comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sui oblitus. ẽ. ut uellet suꝑ nubes ascen¬
dere qͥb mandauit dñs ne pluant sr̃
issrł ymbrẽ. & ad qͥs ꝑuenit ueritas dm̃i.
cui loqͥtur & abdias. Si exaltatus fucriᷤ
ut aquila & inter sid̾a celi posueris n¬
dũ tuũ:. inde tẽ detrahã dicit dñs. Infelix
iudas qui qͣsi nuibes cũ aliis apłis mitte

Expanded text:
cendere, quibus mandavit Dominus, ne pluant super Israel imbrem, et ad quas pervenit veritas Domini, cui loquitur et Abdias: Si exaltatus fueris ut aquila, et inter sidera coeli posueris nidum tuum, inde te detraham, dicit Dominus . Infelix Judas, qui quasi nubes cum aliis Apostolis mitte
Abbreviated transcription (Latin):
dñs bacłm impioꝵ. uirgã dñantiũ. ce¬
dentẽ. ppłos in indignatione plagam
sanabili. subicientẽ in furore gs̃. ꝑseq̃n¬
tem crud cliter. In petri epła legimus.
Tempus est ut incipiat iudicnĩ a domo
dei. Et in ezechiele tortorib dr᷑: a sc̃is
meis incipite. ꝑ diu̾sitate qͥppe peccati
iudicii ordo disponit᷑: ut qui minus de¬
liquerint ante purgent᷑. Nouissimus
aut̃ mimicus. destruat᷑ mors. Cũ gͦ isił
de seruitute. dura fuerit lib̾atus: sumet
parabolã contͣ regẽ babylonis. quam
debemꝰ intelligere ut parabolã. Si enĩ
contra nabuchodonosor sermo ẽ. & smn¬
plex hystorie expositio. qͦmͦ parabola
exigere consueuerat usq ad nouissmi
dimitte nobis debita nr̃a sicut & nos
dimittimꝰ debitorib nr̃is. Huic exactori
rem. & erigit usq ad peccatũ minimũ.
damte quiuorẽ patris acceꝑat phyge
sum & hermogenẽ tradidit exactori.
petunt adĩant᷑ ur̃i. Pro tributũ aqͥla
ame in ter ptatus. ẽ. Sublato enĩ a no¬

Expanded text:
tium, caedentem populos in indignatione, plaga insanabili, subjicientem in furore gentes, persequentem crudeliter. In Petri Epistola legimus: Tempus est, ut incipiat judicium a domo Dei . Et in Ezechiel tortoribus dicitur: A sanctis meis incipite . Pro diversitate quippe peccati, judicii ordo disponitur: ut qui minus deliquerint, ante purgentur. Novissimus autem inimicus destruatur mors. Ergo cum Israel de servitute dura fuerit liberatus, sumet parabolam contra regem Babylonis, quam debemus intelligere ut parabolam. Si enim contra Nabuchodonosor sermo est, et simplex historiae expositio, quomodo parabola exigere consueverat usque ad novissimDimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Huic exactori rem et exigit usque ad peccatum minimum. icantem, qui uxorem patllum et Hermogenem tradidit exactori . petunt, dominator vestri. Pro tributo, Aquila famem interpretatus est. Sublato enim a no
Abbreviated transcription (Latin):
stimentũ: qͥa multos interfecisti gladio
qui descendert̃ ad infernũ. & eoꝵ pol¬
lutus es sanguine nequaqͣm uocabiᷤᷤ
uestim̃tũ dei. s uestim̃tũ cruore ꝑmix¬
tum. non maculatũ atq pollutum.
ut aliqͥd mundi habere uidearis. sed
totũ sanguine cruentatũ. Et hoc no¬
tandũ quod ad diabolũ dicatur. sic̃
uestim̃tũ cõmixtũ sanguine ñ erit
mundũ: sic & tu ñ eris mundus. Ubi
st̃ gͦ qui dant diabolo penitentiã &
dicunt illũ posse mundarie Nec sta¬
at sanitatẽ. ł lon enĩ hoc uestim̃tũ
ꝑ se immundũ est & ita adeo conditũ
quo olim ds̃ uestiebat᷑: s qͥa cõmixtũ
est sanguine & totũ se polluit suo ui¬
cio. & malis accedentib ñerit mundũ.
Et ꝓpt̾ea ñ erit mundũ: qͥa terrã oũi
ꝑdidit & pͦpłm eius int̾fecit. Terram

Expanded text:
stimento : quia multos intstimento : quia multos intqui descenderunt ad infernum, et eorum pollutus es sanguine, nequaquam vocaberis vestimentum Dei, sed vestimentum cruore permistum, non maculatum atque pollutum, ut aliquid mundum al., mundi habere videaris, sed totum sanguine cruentatum. Et hoc notandum quod ad diabolum dicatur: sicut vestimentum commistum sanguine non erit mundum, sic et tu non eris mundus. Ubi sunt ergo qui dant diabolo poenitentiam, et dicunt illum posse mundari? Nec staat sanitatem. Non enim hoc vestimentum per se immundum est, et ita a Deo conditum, quo olim Deus vestiebatur; sed quia commistum est sanguine, et totum se polluit suo vitio, et malis accedentibus, non erit mundum. Et propterea non erit mundum, quia terram Domini perdidit et populum ejus interfecit, terr
Abbreviated transcription (Latin):
putruert̃ & corrupte st̃ cicatrices meȩ.
a facie insipientiȩ meȩ. E contrario untꝰ
boni odoris est. Unde spiritaliũ frm̃
dilectio: comparat᷑ unguento qͦd descen¬
dit suꝑ barbã barbã illiꝰ aaron. & sr̃
ora uestim̃ti eiꝰ. Et ad sponsã sponsus lo¬
quit᷑. Odor tuus suauis. & facies tua
speciosa. Quomͦ aut̃ cadauer diaboli spi¬
ritaliter conculcet᷑: illud apłi docet. Deus
conteret sathanan sub pedib uestris ue¬
lociter. Et dñi uerba dicentis. Quasi
lutũ platearũ delebo eos. Iste qͥa t̾rã
sibi creditã ꝑdidit & cõmissum sibi
ppłm trucidauit: nequaqͣm eos uiuoᷤ
reseruans deo. s socios suȩ p̃parans se¬
pulturȩ ꝓpt̾ea ñ erit. nec uocabitur
in ȩt̾nũ semen pessimoꝵ. Porro iuixta
lxx. hunc habet sensũ. Olucifer quima¬
ne orebaris. qui qͣndo habebas oꝑa uir¬
tutis & luminis uestim̃tũ eras dei. & de
te dici pot̾at. amictus lumine sicut ue¬

Expanded text:
putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae . E contrario virtus boni odoris est: unde et spiritualium fratrum dilectio comparatur unguento, quod descendit super barbam, barbam Aaron, et super oram vestimenti ejus . Et ad sponsam sponsus loquitur: Odor tuus suavis, et facies tua speciosa . Quomodo autem cadaver diaboli spiritualiter conculcetur, illud Apostoli docet nos: Deus conteret Satanam sub pedibus vestris velociter . Et Domini verba dicentis: Quasi lutum platearum delebo eos . Iste quia terram sibi creditam perdidit, et commissum sibi populum trocidavit, nequaquam eos vivos reservans Deo, sed socios suae praeparans sepulturae: propterea non erit, nec vocabitur in aeternum semen pessimorum. Porro juxta LXX hunc habet sensum: o Lucifer qui mane oriebaris, qui quando habebas opera virtutis et luminis, vestimentum eras Dei, et de te dici poterat: Amictus lumine sicut ve
Abbreviated transcription (Latin):
uer putridũ non habebis consortium.
disꝑdisti: tu pͦpłm tuũ int̾fecisti.Lxx.
Quomͦ uestimentũ mixtũ sanguine nos
erit mundũ: sic nec tu eris mundus. qͥa
t̾ram meã ꝑ didisti & pͦpłm meũ inter¬
fecisti. Quia multũ inter se hebraicũ
distat. & .lxx. editio: separatim de sin¬
gulis disseramꝰ. Sicut cadauer putridũ.
siue ut aquila tͣnstulit conculcatũ: ñ
habebis consortiũ sepult᷑e. nec cũ his
quidẽ qͦs interfecisti. Tu eñ magister
es. illi fuere discipłi:. & cui plus creditũ
est plus exigit᷑ ab eo. Tu terrã tuã dis¬
ꝑdisti. tu ppłm tuũ occidisti: eos uide¬
licet qui tͥ crediti st̃ gub̃nandi. Unde
ad saluatorẽ audet dicere. Hec omnia
mͥ tradita st̃: & dabo tͥ ea si ꝓcidens ad¬
or aueris me. Cad auer aut̃ diaboli pu¬
tridũ ob magnitudinẽ peccatoꝵ dubi¬
tare ñ poterit: qui legerit peccatũ ẽẽ.
fetͣissimũ ipso peccatore dicente. Cum¬

Expanded text:
ver putridum non habebis consortium, ver putridum non habebis consortium, disperdidisti, populum tuum interfecisti. LXX: Quomodo vestimentum commixtum sanguine non erit mundum, sic nec tu eris mundus, quia terram meam perdidisti, et populum meum interfecisti. Quia multum inter se Hebraicum distat, et LXX editio, separatim de singulis disseramus. Sicut cadaver putridum, sive ut Aquila transtulit, conculcatum, non habebis consortium sepulturae, nec cum his quidem quos interfecisti. Tu enim magister es, illi fuere discipuli: et cui plus creditum est, plus exigitur ab eo. Tu enim terram tuam disperdidisti, populum tuum occidisti, eos videlicet qui tibi crediti sunt gubernandi. Unde ad Salvatorem audet dicere: Haec omnia mihi tradita sunt, et dabo tibi ea, si procidens adoraveris me . Cadaver autem diaboli putridum, ob magnitudinem peccatorum dubitare non poterit, qui legerit peccatum esse fetidissimum, ipso peccatore dicente: Com
Abbreviated transcription (Latin):
styrps mnutilis incendio p̃paratus. uel
sicut sames pollutus: ob uolutꝰ his qͥ
ab eo int̾fecti st̃ gladio & descendert̃ usꝙ
ad fundam̃ta laci. detrahit᷑ in ꝓfun¬
dũ. & necũ his quidẽ habebit consor¬
tiũ sepult᷑e qͦs interfecit. Alteriꝰ enĩ pe¬
ne est auctor delicti: & alteriꝰ qui ab au¬
ctore compulsus est. Iste est gladius. qͦ
uulnerati st̃ plurimi & int̾fecti. De qͦ¬
& in septimo psalmo legimꝰ. Nisi con¬
uersi fueritis: gladiũ suũ ubrauit. ar¬
cũ suũ tetendit & parauit eũ: & in ipso
parauit uasa mortis. sagittas suas ar¬
dentib effecit. His iudelicet qͥ i suum
cor ignita diaboli iacula susceperunt.
Porro uixta bex cadauer nabuchodono¬
sor cum plurimis int̾fectis pollutũ atq
confossum:. iacebit insuꝑbiȩ montibuᷤ.
& deducet᷑ ad inferos. fundam̃ta autẽ
laci. ꝓ lapidib laci interp̃tatus est sym¬
machus: ut aliis uerbis. ꝑfundũ & tar¬
tarũ significaret inferm. Quasi cada¬

Expanded text:
vel sicut sanies pollutus, et involutus his qui ab eo interfecti sunt gladio, et descenderunt usque ad fundamenta laci, detrahetur in profundum, et ne cum his quidem habebit consortium sepulturae quos interfecit. Alterius enim poenae est auctor delicti, et alterius qui ab auctore compulsus est. Iste est gladius quo vulnerati sunt plurimi, et interfecti, de quo in septimo psalmo legimus: Nisi conversi fueritis, gladium suum vibrabit, arcum suum tetendit, et paravit eum. Et in ipso paravit vasa mortis: sagittas suas ardentibus effecit , his videlicet, qui in suum cor ignita diaboli jacula susceperunt. Porro juxta LXX, cadaver Nabuchodonosor cum plurimis interfectis pollutum atque confossum jacebit in superbiae montibus, et deducetur ad inferos. Fundamenta autem laci, pro lapidibus laci, interpmachus, ut aliis verbis profundum et tartarum significaret inferni. Quasi cada
Abbreviated transcription (Latin):
interp̾tati st̃. ꝑcutit nos siue oppͥmit:
qͥa noluimꝰ sustinere iugũ leuissimum
uigũ saluatoris. Hoc aut̃ baculo & hac
unga insanabili. gentes furore cede¬
bat & fugientes ꝑ sequebat᷑ crudeliter.
non emendare uolens traditos. s occi¬
dereon quieuit & siluit om̃is t̾ra
gauisa est & exultauit. ab ietes quoq
letatȩ sunt suꝑ te. & cedri libani. Ex qͦ¬

Expanded text:
sive opprimit; quia noluimus sustinere jugum levissimum, jugum Salvatoris. Hoc autem baculo et hac virga, insanabili gentes furore caedebat, et fugientes persequebatur crudeliter: non emendare volens traditos, sed occidere. Conquievit et siluit omnis terra: gavisa est, et exsultavit: abietes quoque laetatae sunt su
Abbreviated transcription (Latin):
neq enĩ baby lonii seruiert̃ eis qui eos
pͥus ceꝑant. nec uictis babyloniis domoꝰ
eoꝵ possedert̃. neꝙ habuert̃ eos inseruoᷤ
& ancillas. Restat gͥ ut iuxta fabulas
contendant: quib suꝑatis inultimo t̃¬
pore seruit᷑e sint eis gentes qͥb ante sei¬
uierant. Qd̾ seq̃ntes litterã spe se falsa de¬
cipiunt. Quis enĩ eis concedit ut roma
uocet᷑ babylon: Et nabuchodonosor
rex romani imꝑi. uomͦ cessauit

Expanded text:
Neque enim Babylonii servierunt eis, qui eos Neque enim Babylonii servierunt eis, qui eos prius ceperant; nec victis Babyloniis, domus eorum possederunt: neque habuerunt eos in servos et ancillas. Restat igitur ut juxta fabulas sse Romano: quibus superatis in ultimo tempore, serviturae sint eis gentes, quibus ante servierint. Quod si sequentes litteram, spe se falsa decipiunt, quis eis concedet, ut Roma vocetur Babylon, et Nabuchodonosor rex Romani imperii? Quomodo cessavi
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Beati mites: qm ipsi possidebunt ter¬
ram. Et. credo uid̾e bona dñi int̾ra uiuen¬
as domꝰ isrł. & adducent eos in locũ suũ.
ut habitent intabernacłis eoꝵ: & possi¬
debit eos domꝰ isrł suꝑ trã dñi in seruos
& ancillas. Prodest qͥppe malis: ut boniᷤᷤ
seruiant. Unde & esau dicit᷑. Seriues fr̃i
tuo. Et iacob. Seriuet t frat̾ tuus. Et
accipient eos qui se sophismatib ante
deceꝑant: & exactores suos qui omĩa
lucri causa faciunt redigentes inserui¬
tutẽ. Postqͣm aut̃ reqͥeuerit iacob &
ifrł ã labore suo. qͦ multũ contͣ scłm
& hereticos pugnando laborau̾at. &
confusione & seruitute sua qua mali¬
gne int̃p̃tationi & falsis dogmatibus
ante seruierat: ec sumet planctũ atꝙ
parabolã contͣ regẽ babylomis. sermonẽ
uidelicet hereticũ erroris & confusiomꝰ
&e dicet quȩ secunt᷑. Locũ istũ: iudernt̃¬
p̃tant᷑ carnaliter. qͦd postqͣm reu̾si st̃
de babylone. factũ eẽ. docere ñ potuerĩ

Expanded text:
m ipsi possidebunt terram , et Credo videre bona Domini in terra vivenias domus Israel, et adducent eos in locum suum, ut habitent in tabernaculis eorum; et possidebit eos domet ancillas. Prodest quippe malis, ut bonis serviant. Unde et Esau dicitur: Servies fratri tuo. Et ad Jacob, Serviet tibi frater tuus . Et accipient eos qui se sophismatibus ante deceperant: et exactores suos, qui omnia lucri causa faciunt, redigent in servitutem. Postquam autem requieverit Jacob et Israel a labore suo, quo multum contra saeculum et haereticos pugnando laboraverat; et a concussione et servitute sua, qua malignae interpretationi et falsis dogmatibus ante servierat: tunc sumet planctum atque parabolam contra renfusionis: et dicet quae sequuntur. Locum istum Judaei interpretantur carnaliter, quod postquam reversi sunt de Babylone, factum esse docere non poterunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ardescent mala suꝑ om̃s habitatores
tre: & qͥd olla succensa a facie aqͥlonis
accendet᷑. Iste. ẽ. aqͥlo uentus durissimꝰ
a quo suos uult dñs lib̾are captiuos. &
reducere in ciuitatẽ scãm dicens. Dicam
aqͥloni ad duc: & affrico noli ꝓhibere.
ad duc filios meos det̾ra longinqua.
lllud aut̃ qͦd huic potest. eẽ. contͣrium.
montes syon lat̾a aqͥlonis ciuitas re-¬
gis magni: facile soluit᷑. Hi eñ qͥ qͦn¬
dam erant in lat̾ib aqͥlonis durissi¬
mr: postea ꝑ penitentiã in ciuitate dĩ
ẽẽ. cepert̃. Semꝑ istius modi lucifer q̃rit
ascendere suꝑ cos qͥ habent imaginẽ
celestis. & qui fulgent in eccłia sic̃ astra
dĩ. & sedere in monte pacti siue testa¬

Expanded text:
ardescent mala super omnes habitatores terrae . Et quod olla succensa a facie Aquilonis accenditur. Iste est Aquilo ventus durissimus, a quo suos vult Dominus liberare captivos, et reducere in civitatem sanctam dicens: Dicam Aquiloni, adduc: et Africo, noli prohibere, adduc filios meos de terra longinqua . Illud autem quod huic potest esse contrarium, montes Sion, latera Aquilonis, civitas regis magni, facile solvitur. Hi enim qui quondam erant in lateribus Aquilonis durissimi, postea per poenitentiam in civitate Dei esse coeperunt. Semper istiusmodi Lucifer quaerit ascendere super eos qui habent imaginem coelestis, et qui fulgent in Ecclesia sicut astra Dei: et sedere in monte pacti sive testa
Abbreviated transcription (Latin):
mino: cũ ẽet in cęlo id in firmam̃to. in
cȩlũ uͥ soliũ dm̃ est cupiebat ascend̾e.
ñ humilitate s suꝑbia. Sin aut̃ postꝗͣ.
de celo corruit ista loqͥtur. uerba arro¬
gantiã debemꝰ intelligere. qͦd nec p̃ci¬
pitatus quiescat. s ad huc sibi gͣndia
reꝓmittat: ñ ut inter astra s suꝑ astra
dei sit. Cũq dñs loqͣtur ad apłos suffi¬
cit discipło ut sit qͣsi magister. & seruo
sicut dñs suus. dicat ad ꝑatrẽ. pat̾ scẽ.
da ut sicut ego & tu unũ sumꝰ: ita & isti
in nobis unũ sint. iste in t̃m elatus est¬

Expanded text:
mino, cum esset in coelo, id est, in firmamento, in coelum ubi solium Domini est, cupiebat ascendere, non humilitate, sed superbia. Sin autem postquam de coelo corruit, loquitur ista verba, arrogantiam debemus intelligere, quod nec praecipitatus quiescat, sed adhuc sibi grandia repromittat, non ut inter astra, sed super astra Dei sit. Cumque Dominus loquatur ad Apostolos: Sufficit discipulo, ut sit quasi magister, et servo sicut Dominus suus , et dicat ad Patrem: Pater sancte, da, ut sicut ego et tu unum sumus, ita et isti in nobis unum sint : iste in tantum s
Abbreviated transcription (Latin):
& ancillas: & erunt capientes cos qui se
cepert̃: & subicient exactores suos. Et
erit in die illa cũ requiẽ dederit tͥ deus
a labore tuo. & a concussione tua. & a
seruitute dura quã ante seruisti: sumes
parabolã istã cont᷑ regẽ babylonis & di
to & moy si filiũ qͥ aduena erat int̾ra noĩa¬
tum a patre gersan. Ergo Georas. non est
uerbũ hebraicũ greca consuetudine de¬
clinatũ: Licet qͥdã hebrei sermonis igna¬
rus. grecã in eo cchymologrã ex pͥmere co¬
netur ab eo qͦd terrene rei curã habeat.
& syminachus & theodotio parabolam
transtulert̃ qͦs & nos secuti sumus.lxx.
planctũ int̃p̃tati st̃. Est aut̃ ordo. Postꝗͣ.
babylon deserta fuerit met̾nũ.ita ut
habitatio bestiarũ sit: miserebit᷑ dñs ia¬
cob & eiꝰ uidelicet qui uicia supplantauit.¬
& eliget isrł eũ qui mente conspicit dm̃.
Et nota u̾boꝵ ꝓprietatẽ. iacob qͥ adhuc
in lucta positus est: miseret᷑. Isrłi uͦ qui

Expanded text:
et ancillas et erunt capientes eos qui se ceperant et subicient exactores suos et erit in die illa cum requiem dederit tibi Deus a labore tuo et a concussione tua et a servitute dura qua ante servisti sumes parabolam istam contra regeto et Moysi filium, qui advena erat in terra, nominatum a patre, Gersam. . Ergo georas est verbum Hebraicum, Graeca consuetudine declinatum: licet quidam Hebraei sermonis ignarus, Graecam in eo etymologiam exprimere conetur, ab eo quod terrenae rei curam habeat: et Simmachus et Theodotio parabolam transtulerunt, quos et nos secuti sumus, LXX planctum interpretati sunt. Est autem ordo: postquam Babylon deserta fuerit in aeternum, ita ut habitatio bestiarum sit, miserebitur Dominus Jacob, ejus videlicet qui vitia supplantavit; et eliget Israel, eum qui mente conspicit Deum. Et nota verborum proprietatem: Jacob, qui adhuc in lucta positus, est miserebitur: I
Abbreviated transcription (Latin):
taurisꝙ cõpositũ uidet᷑ mͥ significare
eos qui ex parte aliqͥd humanũ sapi¬
unt. & rursũ uoluptatib & ceno tur¬
pitudims adducunt᷑ ad uicia. Dicit᷑ gͦ
scd̾m tropologiã qͦd infine mundi uel
mortis umꝰ cuiusq. om̃is gła & suꝑbia
chaldeoꝵ & confusio mundi recedit
a nobis: & ita om̃ia subũtant᷑. sicut sub¬
uertit ds̃ sodomã & gomorrã. Nec ultͣ
mundi istiꝰ futurus sit status s ꝑeat.
nec ponat ibi arabs tentoria sua de qͦ
in sexagesimo septimo psalmo dicit᷑.
iter facite ei qui ascendit suꝑ occasum

Expanded text:
taurisque compositum, videtur mihi significare eos, qui ex parte aliquid humanum sapiunt; et rursum voluptatibus et coeno turpitudinis abducuntur ad vitia. Dicitur ergo secundum tropologiam, quod in fine mundi, vel mortis uniuscujusque, omnist a nobis; et ita omnia subvertantur, sicut subvertit Deus Sodomam et Gomorrham; nec ultra mundi istius futurus sit status, sed pereat in aeternum. Nec ponat ibi Arabs tentoria sua, de quo in sexagesimo septimo psalmo dicitur; Iterfacite ei qui ascendit super occasum,
Abbreviated transcription (Latin):
breiuiter diximꝰ: qͥa in pͥori libro iuxta
h ystoriã ex parte ꝑstricta st̃. Hoc qͦq
consid̾andũ qͦd pꝰquã eccłiasticus ser¬
mo & doctͥna saluatoris urbẽ confusi¬
onis euerterit. ita ut sodome & gomor¬
re cõparet᷑. ũ habitet᷑ a scis uiris. nec
pastores reqͥescant mea qui xp̃i gre¬
gẽ pascere consuert̃: s econtͣrio reqͥes¬
cant ibi bestiȩ & drachones & strutioẽs¬
& pilosi saltent in ea. Quicqͥd enĩ here¬
tici locunt᷑ in synagogis sathane: non
est doctrina dñi. s ululatus demonũ
& pilosoꝵ qͦs imitabat᷑ esau. Et syrene
requiescent in delubris uoluptatis quȩ
dulci & mortifero carmine aĩas ꝑtraht
in ꝑfundũ: ut seiuente naufragio alu¬

Expanded text:
: quia in prioribus juxta historiam ex parte perstricta sunt. Hoc quoque considerandum quod postquam ecclesiasticus sermo, et doctrina Salvatoris urbem confusionis everterit, ita ut Sodomae et Gomorrhae comparetur, non habitetur a sanctis viris, nec pastores requiescant ibi, qui Christi gregem pascere consueverunt, sed contrario requiescant ibi bestiae, et dracones, et pilosi saltent ibi. Quidquid enim haeretici loquuntur in synagogis Satanae, non est doctrina Domini, sed ululatus daemonum et pilosorum, quos imitabatur Esau: et sirenae requiescent in delubris voluptatis quae dulci et mortifero carmine animas pertrahunt in profundum, ut saeviente naufragio a lu
Abbreviated transcription (Latin):
raphaim̃: & transfertur in gygantes.
Simulq qͥa supͣdixerat mortui uitã
ñ uidebunt. ut manifestius demonstra¬
ret ñ dici de mortuis lege. nat᷑ȩ sepa¬
ratione animȩ ac corporis. s de his qui¬
ꝑ peccatũ mortui sunt: nc̃ ẽcontato
dicit ad dm̃. Uiuent mortui tu quin¬
ter fecti st̃ ꝓpter te. Qui ñ absolute ni

Expanded text:
RAPHAIM, et transfertur in gigantes. RAPHAIM, et transfertur in gigantes. Simulque quia supra dixerat: Mortui vitam non videbunt, ut manifestius demonstraret non dici ibi de mortuis lege naturae, et separatione animae ac corporis; sed de his qui peccato mortui sunt: nunc e contrario dicit ad Deum: Vivent mortui tui, qui interfec
Abbreviated transcription (Latin):
in sepulcris sunt audient uocẽ filii dĩ.
& qui audierint uiuent. Et egredient᷑
qui bona fecert̃ in resurrectionẽ uitȩ:
& qui mala. in resurrectionẽ iudicii.
pora mortuoꝵ. Et quomͦ iactis in t̾rã
sementib ros paulatim crescere facit
herbas: & ad fruges sui gen̾is ꝑuenire.
sic dñi ros qui ꝓ miscdia ponit᷑. ros
erit luminũ plurimoꝵ: qͦd hebraice
dicit᷑ oroit. Terrã autẽ id corpora r̃a¬
phaym̃ gygantiũ uidelicet & impioꝵ:
dñs in penas detrahet sempiternas. De¬
niꝙ ꝓ sãphaun: soli lex impios tran¬
stulert̃. Et qͥa supͣlegimꝰ mortui uitã
ñ uidebunt. nec medici suscitabunt. ꝓ
quo aqͥla & syminachus. rãpħaim̃.¬
& gygantes int̃p̃tati st̃: querimꝰ quȩ
erroris causa sit. ut ꝓ raphaim̃ hebrai¬
co. alii gygantes. alii medicos posuerĩt.
Uerbum hebraicũ tãpħam. si post rẽs.
pͥmã litterã sequentẽ habeat. uaũ. legi
autẽ absq uau. littera scribat᷑. legit᷑

Expanded text:
vocem Filii Dei, et qui audierint vivent, et egredientur qui bona fecerunt in resurrectionem vitae, et qui mala, in resurrectionem judicii .pora mortuorum. Et quomodo jactis in terram seminibus, ros paulatim crescere facit herbas, et ad fruges sui generis pervenire: sic Domini ros qui pro misericordia ponitur, ros erit luminum plurimorum, quod Hebraice dicitur OROTH . Terram autem, id est, corpora Raphaim, gigantium videlicet et impiorum, Dominus in poenas detrahet sempiternas. Denique pro RAPHAIM soli LXX impios transtulerunt. Et quia supra legimus: Mortui vitam non videbunt, nec medici suscitabunt, pro quo Aquila et Symmachus, Raphaim et gigantes interpretati sunt: quaerimus quae erroris causa sit, ut pro RAPHAIM Hebraico, alii gigantes, alii medicos posuerint. Verbum Hebraicum RAPHAIM si post RES primam litteram sequentem habeat VAU, legitautem absque VAU littera scribatur, legitur
Abbreviated transcription (Latin):
est ierłm: recipiet. Propt̾ea ds̃ in sp̃u suo
duro atq uehementi meditatꝰ est siue lo¬
cutus. contra eã in die estus hoc est in ꝑ¬
secutionis temꝑe. qͣndo ardentior indig¬
deli. & infurore blasphemarũ tuarum
apłos dñi atq doctores int̾ficere cupie¬
bas: curco suꝑbis dimittet᷑ inqͥtas do
mus iacob: & iste omins fructꝰ ut auferat᷑
peccatũ eiꝰ. qͥa posuit om̃s lapides altariᷤ
sicut lapides cyneris allisos. Non stabt̃
luci & delubra.lxx. Propt̾ea auferet᷑ ini¬
quitas iacob. & hȩc erit benedictio eiꝰ cũ
abstulero peccatũ eiꝰ. qͣndo posuerit
om̃s lapides ararũ contritos quasi cne¬
rem cõminutũ: & non ꝑseuerabunt arbo¬
res eoꝵ & ydola. Causas reddit. cur post¬
quã iudei in dnm miserunt manus. ue¬
niã conseqͣnt᷑ si uoluerint agere peniten¬
tiam. ut impleat᷑ saluatoris oratio. pater
ignosce illis. qd̾ enĩ faciunt nesciunt.

Expanded text:
est, Jerusalem recipiet: propterea Deus in spiritu suo est, Jerusalem recipiet: propterea Deus in spiritu suo duro atque vehementi meditatus est, sive locutus contra eam in die aestus, hoc est, in persecutionis tempore, quando ardentior indigdeli, et in furore blasphemiarum tuarum, Apostolos Domini atque doctores interficere cupiebas? Idcirco super his dimittetur iniquitas do iste omnis fructus, ut auferatur peccatum ejus: quia posuit omnes lapides altaris sicut lapides cineris allisos: non stabunt luci et delubra. LXX: Propterea auferetur iniquitas Jacob, et haec erit benedictio ejus cum abstulero peccatum ejus, quando posuerit omnes lapides ararum contritos quasi cinerem comminutum, et non perseverabunt arbores eorum, et idola. Causas reddit cur postquam Judaei in Dominum miserint manus, veniam consequantur, si voluerint agere poenitentiam, ut impleatur Salvatoris oratio: Pater, ignosce eis; quod enim faciunt, nesciunt .
Abbreviated transcription (Latin):
tra ierłm. ut dicat eam ñ ita ad eo esse
eius: aut contra gentiũ multitudinẽ.
qͥd illis ꝑseq̃ntib & effundentib san
& reconciliauerint eos dño. In mensu¬
ra cont᷑ mensurã: cũ abiecta fuerit iu¬
dicabis eã .lxx. Rixans & exꝓbrans emit¬
tet eos. luxta hebraicũ. hic sensus est.
Sicut fecit ierłm: sic recipiet. luxta
mensutã qua mensa ẽ: metiet᷑. Tuncq
cumulatã mensurã recipiet: qͣndo iudi¬
cii tempus aduen̾it. & abiecerit eã ds̃.
luxta lix pendet ex suꝑiorib qͦd dicit᷑.
Non enĩ isrł sicut ꝑcussit ꝑcutiet᷑.
nec sicut inter fecit inter ficietur. qui
ctorib suis. & p̃cipiebat ne in nomine
xp̃i loquerentur. Propt̾ea dñs abiecit
eos: & de suo expulit grege. Meditatꝰ
est in sp̃u suo duro ꝑ diem estus. Lxx.
Nlonne tu eras qui meditabaris sp̃u¬
duro interficere eos spu furorise Iuxta
hebraicũ hoc drͣ in mensura. qua mensa

Expanded text:
tra Jerusalem, ut dicat eam non ita a Deo esse tra Jerusalem, ut dicat eam non ita a Deo esse Apostolos ejus: aut contra gentium multitudinem, quod illis persequentibus et effundentibus sanet reconciliaverint eos Deo. In mensura contra mensuram cum abjecta fuerit, judicabis eam. LXX: Rixans et exprobrans emittet eos. Juxta Hebraicum hic sensus est: Sicut fecit Jerusalem, sic recipiet, et juxta mensuram qua mensa est, remetietur ei. Tuncque cumulatam mensuram recipiet, quando judicii tempus advenerit et abjecerit eam Deus. Juxta LXX pendet ex superioribus quod dicitur. Non enim Israel sicut percussit, percutietur; nec sicut interfecit, interficietur. Qui ctoribus suis, et praecipiebat ne in nomine Christi loquerentur. Propterea Dominus abjiciet eos, et de suo expellet grege. Meditatus est in spiritu suo duro per diem aestus. LXX: Nonne tu eras qui meditabaris spirduro interficere eos, spiritu furoris? Juxta Hebraicum hoc dicitur, in mensura qua mensa
Abbreviated transcription (Latin):
ad eccłias refert̃: qͦd custodiant᷑ quidẽ
a deo. sed multi meis fructus ñ faci¬
ant: & ꝓpt̾ea bom doctores succenda¬
tur ardorib. ut clamitent & confitean¬
tur errorẽ suũ & postea pacẽ facratĩ
deo ¶ni ũ appellant᷑ fili racob. qui
egrediunt᷑ de radice iacob florebit. &
germminabit isrł. & implebunt faciẽ
orbis semine.Lxx. Qui ueniunt filii ra¬
cob germinabit & fiorebit isrł: & im¬
plebit orbẽ terrarũ frucꝰtus eiꝰ. Postqͣ
apłi in toto orbe tuͣngłiũ p̃dicantes
dixerint faciemꝰ pacẽ xp̃o. pacẽ facie¬
mus er: qui in excelsis fueriit de semi¬
ne iacob & inapłicam ꝑuenerint dig¬
ntatẽ. appellant᷑ filii racob. Tunc ger
suoꝵ unu̾sũ orbẽ esse completũ. & at¬
tulisse fructꝰ uberrimos qͦs miudea ma¬
nens ñ attulerat. unquid iuxta pla
gam ꝑcutientis se. ꝑcussit eũ: aut sicut
occidit interfectos eiꝰ. sic occisus est:¬
Locus iste dupliciter intelligit᷑. aut cos¬

Expanded text:
ntur quidem a Deo; sed multi in eis fructus non faciant; et propterea boni doctoris succedantur ardoribus, ut clamitent et confiteantur errorem suum, et postea pacem faciant Deo, qui vere appellentur filii Jacob. Qui egrediuntur de radice Jacob, florebit et germinabit Israel: et implebunt faciem orbis semine. LXX: Qui veniunt filii Jacob: germinabit et florebit Israel: et implebit orbem terrarum fructus ejus. Postquam Apostoli in toto orbe Evangelium praedicantes, dixerint: Faciemus pacem Christo, pacem faciemus ei, qui in excelsis fuerint de semine Jacob, et in Apostolicam pervenerint dignitatem, appellabuntur filii Jacob. Tunc germsuorum universum orbem esse completum, et attulisse fructus uberrimos, quos in Judaea manens non attulerat.gam percutientis se percussit eum aut sicut occidit interfectos eius sic occisus estLocus iste dupliciter intelligitur. Aut con
Abbreviated transcription (Latin):
rant. ꝑ qͦd significat gentiũ multitudmẽ.
qͦd & ydolatriȩ & magicis ac phylosophi
artib obligati: ueniant ad fidim xp̃i
& adorent eũ in eccłia. Tuba autẽ mas¬
na potest intelligi & sermo euͣngelicaᷤ
de quo in hoc eodem ꝓpħ̃a legimus. do
montẽ excelsũ ascende. qui euͣnglitas

Expanded text:
rierant, per quod significat gentium multitudinem, quod et idololatriae, et magicis, ac philosophiae artibus obligati, veniant ad fidem Christi, et adorent eum in Ecclesia. Tuba autem magna potest intelligi sermo Evangelicus, de quo et in hoc eodem Propheta legimus: Super montem excelsum ascende, qui evangelizas
Abbreviated transcription (Latin):
lutis tuş fecimꝰ suꝑ terrã. Sicut ad par¬
tum mulier apppinqͣns in dolore cogit᷑
exdamare. sic nos in angustia reqͥrimꝰ
sed sp̃c: ut tota mente in te credamus:
ut quẽ ꝑbeneficia non sensimꝰ. ꝑ torm̃¬
ta discamus. Hoc qͦd bex addidert̃. sic fa¬
cti sumꝰ dilecto tuo. ꝓ quo cet̾i tͣnstuler̃.
factisumꝰ a facie tua dnẽ: obelo p̾notas¬

Expanded text:
uae, quae fecimus super terram. Sicut ad partum mulier appropinquans, dolore cogitur exclamare: sic nos in angustia requirimused spiritus: ut tota in te mente credamus, ut quem per beneficia non sensimus, per tormenta discamus. Hoc quod LXX addiderunt, sic facti sumus dilecto tuo; pro quo caeteri transtulerunt, sic facti sumus a facie tua, D
Abbreviated transcription (Latin):
atcendamꝰ iudaicis fabulis & mandatis
hominũ qui auertunt᷑ aueritate. Et it̾m.
Sunt enĩ multi & non subditi ac uamilo¬
qui & seductores. qͦs oportet redarguere.
p̃cipue ex circũcisione. Alueũ autẽ siue
riuũ fluminis. nixta hystoriã euphra¬
ten possumꝰ dicere. sicut & in septuagesi
ad fines terrȩ. Ali iordanẽ putant. Et
hoc notandũ. qd̾ iniudee terminis flu¬
uius appellent᷑. in egypti finib torrens
qui turbidas aqͣs habet. & non ꝑpetuas.
ꝓ torrente egypti lxx. rinocoruram tran¬
stulerunt. qͦd est oppidũ in egypti pa¬
lestinȩq confinio. non tam uerba scͥp¬
turarum quã sensũ uerboꝵ expͥmenteᷤ.
Quod autẽ nos diximꝰ ꝑcutiet ꝓ quobex.
dotio pas aicei. interp̃tati sunt. qͦd siue
uirga ꝑcutiet. siue ad uirgã recensebit
numerũ gregis sui intelligi potest. ut
non in malam s in bonam partẽ ac¬
cipiat᷑ Et uos congregabimim unus

Expanded text:
attendamus Judaicis fabulis et mandatis attendamus Judaicis fabulis et mandatis hominum, qui avertuntur a veritate ; et iterum: Sunt enim multi et non subditi ac vaniloqui, et seductores, quos oportet redarguere, praecipue ex circumcisione . Alveum autem, sive rivum fluminis juxta historiam Euphratem possumus dicere, sicut et in orbis terrae . Alii Jordanem putant. Et hoc notandum, quod in Judaeae terminis, fluvius appelletur; in Aegypti finibus, torrens, qui turbidas aquas habet, et non perpetuas. Pro torrente Aegypti, LXX Rhinocoruram transtulerunt, quod est oppidum in Aegypti Palaestinaeque confinio, non tam verba Scripturaram, quam sensum verborum exprimentes. Quod autem nos diximus, percutiet, pro quo LXX dotio, ῥαβδήσει interpretati sunt, quod sive virga percutiet, sive ad virgam recensebit numerum gregis sui, intelligi potest: ut non in malam, sed in bonam partem accipiatur. Et vos congregabimini unus
Abbreviated transcription (Latin):
mundi tempori coaptent᷑: difficilis in¬
terp̃tatio est Eerit in die illa: ꝑcutiet
dñs ab alueo fluminis usq ad torrentẽ
egypti.lxx. Et erit in die illa. concludet
dñs a fossa fluminis. usq ad rinocorurã.
Tisi iunxisset in die illa ꝑ qͦd docemur
ea quȩ dicturus ẽ. suꝑiorib copulanda:
poteramꝰ qͣsi ꝓpriũ capituli huiꝰ sensũ
exponere. Nunc aut̃ ad suꝑiora referen¬
da sunt omĩa. Qm̃ ciuitas munita deso¬
lata erit. speciosa qͦndã relinquet᷑ qͣsi
desertũ. & ibi uitulus accubabit: & con¬
sumet ꝓpaginẽ uineş & omĩa siccabunt᷑.
qm̃ non est ppłs habens intellectũ. & ꝓpt̾
stulticiã eiꝰ nullã a creatore suo miscdiam
consecutus est iccirco ꝑcutiet siue condu¬
det dñs ab alueo uel riuo fluminis usq
ad torrentẽ egypti ut inumu̾sa iudea q̃
quondã repmissionis terra fuit. nullus
repiatur sermo doctrinȩ. nichil scientia
script᷑arũ. De quib & apłs loquit᷑. ut ñ

Expanded text:
 difficilis interpretatio est. Et erit in die illa, percutiet Dominus ab alveo fluminis usque ad torrentem Aegypti. LXX: Et erit in die illa, concludet Dominus a fossa fluminis usque ad Rhinocoruram. Nisi junxisset, in die illa, per quod docemur, ea quae dicturus est superioribus copulanda, poteramus quasi proprium capituli hujus sensum exponere; nunc autem ad superiora referenda sunt omnia. Quoniam civitas munita desolata erit, et speciosa quondam relinquetur quasi desertum, et ibi vitulus accubabit, et consumet propagines vineae, et omnia siccabuntur, quoniam non est populus habens intellectum, et propter stultconsecutus est. Idcirco percutiet, sive concludet Dominus ab alveo vel rivo fluminis usque ad torrentem Aegypti, ut in universa Judaea, quae quondam repromissionis terra fuit, nullus reperiatur sermo doctrinae, nihil scientiae Scripturarum, de quibus et Apostolus loquitur: Ut non
Abbreviated transcription (Latin):
Lxx. Et erit in die illa canent tuba mag.¬
na. & uenient qui ꝑierant in regione
assyrioꝵ. & qui ꝑierant mȩgypto: &
ad orabunt dnm suꝑ montem sc̃m ieru¬
salem. In hoc loco iudei cassa sua uota
ꝓmittunt. qͦd in consũmatione mun¬

Expanded text:
LXX: Et erit in die illa, canent tuba magna; et venient qui perierant in regione Assyriorum, et qui perierant in Aegypto: et adorabunt Dominum super montem sanctum in Jerusalem. In hoc loco Judaei cassa sibi vota promittunt, quod in consummatione mun
Abbreviated transcription (Latin):
adcam. Uox sanguinis frĩs tui clamat
adme de terra: quȩ aꝑuit os suum
ut susciꝑet sanguinẽ fr̃is tui de ma¬
nutua. Potest hoc de martyrib in¬
telligi qui ꝓ xp̃o fudert̃ sangumem.
& subaltare dei clamitant. Usꝙ quo
dne non ulcisceris sanguinẽ nr̃m. de
his qui habitant suꝑ terrã. De quibus
&e moy ses dicit in cantico. Sangus fi¬
lioꝵ eiꝰ uindicabit᷑. & ulciscet᷑ & retri¬
buet umdictã mimicis. Hunc sanguinẽ
terra quȩ susceꝑat reuelabit: & inter¬
fectos dm̃i neqͣquã oꝑiet. s ꝓducet in
publicũ: ad condẽpnationem eoꝵ. qui
martyres occidert̃. Hoc de simplici re¬
surrectione intellectũ sit. Precipit᷑ aut̃
iuxta anagogen pͦpło dei. ut ingredia¬
tur cubicula sua siue cellaria. tameia
qͥppe utrũꝙ significat. ut claudat iuxea

Expanded text:
ox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra, quae aperuit os suum, ut susciperet sanguinem fratris tui de manu tua . Potest et hoc de Martyribus intelligi, qui pro Christo fuderunt sanguinem, et sub altari Dei clamitant: Usquequo, Domine, non ulcisceris sanguinem nostrum de his qui habitant super terram ? De quibus et Moyses dicit in Cantico: Sanguis filiorum ejus vindicabitur et ulciscetur, et retribuet vindictam inimicis . Hunc sanguinem terra quae susceperat, revelabit, et interfectos Domini nequaquam operiet; sed producet in publicum ad condemnationem eorum qui Martyres occiderunt. Hoc de simplici resurrectione intellectum sit. Praecipitur autem juxta Anagogen populo Dei, ut ingrediatur cubicula sua sive cellaria, ταμεῖα quippe utrumque significat: ut claudat juxta
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ: relinquet᷑ & dunitcet᷑ quasi di¬
sertũ. dicente dño ad apłos. Surgite abr¬
mus hinc. Ibi pascet᷑ utulus romanꝰ exe¬
citus. de quo & malio loco sub nomine
apri dictũ est: uastauit eam aꝑ de silua.
& singularis ferus depastus est eã. Et ibi
accubabit & consumet summitates euis.
sub metaphora unex̧ & ꝓpaginũ eius
ut nichil in ea uiride: nichil remaneat sa¬
gelloꝵ: s omĩa consumat inimicus. Iuc¬
ta lex qͥa non recepert̃ pastorẽ bonũ ꝓp¬
terea erunt qͣsi grex derelictus. & patbi
morsib bestiatum & nichil in eis uiride
ꝑ manebit: quia omnia siccitas posside
mulieres uenientes & docentes eã: nonc̃.
enim ppłs sapiens. Propt̾ea non misert¬
bitur enis qui fecit eũ : & qui formauit
cum non parcet ei .Lxx. Mulieres uenien¬
tes ad spectacłm uinet: non ẽ enĩ pͦpłs
habens intelligentiã. Propt̾ea ñ miserebi¬
tur eoꝵ qui fecit eos:. & qui formauit eos

Expanded text:
hominum , relinquetur et dimittetur quasi dehominum , relinquetur et dimittetur quasi desertum, dicente Domino ad Apostolos: Surgite, abeamus hinc . Ibi pascetur vitulus, Romanus exercitus, de quo et in alio loco sub nomine apri dictum est: Vastabit eam aper de silva: et singularis ferus depastus est eam . Et ibi accubabit et consumet summitates ejus sub metaphora vineae et propaginum ejus, ut nihil in ea viride, nihil remaneat flagellorum, sed omnia consumat inimicus. Juxta LXX, quia non receperunt pastorem bonum: propterea erunt quasi grex derelictus, et patebunt morsibus bestiarum; et nihil in eis viride remanebit, quia siccitas omnia mulieres venientes et docentes eam. Non est enim populus sapiens: propterea non miserebitur ejus qui fecit eum: et qui formavit eum, non parcet ei. LXX: Mulieres venientes a spectaculo, venite: non est enim populus habens intelligentiam; propterea non miserebitur eorum qui fecit eos; et qui formavit eos,
Abbreviated transcription (Latin):
pe isrł in toto orbe eungłium seminabi¬
tur. & destruet᷑ ydolatria. & cõminuen¬
tur are usq ad puluerem.succendentur
luci. delubra corruent: & dei unius sub
misterio trinitatis noticia p̃dicabitur.
iuitas enĩ minuta: desolata erit. dpe¬
ciosa relinquetur: & dimitet᷑ quasi de¬
serta. Ibi pascet᷑ uitulus. & ibi accuba¬
bit : & consumet summitates eius .lxx.
Idola eoꝵ succendent᷑ quasi lucus. & ion¬
ge habitans grex. dimittetur sicut gre
derelictus. Et erit multo tempore in p̃¬
cua: & ibi requiescent. Et post multm
tempus non erit in eo omne uiride. ꝓ
ex siccatus est. Ierłm ciuitas qͦndã ho
atq munita: qͥa ñ suscepit patrissam¬
liȩ filiũ. sed dixit. uenite occidamꝰ cũ ꝑ
iste heres est: & nr̃a erit hereditas. deso¬
lata erit. Et que qͦndã fuit speciosa de
qua mezechiel dicit᷑. similã. & mel. &
oleũ comedisti. & speciosa facta es uehe¬
menter nimis. & in qua habitabat illedi
quo scriptũ est speciosus forma p̃filis

Expanded text:
pe Israel in toto orbe Evangelium seminabitur, et destruetur idololatria, et comminuentur arae usque ad pulverem, succidentur luci, delubra corruent, et Dei unius sub mysterio Trinitatis notitia praedicabitur. Civitas enim munita desolata erit: speciosa relinquetur, et dimittetur quasi deserta. Ibi pascetur vitulus, et ibi accubabit et consumet summitates ejus. LXX: Idola eorum succidentur, quasi lucus, et longe habitans grex dimittetur sicut grex derelictus, et erit multo tempore in pascua, et ibi requiescent greges, et post multum tempus non erit in ea omne viride, quia exsiccatum est. Jerusalem civitas quondam firma atque munita, quia non suscepit patrisfamilias, filium sed dixit: Venite, occidamus eum, quia iste haeres est et nostra erit haereditas , desolata erit. Et quae quondam fuit speciosa, de qua et in Ezechiele dicitur: Similam, et mel et oleum comedisti, et speciosa facta es vehementer nimis , et s forma prae filiis
Abbreviated transcription (Latin):
tiate fr̃ib meis ut uadant in galileã. ibi
me uidebunt. De istis mulierib multo
priꝰquã nascerent᷑ ꝓpħicus sermo p̃num¬
ciat: & uocat eas ad spectaculũ dm̃ce pas¬
sionis & resur rectionis ut eungłiũ predi

Expanded text:
tiate fratribus meis ut vadant in Galilaeam, et ibi tiate fratribus meis ut vadant in Galilaeam, et ibi me videbunt . De istis mulieribus multo priusquam nascerentur, propheticus sermo praenuntiat, et vocat eas a spectaculo Dominicae Passio
Abbreviated transcription (Latin):
ae in apsius loguit᷑. uastitatis tempus adue¬
nerta tune de toto orbe synagogarum
nerba concurret. ut plangant ierłm &
ues sirunt lacertos. Et implebit᷑ dñi uati
gte suꝑ uos: & suꝑ filios uros. Magnaꝙ
n felictas p̃płi a mulierib lam̃tationis cat¬
mina discete: sicut rep̃hensio fuit pͦpłi is¬
rahel. qͣndo iniudicũ libro in manu mu¬
leris debbore fecit salutẽ dñs. & tẽpore ui¬
cinş captuntatis. tacentib uiris. olda mu¬
lier ꝓpbauit. P ropt̾ea autẽ mulieres lon¬
go conterent᷑ itinere. in becillitate. fame.
& squalore confecte. & docebunt pͦpłm im¬
serabilem: qͥa non est ppłs sapiens nec
intellexit creatorẽ suũ: qui neglectus ab
eis atq contẽptus. non miserebit᷑ facturrȩ.
& non parcet creat᷑ȩ suȩ̨. luxta lxx de
maria dr᷑ magdalene & alia maria. cete¬
risq mulierib quȩ pͥmũ uidert̃ dnm̃
resurgentẽ. & tenuert̃ pedes eiꝰ: & ab eo
audire meruert̃ nolite timere. ite annun¬

Expanded text:
 ut apertius loquar, vastitatis tempus advenerit, de toto orbe synagogarum turba concurret, ut plangant Jerusaletes feriunt lacertos, et implebitur  Al. impgite super vos et super filios vestros . Magnaque infelicitas populi, a mulieribus lamentationis carmina discere; sicut reprehensio fuit populi Israel, quando in Judicum libro , in manu mulieris Debborae fecit salutem Dominus, et tempore vicinae captivitatis, tacentibus viris, Holda mulier prophetavit . Propterea autem mulieres longo conterentur itinere, imbecillitate, fame et squalore confectae, et docebunt populum miserabilem, quia non est populus sapiens, nec intellexit Creatorem suum, qui neglectus ab eis atque contemptus non miserebitur facturae, et non parcet creaturae suae. Juxta LXX, de Maria dicitur Magdalene, et alia Maria, et caeteris mulieribus, quae primum viderunt Dominum resurgentem, et tenuerunt pedes ejus, et ab eo audire meruerunt: Nolite timere: Ite, nun
Abbreviated transcription (Latin):
ut sc̃s. & om̃s ddeclinauert̃ simul inutiles
facti sunt non est qui faciat bonũ non
est usꝙ ad unũr: uocant᷑ mulieres de spe¬
ctaculo. ut qͦd ipse uidert̃ apłis nunti¬
ent. Ifrł autẽ de quo dictũ est. isrł non
cognouit me. & p̾płs ms̃ me non intellex̃:
clementissimũ creatorẽ & uictorẽ suũ. pro

Expanded text:
s declinaverunt, simul inutiles facti sunt: non est qui faciat bonum, non est usque ad unum , vocantur mulieres de spectaculo, ut quod ipsae viderunt Apostolis nuntient. Israel autem de quo dictum est : Israel non cognovit me, et populus meus non intellexit, clementissimum
Abbreviated transcription (Latin):
diet᷑ de loco suo ut uisitet iiqͥtate:
habitatores terrȩ contra eũ. Et rendi¬
bit terra sangumẽ suũ: & non opit
ultra interfectos suos .Lxx. Uade ppse
m̃s. ingrede in cubicula tua. claude ho¬
stiũ tuũ. ab scondere paululũ qͣntilĩ
de scõ inducet iram suꝑ habitatoris
terrȩ. & reuelabit terra sangumem
suũ. & non abscondet ultra interfib¬
suos. Supͣ de scĩs dixerat resurgent m¬
tui. & resurgent qui insepulcris sunt.
ros enĩ a te sanitas eoꝵ est: & ẽconta¬
rio de impiis. terra aut̃ impioꝵ ca¬
det: nunc ad scõs loqͥtur. Qua nob̾
resurrectio reꝓmissa est: doncimpe¬
catores & impios dei ira deseuiat.
gredimini in sepulcra ur̃a. & abscon¬
dite uos. Breue em̃ tempus est: done
dei ꝑtͣnseat indignatio. Siqͥdem ings¬
ditur dñs de loco suo: qui miserical
& miserator dñs & clem̃tissimꝰ pater.
filios negligentes ferire cõpellitur. Et
quodãmodo de sua sententia cõmu¬
tari. ut uisitet & indicat itã suꝑ ha

Expanded text:
t iniquitatem habitatoris terrae contra eum, et revelabit terra sanguinem suum, et non operiet ultra interfectos suos. LXX: Vade, populus meus, ingredere cubicula tua, claude ostium tuum: abscondere paululum quantulumde sancto inducet iram super habitatores terrae, et revelabit terra sanguinem suum, et non abscondet ultra interfectos. Supra de Sanctis dixerat, Resurgent mortui, et resurgent qui in sepulcris sunt; ros enim a te sanitas eorum est: et e contrario de impiis, terra autem impiorum cadet; nunc ad sanctos loquitur, quia vobis resurrectio repromissa est, donec in peccatores et impios ira Dei desaeviat: ingredimini in sepulcra vestra, et abscondite vos, breve enim tempus est donec Dei pertranseat indignatio. Siquidem egreditur Dominus de loco suo, quia misericors et miserator Dominus, et clementissimus pater filios negligentes ferire compellitur, et quodammodo de sua sententia commutari, ut visitet et inducat iram suam super
Abbreviated transcription (Latin):
sident terrã. Lxx aut̃ hoc assert̃. qͦd faci¬
entib sc̃ĩs spm̃ salutis suꝑ terrã: hi qui
terre habitatores sunt corruant. Licet
sitas sit. Cadent gͦ quicũq habitatiom
terrȩ se ded̾int. & int̾rens oꝑib fixara¬
dice fundati sunt: & non cadent in or¬
be trarũ. qui reqͥescunt iȩccłia quȩ
surgent. Exꝑgiscimim & laudate. qui ha¬
bitatis in puluere. Quia ros luminũ ros
tuus: & terrã gygantiũ detrabes in riu¬
nam.Lxx. Resurgant mortui. & resur¬
gent de sepulchris: & letabunt᷑ qui suil
in terra. Ros enĩ tuus: sanitas eoꝵ. Tet¬
ra aut̃ impioꝵ: cadet. Sc̃is parturien¬
tib & parientib sp̃m: & habitatorib
terrȩ corruentib. qͥa salutes ñ fecerunt
in terra: hi qͦs in xp̃o mortuos apłs uocat
cuntur. Unde & lazarus qui euigilaturꝰ
erat: a dño dormiens appellat᷑. Om̃s igit᷑
um: resurgent & euigilabunt atq
laudabunt dñm creatorẽ suũ. qui nc̃
habitant in puluere. Resurgent hi in

Expanded text:
terram. LXX autem hoc asserunt, quod facientibus sanctis spiritum salutis super terram, qui terrae habitatores sunt corruant, licet  diversitas sit. Cadent ergo quicumque habitationi terrae se dederunt, et in terrenis operibus fixa radice fundati sunt; et non cadent qui sedent in orbe terrarum et requiescunt in Ecclesia, quae surgant: expergiscimini et laudate, qui habitatis in pulvere, quia ros luminum ros tuus, et terram gigantium detrahes in ruinam. LXX: Resurgent mortui, et resurgent de sepulcris, et laetabuntur qui sunt in terra. Ros enim tuus sanitas eorum, terra autem impiorum cadet. Sanctis parturientibus et parientibus spiritum, et habitatoribus terrae corruentibus, quia salutes non fecerunt in terra, hi quos in Christo mortuos Apostolus vcuntur. Unde et Lazarus qui evigilandus erat, a Domino dormiens appellatur . Omnes igium, resurgent et evigilabunt, atque laudabunt Deum Creatorem suum, qui nunc habitant in pulvere, de quibus in
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt in cęlis. Huc usꝙ de consũmato¬
ne mundi dictũ est ab eo loco in quo
exponere cepimꝰ: ecce dñs dissipabit
terram & nudabit eam qͦd p̃sentiuo¬
lumine continet᷑. Nunc adiuuanti.
immo inspirante nos. xp̃o: transeamꝰ
ad nouũ. qui alteriꝰ ꝓpħiȩ habebit ex¬

Expanded text:
de consummatione mundi dictum est ab eo loco in quo exponere coepimus: Ecce Dominus dissipabit terram, et nudabit eam , quod praesenti volumine continetur. Nunc adjuvante, immo inspirante nobis Christo, transeamus ad nonum, quod alterius prophetiae habebit ex
Abbreviated transcription (Latin):
Potest hoc & apłicus uir dic̃e. qͣndo p᷑płos
erudit. & unitatur apłm paulũ. filioli
mei. qͦs iterũ parturio: donec xp̃c forme¬
tur in uobis. An dubitandũ est qͦd paulꝰ
ierłm usq ad illiricũ eungeliũ p̃dicauit:
Et ͣsisapiens architectꝰ fundamtũ posu¬

Expanded text:
o populos erudit et imitatur apostolum Paulum: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis . An dubitandum est quod PauluJerusalem usque ad Illyricum Evangelium praedicavit , et quasi sapiens architectus fundam
Abbreviated transcription (Latin):
domus isrł: ꝑcussis adu̾sariis ur̃is ari¬
uo fluminis usq ad torrentẽ egypti id:
ad euphrate usq ad nilũ: uos ipsi con¬
gregamini ad fidem dñi unus & unus.
quia iudeoꝵ turba non credidit. ꝑ qͦd
significat paucos ex iudeis in saluato¬
rem dñm crecdit᷑os. Uel certe o apłi &
credente. uos de toto orbe quos potu¬
eritis quasi oues morbidas referte ad
caulas dm̃ & congregate eas cũ genti
dei. sed qͥa indignos uos iudicatis salu¬
te. ecce conuertim᷑ ad gentes.  terit

Expanded text:
cussis adversariis vestris a rivo fluminis, usque ad torrentem Aegypti, id est, ab Euphrate usque ad Nilum, vos vel ipsi congregabimini ad fidem Domini unus et unus, quia Judaeorum turba non credidit, per quod significat, paucos ex Judaeis in Salvatorem Dominum credituros. Vel certe, o Apostocredente, vos de toto orbe, quos potueritis, quasi oves morbidas referte ad caulas Domini, et congregate eas cum gentiuDei; sed quia indignos vos judicastis salute
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ concipiamꝰ dñi & illuminet᷑ cor nr̃m
dicentiũ. Signatũ est suꝑ nos lum̃ uultꝰ
tui dñe. & ostende faciẽ tuã & saluieri¬
mus. Salutes non fecimꝰ interra: i deo
non cecidert̃ habitatores orbis. lxx. Sed
cadent habitatores terrȩ. Diu̾sa int̾pre¬
tatio: necesse est diu̾sũ habeat & sensũ.
Iuxta hebraicũ hoc dicit᷑. Quia nichil di

Expanded text:
lluminetur cor nostrum dicentium: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Et, ostende faciem tuam, et salvi erimus . Salutes non fecimus in terra: ideo non ceciderunt habitatores orbis. LXX: Non cademus, sed cadent habitatores terrae. Diversa interpretatio necesse est ut diversum habeat et sensum. Juxta Hebraicum hoc dicit