comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ibidem. Iõ per certa interualla
horarum et tp̃oꝵ. etiam uerbis ro¬
ganus deum. ut illis rerum signis
nosipos ãmoneanns. ꝙtñtũq in
ip̃o desiderio profeceriins nobis
ip̃is Inotestanns. et ad hoc agẽ¬
dum. nosipos acrnis excitenius

Expanded text:
ideo per certa interualla horarum et temporum etiam uerbis rogamus deum, ut illis rerum signis nos ipsos admoneamus, quantumque in hoc desiderio profecerimus, nobis ipsis innotescamus et ad hoc augendum nos ipsos acrius excitemus
Abbreviated transcription (Latin):
xoi ͦ di Iuiquitatẽ que est ĩ manu
tua abstuleois ate. et non mãserit ĩ
tabernacło tuo imiusticia. trurc leuare
potepis facĩe tuam absq macła. et e¬
ris stablis. et non tunebis ¶Et cgͣiio¬

Expanded text:
 si iniquitatem quod est in manu tua abstuleris a te et non manserit in tabernaculo tuo iniustitia tum levare poteris faciem tuam absque macula et eris stabilis et non timebis mi
Abbreviated transcription (Latin):
sequit. h ͨ tibi nor situt dies illmã¬
bitur. et nox illmãtio tua erit ĩ de¬
liciis tuis. Placide obdorimes ĩ pace
ꝯuiesces facile. uigilabis. et surges
facilis et agilis eris ad redemidũ
in idem. unde non totus discessisti.

Expanded text:
uat. Sic tibi nox sicut dies illuminabitur, et nox illuminatio tua erit in deliciis tuis . Placide obdormies, in pace quiesces, facile evigilabis; et surgens facilis et agilis eris ad redeundum in id, unde non totus discessisti.
Abbreviated transcription (Latin):
naum. ꝙ dyaboli studium est bi¬
gilantes ammas cõsopire. Unde
in passiont dñi. apłorum oculos
gram sompno deprimut. quos
falnator suscitãs ait. Uigilate ⁊
bat. et q̃n uolebat circa mane p̃p̃
naturam dormire dicebat sompno
Uem serne male. Et subripiebat
paxillum sompni sedendo. et sta¬

Expanded text:
mper diaboli studium est, vigilantes animas consopire. Denique et in passione Domini apostolorum oculos gravi sopore premit, quos Salvator suscitans ait: Vigilate et bat, et quando volebat circa mane propter ipsam naturam dormire, dicebat somno: Veni, serve male, 568 et subripiebat parum somni sedendo; et sta
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ. contemptor repertus fu̾it
secrete a semoribus sus. si nõ e¬
mẽdancrit oburgetur publice co¬
ciam om̃ib. Soi bero neq sic cor¬
rexerit. si intelligit qualis pena

Expanded text:
nt, contemptor repertus fueritsecreto a senioribus suis; si non emendaverit, objurgetur publice coram omnibus; si vero neque sic se correxerit, si intelligit qualis poena
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitudo rerum carnaliũ gn̾alit̾
abftindenda est ¶ Deinde nulluis ne¬
gocii. tausebe. nõ solum cura. s n ͨ
mẽoria quid̃. penitus admittenda.
de tructionet᷑. uamilogina. seu multi¬
loquia scuprilitates quoq sumłt aur
putande. Ire ꝑre om̃ib. suie tristi¬
cie. perturbatõ funditꝰ eouenda.
Concupĩe tarnalis atq philargi¬
rie nopius fomes radicitus euellea¬

Expanded text:
imum sollicitudo rerum carnalium generaliter abscindenda est; deinde nullius negotii causaeve non solum cura, sed ne memoria quidem penitus admittenda, detractationes, vaniloquia seu multiloquia, scurrilitates quoque similiter amputanda, irae prae omnibus sive tristitiae perturbatio funditus eruenda, concupiscentiae carnalis ac philargyriae noxius fomes radicitus evellen
Abbreviated transcription (Latin):
insi cum humilitate et reuerentia
ꝙͣtomagis dño dõ bniner sorum cũ
om̃i humilitate. et pupitatis deno¬
trone. supplicandum est. Et non
in multiloqnio. s inpuritate cord̾
et cõpunctione lacrimarum. nos

Expanded text:
reverentia, quanto magis Domino Deo universorum cum omni humilitate et puritatis devotione supplicandum est? Et non in multiloquio, sed in puritate cordis et compunctione lacrymarum nos
Abbreviated transcription (Latin):
ABECIAUS humilitatis
gradus est Se cum loquit
monachus. Leinter ⁊ suit Risu
humiliter. et cum granitate panta
uerba et Ratonabilia loquatur. Et
non sit clamosus in uoce. sicut sc̾ptũ
est. Siapiens uerbis iuuotescit pair¬

Expanded text:
ecimus humilitatis gradus est, si, cum loquitur monachus, leniter et sine risu, humiliter cum gravitate, vel pauca verba et rationabilia loquatur; et non sit clamosus in voce, sicut scriptum est: Sapiens verbis innotescit pau
Abbreviated transcription (Latin):
elementis sub sistums. et per uo¬
luptates ciusdem corporis precep¬
tis dm̃icis contramius. Precepta
ant dñica per decalogum sunt ac¬
cepta. Qͥ ergo per carins deside¬
ria decalogi mandata cõtenissis
dignũ est ut eãdem carnẽ quater¬
decies affliganns.¶ Quarta¬
quia lege mosayca uniuerso ppło ge¬
neratis proungata preceptio est.
Decimas et primitias offeres deo

Expanded text:
entis subsistimus, et per voluptates ejusdem corporis praeceptis Dominicis contraimus. Praecepta autem Dominica per decalogum sunt accepta. Qui ergo per carnis desideria, decalogi mandata contempsimus, dignum est ut eamdem carnem quaterdecies affligamus. Qua lege Moysaica uniuerso populo generalis promulgata praeceptio est: decimas tuas et primitias offeres domino deo
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Pensate fratrẽs. quanta
hospitalitatis uirtus sit ad men¬
sas ur̃ãs christum suscipite. ut
uos abeo suscipi ad cterna cõm¬
ma ualcatis. Prebete modo pere¬
grio chr̃o hospicium. ut uos in
iudicio. non qiͣ peregrmot̾ nesciat.

Expanded text:
. Pensate, fratres, quanta hospitalitatis virtus sit. Ad mensas vestras Christum suscipite, ut vos ab eo suscipi ad convivia aeterna valeatis. Praebete modo peregrino Christo hospitium, ut vos in judicio non quasi peregrinos nesciat,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃. quadraginta dieb Ieuinans.
de dyaboli tenitatõs tom̃phanit
ut ad predicatõnem enangelii.
iain uictor ascenderet. Na eoito
ergo etiam nos hunc dicouin nu¬
merum custodire de benius Iei-¬
niis. quẽ per talia exempla le¬
gimus consecratum. ¶ que ẽ¬
decalogi per libros quatuor stĩ
euange lii impletur. Denarins
em̃ quater ductus ĩ quadrag eã¬
rñ surgit / quia tunt decalogi
mandata perficimus. cum profecto
quatiror libros fancti ennange lu

Expanded text:
nans de diaboli tentationibus triumphavit, ut ad praedicationem Evangelii jam victor accederet . Merito ergo etiam nos hunc dierum numerum custodire debemus jejuniis, quem per talia exempla legimus consecratum. 2. Decalogi per libros quatuor sancti Evangelii impletur? Denarius etenim quater ductus in quadragenarium surgit, quia tunc Decalogi mandata perficimus cum profecto quatuor libros sancti Evangelii
Abbreviated transcription (Latin):
pruut. multomagis nte est. ut
ip̃ius qͦ conuer sationis nr̃e. et
humam usus. operũq nr̃oꝵ. de¬
cumas offerannis. Que profecto
in supportatõe quadragesime eni¬
dierum m̃o decimatur. quib ui¬
nobifinetip̃is per acceptum amiũ
uirimus. actori nr̃o. nos in euis
decimis per abstinc̃tiam morti

Expanded text:
est ut ipsius quoque conversationis nostrae et humani usus operumque nostrorum decimas offeramus, quae profecto in supputatione Quadragesimae evidierum numero decimatur. In nobismetipsis per acceptum annum viximus, auctori nostro nos in ejus decimis per abstinentiam morti
Abbreviated transcription (Latin):
poto ueteris hom̃is. a conuentir an¬
gelice iubilatiõis expulsi. In huioi
misere uite babitont. super flmã ciꝰ
sedenus. et flems. Dum Recordamur
illius syon. in qua deum decz puiuis.

Expanded text:
cato veteris hominis a conventu angelicae jubilationis expulsi in hujus miserae vitae Babylonem, super flumina ejus sedemus et flemus, dum recordamur illius Sion in qua Deum decet hymnus,
Abbreviated transcription (Latin):
feria. quintꝰ. et toire simus quĩtus
ꝯ ͣ feria. quadragesimus secundus.
et qui qͣgesimuis sextus/ Cͣ. feria sexa¬
gesmins tercuis. et sexilgefimus qͣrtꝰ
qͬ feria. Oetogesimus septimus. et
otogesimus nonus. Sͣ feria septua¬
gesimus quintꝰ. et nonagesimus pͥ.
cabbto aũt Centesimuis quadrageꝰ¬

Expanded text:
feria, quintus, et trigesimus quintus. Tertia feria quadragesimus secundus, et quinquagesimus sextus. Quarta feria, sexagesimus tertius, et sexagesimus quartus. Quinta feria, octogesimus septimus, et octogesimus nonus. Sexta feria, septuagesimus quintus, et nonagesimus primus. Sabbato autem, centesimus quadrage
Abbreviated transcription (Latin):
possit. ¶ Ehequitur. Post quas
lectiones. sequantur ex ordine ali
sex ꝑfalimi. cum auchiphis. sicut
anterioret ⁊ uersu. Postquos itep
legantur alie .iiii letones. cũ respõ¬
sorns suis. ordine quo supra. Post
quas. Dicantur fria cantiͣ de pro¬

Expanded text:
Post quas lectiones, sequantur ex ordine alii sex psalmi cum antiphonis, sicut anteriores, et versus. Post quos iterum legantur aliae quatuor lectiones cum responsoriis suis, ordine quo supra. Post quas dicantur tria cantica de pro
Abbreviated transcription (Latin):
fubuce. seilz qualiter diuina opera
bis sic implebitur. si matutum. pͥme
tercit. sexte nont. uespere. completo¬
rniqz tempore. nr̃e ẜuitutis officia
persoliranis. Quia de his horis
bi. Nam de nocturnis uigiliis idẽ
ip̃e propha ait. Media nocte surge¬
bam ad confitendum tibi. ¶ Ubi¬

Expanded text:
UT XXIV. QUALITER DIVINA OPERA bis sic implebitur, si matutino, primae, tertiae, sextae, nonae, vesperae, completoriique tempore nostrae servitutis officia persolvamus. Quia de his horis bi . Nam de nocturnis vigiliis idem ipse Propheta ait: Media nocte surgebam ad confitendum tibi.
Abbreviated transcription (Latin):
et canticũ de utonoꝰ. qd̾ dundatur
in duas glorias. Nain ceteris die¬
bus canticũ unũqdq die suo ex
propħis. sicut psallit Romana et
cdesia dicatur. Posthec sequut
landes. Deinde lectio una apłi mc̃o¬
riter recitanda. Responsorim am¬
letauia. et completũ est ¶ SDequĩ¬
plant agenda matutina uol uesꝑ¬
qn. nisi in ultimo ordint or̃o dnnca¬
dicunt diuuete nobis debita nr̃a
se ab hunioi uicio. Ceteris uero¬
euis or̃onis dicatur. ut ab om̃itb
Respondeatur. S libera nos a ma¬

Expanded text:
et canticum Deuteronomii, quod dividatur in duas glorias. Nam caeteris diebus canticum unumquodque ex prophetis, sicut psallit Ecclesia Romana, dicatur. Post haec sequentur laudes. Deinde lectio una Apostoli memoriter recitanda. Responsorium Amlitania, et completum est. Plane Agenda matutina, vel vesquando, nisi in ultimo per ordinicunt: Dimitte nobis debita nostrse ab hujusmodi vitio. Caeteris veroejus orationis dicatur, ut ab omnibus respondeatur: Sed libera nos a ma
Abbreviated transcription (Latin):
psullantur. Dicto etiã uersu. et be¬
nedicente abbe. lequnt᷑ alie 4ͦͬ ic̃
tiones. de nouo testamento. ordĩc
quo supͣ. Post quartũ ant respẽ¬
sertum. Incipiat abbas hyminũ. Te
deum laudamins. Quo perdicto.
legat abbas lectionem de ennagelio.
cum honore. et timore. stantibr oi¬
b. Qua perlecta Respondeant õs
amen. Et subseguatur mox abb
hymnũ. te decet lans. Et data be¬

Expanded text:
psallantur. Dicto etiam versu, et benedicente abbate, legantur aliae quatuor lectiones de Novo testamento, ordine quo supra. Post quartum responsorium incipiat abbas hymnum, Te Deum laudamus; quo perdicto, legat abbas lectionem de Evangelio, cum honore et tremore stantibus omnibus; qua perlecta, respondeant omnes, amen: et subsequatur mox abbas hymnum, Te decet laus. Et data be
Abbreviated transcription (Latin):
bus uigitis tentatur mẽsura .i.
modulatis. ut supra disposuimus
sex psaluus. et uersu. Residentibz
citis dispõite et per ordinem ĩ
subcelliis. legantur in codue ut
smpra dixomnis. quatuor. lectionet.
tum responsoriis suis. bdi tm̃ in qͣrto
responsorio. Dicatur a cantante gliã.
Quam dum incipit. mox omnes t̾ũ

Expanded text:
ibus vigiliis teneatur mensura, id est, modulatis, ut supra disposuimus, sex psalmis et versu, residentibus cunctis disposite, et per ordinem in subselliis, legantur in codice, ut supra diximus, quatuor lectiones cum responsoriis suis: ubi tantum in quarto responsorio dicatur a cantante, Gloria. Quam dum incipit, mox omnes cum
Abbreviated transcription (Latin):
quia deibatur singutis prout ciq
opus erat. Ita ergo et abbus cõ¬
side̾t infrouitatet indigentm̃. nõ
malam do snntate Iunmidentm̃. In
om̃ibus tamen iudiciis suis. dei re¬
tributõnem cogitet. Onñã hec pla

Expanded text:
quia dabatur singulis prout cuique opus erat . Ita ergo et abbas consideret infirmitates indigentium, non malam voluntatem invidentium. In omnibus tamen judiciis suis Dei retributionem cogitet. COMMENTA
Abbreviated transcription (Latin):
quid ucio ex oꝑib artificũ uenũdã¬
dum est. uidcant ip̃i per quoꝵ ma¬
ms tra sigenda sunt. ne aqͥuã frau¬
renturqz semꝑ ananie. et saphirs.
ne forte mortem quã illi ĩ corpore
pertulerũt. haut isti. uel oñs qͥ
aͥguã frandem de Rebz mõasterni fe¬
cepint. ĩ aĩa patiant᷑. Que omĩa¬

Expanded text:
quid vero ex operibus artificum venundandum est, videant ipsi per quorum manus transigenda sunt, ne aliquam fraurentur semper Ananiae et Saphirae: ne forte mortem, quam illi in corpore pertulerunt, hanc isti, vel omnes qui aliquam fraudem de rebus monasterii fecerint, in anima patiantur. In i
Abbreviated transcription (Latin):
famulos dei presunitur. ab uno.
uel pancis nec catholice per om̃e
corpus fraternntatis tenct᷑. aut su¬
perfluũ. aut clatum ẽ. et ob id no¬
xiii iudicandũ est. magisq uanita¬
fomꝰ. Uestis nec satis mñda. nec
sordida. et nulla diuersitate notabi¬
lis. ne ad te obnia pretereũtiũ t¬
ba consistat. nec digito demonstre¬

Expanded text:
famulos Dei praesumitur ab uno vel paucis, nec catholice per omne corpus fraternitatis tenetur, aut superfluum, aut elatum est, et ob id noxium judicandum est, magisque spe. uestis nec satis munda nec sordida et nulla diuersitate notabilis, ne ad te obuia praetereuntium turba consistat et digito demonstre
Abbreviated transcription (Latin):
S licet nobis pͥma facie ita uideat᷑.
Nichilonnꝰ qr hoc grane ẽ et durũ ã¬
tique consuetudun ordinis. que ut in¬
terpres legis habenda est. standum¬
est in hac parte. potus cõsulimꝰ. ¶R¬

Expanded text:
 Licet nobis prima facie ita videatur, nihilominus quia hoc grave est et durum, antiquae consuetudini ordinis, quae ut interpres legis habenda est, standum in hac parte consulimus.
Abbreviated transcription (Latin):
menta fribus scdm locoram quali¬
tatẽ. ubi hubitant. uel acris tem¬
periem. dentur. quia in frigidis
regionibus amplius Indigetur. In
calidis uero regiomibus minꝰ. Hec
cm consideratio penes abbẽm̃ sit

Expanded text:
menta fratribus secundum locorum qualitatem ubi habitant, vel aerum temperiem dentur: quia in frigidis regionibus amplius indigetur; in calidis vero minus. Haec ergo consideratio penes abbatem est.
Abbreviated transcription (Latin):
rudibus. Si amare pigeat. sal¬
tem feamare non rigcat. Nulla
eñ maior est ad amorem incitato
ꝙ prenimre amando. Et nims du¬
rus est ammius qui delectiomi se
nolebat impendere. nolit rerende.¬
nica insignita dei ymaqine. Rcdẽp¬
ta dei sanguine. De sponsata fide
dotata spũ. ornata birtutibus.
deputata cum angelis. Dilige illũ
intendit tibi. quere querentẽ te. a¬
ma amatorem tnũ. a quo amaris.
cuius amore preuenta ᷤ. et qui est

Expanded text:
um. Si amare pigebat, saltem redamare non pigeat. Nulla est enim major ad amorem invitatio quam praevenire amando, et nimis durus est animus, qui dilectionem, si nolebat impendere, nolit et rependemea, insignita Dei imagine, redempta Christi sanguine, desponsata fide, dotata Spiritu, ornata virtutibus, deputata cum angelis, dilige illum intendit tibi. Quaere quaerentem te. Ama amorem tuum, a quo amaris, cujus amore praeventa es, qui est
Abbreviated transcription (Latin):
.xxiiiiͦ. Per agrum hominis pici trã¬
sun. et per uieam uiri stulti. et ec¬
ce fotum replenerant urtice. operne¬
rant super ficiem eius spine. et maceria
lapidum deftructa erat. Hit est or

Expanded text:
icit: Per agrum hominis pigri transivi, et per vineam viri stulti, et ecce totum repleverunt urticae, operuerunt superficiem eius spinae, et maceria lapidum destructa erat. Et iter
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Corripiantur aprepõitis suis sub¬
diti. corregiomibus de caritate ue¬
mentib pro culparum diuersita
te. uel mioribus uel amplioribus
ne per plures serpant dira cõta¬
gia. separare ab ombus sains mor¬
bidam. ab illo cui nichil est impos¬
sibla. ip̃am forsitan separatõe sa¬
Unus corripitim. pluriini tiuẽdan¬
tur. et melius est ut ꝓ multoꝵ sal¬
natõe unus condemnctur. ꝙͣ pro

Expanded text:
 Corripiantur a prepositis suis subditi correptionibus de karitate venientibus pro culparum diversitate diversis, vel minoribus,vel amplioribusne per plures serpant dira contagia, separare ab ovibus sanis morbidam, ab illo, cui nihil est impossibile, ipsa forsitan separatione saunus corripitur, plurimi emendantur. Utilius est enim ut pro multorum salvatione unus condemnetur, quam per
Abbreviated transcription (Latin):
se humlem. Est nolle in se laudari
Qui in se uult landari. superbus
bona obẜuantia. non se reddunt cla¬
tos. sed ip̃a in se bona. non a se pos¬
se. ses a dommo fieri eoistimantes

Expanded text:
se humilem? Nolle in se laudari. Qui in se vult laudari, superbus bona observantia sua non se reddunt elatos; sed ipsa in se bona non a se posse, sed a Domino fieri aestimantes
Abbreviated transcription (Latin):
petimus contra btelitatẽ salutis.
et tamen ip̃e salnator est. non solum
quando facit qd petimus. s eliam
quando non facit. quia qd bidet
peti conͣ salm. non faciendo poti
se erhibet saluatorem. ¶ E equi᷑.
domini inuitantis nos fratres
harissimi : Ecce pietate sua de¬
monstrat nobis dominus biam

Expanded text:
petimus adversus utilitatem salutis, et tamen ipse Salvator est, non solum quando facit quod petimus, verum etiam quando non facit: quoniam quod videt peti contra salutem, non faciendo, potius se exhibet Salvatorem. Novit Domini invitantis nos, fratres charissimi. Ecce pietate sua demonstrat nobis Dominus viam
Abbreviated transcription (Latin):
Sunt mente uagi. actoniti oculis
hĩtu dissoluti. plana parietũ pro¬
spicientes perlustrant. aliud can¬
tant aliud cogitant. ĩ thoro sunt
corpore. ĩ foro sunt mente ¶ Stude¬

Expanded text:
ui mente vagi, attoniti oculis, habitu dissoluti, plana parietum prospicientes perlustrant, aliud cantant, et aliud cogitant. In choro sunt corpore, sed in foro mente; nu
Abbreviated transcription (Latin):
In conspectu angelorum ptallam
tibi. Ergo consideoeims qualr̃¬
plinate. oporteat nos in conspectu
dimintatis. et angelorum eius cẽ.
et sic stens ad ꝑsallendum. nt
mens nr̃a contordet uoti nr̃t. ¶ ꝓ¬

Expanded text:
In conspectu angelorum psallam tibi . Ergo consideremus qualoporteat nos in conspectu Divinitatis et angelorum esse. Et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci nost
Abbreviated transcription (Latin):
adintoriũ mẽu intñde. Dñt ad adm¬
uandum me festina. Et gloua. Iñ
ymnꝰ unitinusq hore ¶ Deide pͥma
hora dĩnta/ dicenda quatuor capła
psalini tentesimioctam decum dicã¬
cantur ¶Reliquis uero horis .i. t̾ria.
septa. uel nona. terna capła supra
mi dicant᷑ ¶ Ad pͥmam ant 2ͤ feꝵͤ.¬
et sextus. Et ita per singulos dies
ordĩẽ teri psalmi. usq ad no
ĩ bnas q̃las ¶Et sit fiat ut ad
¶ Expcnio ergo ꝑsatmo centesimo
occanodecimo. dnob diebus .i. doͣ.

Expanded text:
nde: Domine, ad adjuvandum me festina, etc. Inde hymnus uniuscujusque horae. Deinde prima hora Dominica dicenda, quatuor capitula psalmi centesimi octavi decimi dicantur. Reliquis vero horis, id est, tertia, sexta, vel nona terna capitula supra mi dicantur. Ad primam autem seet sextus. Et ita per singulos dies ordinem terni psalmi usque ad nonin duas glorias: et sic fiat, ut ad  Expenso 318 igitur psalmo centesimo octavo decimo duobus diebus, id
Abbreviated transcription (French):
aliquibz. a .xxx. et supͣ. Minor
uero congregatio. si miuus a .xxx
fucount foutres descendendo usq
ad duodecim. Nam miꝰ a .xii. nõ
uidetur congregatio regmlaris.

Expanded text:
aliquibus a triginta et supra; minor vero congregatio, si minus a triginta fuerint fratres descendendo usque ad duodecim, nam minus a duodecim non videtur congregatio regularis.
Abbreviated transcription (Latin):
centesimo octano decimo incipiat᷑ ¶s e¬
pera int quochidit. quatuor ꝑsalmo¬
rum modunlatõe canatur. Qͥ pfal
ad Cecesiiũ quadragesimũ septim̃.
Exceptis his qui diuerẜ horis ex eis
sequestrantur .i. a centesimo se ꝑtimo
decimo. usq ad centesmiũ uicesim̃
septimũ. et cẽtesimo tricesimo tertio.
et cẽte ᵘ  quadrage ͦ secũdo. Reliqui os
in uespera dicendi sunt. Et quia
minꝰ tres psalimi ueniũt. iõ diniden¬
di sunt qui ex mĩo supͣscripto. forti
est. cũ tentesimo gͥntode ͦ comũgatur
Digesto gͦ ordine psalmodit. Uesper¬
tinorum. Reliqua .i. lectiones. Respõ¬
soria. pmmii. uersq. uel cantiͣ. sicut
supͣ taxauimus impleant᷑. Ad cõ¬
pletorium uero quotidie ndẽ psalmi
et tẽteꝰ fricesimus tertius ¶ Dispõi¬
to ordine ꝑsatmodie diurnt. Reliqui
omnes psalim qui supersut eqͣlit̾
dundantur in septem noctiũ uigiliis
Partiendo sciz qui inter eos prolix¬
ores sunt psaliui. et duodecm per
unãquãq constituant᷑ noge ¶ Ioc

Expanded text:
centesimo octavo decimo incipiatur. Vespera autem quotidie quatuor psalmorum modulatione canatur. Qui psalad centesimum quadragesimum septimum: exceptis his qui in diversis horis ex eis sequestrantur; id est a centesimo septimo decimo, usque ad centesimum vicesimum septimum, et centesimo tricesimo tertio, et centesimo quadragesimo secundo. Reliqui omnes in vespera dicendi suminus veniunt tres psalmi, ideo dividendi sunt, qui ex numero supra scripto fortiorest, centesimo quintodecimo conjungatur. Digesto ergo ordine psalmorum vespertinorum, reliqua, id est, lectiones, responsoria, hymni, versus, vel cantica, sicut supra taxavimus, impleantur. Ad completorium vero quotidie iidem psalmi et centesimus trigesimus tertius. Disposito ordine psalmodiae diurnae, reliqui omnes psalmi, qui supersunt, aequaliter dividantur in septem noctium vigiliis, partiendo scilicet, qui inter eos prolixiores sunt psalmi, et duodecim per unamquamque constituantur noctem. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ut omi ebdomada psalterium ex ĩ¬
tegro. numero. Centũ quĩ quaginta
psalmorum. psallatur. Et dnñco die
semper acapite reretatur ad uigili
suitium ostendunt moͣchi. qui minꝰ
ꝓsalterio cum canticis consuctudina¬
riis. per septiniant crrculum psallũt
cum legamus sanctos pres mõs. uno
die. hoc strenut implesse. qd nos te¬
pidi. utinã septimana integra. per

Expanded text:
ut omni hebdomada psalterium ex integro numero centum quinquaginta psalmorum psallatur; et Dominico die semper a capite repetantur ad vigiliastudium vel servitium ostendunt monachi, qui minus psalterio cum canticis consuetudinariis per septimanae curriculum psallunt: dum quando legamus sanctos Patres nostros uno die hoc strenue implesse: quod nos tepidi utinam septimana i
Abbreviated transcription (Latin):
tuis cheo logice pagine ¶it cm̃ de¬
scribuntur. prennia boitop. smplicia
malorum. Rudimenta insipientiũ.
progressus proficientium. uita acti
Hic docetur quid pcc̃m auserut. Id

Expanded text:
tius theologicae paginae; hic enim describuntur praemia bonorum, supplicia malorum, rudimenta incipientium, progressus proficientium, perfectio Hic etiam docetur quid peccatum auferat, quid
Abbreviated transcription (Latin):
Nec uitandas dico solas cogitatẽs
banas. et ocrosas. uitande sunt et
ille. illa dñtaxat hora et ille loco.
quas officiales fies pro tõmui ne¬
quidẽ tunc Recipe̾ consuluerim. q̃
forte paulo aute ĩ claustro sedentes
In codicib legeratis. salubria sunt
s m̃ime illa salubriter inter con¬
psalendum reuolintis. Sp̃s em̃
sanctus illa hora gratum non accipͥ

Expanded text:
Nec solas dico vitandas cogitationes vanas et otiosas: vitandae sunt et illae, illa duntaxat hora, et illo loco, quas officiales fratres pro communi nerecipere tunc consuluerim, quae forte paulo ante, in claustro sedentes, in codicibus legeratis, qualsed minime illa salubriter inter psallendum revolvitis. Spiritus enim sanctus illa hora gratum non recipit
Abbreviated transcription (Latin):
rieł. Et or̃o dñta. Et fiant misse.¬
i. õrones. Completormũ aut triũ
pfalmorum ductione terminet᷑. ¶ Qͣͥ
psatimi directanei. sine antiphis di¬
tendi sunt. Post quos yumꝰ eiusd̾
hore. lectio una. uersus. A yrieł
et benedictio. Et misse fiant. pla¬

Expanded text:
io, et oratio Dominica; et fiant missae. Completorium autem trium psalmorum dictione terminetur. Qui psalmi directanei sine antiphona dicendi sunt; post quos hymnus ejusdem horae, lectio una, versus: Kyrie eleison, benedictio;
Abbreviated transcription (Latin):
ti psulim per casdem horas. cane¬
nis uel matutuns digessimus or¬
dinem ꝑsalmodit. Nunc de sequt̃¬
tibus horis uideanns ¶ Prima
hora dici dicantur psalmi tres.
sigillatim. et non sub una głia.

Expanded text:
ti psalmi per easdem horas nis, vel matutinis digessimus ordinem psalmodiae: nunc de sequentibus horis videamus. Prima hora dicuntur psalmi tres singillatim, et non sub una gloria.
Abbreviated transcription (Latin):
omelia. Mors quippe iustorum
bomit in adintorium est. malit ĩ
testimomiũ. ut inde peruersi sine
excufationt percant ¶uñ clecti
exemplum accipiunt. ut uniant

Expanded text:
um. Mors quippe justorum, bonis in adjutorium est; malis in testimonium, ut inde perversi sine excusatione pereant, unde electi exemplum capiunt ut vivant
Abbreviated transcription (Latin):
inmnirim at cha signabat. In qua
cum tabutis. uirga simul et man¬
na fuit. quia cum scripture sciã
cedinis. Huic damd aĩt. Uirga
tua. et baculus tuns ip̃a me cõso¬
lata sunt. Uirga percutir. et
baculo sustentamur. Si ergo ẽ
discretio uirge que feriat. sit eti¬
am consolato baculi qui sastentet
Sit itaq amor s non emolliens᷑
sit rigor. sed non exasperans. sit
zelus. scd non immoderate seuiens.
sit pictas s nõ plusꝙrͣ erpediat ꝑ¬

Expanded text:
rnaculi arca significat, in qua cum tabulis virga simul et manna est; quia cum Scripturae sacracedinis. Hinc David ait: Virga tua et baculus tuus, ipsa me consolata sunt . Virga enibaculo sustentamur. Si ergo est districtio virgae, quae feriat, sit econtra consolatio baculi quae sustentet. Sit itaque amor, sed non emolliens; sit rigor, sed non exasperans; sit zelus, sed non immoderate saeviens; sit pietas, sed non plus quam expediat
Abbreviated transcription (Latin):
uius. Index unus prouincie lRo¬
ma uero condita dnos frẽs simul
tricidio dedicatur in rebe̾ce ut᷑o.
Esau et facos bella gesserunt
In nam unus est gubernator.
In domo uouis est dñs. In quonis
grandi ex̾citu. unius signũ ex¬

Expanded text:
unus, judex unus provinciae. Roma, ut condita est, duos fratres simul rricidio dedicatur. In Rebeccae utero Esau et Jacob bella gesseruntIn nave unus gubernator. In domo unus dominus. In quamvis grandi exercitu unius signum s
Abbreviated transcription (Latin):
reges. gloͣ .i. prelati. et intligite.
discite Indices finiũ terre. prebere
aures. uos qui continetis multi¬
tudines. et placetis uobis ĩ tur¬
bine natõnũ. qm̃ data est a dño
ptas uobis. et uirtus ab altissio.
qui interrogabit opera ur̃a. et
cogitationes scrutabĩ ¶ Et scquit᷑¬

Expanded text:
 et intellegite, discite, iudices finium terrae, praebete aures. uos, qui continetis multitudinem et placetisuobis in turbis nationum; quoniam data est a domino potestas uobis et uirtus ab altissimo, qui interrogabit opera uestra et cogitationes scrutabitur, regni qu
Abbreviated transcription (Latin):
pati nolunt. non efficiũt. ut a mal
exuant᷑. s ut mala grama patiãt᷑.
Patientes aũt qui mala malunt
cõmittendo ferre. ꝙͣ non ferendo cõ¬
nitte̾ ⁊ leniora faciũt q̃ per pati¬
entiam patũitur. et perora euadũt

Expanded text:
pati nolunt, non efficiunt, ut a malis eruantur, sed ut mala grauiora patiantur. patientes autem, qui mala malunt non committendo ferre quam non ferendo committere, et leuiora faciunt, quae per patientiam patiuntur, et peiora euadunt
Abbreviated transcription (Latin):
bono. Qui uite future prenna di¬
ligẽter cogitat. mala om̃ia pñtis
despicit transitoriã. Nichardꝰ
patienter sustine. Toleran᷑ nãq
trãsitoͣ est corona eterna. pugna
modita. mertes magna. Pena leuis
gloria mestimabilit. Ilitioꝰ Libens¬

Expanded text:
. Qui vitae futurae praemia diligenter excogitat, mala omnia vitae pdespicit transitoriam. Quia patienter sustine. Tolerantia namque transitoria, corona aeterna, pugna modica, merces immensa, poena levis, gloria inaestimabilis. Esto fide
Abbreviated transcription (Latin):
omdius. Leuiter ex merito quicqͥd
patiare ferendum est. Que uenit
indigne pena dolenda uenit. Greg¬
in moralibz. Tunc illata uitia bene
tolerannus. cñ in secieto mẽtis. ad
male ꝑpetrata Recuorimuis. Idẽ lene
quid̃ uidetur ꝙ Iniuria ꝑcutimur.
dum in actiõt nr̃a cõspicimuis qd pe¬

Expanded text:
m: Leviter ex merito quicquid patiare ferendum est / que venit indigne pena dolenda venit, indicavit. Tunc enim illata convicia bene toleramus, cum in secreto mentis ad male perpetrata recurrimus. Leve quippe videbitur quod injuria percutimur, dum in actione nostra conspicimus, quia pe
Abbreviated transcription (Latin):
ix minus indiget. agat deo
q̃ratias. et non contriftet᷑
Qͥ uero ꝑ lus indiget humi¬
lietur pr̃o infirmitate. non extolla¬
tur pro mĩa. et ita om̃ia meubra

Expanded text:
i minus indiget, agat Deo gratias, et non contristetur. Qui vero plus indiget, humilietur pro infirmitate; non extollatur pro misericordia. Et ita omnia membra
Abbreviated transcription (Latin):
locum preparat karitati. cum ce
perit traritas habitare pellitur
qui ei preparauit locum. Ꝙͣ tum
illa trescit. tm ille decrescit. ꝙtũ
illa fit interior. tinor pellitur so¬
ras. Maior hraritas minor tunor¬

Expanded text:
locum praeparat charitati. Cum autem coeperit charitas habitare, pellitur timor qui ei praeparavit locum. Quantum enim illa crescit, ille decrescit; et quantum illa fit interior, timor pellitur foras; major charitas, minor timor
Abbreviated transcription (Latin):
de mĩꝙͣ. Consecrasti os tñ enã¬
gelio. Iam talibus aperire illicitũ¬
est. assuestere sacrilegiu. Idem.¬
Uerbum scuprile qd̵ fatui. urbam
nonñe colorant. non sufficit pere¬
griari ab oie. s etiã procul ab
aure Relegandum est. fede ad ca¬
chĩnos moueris. Fedins moues.

Expanded text:
is. Consecrasti os tuum Evangelio, talibus jam aperire illicitum, assuescere sacrilegium eerbum scurrile quod faceti urbanive nomine colorant, non sufficit peregrinari ab ore: procul et ab aure relegandum. Foede ad cachinnos moveris, foedius moves.
Abbreviated transcription (Latin):
in ptate iudicis. in indicio sacerdo¬
tis nichil sernans sui. ut omĩa co
Iubente paratus sit facere. pro Re¬
cipienda uita amine. quecunq fa¬
ceret pro enitanda corporis moite

Expanded text:
in potestate judicis, in judicio sacerdotis, nihil sibi reservans sui, ut omnia eo jubente paratus sit facere pro recipienda vita animae, quae faceret pro evitanda corporis morte
Abbreviated transcription (Latin):
cũ subiungit. In defideriis uero
carius ita nobis deum credanus
semper cẽ pñtem. cum dicit ꝓpha
dño. Dñe ante te est omne defidẽ¬
rium. Cauendũ ergo est iõ ma¬
lum desideriũ. quia mors secus ĩt ͦ¬
itum delectationis põitaͤ. ¶Ibi no¬

Expanded text:
. In desideriis vero carnis ita nobis Deum credamus semper esse praesentem, cum dicit Propheta Domino: Ante te est omne desidermeum . Cavendum ergo ideo malum desiderium, quia mors secus introitum delectationis posita est.
Abbreviated transcription (Latin):
in moralib. Obedienͣ aliquando si
de suo ad habeat. nulla est. Deliqñ
est. Nam cũ huiꝰ mũdi successus
precipitur. tum locus superior impe¬
ratur. Is qui ad percipienda hec
obedit. obedicucit sibi uirtutẽ ena¬
tuat. si ad hec etiam ex ꝓpͥo desiderio
auhelat. Non tm̃ se sub obedĩa di¬
rigit. qui ad percipienda huiꝰ uite
prospera libidim ꝓpͬe ambitionis ẜ¬
int. Rursum cum mũdi despectus
precipitur cum ꝓbra adipisci et cõ¬
tumelie iubentur. insi hec et ex
senctipo animꝰ appetat. obedĩt sibi
meritum iniuunt. qui ad ea q̃ in hac
uita despecta sunt iunitus nolensq
descendit. Ded detrientũ qmippe
obedia adducit᷑. cum mẽtem ad su¬
scipienda probra huiꝰ scłi nequaꝙͣ
ex parte aͬ qua etiã sua uota comitã¬
ppłi huimitĩ Recusat. ¶ P aulus uo̾¬
audacter dicit. Ego non solũ li¬
gari ĩ Ihrłm. s etiam mori paratꝰ¬

Expanded text:
od obedientia aliquando, si de suo aliquid habeat, nulla est; aliquand. Nam, cum hujus mundi successus praecipitur, cum locus superior imperatur, is, qui ad percipienda haec obedit, obedientiae sibi virtutem evacuat, si ad hoc etiam ex proprio desiderio anhelat. Neque enim se sub obedientia dirigit, qui ad percipienda hujus vitae prospera, libidini propriae ambitionis servit. Rursum cum mundi despectus praecipitur cum probra adipisci, et contumeliae jubentur, nisi haec et ex seipso animus haec appetat, obedientiae sibi meritum minuit, quia ad ea quae in hac vita despecta sunt invitus nolensque descendit. Ad detrimenta quippe obedientia ducitur, cum mentem ad suscipienda probra hujus saeculi nequaquam ex parte aliqua etiam sua vota comitapopuli humiliter recusat . Paulus audacter dicit: Ego non solum alligari in Jerusalem, sed etiam mori parat
Abbreviated transcription (Latin):
remissus in operib suis. frater est
sua optra dissipantis. Soti. iiiiͦ.¬
Noli eẽ nuitilis et Remissus ĩ oꝑib¬
tuis. Aliqua hora aspitiat dens. ⁊
parcendo nobis in hoc temport. qr
pius est. et expectat nos conuerti
ĩ melius. ne dicat nobis in futuro

Expanded text:
us in opere suo, frater est sua opera dissipantis . Noli esse inutilis et remissus in tos , aliqua hora aspiciat Deus, et parcendo nobis in hoc tempore, quia pius est, et exspectat nos converti in melius, ne dicat nobis in futuro
Abbreviated transcription (Latin):
propͥam deserẽtes. mox exoccupats
manib. et qd agebant imꝑfectum
diencie pede Iubentis dootẽ factis
sequuĩtur. et ueluti uno momt to pͥ¬
dicta magri iussio. et perfecta di¬
scipłi opera in uelocitate .i. celexi¬
tate tioris dei. ambe Res cõiter¬
idest simul citius explicãtur. adest

Expanded text:
propriam deserentes, mox ex occupatis manibus, et quod agebant imperfectum dientiae pede jubentis vocem factis sequuntur: et veluti uno momento praedicta magistri jussio, et perfecta discipuli opera in velocitate timoris Dei ambae res communiter citius explicantur. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
entie lumes scdin tempus est. ip̃a te¬
poris extremitas ut sit termums o¬
bediencie. qui et uite. qd̾ nobis ma¬
xine uingeniti commendat exempłũ
qui factus est patri obediens usq

Expanded text:
entiae limes secundum tempus, ipsa temporis extremitas, ut is sit terminus obedientiae qui et vitae: hunc nobis maxime unigeniti Dei commendat exemplum, qui factus est Patri obediens usque
Abbreviated transcription (Latin):
dam. ddicut acetum corrũpit bas
si duu ibi fuccit. sic ira corrũpit cor
si in alium diem durauerit ¶ Iuit¬
millas habeatis. aut pcelerrime
fuatis. ne Ira crestat in odium.
et trabem facrat de festura et aiaz
faciat homtidam. Eetũ aũt ma¬

Expanded text:
a, sicut acetum corrumpit uas. si diutius ibi fuerit, sic ira corrumpit cor, si in alium diem durauerit. nullas habeatis aut quam celerrime finiatis, ne ira crescat in odium et trabem faciat de festuca et animam faciat homicidam. neque enim a
Abbreviated transcription (Latin):
¶ T. qñ ip̃i cui loquituri sumꝰ nõd̾
apud nosine tipõs congrnam loquẽ¬
di formam Iunemimꝰ. quia piofe¬
cto amini anditorum magis offen¬
dunt᷑. si sermo qui edificare debet
confusus et inordinatus proferã¬
intellectus Responde proxio tuo.
dinantem sit manus tua super
os tuum. ne capiaris In uerbo ĩ¬

Expanded text:
locuturi sumus, nondum apud nosmetipsos congruam loquendi formam invenimus, quia profecto animus auditorum magis offenditur, si sermo qui aedificare debet, confusus et inordinatus proferaintellectus, responde proximo tuo: Sin autem, sit manus tua super os tuum ne capiaris verbo in
Abbreviated transcription (Latin):
ad galatħ uiͦ. delus iste modum
non habet permanens iugiter sine
fuit. cum alia scelera fiaatur
Qͣ toq ille cui tuidetur successu me¬
liore profecerit tanto tuidus in ma¬
us incendium linous ignib marde¬

Expanded text:
 movit. Zelus iste modum non habet permanens jugiter sine fine, cum alia scelera finiantur. Quantoque ille cui invidetur successu meliore profecerit, tanto invidus in majus incendium livoris ignibus inarde
Abbreviated transcription (Latin):
ecti xxiiͦ. Quis dabit ori meo custodi¬
am. et super labia mea signatulũ cer¬
tum. ut non cadam ab ip̃is. et lingꝰͣ
ẽm natura bestiarum et uolutrũ ⁊
serpentũ et ceteroꝵ domatur. et
domita ẽ a natura humana. liignã
aũt millus homiu domare pt̃. Et¬

Expanded text:
cus XXII: Quis dabit ori meo custodiam et super labia mea signaculum certum, ut non cadam ab ipsis, et lingua enim natura bestiarum et volucrum et serpentium etiam ceterorum domantur et domita sunt a natura humana linguam autem nullus hominum domare p
Abbreviated transcription (Latin):
CCe hec sunt instrumenta
artis spũalis. que cum sue¬
uint a nobis die noctuqz nnces¬
sabłr adimpleta. et in die iudicii
reconsignata. illa merces nobis a
dño recõpensabitur. quã ip̃e promi¬
nron uidit. nec auris audunt. nec ĩ

Expanded text:
cce haec sunt instrumenta artis spiritalis, quae cum fuerint a nobis die noctuque incessabiliter adimpleta, et in die judicii reconsignata, illa merces nobis a Domino recompensabitur, quam ipse prominon vidit, n
Abbreviated transcription (Latin):
ta nĩt amma mea. et erige to¬
tum intellectum tnũ. et cogita
ꝙͣ tum potes. quale et ꝙͣtuum sit
illd̾ bonũ. Si cm̃ singła uona
delectabilia sunt. cogĩta intẽte
ꝙtũ delectabłe sit illud bonũ¬
et qͣle. qd cõtinet Iocunditatẽ oĩ¬
u bonorũ. Non quale in creaturis
bonis simnns experti. s tanto dis¬
fereuter. qͣto differt cocator a
coeatura. Ei em̃ est bona uita
creata. ꝙͣ bona est uita cre at̾x
Si Iocunda est salus facta. ꝙͣ
iocunda est salus q̃ facit om̃tin
salute. Ca amauilis est sapͣ
in cognntoe Rerum cõditaꝵ. ꝙͣ a
mabilis est sapia q̃ omia condi¬
dit ex nichilo. Deniqz si multe
et magne sunt de lectationes an
rebus de lectabilib. qͣlis et ꝙͣta
delecta ͦ in illo qui fecit ip̃a dela¬

Expanded text:
ta nunc, anima mea, et erige totum intellectum tuum, et cogita quantum potes, quale et quantum sit illud bonum. Si enim singula bona delectabilia sunt, cogita intente quam delectabile sit illud bonum, quod continet iucunditatem omnium bonorum; et non qualem in rebus creatis sumus experti, sed tanto differentem quanto differt creator a creatura. Si enim bona est vita creata: quam bona est vita creatrix? Si iucunda est salus facta: quam iucunda est salus quae facit omnem salutem? Si amabilis est sapientia in cognitione rerum conditarum: quam amabilis est sapientia quae omnia condidit ex nihilo? Denique si multae et magnae delectationes sunt in rebus delectabilibus: qualis et quanta delectatio est in illo qui fecit ipsa dele
Abbreviated transcription (Latin):
ibi erit. ubi nec laudantis errore
quisꝙͣ nec adulatõe laudabr̃. Ibi
uerus honor milli negabitur digᵒͦ
nulli conferetur indigno. s nec
eum ambiet ullus indignus. ¶ un¬

Expanded text:
loria erit, ubi laudantis nec errore quisquam nec adulatione laudabitur; uerus honor, qui nulli negabitur digno, nulli deferetur indigno; sed nec ad eum ambiet ullus indignus, u
Abbreviated transcription (Latin):
ardens. frigus rigens. ueriis
Immorta lis. fetor intoserabilis mal¬
lei percutientes. tencbre palpables
consusio pẽtorũ. Innodatio uniculep
prepanabitur dolor uerimũ. ardor
dor dentium. o culorũ lacrume. te¬
nebre exterioies sine luce. pena ĩex¬
cõtimins dolor et genuitus. ubi
mors optabitur. s non dabitur.
ubi non est honor semoris ⁊ Regis
nec dñs super sernum. nec mater
diligit filium. nec filius honorat
pr̃em. Ibi ont malum. om̃is indi¬
gnatio. et fetor et amaritudo a bñ¬
non tunet petĩa ignis eteri. Postre¬
mo tunet ad modicum mori. et nõ

Expanded text:
ardens, ubi frigus rigens, vermis immortalis, fetor intolerabilis, mallei percutientes, tenebrae palpabiles, confusio peccatorum, innodatio vinculorum, praeparatus est dolor vermium, ardor dor dentium, oculorum lacrymae, tenebrae exteriores sine luce, poena inexcontinuus dolor et gemitus; ubi mors optatur et non dabitur; ubi non est honor senioris et regis, nec dominus super servum, nec mater diligit filium aut filiam, nec filius honorat patrem; ubi omne malum, et omnis indignatio, et fetor, et amaritudo abunnon timet poenas ignis aeterni? Postremo timet ad modicum mori, et non
Abbreviated transcription (Latin):
Ita dicit. Omnĩa proinde sc̃ti be¬
nedicti instituta. exceptis sant
nõnullis. de spũalibus ¶uerbi grã¬
do caritate et huuilitate. mãsue¬
tudine. que non ip̃m conftat insti¬
tusse. sed deum. et ob hoc penitꝰ
non effe muitanda. De cetero Reli¬
qua uuinersa. non profitentibus
quidẽ monita tm̃. seu cõsilia cen¬
senda. Nec grauãt non obẜua¬
ta. cum tamẽ profitentib in pre¬
cepta. prenaricãtibus in crumã

Expanded text:
ius . Omnia proinde sancti Benedicti instituta, exceptis sane nonnullis de spiritualibus, verbi causa, charitate, humilitate, mansuetudine, qua non tam ipsum constat instituisse quam Deum, et ob hoc penitus non esse mutanda; de caetero reliqua universa non profitentibus quidem monita tantum, seu consilia censenda sunt, nec gravant non observata: cum tamen profitentibus in praecepta, praevaricantibus in crimina
Abbreviated transcription (Latin):
cio ego. Regula sancti bentdicti.
omii homunt ꝓpointur. impoint᷑
milli. Prodest si denote suscipit
et tenitur. Non tamen si non
suscipitur obest. ¶ Qañt in
uoluntate suscipientis est. non in
potestate proponcntis. uolinitari¬
um merito dixerim. non necessariũ¬
De ctamen hoc ip̃m qd dico uolunta¬
rium. si quis ex ꝓpa uolinitate semel
admiserit. et promiserit deiceps te¬
nendum. Profecto in nt̃m sibrpe cõ
mittẽ. qd̾ aute tame non suscipẽ li¬

Expanded text:
tio ego, Regula sancti Benedicti omni homini proponitur, imponitur nulli. Prodest, si devote suscipitur et tenetur; non tamen, si non suscipitur obest. Quod autem in voluntate est suscipientis, non in potestate proponentis; voluntarium merito dixerim, non necessarium. Attamen hoc ipsum quod dico voluntarium, si quis ex propria voluntate semel admiserit et promiserit deinceps tenendum, profecto in necessarium sibimittere, quod ante tamen non suscipere li
Abbreviated transcription (Latin):
et si quid paululum. restrictuis. dit¬
tante cquitatis rationt. propter eme¬
Dationẽ uitiorum. uei consernatio¬
nem caritatis processerit. non pa-
uore peterritus. refugias uiam sa¬
lutis. que non est. iisi angusto Ini¬

Expanded text:
et si quid paululum districtius, dictante aequitatis ratione, propter emendationem vitiorum vel conversationem caritatis processerit, non ilico pavore perterritus refugias viam salutis, quae non est nisi angusto ini
Abbreviated transcription (Latin):
untur. quomodo et quatinus. sit
licet cuncta que continet. putã¬
da sint ẽẽ precepta. et consequẽter
dampnosa. transgredienti. an cõ¬
sia tñ. uel monita. Et ob hoc
nulluus. aut non magni sit ponde

Expanded text:
utio quomodo et quatenus sit licet cuncta quae continet, putanda sint esse praecepta, consequenter et damnosa transgredienti: an consilia tantum vel monita, et ob hoc nullius, aut non magni ponderis
Abbreviated transcription (Latin):
uel de simplicibz. qui sensu et uo¬
linitate ad assequendã religiosã
prudenciam. fernentes apparnerũt
et habiles. uel de prudentibz qͥs
religiose et sancte simplicitatꝭ. cõ¬
stiterit eẽ emulatores. ¶ In libro

Expanded text:
el de simplicibus, qui et sensu et voluntate ad assequendam religiosam prudentiam ferventes apparuerint et humiles; vel de prudentibus quos religiosae et sanatae simplicitatis constiterit esse aemulatores. Stulta
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ler sub qua militare uis.
Si potes obseruare ingredere.
si uero non potes. liber disce de.
lle dixerit. tunt ducatur in su¬
pradictam cellum nouitioꝵ. et iterb
mẽsium cupricłmn. relegatur ei cła
ut sciat ad quod ingreditur. ⁊ tul

Expanded text:
Ecce lex, sub qua militare debes; si potes observare, ingredere; si vero non potes, liber discede. steterit, tunc ducatur in supra dictam cellam novitiorum, et iterum mensium circulum relegatur ei Regula, ut sciat ad quid ingreditur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Crebra psalmodit dulcedine. no¬
cuiã tristicie pestem. de corde ex¬
Laus diumia est refectio. ut nul¬
la uideatur ei similis delectatio.
ip̃a est Remunerato. que et opera.¬

Expanded text:
crebra psalmodiae dulcedine nocivam tristitiae pestem de corde laus est nostra refectio, ut nulla videatur similis delectatio. Ipsa est remuneratio, quae et opera
Abbreviated transcription (Latin):
.I. akralendis nonembris usq ad
pascha iuxta cõsideratont̃ rõms
octana hora noctis surgendum est
ut modice amplius de media nocte
pausetur. et iam digesti surgant

Expanded text:
est, a Kalendis Novembris usque ad Pascha juxta considerationem rationis octava hora noctis surgendum est; ut modice amplius de media nocte pausetur, et jam digesti surgant
Abbreviated transcription (Latin):
UODECis humilitatis
tradus est. Si non solum
pore humilitate uidentib se. semper
indicet .i. in opere. in oratorio. in mo
nasterio. in orto in uia. in agio. uel u¬
bitimq sedens. ambulans. uel stãs
inclinato sit semper capite. de fixis
in terram aspectibus. Textus pla¬

Expanded text:
uodecimus humilitatis gradus est, si non solum pore monacha humilitatem videntibus se semper indicet, id est, in opere, in onasterio, in horto, in via, in agro, vel ubicunque sedens, ambulans, vel stans inclinato sit semper capite, defixis in terram aspectibus, reum
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia uero peringil nr̃tia est solłi¬
citudo nogurna. Nam sicut puti¬
tas et custodia dici. nogurnam
preparant castitatẽ. ita nocurut
uigilie. cordi pariter et obẜnatoi
dmpne statum solidissimũ. robireq
scha aũt usq ad supradeta sld
nouembris sic temperetur hora
uigiliarum agenda. ut parnssiõ
exeant custodito. mox matutim.
qui Iucipiente luce agendi sunt sb¬

Expanded text:
omnia. uero peruigil necessaria est sollicitudo nocturna. nam sicut puritas et custodia diei nocturnam praeparant castitatem, ita nocturnae uigiliae cordi pariter et obseruationi diurnae statum solidissimum roburque scha autem usque ad supradictas Kalendas Novembris, sic temperetur hora vigiliarum agenda, ut parvissimoexeant, custodito, mox matutini qui incipiente luce agendi sunt, sub
Abbreviated transcription (Latin):
incipiet custodire. non tam tumoit
gehemne. s amore chri. et cõsuetu¬
dine iꝑ̃a bona. et deleetatione uirtu¬
fecta haritas foras uuctit tuuorem¬
Ecte pͥmum. Et facit precepti sarti¬
nam leuem. non solum premẽtem o¬
nere ponderum. utrũctiam sub le¬
nãtem uite penarum. Ette scdm̃.¬

Expanded text:
incipiet custodire: non jam timore gehennae, sed amore Christi et consuetudine ipsa bona et delectatione virtufecta caritas foras mittit timorem et facit praecepti sarcinam leuem, non solum non prementem onere ponderum, uerum etiam subleuantem uice pinnarum. quae tam
Abbreviated transcription (Latin):
cho ¶ Tunc cõmittit aliquis uel
tu. qñ uolinitas eius Reuunt subi¬
contra legem. uel Regulam. Qñ
aut ecruucrso. propter aliquã ꝑ¬
ticularem cansam. puta cõcupistẽ¬
tiam uel Iram inducitur ad aliqͣd
faciendum. contra statuta legis Et
regule. nou peccat ex contemptu.
sed er aliqua alia causa. etiam¬
si frequenter ex cadem cansa. uel
ala simili committeret. Eicut et
Augustunis dicit li ͦ de natura
et grã. ꝙ non omĩa petata cõunt¬

Expanded text:
c committit aliquis vel tu, quando voluntas ejus renuit subjicontra legem vel regulam. Quando autem e converso propter aliquam particularem causam, puta concupiscentiam vel iram, inducitur ad aliquid faciendum contra statuta legis vel regulae, non peccat ex contemptu, sed ex aliqua alia causa, etiamsi frequenter ex eadem causa, vel alia, simile peccatum iteret. Sicut etiam Augustinus dicit in libro de Natura et Gra
Abbreviated transcription (Latin):
Taliuin trãgressio. uel obmissio
ex suo genere. non obligat a d
culpam. nt mortalem. Nec ueni¬
altin. sed solum ad penam taratã
sustinendam. quia per hunc modũ.
ad talia obseruanda obligantur.
qui tamnen possent ueni aliter. uel
mortaliter peccare ex negligentia.
uel libidine. seu ex contemptu. ut¬

Expanded text:
torum, transgressio talis, vel omissio ex suo genere non obligat ad culpam, neque mortalem, neque venialem, sed solum ad poenam taxatam sustinendam; quia per hunc modum ad talia observanda obligantur, qui tamen possent venialiter, vel mortaliter peccare ex negligentia, vel libidine, vel contemptu.
Abbreviated transcription (Latin):
illud prouerł gͦ Si dormieris non
fune bis. quiesces. et suaiis erit somp¬
mis tuus. Ne tuncas. repentino terro¬
re. et iornentes trbi potentias impi¬
orum. dña em̃ erit In latere tuo.¬

Expanded text:
impinget. Si dormieris, non timebis: quiesces, et suavis erit somnus tuus. Ne paveas repentino terrore, et irruentes tibi potentias impiorum. Dominus enim erit in latere tuo