
timq nece miserabili prostrauerit: eccłiasꝙ dĩ
aut funditus euerterit. aut suoꝵ ritui sacro¬
rum mancipauerit. Altaria suis seditatibꝰ in¬
quinata subuertunt: xp̃ianos circiumcidunt.
⁊ uoremq circumcisionis aut suꝑ altaria fun¬
dunt. aut in uasis baptisterii immergunt.
Et quos eis placet turpi occubitu multare:
umbilicum eis ꝑforant. caput uitalioꝵ abstra¬
bunt: ad stipitẽm ligant. ⁊ sic flagellando cir¬
cumducunt: quoadusq extractis uiscerib so¬
lo prostrati corruant. Quosdam stipiti liga¬

Expanded text:
fines nos adduxerit, quae necessitas vestra cuncfines nos adduxerit, quae necessitas vestra cunctorumque fidelium attraxerit. Ab Hierosolymorum finibus et urbe Constantinopolitana relatio gravis emersit, et saepissime jam ad aures nostras pervenit gens prorsus a Deo aliena, generatio scilicet quae ferro, rapina, incendio depopulaverit ipsosque captivos partim in terram suam abduxerit, partimque nece miserabili prostraverit ecclesias Dei aut funditus everterit, aut suorum ritui sacrorum mancipaverit. Altaria suis foeditatibus inquinata subvertunt, Christianos circumcidunt, cruorem circumcisionis, aut super altaria fundunt, aut in vasis baptisterii immergunt. Et quos eis placet turpi occubitu mulctare, umbilicum eis perforant, caput vitaliorum abstrahunt, ad stipitem ligant, et sic flagellando circumducunt, quoadusque extractis visceribus solo prostrati corruunt. Quosdam stipiti liga
Abbreviated transcription (Latin):
NO dominicȩ
incar nationis. mille¬
suo nonagesimo
quinto. magnum
intra fines galliȩ
concilium cele¬
bratum fuit:
in aluer nia
scilicet. inci¬
uitate quȩ
clarus¬
mons appellatur: cui papa urbanus scd̃s cum
romanis ep̃is ⁊ cardinalib preficit. Fuit aũt
illud concilium ualde celeberrimum: ꝯuentu
galloꝵ ac germanoꝵ tam ep̃orum qu̾ã  prin¬
cipum. Ordinatis gͥ iñ eo reb eccłiasticis: exi¬
uit domnꝰ papa in quandam spatiosȩ latitu.¬
diius plateam: qr non poterat illos om̃s caꝑe
cuus libet edificii clausura. Qui hac suacde¬
la rethorice dulcedinis. generalit᷑ ad omnes in
hec uerba prorupit dicens .ii.¬
Ens francorum. gens transmontana. gẽs
sicuti in płibus ur̃is elucet oꝑib adeo e¬
lecta ⁊ dilecta. tam situ t̾rarum quam side
catholica. quam honore sc̃ȩ eccłiȩ ab uniuer¬
sis nationib segregata: ad uos sermo ñr diri¬
gitur. uobq nr̃a exhortatio ꝓtenditur. gͥci¬
re uos uolumus. quȩ iugubris causa ad ur̃os

Expanded text:
 Dominicae Incarnationis millesimo nonagesimo quinto, magnum inter fines Galliae concilium celebratum est, in Arvernia scilicet, in civitate quae Clarusmons appellatur. Cui papa Urbanus secundus cum episcopis et cardinalibus praefuit. Fuit autem illud concilium valde celeberrimum, conventu Gallorum ac Germanorum, tam episcoporum quam principum. Ordinatis igitur in eo rebus ecclesiasticis, exivit dominus papa in quadam spatiosae latitdinis platea, quia non poterat illos capere cujuslibet aedificii clausura. Qui hac suadela rhetoricae dulcedinis, generaliter ad omnes in haec verba prorupit, dicens: « Gens Francorum, gens transmontana, gens, sicut in pluribus vestris elucet operibus, a Deo dilecta et electa, tam situ terrarum quam fide catholica, quam honore sanctae Ecclesiae, ab universis nationibus segregata, ad vos sermo noster dirigitur, vobisque exhortatio nostra protenditur. Scire vos volumus quae lugubris causa ad vestros
Abbreviated transcription (Latin):
s qui obsessi erant de tuitione uitȩ solliciti.
ignem instrues miserunt: ⁊ dei nutu. flante
uento. plerosq de hostib ꝯbussert᷑. Turci tan¬
dem illos ui ꝯprehendert᷑:. ⁊ scd̾m ludibrium
suum uariis pęnarum generib affectos alios
occidert᷑: alios in captiuitatem uendiderunt.
Qui tam̃ aliquo casu seu ingenio euaserunt.
ad brachium sc̃i g̃eorgii reu̾si sunt: ⁊ iubente
nequissimo imꝑatore. ⁊stantinopolim regressi
sunt. Imꝑator quidẽ uaide cum grecis siuis de
uic toria turcoꝵ exultauit: ⁊omnia arma nr̃o¬
rum ut eos iermes redd̾et calide ꝯꝑauit. His
ita gestis. huic narrationi t̾minum ponamus:
⁊stilum retro ꝯu̾tentes. quomͦ illue ꝯuenerit
nobis gens francoꝵ. ⁊ cũ quib pͥncipibus dis

Expanded text:
Sed qui obsessi erant de tuitione vitae solliciti, Sed qui obsessi erant de tuitione vitae solliciti, ignem in strues immiserunt, et Dei nutu flante vento, plerosque de hostibus combusserunt. Turci tandem illos vi comprehenderunt, et secundum ludibrium suum variis poenarum generibus affectos, alios occiderunt, alios in captivitatem vendiderunt. Qui tamen aliquo casu seu ingenio evaserunt, ad Brachium S. Georgii reversi sunt, et jubente nequissimo imperatore Constantinopolim regressi sunt. Imperator quidem cum suis Graecis de victoria Turcorum exsultavit, et omnia arma nostrorum, ut eos inermes redderet, callide comparavit. His ita gestis, huic narrationi terminum ponamus, et stylum retro convertentes, quomodo illuc convenerit nostra gens Francorum, et cum quibus princi
Abbreviated transcription (Latin):
tis tandem armis ⁊ non animis. laudabili mor¬
te sicut in bello. sicut pro deo. uitam termina¬
uerunt. cosq in sortem celicam angłici sp̃s
transtulerunt. Tunc primum turci reuolutis
cadauerib suoꝵ cognouert᷑. qr cum quib pu¬
gnauerant. franci fuert᷑. ui. His ita patratis.
pars turcorum cucurrit ad castra ap̃ianoꝵ: ⁊
ibi unum pb̃rm missam celebrantem inuene¬
rt᷑: quem añ altare. detruncauerunt. Ofelix
telicis pbri martyrium: cui prebuit clucatum
diũci corꝑis uraticum. Similit̾ quotqͦt in¬
uenert᷑. aut occidert᷑. aut ab duxerunt. Petrus
uo heremita aberat: ⁊ ad ꝯstantinopolin reme¬
auerat.xuii. N castello aũt quod supra me¬
moraui mus. cui nom̃ ciuito remanserat ap̃ia¬
noꝵ plima multitudo: ⁊ qui de castris siue de
ptelio uiui euaserant: retro ad illud castrum
ꝯfluxerant. Quos turci insequentes. strues li¬
gnorum ut nr̃os ꝯbirerent circumposuert᷑:

Expanded text:
tis tandem armis et non animis, laudabili mortis tandem armis et non animis, laudabili morte, sic in bello, sicut pro Deo, vitam terminaverunt, eosque in sortem coelitum angelici spiritus transtulerunt. Tunc primum Turci, revolutis cadaveribus suorum, cognoverunt, quod cum quibus pugnaverunt, fuerunt Franci. His ita patratis pars Turcorum cucurrit ad castra Christianorum; et ibi unum presbyterum missam celebrantem invenerunt, quem ante altare detruncaverunt. O felix felicis presbyteri martyrium, cui praebuit ducatum Dominici corporis viaticum! Similiter quotquot invenerunt, aut occiderunt aut abduxerunt. Petrus vero Eremita abierat, et Constantinopolim remeaverat. In castello autem quod supra memoravimus, cui nomen Civito, remanserat Christianorum plurima multitudo; et qui de castris sive de praelio vivi evaserant, retro ad illud castellum confluxerant; quos Turci insequentes, strues lignorum, ut nostros comburerent, circumposuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
a fide sua ꝑegrinari. Iam quippe diabolica
legio uictrix exultat. ⁊ contra petrum heremi-¬
tam qui erat in quodam castello nomine ciu¬
to dimicat. Erat aũt illud castrum supra Ni¬
ceam ciuitatẽ ꝯstitirtum. xU. ontra quod
turci dum cursum dirigerent: obuauerunt
Waltero qui erat primicerus ⁊ signifer agmi-¬
nis heremitȩ. S miles egregius licet claruissi
tot militiȩ ticulis. his tam̃ om̃ino resistere non
ualuit. s tamen preciosam mortem suã mul-¬
to turcorum sanguine ꝯm̃dauit. Irruit enim
in illos uelut ursus esuriens int̾ animalia: et
quos in occursum inuenit ꝓstrauit. ⁊ uita
priuauit. Similit̾ ⁊ qui cum eo armati erant.
adhuc uiui iam necem quam passuri erant¬
fortit᷑ undicabant. Et quam diu eis arma ua¬
luert᷑. hostes de uictoria nequaquã tͥpucdiaue¬
runt. S ibi multitudo audatiam. non auda¬
cia multitudinem suꝑauit: nisi quod animosi¬
tas numerositatem sexcuplo minorauit. Frac¬

Expanded text:
a fide sua peregrinari. Jam quippe diabolica a fide sua peregrinari. Jam quippe diabolica legio victrix exsultat, et contra Petrum Eremitam, qui erat in quodam castello, nomine Civito, dimicat. Erat autem illud castrum supra Nicaeam civitatem constitutum. Contra quod Turci dum cursum suum dirigerent, obviaverunt Waltero, qui erat primicerius et signifer agminis Eremitae. Sed licet miles egregius claruisset tot militiae titulis, his tamen omnino resistere non valuit, sed tamen pretiosam mortem suam, multo Turcorum sanguine commendavit. Irruit enim in illos velut ursus esuriens in animalia, et quos in occursum invenit, prostravit et vita privavit. Similiter et qui cum eo erant armati, adhuc vivi jam necem quam erant passuri fortiter vindicabant, et quandiu eis arma valuerunt, hostes de victoria nunquam tripudiaverunt. Sed ibi multitudo audaciam, non audacia multitudinem separavit, nisi quod animositas numerositatem sextuplo minuerit. Frac
Abbreviated transcription (Latin):
andẽ pͥnceps illoꝵ rainaldꝰ cũ tͣcis furtiuũ iniit
tali martyrio subire. Dispositis itaq agiminib
fus simulauit cũ adu̾sariiᷤ iire ꝯg̾ssionẽm.s
sior ut exiit. fecit ad illos cum multis aliis di¬
gressionem. Heu heu meticulosus miles nõ ab
austro s ab aquilone progressus. quam ener-¬
uit̾ ⁊ effeminate. ꝓ celesti ⁊ rege ⁊ regno dimica¬
uit: qui necdum uł leui stipula tactus marty.¬
rium subire ꝑhorruit. ⁊ fidei xp̃iane. ꝓfessionẽ
sanꝰ eques ⁊ armatus abdicauit. Iure gͥ apd̃ dm̃
euanescentis gr̃e iacturam ꝓmeruit. ⁊ in sortẽ
illiꝰ qui seclem suam elegit ad aquilonem de-¬
uenit.xiiii. Qui uõ remanserunt. nec xp̃ianȩ
occider᷑ turci quos uoluerunt: ⁊ quos libuit. uti
placuit captiuauerunt. Quosdam ad signum
sic głose occumbere: quam negantes fidem clĩ.
cum eis infelicit uiuere. Ds̃ u̾õ ut credimꝰ recep̃

Expanded text:
andem princeps illorum Rainaldus cum Tandem princeps illorum Rainaldus cum Ttali martyrio subire. Dispositis itaque agminibus suis, simulavit cum adversariis inire congressionem, sed mox ut exiit, fecit ad illos cum multis aliis digressionem. Heu! heu! meticulosus miles, non ab austro, sed ab aquilone progressus, quam enerviter et effeminate pro coelesti rege et regno dimicavit! Qui necdum vel levi stipula tactus, martyrium subire perhorruit; et fidei Christianae professionem, sanus, eques, et armatus, abdicavit! Jure igitur apud Deum evanescentis gloriae jacturam promeruit, et in sortem illius qui sedem suam elegit ad aquilonem devenit. Qui vero remanserunt, nec Christianae occiderunt Turci quos voluerunt, et quos libuit uti placuit captivaverunt. Quosdam ad signum sic occumbere gloriose quam negantes fidem Dei, cum eis infeliciter vivere. Deus vero, ut credimus, re
Abbreviated transcription (Latin):
ingens nus illorum: ⁊ copiosa multitudo. Ante
portam castelli erat puteus: ⁊ iuxta ex alt̃a par-¬
it fons uiuus: iuxta quem Rainaldus pͥnceps
ap̃ianoꝵ exierat. ⁊ ininsidiis positus eoꝵ p̃sto¬
labat᷑ aduentum. Turci uõ nuil hesitantes irru¬
er in eum: ⁊ multos qui cum eo erant occider᷑:
alii aũt in castrum fuger᷑. Iui u̾o aquam om̃i
no nr̃is abstuler᷑. ⁊ in magno cruciatu ꝓ aquȩ
inedia xp̃ianos immiserunt. Erat aũt festiui¬
tas sc̃i michaelis: quam uenerari debet omnis
anima fidelis. Obsessi itaq in tantam sitis an¬
gustiam deuener᷑: qd̾ uenis equorum incisis bo¬
umq ⁊ asinorum. aliaꝵ qͦ pecudum sangui¬
nem eliciebant. ⁊ bibebant. Alii tram humec¬
tiorem focdiebant. ⁊ sic ori apponebant: ardo¬
remq sitis temꝑabant. Aliitirinam suã. inuase
absorbebant. Qͥd plura: Nullũ erat uite solatiũ.
uͥsolamors ꝑeuntib erat subsidiũ. xIIi.¬

Expanded text:
ingens numerus illorum et copiosa multitudo. Ante ingens numerus illorum et copiosa multitudo. Ante portam castelli erat puteus, et juxta ex altera parte fons vivus, juxta quem Rainaldus princeps Christianorum exierat, et insidiis positis, eorum praestolabatur adventum. Turci vero nil haesitantes irruerunt in eum, et multos qui cum eo erant occiderunt; alii autem in castrum fugerunt. Illi autem aquam eis omnino abstulerunt, et in magno cruciatu per aquae penuriam Christianos immiserunt. Erat autem festivitas S. Michaelis, quam venerari debet omnis anima fidelis. Obsessi autem in tantam sitis angustiam devenerunt, quod venis equorum incisis boumque et asinorum aliarumque pecudum sanguinem eliciebant et bibebant: Alii terram humectiorem fodiebant, et sic ori apponebant, ardoremque sitis temperabant: Quidam urinam suam in vase, erabile? est, absorbebant. Quid plura? Nullum erat vitae solatium, nisi sola mors pereuntibus erat subsidium. T
Abbreviated transcription (Latin):
cis uendebant. Unde imꝑator alexius nomine
uehement̃ iratus fuit: ⁊ equoreum sc̃i Georgii
brachium trans nauigare precepit.ti ꝑ ii
ultra progressi. ducem sibi elegerunt: ⁊ quẽdã
Rainaldum sibi preposuer᷑. Qui licet princi¬
pem haberent: cadem tñ rapinȩ oꝑa agere nõ
cessabant. Nam domos quas inueniebant.
igni ꝯburebant. ⁊ eccłias bonis suis ⁊ faculta¬
urbem ꝑrexerunt. ⁊ quod dam castrum cui
erat nomen exerogorgo agente uacuum in¬
uenerunt. In quod intrantes. reꝑerunt ma¬
gnam ub̃tatem frumenti. carnis. ⁊ uini. om̃i¬
umq bonorum: quȩ sunt humanȩ uitȩ su¬
stentamentum. Turci quippe metu francorũ
ꝑt̾riti. longe ab illa t̾̃ra secesserant: s tñ explo¬
tatores suos limiserant: qui illis aduentum
nr̃oꝵ. ⁊ quomͦ se hab̾ent nuntiarent. Qui ut
tra illos accurer unt: ⁊ castellum in quo erant
obsidione circum dederunt.xii. Erat qͥppe

Expanded text:
aecis vendebant. Unde imperator, Alexius nomine, aecis vendebant. Unde imperator, Alexius nomine, vehementer iratus fuit, et aequoreum Sancti Georgii Brachium transmeare praecepit; qui ultra progressi, ducem sibi elegerunt, et quemdam Rainaldum sibi praeposuerunt; qui licet principem haberent, eadem tamen rapinae opera agere non cessabant. Nam domos quas inveniebant igni comburebant, et ecclesias bonis suis et facultaurbem perrexerunt, et quoddam castrum, cui nomen erat Exerogorgo, gente vacuum invenerunt; in quod intrantes repererunt magnam ubertatem frumenti, carnis et vini, omniumque bonorum quae sunt humanae vitae sustentaculum. Turci vero metu Francorum perterriti, longe ab illa terra secesserant, sed tamen exploratores suos dimise ant, qui iliis adventum nostrorum et quomodo se haberent, nuntiarent. Qui ut tra illos accurrerunt, et castellum in quo erant, obsidione circumdederunt. Erat quippe
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sis locorum spatiis aggregatos inuenit
uib imꝑator licentiam introeundi cuuita¬
tem. numquam prebuit: qr uirtutem xp̃iant
militiȩ ⁊ maxime francorum suspectam semꝑ
habuit. Idem tñ merratum eis habere ꝯcederet.
quod ⁊ in ciuitate erat. Prohibueratq illis ne
transirent illud uicini equoris spatium qd̃ ap
pellat᷑ sc̃ĩ Georgii brachium: quoadusq ueni¬
ret formidabilis exercitus francoꝵ. Turcoruim
bestiali mente sitiebat. In quoꝵ manib si ipsi
absq fiancoꝵ principib deuenissent sicut po¬
stea rei ꝓbauit euentus: om̃s equaliter morti
subiacerent. S omnis ꝯgregatio hominũ que
bono auctore ñ gub̾natur. si ei languidum ca
gatur. Proptẽa ⁊ hi qr pruclentem principem
qui eoꝵ dñaretur non habebant: reprehensibi¬
lia oꝑa faciebant. Eccł̾ias enim ⁊ urbis palatia
destruebant:. ⁊ quȩ ineis erant auferentes pli¬
bum quo tegebantur abstrahebant: ⁊ ip̃is gr¬

Expanded text:
diversis locorum spatiis aggregatos invenit. diversis locorum spatiis aggregatos invenit. Quibus imperator licentiam introeundi civitatem nunquam praebuit; quia virtutem Christianae militiae et maxime Francorum suspectam semper habuit. Idem tamen mercatum eis habere concedebat, quod et in civitate erat; prohibueratque illis, ne transirent illud vicini aequoris spatium quod vocatur Sancti Georgii Brachium, quoadusque veniret formidabilis exercitus Francorum. Turcorum bestiali mente sitiebant. In quorum manus si ipsi, absentibus Francorum principibus, devenissent, sicut postea rei probavit eventus, omnes aequaliter morti subjacerent. « Sed omnis congregatio hominum quae bono auctore non gubernatur, si ei languidum capgatur. » Propterea et hi, quia prudentem principem qui eorum dominaretur non habebant, reprehensibilia opera faciebant. Ecclesias enim et urbis palatia destruebant, et quae in eis erant auferentes, plumbum quo tegebantur abstrahebant, et Gr
Abbreviated transcription (Latin):
in delitiũs querebat. Hic ea tempestate colle¬
git sibi non modicam. equitum peditumq
multitudinem: ⁊ iter suum direxit ꝑ hun¬
gariam. Associatur aũt cuidam duci.
ceuthonicoꝵ nomine. Gode frido. qui erat
eustac hii boloniensis comitis filius: s offi¬
tio dignitatis dux erat theuthonicus. ix.¬
ic̃ uultu elegans. statura ꝓcerus. dulcis
eloques. morib egregius: ⁊ in tantum mitibꝰ¬
lenis. ut mag̾ in se monachum quam mili¬
tem fguraret. Hic ñ eum hostem sentie¬
bat adẽẽ ⁊ imminere prelium: tunc auda¬
ci mente ꝯcipiebat anĩmum: ⁊ quasi leo frẽ¬
dens ad nullius pauebat occursum. Et q̃
lorica uel clipeus sustinere poterat impetum
niucronis illius: Hic cum fr̃ib suis eustasdo
⁊ haldiuno. ⁊ magna manu militum peciñs¬
suo erercitui fieri usq ꝯstantino polim prage
gente alemãnoꝵ ꝯstantinopolim uenit: ⁊ cn¬
osam longobardoꝵ gentem multosq alios e

Expanded text:
in deliciis quaerebat. » Hic ea tempestate collein deliciis quaerebat. » Hic ea tempestate collegit sibi non modicam equitum peditumque multitudinem, et iter suum direxit per Hungariam. Associatur autem quidam duci Teutonicorum, nomine Godefrido, qui erat Eustachii Boloniensis comitis filius, sed officio dignitatis dux erat Teutonicus. Hic vultu elegans, statura procerus, dulcis eloquio, moribus egregius, et in tantum lenis ut magis in se monachum quam militem figuraret. Hic tamen, cum hostem sentiebat adesse, et imminere praelium, tunc audaci mente concipiebat animum, et quasi leo frendens ad nullius pavebat occursum. Et quae lorica vel clypeus sustinere posset impetum mucronis illius? Hic cum fratribus suis Eustachio et Balduino, et magna manu militum peditumsuo exercitui fieri usque ad Constantinopolim praecep et magna gente Alemannorum, Constantinopolim venit; et copiosam Langobardorum gentem, multosque alios ex
Abbreviated transcription (Latin):
concilii. O quot diuersȩ etatis ac potentiȩ se¬
u domesticȩ facultatis homines in illo ꝯcilio
cruces susceperunt: ⁊ uam sc̃i sepulchri stipu¬
lauerunt. Hinc diuulgatum est ubiq t̾ĩaꝵ
illud ꝯcilium uenerabile: ⁊ ad aures regum
ac principum ꝑuenit. ꝯcilii constitutum ho¬
norabile. Placuit omnib: ⁊ plus quam trecen¬
ta milia mente iter ꝯcipiunt ⁊ adimplere sa¬
tagunt: ꝓ ut unicuiq posse ꝯtulit dñs. Iam¬
q truiatim dissultare cepit francigenȩ gen¬
tis immanitas: ⁊ desiderio iam cum turcis pu¬
gnabat eorum ꝓba ferocitas. uiii. Erat in
illis dicb quidam qui heremita extiterat. no¬
mine Petrus: qui apd̾ illos qui t̃rena sapiunt
magni estimabat᷑: ⁊ suꝑ ip̃os presules ⁊ abba¬
tes. apice religionis efferebatur. eo qd nec pa¬
ne nec carne uescebatur s tñ uino aliisq ci¬
bis omnib fruebatur. ⁊ famam abstinentiȩ

Expanded text:
concilii. O quot diversae aetatis ac potentiae seconcilii. O quot diversae aetatis ac potentiae seu domesticae facultatis homines in illo concilio cruces susceperunt, et viam sancti sepulcri spoponderunt! Hinc divulgatum est ubique terrarum illud concilium venerabile, et ad aures regum ac principum pervenit concilii constitutum honorabile. Placuit omnibus, et plus quam trecenta millia mente iter concipiunt, et adimplere satagunt, prout unicuique posse contulit Dominus. Jamque turmatim exsultare coepit Francigenae gentis unanimitas; et desiderio jam cum Turcis pugnabat eorum proba ferocitas. CAPUT III. Erat in illis diebus quidam, qui eremita exstiterat, nomine Petrus, qui apud illos qui terrena sapiunt magni aestimabatur, et super ipsos praesules et abbates apice religionis efferebatur, eo quod nec pane nec carne vescebatur, sed tamen vino aliisque cibis omnibus fruebatur, et « summam abstinentiam
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o die quo hȩc facta ⁊ dicta sunt. fama preco¬
nans tantȩ ꝯstitutionis totum ꝯmouit orbem:
ita ut etiam in maritimis occeani insulis. diuul¬
gatum ẽẽt. qd̃ ierosolomitanum iter in ꝯcilio
tudo: illis ĩncutitur pauor ⁊ mentis hebitu¬
do. Ad eo celestis tuba ꝑcrepuit: quod ubique
gens omnis infesta xp̃iano nomini intremiu̾̃t.
Elucet gͥ qr non fuit hoc humanȩ uocis offici¬
um: s sp̃s dñi qui replet orbem trarum. Ad su¬
a itaq reuersus est unusquisq laycorum: ⁊ ur¬
posuisset tante multitudini peregrinari cu¬
pientium: qr non dum erat int̾ eos aliquis
nominatorum principum. uii. niuersi u̾i
elegerunt pocdiensem ep̃m: asserentes eum re¬
b humanis ac diuinis ualde c̃ẽ idoneum. ⁊ u¬
traq scientia peritissimum: suisq actionibus
multiuidum. Ille itaq licet inuitus suscepit
quasi alter moyses ducatum ac regimen dñi¬
ei popli: cum benedictione dñi pape ac totis

Expanded text:
ipso die quo haec facta et dicta sunt, fama praecoipso die quo haec facta et dicta sunt, fama praeconans tantae constitutionis totum commovit orbem, ita ut etiam in maritimis Oceani insulis divulgatum esset, quod Hierosolymitanum iter in concilio tudo, illis incutitur pavor et mentis hebetudo: adeo coelestis tuba percrepuit, quod ubique gens omnis infesta Christiano nomini intremuit. Elucet igitur quod non fuit humanae vocis officium, sed Spiritus Domini qui replet orbem terrarum . Ad sua itaque reversus est unusquisque laicorum. Et Urponeret tantae multitudini peregrinari cupientium, quia nondum erat inter eos aliquis nominatorum principum. Universi vero elegerunt Podiensem episcopum asserentes eum rebus humanis ac divinis valde esse idoneum, et utraque scientia peritissimum, suisque in actionibus multividum. Ille itaque, licet invitus, suscepit quasi alter Moses ducatum ac regimen Dominici populi, cum benedictione domini papae ac totius
Abbreviated transcription (Latin):
illis hȩc uia: si irent sine illorum licentia. Qͥ p¬
pe nec laycis expedit peregrinari: nisi cum su
benedictione sacerdotis.U uicumq gͦ hu¬
ius sc̃e peregrinationis animum habuerit. ⁊ dõ
sponsionem in de fecerit. eiq se libat᷑um hostiã
rit: signum dñicȩ crucis in fronte sua siue in
pectore. preferat: qui uõ inde uoti ꝯpos regre¬
di uoluerit: int̾ spatulas retro ponat. Tales
qͥppe bifaria oꝑatione ꝯplebunt illud dñi p̃¬
ceptum: quod ip̃e iubet ꝑ euangłm. Qui nõ
baiulat crucem suam ⁊ uenit post me: non
potest m̃s ẽẽ discipłs. His ita expletis. unus ex¬
tora sua tundentes. impetrauer᷑ de his quȩ ma¬
le ꝯmiserant absolutionem: ⁊ facta absolutione
benedictionem: et benedictione ꝯsecuta. ad ꝓ-¬
pria remeandi licentiam.Ui. Et ut cunctis
clarescat fidelib. qd̃ uia hȩc a deo non abhomi¬
ne sit ꝯstituta. sicut a multis postea ꝯperimus:

Expanded text:
ieret haec via, si irent sine illorum licentia. Quieret haec via, si irent sine illorum licentia. Quia nec laicis expedit peregrinari, nisi cum sui benedictione sacerdotis. Quicunque ergo hujus sanctae peregrinationis animum habuerit, et Deo sponsionem inde fecerit, eique se litaturum hostiam rit, signum Dominicae crucis in fronte sua sive in pectore praeferat. Qui vero inde voti compos ingredi voluerit, inter scapulas retro ponat. Tales quippe bifaria operatione complebunt illud Domini praeceptum, quod ipse jubet per Evangelium: Qui non bajulat crucem suam et venit post me, non est me dignus . » His ita completis, unus extora sua tundentes, impetraverunt de his quae male commiserant absolutionem, et facta absolutione, benedictionem; et benedictione consecuta, ad propria remeandi licentiam. Et ut cunctis claresceret fidelibus quod haec via a Deo non ab homine sit constituta sicut a multis postea comperimus
Abbreviated transcription (Latin):
mentib in nr̃is affuisset: una om̃ium ur̃m uox
non fuisset. Licet .i. uox ur̃a numerosa ꝓdie¬
rit: tñ origo uocis una fuit. Propt̃ea dico uob̾.
qr d̾s hanc a uob̾ elicuit: qui ur̃is eam pectori¬
b inseruit. Sit gͦ uob̾ ista uox in reb bellicis mi¬
litare signum: qr uerbum hoc a deo est ꝓlatũ.
Cum in hostem fiet bellicosi ĩmpetus ꝯgressio:
erit hȩc uniu̾sis ex parte clei una uociferatio:
as̃ uult. ds̃ uult. Et non precipimꝰ. aut suade.¬
mus ut senes aut ĩnbecilles. ⁊ usui armoꝵ mini¬
me idonei. hoc iter arripiant: nec mulieres sine
ꝯuigib suis. aut fr̃ĩb aut legitimis testimoniis.
illatenꝰ inceclant. Tales enim mag̾ sunt mpe-¬
dimento quam adiumento: plus oneri. quam
utilitati. Ditiores in opib subueniant: ⁊ expedi¬
Ts ad bellum. de suis facultatib secum ducant.
lib̾is siue clericis cuiꝰcumꝙ ordinis absque
ep̃oꝵ suoꝵ licentia non licet ire: qm̃ iñutilis fieret¬

Expanded text:
in mentibus vestris fuisset, una omnium vestrum vox non fuisset. Licet enim vox vestra numerosa prodierit, tamen origo vocis una fuit. Propterea dico vobis quod Deus hanc a vobis elicuit, qui vestris eam pectoribus inseruit. Sit ergo vobis vox ista in rebus bellicis militare signum, quia verbum hoc a Deo est prolatum. Cum in hostem fiet bellicosi impetus congressio, erit universus haec ex parte Dei una vociferatio: DEUS VULT, DEUS VULT. Et non praecipimus aut suademus, ut senes aut imbecilles, et usui armorum minime idonei, hoc iter arripiant, nec mulieres sine conjugibus suis, aut fratribus, aut legitimis testimoniis ullatenus proficiscantur. Tales enim magis sunt impedimento quam adjumento; plus oneri quam utilitati. Divites in opibus subveniant, et expeditos ad bellum de suis facultatibus secum ducant. Presbyteris sive clericis cujuscunque ordinis absque episcoporum suorum licentia non licet ire, quoniam inutilis eis f
Abbreviated transcription (Latin):
nisent: cur sores suos an urbem dirrexert᷑. qͥ
nr̃os ad bellum ꝓuocarent: ⁊ de ciuitate exi¬
ie suaderent. S nr̃i qui de hester no ꝯfuctu
satigati erant. salubriꝰ eẽ iudicauert᷑. intͣ meni¬
a remanere: quã extͣ. bella mouere. Illi uͦ ꝑ ca¬
in altũ eiciebant: ⁊ in manib recipiebãt. S¬

Expanded text:
nvenissent, cursores suos ante urbem direxerunt, qui nvenissent, cursores suos ante urbem direxerunt, qui nostros ad bellum provocarent, et de civitate exire suaderent. Sed nostri qui de hesterno conflictu fatigati erant, salubrius esse judicaverunt inter moenia remanere, quam extra bella movere. Illi vero per cain altum ejiciebant, et in manibus recipiebant
Abbreviated transcription (Latin):
dur no labori ꝯtulit moderamem. qi pir¬
gne adeiit necessitatẽ: s fessis dormiendi ñ
tribuit facultatem. Ubi enim int̾ muros ho¬
stis adẽ: nulla requiescendi facultas ẽẽ põt.
n erastinum. feria sexta scilicet. alii spoliata
cadauera mortuoꝵ extra muros foris trahe-¬
bant: alii de turrib cũ castellanis iaculis et
sagitis decertabant. Dumq sic res agitur:
ccce illi qui stabant in t᷑rib ⁊ muris. eminus
ꝯtẽplant᷑ inm̃sam nub̾ẽ agitati pulueris. De
qua diuersa sentientes: alii dicebant ꝯstanti
suȩ miliciȩ. Erat aũt Corbonã pͥnceps milicie
regis ꝑsaꝵ: qui ex longo tp̃r collegerat s̃ illd̃
agm̃ diuersaꝵ gentium. Erant quid̃e ꝑsȩ¬
⁊ medi. arabes. ⁊ turci. arimite ⁊ sarraceni.
surti ⁊ publicani: ⁊ diuersaꝵ nationũ alii
mulci. De agulanis erant ibi tria milia qui
cimebant. Equi coꝵ uexilla ⁊ lanceas ferre as¬
ꝑnabunt᷑. ⁊ in eos qui ferebant nimia ira suc

Expanded text:
urno labori contulit moderamen; quia pugnae ademit necessitatem, sed fessis dormiendi non tribuit facultatem. Ubi enim intra muros hostis adest, nulla requiescendi facultas esse potest. In crastinum, id est feria sexta, alii spoliata cadavera mortuorum extra muros foris trahebant, alii de turribus cum castellanis, jaculis et sagittis decertabant. CAPUT II. Cumque sic res agitur, ecce illi qui stabant in turribus et muris, eminus contemplantur immensam nubem agitati pulveris. De qua diversa sentientes, alii dicebant, Constansuae militiae. Erat autem Corbanan princeps militiae regis Persarum, qui ex longo tempore collegerat sibi illud agmen diversarum gentium. Erant quippe t Medi, Arabes et Turci Azimitae, et Sarraceni, Curti et Publicani, et diversarum nationum alii multi. De Agulanis erant ibi tria millia, qutimebant. Equi eorum vexilla et lanceas ferre aspernabantur, et in eos qui ferebant, nimia ira succ
Abbreviated transcription (Latin):
pes st̃. ⁊ in hȩc u̾ba retulert᷑ quȩ eis ꝯmissa
sunt .i. Pñs nr ad miraussus Rabilors
mandat uob̾ francoꝵ pͥncipib salutt̃ ⁊ ani¬
citiam: si cius uoluntati uultis obedire. In air
um: quid eis suꝑ hoc eẽt agendũ. Miratit᷑
eñi. ut qͥd sic armati queritis dm̃ ur̃i sepul¬
chrũ. gentẽ suam afinib dui possessis exter¬
minantes: immo qd̃ nefarium ẽ ꝑegrinis. in
ore gladii trucidantes. Qd̃ si deceto in pera
⁊ baculo uultis ire: cũ honore maximo reꝵ¬
q opulentia uos illuc facient ꝑtͣnsire. De pe¬
dicib equites facient: qui pauꝑes st̃. in toto
itinere nec in. reditu amplius esurient.
Et si ꝑ mensem  ad sepulchr̃u uob̾ diur¬
libabit᷑: ut quo honore placuerit. ⁊ tẽplum

Expanded text:
ipes sunt; et in haec verba retulerunt, quae eis commissa ipes sunt; et in haec verba retulerunt, quae eis commissa sumandat vobis Francorum principibus salutem et amicitiam, si ejus voluntati vultis obedire. In aulaum, quidnam eis super hoc sit agendum. Mirantur enim ut quid sic armati quaeritis Domini vestri sepulcrum, gentem suam a finibus diu possessis exterminantes, imo, quod nefarium est peregrinis, in ore gladii trucidantes. Quod si posthac in pera et baculo vultis ire, cum honore maximo rerumque opulentia vos illuc facient pertransire; de peditibus equites facient; qui pauperes sunt, in toto itinere nec in reditu amplius esurient. Et si per mensem ad sepulcrum vobis diurbis concedetur, ut quo honore placuerit, et templum
Abbreviated transcription (Latin):
aduenire: ⁊ a principib castroꝵ. fiduciã que¬
rit ueniendi secure. Qui libent̃ anniunt:
seseq susceptioni sollẽpnit̾ premuniũt. ła¬
toria uarũs ornam̃toꝵ generib uenustantu
t̾̃rę infixis sudib scuta apponunt᷑: quib in co¬
stinũ quintanȩ ludꝰ scilicet equestris extratꝰ
Alee. scaci. ueloces cursus equoꝵ flexis in qi¬
rum frenis ñ defuert᷑: ⁊ militares impetus he¬
staꝵq uibraciones in alt̾utrũ. ibi celebrat̃
sunt. In quib actib monstrabat᷑. qr nullo
pauore trepidabant: qͥ talia oꝑabant᷑. Talia
qͥppe uiuentꝰ excolebat: s etate sensiq semo¬
res in unũ ꝯsederant. causasq ꝯsilii ⁊ pruden¬
tiȩ ꝯferebant. Intim Babilonienses nuncu c̃
approximarent: tantosq tanto gaudio tpitͥa¬
tes ꝯspicarent᷑. mirati sunt: qm̃ relatio usq
Babiloniã cucurrerat. qi ⁊ fame cruciabanꝰ
⁊ pauore ꝯcuciebant᷑. Ad dueti aũt ad pͥnc¬

Expanded text:
advenire, et a principibus castrorum fiduciam quaerit veniendi secure. Qui libenter annuunt, seque eorum susceptioni solemniter praemuniunt. Tentoria variis ornamentorum generibus venustantur; terrae infixis sudibus scuta apponuntur, quibus in crastinum Quintanae ludus, scilicet equestris, exerceretur. Aleae, scaci, veloces cursus equorum flexis in gyrum frenis non defuerunt, et militares impetus, hastarumque vibrationes in alterutrum ibi celebratae sunt. In quibus actibus monstrabatur, quod nullo pavore trepidabant, qui talia operabantur. Talia quippe juventus excolebat, sed aetate sensuque seniores in unum consederant, causasque consilii et prudentiae conferebant. Interim Babylonienses nuntii cum approximarent, tantosque tanto gaudio tripudiantes conspicarentur, mirati sunt, quoniam relatio usque Babyloniam cucurrerat, quia et fame cruciabantur et pavore concutiebantur. Adducti igitur ante princ
Abbreviated transcription (Latin):
nis delituerant. Cum armenii ⁊ surani ui¬
dissent nr̃os in tanto famis discrimine eẽ po¬
sitos. ꝑ loca nota sͥ gradiebant᷑: sollicite inqͥ¬
rentes si qͥd inuenirent. qd̾ ad nr̃os afferre uale¬
rent. S apd̾ tantos ualde raꝵ erat: nec tantr
multitudini suppetebat. Et idõ uendebat᷑
asinaꝵ onꝰ frum̃ti sex libraꝵ p̃cio: Ouum du¬
odecĩ denariis: ⁊ una nux uno. Ut qͥd uniũ¬
sa ꝑcurrerẽ: cũ carũ nimis uendebat᷑ qͥc qͥd
uilius habebat᷑: Propt̾ qd̾ multi ibi fame¬

Expanded text:
etrarum delituerant. Cumque Armenii et Surani vietrarum delituerant. Cumque Armenii et Surani vidissent in tanto discrimine sitos, per nota loca gradiebantur, sollicite inquirentes, si quid invenirent, quod ad nostros afferre valerent. Sed apud tantos parum erat, nec tantae multitudini suppetebat, et ideo vendebatur asinarium onus frumenti septem librarum pretio, ovum duodecim denariis; et una nux, uno. Ut quid universa percurram, cum carum nimis vendebatur quidquid vilius habebatur; propter quod multi
Abbreviated transcription (Latin):
utrũ diligant ip̃m innotescat. Nẽ tẽptat
uos ꝑ inopie molestias: ⁊ ꝑ assiduas inimicã¬
tium uob̾ p̃ssuras. Qd̾ si tantas intulissẽt no¬
b iniurias. qͣntas ⁊ nos eis irrogauimꝰ si tot de
nob̾ occidissent. qͦt de illis ⁊ nos ꝓstrauumus:
si aliqͥs de nob̾ suꝑeẽt. uire ille ꝯqueri potu¬
mo suꝑstes remansisset. Propt̾ea nolite difficłẽ.
s estote uiri cordati: qm̃ si in ip̃o uiuitis aut
ꝓ ip̃o morimini: eritis sẽꝑ beati. His ⁊ talib
dictis aĩos eoꝵ eneruatos. robustos reddidit:
in effeminatis m̃tib uirilitatt̃ induxit.xi.¬
aucis deniq dieb euolutis. hyemis asꝑi¬
tas inhorruit: ⁊ in castris ciboꝵ habundanti¬
b ⁊ glacie ꝓhibente nullatenꝰ uenire uale¬
bant. Cursores exercitꝰ qͥ usq in tr̃am sarra¬
cenoꝵ tͣnscurrebant. nicħ ꝓrsꝰ inueniebãt.
qr om̃s de toto illiꝰ t̃rȩ ꝯfinio. aut longe fu¬

Expanded text:
utrum diligant ipsum innotescat. Nunc tentat utrum diligant ipsum innotescat. Nunc tentat vos per inopiae molestias, et per assiduas inimicantium vobis pressuras. Quod si tantas intulissent nobis injurias, quantas et nos eis irrogavimus? si tot de nobis occidissent, quot de illis nos prostravimus? si aliquis de nobis superesset, jure ille conqueri potunemo superstes remansisset. Propterea nolite diffidere, sed estote viri cordati, quoniam si in ipso vivitis, aut pro ipso morimini, estis beati. » His et talibus dictis animos eorum enervatos, robustos reddidit, et in effeminatas mentes virilitatem induxit. Paucis denique diebus evolutis hiems aspera inhorruit, et in castris ciborum abundantibus et glacie prohibente, nullatenus venire valebant. Cursores exercitus qui usque ad terram Sarracenorum transcurrebant, nihil prorsus inveniebant, quia omnes de toto terrae illius confinio, aut longe fu
Abbreviated transcription (Latin):
extitistis bellatores egregii. qͦs ds̃ ꝑ multa ĩa
belloꝵ ꝑicula uictores reddidit: qͦsq uirtꝰ ex¬
ꝑientie ut illustres decusauit: ut qͥd ꝯtra dm̃
mur muratis. qr p̃mit uos angustia pauꝑtatis:
Cum uob̾ porrigit manũ. tunc exultatis: cum
relarat:tc̃ desꝑatis. In hoc uidemini ñ diligere
donãtẽ s: dona: ñ largitorẽ: s largientis ob¬
lationẽ. Cum largitur dñs ẽ ⁊ amicꝰ: cum ces¬
sat: indignans uub̃ uidet᷑ ẽẽ ⁊ extraneꝰ. Cui
umqu̾ã genti p̃stitit ds̃ in tã breui tp̃r tot bel¬
la ꝯmittere: tot acerrimos hostes suꝑare: tot
spolus gentium ditari: tot triũphantiũ pal¬
mis insigniri: Ecce nunc innuabiles hostes
subegimꝰ: ecce nc̃ eoꝵ spolia ad uos attulimꝰ.
Qͥdẽ qd̾ sic diffictitis: cũ sic cotictie uincitis:
NNon longe ẽ a nob̾. qui sic pugnat ꝓ nobis.
Sepe quidẽ fideles suos temptat: ut eisdem¬

Expanded text:
e fuistis bellatores egregii, quos Deus per multa jam e fuistis bellatores egregii, quos Deus per multa jam bellorum pericula victores reddidit, quosque virtus experientiae ut illustres decoravit, ut quid contra Dominum murmuratis, quia premit vos angustia paupertatis? Cum vobis porrigit manum, tunc exsultatis; cum relaxat, tunc desperatis. In hoc videmini non diligere donantem, sed dona; non largitorem, sed largientis oblationem. Cum largitur Dominus, amicus est; cum cessat, inimicus vobis videtur esse et extraneus. Cui unquam genti praestitit Deus in tam brevi tempore tot bella committere, tot acerrimos hostes superare, tot spoliis gentium ditari, tot triumphantium palmis insigniri? Ecce nunc innumerabiles hostes subegimus, ecce nunc eorum spolia ad vos attulimus. Quid est quod sic diffidimus, cum sic quotidie vincamus? non longe est a vobis, qui sic pugnat pro vobis; saepe quidem fideles suos tentat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd dñs de mercib inimicoꝵ suoꝵ de longinqͦ
adductis fideles suos reficiebat. Esurientes bo¬
nis implebat: qͥb adu̾sarios suos spoliabat.
Sic qͦ filiis isrł olim faciebat. cũ ꝑ t̾ram genti¬
liũ regũ transire cupiebant. ⁊ illi publicũ uiȩ
regiȩ incessum eis denegabant. Om̃s pari mͦ
qui ꝯtra illos accipiebant gladiũ. gladio ꝑi¬
bant: ⁊ eoꝵ. tra ⁊ facultates dabant᷑ eis in pos-¬
sessionem. Nẽ uõ idẽ dñs cadẽ reꝯpensatione
ꝯfert suoꝵ adu̾sariis: ut isti creclant ueracit
ac tũ fuisse qd scͥptum ẽ de illis. Per om̃ia sit
pes abfuert᷑. quĩ in ciuitate erant repente de
ex cis occidert᷑. Ip̃o die podicnsis ep̃c ꝑdidit
dapifeꝵ suũ: qui suc aciei solebat deferre ue
xillũ. Et nisi flum̃ int̾ castra ⁊ urb̃e fuisset:
maiorib iniuriis ⁊ freq̃ntiorib lacessissent. Qi¬
b belloꝵ. euentib ⁊ marime famis inopia. ple¬

Expanded text:
quod Dominus de mercibus inimicorum suorum de longinquo quod Dominus de mercibus inimicorum suorum de longinquo adductis, fideles suos reficiebat. Esurientes bonis implebat , quibus adversarios suos spoliabat. Sic quoque filiis Israel olim faciebat, cum per terram gentilium regum transire cupiebant, et illi publicum viae regiae incessum eis denegabant. Omnes pari modo, qui contra illos accipiebant gladium, gladio peribant, et eorum terra et facultates dabantur eis in possessionem. Nunc vero idem Dominus eadem recompensatione aufert suorum adversariis, ut isti credant veraciter actum fuisse quod scriptum est de illis: Per omnia sit pes abfuerunt, qui in civitate erant, repente de ex eis occiderunt. Ipso die Podiensis episcopus perdidit dapcastrum et urbem fluxisset, majoribus injuriis et frequentioribus lacessissent. Quibus bellorum eventibus, et maxime famis inopia, ple
Abbreviated transcription (Latin):
tes quã eqͥtes int̃ficiunt. Alt̾a ud acies quȩ se
ab ila seꝑauerat. ut nr̃os circũueniret: ut audi¬
uut uoces debellantium sonitũq ꝯfringentiũ
armoꝵ: laratis habenis accurrebat suis in air¬
riliũ. S ut miseros illoꝵ casꝰ agnouit. fugr¬
entesq circũspexit: timor in il los uehemẽ¬
S. qͥd aliud nr̃i facerent: nͥ ut ꝑse: querent᷑.
Iam sic̃ in uulgari ꝓubio dr. siẽ qui fugiat.¬
̃ deerit qͥ ꝑsequat᷑. iam oñs nr̃i eos ꝑseque.¬
lunt᷑. qm̃ qui pedites uenerant. ascensores e¬
qꝑ efficie bant᷑. Quid plura÷ Qui euadere
potut. letꝰ ⁊ hylaris fuit: qui uo int̾ceptꝰ. mi¬
serrua nece occubuit. Quot asini ⁊ cameli.
qͦtq ium̃ta frum̃to. uno. cetĩsq cibariis onu¬
sta abi capta sunt: quȩ exercitui dei grata fue-¬
rt᷑. Quantũ gaudium ⁊ tripudũ exultatio
fuit in illa die in castris: cũ talia dona uiderͣ
sũmi ꝓcuratoris. Mirandũ ⁊ gaudendũ erat:

Expanded text:
tes quam equites interficiunt. » Altera vero acies quae se ab altera separaverat, ut nostros circumveniret, ut audivit voces bellantium, sonitumque confringentium armorum, laxatis habenis accurrebat suis in auxilium. Sed ut miseros illorum casus agnovit, fugientesque circumspexit, timor in illos vehemenSed quid aliud nostri facerent, nisi ut persequerentur? Nam, sicut in vulgari proequatur; » jam omnes nostri eos persequebantur quoniam qui pedites venerant, ascensores equorum efficiebantur. Quid plura? Qui evadere potuit, laetus et hilaris fuit; qui vero interceptus, miserrima nece occubuit. Quot asini et cameli, quotque jumenta frumento, vino, caeterisque cibariis onusta, ibi capta sunt, quae esurienti exercitui Dei grata erant? Quantum gaudium, et tripudii exsultatio fuit in illa die in castris, cum talia dona viderunt summi procuratoris? Mirandum et gaudendum erat,