comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aliqua nob de rauennati urbe scͥpta sunt.
ipsamq ad te epłam misimꝰ: ut ex ea qua¬
uter te erga eum debeas exhibere. possis
addiscere. Consolare aut̃ eum. ut se ñ affligat
filius nr̃ exharcus ñ contristet. Nam de ꝑso¬
na ipsius scribere non distulimꝰ: s. quia in
pado isdem exarchus occupatus ẽ: minime¬
eꝑiscopo & anthemio defensori.XX¬
acellus presentium lator nob̾ innotuit.
sororem suam quȩ stephano cuidã fue¬
rat desponsata: diuine ꝓpitiationis instin¬
ctu neapolim in monastio conu̾sam ẽẽ:¬
atq eundem stephanũ domũ ⁊res eiꝰ aliqͣs
indebite ꝑtinere. Et quia decreta legalia
desponsatam si conu̾ti uoluerit. nullo om¬
nino censuer. dampno multari: frnitas
tua una cum anthemio subdiacono ueri¬
tatem diligenti curiositate studeat ꝑseru¬
cari. Et si ut edocti sumꝰ. domũ uł quid ali¬
ud suꝑscͥptum stephanum iniuiste cenere
cognoscitis: eum adbortatio ur̃a instant

Expanded text:
aliqua nobis de Ravennati urbe scripta sunt, aliqua nobis de Ravennati urbe scripta sunt, ipsamque ad te epistolam misimus, ut ex ea qualiter te erga eum debeas exhibere possis addiscere. Consolare autem eum, ut se non affligat, filius noster exarchus non contristet. Nam de persona ipsius scribere non distulimus. Sed quia in Pado idem exarchus occupatus est, minimeepiscopo, et Anthemio defensori. Catellus praesentium lator nobis innotuit sororem suam, quae Stephano cuidam fuerat desponsata, divinae propitiationis instinctu Neapoli in monasterio fuisseatque eumdem Stephanum domum et res ejus aliquas indebite detinere. At quia decreta legalia desponsatam si converti voluerit nullo omnino censuerunt damno mulctari, fraternitas tua una cum Anthemio subdiacono veritatem diligenti curiositate studeat perscrutari. At si, ut edocti sumus, domum vel quid aliud suprascriptum Stephanum injuste tenere cognoscitis, eum adhortatio vestra instanter
Abbreviated transcription (Latin):
stinere: ammonentes ut ita teðeet̾o cau¬
cum sollicitumꝙ debeas exbibere: quati¬
nuis ⁊ officio tuo morib iactione respon¬
deas: omĩs contra te penitus adu̾se opi¬
monis dicendi subtrabatur occasio. M maio.¬
man semel in triennio de sicilia conueni¬
rent. s: nos eoꝵ labori consulentes. consti¬
tiuisse. ut suam hic semel in quinquenno
psentiam exhiberent. Et quia iam diu ẽ.
qd hic minime conuener̃: eos hortari de
uolumꝰ. ut nat scĩ pet̾ hic dõ ꝑducente
nobẽ debeant celebrare. S ne forte p̾tori
aliqua possit nasci suspicio. si eos hic am¬
monitos uenire cognouerit. uoluntatem
urãm intelligens: ita hoc ex te face̾ stude
ut ⁊ ipsi sic̃ prediximꝰ ad diem constitutũ
ħe ueniant: ⁊nulla de eis precori possit
eẽ suspicio. liparitanum uero rregitanũ
ep̃os ut huc ueniant: parit̾ cõmonebis.
Cuta lib̾tinum uirum magnificũ esto sol¬
licitus. ut nullus illum dolus decipiat:. qr

Expanded text:
stinere: admonentes ut ita te de caetero caustinere: admonentes ut ita te de caetero cautum sollicitumque debeas exhibere, quatenus et officio tuo moribus et actione respondeas ut omnis contra te penitus adversae opinionis dicendi subtrahatur occasio. Mense Maiotri Romam 867 semel in triennio de Sicilia convenirent, sed nos, eorum labori consulentes, constituisse ut suam huc semel in quinquennio praesentiam exhiberent. At quia jam diu est quod huc minime convenerunt, eos hortari te volumus ut Natale sancti Petri hic, Deo perducente, nobiscum debeant celebrare. Sed ne forte praetori aliqua possit nasci suspicio, si eos huc admonitos venire cognoverit, voluntatem nostram intelligens, ita hoc ex te facere stude, ut et ipsi, sicut praediximus, ad diem constitutum huc veniant, et nulla de eis praetori possit esse suspicio. Liparitanum vero et Regitanum episcopos, ut huc veniant pariter commonebis. Circa Libertinum vero virum magnificum esto sollicitus, ut nullus illum dolus decipiat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
contra aliquem .s. dĩ zelo ⁊ eccłastici ordinis
libramine cõmoueri. Gr̃ mrartino diacono¬
dicta cͥmina digna sunt ultione plecten¬
da: ita ut ab illatis sunt nichilominꝰ absoluen¬
di. quando nullus eos culpe reatus asstrigitꝰ.
Quia gͥ aliqua nob de te fuerant nunciata.
quȩ officii tui ꝓpositum ñ leuit᷑ macularent:
cure nobis fuit: ea diu ac subtili inuestigati¬
one requirere. Et qm nil tͥ quod noceret in¬
uenimꝰ: ne qua de his quȩ dicta fuerant sus¬
picio remanerec: ad plenissimam te satisfacti¬
onem si ab eis in sons extiteris. ad sacratissimũ
sacramenta prebere. Et idõ pꝰquã nobis ut
oportuit satisfactum ẽ: dilectionem tuam
preuidimꝰ modis omib absoluendam: atq
ad tuam te ęccłam in eo quo uidelicet fui¬
sti loco ⁊ ordine. ꝑ omĩa statuimꝰ remeare. &
nullam te a quoꝗͣ contradicionẽ ł in quietu¬
dinem de his quȩ ad nos ꝑlata fuerant su¬

Expanded text:
contra aliquem, sed Dei zelo et ecclesiastici ordinis contra aliquem, sed Dei zelo et ecclesiastici ordinis libramine commoveri.  dicta crimina digna sunt ultione plectenda, ita ab illatis sunt nihilominus absolvendi, quando nullus eos culpae reatus astringit. Quia igitur aliqua nobis de te fuerant nuntiata, quae officii tui propositum non leviter macularent, curae nobis fuit ea diu ac subtili investigatione perquirere. Et quoniam nil quod tibi noceret invenimus, ne qua de his quae dicta fuerant suspicio remaneret, ad plenissimam te satisfactionem quod ab eis insons exstiteris, ad sacratissimum sacramenta praebere. Et ideo postquam nobis, ut oportuit, satisfactum est, dilectionem tuam praevidimus modis omnibus absolvendam, atque ad tuam te Ecclesiam, in eo videlicet quo fuisti loco et ordine, per omnia statuimus remeare, et nullam te a quoquam contradictionem vel inquietudinem de his quae ad nos perlata fuerant su
Abbreviated transcription (Latin):
quod dici nefas ẽ. ꝑditionẽ conuolueret. Nẽ
aut̃ quia ab eiuste nequitia cognouimꝰ dissen¬
tire: deniq ut nec ei cõmunices nec nominis
ipsius facias inter saera missaꝵ sollempnia
mentionem. ut anime tue ł sero te ab eo dico¬
dasse proficiat. scͥpͥtis te presentib adhortam̃
quatinꝰ ad nos mora submota uenue ñ diffe¬
ras: s ⁊ alios tecum quos tam̃ potueris epõs
cetosq religiosos festines adducere: ut causa
subtilius examinata. ⁊ ur̃a si res exigerit con¬
grue decent̾q debeat absolutio prouenire. ꝙ
hi qui in peccati eiusdem temeritate collap¬
si sunt: ad uiam salutis auxiliante beato pet
tur. Sciat aut̃ quisquis ad nos ep̃c seu religi¬
osus uenerit nullum se prenidicium uł inui¬
sticiam sustinere: s ita interius cognita ueri¬
tate quȩ rodemptori ño placuerint. ordinari:
quatinus ex ipsa ña dispensatione dño sufra¬
gante cunctis appareat: non nos propͥo odio

Expanded text:
quod dici nefas est, perditione convolveret. Nunc quod dici nefas est, perditione convolveret. Nunc autem quia ab ejus te nequitia cognovimus dissentire, denique ut nec ei communices, nec nominis ipsius facias inter sacra missarum solemnia mentionem, ut animae tuae vel sero te ab eo discordasse 864 proficiat, scriptis te praesentibus adhortamur; quatenus ad nos mora submota venire non differas, sed et alios tecum, quos tamen potueris, episcopos caeterosque religiosos festines adducere: ut causa subtilius examinata, et vestra, si res exegerit, congrue decenterque debeat absolutio provenite, et hi qui in peccato ejusdem temeritatis collapsi sunt ad viam salutis, auxiliante beato Petrtur. Sciat autem quisquis ad nos episcopus vel religiosus venerit, nullum se praejudicium vel injustitiam sustinere; sed ita interius cognita veritate, quae Redemptori nostro placuerint ordinari; quatenus ex ipsa nostra dispensatione, Domino suffragante, cunctis appareat non nos proprio odio
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq cognouisse te. non ẽ. ambiguum. qr
dum ad nos quedam de maximo ꝑuenis¬
sent. quȩ sacdotii ꝓuectum ñ leuit᷑ impe¬
dirent: nrm̃ in eius ꝑsona non fuisse con¬
sensum: nec pͥus nos eum uoluisse ad hoc
qd̃ nitebatur accedere: quam digna de his
quȩ dicta erant satisfactio ꝓueniret. Qd
cũ seruare ⁊tu om̃i mͦ debuisses: actum
magis ẽ. ut antedictꝰ maximꝰ cece mentis
auiditate ep̃atum arripiens. ad suam te
in caute uoluntatẽ contra nr̃m uetitum
inclinaret: s ne łtunc in requisita quȩ ad
nos ꝑlegata fuerant remanerent: nr̃is
ut huc ueniret epłis ẽ. accersitꝰ. Quem
etiam prauo studio differentẽ: cure nob̾
fuit sub int̾dictione cõmunionis iteratis
epłis ãmonere: ut ad nos pro sui purifica¬
tione uenire excusatione pꝰposita ꝓꝑaret.
S elegit ex cõmunicationi suecumbere. qũa¬
obedientiam exhibere. Unde contigit: ut ꝑ¬
u̾se mentis ipsius prauitas. in suã alios secum

Expanded text:
Itaque cognovisse te non est ambiguum quia Itaque cognovisse te non est ambiguum quia dum ad nos quaedam de Maximo pervenissent quae sacerdotii provectum non leviter impedirent, nostrum in ejus persona non fuisse consensum, nec prius eum nos voluisse ad hoc quod nitebatur accedere quam digna de his quae dicta erant satisfactio proveniret. Quod cum servare et tu omnino debuisses, actum magis est ut antedictus Maximus, caecae mentis aviditate episcopatum arripiens, ad suam te incaute voluntatem contra nostrum vetitum inclinaret. Sed ne vel tunc irrequisita quae ad nos perlata fuerant remanerent, nostris ut huc veniret epistolis est accersitus. Quem etiam pravo studio differentem curae nobis fuit sub interdictione communionis iteratis epistolis admonere, ut ad nos pro sui purificatione venire, excusatione postposita, properaret; sed elegit excommunicationi succumbere, quaobedientiam exhibere. Unde contingit ut perversae ipsius mentis pravitas in sua alios secum,
Abbreviated transcription (Latin):
net: ut remoto studio. uno eodemq con¬
sensu talem sͥ preficiendum expetant sa¬
cerdotem. qui tanto ministio dignus ua¬
leat reꝑiri : & auenerandis canonib nul¬
latenus respuatur. Qui dũ fuerit postulatꝰ.
cũ sollempnitate decreti omniũ sub scͥptiõi¬
b roborati. ⁊ dilectionis tuȩ testimonio licte¬
rarum. ad nos sacrandus occurrat. Cõmo¬
nentes etiam fr̃nitatẽ tuam. ut nullũ de
altera eligi ꝑmittatis ȩccła: nisi forte int̾ cle¬
ricõ ipsiꝰ ciuitatis in qua uisitationis impendis
officium. nullus ad ep̃atũ dignus qd euenire
non credimꝰ. potuerit inueniri: ꝓuisurus
ante omĩa ne ad cuiꝰlibet conu̾sationis me¬
ritum laice ꝑsone aspirare p̾sumant: ꝙ
tu ꝑicłm ordinis tui quod absit. in curras
Gregorius sabiniano ep̃o. xxii
tudinis ordinem. sollicita studuisses consi¬
deratione pensare: nec tͥ aliqua illicite pre¬
sumptionis culpa subriperet: nec alii oc¬
casione tui peccati discͥmen discurrerent.

Expanded text:
net, ut, remoto studio, uno eodemque consensu tales sibi praeficiendos expetant sacerdotes qui et tanto ministerio digni valeant reperiri, et a venerandis canonibus nullatenus respuantur. Qui dum fuerint postulati, cum solemnitate decreti omnium subscriptionibus roborati, et dilectionis tuae testimonio litterarum, ad nos sacrandi occurrant. Commonentes etiam fraternitatem tuam ut nullum de altera eligi permittas Ecclesia, nisi forte inter clericos ipsius civitatis in qua visitationis impendis officium, nullus ad episcopatum dignus, quod evenire non credimus, potuerit inveniri. Provisurus ante omnia ne cujuslibet conversationis meritive laicae personae aspirare praesumant, et ut periculum ordinis tui, quod absit, incurrasGregorius Sabiniano episcopo Jaantiquae consuetudinis ordinem sollicita studuisses consideratione pensare, nec tibi aliqua illicitae praesumptionis culpa subriperet, nec alii occasione tui peccati discrimen incurrerent.
Abbreviated transcription (Latin):
cipue dudum fuȩ magnitudinis ꝓbatio¬
nem dedit. Qui in tam multis dispensati¬
onis ȩccłasticȩ causis occupatus. cranquil¬
lum cor int̾ turbulentas frequentias tenu¬
it: seq ipsum semꝑ sub mansuetudine
restrinx̾̃. Quȩ uidelicet non parua laus ma¬
gni ⁊ in concussi ẽ. animi: int̾ causaꝵ tur¬
bas non fuisse turbatum. Pret̾ea assiduis

Expanded text:
cipue dudum suae magnitudinis probatiocipue dudum suae magnitudinis probationem dedit; quod, in tam multis dispensationis ecclesiasticae causis occupatus, tranquillum cor inter turbulentas frequentias tenuit, seque ipsum semper sub mansuetudine restrinxit. Quod videlicet non parva laus magni et inconcussi est animi, inter causarum turbas non fuisse turbatum. Praeterea assiduis
Abbreviated transcription (Latin):
dari. Uuod aut̃ uos. hȩc dies quam fecit
dñs clamasse dicitis: de quo hoc dietũ sit
pensare debuistis. Premissum quippe est.
hoc eodem lapide ꝓtinus subditur. hȩc
dies quam fecit dñs. Ipse enim qui ꝓ for¬
titudine constructionis dr̃ lapis: ꝑ illu¬
minationis gra appellatus ẽ. dies. Qui
etiam factus ẽ. qui in carnatus in quo ex¬
ultare ⁊ letari precipimur: qr erroris nr̃i
tenebras. sue in nob̾ uirtutis luce supera¬
uit. In creature aut̃ laudem. itaq uox illa
dari ñ debuit: quȩ soli conuenit ereatori.
S cur ista reprehendo: qui quantum gau¬
dia mentem recipiant. scio: karitas &¬
enim ur̃a: magnam uob̃ leciciam genuit.
Quam uidelicet mentis leciciam: in fauore
lingua sequuta ẽ. Quod cum ita sit: laus
ista culpa iam dici non potest: quam ka¬
ritas inuenit. Michi uero de scĩssimo frẽ
dici breuiter debuit qd̾ sufficient̃ acciꝑe¬
rem: quia scirem quis eẽt. qui hanc mͥ pre¬

Expanded text:
dardarDominus clamasse vos dicitis, de quo hoc dictum sit pensare debuistis. Praemissum quippe est: hoc eodem lapide protinus subditur: Haec dies quam fecit Dominus. Ipse enim qui pro fortitudine constructionis dicitur lapis, pro illuminationis gratia appellatus est dies, qui etiam factus est quia incarnatus est. In quo exsultare, et laetari praecipimur, quia erroris nostri tenebras suae in nobis virtutis luce superavit. In creaturae itaque laudem vox illa dari non debuit, quae soli convenit Creatori. Sed cur ista reprehendo, qui quantum gaudia mentem rapiant scio? Charitas etenim vestra magnam vobis laetitiam genuit, quam videlicet mentis laetitiam in favore lingua secuta est. Quod cum ita sit, laus ista culpa jam dici non potest, quam charitas invenit. Mihi vero de sanctissimo fratre meo dici breviter debuit quod sufficienter acciperem, quia scirem quis esset qui hanc mihi prae
Abbreviated transcription (Latin):
isse dicitis. ita ut cuncti clamaretis: hec di¬
es quam fec̃ dñs. exultemꝰ ilecem̃ in ea. Et
certe sequentis uitȩ ꝓmissio ẽ: qua dicit᷑.¬
usti fulgebunt sic̃ sol. Nam in hac adhuc ui¬
ta quisq positus. quantalibet uirtute pol¬
leat: quomͦ sic̃ sol fulget: in qua corpꝰ qđ
corrumpitur ad grauat animã: ⁊ depͥmit
terrena inhabitatio sensum multa cogitan¬
tem: in qua uidemꝰ aliam legem in m̃bris
nr̃is. repugnantẽ legi mentis m̃ȩ: & capti¬
uos nos ducentẽ in lege peccati quȩ est in
m̃bris nr̃is. In qua ⁊in nob̾met ipsis respon¬
sum mortis habemus. ut non simus fidentes
in nobis: In qua propħa clamat. Timor
⁊ tremor uenerunt suꝑ me: ⁊ contexer̃ me
tenebre. Nam ⁊ scͥptum ẽ. Sapiens. ut sol
ꝑmanet: fatuus. ut luna mutabitur. Hon
ad claritatis fulgorem. s ad ꝑseuerantiam
boni oꝑis: comparatio ẽ. solis deduccae.
Bonum uero ordinationis eius initium: po¬

Expanded text:
isse dicitis, ita ut cuncti clamaretis: Haec diisse dicitis, ita ut cuncti clamaretis: Haec dies quam fecit Dominus, exsultemus et laetemur in ea. Et certe sequentis vitae promissio est, quia dicitur: Fulgebunt justi sicut sol. Nam in hac vita adhuc quisque positus quantalibet virtute polleat, quomodo sicut sol fulget, in qua corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem ; in qua videmus aliam legem in membris nostris repugnantem legi mentis nostrae, et captivos nos ducentem in lege peccati, quae est in membris nostris ; in qua et in nobismetipsis responsum mortis habemus, ut non simus fidentes in nobis ; in qua etiam Propheta clamat: Timor et tremor venerunt super me, et contexerunt me tenebrae ? Nam et scriptum est: Sapiens ut sol permanet, fatuus ut luna mutatur ; non ad claritatis fulgorem, sed ad perseverantiam boni operis comparatio est solis deducta. Bonum vero ordinationis ejus initium
Abbreviated transcription (Latin):
sit subiectoꝵ suoꝵ ⁊ praua corrigere. ⁊ re¬
cta ad crescendum fouere: quatenꝰ de eo pi¬
etatis ur̃e iudicium. ñ solum ante bomineᷤ¬
s ante suꝑne quoq maiestatis ocłos conua¬
lescat. Uenerabiles aut̃ uiros georgiũ prb̾m.
pro imminentia hicmalis temporis in hac
urbe moras ꝑpeti non ꝑmisi. Gregorius¬
mauricio patͥcio. petio domitiano. ⁊ elpidio ep̃is.
adinationẽ uiri scĩsimi ciriaci. fr̃is &
consac̾dotis mei: cum magna uos leci¬
cia suscepisse uehem̃ter exulto. Et qr pau¬
lo apło predicante didicimꝰ. si gaudet unũ
menbrũ congaudent cet̾a menbra: pensare
uos necesse ẽ. quantũ uob̾ hac in re exul¬
tatione congaudeo: in qua non unũ m̃¬
brũ s multa xͥ m̃bra gauisi sunt. Sicut
tamen scͥpta frat̾nitatis ur̃e potui trans¬
currendo ꝑpendere: magna lecicia in im¬
moderata eiusdem frĩs mei laude uos ra-¬
puit. Nam hunc sic̃ solem in ȩccła apparu¬

Expanded text:
sit subjectorum suorum et prava corrigere, et resit subjectorum suorum et prava corrigere, et recta ad crescendum fovere; quatenus de eo pietatis vestrae judicium, non solum ante homine ante supernae quoque Majestatis oculos convalescat. Venerabiles autem viros Georgium presbyterum, pro imminentia hiemalis temporis, in hac urbe moras perpeti non permisi. regorius Petro, Domitiano et Elpidio, episcopis. Ordinationem viri sanctissimi Cyriaci fratris et consacerdotis mei cum magna vos laetitia suscepisse vehementer exsulto. Et quia Paulo apostolo praedicante didicimus: Si gaudet unum membrum, congaudent caetera membra, pensare vos necesse est quanta vobis hac in re exsultatione congaudeo, in qua non unum membrum, sed multa Christi membra gavisa sunt. Sicut tamen scripta fraternitatis vestrae potui transcurrendo perpendere, magna laetitia in immoderatam 854 ejusdem fratris mei laudem vos rapuit. Nam hunc sicut solem in Ecclesia apparu
Abbreviated transcription (Latin):
hesitauit: cempꝰ paulo longius distulit: cũ
metu omp̃is dñi consilium quesluit: ut ui¬
delicet causa dĩ cũ magno debuissec timo¬
re disponi. Unde ⁊ aptum ualde existere in
pastorali regimine. frẽm atq consac̾dotẽ
meum cẏriacum ex istimo: quẽ ad eundẽ
ordinem. piecatis ur̃ȩ consilia longa genu¬
erunt: qui in ãministrandis dudũ reb eccła¬
sticis quam sollicitus ⁊ quomͦ fuerit exertꝰ
cuncti nouimꝰ. Unde ⁊ suꝑna gestum dis¬
positione non ambigo: ut qui bene mini¬
ma gesserat. congrua maiora susciꝑet: atq
a cura rerum. ad animae regimina tͥnsiret.
Pro qua re totis precib deprecamur: ut bo¬
nũ hoc omp̃c ds̃ serenitati dñoꝵ. pieq
eoꝵ soboli: un presenti scło atq in ꝑpetua
remuneratione petͥbuat: ꝙ predicto fr̃i ꝙ
consac̾doti meo qͥ dñico gregi prelatus ẽ.
anunaꝵ curam plena sollicitudine exhi¬
bere concedat: ut in reprehensibilit̃ pos¬

Expanded text:
haesitavit, tempus paulo longius distulit, cum haesitavit, tempus paulo longius distulit, cum metu omnipotentis Domini consilium quaesivit, ut videlicet causa Dei cum magno debuisset timore disponi. Unde et aptum valde existere in pastorali regimine fratrem atque consacerdotem meum Cyriacum existimo, quem ad eumdem ordinem pietatis vestrae consilia longa genuerunt. Qui in administrandis dudum rebus ecclesiasticis quam sollicitus et quomodo fuerit exercitatus cuncti novimus. Unde et superna gestum dispensatione non ambigo ut qui bene minima gesserat congrue majora susciperet, atque a cura rerum ad animarum regimina transiret. Pro qua re totis precibus deprecamur ut bonum hoc omnipotens Deus serenitati dominorum piaeque eorum soboli et in praesenti saeculo atque in perpetua remuneratione retribuat, et praedicto fratri et consacerdoti meo, qui dominico gregi praelatus est, animarum curam plena sollicitudine exhibire concedat; ut irreprehensibiliter pos
Abbreviated transcription (Latin):
patͥb dampnat: eius proculdubio senten¬
tiam sequimur. uos tam̃ si in sy nodica ur̃a
epła. eos quoq nominatĩ dampnare uolu¬
istis. qui extra scãs synodos ꝑ patrũ seͥpta
dampnantur: multos scͥptis sus ur̃a fr̃ntas
minꝰ posuit. Si aut̃ eos quos generales synodi
respuunt: hunc unũ amplius. S int̾ hȩc
sciendum ẽ: qr ut nob̾ liceat rectam fidem li¬
bere fateri. ⁊ cuncta quȩ agenda st̃ concordi¬
ter in pace disponere: pro serenissimoꝵ dñoꝵ
uita. propͥa quoq sobole incessant̃ orandũ
subiciat: longa eis ⁊ felicia tp̃ra concedat.
fides regnet. Gregorius mauricio augusto..
Impẽ ds̃ qui pietatẽ ur̃am paeis exełastice
fec̃ eẽ custodem: ipsa uos fide seruat quã
uos in sacerdotali unitate seruatis. Cumq si¬
ꝑne pietatis iugo cor humilit̾ subditis: cele¬
sti gra agitur. ut hostes uros pede fortitudi¬
ad ordinandum sacerdotem pietas ur̃a diu

Expanded text:
Patribus damnat, ejus procul dubio sentenPatribus damnat, ejus procul dubio sententiam sequimur. Vos tamen si in synodica vestra epistola eos quoque nominatim damnare voluistis, qui extra sanctas synodos per Patrum scripta damnantur multos scriptis suis vestra fraternitas minus posuit; si autem eos quos generales synodi respuunt, hunc unum amplius. Sed inter haec sciendum est quia ut nobis liceat rectam fidem libere fateri, et cuncta quae agenda sunt concorditer in pace disponere, pro serenissimorum dominorum vita propria quoque sobole incessanter orandums nationes subjiciat, longa eis et felicia tempora concedat, Gregorius Mauricio Augusto. Omnipotens Deus, qui pietatem vestram pacis ecclesiasticae fecit esse custodem, ipsa vos fide servat, quam vos in sacerdotali unitate servatis; cumque supernae pietatis jugo cor humiliter subditis, coelesti gratia agitur ut hostes vestros 853 pede fortitudiad ordinandum sacerdotem pietas vestra diu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ibi recordatus fueris qr ht̃ fr̃ tuus aliquid
adu̾sum te: relinque ibi munus tuũ ⁊ uade
pͥus reconciliari fr̃i tuo: & tc̃ ueniens offeres
munꝰ tuum. Qua in re pensandum ẽ.: quia cũ
omĩs culpa ablato sacͥficio deletur : tantũ
ẽ. malum scandali alieno corde generati: ut
ab eo qui peccauerit. nec ipsum sacͥficium do¬
minꝰ accipiat. qd delere peccatum solet. Cu¬
rate ergo cordis tir̃i scandalum festine deter¬
gere: ut possit omp̃c ds̃. oblationis ur̃e sacͥ¬
ficium acceptabile habere. Pret̾ea cũ recta a
uob̾ fides ueraciter atq subtiliter sit plata:
inter eos quos scd̾m scĩssimas generales sy¬
nodos dampnandos ẽẽ censuistis. eudoriũ
quendam uos dampnasse repperimꝰ: cuiꝰ no¬
men in latina lingua. neq in sy nodis neq
in libris beate memoriȩ ep̃oꝵ. epiphanii.
augustimi. ⁊ philastri. quos contra hereticos
precipue disputasse nouimꝰ. positum reppe¬
rimꝰ. Quod si quis eum ueraciter de catholiciꝰ

Expanded text:
d adversum te, relinque ibi munus tuum, et vade prius reconciliari fratri tuo, et tunc veniens offeres munus tuum . Qua in re pensandum est quia cum omnis culpa oblato sacrificio deleatur, tantum est malum scandali alieno corde generati, ut ab eo qui peccaverit nec ipsum sacrificium Dominus accipiat, quod delere peccatum solet. Curate ergo cordis vestri scandalum festine detergere, ut possit omnipotens Deus oblationis vestrae sacrificium acceptabile habere. Praeterea cum recta a vobis fides veraciter et subtiliter sit prolata, inter eos quos per sanctissimas generales synodos damnandos esse censuistis, Eudoxium quemdam vos damnasse reperimus: cujus nomen in Latina lingua neque in synodis, neque in libris beatae memoriae episcoporum Epiphanii, Augustini, et Philastri, quos contra haereticos praecipue disputasse novimus, positum reperimus. Quod si quis eum veraciter de catholicis
Abbreviated transcription (Latin):
parũ: etiam de exiguo libent̃ imꝑtire. Uos
ut oretis. ne laboꝵ ur̃oꝵ fructꝰ indiscrete ⁊ ñ
sic̃ necesse ẽ. dispensemꝰ: ne unde uos peccata
minuitis: nos inde cumulemꝰ. Omp̃e aut̃ ds̃
sua uos ꝓtectione custodiat: sicq uob̾ in t̾re¬
no palatio humanam grãm tribuat: ut pꝰ
longa uos tempora ad cȩlestis palacii gaudia
pͥncipis. quem multũ diligitis: clauem a sacra¬
tissimo eius corpore uob̃ transinisimꝰ. In qua
ferrum de cathenis eius clausum ẽ. ut quod

Expanded text:
parum, etiam de exiguo libenter impertire . Vos parum, etiam de exiguo libenter impertire . Vos us, ne laborum vestrorum fructus indiscrete et non sicut necesse est dispensemus, ne unde vos peccata minuitis, nos inde cumulemus. Omnipotens autem Deus sua vos protectione custodiat, sicque vobis in terreno palatio humanam gratiam tribuat, ut post longa vos tempora ad coelestis palatii gaudia stolorum principis, quem multum diligitis, clavem a sacratissimo ejus corpore vobis transmisimus, in qua ferrum de catenis ejus clausum est, ut quod
Abbreviated transcription (Latin):
transmissa sunt: captiuis ⁊ pauꝑib deportauit.
Unde ⁊ intellexi causam. Ideo enim homini lo¬
qui ꝑ epłas noluistis. quia omp̃i dõ u̾bũ in
bona oꝑatione feceratis. ht̃ enim hȩc eadẽ
ur̃a oꝑatio uocem propͥam. quȩ ad aures
dĩ secretas clamat: sic̃ scͥptum ẽ. Absconde
helemosinam in sinu pauꝑis: & hȩc pro te
exorabit. Et quidem mͥ faceor triste ẽ. aliena
expendere: et suꝑ eas quas de substantia
eccłastica habeo. adhuc etiam de reb sua¬
uissimi filii domni theodori rationes ponere:
ur̃e tam̃ benignitati congaudeo. qr sollicite
attenditis atq custoditis. hoc quod ueritas
dicit. date elemosinã iecce omĩa munda st̃ uob̾.
Et hoc quod scͥptum ẽ. Sic̃ aqua extinguit igñ
sic elemosina extingint peccatũ. Paulus quoq
apłs ait. Urã habundantia. illoꝵ inopiam sup¬
pleat: ut ⁊ illoꝵ habundantia: ur̃e sit inopie
supplementum. Tobias filiũ ammonet dic̃s.
Simultum tͥ fuerit: habundant tͥbue. Si aut̃

Expanded text:
transmissa sunt captivis et pauperibus deportavit, unde et intellexi causam. Ideo enim homini loqui per epistolas noluistis, quia omnipotenti Deo verbum in bona operatione feceratis. Habet enim haec eadem vestra operatio vocem propriam, quae ad aures Dei secretas clamat, sicut scriptum est: Absconde eleemosynam iu sinu pauperis, et haec pro te exorabit. Et quidem mihi, fateor, triste est aliena expendere, et super eas quas de substantia ecclesiastica habeo adhuc etiam de rebus suavissimi filii mei domni Theodori rationes ponere. Vestrae tamen benignitati congaudeo, quia sollicite attenditis, atque custoditis hoc quod Veritas dicit: Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis. Et hoc quod scriptum est: Sicut aqua exstinguit ignem, sic eles ait: Vestra abundantia illorum inopiam suppleat, ut et illorum abundantia vestrae sit inopiae supplementum . Tobias filium admonet, dicens: Si multum tibi fuerit, abundanter tribue; si autem
Abbreviated transcription (Latin):
impetat : quatinꝰ si ipse qui a cet̾is accendi¬
tur. uulnꝰ acceꝑit: multitudo omĩs citius
disꝑsa capiatur. hoc ergo opinionis illatę
uulnꝰ. sentire ur̃a fr̃nitas non debet: s ui¬
tam atq meliorationẽ sibi cõmissoꝵ euret:
quatinꝰ uenturo iudici bonam possitis es
de ur̃a innocentia :i de subditoꝵ meliora¬
cione ponere rationem. Cet̾a aut̃ que ad
utilitatem temporis congruunt: ꝑ mari¬
anum defensorem nr̃m uob̃ u̾bo intiman

Expanded text:
impetat; quatenus si ipse qui a caeteris attendiimpetat; quatenus si ipse qui a caeteris attenditur, 861 vulnus acceperit, multitudo omnis citius dispersa capiatur. Hoc igitur opinionis illatae vulnus sentire vestra fraternitas non debet, sed vitam atque meliorationem sibi commissorum curare, quatenus venturo judici bonam possitis et de vestra innocentia et de subjectorum melioratione ponere rationem. Caetera autem quae ad utilitatem temporis congruunt, per Marinianum defensorem vestrum vobis verbo inti
Abbreviated transcription (Latin):
ita. ut sciam. Quo enim descendet ds̃ ut
quȩ ẽent facta cognoscẽt: aut quid ñ is
grauia audita non credere: ipse se dicit ad
cognoscendum descendere: de quo om̃ib
liquet. qui ⁊ non descendens omĩa sciret.
Hec gͥ dixi. ut nimie ẽẽ leuitatis ostenderẽ:
si quis mala grauia credere studeat. quȩ
ꝓbari non possunt. Unde scĩtas ur̃a debet
mentẽ suam amaledicoꝵ hominũ rumo¬
rib atq obtrectatione disiungere: & sola
que int̾nȩ uite st̃ atq ad utilitate̾ subdi
toꝵ ꝓficiunt cogitare: quia ⁊ adhoc for¬
tasse antiquus hostis tali cura implicari
uos uoluit: ut dũ fr̃nitatis ur̃e animꝰ erga
ea que sua st̃ indesitient̾ occupat᷑. Aliena
minꝰ cogitet: ⁊ nullum u̾bi solacium subdi¬
tis inferat: atq ꝑu̾se agentib nulla distri¬
ctione contradicat. Sic namq in corpora¬
li prelio fieri solet. ut is qui in certamine
uexillũ portat. ipsum hostis uehementer

Expanded text:
ita ut sciam ? Quo enim descenderet Deus ut ita ut sciam ? Quo enim descenderet Deus ut quae essent facta cognosceret? Aut quid non is qnus deberemus mala gravia audita non credere, ipse se dicit ad cognoscendum descendere, de quo omnibus liquet quia et non descendens omnia sciret. Haec igitur dixi, ut nimiae esse levitatis ostenderem, si quis mala gravia credere studeat quae probari non possunt. Unde sanctitas vestra debet mentem suam a maledicorum hominum rumoribus atque obtrectatione disjungere, et sola quae aeternae vitae sunt, atque ad utilitatem storum proficiunt, cogitare quia et ad hoc fortasse antiquus hostis tali cura implicari vos voluit, ut dum fraternitatis vestrae animus erga ea quae sua sunt indesinenter occupatur, aliena minus cogitet, et nullum verbi solatium subditis inferat, atque perverse agentibus nulla districtione contradicat. Sic namque in corporali praelio fieri solet, ut is qui in certamine vexillum portat, ipsum hostis vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ iam dudum me audisse cognoscite: s
in cunctis quȩ in hac uita adu̾sa ꝓueniunt
sola ẽ. sic̃ nostis omp̃is dĩ districtio pensan¬
da: atq ad cor semꝑ ꝓpͥum recurrendũ: et
nullius nos ibi lingua implicet: ubi consci¬
entia ñ accusat. Quem enim conscientia
defendit: unter accusationem lib̾ ẽ. ꝙ liber
uł sine accusatione ẽẽ non pot̃: si sola quȩ
interius addicit. conscientia accusat. De
quȩ maledicoꝵ hominũ rumorib confi¬
cta s̃ credamꝰ in qualic̃q modulo suspiciois
adducẽ: quia ⁊ sacͥ eloquũ testimonium
tenemꝰ. ut mala maiora cũ forsitan dicunt᷑.
nisi ꝓbata credi non debeant: s ꝓbata citiꝰ
ulcisci. Nam ipse qui omĩa creauit: ⁊ cun¬
cta quȩ condidit intuetur ds̃: maloꝵ gra¬
uium ultione cõmotus. ait. Clamor sodo¬
me igomorre ascendit ad me: descendo
ut uideam utrum clamorem quẽ audi¬
ui oꝑe compleuerint.: ⁊ulciscar: an nonẽ

Expanded text:
torum jam dudum me audisse cognoscite. Sed torum jam dudum me audisse cognoscite. Sed in cunctis quae in hac vita adversa proveniunt, sola est, sicut nostis, omnipotentis Dei districtio pensanda, atque ad cor semper proprium recurrendum, ut nullius nos ibi lingua implicet, ubi conscientia non accusat. Quem enim conscientia defendit, et inter accusationem liber est; et liber vel sine accusatione esse non potest, si sola quae interius addicit, conscientia accusat. De quae maledicorum hominum rumoribus conficta credimus in qualicunque modulo suspicionis adduci, quia et sacri eloquii testimonium tenemus, ut majora mala cum forsitan dicuntur, nisi probata credi non debeant, sed probata citius ulcisci. Nam ipse qui omnia creavit, et cuncta quae condidit intuetur Deus, malorum gravium ultione commotus, ait: Clamor Sodomae et Gomorrhae ascendit ad me; descendo ut videam utrum clamorem quem audivi, opere compleverint, et ulciscar; an non est
Abbreviated transcription (Latin):
captiuoꝵ fuerint redemptione distracta.
Quia ergo frat̾nitate ur̃a indicante comperi¬
niã &e eã uñ soluere possitis ñ habere: atq ob
hoc cum nr̃a uos auctoritate. saerata uelle
uasa distrahere: in hac re quia ilegum ⁊ ca¬
nonum decreta consentiunt. nr̃m consen¬
sum prebere curauimꝰ: & in distrahendis sa¬
cratis uasis. uob̾ licentiam indulgemꝰ. S ne
eoꝵ uendicio ad urãm possit inuidiam ꝑ¬
tinere : oportet ut ioħis defensoris nr̃i p̃sen¬
tia usq ad quantitatẽ debiti distrahi. ⁊eoꝵ
solui precium creditorib debeat: quatinus
dum hȩc res huiꝰmodi fuerit obseruatione
completa: nec creditores mutue pecunie
dampna sentiant: nec frat̾nitas ur̃a inuidi¬
am nunc ł quandoq sustineat. Gregorius¬
constantio ep̃o medioldnensi. xiiii.¬
Intiquus humani gen̾is inimicꝰ. quib uos
linguarum iaculis:⁊maloꝵ cordium in¬
sidus existimauit impetendos. relatione mul¬

Expanded text:
captivorum fuerint redemptione distracta. captivorum fuerint redemptione distracta. Quia ergo fraternitate vestra indicante comperiniam, et eam unde solveret non habere, atque ob hoc cum nostra vos auctoritate sacrata velle vasa distrahere, in hac re, quia et legum et canonum decreta consentiunt, nostrum consensum praebere curavimus, et in distrahendis sacratis vasis vobis licentiam indulgemus. Sed ne eorum venditio ad vestram possit invidiam pertinere, oportet ut in Joannis defensoris nostri praesentia usque ad quantitatem debiti distrahi, et eorum solvi pretium creditoribus debeat, quatenus dum haec res hujusmodi fuerit observatione completa, nec creditores mutuae pecuniae 860 damna sentiant, nec fraternitas vestra invidiam nunc vel quandoque sustineat. Constantio episcopo Mediolanensi. Antiquus humani generis inimicus quibus vos linguarum jaculis et malorum cordium insidiis existimavit impetendos, relatione mul
Abbreviated transcription (Latin):
actusq ancillarum dĩ siue albatisse q̃ insupͣ¬
cumdũ dĩ timorẽ sollicitudinẽ statuimꝰ
adhibere ÷ ut si aliquã de illic habitantib
exigente culpa oportuerit ultioni sũmit¬
ti: ipse iuxta sacroꝵ canonũ uigorem mo¬
dis om̃ib debeat uindicare. His gͥ a nobis
statutis atq concessis: ita te in congregati¬
onis tue dispositione. custodiam stude sol¬
liciciorem enixius exhibere: ut iniqui hostis
malicia nichil ibi qd̾ macłari possit. inueni¬
at. hȩc gͥ omĩa quȩ huiꝰ pagina preceptiõĩs
amplectitur. monast̾io tuo in om̃ib ⁊ ab om
mꝰ : quatinꝰ indultoꝵ pͥuilegioꝵ beneficia.
in sua semꝑ inuiolabilit̾ firmitate ꝑmane¬
ant. Mense nouenb̾o. indict᷑.xu. Gregoriꝰ xiii
ultione dignum ẽ. sacrata quẽqu̾a uasa.
precer ꝓ his quȩ lex ⁊sacͥ canones p̃cipiunt.
uenundare: ita nulla ẽ obiurgatione uel
uindicta plectendum: si pietatis causa pro

Expanded text:
actusque ancillarum Dei sive abbatissae, quae in supractusque ancillarum Dei sive abbatissae, quae in suprcundum Dei timorem, sollicitudinem statuimus adhibere; ut si aliquam de illic habitantibus exigente culpa oportuerit ultioni submitti, ipse juxta sacrorum canonum vigorem modis omnibus debeat vindicare. His ergo a nobis statutis atque concessis, ita te in congregationis tuae dispositione stude sollicitiorem enixius in omnibus exhibere, ut iniqui hostis malitia nihil ibi quod maculari possit inveniat. Haec igitur omnia quae hujus pagina praeceptionis ammus, quatenus indultorum privilegiorum beneficia in sua semper inviolabiliter firmitate permaneant. Mense Novembri, indict. 15. EPISTOLA XIIIultione dignum est sacrata quempiam vasa, praeterquam in his quae lex et sacri canones praecipiunt, venundare, ita nulla est objurgatione vel vindicta plectendum, si pietatis causa pro
Abbreviated transcription (Latin):
atq aureliane. qui id religiosa deuotione do¬
uaui iuris sui iunctis unisse edificuis comꝓ¬
bantur:: & pͥuilegia p̃uidimꝰ indulgeri: con¬
stituentes. ut obeunte antedicti monasterii
abbatissa. ne extranea. s quam congregatio
s de suis elegerit: ordinetur. Quam tam̃ si di¬
gna huic ministio iudicata fuerit: eiusdẽ
loci ep̃c ordinet. In reb aut̃ uł dispositione
monastu eiusdem. neq ep̃m. neq eccłasticoꝵ¬
quẽquã. aliquam habere decernimꝰ potesta¬
tem.S. ad hȩc sollicitudinis tuȩ cura. ł quȩ
post te in eodem loco fuerit abbatissa: cu¬
ram statuimꝰ ꝑ omĩa ꝑtinere. Die siquidem
ep̃o missarum illic sacra conuenit sollem¬
pnia celebrare. A quo tam̃ ita hoc ẽ. offici¬
um exsoluendum: ut cathedra eius nisi
predictis dieb dum illic missarũ sollem¬
pnia celebrat: non ponatur. Quo disceden¬
te. similit̾ etiam cathedra illius de eodem
qui ab eodem ep̃o fuerit deputatus: mis¬
sarũ officia ꝑagantur. Pret̾ea erga uitã

Expanded text:
religiosa devotione domui sui juris junctis uniisse aedificiis comprobantur, haec privilegia praevidimus indulgeri: constituentes ut obeunte ante dicti monasterii abbatissa, non extranea, sed quam congregatio sibi de suis elegerit ordinetur; quam tamen si digna hoc ministerio judicata fuerit, ejusdem loci episcopus ordinet. In rebus autem vel in dispositione monasterii ejusdem, nec episcopum, neque ecclesiquam aliquam habere decernimus potestatem; sed haec ad sollicitudinis tuae, vel quae post te in 859 eodem loco fuerit abbatissa, curam statuimus per omnia pertinere. Die siquidem illuc missarum sacra conveniat solemnia celebrare; a quo tamen ita est hoc officium exsolvendum, ut cathedra ejus nisi praedictis diebus, dum illic missarum solemnia celebrat, non ponatur. Quo discedente, similiter etiam cathedra illius de eodem qui ab eodem episcopo fuerit deputatus, missarum officia peragantur. Praeterea erga vitam
Abbreviated transcription (Latin):
resi philaster in libro quem de heresib scͥpsit.
dixerit. agnoscat. Cuiꝰ hȩc u̾ba st̃. Sunt here¬
tici qui dicunt dñm in infernum descendis¬
se. ⁊ om̃ib pꝰ mortẽ etiam ibidem se nuntiasse.
ut confitentes ibidem saluarentur: eũ hoc
sit contrariũ. dicente aut̃ ꝓpħa dauid. In
dat quem de heresib scͥpsit. hec itaq omĩa
ꝑtractantes: nicħ aliud teneatis nisi q̃uera
fides ꝑ catholicam eccłam docet. Quia de¬
scendens ad inferos dñs. illos solũmꝰ ab infer¬
omiã uidelicet electa. Nam trahi ad dm̃
pꝰ mortem non potuit. qui se a dõ male ui¬
uendo separauit. Omp̃c ds̃ sua uos ꝓtecti¬
one eustodiat: ut ubic̃q estis. ⁊ in anima
un corpore grę eius auxilium sentiatis.

Expanded text:
resi Philaster in libro, quem de haeresibus scripsit, resi Philaster in libro, quem de haeresibus scripsit, dixerit, agnoscat. Cujus haec verba sunt: Sunt haeretici qui dicunt Dominum in infernum descendisse, et omnibus post mortem jam ididem se nuntiasse, ut confitentes ibidem salvarentur; cum hoc sit contrarium dicenti prophetae David: In dat, quem de haeresibus scripsit. Haec itaque omnia pertractantes, nihil aliud teneatis nisi quod vera fides per catholicam Ecclesiam docet: quia descendens ad inferos Dominus illos solummodo ab inferomnia videlicet electa. Nam trahi ad Deum post mortem non potuit, qui se a Deo male vivendo separavit. Omnipotens Deus sua vos protectione custodiat, ut ubicunque estis, et in anima et in corpore gratiae ejus auxilium sentiatis.
Abbreviated transcription (Latin):
debitis liberasse. De qua re. uolo ut ur̃a fra
t̃nitas longe alit̾ sentiat. Descen dens¬
deñs quippe ad inferos. solos illos ꝑ suam
grãm liberauit: qui eum ⁊ uenturũ eẽ cre¬
diderunt: ⁊ precepta eius uiuendo tenuer.
Constat aut̃. qr pꝰ incarnationem dñi nullꝰ
⁊̃ exhis saluari pot̾. qui fidem illiꝰ tenent.⁊
uitam fidĩ non habent: quia scͥptum est.
Conficentur se nosse dm̃: factis aut̃ negant.
Et ioħs ait. Qui diẽ. quia noui eum: ⁊ manda
Si ergo fideles nẽ sine bonis oꝑib non saluan¬
tur ÷ &e infideles ac reprobi fine bona actiõe
domino ad inferos descendente saluati st̃:
melior illoꝵ sors fuit qui incarnatione diĩ
minime uider̃. quam hi qui pꝰ incarnationis
eius mist̾ium nati sunt. Quod quantũ fatui¬
tatis sit dicẽ. ł sentue: ipse dñs testatur discpłis
diẽs. Multi reges ⁊ propħe uoluer uidere quȩ
mea disputatione immorer: quid de hac he¬

Expanded text:
debitis liberasse. De qua re volo ut charitas debitis liberasse. De qua re volo ut charitas vestra longe aliter sentiat. Descendens quippe ad inferos, solos illos per suam gratiam liberavit, qui eum et venturum esse crediderunt, et praecepta ejus vivendo tenuerunt. Constat autem quia post incarnationem Domini nullus etiam ex his salvari potest, qui fidem illius tenent, et vitam fidei non habent, quia scriptum est: Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Et Joannes ait: Qui dicit quia novit eum, a est . Si ergo fideles nunc sine bonis operibus non salvantur, et infideles ac reprobi sine bona actione Domino ad inferos descendente salvati sunt, melior illorum sors fuit, qui incarnationem Domini minime viderunt, quam horum qui post incarnationis ejus mysterium nati sunt. Quod quantae fatuitatis sit dicere vel sentire, ipse Dominus testatur discipulis, dicens: Multi reges et prophetae cupierunt mea disputatione immorer, quod de hac hae
Abbreviated transcription (Latin):
cõꝑimꝰ depositum: pꝰ quam sac̾ canones sic̃
nostis ultra tres m̃ses eccłam p̃cipiat non
uacare. si manifestũ in eo cͥm̃ apparuit: Loco
eius ep̃m studii ur̃i sit modis om̃ib ordina¬
re. quia cdiu sine propo rectore eẽ non debet
urẽ atq caritatis. memecipsũ ualde re¬
prefendo: quod uos ad remeandũ citius re¬
laxaui. S quia semel ac sed̾̃o importune mͥ
de relaxatione ur̃a uos insistentes uidi: ꝑ¬
pendi ne graue eẽc si ur̃a apud nos dilectio
moraretur. Postquã uero cognoui uos ꝓpt̃
hiemis tempus tam longo cempore itine re¬
mansisse: fateor citius dęmissos eẽ uos do¬
lui. Si enim ic̃ ꝓpositum ur̃a dilectio ꝑagere
non ualebat: melius fuerat. ut apud me
moram quam extra me. facẽt. Precẽa post
discessum ur̃m dilectissimis filus meis diaco¬
nib narrantib agnoui. quod dilectio ura
xp̃m ad inferos descendentẽ. om̃s qui illie
confiterent᷑ eum dm̃. saluasse: atq a penis

Expanded text:
 depositum, postquam sacri canones, sicut nostis, ultra tres menses Ecclesiam praecipiant non vacare, si manifestum in eo crimen apparuit, loco ejus episcopum studii vestri sit modis omnibus ordinare, quia diu sine proprio rectore esse non debet e atque charitatis, memetipsum valde reprehendo, quod vos ad remeandum citius relaxavi; sed quia semel ac secundo importune mihi de relaxatione vestra vos insistentes vidi perpendi ne grave esset si vestra apud nos dilectio moraretur. Postquam vero cognovi vos propter hiemis tempus tam longo tempore in itinere remansisse, fateor, citius dimissos esse vos dolui. Si enim iter propositum vestra dilectio peragere non valebat, melius fuerat ut apud me moram quam extra me faceret. Praeterea post discessum vestrum, dilectissimis filiis meis diaconis narrantibus, agnovi quod dilectio vestra m ad inferos descendentem, omnes qui illic confiterentur eum Deum, salvasse, atque a poenis
Abbreviated transcription (Latin):
cidat: S cũ sapient̾ a uob̾ recta fides ꝓlata sit:
restat ꝓculdubio ut debeatis pacẽ cordium
prudentiꝰ custodire. propt̾ hoc qd ueritas dic̃.
habete sal in uobis: & pacem habete inter uos.
Et paulus apłs ammonec dics̃. Solliciti serua¬
re unitatem sp̃c: in uincło pacis. Q rursus.
łacem sequimini cũ om̃ĩb ⁊ scĩmoniam: sine
qua nemo uidebit dm̃. Quam uidelicet pacẽ
tc̃ nob̾c̃ ueracit̾ habebitis. s ꝓfani nominis
suꝑbiam declinetis: iuxta q̃ idem magister
gentium dicit. O timothee depositũ custodi:
deuitans ꝓfanas uocũ nouitates. Nimis qͥppe
iniquũ ẽ: si hi qui predicatores humilitatis fa¬
cti st̃. de uani nominis elatione głent᷑: cum
uerꝰ p̃dicator dicat. Michi absit głari: nisi in
sua passione głatur. In hoc itaq uos medullitꝰ
amplectum̃. in hoc saedotes ẽ recognoscimus:
si repulsa uanitate uerboꝵ. scĩtatis locum

Expanded text:
cidat? Sed cum sapienter a vobis recta fides prolata sit, cidat? Sed cum sapienter a vobis recta fides prolata sit, restat ut procul dubio debeatis pacem cordium prudentius custodire, propter hoc quod Veritas dicit: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos. Et Paulus apostolus admonet, dicens: Solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Qui rursus ait: Pacem sequimini cum omnibus et sanctimoniam, sine qua nemo videbit Deum. Quam videlicet pacem tunc nobiscum veraciter habebitis, si profani nominis superbiam declinetis, juxta quod idem magister gentium dicit: O Timothee, depositum custodi, devitans profanas vocum novitates. Nimis quippe iniquum est, si hi qui praedicatores humilitatis facti sunt, de vani nominis elatione glorientur, cum verus praedicator dicat: Mihi autem absit gloriari nisi in sua passione gloriatur. In hoc itaque vos medullitus amplectimur, in hoc sacerdotes vos esse recognoscimus, si, repulsa vanitate verborum, sanctitatis locum
Abbreviated transcription (Latin):
quantũ necesse ẽ. ꝓuideant: & tam̃ recidant᷑
citius. ne immoderatius excrescant. dũ gͥ ꝑ¬
ãministratã ext̾iorem ꝓuidentiam. corpoꝵ
uita ꝓtegitur: & rursum ꝑmoderatã. cordis
intentio ñ impeditur: capilli in capite sacer¬
dotis ⁊ seruantur. ut cutẽ cooꝑiant: & rese¬
cantur. ne ocłos claudant. Pret̾ea epłas ur̃a
contextam uidelicet ȩccłam suam. uicaria con¬
fessione fidelium in unitate gr̃ȩ ab om̃i erroris
scissione custodit: & contra ꝑeuntis mundi ut
ita dicam tot culparũ diluuiũ. ex multis li¬
gnis archam construit: in qua om̃ip̃is dĩ ele¬
cci seruentur ad uitam. Nam cum uicissim
nob̾ fidĩ nr̃e confessionem transinittimꝰ. ⁊ ka-¬
ricatẽ nr̃am erga nos ostendimꝰ: quid aliud
in scã eccła agimꝰ nͥ archam bitumine linimꝰ.
ne unda erroris intret: iuel sp̃itales quosq
tanꝗͣ homines. ł carnales tanꝗͣ animalia oc¬

Expanded text:
quantum necesse est prodeant, et tamen recidantur quantum necesse est prodeant, et tamen recidantur citius, ne immoderatius excrescant. Dum administratam exteriorem providentiam corporum vita protegitur, et rursus per immoderatam cordis intentio impeditur, capilli in capite sacerdotis et servantur ut cutem cooperiant, et resecantur ne oculos claudant. Praeterea epistolascontextam, videlicet Ecclesiam suam, vicaria confessione fidelium in unitate gratiae ab omni erroris scissione custodit, et contra pereuntis mundi, ut ita dicam, tot culparum diluvium, ex multis lignis arcam construit, in qua omnipotentis Dei electi serventur ad vitam. Nam cum vicissim nobis fidei nostrae confessionem transmittimus, et charitatem nostram erga nos ostendimus, quid aliud in sancta Ecclesia agimus, nisi arcam bitumine linimus; ne unda erroris intret, et vel spiritales quosque tanquam homines, vel carnales tanquam animalia oc
Abbreviated transcription (Latin):
re: ut grex cõmissus ualeat ad ea quȩ sͥ sunt
explenda subsistere. S magnoꝑe semꝑ pro¬
uidendũ ẽ. neħ eadem cura modũ tñseat: ut
cum ad cor licent̃ amittitur: nimis excrescere
comã nutͥent: s: condentes attondent capi¬
ta sua. Quid enim ꝑ significationẽ st̃ capilli
in capite. nisi cogitationes in mente: Qui
dũ suꝑ cerebrũ insensibilit̾ oriuntur: curas
uite presentis designant: quȩ ex sensu negle¬
genti quia importuna aliqͣndo ꝓdeunt: qͣsi
nob̾ non sentientib ꝓcedunt. Quia gͥcuneti
qui p̾st̃. habere quidem sollicitudines ⁊ exte¬
riores debent: nec tam̃ eis uehem̃t in cõb̾e.
Sacerdotes recce ⁊ caput prohibent᷑ radere &
cõmã nutrire: ut cogitationes carnales de
uita subditoꝵ nec a se funditꝰ amputent:
nec rursus ad crescendum nimis relaxent. ubi
i bene dr̃. Tondentes condent capita sua: ut
uidelicet cure cemporalis sollicitudines et

Expanded text:
re, ut grex commissus valeat ad ea quae sibi sunt re, ut grex commissus valeat ad ea quae sibi sunt explenda subsistere. Sed magnopere semper providendum est ne haec eadem cura modum transeat, ut cum ad cor licenter admittitur, nimis excrescere comam suam nutriant; sed tondentes attondeant capita sua. Quid enim per significationem sunt capilli in capite, nisi cogitationes 850 in mente? qui dum super cerebrum insensibiliter oriuntur, curas vitae praesentis designant, quae ex sensu negligenti, quia importune aliquando prodeunt, quasi nobis non sentientibus procedunt. Quia igitur cuncti qui praesunt habere quidem sollicitudines et exteriores debent, nec tamen eis vehementer incumbere. Sacerdotes recte et caput prohibentur radere, et comam nutrire, ut cogitationes carnales de vita subditorum, nec a se funditus amputent, nec rursus ad crescendum nimis relaxent. Ubi et bene dicitur: Tondentes tondeant capita sua, ut videlicet curae temporalis sollicitudines, et