comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
centia maritali ⁊ curiosis oculis dep̃hen
um ut̾i conceptione sublatum ẽ. Qd̾ autẽ
in sompnis dr̃ ioseph. netimeas accipere
etudinem nouerimus. ut sponsas appellet
batur. Siquis inquit inuen̾it uirginẽ despon¬
satam uiro in campo.⁊uim faciens dormie¬
rit cum ea moriatur. quia humiliauit uro¬

Expanded text:
centia maritali, et curiosis oculis deprehendcentia maritali, et curiosis oculis deprehendium, uteri conceptione sublatum est. Quod autem in somnis dicitur ad Joseph: Ne timeas accipere etudinem noverimus, ut sponsas appellet batur: Si quis, inquit, invenerit virginem desponsatam viro in campo, et vim faciens dormierit cum ea, morte moriatur, quia humiliavit uxo
Abbreviated transcription (Latin):
discedat. ꝓpositũ religionis custodit p̃cipi¬
endo ne xͥani relinquas conugia.S si infi¬
delis odio dei discedit. fidelis non erit reus
tuti subiectus in eiusmodi. Hoc ẽ. ñ debetur
reuerentia conuigu ei. qui horret auctorita¬
tem coniugu. Non enĩ racum ẽ matͥmoniũ
catum ei qui dimititur ꝓpt̃ dm̃ si alii se
coniunxerit. Contumelia enim creatoris.
soluit uismatͥmonii. eirca eũ qui relinqui¬
t᷑. ne accusctunsi alii copulatur. Infidelis
autem discedens.⁊ in dm̃.⁊ in matͥmoniũ
peccare dinoseitur. quia noluit sub dei de¬
uotione hr̃e connigium. Itaq ñ ẽ ei fides
seruanda coniugui: qui idõ recessit. ne au¬
diret dm̃ xͥanorum rectorem conuigu. Il¬
Ium cuuglista dicat pͥusquã Ihe roni¬
conuenirent. ꝓximũ nuptiarum t̃p
ostendit. ⁊ eo rem fuisse. ut que pͥus sponsa
erat. eẽ uxor inciperet. quasi dix̾it. Ante quã
oscula. amplexusq miscerent. ante rem
sponse uterum tumentem. pene iamli¬

Expanded text:
scedat. Propositum religionis, custodit, praecipiendo ne christiani relinquant conjugia: sed si infidelis odio Dei discedit, fidelis non erit reus tuti subjectus in hujusmodi. Hoc est, non debetur reverentia conjugii ei, qui horret auctorem conjugii; non enim ratum est matrimonium, catum ei, qui dimittitur propter Deum, si alii se junxerit. Contumelia enim Creatoris solvit jus matrimonii circa eum, qui relinquitur, ne accusetur alii copulatus. Infidelis autem discedens, et in Deum et in matrimonium peccare dignoscitur; quia noluit sub Dei devotione habere conjugium. Itaque non est ei fides servanda conjugii, quia ideo recessit ne audiret cum Evangelista dicat: priusquam convenirent, proximum nuptiarum tempus ostendit, et in eo jam rem fuisse ut, quae prius sponsa fuerat, esse uxor inciperet. Quasi dixerit: Antequam oscula amplexusque miscerent; antequam sponsae uterum tumentem pene jam li
Abbreviated transcription (Latin):
guinẽ quem fusuri sunt qui cru¬
cifigent. Sacramentum aliquod
uobis commendaui spualiter
intellectum uiuificabit uos. Et¬
sinecẽẽ ẽ illud uisibiliter celebra¬
ri: opportet inuisibilr̃ intelligi.
uisibiliter renascitur qͥ credit.¬

Expanded text:
guinem, quem fusuri sunt qui me crucifigent. Sacramentum aliquod vobis commendavi; spiritualiter intellectum vivificabit vos. Etsi necesse est illud visibiliter celebrari, oportet tamen invisibiliter intelligi. visibiliter renascitur. I
Abbreviated transcription (Latin):
nimas hominum non ẽẽ dicimꝰ
abimicio int̾ cetas intellectua les
naturas. nec simul creatas ut origenes
fingit. nec cum corporib ꝑ coitum se¬
minarii sicut luciferiani. icirillus. ⁊ a¬
quila latinorũ p̃sumentes affirmant. qͣ¬
si naturae consequentia seruiente. s di¬
pore animã creari ⁊ infundi. ut uiuat
in ut̃o homo exanima constans ⁊ corpo¬
re. egrediattir q uiuus ex utero plenus
sustantia. creationem uͦ anime solum
creatorem omnium n oss eIdem
corpore. sicuti quidam iacobus⁊
alii syrorum disputauones scribunt.
ut una anima sit dequa animetur cor¬
pus.imixta sit sangumi.:i altera sp̃ua¬
unam eẽ eamdemq in homine que
⁊ corpus sua societate uiuisicet:⁊ se¬
met ipsam sua ratione disponat. hiĩs
in se libertatem arbitrii ut in sua sub¬
stantia eligat cogitationem quã uult.

Expanded text:
nimas hominum non esse dicimus ab initio inter caeteras intellectuales naturas, nec simul creatas, ut Origenes finxit: neque cum corporibus per coitum seminari, sicut Luciferiani, Cyrillus et aliqui Latinorum praesumentes affirmant, quasi naturae consequentia serviente; sed dipore, animam creari atque infundi, ut vivat in utero homo ex anima constans et corpore, egrediaturque vivus ex utero plenus humana substantia; creationem vero animae solum Creatorem omnium nosse. CAP. homine, sicuti quidam Jacobus et alii Syrorum disputatores scribunt, ut una animalis sit, qua animetur corpus, et immista sit sanguini, et altera spirituaue animam in homine, quae et corpus sua societate vivificet, et semetipsam sua ratione disponat, habens in se libertatem arbitrii, ut in suae substantiae eligat cogitatione quod vult.
Abbreviated transcription (Latin):
i peccaũit in te fr̃tuus. corripe
eum int̃te upsum solum. Qͣ
peccauit: Tu scis quia peccauit.
Quia enĩ secretum fuit qñ in te
ñ es corrector s ꝓditor. Attende
quẽadmodũ iustus ioseph tan¬
to flagitio quod de uxore fue¬
rat fuspicatus tanta benignita¬
te peꝑcit. Gͤ ipsa corripienda st̃

Expanded text:
inquit, in te frater tuus, corripe eum inter te et ipsum solum. Quate peccavit? Tu scis, quia peccavit. Quia enim secretum fuit, quando in te n es correptor, sed proditor. Attende, quemadmodum vir justus Joseph tanto flagitio, quod de uxore fuerat suspicatus, tanta benignitate pepercit,
Abbreviated transcription (Latin):
mist̾um pacis: iunitatis nr̃e
insua mensa cousecrauit. Qui
accipit mist̾ium unitatis. ⁊ non
tenet uinculum pacis. non mi¬
sterium accipit ꝓse: s testimo¬
nium contra se. Cunc unusquisq
fit qñ in baptismo menbrum
corporis xp̃i efficitur. Nec alie¬
natui ab illius panis ⁊ calicis o
consortio etiam si antequã su
menti quippe illius participa¬
tione ⁊ bñficio non priuatur:
quando ipse hoc quod sacramen¬
tum illud significat. inuenitur
non quilibet. s certa conse¬
cratione misticus fit nobis cor¬

Expanded text:
ium pacis et unitatis nostrae in sua mensa consecravit. Qui accipit mysterium unitatis, et non tenet vinculum pacis, non mysterium accipit pro se, sed testimonium contra se. Conversi ad fieri, quando in baptismate membrum corporis Christi efficitur, / nec alienari ab illius panis calicisque consortio, etiamsi, antequam panmenti quippe illius participatione ac beneficio non privatur, quando ipse hoc, quod illud sacramentum significat, invenitur. non qualibet, sed certa consecratione mysticus fit nobi
Abbreviated transcription (Latin):
situm ẽ. ⁊ accipietis. ad id quod e¬
stis amen respondetis. Audis gͦ¬
brum eius: ut uerumsit amen.
sumus. Planis ñ fit de uno gra
sp̃c cocti estis. Estote quod uide¬
tis.⁊ accipite quod estis. Panis erant

Expanded text:
strum accipitis: ad id quod estis, Amen respondetis. Esto mei, ut verum sit Amen a panis non sit de uno granpistis, quasi cocti estis. Estote quod videtis, et accipite quod estis. Hoc Apost
Abbreviated transcription (Latin):
uinum sanguis: Ista fĩs ideo di¬
cuntur sacramenta: quia in eis
aliud uidetur. aliud intelligitur.
Quod uidetirr: spẽm ht̃ corporalẽ.
Quod intelligitur. fructum haber
spũalem. Corpus g̾ rp̃i suiis intel¬

Expanded text:
uis ejus? Ista, fratres, ideo dicuntur Sacramenta, quia in eis aliud videtur, aliud intelligitur. Quod videtur, speciem habet corporalem, quod intelligitur, fructum habet spiritualem. Corpus ergo Christi si vis intel
Abbreviated transcription (Latin):
salutis. In hoc itaq die fecit dñs con¬
uiuium in monte hoc .i. in eccłia hac.
subiecti uanitati. Due enim sunt
partes eccłie. militans. trium phans
⁊ utraq mons dr̃ in hac scͥptura. Mi¬
litans mons dr. ꝓpt̾ celsitudinem. tri
umphans ꝓpt̾ eminentiam glorie. De
hoc. quis reqͥescet in .m. s. tuo: id est
in triumphante. Militans uͦ mons
dr̃ ibi. Ego autem ꝯstitutus sum

Expanded text:
salutis . In hoc itaque die fecit Dominus consalutis . In hoc itaque die fecit Dominus convivium in monte hoc, id est in Ecclesia hac; subjecti vanitati. Duae enim sunt partes Ecclesiae: militans, et triumphans, et utraque mons dicitur in sacra Scriptura. Militans mons dicitur propter celsitudinem vitae; triumphans propter eminentiam gloriae. De hoc, quis requiescet in monte sancto tuo? : id est in triumphante. Militans vero mons dicitur, ibi: Ego autem constitutus sum
Abbreviated transcription (Latin):
ut pinguia refãmus ad esũ carnis.
pta est in iniqͥtate caro uͦ xp̃i. nec pec¬
cata contraxit. nec ipse in ea peccauit.
p̃sentis dici sollemnitatẽ trahi pͥ. Sane
in die ista facit dñs conuiuiũ hoc scd̃
ysaie uaticiniũ. Dies hic accipit᷑ temi¬
pus plenitudinis. tempts grẽ et ue.¬
ritatis. Ante aduencum quidem sal¬
uatoris genꝰ humanũ duplici tenebͣ¬
nebris peccĩ. Ignorabat enim homo
creatorem suum. ignorabat se ipsir
ignorabat natale solum. Et quid hac¬
obscuritate obscurius: Pret̾ea mul¬
bat. a deo et̾naliter punienda. Et
quid hac nocte nociuius: Uenit
autem filius dei ⁊ reuelauit abscõ¬
dita. Uenit autem lux u̾a ⁊ illumi¬
nauit omnem hominem. Uenit
soliusticie. ⁊ illuxit nobis. Popłs gñ
tium qui ambulabat in terebris
ab illuminatione. a dian quod est
claritas. dies denominat᷑. De hoc tẽ
postolꝰ acceptabile. quasi exponeis
subintulit dicens. Ecce nunc dies

Expanded text:
ut pinguia referamus ad esum carnis, ut pinguia referamus ad esum carnis, pta est in iniquitate: caro vero Christi nec peccatum contraxit, nec ipse in ea peccavit. praesentis diei solemnitatem trahi potest. Sane in die ista facit Dominus convivium: hic secundum Isaiae vaticinium dies accipitur tempus plenitudinis, tempus gratiae et veritatis. Ante adventum quidem Salvatoris, genus humanum duplici tenebrnebris peccati. Ignorabat enim homo Creatorem suum, ignorabat se ipsum, ignorabat natale solum. Et quid obscuritate hac obscurius? Praeterea mulbat a Deo esse punienda. Et quid hac nocte nocivius? Venit autem Dei Filius, et revelavit abscondita. Venit lux vera, et illuminavit omnem hominem ; venit sol justitiae , et illuxit nobis. Populus enim gentium, qui ambulabat in tenebrisab illuminatione. A dian enim, quod est claritas, dies denominatur. De hoc tempostolus acceptabile, quasi exponens subintulit: Ecce nunc dies
Abbreviated transcription (Latin):
que fiet in die iudicii. in die extͤme uẽ
suam. ut reddat gͣna in horrea. paleas
uͦ comburat igne mextinguibili. q̃n se
in sacͣ scͥptura. ad diffẽntiam dierum
loqui. dies isti ñ minꝰ noctes ꝙͣ dies di¬
ci posst̃. quia eque int̾polata uicissitu¬
dine dierum: i noctiũ circũ uoluunt᷑.
s tunc sol ⁊ luna sta̾bunt ĩmobiles.
colligent᷑. scĩ ab oriente. ⁊ occidente. ut
recumbant cũ abraham. ⁊ ysaac nacob.
in regno patͥs:⁊ quasi comedant suꝑ
pectant implendũ. Exponit᷑ tam̃ alit̾
tanqͣm iam impletũ. de m̃sa dnĩcicor¬
poris. de pane benedictionis. qui fc̃s
est ꝓ nobis incruce p̃cium. in ꝑegͥna¬
ꝓ singulari. conuiuiũ scł uituli sagi¬
nati. quẽ occidit pat̾ ꝓ salute filii. qͥ
mortuus fuerat et reuixit. qr saluum
recepit illum. hic ẽ agnus qui occisꝰ
ẽ ab origine mundi. s oblatus ẽ in fi¬
ne tempoꝵ ⁊ coctꝰ in lacte mat̾s sue.
in altari. Ad ditum ẽ unee defecate.

Expanded text:
quae fiet in die judicii, in die extremae vesuam, ut recondat grana in horrca, paleas vero comburat igne inextinguibili ; quandoin sacra Scriptura ad differentiam dierum, loqui, dies isti non minus noctes quam dies dici possunt; quia aeque interpolata vicissitudine dierum et noctium circumvolvuntur; sed tunc sol et luna stabunt immobiles acolligentur sancti ab oriente et occidente, ut recumbant cum Abraham, et Isaac, et Jacob in regno Patris, et quasi comedant supespectatur implendum. Exponitur tamen aliter, tanquam in pletum de mensa Dominici corporis, de pane benedictionis, qui factus est pro nobis in cruce pretium, in peregrinapro singulari: convivium, scilicet, vituli saginati, quem occidit pater pro salute filii, qui mortuus fuit et revixit, qui salvum recepit illum . Hic est agnus, qui occisus est ab origine mundi, sed oblatus in fine temporum, occisus in lacte matris suae . in altari, additum est: Vindemiae defaecatae,
Abbreviated transcription (Latin):
cipiat: sed tanꝗͣ dñs cui uult dispensãt
Angłoꝵ ẽ possessio t̾re uiuentiũ. qi ꝯti¬
nuata ħeditatis adoptio. hoĩes enĩ ex¬
torres fuert̃ ab ea: usꝙ ad ianue aptio¬
nẽ. Angłi uͦ ꝗͣ. citofacti: statĩ in breui ꝯ¬
firmati possedert eã. Patͥb uet̾ist. data¬

Expanded text:
cipat, sed tanquam Dominus, cui vult dispensat. Angelorum est possessio terrae viventium quasi continuata haereditatis adeptio. Homines enim extorres fuerunt ab ea usque ad januae apertionem; angeli vero, quam cito facti, statim in brevi confirmati possederunt eam. Patribus veteris t
Abbreviated transcription (Latin):
Inspica frum̃tũ portas: et q̃ suaue
sit ñ dum p̃gustasti. ñ dũ sensisti. ẜu¬
eri d ꝑ sata tͣnseuntes spicas frica¬
bant manib ⁊ manducabant. Sac̃¬
dotes templi. panes ꝓpositionis fran¬
gebant. et come debant. Frica et tu
spicam legis. frange ordeum: et inue¬
nies siliginẽ legis. Inuenies enĩ sub
palea p̃focante medulam satiantem

Expanded text:
e sit nondum praegustasti, nondum scusisti. Pueri David per sata transeuntes, spicas fricabant et manducabant; sacerdotes templi panes propositionis frangebant et comedebant; frica et tu spicam legis, frange hordeum legis, et invenies siliginem legis. Invenies enim sub palea praefocant
Abbreviated transcription (Latin):
olite conside¬
rare qͥsego sũ qͥ loqͦr uob̾. aut uoᷤ
qͥ estis qͥb loqͦr Ego tanquam
ptibilis. et sic sermo contemnendus.
Non ẽ opꝰ medicus. bene habentib. me¬
dice cura te ipsum. Mem̃dote tã me qͥ

Expanded text:
olite considerare quis ego sum, qui loquor vobis, aut vos qui estis, quibus loquor. Ego tanquam ntemptibilis , et sic sermo contemnendus. Non est opus medicus bene habentibus. Medice, cura teipsum . Sed mementote, tam me qui
Abbreviated transcription (Latin):
ex.so. e. ic̃. Qͥnta mansio ẽ mundicordi
qͥspiam scopis mundans areã suã ad ple¬
num mundare ñ pͭ. qͥn alique ł in an¬
uen̾it flac alicuiꝰ aure uehem̃tis. a qͥb¬
libet paleis tota mundat᷑ area: in hc̃
modum cr edibile ẽ corda mr̃m ante
horam maxtyrii aliqͥb leuib cogitõib
humanitꝰ occupari: s in illahora suꝑ¬
ueniente spũ uehem̃ti. abst̃get ds̃
a cordib eoꝵ omnẽ motii carnis: ita
ut nec uita sentiat. se nat᷑alit̾ amarl.
Cum enim ducẽntur ad martyriũ
parentes suos. uxores et lib̾os unguib
ora fedantes. misãbilit̾ pꝰ ipsos eiulan¬
tes: ⁊̃ toruo uultu. ⁊ siccis ocłis respici¬
ebant qͣi nil iuris iam i eis hab̾et na

Expanded text:
eorum . Quinta mansio est mundicordiuia sicut quispiam scopis mundans aream suam, ad plenum mundare non potest, quin aliquae vel in anerit flatus alicujus aurae vehementis, a quibuslibet paleolis tota mundatur area. In hunc modum credibile est corda martyrum ante horam martyrii aliquibus levibus cogitationibus humanitus occupari, sed in hora illa superveniente spiritu vehementi abstergit Deus a cordibus eorum omnem motum carnis, ita ut nec vita sentiat se naturaliter amari. Cum enim ducerentur ad martyrium, parentes suos, uxores, et liberos unguibus ora foedantes, miserabiliter post ipsos clamantes etiam torvo vultu, et siccis oculis respiciebant, quasi nil juris jam in eis
Abbreviated transcription (Latin):
misendi. nͥ qui ⁊ iuuendi. Et hi dicun¬
t᷑ ꝯfessores: ñ eficentes. Confitens enĩ
ne laudis. Conttentes enim decedt̃
qͥ manent immobili fundam̃to. sine
ligno. feno stipula ñ transeunt. sine
quoꝵ ꝯfessione deinceps salui quasi
ꝑignem transeunt. Confessores uͦ st
qui nichil sibi conscii de m̃sa p̃sentis ui¬
te. plenisurgentes quasi eructuant ym¬
carnis habuerunt. que regnant cũ
dnõ sicut beata mulier illa. q̃ fuit
in ciuitate peccatͥx. exꝑta ẽ uirum.
sed a digniori parte totum collegiũ
earum nomen sortitum est. uel
ab integritate mentis omnes uir¬
gines dici possunt. Uerius enim
qͣm intactam quã nemorogauit.
Iste de nomine pacis denominat᷑
ut ostendatur ipso nomine ablatũ
ab eis qͣm naturale mulierisobpro¬
brium. Animal enĩ inqͥetum ẽmu¬
lier apta uirgiis. ⁊ contentiomib.
seminandis discordiis accommo¬
da. Pͥma enĩ fuit actͥx discordie int̾
hominem et dm. nat᷑a lit̾ etiã mi¬
nor lucta ẽ int̾ carnem et spm mu

Expanded text:
miserendi, nisi qui et vivendi. Et hi dicuntur confessores, non confitentes; confitens enim ne laudis. Confitentes enim discedunt, qui manente incolumi fundamento sine ligno, feno et stipula non transeunt : sub quorum confessione deinceps salvi quasi per ignem transeunt. Confessores versi qui nil sibi conscii, de mensa praesentis vitae pleni surgentes, quasi eructant hymintegritatem carnis habuerint, quae regnant cum Domino, sicut beata mulier illa, quae fuit in civitatepeccatrix, experta est virum , sed a digniori parte totum collegium earum nomen sortitum est. Vel ab integritate mentis omnes virgines dici possunt. Verius enim , quam intactam, quam nemo cognovit. Istae nomine pacis denominantur, ut ostendantur ipso nomine ablatum ab eis quasi naturale mulieris opprobrium. Animal enim inquietum est mulier, apta jurgiis et contentionibus, seminandis discordiis accommoda. Prima etiam fuit auctrix discordiae inter hominem et Deum. Naturaliter etiam major lucta est inter carnem et
Abbreviated transcription (Latin):
refectione de .uii. panib miraculo¬
se fecit homines discumbere. alios
centenos. alios qͥnquagenar ios. Dif¬
fert enim stella. a stella in claritate.
rat eccłia. sub septenario eas inclusit:
a septiformi scłr spu edocta. Primo
enim tam ni legendo. qͣm in psallũ¬
do memoriam beate uirginis. scdo:
angłoꝵ. t̾cio patrum uet̾is testam̃¬

Expanded text:
refectione de septem panibus miraculosa fecit homines discumbere; alios centenos, alios quinquagenos : differt enim stella a stella in claritate . rans Ecclesia, sub septenario eos inclusit, a septiformi, scilicet, Spiritu edocta. Primo enim tam in legendo quam in psallendo memoriam agit Beatae Virginis, secundo angelorum, tertio Patrum Veteris Testam
Abbreviated transcription (Latin):
instituisse bonefacius papa. cum
a foca cesare sibi dari panteon im¬
petrauit. tam̃ a dño factum est
istud. et ẽ . mi. in dieb nr̃is. Nun¬
quid ex ore astissimi egrediunt᷑
et bona ⁊ mala: Si non ẽ malum
in ciuitate quod dñs ñ fec̾it. liqͦt
qd̾ ñ est bonum qd̃ dñs ñ faciat.
s additur medullat̾. Est enĩ q̃dam
pinguedo detestanda. et ẽ quedã
comm̃ danda .i. ext̾ior. ⁊ int̾ior pin¬
guedo. Est ext̾ior qͣndo a fructu fru¬
m̃ti .ii. ⁊ o.s. multiplicatꝰ homo con
nere dm̃ ad iutorem suũ. s uentrẽ
dm̃. sibi facit. ⁊ spem. ponit. bra. su.
in carne. baculo in nixus arundi¬
neo. qui ñ solum deicit innitentem.
hanc pinguedinẽ. maledixit dñs yn
uaccis pinguib samarie. ꝓhac dilec
Tauri pingues obsederunt me. Est
autem int̾ior pinguedo desid̾anda.

Expanded text:
constituisse Bonifacius IV papa, cum a Phoca Caesare sibi dari Pantheon impetravit; tamen a Domino factum est istud, et est mirabile in diebus nostris. Nunquid enim ex ore Altissimi progrediuntur et bona et mala? si non est malum in civitate, quod Dominus non fecerit , liquet quod nec bonum, quod Dominus non faciat. sed additur, medullatorum. Est enim quaedam pinguedo detestanda: est quaedam commendanda, id est exterior et interior pinguedo. Et est exterior, quando a fructu frumenti, vini et olei sui multiplicatur , homo confponere Deum adjutorem suum, sed ventrem deum sibi faciunt, et spem ponit brachii sui in carne baculo innixus arundineo, qui non solum dejicit innitentem,  eorum : hanc pinguedinem maledixit Dominus in vaccis pinguibus Samariae ; pro hac dilectTauri pingues obsederunt me . Est autem interior pinguedo desideranda,
Abbreviated transcription (Latin):
mias. quadruplici alfabeto dicens. Uide¬
te siẽ dolor sic̃ dolor meus. Cũ qͣntis lacͥ¬
miscũ qͣntis singultib int̾rumpentib
sermonem credimꝰ eũ locutũ qͥ dixit.
natiuitas. In hunc modum et alii. Sr̃
mina sua.i. oꝑa m̾itoria salutis. Qrta
mansio esurientiũ iusticiã .i. apłoꝵ.¬
Cum enim singłi fideles: ⁊ uniu̾si sin¬
guloꝵ ⁊ omniũ hominũ desid̾e̾nt ui¬
sticiam p̃ alus apłi iusticiã nrãm affec¬
tauert̃ ponentes animas suas. ut nos
lucrifacẽnt. Ui dete qͣntum sitiebant ui
onagri plenitudinem gentiũ expec¬
tantes in siti sua. Traõt enĩ qui de na¬
turis rerum agunt qđ in oieb eqͥno¬
ctioꝵ o nagͥ horas diei i noctis rugitibꝰ
suis distingunt: ⁊ qinat᷑ales horoscopi
pͥma hora diei uͥcunꝙ t̾raꝵ sint rugicũ
emictunt. Similit̾ in sc̃da. it̾cia. ⁊ deĩ¬
ceps idipsum de horis noccis sentientes.

Expanded text:
is quadruplici alphabeto, dicens: Videte, si est dolor sicut dolor meus . Cum quantis lacrymis, cum quantis singultibus interrumpentibus sermonem credimus eum locutum, qui dixit: nativitas. In hunc modum et alii supermina sua , id est meritoria salutis. Quarta mansio est esurientium justitiam, id singuli fideles et universi singulorum et omnium hominum desiderent justitiam, prae aliis apostoli justitiam nostram affectaverunt, ponentes animas suas, ut nos lucrifacerent . Videte, quantum sitiebat fratonagri plenitudinem gentium exspectantes in siti sua . Tradunt enim qui de naturis rerum agunt, quod in diebus aequinoctiorum onagri horas diei et noctis rugitibus suis distinguunt, et quasi naturales horoscopi prima hora diei, ubicunque terrarum sunt, rugitum emittunt. Similiter in secunda, et tertia, et deinceps: idipsum de horis noctis sentientes,
Abbreviated transcription (Latin):
eodem dictt᷑ cenaculo recumbẽ beata
uirgo. Cũ enim eẽt de semine regio.
et audisset ab angelo. Aue gr̃a plena.
et se filii dei matrem fut᷑am cognos¬
ceret: ñ muliebrit̾ elata: sed humi¬
litatem cordis expͥmens. lingua car¬
nis ait. Ecce ancilla dei. ancillamse
ꝓfitens angłoꝵ regina.:⁊ hominum.
Incantico ⁊̃ qd cantauit dno. qͣsi ni¬
chil in se comm̃dabile reputans. so¬
Quia respexit humilitarem an. sue.
In tͥb si quidem mansuetudo ꝯsi¬
uiuat. gratiosus sit eis. sic̃ paulus
oĩa oĩb factꝰ. si quis etiam ledentẽ
ñ ledit. postremo si ⁊̃ ledenti bene
ciaret: ipsi in societate ꝑstiterunt.
mansutudine sua roborati. iniu¬
rias ꝙͦ qͣs eis cotidie infi̾mꝰ. dũ cus¬
todie eoꝵ refragam᷑. patient̾ susti¬
nent. nec lesi nos ledunt. ĩmo mitius
compatiunt᷑ nobis: et qd̃ u̾i simile ẽ
tanqͣ medici maiorem sollicitudinẽ
infirmis impendt̃ ꝗͣ sanis: et mag̃

Expanded text:
eodem dicitur coenaculo recumbere B. eodem dicitur coenaculo recumbere B. Virgo. Cum enim esset de semine regio, et audisset ab angelo: Ave, gratia plena , et se Filii Dei matrem cognovisset, non muliebriter est elata, sed humilitatem cordis exprimens lingua carnis ait: Ecce ancilla Domini , ancillam se profitens, angelorum regina et hominum. In cantico etiam, quod cantavit Domino, quasi nihil in se commendabile reputans, soQuia respexit humilitatem ancillae In tribus siquidem mansuetudo consicunque vivat, gratiosus sit eis. Sic Paulus omnibus omnia factus , si quis etiam laedentem non laedit: postremo, si etiam laedenti benef angelis, ipsi in societate perstiterunt in mansuetudine sua roborati. Injurias quoque, quas eis quotidie inferimus, dum custodiae eorum refragamur, patienter sustinent, nec laesi nos laedunt, imo mitius compatiuntur nobis, et quod verisimile est, tanquam medici majorem sollicitudinem infirmis impendunt, quam sanis; et magis
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ mitib. t̾cium lugentib quar¬
tum esurientib iusticiam. qͥntum
ut licet hic ordinem mutare mun¬
dis cordir. tam̃ ⁊ in hoc greco sic dicũ¬
tur ordinaru: sextum misericor¬
dib. septimum pacificis. idem est
ordo p̃dictus. sed diu̾sis annotatur
uerbis. Humiles enim qui pͥmo
iurgo que suꝑ cunctos et p̃ cet̾is.
ꝑfr̾uitione ꝑfruuntur deitatis.
Tanta enim fuit humilitas sal¬
uatoris ut quasi uideretur res¬
pondere ipsius maiestati. erat filui
dei incomp̃hensibilis maiestas. ita
fuit hominis filio in estimabilis
humilitas. Cum ẽẽt in sinu patris
inclinauit celos et descendit. for¬
mam serui accipiens. de pauꝑcła
uirgine pauꝑior natus. obprobͥis
saturatus. morte latronum condẽ¬
natus. etiam cum iam obisset lance¬
atus. Pauꝑtatis etiam sue ipse tes¬
tis cum ait. Filius hominis non ht̃
et ipse docuit recumbens in nouis¬
simo loco. meruit audire a patre
Amice ascende suꝑius. ꝓpter

Expanded text:
cundum mitibus, tertium lugentibus, quarcundum mitibus, tertium lugentibus, quartum esurientibus justitiam, quintum ut liceat hic ordinem mutare mundis corde, tamen et in Graeco sic dicuntur ordinari, sextum misericordibus, septimum pacificis . Idem est ordo praedictus, sed diversis annotatur verbis. Humiles, qui primo irgo, qui super caeteros, et prae caeteris perfruitione fruuntur Deitatis Tanta sane fuit humilitas Salvatoris, ut quasi videretur respondere ipsius majestati; quia sicut erat Filii Dei incomprehensibilis majestas, ita fuit in hominis Filio inaestimabilis humilitas. Cum enim esset in sinu Patris, inclinavit coelos et descendit, formam servi accipiens , de paupercula virgine pauperior natus, satiatus opprobriis, morte latronum condemnatus, et cum obiisset, lanceatus. Paupertatis etiam suae ipse testis est. Filius hominis non habet, t ipse docuit, recumbens in novissimo loco, meruit audire a Patre: Amice, ascende superius . Propter
Abbreviated transcription (Latin):
fessoꝵ. septimo. uirginum. Ad hẽ¬
itaq modum in illa feriali oratione
in qua omnium scõꝵ postulat suf¬
fragium. eadem utitur distinctioẽ
est ordo conuiuii pinguium. Nota
tam̃ conuiuium. hic ꝓpͥe dici non
a conuiuando sed a conuiuendo.
Est gͦ hic ordo conuiuentium ꝑ si-¬
regno enim dei neq nubent neq
nubentur: nec comedent aut bi¬
bent. habentes corpora spiritalia.
et ita ñ indigentia alimonus:
sed quidem u̾e uiuent. quia bene
uiuent. P resumptuosum autẽ¬
forte uidebitur quod eccłia dũ
adhuc est in t̾ris. sic audet distingue¬
re modos beatitudinis. quos ñ dũ
ocłs uidit. nec auris audiuit. nec
in cor hominis ascendert̃ que. Sed
ferentias ⁊ u̾bo docuit. et ꝑ leui
quem de theloneo assumpserat scͥptũ
reliquit. In pͥncipio enim sermonis. in
monte dum septem beatitudines cũ¬
sius retributionib ordinauit: Ordi¬
nem p̃fate distinctionis. si dissimula¬
re non uolumus nobis tradidit. Pri¬
mũ enim locum dedit humilib se¬

Expanded text:
fessorum, septimo virginum. Ad hunc modum in illa feriali oratione, in qua sanctorum omnium postulat suffragium, eadem utitur distinctione, est ordo convivii pinguium. Nota tamen convivium proprie hic dici, non a convivando sed a convivendo. Est ergo hic ordo conviventium per siregno enim Dei nec nubent, nec nubentur , nec comedent, nec bibent, habentes corpora spiritualia, et ita non indigentia alimoniis, sed quae vere vivent, quia beate vivent. Praesumptuosum forte videbitur, quod Ecclesia dum adhuc est in terris, sic audet distinguere modos beatitudinis, quos nondum oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascenderunt . Sed ferentias, et verbo docuit, et per Levi, quem de telonio assumpserat , scriptum reliquit. In principio enim sermonis habiti in monte, dum septem beatitudines cum retributionibus suis ordinavit, ordinem praefatae distinctionis, si dissimulare non volumus, nobis tradidit. Primum enim locum dedit humilibus, se
Abbreviated transcription (Latin):
infirmior tanto pena difficilior:
desꝑationi ꝓximior: uiccoria et pax
comm̃dabilior. Uñ ⁊ ꝑmittit᷑ eis fili¬
atio dei. qͣntum ad uocis suꝑficiem.
p̃missis retributionib eminentior
m̃ces. Sed qͣntum ad intelligentie
medelam. eadem c̃ iłł forte ne de in¬
feriori ce naculo posse conqueri ui¬
derentur quasi maioris m̾̃cedis sola¬

Expanded text:
 tanto pugna difficilior, et desperationi proximior, victoria et pax commendabilior; unde ei promittitur filiatio Dei: quantum ad vocis superficiem praemissis retributionibus eminentior merces, sed quantum ad intelligentiae medullam eadem cum illis; forte ne et de inferiori coenaculo posse conqueri viderentur quasi majoris mercedis sola
Abbreviated transcription (Latin):
Iam non hñt fidem et spem. sed sp̃ẽ
i rem. Desinunt credere et incipi¬
unt uiuere. Uerũtam̃ adhuc sc̃ĩ e¬
lecti. quidam in purgatorio. qͥdam
forte usq adu dicium. quidam bre¬
uius. quidam diutius purgandi. S
nec talium est p̃sens sollemnitas: ⁊
ideo addit᷑ defecate. Qui gͦ uinde¬
miati sunt ab eccłia p̃senti. ⁊ nichil
feni. ligni. stipule .i. nichil cremabi¬
le contraxerunt. hii in qͣm in hodier¬
na sollemnitate a fidelib honoran¬
tur. Non cursim pret̾eundũ puto.
cum adeo frequent̾ plenitu dinem
cenam nuptias. sacra scͥptura noĩa¬
re consueuit: qͦd ñ tantum ꝓpter
io cunditatem. et plenitudinem gau¬
dii reor dictum eẽ: sed tͣnslatuie dif¬
ferentias letantium uoluit in sinu¬
are. Sicut enim conuiue ꝑtriclinia
seꝑantur. et in diu̾sis recumbunt
cenacłis. ita ⁊ in domo magni patͥs¬

Expanded text:
am non habent fidem et spem, sed speciem et rem; desinunt credere, et incipiunt vivere. Verumtamen adhuc sunt electi quidam in purgatorio, quidam forte usque ad judicium, quidam brevius, quidam diutius purgandi. Sed non talium est praesens solemnitas, et ideo additur, defaecatae. Qui ergo vindemiati sunt ab Ecclesia praesenti, nihil feni, ligni, stipulae , id est nihil cremabile contraxerunt. Hi, inquam, hodierna solemnitate a fidelibus honorantur. Non autem cursim praetereundum puto, cur adeo frequenter plenitudinem coenam, nuptias Scriptura sacra nominare consuevit: quod non tantum propter jucunditatem et plenitudinem gaudii reor esse dictum, sed translative differentias laetantium voluit insinuare. Sicut enim convivae per triclinia separantur, et in diversis recumbunt coenaculis, ita et in domo Patris
Abbreviated transcription (Latin):
medullati .i. in int̾iori pinguedine
Sed quia sunt scĩ adhut militanteᷤᷤ
sub sole. quoꝵ nondũ menioriam.
sollemni zans celebrat eccłia. ñ ad¬
ditur uindemie. Uindemia quip¬
pe dicunt᷑ uue. ñ tam̃ cũ sunt in
uite. sed cum colliguntur a uite.
Est enu undemia uua. quasi a
uite dempta. Talium gͦ scõꝵ hodie
celebratur memioria. quia iã a cor¬
porib siuis tanqͣm e carcere euola¬
uerunt a statu p̃sentis eccłie. qͣi
a uite dempti. Incongruũ autem
forte uidetur quod diximꝰ. Xp̃e enĩ
uitis ẽ. ut ipse testatur. Ego sum ui¬
tis ⁊ uos palmites. Sc̃ĩ itaq descen¬
dentes. cum scl tͣnseunt de morte ad
do ad patrem. nunquid tunc subtra¬
huntur a xp̃o: Absit. Immo tunc tan¬
to uerius. qͣnto beatius sunt cũ xp̃o.

Expanded text:
medullati, id est interiori pinguedine Sed quia sancti adhuc militant sub sole, quorum nondum memoriam solemnizans celebrat Ecclesia, ideo additur, vindemia. Vindemia quippe dicuntur uvae, non tantum, cum sunt in vite, sed cum colliguntur a vite: est enim vindemia quasi uva a vite dempta. Talium ergo sanctorum hodie celebratur memoria, qui jam a corporibus suis tanquam e carcere evolarunt, a statu praesentis Ecclesiae, quasi a vite dempti. Incongruum autem forte videtur quod dicimus. Christus enim vitis est, ut ipse testatur: Ego sum vitis, vos palmites . Sancti itaque decedentes, cum, scilicet, transeunt de morte ad do ad Patrem, nunquid tunc subtrahuntur a Christo? Absit! imo tunc tanto verius quanto beatius sunt cum Christo.
Abbreviated transcription (Latin):
ursus consequent queritur si ꝑ bap¬
catum remittit᷑. quid obstet ut pena e¬
iusdem pec̃ci non ꝓtinus absoluatur: ne¬
ꝙ timeant amplius mortẽ siue alicui
passioni subiaceant. ad qd̾ dr̃. etiam nicħ
dñs. In celo si quidem nob regnum. ⁊ ui¬
tam meliorem quam in hoc mundo eẽ
pot̾it. ⁊ iocundiorem reparauit. S ad eã
quis animum intendit. sciens se in hoc
mundo ꝑpetuo non sñ passione aliqͣ
uicturum.cum etiam ⁊ timor mortis
⁊ earo nr̃a tot plena ẽ miseriis. mundꝰ
quoq pene suis contritionib deletus
la pocuisset. hinc pꝰ tͣnsgressionem ꝓcho¬
plasti a domino dictum ẽ. Uidete ne su¬
mat de ligno uide ⁊ inuat in eternum

Expanded text:
ursus consequenter requiritur, si per bapursus consequenter requiritur, si per bapinale remittitur, quid obstet ut poena ejusdem peccati non protinus absolvatur, neque timeat amplius mortem, sive alicui passioni subjaceat. Ad quod dicitur: Etiam in Dominus. In coelo siquidem nobis regnum et vitam meliorem, quam in hoc mundo esse potuerit, et jucundiorem praeparavit. Sed ad eam quis animum intenderit, sciens se in hoc mundo perpetuo sine passione aliqua victurum, cum etiam timor mortis et caro nostra tot plena miseriis, mundus quoque pene suis contritionibus deletusla potuisset. Hinc post transgressionem protoplasti a Domino dictum est: Videte ne sumat de ligno vitae, et vivat in aeternum
Abbreviated transcription (Latin):
homicioa erat ab incio. ⁊ diabłs ꝑsua¬
dendo ⁊ mulier consentiendo. ⁊ uiro
ꝑsuadendo prius peccau̾it. apłs de pec¬
cato loquens. qd̾ ꝑsuccessionem poste¬
ritatis ac sobolis ꝓpagatio in omnes
transierat. cur serpenti non illud as
rum non ascribitur. quia non exmu¬
liere s ex uiro posti̾tas nominatur. Dig¬
nior enim sexus ẽ sicut alibi apłs
dicit. Non uir ex muliere. s mulier
ex uiro ẽ. Uiro gͥ ascribitur. quia pͥn¬
cipaliter ex uirili semine fit ꝑcrea¬
tio. que originali corrumpitur pec¬
cato ⁊ secundario ex mulierib. u̾bi
grã. Sicut ex grano semen principa¬
x mat̾ia corrupta nichil integrum.
iud scĩ iob. Quis pot̾ facere mundum de
immundo conceptum semine: Siqͥs
altius ꝑquirat. cur peior pars adu̾sus
meliorem p̃ualuit : Hoc iudicio relin¬
quendum ẽ dĩ. id tm̃ ueraciter ꝓtestamͣ.
originali pecc̃o subiaceret. non inde u¬
trumq lib̾andum eẽt. non utrumq fi¬
liusdĩuerus ds̃ ⁊ homo ꝑsonaliter assũx¬

Expanded text:
homicida erat ab initio, et diabolus persuadendo, et mulier consentiendo, et viro persuadendo prius peccaverit: Apostolus de peccato loquens, quod per successionem posteritatis ac sobolis propagationem in omnes transierat, cur non serpenti illud ascrum non ascribitur, quia non ex muliere, sed ex viro posteritas nominatur. Dignior enim sexus est, sicut alibi dicit Apostolus: Non vir ex muliere, sed mulier ex viro est. Viro igitur ascribitur, quia principaliter ex virili semine fit procreatio, quae originali corrumpitur peccato, et secundario ex muliebri, verbi gratia, sicut ex grano semen principaintegrum lud sancti Job: Quis potest facere mundum de immundo conceptum semine? Si quis altius perquirat cur pejor pars adversus meliorem praevaluit, hoc Dei judicio relinquendum est; id tantum veraciter protestamur originali peccato subjacerent, non inde utrumque liberandum esset, non utrumque Filius Dei verus et homo sibi personaliter assu
Abbreviated transcription (Latin):
caro ꝑ hoc ad immortalitatem
⁊ incorruptionem reparat᷑. A uõ¬
manducau̾it ex hoc pane ñ
morietur in eternũ. S quod ꝑti¬
net ad uirtutẽ sacramenti ñ qd̾¬
ꝑtinet ad uisibile sacramentum.
Qui mandueat intus non foris.
Qui manducat in corde. non qui

Expanded text:
caro per hoc ad immortalitatem caro per hoc ad immortalitatem transit et incorruptionem reparatumanducaverit ex hoc pane, non morietur in aeternum : sed quod pertinet ad veritatem sacramenti, non ad visibile sacramentum: qui manducat intus non foris, qui manducat corde, non qui
Abbreviated transcription (Latin):
accepit. E adẽ ratio est in corpore
domini. que in manna. quod in
eius figura p̃cessit. De quo legit᷑.
Qui plus collegerat: non babuit
amplius. neq quiminꝰ paraue¬
rat habuit minus. Non est quã¬
titas uisibilis in hoc estananda
misterio. s uirtꝰ sacram̃ti spiritab.
sicut neo quantitas hominis xp̃i
potest umbra desistere nisi radian
mist̾ium acceptun ee̾nt. uoluit x̾¬
cunctis communicare. ut insinu¬
aret quid boni. quidue mali ex
eo ꝑcipiant. & ideo iudas in figu¬
ra omĩum maloꝵ pͥmus ad ꝑcipi¬
endum ꝑmittitur. Nam si post re¬
surrectionem fieret. iam iudas cũ
sanctis apłis cõmunicare ñ potuis¬
set quiaiã dãpnatꝰ erat. Recte etiã
caro iangiuim sociatur. quia nec
caro sine sanguine. nec sanguis
sine carne iurc communicatur. Co¬
tus enim homo qui ex duobus
sustantus constat redimitur:⁊i¬
deo carne simul xp̃i ⁊ sanguine
saginatur. Deniq non sicut qui¬
dam uolunt anima sola hoc
misterio pascitur. uerum etiam

Expanded text:
Item: Eadem ratio est in corpore Domini, quae in manna, quod in ejus figura praecessit, de quo dicitur : Qui plus collegerat, non habuit amplius, neque qui minus comparaverat, habuit minus. Non est quantitas visibilis in hoc aestimanda mysterio, sed virtus sacramenti spiritualis, sicut nec quantitas hominis Christi potest umbra existere nisi radiantmysterium acceptum erat. Voluit cunctis communicantibus ostendere quid boni quidve mali ex eo percipiatur, et ideo Judas in figura omnium malorum primus ad percipiendum permittebatur. Nam si post resurrectionem fieret, jam Judas cum sanctis apostolis communicare non potuisset, quia jam damnatus esset. Recte etiam caro sanguini sociatur, quia nec caro sine sanguine, nec sanguis sine carne jure communicatur. Totus enim homo, qui ex duabus substantiis constat, redimitur, et ideo carne simul Christi et sanguine saginatur. Denique non, sicut quidam volunt, anima solo hoc mysterio pascitur, verum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
tas non desit in sacramento:iri¬
diculum nullum fiat paganis.
quod cruorem occisi hominis bi¬
bamus. Si enim patient̃ discipuli
rat. qui non manducauerit car¬
nem et cetera. s dixerunt. durus ẽ
hic sermo: quomͦ ferrent incredu¬
li ista: Credendũ est quod in uer¬
bis xp̃i sacram̃ta conficiantur.
Cuius enĩ potentia creant᷑ priꝰ
eius utiq uerbo ad melius recre
antur Reliqua omĩa que sacerdo
aut certe obsecrationes fidelium.
cerdos prius euangelistaꝵ uerba as¬
sumit dicens. Qui pridie quam pa¬

Expanded text:
tas non desit in sacramento, et ridiculum nullum fiat paganis, quod cruorem occisi hominis bibamus. Si enim discipuli rat: qui manducat carnem meam, etc., sed dixerunt: durus est hic sermo , quomodo ista ferrent increduli? Credendum namque est quod in verbis Christi sacramenta conficiantur. Cujus enim potentia creantur prius, ejus utiquantur. § 3. Reliqua omnia, quae sacerdos dicit, aut certe obsecrationes et fidelium cerdos dicit prius Evangelistarum verba assumens: Qui pridie, quam pa
Abbreviated transcription (Latin):
uiolentiis. ⁊ contͣ aĩam obductionib
suis istis. idest in epta letitia. scurilita¬
te immunditus. multiloqͥo. ebitudine
sensus circa intellig̃ntiã. Septimo loco¬
tis. in consid̾atione. in constantia. p̃cipi

Expanded text:
uiolentia et contra miseriam obdurationes tris ingluuie inepta letitia, scurilitas, immunditia, multiloquium et ebetudo sensus circa intelligentiam propantis, inconsideratio, inconsta
Abbreviated transcription (Latin):
uipendas. qi ñ oĩa reppiunt᷑ in catone¬
nrõ. nec ab aliquo disce̾ erubescas. qr qd̃
tu non nosti. nouit fortassis ocellꝰ nec mi¬
nꝰ scientes elatus despicias. Tibiuͦ fili am¬
plior ẽ necessaria hũilitas. Disi abundau̾it
nũ. nͥ inꝙͣ. hũeris hũilitatẽ nicholai. Ad
ad ub̾a matͥs. qͣrta ł.ui. feria semel in
berib: Cui pat̾. Non ẽ ita fili. Misticast̃
q̃ dicunt᷑. frange os litt̾e ⁊ inuenies me¬

Expanded text:
lipendas, quia non omnia reperiuntur in Catone, nec ab aliquo addiscere erubescas, quia Quod tu non nosti, fortassis novit Ofellus: nec minus scientes elatus despicias. Tibi vero, fili, amplior necessaria est humilitas. Nisi enim abundaverit num; nisi, inquam, habueris humilitatem Nicolai. Ad ad ubera matris quarta et sexta feria semel in beribus? » Cui pater: « Non est ita, fili: mystica sunt, quae dicuntur: frange os litterae, et invenies me
Abbreviated transcription (Latin):
tificõem: a młtis ꝓuidemꝰ nob in post̾ũ
excessib. Nam ut cet̾a taceã. sñ cerẽ ⁊ ba¬
cho. friget uenꝰ. Qͥd aũt mag̃ arcet nos
ab illicitis. ꝙͣ. uotũ obedientie. cui uos to¬
tos astnxistis: Temꝑantie assistt̃. hiuilitas
i benignitas. Solent enĩ eẽ opes yꝑifane.¬
Fortitudini assisit̃ spes uite. ⁊ mundiꝯtẽ¬
ptꝰ. Uñ putas laurentiũ sic fortẽ in adu̾¬
sis ut int̾ incendia ⁊̃ iocari uide̾t᷑ dicens. as¬
satũ ẽ iam u̾sa ⁊ manduca. nͥ qr spem uite

Expanded text:
idemus in posterum excessibus. Nam, ut alia omittam, Sine Cerere et Baccho friget Venus. Quid autem validius arcet nos ab illicitis, quam votum obedientiae? cui vos totos astrinxistis? Temperantiae vero assistunt, humilitas et benignitas. Solent enim opes ePorro fortitudini assistunt, spes vitae, et mundi contemptus. Unde putas Laurentium tam fortem in advesis, ut inter incendia etiam jocari videretur, dicens: Assatum est, versa et manduca? nisi quia spem vit
Abbreviated transcription (Latin):
lutea et fragił testa. pellis morticina.
s intonut ⁊ plane disposuit honoris fas¬
tigio declaratus.:⁊ ꝯtimo in se exꝑtꝰ est.
qd̾ tanto post tpr̃e hõ desidis captiua¬
tuᷤ eẽt. prudent̾ au̾tit. ⁊ u̾acit̾ ꝓtulit
dicens. Qͥ se putat aliqͥd ẽẽ cũ nicħsit.¬

Expanded text:
lutea et fragilis testa, pellis morticina: sed intumuit, et plane desipuit, honoris fastigio delectatus. Et continuo in se expertus est, quod tanto post tempore homo de filiis captivitatis et prudenter advertit, et veraciter protulit dicens: Qui se putat aliquid e
Abbreviated transcription (Latin):
bustiones se dep̃hendisse existimans.
et contingentes rerum euentꝰ fatali ne¬
cessitate eẽ astrictos docmatizandũ. qr¬
to pat̾ miscd̃iaꝵ uidens hominẽ inu¬
tilit̾ laborante m.scĩãm uite in canone
utͥusq testam̃ti ꝓmulgauit. Quinto
abierunt quidam pꝰuanitates ad inuen¬
tionũ suaꝵ ⁊ simplicitatẽ eccłiasticam
irridentes sacram scͥpt᷑am. maculis he¬
resum quasi qͣdam lepͤ uarietate. resper¬
serunt. Sexto surrexerunt uiri zelum¬

Expanded text:
us se deprehendisse existimans, et contingentes rerum eventus, fatali necessitate astrictos esse dogmatizavit. Quarto, Pater misericordiarum videns hominem inutiliter laborantem, scientiam vitae in canone utroque Testamenti promulgavit. Quinto, abierunt quidam post vanitates adinventionum suarum, et simplicitatem ecclesiasticam irridentes, sacram Scripturam maculis haeresum, quasi quadam leprae varietate, resperserunt. Sexto, surrexere viri
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ eccłiam dei fundauert̃ suo sangͥne.
In fine ert̃ fortissimi quoꝵ erit tanta
tͥbulatio. qd si fieri posset mouebuntur
ta medietas: que iux credere sufficit.
ne dump̃liari. Utatur gͦ ad illõ debiles
mat̾ eccłĩa u̾bis p̃taxatis. & ordiamur
altius eius ãmonttionẽ. ⁊ qͣsi sub qͦdam
dialogo int̾loqͣnt᷑ mat̾ et filioli. Ad qͦs
mat̾. filioli uir meus pat̾ ur̃. rediit ad e¬
um qui miserat ipsũ. et reliqͥt me in u¬
t̾o habentem. u̾ba aut̃ sua posuit in ore
meo. ut qͦs de cet̾o effundem in lucem
hortarer. ⁊ ad seq̃ndũ eũ in dilate. Dces¬
sit enim parare uob̃ locum. Audiui e¬
nim eũ dicentem. Si qͦminꝰ dixissem uo¬

Expanded text:
qui Ecclesiam Dei fundaverunt sanguine suo. In fine erunt fortissimi; quorum erit tanta tribulatio, quod si fieri posset, movebuntur ta medietas, quae vix credere sufficit, nedum praeliari. Utatur ergo ad hos debiles mater Ecclesia verbis praetaxatis, et ordiamur altius ejus admonitionem, et quasi sub quodam dialogo interloquantur mater et filioli. Ad quos mater: « Filioli, vir meus pater vester rediit ad eum, qui miserat ipsum, et reliquit me in utero habentem; verba autem sua posuit in ore meo, ut, quos de caetero effunderem in lucem, hortarer ad sequendum eum indilate; praecessit enim parare nobis locum. Audivi enim dicentem eum: Si quo minus dixissem vo
Abbreviated transcription (Latin):
innum̾as formandi seminis molestiaᷤ
q̃ ꝯceptũ ñciant ⁊ nat᷑am ꝑsecuntur.
uultum pallor inficit. cap̃ u̾tigine fati¬
gatur renũ dolor assiduus. stoma¬
chi freqñs indignatio. exurit ⁊̃ int̾ deli¬
cias. ⁊ qͥbdam nubeculis cirẽ uolantib te

Expanded text:
innumerae formandi seminis molestiae, quae conceptum nuntiant, naturam persequuntur. Vultum pallor inficit, caput vertigine fatigatur, renum dolor assiduus, stomachi frequens indignatio. Esuritur etiam inter delicias, et quibusdam nubeculis circumvolitantibus
Abbreviated transcription (Latin):
ens:i manens in solitudine. clama ad dnm̃
et dic. Aut dimitte eis hanc noxam. aut
dele me de libro uite.Audi frẽm tuum
magistrũ paulum dicentem. Cum hb̃
eẽm ex omnib seruũ omniũ me feci.
Iuxta gͦ doctnam eiꝰ. maiores tuos ho¬
nore duplici honora. pares tuos honore
p̃uenias. infirmos in fide sucipe. hoc fac
⁊ uiues. hec uia patͥs tui. Humiles ince¬
dt̃ ꝑ eam. Potest tñ p̃dicta exhortatio
saluatoris. ad memoriã bĩ ilł. confesso¬
ris. ⁊ exultat in celis. ⁊ fit maxime ad
uiros scolasticos. Nam ⁊ nr̃ nicholaus
scolasticꝰ erat. cum uocatꝰ ẽ a dño. ut se¬
deret in cathedra cum senatorib t̾re.
Nec recedamꝰ atenore dialogi. ut loqͥͣ¬
tur di dascalꝰ. ad discipłm tanꝗͣ. pat̾
ad filium. Et intelligit᷑ hic regnũ ce¬
loꝵ. sacra scͥpt᷑a. scd̃m illud. Auferetur
a uob̾ regnum celoꝵ. et dabit᷑ genti fa¬
cienti illud. Aꝑiens gͦ os suũ pat̾ inqͥt.
fili omniũ expetendoꝵ pͥma ẽ sapĩa.

Expanded text:
 minorum multitudine, clama ad Dominum, et dic: Aut dimitte eis, aut dele me de libro vita . Audi fratrem tuum magistrum Paulum dicentem: Cum liber essem ex omnibus, servum omnium me feci . Juxta ergo doctrinam ejus mores tuos honora duplici honore, pares tuos honore praevenias, infirmos in fide suscipe: hoc fac et vives : haec via patris tui, humiles incedunt per eam. Potest quoque praedicta exhortatio Salvatoris spectare admemoriam beati confessorris, et exsultat in excelsis, et fit maxime ad viros scholasticos. Nam et noster Nicolaus scholasticus erat, cum vocatus est a Domino, ut sederet in cathedra cum senatoribus terrae. Nec recedemus a tenore dialogi, ut loquatur didascalus ad discipulum, tanquam pater ad filium. Et intelligitur per regnum coelorum sacra Scriptura, secundum illud: Auferetur a vobis regnum coelorum, et dabitur genti facienti fructum . Aperiens ergo os suum pater, inquit: fili, omnium expetendorum prima est sapientia,
Abbreviated transcription (Latin):
muliere. in his abiectꝰ ⁊ ne forte ex ip¬
sa sͥ uoluptate corporeoꝵ sensuũ. qͣ. de
sensib hauserat blandiatur in ip̃o sta¬
tim intͦitu. De exitu qͦ t̾ribilit̾ ãmonet᷑.
mit. miseriis dũ uigilat: miserus qͦꝗͣ¬

Expanded text:
muliere: nihil abjectius. Et ne forte ex ipsa sibi voluptate corporeorum sensuum, quam de sensibilibus hauriat, blandiatur; in ipso statim introitu de exitu quoque terribiliter admonetur, mit, miseriis dum vigilat, miseriis quaq
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ suis tp̃ril qͣͣ sex ferus em̃sisse. So¬
lũ restat salbatum. uͥ nemo dicet alii
doce me. om̃s enĩ ert̃ docibiles dei. Au¬
diadhuc fili et tace. Consid̾a ydiomata
uberum singłoꝵ. ut scias cui debeas os
sextum. uiri catholici. De.iͦ. manauit
lac uenenosũ. de.iͦi. lacacetosum. qͥa
multis amaricudinib resꝑsa ẽ dulce¬
do huane felicitatis. de.iͦi. lac ampul¬
lulosũ. de .iiͦii. lac coagulatũ. de.uͦ. lac
aque mixtum. Pessimi enim caupones
uinũ aque miscuerunt. de .ui. lac sin¬
cerum. Pmũ gͦ ẽ reiciendum scd̃m il¬
luo. Uade retͦ sachanas. Scd̃m temꝑã¬
dũ iuxta illud. Uiccum et uestitũ hñ¬
tes his contenti sumꝰ. Tcium excoland̃.
hoc. Haurietis aqͥs in gaudio. d.f.s.¬

Expanded text:
tionum suis temporibus quasi sex feriis emersisse. Solum restat Sabbatum, ubi nemo dicet alii: Doce me . Omnes enim erunt docibiles Dei . Audi adhuc, fili, et tace: Considera idiomata singulorum uberum, ut scias cui debeas os sextum viri catholici. De primo, manavit lac venenosum; de secundo, lac acetosum, quia multis amaritudinibus respersa est dulcedo humanae felicitatis; de tertio, lac ampullosum; de quarto, lac coagulatum; de quinto, lac aqua mistum: pessimi enim caupones vinum aquae miscuerunt; de sexto, lac sincerum. Primum ergo est rejiciendum, secundum illud: Vade retro, Satana . Secundum temdum illud: Victum et vestitum habentes, his contenti simus . Tertium excolandum,de: Haurietis aquas in gaudio d
Abbreviated transcription (Latin):
catulos suos. hec sunt medici in qͥb
mulier emoroissa omnẽ substantiã
inutilit̾ erogauit. De .iiͦii. memores
erimꝰ uberum tuoꝵ. suꝑ uinũ recti
diligunt te. De.uͦ. Da eis dne uuluã
tua assimilata ẽ palme. et ubã tua
scenologia. t̾ciũ phisiologia. qrcum
theologia. qͥntum cacologia. sextum
pantologia. Ista enu ad om̃s ꝑtineis
ꝑsingłas tanꝗͣ ad caput redit. Ipsa e¬
nun cacologiam expugnauit theolo¬
giã explanauit. phisiologiã expolia¬
uit. scenologiam temꝑauit. ꝑ alogiam
conculcauit. Restat fili sabb̃m ubi

Expanded text:
los suos . Hae sunt medici, in quibus mulier hemorrhoissa omnem substantiam suam inutiliter erogavit : de quarto: Memores erimus uberum tuorum super vinum: recti diligunt te , de quinto: Da eis, Domine, vulvam tua assimilata est palmae, et ubera tua scenologia, tertium physiologia, quartum theologia, quintum cacologia, sextum pantologia: ista enim ad omnes pertinens per singulas tanquam ad caput redit; ipsa enim cacologiam expugnavit, theologiam explanavit, physiologiam spoliavit, scenologiam temperavit, paralogiam conculcavit. Restat, fili, Sabbatum, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ m̾ito dicuntur ferie. qr tp̃re ocii. ñ ad¬
dicit᷑ scĩa. In pͥncipio mundi nascentis. hos¬
tis antiquus pͥmis parentib scĩam tradi
inuenit mechanicaꝵ artium. qͦs ĩ pꝰ
extendit ad usum suꝑfluitatis. Tercio
ñ contentꝰ his. causas nat᷑ales qͣs d̾s in

Expanded text:
 merito dicuntur feriae, quia tempore otii addiscitur scientia. In principio mundi nascentis hostis antiquus primis parentibus scientiam tradidinvenit mechanicarum artium, quas et post extendit ad abusum superfluitatis. Tertio non contentus his, caulas naturales, quas Deus in