comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
siue carnem suam insanguine passioniᷤ.
siue scãm eccłam illo uino qui ꝓ multis
effundetur: in remissionẽ peccatoꝵ. Et¬
insanguine uue pallium suũ. Pallium
gentes sunt. quas corpori suo conuinxit.
sicut scriptum est. Uiuo ego dicit dñs.
nisi hos om̃s induam sicut uestim̃tũ: hoᷤᷤ
quippe xp̃c insanguine uuȩ mundauit.
quandio sicut botrus in ligno crucis pe¬
pendit. Tunc enim ex latere eius. sanguis
et aqua ꝓfluxit. sed aqua nos abluit:
sanguis redemit. Pulchriores occłi eius
uino. Occlĩ xp̃i. apostoli sunt. et euange¬
liste. qui scientiȩ lum̃ uniuerso corpo¬
ri eccłe prestant. hi pulchriores uino
ꝓbantur. quia eorum doctrina austeri¬
tatem. uni ueteris ex superat. id ẽ prisce
legis traditionem. Euangłica enim pre¬
cepta longe clariora sunt: quam ueteris
testamenti mandata. Et dentes lacte
candidiores. Dentes predicatores sunt
scĩ. qui precidunt aberroribus homines.

Expanded text:
sive carnem suam in sanguine passionis, sive carnem suam in sanguine passionis, sive sanctam Ecclesiam in illo vino, qui pro multis effunditur in remissionem peccatoin sanguine uvae pallium suum. Pallium gentes sunt, quas corpori suo conjunxit, sicut scriptum est: Vivo ego dicit Dominus, nisi hos omnes induam sicut vestimentum . Hos quippe Christus in sanguine uvae mundavit, quando sicut botrus in ligno crucis pependit. Tunc enim ex latere ejus sanguis et aqua profluxit. Sed aqua nos abluit, sanguis nos redemit. Pulchriores oculi ejus vino. Oculi Christi apostoli sunt et evangelistae, qui scientiae lumen universo corpori Ecclesiae praestant. Hi pulchriores vino probantur, quia eorum doctrina austeritatem veteris vini exsuperat, id est, priscae legis traditionem. Evangelica enim praecepta longe clariora sunt quam Veteris Testamenti mandata. Et dentes lacte candidiores. Dentes, praedicatores sunt sancti, qui praecidunt ab erroribus homines,
Abbreviated transcription (Latin):
uenisse xp̃m. ergo tribu uida usq hodie
uideorum per manc regnum. Ita non
defuit rex populo iudeorum. donec ue¬
niret cui repositum est. Sed non solum
udeis ꝓfuit qui muttendus erat. ideo se¬
quitur. & ipse erit expectatio gentiũ.
Alligans ad uineam pullũ suũ. Pullus
suus exgentib populus. cui adhuc nũquã
fuerat legis onus inpositum. hc̃ copu¬
lauit ad uineam apłoꝵ: qui ex iudeis ft̃.
N am uinea dni sabaoth. domus est isrł. Et
ad uitem ofilimi asinam tuam. Ipse dic̃.
Egosum uitis uera. Adhanc gͦ uitem alli-¬
gat asinam suam. cui suꝑ sedit eccłam na
tionis. exgentib congregatã. Hanc itaq
aduitem corporis sui alligauit iunculo ca¬
ritatis. et discipline euangłice netu.
ut de imitatione illius uiuens: efficiat᷑
heres dei et coheres xp̃i. Alii namq hanc
asinam sinagogam int̾pretantur. tardi¬
gradam scilicet. et graui pondere legis op¬
pressam. Lauabit inuino stolam suam.

Expanded text:
venisse Christum, ergo de tribu Juda usque hodie venisse Christum, ergo de tribu Juda usque hodie Judaeorum permanet regnum, ita ut non defuit rex de populo Judaeorum, donec veniret cui repositum est. Sed non solum Judaeis profuit, qui mittendus erat, ideo sequitur: Et ipse erit exspectatio gentium, alligans ad vineam pullum suum. Pullus suus ex gentibus, populus cui adhuc nunquam fuerat legis onus impositum: hunc copulavit ad vineam apostolorum, qui ex Judaeis sunt. 24. Nam vinea Domini Sabaoth domus est Israel . Et ad vitem, o fili mi, asinam suam. Ipse dixit: Ego sum vitis vera . Ad hanc vero vitem alligat asinam suam, cui supersedet, Ecclesiam ex nationibus congregatam. Hanc itaque ad vitem corporis sui alligavit vinculo charitatis, et disciplinae evangelicae nexu, ut de imitatione illius vivens, efficiatur haeres Dei, et cohaeres Christi. 25. Alii namque hanc asinam Synagogam interpretantur, tardigradam scilicet, et gravi pondere legis oppressam. Lavabit in vino stolam suam,
Abbreviated transcription (Latin):
tibus incubile sepulchri iacens: somnũ
mortis impleuit. Bene gͦ xp̃s ut leo reqͥ¬
euit. qui non solũ mortis acerbitatẽ ñ ti¬
muit: sed etiam in ipsa morte. mortis imn
ꝑium uicit. Bene idem iterum ut ca-¬
tulus leonis. qr die tertia resurrexit. Uñ
et sic adiungitur. de resurrectione eui.
Quis suscitabit eũ: hoc est quia nullus
hominũ nisi ipse. iuxta quod ilem de
corpore suo dixit. Soliute hoc tẽplum.
et in triduo suscitabo illud. Non deficio
pͥnceps de populo iude. nec dux defemoribꝰ
eius. donec ueniat qui mittendus ẽ. et ip¬
se erit expectatio gentium: hic locus
manifestissime ad uidam refertur. Tã
diu enĩ fuit ex semine exꝰ apud uideos
intemerata successio regni: donec xp̃c ad
redemptionẽ mundi nasceretur. ꝓbant
hoc historie iudeorum. quib ostendit᷑
pͥmum alienigenam regem in gente ui¬
deorũ fuisse herodem. quo tempore xp̃c
natus est. Quod putant uidei non

Expanded text:
tibus in cubili sepulcri jacens, somnum tibus in cubili sepulcri jacens, somnum mortis implevit. Bene ergo Christus, ut leo, requievit, qui non solum mortis acerbitatem non timuit, sed eterium vicit. Bene idem iterum ut catulus leonis, quia die tertia resurrexit. Unde et sic adjungitur de resurrectione ejus: Quis suscitabit eum? hoc est quia nullus hominum nisi ipse, juxta quod idem de corpore suo dixit: Solvite hoc templum, et in triduo suscitabo illud . Non deficiet princeps de populo Juda, nec dux de femoribus ejus, donec veniat qui mittendus est; et ipse erit exspectatio gentium. Hic locus manifestissime ad Judam refertur. Tam diu enim fuit ex semine ejus apud Judaeos intemerata successio regni, donec Christus ad redemptionem mundi nasceretur. Probant hoc historiae Judaeorum, quibus ostenditur primum alienigenam regem in gente Judaeorum fuisse Herodem, quo tempore Christus natus est: quod si putant Judaei non
Abbreviated transcription (Latin):
rat: tu moriens eripuisti. deniq rediens
ab inferis: ascendisti in altum. captiuam
duristi captiuitatem. Requiescens accu¬
buisti ut leo. Manifestissime inpassione
xp̃c recubuit. quando inclinato capite
tradidit sp̃m. siue quando insepulchro se¬
curus uelut quodam corporis somno: qͥeuit.
Sed quare ut leo. et uelut catulus leonis: In
somno enĩ suo leo fuit. qui non necessita¬
te. sed potestate. hoc ipsum impleuit. uix¬
ta quod et ipse dixerat. P otestatem ha¬
beo ponendi animam meam. et nemo eã
tollet ame. sed ego eam pono. Quod uero
addit. et ut catulus leonis. inde etum
mortuus. unde et natus. fisici autẽ de
catulo leonis scribunt. quod cũ natus fue¬
rit: tribus dieb et tribus noctib dor¬
mit. tunc deinde patris fremitu uel ru¬
gitu ueluti treme factus cubilis locus
suscitare dt. catulum dormientẽ. Quod
ualde conuenient depassionis morte ap¬
tatur in xp̃o. qui tribus dieb et tribus noc¬

Expanded text:
rat, tu moriens eripuisti. Denique rediens rat, tu moriens eripuisti. Denique rediens ab inferis ascendisti in altum, captivam duxisti captivitatem . 17. Requiescens accubuisti, ut leo. Manifestissime in passione Christus recubuit, quando, inclinato capite, tradidit spiritum, sive quando in sepulcro securus, velut quodam corporis somno, quievit. Sed quare, ut leo, et velut catulus leonis? In somno enim suo leo fuit, quia non necessitate, sed potestate hoc ipsum implevit, juxta quod et ipse dixerat: Potestatem habeo ponendi animam meam, et nemo eam tollit a me, sed ego eam pono . 18. Quod vero addidit, et ut catulus leonis, inde enim mortuus, unde et natus. Physici autem de catulo leonis scribunt, quod cum natus fuerit, tribus diebus et tribus noctibus dormit. Tunc deinde patris fremitu, vel rugitu, veluti tremefactus cubilis locus, suscitare dicitur catulum dormientem. 19. Quod valde convenienter de passionis morte aptatur in Christo, qui, tribus diebus et tribus noc
Abbreviated transcription (Latin):
eis separantur. et ueniunt adfidẽ. disp¬
si aut̃ hi: quoꝵ patria. temploq subuer¬
so. ꝑ orbem terre incredulum genus spar¬
gitur. luda te laudabunt fr̃s tui. ꝑ hunc
enĩ uidam. uerus confessor expͥmitur
xp̃c. qui ex eiꝰ tribu scd̃m carnem est
genitus. Ipsum laudabunt fr̃s sui. apłi
scilicet. et om̃s coheredes eius. qui ꝑ ad¬
optionem. filii deo patri effectisunt: et
nucorũ tuorum. hisdem enĩ manib atq
eodem crucis tropheo. et suos tex̾: ⁊mimi¬
cos. et aduersarias potestates curuauit.
iuxta qͦd et pater ꝓmittit ei dicens. Sede
ad dexteram meã. donec ponam inimicoᷤ
te filii patris tui. Iñ multi exfiliis iacob
adorabt̃ eummꝑ electionem grẽ salui facti
Catulus leonis uida. qm̃ nascendo paruul
factus. sicut scriptũ est. Paruulus natꝰ est
nobis. Ad p̃dam filimi ascendisti. id est as¬
cendens in cruce: captiuos populos rede-¬
nusti. Et quos ille leo contrarius inuase¬

Expanded text:
eis separantur et veniunt ad fidem. Dispeis separantur et veniunt ad fidem. Dispersi autem, quorum patria temploque subverso, per orbem terrae incredulum genus spargitur. Juda, te laudabunt fratres tui. Per hunc Judam verus confessor exprimitur Christus, qui ex ejus tribu secundum carnem est genitus. Ipsum laudabunt fratres sui, apostoli scilicet et omnes cohaeredes ejus, qui per adoptionem filii Deo Patri effecti sunt, etmicorum tuorum. Iisdem enim manibus, id est crucis tropaeo, et suos texit et inimicos, et adversarias potestates curvavit, juxta quod et Pater promisit ei dicens: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos te filii patris tui. Quoniam multi ex filiis Jacob adorant eum per electionem gratiae salvi facti. Catulus leonis Juda. Quoniam nascendo parvulus factus est, sicut scriptum est: Parvulus natus est nobis. Ad praedam, fili mi, ascendisti , id est, ascendens in crucem, captivos populos redemisti. Et quos ille leo contrarius invase
Abbreviated transcription (Latin):
enim iam illo tempore sc̃s iste patriareba
uidere tantoꝵ scelerũ consilia. que in no¬
uissimis temporib facturi erant iudei.
Sequitur. Quia infurore suo occiderunt
me ipsorum. quia cogitatio ipsorũ consi¬
lum malorũ aduersus se. dicentes. Allige¬
mus iustũ quia inutilis est nobis. Et in
dolore suo suffoderunt murũ: quando
lancea confoderunt illud spiritale et
fortissimũ propugnaculũ. qui custodit
isrt. Maledictus furor eorum quia ꝑtinaex.
utiq ad tantum facinus per petrandum.
quando furore accensi et ira obtuler̃t
rp̃m pontio pilato dicentes illi. Crucifi¬
ge crucifige. Et si hunc dimitis: ñ es
amicus cesaris. & indignatio eoꝵ quia
dura. dũ baraban latronem peterent. ꝙ
pͥncipẽ uite crucifigendum postularent.
diuidam eos in iacob: et disꝑgam illos
in isrł. hic duo nominant᷑. diuisio: et
disꝑsio. ld circo quia non nulli ex ipsis do¬
mino crediderunt. quidam ĩ ĩfidelitate
ꝑmansert̃. Diuisi enĩ dicunt᷑. hi qui ab

Expanded text:
enim jam illo tempore sanctus iste patriarcha videre tantorum scelerum consilia, quae in novissimis temporibus facturi erant Judaei. Sequitur: Quia in furore suo occiderunt mae ipsorum, quia cogitatio ipsorum consilium malorum, adversum se dicentes: Alligemus justum, quia inutilis est nobis. Et in dolore suo suffoderunt murum, quando lancea confoderunt illud spirituale et fortissimum propugnaculum quod custodit Israel. Maledictus furor eorum quia pertinax, utique ad tantum facinus perpetrandum quando furore accensi et ira, obtulerunt Christum Pontio Pilato, dicentes illi: Crucifige, crucifige; et: Si hunc dimittis, non es amicus Caesaris . Et indignatio eoram, quia dura, dum Barrabam latronem peterent, et principem vitae crucifigendum postularent. Dividam eos in Jacob, et dispergam illos in Israel. Hic duo nominantur, divisio et dispersio: idcirco, quia noncrediderunt, quidam in infidelitate permanserunt. Dicuntur enim divisi hi qui ab
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ tribu fuerunt apłi. qui sunt pͥnci¬
pes eccłaꝵ. et duces et pͥncipes ⁊abu¬
lon. et pͥncipes neptalim. qui sine du¬
bio ad ꝑsonã referuntur apłoꝵ. Ipsi st̃
filii excussorũ. id ẽ ꝓpħarũ. qui in ma¬
nu potentis dei positi et tanquã sagit¬
tȩ ex cusse: ꝑuenerunt usq adfines
terre. Unde et bene hic neptalim. cer¬
uus emissus scribitur. quia nimirũ
apłi siue predicatores ueloci saltu ex¬
uentes more ceruoꝵ transcendt̃ im¬
plicam̃ta scłi huiꝰ. sicq excelsa ac sub¬
umia meditantes: dant eloquia pul¬
chritudinis. id est predicant cunctis
gentib doctrinam dnĩ saluatoris: filiꝰ
adcrescens ioseph. Hec ꝓpħia post
passionem domini pat̾ne uocis imagi¬

Expanded text:
enim tribu fuerunt apostoli, qui sunt princienim tribu fuerunt apostoli, qui sunt principes Ecclesiarum, et duces, et principes Zabulon, et principes Nephthalim; qui sine dubio ad personam referuntur apostolorum. Ipsi sunt filii excussorum , id est, prophetarum, qui in manu potentis Dei positi, et tanquam sagittae excussae, pervenerunt usque ad fines terrae. Unde et bene hic Nephthalim cervus emissus scribitur, qua nimirum apostoli sive praedicatores, veloci saltu exsilientes more cervorum, transcendunt implicamenta saeculi hujus; sicque excelsa ac sublimia meditantes, dant eloquia pulchritudinis, id est, praedicant cunctis gentibus doctrinam Domini Salvatoris. Filius accrescens Joseph. Haec prophetia post passionem Domini pate
Abbreviated transcription (Latin):
tum suũ. Agnoscant itaq. Quis re¬
quieuit sicut leo nisi xpẽ insepulebro
suo: Iuis confregit i uerticem bra¬
chiaq potentum. nisi redemptor nr̃.
qui humiliauit uirtutem. et suꝑbiã
excelsoꝵ. Quis uidit pͥncipatum suũ.
nisi ille cui datus est pͥncipatus et ho¬
nor et regnum: Aser pingius panis
eiꝰ. et p̃bebit delicias regib. Aser cuiꝰ
nomen significat diuitias. idem xp̃c est.¬
tie dei. qui ꝓpt̃ nos pauꝑ factus ẽ. cũ
esset diues. Cuius est panis pinguis fac¬
tus. caro scilicet euis. que est esca scõꝵ.
Quam si quis manducauerit. ñ moriet᷑
inet̃nũ. lste etiam p̾bebit delitias sapi¬
entie regibus. id est qui sensus ꝓprios be¬
ne regunt. qui dñant᷑ uitioꝵ suorum.
qui castigant corpora sua: et seruituti
subiciunt. Neptalim quod int̃pretat᷑
dilatatio. apostolos et predicatores scõs
significat. quorũ doctrina in latitudi¬
nem totius mundi diffusa est. Ex hac

Expanded text:
tum suum. Agnoscant itaque, quis retum suum. Agnoscant itaque, quis requieverit sicut leo, nisi Christus in sepulcro suo: quis confregerit verticem brachiaque potentum, nisi Redemptor noster, qui humiliavit virtutem et superbiam excelsorum. Quis vidit principatum suum, nisi ille cui datus est principatus, et honor, et regnum? Aser pinguis panis ejus, et praebet delicias regibus. Aser, cujus nomen significat divitias, idem Christtiae Dei ; qui propter nos pauper factus est cum dives esset; cujus est panis pinguis factus, caro scilicet ejus quae est esca sanctorum: quam si quis manducaverit, non morietur in aeternum. Iste etiam praebebit delicias sapientiae regibus, id est, qui sensus proprios bene regunt, qui dominantur vitiorum suorum, qui castigant corpora sua et in servitutem subjiciunt. Nephthalim, quod interpretatur dilatatio, apostolos et praedicatores sanctos significat, quorum doctrina in latitudinem totius mundi diffusa est. Ex hac
Abbreviated transcription (Latin):
amatre. nurũ a socru. uixta quod legit᷑
setdgladium. quod autem ait et ipse
accingetur retrorsum. claritas dñi noᷤ¬
tri in sccło regno ostendit᷑. Quia cum
uenerit antixp̃c: item recurret retror¬
sũ. id est post eius uestigia xp̃c celeri ad¬
uentu ꝓcedens: ut int̃ficiat eum gladio
oris sui. Unde et bene idem gad latrun¬
culus int̃pretatur. eo quod posterior
id est secus pedes. quasi latrunculus ua¬
pido atq inꝓiuso aduentu. exiliat con¬
tra aꝑtam antixͥ oppugnationẽ. Hinc
ẽ quod euangłista exclamat dicens.
quia dies domini sicut fur in nocte ita
tra antixp̃m scribitur. Ante eum namq
in occulto aduentu humilitatis. post eũ
manifestus ingła maiestatis. demons¬
trat aperte et moyses ꝓpħiam patͥar¬
chȩ huiuus specialit̾ ꝑ tinere ad xp̃m.
Sic enim ait. benedictus inquit in lati¬
tudine gad. quasi leo requieuit. Cepit¬
q brachiũ et uerticẽ. et uidit pͥncipa¬

Expanded text:
a matre, nurum a socru. Juxta quod legitur a matre, nurum a socru. Juxta quod legitur sed gladium ; quod accingetur retrorsum, claritas Domini nostri in secundo regno ejus ostenditur. Quia cum venerit Antichristus, occurret retrorsum, id est post ejus vestigia Christus celeri adventu progrediens, ut interficiat eum gladio oris sui. Unde et bene idem Gad latrunculus interpretatur, eo quod posterior, id est secus pedes, quasi latrunculus rapido atque improviso adventu exsiliat contra apertam Antichristi oppugnationem. Hinc est quod Evangelista proclamat dicens: Quia dies Domini sicut fur in nocte, itatra Antichristum scribitur. Ante eum namque in occulto adventu humilitatis, post eum manifestus in gloria majestatis. Demonstrat aperte Moyses prophetiam patriarchae hujus specialiter pertinere ad Christum. Sic enim ait: Benedictus, inquit, in latitudine Gad; quasi leo requievit, coepitque brachium et verticem, et vidit principa
Abbreviated transcription (Latin):
equi mordere est. ex trema scli feriendo
contingere. Ut cadat ascensor eiꝰ retro.
ascensor equi est. quisquis extollitur
indignitatibus mundi. Qui retro cade¬
re dr et non infaciȩ. sicut saulus ceci¬
disse memoratur. Infacie enim cadere ẽ:
in hac uita suas unũ quẽq culpas cog¬
noscere. easq penitendo deflere. Re¬
tro uero quod non uidet᷑ cadere est. ex
hac uita repente decedere. et ad q̃ sup¬
plitia ducatur: ignorare. Et quia iudea
erroris sui laqueis capta ꝓxp̃o antixp̃m
te in electorum uoce conuersus est di¬
cens. Salutare tuum expectabo dñe. Id
est non sicut infideles antixp̃m. sed eũ
qui in redemptionẽ nr̃am uenturꝰ est.
uerũ credo fidelit̾ xp̃m. Gad accinctus
preliabitur ante eum. Iste gad accinctus.
humilitatis sue aute aduentũ antixp̃i
p̃liandus occurrit. accinctus gladio uer¬
bi sui circa femur potentissime. qͦ inimi¬
cos diuisit id est filium apatre. filiam

Expanded text:
equi mordere est extrema saeculi feriendo equi mordere est extrema saeculi feriendo contingere. Ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur in dignitatibus mundi. Qui retro cadere dicitur, et non in faciem, sicut Saulus cecidisse memoratur. In facie enim cadere, est in hac vita suas unumquemque culpas cognoscere, easque poenitendo deflere. Retro vero quod non videtur cadere, est ex hac vita repente decedere, et ad quae supplicia ducatur ignorare. Et quia Judaea, erroris sui laqueis capta, pro Christo Ante in electorum voce conversus est dicens: Salutare tuum exspectabo, Domine, id est, non sicut infideles Antichristum, sed eum qui in redemptionem nostram venturus est, verum credo fideliter Christum. Gad accinctus praeliabitur ante ipsum . Iste Gad accinctus humilitatis suae ante adventum Antichristi praeliandus occurrit, accinctus gladio verbi sui circa femur potentissime , quo inimicos divisit, id est, filium a patre, filiam
Abbreviated transcription (Latin):
uentus antixpĩ adseritur. quia contra
uitam fideliũ. cum morsu pestifere p̃di¬
cationis: armabit᷑ etiam cornib potesta¬
tis. Quis autẽ nesciat semitã angustio¬
rem esse quam uiã : fi̾t gͦ coluber in uia.
qui in presentis uite latitudinẽ eos am¬
bulare ꝓuocat. quib quasi parcendo
blanditur. Sed inuia mordet. quia eos¬
qͥb libertatẽ tribuit: erroris sui uene¬
no consumit. fit iterum cerastes insemi¬
ta. qr quos fideles repperit: et sese ad
precepti celestis angusta itenera cons¬
tringentes. non solum neqͥtia callide ꝑ¬
suasionis impedit: sed etiã terrore po¬
testatis premit. et inꝑsecutionis ango¬
re: post benefitia ficte dulcedinis exer¬
cet cornua potestatis. Quo in loco equus
hc̃ mundũ insinuat. qͥ ꝑ elationẽ suã
in cursu labentiũ tempoꝵ spumat. Et
quia antixp̃c extrema mundi ad p̃hen¬
dere nititur : cerastes iste equi ungu¬
las mordere ꝑhibetur. Ungulam qͥppe

Expanded text:
ntichristus asseritur, quia contra ntichristus asseritur, quia contra vitam fidelium cum morsu pestiferae praedicationis armabitur etiam cornibus potestatis. Quis autem nesciat semitam angustiorem esse quam viam? Fit ergo Dan coluber in via, quia in praesentis vitae latitudine eos ambulare provocat, quibus quasi parcendo blanditur: sed inquibus libertatem tribuit erroris sui veneno consumit. Fit iterum cerastes in semita, quia quos fideles reperit, et sese ad coelestis praecepti angusta itinera constringentes, non solum nequitia callidae persuasionis impedit, sed etiam terrore potestatis premit, et in persecutionis angore, post beneficia fictae dulcedinis, exercet cornua potestatis. Quo in loco equus hunc mundum insinuat, qui per elationem suam in cursu labentium temporum spumat. Et quia Antichristus extrema mundi apprehendere nititur, cerastes iste equi ungulas mordere perhibetur. Ungulas quippe
Abbreviated transcription (Latin):
cabit popłm suum. sic̃ etalia tribꝰ in
israel. fiat dan coluber inuia. cerastes
insemita & rełq Alii dicunt antixp̃m
rum. alii de uida aquo traditus est
xp̃s. hȩc scripta ꝓnunciant. et equitem at
q equũ. dñm cum carne suscepta desig¬
nare uolunt. Retrorsum aut̃ cadere ẽ:
ut in terram reuerteretur. unde sũptꝰ
est. Sed qm̃ die tertia resurrȩxit. ideoq
ꝑ daiuid dicit. Non relinques aĩam me¬
am in inferno. hec quidã ita exponunt.
alui uͦ hanc ꝓpħiam. ad antixp̃m trans¬
fert̃. De tribu enim dan uenire anti¬
xp̃m ferunt. ꝓ eo quod hoc loco dan.
et coluber adseritur. et mordens. Uñ
et non in merito. dũ israeliticus popłs
ret. pͥmus dan ad a quilonem castra
metatus est. illum scilicet signans: qui
incorde suo dixit sedebo in monte in¬
ẽ fremitꝰ equoꝵ eius. qui nonsolum co¬
luber : sed etiam cerastes uocatur. Ceras¬
ta enim grece. cornua dicunt᷑. Serpens¬
qui cornutꝰ esse ꝑhibet᷑. ꝑ quẽ digne ad¬

Expanded text:
cabit populum suum, sicut alia tribus in Israel. Fiat Dan coluber in via, et cerastes in semita, etc. Alii dicunt Antichrisrum. 36. Alii de Juda, a quo traditus est Christus, haec scripta pronuntiant, et equitem, et equum Dominum cum carne suscepta designari volunt. Retrorsum autem cadere, ut in terram reverteretur, unde assumptus est. Sed quoniam die tertia resurrexit, ideo aitt et per David dicit: Non relinques animam meam in inferno . Hoc quidem itAlii vero hanc prophetiam ad Antichristum transferunt. De tribu enim Dan venire Antichristum ferunt, pro eo quod hoc loco Dan et coluber asseritur et mordens. Unde et non immerito Israeliticus populus, ret, prius Dan ad Aquilonem castra metatus est, illum scilicet signans qui in corde suo dixit: Sedebo in monus fremitus equorum ejus . Qui non solum coluber, sed etiam cerastes vocatur. Cerastae enim Graece cornua dicuntur, serpens cornutus esse perhibetur, per quem digne A
Abbreviated transcription (Latin):
la aut̃ emina est. habens cyatos sex. Que
id circo cotyla uocatur: quia cote greco
sermone incisio dr. & emina sextarii. in
duo equa inciditur. & cotilam facit. Emi¬
na aut̃. appendit libram unã id⁊ quȩ ge¬
minata sextariũ reddit. Sextarius duarũ libra¬
rũ ẽ quibis assumptus nõatur bilibris. As¬
quies conplicatus qui narẽ siuegomor
facit. adicies sextum congiũ uł coũ facit.
tlam congius. sex metitur sex tarus. aquo
&e sextari nom̃ dederunt. hec isidorus. Go¬

Expanded text:
la emina est habens cyatos sex; quae idcirco cotyla vocatur, quia cote Graeco sermone incisio dicitur, et emina sextarii in duo aequa inciditur et cotylam facit. Emina autem adpendit libram unam, quae geminata sextarium facit. Sextarius duarum librarum est. Qui bis adsumtus nominatur bilibris; adquies conplicatus quinarem sive gomor facit. Adice sextum, congium reddit: nam congius sex metitur sextariis, a quo et sextarii nomen dederunt. Congium
Abbreviated transcription (Latin):
lebramus. inqua pͥmũ lux creata ẽ: xp̃s
quoq resurrexit. & queq nr̃am resurrec¬
tionem prefigurat: Ammonce nos ꝑlu¬
cem fidei &e bonorum operũ cotidie pas¬
sionib xp̃i cõmunicantes. głam cũ eo te¬
nendam. desiderare celestem. Quod ergo
septem dieb hanc scĩssimã colimus solep̃
cłiam in lustrasse catholicam. que gr̃a pt
resurrectionem xp̃i manifeste apostolis &
ceteris collata est fidelib. & transibo ꝑ

Expanded text:
lebramus, in qua primum lux creata est, Christus lebramus, in qua primum lux creata est, Christus quoque resurrexit, et quae nostram resurrectionem praefigurat, admonet nos per lucem fidei et bonorum operum quotidie passionibus Christi communicantes gloriam cum eo tenendam desiderare coelestem. Quod ergo septem diebus hanc sanctissimam colimus solemniclesiam illustrasse catholicam. Quae gratia post resurrectionem Christi manifeste apostolis et caeteris collata est fidelibus. Haec nos
Abbreviated transcription (Latin):
um. hinc dic̃ Primũ quod post equinoc¬
tium. id est post uictoriam lucis de um¬
bra noctis pascha celebratur: significat
quod post uictoriam xp̃i ͤ morte: rite pas
cha celebramus. In m̃se nouorum. id ẽ
innouitate uite. & inspe in mortalitatis
ce resurrectionis nr̃e. Inpleni lunio. uł pꝰt
pleniluniũ. idẽ inplenitudine fidei uel
sensus. &e post agnitionẽ gr̃ẽ: uł mysteri¬
orũ dei. Intercia ebdomada eidem m̃sis.
hoc est intercio tempore huiꝰ scłi. id est
post patriarchas. ante legem.post ꝓph̾as.
sub lege. iitio gratie & noui testam̃ti: xp̃i
triumphum qui t̃cio die resurrex̃ amor¬
tius ueneramur. Quod aut̃ tc̃ pascha rite
colitur cũ globus lune lucem de inferiori¬
b traxerit ad superiora. significat nos de¬
bere omnem nr̃e m̃tis intentionẽ ab am¬
bitione iusibilium. ad inuisibilium amo¬
rem uertere. xp̃mq non iterra adhuc
p̃liantem. sed incelis iam regnantẽ: in spice¬
re. Quod indie dominica sc̃m pascha ce¬

Expanded text:
us. Primum, quod post aequinoctium, id est, post victoriam lucis de umbra noctis, Pascha celebratur, significat quod post victoriam Christi de morte, Pascha rite celebramus. In mense novorum, id est, in novitate vitae, et in spem immortalitatis et resurrectionis nostrae. In plenilunio, vel post plenilunium, id est, in plenitudine fidei vel sensus, et post agnitionem gratiae vel mysteriorum Dei. In tertia hebdomada ejusdem mensis, hoc est, in tertio tempore hujus saeculi, id est, post patriarchas ante legem, post prophetas sub lege, in initio gratiae et Novi Testamenti Christi triumphum, qui tertia die resurrexit a mortuis, veneramur. Quod autem tunc Pascha rite colitur cum globus lunae lucem de inferioribus ad superiora traxerit, significat nos debere omnem nostrae mentis intentionem ab ambitione visibilium ad invisibilium amorem vertere, Christumque non in terra adhuc praeliantem, sed in coelis jam regnantem inspicere. Quod in die Dominica sanctum Pascha ce
Abbreviated transcription (Latin):
&e est minima sapiencia legis ueteris in
lis est cum duab cicutis aereis. & ꝑpͥmam
inspiratus. ꝑ scdam uocem emittit. tipus ẽ¬
populi prioris. qui angustam in telligen¬
tiam legis acceperat. & per angustam uo¬
luntatem predicationis: omĩa infirmiter

Expanded text:
et est minima sapientia Legis veteris in lis est cum duabus cicutis aereis, et per primam inspiratur: per secundam, vocem emittit: typus populi prioris, qui angustam intelligentiam legis acceperat, et per angustam voluntatem praedicationis omnia infirmiter
Abbreviated transcription (Latin):
obruent. fuit enĩ apud egyptios taurus
numinis colebat. eo quod defuturis dar&
quedam manifesta signa. apparebat
enim in mẽphis. quẽ antistites ꝓseque¬
bantur. & repente uelut limphatici preci¬
nebant. Huiꝰ capitis inaginem. sibi in

Expanded text:
est. Apis fuit apud Aegyptios taurus numinis colebat, eo quod de futuris daret quaedam manifesta signa. Apparebat enim in Menphis. Quem centum antistites prosequebantur et repente velut lymphatici praecanebant. Huius capitis imaginem sibi in
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͦ iam ꝑ grãm dñi illuminatꝰ. in¬
cipit inlege spiritalia a carnalib diui¬
dere. et separare: ideo đr aduesꝑam
diuidere escam. quod totadie. in lege
meditans. ante non fecit. Querit᷑ aut̃
de iacob cur om̃s quos deliberis et de
ancillis genuit. equali honore filios. &
heredes constituerit. nisi ut ostenderet.
honore et gła habitis celestia p̃mia largiat᷑
Nec est discretio. iudeus. angrecus. barba¬
rus. anscitha. seruus.anliber sit. quia
ꝑ omĩa. et in omĩb xͦ est. Propter ea
enĩ figurã serui saluator nr̃ et dñs indu¬
it. et pro libero et pro seruo seruiuit.
bonorum celestiũ largiatur. nec p̃fert᷑
apud illum qui scđm carnẽ nobilior
sit. Quicumq enĩ fidẽ dñi ꝓ meretur:
nullis maculis carnalis natiuitatis ob¬
fuscatur. Nam hoc ita futurũ etiam ꝑ
ꝓ pħam significat᷑. dicente dño. Erit in
nouissimis dieb effundam de spũ meo

Expanded text:
. Quia ergo jam per gratiam Domini illuminatus in. Quia ergo jam per gratiam Domini illuminatus incipit in Lege spiritalia corporalibus dividere et separare, ideo dicitur ad vesperam dividere escam, quod tota die in Lege meditans ante non fecit. Quaeritur autem de Jacob cur omnes quos de liberis et de ancillis genuit aequales honore filios et haeredes constituerit, nisi ut ostenderet qhonore et gloria habitis coelestia praemia largiatur. Nec est discretio, Judaeus an Graecus, Barbarus an Scytha. servus an liber sit, quia per omnia et in omnibus Christus est. Propterea enim figuram servi Salvator noster et Dominus induit, et pro libero et pro servo servivit, bonorum coelestium largiatur. Nec praefertur apud illum, qui secundum carnem nobilior sit. Quicunque enim fidem Domini promeretur, nullis maculis carnalis nativitatis offuscatur. Nam hoc ita futurum etiam per Prophetam significatur, dicente Domino: Erit in novissimis diebus, effundam de spiritu meo
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ infiliis suis. sub ꝑsona beniamin de¬
signatur. Nam sic̃ ben iamin ultimam
consequitur benedictionem: ita et idẽ
populus ultimus est saluandus. Postea
quam plenitudo gentiũ intrauerit.
icitur enim beniãmin lupꝰ rapax: lupꝰ
scilicet. qr ipse ppłs effudit sanguinem
uiditatẽ dr̃. Ex multa enĩ fame uerbi
dei et mnedia. uenit rapax. quia et ipse
uiolent̾ diripit regnum dei. hic autẽ
mane comedet p̃dam. Mane. illud tẽ¬
pus credit᷑. quo legem accepit. T unc
enĩ mundi pͥma quidem. illuminatio
scientie dicta est. Comedet aut̃ mane.
qr legem qua mane aecepit. ealte ad pue¬
⁊ meditat᷑. licet sequens legem iusticie
in legẽ fidei non ꝑuenerit. Ad uesperam
aut̃ : diuidet spolia. Uespera est illud
tempꝰ nouissimũ. quo conuertetur
Tc̃ gͦ diuidit escã. tc̃ intelliget diuiden¬
dam esse litteram: ab spũ. et tc̃ cognos¬
cet. quia littera occidit: sp̃s aut̃ uiuicat

Expanded text:
enim in filiis suis sub persona Benjamin deenim in filiis suis sub persona Benjamin designatur. Nam sicut Benjamin ultimam consequitur benedictionem, ita et idem populus ultimus est salvandus, postea quam plenitudo gentium intraverit. Dicit enim: Benjamin lupus rapax; lupus scilicet, quia ipse populus effudit sanviditatem dicitur. Ex multa enim fame verbi Dei, et inedia venit rapax, quia et ipsi violenter diripiunt regnum Dei: Hic autem mane comedit praedam; mane illud tempus creditur, quo Legem accepit. Tunc enim mundo prima quidem illuminatio scientiae data est; comedit autem mane quia Legem, quam mane accepit, edit, adhuc meditatur, licet sequens legem justitiae in legem fidei non pervenerit; ad vesperam autem dividet spolia . Vespera est illud tempus novissimum quo convertetur. Tunc ergo dividet escam; tunc intelliget dividendam esse litteram a spiritu, et tunc cognoscet quia littera occidit, spiritus autem vivificat
Abbreviated transcription (Latin):
intereunt cũ mundo: s esse et̃ni credun
tur. Frant in capite ioseph. Om̃s scł. be
ne dictiones iste suꝑ caput xp̃i ponunt᷑.
quas in carnatꝰ accepit. Et suꝑ uertiõẽ
nararei de quo scriptum est. qm̃ nara¬
rens uocabitur. id est sc̃s dei int̃ fr̃s su¬
os. quia ipse est caput.eminens
uniuersorum sc̃oꝵ. quos etiã et fr̃s uo¬
cat in psalmis. beniamin lupus rapax.
mane comedet p̃dam: uesꝑe duuidet spo¬
ua. Quib dictis apłs paulus de signat᷑.
debeniamin styrpe ꝓgenitus. qui mane
rapuit predam. id est inprimorduis fide¬
ies quospotuit deuastauit. Uespere autẽ
spolia diuisit. quia fidelis post modum
factus: sacra eloquia audientib discretio¬
ne mirifica dispensauit. Legimꝰ quendã
ex doctorib ad urbẽ ierłm eaque de
beniamin scͥptasunt: referentẽ. benia¬
min inqͥt. filius doloris int̃pretat᷑. Hic
sorte hereditatis eũ locũ accepit. in quo
dulitatem abiecta est. atq repulsa. hec

Expanded text:
sed esse creduntur aeterni. Fiant in capite Joseph, omnes scilicet benedictiones istae super caput Christi ponuntur, quas incarnatus accepit. Et super verticem Nazaraei, de quo scriptum est: Quoniam Nazaraeus vocabitur , id est, sanctus Dei. Inter fratres suos, quia ipse est caput omnium eminens universorum sanctorum, quos etiam et fratres vocat in psalmis. Benjamin lupus rapax, mane comedet praedam, et vespere dividet spolia. Quibus dictis, apostolus Paulus designatur, de Benjamin stirpe progenitus. Qui mane rapuit praedam, id est, in primordiis fideles quos potuit devastavit, vespere autem spolia divisit, quia fidelis postmodum factus, sacra eloquia audientibus discretione mirifica dispensavit. Legimus quemdam ex doctoribus ad urbem Jerusalem ea quae de Benjamin scripta sunt referentem. Benjamin, inquit, filius doloris interpretatur. Hic sorte haereditatis eum locum accepit, in quo r incredulitatem abjecta est atque repulsa. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
ceptorum. Misisti iram tuam. id est uindic¬
tam. non tam̃ ita deitas turbatur. q̃
deuorauit eos sicut stipulam. quia sic̃
facile ignis stipulam consumit. sic faci¬
ie erat deo utrumq submergere. & in
Quia patientib furor uidetur. cum sit
equũ iuditiũ. Stetit unda fluens. uel
maris diuisi. uel iordanis ut legitur. Con¬
gregate sunt abyssi. ne nocerent iustos.
&e ut necarent in iustos. Dixit inimicus.
fortior su ꝑueniens: spolia abstulit. Fla¬
uit spiritus tuus. sp̃s fortitudinis cuȩ.
sub mersi sunt quasi plũbũ. flexibiles
ad maliuit. & grauati malitia. mag¬
nificus insc̃itate. magna faciens quia
scs es. terribilis: iudicando. atq lauda¬

Expanded text:
e. Misisti iram tuam, Iram. id est vindictam, non tamen ira deitatis turbatur. Quae devoravit eos sicut stipulam, quia sicut facile ignis stipulam consumit, sic facile erat Deo eos submergere. Et in ia patientibus furoedio mari. Stetit unda fluens, id est vel maris divisi vel Jordanis ut legitur . Congregatae sunt abyssi, ne nocerent justos et necarent injustos. 9 Dixit inimicus: fortior superveniens spolia abstulit vit spiritus tuus: spiritu enim fortitudinis tuae submersi sunt. Quasi plumbum: flexibiles ad malum, et gravati a malitia, similis tui? magna faciens quia sanctus es terribilis judicando, atque lauda
Abbreviated transcription (Latin):
ranas. Ranarum quedam aquatice di¬
cuntur. quȩ dam palustres. que dã rube¬
te. obid quod inueprib uiuunt. grandio¬
res cunctarum. alie calamites uocant᷑.
qm̃ inter arundines. fructicesq  iuunt
minime omĩũ & uiridissime. mute &

Expanded text:
nt. Ex his quaedam aquaticae dicuntur, quaedam palustres, quaedam rubetae, ob id, quia in vepribus vivunt, grandiores cunctarum. Aliae calamites vocantur, quoniam inter arundines fruticesque vivunt, minimae omnium et viridissimae; mutae et
Abbreviated transcription (Latin):
dentur. & narres inaures filii tui &e
ne potum tuorũ quoties contriuerim egyꝑ¬
infimes tuos. Locusta dicit᷑ quod pedibus
sit songis ueluti hasta. Ynde et eam grece
tam maritimam quã terrestrem hastacõ

Expanded text:
et narres in auribus filii tui et nepotum tuorum, quot quotiens contriuerim Aegypte. Locusta vocata, eo quod pedibus sit longis velut hasta. Unde et eam Graeci tam maritimam quam terrestrem, astaco
Abbreviated transcription (Latin):
sio ẽ insocoth. In hoc coqunt panes ari¬
nacula. unde & exre locus nom̃ accepit.
Socoth quippe int̾pretatur. tabnacula
siue tentoria. & ob hoc septimo m̃se xu
die mensis. sollempnitas tabernacłoꝵ ẽ.

Expanded text:
in Socoth: in qua coquunt panes azynacula. Unde et locus nomen accepit. Socoth quippe interpretatur tabsiue \'tentoria\'. et ob hoc septimo mense, quinta decima die mensis sollemnitas tabernaculorum
Abbreviated transcription (Latin):
aduersarii. contra eos irati. hec aut̃ de
futuro intelleguntur. Phylistum inter¬
pretantur cadentes potulo. idumei rubei
peccatores iustorum ꝑsecutores. qui in ebri¬
atisunt peccatis. & noxa effusionis san
tre diabolo sunt. quib est salus iustorum
in uidia. quos tam̃ dominus exuperat.
f iant immobiles quasi lapis. obtat uel

Expanded text:
adversarii contra eos irati sunt. Haec autem de futuro intelliguntur. Philistiim interpretantur cadentes poculo: Idumaei, rubei peccatores justorum persecutores, qui inebriati sunt peccatis et noxa effusionis sangtre diabolo sunt: quibus haec salus justorum est invidia, quos tamen Dominus exsuperat. 19 Fiant immobiles quas
Abbreviated transcription (Latin):
& post ea ꝑ xp̃m . ni antiquo perfecta sũt
hoste quedam etiam ꝓpħico spũ hic pre¬
dicuntur futura. quasi pre terita. E lecti
principes eius submersisunt. Principali
a uitia parit̃ cũ minimis. subruuntur.
Abyssi operuerunt eos. id est geheuna. in
quã quasi lapis descenderunt. quia & ille
uiui non erant. dexteram tuam dñe. io¬
tudine uictorie. qui ꝑ cussit inimicũ

Expanded text:
 per Christum in antiquo perfecta sunt hoste: Quae etiam prophetico spiritu hic praedicuntur futura quasi praeterita: 5 Electi principes ejus submersi sunt in maria vitia pariter cum minimis subruuntur. Abyssi operuerunt eos, id est gehenna, in quam quasi lapis descenderunt. Quia et illevivi non erant. 6 Dextera tua, Dot
Abbreviated transcription (Latin):
lio ait. Beatus uent̃ qui te portauit. et
ubera que suxisti. Benedictionibꝰ ube¬
rũ. et uuluȩ. etiam hic benedicitur
uulua eius dem matris. illa utiq uirgi¬
nalis que nobis xp̃m dñm edidit: de qͣ¬

Expanded text:
lio ait: Beatus venter qui te portavit, et lio ait: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti . Benedictionibus uberum et vulvae. Etiam hic benedicitur vulva ejusdem matris, illa utique virginalis, quae nobis Christum Dominum edidit; de q
Abbreviated transcription (Latin):
et arma pugnandi posuit indeo. qui
fortis ẽ ꝓ pugnator. cuius uirtute con¬
cidetur om̃is nequitia ꝑfidoꝵ. Et dis¬
soluta sunt uincula brachiorum eius.
quib fr̃s eum iunctũ adpilatũ duxer̃.
uł quib eum suspensum in lignum¬
ipse dñs bonus pastor egressus est lapis
et firmitas credentiũ in isrł. deus pa¬
tris tui erit adiutor tuus. quis adurait
filium nisi solus ds pat̃. quicuxit iacob
puer m̃s. suscipiat eum aĩa mea. et om¬
ipotens benedicet tibi. benedictionib
celi. de suꝑ. bene dictionibus abissi
iacentis deorsum: uniuersa enĩ subiecit
rena per benedictionem abyssi iacentiᷤ
deorsum. ut inomĩb angłis et homini¬
b dominaretur. Benedictionib uberũ.
id est siue duorum testam̃torum. qͦrũ
altero nuntiatus est. altero demonstra¬
tus: suie benedictionib uberum mariȩ
quȩ uere benedicta erant quia isdem
sancta maria uirgo dese potum lactis in¬
mulsit. Unde et illa mulier in euange¬

Expanded text:
et arma posuit in Deo, qui et arma posuit in Deo, qui fortis est propugnator. Cujus virtute concidetur omnis nequitia perfidorum. Et dissoluta sunt vincula brachiorum ejus, quibus fratres eum vinctum ad Pilatum duxerunt, vel quibus eum suspensum in lignipse Dominus bonus pastor egressus est, lapis et firmitas credentium in Israel. Deus patris tui erit adjutor tuus. Quis adjuvit Filium nisi solus Deus Pater, qui dixit: Jacob puer meus, suscipiat eum anima mea? Et omnipotens benedicet tibi benedictionibus coeli desuper, benedictionibus abyssi jacentis deorsum. Universa enim subjecit rena per benedictionem abyssi jacentis deorsum, ut omnibus angelis et hominibus dominaretur. Benedictionibus uberum, id est, sive duorum testamentorum, quorum altero est nuntiatus, altero demonstratus; sive benedictionibus uberum Mariae, quae vere benedicta erant, quia iisdem sancta Virgo Domino potum lactis immulsit. Unde et illa mulier in Evange
Abbreviated transcription (Latin):
uictoriam xp̃m pat̾ alloquitur dicens.
E ilius ad crescens ioseph. filius ad crescenᷤ
utiq ingentib. Quia cum ob incredu¬
litatẽ sinagoge popłm reliquisset: in¬
dicens. Reminiscent᷑ et conuertent᷑
crescens. et decorus aspectu. Om̃s enĩ
superat illius pulchritudo. iuxta qđ
de ipso inpsalmis canitur. Speciosus
forma. Prefiliis hominũ. filie discur¬
rerunt suꝑ murum. id est gentes uel¬
eccłȩ. que crediderunt in xp̃m. Hec
suꝑ soliditatem fidei quasi suꝑ mu¬
rum amore pulchitudinis xp̃i accen¬
se discurrunt. ut uerum sponsum ꝑ
contemplationem aspiciant. et osculo
caritatis illi copulentur atq adhereant.
Sed obuirgati sunt eum. quando fal¬
sis testimoniis calũniantes. sc̃m dei
oppͥmere sy nagoge populi cogitaue¬
runt. Inuiderunt illi habentes iacula.
Meq enĩ quisquam in ioseph coniecit sa¬
gittas. uel aliquod uulneris telũ. sed
hoc specialit̾ euenit in xp̃m. Sedit in
forti arcus eius. xp̃s enim arcũ suũ

Expanded text:
toriam Christi Pater alloquitur, dicens: Filius accrescens Joseph. Filius accrescens utique in gentibus, quia cum ob incredulitatem Synagogae populum reliquisset, indicens: Reminiscentur et convertentur crescens et decorus aspectu. Omnes enim superat illius pulchritudo, juxta quod de ipso in psalmis canitur: Speciosus forma prae filiis hominum . Filiae discurrerunt super murum, id est ecclesiae, quae crediderunt in Christum. Hae super soliditatem fidei, quasi super murum, amore pulchritudinis Christi accensae discurrerunt, ut verum sponsum per contemplationem aspiciant, et osculo charitatis illi copulentur atque adhaereant. Sed objurgati sunt eum, quando falsis testimoniis calumniantes sanctum Deum opprimere Synagogae populi cogitaverunt. Inviderunt illi habentes jacula. Neque enim quisquam in Joseph conjecit sagittas, vel aliquod vulneris telum, sed hoc specialiter evenit in Christum. Sedet in forti arcus ejus. Christus enim arcum suum
Abbreviated transcription (Latin):
qui in egẏpto spiritali sunt. et egypti opeᷤ
ambiuĩt seruos cẽ Iã enĩ nullus ẽ lib egẏptius.
Carnalis aut̃ est. et uenundatꝰ sub peccato:
pharao enim sibi eos subicit. et fortasse
ideo alibi dictum est. Ego sum dñs deus
tuus qui eduxite de terra egẏpti. de do¬
mo seruitutis. Unde apostorͦ fidelib pre¬
cipit dicens. nongͦ regnet peccatũ inur̃o
mortali corpore. adobediendũ desideriis

Expanded text:
qui in Aegypto spirituali sunt, et Aegypti opes qui in Aegypto spirituali sunt, et Aegypti opes ambiunt, servos esse. Jam enim nullus est liber Aegyptius. Carnalis autem est, et venundatus sub peccato. Pharao enim eos sibi subjicit; et fortasse ideo alibi dictum est: Ego sum Dominus Deus tuus, qui duxi te de terra Aegypti, de domo servitutis . Unde Apostolus fidelibus praecipit dicens: Non ergo regnet peccatum in vestro mortali corpore, ad obediendum desid
Abbreviated transcription (Latin):
mes esset frum̃toꝵ. quȩ solent nili flu¬
minis mnundatione prouenire. magis enĩ
dicuntur paludes ille feracius pascua gig¬
nere. quando aqua nili minus ex crescit.
E mit gͥ ioseph omnẽ terrã egypti uenden¬
tib singulis possessiones suas. p̃magnitu¬
dine famis. subiecitq eam pharaoni. et
cunctos populos eius a nouissimis t̾mine
egypti. usq adextremos sines eius preter
terram sacerdotum quȩ arege tradita fu¬
erat eis. quib et statuta cibaria ex hor¬
reis publicis prebeantur. Et ad circo ñft̃
conpulsi uendere possessiones suas et rełqͦ.¬
Ineo quod ioseph omnẽ terram egypti
einit. subiecitq eam pharaoni et cunc¬
tos populos eiꝰ: non inuisticie uel iniqͥta¬
tis argui potest. maxime cũ fidelitas
eiꝰ inde coninedet᷑. quia nulliꝰ ꝑsone grã
suscepit. sed urta emptoris p̾cium. equo
lbramine stipẽ regiam. indigentib recõ¬
pensauit. Mystice autẽ significat om̃s

Expanded text:
mes esset frumentorum, quae solent Nili flumes esset frumentorum, quae solent Nili fluminis inundatione provenire? Magis enim dicuntur paludes illae feracius pascua gignere, quando aqua Nili minus excrescit.i vendentibus singulis possessiones suas prae magnitudine famis subiecitque eam Pharaoni et cunctos populos eius a novissimis terminis Aegypti usque ad extremos fines eius praeter terram sacerdotum quae a rege tradita fuerat eis quibus et statuta cibaria ex horreis publicis praebebantur et idcirco non sunt conpulsi vendere possessiones suas mnem terram Aegypti emit, subjecitque eam Pharaoni, et cunctos populos ejus, non injustitiae vel iniquitatis argui potest, maxime cum fidelitas ejus inde commendetur, quia nullius personae gratiam suscepit, sed juxta emptoris pretium, aequo libramine stipem regiam indigentibus compensavit. Mystice autem significat omnes
Abbreviated transcription (Latin):
anno scło: et direrunt ei. Non celamꝰ dño
nr̃o. quod deficiente pecunia: et peccora
simul defecerint. neclãte ẽ quod absq cor¬
porib et terra nicħ habeamꝰ. Qui ergo mo¬
rimur te uidente. et nos et terra nr̃a tui
erimus. E me nos inseruitutẽ regiam. et
p̃be semina. ne pereunte cultore: redigat᷑
terra insolitudine. Queri potest cum ioseph
frum̃ta collegerit. unde homines uiuerẽt
peccora unde uiuebant. cũ tanta fames
in ualesceret. maxune quia fr̃s ioseph
pharaoni dixerunt. non sc̃ enim pascua
peccorib puerorũ tuorum. In ualuit enĩ
fames interra chanaan. et propt̾ hanc
etiam inopiam pascuorum se uenisse com¬
memorauerant.Pinde si ea fame pas¬
cua defecerunt int̾ra chanaan. cur in
egypto non defecerant. Eadem tc̃ fame u¬
biq inualescente: ansicut ꝑhibetur ab eiᷤ
qui loca sciunt inmultis egypti paludibus
poterant pascua non de esse. etiam cũ fa¬

Expanded text:
anno secundo et dixerunt ei non celamus dominum anno secundo et dixerunt ei non celamus dominum nostrum quod deficiente pecunia pecora simul defecerint nec clam te est quod absque corporibus et terra nihil habeamus cur ergo morimur te vidente et nos et terra nerimus. Eme nos in servitutem regiam, et praebe semina, ne, pereunte cultore, redigatur terra in solitudinem. Quaeri potest, cum Joseph frumenta collegerit, unde homines viverent, pecora unde vivebant, cum tanta fames invalesceret? maxime quia fratres Joseph Pharaoni dixerant: Non sunt enim pascua pecoribus puerorum tuorum; invaluit enim fames in terra Chanaan, et propter hanc etiam inopiam pascuorum, se venisse commemoraverant. Proinde si ea fame pascua defecerant in terra Chanaan, cur in Aegypto non defecerant, eadem tunc fame ubique invalescente? An sicut perhibetur ab eis qui loca sciunt, in multis Aegypti paludibus poterant pascua non deesse, etiam cum fa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħa. Credo uidere bona dñ int̾ra iuiuẽ¬
tium. Et metiebatur triticum patri suo
ioseph. et tamen eum pat̾ nec quando ui¬
bat. Quomͦ ergo somniũ ioseph mͦ in¬
pletum putabimꝰ. et non potius maioris
rei continere ꝓpħiam: In toto enĩ orbe
panis deerat. et oppresserat fames t̾rã.
maxime egrpti. et chanaan. Exquibus
omnẽ pecuniam ꝯgregauit. ꝓuenditio¬
ne frum̃ti. et intulit eam in exariũ rege.
ꝑtinuit ad scripturã. in hac etiam re cõm̃¬
dare fidem famuli dei. Cumq de fecisset
emptoris pretiũ: uenit cuncta egyptus
ad ioseph. dicens. Di nobis panes. Quare
morimur coram te deficiente pecunia:
quib ille respondit. Ad ducite peccora ueᷤ¬
tra. et dabo uobis ꝓ eis cẏbos. si pretium
non habetis. Que cum ad duxissent: de¬
dit eis alim̃ta ꝓ equis et ouib et bubuᷤ
et asinis. Sustentauitq eos illo anno
ꝓcõmutatione pecoꝵ. uenerunt quoq

Expanded text:
Propheta: Credo videre bona Domini, in terra vivenPropheta: Credo videre bona Domini, in terra viventium . Et mJoseph, nec tamen eum pater quando vivit: quomodo ergo somnium impletum pletum putabimus, et non potius majoris rei continere prophetiam? In toto enim orbe panis deerat, et oppresserat fames terram, maxime Aegypti et Chanaan. E quibus omnem pecuniam congregavit pro venditione frumenti, et intulit eam in aerarium regis. Pertinuit ad Scripturam, in hac etiam re commendare fidem famuli Dei. Cumque defeemptoris pretium venit cuncta Aegyptus ad Ioseph dicens da nobis panes quare morimur coram te deficiente pecunia quibus ille respondit adducite pecora vestra et dabo vobis pro eis cibos si pretium non habetis quae cum adduxissent dedit eis alimenta pro equis et ovibus et bubus et asinis sustentavitque eos illo anno pro commutatione pecorum veneruntque