comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tis optime ⁊ quałcũq sit ꝯsentire
questiom. Potest enĩ ⁊ honor ꝯcilii
a uobis integer custodiri. ⁊ una atq
eadem omnib cõmunio ꝯseruari :
lic& aliqua in uobis particłariter
ad inuice̾ ꝓ paruo quodam contentio
generet᷑. quoniã non omnes in om̃i¬
b idem uolumꝰ: neq una in nobis
uersat᷑ natura. aut uoluntas una
cognoscit᷑. De diuina siquidem ꝓui¬
dentia una quȩdã inuobis sit fides.
una prudentia : unus in deo consensꝰ.
Quȩ uero ꝓ his friuolis questionibus
inter alterutros disputata sunt:
lic&e in unam sententiã colligantur.
man̾e̾ tamen intra sensum debent.
mentis in effabilitate seruata. Cõ¬
munis auteoi caritatis p̃cipuũ sa¬
cramentũ. ⁊ ueritatis fides. ⁊ honor
circa deũ. atq religionẽ legis: apd̾
uos inꝯcusse ꝑmaneat. Reuertimi¬
ni gͦ ad alterutras amicitias atq
grãm. redoite uiu̾so popło uestros
amplexꝰ : uosq ipsos uelud ꝓprias

Expanded text:
tis optimae et qualiscunque sit, consentire tis optimae et qualiscunque sit, consentire quaestioni; potest enim et honor concilii a vobis integer custodiri, et una atque eadem omnibus communio conservari, licet aliqua in vobis particulariter ad invicem pro parvo quodam contentio generetur: quoniam non omnes in omnibus idem volumus, neque una in nobis natura versatur, aut voluntas una cognoscitur. De divina siquidem providentia una quaedam in vobis sit fides, una prudentia, unus in Deo consensus. Quae vero pro his frivolis quaestionibus inter alterutros disputata sunt, licet non in unam sententiam colligantur, manere tamen intra sensum debent, mentis ineffabilitate servata. Communis autem charitatis praecipuum sacramentum, et veritatis fides, et honor circa Deum atque religionem legis apud vos inconcusse permaneat. Revertimini ergo ad alterutras amicitias atque gratiam; reddite universo populo vestros amplexus; vosque ipsos, velut proprias
Abbreviated transcription (Latin):
dum ad inuice ꝓ sic paruis ⁊ nequa¬
quam necessariis litigatis. Uulga¬
ria sunt hȩc ⁊ infantũ magis fatu
roꝵ & prudentium incelligentiȩ ꝯ¬
sona. Recetamꝰ ergo uolentes a tẽp¬
tationib diabolicis. Magnus nost̾¬
deus. saluator uniuersoꝵ. cõmune
omnib lumen effulsit: cuius ꝓui¬
dentia hoc meum ministri dei stu¬
drũ ad ꝑfectionem uenire ꝑmiti¬
te. ut uos illiꝰ popłm mea allocuto¬
ne ⁊ ministerio ⁊ monitionis instan¬
tia ad sinodale̾ possim reuocare cõ¬
munionẽ: Quia sicut dixi una qͦ¬
dam in uobis est fides. ⁊ unus scłor
uos hereseos intellectꝰ. legiaq pre¬
ceptũ suis partib in uniꝰ uolunta¬
tis ꝓpositũ cenoit. Noc ergo quod
uobis inter alia ꝯtentionẽ excitau.
quoniam non attinet ad tocius le¬
gis uirtutẽ: seꝑationẽ quandã. et
seclicionem iuter uos non debet
efficere. Dico autẽ hȩc: non tãꝗͣ
cogens uos omnib modis huic sa¬

Expanded text:
dum ad invicem pro sic parvis et nequadum ad invicem pro sic parvis et nequaquam necessariis litigatis. Vulgaria sunt haec et infantum fatuirorum et prudentium intelligentiae consona. Recedamus ergo volentes a tentationibus diabolicis. Magnus Deus noster Salvator universorum commune omnibus lumen effulsit, cujus providentia hoc meum, ministri Dei, studium ad perfectionem venire permittite; ut vos illius populum mea allocutione, et ministerio, et monitionis instantia, ad synodalem possim revocare communionem: quia, sicut dixi, una quaedam in vobis est fides, et unus secundum vos haereseos intellectus, legisque praeceptum suis partibus in unius voluntatis propositum tendit. Hoc ergo quod vobis inter alia contentionem excitavit, quoniam non attinet ad totius legis virtutem, separationem quamdam et seditionem inter vos non debet efficere. Dico autem haec non tanquam cogens vos omnibus modis huic sa
Abbreviated transcription (Latin):
eandemq rationẽ habetis. sicut & ĩa
uñ cũmunionis signum. Uobis enim
inter alterutros ꝓ paruuł ⁊ ualde
modicis ꝯtendentib causis: tantũ
dei popłoi quẽ uestris orationib
⁊ prudentia ꝯuenit gubernari. dis¬
cordare. nec dec&. nec omnino fas
esse credibile est. Ut autẽ paruo
quodã exemplo sapientiam uestrã
cõmoneã. nostis &ĩa ipsos philosopboᷤᷤ
quia in uno quidem doginate cunc¬
di ꝯsentiunt. Cum uero in quadã
sententie parte discordant lic& dis¬
cipline uirtute separent᷑. tamen ad
muicẽ corꝑis unitate conspirant:
Cum hȩc ita sint quanto potius ius¬
tum est uos magni dei ministros
in uoluntate religionis alterutris
esse ꝯcordes : Consid̾emꝰ itaq ra¬
tione maiori. ⁊ ãpliori intelligentia
cogitemꝰ. si recte se habeat ꝓpter par¬
ua ⁊ uana sermonũ certamina fra¬
tres fr̾ibus resultare: ⁊ honorẽ ꝯsilii
ꝑ uos impia contentione discerpere:

Expanded text:
eamdemque rationem habetis, sicut etiam eamdemque rationem habetis, sicut etiam unum communionis signum. Vobis enim inter alterutros pro parvulis et valde modicis contendentibus causis, tantum Dei populum, quem vestris orationibus et prudentia convenit gubernari, discordare nec decet, nec omnino fas esse credibile est. Ut autem parvo quodam exemplo sapientiam vestram commoneam, nostis etiam ipsos philosophos quia in uno quidem dogmate cuncti consentiunt; cum vero in quadam sententiae parte discordant, licet disciplinae virtute separentur, tamen ad invicem corporis unitate conspirant. Cum haec ita sint, quanto potius justum est vos, magni Dei ministros, in voluntate religionis alterutris esse concordes? Consideremus itaque ratione majori, et ampliori intelligentia cogitemus, si recte se habeat propter parva et vana sermonum certamina fratres fratribus resultare, et honorem concilii per vos impia contentione discerpere,
Abbreviated transcription (Latin):
nec omniũ aurib inꝯsulte ꝯmit¬
tere. Quantꝰ enim est unus qͥsq
hominũ. ut possit ita magnaꝵ
reꝵ. ⁊ ualde difficiliũ uirtutem.
aut ad ꝑfectũ conspic̾e̾. aut int̾¬
precari digne : Ac si quis hoc fa¬
cere. difficile tamen possit. quan¬
te parte popłi suadebit: Aut quis
tantaꝵ questionũ subtilitates. &tͣ
lapsus sui ꝑiculũ sustinebit: Er¬
go fugienda sunt in talib mul¬
tiloquia. ne forte dum infirmi
tur explicat᷑: mente discentiuos
audicoꝵ ꝓ tardicore intellectu ad
ꝑ fectã questionis ꝑcept̾onem ꝑueni¬
re non ualente. ad necessitatẽ blas¬
phemiȩ. aut scismatis popłs addu¬
cat᷑. Q.uaꝓpter ⁊ interrogatones in¬
caute & responsiones in ꝓuide: ȩqua
alterutris ueniã tribuant ex utͦq
Non enim ꝓ sũmo legis manoato apd
uos occasione certaminis inflam¬
mata est. neq noua quȩdã ꝓ dei re¬
ligione heresis introducta: s unã

Expanded text:
nec omnium auribus inconsulte commitnec omnium auribus inconsulte committere. Quantus enim est unusquisque hominum, ut possit ita magnarum rerum et valde difficilium virtutem aut ad perfectum inspicere, aut interpretari digne? Aut si quis hoc facere, difficile tamen, possit, quantae parti populi suadebit? Aut quis tantarum quaestionum subtilitates extra lapsus sui periculum sustinebit? Ergo fugienda sunt in talibus multiloquia, ne forte dum infirmittur explicatur, mente discentium auditorum pro tardiori intellectu ad perfectam quaestionis perceptionem pervenire non valente, ad necessitatem blasphemiae, aut schismatis populus abducatur. Quapropter et interrogationes incautae, et responsiones improvidae aequam alterutris veniam tribuant ex utroque. Non enim pro summo legis mandato apud vos occasio certaminis inflammata est, neque nova quaedam pro Dei religione haeresis introducta; sed unam
Abbreviated transcription (Latin):
pius alexandro ⁊ arrio. Di¬
dici tunc natam p̾sentis questionis
origine. quãdo tu o alexander a
presbiteris requirebas. quid unus
scripto. magis autem ꝓ uane cuius¬
dam questionis parte sentir&. Tuq
o arrii quod neq principio cogitari
debuerat. aut cogitatũ tacit᷑nitate
tradi potius competebat. illuo in pui¬
de ꝓtinus obiecisti. unde discordia m¬
ter uos emergente misteria con¬
temnunt᷑: Sanctꝰ uero populꝰ in
utraq diuisus cõmunis corꝑis ꝯ¬
gruentia separat᷑. Ergo uterq
uestrũ ex ȩquo uoluntatẽ p̾bens
in quo uos confamulꝰ uest̾ iuste
mou&: obediat. Noc itaq neq
requir̾e istũ est: neq de talib
respond̾e quęrentib. Huius mo¬
di enim questiones que non cuiꝰ¬
dam legis necessitate ꝓponunt᷑:
inutił uacationis tempꝰ exquirtͣ.
&lic& causa cuius piã naturalis
ex̾citii fiant. tamen debemꝰ eas
intra sensũ claudere. ⁊ non ꝓm̾ce
in publica conciliabula deportare.

Expanded text:
Pius, Alexandro et Ario. DiPius, Alexandro et Ario. Didici tunc natam praesentis quaestionis originem, quando tu, o Alexander, a presbyteris requirebas quid unusquscripto, magis autem pro vanae cujusdam quaestionis parte sentiret. Tuque, o Ari, quod neque principio cogitari debuerat, cogitatum taciturnitati tradi potius competebat, illud improvide protinus objecisti, unde, discordia inter vos emergente, mysteria contemnuntur. Sanctus vero populus in utraque divisus est, communis corporis congruentia separatur. Ergo uterque vestrum ex aequo voluntatem praebens, in quo vos confamulus vester juste monet obediat. Hoc itaque neque requirere dignum est, neque de talibus respondere quaerentibus. Hujusmodi enim quaestiones, quae non cujusquam legis necessitate proponuntur, inutilis vacationis tempus exquirunt. Et licet causa cujuspiam naturalis exercitii fiant, tamen debemus eas intra sensum claudere, et non prompte in publica conciliabula deportare,
Abbreviated transcription (Latin):
prius: esse tamen subdicos alexan¬
dro pontifici. ⁊ deprecari semꝑ ut
nus pace ⁊ ꝯmunione fruerent᷑.
Cumq &ĩa in egypto multis conci¬
liis celebratis. heresis pullular&.
ita ut usq ad regalia ꝑueniret:
non mediocͥter constantinꝰ imꝑa¬
cor affligebat᷑ eo quod religione nuꝑ
inchoante cresc̾e. multos a xꝑianica¬
te dogiatũ discordia reuocara Os
drum. eisq scribens arguebat: qͥa
cum latere potuiss hec questio eã
deduxissent ad medium ⁊ uehemen¬
ti studio contentonem inouissent qͣ
nec querenda erant nec ab inicio
cogitanda. aut cogitata potius ta¬
citurnitati iure tradenda: cũ utiq
ab alterutris non se iu̾gi potuis¬
sent. lic& ex aliqua parte dogma¬
tis dissonarent: Alexandro siqui¬
dem ⁊ arrio aliquando culpans ali¬
quando suadens. talia scripsit qua¬
rum litta̾ꝵ partẽ hic pom non est
ĩcongruũ. Tota enĩ epistola in libͥs
eusebii posita est in uita constan¬

Expanded text:
prius; esse tamen subditos Alexanprius; esse tamen subditos Alexandro pontifici, et deprecari semper ut ejus pace et communione fruerentur. Cumque etiam in Aegypto multis conciliis celebratis, haeresis pullularet, ita ut usque ad regalia perveniret, non mediocriter Constantinus imperator affligebatur, eo quod religione nuper inchoante crescere, multos a Christianitate dogmatum discordia revocaret  drum, eisque scribens arguebat, quia cum latere potuisset haec quaestio, eam deduxissent ad medium, et vehementi studio contentionis movissent quae nec quaerenda erant, nec ab initio cogitanda, aut cogitata potius taciturnitati jure tradenda, cum utique ab alterutris non sejungi potuissent, licet ex aliqua parte dogmatis dissonarent. Alexandro siquidem et Ario, aliquando culpans, aliquando suadens, talia scripsit, quarum litterarum partem hic poni non est incongruum. Tota enim epistola in libris Eusebii posita est in Vita Constan
Abbreviated transcription (Latin):
um uero sepe supplicantes
alexandro qui circa euse¬
bium non inclinassent eum. tãꝗͣ
iniuriã passi malignabant᷑: & a¬
criores ad roborandũ arrii dogma
sunt facti. Conciltumq in brchi¬
nia colligentes scripserunt epudo¬
pis uiuersis. ut tãquã recte cre¬
dentib conmunicarent arrianis:
⁊ agerent ut alexander quoq com¬
municar& eis. Dumq eoꝵ studiũ
defeciss. alexandro nequaꝗͣ ꝯsenti¬
ente: legato̾ne fungit᷑ arrius a
pamphili. pontificẽ cȩsareȩ pales¬
tine. ⁊ patrophilũ scitopoleos: pe¬
tens una cum sius ut iube̾t᷑ cũ
popło qui cum eo erat solẽpnia
sacramenta ȩcclesie celebrare. tã¬
quã ip̃e prius presbiteroꝵ habu¬
iss officiũ. esse dicens consuetudi¬
nem in alexanoria sicut &ĩa nunc.
rent: ⁊ populus in eis collectas
sollempnit̾ celebrar&: Tunc il¬
li una cum aliis episcopis in pa¬
lestina ꝯgregati tale decretum
suꝑ peticione arrii. ꝓtulerunt. iu¬
bentes collectas eos exerc̾e sicuri

Expanded text:
um vero saepe supplicantes Alexandro qui circa Eusebium erant, non inclinassent eum, tanquam injuriam passi malignabantur, et acriores ad roborandum Arii dogma sunt facti; conciliumque in Bithynia colligentes, scripserunt episcopis universis, ut tanquam recte credentibus communicarent Arianis, et agerent ut Alexander quoque communicaret eis. Dumque eorum studium defecisset, Alexandro non consentiente, legatione fungitur Arius apium Pamphili pontificem Caesareae Palaestinae, et Patrophilum Scythopoleos: petens una cum suis ut juberetur cum populo qui cum eo erat solemnia sacramenta Ecclesiae celebrare, tanquam ipse prius presbyterorum habuisset officium; esse dicens consuetudinem in Alexandria, sicut etiam nunc, btinerent, et populus in eis collectas solemniter celebraret. Tunc illi una cum aliis episcopis in Palaestina congregati, tale decretum super petitione Arii protulerunt, jubentes eos collectas exercere sicuti
Abbreviated transcription (Latin):
iñu incorpore circũ ferenti¬
um. scdoi sacrũ apłm. Erat
enim iacob antiochiȩ migilonie ꝗͣ
sẏri ⁊ assyrii nisibim appellant: qͥ
mortuos resuscitauit. uiuos cura¬
uit ⁊ alia innumera ꝓbat᷑ oꝑatus
esse miracła. S hec suꝑfluũ arbitor
huic oꝑi rursus inferre: quȩ in deo
amabili hẏstoria latius enarrauiz
Paulus neo cesariȩ quot est castrũ
positũ iusta ripas eũfrate. Is em̃
liciuii rabie demolitꝰ.ẽ. Ambas
enum manus ligatas habuerat
ignitoq ferro coͣbustas : quo fue¬
rant nerui articłoꝵ eius a sua mo¬
bilitate siccati atq mortificati
Alii uero dextros ocłos effosos habu¬
erunt: alii dextras suras abscisas.
Uttis hoꝵ erat pafnutius egyptiꝰ.
⁊ absolute uidebat᷑ ibi popłs aht

Expanded text:
u in corpore circumferentium secundum sacrum Apostolum. Erat enim Jacobus Antiochiae Mygdoniae, quam Syri et Assyrii Nisibin appellant, qui mortuos resuscitavit, vivos curavit, et alia innumera probatur operatus esse miracula. Sed haec superfluum arbitror huic operi rursus inserere, quae in Deo amabili historia latius enarravi. Paulus Neocaesareae, quod est castrum positum juxta ripas Euphratis. Is enim Licinii rabie demolitus est. Ambas enim manus ligatas habuerat ignitoque ferro combustas, quo fuerant nervi articulorum ejus a sua mobilitate siccati atque mortificati. Alii vero dextros oculos effossos habuerunt, alii dextras suras abscissas. Unus horum erat Paphnutius Aegyptius. Et absolute videbatur ibi populus at
Abbreviated transcription (Latin):
ommuncabars igit᷑ nice¬
no concilio ex apostolicis
quidem sedib. Macha¬
rius iherosolunitanꝰ. Fu¬
stachius iam presidens
antiocene apud orontẽ eccłȩ: &
alex auder alexandrie quȩ est
apud stagnũ mariã. Iuliꝰ autẽ
romanꝰ ep̃s ꝓpter senectutẽ de¬
fuit. Erant q ꝓ eo p̃sentes uitus.
⁊ uincentuis presbiteri ciusde̾
eccłȩ. Suꝑ bos autẽ ⁊ alii płimi
boni ⁊ optuni: ex diuersis gentib
conuenert᷑. Alii quidem ad intelli¬
gendũ ⁊ dicenoũ nimis idonei. scier¬
ciaq sacroꝵ libroꝵ.⁊ alia eruditõne
disciplinati. uiteq uirtutẽ preclari:
Alii uero in utroq ꝓbatissimi uiri.
quoꝵ utile iudico diã uomina me¬

Expanded text:
ommunicabant igitur Nicaeno concilio ex apostolicis quidem sedibus Macarius Hierosolymitanus, Eustathius jam praesidens Antiochenae apud Orontem Ecclesiae, et Alexander Alexandriae, quae est apud stagnum Mariam. Julius autem Romanus episcopus propter senectutem defuit; erantque pro eo praesentes Vitus et Vincentius presbyteri ejusdem Ecclesiae. Super hos autem et alii plurimi boni et optimi ex diversis gentibus convenerunt. Alii quidem ad intelligendum et dicendum nimis idonei, scientiaque sacrorum librorum, et alia eruditione disciplinati, vitaeque virtute praeclari. Alii vero in utroque probatissimi viri, quorum utile judico etiam nomina me
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpacar& egyptios ꝓpter dogina tu¬
multuantes. ⁊ orientales ꝓpter pas¬
cha discordes: ł uit autẽ osius cor¬
dube ciuitatis ep̃s. Cumq preter
spẽ causa ꝓcede̾t. ⁊ heresis potius
quã sꝑata ualuiss: nichil impetranᷤ
remeauit. qui fuerat ꝓ pace directꝰ
eccłiaꝵ. Tuno illuo famosissimum
in nicea conciliũ feruor principis
excitauit : publicis asinis atq mulis. XiII¬
⁊ curratib equis. episcopos ⁊ qui cũ
eis erant ad sinodũ uenire p̾cipiens: x¬

Expanded text:
Aegyptios propter dogma tmultuantes, et Orientales propter Pascha discordes. Fuit autem Osius, Cordubae civitatis episcopus. Cumque praeter spem causa procederet, et haeresis potius quam pax sperata valuisset, nihil impetrans remeavit qui fuerat pro pace directus Ecclesiarum. Tunc illud famosissimum in Nicaea concilium fervor principis excitavit: publicis asinis, atque mulis, et curracibus equis episcopos, et qui cum eis erant, ad synodum venire praecipiens. S
Abbreviated transcription (Latin):
eius urde̾tur esse decretũ. Seri¬
bebant autem ⁊ qui circa ensebiũ
nicomediȩ ⁊ alii quib arrii opmi¬
o conplacebat. quatenꝰ solue̾t᷑ qui¬
dem premissa dãnatio ⁊ in ȩccłia
dãnati reducerent᷑: quasi nichil ma¬
li ꝓfite̾nt᷑. Sic itaq diuersis epis¬
tolis ad alexanorũ ep̃m uestinatis:
focerunt haꝵ epistolaꝵ collectio¬
nes. Arriꝰ quitem eaꝵ quȩ ꝓ se
erant: alexanoer autẽ contra ar¬
rium. E hinc occasio ꝯtentionis
oborta est heresib. quȩ nunc ubiq
circum uolant: hoc . ẽ. arrianoꝵ.

Expanded text:
tur esse decretum. Scribebant autem et qui circa Eusebium Nicomediae erant, et alii quibus Arii opinio complacebat, quatenus solveretur quidem praemissa damnatio, et in Ecclesiam damnati reducerentur, quasi nihil mali profiterentur. Sic itaque diversis epistolis ad Alexandrinum episcopum destinatis, fecerunt harum epistolarum collectiones, Arius quidem earum quae pro se erant, Alexander autem contra Arium. Et hinc occasio contentionis oborta est haeresibus quae nunc ubique circumvolant, hoc est, Arianorum,
Abbreviated transcription (Latin):
iscE bant᷑ igit᷑ arrianis
meletiani: qui dudum fue¬
rant ab ecclesia segregati. Qui
uero sint isti: dicendum est: Sub
copo qui suscepit diocleciano im¬
perante. martirium. meletius qͥ¬
dam episcopꝰ uniꝰ ciuitatis egyptio¬
rum depositus est: & ꝓpter alias
multas causas. ⁊ mauxime quia
in ꝑsecut᷑one fide negata sacrifi¬
cauerat. Ergo dãgnatꝰ habuit
multos sequaces. & heresi archeos
factus est eoꝵ. qui hactenus ab eo
inegẏpto militiani uocabant᷑:
Nullã iusticie satisfactionem habe̾s
cur remanserit ab eccła separatꝰ.
Dicebat quidem inuisticiã se passũ.
⁊ obloquebat᷑ sepius: derogabat¬
q petro. S petrus in ꝑsecutione
ꝑcẽpta martẏrii palma. defunctꝰ
est. Iste uero retulit detractõnes
in achillã qui post petrũ suscepͣ
episcopatum: ⁊ rursus in alexan¬
drũ qui post achillã noscitur or¬
dinatꝰ. Inter hȩc igit᷑ suꝑuenit
questio arriana: & meletius una
cum suis defendebat arrium. con¬

Expanded text:
iscebantur igitur Arianis Meletiani , qui dudum fuerant ab Ecclesia segregati. Qui vero sint isti dicendum est. Sub copo, qui suscepit Diocletiano imperante martyrium, Meletius quidam episcopus unius civitatis Aegyptiorum depositus est, et propter multas alias causas, et maxime quia in persecutione fide negata sacrificaverat. Ergo damnatus multos habuit sequaces, et haeresiarches factus est eorum qui hactenus ab eo in Aegypto Meletiani vocantur: nullam justitiae satisfactionem habens, cur remanserit ab Ecclesia separatus. Dicebat quidem injustitiam se passum, et obloquebatur saepius, derogabatque Petro. Sed Petrus in persecutione, percepta martyrii palma, defunctus est. Iste vero retulit detractin Achillam, qui post Petrum suscepit episcopatum, et rursus in Alexandrum, qui post Achillam noscitur ordinatus. Inter haec igitur supervenit quaestio Ariana, et Meletius una cum suis defendebat Arium, con
Abbreviated transcription (Latin):
Lexandro si quidẽ ⁊ arrio
nunc culpando nunc am¬
monendo hȩc scripsisse
dignoscit᷑. Grauiter
autẽ ferebat. audiens aliquos ꝯtͣ
omniũ statutũ ag̾e pasche festi¬
uitatem: sunc ⁊ eni in urbibus
orientis discordantes quidam ob hoc
alterutra quidẽ societate diuisi n
erant. iudaice tamen festiuitate
dominicã celebrabant : ⁊ ut assol&
splendorem collecte. tali discret̾one
fedabant. Propter utraq igit᷑ qui¬
et᷑ a esse eccłam festinabat princeps.
deq putanc hoc malũ posse p̃occu¬
pare. antequa ad plurimos ꝑueni¬
ret: misit uirũ circa se fide ⁊ ui¬
ta simul insigne̾.⁊ ꝯfessionib pͥoꝵ
tempoꝵ ꝓ doginate ꝯꝓbatum: qui

Expanded text:
lexandro siquidem et Ario, nunc culpando, nunc admonendo, haec scripsisse dignoscitur. Graviter autem ferebat, audiens aliquos contra omnium statutum agere Paschae festivitatem. Tunc etenim in urbibus Orientis discordantes quidam ob hoc, alterutra quidem societate divisi non erant, Judaico tamen more festivitatem dominicam celebrabant, et, ut assolet, splendorem collectae tali discretione foedabant. Propter utraque igitur quietam esse Ecclesiam festinabat princeps; seque putans hoc malum posse praeoccupare antequam ad plurimos perveniret, misit virum circa se fide et vita simul insignem, et confessionibus priorum temporum dogmate comprobatum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
frequent̾ uerterent᷑ hostes infu¬
gam. Porro tulianus erat presen
in equo ⁊ exercitũ confortabat. in¬
erms quidẽ spe felicitatis sue
presumens

Expanded text:
frequenter verterentur hostes in fugam. Porro Julianus erat praesens in equo, et exercitum confortabat, inermis quidem spe felicitatis suae praesumens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpe est: ⁊ multos errare faciet᷑:
bunt quidam a fide sana atten¬
dentes ad spiritus erroris demo¬
stolum de signante de talib: con¬
sequenter nos ꝑ nos ipsos auor¬
entes impietatem eoꝵ anache¬
matizauimus eos sicuti predi¬
ximuf ostendentes eos extrane¬
os a fioe eccłaq catholica: In¬
dicauimus aucem ⁊ uobis dilec¬
tissum atq carissimi conministͥ.
tie quos eoꝵ si forte cemptaue¬
ruit & iam ad uos uenire susci¬
piatis: neq eusebio uel cuilib&
alioꝵ scribenti ꝓ eis obediatis:
Decet enim nos canquam ꝓꝑianos:
ut omnes contra iꝑor loquentes
⁊ sapientes quasi deo rebelles ⁊
animaꝵ corruptores. totis uiri¬
modi dicamꝰ hominib. ne fotte
&iam peccatis eoꝵ conmunicare ui

Expanded text:
 et multos errare facient: bunt quidam a fide sana, attendentes ad spiritus erroris dostolum designante de talibus, consequenter nos per nosipsos audientes impietatem eorum anathematizavimus eos, sicut praediximus: ostendentes eos extraneos a fide Ecclesiaque catholica. Indicavimus autem haec vobis, dilectissimi atque charissimi comministri, ne quos eorum, si forte tentaverint etiam ad vos venire, suscipiatis, neque Eusebio, vel cuilibet aliorum 216 scribenti pro eis obediatis. Decet enim nos tanquam Christianos, ut omnes contra Christum loquentes et sapientes, quasi Deo rebelles et animarum corruptores, totis virismodi dicamus hominibus, ne forte etiam peccatis eorum communicare
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ: ꝑ quã debonis oꝑib tͥũphara.
Conuex enĩ eiꝰ diuiuas leges eũ sepiͦ
is eleuata e̾: S potiꝰ diuno amore
suocensa. Beneficii nãꝙ magnitu¬
do maiꝰei desideriũ benefactoris
adhibebat. Repente nãq ut uienit
ꝑ sem& ip̃am agens. ⁊ ad eoꝵ habi¬
tacła uenieus: ⁊ unicuiq qd̃ obꝰ ba¬
ber& p̃bens. Sic &iã ꝑęccłarũ xe
nodochia discurrens: sius mani¬
b minstrabat itifirmis. ollas eo¬
rũ t̾gens. ius gustans. offẽtens
coclearia. panẽ frangens. cibosꝙ:
iministrans. calicẽ deluens.⁊ alia
ciuita faciens: quȩ seruis ⁊ minsᷤ¬
tris mos.e̾. sollẽputt̾ oꝑari. his
t᷑ ꝓhibere: dicebat. Aurũ distri¬
buere: opꝰ imꝑii . ẽ. Ego autẽ ꝓ ip̃o
imꝑio hoc opꝰ offẽro: boua mͥ oĩa
conferenti. Nã uiro suo sepe dice¬
bat. O port& te sẽꝑ marite cogita¬
re. qui dudũ fuisti: quid mͦ sis.
Hec si semꝑ cogitaueris ingratꝰ be¬
nefactori uoueris. s imꝑiũ qd̾̃

Expanded text:
sionem, per quam de bonis operibus triumpharet. Conjux enim ejus divinas leges eum saepius is elevata est, sed potius divino amore succensa. Beneficii namque magnitudo majus ei desiderium benefactoris adhibebat. Repente namque ut venit per semetipsam agens, et ad eorum habitacula veniens, et unicuique quod opus haberet praebens. Sic per Ecnodochia discurrens suis manibus ministrabat infirmis, ollas eorum tergens, jus gustans, offerens cochlearia, panem frangens cibosque ministrans, calicem deluens, et alia cuncta faciens quae servis et ministris mos est solemniter operari. His ntur prohibere dicebat: Aurum distribuere, opus imperii est; ego autem pro ipso imperio hoc opus offero, bona mihi omnia conferenti. Nam viro suo saepe dicebat: Oportet te semper, marite, cogitare quid dudum fuisti, quid modo sis. Haec si semper cogitaveris, ingratus benefactori non eris, sed imperium quod
Abbreviated transcription (Latin):
pus acceder&. ꝗuo munꝰ ad altare u¬
lebat offerri surgens eñ lacriis¬
ẽingressus. Cũ uero obtulisse:Si¬
cuti solitꝰ erat. uit̾ caucellos stetit.¬
Aursus aitẽ ambrostus non quieũ
S differentiã locoꝵ edocrt. pͥmo
quide̾ requisiut: quid ibidẽ expec¬
tar&. Iiꝑatore sedicente sustiuere
sactoꝵ ꝑceptionẽ inisterioꝵ: ꝑ archi¬
diaconũ remandauit. Simꝑator
interiora loca tantũ sac̾dorib sunł
collocata: quȩ ceteri nec ingredi nͦ
contingẽ ꝑmittiuit᷑. Egrede igit᷑
⁊ hanc expectationẽ cũ ceteris habe¬
to cõmunẽ. Purpura nãq imꝑato
res non sac̾dotes facit. Tunc fidelis¬
simus imꝑator & iã hauc traditionẽ
aimo gratauti suscipiens: remau¬
dauit. Non audaciȩ causa int̾ can¬
cellas mansi:s ucoustautino poli¬
tana tirbe hanconsuetudiuẽ esse
cognoui. Uude grãs ago: ꝓ huius¬
modi medicina. Tali ergo tantaq
⁊ p̃sul ⁊ imꝑator uirtute clarẽbai

Expanded text:
pus accederet, quo munus ad altare spus accederet, quo munus ad altare solebat offerre, surgens est ingressus. Cum vero obtulisset, sicuti solitus erat, et Rursus autem Ambrosius non quievit, sed differentiam locorum edocuit. Et primo quidem requisivit quid ibidem exspectaret: imperatore dicente sustinere se sacrorum perceptionem mysteriorum; per archidiaconum remandavit: O imperator, interiora loca tantum sacerdotibus sunt collata, quae caeteri nec ingredi, nec contingere permittuntur. Egredere igitur, et hanc exspectationem cum caeteris habe communem. Purpurares, non sacerdotes facit. Tunc fidelissimus imperator etiam hanc traditionem animo gratanti suscipiens, remandavit: Non audaciae causa intra cancellos mansi, sed in Constantinopolitana urbe hanc consuetudinem esse cognovi; unde gratias ago pro hujusmodi medicina. Tali ergo tantaque et presul et imperator virtute clarebant.
Abbreviated transcription (Latin):
ualde gemitib audiens ãbrosu
cũ princeps mecholanũ uenisse. ⁊
sollepnit̾ in sacrũ uoluisse uittare
tẽplũ: occurrit foris ad ianuas ⁊ ui¬
gredientẽ his sermonib a sacrili¬
sit inultitudo. neq post cansa tan.¬
ti suroris mens tua molẽ p̃suptio.¬
uis agnoscit: S forte recognitionẽ
peccati: ꝓhib&̾ potestas imꝑii. De¬
cet tam̃: ut uincat ratio potesta¬
tẽ. Scienda quippe natura ẽ. eiꝰꝙ oror¬
talis atꝙ resolutio. ⁊ pulius ꝓgen¬
toꝵ ex quo facti. ad quẽ redigendi
suinꝰ ⁊ non flore purpureo confiden¬
tẽ iufirmitates oꝑti corporis igno¬
rare. Coȩqualiũ hominũ pͥnceps
es o imꝑator: ⁊ conseruoꝵ. Unꝰ eiũ
.ẽ. om̃iũ d̾s: rex om̃iũ ⁊ creator. Qb
igit᷑ ocłis aspicies cõminus dñitẽ¬
plũ: Quib palpabis pedib scĩ
illiꝰ pauim̃tũ: Quomͦ mauꝰ exten¬
des. de quib adhuc sanguis stillat
iniustus: Quomͦ huiꝰ modi mani¬

Expanded text:
valde gemitibus audivit Ambrosius, et valde gemitibus audivit Ambrosius, et cum princeps Mediolanum venisset, et solemniter in sacrum voluisset intrare templum, occurrit foris ad januas, et ingredientem his sermonibus a sacri lisit magnitudo, neque post causam tanti furoris mens tua molem praesumptionis agnoscit; sed forte recognitionem peccati prohibet potestas imperii. Decet tamen ut vincat ratio potestatem. Scienda quippe natura est, ejusque mortalitas, atque resolutio, et pulvis progenitorum ex quo facti et ad quem redigendi sumus, et non flore purpureo confidentem infirmitates operti corporis ignorare. Coaequalium hominum princeps es, o imperator, et conservorum. Unus enim est omnium Dominus, rex omnium et creator. Quibus igitur oculis aspicies communis Domini templum? Quibus palpabis pedibus sanctum illius pavimentum? Quomodo manus extendes, de quibus adhuc sanguis stillat injustus? Quomodo hujusmodi mani
Abbreviated transcription (Latin):
ou.ẽ itaꝙ facile hominib
uniui̾sas uitare hostis insi
sionẽ: incurrit inatiaritiã. Qta
declinata: inuidiȩ fõuea p̃parae᷑.
Hanc si transcederit: iuicui furoris
incurrit. ⁊ alios płimos pouit la¬
queos inimicꝰ. quo caꝑe possir i¬
cautos. Et corporis quidẽ passio¬
nes hab& facile ministrantes. ut
auimã possit occide̾: s mnens di¬
iuno solatio uigilans. machina¬
tionũ eiꝰ destruit argiñta. hu¬
mana nãꝙ natuta participat᷑
theodosuis umnꝑator. habuut qͥ ꝙ¬
ri inmensã ꝑ misceus crudelitatẽ.
uiustã oꝑat᷑. ẽ. passionẽ. Quã rẽ
narrare necessaruĩ. c̾. ⁊ ꝓ utilita¬
te legentiũ ⁊ ꝓ memorabili opim¬
one uirtutũ. Tessalonca citas
E grandis ⁊ popłosa. Inqua dũ¬
indignatꝰ theodosꝰ iraciuidie u̾
resr̃euauit infirmitatẽ. & iussit
iuistos gladios suꝑ om̃s eua¬
giari: ⁊ rina cũ nocentib inuocentes
sicite fert᷑ occisi sunt: non p̃cedente
incisi sunt. huiꝰ modi cladẽ pleuao

Expanded text:
on est itaque facile hominibus universas vitare hostis insidsionem, incurrit in avaritiam. Qua declinata, invidiae fovea praeparatur. Hanc si transcenderit, vitium furoris incurrit; et alios plurimos ponit laqueos inimicus, quibus capere possit incautos. Et corporis quidem passiones 343 habet facile ministrantes, ut animam possit occidere. Sed mens divino solatio vigilans machinationum ejus destruit argumenta. Humanam namque naturam participatus Theodosius imperator, habuit ri immensam permiscens crudelitatem, injustam operatus est passionem. Quam rem narrare necessarium est, et pro utilitate legentium, et pro memorabili opinione virtutum. Thessalonica civitas est grandis et populosa, in qua dindignatus Theodosius, iracundiae non refrenavit infirmitatem; sed jussit injustos gladios super omnes evaginari, et una cum nocentibus innocentes sicut fertur, occisi sunt, non praecedente incisi sunt. Hujusmodi cladem plenam
Abbreviated transcription (Latin):
irgredi limina Sac̾ contendo: s te sol¬
dñ ꝓ me exorare clementiã: nec ũi
iauuã claudi quã eructis pȩniten¬
tiã agentib iħĩs ur aperuit. Tunc
antistes. Quã iuqͥt pęnitentiã os¬
tendisti post taruas iniquitates:
Quib medicaminib incurabilia uul
rori inqͥt tuũ uidiciũ cõmisisti.⁊
uon ratio ꝓtalit seutennã s poteꝰ
iracundia: scribe legẽ quȩ decreta
tentia necis atꝙ ꝓscͥptionis iulit¬
teris tantũ mͦ maneat: ⁊iudiciũ
rationis expectet. Quib transac¬
tis dieb. ita uidelic& iã cessante.

Expanded text:
ingredi limina sacra contendo; sed te solingredi limina sacra contendo; sed te solDomini pro me exorare clementiam, nec mihi januam claudi, quam cunctis poenitentiam agentibus Dominus noster aperuit. Tunc antistes: Quam, inquit, poenitentiam ostendisti post tantas iniquitates? Quibus medicaminibus incurabilia vulnrori, inquit, tuum judicium commisisti, et non ratio protulit sententiam, sed potius iracundia: scribe legem quae decreta tentia necis atque proscriptionis in litteris tantummodo maneat, et judicium rationis exspectet; quibus transactis diebus, ira videlicet jam cessante,
Abbreviated transcription (Latin):
piquanit naturitatis saluato¬
ris nr̃i festiuitas. Imꝑator autẽ
lam̃tationib assiduis in palatio
resideus: contunias lacͥmas inices¬
sabilit̾ expendebat. Ingressus au¬
principẽ in lam̃tatioẽ ꝓstratii. ac¬

Expanded text:
pinquavit nativitatis Salvatoris nostri festivitas. Imperator autem lamentationibus assiduis in palatio residens, continuas lacrimas incessabiliter expendebat. Ingressus auprincipem
Abbreviated transcription (Latin):
gusto ꝓstibulo ⁊ nouã mittentes qui
cũ ea fornicarent᷑. hora qua tͣpitadiue¬
iiscebat᷑ tintinnabła ꝑentiebant ut
eiꝰ souo illiꝰ imuria fieres manifesta.
sus.e̾. s ip̃a ꝓstibula destrui iussit:
aliis ꝙ penis adulterã sanciuit affli¬
gi. his actis relicto ualentimano ro
mȩ. ip̃e cũ honorio constantinopoli
remeatuit: consulatu datiaui ⁊ syma

Expanded text:
angusto prostibulo, et admittentes, qui angusto prostibulo, et admittentes, qui cum ea fornicarentur, hora, qua turpitudinem agebant, tintinnabula percutiebant, ut eo sono illius injuria fieret manifesta. sus; sed ipsa prostibula destrui jussit, aliisque poenis adulteram sancivit affligi. His actis, relicto Romae Valentiniano, ipse cum Honorio Constantinopolim remeavit consulatu Daciani et Sym
Abbreviated transcription (Latin):
a p̃bendo alia utilit̾ auferendo.
Duas tam̃ res dignas confusioue¬
ꝓhibuit. Erant ab incio in ur¬
be roma douiꝰ tugenti magnitu¬
dine fabricatȩ. in quib paiis fie¬
bat: qui uniu̾se curitati niunstra¬
bat᷑. hoꝵ mancipee: tepore ꝓ ceden¬
te. pristina publica lat᷑cia tẽ fect¬
runt. Cũ eiũ essen molȩ iulocis sub¬
ces uieas ꝓstrare faciebant. quatuꝰ
ꝑ as płimas deciperent. Alios qui
ꝓ pane ueniebant. alio̾ qui ꝓ luxu¬
riȩ turpitudine festinabant. Arte
nãq mec̾anca in molã de taberna
cadebant:⁊ hoc patiebant᷑ maxime
ex iude non ꝑmitt̾eut᷑ exite: estiman¬
tib eoꝵ ꝓpinqͥs eos eẽ defictos. In
sus ad molã nec duitic̾t᷑ exire: euagi¬
uato gladio ꝓhibentes occidit. At illi
t̾rore detenti: mlitẽ dimisert. Hocag¬
nosceus imꝑator: ⁊ mancipes suppli¬
cis int̾enit. ⁊ ip̃a pristina destruen¬
da funditꝰ. ce̾ p̃cepit. Aliã rursus ab
di contradebat᷑. Iucludentes eã maii

Expanded text:
a praebendo, alia utiliter auferendo. Duas tamprohibuit. Erant ab initio in urbe Roma domus ingenti magnitudine fabricatae, in quibus panis fiebat qui universae civitati ministrabatur. Horum mancipes, tempore procedente, pistrina publica latrocinia esse fecerunt. Cum enim essent molae in locis subtrices in eis prostare faciebant, quatenus per eas plurimos deciperent, alios qui pro pane veniebant, alios qui ibi proluxuriae turpitudine festinabant. Arte namque mechanica in molam de taberna cadeban inde non permitterentur exire, aestimantibus eorum propinquis esse defunctos. In sus ad molam, nec dimitteretur exire, evaginato gladio prohibentes occidit. At illi terrore detenti militem dimiserunt. Hoc agnoscens imperator, et mancipes suppliciis occidit, et ipsam pistrinam destruere funditus praecepit. Aliam rursus abrdi contradebatur. Includebant eam in
Abbreviated transcription (Latin):
xiini milites p̃sentiã instructioĩs
imnꝑialis. ⁊ signoꝵ eiꝰ aduentũ nec
fame ip̃ius imnpetũ sustine̾ p̃ualu¬
erunt. s adphendentes tyranuũ.
autẽ qui ꝑemerat gratianũ. in
uicino flnuo semõe ipm̃ ꝓiciens
expirauit. Cunc igit᷑ imꝑatores
ualentimauꝰ ⁊ theodosiꝰ. ꝑ actauic¬
toria: uene̾ romã. Erat enĩ cũ eis
parit᷑.⁊ honorius ualde puer. quẽ
post uictoriã contra maxinũ ges¬
tã. ab urbe constantino politana the¬
odosius euocauãt. Dũꝙ in romana
urbe morarent᷑. festiuitates ꝓuicto¬
ria cȩlebrautes: tumc suã bonta¬
tẽ circa syminachũ ex cousule the¬
odosiꝰ imꝑator ostendit. Is etũ sim

Expanded text:
nstructionis imperialis, et signorum ejus adventum, nec famae quidem ipsius impetum sustinere praevaluerunt; sed apprehendentes tyrannum, autem, qui peremerat Gratianum, in vicinum fluvium semetipsum projiciens exspiravit. Tunc igitur imperatores Valentinianus et Theodosius, peracta victoria, venere Romam. Erat enim cum eis pariter et Honorius valde puer. Quem post victoriam contra Maximum gestam, ab urbe Constantinopolitana Theodosius evocaverat. Dumque in Romana urbe morarentur, festivitates pro victoria celebrantes, tunc suam bonitatem circa Symmachum exconsulem Theod
Abbreviated transcription (Latin):
tione mirabilis: Cuiꝰ multi qͦ rep
periunt᷑ libri. Scͥpsit ergo maxion
laudẽ. cãq recitauit. Unde post¬
ea reus inaiestatis. ẽẽ udebat᷑. Quã¬
obrẽ: mortẽ metuens. confugit in
tissime. ⁊ ꝑianitatis. ⁊ non solũ suȩ
fidei sac̾dotes honorara. s & iãno

Expanded text:
tione mirabilis, cujus multi quoque reperiuntur libri. Scripsit autem Maximi laudem, eamque recitavit: unde postea reus esse majestatis videbatur. Quamobrem mortem metuens, confugit in tissimae Christianitatis, et non solum suae fidei sacerdotes honora
Abbreviated transcription (Latin):
ubi erat maximꝰ. Inte̾a arriam ꝯ¬
stantinopolĩ positi diu̾sas opinio¬
nes in popło seminantes. dicebanł
exercitũ imꝑatori amisisse. ⁊ ip̃m
Tranui ducib subiugatũ. aliaꝙ
miulta. quę solent inmici uoto ue

Expanded text:
ubi erat etiam Maximus. Interea Ariani Cubi erat etiam Maximus. Interea Ariani Constantinopoli positi, diversas opiniones in populo seminantes, dicebant et exercitum imperatorem amisisse, et ipsum tyranni ducibus subjugatum, aliaque multa quae solent in
Abbreviated transcription (Latin):
tuens ne qͥd & iã cont᷑ iuniorẽ ualen¬
tiuanũ insidiȩ iẏrannice p̃ualereis
Ca tẽpestate & iã legatio ꝑsarũ ade¬
rat. pacẽ petens. Quo tẽpore filiꝰ ꝙͦ
houoriꝰ ei natꝰe̾. de uxore placilla:
consulatu ricomeri ⁊ clearchi noua
die septẽbri u̾isis. Quo consulatu: age¬
donis. deftincto timõtheo alexaudri¬
nȩ ciuitatis ep̃o: theophilꝰ suscepte
p̃sulatũ. ł ost annũ uero dimophilo
arrianoꝵ antistite moriente: arriani
marinũ quendã ep̃m. sibun& ordi¬
nauert̃. Qui tam̃ dui non iuixit.
sub quo diuisa s̾ arriana religio.
gitͣ imꝑator contra maxi
nicã ueniss&. inuenit ualentiniani
uidices in maximatsticia constituto s.
quia tyraunũ uelut inꝑatorẽ ex ne¬
cessitatis causa susceꝑant. Theodosi¬
us autẽ aꝑte qͥdẽ uec refutabat. uec
admitebat legationẽ maximi uon
tam paticbat᷑ subtyranno positũ iͥ¬
ꝑtũ romanoꝵ. Sumens ergo cunc¬
tũ exercitũ. mediolanũ tendebat.

Expanded text:
iam contra juniorem Valentinianum insidiae tyrannicae praevalerent. Ea tempestate etiam legatio Persarum aderat, pacem petens. Quo tempore filius quoque Honorius ei natus est de uxore Placilla, consulatu Richomeri et Clearchi , nona die Septembris mensis: quo consulatu Agedonis , defuncto Timotheo Alexandrinae civitatis episcopo, Theophilus suscepit praesulatum. Post annum vero, Demophilo Arianorum antistite moriente, Ariani Marinum quemdam episcopum sibimet ordinaverunt, qui tamen diu non vixit, sub quo divisa est Ariana religio.gitur imperator contra Maximnicam venisset, invenit Valentiniani judices in maxima tristitia constitutos, quia tyrannum velut imperatorem ex necessitatis causa susceperant. Theodosius autem aperte quidem nec refutabat, nec admittebat legationem Maximi; non tamen patiebatur sub tyranno positum imperium Romanorum. Sumens ergo cunctum exercitum, Mediolanum tendebat,
Abbreviated transcription (Latin):
iuberet᷑ exire ambrosius: ait.
Ego sponte hoc uou ago ne lupis oui¬
ũ septa contrade uidear: aut blas¬
phemantib deũ. Hic si plac&e occi¬
de. hoc loco mortẽ ꝓua suscipio
ambrosiũ resultar&e. ⁊ trahen¬
tib eũ ad exiliũ ualde resisteret:
potius iudignata iustina uocauit
beniuolũ tuuc questorẽ. uibens ut
uelocit᷑ ꝓponer&e legẽ quȩ fidẽ ꝓ

Expanded text:
juberetur exire Ambrosius, ait: Ego sponte hoc non ago, ne lupis ovium septa videar contradere, aut blasphemantibus Deum: hic si placet occide, hoc loco mortem prona suscipiAmbrosium, resultaret, et trahentibus eum ad exsilium valde resisteret, potius indignata Justina vocavit Benivolum tunc quaestorem, jubens ut velociter proponeret legem
Abbreviated transcription (Latin):
iuuenti sunt alii qͥ nequiciȩ iussi¬
nt̾ hȩc nuntiat᷑ quia gratiau̾do¬
lo tyranni maximi fuisse occi¬
sus. Audragatius euuĩdux maxion
in lecdica portat᷑. ut occidẽt gͣtianũ
hiuꝰ modi opinionẽ misit in uulgꝰ. qͥi
uxor gratiam suo uiro festiuara oc¬
currere. in lucgauuo galliş cuutate
fluuiũ tuseiui. Gratiauꝰ autẽ credes
conuigẽ ix uera ueuire quã nuꝑ ac

Expanded text:
inventi sunt alii, qui nequitiae jussir haec nuntiatur quia Gratianus dolo tyranni Maximi fuisset occisus. Andragatius enim dux Maximi in lectica portatus, ut occideret Gratianum, hujusmodi opinionem misit in vulgus, quia uxor Gratiani suo viro festinaret occurrere in Lugduno Galliae civitate fluvium transeunti. Gratianus autem credens conjugem revera venire, quam nuper ac
Abbreviated transcription (Latin):
Dũs itaq hȩc faciens: ita dicebat. Sed
ltinam isti nel sic erubescerent &
usq ad homines suam petulan¬
tiam declararent: ⁊ non magisac
magis insanientes uiderent᷑ &ĩa
ipͣm arguere saluatorẽ. contra eñ
rit sustin̾e: cum arguant᷑ nec ȩ¬
uangłia ip̃a nosse. Est eñi occa¬
sio nostrȩ discessionis ⁊ fuge ra¬
tionabilis atq uera: quam in
saluatore quidẽ euangłistȩ po¬
sitam memorarunt. Nos auteo
& iã in scĩs uiris oportet talia co¬
gitare. blam ea quȩ de saluato¬
re humano modo conscripta st̃.
eadem cõmunit̾ humano gene¬
rideputant᷑. Que nr̃a sunt ille
suscepit:⁊ passiones nr̃e in firmi¬
tatis ostendit. Quod ioħs ita con¬
scripsit. Querebant ergo citm te

Expanded text:
Dominus itaque haec faciens, ita docebat. Sed Dominus itaque haec faciens, ita docebat. Sed utinam isti vel sic erubescerent, et usque ad homines suam petulantiam declararent, et non magis ac magis insanientes viderentur etiam ipsum arguere Salvatorem, contra eum rit sustinere, cum arguantur nec Evangelia quidem ipsa nosse. Est enim occasio nostrae discessionis et fugae rationabilis atque vera, quam in Salvatore quidem evangelistae positam memorarunt. Nos autem etiam in sanctis viris oportet talia cogitare. Nam ea quae de Salvatore humano modo conscripta sunt, eadem communiter humano generi deputantur. Quae nostra sunt ille suscepit, et passiones nostrae infirmitatis ostendit. Quod Joannes ita conscripsit: Quaerebant ergo eum te
Abbreviated transcription (Latin):
in notescebat. ⁊ manũ aridam restitu¬
erat sanam. E pharisei quidẽ egre¬
dientes. consilium fecerunt aduer¬
sus eum ut eum occide̾nt. Iñc autẽ
sciens discessit inde. Nami &e quau¬
do laz arum suscitauit a mortuis:
ab illa inquit die cogitauerunt ut
occiderent eũ. Iñc ergoiam non in¬
palam ambulabat apuo uideos.s
abiit uide in regionẽ uista desertũ.
D einde saluatore dicente anteꝗͣ abra¬
ham fier& ego sum. iudȩi quidẽ tule¬
runt lapides ut mitten̾t suꝑ eũ. Iñc
autẽ absconsus .e̾. ⁊ exiit de templo.
⁊ transiens ꝑ mediũ eoꝵ abiit: ⁊ ita
discessit. Putas hȩc uidentes. magis.
autẽ audientes cum non uideant᷑.
quomͦ scdm quod scriptũ c̾. uonde¬
bent igne cõburi. qm̃ contraria his
quȩ dñs facit. ⁊ doc&. cogitaut. ⁊ lo¬
cunt᷑ͦ Nlam quaudo ioħs martyri¬
um susturuit. euisꝰ corpus sepeliere
discipuli: audiens uñc discessit inde
in uaium ad deserti locum seorsum.

Expanded text:
innotescebat, et manum aridam restituinnotescebat, et manum aridam restituerat sanam; et Pharisaei quidem egredientes concilium fecerunt adversus eum, ut eum occiderent: Jesus autem sciens discessit inde . Nam et quando Lazarum suscitavit a mortuis: Ab illo, inquit, die cogitaverunt, ut occiderent eum. Jesus ergo jam non palam ambulabat inter Judaeos, sed abiit inde in regionem juxta desertum . Deinde Salvatore dicente: Antequam Abraham fieret ego sum. Judaei quidem tulerunt lapides ut mitterent super eum. Jesus autem absconsus est, et exivit de templo. Et transiens per medium eorum, abiit , et ita discessit. Putas haec videntes, magis autem audientes, cum non videant, quomodo secundum quod scriptum est, non debeant igne comburi, quoniam contraria his quae Dominus facit et docet, cogitant et loquuntur? Nam quando Joannes martyrium sustinuit ejusque corpus sepeliere discipuli, audiens Jesus, discessit inde in navem ad deserti locum seorsum .
Abbreviated transcription (Latin):
fugiant in montana. Qui in tecto
.ẽ. nou descendat tolłe aliquid de
domo sua: qui in agro non reuer¬
tatur tollere uestes suas. Hec enĩ
Scientes sci. huius modi habuer̃t
conuersationis modũ. Quȩ enim
tunc p̾cepit dñs: hȩc &iã ante incar¬
natã sui p̃sentiam in sc̃is locutus
est. & hic. e̾. hominũ terminꝰ ad ꝑ¬
fectionẽ ducens: ut quod deus uibr
hoc faciant. Propte̾a ⁊ ip̃m uerbũ
ꝓpt̾ nos in humanatũ cũquȩ reret᷑.
Secuti nos ip̃i abscondi dignatuos
est: ⁊ iterum dum ꝑsecutionẽ pat̾e¬
tur fugiit ⁊ insidias dedinauit.
Decebat eñĩ eũ sicuti famem ⁊ sitint
& ĩa hoc pati: ⁊ hoc mͦ ostend̾e sem¬
ip̃m humauatũ. Ab initio siqͥdẽ
mox ut homo factus e̾: cum ceͬt par¬
Surgens sume puerũ. ⁊ matrẽ eius
fuge in egyptum. fũturus eñi est
herodes querere animã pueri. Mor¬
tuo quoq herode. iuidetur ꝓpt̾ arche¬
laum filium eius in narareth fudisse:
quando &iã lam deum sem&e ip̃m

Expanded text:
 qui in tecto est non descendat tollere aliquid de domo sua; qui in agro, non revertatur tollere vestes suas . Haec enim scientes sancti, hujusmodi habuerunt conversationis modum. Quae enim nunc praecepit Dominus, haec etiam ante incarnatam sui praesentiam in sanctis locutus est. Et hic est hominum terminus ad perfectionem ducens, ut quod Deus jubet, hoc faciant. Propterea et ipsum Verbum propter nos humanatum, cum quaereretur, sicuti nos ipsi, abscondi dignatum est ; et iterum cum persecutionem pateretur, fugit et ab insidiis declinavit . Decebat enim eum, sicuti famem et sitim, etiam hoc pati, et hoc modo ostendere semetipsum humanatum. Ab initio siquidem mox homo factus est; cum esset parSurgens sume puerum et matrem ejus, et fuge in Aegyptum. Futurus est enim Herodes quaerere animam pueri . Mortuo quoque Herode, videtur propter Archelaum filium ejus in Nazareth fugisse. Et quando jam etiam Deum semetipsum
Abbreviated transcription (Latin):
uenir&e tempiis absconsus. ẽ: sed
&eiã sema ip̃m tradidit adu̾s a¬
riis. Sic & beati martyres inper¬
secutionib temporalib custodi¬
ebant sem& ipsos. ⁊ ddtim que¬
rerent᷑ ꝑ latibula sugiebant. Cũ
uero inueuireut martyriose
subdebant. Hȩc de athanasio re¬
tulisse susfitiat XiIi.

Expanded text:
nisset tempus absconsus est, sed etiam semetipsum tradidit adversariis. Sic et beati martyres in persecutionibus temporalibus custodiebant semetipsos, et dum quaererentur, per latibula fugiebant; cum vero invenirentur, martyrio se subdebant. Haec de Athanasio retulisse sufficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
tamꝗͣ uesani locunt᷑: Siie contra
uoluntatem dei hoc dicant fieri. Scͥp¬
turarũ duinarũ uident᷑ penitus in¬
exꝑti. Nam in lege p̃ceptum fuit. ut
deputarent᷑ & ĩa cuntates ad fuga̾.
quatinus hi qui querebant᷑ ad mor¬
tem. quo qͦmodo liberari possent. In
nouissimo uero tempore scłoꝵ. ue¬
miens ip̃m quod moysi locutuor ẽ
patris uerbum: rursus hoc dedit
mandatũ dicens. Cum ꝑsecuti uos
fuerunt ii hanc ciuitatem: fugite
ad aliam. Et post pauca dicit. Cuoy
ergo uideritis abominationẽ de so¬
lationis quod dictum ẽ ꝑ dauieleor¬
ꝓphetam stantẽ in loco sc̃o: quilegit

Expanded text:
tanquam vesani loquuntur; sive contra tanquam vesani loquuntur; sive contra voluntatem Dei hoc dicant fieri, Scripturarum divinarum videntur penitus inexperti. Nam in lege praeceptum fuit ut deputarentur etiam civitates ad fugam; quatenus hi qui quaerebantur ad mortem, quoquomodo liberari potuissent. In novissimo vero tempore saeculorum veniens ipsum, quod Moysi locutum est, Patris Verbum, rursus hoc dedit mandatum, dicens: Cum persecuti vos fuerint in hac civitate, fugite in aliam . Et post pauca dicit: Cum ergo videritis abominationem desolationis quae dicta est per Danielem prophetam, stantem in loco
Abbreviated transcription (Latin):
dian descendisse ꝓpt̾ pharaonis ti¬
morẽ: Quomodo satisfacient fugi¬
enti dauid saul. qui in domũ mi¬
sit ut interuner& eum. dum ⁊ abs¬
abimelech: obquam cansa: inimi¬
coꝵ euasit insidias. Quid dicant
isti qui om̃ia ꝓferunt petulantes.
uidentes maximũ helẏam in ora¬
tione quidẽ mortuum suscitasse.
⁊ tamen abs consũ ꝓpt̾ achab. ⁊ fu¬
gisse ꝓpt̾ insidias hiezabel: Tiuc
& iã quesiti filii ꝓphetarũ cȩlati st̃.
latentes inspeluncis apd̃ abdiam.
S: si hec tamqͦuã uetera non legert̃:
Saltem memoriã habeant euange¬
lioꝵ. Nam ⁊ discipuli ꝓpt̾ metum
iudeoꝵ recesseruat. celantes semoe¬
ip̃os: ⁊ paulus in damasco a prin¬
cipe geutis quesitus. de muro in
sporta depositus. ẽ. ⁊ manus que¬
rentis effugiit. Hec igitur de scĩs
uiris scriptura dicente. quã pu¬
tas excusationẽ suę petulantię po¬
terunt inuenire: Siue ergo timo¬
rem inpperent contra semes ip̃os

Expanded text:
dian descendisse propter Pharaonis tidian descendisse propter Pharaonis timorem ? Quomodo satisfacient fugienti David Saul, qui in domum misit ut interimeret eum, dum abAbimelech, ob quam causam inimicorum evasit insidias ? Quid dicant isti qui omnia proferunt petulanter, videntes maximum Heliam in oratione quidem mortuum suscitasse; et tamen absconsum propter Achab, et fugisse propter insidias Jezabel? Tunc etiam quaesiti filii prophetarum celati sunt, latentes in speluncis apud Abdiam . Sed si haec tanquam vetera non legerunt, saltem memoriam habeant Evangeliorum. Nam et discipuli propter metum Judaeorum recesserunt, celantes semetipsos ; et Paulus in Damasco a principe gentis quaesitus, de muro in sporta depositus est, et manus quaerentis effugit . Haec igitur de sanctis viris Scriptura dicente, quam putas excusationem suae petulantiae poterunt invenire? Sive ergo timorem improperent, contra semetipsos