comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dum quasi uicit ext̾ius. Et qui nos iure debi¬
toreᷤᷤ mortis tenuit. iure in nob̾ ius mortis tenu¬
it. iure in nob̃ ius mortis amisit: quia ꝑ satelli¬
tes suos eius carnem ꝑimenda appetiit. in quo
nil erculpe debito inuenit. Has itaq et huiꝰ¬
cemodi ad inuentiones saluatoris. p̃cipitur
fidelib ut notas faciant in omĩb ppłis. P ost
ꝗͣs et aꝑte subditur. mem̃tote qm̃ excelsumẽ
tumphos scĩ p̃dicatores toto orbe de cantauer:
pulchre subiunctum ẽ. Cantate dño qm̃ ma
gnifice fecit dñs iħs mortẽ destruens et hostẽ
religans atq hominẽ lib̾ans et demorte re¬
surgens. Qui licet humanitate incęlũ ascen¬
derit : diuinitate tam̃ hic semꝑ nob̾cum ma¬
tio syon: quia magnus inmedio tui sc̃s isrł.
Nam habitatio syon. habitatio ẽ ȩccłiȩ in p̃sen¬
ti scło. Que iubetur exultare et laudes decan
Nam ut dictum ẽ carne quidẽ ascendit incȩ¬

Expanded text:
dum quasi vicit exterius, et qui nos jure debidum quasi vicit exterius, et qui nos jure debitores mortis tenuit, jure in nobis jus mortis amisit, quia per satellites suos ejus carnem perimendam appetiit, in quo nil ex culpae debito invenit. Has itaque et hujuscemodi adinventiones Salvatoris praecipitur fidelibus, ut notas faciant in omnibus populis. Post quas et apte subditur: « Mementote quoniam excelsum est triumphos sancti praedicatores in toto orbe decantaverunt, pulchre subjunctum est: « Cantate Domino, quoniam magnifice fecit » Dominus Jesus mortem destruens et hostem religans atque hominem liberans, et de morte resurgens, qui, licet humanitate in coelum ascenderit, divinitate tamen hic semper nobiscum maus in medio tui Sanctus Israel. » Nam habitatio Sion habitatio est Ecclesiae in praesenti saeculo, quae jubetur exsultare et laudes decantNam, ut dictum est, carne quidem ascendit in coe
Abbreviated transcription (Latin):
cedentur. Homo nanq ꝓhominib offerri
debuit: ut ꝓr ationali peccante rationalis
hostia mactaret᷑. Sed homo sine peccato inue¬
niri ñ poterat qui expeccati cõmixtione des¬
cendet. Et oblata ꝓ nob̾ hostia qͣndo nos apec¬
cato mundare potusset. si et ipsa hostia pecca¬
ti contagio ñ careret: Inquinata qͥppe. inqͥ¬
natos mundare non posset. inde uenit ꝓpt̾¬
torib uictunã sine peccato: que et humani-¬
tate mori et iusticia mundare potuisset. Nã
quia ꝑfeminã mors inmundũ intͦierat: con¬
grua dispositioe fecit saluator. ut et uita re¬
diret ꝑfeminã. Atq salutem nr̃am in ligro cru¬
cis constituit: ut unde mors oriebat᷑. inde ui¬
ta resurgeret: & hostis qui inligno p̃uaricatio¬
nis uincebat. inligno redemptionis uinc̾etur.
Nam unde accepit ext̾ius potestatem dm̃cȩ car¬
nis occidende. inde int̾ior potestas eius qua
nos tenebat occisa ẽ. Ipse enĩ int̾ius uictus est

Expanded text:
caederentur. Homo namque pro hominibus offerri caederentur. Homo namque pro hominibus offerri debuit, ut pro rationabili peccante rationabilis hostia mactaretur. Sed homo sine peccato inveniri non poterat, qui ex peccati commistione descenderet, et oblata pro nobis hostia, quando nos a peccato mundare potuisset, si et ipsa hostia peccati contagio non careret. Inquinata quippe inquinatos mundare non posset. Proinde venit ptoribus victimam sine peccato, que et humanitate mori, et justitia mundare potuisset. Namque quia per feminam mors in mundum introierat, congrua dispensatione fecit Salvator, ut et vita rediret per feminam, atque salutem nostram in ligno crucis constituit, ut, unde mors oriebatur, inde vita resurgeret, et hostis, qui in ligno praevaricationis vincebat, in ligno redemptionis vinceretur. Nam unde accepit exterius potestatem Dominicae carnis occidendae, inde interior potestas ejus, qua nos tenebat, occisa est. Ipse enim interius victus est,
Abbreviated transcription (Latin):
uatoris aꝑiuntur: qͥa pͥus doct̾na scłaris cõ¬
tempnitur. et tẽ apłica p̃dicatio sitient̃ bi¬
nom̃ eius. Cantate dño qm̃ magnifice fecit:
annuntiate hoc inuniu̾sa t̾ra. Confitemini
inquit dño. et inuocate nom̃ eius. Noli an¬
tequam confitearis inuocare. Confit̾e et in¬
uoca. Illum enĩ quẽ inuocas inte uocas. Qͥa
est enim inuocare. nisi inte ipsum uocare:
Si inuocatur ate. id ẽ si uocatur inte. adquẽ
accedit: Adsuꝑbum ñ accedit. Confit̾e gͦ &
iuoca. Confitendo enĩ mundas templũ quo
ueniat inuocatus. Notas facite ad inuentio¬
nes eiꝰ subaudi quib antiqui hostis fefellit
astutias. Cum enĩ diabołs milla nos paren¬
tis pͥmi radice supplantatos sub captiuitate
sua ten̾et amitt̾e nos iꝰte neqͥbat. ñ deleret᷑ eul¬
pa: quȩ nisi ꝑsacrificium deleri ñ poterat.
Sed ꝑ quod sacrificium: Neq enim iustum
erat ut ꝓ homine brutoꝵ ammaliũ uictune

Expanded text:
vatoris aperiuntur; quia, prius doctrina saecularis convatoris aperiuntur; quia, prius doctrina saecularis contemnitur, et tunc apostolica praedicatio sitienter bi5.-- « Cantate Domino, quoniam magnifice fecit: annuntiate hoc in universa terra. » « Confitemini, inquit, Domino, et invocate nomen ejus . » Noli antequam confitearis, invocare. Confitere, et invoca. Illum enim, quem invocas, in te vocas. Quid est enim invocare nisi in te ipsum vocare? Si invocatur a te, id est si vocatur in te a te, ad quem accedit? Ad superbum non accedit. Confitere ergo et invoca. Confitendo enim mundas templum, quo veniat invocatus. « Notas facite adinventiones ejus, » subaudi, quibus antiqui hostis fefellit astutias. Cum enim diabolus in illa nos parentis primi radice supplantatos sub captivitate sua teneret, amittere nos juste nequibat, nisi deleretur culpa, quae nisi per sacrificium deleri non poterat. Sed per quod sacrificium? Neque enim justum erat, ut pro homine brutorum animalium victimae
Abbreviated transcription (Latin):
cepistis sp̃m ad optionis filioꝵ inquo clamamꝰ
abba pater ÷ fiducialit̾ inquit agam & ñ time¬
bo. Abstulit enim saluator a nob̾ timorẽ auti¬
quȩ seruititis. et dedit grani noue lib̾tatis :
ut bonũ qđ agimus. non extimore facianus
sed ex caritate. Quia fortitudo mea et laus
mea dñs: ut dicam omĩa possum in eo qͥ me
confortat. et in dño laudabitur anima mea.
Ille enini fortitudinẽ suã ẽẽ dũm ñ estimat:
qui se ꝑ se ipsum aliquid boni posse face̾ putat.
Q dnm̃ hab̾e laudem negligit. qui de bonis
quȩ oꝑatur humanas laudes requirit. Et fa¬
ctus ẽ michi insalutem. Non quia aliquid
ipse ceꝑit ẽẽ qd̃ ñ erat ÷ sed quia ego salutem
in eo quã auersus ñ habueram cępi hab̃e cõ¬
emanant. Ad eorum quippe doctnam sitienteᷤᷤ
ꝑgimus : et ui̾tate plenas cordium nr̃oꝵ la¬
guucłas reportamus. Et bene antea fluuiꝰmpꝰ
lingue maris ꝑtutitur. ac deinde fontes sal¬

Expanded text:
cepistis Spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba pater ; » -- « fiducialiter, inquit, agam, et non timebo. » Abstulit enim Salvator a nobis timorem servitutis antiquae, et dedit gratiam novae libertatis, ut bonum quod agimus, non ex timore faciamus, sed ex charitate. « Quia fortitudo mea et laus mea Dominus, ut dicam: « Omnia possum in eo, qui me confortat . » Et: « In Domino laudabitur anima mea . » Ille enim fortitudinem suam esse Dominum non aestimat, qui se per se ipsum aliquid boni facere posse putat; et Dominum habere laudem negligit, qui de bonis, quae operatur humanas laudes requirit. « Et factus est mihi in salutem. » Non quia ipse aliquid coepit esse, quod non erat, sed quia ego salutem in eo, quam aversus non habueram, coepi habere conemanant. Ad eorum quippe doctrinam sitientes pergimus, et veritate plenas cordium nostrorum, lagunculas reportamus. Et bene antea fluvius linguae maris percutitur, ac deinde fontes Sal
Abbreviated transcription (Latin):
cussa lingua maris egipti. & flumine illiꝰ arefa
cens. Confitebor tibi dñe. ⁊ cet̾a. Confitet᷑ emm
et gr̾as eͥgit do ppłs fidelium: eõ qđ linguam
niaris egipti desolauerit. & fluuiũ eiꝰ ꝑcusserit.
Nam sustinuit iram dĩ. dum adhuc idem flu¬
uius manaret impediens uiam eiꝰ. Sedsiccato
flumine. furor diũ conu̾sus ẽ inmiscdiam᷑ &
famulos suos consolatus est. Uel confessio pecca¬
toꝵ fortassis intelligi potest. Quid enĩ confi¬
tetur iste ppłs. nisi qͥa conu̾sati sumus indesi¬
deriis carnis nr̃ȩ facientes uoluntatẽ carnis

Expanded text:
cussa lingua maris Aegypti, et flumine illius arefaccussa lingua maris Aegypti, et flumine illius arefaccens: « Confitebor tibi, Domine, » etc. Confitetur enim et gratias agit Deo populus fidelium, eo quod linguam maris Aegypti desolaverit, et fluvium ejus percusserit. Nam sustinuit iram Dei, dum adhuc idem fluvius manaret, impediens viam ejus, sed siccato flumine furor Domini conversus est in misericordiam, et famulos suos consolatus est. Vel confessio peccatorum fortassis intelligi potest. Quid enim confitetur iste populus nisi quia « conversati sumus in desideriis carnis nostrae facientes desiderium carnis
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s sẽi. Quo ꝑcusso transier̃t ꝑ eum calciati: quia p̃¬
accipimus: idẽ diuini u̾bi ministros. Calciati gͦ tͣnsi¬
ert̃ ꝑ fluuum ⁊ qͥa p̃dicatioiiis ibi uiam inuenert¬
ubi doctuȩ scłaris fluenta copiosius emanare sole¬
bant. Drinde baptismi sacram̃tũ euidenti p̃nuntia¬
meo qui relĩquet᷑ ab assyriis: sic̃ fuit isrłi indie qua
ascendit int̾ra egipti. Sicut eñi ppłs isrł ad ꝓmissã
hereditatem ꝑmare rubrũ transiuit : ita nẽ ppłs
ad quisitionis ad celestia regna ꝑsacram̃tũ baptis¬
niatis tͣusit. Uł sicut isrł ꝑmedium maris. ita ppłs
fidelium ꝑdiuisum flum̃ doctne scłaris incedit.
& consolatus es me. Ec̃ce ds saluator m̃s fidutia¬
lit̾ agam & ñ tunebo: quia fortitudo mea et laus
mea dominꝰ: et factus ẽ mͥ in salutem. N am sic̃
olim hebreoꝵ ppłs de egipto ascendens. post ru¬
bri maris transitum ceciit carm̃ dño÷ sie nẽ ꝑ¬

Expanded text:
Spiritus sancti. Quo percusso, transierunt per eum calceati, quia prSpiritus sancti. Quo percusso, transierunt per eum calceati, quia praccipimus, id est divini verbi ministros. Calceati ergo transierunt per fluvium, quia praedicationis ibi viam invenerunt, doctrinae saecularis fluenta copiosius emanare solebant. Deinde baptismi sacramentum evidenti praenuntiameo, qui relinquetur ab Assyriis sicut fuit Israeli in die illa, qua ascendit de terra Aegypti. » Sicut enim populus Israel ad promissam haereditatem per mare Rubrum transiit; ita nunc populus acquisitionis ad coelestia regna per sacramentum baptismi transit. Vel sicut Israel per medium maris, ita populus fidelium per diversum flumen doctrinae saecularis incedit. salvator meus, fiducialiter agam, et non timebo, quia fortitudo mea, et laus mea Dominus, et factus est mihi in salutem. » Nam, sicut olim Hebraeorum populus de Aegypto ascendens post maris Rubri transitum cecinit carmen Domino, sic nunc per
Abbreviated transcription (Latin):
impudenti fronte assertionib suis fidem ab auditori¬
b exigunt. cum uera ẽẽ nulla testantur. Ubi mathe¬
inaticoꝵ suꝑstitio. qui dum signoꝵ cursus suspici¬
unt. uitas hominũ insiderum mou̾ita suspendunt :
Quoꝵ aꝑte docꝰtrinam sepe geminoꝵ natiuitas dis¬
sipcit: qui cum uno eodemq mom̃to hore ꝓdeant:
ñ una conuersationis qualitate ꝑdurant᷑. Ubi tot p̃¬
dicam̃ita falsitatis. que enumeraret longum nimis est:
Desolauit gͦ dñs linguã maris egipti: quia apparens
in carne. omĩa erroꝵ p̃dicam̃ta dampnauit. E uis
quippe u̾itate cognita. ille falsitatis doctͥne tacuer̃t
Unde & suꝑ flum̃ p̃fate maris lingue manũ suam
leuare dr in fortitudine sui sp̃s : quia ꝑ euũgłice gr̃e¬
oꝑationẽ & sp̃s sui uirtutẽ stultam fecit sapientiam
huiꝰ mundi. Iꝑcussit eũd̃ mundane doctͥne fluuiũ
inseptem riii. inquib erat contrarius septem donis

Expanded text:
impudenti fronte assertionibus suis fidem ab auditoriimpudenti fronte assertionibus suis fidem ab auditoribus exigunt, cum vera esse nulla testantur? Ubi mathematicorum superstitio, qui, dum signorum cursus suspiciunt, vitas hominum in siderum momenta suspendunt, quorum aperte doctrinam saepe geminorum nativitas dissipat, qui, cum uno eodemque momento horae prodeant, non una conversationis qualitate perdurant? Ubi tot praedicamenta falsitatis, quae enumerare longum nimis est? Desolavit ergo Dominus linguam maris Aegypti, quia apparens in carne omnia errorum praedicamenta damnavit. Ejus quippe veritate cognita illae falsitatis doctrinae tacuerunt. Unde et super flumen praefatae maris linguae manum suam levare dicitur in fortitudine sui Spiritus, quia per evangelicae grfecit sapientiam hujus mundi. Et percussit eumdem mundanae doctrinae fluvium in septem rivis, in quibus erat contrarius septem donis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicationi helie. Notandũ uͦ qͥa ꝓpħia raro ser¬
uat ordinem. Nam et hic paulo suꝑius depassio¬
ne saluatoris locutus. de natiurtate subiecit ora¬
culum dicens. Egredietur uͥga deradice iesse. &
cet̾a. Acdeinceps. nc̃ gentiũ uocationẽ: nẽ iude¬
oꝵ huc usq multiphariȩ uaticinatus ẽ: uariato
ñ nunqͣm ordine ꝙͦ. ita fere semꝑ iulibris ꝓpħa¬
rum agit᷑ ÷ ut qđ ordine pͥmũ ẽ. sepe sit in narra¬
suꝑ flumen infortitudine sp̃s sui: & ꝑcutiet eum in
septem rius. ita ut tnseant ꝑ eum calciati. Lingua
maris ẽ scientia doctrine scłaris. Bene autẽ mare e¬
giptium dr̃: quia peccati obscuritate fuscat᷑. Lain¬
guam gͦ maris egipti dñs desolat idẽ ext̾minat:
qͥa huiꝰ mundi falsam sapientiam ꝑ carnem se ostẽ¬
dendo de struxit. Ubi enim nẽ ẽ achademicoꝵ. er¬
ror qui certe conant᷑ astruere. certum nil eẽ: Qui

Expanded text:
praedicationi Eliae. Notandum vero quia propheta raro serpraedicationi Eliae. Notandum vero quia propheta raro servat ordinem. Nam et paulo superius de passione Salvatoris locutus, de Nativitate subjicit oraculum, dicens: « Egredietur virga de radice Jesse, » etc.; ac deinceps nunc gentium vocationem, nunc Judaeorum hucusque multifarie vaticinatus est variato nonnunquam ordine. Et ita fere semper in libris Prophetarum agitur, ut, quod ordine primum est, saepe sit in narra manum suam super flumen in fortitudine spiritus sui: et percutiet eum in septem rivis, ita ut transeant per eum calceati. » Lingua maris est scientia doctrinae saecularis. Bene autem mare Aegyptium dicitur, quia peccati obscuritate fuscatur. Linguam ergo maris Aegypti, Dominus desolat, id est exterminat, quia hujus mundi falsam sapientiam per carnem se ostendendo destruxit. Ubi est enim nunc academicorum error, qui certe conantur astruere certum nil esse, qui
Abbreviated transcription (Latin):
gio. et interp̃tatur t̾rena. uł rubea. nisi qui pͥmi
cruentatus: Qui et ꝑ moab et ãmon designat᷑:
quia sic̃ filiȩ loth in ebriauer̃t eũ ut cũ eo dormi¬
entes conciꝑent: sic donius isrł et domus iuda sp̃ia¬
lem legis sensum soporauert ut carnales gign̾ent
filios U nde et moab dr̃ expatre : quia excarnali
intelligentia legis hic ppłs est genitꝰ. quasi expatͤ
ebrio acdormiente. Amon quoq filiꝰ ppłi mei int̾¬
p̃tatur: quia de antiquo dĩ ppło nati st̃ hi quos nẽ¬
uidemus infideles iudei. Itaq idumea & moab
p̃ceptum ẽ manus idẽ oꝑationis eoꝵ: quia uisũ
est apłis ut saludem ppłi huiꝰ oꝑarent᷑ p̃dicando
Uł hic ppłs ꝑcepit p̃ceptum manus eoꝵ idẽ exem¬
plum actionis apłoꝵ ⁊ qui faciebant omĩa quȩ p̃¬
cepturi erant. Et filii amon idẽ illi qui nascen¬
tur ex hoc ꝑ fido udeoꝵ ppło. obedientes erunt

Expanded text:
gio, et interpretatur terrena vel rubea, nisi qui primigio, et interpretatur terrena vel rubea, nisi qui primiuine Christi cruentatus? Qui et per Moab, et Ammon designatur. Quia sicut filiae Lot inebriaverunt eum, ut cum eo dormientes conciperent ; sic domus Israel, et domus Juda spiritalem legis sensum soporaverunt, ut carnales gignerent filios. Unde Moab dicitur ex patre, quia ex carnali intelligentia legis hic populus est genitus quasi ex patre ebrio ac dormiente. Ammon quoque filius populi mei interpretatur, quia de antiquo populo Dei nati sunt hi, quos infideles videmus, Judaei. Itaque Idumaea et Moab praeceptum est manustolis, ut salutem populi hujus operarentur praedicando. Vel hic populus percepit praeceptum manus eorum, id est exemplum actionis apostolorum, quia faciebant omnia, quae praecepturi erant. Et filii Ammon, id est illi, qui nascentur ex hoc perfido Judaeorum populo, obedientes erunt
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ potio queda amara qͥdẽ s salutiferar quȩ ta¬
lib ꝓpinari solet. Unde dñs. potestis inquit bi¬
b̾e calicem quẽ ego bibiturꝰ suin: Hanc eiũ potio¬
ne cadunt. cum iumr̃io corpus eoꝵ in mortẽ ꝓster¬
nitͣ᷑. Quid gͥ hoc loco philistiim idẽ cadentes po¬
tione. nisi uł mr̃es acciꝑe debemꝰ. uł qͦs libet in¬
incasu et erectione saulo similes: Philistiim itaq
doctores scõs hic accipimꝰ. Uolant gͦ ppłi in huine¬
ros philistiim: cum ad fidem certatim eurrentes.
scĩs doctorib se portandos cõmittunt. Et uolant
ꝑmare. idẽ ꝑ fluctus huiꝰ scłi. Mare enim flucti¬
uagos tumultus furoresq mundi istius designat.
ubi homines imꝓbi quasi pisces auidissimi se in¬
uicem ꝑsequunt᷑ & deuorant. Ꝙ inter hec discͥmi¬
na uolant adxꝑm. et in humeros scõꝵ portandi in¬
siliunt: qui portum salutis inuenire cupiunt.
nem neq baptisinum consecuti : Sed & istos pre¬

Expanded text:
am potio amara quidem, sed salutifera, quae talibus propinari solet. Unde Dominus: « Potestis, inquit, bibere calicem, quem ego bibiturus sum? » Hac enim potione cadunt, cum martyrio corpus eorum in mortem prosternitur. Quid igitur hoc loco Philisthiim, id est cadentes potione nisi vel martyres accipere debemus, vel quoslibet in casu et erectione Saulo similes? Philisthiim itaque doctores sanctos hic accipimus. Volant ergo populi in humeros Philisthiim cum ad fidem certatim currentes sanctis doctoribus se portandos committunt. Et volant per mare, id est per fluctus saeculi. Mare enim fluctivagos tumultus, furoresque hujus mundi designat, ubi homines improbi quasi pisces avidissimi se invicem persequuntur, et devorant. Et inter haec discrimina volant ad Christum, et in humeros sanctorum portandi insiliunt, qui portum salutis invenire cupiunt. nem, neque baptismum. consecuti? Sed et istos prae
Abbreviated transcription (Latin):
tes eẽ rꝑianos: et heretici quos pot̾ant ex gentibꝰ
ad suã sectã uelut ad religionẽ conu̾tebant. rur¬
sumq limul ipsi. idẽ gentiles et heretici cõ¬
tra iudam. idẽ contra ȩccłiam seiuebant.
Sed quia postqͣm hec completa st̃. non dum

Expanded text:
tes esse Christianos, et haeretici, quos poterant ex gentibus, tes esse Christianos, et haeretici, quos poterant ex gentibus, ad suam sectam velut ad religionem convertebant; rursumque simul ipsi, id est gentiles et haeretici contra Judam, id est contra Ecclesiam saeviebant. Sed postquam haec comple
Abbreviated transcription (Latin):
et hic sequit᷑. Uir frĩ suo ñ parcet. Et declina¬
bit ad dextãm et esuriet⁊ & comede᷑ ad simstͣm.
& non saturabitur. & cȩtã. Dir frĩ suo ñ par¬
cet ÷ tradet enĩ frat̃ frem̃ in mortem. Et decli¬
nabit ad dextãm adu̾sus iustos. et esuriet pe¬
nam eoꝵ: et comedet ad sinistrã peceatores.
et non satuabit᷑ afflictione eorũ. Per brachiũ
uͦ iam intelleximus amicũ necessariũ: inquo
quis fortitudinẽ habehat. et ꝑquem actio¬
nes suas mipleat. Carnem uͦ brachii sui
uorat : qui corpus amici ꝑiit aut cruci¬
at. Quid uͦ ꝑmanassen qui dr̃ obliuiosus.
nisi gentilis ppls designatur: qui creatorem
suũ oblitus creaturã adorauit: Ꝙ. qͥd ꝑ effra¬
im qui interp̃tat᷑ ub̾tas. et derelicto templo
dĩ seruiebat ydolis. nisi multitudo hereticoꝵ
expͥmit᷑. Et quid ꝑ uidã. nisi catholicoꝵ ꝑpłs
figuiat᷑: Uorabit gͥ manasses effraim et effraum
manasses.⁊ gentiles ꝑsequebãt᷑ hereticos. estimari¬

Expanded text:
et hic sequitur: « Vir fratri suo non parcet. Et declinabit ad dextram et esuriet: et comedet ad sinistram et non saturabitur, » etc. « Vir fratri suo non parcet. » -- « Tradet enim frater fratrem in mortem . » Et declinabit ad dextram adversus justos, et esuriet poenam eorum; et comedet ad sinistram peccatores, et non saturabitur afflictione eorum. Per brachium vero jam intelleximus amicum necessarium, in quo quis fortitudinem habeat, et per quem actiones suas impleat. Carnem ergo brachii sui vorat, qui corpus amici perimit aut cruciat. Quid vero per Manassen, qui dicitur obliviosus, nisi gentilis populus designatur, qui Creatorem suum oblitus creaturam adoravit? Et quid per Ephraim, qui interpretatur ubertas, et derelicto templo Dei serviebat idolis, nisi multitudo haereticorum exprimitur? Et quid per Judam nisi Catholicorum populus figuratur? Vorabit igitur Manasses Ephrquia et gentiles persequebantur haereticos aestiman
Abbreviated transcription (Latin):
Q̾ in pͥmis quide magnũ contra nos relum ppłs
iudeoꝵ exercuit. sed succedente tempr̃ zelus eo¬
rum quo nr̃os ꝑsequebant᷑ tepuit. Hostes qͦ
uida idẽ auersarii catholicȩ confessionis iam
de mundo ꝑiert̃. et adhuc magis ꝑibunt. Seqͣr¬
Efframi ñ emulabit᷑ iuidam÷ et iudas ñ pug¬
nabit contra effraun. Ita nẽ inter nos et uide¬
os udet᷑ agĩ. qͥa nec ipsi nos emulant᷑ ut seruitu¬
ti suȩ obseruationis nos subice conant᷑: nec nos
freq̃ntib disputationib cum eis pugnamus.
qͥa cor eoꝵ obcȩcatum ẽẽ cernimꝰ & obduratum.

Expanded text:
 in primis quidem magnum contra nos zelum populus Judaeorum exercuit, sed succedente tempore zelus eorum, quo nostros persequebantur, tepuit. Hostes quoque Juda, id est adversarii catholicae confessionis jam de mundo perierunt, et adhuc magis peribunt. Seqemulabitur Judam, et Judas non pugnabit contra Ephraim. » Ita nunc inter nos et Judaeos videtur agi, quia nec ipsi nos aemulantur, ut servitutis suae observationi nos subjicere conentur, nec nos frequentibus disputationibus cum eis pugnamus, quia cor eorum obcaecatum cernimus, et obduratum.
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc ouili: ⁊ illaᷤ oportet me ad duc̾e et uocem
meã audient: & fiet unũ ouile & unꝰ pastor.
đ residuũ ppłi eius relinquet᷑ ab assiriis: quia
maligni sp̃s gentilitatẽ quã possid̾ant amittent.
Assyrii quippe coniuncentes interp̃tant᷑. Q̾ sic̃
freqͣnter diximꝰ et iugi memora semꝑ retinen¬
dum ẽ: idcirco demones uocant᷑ assẏrii. quia
illos inquitatis conuncent ante tͥbunal iu¬
dicis. qui nẽ eis ꝑsuadentib iniqͥtatẽ faciunt.
Egiptus uͦ tenebre dr̃: phetros dissoluens: ethi¬
opia caligoi helam oppositi uł abiecti: sennaar
fetor eorũ: emath indignatio. Insula autẽ sic
appellatur. eo qđ insalo idẽ inmari sit possita.
Gentilitas gͦ ueniens ad xp̃m. relinquet᷑ ab egip

Expanded text:
ducere, et vocem meam audient, et fiet unum ovile et unus pastor . » Quod residuum populi ejus relinquitur ab Assyriis, quia maligni spiritus gentilitatem, quam possederant, amittent. Assyrii namque convincentes interpretantur: et sicut frequenter diximus, et jugi memoria semper retinendum est, idcirco daemones vocantur Assyrii, quia illos iniquitatis convincent ante tribunal judicis, qui nunc eis persuadentibus iniquitatem faciunt. Aegyptus vero tenebrae dicitur, Phetros dissolvens. Aethiopia caligo, Aelam oppositi vel abjecti, Sennaar fetor eorum, Emath indignatio, insula autem sic appellatur, eo quod in salo, id est in mari sit posita. Gentilitas vero veniens ad Christum relinquet
Abbreviated transcription (Latin):
In hac gͦ ira dñs fortes suos uocauit ⁊ quia ge¬
nus humanũ de potestate inimici eriꝑe uolenᷤ.
p̃dicatores quos nulla posset ad u̾sitas uince
ad p̃dicandum asciuit. Qui autẽ exultauert̃ in
gła eius: quia ñ suã sed dĩ quefiert̃. Sequitur.¬

Expanded text:
In hac ergo ira Dominus fortes suos vocavit, quia genus humanum de potestate inimici eripere volens praedicatores, quos nulla posset adversitas vincere, ad praedicandum ascivit. Qui exsultaverunt in gloria ejus, quia non suam sed Dei quaesierunt. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
potamie ⁊ seruiert̃ q ei ocꝰto anni. & clamauert̃
addnm̃. Qui suscitauit eis saluatorẽ & lib̾auit
eos: othonihel uidelicet filiũ cene ⁊ frẽm caleb
minorẽ. Rursus addid̾unt filii isrł fac̾e malũ
inconspectu dñi. Qui confortauit adu̾sus eos
eglon regem moab: seriuertq ei decem & octo
annis: & postea clamauer̃t ad dñm. Qui suscita¬
uit eoͥs saluatorẽ uocabulo ahioth. Multosq sal¬
uatores alios antiquitꝰ habuisse legit᷑ ppłs isrłait
lib̾arent᷑ ꝑ eos acalamitatib suis. Abilla uͦ capti¬
uitate qua nos hostis antiquus tenebat eripi ñ
ualebantis: nisi nos eriꝑe ueniret ipse ds. Unde
nẽ bene fidelium ppłs ab ea ꝑ eum solutus exultat
dicens. Ecce ds saluator oĩs. Non enĩ ppħa. non
patͥarcha. ñ angłs. ñ archangłs. sed dĩ uinge¬

Expanded text:
potamiae servieruntque ei octo annis et clamaverunt ad Dominum qui suscitavit eis salvatorem et liberavit eos Othonihel videlicet filium Cenez fratrem Chaleb minorem in conspectu Domini, qui confortavit adversus eos Eglon regem Moab, servieruntque ei decem et octo annis. Et postea clamaverunt ad Dominum: Qui suscitavit eis Salvatorem vocabulo Ahoth . » Multosque salvatores alios antiquitus habuisse legitur populus Israel, ut liberarentur per eos a calamitatibus suis. Ab illa vero captivitate, qua non hostis antiquus tenebat, eripi non valebamus, nisi nos eripere veniret ipse Deus. Unde nunc bene fidelium populus ab ea per eum solutus exsultat, dicens: « Ecce Deus Salvator meus. » Non enim propheta, non patriarcha, n
Abbreviated transcription (Latin):
rahel. disꝑsos iuida colliget a quatuor plagis
t̾re. Signum erucis leuabit dñs adgentes: & aqͣ¬
tuor orbis partib mȩccłia catholica cong̾gabit
om̃s electos qui disꝑsi fuerant ubiq & exules
aparadiso: ⁊ t̾e fugient abira uentura. Quid
autẽ isrł designat qui interp̃tat᷑ uidens dm̃.
ad salutem. Potest hec eleuatio signiatq disꝑso¬
rum congregatio et ad diẽ iudicu forsitan refer¬
ri: quia tẽ apparebit signũ filii hominis incelo.
et mittet angłos suos cum tuba et uoce magna.
& cong̾gabunt electos eius a quatuor uentis.
asũmis celoꝵ usq ad t̾minos eoꝵ. Sequit᷑. Et¬

Expanded text:
et a quatuor plagis terrae. » Signum crucis levabit Dominus ad gentes, et a quatuor orbis partibus in Ecclesia Catholica congregabit omnes electos, qui dispersi fuerant ubique exsules a paradiso, et tunc fugient ab ira ventura. Quid autem Israel designat, qui interpretatur videns Deum, ad salutem. Potest elevatio signi atque dispersorum congregatio et ad diem judicii forsitan referri, quia « tunc apparebit signum Filii hominis in coelo, et mittet angelos suos cum tuba et voce magna, et congregabunt electos ejus a quatuor ventis, a summis coeloru
Abbreviated transcription (Latin):
iam uniu̾sum mundũ scientia u̾itatis qͣsi di¬
liuiium qd̃ dam oꝑuit: et omĩa falsitatis dog¬
nata submersit. Et quomͦ aquȩ maris oꝑi¬
unt ꝓfunda maris. id ẽ t̾ram que oꝑta ẽ flu¬
ctib ⁊ sic omĩs t̾ra completa ẽ scientia dm̃i. Et
bene sacra scientia mari comꝑatur: qͥa nauib
mare tͣnsimus. cum ad desid̾atas t̾ras tendimꝰ.
Nob̾ autem qͥd ẽ indesiłio. nisi illa t̾ra dequa
scͥptum ẽ. portio mea int̾ra uruentiũ: Ligno
autẽ ut dixi euehitur qui mare transit. Nobis
gͥ qui a t̾ra ad patriã tendimꝰ. scientia diuinȩ p̃¬
dicationis mare ẽ. quȩ crucem annuntiat: qͥa
nos ad t̾ram iuuentium ligno portat. Sequit᷑¬

Expanded text:
jam universum mundum scientia veritatis quasi dijam universum mundum scientia veritatis quasi diluvium quoddam operuit, et omnia falsitatis dogmata submersit, Et quomodo aquae maris operiunt profunda maris, id est terram, quae operta est fluctibus; sic omnis terra completa est scientia Domini. Et bene sacra scientia mari comparatur, quia navibus mare transimus, cum ad desideratas terras tendimus. Nobis autem quid est in desiderio nisi illa terra, de qua scriptum est: « Portio mea in terra viventium? » Ligno autem, ut dixi, evehitur, qui mare transit. Nobis ergo, qui ad patriam tendimus, scientia divinae praedicationis mare est, quae crucem annuntiat, quia nos ad terram viventium ligno portat. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
Non uocebt̃ et ñ occident. inuniu̾so monte
scõ meo Ouẽ nc̃ infantẽ ab ub̾e. uł eũ qui ab¬
lactatus fuerit nisi dnm̃ appellat: Quid autẽ
foramine aspidis uł cau̾nis regłi. nisi corda sig¬
nauit iniquoꝵ: Quia hostis antiquus dumto¬
tum se ineoꝵ consensii contulit. quasi ĩ forami¬
ne ꝓpͥo coluber tortuosus. sinus astutiȩ sue colli¬
gendo glomerauit: Q ueni et aspidis appellat
nomine occulte seiuentẽ. & regłi aꝑte ferientẽ
Manũ gͦ suã ĩ foramine regłi atq aspidis inilł
qͦd est ȩccłia. electis fudelib ñ noceret ipse ułan¬
głi eius. Tunc uͦ pͥmum delectatus ẽ infans
abub̾e suꝑ foramine aspidis ⁊ qͣndo iacens ad¬
huc incunabulis. orientales magos ad se cõ¬
uertit. Cur autẽ decau̾niᷤ fuiᷤᷤ serpẽs eiectuᷤ sit
ostendit. ꝓpħa subdendo. Quia repleta ẽ terra
scientia dĩi÷ sic̃ aquȩ maris oꝑientes. Lam enĩ
euugłium quasi pelagus totũ orbem repleuit:

Expanded text:
nt in universo monte sancto meo. » Quem nunc infantem ab ubere, vel eum, qui ablactatus fuerit, nisi Dominum appellat? Quid autem foramine aspidis vel cavernis reguli nisi corda signavit iniquorum? Quia hostis antiquus dum totum se in eorum consensu contulit, quasi in foramine proprio coluber tortuosus sinus astutiae suae colligendo glomeravit. Quem nomine occulte saevientem, et regulum aperte ferientem. Manum ergo suam in foramine reguli, et aspidis misit quod est Ecclesia, electis fidelibgeli ejus. Tunc vero primum delectatus est infans ab ubere super foramine aspidis, quando jacens adhuc in cinabulis orientales magos ad se convertit. Cur autem de cavernis suis serpens ejectus sit, ostendit propheta subdendo: « Quia repleta est terra scientia Domini sicut aquae maris operientes. » Jam enim Evangelium quasi pelagus totum orbem implevit,
Abbreviated transcription (Latin):
Sequit᷑. Et gła s altus eus & carmeli eius abaĩa
usq ad carnem consumet᷑. & erit t̾rore ꝓfugus
Et reliquie ligni saltus eius p̃paucitate maña¬
bunt᷑ ÷ et puer seribet eos. Quid psaltum insi¬
gentilitas designatur. Et quid ꝑcarmelũ qui
dr cognitio circum cisionis. nisi ppłs uideoꝵ car¬
nalit̾ circun cisus: Et que ẽ gła sathane. in hoc
saltu uł carmelo. nisi peccatum: Seil hȩc gła con¬
sumit᷑ ab anima usq ad carnem. quia ꝑ xp̃i
grãm remittunt᷑ tam animȩ qͣm carnis pec¬
cata. Et pͥmo quide saltus ac deinde carmeli
iudea grãm ꝑcipit. sic̃ scͥptum ẽ. Donec plem¬
tudo gentium intraret: et sic omĩs ifrł salituᷤ
fieret. Hostis uͦ salutis humane infugã contĩ¬
titur. R̾ eliquiȩ autem ligni saltus eius. reliqͥe¬
sunt gentilitatis quȩ fidẽ reciꝑe noluer̾̃t. Sed
iam ppaucitate num̾ari possunt: qͥa raro quis

Expanded text:
et gloria saltus eius et Carmeli eius ab anima usque ad carnem consumetur et erit terrore profugus et reliquiae ligni saltus eius pro paucitate numerabuntur et puer sgentilitas designatur? Et quid per Carmelum, qui dicitur cognitio circumcisionis, nisi populus Judaeorum carnaliter circumcisus? Et quid est gloria Satanae in hoc saltu vel carmelo nisi peccatum? Sed haec gloria consumitur ab anima usque ad carnem, quia per Christi gratiam remittuntur tam animae quam carnis peccata. Et primo quidem saltus, deinde Carmeli Judaea, gratiam percepit, sicut scriptum est: « Donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret ; » hostis vero salutis humanae in fugam convertitur. Reliquiae autem ligni saltus ejus sunt reliquiae gentilitatis, quae fidem recipere noluerunt. Sed jam prae paucitate numerari possunt
Abbreviated transcription (Latin):
nidicio pauꝑes. et uim facerent causȩ hu¬
milium popłi mei: ut ẽẽnt uiduȩ p̃da eo¬
rum. et pupillos diripent. Postquã enim
mr̃es iniusto iudicio condempnauerant
ac ꝑemerant ÷ diripiebant bona eoꝵ: nichil
uxorib ac filiis eoꝵ relinqͥntes. Quos de
die fut᷑i ex aminis reddetur inqͦ unicuiq¬

Expanded text:
judicio pauperes, et vim facerent causae humilium populi mei, ut essent viduae praeda eorum, et pupillos diriperent. » Postquam enim martyres injusto judicio condemnaverant, aut peremerant, diripiebant bona eorum, nihil uxoribus ac filiis eorum relinquentes. Quos de die futuri examinis, in quo reddetur unicuiq
Abbreviated transcription (Latin):
rigens odoriferos saere religionis fructus circũ¬
tiait mundo. mist̾ia diuine reuelationis & gr̃e. cȩ¬
et flos intelligi. Uirga ei qui supplicus plectitua:
uirga qui indiget merepatione: uirga ei qui ne¬
cesse habet ut arguat᷑ : flos uͦ ei qui iam eruditꝰ¬

Expanded text:
rigens odoriferos sacrae religionis fructus circumrigens odoriferos sacrae religionis fructus circumtulit mundo, mysterio divinae revelationis gratiam coe virga et flos intelligi. Virga ei, qui suppliciis plectitur; virga ei, qui indiget increpatione; virga ei, qui necesse habet ut arguatur. Flos vero ei qui jam erudit
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ quid ẽ insi mundana gła: Libanus enĩ can¬
didatio dicit᷑⁊ et qui dignitatẽ scłi consequunt᷑.
candidati st̃ extͥnsecus et ornati. Hic ts libanus
cum excelsis sius iam cȩcidit: qͥa xp̃c iam mun¬
di głam strauit ⁊elatos humiliauit.¬
⁊ egrediet᷑ uirga de radice iesse: & flos de
radice eius ascendet. Lesse patriarcha re¬
galis familiȩ fuit. E adix iesse. familia regalis⁊
uirga. maria. flos mariȩ xp̃c. qui bonũ odorẽ
fidei toto sparsurꝰ orbe uirginali exitt̾o g̾mina¬
uit. sic̃ ipse dix̃. Ego flos campiet lilium con¬
uallium. Flos odorem suũ succisus reseruat. &
contritus accumulat nec auulsus amitat. Ita et
dñs iħc in illo ꝑatibulo crucis. nec contͥtus emar¬
cuit. nec auulsus euanuit. Et illa lancee pune¬
cione succisus. sacro speciosior fusi cruoris colore
uernauit: mori ipse nescius & mortuus et̾ne
uite munꝰ exalans. Uirga etiam caro dm̃ pot̾
forsttan accipi: que radice t̾rena ad suꝑna se sub¬

Expanded text:
mundana gloria? Libanus enim candidatio dicitur, et qui dignitatem saeculi consequuntur, candidati sunt extrinsecus et ornati. Hic ergo Libanus cum excelsis cecidit, quia Christus jam mundi gloriam stravit, et elatos humiliavit egredietur virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet. » Jesse patriarcha regalis familiae fuit. Radix Jesse familia regalis. Virga Maria, flos Mariae Christus, qui bonum odorem fidei toto sparsurus orbe virginali ex utero germinavit, sicut ipse dixit: « Ego flos campi, et lilium convallium . » Flos odorem suum et succisus reservat, et contritus accumulat, nec avulsus amittit. Ita et Dominus Jesus in illo patibulo crucis nec contritus emarcuit, nec avulsus evanuit, et illa lanceae punctione succisus, sacro speciosior fusi cruoris colore vernavit, mori ipse nescius, et mortuus aeternae vitae munus exhalans. Virga etiam caro Domini potest forsitan accipi, quae de radice terrena ad superna se sub
Abbreviated transcription (Latin):
daniheł colligit᷑. Et tc̃ adpenitentiae remedia
multi confugient. qͦs antixꝑe seduxerat. Et qͥa
montẽ filie syon. collem ilierłm. Potest & de temp¬
tatione qua cunctos impetit hostes antiquus
intelligi. Quid enĩ ꝑmanũ eius nisi temptatio
designatur: Manũ gͦ suã ⁊ suꝑ montẽ et suꝑ col¬
les agitat ÷ quia fideles uniusos ⁊ maiores et
minores temptationib uerat. Sequit᷑. Eoce
dũator dũs exercituũ confringet laguncłam in
ferro÷ et libanus cum excelsis cadet. Confrin¬
get dñs interrore laguncłam sic̃ olim inplio
gedeonis factum ẽ. In lagena quippe fiagilitas

Expanded text:
Danielis colligitur, et tunc ad poenitentiae remedia multi confugient quos Antichristus seduxerat. Et quia montem filiae Sion, collem Jerusalem. » Potest et de tentatione, qua cunctos impetit hostis antiquus, intelligi. Quid enim per manum ejus nisi tentatio designatur? Manum ergo suam super montem et super collem agitat, quia fideles universos et majores et minores tentationibus vexat. Sequitur: VEDominus exercituum confringet lagunculam in ferro, et Libanus cum excelsis cadet. » Confringet Dominus in terrore lagunculam, sicut olim in praelio Gedeonis factum est . In lagena quippe fragilitas
Abbreviated transcription (Latin):
turio autẽ et qui cũ eo erant eustodientes iħm
uiso t̾re motu et his qui fiebant: timuer̃t ual¬
de dicentes. Uere dĩ filiꝰ erat iste. Sic int̾rore
confracta ẽ laguncła dm̃iei corꝑis. & post hec ex¬
celsi statura. id ẽ pͥncipes nideoꝵ. alii succiꝰ sunt
a romanis idẽ pempti. et alii humiliati. idẽ in
captiuitatẽ ducti. & condenipsa saltus subu̾sa
st̃ ferro: quia iherłm destrueta ẽ et libanus cum
ges & pͥncipes sełi siue qͦs libet insublimitate cõ¬
stitutos. aut certe suꝑbos acciꝑe possumꝰ. Quos

Expanded text:
erant custodientes Jesum viso terrae motu, et his, quae fiebant, timuerunt valde dicentes: « Vere Dei Filius erat iste . » Sic in terrore confracta est laguncula Dominici corporis. Et post haec excelsi statura, id est principes Judaeorum alii succisi sunt a Romanis, id est perempti, et alii humiliati, id est in captivitatem ducti. Condensa saltus subversa sunt ferro, quia Jerusalem destructa est; et Libanus cum ges et principes saeculi sive quoslibet in sublimitate constitutos, aut certe superbos possumus
Abbreviated transcription (Latin):
Tortiones et dolores tenebunt: qͣsi parturiens
dolebunt. Metu futuri iudicii dissoluentur
manus quȩ fortes erant moꝑe malo: & cor hoĩs
idẽ rationabilit̾ cogitantis. dolore penitentiȩ
tabescet et conteret᷑. Tortiones uentͥs tenebunt
eos: quia unꝰ quisq tor quebituꝵ. ꝓpͥa ꝯscientia.
Parturiens uͦ cum dolore eicit. qđ intus diucũ
ponde gestauit. Penitentes gͦ quasi partientes
dolebunt : qm̃ peccata dui latentia ⁊ se intus
grauantia ꝑ ꝯfessionem cum dolore eicient.
Siue cum dies iudicii uł dormitionis aduen̾it.
tẽ om̃s manus dissoluent᷑ : quia nullũ opus
diguũ iusticia dĩ reꝑiet᷑. Et omẽ coi tabescet

Expanded text:
Torsiones et dolores tenebunt, quasi parturiens dolebunt. » Metu futuri judicii dissolventur manus, quae fortes erant in opere malo, et cor hominis, id est rationabiliter cogitantis, dolore poenitentiae tabescet, et conteretur. Torsiones ventris tenebunt eos, quia unusquisque torquebitur propria conscientia. Parturiens vero cum dolore ejicit, quod intus diu cum pondere gestavit. Poenitentes ergo « quasi parturiens dolebunt, » quia peccatu diu latentia et se intus gravantia per confessionem cum dolore ejicient. Sive cum dies judicii vel dormitionis advenerit, tunc omnes manus dissolventur, quia nullum opus dignum justitia Dei reperietur, et omne cor tabe
Abbreviated transcription (Latin):
opauꝑcła obediens idẽ humilis ȩccłia dõ serui¬
tatores gabin idẽ fossaꝵ qͥ in ꝓfundis malitiȩ
latibulis huc usq mansistis: confortamini et pug¬
nate contra sathanan. Adhuc em̃ dies ẽ idest
aliqͣntulum utte huniꝰ spaciolũ suꝑ ẽ. ut inno¬
be stetur. id ẽ contra latiatũ suggestionũ dia

Expanded text:
o paupercula obediens, id est humilis Ecclesia Christo servio paupercula obediens, id est humilis Ecclesia Christo servitatores Gabin, id est fossarum, qui in profundis malitiae latibulis hucusque mansistis, confortamini et pugnate contra Satan. Adhuc enim dies est, id est aliquantulum vitae hujus spatiolum superest, ut in Nobe stetui, id
Abbreviated transcription (Latin):
fugiens abira uent᷑a. fide recipit. bi congrue
subdit᷑. Hium uoce tua filia gallin: idẽ filia tnͣsmi¬
gͣntium. Tunc enĩ aduentu heliȩ roborata. humi¬
et idẽ iubilabit et p̃dicabit erultans ecelia: que
tͥbulationib p̃ssa. merens siluerat. Hinnet aũt
ca uoce ꝓpͥa. G allin uͦ idẽ tnsmigntes st̃ illi qui
radicem cordis inamore scłi huiꝰ ñ fixert̃ : sed ad
cȩlestia festinant dicentes. Non em̃ habemꝰ hic
manentẽ ciuitatẽ : sed fut᷑am inquirimꝰ. Quoꝵ
filia ẽ eccłia. exp̃dicatione eoꝵ et imitatione
gen̾ata. Adeuiꝰ consolationẽ sub iungit᷑ de exter¬
minatione antirp̃i Attende laisa pauꝑeula
anatoth. inigraũ medemena. Qđ int̾p̃tatum
sic dr̃. Attende leonem pauꝑeula obediens:
migrauit asaltu eius. attende leonẽ. consida
rꝑm: qͥa moriens migͣuit a saltu eiꝰ idẽ agenti¬
b inquib regnans seluebat ut leo in saltu.

Expanded text:
ropinquus fugiens ab ira ventura fidem recipit. Ubi congrue subditur: « Hinni voce tua filia Gallin, » id est filia transmigrantium. Tunc enim adventu Eliae roborata hinniet, id est jubilabit et praedicabit exsultans Ecclesia, quae tribulationibus pressa moerens siluerat. Hinniet auteca, voce propria. Gallin vero, id est transmigrantes, sunt illi qui radicem cordis in amorem saeculi hujus non fixerunt, sed ad coelestia festinant, dicentes: « Noli enim habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus . » Quorum filia ex Ecclesia ex praedicatione eorum et imitatione generata. Ad cujus consolationem subjungitur de exterminatione Antichristi. « Attende Laisa, paupercula Anathoth, migravit medemena. » Quod interpretatum sic dicitur: Attende leonem, paupercula obediens; migravit a saltu ejus, attende leonem, considera Christum, quia moriens migravit a saltu ejus, id est a gentibus, in quibus regnans saeviebat ut leo in saltu,
Abbreviated transcription (Latin):
uina iudicia aliud ĩtendit ꝯsciẽtia. Nunc enĩ sermo
de his est qui ficto corde religiosam conu̾satio¬
nem int̾ uere religiosos ducunt. Hi itaq ap̃
humana iudicia electi ft̃: sed apud subtile
dñi examen. paleȩ. Quia gͦ non nulli mundã
quide uitam ꝑstudium ducunt. sed exilla int̾
placere ñ appetunt: recte & esca eius electa dr̃.
Quasi enĩ ante os eius munda palea int̾ra. at¬
q minfimis iacet ÷ cum et uita quasi in nocenᷤ
ꝑmandatoꝵ custodiam agitur: et tam̃ intra ac¬
tionẽ quȩ bona ostenditiu cor ad appetenda sub¬
limia ñ eleuatur. Quid itaq utilitatis agit. qͥ
inse mundiciã uitȩ custodit. si ꝑ intentionem
infiniã auore leonis huiꝰ inueniendũ se int̾ra

Expanded text:
divina judicia aliud intendit conscientia. Nunc enim sermo divina judicia aliud intendit conscientia. Nunc enim sermo de iis est, qui ficto corde religiosam conversationem inter vere religiosos ducunt. Hi itaque apud humana judicia electi sunt, sed apud subtile Dei examen paleae. Quia ergo nonnulli mundam quidem vitam per studium duplacere non appetunt, recte esca ejus electa dicitur, Quasi enim ante os ejus munda palea in terra atque in infimis jacet, cum et vita quasi innocens per mandatorum custodiam agitur, et tamen inter actionem, quae bona ostenditur, cor ad appetenda sublimia non elevatur. Quid itaque utilitatis agit, qui in se munditiam vitae custodit, si per intentionem infimam in ore leonis hujus inveniendum se in terra
Abbreviated transcription (Latin):
ne paleaꝵ ñ equo sed boui comparet᷑. agnoscimꝰ:
si utͥsq animalib quȩ sit nutͥmentoꝵ distan¬
tia ꝑpendamus. E qui nanq fȩnum qͦd libet
sordidum comedunt ÷ aquã uͦ ñ uisi mundam
bibunt. B oues autẽ aquã quãlibet sordidam
bibunt ÷ sed feno uł paleis ñ nisi mundis uescũ¬
tur. Quid ẽ gͦ. qđ boui qui mundo pa bulo
cta: Heq em̃ eos se raꝑe gaudet qͦs prauis ac
sordidis actionib implicatos. inimis secum res¬
picit uol untariȩ iacẽ. Paleas gͦ comede sic̃ bos
appetit: quia suggestionis suȩ dente conterere
mundam sp̃alium uitã querit. Sẽd quomͦ leo
iste paleas sic̃ bos comedens uitã spalium consu¬
m̾e dr̃÷ siut supra dictum ẽ paleaꝵ nomine uita
carnalium signat᷑: Esca quoq eiꝰ electa iã ñerit.
sipaleas comedens carnales rapit. Sed ñ milliho¬
minũ ⁊ ap̃d dm̃i palea st̃: i apdhoĩes scĩtatis noĩe cen¬

Expanded text:
ne palearum non equo sed bovi comparetur, agnoscimus, ne palearum non equo sed bovi comparetur, agnoscimus, si utrisque animalibus, quae sit nutrimentorum distantia, perpendamus. Equi namque fenum quodlibet sordidum comedunt; aquam vero non nisi mundam bibunt. Boves autem quamlibet aquam sordidam bibunt, sed feno vel paleis non nisi mundo vescuntur. Quid est ergo, quod bovi, qui mundo pabulo cta? » Neque enim eos se rapere gaudet, quos pravis ac sordidis actionibus implicatos in imis secum respicit voluntarie jacere. Paleas ergo comedere sicut bos appetit, quia suggestionis suae dente conterere mundam spiritualium vitam quaerit. Sed quomodo leo iste sicut bos paleas comedens vitam spiritualium consumere dicitur, si, ut supra dictum est, palearum nomine vita carnalium signatur? Esca quippe ejus electa jam non erit, si paleas comedens carnales rapit. Sed nonnulli hominum et apud Deum palea sunt, et apud homines sanctitatis nomine cen
Abbreviated transcription (Latin):
delectata mens ꝓsꝑis torpeat. dum dñi sui
delectabat amarescat. et illud incendium
surgat manimo qđ nos semꝑ ad cȩleste de¬
sidium inquiete excitet atq ut itadicam de¬
lectabiliter mordeat. suauit̾ cruciãt. hylarit̾
contͥstet. Puer gͦ nos paruulus minat: quia
is qui paulominus quã angłi minoratꝰ est. ꝑ
caritatẽ quam nob̾ tͥbitit in hoc nos mundo
centur simul÷ quia his qui dõ se sacͥficium¬
facit. et ille qui seuus atq horridus fuerat.
eadem doctͥnȩ scẽ pabula ꝑcipiunt. Et catuli
eoꝵ. id ẽ illi qui deimitatione ipsoꝵ nati fue¬
rant. iam in eodem ouili reqͥescunt simul. Sed
dum hec de electis ꝓpħa loqueret᷑: cernens ui¬
tam peccantiũ ab antiqͦ et insatiabili hoste de¬
uorari. ait. Et leo quasi bos comedet paleas.
Quid eñi paleaꝵ nomine nisi carnaliũ uita sig¬
natur : Sed eur iste leo idẽ diabolꝰ. in cõmessatio¬

Expanded text:
delectata mens prosperis torpeat. Unde et donis suis delectata mens prosperis torpeat. Unde et donis suis delectabat amarescat, et illud incendium surgat in animo quod nos semper ad coeleste desiderium inquietet, excitet, atque, ut ita dicam, delectabiliter mordeat, suaviter cruciet, hilariter contristet. Puer ergo nos parvulus minat, quia is qui paulo minus quam angeli minoratus est per charitatem quam nobis tribuit, in hoc nos mundo centur simul, » quia is, qui Deo sacrificium, et ille qui saevus et horridus fuerat, eadem doctrinae sanctae pabula percipiunt. « Et catuli eorum, » id est illi, qui de imitatione ipsorum nati fuerint, jam in eodem ovili requiescunt simul. Sed dum haec de electis propheta loqueretur, cernens vitam peccantium ab antiquo et insatiabili hoste devorari, ait: « Et leo quasi bos comedet paleas. » Quid enim palearum nomine nisi carnalium vita designatur? Sed cur iste leo, id est diabolus in comessatio
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis uiscera lupus cum agno accubat ÷ qͥa
hi qui inscło raptores fuert̃. cum mansuetis
hedo accubat : quia his qui peccatoꝵ suoꝵ
maculis uarius fuit. cum eo qui se despicit
et peccatorẽ fatet᷑. humiliari consentit. Uitu¬
lus et leo et ouis simul morabuuit᷑ : qͥa et is
qͥ ꝑ contritũ cor ad cotidianũ sedõ facficium
seinebat. & alt̾ qui uelut ouis in in nocentiȩ
suȩ simplicitate ꝑdurabat ĩ cauiliꝰ scẽ ȩccłiȩ cõ¬
uener̃t. &ͦ puer paruulꝰ minabit eos. Quis
ẽ iste puer paruulus. nisi de quo scͥptum est.
puer natus ẽ nob̃. filius datus ẽ nob̾: Qui si¬
mul habitantes minat: qͥa ne int̾renis reb
corda nr̃a in hereant. hȩc ꝑint̾num desi¬
dium cotidie inflãinat. Et hoc ipsũ eius
minare ẽ. ad suũ amorem incessant̾ accendẽ:
ne necum nos uicissim diliginꝰ m̃te inhoc
ex ilio remaneamꝰ. ne qui es huiꝰ uiȩ sic pla¬
ceat. ut adobliuionẽ patriȩ ꝑducat: nec

Expanded text:
haritatis viscera lupus cum agno habitat, quia hi qui in saeculo raptores fuerunt, cum mansuetis haedo accubat, quia is qui peccatorum suorum maculis varius fuit, cum eo qui se despicit et peccatorem fatetur humiliari consentit. Ubi et subditur: Vitulus et leo et ovis simul morabuntur , quia is qui per contritum cor ad quotidinaum se Deo sacrificium saeviebat: et alter, qui velut ovis in innocentiae suae simplicitate perdurat, in caulis sanctae Ecclesiae convenerunt. » « Et puer parvulus minabit eos. » Quis est iste puer parvulus, nisi de quo scriptum est: « Puer natus est nobis, filius datus est nobis? » Qui simul hacorda nostra inhaereant, haec per internum desiderium quotidie inflammat. Et hoc ipsum ejus minare est ad suum nos amorem incessanter accendere, ne cum nos vicissim diligimus, mente in hoc exsilio remaneamus, ne quies hujus vitae sic placeat, ut ad oblivionem patriae perducat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
mento phariseoꝵ. qđ ẽ hẏ pochrisis. Et uniu̾sũ
os eoꝵ locutum ẽ stulticiã cum dice̾nt. Tolle hẽ
et dimitte nob barraban: et nos legem habe¬
inus. et scđm legen debet mori quia filiũ dei
se fecit. et sanguis ens fuꝑ nos. et suꝑ filios nr̃o ͤ
Sequit᷑. In omĩb his ñ est auersus furor eius:
sed adhuc manus eius extenta. Et cur ad feri¬

Expanded text:
ocrisis . » « Et universum os eorum locutum est stultitiam, » cum dicerent: « Tolle hunc, et dimitte nobis Barrabam . » Et « nos legem habemus, et secundum legem debet mori, quia Filium Dei se fecit . » Et: « Sanguis ejus super nos, et super filios nostros . » Sequitur: « In omnibus his non est aversus furor ejus, sed adh
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ hereticoꝵ. recte subiungit᷑. Obstupuit rama.
do xp̃i. et pseudo ꝓpħe et dabunt signa et porten¬
ta ad seducendos si fieri potest etiam electos. Pro¬
pter hec obstupuisse dr̃ rama. idẽ ȩccłia. et ꝓpter
impiã eoꝵ doctͥnam. Post hȩc expectamus isrłita¬
rum conũsationẽ. Unde et sequit᷑. G abaath saltilis
fugit. Gabaath uanq collis patruelis dr̃: saul uͦ ex¬
petitus. Et quis ẽ expetitus isi redemptor huma¬
ini genis quẽ expectabant ꝓpħe dicentes. ostende

Expanded text:
est haereticorum, recte subjungitur: Obstupuit Rama, est haereticorum, recte subjungitur: Obstupuit Rama, dochristi, et pseudoprophetae, et dabunt signa et portenta ad seducendos, si fieri potest, etiam electos . Propter haec obstupuisse dicitur Rama, id est Ecclesia, et propter impiam eorum doctrinam. Post haec exspectamus Israelitarum conversionem. Unde sequitur: « Gabaath Saulis fugit. » Gabaath namque collis patruelis dicitur; Saul vero expetitus. Et quis est expetitus nisi Redemptor humani generis, quem expetebant prophetae, dicentes: « Ostende