comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fratrib ut adũ¬
sus libellum cu¬
iusdam Heluidiz
resporiderem: fa¬
cere distuli: nor quod difficile
fuerit hominem rusticanũ
et iux primis quoq imbictũ
luteris. suꝑ ueri assertione cõ¬
uncere: sed ne respondendo
dignus fieret qui uinceret᷑.
Huc accedebat qd̾ homo tur¬
bulentus et solus in uniũso
mundo sibi et laicus et sater¬
dos. qui ut atoille. loquacita¬
maledicere omnib. bone con¬
scientie signum arbitretur.
accepra matheria disputã¬
di. amolius incipet blasphe¬
mare. et quasi. de sublimi
loco in totum orbem ferre sen¬
dentiam: meq quia uerirate
non posset. laceraret conui
tam uste silentis cause. ob scã¬
daluna fratrum qui ato eius
rabicm mouebantur iustiore
fine cessarunt: iam ad radices
iufruduose arboris euange¬
lii securis est admouenda. et
cum in fecunditate foliorum
tradeuda flaminis: ut discat
aliquando reticere. qui nũqͣm
didicit loqui. Igtuur sc̃s michi
uiuocandus est sp̃c: ut beate
tium. cuius nouemi mensib

Expanded text:
fratribus, ut adversus libellum cujusdam Helvidii responderem, facere distuli: non quod difficile fuerit, hominem rusticanum, et vix primis quoque imbutum litteris, super veri assertione convincere; sed ne respondendo dignus fieret, qui vinceretur. Huc accedebat quod homo turbulentus, et solus in universo mundo sibi et laicus et sacerdos qui, ut ait ille, loquacitamaledicere omnibus, bonae conscientiae signum arbitratur accepta materia disputandi, amplius inciperet blasphemare, et quasi de sublimi loco in totum orbem ferre sententiam: meque quia veritate non posset, laceraret  tam justae silentii mei causae, ob scandalum fratrum, qui ad ejus rabiem movebantur, justiori fine cessarunt, jam ad radices infructuosae arboris Evangelii securis est admovenda , et cum infecunditate foliorum tradenda flammis, ut discat aliquando 206 reticere, qui numquam didicit loqui. 2. Igitur sanctus mihi invocandus est Spiritus, ut beatae tium, cujus decem mensibus
Abbreviated transcription (Latin):
est locus sepulchra concupiscen¬
morie desiderii. Ex quib omnib
nos docemut.qui sapientiam di¬
rem. et egyptias ollas contemp¬
simus. uon debete mur mu¬
rare contra celestem scͥr¬
turarum ponem: nec uiru¬
leutias egyptiorum qui suitt
magnaꝵ cariuum. sed simplicẽ
manue cybum querere. Alioqͥn
si cas rursus uolucrimus appe¬
tere. uorabimus usq ad nausi¬
ani. et statim dr̃a igne torque¬
bimur desideriumq nostrum
uertetur in nunulos: ut simius
sepulchra de albata. que foris ꝑa¬
tertt hominib spctiosa. ittus¬

Expanded text:
est locus, Sepulcra concupiscenest locus, Sepulcra concupiscenmoriae desiderii. Ex quibus omnibus nos docemur, qui sapientiam direm, et Aegyptias ollas contempsimus, non debere murmurare contra coelestem Scriturarum panem nec iurulentias Aegyptiorum, qui sunt magnarum carnium, sed simplicem mannae cibum quae- . rere; alioquin, si rursus eas uoluerimus appetere, uorabimus usque ad nausiam et statim domini igne torquebimur desideriumque nostrum uertetur in tumulos, ut simus sepulchra dealbata, quae foris parent hominibus sp
Abbreviated transcription (Latin):
abolo. Itaq israel post famili¬
arem cum dño sermonem. post¬
qͣm uirta montem synay comino¬
racus est anno uno ee dieb .uiͦiͬ.
nira dispositione castrorum. egͦͤs¬
sus est in solttudine pharan. que
interpretatur onager aut feri¬
tad: ibiq sucturabit inale bestie.
fastidiens celestem pancir. et ogyp¬
diorum catnes deliderans. quan¬
do multos suibteo uorauit incẽ
et intercedente mo¬
yse. hu mum uocax flamina
consumpsit. Tunc accipiunt co¬
turruices: et usq ad nausiam
ac uonitcum deuorant. Eligun¬
tur .lxx. presbit̃i: uadunt ad osti¬
um tabernaculi: duo reiauẽt.
heldath. et medath: non imꝑui
neggligentes. sed hiuralitate
summissi. dum se honore arbi¬
trant᷑ indignos. Unde et absen¬
tes ꝓpħant. Saturatoq ppło cũ
adhuc esca esset inore ipsoꝵ. ita
dei ascendit suꝑ cos: et occidit pĩ¬
gues corum. et electos israel pre¬
pediuit. ne ad malum uel octt̃
curre tent. Unde et appellatus

Expanded text:
abolo. itaque et Israhel post familiabolo. itaque et Israhel post familiarem cum deo sermonem, postquam iuxta montem Sinai commoratus est anno uno et diebus quattuor, mira dispositione castrorum egressus est in solitudinem Pharan, quae interpretatur \'onager\' aut \'feritas\', ibique succumbit malae bestiae fastidiens caelestem panem et Aegyptiorum carnes desiderans, quando multos subitum uorauit incendium et intercedente Moyse fumum uorax flamma consumpsit. tunc accipiunt coturnices et usque ad nausiam ac uomitum deuorant. eliguntur septuaginta presbyteri, uadunt ad ostium tabEldad et Medad, non imperii negligentes, sed humilitate submissi, dum se honore arbitrantur indignos. Unde et absentes prophetant. Saturatoque populo cum adhuc esca esset in ore ipsorum, ira Dei ascendit super eos, et occidit pingues eorum, et electos Israel praepedivit, ne ad malum velociter currerent . Unde et appellatus
Abbreviated transcription (Latin):
que uarietas hostiarum: quo
uasorura diuersitas: que indu¬
mertta poritificis: que sacerdotil
ac leuitarum cerimonie: quid
egerint: quomodo popłs nume¬
ratus sit. Hoc tantum dicam.
qd̃ media pars exodi. et totul
leutacus liber. et nuraeroꝵ
precepta non modica. et ꝑ sin¬
no. et oblacio principum in
hac mansione descripte surt:
multoꝵ q uoluminun dis¬
pittatio huic loco sufficere
iuix possit. Interpretatur au¬
tem synay rubi ̃ non unus
ut supͣ in solitudine syn. sed
plures: ut ibi principium ste.
hic ꝑfectio: ibi solitarius nu¬
merus. Hic multiplex. Aliud
est cram unam: et aliud onĩes
gratias possidere. Et profecti de
soltaidine synay: castra meta¬
ti sunt in sepulchris concupi¬
centie. Tercia decima mansio
cuius uomen cum interpreta¬
tione editum est: apud hebre¬
os appellatur sabba ron attau¬
ua. Est autern sensus ille de
euangłio. qd iħc bapt :atus
statim ab spirtai ductus est in
descrium. et temptabatur a de¬

Expanded text:
quae uarietas hostiarum, quae quae uarietas hostiarum, quae uasorum diuersitas, quae indumenta pontificis, quae sacerdotum ac leuitarum caerimoniae, quid egerint, quomodo populus numeratus sit: hoc tantum dicam, quod media pars Exodi et totus Leuiticus liber et Numerorum praecepta non modica et per sintio et oblatio principum in hac mansione descriptae sint multo- rumque uoluminum disputatio huic loco sufficere uix possit. interpretatur autem Sinai \'rubi\', non unus, ut supra in solitudine Sin, sed plures, ut ibi principium, hic perfectio, ibi solitarius numerus, hic multiplex. aliud est enim unam et aliud omnes gratias possidere. Et profecti de solitudine Sinai castra metati sunt in sepulchris concupiscentiae. Tertia decima mansio, cuius nomen cum interpretatione editum est, apud Hebraeos appellatur \'cabaroth atthaua\'. est autem sensus ille de euangelio, quod Iesus baptizatus statim ab spiritu ductus est in desertum et temptabatur a di
Abbreviated transcription (Latin):
factum est. Laucruntq uesti¬
menta sua: et ab uxoꝵ corai se¬
paratis. die tercio descendit dñs
in moutem. Quo fumante et
fulgure. et thonitruo. caligi¬
ne. uoce tube. mortalium cor da
terrentib moyses loquebatur.
et dñs responidebat ei. Suppute¬
mus numerum: et inueniemus
quinqͣgesimo die egressionis is¬
rael ex egypto. in uercice montis
synay legem datam. unde et pen¬
tecostes celebratur sollempuitas.
et postea cungłii sacramentum
spirttus sc̃i descensione completͣ:
ut sicuit priori ppło quinqͣgestma
die uero iubileo. et uero annore¬
missionis. et ueris quinquagin¬
ta et quingentis denariis. qui
debitorib dimiitunt̃ lex data
est: ad apłos quoq et qui cum
ipsis erart ui centum xx. mosa¬
icc etatis numero consitirttis. des¬
ceriderit sp̃c sc̃s: et diuisis lingͥs
credertium. totus eungłica pre¬
dicatione mundus explecus sit
Longum est. si replicare uelim
quid in lege preceptum sit: quo¬
modo fabricatum tab̃nadum.

Expanded text:
factum est. laueruntque uestifactum est. laueruntque uestimenta sua et ab uxorum coitu separatis die tertio descendit dominus in montem, quo fumante et fulgore, tonitru, caligine, uoce tubae mortalium corda terrentibus Moyses loquebatur et dominus respondebat ei. supputemus numerum et inueniemus quinquagesimo die egressionis Israhel ex Aegypto in uertice montis Sinai legem datam. unde et pentecostes celebratur sollemnitas et postea euangelii sacramentum spiritus sancti descensione conpletur, ut, sicut priori populo quinquagesima die, uero iubeleo et uero anno remissionis et ueris quinquaginta et quingentis. denariis, qui debitoribus dimittuntur, lex data est, ad apostolos quoque et, qui cum eis erant, in centum uiginti, Mosaicae aetatis numero, constitutis descenderit spiritus sanctus et diuisis linguis credentium totus euangelica praedicatione mundus expletus sit. longum est, si replicare uelim, quid in lege praeceptum sit, quomodo fabricatum tabernaculum,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm exponimus. brcuiter indicas¬
se contenti. quod post fermeritũ
halus. et massam eccłie. soleant
muttiplicta demonum aduersũ
nos temptamenta consurgere.
Eo ꝑfecti de raphydim: castra po¬
sucrunt in solitudine syna y.
Duodetima mansio est. St atim
tibi ueniat ui mentem apłoꝵ
numertis: una de plurib: sed
maior ab hominib non separa¬
aur in ordine et precellit in me¬
rito. Ad hanc quadragesima
septima die ꝑueruunt: scrip¬
tura dicente. Mense tercio egͥs¬
sionis filioꝵ istł de egypto: in
die hac tͣnsierunt insolitudirẽ
s ynaẏ. ꝓfectiq simul de raphy¬
dym uenerunt in desercum sy¬
nay: et castra metati sunt in he¬
reino. Secditq ibi istael e regio¬
ue montis: et moyses ascendit
ad deum. Uocauitq eum dñs
de morte: et reliqua. Et rursũ.
uade inquit ad ppłm. et scĩfica
eos hodie et cras: et lauent uesti¬
menta sua: sintq parati in dic̃¬
suꝑ montem sẏnay. Quod et

Expanded text:
quam exponimus, breuiter indicasquam exponimus, breuiter indicasse contenti, quod post fermentum – Halus - et \'massam\' ecclesiae soleant multiplicia daemonum aduersum nos temptamenta consurgere. Et profecti de Raphidim castra posuerunt in solitudine Sinai. ,Duodecima mansio est. statim tibi ueniat in mentem apostolorum numerus. una de pluribus, sed maior ab omnibus non separatur in ordine et praecellit in merito. ad hunc locum quadragesima septima die perueniunt scriptura dicente: mense tertio egressionis filiorum Israhel de Aegypto, in die hac transierunt in solitudinem Sinai profectique simul de Raphidim uenerunt in desertum Sinai et castra metati sunt in heremo seditque ibi Israhel e regione montis. et Moyses ascendit ad. deum uocauitque eum dominus de monte dicens et reliqua. et rursum: uade, inquit, ad populum et sanctifica eos hodie et cras. et lauent uestimenta sua sintque parati in diemsuper montem Sinai. quod et
Abbreviated transcription (Latin):
temptauerunt dñm. locus raphy¬
dẏm. temptationis quoq id est
mense sortitus est notrien. Moy¬
ses ascendit in montem: tħo con¬
tra amalech nulitat. Ad crucis
signum suꝑatur inimicus:
remissis oraritis manub. hosti
uictor. insequitur. Sedet moy¬
ses suꝑ lapidem de ⁊acharia qui
septem habebat oculos: et insa¬
niuelis uolumine appellatur
abenezer. id est lapes adutto¬
riz:et utramq manum eius
aaron et hur. io est montanus
lucidusq susteritart. Derusto
aduersario superuenit iechro:
ad ducit sepphoram et ittrosq
nioꝵ: et in typum eccłie de gen¬
tib congregate legis immunu¬
tio eungłio suggerente comple¬
tur. Pulchre autem dissolittio
ac sanitas fortium raphydym
dicttur: uel ꝓpt̃ dissipatum ama¬
loch. uel ꝓpt̃ sanatum istł. Si auttẽ
remissionem manuura iuxta sy¬
ros raphydim sonat: dicemus ppt̃
offensam ipłi. quia contra dñm
murraurant. isto loco cognomẽ
impositum. Hec tangimus poti

Expanded text:
temptauerunt deum, locus Raphitemptauerunt deum, locus Raphidim \'temptationis\' quoque, id est \'massae\' sortitus est nomen. Moyses ascendit in montem; Iesus contra Amalec militat; ad crucis signum superatur inimicus; remissis orantis manibus hostis uictor insequitur. sedet Moyses super lapidem de Zacharia, qui septem habebat oculos et in Samuhelis uolumine appellatur aben ezer, id est \'lapis adiutor\', et utramque manum eius Aaron et Ur, id est \'montanus lucidusque\', sustentant. deuicto aduersario superuenit Iethro, adducit Sepphoram et utrosque seniorum et in typum ecclesiae de gentibus congregatae legis imminutio euangelio suggerente conpletur. pulchre autem \'dissolutio\' ac \'sanitas fortium\' Raphidim dicitur uel propter dissipatum Amalec uel propter sanatum Israhel. sin autem \'remissionem manuum\' iuxta Syros Raphidim sonat, dicemus propter offensam populi, quia contra dominum murmurarit, istud loco nomen inpositum. haec tangimus potius,
Abbreviated transcription (Latin):
gionis uocabulo demonstrart.
nt̃pretaturq halus fermentũ:
quod. dollens mulier cõmiscutt
farine sacis trib donec fermen¬
taretur dotum. In hac soltcudi¬
ne murmurat ppłs inter famẽ:
et conuersus procul respicit in
nube głam dei: accepitq uesꝑe
coturnicem: et mane alterius di¬
ei manna. Et nota in mansione
decuma fermentum poni: et post
esum carnium manna tribui:
impleriq scripturam. panem an¬
gloꝵ manducauit horao. Profecti
de halus. castra metati sunt in ra¬
phydim: et non erat aqua ibi po¬
pło. Undetuna mansio est. quam
iuolenter interpretatam in libro
hebraicoꝵ nominum repꝑi. uidit
os sufficiens eis : aut certe uitio oris
fortius: meluisq insfercur dis¬
solittio fortium. uel sanitas for¬
tium: siue iuxta ꝓprietatem lĩ¬
gue sẏre. remissio manitum.
Hec in exodo legitur post profet¬
tionem de heremo syn. Querit᷑
in ea ppłs ab ardore sitis: fons de
petra oreb crupit. et ꝓfluit: et qͥa

Expanded text:
gionis uocabulo demonstrari. gionis uocabulo demonstrari. interpretatur Halus fermentum, quod tollens mulier miscuit farinae satis tribus, donec fermentaretur totum. in hac solitudine murmurat populus propter famem et conuersus respicit procul in nube gloriam dei accipitque uespere coturnicem et mane alterius diei manna. et nota in mansione decima fermentum poni et post esum carnium manna tribui inplerique scripturam: panem angelorum manducauit homo. Profectique de Halus castra metati sunt in Raphidim; et non erat ibi aqua populo. Undecima mansio est, quam uiolenter interpretatam in libro Hebraicorum Nominum repperi \'uidit os sufficiens eis\' aut certe \'uisio oris fortium\'; meliusque transfertur \'dissolutio fortium\' uel \'sanitas fortium\' siue iuxta proprietatem linguae Syrae \'remissio manuum\'. haec et in Exodo legitur post profectionem de heremo Sin. queritur in ea populus ab ardore sitis; fons de petra Oreb erumpit et profluit et, quia
Abbreviated transcription (Latin):
merura resurrectioras xp̃i: inci¬
pimus satramenta pulsare. Pru¬
dentem studiosumq lectorem ro¬
gatum uelim: ut sciat me uer¬
tere nomina iuixta hebraitam
ueritatem. Alioquin in grecis
et latirus codicibus: preter pau¬
ca. orania corrupta reperimts
Et miror quoldam eruditos.
et ecclesiasticos uros ea uoluisle
transferre.que in hebraico non ha¬
bentur. ec demale interpretatis
factas explanationes querere: ut
in presenti. pro dephea legunt
raphca. litceram ponentes pro
littera. eoquod res et delech par¬
uo apice distingantur. et inter¬
pretant᷑ curationem: atq ex inde
tropologiam similem prosequũ¬
tur. ꝓfecti de dephca: castra meta¬
tisunt in halus. Decuna man¬
sio in exodo non Habetur: credi¬
turq in syn heremo continert.
codem narrante libro: ꝑfecta est
omnis multitudo filioꝵ israel.
de heremo syn ꝑmansiones su¬
as. iuxta os dñi: et uenerunt in¬
raphydim. Ex quo ꝑspicuum
est: plures mansiones unuus re¬

Expanded text:
merum resurrectionis, Christi incimerum resurrectionis, Christi incipimus sacramenta pulsare. Prudentem studiosumque lectorem rogatum velim, ut sciat me vertere nomina juxta Hebraicam Veritatem. Alioquin in Graecis et Latinis codicibus praeter pauca, omnia corrupta reperimus: et miror quosdam eruditos et Ecclesiasticos viros ea voluisse transferre, quae in Hebraico non habentur, et de male intefictas explanationes quaerere, ut in praesenti pro Dephca legunt Raphaca litteram ponentes pro littera, eo quod res et daleth paruo apice distinguantur, et interpretantur \'curationem\' atque exinde tropologiam similem prosequuntur. Et profecti de Dephca castra metati sunt in Halus. Decima mansio in Exodo non habetur crediturque in Sin heremo contineri eodem narrante libro: profecta est omnis multitudo filiorum Israhel de heremo Sin per mansiones suas iuxta os domini et uenerunt Raphidim. ex quo perspicuum est plures mansiones unius re
Abbreviated transcription (Latin):
tibus. Syri autem interpretat᷑
rubus uel odium: quoꝵ utrũq
facit ad mysticos intellectus ÷
quod postqͣm uenerimus ad eũ
locum. de quo nobis sit dñs lo¬
quuturus: grande odium me¬
reamur inimici. Tunc udebi
mus ardere rubum et non cõ¬
buri: inflammari eccłiam ꝑse
in octaua mansione in qua tor¬
cularia nr̃a sunt. ude et octa¬
uus psalmus hoc tytulo preno¬
ratur. desercum capiraus rubii
quia plures filii deserte magis
fecti de deserto syn. castra metati
surit ui dephca. Nona mansio:¬
sate. et aꝑietur uobis. In libro au¬
tem hebraicoꝵ nominum ad¬
hesionem remissioneraq staiu¬
unus: quod lectorem turbare
non debet: nec pitet nos dissonã¬
tiascribere. Ibi enim iuxta id qd
uulgo habetur edidimus. si
medium uerbum icribat᷑ per
bech litceram: hic autem in he¬
braico uolumine scriptum rep¬
ꝑi per haem. quod elementum
magis pulsationem qͣm glutinũ
sonat: sensusq manifestus. P
responsa dñi. post octauum iui¬

Expanded text:
tibus. Sm autem interpretatur tibus. Sm autem interpretatur rubus uel odium, quorum utrumque facit ad mysticos intellectus, quod, postquam uenerimus ad eum locum, de quo nobis sit dominus locuturus, grande odium mereamur inimici. tunc umus ardere rubum, et non comburi: inflammari Ecclesiam pein octava Mansione, in qua torcularia nostra sunt, unde et octavus Psalmus, hoc titulo praenotatur, desertum capimus rubi: quia plures filii desertae magisX. MANSIO. Et profecti de deserto Sin, castra metati sunt in Dephca . Nona Mansiosate et aperietur vobis . In libro autem Hebraicorum Nominum, adhaesionem, remissionemque transtulimus, quod lectorem turbare non debet. Nec putet nos dissonantia scribere; ibi enim juxta id quod vulgo habetur, edidimus, si medium verbum scribatur per BETH litteram: hic autem in Hebraico volumine scriptum reperi per PHE, quod elementum magis pulsationem, quam glutinum sonat: sensusque est manifestus: post responsa Domini, post octavum nu
Abbreviated transcription (Latin):
est: suph autem et rubrura
et scyrpus uocatur. Unde pos¬
sumus suspicari qd̾ uenerint
ad paludem quamdam et lacũ:
qui carecto et iuncis plenus fu¬
erit. Quod autem omnes cong¬
gationes aqͣrum scriptura sc̃a
mare uocet: nuilla dubitatio ẽ.
Hec mansio in exodo non habe¬
tur. sed scriptum est proea qd̾
de mari rubro uenerint ad deser¬
tum synon:qui est inter hebym
et synay. Quintadecima die m̃¬
sis scdi egressionis eoꝵ exegyp¬
to. id est tricesima prima die
postqͣm egressi sunt de ramesse
eo profecti de mari rubro: castra
mecati sunt in solitudine sẏn.
Octaua mansio: licet iuxta ordi¬
nem exodi septima lit. Sed scien¬
dum quod omnis usq ad mon¬
tem sẏnay heremus. syn uocet:
et ex tota ꝓuintia ettam locus
moab dam urbis ꝙͣ ꝓiuncie no¬
men est. In hac soltaidine qͥnq
mansiones sunt. Iasuph de qua
supͣdiximus: et heremus syn.
eo depbra. et haliis. et raphydym:
de quib loquem᷑ in consequen¬

Expanded text:
est; suph autem et \'rubrum\' est; suph autem et \'rubrum\' et \'scirpus\' uocatur. unde possumus suspicari, quod uenerint ad paludem quandam et lacum, qui carecto et iuncis plenus fuerit. quod autem omnes congregationes aquarum scriptura sancta mare uocet, nulla dubitatio est. haec mansio in Exodo non habetur. sed scriptum est pro ea, quod de Mari Rubro uenerint ad desertum. Sin, quae est inter Helim et Sinai, quinta decima die mensis secundi egressionis eorum ex Aegypto, id est tricesima prima, postquam egressi sunt de Ramesse. Et profecti de Mari Rubro castra metati sunt in solitudine Sin. Octaua mansio, licet iuxta ordinem Exodi septima sit. sed sciendum, quod omnis usque ad montem Sinai heremus Sin uocetur et ex, tota prouincia etiam locus Moab tam urbis quam prouinciae nomen est. in hac solitudine quinque mansiones: iam suph, de qua supra diximus, et heremus Sin et Dephca et Halus et Raphidim, de quibus loquemur in consequen
Abbreviated transcription (Latin):
et ip̃os scđ̃i ordinis inttelligimnꝰ
discipulos minoris gradus. qͦs
et binos ante se dñs premitte¬
bat: de quibus et paulus refert
xp̃i discrpulos. Sibaius de
huius cemodi fontib: et dulce
tructus uictorie deuorantes.
ad mansiones reliquas prepare¬
mur. ꝓfectiq de helym: castra
mecati sunt ad mare rubrum.
Mare rubrum qd̾ hebraite dici¬
tur iam suph: septima mansro
est. Querteur quomodo post
transitionem maris rubri et fõ¬
tis mare et helym rursum ad
mare rubrum uerierunt: nisi
forte in itinere ꝑgentibus sinꝰ
quidam maris occurrerit. uirͣ
quem castra metati sunt. aliud
ꝓximo figere tabernacula. Ex
quib monemur etiam post e¬
uanglicam disciplinam. ec cy¬
bos dulcissimos trumphoꝵ
apparere nobis interdum ma¬
re. et pretertta discrimina po¬
niante oculos: qͣraqͣm multe
differentie sint. transire mare
et ad mare protul aspicere. uer¬
bum iam suph apud hebreos
ex mari et rubro compositum

Expanded text:
et ipsos secundi ordinis intellegimus et ipsos secundi ordinis intellegimus discipulos minoris gradus, quos et binos ante se dominus praemittebat. de quibus et Paulus refert,Christi discipulos. bibamus de huiusce modi fontibus et dulces fructus uictoriae deuorantes ad mansiones reliquas praeparemur. Profectique de Helim castra metati sunt ad Mare Rubrum. Mare Rubrum, quod Hebraice dicitur \'iam suph\', septima mansio est. et quaeritur, quomodo post transitionem Maris Rubri et fontis Marae et Helim rursum ad Mare Rubrum uenerint, nisi forte in itinere pergentibus sinus quidam maris occurrerit, iuxta quem castra metati sunt. aliud aliud in proximo figere tabernacula. ex quibus monemur etiam post euangelicam disciplinam inter cibos dulcissimos triumphorum apparere nobis interdum mare et praeterita discrimina poni ante oculos, quamquam multae differentiae sit transire mare et mare procul aspicere. uerbum \'iam - suph\' apud Hebraeos ex mari et rubro conpositum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbationem. ꝓbatio spem. spes par¬
turit salutem. apud medicos qͦq
quedam antidotus noxios hil¬
mores temꝑans. ex amarituedine
nominatur. que dulcis osten¬
ditur. restituens sanitatem: si¬
cut econtrario noluptas et luxͣ¬
ia amaricudine temaꝑatur. dicẽ¬
te scriptura quod ad tempus pĩ¬
que facit fauces tuas. notussime
uero amarius felle inuentes.
tra metati sunt. Sexta mansio
in arietes fontesq uercitur. Qm
pulcher ordo uirtutũ. Dost uic
ad aricces. et robustos pͥncipes gre¬
gis: quos apud iherechielem do¬
minus uidieaturos esse dicit qd
alii eorum conculcautrint aqͣs
et compresserint oues: alii lencs
et placabiles fuerint. De his et
uicesimus oc̾tauus psalmus lo¬
quit᷑. Afferte dño filii dei: after¬
de dño filios arietum. Sexte mã¬
sionis tenemnus hosptaum.
Numqͣm prius occurrerunt fõ¬
tes purissum: nsi ubi magis¬
rrorum doctrina prupit. Nec
siecitatem rigant. Iuxta has

Expanded text:
probationem, probatio spem, spes paprobationem, probatio spem, spes parit salutem. apud medicos quoque quaedam antidotus noxios humores temperans ex amaritudine nominatur,_ quae dulcis ostenditur restituens sanitatem, sicut e contrario uoluptas atque luxuria amaritudine terminatur dicente scriptura: quae ad tempus pinguefacit fauces tuas, nouissime uero amarius felle inuenies. que castra metati sunt. Sexta mansio in \'arietes fortesque\' uertitur. quam pulcher ordo uirtutum! post uictad arietes et robustos principes gregis, quos apud Ezechiel dominus iudicaturum esse se dicit, quod alii eorum conculcauerint aquas et conpresserint oues, alii lenes et placabiles fuerint. de his et uicesimus octauus psalmus loquitur: adferte do- 2 mino, filii dei, adferte domino filios arietum. sextae mansionis tenemus hospitium. numquam prius occurrerunt fontes purissimi, nisi ubi magistrorum doctrina prorumpit. nec ndi siccitatem rigant. iuxta has
Abbreviated transcription (Latin):
nobilitatem ꝑitula mrsus occur¬
runt. Unde discimus cauendas
semꝑ insidias. et inuocandam
miscliam dei. iro in scquentem
pharaonem possimus effugere:
et nobis spĩtali baptismo suffo¬
cecur. Egressi de mari rubro. oc¬
eutrit heremus sur. que et so¬
litudo ccham dicitur: iri qua
tribris diebris ingredierites nõ
habuerunt aquara. et ꝑtient¬
unt ad mara: que ex amaritu¬
dine nom̃ accepit. Habebait fons
aquam.: et dulcedinem non ha¬
bebat. Murmurat popłs uidẽs
aquas et potare non sustincus.
Intellige mara. aquas octioertis
litcerc. quib si unmtitatur cõ¬
fefsio crueis. et passiorus dñice
facramenta iungantur: omne
quod impotabile et triste uide¬
batur ac rigidum uertetur in
dulcedinent. Unde scriptumẽ.
cia: et remptauit eum. Ubi erĩ
magnitudo gratie: ibi magra¬
tudo discriminis. Nec terrearis
si post iuctoriam ueruas ad ama¬
rtaedinem: quia uerum pascha
tacientes. arima cura amaritu¬
dinib comedunt: et terrpratio

Expanded text:
nobilitatem pericula rursus occurnobilitatem pericula rursus occurrunt. unde discimus cauendas semper insidias et inuocandam misericordiam dei, ut insequentem Pharaonem possimus effugere et nobis in spiritali baptismo suffocetur. egressis de Mari Rubro occurrit heremus Sur, quae et solitudo Aetham dicitur, in qua tribus diebus ingredientes non habuerunt aquam et peruenerunt ad Mara, quae ex amaritudine nomen accepit. habebat fons aquam, et dulcedinem non habebat. murmurat populus uidens aquas et potare non sustinens. intellege Mara aquas occidentis litterae, quibus si inmittatur confessio crucis et passionis dominicae sacramenta iungantur, omne, quod inpotabile et triste uidebatur ac rigidum, uertitur in dulcedinem. unde et scriptum est: cia et temptauit eum. ubi enim magnitudo gratiae, ibi magnitudo discriminis. nec terrearis, si post uictoriam uenias ad amaritudinem, quia uerum pascha facientes azyma cum amaritudinibus comedunt et temptatio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑterram. Qui cum sit frigidis¬
sunus. nomine dexter uocatur:
talso sibi alsumens uocabulũ
iurtutis ac dextere. cura toiuis
sit uni synistra. Et ꝑfecti de phy¬
airoth arsierunt ꝑ mediũ ma¬
re in deserco: ec ambulauerũt
uiam trrum dierum in soltui¬
diue etham: et castra metati sũt
in mara. Quinta mansio est.¬
mara: quc int̃pretatur amari¬
tudo. Non poterant ad rubri ma¬
ris gurgites ꝑuenire. et phara¬
onem cum suo exercini uidere
ꝑeuttem: nisi postqͣm habuer̃t
in ore nobilitates. ⁊o est in dñ
confessione iurcites. quando
credidetunt dño et moyli famai¬
lo eius: et aaidierunt ab eo dñs pu¬
gnabit pro uobis et uos tatebi¬
tis. et uictores maria p recinerte
in Tymparus corpoꝵ relonarurt
carmina triumphantium: can¬
temus dño głose enim magnifi¬
catus est: equum ⁊ ascensorem ꝑ¬
iecit in mare. Post predicatio¬
nem eilngli. post tabnacula
migntium. post assumptar
fortttudinem. post confessionis

Expanded text:
terram; qui, cum sit frigidisterram; qui, cum sit frigidissimus, nomine dexter uocatur, falso sibi adsumens uocabulum uirtutis ac dexterae, cum totus sit in sinistra. Et profecti de Phiahiroth transierunt per medium mare in deserto et ambulauerunt uiam trium dierum in solitudine Aetham et castra metati sunt de Aetham. Quinta mansio Mara, quae interpretatur \'amaritudo\'. non poterant ad Rubri Maris gurgites peruenire et Pharaonem cum suo exercitu uidere pereuntem, nisi postquam habuerunt in ore nobilitates, id est in domini confessione uirtutes, quando crediderunt deo et Moysi, famulo eius, et audierunt ab eo: dominus pugnabit pro uobis et uos tacebitis, et uictores Maria praecinente in tympanis t corporum resonarunt carmina triumphantium: cantemus domino; gloriose enim honorificatus est, equum et ascensorem proiecit in mare. post praedicationem euangelii, post tabernacula transmigrantium, post adsumptam fortitudinem, post confessionis
Abbreviated transcription (Latin):
scientie xp̃i luraen appareat: dies
quoq noster nuber habeat pro¬
tegentem: ut his ducib ad sc̃am
terram ꝑuenire ualeamus. ꝓfec¬
tiq de echani. reuersi sunt phy¬
daroth. quod est contra beelsephõ.
et castra metati sunt e regione
macdol. Quarta manseo est phy¬
airoch. que interpretatur os
uobiliur: que scribitur per
litceram beth. Quidam male
iroch uillas pitcant: errorq
manifestus. quod pro supradit¬
to elemento ain luteram legãt.
Seelsephon in linguam nr̃am
uercttur dũs aquilonis. aut as¬
census specule: aut habens ar¬
chana. Porro macdol magni¬
tudo uel turris assumpta. Igi¬
tur fortitudine nobilttamur ĩ
dño: et beelsephon ydoli archa¬
na contempnuimus:  illiusq
magnisi tentiam. et turri¬
tam suꝑbiam delinamus. Non
enim est ab austro. unde dñs ue¬
nit. et ameridie inqua sponsus
recumbit in floribus: sed posles¬
lor aquilonis uenti frigidissi¬
mi. a quo exardescunt mala su

Expanded text:
scientiae Christi lumen appareat. dies scientiae Christi lumen appareat. dies quoque noster nubem habeat protegentem, ut his ducibus ad sanctam terram peruenire ualeamus. Profectique de Aetham reuersi sunt Phiahiroth, quod est contra Beelsephon, et castra metati sunt e regione Magdol. Quarta mansio est Phiahiroth, quae interpretatur \'os nobilium\', scribiturque per litteram heth. quidam male hiroth \'uillas\' putant, errorque manifestus, quod pro supra dicto elemento ain litteram legant. Beelsephon in linguam nostram uertitur \'dominus aquilonis\' aut \'ascensus speculae\' aut \'habens arcana\', porro Magdol 2 \'magnitudo\' uel \'turris\'. adsumpta igitur fortitudine nobilitamur in domino et Beelsephon idoli arcana contemnimus illiusque magnificentiam et turritam superbiam declinamus. non enim est ab austro, unde dominus uenit, et a meridie, in qua sponsus recumbit in floribus, sed possessor aquilonis, uenti frigidissimi, a quo exardescunt mala super
Abbreviated transcription (Latin):
mansione. ut semꝑ egressionis
ex eg ypto memores simus: ut
celebremus tnͣsitiun. id est pha¬
se dĩi: ut pͥmogenita nr̃i uteri
cunctarumq uircutum. propͥ¬
iuogentas egypti. que percussa
sunt donuno consecremus. Et
ꝓfecti de soccoth. castra netati sũt
ui echani: que est in extremo soli¬
tudinis. Tercia mansto offertur
post tabnacula: in qua primũ
uidetur dũs nocte in cholump¬
na ignis. et ꝑ diem in cholump¬
na nubis ito precedat ppłim. et
dux taineris fiat. Etham. nobis¬
fectio: dequa et dauid ca¬
nit. Tu disrupisti fluruos echẽ:
I est fortes. Grandis est fortitu¬
do egyptum dimittere: et in ex¬
trema solttudine cominorari.
Ex quo intelligimus: locum soc¬
coth adhuc iuxta egypti fuisse
regiones. In eo enim qd dicitur.
que est in extremis finib soltui¬
dinis: ostenditur int̃ confinia eẽ
heremi et egypti. Preparemus
nobis fortitudinem: assumantꝰ
ꝑfectum robur: ut inter erroꝵ
tenebras. et confusionem nocts.

Expanded text:
mansione, ut semper egressionis mansione, ut semper egressionis ex Aegypto memores simus, ut celebremus transitum, id est phase domini, ut primogenita nostri uteri cunctarumque uirtutum pro primogenitis Aegypti, quae percussa sunt, domino consecremus. Et profecti de Sochoth castra metati sunt in Aetham, quae est in extremo solitudinis. Tertia mansio offertur post tabernacula, in qua primum uidetur dominus nocte in columna ignis et per diem in columna nubis, ut praecedat populum et dux itineris fiat. Aetham nobisfectio\', de qua et Dauid canit: tu disrupisti fluuios Aetham, id est \'fortes\'. grandis est fortitudo Aegyptum dimittere et m extrema solitudine commorari. ex quo intellegimus locum Sochoth adhuc iuxta Aegypti fuisse regiones. in eo enim, quod dicitur: quae est in extremis finibus solitudinis, ostenditur inter confinia esse heremi et Aegypti. praeparemus nobis fortitudinem, adsumamus perfectum robur, ut inter errorum tenebras et confusionem noctis
Abbreviated transcription (Latin):
sequit᷑. in diis corum fecit iudicia.
nes: illud hebrei autumant. qd
nocte qua egressus est ppłs. omĩa
in egypto templa destructa sunt:
siue motu terre. siue ractu flumi¬
num. Spũaliter autem dicimꝰ.
quod egredientib nobis ex egyp¬
to erroꝵ ydola corruant: et om¬
nis ꝑuersarum doctrinarum cul¬
tati sunt in soccoth. Scd̾a mansio.¬
est soctoch In hac coquunt panes
atimos: et primum tendunt ta¬
bernatula. Unde et ex re: locus
nomen accepto. Soccoth quippe
utterpretatur in lingua nostra
tabernatula. siue teritoria: et ob
hoc septimo mense quinta deci
ma die mensis sollempnitas ta¬
bnaculoꝵ est. Cum ergo exiert¬
inus ex egypto. primum taber¬
nacula figimus: scientes nobis
ad ulteriora ꝑgrediendum. Tunc
non comedimus de fermento e¬
gypa. de fermerito malicie et
uequtae: sed uescimur in ari¬
nis sinceritatis et ueritatis. do¬
munn preceptum oꝑe consũman¬
tes. cauete a fermento pharyse¬
orum. In hac nobis precipitur

Expanded text:
sequitur: in diis eorum fecit iudicia ssequitur: in diis eorum fecit iudicia snes, illud Hebraei autumant, quod nocte, qua egressus est populus, omnia in Aegypto templa destructa sint siue motu terrae siue tactu fulminum. spiritaliter autem discimus, quod egredientibus nobis ex Aegypto erronis perversarum doctrinarum cultati sunt in Soccoth . Secunda Mansio. In hac coquunt panes azymos, et primum tendunt tabernacula, unde et ex re locus nomen accepit. SOCCOTH quippe interpretatur in lingua nostra, tabernacula, sive tentoria. Et ob hoc septimo mema die mensis sollemnitas tabernaculorum est. cum ergo exierimus ex Aegypto, primum tabernacula figimus scientes nobis ad ulteriora pergendum. tunc non comedimus de fermento Aegypti, de fermento malitiae et nequitiae, sed uescimur azymis sinceritatis et ueritatis domini praecepta opere consummantes: cauete a fermento pharisaeorum. in hac nobis praecipitur
Abbreviated transcription (Latin):
ta decima die mensis primi incͣsi¬
tinum pasche. pleno mensis lu¬
mine. post esumn agni inmacu¬
lati: habentes calciatos pedes.
de apło. et accinctos pudicicialũ¬
bos: eo baculos ui manib prepa¬
ratos. Quamuis enim in egyp¬
do quarta decima die mensis pas¬
cha facientes comederimus ag¬
num: tamen tunc lux nobis
pleria complecur. qͣndo in manu
excelsa ramesse duitumus. que
excelsa dicitur. uel qd̃ egyptum
ꝑcusserit. uel quod ꝓtexerit isrł
uidentib egyptiis: qui admiran¬
tur nos de scl̃o. et torquent inindi¬
a. et postea tenere cupientes in ꝑse¬
quutionib suffocantur: qͣndo et
egyptii sepeliunt pͥmogeuitos
suos. et patres mortui terrenis
oꝑibus opprimunt mortuos fi¬
lios. Michi uidentur egyptoꝵ
prunogenita doginata esse phy¬
losophoꝵ: quib deceptos homi¬
nes atq irretitos tenebant. Que
cum iscł uiiis effugerit: circũ¬
dant morcius suis. ne ereuntium
imttentur exempluum Porro qd

Expanded text:
ta decima die mensis primi, in crasta decima die mensis primi, in crastinum paschae pleno mensis lumine, post esum agni inmaculati et calciatos pedes de apostolo et accinctos pudicitia lumbos et baculos in manibus praeparatos. quamuis enim in Aegypto quarta decima mensis pascha facientes comederimus agnum, tamen tunc lux nobis plena conpletur, quando in manu excelsa Ramessem dimittimus, quae excelsa dicitur, uel quod Aegyptum percusserit uel quod protexerit Israhel uidentibus Aegyptiis, qui admirantur nos exire de saeculo et torquentur inuidia et postea tenere cupientes in persecutionibus suffocantur, quando et Aegyptii sepeliunt primogenitos suos et patres mortui terrenis operibus opprimunt mortuos filios. mihi uidentur Aegyptiorum primogenita dogmata esse philosophorum, quibus deceptos homines atque inretitos tenebant. quae cum Israhel uiuus effugerit, circumdant mortuis suis, ne exeuntium imitentur exemplum. porro, quod
Abbreviated transcription (Latin):
dam interpretatur commotiot᷑¬
brlenta. aut amartuldo cõmo¬
tioq tinec: nos aittem uerius
estuamus. exprimi thonitru¬
um gaudii. Ad hanc urbem q̃
in extremis egypti finib erat.
popłs congregatus. est. qui in de¬
sertum exire cupiebat: co quod
tumuitum scłi relinquens mo¬
uebatur a iuciis pristinis. et ab
excomeclente se prius tinca pec¬
cato: ut omnem a mariuidinẽ
uertens in dulecdinem: dei uocẽ
in syna monte desuꝑ tonantis
audiret. Quod autem uerba
deuina et eloquia scripturarũ.
in istius scłi et mundi rota toni¬
truus appellantur: psalmista
declarat dicens. Uox tonitrui aui
ui rota. Et dei patris uocera in
baptismo saluatoris audientes:
tonitruum putauerunt. Cũq
cominoti fuerimus ad euͣngłi cã
tubam. et excitati tonttrui gau¬
dio: eximus in mense primo qͣn¬
do hyemps preterit. et abiit sibi :
quaudo ucris exordium est: qͣn¬
do terra parturit: quando cũt¬
ta renouantur: et eximus qͥn¬

Expanded text:
sdam interpretatur \'commotio tusdam interpretatur \'commotio turbulenta\' aut \'amaritudo commotioque tineae\', nos autem uerius aestimamus exprimi \'tonitruum gaudii\'. ad hanc urbem, quae in extremis Aegypti finibus erat, populus congregatus est, qui in desertum exire cupiebat, eo quod tumultum saeculi derelinquens mouebatur a uitiis pristinis et ab excomedente se prius tinea peccatorum et omnem amaritudinem uertens in dulcedinem ut dei uocem in Sina monte desuper tonantis audiret. quod autem uerba diuina et eloquia scripturarum in istius saeculi et mundi rota tonitruus appellentur, psalmista declarat dicens: uox tonitrui tui in rota, et dei patris uocem in baptismo saluatoris audientes tonitruum putauerunt. cumque commoti fuerimus ad euangelicam tubam et excitati tonitrui gaudio, eximus in mense primo, quando hiemps praeteriit et abiit sibi, quando ueris exordium est, quando terra parturit, quando cuncta renouantur, et eximus quin
Abbreviated transcription (Latin):
menio ꝑueniamus ad regna
celorum: sul quo dñs atq lal¬
uator a primo patriarcbo ꝑue¬
nit ad iurginem quasi ad ior¬
dauem que pleno gurgite flu¬
ens. spiricꝰ sancti gr̃a redunda¬
bat. Quod auttem in manui
moysi et aaron egressos scribit:
intellige legem et sacerdotiũ.
oꝑa et cultum dei: quoꝵ alter̃
altero indiget. Nichil etmꝓ
dest exercere iurcutes: nisi no¬
ueris creatorem. Nec dei uerie¬
ratio ꝑficit ad salutem: nisi
precẽpta conditoris impleue¬
ris. His duabus manibus qͣsi
duob seraphẏn. in confessiont
saucte tͥnitatis crumpimus
dicentes. Sanctus. sc̃s. sc̃s. do¬
minus d̃s sabaoth. Mouerũt
autein castra de ramesse men¬
se primo: quinta decima die
mensis prumi. Altera die p
pascha egressi sunt filis isrł¬
inmanu excelsa. in conspeclu
omnium egyptioꝵ: et egypaii
sepeliebant quos ꝑcuslerat dñs
xcis omne primogentium u
terra egypt et in diis eoꝵ fecte
dñs udicia. Ramesses a quib¬

Expanded text:
amento perueniamus ad regna amento perueniamus ad regna caelorum, sub quo dominus atque saluator a primo patriarcha peruenit ad uirginem, quasi ad Iordanen, quae pleno gurgite fluens spiritus sancti gratiis redundabat. quod autem in manu Moysi et Aaron egressus scribitur, intellege legem et sacerdotium, opera et cultum dei, quorum alterum altero indiget. nihil enim prodest exercere uirtutes, nisi noueris creatorem, nec dei ueneratio proficiet ad salutem, nisi praecepta conditoris inpleueris. his duabus manibus quasi duobus seraphim in confessionem sanctae trinitatis erumpimus dicentes: sanctus, sanctus, sanctus dominus sabaoth. Mouerunt autem de Ramessemense primo, quinta decima die mensis primi, altera die post pascha egressi sunt fillii Israhelin manu excelsain conspectu omnium Aegyptiorum. et Aegyptii sepeliebant, quos percusserat dominus ex eis, omne primogenitum in terra Aegypti, et in diis eorum fecit dominus iudicia. Ramesse a quibu
Abbreviated transcription (Latin):
raus appellare: eo qđ de priorib
ad meliora ꝑgentes. denebros am
egyptum relinquamus. Sed iã
tempus est: ut promissa complẽ¬
tes. mansionum israel ordinem
ꝓsequamut. Striptum est in
ulcima parte uoluminis nu¬
merorum: quod apud hebreos
appellatur uaiedaber. Hec sunt
castra filiorum israel. qui egres¬
si sunt de terra egypu ꝑ turmaᷤ
suas iumanu moysi ee aaron: ꝙͣz
greci a itaeleit uocant ⁊̃ nos ꝓp̃t̃
lingue proprietatem significã¬
turs mansiones: siue quia de ex¬
erctcri dicit᷑. castra tͣnstulimus.
fit autem cathalogus mansio¬
num a prima usq ad ultimã :¬
et numerantur simul l. due.
ab abraham usq ad dauidi ge¬
nerationel.xiiii. Et a dauidulq
ad tnsmigrationem babyloniᷤ.
generationes .xiii.Et a trans¬
migratione babylonis. usq ad
ꝑra: generationes. cuii: id est
de terra tnͣsire festinat ad celũ:
et egypto scłi derelicta. terram
repmissionis ingreditur. Nec
mirum sim illo numeri sacͣ¬

Expanded text:
mus appellare, eo quod de peioribus mus appellare, eo quod de peioribus ad meliora pergentes tenebrosam Aegyptum relinquamus. sed iam tempus est, ut promissa conplentes mansionum Israhel ordinem per-. sequamur. Scriptum est in ultima parte uoluminis Numerorum, quod apud Hebraeos appellatur \'uaiedabber\': haec sunt castra filiorum Israhel, qui egressi sunt de terra Aegypti per turmas suas in manu Moysi et Aaron, quas Graeci djtaQVsig uocant, nos propter linguae proprietatem significantius \'mansiones\' siue, quia de exercitu dicitur, \'castra\' transtulimus. fit autem catalogus mansionum a prima usque ad ultimam et numerantur simul quadragiab Abraham usque adDauid generationes XIIII et a Dauid usque ad transmigrationem Babylonis generationes XIIII et a transmigratione Babylonis usque ad Christum generationes XIIIde terra transire festinat ad caelum et Aegypto saeculi derelicta terram repromissionis ingreditur. nec mirum, si in illo numeri sacr
Abbreviated transcription (Latin):
lis et staminis taurum homa¬
eidam. et iumentum adulteriz
rei. et hebrei ꝓpter uxores. at
liberos serure eupicntis. aurẽ
subbula ꝑforatam. Nos aitter
derelinquentes capharnaum a¬
grum quondam pulcherrimũ
et cum ihu egredicitres ui deser¬
tum. pascui ropanib eius: si
insipientes sumus et iuraentoꝵ
simles ordeaccis: si rationale atu¬
nial. triticeis. et ex grano frurã¬
ti cominolitis. quod in terrarri
cadens emortuum multos fruc¬
tus aitulto. Nouem plagis per¬
cussa est egyptus. fractus pharao
ut dimiiteret popłm dei. ad extre¬
mum primogenita ꝑdidit. ut p¬
mogenita istaelis dño sacraren¬
tur: qui priul tenere cupiebant
instanter expellunt. Ext̃minator
tͣnsit: et terram gelsm pastoralẽ
et pluuus irrigatam. non audet
atcingere. Erant enim postel eor
agni cruore signati: et oꝑe loque¬
baritur. signatum est suꝑ nos
lumen uutcus tui dñe. Unde
et appellatur sollempnitas pha¬
se.quami nos transitum possu¬

Expanded text:
lis et staminis, taurum homilis et staminis, taurum homicidam et iumentum adulterii reum et Hebraei propter uxorem ac liberos seruire cupientis aurem subula perforatam. nos autem derelinquentes Capharnaum, agrum quondam pulcherrimum, et cum Iesu egredientes in desertum pascimur panibus eius, si insipientes sumus et iumentorum similes, hordeaceis, si rationale animal, triticeis et ex grano frumenti commolitis, quod in terram cadens et mortuum multos fructus attulit. nouem plagis percussa est Aegyptus, fractus Pharao, ut dimitteret populum dei ad extremum primogenita perdit, ut primogenita Israhelis domino sacrarentur. qui prius tenere cupiebant, instanter expellunt. exterminator transit et terram Gesen pastoralem et pluuiis inrigatam non audet adtingere; erant enim postes eorum agni cruore signati et opere loquebantur: signatum est super nos lumen \'v uultus tui, domine. unde et appellatur ipsa sollemnitas phase, . quam nos transitum possu
Abbreviated transcription (Latin):
loco dixerat. Habitaui cum ha¬
bitanub cedar. multum inco¬
la fuit aninta meai. absentiã
terre sc̃e ferre non sustinens.
lacͥmabiliter ingemiscit: et
dicit. Hec recordatus sum et
effudi in me animam meam.
donec tnseam in locura taber¬
naculi admirabilis usq ao
domum dei: inuoce exultatio¬
nis et confelsionis sonus epu¬
lantis. Et in alio psalmo. Re
uela oculos meos: et considera¬
bo mirabilia de lege tria. Pan¬
lus quoq: lex sp̃ualis est. Et
ipse dñs. Si crederetis moysi. et
michi crederctis: de me crara il¬
le scripsit. Et cuͣngłm scdm lu¬
cam. Tunc incipiens a moyse et
omnib ꝓpħis: interpretabatur
illis in cunctis scripturis que
de ipso dicta erant. Igitur uider
paruuli et qui solidum cybũ
gluture nequeunt. sed adhue
lacte nutriuntur infante: Le¬
gant pharaonera carneura.et
mare rubrum. ꝑ quod ad indi¬
am nauigatut. et mannria cori¬
andro simile. et omania que scrip¬
tasunt audiant corporaliter. le¬
pram domorum. et lepram pel¬

Expanded text:
loco dixerat: Habitavi cum habitantibus Cedar, multum incola fuit anima mea , absentiam terrae sanctae non sustinens, lacrymabiliter ingemiscit, et dicit: Haec recordatus sum, et effudi in me animam meam, donec transeam in locum tabernaculi admirabilis, usque ad domum Dei. In voce exsultationis et confessionis, sonus epulantis . Et in auela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua. Paulus quoque: lex spiritalis est et ipse dominus:; si crederetis Moysi, et mihi crederetis; de me enim ille scripsit, et euangelium secundum Lucam: tunc incipiens a Moyse et omnibus prophetis interpretabatur illis in cunctis scripturis, quae de se ipso dicta erant. igitur Iudaei paruuli et qui solidum cibum glutire nequeunt, sed adhuc lacte nutriuntur infantiae, legant Pharaonem carneum et Mare Rubrum, per quod ad Indiam nauigatur, et manna coriandro simile et omnia, quae scripta sunt, audiant corporaliter: lepram domorum et lepram pel
Abbreviated transcription (Latin):
Tuuii. epła. Ad fabyolam de mansi¬
nib filioꝵ israel ꝑ heremunt
N i eptuagesimo coo¬
septimo psalmo quem iuxta
er iangełi stam matheumr ex ꝑso¬
na dñi dictum creduus: decẽ
plagarum in egypto. et egressi¬
onis israelis in solitudinem.
narratur hystoria. Cumq uł¬
li dubium sit fada eele que scͥp¬
tasunt: quasi aliud littera sonet.
alud clauisum sp̃c teneat: aꝑiã
inquit in parabolis os meum.
loquar ꝓpositiones ab initio: qnͣ¬
ta audiuimus et nidimus ea.
et patres nostri narrauerunt
nobis. Unde et apłs hisdera uer¬

Expanded text:
II. AD FABIOLAM DE MANSIONIBUS FILIORUM ISRAHEL PER HEREMUM. In septuagesimo septimo psalmo, quem iuxta euangelistam Matheum ex persona domini dictum credimus, decem plagarum in Aegypto et egressionarratur historia. Cumque nulli dubium sit, facta esse quae scripta sunt, quasi aliud littera sonet, itus clausum teneat: « Aperiam, » inquit, « in parabola os meum: loquar propositiones ab initio. Quanta audivimus et vidimus, ea et patres nostri narraverunt nobis » . Unde et Apostolus iisdem ver
Abbreviated transcription (Latin):
pater rogat filum: ut lecicit
domus parciceps fiat. Rogat
geli predicatores. E quibus
parilus ait. precamur ꝓ xp̃o:
roconcilianum deo. Et alibi.
uobis primum oportebat p̃¬
ce conueramur ad gentes. Ip
plex ad concordiam deprecat᷑.
est qͣm ignoscere penitentib:
filium susciꝑe redeuntem:
Ecce tor annis scriuo tibi. ec
numqͣm mandatum tuum
pretertui. quasi hoc ipsum nõ
sit prterire mandatum. salitei
alterius inuidere: ante deum
se iactare iusticie: cum coram
eo nemo set mundus. Quis cnĩ
glortabttur castum se habere
atcendis dñe.quis sustinebit.
et hic dicit se numqͣm preter
issc mandatum. cotiens ob y¬
dolatriam captiuttttb tra¬
ditus: Eece tot anniis sc̃tuio

Expanded text:
pater! rogat filium, ut laetitiae pater! rogat filium, ut laetitiae domus particeps fiat; rogat gelii praedicatores. e quibus Paulus ait: precamur pro Christo, reconciliamini deo, et alibi: uobis primum oportebat ace conuertimur ad gentes. Ipsplex ad concordiam deprecatur, quam ignoscere paenitentibus, filium seruare redeuntem? ecce tot annis seruio tibi et numquam mandatum tuum praeteriui. quasi hoc ipsum non sit praeterire mandatum, saluti alterius inuidere, ante deum se iactare iustitiae, cum nemo coram eo mundus sit. quis enim laetabitur castum se habere adtendis,, domine, quis sustinebit? et hic dicit numquam se praeter- I isse mandatum, totiens ob idolatriam captiuitatibus traditus. ecce tot ann
Abbreviated transcription (Latin):
est. Ego de me testunoniũ
dico: et pater qui me misit.
In alia parabola pastor: in
alza paterfamilias nuncu¬
patur. In alia uineam locat.
in alia iruitat ad nuptias.
et diuersis simlitudirabus
rent significat caradeni. ut
iudeorur suꝑbiam reprobet:
et in commune oraniura pec¬
catoꝵ siue gertalium siueis¬
raelitarura peniteritiarr ꝓbec.
Quocl auterr ait duos filios.¬

Expanded text:
est. Ego de me testimonium est. Ego de me testimonium dico, et Pater qui me misit » . In alia parabola Pastor, in alia paterfamilias nuncupatur, in alia vineam locat, in alia invitat ad nuptias, et diversis similitudinibus rem significat eamdem, ut Judaeorum superbiam reprobet: et in communi omnium peccatorum, sive Gentilium, sive Israelitarum poenitentiam probet. Quod autem ait