comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ corrũpit᷑: s int̾ior renouat᷑ de die
indiẽ. Gͦad peccatũ. ad mortalitatẽ. ad
p̃t̃uolantia tpr̃a. ad gemitũ. ad labortẽ
& sudorẽ. ad ętates succedentes ñ manen¬
tes. ab infantia usq ad senectutẽ sine
sensu tnͣseuntes : ad hec intendentes ui¬
deamꝰ hic ueterẽ homnnẽ. ueterẽ diem.
uetꝰ canticũ. uetꝰ testam̃tũ. Conu̾si aũ

Expanded text:
r corrumpitur, sed interior renovatur de die in diem . Ergo ad peccatum, ad mortalitatem, ad praetervolantia tempora, ad gemitum et laborem et sudorem, ad aetates succedentes, non manentes, ab infantia usque ad senectutem sine sensu transeuntes, ad haec attendentes, videamus hic veterem hominem, veterem diem, vetus canticum, Vetus Tes
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit uenientibꝰ.: ad pͥncipiũ uiarũ uo¬
luit cartiẽ assum̾e. Unde. ẽ. eciã illud.
ñs ereauit me in pͥncipio uiarũ suarũ
ut inde inciꝑent qͥuellent uenire. A
⁊ ad palmã suꝑnȩ uocationis seq̃ret᷑ uo¬

Expanded text:
ium uiarum noluit carnem assumere. unde est etiam illud: dominus creauit me principium uiarum suarum, ut inde inciperent qui uellent uenire. apet ad palmam supernae uocationis sequeretur uo
Abbreviated transcription (Latin):
It anima mea ipsi iuiuet. Ipsi utiq ñ
sͥ: sicut suꝑboꝵ pͥitato suo bono lecan¬
tiũ. & a cõmuni om̃iũ bono qd̾ ds ẽ.
inani elatione resilienttũ. Hoc utiq
deuitemꝰ. & cõmuni potiꝰ uͦ oĩũ bono
uiu it. iãñ sibi uiuat. sicut ait apłs :
dõ ꝑhumilitatẽ: a qͦ ꝑ impiã suꝑbiã longe
recesseramꝰ. Neq N. illd̾ tantũ scriptũ ẽ. ini

Expanded text:
it, mea ipsi uiuit; ipsi utique, non sibi sicut superborum priuato suo bono laetantium et a communi omnium bono, quod deus est, inani elatione resilientium. hoc utique deuitemus et communi potius uero omnium bonouiuit, iam non sibi uiuat, sicut ait apostoldeo per humilitatem, a quo per impiam superbiam longe recesseramus. neque enim illud
Abbreviated transcription (Latin):
g õsmortui s̃ & ꝓ oĩbꝰ mortuus. ẽt ut qͥui
uunt. iã ñ cͥ iuuant. s ei qͥ ꝓ ipsis moritius:
ẽ. & resurreã. Om̃s itaq mortui s̃ in
peccatis. nemine ꝓrsꝰ excepto. siue origi¬
nalibꝰ siue eciã uoluntate additis: uel
ignorando uel sciendo nec faciendo qd̾
iustũ. ẽ. & ꝓ om̃ibꝰ mortuis uuuis mor¬
tuus. ẽ. unꝰ. id÷ nullũ hñs om̃ino pecca

Expanded text:
t qui uiuunt iam non sibi uiuant, sed ei, qui pro ipsis mortuus est et resurrexit. Omnes itaque mortui sunt in peccatis, nemine prorsus excepto, siue originalibus siue etiam uoluntate additis, uel ignorando uel sciendo nec faciendo quod iustum est; et pro omnibus mortuis uiuus mortuus est unus, id est nullum habens omnino pecca
Abbreviated transcription (Latin):
etũ xp̃i cõpellit nos:. iudicantes hoc
qi unꝰ ꝓ om̃ib mortuus. ẽ. Q mͦ enĩ
paratꝰ cẽt. impendi ꝓ animab eaꝵ: si
eũ pigeret inclinari ad aures eoꝵ:
Hinc gͦ factꝰ. ẽ. paruulꝰ in medio nr̃m: tã¬
ꝗͣ nutrix fouens filios suos. N eñi de¬
lectant nͥamor inuitet. decurtata &
mutilata u̾ba in murmurare: & tam̃ op¬
tant hoẽs hab̾e infantes qͥb id exhi¬
beant: & suauiꝰ.ẽ. matri minuta man¬
sa inspuere paruulo filio. quã ipsa man¬
dere ac deuorare grandiora. Nongͦ
recedat de pectore etiã cogitatio galli¬
nȩ illiꝰ . q̃ languidulis plumis teneros
fȩcus oꝑit. & susurrantes pullos confracta
uoce aduocat: cuiꝰ blandas alas refugi¬
entes suꝑbi. p̃da funt alitibꝰ. Si eñĩ in¬
tellectus delectat inpenetrabilib since¬
rissimis: hoc etiã intellig̾e delectat᷑. qͦ¬
mͦ caritas qnͣto officiosiꝰ desceradit in
ñfima. tanto robustiꝰ recurrit inintima
ꝑbonã conscientiã: nichil q̃rendo abeis

Expanded text:
 iudicantes hoc, quia unus pro omnibus mortuus est. quomodo enim paratus esset impendi pro animabus eorum, si eum pigeret inclinari ad aures eorum? hinc ergo factus est paruulus in medio nostrum tamquam nutrix fouens filios suos. num enim delectat, nisi amor inuitet, decurtata et mutilata uerba immurmurare? et tamen optant homines habere infantes, quibus id exhibeant, et suauius est matri minuta mansa inspuere paruulo filio quam ipsam mandere ac deuorare grandiora. non ergo recedat de pectore cogitatio gallinae illius, quae languidulis plumis teneros fetus operit et susurrantes pullos confracta uoce aduocat, cuius blandas alas refugientes superbi praeda fiunt alitibus. si enim intellectus delectat in penetrabilibus sincerissimis, hoc etiam intellegere delectat, quomodo caritas, quanto officiosius descendit in infima, tanto robustius recurrit in intima per bonam conscientiam nihil quaerendi ab eis
Abbreviated transcription (Latin):
nullã multi amant: ⁊ ad ea q̃ amant
ñdũ ꝑuener̃: & tam̃ ardor inspe currit.⁊
rẽ ñdũ tenet. Uerbi gr̾a: amas pecuniã:
ñ amares si ñ sꝑares. Amas uxorẽ. ñ ductã:
s ad huc ducendã. & forte ducenda
amat᷑ : ducta odio habet᷑. Quare hoo:
Quia ñtalis apparuit ducta: qualis ab ani¬
mo pingebat᷑ ducenda. ds aũ ñ uilescit
p̃sens: amat᷑ ab seus. Quantũcũq enĩ
Sͥmens humana exaggerau̾it bonum
qd̾ dĩ. ẽ: minꝰ agit & ualde infra. ẽ. Et
necesse. ẽ. plus inueniar ad eptio : quã
formabat cogitatio. Plus gͦ amabimus
cũ uidimꝰ. si potuimꝰ amare ⁊ antequã

Expanded text:
nulli multa amant, et ad ea quae amant, nondum pervenerunt: et tamen ardor in spe currit, rem nondum tenet. Verbi gratia, amas pecuniam; non amares, si non sperares: amas uxorem, non ductam, sed adhuc ducendam; et forte ducenda amatur, ducta odio habebitur. Quare hoc? Quia talis non apparuit ducta, qualis ab animo pingebatur ducenda. Deus autem non vilescit praesens, amatur absens. Quantumcumque enim sibi humana mens exaggeraverit bonum quod Deus est, minus agit, et valde infra est; et necesse est plus inveniat adeptio, quam formabat cogitatio. Plus ergo amabimus cum viderimus, si potuerimus amare et antequam
Abbreviated transcription (Latin):
cando. s ñ cõmitrendo. St̃ huiꝰmodilo¬
cutioẽs etiã cotidianȩ: Cũ dicis de aliqͦ
ñ nouit stare. hoc. ẽ. qi ñstat: & t̃ino
uit bene fac̾e. qr ñ benefacit: ñ nouit
male fac̾e.qr ñ malefacit. Qd̾ alienũ

Expanded text:
cando, sed non committendo. Sunt hujusmodi locutiones etiam quotidianae, cum dicis de aliquo, Non novit stare, hoc est, quia non stat: et, Non novit benefacere, quia non benefacit. Non novit malefacere, quia non malefacit. Quod alienum
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m ea q̃ ꝑ corpꝰ gesser̃ recepturos: uł bo¬
nũ uł malũ. Gesser᷑ aũ ñ ꝑ se ipsos. s ꝑ
eos qͥbꝰ ꝓ illis respondentibꝰ & renuntiare
diabolo dñr. & cred̾e in dm̃. uñ & innu¬
mero fideliũ cõputarit᷑: ꝑtinenites ad sen¬
tentiã dñ dicentis. qͥ credidit & baptiza¬
tꝰ fuerit. salius erit. ꝓpt̃ qd̾ & illis qͥhoc

Expanded text:
turos vel bonum vel malum. Gesserunt autem non per seipsos, sed per eos quibus pro illis respondentibus et renuntiare diabolo dicuntur et credere in Deum; unde et in numero fidelium computantur, pertinentes ad sententiam Domini dicentis: Qui crediderit et baptizatus fuerit, salvus erit. Propter quod et illis qui hoc
Abbreviated transcription (Latin):
grecũ. Latine qͣntũ dat᷑ intelligi u̾bo
utio exxponi pot̃: si dicat᷑ eccessus. E x
su uͦ m̃tus duo intelligunt᷑. aut pauor.
aut intentio ad suꝑna: ita ut qͦdãmͦ de
memoria labant᷑ inferna. In hac extasi
suer̃ om̃s scĩ: qͥbꝰ archana dĩ. mundum
istũ exccedentia reuelata s̃. de hoc m̃tis
excessu id ÷ extasi. paulus cũ loq̃ret᷑. se¬
ipsũ insinuans ait. Siue enĩ m̃te excessi¬
mꝰ dõ: siue tẽꝑantes sumꝰ. uob̾. Caritas enĩ
xp̃i cõpellit nos. Hoc.ẽ. si ea tantũ agere
uellemꝰ.⁊ ea tantũ cõtẽplari. q̃ m̃tis exces¬
nis. tanꝗͣ c̾cẽptis uob̾. Et qnͣdo uos ad illa
suꝑiora uitt̾iora itifirmopassu seq̃remi¬
ni. nͥ rurdꝰ cõpellente nos caritate xp̃i.¬

Expanded text:
graecum, latine, quantum datur intelligi, verbo uno exponi potest, si dicatur excessus: excesu vero mentis duo intelliguntur; aut pavor, aut intentio ad superna, ita ut quodam modo de memoria labantur inferna: in hac ecstasi fuerunt omnes sancti, quibus arcana Dei mundum istum excedentia revelata sunt. De hoc mentis excessu, id est ecstasi, Paulus cum loqueretur, seipsum insinuans, ait: Sive enim mente excessimus Deo, sive temperantes sumus vobis, charitas enim Christi compellit nos . Hoc est, si ea tantum agere vellemus, et ea tantum contemplari quae mentis excesernis, tanquam contemptis vobis: et quando nos ad illa superiora et interiora infirmo passu sequeremini, nisi rursus compellente nos charitate Chri
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ꝑtinet. siue tẽꝑantes sumꝰ. uob̾. Unde
die spitalis. heri carnalis. ad carnales
dedignaris descend̾e: cũ ipsũ ubũ caro
factũ sit e̾t habitaret in nob. Nultũ¬
cidit: ille descendit. Ille ceaidit suꝑ
descendit. E quidẽ ipse solus de cȩlo
descendit: s multi imitatites eũ scĩdes
cendt̃ ad nos. & descender̃ ad nos. Nã
inꝗdã altitudine corde habitabat a¬
płs cũ dic̾et. Siue enĩ m̃te excessimꝰ dõ.
ã qd̾ inte excesserat: dõ excesserat. E x¬
cedens enĩ m̃te omnẽ humanã fragili¬
tatẽ. omnẽ scłi tẽꝑalitatẽ. oĩa q̃cũq nas¬
cendo & oiccidendo uanescunt tnͣseun¬
tia. habitabat corde in qͣdã ineffabili
c̃tẽplatione qͣntũ poterat. de qͣdic̃. qd̾
audiuit ineffabilia u̾ba q̃ñ lic& homi¬
ni loqͥ: s tͥ illa loqͥ ñ posset. Ipse aũ ui¬
d̾e illa ut cũq posset: q̃ tͥloqui ñ posset.
taq si sẽꝑ manere uellet in eo qd uide¬
bat & loqͥ ñ poterat: te ñ leuaret uͥ &

Expanded text:
tinet, «Sive temperantes sumus vobis.» Unde die spiritualis, heri carnalis, ad carnales dedignaris descendere, cum ipsum Verbum caro factum sit, ut habitaret in vobristus descendit. Ille cecidit in sdescendit; equidem solus de coelo descendit, sed multi imitando eum descenderunt cendunt ad nos, et descenderunt ad nos. Nam in quadam altitudine cordis habitabat Apostolus, cum diceret: «Sive enim mente excessimus Deo.» Jam quod mente excesserat, Deo excesserat. Excedens enim mente omnem humanam fragilitatem, omnem saeculi temporalitatem, omnia quaecumque nascendo et occidendo vanescunt, transeuntia haec; habitabat corde in quadam ineffabili contemplatione, quantum poterat, de qua dicit quia audivit ineffabilia verba quae non licet homini loqui . Sed tibi illa loqui non posset: ipse autem videre illa utcumque posset, quae tibi loqui non posset. Itaque si semper manere vellet in eo quod videbat, et loqui non poterat, te non levaret ubi et
Abbreviated transcription (Latin):
nat atqi optat ad patriã remeare. &
illã speciẽ q̃. ẽ. facie ad faciẽ contẽplari.
nͥquẽ ꝑegrinationis suȩ penituerit .:
ex qͦ dolore pęnitentiȩ eciã uax illa
miserabit crũpit & sonat. heu me
qm̃ ꝑegrinatio mea longinq̃ facta. ẽ. Et ne
putes ñdũ sidelẽ ista loqͥ: uide qͥd seqͣt᷑. In¬
habitaui cũ tabernaculis cedar. cũ his qui
oder̃ pacẽ erã pacificꝰ: cũ loquerer eis. ex¬
pugnabant me ualde. N solu hõĩs fidelis.

Expanded text:
d patriam remeare, et illam speciem quae est facie ad faciem contemplari, nisi quem peregrinationis suae poenituerit? Ex quo dolore poenitentis, etiam vox illa miserabilis erumpit et sonat: Heu me! quoniam peregrinatio mea longinqua facta est. Et ne putes nondum fidelem ista loqui, vide quid sequitur: Inhabitavi in tabernaculis Cedar: cum his qui oderunt pacem, eram pacificus; cum loquerer eis, impugnabant me valde . Non solum hominis fidel
Abbreviated transcription (Latin):
ad hodiernũ inqͥt diẽ qndiu legit᷑ moy¬
ses: idipsũ uelam̃ suꝑ cor eoꝵ positũ. ẽ.
insipientia cũ tͣnsieris ad dñm : & qd̾ aqͣ
erat. uinũ t̾ fit. Lege libros õĩ ꝓpħicos.
qdđ legis. s etiã inebriat. mutans m̃tẽ a
torpore: ut p̃t̾ita obluuscens. mea q̃ an¬

Expanded text:
ad hodiernum, inquit, diem, quamdiu legitur Moyses, idipsum velamen super cor eorum positum est; insipientia, cum transieris ad Dominum, et quod aqua erat, vinum tibi fit. Lege libros omnes prophetiquod legis, sed etiam inebriat; mutans mentem a corpore, ut praeterita obliviscens, in ea quae an
Abbreviated transcription (Latin):
stantẽ ad dexterã dĩ: Qͥd gͦ. ẽ. ad patrẽ
uob̾cũ sũ.Tc̃ enĩ erat adhuc mortalis
insimilitudine carnis peccati: qͥ esurire
poterat ac sitire : fatigari poterat ac dor
cũ tͣnsisset de hoc mutido ad patrẽ. ñ
erant iã uisuri: & ipsa.ẽ. iusticia fidĩ.

Expanded text:
eram Dei ? Quid ergo est: ad Patrem vobiscum. Tunc enim erat adhuc mortalis in similitudine carnis peccati , qui esurire poterat, ac sitire, fatigari poterat atque dormChristum, cum transisset de hoc mundo ad Patrem, non erant jam visuri; et ipsa est justitia fidei,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hanc. ad speciẽ c̃tẽplandã parat᷑. Bĩ
etĩ mundicordeᷤᷤ. qm̃ ipsi dm̃ uidebuxł
& fide mundat corda eoꝵ. Illud in eugłio:
hoc in apłaꝵ actib legit᷑. fides aũiqua eoꝵ
fides. Credenti colligit᷑ m̾itũ: uidenti
reddit᷑ p̃miũ. Eat gͦ dñs: & paret locũ.
Fat neuideatꝰlateat ut credat᷑. łc̃ eñĩ locus
pat᷑. si ex fide uiuat᷑. Cceditꝰ desidet᷑: ut
aesid̾atꝰ habeat᷑. Desid̾iũ dilectionis. p̃

Expanded text:
 hanc ad speciem contemplandam paratur . Beati enim mundo corde, quia ipsi Deum videbunt : et, Fide mundat corda eorum . Illud in Evangelio, hoc in Apostolorum Actibus legitur. Fides autem, qua eorum fides. Credenti colligitur meritum, videnti redditur praemium. Eat ergo Dominus et paret locum; eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecta forma. q̃ facta. ẽ. ad unaginẽ &e
similitudinẽ dĩ. Septima enĩ iã qͥes gt̾na
.Ẽ: & nullis etatib distinguenda bĩtudo
ꝑꝓpetua Ut eñi siniis uet̾is hoĩs mors. ẽ. sic
sinis noui hoĩs uita ȩt̾na. Ille nãq hõ pec¬
cati. ẽ: iste iusticiȩ. Sic̃ enĩ isti ambo.
tiullo dubitante ita s̃. ut linũ eoꝵ id. ẽ.
ueterẽ atq t̾renũ possit in hac tota ui¬
in hac uita possit nͥcũ uet̾e. nã ⁊ ab ip¬
so incipiat necesse .e. & usq ad uisibilẽ
mortẽ cũ illo quauis eo deficiente se ꝑfi¬
ciente ꝑduret: sic ꝓportioẽ uniu̾sũ gen
humanũ cuiꝰ tãꝗͣ uniꝰ hoĩs uita. ẽ. ab
adã usq ad fine scłi huiꝰ. ita sub diuine

Expanded text:
fectam formam, quae facta est ad imaginem et similitudinem Dei. Septima enim jam quies aeterna est, et nullis aetatibus distinguenda beatitudo perpetua. Ut enim finis veteris hominis mors est, sic finis novi hominis vita aeterna. Ille namque homo peccati est, istnullo dubitante ita sunt, ut unum eorum, id est veterem atque terrenum, possit in hac tota viin hac vita possit nisi cum vetere; nam et ab ipso incipiat necesse est, et usque ad visibilem mortem cum illo, quamvis eo deficiente, se proficiente, perduret: sic proportione universum genus humanum, cujus tanquam unius hominis vita est ab Ad
Abbreviated transcription (Latin):
iłn xp̃o cõm̃dans. usq ad illud ueniret
indum̃tũ iusticię fidei qͦ indut ñnudi tn¬
tieniam᷑ : & ꝓpt̾ hoc inqͥt ingemiscimꝰ morta¬
lit̃ p̃grauati. habitaculũ nrm qd̾ de celo ẽ.
suꝑ indui cupientes. ut absorbeat᷑ maita¬
le a uita. Nide qͥd adiungat. Qui aũ oꝑitꝰ.
.ẽ. nos inqͥt in hoc ipsũ dĩ: qͥ dedit nob̾pig¬
di &e uincendi uiresibi aũ sine hoste illo
externo & interno. ineffabili ac sẽpit̾na
pace ꝑfruem᷑. Qͥ sqͥs gͦ oĩa q̃ ibi habenda
s̃ hic uult hab̾e. fidẽ se indicat ñ hab̾e.¬

Expanded text:
isto commendans usque ad illud ueniret indumentum iustitiae fidei, quo induti non nudi inueniamur et propter hoc ingemescimus mortalitate praegrauati habitaculum nostrum quod de caelo est superindui cupientes, ut absorbeatur mortale a uita, uide quid adiungat: qui autem operatus est nos. inquit, i n hoc ipsum deus qui dedit nobidi et vincendi vires: ibi autem, sine hoste ullo externo et interno, ineffabili hac sempiterna pace perfruemur. Quisquis ergo omnia quae ibi habenda sunt, hic vult habere, fidem se indicat non habe
Abbreviated transcription (Latin):
qͥt ex poliari si suꝑuestiri. ut ab sorbeatur
mortale auita. Nonius expoliari: s spo¬
liandꝰ es. Hoc mñ agas oportet: ut spoliatus
ꝑ mortẽ carneã tunica. inueniaris idutꝰ
loricã fidĩ. Hoc cñi secutꝰ aduingit. Sicñ
⁊ induti. ñ niudi inueniam᷑. Nãpͥmamorᷤ¬

Expanded text:
 exspoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale a vita. Non vis spoliari: sed spoliandus es. Hoc tamen agas oportet, ut spoliatus per mortem carnea tunica, inveniaris indutus lorica fidei. Hoc enim secutus adjungit: Si tamen et induti, non nudi inveniamur
Abbreviated transcription (Latin):
ã mortale hoc induere inmortalitatẽ.
c̃ fict sermo qͥscriptꝰ. ẽ. Absorpta. ẽ. mors
in uictoriã. Qđ alio loco ait. ut absorbeat᷑
mortale a uita:. hoc isto loco. absorta. ẽ. morᷤ
inuictoriã. Nusꝗͣ mors. ñ infra. ñ supra. ñ
intra. ñ extra. Absorta: .i. mors inuictoriã.
de necessitate ipsiꝰ mortalitatis: Mori
si sic fieri posset. nollemꝰ utiq mori: & effici
qd̾ angłi uellemꝰ. s cõmutatiõe qͣdã ñmer¬

Expanded text:
le hoc induerit incorruptionem, tunc fiet sermo qui scriptus est, Absorpta est mors in victoriam. Quod illo loco ait, ut absorbeatur mortale a vita; hoc isto loco, Absorpta est mors in victoriam. Nusquam mors: non infra, non supra; non intra, non extra. Absorpta est enim mors in victoriam. de necessitatibus ipsius mortalitatis? Mori m si fieri posset, nollemus utique mori; et effici quod Angeli vellemus, sed commutatione quadam, non mor
Abbreviated transcription (Latin):
qr. ẽ. idonea faciẽ tuã sẽꝑ uid̾e nec us¬
piã deflectit᷑ ab ea. qͦ fit ut nulla tẽp¬
tatioẽ uariet᷑: inẽ ei tñ ipsa mutabili¬
tas. unde tetiebresceret & frigesceret :
nͥ amore grandi tͥ hereris tãquã sẽꝑme¬
ridies luc̾et. & ferueret extẽ. O do¬
mꝰ luminosa & speciosa dilexi decorẽ
tuũ. & locũ habitatioĩs głȩ dñi mei. fa¬
bricatous & possessoris tui. Libi stispirec
ꝑegrinatio mea: & dicã ei qͥfecit te. ut po¬
sideat & me inte : qi fec̃ ⁊ me. Erratu sic̃
ouis ꝑdita: s in humeris pastoris mei. struc¬
toris tui sꝑo me reportari tͥ. Est ne ista do¬

Expanded text:
faciem tuam semper uidere nec uspiam deflectitur ab ea; quo fit, ut nulla mutatione uarietur. inest ei tamen ipsa mutabilitas, unde tenebresceret et frigesceret, nisi amore grandi tibi cohaerens tamquam semper meridies luceret et ferueret ex te. o domus luminosa et speciosa, dilexi decorem tuum et locum habitationis gloriae domini mei, fabricatoris et possessoris tui! tibi suspiret peregrinatio mea, et dico ei qui fecit te, ut possideat et me in te, quia fecit et me. erraui sicut ouis perdita, sed in umeris pastoris mei, structoris tui, spero me reportari tibi. Quid d
Abbreviated transcription (Latin):
uirtꝰ ciꝰ & diuinitas nr̃ȩ infirmitati & mor¬
talitati cͥtẽꝑata. de nr̃o nob̾ inse atq ad
se fac̾et uitã. cũ magnȩ spei lȩaicia fidelit̃
teneat. ne peccet. a rege xp̃o regat᷑. si for¬
te peccau̾it ab eode sac̃dote xxp̃o expietur.
atq ita inactione bouȩ c̃u̾satioĩs & uitȩ.
nutritis pennis geminȩ dilectionis tãqͣm
duabꝰ alis ualidis euecta t̾ris. ab eodẽ ipso
xp̃o u̾bo illuminet᷑. u̾bo qd̾ inpͥncipio erat

Expanded text:
ortalitati contemperata de nostro nobis in se adque ad se faceret uiam, cum magnae spei laetitia fideliter teneat. ne peccet, a rege Christo regatur; si forte peccauerit, ab eodem sacerdote Christo expietur adque ita in actione bonae conuersationis et uitae nutritis pinnis geminae dilectionis tamquam duabus alis ualidis euectus a terris ab eodem ipso Christo uerbo inluminetur, uerbo, quod in principio erat
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ia peccati. qͥb obediri uetat apłs. m̃tis
qͥdẽ ratioẽ c̃cupiscit hõ piꝰ dissolui &.cẽ.
cũ xp̃o. s id sensu carnis recusat & refu¬
git. & si ficri possit ñ uult expoliari s
suꝑ uestiri. ut ab sobeat᷑ mortale a uitato:
ut ab infirmitate ad ĩmoatalitatẽ. etiã ip
sũ corpꝰ sine morte media tͣnsferat᷑. Uide
phemis: & qͥcqͥd aliud sane doctrinȩ adu̾sat᷑.
ntende: ꝓpone tͥ istas duas mortes. Si ficri
potest: ambas ñ iuspati. Sciõ uiu̾e amas:
mori ñ uis. & de hac uita in aliã uitã sic
tnͣsire uelles: ut ñ mortuus resurgeres. s
uiiuuᷤ in meliꝰ mutareris. Hoc uelles: hoc
ht̃ humanꝰ affectꝰ. hoc ipsa anima nescio
qͣm̃ ht̃ in uoluntate & cupiditate. qm̃ dili¬
gendo uitã odit mortẽ: & qm̃ carnẽ suã
ñ odit. nccipsi uult accidẽ qͥ odit. llemo eñi ũ ꝙͣ¬

Expanded text:
ccati, quibus oboedire uetat apostolus, mentis quidem ratione concupiscit homo pius dissolui et esse cum Christo, sed id sensu carnis recusat et refugit et, si fieri possit, non uult expoliari sed superuestiri, ut absorbeatur mortale a uita, id est ut ab infirsum corpus sine morte media transferatuphemis, et quidquid aliud sanae doctrinae adversatur. Intende, propone tibi istas mortes duas. Si fieri potest, ambas non vis pati. Scio, vivere amas, mori non vis; et de hac vita in aliam vitam sic transire velles, ut non mortuus resurgeres, sed vivus in melius mutareris. Hoc velles, hoc habet humanus affectus; hoc ipsa anima nescio quo modo habet in voluntate et cupiditate. Quoniam diligendo vitam, odit mortem: et quoniam carnem suam non odit, n
Abbreviated transcription (Latin):
.ẽ. reqͥes sẽpit̾ua. Sine fine erit reqͥes
ista᷑ sinc fine erit gaudiũ hoc: sinesi¬
ne erit lecicia ista: sine fine erit incor¬
ruptio uita et̾na. Hab eb̾ reqͥẽ : q̃ ñ habet¬
bit finẽ. Quanto labore digna . ẽ.

Expanded text:
est requies sempiterna: sine fine erit requies ista, sine fine erit gaudium hoc, sine fine erit laetitia ista, sine fine erit incorruptio; vitam aeternam habebis; requiem quae non habet finem. Quanto labore digna est
Abbreviated transcription (Latin):
S ab adã usq ad ioħem baptis ła t̾reni
hoĩs uitãgerens. seruili qͣdã iusticia :
cuiꝰ hystoriã uetꝰ testam̃tũ uocant. qͣ¬
si t̾renũ pollicens regnũ: ꝙ̃ tota nichil ÷¬
aliud ꝗͣ imago noui ppłi. & noui testa¬
m̃ti. pollicentis regnũ cȩloꝵ: cuiꝰ p̃płiui¬
ta interĩ tprał incip̃ a dñi aduentu in
humilitate usq ad diẽ uidicũ qͣndo in
claritate uenturꝰ. ẽ: pꝰ qd̃ uidiciũ uet̾e
hoĩe extincto. erit illa mutatio q̃ angłi¬

Expanded text:
ni hominis vitam gerentis servili quadam justitia: cujus historia Vetus Testamentum vocatur, quasi terrenum pollicens regnum; quae tota nihil aliud est quam imago novi populi, et Novi Testamenti pollicentis regnum coelorum. Cujus populi vita interim temporalis incipit a Domini adventu in humilitate, usque ad diem judicii, quando in claritate venturus est. Post quod judicium, vetere homine exstincto, erit illa mutatio quae angeli
Abbreviated transcription (Latin):
ferre conant᷑. etiã qͥ pꝰ mortẽ se beatiꝰ cre¬
animȩ dulce consortitĩ. N emo eñi unqͣm
carnẽ stiã odio habuit: ⁊ꝓpt̾ea ñ uult
anima uel ad tẽpꝰ ab eiꝰ etiã infurmitate
discedẽ : quauis eãso sinie infirmitate
in ȩt̾nũ recepturũ. eẽ. c̃fidat: ł inde m̃te¬

Expanded text:
ferre conantur, etiam qui post mortem se beatius creanimae dulce consortium. nemo enim umquam carnem suam. odio habuit et propterea non uult anima uel ad tempus ab eius etiam infirmitate discedere, quamuis eam se sine infirmitate in aeternum recepturam e
Abbreviated transcription (Latin):
oĩs t̾ra. id: hanc carnalẽ caliginẽ qͣ tegit᷑
om̃is uita t̾rena:. tãꝗͣ rapida coruscatione
ꝑstringit᷑. & insuã infirmitatẽ redit. ui¬
uente desidio qͦ ruitꝰ erigat᷑. nec sufficien¬
pot̃: tanto maior ẽ: qͣnto aũ mitꝰ tanto
minor. Si aũ nichil adhuc tale mens
instare debet minuendis fuuendisq cupi¬
ditatibꝰ huiꝰ scłi. moralis uirtutis actione

Expanded text:
omnis terra, id est hanc carnalem caliginem, qua tegitur omnis terra, id est hanc carnalem caliginem, qua tegitur omnis uita terrena, tamquam rapida coruscatione perstringitur et in suam infirmitatem redit uiuente desiderio, quo rursus erigatur, nec sufficienpotest, tanto maior est, quanto autem minus, tanto minor. si autem nihil adhuc tale mens s per fidem, instare debet minuendis finiendisque cupiditatibus huius saeculi moralis uirtutis actione
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs arbittat᷑ homitu uitã istã mortalẽ ad¬
huc agenti posse ẽting̾e: ut dimoto atq
discusso om̃i nubilo fatitasiarũ corꝑaliũ
atq carnaliũ. seretussima in cõmutabił
u̾itatis luce potiat᷑. ⁊ mnte penitꝰ a c̾sue¬
Nidine uitȩ huiꝰ alienata illi c̃stant̃ &
ind eclinabilit̃ hereat: neqͣꝗͣ qͥd q̃rat in
tełagit. Credat gͦ potiꝰ sublimi auctorita¬
ii minuneq fallaci: qnͣdui sumꝰ incorꝑe
ꝑegrinari nos ad nõ:⁊ ambulare nos ꝑ
fidẽ ñdũ ꝑspeciẽ: ac sic ꝑseu̾anter reci¬
nens atq custodiens fidẽ. spẽ. & caritatẽ.
intendat inspeciẽ ex pignore sp̃s scĩ qͦd
accepimꝰ. qͥnos docebit omnẽ u̾itatẽ. cũ dĩ
ficabit & mortalia corꝑa nr̃a. ꝑ inhabitan¬
tẽ sp̃m eiꝰ innob̾. Priꝰ aũ ꝗͣ uiuificet᷑ hoc
qd̾ mortuũ ẽ. ꝓpt̾ peccatũ ꝓͥculdubio cor¬
ruptibile. ẽ. & aggrauat animã: & si qͣn¬
do adiuta excedit hanc nebulã qͣ tegit᷑

Expanded text:
 arbitratur homini vitam istam mortalem adhuc agenti posse contingere, ut dimoto atque discusso omni nubilo phantasiarum corporalium atque carnalium, serenissima incommutabilis veritatis luce potiatur, et mente penitus a consuetudine vitae hujus alienata, illi constanter et indeclinabiliter baereat, nec quid quaerat nemium. Credat ergo potius sublimi auctoritati minimeque fallaci, quandiu sumus in corpore, peregrinari nos a Domino, et ambulare nos per fidem, non per speciem ; ac sic perseveranter retinens atque custodiens fidem, spem et charitatem, intendat in speciem, ex pignore Spiritus sancti, quod accepimus; qui nos docebit omnem veritatem, cum Deus r inhabitantem spiritum eius in nobis. prius autem quam uiuificetur hoc quod mortuum est propter peccatum, procul dubio corruptibile est et aggrauat animam; et si quando adiuta excedit hanc nebulam, qua tegitur
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. In agnitioẽ gͥ dĩ iusticiaq & scĩta¬
te u̾itatis qͥ de die indiẽ ꝓficiendo re¬
nouat᷑. tnsfeit amorẽ a tp̃ralib ad ęt̾ua :
a uisibilib ad intelligibilia: a carnalib
ad spitalia : atq ab istis cupiditatẽ fre¬
nare uł minuere: illis se caritate alli¬
gare diligent̃ insistit. Tantũ aũ facit:
qnͣtũ diuinitꝰ aduinat᷑. Dĩ qͥppe sen¬
tentia. ẽ.: sine me nichil potestis fac̾e.¬

Expanded text:
avi. In agnitione igitur Dei, justitiaque et sanctitate veritatis, qui de die in diem proficiendo renovatur, transfert amorem a temporalibus ad aeterna, a visibilibus ad intelligibilia, a carnalibus ad spiritualia; atque ab istis cupiditatem frenare atque minuere, illisque se charitate alligare diligenter insistit. Tantum autem facit, quantum divinitus adjuvatur. Dei quippe sententia est: Sine me nihil potestis face
Abbreviated transcription (Latin):
te. Qͥd dicis : Fiet inuiria tanto illi
nos mortalitatis et corruptionis. ut hoc
sit inferiꝰ illud suꝑiꝰ. hoc interiꝰ illud e&¬
teriꝰ: Absit inqͥt. N sic dico: ñ sic dico.
Nolo expoliari s suꝑuestiri: ñ tñ ut sub ini¬
corruptione mancat corruptio: s ut ab¬
sorbeat᷑ mortale auita. Bene exclamasti:
qͥ script᷑as nosti. S ne aliqͥs ignarꝰ scriptaꝵ
uba mea putet subsecuta: paul u̾ba s̃ oĩa¬

Expanded text:
te, quid dicis? Fiet injuria tanto illi te, quid dicis? Fiet injuria tanto illi nos mortalitatis et corruptionis, ut hoc sit inferius, illud superius; hoc interius, illud exterius? Absit, inquit: non sic dico. Nolo spoliari, sed supervestiri. Non tamen ut sub incorruptione lateat corruptio, sed ut absorbeatur mortale a vita. Bene exclamasti, qui Scripturas nosti. Sed ne aliquis ignarus Scripturarum verba mea putet subsecuta, Pauli s
Abbreviated transcription (Latin):
nec caro corruptibił animã peccatricẽ: s
anima peccatria fec̃. ẽẽ. corruptibilẽ car.¬
nẽ: ex qͣ corruptione carnis. licet existant
q̃dã incitam̃ta uitioꝵ. & ipsa desidia uitio¬
sãñ tam̃ om̃ia uitȩ iniquȩ uitia tribuen.¬
da s̃ carnine ab his om̃ib purgemꝰ diabo
sub sarcina scilicet corruptibilis carnis in¬
gemiscimꝰ grauati. Si ingemiscis: libenter
pone sarcinã istã. Certe ingemisc̾e se dix̃
spoliari. sub qͦ grauat᷑: sub quo ingemiscit.
ari. O uocẽ naturȩ: c̃fessionẽ pene
Graue corpꝰ. ẽ: onerosũ corpꝰẽ: corruptibile
corpꝰ. ẽ. Gemit᷑ sub illo: ⁊ ñ libent̃ deserit᷑
Nolumꝰ inqͥt expoliari. Sic remansurꝰ ẽ.
gemens : & si ingeiiscis grauatꝰ. quare
spoliari ñ uis : ħ inqͥt. Uide qͥd seqr̃.
Nolumꝰ expoliari: s. suꝑ uestiri. Sub ter¬
rena tunica gemo: ad cȩlestẽ festino. Illã
uolo acciꝑe: ĩstã nolo ponere: in qͦ nolumus
expoliari s suꝑtiestiri. G paule intelligã

Expanded text:
rruptibilis animam peccatricem, sed anima peccatrix fecit esse corruptibilem carnem. ex qua corruptione carnis licet existant quaedam incitamenta uitiorum et ipsa desideria uitiosa, non tamen omnia iniquae uitae uitia tribuenda sunt carni, ne ab his omnibus purgemus diabosub sarcina scilicet corruptibilis corporis. Ingemiscimus gravati. Si ingemiscis, libenter pone sarcinam istam. Certe ingemiscere se dixispoliari, sub quo gravatur, sub quo ingemiscit. ari. O vocem naturae, confessionem poenae! Grave corpus est, onerosum corpus est, corruptibile corpus est: gemitNolumus, inquit, spoliari. Sic remansurus es gemens? Et si ingemiscis gravatus, quare spoliari non vis? Non, inquit. Vide quid sequitur: Nolumus spoliari, sed supervestiri. Sub terrena tunica gemo, ad coelestem festino: illam volo accipere, istam nolo ponere. In quo nolumus spoliari, sed supervestiri. Ergo, Paule, intelligam
Abbreviated transcription (Latin):
tuarũ sꝑabt̃. in ebriabunt᷑ ab ub̾tate domꝰ
tuȩ. & torrente uoluptatis tuȩ potab̾eoᷤᷤ:
qm̃ apud te.ẽ. fons uitȩ. Talis ebrietas
ñ eu̾tit intẽ. s tñ rapit sursũ. & obliui¬
onẽ p̃stat om̃iũ t̾renoꝵ: s si possumꝰ
toto affectu iã dic̾e̾. Quẽad modũ desi¬

Expanded text:
inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos. Quoniam apud te est fons vitae . Talis ebrietas non evertit mentem, sed tamen rapit sursum, et oblivionem praestat omnium terrenorum: sed si possumus toto affectu jam dicere, Quemadmodum desi
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutabilẽ legẽ passibꝰ ratioĩs initit᷑.
ertiã iã fidentiorẽ. & carnalẽ appecitũ
ratiõis robore maritantẽ. gaudentẽq
intrinsetꝰ inqͣdã dulcedine c̃uigali.
cũ aiã m̃ti copulat᷑. &e uelam̃to pudo¬
ris obnubit᷑: ut iã recte iuu̾e ñ cogat᷑. ħ etũ¬
si om̃s ẽcedant peccare ñ libeat. Quartãũ
tõ ipsũ multo firmiꝰ ordinatiꝰq facientẽ. ⁊
emicantẽ in uirũ ꝑfectũ: atq aptã ⁊ ido¬

Expanded text:
commutabilem legem passibus rationis innititur. Tertiam jam fidentiorem, et carnalem appetitum rationis robore maritantem, gaudentemque intrinsecus in quadam dulcedine conjugali, cum anima menti copulatur, et velamento pudoris obnubitur, ut jam recte vivere non cogatur, sed etiamsi omnes concedant, peccare non libeat. Quartam jam idipsum multo firmius ordinatiusque facientem et emicantem in virum perfectum, atque aptam et ido
Abbreviated transcription (Latin):
percatoꝵ: Scda. ipsum sanare lanquorem. qd̃
sit paulatim proficiendo in renou̾atione huiꝰ
imaginis. Quȩ duo demonstrant᷑ in
psalmo uͥ legit᷑. Q ꝓpitiꝰ fit õĩbꝰ iniqͥta¬
tibꝰ tus: qd̾ fit inbaptismo. Deuide seqr.
qͥsanat õs langnores tuos: qd̃ fit cotidia¬
nis accessib cũ hȩc imnago renouat᷑. de
qͣ re apłs aꝑtissime locutꝰ. ẽ. dic̃s. & si
ext̾ior hõ nr̃ corrũpit᷑: s int̾ior renoua

Expanded text:
peccatorum; secunda ipsum sanare languorem, quod peccatorum; secunda ipsum sanare languorem, quod fit paulatim proficiendo in renovatione hujus imaginis: quae duo demonstrantur in Psalmo, ubi legitur, Qui propitius fit omnibus iniquitatibus tuis; quod fit in Baptismo: deinde sequitur, Qui sanat omnes languores tuos ; quod fit quotidianis accessibus, cum haec imago renovatur. De qua re Apostolus apertissime locutus est, dicens: Et si exterior homo no
Abbreviated transcription (Latin):
c̃mag̃ mag̃q renouat᷑ int̾ior hõ. corpꝰu itarꝗͣ hõextior. qͣn¬
uariᷤ afflictatiõib donec ueniat ad ultimã q̃ ab oĩb. morᷤ
uocat᷑. eiꝰᷤ aũ resurrõ diffect᷑ ĩ sinẽ. c̾ũ e ipsa iustificõ nr̃a
ꝑficietur meffabilitet. ĩ unc enĩ similes ei erimus:
qm̃ uidebimus eum ficuti ẽ. Huncuͦ quandiu¬
corpus qd corrumpitur aggrauat animã & uita
humana suꝑ terram tota temptõ est. noniustifica¬
bitur in conspectui euis omĩs iuiuens: in comparatioe
uno fit ipsius conuersionis. sicut momento uno fit
illa in baptismo renouata remissione om̃iũ pecẽoꝵ.
neq enĩ uel uitum quantulũcunq remance qd̃ ñ
remitatur. Sedquem ad modũ aliuo ÷ carere
febrib. aluto ab infirmitate quȩ febrib facta ẽ
reualescere.Itẽq alud ẽ. infixuĩ telũ de corꝑe de¬
mere. aliuo uulnus qd̃ eo factũ. ẽ. scdã curatione
sanare: Ita prima curatio. ẽ. causam remouere
languoris. quod ꝑ om̃ium fit indulgatiam

Expanded text:
ior, quanuariis afflictionibus, donec ueniat ad ultimam quae ab hominibus mors uocatur. eius autem resurrectio differtur in finem, cum et ipsa iustificatio nostra perficietur ineffabiliter. tunc enim similes ei erimus, quoniam uidebimus eum sicuti est. nunccorpus quod corrumpitur aggravat animam , et vita humana super terram tota tentatio est , non justificabitur in conspectu ejus omnis vivens , in comparatione uno fit ipsius conversionis, sicut momento uno fit illa in Baptismo renovatio remissione omnium peccatorum: neque enim vel unum quantulumcumque remanet quod non remittatur. Sed quemadmodum aliud est carere febribus, aliud ab infirmitate, quae febribus facta est, revalescere; itemque aliud est infixum telum de corpore demere, aliud vulnus quod eo factum est secunda curatione sanare: ita prima curatio est causam removere languoris, quod per omnium fit indulgentiam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓspũ m̃tis. eat̾iorẽ uͦ incoꝵꝑe atq ista
mortali uita uult in telligi. ñ tam̃ utrũq
hoꝵ simul duos homines cũ dixisse
aliqͣnͣdo in elꝰ litt̾is legit᷑. s unũ. que to¬
tũ ds̃ fe̾it. id. ẽ. & id qd int̾ꝰ ẽ. & id qd̾

Expanded text:
um mentis, exteriorem uero in corpore atque ista mortali uita uult intellegi; non tamen utrumque horum simul duos homines eum dixisse aliquando in eius litteris legitur, sed unum, quem totum deus fecerit, id est et id, quod int
Abbreviated transcription (Latin):
Ioc uos ñ uultis inunici hinc grẽ. ut eadẽ
gr̾a iħu xp̃i salui facti credant᷑ antiqui:
s distribuitis tpr̃a scđm pelagiũ. in cuiꝰ
libris hoc legitur. & ante legẽ dicitiᷤ
sanguis xp̃i ñ fuerit necessariꝰ : euacuan¬

Expanded text:
hoc uos non uultis. inimici huic g-ratiae, ut eadem gratia Iesu Christi salui facti credantur antiqui, sed distribuitis tempora secundum Pelagium, in cuius libris hoc legitur, et ante legem dicitis sanguis Christi non fuerit necessarius, euacuan
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ tantũm credidissent ⁊ ñ loq̃rentur.
ñ pat̾ent᷑. Credendo app̃hender̃ uitã: &
loquendo inuener̃ mortẽ: s mortẽ inqͣ
corpꝰ corruptibile seminaret᷑. ⁊ incorrup¬
tio met̾et᷑. Istũ sensũ id. ẽ. qd̾ credimꝰ ꝓpt̃¬

Expanded text:
enim tantummodo credidissent, et non loquerentur, non paterentur. Credendo apprehenderunt vitam, et loquendo invenerunt mortem; sed mortem, in qua corpus corruptibile seminaretur, et incorruptio meteretur. Istum sensum, id est, quod credimus p
Abbreviated transcription (Latin):
ta hnisa dictũ.ẽ: Qui me confessꝰ fuerit corã
hominib. c̃fitebor eũ corã angłis dei.
Ex hoc enĩ. ẽ. appellatꝰ fidelis ille seruus.
dic̃ se locutũ. eẽ. qͥa credidit. Simul enĩ
redidit. & qd̾ p̃miũ loquendo sꝑaret: &
quã penã tacendo tim̾e deb̾&. Heatꝰ¬

Expanded text:
re quod dictum est, «Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor eum coram Angelis Dei» . Ex hoc enim est appellatus fidelis ille servus, dicit se locutum esse, quia credidit. Simul enim credidit, et quod praemium loquendo sperare, et quam poenam tacendo timere deberet
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eqͣlitas ⁊ similitudo. si int̾uallũ tpr̃is
defuisset. Nã & de parente exp̃ssa. ẽ.
similitudo filii. ut recte imago dicatur:
⁊ pot̃. eẽ. tanta. ut recte ead dicat᷑ eqͣli¬
tas: nͥ qd parens tp̃r p̃cessit ex qͦ intelli¬
git᷑ ⁊ eqͣlitatẽ aliqͣndo ñ solũ similitudi

Expanded text:
equalitas, et similitudo, si intervallum temporis defuisset; nam et de parente expressa est similitudo filii, ut recte imago dicatur, et potest esse tanta, ut recte etiam dicatur aequalitas, nisi quod parens tempore praecedit. Ex quo intelligitur aequalitatem aliquando non sol
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uident uideant. & qͥ uident cecifiaNT.
ã & inc satis apparet m̃tib fideliũ: qͦmͦ
ds̃ excecet m̃tes infideliũ. Pcedit enim
aliqͥd occultũ in occultis. uͥ ds̃ agat tus¬
tissimũ exam̃ udicii sui. ut quoꝵdã
nent᷑ : cui uerissime dictũ. ẽ. uidicia
tua abyss multa. Cuiꝰ ꝓfunditatis in¬
penetrabilẽ altitudinẽ apłs admiratꝰ
exclamat. O altitudo duuerirũ sapiea¬

Expanded text:
qui uident, caeci fiant. nam et hic satis adparet mentibus fidelium, quomodo deus excaecet mentes infidelium. praecedit enim aliquid occultum in occultis, ubi deus agat iustissimum examen iudicii sui, ut quorundam nente. cui uerissime dictum est: iudicia tua abyssus multa. cuius profunditatis inpenetrabilem altitudinem apostolus admiratus exclamat: o altitudo diuitiarum sapien
Abbreviated transcription (Latin):
i gła dĩ. Transfarmam gͦ dix̃ de forma
in formã : mlitam᷑ atq tͣnsimꝰ de forma
obscura in formã lucidã: qi & ipsa obscu¬
ra imago dĩ.ẽ. & si imago ꝓfecto etiam
gła: inqͣ homines creati sumꝰ. pr̃antes
ceteris animalibꝰ. De ipsa qͥppe humana
natura dictũ. ẽ. Uir qͥdẽ ñ deb&̾ uelare
capt̃. cũ sit unago ⁊ gła dĩ. Quȩ natura
in reb creatis excellentissima. cũ a suo cre¬
atore ab impietate iustificatur: a defor¬
mi forina formosã trisformat᷑ in formã.
st qͥppe ⁊ in ipsa impictate qͣntomagis
dãpnabile uiciũ. tanto certiꝰ nat᷑a lauda¬
bilis: & obhoc addidit de głam głam :¬

Expanded text:
imus. Transformamur ergo dicit, de forma in formam mutamur, atque transimus de forma obscura in formam lucidam; quia et ipsa obscura, imago Dei est; et si imago, profecto etiam gloria, in qua homines creati sumus, praestantes caeteris animalibus. De ipsa quippe natura humana dictum est, Vir quidem non debet velare caput, cum sit imago et gloria Dei. Quae natura in rebus creatis excellentissima, cum a suo Creatore ab impietate justificatur, a deformi forma formosam transfertur in formam. Est quippe et in ipsa impietate, quanto magis damnabile vitium, tanto certius natura laudabilis. Et propter hoc addidit, de gloria
Abbreviated transcription (Latin):
moysi tanꝗͣ infacie cartal & mortali:
nũqͥd diuturnꝰ aut ȩt̾nus. eẽ. posset. Mor¬
te eñi succedente: ꝓfecto auferet᷑. Splen
s illud fig̾a erat tp̃rał. hoc aũ qd̾ illa sigã
usq infinem: qr uelũ oppositũ negat ais
aspectũ splendoris int̾ioris. & uide ibi
enĩ. ille scripsit. Personã ciꝰ gerdat
moyses. & iõ uelũ ante se ponebat qͣndo
loq̃bat᷑ ppło: qr qndiu illi uilege carnalibꝰ
gaudus & uoluptatib dediti erant ⁊ reg¬
nũ t̾renũ q̃rebant. uelam̃ positũ erat
contra faciẽ eoꝵ. ne uid̾ent xp̃m in scrip¬
turis. Ablato eñi uelamine pꝰtea ꝗͣ paes

Expanded text:
Moysi, tanquam in facie carnali et mortali: numquid diuturnus aut aeternus esse posset? Morte enim succedente, profecto auferretur. SplenSed illud figura erat temporalis, hoc autem quod illa figura usque in finem, quia velum oppositum negat eis aspectum splendoris interioris. Et vide ibi im personam ejus gerebat Moyses, et velum ante se ideo ponebat, quando loquebatur populo; quia quamdiu illi in Lege carnalibus gaudiis et voluptatibus dediti erant, et regnum terrenum quaerebant, velamen positum erat contra faciem eorum, ne viderent Christum in Scripturis. Ablato enim velamine, posteaquam passus
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ p̃ceptũ fec̃. uͥ dr̃. attendite ne
iuisticiã ur̃am faciatis corã hoĩb ut ui¬
deamuni ab eis. Ru rsusq si hoc tunens
⁊ eauens ea q̃ bene facit abscond̾it: ñ se
putabit seruire imꝑant ⁊ dicenti: luce¬
at lum̃ ur̃m corã hoĩb. ut uideant bo¬

Expanded text:
contra praeceptum fecit, ubi dicitur, Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis. Rursusque si hoc timens et cavens, ea quae bene facit absconderit, non se putabit servire imperanti et dicenti, Luceat lumen vestrum coram hominibus, ut videant bo
Abbreviated transcription (Latin):
Ittende te hic hab̾e laborẽ: s attende
qͣlẽ ille reqͥẽ pollicet᷑. Nũqͥd cogitare po¬
tes: Si illãposses cogitare: uid̾es te ni¬
chillaborare ad cõpensationẽ. Audi eũ qͥ
illud ex parte cernebat: qͥ dix̃. nc̃ scio

Expanded text:
ttendis te habere hic laborem; sed attende qualem ille requiem pollicetur. Numquid cogitare, potes? Si illam posses cogitare, videres te nihil laborare ad compensationem. Audi eum qui illud ex parte cernebat, qui dixit, «Nunc scio
Abbreviated transcription (Latin):
lluminat gͦ mĩa: excecat iudicio: utiq
ȩqͥssimo & si occultssimo. Inscrutabilia s̃
tat᷑: horũ qͥppe uide sepulchra constru¬
ebant.⁊ moniuñta ornabant: qͥbꝰ dic̃.
dificatis sepulchra ꝓpħarũ: & ornatis mo¬
num̃ta iustoꝵ. S ill õs. & si ꝓtpr̃is¬

Expanded text:
misericordia, excaecat judicio, utique aequissimo, etsi occultissimo. Inscrutabilia enitatur. Horum quippe Judaei sepulcra construebant, et monumenta ornabant, quibus dicit: Aedificatis sepulcra Prophetarum, et ornatis monumenta justorum . Sed illi omnes, etsi pr
Abbreviated transcription (Latin):
dñs i hc xp̃c. Imaginib sublatis. fulget p̃¬
sentia imꝑatoris. Q cũ tnsierit qͥsq ad
dñm: auferet᷑ uelam̃. Sonabat enĩ uax
mogsi ꝑ uelũ: & facies moysi ñ apparebat.
t̾aꝵ ueterũ Uocẽ earũ audiunt: faciẽ so

Expanded text:
s Christus. Imaginibus sublatis fulget praesentia imperatoris. Ergo cum transierit quisque ad Dominum, auferetur velamen. Sonabat enim vox Moysi per velum, et facies Moysi non apparebat. turarum veterum: vocem earum audiunt, faciem
Abbreviated transcription (Latin):
si c̃tinuo tota ⁊ plena hominis ẽtiã in et̃¬
nã nouitatẽ mutatio fieret: ñ dico ⁊ in
corꝑe qd̾ certe manifestũ. ẽ. ad huc in
ueterẽ corruptionẽ atq in mortẽ tend̾e.
insine pꝰtea renouandũ. qnͣdo uere tota
nouitas erit.: s excepto corꝑe.si in ipso
uitas sieret: ñ dic̾et apłs. & si ext̾ior¬

Expanded text:
si continuo tota et plena etiam hominis in aeternam nouitatem mutatio fieret—non dico et in corpore, quod certe manifestum est adhuc in ueterem corruptionem atque in mortem tendere in fine postea renouandum, quando uere tota nouitas erit, sed excepto corpore si in ipso uitas fieret -, non diceret apostolus: etsi
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ sp̃m dilectioẽ iusticiȩ. Idõ ait. ł eccatũ
ut appareat peccatũ: ꝑ bonũ mͥ oꝑatũ. ẽ.
mortẽ N eñi ait ꝑ malũ: s ꝑ bonũ. Hic
eugilent si posst̃. qͥ legẽ dĩ atq eiꝰ mini¬
strũ moyseã cȩco ⁊ furioso corde rep̃hexi¬
dunt. Idõ qiͥpe. ẽ. inuustratio mortis. qi
peccatũ ꝑ bonũ mͥ oꝑatũ. ẽ. mortẽ. ĩo.ẽ

Expanded text:
eccatum ut appareat peccatum, per bonum mihi operatum est mortem. Non enim ait, Per malum; sed, per bonum. Hic evigilent, si possunt, qui Legem Dei atque ejus ministrum Moysen caeco et furioso corde reprehendunt. Ideo quippe est ministratio mortis, quia peccatum per bonum operatum est mortem: ideo
Abbreviated transcription (Latin):
ciȩ. Posst̃ aũ ⁊ pecora sentire ꝑ corꝑis
sensꝰ extrinsecꝰ corꝑalia: & ea memorie
fixa reminisci: atq in eis appet̾e õducibi.¬
lia. fug̾e in cõmoda. Uerũ ea notare. ñ so
lũ nat᷑alit̃ apta. s etiã de industria me¬
moriȩ cõm̃data recine. & in obliuionẽ
iãiãq labentia recordando atq cogitando

Expanded text:
it. Possunt autem et pecora et sentire per corporis it. Possunt autem et pecora et sentire per corporis sensus extrinsecus corporalia, et ea memoriae fixa reminisci, atque in eis appetere conducibilia, fugere incommoda: verum ea notare, ac non solum naturaliter rapta, sed etiam de industria memoriae commendata retinere, et in oblivionem jamjamque labentia recordando atque cogitando
Abbreviated transcription (Latin):
tudeamꝰ uͥ sit qͣsi qͦddã hoĩs ext̾ioris in¬
t̾iorisq c̃finiũ. Qcqͥd enĩ hẽmꝰ in aĩo cõ¬
mune cũpecore: recte adhuc dr̃ ad ex¬
t̾iorẽ hominẽ ꝑtin̾e. N enĩ solũ corpꝰ
hõ ext̾ior deputabit᷑: s aduincta qͣdã ui¬
ta sua qͣ cõpages corꝑis ⁊ os̃ sensꝰ ugent.
qͥb instructꝰ e. ad ext̾iora sentienda. qͦꝵ
sensitũ imagines infixȩ in memoria cũ
recordando reuisuntur. res ad huo agit᷑
ad ext̾iorẽ hominẽ ꝑtinens: atq uihs
qͥnos fec̃. ne meliore nr̃i parte. id÷ anima
stmiles pecorib simꝰ. a qͥb corꝑis erectione
distamꝰ ñ ut inea q̃ sublimia s̃ in corꝑib
luitatis appet̾e. ꝓstern̾e. ẽ. animũ. S sic̃
corpꝰ ad ea q̃ s̃ excelsa corꝑũ. id÷ ad cęlestia
nat᷑alit̾ erectũ. ẽ: sic animꝰ q̃ substantia
spĩtał. ẽ. ad ea q̃ s̃ inspĩtalibꝰ excelsa eri¬
gendꝰ.ẽ. ñ elatioẽ suꝑbiȩ. s pietate iusti

Expanded text:
eamus ubi sit quasi quoddam hominis exterioris interiorisque confinium. Quidquid enim habemus in animo commune cum pecore, recte adhuc dicitur ad exteriorem hominem pertinere. Non enim solum corpus homo exterior deputabitur, sed adjuncta quadam vita sua, qua compages corporis et omnes sensus vigent, quibus instructus est ad exteriora sentienda: quorum sensorum imagines infixae in memoria, cum recordando revisuntur, res adhuc agitur ad exteriorem hominem pertinens. Atque in hqui nos fecit, ne meliore nostri parte, id est animo, similes pecoribus simus, a quibus corporis erectione distamus. Non ut in ea quae sublimia sunt in corporibus luntatis appetere, prosternere est animum. Sed sicut corpus ad ea quae sunt excelsa corporum, id est, ad coelestia naturaliter erectum est; sic animus, qui substantia spiritualis est, ad ea quae sunt in spiritualibus excelsa erigendus est, non elatione superbiae, sed pietate justi
Abbreviated transcription (Latin):
tudine caritatis: atq ut om̃s auferatitur
sententia simillima. ẽ. illi quã iste ñ in¬
telligens posuit: c̃tinuo ꝓspea istos fut᷑os
u̾bosos atq blasphemos. qͥ putat̃ eẽnt.
e& hoc legẽ fuisse rep̃hensã. moxq sub¬
uurẽ. Qͥd gͦ dicemꝰ :: Lea. peccatũ ẽ :¬

Expanded text:
telligit? 28. Atque ut omnes auferantur erae; quae sententia simillima est illi quam iste non intelligens posuit: continuo prospexit istos futuros verbosos atque blasphemos, qui putaturi essent ex hoc Legem fuisse reprehensam; moxque subjunxit: Quid ergo dicemus? Lex peccatum e
Abbreviated transcription (Latin):
xp .i. q̃ ñdat᷑ iudeis in impictate et infide¬
lit ite ꝑseu̾antib. qr nouo testam̃to reuela¬
ta.ẽ. ⁊ñ tnͣseuntib ad dñm ñ eis auferet᷑
cielam̃. qͦd uilecdioẽ uet̾is testam̃ti mana̾.
qr in solo xpo euacuat᷑. ñ ipsa lectio uet̃is
testam̃ti q̃ ht̃ absconditã uircutẽ. s uela¬
m̃ qd̾ abscondit᷑: uñ apõ incruce passo
uelũ tẽpli ẽscisst̃. ẽ: ut ꝑ apĩ passionem
reuelent᷑ secreta sacͣm̃toꝵ fidelib adbi¬
bendũ eiꝰ satguitiẽ ore aꝑto inc̃fessione

Expanded text:
 non datur Iudaeis in inpietate et infidelitate perseuerantibus, quia nouo testamento reuelata est; et non transeuntibus ad dominum non eis auferetur uelamen, quod in lectione ueteris testamenti manet, quia in solo Christo euacuatur, non ipsa lectio ueteris testamenti, quae habet absconditam uirtutem, sed uelamen. quo absconditur. unde Christo in cruce passo uelum templi conscissum est, ut per Christi passionem reuelentur secreta sacramentorum fidelibus ad bibendum eius
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc intantũ ut bona cotiferat. Illa usticiȩ
fac̃ auditorẽ: ista factorẽ. & iõ subilla pecca¬
tor. insuꝑ etiã p̃uaricator amissa excusa¬
tioe ignorantiȩ c̃uictꝰ iacet. sub ista uͦ &
parcente ⁊ opitulante. nec qͥ mala ẽ. oꝑa¬
tꝰ extinguit᷑: ⁊ ut bona oꝑet᷑ ac cenditur.
Qͥ d gͦ mirũ.ẽ. si illa dicda. ẽ. ministrauo

Expanded text:
haec tantum ut bona conferat. Illa justitiae haec tantum ut bona conferat. Illa justitiae facit auditorem, ista factorem. Et ideo sub illa peccator, insuper etiam praevaricator amissa excusatione ignorantiae convictus jacet: sub ista vero et parcente et opitulante, nec qui mala est operatus exstinguitur, et ut bona operetur accenditur. Quid ergo est mirum, si illa dicta est m