comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cum gͦ surrexisset philisteus &e ueniret et
apꝓpinquaret contra dauid. festinauit
dauid & cucurrit ad pugnã exaduerso phili¬
stei: & misit manũ suã in perã. tulitq unũ lapi
dẽ. & funda iecit. & ꝑcussit philisteũ in fronte

Expanded text:
Cum ergo surrexisset Philisthaeus, et veniret, et Cum ergo surrexisset Philisthaeus, et veniret, et appropinquaret contra David, festinavit David, et occurrit ad pugnam ex adverso Philisthaei. Et misit manum suam in peram, tulitque lapidem unum, et funda jecit, et percussit Philisthaeum in fro
Abbreviated transcription (Latin):
pinquans aduersũ dauid: & armiger cius an¬
te eum. Cumq inspexisset philisteus & uidis¬
set dauid: despexit cum. Erat enim adoles¬
cens. rufus. & pulcher aspectu. Et dixit phili¬
steus ad dauid. Nunquid ego canis sũ qđ tu
uenis ad me cum baculo: & maledixit philiste¬
us cdauid in diis suis dixitq ad dauid. Uem ad
me: &e dabo carnes tuas uolatilib cęli & besti¬
is terre. Dixit autẽ dauid ad philisteũ. Tu ue
nis adme cum gladio & hasta & clipeo: ego
autẽ uenio ad te in nomine dñi exercituum.
dĩ agminum ifrł. quib exꝓbrasti hodie. Et
dabit te dominus in manu mea. & ꝑcutiam te.
&e auferã caput tuum a te: & dabo cadauera
castroꝵ philistiim hodie uolatilib cȩli & besti¬
is terre: ut sciat om̃is terra quia ẽ dñs ds̃ in
isrł: & nouerit uniuersa eccłia hȩc. quia ñ
in gladio nec in hasta saluat dominus. Ip¬
sius enĩ ẽ bellum: & tradet uos in manꝰ nr̃as

Expanded text:
opinquans adversum David et armiger eius anopinquans adversum David et armiger eius ante eum cumque inspexisset Philistheus et vidisset David despexit eum erat enim adulescens rufus et pulcher aspectu et dixit Philistheus ad David numquid ego canis sum quod tu venis ad me cum baculo et maledixit Philistheus David in diis suis dixitque ad David veni ad me et dabo carnes tuas volatilibus caeli et bestiis terrae dixit autclypeo; ego autem venio ad te in nomine Domini exercituum, Dei agminum Israel, quibus exprobrasti hodie: et dabit te Dominus in manu mea, et percutiam te, et auferam caput tuum a te, et dabo cadavera castrorum Philisthiim hodie volatilibus coeli et bestiis terrae, ut sciat omnis terrIsrael. Et noverit universa haec, quia non in gladio, nec in hasta salvavit Dominus: ipsius enim est bellum, et tradet vos in manus nostras.
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ficiebãq eos. Nam &e leonẽ & ursũ int̾feci
ego seruus tuns. Erit igit᷑ &e philisteus hic incir¬
cuncisus quasi unus ex eis: qui ausus ẽ maledi¬
cere exercitum dĩuiuentis. Et ait dauid. Dñs
qui eruit me de manu leonis &e de manu ursi:
ipse me lib̃abit me de manu philistei huiꝰ. Di¬
xit autẽ saul ad dauid. Uade: & dñs tecũ sit:
Et induit saul dauid uestim̃tis suis. & impo¬
suit galeã ereã suꝑ caput euis: & uestiuit eum
lorica. Accinctus gͦ dauid gladio eius suꝑ uestẽ
suã: cepit temptare si armatꝰ posset incedere:
ñ enim habebat consuetudinẽ. Dixitq dauidad
saul. Non possum sic incedere: quia nec usũ ha¬
beo. Et deposuit ea⁊ & tulit baculũ suũ quem
semꝑ habebat in manib: & elegit sibi quinq
limpidissimos lapides de torrente: & misit eos
in peram pastoralẽ quã habebat secũ: & fun¬
dam in manu tulit: o ꝓcessit aduersus phili¬
steum. Ibat autẽ philisteus incedens & apꝓ¬

Expanded text:
iebamque eos nam et leonem et ursum interfeci ego servus tuus erit igitur et Philistheus hic incircumcisus quasi unus ex eis quia ausus est maledicere exercitum Dei viventis et ait David Dominus qui eruit me de manu leonis et de manu ursi ipse liberabit me de manu Philisthei huius dixit autem Saul ad David vade et Dominus tecum sit et induit Saul David vestimentis suis et inposuit galeam aeream super caput eius et vestivit eum lorica accinctus ergo David gladio eius super veste sua coepit temptare si armatus posset incedere non enim habebat consuetudinem dixitque David ad Saul non possum sic incedere quia nec usum habeo et deposuit ea et tulit baculum suum quem semper habebat in manibus et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente et misit eos in peram pastoralem quam habebat secum et fundam manu tulit et processit adversum Philistheum ibat autem Philistheus incedens et adpr
Abbreviated transcription (Latin):
ccum ẽ nom̃ eus nimis. Locutus ẽ autẽ saul ad
ionathan filium suum. & ad om̃s seruos suos. ut
occiłent dauid. Porro ionathan filiꝰ saul dilige¬
bat ualde dauid: & indicauit. ionathan cdauid
dicens. Querit saul pat̃ m̃s occidere te. Qua¬
ꝓpt̃ obserua te queso mane: & manebis clam
&e absconderis. Ego autẽ egrediens stabo iux¬
ta patrẽ meũ in agro ubicunq fuerit: & ego lo¬
quar de te ad patrẽ meum: &e qđ cunq uido
nunciabo tibi. Locutus ẽ autẽ ionathan de da¬
uid bona ad saulpatrẽ suum : dixitq ad cum:
Ne pecces rex in seruum tuum dauid. quia ñ pec¬
cauit tibi: & oꝑa eius bona sunt ualde tibi ÷ &e po¬
suit animã suam in manu sua. oe ꝑcussit phili¬
steum: & fecit dominus salutẽ magnã in uniuier¬
soisrł. Nidisti: & lȩtatus es. Quare gͦ peccas insan¬
guine innoxio. int̾ficiens dauid qui ẽ absq cul¬
pa: Qđ cum audisset saul: placat᷑ uoce ionathȩ.
iurauit. Uiuit dominus: quia ñ occidet᷑. Noca¬

Expanded text:
omen eius nimis locutus est autem Saul ad Ionathan filium suum et ad omnes servos suos ut occiderent David porro Ionathan filius Saul diligebat David valde et indicavit Ionathan David dicens quaerit Saul pater meus occidere te quapropter observa te quaeso mane et manebis clam et absconderis ego autem egrediens stabo iuxta patrem meum in agro ubicumque fueris et ego loquar de te ad patrem meum et quodcumque videro nuntiabo tibi locutus est ergo Ionathan de David bona ad Saul patrem suum dixitque ad eum ne pecces rex in servum tuum David quia non peccavit tibi et opera eius bona sunt tibi valde et posuit animam suam in manu sua et percussit Philistheum et fecit Dominus saluteso Israeli: vidisti, et laetatus es. Quare ergo peccas in sanguine innoxio, interficiens David, qui est absque culpa? Quod cum audisset Saul, placatus voce Jonathae, juravit: Vivit Dominus, quia non occidetur. Voca
Abbreviated transcription (Latin):
& extuties p̃dam. Abiit gͦ. dd̾. ipse & sexcenti
uiri qui erant cum eo: & uenerunt usq ad
torrentẽ besor: & lassiquidã substiterunt.
ꝑsecutus ẽ autẽ dauid ipse & quadringenti
uirs. Substiterunt enim ducenti iuri. qui las¬
si transire non poterant torrentẽ besor. Et
inuenerunt uirum egyptium in agro: & ad du¬
xerunt eum ad dauid. Deduntq ei panẽ ut co-¬
metłet & bibet aquam: s & fragnen masse cari¬
carum &e duas ligaturas uuȩ passȩ. Quȩ cum

Expanded text:
et excuties praedam. Abiit ergo David ipse, et sexcenti et excuties praedam. Abiit ergo David ipse, et sexcenti viri qui erant cum eo, et venerunt usque ad torrentem Besor: et lassi quidam substiterunt, Persecutus est autem David ipse, et quadringenti viri cum eo: substiterant enim ducenti, qui lassi transire non potuerant torrentem Besor. Et invenerunt virum Aegyptium in agro, et adduxerunt eum ad David: dederuntque ei panem ut comederet, et biberet aquam, sed et fragmen massae caricarum, et duas ligatur
Abbreviated transcription (Latin):
derant eam igni: ce captiuas duxerant mulie¬
res ex ea aminimo usq ad magnũ: &e ñ inter¬
fecerant quenqͣm: s secum duxerant: & ꝑge¬
bant itinere suo. Cum gͦ uenissẽt cdauid & iuri
eius ad ciuitatẽ. & inuenissent eã succensã igniꝰ
&e uxores suas & filios suos & filias ductas ẽẽ¬
captiuas: leuauerunt daiid &e popłs qui erat
cum eo uoces suas. de planxerunt: donec defice¬
rent in eis lacrimȩ. Si quidẽ &e duȩ uxores da¬
ud captiuȩ ductȩ fuerant: achinoen ietrahe¬
lices. & abigail uxor nabal carmeli. Et contri¬
status ẽ dauid ualde: uolebat enim eum popu¬
lus lapidare: quia amara erat anima uniꝰcuiꝰq
uiri suꝑ filũs suis & filiab. Confortatus ẽ au¬
tẽ dauidin dnõ dõ suo: & ait ad abiathar sa¬
cerdotẽ filium achimelech. Applica ad meephod
Et applicuit abiathar ephod ad dauid᷑. Et consu¬
luit clauid dominum: dicens. ꝑsequar an non¬

Expanded text:
derant eam igni et captivas duxerant muliederant eam igni et captivas duxerant mulieres ex ea et a minimo usque ad magnum et non interfecerant quemquam sed secum duxerant et pergebant in itinere suo cum ergo venisset David et viri eius ad civitatem et invenissent eam succensam igni et uxores suas captivas, levavit David et populus qui erat cum eo voces suas, et planxerunt donec deficerent in eis lachrymae. Siquidem duae uxores David captivae ductae fuerant, Achinoam Jezraelites, et Abigail uxor Nabal Carmeli. Et contristatus est David valde: volebat enim eum populus lapidare, quia amara erat anima uniuscujusque viri super filiis suis, et filiabus: confortatus est autem David in Domino Deo suo. Et ait ad Abiathar sacerdotem filium Achimelech: Applica ad me ephod. Et applicavit Abiathar ephod ad David, et consuluit David Dominum, dicens: Persequar
Abbreviated transcription (Latin):
non inueni in te quicquã mali. ex die qua ueni¬
sti ad me usq ad diẽ hanc. S satrapis ñ places
Reuertere gͦ. & uade in pace. &e non offendas
oculos satraparum philistiim. Dixitq dauid ad
achis. Quid enim feci. aut quid inuenisti in me
seruo tuo. a die qua fui in conĩpectu tuo usq in
diẽ hanc. ut ñ ueniã &e pugnẽ contra inimicos
dni mei regis: Respondens autẽ achis: locutꝰ
ẽ ad dauid. Scio quia bonus es tu in ocłis meis
sicut angłs dĩ: s principes philistum dixerunt.
Non ascendet nob̾cum in p̃lium. Igit᷑ consurge
mane tu &e serui dñi tui qui uenerunt tecum :
& cum de nocte surrexeritis & ceꝑit dilucescere.
ꝑgite. Surrexit itaq de nocte dd̃ ipse & uiri eiꝰ
ut ꝓficiscerent᷑ mane: & reu̾terent᷑ ad terram
philistum. Philistum autẽ ascendunt in ierrahel
Cumq uenissẽt dauid &e uiri eius in siceleg. die
cercia: amalechitȩ impetum fecerant ex parte
australi in siceleg. & ꝑcusserant siceleg. & succen¬

Expanded text:
die qua venisti ad me, usque in diem hanc: sed satrapis non places. Revertere ergo, et vade in pace, et non offendas oculos satraparum Philisthiim. Dixitque David ad Achis: Quid enim feci? aut quid invenisti in me servo tuo, a die qua fui in conspectu tuo, usque in diem hanc, ut non veniam, et pugnem contra inimicos domini mei regis? Respondens autem Achis, locutus est ad David: Scio quia bonus es tu in oculis meis, sicut Angelus Domini: sed principes Philisthinorum dixerunt: Non ascendat nobiscum in praelium. Igitur consurge mane tu, et servi domini tui, qui venerunt tecum: et cum de nocte surrexeritis, et coeperit illucescere, pergite surrexit itaque de nocte David ipse et viri eius ut proficiscerentur mane et reverterentur ad terram Philisthim Philisthim autem ascenderunt in Iezrahel cumque venissent David et viri eius in Siceleg die tertia Amalechitae impetum fecerant ex parte australi in Siceleg et percusserant Siceleg et succen
Abbreviated transcription (Latin):
misit nos ad te: ut accipiat te sibiin uxorẽ. Quȩ
consurgens. adorauit ꝓna in terrã: & ait. Eo¬
ce famula tua sit in ancillã: ut lauet pecles ser¬
uoꝵ dominimei. Ꝙ festinauit & surrexit abi¬
gail. & ascendit suꝑ asinum: & quinq puellȩ
ierunt cum ea. pedisequȩ eus. Et secuta ẽ nun¬
cios dauid: & facta ẽ illi uxor. S & achinoẽn ac¬
cepit dauid de ierrahel: & fuit utraq uxor eiꝰ:

Expanded text:
misit nos ad te, ut accipiat te sibi in uxorem. Quae misit nos ad te, ut accipiat te sibi in uxorem. Quae consurgens adoravit prona in terram, et ait: Ecce famula tua sit in ancillam ut lavet pedes servorum domini mei et festinavit et surrexit Abigail et ascendit super asinum et quinque puellae ierunt cum ea pedisequae eius et secuta est nuntios David et facta est illi uxor sed et Ahinoem accepit David de Iezrah
Abbreviated transcription (Latin):
tutinã mingens ad parietẽ. Suscepit gͦ dauid
de manii eius omĩa. quȩ atculerat ei dixitq el:
Uade pacifice in domum tuã. Ecce audiui uo¬
cẽ tuã: & honoraui faciẽ tuã. Uenit autẽ abi¬
gail ad nabal: & ecce erat ei conuiuium in do¬
mo eius quasi conuuium regis: ce cor nabal
iocundum: erat enim ebriꝰ nimis. Et ñ indica¬
uit ei u̾bum pausillum aut grande: usq in
mane. Diluculo autẽ cum digessisset uinum
nabal: indicauit ei uxor sua uerba hȩc. Et
emortiuim ẽ cor eus intrinsecus: & factus
ẽ quasi lapis. Cumq ꝑtransissent decẽ dies:
ꝑcussit dominus nabal &e mortuuis ẽ. Quod
cum audisset dauid mortuum nabal: ait
Benedictus dñs qui iudicauit causã opꝓbrii
mei de manunabab. &e seruum suũ custodiuit
a malo:. & maliciã nabal reddidit dñs in caput¬
ad abigailut sumeret eam s̾in uxorem:
& uencrunt pueridauid ad abigailin carme¬
lum: & locuti sunt ad eam dicentes. Dauid

Expanded text:
tutinam, nec mingens ad parietem. Suscepit ergo David tutinam, nec mingens ad parietem. Suscepit ergo David de manu ejus omnia quae attulerat ei, dixitque ei: Vade pacifice in domum tuam, ecce audivi vocem tuam, et honoravi faciem tuam. Venit autem Abigail ad Nabal: et ecce erat ei convivium in domo ejus, quasi convivium regis, et cor Nabal jocundum: erat enim ebrius nimis: et non indicavit ei verbum pusillum aut grande usque mane. Diluculo autem cum digessisset vinum Nabal, indicavit ei uxor sua verba haec, et mortuum est cor ejus intrinsecus, et factus est quasi lapis. Cumque pertransissent decem dies, percussit Dominus Nabal, et mortuus est. Quod cum audisset David mortuum Nabal, ait: Benedictus Dominus, qui judicavit causam obprobrii mei de manu Nabal, et servum suum custodivit a malo. ad Abigail, ut sumeret eam sibi in uxorem. Et venerunt pueri David ad Abigail in Charmelum, et locuti sunt ad eam, dicentes: David
Abbreviated transcription (Latin):
licia gͦ ñ inueniatur in te: om̃ib dieb uitȩ tuȩ:
te & querens animã tuã: erit anima dñi mei
custodita quasi in fasciculo uiuentium apud
dñm dm̃ tuum. Porro anima inimicoꝵ tuoꝵ
rotabitur. quasi in impetu & cutulo fundȩ. Cũ
gͦ fecerit tibi diis dño meo omĩa quȩ locutus ẽ
bona de te. & constituerit te ducẽ suꝑ isrł: non
erit tibi hoc in singultum. & sccupulũ cordis
dno meo qđ esfuđis sanguinẽ in noxium: aut
ipse te ultus fueris. Ꝙ cum benefecerit dñs dño
meo: recordab̃is ancillȩ tuȩ. Et ait dauid ad abi¬
gail. Benedictus dñs ds̃ isrł qui misit te hodie
in occursum me ĩ: & benedictũ eloquiũ tuũ:
&e benedicta tu quȩ ꝓhibuisti me hodie ne irẽ
ad sanguinẽ: & ulciscerer me manu mea. Ali¬
oquin uiuit dominus ds̃ isrł qui ꝓhibuit me ne¬
malum facerẽ tͥ: nisi cito uenisses in occursum
michi: non remansisset nabal usq ad lucẽ ma

Expanded text:
litia ergo non inveniatur in te omnibus diebus vitae tuae. litia ergo non inveniatur in te omnibus diebus vitae tuae. te, quaerens animam tuam, erit anima domini mei custodita, quasi in fasciculo viventium apud num Deum tuum porro anima inimicorum tuorum rotabitur quasi in impetu et circulo fundae cum ergo fecerit tibi Dominus domino meo omnia quae locutus est bona de te et constituerit te ducem super Israhel non erit tibi hoc in singultum et in scrupulum cordis domino meo quod effuderis sanguinem innoxium aut ipse te ultus fueris et cum benefecerit Dominus domino meo recordaberis ancillae tuae et ait David ad Abigail benedictus Dominus Deus Israhel qui misit te hodie in occursum meum et benedictum eloquium tuum et benedicta tu quae prohibuisti me hodie ne irem ad sanguinem et ulciscerer me manu mea alioquin vivit Dominus Deus Israhel qui prohibuit me malum facere tibi nisi cito venisses in occursum mihi non rema
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ad eum ꝑtinent usq inane mingentẽ ad
parietẽ. Cum autẽ uidisset abigail dauid: festi¬
nauit c&e descendit de asino: &e ꝓcidit corã dauid
suꝑ facic̃ suam: & ad orauit suꝑ terrã: & cecidit
ad pedes eius & dixit. In me sit domine mi hȩc
iniquitas. Loquatur obsecro ancilla tua in
aurib tiuis: & audi uerba famulȩ tuȩ. Ne
ponat obsecro dñs ms̃ rex cor suũ suꝑ uirum
istum ini quum nabal qͥa scdđ̃m nom̃ suum stul-¬
tus ẽ. & est stulticia cumeo. Ego autẽ ancilla tua
ñ uidi pueros tuos domine mi quos misisti. Nẽ¬
hibuit te ne uenires in sanguinẽ. & saluauit ma¬
num tuã tibi ⁊ & nunc fiant sicut nabal inimici
tuii. & qui querunt domino ineo malũ. Qua ꝓpt̃
suscipe benedictionẽ hanc quã attulit ancilla tua
tibi dnõ meo: & da pueris qui sequuntur te do
faciens enim faciet tibi dominꝰ dnõ meo domũ
fidelẽ : quia p̃lia domini dnẽ mi tu p̃liaris. Ma¬

Expanded text:
quae ad eum pertinent usque mane, mingentem ad quae ad eum pertinent usque mane, mingentem ad parietem. Cum autem vidisset Abigail David, festinavit, et descendit de asino, et corruit coram David super faciem suam et adoravit super terram et cecidit ad pedes eius et dixit in me sit domine mi haec iniquitas loquatur obsecro ancilla tua in auribus tuis et audi verba famulae tuae ne ponat oro dominus meus rex cor suum super virum istum iniquum Nabal quia secundum nomen suum stultus est et est stultitia cum eo ego autem ancilla tua non vidi pueros tuos domine mi quos misisti nrohibuit te ne venires in sanguine, et salvavit manum tuam tibi; et nunc fiant sicut Nabal inimici tui, et qui quaerunt domino meo malum. Quapropter suscipe benedictionem hanc, quam attulit ancilla tua tibi domino meo; et da pueris qui sequuntur te domm famulae tuae: faciens enim faciet Dominus tibi domino meo domum fidelem, quia praelia Domini, domine mi, tu praeliaris: ma
Abbreviated transcription (Latin):
apud ipsos greges. Quãobrẽ consida. & recogita
quid facias: qm̃ completa ẽ malicia aduersus
uirum tuum. & adu̾sum domum tuã: ce ipse¬
filius ẽ belial: ita ut nemo ei possit loqui. festi¬
nauit igitur abigail: & tulit ducentos panes.
&e ducentos utres umi. & quinq arieces coctos.
&e quinq sata polentȩ. & centum ligaturas uuȩ
passȩ. & ducentas massas caricarum: & imposu¬
it suꝑ asinos. Dixitq pueris suis. Precedite me:
Ecce ego post tergum sequar uos. Uiro autem
suo nabał. non indicauit. Cum gͦascendisset asi¬
num. & descenderet ad radicẽ montis: dauid
& uiri eius descendebant in occursum eiꝰ: quib
ce illa occurrit. Et ait dauid. Uere frustra scrua¬
ui omĩa quȩ huiꝰ crant in deserto: & ñ periit
quicqͣm de cunctis quȩ ad eum ꝑtinebant: &
reddidit michimalũ ꝓ bono. Hȩc faciat ds̃ ini¬
micis dauid & hȩc addat: si reliquero de omĩb¬

Expanded text:
apud eos greges. Quam ob rem considera, et recogita apud eos greges. Quam ob rem considera, et recogita quid facias: quoniam completa est malitia adversus virum tuum, et adfilius tuus Belial, ita ut nemo possit ei loqui. Festinavit igitur Abigail, et tulit ducentos panes, et duos utres vini, et quinque arietes coctos, et quinque sata polentae, et centum ligaturas uvae passae, et ducentas massas caricarum, et posuit super asinos: dixitque pueris suis: Praecedite me: et ecce, ego post tergum sequar vos: viro autem suo Nabal non indicavit. Cum ergo ascendisset asinum, et descenderet ad radicem montis, David et viri ejus descendebant in occursum ejus: quibus et illa occurrit. Et ait David: Vere frustra servavi omnia quae hujus erant in deserto, et non periit quicquam de cunctis quae ad eum pertinebant: et reddidit mihi malum pro bono. Haec faciat Deus inimicis David
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa uerba hȩc ex nomine dauid: & silue¬
runt. Respondens autẽ nabal pueris da¬
uid: ait. Quis ẽ dauid. & quis ẽ fili isai:
Hodie increuerunt serui: qui fugiunt dnos fu¬
os. Tollam gͦ panes meos & aquas meas. & carnes
pecorum que occidi tonsorib meis: & dabo uiris
quos nescio unde sint : Regressi sunt itaq pue¬
ri dauid ꝑ uiã suã: & reuersi uenerunt & nun¬
ciauerunt ei omĩa uerba quȩ dixerat. Tunc da¬
uid ait uiris suis. Accingatur unꝰ quisq gladio
suo. Et accinci sunt singuli gladio suo. Accin¬
ctusq ẽ &e dauid ense suo: Ꝙ secuti sunt dauid
serunt ad sarcinas. Abigail autẽ uxori nabal.
nunciauit unꝰ de pueris: dicens. Eoce misit
dauid nuncios de deserto ut benedicerent do
ni satis fuerunt nob̃. &e non molesti: neo quicqͣm
aliquando ꝑiit omi tempore quo sumꝰ conuer¬
saticum eis in deserto. Pro muro erant nob̾ tã
in nocte qͣm in die: om̃ib dieb quib pauimus

Expanded text:
omnia verba haec ex nomine David et silueomnia verba haec ex nomine David et siluerunt respondens autem Nabal pueris David ait quis est David et quis est filius Isai hodie increverunt servi qui fugiunt dominos suos tollam ergo panes meos et aquas meas et carnes pecorum quae occidi tonsoribus meis et dabo viris quos nescio unde sint regressi sunt itaque pueri David per viam suam et reversi venerunt et nuntiaverunt ei omnia verba quae dixerat tunc David ait viris suis acsuo. Et accincti sunt singuli gladio suo, accinctusque est et David ense suo: et secuti sunt David porro ducenti remanserunt ad sarcinas. Abigail autem uxori Nabal nuntiavit unus de pueris, dicens: Ecce misit David nuntios de deserto, ut benedicerent domni satis fuerunt nobis, et non molesti: nec quidquam aliquando periit omni tempore, quo sumus conversati cum eis in deserto: pro muro erant nobis tam in nocte quam in die, omnibus diebus quibus pavimus
Abbreviated transcription (Latin):
q ei oues tria milia: ce mille caprȩ. Et accidit
ut tondetur grex eius in carmelo. Nom̃ autẽ
uiri illius erat nabal: & nom̃ uxoris eiꝰ abigail
Eratq illa mulier prudentissima: & speciosa:
porro uir cius durus & pessimꝰ: de maliciosus.¬
Erat autẽ de genere caleb. Cũ gͦ audisset dauid
in deserto qđ tonderet nabal gregẽ suum: mi¬
sit decẽ iuuenes & dixit eis. Ascendite in carme¬
lum. & uenietis ad nabal: &e salutabitis eum ex
nomine meo pacifice: d̃e dicetis. Sit fr̃ib meis
ce tibi pax & domui tuȩ: & omĩb quȩcunq
rent pastores tui qui erant nob̾cum in deser-¬
to. Nunqͣm eis molesti fuimꝰ: nec aliqͣndo de¬
fuit eis quicqͣm de grege omĩ tempore quo¬
nob̃cum fuerunt in carmelo. Interroga pue¬
ros tuos: & indicabunt tibi. Nunc gͦ inueni
bona uenimus. Qđcunq inuenerit manꝰ
tua da seruis tuis: &e filio tuo dauid. Cũq
uenissent pueri dauid. locuti sunt ad nabal

Expanded text:
ue ei oves tria milia et mille caprae et accidit ue ei oves tria milia et mille caprae et accidit ut tonderetur grex eius in Carmelo nomen autem viri illius erat Nabal et nomen uxoris eius Abigail eratque mulier illa prudentissima et speciosa porro vir eius durus erat autem de genere Caleb. Cum ergo audisset David in deserto quod tonderet Nabal gregem suum, misit decem juvenes, et dixit eis: Ascendite in Carmelum et venietis ad Nabal et salutabitis eum ex nomine meo pacifice et dicetis sic fratribus meis et tibi pax et domui tuae pax et omnibus quaecumque rent pastores tui qui erant nobiscum in deserto numquam eis molesti fuimus nec aliquando defuit eis quicqfuerunt nobiscum in Charmelo. Interroga pueros tuos, et indicabunt tibi. Nunc ergo inveniabona venimus. Quodcumque invenerit manus tua da servis tuis et filio tuo David cumque venissent pueri David locuti sunt ad Nabal
Abbreviated transcription (Latin):
dauid. Iustior tu es: qͣm ego. Tu enim tribiusti mͥ
bona ego autẽ reddidi tibi mala: & tu indicasti¬
michi hodiequȩ feceris michibona: qͦmͦ tradid̾it
me dominus in manu tua. &e ñ occiđis me. Qͥs
enim cum inuenerit ininicũ suum dimitcet cũ
in uia bona: Sed dñs reddẽt tibi uicissitudinem
hanc: ꝓ eo qđ hodie oꝑatus esin me. Et nuncqͥa
scio qđ certissime regnaturus sis. & habiturus
in manu tua regnum isrł uramͥ in dñm ne
deleas sem̃ meum post me. neq auferas nomen
meum dedomo patris mei. & uirauit dauid
sauli. Abiit gͦ saul in domum suã: & clauid &e
uiri euis ascendunt ad tutiora loca. xxii¬
ortuus ẽ autẽ samuhel. & congregat᷑ ẽ
uniuersus ifrł & planxerunt eũ: & sepe-¬
lierunt in domo sua in ramatha. Confurgens¬
q dauid: descendit in desertum pharan. Erat
autẽ uir quispiã in solitudine maon: &e possessio
eius in carmelo: & homo ille magnꝰ nimis. Erant.¬

Expanded text:
David iustior tu es quam ego tu enim tribuisti mihi David iustior tu es quam ego tu enim tribuisti mihi bona ego autem reddidi tibi mala et tu indicasti hodie quae feceris mihi bona quomodo tradiderit me Dominus in manu tua et non occideris me quis enim cum invenerit inimicum suum dimittet eum in via bona sed Dominus reddat tibi vicissitudinem hanc pro eo quod hodie operatus es in me et nunc quia scio quod certissime regnaturus sis et habiturus in manu tua regnum Israhel iura mihi in Domino ne deleas semen meum post me neque auferas nomen meum de domo patris mei et iuravit David Sauli abiit ergo Saul in domum suam et David et viri eius ascenderunt ad tutiora loca mortuus est autem Samuhel et congregatus est universus Israhel et planxerunt eum et sepelierunt in domo sua in Rama consurgensque David descendit in desertum Pharan erat autem vir quispiam in solitudine Maon et possessio eius in Carmelo et homo ille magnus nimis erantq
Abbreviated transcription (Latin):
malum aduersum te: Eccehodie uid̾unt ocłi
tui. qđ tradidit ce dominus in manumea in
pater mi uide. & cognosce orã clamidis tuȩ in
manu mea: qm̃ cum p̃ciderẽ summitatẽ clami¬
dis tuȩ. nolui extendẽ manum meã in te. Anim¬
aduerte & uide qm̃ ñ ẽ in manu mea malum.
neq iniquitas. neq peccaui. in te. Tu autẽ insi¬
diaris animȩ meȩ: ut auferas eã. Iudicet dñs int̃
me &e te: & ulciscatur me dominus ex te. Manꝰ
autẽ mea ñ sit in te: sicut & in ꝓuerbio antiqͦ
dicitur. Ab impiis egrediet᷑ impietas. Manus
gͦ mea non sit in te. Quẽ ꝑsequeris rex isrł. quẽ
ꝑsequeris: Canẽ mortuum sequeris: & puli¬
cẽ unum. Sit dñs uidex & uidicet int̃ me &e te:
& uideat & iudicet causã meã: & eruat me
de manu tua. Cum autẽ complesset dauid lo¬
quens sermones huiꝰcemodi ad saul: dixit sa
ul. Nunquid uox hȩc tua ẽ fili mi daiud:
Et leuauit saul uocẽ suam: & fleuit. Dixitq ad

Expanded text:
malum adversum te? Ecce hodie viderunt oculi malum adversum te? Ecce hodie viderunt oculi tui, quod tradiderit te Dominus in manu mea in  clamydis tuae in manu mea quoniam cum praeciderem summitatem clamydis tuae nolui extendere manum meam in te animadverte et vide quoniam non est in manu mea malum neque iniquitas neque peccavi in te tu autem insidiaris animae meae ut auferas eam iudicet Dominus inter me et te et ulciscatur me Dominus ex te manus autem mea non sit in te sicut et in proverbio antiquo dicitur ab impiis egredietur impietas manus ergo mea non sit in te quem sequeris rex Israhel quem persequeris canem mortuum sequeris et pulicem unum sit Dominus iudex et iudicet inter me et te et videat et diiudicet causam meam et erude manu tua. Cum autem complesset David loquens sermones hujuscemodi ad Saul, dul numquid vox haec tua est fili mi David t levavit Saul vocem suam et flevit dixitque ad
Abbreviated transcription (Latin):
mas pecras quȩ solis ibicib ꝑuiȩ sunt: Et ue¬
ut ad caulas ouium. quȩ sc offerebant iuanti
Cratq ibi spelunca: quam ingressus ẽ saul ut pur¬
garet uentrẽ. Porro dauid & uiri eius in interio¬
ri parte speluncȩ latebant. Et dixerunt serui da¬
uid ad eum. Ecce dies de qua locutus ẽ. dñs ad
te. Ego tradam tibi inimicum tuum: ut facias
ei ficut placuerit in oculis tuis. Surrexit gͦ dauid.
&e precidit oram clamidis saul silent̃. Post hȩc ꝑ¬
cussit cor suum dauid: eoqđ abscidisset orã cla¬
aut dies eiꝰ uenerit ut moriat᷑. aut descendens
uiros suos sermonibꝰ: & non ꝑmisit eos ut con¬
surgerent in saul. Porro saul exurgens de spe¬
lunca: ꝑgebat cepto itinere. Surrexit autẽ & da¬
uid post eum. Et egressus de spelunca. clamauit
post tergum saul dicens. Domine mirex. Et re-¬
spexit saul post se. Et inclinans se dauid ꝓnus
in terrã. & adorauit. Dixitq ad saul. Quare au¬
dis uerba hominum loquentium: dauid querit

Expanded text:
as quae solis hibicibus perviae sunt et venit ad caulas quoque ovium quae se offerebant vianti eratque ibi spelunca quam ingressus est Saul ut purgaret ventrem porro David et viri eius in interiori parte speluncae latebant et dixerunt servi David ad eum ecce dies de qua locutus est Dominus ad te ego tradam tibi inimicum tuum ut facias ei sicut placuerit in ocuet praecidit oram chlamydis Saul silenter. Post haec percussit cor suum David eo quod abscidisset oraaut dies ejus venerit ut moriatur, aut descendens viros suos, sermonibus, et non permisit eos, ut consurgerent in Saul. Porro Saul exsurgens de spelunca, pergebat coepto itinere. Surrexit autem et David post eum, et egressus de spelunca, clamavit post tergum Saul, dicens: Domine mi rex: Et respexit Saul post se, et inclinans se David pronus in terram, adoravit, dixitque ad Saul: Quare audis verba hominum loquentium, David quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
phei ad saul in gabaa: dicentes. Nonne ecce da¬
uid latitat apud nos in locis tutissimis siluȩ. in
colle achillȩ quȩ est ad dexterã deserti: Nunc ergo
sicut desidauit anima tua ut descendes. descende:
Nr̃m autẽ erit. ut tradamꝰ eum in manꝰ regis. Di¬
xitq saul. Benedicti uos a domino: quia dolui¬
stis uicẽ meam. Abite gͦ. & diligentius p̃parate.
&e curiosiꝰ agite. & considate locum ubi sit pes esꝰ:
enim de me: qđ callide insidier ci. Consid̾ate. &
udete omĩa latibula eiꝰ in qͥb abscondit᷑: & re-¬
uertimin ad me ad rẽ certã ut uadã uob̃tum:
Qđ si ctiam in terrã se abstruserit: ꝑscrutabor
cum in cunctis milib uida. At illi surgentes
abierunt in ziph ante saul. Dauid autẽ & uri
dum eum : &e nunciatum ẽ dauid. Statimq de¬
scendit ad petrã: & u̾sabatur in deserto maon.
Qđ cũ audisset saul ꝑsecutꝰ ẽ dauid in deserto maon

Expanded text:
phei ad Saul in Gabaa dicentes nonne Daphei ad Saul in Gabaa dicentes nonne David latitat apud nos in locis tutissimis silvae in colle Achilae quae est ad dexteram deserti nunc ergo sicut desideravit anima tua ut descenderes descende nostrum autem erit ut tradamus eum in manus regis dixitque Saul benedicti vos a Domino quia doluistis vicem meam abite oro et diligentius praeparate et curiosius agite et considerate locum ubi sit pes eius enim de me quod callide insidier ei considerate et videte omnia latibula eius in quibus absconditur et revertimiQuod si etiam in terram se abstruserit, perscrutabor eum in cunctis millibus Juda. At illi surgentes abierunt in Ziph ante Saul: David autem et viri dum eum, et nuntiatum est David, statimque descendit ad petram, et versabatur in deserto Maon. Quod cum audiss
Abbreviated transcription (Latin):
in manu saul: Et dixit dominus. Tradent. Sur¬
rexit ergo dauid & uiri eius quasi sexcenti: & eg̾s¬
si de ceila. huc atq illuc uagabantur incerti. slum¬
ciatumq ẽ saul. qđ fugisset dauid de ceila. Quã
obrẽ dissimulauit exire. Morabatur autẽ dauid
in deserto. in locis firmissimis: Mansitq in mon¬
te solitudinis aph. Querebat tam̃ eum saul cun¬
ctis dieb: & ñ tradidit eum ds̃ in manꝰ eius. Et
iuidit dauid qđ egressus eẽt saul ut quereret
anunam eius.
Porro dauid erat in deserco ziph. in silua. Et
surrexit ion athas filius saul &e abiit ad dauid
in siluam: &e confortauit manꝰ cuis in dõ. Dixitq ei
Ne timeas: neq enim inueniet te manꝰ saul. patris
mei. Et tu regnabis suꝑ isrł. & ego ero tibi secundus:
S e saul pater m̃s scit hoc. ꝑcussit igitur ut̃q fe¬
dus coram dño. Mansitq dauid in silua: ionathas
autẽ reu̾sus ẽ in domum suã. Ascendunt autẽ ⁊ i¬

Expanded text:
in manu Saul et dixit Dominus tradent surin manu Saul et dixit Dominus tradent surrexit ergo David et viri eius quasi sescenti et egressi de Ceila huc atque illuc vagabantur incerti nuntiatumque est Saul quod fugisset David de Ceila quam ob rem dissimulavit exire morabatur autem David in deserto in locis firmissimis mansitque in monte solitudinis Ziph quaerebat tamen eum Saul cunctis diebus et non tradidit eum Deus in manus eius et vidit David quod egressus esset Saul ut quaereret animam eius porro David erat in deserto Ziph in silva et surrexit Ionathan filius Saul et abiit ad David in silva et confortavit manus eius in Deo dixitque ei ne timeas neque enim invenmei, et tu regnabis super Israel, et ego ero tibi secundus, sed et Saul pater meus scit hoc. Percusserunt igitur uterque foedus eoram Domino: mansitque David in sils est in domum suam ascenderunt autem Zi
Abbreviated transcription (Latin):
dam philisteos in manu tua. Abit cdauid & uiri
ciis in ceila:. & pugnauit aduersum philisteos: ce
quo fugiebat abiathar filius achimelech ad
dauid inceila: ephod secum habens descendat:
Nunciatum est autẽ saul qđ uenisset dauid in
ceila. Et ait saul. Tradidit eum ds̃ in manꝰ meas:
conclususq ẽ introgressus urbẽ in qua portȩ et se¬
rȩ sunt. Et p̃cepit saul omĩ popło ut ad pugnã
descendet in ceila: & obsidet dauid & seruos eius:
Qđ cum rescisset dauid quia p̃pararet ei saul
clammalum: dixit ad abiathar sacerdotẽ. Ap¬
plica ephod. Ꝙ ait dauid. Domine ds̃ isrł. audi¬
uit famã seruus tuus qđ disponat saul uenire
ad ceilam. ut euertat urbẽ ꝓpt̃ me:. Si tradent
me uiri ceile in manu eius: & si descencdet saul
sicut audunt seruus tuus: Dnẽ ds̃ isrł indica ser¬
uo tuo. Et ait dominus. Descendet. Dixitq dauid
Si tradent uiri ceilȩ me & iuiros qui sunt mecum

Expanded text:
dam Philisthaeos in manu tua. Abiit ergo David, et viri dam Philisthaeos in manu tua. Abiit ergo David, et viri ejus in Ceila, et pugnavit adversum Philisthaeos, et quo fugiebat Abiathar filius Achimelech ad David in Ceila, ephod secum habens descenderat. Nuntiatum est autem Sauli, quod venisset David in Ceila: et ait Saul: Tradidit eum Deus in manus meas; conclususque est introgressus urbem, in qua portae et serae. Et praecepit Saul omni populo, ut ad pugnam descenderet in Ceila et obsideret David et viros eius quod cum rescisset David quia praepararet ei Saul clam malum dixit ad Abiathar sacerdotem adplica ephod et ait David Domine Deus Israhel audivit famam servus tuus quod disponat Saul venire ad Ceila ut evertat urbem propter me si tradent me viri Ceila in manus eius et si descendet Saul sicut audivit servus tuus Domine Deus Israhel indica servo tuo et ait Dominus descendet dixitque David si tradent viri Ceilae me et viros qui sunt mecum
Abbreviated transcription (Latin):
Euadens autẽ unꝰ filius achimelech filii achi¬
tob cuiꝰ nom̃ erat abiathar. fugit ad dauia:¬
&e annunciauit ci qđ occidisset saul sacerdotesdm̃
Et ait clauid ad abiathar. Sciebam in die illa quod
cum ẽet ibi doech idumeus: ꝓculdubio annuncia¬
ret saul. Ego sum reus omĩum animarum patris
tui. Mane metum:. Ne tuneas. Si quis quesierit
animã meã. queret & animã tuã: inecũq seruabe¬
ris. & annunciauerunt dauid. dicentes. Ecce phi¬
listum expugnant ceila: & diripiunt areas. Consu¬
luit igitur dauid dñm. dicens. Num uadã & per¬
cutiam philisteos istos: Et ait dominus ad dauid
Uade &e ꝑcuties philisteos: &e saluabis ccila. Et dixe¬
runt uiri qui erant cum dauid ad cum. Ecce nos
hic in uidea consistentes timemꝰ: quantomagis
si ierimꝰ in ceila adũsus agmina philistinorum:
Rursun gͦ dauid consuluit dominum. Qui res¬
pondens. ait. Surge uade in ceila: ego enim tra¬

Expanded text:
Evadens autem unus filius Achimelech, filii AchiEvadens autem unus filius Achimelech, filii Achitob, cujus nomen erat Abiathar, fugit ad Daviannuntiavit ei quod occidisset Saul sacerdotes Domini. Et ait David ad Abiathar: Sciebam in die illa, quod cum ibi esset Doeg Idumaeus, proculdubio annuntiaret Sauli: ego sum reus omnium animarum patris tui. Mane mecum, si quis quaesierit animam meam, quaeret et animam tuam, mecumque servaberis. Et nuntiaverunt David, dicentes: Ecce Philisthiim oppugnant Ceilam, et diripiunt areas. Consuluit igitur David Dominum, dicens: Nunc vadam, et percutiam Philisthaeos istos? Et ait Dominus ad David: Vade, et percuties Philisthaeos, et salvabis Ceilam. Et dixerunt viri, qui erant cum David, ad eum: Ecce nos hic in Juda consistentes timemus: quanto magis si ierimus in Ceila adversum agmina Philisthinorum? Rursum ergo David consuluit Dominum. Qui respondens, ait: Surge, et vade in Ceila: ego enim tra
Abbreviated transcription (Latin):
in domo tua: Num hodie cȩpi consulere ꝓ eo do
minum: Absit hoc a me. Ne suspicet᷑ rex aduer¬
sus seruum suum rẽ huiꝰcemodi: in uniuersa
domo patris mei. Non enim scunt seriuis tuus
quicqͣm suꝑ hoc negocio: uel modicum uł gͣnde:
Dixitq rex. Morte morieris achimelech: tu & oĩs
domus patris tui. Et ait rex emissariis. qui circũ¬
stabant eũ. Conuertimini. & int̃ficite sacerdo¬
tes domini: nam manꝰ eoꝵ cum dauid ẽ: Scien¬
tes qđ fugisset: ⁊ ñ indicauert̃ michi. Nolue¬
runt autẽ serui regis extende manum suã in
sacerdotes dni. Et ait rex ad doech. Conuertere
tui: &e irrue in sacerdotes. Conuersusq doech
idumeus irruit in sacerdotes: & trucidauit in
die illa occoginta quinq uiros uestitos ephod
lineo. Nobe autẽ ciuitatẽ sacerdotum ꝑcussit
in ore gladii: uiros & mulieres. paruulos &e la¬
ctantes bouẽ ce asinum. & ouẽ. in ore gladii.

Expanded text:
in domo tua num hodie cin domo tua num hodie cminum? absit hoc a me: ne suspicetur rex adversus servum suum rem hujuscemodi in universa domo patris mei: non enim scivit servus tuus quicquam super hoc negotium vel modicum vel grande. Dixitque rex: Morte morieris Achimelech, tu, et omnis domus patris tui. Et ait rex emissariis, qui circumstabant eum: Convertimini, et interficite sacerdotes Domini: nam manus eorum cum David est: scientes quod fugisset, et non indicaverunt mihi. Noluerunt autem servi regis extendere manum suam in sacerdotes Domini. Et ait ad Doeg Idumaeum: Convertere tu, et inrue in sacerdotes Domini. Conversusque Doeg Idumaeus, inruit in sacerdotes Domini, et trucidavit in die illa octoginta quinque viros vestitos ephod lineo. Nobe autem civitatis sacerdotum percussit in ore gladii, viros et mulieres, parvulos et lactantes, bovem et asinum, et ovem in ore gladii.
Abbreviated transcription (Latin):
doleat ex uob: nec qui annunciet mͥ eoqd̃ suscita¬
uerit filius ms seruum meũ adũsum me. insidi¬
antẽ michi usq hodie. Respondens autẽ doech
idumeus qui assistebat. ce erat pͥmus int̾ seruos
saul: uidi inquit filium isai in nobe apud achi¬
melech filium achitob sacerdotẽ. qui consuluit
ꝓ eo dominumꝰ & cibaria dedit ei: s & gladium
goliath philistei dedit illi. Misit gͦ rex ad accersi¬
endum achimelech filium achitob sacerdotem:
& omnẽ domum patris eius. sacerdotum qͥ erant
in nobe. Qui uenerunt uniuersi ad regẽ. Et
ait saul. Audi fili achicob. Qui respondit. Presto
sum dñe. Dixitq ad eum saul. Quare coniurastis
aduersum me tu &e filius isai. & dedisti ei panes
&e gladium: & consuliusti ꝓ eodominũ ut con¬
surgeret aduersum me insidiator usq bodie ꝑ¬
manens: Respondensq achimelech regi: ait. Et
quis in om̃ib seruis tuis sicut dauid fidelis & ge¬
ner regis. & ꝑgens ad imꝑum tuum. & głosus

Expanded text:
scitaverit filius meus servum meum adversum me insidiantem mihi usque hodie respondens autem Doec Idumeus qui adsistebat et erat primus inter servos Saul vidi inquit filium Isai in Nobe apud Ahimelech filium Achitob qui consuluit pro eo Dominum et cibaria dedit ei sed et gladium Goliath Philisthei dedit illi misit ergo rex ad accersiendum Ahimelech filium Achitob sacerdotem et omnem domum patris eius sacerdotum qui erant in Nobe qui venerunt universi ad regem et ait Saul audi fili Achitob qui respondit praesto sum domine dixitque ad eum Saul quare coniurastis adversum me tu et filius Isai et dedisti ei panes et gladium et consuluisti pro eo Deum ut consurgeret adversum me insidiator usque hodie permanens respondensque Ahimelech regi ait et quis in omnibus servis tuis sicut David fidelis et gener regis et pergens ad imperium tuum et gloriosus
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ uidetur generũ ee regis: Ego ant̃ sũ uir pauꝑ
&& tenus. Et renunciauerunt serui saul: dicen¬
tes. Huiꝰcemodi uerba locutus ẽ dauid. Dixit
autẽ saul. Sic loqui mini ad dauid. Non habet
necesse rex sponsalia: nisi tantũ centum p̃putia
philistinoꝵ: ut fiat ultio de inimicis regis. Porro
saul cogitabat tradere dauid in manus philisti¬

Expanded text:
vobis videtur, generum esse regis? Ego autem sum vir pauper vobis videtur, generum esse regis? Ego autem sum vir pauper et tenuis. Et renuntiaverunt servi Saul, dicentes: Hujuscemodi verba locutus est David. Dixit autem Saul: Sic loquimini ad David: Non habet necesse rex sponsPhilisthinorum, ut fiat ultio de inimicis regis . Porro Saul cogitabat tradere David in manus Philist
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃is autẽ isrł & iud a diligebat dauid: ipse enĩ
ingrediebat᷑ & egrediebat᷑ añ cos. Dix̃ aut̃ saul ad
dauid. Ecce filia mea maior merob. Ipsã dabo tͥ
uxorẽ: tantũmodo esto uir fortis. & p̃liare bel¬
la dñi. Saul autẽ reputabat dicens. Non sit
manꝰ mea in eo: s sit suꝑ eum manꝰ philistinoꝵ.
dit autẽ cdlauid ad saul. Quis ego sum. aut q̃ est
uita mea. aut cognatio patris in isrł ut fiã ge me¬
ner regis: Factum ẽ autẽ tempꝰ cum deb̾et dari
merob filia saul dauid: data ẽ hadriel molathi¬
tȩ uxor. Dilexit autẽ michol filiã saul alteram
dauid. Et nunciatum ẽ. saul. & placuit ei. Di¬
xitq saul. Dabo eam illi. ut fiat eun scanda¬
lum: & sit suꝑ eum man philistinoꝵ. Dixitq
saul ad dauid. In duab reb gener m̃s eris ho¬
die. Et mandauit saul seruissuis. Loquimini
ad dauid clam me: dicentes. Ecce places regi
& om̃s serui eius diligunt te. Nunc gͦ esto gener

Expanded text:
el et Iuda diligebat David ipse enim egrediebatur et ingrediebatur ante eos dixit autem Saul ad David ecce filia mea maior Merob ipsam dabo tibi uxorem tantummodo esto vir fortis et proeliare bella Domini Saul autem reputabat dicens non sit manus mea in eo sed sit super illum manus Philisthinorum ait autem David ad Saul quis ego sum aut quae est vita mea aut cognatio patris mei in Israhel ut fiam gener regis factum est autem tempus cum deberet dari Merob filia Saul David data est Hadrihel Molathitae uxor dilexit autem Michol filia Saul altera David et nuntiatum est Saul et placuit ei dixitque Saul dabo eam illi ut fiat ei in scandalum et sit super eum manus Philisthinorum dixit ergo Saul ad David in duabus rebdie. Et mandavit Saul servis suis: Loquimini ad David clam me, dicentes: Ecce places regi, et omnes servi ejus diligunt te. Nunc ergo esto gene
Abbreviated transcription (Latin):
rando constrinxit pater tuus popłm: dicens:
Malecdictus qui comedit panẽ hodie. Defecerat
autẽ popłs. Dixitq ionathan. Turbauit pater
m̃s terrã. Uidistis ipsi quia illuminati sunt ocłi
mei. eo qđ gustauerim paululum de melle isto᷑
Quantomagis si comedisset popłs de preda un¬
micoꝵ suoꝵ quã repꝑit. ñne maior facta fuiss plaga
in philistiim: ꝑcusserunt gͦ in die illa philiste¬
os: a machinisusq maialon. Defatigatꝰ ẽ autẽ
popłs nimis: &e uersus ad p̃dam. tulit oues &e bo¬
ues. & uitulos: & mactauerunt in terra: come.¬
ditq popłs cum sanguine. Nunciauerunt au¬
tẽ saul dicentes. qđ popłs peccasset dño: come¬
dens cum sangume. Qui ait. Preuaricati estis:
Uoluite ad me iam nunc saxum grande. Et
dixit saul. Disꝑgimini in uulgus. & dicite eis
ut adducat ad me unꝰquisq bouẽ suũ & arie¬
tẽ: & occidite suꝑ istud. & uescemini: & non

Expanded text:
rando constrinxit pater tuus populum dicens rando constrinxit pater tuus populum dicens maledictus qui comederit panem hodie defecerat autem populus dixitque Ionathan turbavit pater meus terram vidistis ipsi quia inluminati sunt oculi mei eo quod gustaverim paululum de melle isto quanto magis si comedisset populus de praeda inimicorum suorum quam repperit nonne maior facta fuisset plaga in Philisthim percusserunt ergo in die illa Philistheos a Machmis usque in Ahialon defatigatus est autem populus nimis et versus ad praedam tulit oves et boves et vitulos et mactaverunt in terra comeditque populus cum sanguine nuntiaverunt autem Saul dicentes quod populus peccasset Domino comedens cum sanguine qui ait praevaricati estis volvite ad me iam nunc saxum grande et dixit Saul dispergimini in vulgus et dicite eis ut adducat ad me unusquisque bovem suum et arietem et occi
Abbreviated transcription (Latin):
uersi sunt ut eẽnt cum isrł. qui erat cũ saul & io¬
natha. Om̃s quoq isrłitȩ qui se abscond̃ant in
monte ephraim. audientes qđ fugissent philisti¬
im: sociauerunt se cum suis in p̃lio. Et saluauit¬
dominus in die illa isrł. Pugna autẽ ꝑuenit usq
bethauen: & uir isrł sociatus ẽ sibi in die illa.
Adiurauit autẽ saul popłm: dicens. Maledictꝰ
uir qui comeđdit panẽ usq ad uesꝑam: donec
ulciscar de inimicis meis. Et ñ manducauit uni¬
uersus popłs panẽ. Omẽq terre uulgͦ uenit in
saltum: in quo erat mel suꝑ faciẽ agri. In gres¬
sus ẽ itaq popłs saltum: & apparuit fluens
mel. nullusq applicuit manũ ad ossuum. Ti¬
mebat enim popłs uiram̃tum. Porro ionathan
ñ audierat cum adiuraret pat̃ eiꝰ popłi:. Ex.¬
tenditq summitatẽ uirgulȩ quã habebat in
mami: & extinxit in fauo mellis: & conuertit
manũ suã ad os suũ: & illuminati sunt ocłi
cuis. Respondensq unꝰ de popło: ait. Iureiu-¬

Expanded text:
sunt ut essent cum Israel, qui erant cum Saul et Jonathan. » Omnes ergo Israelitae qui se absconderant in monte Ephraim, audientes quod fecissent Philisthiim, sociaverunt se cum suis in praelio. « CuDominus in die illa Israhel pugna autem pervenit usque Bethaven et vir Israhel sociatus sibi est in die illa adiuravit autem Saul populum dicens maledictus vir qui comederit panem usque ad vesperam donec ulciscar de inimicis meis et non manducavit universus populus panem omneque terrae vulgus venit in saltum in quo erat mel super faciem agri ingressus est itaque populus saltum et apparuit fluens mel nullusque adplicuit manum ad os suum timebat enim populus iuramentum porro Ionathan non audierat cum adiuraret pater eius populum extenditque summitatem virgae quam habebat in manu et intinxit in favo mellis et convertit manum suam ad os suum et inluminati sunt oculi eius respondensque unus de populo ait iureiu
Abbreviated transcription (Latin):
ath de gech. altitudinis sex cubitoꝵ &e palmo.
&e cassis erea suꝑ caput cuis⁊ & lorica hamata in¬
duebatur. Porro pondus loricȩ euis quinq milia
siclorum exiferat. & ocreas ȩreas habebat in cruri¬
bus. & clipeus ȩreus tegebat humeros eiꝰ. Hastile
autẽ hastȩ euis erat quasi liciatoriũ texentium:
Ipsum autẽ ferrum hastȩ eius. sextentos siclos
habebat ferri: & armiger eius antecedebat cum:
Stansq clamabat aduersus phalangas isrł: &e¬
dicebat cis. Quare uenuistis parati ad p̃lum: Nũ¬
quid ego ñ sum philisteus. &e uos serui saul: Eũ¬
gite ex uob uirũ: & descendat ad singulare cer¬
tamen. Si quiuerit pugnare metũ &e ꝑcusserit
me: erimus uob̃ serui. Si autẽ ego p̃ualuero
&e ꝑcussero eum: uos serui eritis. & sermietis no¬
bis. Et aiebat philisteus. Ego exꝓbraui agminib
isrłis hodie. Date mͥ uirum: et in eat mecũ singu¬
lare certam̃. Audiens autẽ saul &e om̃s isrłite ser

Expanded text:
almo et cassis aerea super caput eius et lorica hamata induebatur porro pondus loricae eius quinque milia siclorum aeris et ocreas aereas habebat in cruribus et clypeus aereus tegebat umeros eius hastile autem hastae eius erat quasi liciatorium texentium ipsum autem ferrum hastae eius sescentos siclos habebat ferri et armiger eius antecedebat eum stansque clamabat addicebat eis: Quare venistis parati ad praelium? Numquid ego non sum Philisthaeus, et vos servi Saul? Eligite ex vobis virum, et descendat ad singulare certamen si quiverit pugnare mecum et percusserit me erimus vobis servi si autem ego praevaluero et percussero eum vos servi eritis et servietis nobis et aiebat Philistheus ego exprobravi agminibus Israhelis hodie date mihi virum et ineat mecum singulare certamen audiens autem Saul et omnes viri isr
Abbreviated transcription (Latin):
scũ patrib urĩs: qͦmͦ ingressus ẽ iacob in egyptũ:
&e clamauerunt patres ur̃i ad dñm: & misit do¬
ex egypto: & collocauit eos in loco hoc. Qui obli¬
ti sunt diĩ dĩ sui: & tradidit cos in manuᷤ sisare
magistri militiȩ asor. & in manꝰ philistinorum:
ce in manus regis moab: & pugnauerunt adu̾¬
sus eos. Postea clamauerunt ad dñm: & dixe¬
runt. Peccauimꝰ quia dereliquimꝰ dnm̃: & ser¬
uiuimꝰ baalim &e astaroth. Nunc gͦ erue nos
de manu inimicoꝵ nr̃oꝵ: &e seruiemꝰ tibi. Et
misit dominus ierobaal. & badan. & barach.

Expanded text:
et cum patribus vestris quomodo ingressus est Iacob in Aegyptum et cum patribus vestris quomodo ingressus est Iacob in Aegyptum et clamaverunt patres vestri ad Dex Egypto: et conlocavit eos in loco hoc. Qui obliti sunt Domini Dei sui: et tradidit eos in manu Sisare magistri milicie Asor: et in manu Philistinorum: et regis Moab: et pugnaverunt adversus vos. Postea clamavere ad Dominum, et dixere: Peccavimus, quia dereliquimus Dominum, et servivimus Baalim, et Astaroth: nunc ergo erue nos de manu Philisthinorum, et serviemus tibi. Et dimisit Dominus Jerobaal, et Barac