comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicaui tanquã presens eũ qui hoc fẽc̃
congregatis uob̾ ⁊ meo sp̃u cũ uirtute
sathanȩ. ut discant non blasphemare
Quid enĩ abeccłiae corꝑe respuunt᷑.
quȩ xp̃i ẽ corpus tanquã peregre̾ni
⁊ alieni a dĩ corꝑe. dñatui diaboli tra¬
duntur. S ꝓpħa ne nocentib se tra¬
datur orat. Adsunt enĩ inimieȩ in¬
festȩq uirtutes quȩ fidei ꝓpositũ contur¬
bent. quȩ timorem dei obluterent que
interrenas cupiditates ⁊⁊ desideria solli¬
citent. quȩ infirmã corꝑis naturã quib¬
dam blandimentoꝵ aculeis inuicia cõ¬
moueant. Nouit napłs hanc multitudi¬
nem dominantiũ uirtutũ dicens. Inqͥb
nuos aliquando ambulastis scłm pͥnci¬
pempotestatis aeris sp̃c qui ñc̃ oꝑatur¬
in filiis diffidentiȩ. fecit ergo ꝓpħa uidi¬
cium niusticiã. n ne tradatur se nocen¬
tib rogat. Et hoc mͦ nocentib cũ inpec¬
catum impellunt. cũ ingłam inflant.

Expanded text:
iam tamquam praesens eum, qui hoc fecit, iam tamquam praesens eum, qui hoc fecit, congregatis uosatanae, ut discant non blasphemare qui enim ab ecclesiae corpore respuuntur, quae Christi est corpus, tamquam peregrini et alieni a dei corpore dominatui diaboli traduntur. Sed propheta, ne nocentibus se tradatur, orat. adsunt enim inimicae infestaeque uirtutes, quae fidei propositum conturbent, quae timorem dei obliterent, quae in terrenas cupiditates et desideria sollicitent, quae infirmam corporis naturam quibusdam blandimentorum aculeis in uitia commoueant. nouit et apostolus hanc multitudinem dominantium uirtutum dicens: in quibus et uos aliquando ambulastis secundum principem potestatis , spiritus, qui nin filiis diffidentiae . Fecit ergo Propheta judicium et justitiam: et ne tradatur nocentibus se rogat: et hoc modo nocentibus, cum in peccatum impellunt, cum in gloriam inflant,
Abbreviated transcription (Latin):
exequatur. Non ꝑmittit aut̃ consilio
tantũ suo iudicii sententiã. s facit cũ
iuditio iusticiã. Iudicantis aut̃ eũ con¬
silio hoc opus maximum ẽ: ut qͥ iudi¬
cat iustũ sit. Iusticia nenĩ ẽ. amiticiȩ
damentũ pacis diuinȩ. atq humanȩ
rationis oꝑatio. hȩc itaq ꝓpħa fecit in
quib cũ opus suum sit: tñ neoꝵ qͥb
iudiciũ ⁊iusticiã fecit. utilitas ẽ. Pos¬
tulat uͦ ne nocentib se tradat᷑. Om̃is
enĩ in quo peccati uoluntas ẽ: dõ ua¬
cuus ẽ. Nubi deus ñ erit illic diaboli
locus ẽ. qui insidians atq obsidens. ubi
adeundi oportunitatẽ habuerit. tanꝗͦ
uacuã domũ occupet. quȩ ei deo eam
deserente. sit tradita. Et ꝓpħa quidẽ
qua exꝑsona omniũ loquebatur ne
a deo tradatur orat. Ceterũ apłs ht̃¬
lo tradat ipse cũ corithiis de eo qui
fornicationes om̃s suꝑ gressus uxorẽ
patris sui acceꝑat scribit. Ego autẽ

Expanded text:
exsequatur. non permittit autem consilio exsequatur. non permittit autem consilio tantum suo iudicii sententiam, sed facit cum iudicio iustitiam. iudicantis autem cum consilio hoc opus maximum est, ut, quod iudicat, iustum t sit. iustitia etenim est amica damentum pacis, atque humanae rationis operatio. haec itaque propheta fecit; in quibus cum opus suum sit, tamen et , quibus iudicium et iustitiam fecit, utilitas est. Postulat uero, ne nocentibus se tradatur. omnis enim, in 5 quo peccati uoluntas est, deo uacuus est; et ubi deus non erit, illic diaboli est, qui insidians atque obsidens, ubi adeundi oportunitatem habuerit, tamquam uacuam domum occupet, quae ei, deo eam deserente, sit tradita. et propheta quidem, quia ex persona omnium , ne a deo tradatur, orat. ceterum apostolo tradat ipse, cum ad Corinthios de eo, qui fornicationes omnes praegressus uxorem patris sui acceperat, scribit: ego autem
Abbreviated transcription (Latin):
n irreligiosis rebus offendimꝰ. ⁊ qr tales
ñ placemus. irascim᷑. S dignũ ẽ con¬
tueri. qualia sint. quȩ ꝓpħa faciens.¬
ne uocentib se tradatur orat. E oĩa
quecũq qͥs timens dm̃ fecerit: utilia
ei. atq pulcra sunt. Pudicitiã quis
colens. głosum ac uitens sordenti
corꝑi suo carni lumen inuexit. Con¬
temptũ uͦ pecunie ad sumens. lib̾um
se a terrenis dũationib reseruauit.
frugalitatẽ aut̃ n parsimoniã diligeis.
nobilitatẽ animȩ cȩlestis. captiuã
hebrietati ñ delinquit. S hec qͣmuis
magna atq preclara suit. tam̃ quia
referuntur ad meritũ. S quid fecit
ut ñ tradi se nocentib deprecetur:
iudiciũ scilicet ⁊iusticiã. nichil in¬
consultũ. nicħ in iustum agens. s pri¬
mum faciens iudiciũ. Omnia nãq
ratione. mͦ nueritate ꝑtractans: ut in
idq in alterũ agat. ꝑpensum antea
atq ꝑspͤctum. iam de consilii scientia

Expanded text:
et irreligiosis rebus offendimus: et quia tales et irreligiosis rebus offendimus: et quia tales non placemus, irascimur. Sed dignum est contueri, qualia sint quae Pne nocentibus se tradatur, orat. Et omnia, quaecumque quis timens deum fecerit, utilia ei atque pulchra sunt. pudicitiam quis colens gloriosum ac nitens sordenti corporis sui carni lumen inuexit. contemptum uero pecuniae adsumens liberum se a terrenis dominationibus reseruauit. frugalitatem autem et parsimoniam diligens nobilitatem animae caelestis captiuam ebrietati non dereliquit. sed , quamuis magna atque praeclara sint, tamen, quia referuntur ad meritum. Sed quid fecit, ut non tradi se nocentibus deprecetur? iudicium scilicet et iustitiam; nihil inconsultum, nihil iniustum agens, sed primum iudicium; omnia namque ratione, modo et ueritate pertractans, ut id, quod in alterum agat, perpensum antea atque perspectum iam de consilii sententia
Abbreviated transcription (Latin):
na nos pietatis continentiȩ intelligaa¬
tiȩ. fidei ⁊timoris institui. ⁊ ut ruõẽ
infantiã adloquendi scientiã quã
nagendi doctrina consequit᷑. ipsis
humane uocis initiis erudiri. Qd̾
ex presentib sextȩ decimȩ littere
octo uersib intelligi ualet. ꝓpheca
enĩ exꝑsona sua uniu̾sos docet. quid
uelle. qͥd agere. qͥd ꝓfiteri unũ quẽ.
ꝓ conscientia infirmitatis ac nateͣ
suȩ utile sit: qͥd ȩtiã metu. qͥd ca¬
ueri. qͥd emendari oporteat. Beatus
dator quia iudex ẽ. Et certe dignitati
cius decentissimũ est. ut qui sp̃u dei
loquat᷑ eaquȩ humanȩ ⁊ salitis. ⁊eter¬
tibus me. facit placentia dõ oꝑa. ⁊qr
fecit. ne nocentib se tradatur orat.
Opus merendi ante fert᷑. ⁊ de hinc me¬
riti premiũ postulat᷑ Fit enĩ primũ
qͥdd placet. ntũ dignatio eius cui ꝑopuᷤᷤ
placetur orat᷑. At nos nec oꝑam᷑. nec¬
oꝑam᷑. nec placemꝰ. quin ȩtiã impiis

Expanded text:
na nos pietatis, continentiae, intelligenna nos pietatis, continentiae, intelligentiae, fidei et timoris institui: et ut rudem infantiam ad loquendi scientiam, quam et agendi doctrina consequitur, ipsis humanae vocis initiis erudiri: quod ex praesentibus sextae et decimae litterae octo versibus intelligi licet . Propheta enim ex persona sua universos docet, quid velle, quid agere, quid profiteri unumquemque pro conscientia infirmitatis ac naturae suae utile sit: quid etiam metui, quid caveri, quid emundari oporteat. Beatus dator et judex est. Et certe dignitati ejus decentissimum est, ut qui spiritu Dei loquitur, ea quae humanae et salutis aetertibus me. Fecit placentia Deo opera: et quia fecit, ne nocentibus se tradatur orat. Opus merendi antefertur: et dehinc meriti praemium postulatur. Fit enim primum quod placet: et tum dignatio ejus, 378 cui per opus placetur, oratur. At nos nec operamur, nec placemus, quin etiam impiis
Abbreviated transcription (Latin):
dere ex lege naturȩ: tñ iam sinȩ
uenia fit. ex cȩlesti lege discessio.
more tuo carnes meas. a iudiciis enĩ
ꝓpħȩ sunt : ut atimore dĩ carnes
suȩ configu nt᷑. S meminiteõ pa¬
tiendũ . commor andũ. ẽẽ. cũ xp̃s. his
qui conregnare cũ eo ueluit. Et mis¬
re istud dicti uirtute latinitatis tran¬
latione locuta ẽ. Quod enim nob̾eu
ẽ confige: illic id significat. ut clauis
seconfigat. Moriendũ gͦ nob ẽ ⁊ oniu
carnis nr̃ȩ uitia configenda cruci
carnes suas orat. qua iudicia dĩ me¬
tuat. Timet ȩterni iudicii sententiã.
Timet se ñ cũ xp̃o configi. ⁊ cõmori.
nconsepeliri: nouũ se hominẽ nisi
uetere cũ uitiis ⁊ concupiscentiis ex¬
uto. intelligens non futurum.
eci iudiciuor. ⁊ iusticiã. non tade
Ime ꝑsequentib me. Et in psalm¬
exordio. ⁊ deinceps frequent̾ memi¬
nimus ꝑ hec singularũ litterarũ que¬
dam quasi elementa discendi. doctri¬

Expanded text:
dere ex lege naturae; tamen jam sine dere ex lege naturae; tamen jam sine venia sit ex coelesti lege discessio. more tuo carnes meas; a iudiciis enim etae sunt, ut a timore dei carnes suae configantur. sed meminit conpatiendum et commoriendum esse cum Christo his, qui conregnare cum eo uelint. et minore istud dicti uirtute latinitatis translatio elocuta est. quod enim nobiscum est confige, illic id significat, ut clauis se configat. moriendum ergo nobis est, et omnia carnis uitia configenda cruci carnes suas orat, quia judicia Dei metuat. Timet enim aeterni judicii sententiam, timet non cum Christo configi et commori et consepeliri, nouum se hominem, nisi uetere cum uitiis et concupiscentiis exuto, intellegens non futurum. AIN. Feci iudicium et iustitiam: non tradas me persequentibus me et relexordio et deinceps frequenter meminimus per haec singularum litterarum quaedam quasi elementa discendi, doctri
Abbreviated transcription (Latin):
legem faciunt: tales homines legem ñ ha¬
bentes. sibi ipsi sunt lex: qui ostendt̃
opus legis scriptũ in cordib suis. Ergo
p̃uaricatores existimant᷑: qr qͦd nat᷑ali
lege accipiunt. derelinquentur. furẽ
quis deprehensũ aut adulteriũ. aut
homicidã: arguet lege uat᷑e. S si in
his ipse uersetur. p̃uaricator ẽ legis.
Nouit ȩtiã cũ ait pecc̃ores t̾rȩ. alios
atq mortuum de peccato suo patͥ con¬
fitentem. Peccaui inquit pat̾ in celũ
n coram te. Quisq celestis doctrinȩ:
et sp̃itualis gr̃ȩ particeps factus. in
peccato demorabit᷑: ñ t̾rȩ peccator
factus ẽ ille. s cęli. Omnes enĩ creden¬
collocauit in cȩlestib. Exquib qui
decidet. tanquã cęli peccator argu¬
itur. Cum gͥ ꝓpħa peccatores terrȩs
p̃uaricatores esse existimet. quã
naturȩ legem peccando.transgres¬
si sunt. ob hoc ipse testimonia dĩ
diligit. qi cũ preuaricatio sit dece¬

Expanded text:
legem faciunt, tales homines legem non halegem faciunt, tales homines legem non habentes sibi ipsi sunt lex, qui ostendunt opus legis scriptum in cordibus suis. ergo praeuaricatores existimantur, qui, quod a natura legis accipiunt, derelinquunt. furem quis deprehensum aut adulterum aut homicidam arguet lege naturae. sed si in his ipse uersetur, praeuaricator est legis. Nouit etiam, cum ait peccatores terrae. alios atque mortuum de peccato suo patri confitentem: peccaui, inquit, pater in caelo et coram te. quisquis caelestis doctrinae et spiritalis gratiae particeps factus in peccato demorabitur, non terrae peccator est ille, sed caeli. omnes enim credencollocavit in coelestibus: ex quibus qui decedit, tamquam coeli peccator arguitur. Cum igitur Propheta peccatores terrae praevaricatores esse existimet, quia naturae legem peccando transgressi sint; ob hoc ipse testimonia Dei diligit, quia cum praevaricatio sit dece
Abbreviated transcription (Latin):
seruat consũmatio ꝑmanendi. Dif¬
fert uͦ a pecc̃ore discessio: qr pecc̃oꝵ
uenia ꝑpenitentiã reseruat᷑. disces¬
sio uͦ cum ipsa pęnitentiȩ discessioe
se dampnat. quȩ hinc oritur. cũ uo.¬
luntas eoꝵ qui discessuri st̃. ẽ iniq
taui om̃s pecc̃ores t̃rȩ. ideo dilexi u¬
stificationes tuas. Semꝑ ꝓpħe sermo
longe n ultra cõmunem sensum se¬
tendit. Nos enĩ p̃uaricatores eos exi
stimamus: qui susceptã fidem n cog¬
nitionem dĩ adeptam relinquunt:
aliud pollicitos. naliuid nc̃ agentes.
S hic p̃uaricatores eẽ existimant᷑
om̃s pecc̃ores teriȩ. Nullus excipitur.
generalit̃ ad omnes preuaricationis
nom̃ refertur. Lex enĩ ueluti nat᷑alis
ẽ iniuriam nemini afferre: nicħ alienũ p̃¬
riꝑe fratide ac ꝑiurio abstmnere: alieno
coniugio non insidiari. Nouit et
hanc nature apłs legẽ dicens. Cũ enĩ
nationes q̃ legẽ ñ hñit naturalit̃ scđm

Expanded text:
seruat consummatio permanendi. difseruat consummatio permanendi. differt uero a peccato discessio, quia peccato uenia per reseruatur, discessio uero cum ipsa discessione se damnat; hinc oritur, cum uoluntas eorum, qui discessuri sunt, est iniqua. taui omnes peccatores , ideo dilexi iustitias tuas. semper prophetae sermo longe se et ultra communem sensum extendit. nos enim praeuaricstimamus, qui susceptam fidem et cognitionem Dei adeptam relinquunt; aliud pollicitos, et aliud nunc agentes. Sed hic praevaricatores esse existimantur omnes peccatores terrae: nullus excipitur, generaliter ad omnes praevaricationis nomen refertur. Lex enim veluti naturalis est, iniuriam nemini adferre, nihil alienum praeripere, fraude ac periurio abstinere, alieno coniugio non insidiari. nouit et hanc apostolus legem dicens: cum enim nationes, q u ae legem non habent, naturaliter secundum
Abbreviated transcription (Latin):
minus ninfuturũ sermo ꝓcedit. Scit
incelo om̃s angłos in meditatiõe iusti¬
sicationũ dĩ esse. Hichil enĩ illic otio¬
sum. nichil inhers ẽ. Omnes uirtutes cȩ¬
lestes in opere ministerii sui ꝑmanent.¬
Et cũ nob̾ tunc uita angłoꝵ iuuendũ
sit : potest. scđm eos qui semꝑ oꝑantur.
nob quoq ȩc̃na iustificationũ ẽẽ medi¬
tatio. Dehinc sequitur. Spreuisti om̃s
discedentes a iustificationib tiuis. qr
iniqua cogitatio eoꝵ. Auxiliũ ⁊ sus¬
ceptionẽ ob hȩc ꝓpħa orat. ne cũ disce¬
dentib a iustificationib dĩ. ⁊ ipse sper-¬
natur. S hic seruata ea ratione. ut
non dictũ sit. spreuisti om̃s peccatores:
s spreuisti om̃s discedentes. Si enĩ pecc̃o¬
res deus spern̾et: om̃s utiq sꝑueret. qr
sine pecc̃o nemo sit. S speruit disce¬
dentes a se. quos apostataᷤ uocant. Neq
unter ẽ. an iustificationib qͥs aliqͦndo
fuerit. Spernendus enĩ adeo ẽ quisq
discesserit: qr mauentis meritũ con¬

Expanded text:
minus et in futurum sermo procedit. Scit in coelo omnes angelos in meditatione justificationum Dei esse. Nihil enim illic otiosum, nihil iners est: omnes virtutes coelestes in opere ministerii sui et cum nobis tunc uita angelorum uiuendum sit, potest secundum eos, qui semper operantur, nobis quoque aeterna iustificationum esse meditatio. sequitur: spreuisti omnes discedentes a iustificationibus tuis, quia iniqua cogitatio eorum. auxilium et susceptionem ob haec propheta orat, ne cum discedentibus a iustificationibus dei et ipse spernatur. sed hic seruata ea ratio est, ut non dictum sit: spreuisti omnes peccatores, sed: spreuisti omnes discedentes. si enim peccatores deus sperneret, omnes utique sperneret, quia sine peccato nemo sit. sed spernit discedentes a se, quos apostatas uocant. neque interest, an in iustificationibus dei quis aliquando . spernendus enim a deo est, quisque discesserit, quia manentis meritum con
Abbreviated transcription (Latin):
hominis corpus qui scđ̾m unaginẽ
nsimilitudinẽ dei ẽ factus assumet.
ut dissipata lege. fidĩ gr̃am donaret
Temporis huius meminit ꝑysaiam
ꝓpħam dicens. Temꝑe accepto exaudi¬
ui te: ⁊ in die salutis auxiliatus sũ
tibi. Apłs uͦ dicti huiꝰ interpres hec
scribit. Ecce nẽ tempꝰ bene acceptum.
ecce dies salutis. id .ẽ. dissipata lege tẽy
eu̾gelicȩ predicationis aduenit. S illis
Et qđ sit ex subiectis docemur. Ait eñ
Ideo dilexi mandata tua suꝑ aurũ
thoparion. Qł ait idõ ad id retulit qd
dixerat. Tempus faciendi dño. qr scuet
tempus faciendi dño ẽẽ cũ legem dis¬
si passent. Ideo aut̃ manclata dilexit.
q in his tempus faciendi dño contine¬
retur. Lex enĩ omĩs aduentũs dñi te¬
stata ẽ. ipso dicente. Si crederftis moy
intelligit. In eo aut̃ qđ diligit. plus nes¬
cio quod significat. facere aut̃ aliquid
minus ẽ quã diligere.q plerũq id qd

Expanded text:
hominis corpus, qui secundum imaginem hominis corpus, qui secundum imaginem et similitudinem dei est factus, adsumeret, ut dissipata lege fidei gratiam donaret. temporis huius meminit per Esaiam prophetam dicens: tempore accepto exaudiui te et in die salutis auxiliatus sum tibi. apostolus uero dicti huius interpres haec scribit: ecce nunc tempus bene acceptum, ecce dies salutis; idest: dissipata lege tempus euangelicse prsedicationis aduenit. Sed illis ae est. et quod sit, ex subiectis docemur. ait enim: ideo dilexi mandata tua super aurum et topazion. quod ait: ideo, ad id rettulit, quod dixerat: tempus faciendi domino, quia sciret tempus faciendi domino esse, cum legem dissipassent. ideo autem mandata dilexit, quia in his tempus faciendi domino contineretur. lex enim omnis aduentum domini testata est, ipso dicente: si crederetis Moysintellegit. in eo autem, quod diligit, plus nescio quid significat. facere autem aliquid minus est quam diligere, quia plerumque id, quod
Abbreviated transcription (Latin):
uis conditione officii sui ȩtiã ipso famu¬
latu suo confiteatur. tñ infirmitatis
suȩ memor ẽ: dari enĩ sibi intellectũ
rogat. Est enĩ intellectus in quoddã
thesauro repositus sp̃ualium gr̃arũ.
nquẽ interdũ diabolus sub false opi¬
nionis errore imprudentiũ mentib
insinuat. S a dõ intelligentiã ꝓpħeta
postulat: ne sibi inanis intelligentia
subrepat. qualis gentiũ. qualis iud̾oꝵ
qͥͣliꝰ hereticoꝵ.ẽ. ẜ postulat obid ut testi¬
monia sciat. quȩ subtestib tradita
sunt. quȩ sub testib neglecta. ⁊ uio¬
lata ẽẽ ex ꝓbrantur. quȩ in aduentu
eius obquem testandũ dicta sunt ue¬
glecta ⁊ fastidita. eẽ. uindicabuntur
Et horũ quidẽ testimonioꝵ tempus ñ
ignorat ꝓpħa dicens. Tempus faciendi
pulo sub testib data ẽ. Quȩ cũ dissi¬
pata nabiecta aiuideis ẽ: tum fuit dẽ¬
pus dño eaquȩ continebantur lege
faciendi. Pollicitus enĩ in lege ẽ. it
salutem gentib daret. ut ipse sib

Expanded text:
is conditionem officii sui etiam ipso famulatu suo confiteatur, tamen infirmitatis suae memor est; dari enim sibi intellectum rogat. Est enim intellectus in quodam thesauro repositus spiritalium gratiarum: quem interdum diabolus sub falsae opinionis errore imprudentium mentibus insinuat. Sed a Deo intelligentiam Propheta postulat, ne sibi inanis intelligentia subrepat, qualis gentium, qualis Judaeorum, qualis haereticorum est: et postulat ob id, ut testimonia Dei sciat, quae sub testibus tradita sunt, quae sub testibus neglecta et uiolata esse exprobrantur, quae in aduentu eius, ob quem testato dicta sunt, neglecta et fastidita uindicabuntur. Et horum quidem testimoniorum tempus non ignorat propheta dicens: tempus faciendi am. lex populo sub testibus data est: quae cum dissipata et abiecta a Iudseis est, tum fuit tempus domino ea, quae continebantur lege, faciendi. pollicitus enim in lege est, ut salutem gentibus daret, ut ipse sibi
Abbreviated transcription (Latin):
men suũ recognouit n fleuit: ñc quoq
ñ desinit uere penitentiȩ lacrimis
facti ueteris crim̃ abluere dicens. exi¬
tus aquarũ transierunt ocłi mei. fontes
scilicet lacrunarũ suarũ fontes flumi¬
nũ eẽ transgressos. Hec enĩ penitentiȩ
uox ẽ lacrimis orare. lacrimis inge¬
miscere. nꝑhanc confidentiã dicere.
Lauabo ꝑsingulas noctes lectũ meũ.
lacrimis stratũ meũ rigabo. Hȩc uenia
peccati ẽ fonte fletuũ flere. ⁊ largo lacͥ¬
marũ ẏmbre madefieri. S scđm ra
firmitatẽ. dicti quoq sui temꝑauit
modũ. De pret̾ito enĩ dix̃. Quia ñ ser¬
uauerunt legem tuã. Confessio quidẽ
aut̃ peccati ant̾ioris ẽ temꝑis. qr uera
peccati confessio: ẽ. sine intermissio¬
ne temꝑis penitere. Peccati uͦ peni¬
tentia est. ab eo quidẽ penitendũ in¬
tellexeris destitisse. Atq obid ꝓpħa
nec confiteri peccatũ desinit. ⁊pecca¬
tũ exp̃terito confitetur:

Expanded text:
men suum recognouit et fleuit, nunc quoque men suum recognouit et fleuit, nunc quoque non desinit uerae psenitentise lacrimis facti ueteris crimen abluere dicens: exitus aquarum-transierunt oculi mei: fontes scilicet lacrimarum suarum fontes fluminum esse transgressos. haec enim psenitentise uox est, lacrimis orare, lacrimis ingemescere et per hanc confidentiam dicere: lauabo per singulas noctes lectum meum. lacrimis stratum meum rigabo. haec uenia peccati est, fonte fletuum flare et largo lacrimarum imbre madefieri. sed seruauifirmitate dicti quoque sui temperatissimi modum. de praeterito enim dixit: quia non seruauerunt legem tuam. confessio quidem autem peccati anterioris est temporis; quia uera peccati confessio est sine intermissione temporis paenitere, peccati uero paenitentia est ab eo, quod psenitendum intellexeris, destitisse. atque ob id propheta nec confiteri peccatum desinit et peccatum ex praeterito confitetur.
Abbreviated transcription (Latin):
pugnet de terra memoriã eoꝵ. S sic̃
deus respicit ad penã. respicit ⁊ admi¬
sericordia: ita ⁊ uultũ suũ adutrũq
deflectit. S hanc faciẽ dĩi ad illumi¬
nationẽ suã ꝓpħa orat. Ex maiestate
tus ad gr̃am sp̃ualis uirtutis irradiat.
Uel cerce eũ iudiciis dies aderit. cũ
uisibilis nob̾ in gła pat̾nȩ maiestatis
assistet. tc̃ nos faciei suę luminȩ illu
minabit. Ut enĩ quȩdã metalla atq
gemmȩ. natxͣ suȩ fulgorem in ea quȩ
sibi ꝓxima erunt refundent. ⁊ emu¬
lantem speciẽ ex uicina sui specie pre¬
stant. ut nmoyses excontemplatione
głȩ dĩ lum̃ accepit. ita ut honorem
parte neq ꝑlegis umbrã s facie ad fa¬
uem. nsp̃uali contemplatione cernat᷑.
De hinc sequit᷑. Exitus aquarũ transi¬
erunt oeuli mei: quia ñ custodier̃t
legem tuã. Conseius peccatoꝵ ueterũ
ut hystoria ipsa docetur. licet toto se
corde direxit. tam̃ qui npeccati sui

Expanded text:
pugnet de terra memoriam eorum, sed sicut pugnet de terra memoriam eorum, sed sicut deus respicit ad p“nam, respicit et ad misericordiam; ita et uultum suum ad utrumque deflectit. sed hanc faciem domini ad inluminationem suam propheta orat. ex maiestate tus ad gratiam spiritalis uirtutis inradiat. uel certe cum iudicii die aderit, cum uisibilis nobis in gloria paternae maiestatis adsistet, tunc nos faciei suse lumine inlminabit. Ut enim quaedam metalla atque gemmae naturae suae fulgorem in ea quae sibi proxima sunt refundunt, et aemulantem speciem ex vicina sui specie praestant; et ut Moyses ex contemplatione gloriae Dei lumen accepit, ita ut honorem parte neque per legis umbram, sed facie ad faciem et spiritali contemplatione cernatur. Dehinc ait: exitus aquarum transierunt oculi mei: quia non custodierunt legem tuam. conscius peccatorum ueterum ex historia ipsa docetur; licet toto se ad deum corde direxerit, tamen, quia et peccati sui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓditus ẽ quotiens quib in locis ageret
nuntiatus ẽ. Ubiq ei calũpniantiũ
insidiȩ affuerunt. Nouit hec dñs do¬
mestice calũpnie scandala grauissimũ
solere fidei excidium afferre dicens. Q
si oculus tuus dexter scandalirant te.
nsi pes dexter aut manus scandalirat
te: erue eũ ⁊pice abste. Non demẽbris
corꝑum hec loeutus ẽ. eum scandala
nec manus nec pes possit afferre. s de
conuinctissimis nob̾ ac maximȩ neces¬
sariis membris. q om̃s unũ corpus
sumus in xp̃o. hȩc iubet ne domesticis
calumpniis ac scandalis penes nos ma¬
nentib aliqua nob̾ iudiciȩ die uicioꝵ
labes adhereret. Ergo ppħa si abhis
redemptus eẽt. custoditurũ se p̃cepta
dĩ pollicetur. quia istȩ domesticorum
omniũ calũpnie impedimentum fidei
frequent̃ afferrent. De hinc sequitur.
faciem tuã illumina suꝑ seruũ tuũ.
idoce me iustificationes tuas. Uultus
dñi quidẽ ẽ suꝑ facientes mala: ut ex¬

Expanded text:
proditus est? quotiens, quibus in locis ageret, proditus est? quotiens, quibus in locis ageret, nuntiatus est? ubique ei calumniantium insidise adfuerunt. Nouit hsec dominus domesticae calumnise scandala grauissimum solere fidei excidium adferre, dicens: quod si oculus tuus dexter scandalizat te et si pes dexter aut manus scandalizat te, erue et abscide abs te. non de membris corporum haec locutus est, cum scandala nec pes nec manus posset adferre; sed de coniunctissimis nobis ac maxime necessariis membris — quia omnes unum corpus sumus in Christo — haec iubet, ne domesticis calumniis ac scandalis penes nos manentibus aliqua nobis iudicii die uitiorum labes adhaereret. ergo propheta si ab bis redemptus esset, custoditurum se praecepta dei pollicetur, quia istae domesticorum omnium calumniae inpedimentum fidei frequenter adferrent. Dehinc sequitur: faciem tuam inlumina super seruum tuum et doce me iustificationes tuas. — uultus domini quidem est super facientes mala, ut ex
Abbreviated transcription (Latin):
ñ est apło dicente. Temptatio aut̃ ñ ꝙp
prehendat uos. nisi humana. S calũp¬
nia grauis ẽ. Calumpnia aut̃ ea ẽ. uel
cũ bono oꝑi facinoris mali nom̃ ascri¬
bitur. uł cũ specie blandiente interne
maliciȩ uirus occulitur. Neq eñĩ eius
directe maliuolentiȩ opus ẽ. s fallax
n subdolũ ⁊ sub speciȩ bonȩ uolũtatis
malicie oꝑatione deseuiens. E difficile
ẽ cauere ꝰ talib qui sub nomine fratrũ
inimici st̃. sub nomine amicoꝵ hostes
sunt. sub filiorum spetiȩ parricide st̃.
sub speciȩ unanimitatis coniugũ ine¬
uitabile malũ st̃ Abel iustũ cam see¬
lestus ꝑfamiliaritatẽ fr̃is occidit. Hoc
deo ꝓbatum. cham filius eiꝰ irrisit. C sau
iacob exulem eẽ paterna domo fec̃.
Ualidissimũ p̃liatorem diaboli iob. so¬
la uxor eius temptauit inflectere.
hunc ipsum sc̃m ꝓpħam quȩ calũpine
hominũ fefellerunt. Quotiens sauli

Expanded text:
non est apostolo dicente: temptatio autem adhuc non non est apostolo dicente: temptatio autem adhuc non adprehendit uos, nisi humana; sed calumnia grauis est. calumnia autem ea est, uel cum bono operi facinoris mali nomen adscribitur, uel cum specie blandiente internae malitise uirus occulitur.. neque enim eius directae maliuolentiae opus est, sed fallax et subdolum et sub specie bonae uoluntatis malitise operatione desseuiens. et difficile est cauere a talibus, qui sub nomine fratrum inimici sunt, sub nomine amicorum hostes sunt, sub filiorum specie parricidae sunt, sub unanimitate coniugum ineuitabile malum sunt. Abel iustum Cain scelestus per familiaritatem fratris occidit. Noe deo probatum Cham filius eius inrisit. Esau Iacob exulem esse a paterna domo fecit. ualidissimum diaboli pr“liatorem Iob sola uxor eius temptauit inflectere. hunc ipsum sanctum prophetam quae calumnise hominum fefellerunt? quotiens Sauli
Abbreviated transcription (Latin):
in ea quȩ agere uellet confirmabat᷑.
S ubi insidie sunt. ubi bellum est.
opus. ẽ. potioris auxilio ne in se dñet᷑
omnis in iusticia. Non ut abse absit
s ne dominetur sui orat. Scit ꝑtemp¬
tationes ad głam ꝑueniri. Meminit
abrahã. nꝑegrinationis iniuria ⁊ a¬
ixitende uxoris metu. ⁊ꝑ ĩmolandi
filii dolorem fuisse temptatũ. Seit iob
omni temptationũ. eẽ. militia ꝑfunctũ
Recolit ioseph cũ a fratib uenditur.
cũ a dñi su coniuge. ad adulteriũ
compellitur. cũ carcere pene reserua¬
tur. głam maxime fidĩ ꝑ hec iniusti¬
cie temptam̃ta meruissȩ. Dñationẽ
iniusticiȩ ꝓpħa metuit temptationẽ
uͦ eius ñ recusat. Dirigendos aut̃ eẽ
a dño gressus suos scdm eloquia sua
meminit. ne iniquitas quȩ tempta¬
tura sit potestatẽ possit habere domi¬
nandi. Postq idem sequit᷑. Redime
me acalumpniis hominũ. ut eustodiam
precepta tua. humana temptatio graui

Expanded text:
in ea, quse agere uellet, confirmabatur. in ea, quse agere uellet, confirmabatur. sed ubi insidise sunt, ubi bellum est, opus est potioris auxilio, ne in se dominetur omnis iniustitia. Non ut a se absit, sed ne dominetur sui orat. scit per temptationes ad gloriam perueniri. meminit Abraham et peregrinationis iniuria et amittendae uxoris metu et per immolandi filii dolorem fuisse temptatum. scit Iob omni temptationum esse militia perfunctum. recolit Ioseph, cum a fratribus uenditur, cum a domini sui coniuge ad adulterium conpellitur, cum carcere p“nse reseruatur, gloriam maximse fidei per haec iniustitiae temptamenta meruisse. dominationem iniustitise propheta metuit, temptationem uero eius non recusat. dirigendos autem esse a domino gressus suos secundum eloquia sua meminit, ne iniquitas, quae temptatura sit, potestatem possit habere dominandi. Post quse id consequitur: redime me a calumniis hominum, et custodiam praecepta tua. humana temptatio grauis
Abbreviated transcription (Latin):
nsoluat filios int̾emptoꝵ. E rursũ.
Respexit suꝑ filios pauꝑum ⁊ ñ sp̃uit
deprecationẽ eoꝵ. Scdł̃m gͦ hoc iudiciũ
timentiũ dm̃ orat. ut deus suꝑ se res¬
piciat ⁊ misereatur. ut si ieiunantẽ
uidet. si miserantẽ contu et᷑. si pium
hac religiosum in om̃i oꝑe conspicit.
tunc scđm iudicium eoꝵ qui diligunt
nom̃ suũ ipse quoq dĩ miseratione sit
dignus. De hinc sequit᷑. Gressus meos di¬
rige scłm eloquiũ tuũ. ac ne dominet᷑
mei om̃is iniusticia. Incedit quidem
ꝓpħa ex uoluntate sua iusticiȩ gressibꝰ
s scit undiq sibi in iusticiȩ dñationes
imminere. Suꝑus orauerat ut in se dĩ
respiceret ac misereretur. scđm eos qͥ
gantur. ñ scdm scłi uias. ñ sedm hu¬
manam głam. ñ secđm corꝑis uolupta¬
tes. s scđm eloquiũ dĩ. Si nich ĩpedim̃¬
ti usq quaq occurreret. si adu̾santes
sibi ñ undiq adẽẽnt suis ipse uirib

Expanded text:
et soluat filios interemptorum, et rursum: et et soluat filios interemptorum, et rursum: et respexit super filios pauperum et non spreuit deprecationem eorum. secundum ergo hoc iudicium timentium dominum orat, ut deus super se aspiciat et misereatur: ut, si ieiunantem uidet, si miserantem contuetur, si pium ac religiosum in omni opere conspiciet, tunc secundum iudicium eorum, qui diligunt nomen suum, ipse quoque dei miseratione sit dignus. Dehinc sequitur: gressus meos dirige secundum eloquium tuum, et nedominetur mei omnis iniustitia. incedit quidem propheta ex uoluntate sua iustitiae gressibus, sed scit undique sibi iniustitise dominationes inminere. superius orauerat, ut in se deus respiceret ac misereretur secundum eos,gantur, non secundum saeculi uias, non secundum humanam gloriam, non secundum corporis uoluptates, sed secundum eloquia dei. si nihil inpedimenti usquam occurreret, si aduersantes sibi non undique adessent, suis ipse uiribus
Abbreviated transcription (Latin):
delectat. Ut enĩ ꝑos in alimoniã corꝑis cy¬
bos sumimus. ita ꝑcor ad iuificandã ami¬
mam escas doctrine cȩlestis accipimꝰ. Quȩ
nisi amplificato npatente corde at tractȩ
quodã modo fuerint ñ adibunt. Sequitur
deuide. Aspice in me ⁊ miserere mei. scđm
iudiciũ diligentiũ nom̃ tuũ ad id qđ
castra egyptiorum. ⁊ colls cauit axes cur¬
ruum eorũ. & rursũ. Respexit dñs suꝑ
sodomã ⁊ gomorrã. Respicit uͦ ñ solum
ad penã. s ȩtiã ad terrorem cũ dr̃. Aspi
cies interram ⁊ facies eam tremere.
respiciat. s ut cũ miseratione respiciat.
diligentiũ nom̃ eius. Est quidẽ ex boni¬
tate dĩ misericordia. s ꝓmerenda ẽ hec
a nob̾ studio innocentiȩ ut respiciat
in nos qualiter respexit in abraham:
qualit̃ inysaac. qualit̃ in iacob. qualit̃
in ioseph. qualit̃ in iob. qualit̃ in moysen.
terram. ut audiret gemitũ uinculatoꝵ.

Expanded text:
delectat. Ut enim delectat. Ut enim bum sumimus. ita et per cor ad uiuificandam animam escas doctrinae caelestis accipimus, quae, nisi amplificato et patente corde adtracta quodam modo fuerint, non adibunt. Sequitur deinde: aspice in me et miserere mei secundum iudicium diligentium nomen tuum. ad id quod castra Aegyptiorum et conligauit axes curruum eorum. etrursum: respexit dominus super Sodomam et Gomorram. respicit uero non solum ad poenam, sed etiam acies in terram, et facies eam tremere .respiciat, sed cum miseratione respiciat: diligentium nomen eius. Est quidem ex bonitate dei misericordia; sed promerenda est haec a nobis studio innocentiae, ut respiciat in nos, qualiter respexit in Abraham, qualiter in Isaac, qualiter in Iacob, qualiter in Ioseph, qualiter in Iob, qualiter in Moysen. terram, ut audiret gemitum uinculatorum
Abbreviated transcription (Latin):
Nam spiritum officionarium
quam oris haurimus. Ia¬
boriosius autem aditu auris manimã
transfunditur. absolutius uͦ ꝑnaturalẽ
cursũ famulatu atq officionarium
commeat. S os scriptura ñ labiorum
tantũ s ncordis solita ẽ. ũcupare. Cor¬
riendum inhiante intelligentia doc¬
trinȩ cȩlestis accipitur. Non animȩ
hoc. s cordis officium ẽ. Apłs enĩ ait.
gentiũ ait. Lex enĩ ñ intabulis lapi¬
deis scripta. s in tabulis cordis carnali¬
bus. hoc gͦ os suũ ꝓpħa pandens: atrax̃
sp̃m. Non eñ ultro ingruit. Expetendꝰ
ẽ. atrahendus ẽ. ⁊ infautiũ mͦ tanquã
lac innocens auriendũ. Ideo aut̃ ꝓpħa
os aꝑuit. qr meminerit sibi in psalmo al¬
dero hoc dictũ. Dilata os tuũ nadimple¬
bo illud. E in lege seriptũ scit. Deseribe
hec in latitudine cordis tui. Corde enĩ
dĩ predicatio ñ ore suscipit᷑. scđm euan¬
gelicã predicationẽ uerbũ dĩ ex corde ma¬
lus abripit. qđ ultra mel n fauum inore

Expanded text:
Nam spiritum officio narium magis quam oris haurimus. Laboriosius autem aditu oris in animam transfunditur: absolutius vero per naturalem cursum famulatu atque officio narium commeat. Sed os Scriptura non labiorum tantum, sed et cordis solita est nuncupare. Corriendum hiante, intelligentia doctrinae coelestis accipitur. Non animae hoc; sed cordis officium est. Apostolus enim ait, gentium ait: Lex enim non in tabulis lapideis scripta, sed in tabulis cordis carnalibus . Hoc ergo os suum Propheta pandens, attraxit Spiritum. Non enim ultro ingruit . Expetendus est, attrahendus est, et infantium modo tamquam lac innocens hauriendum. Ideo autem propheta os aperuit, quia meminerit sibi in psalmo altero dictum, Dilata os tuum, et adimplebo illud : et in lege scriptum sciat, describe haec in latitudine cordis tui . Corde enim Dei praedicatio, non ore suscipitur. Et secundum evangelicam praedicationem, verbum Dei ex corde malus abripit , quod ultra mel et favum in ore
Abbreviated transcription (Latin):
dñs uerbũ ẽ. n uerbũ caro fit. ⁊ habi¬
tat in nob̾. cũ muti locuntur. cũ sur¬
di audiunt. cũ claudi incedunt. cũ le¬
prosi emundant᷑. cũ ceci uident. cũ de¬
moniaci curantur. cũ mortu resurg̃t.
De claratio hȩc u̾boꝵ dĩ. nr̃e hanc nate
obscuritatẽ fidĩ luce illuminat. Hunc
enĩ intelligimꝰ resurrectionis gloriam
iudicii potestatẽ ȩternitatis honorem.
Intelligimꝰ hȩc paruuli. uł ad innocen¬
tiam renati. uł ꝑignorationẽ imꝑtti.
hȩc declaratio uerboꝵ dĩ ⁊ intelligentia¬

Expanded text:
Dominus verbum est, et verbum caro fit, et habiDominus verbum est, et verbum caro fit, et habitat in nobis: cum muti loquuntur, cum surdi audiunt, cum claudi incedunt, cum leprosi emundantur, cum caeci vident, cum daemoniaci curantur, cum mortui resurgunt: declaratio haec verborum Dei, nostrae hanc naturae obscuritatem fidei luce illuminat. Nunc enim intelligimus resurrectionis gloriam, iudicii potestatem, aeternitatis honorem. Intelligimus haec parvuli, vel ad innocentiam renati, vel perignorantiam imperiti. Haec declaratio verbo
Abbreviated transcription (Latin):
cutus cũ dixisset audi cȩlũ. ⁊ ꝑcipe auit¬
bus terra. ait. qm̃ dñs locutus ẽ. Et pꝰ
aliqua quȩ querelis maximis incre¬
sunt comꝑatiuis significationib amfi¬
bola. Testis ẽ dñs. hȩc eadem ꝑesayam
ita dicła. eẽ. iudeis infidelib exprobrans .
dicens. Auditu audietis nñ intelligetis.
Signata enĩ omĩa sunt. ⁊ ꝑsolã sp̃italẽ
doctrinam resignanda. Hȩc enĩ ad dam¬
elem desidioꝵ uirũ dicta st̃. uade dani¬
hel. qr clausi sunt signatiq sermones.
Ait etiã isaias. Dabitur lib̾ iste ĩ manꝰ
hominis scientis litteras. ⁊ dicetur ei.
Lege hoc. E respondebit. Non possum
legere. signatuᷤ est enĩ. S de claratio
uerborum misticoꝵ ꝑ euangelia pre¬
statur ubi legis abscondita nocculta
ꝓpħica dño in corꝑe manente pandunt᷑.
ex quib pͥmum fides discitur. Ibi enĩ
ea quȩ aꝓpħetis dicta sunt. ꝑ eum reb
noꝑib explentur. cũ uirgo parit cũ

Expanded text:
cutus, cum dixisset: audi caelum, et percipe auricutus, cum dixisset: audi caelum, et percipe auribus terra, ait: quoniam dominus locutus est, et post aliqua, quae querellis maximis incresunt conparatiuis significationibus amphibola. testis est dominus haec eadem per Esaiam ita dicta esse Iudseis infidelibus exprobrans, dicens: audita audietis et non intellegetis. signata enim omnia sunt et per solam spiritalem doctrinam resignanda. haec enim ad Danuelum desideriorum uirum dicta sunt: uade, Daniel, quia clausi sunt signatique sermones. ait etiam Esaias: dabitur liber iste manus hominis scientis litteras et dicetur ei: lege hoc, et respondet: nlegere. signatum est enim. Sed declaratio verborum mysticorum, per Evangelia praestatur, ubi legis abscondita et occulta prophetica Domino in corpore manente panduntur: ex quibus primum fides discitur. Ibi enim ea quae a prophetis dicta sunt, per eum rebus et operibus explentur: cum virgo parit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
Sequitur deinde. De claratio sermonũ
tuoꝵ illuminat. ⁊ intellectũ dat par¬
uulis. E hic quoq sermo forte uidet᷑
a naturȩ nr̃ȩ consuetudine. eẽ. diuersus.
Cũ enĩ ante intelligendũ sit. ⁊ sic lu¬
mine intelligentie utendũ. quã noctẽ
ignorantiȩ intelligentie expellat: ꝓ¬
pheta tam̃ dicit. De clarationẽ uerboꝵ
dei pͥus illuminare. ⁊ pꝰ illuminationẽ
intelligentiȩ p̃starȩ. S quȩ sunt dei
uerba ante discendũ est. ⁊ tc̃ illumina¬
tionis ac postea intelligentiȩ ratio pre¬
standa ẽ. Herba dĩ sunt quecũq ꝓpħȩ
locuti sunt. Cũ enĩ moyses uerb̾ sus.
popło hebreo legis obseruantiã nun¬
tiauerit. tam̃ in libro eiusdẽ legis ita
scriptũ est. & dix̃ dñs ad moysen. dic
filiis isrł. Usus gͥ ẽ his legis lator uerb̃.
quib ei ut ueret᷑. preceptũ ẽ. Ergo u̾ba
dei sunt quȩ ꝑofficium licet humani
oris audita sunt. S n magnus illȩ ꝓpħa.

Expanded text:
Sequitur deinde: declaratio sermonum Sequitur deinde: declaratio sermonum tuorum inluminat et intellectum dat paruulis. et hic quoque sermo forte uidetur a naturae nostrae consuetudine esse diuersus. cum enim ante intellegendum sit et sic lumine intellegentise utendum, quia noctem ignorantiae intellegentiae adeptae  declarationem uerborum dei prius inluminare et post inluminationem intellegentiam praestare. sed quse sint dei uerba, ante discendum est; et tunc inluminationis ac postea intellegentiae ratio praestanda est. uerba dei sunt, quaecumque prophetae locuti sunt. cum enim Moyses uerbis suis populo Hebrseo legis obseruantiam nuntiauerit, tamen in libro eiusdem legis ita scriptum est: et dixit deus ad Moysen: dic filiis Israhel. usus igitur est his legislator uerbis, quibus ei ut uteretur praeceptum est. ergo uerba dei sunt, quae per officium licet humani oris audita sunt. sed et magnus ille propheta
Abbreviated transcription (Latin):
legis humanã infirmitatẽ ad cognitio¬
uem nfamulatũ dĩ imbuant. quippe
ubi castitas. pietas. pudicitia. ueritas. in
nocentia. frugalitas ⁊ religio mandat᷑.
stiarũq diuersitates diuini honoris of¬
ficium precipit᷑. in quib cũ ammiratio
magna sit ꝓpeccatis oblata hostia ⁊ datũ
ꝓredemptione animȩ munus agnus in
sacram̃to pasche occisus. tñ in his plus ex
fiturorũ spe atq doctrina aminiratiõis
continetur. hȩc itaq ꝓpħe huic admira¬
bilia sunt. S quia ꝑ presentes ammirati¬
ones futuroꝵ atq ȩternoꝵ bonoꝵ exẽ¬
plarib ammirabilia st̃. ꝑ scrutatur ea.
Noninquirt tm̃mͦ in quo ẽ rerũ abscon¬
ditarũ diligens exquisitio. s ꝑ scrutatur
ȩciã ꝑ adiectionem. scilicet diligentioris
exquisitionis laborem suũ in ꝑscrutati¬
one demonstrans. Neq tmmodo ꝑscru¬
tatur. s ꝑ scrutatur ex anima ad uolun¬
tatis officiũ animȩ intentione sociata.

Expanded text:
legis humanam infirmitatem ad cognitiolegis humanam infirmitatem ad cognitionem et famulatum Dei imbuant; quippe ubi castitas, pietas, pudicitia, charitas, veritas, innocentia, frugalitas et religio mandatur,stiarumque diversitates divini honoris officium praecipitur: in quibus cum admiratio magna sit, pro peccatis oblata hostia, et datum pro redemptione animae munus, et agnus in sacramento paschae occisus; tamen in his plus de futurorum spe atque doctrina admirationis continetur. Haec itaque Prophetae huic admirabilia sunt. Sed quia per praesentes admirationes futurorum atque aeternorum bonorum exemplaribus admirabilia sunt, perscrutatur ea. Non inquirit tantummodo, in quo est rerum absconditarum diligens exquisitio; sed perscrutatur etiam, per adjectionem scilicet diliexquisitionis laborem suum in perscrutatione demonstrans. neque tantummodo perscrutatur, sed perscrutatur ex anima, ad uoluntatis officium animae intentione sociata.
Abbreviated transcription (Latin):
ne eoꝵ particeps fiat quib dr̃. Natio pra
ua nꝑuersa. Et omnẽ uiã iniquitatis odit.
ut sit in eo qui ẽ uia dño scilicet nr̃o. qͥ ẽ
Benedictus in scła.¬
iR abilia testimonia tua.
humanĩ sensus ea ẽ. ut ea mirabilia ha¬
beat quȩ ante compererit. Ex comꝑtis
enĩ uiditiũ ammirationis existit. Cetm
nemo pot̾it ignorata mirari. Hȩc idcuro
antea eõ memorata sunt. ut diligentius
dicti ꝓpħici ratio quereretur. Contra opi¬
nionem enĩ gen̾alis sensus dixissȩ hȩc
ex istunat᷑. Mirabilia testimonia tua dñe.
ideo scrutata ẽ ea anima mea. ħam pͥus¬
sccłm humanã consuetudinẽ oporteat
ꝑscrutari. n reperire. nreꝑta mirari: hu¬
ic testimonia dñi ante ad mirabilia st̃.
nobid ꝑscrutatione sunt digna dict
aut̃ huiꝰ ꝑfecti ꝯpulcherrimi ea ratioẽ.
Testimonia nenĩ dĩ. id ẽ. ea quȩ subtesti¬
bus scripta sunt. ętiã si ꝑ obseruantiam

Expanded text:
ne eorum particeps fiat. quibus dicitur: natio p ra ne eorum particeps fiat. quibus dicitur: natio p ra u a et peruersa. et omnem uiam iniquitatis odit, ut sit in eo, qui est uia, domino scilicet nostro, qui est benedictus in sairabilia testimonia tua, humani sensus ea est, ut ea mirabilia habeat, quae ante conpererit. ex conpertis enim iudicium admirationis exsistit. ceterum nemo poterit ignorata mirari. haec idcirco antea commemorata sunt! ut diligentius dicti prophetici ratio quaereretur. contra opinionem enim generalis sensus dixisse haec existimatur: mirabilia testimonia tua; ideo scrutata est anima mea. nam cusecundum humanam consuetudinem oporteat perscrutari et reperire, et reperta mirari: huic testimonia Domini ante admirabilia sunt, et ob id perscrutatione sunt digna. Dicti autem hujus perfecti et pulcherrimi ea ratio est. Testimonia etenim Dei, id est, ea quae sub testibus scripta sunt, etiamsi per observantiam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ciosissimarũq speciem. ⁊ in uno illoᷤ
diuersissimorũ eoloꝵ ꝑmixtio conti¬
netur. Suꝑ hunc gͥ topation ⁊ suꝑ aurũ
mandata clĩ ꝓpħa dilexit. ñ terrenis
se s celestib desideriis significans deti¬
neri. Contempta aut̃ scłariũ opum
cupiditate omnẽ a se occasionẽ ꝑu̾sȩ
npraue uoluntatis recidit. Diligens
eiũ suꝑ aurũ ⁊ topation mandata
d̃. ait de hinc. Pptere hoc ad omnia
mandata tua dirigebar. omnẽ uiam
iniquã hodio habui. Non deflectit᷑.
ñ decorquetur ꝑterrenas cupiditates.
s adomĩa dĩ mandata dirigit᷑. Non
occupãt obuia. Uidit aurũ sieut hd̃e
ẽẽ aut montium aut maris calculos. ui¬
dit illicientẽ adlascuuã uultum scit
tanquã auib cęli exhis sibi laquȩis eua¬
dendum. Resistit ergo acoalitis sibi nate
sue uiciis  omnẽ uiam iniquitatis odit.
Ideo itaq nadmandata omnia dirigit᷑. q
ea suꝑ terrena desidia diligit. & dirigit᷑

Expanded text:
pretiosissimarumque speciem et in uno illo pretiosissimarumque speciem et in uno illo diuersissimorum colorum permixtio continetur. super hunc igitur topazion et super aurum mandata dei propheta dilexit, non terrenis se, sed caelestibus desideriis significans detineri. Contempta autem ssecularium opum cupiditate omnem a se occasionem peruersse et prause uoluntatis recidit. diligens enim super aurum et topazion mandata dei ait: propter hoc ad omnia mandata tua dirigebar, omnem uiam iniquam odio habui. non deflectitur, non detorquetur per terrenas cupiditates, sed ad omnia dei mandata dirigitur: non occupant obuia. uidit aurum, sciuit hoc esse aut montium aut maris calculos; uidit inlicem ad lasciuiam uultum, scit tamquam auibus caeli ex his sibi laqueis euadendum. resistit ergo coalitis sibi naturae suae uitiis et omnem uiam iniquitatis odit. ideo itaque et in mandatis omnibus dirigitur, quia ea super terrena desideria diligit: et dirigitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Biligit aut̃ mandata dĩ suꝑ aurum. et
topation. Humanuꝰ error p̃ciosius nich
auro geminis opuiatur. ⁊ hȩc st̃ quȩ
hominũ cupiditates dominatu precii
sun ⁊ honoris subdidert̃ Auro us. ho¬
uestas. pudicitia uenalis ẽ. ꝑgeninias uͦ
humani corꝑis prestantior aut putant
speties adnaturȩ contumeliã expolitur.
Et idcuro nicħ ht̃ sexus uterq p̃ciosiꝰ
dũ uiri posse omĩa auro uolunt. muli¬
eres uͦ ꝑgeminas fieri existimant pul¬
eriores. Prestat aut̃ ut cet̾is metallis au¬
rum. ita aliis lapidib toparion. Est enĩ
ipse rarissimus ⁊ preciosissimꝰ omniũ n
maximus. In thebaidis uͦ loco cui ala¬
bustra nom̃ ẽ. reꝑiri solet. hunc ȩtiam
feruit scłarium gestoꝵ littere. in topa¬
rio insula. ab incolis eius. id ẽ troglotidis
arabis inuentũ. ad matrẽ regis egipty
phtolomei sub quo scripture legis ex
hebreo ingrecũ trauslate sunt munere
suisse delatũ. Continet aut̃ ipse inse
solus ceterarũ geminarũ optimarũt

Expanded text:
aurum et topazion. humanus error pretiosius nihil auro et gemmis opinatur, et haec sunt, quse hominum cupiditates dominatui pretii sui et honoris subdiderunt. auro ius, honestas, pudicitia uenalis est; per gemmas uero humani corporis praestantior, ut putant, species ad naturae contumeliam expetitur. et idcirco nihil habet sexus uterque pretiosius, dum uiri posse omnia auro uolunt, mulieres uero per gemmas fieri se existimant pulchriores. praestat autem ut ceteris metallis aurum, ita et aliis lapidibus topazion. est enim ipse rarissimus et speciosissimus omnium et maximus. in Thebaidis uero loco, cui Alabastrane nomen est, reperiri solet. hunc etiam ferunt ssecularium gestorum litterae in Topazon insula ab incolis eius, id est Troglodytis Arabis inuentum ad matrem regis Aegypti Ptolomsei, sub quo scripturae legis ex hebrseo in graecum translatae sunt, muneri fuisse delatum. continet autem ipse in se solus ceterarum gemmarum optimarum
Abbreviated transcription (Latin):
In omi uite genere famulatu condi¬
tionis suȩ fungens. siuȩ ambulatis.
siue residens. siue uigilans. siue dor¬
imiens. in cybo ȩtiã atq ieiuniis dõ aut
esuriat. aut satur sit. ⁊nullo in temꝑe
a seruitutis suȩ offitiis absistat. hic lib̾
dicit. seruus tuus sũ. At uͦ qui stupris
dormit. latrociniis uigilat. questibus
peregriuatur lux ii requiescit. si di¬
cat seruus tuus sũ ꝓfitetur quidem

Expanded text:
in omni uitae genere famulatu condiin omni uitae genere famulatu condicionis suae fungens, siue ambulans, siue residens, siue uigilans, siue dormiens, in cibo etiam atque in ieiuniis deo aut esuriat aut satur sit et nullo in tempore a seruitutis suae officiis absistat. hic libere dicet: seruus tuus sam. at uero qui stupris dormit, latrociniis uigilat, qusestibus peregrinatur, luxui requiescit, si dicat: seruus tuus sum, profitetur quidem
Abbreviated transcription (Latin):
beant futurorũ sacram̃toꝵ p̃forma¬
tionis. Non ẽ humani ingenii hec
consequ posse Celesti opus ẽ magistꝰ
nplurimis fidei nr̃ȩ meritis necessa¬
rium. ẽ. ut doceri ista meream᷑. Scire
aut̃ nos conuenit in om̃ib ꝓpħȩ
uerbis nicħ humile eẽ. nichil cõmu¬
ne cũ ceteris. s ꝓpͥum uł ipse sibi.
uel sui similib enuntiari. Latet
aut̃ sub familiarib uerbis maxĩa
constantie ⁊ fidei ꝓfessio ut nc̃ ĩ eo ꝙ
sequit᷑ intelligimus. Ait enĩ. Seruius
tuus sũ ego da mͥ intellectum. ut sciã
testimonia tua. Nemo nr̃m ẽ qui ñ
uel inorationis suȩ prece. tił incõmuni¬
um sermonũ consuetudine seruũ se
dei eẽ fateant. Et qͥd magnũ ꝓpħa fec̃
seruũ se ꝓfitendo qđ nullus ausus sit
denegare : S ꝓfessio ceterorũ fallax ẽ.
quȩ cũ habeat conscientiȩ necessitatẽ.
non h̃t tñ confessionis ueritatẽ. ꝓpriũ
hoc ꝓphȩ ẽ: ut se seruũ dĩ ꝓfiteatur.

Expanded text:
beant futurorum sacramentorum prseformabeant futurorum sacramentorum prseformationis. non est humani ingenii haec consequi posse: caelesti opus est magistro, et plurimis fidei nostrae meritis necessarium est, ut doceri ista mereamur. Scire autem nos conuenit in omnibus prophetae uerbis nihil humile esse, nihil commune cum ceteris, sed proprium uel ipsi sibi uel sui similibus enuntiari; latet autem sub familiaribus uerbis maxima conscientiae et fidei professio, ut nunc in eo, quod sequitur, intellegimus. ait enim: seruus tuus sum ego: da mihi intellectum, et sciam testimonia tua. nemo nostrum est, qui non uel in orationis suse . prece uel in communium sermonum consuetudine seruum se . dei esse fateatur. et quid magnum propheta fecit seruum se profitendo, quod nullus ausus sit denegare? sed professio ceterorum fallax est, quae, cum habeat conscientise necessitatem, non habet tamen confessionis ueritatem. proprium hoc prophetae est, ut se seruum dei profiteatur