comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sious prnent niqua tĩ riubent neq nubent᷑ s sunt sictic angłi incelo hutis
¶t uo dr ftatum quantum mortalib possibile ẽinp̾senti contendnnt umatari.
A coũ infinum cab latum. amplioris erat latitudinis. qun non. di atutar
uo ni fala manea n Mo homicidium facies. non ad ultabis. n facies star iti gre
non falum estimonam eaci. e ceti. m conim initet hoi locti ceneut cuomi¬
nentes. qui quantum uirginib inferiores. tantum eminentiores coniugatis
Quorum porcio glosissima pͥmitiuani in iherosolunis edficabat ȩccłiam. scͥbente
beato luca. quia mutcitudinis credentium erat corunum & anima una. et ceta.
Quorum maximam partem uxoris reliquisse complexus. cestatur inhistoria scĩ ste¬
phani. ubi feminas eadem religione pollentes. non coniuiges.s uiduas appellat
eoꝵ. Singula aut̾ tabulata incircuitui babebant lata idest loriculas. nequis in
eisdem tabulatis consistens siue resideus. posset ad inferiora decidẽ qd̃ ochitriȩ regi

Expanded text:
nec nubentur, sed sunt sicut angeli in coelo ; hujus quoque statum, quantum mortalibus possibile est, in praesenti contendant imitari. At vero infimum tabulatum amplioris erat latitudinis, quia non Deus abis, non facies furtum, non falsum testimonium dices, etc. . Medium inter hos locum tenent continentes, qui quantum virginibus inferiores, tantum eminentiores conjugatis; quorum postea gloriosissimam primitivam in Hierosolymis aedificabat Ecclesiam, scribente beato Luca, quia multitudinis credentium erat cor unum, et anima una, etc. . Quorum maximam partem eos reliquisse complexus, testatur historia sancti Stephani, ubi feminas eadem religione pellentes non conjuges, sed viduas appellat eorum. Singula autem tabulata in circuitu habebant latera, id est, luricas, ne quis in eisdem tabulatis consistens, sive residens posset ad inf
Abbreviated transcription (Latin):
ac uero regi offerre didicit. non ultrã conculcari ademonib ac uiciis pell
s int̾nȩ pacis quã cũ suo conditore haberet. magis cõpos effecta eft
omus aut̃ qua edificabat rex salomon dño habebat. Lxͦ. cubitis
ongitudine. & .x.x. cubitos inlatitudine. & x̃ .a. cubitos in altud¬
ne. Longitudo domꝰ. longitudine designat sc̃ȩ ȩccłȩ qua inerilio ꝑ¬
peregr mationis huiꝰ patient̃ ad uersa queq tolerat donec ad patriã qũa ex¬
pectãt ꝓuenuat. Iatitudo insinuat caritatẽ qua dilatato sinit mentis. nons
amicos indo s & mimicos gaudet diligere ꝓpter dm̃. donec ueniat tem
sadeus factco i ꝑfectionem solet ope de signare bonorum. ieti necesse est nos ita
pionicam patriam cum apparuerit. ualeamus intrare: Lacitudo iaceuario numero de

Expanded text:
ac vero regi offerre didicit, non ultra conculcari a daemonibus ac vitiis potuit, ac vero regi offerre didicit, non ultra conculcari a daemonibus ac vitiis potuit, sed internae pacis, quam cum suo conditore haberet, magis compos effecta estno habebat 60 cubitos in longitudine, et 20 cubitos in latitudine, et 30 cubitos in altitudine . Longitudo domus longanimitatem designat sanctae Ecclesiae, quam in exsilio peregrinationis hujus patitur atque tolerat, donec ad patriam, quam exspectat, perveniat. Latitudo insinuat charitatem, qua dilatato sinu mentis non solum amicos in Deo, sed et inimicos gaudet diligere propter Deum, donec veniat tempus mundus factus est, perfectionem solet designare bonorum operum. Et necesse est nos ita per onis, promissam patriam, cum apparuerit, valeamus intrare. Latitudo vicenario numero de
Abbreviated transcription (Latin):
metit. Quasi aliis uerbis de edificatione templi diceret. Leuate occłos ur
&e uidete locũ. quia paratꝰ est iam ad edificandam domũ dñi. & qui edisce
docendo: mercedem accipit. & congregat lapides preciosos inuitam eten
natione quide gentiles significat. nomine aut̃ eosdem illustrandos a dn
atq in filios ȩcclȩ cõmutandos ostendit. quilꝰ merito dicat apłs. fiustis ili¬
quando denebrȩ. nunc aut̃ lux indño. Iebus ead̾e est ciuitas. que & ihecłm
cliu ornan gentilis regnabat. iebus dicta est. cũ uero in ea daid lan he¬
durabat. cũculcabat᷑ & illudebat᷑ ab immundis spiritĩus adsimulaera mic¬
ut potut ducebat᷑ sequens. Cũ uero illã gr̃a sui conditoris respexit c̃t
uocabat᷑. cũ aut̃ locum areȩ suȩ cũ bob ac tribulis dauid regi uende
nom̃ iherłm accepit. quia ꝑsistens in sua adhuc obstinatione gentila
culcabat᷑ quasi uilis & abiecta a malignis spiritib Porro cũ om̃a sua utt

Expanded text:
eret: Levate oculos vestros, et videte locum, quia paratus est jam ad aedificandum domum Domini, et qui aedificat, docendo mercedem accipit, et congregat lapides pretiosos in vitam aeternam; natione quidem gentiles significat, nomine autem eosdem illustrandos a Domino atque in filios Ecclesiae commutandos ostendit, quibus merito dicat Apostolus: Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino . Jebus eadem est civitas quae et diu Ornan gentilis regnabat, Jebus dicta est. Cum vero David in ea locum hodurabat, conculcabatur et illudebatur ab immundis spiritibus ad simulacra muta, prout ducebatur sequens. Cum vero illum gratia sui Conditoris respexit, continuo vocabatur; cum autem locum areae suae cum bobus ac tribulis David regi vendenomen Hierusalem accepit: quia persistens in sua adhuc obstinatione gentilitas, conculcabatur quasi vilis et abjecta a malignis spiritibus. Porro cum omnia sua vendere,
Abbreviated transcription (Latin):
plessi s. mediũ suppmo latiꝰ s infimo erat factum angustius: q uimirtm altio
to maetilo euigali xnes autatẽ fuam dño consecrauertuit. mores simul opor¬
tes uitiuitati ẽ diguos ost̾idant. Abstincant abocio sis eloquiis. ira. rixa. detrac¬
cione. hiabitiu impiudico. comessatioĩb potationib contentione & emulatioe. Te
sont ratio uigiiri scis orationib: lectionib diuinis. ꝙ psaliis. doctna &. clemo

Expanded text:
gustius, medium supremo latius, sed infimo erat factum angustius, quia nimirum altior gustius, medium supremo latius, sed infimo erat factum angustius, quia nimirum altior to vinculo conjugali virginitatem suam Domino consecraverint, mores simul oportet virginitati condignos ostendere. Abstineant ab otiosis eloquiis, ira, rixa, detractione, habitu impudico, comessationibus, potationibus, contentione et aemulatione; et e contrario vigiliis sanctis, orationibus, lectionibus divin
Abbreviated transcription (Latin):
donis pcireuitum templi & oraculi. & fecit latera inctecuitu. Tabrilatũ
ꝯmodi sup eret qruunq elubitos habebit latitudinis. et mediũ cabulatum sexcubioꝵ
aritudimis. et t eiui tabulatum septẽ habeus cubitos lacitudinis. Hec tabuati i¬
crem nqlio uibi lns temptatua a diabolo pinnacula templi uocantur.s et iacobũ
toiis. ultrim aut moris fuerit doctorib ut in his sodentis cabulatis. ad circumdan¬
ceati inferinis taruam fecerint sermonẽ nuisqua in scͥpturis in uenimus. Patrt g̃
uites cacramiti. quia tabulata bectͥa tocidem fideliũ gradus conugatonti ũde¬
li socieont melei ũ et uirgiuni designant. distinctos quidem alticudine ꝓfessioĩs.
ẜ. socretate fidei. & ueritatis epidẽ om̃s ad domum dm̃ ꝑtinentes. eiq sixa tũte inhe¬
badbces Ulin pialebir dicitur. quia tabulatum quod stiꝑ erat quiq cubitos
halsebas. laritidinis. inedium sex. t̾ciuĩ septim. Supp̾mũ gͦ cabulatũ erit cȩtis an¬

Expanded text:
empli et oraculi, et fecit latera in circuitu. Tabulatum quod subter erat, quinque cubitos habebat latitudinis: et medium tabulatum, sex cubitorum latitudinis: et tertium tabulatum, septem habens cubitos latitudinis. » Haec tabulata in Evangelio ubi Dominus tentatur a diabolo, pinnacula templi vocantur. Sed et Jacobumus. Utrum autem moris fuerit doctoribus, ut his sedentes tabulatis ad circumstantem inferius turbam fecerint sermonem, nusquam scriptum invenimus. Patet vero ratio sacramenti, quia tabulata haec tria totidem fidelium gradus, conjugatorum videlicet, continentium et virginum designant, distinctos quidem altitudine professionis, sed societate fidei et veritatis ejusdem, omnes ad domum Domini pertinentes, eique fixa mente inhaerentes. Ubi pulchre dicitur, quia tabulatum quod subter erat quinque cubitos habebat latitudinis, medium sex, tertium septem. Supernum
Abbreviated transcription (Latin):
uia ẽ incede pocest. Non est homo uistus ucerra qui faciat bonum et non peccet
Ulerũtameis ꝑquẽdam huius cemporis modũ. ꝑfecti et immaculati uocantur. qu
tunc uere ꝑficiuntur. cum nexib corporis absoluti. ad immortalem illum
domus dñi de corem ꝑueniunt. locũq tab̾nacul głe eius ascend̾int. ꝑfect cñ
solũm et immaculati. aqq ab omi labe inquitatis castigati. in greditintur

Expanded text:
ere potest. Non est enim justus in terra qui faciat bonum, et non peccet. Verumtamen secundum hujus temporis modum perfecti et immaculati vocantur, qui tunc vere perficientur, cum nexibus corporis absoluti ad immortalem illum domus Domini decorem pervenerint, locumque tabernaculi gloriae ejus ascenderint, perfectique solummodo et immaculati, atq
Abbreviated transcription (Latin):
domꝰ dñi mutice montiũ. Ec ipse de se ineugłio nͣ podest inqͥt ciuitas abscondi supͣ
mont̾ẽ posita. Ipse ẽ eñ mons montiũ qͥ de t̾ra qͥd̾e ꝑ origiĩe assũpte asscarnis ort ẽ
s om̃iũ t̾rigenarũ potentiã ac sc̃itatẽ singłaris culmine dignitatis tnscendit. In
Qͦ nimuirũ monte ciuitas siue domꝰ dñi c̃structa ẽ qͥa siñ in illo radice sigat spes & fides
ipse ẽ eñi locꝰ in qͦ obtulit abraha psaac filiũ suũ chño. ac deuotio̾e obedientiȩ uideri
abillo meruit. unde & nom̃ accep̃. Deniq ibi cñsait. Tolle filiũ tuũ unigentũ
que dliuigis ysaac & uade int̾iã uisionis. atq offer eũ inholocaustũ. Pptẽa uisiois¬

Expanded text:
Domini in vertice montium . » Et ipse de se in Evangelio: « Non potest, inquit, civitas abscondi super montem posita . » Ipse est enim mens montium, qui de terra quidem per originem assumptae carnis ortus est, sed omnium terrigenarum potentiam ac sanctitatem singularis culmine dignitatis transcendit. In quo nimirum monte civitas sive domus Domini constructa est, quia si non in illo radicem figat, spes et fides ipse est enim locus in quo obtulit Abraham Isaac filium suum Domino, ac devotione obedientiae videri ab illo meruit. Unde et nomen accepit, de quo Dominus ait: Tolle filium tuum unigenitum, quem diligis Isaac, et vade in terram Visionis, atque offer eum in holocaustum . P
Abbreviated transcription (Latin):
faciendũ inpͥmo tnse pascha occurrere neqͥrent: Ubi nos aꝑtissime designati sumꝰ qͥ in¬
mundi suꝑ morte anime nr̃e. & ꝓcul ad huc positi appło di ñ potutiꝰ pͥmũ pascha facẽ
qͣd incarne &e sanguine agni fiebat. Celebramꝰ aũt hodie pascha scd̃m qͦd incorꝑe &
sanguie redẽptoris ur̃i aqͦ quesiti & mundati sumꝰ actũ est. In qͦ aut loco teplũ sit ę¬

Expanded text:
faciendum in primo mense pascha, occurrere nequirent. Ubi nos apertissime designati sumus, qui imfaciendum in primo mense pascha, occurrere nequirent. Ubi nos apertissime designati sumus, qui immundi super mortem animae nostrae, et procul adhuc positi a populo Dei, non potuimus primum pascha facere, quod in carne et sanguine agni fiebat. Celebramus autem hodie pascha, secundum quod in corpore et sanguine Redemptoris nostri, a quo quaesiti et mundati sumus, actum est. In quo autem loco
Abbreviated transcription (Latin):
ddeserto sy nagogã. ꝑ tẽplũ iuͦ qͦd salomon & filii isrł cũ ꝓselytoꝵ & gentiũ aux
estripxt. eccłami gentiũ posse designari. ꝑ mansit aut cultꝰ & religio tab̾nacłi annis
tiõe redundat. ut siqͥs eã bene intellȩxerit. cuncta se noui no testarͣti inysteria
ut innullo apłis uirisq apłicis. putandi sint ẽe minores ꝑmanebat tab̃nacłm usq
defuere uiri. qͥ in lege c̃stituti. eũgłicã ꝑ om̃a ꝑfectionẽ mͣte & oꝑe seruarent. non
defuit scͥptura qͦ gĩam noui testam̃ti in ueti ꝓpħicis intimaret eloqͥis. Quod auͣt
IIII. anno regis salomonis ȩdificari cepta ẽ domꝰ dñi. potest eo referri mystice. qͦd pꝰ
expletã dispensation̾ẽ dñice incarnatioĩs qͦ in .iiͦiͭi. eũgłii libris scͥptaẽ. misso de
celis spũ sco eccłȩ structura ceꝑit. E qͦd m̃se scdo cepta ẽ. potest adelectionẽ gen¬
tiũ referri. que scd̃o loco pꝰ isrł ȩdificationẽ inse susceꝑit creatoris. Unde & scd̃s mͣsis

Expanded text:
deserto, synagogam: per templum vero quod Salomon et filii Israel cum proselytorum et gentilium auxstruxit, Ecclesiam gentium posse designari. Permansit autem cultus et religio tabernaculi annotione redundat, ut si quis eam bene intellexerit, cuncta in se novi Testamenti mysteria t, ut in nullo apostolis virisque apostolicis putandi sint esse minores. Permanebat tabernaculum usque defuere viri qui in lege constituti, evangelicam per omnia perfectionem mente et opere servarent; non defuit scriptura, quae gratiam Novi Testamenti in Veteri propheticis intimaret eloquiis. Quod autem quarto anno regis Salomonis aedificari coepta est domus Domini, potest eo referri mystice, quod post expletam dispensationem Dominicae incarnationis, quae in quatuor Evangelii libris scripta est, misso decto, Ecclesiae structura coeperit. Et quod mense secundo coepta est, potest ad electionem gentium, quae secundo loco post Israel aedificationem in se sui suscepere Creatoris. Unde et secundus mensis
Abbreviated transcription (Latin):
pri sacris paginis edocti diligent qͥ sit sides tenenda. qͦ ututũ calle incedendĩ er
disfinitione uĩtatis didcer Nafrustra sibi officiũ doctoris usiupat. q discretion
lice hidi ignorat. Neq sẽuariũ dño sirumã sibi ediicat q docere alios regitło qua
ndid cert conant. In edisicanda dͥnclono dñi pͥmost̃ ligna ae lapides cedendi at
te qa eos qͦs iside uĩtatis insfituere qrmuꝰ pͥmo necesse est ut abrentiare ciabolo u
de sorte pͥme pͥuaricatiõis inqͦ nati st̃ doceamꝰ renascendo eruur. Pe in qͤrendi st̃ un¬
des pciosi ce grandes atq in fundam̃tũ tẽpli ponendi: ut meminerimꝰ abdicata ꝙ

Expanded text:
prius sacris paginis edocti, diligenter, quae sit fides tenenda, quo virtutum calle incedendum, certa diffinitione veritatis didicerunt. Nam frustra sibi officium doctoris usurpat, qui discretionem catholicae fidei ignorat, neque sanctuarium Domino, sed ruinam sibi aedificant, qui docere alios regulam, quao Dei, primo sunt ligna et lapides caedendi de monte: quia eos quos in fide veritatis instituere quaerimus, primo necesse est ut abrenuntiare diabolo ac de sorte primae praevaricationis, in qua nati sunt, doceamus renascendo erui. Denique quaerendi sunt lapides pretiosi et grandes, atque in fundamentum templi ponendi, ut meminerimus abdicata c
Abbreviated transcription (Latin):
enim aliquid coinquinatum faciens abhominationem et mendacium. sicut
in apocalipsi scͥpsit iohannes. malleus et securus et omne ferrañtum non audi¬
tur. qr hic tundimur aduersitatib & disciplina ueritatis exercemur. ut ille
locis meritum uixta congrius disponamut. et castigatione cessante solo amo¬
ris glutino qͦ adiniucem copulemur uno impleci sp̃i ꝑfundamts. Cec̾um qͣ is¬

Expanded text:
emo aliquid coinquinatum faciet, vel abominationem et mendacium, sicut in Apocalypsi scripsit Joannes . Malleus et securis et omne ferramentum non auditur, quia hic tundimur adversitatibus, et disciplina veritatis exercemur, ut illic locis juxta meritum congruis disponamur, et castigatione cessante, solo amoris glutino quo ad invicem copulemur, uno impleti spiritu perfundamur; hic eni
Abbreviated transcription (Latin):
pendentis ine. Sirum ẽ. non hebreum.
Bethsaida. Domus frugũ. ł domꝰ uenatoꝵ
Bariona. filius colũbe. sirũ parit᷑ ⁊ hebn¬
ũ. Bar quippe. lingua sira filiꝰ. Et iona coli¬
ba utroq sermone dicitur.

Expanded text:
pendentis me. Syrum est, nomen, non Hebraeum. Bethsaida, domus frugum, vel domus venatorum. Barjona,  , filius columbae. Syrum paritor et Hebraeum. Bar quippe lingua Syra filius, et Jona columba utroque sermone dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Lata. siue dilatata.
Ascendens. uel concita. sine ui
scribuntur. Reliqua duo: sañs.
in exordio habent.
Iustificatus. siue iustus.

Expanded text:
lata, sive dilatata. Rachab, ascendens, vel concita, sive vidscribuntur: reliqua duo, SADE in exordio habent. Sadoc, justificatus, sive justus.
Abbreviated transcription (Latin):
azor.
aduitus.
amasia. Factura dñi.
Anamehel. Gra dei.
Azeca. Clausampessulo. ł robustã
abania. Patris gr̃ã.
asa.
furor alienꝰ. siue uita dissipad¬

Expanded text:
Azor, adjutus. Amasia, factura Dei. AAnaneel, gratia Dei. , clausam pessulo, vel robustam. Abania, patris gratia.Asa, furor alienus, sive vita dissipat
Abbreviated transcription (Latin):
Barachia. Bñdictus dñs. nel bñdictio dĩ
Baraban. Filium magistri nr̃i. Sirum e
Caiafa. Inuestigator. ł sagax sed melis
Codrantes. Caligo. uel tenebre. quem nos ꝑ
.q. litterã quadrantẽ diciius.
Corbana. Oblatio.
Cananeus. Possidens. siue possessio.
Huc usꝙ ꝑ .c. simẜ licsm licteram
scripta sunt nomina: que greci ꝑ .ũ. effert̃.
Ex in: aspiratione addita legendum. quã illi
Chanani. Negociator. uel motabilis. aut ip.
Chananei. Negociatores.
Di abolus. Defluens. g̾ce uͦi dr criminator
Dauid. Desiderabił. ł fortis manu.
Danihel. Iudiciũ di. łiuidicat me ds.
Esrom. Sagittam uidit. siue atrium eoꝵ.
Hue us4 ẜ .s. Baeuom litte ram legeri¬
mꝰ. Ex in: ꝑ extensum leganius elementum.
Euacbim. Dei resurrectio. aut d̾s resuscitans.

Expanded text:
Barachia, vel benedictus Dominus, vel benedictio Domini. Barabban, filium magistri nostri. Syrum Caiphas, investigator, vel sagax, sed melius vomens ore. caligo, vel tenebrae. Quem nos per Q litteram quadrantem dicimus. Corbana, oblatio. Cananaeus,  , possidens, sive possessio. C simplicem litteram scripta sunt nomina. quae Graeci per K efferunt: exin 90 aspiratione addita legendum, quam illi Chanani  , negotiator, vel motabilis, aut ipsehananaei, negotiatores. Diabolus, defluens: Graece vero dicitur criminator. David desiderabilis, aut fortis manu. Daniel, judicium Dei, vel judicat me Deus. Esrom, sagittam vidit, sive atrium eorumHucusque per E brevem litteram legerimus: exin per extensum legamus elementum. Eliacim, Dei resurre
Abbreviated transcription (Latin):
Abrabam. Pater uidens popłm.
Aminadab. Popłs meus uoluntariꝰ.
abia.
Pater dñs.
Asa.
Lollens. aut attollens.
Amon. fidelis. uel nutricuis. Si tam̃s
aleph littera exordium habeat. Qd̃ si grã
scribitur: onustus iuterpretatur.
P ater m̃s iste. uel pat̾ m̃s est.
atur.
Adiutus.
elaus. Agnoscens leo.
Amen.
Nere. siue fideliter.
Andreas
Decorus. uel respondens pabila
fugitiuus. S melius milesus seał.

Expanded text:
Abraham, pater videns populum. Aminadab, populus meus voluntarius. Abia, pater Dominus. Asa, tollens, aut attollens. Amon  , fidelis vel nutritius: si tamen ab ALEPH littera exordium habeat: quod si ex AIN scribitur, onustus interpretatur. pater meus iste, vel pater meus est. Azur, adjutus. elaus, agnoscens leo. Amen, vere, sive fideliter. Andreas, decorus, vel respondens pabulo. 89 fugitivus, sed melius millesimus,
Abbreviated transcription (Latin):
siue ꝯtemptꝰ. Et suꝑ ħ : in eisdẽ libris ple¬
Luogorina. Auellens. uel meolatus cuiꝰdam.
s. Opertum signum.
Thicon.
Mediam.
Consũmatio.
Specula.
Thobel.
Uniuersa. uel uanitas.
hemora. Consũmatio a maritudinis.
Ausitidi. Consiliatrici. Et suꝑ hoc quid no¬
bis uideatur. in libris hebraicarũ questi
adad. P atruelis. uel testis.
buzites. Contemptibilis.
Barad. Grando.
Barachel. Benedixit dm̃.
Contempsit me.

Expanded text:
temptus: et super hoc in eisdem libris pl87 Thogorma, avellens, vel incolatus cujusdam. s, opertum signum. Thicon, mediam. consummatio. specula. Thobel, universa, vel vanitas. Themora, consummatio amaritudinis.  B. Baldad,. Ausitidi, conciliatrici. Et super hoc quid nobis videatur, in libris Hebraicarum Quaestid, patruelis, vel testis. Buzites, contemptibilis. Barad , grando. Barachel, benedixit Deum. Buzi, contempsit me.
Abbreviated transcription (Latin):
Sabaarim. Circumire montes.
Safirus. Spetiosus. e gregnis.
Sua. Sal uatoris.
Safarim. Libri. uel historici.
Sonam. Pecus eoꝵ. uel dentes eoꝵ.¬
Lafnas. Stupens os serpentis. ab ore intelligen

Expanded text:
intelligendum. Sabaarim, circumire montes. Saffirus , speciosus, egregius. Sua, salvatoris. Safarim  , libri, vel historici. Sonam  , pecus eorum, vel dentes eophnas, stupens os serpentis: ab ore intelligen
Abbreviated transcription (Latin):
Iracoͣndia.
I. Leo dei.
b eatitudo.
rsemel. Silentiũ circuncisionis.
Aelamitae. Adpositi. siue conlati. aut obich.
buti
Despectus. siue contemptus.
Baaia. E dificium dñi.
Berotha. Putei eius.
B aalmeon. Descensio hunulis.
Bagazin. In excelso contemptus.
Bubastus. Os. uel labiũ exꝑimenti.
Beth. Filia. uel mensura.
Cariathim. Ciuitas eoꝵ.
Cedar. Tristis. uel tenebrȩ.¬
Cades. Mutatus.
Cur. Gelu.
NUC USꝙ ꝑ.c. SiMPLicsM ltteramie¬
gerimꝰ. Ea in: aspiratione addita ꝓferendl̃
Chobar. Grauitudo. ł grauitas. siue iuis¬
S electo¬
Chodchod. Charthaginenses.
sbalamad. Consũ mauit. siue mensus est.
shaldei. Quasi ubera. ł quasiferi. uel qua¬
si demones. dĩase tiaae noi.¬

Expanded text:
iracundia. l, leo Dei. beatitudo. semel, silentium circumcisionis. Aelamitae, appositi, sive collati, aut objecti. Buzi, despectus, sive contemptus. Banaia, aedificium Domini. Berotha, putei ejus. Baalmeon, descensio humilis. Bagazin, in excelso contemptus. Bubastus, os, vel labium experimenti. Beth , filia, vel mensura. 84 Cariathim, civitas eorum. Cedar, tristis, vel tenebrae. mutatus. Cur , gelu. Hucusque per C simplicem litteram legerimus; exin aspiratione addita proferendum est. Chobar, gravitudo, vel gravitas, sive juxta electum. Charthaginenses. praeparatio. Chalamad, consummavit, sive mensus est. Chaldaei, quasi ubera, vel quasi feri, aut quasi daemones. in Graeco
Abbreviated transcription (Latin):
ligil.
Lidi.
Nlati.
Maalieou. habuert̃ habitationẽ. siue de
Mesecmi. Amentes. siue tralientes.
agog. Quod tectum. ł detecto.
hegia. Despectio.

Expanded text:
il. Lydi, nati. Beelmaon , habuerunt habitationem, sive de habitatione. amentes, sive trahentes. agog, quod tectum? vel de tecto. egia, despectio.
Abbreviated transcription (Latin):
Tab̾naculum meũ in ea.
Est os.
H UC USQ E .o. sReuEm Littelam
legerimꝰ. Ex in: ꝑ extensam legendum.
Ozan.
Abiit.
Rabbath. Multitudo.
Raama. Tontruus.
Regnia. Malitia quȩ piam.
Semel. Idolum. Et notandũ. qd̾ latinus
sermo sit in hebreis uoluminib a similitu¬
dine : unde : simulachra dicuntur.
Safan. Ericius. Plepus. siue labiũ eiꝰ.¬

Expanded text:
lum meum in ea. aestus. Hucusque per O brevem litteram legerimus, exin per extensam legendum. 86 Ozan, abiit. Rabbath, multitudo. Raama, tonitrus. Regma  , malitia quaepiam. Semel, idolum. Et notandum, quod Latinus sermo sit in Hebraeis voluminibus a similitudine, unde et simulacra dicuntur. Saphan, hericius, ve
Abbreviated transcription (Latin):
Oronaim. Foramen meroris.
Rechab. Quadriga. ł ascendens.
Rabsaris. Princeps eunucͥus.
Raginag. P rinceps cibi.
Rablatha. Multa heo. ł multũ iste.
Sedechia. Iustus dm̃i.
Sior.
Selom. Translatus. siue restituens.
Samaia. Audiens dñin.¬
Labium ens.
Salom.
Retribuens. siue pacificus.
Sefela.¬
Selemia
Reddente dño.
Seraia.
Princeps fuit.
Safathia
Iudicat dñs.
Sarasar.
Princeps tribulationis.
Samagar.
Sarsachim. Principes cadaueris. Pruine.
Sabama. Attollens excelsum. Seorũ.
Segon. Lo quela mutilis.
Tafnas. Insanũ os serpentis. siue oꝑtũ sig

Expanded text:
Oronaim, foramen moeroris. Rechab, quadriga, vel ascendens. Rabsaris, princeps eunuchus. Rabmag, princeps cibi. Rablatha, multa haec, vel multum iste. Sedecia, justus Domini. Sior ,Selom, translatus, sive restituens. Samaia, audiens Dominlabium ejus. Salom, retribuens, sive pacificus. SephelaSelemia, reddente Domino. Saraia, princeps fuit. Saphatia, judicat Dominus. Sarasar, princeps tribulationis. Samagar  Sarsachim, princeps cadaveris, vel Sabama, attollens excelsum. Segon  Seon , loquela inutilis. Taphnas, insanum os serpentis, sive opertum sig
Abbreviated transcription (Latin):
teram aspiratione addita sunt legenda.
anania. Gr̃a dñi.
Abdenago. Seruiens taceo.¬
amalasar. Dixit princeps.
arioth. Ad solitudinem redigens.
Asuerus. Atrium eius. uel beatitudo.
Astiage. Uoluntas. ł consilium festiuitatis.
ambacum. Amplexans eos. siue suscipiens eo.
Artaxerses. Lum̃ silentio temptans.
Baltasar. Capillus capitis.
Et de hoc qͥd nobis uideatur. in libris hebra¬
icarum q̃stionum plenius diximus.
Ioachim. Cuius ẽ p̃paratio. ł p̾paratio.
Iezania. Aures eius. ł auscultante dño.
Iobab. Inumicus. siue est pater.
th. adducet mortem.
Isar.
Imminuta. uel paruula.
Ierabel. Est iter.
fuit. uel mensura.¬
Misac.
Quirisus. nel de gaudu
Numerauit.
Michael.
Quis ut ds.
Susanna. Lilium. ł gr̃a eius.
Sennaar. Dentis uacuę factio.
Sidrac. Lecorus meus.
sis. Equitatio. uel reuertens.
Uai. P alus a palu.¬
P alus a palude. non apalo. medo¬
lor femoris. aut umbraculi.
Assurim. Ignis inluminationũ.
Aun. Inutilis. siue idolum.¬
Ainagallĩ. Fons. uel oculus uituli.

Expanded text:
tur, aspiratione addita sunt legenda. Anania, gratia Dei. Abdenago, serviens taceo. dixit princeps. Arioch, ad solitudinem redigens. Assuerus, atrium ejus, vel beatitudo. Astiage, voluntas, vel consilium festivitatis. Ambacum, amplexans eos, sive suscipiens eos. Artaxerxes, lumen silentio tentans. Balthasar, capillus capitis. Et de hoc quid nobis videatur, in libris Hebraicarum Quaestionum plenius diximus. Joacim, cujus est praeparatiJezania, auris ejus, vel auscultante Domino. Jobad, inimicus, sive est pater. Isimoth, adducet mortem. Isar, immutata, vel parvula. 83 Jezael, est iter. In, fuit, vel mensuraMisac, qui risus? vel de gaudio. Mane, numeravit. Michael, quis ut Deus? Susanna, lilium, vel gratia ejus. Sennaar, dentis vacuefactio. Sidrach, decorus meus. Susis, equitatio, vel revertens. ai, palus, a palupalus, a palude, non a palo: sive dolor femoris, aut umbraculi. Assurim, ignis illuminationum. Aun , inutilis, sive idolum. fons, vel oculus vituli.
Abbreviated transcription (Latin):
habitaculum.
Melcham. Rex eoꝵ.
Mardat. Amara contͥcio. siue impudentia.
Neelarmites. hered itas cuiusdam.
Meria. Lucerna dñi.¬
Nathania. Donũ dñi. ł dedit dñs.
Nergel. Lucerna am̃. acerui.

Expanded text:
habitaculum. Melcham, rex eorum. Marodach, amara contritio, sive impudentia. Neeleamites, haereditas cujusdam. Neria, lucerna DomiNathania, donum Domini, vel dedit Dominus. Nergel, lucerna acervi.
Abbreviated transcription (Latin):
Gebennam. De ualle st̃. siue uallis gratuita.
Iesus. S aluator. uel saluaturus. Ut .i.
littere seruemꝰ ordinẽ: aspirationẽ .h.
inplerisq emisimꝰ. licet eam gra̾matici
non putent litt̾e loco habendam.
Ipse uidicans. s meliꝰ dñs itidica
N bi est excelsus. aut qͥ est excelsus.
sed melius sublimabitur.

Expanded text:
Gehennam, de valle sunt, sive vallis gratuita. 91 Jesus, salvator, sive salvaturus. Ut I litterae servemus ordinem, aspirationem II in plerisque omisimus: licet eam Grammatici non putent litterae loco habendam. ipse judicans, sed melius, Dominus judicabi est excelsus, aut qui est excelsus, sed melius, sublimabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Melius autem est. ut dicamus sonare eam¬
stellam maris. siue amarũ mare. Scien
Magedda. P oma eius. uel nuntia.
te montanus: ita turrensis a turre dicat᷑.
siue serpens eorum.
Natareth. Flos. aut uirgultũ eius. uel mun¬
ditie. aut separatus. ł custo dita.
Scribitur aut̃. non ꝑ .z. litteram:

Expanded text:
Melius autem est, ut dicamus sonare estellam maris, sive amarum mare: sciendgedda, poma ejus, vel nuntia. te montanus, ita turrensis a turri dicatur.sive serpens eorum. Nazareth,   flos, aut virgultum ejus, vel munditiae, aut separatus, vel custodita. Scribitur autem non per Z litteram,
Abbreviated transcription (Latin):
shennor. Aguitio luminis. uel erthari
Chalamar. Omnis a maritudo.
chomor. Lacessitiones.
Deblatha. Palathe.¬
A insulam. siue ds saluator.
e ibon.
Robustus fortitudine. siue di forti
Ethalon.
Incimabiia meroris. Studo.
forttudo. uel auxilium.
Eminer. Sermo. uel uerbum.
Eusee. Deus est. hȩc. ł dei salus.
legerimꝰ. Ex in: ꝑ extensum legamiꝰ elem̃tũ.
En aggalim. fons. uel oculus uituloꝵ.
Engaddi. Oculus. uel fons hedi.
om. Fons fortitudinis.
felethia. Salus dñi.
fut.
Libies.
fennag.
Nutus.
fares.
Dissipans.
facud.¬

Expanded text:
hennor , agnitio luminis, vel cithara.Chalamar, omnis amaritudo. Chomor  , lacessiones. Deblatha, palath insulam, sive Deus salvator. Elbon, robustus fortitudine, sive Dei fortitudo. Ethalon, incunabula moeroris. Ezer  fortitudo, vel auxilium. Emmer, sermo, vel verbum. est haec, vel Dei salus. legerimus: exin per extensum legamus elementum. Enaggalim, fons, vel oculus vitulorumura. 85 Engaddi, oculus, vel fons haedi. om, fons fortitudinis. Felethia, salus Domini. Fut, Libye. Fennag nutus. Fares, , dissipans. Facud
Abbreviated transcription (Latin):
faraonechao. Dissipans p̃parata. S dñs.¬
Garab. Scabies. siue incolatꝰ multus.
Auscultans anm.
Robustus ⁊ fortis.
Ietaia.
Timens anĩn.
lonatham. Domini doi¬
Iuchal.
Potens.
Erat donans. ł dñi donũ.
lazer.
Auxiliatus.
Moloch.
Rex.
Matthanie
Rex meus.
Speculatio. siue contemplatio.
Magdalo. Magnificentia.¬

Expanded text:
Farao necho, dissipans praeparata. Farao necho, dissipans praeparata. mmans Dominus. Garab, scabies, sive incolatus multus. auscultans Dominrobustus et fortis. Jeraia, timens Dominum. Jonathan, Domini dJuchal potens. erat donans, vel Domini donum. Jazer, auxiliatus. Moloch, rex. Matthanna rex meus. speculatio, sive contemplatio. Magdalo, magnificentia
Abbreviated transcription (Latin):
luil. Stultus insipiens.
Buz. Despectus. siue contemptul
Baruch. Benedictus.
Netustas.
sariathiarĩ. Ciuitas saltuũ. suie siluiarũ.
Cedron. Tristis. meror. siue dolor.
cariatham. Ciuitas. uel oppidulum eoꝵ.
Carioth. Occursus signi.
Huc usq ꝑ .c. simeliceo litte lam
legerimꝰ. Ex in: aspiratione ad dita ꝓferen¬
helcia. Pars dñi. S dum est.
Chauonim. Manus spinarũ. ł acerus spina¬
rum. s melius p̾parationes. licet pleriq
hebreoꝵ libro. uel crustula significari pu
Chamoam. Similis eis. S tent.
Charmamos. Agnus congregatus. siue ag¬
nitio quasi sarmentum.
Chamos. Congregatus.
Uedan. Hoc iudiciũ. si
Dibon. Satis intelligens.
Deblathaim. Palatha eoꝵ.
Elasa. Ad faciendum.
e sebon. Cogitatio metoris.
legerimꝰ. Ex in: ꝑ extensũ legamꝰ ȩlemͣtũ.
Elam. Oppositi. siue ab iecti. ł cõpositi.
Elisama. Deus m̃s audiens.
Efai. Defectio mea.
Elisamȩ. Deo audiente.
Fathores. Decepti calcatꝰ. siue bucella ꝯfir

Expanded text:
 stultus, insipiens. Buz, despectus, sive contemptus. Baruch, benedictus. vetustas. Cariathiarim, civitas saltuum, sive silvarum. CCedron, tristis moeror, sive dolor. Cariatham, civitas, vel oppidum eorum. Carioth, occursus signi. Hucusque per C simplicem litteram legerimus: exin aspiratione addita proferenHelcichabonim, manus, vel acervus spinarum; sed melius praeparationes, licet plerique Hebraeorum libum, vel crustulam significari putent. Chamoam, similis eis. Charmamos  Charchamis , agnus congregatus, sive agnitio, quasi sarmentum. Chamos, congregatus. Dedan, hoc judicium, sivDibon, satis intelligens. Deblathaim, palathae eoru Elasa, ad faciendum. Esebon, cogitatio moeroris. legerimus: exin per extensum legamus elementum. 80 Elam, oppositi, sive abjecti, vel compositi. Elisama, Deus meus audiens. Efai, defectio mea. Elisamae, Domino audiente. Fathures, deceptus, calcatus, sive buccella confirmata.
Abbreviated transcription (Latin):
Ananehel. Gratia dei.
Chaseleu. Spes eius.
Malachi. Angłs m̃s.
Thesbites. Captiuans.
num. uel obedientia.
amon.
fidelis. ł nutriens. siue omis
or. Mus.
Anania
Grã dissipata. siue gr̃a dl.

Expanded text:
Ananeel, gratia Dei. Chaseleu, spes ejus. Malachi, angelus meus. Thesbites, captivans. gnum, vel obedientia. Amon, fidelis, vel nutriens, sive onus. Achbor, mus. Anania, gratia dissipata, sive gra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmoueat. Omĩbꝰ que ad docꝰtri¬
nam ecclesiasticã ordinandam
necessaria sunt expositiꝰ: et
quid uitandum quid ue sequen¬
dum sit demonstrat o: fixos
iam illos hortatur in bono. et
moꝑib quȩ fructum faciunt
apuddm̃ semꝑ promptos et
copiosos: quia ꝑhec que exposi
ta sunt: certisunt de cetero ac¬
cepturos se boni oꝑis mercedem
adño: ne prauis cobloquiis pos¬
quȩ fiunt inscõs. sicut ordina¬
ui ecclesiis galatie:itaet uos fa¬
cite. De sumptib dicit: qui
ꝑ singulas eccłas collecti. hie¬
rosolimam scĩs pauꝑib mit¬
tebantur. Per unam sabbati.
unusquisq urm apuid sere¬
ponat. recondens quod eibene

Expanded text:
o. Omnibus quae ad doctrinam Ecclesiasticam ordinandam necessaria sunt expositis, et aut quid vitandum, quidve sequendum sit demonstratis, fixos jam illos esse hortatur in bono, et in operibus quae fructum faciunt apud Dominum, semper promptos et copiosos; quia per haec quae expota sunt, certi sunt de caetero accepturos se boni operis mercedem a Domino, ne pravis colloquiis posquae fiunt in sanctos, sicut ordinavi ecclesiis Galatiae, ita et vos facite. De sumptibus dicit qui per singulas ecclesias collecti Hierosolymam sanctis pauperibus mittebantur. Per unaUnusquisque vestrum apud se reponat, recondens quod ei bene
Abbreviated transcription (Latin):
nrãm: Hic cognoscere. honorate¬
dicit: cognoscentes eorũ studiũ.
tił laborẽ. S alutant uos eccłȩ
asie Horum salutatione cõmo¬
net illos. ut efficiantur similes
illorũ: quia unius sunt ꝓuin¬
cie: Salutant uos in dño mul¬
tumaquila et priscillacum
domestica sua eccła: apud quos

Expanded text:
nostram. Hoc cognoscite, honoratenostram. Hoc cognoscite, honorate cognoscentes eorum studium tamini. Salutant vos Ecclesiae Asiae. Horum salutatione commonet illos, ut efficiantur similes illorum, qui unius sunt provinciae. Salutant vos in Domino Aquila et Priscilla cum domestica sua Ecclesia. Duas
Abbreviated transcription (Latin):
ideoq dehis adeos loquitur: ꝑ qͦs
ꝓuocat illos ad huius modi opꝰ:
Sunt enĩ ex his. hoc eñĩ xp̃ianis
magnum est: ut calcata auaritia.
est: Cum autẽ dicit. ut subditi
sitis talib: magis illos hortatur.
ut emuli factioꝑis huiꝰ. alios ha¬
beant ipsi subditos. G audeo autẽ
inp̃sentia stephane. et fortunati.
et achaici: qm̃ iad qđ uob̾ de erat.
ipsi subpleuerunt. Quia pre
sentes sunt apuduos. et in illis
magnum potestis habere ꝓfec¬
tum:siue quia michi uenerunt
ꝓuobis ministrare officium
lationem quã dicit fieri in scõs.
et aliud ministris euangłii red¬
dere uicem: ficut dicit dñs. Dig¬
nus est enim operarius merce¬
de sua. Domum enĩ stephane
inutroq significat de uotam:
et inministerio scõrũ. et in his
qui de seruiebant ecclesiis: ita
tunato et achaico fr̃ib ut et
his ꝓficeret qui erant exhis:
unde dicit: R efecerunt enim
ergo qui etmodi sunt: Unde ali¬
biait Cognoscite eos quiita
ambulant: ut habetis formã

Expanded text:
ideoque de his ad eos loquitur, per quos provocat illos ad hujusmodi opus; sunt enim ex his. Hoc enim in christianis magnum est, quia calcata avaritia, est. Cum autem dicit: Ut subditi sitis talibus, magis illos hortatur: ut aemuli facti operis hujus, alios habeant ipsi subditos. Gaudeo autem in praesentia Stephanae, et Fortunati, et Achaici; quoniam id quod vobis deerat, ipsi suppleverunt. Resentes sunt apud vos, et in illis magnum potestis habere profectum. Sive quia mihi venerunt pro vobis ministrare officium lationem, quam dicit, fieri in sanctos, et aliud ministris Evangelii reddere 170 vicem, sicut dicit Dominus: Dignus enim est operarius mercede sua . Domum enim Stephanae in utroque significat devotam, et in ministerio sanctorum, et in his qui deserviebant Ecclesiis; ita tunato et Achaico fratribus; ut et hi proficerent, qui erant ex his. Unde dicit: Refecerergo quae ejusmodi sunt. Unde, et alibi ait: Cognoscite eos, qui ita ambulant, ut habetis formam
Abbreviated transcription (Latin):
tem hoc loco significat. nomi¬
nando mysteriũ. Om̃s qui¬
dem resurgemꝰ. s ñom̃s ĩmu¬
tabimur: Om̃s aute homi¬
nes resurgent: s soliqui reg¬
naturi st̃ ingloriã mutabunt᷑:¬
Idẽ nonom̃s ingloriã ĩmnu¬
abuntur: quia resurrectio
incorruptio cõmunis est
mñium: ĩ mutatio aute. ad
mnatuba. Momentum est. mi
nteruallis: cum aliquid sibi
edit atꝙ succedit: notussimatu

Expanded text:
tem significat, nominando mysterium. Omnes quidem resurgemus, sed non omnes immutabimur. Omnes homines resurgent, sed soli qui regnaturi sunt in gloria, mutabuntId est, non omnes in gloriam inmutabimur, quia resurrectio et incorruptio communis est omnium, inmutatio autem ad mento. Momentum est miniintervallis cum aliquid sibi cedit atque succedit; in ictu
Abbreviated transcription (Latin):
ancum obsequio deducendum
ilum p̃cipiat. s ut apłm dñi¬
lrium eum ostendit: ut etiam
pseillum expectaret cum fr̃ib.
uel peticioni satis se fecisse osten¬
dit. cum uotũ suum eis exhibti¬
il. et apollo excusaiit: quando
cur uenire ad illos non potue¬
nt declarainit: Ita tam̃ ut non¬
om̃ino excusauerit. s distule¬
nt: Potest et sic intelli grut per
apollo tangat illos. ideo signi¬
sicans noluisse ire adillos apol¬
lo. quia dissidebant: ut audito
hoc pacistuderent: Et ideo de
amocheo dixerit. uidete ut si¬
netimore sit apuduos: quia
aliqui missi. non bene fuerant
suscepti: ac ꝑhoc uenturũ apol¬
lo. cum concordes fierent
igilate. state infide. uiriliter
agite et confortamini: omnia
na mearitate fiant. Uigilate.¬
mentis oculis: ad diaboliastutias
p̃cauendas: State: qutastantib
difficile somnus obrepit: Hiriliter
agite: Mulieris eñĩ omĩs inconstan
caritatis grã facere festinate. Ob¬
secro autẽ tios fr̃s. nostis domum

Expanded text:
ndum illum praecipiat, sed ut apndum eum ostendit; ut etiam ipse illum exspectaret cum fratribuvel petitioni satisfecisse ostendit, cum votum suum eis exhibuit, et Apollo excusavit: quando cur non iret ad illos, non declaraverit; ita tamen ut omnino non excusaverit, sed distulerit. Potest et sic intelligi, ut per Apollo tangat illos, significans ideo noluisse ire ad illos Apollo, quia dissidebant; ut audito hoc, paci studerent; et ideo de Timotheo dixerit: Videte ut sine timore sit apud vos; quia aliqui missi non bene fuerunt suscepti: ac per hoc venturum Apollo, cum concordes fuerint. Vigilate, state in fide, viriliter agite, corroboramini: omnia vestra in charitate fiant. mentis oculis ad diaboli astutias praecavendas. State, quia stantibus difficile somnus obrepit. Viriliter agite. Muliebris enim omnis inconstantcharitatis gratia facere festinate. Obsecro autem vos, fratres, nostis domum
Abbreviated transcription (Latin):
ratus est diabolo et angelis eius.
aquo auditu malo. iustus non
timebit: De illa cõmutatione
iustorũcũdixiss. nos. inͣmuta¬
bimtr: tanquã que reremꝰ quo¬
modo istud fiat uł qualis illa
cõmutatio futura sit. ad iungit
caedicit O portet enim corrup¬
tibile hocinduere incorrupti¬
onẽ: & mortale hoc induere im

Expanded text:
ratus est diabolo et angelis eius. ratus est diabolo et angelis eius. a quo auditu malo iustus non timebit. de illa uero commutatione iustorum cum dixisset: nos commutabimur, tamquam quaereremus, quomodo istud fiat uel qualis illa commutatio futura sit, adiungit et dicit: oportet enim corruptibile hoc induere incorruptionem et mortale hoc induere im
Abbreviated transcription (Latin):
iero ĩmutationẽ inmelius
sine dubitatione oportet intel¬
ligi: quia om̃s et itistiet in iusti
resurrecturi sunt: S sicut dñs
meuangło loquitur.qui bene
fecert̃ inresurrectionẽ uice: qui¬
uero mala egerunt. in resurrecti¬
onem iudicii: Iudicium appel¬
lans penam sempit̾nam: Sicut
alio locoqui non credit inquit.iã
iudicatus est. Proinde illi quiad
iudicium resurrecturi stint. non
cõmutabuntur in illam incorrcip¬
telam. quȩ nec doloris corruptio¬
nem patipotest: Illa namq fide¬
lium est atq scõrum: isti uͦ ꝑpetua
corruptione cruciabuntur. Qd
resurgent incorrupti. et nos im¬
mutabimur: nisiquia om̃s incor¬
rupti resurgent. s ex his iustietiã
imutabuntur in illam incorrup¬
tionem. cui omino nulla possit
nocere corruptio: Ac ꝑhoc qui¬
ineam non cõmutabunt. incor¬
rupti quidem resurgent ininte¬
gritate menbrorũ: s tamen cor¬
rũpendi dolore penarũ: cũ audi¬
erint. ite inignẽ ȩt̃num qui pa¬

Expanded text:
istam commutationem in melius sine dubitatione oportet intellegi, quia omnes et iusti et iniusti resurrecturi sunt, sed, sicut dominus in euangelio loquitur, qui bene fecerunt, in resurrectionem uitae, qui mala egerunt, in resurrectionem iudicii, iudicium appellans poenam sempiternam, sicut alio loco: qui non credit, inquit, iam iudicatus est. proinde illi qui ad iudicium resurrecturi sunt, non commutabuntur in illam incorruptelam, quae nec doloris corruptionem pati potest; illa namque fidelium est atque sanctorum. isti uero perpetua corruptione cruciabuntur, quiresurgent incorrupti, et nos commutabimur, nisi quia omnes incorrupti resurgent, sed ex his iusti etiam immutabuntur in illam incorruptelam, cui omnino nulla possit nocere corruptio? ac per hoc qui non commutabuntur in eam, incorrupti quidem resurgent in integritate membrorum, sed tamen corrumpendi dolore poenarum, cum audierint: ite in ignem aeternum, qui pa
Abbreviated transcription (Latin):
surrectio mortuorũ. Sicut enim
inadam om̃s moriuntur. ita et
in xp̃o om̃s uiuificabuntur. Iam
titiq incorpore sp̃itali. quoderit
inspũ uiuificantẽ. non quia om̃s
qui inadam moriuntur. menbra
erunt xp̃i. Exillis enim multo plu¬
res seda inet̃num morte plectent᷑:
s ideo dictum est. om̃s. atq om̃s:
quia sicut nemocorpore animali.
nisi inadam moritur:ita nemo
corpore sp̃itali. nisi inxp̃o uiuifi¬

Expanded text:
surrectio mortuorum. Sicut enim surrectio mortuorum. Sicut enim in Adam omnes moriuntur, sic et in Christo omnes uiuificabuntur; iam utique in corpore spiritali quod erit in spiritum uiuificantem; non quia omnes, qui in Adam moriuntur, membra erunt Christi ex illis enim multo plures secunda in aeternum morte plectentur; sed ideo dictum est omnes adque omnes, quia, sicut nemo corpore animali nisi in Adam moritur, ita nemo corpore spiritali nisi in Christo uiuifi
Abbreviated transcription (Latin):
tue possumꝰ: nondũ inuisio
nehinfide. Nondum inre. s¬
nspe hoc ideo apłs ita posuit:
itnunc quidem in nobis sacia
haptrratiestis. xp̃m induistis:
Reaut̃ ipsa cunc ꝑficiet᷑. cum
cinob̃ quod est animale na¬
sundo. sp̃itale factum fuerit
resurgendo Ut enim eiꝰdem
urrbis aitar: spe salui facti sumꝰ.
Induinus auitem imaginem
terreni hominis: ꝓpagatione
p̃uaricationis et mortis. quã
nob inculit generatio: s indui¬
mus imaginẽ cȩlestis hominis.
sa indulgentiȩ. uiteq ꝑpetue.
quod nobis prestat regeneratio:
non nisi ꝑ mediatorẽ dei et ho¬
Que cȩlestẽ hominẽ tiult intel¬
ss quia decelo tienit ut ter¬
renȩ mortalitatis corpore uestiret᷑.
quod celesti ĩmortalitate uesti¬
ret Celestes uero ideo appellat
et alios: quia fiunt ꝑgratiã men¬
bra eius.: ut cum illis sit unus xp̃s.
Nelut caput et corpꝰ: hoc in hac
eadem epła euidentius ita ponit.
ꝑhominem mors et ꝑ hominẽ re¬

Expanded text:
tare possumus, nondum in visione, tare possumus, nondum in visione, sed in fide; nondum in re, sst. Hoc apostolus ita posuit, ut nunc quidem in nobis secundbaptizati estis, Christum induistis; re autem ipsa tunc perficietur, cum et in nobis, quod est animale nascendo, spiritale factum fuerit resurgendo. Ut enim eius itidem uerbis utar: Spe salui facti sumus. Induimus autem imaginem terreni hominis propagatione prae. uaricationis et mortis, quam nobis intulit generatio; sed induimus imaginem caelestis hominis gratia indulgentiae uitaeque perpetuae, quod nobis praestat regeneratio, non nisi per mediatorem Dei et hoquem caelestem hominem uult intellegi, quia de caelo uenit, ut terrenae mortalitatis corpore uestiretur, quod caelesti inmortalitate uestiret. Caelestes uero ideo appellat et alios, quia fiunt per gratiam membra eius, ut cum illis sit unus Christus, uelut caput et corpus. Hoc in, eadem epistula euidentius ita ponit: Per hominem mors, et per hominem re
Abbreviated transcription (Latin):
tus est: non quidem necessitate.
s potestate. Postea uero sp̃itale:
quale iam p̃cessit inxp̃o tanquã
incapite nr̃o: secuturũ est autẽ
in menbris eius ultima resurrec¬
tione mortuorũ: Ad iungit de¬
inde apłs duorũ istorũ hominũ
euidentissimã differentiã dicens:
Primꝰ homode terraterrenus :
secundꝰ homo decȩlo celestis.
qualis terrenꝰ. tales et terreni:
Celestis dr̃: qui ñ humane fra¬
gilitatis ritus diuine maiesta¬
tis nutu. et conceptus est. et enyxi¬
us: Namusq adeo naturã nr̃ãm
habuit: ut scds adam dicatur
tici uolunt. nr̃igeneris ad sũpꝰ
homo non fuit. quicelestis dr̃:
ergo necistinature nr̃e st̃ qui
cȩlestes appellantur: Si uero
ir his nemo dubitat. nec de illo
Aambigendum: Igit᷑ sicut
uauumus imaginẽ terrent.
Cemus et imaginem cȩlestis.
si qui scd̾m adam mortales fu
ms futuros. fide uera. et specer¬
asirmaq teneamus. Sic eñi
ntnc eandem imaginem por¬

Expanded text:
tus est, non quidem necessitate, tus est, non quidem necessitate, sed potestate; postea uero spiritale, quale iam praecessit in Christo tamquam in capite nostro, secuturum est autem in membris eius ultima resurrectione mortuorum. Adiungit deinde apostolus duorum istorum hominum euidentis simam differentiam dicens: Primus homo de terra terrenus, secuQualis terrenus, tales et terreni. Coelestis dicitur, quia non humanae fragilitatis ritu, sed divinae majestatis nutu et conceptus est, et enixus: nam usque adeo naturam nostram habuit, ut secundus Adam dicatur, tici volunt, nostri generis assumptus homo non fuit, quia coelestis dicitur: ergo nec isti naturae nostrae sunt, qui coelestes appellantur. Si vero de his nemo dubitat, nec de illis est ambigendum. Igitur sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imaginem coelestis. qui secundum Adam mortales fuimortales nos futuros, fide vera et spe certa firmaque teneamus. Sic enim nunc eamdem imaginem por
Abbreviated transcription (Latin):
homo mnanimã uiuentẽ: Holuit
apłs intelligicorpꝰ hominis ani¬
male: sp̃itale autẽ quẽ ad modũ
intelli gendum eẽt. ostendit᷑ ad¬
dendo. nouissimus adam inspũ
uiuificante: ꝓculdubio xp̃m
significans: qui iã exmortuis ita
resurrexit: ut mori deinceps om̃i¬
no non possit: Deniq sequitur:
et dicit S ed non pͥus qđ sp̃ita¬
le est.s quod animale est: deinde¬
qđ sp̃itale est: Ubi multo aꝑtiꝰ
de clarauit se animale corpꝰ insi¬
nuasse. in eo quod scriptũ est. factũ
eẽ pͥmũ hominẽ inanimã uiuen¬
tem: sp̃itale autẽ in eoqđ ant. no¬
uissimus adam inspũ uiuificantẽ
Prius est eñi animale corpꝰ quile
habuit pͥmꝰ adam: quãuis non
moriturum. nisi peccass: qual
nunc habemus et nosꝰ Acteñ eiꝰ
inttata uitiataq natura. quale
in illo postea quã peccauit effes¬
tum est. Unde haberet iam mo¬
riendi necessitatẽ: qualẽ ꝓ nob̃
ȩtiam xp̃s pͥmitus habere digna¬

Expanded text:
homo in animam uiuentem, uoluit homo in animam uiuentem, uoluit apostolus intellegi corpus hominis animale. Spiritale autem quem ad modum intellegendum esset, ostendit addendo: Nouissimus Adam in spiritum uiuificantem, procul dubio Christum significans, qui iam ex mortuis ita resurrexit, ut mori deinceps omnino non possit. Denique sequitur et dicit: Sed non primum quod spiritale est, sed quod animale, postea spiritale. Ubi multo apertius declarauit se animale corpus insinuasse in eo quod scriptum est factum esse primum hominem in animam uiuentem, spiritale autem in eo quod ait: Nouissimus Adam in spiritum uiuificantem. Prius est enim animale corpus, quale habuit primus Adam, quamuis non moriturum, nisi peccasset; quale nunc habemus et nos, hactenus eius mutata uitiataque natura, quatenus in illo, postea quam peccauit, effectum est, unde haberet iam moriendi necessitatem; tale pro nobis etiam Christus primitus habere digna