comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ditoris sui desiderio anhelan
Nichil iã ur hoc mundo cu¬
piunt: solo ȩternitatis amore
pasciuitur: Terrena quȩq
abiciunt: cuncta tẽporalia
mente transcenclunt: Amant.
& ardent : atq in suo arclore
requi escunt: Amando ardent:
loquendo & alios accendiunt:
Et quos uerbo tangunt: arde¬
re protinus in dĩ amore fa¬
ciunt: Quid ergo istos nisi
seraphin clixerim: quorũ cor
in igne conuersũ: lucet & urit:
Quia & mentiũ oculos ad
suꝑna illuminant. & cõpun¬
gendo in fletibꝰ uitiorũ rubi¬
ginẽ purgant. Qui ergo ita
ad amorem sui conditoris in flã¬
mati sunt: quo nisi inter sera
sus uos. ad uos met ipsos redu-¬
cite : secretorũ ur̃orũ merita
cogitationesq discutite ui¬
dete si quid iã boni uob̾cũ
indus agitis. ⁊ uidete si in nu-¬
mero horũ agminũ. quȩ̨ bre¬
uiter tangendo ꝑstruyximꝰ.
sortẽ ur̃ȩ uocationis in uenitis
Ue autẽ sanimȩ. quȩ ir se
de his bonis quȩ enumeraui¬

Expanded text:
ditoris sui desiderio anhelant, ditoris sui desiderio anhelant, nihil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque abjiciunt, cuncta temporalia mente transcendunt, amant et ardent, atque in ipso suo ardore requiescunt, amando ardent, loquendo et alios accendunt, et quos verbo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos nisi seraphim dixerim, quorum cor in igne conversum lucet et urit, quia et mentium oculos ad superna illuminant, et compungendo in fletibus vitiorum rubiginem purgant. Qui ergo ita ad amorem sui conditoris inflammati sunt quo nisi inter serapsus vos ad vosmetipsos reducite, secretorum vestrorum merita cogitationesque discutite. Videte si quid jam boni vobiscum intus agitis, videte si in numero horum agminum, quae breviter tangendo perstrinximus, sortem vestrae vocationis invenitis. Vae autem animae quae in se de his bonis quae enumeravi
Abbreviated transcription (Latin):
timori semꝑ inherentes: hoc
in munere uirtutis accipi¬
unt: ut iudicare recte et
alios possint: Quorũ profecto
mentibꝰ dũ diuina contẽplatio
presto ẽ: in his uelut i thro¬
no suo dñs presidens aliorũ
facta examinat . & cuncta
mira biliter de sua sede dis¬
pensat Quid ergo isti: nisi
throni sui conclitoris sunt.
uel quo. nisi ad suꝑnorum
ciuiũ numeros adscribunt᷑:
Per quos dũ sca ȩccłia regit᷑
plerũq quibusdam suis infir¬
mis actibꝰ etiã electi iudi¬
cantur: & sunt nonnulli
qui tanta clei. ac proximi
dilectione pleni sunt: ut
cherubin iure nominentur
Quia enĩ ut p̃fati sumus.
cherubin plenitudo scientiȩ
dicitur: & paulo dicente
didicimus : quia plenitudo
legis ẽ: caritas: Om̃is qui dĩ
& proximi caritate ceteris ami¬
plius pleni sunt: meritorum
suorũ sortẽ inter cherubin
rumeros perceperunt: Q sunt
non nulli: qui suꝑnȩ contẽpla-¬
tionis igne accensi: in solo con.¬

Expanded text:
timori semper inhaerentes, hoc timori semper inhaerentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut judicare recte et alios possint. Quorum profecto mentibus dum divina contemplatio 1607 praesto est, in his velut in throno suo Dominus praesidens, aliorum facta examinat, et cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt? vel quo nisi ad supernarum sedium numeros ascribuntur? Per quos dum sancta Ecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi judicantur. Et sunt nonnulli qui tanta Dei ac proximi dilectione pleni sunt, ut cherubim jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubim plenitudo scientiae dicitur, et Paulo dicente didicimus quia plenitudo legis est charitas , omnes qui Dei et proximi charitate caeteris amplius pleni sunt meritorum suorum sortem inter cherubim numeros perceperunt. Et sunt nonnulli qui, supernae contemplationis facibus accensi, in solo con
Abbreviated transcription (Latin):
putantur: & sunt alii qui
mira faciunt : signa ualen¬
der operantur: Quo igitur
isti nisi ad suꝑnarũ uirtu.¬
tũ sortẽ & numerũ congru¬
unt : & sunt non nulli qui
etiam de obsessis corporibꝰ
malignos spũs fugant: eos¬
q uircute orationis. et ui
accepte potestatis eiciunt:
Quo itaq isti meritũ suum.
nisi inter potestatũ cȩ̨lestiũ
tibus etiã electorũ hominũ
merita transcentlunt: cumq
& bonis meliores snt. electis
quoq fr̃ibus principantur
Quo ergo isti sortẽ suã nisi
inder principatuũ numeros
acceperunt : Q sunt nonnulli.
qui sic in semet ipsis cunctis
uitiis om̃ibꝰq desideriis do¬
minantur: ut ipso iure mundi¬
diȩ dii inter homines uocen¬
tur: Unde & al mossen dicit᷑.
Ecce constitui de dm̃ pharaonis:
Quo ergo isti. nisi irter nu¬
meros clñationũ currunt:
& sunt n᷑nulli qui dũ sibi¬
met ipsis uigilanti cura do¬
minantur: dũ se sollicita in¬
tentione discutiunt: diuino

Expanded text:
putantur? Et sunt qui putantur? Et sunt qui mira faciunt, signa valenter operantur: quo igitur isti, nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli qui etiam de obsessis corporibus malignos spiritus fugant, eosque virtute orationis et vi acceptae potestatis ejiciunt: quo itaque isti meritum suum, nisi inter potestates potestatumtibus etiam electorum hominum merita trans cendunt; cumque et bonis meliores sunt, electis quo que fratribus principantur: quo ergo isti sortem suam, nisi inter principatuum numerum, acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semvitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipso jure munditiae dii inter homines vocentur; unde et ad Moysen dicitur: Ecce constitui te deum Pharaonis . Quo ergo isti nisi inter numeros dominationum currunt? Et sunt nonnulli qui, dum sibimetipsis vigilanti cura dominantur, dumque se sollicita intentione discutiunt, divino
Abbreviated transcription (Latin):
remansisse: Sicut scriptũ ẽ.
Statuit terminos gentium :¬
scđm numerũ angłorũ dei:
De bemus & nos aliquid ex
illis distinctionibꝰ suꝑnorũ
ciuiũ. ad usũ nr̃e conuer¬
sationis trahere: nosq ip¬
sos ad incrementa uirtutum
bonis studiis in flamare: Quia
enĩ tanta illic ascensura cre¬
ditur multitudo hominum. ⁊¬
quanta multitudꝰ remansit
angłorũ. suꝑ est ut ipsi quoq
homines qui ad cȩlestẽ patriã
redeunt: ex eis agminibus
aliquid illuc reuertentes imi-¬
tentur: Distincte namq
conuersationes hominũ sin-¬
gulorũ agminũ ordinibus
congruunt: ut in eorũ sortẽ
per conuersationis similitu¬
dinẽ deputentur: Nam sunt
pleriq qui parua capiunt :
sed tamen hȩc eadẽ parua
pie annuntiare fr̃ibus non
cdesistunt. isti itaq in ange-¬
lorũ numero currunt Et
sunt non nulli qui liuinȩ
largitatis munere refecti:
secretorũ cȩlestiũ sũma. et
archangelorũ numerũ de-¬

Expanded text:
remansisse; sicut scriptum est: remansisse; sicut scriptum est: Statuit terminos gentium secundum numerum angelorum Dei , debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. Quia enim tanta illuc ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit angelorum, superest ut ipsi quoque homines qui ad coelestem patriam redeunt ex eis agminibus aliquid illuc revertentes imitentur. Distincte namque conversationes hominum singulorum agminum ordinibus congruunt, et in eorum sortem per conversationis similitudinplerique qui parva capiunt, sed tamen haec eadem parva pie annuntiare fratribus non desistunt: isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt nonnulli qui, divinae largitatis munere refecti, secretorum coelestium summa et archangelorum numerum de
Abbreviated transcription (Latin):
plena sunt. quanto clarita-
dem lĩ uicinius contẽplantur:
ut scđm creaturȩ moclũ eo
plene omĩa sciant: qͦ uisione
conditoris sui per meritum
dignitatis appropinquant:
Seraphin etiã uocantur illa
scõrum sp̃uum agmina: quȩ
ex singularꝑ propin quitate
conditoris sui in cõparabili
arclent amore: Seraphin
namq ardentes. uel incen¬
dentes uocantur: Quȩ quia
ita clõ coniuncta sunt. ut
inter hȩc & dm̃ nulli alii
sp̃s inter sint : tanto magis
ardent quantũ hunc ui¬
cinius uident: Quorũ ꝓfecto
flãma: amor ẽ: Quia quo sub¬
tilius claritatẽ duunitatis eiꝰ
aspiciunt : eo ualidius in eiꝰ
amore Flãmascunt: Sed qͥd
prodest nobis de angelicis
spiritibꝰ ista ꝑstringere: si
non stucdeamꝰ hec etiam ad
nr̃os profectus consideratio¬
ne deriuare: Quia suꝑna
eñĩ illa ciuitas ex angłis
& homuibꝰ constat ad quã
tantũ credimus humanũ
genus ascendere: quantos il¬
lic contigit electos angłos

Expanded text:
plena suplena sutem Dei vicinius contemplantur: ut secundum creaturae modum, eo plene omnia sciant quo visioni Conditoris sui per meritum dignitatis appropinquant. Seraphim vocantur illa sanctorum spirituum agmina, quae ex singulari propinquitate Conditoris sui incomparabili ardent amore. Seraphim namque ardentes vel incendentes vocantur, quae quia ita Deo conjuncta sunt, ut inter haec et Deum nulli alii spiritus intersint, tanto maardent, quanto hunc vicinius vident. Quorum profecto flamma amor est, quia quo subtilius claritatem divinitatis ejus aspiciunt, eo validius in ejus amore flammescunt. 11. Sed quid prodest nos de angelicis spiritibus ista perstringere, si non studeamus haec etiam ad nostros profectus congrua consideratione derivare? Quia enim superna illa civitas ex angelis et hominibus constat, ad quam tangenus ascendere, quantos illic contigit electos angelos
Abbreviated transcription (Latin):
subiecte sint: quorũq potes¬
tate refrenantur: ne corda
hominũ tantum temptare
Principatus etiã uocantur:
qui ipsis quoq bonis angłorũ
spiritibꝰ presunt: Qui subiectis
aliis dũ quęq sunt agentla
disponunt: eis ad explenda
diuina misteria principant᷑:
transcendunt: Ea ergo an
gelorũ aginina quę mira
potentia p̃minent. pro eo
quod eis cȩtera ad obedien-¬
dũ subiecta sunt: dñationes
uocantur: Throni quoq illa
agmuna sunt uocata : quibus
ad exercenda iuidicia semꝑ
ds̃ om̃ipotens presidet: Quia
enĩ thronos latino eloquio
sedes dicimus: throni dĩ dicti
sunt. hi qui tanta diuinita¬
tis gr̃a replentur : ut in eis
dñs sedeat: & per eos sua
iudicia discernat: Unde &
per psalmistã dicitur. sedes
suꝑ thronũ qui iuidicas ȩqui¬
tatẽ: Cherubin quoq plenitu¬
do sciendiȩ dicitur Et subli¬
miora illa agmina iccirco
cherubin uocata sunt: quia
tanto perfectiore scienti a

Expanded text:
subiecte sunt, quorum potessubiecte sunt, quorum potestate refrenentur, ne corda hominum tantum temptare IIa. Principatus etiam vocantur, qui ipsis quoque bonis angelorum in spiritibus presunt, qui subiectis aliis dum queque sunt agenda disponunt, eis ad explenda divina ministeria principantur.transcendunt. gelorum agmina, quae mira potentia praeeminent, pro eo quod eis caetera ad obediendum subjecta sunt, dominationes vocantur. Throni quoque illa agmina sunt vocata, quibus ad exercendum judicium semper Deus omnipotens praesidet. Quia enim thronos Latino eloquio sedes dicimus, throni Dei dicti sunt hi, qui tanta divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua iudicia decernat. Unde et per psalmistam dicitur: «Sedes super tronos, qui iudicas equitatem». Cherubin quoque plenitudo scientie dicitur, et sublimiora illa agmina idcirco cherubin vocata sunt, quia tanto perfectiori scientia
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad bellandas aereas po¬
testades. humilis apparere dig¬
natus ẽ De quo per psalmistã
dicitur: tollide portas principes
ur̃as. & eleuamini porte ęter¬
nales: & introibit rex glouȩ:
Quis ẽ. iste rex głe:ͤ dũs fortis
& potens: dñs potens in prȩlio.
nẽ nuntiandus erat: qui uir¬
tutũ dñs & potens in prȩlio:
bella ueniebat Raphahel
quoq interp̃tat᷑ ut diximus
medicina dei : quia uidelicet
dũ tobis oculos. quasi ꝑ offici¬
um curationis tetigit: cȩci¬
tatis eiꝰ tenebras dersit: Qui
ergo ad curandũ mittitur:
dignũ uidelicet fuit: ut dĩ¬
medicina uocaretur Sed qͥa
angłorũ nomina int̃pretando
perstrinximus: nunc suꝑ est
ut ipsa offitiorũ uocabula
breuiter exsequamur: Uirtu¬
des etenĩ uocantur illi nimi¬
rũ sp̃s : per quos signa et mi¬
racula frequentius fiunt:
Potestates etiã uocantur: hi
qui hoc potentius cȩderis in
suo orcline ꝑcipiunt: ut eorũ
ditioni. uirtutes aduersȩ

Expanded text:
qui ad debellandas aerias poqui ad debellandas aerias potestates humilis apparere dignatus est, de quo per Psalmistam dicitur: Tollite portas, principes, vestras, et elevamini, portae aeternales, et introibit rex glorie. Quis est iste rex glorie? Dominus fortis et potens, Dominus potens in prelio»;nem nuntiandus erat, qui virtutum Dominus et potens in prelio aerias veniebat. Raphael quoque interpretatur, ut diximus, medicina Dei, quia videlicet, dum Tobi oculos quasi per officium curationis tetigit, cecitatis eius tenebras tersit. ergo ad curandum mittitur, dignum videlicet fuit, ut medicina Dei vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest, ut ipsa officiorum vocabula breviter exequamur. Virtutes etenim vocantur illi virtutum spiritus, per quos signa et miracula frequentius fiunt. Potestates etiam vocantur hi, qui hoc potentius ceteris in suo ordine perceperunt, ut eorum dictioni virtutes adverse
Abbreviated transcription (Latin):
Michael namq: quis ut ds̃.
Gabriel autẽ fortitudo dei:
Raphael uero dicit᷑ medicina
dei: E quotiens mira uirtus
aliquid agit: michahel mit¬
ti ꝑhi betur. ut ex ipso actu.
&̾ nomine detur intelligi
quia nullus potest facere.
quod facere preualet deus:
Unde & ille antiquus hostis
qui ẽe̾ dõ per suꝑbiã similis
concupiuit dicens: in cęlo
conscencdã. suꝑ astra celi exal¬
tabo soliũ meũ. sedebo in
monde destamenti in laderi
bus aquilonis: ascendã suꝑ
alticudinẽ nubiũ. similis
ero altissimo Dũ in fine
mundi in sua uirtute re¬
linquetur. extremo supplicio
perimendus: cũ micha hele
archangelo preliaturus esse
per hibetur: Sicut ꝑ iohannẽ
dicitur: Factũ ẽ. prȩliũ cũ
michahele archangelo Ut
qui se ad dĩ similitudinẽ
suꝑbus extulerat : ꝑ michahe¬
ad dĩ similitudinẽ ꝑ suꝑbiã
quoq gabrihel mittitur : qui
dĩ fortitudo nominatur: Illũ
quippe nuntiare ueniebat:

Expanded text:
Michael namque, quis ut Deus; Michael namque, quis ut Deus; Gabriel autem, fortitudo Dei; Raphael vero dicitur medicina Dei. Et quoties mirae virtutis aliquid agitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine 1605 detur intelligi quia nullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde et ille antiquus hostis, qui Deo esse per superbiam similis concupivit, dicens: In coelum conscendam, super astra coeli exaltabo solium meum, sedebo in monte testamentbus aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero altissimo», dum in fine mundi in sua virtute relinquetur extremo supplitio perimendus, cum Michaele archangelo preliaturus esse perhibetur, sicut per Iohan<n>em dicitur: «Factum est prelium in celo cum Michaele archangelo»: ut qui se ad Dei similitudinem superbum extulerat, a Michaead Dei similitudinem quoque Gabriel mittitur, qui Dei fortitudo nominatur: illum quippe nuntiare veniebat,
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ quidem sunt sp̃s. sed
semꝑ uocari angłi nequaquã
possunt: quia tunc solũ sunt
angłi. cũ per eos aliqua nun¬
tiantur Unde & per psalinistã
dicitur. qui facit angłos suos
sp̃s Acsi patenter dicat. qui
eos quos samꝑ habet sp̃s: etiã
cũ uoluerit. angłos facit: Hi
autẽ qui minima nuntiant:
angłi : qui uero sũma annun.¬
tiant: archangłi uocant᷑: kuic
est enĩ quod ad mariã uirginẽ
non quilib& angłs: sed gabriel
archangłs mittitur: Ad hoc
quippe mirusteriũ. sum mum
angłm uenire dignũ fuerat:
qui sũmum omĩum nuntiabat:
Qui idcirco etiam priuatis no¬
minibus censentur: ut signet᷑
per uocabula. etiã in oꝑatione
qui d ualeant: Neq enĩ in illa
scã ciuitate. quã de uisione
om̃ĩpotentis dĩ. plena scientia
perfecit: iccirco propria nomi¬
na sortiuntur: ne eorũ ꝑsone
sine nomiribꝰ scire ñ possuit:
Sed cũ ad nos aliquid muustra¬
turi ueniunt: apud nos etiam
homina a ministeriis trahuN:¬

Expanded text:
semper quidem sunt spiritus, sed semper vocari angeli nequaquam possunt, quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur; unde et per Psalmistam dicitur: Qui facit angelos suos spiritus . Ac si patenter dicat: Qui eos quos semper habet spiritus, etiam cum voluerit, angelos facit. Hi autem qui minima nuntiant, angeli, qui vero summa annuntiant, archangeli, vocantur. Hinc est enim quod ad Mariam virginem non quilibet angelus, sed Gabriel archangelus, mittitur . Ad hoc quippe ministerium summum angelum venire dignum fuerat, qui summum omnium nuntiabat. Qui idcirco etiam privatis nominibus censentur, ut signetur per vocabula etiam in operatione quid valeant. Neque enim in illa sancta civitate, quam de visioneomnipotentis Dei plena scientia perfecit, idcirco propria nomina sortiuntur, nec eorum personae sine nominibus sciri non possint: sed cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahun
Abbreviated transcription (Latin):
si ea quȩ cõmisimꝰ. perfecte de¬
ploramus: Iensemꝰ suꝑ nos cluu¬
tias conclitoris nr̃i ͥ peccare nos
uidet. & pertulit: Qui nos an¬
te culpã peccare prohibuit
etiã post culpã expectare ad
ueniam ñ desistit Ecce ipse
nos quẽ despeximꝰ uocat:a
auersi ab illo sumus. & tam̃
ñ auertitur. Unle bene per
ssaiã licit᷑ & erunt oculi¬

Expanded text:
si ea quae commisimus perfecte desi ea quae commisimus perfecte deploramus. Pensemus supernas divitias conditoris nostri. Peccare nos vidit, et pertulit. 17. Qui nos ante culpam peccare prohibuit, etiam post culpam exspectare ad veniam non desistit. Ecce ipse nos, quem despeximus, vocat. Aversi ab illo sumus, et tamen non avertitur. Unde bene per Isaiam dicitur: E
Abbreviated transcription (Latin):
alienã coniugẽ concupiuit et
abstulit: Cuiꝰ culpã digna
uerba sunt secuta: & malũ
quod perpetrauit. ꝑ pęniten¬
tiȩ lamenta correxit: Qui cũ
longe post contra hostiũ cune¬
os sederet: aquã bibere
ex eorũ cisterna ex desiderio
uoluit: Cuiꝰ electi milites
inter cateruas aduersantiũ
medias erũpentes: aquiam
quã rex lesiderauerat. illesi
detulerunt: sed uir flagellis
eruditus: semet ipsũ ꝓtinus
cũ periculo militũ aquã desi¬
derasse reprehendit. eãq dño
fundens libauit: Sicut illic¬
scriptũ ẽ: Libauit eã dño: In
sacrificio quippe dño effusa
aqua conuersa ẽ: quia culpã
concupiscentie. mactauit per
penitentiã reprehensionis suȩ
Qui ergo ali quando concu¬
piscere alienã coniugẽ non
timuit: post etiã quia aquã
concupisset expauit Quia enĩ
se illicita ꝑpetrasse memine¬
rat: contra semet ipsũ iam
rigidus. etiã a licitis absti¬
nebat Sic sic agamꝰ pęiutentiã:

Expanded text:
alienam conjugem appetivit et alienam conjugem appetivit et abstulit, cujus culpam digna vulnera sunt secuta: et malum quod perpetravit, per poenitentiae lamenta correxit. Qui cum longe post, contra hostium cuneos sederet, aquam bibere de Bethleemis cisterna ex desiderio voluit, cujus electi milites inter catervas adversantium medias erumpentes, aquam quam rex desideraverat, illaesi detulerunt. Sed vir flagellis eruditus, semetipsum protinus cum periculo militum aquam desiderasse reprehendit, eamque Domino fundens, libavit: sicut scriptum est: libavit eam Domino. In sacrificio quippe Domini effusa aqua conversa est, quoniam culpam concupiscentiae mactavit per poenitentiam reprehensionis suae. Qui ergo quondam concupiscere alienam conjugem nequaquam timuit, post etiam quia aquam concupisset expavit. Quia enim se illicita perpetrasse meminerat, contra semetipsum jam rigidus, etiam a licitis abstinebat. Sic sic agimus poenitentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ prodest si peccata quis
luxuriȩ defleat: & tamen
adhuc auaritię ȩstibꝰ anhelat.÷
aut quid prodest si irȩ cul¬
pas iã lugeat: & tam̃ adhuc
in uidiȩ facibꝰ tabescat: Sed
minus ẽ. ualde qđ dicimus.
ut qui peccata deplorat: plo¬
rancla minime committat:¬
& qui plangit uitiũ ꝑpetrare
uitia timeat Nã cogitandũ
sũmopere est: ut qui se illi¬
cita memirat cõmisisse: a
quibusdã etiã licitis studeat
abstinere: Quatinus ꝑ hoc con¬
ditori suo satisfaciat: ut qui
cõmisit prohibita: sibimet ipsi
abscidere debeat etiã concessa
& se reprehendat in minimis.
qui se memurit in maximis
deliquisse: Minima sunt quȩ
loquor: si hȩc ex sacri eloquii
destimoniis ñ alfirmo Lex
certe ueteris testamenti: alienã
uxorẽ concupisci prohibet A
rege uero fortia iuberi mili-¬
tibus: uel desiderare aquã.
non pęnaliter uetat: Q cuncti
noumus: quod: dauid con¬
cupiscentiȩꝰ cͥronȩ transfixus.

Expanded text:
enim prodest si peccata quis enim prodest si peccata quis luxuriae defleat, et tamen adhuc avaritiae aestibus anhelat? Aut quid prodest, si irae culpas jam lugeat, et tamen adhuc invidiae facibus tabescat? Sed minus est valde quod dicimus, ut qui peccata deplorat ploranda minime committat, et qui plangit vitia perpetrare vitia timeat. 16. Nam cogitandum summopere est ut qui se illicita meminit commisisse a quibusdam etiam licitis studeat abstinere, quatenus per hoc conditcommisit prohibita, sibimetipsi abscindere debeat etiam commissa, et se reprehendat in minimis, qui se meminit in maximis deliquisse. Nimia sunt quae loquor, si haec ex sacri eloquii testimonio non affirmo. Lex certe Veteris Testamenti alienam uxorem concupisci prohibet: at regem vero fortia jubere militibus, vel desiderare aquam, non poenaliter vetat. Et cuncti novimus quod David, concupiscentiae mucrone transfixus,
Abbreviated transcription (Latin):
cũq die iustus peccauerit:
om̃s iusticie eiꝰ in obliuione
erunt coram me Pensemus si
possumus dispensationem
suꝑne pietatis Stantibus si
ceciderint: mninat᷑ pęnam:
Lapsis uero ut surgere ap-¬
petant. ꝓmittit miscđiam:
Illos terret ne presumant
in bonis: istos refouet. ne
desperent in malis: Iustus es :
iram pertimesce. ne corruas:
Peccator es: presume de mi-¬
sericordia ut surgas: Ecce
autẽ iã lapsi sumus: stare
nequaquã ualeniꝰ: In prauis
nr̃is desideriis iacemus: sed
qui nos condidit rectos: ad¬
huc expectat & ꝓuocat ut
surgamus: Sinũ suȩ pietatis
aperit:÷ nosq ad se recipere
per pęnitentiã quęxit. Sed
penitentiã agere digne non¬
possumꝰ: nisi modũ quoq eiꝰ¬
dem pęnitentiȩ cognoscamꝰ:
Penitentiã quippe agere ẽ:
&̾ ꝑpetrata mala plangere:
et plangenda ñ ꝑpetrare:
Nam qui sic alia deplorat.
ut tamen alia cõmittat:
adhuc pęnitentiã agere aut

Expanded text:
cunque die justus peccaverit, cunque die justus peccaverit, omnes justitiae ejus in oblivione erunt coram me . Pensemus, si posupernę pietatis! Stantibus, si ceciderint, minatur poenam, lapsis vero, ut surgere appetant, promittit misericordiam; illos terret, ne praesumant in bonis, istos refovet, ne desperent in malis. Iustus es, iram pertimesce, ne corruas! Peccator es, pręsume de misericordia, ut surgas! Ecce autem iam lapsi sumus, stare nequaquam valuimus, in pravis nostris desideriis iacemus! Sed qui nos rectos condidit, adhuc expectat et provocat, ut surgamus. Sinum suę pietatis aperit nosque a se recipi per pęnitentiam quaerit. Sed penitentiam possumus, nisi modum quoque ejusdem poenitentiae cognoscamus. Poenitentiam quippe agere est et perpetrata mala plangere, et plangenda non perpetrare. Nam qui sic alia deplorat, ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere, aut
Abbreviated transcription (Latin):
uocantur: Sed beatus. eẽ. quis
potest: nisi creator suus eius
menti prȩsideat: Quȩ ergo
ex parte ab omĩbus habentur.
eis in priuato nomine data
sunt : qui hec in munere
plenius acceperunt Nã & si
qua illic sic alii habeant :
ut haberi ab aliis nequaquã
possint: sicut speciali nomine
dñationes & principatus. uo¬
cantur: cuncta sibi singłorũ
sunt : quia per caritatẽ sp̃s
ab alio in aliis habentur: Sed
ecce dũ cęlestiũ ciuũ secre¬
ta rimamus: ab expositionis
nr̃e ordine longe digressi su¬
mus Suspiremus ergo ad eos
de quibus loquimur : sed rede¬
amus al nos Meminisse et¬
enĩ debemus: quia caro sumꝰ:
Iaceamꝰ interin de secretis
cȩli : sed ante conditoris ocłos.
manu pęnitentie tergamus maculas
pulueris nr̃i Ecce ip̃sa di¬
uina nusccłia pollicetur
dicens: Gaudiũ erit in cęlo:
suꝑ unu peccatore pęniten¬
tiam agente: & tameni per
propħam dñs dicit. Quia qua.¬

Expanded text:
vocantur, sed beatus esse quis vocantur, sed beatus esse quis potest, nisi Creator suus ejus menti praesideat? Quae ergo ex parte ab omnibus habentur, eis in privato nomine data sunt qui haec in munere 1609 plenius acceperunt, Nam et si qua illic sic alii habent, ut haberi ab aliis nequaquam possint, sicut speciali nomine dominationes et principatus vocantur, cuncta ibi singulorum sunt, quia per charitatem spiritus ab alio in aliis habentur. 15. Sed ecce dum coelestium civium secreta rimamur, ab expositionis nostrae ordinae longe digressi sumus. Suspiremus ergo ad eos de quibus loquimur, sed redeamus ad nos. Meminisse etenim debemus quia caro sumus. Taceamus interim de secretis coeli, sed ante conditoris oculos manu poenitentiae tergamus maculas pulveris nostri. Ecce ipsa divina misericordia pollicetur, dicens: Gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam agente; et tamen per prophetam Dominus dicit: Quia qua
Abbreviated transcription (Latin):
cinorũ sibi ordinũ uocabu¬
la sortiuntur Thronos &enĩ
scilicet sedes dĩꝰ specialem
beatorũ spũum ordinẽ diximꝰ.
& tamen per psalmstã dicitur.
qui sedes suꝑ cherubin appare:
Quia uidelicet dũ in ipsis
distinctionibꝰ agminũ cheru¬
bur thronis iungitur : sedere
etiã suꝑ cherubui dñs ex iu-¬
cini agminis ȩqualitate ꝑ¬
hibetur: Sic quippe in illa
sũma ciuitate. specialia que¬
dam singulorũ sunt : ut tam̃
sint cõmunia om̃ium: ł qđ
hoc in alio ordine totũ possid&
Sed iccirco uno eodẽq uoca¬
bulo cõmuniter ĩ censentur:
ut ille ordo uocari priuato
unius cuiꝰq rei nomine debe¬
at: qui hanc in munere ple¬
nius accepit: Seraphin namq
incendiũ diximꝰ : & tam̃ amore
sonditoris simul om̃s ardent:
Cherubin uero plenitudinẽ
scientiȩ: & tamen quis ibi
aliquid nesciat: ubi ipsum
om̃s simul fontẽ scientiȩ dm̃
uident: Throni: illa agmina
quoq quibꝰ conditor presidet

Expanded text:
cinorum sibi ordinum vocabucinorum sibi ordinum vocabula sortiuntur. Thronos etenim, scilicet sedes Dei, specialem beatorum spirituum ordinem diximus, et tamen per Psalmistam dicitur: Qui sedes super cherubim, appare , quia videlicet, dum in ipsis distinctionibus agminum cherubim thronis junguntur, sedere etiam super cherubim Dominus ex vicini agminis aequalitate perhibetur. Sic quippe in illa summa civitate specialia quaedam singulorum sunt, ut tamen sint communia omnium; et quod hoc in alio ordine totum possidet. Sed idcirco uno eodemque vocabulo communiter non censentur, ut ille ordo vocari privato uniuscujusque rei nomine debeat, qui hanc in munere plenius accepit. Seraphim namque incendium diximus, et tamen amore conditoris simul omnes ardent. Cherubim vero plenitudinem scientiae, et tamen quis ibi aliquid nesciat ubi ipsum omnes simul fontem scientiae Deum vident? Throni quoque illa agmina quibus conditor praesidet
Abbreviated transcription (Latin):
scimus: quia ad explendum
de supernis ministeriũ. alii
sp̃s alios mittunt. Tacharia
scilicet propħa testante: qui
ait. Ecce angłs qui loque¬
batur in me egrediebatur.
& alius angłs egrediebatur
in occursũ eiꝰ: & dixit ad
eũ. Curre & loquere ad
puerũ istũ dicens: absq
muro habitabitur iherłm
Dũ enĩ angłs ad angłm di¬
cit. curre & loquerer dubi¬
um ñ est. quia alius aliũ
mittit: Minora uero sunt
mittunt: Sed hoc quoq de
ipsis agmirubꝰ quȩ mittunt᷑
certũ tenemꝰ: quia et cũ ad
nos ueniunt: sic exterius
implent ministeriũ: ut ta¬
men nũquã desint interius
per contẽplationẽ: & mittunt᷑
igitur & adsistunt. quia et si
circũ scriptus ẽ. angłicus sp̃s.
sũmus tamen sp̃s. ipse qui ds̃
est urcũscriptus ñ est Angłi
itaq & missi ante ipsũ sunt.
quia quolibet missi ueniunt.
intra ipsũ currunt: Sciendũ
quoq est quia plerũq ipsi
beatorũ spũum ordines: ui-¬

Expanded text:
scimus, quia ad explendum scimus, quia ad explendum de supernis ministerium alii spiritus alios mittunt, Zacharia scilicet propheta testante, qui ait: Ecce angelus qui loquebatur in me egrediebatur; et ecce alius angelus egrediebatur in occursum ejus, et dixit ad eum: Curre, et loquere ad puerum istum, dicens: Absque muro habitabitur Jerusalem . Dum enim angelus ad angelum dicit Curre et loquere, dubium non est quia alius alium mittit. Minora vero sunt mittunt. Sed hoc quoque de ipsis agminibus quae mittuntur certum tenemus, quia et cum ad nos veniunt, sic exterius implent ministerium, ut tamen nunquam desint interius per contemplationem. Et mittuntur igitur, et assistunt, quia etsi circumscriptus est angelicus spiritus, summus tamen spiritus ipse, qui Deus est, circumscriptus non est. Angeli itaque et missi, et ante ipsum sunt, quia quolibet missi veniant, intra ipsum currunt. 14. Sciendum quoque est quia plerumque ipsi beatorum spiritum ordines vi
Abbreviated transcription (Latin):
in hac propħȩ sententia uult
indelligi: quia hi sp̃s qui
mittuntur. eorũ uocabulũ
ꝑcipiunt: quorũ offitiũ gert̃:
Quia enĩ ut peccata locutio
nis incendat: de altari an¬
gelus carbonẽ portat: Sera¬
phin uocatur: quod incendi¬
um dicitur: Huic autẽ sen¬
sui & illud creditur. non
inconuenienter opitulari:
qđ per clanihelem dicitur
Milia miliũ ministrabant
ei: & decies milies centena
milia a ssistebant ei: Aliud
namq ẽ. mirastrare: aliud
a ssistere: Quia ministrant
dõ: qui et ad nos nuntiando
exeunt: Adsistunt uero: qui
sic contẽplatione intima
perfruuntur: ut ad explenda
foras opera minime mittantur:
Sed quia in quibusdã scripturȩ
locis quȩdã per cherubim
quȩdã uero per feraphin. agi
didicimus: utrũ per se hȩc
faciant. an ꝑ subiecta agmina
agatur: quȩ sicut dicitur in
eo quod a maioribꝰ ueniunt
maiorũ uocabula sortiuntur:
nos affirmare nolumꝰ. quod
apertis testimoniis ñ approba¬
mus Hoc tamen certissime

Expanded text:
in hac propheta sententia vult intelligi, quia ii spiritus, qui mittuntur, eorum vocabulum percipiunt, quorum officium gerunt. Quia enim ut peccata locutionis incendat, de altari angelus carbonem portat, seraphim vocatur, quod incendium dicitur. Huic autem sensui et illud creditur non inconvenienter opitulari, quod per Danielem dicitur: Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assistebant ei . Aliud namque est ministrare, aliud assistere, quia hi administrant Deo, qui et ad nos nuntiando exeunt; assistunt vero qui sic contemplatione intima perfruuntur, ut ad explenda foras opera minime mittantur. 13. Sed quia in quibusdam Scripturae locis quaedam per cherubim, quaedam vero per seraphim agi didicimus, utrum per se haec faciant, an per subjecta agmina agantur, quae, sicut dicitur, in eo quod a majoribus veniunt majorum vocabula sortiuntur, nos affirmare nolumus quod apertis testimoniis non approbamus. Hoc tamen certissime
Abbreviated transcription (Latin):
do perficiunt: Quidã uero
sic uocantur : ut etiã cõpel¬
lantur: Nã sunt nonnulli
qui bona faciencla indelli¬
gunt : sed hȩc facere desis-¬
tunt: Uident quȩ agere
debeant: sed hȩc ex deside
contingit : ut eos in car¬
nalibus desideriis suis mun-¬
di huiꝰ aduersitas feriat.
Apprehencdere tẽporalein
głam conentur: & nequeañ:
& dũ per alta pelagi quasi
ad grandiores curas huius
scłi nauigare proponunt:
semꝑ aduersis flatibꝰ ad
deiectionis suȩ littora re¬
pellantur Cũq se frangi
in desideriis suis aduersan¬
te mundo conspiciurt: quid
de se auctori suo debeant
cõmemorant. ita ut ad
eũ erubescentes redeant. ⁊¬
qui eũ suꝑbientes ꝓ muncli
amore deserebant: Sepe nãq
nounulli ad tẽporalẽ głam
proficere uolentes aut longa
egritudine tabescunt: aut
afflicti iniuriis conciclunt. ⁊¬
aut percussi grauibꝰ lãpnis
affliguntur & in muncli
dolore uident: quia nichil
confidere de eiꝰ uoluptate

Expanded text:
do perficiunt; quidam vero do perficiunt; quidam vero sic vocantur, ut etiam compellantur. Nam sunt nonnulli qui bona facienda intelligunt, sed haec facere desistunt; vident quae agere debeant, sed haec ex desider, contingit ut eos in carnalibus desideriis suis mundi hujus adversitas feriat; apprehendere temporalem gloriam conentur, et nequeant; et dum per alta pelagi quasi ad grandiores curas hujus saeculi navigare proponunt, semper adversis flatibus ad dejectionis suae littora repellantur. Cumque se frangi in desideriis suis, adversante mundo, conspiciunt, quid de se auctori suo debeant commemorantur, ita ut ad eum erubescentes redeant, qui eum superbientes pro mundi amore deserebant. Saepe namque nonnulli ad temporalem gloriam proficere volentes, aut longa aegritudine tabescunt, aut afflicti injuriis concidunt, aut percussi gravibus damnis affliguntur, et in mundi dolore vident quia nihil confidere de ejus voluptate
Abbreviated transcription (Latin):
mea: Cũ de uicis & plateis
ad cęnã quoscdã dñs inuitat
illũ uidelicet popłm desig¬
nat. qui tenere legẽ sub
urbana conuersatione noue¬
rat: Cũ uero coniuuas suos
colligi ex uiis & sepibus
precipit: nimirũ agrestem
popłm colligere id ẽ genti¬
lem quęritꝰ de cuiꝰ signifi¬
catione per psalmistã dicit᷑.
gentes uocatȩ sunt : quia in
infidelitate sua torte et
infructuosȩ semꝑ fuerunt:
Qui ergo ex illo agresti usu
conuersi sunt: ad cȩnã do¬
minicã quasi ex sepibꝰ uene¬
runt: Notandũ uero quod
in hac inureatione teitia.
non dicitur in uita: sed cõ¬
pelle intrare: Alii enĩ uo¬
cantur & uenire contẽpnun
alii uocantur & ueniunt.
alii autẽ nequaquã dicitur.
quia uocantur : sed cõpel¬
luntur ut intrent: uocant᷑
& uenire contẽpnunt: qui
donũ quidẽ intellectus acci¬
piunt: sed eũdẽ intellectũ
operibꝰ non sequuntur Uo.¬
cantur & ueniunt: qui accep¬
tam intellectus grãm. oꝑan¬

Expanded text:
mea. Cum de vicis et plateis mea. Cum de vicis et plateis ad coenam quosdam Dominus invitat, illum videlicet populum designat qui tenere legem sub urbana conversatione noverat; cum vero convivas suos colligi ex viis et sepibus praecipit, nimirum agrestem populum colligere, id est gentilem, quaerit, de cujus significatione per Psalmistam dicitur:gentes vocatae sunt, quia in infidelitate sua tortae et infructuosae semper fuerunt. Qui ergo ex illo agresti usu conversi sunt, ad coenam dominicam quasi ex sepibus venerunt. 9. Notandum vero est quod in hac invitatione tertia non dicitur Invita, sed Compelle intrare. Alii enim vocantur, et venire contemnunt; alii vocantur et veniunt; alii autem nequaquam dicitur quia vocantur, sed compelluntur ut intrent. Vocantur et venire contemnunt qui donum quidem intellectus accipiunt, sed eumdem intellectum operibus non sequuntur; vocantur et veniunt qui acceptam intellectus gratiam operan
Abbreviated transcription (Latin):
git : dũ suos etiã p̃dicato¬
res facit: Dũ enĩ xp̃m pec.¬
catorũ cordibꝰ inferunt:
quasi dauid super hostes
clucunt: Qui conuiuantes
amalechitas uelut đd̃
gladio feriunt: quia suꝑ.
bos quosq qui se in mun¬
do despexerant drã uir¬
tute prosternunt: Iuer ergo
egiptius qui in iua re¬
manserat. amalechitas
interfecit. Quia plerumq
ipsi mentes scłariũ p̃dican-¬
do superant: qui prius cũ
scłaribus in hunc muncdũ
currere non ualebant: sed
ductis ad cęnã pauꝑibus .
quid puer subuingat au¬
diamus Dñe factũ ẽ. ut
imperasti: & adhuc locus
est Multi tales ad cęnã
cliũcam ex iudȩa collecti
sunt: sed multitudo quȩ
ex israhelitico popło credidit.
locũ suꝑni conuuiuii ñ imple¬
uit: Intrauit iã frequentia iui¬
deorũ. sed adhue locus ua¬
cat in regno. ubi suscipi de¬
beat numerositas gertium:
Unde & eidẽ seruo dicitur
Exi in uias & sepes & cõpelle
intrare: ut impleatur domus

Expanded text:
git, dum suos etiam praedicatogit, dum suos etiam praedicatores facit. Dum enim Christum peccatorum cordibus inferunt, quasi David super hostes ducunt. Qui convivantes Amalecitas velut David gladio feriunt, quia 1623 superbos quosque qui se in mundo despexerant Domini virtute prosternunt. Puer ergo Aegyptius qui in via remanserat Amalecitas interficit, quia plerumque ipsi mentes saecularium praedicando superant, qui prius cum saecularibus in hoc mundo currere non valebant. 8. Sed, deductis ad coenam pauperibus, quid puer subjungat audiamus: Domine, factum est ut imperasti, et adhuc locus est. Multi tales ad coenam dominicam ex Judaea collecti sunt, sed multitudo quae ex Israelitico populo credidit locum superni convivii non implevit. Intravit jam frequentia Judaeorum, sed adhuc locus vacat in regno, ubi suscipi debeat numerositas gentium. Unde et eidem servo dicitur: Exi in vias et sepes, et compelle intrare, ut impleatur domus
Abbreviated transcription (Latin):
ei cibũ potũq tribuit:. Qui
ilico conualescens: dux dauid
factus est: Conuiuantes ama¬
lechitas repperit: & eos qui
se debilem reliquerant: cũ
magna fortitudine ꝓstrauit:
Amalchites quippe᷑ populus
lambens uocatur & quid ꝑ
lambentẽ popłm nisi mentes
scłarium designant᷑: Que
terrena cuncta ambiencło
quasi lambunt. dũ solis tẽ¬
poralibus delectant᷑: Quasi
enĩ popłs lambens preclam
facit: clũ terrena diligentes
bucra de alienis clãpnis ex¬
aggerant Sed puer egiptius
eger ih uia relinquitur.
quia peccador quisq dũ in¬
firmari ab huiꝰ mundi statu
ceperit.ł mox scłaribꝰ mentibus
in despectũ uenit: Quẽ tam̃
dauid inuenit. eiq cibũ.
& potũ prebet : quia manu
fortis dñs abiecta mundi
ñ despicit: & plerũq eos
qui sequi munclũ minime
ualentes quasi in uia rema-¬
nent: ad amoris sui gr̃am
conuertit . eisq uerbi sui
cibũ potũq porrigit Et
quasi duces sibi in uia eli-¬

Expanded text:
ei cibum potumque praebuit; qui ei cibum potumque praebuit; qui illico convalescens dux David factus est. Convivantes Amalecitas reperit, et eos qui se debilem reliquerant cum magna fortitudine prostravit. Amalecita quippe populus lambens vocatur. Et quid per lambentem populum, nisi mentes saecularium designantur? Quae terrena cuncta ambiendo quasi lambunt, dum solis temporalibus delectantur. Quasi enim populus lambens praedam facit, dum terrena diligentes lucra de alienis damnis exaggerant. Sed puer Aegyptius aeger in via relinquitur, quia peccator quisque dum infirmari ab hujus mundi statu coeperit, mox saecularibus mentibus in despectum venit. Quem tamen David invenit, eique cibum et potum praebet, quia manu fortis Dominus abjecta mundi non despicit, et plerumque eos qui, sequi mundum minime valentes, quasi in via remanent ad amoris sui gratiam convertit, eisque verbi sui cibum potumque porrigit; et quasi duces sibi in via eli
Abbreviated transcription (Latin):
peccatores humiles eligant᷑:
hos itaq elegit ds̃: quos despi¬
cit mundus: Quia plerumq
ipsa despectio: hominẽ reuo¬
cat ad semet ipsũ: Is enĩ qui
patrẽ reliquit. partẽ substan-¬
tiȩ quã perceperat prodige ex¬
pendit: postquã ȩsurire cȩpit :
in se reuersus dixit. Quanti
mercenarii patris mei habun¬
dant panibus: Longe quippe
a se discesserat: quando pecca.
bat: & si non ȩsurisisset: in
semet ipsũ minune redisset:
Quia postquã terrenis rebus
indiguit. tunc cogitare cȩpit
quid cle spũalibus amisit
Pauperes ergo &e debiles cȩci.
& claudi uocantur. & uenuNs.
quia infirmi quiq atq in
hoc mundo despecti: plerũq
tanto celerius uocẽ lei audi¬
unt: quanto et in hoc mundo
ñn habent ubi delectentur
Quod bene amalechitarum
puer ille egyptius designat:
qui amalechitis prȩdantibꝰ
atq currentibꝰ ęger reman¬
sit in uia fame sitiq aruit:
Quẽ tamen dauid inuenit.

Expanded text:
peccatores humiles eligantur. 7. peccatores humiles eligantur. 7. Hos itaque elegit Deus quos despicit mundus, quia plerumque ipsa despectio hominem revocat ad semetipsum. Is enim qui patrem reliquit, et partem substantiae quam perceperat prodige expendit, postquam esurire coepit, in se reversus dixit: Quanti mercenarii in domo patris mei abundant panibus? Longe quippe a se discesserat quando peccabat. Et si non esurisset, in semetipsum minime rediisset, quia postquam terrenis rebus indiguit, tunc cogitare coepit quid de spiritalibus amisit. Pauperes ergo et debiles, caeci et claudi vocantur, et veniunt, quia infirmi quique, atque in hoc mundo despecti, plerumque tanto celerius vocem Dei audiunt, quanto et in hoc mundo non habent ubi delectentur. Quod bene Amalecitarum puer ille Aegyptius designat , qui Amalecitis praedantibus atque currentibus aeger remansit in via, et fame sitique aruit. Quem tamen David invenit,
Abbreviated transcription (Latin):
qui terrenȩ substantiȩ plus
iusto incubat: uerure ad do¬
minicã cȩniã recusat: qui la¬
bori curiositatis insudat: pre-¬
parata uite alimenta fastidit.
qui carnalibꝰ desideriis insqͬuitꝰ
spũalis conui uii epulas respum
quia ergo uenire suꝑbi reniuit.
pauperes eliguntur: Cur hoc
quia iuxta pauli uocẽ infir¬
ma muncli elegit ds: ut con¬
fundat fortia Sed notandũ¬
nobrs ẽ. quo modo describant᷑
qui ad cęnã uocantur: et
cio suo apud semet ipsos in¬
firmi sunt Nã pauperes et
quasi fordes sunt: qui & posi¬
ti in paupertate superbuint:
Cȩci uero sunt : qui nullum
ingenii lumen habent: Clau¬
di quoq sunt : qui rectos gres-¬
sus in operatione non habent
Sed dũ morũ uitia in mem-¬
brorũ debilitate signantur.
profecto liquet quia sicut illi
peccatores fuerunt qui uoca-¬
ti uenare noluerunt: ita hi
quoq peccatores sunt. qui inui¬
tantur & ueniunt: Sed pecca.¬
tores suꝑbi respuuntur: ut

Expanded text:
qui terrenae substantiae 1622 plus qui terrenae substantiae 1622 plus justo incubat, venire ad dominicam coenam recusat; qui labori curiositatis insudat, praeparata vitae alimenta fastidit; qui carnalibus desideriis inservit, spiritalis convivii epulas respuit. Quia ergo venire superbi renuunt, pauperes eliguntur. Cur hoc? Quia, juxta Pauli vocem, Infirma mundi eligit Deus, ut confundat fortia . Sed notandum est quomodo describantur qui ad coenam vocantur, et cio suo apud semetipsos infirmi sunt. Nam pauperes et quasi fortes sunt, qui et positi in paupertate superbiunt. Caeci vero sunt, qui nullum ingenii lumen habent. Claudi quoque sunt, qui rectos gressus in operatione non habent. Sed dum morum vitia in membrorum debilitate signantur, profecto liquet quia sicut illi peccatores fuerunt qui vocati venire noluerunt, ita hi quoque peccatores sunt qui invitantur et veniunt. Sed peccatores superbi respuuntur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
& suꝑbiã exercet in actione:
& idõ non possũ uenire Quid
per uxorẽ nisi uoluptas car-¬
nis accipitur: Nã quãuis
bonũ sit coniugiũ: atq ad
propagandã sobolẽ proui¬
dentia diuina constitutũ:
nonnulli tamen ñ per hoc
fecũditatẽ prolis: sed desi.¬
deria expetunt uoluptatis:
Et iccirco per rem iustã signi¬
ficari potest. ñ incongrue res
ȩterni conuiuii: summus
pater familias inuitat: Sed
dũ alius auaritiȩ:⁊ alius curi¬
ositati: alius uoluptati carnis
est deditus: nimirũ reprobi
simul om̃s excusant: Dũ hunc
terrena cura occupat: illum
a lieni actus sagax cogitatio
deuastat: alterius etiã mentẽ
uoluptas carnalis in quinat:
fastidiosus quisq ad ȩternę
uitȩ epulas ñ festinat: Sequit᷑
Reuersus seruus: nuntiauit
hȩc dño suo. Tunc iratus pater
familias. dixit seruo suo: Exi
cito in plateas. & uicos ciuita¬
tis. & pauperes debiles. cȩcos.
claudos. introduc hũc: Ecce

Expanded text:
et superbiam exercet in actione. 5. et superbiam exercet in actione. 5. t ideo non possum venire. Quid per uxorem nisi voluptas carnis accipitur? Nam quamvis bonum sit conjugium, atque ad propagandam sobolem providentia divina constitutum, nonnulli tamen non per hoc fecunditatem prolis, sed desideria expetunt voluptatis, et idcirco per rem justam significari potest non incongrue res aeterni convivii summus paterfamilias invitat; sed dum alius avaritiae, alius curiositati, alius voluptati carnis est deditus, nimirum reprobi simul omnes excusant. Dum hunc terrena cura occupat, illum alieni actus sagax cogitatio devastat, alterius etiam mentem voluptas carnalis inquinat, fastidiosus quisque ad aeternae vitae epulas non festinat. 6. Sequitur: Reversus servus nuntiavit haec domino suo. Tunc i dixit servo suo: Exi cito in plateas et vicos civitatis, et pauperes ac debiles, et caecos et claudos introduc huc. Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
pant : dũ dicit eo probare:
quia uidelicet aliquando
pertinere ꝓbatio ad curiosi¬
tatẽ solet Sed notandũ
quod & is qui ꝓpter uillam:
& is qui propt̃ ꝓbanda iuga¬
iuga boum a cęna sui in¬
uitatoris ix excusat: humili
tatis uerba permiscet dicers:
rogo te habe me excusatũ:
Dũ enĩ dicit rogo te & tam̃
uenire contẽpnit : humili¬
tas sonat in uoce: suꝑbia
in actione: & ecce hoc duu-¬
dicat prauus quisq cũ audit:
nec tamen ea quȩ̨ diuidicat
agere desistit: Nã dũ ciuli¬
bet peruerse agenti dicimꝰ.
conuertere. deũ sequere
munclũ relinque. ubi
hunc nisi ad dominicã
cȩnã uocamus: Sed cũ res¬
pondeat. ora pro me. quia
peccator sũ. hoc facere non
possũ quid aliud agit:
nisi & rogat & excusat : dicers
nãq peccator sũ. humilita¬
tẽ in sinuat Subiungens
autẽ conuerti non possum:
suꝑbiã demonstrat Rogan¬
do igitur excusat: qui &e hu¬
militatẽ suꝑducit in uoce.

Expanded text:
pant dum dicit: Eo probare illa, pant dum dicit: Eo probare illa, quia videlicet aliquando pertinere probatio ad curiositatem solet. Sed notandum est quod et is qui propter villam et is qui propter probanda juga boum a coena sui invitatoris extatis permiscet, dicens: Rogo te, habe me excusatum. Dum enim dicit rogo, et tamen venire contemnit, humilitas sonat in voce, superbia in actione. Et ecce hoc dijudicat pravus quisque cum audit, nec tamen ea quae dijudicat agere desistit. Nam dum cuilibet perverse agenti dicimus: Convertere, Deum sequere, mundum relinque, ubi hunc nisi ad dominicam coenam vocamus? Sed cum respondet: Ora pro me, quia peccator sum, hoc facere non possum, quid aliud agit nisi rogat et excusat? Dicens namque: Peccator sum, humilitatem insinuat; subjungens autem: Converti non possum, superbiam demonstrat. Rogando ergo excusat, qui et humilitatem superinducit in voce,
Abbreviated transcription (Latin):
substͣantiã. Alterꝰ dixit᷑: Iuga
boum emi qruinq: & eo ꝓbare
illa: Rogo te: habe meꝰ excu¬
satũ: Quid in quinq iugis
boum nisi quinq corporis
sensus accipimus: Qui recte
quoq uiga uocati sunt: quia
in utroq sexu geminantur:
Qui uidelicet corporales
sensus quia interna cõpre¬
hendere nesciunt. sed sola
exteriora cognoscunt et
deserentes intima. ea que
extra sunt tangunt. recte
per eos curiositas designat᷑
Quȩ dũ alienã quęrit uitã
discutere : semꝑ sua intima
nesciens. studet exteriora
cogitare: Graue nãq curi¬
ositatis est uitiũ Que dũ
cuiꝰ libet mentẽ ad inuesti¬
gandã uitã proximi exteriꝰ
lucit: semꝑ ei sua intia
abscondit: ut aliena sciers
se nesciat: E curiosi aminꝰ
quanto peritus fuerit alieni
meriti: tanto fiat ign̾arus
sui: Propter hoc nãq et de
eisdem quinq iugis boum
dicitur. eo probare illa : rogo
te habe me excusatũ: Ipsa
enĩ excusantis uerba a uitii
sui significatione ñ discre¬

Expanded text:
substantiam. Alter dixit: Juga boum emi quinque, et eo probare illa; rogo te, habe me excusatum. Quid in quinque jugis boum nisi quinque corporis sensus accipimus? Qui recte quoque juga vocati sunt, quia in utroque sexu geminantur. Qui videlicet corporales sensus, quia interna comprehendere nesciunt, sed sola exteriora cognoscunt, et, deserentes intima, ea quae extra sunt tangunt, recte per eos curiositas designatur. Quae dum alienam quaerit vitam discutere, semper sua intima nesciens, studet exteriora cogitare. Grave namque curiositatis est vitium, quae dum cujuslibet mentem ad investigandam vitam proximi exterius ducit, semper ei sua intima abscondit, ut aliena sciens, se nesciat, et curiosi animus quanto peritus fuerit alieni meriti, tanto fiat ignarus sui. Propter hoc namque et de eisdem quinque jugis boum dicitur: Eo probare illa; rogo te, habe me excusatum. Ipsa enim excusantis verba a vitii sui significatione non discre
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce nouẽ dixit nomina lapi-¬
dũ: quia profecto nouẽ sunt
ordines angłorũ: Quibꝰ rimirũ
ordinibꝰ ille primus angelus
idõ ornatus & opertus extitit:
quia dũ cunctis agminibus
angłorũ prelatus est: ex eorũ
comparatione clarior fuit: Sed
cur istos persistentiũ angłorũ
choros enumerando ꝑstruxxi¬
mus si non eorũ quoq mini-¬
steria subtiliter exprimamus:
Greca ceenĩ lingua: angłi nun-¬
tii. archangłi uero sũmni
nuntii uocantur Sciendum
uero quod angłorũ uocabulũ:¬

Expanded text:
Ecce novem dixit nomina lapiEcce novem dixit nomina lapidum, quia profecto novem sunt ordines angelorum. Quibus nimirum ordinibus ille primus angelus, ideo ornatus et coopertus exstitit, quia dum cunctis agminibus angelorum praelatconparatione clarior fuit. Sed cur istos persistentium angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Greca etenim ling<u>a angeli nuncii, archangeli summi nuncii vocantur. Sciendum quoque, quod angeloru