comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Maximȩ nẽ. saluet te in omĩb urbib tuis:
e iudice̾ tui de quib dixisti. da mͥ regem.
ce pͥncipẽ. d abo tͥ regem in furore mes: au¬
feram in indignatione mea. Illũ quippe.
in tanto surore suo dedit. ut dic̾et ad samu¬
el. Non te abiecer̃t s mẽ ne regnẽ suꝑ eos.
ce cet̾a.Item tanta inĩdignatione ulũ ab¬
stulit. nt ule demoniacus fieiet: sic̃ scͥptũ
fito cecidisse. palmãꝙ iusticie uideat᷑ ami¬
sisse: eligendo illũ qͥ electione dignꝰ ñ fuerit.
tam familiaris u̾bo dei.ut eiꝰdem u̾bi ꝑso¬
na. ꝓpͥa future in carnationis. passionis. re¬
surrectionis. & ascensionis sue myst̾ia cla¬
rius atq sonorius loqueret᷑ ꝑ os dd̾. qͣm
ꝑ os alicuꝰ excet̾is: cũ stiauitate armonia¬
eȩ dulcedins. Nunqͥd ut ista gr̃a. pꝰ lapsũ¬

Expanded text:
bibus tuis, et iudices tui, de quibus dixisti: Da mihi regem et principem. Dabo tibi regem in furore meo et auferam in indignatione mea. Illum quippe in tanto furore suo dedit, ut diceret ad Samuhel: Non te abiecerunt, sed me, ne regnem super eos et cetera. Item tanta in indignatione illum abstulit, ut ille dęmoniacus fieret sicut scriptum sito cecidisse, palmamque justitiae videatur amisisse, eligendo illum qui electione dignus non fuerit. tam familiaris verbo dei, ut eiusdem verbi persona propria future incarnationis, passionis, resurrectionis et ascensionis mysteria darius atque sonorius loqueretur per os David quam per os alicuius ex cęteris cum suavitate harmoniace dulcedinis. Numquid vel ista gra
Abbreviated transcription (Latin):
repetiuit. ñ inimitauit. s aliud dixit. aliud
suꝑ addidit.si audieritis uocẽ meã. ce custo¬
dieritis pactũ meũ. eritis mͥ in pecuiiũ de cũe¬
tis ppłis. dabo uobis t̾ram fluientẽ lac ce mel
tib uob̾. nichilomiñ tñ custodiã patͥbꝰ ur̃is.
quib iuraui. ce omĩb gentib siue ppħ s qui.
exinanire fidẽ. abolere ꝓmissionẽ. si qd̾ ꝓmi¬
serat. ce iurauert ex grã. ꝑ legẽ destrueret.
ꝓpt̾ surripientia delicta. Qd̃ qͥa s̃i fecit᷑ s
fideł ꝑmansit in omĩb u̾bis suis semel in¬
quiens iurraui in sc̃o meo. si dd̾ m̃tiar. sem̃
eius in ȩt̾nũ manebit. & cet̾a: ꝙͦ iustificat᷑
in sermonib suis. ce uincit dũ iudicat᷑. qͥa

Expanded text:
repetivit, non immutavit, sed aliud dixit, aliud repetivit, non immutavit, sed aliud dixit, aliud superaddidit: Si audieritis vocem meam et custodientis pactum meum, eritis mihi in peculium de cunctis populis, dabo vobtibus vobis, nihilominus tamen custodiam patribus vestris quibus juravi, et omnibus gentibus sive populis qui eexinanire fidem, abolere promissionem, si quod promiserat et iuraverat ex gratia, per legem destrueret propter surripientia delicta. Quod quia non fecit, sed fidelis permansit in omnibus verbis suis, semel, inquiens, iuravi in sancto meo, si David mentiar semen eius in ęternum manebit et cetera. Ergo iustificatur in sermonib
Abbreviated transcription (Latin):
gentes. cͥũ ante datã legẽ qͣdringentos &
triginta annos ꝓmissio p̾cesserit᷑. ̃ ne mu¬
tabuẽ facis dm̃ ceminutatorẽ ꝓmissi sui:
Magua qͥppe mutabilitas : gͣndis inmutatio
ẽ alud pꝰ tot annos ꝓpon̾e ꝓ m̃cede futuri
seruicii. qd̃ p̾us eũ ĩiñto. gratis ꝓmisit. p̃ser¬
tim cũ sic ꝓmisisse iam dedisse fuerit. & qͥs
inqͣm homo fideł. alud qd̾ dudũ amico suo
dedit. p̾ea fac̃e potest m̃cedem futuri seruicii:
Q stomagis nec ds̃ talt̾ fecit᷑ nec dm̃ talit᷑
fac̃e decuit: Hoc nãq Et exinanre fidem:
aboiere ꝓmissionẽ. si post tot annos. patrib
defunctis. ita loqueret᷑ ad filos dicens. Si gͦ
audieritis nocẽ meã. & custodieritis pactum
meũ: complebo ꝓmissionẽ. ut in semine abͣ¬
hȩ benedicant᷑ om̃s gentes: qd̾ uidelicet unũ
sem̃ xp̃c ẽ. N on conueniret. ñ congrueret᷑. un¬
mo indecens eẽt d̾o ueraci. qͥ. sic̃ alra scͥptura
testat᷑ semei loqͥt᷑. &e sed̾o idip̃m ñ repetit. Nõ

Expanded text:
am legem quadringentos et triginta annos promissio precesserit, nonne mutabilem facis deum et immutatorem promissi sui? Magna quippe mutabilitas, grandis immutatio est, illud post tot annos proponere pro mercede futuri servitii, quod prius cum iuramento gratis promisit, presertim cum sic promisisse iam dedisse fuerit. Et quis umquam homo fidelis illud, quod dudum amico suo dedit, postea facere potest mercedem futuri servitii? Quanto magis nec deus taliter fecit, nec deum taliter facere decuit! Hoc namque esset exinanire fidem, abolere promissionem, si post tot annos patribus defunctis ita loqueretur ad filios dicens: Si ergo audieritis vocem meam et custodieritis pactum meum, complebo promissionem, ut in semine Abrahe, benedicantur omnes gentes, quod videlicet unum semen Christus est. Non conveniret, non congrueret, immo indecens esset deo veraci, qui sicut alias scriptura testatur semel loquitur et secundo idipsum non repetit. Non
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptura dicat. qͥa si iustificabit᷑ in ꝯspec¬
tu tuo omĩs uiuens. S ene gͦ. iusticia di. q̃
in eũgłio reuelat᷑. diffinita ẽ. dicendo. iusti
oñs gentes. ex fide c̃ dĩ. de qͦ scͥptũ ẽ. fidelis
ds̃ in om̃ib u̾bis suis. qͥa neq dd̾. neq cet̾o¬
rũ peccatis offenssus e. siue tͣnsu̾sus. quin

Expanded text:
ficabitur in conspectu tuo omnis vivens. Bene ergo iustitia dei, quę in evangelio revelatur, diffinita est dicendo: Iustitomnes gentes, ex fide est dei, de quo scriptum est: Fidelis deus in omnibus verbis suis. Quia neque David neque ceterorum pecca
Abbreviated transcription (Latin):
in fidemꝰ iecͥco firma ẽ ꝓmissio ip̃i dd̾. & ecce
nunc uiutt̃. nec ut eũq uiuit: uerũ etiam
ꝑmanet in habundantiore gia. patriarcha.
rex ce ꝓpħa. Patͥareba qͥa ꝓmissio specia¬
lit̾ adhunc. pꝰ abrahã facta ẽ. ut eẽt pat̾

Expanded text:
idcirco firma est promissio ipsi David, et ecce nunc vivit nec utcumque vivit, verum etiam permanet in abundantiore gratia patriarcha, rex et propheta. Patriarcha, quia promissio specialiter ad hunc post Abraham facta est, ut esset pater
Abbreviated transcription (Latin):
Ui iustius ꝓsꝑitatis mee cognoseit indi¬
eia: nisi qui sincerit̃ ⁊ indesinent᷑ opta¬
uit: Neo conuenit pͥus altm̃n desicia aliena
cognoseẽ. Ergo seruitio salutatioi̾s erhibito.
indieo me ceiesti bñsicio pꝰqͣ. cessauit huma¬
na curatio. sanatũ. feuocauit me ad spem
ꝓsꝑitatis resilla. qr medici destitert᷑. Nunc
gaudia urã sic̃ de me estimo cognoscentes. me¬
cũ laudibꝰ ꝓsequimini. tanti bñficii largi¬
torem. Et si adhuc uoslongior mora detinet:
sibi integram posse siupetẽ.si meis apuduos
uuiaretur alloquiis. Rogo gͦ honore salutati¬
onis exhibido: ut ei si uere ꝯtra equitatem la¬
borat. manũ medicã porrigatis. Quia nefas ẽ
ut inp̃uiditio bone cause ꝓdesse sibi calliditas
uideat quod molitur.

Expanded text:
ui iustius prosperitatis meae cognoscit indicia, nisi qui sinceriter et indesinenter optavit? nec convenit prius alterum desideria aliena cognoscere. ergo servitio salutationis exhibito indico me caelesti beneficio, postquam cessavit humana curatio, mox sanatum. revocavit me ad spem prosperitatis res illa, quia medici destiterunt. nunc gaudia vestra, sicut de me aestimo, cognoscentes mecum laudibus prosequimini tanti beneficii largitorem et, si adhuc vos longior mora detinet, sibi integram posse suppetere, si meis apud vos juvaretur alloquiis. Rogo ergo honore salutationis exhibito, ut ei, si vere contra aequitatem laborat, manum medicam porrigatis: quia nefas est, ut in praejudicio bonae causae prodesse sibi calliditas videat, quod molitur.
Abbreviated transcription (Latin):
inquiunt spñi scõ ⁊ nob̃. nichil ultra
oneris uob̾ gentib imponere. quam
hec necessario. ut abstineatis uos ab
immolatis simulachroꝵ. ⁊ suffocato.
n fornicatione: ⁊ ea quȩ uob̾fieri ñ uul

Expanded text:
inquiunt, spiritui sancto et nobis nihil ultra oneris vobis gentibus imponere quam hęc necessario; ut abstineatis vos ab immolatis simulachrorum et suffocato et fornicatione, et ea, quę vobis fieri non vul
Abbreviated transcription (Latin):
Uod si singłarũ desidiũ geiitꝰq
animarũ. quȩ in illiꝰ magnȩ muli¬
eris ꝑsona. unũ sunt. magnus clamor
extitit ad dm̃: qͥd de illa censes. qͥd putaᷤᷤ
matre septẽ filioꝵ quȩ supͣmodũ mirabił.
nbonoꝵ memora digna. ꝑeuntes septẽ
filios. subumꝰ diei tempore conspexit :¬

Expanded text:
uod si singularum desiderium gemitusque animarum. que in illius magne mulieris persona unum sunt, magnus clamor exstitit ad deum, quid de illa censes, quid putas, matre septem filiorum, quę supra modum mirabilis et bonorum memoria digna pereuntes septem filios
Abbreviated transcription (Latin):
ire. ⁊ in pͥmo machabeoꝵ libro manifes¬
tius dictũ ẽ.: quia uissit antiochus im¬
molari carnes suillas ⁊ pecora ꝯmunia
Cum gͦ audis carnes porcinas: subinta¬
lige. ⁊̃ iinmolaticias. Uuplex certaimi¬
nis causa: quia iideł. carnes porcinas.
lex int̾ mimunda reputauerat᷑.: ⁊ his
uesci ꝓhibuerat: iquȩ immolant gen¬
tes ait apłs demoniis inmolant.⁊ ñ do
Porro de causa una scilic⁊ de eoqͦd ut¬
tera legis hec int̾ immunda reputat.
sp̃c uiuificans ꝑ euangłu gram̃ nos
lib̾at. dicente apło. Omẽ quod in ma¬
cello uenit: manducate. Si quis autẽ
dixerit. hoc ĩmalatũ ẽ. idolis. nolite mã¬
ducare. Item ad thimotheũ. Q uia os
creatura d̾i bona. ⁊ nichil reiciendũ.
quod cum gr̃arũ actione ꝑcipitur Sq̃¬

Expanded text:
ire . » Et in primo Machabaeorum libro manifesire . » Et in primo Machabaeorum libro manifestius dictum est quia « jussit Antiochus immolari carnes suillas et pecora communia . » Cum ergo audis carnes porcinas, subintellige etiam immolatitias. Duplex certaminis causa, quia videlicet, carnes porcinas lex inter immunda reputaverat, et his vesci prohibuerat. « Et quae immolant gentes, ait Apostolus, daemonis immolant, et non Deo . » Porro de causa una, scilicet de eo quod littera legis haec inter immunda reputat, s vivificans per evangelii gratiam nos liberat dicente apostolo: Omne quod in macello venit, manducate. Si quis autem dixerit: Hoc immolatum est idolis, nolite manducare. Item ad Timotheum: Quia omnis creatura dei bona et nihil reiciendum, quod cum gratiarum actione percipitur
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilit̾ apparuit. Ante istoꝵ quidem.
scł matris ⁊ septem filioꝵ passiones mul¬
tus sanguis ab antiocho fusus fuerat.
qui ad dm̃ clamabat᷑. sicut postmodũ
uictum ẽ. ut uocem sanguinis ad te cla¬
mantis audiret. s istoꝵ sanguis. uocem
grandiorem habuit᷑. ⁊ ad suꝑnos auditꝰ
ꝑuemiens: irx finem imposuit.xxx.
oli atcende quasi paruam. passio¬
nis eoꝵ causam᷑dum legis hoc
tantum quia ꝯtigit eos cũ matre app̃¬
hensos ꝯpelli a rege comed̾e ꝯtra fas car¬
nes porcinas. Aagris ⁊ taureis cruciatoᷤᷤ.
Ille namq carnes. ñ solũ porcinȩ uerũ
ĩ immolaticiȩ. idẽ. demonib immolatȩ¬
erant. Sic emĩ in p̃cedentib habes. Al¬
care etiã plenũ erat illicitis: quȩ legib
phibebant᷑. Ducebantur aut̃ cum ama¬
ra necessitate. in die natał regis. ad sacͥ¬
ficia: ⁊ cum liberi sacra celebrarentur:
cogebantur. hedera coronati. libero curcu¬

Expanded text:
visibiliter apparuit. Ante istorum quidem, visibiliter apparuit. Ante istorum quidem, scilicet matris et septem filiorum passiones, multus sanguis ab Antiocho fusus fuerat, qui ad Deum clamabat, sicut postmodum dictum est: « Ut vocem sanguinis ad se clamantis audiret . » Sed istorum sanguis vocem grandiorem habuit, et ad supernos auditus perveniens irae finem imposuit. oli attendere quasi parvam passionis eorum causam, dum legis hoc tantum, quia contigit eos cum matre apprehensos compelli a rege comedere contra fas carnes porcinas, flagris et tauris cruciatos. Illę namque carnes non solum porcinę, verum etiam immolatitiin praecedentibus habes; « Altare etiam plenum erat illicitis, quae legibus prohibebantur. Ducebantur enim cum amara necessitate in die natalis regis ad sacrificia. Et cum Liberi sacra celebrarentur, cogebantur hedera coronati Libero circu
Abbreviated transcription (Latin):
itm̃ cum mĩa reddet :⁊ uitam: bonoqͥdẽ
inquã animo. ꝓpt̾ spem futurȩ resurree¬
tionis. natoꝵ supplicia mortesq ferebat:
s nichibominus natura mat̾no affectu
uolebat: magnoq ad dĩ dolore clama¬
bat. Et singłi qͥdem natoꝵ. in suo dolorȩ
suaq pena clamabant. mat̾ aut̃ quȩ
⁊ nouissima pꝰ filios ꝯsũpta ẽ.in mortib
omniũ. in dolorib singłoꝵ ab undantiꝰ
doluit. ⁊ altius clamauit: nec minori
singłos mentis cruciatu peꝑit deo quã
cruciata ẽ. carne. dum singłos pareret
mundo. Itaq saltem inuna matre
illa. ꝑꝓende de umu̾sa dierum illor.
eccła. quam ꝯgruũ. quã duuim horro¬
ris plenũ fuerit uł sit mystium draco¬
nẽ tot capitum. stecisse ante mulierem.
ut fidem ꝓmissiõĩs. de corde eiꝰ auferret.
Quincum regnũ illiꝰ draconis regnũ
illud erat. nequit̾ erectũ: regnante anti¬
ocho. ad infestationẽ mulieris.: qͦd num¬
rum. in illa matre septem filioꝵ pene

Expanded text:
icordia reddet et vitam . » Bono quidem, inquam, animo propter spem futurae resurrectionis natorum supplicia mortesque ferebat, sed nihilominus natura materno affectu dolebat magnoque ad Deum dolore clamabat. Et singuli quidem natorum in suo dolore suaque poena clamabant. Mater autem, quae et novissima post filios consumpta est, in mortibus omnium, in doloribus singulorum abundantius doluit, et altius clamavit, nec minori singulos mentis cruciatu peperit Deo, quam cruciata est, dum singulos pareret mundo. Itaque saltem in una matre illa perpende de universa dierum illorum Ecclesia, quam congruum, quam divini horroris plenum fuerit, vel sit mysterium, draconem tot capitum stetisse ante mulierem ut fidem promissionis de corde ejus auferret. Quintum regnum illius draconis, regnum illud erat nequiter erectum, regnante Antiocho ad infestationem mulieris quod nimirum in illa matre septem filiorum pene
Abbreviated transcription (Latin):
uicã tibi sacram̃tum mulieris. ⁊ bestiȩ que
portat eam. qus ht᷑ capita septem. ⁊ cornua
decẽ. Septẽ capita seꝑtem montes sunt. suꝑ
quos mulier sedit: ⁊ reges septem sunt.
Quinq ceciderunt᷑ : unus ẽ i alius ñdũ
nenit: ⁊ cũ uenerit õportet illũ breue tc̃pͦ
man ere. Bestia nãq septẽ capitum: ihic.
ubi mulier idẽ. cupiditas sedet suꝑ bestiã ⁊¬
⁊ illic ubi bestia de mari ascendebat: uni¬
u̾sitas ẽ. impiorũ. sicut iam suꝑuis. siue hac¬
tenus indracone septem capitũ. longo trac¬
tatii ẽ. demonstratũ: ⁊ septem capita. sep¬
dem regna: ꝑ quȩ. hec bestia siue draco. ium
suã exegit. ꝯtra ꝓmissioĩs u̾bum. Cum gͥ
dicit. septem capita.⁊ septem reges sunt
quinq cecidert: unus ẽ. alius ñdũ uenit:
septẽ reges. cunctos corũdem regnoꝵ reges
intelligi oportet: siue ꝓ ipsis septẽ regnis scͥp¬

Expanded text:
dicam tibi sacramentum mulieris et bestiae, quae dicam tibi sacramentum mulieris et bestiae, quae portat eam, quę habet capita septem et cornua decem. Septem capita septem montes sunt, super quos mulier sedit, et reges septem sunt. Quinque ceciderunt, et unus est et alius nondum venit, et cum venerit, oportet illum breve tempus manere. Bestia namque septem capitum et hic ubi mulier, id est cupiditas, sedet super bestiam, et illic, ubi bestia de mari ascendebat, universitas est impiorum, sicut iam superius sive hactenus in dracone septem capitum longo tractatu est demonstratum; et septem capita septem regna, per quę hec bestia sive draco vim suam exegit contra promissionis verbum. Cum igitur dicit: Septem capita et septem reges sunt, quinque ceciderunt, unus est, et alius nondum venit, septem reges, cunctos eorundemque regnorum reges intelligi oportet, sive pro ipsis septem regnis scrip
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ reueletur. nͥ in suo tempore. Nam ut sci¬
as quã inuitus detincat᷑. quã ꝓperȩ uellet
reuelarĩ: iam inqͥt mistium oꝑatur iniqui¬
catis. subauditur quantũ potest̾. uideł maxi
mȩ ꝑseuitiã neronis: qui quamuis fuerit
malignus: minus tñ diabolus in illo potuit.
quã inisto pot̾i̾t. inomĩ uirtute ⁊ signis. et
ꝓdigiis m̃dacib. ⁊ in omĩ sȩductione iniqui¬
tatis. Et quãtũ differtur. uł qͦd signũ tem¬
poris eius: Tantũ ait ut qͥtenet. nunc tene¬
at. donec demedio fiat. Cũ apłs hec scrib̾et
tchessalonicensib:qͥs tenebat :⁊ quid tenebat:
Nimirũ romanꝰ rex siue cesar: orbis imꝑiũ
tenebat. Nondicit de unus ꝑsona hoĩs. ũ¬
bi grã. neronis. s de cunctis regib romani
imꝑii: qui quamuis plures mimo̾: unus¬
tñ sunt imꝑio. Hic sensus. ñ solũ ratione
uerũ etiã constat auctoritate. Nampꝰ aliqua:
eidem ioħi angłs dicit. Quare miraris: Ego

Expanded text:
ut non reveletur nisi in suo tempore. Nam ut sciut non reveletur nisi in suo tempore. Nam ut scias, quam invitus detineatur, quam propere vellet revelari, iam, inquit, mysterium operatur iniquitatis, – subauditur: quantum potest, videlicet maxime per sęvitiam Neronis, qui quamvis fuerit malignus, minus tamen diabolus in illo potuit, quam in isto poterit, in omni virtute et signis et prodigiis mendacibus et in omni seductione iniquitatis. Et quantum differtur vel quod signum temporis eius? Tantum, ait, ut qui tenet nunc, teneat donec de medio fiat. Cum apostolus hęc scriberet Thessalonicensibus, quis tenebat et quid tenebat? Nimirum Romanus rex sive cesar orbis imperium tenebat. Non dicit de unius persona hominis, verbi gratia Neronis, sed de cunctis regibus Romani imperii, qui quamvis plures numtamen sunt imperio. Hic sensus non solum ratione, verum etiam constat auctoritate. Nam post aliqua eidem Joanni angelus dicit: « Quare miraris? Ego
Abbreviated transcription (Latin):
pialiouuis. infra oraĩa maledictus. Inistosibi
os̃ ⁊placuit. ⁊ in et̾nũ ꝯplacebit. In illo sibi
piabolus. placenis. postꝙ̃: eleuat᷑ fuerit in sublime.¬
stultus apparebit. Iste de celo descendit: ⁊ de
humilib ascendit. sicut urgultum ⁊ sicut
radix de t̾ra sitienti: ille de celo cecidit᷑. i de
cunctis suꝑbis filuis ascendet tanquã bestia
de mari.xii.¬
on sua uoluntate moratur diabolus. aut
uenire tardat antixpc s contra suum
uelle detinet᷑. cum sit in omẽ malũ ꝓnus
ac festinus. Et nunc qͥd detineat sc̾itis:
ait apłs. Quid ẽ. illud: Hidelicet. quia ñ dũ
uenit tempꝰ eiꝰ: quia tempora. ñ in illius si¬
ue cuiꝰlibet alt̾ius. s in sua solius potestate.
posuit d̾s. hoc oportet subintelligere. Seqͥt̃
enĩ: ut reueletur in suo tempore. Quodidẽ
ẽ. ac si dicat: quia suꝑna potestas eum impa¬
tientem morȩ. iãq uolentẽ reuelari. detinet:

Expanded text:
diabolus infra omnia maledictus. In isto sibi diabolus infra omnia maledictus. In isto sibi Deus complacuit, et in aeternum complacebit; in illo sibi diabolus complacens, postquam elevatus fuerit in sublime,stultus apparebit. Iste de coelo descendit et de humilibus ascendit sicut virgultum, et sicut radix de terra sitienti. Ille de coelo cecidit, et de cunctis superbiae filiis ascendet tanquam bestia de mari.on sua voluntate moratur diabolus aut venire tardat antidiristus, sed contra suum velle detinetur, cum sit in omne malum pronus ac festinus. Et nunc quid detineat, scitis, ait apostolus. Quid est illud? Videlicet quia nondum venit tempus eius, quia tempora non in illius sive cuiuslibet alterius, sed in sua solius potestate posuit deus. Hoc oportet subintelligere. Sequitur enim: ut reveletur in suo tempore. Quod idem est acsi dicat: quia superna potestas eum impatientem morę iamque volentem revelari detinet,
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ sicut apud danihelẽ legimꝰ hronis positas
sedit: eccx innubib celi qͦuasi fili hoĩs ueni¬
ebat ⁊ usq ad ipm̃ ꝑuenit.  in conspectu¬
eiꝰ optulerunt eum. n⁊ dedit ei potestatem ⁊ ho¬
noiem ⁊ regnũ. Nũ ꝑu̾sus imitato:. dando ill
bestis. siue homini peccati. iurtutẽ suã ⁊ potes¬
tate magna. dicit ad huc similis ero altissimo:
ide. sicut fecit d̾̃s qͦd suũ erat in xp̃o. faciã. iego
qͥd meur ẽ in antixp̃o: E cce quis animad¬
uertens ñ admiretur: qualẽ usq ad finẽ.
siue ꝯsũmationẽ de gene̾ humano ꝓcesse¬
rit̾. hinc bonũ ꝓpositum di. inde malum
oppositũ adu̾santis diaboli : De una eademꝙ
massa. unus exurrexit qͥ d̾s ⁊ hõ ẽ: ⁊ aliusa
Piabolus ⁊ homo exit uenturẽ. Inistobo¬
nitas p̃dicatur di: in illo ꝑu̾sitas agnoscit᷑
piaboli. Isto nãq nichil melius. illo mell de¬
terius. Iste i enĩ suꝑ omĩa d̾s benedictus. ille

Expanded text:
ubi, sicut apud Danielem legimus, thronis positis ubi, sicut apud Danielem legimus, thronis positis sedit, et ecce in nubilus coeli quasi Filius hominis veniebat, et usque ad ipejus obtulerunt eum, et dedit ei potestatem et honorem et regnum . » Num perversus imitator dando illi bestiae sive homini peccati virtutem suam et potestatem magnam, dicit adhuc « similis ero Altissimo , » id est sicut fecit Deus, quod suum erat in Christo, faciam et ego, quod meum est in Antichristo. Ecce quis animadvertens non admiretur qualem usque in finem sive consummationem de genere humano processerit, hinc bonum propositum Dei, inde malum oppositum adversantis diaboli. De una cademque massa unus exsurrexit, qui Deus et homo est, et alius, qui diabolus et homo erit, venturus est. In isto bonitas praedicatur Dei, in illo perversitas agnoscitur diaboli. Isto namque nihil melius, illo nihil deterius. Iste enim Deus super omnia benedictus, ille
Abbreviated transcription (Latin):
quippe in isto dicto ẽ adiiatio. ⁊ p̃sũptoriserer¬
citatio. qͦd eũ ꝑcussus sit ⁊ factus sit diabolus.
extollitur. ⁊ ostendit se tanꝙͣ sit d̾s. Cumeñ
uult se diabolus ostende dmiqd nisi mortu¬
us ꝯtendit se eẽ uiuũ: Exemplũ miracłi
huiꝰ. sumere licet de quolibet imitatore eius.
Cũ enĩ quis ꝓculpa sua uisto iudicio
de eccła pellitur. ⁊ tunc in suꝑbiam elatꝰ.
⁊ ddefendens oꝑa sua. udices quoq crimina¬
tur. qͦd illi iniusti. ipẽ aũ sit iustus: nimir̃
plaga eius infelicit̾ sanata ẽ. ⁊ m̃dacit̾ uiuit:
quia d̾i iuidicio inuistus. suo aũ iustusc̃. N.¬
erba ñ sufficiunt ad remꝯ sequendam:
maximȩ ubi audimꝰ quia dedit illi dra¬
couirtutem suã:⁊ potestatẽ magnã. Quid
enĩ sibi hoc uult: Quo tendit ĩ inisto dia¬
bolus: Nũ ꝑhoc altissimo similem se fore
arbitratur: Altissimꝰ nãq antiquus dierũ.

Expanded text:
quippe in isto dicto est admiratio et presumptoris exsequippe in isto dicto est admiratio et presumptoris exsecratio, quod cum percussus sit et factus sit diabolus, extollitur et ostendit se tamquam sit deus. Cum enim vult se diabolus ostendere deum, quid nisi mortuus contendit se esse vivum? Exemplum miraculi huius sumere licet de quolibet imitatore eius. Cum enim quis pro culpa sua iusto iudicio de ecclesia pellitur et tunc in superbiam elatus et defendens opera sua iudices quoque criminatur, quod illi iniusti, ipse autem sit iustus, nimirum plaga eius infeliciter sanata est et mendaciter vivit, quia dei iudicio iniustus, suo autem iustus erba non sufficiunt ad rem consequendam, maxime ubi audimus quia dedit illi draco virtutem suam, et potestatem magnam. Quid enim hoc sibi vult? Quo tendit etiam in isto diabolus? Num per hoc Altissimo similem se fore arbitratur? « Altissimus namque Antiquus dierum,
Abbreviated transcription (Latin):
uñpnationis et̾nȩ sententiã accepit᷑: ⁊ hec ẽ.
incapite isto plaga gladii: plaga mortis. Iue
nãq homo peccat᷑. filius ꝑditionis. ñ simpli¬
cit᷑ homo. uerũ etiã diabolus erit᷑: aduentꝰ
eius oꝑatio sathane. oꝑatio erit errous. dia¬
bolus inquã. siue sathanas. qui adusatur
ita uc in templo di sedeat: ostendens se tãꝙͥ
sit as. Quando iste. ꝓpt̾ suꝑ biam de celo ce¬
cidit ꝓculdubio plagam gladii. plagã mortis
aecepit: sicut apud ihe zechielẽ đr ineu sub
nomine assur siue pharaonis. E ece deduetaᷤ
es cũ lignis uoluptatis ad t̾ram ultimãᷤ ii
medio incircũcisoꝵ dormies: cũ his qͥ int̾fec¬
ti sunt gladio. Quomͦ aũ sanata ẽ. plaga mor¬
tis eius: Qnom᷑ ⁊ plagã nt̃ tanti gladiriuix̃:
fallo nmirũ sanata ẽ. plaga euis:i falso inx̃.
ꝑ lage eiꝰ euratꝰ culps ẽ defensio : inplaga gla¬
uii uiuere. hoc illi ẽ in ip̃a pena suꝑbire: hic

Expanded text:
damnationis ęternę sententiam accepit; et hęc est damnationis ęternę sententiam accepit; et hęc est in capite isto plaga gladii, plaga mortis. Ille namque homo peccati filius perditionis non simpliciter homo, verum etiam diabolus erit, et adventus eius operatio sathanę, operatio erit erroris; diabolus inquam sive sathanas, qui adversatur ta ut in templo Dei sedeat, ostendens se tanquam sit Deus. Quando iste propter superbiam de coelo cecidit, procul dubio plagam gladii, plagam mortis accepit. Sicut apud Ezechielem dicitur in eum sub nomine Assur sive Pharaonis: « Ecce deductus es cum lignis voluptatis ad terram ultimam, in medio incircumcisorum dormies, cum his qui interfecti sunt gladio . » Quomodo autem sanata est plaga mortis ejus? Quomodo et plagam habet tanti gladii et vixit? Falso nimirum sanata est plaga eius et falso vixit. Plage eius curatio culpę est defensio, et in plaga gladii vivere, hoc illi est in ipsa pena superbire. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
suis quasi occisũ in moitẽ: ⁊ plaga mortis
eius sanata ẽ. Bestia hec septẽ capitum.
ipẽ draco ẽ cuius de sex capitib ꝯtra u̾bũ
uei bellando suꝑatis. hactenus sermo habi¬
tus ẽ Septimũ caput.hic mira locutionis
grauitate designatꝰ. cũ dr. Et unũ de capi¬
tib suis quasi oecisũ in mortẽ. ÷ plaga mor¬
ꝑisenuis sanata ẽ. Et admirata ẽ. iimu̾sa t̾̃ra
dubio antrxp̃e erit: in quo ex candes¬
det ila draconis tra nouissima. de qua dic¬
tum ẽ: ⁊ iratus ẽ. draco in muli erẽ:⁊ adiecit
facẽ pͣlium cũ reliquis de semine eiꝰ. Quid
porro ẽ qͦd caput istud. quasi occisũ inmor¬
tem dicitur: ⁊ sanata ẽẽ plaga mortis eius:
itẽq pꝰmodũ seͥxtura dicit. quia ht̃ plagã
gladii ⁊ urcit: U brnã plagã accep̃gladii:
quomͦ sanata ẽ plaga euis. aut uixit:
sumirũ cũ alia p̾ssint ꝯuenient̾ diq ͥ defici¬
magis iste sensus placet: quia dudũ incelo

Expanded text:
is quasi occisum in mortem et plaga mortis eius sanata est. Bestia hęc septem capitum ipse draco est, cuius de sex capitibus contra verbum dei bellando superatis hactenus sermo habitus est. Septimum caput hic mira locutionis gravitate designatur, cum dicitur: Et unum de capitibus suis quasi occisum in mortem, et plaga mortis eius christus erit, in quo excandescet illa est draconis ira novissima, de qua dictum est: « Et iratus est draco in mulierem, et adjecit facere prelium cum reliquis de semine eius. Quid porro est, quod caput istud quasi occisum in mortem dicitur et sanata esse plaga mortis eius, itemque postmodum scriptura dicit, quia habet plagam gladii et vixit? Ubinam plagam accepit gladii et quomodo saNimirum cum alia possint convenienter dici, deficimagni iste sensus placet, quia dudum in cęlo
Abbreviated transcription (Latin):
naq ⁊ inesfabilis erit mat̾ia laudis ⁊⁊ anͦ¬
głis ⁊ hõib scĩs. ieodem dicto triumpha¬
toris. uenite bñdicti patris mei. possidete
paratũ uob̾ regnũ a constitutione mundi.
Tunc enĩ uere in dño laudabit᷑ omĩs aĩa:
ꝑ tunc audientes mansueti letabuntur:
⁊ letantes admirabuntur: qͦd illa bñdictio
pͥma int̾ tot maledictionũ spinas de qͥb.
uł ꝯtra quas p̃senti opusculo tractauimꝰ.
ꝑire aut exinamri ñ potuit: uidentes nul¬
lũ deeẽ ex omib electis dĩ: ꝑ curã atq ꝓui¬
dentiã eius qͥ illos p̃sciuit atq p̃destinauit:¬

Expanded text:
naque et ineffabilis erit materia laudis et angnaque et ineffabilis erit materia laudis et angelis et hominibus sanctis in eodem dicto triumphatoris: Venite, benedicti patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi. Tunc enim vere in domino laudabitur omnis anima et tunc audientes mansueti lętabuntur et lętantes admirabuntur, quod illa benedictio prima inter tot maledictionum spineas, de quibus vel contra quas presenti opusculo tractavimus, perire aut exinaniri non potuit videntes nullum deesse ex omnibus electis dei per curam atque providentiam eius, qui illos prescivit atque predestinavit
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Henite benedict patris mei: possidete
paratũ uobis regnũ a constitutione mun
oi. Quod dicet. a constitutiõe mundi. hoc
ẽ. ab eo tempore uł die qͦ constituebatur
mundꝰ. in creatione generis humani:. qñ
creatis duob pͥmis dix̃ crescite ⁊ multipli¬
camini ⁊ replete t̾ram. Cum enĩ duo tantũ
eeñt: dicendo illis crescite ⁊ multiplicaimi¬
ni. illã intendebat multiplicitatẽ. quȩ sta¬
bit adextris:⁊ tunc parabat illis regnũ:
p̃finitũ hñs numerũ. quantꝰ deb̾et ꝑciꝑe
regnũ dĩ. Nam qͥ suꝑ numerũ illum mul¬
tiplicati sunt. quiq stabunt a sinstris:
ñ ꝑtinent ad bñdictionẽ ereatoris. neq fu¬
issent nati.nͥ int̾cessisset causa peccati. qͦ
ꝑacto: multiplicabo inqͥt ad mulierem.e
rũpnas tuas ⁊ ꝯceptus tuos. Erit gͥ illic
oportuna ꝯmemoratio ꝯstitutionis mundi:
⁊ bñdictioĩs. qua suos om̃s electos bñdix̃.
dicendo. crescite ⁊ multiplicamini: mag¬

Expanded text:
edicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi . » Quod dicit « a constitutione mundi; » hoc est, ab eo tempore vel die quo constituebatur mundus in creatione generis humani, quando creatis duobus primis: « Crescite, ait, et multiplicamini, et replete terram . » Cum enim duo tantum essent, dicendo illis, « crescite et multiplicamini, » illam attendebat multiplicitatem quae stabit a dextris, et tunc parabat illis regnum praefinitum habens numerum, quantus deberet percipere regnum Dei. Nam qui super numerum illum multiplicati sunt, quique stabunt a sinistris, non pertinent ad benedictionem Creatoris, neque fuissent nati, nisi intercessisset causa peccati, quo peracto: « Multirumnas tuas et conceptus tuos. Erit igitur illic opportuna commemoratio constitutionis mundi et benedictionis, qua suos omnes electos benedixit dicendo: Crescite et multiplicamini; mag
Abbreviated transcription (Latin):
Nos: quia sp̃e cdi sufflauit in eo. O̾ omĩs hõ
uiuens. qͥd rogo tͥ e. facilius. quã suffiare:
Et qͥd rogo infirmuis eorã te. quã illud
qͦd sufflando potes eiçere: Igit᷑ ꝑtuimet
exemplum. anĩadũte̾ ꝓmptũ ẽ. quã uere
totius genĩs humani tẏrannus maximus
tyranmis diabolicus: quia quã facile tibiẽ.
suflando dissipare filũ telarum araneȩ.
tam facilȩ inmo ⁊ faciliꝰ erit ei ⁊ illum ini¬
quũ int̾ficere. Multis ꝯiecturis qus hine
solent fieri: ꝑ hunc sensum arbitroi quẽ¬
piam posse lib̾ari. xU.
utfecto antixp̃o paucis idẽ. quadraginta
quinq dieb ut ex danihelis uisione eo¬
nicitur int̾iectis: ueniet in maiestate sua
uns : nouissima omĩũ inimica destruetͦ
mors. Quom destruetur: Ipse añfait¬

Expanded text:
s, quia spiritus dei insufflavit in eo. O omnis homo vivens! Quid, rogo, tibi est facilius quam sufflare? Et quid, rogo, infirmius coram te quam illud, quod sufflando potes deicere? Igitur per tuimet exemplum animadvertere promptum est, quam vere totius generis humani tyrannus maximus, tyrannus diabolicus; quia quam facile tibi est sufflando dissipare filum telarum araneę, tam facile immo et facilius erit et illum iniquum interficere. Multis coniecturis, quę hinc solent fieri, per hunc sensum arbitror quempiam posse liberari. 15.fecto antichristo paucis, id est quadraginta quinque diebus, ut ex Danihelis visione conicitur, interiectis, veniet in maiestate sua dominus et novissima omnium inimica destruetur mors. Quomodo destruetur? Ipse domi
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis optinet᷑ quia sicut ꝓmisit sic̃
uirauit. sem̃ daiud in et̾num manet. sic̃
ꝓmisit. sicut iurauit. in semine abrahe
benedicunt᷑ om̃s gentes: ⁊ ille. neq ꝑ paga¬
nos. neq ꝑ hereticos. siue uideos. benedicti¬
onem omniũ gentium ꝓ hibere potuit aut
potest. S quis diaboli ꝑtinatiã: qͥs ardentis
eius inuidiȩ sufficiat mirari uesaniam:
Et uatus ẽ inquit scͥptura. draco inmulie¬
rem: i adiecit face̾ p̃uum cũ reliquis dese¬
mine eius qͥ custodiunt mandata di: et
habent testimoniũ iħu. Et steti suꝑ arenã
maris ait idem qͥ suꝑiora uiderat᷑: i uidit de
mari bestiam ascendentem. h abentẽ onꝑita
septem. ⁊ comua decem: ⁊ suꝑ corriua eius de¬
cem diademata:⁊ suꝑ caꝑita eius. nomina
blasphemiȩ. Et bestia quã uidi similis crat
pardo: ⁊ pedes euis. sicut ursi: ⁊ os eus sic̃
os leonis. Et dedit illi draco iurtutẽ suã.

Expanded text:
veritatis obtinet; quia sicut promisit, sicut veritatis obtinet; quia sicut promisit, sicut iuravit: semen David in ęternum manet; sicut promisit, sicut iuravit: in semine Abrahę benedicuntur omnes gentes, et ille neque per paganos neque per hereticos sive Iudeos benedictionem omnium gentium prohibere potuit aut potest. Sed quis diaboli pertinaciam, quis ardentis eius invidię sufficiat mirari vesaniam? Et iratus est, inquit scriptura, draco in mulierem et adiecit facere prelium cum reliquis de semine eius, qui custodiunt mandata dei et habent testimonium Ihesu. Et stetit super arenam maris, ait idem, qui superiora viderat: Et vidi de mari bestiam ascendentem habentem capita septem et cornua decem et super cornua eius decem diademata et super capita eius nomina blasphemię. Et bestia, quam vidi, similis erat pardo et pedes eius sicut ursi et os eius sicut os leon
Abbreviated transcription (Latin):
ex mesopotamia oriuntur. ꝑsa quoq ue¬
nit. nec scita defuit. Pontus. ⁊ asya. frigia.
⁊ pamphilia: uiros ꝓbatissimos p̃buerunt.
Aderant thraces. ⁊ macedones Qut breuit̃
dictũ sit: ex omĩ natioẽ quȩ sub celo ẽ. col¬
lecti aderant uiri religiosi. E piscoporum
multitudo erat. crecentoꝵ decem .⁊ octoͬ. se¬
quentib eos p̃sbitis. ac diciconib. ⁊ acco¬
litis: quorũ ñ ẽ. numu̾s. ñ potãt ap̃hendi
Quid gͦ. nͥ t̾ra ut iã dictũ ẽ os suũ apperut¬
⁊ fium̃ draconis absorbuit: qñ tot uiri de
omĩ t̾ra ꝯuocati. sapĩȩ sermone aliisq uir¬
tutib ornati. ore ꝯsono. in defenfione ueri¬
tatis aꝑto. impium dogina destruxert̃
ꝯcordit᷑q uniu̾si fidem ⁊ głam. quȩ hactenꝰ
meccłus ꝑmanet dictauerunt. ⁊ sub septi
draconis illud constat. quia iam ludũ
in cunctis illis uictus ẽ: ⁊ d̾s iustus inser¬
monib suis. uictorq in iuidiciis. palmã

Expanded text:
ex Mesopotamia oriuntur. Persa quoque veex Mesopotamia oriuntur. Persa quoque venit nec Scitha defuit, Pontus et Asia, Frigia et Pamphilia viros probatissimos prebuerunt. Aderant Thraces et Macedones et, ut breviter dictum sit, ex omni natione, quę sub cęlo est, collecti aderant viri religiosi. Episcoporum multitudo erat trecentorum decem et octo, sequentibus eos presbiteris ac diaconibus et acolitis, quorum numerus non poterat comprehendi. Quid et flumen draconis absorbuit, » quando tot viri de omni terra convocati, sapientia, sermone, aliisque virtutibus ornati, ore consono in defensione veritatis aperto, impium dogma destruxerunt, concorditerque universi fidem et gloriam, quae hactenus in Ecclesia permanet, dictaverunt, et subsdraconis illud constat, quia iamdudum in cunctis illis victus est et deus iustus in sermonibus suis victorque in iudiciis palmam
Abbreviated transcription (Latin):
ceret trahi a flumine: idẽ. ut eccłam cõ¬
pelleret sibi ꝯsentire. Uii
draco de oresuo. hoc ut dicitur. ita factũ ẽ
Tunc enĩ illud famosissimũ in nicea ꝯ siliũ.
feruor pͥncipis constantini excitauit. pub¬
licis asinis atq muilis. ⁊ curracib equis.
epõs.⁊ qui cũ eis erant ad synodũ uenire
p̃cipiens. Concilium illud qͦd catholicã
roborauit fidem. rectȩ t̾ram intelligas q̃
ad iuuit mulierem: quia uideł. de omĩ
terra ꝯuenert᷑:i quodãm᷑ omis t̾ra suum
mutauit locum. mictendo de cunctis par¬
tib suis ꝑsonas idoneasin locum constitu¬
tum. De cunctis eccłiis. quȩ totã europã
libiamq replebant. ⁊ asiam simul erant
miinistrorũ c̃i congesta cacumina: unaq
orationis domꝰ tanquam a deo delata. in¬
tͥnsecus ferebat om̃s inidem. syros simul.¬
ꝑi cy licas pbenices .⁊ arabes. atq palestino:
egyptios. ⁊ thebeos. libies: nec ñ ⁊ qui

Expanded text:
ceret trahi a flumine, id est ut ecclesiam comceret trahi a flumine, id est ut ecclesiam compelleret sibi consentire. 8. draco de ore suo. » Hoc, ut dicitur, ita factum est. Tunc enim illud famosissimum in Nicaea concilium fervor principis Constantini excitavit, publicis asinis, atque mulis et currentibus equis episcopos et qui eum eis erant, ad synodum venire praecipiens. Concilium illud, quod Catholicam roboravit fidem, recte terram intelligas, quae adjuvit mulierem, quia videlicet de omni terra convenerunt, et quodammodo omnis terra suum mutavit locum, mittendo de cunctis partibus suis personas idoneas in locum constitutum. De cunctis Ecclesiis quae totam Europam Lybiamque repleverant, et Asiam, simul erant ministrorum Dei congesta cacumina, unaque orationis domus tanquam a Deo delata intrinsecus ferebat omet Cylicas, Phenices et Arabes atque Palestinos, Egyptios et Thebeos, Lybies necnon et qui
Abbreviated transcription (Latin):
patre siliũ. minorẽ ec̃ fiuio spm som̃. clancło¬
apud alexandriã suborta. ꝑ discipsos uł cõ¬
plices arrii. lubricis flexib.⁊ sophistieis amfrac¬
tib scse ꝯmouit: deinde. inpublico ad auditũ
ppłi ꝓlato capite sibilauit: ⁊ resistente ne quiꝙͣ
alexandro p̃sule. ad uicinas ciuitates. ciuita¬
tũq p̃sules aquã doctrinȩ nequã. de ore suo
quentiã quidem siue loquacitatẽ oopiosȩ
redundantẽ habenfis fontẽ ueritatis nesci¬
ens: scͥpturarũ uocib abutendoͭ ac ꝑhoc.
simplicib fluminis idẽ. sanȩ doctrinȩ quã¬
dã similicudinẽ demonstrando. Tandem.
ut iam dictũ e. m̃dacii pater diabolus. re¬
gum atq reginarũ. imꝑatoꝵ atq imꝑatri¬
cum fauorẽ adeptus: duplicit̾ in sanire cep̃:
Hinc ep̃oꝵ linguis: inde pͥncipũ roboratꝰ
gladiis: atq ita suã aquã quã uelut ser¬
pens de ore suo misit. tanꝙͣ draco idẽ maior
factus. fortius ꝯmouit᷑: ut mulierem fa¬

Expanded text:
patre filium, minorem esse filio spiritum sanctum clancuapud Alexandriam suborta per discipulos vel complices Arrii lubricis flexibus et sophisticis anfractibus sese commovit, deinde in publico ad auditum populi prolato capite sibilavit et resistente nequitię illius Alexandro presule ad vicinas civitates civitatumque presules aquam doctrinę nequam de ore suo quentiam quidem sive loquacitatem copiose redundantem habens, sed fontem veritatis nesciens, scripturarum vocibus abutendo ac per hoc simplicibus fluminis id est sanę doctrine quandam similitudinem demonstrando. Tandem ut iam dictum est mendacii pater diabolus regum atque reginarum, imperatorum atque imperatricum favorem adeptus dupliciter insanire cępit. Hinc episcoporum linguis, inde principum roboratus gladiis atque ita suam aquam, quam velut serpens de ore suo misit, tamquam draco, id est maior factus, fortius commovit, ut mulierem fa
Abbreviated transcription (Latin):
indutꝰ erat lineis. usq qꝰ finis hoꝵ mirabiliũ:
aẽq dnẽ mi qͥderit pꝰ hec: ñ fuit responsum
qͥd querebat: s hoc audiuit. Uade daniel.
quia clausi sunt signatiq sermones. uisq
ad tempꝰ p̃finitũ. ãd discipsos quoq detem¬
ꝑorib querentes: saluator ip̃ẽ loqͥtur. Non¬

Expanded text:
indutus erat lineis: Usquequo finis horum mirabilium? indutus erat lineis: Usquequo finis horum mirabilium? itemque: Domine mi, quid erit post hęc?, non fuit responsum, quod quęrebat, sed hoc audivit: Vade Danihel, quia clausi sunt signatique sermones usque ad tempus prefinitum. Ad discipulos quoque de temporibus quęrentes l
Abbreviated transcription (Latin):
nanc isci potiussent. si ita manifestius dixisset:
roma. quȩ nunc tenet. siue romanũ imꝑuin.
qͥd nunc tenet sub se gentesc teneat. donee de
medio fiat: siue donec discessio ueniat. Suꝑ¬
bia nãq hominũ. romã uolebat eẽ urbem
nusquã fere religiosus quis impatientius
audiret blasphemiã indm̃: quã romani
pͥncipes. suie milites. finem romani imꝑii. ꝑ¬
xp̃i p̃dicari euangłm. Satis. nmiũq offen¬
uert̃ eos euangłii p̃dicatores. ⁊̃ nemini dantẽ
ullũ eiusmodi offensionem: quãtomagis si
iam publieȩ. discessionẽ illã futurã p̃dicart̃
Hec ꝓ difficultate locutionis apłice. breuit̃
picta sint.: ẜ orro quãdiu qͥ tenet nunc tenae
uebeat. uł quã mulcos pꝰ annos demedio fier.
uł discessio uenire debeat: maxime ꝓpt̾ eail¬
dem cautelã scͥbere ñ debuit: fortassis nec
ip̃i reuelatum fuit. qũ. uł hec fieri. uł oͦt
post annos ille iniquus debeat reuelari
sicut nec daniheli: cui dicenti ad uirum qͥ

Expanded text:
nancisei potuissent, si ita manifestius dixisset, Roma quae nunc tenet, sive Romanum imperium, quod nunc tenet, sub se gentes teneat, donec de medio fiat, sive donec discessio fiat. Superbia namque hominum Romam volebat esse urbem nusquam fere religiosus quis impatiens impatientius audiret blasphemiam in deum, quam romani principes sive milites finem Romani imperii i predicari evangelium. Satis nimiumque offenderunt eos evangelii predicatores etiam nemini dantes illam eiusmodi offensionem, quanto magis, si iam publice discessionem illam futuram predicarent? Hęc pro difficultate locutionis apostolicę brevitate dicta sint. Porro quamdiu, qui tenet, nunc tenere debeat, vel quam multos post annos de medio fieri vel discessio venire debeat, maxime propter eandem cautelam scribi non debuit; fortassis nec ipsi revelatum fuit, quando vel hoc fieri vel quot post annos ille iniquus debeat revelari, sicut nec Daniheli, cui dicenti ad virum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
rat p̃dictum: ispũ labioꝵ suoꝵ int̾ficiet
impium. Et qͥdem multos intfecisse legit᷑
dñsis de nulla ꝑsona nunc occurrit me¬
moriȩ sic eẽ dictũ. qͥd intfecerit spũ oris sul.
siue spũ labioꝵ suoꝵ p̃ter illũ impium.

Expanded text:
t spiritu labiorum suorum interficiet impium . » Et quidem multos interfecisse legitur Dominus, sed de nulla persona nunc occurrit memoriae sic esse dictum, quod interfecerit spiritu oris sui, sive spiritu labiorum suorum praeter illum impium
Abbreviated transcription (Latin):
nec alit̾ ille iniquus poti̾t int̾fici. nͥ ꝑ se
let emittrinꝰ nͥ ad uiuificandũ ꝯsueuit
imriti: nec enĩ in ipõ mors ẽ. cũ ipẽ potiꝰ
uita sit. Alit̾ gͥ intelligendũ ẽ. mc de spũ
oris. siue labioꝵ dͥñ iħu. ⁊̃ hoc fiet ꝯmodius:
si illud quoq ꝓpħicũ. in p̃sens adducatur.
Uox dicentis. Ciama. Et dixi. Qiuid ela¬
mabo: Omĩs caro fem̃: iomĩs gła eius.¬

Expanded text:
nec aliter ille iniquus potent interfici, nisi pelet emitti, nonnisi ad vivificandum consuevit immitti, nec enim in ipso mors est, cum ipse potius vita sit. Aliter igitur intelligendum est hic de spiritu oris sive labiorum domini Ihesu, et hoc fiet commodius, si illud quoque propheticum in presens adducatur vox dicentis: Clama. Et dixit: Quid clamabo? Omnis caro f
Abbreviated transcription (Latin):
ram draconis quã exercebit ꝑ illum lio¬
minẽ peccati. ꝑ illũ filiũ ꝑditionis aratꝰ
inmulierẽ sepedictã. ⁊ adiciens bellum fa¬
cere eũ reliquos de semine eius frustra la¬
boret quis sufficientib declamare ũbis:
maior enĩ reserit sermone: immo ⁊ cogita¬
tu hominis: p̃sertim cũ ipẽ dñs orexpͥo pre¬
bixerit: erit enĩ inqͥens cunc tͥbulatio mag¬
na. quał ñ fuit abiicio mundi usq modo.
neq fiet: ⁊ nͥ breuiati fussent dies illiͥñ fu¬
isset salua om̃is caro: s ꝑꝑt̾ electos breuia¬
buntur dies illi. Pinde qm̃sermo quoꝙ
hactenus ꝓlixior habitus. iamad finem dẽ¬
pit: ⁊ souicitudo de eẽ ñ debet loquenti aut
sebenti. ne forte ꝑnimiecatẽ: fastidiũ genet
legenti siue audienti: ueniendũ ẽ. ad idin
quo ẽ. ꝯsũ matio de narrati certaminis ꝯ sũ¬
matio uictoriȩ u̾bi dĩ. Quidẽ illud: ẜ fec¬
to destructio illiꝰ iniqui: iudiciaria sedes.
breuit̾ innuit:⁊ tunc inquiens uidebunt

Expanded text:
 quam exercebit per illum hominem peccati, per illum filium perditionis, iratus in mulierem sepedictam et adiciens bellum facere cum reliquis de semine eius, frustra laboret quis sufficientibus declamare verbis; maior enim res erit sermone immo et cogitatu hominis, presertim cum ipse dominus ore proprio predixerit: Erit enim inquiens tunc tribulatio magna, qualis non fuit ab initio mundi usque modo neque fiet et nisi breviati fuissent dies im, non fuisset salva omnis caro, sed propter electos breviabuntur dies illi. Proinde, quoniam sermo quoque hactenus prolixior habitus iam ad finem tendit et sollicitudo deesse non debet loquenti aut scribenti, ne forte per nimietatem fastidium generet legenti sive audienti, veniendum est ad id, in quo est consummatio denarrati certaminis, consummatio victorię verbi dei. Quid est illud? Profecto destructio illius iniqui et iudiciaria sedes breviter innuit: Et tunc, inquiens, videbunt
Abbreviated transcription (Latin):
supius dictũ ẽ funestus herodes quesi¬
uit: ⁊ ꝓpt̾ eum infantes occidit. Scd̾s fu¬
it: ubi scd̾m lucã. cũ uenisset nazareth
ubi erat nutritꝰ. ⁊ doceret in synagoga:
surrexert̃ ⁊ eiecerũt illũ extra ciuitatẽ:
⁊ duxert̃ usq ad suꝑciliũ montis. supra
quem ciuitas illoꝵ erat edificata. ut p̃¬

Expanded text:
superius dictum est funestus Herodes quęsisuperius dictum est funestus Herodes quęsivit et propter eum infantes occidit. – Secundus fuit, ubi secundum Lucam, cum venisset Nazareth ubi erat nutritus, et doceret in synagoga, surrexerunt et eiecerunt illum extra civitatem et duxerunt usque ad supercilium montis, supra quem civitas illo
Abbreviated transcription (Latin):
conditũ. adeoq inopinabile m̃tib homi¬
nũ. ut ip̃i apłi cum secreto loqueretur
ad eos dehis. nichil horum intelligerent:
sicut sacra plerisq locis euangłia ꝑhibẽt:
quia udelic⁊ necdum erat tempus illis
hec intelligendi: pͥusquã głificaretur ip̃e.
glona resurrectionis. xO¬
uis porro intelligit. quis intimo affec¬
tu sentit. qualis fiĩt inm̃te habitꝰ
filii huiꝰ masculi: ex̃ quo sepedicta mu¬
uer eum peperit. totiens hiante illo
uracone. ut eum posset deuorare. idẽ ho¬
minib impiis carnẽ euis occidentib.
nom̃ euis delere: Nam si bene numeres:
septies ore patulo hiauit: septẽ rictus im¬
manes aperuit: ⁊ in ced̾s frustratus: sep¬
timo tandẽ rictu. carnem ꝯp̃hendit: sed
malo suo. quia sicut iam dictum ẽ. fer¬
rum in carne ꝑmolestũ sensit. Primus
nãq draconis hiatus fuit: ubi scd̾m ma¬
th̾m anox nati pueri animã. sicut iam

Expanded text:
conditum adeoque inopinabile mentibus homiconditum adeoque inopinabile mentibus hominum, ut ipsi apostoli, cum secreto loqueretur ad eos de his, nihil horum intelligerent, sicut sacra plerisque locis evangelia perhibent, quia videlicet necdum erat tempus illis hęc intelligendi, priusquam glorificaretur ipse gloria resurrectionis. uis porro intelligit, quis intimo affectu sentit, qualis fuerit in mente habitus filii huius masculi, ex quo sepedicta mulier eum peperit toties hiante illo dracone, ut eum posset devorare, id est hominibus impiis carnem eius occidentibus, nomen eius delere? Nam si rite numeres, septies ore patulo hiavit, septem rictus immanes aperuit, et in cęteris frustratus septimo tandem rictu carnem comprehendit, sed malo suo, quia sicut iam dictum est ferrum in carne permolestum sensit. Primus namque draconis huius hiatus fuit, ubi secundum Matheum mox nati pueri animam sicut iam
Abbreviated transcription (Latin):
laboresq mundanos pati desiit. xiiii
eius gentib erat necessaria: quia istȩ
sunt benedictiones quib in isto semine
Hoc ille draco magnꝰ nesciebat qui fi¬
lium uł mascłm istum ꝓ mortem deuo¬
rare se posse sꝑabat. Nesciebat inquã ille
nesciebant hii.quib p̃sidebat ille: de quib
uł qualib sapĩa dixit. hec cogitauerunt.
⁊ errauert᷑: excecauit enĩ eos malicia ipsoꝵ:¬
⁊ nesciert̃ sacram̃ta d̾i. Et apłs ait. Si
enĩ cognouissent. subauditur sap̃iam
quȩ ex deo ẽ. quã ⁊ loquim᷑ int̾ ꝑfectos:
nunquã dnm̃ głe crucifixissent. Omĩno
uerum e̾. quia si cognouisset leui athan
siue cethus magnus qͥ in mari ẽ. hamum
sub carne latiusse ferreum: nunqͣ carnẽ
ipãm momordisset qua tegebatur ferrũ.
ciebat secretum ⁊ absconditum a sełis sa¬
pientiȩ d̃ĩ ꝯsiluimꝰ. qͦd de morte unuis. re¬
nasci deb̾et uita omĩum. Suum ipẽ
sciebat ꝯsiluim. s scłis omib sicerat abs¬

Expanded text:
laboresque mundanos pati desiit. CAPUT ejus gentibus erat necessaria, quia istae sunt benedictiones quibus in isto semine,Hoc ille draco magnus nesciebat, qui filium vel masculum illum per mortem devorare se posse sperabat. Nesciebat, inquam, ille, nesciebant hi, quibus praesidebat ille, de quibus vel qualibus Sapientia dixit: « Haec cogitaverunt, et erraverunt, excaecavit eos malitia ipsoet nescierunt sacramenta dei. Et apostolus ait: Si enim cognovissent subauditur: sapientiam, quę ex deo est, quam et loquimur inter perfectos, numquam dominum glorię crucifixissent. Omnino verum est, quia si cognovisset Leviathan sive cetus magnus, qui in mari est, hamum sub carne latuisse ferreum, numquam carnem ipsam momordisset, qua tegebatur ferrum. ni, sed nesciebat secretum et absconditum a seculis sapientię dei consilium, quod de morte unius renasci deberet vita omnium. Suum ipse sciebat consilium, sed seculis omnibus sic erat abs
Abbreviated transcription (Latin):
heretica: ꝑ quorũ tergiũsationes corrũpe¬
torias. Arrius. heresiarchar̃ nouissimus.
qͥdñ os serpentis extititꝰ. quo tempore ad
fidem xp̃i ꝯfugerat faus helene ꝯstantin᷑:
Q alud os suuĩ misit serpens aquã tã qua
aum̃: id ẽ pessimş hereseos dogina. tanqͥ
sermonem uiuũ ⁊ efficacẽ. ⁊ide uius septu¬
rarũ fonte ꝓfiuentẽ. Non ille pͥmus aut so

Expanded text:
heretica, per quorum tergiversationes corrumpereheretica, per quorum tergiversationes corrumperetorias. Arrius heresiarcharum notissimus quid nisi os serpentis exstitit, quo tempore ad fidem Christi confugerat filius Helenę Constantinus? Per illud os suum misit serpens aquam tamquam flumen, id est pessimę hereseos dogma tamquam sermonem vivum et efficacem et de vivo scripturarum fonte profluentem. Non ille primus aut so