comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si unꝰ fidelis reꝑitur sustinere potius
te ꝯsulo. qmͣ te iniung̾e laberinto
hinc. memento saluatorẽ indã etho¬
suspicõnib moueri ad qͥueq ꝑdita ul
igere rõnem. Non ita ille egyptius.
cunctis ioseph creditis ignorabat. quid

Expanded text:
 minus fidelem sustinere potius consulo, quam te immergere labyrintho huic. Memento Salvatorem Judam oecosuspicionibus, moveri ad quaeque perdita vel igentium rationem. Non ita ille Aegyptius, qui Joseph omnibus traditis, ignorabat quid
Abbreviated transcription (Latin):
tibi generalẽ ꝯstituas regulã. ut omue
qui palam u̾etur dic̾e quod ĩ aure locu¬
tus ẽ suspectũ heãs. Qnod si te indicã¬
te dñdũ coram illo nolũit dilatorẽ in¬
dices nõ accusatorem. Itaq unus oĩ¬
deant. tu illi hẽas fidem. uacans tibi. ⁊
ecciẽ dei. si quo minꝰ aut fidelis iueni¬
atur aut prudens pocius fideli ꝯułtẽ¬

Expanded text:
im generalem tibi constituas regulam, ut omnem, qui palam veretur dicere quod in aure locutus est, suspectum habeas. Quod si te judicante dicendum coram ille renuerit, delatorem judices, non accusatorem. 19. Itaque unus omndeant. Tu illi habeas fidem, vacans tibi et Ecclesiae Dei. Si quominus aut fidelis inveniatur, aut prudens, fideli pot
Abbreviated transcription (Latin):
statim eum sepelieriit. Idcirco fetere
incepit. ut statii sepeliretur. Hanc igi
tur gentẽ in errore pristino parumꝑ
nib eum fallatem inueneris. O mni¬
potentis dep̃cor pietatem ut me ab ex¬

Expanded text:
statim non eum sepelierunt, idcirco foetere incepit, ut statim sepeliretur. Hac ergo causa gentem in errore pristino parumper nibus fallacem inveneris? Dei omnipotentis deprecor pietatem, ut me ab
Abbreviated transcription (Latin):
tem porrecta in modũ pontis supra
uallem extensa. q̃ nulłe passus habe¬
bat in longitudine. in latitudunẽ. pe
p̃sor̃m illesũ ꝑtransire qui erat per¬
egrinus portans palmã. ⁊ indutus
sclanima. ⁊ primus anͣte intrepidꝰ
ꝑtransibit. Angelus antẽ tunentẽ
ꝯsolans aĩam dixit. Netimeas. Ab hac

Expanded text:
tem porrecta, in modum pontis supra vallem extensa: quae mille passus habebat in longitudine; in latitudine pedempresbyterum illaesum pertransire, qui erat peregrinus, portans palmam, et indutus sclavinia: et primus ante omnes intrepidus pertransibat. Angelus autem timentem consolans animam, dixit: « Ne timeas; ab
Abbreviated transcription (Latin):
e. No ꝑsone protedũt ab mia. sic mn
trutatẽ potenciaꝵ aĩe. iastibilitas. et
ꝯtrrpi scibilitas seniꝑ exrõne debent pro¬
tedere. uichil fugiat ilła. husi appetat is¬
ta tius  iõ fugiend̾ uł appetend dicta¬
ñt. Dam sm̃e ione. nichi aliud õ ista

Expanded text:
sonae procedunt ab una: sic in trinitate potentiarum animae irascibilitas et concupiscibilitas semper a ratione debent procedere, ut nihil fugiat illa, nihil appetat ista, nisi quod ratio fugiendum et appetendum dictaverit. Nam sine ratione nihil aliud est ista
Abbreviated transcription (Latin):
Er hoc autẽ quod muisibilis est
cognoscere potest. ꝙ om̃e bonũ
igit in hoc seculo: qntũ inse est d
facere mabscondito. Per hoc ꝙ unaẽ
ꝑ lix antẽ ꝙ triua ẽ in potentiis. iuu¬
tur ei ut singularẽ nõ appetat potenta¬
tum. S ⁊ alius altior nitessectus in
lex ternario demr̃atur. Ternarius
enĩ primus mimerus ẽ hñs ligatu¬
ram. Nam binarius qui sine medio
est sine uinculo est. ⁊ iõ d̾ionẽ sigtͣ¬

Expanded text:
er hoc autem, quod invisibilis est, cognoscere potest quod omne bonum quod agit in hoc saeculo, quantum in se, debet facere in abscondito. Per hoc quod unaPer hoc autem quod trina est in potentiis, innuitur ei ut singularem non appetat potestatem, sed et alius altior intellectus in hoc ternario demonstratur. Ternarius enim primus numerus est habens ligaturam. Nam binarius qui sine medio est, sine vinculo est, et ipse divisionem sig
Abbreviated transcription (Latin):
petruda fugere uł fugienda appetere
s niter utrq rõnis otulo discernere
⁊ de discretis eligere meliora. In utiliter
em̃ p̃cedit. discretio interbonũ ⁊ malũ
nisi melioris electio.⁊ peioris reproba
ta. discretionẽ siue electione demonia.
Hoc ẽ enĩ in iufernũ descendere. unientẽ
.i. pecdare scientẽ. Hoc ẽ aꝑtis oculis
tadere. sic̃ cadebat balami. ⁊ ille qui dẽ

Expanded text:
 appetere; sed inter utraque rationis oculo discernere, et de discretis meliora eligere. Inutiliter enim praecedit discretio inter bonum et malum, nisi melioris electio et pejoris reprobatta, et discretionem sine electione habent daemonia. Hoc est enim in infernum descendere viventem, id est peccare scientem, hoc est apertis oculis cadere, sicut Ba
Abbreviated transcription (Latin):
unde quasi totus ꝯcordia ẽ. Nan q̃l¬
eius pars inter duas reliquas media ẽ
oñis nũs impar uinculo quodã me
mantuanũ cũ dixit. Nn m̃o d̾s impare
gaudet. Qd̾ idẽ est ac sidrẽt. d̾s pacẽ dili¬
git ⁊ dilectionẽ. qr ip̃e pax ⁊ dilectio ẽ.
Igitur aĩa ꝑ suas tres potencias. sibi
tani firmiter tam naturlr coheren¬
tes admonetur omuẽ diuisionẽ. ⁊ scis¬
ma fugere. ⁊ seruare unitatẽ sp̃c ĩ uni¬
culo pacis. ꝑ lir aũt ꝙ membris om̃ib

Expanded text:
unde quasi totus concordia est. Nam quaeliejus pars inter duas reliquas media estomnis numerus impar vinculo quodam medMantuanum, cum dixit: Numero Deus impare gaudet. Quod idem est ac si diceret: Deus pacem diligit ac dilectionem, quia ipse pax et dilectio est. Igitur anima per tres suas potentias sibi tam firmiter, tam naturaliter cohaerentes, admonetur omnem divisionem et schisma fugere, et servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Per hoc autem quod membris omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
crutis ercgione machine depingit. Noc¬
dum mamus sca manus digitos contrax̃
tu orantẽ aggreditur imectisq ungu
flagellũ intergo illuis trib ꝑtib ꝯmi¬
p̃fatus rex eod̾ quo ꝯsetratus fu̾at die ĩ
tiꝑes ꝯcubitus publice deuoluto. ac ꝑ
hoc om̃i senatorio ordine offenso ꝯmum

Expanded text:
t, e regione crucem depingit. Necdum sancta manus sanctos contraxertu orantem aggreditur, injectisque ungulflagellum in tergo illius tribus ifato eodem quo consecratus fuerat die in turpes concubitus publice devoluto, ac per hoc omni senatorio ordine offenso, nem
Abbreviated transcription (Latin):
to nissus leuã extendere modicũ fe¬
rule trepitantis ictũ excepit hoc ab
illo audiens. hoc tibi sit ⁊ pena abiec¬
ti. ⁊ signũ ultñs nõ abiciendi pon¬
tificatus. Ad tuius ungule tactum

Expanded text:
o jussus laevam extendere, modicum crepitantis ferulae ictum excepit, hoc ab illo audiens: Hoc tibi sit, et poena abjecti, et signum ulterius non abjiciendi pontificatus. Ad cujus virgulae tactum
Abbreviated transcription (Latin):
Cuucta sub ancipiti pendent mortalia
casu. ⁊ spondent. ꝓpria mobilitate fu¬
gam. Q. uisquis hẽs hodie tras te
fortasse uelinquet. Ant modo dũ loq̃

Expanded text:
Cuncta sub ancipiti pendent mortalia casu, Et spondent propria mobilitate fugam. Quidquid habes hodie, cras te fortasse relinquet, Aut modo, dum loq
Abbreviated transcription (Latin):
Qni cũ uiderunt p̾latos indignita¬
te hunuiles. in potestate mites. mad¬
ministratione ture familiares serm¬
entes fint ip̃i humiles mites niñt¬
ta officia benigne suscipientes. sunt
enĩ quidam qm p̾latoꝵ octupationes
accusant ing̾ssus ⁊ egressus eoꝵ damp¬
nant. Cansas ignorant. ⁊ si cognoue¬
unt turbant ꝯsiliis se ingerinit. cur
quomodo a quo frm sit q̃runt. sic ma¬
ria q̃ in silentio deberet esse. marthe de¬
trahit. ⁊ q̃ u̾ba domini audire consue¬
uerat. u̾bositati seruit. hec est fła ma¬

Expanded text:
Sed cum viderint praelatos in dignitate humiles, in potestate mites, in administratione curae familiaris servientes, sint ipsi humiles, mites, injuncta officia benigne suscipientes. Sunt enim quidam, qui praelatorum occupationem accusant, ingressus et egressus eorum damnant. Causas eorum ignorant, et si cognoverunt, turbant. Consiliis se ingerunt, cur, quomodo, a quo factum sit quaerunt. Sic Maria, quae in silentio debet esse, Marthae detrahit, et quae verba Domini audire consueverat, verbositati servit. Haec est falsa Ma
Abbreviated transcription (Latin):
qualitas. solent m̾catores meusuris du¬
qua uendentes sua distribiũt. que m¬
uor ẽ. Altera uõ qua ementes alieua
lati auaritie. ⁊ uoluptatis meusura
utentel niinie. parcitatis uasculo lub¬
iectis sub nuustrant. Ip̃i autẽ pleno
suꝑfinctatis utuntur modio puptatẽ
p̾dicant subiectis. s ip̃i uolutbatense¬

Expanded text:
quirit. Solent mercatores quandoque duqua vendentes sua distribuunt, quae minor est; altera vero, qua ementes aliena lati avaritiae et voluptatis mensura utentes, nimiae parcitatis vasculo subjectis ministrant, ipsi autem pleno superfluitatis utuntur modio. Parcitatem praedicant subjectis, sed ipsi voluptatem se
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ in menor p̾tĩtoꝵ: ulterius nõ di¬
mugitur a ꝯsortio scõꝵ insi forte uir¬
go fuit. ⁊ ꝯmugi mereatur. choris ã¬
geloꝵ. Et accedentes ꝓpus uiderunt
utriunsq sexus aĩas. que assulabã¬
turangelis quaꝵ splendor ⁊ odor. delec¬
tabilis. ⁊ somis suauissimꝰ oẽm glori¬
am qm̃ ante uiderant suꝑabant omĩa

Expanded text:
m immemor praeteritorum, ulterius non disjungitur a consortio sanctorum, nisi forte virgo fuerit, et conjungi mereatur choris angelorum. Et accedentes propius viderunt intus utriusque sexus animas, quae assimilabantur angelis: quarum splendor et odor delectabilis, et sonus suavissimus, omnem gloriam quam ante viderant, superabant.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ lilia. ⁊ sperule pendebant auree.
Inter quas multitudo maxnua uer¬
sabatur angeloꝵ uolantiũ. ⁊ aureas
alas hñtiũ qui lem uolatu inter cha¬
thenas uolantes suanissimũ atq d¬
tissimũ andientib reddebant sonũ
¶ñ gͦ tridalus minis delectatus re¬
let ibi stare. dixit ei angelus. Respite
Et respiciens uidit unã arborem mar¬
miã ⁊ satissiniã. frondib uiridissimã
florib q pulcherrimã ominũq fr̃¬
tuũ generib ⁊ frngũ fertilissimam
Et sub eadem arbore uiri multi et le¬
mine in cellis auueis ⁊ eburneis ieui
pbũditentes ⁊ laudantes deũ ꝓ umu¬
lis beneficiis suis ⁊ doms sins. Et he¬
bat unuisquisq coronã auream in capi¬
te suo mirabiliter ornatam. ⁊ sceptrũ
aureũ in manu sua. ⁊ erant uestiti ta¬
lib uestimentis quib ante insi mo¬
nachi . Tiic ait angelus ad tuidalũ.
hec arbor typꝰ ẽ scẽ ecclie. lii qui sub
ea sut sunt ꝯstructores. ⁊ defensore̾

Expanded text:
 lilia, et sphaerulae pendebant aureae. Inter quas multitudo maxima versabatur angelorum volantium. et aureas alas habentium; qui leni volatu inter catenas volantes suavissimum atque dulcissimum audientibus reddebant sonum. Cum ergo Tundalus nimis delectatus vellet ibi stare, dixit ei angelus: « Respice. » Et respiciens vidit unam arborem maximam et latissimam frondibus viridissimam, floribusque pulcherrimam, omniumque fructuum generibus et frugum fertilissimam.et sub eadem arbore viri multi et feminae in cellis aureis et eburneis, semper benedicentes et laudantes Deum pro universis beneficiis suis et donis suis; et habebat unusquisque coronam auream in capite suo mirabiliter ornatam, et sceptrum aureum in manu sua; et vestiti talibus vestimentis, quibus ante visi monachi. Tunc ait angelus ad Tundalum: « Haec arbor typus est sanctae Ecclesiae; hi qui sunt sub ea, sunt constructores et defensores
Abbreviated transcription (Latin):
tri ⁊ ꝑapiliones plurmias purpu¬
ra ⁊ bysso. ⁊ auro ⁊ auro ⁊ argento
⁊ serico mira uarietate ꝯfectas. In
⁊ cytharas cũ organistris ⁊ tym ba¬
lis cauentes. Cetera quoq omniũ
musicoꝵ genera. suanissimis sonis
ancliuit ꝯcimnentes. ⁊ quesunt que
hec essent. Ci angelus. Ista est re¬
ligiosox requies. monathoꝵ ⁊ ꝯuer
missam obedientiam. hiis qui pre¬
sunt hylarcter ⁊ deuote impendũt¬
⁊ qui magis gandent sub esse qmͣ
p̾esse qui uoliuitatẽ ꝓpͥam relinqñt
⁊ aliene obtemꝑant᷑. qui dñ sunt ĩ
corpore celestia sapiũt. qui refrenãt
lingnas suas nõ solũ a malis. set
⁊̃ a bonis pp̃ taciturnitatis amorẽ
dunt ait tundalus. Dñe si tibi pla¬
cet uolo ꝓpius accedere. ⁊ eos qui in¬
tus siuit uidere. placet inquit ut
uideas cos ⁊ audias. sz nõ inͣtrab̾¬

Expanded text:
tra et papiliones plurimos, purpura et bysso, auro et argento et serico mira varietate confectos. In t citharas cum organistis et cymbalis canentes. Caetera quoque omnium musicorum genera suavissimis sonis audivit concinentes: et quaesivit, quae haec essent. Cui angelus: « Ista est religiosorum requies, monachorum, convium; qui promissam obedientiam his qui praesunt, hilariter et devote impendunt: et qui magis gaudent subesse, quam praeesse; qui voluntatem propriam relinquunt, et alienae obtemperant; qui dum sunt in corpore, coelestia slinguas suas non solum a malis, sed etiam a bonis propter taciturnitatis amorem. » Tunc ait Tundalus: « Domine, si tibi placet, volo propius accedere, et eos qui intus sunt videre. » Placet, inquit, ut videas eos et audias: sed non intrab
Abbreviated transcription (Latin):
illũ cũ scedula in qua erat pccm̃ il
dulam sr̃ altare posuit. flens ⁊ ro¬
gans scm̃ iacobũ ut mĩtis sius de¬
leret illud pcc̃m. Interea ep̃c ad
missam celebrandam accessit. ⁊ sce
dulam uidens. Cum quereret cur
⁊ a quo poĩta ibi esset .uir. ille ꝓtinꝰ
accurrit. ⁊ rei seriem cinictis audi¬
entib flens narranit litteras illas
apꝑiens. ⁊ nil ibi scriptum inueni¬
rantib intellexit.

Expanded text:
illum cum cedula in qua erat peccatum illum cum cedula in qua erat peccatum dulam super altare posuit, flens et rogans sanctum Jacobum ut meritis suis deleret illud peccatum. Interea episcopus ad missam celebrandam accessit, et cedulam illam videns, cum quaereretur cur et a quo posita esset ibi, vir ille protinus occurrit, et rei seriem cunctis audientibus flens narravit. Litteras illas aperiens et nil ibi scriptum invenirantibus intellexit.
Abbreviated transcription (Latin):
E mporib a defonsi regis in
ñ quoꝵ unus erat sacerdos a sarra¬
cens capti sunt. ⁊ in ur̾be cesar au¬
gusts carcere tenebroso dnisoꝵ ge¬
nerum nexib obligati. Qui tum
deo nispirante admonente p̾sir̃o be¬
atum iacobũ innocarent. iobscu¬
ro carceris sic eos alloqñs refulsit
Ecce ad sumi. quẽ uocastis. Timc
ora q̃ p̾ dolore fixa igenib tenebã¬
tur crigentes ad pedes enis protide¬
rmit. Qm suffuso eius untutis
unguento eoꝵ unntula confregit
suã q potentia captinoꝵ manib
conserta de carcere diuinitus erep¬
ti ad portas cuutatis eo duce ꝑuene¬
runt. Que fcõ trucis signo aplĩce
reu̾entie egressum ultro ministra¬
uerunt. Illos gͥ iam fere illucescẽ¬
te die ad quoddam castellũ xͥanoꝵ¬
uotari ꝓ̾cipiens celos uisibiliter co¬
scendit. Tunc cũ magno clamore
aduocantes aꝑtis forib interuis
suscepti sunt. Seda p̾sbr̃. Tempori¬
b bĩ theoduniri compostellauensis
cp̃i quidã graue pccm̃ ꝯmisit quod

Expanded text:
emporibus Aldetonsi regis in ni, quorum unus erat sacerdos a Saracems capti sunt, et in urbem Caesaraugustam carcere tenebroso diversorum generum nexibus obligati. Qui cum Deo inspirante, admonente presbytero, beatum Jacobum invocarent, in obscuro carceris sic eos alloquens refulsit: « Ecce adsum quem vocastis. » Tunc ora quae pro dolore infixa in genibus tenebantur erigentes ad pedes ejus ceciderunt; qui suffuso ejus virtutis unguento eorum vincula confregit suaque potentia captivorum manibus consumpta de carcere divinitus erepti, ad portas civitatis eo duce pervenerunt. Quae facto crucis signo, apostolicae reverentiae egressum ultro ministraverunt. Illos igitur jam fere illucescente ad quoddam castellum quovocari praecipiens, coelos visibiliter ascendit. Tunc cum magno clamore advocantes, apertis foribus intus suscepti sunt. Temporibus beati Theodori Compostellanensis episcopi, quidam grave peccatum commisit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tus fortes ⁊ balistas quas multũ ti¬
ment sagittas q sufficientes. Do
tũ manubrio longo. ferramenta qñ¬
ta ut fortia sit ad penetrand̾ ilłoꝵ ar¬
qui uolunt ad detrahend̃ illos desella.
de q̃ facillime cadũt. hẽant ⁊ galeas

Expanded text:
t fortes balistas quas multum timent et sagittas sufficientes et cum longo manubrio; ferramenta ta, ut fortia sint ad penetrandum arma eorqui valent ad detrahendum eos de sella, quia de ipsa facillime cadunt; ac cutellos
Abbreviated transcription (Latin):
senes ⁊ niuenes pueri ⁊ puelle omẽs
uno tuo nullũ ullo angauante. Un¬
diq ꝯturrunt. ab hyspana a pro¬
mucia ab aquitama ⁊ bruta unia¬
a scotia ab anglia. a normãnia a srã¬
cia a lotharnigia a burgundia ager
manina. a longobardia ab apulia.
⁊ ab aliis regnis uirtute ⁊ signo crutis
signati ⁊ armati. ultũ ire parant in¬
iurias dei in hostes xp̃iam noĩs. Et
qnͣto quisq hactemis ad exercendã
mũdi malitiã crat pronior. tanto
nũt ad ex̾cendam ultro dei miliciam
sit promiptior. firmissã pate int̾im u¬
biq composita. Et primo nideos in
urbib in quib erant aggressi coi ad
credendum ĩ xp̃m conipellũt credere
nolentes bonis priuant urbib elum
trie legis ducti se muluo trucidant᷑.
Alii ad tempꝰ se credẽ sumulantes post
ad indaisimũ reuoluũtur. Emine¬
bant in hoc de hostico. Dux lotharm¬
gie. Godefridiis ⁊ fr̃es enis. Enstachĩ
⁊ balduinus. Anselmus de ribodimõ¬
te. Saldnimis comes montensis. Ro¬

Expanded text:
enes, eciam pueri et puelle, omnes uno animo, nullum ullo angariante undique concurrunt, ab Hyspania, a Provincia, ab Aquitania, Britanniaa Scotia, ab Anglia, a Nortmannia, a Francia, a Lotharimania, a Longobardia, ab Apulia, et ab aliis regnis, virtute et signo sanctae crucis signati et armati, ultum ire parant injuriam Dei in hostes Christiani nominis: et quanto quisque hactenus ad exercendam mundi militiam erat pronior, tanto nunc ad exercendam ultro Dei militiam fit promptior, firmissimaque pace interim ubique composita, et primo Judaeos in urbibus in quibus erant agressi, eos ad credendum in Christum compellunt. Credere nolentes bonis privant, trucidant, egis patriae ducti, se mutuo trucidant; alii ad tempus se credere simulantes, post ad judaismum revolvuntur. Eminebant in hoc Degie Godefridus et fratres ejus Eustasius et Balduinus, Anselmus de Ribodimonte, Balduinus, comes Montensis, Ro
Abbreviated transcription (Latin):
uod dyne fratrib sychem¬
m̃ito displicuit. Meritoq eos
placare nõ potuit circumcisio: que nõ
tam pro deo. qmͣ pro dyna. nõ tam pro
institucõne dma qmͣ pro ueretundia
hũana fc̃a fuit. Malũ tñ ineis fuit ns¬
te seu̾itatis modũ excedere. O qnͣto sa¬
tius erat uiros. qmͣius nõ tam pro deo
qm pro dyna cirtimitisos. ad u̾m dei
cultum paulatim ꝑ duc̃e. qmͣ inopiua¬
ta ⁊ repentina morte ꝑcutẽ. Qui sunt is¬

Expanded text:
uod digne fratribus merito displicuit, merito eos placare non potuit circumcisio, quae non tam pro Deo quam pro Dina, non tam pro institutione divina quam pro verecundia humana fuit facta. Malum tamen in eis fuit justae severitatis modum excedere, tius erat viros quamvis non tam pro Deo, quam pro Dina circumcisos ad verum Dei cultum paulatim perducere, quam inopinata et repentina morte percutere! Hinc i
Abbreviated transcription (Latin):
Dost hos .iiii ͦ᷑ ordiuat᷑ letitia ⁊ ira.
Nouissime auc̃t om̃i uereciuidia. Ita¬
q inchil aliud est iacob hiꝰ libos. ex ly¬
a genuisse qmͣi affectionis sue motũ
ordinando. dignã uirtictis sebolem

Expanded text:
aetitia et ira; novissime autem omnium verecundia. Itaque nihil aliud est Jacob hujusmodi liberos ex Lia genuisse, quam animum affectionis suae motus ordinando dignam virtutum sobolem
Abbreviated transcription (Latin):
uiolent̃ occidunt. Gladius symeonus ex¬
probratio. gladius lem ẽ exactio. Solẽt
em̃ symeon corrupte mente exprobra¬
re. uehementer malũ quod fecit. leui re¬
ro solz uiolenter exigere bonũ quod fieri
oportuit. hus stimulis quoꝵdam mens
uehementer accensa sepe inconsolabilit̾

Expanded text:
em fecerunt. Gladius Simeonis exprobratio, gladius Levi est exactio. Solet enim Simeon corruptae menti exprobrare vehementer malum quod fecit, Levi vero solet vehementer exigere bonum quod fieri oportuit. Quvehementer accensa, saepe inconsolabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
re potest ut humanã ꝯscientiam descia
mineni qiͣ ad ꝯsinulẽ suũ fanuliariꝰ
⁊ fidncialius conueniret quẽ ⁊ uidere
poss uemani postulaturꝰ ⁊ acceptur

Expanded text:
 tamen ut humanam conscientiam de sua minem quasi ad consimilem suum familiarius et fiducialius conveniret: quem et videre posset veniam postulaturus, et acceptur
Abbreviated transcription (Latin):
liquiaꝵ ꝑ diũsas cirtũferrent prom̃¬
ratulis clarificate sunt. Qͤ miratula
scripserunt tanonici eccĩe landimensis

Expanded text:
liquiarum per diversas circumferrent eccleae multis miraculis clarificatae sunt: quae miracula scripserunt canonici ecclesiae Laudunensis
Abbreviated transcription (Latin):
archis ntitulatũ. Aliũ quo de mysti¬
co sompno nabugodonosor. De arbore
aliũ. de. mi ͦ  uentis. in mari pugnã¬
tib aliũ de extĩmnatio᷑ mali ⁊ ꝓmo¬
tione boni. Aliũ gͥ de officio eccie. aliũ
de satrificio abrahe. scripsit ⁊ tractatũ
grandẽ. de illo u̾bo ysaie. om̃e caput
languidũ et aliũ de ilło. In die illa nu¬
triẽt hõ uaccam boum. Tertiũ uo̾ ꝯͣ au
dream. ⁊ alios in expositione satre scrip¬
ture indaizantes suꝑ illo u̾bo. Ecce un¬
go ꝯtipiet ⁊ pariet filiũ. elliũ aut ad
noilitios. de illo u̾bo. psalmi. Afferte do¬
mino filii dei. Scripsit ⁊̃ librũ quidr̃
excerptorm̃. In quo bremter ꝯtinetur
dunsio. ⁊ materia om̃i scĩaꝵ ac seres

Expanded text:
archa intitulatum, alium quoque de mystico somno Nabuchodonosor: de arbore alium de quatuor ventis in mari pugnantibus; alium de exterminatione mali et promotione boni; alium iterum de officio ecclesie; alium de sacrificio Abrahe et tractatum grandem de illo verbo: Esaie omne caput languidum; et alium de illo, in die illa nutriet homo vaccam boum. Tertium vero contra Andream et alios in expositione sacre scripture Iudaizantes, super illo verbo: ecce vigo concipiet et pariet filium; alium autem ad novitios de illo verbo psalmi: afferte domino filii dei. Scripsit etiam librum, qui dicitur excerptionum; in quo breviter continetur divisio et materia omnium scientiarum ac series
Abbreviated transcription (Latin):
nũ enĩ qd̾ sitit ẽ gaudiũ uoluptatis. Et
qnͣto plus bibit. tanto ampluis sitit Nlã
ad saciandum sensualitatis appetitũ: to¬
tus mũdus nõ sufficit. uidimus gͦ deam¬
bala garmla zelpha temulenta. Sale
uaniq loquatitatem. nec ip̃aenis dña

Expanded text:
elpha sitit, gaudium est voluptatis. De quo quanto plus bibit, tanto amplius sitit: nam ad satiandum sensualitatis appetitum, totus mundus non sufficit. Quia ergo quaBala, garrula; Zelpha, tumulenta. Bala namque loquacitatem nec ipsa ejus domina
Abbreviated transcription (Latin):
uo̾ .i. tantus qnͣtus esse deb printipales gͦ
affectus .uii. sunt. qui ab una animi af¬
fectione alternatim furgunt. spes .s. ⁊

Expanded text:
us est quantus esse debet. Principales ergo affectus septem sunt qui ab una animi affectione alternatim surgunt. Spes
Abbreviated transcription (Latin):
possunt quidẽ uco esse. ⁊ ioniuẽ
locũ sciendo oꝑando enuitare sicut
sol cũ in uno consistat loco radios
tũ usq quaq calefaciendo diffiui
tur ergo quod illa sapĩa ⁊ uoluitas

Expanded text:
Possunt quidem in eo esse, et in omnem locum sciendo et operando emicare, ut sol cum in uno consistat loco, radios tamen usquequaque calefaciendo diffunditur ergo quod illa sapientia atque
Abbreviated transcription (Latin):
m octidende decidũt tũc exatus celi su¬
plicut des. Et qm̃ hec stellarr supplicacio
tit in ocadente. Idcirco deũ in occidente as
mũdi saltem figurã agnoscerent. Nũ¬
qui de deo tam indigna sentirent. Nos¬

Expanded text:
tunc exercitus coeli supplicat Deo, et quoniam haec stellarum supplicatio fit in occidente, ideo Deum in occidente asseni, si mundi saltem figuram agnoscerent, non de Deo tam indigna sentirent. MO
Abbreviated transcription (Latin):
gam ꝑtullit eum t̾cio acrit᷑. ⁊ in tram pio¬
strauit ⁊ disꝑuit. Ille iacens illic inuent᷑
ẽ ⁊ portatus in infirnutoriũ ⁊ cepit coti¬
die augnientari infirnutas nec poterãt
dinosci qualis ess. Ille aut̃ reuelare no¬
lebat. T andẽ positus ẽ suꝑ ciliciũ. ⁊ cepit
letama pro eo dici. Cumq diceretur sc̃e
dimistane ora pro eobis. roganit se poni
suꝑ lectũ dicens semodo nõ moriturũ
Et accersito priore henrico: ꝯftssus est
ne a priore redditdit sp̃m. Casula sci
dumstam in qua cantare solebat erat
apud londomã sine ulło anxo appara¬
tu. M atrona q̃dam londoniensis gram¬
ter infirmata. credebat se nũqmͣ dem¬
ceps sanandã. Cui ut putabatur mo
riture. mox sc̃s dinistamis apparuit.
sciscitans utrum uell ꝯualescere. Qͥ
respondente se max mie uelle: ait. Tol¬
le aurifrigiũ qd̾ in archa tua est. ⁊ po¬
qd̾ mirabile fuit. aurifrigiũ illud uec
minus nec manis inuentũ ẽ. quod
tasisle ornatus erigebat . xcuii. de qui¬

Expanded text:
gam percussit eum tertio acriter, et in terram prostravit, et disparuit. Ille jacens ibi inventus est, et portatus in infirmitorium, et coepit quotidie augmentari infirmitas, nec poterat dignosci qualis esset; ille autem revelare nolebat. Tandem positus est super cilicium, et coepit litania pro eo dici; cumque diceretur: Sancte Dunstane, ora pro eo, rogavit se poni super lectum suum, dicens se modo non moriturum; et accersito priore Henrico confessus est ne a priore, reddidit spiritum. Casula sancti Dunstani, in qua cantare solebat, erat apud Londoniam sine ullo auri apparatu. Matrona quaedam Londoniensis graviter infirmata, credebat se nunquam deinceps sanandam; cui, ut putabatur, mox moriturae sanctus Dunstanus apparuit, sciscitans utrum vellet convalescere. Qua respondente, se maxime velle, ait: « Tolle aurifrigium quod in arca tua est, et pota: et quod mirabile fuit aurifrigium illud, nec minus nec majus inventum est, quam casulae ornatus exigebat. GUILLELMU
Abbreviated transcription (Latin):
primius a sarracenis capiens regulas
dedit q̃ uix intelliguntur. asudantibͦ
unũ ħ̃ebat codiçẽ totius artis consciũ q̃
uullo modo gerb̾tus extorquere potẽ¬
rat a magr̃o. Tandẽ slũ nocte furatus
est auxiliante filia pm cũ qua famili¬
aritatẽ assiduitate parau̾at sub ceriu¬
cali positũ. ⁊ cũ furto anfugit. pħs sõp
no excitus indicio stellaꝵ pro sctutus ẽ
fugientẽ ꝓfugus antẽ cadem scĩa ꝑitu¬
lum comꝑicus. sub ponte ligneo qui
proxinus erat se occultaiit. pendulus
inter pentẽ ⁊ aquã. ⁊ pontẽ amplectẽs
ut nec tr̃am nec aqm tangeret. ⁊ ita
ꝑ incantationes dyabolo accersito pro¬
petuũ illi paciscitur hom̃i. si se ab illo
qui de uno ip̃m insequebatur defensa¬
tũ ultra pelagus eucheret. Et fcm̃ ẽ¬

Expanded text:
primus a Sarracenis capiens, regulas primus a Sarracenis capiens, regulas dedit, quae vix intelliguntur a sudantibus sophus unum habebat codicem totius artis conscium; quem nullo modo Gerbertus extorquere potuit a magistro. Tandem illum nocte furatus est, auxiliante filia philosophi, cum qua familiaritatem assiduitate paraverat, sub cervicali positum, et cum furto aufugit. Philosophus somno excitus indicio stellarum persecutus est fugientem. Profugus autem eadem scientia periculum comperiens, sub ponte ligneo qui proximus erat, se occultabat, pendulus inter pontem et aquam: et pontem amplectens, ut nec terram nec aquam tangeret: et ita  incantationes diabolo accersito, perpetuum paciscitur hominium si se, ab illo qui denuo insequebatur defensatum, ultra pelagus eveheret. Et factum e
Abbreviated transcription (Latin):
rii pape arriani fuerant. s tuuc ꝑ le¬
andium hyspalensem ep̃m catbolici
minigildi. quẽ pr̃ noctẽ paschali ꝓ con¬
fessione fidei interfecit leandro autẽ sui¬
cessit ysidorus uir sauctus ⁊ doctus. Cuiꝰ
corpus ur̃a etate a defonsus gallacie rex
tholetũ transtulit ad pondus auro ꝯꝑatũ
Sarracem autẽ qui gothos subingant¬
rãt ip̃i quoq a karolo magno incti gal¬
liciam ⁊ lusitamam maximas hyspame
proninitias amiserunt. Possident ant
ułq lodic suꝑiores regiones. Et sicut
xp̃iam tholetum. ita ip̃i hy spalim quã
sib iltani ꝓuganter uocant. caput reg¬
morogentes inloisti. ad hos uemens gͥ¬
uertus uicit lcĩa ptholomeñ in altrala¬
bio. alcandrũ mastroꝵ intersticio fir¬
minũ in fato. Ibi didicit ⁊ cantus am¬
um ⁊ uolatus mysteriũ ⁊ tenues ex ĩ¬
ferno extire fignras. Quadriiũ qͦ
q ebibit ut issas in galliam renoca¬
ret. iam dudũ absoletas. Qm batũ

Expanded text:
rii papae Ariani fuerant; sed tunc per Lerii papae Ariani fuerant; sed tunc per Leandrum Hispalensem episcopum catholici menegildi, quem pater nocte Paschali pro confessione fidei interfecit. Leandro autem successit Isidorus vir sanctus et doctus, cujus corpus nostra aetate Alfunsus Galliciae rex Toletum transtulit ad pondus auro comparatum. Saraceni autem qui Gothos subjugaverant, ipsi quoque a Carolo Magno victi, Galliciam et Lusitaniam maximas Hispaniae provincias amiserunt: possident autem usque hodie superiores regiones; et sicut Christiani Toletum, ita ipsi Hispalim, quam Sibiliam vulgariter vocant, caput regmore gentis intenti. Ad hos veniens Gerbertus, vicit scientia Ptolomaeum in astrolabio, Alcandrum in astrorum interstitio, Firmicum in fato. Ibi didicit et cantus avium, et volatus mysterium, et tenues ex inferno excire figuras. Quadruvium quoque ita ebibit, ut illas in Galliam revocaret jamdudum obsoletas. Abacum
Abbreviated transcription (Latin):
que liugo ier prcterat ⁊ quoldam pͥmatos
capit ⁊ laudimo relegat. Enno .uiii. Ra¬
iolus duxr moritur. otho filius cuis suc¬
cedit ei in ducatu lathariensiũ. smio
.ix. itiis sẏnodo totius francie congre¬
gata armilphus nepos karoli dntis ꝙ̃¬
ĩp̃e Rarolus epm rems substituerat õi¬
um iudicio exordinatur. dampnatur
⁊ adelgarus p̾sbiter qui urbem prodi¬
dit ⁊ portas karolo aꝑint insolubiliter
ercõitatur. Gerb̃tus uero substituitur¬
cp̃c .s. quib cãm uentilantib nõ po
tuisse degradari arnulfũ absq scientia
⁊ aucte p̾ape romani. Gcrb̾tus depositus
ad othoncm imꝑatorẽ se ꝯtulit. Quem
nuꝑator receptum primo eũ rancune
sit ab .R. Gerbertus ad .R. fit papa in¬
gerbertus ex gallia natus mona¬
chus a pno apud fioriacũ adoleit. De¬
mũ adolescens claustrũ exiens ꝑrexit hys¬
pamam q̃ olun a romanis possessa tem¬
pore lonorii imꝑatoris in ius gothoꝵ cõ¬
cesserat. Gotbi aũt usq ad tempora gͥgo¬

Expanded text:
quosdam primates capit et Lauduno relegat. 991. 8. 4. Karolus dux moritur. Otto, filius ejus, succedit ei in ducatu Lothariensium. 992. 9. 5. Remis synodo totius Franciae congregata, Aripse Carolus episcopum Remis substituerat, omnium judicio exordinatus damnatur, et Adelgarius presbyter, qui urbem prodidit, et portas Carolo aperuit, insolubiliter excommunicatur; Gerbertus vero substituitur. Sed quibusdam causam ventilantibus, non ptuisse degradari Arnulfum absque scientia et auctoritate papae Romani, Gerbertus depositus ad Ottonem imperatorem se contulit. Quem imperator receptum, primo eum Ravennae sit ab R. Gerbertus ad R. fit papa viGerbertus ex Gallia natus, monachus a puero apud Floriacum adolevit: deinde adolescens claustrum exiens, perrexit Hispaniam, quae olim a Romanis possessa, tempore Honorii imperatoris in jus Gothorum concesserat. Gothi autem usque ad tempora Grego
Abbreviated transcription (Latin):
aquaꝵ. frequens ac diurnra ult̾
solitum. Estas postea freqñtissima płi¬
b q ꝑniciosa. Unde ⁊ frnges minora¬
te sunt. karolus dux montẽ acutun
expugnat. Suessionis usq uastaudo
dimũ cũ multa p̾da reuertitur. Sica¬
tas magna u̾nalis. unde ⁊ sacio pͥm

Expanded text:
aquarum frequens et diutina ultra solitum: aestas postea ferventissima, pluribusque perniciosa; unde et fruges immoratae sunt. Carolus dux Montem acutum expugnat, Suessionis usque vastando dunum cum multa praeda revertitur. Siccitas magn
Abbreviated transcription (Latin):
exꝑieris. Nunc gͥ redi iterum. ⁊ muta
mentẽ ⁊ muta p̾recem. Cunq ille tnͣ¬
sire conaretur potius qmͣ redire. Ille ui¬
brata ꝯͣ eñ. uirga redne illũ coegit .O.
irdieus multũ pauidus orauit tertio
emndẽ ẜmonẽ. Et rediens nõ mnuenit
ne orasse: ꝓperauit ad ostiũ cdanstri
ubi offendit qm̃ prius offenderat tur¬
bato uultu ꝯͣ enni stantẽ ⁊ interrogã¬
tem quo ꝑgeret. Qini respondit. Qͥs
es tu. qui me tanta aucteͣ ꝯstringis :
ait .Q. neris quis. audi. Ego sñ diusta¬
toꝵ illoꝵ. ⁊ adintor qui uere filii siit
occ̃ie. et tu quomodo suffragiũ meũ q̃¬
ris qui me ⁊ locũ istũ uis deserere. Mea
mña hinc nũqmͣ exibis. s uelis nolis
hic remanebis. hic morieris. ⁊ qua me

Expanded text:
experieris. Nunc igitur redi iterum, et muta experieris. Nunc igitur redi iterum, et muta mentem, muta precem. » Cumque ille transire conaretur, potius quam redire, ille vibrata contra eum virga, redire illum coegit. Qui rediens multum pavidus, oravit ter et rediens, ibi non invenit ne orasse, properavit ad ostium claustri, ubi offendit quem prius offenderat, turbato vultu contra se stantem, et interrogantem quo pergeret. Qui respondit: « Quis es tu, qui me tanta auctoritate constringis? » Ait: « Quaeris, quis? Audi: Ego sum Dunstator illorum et adjutor qui vere filii sunte. Et tu, quomodo suffragium meum quaeris, qui me et locum istum vis deserere? Mea licentia hinc nunquam exibis, sed velis, nolis, hic remanebis, hic morieris; et quia me
Abbreviated transcription (Latin):
adhue aĩo Rluctuabat de hoc quod tactu¬
rus erat statuit antẽ apid se nõ se dis¬
cessurum a monastĩo sine lñia scĩ dũ¬
stam. uenit itaq ad tumbam euis que¬
rclam fatiens ei de illis ⁊ illis. et suã be¬
nedictionẽ petens ut iter suũ proseq̃¬
retur dicens ip̃ius futurũ quotũq ꝑ¬
geret. ueniensq post chorum. inuenit
ibi monachũ quenidã renerentissimũ
uirgam tenentẽ ⁊ ei inuixũ stantem
⁊ sẽ miidis oculis intuentẽ. Qͦ inso
cxꝑauit. ⁊ ab co duitere uoluit. Qͥ
uirga opposita ait. Quo uadis muit
ille. nõ esse loqñdim. At ille. si loquor¬
nich ad te. Dic quo uadis: quo inquit
mca inter est. At scñs nicħ est. reu̾tere
ad sepulcrum ubi modo finsti.⁊ mita¬
ta uolintate intencius ora. reu̾sus ille
orauit sicut orauerat prius. Rediens
obnium hũit quẽ prius in eodẽ loco
qui quo tende̾t requisunt. Cui ille.
Quid hoc ad te: Multum inquit.
quod ⁊ tu ute nõ correxis in proximo

Expanded text:
adhuc animo fluctuabat de hoc, quod facturus erat. Statuit autem apud se, non se discessurum a monasterio, sine licentia sancti Dunstani. Venit itaque ad tumbam ejus, querelam faciens de illis: et suam benedictionem petens, ut iter suum prosequerentur; dicens se ipsius futurum quocunque pergeret. Veniensque post chorum, invenit ibi monachum quemdam reverendissimum virgam tenentem, et ei innixum stantem, et se vividis oculis intuentem. Quo viso, expavit et ab eo divertere voluit. Qui, virga opposita, ait: « Quo vadis? » Innuit ille non esse loquendum. At ille: « Si loquor ad te, dic quo vadis.--Quo, inquit, mea interest. » At sanctus: « Nihil est, revertere ad sepulcrum, ubi modo fuisti, et mutata voluntate intentius ora. » Reversus ille, oravit sicut oraverat prius. Rediens obvisum habuit quem prius in eodem loco; qui quo tenderet requisivit. Cui ille: « Quid hoc ad te?--Multum, inquit, quod et tu, si te non correxeris, in proximo
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ex p̾sentiũ bonoꝵ. multitudine uł
magnitudine colligit illa future uite
gaudia. quot uł quanta esse possint
ta namq mirabilis ẽ lux ista corporał
hemus ꝯmunem tũ bestiis. Qualic
ent lix fictum bõꝵ. si talis ẽ p̾sens lux
sta mscioꝵ. S cem mustiplicitate lonor
mnisibiliũ ꝯntit. ex multitudine bonor¬

Expanded text:
quando ex praesentium bonorum multitudine vel magnitudine colligit illa futurae vitae gaudia, quot vel quanta esse possint.ta tamque mirabilis est lux ista corporalihabemus communem cum bestiis! Qualis erit lux futura beatorum, si talis est praesens lux ista miserorum! Item multiplicitatem bonorum invisibilium
Abbreviated transcription (Latin):
tarnalia. cũ spñalib ꝑmurscere. ⁊ per
corporalia incorporea describere. ut utͣ¬
q hom̃is natura menis dictis inuemi¬
at. unde se mirabiliter reficiat. qui ex
corporea. ⁊ incorporoi natura ꝯstat. Ii

Expanded text:
carnalia cum spiritualibus permiscere, et per corporalia incorporea describere, ut utraque hominis natura in ejus dictis inveniat unde se mirabiliter reficiat qui ex corporea et incorporea natura constat. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
undiq domꝰ illa regia mirabilior¬
namento. Ponẽbant cyphos ⁊ cali¬
ces anrros ⁊ argenteos ⁊ pixides ebur¬
neas suꝑ paxillos ⁊ tabulas. Et sis
domusstta ornabatur. ut si maiorĩ
regno dei nõ esset ista posse sufficere
uideretur. Om̃s igitur isti qui muns¬
traut ante regẽ uemientes ⁊ genua
flectentes dicebant. Labores manu¬
nmi tuaꝵ. qr mandutabis b̾s es. ¶
bene tibi erit. oñc tundalus ait ad
angelum. Mnor domine de tot miistrĩ
inter quos nec unũ de familia sua re¬
rex lona sua largiebatur. ⁊ id̾o ꝑ ma¬
ꝑ .xx. ⁊ unã requiescit. Et hoc ideo quia

Expanded text:
undique domus illa regia mirabili orundique domus illa regia mirabili ornamento. Ponebant scyphos et calices aureos et argenteos, et pyxides eburneas super paxillos et tabulas; et sic domus illa ornabatur, ut si major in regno Dei gloria non esset, ista posse sufficere videretur. Omnes ergo illi, qui ministrabant, ante regem venientes, et genua flectentes, dicebant: Labores manuum tuarum quia manducabis, beatus es, et bene tibi erit . Tunc Tundalus ait ad angelum: « Miror, Domine, de tot ministris, inter quos nec unum de sua familia rerex bona sua largiebatur; et ideo per maiginti et unam requiescit. Et hoc ideo quia
Abbreviated transcription (Latin):
ex auro ⁊ argento erant ⁊ exom̃i lapi¬
dñ p̃tiosoꝵ gen̾ib. S fenestre ibi ñ
crant n ostiũ. ⁊ tam̃ om̃s qui intrai
nolebant intrabant. erat aut̃ nitus
tam splendida. ac si nõ dico unus sol
s qͣiͣ ibi multi splendidernnt soles
E rat q nuis ampla ⁊ rotunda ⁊
nulłis columpnis fulta. Et totũ eiꝰ
uestibulũ auro ⁊ lapidib p̾ciosis e¬
rat stratũ. ¶ irtñspiciens ant tunda¬
lus. uidit unũ sediłe anreũ cũ gẽmuis
⁊ serico ⁊ om̃ib ornamentis ornatũ
⁊ regeni domartũ in ip̃o throno sed̃
uestitũ mirabilib uestimentis ⁊ p̃¬
ciosissimus. supͣ omne p̾tiũ terremĩ
Et cũ staret adiurans. uenerut
plurimi indonũ illã cũ muuerib
ad regem ⁊ offerebant singuli cum
gundio munera sua. Et tũ staretiũ¬
dalus duitius ante domniũ suũ regi
uenerunt multi sacerdotes ⁊ lenite
sollempniter induti sũt ad missam
cantandam cũ sericis casulis. ⁊ aliis
ornamentis ualde p̾ciosis. ⁊ oruabat᷑

Expanded text:
ex omnium lapidum pretiosorum generibus. Sed fenestrae ibi non erant, nec ostium; et tamen omnes qui intrare volebant, intrabant. Erat autem intus tam splendida, ac si non dico unus sol, sed quasi ibi multi splenderent soles. Eratque nimis ampla et rotunda, et nullis columnis fulta: et totum etiam ejus vestibulum auro et lapidibus pretiosis erat stratum. Circumspiciens autem Tundalus vidit unum sedile aureum cum gemmis et serico, et omnibus ornamentis ornatum, et regem Chormarcum in ipso throno sedere, vestitum mirabilibus vestimentis, et pretiosissimis, supra omne pretium terrenum. Et cum staret admirans, venerunt plurimi in domum illam cum muneribus ad regem, et offerebant singuli cum gaudio munera sua. Et dum staret Tundalus diutius ante dominum suum regem venerunt multi sacerdotes et levitae induti, sicut ad missam cantandam, cum sericis casulis et aliis ornamentis valde pretiosis: et ornabatur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quoꝵdam illic umientiũ miquitates
ferre nõ posse. Que res inquit. si enẽ¬
data nõ fu̾it. tota hec ciitas ⁊ hec eccĩa
luet. Non multo post ciuctas combus¬
ta est ⁊ tota eccłia tũ sius offitinũ. ex¬
cepto refectorio ⁊ dormitorio cũ claus¬
tris que ibi appendebãt .xcui. adhuc

Expanded text:
 quorumdam illic viventium iniquitates ferre non posse: « Quae res, inquit, si emendata non fuerit, tota haec civitas, et haec ecclesia luet. » Non multo post civitas combusta est, et tota ecclesia cum suis officinis, excepto refectorio et dormitorio cum claustris, quae ibi appendebant. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
uideri quonsq amor proficiat ĩ aliꝙͣ
similitudinẽ amoris illius qui deu̾
similẽ fecit hõi ꝑ hũiliationẽ huma¬
onis. Et tunc dulce ẽ hom̃ĩ cohumi¬
liari sũne maiestati comꝑari filio dei
diuine sapĩe ꝯformari hoc sencienti ĩ
simũ amantẽ rapit in amabilẽ quod
ipse insemet ip̃o quicquid in eo amabi
more ip̃ñis boni. sic se intendit pius
affet. tus. ut nõ seide reuocet. Donec
unũ uł unus tũ eo spt fuit effectus. Ꝙ
tũ ieo fideliter fu̾it ꝑfcm̃ iam solo mor¬
talitatis hꝰ uelo diuidr̃ ac differtur a
Qua pp̃ cũ iam in fide ⁊ spe eius qui a¬

Expanded text:
ciat in aliquam similitudinem amoris illius, qui Deum similem fecit homini per humiliationem huma participationis. Et tunc dulce est homini cohumiliari summae majestati, compauperari Filio Dei, divinae sapientiae conformari, hoc sentienti in simum amantem rapit in amabilem, quod ipse in semetipso est quidquid in eo amabilmore ipsius boni sic se intendit pius affectus, ut non se inde revocet, donec unum vel unus cum eo spiritus fuerit effectus. Quod cum in eo fuerit perfectum, jam solo mortalitatis hujus velo dividitur ac differtur aqua tamen cum jam in fide et spe ejus quem a
Abbreviated transcription (Latin):
Ad qd̾ ⁊̃ nõ desiuit excitare ꝓximũ sĩ
si diligit eñ sicut seip̃m. ad qd̾ cũ aliqũ
admittitur. in ipõ lumine u̾itatisindu¬
bitanter uidet p̾uenientẽ gram cuui
in de repellitur in ip̃a mente sua in tel¬
ligit puritati eius nõ ꝯuenire m̃mimi¬
diciã suã. Et si amat flere dulce ht̃. ⁊
nõ siue multo gemitu cogitur redire
in ꝯscĩam suã ad qd̾ cogitand̾ oiõ ii¬
reconfitemur ⁊ tñ uc dicanus. ut co¬
gitenius amore euis. uł aniore amo¬
ris enis pronocam᷑ ⁊ trahim᷑. Cogi¬
tantis gͦ est in om̃ib hũiliare semet

Expanded text:
d etiam non desinit excitare proximum suum, si diligit eum sicut se ipsum. Ad quod cum aliquando admittitur, in ipso lumine veritatis indubitanter videt praevenientem gratiam: cum inde repellitur, in ipsa sui caecitate intelligit puritati ejus non convenire immunditiam suam. Et si amat, flere dulce habet, et non sine multo gemitu cogitur redire in conscientiam suam. Ad quod cogitandum omnino imre confitemur: et tamen ut dicamus et cogitemus, amore ejus vel amore amoris ejus provocamur et trahimur. Cogitantis ergo est, in omnibus humiliare semet
Abbreviated transcription (Latin):
inuantẽ grãm ĩ ꝯtemplacione sũmi
boni. spetulatur ⁊̃ regułas in ꝯmutabil
u̾ttatis. in qnͣtũ ad eis ꝑtͥmge meretur
intellectu amoris. ⁊ erinde torniat si¬
bi modũ ꝯu̾sacionis cinusdam celestis
⁊ forma scĩtatis. speculatur enĩ sũmã
eternitati se ꝯformans in istis se ordi

Expanded text:
platione summi boni, speculatur etiam regulas incommutabilis veritatis, in quantum ad eas pertingere meretur intellectu amoris: et exinde format sibi modum conversationis cujusdam coelestis, et formam sanctitatis. Speculatur enim summam aeternitati se conformans, in istis se ordi
Abbreviated transcription (Latin):
tis ĩ bonã mentẽ ꝯsolidatus. ⁊ affectus
ẽ t ex ardentissima boni ĩ ꝯmutabilis
adhesione nullatenꝰ iaui uideatur posse
nutari ab eo ꝙ ẽ. ¶ui eĩ sit cirra lymi¬
nẽ dei assupcio. illa diũ. ⁊ scĩ isrł regis m̃i

Expanded text:
tis in bonam mentem sic consolidatus et affectus est, ut ex ardentissima boni incommutabilis adhaesione, nullatenus videatur jam posse mutari ab eo quod est. Cum enim fit circa hominem Dei assumptio illa Domini
Abbreviated transcription (Latin):
põt. nisi qnͣtũ ad ħ sensum illunina ti
amoris attingi põt. In quo esse nr̃ui nõ¬
mortur.intellectus nõ errat. amor nõ of¬
fenditur. Qͥ semꝑ queritur ut dulci
inueniatur. dulcilsime inuenit᷑. ut
dulcius queratur. hoc ergo in effabile cũ
nõ uisi meffabilit̾ uideatur. qui uult
uidere cor mũdet quia nulła corporis silĩ¬
tudine dornenti. nulla corporea sp̃e
uigilanti. nulla rõnis iudagine inli
nido borde himulit̾ amanti põt uiden¬

Expanded text:
potest, nisi quantum ad hoc sensu illuminati amoris attingi potmoritur, intellectus noster non errat, amor non offenditur: qui semper quaeritur, ut dulcius inveniatur; dulcissime invenitur, ut diligentius quaeratur. 25. Hoc ergo ineffabile cum nonnisi ineffabiliter videatur qui vult videre, cor mundet, quia nulla corporis similitudine dormienti, nulla corporea specie vigilanti, nulla rationis indagine, nisi mundo corde humiliter amanti, vide
Abbreviated transcription (Latin):
sũ in manib. p ⁊ latet ad arbitriũ
i. ⁊ h̾editatẽ ꝓlene uisionis dei tui ĩ
notestat. aliqͣteuus id qd̾ ei deẽ nõ nũ¬
qmͣ. qͣi ꝑtransiens grã ꝑstringit sen¬
sũ amantis. ⁊ eripit emu sibi ⁊ rapit
tiẽ. int̾im ⁊̃ ⁊ ip̃m efficit. id ip̃m ut
sit suo modo sicuti illd̾ ẽ. ubi cũ didi¬
cĩt. ꝙ int̾ sit. inter mũdũ ⁊ in mũdũ
redditur sibi. ⁊ remittitur ad mũdã¬
dñ cor ad uisionẽ ad aptandũ am¬
mũ ad smulitudinẽ. ut si aliqnͣdo
rursum admittatur sit purior ad¬
huc ad uidend̾ ⁊ stabilior adfruen¬
dũ. usqmͣ enĩ se meluis dep̾hend ͭ
modus humane imꝑfectionis qmͣ
in lumine uultul dei inspetulo dnui¬
ne uilionis ubi in die qui est plus ⁊
plus uidens quid sibi deẽ emendat in
dies similitudine quicquid deliquit

Expanded text:
sum in manibus patet et latet ad arbitrium  haereditatem plenae visionis Dei: cui ut innotescat aliquatenus id quod ei deest, nonnunquam quasi pertransiens gratia perstringit sensum amantis, et eripit ipsum sibi, et rapit terim etiam et ipsum efficit in id ipsum, ut sit suo modo sicut illud est. Ubi cum didicerit quid intersit inter mundum et immundum, redditur sibi, et remittitur ad mundandum cor ad visionem, ad aptandum animum ad similitudinem: ut, si aliquando rursum admittatur, sit purior adhuc ad videndum, et stabilior ad fruendum. Nusquam enim se melius deprehendit modus humanae imperfectionis, quam in lumine vultus Dei, in speculo die visionis. Ubi in die qui est, plus et plus videns quid sibi deest, emendat in dies similitudine, quidquid 230 deliquit
Abbreviated transcription (Latin):
tio ẽ similitudodi. Pfectũ auteui
nolse esse derelinquere ẽ. Et iõ huic
ꝑfectior nutrienda ẽ semꝑ uolũtas
amor pp̾andus uoluitas cõhibenda
maliena dissipetur. amor seruandꝰ
me in qͥuet᷑. Propt̾ loc eĩ solũ. ⁊ trea¬
ti sumꝰ ⁊ uiuimꝰ ut deo similes siuiͦ

Expanded text:
tio, similitudo Dei. Perfectum autem nolle esse, delinquere est. Et ideo huic perfectioni nutrienda est semper voluntas, amor praeparandus, voluntas cohibenda, ne in aliena dissipetur; amor servandus, ne inquinetur. Propter hoc enim solum creati sumus et vivimus, ut Deo similes simus,
Abbreviated transcription (Latin):
num. ⁊ captinatur sensus legentis
post leiuetip̃m nichꝰ q tam scm tam
piũ nuenit in scripturis qd̾ seu ꝑ ua¬
nam gloriam. seu ꝑ distortũ sensũ
sen ꝑ p̾ranũ intellectũ nõ applicet
uel sue malicie uł uanitati. In om̃i¬

Expanded text:
num, et captivat sensus legentis, num, et captivat sensus legentis, post semetipsum, nihilque tam sanctum, tam pium invenit in Scripturis, quod seu per vanam gloriam, seu per distortum sensum, seu per pravum intellectum non applicet, vel malitiae, vel vanitati. In omni
Abbreviated transcription (Latin):
certe lectioni uacandũ fortu¬
ta eiũ ⁊ uaria lectio. ⁊ quasi casu reꝑ¬
ta nõ edificat. s reddit animũ insta¬
bilem. ⁊ leuit̃ ad missa leuius recedͭ
a memoria. s certis ingeniis ĩmorã
rant. ip̃o ⁊ ⁊ intelligende sut. m̃¬
qu ingredieris in sensu ꝑ auli. Donͤ
usubone intentionis in lectione eius
ipsa exꝑiencia. ip̃os psalmoꝵ affectus
indueris. sicq dereliquis. Et ĩ om̃i
scriptura tñi distat studiũ alectione
qnͣtũ amicitia ab hospitio socialis
affectio. a fortuita salutatione. s ⁊
de cotidiana lectione aliquid cotidie
iu uentrẽ memorie dimittendũ est
quod detinoat aĩmũ. ut aliena cogi¬
tare nõ libeat. hauriendꝰ sepe delecti¬
onis serie affectus ⁊ formanda orõ q̃
lectionem interrumpat. nec tũ ĩ¬
pediat interrumpendo. qmͣ purio¬
rem ꝯtinuo aĩmũ ad intelligenciã
lectionis ꝯstituat. Intentioni seruit
lectio. si u̾o in lectione daĩ querit qui
legit: omĩa q̃ legit cooꝑantur in bo¬

Expanded text:
certae lectioni vacandum est. Fortuita enim et varia lectio, et quasi casu reperta, non aedificat, sed reddit animum instabilem; et leviter admissa levius recedit a memoria. Sed certis ingeniis immorandrant: ipso etiam intelligendae sunt. Nunquam ingredieris in sensum Pauli donec usu bonae intentionis in lectione ejus, ipsa experientia ipsos Psalmorum affectus indueris. Sicque de reliquis. Et in omni scriptura tantum distat studium a lectione, quantum amicitia ab hospitio, socialis affectio a fortuita salutatione. Sed et de quotidiana lectione aliquid quotidie in ventrem memoriae demittendum est, quod detineat animum, ut aliena cogitare non libeat. Hauriendus est saepe de lectionis serie affectus, et formanda oratio, quae lectionem interrumpat, et non tam impediat interrumpendo, quam puriorem continuo animum ad intelligentiam lectionis restituat. Intentioni servit lectio. Si vere in lectione Deum quaerit qui legit, omnia quae legit cooperantur ei in bo