comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conscĩe consuetudine scelerũ obrutus.
iãq fetens ꝑ infamiã: tandẽ. ꝑ occul¬
tam aspirationẽ d̾i. magno timore
futͣi iudicii qͣi magno saluatoris cla¬
more excussus. ad uitam penitendo
resilit: &e malȩ sepulerũ conscĩȩ. per
ultroneã aꝑiens confessionẽ. uincłis
peccatoꝵ meret᷑ ab solui. qͥ auiuit. Hoc
autẽ in filio mulieris sareptanȩ pre¬
figuratũ est. Ad quã. helias. dño iubẽ¬
te ierat: relicta apud carnalẽ isrł sic¬
citate & fameznã ce illa mulier ut iã
supͣdictũ ẽ. eccłiã de gentib mistice
significauit: quȩ legẽ e ꝓħas mimo
xp̃m qͥ in ipsis agnoscit᷑ tanqͣm he
tur: qñ dignũ morte peccatũ admit¬
tit. Et qd̾ in clamore dñi. latarũ euo¬
cantis significatũ ẽ. in cuiꝰ domo et
ipse a sororib eiꝰ ꝑ ascebat᷑: hoc idẽ in
clamore helie p̾cessit clamantis ad
dñm & dicentis. Obsecro dñe etiã ne
uiduã ap̃ qͣm ego ut c̃ꝙ sustentor.

Expanded text:
ntiae, consuetudine scelerum obrutus, jamque fetens per infamiam, tandem per occultam inspirationem Dei magno timore futuri judicii, quasi magno Salvatoris clamore concussus, ad vitam poenitendo resilit, et malae sepulcrum conscientiae per ultroneam aperiens confessionem, vinculis peccatorum meretur absolvi, quia vivit. Hoc autem in filio mulieris Sarephtanae praefiguratum est, ad quam Helias Domino jubente ierat, relicta apud carnalem Israel siccitate et fame. Nam et illa mulier, ut jam superius dictum est, Ecclesiam de gentibus mystice signif qui ipsis agnoscitur, tanquam Heltur, quando dignum morte peccatum admittit. Et quod in clamore Domini Lazarum evocantis significatum est, in cujus domo et ipse a sororibus ejus pascebatur, hoc idem in clamore Heliae praecessit clamantis ad Dominum, et dicentis: « Obsecro, Domine, etiamne viduam, apud quam ego utcunque sustentor,
Abbreviated transcription (Latin):
te. iudelicet iuxta ħ qd̾ de illo dicis
Itestimoniũ ꝑhibet de me. qͥ m. in pr̃.
Idcirco nanq gentes credendo ad fili¬
um currunt. quas nesciebat. ꝙ ipsũ
filiũ patrẽq dm̃ qui duo testes st̃. qͥa
duȩ ꝑsone. s ñ duo dii sunt. fideles &e
ydoneos comꝓbant: quoꝵ testimonia
recipiant: ex dictis & ex factis utͥusq
certũ tenentes qd̾ ipse filiꝰ ad ipsorũ
salutẽ a patre missus sit. S ce in eo
qd̾ ait in eũgłicȩ pͥncipio lectionis.
Ego sum lux mundi. ⁊c̾. &e in eo quod¬
& in ꝓpħicȩ lectionis exordio p̃dicatũ
ẽ.om̃s sicientes uenite ad aquas. ⁊ c̃
sũma utͥusq lectionis consonantia :
Nam & illa lux in ebriat: ae hec aqua
sapientiȩ. potatos illuminat: testande

Expanded text:
te . videlicet juxta hoc quod de illo dicis: Et testimonium perhibet de me, qui misit me Pater. Idcirco namque gentes credendo ad Filium currunt, quas nesciebat, quia ipsum Filium Patremque Deum, qui duo testes sunt, quia duae personae, sed non duo dii sunt, fideles et idoneos comprobant, quorum testimonia recipiant, ex dictis et ex factis utriusque, certum tenentes quod ipse Filius ad ipsorum salutem a Patre missus sit Sed et in eo, quod ait in Evangelicae principio lectionis: Ego sum lux mundi , etc.; et in eo quod in propheticae lectionis exordio praedictum est: Omnes sitientes, venite ad aquas , etc., summa utriusque consonantia est. Nam et illa lux inebriat, et haec aqua sapientiae potatos illuminat, testante
Abbreviated transcription (Latin):
carneũ .i. molle ac ten̾um & facile cedẽs.
nouã legem seͥbenti digito d̾i. habent
catecumini nr̃i: dũ inscͥptam capiunt
doctͥnam fid̾i: quã ñ capiunt quȩ con¬
fringunt᷑ lapidea corda iudeoꝵ: qͦrũ
intẏpum confractȩ sunt pͥores tabu

Expanded text:
carneum, id est molle ac tenerum, et facile cedens novam legem scribenti digito Dei, habent catechumeni nostri, dum inscriptam sibi capiunt doctrinam fidei, quam non capiunt, qua confringuntur lapidea corda Judaeorum, quorum in typum confractae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nus ce mirabilis catheritator orbis t̾¬
rarũ. &e ut ipse ait doctoe gentiũ in
fide ceu̾itate: ipse idẽ magnifice &
mirabilit̾ catheritatꝰ ẽ: quia ñ ab
homĩe neq ꝑ hoĩem. sic̃ ipse ait ad
ratũ ẽ. ñ ẽ.ame. neq enĩ ego ab hoĩe
accepi illud neq didici s ꝑ reuelatio

Expanded text:
nus et mirabilis catechizator orbis tenus et mirabilis catechizator orbis terrarum, et, ut ipse ait « doctor gentium in fide et veritate , » ipse idem magnifice et mirabiliter catechizatus est, quia « Non ab homine, neque per hominem, sicut ipse ait ad zatum est, non est a me, neque enim ab homine accepi illud, neque didi
Abbreviated transcription (Latin):
tib phariseis. & extͣ synagogã eicien¬
tib ñ tacebat ille. dicens. ille hõ qui
meos ce mͦ uid̾o: sic beati illiquib ait
magis maledicunt eis inimici xp̃i e
ł os eorũ oppͥmunt: tanto magis p̾di¬
cant: scientes &e intelligentes. lutum
illud .i. incarnationẽ xp̃i. illuminati¬
onẽ omĩum eẽ uidentiũ. Ad intͦitum.
bi agunt᷑ scrutinia ꝓpͥe qͦ collec¬
te ꝓcathecuminis dicunt᷑: oratio.
mp̃c sempit̾ne d̾s. eccłiam tuam
sp̃uali fecunditate multiplica:
ut qui stͣ gn̾atione t̾reni: fiant regn̾a¬
tione cȩlestes:ꝑ. Secreta:
Demedii sempit̾ni mun̾a dñe letã¬
tes gfferimꝰ supplicit̾ exorantes: ut
eadẽ nos ce dignȩ uenari: e ꝓ saluan
attolle benignus familiã. tu dis¬
pone correctã: tu ꝓpitiꝰ tuere subiec¬
tam: tuguberna ꝑpetua bonitate
ẽ. scrutiniorũ ratione: ꝑspicu¬
um ẽ. qd̾ statio ad sc̃m paulũ p̾scͥ¬
ta ualde rei conueniat. Ipse enĩ mag¬

Expanded text:
tibus Pharisaeis, et extra synagogam ejicientibus Pharisaeis, et extra synagogam ejicientibus, non tacebat ille, dicens: Ille homo qui meos, et modo video , sic beati illi, quibus ait magis maledicunt eis inimici Christi, et os eorum opprimunt, tanto magis praedicant scientes, et intelligentes lutum illud, id est incarnationem Christi, illuminationem omnium esse videntium. Ad Introitum. Ubi aguntur scrutiniatae pro catechumenis dicuntur. Oratio. Omnipotens, sempiterne Deus, Ecclesiam tuam spirituali fecunditate multiplica, ut qui sunt generatione terreni, fiant regeneratione coelestes. Secreta. Remedii sempiterni munera, Domine, laetantes offerimus, suppliciter exorantes, ut eadem nos et digne venerari, et pro salvandmus, Domine, tuam attolle benignus familiam, tu dispone correctam, tu propitius tuere subjectam, tu guberna perpetua bonitate st, scrutiniorum ratione, perspicuum est quod statio ad Sanctum Paulum praescripta, valde rei conveniat. Ipse enim mag
Abbreviated transcription (Latin):
crebentib cõmunicare noluert᷑: nec
ipsis parrat si suꝑbiant. S ñ gͦ de illo
psalmo ut pote deuoce apłbrũ qui
uerunt offerenda hȩc supta cũ u̾sibꝰ
suis ad rẽ concinit. maximȩ in eo qd̾
eiecerit. Hoc autẽ illud p̃hibat agen¬
ĩmundꝰ eiceret᷑ de hominibꝰ ꝑ ydola¬
tͥam possesis: qͦs ipse fortis armatꝰ ma¬
le pacato custodiebat in atrio Oñ gͦ
ae uen̾abilit̾ hoc cantamꝰ hacdie qua
de hac eiectione muti demonii m̃ti¬
unt᷑ usq nc̃ inuici eiꝰ iudei: qd̾ non
fiat in sp̃u d̾i S frustra: Nam illis
blasphemantib hoc fit. qd̾ seqͥt᷑. Oĩs
t̾ra ad oret tez Uenite ce uidete .o.p. dĩ¬
iectione: ae gentiũ assũp̃tione : Cõmu¬
nio qͦ canora ac suaui modulatione
accutas uoces efferens: gratulabun¬
da pdicatio siue testificatio ẽ. huma¬
ni gn̾is. in carnationẽ filii d̾̃i confitẽ¬
tis. iuxta illud C redidi ꝓpt̾ qͦd locutꝰ
sum. Et sic̃ indignantibꝰ & male dicẽ¬

Expanded text:
nec ipsis parcat, si superbiant . Bene ergo de psalmo illo, utpote de voce apostolorum, qui verunt, offerenda haec sumpta cum versibus suis ad rem concinit, maxime in eo quod ejecerit. Hoc autem illud praeibat 53 agenimmundus ejiceretur de hominibus per idololatriam possessis, quos ipse fortis armatus male pacato custodiebat atrio . Bene ergo et venerabiliter cantamus hac die, qua de hac ejectione muti daemonii mentiuntur usque nunc inimici ejus Judaei, quod non fiat in spiritu Dei. Sed frustra. Nam illis blasphemantibus hoc fit quod sequitur: Omnis terra adoret te. Venite et videte opjectione, et gentium assumptione. Communio quoque canora, ac suavi modulatione acutas voces efferens, gratulubunda praedicatio sive testificatio est humani generis, incarnationem Filii Dei confitentis, juxta illud. Credidi, propter quod locutus sum . Et sicut indignantibus et maledicen
Abbreviated transcription (Latin):
natatoria syloe .i. missus: quẽ ascen¬
dens ad patrẽ missurũ se ẽẽ dixit. &¬
misit discipłis suis. filiꝰ d̾i. Ille inqͣm
missus in natatoriã suã descendit.⁊
&e illicitos ocłos fide .xͥ. sua remissione
lauat a peccatis illuminat agniciõe
d̾i. Ab hoc quasi capite: uniuersa m̃¬
bra pendẽt officii: Primũ. in intͦitu
uox ꝓpħica. Dum scĩficatus fuero. in

Expanded text:
natatoria Siloe, id est missi, quem ascendens ad Patrem, missurum se esse dixit, et misit discipulis suis Filius Dei. Ille, inquam, missus in natatoriam suam descendit, et illitos oculos fide Christi, sua remissione lavat a peccatis, illuminat agnitione Dei. Ab hoc quasi capite universa membra pendent officii. Primum in introitu, vox prophetica: Dum sanctificatus fuero in
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ nouȩ eccłie ꝓpͥa sunt incho¬
antur: quib sacre scã iĩ redempto
ris passio uen̾abili ritu scẽ eccłie. in
filiis adoptionis. scãm nouitatẽ sp̃c
oꝑando. figͣat᷑: hac eadẽ die cathecu¬
mini nr̃i exantiqͣ tͣdicione sc̃ẽ roma

Expanded text:
quae novae Ecclesiae propria sunt, inchoantur, quibus sacrosancta Redemptoris nostri passio, venerabili ritu sanctae Ecclesiae in filiis adoptionis sanctam novitatem Spiritus operando figuratur. Hac enim die catechumeni nostri ex antiqua traditione
Abbreviated transcription (Latin):
utens animas: ⁊e sapientiã p̃stans
paruus. D ñ itaq consonat euãglio
pcurrens epsa: cũ illic iunioee fre epu¬
lante cũ patre. maior foris remanct. in
agro. Hic esau. iacob frẽ suo patri offe¬
rente epulas. &e ad bñdictionẽ festinan¬
te consilio mat̾ͥs suȩ rebeccȩ. quȩ sp̃m
sc̃m̃ significat: foris inuenationib oc

Expanded text:
nimas, et sapientiam praestans parvulis . Bene itaque consonat Evangelio praecurrens Epistola, cum illic juniore fratre epulante cum patre, major foris remanet in agro ; hic Esau, Jacob fratre suo offerente epulas, et ad benedictionem festinante, consilio matris suae Rebeccae quae Spiritum sanctum significat foris in venationibus oc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdendos diuinȩ iegis agͥcolas: eo qͦd
missũ ad se unicũ filiũ patͥs famili
as .i. seip̃m qm uereri debuerant.
occid̾e delib̾abant᷑ dicentes. hic e̾. ħes:
uenite occidamꝰ eũ. ce nr̃a erit here¬
ditas: quib id̾cͥco auferendũ erat
regnũ dei. &e dandũ genti. facienti fru¬
ctus eiꝰ. Huic parabolȩ ꝓfecto. illa
de libro genesis quȩ p̾missa ẽ. lectio
puscherrimȩ congruit. in qͣ missũ
ad se uidentes ioseph fr̃s a longe. lo¬
quebant᷑ mutuo. dicentes. Ecce sõp¬
Ioseph nãq in eo qđ uenditus. & in
carcerẽ missus ẽ. ipsius dñi typum
gessit: qui uenditꝰ & morti traditus.
ac sepultus ẽ: ce sic eiectus de uinea
sua tanqͣm lapis inutił ab edificã¬
tib reꝓbatꝰ. cũ regno d̾i ad gentes fa¬
cientes fructus eiꝰ tnͣsmigͣuit: qͣmad¬
modũ ioseph a suis uenditꝰ & eiectus.
egyptios pauit. Sabbato. xxuii.¬
abd̾o tam in eũgłio qͣm in epła.
continet᷑ figura: quoꝵ pͥor qͣntũ ad

Expanded text:
rdendos divinae legis agricolas, eo quod missum a se unicum filium patris familias, id est seipsum, quem vereri debuerant, occidere deliberabant, dicentes: Hic est haeres, venite, occidamus eum, et nostra erit haereditas , quibus idcirco auferendum erat regnum Dei et dandum genti facienti fructus ejus. Huic parabolae profecto illa de libro Genesis, quae praemissa est lectio, pulcherrime congruit, in qua missum ad se Joseph videntes fratres a longe loquebantur mutuo, dicentes: « Ecce somoseph namque in eo quod venditus et in carcere missus est, ipsius Domini typum gessit, qui venditus et morti traditus ac sepultus est, et sic ejectus de vinea sua, tanquam lapis inutilis ab aedificantibus reprobatus, cum regno Dei ad gentes facientes fructus ejus transmigravit, quemadmodum Joseph a suis venditus et ejectus, Aegyptios pavit. Sabbato, tam in Evangelio quam in Epistola continet
Abbreviated transcription (Latin):
cũ hic seruus bonꝰ & fidelis. tm̃ defacciᷤ
sius rationẽ redd̾e uix possit: ille dñs
eiꝰ de cogitationibꝰ qͦ racionẽ exiget.
Cũ redierit atq ita dupplici t̾ritus in¬
t̾rogationũ exercitu necesse ẽ. suis dif¬
fidat simplis ac dimidiatis responsio¬
nib. Igitur dũ delegatõe mittenda.
& pace roganda solliciti responsũ paciᷤ
eiusdẽ expectamꝰ. gaudemꝰ qͥdem ut
supͣdictũ ẽ. in spes hoc ip̃m gaudium
spei. magna exꝑͣte metus minuit. &
qr sollicitudo hec salubris ẽ. cõpeten¬
ter hic epse finał acculeus. & ad intͦ¬
tum &e ad offerendã freqͥntat᷑. sic ueniet
sententiȩ. tota pene huiꝰ euãgłioe animo¬
sitas tube. magis inea ꝑsonat dictlm¬
cula. quȩ u̾bo apposita ẽ.sic ueniet. Pcu¬
tit .N. acrit̾ infelicem suꝑbiã eorũ qui
illũ tͣnͣsfixer̃t. ꝑditamq mundi sapi¬
entiam. ac reꝓbam fulmine ferit pru¬
dentiã: qͥa tunc u̾e qd̾ infirmũ ẽ di. for¬

Expanded text:
cum hic servus bonus et fidelis, tantum de factis suis rationem reddere vix possit, illi Dominus ejus de cogitationibus quoque rationem exigit, cum redierit. Atque ita duplici territus interrogationum exercitu, necesse est suis diffidat simplicibus ac dimidiatis responsionibus. Igitur dum de legatione mittenda et pace roganda solliciti responsum pacis ejusdem exspectamus, gaudemus quidem, ut supradictum est, in spe, sed hoc ipsum gaudium spei, magna ex parte metus imminuit. Et quia sollicitudo haec salubris est, competenter hic epistolae finalis aculeus, et ad introitum, et ad offerendam frequentatur: Sic veniet sententiae, tota pene hujus evangelicae animositas tubae magis in ea personat dictiuncula, quae verbo apposita est: Sic veniet. Percutit enim acriter infelicem superbiam eorum, qui illum transfixerunt, perditamque mundi sapientiam ac reprobam fulmine ferit prudentiam: quia tunc vere quod infirmum est Dei for
Abbreviated transcription (Latin):
d .n.i.xͥ. Dieb autẽ quib tempꝰ illud
significat᷑. quoante passionẽ suã in ħ
mundo uixit dñs. id̾cͥco paulus legit᷑
apło: qi pene ũq tota intentio eius e̾.¬
approbare gr̃am totimundo . i. tam iudeis
qͣmgentib fuisse necessariã: nec ullum.
exoꝑib legisł sola fide .xͥ. posse saluari.
Itaq toto tẽꝑe qͦ siue ante siue post paᷤᷤ¬
sionem suã. dñi nr̃i p̃sentia cõmemorat᷑:
ab sponsi p̃sentis ub̃ib filii eiꝰ. lacte con¬
salationis potent᷑. Hȩ siqͥdem scͥpturȩ.
ub̃a illa sunt. de quibꝰ eidẽ sponso incã¬
ticis eccła dicit. Quia meliora sunt ub̾a
tua. flagnͣtia u̾ino: unguentis optimis¬

Expanded text:
 . » Diebus autem quibus tempus illud significatur, quo ante passionem suam in hoc mundo vixit Dominus, idcirco Paulus legitur apostolus, quia pene ubique tota intentio ejus eapprobare gratiam toti mundo, id est tam Judaeis quam gentibus, fuisse necessariam, nec ullum ex operibus legis, sed sola fide Christi posse salvari. Itaque toto tempore, quo sive ante, sive post passionem suab sponsi praesentis uberibus, filii ejus lacte consolationis potentur. Haec siquidem Scripturae ubera illa sunt, de quibus eidem sponso in Canticis Ecclesia dicit: « Quia meliora sunt ubera tua vino, fragrantia unguentis optimis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectã dulcedinẽ adipiscent᷑. ñ ẽ autẽ cre¬
dendũ. dd̾ hunc fecisse psalmũ. anqͦm
in domo pat̾s limret᷑. s anpost illã unc¬
tionẽ statimian post scd̾am fecerit. inc̃¬
tum ẽ. At nos quidẽ pꝰ scd̾am unctionẽ.
in expectatione t̾cie. hoc offm̃ canimꝰ: Iã
enĩ impositionẽ manuũ: ab ep̃is accepi¬
mus. Apłi autẽ quoꝵ expectatõnẽ imi¬
qͣm inmorte. xp̃i acceꝑant insufflante
illo ac dicente. accipite sp̃m s. quoꝵ re¬

Expanded text:
inem adipiscentur. Non est autem credendum David fecisse hunc psalmum, antequam, in domo patris lineretur, sed an post illam unctionem statim, an post secundam fecerit, incertum est. At nos quidem post secundam unctionem in exspectatione tertiae hoc officium canimus, jam enim impositionem manuum ab episcopis accepimus. Apostoli autem quorum exspectationem imi morte susceperant, insufflante illo et dicente: « Accipite Spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
uestim̃ti eiꝰ i. inuicinos apłis electos exiu¬
deis: & sicut ros descendit inmontẽ syon.
.il. inomẽm ex nobis gentib fidelẽ. Huic
gͦ expectationi p̃sentis introitus officii
sui .s. in bethleem puerulꝰ. unctus ẽ asamu¬
ele. regem illũ fut᷑m sp̃u scõ sic p̃signan¬
te. Deinde unctus ẽ. mebron: &e suꝑtribũ

Expanded text:
us , id est in vicinos apostolis electos ex Judaeis, et sicut ros descendat in montem Sion , id est in omnem ex nobis gentibus fidelem. Huic ergo exspectationi praesentis introitus officii sui, scilicet Bethlehem, puerulus unctus est a Samuele , regem illum futurum Spiritu sancto sic praesignante. Deinde unctus est in Hebron, et super tribum
Abbreviated transcription (Latin):
sionem rationabilit̾ agamꝰ. nichi¬
lominꝰ &e hoc rationabile ẽ. qd̾ ñ sicut
cantetur. s ea cantata. celebrat᷑. Sola
nãq ꝓcessio dñicalis quiatẽ aqua be¬
nedicit᷑. in memoriã ce uen̾ationẽ sacri
baptismatis. sic̃ alias iã dictũ ẽ: sola in¬
mus. sic aqͣ bñdicta pͥus. nos ce loca nr̃a
resꝑgamꝰ: &e sic aduentus sp̃c sci memori
ale.s. horam t̾ciam decantemꝰ. Curaũ
dñica diesic nob̾ baptismatis sacͥ meno¬
ria renouet᷑ supͣdictũ ẽ. li de sacra paschȩ
sollẽpnitate uł ordine. ꝓposse diximꝰ. hȩc
gͦ. &e cet̾e quȩ absq aquȩ benedictione
agunt᷑ ꝓcessiones⁊ ure p̃missã sequũt᷑
boram t̾ciã ce secuturo sine int̾ruptioe.

Expanded text:
sionem rationabiliter agamus, nihilominus et hoc rationabile est, quod non, sicut cantetur, sed ea cantata celebratur. Sola namque processio Dominicalis, quia tunc aqua benedicitur in memoriam et venerationem sacri baptismatis, sicut alias jam dictum est: sola, inmus, sic aqua benedicta prius nos et loca nostra respergamus, et sic adventus Spiritus sancti memoriet, horam tertiam decantemus. Cur autem Dominica die sic nobis baptismatis sacri memoria renovetur, supradictum est, ubi de sacra paschae solemnitate vel ordine pro posse diximus. Haec ergo et caeterae, quae absque aquae benedictione aguntur, processiones, jure praemissam sequuntur horam tertiam, et secuturo sine interruptione
Abbreviated transcription (Latin):
iam possidemꝰ renrad qͣm illũ ꝑueniᷤ¬
ritatis eiꝰ ubi ipse e̾: quorũ aĩȩ uͥtutũ pen¬
nis c̃ t̾renorũ despectu ad celestia sub¬
uolant. nec ad t̾ram ꝓꝑ cadau̾a sese it̾m
deuoliunt: ae .4. corpus quo solo huiꝰ¬
modi aquilȩ pascunt᷑. iucelo est. corpꝰ
quȩ cib ẽ & uita et̾na omĩs creaturȩ
rationał. Hoc inqͣm gaudiũ. diei p̃sen¬
tis p̾dicat offm̃ s ulud ħ ipsũ sollicitat¬

Expanded text:
jam possidemus rem, ad quam illum pervenisritatis ejus, ubi ipse 114 est, quorum animae virtutum pennis cum terrenorum despectu ad coelestia subvolant, nec ad terram propter cadavera sese iterum devolvunt. Etenim corpus quo solo hujusmodi aquilae pascuntur, in coelo est; corpusquae cibus est, et vita aeterna omnis creaturae rationalis . Hoc, inquam, gaudium diei praesentis praedicat off
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m sequi debeamꝰ in ipsũ celũ. quo pre¬
cursor nr̃ introiit ꝑ eandẽ obedientiȩ ui¬
am. qͣm ipse factus obedienᷤ usꝙ ad mor¬
tem exemplo suo p̃monstrauit: N am
&e ipse mox ascensutꝰ in celũ. hoc idẽ sig¬
nificare dignatus ẽ. sic̃ lucas euãgłista
refert. Cum enĩ dixisset dñs ego mittã
ꝓmissũ patͥs mei in uoᷤ. uos autẽ sede¬
te ĩciuitate. quo adusq induamini

Expanded text:
rum sequi debeamus in ipsum coelum, quo praecursor ipse introiit, per eamdem obedientiae viam, quam ipse, factus obediens usque ad mortem , exemplo suo praemonstravit. Nam et ipse mox ascensurus in coelum, hoc ipsum significare dignatus est, sicut Lucas evangelista refert. Cum enim dixisset Dominus: « Ego mittam promissum Patris mei in vos, vos autem sedete in civitate, quoadusque ind
Abbreviated transcription (Latin):
uł sub̾ȩ qͣntitate. s solũ qͣlitate q̃ fluxa
fu̾ãt. ĩ soliditatẽ tͣnseunte. ĩ fimilitudi¬
nẽ lapidis durat᷑. sic dñicus hõ cui psal
resurrex ascendit in qͣm il localit̾ ado¬
rientis .i. diuinitatis. de qua supͣdictũ
ẽ. conformitatẽ atq coec̾nitatẽ sola pe¬
nitus absorta. qiͣ fluxa qualitate. ꝓ qͣm
timuit. potuitq ted̾e &e pauere. dedixit.

Expanded text:
 quantitate, sed solum qualitate, quae fluxa fuerat, in soliditatem transeunte, in similitudinem lapidis duratur, sic Dominicus homo, cui psallresurrexit, ascendit, inquam, in localiter ad orientis, id est divinitatis, de qua supradictum est, conformitatem atque coaeternitatem, sola penitus absorpta quasi fluxa qualitate, secundum quam timuit, potuitque taedere et pavere, et dixit: «
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bo uͥtutis suȩ portando ascend̾e uale¬
amꝰ. Rectȩ itaq de responsoriis qd̾ mag̃
ad eandem ꝑtineat eductionẽ diligen¬
tioris eccłiȩ ordinis cantant in hac ꝓ¬
cessione. ut noᷤ. responsoriũ hoc. E dux̃
dñs iħc discipłos suos foras in bethani¬
am ce bñdixit eis: qd̃ ex euãgłio lucȩ
sũptum e̾. hoc .ii. cantando & ꝓcedẽ¬
do nob̾ inuicẽ loquim᷑. &e cõmemoramꝰ¬

Expanded text:
verbo virtutis suae portante, ascendere valeamus. Recte itaque de responsoriis, quod magis ad eamdem pertineant eductionem, diligentioris Ecclesiae ordines cantant in hac processione, ut nos responsorium hoc: Eduxit Dominus Jesus discipulos suos foras in Bethaniam, et benedixit eis, quod ex Evangelio Lucae sumptum est. Hoc enim cantando et procedendo nob
Abbreviated transcription (Latin):
laudat᷑. qr cũ desides alii. nudis ac de¬
sertis eant lac̾tis hic multo milite sti¬
patus incẽdit: & illi regi cũ.x. milib
occursicrꝰ ẽ ad bellũ .i. ad diceptatio¬
nẽ iudicii. at ille rex. upxta euãgłicã¬

Expanded text:
laudatur, quia cum desides alii nudis ac delaudatur, quia cum desides alii nudis ac desertis erant lateribus, hic multo milite stipatus incedit, et illi regi cum decem millibus occursurus est ad bellum, id est ad disceptationem judicii . At illi rex, juxta para
Abbreviated transcription (Latin):
ce ecesiȩ siniunt᷑. nimirũ rarus qͥsq
ẽ. qui ita pugnet. ita legittunȩ dec̾tet.
ut uenientis regisilla in signia .s. crucẽ.
clauorũ signa. secuiꝰ aspiciat: ce in reu̾¬
berata deoscłetur conscientia: qui in¬
qͣm ita crucẽ bauilando illũ secutus
sit. ut iuire larga reposcat ꝓ laboriosa
milicia tͥumphatoris donatiua. Ĩ in
mo ut ẜ ꝑ abolam dictũ sit ab ipso ꝓ¬
positã: rarus e̾. qui talenta. quȩ homo
hic ꝑ egrȩ ꝓficiscens sͥ credidit. cũ de¬
bito lucro reporcet.i. dona qͦ dedit ho
minib ascendens in altũ ce captiuam
ducens captiuitatem. s. carnẽ. cuiꝰ na¬
tura nr̃as m̃tes in ħ scło tenet capti¬
uas. ita ꝓximoꝵ utilitatib impend̾it:
ut nichil ex eis int̾ia defossũ .i. int̾re¬
nos usus pͣue decortũ. abusura sp̃ua¬
li uacare ꝑmiserit. S esto. Inuenit᷑
int̾dũ qui ꝓbȩ uirilit̾q ĩ huiꝰmͦi stu¬
diis brachiũ suũ roborauit. de m̾ito

Expanded text:
ce Ecclesiae finiuntur, nimirum rarus quisque est qui ita pugnet, ita legitime decertet, ut illa venientis regis insignia, scilicet crucem clavorumque signa securus aspiciat, et irreverberata deosculetur conscientia: qui, inquam, ita crucem suam bajulando, illum secutus sit, ut jure larga reposcat pro laboriosa militia tanti triumphatoris donativa, imo ut secundum parabolam dictum sit ab ipso propositam: Rarus est qui talenta, quae homo hic peregre proficiscens sibi credidit, cum debito lucro reportet , id est doibus ascendens in altum et captivam ducens captivitatem , scilicet carnem, cujus natura nostras mentes in hoc saeculo tenet captivas, ita proximorum utilitatibus impenderit, ut nihil ex eis in terra defossum, id est in terrenos usus prave detortum, ab usura spirituali vacare permiserit. Sed esto. Inveniuntur interdum qui probe viriliterque in hujusmodi studiis brachium suum roboraverit. Et merito
Abbreviated transcription (Latin):
gͣgꝰ ꝑhibet in erechieledũ dic̃. Corpꝰ redẽp¬
toris nr̃i. qr usq ad mortẽ passiom sub¬
lacuitꝰ. aqͣ simile uxta aliquid fuit: qͥa
nascendo. crescendo. lassescendo ⁊ osuri¬
endo. siciendo. moriendo usq ad passio¬
nẽ suã ꝑmom̃ta tẽꝑũ decucͣrit. S qͥa
ꝑ resurrectionis sue głam ex ipsa corrup¬
tione inĩcorruptionis u̾tutem conua¬
luit. qi cristallimore ex aqͣduruit: ut
in ulo & hec eadẽ nat᷑a e ipsa iãqͣ fu̾at
corruptionis mutabilitas. ñ eẽt. Aqua
gͦ incristallũ u̾sa ẽ. qñ corruptionis eiꝰ
infirmitas. ꝑ resurrectionẽ suã. ad ĩcor¬
ruptionis ẽ. firmitatẽ solidata. Et notã
ribilis. qͥa redẽptor nr̃ unꝰ idẽq serenꝰ

Expanded text:
in Ezechielem, dum dicit: Corpus Redemptoris nostri, quia usque ad mortem passioni subjacuit, aquae simile juxta aliquid fuit, quia nascendo, crescendo, lassescendo, et esuriendo, sitiendo, moriendo usque ad Passionem suam per momenta temporum decurrit. Sed quia per Resurrectionis suae gloriam ex ipsa corruptione in incorruptionis virtutem convaluit, quasi crystalli more ex aqua duruit, ut in illo et haec eadem natura, et ipsa jam, quae fuerat, corruptionis mutabilitas non esset. Aqua ergo in crystallum versa est, quando corruptionis ejus infirmitas per resurrectionem suam ad incorruptionis est firmitatem solidata. » Et notaribilis, quia Redemptor noster unus idemque serenus
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ firmam̃tũ celi. ut supͣdictũ ẽ: ado¬
rientẽ .i. adorientalẽ plagã. Ubi aut̃. &
qͦmodo sit dũcũ corpꝰ in celo. curiosissi¬
in libro de fide catholica: dm̃ mͦ in celo
ẽẽ credendũ ẽ. Non enĩ ẽ. fragilitatis nr̃e:

Expanded text:
eli, ut supradictum est, ad orientem, id est, ad orientalem plagam. Ubi autem et quomodo sit Dominicum corpus in coelo, curiosissiin libro de fide catholica. Tantummodo in coelo esse credendum est. Non enim est fragilitatis nostrae,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s filios suꝑbis mirabilit̾ creatus. ut
in sua nat᷑a maliciaꝙ & ferocitate cõ¬
spicua formidabił cͥoram filii hoĩs for¬
titudine ad ducet᷑. patefactis inferni
uiscerib de uidentib cunctis. p̃cipita
bit᷑. & qd̾ sic̃ angłi pͣgatorio t̾rore ñ exa¬
minandi ꝓbant᷑ solidati nãq sunt. ut
sirmam̃tũ. quomͦ mollicies aquarũ.
fert᷑ in solidũ u̾ti cristallũ. ex quo pec¬
cante illo peccati pͥncipe. ip̃i peccare
nolentes. hoc in remun̾atione acceper̃.
ut iam peccare ñ poũint. nͥ qr condici¬
onis eiusdẽ cã cẽnt. peccare a ip̃i potu¬
issent. possibilitatẽ eandẽ sͥ nũqͣm fuis¬
se.fortassis intuitu p̃sentis ue pauebũt.
qͣmae ip̃i incurrere poterant. si a gr̃a de¬
serti fuissent. Ait quippe dñs effr̃e quia
ipsa agmina angłorũ expauescent in
die aduentus eiꝰ ce contremiscent. S de ho¬
minib sc̃is qui annunciando u̾itatem
d̾i. suꝑnoꝵ imitant᷑ officia sp̃uũxe idc̾co

Expanded text:
omnes filios superbiae , » mirabiliter creatus, et in sua natura malitiaque et ferocitate conspicua formidabilis, coram Filii hominis fortitudine adducetur, patefactis inferni visceribus « et videntibus cunctis praecipitaidem sancti angeli purgatorio terrore non examinandi probantur; solidati namque sunt ut firmamentum, quomodo mollities aquarum fertur in solidum verti crystallum, ex quo peccante illo peccati principe, ipsi peccare nolentes, in hoc remunerationem acceperunt, ut jam peccare non possint; nisi quia conditionis ejusdem cum essent, peccare et ipsi potuissent, possibilitatem eamdem sibi unquam fuisse, fortassis intuitu praesentis irae pavebunt, quam et ipsi incurrere poterant, si a gratia deserti fuissent. Ait quippe dominus Effrem, quia ipsa agmina angelorum expavescent in die adventus ejus, et contremiscent. Sed de hominibus sanctis, qui annuntiando veritatem Dei, supernorum imitantur officia spirituum, et idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
ma qͥ ppe gaudii nr̃i ẽ. qd̾ u̾a carnis nr̃e
nat᷑a. in ilło nos hominis filio p̃cedens. se¬
det a dextͥs dĩ. qm uenientẽ iuxta dani¬
elem innubib celi. hodie uenerandꝰ ille
antiquus dierũ cũ milib miliũ sͥ miniᷤ¬
tͣntium. s decies milies centenis milib
sͥ assistentiũ. in illo trono suo flãmeo
suscep̃. dignã cano capiti suo sententiã
sede a dextris meis & c̃. Qd ñ sic accipien¬
dũ e. ut humans formii putant. qd̾ d̾s
ita ut nos hinc dext̾am atq inde hãt
sinistrã. ut hum̃a forma circũscriptus
tib fieri putandũ ẽ. ne in illud incida
eos qui cõmutauert głam incorrupti¬
bilis dĩ insimilitudinẽ corruptibis hoĩs
Tale enĩ simulachrũ dõ nefas ẽ xp̃iatio

Expanded text:
ma quippe gaudii nostri est, quod vera carnis nostrae natura in illo nos hominis filio praecedens consedit a dextris Dei, quem venientem, juxta Danielem, in nubibus coeli venerandus ille Antiquus dierum cum millibus millium sibi ministrantium, et decies millies centenis millibus sibi assistentium, in illo throno suo flammeo suscepit , dignam cano capite suo sententiam Sede a dextris meis , » etc. Quod non sic accipiendum est, ut Humaniformii putant, quod Deus ita ut nos hinc dexteram atque inde habeat sinistram, et humana forma circumscriptus tibus fieri putandum est, nec illud incidameos « qui commutaverunt gloriam incorruptibilis Dei in similitudinem corruptibilis hominis . » Tale enim simulacrum Deo ne
Abbreviated transcription (Latin):
manȩ naturȩ inͣmutationẽ dictũ ẽ.
sub̾a tnͣsiret. s accessit gła. ñ recessit na¬
tura: absorta ẽ. passibilitas successit im
passibilitas ꝑiit mortalitas: acqͥsita est
carni t̾ibi coet̾nitas. Sic insimilitudinẽ
lapidis aquȩ durant᷑. Cristallus nãꝙ si¬
militudo lapidis ẽ. ñ suapte nat᷑a lap̃:
qͥa durata aqͣ gelu. ñ ꝑeunte sub̃a. siẽ
auit phisici. sp̃em hãc effic̃ d ad p̃dictã¬

Expanded text:
manae naturae immutationem dictum est, substantia transiret, sed accessit gloria, non decessit natura, absorpta est passipassibilitas, periit mortalis, acquisita est carni verbi coaeternitas. Sic in similitudinem lapidis aquae durantur. Crystallum namque similitudo lapidis est, non suapte natura lapis, quia durata gelu aquae substantia, sicut aiunt physici, speciem hanc efficit. Quod ad praedicta
Abbreviated transcription (Latin):
ui istius seruet in certo. Messale ennodius.
ero ut̃ar̃ abstinentiã litãrũ. si sic ad in¬
crem̃ta gaudii mei ꝑtinet qͦd tacetis. Nõ
emolesta paginał int̾missio. si cum splendidis
dictionib unguntur rara colloquia. Quod
de grã circa uos di. qͦd de scĩs parentibꝰ p̃sumat᷑
accipio. Iam suffragiis amicoꝵ dĩ qui tibi pat̾
ifrat̾ ẽ. agnouist. Uere dictionẽ tuã sine lacri¬
mis quas dabu̾nt gaudia ñ relegi. Nolo apud
te que de de sentio uerboꝵ importunitate ꝓdu¬
cere. Labora ut qͦd suggerente insensib uena in¬
uenis: componas eloquentia. Nichil tibi a dom¬
in fausti.⁊ domnemee matristue filio minusẽ.
nͥ quod ip̃a studiose subtraxeris. Parcat tͥ tñ ds̃
ut credas me in meniorẽ tui eẽ. dũ impedien¬
tibꝰ morbis frequent te scͥptione ñ ueneror. De¬
bes nosse dignũ eẽ uenia: quicꝗͥd necessitate
oelinquitur. Dnẽ mͥ salatationẽ plenissimã

Expanded text:
di istius seruet incerto. XII. MERSALAE ENNODIVS. di istius seruet incerto. XII. MERSALAE ENNODIVS. Fero uestrarum abstinentiam. litterarum, si sic ad incrementa gaudii mei pertinet quod tacetis: non est molesta paginalis intermissio, si cum splendidis dictionibus iunguntur rara conloquia. quod de gratia circa uos dei, quod de sanctis parentibus praesumebatur accipio. iam suffragiis amicorum dei, qui tibi pater et frater est, agnouisti. uere dictionem tuam sine lacrimis, quas dabant gaudia, non relegi. nolo apud te quae de te sentio uerborum inportunitate producere. labora ut quod suggerente in sensibus uena inuenis conponas eloquentia. nihil tibi a domni Fausti et domnae meae matris tuae filio minus est, nisi quod ipse studiose subtraxeris. parcat tibi tamen deus, ut credas me inmemorem tui esse, dum inpedientibus morbis frequenti te scriptione non ueneror: debes nosse dignum esse uenia quicquid necessitate delinquitur. domine mi, salutationem plenissimam
Abbreviated transcription (Latin):
tor fideliũ. qui ancille tue uota respiciens:
ꝓpħie in ea pollicitationes implest dicentis.
Anima eus in bonis demorabitur: ⁊ semen
eius hereditabit derrã. ꝑfice pie arbit̾ quod
remansit.⁊ in alt̾ius serui tui copula seremĩ
aspira. Michi si ħ uidenda morib qui iam
uitalem p̃oceupauit substantiam ñ relĩquit
Uideat de illis bona pat̾ :⁊i aui ꝓauiq ante
tansitũ suũ nom̃ accipiat. Me tñ quamuis pec¬
catorem. adhuc grã suꝑna ñ deserit. qͥ admoni¬
tionẽ cautione p̾uenio. Nam desidia mea ne
legati ꝓuinciał nom̃ acciꝑem. licet eũ dolore
suspendi. ẽ imui ne aut rerũ dñs uob̃ dispo¬
nentib ħ a se exigi credẽt que cogit necessitaᷤᷤ
postulari:⁊ ego redderer officiis hõnerosus et
actionib infecundꝰ. Quãuis nec exequi. nec in¬
iunctis par eẽ suffice̾m. Rogo ut supplicetis deo
ut me uł usq ad uotoꝵ ꝯmuniũ tempora in mũ¬

Expanded text:
tor fidelium, qui ancillae tuae uota respiciens tor fidelium, qui ancillae tuae uota respiciens prophetiae in ea pollicitationes inplesti dicentis: anima eius in bonis demorabitur, et semen eius hereditabit terram. perfice, pie arbiter, quod remansit, et m alterius serui tui copula. serenus adspira. mihi si haec uidenda morbus, qui iam uitalem praeoccupanit substantiam, non relinquit, uideat de illis bona pater et aui proauique ante transitum suum nomen accipiat. me tamen quamuis peccatorem adhuc gratia superna non deserit, qui admonitionem cautione praeuenio. nam desideria mea, ne legati prouincialis nomen acciperem, licet cum dolore suspendi. timui, ne aut rerum dominus uobis disponentibus haec a se exigi crederet, quae cogit necessitas postulari, aut ego redderer officiis onerosus et actionibus infecundus, quamuis nec exsequi nec iniunctis par esse sufficerem. rogo ut supplicetis deo, ut me uel usque ad uotorum communium tempora. in mun
Abbreviated transcription (Latin):
uistantes. felicus tribuens necessaria. quã
cupita. Ergo mundꝰ iste ueri aliquid ht̃: au
sunt hoĩes qui se uirabant acciꝑe bñficia
si dedissent. Etiã suꝑna dispensatione con¬
iuncti sunt. a quibꝰ nec accspimꝰ blandim̃ta
neo dedimꝰ. Certa de desꝑatiõe ꝯfidentia et
nebulosũ de publicata ꝓͥmissioẽ ꝯstitutum.
Uere dic̾e̾m si doleret ista discissio. quod ta¬
les homines nec illa quam dicitis. neutricem
m̃datiũ eẽ. liguria potiusset emitte̾. Q uid ar¬
guã pͥus in illis fallacie aut fatuitatis obscena:
ꝑdidert̃ duos. qͥ intͣ se scõꝵ impetratione soci¬
antur. ꝑ quos potuisset diu iacentis.⁊ in um¬
bram coacte familie scintilla reꝑari. Memo¬
res estis domnũ auienũ uob̃ in eccłia dixisse.
utñ se de illa puella specialiter ñ rogare. Uide
ꝓgeniem scĩs creatorib ad usurã uite ꝑceden¬
tem. Intelligebat plus se parentũ fletib qͣm

Expanded text:
distantes, felicius tribuens necessaria quam distantes, felicius tribuens necessaria quam cupita. ergo mundus iste ueri aliquid habet: asunt homines qui se iurabant accipere beneficia, si dedissent: etiam superna dispensatione coniuncti sunt a quibus nec accepimus blandimenta nec dedimus: certa de desperatione confidentia et nebulosum de publicata promissione constitutum. uere dicerem, si doleret ista discissio, quod tales homines nec illa, quam dicitis nutricem mendacium esse, Liguria potuisset emittere. quid arguam prius in illis? fallaciae aut fatuitatis obscena? perdiderunt duos, qui inter se sanctorum impetratione sociantur, per quos potuisset diu iacentis et in umbram coactae familiae scintilla reparari. memores estis domnum Auienum uobis in ecclesia dixisse, deum se de illa puella specialiter non rogare. uide progeniem sanctis creatoribus ad usuram uitae procedentem. intellegebat plus se parentum fletibus qua
Abbreviated transcription (Latin):
derunt: ⁊ qͦs leti¬
ficasti de ampleribꝰ
uebuisti uiuare
consiliis. S hinc
alias. Tutibi ꝓinsionũ tuarũ aut gaudia
uebebis aut sacrimas. E go intim salutati¬
onem p̾fatus. memor debiti donationẽ de pn¬
ero destinaui. Hoc apud me reputans. ut nae
importunꝰ in temꝑe diffidentie sue uincet. et
cessans int̾ desꝑatioĩs malagaud̾et. Fausto
gaudioꝵ dote locupletas. ⁊ gram cira
uos dĩ quã nouerã nuntiantes. ꝓtinus testib̃
xp̃i nr̃i cum lacͥmis quas sugge̾rebat hilari¬
tas indicata patefeci. ⁊ quod ꝑ ipsos imꝑa¬
tum fuerat grãs referens quasi nouus rela¬
tor asserui. Uere domne fauste simplicit̃
in hac causa uulgatũ ẽ. qͥd hab̾et mĩti. quid
iurium inp̃cib illa scã anima que p̃cessit.
Nam ⁊ si sit spes nra adhuc ceca mundi luce
uestita. s qͦd ꝯueniens eẽ nouat sine nr̃e acti¬
onis labore ꝓmeruit. Cum a nob̃ diuidet res
in manib collocatas optulit longa statione

Expanded text:
derunt, et quos laetificasti de amplexibus debuisti iuuare consiliis. sed hinc alias. tu tibi prouisionum tuarum aut gaudia debebis ant lacrimas. ego interim salutationem praefatus memor debiti donationem de puero destinaui, hoc apud me reputans, ut nec inportunus in tempore diffidentiae suae uinceret et cessans inter desperationis mala gauderet. gaudiorum dote locupletes et gratiam circa uos dei quam noueram nuntiantes. protinus testibus Christi nostri cum lacrimis, quas suggerebat hilaritas, indicata patefeci et quod per ipsos inpetratum fuerat gratias referens quasi nonus relator adserui. uere; domne Fauste, simpliciter in hac causa uulgatum est, quid haberet meriti, quid uirium in precibus illa sancte anima quae praecessit: nam etsi sit spes nostra adhuc caeca mundi luce uestita, sed quod conueniens esse nouerat sine nostrae actionis labore promeruit: cum a nobis diuideret res in manibus conlocatas, obtulit longa statione
Abbreviated transcription (Latin):
bi sunt qui dicunt int̾ habitatione
discretos. diligentiã ñ durare. ⁊ affec¬
tionis calorem t̾rarũ diuisioẽ tepesoe. nec
longiꝰ ꝓced̾e m̃tes posse quã ocłos: E coe a¬
moris mei plenitudo uolentia sequestrati¬
onis exestuat. ⁊ colloquii medieina langui¬
oior. corporis sedib ñ tenetur. Dm̃ tñ qui eir¬
ca uos respexit uota nr̃a benedico. qͥ uos
ñ solum nobili s quantũ fama mintiat
scã morib uxore donauit. Cultores xp̃i
ꝑfecta omĩa ꝓmerent᷑. Ipsis solis in conuĩe¬
tione opumᷤᷤ m̃tiũ n sanguinis. claritas ñ
negatur. Ipse p̃cipiebã qͦd possit talis effi¬
ei qualem a te audio iam uenisse. T ransit
estimationẽ meã. quid de eiꝰ hoĩs ꝓfectu semã:
ꝙ̃ audio ab optii inchoasse. Dnẽ michi
grãm salutatioĩs imꝑtiens. spero ut petitio¬
nem scĩ ep̃i patris ur̃i dignemini incunctã
ter effice̾: ⁊ homini ipsiꝰ classiq: illũ dequo
secur̾ sum grate animũ donare. In xͥ noĩe.¬

Expanded text:
bi sunt qui dicunt inter habitatione discretos diligentiam non durare et affectionis calorem terrarum diuisione tepescere nec longius procedere mentes posse quam oculos? ecce amoris mei plenitudo uiolentia sequestrationis exaestuat et conloquii medicina languidior corporis sedibus non tenetur. deum tamen, qui circa uos respexit uota nostra, benedico, qui uos non solum nobili, sed, quantum fama nuntiat, sancta moribus uxore donauit. cultores Christi perfecta omnia premerentur: ipsis solis in coniunctione opum mentium et sanguinis claritas non negatur. spe praecipiebam, quod possit talis effici, qualem ad te audio iam uenisse. transit aestimationem meam quid de eius hominis profectu sentiam, quem audio ab optimis inchoasse. domine mi, gratiam salutationis inpertiens spero, ut petitionem sancti episcopi patris uestri diter efficere, et homini ipsius classici illum de quo securus sum, grate animum condonare. E
Abbreviated transcription (Latin):
q trinitatẽ consub̾alẽ ñ consitent᷑ ana¬
thema sint inqͥt scã si nodꝰ incena. hiᷤ
autẽ qͥ consubalẽ tͥnitatem p̃dicant.
sabelliana. ꝑsonas confundens. con¬
sequent̾ dicta sit patͥ passiana

Expanded text:
 Trinitatem consubstantialem non confitentur, anathema sint, inquit sancta synodus Nicaena. His autem qui consubstantialem Trinitatem praedicant, Sabelliana personas confundens, consequenter dicta sit Patripassiana
Abbreviated transcription (Latin):
inmultorũ aures dicendo docendo tͣns¬
fundas. & quoᷤᷤ uacuos acceꝑas. discenti¬
ũ aĩas impleas: num iccͥco sensus tuꝰ
defluxit. ł ĩminutꝰ ẽ. & sui aliqͥd detͥm̃¬
tum passus ẽ. Itẽq si artisex es. & eg̃¬
gium aliqd̃ opus meditaris. modũq
structeͤ ꝓriꝰ in m̃te p̃pingis. & pꝰmodũ
in re mirandũ atq laudandũ in actu
cõponis. nunqͥd ingenii tui uena ꝓtiuꝰ
omĩum artifex. omĩa ꝓspiciens q̃ actĩ¬
git a fine usꝙ ad finẽ. nõ sic nata est
ut efflueret᷑. ñ sic genita ẽ. ut ꝑat̾nam
sub̃am diminueret: Nec tunc qͣndo
pͥmũ ad cõponendã mundi fabricam
emicuit. & oĩa uisibilia ł in uisibilia ꝯdi¬
ditꝰ nec tũc q̃n inut̾o u̾gniis carnẽ
assumens. humanȩ naturȩ tota inscͥp

Expanded text:
multorum aures dicendo, docendo transfundas, et quos vacuos acceperas, discentium animos impleas, num idcirco sensus tuus defluxit, imminu tus est, et sui aliquid detrimentum passus est? Itemque si artifex es, et egregium aliquod opus meditaris, modumque structurae prius in mente praepingis, et postmodum in re mirandum atque laudandum in actu componis, nunquid ingenii tui vena protinus omnium artifex, omnia prospiciens, quae attingit a fine usque ad finem , non sic nata est ut efflueret, non sic genita est ut paternam substantiam diminueret? Nec tunc, quando primum ad componendam mundi fabricam emicuit, et omnia visibilia vel invisibilia condidit, nec tunc, quando in utero Virginis carnem assumens, humanae nat
Abbreviated transcription (Latin):
multitudinẽ accidentiũ. S hȩc ut dic¬
tũ est. adiuinitate penitꝰ aliena sunt:
Qua ꝓpt̾ nec ẽ.c̃. uł unde dicat᷑ płalitaᷤᷤ¬
deoꝵ Qd̃ diuina sub̾a. ꝓpt̾ sui simplici¬
tatem. nullis accidentib subiaceat. sui.¬
ausa manifesta ẽ. cͣ sub̾a creatͥx.
accidetia ñ suscipiatꝰ. Si pͥmo at¬
forma consistit. U̾bi grã uelut aurifex
cũ fabrili arte statuam figͣat. mat̾ta

Expanded text:
multitudinem accidentium. Sed haec, ut dicmultitudinem accidentium. Sed haec, ut dictum est, a divinitate penitus aliena sunt. Quapropter nec est cur vel unde dicatur pluralitaod divina substantia propter sui simplicitatem nullis accidentibus subjacet. Causa manifesta est cur substantia creatrix accidentia non suscipiat, si primo atforma consistit, verbi gratia, velut artifex cum fabrili arte statuam figurat, materia
Abbreviated transcription (Latin):
ud qͦdlibet accidens diuine subȩ se in¬
t̾serit. Non enĩ in his trib ꝑsonis uilla
est diu̾sitas: aut qͣntitatis aut qͣlitatis.
aut tp̃ris. aut loci. aut faciendi. aut
paciendi. aut situs: aut aut hñdi. Qͣn-¬
bonus c̃ emꝑis: eo qd̃ eque sine initio
sit: Locreo qd̃ equȩ incircũscͥptus ce
in omĩ loco sit faciendi eo qd̾ oꝑatio
trmitatis equȩ ĩꝑmutabilis sit: Paci¬
endi eo quod equȩ nulli subiaceat pas¬
sioni. Situs: eo quod equȩ nulla teneat᷑
positõe locali. lacendi. aut sedendi. ł ius
nisi figuiate p̃dicet᷑. calciatꝰ. armatꝰ. co¬
ronatus. & his similia. Unde gͦ num̾us
deorũ tͥnitate in pot̾ astrui: ubi deẽ ac¬
cidentiũ multitudo. quȩ sola in his
quȩ sub eadem sp̃e st̃ indiuidius. nu¬
merũ fac̃: Nam u̾bi grã cũ sit homo
sp̃alis unus. ce om̃s hoĩes sp̃e sint unu
ut ipsi ꝙͦ gentiles ꝑhibent philosophi:
scrutare qͥcũq indiuiduis nu̾m faciũt:
&e nicħilomĩno iuuenies. p̃ter solam

Expanded text:
interserit. Non enim in his tribus personis ulla est diversitas, aut quantitatis, aut qualitatis, aut temporis, aut loci, aut faciendi, aut patiendi, aut situs, aut habendi. Quanbonus; temporis, eo quod aeque sine initio sit; loci, quod aeque incircumscriptus et in omni loco sit; faciendi, eo quod operatio Trinitatis aeque impermutabilis sit; patiendi, eo quod aeque nulli suhjacet passioni; situs, eo quod aeque nulla teneatur positione locali jacendi, aut sedendi. Ejusnisi figurate praedicetur calceatus, armatus, coronatus, et his similia. Unde ergo numerus deorum in Trinitate potest astrui, ubi deest accidentium multitudo, quae sola in his quae sub eadem specie sunt, individuis numerum facit? Nam verbi gratia, cum sit homo specialis unus, et omnes homines specie sint unus, ut ipsi quoque gentiles perhibent philosophi, scrutare quaecunque in individuis numerum faciunt, et nihil omnino invenies praeter solam
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s d̾r. &e est donũ. qͦ noĩe relatio rectȩ
reciꝓcari pot̾. Donũ quippe datoris donũ
est: &e dator. doni dator ẽ. His inqͣm rela¬
tiuis nominib magisqͣm sub̾alib. cõ¬
mendat᷑ nobis qd̾ amemꝰ. laudemꝰ głi¬
ficemꝰ. Quid enĩ creaturȩ beniuolentia
creatori suo mag̃ cupiat. qͣm illud uñ
potissimũ ipse głatur dicens. nunqͥd
ego qui alios parere facio ipse ñ pariã:
Si ego qui aliis gen̾ationẽ tribuoͬ sterił
ero: Qd̾ licet de ad optiuis dictũ uideat᷑
filii si pͥncipiũ iaudis ab illius habet
genitura filii: qͥ solus nat᷑alis c̃. cuł par¬
ticipatione alii sunt adoptiui filii . Qͥa
solũ illũ pat̾ qui hȩc loquit᷑ genuit: a

Expanded text:
citur, et est donum, quo nomine relatio recte reciprocari potest. Donum quippe datoris donum est, et dator doni, dator est. His inquam, relativis nominibus magis quam substantialibus commendatur nobis, 132 quid amemus, laudemus, glorificemus. Quid enim creaturae benevolentia Creatori suo magis cupiat quam illud, unde potissimum ipse gloriatur dicens: « Nunquid ego qui alios parere facio, ipse non pariam? si ego qui aliis generationem tribuo, sterilis ero? « Quod licet de adoptivis dictum videatur filiis, principium laudis ab illius habet genitura Filii, qui solus naturalis est, cujus participatione alii fiunt adoptivi filii, quia solum illum Pater, qui haec
Abbreviated transcription (Latin):
si ñ insito sͥ naturalit̾ calet amorẽ. si
ñ genuino uiret semine. Instat enĩ:
rem: suũq u̾bũ iã filiũ. iãq apͥncipio
ce abet̾no natũ & adhuc tam̃ ut u̾e se¬
m̃ sͥmet insitũ. inmultas coniuges.i.¬

Expanded text:
si non insito sibi naturaliter calet amore, si si non insito sibi naturaliter calet amore, si non genuino viret semine? Instat enim erem, suumque Verbum, jam Filium, jamque a principio et ab aeterno natum, et adhuc tamen, ut vere semen sibimet insitu
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentẽ ingen̾e suo &ec̾: tandẽ &e ho¬
minẽ sic plasmauit: ut gen̾aret sic̃
scͥptũ ẽ. ad ymaginẽ &e similitudinẽ
suã. Sic fatuus ille ut ñ uideat qͣn¬
tam c̾atori irroget ꝯtumeliã. qͣntã¬
ꝙ nature eiꝰ criminet᷑ st̾ilitatẽ. atq
in opiam᷑ ut c̾aturiᷤᷤa dõ factis inge¬
nere suo sem̃ afferentib. nullũ ipse
creator gn̾is sui sem̃ hãt: eodẽ utiq
bono. qd̾ aliis ꝯtulit ipsẽ careat. steri¬
lis desertus atq solitariꝰ. N onne gͦ me¬
rito contͣ huiꝰmͦi de rogatores qrͣ ipse
in ꝓpħa dicens. hunqͥd ego qͥ alios pa¬
rere facio ip̃e ñ pariam. cequi aliis ge¬
n̾ationẽ tribuo. sterił ero: Unde enĩ
exemplar accept. ut fecunditatem
suis daret creaturis.si inse ipso sterilita¬
de aridꝰ extitit. si creanstam multa. nͥl
de se ipso gn̾are ualuit:Ut qͥd tantõ¬
pere. tota nocte uite p̃sentis. ad olescen¬
tularũ ostia cͥcuit. Sibiq poscit aꝑirr:

Expanded text:
 Tandem et hominem sic plasmavit, ut generaret, sicut scriptum est, ad imaginem et similitudinem suam . Sic fatuus ille, ut non videat quantam Creatori irroget contumeliam, quantamque naturae ejus criminetur sterilitatem atque inopiam, ut creaturis ab eo factis, in genere suo semen afferentibus, nullum ipse Creator generis sui semen habeat, eodem utique bono, quod aliis contulit, ipse careat, sterilis, desertus atque solitarius? Nonne ergo merito contra hujusmodi derogatores queritur ipse in propheta, dicens: « Nunquid ego, qui alios parere facio, ipse non pariam? et qui aliis generationem tribuo, ipse sterilis ero? » Unde enim exemplar accepit, ut fecunditatem suis daret creaturis, si in seipso sterilitate aridus existit, si creans tam multa, nihil de seipso generare valuit? Ut quid tantopere tota nocte vitae praesentis adolescentularum ostia circuit, sibique poscit aperiri,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuisũ ce ħ erat. ut in humana reqͥes¬
cerit nat᷑a. c cap̃ hoĩũ effecta. sc̃oꝵ
ce sapientiũ sibimet consociaret in
sius deliciis agminas Hȩc inqͣm ud̾e.
añqͣm fierent: ludꝰ erat d̾o cesap̃iȩ eiꝰ⁊
ludus festiuus. ludꝰ iocund᷑. ludus
deliciosus. At uͦ de huiꝰmi gaudere:
hec omĩa spectare cũ ẏlaritate. in
cord̾ amplitudine: amor ẽ. sap̃ie.: amor

Expanded text:
isum et hoc erat, ut in humana requiesceret natura, et caput hominum effecta, sanctorum et sapientium sibimet consociaret in suis deliciis agmina? Haec, inquam, videre antequam fierent, ludus erat Deo et sapientiae ejus, ludus festivus, ludus jucundus, ludus deliciosus. At vero de hujusmodi gaudere, haec omnia spectare cum hilaritate, in cordis amplitudine, amor est sapientiae, amor