comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ ꝓsuis omĩb rogauit. hoc fieriuoluit ut om̃s unũ sint:
ita ex hoc & iã suobene ficioqđait. claritatẽ quã dedistimichi
dedieis: id fierinichil ominꝰ uoluit: Nã continuo sub iunxit :
ut sint unũ sicut nosunũ sumꝰ: De inde addidit: egomeis a& tuinme.
ut sint consũmatiinunũ: Ubise mediator ẽ int̃ dm̃& homines.
breuit̃ intimauit: Neq enĩ hoc itadictũ ẽ. tã quãpat̃ ñ sit in nob.¬
aut nos ñsim inpatre : cũ & aliolo codixerit. ueniem ad eũ & man¬
sionẽ apđ eũ faciemꝰ: fthicpaulo ante ñdixerit. ego ine isaẽ tu
inme qđ dix̃ modo aut ipsi in me & egointe : sed tumme. &ego inte.
& ipsi in nobis : Qđ ergonuncait ego in eis & tuinme. ĩtadic tũẽ.
exꝑsonamediatoris. sic ut illud qđ apłsait : Uos cp̃i. xp̃suerodĩ:¬

Expanded text:
Patrem pro suis omnibus rogavit, hoc fieri voluit, Ut omnes unum sint: Patrem pro suis omnibus rogavit, hoc fieri voluit, Ut omnes unum sint: ita ex hoc etiam suo beneficio quod ait, Claritatem quam dedisti mihi, dedi eis, id fieri nihilominus voluit; nam continuo subjunxit, Ut sint unum, sicut et nos unum sumus. 4. Deinde addidit: Ego in eis, et tu in me, ut sint consummati in unum. Ubi se mediatorem inter Deum et homines breviter intimavit. Neque enim hoc ita dictum est, tanquam Pater non sit in nobeniemus ad eum, et mansionem apud eum faciemus : et hic paulo ante non dixerit, Ego in eis et tu in me, quod dixit modo; aut, Ipsi in me et ego in te; sed, Tu in me et ego in te, et ipsi in nobis. Quod ergo nunc ait, Ego in eis et tu in me, ita dictum est ex persona Mediatoris, sicut illud quod Apostolus ait, Vos Chri
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando & iãtacitopatre sedicit facere qđ ipsẽ facit cũpa¬
tre: ut intellͥgamus ita siliũ neẽ. apatris opere segregandũ
quandosẽ tacit opatrẽdicit aliquid operar iͣ : Quẽ ad modũ
necpat ab opere filiiseparat᷑. quando ipsotacito filius operari
dr̃ qđ nichilominpariter operant᷑:. Cũ ergotac& filius ino¬
pere patris operationẽ suã. humilitatẽ cõmendat ut sit no¬
bis salubrior: Cũ uero uicis sim in opere suotac& operatio¬
nẽ patris. parilitatẽ suã cõmendat. necredat᷑ inferior :
Isto modo igit᷑ & hoc loconeese facit alienũ a patrisopere:
quãuis dixerit. claritatẽ quã dedistimichiq & ipse dedit eã
sibi. nec patrẽ facit alienũ ab opere suo. quãuis dixerit
dedieis q &pater illã dedit eis: Inse parabilianã que sunt
opera ñsolũ patris &e filii uerũ &iã sp̃s sc̃ĩ Sic̃ autẽ exeo qđ

Expanded text:
aliquando etiam tacito Patre se dicit facere, quod facit cum Paaliquando etiam tacito Patre se dicit facere, quod facit cum Patre, ut intelligamus ita Filium non esse a Patris opere separandum quando se tacito Patrem dicit aliquid operari, quemadmodum nec Pater ab opere Filii separatur quando ipso tacito Filius operari dicitur quod nihilominus Pater operatur. Cum ergo tacet Filius in opere Patris operationem suam, humilitatem suam commendat, ut sit nobis salubrior. Cum vero vicissim in opere suo tacet operationem Patris, parilitatem suam commendat, ne credatur inferior. Isto modo igitur et hoc loco nec se fecit alienum a Patris opere, quamvis dixerit: Claritatem quam dedisti mihi, quia et ipse dedit eam sibi. Nec Patrem fecit alienum ab opere suo, quamvis dixerit dedi eis, quia et Pater illam dedit eis. Inseparabilia namque sunt opera non solum Patris et Filii, verum etiam Spiritus sancti. Sicut autem ex eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ quam de distimichidedi illis: Quã claritatẽ.: nisi inmoꝵ¬
talitatẽ . quã natura humana inillo fuerat acceptura:
nã nec ipse adhuc acceperat ea. sedmore suo ꝓpter
immobilitatẽ p̃destinationis p̃terititẽ poris uerbis
futura significat: qđ nunc clarificandus hocẽ. suscitanđ
apatre &ipse sit nos ad eã claritatẽ suscitatur us infine :
Similȩ ẽ. hocei qđ alibidicit sic̃pat̃ suscitat mor tuos& uiuicat.
sic&e filius quosiuilt uiuificat: & quolnisi eos dẽ quospat̃: quae cumq
hocsuscitauit & se ipsumaeiã ipsẽ: Nã unde ẽ. soluite tẽplũhoc
inquid & triduo resũ scitabo illud : pinde inmor talitatis clari¬
tatẽ quã sibi apatre datã dicit: &ĩãse sibidedis se intellꝑgen
đest: Et sindicit: id eoquippe sepius solũpatrẽ facere dix̃ qđ
& ipse facit cũpatre. ut quic quid ẽ. eitribuat dequo ẽ: Sed

Expanded text:
tem quam dedisti mihi, dedi illis. Quam claritatem, nisi immortem quam dedisti mihi, dedi illis. Quam claritatem, nisi immortalitatem, quam natura humana in illo fuerat acceptura? Nam nec ipse adhuc acceperat eam, sed more suo propter immobilitatem praedestinationis, praeteriti temporis verbis futura significat, quod nunc clarificandus, hoc est suscitandus a Patre, et ipse sit nos ad eam claritatem suscitaturus in fine. Simile est hoc ei quod alibi dicit, Sicut Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat. hoc suscitavit et seipsum etiam ipse. Nam unde est: Solvite templum hoc, et in triduo resuscitabo illud? Proinde immortalitatis claritatem quam sibi a Patre datam dicit, etiam sibi ipse dedisse intelligendus est, etsi non dicit. Ideo quippe saepius solum Patrem facere dicit quod et ipse facit, ut cum Patre quidquid est, ei tribuat de quo est. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m qͥẽ missus adeo: Quomodo ergo intellecturisum¬
qđ ait ut & ipsi in nobis unũ sint. ut credat munđ qr tume
misisti: nisi qrꝰ ineo causam posuit ut credat munđ quilliunum
ut munđ credat᷑ sic̃ orando dix̃. ut om̃s unũ sint Orando
natura essent unũ dissentiendo ab uno. ñerant unum:
Deniq: siuerbũ qđ ait rogo. tercio sub audiam. ł potius
qͦđ plenius fiat ubiq ponam. erit huius expositiosenten¬
imme &e gointe: rogout ipsi in nobis unũ sint: rogout
munđ credat qr tume misisti: Ideo quippe ad didit
qđ dix̃ in nobis: ut qđ unũ efficimur fide lissima caritate.
grȩ dei nouerimus tribuendũ eẽ ñ nobis: sicut apłscũ
dixiss&. fiustis enim aliquandotent bre. nunc autem
lux inquit: & nesibi hoc tribuerent. adiecit. indño:
De inde saluator nr̃ rogando patrẽ. se hominẽ eẽ¬
demonstrabat: Nune de monstrans & se ipsũ qnm̃ cũ
patredsẽ facere qđ rogat. Et ego inquid clarita¬

Expanded text:
 est missus a Deo. Quomodo ergo intellecturi sumquod ait: Ut et ipsi in nobis unum sint, ut credat mundus quia tu me misisti, nisi quia non in eo causam posuit, ut credat mundus quia illi unum Ut mundus credat, sicut orando dixit: Ut omnes unum sint, orandonatura essent unum, dissentiendo ab uno, non erant unum? Denique si verbum quod ait, rogo, tertio subaudiamus, vel potius, quod plenius fiat, ubique ponamus, erit hujus expositio sentenn me, et ego in te. Rogo ut et ipsi in nobis unum sint. Rogo ut mundus credat quia tu me misisti. Ideo quippe addidit quod dixit, In nobis, ut quod unum efficimur fidelissima charitate, gratiae Dei noverimus tribuendum esse, non nobis, sicut Apostolus cum dixisset: Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux, inquit ; et ne sibi hoc tribuerent, adjecit in Domino . Deinde Salvator noster rogando Patrem, se hominem demonstrabat. Nunc demonstrans et seipsum, quoniam cum Patre Deus est, facere quod rogat: Et ego, inquit, clarita
Abbreviated transcription (Latin):
liores nobis fuer̃ : Nunc autẽ in offendendo creatorẽ tan¬
to execrabilius benefitio eiꝰ ingratiextiter̃ : quantobe¬
ne ficientius s̃ creati: Nec eis satis fuit desertores ẽẽ. illi¬
us: nisi & nr̃ifierent deceptores: hoc itaq: nobis magnum
eoꝵ fieriqualescũq: sotudeberemꝰ:¬

Expanded text:
liores nobis fuerunt. Nunc autem in offendendo Creatorem tanliores nobis fuerunt. Nunc autem in offendendo Creatorem tanto exsecrabilius beneficio ejus ingrati exstiterunt, quanto beneficentius sunt creati; nec eis satis fuit desertores esse illius, nisi et nostri fierent deceptores. Hoc itaque nobis magnum eorum fieri qualescumque socii deberem
Abbreviated transcription (Latin):
tissime diligit : Alebra quippe unigenitiad angłoꝵ scor̃t
sed patripotius aqualis: Cirã uero qͣ homo ẽ . qͦmodo ñ excedit
excellentiã cuius lib& angłicũsit unaꝑsona carnisaeuer¬
ꝓangłismor tuus. ẽixps qͣuid .ẽ. aliud.quã de ĩpietate uelle
hic ergoñ meritũ nrm. sed dĩ miscđa cõmendat᷑: Nã qua¬
le ẽ. ideo se uelle laudari. qͣl uitiosuo tã de testabilit̃ e gro¬
ĩpensũ ẽ : qͣsi aliquid eis uel parũ fuerit inpensũ & nobisamplius
qđ si& hoc factũ eẽt. adhuc quaeri possẽt utrũ idõ fuiss& fac¬
tũ qđ ste teramꝰ excellentius anqđ desperatius iacebam:
Cũ uero nouerimꝰ bonoꝵ om̃iũcreatorẽ reparandis angelu
malis nichilgraẽ contulis se: cur ñ potius intellꝑgimꝰ qđ tanto
dampnabilior eoꝵ iudicataẽ . culpa. quanto erat natura
sublimior : tanto enĩminꝰ quã nos peccare debuer̃ : quanto me¬

Expanded text:
tissime diligit? Membra quippe Unigeniti ad Angelorum santissime diligit? Membra quippe Unigeniti ad Angelorum sansed Patri potius aequalis; gratia vero qua homo est, quomodo non excedit excellentiam cujuslibet angeli, cum sit una persona carnis et Veristus. Id quid est aliud, quam de impietate velle Hic ergo non meritum nostrum, sed Dei misericordia commendatur. Nam quale est ideo se velle laudari, quia vitio suo tam detestabiliter aegroimpensum est? Quasi aliquid eis vel parvum fuerit impensum, et nobis amplius. Quod si et hoc factum esset, adhuc quaeri posset utrum ideo fuisset factum, quod steteramus excellentius, an quod desperatius jacebamus. Cum vero noverimus bonorum omnium Creatorem reparandis angelis malis nihil gratiae contulisse, cur non potius intelligimus quod tanto damnabilior eorum judicata sit culpa, quanto erat natura sublimior? Tanto enim minus quam nos peccare debuerunt, quanto me
Abbreviated transcription (Latin):
tosuosios heredes. eiꝰq: coheredes: Sed nuncad hue de
ẽ : nihil nisimis sõs significat in latinũ: Misit ergods̃ filiũ
suũ ñ incarne peccatisedinsimilitudine carnispeccati:
& misit filius eos quos natosincarne peccati scĩficauit ala¬
iħs factus ẽ. capud aeccłȩ. illimenbra sunt eiꝰ Ideo ait qđ se¬
docente apłoatq dicente desemine habra hȩ. Siautẽ
dictũẽ . quib dictũ ẽ. ergose m̃ habrahȩ estis. nisiergo
xp̃sestis : Inde ẽ. qđ alio lo coidẽ ipse apłsait : Nuncgau¬
deo in passionib: ꝓuobis& adimpleoraquae desunt pres¬
surarũ xp̃i in carne mea: Ndix̃ pres surarũ mearum.

Expanded text:
to suo, suos haeredes, ejusque cohaeredes. Sed nunc adhuc de  quoniam Graecum est, nihil nisi missum significat in Latino. Misit ergo Deus Filium suum, non in carne peccati, sed in similitudine carnis peccati ; et misit Filius ejus eos quos natos in carne peccati sanctificavit a las factus est caput Ecclesiae, illi membra sunt ejus; ideo ait quod sedocente Apostolo, atque dicente de semine Abrahae: Si autem dictum est, quibus dictum est: Ergo Abrahae semen estis, nisi: Ergo Christi estis? Inde est quod alio loco idem ipse Apostolus ait: Nunc gaudeo in passionibus pro vobis, et adimpleo ea quae desunt pressurarum Christi, in carne mea . Non dixit pressurar
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid es sem: Qđ ergor econtiliatisum deo ꝑmor tẽ
filii eiꝰ. ñ sic audiat᷑ ñsic accipiat᷑ quasi ideo nos reconcilia¬
uerit eifilius ut iã inciper& amare quos oderat. sicut re¬
contiliat᷑ inimicꝰ inimico ut de inde sint amici & inuicem
diliganti qͥoderant inuicẽ : Sediã nos diligentire concilia¬
tisumꝰ ei. cũ qͦ propt̃ peccatũ mimicitias habebanius
Qđ utrũq uerũdictũ at testat᷑ apłs: Cõmendat in quid¬

Expanded text:
aliquid essemus. Quod ergo reconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus, non sic audiatur, non sic accipiatur, quasi ideo nos reconciliaverit ei Filius, ut jam inciperet amare quos oderat; sicut reconciliatur inimicus inimico, ut deinde sint amici, et invicem diligant qui oderant invicem: sed jam nos diligenti reconciliati sumus ei, cum quo propter peccatum inimicitias habebamus. Quod utrum verum dicam, attestetur Ap
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ. qr dictũ ẽ. dilexistieos sic̃ & me: Neq enĩsẽ ꝑ ae qualita
tẽ significat qͥdicit sic̃ illud ita & illud: sed aliquando tantũ.
qr ẽ. illud & ẽ. illud: aut qr ẽ. illud ut sit & illud: Quisenĩ dixe¬
missus apatre : ut enĩ alias taceã differentiasquas cõme¬
morare longũẽ inissis certe illicũ iã homines essent .
mis susest autẽ ipse ut homo eẽo. &tam̃ superiusait :
sicme mis sunmundũ: & egomisi eosinmundũ : tãquã dice¬
r&: qr inisistime. misi eos: ita & hocloco dilexistieosinquid.
causa ẽ. diligendi mẽbra eiꝰ. nisi qr diligit eũ. Sed diligit filiũ
scđm diuinitatẽ. qr genuit illũ & qualẽ sibi Diligit eũ &iã sc̃đm
id qđ homo ẽ: qr ipsum unigenitũ uerbũ carofactũ ẽ. & ꝓpt̃
essemꝰ Quaꝓpt̃ in cõp̃hensibilis est. dilectio qͣs diligit ds̃:
neq mutabilis: Nenĩ ex qͦeire conciliatisum ꝑsanguinem¬

Expanded text:
sumus, quia dictum est: Dilexisti eos, sicut et me. Neque enim sesumus, quia dictum est: Dilexisti eos, sicut et me. Neque enim setem significat, qui dicit, Sicut illud, ita et illud: sed aliquando tantum, Quia est illud, est et illud; aut, Quia est illud, ut sit et illud. Quis enim dixemissus a Patre? Ut enim alias taceam differentias, quas commemorare longum est, missi sunt certe illi cum jam homines essent; missus est autem ipse ut homo esset: et tamen superius ait, Sicut me misisti in mundum, et ego misi eos in mundum ; tanquam diceret, Quia misisti me, misi eos. Ita causa est diligendi membra ejus, nisi quia diligit Filium, sed diligit Filium secundum Divinitatem, quia genuit illum aequalem sibi. Diligit eum etiam secundum id quod homo est, quia ipsum unigenitum Verbum caro factum est, et propter essemus. 6. Quapropter incomprehensibilis est dilectio qua diligit Deus, neque mutabilis. Non
Abbreviated transcription (Latin):
qđ credimꝰ: Rectissime igit᷑ ibiut credat mund. hio cognos¬
cat munđ Iam̃ & ibi & hic qẽ tume misisti: ut nouerimꝰ quan¬
tũ ꝑ tin& ad patris & filii inseparabilẽ caritatẽ. hoc nosmodocre¬
dere: modo contendim credendo cognoscere: Siautẽ dice¬
re it ut cognoscant qr tume misisti. tantundẽ ualer & quan
in imicus qualis est munđ dãpnationip̃ destinatus. sed ex in i¬
mico amic effectus: Propt̃ quẽ dserat in xp̃omundũre con¬
in eis ad quos misistime: & tu inme mundũ re concilians tibiꝑ
me: Propterea seqͥt᷑ &iã illud qđ ait. & dilexisti eos sic ut
& me dilexisti: Infilio quippe nospat̃ diligit: qr̃ in ipsonos
elegit ante mundi constitucionẽ: Qui enidiligit uni ge¬
niti ꝙꝓfec todiligat a menbra eiquae ad obtauit in eũ ꝑeũ:
Necideo pares sum unigenito filioꝑquẽ creatiare creati

Expanded text:
quod credimus. Rectissime igitur ibi ait: Ut credat mundus; hic: Ut cognosquod credimus. Rectissime igitur ibi ait: Ut credat mundus; hic: Ut cognoscat mundus. Tamen et ibi et hic, quia tu me misisti, ut noverimus quantum pertinet ad Patris et Filii inseparabilem charitatem, hoc nos modo credere, quo tendimus credendo cognoscere. Si autem diceret: ut cognoscant quia tu me misisti, tantumdem valeret, quaninimicus, qualis est mundus damnationi praedestinatus, sed ex inimico amicus effectus, propter quem Deus erat in Christo, mundum reconin eis ad quos misisti me, et tu in me, mundum reconcilians tibi per me. Propterea sequitur etiam illud quod ait: Et dilexisti eos, sicut et me dilexisti. In Filio quippe nos Pater diligit, quia in ipso nos elegit ante mundi constitutionem. Qui enim diligit unigenitum, profecto diligit et membra ejus, quae adoptavit in eum per eum. Nec ideo pares sumus unigenito Filio, per quem creati et recreati
Abbreviated transcription (Latin):
noscat munđ qr tume misisti : ñsic accipiendũ puto. tã quã
dixerit iter ũ ut credat munđ: aliquando enĩa cognosce¬
rȩpeo qđ ẽ credere ponit᷑ ut ẽ qđ ait aliquanto superius.:
& cognouer̃ uere qrate exiiii. &credider̃ qr tume misisti:
Hoc dix̃ posterius credider qđ prius dixerat cognouer̃
Sed hicquando qͥdẽ de consũmatione loquit᷑ : talis ẽ. intelli¬
genda cognitioqualiserit ꝑspetiẽ nonqualis nsinc ꝑfidẽ:¬
Nãuidet᷑ ordo et̃. seruatꝰ. in eo qđ paulo antedix̃. ut ceredac
mund hic autẽ ut cognoscat munđ Ibi enĩquãuis drx e¬
rit ut om̃sunũ sint. & in nob unũsint. ñait tamensint con¬
sũmatiinunũ: atq ita subnexuit. ut eredat munđ qitu
me misisti Hic uero ut sint inquit consũmati in unum.
acde inde ñ ad didit ut credat mund sedut cognoscat mun
đ qr tumemisisti: Quã diuenĩ credimꝰ qđ ñuidem : ñdum
sumꝰ ita consũmatiquẽ ad modũ erimꝰ. cũ meruerim uidere

Expanded text:
ic accipiendum puto, tanquam iterum dixerit, Ut credat mundus: aliquando enim et cognoscere pro eo quod est credere ponitur, ut est quod ait aliquanto superius, Et cognoverunt vere quia a te exivi, et crediderunt quia tu me misisti . Hoc dixit posterius crediderunt, quod prius dixerat cognoverunt. Sed hic quandoquidem de consummatione loquitur, talis est intelligenda cognitio, qualis erit per speciem, non qualis nunc eat mundus; hic autem, Ut cognoscat mundus. Ibi enim quamvis dixerit, Ut omnes unum sint, et in nobis unum sint, non ait tamen, Sint consummati in unum; atque ita subnexuit, Ut credat mundus quia tu me misisti: hic vero, Ut sint, inquit, consummati in unum; ac deinde non addidit, Ut credat mundus; sed, Ut cognoscat mundus quia tu me misisti. Quamdiu enim credimus quod non videmus, nondum sumus ita con
Abbreviated transcription (Latin):
unũ sumus: Quid ẽ ergo om̃sunũ s ut munđ credat : ĩpsi quippe
đ ꝓpterea crediturus qu illiunũ er cũꝓcul dubio dehis di¬
cat ut om̃s unũ sint. dequib dixerat ñphisrogotantũ sed &c̃ ꝓ¬
eis quicredituris ꝑuer bũ eoꝵ inme. continuosubiungens.
ut om̃s unũ sint: Istiautẽ om̃s quidẽ. nisimunđ . ñhostilis uti¬
natus ignorat: Et ẽ munđ de qͦ seriptũẽ: ñ enĩuenit filius
hominis ut iudic& mundũ : sedut salue t̾ mundusꝑ ipsum :

Expanded text:
unum sumus. Quid est ergo, Omnes unum sint, ut mundus credat? Ipsi quippe s est mundus propterea crediturus, quia illi unum erunt; cum procul dubio de his dicat, Ut omnes unum sint, de quibus dixerat, Non pro his autem i sunt per verbum eorum in me, continuo subjungens, Ut omnes unum sint. Isti autem omnes quid est, nisi mundus, non hostilis utinatus, ignorat. Et est mundus de quo scriptum est, Non enim venit Filius hominis ut judicet mundum, sed ut salvetur mund
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo igit᷑ erit in eis de quib: dictũ ẽ. credituris¬
ꝑ uerbu eo inme : Latrouero ille tunc credidit. quan¬
dofide sinipsis doctorib q̃ fuerat qualiscũq defecit:
pec ipsẽ itaq ꝑ uerbũ eoꝵ credidit in inrepni & tam
sic credidit. ut quẽ uiderat erucifixũ. consitere t
ñsoluresurrectur ic uerũ &iã regnatur udicendo. me¬
m̃tomei cũ ueneris inr egnũtuũ: Proinde relinqui¬
t᷑. ut si dñs iħs hac oratione ꝓsuis om̃ib quicũq ithac ui¬
ta qua temptatioẽ. suꝑter rã uel tuncerant ł futurt
erant. oras se credendusẽ: sic intellł gamꝰ qđ dictũe.¬
r̃ inmundo hic significatũ eẽ. credamꝰ: Dictũ autẽ ẽẽ
uerbũ eoꝵ. qm̃ abipsis ẽ primitus ao p̃cipue p̃dicatũ
onẽ iħuxp̃iipsum uerbũ eoꝵ paulusaccepit. Inde &
contulit cũtistiu angeliũ. neforte inuacuũ cucur¬
riss& aut currera: ad extraseideder̃ : q & inillo.
quãuis nõꝑ cosillidatũ. tam̃ uerbũ suũ qđiã p̃ dicabant

Expanded text:
uomodo igitur erit in eis, de quibus dictum est: Credituri sper verbum eorum in me? Latro vero ille tunc credidit, quando in ipsis doctoribus fides quae fuerat qualiscunque defecit. Nec ipse itaque per eorum verbum credidit in Christum sic credidit, ut quem videbat crucifixum, confiteretur non solum resurrecturum, verum etiam regnaturum, dicendo, Memento mei, cum veneris in regnum tuum . 5. Proinde relinquitur, ut si Dominus Jesus hac oratione pro suis omnibus quicumque in hac vita, quae tentatio est super terram , vel tunc erant, vel futuri erant, orasse credendus est, sic intelligamus quod dictrunt in mundo, hic significatum esse credamus: dictum autem esse verbum eorum, quoniam ab ipsis est primitus ac praecipue praedicatum. Paulus accepit. Unde et contulit cum eis Evangelium, ne forte in vacuum cucurrisset aut curreret; et dexteras ei dederunt: quia et in illo, quamvis non per eos illi datum, tamen verbum suum, quod jam praedicabant,
Abbreviated transcription (Latin):
umonie stS oras s& ꝓdiscipulis suis quos tunc secũ habe¬
batĩatq ad iunxiss& suos alios dicens. ñ phisautem
rogo tantũ sed & phisquicredituris ꝑ uerbũ eoꝵ in
me: uelut quareremus quid uel quare ꝓ illisrogar & :
continuo sub intulit diceͥns. Ut om̃sunũ sint sicut tu
pat̃ inme & ego inte ut & ipsi in nobis unũ sint Et
superiuscũ ad hucꝓsolis discipulis quossẽcũ habebat
orar& : Pat̃ scẽ inquit. serua eos innomine tuo quos de¬
dñm ut om̃s unũsimus: sed ut om̃s unũsint. sic̃ tupat̃
erant ut sint unũ sic ut & nos Quã obrẽ itaẽ. pat̃
infilio & filius in patre. ut unũsint: q unius substantiȩ s

Expanded text:
us Jesus orasset pro discipulis suis quos tunc secum habebat, atque adjunxisset suos alios, dicens, Non pro his autem rogo tantum, sed et pro eis qui credituri sunt per verbum eorum in me; velut quaereremus, quid vel quare pro illis rogaret, continuo subintulit, dicens: Ut omnes unum sint, sicut tu, Pater, in me, et ego in te, ut et ipsi in nobis unum sint. Et superius cum adhuc pro solis discipulis, quos secum habebat, oraret: Pater sancte, inquit, serva eos in nomine tuo quos deDominum, ut omnes unum simus; sed, Ut omnes unum sint, sicut tu, Pater, erant, Ut sint unum sicut et nos. Quamobrem ita est Pater in Filio, et Filius in Patre, ut unum sint, quia unius substanti
Abbreviated transcription (Latin):
firmatis apłis. eisq: in ȩccła primitus doctorib cons¬
tititoispeoꝵ uerbũ sic alioscredidisse quẽ admodũ
in xp̃ͫ crediopor tebat: idẽ ut fidẽ resurreccionis
eitenerent. acꝑ hoc & illosom̃s qui iã ineũ credidisse
uidebant᷑ ad eoꝵ numerũ ꝑtinius sẽ ꝓquib: orauit di¬
cens: nphis autẽ rogotantum sed & ꝓhis quicredituri
sꝑuerbũ eoꝵ mme: Sedrestat nobis ad istã questionẽ
ere fidelisincrucr: faulus quippe apłs. n ab homini

Expanded text:
firmatis Apostolis, eisque in Ecclesia primitus doctoribus constitutis, per eorum verbum sic alios credidisse quemadmodum in Christum credi oportebat, id est, ut fidem resurrectionis ejus tenerent. Ac per hoc et illos omnes qui jam in eum credidisse videbantur, ad eorum numerum pertinuisse pro quibus oravit, dicrum in me. Sed restat nobis ad istam quaestionemlere, fidelis in cruce. Paulus quippe Apostolus non ab homini
Abbreviated transcription (Latin):
nis suismeritis hincabierant. & receptiquiesçebato
hoceñ &de antiquis iustis similit̃ respondetꝰ: Quisemĩ
eo  aidampnatione totiusmas sȩ ꝑditionisqua ꝑ unum
hominẽ facta ẽ. saluus ẽẽ potins s&. nis inunũme diato¬
rerdi&e hominũ incar ne uenturũse uelante spucre
didiss& : sed nũquid ei apłis orandũ fuit: & ptã multis
qͥ in hacuita adhuc erant. nec cũillo tuncerant & an
te iã crediderant orandũ ñ fuit : quis hoc dixerit:
Intelligendũ ẽ igit᷑ qđ nondũ in eũ sic crediderant quo¬
modo inse crediuole bat÷. Quando quidẽ & ipsẽ petr
cuiconsitentia&e dicenti. tues xp̃s filius dĩuiui. tãmagnũ
testimoniũ ꝑhibuerat: magis eũ mori nolebat. quã mor¬
tuũresur rectur ũ eẽ. credebat Unde mox abeo
appellatus ẽ. satanas: fidelioresitaq: reperiunt᷑
qͥ de sunctiiã fuerant. aresurrecturũ xp̃mre ue lan¬

Expanded text:
nis suis meritis hinc abierant, et recepti quiescebant; nis suis meritis hinc abierant, et recepti quiescebant; hoc enim et de antiquis justis similiter respondetur. Quis enim eorum a damnatione totius massae perditionis, quae per unum hominem facta est, salvus esse potuisset, nisi in unum Mediatorem Dei et hominum didisset? Sed numquid ei pro Apostolis orandum fuit, et pro tam multis qui in hac vita adhuc erant, nec cum illo tunc erant, et jam ante crediderant, orandum non fuit? Quis hoc dixerit? 3. Intelligendum est igitur, quod nondum in eum sic crediderant, quomodo in se credi volebat: quandoquidem et ipse Petrus, cui confitenti et dicenti, Tu es Christus Filius Dei vivi, tam magnum testimonium perhibuerat, magis eum mori nolebat, quam mortuum resurrecturum esse credebat; unde mox ab eo appellatus est satanas . Fideliores itaque reperiuntur, qui defuncti jam fuerant, et resurrecturum Christum
Abbreviated transcription (Latin):
tunc erant nathanahel: nũquid iosephille abar imathia qui
corpeiꝰ apilatopetut: quẽ iã disc ipulũ eiꝰ fuis se iste iohannes
nũ quid cũillo tuncerant dequib sepedicit idẽ ipse ioħs
eu angelista: multi credider̃ ineũ : nã unde erat multi¬
tudo illa. eoꝵ. quicũramis partim p̃cedebant. partim se¬
que bant᷑ inst dentẽ iumen todicentes. bene dictusqui ue¬
nit in nonine dñi: &cũ eispueri dequib ipse ait fuisse p̃dic¬
tũ exore infantiũ & lactantiũ ꝑfecistilaudẽ : unde quin¬
quiciustis unde cĩcentũ & iuig intierant quando simul con¬
noniã crediderant. sed ere diturierant: Istiautẽ nec
cũ illo tuncerant: & in eũiã ante crediderant amigo
dicere de simeone sene: qͥ in fanticredidit :De annaꝓphe¬
tissa: de zacharia & helisabe thqͥe ũ pphe tauer̃ante quã
deuisgine nascere t᷑: defilio eoꝵ iohanne p̃cursorexi.

Expanded text:
tunc erat Nathanael? Numquid Joseph ille ab Arimathia, qui tunc erat Nathanael? Numquid Joseph ille ab Arimathia, qui corpus ejus a Pilato petiit, quem jam discipulum ejus fuisse iste ipse Joannes Numquid cum illo tunc erant de quibus saepe dicit idem Joannes evangelista, Multi crediderunt in eum ? Nam unde erat multitudo illa eorum qui cum ramis partim praecedebant, partim sequebantur insidentem jumento, dicentes, Benedictus qui venit in nomine Domini; et cum eis pueri, de quibus ipse ait fuisse praedictum, Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem ? Unde quinqui cum istis undecim centum et viginti erant, quando simul conrediderant, sed fuerant credituri. Isti autem nec cum illo tunc erant, et in eum jam ante crediderant. Omitto dicere de Simeone sene, qui in infantulum credidit; de Anna prophetissa ; de Zacharia et Elisabeth, qui eum prophetaverunt antequam de Virgine nasceretur ; de filio eorum Joanne praecurs
Abbreviated transcription (Latin):
rogo tantũ : id ẽ ꝓdiscipulis quicũ illo tuncerant: sed &
credituris : Ipsis enĩ dixerat : & uos testimoniũ ꝑhibebitis. qi
ab initiome cũ estis: & ꝑ hoseuuangeliũ ministratũ ẽ. & ante
quã scriberet᷑: Et utiq: quisquis in xp̃mcredit : euuangeliũ
credit: Nitaq hi tantũ intelle gendis. quosait inse creditu¬
ros ꝑuerbũ eoꝵ. qui ipsoscũ incarne uiuerent apłos audi¬
terispredicar: atq: itaꝑ uerbũ eonut & iãnoseredere¬
m. ad nosusq ꝑuenit. ubicũq ẽ. eiꝰ aeccła: &ꝑuenturũ ẽ. ad¬
gent̃ strutemur in eadẽ oratione uerba eiꝰ. Si eñ peis
primitus orauit sic̃ iã ostendimꝰ qͥcũ illo tunc erant . postea
uero &iãpeis qui ꝑ uerbũ eoꝵ in illũ fuerant credituri :
potest diciñoras sȩ ꝓeis qͥneq: tunc erant cũ illo quandoista
dicebat. neq ꝑuerbũ eoꝵ postea. sed in eũ siue ꝑ ipsos siue
quolib&̃ modo. tam̃ante crediderant: Nũquidem̃ cũ illo

Expanded text:
rogo tantum, id est, pro discipulis qui cum illo tunc erant. Sed pro redituri sunt; ipsis enim dixerat: Et vos testimonium perhibetis quia ab iniscriberetur, et utique quisquis in Christum credit, Evangelio credit. Non itaque hi tantum intelligendi sunt, quos ait in se credituros per verbum eorum, qui ipsos, cum in carne viverent, Apostolos auditeris praedicaverunt: atque ita verbum eorum, ut etiam nos crederemus, ad nos usquegenter scrutemur in eadem oratione verba ejus. Si enim pro eis prius oravit, sicut jam ostendimus, qui cum illo tunc erant, postea vero etiam pro eis qui per verbum eorum in illum fuerant credituri; potest dici non orasse pro illis qui neque tunc erant cum illo quando ista dicebat, neque per verbum eorum postea, sed in eum sive per ipsos, sive quomodolibet, tamen ante crediderant. Numquid enim cum illo
Abbreviated transcription (Latin):
egodedieis ser monẽ tuũ & munđd eosodio habuit. nondum
id exꝑtisut rant passionib suis. quae illospostea sunt sequu¬
te: Sedmore suodicit ista uerbis pre teriti tẽporis futu
rapnuntians: de inde causam subicienscur eosoderit mun¬
dus quia ñs inquit demundosic̃ & egoñsũ demundo. hoc
tisregeneratione conlatuẽ: Nãgeneratione demun
eos demundo : sed ut serues eosamalo: Adhuc enĩ necessã¬
riũ habe bant quãuis iã ñes sent demundo: ẽẽ tamen
inmundo repetit eandẽ sententiã: Demundo inquit.¬
ñs sic̃ & egoñsum de mundo Sc̃ĩficaeos inueritate :
Sicenĩ seruant᷑ ex malo: qđ superius orauit ut fier&
Quȩ riautẽ potest qͦmodo demundo iãnonerant siscĩ¬
ficati in ueritate nondũerant : Autsiiã erant cur poscant ut
sint: anqi& sc̃ificati ineadẽ ꝓfitiunt scĩ tate fiuntq: sanctiores.
Neque hocsine adiutoriograẽ deisedillo eoꝵ sc̃ificantȩ ꝓuec¬

Expanded text:
Ego dedi eis sermonem tuum, et mundus eos odio Ego dedi eis sermonem tuum, et mundus eos odio id experti fuerant passionibus suis, quae illos postea sunt secutae; sed more suo dicit ista, verbis praeteriti temporis futura praenuntians. Deinde causam subjiciens cur eos odio habuit mundus: Quia non sunt, inquit, de mundo, sicut et ego non sum de mundo. Hoc eis regeneratione collatum est. Nam generatione de muneos de mundo, sed ut serves eos ex malo. Adhuc enim necessarium habebant, quamvis jam non essent de mundo, esse tamen in mundo. Repetit eamdem sententiam. De mundo, inquitnt, sicut et ego non sum de mundo. Sanctifica eos in veritate. Sic enim servantur ex malo, quod superius oravit ut fieret. Quaeri autem potest quomodo de mundo jam non erant, si sanctificati in veritate nondum erant; aut si jam erant, cur poscat ut sint. An quia et sanctificati in eadem proficiunt sanctitate, fiuntque sanctiores; neque hoc sine adjutorio gratiae Dei, sed illo eorum sanctificante provec
Abbreviated transcription (Latin):
impleat᷑: filiusꝑdicionis dictus est traditor xp̃iꝑdi
cioni predestinatꝰ. scđmscripturã quȩ de illo in psalmo
cente simo octauo maxime. ꝓphetat᷑. Nunc autẽ in qͥt¬
ad te uenio & hȩcloquor inmundo: uthabeant gaudiũ
meũ impletũ insem& ipsis Ecce inmundoloqͥ sedicit: qui
paulo antedixerat. iamñsum inmnundo. Qod cur dixe¬
rit ibi ex posuimꝰ immo ipsum idexposuisse docui¬
mꝰ Ergo & qr nondũ abie rat hic adhucerat: &qr
mox fuerat ab iturus. hic qͦ dã modo iãnonerat:
Qđsit autẽ hoc gaudiũ deqͦait. ut habeant gaudi¬
ũ meũ imple tũ in sem& ipsis. iã superius expressum
est. ubiait. ut sint unũ sicut & nos. Hoc gaudiũ sũũidẽ. ase in
eisconlatũ : in eis dicit implendũ ꝓpt̃ qđ seloquutũ dixit inmũ¬
monemtuũ usquȩ ad idut sint & ipsiscĩficatiin ueritate:
NOQUENS adhuc dñs ad patrẽ &oransꝓdiscipulis suis dicens.

Expanded text:
it, « perditionis » dictus est traditor Christi, it, « perditionis » dictus est traditor Christi, perditioni praedestinatus, secundum Scripturam, qua de illo in psalmo centesimo octavo maxime prophetatur. De divina qad te venio; et haec loquor in mundo, ut habeant gaudium meum impletum in semetipsis. Ecce in mundo se loqui dicit, qui paulo ante dixerat: Jam non sum in mundo. Quod cur dixerit, ibi exposuimus, imo ipsum id exposuisse docuimus. Ergo et quia nondum abierat, hic adhuc erat; et quia mox fuerat abiturus, hic quodammodo jam non erat. Quod sit autem hoc gaudium, de quo ait: Ut habeant gaudium meum impletum in semetipsis, jam superius expressum est, ubi ait: Ut sint unum, sicut et nos. Hoc gaudium suum, id est, a se in eos collatum, in eis dicit implendum, propter quod se locutum dixit in munusque ad id, Ut sint et ipsi sanctificati in veritate. . 1. Loquens adhuc Dominus ad Patrem, et orans pro discipulis suis, dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
serit alius: Simulenĩ nos custodiunt pat̃ & filius & sp̃s
leuat nisidescendat adnos. sicut uerbũ carofactũ est¬
Descendit ut le uar&. ñcecidit ut iacer&e Si descen¬
dentẽ cognouimꝰ. cũleuante surgam. & inte lligamus
cũ italoquit᷑ ꝑsonaseũ distinguere. ñ separare naturas
quando ergoseruabat discipulos suos filius p̃sentiacor¬
porali : ñ ex spectabat pat̃ ad custodiendũ succe derefilio
discedenti sed eosamꝑoser uabant potentias piritali:
Et quando ab eis abstulit filius p̃sentiã corporalẽ : tenũ¬
it cũpatre custodiãspirit᷑alẽ : qr & custodiendos quan¬
dofilius homo accepit. custo diȩ pat̾nȩ neos abstulit
Et cũpat̃filio custodiendos dedit: ñded it sine ipsõeui
dedit. sed dedithominifilio. ñ sine dõ eodẽ utiq ipsofilio:
Sequit᷑ ergofilius ⁊dicit: Quos dedistimichi custod i¬
ui. &nemoexhisperut nisifilius ꝑditionisut sc̃riptura

Expanded text:
serit alius. Simul enim nos custodiunt Pater, et Filius, et serit alius. Simul enim nos custodiunt Pater, et Filius, et levat, nisi descendat ad nos, sicut Verbum caro factum descendit ut levaret, non cecidit ut jaceret. Si descendentem cognovimus, cum levante surgamus, et intelligamus, cum ita loquitur, personas eum distinguere, non separare naturas. Quando ergo servabat discipulos suos Filius praesentia corporali, non exspectabat Pater ad custodiendum succedere Filio discedenti, sed eos ambo servabant potentia spirituali; et quando abiens abstulit Filius praesentiam corporalem, tenuit cum Patre custodiam spiritualem, quia et custodiendos quando Filius homo accepit, custodiae paternae non eos abstulit; et cum Pater Filio custodiendos dedit, non dedit sine ipso cui dedit, sed homini Filio non sine Deo, eodem ipso utique Filio. Sequitur ergo Filius, et dicit: Quos dedisti mihi, ego custodivi, et nemo ex his periit, nisi filius perditionis, ut Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
homoẽ: Nãscdmhoc qđ pat̾ maior me ẽ. dix̃ Sed qm̃ una ra¬
dẽq ꝑsonaest ds̃& homo: intellegimꝰ hominẽ in eo qđ rogat.
intellegimꝰ autẽ dm̃ in eo qđ unũ sunt . & ipse& ille quẽ ro¬
gat: Sedẽ adhuc in consequentiblocꝰ. ubide hacre diligen¬
tius disputandũ est: hicautẽ sequit᷑: cũ essẽ cũeis. ego
seruabã eosin nomine tuo: Me inquidueniente adte.
serua eos in nomine tuo: inqͦeos quando cũ eis erã & ipsẽ
seruabã: in nomine patrisseruabat discipulos suos filius:
homo cũ eis humana p̃sentia constitutus: Sed & iãpater
in nominefiliiseruabat: quos in nomine filiipe tentes ex¬
audiebat His quippe idẽ filius dixerat: am̃ am̃dico uob.
siquid pecieritis patrẽ in nomine meo: dabit uobis:
Neq hoc tãcarnalit̃ debemꝰaccipere: uelut uic issim
nos seruent pat̃ & filius. ãboꝵ in nobis custodiendis. al¬
ternantet ustodia: quasi succedat alius. quando disces¬

Expanded text:
oc, Pater major me est , dixit. Sed quoniam una eademque persona est Deus et homo, intelligimus hominem in eo quod rogat: intelligimus autem Deum in eo quod unum sunt et ipse et ille quem rogat. Sed est adhuc in consequentibus locus ubi de hac re diligentius disputandum est. 6. Hic autem sequitur: Cum essem cum eis, ego servabam eos in nomine tuo. Me, inquit, veniente ad te, serva eos in nomine tuo, in quo eos quando cum eis eram, et ipse servabam. In nomine Patris servabat discipulos suos Filius homo, cum eis humana praesentia constitutus: sed etiam Pater in nomine Filii servabat quos in nomine Filii petentes exaudiebat. His quippe idem Filius dixerat: Amen, amen dico vobis, si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis . Neque hoc nos servent Pater et Filius, amborum in nobis custodiendis alternante custodia, quasi succedat alius quando disces
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ qđ post modũ filiũ:. Quidergo aliud & hocloco
dix̃ sc̃ĩficaeo sinueritate: nisi sc̃ifica eos inme : deniq
sequit᷑ & hoc aꝑtius insinuare non desinit: sermo tuus
inquit: ueritas ẽ: Quid aliud dixit. quã ego ueritas
sũ grecũ quippe eu angeliũ logos hab&: Qđ &iã ibi

Expanded text:
ritatem, quod postmodum Filium. Quid ergo aliud et hoc loco dixit: Sanctifica eos in veritate, nisi: Sanctifica eos in me? Denique sequitur, et hoc apertius insinuare non desinit. Sermo tuus, inquit, veritas est. Quid aliud dixit quam: Ego veritas sum? Graecum quippe Evangelium Λόγος hab
Abbreviated transcription (Latin):
lesxp̃m in toto suo corbore patiopor tebat & ĩã ipse pres¬
suraseiꝰ ꝓsua portione ad implebat: Qđ ut hoc &iam
lococertusit. adtende sequentia: Cũ enĩdixiss&.
& pro eis egosc̃ĩ ficome ipsũ : ut intellȩ geremꝰ hoc eum
dixisse. qđ eos scĩficar& ipse. mox addidit: Ut & ipsi
sint scĩficati inueritate: Qđ quid.ẽ. aliud quã mme.¬

Expanded text:
stum in suo toto corpore pati oportebat, etiam ipse pressuras ejus pro sua portione adimplebat. Quod ut etiam hoc loco certum sit, attende sequentia. Cum enim dixisset, Et pro eis ego sanctifico meipsum, ut intelligeremus hoc eum dixisse, quod eos sanctificaret in se, mox addidit, Ut sint et ipsi sanctificati in veritate. Quod quid est aliud quam
Abbreviated transcription (Latin):
suis magnũ capđ ꝓmisit hocp̃miũ : ut ubiẽ ipse & noscum
illosim : nec poterit nisifieri : qđ omĩ potenti patrise uelle
duoꝵ & substantia uoluntatis amboꝵ: Nã illud qđ dixisselegit᷑
ꝓpinquante passione. uerũ ñ qđ ego uolo sed qđ tuiis pat̃: quasi
alia patris alia filiisit uoluntas. aut fuerit: son ura infirmita
intellꝑgere nondũ ꝑmittit infirmitaseredat pietas: Sed
uitate iãdiximꝰ. hoc ipsũ quantũ ualemquidsit qđ dignatusẽ.
ꝓmit tere uideamꝰ: Quos dedistimichi inquid. uolout ubiego

Expanded text:
suis magnum caput promisit hoc praemium, ut ubi ipse est, et nos cum suis magnum caput promisit hoc praemium, ut ubi ipse est, et nos cum illo simus: nec poterit nisi fieri quod omnipotenti Patri se velle atis amborum. Nam illud quod dixisse legitur propinquante passione, Verum non quod ego volo, sed quod tu vis, Pater , quasi alia Patris, alia Filii sit voluntas aut fuerit, sonus est intelligere nondum permittit infirmitas, credat pietas. Sed vitate jam diximus, hoc ipsum, quantum valemus, quid sit quod dignatus est promittere videamus. Quos dedisti mi
Abbreviated transcription (Latin):
pit. quos& ipse demundo elegit: adq elegit ut iã non sint
mundo libere t᷑. nemunđ ad õ concilianđ cũ mundo in imicis¬
simodampnaret᷑:. Sic̃ enĩ ait inhuiꝰ orationis exordiõ de¬
dit ei potestatẽ omiscarnis. id ẽ. om̃is hominis: Vt omne¬
qđ de dĩstieid& eisuitã ae t̃nã ubi ostendit. potestatẽ. seqͥ¬
dẽ omĩs hominis accepis se: ut liber& qͦs uoluerit . dãpna&
quos uoluerit qͥuiuos &mortuos iudicabit: sed eos sibi eẽ.
datos qͥb om̃ib d& uitã a ternã: Sic enĩait: ut omne qđ
dedisti ei d& eis uitã ae t̃nã: Proinde non eidatis. qͥb: uitã
ñdabit ae ternã : quã uis& ipsoꝵ potestas datasit . cui po¬
testasdataẽ. omiscarnis. id ẽ. om̃is hominis : Itamunđre
conciliatꝰ ex inimicoliberabit᷑ mundo: cũ exeuerint millũ.
potestatẽ suã ut eũ in mortẽ mittat & ternã: hunc aut̃
facit suũ. cuiuitã don& ȩ ternã: Qua ꝓpt̃ om̃ib: mẽ bris

Expanded text:
pit, quos et ipse elegit de mundo, atque elegit ut jam non sint mundo liberaretur, ne mundus Deo reconciliandus cum mundo inimicissimo damnaretur. Sic enim ait in hujus orationis exordio: Dedisti ei potestatem omnis carnis, id equod dedisti ei, det eis vitam aeternam . Ubi ostendit potestatem se quidem omnis hominis accepisse, ut liberet quos voluerit, damnet quos voluerit, qui vivos et mortuos judicabit; sed eos sibi esse datos, quibus omnibus det vitam aeternam. Sic enim ait: Ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam. Proinde non ei dati sunt, quibus vitam non dabit aeternam: quamvis et ipsorum potestas data sit, cui potestas data est omnis carnis, id est omnis hominis. Ita mundus reconciliatus ex inimico liberabitur mundo, cum in illum exserit potestatem suam, ut eum in mortem mittat aeternam: hunc autem facit su
Abbreviated transcription (Latin):
mea: ut hicsit &iã ipsacreatura racionalis. quae non
nisi deosubdit᷑. ut eiquae infra illã sunt cuncta subdan¬
t᷑ hȩc ergocũsit deipatris: ñ simules s&e & filii . nisi pa¬
triessa aequalis:: De ipsa quippe cũ dicer&. aiebat : ñ pro
mundo rogo : sed phisquos de distimichii tui sunt : & mea
omĩatuas: & tuamea: Nesas est. ut scĩ dequib hȩcloquu¬

Expanded text:
mea, ut hic sit etiam ipsa creatura rationalis, quae non mea, ut hic sit etiam ipsa creatura rationalis, quae non nisi Deo subditur, ut ei quae infra illam sunt cuncta subdantur. Haec ergo cum sit Dei Patris, non simul esset et Filii, nisi Patri esset aequalis: de ipsa quippe agebat, cum diceret, Non pro mundo rogo, sed pro his quos dedisti mihi: quia tui sunt, et mea om
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Ego ad te uenior Sic exponens quodã modo cur
dixerit iã non suminmundo: Cõmendat ergoe ospa¬
tri. quoscorpor ali absentia relicturus est : dicens:
pat̃ sc̃e seruae os innomine tuo. quos dedistimichi:. Nẽ pesi¬
cut homorogat dm̃ꝓdiscipulis suis quosaccepit adeo: Sed
ad tende qđ seqͥt᷑: ut sint inquid unũsicut & nos Nait:ut
nobiscũsint unũ: aut mͥinꝰ unũ ipsi & nos. sicut unũ sum nos.
sedait: ut sint unũ sicut & nos. Ipsiutiq innaturasuas int
unũ sicut & nos innrã unũ sumꝰ: Qđ ꝓculdubio uerũ nondi¬
cer& nisi scđm hoc dicer& qđ eiusdẽ naturȩ ds̃ est. cuius¬

Expanded text:
cit, Et ego ad te venio: sic exponens quodammodo cur cit, Et ego ad te venio: sic exponens quodammodo cur dixerit, Jam non sum in mundo. 5. Commendat ergo eos Patri, quos corporali absentia relicturus est, dicens: Pater sancte, serva eos in nomine tuo quos dedisti mihi. Nempe sicut homo Deum rogat pro discipulis suis, quos accepit a Deo. Sed attende quod sequitur: Ut sint, inquit, unum sicut et nos. Non ait, Ut nobiscum sint unum, aut, simus unum ipsi et nos, sicut unum sumus nos; sed ait, Ut sint unum sicut et nos. Ipsi utique in natura sua sint unum, sicut et nos in nostra unum sumus. Quod procul dubio verum non diceret, nisi secundum hoc diceret, quod ejusdem nat
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ inmundo qđ mundana adhuc sapiant . Ille autẽ iã ñ ẽẽ.
inmundo. sapiendo diuina: positũ est Sic enĩ unũ uerbũ.
qđ nosita in tellꝑ gere omnino nonsinat : q ñait . non sum
inmundo. sed iã ñ sum in mundo ÷ ꝑ hocostendens fuisse
se inmundo. iãnẽe: Nũqͥder gofasest ut eũcre damusali¬
quandomundanasapuisse: & abhocerroreliberatum.
iã illa ñ sapere : quistã impiosensuse induerit : restat
sed ixerit iãnẽ e : ꝓfec to p̃sentia corporalia mundoscili¬
c& absentiã suã iãcito facturã illoꝵ autẽ tardius. ꝑhoc os¬
& illi adhuc essent: Sic est enĩ loquutus homo congru¬
ens hominib: ut mos loquendise se hab& humanus usus :.
An ñ cotidie dicimus iã ñ ẽ hic deali quoquã totiusl abitu¬
ro: & maxime hoc demoritur is sol& dici Quã quã & ip¬
se dñs tãquã p̃uidens quidlecturos inouere possa: adie¬

Expanded text:
tur in mundo, quod mundana adhuc sapiant; ille autem jam non esse tur in mundo, quod mundana adhuc sapiant; ille autem jam non esse in mundo, sapiendo divina. Positum est enim hic unum verbum quod nos ita intelligere omnino non sinat, quia non ait: Et non sum in mundo, sed: Jam non sum in mundo, per hoc ostendens se fuisse in mundo, jam non esse. Nunquid ergo fas est ut eum credamus aliquando mundana sapuisse, et ab hoc errore liberatum, jam illa non sapere? Quis tam impio sensu se induerit? Restat ise dixerit jam non esse, profecto praesentia corporali, a mundo, scilicet, absentiam suam jam cito futuram, illorum autem tardius: per hoc oset illi adhuc essent. Sic enim est locutus, homo congruens hominibus, ut mos loquendi sese habet humanus. An non quotidie dicimus, Jam non est hic, de aliquo quantocius abituro? Et maxime hoc de morituris solet dici. Quanquam et ipse Dominus tanquam praevidens quid lecturos movere posset adje
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s sc̃s de creaturaquȩ patriẽ. subdita & filio suerat ac¬
cepturus qđ ait demeo accipi&. Sedutiq depatre.
deqͦ procedit sp̃s: dequoẽ. natus&e filius: Et clarificatus
sum inquit in eis: Nuncsuã clarisicationẽ tãquã facta
sit dicit: cũ adhuc eẽ tfutura: Superius autẽ posce
bat apatre. ut fier&: sedutrũ ipsasit darificatio de
quadixerat. & nunc clarificame tupater apđ te moe
ipsum claritate quã habuipriusquã munđ ess&e apđte:
Vtiq requirendũ est: Si enim a pđ qͦ modo in eis.
ancumhoc ipsum in notescit in eis ac ꝑ ipsosomĩb qui
credunt eis testib suis: plane possumꝰ sic intellȩ¬
Dicendo enimiã factũ eẽ: ostendit iãfuisse p̃destinatũ . & cer¬
tũ haberiuoluit. qđ eẽt futurũ: &iã inquid nonsum inmun¬
do : & hi inmundo sunt: Sihorã prorsus illã qualo quebat᷑
adtendas it triq: adhuc inmundo erant. & ipse scilic&. &
accipere possumꝰ ł debemꝰ. ut illiꝓpterea ẽẽ. adhuc dican¬

Expanded text:
lio, fuerat accepturus quod ait, de meo accipiet, sed utique de Patre, de quo procedit Spiritus, de quo est natus et Filius. Et clarificatus sum, inquit, in eis. Nunc suam clarificationem tanquam facta sit dicit, cum adhuc esset futura: superius autem a Patre poscebat ut fieret. Sed utrum ipsa sit clarificatio de qua dixerat: Et nunc clarifica meipsum, claritate quam habui, priusquam mundus esset, apud te ; utique requirendum est. Si enim apud te, quomodo in eis? An cum hoc ipsum innotescit eis, ac per ipsos omnibus qui credunt eis testibus suis? Possumus plane sic intellidicendo enim esse jam factum, ostendit jam fuisse praedestinatum, et certum haberi voluit quod esset futurum. 4. Et jam, inquit, non sum in mundo, et hi in mundo sunt. Si horam prorsus illam qua loquebatur attendas, utrique adhuc in mundo erant; et ipse scilicet, et accipere possumus vel debemus, ut illi propterea esse adhuc dican
Abbreviated transcription (Latin):
a s& ipse sunt uisi : sic̃ ad horã multacorpora scõꝵ surrexer̃ quandopas¬
uriptũ est. Sed tamen ut dicere ceperã si quidã moy senmor tuum
iegant quẽ scriptura ipsa ubi sepulcrũ einusquã inueniri legimꝰ
nortuũ tamenesse sineulla aminguitate testat᷑. Iuanto magis ioħs¬
cistoꝵoccasione uerboꝵ ubi dñsait si eũ uolomanere donecueniam.
edit᷑ uiuus dormire sub terra: quẽ tradunt qđ etiã in quibusdã scrip¬
uris quauis a pocrisisrepperit᷑. quando sibi sieri iussĩt sepulcrũ in co¬
bͥm̃e fuisse presentẽ : eoq effosso & diligentis sime p̃parato ibi eũ se
anquã in lectulo conlocasse : statimq: esse defunctũ. Vt aut̃ istipu¬
ant qui ista uerba d ñi sic intellegunt. non de functuro sed de functo
milẽ cubuisse : & cũ mortuus putaret᷑. sepultũ fuis sedormientẽ :
donec xp̃s ueniat sic mansurũ : suamq: uita scaturigine pulueris

Expanded text:
Elias et ipse sunt visi: sicut ad horam multa sanctorum corpora surrexerunt, quando pasElias et ipse sunt visi: sicut ad horam multa sanctorum corpora surrexerunt, quando pasitate . Sed tamen, ut dicere coeperam, si quidam Moysen mortuum negant, quem Scriptura ipsa, ubi sepulcrum ejus nusquam inveniri legimus, mortuum tamen esse sine ulla ambiguitate testatur; quanto magis Joistorum occasione verborum ubi Dominus ait, Sic eum volo manere donec venio, creditur vivus dormire sub terra? Quem tradunt etiam quod in quibusdam Scripturis quamvis apocryphis reperitur, quando sibi fieri jussit sepulcrum, incolumem fuisse praesentem; eoque effosso et diligentissime praeparato, ibi se tanquam in lectulo collocasse, statimque eum esse defunctum: ut autem isti putant, qui haec verba Domini sic intelligunt, non defunctum, sed defuncto similem cubuisse; et cum mortuus putaretur, sepultum fuisse dormientem; et donec Christus veniat sic manere, suamque vitam scaturigine pulveris
Abbreviated transcription (Latin):
lit cũ hoc dixis sedñm aꝑta contradictione declarans. Curenĩ sin¬
subiunger&. non dix̃iħs non morit᷑ : nisine hominũ cordib: qđ falspbi¬
sum fuerat inherer& : sed cui plac& adhuc resistat & dicat. uerut qnlu¬
esse qđ dix̃ ioħs. non dixissedñm qđ discipłs ille ñ morit᷑ : sed hoctela
rat iohannẽ apłmuiuere: atq: insepulcro eiꝰ qđ est a pđ ephesumdor¬
mire potius eũ quã mortuumiacere contendant. Assumat in arge¬
mengũ qđ illic terra sensimscatere & quasi ebullire ꝑhibet᷑ : atq
hoc eiꝰ anelitusieri siue constant̃ siue ꝑtinacit̃ asseuer&. Nonen mi
possunt deesse qͥ noncredant : si non de sunt quietiã moysen asseraus
uiuere : qr scriptũ est eiꝰ sepulcrũ non inueniri. Et apparuit cũ dñ o
quasimorsicorpnon potuerit alicubisicabscondiut prors homines
xter& ubiess& adq inde adhorã diuinitꝰ excitari. quando cũ xp̃ohe

Expanded text:
lit, non hoc dixisse Dominum aperta contradictione declarans. Cur enim lit, non hoc dixisse Dominum aperta contradictione declarans. Cur enim subjungeret: Non dixit Jesus, non moritur, nisi ne hominum cordibus quod falsum fuerat inhaereret? Sed cui placet, adhuc resistat, et dicat verum esse quod ait Joannes, non dixisse Dominum quod discipulus ille non moritur, sed hoc talum Joannem vivere, atque in illo sepulcro ejus quod est apud Ephesum, dormire eum potius quam mortuum jacere contendat. Assumat in argumentum, quod illic terra sensim scatere, et quasi ebullire perhibetur; atque hoc ejus anhelitu fieri, sive constanter sive pertinaciter asseveret. Non enim possunt deesse qui credant, si non desunt qui etiam Moysen asserant vivere; quia scriptum est ejus sepulcrum non inveniri , et apparuit cum Domino uasi Moysi corpus non potuerit alicubi sic abscondi, ut prorsus homines lateret ubi esset, atque inde ad horam divinitus excitari, quando cum Christo