comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑis librũ leg̾e dignet᷑. Iam uͦ querimꝰ
ut etiam de ipso animaliũ numero
disseramꝰ: cur mille iugaboũ. uel mil¬
le asinȩ. & sex milia camelorum. & qua¬
tuordecĩ milia ouiũ numerentur. dic̾e
breuit̃ possumꝰ. quod apud scłarẽ qͥde
scientiam millenarius numerꝰ idcirco
ꝑfectus habeatur: quia denarii num̾i
quadratũ solidũ reddit. Decẽ qͥppe deci-¬
es ducta: fiunt centũ. uȩ iã figura
quadrata: s plana ẽ. Ut autẽ in altitu¬
dinẽ surgat. & solida fiat: rursus cen¬
tũ decies multiplicant᷑ & mille sunt.
Senariꝰ autẽ numerꝰ id circo ꝑfectus. ẽ:
quia primꝰ innumeris. completur par¬
tib suis: id .ẽ. sexta sui parte. & tercia.
& dimidia: quȩ sunt unũ. & duo & tria:
quȩ in sũmã ducta sex fiunt. Nec aliꝰ
turȩ celsitudinẽ ꝓficiendo transcendi¬
mꝰ: ibi senariũ. ibi septenariũ. ibi de¬
nariũ. ibi millenariũ. uñ sit ꝑfectus

Expanded text:
operis librum legere dignetur. Jam vero si quaerimur operis librum legere dignetur. Jam vero si quaerimur ut etiam de ipso animalium numero disseramus, cur mille juga boum, vel mille asinae, et sex millia camelorum, et quatuordecim millia ovium numerentur, dicere breviter possumus quod apud saecularem quidem scientiam millenarius numerus idcirco perfectus habetur, quia denarii numeri quadratum solidum reddit. Decem quippe decies ducta fiunt centum, quae jam figura quadrata, sed plana est. Ut autem in altitudinem surgat, et solida fiat, rursus centum decies multiplicantur, et mille sunt. Senarius autem numerus idcirco perfectus est, quia primus in numeris completur partibus suis, id est sexta sui parte, et tertia, et dimidia, quae sunt unum, et duo, et tria, quae in summam ducta sex fiunt. Nec alius turae celsitudinem proficiendo transcendimus, ibi senarium, ibi septenarium, ibi denarium, ibi millenarium unde
Abbreviated transcription (Latin):
ciplicior excrescit. Possunt etiã ꝑiuga¬
tos boues p̃dicatores intelligi. Unde cũ
eos ad annuntiandũ dñs mitter& teste
euangłio binos misisse describit᷑: ut
quia uel duo sunt p̃cepta caritatis. uel
qr haberi societas minꝰ. quã int̾ duos ñ
potest: p̃dicatores scĩ ex ipsa qualitate suȩ
missionis cognoscerent: quantũ con¬
cordiam societatis a marent. Possunt¬
sic̃ prediximus ꝑ asinas mentes simpli-¬
cium designari. Scã uͦ eccła duplices bo¬
ues atq asinas recipit: quia predicato¬
res scĩ qui pressi formidine in eiꝰ dudũ
tẽptatione tacuerant. & mentes simpli¬
cium quȩ uictȩ tͣrorib illius ueritatẽ
confiteri formidabant: tanto iam nunc
robustius inconfessione ueritatis uoces
suas exer̃: quanto debilius ante timuer̃.
ant. in exordio huiꝰ oꝑis latius nos di¬
xisse memoram. Qui gͦ dehis sibi ple¬
nius satis fieri nititur: scd̃m huius

Expanded text:
tiplicior excrescit. Possunt etiam per jugatiplicior excrescit. Possunt etiam per jugatos boves praedicatores intelligi. Unde cum eos ad annuntiandum Dominus mitteret, teste Evangelio , binos misisse describitur, ut quia vel duo sunt praecepta charitatis, vel quia haberi societas minus quam inter duos non potest, praedicatores sancti ex ipsa qualitate suae missionis cognoscerent quantum concordiam societatis amarent. Possuntsicut praediximus, per asinas mentes simplicium designari. Sancta vero Ecclesia duplices boves atque asinas, recipit quia praedicatores sancti, qui, pressi formidine, in ejus dudum tentatione tacuerant, et mentes simplicium, quae, victae terroribus, veritatem illius confiteri formidabant, tanto jam nunc robustius in confessione veritatis 1162 voces suas exerunt, quanto debilius ante timueruntant, in exordio hujus operis latius nos dixisse memoramus . Qui ergo de his sibi plenius satisfieri nititur, secundum hujus
Abbreviated transcription (Latin):
acta nobis referant. & de futuro p̃dicent.
Agnoscamus gͦ in ouib fideles atq in no¬
centes ex iudea ppłos. legis dudũ pascuis
saciatos: agno scamꝰ incamelis ad fidẽ sim¬
plices ex gentilitate uenientes: qui priꝰ
sub ritu sacrilego quasi quadã de formi¬
tate inbrorũ. ualde turpes ostensi sunt.
uidelic& feditate uitioꝵ. Et qr sepe ut
prediximꝰ sacra eloquia curant repet̾e
quod affirmant: possunt rursũ in bu¬
b isrłitȩ accipi quasi iugo legis attri¬
ti: asinis uͦ ut dictũ ẽ. gentiles ppłi de¬
signari: qui dũ se colendis lapidib incli¬
nabant: non reluctante mente. quasi
dorso stulte sub posito quibus lib&¬
idolis bruto sensu seruiebant. Sc̃agͦ eccła
quȩ in exordiis suis in numeris tẽptatiõib
p̃ssa uł isrłiticũ populũ uel multos ex
gentib amisit uidelic& quos lucrari ñ
potuit. duplicia infine recipit: quia in
ea ex utraq natione fideliũ. numerꝰ mul¬

Expanded text:
acta nobis referant, et futura praedicant. acta nobis referant, et futura praedicant. Agnoscamus ergo in ovibus fideles atque innocentes ex Judaea populos, legis dudum pascuis satiatos. Agnoscamus in camelis ad fidem simplices ex gentilitate venientes, qui prius sub ritu sacrilego, quasi quadam deformitate membrorum, valde turpes ostensi sunt, videlicet foeditate vitiorum. Et quia saepe, ut praediximus, sacra eloquia curant repetere quod affirmant, possunt rursum in bobus Israelitae accipi, quasi jugo legis attriti; asinis vero, ut dictum est, gentiles populi designari, qui dum se colendis lapidibus inclinabant, non reluctante mente, quasi dorso stulte supposito, quibuslibidolis bruto sensu serviebant. Sancta ergo Ecclesia, quae in exordiis suis innumeris tentationibus pressa, vel Israeliticum populum, vel multos ex gentibus amisit, videlicet quos lucrari potuit, duplicia in fine recipit, quia in ea ex utraque natione fidelium numerus mul
Abbreviated transcription (Latin):
tulantia: aliquando mansuetudo sĩpli¬
cium: aliquando uͦ ut p̃diximꝰ. stulticia
gentilium de signat᷑. Quia enĩ luxurio¬
sunt ut carnes asinoꝵ. Rursum qr asi¬
narũ nomine. sim pliciũ uita figurat᷑.:
redemptoi nr̃ cũ ierłm ꝑger&. asinam
sedisse memoratur. Hierłm qͥppe uisio
pacis dr̃. Quid igitur signat. quod dñsse¬
dendo asinam hierłm ducit: nͥ quod sim¬
plices mentes. dii p̃sidendo possid& eas
usq ad usionem pacis. sua sacra sessioe
ꝑducit. Rursum quia asinorũ nomine
stulticia gentilium designatur: ꝓpħa te¬
statur dicens. Beati qui seminatis suꝑ
om̃s aquas: innitentes pedem bouis &
asini. Suꝑ omnes qͥppe aquas semina¬
re ẽ: cunctis ppłis fructuosa uitę uerba p̃di¬
care. Pedem uͦ bouis & asini innit̾e ẽ: uias
nomine. cunctis his animalib non imme¬
rito credimꝰ sc̃ȩ ȩccłȩ ppłos designari: qua¬
tinꝰ ea quȩ scripta sunt dispensatione scĩ
sp̃s cuncta mirabiliter ordinante. & trans¬

Expanded text:
do simplicium, aliquando vero, ut praediximus, stultitia gentilium designatur. Quia enim luxuriosunt ut carnes asinorum . Rursum quia asinarum nomine simplicium vita figuratur, Redemptor noster cum Jersedisse memoratur. Jerusalem quippe visio pacis dicitur. Quid igitur signat quod Dominus sedendo asinam Jerusalem ducit, nisi quod simplices mentes dum praesidendo possidet, eas usque ad visionem pacis sua sacra sessiono perducit? Rursum quia asinorum nomine stultitia gentilium designatur propheta testatur, dicens: Beati qui seminatis super omnes aquas, immittentes pedaque super omnes aquas seminare est cunctis populis fructuosa vitae verba praedicare; pedem vero bovis et asini immittere est vias nomine cunctis his animalibus non immerito credimus sanctae Ecclesiae populos designari, quatenus ea quae scripta sunt dispensatione sancti Spiritus cuncta mirabiliter ordinante, et trans
Abbreviated transcription (Latin):
& filios filiorũ suorum usq ad quartã
generationem. & mortuus : senex &
plenus dierum. In scriptura sacra ñ
facile plenus dierũ ponitur: nͥ is cuiꝰ
ꝑ eandem scripturã uita laudatur. Uacu¬
uis quippe dierũ. ẽ: qui quamlib& mul¬
cum uixerit. etatis suȩ tempora. in
uanitate consumit. At contra plenꝰ
dierum dr̃. eui nequaquam dies sui
ꝑeundo transcunt: s ex quotidiana mer¬
çede boni oꝑis. apud iustũ iudicem &
pͥtquã transacti fuerint reseruantur.
ȩccłȩ int̾pretari desideraut: quorũ
uotis tanto magis obȩdiendum ẽ. qͣnto
& eorum spiritali intelligentię con¬
gaudendum: si quatuordecĩ ꝑdena¬
rium ducimus ad centesimũ & quadra¬
gesimum nunerum ꝑuenimus. Et re¬
cte uita sc̃ȩ exccłȩ multiplicata ꝑ decẽ
& quat tuor computatur: quia utrũq
testamentum custodiens. & tã scđ̾m
legis decalogũ. quam scđm quatuor e¬
uangłi libros uiuens. usq ad ꝑfectiõis
culiñ extenditur. Uñ & paulus apłs

Expanded text:
 filios filiorum suorum, usque ad quartam generationem, et mortuus est senex et plenus dierum. - In Scriptura sacra non facile plenus dierum ponitur, nisi in cujus per eamdem Scripturam vita laudatur. Vacuus quippe dierum est, qui, quamlibet multum vixerit, aetatis suae tempora in vanitate consumit. dierum dicitur cui nequaquam dies sui reundo transeunt, sed ex quotidiana mercede boni operis apud justum judicem et postquam transacti fuerint reservantur. Ecclesiae interpretari desiderant, quorum votis tanto magis obediendum est quanto et eorum spiritali intelligentiae congaudendum, si quatuordecim per denarium ducimus, ad centesimum et quadragesimum numerum pervenimus. Et recte vita sanctae Ecclesiae multiplicata per decem et quatuor computatur, quia utrumque Testamentum custodiens, et tam secundum legis decalogum, quam secundum quatuor Evangelii libros vivens, usque ad perfectionis culmen extenditur. Unde et Paulu
Abbreviated transcription (Latin):
dicerae. Predicatorem uerbi ab stipendi¬
orum suorum ꝑceptione ñ phibeas. Rur¬
sum qr bouis nomine plebs isrłitica figu¬
ratur. ꝓpha asserit: qui redẽptoris ad¬
uentum denuntiat dicens. Cognouit bos
possessorẽ suum: & asinꝰ prȩsepe dñi sui.
Per bouẽ scilic& isrłiticũ ppłm iugo legis

Expanded text:
diceret: Praedicatores verbi a stipendidiceret: Praedicatores verbi a stipendiorum suorum perceptione non prohibebis. Rursum quia bovis nomine plebs Israelitica figuratur, propheta asserit, qui Redemptoris adventum denuntians dicit: Cognovit bos possessorem suum, et asinus praesepe Domini sui , per bovem scilicet Israeliticum populum jugo legis
Abbreviated transcription (Latin):
quia uitia quib priꝰ fuerat suꝑbe elata
deseruit. Se etiã pallio cooꝑire curaũ:
qr uiso dño infirmitatẽ suȩ actionis eru¬
buit: & illa quȩ priꝰ in camelo libere ge¬
stabatur: descendens pꝰmodũ uerecun¬
dia degit᷑. Uñ eidẽ eccłȩ a pͥore elatione
conuersȩ. ꝑ apłicã uocẽ quasi rebeccȩ de
camelo descendenti. sibiq pallium suꝑ¬
ducenti: dr̃. Quem enĩ fructũ habui¬
stis tunc in illis. inquib nc̃ erubescitis:
tia. aliquando laboriosa fortitudop̾¬
dicantium: atq humilitas ex pͥ¬
mitur isrłitarũ. Quia enim
bouis nomine. ꝑ comparationem luxu¬
riosorum dementia designat᷑. salomon ĩ¬
dicat: qͥ cũ male suadentis mulieris petu¬
lantia p̃misiss adiunx̃. Statĩq eã seq̃r
quasibos ductus ad uictimam. Rursũ q
bouis nomine. labor prȩdicatoris ex pͥmi¬
tur: legis uerba destantur. quȩ ait. Nlon
obturabis os boui trituranti. Acsi aꝑte

Expanded text:
quia vitia quibus prius fuerat superbe elata quia vitia quibus prius fuerat superbe elata deseruit, seque etiam pallio operire curavit, quia, viso Domino, infirmitatem suae actionis erubuit, et illa quae prius in camelo libera gestabatur, descendens postmodum verecunda tegitur. Unde eidem Ecclesiae a priore elatione conversae per apostolicam vocem, quasi Rebeccae de camelo descendenti sibique pallium superducenti, dicitur: Quem enim fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis ntia, aliquando laboriosa fortitudo praedicantium, aliquando humilitas exprimitur Israelitarum. Quia enim bovis nomine per comparationem luxuriosorum dementia designatur, Salomon indicat, qui cum male suadentis mulieris petulantiam praemisisset, adjunxit: Statimque eam sequitur, quasi bos ductus ad victimam . Rursum quia bovis nomine labor praedicatoris exprimitur; legis verba testantur, quae ait: Non obturabis os bovi trituranti . Ac si aperte
Abbreviated transcription (Latin):
ingreditur: q nͥ ipse priꝰ infirmitatis
nr̃ȩ onera suscipiens. ꝑ passionem suã
formam nob̾ humilitatis ostenderet:
nequaquam se ad humilitatẽ illiꝰ suꝑ¬
ba nr̃a rigiditas inclinar&. Rursũ cã¬
meli nomine. tortuosa ac plena uitiis
gentilitas de signatur: sic̃ ꝑ moysen
dr̃. quod inclinata iã die egressum
magrum isaac incamelo sedens re¬
becca conspexit: ac ꝓtinus de came.¬
lo descendit: & se se pallio uisionẽ
illius uerecundata cooꝑuit. Quem
enĩ ysaac aliũ in eo quod inclinata iã
die in agrũ egressus fuerat designabat:
nisi eũ qui extremo huiꝰ mundi cẽpr̃
uelut indiei fine ueniens. quasi in a¬
grũ foras exiit: Quia cũ sit in uisibił.
in hoc mundo se uisibilẽ demonstraũ.
Quẽ in camelo sedens rebecca conspex̃¬
q eũ ęccła exgentib ueniens. dũ ad¬
huc tutiis. ẽẽt innixa. & nec dũ spirita¬
lib s animalib motibus in hereret at¬
tendit. S ꝓtinus de camelo descendit.

Expanded text:
prius infirmitatis nostrae onera suscipiens per passionem suam foramen nobis humilitatis ostenderet, nequaquam se ad humilitatem illius superba nostra rigiditas inclinaret. Rursum cameli nomine tortuosa ac plena vitiis gentilitas designatur, sicut per Moysen dicitur quod inclinata jam die egressum in agro Isaac in camelo sedens Rebecca conspexerit, ac protinus de camelo descendit, et sese pallio ad visionem illius verecundata cooperuit . Quem enim Isaac alium, in eo quod inclinata jam die in agro egressus fuerat, designabat, nisi eum qui extremo hujus mundi tempore, velut in diei fine veniens, quasi in agrum foras exiit? quia cum sit invisibilis, in hoc mundo se visibilem demonstravit. Quem in camelo sedens Rebecca conspexeum Ecclesia ex gentibus veniens, dum adhuc vitiis esset innixa, et necdum spiritualibus, sed animalibus motibus inhaereret, attendit. Sed protinus de camelo descendit,
Abbreviated transcription (Latin):
Indomo quippe patris mansiones mul¬
tȩ sunt: qr in illa beatitudin̾ uita ñ
dispari. unꝰquisq iuxta dispar meritũ.
locum disparẽ ꝑcipit. S eiꝰdem dispari¬
litatis dampna non sentit: qr tantum
sibi quantum ꝑceꝑit sufficit. Sorores
gͦ cum fr̃ib ad hereditatẽ ueniunt. qr
infirmi illuc cum fortib ad mittunt᷑:
quatenus siquis ꝑ inꝑfectionẽ ñerit
sũmus ab hereditatis tam̃ sorte ꝑhu
militatem ñ sit extraneus. Quas bene
butas insinuat: cum ait. Alia claritas
solis. alia claritas lunȩ: & alia claritas
stellarum. Stella enĩ ab stella differt
in claritate. Seq̃r. Uix̃ autẽ pꝰ hȩc iobcentũ

Expanded text:
m quippe mansiones multae sunt, quia in illa beatitudinis vita non dispari unusquisque juxta dispar meritum locum disparem percipit, sed ejusdem disparilitatis damna non sentit, quia tantum sibi quantum perceperit sufficit. Sorores ergo cum fratribus ad haereditatem veniunt, quia infirmi illuc cum fortibus admittuntur, quatenus si quis per imperfectionem non erit summus, ab haereditatis tamen sorte per humilitatem non sit extraneus. Quas bene butas insinuat, cum ait: Alia claritas solis, et alia claritas lunae, et alia claritas stellarum. Stella enim ab stella differt in cla
Abbreviated transcription (Latin):
octonariꝰ sub infert᷑. Septenariũ qͥppe.
cum adhuc alius seq̃r: ex ipso eiꝰ aug¬
mento ex pͥmitur. quod finienda tem¬
poralitas ȩt̾nitate concludatur. Hinc ÷
enĩ quod salomon admon& dic̃s. Da
parteᷤ septẽ: nec ñ & octo. ꝑseptenari¬
um quippe numerũ. hoc quod septẽ
dieb agitur. prȩsens tempus exp̃ssit:
ꝑ octonariũ uͦ uitã ꝑ petuã designauit:¬
quã sua nobis dñs resurrectione pa¬
tefecit. dnĩco scilic& die resurgens.¬

Expanded text:
octonarius subinfertur. Septenarium quippe octonarius subinfertur. Septenarium quippe cum adhuc alius sequitur, ex ipso ejus augmento exprimitur quod finienda temporalitas aeternitate concludatur. Hinc est enim quod Salomon admonet, dicens: Da partes septem, necnon et octo . Per septenarium quippe numerum hoc quod septem diebus agitur praesens tempus expressit; per octonarium vero vitam quam sua nobis Dominus resurrectione patefecit, cum Dominico scilicet die surre
Abbreviated transcription (Latin):
quies nullo t̾mino coartatur. hinc. ẽ.
etiã quod lege data dies septimꝰ feriatꝰ. ẽẽ.
prȩcipit᷑: ut ȩt̾na ꝑ illũ requies designe¬
tur. Hinc ẽ. quod in annorũ cuͬriculo
septenariꝰ numerꝰ septies multiplicatus.
monade addito ad quinquagenarium
ducit᷑: ut ꝑpetuam beatitudinẽ signans.
iubelei sacratissima requies obseruetur.
Hinc. ẽ. quod resurgens dñs. & frequent̃
apparens. ultimo iã conuiuio cũ septẽ
discipulis comedisse describitur: quia hi
uitȩ p̾sentis tempꝰ euoluit᷑. Hinc. ẽ. quod
predicando circuit: archa dñi tubis clan-¬
gentib muros hiericontinos dieb septẽ
circumacta confregit. Hinc ꝓpħa ait. Sep¬
ties in die laudẽ dixitͥ Quod ipse rursũ
ꝓ toto atq uniuerso suȩ deprecationis
tp̃r se dixisse significans: ait. Semꝑ laus
eiꝰ in ore meo. Quod uͦ ꝑ septenariũ nume¬
rũ p̃sentis uitȩ uniuersitas designatur:
tc̃ magis ostendit᷑. cũ pꝰ eum quoq etiã

Expanded text:
quies nullo termino coarctatur. Hinc est etiam quod lege data dies septimus feriatus esse praecipitur , ut aeterna per illum requies designetur. Hinc est quod in annorum curriculo septenarius numerus septies multiplicatus, monade addita, ad quinquagenarium ducitur, ut perpetuam beatitudinem signans jubilaei sacratissima requies observetur . Hinc est quod resurgens Dominus et frequenter apparens , ultimo jam convivio cum septem discipulis comedisse describitur, quia hi vitae praesentis tempus evolvitur. Hinc est quod unc mundum praedicando circuit, arca Domini tubis clangentibus muros Jericho diebus septem circumacta confregit . Hinc Propheta ait: Septies in die laudem dixi tibi . Quod ipse rursum pro toto atque universo suae deprecationis tempore se dixisse significans, ait: Semper laus ejus in ore meo . Quod vero per septenarium numerum praesentis vitae universitas designatur, tunc magis ostenditur, cum post eum quoque etiam
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutẽ obȩdientiȩ occasio oportuna
se prebuit: lib& hanc paulo uigilantiꝰ
sollicitiꝰq discut̾e: & quanti sit meriti
cu deuo stodit. Uñ & pͥmꝰ hõ p̃ceptũ
quod seruar& accȩpit: cui si uell&
obediens subdere. ad ȩt̾nã beatitudinẽ
sine labore ꝑuenir&e. Hinc sa muhel
ait. Melior ẽ obȩdientia quã uictimȩ
& auscultare magis quã offerre adipẽ
ari a etũ: qm̃ quasi peccatũ a riolan

Expanded text:
virtutem obedientiae occasio opportuna se praebuit, libet hanc paulo vigilantius sollicitiusque discutere, et quanti sit meriti ue custodit. Unde et primus homo praeceptum quod servaret accepit , cui se si vellet obediens subdere, ad aeternam beatitudinem sine labore perveniret. Hinc Samuel ait: Melior est obedientia quam victimae, et auscultare magis quam offerre adipem arietum, quoniam quasi peccat
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑ euangłium dicit. Potestatẽ habeo
ponendi animam meã. & potestatem
habeo iterũ sumendi eã: & nemo tollit
eã a me. Et unde iterũ dicit. Faciliꝰ.ẽ.
camelum ꝑforam̃ acus transire: quã
diuitẽ intrare in regnum cȩlorũ. Qͥd
enim nomine diuitis. nͥ quȩlib& elatũ:
Quid cameli appellatiõe. nͥ ꝓpͥam con¬
descensionẽ signat: Camelus enĩ ꝑ
foramen acus transiit: cũ isde redẽp¬
tor nr̃ usq ad susceptionẽ mortis ꝑ an¬
gustias passionis intrauit. Quȩ passio

Expanded text:
et per Evangelium dicit: Potestatem habeo et per Evangelium dicit: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam , et nemo tollit eam a me. Et unde iterum dicit: Facilius est camelum per foramen acus transire quam divitem intrare in regnum coelorum . Quid enim nomine divitis nisi quemlibet elatum, quid cameli appellatione, nisi propriam condescensionem signat? Camelus enim per foramen acus transiit, cum idem Redemptor noster usque ad susceptionem mortis per angustias passion
Abbreviated transcription (Latin):
dde filio ac Omĩa subiecisti sub pedib eiꝰ
oues & boues uniuersas. insuꝑ & pecora
spiciens: ait. Animalia tua in habita¬
bunt in ea. Quid gͦ in ouib nͥ in nocentes:
Quid incamelis nisi eos qui cȩterorũ ma¬
la transeunt. exuberantiũ tortuosa mo¬
le uitiorume Quid iniugatis bob nͥ isrłi¬
tas legi subditose Quid inasinis nͥ sim¬
plices gentilium mentes accipimꝰe Nla
quia in nocentes quiq ouium nomine
signantur: testatur psalmista qui ait.
Nos autem ppłs eiꝰ & oues pascuȩ eius.
Neq enĩ qui seruare innocentiã ne¬
gligunt: ilia int̾nȩ pascuȩ refectione
saciantur. Cameli uͦ nomine aliq̃n in
sacro eloquio dñs: aliquando aute gen¬
ciliũ suꝑbia exprimitur: quasi excrescen¬
te desuꝑ tumore tortuosa. Quia ad susci
liat: ñ in merito redemptoris nr̃i grãm
signat: qui in eo quod infirmitatis nr̃e
onera susciꝑe dignatus. ẽ. a potestatis
suȩ celsitudine sponte descendit. Uñ

Expanded text:
de Filio dicitur: Omnia subjecisti sub pedibus ejus, de Filio dicitur: Omnia subjecisti sub pedibus ejus, oves et boves universas, insuper et pecora itare conspiciens, ait: Animalia tua habitabunt in ea . 37. Quid ergo in ovibus nisi innocentes, quid in camelis nisi eos qui caeterorum mala transeunt exuberantium tortuosa mole vitiorum, quid in jugatis bobus nisi Israelitas legi subditos, quid in asinis nisi simplices gentilium mentes accipimus? Nam quia innocentes quique ovium nomine designantur, testatur Psalmista, qui ait: Nos autem populus ejus, et oves pascuae ejus . Neque enim qui servare innocentiam negligunt, illa internae pascuae refectione satiantur. 38. Cameli vero nomine aliquando in sacro eloquio Dominus, aliquando gentilium superbia exprimitur, quasi excrescente desuper tumore tortuosa. 1160 Quia enimliat, non immerito Redemptoris nostri gratiam designat, qui in eo quod infirmitatis nostrae onera suscipere dignatus est, a potestatis suae celsitudine sponte descendit. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
liȩ. Qd septẽ milia ouium. & tria milia
camelorum. & quingenta iuga boum.
& quingentas asinas ante ꝓbationem
ꝑcussionis habuerit: ipsa eiꝰdem historie
p̃fatio ostendit. Quȩ ꝑflagellum ꝑdita.
ei nc̃ sunt dupplicia restituta. Filii autẽ
totidẽ sunt redditi: quot amisit. Sep¬
tem quippe filios & tres filias habuit.
Septẽ autẽ nc̃ filios & tres filias recepis¬
se describitur: ut hi qui extincti fuerari
uiuere demonstrent᷑. Dum enĩ dr̃. addi¬
dit dñs quȩcunq fuerant duplicia iob¬
& tam totidẽ ei filios restituit quot a¬
misit: & filios duplicit̾ addidit: cuide¬
cem pꝰt modũ in carne restituit: detẽ
uͦ qui amissi fuerant. in occulta anima
tellectuale uidelic& animal pasci mi¬
steriorũ fruge desiderat: necesse.ẽ. ut
que sentimꝰ agnoscat Intelligere enĩ
possumꝰ : quod in his animalib aggre¬
gata fideliũ uniuersitas de signetur.
hinc ẽ. nanq quod ꝑ psalmistã patri

Expanded text:
d septem millia ovium, et tria millia d septem millia ovium, et tria millia camelorum, et quingenta juga boum, et quingentas asinas ante probationem percussionis habuerit, ipsa ejusdem historiae praefatio ostendit; quae per flagellum perdita, ea nunc sunt duplicia restituta. Filii autem totidem sunt redditi quot amissi. Septem quippe filios et tres filias habuit, septem autem nunc filios et tres filias recepisse describitur, ut et hi qui exstincti fuerant vivere demonstrentur. Dum enim dicitur: Addidit Dominus quaecunque fuerant Job duplicia , et tamen totidem filios ei restituit quot amisit, et liberos dupliciter addidit, cui decem postmodum in carne restituit, decem vero qui amissi fuerant in occulta animartellectuale videlicet animal, pasci mysteriorum fruge desiderat, necesse est ut quae sentimus agnoscat. Intelligere enim possumus quod in his animalibus aggregata fidelium universitas designatur. Hinc est namque quod per Psalmistam Patri
Abbreviated transcription (Latin):
storice factacredimꝰ: hȩc mistice facienda
sꝑamꝰ. Magis enim nouissim is iob quã
principio benedicitur: quia quantum
ad isrłitici ppłi susceptionẽ ꝑtin&. ur¬
consolat᷑. Tanto qͥppe locupletiꝰ ditabi¬
tur: quanto & manifestiꝰ innotescit.
quod ad finẽ presentis uitȩ tẽporalitas
urgetur. ꝑdicatores nanq sc̃ȩ ȩccłȩ be
nedictione extremi tp̃ris psalmista di¬
tari conspexerat: cũ dicebat. Ad huc
multi plicabuntur insenecta uberi:
& bene patientes erunt ut annuntient.
Insenecta scilic& uderi multiplicantur:
quia cum eorum uita differtur. semꝑ ad
melius fortitudo ꝓducit᷑: eisq ꝑaugm̃¬
tum temporũ. crescunt etiã lucra meri¬
torũ. Bene autẽ patientes sunt ut an¬
nuntient: quia cȩlestia prȩdicantes. tan¬
to robustius ad uersa tolerant: quanto
& ꝑtolerantiam suam animarũ cõmo¬
sunt ei quatuordecĩ milia ouiũ. & sex mi¬
lia camelorum: & mille iuga boũ. & mil¬
le asinȩ: & fuerunt ei septẽ filii & tres fi

Expanded text:
storice facta credimus, haec mystice facienda speramus. Magis enim novissimis Job quam principio benedicitur, quia quantum ad Israelitici populi susceptionem pertinet, urconsolatur. Tanto quippe locupletius ditabitur, quanto et manifestius innotescit quod ad finem praesentis vitae temporalitas urgetur. Praedicatores namque sanctae Ecclesiae benedictione extremi temporis Psalmista ditari conspexerat, cum dicebat: Adhuc multiplicabuntur in senecta uberi, et bene patientes erunt, ut annuntient . In senecta scilicet uberi multiplicantur, quia cum eorum vita differtur, semper ad melius fortitudo producitur, eisque per augmentum temporum crescunt etiam lucra meritorum. Bene autem patientes sunt ut annuntient, quia coelestia praedicantes, tanto robustius adversa tolerant, quanto et per tolerantiam suam animarum commosunt ei quatuordecim millia ovium, et sex millia camelorum, et mille juga boum, et mille asinae; et fuerunt ei septem filii, et tres fi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm cern̾e ualuit : cuiꝰ aduentꝰ potentiã
longe ante nuntiauit.S ecce infine mundi
ueniunt: & eũ quẽ priꝰ nouerant recogno¬
scunt. Ecce indomo eiꝰ panẽ comedunt:
qr in sc̃a eccła sacrieloquii fruge pascunt᷑.
Ecce omnẽ in sensibilitatẽ pͥstini corporis
excutiunt: unde & subditur. Et mouer̃
suꝑ eũ caput. Quid enĩ incapite. nͥ pͥnci¬
pale m̃tis accipit᷑: sic̃ ꝑpsalmistã dr̃. im¬
pinguasti in oleo cap̃ meũ: Ac si aꝑte di¬
ceret᷑. Arentẽ in suis cogitationib mentẽ
meã : caritatis unctione rigasti. Capt gͥ
mouetur: cũ ꝑ formidinẽ ueritatis. tacta
ab insensibilitate sua mens quatit᷑. Ueniars
gͦ parentes ad conuiuiũ: atq excusso tor
ri nr̃o carne coniuncti fuerant. refectionẽ
etiã ꝑ abacuc dr̃. Pedes eiꝰ steter̃: & mota
ẽ. t̾ra. Stante enĩ dño t̾ra ꝓculdubio mo¬
uetur: ꝙ cum cordi nostro timoris sui ue¬

Expanded text:
aquam cernere valuit, cujus adventus potentiam aquam cernere valuit, cujus adventus potentiam longe ante nuntiavit. Sed ecce in fine mundi veniunt, et eum quem prius noverant recognoscunt. Ecce in domo ejus panem comedunt; quia in sancta Ecclesia sacri eloquii fruge pascuntur, et omnem insensibilitatem pristini torporis excutiunt. Unde et subditur: Et moverunt super eum caput. Quid enim in capite, nisi principale mentis accipitur? sicut per Psalmistam dicitur: Impinguasti in oleo caput meum . Ac si aperte diceretur: Arentem in suis cogitationibus mentem meam charitatis unctione rigasti. Caput ergo movetur, cum, per formidinem veritatis tacta, ab insensibilitate sua mens quatitur. Veniant ergo parentes ad convivium, atque excusso torpri nostro carne conjuncti fuerant refectionem qper Habacuc dicitur: Pedes ejus steterunt, et mota est terra . Stante enim Domino terra procul dubio movetur, quia cum 1155 cordi nostro timoris sui ve
Abbreviated transcription (Latin):
gaudent. Ic̃ indomo eiꝰ panẽ comedt̃: cũ
pꝰ posita obseruatione suꝑ iacentis litt̾ȩ. in
scã ȩccła mistici eloqͥi quasi frugis medulla
nouerant eũ priꝰ. Priꝰ qͥppe nouerant: quẽ
inpassione sua quasi incognitũ c̃tẽpser.
Nã nasciturũ. xp̃m nullus qͥ plene legẽ di¬
dic̃: ignorauit. Uñ & herodes rex. magoꝵ
occursioẽ ꝑt̾ritus sacerdotes ac pͥncipes
studuit sollert̃ inquirere ubi xp̃m nasci¬
turũ ẽẽ.p̃scirent. Cui ptinꝰ responder̃. In
bethleẽ iudȩ. Priꝰgͦ nouerant: quẽ passio¬
nis suȩ tẽpore dum despicerent ignorabars.
Quorũ & noticia pͥor. & ignorantia pꝰterior.
bene ac breuit̃ isaac caligante signat᷑: qui
dũ iacob benedicer&. & qͥd ei euenir& in
futuro p̃uidebat: & quis illi p̃sens assiste¬
r& nesciebat. Sic qͥppe isrłitarũ ppłs fu¬
cos oculos incontemplatione tenuit: qi
eum prȩsentẽ ñuidit. de quo tã multa in
futurũ prȩuidit. Ante se enĩ positũ neqͣ¬

Expanded text:
unt. Tunc in domo ejus panem comedunt, cum postposita observatione superjacentis litterae in sancta Ecclesia mystici eloquii quasi frugis medulla noverunt eum prius. Prius quippe noverant, quem in passione sua quasi incognitum contempserant. Nam nasciturum Christum nullus qui plene legem dii ignoravit; unde et Herodes rex, magorum occursione perterritus, sacerdotes ac principes studuit solerter inquirere ubi Christum nasciturum esse praescirent. Cui protinus responderunt: In Bethlehem Judae. Prius ergo noverant quem passionis tempore, dum despicerent, ignorabant. Quorum notitia prior, et ignorantia posterior bene ac breviter Isaac caligante signatur, qui dum Jacob benediceret, et quid eveniret in futuro praevidebat, et quis illi praesens assisteret nesciebat. Sic quippe Israelitarum populucos oculos in contemplatione tenuit, qui eum praesentem non vidit, de quo tam multa in futuro praevidit. Ante se enim positum nequ
Abbreviated transcription (Latin):
sunt : infine magis huiꝰ scłi conuersionẽ
se iudaici ppłi nuntiare testant᷑. Nã subdit᷑.
Uener̃ aut̃ ad eũ om̃s fr̃s sui. & uniuersȩ
sorores suȩ. & cuncti qui nouerant eũ priꝰ:
& comeder̃ cũ eo panẽ indomo eiꝰ. Tc̃ qͥ ppe
fr̃s sui ac sorores ad xp̃m ueniunt: qñ ex
plebe iudaica qͦtqͦt inuenti fuerint con¬
uertuntur. Ex illo enĩ ppło carnis mate¬
riã sũpsit. Tc̃ gͦ ad eũ fr̃s sui ac sorores acce¬
dt̃: q̃n ex ea plebe quȩ ei ꝑ cognationẽ iun¬
cta ẽ. uł qui fortes futuri sunt uelut fr̃s
uł infirmi uelut sorores. ad eũ ꝑ
cognitionẽ fidei de uota gratulatiõe
concurrt᷑. Iunc apud eũ celeberrimȩ festi¬
uitatis conuiuiũ exhibent: qñ eũ iã neqͥq¬

Expanded text:
sunt, in fine magis hujus saeculi conversionem se Judaici populi nuntiare testantur. Nam subditur: Venerunt autem ad eum omnes fratres sui, et universae sorores suae, et cuncti qui noverant eum prius, et comederunt cum eo panem in domo ejus. Tunc quippe fratres sui ac sorores ad Christum veniunt, quando ex plebe Judaica quotquot invecti fuerint convertuntur. Ex illo enim populo carnis materiam sumpsit. Tunc ergo ad eum fratres ac sorores accedunt, quando ex ea plebe quae ei per cognationem juncta est, vel qui fortes futuri sunt, velut fratres, vel infirmi, velut sorores, ad eum per cognitionem fidei devota gratulatione concurrunt. Tunc apud eum celeberrimae festvitatis convivium exhibent, quando eum jam neq
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłȩ sentiamꝰ id quod scriptũ ÷. Addidit
dñs omĩa quȩcunq fuerant iob duplicia.
secutione tẽpta io tioĩs amittit: infine
tam̃ htiiꝰ scłi ea quȩ sua sunt duplicia re-¬
cipit: quando susceptis ad plenũ gentib
ad eiꝰ fidẽ currere omĩs quȩ tunc inuenta
fuerit etiã uidea consentit. Hinc nãq scͥp¬
tũ .ẽ. Donec plenitudo gentiũ introir&:
& sic oĩs isrł saluus fier&. Hinc in eugłio

Expanded text:
Ecclesiae sentiamus id quod scriptum est: Addidit Dominus omnia quaecunque fuerant Job duplicia. percussione tentationis amittit, in fine tamen hujus saeculi ea quae sua sunt duplicia recipit, quando susceptis ad plenum gentibus, ad ejus fidem currere omnis quae tunc inventa fuerit, etiam Judaea consentit. Hinc namque scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret . Hinc in Evangelio
Abbreviated transcription (Latin):
quod in aurẽ aureã obtulere. qđ unã. Et
si fortasse iuxta litterã mirũ ñ.ẽ. oiuis
oblata. cur una: ualde tam mirũ. ẽ. in au¬
ris oblata cur una. Quid uͦ aut ouis ad in¬
aurẽ ꝑtin&: aut quid in autis ad ouẽ: Ex
ipso gͦ numerũ fine compellim᷑: ut pͥora
qͦq quȩ suꝑficietenꝰ uxta solã hystoriã con¬
tingendo transcurrimꝰ. in allegoriȩ miste¬

Expanded text:
re, quod unam. Et si fortasse juxta litteram mirum non est ovis oblata cur una, valde tamen mirum est inauris oblata cur una. Quid vero aut ovis ad inaurem pertinet, aut quid inauris ad ovem? Ex ipso ergo munerum fine compellimur ut priora quoque, quae superficie tenus juxta solam historiam contingendo transcurrimus, in allegoriae myste
Abbreviated transcription (Latin):
ut replicata foris appareant. quã fixa
intus habeantur. Namq cũ rex egypti
metuenda uenturȩ famis tp̃ra sub boũ
spicarũq specie gemina uisiõe cogno¬
cognouisset: uoce sc̃ĩ interpretis au¬
diuit. Qđ uidisti scđo ad eand̾e rẽ ꝑti¬
nens somniũ : firmitatis inditiũ. ẽ. Q
ex re aꝑte colligitur: qr quicqͥd inelo¬
quio diuino repetitur. robustiꝰ confir¬
matur. S quia quid uidex decreuit
audiuimꝰ: addicti quoq qͥd faciant

Expanded text:
ut replicata foris appareant quam fixa ut replicata foris appareant quam fixa intus habeantur. Namque 1152 cum rex Aegypti metuenda venturae famis tempora sub boum spicarumque specie gemina visione cognovisset, voce sancti interpretis audivit: Quod vidisti secundo ad eamdem rem pertinens somnium, firmitatis indicium est . Qua ex re aperte colligitur quia quidquid in eloquio divino repetitur, robustius confirmatur. Sed quia quid judex decrevit audivimus, addicti quoque quid faciant
Abbreviated transcription (Latin):
septem sac rifitia offerant: ꝙ reatꝰ sui
absolutionẽ ñ accipiunt. nͥgr̃e septi¬
formis sp̃u uniuersali paci a qua ex¬
cisi fuerant aggregentur. Dicat᷑ gͥ.
Sumite uob̾ septẽ tauros & septẽ arie¬
tes  & ite ad seruũ meũ nob: & offerte
holocaustũ ꝓ uobis. lob aut̃ seruuꝰ meus
orabit ꝓ uobis: faciẽ eiꝰ suscipiã. ut ñ uo¬
bis imputet᷑ stulticia. Ac si aꝑte here¬
dicis redeuntib diceretur. Uniuersa
ni ñ estis ueniã. eiꝰ a me p̃cib obtine¬
te. Qͥcũ ꝑ hanc ueracit̾ saꝑe discitis:
prioris apud me ur̃ȩ sapientiȩ stulti¬
ciã deletis. Seqr̃. Neq enĩ locuti estis
corã me rectũ: sic̃ seruus m̃s iob. Hȩc
paulo ande iã dñs ꝑtulit: & tam̃ hȩc
rat: iterũ replicando confirmat: Atq
ut manifestiꝰ beati iob iusticia. amicoꝵ¬
q eiꝰ in iusticia. demonstraret᷑: eiꝰ laus
illorũq rep̾hensio iterata uoce de ꝓmit᷑.

Expanded text:
septem sacrificia offerant, quia reatus sui septem sacrificia offerant, quia reatus sui ablutionem non accipiunt, nisi gratiae septiformis Spiritu universali paci a qua excisi fuerant aggregentur. Dicatur igitur: Sumite vobis septem tauros et septem arietes, et ite ad servum meum Job, et offerte horabit pro vobis, faciem ejus suscipiam ut non vobis imputetur stultitia. - Ac si haereticis redeuntibus aperte diceretur: Universalni non estis, veniam ejus a me precibus obtinete. Qui cum per hanc veraciter sapere discitis, prioris apud me vestrae sapientiae stultitiam deletis. Sequitur: Neque enim locuti estis coram me sicut servus meus Job. - Haec paulo ante jam Dominus protulit, et tamen haec rat, iterum replicando confirmat? atque ut manifestius beati Job justitia amicorumque ejus injustitia demonstretur, ejus laus illorumque reprehensio iterata voce depromitur,
Abbreviated transcription (Latin):
mũ & uicesimũnumerũ ꝑuenimꝰ. Qua
scilic& effusione scĩ sp̃s didicer̃: ut &
tẽporalia tolerando transirent: & ȩtͣ¬
na inhiant̾ appet̾ent. Rursum sep-¬
tenario. numero sc̃ȩ ȩccłȩ uniuersitas
designat᷑ Uñ ioħs in apolipsi septẽ
eccłiis scribit. S ꝑeas quid aliud quã uni¬
mirum uniuersalis ȩccła ut plena sep¬
tiformis gr̃ȩ spũ signaretur: heliseus
suꝑ puerũ mortuũ septies oscitasse de¬
scribit᷑. Suꝑ extinctũ qͥppe ppłm dñs
ueniens. quasi septies oscitat: qͥ ei do
Quia igit᷑ sepe septenario num̾o sc̃ȩ
eccłȩ uniuersitas figurat᷑: ueniant
ad beatũ iob amici illiꝰ. & iussũ diuini¬
tus offerant holocaustũ. S uigilant̃
omĩno septenarii numeri archana cu¬
stodiant: ut uidelic& hi qui extra st̃
positi. priꝰ se uniuersitati sc̃e eccłȩ mi¬
sceant: & tẽ demũ ueniã de reatu pri¬
stinȩ elatioĩs exqͥrant. Pro culpa sua¬

Expanded text:
mum et vigesimum numerum pervenimus. Qua mum et vigesimum numerum pervenimus. Qua scilicet effusione Spiritus sancti didicerunt ut et temporalia tolerando transirent, et aeterna inhianter appeterent. 18. Rursum septenario numero sanctae Ecclesiae universitas designatur. Unde Joannes in Apocalypsi septem Ecclesiis scribit ; mirum universalis Ecclesia, ut plena septiformis gratiae spiritu signaretur, Elisaeus super puerum mortuum septies oscitasse describitur . Super exstinctum quippe populum Dominus veniens quasi septies oscitat, quia ei dQuia igitur saepe septenario numero sanctae Ecclesiae universitas figuratur, veniant ad beatum Job amici illius, et jussum divinitus offerant holocaustum. Sed vigilanter omnino septenarii numeri arcana custodiant, ut videlicet hpositi, et prius se universitati sanctae Ecclesiae misceant, et tunc demum veniam de reatu pristinae elationis exq
Abbreviated transcription (Latin):
a conditione octauus inuenit᷑. Bene
autem dr̃. da partẽ septẽ. nec ñ & octo:
qr ignoras quid mali futurũ sit suꝑt̃
rã Ic si aꝑte diceret᷑. Sic dispensa tẽ¬
poralia: ut appet̾e ñ obliuiscaris ȩt̃¬
na. Oport& nanq ut in posterũ bene
agendo ꝓuideas: qui de uenturo iu-¬
dicio quanta tribulatio sequatur ig¬
noras. hinc.ẽ. quod quindecĩ gradi¬
b templũ ascenditur: ut ex ipsa eiꝰ as¬
censione discatur. quatenꝰ ꝑ septẽ &
octo. & temporalis sollicite dispense¬
tur actio: & ꝓuide mansio ȩt̾na reqͥ¬
ratur. N inc. ẽ. etiã quod dum monas
indenarium surgit: centũ qͥnqͣginta
psalmos ꝓpħa cecinit. Propt᷑ hunc
septenarium numerũ. temporalia octo¬
nariũ uͦ et̃na signantem: suꝑ centũ ui-¬
ginti fideles incenaculo residentes sp̃s
sc̃s effusus est. ꝑseptẽ qͥppe & octo: quin¬
decim componuntur. Et siab uno usq
ad quindecim numerando paulatim
ꝑincrem̃ta consurgimꝰ: usq ad centesi¬

Expanded text:
a conditione octavus invenitur. Bene autem dicitur: Da partes septem, necnon et octo, quia ignoras quid mali futurum sit super terram . Ac si aperte diceretur: Sic dispensa temporalia, ut appetere non obliviscaris aeterna. Oportet namque ut in posterum bene agendo provideas, qui de venturo judicio quanta tribulatio sequatur ignoras. Hinc est quod quindecim gradibus templum ascenditur, ut ex ipsa ejus ascensione discatur quatenus per septem et octo et temporalis sollicite dispensetur actio, et provide mansio aeterna requiratur. Hinc est etiam quod dum monas in denarium surgit, centum quinquaginta psalmos Propheta cecinit. Propter hunc septenarium numerum temporalia, octonarium vero aeterna signantem, super centum viginti fideles in coenaculo residentes Spiritus sanctus effusus est . Per septem quippe et octo quindecim componuntur, et si ab uno usque ad quindecim numerando paulatim per incrementa consurgimus, usque ad centesi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eũ caput. Quid in comestione panis.
nͥ caritas: Quid uͦ in motione capitis. nͥ ad¬
miratio designat᷑: Bene autẽ subdit᷑. Et¬
consolati sunt eũ. suꝑ om̃e malũ. quod in¬
tulerat dñs suꝑ eũ. ꝑ cussi enĩ merorem
consolari ẽ: ei post ꝑcussionẽ de uenia con¬
gaudere. Nam quanto qͥsq cernit᷑ de re-¬
stituta ꝓximi salute ilarescere: tanto se in¬
dicat de ablata doluisse. Et deder̃ ei unꝰ¬

Expanded text:
 humanae.---Quid in comestione panis nisi charitas, quid vero motione capitis, nisi admiratio designatur? Bene autem subditconsolati sunt eum super omni malo quod intulerat Dominus super eum. - Percussi enim moerorem consolari est, ei post percussionem de venia congaudere. Nam quantum quisque cernitur de restituta proximi salute hilarescere, tanto se indicat de ablata doluisse. TYPICE. Con
Abbreviated transcription (Latin):
multitudinẽ dolorũ meorũ incorde meo:
consolatiões tuȩ letificauer̃ animã meã.
In ea enĩ m̃sura consolatũ se inqua afflctꝰ
fuerat indicat: qͥ lȩtificatũ se scd̃m mul¬
titudinem dolorũ clamat. Non aut̃ mini¬
me lector instruit᷑: si ipsũ remuneratioĩs
ordinẽ contemplet᷑. Ex cessũ qͥppe correptio
correptionẽ penitentia. penitentiã uenia:

Expanded text:
lorum meorum in corde meo consolationes tuae laetificaverunt animam meam . In ea enim mensura consolatum se in qua afflictus fuerat indicat, qui laetificatum se secundum multitudinem dolorum clamat. Non autem minime lector instruitur, si ipsum remunerationis ordinem contempletur. Excessum quippe correctio, correctionem poen
Abbreviated transcription (Latin):
uinȩ dispensationis ꝑmissione ꝑcussus
etiã amicorũ uerbis affuctꝰ: diuiuȩ pie¬
ratis munerib consolatus. etiã humana
deb& caritate refoueriut undiq ei conso¬
latiois gaudia respondeant: quẽ undiq
dolorũ tristia & aduersa lacerabant. Uñ &

Expanded text:
inae dispensationis permissione percussus, etiam amicorum verbis afflictus est, divinae pietatis muneribus consolatus, etiam humana debet charitate refoveri; ut undique ei consolationis gaudia respondeant, quem undique dolorum tristia et adversa lacerabant. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
archam quid̃e ad sublimiora sustulit:
om̃s autẽ qͦs extra archam inuenit extinx̃.
Sola ẽ: inqua suꝑna misteria ueracit᷑ con¬
templem᷑. Uñ & ad moysen dñs dic̃. Est lo¬
cus apud me: & stabis supra petrã. Et
paulopꝰ. Tollam manũ meã: & uidebis
p̾teriora mea. Qiua enĩ ex sola catholica
eccła ueritas conspicit᷑: apud se ee locum
dñs ꝑhib&. de quo uideatur. In petra moy¬
ses ponit᷑ ut dei speciẽ contempletur:¬
nam prȩsentiã ñ agnoscit. De qua soli¬

Expanded text:
arcam quidem ad sublimiora sustulit; arcam quidem ad sublimiora sustulit; omnes autem quos extra arcam invenit, exstinxit. Sola est in qua mysteria superna veraciter contemplemur. Unde ad Moysen Dominus dicit, Est locus apud me, et stabis supra petram: et paulo post, Tollam manum meam, et videbis posteriora mea . Quia enim ex sola catholica Ecclesia veritas conspicitur, apud se esse locum Dominus perhibet de quo videatur. In petra Moyses ponitnam praesentiam non agnoscit. De qua soli
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura sacra ꝑfectus ẽ: quia in mundi
origine dñs eaquȩ primo die cȩpit. sexto
die oꝑa impleuit. Septenariꝰ in ea ꝑfectꝰe.
quia omne bonũ opus ꝑ septẽ sp̃s sc̃i uir¬
tutes agitur. ut & fides simul & oꝑa con¬
q culpa ñamplius quã ꝑ decẽ uerba cohi¬
betur: atq enarrante ueritate. oꝑatores
iuneȩ denario remunerant᷑. In denario
quippe: tria iungunt᷑ ad septẽ. homo
autẽ qui ex aĩa constat & corpore: insep¬
tem qualitatib continet᷑. Nam trib spĩ¬
talit̃: & quatuor corporalit uig&. In¬

Expanded text:
Scriptura sacra perfectus est, quia in mundi origine Dominus ea quae primo die coepit sexto die opera implevit . Septenarius in ea perfectus est, quia omne opus bonum septem per Spiritum virtutibus agitur, ut et fides simul et opera conque culpa non amplius quam per decem verba cohibetur, atque narrante Veritate , operatores vineae denario remunerantur. In denario quippe tria junguntur et septem. Homo autem, qui ex anima constat et corpore, in septem qualitatibus continetur. Nam tribus specialiter, et quatuor corporaliter viget.
Abbreviated transcription (Latin):
tia indicat: quantũ aluce tuȩ recti-¬
tudinis cęcitas nr̃a discordat. Ecce te iu¬
dice beatum iob uictorẽ. ẽẽ. cognoscimꝰ:
quem inte peccasse loquendo credeba¬
mus. Te iudice ad dictisunt: qui beati
iob se merita transcendere ꝓte loquen¬
do credider̃. Quia igitur ex diuina sen¬
tentia quid de partib estimemꝰ agno¬
uimus: nunc eiusdem sententiȩ pau¬
lo subtiliꝰ uerba pensemꝰ. Quomͦ enun
suꝑiꝰ beatus iob reprehendit᷑: si incõ¬
paratione eiꝰ rectitudinis. amici illiꝰ ne¬
quaquam coram dño rectũ locuti me¬
morantur: An adhuc illa de eo senten¬
tia confirmatur. qua antiquo hostidr̃:
uidisti seruum meum iob quod ñ sit
ei similis suꝑ t̾ram: S quid ÷ hoc qđ¬

Expanded text:
tia indicat quantum a luce tuae rectitudinis caecitas nostra discordat. Ecce te judice beatum Job victorem esse cognoscimus, quem in te peccasse loquendo credebamus. Te judice addicti sunt, qui beati Job se merita transcendere pro te loquendo crediderunt. Quia igitur ex divina sententia quid de partibus aestimemus agnovimus, nunc ejusdem sententiae paulo subtilius verba pensemus. Quomodo enim superius beatus paratione ejus rectitudinis amici illius nequaquam coram Domino locuti rectum memorantur? An adhuc illa de eo sententia confirmatur, qua antiquo hosti dicitur: Vidisti servum meum Job, quod non sit ei similis super terram . RESPONSIO. Q
Abbreviated transcription (Latin):
liat. Discunt enim insuꝑni adiutorii
ꝓtectione confidere : dum plerosq
conspiciunt de suis uirib cecidisse. En
gͦ bene agere uidentur reꝓbi: quasi pla¬
num iter electis sequentib monstrant.
Quando uͦ in lapsum nequitiȩ corruuni:
electis post se ꝑgentib. quasi cauendã
suꝑbiȩ foueam ostendunt. Cat gͦ leuia¬
than iste. & solis sibi radios subdat: atq
aurum luti sibi more subiciat. Scit om¬
nipotens ds̃ ad electorum suorum sola¬
tium bene uti malo reꝓborũ: q̃n hi qͥ
ad illum ꝑuenturi sunt. & suis ad eum
meritis ꝓficiunt: & sȩpe in eo quod suꝑ¬
be sapiunt. alienis lapsib corriguntur.
S si hȩc leuiathan agit in eis etiã quos
claros aliqua uirtꝰ ostendit: quid de illis
facturus . ẽ. quorũ mens uel ex parte ali
exprimit: dum subiungit feruescere¬

Expanded text:
liat. Discunt enim in superni adjutoris liat. Discunt enim in superni adjutoris protectione confidere, dum plerosque conspiciunt de suis viribus cecidisse. Quando ergo bene agere videntur reprobi, quasi planum iter electis sequentibus monstrant; quando vero in lapsum nequitiae corruunt, electis post se pergentibus quasi cavendam superbiae foveam ostendunt. Erat ergo Leviathan iste, et solis sibi radios subdat, atque aurum luti more subjiciat. Scit omnipotens Deus ad electorum suorum solatium bene uti malo reproborum, quando hi qui ad illum perventuri sunt, et suis ad eum meritis proficiunt, et saepe in eo quod superbe sapiunt, alienis lapsibus corriguntur. Sed si haec Leviathan iste agit in eis etiam quos claros aliqua virtus ostendit, quid de illis facturus est quorum mens vel ex parte aliqexprimit, dum subjungit: C
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ usib ꝓfutura dispensat. Nã ñ¬
nulli mundum nequaquã funditus de¬
serentes. non ꝑseueraturi angustum it̃
arripiunt: s ad querendã angustã uiã
exemplo suo eos qui ꝑseueraturi sunt
accendunt. Unde & plerumq conting̃
ut ipsum hoc. quod bene uidentur ui¬
uere: non sibi s solis potius electis uiuañ:
dum exemplis suis ad bene uiuendi stu¬
dia ꝑseueraturos alii ñ ꝑseueraturi ꝓ¬
uocant. Sȩpe enĩ quosdam uidemus
uiã ingredi: ad locũ ꝓpositũ festinare:
quos alii quia euntes conspiciunt. se¬
cationis articulo post se redeant qui p̃¬
ibant: & hi ad locum ꝑueniant qui se¬
quebantur. Ita nimirum sunt: qui ñ
ꝑ seueraturi uiam scĩtatis arripiunt. Id¬
circo enim uirtutis iter ñ ꝑseueraturi
casus utilitate ñ modica. electorũ ꝓue¬
ctib seruit: quia illorũ lapsũ dum con¬
spiciunt. de suo statu contremiscunt:
& ruina quȩ illos dãpnat. istos humi¬

Expanded text:
suorum usibus profutura dispenset. Nam nonsuorum usibus profutura dispenset. Nam nonnulli, mundum nequaquam funditus deserentes, non perseveraturi angustum iter arripiunt, sed ad quaerendam angustam viam exemplo suo eos, qui perseveraturi sunt, accendunt. Unde plerumque contingit, ut ipsum hoc, quod bene videntur vivere, non sibi, sed solis potius electis vivant, dum exemplis suis ad bene vivendi studia perseveraturos alios non perseveraturi provocant. Saepe enim quosdam videmus viam ingredi, ad locum propositum festinare, quos alii, quia euntes conspiciunt, secationis articulo post se redeant qui praeibant, et hi ad locum perveniant, qui sequebantur. Ita nimirum sunt qui non perseveraturi viam sanctitatis arripiunt. Idcirco enim virtutis iter non perventuri casus utilitate non modica electorum provectibus servit, quia illorum lapsum dum conspiciunt, de suo statu contremiscunt, et ruina, quae illos damnat, istos humi