comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m ⁊̃ ꝑtin⁊ offitiũ p̃cũ. ⁊ recitatio catecuminoꝵ
no suꝑ leuũ humeꝵ stola ponit᷑. ⁊ casula in di¬
donec nidextͣ .i. inet̾ritate reces habeat᷑. Hic
ordo ab apłis ẽ celebratꝰ. qñ ut logit᷑ in accibus
gerũt.⁊ otatioẽ p̃missa. manꝰ cis imposuerũt.
Eñ ⁊ consuetudo moleuit. ut in om̃i matrice
apocalipsi. qui quales eẽ debeat. apłs docet.ti¬
motheo scͥbẽs. Hu cũ ordinãt᷑. solus ep̃s cis manꝰ
ĩponit. q: ad ministiũ applicant ponit eis otari

Expanded text:
iam pertinet officium precum et recitacio kathecuminorum no super levum humerum stola ponitur et casula in didonec in dextera id est in eternitate requies habeatur. Hic ordo ab apostolis est celebratus, quando, ut legitur in Actibus gerunt, et oratione praemissa manus eis imposuerunt. Unde et consuetudo inolevit, ut in omni matrice Apocalypsi, qui quales esse debeant Apostolus docet Timotheo scribens. Hi cum ordinantur, solus episcopus eis manum imponit, quia ad ministerium applicantur. Ponit eis orar
Abbreviated transcription (Latin):
tiferis quoꝵ notitiã ñhm̃s. Uñ aug̃. uentatem
dic̃ dõ penitẽs qñ nic̾illi d̾ cõmissis scełib celat.
ñ ꝙ ⁊ siuoluntate celau̾it. ds̃ ignoret. s uitatẽ
sibi ab eo diciuult. ut ueniã cõsequat᷑. Si uero
m̃te aliqua exciderĩt. confiteor iutatẽ dõ cum
gñalit̃ dix̃it ds̃ qui nosti oculta cordis ⁊ opera
tũ ca fateri se reũ illius ꝙ se ñ cõmisisse noscit. qr
incauta ẽ tał humilitas ⁊ peccreẽ constituit Uñ¬

Expanded text:
mus. Unde August.: Veritatem dicit Deo poenitens, quando nihil illi de commissis sceleribus scelat; non quod et si voluntate celaverit, Deus, ignoret, sed veritatem sibi dici vult ab eo, ut veniam consequatur. Si vero mente aliqua exciderint, confitetur veritatem Deo, cum generaliter dixerit: Deus, qui nosti occulta cordis, et opera tis causa, fateri se reum illius quod se non commisisse noscit; quia incauta est talis humilitas, et peccatorem constituit. Un
Abbreviated transcription (Latin):
uigalẽ sotictatẽ assumit᷑. Cumgͥ sic cõuenuint
ut dicat uir. accipio te ĩmeã cõiugt̃. ⁊ dicat nui¬
lier accipiote ĩ incũ uirũ. his ub uł alus idem
sigͥficantib expͥmit᷑ consenfus. ñ copule carnał
uł cohabitatiois corporał. s cõ iugał sotietasis.
exqua oportet cos cohabitare. nͥforte cã religio¬
te ciudã militi daturũ necessitatꝰ instante aiti¬
culo. sub fidci pollictatiõe firmasti h̾equitate di¬
ctante decreuimꝰ. ut sulla uirũ illũ oĩo ut clicitur
renuit. ⁊ ineadẽ uolũtatis auctoritate ꝑsistit. uxt
uro illi se prsus deneget inpturã. nequaquam
eã inuitã acretntentẽ eiꝰ dẽ uiri cogas cõuigio co
flentẽ.: ꝓuirib renitentẽ. runaldo desponsau̾it.
ꝙͣ legũ ⁊ canonũ auctoritas talia spõsalia ñ appro¬
bat. ne ignorãtib leges ⁊ cinones nimis durũ ud¬
atur. ita sentẽtiã tꝑamꝰ. ut si pͥnceps cũ assensu

Expanded text:
jugalem societatem assumitur. Cum ergo sic conveniunt ut dicat vir: Accipio te in meam conjugem; et dicat mulier: Accipio te in meum virum, his verbis vel aliis idem significantibus exprimitur consensus, non copulae carnalis vel cohabitationis corporalis, sed conjugalis societatis; ex qua oportet eos cohabitare, nisi forte causa religiote cuidam militi daturum necessitatis instante articulo sub fidei pollicitatioctante decernimus, ut si illa virum illum omnino, ut dicitur, renuit, et in eadem voluntatis auctoritate persistit, ut viro illi se peam invitam ac renitentem ejusdem viri cogas conjugio copet pro viribus renitentem, Raynaldo desponsaverit; quoniam legum et canonum auctoritas talia sponsalia non approbat, ne ignorantibus leges et canones nimis durum videatur, ita sententiam temperamus, ut si princeps cum assensu
Abbreviated transcription (Latin):
Coniuigii aũt institutio duplex ẽ. Una ante
peccatũ adosffitiũ facta ẽ inꝑadiso. uͥ eẽt thorꝰ
ĩmaculatꝰ. inuptiȩ honorabiles. ex quib sñ ar¬
dore conciꝑ ⁊̃. ⁊ sĩ dolore parerẽt. Alt̾a pꝰ pecc̃m
adremediũ facta exira ꝑalisũ ppillicitũ mo¬

Expanded text:
Conjugii autem institutio duplex est. Una ante peccatum ad officium facta est in paradiso, ubi esset thorus immaculatus, et nuptiae honorabiles, ex quibus sine ardore conciperent, sine dolore parerent; altera post peccatum ad remedium facta extra paradisum, propter
Abbreviated transcription (Latin):
ñ taceaᷤ. nec tñ dico ut publices. Ta̾cit̾nitaᷤᷤ ⁊
pect̃i ex suꝑbia nascit᷑ cordis. Iõ a pecc̃m suũ
quis celat. ne reputet̃ foris qualẽ se diuino
conspectui exhibuit. quod ex fonte suꝑ bie
nascit᷑. Spẽs n suꝑbie ẽ se uelle iustũ uidi.
qui pectator ẽ atq bypocͥta cõuĩcit᷑ qui ad

Expanded text:
non taceas, nec tamen dico ut publices. Taciturnitas enim non taceas, nec tamen dico ut publices. Taciturnitas enim peccati ex superbia nascitur cordis. Ideo enim peccatum suum quis celat, ne reputetur foris qualem se jam divino conspectui exhibuit, quod ex fonte superbiae nascitur. Species enim superbiae est se velle justum videri qui peccator est; atque hypocrita convincitur q
Abbreviated transcription (Latin):
tiã referendũ ẽ. Ibi a uͥtutẽ lacͥmaꝵ ⁊ cõfessioĩs
ostendẽs sig̃are uoluit ꝙ. lacͥme oculte ⁊ confeᷤ¬
sio secrcta sicut q̃fit soli sac̾don lauãt delictũ
ꝙ pud aliq̃mpublice cõfit̾i. Qd uͦ dicit se lacͥ
pta ñ sũt. uł forte nũdũ facta erat ĩstitutio cõ¬
fessionis que mͦ ẽ. Similit̃ ⁊ illu ꝓsꝑi si sui
iudices fiãt mutabut et̃a supplitia. ⁊ illud.
it̃tiã excõmunicatiõis feriĩt. adpublicã
cõfessionẽ ⁊ satisfactionẽ itferri oportet. Nõ
it soł sacͥdotib uis ligandi ⁊ soluẽdi datũ
c̃. sic utiq suo arbitrio se pena ł ex cõmuni¬
catioĩs seutẽtia ligare. ⁊ absq sac̾lotali iu¬
ditio se ip̃m dõ uł altari recõciliari licet. qd̾
eccłastice ĩstitutiõĩ ⁊ cõsuetudini penitꝰ itpu¬
gnat. Potiꝰ gͥ si publice peccasti. publice cõsi¬
tere te reũ ⁊ cm̃da. Si uͦ octulte deliqͥsti. ⁊̃ sic

Expanded text:
tutem lacrymarum et confessionis ostendens, significare voluit quod lacrymae occultae et confessio secreta, sicut quae fit soli sacerdoti, lavant delictum quod pudet aliquem publice confiteri. Quod vero dicit se lacrypta non sunt; et forte nondum facta erat institutio confessionis, quae modo Similiter et illud Prosperi: Si sui judices fiant, mutabunt aeterna supplicia; et illud: tentiam excommunicationis ferunt, ad publicam confessionem et satisfactionem referri oportet. Non enim solis sacerdotibus jus ligandi atque solvendi datum est, si cuique suo arbitrio se poena vel excommunicationis sententia ligare, et absque sacerdotali judicio seipsum Deo vel altari reconciliare licet, quod ecclesiasticae institutioni et consuetudini penitus repugnat. Potius ergo si publice peccasti, publice confitere te reum, et emenda. Si vero occulte deliquisti, etiam sic
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tuens. m̃tiendo efficeris qd̾ uitaras. Uentas in
te ñ ẽ nͥita te dixis pectorẽ. ut ⁊̃ eẽ eognoscas ue¬
ritas aũt ip̃a ẽ. ut ꝙes dicas. Nam quomͦ ẽ u̾itas
uͥ regnat falsitas : De penis sacerlotis qui pec
nec quod absit ꝓ aliqͦ scandalo. Nã si h fecent. d̾ po¬
nat᷑. ⁊ om̃ib dieb uitȩ sue ignomunios ꝑegͥnan¬

Expanded text:
uia veritas in te non est, nisi ita te dixeris peccatorem, ut etiam esse cognoscas. Veritas autem ipsa est, ut quod es dicas. Nam quomodo est veritas ubi regnat falsitas? 7. De poenis sacerdotis qui peccnec, quod absit, pro aliquo scandalo. Nam si hoc fecerit, deponatur, et omnibus diebus vitae suae ignominiosus peregrinan
Abbreviated transcription (Latin):
as ⁊ qͣntam ibi exerceat seu̾itatẽ. cũ ꝓeodẽ pec¬
cato multo gͣuiꝰ ibi pimuat qͣmhͥ. Opinio quo¬
tenda. Si a uampenitẽtiã habuerit ꝗs. oĩa
pecc̃a dimissa sut̃ ei. s pena forte remãsit. Iõ¬
q siu̾e penitẽs obiit. sine pecc̃o tnsut. Si aũi
u̾e penites ñẽ. in obitu maculã portat q̃ nũqͣ

Expanded text:
et quantam ibi exerceat severitatem, cum pro eodem peccato multo gravius ibi puniat, quam hic. 4. Opinio qutenda. Si enim veram poenitentiam habuerit quis, peccata omnia dimissa sunt ei; sed poena forte remansit. Ideoque si vere poenitens obiit, sine peccato transiit. Si autem vere poenitens non est in obitu, maculam portat quae nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
cds gradus ẽ lectoꝵ. lectores alegendo. sic̃ psal¬
miste apsalmis canãdis uocati sũt. Illi ⁊ p̃cdi¬
cat pplĩs quid sequant᷑. isti canũt ut excitent
ad cõpũctionẽ aiõs audientiũ. licet quidã
lectores itaniẜant᷑ ꝓnunti:̃. ut quosdã ad¬
luctũ lam̃tationẽq cõpellat᷑. Idem ⁊̃ ꝓnũtia¬
tores uocant᷑ ꝙ porro ãnutiẽt. qr tã erit clara
eoꝵ uox: ut longe positoꝵ ⁊̃ aures adimple¬
ant. Adlectorẽ aut̃ ꝑtinz lectioẽs ꝓnũtiare. ⁊
ea que ꝓpħe uaticinauer. ppłis p̃dicare. ut iã
ex offitio legat incccła ꝓpħias ⁊ lectiões. Uñ ⁊ci¬

Expanded text:
est gradus lectorum. Lectores a legendo, sicut psalmistae a psalmis canendis, vocati sunt. Illi enim praedicant populis quid sequantur; isti cantant, et excitant ad compunctionem animos audientium, licet quidam lectores italuctum et lamentationem compellant. Iidem etiam pronuntiatores vocantur, qui porro ante nuntiant, quia tam erit clara eorum vox, ut etiam longe positorum aures adimpleat. Ad lectorem autem pertinet lectiones pronuntiare, et ea quae prophetae vaticinaverunt, populis praedicare, ut jam ex officio
Abbreviated transcription (Latin):
fitendũ. ut pulso demone. sp̃s sc̃s uas suũ re¬
cipiat. Hoc ⁊̃ offitio usus ẽ xp̃s. cũ demoni acoᷤ
multos sanauit. ħ ordo asalomone uidet᷑ de¬
scendisse. qui quẽdã modũ exorcizãdi ĩuenit.
quo deniones aduirati. ex obsessis corporib
pellebant᷑. huic offõ mancipati exorciste noca¬

Expanded text:
emone, Spiritus sanctum vas suum recipiat. Hoc etiam officio usus est Christus, cum daemoniacos multos sanavit. Hic ordo a Salomone videtur descendisse, qui quemdam modum exorcizandi invenit, quo daemones adjurati ex obsessis corporibus pellebantur. Huic officio mancipati exorcistae voca
Abbreviated transcription (Latin):
ina uocat᷑. s: illus s ͦ mscet᷑ cũbalsamo. quo capita
regũ ⁊ pontificũ ungũt᷑. quo ⁊̃ bapti⁊ atos sacerdos
ungit inu̾tice: ⁊ põtifex ꝑipositionẽ manꝰ confit¬
mãdos ungit instonte: G̃ z alia unctio qua cate¬
cumini ⁊ ncophiti ungunt᷑ in pectore. ⁊ uit sca¬
pulas inꝑceptiõẽ hapt̃ini. Tcia uͦ uncrio ẽ. q̃ dr̃

Expanded text:
illud solum quod miscetur cum balsamo, quo capita regum et pontificum unguntur, quo etiam baptizatos sacerdos ungit in vertice, et Pontifex per impositionem manus confirmandos ungit in fronte. Est et alia unctio qua catechumeni et neophyti unguntur in pectore et inter scapulas, in perceptione Baptismi. Tertia vero unctio est
Abbreviated transcription (Latin):
bulã sic̃ .ci. sp.s: que ẽ macula pecc̃i aqua aiãmla¬
uat: Ecce n quis noluit ficẽ henuodiũ: pattauit.
quo pattato. desinit tã uello qͣm facẽ. ñdũ tam̃
uete ⁊ humilit penitet. nec cõfiti ꝓpenit. q̃gͦ re
mansit maĩa illius macła. Mili uoluntas q ma

Expanded text:
Sed quae est macula peccati, a qua animam lavat? Ecce enim quis voluit facere homicidium, et patravit; quo patrato desinit tam velle, quam facere; nondum tamen vere et humiliter poenitet, nec confiteri proponit. Quae ergo remansit in anima illius macula? Mala voluntas quidem
Abbreviated transcription (Latin):
cadat. Ait a urbanꝰ. nͭ placuit ut nulli sicdotũ
deinceps liceat quẽlib cõmissũ alti sacͥdoti ad pe¬
ntẽtiã susciꝑe sñ cius cõsensu cui se pͥus cõtrusit.
nͥ ꝓignorãta illiꝰ cui prius cõfess ẽ. Qui uͦ cẽt̃ hoc
facere tẽptait. grad̾ sui ꝑieso subi acebit. Si

Expanded text:
anus II, 16, q. 1: Placuit ut nulli sacerdotum deinceps liceat quemlibet commissum alteri sacerdoti ad poenitentiam suscipere, sine ejus consensu cui se prius commisit, nisi pro ignorantia illius cui prius confessus est. Qui vero contra hoc facere tentaverit, gradus sui periculo subjacebit. DI
Abbreviated transcription (Latin):
ritate. doctat ꝑscu̾antiã. caueat ne cotruat. ne
sit ei acquirẽ grãm. ñ tñ mox restitiut̃ inpote¬
statẽ pͥntã. ⁊ sipett post lapsũ restitut᷑ fuĩt.⁊ se¬
pe lapsis sacdotib reddita sit digͥtatis potestas.
ñ tñ ẽ neceẽ ut om̃ib concedat᷑ qĩ ex auctoritate.
Inucnit᷑ auctoritas q̃ concedit.⁊ qĩ imꝑatꝰ Inue¬

Expanded text:
rietate, doceat perseverantiam, caveat ne corruat, ne sit ei acquirere gratiam, non tamen mox restituit in potestatem primam. Etsi Petrus post lapsum restitutus fuerit, et saepe lapsis sacerdotibus reddita sit dignitatis potestas, non tamen est necesse ut omnibus concedatur quasi ex auctoritate. Invenitur auctoritas q
Abbreviated transcription (Latin):
licite concessaꝵ tales cupiditates ut amitti sine
simul hec ⁊ illa elificat. Iua aedificatio ꝑfecto¬
rũ tm̃ ẽ. qui ñ cogitant placẽ mũdo. s tm̃ dõ.
quiꝗ ⁊ si uerualit aliqñ pectãt. feruore caritatiᷤ
ita assumit᷑ in eis petc̃m. sic̃ guita aque in ca¬
mino ignis. ⁊ iõ nũqͣm secũ portat cremabilia
hec aũt inferior edificatio. minoꝵ ẽ. qui ñ tãtũ
dõ s ⁊̃ mundo placẽ cogitat̃. dm̃ tñ p̃ponũt. Si

Expanded text:
licite concessarum, tales cupiditates, ut amitti sine simul haec et illa aedificat. Illa enim aedificatio perfectorum tantum est, qui non cogitant placere mundo, sed tantum Deo; qui etsi venialiter aliquando peccant, fervore charitatis ita absumitur in eis peccatum, sicut gutta aquae in camino ignis; et ideo nunquam secum portant cremabilia. Haec autem inferior aedificatio minorum est, qui non tantum Deo, sed etiam mundo, placere cogitant, Deum tamen praeponunt. Si
Abbreviated transcription (Latin):
dũ. debuit ñ obliusci om̃s retͥbutioesdĩ. quȩ tot
sut. quot pecc̃oꝵ sũt remissioẽs. Tot gͦ debuit co¬
it. añ acta bona mortificauit.⁊ peccatũ dimussã
Diteꝵ ĩputent. placet quib dã neminẽ ꝓpeccatis
redire ⁊ ĩputari. qr pp̃ ingͣtitudinẽ ita ⁊reus ⁊ pec¬
cator cõstituit᷑ ut añ fuit. Sic u ꝙ cduimissũ fuãt
dicit᷑ exigi. qui ⁊ remusioĩs ꝑcepte ingͣtus itare
fit. ut añfuãt  inq parii questionis ꝓbati fa¬
uẽt doctores. Iõq alicui parti ñ p̃uidicãs. studioso
lectori iucditiũ relinqͦ. adddẽs mͥ tutũ fore acsalu¬

Expanded text:
blivisci omnes retributiones Dei, quae tot sunt quot sunt peccatorum remissiones. Tot ergo debuit coit, anteacta bona mortificavit, et peccatum dimissum terum imputentur, placet quibusdam neminem pro peccatis redire et imputari, quia propter ingratitudinem ita reus et peccator constituitur, ut ante fuerat. Sic enimsionis perceptae ingratus, ita reus fit ut ante fuerat. Utrique parti quaestionis probati favent doctores. Ideoque alicui parti non praejudicans, studioso lectori judicium relinquo, addens mihi tutum fore ac salu
Abbreviated transcription (Latin):
bñdictoĩs tñsfundit: S illũ capitulũ. maledi¬
cã.⁊ c̃. quidã refer᷑ adhereticos. qui ab eccła p̃ci¬
si sũt.⁊ ad excõmunicatos. quoꝵ bñdictiões fuĩt
m aledictioẽs. bis qui eoꝵ secũt᷑ errores. Illũ uͦ
dotes exponũt. qui absq clauȩ scĩȩ ⁊ forma bo¬
nȩ uitȩ p̃sumuit ligare ł soluere. S⁊ nullus of¬
ficio sacͥdotis uti deb. nͥ ĩmunis sit abilł quã
aliis udicat. Alioqnseip̃mn condẽpnat. Qua¬

Expanded text:
benedictionis transfunditur? Sed illud capitulum, Maledicam, etc., quidam referunt ad haereticos, qui ab Ecclesia praecisi sunt, et ad excommunicatos, quorum benedictiones fiunt maledictiones his qui eorum sequuntur errores. Illud vero dotes exponunt, qui absque clave scientiae et forma bonae vitae praesumunt ligare vel solvere. Sed nullus officio sacerdotis uti debet, nisi immunis sit ab illis quae in aliis judicat; alioquin seipsum condemnat.
Abbreviated transcription (Latin):
accedũt. Illi uͦ in quoꝵ m̃tib diffusi ẽ septifornus
gt̃i spc̃.s. cũ ad eccłasticos ordines accedũt in illa sp̃ũ¬
alis gradiis ꝓmotiõe. ampliorẽ grãm ꝑcipe cͤclunt̃.¬
a decet ministros ap̃i eẽ. qui septiformagti sp̃e sc̃¬
gra inalus tnsfundat᷑. ne celestes margartis sp̃ua¬
liũ uboꝵ. offitioꝵq duunoꝵ. sordide uite pedib
conculcet̃. Insicm̃to gͥ septiferinis sp̃c .uii. s̃ ceca

Expanded text:
accedunt. Illi vero in quorum mentibus diffusa est septiformistus sancti, cum ad ecclesiasticos ordines accedunt, in ipsa spiritualis gradus promotione ampliorem gratiam percipere creduntenim decet esse ministros Christi, qui septiformi gragratia in aliis transfundatur, ne coelestes margaritas spiritualium verborum officiorumque divinorum sordidae vitae pedibus conculcent . In sacramento ergo septiformis S
Abbreviated transcription (Latin):
sac̃detu. Cum ⁊ recip̃ ordinẽ sacdotalẽ. simul et
tes has claues hãnt. qr pleriq añ sac̃m ordinati¬
onẽ sciãm discernẽdi inĩt. płres pꝰcõsec̃tionẽ ea ca
dolẽũ ẽ atq lugẽdũ. Multi a licet indiscreti.
atq sciẽtie qua eiiiñe deb sacdores exorte. sa¬
nendi quiligãdi sut̃ uł soluendi. Iõq illã clauẽ
incõsec̾tio ẽ ñ recipuit. qr semꝑ scĩa carẽt. Qui

Expanded text:
sacerdotii. Cum enim recipit ordinem sacerdotalem, simul et tes has claves habeant, quia plerique ante sacram ordinationem scientiam discernendi habent, plures post consecrationem ea cardolendum est atque lugendum. Multi enim, licet indiscreti, atque scientiae qua eminere debent, exortes, sant discernendi qui ligandi sint vel solvendi. Ideoque illam clavem in consecratione non recipiunt, quia semper scientia carent. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
estis ꝑenitẽtt.⁊ ñ estis irndẽte. inuate untã: recõ¬
cil iamini dõ. Penitĩtrã agis. genira figis. ⁊ rides.
subsãnãs patiẽtiã dĩ.Si penitẽtiã agis. penitet
te. Si ñ penitet te. ñpenitẽs es. Si gͦ penitet cur
facis que mala fecisti: Si feciss: ꝓ enitit. noli fa¬
cere. Si adhuc facis. certe ñ es penitẽs. It inocẽtuiᷤᷤ
.Ii. admonem fr̃s nr̃os. ne falsis penitẽtũs laicoꝵ
aiãs dccipi:⁊ inĩfernũ ꝑtrabi patiant̃. Filsa aũt
penitẽtiã ec̃ cõstat. cũ sp̾ts płib duno solo peni

Expanded text:
entes, et non estis irridentes, mutate vitam, reconciliamini Deo. Poenitentiam agis, genua figis, et rides: subsannas Dei patientiam. Si poenitentiam agis, poenitet te; si non poenitet te, non es poenitens. Si ergo poenitet, cur facis quae male fecisti? Si fecisse poenitet, noli facere; si adhuc facis, certe non es poenitens. Item Innocentius II: Admonemus fratres nostros, ne falsis poenitentiis laicorum animas decipi, et in infernum pertrahi patiantur. Falsam autem poenitentiam esse const
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ d̾ cͥminalib nullatenꝰ eẽ pot̃. Est n aliqͥs bonꝰ
caritatẽ hñs. s adhuc quodã cupiditatis affectu
amiãs ħ secularia. talis existẽs. subita morte oppͥ¬
ut᷑. Inillo treno affectu mortuus ẽ. ⁊ tñs alua¬
bit. a quo ñ se hic absoluit. Gͣ post hãc uitã ab
illo purgabit᷑. Constat gͦ quedã pecc̃a s leuia¬

Expanded text:
nullatenus esse potest. Est enim aliquis bonus charitatem habens, sed adhuc quodam cupiditatis affectu amans haec secularia; talis existens subita morte opprimitur. In illo terreno affectu mortuus est, et tamen salvabitur, a quo non se hic absolvit; ergo post hanc vitam ab illo purgabitur. Constat ergo quaedam peccata, sci
Abbreviated transcription (Latin):
inuificatũ obtulit discipuł seluendũ. quia ⁊ si
aliꝗs ap̃ dm̃ sit solutꝰ. ñ tñ infacie eccłe solutus
habct̃. nͥ ꝑ uiditiũ sacdotis. In soluẽdis gͥculpis
uł tetnẽdis ita oꝑat᷑ sacdos eũgic ⁊ iudicat. si¬
cut olim legał. milł qui cõtaminati erai lepͣ

Expanded text:
vivificatum obtulit discipulis solvendum. Quia etsi aliquis apud Deum sit solutus, non tamen in facie Ecclesiae solutus habetur, nisi per judicium sacerdotis. In solvendis ergo culpis vel retinendis, ita operatur sacerdos evangelicus et judicat, sicut olim legalis in illis qui contaminati erant lepra,
Abbreviated transcription (Latin):
uł de ext̾ĩori pena accipieda sũt: ad cõtẽpnẽtẽ
ł nogligentes referẽda sut. Sic̃ illud. nemo dicat.
oculte ago. ⁊c. Nlõnulli a ĩuita pecca cõsiteri
negligut᷑. scrubescut: io ñ merent᷑ iustificari. ⁊o¬
Sicut i p̃cepta ẽ nob̃ int̾ior penitẽtia. ita⁊ om̃is¬

Expanded text:
vel de exteriori poena accipiendum est, et ad contemnentes vel negligentes referendum, sicut illud: Nemo dicat: Occulte ago, etc. Nonnulli enim in vita peccata confiteri negligunt vel erubescunt, et ideo non merentur justificari. Sicut enim praecepta est nobis interior poenitentia, ita
Abbreviated transcription (Latin):
dinis tãqͣm mole p̃mit᷑ aĩmꝰ. ł none defensioĩs
clipto armat᷑. qiͣ in sepulcͦ iã putẽs. hec sũt tria
gña mortuoꝵ. que dñs legit̃ suscitasse. Huic gͥ
triplicimotti triplici remedio oc curtit᷑ cõtritiõe. cõfessioe.
satisfacciõe. Cõpũctio nob̾ cõm̃dat᷑ ibi. scĩdite

Expanded text:
defensionis clypeo armatur, quasi in sepulcro jam foetens. Haec sunt tria genera mortuorum, quae Deus legitur suscitasse. Huic ergo triplici morti, triplici remedio occurritur: contritione, confessione, satisfactione. Compunctio nobis commendatur ibi, Joe
Abbreviated transcription (Latin):
recedat ab hoĩc De confirmatione.
gnat cͥsmatt. Q d̾ satm̃tũ ab alis ꝑfici ñ pot̃.
nͥ a sũmis sacdotib. nec tp̃r apłoꝵ ab alus qͣm
abipis apłis legit᷑ ꝑactũ. nec ab alus qm ab
uł quilocũ eoꝵ tenẽt. ꝑfici pot̾. uit deb. Nãsi
alit p̃sũptũ fuĩt. initũ habebit᷑ ⁊ uacuũ. nec
int̃ eccła̾stica reputabit᷑ sacm̃ta. licet autẽ
pb̃ris baptiratos tãgĩ itpector. s ñ ctisma¬
te signare infronte. Unt uͦhuiꝰ sac̃m̃ti ẽ dõa¬
tio sp̃ẽ .s. ad robur. qui ĩbapt̃o datꝰ ẽ adremissi¬
onẽ. Uñ rabanꝰ. asumo sac̾dote ꝑĩpositionẽ
manꝰ paraclit tͣdit᷑ baptidato. ut roboret᷑ ꝑspma.

Expanded text:
I. DE CONFIRMATIONE. gnat chrismate. Hoc sacramentum ab aliis perfici non potest, nisi a summis sacerdotibus; nec tempore apostolorum ab tenent, perfici potest aut debet. Nam si aliter praesumptum fuerit, irritum habetur et vacuum, nec inter ecclesiastica reputabitur sacramenta. Licet autem presbyteris baptizatos tangere in pectore, sed non chrismate signare in fronte. Virtus autem sacramenti est donatio Spiritus sancti ad robur, qui in Baptismo datus est ad remissionem. Unde Rabanus: A summo sacerdote per impositionem manus Paracletus traditur ba
Abbreviated transcription (Latin):
multis publicare ꝙ ocultũ ẽ. ꝙ notauit dicẽs. nĩ
tibi dico ut ie ꝓdas inpublicũ. Sic ⁊ publica no¬
xa publico eget remedio. ita oculta secreta cõfeᷤᷤ¬
siõe ⁊ oculta satisfactiõe purgat᷑. Nec ẽ necẽẽ ut ꝑ¬
ꝙ sacͥdoti semel confessi sumꝰ. iteꝵ cõfiteamur.
s lingua cordis ñ carius ap̃ueꝵ uidicẽ id iugiter

Expanded text:
 occultum est. Quod notavit dicens: Non tibi dico ut te prodas in publicum. Sicut enim publica noxa publico eget remedio, ita et occulta secreta confessione et occulta satisfactione purgatur. Nec necesse est ut quod sacerdoti semel confessi sumus, iterum confiteamur; sed lingua cordis, non carnis, apud verum judicem id jugiter
Abbreviated transcription (Latin):
uelud qui ñ sit. ꝑxt cõfessio. Ide. nullus debite g̃¬
uuris pene accip̃ ueniã nͥ qualc̃tũq ⁊̃ si lõge mi¬
norẽ qͣm debeat soluent penã. Ita t ĩꝑtit᷑ ad eo
offendat. uitę austĩtate cõpens. his alusq aue¬
toritatib ntunt᷑ asserẽ sine cõfessioe uocis.: ali

Expanded text:
t confessio. Item, nullus debitae gravioris poenae accipit veniam, nisi qualemcumque, etsi longe minorem quam debeat, solverit poenam. Ita enim impartitur a Deo offenderat, vitae austeritate compenset. His aliisque auctoritatibus n
Abbreviated transcription (Latin):
gine sũptũ. qr ut corpꝰ. xp̃iex multis m̃bris pu¬
rissunis ⁊ maclatis costat. ita sotietaᷤᷤ eccłastica
exmultis ꝑsonis acͥminali matula lib̾is cõsistit
Incu rei trpo facta ẽ archa dni. delignis sechi
que sũt iput̾bilia ⁊ albȩ spine similia. De duob¬

Expanded text:
gine sumptum; quia ut corpus Christi ex multis membris purissimis et immaculatis constat, ita societas ecclesiastica ex multis personis a criminali macula liberis consistit. In cujus rei typo facta est arca Domini de lignis sethim, quae su
Abbreviated transcription (Latin):
no. aĩe macła intelligit᷑. aqua purgat᷑ in peni¬
tẽta. hoc aut̃ solus ds̃ fac̃. qui solus suscitat a¬
nimã ⁊ illuminat. ꝙ sac̾elotes nequeut̃. qui tñ
medici dr̃r. qui uiuc̃tes curare in ministĩo posst̃.
s ñ moruos uiuificare ł suscitart. Sola si dĩ gr̃a¬

Expanded text:
tio, animae macula intelligitur, a qua purgatur in Poenitentia. Hoc autem solus Deus facit, qui solus suscitat animam et illuminat; quod sacerdotes nequeunt, qui tamemedici dicuntur, qui viventes curare ministerio possunt, sed non mortuos suscitare. Sola enim Dei gr
Abbreviated transcription (Latin):
dauit. Alio ⁊̃ mͦ offendẽs in umo factꝰ ẽ õĩũ reuꝰ.
quia om̃is uirtꝰ patit̾ detͥm̃tũ ab uno uitio. po¬
nat se oĩo inuditio ⁊ potestite sac̾dotiᷤ. nicħ
sui reẜuãs sibi. ut om̃ia eo iubente paratꝰ sit fi¬
cere ꝓrecipiẽda uita al̃e. que facẽt ꝓeuitãda
corporis morte.⁊ ħ cũ desicũo. quia recuꝑ at infi¬

Expanded text:
davit. Alio etiam modo offendens in uno factus est omnium reus, quia omnis virtus patitur detrimentum ab uno vitio. Ponat se omnino in judicio et potestate sacerdotis, nihil sui reservans sibi, ut omnia eo jubente paratus sit facere pro recipienda vita animae, quae faceret corporis morte; et
Abbreviated transcription (Latin):
testatẽ sic̃ scĩ apłi. qui illoꝵ exempla simnul cũ
dociͥna tenẽt. It̃ exlicris origenis. ħ potestã so¬
li petro cõcessa c̃. ⁊ imitatorib pet̾. Nã quicũti
uestigia petͥ imitant᷑. hñt recte liganai⁊ sol.
potestatẽ. his alusq płib testimonus ĩnitũt᷑
qui asserũt potestatẽ. li. ⁊ sol alł soł sacdotib

Expanded text:
ti apostoli, qui illorum exempla simul cum doctrina tenent. Item ex dictis Origen.: Haec potestas soli Petro concessa est, et imitatoribus Petri. Nam quicumque vestigia Petri imitantur, habent recte ligandi et solvendi potestatem. His aliisque testimoniis innituntur, qui asserunt potestatem ligandi ac s
Abbreviated transcription (Latin):
pe cordis aĩam rei maculãtã ht̃ ⁊ fitorẽ peccati
atq et̾ne ultiõĩs uinculo ligata existit. Si uͦ añ
confessionẽ ꝑ cordis cõtͥtionẽ ds̃ ꝑse ip̃m. siue
ministĩo sac̾dotis. ⁊ debitũ oĩo relaxat. aiãm¬
int̾ius purgat a cõtagione ⁊ fitore pec̾ci. Qd gͦ
mũdat: quid dimittit sacdos: ubi sũt claues

Expanded text:
pe cordis, anima rei maculam habet et foetorem peccati, atque aeternae ultionis vinculo ligata existit. Si vero ante confessionem per cordis contritionem Deus per seipsum sine ministerio sacerdotis et debitum ointerius purgat a contagio, et fetore peccati, quid igitur mundat, quid dimittit sacerdos? Ad hoc dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
penituerit. Tũc a utrũq dimitit pecẽm. ⁊ satis¬
factio p̃cedẽs uinficat᷑ que fuerat mortua. si cut
bapt̃s illi qui ficte accedit. ⁊t̃ pͥmitꝰ ualet. cum fi¬
ctio am̃te recedit ꝑ penitẽtiã.⁊ in hꝰ opinioĩs mu¬
nm̃tũ auctoritates ĩducũt. Ait i aũg. piũ ẽ cre
struxent mala. pͥora ⁊̃ remuneret bona. ⁊ cũ de¬
struit ꝙ suũ ñ inuenit. diligit bonũ ꝙ inp̃ẽttã¬

Expanded text:
poenituerit. Tunc enim utrumque dimittitur peccatum, et satisfactio praecedens vivificatur, quae fuerat mortua; sicut Baptismus illi qui ficte accedit tunc primum valet, cum fictio a mente recedit per poenitentiam. Et in hujus opinionis munimentum auctoritates inducunt. Ait enim Aug., lib. de struxit mala priora, eciam remuneret bona, et cum destruit, quod suum non invenit, diligit bonum, quod in peccan
Abbreviated transcription (Latin):
di. ⁊ illa ñ omitt̾e .i. elimosinas fructuũ trenoꝵ.
Exhis dat᷑ intelligi ꝙ inpecco mortali ꝑmanenteᷤ.
⁊ si elimosmas largas faciãt. ñ m̃ ꝑ eas satisfacuĩt.
quia ĩ ordinate agũt. dũ ase ñ incipiũt. nec ppͥe
dicit̃ elimosina tale opꝰ. dũ s̃ ip̃is crudeles existũt.
ñ placẽtes dõ. Nõgͥdicenda ẽ illa satisfactio pecti.

Expanded text:
id est, eleemosynas fructuum terrenorum. Ex his datur intelligi quod in peccato mortali permanentes, etsi eleemosynas largas faciant, non tamen per eas satisfaciunt, quia inordinate agunt, dum a se non incipiunt. Nec proprie dicitur eleemosyna tale opus, dum sibi ipsis crudeles existunt, non placentes Deo. Non ergo dicenda est illa peccati satisfactio,
Abbreviated transcription (Latin):
tieb̾ tẽ. pͣcccã tua dicito. ut deleas illiᷤ. Si cõfũdis
alicui dicẽ. dicito ea cotidie in aĩa tua. ñ dico ut
qui curat ea. Nec a si ñ diris ignort ea. cũ facie¬
bas ca p̃sto erat. cũ ad mitt̾es ei cognou̾at. Nũqd
ea uult ate cognoscẽ: pcccare ⁊ ñ erubinsti.⁊ cõfi¬
teni enibescis: Hiato in hac uita. ait inalia requiẽ
babeas. dicito. ingemisce:⁊ lacͥmãs. In co dice scri¬
ptasiũt pecc̃a tua. spõgia pect̃oꝵ tuoꝵ lacͥme tue

Expanded text:
em: « Peccata tua dicito ut deleas illa, sed si confunderis alicui dicere, dicito ea quotidie in anima tua. Non dico ut qui curat ea. Nec enim si non dixeris, ignorat ea; cum faciebas, praesto erat; cum admitteres ea, cognoverat. » 242 ea vult a te cognoscere? Peccare non erubuisti, et confiteri erubescis? Dicito in hac vita, ut in alia requiem habeas: dicito ingemiscens et lacrymans. In codice scripta sunt peccata tua. Spongia peccatorum tuorum lacrymae tuae
Abbreviated transcription (Latin):
pius pp̃. ssic ꝑdẽ hõi ieuinare ⁊ orire. ⁊ alia religi¬
onis oꝑa agẽ. nͥ mens ab imqͥtate reuocet᷑. Qui
gͦ amał sic m̃tẽ reuocat ut comissa plangat. ⁊ pla¬
gẽda cõmat̾e ñ uelit. necsatisfacẽ negligat. u̾e
penitet. nec iõ ñ ẽ ua penitẽtia. ꝙ forte pꝰ. ñ de
ꝓposito sed casu uel infirmitate pectabit.
lle aũt irtisor : ⁊ ñpenitẽs qui sic comissa plãg̃.
ut plangẽd a uolũtate łoꝑe cõmitte ñ desinat.

Expanded text:
a religiopera agere, nisi mens ab iniquitate revocetur. Qui ergo a malis sic mentem revocat, ut commissa plangat, et plangenda committere non velit, nec satisfacere negligit, vere poenitet. Nec ideo non est vera poenitentia, quia forte post non de proposito, sed casu, vel infirmitate, peccabit. Ille autem irrisor est et non poenitens, qui sic commissa plangit, ut plangenda
Abbreviated transcription (Latin):
to. s uutie manib saedotũ tttari i srangi
fideliũ dẽtib ateri. Señtia ꝓpabilior.
Sed quia corpꝰ xͥ ĩcorruptibile ẽ. saneedici potest.
fractio illa ⁊ partitio sit ibique ñ sit in sub̾a
corporis. s in ip̃a forma panis sacm̃tali ficri. ut

Expanded text:
tate manibus sacerdotum tractari et frangi, et fidelium dentibus atteri. 5. Sententia probabilior. Sed quia corpus Christi incorruptibile est, sane dici potest fractio illa et partitio non in substantia corporis, sed in forma panis sacramentaliter fieri, ut
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ homicielii ueniã ĩpetͣuit. ⁊ tñ gũit᷑ pꝰea deli¬
quit. ĩ ppłi emim̾atiõe. ꝙ ppłi muliitudo ꝓstrata
ostendit. Ilud aũt mirabile ẽ ꝙ angło ferienti
nus tua inme. ⁊ ĩdonũ patͥs mei. Qͦ facto sta
pecc̃i sui adeptꝰ ẽ ueniã. cũ moyses offerendo se
ꝓpleb̾ errore pecc̃a diluerit. his alusꝙ płrib

Expanded text:
ea deliquit in populi enumeratione, quod populi multitudo prostrata ostendit. Illud autem mirabile est, quod angelo ferienti nus tua in me, et in domum patris mei. Quo facto, stapeccati sui adeptus est veniam, cum Moyses offerendo se pro plebis errore, peccata diluerit. His aliisque
Abbreviated transcription (Latin):
augñto. Nec tñ cõcedut᷑ quidã ꝙ sub̾a panis
aliqũ sit caro xp̃i:isi fiat caro.xͥ. sic̃ farina fa¬
cta ẽ panis.⁊ aqua facta ẽ inũ. Nec tñ dicitur
farina ẽ panis.⁊ a q̃ ẽ uinũ. alii uͦ cõcelũt illũ
ꝙ. erat panis uł iunũ. post cõsecͣnonẽ ẽẽ cer¬

Expanded text:
augmento. Nec tamen concedunt quidam quod substantia panis aliquando fit caro Christi, etsi fiat caro Christi: sicut farina facta est panis, et aqua facta est vinum, nec tamen dicitur: Farina est panis, et aqua vinum. Alii vero concedunt, illud quod erat panis vel vinum, post consecrationem e
Abbreviated transcription (Latin):
primo it q̃rit̾ utrũ absq satisfactiõe ⁊ oris cõfes¬
siõe ꝑsola cordis cõtͥtionẽ pecc̾m aliqu dimurtit᷑
Scdo an alicui suffitiat cõfit̾i dõ sñ sacdote. Tertio
an aliquo fideli laico ualeat cõfessio. Inhis ⁊̃ do¬
tu diusa senire inueniũt̃. qr suꝑhis uania ac
pene adͥusa tͣdidisse uident᷑ dociores. Dñt enĩ
ꝗdã. sñ cõfessioẽ.⁊ satisfactiõe oꝑis neminẽ apec

Expanded text:
itur utrum absque satisfactione et oris confessione, per solam cordis contritionem peccatum alicui dimittatur; secundo an alicui sufficiat confiteri Deo sine sacerdote; tertio, an laico fideli facta valeat confessio. In his etiam docti diversa sentire inveniuntur, quia super his varia ac pene adversa tradidisse videntur doctores. Dicunt enim quidam, sine confessione oris et satisfactione operis neminem a pe
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ ꝓqualitare cͥminũ ĩponũt᷑. Iõq miles uł
negotiator. ł alicui officio deditꝰ. ꝙ sũ pccc̃o ex¬
erceri ñ p̾sit. si culpis giuorib irretitꝰ ad penitẽ¬
tiã uenĩt. uł qui bona alt̾ius iniuste detixt. uł
qui odiũ in corde genit recognoscat seuerã peni¬

Expanded text:
o qualitate criminum imponuntur. Ideoque miles vel negociator vel alicui officio deditus, quod sine peccato exerceri non possit, si culpis gravioribus irretitus ad penitenciam venerit, vel qui bona alterius iniuste detinet vel qui odium in corde tenuerit, recognoscat se veram peni
Abbreviated transcription (Latin):
stiuat᷑. ⁊ sciat cui debitor fia deinceps: ⁊ ut dra¬
boli potestaᷤᷤ meominuat᷑. Uñ rabanꝰ. anͣ ba¬
pt̃m̃ catheutãdi debet in hoĩem p̃uerure of¬
iuili exsufflant᷑⁊ exorcitant᷑. ut ab eis pellat᷑¬
potestas potestas diaboli. nͣe ia cõtẽdat cõ sub¬
utere. neb apĩm cõseqͣnt᷑. Nõ gͦ ͫ n fãtib cre

Expanded text:
iat cui debitor fiat deinceps, et diaboli potestas in eo minuatur. Unde Rabanus: Ante Baptismum, catechizandi debet in homine praevenire ofustinus: Parvuli exsufflantur et exorcizantur, ut ab eis pellatur potestas diaboli, ne jam contendat eos subvertere, ne
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ sacm̃to fidei. and̾fide mtis ibi agit᷑. Sidsa
lud factũs. pariuilus respondet̾ cũ creu̾it: Si¬
cut ⁊ om̃ub. põtis diaboli respõdẽt̃ abreñtia¬
re: Qdsi ñẜuau̾it factus adultꝰ. tenebit̃ ille
uł spon sor: Sane dici pot̃ ibi respõden ꝓpar¬
uulo. Qd̾ admaiorẽ etatẽ siueiut. ⁊ põpis dia¬
boli renũtiabit: ⁊sanã fidẽ tenebit. cuiꝰ ic̃ sa¬
qntũ recipit. hac aũt sponsione pariuilus ꝓ
quo sit tenebit᷑. ñ spõser. si tñ ut cautio ĩpleat᷑.
qͣntũ inse ẽ oꝑã ded̾it. qr exigit᷑ apatͥno. dili¬
gẽs cͥca eũ ꝓ quo respõderit. sollicitudo. De h
aug. Certissimã emisistiᷤ cautionẽ. quͥa teñ¬
tiare põpis diaboli spopõdistis. De cathet᷑is
respõsio fidei fit incathecismo. cui ⁊ addit̃
exorcismꝰ. añ bapt̃m a fit cathetismꝰ. ⁊ exorcis¬
mꝰ post catbecis mũ seꝗtur exorcis mꝰ. ut ab eo

Expanded text:
de sacramento fidei, an de fide mentis ibi agitur? Si delud facturus parvulus spondetur cum creverit, sicut et omnibus pompis diaboli spondetur abrenuntiare, vel sponsor? Sane etiam dici potest ibi sponderi pro parvulo, qui ad majorem aetatem, si venerit, et pompis diaboli renuntiabit, et sanam fidem tenebit, cujus tunc sacramentum recipit. Hac autem sponsione parvulus pro quo fit, tenebitur, non sponsor, si tamen ut cautio impleatur, quantum in se est, operam dederit, quia exigitur a patrino, gens circa eum pro quo spondit sollicitudo. De hoc Aug.: Certissimam emisistis cautionem, qua renuntiare pompis diaboli spopondistis. 8. De catechiio et responsio fidei fit in catechismo, cui additur exorcismus. Ante Baptismum enim fit catechismus et exorcismus, post catechismum sequitur exorcismus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
inꝗens. Si totũ ludicre ⁊ mimice. ⁊ ioculint̾
ageret᷑. utrũ approbãdus cẽt bap̃imꝰ. qui sic
daret᷑. diuinũ uiditiũ ꝑalicuiꝰ reuelationis
mraculũ orõe implẽdũ eẽ censerẽ uidet tñ
sapiẽtib ñ fuisse bapt̃ma. ut cũ aliꝗ inbalne

Expanded text:
inquiens: Si totum ludicre et mimice et joculariter ageretur, utrum approbandus esset Baptismus qui sic daretur, divinum judicium per alicujus revelationis miraculum oratione implorandum esse censerem. Videtur tamen sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
ut d̾simbolo. acrudimñtis fidei. Exorazire ẽ
adiurare. ut eri ab eo sp̃c ĩmũde. Sĩbolũ dr̃
signũ uł collatio. Signũ. quia eo fideles ab
infidelib discernũt. Collatio. quia ibi totuiᷤ
fidei sufficiẽtia⁊ integritas collata c̃. Cathecis¬
mꝰ ⁊ exerorcismꝰ neo phitoꝵ sũt. mage sacram̃¬

Expanded text:
ut de Symbolo ac rudimentis fidei. Exorcizare est adjurare, ut: Exi ab eo, spiritus immunde. Symbolum est signum vel collatio. Signum, quia eo fideles ab infidelibus discernuntur; collatio, quia ibi totius fidei sufficientia et integritas est collata. Catechismus et exorcismus neophytorum sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dare dimittẽdi pec̃ci ñ ipam eand̾ qua ip̃e po¬
tẽsẽ.s. potentiã creat̃a. qua s uis p̾s dimuntt
pecc̃a. ñ tñ ut auctor remissioĩs. s: ut minister.
nec sñ dõ auctore. ut sic̃ in mustĩo ht̃ ext̃ius sci¬
ficire. ita ĩministio hab̾ intius mũdare. ⁊ sicut
illũ fac̃ dõ auitorc. qui cũco ⁊ inco dꝑat᷑ illũ ex

Expanded text:
en ipsam eamdem qua ipse potens est, sed potentiam creatam qua servus posset dimittere peccata; non tamen ut auctor remissionis, sed ut minister, nec tamen sine Deo auctore; ut sicut in ministerio habet exterius sanctificare, ita in ministerio haberet interius mundare; et sicut illud facit Deo
Abbreviated transcription (Latin):
s iusministiũ dedit. Sigͦ suns dic sebaptiare.
fergie bon siue malu bapticet. Iñ ⁊ nemo di¬
cit bapt̃mꝰ meus. cũ tñ dicat eugłiũ meũ. pru¬
dẽtia mea. licet ħ sit adõ. in quib differentia
c̃. Alius n alio meliꝰ oꝑat̃ in euglizando.⁊ alius
alio prudẽtior ẽ. alius aut alio mag̃ minusue¬
ic querit᷑ quȩ sit illa potestas potuit dare ẜuo.¬
bapt̃nu qͣm xp̃s sibi renuit. ⁊ potuit dare ẜuiᷤ.
hec ẽ ut płimi uolũt potestis dimatẽdi pec¬
cati in bapĩmno. s potestas dimitẽdi peccata.

Expanded text:
baptizare, fert sive bonus sive malus baptizet. Inde etiam nemo dicit, baptismus meus, cum tamen dicat Evangelium meum, prudentia mea, licet sint haec a Deo in quibus differentia est. Alius enim alio melius operatur in evangelizando, et alius alio prudeHic quaeritur quae sit illa potestas Baptismi quam Christus sibi retinuit, et potuit dare servis. Haec est, ut plurimi volunt, potestas dimittendi peccata in Baptismo: sed potestas dimittendi p
Abbreviated transcription (Latin):
ne auferr potestatt̃. ⁊ magnũ pecc̃m mnagnis
diuit̃nisq lui crutiatib. Si quis uͦ pcͣnitꝰ fit ũ il¬
le qui isrłite maledix̃at.⁊ qui in sabbo ligna tol¬
ligitat. tales p̾ea ñ puniti. quia culpa leuis p̃sẽ¬
ti supplitio cõpẽsata sit. leuis ⁊ culpa leui sup¬

Expanded text:
e auferri potestatem; et magnum peccatum magnis diuersisque lui cruciatibus. Si quis uero punitus sit, ut ille qui Israelitae maledixerat et qui in sabbato ligna collegerat, tales postea non puniri, quia culpa leuis praesenti supplicio compensata sit; leuis enim culpa leui sup
Abbreviated transcription (Latin):
legis atcedamꝰ. quȩ s bapt̃s. cõfirmatio. paniᷤᷤ
bñ dictioĩs .i. cucharistia. ꝑ enitẽtia unctio
extrema. ordo. cõiugiũ. quoꝵ alia remedi
gr̃a ⁊ urtute nos fultiũt̃. ut eucharistia ⁊ or¬
ta ͫ. post hoĩs lapsũ. cũitibis sit iustitia ⁊ salus. di
cm̃ta fuisse danda. q̃ exip̃iꝰ morte ipassione
uirtutẽ sortita sũt. xp̃s aũt ueiure nolicit añ¬
qͣm hõ d̾lege nat᷑ali. ⁊ scͥpta cõuinc̾et᷑. ꝙ neut̃¬

Expanded text:
is accedamus; quae sunt Baptismus, Confirmatio, panis benedictio, id est, Eucharistia, Poenitentia, Unctio extrema, Ordo, Conjugium. Quorum alia remediugratia et virtute nos fulciunt, ut Eucharistia et Orta mox post hominis lapsum, cum in his sit justitia et salus, diccramenta fuisse danda; quae ex ipsius morte et passione virtutem sortita sunt. Christus autem venire noluit, antequam homo de lege nat
Abbreviated transcription (Latin):
de penuria ac tenintate nr̃a¬
cum pauꝑcula ingazophilati¬
um dm̃ mittere. ardua scancłe:
opus ultra uires nr̃as agere p̾sumpsimꝰ.
cõsumatioĩs fidutiam. laborisq merce-¬
dem insamaritano statuentes. qui ꝓla¬
tis incurationẽ semunui duob denari¬
is. suꝑ eroganti cuncta redde ꝓfessus ẽ.
Delectat nos u̾itas pollicentis. s t̃ret ĩm̃ si¬
tis labaris Nesides hũ ourat uficienchi

Expanded text:
de penuria ac tenuitate cum paupercula in gazophylacium Domini mittere, ardua scandere, opus ultra vires nostras agere praesumpsimus; consummationis fiduciam, laborisque mercedem in Samaritano statuentes, qui, prolatis in curationem semivivi duobus denariis, supereroganti cuncta reddere professus est. Delectat nos veritas pollicentis; sed terret immensitas laboris. Desiderium hortatur proficie
Abbreviated transcription (Latin):
Exemplis clarus elucescet qͦd dicimꝰ. Si
iubente st̃nore ut sileã. uerbũ mͥ ela
dientiȩ. s uenialit̃. Si ex condemptu sci¬
ꝯruꝑo silentii legem: p̃uaricatorem me
constituo. ⁊ criminaliter. Et si impeni¬
tens ꝑseuerauero usq ad mortẽ: n⁊dãp

Expanded text:
exemplis clarius elucescet quod dicimus. Si jubente seniore ut sileam, verbum mihi fodientiae, sed venialiter. Si ex contemptu scio, et rupero silentii legem; praevaricatorem me constituo, et criminaliter; et si impoenitens persevero usque ad mortem, p
Abbreviated transcription (Latin):
sublimis. Quid itaq crit respondere siriace
nͥ sublimit̃ respondere: Et quid erit respon¬
dere sublimit̃: nisi respondere conuenient̃. et
sufficient̃: Nichil autẽ melus. nil cereiꝰ ni¬
chilq sublimuis animꝰ aguoseit: qũa qd̃ ꝑ
exꝑimentum didicit. E forte mc est ꝓpriuᷤ
atq p̃cipuus. & om̃ino sublimissimꝰ iima¬
ne animȩ discendi modus: qñ aliquid ꝓpͥo
exꝑimento ꝓbamus. Nonne tuȩ tͥ cogitati¬
ones seu occupationes. tam ꝓpͥe qũa aꝑte
respondent. & satis sublimit ad ueritatẽ
erudunt: qñ ex ꝓpͥo defectu docent. & q̃si
ꝑ exꝑientiam loquinnt᷑. qũa frustia uł tem̃e
aliquid supͣ humanum modũ de ꝓpͥa m¬
dustria presumit᷑: Tota sane istoꝵ respon¬
sio hoc maxime uidet᷑ contineie: illud u¬
delicet qđ rex iuolent̃ exigebat. om̃mo non
posse. In eiusmodi gͦ sapientib quales łͥ
suꝑuis ostendimus. hoc erit ut opinor
eoꝵ. respondere: suam impossibilitatem

Expanded text:
sublimis. Quid itaque erit respondere Syriace, sublimis. Quid itaque erit respondere Syriace, nisi sublimiter respondere? et quid erit respondere sublimiter, nisi respondere convenienter et sufficienter? Nihil autem melius, nil certius, nihilque sublimius animus agnoscit quam quod per experimentum didicit, et forte hic est proprius atque praecipuus, et omnino sublimissimus humanae animae discendi modus, quando aliquid proprio experimento probamus. Nonne tuae tibi cogitationes seu occupationes, tam proprie quam aperte respondent, et satis sublimiter ad veritatem erudiunt quando ex proprio defectu docent, et quasi per experientiam loquuntur, quam frustra vel temere aliquid supra humanum modum de propria industria praesumitur? Tota sane istorum responsio hoc maxime videtur continere illud videlicet quod rex violenter exigebat, omnino non posse. In ejusmodi ergo sapientibus, quales tibi superius ostendimus, hoc erit, ut opinor, eorum respondere suam impossibilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
dubio in diine iusticie consideratiõe.
inualitudinisq humane comparatiõe:
homo infirmitat̾e suam horrescit parit̃
& erubescit. Responderuntq chaldei
regi: siriace. Rex in sempiternũ uiue.
Dic somniũ serius tuis: et interp̃tati¬
onem eiꝰ indicabimꝰ. Orimo loco consi¬
derandũ: cui. quomͦ. responderunt. Utiq
chaldaio regi. siriacȩ: qđ̵ quid̃e idem
ẽ sicut iheronimꝰ suꝑ hunc eundem
locũ diffinuit. qđ chaldaice. Qͥd itaq
ẽ regi in ꝓpͥa lingua respondere: nisi
exp̃sse & manifeste qđ sciri oporet insimi¬
are : Cum enĩ cuilibet. aliquia in aliena
& ignota lingua dicit᷑: strepitus quidẽ uocis
ad aures. s sensus eius usq ad animũ non
ingralit᷑ Quasi gͦ in ꝓpͥa et nota lingua res¬
pondet᷑: qñ id quod opoitunitas exigit. conue¬
nient̃ intimat᷑. Quod si ad nominis interp̃¬
tationem recurrimꝰ. in eãdẽ ꝓculdubio sen¬
tentiam reducun᷑. Syria namq incerp̃tat᷑

Expanded text:
dubio in divinae justitiae consideratione, dubio in divinae justitiae consideratione, invaletudinisque humanae comparatione homo infirmitatem suam horrescit, pariter et erubescit. Responderuntque Chaldaei regi, Syriace: Rex, in sempiternum vive. Dic somnium servis tuis, et interpretationem ejus indicabimus. Primo loco considerandum cui et quomodo responderunt. Utique Chaldaico regi, Syriace quod quidem idem est, sicut Hieronymus super hunc eumdem locum diffinivit, quod Chaldaice. Quid itaque est regi in propria lingua respondere, nisi expresse et manifeste quod sciri oportet insinuare? Cum enim cuilibet aliquid in aliena et ignota lingua dicitur, strepitus quidem vocis ad aures, sed sensus ejus usque ad animum non ingreditur. Quasi ergo in propria, et nota lingua respondetur, quando id, quod opportunitas exigit, convenienter intimatur. Quod si ad nominis interpretationem recurrimus, in eamdem proculdubio sententiam reducimur. Syria namque interpretatur
Abbreviated transcription (Latin):
rege stare ꝑhibet᷑. Regium animũ necdũ
te habere existimes: si subtilissima illa
cogitationũ tuarũ acumina undecũq
ꝓ uoto colligere: et ꝓ arbitrii lib̾tate cu¬
iuscumq intentionis studio immobilit̃
figere necdũ uales. E dixit ad eos rex.
Nidi somniũ. et m̃te confusus ignoro
quid uiderim. Sapientũ nr̃oꝵ conuo¬
cationẽ alloquim᷑: qñ ꝑscrutationũ nr̃aꝵ
euagatioñe in intimis increpamꝰ uł ad
subliniũ inuestigationẽ inflammnamꝰ.
Studeamꝰ autẽ uixta huiꝰ similitudine
ꝓfectiũ nr̃oꝵ. dampna ñ negligere: quin
potiꝰ studia nr̃a ad eoꝵ reparation̾e inetta¬
re. Inlud sane notandum qd suꝑiꝰ dicat
se ẽẽ conterritũ: hic autẽ mente confusũ
O sciendũ quia mens humana dũ ad
diuinȩ equitatis ardua limpidiꝰ contẽ¬
planda subleuat᷑: ex infirmitatis suȩ re¬
uerberatione sub uno eodemq tempore.
unde terret᷑. inde confundit᷑. Nam ꝓcul

Expanded text:
rege stare perhibetur. Regium animum necdum rege stare perhibetur. Regium animum necdum te habere existimes, si subtilissima illa cogitationum tuarum acumina undecunque pro voto colligere, et pro arbitrii libertate, cujuscunque intentionis studio immobiliter figere necdum vales. Et dixit ad eos rex: Vidi somnium, et mente confusus ignoro quid viderim. Sapientium nostrorum convocationem alloquimur, quando perscrutationum nostrarum evagationem in intimis increpamus, vel ad sublimium investigationem inflammamus. Studeamus autem juxta hujus similitudinem profectuum notare. Illud sane notandum quod superius dicit se esse conterritum, hic autem mente confusum. Sed sciendum quia mens humana, dum ad divinae aequitatis ardua limpidius contemplanda sublevatur ex infirmitatis suae reverberatione, sub uno eodemque tempore unde terretur, inde confunditur. Nam procul
Abbreviated transcription (Latin):
udere consueuit. contemplatioĩs luce
amictit. Precepit autẽ rex. ut conuocaren¬
t᷑ arioli. & magi. et malefici. & caldei:
ut indicarent regi somnia sua. Regiũ
ꝓfecto animũ gerit: qui desideriis suis
umꝑare. & studia et exercicia sua ꝓ de¬
liberationis arbitrio disponere consueũ.
Eius modi itaq animus regus om̃s
sapientes babilonis in unũ conuenire
facit: & diuersas quodammꝰ sectas.
in unũ ꝑscritinium cogit: quando
omnẽ sollicitudĩe. et indagationẽ qͣs
ꝑ uaria studia & exercitia disꝑgere con-¬
sueute: uni et soli celestis doctrine ne¬
gotio impendit. Ab eiuismodi autem
sapientib & quasi in unum cocuntibꝰ
quasi somnia nr̃a amissa requirimus:
qñ subtracta contemplationis nr̃ȩ specta¬
cula ꝑ multiplicẽ et infatigabiłẽ studi¬
oꝵ nr̃oꝵ instantiam reparare satagimuᷤᷤ.
Qui cũ uenissent: stecerunt coram rege.
Ecce quid dr. Ecce quał conuocatio coram

Expanded text:
videre consuevit contemplationis lucem videre consuevit contemplationis lucem amittit. Praecepit autem rex, ut convocarentur arioli, et magi, et malefici, et Chaldaei, ut indicarent regi sommia sua. Regium profecto animum gerit, qui desideriis suis imperare, et studia, et exercitia sua pro deliberationis arbitrio disponere consuevit. Ejusmodi itaque animus regius omnes sapientes Babylonis in unum convenire facit, et diversas quodammodo sectas in unum per scrutinium cogit, quando omnem sollicitudinem, et indagationem quas per varia studia, et exercitia dispergere consuevit uni, et soli coelestis doctrinae negotio impendit. Ab ejusmodi autem sapientibus, et quasi in unum coeuntibus, quasi somnia nostra amissa requirimus, quando subtracta contemplationis nostrae spectacula, per multiplicem et infatigabilem studiorum nostrorum instantiam reparare satagimus. Qui cum venissent, statuerunt coram rege. Ecce quid dicitur; ecce qualis convocatio coram