comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de captura factus est ipse captu¬
ra. Reliquit enim salum fluctu¬
ans: & cepit ambulare post
minum. Similitudo artis inflam¬
mat desiderium audientis: ut
qui ante captorium iaciebat in
salo. uerbi nunc retia spargat
inmundo. Tunc enim pisces ob¬
duxit: nunc homines sagenis spi¬
tus cadit. eius elisa audatia: ut
seminet erectus inmundo doc¬
trinam. Saule. saule: quid me
persequeris: Potuit enim saulꝰ¬

Expanded text:
captore factus est captura. Reliquit enim salum fluctuans, et coepit ambulare post m. Similitudo artis inflammat desiderium audientis; ut qui ante captorium jaciebat in salo, verbi nunc retia spargat in mundo. Tunc enim pisces induxit; nunc autem homines sagenis spitus, cadit elisus audacia, ut seminet erectus in mundo doctrinam. Saule, inquit, Saule, quid me persequeris? Ibat enim Saul
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimi petrus et paulus fratres
hinc possumus intelligere: ut eum
regionem propria illustrauerit passi¬
one: occidentis tamen plagam. ne
quid minus esset uice sua. istorum
sanguine illuminare dignatus est:
& licet illius passio nobis sufficiat
dyrum memoriam. nobis contulit

Expanded text:
issimi Petrus et Paulus, hinc possumus intelligere, quod cum regionem propria illustraverit passione, Occidentis plagam, ne quid minus esset, vice sui Apostolorum sanguine illuminare dignatus est. Et licet illius passio nobis sufficiat horum martyrium nobis contulit
Abbreviated transcription (Latin):
quia saulus eum quȩrebat: & plus
lus de querit: sed paulus uas electio¬
patrem. et suscipe fratrem: & habes
cum quo defendas matrem. O beate
petre: quia conuersus est paulus.
miraris: Qualis es tu. erit et ipse tał.
& unus uobis erit natalis. Prior es.

Expanded text:
quia Saulus eum quaereret. Noli lus te quaerit, sed Paulus vas electioe, benedic Patrem, et suscipe fratrem; et habes cum quo possis defendere matrem. O beate Petre, quia conversus est Saulus, miraris; qualis es tu, erit et ipse talis, et unus vobis erit Natalis. Qui fecit
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimorum apłoꝵ petri et
epulis nos reficere debemus: et
tantam festiuitatẽ magna cũ leti¬
tia celebrare. Quis em̃ in talium
uiroꝵ sollempnitatem. ñ magnos¬
Sͥ exhibeat apparatus: ut quo
plus expenderit. plus se apłos
fectionem nr̃am. Nam natali suo
sc̃s petrus ipse nos reficit. Est enĩ¬
suꝑ omnib copiis refercũ uas eiꝰ:

Expanded text:
beatissimorum apostolorum Petri et epulis nos reficere debemus, et tantam festivitatem magna cum laetitia celebrare. Quis enim talium virorum solemnitatem non magnsibi exhibeat apparatus; ut quo plus expenderit, plus se apostofectionem nostram: nam natali suo sanctus Petrus ipse nos reficit; est enim omnibus copiis refertum vas e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbasset uirginitatis uotũ. Qͥd enĩ
sidiceret. nũbe: comungere uiro:
Non diceret ds: accepit enim uotũ uir¬
gius quomͦ ds̃: & hoc ab illa accepit.
qd̃ ipse donauit. Dic mͥ gͦ mincie
dei: quomͦ fiet istud. Uide angłm
scientem illam querentẽ non diffiden¬
tem. Quia gͦ uidit eam querentem
nondiffidentem: non se negauit in¬
struentem. Audi quomͦ erit uirginitas
tla. Tu tantũ crede ueritatẽ ⁊ serua
iurginitatẽ: accipe fidei integritatem.
Qm̃ integra est fides tua: intacta erit
& integritas tua. Deniq audi qͦmͦ

Expanded text:
probasset virginis votum. Quid enim probasset virginis votum. Quid enim si diceret, Nube, conjungere viro? Non diceret Deus accepit enim votum virginis, quomodo Deus. Et hoc ab illa accepit, quod ipse donavit. Dic mihi ergo, nuntie Dei, Quomodo fiet istud? Vide angelum scientem, illam quaerentem, non diffidentem. Quia ergo vidit eam quaerentem, non diffidentem, non se negavit instruentem. Audi quomodo: erit virginitas tua, tu tantum crede veritatem, serva virginitatem, accipe integritatem. m integra est fides tua, intacta erit et integritas tua. Denique audi quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eum. Quid ÷ hoc. nͥ quia similis
uox. dissimile cor: Homo enim est
uocis auditor: ds̃ cordis inspector.
n illis gͦ uerbis ⁊acharie non fuisse
fidem. s dubitationẽ & desꝑationẽ
angłs uidit: angłs indicauit uo¬
cem tollendo: infidelitatem dãpnasi¬
istud÷ qm̃ uirum non cognosco:
Agnosaite ꝓpositum iurginis. Q nͣdo
diceret. concubitura cum uiro. qͦmo¬
mor. et sc̃ĩ uoti conscia. quia nouerat.
quid uouerat. dicendo quomodo fi&
istud qm̃ uirum non cognosco: qm̃
non nouerat hoc fieri ut filii nasce¬
rentur nisi conugatis. & concũben¬
tib cum uiris suis. qd̃ ipsa ꝓposuerat
ignorare: dicendo quomodo fiet is¬
tud. modũ quesiuit: non de dei om¬
nipotentia dubitauit. Quomͦ fiet
istud Qs modus. quo fiet istud:
Annuncias mͥ filium᷑ habes meum
paratũ animum: dic michi modum.
Poterat enim uirgo scã metiiere. aut
certe ignorare consilium dei: quomͦ
eam uellet habere. filium: quasi im¬

Expanded text:
super eum . Quid est hoc, nisi quod similis super eum . Quid est hoc, nisi quod similis vox, dissimile cor? Homo enim est vocis auditor, Deus cordis inspector. In illis ergo verbis Zachariae non fuisse fidem, sed dubitationem et desperationem angelus vidit, angelus indicavit, vocem tollendo, infidelitatem damnanistud, quia virum non cognosco? Agnoscite propositum virginis. Quando diceret, concubitura cum viro, Quomomor, et sancti voti conscia, quia noverat quid voverat; dicendo, Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco? quoniam non noverat hoc fieri, ut filii nascerentur nisi conjugatis et concumbentibus cum viris suis, quod ipsa proposuerat ignorare, dicendo, Quomodo fiet istud? modum quaesivit, non de Dei omnipotentia dubitavit. Quomodo fiet istud? Quis modus est quo fiet istud? Annuntias mihi filium, habes meum paratum animum, dic mihi modum. Potuit enim virgo sancta metuere, aut certe ignorare consilium Dei, quomodo eam vellet habere filium, quasi im
Abbreviated transcription (Latin):
Segregatȩ mulieres. que non cogno¬
uerunt uirum. Ipsam deniq recoli¬
te originem nr̃am. Q uando facta
est eua de latere uiri: quid dicit
scͥptura: Oetraxit ei costam: et edi¬
ficauit eam in mulierẽ. lam mulier
uocat᷑. de uiro quidẽ sumpta: s ñdũ
uiro conuncta. Iam uͦ cum auditis
ab angło. benedicta tu inter mulieres:
sic accipite. ac si more nr̃o diceretur.
benedicta tu inter feminas. Pro¬
pene ipsa uerba: quȩ dixerat ⁊a¬
charias. Quid enĩ dixerat zacha-¬
rias: Unde mͥ hoc: Ego enim sũ
senex: et uxor mea sterilis. et ꝓgres¬
sa in dieb suis. Quid & maria sc̃a:
Quomͦ fiet istud: Similis uox: dissi¬
mile cor. Uocem similẽ aure audia¬
mus : cor aũt dissimile angło nun¬
ciante noscamus. Leccauit daiid: ꝙ
a ꝓpħa correptus dixit. leccaui.
ontinuo ei dictum est: dimissum. ẽ
tͥ peccatum. Peccauit saul: & a ꝓpħa
correptus. dixit. peccaui: nec ei di¬
missũ est peccatũ: s mansit ira dĩ

Expanded text:
Segregate mulieres, quae non cognoSegregate mulieres, quae non cognoverunt virum . Ipsam denique recolite originem nostram: quando facta est Eva de latere viri, quid dicit Scriptura? Detraxit ei costam, et aedificavit eam in mulierem . Jam mulier vocatur, de viro quidem sumpta, sed nondum viro conjuncta. Jam ergo cum auditis ab angelo, Benedicta tu inter mulieres; sic accipite, ac si more nostro diceretur, Benedicta tu inter feminas. pene ipsa verba quae dixerat Zacharias. Quid enim dixerat Zacharias? Unde mihi hoc? Ego enim sum senex, et uxor mea sterilis, et progressa in diebus suis. Quid et Maria sancta? Quomodo fiet istud? Similis vox, dissimile cor. Vocem similem aure audiamus, cor autem dissimile angelo pronuntiante noscamus. Peccavit David, et a propheta correptus dixit, Peccavi: continuo ei dictum est, Dimissum est tibi peccatum . Peccavit Saül, et a Propheta correptus dixit, Peccavi: nec ei dimissum est peccatum, sed mansit ira Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dicit qd ei filius nasceret᷑: ille non cre¬
dit. Certe hoc rogauerat. Quis rogat
sine spe : Aut quis non credit in spe:
Si non sꝑas quare petis: si sꝑas quare
ñ credis: Quid gͦ: Exaudita ẽ in¬
quit oratio tua. Nam ecce concipi&e
elisabeth: et pariet filium. Quare:
Quia exaudita ẽ. oratio tua. Si dice¬
ret zacharias. quare. hoc rogaui:
utiq angłs non falleret᷑. nec falleret.
quando dicebat exaudita est ora¬
tio tua. Nam ecce paritura ẽ uxor
tua. S quare hoc dictum ẽ: Qͥa
ille ꝓ popło sacrificabat. Sacerdos
ꝓ popło sacrificabat ÷ popłs xp̃m
expectabat: iohannes xp̃m annun-¬
uirginem: aue inquit gr̃a plena. dñs
tecum. Iam tecum est: qui erit inte:
Benedicta tu. inter mulieres. ł prietate
hebraicȩ linguȩ om̃s feminas muli-¬
eres dici solere. scã scͥptura testatur.:
ne forte mirentur aut scandalizent᷑.
qui non solent scripturas audire.
Oñs quodam scͥpturaꝵ loco. aꝑte dic̃.

Expanded text:
dicit quod ei filius nasceretur, ille non credicit quod ei filius nasceretur, ille non credit? certe hoc rogaverat? Quis rogat sine spe? aut quis non credit in spe? Si non speras, quare petis? si speras, quare non credis? Quid ergo? Exaudita est, inquit, oratio tua: nam ecce concipiet Elisabeth, et pariet tibi filium. Quare? Quia exaudita est oratio tua. Si diceret Zacharias, Quare? hoc rogavi? Utique angelus nec falleretur, nec falleret, quando dicebat? Exaudita est oratio tua: nam ecce paritura est uxor tua. Sed quare hoc dictum est? Quia ille pro populo sacrificabat: sacerdos pro populo sacrificabat, populus Christum exspectabat; Joannes Christum annunvirginem: Ave, inquit, gratia plena, Dominus tecum: jam tecum est qui erit in te. Benedicta tu inter mulieres. Proprietate hebraicae linguae omnes feminas mulieres dici solere Scriptura sancta testatur: ne forte mirentur aut scandalizentur, qui non solent Scripturas audire. Dominus quodam Scripturarum loco aperte dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
angłs gabrihel ad zachariam: ñ
ad helisabeth uxorem eiꝰ matrem
ioħis. Uenit in quã angłs gabrihel
ad zachariam: non ad helisabeth.
Quare: Quia iohannes ꝑ zachariã
futurus in elisabeth. Ergo angłs
annuncians uenturũ iohem nas¬
cendo ł non uenit ad exceptorium
uentris: s ad fontẽ seminis. Nunci¬
auit amboꝵ futurum filium: sed
patri nunciauit. Uenturus enim
erat ioħs: de conubio masculi et
feminȩ. Ecce iterum ipse gabriel ue¬
nit ad mariam: non ad ioseph. Un¬
de erat caro illa conceptura: unde
erat intium habitura: ad ipsam an-¬
głs uenit. Patri aũt sacerdoti ⁊ acha¬
riȩ. quomͦ angłs futurũ filium p̃¬
nunciauit: Noli inquit timere
zacharia: exaudita. ẽ. oratio tua.
Quid enim fr̃s mei : Sacerdos ille
ideo intrauerat in scã scõꝵ ÷ ut filios
p̃caretur a dño. Absit. Dicit aliqͥs:
Unde hoc ꝓbas: Non enim indica¬
uit ⁊acharias quio rogauerit:
Unum est qd̾ breuiter dicq Si petisset
filium: crederet annunciatum. Angl̃s

Expanded text:
angelus Gabriel ad Zachariam, non ad Elisabeth uxorem ejus, matrem Joannis: venit, inquam, angelus Gabriel ad Zachariam, non ad Elisabeth. Quare? Quia Joannes per Zachariam futurus erat in Elisabeth. Ergo angelus annuntians venturum Joannem nascendo, non venit ad exceptorium ventris, sed ad fontem seminis. Nuntiavit amborum futurum filium, sed patri nuntiavit. Venturus enim erat Joannes de connubio masculi et feminae. Ecce iterum ipse Gabriel venit ad Mariam, non ad Joseph: unde erat caro illa coeptura, unde erat initium habitura, ad ipsam angelus venit. Patri autem sacerdoti Zachariae quomodo angelus futurum filium praenuntiavit? Noli, inquit, timere, Zacharia, exaudita est oratio tua. Quid enim, fratres mei, sacerdos ille ideo intraverat in sancta sanctorum, ut filios precaretur a Domino: Absit. Dicit aliquis: Unde hoc probas? non enim indicavit Zacharias quid rogaverit. Unum est quod breviter dico: Si petisset filium, crederet annuntiatum. Angelus
Abbreviated transcription (Latin):
et tamen respondentem: meq ammo¬
nentem. Queris a me unde mͥ hoc:
Uerecundor tͥ respondere bonum me¬
um. Angeli audi ipsuis salutationẽ:
et in me agnosce tuam salutem.
Crede cui credidi. Unde mͥ hoc. q̃ris:
angłs respondeat. Dic mͥ angłe:
unde mariȩ hoc. Iam dixi: cum sa-¬

Expanded text:
et tamen respondentem, meque admoet tamen respondentem, meque admonentem: Quaeris a me unde mihi hoc? Verecundor tibi respondere bonum meum, angeli audi ipsius salutationem, et in me agnosce tuam salutem. Crede cui credidi. Unde mihi hoc quaeris? Angelus respondeat. Dic mihi, angele, unde Mariae hoc? Jam dixi, cum sa
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus altissimi obumbrabit tibiz
quia fide concipis: quia credendo
in utero non concũbendo habebis:
paritura es: Unde merusti: unde
hoc accepisti : Unde fiet in te. qui
fecit te: Unde inquam tͥ hoc tantũ
bonum: Uirgo es: scã es. Notum
uouisti: s multum qd̃ meriusti: un¬
mo uͦ multum qd̃ accepisti. Nlam unde
hoc meriusti : fit in te: qui fecit te. fit
in te: ꝑ quem facta es. Immo uͦ per
quẽ factum. ẽ celum et t̾ra: ꝑ quem
facta sunt omnia. fit in te uerbum
deicaro: accipiendo carnẽ. ñ amitten¬
do diuinitatẽ. Et uerbum iun¬
tur carni: et uerbũ copu¬
lat᷑ carni: & huiꝰ tanti conugii
tͥalamꝰ uterus tuus. E huiꝰ inquam
tanti coniugii. idest uerbi & carnis
talamus: iterus tuus. Unde ipse
sponsus ꝓcedit de thalamo suo. In¬
uenit te uirginem conceptus: di¬
mittit uirginem natus. Dat fecun¬
ditatem: non tollit integritatẽ. Unde
int̾rogare: & quasi importune aures
uerecundas ista mea uoce pulsare.
S uideo uirginem uerecundantem:

Expanded text:
virtus Altissimi obumbrabit tibi; quia fide concipis, quia credendo, in utero, non concumbendo habebis: paritura es? Unde meruisti? unde hoc accepisti? unde fiet in te qui fecit te? Unde, inquam, tibi hoc tantum bonum? Virgo es, sancta es, votum vovisti; sed multum quod meruisti, imo vero multum quod accepisti. Nam unde hoc meruisti? Fit in te qui fecit te, fit in te per quem facta es: imo vero per quem factum est coelum et terra, per quem facta sunt omnia, fit in te Verbum Dei caro, accipiendo carnem, non amittendo divinitatem. Et Verbum jungitur carni, et Verbum copulatur carni; et hujus tanti conjugii thalamus, uterus tuus; et hujus, inquam, tanti conjugii, id est Verbi et carnis thalamus uterus tuus: unde ipse sponsus procedit de thalamo suo . Invenit te virginem conceptus, dimittit virginem natus. Dat fecunditatem, non tollit integritatem. Unde interrogare, et quasi importune aures verecundas ista mea voce pulsare. Sed video virginem verecundantem,
Abbreviated transcription (Latin):
cognosco: E ille. Per quid cogno¬
scam hoc: Ego enim sum senex:
et uxor mea ꝓgressa in diebus
suis. Et illa. Quomͦ fi&e istud.
qm̃ uirũ non cognosco: Illi dr̃
tacebis quia non credis: illi cau¬
sa exponitur. silentium non impo¬
suꝑueni& in te: & uirtus altissi¬
mi obumbrabit tͥ. Ecce quomͦ fi&
quod queris: ecce quomͣ uirum
non cognoscis et paries: ecce qͦmͦ.
umbracło scĩtatis. Quare ipsi hoc:
Si uerba attendamꝰ: ambo credider̃
ualemꝰ audire: ds̃ potest & corda
zacharias qͣndo ait ꝑ qͥd cogno¬

Expanded text:
cognosco. Et ille, Per quid cognocognosco. Et ille, Per quid cognoscam hoc? Ego enim sum senex, et uxor mea progressa in diebus suis. Et illa, Quomodo fiet istud? Quoniam virum non cognosco. Illi dicitur, Tacebis, quia non credis: illi autem causa exponitur, silentium non imposuperveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi. Ecce quomodo fiet quod quaeris, ecce quomodo virum non cognoscis et paries, ecce quomodumbraculo sanctitatis. Quare hoc? Si verba attendamus, aut ambo crediderunvalemus audire: Deus potest et corda Zacharias d
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcessit in dieb suis. Q dicitur
ei. ecce eris tacens. nec poteris lo¬
qui usq in diem quo hȩc imple-¬
ant᷑: ꝓpter qđ non credidisti u̾bis
meis. Ꝙ accepit supplicium tacitur¬
nitatis: merito infidelitatis. Qd
dixerat ꝓpheta de ioħe: Uox cla-¬
mantis in heremo. Tacet zachari¬
as: generaturus uocem. Quia ñ
credidit. tacuit. Merito obmutu¬
it: quousq uox nasceret᷑. Si enĩ
recte dictum est: qͣr ualde recte
dictum. ẽ. in scõ psalmo. credidi.
ꝓpt̃ qđ loquutꝰ sum: qui non cre¬
debat. merito non loquebat᷑. S
rogo dñe. cum audientib me pa¬
riter pulso: expone nobis quid sͥ
uelit hec questio. Causas querit
zacharias ab angło. ꝑ quid cog¬
nosceret. quod illi annunciatum
est. quoniam senex erat. et uxor
eius ꝓgressa in dieb suis: dicitur
ei: qm̃ non credidisti. eris tacens:
Nunciatur aep̃c uirgini mariȩ: et ip¬
sa causas querit. et dicit angelo.
Quomͦ fice istud᷑÷ qm̃ uirum non

Expanded text:
processit in diebus suis. Et dicitur processit in diebus suis. Et dicitur ei: Ecce eris tacens: et non poteris loqui usque in diem quo haec implebuntur, propter quod non credidisti verbis meis. Et accepit supplicium taciturnitatis, merito infidelitatis. Quid dixerat propheta de Joanne? Vox clamantis in eremo . Tacet Zacharias generaturus vocem. Quia non credidit, tacuit: merito obmutuit quousque vox nasceretur. Si enim recte dictum est, imo quia valde recte dictum est in sancto psalmo, Credidi, propter quod locutus sum : quia non credebat, merito non loquebatur. Sed rogo, Domine, cum audientibus me pariter pulso, aperi nobis, expone nobis quid sibi velit haec quaestio. Causas quaerit Zacharias ab angelo, per quid cognosceret quod illi annuntiatum est, quoniam senex erat, et uxor ejus progressa in diebus suis: dicitur ei, Quoniam non credidisti, eris tacens. Nuntiatur Christus virgini Mariae, et ipsa causam quaerit, et dicit angelo, Quomodo fiet istud? quoniam virum non
Abbreviated transcription (Latin):
de in maguo sacram̃to: corrrigiã
calciam̃ti. Qnͣtum humuilis extitis¬
set. et si se ioħs dixisset dignum:
qui se fecit. dicendo indignum. Pro¬
pterea notatus est dies natiuitatis
eus: et celebrationi eccłȩ comm̃datꝰ.
in matrib. quod illa uirgo. illa mu
lier sterilis: illa de spũ sco parit fi¬
lium dĩ dñm nr̃m: illa de uiro suo
sene parit p̃cursorem dñi. E illud
attendite. Non credidit zacharias.
Iuomͦ credidit. qui quesiuit ab angło.
ꝑ quod cognosceret qđ ꝓmittebat ÷
qm̃ ipse erat senex. & uxor eius ꝙ¬
cesserat in diebus suis: Et dicit illi
ãgłs. Ecce eris tacens. nec poteris lo qͥ
usq in diem quo hȩc fiant: ꝓpt̃ qđ
non credidisti uerbis meis. quȩ im¬
plebunt᷑ in tp̃r suo. Idem ipse an¬
głs uenit ad mariam: nunciat xp̃m
uenturum de maria in carne: et
maria tale aliquid dieit dicit. Ille
enim dixit. ꝑ quod cognoscã hoc:
Ego enim sum senex: et̃ uxeor mea

Expanded text:
dite in magno sacramento corrigiam dite in magno sacramento corrigiam calceamenti. Quantum humilis exstitisset, et si se Joannes dixisset dignum? Quid fecit, dicendo se indignum? Propterea notatus est dies nativitatis ejus, et celebrationi Ecclesiae commendatus. in matribus, quod illa virgo, illa mulier fuerit sterilis; illa de Spiritu sancto pariens Filium Dei Dominum nostrum, illa de viro suo sene pariens praecursorem Domini. Et illud attendite. Non credidit Zacharias. Quomodo non credidit? Quaesivit ab angelo per quid cognosceret quod promittebat, quoniam ipse erat senex, et uxor ejus processerat in diebus suis. Et dixit illi angelus: Ecce eris tacens, et non poteris loqui usque in diem quo haec fiant, propter quod non credidisti verbis meis, quae implebuntur in tempore suo. Idem ipse angelus venit ad Mariam, nuntiat Christum nasciturum ex ea in carne, et Maria tale aliquid dicit. Ille enim dixit: Per quid cognoscam hoc? Ego enim sum senex, et uxor mea
Abbreviated transcription (Latin):
matrem: Ante abraham ego sum.
ipse dixit: eugłm loquit᷑. Auclite. &
legite: Sed parum ẽ. ante abraham.
Creator ante adam: creator ante cȩlũ
& t̾ramꝰ creator ante om̃s angłos. uni-¬
uersamq creaturam sp̃alem. sedes.
dominationes. pͥncipatus ⁊ potestates.
ante om̃ia creator: quia in pͥncipio ñ
est factum uerbum. s erat u̾bum: &
uerbũ erat apud dm̃: et ds̃ erat u̾¬
bum. Hoc erat in pͥncipio apud
dm̃. Omnia ꝑ ipsum facta sunt.
Si omnia uisibilia. & inuisibilia.
celum & t̾ra: et uirgo maria: qr
uirgo maria de terra. Ꝙ xp̃c fac¬
tor t̾rȩ factus est t̾ra: quia ueritas
tum. Qm̃ multi futuri erant qͥ
putarent ap̃m non. ẽẽ. nͥ hominẽ.
nichil. ẽẽ. amplius quã hominem:
ideo magnus homo quo maior in ho¬
minib non fuit. ꝑhibuit ei testimo¬
num. Ioħs subditus. inelinatus.
humiliatꝰ. in qͣnͣtũ se humilẽ reddi¬
disset: si soluere corrigiam calciam̃ti
eius dignum se. ẽẽ. dixisset. Atten¬

Expanded text:
matrem? Ante Abraham ego sum, matrem? Ante Abraham ego sum, ipse dixit, Evangelium loquitur : audite, vel legite. Sed parum est, ante Abraham creator: ante Adam creator, ante coelum et terram creator, ante omnes Angelos universamque creaturam spiritualem, Thronos, Dominationes, Principatus et Potestates, ante omnia creator. Quia in principio, non est factum Verbum, sed erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt . Si omnia, visibilia et invisibilia, coelum et terra, et virgo Maria: quia et virgo Maria de terra, et Christus factor terrae factus est de terra, quia veritas ntum. Quoniam multi futuri erant, qui putarent Christum non esse nisi hominem, nihil esse amplius quam hominem: ideo magnus homo, quo major in hominibus non fuit, perhibuit ei testimonium Joannes, subditus, inclinatus, humiliatus. In quantum se humilem reddidisset, si solvere corrigiam calceamenti ejus, dignum se esse dixisset? Atten
Abbreviated transcription (Latin):
gnus uisus est: ut a ñnullis etiam
xp̃s putaretur. Nec in suꝑbia sua ali¬
enum est secutus errorem: nec ausus
est dicere. sum quod putatis. S bo
num erat qd̃ agnouitł ut ad pedes
dñi & ad corrigiam calciam̃ti seruus
magno saeram̃to natus est iohannes:
ipsius solius iusti ȩccła celebrat na-¬
talem diem. E natalis dñi celebrat᷑.
s tanquã dñi. Date mͥ alium seruũ
p̃ter iohannem. int̾ patriarchas. in.
dies seriuis plurimis celebramus:
natiuitatis diem. nemini nisi ioħi.
Audistis quando euãgłm legeretur.
qui ordo fuerit amboꝵ nascentiũ
p̃cursoris. et dominatoris: et qđ pau¬
bo ante dixi p̾conis et uidicis: uocis &
uerbi. Angłs gabriel nunciat ioħem:
ille. Ille p̃cedit obseq̃ndo: sequitur
ille regnando. Sequitur enim nas¬
cendo: antecedit regendo. Quia & ip¬
sum ioħem creauit. xp̃c: post quem
creatus ẽ. xp̃c. &. creator & creatiis: cre¬
ator ante matrẽ: creator matris: creatꝰ
in matre: E quid dicam. creator ante

Expanded text:
nes, ut a nonnullis etiam Christus putaretur. Nec in superbia sua alienum est secutus errorem, nec ausus est dicere, Sum quod putatis: sed, quod bonum erat ei, se agnovit, ut ad pedes Domini, et ad corrigiam calceamenti servus magno sacramento natus est Joannes, ipsius solius justi natalem diem celebrat Ecclesia. Et Natalis Domini celebratur, sed tanquam Domini. Date mihi alium servum praeter Joannem inter Patriarchas, intediem servis plurimis celebramus: nativitatis diem nemini, nisi Joanni. Audistis quando Evangelium legebatur, qui ordo fuerit amborum nascentium, praecursoris et Dominatoris, et quod paulo ante dixi, praeconis et Judicis, vocis et Verbi. Angelus Gabriel nuntiat Joannem, ille: ille praecedit obsequendo, sequitur ille regendo. Sequitur enim nascendo, antecedit regendo: quia et ipsum Joannem creavit Christus, post quem creatus est Christus, et creator et creatus; creator ante matrem, creator matris, creatus in matre. Et quid dicam, creator ante
Abbreviated transcription (Latin):
gratis data. Mirantur om̃s: obstu¬
pescunt: & motu cordis sui dicunt:
ut scriberet᷑. nobisq legeret᷑. Quid
putas erit puer iste : Nlam manus
dñi cum illo. Quid putas erit puer
iste: Excedit metas humane nate᷑
Nouimus pueros. S quid putas eri
pueriste: Quare dicis. qͥd putas erit pu¬
eriste: Manꝰ enĩ dĩi erat cũ illo: qͥa
manꝰ dnĩ cũ illo ẽ. iãscimꝰ. s qͥd erit.
nescimꝰ. Utiq ualde magnꝰ erit qͥ tãma¬
gnus. eẽ. cȩpit. Quid erit: Qui tan¬
tillus tantus ẽ: quid erit: Hebescit
humana infirmitas: omĩum consi¬
derantium corda contremiscunt.
Quid putas erit puer iste: Magnus
erit. S quid erit: qui maior il¬
loerit. Ualde iste magnꝰ erit. Sed
quid erit ÷ qͥ isto magno maior erit
Siille qͥmͦ ẽẽ cepit. tã magnus erit: qͥdenit
qͥ erat :S. qͥd dixi qͥ erat: Ante ioh̃m &
zacharias erat. Multomagis ante ioħẽ.

Expanded text:
genda. Mirantur omnes, obstupescunt, et motu cordis sui dicunt, ut scriberetur nobis quod legeretur: Quid, putas, erit puer iste? Nam manus Domini cum illo. Quid, putas, erit puer iste? Excedit metas humanae naturae. Novimus pueros: sed, quid, putas, erit puer iste? Quare dicis, Quid, putas, erit puer iste? Manus enim Domini cum illo? Quia manus Domini cum illo est, jam scimus; sed quid erit, nescimus. Utique valde magnus erit, qui tam magnus coepit. Quid erit, qui tantillus tantus est? quid erit: Hebescit humana infirmitas, omnium considerantium corda contremiscunt: Quid, putas, erit puer iste? Magnus erit: sed quid erit qui major illo erit? Valde iste magnus erit: sed quid erit qui isto magno major erit? Si ille qui modo coepit esse, tam magnus erit, quid erit qui erat? Sed quid dixi, qui erat? Ante Joannem et Zacharias erat
Abbreviated transcription (Latin):
d̃s erat uerbum. Omnia ꝑ ipsum
facta sunt: et nouissimo tempore
factus.ẽ. qui erat÷ ne ꝑiret quod
fecerat. Quid putas erit puer iste :
Manus enĩ dñi cum illo . ẽ. Si puer
tam magnus erit. quia est cum
erit puer iste.: Manus enĩ dñi cũ
illo. O humana infirmitas qͥd
factura es in uidice: que sic hesi¬
tas in p̾eone: S etiam hic quid
dixi: Redeo ad considerationem
consuetudinis humane. E quid
dixi : Preconẽ dixi: uidicem dixi.
Et p̃co homo: & uidex homo. Qd̃
apparebat dixi. Qd̃ latebat quis
dixerit: Uerbum caro factum est.
non tamen uerbum in carnẽ uersũ
est. Uerbum caro factũ ẽ accipien

Expanded text:
Deus erat Verbum. Omnia per ipsum facta sunt. Et novissimo tempore factus est qui erat, ne periret quod fecerat. Quid, putas, erit puer iste? Manus enim Domini cum illo est. Si puer tam magnus erit, quia est cum erit puer iste? Manus enim Domini cum illo. O humana infirmitas, quid factura es in judice, quae sic haesitas in praecone? Sed etiam hic quid dixi? Redeo ad considerationem consuetudinis humanae. Et quid dixi? Praeconem dixi, judicem dixi et praeco: homo, et judex homo. Quod apparebat dixi, quod latebat quis dixerit? Verbum caro factum est : non tamen Verbum in carnem versum est. Verbum caro factum est, accipien
Abbreviated transcription (Latin):
fiet istud quoniam uirũ non co¬
gnosco: inquirendo dixit. ñ despe¬
rando. Dum int̾rogauit: ñ de ꝓ¬
missione dubitauit. O uere gr̃a
plena. Sic enĩ est ab angło salu¬
tata. Aue gr̃a plena. Quis hanc
explicet grãm. Quis huic gr̃e
grãm agendo. sufficiat:. fit homo.
et ꝑ liberũ arbitrium perit homo
& inuenitur. Homo factus. qui fȩc̃:
ne periret quem fȩcit. In pͥncipio
sunt omnia: fit caro. Uerbũ caro
factum est: et habitauit in nobis.

Expanded text:
fiet istud? quoniam virum non cognosco, inquirendo dixit, non desperando. Dum interrogavit, non de promissione dubitavit. O vere gratia plena! Sic est enim ab angelo salutata, Ave, gratia plena. Quis hanc explicet gratiam? Quis huic gratiae gratias agendo sufficiat? Fit homo, et per liberum arbitrium perit homo, et invenitur homo factus qui fecit, ne periret quem fecit. In principio facta sunt, fit caro: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis .
Abbreviated transcription (Latin):
impleuit bonis: & diuites dimisit
manes. Uade nunc. et uentila di¬
uitias tuas: iacta te & die diues
sum. Quam diues: Si uolo. iustꝰ
sum: si nolo. iustus ñ sum. In pote¬
state habeo iustum. ẽẽ: & iustũ non
eẽ. Non audis in psalmo. qui con¬
fidunt in uirtute sua: Ergo car
animam. deus tͥ mentem. ds̃ tibi
intelligentiam dedit: tu das tibi
ipse usticiam. Quid est caro. qͥd
sunt sensus. quid ÷ anma. quid ÷
mens. quid ÷ intelligentia sine iu¬
sticia: Nonne omnia ista. si iusti¬
cia careant. ad penam ualebunt:
Ergo tam diues. ut cum tͥ ds̃ dede¬
rit inferiora: des tͥ potiora. Male
diues. exinamiende diues. si tamen
habes qd̾ te habere dixisti: quid
habes qd̾ non accepisti: Nec saltẽ
a suꝑbo et diuite illo phariseo. ex
his quȩ te habere dixisti: grãs age¬

Expanded text:
implevit bonis, et divites dimisit implevit bonis, et divites dimisit inanes. Vade nunc, et ventila divitias tuas: jacta te, et dic, Dives sum. Quam dives? Si volo, justus sum; si nolo, justus non sum. In potestate habeo justum esse, et justum non esse. Non audis in Psalmo, Qui confidunt in virtute sua ? Ergo Deuanimam, Deus tibi mentem, Deus tibi intelligentiam dedit: tu das tibi ipsi justitiam? Quid est caro, quid sunt sensus, quid est anima, quid est mens, quid est intelligentia sine justitia? Nonne omnia ista, si justitia careant, ad poenam valebunt? Ergo tam dives es, ut cum Deus tibi dederit inferiora, des tibi potiora? Male dives, exinaniende dives; si tamen habes quod te habere dixisti: Quid habes quod non accepisti ? Nec saltem a superbo et divite illo pharisaeo, de his quae te habere dixisti, gratias Dom
Abbreviated transcription (Latin):
Insultas: non exultas. Ieino bis in
sabbato: decimas do omĩum q̃cũq
possideo. O diuitẽ exinaniendum.
Ueni. ueni pauꝑ esuriens publicane:
immo ibi sta. uͥ stas. Publicanus enĩ
de longinquo stabat. s dñs humi-
in cęlũ leuare: quo ocłos ñ leua¬
bat. ibi cor habebat: s ꝑcutiebat
pectus suum dicens. Dñe ꝓpicius
esto mͥ peccatori. O esurientẽ bonis
siam: ꝓ me sententiam. Audite
sententiam: inter partes ꝓlatam.
Non appellat uictus: quia non est ad
quem. Non enim appellat a filio
ad patrem. Ds̃ enim pat̾ nr̃ non
iudicat quẽquã: s omne udiciũ
dedit filio suo. Dicat gͦ sententiam
int̾ partes ueritas. Amen inquit
dico uobis: qr descendit de templo
iustificatus publicanꝰ magis quam
ille phariseus. Quare hoc rogo te
qua iusticia: Uis audire: Qmͣ
omnis qui se exaltat humiliabit᷑:
et qui se humiliat exaltabitur:
Aquo iste exaltabit᷑: et qui se exal¬
tat humiliabitur. Quia esurientes

Expanded text:
Insultas, non exsultas. Jejuno bis in Insultas, non exsultas. Jejuno bis in sabbato, decimas do omnium quae possideo. O divitem exinaniendum! Veni, veni pauper, esuriens publicane: imo ibi sta, ubi stas. Publicanus enim de longinquo stabat. Sed Dominus humili audebat levare. Quo oculos non levabat, ibi cor habebat. Sed percutiebat pectus suum, dicens: Domine, propitius esto mihi peccatori. O esurientem bonis siam; prome sententiam. Audite sententiam inter partes prolatam. Non appellat victus, quia non est ad quem. Non enim appellat a Filio ad Patrem. Deus enim Pater non judicat quemquam; sed omne judicium dedit Filio . Dicat ergo sententiam inter partes Veritas. Amen, inquit, dico vobis, quia descendit hic justificatus de templo, magis quam ille pharisaeus. Quare hoc, rogo te? qua justitia? Vis audire? Quoniam omnis qui se exaltat, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur . A quo iste exaltabitur, et qui se exaltat humiliabitur. Quia esurientes
Abbreviated transcription (Latin):
eramus: S uidete quid dicat
ipsa scã maria. plena fide. plena gr̃a:
mater futura. uirgo ꝑmansura.
Quid dicit. interroga. De quib sin¬
głis loqui: ualde multũ est. Qd
ait: Esurientes impleuit bonis:
et diuites dimisit in anes. Qui ft̃¬
esurientes: Humiles. indigentes.
mͦ in uno templo diuites de illis.
qui dimittunt᷑ ut in anes: & pau¬
ꝑes de illis qui implent᷑ bonis.
Ascenderunt duo in templum orare:
indigesta ructantẽ: crapulã exa¬
lantem: s suꝑbiȩ non iusticie. Ds̃
inquit grãs ago tͥ. qui non sum
sicut cȩteri homines. iniusti. rap
tores. adulteri: sicut & publicanꝰ
iste. Ieuino bis in sabbato: deci¬
mas do omĩum quȩ possideo. Ro¬
gare ueneras: an te laudare.
Lõtum te habere dixisti: nichil
tanꝗͣ egeris petisti. Q uomͦ gͦ orare
uenisti.: Qrãs tibi ago dñe. N
alt. dñe da mͥ grãm: quia non
sum sicut cȩteri homines. iniusti. ra
ptores. adulteri. Ergo tu iustus.
Quia non sum sicut & publicanꝰ iste.

Expanded text:
er. Sed videte quid dicat ipsa sancta Maria, plena fide, plena gratia, mater futura, virgo permansura. Quid dicit inter caetera, de quibus singulis loqui, valde multum est? Quid ait? Esurientes implevit bonis, et divites dimisit inanes . esurientes? Humiles, indigentes. modo in uno templo divitem de illis qui dimittuntur inanes, et pauperem de illis qui implentur bonis. Ascenderunt duo in templum orare; indigesta ructantem, crapulam exhalantem, sed superbiae, non justitiae: Deus, inquit, gratias tibi ago, quia non sum sicut caeteri homines, raptores, injusti, adulteri, sicut publicanus iste. Jejuno bis in sabbato, decimas do omnium quae possideo. Rogare veneras, an te laudare? Totum te habere dixisti: nihil tanquam egens petisti. Quomodo ergo orare venisti? Gratias tibi ago, Domine. Nne, da mihi gratiam. Quia non sum sicut caeteri homines, raptores, injusti, adulteri. Ergo tu solus justus? Quia non sum sicut publicanus iste.
Abbreviated transcription (Latin):
uem diem celebramus hodiernũ.
uobis dici non opus est: quia
bmĩs cum eugłm legeret᷑. audi¬
stis. Hodie accepimꝰ sem̃
nunciantẽ uirginis filium: s tam̃
seruum nunciantẽ dñm. Quia enĩ
uenturus erat ꝑ uirginẽ ds̃ homo:¬

Expanded text:
uem diem celebramus hodiernum vobis dici non opus est, quia omnes, cum Evangelium legeretur, audistis. Hodie accepimus sancnuntiantem virginis filium, sed tamen servum nuntiantem Dominum. Quia enim venturus erat per virginem D
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uenit post me: maior me ẽ. Sigͦ
in natis mulierum non ẽsurrexit
maior iobanne baptista: quiꝰ maior
homo. S homo xp̃s iohanue maior
quia ds̃ & homo. Ambo mirabiliter
nati. preco & iudex÷ lucerna et dies:
uox & uerbum: seruus & dñs. De
sterili seruus: de uirgine dñs. Ipse
dñs fecit sͥ seruum in utero sterili:
de sene patre. & de anicła matre.
Et idem ipse dñs fecit ÷ͥ carnem in
utero uirginis sine homine patre.:
qui fȩcit primum hominẽ sine hoĩe¬

Expanded text:
me est. Si ergo in natis mulierum non surrexit major Joanne Baptista; qui major homo, sed homo: Christus Joanne major, quia Deus et homo. Ambo mirabiliter nati, praeco et Judex, lucerna et dies, vox et Verbum, servus et Dominus. De sterili servus, de virgine Dominus. Ipse Dominus fecit sibi servude sene patre, et de ancilla matre; et ipse idem Dominus fecit sibi carnem in utero Virginis sine homine patre, qui fecit primum hominem sine
Abbreviated transcription (Latin):
stus. Precessit eum ortus de sterili
mirabilis homo: ut cum se indignũ
dicit cuiꝰ calciamenti corrigiam sol¬
uat mirabilis homoͬ agnoscatur
ds̃ homo. Mirare ioħem quantum
potes: xp̃o ꝓficit qđ miraris. Profi¬
cit inquam xp̃o÷ non quia tu p̾stas
aliquid xp̃o: s ut tu ꝓficias in xp̃o.
Mirare gͦ iohannẽ qnͣtum potes. Au-¬
disti quod mireris. Annunciatur
ꝑ angłm patri sacerdoti: uocẽ aufert
angłs patri non credenti. Reman&
mutus: in filii natiuitate expectats
linguam. Concepit sterilis: concep̃
et anus. Remina infecunditas: ste¬
rilitas et etas. Dicitur ab angło qͣlis
futurus sit: impletur in eo quod dr̃
et qđ maxime mirandum est: implet᷑
spu scõ adhuc ex utero matris suȩ.
Deinde ueniente maria sc̃a. exultat
in utero: et quẽ non poterat uocib.
salutat motib. Hascitur ÷ dat patͥ
uocem: pat̾ loquens dat filio nom̃:
Mirant᷑ om̃s tantam gr̃am. Quid enĩ

Expanded text:
 praecessit eum de sterili mirabilis homo: ut cum se indignum dicit, cujus calceamenti corrigiam solvat mirabilis homo, agnoscatur Deus homo. Mirare Joannem, quantum potes: Christo proficit quod miraris. Proficit, inquam, Christo, non quia tu praestas aliquid Christo, sed ut tu proficias in Christo. Mirare ergo Joannem, quantum potes. Audisti quod mireris. Annuntiatur per angelum patri sacerdoti: vocem aufert angelus patri non credenti; remanet mutus, in filii nativitate exspectans linguam. Concepit sterilis, concepit et anus: gemina infecunditas, sterilitas et aetas. Dicitur ab angelo qualis futurus sit: impletur in eo quod dicitur; et quod maxime mirandum est, impletur Spiritu sancto adhuc ex utero matris suae. Deinde veniente Maria sancta, exsultat in utero; et quem non poterat vocibus, salutat motibus. Nascitur, dat patri vocem; pater loquens dat filio nomen: mirantur omnes tantam gratiam . Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
uit ibi uir in ordine suo pͥ¬
marius. nomine marciał:
eud iam grauis: & multũ abhor¬
rins a religione xꝑ̃iana. Habebat
sane fidelem filiam: & generum
eodem anno baptizatum. Qui cum
eum egrotantem multis & magnis la¬
crimis rogarent ut fieret xp̃ianus:
prorsus abnuit: eosq ase turbida
indignatione summouit. Uisum ẽ
genero eius ut iret ad memoriam
eo oraret: ut deus illidaret mentẽ bo¬
nam. qua cretłe non differret inxp̃m.
Fecit hoc ingenti gemitu. & fletu: et
dens aliquid dealtaris florum. quod
oceurrit tulit: eiq cum iam nox ec̃t.
ad caput posuit. Tunc dormitũ ẽ¬
t ecce ante diliculum clamat: ut ad
ep̃m curreretur: qui forte mecũ. tunc
ttat apud ypponẽ. Cum gͦ eum au¬
disset absentem: uenire pb̃ros postu¬
lauit. Uenerunt.: c̾redere se dixit. ad¬
mirantib atq gaudentib om̃ibus.
baptriatusẽ. Hoc quandui uixit.
um: cum hec u̾ba beatissimi stepħi¬
quando lapidatus ẽ a uideis ultima
fuisse: nesciret: quȩ huic quoq ulti

Expanded text:
uit ibi uir in ordine suo primarius, nomine Martialis, aeuo iam grauis et multum abhorrens a religione Christiana. Habebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. Qui cum eum aegrotantem multis et magnis lacrimis rogarent, ut fieret Christianus, prorsus abnuit eosque a se turbida indignatione submouit. Visum est genero eius, ut iret ad memoriam  posset oraret, ut Deus illi daret mentem bonam, qua credere non differret in Christum. Fecit hoc ingenti gemitu et fletu et sdens aliquid de altari florum, quod occurrit, tulit eique, cum iam nox esset, ad caput posuit; tum domitum est. Et ecce ante diluculum clamat, ut ad episcopum curreretur, qui mecum forte tunc erat aput Hipponem. Cum ergo eum audisset absentem, uenire presbyteros postulauit. Venerunt, credere se dixit, admirantibus adque gaudentibus omnibus baptizatus est. Hoc, quamdiu uixit, meum1; cum haec uerba beatissimi Stepquando lapidatus est a Judaeis, ultima fuisse nesciret, quae huic quoque ulti
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑ̃m a nob̃ excludat: non scłi tristitia
exurat: non ꝓsꝑitas eius in cautos de¬
elatio corrumpat : ñ suꝑbia inflet:
ut cum nos uirtutib ornatos. earita¬
te conurnctos. humilitate fundatos.
beata dĩ mat̃ sue nos int̃esse festiui¬
tati ꝑspexerit: ardentius nob̃ subue¬
nire festinet apud filiũ & dñm
qui coronis ꝑhen nis regni clarifi¬
cat scõs suos. & ẽ eterna laus et ex¬
pectatio om̃ib electis suis: ipsi gła.
uirtus. potestas. eternitas. & nunc

Expanded text:
tum a nobis excludat, non saeculi tristitia tum a nobis excludat, non saeculi tristitia exurat, non prosperitas ejus incante deelatio corrumpat, non superbia inflet: ut dum nos virtutibus ornatos, charitate conjunctos, humilitate fundatos beata Dei Genitrix suae nos interesse festivitati perspexerit, ardentius nobis subvenire festinet apud Filium et Domiqui coronis perennis regni glorificat sanctos suos, et est aeterna laus et exspectatio omnibus electis ejus: ipsi gloria, virtus, potestas, aeternitas, et nunc
Abbreviated transcription (Latin):
xi sibi assotiat. Nec mirũ ut lignet᷑
tbi ad gaudere ds̃. regnans in cȩlis.
quem tu pariuilũ ex te hominẽ natũ.
totiens osculata es interris. Has ergo
duas felicitates possidens: conuertere
ad nr̃arum miseriarum salutẽ. Int̾
ctu beatissimȩ uirginis int̾cessionib¬
nos cominittamus. Om̃s eutꝰ patroci¬
nia omni nisu imploremꝰ: ut dũ nos
supplici eam obsequio frequentamus
interris: ipsa nos sedula prece cõm̃dare
dignetur incelis. Neq enim dubium
quia quȩ meruit ꝓlibandis ꝓferre ple¬
cium: possit plus scĩs om̃ib lib̾atis im¬
pendẽ suffragiũ. Sed quid nobis ꝓ¬
dest hanc int̃pellare uocib: nisi etiam
humilitatis eius exempla teneamus:
Curemus ergo ideo dilectissimi fratres:
uit cum huius diei festuutati intesse
cupimus: uestim̃tis humilitatis atq
caritatis induti appareamus. Non nos
in uidia aliene felicitatis torqueat: ñ
ira usq ad diuisionẽ dilaniet: non

Expanded text:
xu sibi associat. Nec mirum, si dignetur xu sibi associat. Nec mirum, si dignetur tibi adgaudere Deus regnans in coelis, quem tu parvulum ex te hominem natum toties osculata es in terris. Has ergo tuas felicitates possidens, convertere ad nostrarum miseriarum salutem. 12. Bctu beatissimae Virginis nos intercessionibus committamus, omnes ejus patrocinia omni nisu imploremus: ut dum nos supplici eam obsequio frequentamus in terris, ipsa nos sedula prece commendare dignetur in coelis Neque enim dubium, quae meruit pro liberandis proferre pretium, posse plus sanctis omnibus, liberatis impendere suffragium. Sed quid nobis prodest hanc interpellare vocibus, nisi etiam humilitatis ejus exempla teneamus? Curemus ergo, dilectissimi fratres, ut qui hujus diei festivitati interesse cupimus, vestimentis humilitatis atque charitatis induti appareamus. Non nos invidia alienae felicitatis torqueat, non ira usque ad divisionem dilaniet, non
Abbreviated transcription (Latin):
enim adhuc in hac terra affligimus.
ꝑsequimur: in uiriis lacessimus:
obprobriis afficim̃: esuri mus. sitimꝰ:
somnum patimur: in carcere retinemuR.
u uero in celestib regnis p̃lata es cunctis
urginũ choris: tu agnũ quocumq ꝑ¬
rexerit. sequeris: tu uirgineos choros et
ab incentiuȩ carnis illecebris alienos.
ꝑalbentia lilia rosasq uernantes ad
fontem ꝑhemnis uite po tandoᷤ inui¬
sas. Tu in illa beatorum felicissima
rgna prui ordinis dignitate indep¬
ta. plantis roscidis oberrans int̃ para¬
disi amenitatem gramineosq crocos
tenero poplite ꝑgĩs: feliciq palma ui¬
olas immarcessibiles carpis.Tu con¬
cinis sine fine choris conuincta ange¬
licis: archangłisq sociata. indefessa
u incubiculo regis beatitudinum
gemmis ac margaritis ornata assistĩ:
tibi tͥronus regus abangłis: collocatꝰ
inaula ȩt̃ni regis: teq ip̃se rex regum
ut matrem uerã & decoram sponsam
pre om̃ibus diligens. amoris ample¬

Expanded text:
enim adhuc in hac terra affligimur, enim adhuc in hac terra affligimur, persequimur, injuriis lacessimur, opprobriis afficimur, esurimus, sitimus, somnum patimur, in carcere retinemur. Tu vero in coelestibus regnis praelata es cunctis virginum choris, tu Agnum quocumque perrexerit sequeris . Tu virgineos choros et ab incentivae carnis illecebris alienos per albentia lilia rosasque vernantes ad fontes perennis vitae potandos invitas. Tu in illa beatorum felicissima regia, primi ordinis dignitate indepta, plantis roscidis oberrans, inter paradisi amoenitatem gramineosque crocos tenero poplite pergis, felicique palma violas immarcescibiles carpis. Tu concinis sine fine choris conjuncta summis; Angelis Archangelisque sociata, indefessa Tu in cubiculo Regis beatitudinum gemmis ac margaritis ornata assistis. Tibi thronus regius ab Angelis collocatur in aula aeterni Regis, teque ipse Rex regum ut matrem veram et decoram sponsam prae omnibus diligens amoris ample
Abbreviated transcription (Latin):
tas tua meretur dicere potuisti. Quas
gͦ tibi laudes fragilitas humanigeni¬
ris ꝑsoluet: quȩ solo tuo commertio
recuꝑandi aditũ inuenit: Accipe
itaq quascumq exiles. quascumq
meritis tuis impares gr̃atũ actiones
& cũ susceꝑis uota. culpas nr̃as orã¬
do excusa. Ad mitte nr̃as preces in¬
tra sacrarium ex auditionis: et repor
ta nob̃ grãm reconciliationis. Sit ꝑte
excusabile quod ꝑ te ingerimus. sitm¬
petrabile quod fida mente poscimus.
Accipe qđ offerimus: impetra quod
rogamus: excusa quod timemus. qa
non potiorem meritis inuenimꝰ ad
placandam iram iudicis: quam t
redemptoris. & iudicis. Succurreg̾
miseris: uiua pusillanimes: refoue
flebiles: ora pro ppło: int̃ueni ꝓele¬
ro: int̾cede ꝓmonachorum choro sti
tibi compassio suꝑ afflictis. sit pus
affectus suꝑ celorum ꝑegiinis. Et
cũ te semꝑ lȩtantẽ aspicis: fletus
ut ꝓpriũ filiũ ꝓ nob̃ int̃pelles. Nos

Expanded text:
tas tua meretur, dicere potuisti. Quas tas tua meretur, dicere potuisti. Quas ergo tibi laudes fragilitas humani generis persolvet, quae srecuperandi aditum invenit? Accipe itaque quascunque exiles, quascunque meritis tuis impares gratiarum actiones: et cum susceperis vota, culpas nostras orando excusa. Admitte nostras preces intra sacrarium exauditita nobis gratiam reconciliationis. Sit per te excusabile, quod per te ingerimus; sit impetrabile, quod fida mente poscimus. Accipe quod offerimus, impetra quod rogamus, excusa quod timemus: quia nec potiorem meritis invenimus ad placandam iram Judicis quam te, Redemptoris et Judicis. Succurre ergo miseris, juva pusillanimes, refove flebiles; ora pro populo, interveni pro clero, intercede pro monachorum choro, exotibi compassio super afflictis, sit pius affectus super coelorum peregrinis: et cum te semper laetantem aspicis, fletus ut proprium filium pro nobis interpelles. Nos
Abbreviated transcription (Latin):
dño dicit. Quia respexiͭ humilita¬
tem meã: saluã fecisti denecessitatib
ammam meã. Multi siquidẽ uidẽt᷑
inconspectu hominum humiles ẽẽ:
ut abeis beatificentur. Sed eorum
humilitas adño non respicit᷑. quia
falso & nonuere dehumilitate głan¬
tur. Si enim ueracit humiles essẽt:
dm̃ abhominibus & non se uellẽt
laudari. Non in hoc mundo eorum
sꝑc̃ exultaret. sed in deo salutari hu¬
militatẽ suã non ab hominib conspi¬
ci sedadeo exoptarent. Sequit᷑ ĩscõ
cantico. Quia fecit michi magna qͥ
potens est: & scm̃ nom̃ eius. Que
tibi magna fecit queso głosa uirgo:
ut dici beata merereris: Puto enĩ
immo ueracĩt credo. ut creatura e¬
deres creatorẽ: famula dm̃ gñares:
ut ꝑte deus mundum redimeret:
de te ipsa quȩ nos ad amoremdĩ ac¬
cenderent fidelit protulisti: ea ue¬
sti. Meum autem uotũ extitit. ea
tantum inde transcurrere:que ad
tui nominis laudẽ ꝑtinerent. Sed hec
quȩ dete ipsa narrasti: ut neq digni¬

Expanded text:
pexisti humilitatem meam, salvasti de necessitatibus animam meam . Multi siquidem videntur in conspectu hominum humiles esse, ut ab eis beatificentur: sed eorum humilitas a Domino non respicitur, quia falso, et non vere de humilitate gloriantur. Si enim veraciter humiles essent, Deum ab hominibus, et non se vellent laudari; non in hoc mundo eorum spiritus exsultaret, sed in Deo salutari; humilitatem suam non ab hominibus conspici, sed a Deo exoptarent. Sequitur in hoc sancto Cantico, Quia fecit mihi magna qui potens est, et sanctum nomen ejus . Quae tibi magna fecit, quaeso, gloriosa Virgo, ut dici beata merearis? Puto enim, imo veraciter credo, ut creatura ederes Creatorem, famula Dominum generares; ut per te Deus mundum redimeret, de te ipsa quae nos ad amorem Dei accenderent fideliter protulisti: ea vesti. Meum autem votum exstitit ea tantum inde transcurrere, quae ad tui laudem nominis pertinerent. Sed haec quae de te ipsa narrasti, neque ut digni
Abbreviated transcription (Latin):
am hec uirgo głosa beatam se dici
ab om̃ib gnationibus manifestat.
eo quod eius humilitatẽ deus respex̃.
N am subdit. Quia respexit humilita¬
tem ancillȩ sue: ecce enim ex hoc bea¬
tam me dicent om̃s generationes.
Ouere beata humilitas. quȩ d in
hominib peꝑit: uitam mortatib
edidit: celos innouauit: Mũdum
purificauit: paradisum aperuit.
et hominum animas abinferis li¬
b̾auit. O uere inquã głosa marie
humilitas: que porta ꝑadisi effi¬
citurᷤ: scala celi constituitur. Facta
est certe humilitas marie. scala cele¬
stis: ꝑquã descendit ds̃ ad terras.
Qiuia respexit humilitatem ancille
sue: ecce enim ex hoc beatam me
dicent omnes generationes. Et

Expanded text:
iam haec Virgo gloriosa beatam se dici ab omnibus generationibus manifestat, eo quod ejus humilitatem Deus respexit. Nam subdit, Quia respexit humilitatem ancillae suae; ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes . O vere beata humilitas, quae Deum hominibus peperit, vitam mortalibus edidit, coelos innovavit, mundum purificavit, paradisum aperuit, et hominum animas ab inferis liberavit! O vere, inquam, gloriosa Mariae humilitas, quae porta paradisi efficitur, scala coeli constituitur! Facta est certe humilitas Mariae scala coelestis, per quam descendit Deus ad terras. Quia respexit, inquit, humilitatem ancillae suae; ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes. Et