comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scł ꝓpeccatis. qͦ cotidie adinittimꝰ: & ꝓ
celat. ñ qͦd ⁊ si uoluntate celau̾it. ds
ignoret. sic u̾itatem sͥ ab eo dici uult.
ut ueniam conseqͣtur. Si uͦ mente ali¬
qua excidint. ꝯfitet᷑ u̾itatem deo: cum
gñalit̾ dix̾it. Ds qͥ nosti occulta cordis.
& oꝑa mea &e delicta a te nonft̃ abscon¬
dita: qͥb ueniam largiaris. ce hec est
u̾itas confitentis: qm̃ diligit ds Uñ.
Ecce enmu̾itatem dilexisti. Hic infi¬
nuatur. qͦd gñał ꝯfessio etiam mortalia
delet: quoꝵ intelligentia ñ habetur.
Nemo ꝯfiteatur peccatum qͦd non fecit.
Sic̃ autem penitens celare non debet
causa fat̾i reum illiꝰ. quod non se com¬
misisse noscit: qr incauta ẽ talis humi¬
litas: & peccõrem ꝯstituit. Cum humi¬
litatis causa m̃tiris:. siñ eras pec cõr
anteqm iñtireris. m̃tiendo efficieris
quod uitaras U̾itas in te non ẽ. ut qͦd¬
es dicas. ñ ita te dix̾is peccatorem: ã
ut eẽ cognoscas. Uitas autem ipsa est:

Expanded text:
 peccatis, quae quotidie admittimus, et pro scelat; non quod et si voluntate celaverit, Deus, ignoret, sed veritatem sibi dici vult ab eo, ut veniam consequatur. Si vero mente aliqua exciderint, confitetur veritatem Deo, cum generaliter dixerit: Deus, qui nosti occulta cordis, et opera mea et delicta a te non sunt abscondita, quibus veniam largiaris precor; et haec est veritas confitentis, quam diligit Deus.Ecce enim veritatem dilexisti, hic insinuatur quod generalis confessio etiam mortalia delet, quorum intelligentia non habetur. 6. Nemo confiteatur peccata quae non fecit. Sicut autem poenitens celare non debet causa, fateri se reum illius quod se non commisisse noscit; quia incauta est talis humilitas, et peccatorem constituit. Ulitatis causa mentiris, si non eras peccator antequam mentireris, mentiendo efficeris quod vitaras; quia veritas in te non est, nisi ita te dixeris peccatorem, ut etiam esse cognoscas. Veritas autem ipsa est,
Abbreviated transcription (Latin):
tetur tͥ: s ego pͥꝰ dimisi: dimitte ł pꝰea.
Nam siñ dimiseris: reuocabo de: & qͥe¬
quid dimiseram. replicabo tͥ. Idem.
Qͥ diuini officii oblitꝰ. suas uult um¬
dicare iniurias:. non solum de fut᷑is
ei replicabunt᷑. Item beda. Reuertar
mendꝰ est iste u̾sicłs. ñ exponendꝰ: ne
culpa quam in nob̃ extinctam c̃debamꝰ.
ꝑ iniuriam nos uacantes opprimat.
piditas arripu̾it: mor oĩum ꝓstnet

Expanded text:
tetur tibi; si ego prius dimisi, dimitte vel postea. Nam si non dimiseris, revocabo te, et quicquid dimiseram replicabo tibi. Item: Qui divini beneficii oblitus, suas vult vindicare injurias, non solum de futurisei replicabuntur. Item Beda: Revertar mendus est ille versiculus, non exponendus, ne culpa quam in nobis extinctam credebamus, per incuriam nos vacantes opprimat. piditas arripuerit, mox omnium prosternet
Abbreviated transcription (Latin):
lis infirmitatis alleuiationem. Uñ
ꝯstat eum qͥ hanc unctionem fidelit̾
aĩa alleuiari: si tam̃ expedit. ut in
utͦq alleuiet᷑. Quod si forte corꝑis
ualitudinem illi hab̾e ñ expedit:
illam q̃ est anime sanitatem in hoc
cramentis. ita ce in isto. Alitid est sa¬
cramentum: aliud res sacramenti
Sacram̃tum ẽ ipsa unctio ext̾ior.
Ressacram̃ti. unctio int̾ior: qͦ pecca¬
toꝵ remissione & uͥtutum ampli¬
atione ꝑficit᷑. & si ex contemptu uł
negligentia hoc sacramentum p̃t̾¬
mittitur: ꝑicłosum est. & damnabi¬
le. De ttatione huiꝰ sacramenti.
Querunt aliqͥ si hoc sacramentum it̾a¬
ripossit: cum baptismꝰ &e alia quedam
sacramenta semel susceꝑta ñ it̾entur.

Expanded text:
lis infirmitatis alleviationem. Unde lis infirmitatis alleviationem. Unde constat eum qui hanc unctionem fideliterrpore alleviari, si tamen expediat ut in utroque allevietur. Si autem corporis valetudinem forte illi habere non expedit, illam quae animae est sanitatem in hoc cramentis, ita et in isto, aliud est sacramentum, aliud res sacramenti. Sacramentum est ipsa Unctio exterior; res sacramenti, unctio interior, quae peccatorum remissione et virtutum ampliatione perficitur. Et si ex contemptu vel negligentia sacramentum hoc praetermittitur, periculosum est et damnabile. 3. De iteratione hujus sacramenti. Quaerunt aliqui si hoc sacramentum iterari possit, cum Baptismus et alia quaedam sacramenta semel suscepta, non iterentur.
Abbreviated transcription (Latin):
unctio: qr in ea pͥncipalit̾ para unet̾ionis.¬
clytꝰ dat᷑. Unde & ꝓpt̾ abundantiam
grẽ duos liqͦres mixtos ht: oleum scł
ce balsamum: oleum conscĩe balsa
tionem scĩficatum. cͥsma uocat᷑: sed
illud solum. qͦd miscet᷑ cum balsa¬
mo: qͦ capita regum &e pontificum¬
ungunt᷑: qͦ etiam baptiratos sacerdos
ungit in ũtice. Et pontifex ꝑ impositio¬
nem manꝰ ꝯfirmandos ungit infron¬
te. Est & alia unctio. qua cathecumi¬
ni ce neophiti ungunt᷑ in pectore. &
int̾ scapulas. in ꝑceptione baptismi.
Tercia uͦ unct̾io est que dr oleum in¬
firmorum: de qͣ nunc agitur. A qͥb
fuit institutum hoe sacramentum.
oc sacramentum unctionis infir¬
morum: ab apłis institutum legitur.
uob: inducat p̾sbitos eccłiȩ. & orent
suꝑ eum. unguentes eum oleo. in no¬
mine domini: & alleuiabit eũ dñs:
& si inpeccatis sit: dimiitentur ei.
Inqͦ ostendit᷑ duplici ex causa sacra¬
mentum hoc institutum: scl ad pec¬
catorum remissionem: & ad corpora¬

Expanded text:
unctio, quia in ea principaliter Paracletus datur. Unde et propter abundantiam gratiae duos liquores mixtos habet, oleum scilicet et balsamum, oleum conscientiae, btionem sanctificatum chrisma vocatur, sed illud solum quod miscetur cum balsamo, quo capita regum et pontificumunguntur, quo etiam baptizatos sacerdos ungit in vertice, et Pontifex per impositionem manus confirmandos ungit in fronte. Est et alia unctio qua catechumeni et neophyti unguntur in pectore et inter scapulas, in perceptione Baptismi. Tertia vero unctio est quae dicitur oleum infirmorum; de qua nunc agitur. 2. A quibus institutum sit hoc sacramentum. Hoc sacramentum Unctionis infirmorum ab apostolis institutum legitur. nt super eum, ungentes eum oleo, in nomine Domini, et alleviabit eum Dominus, et si in peccatis sit, dimittentur ei . In quo ostendit, duplici ex causa sacramentum hoc institutum fuisse, ad peccatorum remissionem, et ad corpora
Abbreviated transcription (Latin):
Si enim in his contemytꝰ fuit: sine dubio¬
dedat: Sic̃ in eugłio de seruo nequam
hensꝰ est. Item rabanꝰ.Nleqm seruum tͣ¬
didit dñs tortorib. qͦadusq reddet uni¬
uersum debitum: qr ñ solum peccata
que pꝰ baptismum hõ egit. reputabũt᷑
ei ad penam: s etiam peccata origina¬
lia q̃ ei in baptismost̃ dimissa. Item
gg̃. Ex dictis euangłicis constat. qr si
non ex corde dimittimꝰ. qͦd in nos delin¬
quittr : & hoc rursum exigitur. qͦd

Expanded text:
Si enim in his contemptus fuerit, sine dubiSi enim in his contemptus fuerit, sine dubibit; sicut in Evangelio de servo nequam m servum tradidit Deus tortoribus, quoadusque redderet universum debitum; quia non solum peccata quae post Baptismum homo egit, reputabuntur ei ad poenam, sed etiam originalia quae in Baptismo sunt ei dimissa. Item Gregor.: Ex dictis evangelicis constat quia si ex toto corde non dimittimus quod in nos delinquitur, et hoc r
Abbreviated transcription (Latin):
mo scł alt̾in parrochianum iudicare
p̃sumat. S alud est fauore uel odio
ꝓpͥum sacdotem contemnẽ. qͥd canones
ꝓhibent: aliud cectim uitare. Qd ur¬
banus facẽ monet: ne sicecꝰ cecum du
deinceps liceat quemlibet ꝯmissum
alti sac̃doti. adpenitentiam suscipere.
sine eiꝰ consensti. cui se pͥ commisit. nͥ
ꝓignorantia illiꝰ. cui pꝰ ꝯfessus ẽ. Qui
uͦ contͣ hoc fac̾e temptatut: gͥdus sui
ꝑicło subiacebit. Si peccã dimissa redeant.
Cumq multis auct̾oritatib supͣsit
assertum. inuera cordis contͥtione pec¬
querit᷑. si pꝰ cordis contͥtionem confiti
contempserit. ł in pecc̃midem ł simi¬
le recidit: an peccata dimissa redeant:
Cuiꝰ questionis solutio obseura est. & ꝑ¬
plexa: aliis asserentib. aliis econtra
negantib peccata semel dimissa. ult̾tus¬
uiuͦ dict̾ peccata dimissa redire: sub¬
ditis se muniunt testimonus. amb̃ suꝑ¬
Donate inuicem: si alt in altin epłam ad¬
peccet. alioqͥn d̃s repetit dimissa. ephesioᷤ

Expanded text:
 alterius parochianum judicare praesumat. Sed aliud est favore vel odio proprium sacerdotem contemnere, quod canones prohibent; aliud caecum vitare, quod Urbanus facere monet, ne si caecus caecum ducdeinceps liceat quemlibet commissum alteri sacerdoti ad poenitentiam suscipere, sine ejus consensu cui se prius commisit, nisi pro ignorantia illius cui prius confessus est. Qui vero contra hoc faceIO XXII. SI PECCATA DIMISSA REDEANT. 1. Cumque multis auctoritatibus supra sit assertum, in vera cordis contritione pecquaeritur si post cordis contritionem confiteri contempserit, vel in peccatum idem vel simile ceciderit, an peccata dimissa redeant. Cujus quaestionis solutio obscura est et perplexa, aliis asserentibus, aliis contra negantibus peccata semel dimissa ultdicunt peccata dimissa redire, subditis se muniunt testimoniis. AmbrosDonate invicem si alter in alterum peccat, alioquin Deus repetet dimissa. »
Abbreviated transcription (Latin):
in sacramentis xp̃i: scł. in baptis mo
in cͥsmate: in patena & calice: obla holũ¬
tiones qͦq inferre & dispon̾e in panẽ iut
altari: compone etiam m̃sam dñi.
uum p̃dicare p̃ceptum ẽ. Ad ipsum
etiã ꝑtinet. offm p̃cum: & recitacioca¬
thecuminorum nominum. cathecum
Iyse p̃monet aures hre ad dm̃: iple
donat pacem: & ipse annunciat. Quod
autem hitic ordini a moyse statutum ẽ.
hoc etiam in nouo testam̃to rep̃sentat᷑:
cum diacono suꝑleuum humerum
stola ponit᷑. & casula in dieb ieiunii cõ¬
plicat᷑: qr qͥcqͥd laboris &e sustinentiȩ in
hac uita tolerat᷑. quasi in leua porta¬
ros plenos sp̃uscõ. ad hoc officium ele
lipsi: qͥ quales eẽ debeant. apłs docet
timotheo scͥbens. Hi cum ordinant᷑.
sterium applicant᷑. Ponit eis orarrũ
intelligant se accepisse iugum dñi sua¬
ue: qͦ ad smnistram ꝑtinentia diuino
timori subiciant. Accipiunt &e terxtum
euglii. ut intelligant se ẽẽ p̃cones eunͣ¬

Expanded text:
in Baptismo, in Chrismate, in patena, et calice, oblationes quoque inferre et disponere in altari; componere etiam mensam Domini, vum praedicare praeceptum est. Ad ipsum etiam pertinet officium precum, et recitatio catechumenorum nominum. Ipse praemonet aures habere ad Dominum; ipse donat pacem et ipse annuntiat. Quod autem huic ordini a Moyse statutum est, hoc etiam in novo Testamento repraesentatur, cum diacono super laevum humerum stola ponitur, et casula in diebus jejunii complicatur; quia quidquid laboris et sustinentiae in hac vita toleratur, quasi in laeva portaros plenos Spiritu sancto ad hoc officium eleglypsi, qui quales esse debeant Apostolus docet Timotheo scribens. Hi cum ordinantur,a ad ministerium applicantur. Ponit eis orarium, intelligant se accepisse jugum Domini suave; quo ad sinistram pertinentia, divino timori subjiciant. accipiunt et textum Evangelii, ut intelligant se esse praecones Evan
Abbreviated transcription (Latin):
sti.hmmͦ ignẽ dicant᷑ ꝑpeti. ꝗͦ aliiñsentiunt
niant tͣnsitorie tribulationis: uen̾alia
concremantem. non redarguo: quia
gͣuior tam̃ erit ignis ille. qm qͥcqͥd pot̃
homo pati in hac uita. Hic aꝑte insimu¬
atur. qͦd illi qͥ edificant lig. fe. sti. qͦdã¬

Expanded text:
 alii non sentiunt ignem transitoriae tribulationis venialia concremantem, non redarguo, quia Gravior tamen erit ignis ille, quam quicquid potest homo pati in hac vita. Hic aperte insinuatur quod illi qui aedifiacnt lignum, fenum, stipula
Abbreviated transcription (Latin):
lia post hanc uitam deleni. Q alii ciciꝰ
alii tardiꝰ purgantur in igne.
nillo autem igne purgatorio. alii tar¬
dius. alii citiꝰ purgant᷑. scđm qͦd ista per¬
euntia mag̃ ł minꝰ amauerunt. Uñ aus.¬
fideles ꝑ ignem quendam p̾gatorium.
quantomagis minꝰue bona ꝑeuntia
dilexerunt. tanto tardiꝰ. citiusq salua¬

Expanded text:
ta post hanc vitam deleri. 2. Quod alii citius, alii tardius purgantur in igne. In illo autem igne purgatorio alii tardius, alii citius purgantur, secundum quod ista pereuntia magis vel minus amaverunt. Unde Aufideles per ignem quemdam purgatorium, quanto magis minusve bona pereuntia dilexerunt, tanto tardius citiusque salva
Abbreviated transcription (Latin):
leuia in fut᷑o dimittenda. Si enim
dimissa sunt ei. s pena forte remansit.
Ideoq siuͭ penitens obut: sine peccato
tͣnsut. Si autẽ uͭ penitens non ẽ. in obi¬
tu macłam portat. que nunqͣm dele¬
bitur. Qui uͦ edificat lignum. fe.sti. u
tͣnsit: non sequit᷑. Uerum qͥdem ẽ qͥa. Soli
cumueniali pecc̃o tͣnsit. qͦd ñ deleuit
penitentia. Penitñtia enim non delet.
nͥ peccm illd. qͦd deserit homo. Tale aut̃
peccm̃ sepe in hac uita ñ relinquit᷑ ab
uenialib pemteat. Potest enim qͥs deõi¬

Expanded text:
levia in futuro dimittenda. Si enim dimissa sunt ei; sed poena forte remansit. Ideoque si vere poenitens obiit, sine peccato transiit. Si autem vere poenitens non est in obitu, maculam portat quae nunquam delebitur. Qui vero aedificat lignum, foenum, sttransit, non sequitur. Verum quidem est, quia cum veniali peccato transit, quod non delevit Poenitentia. Poenitentia enim non delet nisi peccatum illud quod deserit homo. Tale autem peccatum saepe in hac vita non relinquitur ab venialib
Abbreviated transcription (Latin):
Solet autem tam dimittuntur.
cata remittant᷑. Qd aliqͣ pꝰ hanc uitã
remittant᷑: dñs ostendit in eugłio. uͥ
ait. Qͥ peccau̾it in sp̃m sẽm̃. ñ remittã
eim hoc scło. neq in fut᷑o. Ex quo datur
intelligi. sic̃ scĩ doct̾ores tdunt: qd qͦdam
peccata infut᷑o dimittent᷑. Quedam enĩ
culpe in hoc scło relaxant᷑: quedam uͦ
s dimittuntur. si dignisuat. sibonis ac̃¬
tib in hac uita meruerunt ut dimit¬

Expanded text:
ST HANC VITAM DIMITTUNTUR. cata remittantur. Quod aliqua post hanc vitam remittantur Christus ostendit in Evang., ubi ait: Qui peccaveritin hoc seculo, neque in futuro. Ex quo datur intelligi, sicut PP. tradunt, quod quaedam peccata in futuro dimittentur. Quaedam enim culpae in hoc seculo relaxantur; quaedam vero sed dimittuntur si digni sunt, si bonis actibus in hac vita meruerunt ut dimit
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ ide. qͣsi aꝑiens qͣre suꝑiora dix̾it:
ait. Nuliꝰ expectet: q̃n peccare ñ potest.
sit commissa. ñ necessitatẽ: caritatem.
ñ tm̃timorem: qr ñ insolo timore uunt
hõ. Quem gͦ sero penitec. oportet non
solum time iudicem. s dilige: qr sine
caritate nemo pot̃ saluus ẽẽ. Nongͦ¬

Expanded text:
 17, quasi aperiens quare superiora dixerit, ait: Nullus expectet quando peccare non potest. eleri possint commissa; non necessitatem, sed charitatem; non tantum timorem, quia non in solo timore vivit homo. Quem ergo sero poenitet, oportet non solum timere judicem, sed diligere; quia sine charitate nemo salvus esse po
Abbreviated transcription (Latin):
re. Autere autem faciem tuam a pec¬
catis meis. hoc ẽ ea ad penam nonre¬
peccata. tegit ne in iudicio reuelent᷑.¬
putat. Ex his aꝑte ostendit᷑. qͦd ds ipse
penitentem soluit a debito pene. ⁊ tc̃
soluit. qñ intꝰ illuminat inspirando
ueram cordis contͥcionem. Cui sentñ¬
tie ratio suffragat᷑. ⁊ auct̾oritates atte
caritate. Qͥ autem caritatem h̾t: dig¬
nus est uita. Nemo autemsimul Rone
ligatꝰ debito et̾ne mortis. filiꝰ enĩ luus
cepit. Extunc gͥ solutꝰ ẽ ab ira. que non
q̃iã lib̾atꝰ est ꝑ dñm. ex qͦ dix̃ confitebor.
Sol gͥ ds hominem intiꝰ mundat a ma¬
cula peccĩ.⁊ a debito penȩ eterne soluit.
go solus deleo iniquitates & peccata po¬

Expanded text:
re; avertere autem faciem a pecre; avertere autem faciem a peccatis, hoc est ea ad poenam non repeccata, tegit, ne in judicio revelentputat. Ex his aperte ostenditur quod Deus ipse poenitentem solvit a debito poenae; et tunc solvit quando intus illuminat, inspirando veram cordis contritionem. Cui sententiae ratio suffragatur, et auctoritates attescharitate. Qui autem charitatem habet, dignus est vita aeterna. Nemo autem simul vita ligatus debito aeternae mortis. Filius enim irae epit. Ex tunc ergo solutus est ab ira, quae non qua jam liberatus est per Dominum, ex quo dixit: Confitebor. Solus ergo Deus hominem intcula peccati, et a debito aeternae poenae solvit, go solus deleo iniquitates po
Abbreviated transcription (Latin):
quem xp̃s pꝰ ꝑ se int̾iꝰ uitificauit: Dem̃
foras exire iussit: eumq adhuc ligatũ
solu̾e apłis p̃cepit: qi ut aiunt. ipse in¬
terius animam a caligine macła pec¬
cati emundat. Sac̾dotib uͦ. dedit uin¬
culum et̾̃ne mortis soluere. aliorũ
dm̃ ñ sac̾dotem. debitum et̾ne mortis
dimittere: sic̃ &e animam int̾ius ꝑse
uiuificat. Nec tñ diffitent᷑. sac̾dotib
tͣditam potestatem peccã remittendi
& retinendi. qͥb dictum ẽ. quorum¬
tie.: & ideosic̃ intiꝰ gr̃a sua animam il¬
luminat: ita & simul debitum et̾ne
mortis relarat. Ipse enim ꝑseipsum
peccata penitentium tegit: & tẽ tegit.
q̃n ad penam ñ reseruat. Tẽ gͦ tegit.
qñ debitum ꝑene soluit. Qͦd autẽ ipse
psalini. Quoꝵ tect̾a st̃ peccata: id ẽ coo anꝰ¬
perta & abolita. Si enim texit ds pec¬
cata: noluit adutere. Si noluit adu¬
tere: noluit animadũtere .i. punire:
s ignosc̾e. Ita gͦ dic̃ a do tecta: ut ds
enim di peccata: ẽ ad penam impuca¬

Expanded text:
s per se interius vivificavit, deinde foras exire jussit, eumque adhuc ligatum solvere apostolis praecepit; quia, ut aiunt, ipse interius animam a caligine maculaque peccati emundat, sacerdotibus vero dedit vinculum aeternae mortis solvere. Alii non sacerdotem, debitum aeternae mortis dimittere, sicut et animam interius per se vivificat; nec tamen diffitentur sacerdotibus traditam potestatem peccata dimittendi et retinendi, quibus dictum est, Jotiae, et ideo sicut interius gratia sua animam illuminat, ita simul debitum aeternae mortis relaxat. Ipse enim per seipsum peccata poenitentium tunc tegit, quando ad poenam non reservat, scilicet quando debitum poenae solvit. Quod autem ipse psalmi 31: Quorum tecta sunt peccata, id est, cooperta et abolita. Si enim texit Deus peccata, noluit advertere; si noluit advertere, noluit animadvertere, id est, punire, sed ignoscere. Ita ergo dicit a Deo tecta, ut Deus enim Deum peccata, est ad poenam imputa
Abbreviated transcription (Latin):
qͥbꝰ xp̃s habitat. bndictionis plenitu¬
dinem tͥbuiere dñr: ñ q soli illi tus¬
tundãt gr̃am: s qr illi solilicite ⁊ digne
id agc̾. Nec subditos mala uita sac̾dotis
ledit: si bona faciunt. que ille dic̃. Uñ
os. Multidum plus uitam sac̾dotum
quam fuam discutiunt. meͬroris foue¬
am dilabunt: minꝰ ꝯsid̾antes. qͦd ñ eos
uita sacdotum ledet: si humilit bonis
sacdotum ammonitionib aurem accõ

Expanded text:
s habitat, benedictionis plenitudinem tribuere dicuntur, non quia soli illi transfundant gratiam, sed quia illi soli licite et digne id agunt. Nec subditos mala vita sacerdotis laedit, si bona faciunt quae ille dicit. Unde Gregorius: Multi, dum plus vitam sacerdotum quam suam discutiunt, in erroris foveam dilabuntur, minus considerantes quod non eos vita sacerdotum laederet, si humiliter bonis sacerdotum admonitionibus aurem
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ macła remansit:. a qͣ in penitentia p᷑¬
gatur: Polluta qͥdem est anima. qͦusq
penitet: sic̃ erat. dum in ea prauaerat
uoluntas. Sic̃ enim qͥ tangit mortiei¬
nium. uł aliud immundum. ita pollutꝰ
est pꝰ act̾um. qͦusq lauat᷑ sic̃ fu¬
it dum tangeret: ita pꝰ actum peccĩ. ita
polluta remanet anima. sic̃ fuit in ipso
actu peccati: qr ita longe ẽ ado ꝑ dissimi¬
litudinem. qͥ ẽ uita ⁊ mundicia mentiᷤ
sic̃ fuit dum ageret. Ipsa uͦ dissimilitudo
q̃ inest anime ex pecc̃o. & ẽ a do elongatio.
anime macła intelligit᷑: a qͣ purgatur
in penitentia. Hoc autem sol ds facit.
qͥ sol suscitat animam & illuminat: qͦd
sacdotes nequeunt: qͥ tñst̃ medici anima

Expanded text:
ergo macula remansit, a qua ipse in Poenitentia purergo macula remansit, a qua ipse in Poenitentia purgatur? Polluta quidem est anima, quousque poeniteat, sicut erat, dum in ea prava erat voluntas. Sicut enim qui tangit morticinium vel aliud immundum, ita pollutus est post tactum quousque lavatur, sicut fuit dum tangeret; sic post actum peccati ita polluta remanet anima, sicut fuit in ipso actu peccati, quia ita est longe a Deo per dissimilitudinem, qui est vita et munditia mentis, sicut fuit dquae inest animae ex peccato, et est a Deo elongatio, animae macula intelligitur, a qua purgatur in Poenitentia. Hoc autem solus Deus facit, qui solus suscitat animam et illuminat; quod sacerdotes nequeunt, qui tamen medici sunt a
Abbreviated transcription (Latin):
qr ipse sol ꝑ se debitum et̾ne mortis sol¬
uit: ⁊ animam interius purgat. Qe st̃
interiores tenebre & int̾ior macula.
Dic querit᷑ que sit illa macła. & qͣsint
ille tenebre interiores. a qͥb d̾s int̾itis
animam pͣgat: cum ueram penitñtiam
immittit. De tenebͥs & interior caligine
satiꝰ facile est intellige̾ & responde. Cum
enim qͥs mortalit̾ delĩquit. & gr̃ã uͥtutis
pͥuat᷑. siqua p̾cessit: & nat᷑alium bonor
el sionem patit᷑. unde intellectus ob¬
tundit᷑. & totꝰ homo int̾ior obtenebrat᷑:
& ita quasi caligine qͣdam mens obuiol¬
uitur: que caligo peccati pena est. Hãc
spargit.S que ẽ macła peccati.a qua
animam lauat: Ccce enim qͥs uoluit face
homicidium ⁊ patͣuit: qͦ patͣto: desinit tã
uelle qͣm face. Nondum tnuͭ & humilit̃
penitet: nec confiti ꝓponit. Que gͥ Re¬
mansit in aĩa illiꝰ macła: Mala uolun¬
tͣnsit. Macła est ã. si penitẽ contemnit.
S hoc est peccm̃ aliud. a p̃cedenti. Que

Expanded text:
mortis solvit, et animam interius purgat. 9. Quae sint interiores tenebrae et interior macula. Hic quaeritur quae sit illa macula et quae sint illae tenebrae interiores a quibus Deus interius animam purgat, cum veram poenitentiam immittit. De tenebris et interiori caligine satis facile est et intelligere, et respondere. Cum enim quis mortaliter delinquit, et gratia virtutis privatur, si qua praecessit, et naturalium bonorum elisionem patitur. Unde et intellectus obtunditur, et totus homo interior obtenebratur; et ita quasi caligine quadam mens obvolvitur, quae caligo peccati poena est. Hanc spargit. Sed quae est macula peccati, a qua animam lavat? Ecce enim quis voluit facere homicidium, et patravit; quo patrato desinit tam velle, quam facere; nondum tamen vere et humiliter poenitet, nec confiteri proponit. Quae ergo remansit in anima illius macula? Mala voluntransiit. Macula etiam est, si poenitere contemnit; sed hoc est peccatum aliud a praecedenti. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
qr scĩa disenendi pleriq carent: de alt̾a
.i. potentia ligandi & soluendi queritur
utrum om̃s sacdotes eam hant. Qͥdam
solis eẽ. concessam: qͥ doctͥnam si opinio¬
mul ac uitam apłoꝵ seruant. Illaᷤ enĩ
claues ꝓmittit dñs petͦ ⁊ imitatorib eiꝰ
tĩ: ut aiunt. Qi etiam auctoritatibus
utunt᷑: in munim̃tum suȩ opi nionis.
Hoc enĩ dict̾ auom sensisse suꝑtꝰ uͭ ait.¬
gitur. Erit autem lamina aurea semꝑ
pla simul cum doctͥna tenent. Item
& dictis origenis. Hec potestas. soli petro
concessa ẽ: ⁊ imitatorib petͥ.Nam qͥcũq
uestigia petͥ imitant᷑. hñt recte ligandi
& soluendi potestatem. His. aliisq testi¬
momiis innitunt᷑ qͥ asserunt potestatem li¬
gandi ac soluendi illis solis concess am sa¬
cerdotib qͥ uita & doctͥna pollent. sic̃ apłi.
hanc clauem dari. scł ligandi &e soluendi:
hñ eam rectȩ ac digne hñt: nͥ qͥ uitam ⁊

Expanded text:
nendi plerique carent; de altera, nendi plerique carent; de altera, id est, potentia ligandi et solvendi, quaeritur utrum omnes sacerdotes eam habeant. Quidam solis esse concessam, qui doctrinam simul ac vitam apostolorum servant. Illas enim claves promisit Dominus Petro, et imitatoribus ejus tantum, ut aiunt; qui etiam auctoritatibus utuntur in munimentum suae opinionis. Hoc enim dicunt Aug. sensisse, ubigitur: Erat autem lamina aurea semper pla simul cum doctrina tenent. Item ex dictis Origen.: Haec potestas soli Petro concessa est, et imitatoribus Petri. Nam quicumque vestigia Petri imitantur, habent recte ligandi et solvendi potestatem. His aliisque testimoniis innituntur, qui asserunt potestatem ligandi ac solvendi illis solis concessam sacerdotibus, qui vita et doctrina pollent sicut apostohanc clavem dari, scilicet, ligandi et solvendi; sed non eam recte ac digne habent, nisi qui vitam et
Abbreviated transcription (Latin):
Dant᷑ claues ꝑministium ep̃i alicusinꝰ
ꝓmotione sac̃dotii. Cum enim recipit
ordinem sac̃dotalem: simul ⁊ has claueᷤ
recipit. d ñ uidet᷑ qͦd om̃s ł soli sacdotes
has claues hãnt: qr pleriq ante sacram
ordinationem. scĩam disc̾nendi hñt: plu¬
res pꝰ consecrationem ea carent. Ꝙ ñ oĩs
har clauium .i. scientiam disc̾nendi ñ
om̃s hñt sac̃dotes. Uñ dolendum ẽ atq
lugendum. Multi enim licet indisc̾ti.
atq scĩe qͣ eminẽ debet Sac̾dos. exortes.
sac̾dotii gͣdum reciꝑe p̃sumunt. Uita
&e scĩa eo indigni. qͦ nec ante sac̃dotium
Qui uͦ ante sacdotium scĩa disenendip̃¬
diti sunt. licet hãnt disc̾tionem. ñ tamen
meis clauis ẽ: q ñ ualent ea clauderet
aꝑire. Id̃oq cum ꝓmouet᷑ insacdotem.
clauem disctionis recte dr acciꝑe: qr ce
ante habita disctio auget᷑. & fit ineo cla¬
iuis: ut ea iam ualeat uti. ad claudendũ
uel apiendum. Si alt̾am clauem õshnĩt¬

Expanded text:
ae claves per ministerium episcopi alicui in promotione sacerdotii. Cum enim recipit ordinem sacerdotalem, simul et has claves recipit. Sed non videtur quod omnes vel soli sacerdotes has claves habeant, quia plerique ante sacram ordinationem scientiam discernendi habent, plures post consecrationem ea carent. Sane dici arum, id est, scientiam discernendi, non habent omnes sacerdotes, unde dolendum est atque lugendum. Multi enim, licet indiscreti, atque scientiae qua eminere debent, exortes, sacerdotii gradum recipere praesumunt, vita et scientia eo indigni; qui nec ante sacerdotiumQui vero ante sacerdotium scientia discernendi praediti sunt, licet habeant discretionem, non tamen in eis clavis est, quia non valent ea claudere vel aperire. Ideoque cum promovetur in sacerdotem, clavem discretionis recte dicitur accipere, quia ante habita discretio augetur, et fit in eo clavis, ut ea jam valeat uti ad claudendum vel aperiendum. 2. Si alteram clavem omn
Abbreviated transcription (Latin):
se legimꝰ. Paulꝰ qͦ ce alii qͥdam discipł
xͣͥ hoc fecerunt. Recte gͦ in qͥblibet
gͣdib constituti clerici uocant᷑: qͦr
nomina ce rationes nominum hy¬
sidorꝰ exꝑonens ait. Uleros & cłicos
hinc appellatos ẽẽ c̃dimꝰ: qr mathiaᷤᷤ
electꝰ ẽ sorte: quem pͥmum ꝑ apl̃os
legimus ordinatum. Uleros enim goe:

Expanded text:
se legimus. Paulus quoque et alii quidam discipuli se legimus. Paulus quoque et alii quidam discipuli Christi hoc fecerunt. Recte ergo in quibuslibet gradibus constituti, clerici vocantur, quorum nomina et rationes nominum Isidorus expohinc appellatos esse credimus, quia Matthias electus est sorte, quem primum per apostolos legimus ordinatum. Cleros enim Graece,
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ minist̾ eccł̃iȩ reges ẽẽ debent. ut
se &e alios regant. Qͥb petrꝰ ait. Uos
estis genꝰ electum: regale sacerdotiũ.
ce c̃. Summitas capitis. desuꝑ nudat᷑.
ut eorummens ad dm̃ lib̾a monstretur:
que reuelata facie głamcłi contemplet᷑.
Summitas enim capitiᷤ: est eminentia
mentis. Denudatio capitis: ẽ reuelatio
mentis. Glericꝰ enim: secretoꝵ d̃ ñ igna¬
rus ẽẽ debet. Tondent᷑ &̃ capilli usq ad
reuelationem sensuum. scł ocłorum
&e aurium:. ut uitia incorde & oꝑe pul¬
lulantia doceant᷑ p̃scidenda: ne ad
excelsis corona. Tonsure aut̃ eccłiastice
us. a nazar eis exorsꝰ uidet᷑: qͥ pͥcrine
seruato. deniq obuitȩ continentiam
caput radebant: & capillos in igne
sacͥficii ponebant. Hinc usꝰ inoleuit.
ut qͥ diuinis cultib mancipantur:
sume gladium acutum: & duc suꝑ
caput tuum &e barbam. In act̾ib cẽ
apłorum: pͥscillam & aqͥlam hoc fecis¬

Expanded text:
Unde ministri Ecclesiae reges esse debent, ut Unde ministri Ecclesiae reges esse debent, ut se et alios regant; quibus Petrus ait, 1, 2: Vos estis genus electum, regale sacerdotium, etc. Summitas capitis desuper nudatur, ut eorum mens ad Dominum libera monstretur, quae revelata facie gloriam Dei contempletur. Summitas enim capitis est eminentia mentis. Denudatio capitis est revelatio mentis. Clericus enim secretorum Dei non ignarus esse debet. Tondentur etiam capilli usque ad revelationem sensuum, scilicet, oculorum et aurium, ut vitia in corde et opere pullulantia doceantur praecidenda, ne ad ddetur in excelsis corona. Tonsurae autem ecclesiasticae usus a Nazareis exortus videtur, qui prius crine servato, deinde ob vitae continentiam caput radebant, et capillos in igne sacrificii ponebant. Hinc usus inolevit, ut qui divinis cultibus mancipantur, sume gladium acutum, et duc super caput tuum et barbam. In Actibus etiam apostolorum, Priscillam et Aquilam hoc fecis
Abbreviated transcription (Latin):
strat᷑. qͥ om nium officia in semetipso
exhibuit: & corꝑi suo qͦd ẽ eccłia eosd̃
ad gradus eccłiasticos indigne acceot
Illi uero in qͦrs mentib diffusa est sep
gradus ꝓmotione. ampliorem grãm
ꝑcipere creduntur. Quales assum̃di¬
qͥ digne possint dm̃ica sacramenta
tͣctare. Meliꝰ est enim domini sac̃doti.
paucos hab̾e ministros. qͥ possint dig¬
ne opꝰd̃i excere: quam multos inutileᷤᷤ
qͥ ordinatori. onus graue inducant.
Tales enun decet ẽẽ ministros xp̃i qui
gr̃a in aluis transfundat᷑. Qui ñ celesteᷤᷤ
margaritas sp̃alium u̾boꝵs officioꝵq
diuinoꝵ. sordide uite pedib concul¬
cent. In sacramento gͥ septiformis sp̃s.
septem sunt gͣdus eccłiastici: scilicet
ostiaris. lectoris: exorciste:acoliti:
subdiaconi: diaconi: sacdotͥes. Om̃s
tamen clericiuocant᷑ .i. sortit. de co¬
signacłm ẽ. quosignant᷑ in partem
sortis ministiidiuini. Corona regale
decꝰ sig̾cat. & seruire deo. regnare est.

Expanded text:
stratur, qui omnium officia in semetipso exhibuit, et corpori suo quod est Ecclesia, eosdem ad gradus ecclesiasticos indigne accedunt. Illi vero in quorum mentibus diffusa est septgradus promotione ampliorem gratiam percipere creduntur. 2. Quales assumramenta tractare. Melius est enim episcopo paucos habere ministros qui possint digne opus Dei exercere, quam multos inutiles, qui ordinatori grave onus inducant. Tales enim decet esse ministros Christi, quigratia in aliis transfundatur, ne coelestes margaritas spiritualium verborum officiorumque divinorum sordidae vitae pedibus conculcent . In sacramento ergo septiformis Spiritus septem sunt gradus ecclesiastici, scilicet: ostiarii, lectores, exorcistae, acolyti, diaconi, subdiaconi, sacerdotes; omnes tamen clerici vocantur, id est, sortiti. Csignaculum est quo signantur in partem sortis ministerii divini. Corona regale decus significat, quia servire Deo regnare est.
Abbreviated transcription (Latin):
tendit᷑. sp̃m gr̃arum ñ ꝑsonam seqͥ digni
Uł indigni᷑. s ordinem tͣditionis: ut ꝙͣ uis
aliqͥs bonim̃iti sit. non tam̃ possit bndicẽ.
nͥ fu̾it ordinat᷑: ut officii minist̾ium ex¬
hibeat: di autem effectum tͥbuere bn¬
dictionis. Hinc euident ostendit᷑. ordo¬

Expanded text:
nditur Spiritum gratiarum non personam sequi digni vel indigni, sed ordinem traditionis: ut quamvis aliquis boni meriti sit, non tamen possit benedicere nisi fuerit ordinatus, ut officii ministerium exhibeat. Dei autem est effectum tribuere benedictionis. Hinc evidenter ostenditur ord
Abbreviated transcription (Latin):
Est enimaliqͥs bonꝰ caritatem ait.¬
hñs: s adhuc qͦdam cupiditatis affectu
amans hec scłaria. Talis existens: subi¬
ta morte oppͥmit᷑. In illo t̾reno affectu
mortuus ẽ: & tñ sanabit᷑.a qͦ. ñ se hic
absoluit. gͦ pꝰ hanc uitam ab illo p̾ga¬
bitur. Constat gͦ quedam peccata sed
leuia: pꝰ hanc uitam dimitti. Siuͦ de
pena peccati ilłd intelligi uoluissent
auctores: cͣ mag̃ commemor assent le¬
uia qm grauia:.cum & grauium pe¬
na hic mexpleta post hanc uitam re¬
stet: De gn̾ali ꝯfessione quid sit.
Post hec considandum ẽ utrum ꝓ¬
sit ꝯfessio illa: uͥ singła peccata qͥ qͥsꝙ¬
fecit non expͥmuntur. Ddane dici potest.
qͦd omnia cͥminalla semel saltem opor
omnia gñalit saltem ea confit̾e. quors
memoriam ñ habes: ⁊ sic nicħ celasti de
nͥ aliqͣ sint frequent̾ it̾ata. ꝑfectiꝰ ẽ tam̃
caẽ illa expͥme.siuales. Ideo ꝙ cotidie ge

Expanded text:
Est enim aliquis bonus charitatem habens, sed adhuc quodam cupiditatis affectu amans haec secularia; talis existens subita morte opprimitur. In illo terreno affectu mortuus est, et tamen salvabitur, a quo non se hic absolvit; ergo post hanc vitam ab illo purgabitur. Constat ergo quaedam peccata, scilicet levia, post hanc vitam dimitti. Si vero de poena peccati illud intelligi voluissent auctores, cur magis commemorassent levia quam gravia, cum etiam gravium poena hic inexpleta post hanc vitam restet? 5. De generali confessione, quid prosit. Post haec considerandum est quid prosit confessio illa, ubi singula peccata quae quisfecit, non exprimuntur. Sane dici potest quod omnia criminalia semel saltem oportomnia, generaliter saltem ea confitere, quorum memoriam non habes, et sic nihil celasti de nisi aliqua sint frequenter iterata; perfectius est tamen etiam illa exprimere si vales.
Abbreviated transcription (Latin):
gemitꝰ ⁊ ꝯtͥcionis: que sufficiat ad de¬
licti punitionem. Licet gͦ difficile. ut
tẽ sit uera penitentia qñ tam sera tie¬
nit: qñ crueiatꝰ m̃braligat. & dolor sen¬
sum oppͥmit: ut uix hõ aliqͥd cogitare
Penitentia enimsi in extremo uite hatu
aduenit: sanat ce lib̾at. Nultum sera furt
lat᷑nis penitentia: s non fuit sera indul¬
gentia. S licet latͦ ueniam meruisset in
fine de õi cͥmine: ñ tñ dedit baptiratis
peccandi &e ꝑserierandi auctoritatem.
nitentiam ñ cõplent. utrum tͣnsit̾ sint
ignem. ut ibi quasi compleant. qͦo hie
exꝓbratio. ut sufficiat ad pumendum
pecc̃m: lib̃i ab aliis penis tñseunt adurã.¬
⁊ si ĩ expleta fu̾it penitentia: qr ꝑfecte pe¬
ituerint & ingemuert̾ corde. Q uͦ ñ
adeo conu̾tunt᷑ corde ce ingemisct̾ ꝓ pec¬
cato. si añ expletionem penitentiȩ deces¬
serint: ignem purgatorium sentiunt:
⁊gͣuiꝰ puniunt᷑. qm̃ si hic implessent pe¬

Expanded text:
gemitus et contritionis, quae sufficiat ad degemitus et contritionis, quae sufficiat ad delicti punitionem. Licet ergo sit difficile ut tunc sit vera poenitentia quae tam sera venit, quando cruciatus membra ligat et dolor sensum opprimit, ut vix homo aliquid cogitare oenitentia enim, si in extremo vitae hiatu adveniat, sanat et liberat. Multum fuit sera latronis poenitentia, sed non fuit sera indulgentia: sed licet latro veniam meruisset in fine de omni crimine; non tamen dedit baptizatis peccandi vel perseverandi auctoritatem. non complent, utrum transituri sint per ignem, ut ibi quasi compleant, quod hic exprobratio, ut sufficiat ad puniendum peccatum, liberi ab aliis poenis transeunt adenitentia, quia perfecte poenituerunt, et ingemuerunt corde. Qui vero non adeo conteruntur corde et ingemiscunt pro peccato, si ante expletionem poenitentiae discesserint, ignem purgatorium sentient, et gravius punientur quam si hic implessent poe
Abbreviated transcription (Latin):
mendum est de penttente sero. maxime cũ
filii qͦs illicite dilerit. sint p̃sentes: utror &e
mundꝰ ad seuocet. multossolet serotina
est: semꝑ ⁊̃ in morte uiuare ualet quibus
placet. Cum gͥ opꝰ sit ñ hominis s dei frueꝰ¬
tifera penitentia. inspirare eam potest q̃n
que impediunt. & languentem retrahunt:
mortem ꝓtrahere penitentie remedium.
S magnum ẽ: cui đs tẽ inspirat. siqͥs ẽ. ue¬
ram penitentiam.Sed si cẽ sic com̃isꝰ uita
uiuẽt. & ñ moriat᷑: non ꝓmittmꝰ quode¬
uadat omnem penam. Nam pꝰ purgan¬
cellit enim omnem penam: qͣm unqm
passꝰ ẽ aliqͥs in hac uita. Nunquam in
carne tanta inuenta ẽ pena: licet mira¬
nequit̾ quanta sustinuerunt seꝑe fup¬
plicia. Ex his satis ostendit᷑ qͣm ꝑiclosũ
sit differre penitentiam usq in finem
uite: si tam̃ cẽ tc̃ uera habeat᷑ peniten¬
tia. hominem lib̾at. & uitam mortuo
impetrat: ñ sic tam̃ ut nullam sentiat
penam:: nͥ forte tanta sit uehementia

Expanded text:
mendum est de poenitente sero, maxime cum filii quos illicite dilexit, sint praesentes, uxor et mundus ad se vocet. Multos solet serotina est, semper etiam in morte juvare valet, quibus placet. Cum ergo opus sit non hominis, sed Dei, fructifera poenitentia, inspirare eam potest quanquae impediunt, et languentem retrahunt, mortem protrahere poenitentiae remedium. Sed magnum est, cui Deus tunc inspirat si quis est veram poenitentiam. Sed si etiam sic conversus vita vivat, et non moriatur, non promittimus quod evadat omnem poenam. Nam prius purgancellit enim omnem poenam, quam unquam passus sit aliquis in hac vita. Nunquam in carne tanta inventa est poena, licet miranequiter tanta saepe sustinuerunt supplicia. Ex his satis ostenditur quam periculosum sit differre poenitentiam usque in finem vitae. Si tamen etiam tunc vera habeatur poenitentia, hominem liberat, et vitam mortuo impetrat; non sic tamen ut nullam sentiat poenam, nisi forte tanta sit vehementia
Abbreviated transcription (Latin):
enimerat sine peccõ: in qͦ intelligitur
om̃s fuisse reos. Nam uenalia: semꝑre¬
mittebant᷑ ꝑcerimonias. Si quid gͦ in
eis peccatum erat: cͥminale erat. In h
alligant. Caueat sp̃al iudex siẽ noncõ¬
misit cͥm̃ nequicie. Ita ñ careat mu¬
nere scĩȩ. Oportet ut sciat cognosce.
qͥcqͥd debet iudicare. Iudiciaria enĩ
potestas hoc postulat:. ut qͦd debet
iudicare. disc̾nat. Diligens gͥ inuesti¬
gator int̾roget sapient̾ a peccatore: ꝗ¬

Expanded text:
enim erat sine peccato; in quo intelligitur enim erat sine peccato; in quo intelligitur omnes crimine fuisse reos, nam venialia remittebantur per caeremonias. Si quod ergo in eis peccatum erat, criminale erat. In hoalligant. Caveat spiritualis judex, sicut non commisit crimen nequitiae, ita non careat munere scientiae. Oportet ut sciat cognoscere quidquid debeat judicare. Judiciaria enim potestas hoc postulat, ut quod debet judicare discernat. Diligens ergo investigator sapienter interroget a peccatore
Abbreviated transcription (Latin):
Maledicam & c̃. qͥdam refert̃ ad ħeti¬
cos. qͥ ab eccłia p̃cisi sunt. & ad excõmu¬
nicatos. quors bndictiones fiunt male¬
dictiones his. qͥ eoꝵ sequunt᷑ errores.
illos sac̾dotes expont̾: qͥ absq claue scĩe
& forma bone uite. p̃sumunt ligare
ł solue. S null officio sac̾dotiꝰᷤ uti deboe:
nͥ imitinis sit ab illis que in aliis iu¬
dicat. alioqͥn: seipsum condemnat.
Qualis debet ẽẽ iudex eccłiasticus.
ualem aut̃ oporteat ẽẽ qui aliorũ
iudex ꝯstituit᷑: auõ. descͥbit. ita dicens
iudicandꝰ: que in alio uidicare ẽ ꝓmꝓ¬
tus. udicans enim altum. qͥ ẽ iudicandꝰ.
condemnat seipsum. Cognoscat gͥse. &
purget in se. ꝙ alioᷤ uidet sͥ offerre. Caue¬
at ut a se ꝓiecerit: quicquid in aliquo
damnosum reppit. animadũtat. qͦd qui¬
sine pecẽo ẽ. pͥmus in illam lapidẽ mittat.
Ideo enim libauit peccatͥcem: qr non erat.
qͥ iuste ꝓiceret lapidem. Qͦ mͦ lapidaret:
qͥ se lapidandum cognoscẽt: Nullus

Expanded text:
Maledicam, etc., quidam referunt ad haereticos, qui ab Ecclesia praecisi sunt, et ad excommunicatos, quorum benedictiones fiunt maledictiones his qui eorum sequuntur errores.illos sacerdotes exponunt, qui absque clave scientiae et forma bonae vitae praesumunt ligare vel solvere. Sed nullus officio sacerdotis uti debet, nisi immunis sit ab illis quae in aliis judicat; alioquin seipsum condemnat. 5. Qualis esse debet judex ecclesiasticus. Qualem autem oporteat esse qui aliorum judex constituitur, August. describit itjudicandus, quae in alio est judicare patus: judicans enim alium ille qui est judicandus condemnat seipsum. Cognoscat igitur se, et purget in se quod in alios videt sibi offerri, caveat, ut a se projiciat quidquid in alio damnosum reperit, animadvertat, qsine peccato est, primus in illam lapidem mittat, Joan. 8. Ideo enim liberavit peccatricem, quia non erat qui juste projiceret lapidem. Quomodo lapidaret, qui se lapidandum cognosceret? Nullus
Abbreviated transcription (Latin):
assit beniuolꝰ. paratꝰ erige. & secum
onꝰ portare: hãt dulcedinem in affac̃¬
dione: disctionem inuarietate: do¬
sit adqͥrere grãm:. non tñ mox resti¬
tibus reddita sit dignitatis potestas
uetat: que scͥpture non repugnant s con¬
cordant. Cum enim tot ft̃ qͥ labuntur. ut
pͥstinam dignitatem ex auct̾oritate defen¬
dantͥ.⁊ qͣsi usum peccandi sͥfaciant. reci¬

Expanded text:
adsit benevolus paratus erigere et secum onus portare; habeat dulcedinem in affectione, discretionem in varietate, dosit acquirere gratiam, non tamen mox restitibus reddita sit dignitatis potestas; vetat; quae Scripturae non repugnant, sed concordant. Cum enim tot sunt qui labuntur, ut pristinam dignitatem ex auctoritate defendant, et quasi usum peccandi sibi faciant, reci
Abbreviated transcription (Latin):
Pui &e si aliena ñ rapiunt: reb tamen
infirmitati concessis. aliqͣ dilectione
inħent. Qui scdm suos amandiħ modo.
diutius ut lignum. uł minꝰ ut fenum. ł¬
minimum ut stipulam: ignẽ sustinebt̃.
Qui uͦ suꝑedificant. aurum. argentum.
lapides p̃ciosos: de utͦq igne securi funs.
& nullus adeo ꝑfectus est qͥuemalit̾
ñ peecet: gͦ qui edificant aurum. arg̃.¬
lapides p̾c̃. edificant etiam lignum
dicimus. qͦd ñ oĩs qͥuenialit̾ peccat.
Non omnis qͥ contemplat᷑ dm̃. & di¬
ligit ꝓrimum. & oꝑa bona facit. edi¬

Expanded text:
ui etsi aliena non rapiunt, rebus tamen infirmitati concessis aliqua delectatione inhaerent, qui secundum suos amandi haec modos, diutius ut lignum, vel minus ut fenum, minimum ut stipula, ignem sustinebunt. Qui vero superaedificant aurum, argentum et lapidem pretiosum, de utroque igne securi sunt: et nullus adeo perfectus est qui venialiter non peccet, ergo qui aedificant aurum, arglapidem pretiosum, aedificant etiam lignum,dicimus, quia non omnis qui venialiter peccat, non omnis qui contemplatur Deum, et diligit proximum, et opera bona facit, aedi
Abbreviated transcription (Latin):
sitatis ce ꝑicłi urgentis instantia. p̃sidiũ
penitentie. & mox reconciliationis im¬
plorant. nec satisfact̾io intdicenda est.
nec reꝯciliatio deneganda: qr mĩe dei¬
diffinire. Ed suta aliqua egͥtudine ag¬
grauati st̃. ut qͦd paulo ante poscelant.
sub p̃senti significare non ualeant. testi¬
monia eis fidelium circum stantium
ꝓdẽẽ debent: simulꝙ penitentie ⁊ recõ¬
ciliationis consequant᷑ bnficium. Itẽ

Expanded text:
sitatis et in periculi urgentis instantia praesidium sitatis et in periculi urgentis instantia praesidium poenitentiae, mox reconciliationis implorant, nec satisfactio interdicenda est, nec reconciliatio deneganda; quia midefinire. Quod si ita aliqua aegritudine aggravati sunt, ut quod paulo ante poscebant, sub praesenti significare non valeam, testimonia eis fidelium circumstantium prodesse debebunt; simulque poenitentiae et reconciliationis consequantur beneficium. Item
Abbreviated transcription (Latin):
telanda. Pqͥb dam tam̃ culpis: modi
penitentiȩ sunt impositi. Ꝙ morientib
Ñsit imponenda satisfactio s inioteset̾ida
Solet ⁊̃ queri utrum satisfactionis lex
moritis sit imponenda: de ꝗͦ theodorꝰ
cantuariensis ep̃s in penitentiali suosic
ait. ab infirmis in ꝑicło mortis positis.
pura ẽ ingrenda confessio peccõrumꝰ. ñ
tam̃ ẽ illis imponenda qͣntitas peniten¬
tie. s innotescendã: & cum amicorum
oronib. & elemosinaꝵ largitionibus.
pond penitentie subleuandum. si forte
tie modum a sacdote impositum diligñ
ẽ. Unde. Tempora penitudinis. habita
modatione constituenda st̃ tuo iudicio: ꝓ
ut ꝯũsoꝵ aiõs ꝑsperis ẽẽ deuotos. Parit &̃
habe debes etatis semel intuitum: & res¬
picere ꝑicłoꝵ quorumcumq uł egͥtudi¬
num necessitates. In necessitate ñ ẽ negan¬
da penitentia uł reconciliatio.
Sciendum ẽ ⁊̃ ꝙ tp̃r necessitatis non est
neganda penitũtia. ł reconciliatio pe¬

Expanded text:
enda; pro quibusdam tamen culpis modi poenitentiae sunt impositi. 4. Quod morientibus non sit imponenda satisfactio, sed innotescenda. Solet etiam quaeri utrum satisfactionis lex morituris sit imponenda. De quo Theodorus Cantuariens. episcopus in Poenitentiali suo sic ait: Ab infirmis in periculo mortis positis pura est inquirenda confessio peccatorum, non tamen est illis imponenda quantitas poenitentiae, sed innotescenda; et cum amicorum orationibus, et eleemosynarum largitionibus pondus poenitentiae sublevandum, si forte tiae modum a sac26, q. 7: Tempora poenitudinis habita moderatione constituenda sunt tuo juderis esse devotos. Pariter etiam habere debes aetatis senilis intuitum, et respicere periculorum quorumcumque, vel aegritudinum necessitates. 5. In necessitate non est neganda poenitentia vel reconciliatio. Sciendum etiam quod tempore necessitatis non est neganda poenitentia vel reconciliatio poe
Abbreviated transcription (Latin):
Si uͦde illo querit᷑ qͥ satistactionem in¬
iuictam impleuit que ignorantia ł ne¬
gligentia sacdotis peccõ ꝯdigna ñ fuit.
utrum de uita migrans ab oĩ pena lib
sit. idem respondeo ꝙ supͣ de illo qͥ peni¬
tentiam ñ ꝯpleuit. dixi. Qd si tantum
dict̾am pecc̃i. oĩo lib̾atꝰ ẽ. Siuͦ ñ sufficit
dolor int̾ior simul eum pena in uindie¬
ta. addet ds penam. Qed autem int̾dũ
sufficiat dolor int̾ior ad uindict̾am pec¬
cati: ctum documentum habemꝰ in illo

Expanded text:
quaeritur, qui satisfactionem injunctam impleverit, quae ignorantia vel negligentia sacerdotis, peccato condigna non fuit, utrum de vita migrans, ab omni poena liber sit, idem respondeo quod de supra de illo qui poenitentiam non complevit dixi. Quod si tantum dictam peccati, omnino liberatus est; si vero non sufficit dolor interior simul cum poena injuncta, addet Deus poenam. Quod autem interdum sufficiat dolor interior ad vindictam peccati, certum documentum habemus in illo
Abbreviated transcription (Latin):
re penitentes. An oblatioeiꝰ sit recipiendã
qͥ currens ad penitentiam preuenitur
i autem querit᷑ de illo qͥ morte.
ad penitentiam festinans sacdotem inue¬
nire non potuit &e ita discessit. utrum
oblatio eiꝰ sit recipienda: dicimꝰ qr est.

Expanded text:
io ejus sit recipienda, qui currens ad poenitentiam praevenitur morte. Si autem quaeritur de illo qui ad poenitentiam festinans sacerdotem invenire non potuit, et ita decessit; utrum oblatio ejus sit recipienda, dicimus quia est.
Abbreviated transcription (Latin):
cit in uindiet̾am percati: nec ext̾ĩor pe¬
nitentia implet᷑: ds qͥ nũos &e m̃suras
peccõꝵ &e penaꝵ nouit. addit penam
sufficientem. Studeat gͦ qͥsq sic delica
corrige̾: ut pꝰ mortem ñ oporteat penam
inpenitentia fiunt uenalia. ñ mor tam̃
sanant᷑. Sepe infirmꝰ moreret᷑. si ñ medicare¬
tur: nec tam̃ statim medicatꝰ sanat᷑. lan¬

Expanded text:
i, nec exterior poenitentia impletur, Deus qui modos et mensuras peccatorum et poenarum novit, addit poenam sufficientem. Studeat ergo quisque sic delicta corrigere, ut post mortem non oporteat poenam in poenitentia sunt venalia; non tamen mox sanantur. Saepe enim infirmus moreretur, si non medicaretur; non tamen statim medicatus sanatur. Lan
Abbreviated transcription (Latin):
S qr dispensatores eccłiȩ contͥtionis qͣn¬
titatem ñ ꝑpendunt: qͥb ñ ẽ datum in¬
telligere occulta cordium: oib legeᷤ pe¬
nitentie constituunt. tã mag̃ qͣm minꝰ
de peccõ dolentib. Quoꝵ stuidium ad
hoc p̃cipue tende debet. ut cordiᷤ dolorẽ
qͣntum fas ẽ cognoscant: ⁊ scđdm ipsiꝰ modũ.
satisfact̾ionem miungant. Unde aus. In

Expanded text:
quia dispensatores Ecclesiae, contritionis quantitatem non perpendunt, quibus non est datum intelligere occulta cordium, omnibus leges poenitentiae constituunt, tam magis quam minus de peccato dolentibus. Quorum studium ad hoc praecipue tendere debet, ut cordis dolorem quantum fas est cognoscant, et secundum ipsius modum satisfactionem injungant; unde August. in
Abbreviated transcription (Latin):
dam ñ intelligentes. aliquid sumunt
de suꝑcilio pharis eoꝵ. ut damnare in¬
noxios. uł soluere se putent noxios:
cum apud dm ñ sententia sac̾dotum.
s reors uita querat᷑. In leuitico ostende
se sacdotib iubent᷑ leꝓsi: qͦs illi non
faciunt leꝓsos ł mundos: s disc̾nunt
qͥ mundi ł immundi st̃. ita & hic. aꝑ¬

Expanded text:
idam non bene intelligentes, aliquid sumunt de supercilio Pharisaeorum, ut damnare innoxios, vel solvere se putant noxios, cum apud Deum non sententia sacerdotum, sed reorum vita quaeratur. In Levitico ostendere se sacerdotibus jubentur leprosi : quos illi non faciunt leprosos vel mundos, sed discernunt qui mundi vel immundi sunt; ita et