comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lia: ꝙ adprehendit petram in prelio. uoca¬
uitꝙ nomen eius ieretel usq in p̾sentẽ diẽ.
Uallis salmarũ erat. uͭ salem faciebant: uel
feno uidelicet salsuginis. ut multis in locis
deciso. exsiccato & incenso. uel aquis puteoꝵ
salsis feruefactis. & usq ad salis firmitatẽ
coquendo ꝑductis: uel alio quolib& orditie
quo sal fieri consueuit. In quo etiam loco¬
q̃ ioab .xiiͫ milia idumeoꝵ ꝑcussisse legit᷑.
Nec p̾tereundũ qd ꝓ ualle salinatũ. uetus
editio quasi nom̃ regionis gemela posuit.
Petra autem ciuitas est arabiȩ nobilis in
eadem t̾ra ȩdom: que in libio numerorum
recem dicitur. & ab assyriis hodieꝙ sic aꝑ¬
pellatur. Iezetel uero quam amasias uictor
ei nomen inposuit: interpretat᷑ cetꝰ di uł
auxiliũ di: agente eo fidelit̃. ut ꝑerini inde¬
ret᷑ memorie. quia hanc uel cȩtui populi
dĩ. uel dõ adiuuante ceꝑit. S iosephus pe

Expanded text:
llia, et apprehendit petram in praelio, vocallia, et apprehendit petram in praelio, vocavitque nomen ejus Jectehel usque in praesentem diem . Vallis Salinarum erat ubi salem faciebant, vel foeno videlicet salsuginis, ut multis deciso, exsiccato et incenso, vel aquis puteorum sale fervefactis, et usque ad salis firmitatem coquendo perductis, vel alio quolibet ordine, quo sal fieri consuevit, in quo etiam loco Joab duodecim millia Idumaeorum percussisse legitur. Nec praetereundum quod pro valle Salinarum vetus editio quasi nomen regionis Gemela posuit. Petra autem civitas est Arabiae nobilis in eadem terra Edom, quae in libro Numerorum Recem dicitur, et ab Assyriis hodie usque sic appellatur. Jecethel vero, quod Amasias victor ei nomen imposuit, interpretatur coetus Dei, vel auxilium Dei, agente eo fideliter, ut perenni inderetur memoriae, quod hanc, vel coetus populi Dei, vel Deo adjuvante, ceperit. » I
Abbreviated transcription (Latin):
fugã uert̾e. & cȩt̾a Quȩtit᷑ quare dictum
sit non esse deum in israhel & cunctis filuᷤ
effraim. cur prius nominet istaheb quo uo¬
cabulo omnes.  ͫ tribus comp̃hendit. & poᷤ¬
tea spęcialit̾ filios effraim: ad intimandũ
scilicet qđ omnes tam subdit qͣm ȩtiã pre¬
lati qui in samaria regnabant post ihero¬
boam qui de tͥbu effraim fuit : noxii erãt.
& idolatria pollitq. Ioleo enim dñs respuit
eorum societatẽ in bello cum tribu iuda.
quia idola secum habebant: quorũ cultus
maxime łe displicebat. Porro amasias con¬
fident̃ ȩduxit populũ suum: & abiit in ual¬
lem salinarũ. ꝑcussitꝙ filios seyr. decẽ mi¬
lia. Q alia decem milia uirorum cȩperunt
filii iuda: & adduxerunt ad p̃ruptum cu¬
iusdam petrȩ. precipitauert̃ꝙ eos de sũmo
in preceps: qui uniu̾si crepuerunt. Deniq
in regum de eodem amasia: ita scͥptũ est.
pse ꝑcussit edom in ualle salinarũ decẽ mi¬

Expanded text:
fugam vertere, et caetera. Quaeritur quare dictum fugam vertere, et caetera. Quaeritur quare dictum sit, non esse Dominum cum Israel, et cunctis filiis Ephraim? Et cur prius nominet Israel, quo vocabulo omnes decem tribus comprehendit, et postea specialiter filios Ephraim. Ad intimandum scilicet, quod omnes, tam subditi quam etiam praelati, qui in Samaria regnabant post Jeroboam, qui de tribu fuit Ephraim, noxii erant, et idololatria polluti. Ideo enim Dominus respuit eorum societatem in bello cum tribu Juda, quia idola secum habebant, quorum cultus maxime Deo displicebat. Porro Amasias confidenter eduxit populum suum, et abiit in vallem Salinarum, percussitque filios Seir decem millia, et alia decem millia virorum ceperunt filii Juda, et adduxerunt ad praeruptum cujusdam petrae, praecipitaveruntque eos de summo in praeceps. Qui universi crepuerunt. Denique in Regum de eodem Amasia ita scriptum est: Ipse percussit Edom in valle Salinarum decem mi
Abbreviated transcription (Latin):
hanc illa laudabant. S coram deo iam ac¬
cepta non erant: quia reprobo anuno facta
fuerant. Unde ipse amasias semꝑ in det̾iora
relabens: nouissime in idolatriã corruit.
ꝑ quam & perut. quia radicem cordis pip¬
habilẽ non habuit: qđ ꝑ cultu pietatis gͣ¬
tiamdi ꝓmereri posset: Congregauit igitur
amasias uidã : q constituit eos ꝑ familias
tͥbunosq & centuriones in uniu̾so iuida. &̃
beniamin. & recensuit a iuginti annis sur¬
sum: inuenitq tͥginta milia iuuenũ qui e¬
grederentur ad ꝑugnã & tenerent hastam
&e clipeum. Mercede quoq de israhel con¬
duxit centum milia robustoꝵ: ceutũ talẽas
argentĩ Uenit. autẽ homo dĩ ad illu̾: & ait.
Orex ne egrediat᷑ tecum exercitus israhel.
Non est enim dñs in israhel: & cunctis
filus effraim. Qđ si putas in robore exer
aitus bella consistere: suꝑari te faciet ds
ab hostib. Dei quippe est & adiuuare & in

Expanded text:
hanc illa laudabant, sed coram Deo jam achanc illa laudabant, sed coram Deo jam accepta non erant, quia reprobo animo facta fuerant. Unde ipse Amasias semper in deteriora relabens, novissime in idololatriam corruit, per quam et periit, quia radicem cordis probabilem non habuit, quae pro cultu pietatis gratiam Dei promereri posset. Congregavit ergo Amasias Judam et constituit eos per familias, tribunosque, et centuriones, in universo Juda et Benjamin, et recensuit a viginti annis sursum, invenitque triginta millia juvenum, qui egrederentur ad pugnam, et tenerent hastam et clypeum. Mercede quoqcentum milia robustorum centum talentis argenti venit autem homo Dei ad illum et ait o rex ne egrediatur tecum exercitus Israhel non est enim Dominus cum Israhel et cunctis filiis Ephraim quod si putas in robore exercitus bella consistere, superari te faciet Deus ab hostibus. Dei quippe est, et adjuvare, et in
Abbreviated transcription (Latin):
tidis. Deniq ebrei asserunt idcurco ammam¬
tas q̾ moabitas insidiatos esse regi ioas.
detestantes iniustã necẽ Zachariȩ: ad exag¬
gerandã maliciã israhelitarũ. qui ulcisc̃i
noluerunt sacerdotem dei. qđ illi fecerunt
qui filii alienigenarũ fuerunt. Uiguiti.sͣ.
annorum etat amasias cum regnare cȩpis¬
lem: nomen matris eius ioaden de iherusalẽ.
fecitq bonum in conspectu dñi: ueriuntam̃
non in corde ꝑfecto. Queri potest quomodo
scriptura dicat amasiam bonum fecisse in
conspectu dñi. s non in corde ꝑfecto: cum
nullomͦ bonum illd̾ opus in conspectu dei
fieri possit. qđ non bono geritur animo.
maxime cum diuinitas scriptura testante.
intueatur cor. & uoluntatis affectũ condig¬
ne remuneret. S bonum dicitur fecisse in
conspectu dĩ: quia quando speciem bonoꝵ
oꝑum que placere deo manifestũ est. corã
hominib ostendit. Hec illi arbitrabantur
bona esse. qui facietenꝰ uidebant: & scdm

Expanded text:
tidis. Denique Hebraei asserunt idcirco Ammontidis. Denique Hebraei asserunt idcirco Ammonitas et Moabitas insidiatos esse regi Joas, detestantes injustam necem Zachariae, ad exaggerandam malitiam Israelitarum, qui ulcisci voluerunt sacerdotem Dei: quod illi fecerunt, qui filii alienigenarum fuerunt. CAPUT XXV.annorum erat Amasias cum regnare coepislem nomen matris eius Ioaden de Hierusalem fecitque bonum in conspectu Domini verumtamen non in corde perfecto cumque roboScriptura dicat Amasiam bonum fecisse in conspectu Dei, sed non in corde perfecto, cum nullo modo bonum illud opus, in conspectu Dei fieri possit, quod non bono geritur animo? maxime cum Divinitas, Scriptura testante, intueatur cor, et voluntas effectum condigne remuneret. Sed bonum dicitur fecisse in conspectu Dei, qui quamdam speciem bonorum operum, quae placere Deo manifestum est, coram hominibus ostendit. Haec illi arbitrantur bona esse, quia facietenus videbant, et secundum
Abbreviated transcription (Latin):
nem. aut periculũ rerum omniũ sustinuerit.
Cuidum satisfactũ fuisset ingenti multitudĩe
pecuniarũ: neqͦꝗͣ ad iherosolimã castra meca¬
tus est. Similiter idẽ rex syriȩ ꝓ unciȩ deuas¬
tauit samariaᷤ. ꝗͣd eo tempore ioachar filius
hieu imꝑio tenebat. Qui impie gerens sicut
priores fecere israhelitarũ reges. deum spre¬
uisse uidebatur. Hunc aũ humiliauit arahel¬
cuutates ei plurimas & maximas abstulit.
& eius milites truculauit. Hȩc itaq passus
est israhelitarũ populus sccđm helyse ꝓ
phetiam: quando arahel occidit dñm su
um. eum regnaturũ esse predixerat suꝑ
syros &̃ cdamascenos.
urrexerunt autem contra eum setui
sui in ultionẽ sanguinis filii ioiade
Cacerdotis: & occidert̃ eum in lectulo sũo.
& mortuus est. Sepelieruntq eum in ciui¬
tate dauid: s non in sepulcris regum. Insi¬
diati uęro sunt ei ⁊abat filiꝰ semechat ama¬
nitidis: & iorabath filius semerith moabi¬

Expanded text:
nem, aut periculum rerum omnium sustineret. nem, aut periculum rerum omnium sustineret. Cui dum satisfactum fuisset ingenti multitudine pecuniarum, nequaquam ad Hierosolymam castra metatus est. Similiter idem rex Syriae devastavit Samariam, quia eo tempore Joachaz filius Jehu imperium tenebat. Qui impie gerens, sicut priores fecere Israelitarum reges, Deum sprevisse videbatur. Hunc autem humiliavit Hivitates ei plurimas et maximas abstulit, et ejus milites trucidavit. Haec itaque passus est Israelitarum populus, secundum Elisaei prophetiam, quando Hazael occidit Dominum suum, quia eum regnaturum esse praedixerat super Syros et Damascenos. Surrexerunt autem contra eum servi sui in ultionem sanguinis filii Joiadae sacerdotis, et occiderunt eum in lectulo suo, et mortuus est. Sepelieruntque illum in civitate David, sed non in sepulcris regum. Insidiati vero sunt ei Zabad filius Seniaath Ammonitidis, et Jozabad filius Semarith Moabi
Abbreviated transcription (Latin):
riunas templi & altaris. siue in portarũ exi¬
tib que siloeam ducunt. rubra saxa monstran¬
tes. zacharie sanguine putant esse polluta: nõ
condempnamꝰ errorẽ. qui de odio iudeorum
& fidi pietate descendit. Cumq euolutꝰ esset an
cipes populs: atꝙ uniuersam predã miserunt
regi domascũ. Q certe cum ꝑ modicus ueniss&
numerus syroꝵ : tradidit dñs manib eoꝵ infi¬
nitã multitudinẽ eo qđ dereliquissent dñm
dm̃ patrũ suoꝵ. In ioas quoꝙ ignominosa ex¬
ercuere iudicia : & ab euntes dimiserunt eum
in langorib magnis. Narrat quoꝙ iosephꝰ
qd atahel syrorum rex in ꝓunciã iudeorũ
misisset exercitũ : qui deuastauit eam. atq
depopulauit geth. Cum uero esset ad iheroso¬
limam uenturus. metuens ioas obsessionẽ.
euacuatis omnib di thesauris atq regalib
&ͣ ministeriũ templi misit syrorum regi:. hiᷤᷤ
eiũm redimens ne ciitas pateret᷑ oppressio¬

Expanded text:
ruinas templi et altaris sive in portarum exiruinas templi et altaris sive in portarum exitibus, quae Siloam ducunt, rubra saxa demonstrantes, Zachariae sanguine putant esse polluta. Non condemnamus errorem, qui de odio Judaeorum, et fidei pietate descendit. Cumque evolutus esset anncipes populi, atque uniuersam praedam miserunt regi Damascum. et certe cum permodicus uenisset numerus Syrorum, tradidit do minus innitam multitudinem, eo quod dereliquissent Dominum Deum patrum suorum; in Joas quoque ignominiosa exercuere judicia, et abeuntes dimiserunt eum in languoribus magnis. Narrat quoque Josephus, quod Hazael Assyriorum rex in provinciam Judaeorum misisset exercitum, qui devastavit eam; atque depopulavit Geth. Cum vero esset ad Hierosolymam venturus, metuens Joas obsessionem, evacuatis omnibus Dei thesauris, atque regalibus, et ministerii templi, misit Syrorum regi. Hic tamen redimens, ne civitas pateretur oppressio
Abbreviated transcription (Latin):
ter templũ & altare scriptura non loquitur:
maxime cum temporib eius uix ruinȩ tẽ¬
płi fuerint. Alii zachariam patrẽ iohannis
intelligi uolunt ex quibusdã apocͥphoꝵ¬
libris ad probantes. qł propterea occisus sit.
quia saluatoris predicauit aduentũ. Hoc qͥa
de scͥpturis non ht auctoritatẽ. eadẽ facilitate
ꝯtẽꝑuit᷑ qua ꝑbatur. Alii istum uolunt esse za¬
chariã. qui occisus sit a ioas rege. uidȩ inter
templũ & altare sicut regum narrat hẏsto¬
ria. S & obseruandum qđ ille zacharias non
sit filius barachiȩ: s filiꝰ ioiade sacerdotis. Unͦ¬
&e scriptura refert. Non fuit ioas recordatus
patͥs eius ioiade. que sibi fecisset bona. Cum
ergo rachariã teneamꝰ. & occisionis consenciat
& non ioiade. Barachias in lingua nr̃a benedic¬
ebreo nomine demonstrat᷑. In ȩuuangelio quo
utunt᷑ natareni ꝓ filio barachiȩ filium ioiade
scriptum reperimus. Simpliciores fratres int̃

Expanded text:
ter templum et altare Scriptura non loquitur, ter templum et altare Scriptura non loquitur, maxime cum temporibus ejus vix ruinae templi fuerint. Alii Zachariam patrem Joannis intelligi volunt, ex quibusdam apocryphobris approbantes, quod propheta occisus sit, quia Salvatoris praedicaverit adventum. Hoc quia de Scripturis non habuit auctoritatem, eadem facilitate contemnitur qua probatur. Alii istum volunt esse Zachariam, qui occisus sit a Joas rege Judae inter templum et altare, sicut Regum narrat historia. Sed observandum quod ille Zacharias non sit filius Barachiae, sed filius Joadae sacerdotis, unde Scriptura refert: Non fuit recordatus Joas patris ejus Joadae, quae sibi fecisset bona . Cum ergo Zachariam teneamus et occisioni consentiat et non Joadae. Barachias in lingua nostra benedicHebraeo nomine demonstratur. In Evangelio quo utuntur Nazareni pro filio Barachiae filium Joiadae scriptum reperimus. Simpl
Abbreviated transcription (Latin):
dei. Omnis qui se exaltat humiliabitur: &
qui se humiliat exaltabitur. Spiritus itaq
induit rachariã filium ioiade sacerdotem. &
stecit in conspectu populi: & dixit eis. Hȩc di
cit dñs. Quare transgredimini preceptum do¬
mini qđ uobis non ꝑdit: & dereliquistis do¬
minum. ut derelinquet uos: Qui congrega¬
ti aduersus eum. miserunt lapides iuxta re
gis imꝑium in atͥo domꝰ dñi. & non est recor¬
datus ioas tex inisericordie quam fecerat
ioiada pater illiꝰ secum. s interfecit filium
eius. Qui cum moreretur ait. Uideat dñs
& requitat. Questio hic oboritur quare dñs
in euuangelio zachariã inter templum &
altare occisum memorans. filium barachiȩ
esse dixerit: cum presens hẏstoria filium eũ
ioiade fuise manifeste designet. Unde non¬
nulli suꝑ hac sentencia diuersas ponunt o¬
piniones. Alii rachariã filium barachiȩ di
nomen consentiat in eo. sed ubi occisus sit in¬

Expanded text:
Dei. Omnis qui se exaltat humiliabitur, et Dei. Omnis qui se exaltat humiliabitur, et qui se humiliat exaltabitur. Spiritus itaque Domini induit Zachariam, filium Joiadae sacerdotem, et stetit in conspectu populi et dcit Dominus: Quare transgredimini preceptum Domini, quod vobis non proderit, et dereliquistis Dominum, ut derelinqueret vos? Qui congregati adversum eum miserunt lapgis imperium in atrio domus Domini et non est recordatus Ioas rex misericordiae quam fecerat Iejus. Qui cum moreretur ait: Videat Dominus, et requirat. Quaestio hic oboritur, quare Dominus in Evangelio Zachariam inter templum et altare occisum memorans, filium Barachiae esse dixerit, cum praesens historia filium eum Joiadae fuisse manifeste designet? Unde nonnulli super hac sententia diversas ponunt opiniones. Alii Zachariam filium Barachiae, dius est, patrisque nomen consentit in eo; sed ubi occisus sit in
Abbreviated transcription (Latin):
qui ueri regis sunt in ȩc̾num ꝑfruemur. Postꝗͣ
autem obut ioiada: ingressi sunt pͥnciꝑes
iuda. & adorauert̃ regem. Qui delintꝰ obseqͥt
eorum. adquienit eis. & dereliquert̃ templũ
dñi dei patrũ suoꝵ. seruiert̃q lucis & sculpti¬
hoc peccatum. Tradunt ębrei adoratum a
prucipib iudr regem ioas fuisse ut deum:
& honores supͤ humanũ modũ a sibi subdi¬
tis exibites libenter accepisse. Unde nimis of¬
fendebat deum: cuius iram subito exꝑtus
est. Nulla enim dementia maior esse pot̾it.
qͣm creaturã corruptibilẽ semꝑit̾̃nȩ deitatis
sibi usurꝑasse honorẽ: & ꝑ arrogantie fastum
ꝓpriam nolle cognoscere mensurã. Ob quam
culpam etiam ꝙ herodes sibi legitur in acti¬
b apostolorũ ab angelo esse ꝑcussus: eo qđ
deo non redlidit honorẽ. Unde nobis om̃e
genꝰ suꝑbiȩ & arrogantiȩ omnino fugiendũ
humilem atq quietum requiescit spiritus

Expanded text:
qui veri reges sunt, in aeternum perfruemur. Postquam qui veri reges sunt, in aeternum perfruemur. Postquam autem obiit Joiada, ingressi sunt principes Juda et adoraverunt regem, qui delinitus obsequiis eorum, acquievit eis, et dereliquerunt templum Domini Dei patrum suorum, servieruntque lucis et sculptipropter hoc peccatum. Tradunt Hebraei adoratum a principibus Juda regem Joas fuisse, ut Deum, et honores supra modum humanum a sibi subditis exhibitos, libenter accepisse. Unde nimis offendebat Dominum, cujus iram subito expertus est. Nulla enim dementia major esse poterit, quam creaturam corruptibilem, sempiternae deitatis sibi usurpare honorem, et per arrogantiae fastum, propriam nolle cognoscere mensuram. Ob quam causam et Herodes legitur in Actibus apostolorum ab angelo esse percussus, eo quod Domino non reddidit honorem. Unde nobis omne genus superbiae et arrogantiae omnino fugiendum humilem atque quietum requiescit spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
enuit aũ ioiada plenꝰ dierũ. & mor¬
tuus est cum centum . xxͦ. esset an¬
norũ. sepelierunt ꝙ eum in ciuitate dauid
cum regib. eo qd fecisset bonum israhel
& cum domo eius. Quid est qđ ioiada bo¬
num fecisse diciturꝰ israhel. & cum domo eiꝰ.
nisi qd plebẽ israheliticã que domꝰ iacob uł
domus istahel sepe in scripturis nomina¬
tur. cunctis dieb sacetdocii sui rite regebat
& ad cultum dei diligenter instituebat. uñ
illis placato deo bona ꝓsꝑitatis & pacis ꝑ¬
uenire poterant: Iosephus autem ideo eũ
dicit ierosolimis in regiis monumentis
sepultum: qͦniã genĩs dauid repararet
imꝑiũ. Humerus aũ ipse annoꝵ ętatis
ioiadȩ. bene ualet ꝑfectionẽ uite eius sig¬
nificare: pro qua eternã beatitudinẽ meri¬
de cum ꝑfectione bonorũ oꝑum studue¬
rimꝰ cõpiere. ad ȩcñã beatitudinẽ. quȩ est
in dexterã d̾i opitulante gracia ipsius ꝑ¬
ueniemꝰ: & quiete ȩt̾na cum sanctis illius

Expanded text:
enuit autem Joiada plenus dierum, et mortuus est cum centum triginta esset annorum; sepelieruntque eum in civitate David cum regibus, eo qet cum domo ejus. Quid est quod Joiada bonum fecisse dicitur cum Israel et domo ejus, nisi quod plebem Israeliticam, quae domus Jacob, vel domus Israel saepe in Scripturis nominatur, cunctis diebus sacerdotii sui rite regebat, et ad cultum Dei diligenter instituebat? Unde illis placato Deo, bona prosperitatis et pacis provenire poterant. Josephus autem ideo eum dicit, Hierosolymis in regiis monumentis sepultum, quoniam generis David reparasset imperium. Numerus autem ipse annorum aetatis Joiadae, bene valet perfectionem vitae ejus significare, pro qua aeternam beatitudinem meride, cum professione bonorum operum studuerimus complere, ad aeternam beatitudinem, quae est in dextera Dei, opitulante gratia ipsius, perveniemus, et quiete aeterna, cum sanctis illius,
Abbreviated transcription (Latin):
uit excludi nec extrinsecꝰ materia subtrac¬
ta marcescere. Non enim aliunde qm uir
tutẽ eiꝰ quem impetit successib animatur
sumus interdum molliuntur atq uanesct᷑
huic longitas nisi fuerit industria soller¬
ti ac prudenti discretione fundata. non
solum non hoc fecit. uerum etiam nouit
fomenta congerere uanitatis. Postremo &e
d esidentes. & ex aꝑto tamqͣm de claro bel¬
lantes: ꝙ superantur facilius & cauentur.
natos decipit ꝙ incautos.

Expanded text:
uit excludi nec extrinsecus materie subtracuit excludi nec extrinsecus materie subtracta marcescere. notutum ejus quem impetit successibus animatursumus, interdum molliuntur atque evanescunt; huic longaevitas, nisi fuerit industria solerti ac prudenti discretione fundata, non solum non officit, verum etiam majora novit fomenta congerere vanitatis. CAPUT IX. Qudissidentes, et ex aperto, tamquam die claro bellantes, et superantur facilius et caventur:natos decipit et incautos.
Abbreviated transcription (Latin):
missum culmen ascenderet. Omnia uitia supe
rata marcescunt: & deuicta ꝑ singulos dies in¬
firmiora redduntur. & uel Toco uel tempore
minuunt᷑ atq deferuent: seu certe a contrarus
iuirtutib desidentia uel cauent᷑ faciliꝰ ueliuĩ¬
cuntut. Hoc uero deiectũ acrius resurgit ad
luctamen: & cum putatur exstinctũ. sua mor¬
te iuiuacius conualescit. Cet̾a gena iutiorum
eos tantũmͦ inpugnare solẽnt q̃uos in c̾tamine
superart᷑: hoc uero suos uictores acrius insec¬
t̾atur. Quantoq fuerit ualidiꝰ elisum : tanto
uehementius uictorie ipsius esatione congre¬
ditur. Q hec est subtilis inimiq uersutia.
ut militem xp̃i ꝓpriis faciat telis subcumb̾e.
quem hostilib armis superarẽ non potuit.
Alia interdum uitia sicut diximꝰ etiã lo¬
corum beneficio conquiescunt: & materu
peccati. uel oportuntate eius. ꝙ occasione
subtracta. lentescere solent & minui. Hoc uͥ
cum fugiente deserta penetrat: nec loco no¬

Expanded text:
missum culmen ascenderet. Omissum culmen ascenderet. Orata marcescunt et deuicta per singulos dies infirmiora redduntur et uel loco uel tempore minuuntur atque deferuent, seu certe a contrariis uirtutibus dissidentia uel cauentur facilius uel uitantur: hoc uero deiectum acrius resurgit ad luctam et, cum putatur extinctum, sua morte uiuacius conualescit. cetera genera uitiorum eos tantum inpugnare solent. quos in certamine superarint: hoc uero suos uictores acrius insectatur, quantoque fuerit ualidius elisum, tanto uehementius uictoriae ipsius elatione congreditur. et haec est subtilis inimici uersutia, ut militem Christi propriis faciat telis obcumbere, quem hostilibus armis superare non potuit. , Alia interdum uitia, sicut diximus, etiam locorum beneficio conquiescunt et materie peccati uel oportunitate eius et occasione subtracta lentescere solent et minui: hoc uero cum\\ fugiente deserta penetrat nec loco no
Abbreviated transcription (Latin):
nota fierent omnia quȩ erant in corde eius. ħ
est occulta elatio mentis qua corã deo peccauit
ad noticiam hominũ ꝑ effectum pͣui oꝑis ꝑdu¬
ceretur: unde & merito plata uindicta in eum
& sibi obsequentes ostenderetur. Igitur qͣm ꝑ¬
nȩciosa sit hominũ animab cenodoxiȩ uitiũ.
erechie factum manifeste demonstrat: qͥ in õ¬
nib consumiate iusticie ꝙ sanctarũ scriptir¬
rarũ testimonio compbat᷑: s post inumeta
uirtutũ preconia un̾o elationis tęlo fuerat de¬
iectus. tante iusticie. tante uirtutes. tantafi¬
des atq deuotio. que naturam ipsam & tocꝰ
mundi leges inmutare meruerunt: una iac¬
tantia depereunt. Ita uniũsis uirtutib suis ac
sic nec fuissent obliuiom tͣditis.iram confestĩ
dñi suscepisset. nisi eam resumpta humilitate
placasset: ut quide tam excelso meritorũ fas¬
tigio elatione impellente decideret. non nisi
ꝑ eosdem rursum humilitatis gradus ad a¬

Expanded text:
nota faceret omnia quae erant in corde ejus, hoc nota faceret omnia quae erant in corde ejus, hoc est, inocculta elatio mentis, qua coram Deo peccavit, ad notitiam hominum per effectum primi operis produceretur. Unde merito prolata vindicta in eum et sibi obsequentes ostenditur. Igitur quam perniciosa sit hominum animabus cenodoxiae vitium, Ezechiae factum manifeste demonstrat, quia in omnibus consummatae justitiae et sanctarum Scripturarum testimonio comprobatur, sed post innumera virtutum praeconia uno elationis telo fuerat ejectus. Tantae justitiae tantaeque virtutes, tanta fides atque devotio, quae naturam ipsam et totius mundi leges immutare meruerunt, una jactantia depereunt. Ita universis virtutibus suis ac si nec fuissent oblivioni traditis, iram confestim Domini suscepisset, nisi eam resumpta humilitate placasset, ut qui de tam excelso meritorum fastigio elatione implente deciderat, non nisi per eosdem rursum humilitatis gradus ad ad
Abbreviated transcription (Latin):
mum fuisse in templo d̾i: cum salomon idcir¬
co dm̃ int̾ cęt̾a offendisse dicatur qđ in su¬
blume edificauerit mello. unde atͥum templi
deambulans in turre palacii despicere solitꝰ
sit:
pse est erechias. qui obturauit superiorẽ fon¬
tem aquarũ gyon: & auertit eas subt̾ occiden¬
tem urbis dauid. In om̃ib oꝑib suis fecit ꝓsꝑe
quȩ uoluit. At tamen in legatione pͥncipum
babylonis qͥ missi fuerant ad eum: ut interroga¬
rent de portento qđ acciderat suꝑ terrã. Dereli¬
qͥt eum dñs ut temptaret᷑: & nota fierent om̃ia
q̃ erãt in cord̃ eni Portentũ qđ dicit accidissẽ
suꝑ terrã. solis significat reditũ ꝑ lineas.xͫ de
quo supͣdictum est ad hoc enim myft̾iũ inqͥren¬
dum legati babylonis uenerunt ad ez echiam.
Sed dereliqͥt eum ds ut temptaret᷑. quia non
choibebat eum ꝑ ꝑphetã ne ostenderet thesay¬
tos suos & thesautos domꝰ dñi alienigenis. &

Expanded text:
mum fuisse in templo Dei, cum Salomon idcirmum fuisse in templo Dei, cum Salomon idcirco Dominum inter caetera offendisse dicatur, quod in sublime aedificaverit Mello, unde atrium templi deambulans in turri palatii despicere solitus sit. Ipse est Ezechias qui obturavit superiorem fontem aquarum Gihon, et avertit eas ad Occidentem urbis David; in omnibus operibus suis fecit prospere quae voluit, attamen in legatione principum Babylonis, qui missi fuerant ad eum ut interrogarent de portento quod acciderat super terram, dereliquit eum Dominus ut tentaretur et nota fierent omnia quae erant in corde ejus. Portentum quod dicit accidisse super terram, solis significat reditum per lineas decem, de quo supradictum est. Ad hoc enim mysterium inquirendum legati Babylonis venerunt ad Ezechiam. Sed dereliquit eum Dominus ut tentaretur, qui non cohibebat eum per prophetam ne ostenderet thesauros suos et thesauros domus Domini alienigenis, et
Abbreviated transcription (Latin):
ut de carcere liberemur: quomͦ nunc dñs do¬
nat ꝑ beneficio. ut qui liberandus erat. adhuc
.xi. annĩs uiuat in carcere: Datur autem sig¬
num ut sol decem gradib reuertat᷑: qđ nos
iuxta syminachũ in lineas & horologiũ ũ¬
timꝰ. qui gradum intellexit in lineis. ut ma¬
nifestiorem sensum legentib faceret. Siue
ita erant exstructi gradus arte mechanica:
ut ꝑ singulos umbra descendens horarũ spa¬
cia terminaret. Qđ signum &̾ presentis tem¬
poris & futuri typus erat: ut quomͦ sol reuer¬
tetur ad exordium sui. ita &̾ ezechie uita
ad exactos annos rediret. nobisq in ebdo¬
made & ocdoade uiuentib ꝑ resurrectionẽ
xp̃i uite spacia protelentur. Solent sanctoꝵ
locorum in hac ꝓuincia monstratores intra
conseptũ templi ostendere gradus domus e¬
rechie. uel achahr. qđ sol ꝑ eos descenderit.
S numqͣm ego credam non dico achar qui
rex imꝑius fu̾it. s cuiuslibet regis iusti do¬

Expanded text:
ut de carcere liberemur, quomodo nunc Dominus dout de carcere liberemur, quomodo nunc Dominus donat pro beneficio ut qui liberandus erat adhuc quindecim annis vivat in carcere? Datur autem signum ut sol decem gradibus revertatur, quos nos juxta Symmachum in lineas et horologium vertimus, qui gradus intellexit in lineis, ut manifestiorem sensum legentibus faceret; sive ita erant exstructi gradus arte mathematica, ut per singulos umbra descendens horarum spatia terminaret. Quod signum est praesentis temporis et futuri typus erat, ut quomodo sol reverteretur ad exordium sui, ita Ezechiae vita ad dextros annos rediret, nobisque in hebdomada et ogdoa viventibus per Resurrectionem Christi vitae spatia protelentur. Solent sanctorum locorum in hac provincia monstratores intra conseptum templi ostendere gradus domus Ezechiae vel Achaz, quod sol per eos descenderet. Sed nunquam ego credam, non dico Achaz, qui rex impius fuit, sed cujuslibet regis justi do
Abbreviated transcription (Latin):
tatur totidem gradib: Cui dixit ezechias. Fa¬
cile est umbram cresc̾e .xͣ. lineis: nec hoc uolo
ut fiat. s ut reu̾tatur retrorsum decem gra¬
dib. Cumq inuocante ysaya potenciã dñi sig¬
nũ esset effectũ: precipit ysayas ad ferri maiͤ¬
sam ficorũ recentiũ quam cũm adculissent
& posuissent suꝑ uulnus eiꝰ. curatus est. Re¬
uertitur autem ad regẽ ꝓpheta dñi iussiõe:
ut ipse sanaret qui ꝑcusserat. Q uocatur e¬
rechias dux populi eius & filius dauid cuius
oꝑa sectabatur fecerat enim rectum iuixta
omnia quȩ fecit dauid ꝑater eiꝰ & auditur eiꝰ¬
ram dño in ueritate & in corde ꝑfecto & fle¬
quos ille non postulauerat. & insuꝑ uiuente
eo regni sȩturitas reꝑmittitur. Sin autẽ ut qͥ¬
dam putant in corpore uiuere condempna¬
tio est. iuxta illud qđ dicitur. Reuert̾e ani¬
ma mea in requiem tuã. Q in alio loco. Educ
de carcere animã meam. Optanda est iors

Expanded text:
rtatur totidem gradibus? Cui dixit Ezechias: Et fartatur totidem gradibus? Cui dixit Ezechias: Et facile est umbram crescere decem lineis, nec hoc volo ut fiat, sed ut revertatur retrorsum decem gradibus. Cumque invocante Isaia potentiam Domini signum esset effectum, praecepit Isaias afferri massam ficorum recentium, quam cum attulissent et posuissent super vulnus ejus, curatus est . Revertitur autem ad regem propheta Domini jussione, ut ipse sanaret qui percusserat, et vocatur Ezechias dux populi mei, et filius David, cujus opera sectabatur. Fecerat enim rectum juxta omnia quae fecit David pater ejus, cujus opram Domino in veritate, et in corde perfecto, et fleni ad vitam, quos ille non postulaverat, et insuper, vivente eo, regni securitas repromittitur. Sin autem ut quidam putant in corpore vivere condemnatio est, et, juxta illud quod dicitur. Revertere, anima, in requiem tuam , et in alio loco: Educ de carcere animam meam , optanda est mors
Abbreviated transcription (Latin):
de suo semine nasciturum: Alii asserunt
qͣmuis sanctos uiros morte terreri: ꝓꝑt̃ incer¬
tum iudicii & ignorationẽ sentencie d̾i quã
sedem habituri sint. simulq fata questio
soluit᷑. ac necessitatis uincula atq causatũ. qd̾
nequaquã dies mortis singulis prestituta
sit: s uoluntate dĩ & ignotis mortalib cau¬
sis. uel uiuat aliquis uel moriatur. p̃sertim
cum & statuta nunc mortis necessitas differa¬
tur: & post mortẽ resuscitatos plurimos lege¬
rimꝰ. Ꝙ priusqͣm egrederetur ysayas mediã
partẽ atrii: factus est sermo dñi ad eum di¬
cens. Reuertere ꝙ dic ȩzechiȩ duci populi
mei. Audiui oracionem tuam: uidi lacͥmã
tuam. Ecce sanauite. Dixitꝙ ezechias ad y¬
sayã. Qd erit signũ quia dñs me sanauit:
Cui ꝓpheta respondit. Hoc erit signũ a dño:
qo facturus sit dñs sermonẽ quem locutus
est. Uis ut accedat umbra tot lineis: an ut reũ¬

Expanded text:
de suo semine nade suo semine naquosvis sanctos viros morte terreri propter incertum judicii et ignorationem sententiae Dei, quam sedem habituri sint. Simulque facti quaestio solvitur, ac necessitatis vincula atque causarum, quod nequaquam dies mortis singulis praestituta sit, sed voluntate Dei et ignotis mortalibus causis, vel vivat aliquis, vel moriatur, praesertim cum et statuta nunc mortis necessitas differatur, et post mortem resuscitatos plurimos legerimus. Et priusquam egrederetur Isaias mediam partem atrii, factus est sermo Domini ad eum dicens: Revertere, et dic Ezechiae duci populi mei: Audivi orationem tuam, vidi lacrymam tuam. Ecce sanavi te. Dixitque Ezechias ad Isaiam: Quod erit signum quod Dominus me sanavit? Cui propheta respondit: Hoc erit signum a Domino, quod facturus sit Dominus sermonem quem locutus est. Vis ut ascendat umbra tot lineis, aut ut reve
Abbreviated transcription (Latin):
penitens est suꝑ maliciis. Audiensq se mori¬
turum. non precatur uitam & annos pluri¬
mos: s in dei iudicio quid uelit ꝑrestare di¬
mittit. Nouerat enim idcirco placuisse sa¬
lomonẽ: qđ annos uite non petierit ampli¬
ores. S conuersus ad dñm narrat oꝑa sua.
quomͦ ambulauerit corã eo in ueritate: & in
corde ꝑfecto. Felix conscientia: quȩ adflicti¬
onis tempore bonorum oꝑum recordat᷑. Beati
enim mundo corde: qm ipsi deum uidebunt.
& quomͦ alibi scribitur. Quis gloriabit᷑ purũ
ualuas aperuerit. serpentẽ ȩneum cõminue¬
rit. & cȩt̃a fecerit. quȩ scriptura cõmemorat.
Fleuit autẽ fletu magno: ꝓpt̃ ꝓmissionẽ do¬
mini ad dauid quã uidebat in sua morte peri¬
turam. Eo enim tempore ȩzechias filios non
habebat. Nam post mortẽ eius manasses
cum duodecim esset annoꝵ: regnare epit ĩ
iuda. Ex quo ꝑspicuũ est post tercium an¬
num concessa uita manassen esse generatũ.

Expanded text:
poenitens est super malitiis. Audiensque se esse moripoenitens est super malitiis. Audiensque se esse moriturum non precatur vitam et annos plurimos, sed in Dei judicio quod velit praestare dimittit. Noverat enim idcirco Deo placuisse Salomonem, quod annos vitae non petierit ampliores, sed conversus ad Dominum narrat opera sua, quomodo ambulaverit coram eo in veritate et in corde perfecto. Felix conscientia, quae afflictionis tempore bonorum operum recordatur. Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt ; et quomodo alibi scribitur: Quis gloriabitur purumvalvas aperuerit, serpentem aeneum comminuerit, et caetera fecerit, quae Scriptura commemorat; flevit autem fletu magno propter promissionem Domini ad David, quam videbat in sua morte perituram. Eo enim tempore Ezechias filios non hcum duodecim annorum esset, regnare coepit in Juda. Ex quo perspicuum est post tertium annum concessae vitae, Manassen esse generatum.
Abbreviated transcription (Latin):
in libro regum scͥptam inueniunt᷑: ubi le¬
gitur qd̾ erechias egrotauerit usq ad mor¬
tem. & introierit ad eum ysayas filius a¬
mos ꝓpheta dicens. Hȩc dicit dñs ds̃. Pre¬
cipe domui tuȩ: morieris enim & non uiues.
Q conuertit faciem suam ad parietẽ: & ora¬
uit dñm dicens. Obsecro dñe memento qͦ¬
mͦ ambulauerim coram te in ueritate. &
in corde ꝑfecto: & qł placitum est coram
te fecerim. Fleuit itaq ezechias fletu
magno: qͥa ꝗ̃. diligit dñs corripit: & cas¬
tigat omnem filium quem receꝑit. Ne
eleuaret᷑ cor ȩzechie post incredibiles tũphos
& de media captiuitate uictoriã. infirmitatȩ
corꝑis uisitatur: & audit se esse moriturũ.
ut conuersus ad dñm flectat sentenciã eius.
qcł quidem & in iona ꝓpheta legimꝰ: & in
cõminationib contra dđ quȩ dicunt᷑ futurȩ
nec facte sunt. non mutante sentencia. s ꝓuo¬
cante humanũ genꝰ ad noticiã sui. Dñs enĩ

Expanded text:
in libro Regum scripta inveniuntur, ubi lein libro Regum scripta inveniuntur, ubi legitur quod Ezechias aegrotaverit usque ad mortem, et introierit ad eum Isaias filius Amos propheta dicens ei: Haec dicit Dominus Deus. Praecipe domui tuae, morieris enim et non vives. Qui convertit faciem suam ad parietem, et oravit Dominum dicens: Obsecro, Domine, memento quomodo ambulaverim coram te in veritate et in corde perfecto, et quod placitum est coram te fecerim. Flevit itaque Ezechias fletu magno . Quem enim diligit Dominus corripit, et castigat omnem filium quem recipit. Ne elevetur cor Ezechiae post incredibiles triumphos  de media captivitate victoriam, infirmitate corporis visitatur, et audit se esse moriturum, ut conversus ad Dominum flectat sententiam ejus. Quod quidem et in Jona propheta legimus et in comminationibus contra David, quae dicuntur futura, nec facta sunt, non Deo mutante sententiam, sed provocante humanum genus ad notitiam sui. Dominus enim
Abbreviated transcription (Latin):
falsi numinis trucidatur. Nec angeli pertt
gladio qđ erat cominune cum plurib : secͥ
parricidio filiorum. Qui cum fugissent in t̃
ram ararath qđ intelligit᷑ armeniȩ. successt
in ꝑatͥs locũ assaradon: quem scͥptura testat᷑
misisse habitatores samariȩ ne t̾ra mañet
ĩculta. Ararath autem regio in armenia caᷤ¬
pestris est: ꝑ quam araxes fluit incredi¬
bilis ub̾tatis ad radices tauri montis. qui
usq illuc extenditur. Ergo & archa in qua
liberatꝰ est noe cum liberis suis cessante di¬
luuio. non ad montes genalit̃ armeniȩ
delata est que appellantur ararath: s ad
montes tauri altissimos qui ararath ĩmi¬
nent campis.
N dieb illis egrotauit erechias usq ad
mortem & orauit dñm. exaudiuitꝙ eum:
& dedit ei signum. S non iuxt̾a bęneficia
quȩ acceꝑat retribuit. quia eleuatum est
cor eiꝰ. & facta est contra eum tra: & contia
iudam ac iherłm. ꝙ cet̾a. Hȩc omnia plemꝰ

Expanded text:
falsi numinis trucidatur. Nec angelico periit falsi numinis trucidatur. Nec angelico periit gladio, quod erat commune cum pluribus, sed parriram Ararath, quod intelligitur Armeniae, successit in patris locum Asarhaddon, quem Scriptura testatur misisse habitatores Samariae. Successit, ne terra maneret inculta. Ararath autem regio in Armenia campestris est, per quam Araxes fluit incredibilis ubertatis ad radices Tauri montis, qui usque illuc extenditur. Ergo et arca in qua liberatus est Noe cum liberis suis cessante diluvio, non ad montes generaliter Armeniae delata est, quae appellantur Ararath. Sed ad montes Tauri altissimos, qui Ararath imminent campis. In diebus illis aegrotavit Ezechias usque ad mortem, et oravit Dominum, exaudivitque eum, et dedit ei signum. Sed non juxta beneficia quae acceperat retribuit, quia elevatum est cor ejus, et facta est contra eum ira et contra Judam
Abbreviated transcription (Latin):
dauera mortuorũ. & egressus est ꝙ̾ abiit: &
reuersus est sennacherib rex assyriorũ. &
habitauit in niniue. Q factum est cum ad¬
oraret in templo necrach deum suum: ad¬
ramelech & sarasar filii eiꝰ ꝑcusserunt eum
gladio. fugeruntq in terra ararath: & reg¬
nauit assaradon filius eiꝰ ꝓ eo. Centum. lxxo
lo una nocte cȩduntur. & absq uultub oc¬
cisorum mors seua discurrit. excludens cor¬
ꝑorib animas dñi uoluntate: solusꝙ rex
eo tempore idcuco reseruatus est. ut sciret
potenciam cłi. & blasphemantia ora oppri¬
meret: fieretq testis illius maiestatis. quẽ
paulo ante contempserat. Sic pharao quoq
in decem egẏpti seruatur plagis ut nouis¬
simus pereat: qđ & iste passuirus est. Cum it
reuersus esset in niniuen urbem pͥmã regni
sui. & adoraret in templo nesrach deũ suũ
quasi uictoriam de hostib reportaret. & de¬
lubrum ydoli sui tͥumphans ꝙ̾ gratulabun¬
dus incederet: ꝙ contemptor ueri d̾i in fano

Expanded text:
. Et egressus est, et abiit, et reversus est Sennacherib rex Assyriorum et habitavit in Ninive. Et factum est, cum adoraret in templo Nefrach deum suum, Adramelech et Sarasar filii ejus percusserunt eum gladio: fugeruntque in terram Ararat, et regnavit Asarlo una nocte caeduntur, et absque vulneribus occisorum mors saeva discurrit, excludens corporibus animas Domini voluntate, solusque rex eo tempore idcirco reservatus est, ut sciret potentiam Dei, et blasphemantia ora comprimeret, fieretque testis illius majestatis quam paulo ante contempserat. Sic Pharao quoque in decem Aegypti servatur plagis, ut novissimus pereat, quod et iste passurus est. Cum enim reversus esset in Ninivem urbem primam regni sui, et adoraret in templo Nesrach Deum suum, quasi victoriam de hostibus reportaret, et delubrum idoli sui triumphans, et gratulabundus ingrederetur, contemptor veri Dei, in fano
Abbreviated transcription (Latin):
lis de terra. nec non fitonib & ariolis. & om¬
nib inmunditiis atꝙ ab hominationib abla¬
tis. in octauo decimo anno regni sui dño pha¬
se cȩleberrimũ fecisse legitur: moralit̃ doc&e
nos ut purgemꝰ pͥmum terram cordis nr̃i
ab omnib uitiis. & mundemꝰ actus nostro sab
omni inqͥnamento peccatoꝵ. & ab oꝑib mor¬
tuis. ut seriure possimꝰ deo uiuenti. sicq gra¬
tum dño celebremꝰ pascha. Non utiq in fer¬
mento malicie & nequitiȩ: s in arimis since¬
ritatis & ueritatis. Scdm̃ allegoriã autem

Expanded text:
lis de terra, nec non phitonibus et ariolis et omlis de terra, nec non phitonibus et ariolis et omnibus immunditiis atque abominationibus ablatis, in octavo anno regni sui Domino Phase celeberrimum fecisse legitur, moraliter docet nos ut purgemus primum terram cordis nostri ab omnibus vitiis et mundemus actus nostros ab omni inquinamento peccatorum, et ab operibus mortuis ut servire possimus Deo viventi, sicque gratum Domino celebremus Pascha: Non utique in fermento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis . Secundum allegoriam aute
Abbreviated transcription (Latin):
tatur sccłã. Qcł ergo dicitur ꝓphetissa habitas¬
se in scda: in sccłi muri parte intellige. fecit¬
autem iosias in iherłm phase dño qđ immola¬
tum est quarta decia die mensis primi: &
consticuit sacerdotes in officiis suis. hortatꝰq
est eos ut ministrarent in domo dñi. Leui¬
tis quoq ad quorũ eruditionẽ omnis isrł sãc¬
tificabaturꝰ dño locutus est. Ponite archam
in sanctuario templi: qđ edificauit salo¬
mon filius dauid rex israhel. Nȩquaqͣm enĩ
qđ archa dñi. quam modo in temꝑlũ iosiaᷤᷤ
reduq precepit. elata fuerit de templo tẽ¬
pore achar. quando sẏmulachra ab eo intem¬
plum missa sunt. & cducta in domum sellum
uiri oldȩ auunculi iheremie: ubi ꝑmansit usq
ad tempus iosiȩ. Hec enim̃ poterãt archads
esse in loco ubi simulachra introducta fuerãt:
& gentilium usus & ritus nefandissimꝰ obser¬
uabatur. Qđ autem predictus rex ȩiectis ido¬

Expanded text:
tatur secunda. Quod ergo dicitur prophetissa habitastatur secunda. Quod ergo dicitur prophetissa habitasse in secunda, in secundi muri parte intellige. autem Iosias in Hierusalem phase Domino quod immolatum est quartadecima die mensis primi et constituit sacerdotes in officiis suis hortatusque est eos ut ministrarent in domo Domini Levitis quoque ad quorum eruditionem omnis Israhel sanctificabatur Domino locutus est ponite arcam in sanctuario templi quod aedificavit Salomon filius David rex Israhel nequaquam enim quod arca Domini quam modo in templum Josias reduci praecepit delata fuerit de templo tempore Achaz, quando simulacra ab eo in templum missa sunt, et ducta in domum Sellum viri Oldae avunculi Jeremiae, ubi permansit usque ad tempus Josiae. Nec enim poterat arca Dei esse in loco ubi simulacra introducta fuerant, et gentilium usus et ritus nefandissimus observabatur. Quod autem praedictus rex ejectis ido
Abbreviated transcription (Latin):
quitur de eodeni rege. quia audito libro le¬
gis dñi que helchias sacerdos inuenit in do
mo dñi. scidisset uestimenta sira. &̾ misisse
helchiã sacerdotem. ꝙ cȩtõs qui subsequent᷑
adnumerant᷑. in orarent pio se & pro reliqͥiᷤ
israhel. & uidit suꝑ uniuersis setmonib libri
qui teꝑtus est in domo dñi: ipsiq abierunt
ad oldam ꝓphetam uxorem sellum quem e¬
brei autumant auunculũ esse patris ihere¬
mie ananahel. que habitabat iherłm in se¬
cunda. Quid significet illud qđ diettur in
secunda: in hẏstoria libri presentis superiꝰ
declaratur. ubi scriptum est de prefato rege
erechia. Edificauit quoq agens industriȩ̃
omnem murum qui fuerat dissipatus: ex¬
truxit turres. & formsecꝰ alt̃m murũ. Me¬
niut huius loci & sophonias dicens. Uox
clamoris a porta piscium: ꝙ ululatus a scd̃a:
ꝓ quo uetus editio quasi ꝓpͥum nomen los
transtulit in masena. Masena quipꝑe int̃pre¬

Expanded text:
quitur de eodem rege, quod, audito libro lequitur de eodem rege, quod, audito libro legis Domini, quem Helcias sacerdos invenit in templo Domini, scidisse vestimenta sua et misisse Helciam sacerdotem et caeteros qui subsequenter annumerantur, ut orarent pro se et pro reliquiis Israel et Juda, super universis sermonibus libri qui repertus est in domo Dei, ipsiquo abierunt ad Oldam prophetam uxorem Sellum, quem Hebraei autumant avunculum esse patris Jeremiae Ananehel, quae habitabat Hierusalem in secunda. Quid significet illud quod dicitur in secunda, in historia libri praesentis superius declaratur, ubi scriptum est de praefato rege Ezechia: Aedificavit quoque agens industrie omnem murum qui fuerat dissipatus, extruxitque turres et forinsecus alterum murum . Meminit hujus loci et Sophonias dicens: Vox clamoris a porta piscium et ululatus a secunda . Pro quo vetus editio quasi proprium nomen loci transtulit, in Masena. Masena quippe interpre
Abbreviated transcription (Latin):
uid: & .xii. anno postqͣm cȩꝑat mundauit
iudam & iherłm̃ ab excelsis & lucis simu¬
lactisq & sculptilib. Destruxerumq corã
eo aras baalim: & simulachra quȩ suꝑposita
fuerant demoliti sunt. Lucos etiam & sculp¬
tilia succidit atq cõminuit: ꝙ̾ suꝑ tumulos
eorum qui eis immolate consueuerant. dis¬
ꝑsit fragmenta. Ossa preterea sacerdotũ cõ¬
bussit in altarib idolorum: mundauitq iu
Cur autem iosias ossa mortuorum concrema¬
re iuissit suꝑ altare. nistostenderet qđ funes¬
ta fuerunt eorum sacͥficia. & non solum pecu¬
dum hostias demonib offerebant. s etiam
semet ipsos ꝑ errorem ydolatͥe in potestate
demonum tradiderunt: que iusto dĩ iudi¬
cio simul cum altati qđ ydolis fabricauerãt
dissipanda erant. Mystice autem significat
om̃s. qui diaboli seruitio mancipati uitam
sacͥlegam temporalit̃ finierant et̾nis cruci¬
atib consumendos: deo illis retrĩbuente scdm̃
propria merita oꝑum illorum. Qđ autem se¬

Expanded text:
 mundavit Judam et Hierusalem ab excelsis et lucis simulacrisque et sculptilibus. Destruxeruntque coram eo aras Baalim, et simulacra quae superposita fuerant demoliti sunt, lucos etiam et sculptilia succidit atque comminuit, et super tumulos eorum qui eis immolare consueverant fragmenta dispersit. Ossa praeterea sacerdotum combussit in altaribus idolorum, mundavitque JuCur autem Josias ossa mortuorum concremare jussit super altare, nisi ut ostenderet quod funesta fuerunt eorum sacrificia, et non solum pecudum hostias daemoniis offerebant, sed etiam semetipsos per errorem idololatriae in potestatem daemonum tradiderunt, qui justo Dei judicio simul cum altari quod idolis fabricaverant, dissipandi erant. Mystice autem significat omnes qui diaboli servitio mancipavit vitam sacrilegam temporaliter finierant aeternis cruciatibus consumendos, Deo illis retribuente secundum propria merita operum illorum. Deinde se
Abbreviated transcription (Latin):
salus & fortitudo dñi mento dicitur. quia ip¬
se est de quo scͥꝑtura dicit. Dñs fortis. dñs
potens in prelio. Q alibi. Ipse enim saluum
faciet populum suum a peccatis eorum. Ip̃e
quidem zelo d̾i mundat tetram iuda & iherłm
ab omnib inmunditiis & abhominationib.
Qui ꝑ prophetam dicit. Telus domꝰ tuȩ co¬
medit me. De quo & iohannes ait. Cuius uẽ¬
tilabrum in manu sua: & purgabit aream
suam. De quo &̾ malachias dicit. Eece uenit
dicit dñs exercituum. Quis poterit cogitare
diem aduentus eiꝰ: Q quis stabit ad uiden¬
dum eum  Ipse enim quasi ignis conflans.
& quasi herba fullonũ. & sedebit conflans. ꝙ
emundans argentum. cł purgabit filios

Expanded text:
Domini merito dicitur, quia ipse est de quo Scriptura dicit: « Dominus fortis, Dominus potens in praelio . » Et alibi: « Ipse enim salvum faciet populum suum a peccatis eorum . » Ipse quidem zelo Dei mundat terram Juda et Jerusalem ab omnibus immunditiis et abominationibus, qui per prophetam dixit: « Zelus domus tuae comedit me . » De quo et Joannes ait: « Cujus ventilabrum in manu sua, et purgabit aream suam . » De quo et Malachias dicit: « Ecce venit, dicit Dominus exercituum, quis poterit cogitare diem adventus ejus, et quis stabit ad videndum eum? Ipse enim quasi ignis conflans, et quasi herba fullonum. Et sedebit conflans et emundans argentum, et pur
Abbreviated transcription (Latin):
salietis sicut uitul de armento: & calcabi¬
tis impios cum fuerint einis sub planta pe¬
dum uestrorum. Q recte dictum est quod
non factum fuerit phase tale a dieb sudi¬
cum qui iudicauerunt israhel. & omnium
dierum israhel. ꝙ regum iuda sicut in oc¬
tͥauo decimo anno regis iosiȩ in iherusalẽ
quia ablatis figuris. ueraciter indie iui¬
icũ transibunt sancti de morte ad uita
de corruptione ad gloriam: sicq in conspee¬
tu conditoris sui in cȩlest iherłm in et̾cũ
gaudebunt. quia uidebiturꝰ deus deorumi¬

Expanded text:
de armento, et calcabitis impios cum fuerint cinis sub planta pedum vestrorum . » Et recte dictum est quod « non factum fuerit Phase tale a diebus judicum, qui judicaverunt Israel, et omnium dierum regum Israel, et regum Juda, sicut in octavo decimo anno regis Josiae in Hierusalem: » quia, ablatis figuris, veraciter in die judicii transibunt sancti de morte ad vitam, de corruptione ad gloriam. Sicque in conspectu Conditoris sui in coelesti Hierusalem in aeternum gaudebunt, quia videbitur Deus deorum
Abbreviated transcription (Latin):
patris sui qͥd fabricauerant ȩmundauit:
& se in dĩ cultu strenue exercuit. Q mento qͥa
longe ante hoc de illo predictũ est ꝑ ꝓphetã
Interpretat᷑ enim iosias cuiꝰ est sacͥficium dño
uel salus dñi uel fortitudo dñi.

Expanded text:
patres sui fabricaverunt, emundavit; patres sui fabricaverunt, emundavit; et se in Dei cultu strenue exercuit. Et merito. Quia longe ante hoc de illo praedictum est per prophetam. Interpretatur autem Josias, cujus est sacrificium Domino, vel salus Domini,