comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lio: qui suꝑbo consenserunt. cum su¬
sentientes aduersario pͥncipem demo¬
nioꝵ creauerunt. Quib omnib q̃m
nocendi hominib una est ꝓt̾uitas. illi
qui meo plus ualet obedire una quoq
est uoluntas. Nimirum tanto quisq
in malo efficatius debachatur: qͣnto
alios uirtute creationis tnͣsgreditur.
S naturam spirituum. tantum uiti¬
atam arbitror debilitari: qͣntum con¬
firmatam augeri. Alt qui minor est in
regno celoꝵ ipsum pͥncipem demonum
uisione dei sublimatus. tͣnscendat. Et
sic factum est. ut is qui se p̃ferendum
arbitbatur aut fortasse benefitio crea¬
tionis uere p̾ferebatur et maximis: re¬
reparabilit̾ pessumdatꝰ subsidat ⁊ mini¬
mis. Unde meodem ezechiele ita ad illũ
scrmo dirigitur. Cleuatum est cor tuum
indecore tuo: ꝑdidisti sapientiam in deco¬
re cuo. qͣi diceret: qm̃ ex decore elati¬
onem suscepisti ex decore sapĩam ꝑdi¬
disti. Ali uero diabolum neꝙ ꝙͣ tante

Expanded text:
lio. Qui superbo consenserunt, cum sulio. Qui superbo consenserunt, cum susentientes adversario, principem daemoniorum creaverunt. Quibus omnibus quoniam nocendi hominibus una est protervitas, illi qui in eo plus valet, obedire, una quoque est voluntas; nimirum tanto quisquis in malo efficacius debacchatur, quanto alios virtute creationis transgreditur. Sed naturam spirituum tantum vitiatam arbitror debilitari, quantum confirmatam augeri: ut qui minor est in regno coelorum, ipsum principem daemonum, visione Dei sublimatus transcendat: et sic factum est ut is qui se praeferendum arbitratur, aut fortasse beneficio creationis vere praeferebatur; et maximis irreparabiliter, pessundatus subsidat et minimis. Unde in eodem Ezechiele ita ad illum sermo dirigitur: Elevatum est cor tuum in decore tuo, perdidisti sapientiam in decore tuo . Quasi diceret: Quoniam ex decore elationem suscepisti, ex decore sapientiam perdidisti. Alii vero diabolum nequaquam tantae
Abbreviated transcription (Latin):
ne seraph int̾pretatione cherub. S si
ciuꝰq ordinis ꝑsonas paritas ad inuicera
coequat. quomodo sathanas etiam dum
erat bonus cet̾is in suo ordine p̾minebat:
aut si unus ordo disparitate. gaudet m̾i¬
toꝵ quomͦ est unus: S sepe que unus
ordinis sunt. equa sibi ñ sunt: et que
ordine noscuntur inferiora: m̃ito non¬
numꝗͣ. comꝓbantur excellentiora. Pot̾
ergo ẽẽ ut intra seraphim siue cherubĩ
sint minores. sint maiores. et de maio¬
rib. pͥnceps demonioꝵ fuerit unus.
Melius enim sẽdere rõri uidetur. qd̾
deus int̾ ꝑ seueraturos casuro creau̾it
pares: immo ñ paucos. ⁊ maiores. ut
et pares et maiores ꝑstiterint: nec
sit maximus qui corruit: tñ qm̃ ela¬
tionis ꝓpͥum est. omnib se p̃ferre.
maximũ se existimauit. qui et deo
se contulit. Magnus utiq fuit. sed
plus de se quã eẽt. sensit. Magnus
ergo corruit: ne de magnitudine uia
głeris. Ne assensum pͣuo p̾beas. consi¬

Expanded text:
ne seraph, interpretatione cherub. Sed si ne seraph, interpretatione cherub. Sed si cujusque ordinis personas paritas ad invicem coaequat, quomodo Satanas etiam dum erat bonus, caeteris 202 in suo ordine praeeminebat? aut si unus ordo disparitate gaudet meritorum, quomodo est unus? Sed saepe quae unius ordinis sunt, aequa sibi non sunt. Et quae ordine noscuntur inferiora, merito nonnunquam comprobantur excellentiora. Potest ergo esse ut inter seraphim sive cherubim sint minores, sint et majores, et de majoribus princeps daemoniorum fuerit unus. Melius enim sedere rationi videtur, quod Deus inter perseveraturos casuro creaverit pares, imo non paucos et majores, ut et pares et majores perstiterint, nec sit maximus qui corruit. Tamen quoniam elationis proprium est, omnibus se praeferre, maximum se existimavit qui et Deo se contulit; magnus utique fuit, sed plus de se quam esset, sensit. Magnus ergo corruit, ne de magnitudine tua glorieris, ne assensum pravo praebeas consi
Abbreviated transcription (Latin):
carnem ⁊ sanguinem. s aduersus pͥnci¬
pes & potestates: quꝰ de mulcitudine
prnceps demonioꝵ intelligetur: uti¬
q aut summꝰ. aut int̾ summos potiꝰ
angelos uidetur plerisq creatus: ad eũ
quippe illud ꝑtinet. tu signacłm simi¬
litudinis. plenus sapientia. ꝑfectus de¬
core. ⁊ post pauca eadem scriptura subum¬
Quid autem hoc est nisi qd̾ cum nouẽ
sint angesoꝵ ordines. omnis ordo illum
ornabat. qui omnib bñfitio creationis
p̾latus: quasi quis gemmis. ita pĩe no¬
uem rucilabat ordinib. Sic ergo quẽ¬
admodum asseuerant complures.gra¬
dus ipsos computationis: ipsa comita¬
tur cuiꝰq dignitas ordinis. ꝓculdubio
q̃m scraphin nonus ordo num̃atur: is
de quo nr̃a inquisitio est. intra sera¬
phim comp̃henditur nisi quia apud
tus. ubi ñ semel. pͥnceps huiꝰ mundi.
cherub appellatur. Unde rectius intra
cherub̾ computabit᷑. nisi forte sit ordi¬

Expanded text:
carnem et sanguinem, sed adversus princicarnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates ; qua de multitudine princeps daemoniorum intelligetur? Utique aut summus, aut inter summos potius angelos videtur plerisque creatus; ad eum quippe illud pertinet: Tu signaculum similitudinis, plenus sapientia, perfectus decore . Et post pauca, eadem Scriptura subjunQuid autem hoc est, nisi quod cum sint novem angelorum ordines, omnis ordo illum ornabat, qui omnibus beneficio creationis praelatus, quasi quis gemmis, ita ipse novem rutilabat ordinibus. Si ergo, quemadmodum asseverant complures, gradus ipsos computationis ipsa comitatur cujusque dignitas ordinis procul dubio, quoniam seraphim nonus ordo numeratur, is de quo nostra inquisitio est, intra seraphim comprehenditur; nisi quia apud tus: ubi non semel princeps hujus mundi cherub appellatur. Unde rectius juxta cherub computabitur. Nisi forte sit ordi
Abbreviated transcription (Latin):
cit. ĩmo ⁊ inmultis bñfacit. Utrumq
intantũ confert in qͣntum expedit
cesioni: qua exacta: uirgam frangit.
igni fomenta daturus. Unde romanoᷤᷤ
ꝑditioni certissime obnorios captiuã¬
dis tamen uideis reseruatos: ysayas
sub ꝓphetica caligine insinuat mul¬
ta magnaq bñfitia in usus minist̾ii
accõmoda a deo suscepisse: apd̾ eundẽ
quoq uirgam furoris sui assur. in
iudeos dñs armat. muniens fortitu¬
dine ⁊ intelligentia. Ipse tamen ñ
sic estimat uerum uirib ꝓpris ascribens:
mulctatis priꝰ meo iudeis. ⁊ ipse deo ferien¬
te mulctatur: ñ qd̾ umꝙͣ. deus nequitie
machinamentis aggaudeat: uerum qͥa
consultus iustitie ulcisci impios exoptat.
xl .UiII. De qͣ multitudine .s. pͥn. demo.¬
ed qͣm uixta nouem angłoꝵ ordines.
nouemq demonum arbitramur
multitudines. quarũ nomina a nomi¬
nib scõꝵ ñ discrepant ordinum: unde
apłs non est nobis colluctatio aduersꝰ

Expanded text:
cit, imo et in multis bene facit, utrumque cit, imo et in multis bene facit, utrumque in tantum confert in quantum expedit caesioni: qua exacta, virgam frangit, igni fomenta daturus. Unde Romanos perditioni certissime obnoxios, captivandis tamen Judaeis reservatos, Isaias sub prophetica caligine insinuat, multa magnaque beneficia in usus ministerii accommoda a Deo suscepisse. Apud eumdem quoque, virgam furoris sui Assur in Judaeos Dominus armat, muniens fortitudine et intelligentia . Ipse tamen non sic aestimat, verum viribus propriis ascribens, multatis in eo prius Judaeis, et ipse Deo feriente multatur: non quod unquam Deus nequitiae machinamentis adgaudeat, verum quia consultus justitiae, ulcisci impios exoptat. CAPUT XLVIII. De qua multitudine sit prince juxta novem angelorum ordines, novem quoque daemonum arbitramur multitudines, quarum nomina a nominibus sanctorum non discrepant ordinum. Unde Apostolus: Non est nobis colluctatio adversus
Abbreviated transcription (Latin):
ram. s ꝑ se ipãm: dnuna bonitas gra¬
tiam ꝓphetie regi dauid infuderit. Qd̾
si spuale bñfitium. ñ quidem ꝑminis¬
trum uerum aliq̃n ꝑse. maiestas adorĩ¬
da largitur: credi quoq pot̾ nec absur¬
de. et̾nam ꝑse lib̾alitatẽ corꝑalia ñ nũꝙͣ
conferre bñficia. Ip̃a enim celos extendit
t̾ram celis inclusit aridam quoq occea¬
ni cͥcumfluo curxit. In carnata tandem
declarando quid eẽt: dum homines ineꝰ
⁊ extra curat ñ pauca sue contulit ar¬
gumenta maiestatis. Angłoꝵ ergo stu¬
dio bonoꝵ atq maloꝵ bona atq ma¬
la hominib aliq̃n ꝓturant᷑. atq ali¬
qͣndo alus modis habentur. Nam
ut homines hominib utroq modo
aut assint aut obsint: ñ raro conting̃.
S ut homo ꝑuitium ledatur absq
deo est. Quisquis aũt idagit ut homo
ad iuuetur. aut corporalit᷑ uexetur:
minist̾ dei est. cuiꝰ etiam assur uirga
furoris est. Huic uirge ad tempus par¬

Expanded text:
ram, sed per seipsam divina bonitas graram, sed per seipsam divina bonitas gratiam prophetiae regi David infuderit. Quod si spirituale beneficium, non quidem per ministrum, verum aliquando per se majestas adoranda largitur, credi quoque potest, nec absurde, aeternam per se liberalitatem, corporalia nonnunquam conferre beneficia, ipsa enim coelos extendit, terram coelis inclusit, aridam quoque Oceani circumfluo cinxit: incarnata tandem declarando quid esset, dum homines intus et extra curat, non pauca suae contulit argumenta majestatis. Angelorum ergo studio bonorum atque, malorum, bona atque mala hominibus aliquando procurantur, atque aliquando aliis modis habentur. Nam, ut homines hominibus utroque modo aut adsint aut obsint non raro contingit. Sed ut homo per vitium laedatur, absque Deo est. Quisquis autem id agit, ut homo adjuvetur, aut corporaliter vexetur, minister Dei est, cujus etiam Assur virga furoris est . Huic virgae ad tempus par
Abbreviated transcription (Latin):
ñ etiam corporalit̾ noceatur ⁊ ut absq
demonũ cooꝑatione ꝯscĩa quoq hõmes
utriꝰq generis dampno. ñ nunqͣm affici¬
ant: Unde cum crucifig̾ent ꝑfidi salua¬
torem. licet añ s ñ iam: diabolum habe¬
bant adiutorem. Que autẽ sine diabo¬
lica suggestione ab hominib ꝑuerse
fiunt. sinc demonũ notitia int̾dum
ꝯtingunt. Sicut enim semꝑ cogitatꝰ
ignorant. nisi cum signis eos conitiũt.
ita ⁊ actus aliqͣndo ñ comp̃hendunt:
tunc uidelicet: qñ absentes ad alia in¬
tendunt. Uñ qd̾ uiro desponsata erat.
uirgo: deceptis uirgincum celauit par¬
tum: daiud ocłm ꝓphetie ñ ut alii ꝑfi¬
guras. aut angłica ad ministratione. s
iutnsecus aspũ ulustratꝰ. suscepit dicẽs.
Audiam quid loquatur inine dñs d.
atq in libro regum ita legitur. Ditee¬
tus est sp̃c dñi indauid. Uñ patrum
traditio est. qd̾ non ꝑsubiectam creatu¬

Expanded text:
non etiam corporaliter noceatur, ut absque non etiam corporaliter noceatur, ut absque daemonum cooperatione, conscientia quoque homines, utriusque generis damno unumquemque afficiant? Unde autem crucifigerent perfidi Salvatorem, licet ante, sed non jam, diabolum habebant adjutorem? Quae autem sine diabolica suggestione ab hominibus perverse fiunt, sine daemonum notitia interdum 201 contingunt. Sicut enim semper cogitatus ignorant, nisi cum signis eos conjiciunt, ita et actus aliquando non comprehendunt, tunc videlicet, quando absentes ad alia intendunt. Unde quod viro desponsata erat Virgo, deceptis virgineum celavit partum. David oculum prophetiae non ut alii per figuras, aut angelica administratione, sed intrinsecus aspectu illustratus suscepit, dicens: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus ; atque in libro Regum ita legitur: Directus est spiritus Domini in David . Unde Patrum traditio est, quod non per subjectam creatu
Abbreviated transcription (Latin):
Iinbono bona ita iinalo mala :¬
feruere arbitror ea forte incendioꝵ mi¬
nistra sunt. rancoris quoq ⁊ire. inuidie.
atq libidinis. Et cum .ix. ordines siuc
in bono suie in malo his studus udeã¬
tur deseruire. Pot̾ enim ut alus quoq
modis ⁊ boni ꝓsinit. et mali obsinc. Nã
cum tres quib solis ꝓpͥa concedunt᷑ nõia.
cominum offitio putentur archangłi
noscunt᷑ quoq ꝓpͥus quibdam negotuᷤ
deputati. Deniones quoq tot tamq ua¬
riis modis temptant ut temptationũ
genera .ix. includere distinctionib aut ni¬
mis difficile. aut omnino sit inpossibile.
xluii. de hominũ adiuuaminẽ delusiõe.
sum ergo nouem sint ordines. quid
ꝓhibet ex offitus notiorib sumpsisse
uocabula ͦ. Nichilominus tam̃ quot
alus modis homines aut adiuuantur
aut deluduntur: totidem fere modis aut
adiuuare aut deludere. Fere dico: qm̃
unusquisq temptat᷑ a ꝯcupiscentia sua
⁊ sicut homini ex se nocetur sp̃ualit̾ cur

Expanded text:
bono bene, ita in malo male fervere arbitror. Ea forte incendiorum ministra sunt, rancoris quoque et irae, invidiae, atque libidinis. Et cum novem ordines sive in bono, sive in malo his studiis videantur deservire; potest etiam ut aliis quoque modis et boni prosint, et mali obsint. Nam cum tres quibus solis propria conceduntur nomina, communi officio putentur archangeli, noscuntur quoque propriis quibusdam negotiis deputari: daemones quoque tot tamque variis modis tentant, ut tentationum genera novem includere distinctionibus aut nimis difficile, aut omnino sit impossibile. CAPUT XLVII. De hominum adjuvamine et delusione. Cum ergo novem sint ordines, quid prohibet ex officiis notioribus sumpsisse vocabula? nihilominus tamen, quot aliis modis homines aut adjuvantur, aut deluduntur, totidem fere modis aut adjuvare, aut deludere? Fere dico, quoniam unusquisque tentatur a concupiscentia sua . Et sicut homini ex se nocetur spiritualiter, cur
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc n exempla ꝓpħarum astruxer̃t. hoc
dm̃i nr̃i abstinentia sanxit. ħ scõꝵ noui
testam̃ti ꝯu̾satio religiosa ꝯtͣdidit. Nimi¬
rum ubi ius gentium. ubi uis locorum
comedendi. ⁊ bibendi temꝑantia decent̾ ec
apte obseruatur: ⁊si frequens ⁊ ꝯtiuens
extit̾it : ea p̾cipue int̾iori homini ext̾iorẽ

Expanded text:
hoc enim exempla prophetarum astruxerunt, hoc hoc enim exempla prophetarum astruxerunt, hoc Domini nostri abstinentia sanxit; hoc sanctorum Novi Testamenti conversatio religiosa contradidit. Nimirum ubivis gentium, ubivis locorum comedendi et bibendi temperantia decenter et apte observatur. Et si frequens et continens exstiterit, ea praecipue interiori homini exteriorem
Abbreviated transcription (Latin):
lentium ꝯpenset raptor fiat munificus
qui ꝯtumeliis aut quiblibet in uiruis
alios affecit: pace qͣnͣtum inse ÷ restituta
ñ miret᷑ susciꝑe ꝙ intulit. Postremo qͣc̃ꝙ
corꝑis parte abusus es in malo: ead̾ tĩndẽ
si fieri pot̾ ut̾is in bono. ⁊ sic uixta apłm.
sic̃ exhibustis menbra ur̃a seruire miuis¬
ticie: ita quoq exhibenda sunt seruituti
iustitie. Si tñ tanta ÷ fragilitas p̾uarica¬
toris. ut nec qͣlitatem nec qͣntitatẽ ferre
queat satisfactionis: aliquid tale inqui¬
rendum ẽ: ꝙ nec uires recusent. ⁊ reum
excrutiet. Est gͦ satisfactio q̃dam qͣm cui¬
libet fere natura tolerare ualeat. aspa
tũ. ⁊ tanto deo gͣtior. qͣnto humilior. cum
quilibet sacerdotis ꝓstratus ad pedes. se
cedendum uirgis exibet mudum.Super
om̃ia tñ penarũ gn̾a quib mat̾ eccłia
filios suos castigat : ieiunium. qͣi om̃ib
p̃ferendum: gn̾ali uen̾atione celebratur.

Expanded text:
lentium compenset: raptor fiat munificus; lentium compenset: raptor fiat munificus; qui contumeliis aut quibuslibet injuriis alios affecit, pace quantum 220 in se est restituta, non moretur suscipere quod intulit. Postremo quacunque corporis parte abusus es in malo, eadem tantumdem si fieri potest, utaris in bono. Et sic juxta Apostolum: Sicut exhibuistis membra vestra servire injustitiae, ita quoque exhibenda sunt servituti justitiae . Si tamen tanta est fragilitas praevaricatoris, ut nec qualitatem nec quantitatem ferre queat satisfactionis, aliquid tale inquirendum est, quod nec vires recusent, et reum excruciet. Est ergo satisfactio quaedam quam cujuslibet natura tolerare fere valeat, aspera tamen et tanto Deo gratior, quanto humilior, cum quilibet sacerdotis prostratus ad pedes, se caedendum virgis exhibet nudum. Super omnia tamen poenarum genera quibus mater Ecclesia filios suos castigat, jejunium quasi omnibus praeferendum generali veneratione celebratur;
Abbreviated transcription (Latin):
rarum exercitatio: uaria atq frequens
utͣq cum r̃õne suscepta. Curarũ edaci¬
tatem. sollicitudo om̃ium eccłarũ in
apło pariebat. cum uero dicet.quis in¬
firmat᷑ iego ñ in firmor. quis scanda¬
lizat᷑ ⁊ego ñ uror: anxietate animi op̾
ẽẽ insinuabat. Disciplinam ect̾ius ha¬
bemus. cum molestiã. aut extͣrus de re¬
b. aut de caris nr̃is. aut postremo nr̃o
de corꝑe natam: pacient̾ tolleramus.
Ea ab ext̾iorib ꝓ gressa. int̾ioris hõmis
secretariũ irrumpens: fit int̾ior. Nam
que ipsum cordis penetral. impetu suo
plus munꝰ ue ñ affugit: quomͦ aut mo¬
lestia aut disciplina est: Necẽe u ÷ ut
qd̾ uoluptate deliquimꝰ: castigationis
amaritudine det̃gamus. Nich̾q conue¬
nientiꝰ uidetur: qͣm ut ꝯtͣriis ꝯtͣria op¬
ponamus. remedia. Quos fornicatio fe¬
dauit: ꝯtinentia qm̃ fornicariis est.
aduersa: emundet. Quib gula nocuit:
subueniat abstinentia. garrulitatẽ. si¬

Expanded text:
rarum exercitatio, varia atque frequens rarum exercitatio, varia atque frequens utraque, cum ratione suscepta. Curarum edacitatem, sollicitudo omnium Ecclesiarum in Apostolo pariebat. Cum vero diceret: Quis infirmatur et ego non infirmor; quis scandalizatur et ego non uror? ; anxietate animi opus esse insinuabat. Disciplinam exterius habemus cum molestiam aut extraneis de rebus, aut de charis nostris, aut postremo nostro de corpore natam patienter toleramus. Ea ab exterioribus progressa interioris hominis secretarium irrumpens fit interior: nam quae ipsum cordis penetrale impetu suo plus minusve non affligit, quomodo aut molestia aut disciplina est? Necesse est enim ut quod voluptate deliquimus, castigationis amaritudine detergamus, nihilque convenientius videtur, quam ut contrariis contraria opponamus remedia. Quos fornicatio foedavit, continentia, quoniam fornicationis est adversa, emundet; quibus gula nocuit, subveniat abstinentia; garrulitatem si
Abbreviated transcription (Latin):
merent᷑ bona: disciplina. cum or̃onesinam̃eat᷑.
et elemosina. Nec inmerito. Quippe or̃o
deum placat. disciplina penitentẽ castigat.
elemosina fr̃m cõmodis insudat. Merito
gͥ trib his modis exire apecc̃is diligenter
conanti: facultas uon tand̾ datur. ⁊ pꝰ uo¬
tum uenia. pꝰ ueniã autem: mendititas
illa qͣ anxnuum est homini iꝯsueta relinq̃¬
re. ⁊ noua inchoare: eisdem trib paulatĩ
ĩminuit᷑. salus reꝑatur: ead̾ ꝓpec̃̾cis satis¬
faciunt. Postremo aũ: uitam hanc mo¬
rib ornant. futura uero largiunt᷑. ⁊ am¬
plificant ii. de disciplina .⁊ ieuinio.
In filii sunt. S̾ disciplina alia int̾ior:
suscipit aliunde: ⁊tam isi utraq quodam¬
mͦ p̃auxietate displiceat infirmitati. tñ
si homo uin sͥ. ꝯtemplato celo inferens.
qm̃ iuolenti diripiunt illud. rõne arrip̃.
ꝙ carne abhorrret: tanto utiq p̾clarius
agit. qͣnto grauiꝰ ferc. Disciplina int̾ior
est: multiformis animi anxietas. ⁊ cu¬

Expanded text:
merentur bona, disciplina cum oratione et eleemosyna; nec immerito. Quippe oratio Deum placat; disciplina poenitentem castigat; eleemosyna fratrum commodis insudat. Merito igitur tribus his modis exire a peccatis diligenter conanti facultas voti tandem datur, et post votum venia, post veniam autem mendicitas illa qua anxium est homini et consueta relinquere, et nova inchoare, eisdem tribus paulatim imminuitur, salus reparatur. Eadem pro peccatis satisfaciunt: postremo autem vitam hanc moribus ornant, futuram vero largiuntur et amplificant. CAPUT III. De disciplina et jejunio. et non filii sunt . Sed disciplina alia interior, suscipit aliunde. Et tamen si utraque quodammodo prae anxietate displiceat infirmitati, tamen si homo vim sibi contemplato coelo inferens, quoniam violenti diripiunt illud , ratione arripit quod carne abhorret, tanto utique praeclarius agit, quanto gravius fert. Disciplina interior est multiformis animi anxietas, et cu
Abbreviated transcription (Latin):
quit. Cuicumq ħ remissio fit: in hac uita
fit. Nam frustra infuturo delicti uenia sꝑ¬
etur. siquis adhinc absq uenia tollatur.
S a delicti pena quidam mͦ quidam sol¬
uuntur infuturo: hi mͦ: qui satisfactio¬
nem ꝑfitiunt añ mortem. illi infuturo:¬
hanc pene absolutionẽ. illud nec absur¬

Expanded text:
quit. Cuicunque haec remissio fit, in hac vita quit. Cuicunque haec remissio fit, in hac vita fit; nam frustra in futuro delicti venia speretur, si quis ab hinc absque venia tollatur. Sed a delicti poena quidam modo, quidam solvuntur in futuro; ii modo, qui satisfactionem perficiunt ante mortem; illi post mohanc poenae absolutionem illud nec absur
Abbreviated transcription (Latin):
mist̾ii. qm̃ alterũ uirtus dei. alt̾m facit de¬
formitas rei: aitñ dum soluunt aut ligãt.
id inde ꝯtigit. ut aut melior aut det̾ior reꝰ
fiat. dum aut is qͣi lepsus extͣ castra deicit᷑.
aut ille qm̃ sanus inuentus est: intͣ castra
tionis. ĩmo ⁊ religionis disciplina. oratiõe.
clemosina: his trib impetͣtur uisio dei. et
priꝰ uenia pecci. Nimirũ duplicit̃ culpa
dimntit᷑. aut ne sit ulcius ad dampnatio¬
nem. aut nec saltem ad penam. Primo gñe
uitia ꝯdonantur. qͣm cito cor compunctione
ꝯt̾nur. Iuxta illud. In qͣcumq hora ingemu¬
erit pecc̃or: oĩum iniquitatũ eus ñ recorda¬
bor. ⁊ illud. dixi ꝯfitebor adu̾sum me iniustici¬
am meam dño: ⁊ tu remisisti impitatẽ peccati.
Deus ergo nr̃as obliuiscitur offensas. dum
compunctione ꝯu̾sus: ñ reputat ꝑtinere ad
gehennam. Ił illi qui se ap̃ sacerdotem accu
⁊ siqͣ similia sunt. aliis quoq gn̾ib deli¬

Expanded text:
ministerii, quoniam alterum virtus Dei, alterum facit deministerii, quoniam alterum virtus Dei, alterum facit deformitas rei, attamen dum solvunt aut ligant, id inde contigit, aut ut melior, aut ut deterior reus fiat; dum aut si quasi leprosus extra dejicitur, aut ille quoniam sanus inventus est, intra castra tionis, imo et religionis disciplina, oratione, eleemosyna. His tribus impetratur visio Dei, et prius venia peccati. Nimirum dupliciter culpa dimittitur, aut ne sit ulterius ad damnationem, aut nec saltem ad poenam. Primo genere vitia condonantur, quam cito cor compunctione conteritur, juxta illud: In quacunque hora ingemuerit peccator, omnium iniquitatum ejus non recordabor . Et illud: Dixi: Confitebor adversum me injustitiam meam Domino: et tu remisisti impietatem peccati mei . Deus ergo nostras obliviscitur offensas, dum compunctione conversos non reputat pertinere ad gehennam. Idem illi qui se apud sacerdotem accuset si quae similia sunt aliis quotquot generibus deli
Abbreviated transcription (Latin):
hinc delinq̃ndi securitas sꝑatur. ⁊ exemplo
reliqui corripiuntur. Ue his qui mortificãt.
animas sententia: que ñ morumt᷑ uita. ue
item his qui uiuificant animas iuditio: que
ñ uinunt m̃ito. Qnͣtum ergo inte ẽ. pͥus scias
mortuũ pecc̃o: qm mortis impedias uinculo.
Prius clamore iħu ex tumulo euocet᷑ qͣm
offiti tui ministio ligatura tollatur. Id qͦ
uerba dñi ꝯsulens. attende id solum ad curã
tuam ꝑtinere. qͣtinus suꝑ t̾ram udices com¬
morantẽ. ñ etiam sub t̾ra putrescentẽ. Sacer¬
dos tẽꝑe legis. si quem intͣ castra lepsum cõ¬
perisset: ꝓditum emebas: eiectum si qͣndo
sanum uidisset: in castra reuocabat. Nec
leꝓsum nec mundũ effitiens: tñ utrumq
discernens. Pari rõne putant. eccłe p̾latos
id ex potestate hr̃e. ut eccłe m̃bra integra a
putridis diuidicent diuidicatione fc̃a ab
alus alia disparare satagant. S qͣmuis
nec mundos nec inmundos sui sit efficere

Expanded text:
hinc delinquendi securitas speratur, et exemplo hinc delinquendi securitas speratur, et exemplo reliqui corripiuntur. Vae his qui mortificant animas sententia, quae non moriuntur vita. Vae item his qui vivificant animas judicio, quae non vivunt merito. Quantum ergo in te est, prius scias mortuum peccato, quam mortis impedias vinculo: prius clamore Jesu ex tumulo evocetur, quam officii tui ministerio ligatura tollatur. Id quoque verba Domini consulens attende id solum ad curam tuam pertinere quamvis super terram judices commorantem, non etiam sub terra putrescentem. Sacerdos tempore legis si quem intra castra leprosum comperisset, proditum ejiciebat; ejectum, si quando sanum vidisset, in castra revocabat: nec leprosum nec mundum efficiens, tantum utrumque discernens. Pari ratione putant Ecclesiae praelatos id ex potestate habere, ut Ecclesiae membra integra a putridis dijudicent, dijudicatione facta ab aliis alia disparare satagant. Sed quamvis nec mundos, nec immundos sui sit efficere
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. Sic̃ econt᷑ͣ cessanti. ⁊ ꝯfitenti absoluen¬
do remitit pecc̃a. remissa quoq apud
deum. Ait enim uicario suo petrꝰ. qd̾ ex¬
pedit ligabis: qd̃ expodit solues exponens
uidelicet dñici sententiam decreti. eo usq
scilicet apłicam ꝑtingere potestatem. ut
liget uincłis ꝯstringendũ: absoluat absol¬
ui dignum. Nam qui indebite soluit aut
ligat. ꝓpria potestate. se priuat. Non enim
qd̾ ipse agit: ita ficri deus ꝯsentit. ligat
anathemate suꝑ t̾ram imm̃itum. inon
ligatur ap̃ deum. Anathemate suꝑt̾ram
indignum absoluit. iñ erit solutus in
celis. Illum ab eccł̃a sacerdos ȩecludit. sed
exclusum deus suscipit. huic sacerdos ecclie
pandit introitum. quid hoc ꝓdest ei quem
examen reꝑbat diuinum: Nemo ergo institis
ꝯstringat uiuum: nec absoluat mortuum.
ne aut inferat ꝯstringendo necem: aut elici¬
at absoluendo fetorem. Inde desꝑatio tiniet᷑.

Expanded text:
Deum. Sicut econtra cessanti et confitenti absolvenDeum. Sicut econtra cessanti et confitenti absolvendo remittit peccata, remissa quoque apud Deum. Ait enim vicario suo Petrus: Quod expedit ligabis, quod expedit solves; exponens videlicet Dominici sententiam decreti, eo usque scilicet apostolicam pertingere potestatem, ut liget vinculis constringendum, absolvat absolvi dignum. Nam qui indebite solvit aut ligat, propria potestate se privat. Non enim quod ipse agit, ita fieri Deus consentit. Ligat anathemate super terram immeritum, et non ligatur apud Deum; anathemate super terram indignum absolvit, et non erit solutus in coelis. Illum ab Ecclesia sacerdos excludit, sed exclusum Deus suscipit. Huic sacerdos Ecclesiae pandit introitum, quod hoc prodest ei quem examen reprobat divinum? Nemo ergo institis constringat vivum, nec absolvat mortuum; ne aut inferat constringendo necem, aut eliciat absolvendo fetorem. Inde desperatio timetur,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑacta inqͣm penitentia: rcus ꝑ dm absol¬
uitur. ñ solum ut ñ amplius ꝓ pecc̃o puni¬
ri oporteat: uer̃ q̃ ut purgatione facta ce¬
lo fiat idoncus: huiꝰmodi absolutionem
homo ñ facit. quia qͣndo eam fieri ꝯueni¬
at: nemo nouit. Uñ statuta eccłe id mini¬
me decreuer̃t. qd̾ sicut completam ꝯfessionẽ
ita quoq ꝑactam satisfationẽ: absolutio¬
psb̃ri ꝯsequatur. Nouit a ex ore ꝯfitentis.
⁊ ex modo se habñdi: utrum aculpa ab¬
soluat. s nulla exꝑimenti rõ comꝑta est.
unde certum sit qñ apena culpe solui opor¬
teat nͥ forte ab illa qͣm imposuit ip̃e. Sic̃
autem sacerdos soluit. ita iligat. dum
utriꝰq rei sacͣmentum celebrat. Sacerdos
ergo ligat pene. ligat culpe. dum illum
ꝓ delictis usq ad tempus pꝰ ꝯfessionem
onerat: istum autem amalo cessare no¬
lentem: ñ posse ueniam ꝯsequi denunti
at. ⁊ sic retinet pec̾ca: retenta quoq apd̾

Expanded text:
Peracta, inquam, poenitentia, reus per Deum absolPeracta, inquam, poenitentia, reus per Deum absolvitur; non solum ut non amplius pro peccato puniri oporteat, verum etiam ut purgatione facta coelo fiat idoneus. Hujusmodi absolutionem homo non facit, quia quando eam fieri conveniat, nemo novit. Unde statuta Ecclesiae id minime decreverunt, quod sicut completam confessionem, ita quoque peractam satisfactionem consequatur. Novit enim ex ore confitentis et ex modo se habendi, utrum a culpa absolvat. Sed nulla experimenti ratio comperta est, unde certum sit quando a poena culpae solvi oporteat, nisi forte ab illa quam imposuit ipse. 217 Sicut autem sacerdos solvit, ita et ligat, dum utriusque rei Sacramentum celebrat. Sacerdos ergo ligat poenae, ligat culpae, dum illum pro delictis usque ad tempus post confessionem onerat. Istum autem a malo cessare nolentem, non posse veniam consequi denuntiat, et sic retinet peccata, retenta quoque apud
Abbreviated transcription (Latin):
pec̾ca dimitat. s qd̾ dimissa sacͣmento
pandat:⁊ quid est oprs pandi. nͥ ut ꝯ¬
solatio fiat penitenti ᷑ Alio quoq modo
a pecẽis sacerdos absoluit. dum molestam
p̃terite ac dimisse noxe inqͥetationem.
item itemq intolerant᷑ recusautem: sacͣ¬
mento absolutionis ipse ĩmo ꝑ ipsum
deus lenit. ac cum fieri oportet. ꝓ motioĩs
accessu p̃cidit. Istud crebre impugnatio¬
nis obstaculum iugit̾ ꝯtͣ nitendo: pau¬
latim sedatur atq sopitur. ⁊ dum mn alus
suꝑatur. in aliis restat suꝑandum. Qͥppe
nunꝗͣ ad unguem eiuncitur. nͥ cum de
medio remouemur. ꝑacta autem. peni¬
tentia ñ semꝑ qͣm homo imponit. s
qͣm deus p̾norut. quippe si homo minꝰ
quam decet fac̃. deus purgatoriis id sup¬
plet penis. aut in hoc scło. uut infuturo.
nec nr̃a suꝑfluit satiffactio. qm̃ si plena÷.
oĩo tollit. sin uͦ diminuta. parti ĩminu¬
it. flagellum dei nr̃e p̾uaricationi debitũ.

Expanded text:
peccata dimittat; sed quod dimissa sacramento peccata dimittat; sed quod dimissa sacramento pandat. Et quid est opus pandi nisi ut consolatio fiat poenitenti? Alio quoque modo a peccatis sacerdos absolvit, dum molestam praeteritae ac dimissae noxae inquietationem, item itemque intoleranter recusantem, sacramento absolutionis ipse, imo per ipsum Deus, lenit, ac cum fieri oportet, promotionis accessu praescindit. Istud crebrae impugnationis obstaculum jugiter contra nitendo, paulatim sedatur atque sopitur, et dum in aliis superatur, in aliis restat superandum. Quippe nunquam ad unguem evincitur, nisi cum de medio removemur. Peracta autem poenitentia non semper quam homo imponit sed quam Deus praenovit; quippe si homo minus quam decet facit, Deus purgatoriis id supplet poenis, aut in hoc saeculo; nec nostra superfluit satisfactio, quoniam si plena est, omnino tollit; sin vero diminuta, partim imminuit flagellum Dei nostrae praevaricationi debitum.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ram. erit solutum ⁊ incelis. Illud cõmu¬
nit̾ om̃ib: istud petro. ⁊ ꝑpetrum ꝓponit᷑
q successores pecc̃a hominũ retinent: acꝑ
hoc ipsos soluunt. S quis pot̾ cdinittere
pecẽa nͥ solus deus Is nurirũ pec̾ca dunit¬
tit. qui uͥtutes dimissiom suꝑpoñ. qͥ utͥsq
uitam et̃nam recͥbuit. Quid gͦ ap̃ hõmes
est peccata remut̾e. aut apecc̃o absoluere.
nͥ sacͣm̃tum remissionis ⁊ absolutionis
celebrare: Exquo quis penitet deus re¬
mittit. Pecc̃a p̾modum ꝯfitenti: minist̃
dei absoluendo remittit. Et quid⁊ absol¬
uendo remittit. nͥ qd sacͣmentum remissi¬
onis ⁊ absolutionis facit: Absolutio que
ꝑacta confessione suꝑ penitentem a sacer¬
dote fit: sacͣmentũ ÷. qm̃ sacre rei signũ
÷ ⁊ cuiꝰ sacre rei ÷ signum. nͥ remissionis
i absolutionis: Nimit̃ ꝯfitentib a sacer¬
dote fc̃a apeccatis ab solutio: remissione
nat. A pecc̃is gͦ psb̾r solum. ñ utiq qd̾

Expanded text:
ram, erit ligatum et in coelis , etc. Illud communiter omnibus, istud Petro, et per Petrum proponitur  eorumque successores peccata hominum retinent, ac per hoc ipsos solvunt. Sed quis potest dimittere peccata nisi solus Deus? Is nimirum peccata dimittit, qui virtutes dimissioni superponit; qui utrisque vitam aeternam retribuit. Quid ergo apud homines est peccata remittere, aut a peccato absolvere, nisi sacramentum remissionis et absolutionis celebrare? Ex quo quis poenitet, Deus remittit, peccata postmodum confitenti minister Dei absolvendo remittit. Et quid est absolvendo remittit; nisi quod sacramentum remissionis et absolutionis facit? Absolutio quae peracta confessione super poenitentem a sacerdote fit, sacramentum est, quoniam sacrae rei signum est. Et cujus sacrae rei est signum, nisi remissionis et absolutionis? Nimirum confitentibus a sacerdote facta a peccatis absolutio remissionem nat. A peccatis ergo presbyter solvit, non utique quod
Abbreviated transcription (Latin):
pleta amboꝵ pena relaxetur. Sc̃a ergo ⁊ sa¬
lubris ÷ cogitatio ꝓ defunctis exorare ut apec¬
catis soluantur: duplicit᷑. aut ut si qͣs hu¬
mane fragilitatis maculas ꝯtͣxerunt dele¬
antur. aut suam uniu̾sa delicta inuita
dimissa sunt. ut apenis q̃ debentur dumis¬
sis liberentur. Tripharia namq participa¬
tione quilibet apecc̃is absoluitur. aut dũ
ipsa corde ꝯtͥto indulgent᷑. aut dum moles
ec pec̾cis nata. ⁊ pꝰ pecẽi abscessum uinctis
inmendititate . ⁊ferro molesta: succurente
dño sedatur. aut t̾cio dum quam muit
culpa. cessat disciplina. S pͥma dimissio
id efficit: ut ñ sit ad dampnationẽ culpa
scd̾a uero cum t̾tia: ut pecẽi discedat pena.

Expanded text:
pleta amborum poena relaxetur. Sancta ergo et sapleta amborum poena relaxetur. Sancta ergo et salubris est cogitatio pro defunctis exorare ut a peccatis solvantur . Dupliciter, aut ut si quas humanae fragilitatis maculas contraxerit deleantur, aut si jam universa delicta in vita dimissa sunt, ut a poenis quae debentur dimissis liberentur. Trifaria namque participatione quilibet a peccatis absolvitur: aut dum ipsa corde contrito indulgentur; aut dum moles ex peccatis nata, et post peccati abscessum vinctis in mendicitate et ferro molesta, succurrente Domino, sedatur; aut tertio dum quam meruit culpa, cessat disciplina. Sed prima dimissio id efficit, ut non sit ad damnationem culpa, secunda vero cum tertia ut a peccati discedat poena.
Abbreviated transcription (Latin):
tormentis. Qr̃ : qm̃ impenitens inuita ꝑ¬
mansit. Ergo sicut penitentes aut hic aut¬
uuntur: ita econtͣ impenitentes neq hic
ueniam merentur inp̾senti. ꝙ de om̃ib
inquib gͣuiter erratur. si ad ueniam ue¬
niunt: intelligendum puto. Nam que
ueniałr ad mittuntur. ea fortasse ñ etiã
alia pꝰ mortẽ ueniam ꝯsequunt᷑. Accidit
enim ñ numꝗͣ. ut uir iustus uemiałr delinqͣt.
⁊ p̃occupatꝰ morte. spatium inde cogitandi ñ
hãt. Is pꝰ culpam q̃m nullam de errato cor¬
dis penitentia accip̃ mestitiã: ñ absurde cre¬
ditur. nullam indelicto hr̃e ueniam donec
ingemiscat. Uñ nr̃ors traditio : doctoꝵ. qd̾
p̃ter illam que inp̃senti fit pecc̃oꝵ remissio¬
nem: alt̾a detur in alt̾o scło. s ñ nisi de leuib.
Namq grauia sunt. ñ in hoo scło ꝯdonant᷑.
frustra inpꝰmodum uenia expectat᷑. Si enim
de illo qd̾ pecc̃is debetur flagello ageret᷑. frustͣ
int̾ grauia leiuaq distinctio fieret. cum in

Expanded text:
tormentis. Quare? Quoniam impoenitens in vita permansit. Ergo, sicut poenitentes aut ilis absolvuntur; ita econtra impoenitentes, neque hic, veniam merentur in presenti, quod de omnibus in quibus graviter erratur, si ad veniam veniunt, intelligendum puto. Nam quae venialiter admittuntur, ea fortasse, non etiam alia, post mortem veniam consequuntur. Accidit enim nonnunquam ut vir justus venialiter delinquat et praeoccupatus morte, spatium inde cogitandi non habeat: is post culpam, quoniam nullam de errato cordis poenitentia accipit moestitiam, non absurde creditur nullam 219 in delicto habere veniam, donec ingemiscat. Unde nostrorum traditio est doctorum, quod praeter illam quae in praesenti fit peccatorum remissionem, altera detur in altero saeculo sed nonnisi de levibus. Nam quae gravia sunt nisi in hoc saeculo condonantur, frustra in postmodum veniam exspectatur. Si enim de illo quod peccatis debetur flagello ageretur, frustra inter gravia leviaque distinctio fieret, cum ind
Abbreviated transcription (Latin):
dum. Quisquis uero p̃ ꝯfessionem penitẽ¬
tie fructib intendit.q. iam pot̃ ea q̃ inꝯ
fessione fit absolutione roboratus. is usq
ad ꝑactos obligatur pene. Penam autem
pecti. quoad ꝑtelari oporteat. qñ uet̾mina¬
ri: ille nouit cui satisfit ꝑ penam. Quisqͥs
gͦ scelerum obligationes satisfaciendo eua¬
sisse estimat ⁊ gaudet. is p̾ oculis semꝑ ha¬
beat qͣm difficult̃. ⁊ qͣm uix lb̾ationem
em̃uerit. ⁊ relabi. ⁊ ad uomitum reũti. ex¬
horreat. lxi. de potestate ligandi ⁊ soluen
N om̃ib supͣdictis. malum hom̃is di¬
m̾itum. obligationẽ. pia dei rõ: absolutionẽ
parit.Sacͣmentũ tam̃ ligandi atq soluẽ¬
di: penes ip̃os dei uicarios .i. sacerdotes ec

Expanded text:
dum. Quisquis vero per confessionem poenitendum. Quisquis vero per confessionem poenitentiae fructibus intendit quod jam potest ea quae in confessione fit absolutione roboratus is usque ad peractos, obligatur poenae. Poenam autem peccati quoad protelari oporteat, quandove terminari, ille novit cui satisfit per poenam. Quisquis ergo scelerum obligationes satisfaciendo evasisse existimat et gaudet, is prae oculis semper habeat quam difficulter et quam vix liberationem emeruerit, et relabi et ad vomitum reverti exhorreat. CAPUT LXI. De potestate ligandi et solvendi. In omnibus supradictis malum hominis meritum obligationem, pia Dei ratio absolutionem parit. Sacramentum tamen ligandi atque solvend
Abbreviated transcription (Latin):
mortis residuo. et ad ea que mortis
sunt tam ⁊ si inuitus incessant̃ retorque¬
tur: ⁊ ab offitiis uite c̃ mestitia detinetur.
donec ꝑ ꝯfessionem ab solutio id efficiat.¬
⁊ ut facies m̃tis sudario pecci detecta. non
iam ut pri qͣi ꝑ sudarium. s aptiꝰ magis
amͦ magisq uer̃ cernat. ⁊ ut cet̾a m̃bra ꝯ¬
stcta pͥus quibdam languoꝵ qͣi ligamentis
⁊ ꝑ hoc qͣmiuis rediuiua uix tñ ad uitam
palpitantia: iam gradu libero liberiore in
ꝑgressu futuro. acie rõnis ꝑ omnia ducatũ
p̾bente. in offensum uite callem suo qdq mͦ
in cedant. Impedim̃ta hru̾modi infert int̾itꝰ
quisq suo ingñe p̾cipuus. Uita rediens dũ
iia luctatur eumcere. ꝓficit quidem. s pa¬
rum. donee aduita ꝯfessione ꝯfessionisq
oꝑe: iuires recipiat. ⁊ augeat. quib se expe¬
diat. ⁊ crescat. S̾it gͦ om̃is homo uelor ad
ꝯfitendum. qm̃ sic ꝓmptus fiet ad bñagen¬

Expanded text:
mortis residuo et ad ea quae mortis mortis residuo et ad ea quae mortis sunt tametsi invitus incessanter retorquetur, et ab officiis vitae cum moestitia detinetur; donec per confessionem absolutio id efficiat, et ut facies mentis sudario peccati, non jam ut prius quasi per sudarium, sed aptius magis ac modo magisque verum cernat, et ut caetera membra constricta prius quibusdam languorum quasi ligamentis, et per hoc quamvis rediviva, vix tamen ad vitam palpitantia, jam gradu libero, liberiore in progressu futuro, acie rationis per omnia ducatum praebente, inoffensum vitae callem suo quaeque modo incedant. Impedimenta hujusmodi infert interitus, quisque suo in genere praecipuus; vita rediens dum illa luctatur evincere, proficit quidem, sed parum, 216 donec adjuta confessione confessionisque opere, vires recipiat et augeat, quibus se expediat et crescat. Sit ergo omnis homo velox ad confitendum , quoniam sic promptus fiet ad bene agen
Abbreviated transcription (Latin):
latarus a tumulo damore dñi euocat.
Qui deo suffragante a morte adutam
redit. is uita reddita quedam quasi
ex ante habita morte uestigia aliqͣn¬
du reseruans. quodamiͦ torpet. ⁊hebet.
dum humane fragilitatis mopia que
agenda sunt discutiens. minꝰ urdet. et
utrumq discussa ⁊ cognita. ꝓut opor¬
teret minime exequi ualet. hic ÷ lara¬
rus resuscitatus. faciem uelatus. insti¬
tisq cͥcumligatus. Quisqͥs neto iustine
restitutꝰ. p̃terite ignomine molestia
qͣr quibdam instrtis a recto gressu re¬
tardatur. is sacerdotali confessione ad
uiam ueritatis tenendam p̃paratur.
Sicq difficultas bñ agendi que pri
merat: paulatim ꝯsuetudine boni
alleuiatur. Hic ÷ lazarus discipsorũ
officio solutus: ⁊ abire ꝑmissus. Ual¬
de ergo opus: ut nemo ad ꝯfessionen
sit pig̾ qm̃ licet quisq corde contͥto
⁊humiliato. amorte amme reuuus¬
cat: actũ torpore quodam pꝰ rocessum

Expanded text:
Lazarus a tumulo clamore Domini evocatus, Lazarus a tumulo clamore Domini evocatus, qui Deo suffragante a morte ad vitam redit . Is, vita reddita, quadam quasi ex ante habita morte vestigia aliquandiu reservans, quodammodo torpet et hebet, dum humanae fragilitatis inopia, quae agenda sunt discutiens, minus videt, et utcunque discussa et cognita ut oporteret minime exsequi valet. Hic est Lazarus resuscitatus, facie velatus, institisque circumligatus. Quisquis vero justitiae restitutus, praeteritae ignominiae molestia, quasi quibusdam institis a recto gressu retardatur, is sacerdotali confessione, ad viam veritatis tenendam praeparatur; sicque difficultas bene agendi, quae prius inerat, paulatim consuetudine boni alleviatur. Hic est Lazarus discipulorum officio solutus et abire permissus. Valde ergo opus est ut nemo ad confessionem sit piger; quoniam licet quisque corde contrito et humiliato a morte animae reviviscat, attamen torpore quodam post recessum
Abbreviated transcription (Latin):
Ted ut ab solutionis rõ manifestĩ
declaretur. priꝰ quid sit ligari. ut
solui necẽe sit. ꝓuideatur. Ligantur
homines uinłis spiritalib aut poc̃c
aut pene pẽcci. Pena autem pecc̃i. sicut
modo accipimus: aut lamenta sunt
penitentiũ: aut seq̃stratio excõmunica
ficia ligamine anathematis decinet᷑
is reconciliatione frderata absoluit᷑.
Uinculo pec̾ti ꝯstringitur. quisqͥs ait
dum amat culpam arecto itinere p̃pedit
aut si uitium iam deposuit: qͣi alatigio¬
re quui recent᷑ comualuerit ita auitiono¬
uit̃ curatus ꝯsuetudine mala nelilens
quid agat: retardatur. Qui uero feuci¬
b penitentie ñdum expletis pene or¬
noxius tenetur: is ea ꝑacta ut iam dig¬
nus sit requie absoluitur. Ex pouo ae¬
hit homo. ut morte p̾uaricationis ꝯ¬
uatus eloco ad iuitam ꝑse mou̾i ñ pos¬
sit. hio ÷ lararus immobilis intumulo
Uirtute autem diuina fit: ut Nagnis
p̃sus. onere mortifero se subtħat. gicis

Expanded text:
Sed ut absolutionis ratio manifestius Sed ut absolutionis ratio manifestius declaretur, prius quid sit ligari, ut solvi necesse sit praevideatur. Ligantur homines vinculis spiritualibus aut peccati aut poenae peccati. Poena autem peccati, sicut modo accepimus, aut lamenta sunt poenitentium, aut sequestratio excommunicatlesiae beneficia, ligamine anathematis detinetur, is reconciliatione foederata absolvitur. Vinculo peccati constringitur quisquis aut dum amat culpam a recto itinere praepeditus, aut si vitium jam deposuit, quasi a langore qui recenter convaluerit, ita a vitio noviter curatus, consuetudine mala libere quid agat retardatur. Qui vero fructibus poenitentiae nondum expletis poenae obnoxius tenetur, is ea peracta, ut jam dignus sit requie, absolvitur. Ex proprio contrahit homo ut morte praevaricationis gravatus, e loco ad vitam per se moveri non possit. Hic est Lazarus immobilis in tumulo. Virtute autem divina fit ut flagitiis pressus, onere mortifero se subtrahat. Hic est
Abbreviated transcription (Latin):
aut p̃grauato sub fasce sriccumbendi.
Sacerdotis ergo industria idmarie
ꝓcuret. ut reum adhoc inducat. qͣtin
indoleat deculpa neq desꝑet deuenia.
Hic enim tota nis rei ꝯtinetur. qm sa¬
lus ñ est sñ his: ⁊ ẽ cumhis. Nlam si
flagellum minus ꝙͣ m̾ita requirant
suscipitur. nec satisfactio ꝯtempnatur:
utiq tali ex causa requies anime differ¬
tur. s ñ aufertur. Lix. Quid confes¬
sione quid opus sit penitentia.
ed si cordis ex compunctione ⁊ ex
Ispe uenie pot̃ esse salus. quid p̾ca
ei salus de ꝑit. Est quoq opus .ił. qͣm
presens pena diligent᷑ suscepta: a fu¬
tura longe gͣuiori defendit purgatoria.
Opus ÷̃ gͦ ꝯfessione. ñ solum qm obed¬
entie suꝑ sedendum ñ ÷. uerum quoq
ut quid debeat. fieri agnoscas. Opus
ẽ post agnitionem cesecutione: ne
frustra qd̾ fieri oportuit agnou̾is .Op̃
quoq est ꝯfessione: qm̃ in ipsa digne
ligatione pecc̃i & confessione

Expanded text:
aut praegravato sub fasce succumbendi. aut praegravato sub fasce succumbendi. Sacerdotis ergo industria id maxime procuret ut reum ad hoc inducat, quatenus indoleat de culpa, neque desperet de venia. Hic enim tota vis rei continetur, quoniam salva non est sine his, et est cum his. Nam si flagellum 215 minus quam merita requirant suscipitur, nec satisfactio contemnatur; utique tali ex causa requies animae differtur, sed non aufertur. CAPUT LIX. Quid confessione, quid opus sit poenitentia. Sed si cordis ex compunctione, et ex spe veniae potest esse salus, quid posteei salus deperit. Est quoque opus illis quoniam praesens poena diligenter suscepta, a futura longe graviori defendit purgatoria, opus est ergo confessione, non solum quoniam obedientiae supersedendum non est, verum quoque ut quid debeat fieri agnoscas opus est post agnitionem exsecutione, ne frustra quod fieri oportuit agnoveris. Opus quoque est confessione, quoniam in ipsa digne ligatione peccati et absolutione.
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi publicam ꝑpenitentiã. scandalũ pub¬
lica de culpa natum dec̾gitur. I. uiii. Qmͦ¬
cd infirmitatis iamiamq deint̾ nos
abituris: onus uiuentib debitum:
neqͣquã imponat᷑. siam ligare suꝑ t̾ram.
⁊ solu̾e utrumq nouimus: quomͦ autẽ
onerare. aut qñ soluere sub t̾ra oporteat.
deo ñ nob̾ notum est. Dum suꝑ t̾ram sc̃.
suos psb̾ri nou̾int parrochianos cum
sub t̾ram uadunt: ĩ sũmi sacerdotis dio¬
cesim tͣnseunt. In alienum ius: manũ
ñ porrigas. Si morte stupefactos. uitioꝵꝙ
qͣlitate iqͣntitate ꝑt̾itos. debito culpis põ¬
dere p̾mis: desꝑare cogis. Decessurum gͦ
allocuturꝰ. ea ⁊ dicas ⁊ agas. que illum ad
hoc tͣhant. ut de pacͣtis doleat culpis. at¬
q ita doleat: ut nicħominꝰ de uenia con¬
fidat. Si ꝯtingat egrum ꝯualescere: tunc
tandem penam culpis debitam doceas. et
imponias. ita tñ: ut ex neutro occasio sug¬
geratur: aut pusillanimo despandi:

Expanded text:
ibi per publicam poenitentiam scandalum pubibi per publicam poenitentiam scandalum publica de culpa natum detergitur. CAPUT LVIII. QSed infirmatis, jam jamque de inter nos abituris, onus viventibus debitum nequaquam imponatur. Nam ligare super terram et solvere, utrumque novimus; quomodo autem onerare, aut quando solvere sub terra oporteat, Deo non nobis notum est. Dum super terram sunt, suos presbyteri noverunt parochianos; cum sub terram vadunt, in summi sacerdotis dioecesim transeunt. In alienum jus manum non porrigas. Si morte stupefactos vitiorumque qualitate et quantitate perterritos debito culpis pondere praemis, desperare cogis. Discessurum ergo allocuturus, ea et dicas et agas quae illum ad hoc trahant, ut de patratis doleat culpis, atque ita doleat ut nihilominus de venia confidat. Si contingat aegrum convalescere, tunc tandem poenam culpis debitam doceas et imponas, ita tamen, ut ex neutro occasio suggeratur, aut pusillanimo desperandi,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcliuorẽ. nisi qd̾ ñ nũꝙͣ uircute dei accidere
solet. ut quis ꝯsũmatus inbreui. compleu̾it
tempora multa id÷ ut illum peligionis gra¬
dum inbreui ꝯscenderit: quo longa mora
soleat ꝑtingi. Sunt cͥmina pͥuata: sunt
publica: aiunt quidam. utͣq p̾suli reserã¬
da: euisq nutu castiganda. S qm publi¬
ca penitentia ep̃is cognoscit᷑ attͥbuta: m̾ito
pect̃m qd̾ illam exigit: ad p̾sidem ꝑtinebit.
Porro qm latens culpa patulam refugit
em̃idatiõem: m̃ito utͣq sacerdotalem ꝑti¬
nebuad curam. Alioqur. nec p̾sul tante
pot̾it ꝯsulende multitudini fufficere: nec
ipsa se detegere uolet: aut audebit ilł qui
hac p̾cipue tempestate mundo dediti sũt.
Sicut eigo p̾sul manifesta manifestis
curat flagitia fagellis ita latentes psb̾r
offensas latentib satagat sanare reme¬
diis: hic satisfactio absconditur. ne uulga¬
ta penicentia infirmitas eccłe scandaliret᷑.

Expanded text:
procliviorem, nisi quod nonnunquam virtute Dei accidere procliviorem, nisi quod nonnunquam virtute Dei accidere solet ut quis, consummatus in brevi compleverit tempora multa , id est, ut illum religionis gradum in brevi conscenderit, quo longa mora soleat pertingi. Sunt crimina privata, sunt publica: aiunt quidam utraque praesuli resecanda, ejusque nutu castiganda. Sed quoniam publica poenitentia episcopis cognoscitur attributa, merito peccatum quod illam exigit, ad praesidem pertinebit. Porro quoniam latens culpa patulam refugit emendationem, merito utraque sacerdotalem pertinebit ad curam; alioquin nec praesul tantae poterit consulendae multitudini sufficere, nec ipsa se detegere volet, aut audebit illis, qui hac praecipue tempestate, mundo dediti sunt. Sicut ergo praesul manifesta manifestis curat flagitia flagellis; ita latentes presbyter offensas latentibus satagat sanare remediis. His satisfactio absconditur, ne vulgata poenitentia infirmitas Ecclesiae scandalizetur;