comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
one auihuic ista nupsisse pai. ostat hac legitime
qui pꝑsterelitatẽ uxoĩs sue sanai. ĩngͣssus ẽ adagar
egypnacãũ exea filios acciꝑt. It̃ ia cos cũ extachele
finos habe ñ poss. eͣx. aicuiã ciꝰ filios sibi suscitauit.
exancilla siũ exqualib alia licite filios queri. alio¬
quin adult̃ui macula habraã ⁊ iacob notabuntur
S sic̃ ptꝰ mortẽ sare abrahã cethurã dux̃ in uxorẽ
ne ẜ aug̃ xͥani putar⁊̃ ec̃ peccatũ pꝰ mortẽ. uxoris¬
aliam ducẽ. sic uid̾t᷑ iuiuẽte urõ sua filios exĩ¬

Expanded text:
one avi huic ista nupsisse probatur, hanc constat legitime  sterilitatem uxoris suae Sarae ingressus est ad Agar Aegyptiam, ut ex ea filios acciperet. Item Jacob, quum ex Rachele filios habere non posset, ex ancilla ejus filios sibi suscitavit, x ancilla sive ex qualibet alia licite filios quaeri; alioquin adulterii macula Abraham et Jacob notabuntur. Sed sicut post mortem Sarae Abraham Cethuram duxit uxorem, ne aliam ducere: sic videtur vivente uxore sua filios ex a
Abbreviated transcription (Latin):
tet᷑ peccunia: ut ꝓaret. ñ eẽ aĩam. añt sormã.
Itaꝙ siiã fprmato corpoĩdat᷑. ñ tñ inꝯceptu cor¬
poris nascit᷑ cũ semine deriuata. Nãsicũsemine.
sem fluxii quodã mͦ ñ ꝓfic̃ natiuitat. S si pir
respitiamꝰ uidebimꝰ. quid seꝗ teamꝰ. Cõtẽplem̃¬

Expanded text:
tetur pecunia, ut probaret non esse animam ante formam. Itaque, si jam formato corpori datur, non in conceptu corporis nascitur, cum semine derivata. Nam, si cum semine semen fluxu quodam non proficit nativitati. Sed, si propius respiciam
Abbreviated transcription (Latin):
sitr̃ id uoũt q. uouendũ sit. sicuti ẽ ꝓpetua uirgi¬
nitas. ł yꝰ ixpta conubia solutis aruncło cõnigali.
uidialiꝰ cistitas seuex cansensu uouentih. ⁊ carta¬
lia debuta sibi mincẽ relarantib fidelib castisq cõ¬
iugib quod altm sine altã. ł altãm sine altõ uonie

Expanded text:
it, quod vovendum fuit, sicuti est perpetua virginitas, vel post experta connubia solutis a vinculo conjugali vidualis castitas, seu ex consensu voventibus et carnalia dubita sibi invicem relaxantibus fidelibus castisque conjugibus quod alt
Abbreviated transcription (Latin):
to dni coro ordẽi meret̾cẽ emit. quam sibi cõ¬
iuigio sociauit. Sed aliud est meretricem
ducẽ. ł adultãm retinere. quã tua ꝯsuetudine
castitate. ⁊ pudicitia exornes. atq aliũ aliquã
eaꝵ hab̾e: quã nullo alio pacto. aluxu carnis
suȩ reuocaẽ ualeas. Hoc eñi penitus ꝓhibetur

Expanded text:
omini, choro hordei meretricem emit, quam sibi in coniugium copulavit. Sed aliud est meretricem ducere vel adulteram retinere, quam tua consuetudine, castitate et pudicitia exornes atque aliud aliquam earum habere, quam nullo pacto a luxu carnis sue revocare valeas: hoc enim penitus prohibetur,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾pͣtiȩ tͣram replẽt. uirginitas padisũ. Sed
hoc intuendũ ẽ dũ taxat. uxta hebraicã u̾itatẽ
qnto. et sexto die expletis opib singłoꝵ dierũ.
dixit. ⁊ uidit ds̃ qͥ bonũ est. ⁊ inscdo die hoc
om̃ino subtͣ xit. nob̾ intelligentiã derelinquẽs.

Expanded text:
uptiae terram replent, virginitas paradisum. Sed et hoc intuendum dumtaxat juxta hebraicam veritatem, quinto, et sexto die, expletis operibus singulorum dixerit: Et vidit Deus quia bonum est, in secundo die hoc omnino subtraxit: nobis intell
Abbreviated transcription (Latin):
adult̃ii aiccusationẽ. quãuis dematͥ moio iuola.¬
to qͣuen uelint: lex ulia declarat. que cum
mascuł iure mat̾̃ti. accusandi facultatẽ ceruꝰ¬
lisset. ñ iłdẽ feminis pͥuilẽgiũ aetulit. S qͥ si
nulli ꝑmittit᷑. multominus inꝯuigiũ ducilice¬
bit. cuiꝰ puditicit nulla spes habet᷑. Sb enĩ int̃
niuges fides seruari ⁊ sacͣm̃tũ quȩ cũ defũint.

Expanded text:
adulterii accusationem, quamvis de matrimonio suo violato queri velint, lex Julia declarat, quae quum masculis jure mariti accusandi facultatem detulisset, non idem feminis privilegium detulit. § 2. Si n ergo multo minus in coniugium duci licebit, cuius pudicitie nulla spes habetur. Debet enim inter coniuges fides servari et sacramentum, que cum defuerint,
Abbreviated transcription (Latin):
nente ꝑ quod ⁊ coroui scificari meruit. ip̃i corpoiꝰ
ñ aufert scĩtatẽ uiolentia libidinis alienȩ: quẽm
seruat ꝑseuerantia continentiȩ suȩ. An uoͣsi aliqͣ¬
femina m̃te corrupta iuolatoq ꝓpoĩto q deo uo¬
uaͣ pͣgat uitianda ad suũ deceptorẽ. adhuc. eam
ꝑgentẽ scãm ł corpore dicimꝰ. ea sc̃itate animi. ꝑ
quã corpꝰ scĩficat᷑ amissa ac destrͣucta : abfit hic er¬
ror. et hinc potius amoneam̃ ita amitti corporis
nis manto co llatino: ꝓpinquo bruto. uins clans¬
simis ⁊ fortissimis indicauit. eosq ad uindictã
constrinxit. dem fedi inse cõmissi sccłis egͣ atq
inpatiens. se ꝑemit. Quid dicimꝰ aduitã hec an¬
casta dicenda est. quis inhac cont᷑ uersia laborabite¬
dictum duo fuer̃t. ⁊ adult̃ium iłnũs comisit. Splẽ¬
dide atq uenssime intuens enĩ induoꝵ corpoꝵ comi¬
xtione. uniꝰ inꝗnatissimã tupiditatẽ. uniꝰ castissimĩ

Expanded text:
nente, per quod etiam corpus sanctificari meruit, ipsi corpori non aufert sanctitatem violentia libidinis aliene, quam servat perseverantia sue continentiefemina mente corrupta, violatoque proposito quod Deo voverat, pergat vitianda ad suum deceptorem, adhuc eam pergentem sanctam vel corpore dicimus, ea sanctitate animi per quam corpus sanctificabatur amissa atque destructa? Absit hic error; et hinc potius admoneamur, ita amitti corporis nis marito Collatino simis et fortissimis, indicavit, eosque ad vindictam constrinxit. Deinde foedi in se commissi aegra atque impatiens se peremit. Quid dicemus? adulteracasta judicanda est? Quis in hac controversia judex labodictu; duo fuerunt, et adulterium unus admisit. Splendide atque verissime. Intuens enim in duorum corporum commixtione unius inquinatissimam cupiditatem, alterius castissimam
Abbreviated transcription (Latin):
de cipet᷑ conugii. Uñ apłs senbens ad corinthi¬
oi ut. ẜpt̃ formicationẽ uruiscisq suã uxorem.
⁊unaq̃q uirũ suũ hãt. Exhac itaq cã fit. u con¬
uigati se s inuicẽ cb̾eat᷑. nec se sibi negare possint.
Uñ apłs. Nolitẽ fraudar inuicẽ. nͥ forte excom¬
sensu. ⁊ ad tp̃s u expeditius uatetis orõi. Et iterũ¬

Expanded text:
us scribens ad Corinthios ait: Propter fornicationem unusquisque suam uxorem, et unaquaeque virum suum habeat. Ex hac itaque causa fit, ut conjugati se sibi invicem debeant, nec se sibi negare possint. Unde Apostolus: Nolite fraudare invicem, nisi forte ex consensu, et ad tempus, ut expeditius vacetis or
Abbreviated transcription (Latin):
uȩ decernunt᷑. sicuti ẽ thoĩ ꝯuigar fides. ⁊curaor¬
dinate filios ꝓcreandi.⁊ quę maxima diffẽntia ẽ
bonus usus mali. hoc ẽ bonus usus ꝯcupiscntiȩ eã¬
nis. quobono aduͣiti male utunt᷑. ¶ H ͨ ec̃ sunt
quib bona com̃dant᷑ nuptiȩ. ⁊ abillicito usu di¬

Expanded text:
ae discernuntur, sicuti est tori conjugalis fides, et cura ordinate filios procreandi, et quae maxima est differentia bonus usus mali, hoc est bonus usus concupiscentiae carnis, quo bono adulteri male utuntur. Gratian. Haec sunt bona, quibus commendantur nuptiae, et ab illicito usu di
Abbreviated transcription (Latin):
post m̃odũ fore. siue ꝑse. siue ꝑ int̃positam ro
ĩ fraudẽ legis. sacͣm̃tiq ꝑ soãm. aut doãtionis
uenditioĩsue titulo. aut uelam̃t᷑o cuiꝰcũq cõ¬
tractꝰ. Et obhoc exceptis salarib i. fiscalib pec¬
cunia nicͥ penitꝰ tam in administͣtioẽ poĩtos.
pore amministratioĩs quã gͣtuito meruerunt
accepturos. Et licet nemine diuinitimoĩs com¬
tẽp̃nẽdo iure uirando arbit᷑mͣ in memorẽ. ut
saluti ꝓͥe ullũ cõmodũ añponat. tñ ait ad salu

Expanded text:
e per se, sive per interpositam personam in fraudem legis sacramentique, aut donationis venditionisve titulo, aut alio velamento cujusque contractus, et ob hoc exceptis salariis nihil penitus tam in administratione positos pore administrationis, quam gratuito meruerint, accepturos. Et licet neminem divini timoris contemnendo iureiurando arbitramur immemorem, ut saluti propriae ullum commodum anteponat, tamen, ut ad salu
Abbreviated transcription (Latin):
Dis breuit p̃missis. ad ea uenia¬
mus quȩ eccła seueritate discipline ꝑata est
ulcissi. Ostendentes ꝗb accusantib ł testificã¬
tib quilib sint conuincendi. quo iudice qq
debeat dãpnari ẜ absolui. sicã uitiata fueĩt.
quo remedio pꝰsit subleuari. si accusatoẽs de¬
fecerint. an reus sit cogendus. & ad p̃gationẽ.
et ut facilius pateat ꝙ dictun sumus. exem¬
plum poãt᷑ subocuł. in quo auccoi̾tates hinc
sentiat auctoitas. liꝗdo intimetur:

Expanded text:
is breviter praemissis ad ea veniamus, quae ecclesia severitate disciplinae parata est ulcisci, ostendentes quibus accusantibus vel testificantibus quilibet sint convincendi; quo judice quisque debeat condemnari vel absolvi; si causa vitiata fuit, quo remedio possit sublevari; si accusatores defecerint, an reus sit cogendus ad purgationem. Et ut facilius pateat quod dicturi sumus, exemplum ponatur sub oculis, in quo auctoritates hinc m Patrum sentiat auctoritas liquido intimetur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcessib extitisti. inextĩori nicħ additũ ẽ. ⁊ totũ in
tiore mutatũ ẽ. Ac sic homo x filius effectꝰ. Ex hoĩs
inm̃te formatus ẽ. Sic̃ gͦ sine corporali sensu ulit¬
te p̃tĩta deposita. subito nouã indutus es digͥtatẽ. ⁊si
reuẽndũ altãe cibis spũalib satiandus ascendis. sa¬
crũ cũ tui corpus ⁊ sanguinẽ fide respice. honora
mrare. m̃te continge. cordis manu suscipe.⁊ max
t̃ ũg. ce panis ⁊ uira sacramentũ suũ xp̃s nobis mi
ala passus ẽ ꝓ nobis dñs cõm̃dauit nobnerauit
nistosacram̃to sanguinẽ suũ ⁊ corpus q. ⁊ fecit
nos metipsos. Nam : nos corpus ipsius factisum
mini ⁊ uos non fuistis. ⁊citati estis. ad areã dñcam¬
rati estis. Qño cathecumini deferrebamini in hor¬
reo seruabamin. noͣiã ura delistis. cȩpistis moli¬

Expanded text:
ocessibus exstitisti. In exteriore nihil additum est, et totum in interiore mutatum est: ac sic homo Christi filius effectus, et Chrismente formatus est. Sicut ergo sine corporali sensu praeterita vilitate deposita, subito novam indutus es dignitatem: et reverendum altare coelestibus cibis satiandus ascendis, sacrum Dei tui corpus et sanguinem fide respice, honora, mirare, mente continge, cordis manu suscipe, et macie panis et vini sacramentum suum Christus nobis mia passus est pro nobis commendavit nobis in isto sacramento sanguinem suum et corpus, quod etiam fecit nosmetipsos. Nam et nos corpus ipsius facti summini, rati estis, quando catechumeni differebamini, in horrea servabamini; munera vestra dedistis, cepistis m
Abbreviated transcription (Latin):
pͣħitelnt̃. ¶ H cceꝗb. accuĩ intib ł testificantib.
consangnincoꝵ quictices st̃ dirim̃de. Cuiꝰ moĩ uero
uĩam̃tum abacus ãtõe sit exigendũ ex roãno ordi¬
ne habit̾. Est aũt huiꝰ modi de parentela. Iuram̃¬
istã eiꝰ coniuigẽ .n. quicqd añ scis. un auda. atui

Expanded text:
ntibus vel testificantibus consanguineorum coniunctiones sint dirimende. Cuiusmodi vero inramentum ab accusatore sit exigendum, ex romano ordine habetur. Est autem huiusmodi: de parentela iistam eius coniugem N., quicquid in
Abbreviated transcription (Latin):
fitiũ offerre non possint. nͥ parte diei prĩma conue¬
nerint. Studiose gͦ fr̃nitatẽ tuam famili arit̾ am¬
monemꝰ. ut ꝙ. nr̃e consuetudini exforma pat nę
traditionis insedit. tua ꝙͦ cura ñ negligat. ut per
om̃ia nob̾ fide ⁊ actib congruamꝰ. ꝓpt̃ ꝙ. reme¬
anti filio ñro possidonio p̃dro hanc addilectionẽ
tuam epłam declimꝰ ꝑferendã. qui nr̃is ꝓcessioĩb
att actiõib freqñt᷑ int̾ fuit.⁊ tociens ad nos mis¬

Expanded text:
ficium offerre non possunt, nisi prima diei parte convenerint. Studiose ergo fraternitatem tuam familiariter admonemus, ut quod nostrae consuetudini, ex forma paternae traditionis incedit, tua quoque cura non negligat, ut per omnia nobis fide et actibus congruamus. Propter quod, remeante filio nostro Possidonio presbytero, hanc ad dilectionem tuam epistolam dedimus perferendam, qui nostris professionibus atque actionibus frequenter interfuit, et totie
Abbreviated transcription (Latin):
nere ẽ cibus. et sanguis m̃s uẽ ẽ pot. Alioqum qũ¬
mũgnũ erit. panis quẽ ego dabo caromea ẽ pt
mundi uita. nͥ uera sit caro.S quia xĩm fa lic¬
tialit̃ cͥin et cotidie ꝓmũdi uita mistice ĩmo
creat. ita peund ex sub̾a panps ⁊ umimistice aẽ¬

Expanded text:
vere est cibus, et sanguis meus vere est potus . Alioquin quverum erit: Panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita, nisi vera sit caro? Sed quoniam Chritialiter creari et cottidie pro mundi vita mistice immolcreabatur, ita per eundem ex substancia panis e
Abbreviated transcription (Latin):
eccłus seruientiũ honaes. as laicor  discrete appare¬
ro ꝯuenuint. quã obrẽ nulli laicoꝵ liceat in eo loco
ubi sacerdotes ⁊ reliꝗ cłici consistũt. ꝙ. pb̃riũ nun¬
cupat᷑. qno missa celebrat̃ consist̾e. ut ube hac ho¬
nonfice possint sac̃ osfitia exerceri. e xc̃ gerundẽ

Expanded text:
esiis servientium honore a laicorum discrete apparere conveniunt. Quam ob rem nulli laicorum liceat in eo loco ubi sacerdotes vel reliqui clerici consistunt, quod presbiterium nuncupatur, quando missa celebratur consistere, ut libere ac honorifice possint sacra offici
Abbreviated transcription (Latin):
n duo ab angłis decantati inueniuntur.
solũmodo hymni ab angłis in nouotestamento
inueniunt̃ decantati alleluia. at gła in excel¬
sis do. quos pãit̃ inseptuagesima int̃mittimus.
tionis expulsi. in huiꝰ misere uite babillonẽ sup
flumina eiꝰ sedemꝰ. flemꝰ dũ recordarem̃ illius
sion inqua dm̃ det himnꝰ. Quod nouẽ ebdom
das: nouẽ or dinẽ sangłoꝵ accipimꝰ. quoꝵ decim
ordo ꝑsuꝑbiã corruens angłicũ numeiz inminu¬
it.⁊ afelicitãte ꝑturbauit. Iui condolentes fue
diminutiõi ⁊ parẽ rumam sibi tim̃tes apfecta¬
laude creatõis fuere p̃pediti. Quoꝵ recuꝑationi
⁊ consolationi consulens om̃pt ds̃ creator pͥmum
hoĩem delimotre formauit. ꝗsui gnĩs multiplica¬
dicẽ dãpna cȩlestis patriȩ resarciret atty angłoꝵ
gaudia suppł. Quaspe anglicus chorus ad modici
letatꝰ. ñ mirũ si exlap̾su ip̃ius hõis fuit conturba¬
tus. Uñ nouẽ ordiriũ concͥentus in laude creaoris

Expanded text:
ni ab angelis decantati inveniuntur. Leo IX. Hi duo solummodo hymni ab angelis in novo testamento inveniuntur decantati: Alleluia, atque: Gloria in excelsis Deo. Quos pariter in Septuagesima intermittimus,  jubilationis expulsi in hujus miserae vitae Babylonem, super flumina ejus sedemus, et flemus, dum recordamur illius Sion, in qua Deum decet hymnus. Quod novem hebdomdas novem ordines angelorum accipimus. Quorum decimus ordo, per superbiam corruens, angelicum numerum imminuit, et felicitatem perturbavit. Qui condolentes suae diminutioni, et parem ruinam tilaude creatoris fuere praepediti. Quorum reparationi et consolationi consulens omnipotens Deus creator primum hominem de limo terrae formavit, qui sui generis multiplicatione damna coelestis patriae resarciret, atque angelorum gaudia suppleret. Qua spe angelicus chorus non modicum laetatus est. Nec mirum, si ex lapsu ipsius hominis fuit perturbatus. Unde novem ordinum concentus in laudem Dei creatoris
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad eleazarũ filiũ aaron sac̃dotẽ. Tollite tũribu¬
la erea emedio exustoꝵ. et ignẽ aliẽnũ hunc se¬¬
mina ibi quia scĩficauerunt tunbula peccõꝵ
hoꝵ inanimab suis. ⁊ facias laminas ducti¬
les circũpositionẽ altari. qm̃ oblata sunt ante
dñm.⁊ scĩficatã su̾nt. ⁊ facta sunt insigñum
infiliis isrł. Sed notandũ nouo modo dicta
scĩficata pena eoꝵ aquib hoc peccatũ fuãt
ꝑ petratum. ꝗa per eos exemplũ datũ ẽ cetis¬

Expanded text:
 ad Eleazarum filium Aaron sacerdotem: Tollite thuribula aerea e medio exustorum, et ignem alienum hunc seminate ibi, quia sanctificaverunt thuribula, peccatorum horum in animabus suis; et fac ea laminas ductiles, circumpositionem altari, quoniam oblata sunt ante Dominum, et sanctificata sunt, et facta sunt in signum ntia est; sed notandum nouo modo dicta sanctificata poena eorum, a quibus hoc peccatum fuerat perpetratum, quia per eos exemplum datum est cet
Abbreviated transcription (Latin):
Riforme ẽ corpus dñi pari oblate incabice missa.
corpꝰ xp̃i quod iã resurrexit monstiat. pars cõme¬
sta ambułans adhuc suꝑt̾ram. pars in altari usq¬
ad mille finẽ. remanens corpus insepulenro. quia
usq infinẽ scłi corpora sc̃oꝵ in sepulchris er̃t. clem̃ẽ.¬

Expanded text:
riforme est corpus Domini, pars oblatae in calicem missa, corpus Christi quod jam resurrexit, monstrat; pars comesta, ambulans adhuc super terram; pars in altari usqmissae remanens, corpus jacens in sepulcro, quia usque ad finem saeculi corpora sanctorum in sepulcris erunt. » Ite
Abbreviated transcription (Latin):
Id. Tanta in altaĩo certe holocausta offerant̃. quanta
ppͦ sufficẽ cdeant. ꝙ si remanserint. incrastinũ non
consumant᷑. Qui aũt resudua corporis dñi que in
sacrario relicta sũt ꝯsumũt ñstatĩ ad accipiendos
cõmunes cibos ꝯuemant. neputent sc̃e portioni
miscẽre cibũ qui ꝑaqualiculos digestus insecessũ
diffundit̃. Sigͥ mane dñica portio edit̾ usꝙ ad
sextam iciunent ministri ꝗeã consũpserũt. Et
Sic secͣta sc̃ĩficatione ẽt̃na custodienda st̃ sacͣm̃
ta.p̃cipimꝰ ⁊̃ neũquã extero eccle̾. siue laico de frag¬
m̃tis oblationũ dñi ad m̃sam ponat᷑. Uñ scis tuꝗ
passim scũani panes indignis impendis. un no¬
sti si amulierib mũdi sunt: hinc ⁊ dauid ab a¬
bimelech sacerdote int̾rogatus cũ panes abi ad

Expanded text:
 tanta in altari holocausta offerantur, quanta populo sufficere debent; quod si remanserint, in crastinum non consumantur. Qui autem residua corporis Dominici, quae in saccipiendos cibos conveniant, ne putent sanctae portioni miscere cibum, qui per aqualiculos digestus in secessum funditur. Si igitur mane dominica portio editur, usque ad sextam jejunent ministri, qui eam consumserunt, et, Sic secreta sanctificaaecipimus ne unquam extero Ecclesiae, sive laico, de fragmentis oblationum Domini ad mensam ponatur. Unde scis tu qui passim sacrarii panes indignis impendis, unde nosti, si a mulieribus mundi sunt? Hinc et David ab Abimelech sacerdote interrogatus, cum panes sibi ad
Abbreviated transcription (Latin):
sinioto p̃sidens. Corrigendũ ẽ qd illicite admitti¬
t᷑. aut ap̃decessorib admissum inuenitur.
Quod quis cõmisit llicite. au ap̃decessõib
sius inuenĩt aomissũ. si pͥum piculũ uult uitaẽ
dĩpnabit. Nos mĩ mrłłꝯ uolimiꝰ seutatẽ altiõis

Expanded text:
III. Corrigendum est quod illicite admittitur, aut a praedecessoribus admissum invenitur. Quod quis commisit illicite, aut a praedecessoribus suis invenit admissum, si proprium periculum vult vitare, damnabit. No
Abbreviated transcription (Latin):
patrũ deb̃. adipsũ ripͥus e confugiendũ. qñecu¬
rare possit anime passiones. Ueꝵ hoĩes p̃posto ordi¬
ne añ sibi opẽ abhoĩb accers. Ubi aũt humana
subsicdia aefetint tc̃ opinant̃ diaini postulandã
fauoris gr̃am. Ci panus. Quare sursũ cordamn pre¬

Expanded text:
curare possit animae passiones. Verum homines praepostero ordine ante sibi opem ab hominibus accersunt. Ubi autem humana subsidia defecerint, tunc opinantur divini postulandam favoris gratiam. C. LXX. Quare Sursum corda in pr
Abbreviated transcription (Latin):
głica uitate. accepit iħc panẽ ⁊ calicẽ. ⁊ bẽnedicñs
tedit disciołis ss. cesset gͦ lac scificando offerri. ua
Seorsũ upanis.⁊ seorsũ calicis com̃datio memo¬
ratur. Nam intĩctũ panẽ. aliis xp̃m p̃buisse non
legimꝰ. excepto illotm ciscipło. quẽ intincta bucel¬
la magistri ꝓcutorẽ ostent̾. ñ que sacͣmti huius
instititionẽ signaret. nãꝙ de expͣso botro .i. de
uuaꝵ granis ppo cõicat. ualde ẽ om̃ino confusum
s sinecẽe fũt. totrus incalice cõpͥmat᷑. ⁊ aqua mi¬
sceat᷑. ꝗacalix dñcꝰ iuxta canonũ p̃ceptũ uino
aqua ꝑmixtus ñđ offerri. ꝗa uidemus ĩ aqu

Expanded text:
ica veritate: Accepit Jesus panem et calicem, et benedicens dedit discipulis suis . Cesset ergo lac sacrificando offerri, quia seorsum enim panis, et seorsum calicis commendatio memoratur. Nam intinctum panem aliis Christum praebuisse non legimus, excepto tantum illi discipulo quem intincta buccella Magistri traditorem ostenderet, non quae sacramenti hujus institutionem signaret. Nam quod de expresso botro, id est de uvarum granis populus communicat, valde est omnino confusum, sed si necesse fuerit botrus in calice comprimatur, et aqua misceatur, quia calix Dominicus, juxta canonum praeceptum, vino et aqua permistus debet offerri, quia videmus in aqua
Abbreviated transcription (Latin):
dño dabit̃. qñ in ip̃a sacͥ fitii oblaticẽ errat᷑. Audi¬
uimꝰ a quosdã scismatica ambiticẽ detentos ce
cbuinos ordines. ⁊ apłicas instituticẽs iac ꝓuino
gere. Quosdã ⁊ expͣs suim unlũ insacͣ m̃to dñicica¬
licis offerre. alios uõ pannũ lineũ musto intĩctũ

Expanded text:
Domino dabitur, quando in ipsa sacrificii oblatione erratur? Audivimus enim quosdam schismatica ambitione detentos, contra divinos ordines et apostolicas institutiones lac pro gere, quosdam etiam expressum vinum in sacramento Dominici calicis offerre: alios vero pannum lineum musto intinctum
Abbreviated transcription (Latin):
nito dĩ filio. humiliaũ sem⁊ ipsũ factꝰ obediens
ulq ad mortẽ. mortẽ aũt crucis. Cũ gͦ anima fi¬
dem htͣ his dictis. ⁊ consid̾at magnificentiã ipsius¬
głe.⁊ admirat humulitatẽ humilititis. quõtãtꝰ
ac tał obediens fuit patͥ usꝙ ad mortẽ puita nr̃a
puto quia possit ꝓuocari ad affectũ ⁊ dilectionẽ
ip̃ius ⁊ dĩ patͥs. qui unico filio ñ peꝑcit. s ꝓ nob̃̾

Expanded text:
unigenito Dei filio: Humiliavit semetipsum factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis. Quum ergo anima fidem habet his dictis, et considerat magnificentiam gloriae ipsius, et admiratur nimietatem humilitatis, quomodo tantus ac talis obediens fuit patri usque ad mortem pro nostra vita: puto, quia provocari possit ad affectum, et dilectionem ipsius, et Dei patris, qui unico filio non pepercit, sed pro nobis
Abbreviated transcription (Latin):
siliceret inuas cut ligneis sacram̃ta ꝯfiuẽ respodit.
Quondã sacerdotes ñ aureis s ligneis calicib uu¬
bant. zephirinus sextꝰ decimꝰ roanus ep̃s patens
uitreis missas celebraẽ constituit. dem̃ urbanꝰ xui
sicut ⁊ inreliquis cultib mag̾̃ ⁊ magis ꝑ increm̃tũ
minuat. sed mag̃ cumulet̃.⁊ amplificet᷑. statu¬
t̃ excocł rem̃si cãp.ui. u It calrx dñi
cũ patena si non exauro om̃ino. ex argẽnto fiat

Expanded text:
si liceret in vasis ligneis sacramenta conficere, respondit: « Quondam sacerdotes aurei ligneis calicibubus. Zepherinus sextus decimus Romanus episcopus patenis vitreis missas celebrari constituit. Tunc deinde Urbansicut in reliquis cultibus, magis ac magis per incrementum imminuatur, sed magis cumuletur et amplificetur, statuItem ex Concilio Remensi, c. 6. Ut calix Domini cum patena, si non ex auro, omnino ex argento fiat
Abbreviated transcription (Latin):
as habent oratoĩa. hisdięb ad parrochias redire cog̃.
quib legitimꝰ ẽ ortdinariusq conuentꝰ oratõtum hab̃e¬
uoliũt. reliquis festuntatib ut ibi missas audiat
pꝑ fatigationẽ familie. iusto ordine ꝑmutimu.
Pasca uõ. natale̾ dñi. apiphaniã. ascensionẽ dñi pẽ¬
tecosten. ⁊ natale̾ sc̃ĩ ioħis baptiste.⁊ sique maxime
ddies infestiuitatib hñt̃. non nͥ incuntatib aũ in¬
parrochiis audiant. Clici uosiqui inhis festiuitati¬
dus quas supra diximꝰ moratorus. nisi uibente. ai
ꝑmittente ep̃o missas celebrãe uolug̃t acoĩone¬
cũ necessitas ꝑsecutoꝵ. loca eoꝵ grauaũt. Scd̾a
cum difficułtas locoꝵ fuĩt. t̃cia cũ maloꝵ societat

Expanded text:
as habent oratoria, his diebus ad parochias redire cogantquibus legitimus est ordinariusque conventus, oratorium uerit, reliquis festivitatibus, ut ibi missas teneat propter fatigationem familiae juxta ordinem permittimus, Pascha vero, natali Domini, Epiphania, Ascensione Domini, Pentecoste, et natali sancti Joannis Baptistae, et si quae maxime dies in festivitatibus hparochiis audiant. Clerici vero, si qui in festivitatibus, quas supra diximus nisi jubente aut permittente episcopo, missas celebrare voluerincum necessitas persecutorum loca eorum gravaverit; secunda cum difficultas locorum fuerit; tertia cum malorum societate
Abbreviated transcription (Latin):
aiuq mat̾ni. Hec sp̃es. nec aliis gͣdib quã scripta
ẽ. nec aliis uocabuł declarari pot̃. Sextogͣdu ueni¬
unt supͣ tritauus. tritauia. Infia. trinepos trinep¬
tis. Exoblico frĩs.⁊ sororis. ab nepos. ab neptiss.
fiũs. patrueles.⁊ sorores matruelꝑs. amitini amiti¬
ne. consobrini consobrine. Patrui magni. Ami¬
te magne. Auunculi magni. mat̃ tere magne.
patruus. Ad amita. Husunt ab aui pat̃nifr̃ et
soror. Ab auunculus. ab mat̾ tera. Hu st̃ ab auie
pat̃ ne. mat̃ neq fr̃⁊ soror. Ab auiq mat̃ni. hec¬
disseruit. Septimo gradu ꝗ sunt cognati recta li
tis. consobrini filii. filieq successiõis. Idcirtogͣdꝰ
sex constituti sũt. ꝗa ult̾ius ꝑ rerũ naturã. nec
noĩa inueniri. nec ultͣ successio ꝓpagan pot̃. In

Expanded text:
a est, nec aliis vocabulis declarari potest. Sexto gradu veniunt supra tritavus tritavia. Infra trinepos trineptis. Ex obliquo fratris et sororis adnepos adneptis. Fratres patruelis et sorores matruelis, amitini amitinae, consobrini, consobrinae. Patrui magni, amitae magnae, avunculi magni materterae patruus abamita, hi sunt abaui paterni frater et soror: abauunculus abmatertera, hi sunt abauiae paternae maternaeque frater et soror abauique materni. Sedisseruit. Septimo gradu qui sunt cognati recta lintis; consobrini filii filiaeque. Successionis idcirco gradus septem constituti sunt, quia ulterius per naturam rerum, nec nomina inveniri
Abbreviated transcription (Latin):
hendunt᷑ nũquã cõic̾are admoneant̃. Quod si non
coisanit ad penitentiã accedant. Si coicant ñ semꝑ
ab̃ffineant. Si ñ fecĩt abstineant. Excõcł eliber¬
m̃is homo ante sacram cõionem ꝓpͥa tincat
nec int̃ catholicos connumerabit᷑ ꝗ istis uidł tp̃ib¬

Expanded text:
henduntur nunquam communicare admoneantur. Quod si non communicant, ad poenitentiam accedant; si communicant, non semper abstineant, si non fecerint, abstineantur. XIV. Simnis homo ante sacram communionem a proprianec inter catholicos connumerabitur qui in i
Abbreviated transcription (Latin):
tedicationũ ꝑsingłos innos sollẽpnit᷑ sũt celebr̃¬
de. ipõ dño exemplũ dante. qui ad festũ dedicatiois
templi om̃ib id faciendi dans formã cũ reliquis
pͥpͥ eandẽ festuitatẽ ꝗelebraturus uenit. Sicut
scͥptũ ẽ. Fact̃l sunt ẽnͣceni a in rerosolimis. et¬

Expanded text:
er singulos annos solenniter sunt celebrandae, ipso Domino exemplum dante, qui ad festum dedicationis templi, omnibus id faciendi dans formam, cum reliquis populis eandem festivitatem celebraturus venit, sicut scriptum est: Facta sunt encaeni
Abbreviated transcription (Latin):
tem zacharias pp̃. P arentele putantur.
gradus talit̃ cõputamꝰ. Siꝗdẽ ego ⁊ fr̃ m̃s una ge¬
neratio sumꝰ pͥmũq gradũ efficimꝰ. nullo gradu
distamꝰ. Rursũ filus m̃s. frĩsꝙ mei filius. scda
gnãtio st̃. ac gradũ scđm faciunt. nec ase aliquo
gradu seꝑant᷑. atq adhunc motũ cet̾e successicẽs

Expanded text:
tem Zacharias Papa. Parentelae gradus taliter computamus: Siquidem ego et frater meus una generatio sumus, primumque gradum efficimus, nulloque gradu distamus. Rursus filius meus fratrisque mei filius secunda generatio sunt, ac gradum secundum faciunt, nec a se aliquo gradu separantur. Atque ad hunc modum ceterae successiones
Abbreviated transcription (Latin):
figat publice atriũ desigit et ante p̃finiat ꝗedifi¬
care uult. quȩ adluminaria.⁊ ad custodiã. et stipen¬
dia custodũ suffitiant. ⁊ ofꝑnsadonitõ. sc co¬
mũ echific. et post quã corsecta fũit. atrũeidẽ
eccłȩ scã aqua consꝑgit. Nõ consecretur ecłiq̃q̃sto¬

Expanded text:
figat, publice atrium designet, et ante praefiniat, qui aedificare vult, quae ad luminaria, et ad custodiam, et ad stipendia custodum sufficiant, et ostensa donatione sic domum aedificet, et post, quam consecrata fuerit, atrium ejusdem ecc
Abbreviated transcription (Latin):
publicã putaret inpendi. ne condditões furturis
subreptiõib ccͣ regłaꝵ statuta plilirẽt. S. quia¬
megetia spectabit femina. petitõn nob oblatiorcẽ.
petitoĩo locis mistia norũs ꝓ solẽpnitate prenda
ut di fũctoꝵ nõe solũ modo cduuna celebrent᷑ offiti¬
nutu sedis apłice ecrła non debet institua
t̃ nicholaus p̃p. clero. ⁊ plebi. nonẽssis ecele

Expanded text:
ores furtivis subreptionibus contra regularum statuta prosilirent. SMegetia spectabilis femina petitorii nobis oblatione o locis ministeria noveris pro solennitate praestanda, ut defunctorum nomine solummodo divina celebrentur officinutu sedis apostolicae ecclesia non debet institui. Item Nicolaus Papa Electo et Clero Nonensis Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
grachu. Utraq a cõputatio sic̃ suꝑius diximꝰ. uno
fine concludit᷑. Namꝙ duos gͣdus legales. unũ
ges dñr in scđo gͣdui. iuxta canones nuãnt in pri¬
mo.filii fr̃m ꝗ illic nuãnt᷑ inquarto. hic cõputã
t᷑ int̃cio. sic deunceps ꝗ legib scribunt᷑ inoctauo.⁊
inquarto xͦ. hanc cõputationẽ intelligẽs prudẽ¬
les conuingi debeant. ip̃as scłares leges intesti¬
moniũ adducens augustino angloꝵ ep̃o. sic rescͥp¬
sit. Quedã t̾renalex in romanã rẽpublicã ꝑmit¬
tit. ut siuie fr̃is. ⁊ sororis. seu duoꝵ fr̃m germano¬
rumt. uł duaꝵ soroꝵ filius ⁊ filia misceant᷑. S
exꝑim̃to didicimꝰ extali ꝯiugio soboles ñ posse
succrescere. Uñ necẽe ẽ. ut iã int̃cia. ł quarta
gñãtione copulatio fideliũ licent̃ sibi conuingi
stinere. Ecce hic aꝑte monstrat᷑ filios uł filias
fr̃m in scdagnãtione nuãri. Et si frm̃ filii uł

Expanded text:
gradu. Utraque enim computatio, sicut superius diximus, uno fine concluditur. Namque duo gradus legales unum ges dicuntur in secundo, juxta canones numerantur in primo; filii fratrum, qui illic numerantur in quarto, hic computanttur in tertio. Sic deinceps qui in legibus scribuntur, in octavo el quarto decimo. Hanc computationem intelligens prudenles debeant, ipsas saeculares leges in testimonium adducens, Augustino Anglorum episcopo sic rescripsit: « Quaedam terrena lex in Romana republica permittit, ut sive fratris et sororis, sive duorum fratrum germanorum, seu duarum sororum filiuscimus ex tali conjugio sobolem non posse succrescere. Unde necesse est, ut jam in tertia, vel in quarta generatione copulatio fidelium licenter sibi conjungistinere. » Ecce hic aperte monstratur, filios et filias fratrum in secunda generatione numerari. Et, si fratrum filii et
Abbreviated transcription (Latin):
soluis fornicatioĩs cã uxorẽ auiro seꝑari uibeat.
Siẽ gͦ si aliqua. cuiꝰ uir putaret᷑ defunctꝰ alicu
copularet.: qualib occasione int̾ueniente ab
eius consortio di sce. quãuis uidioeccłe coga¬
tur redire adeũ. quẽ reliquerat. tñ si pꝰ trienͣmir¬

Expanded text:
ari jubeat. Sicut ergo, si aliqua, cujus vir putaretur defunctus, alicui copularetur, et qualibet occasione interveniente ab ejus consortio discederet, quamvis judicio ecclesiae cogatur redire ad eum, quem reliquerat, tamen si post trienni
Abbreviated transcription (Latin):
conunncti sunt in quo graduꝯ sangͥnitatis ł affini¬
titis. exdispensatioẽ eccłe telinquãt. gg in registro
septimã gnationẽ inmat̾mõ osũt nuenti. si nesci
luta. ita ut filios haltant. insexto ꝗ n uenti sun
nei nos ꝑmittente d̾nõ ore ades loquam̃. Hor¬

Expanded text:
conjuncti sunt, in quo gradu consanguinitatis vel affinitatis ex dispensatione ecclesiae relinquantur, Gregonerationem in matrimonio sunt inventi, si nescie sint revoluta, ita ut filios habeant, in sexto qui inventi sunt, donec nos Domin
Abbreviated transcription (Latin):
tiri p̃tendentẽ consangͥniatis eccasionẽ. Uñ apłi¬
ca auctõttate int̃ dicendo mandamꝰ tͥ. ut hanc ꝗͣ
nc̃ habes uxorẽ nullatenus p̃sumas dimittẽ. uel
aliã ducẽ. donec ap̃ ep̃oꝵ uł religiosoꝵ contilium
coniugẽ .i. quã inuiste dũsnseras ita tenebis. sic̃
ta disciplina. Nec eã p: ullũ malũ ingemũ ate se¬
parabis. nęc ea inuente aliã accipies. sicte ds̃ ad

Expanded text:
lteri, praetendentem consanguinitatis occasionem. Unde apostolica auctoritate interdicendo mandamus tibi, ut hanc, quam nunc habes uxorem, nullatenus praesumas dimittere, vel aliam ducere, donec episcoporum religiosorum concilium  N., quam injuste dimiseras, ita tenebis, sicutbita disciplina; nec eam per ullum malum ingenium a te separabis, nec ea vivente aliam accipies. Sic te Deus ad
Abbreviated transcription (Latin):
ppinquitas sit nota qui bone fame.⁊ ueracis testi.¬
monis sint. remoto amore. timoit p̃tio. et cmnni
rint. sine om̃i mora coniugia dissoluant᷑. Quod si ppin
qpiust extͣnei uͥb tm̃ ꝓpiqtatẽ testint᷑: iuramento
confi mãe nolucrint .ł nequerint. conugiũ nulla¬
tenus dissoluant᷑. S cõpetens eis penitentia ꝑꝑ infa
pulia. Siduo unieł tres consangͥanatẽ ure uirã¬
to firmauint. uł ip̃i forte d̾onfess fuerint. coniugia
testent᷑. quatinus palam faciant. utrũ sẽ sic̃ fama ẽ
recognoscant oͣmas osangͥneos. Si negauint. sibi ip̃i
relinquendi st̃. it tñ uͭsi aliũ inoscientia habeant.
se alimiib eccłe. ucorpõe ⁊ asangͥne dñi. afitelium
coiõne nouĩnt segͣgatos. itꝙ infam̃ẽs effectos. donec
ab incesti facince̾ tesinant. Si se iuditio ep̃oꝵ seg̃ga¬

Expanded text:
pinquitas est nota, qui bonae famae et veracis testimonii sunt, remoto amore, timore, pretio et omni rint, sine mora conjugia dissolvantur. Consanguinatem testantur et iuramento probare noluerint vel nequiverint, coniugium nullatenus dissolvatur, sed competens eis penitentia, puta prpulia: Si duo viri vel tres consanguinitatem iureiurando firmaverint, vel si ipsi forte confessi fuerint, coniugia testentur, quatenus palam faciant, utrum se, sicut fama est, recognoscant esse consanguineos si negaverint, sibi ispsis relinquendis sunt. Ita tamen ut si aliud in conscientia habeant, se a liminibus ecclesie, a corpore et sanguine domini, a fidelium communione noverint segregatos atque infames effectos, donec ab incesti facinore desinant. Si se ipsi iudicio e
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ uigiliꝰ pp̃. He fabrica uõ cuilib eccłe sidita
fuit instauranda.⁊ si meo ꝑcͣco consfactiõis sollẽp¬
nitas cdeat iterari inquoscͥuaria ñ fumt᷑. nichil
uidicamꝰ office̾re.si ꝑ cã mimme aqua exorcit a¬
ta iactet᷑. quia consecratiõem cuiꝰ lib eccłe. in qua
sp̃s sc̃i aira non ponit̃. celebritatẽ tm scimꝰ esse
missa. Et iͣsiqua scõꝵ basilica a fundam̃tis
⁊̃ fuit iłiouata. sine altaris motiõe. sine aliqͣ
lebrata. totiuͥs consecͣtio sc̃ificatiõis implebitur
Siuo scũ ana que habebat ablat᷑a ft̃ rursus eaꝵ
depositice ⁊ missaꝵ sollẽpnitate reuentia scĩfica¬
tiois accipiet. Pd̾r ñ engat aliũ altaẽ ineccła. nͥq¬

Expanded text:
De fabrica cujuslibet ecclesiae si diruta fuerit, instauranda, et si in eo loco consecrationis solemnitas debeat iterari, in qua sanctuaria non fuerint, nihil judicamus officere, si per eam minime aqua exorcizata jactetur: quia consecrationem cujuslibet ecclesiae, in qua Spiritus sancti ara non ponitur, celebritatem tantum scimus esse missarum. Et ideo si qua sanctorum basilica a fundamentis fuerit innovata sine altaris motione, sine aliqualebrata, totius consecrationis sanctificatio implebitur. Si vero sanctuaria, quae habebat, ablata sunt, rursus eorum repositione, et missarum solennitate reverentiam sanctificationis accipiet. C. XXV. A
Abbreviated transcription (Latin):
on oportet cłicos ignaros.⁊ p̃sũptões suꝑ monum̃ta
ancapũ m̃inistia portaẽ aut distribuere sacͣm̃ta.
s aut ineccła aũ inbasilica nͥ martuꝵ reliꝗe st̃ de¬
posite. uͥ ꝓtefũctis oblatiões offerri sol̃ nec liceat xͥ¬
mus ⁊̃ ut sicubiq peccatis nr̃is exigentib ꝑpłimũ¬
seu intentoriis. It. Si tabula altaris consecrata. ce¬
teraꝙ sacra mist̾ia adid offitiũ ꝑtinentia ibi affũra
missaꝵ sollep̃nia celebraĩ concedimꝰ rismate ñun¬

Expanded text:
on oportet clericos ignaros et praesumtores super monumenta in campum ministeria portare, aut distribuere sacramenta; sed aut in ecclesia, aut in basilica, ubi martyrum reliquiae sunt depositae, ubi pro defunctis oblationes offerri. § 1. Nec liceat Christim, ut sicubi quod peccatis nostris exigentibuseu in tentoriis, si tabula altaris consecrata ceteraque sacra ministeria ad id officium pertinentia ibi affuerint, missarum solennia celebrari concedimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑaratiõnis. s sinodale institutũ ab euticiano pp̃.
ait enim. Synodale iuramentum:
p̃s insinodo residens post congruã alsccutionem.
expechore maturiores. honestiores. atq. ũatiores
ueroi inmiediũ e aducare. ⁊ allatis scõꝵ pigno¬
tͣi bnͣs unũquẽq illoꝵ tali sacͣm̃to constringere.¬
Amͦ mnantea ꝗeꝗd nosti. aut auduusti. aut pͥbst¬
canitatẽ. mista parrochia factũ sit. aut futurũ
erit. si ndieb tuis euen̾it tintũ adtuã cogͥtionẽ
hoc inquirere iulserit. qũcũq te exhoc. int̃roga¬

Expanded text:
parationis, sed synodale, institutum ab Eutychiano Papa. Ait enim: C. VII. Synodale juramentum. Episcopus in synodo residens, post congruam allocutionem expedire, maturiores, honestiores atque veraciores viros in medium debet evocare, et allatis sanctorum pignoribus unumquemque illorum tali saci, aut audisti, aut postchristianitatem in ista parochia, factum sit, aut futurum erit, si in diebus tuis evenerit, tantum ut ad tuam cognitionem hoc inquirere jusserit, quandocumque ex hoc te interroga
Abbreviated transcription (Latin):
nm eẽ censemus. Siquis relictã fr̃s que prius
pene soror extitat. carnali conumctiõe pollui̾t.
uĩt. siquis relicte. ł filie auunculi misceat̾. aut
int̃ cathecuminos. usq ad legitimã latisfactionẽ.
manẽ ⁊ orãte p̃cipimꝰ. q. ita p̃senti tp̃r ꝓhibemus.
ut ea que sũt hactenus constituta non dissolua¬
imus. Sane quib coniunctio illicita int̃dicit᷑
habebut meundi melioris coniugii libtatẽ.
cesti pollutione cõmaculant. placuit quo usq
seiãnt. usq admissã tantii catecuminor in

Expanded text:
m esse censemus. Si quis relictam fratris, quae pene prius soror exstiterat, carnali conjunctione violaverit; aut inter catechumenos usque ad legitimam satisfactionem manere et orare praecipimus. Quod ita praesenti tempore prohibemus, ut ea, quae sunt hactenus constituta, non dissolvamus. § 2. Sane quibus conjunctio illicita interdicitur, habebunt ineundi melioris conjugii libertatem. C. cesti pollutione se maculant, placuit, ut quoerseverant, usque ad missam tantum catechumenorum in
Abbreviated transcription (Latin):
quẽquã ł pantificũ. ł ordinũ subseqñtiũ hnc
obsuantiã refutaẽ. quã beati .p. setẽ ⁊ seq uide it¬
⁊ decẽat.Satisq cõueniens sit ũ totũ corpus eccłe
in hac sibim obfuatic̃e ꝯcordet. quã illic urgere
conspitiat. uͥ dñs eccłe totius posuit principatũ¬

Expanded text:
 hanc observantiam refutare, quam beati Petri sedem et sequi vi docere; satisque conveniens sit ut totum corpus Ecclesiae in hac sibi observatione concordet, quam illic vigere conspiciat, ubi Dominus Ecclesiae totius posuit principatu
Abbreviated transcription (Latin):
diuinã sententiã egor uxor mea sumꝰ una caro.
ꝓfecto m⁊ illi. mea suaq parentela ꝓpinꝗtas una
efficit᷑. Quocirca ego ⁊ soror uxoris mee. in uno et
neptis uo̾ t̃cio. Id ꝙ utrinq incet̾is agendũ ẽ suc
me oportet attende. quẽ admodũ ipiꝰ ꝗqͣ gradus
aliqua femina ꝓͥe ꝓpinquitatis sit. Quod nmi¬
rum uxori meȩ deppinquitate sui uiri incunctis
cognatiõis gͣdib conuenit obẜuaĩ. Qui uõ alorsũ

Expanded text:
divinam sententiam ego et uxor mea sumus una caro, profecto mihi et illi mea suaque parentela propinquitas una efficitur. Quocirca ego et soror uxoris meae in uno et neptis vero tertio; idque utrinque in ceteris agendum est sucme oportet attendere, quemadmodum ipsius quoque gradus aliqua femina propriae propinquitatis sit. Quod nimirum uxori meae de propinquitate viri sui in cunctis cognationis gradibus convenit observare. Qui vero aliorsum
Abbreviated transcription (Latin):
sit ab ducci. Aliũ eñ ẽ ꝑmissiõib aliquã seducẽ
aliũ sibi ũi inferre. Uñ quia neut᷑ iusillata ꝓbat
raptor hic uire dicĩ ñ cb̾. S rapina dupliciter
tantũmͦ iuolent̃ cripitur. Res ip̃a tẽ rapit̃. cũ uio¬
lent dño erpit̃. u inppetuũ teneat᷑. Aliqniso non
resip̃a affectat᷑. s usus eiꝰ dño phibente. uiolent᷑

Expanded text:
uam seducere, aliud sibi vim inferre. Unde, quia neutri vis illata probatur, raptor hoc jure dici non debet. Sed rapina dupliciter tantummodo violenter eripitur. Res ipsa tunc rapitur quum violenter domino eripitur, ut in perpetuum teneatur; aliquando vero non res ipsa affectatur, s
Abbreviated transcription (Latin):
mus fr̃s ⁊ filii. ut om̃ib sic seriẽ genealogie cõ¬
putandam eẽ intimetis. quẽ admodũ scĩ patres
numerandã ẽẽ sancxert̃. ⁊ antiquus mos sc̃e
⁊ uniu̾salis eccłe ꝑ longa tp̃ra olim cõputalle
monstrat᷑. Nam siquis ꝑuersa ⁊ obstinata m̃te.
arecto tranite aplice secdis deuiare uoluerit.
⁊ alit̃ quã nos mnuptus celebrandis gradus partn¬
tele nuãre contendit. pͥmũ ꝓsua tem̃ĩtate cȩlesti
pena plecret᷑. Post modũ uõ gladio ꝑpetui anathe

Expanded text:
mus. fratres et filii, ut omnibus sic seriem genealogiae computandam esse intimetis quemadmodum sancti Patres numerandam esse sanxerunt, et antiquus mos sanctae et universalis Ecclesiae per longa tempora olim computasse monstratur. Nam si quis perversa et obstinata mente a recto tramite apostolicae sedis deviare voluerit, et aliter quam nos in nuptiis celebrandis gradus parentelae numerare contenderit, primum pro sua temeritate, coelesti poena plectetur, postmodum vero gla
Abbreviated transcription (Latin):
brent̃. In legib distincte ñ numerant gradꝰ. nͥ us¬
q. ad sextũ. incanonib aũt usq ad sepumã distĩ¬
gunt᷑ gñationẽ. Hacgͥ decausa. quia hrditates ne¬
queunt deferri. nͥ deuna ad altam ꝑsonã. idcirco
cinauit scłaris imꝑator insingłis ꝑsonis singłos
ꝑficẽ gradus. Qa uõ nuptie sine duab ñ ualẽt
fieĩ ꝑsonis. iõ sacii canones duas in uno gradu con¬
stituere ꝑsonas. Utrãq tam̃ cõputationẽ si atten¬
ue ac subtilit̾ ꝯspecta fuerint idẽ sensisse. ⁊ eantẽ
in eis sent̾am eẽ atq. ad eund̾ t̃rainũ conuenire
manifestissimũ erit. Iustinianus nãq usque
ad quẽ gradum consanguinitas ip̃a ꝑoraret in su¬
S legib diriniuit. Canones uõ ultra septimam
nullã numerant grãtionẽ. sexto ꝗppe oet̾minato¬

Expanded text:
umerantur gradus, nisi usque ad sextum; in canonibus autem usque ad septimam distinguuntur generationem. Hac igitur de causa, quia hereditates nequeunt deferri nisi de una ad alteram personam, idcirco curavit saecularis imperator in singulis personis singulos praefigere gradus. Quia vero nuptiae sine duabus non valent fieri personis, ideo sacri canones duas in uno gradu constituere personas. Utramque tamen computationem, si attente ac subtiliter perspecta fuerit, idem sensisse et eamdem esse in eis sententiam atque ad eumdem terminum convenire manifestissimum erit. Justinianus namque usque ad quem gradum consanguinitas ipsa perduret in suis legibus non definivit. Canones vero ultra septimam, nullam numeravere generationem. Sexto quippe gra
Abbreviated transcription (Latin):
stunt. nũquã sine diminutiõe consangͥnitatis ase
potert̃ seꝑari. Ueluti ñ sine dãpnocuiꝰq ꝑsone
ualent appͥo corꝑe. manꝰ. brachia.⁊ pedes truncaĩ.
abstineri ꝯsangumitate. quã dui gnãtio recorda¬
t᷑. aũ in memoia retinet᷑. nec ap̃dicta parentele
discrepat conputatiõe. Nam si inseptimis gradib
guinitas inuenit᷑. Nec noĩa graduũ reꝑuntur.
nec successio pot̾ ampliꝰ p̃rogari. nec memoriter
ab aliquo gñãtio recordari. Nec uõ in hac con¬
languintatis cõputatione aliqua dehinc ambi¬
guitas ualeat remanẽ aliã quã ꝗdam faciunt
nuationẽ. inhac ⁊ disputatiõe duximꝰ discuti¬

Expanded text:
stunt, nunquam sine diminutione consanguinitatis a se stunt, nunquam sine diminutione consanguinitatis a se poterunt separari, veluti non sine damno cujusque personae valent a proprio corpore manus, brachia et pedes truncari. § 8. abstineri consanguinitate, quamdiu generatio recordatur aut memoria retinetur, nec a praedicta parentelae discrepat computatione. Nam in septem gradibus, si guinitas invenitur, nec nomina graduum reperiuntur, nec successio potest amplius prorogari, nec memoriter ab aliquo generatio recordari. Ne vero in hac consanguinitatis computatione, aliqua dehinc valeat ambiguitas remanere; aliam, quam quidam faciunt, numerationem, in hac etiam disputatione duximus
Abbreviated transcription (Latin):
requisitus. siħ quod augustino mandauãt. gñalit̃
cuncte eccłe tenendũ eẽt. aꝑtissime monstraũ. Nõ
aliis.ħ quã illigenti omandasse. ne bonũq. cepãt
metuendo austiora desererent. S itł post quã infi¬
de eẽnt firma radice solidati. ⁊ uniu̾s alieccłe cer
suit semꝑ ẽẽ tenrendũ. ũ nullã depͥa ꝯsanguinitatẽ.
ł teaffinitate in fra septimã gn̾ationẽ. aliꝗs sibi
audeat coniigio copulare. Ecce aꝑte monstratũ
est ⁊ exũb ip̃ius legis.⁊ auctoĩtate prudentissimi
pp gg̃. ꝗd degͥdib consanguinitatis nuãndis sen¬
tireteteamus. qͣuisalia ꝙͦ tatio parimͦ ip̃os reuin¬
cat adu̾sarios. Nã siut ip̃i fatent in illo sextogͣdu
consangͥnitas finiret᷑. om̃s ꝑsõãꝵ ramusculos ꝗ
ult᷑ illũ gͣdũ inpictura arboris continent᷑. uelut
suꝑfluos oportẽt detruncari.S quia om̃s ꝗ in pic¬
tura arboris p̃ducte nũãt᷑. exuna parentela conli¬

Expanded text:
o mandaverat, generaliter cunctae Ecclesiae tenendum esset, apertissime firmavit non aliis hoc quam illi genti mandasse, ne bonum quod coeperant, metuendo austeriora, desererent. Sed ex illis, postquam in fide essent firma radice solidati, et universali Ecclesiae, censuit semper esse tenendum ut nullam de propria consanguinitate vel affinitate, infra septimam generationem, aliquis sibi audeat conjugio copulare. Ecce aperte monstratum est, et ex verbis ipsius legis et auctoritate prudentissimiandis sentire debeamus. Quamvis alia quoque ratio pari modo ipsos revincat adversarios. Nam si, ut ipsi fatentur, in illo sexto gradu consanguinitas finiretur, omnes personarum ramusculos, qui ultra illum gradum in pictura arboris continentur, velut superfluos oporteret detruncari. Sed quia omnes, qui in praedictae arboris pictura numerantur, ex una parentela consi
Abbreviated transcription (Latin):
lent᷑ fideles. cccasionẽ accipiunt illicita matri¬
monia cẽ endi. dicentes se hoc iuste facẽ posse.
quod tã prudentissimꝰ doctor sua sentã diffi¬
niuit. Isti itaꝙ ꝗ se hoc uelam̃to defend̾e nitun¬
tur. aduertant ineiꝰdẽ patͥs sententiis. ñ hoc ge

Expanded text:
lentur fideles, occasionem accipiunt illicita matrimonia contrahendi, dicentes se hoc juste facere posse quod prudentissimus doctor sua sententia definivit. Isti itaque qui se hoc velamento defendere nituntur advertant, in ejusdem Patris sententi
Abbreviated transcription (Latin):
incipiunt. dicentes filios fr̃m in pͥmagnãtione
cõputaĩ cħere. quia fr̃s quaĩ quidã truntꝰ ex qͦ
cetĩ ramusculi oriant̃ existunt. S nec istagra¬
duũ cõputatio si bñ intellecta fuit abea quam
suꝑus exposuimꝰ insentã pot̾it ẽẽ diu̾sa. Isti aũ¬
enĩ ꝗ nuãndi initiũ sumunt afiliis fr̃m. ñ pro¬
grediunt ultͣ sextam gnãtionẽ. s sic̃ totius mũ¬
di sex etates existunt. ⁊ humanȩ uitȩ itidẽ sex.
ita in consangumitate sex tantũmꝰ autumant.
cõputandas ẽẽ gnãtiones. ꝗb finitis. noue con¬
unctioĩs licunt pꝰse fieri mitiũ. ut quãi fugi

Expanded text:
t, docentes filios fratrum in prima generatione computari debere: quia fratres, quasi quidam truncus ex quo caeteri ramusculi oriuntur, existunt. Sed nec ista graduum computatio, si bene intellecta fuerit, ab ea quam superius exposuimus in sententia poterit esse diversa. Isti enim qui numerandi initium sumunt a filiis fratrum non progrediuntur ultra sextam generationem; sed, sicut totius mundi sex aetates existunt et humanae vitae itidem sex, ita et in consanguinitate sex tantummodo autumant computandas esse generationes; quibus finitis, novae conjunctionis dicunt posse fieri initium, ut, quasi fugi
Abbreviated transcription (Latin):
bistodie inantea. tu ꝑnullũ s̃ ieniũ te sociab̾ huic tue
ꝯsangͥnee. nec ĩ nugio. nec inadultĩo. nec illa. ad unĩ¬
nͥ ineccła. añ in alio publicoloco. uͭ nulla mala su¬
spitio possit ẽẽ.ũ ibi corãtestib idoneis ꝓcerta nece¬
sitate pait̃ colloqͣmini. Nec aliã ꝯiugẽ accipies nͥ
forte pꝰactã penitentiã. t ucentia tata fiñt ab ep̃o
tuo aut eiꝰ misso. sicte d̃s ad uiu̾et. ⁊ Po ccasione¬

Expanded text:
Ab isto die in antea, tu per nullum ingenium te huic sociabis tue consanguinee, nec in coniugio nec in adulterio, nec cum illa ad unn ecclesia, aut in alio publico loco, ubi nulla mala suspicio possit esse, et ibi coram testibus idoneis pro certa necessitate pariter colloquamini; nec aliam conjugem accipies, nisi forte post peractam poenitentiam tibi licentia data fuerit ab episcopo tuo, aut ejus misso.