comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ex eis extharas & nalla. ut dicerent ymnũ deoleinitȩ. Omniũ uͦ rerũ que fuer
quoc̃os tempore delata regi.ea quȩ illo die deuecta sunt. magnitudine & pulc̾¬
tudine p̾cellabant. Nullus igitur arbitretur quia ligna pinea que nunc ꝓ¬
pt̃ p̾cia uendentiũ sic appellantur. illis uicina sint. Illa sigt quidẽ uisione
ibiunda quasi pinea sunt s multo candidiora & ualde fulgentia. Hoc aut̃
dlexi. iut mullus naturã uerepinus ignoraret. bene aut̃ dr̃ quod rex salamon
lirasq cantoribus: quia conditor nr̃ ligna preciosa. id est doctores sanctos quorũ u¬
ror fidei nũqu̾a arescit. nec folia u̾borum de cidunt s qui fructum bonorũ oꝑũ red̃
dunt temporib suis. ad munimen domus dei & domus regiȩ hoc ẽ ad confirmationẽ
eccliȩ suȩ ponit. ut eorũ undiq uallata doctrinis atq exemplis.runã errorũ & scele

Expanded text:
ex eis citharas et nabla, ut dicerent hymnum Deo Levitae. Omnium vero rerum quae fuerunt ex eis citharas et nabla, ut dicerent hymnum Deo Levitae. Omnium vero rerum quae fuerunt aliquo tempore regi delata, ea quae illo die devecta sunt, magnitudinem et pulchritudinem praecellebant. Nullus ergo arbitretur, quia ligna pinea, quae nunc propter pretia vendentium sic appellantur, illis vicina sint; illa siquidem visione rotunda quasi pinea sunt, sed multo candidiora et valde fulgentia; hoc autem dixi, ut nullus naturam verae pinus ignoraret. Bene autem dicitur, quod rex Salomon citharas lyrasque cantoribus: quia conditor noster ligna pretiosa, hoc est, doctores sanctos, quorum viror fidei nunquam arescit, nec folia verborum decidunt, sed qdunt temporibus suis, ad munimen domus Dei et domus regiae, hoc est ad confirmationem Ecclesiae suae ponit, ut eorum undiqu
Abbreviated transcription (Latin):
tuit abeo. exceptis hrisque ultro obtulerat ei mmunere regio. quia pacificus ur̃ ue
rȩ regine ȩccłiȩ uidelicet suȩ omia quȩ petit dabit. De qua scͥptũ est. Besidiũ anim
etus tribiusti ei et uoliitate labiorũ eius non fraudasti eũ. Et in euuangłio ip
se dicit. Quecũq pecieritis patrẽ in nomine meo: dabit uobis. Non solum autẽ.
ea que pecimus. inmo etiam illa que humana fragilitas aut nescit aut non
p̾suit pec̾e. gratutto mmunere largitur. xxxii¬
ecit rex delignis diinis fulcra domus dñi. & domnus regiȩ & cytha¬
ras lyrasq cantorib. Non sunt allata huius cemo di ligna tyna neq
uisa usq in p̾sentẽ diẽ. Deqto iosephus ita narrat. Eodẽ uͦ tempore dẽ¬
lati sunt regi atra que uocatur aurea. lapides p̾ciosi et ligna pinea quib usus¬
ẽ ad fortitudinẽ templi. donuũq regaliũ. & ad instrum̃ta musicorũ. fẽcitq

Expanded text:
tivit ab eo, exceptis his quae ultro obtulerat ei munere regio. » Quia Pacificus noster tivit ab eo, exceptis his quae ultro obtulerat ei munere regio. » Quia Pacificus noster verae reginae, Ecclesiae videlicet suae, omnia quae petit dabit, de quo scriptum est: « Desiderium animae ejus tribuisti ei, et voluntate labiorum ejus non fraudasti ese dicit: « Quaecunque petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis . » Non solum autem ea quae petimus, imo etiam illa quae humana fragilitas, aut nescit aut non praesumit petere, gratuito munere largitur. « Fecitque rex de lignis thyinis fulcra domus Domini, et domus regiae et citharas lyrasque cantoribus. Non sunt allata hujuscemodi ligna thyina, neque visa usque in praesentem diem. » De quo Josephus ita narrat: Eodem vero tempore delati sunt regi, a terra quae vocatur aurea, lapides pest ad fortitudinem templi, domuumque regalium, et ad instrumenta musicorum. Fecitque
Abbreviated transcription (Latin):
am agnoscens. parũ ei uideuir uidetur ẽẽ omne quod fibi antea de eo narratũ
est: incomꝑatione ꝑcepte grȩ. Unde & ammirando. inlaudẽ eius erumpit dicenis.
eati uri tui et beati serui tui. qui stant corã ce semꝑet audiunt sapientiã tuã. Sit dñs
deus tuus benedictus cui placiuisti . & posuit te sr̃ thronũ isrlł. eo quod dilexerit dñs
isrł in sempnũ & constituit te regẽ ut faceres uidiciũ & iusticiã. his quoq similia
bilia sunt cab̾nacula tua dñe uircutũ. concupiuit & defecit anima mea inatͥa dñi.
Cor meũ & caro me& exultauerunt indeũ uiuũ. E paulo post. Beati ait qui habitant
patre & spu scõ conspicere & sapientiã ꝑ quã ipse mundis corde dignatur. se os
nec oculus uidit. nec attris audiuit. nec in cor hominis ascendit quȩ p̾parauit
deus diligentib se. Rex atitẽ salomon dedit reginȩ saba omina quȩ uoluit. & pe

Expanded text:
am agnoscens, parum ei videtur esse omne quod sibi antea de eo narratum am agnoscens, parum ei videtur esse omne quod sibi antea de eo narratum est, in comparationem perceptae gratiae. Unde et admirando in laudem ejus erumpit, dicens: « Beati viri tui, et beati servi tui qui stant coram te semper et audiunt sapientiam tuam! Sit Dominus Deus tuus benedictus cui complacuisti, et posuit te super thronum Israel, eo quod dilexerit Dominus Israel in sempiternum, et constituit te regem, ut faceres judicium et justitiam. » His quoque similia utum! concupiscit et deficit anima mea in atria Domini: cor meum et caro mea exsultaverunt in Deum vivum. » Et paulo post: « Beati, ait, qui habitantPatre et Spiritu sancto, conspicere, et sapientiam, per quam ipse mundis corde dignatur se osteQuia nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deu
Abbreviated transcription (Latin):
to. Et populi sui ce pat̾ne domus obłita: currebat barbara gente non animo.
resurrectionis beata s etiam potestate apłica de uideis ad ulteris iudicandis. ipsiꝰ¬
ore iudicis digna censetur q xp̃m in salomone mnirata. uerũ reginȩ oelestis affectũ
imagine mystica ȩccliȩ ꝓuidentis impleuerat. Hinc ipsa regina saba uiso salomone
& gła eius stupens suꝑ prudentia eius dixit. Ulerus c̃ sermo quẽ auduu int̾ra mea
suꝑ sermonibus cuis ꝙ suꝑ sapientia tua. & ñ credebã narrantib michi. donec ipsa
ueni. & uidi oculis meis & ꝓbaui quod media pars michi nuntiata ñ fuerit. Maior
ẽ sapientia tua & oꝑatua. qũa rumor que audtui. Quod bene conienie sc̃e eccdiȩ.
qũe auditis miraculis xp̃i ꝓuocata est ad querendũ eũ. S postquã ad ipsũ ꝑuenit.
ꝑbaptisiũ & fidẽ considatis sancte scͥpturȩ testimonus. diuiniratis eius potenti¬

Expanded text:
to, et populi sui et paternae domus oblita currebat barbara gente non animo, to, et populi sui et paternae domus oblita currebat barbara gente non animo, resurrectionis beata, sed etiam potestate apostolica, de Judaeis adulteris judicandis, ipsius judiciis digna censetur, quia Christum in Salomonem mirata, verum reginae coelestis affectum imagine mystica Ecclesiae providentis impleverat. Hinc ipsa regina Saba, viso Salomone et gloria ejus, stupens super prudentiam ejus, dixit: « Verus est sermo quem audivi in terra mea super sermonibus tuis et super sapientia tua, et non credebam narrantibus mihi, donec ipsa veni, et vidi oculis meis, et probavi quod media pars mihi nuntiata non fuerit. Major est sapientia tua, et opera tua quam rumor quem audivi. » Quod bene convenit sanctae Ecclesiae quae, auditis miraculis Christi, provocata est ad quaerendum eum. Sed postquam ad ipsum pervenit per baptismum et fidem, consideratis sanctae Scripturae testimoniis, divinitatis ejus potenti
Abbreviated transcription (Latin):
fidei sociantur. Nos autẽ salomon nr̃ in ophir que inc̃p̃tat᷑ infirmans mittit. ut sũp¬
tũ inde aurum ad se deferant. cũ inuilitate litt̾e sensũ p̃ciosũ querere iubet. Et sic
accepta summa quadringentorũ xxͥ calentorũ auri ad regẽ defer̃ cũ sensũ p̾ciosũ
eum sapientie et consilio diuino adscribentes tribuunt. xxii
tare eũ in enigiatib. Et ingressa hierłm cum multo comitatu ꝙ di¬
uitiis. camelis portantib aromata. et aurũ infinitum nimis. et gemina
p̃ciosas et uenit ad salomonẽ. & locuta est eiunu̾sa quȩ habebat incorde suo.¬
& ecx̃a. Regina aut̃ austri quȩ afinib extremis excitata ueniens. salomonis
audire sapientiam concupuut. iam tunc uenturam degentib eceliã desid̾antẽ
xp̃m figurabat. quȩ turta ꝓpłiam circumamicta ẽuarietate. inuestitu de aura¬

Expanded text:
fidei sociantur. Hos ergo Salomon noster in Ophir, quae interpretatur infirmans, mittit, ut sumpfidei sociantur. Hos ergo Salomon noster in Ophir, quae interpretatur infirmans, mittit, ut sumptum inde aurum ad se deferant, cum in utilitate litterae sensum pretiosum habet quaerere. Et sic accepta summa quadringentorum viginti talentorum auri ad regem deferunt, cum sensum pretioeum sapientiae et consilio divino ascribentes tribuunt. CAPUTtare eum in aenigmatibus. Et ingressa Hierusalem cum multo comitatu et divitiis, camelis portantibus aromata, et aurum infinitum nimis, et gemmas pretiosas, venit ad Salomonem, et locuta est ei universa quae habebat in corde suo. » Regina autem Austri quae a finibus extremis excitata veniens, Salomonis audire sapientiam concupivit, jam tunc venturam de gentibus Ecclesiam desiderantem Christum figurabat, quae juxta Prophetam circumamicta est varietate in vestitu deaur
Abbreviated transcription (Latin):
seruis salomonis. Qui cũ uenissent inophir. fuptũ inde aurũ quadringentorñ. ixͣ.
talentorũ deculerunt ad regegẽ salomonẽ. Asiongaber fertur ẽẽ insula baud
ꝓ eul ab haila uirubro mare. ubi cdassis iosaphath utempestatis ai̾ta ẽ. Ophir ait̃
nom̃ ẽ ꝓuintiȩ. ex ophir uno exposteris eber nominata. ex cuiꝰ stirpe tienientes aflu¬
uio cosne usq ad regionẽ indie quȩ uocatur hieria. habicasse referiuitur. ut iose¬
phus narrat. Cla ssis itaq quã fecit salomon u asiongaber: que festinantes aut
fortes siue uirilit̾ int̾p̃tatur. non aliam ẽẽ puto qua eccłiam fidelit̃. que in mare
isttus scłi posita. studiũ impendit chesauros sapientiȩ & scientiȩ opesq uircutum
ad quirere. Ibi funt serui irã uiri nautici & gnari maris cum seruis salomonis.
dũ gentiles seculari sapientia eruditi cũ his qui iulege moy si ꝑiti sunt. inuniitate

Expanded text:
servis Salomonis. Qui cum venissent in Ophir, sumptum inde aurum quadringentorum viginti servis Salomonis. Qui cum venissent in Ophir, sumptum inde aurum quadringentorum viginti talentorum detulerunt ad regem Salomonem. » Asiongaber fertur esse insula haud ul ab Aila in Rubro mari, ubi classis Josaphat hujus tempestatis attrita est. Ophir autem nomen est provinciae, ex Ophir, uno de posteris Eber, nominata, de cujus stirpe venientes, a fluvio Rosnae, usque ad regionem Judae, quae vocatur Hieria, habitasse referuntur, ut Josephus narrat. Classem itaque, quam fecit Salomon in Asiongaber quae, festinantes, aut fortes, sive viriliter interpretatur non aliam esse puto, quam Ecclesiam fidelium, quae in mari istius mundi posita, studium impendit thesauros sapientiae et scientiae, opesque virtutum acquirere. Ibi sunt servi Hiram, viri nautici dum gentiles saeculari sapientia eruditi, cum his qui in lege Moysi periti sunt in unitate
Abbreviated transcription (Latin):
holocausta dño. eũ inienbris suis ꝑsancte trimtatis fidẽ hostiã acceptabilẽ exibro
dõ. Osfert unus quisq fidelis holo causta dũo:. eũ corpus suũ casigando macerat obo
ta desidia carnis igne sp̃c scĩ consumere festinat. Offert pacificas hostias. cũ bonoꝵ
opũ munus erhibet. Offert uictimas: cũ uota labiorũ suorũ inlaude dm̃ expendit.
Et hec omĩa suꝑ altare quod edificauerat dño offerre debet. quia in ara cordis uli
decerignem diuinuĩ semꝑ accendere. ardere hoc est fiamina caritatis semꝑ feruere.
quequid mabstinentia. quicquid inbona oꝑatione. quuiequid ingr̃arũ actione da¬
borat. ttistum est ut cotũ insuauitate sp̃c sancti offerat dõ. Sicq ad olebit dimiana
coram deo: quando orationem pitram incordis secreco p̃paret deo: & ea que sunt
digna & deo placita postulat. C et̾ũ qui transitoria possit & quȩ ad luxũ scłi ꝑcment.
idumea. Misitq lnram inclasse illa seruos suos turos nauticos & gnaros maris cũ

Expanded text:
no in membris, cum per sanctae Trinitatis fidem hostiam acceptabilem exhibet Deo. Offert enim unusquisque fidelis holocausta Domino, cum corpus suum castigando macerat, et tota desideria carnis igne Spiritus sancti consumere festinat. Offert pacificas hostias cum bonorum operum munus exhibet. Offert victimas, cum vota labiorum suorum in laudem Domini expendit. Et haec omnia super altare quod aedificaverat Domino offerre debet, quia in ara cordis ubi decet ignem divinum semper ardere, hoc est flammam charitatis semper fervere, quidquid in abstinentia, quidquid in bona operatione, quidquid in gratiarum actione, elaborat, justum est, ut totum suavitate Spiritus sancti offerat Deo. Sicque adolebit thymiama coram Domino, quando orationem puram in cordis secreto praeparat Deo, et ea quae sunt Deo digna et placita postulat. Caeterum qui transitoria poscit, et quae ad luxum saeculi pertinent, Idumea. Misitque Hiram in classe illa servos suos viros nauticos, et gnaros maris, cum
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie animas. ad et̾nũ conuiuui conditoris sui. Cui ferculo colũne argenteȩ fac¬
te sunt: qr p̾dicatores sancti eloqtui luce resplendent. Est autẽ colutnis atgenteis
reclinatoriũ aureũ qr ꝑhoc quod a sanctis p̾dicatorib lucide dr̃ mentes atidi¬
entiũ fulgorẽ claritatis intunȩ. inqua reclinent᷑ inuentunt. Itẽ Reclinatortũ
inferculo fecit cũ spẽ ꝑpetuȩ quietis fidelib ꝓmisit. Tollite inqtit iugũ meã
suꝑ uos. & discite ame quia mitqs sum & humilis corde & inuenietis reqͥẽ am¬
mab uestris. Et hoc reclinatortũ fecit aureũ: qr requiẽ nob̾ et̾nã diinȩ suę
iuisionis gła choruscã pparauit. Ec ñ isi purpureus ad hoc ferculũ ascenfus¬
in uenitur. quia nullus ȩccłiam nisi sacram̃tis dñce passionis inbut̃ ing¬
ditur. Unde ipse ait. Nisi manducaueritis carnẽ filii hominis ꝙ bibitis ems

Expanded text:
quotidie animas ad aeternum convivium conditoris sui. Cum ferculo columnae argenteae facquotidie animas ad aeternum convivium conditoris sui. Cum ferculo columnae argenteae factae sunt, quia praedicatores sancti eloquii luce resplendent. Est autem columnis argenteis reclinatorium aureum, quia per hoc quod a sanctis praedicatoribus lucide dicitur mentes audientium fulgorem claritatis intimae, in qua reclinentur, inveniunt. Item reclinatorium in ferculo fecit, cum spem perpetuae quietis fidelibus promisit. « Tollite, inquit, jugum meum super vos, et discite a me, quia mitis sum, et humilis corde, et invenietis requiem animabus vestris . » Et hoc reclinatorium fecit aureum, quia requiem nobis aeternam divinae suae visionis gloria coruscam praeparavit. Et non nisi purpureus ad hoc ferculum ascensusinvenitur, quia nullus Ecclesiam, nisi sacramentis Dominicae passionis imbutus, ingreditur. Unde ipse ait: « Nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
iuine ꝑuenit᷑. Sequitur. Et sumitas dironi: rotunda erat in parte postiori.
Quid enĩ rotundicas throni. inparte posfiori. insi reqtuẽ et̾nã quȩ post hanc ui¬
tam futura ẽ sc̃ĩs significatꝰ. ubi quisqͥs hic bene laborat. mercede oꝑis sui re¬
muneratus ꝑhenni qui ȩte ꝑfruetur. Ande et in cantico canticoꝵ de hoc
ipso throno fuibalio exemplo commnemoratur tibi dici titr. Fexcultĩ fecit fibi
rex salomon. delignis libati. Columnas eius fecit argenteas. reclinatoriũ aure
residentium siue discũbentiũ in conuiuo corpora ferat. uel ipsũ deloco ad lo¬
cum soleat ꝓtemporis oportunitate circumferri. Cui merito sancta ȩccłia cõ¬
cũfert. Ferculũ itaq regis nr̃i sancta ȩccłia est. quȩ defortib patͥb quiasi lignis
cedrinis. inputbilib mentib est constructa. Quȩ recte ferculũ dr̃. quua ipsa ferc

Expanded text:
inime pervenitur. Sequitur: « Et summitas throni rotunda erat in parte posteriore. inime pervenitur. Sequitur: « Et summitas throni rotunda erat in parte posteriore. » Quid enim rotunditas throni in parte posteriore nisi requiem aeternam, quae post hanc vitam futura est sanctis, significat, ubi quisquis his bene laborat, mercede operis sui remuneratur, perenni quiete perfruetur? Unde et in Cantico canticorum de hoc ipso throno sub alio exemplo commemoratur, ubi dicitur: « Ferculum fecit sibi rex Salomon de lignis Libani. Columnas ejus fecit arvel residentium, sive discumbentium in convivio corpora ferat, vel ipsum de loco ad locum soleat pro temporum opportunitate circumferri. Cui merito sancta Ecclesia comcumfert. Ferculum itaque regis nostri sancta Ecclesia est, quae de fortibus patrum, quasi lignis cedrinis imputribilibus, mentibus est constructa. Quae recte ferculum dicitur, quia ipsa fert
Abbreviated transcription (Latin):
intellegamtis aptatũ s qm̃ elephans̃ cuius hȩc ossa sunt uinue casticatis asserit᷑
quiint᷑ quadrupedia et sensũ plurimum ualet ec temꝑant̾ miscetur femine
sue. et coniuge scd̾a ñ utitur hoc pudicis animab decent̾ aptatũ est. qr illee
& miracula maiestatis suȩ potentiam ostendit. Habet autẽ chronus iste sex gͣ¬
dus. Quid ꝑsenariũ numerum. nͥbonorũ oꝑũ ꝑfectio designatur: Sex dieb
ꝑfecit deus mitudi ornatũ: & uͣͫnͦ. requieuit aboꝑib sus. Siquidẽ et senarius
primus ẽ numerus: qui suis partib ꝑfectus ẽẽ dignocitur. habet enĩ medi¬
ctatẽ tria t̾cia partẽ .iͦi. sextam tinũ. Unũ ueco .nͦ. & cres. sex ftũt. Igitur qr &¬
sex etatib mundus constat. in quib licet oꝑari. qtusqͥs ad celestẽ patria ꝑueni¬
re desidat. bonis oꝑib ascende festinet. ꝙ nͥ bonis actib ascendatur. illuc mi¬

Expanded text:
intelligamus aptatum, sed quoniam elephas, cujus haec ossa sunt, nimiae castitatis asseritur, intelligamus aptatum, sed quoniam elephas, cujus haec ossa sunt, nimiae castitatis asseritur, qui inter quadrupedia et sensu plurimum valet, et temperanter miscetur feminae suae, et conjuge secunda non utitur. Hoc pudicis animabus decenter aptatum est, quia illae eb miracula majestatis suae potentiam ostendit. « Habebat autem thronus iste sex gradus. » Quid per senarium numerum, nisi bonorum operum perfectio designatur? « Sex diebus perfecit Deus mundi ornatum, et septimo requievit ab operibus suis . » Siquidem et senarius primus est numerus, qui suis partibus perfectus esse dignoscitur. Habet enim medietatem tria, tertiam partem duo, sextam unum; unum veari, quisquis ad coelestem patriam pervenire desiderat, bonis operibus ascendere festinet, quia, nisi bonis actibus ascendatur. illuc m
Abbreviated transcription (Latin):
inimicos confociunt: & scuto sacre fidei cela nequissim ignea repellentes
tingunt. Quod autẽ adiungitur posuit earer indomo silue lidani. apte huic
mystio congruit. Quid gͦ silta libans. nisi gentiũ ȩceliã significat ã defastu suꝑ¬
bie abiscisa. infab̾ca domus dei conuenient̾ aptat: Unãe ec ꝑsalmistã dr̃. Ecce
auditumus eam meffrata. inuenintus eam lei campis ulue &e neacua. ei em ammo
ecit & iam rex salomor thronii deebore grande. et uesttuit eum attro
fuluo ninis. qui habebat sex gradus. Et summitas tromi rocunda erat.
inparte posterioꝵa et due manus hinc atq inde tenentes sedile. Et duo
seones eabant iuxta mamus sigulas. et xii. leunculi stantes suꝑ sex gradus hin atq
cificus nr̃ regnans. tuditia sua fecere dignoscitur. quia anima tusti sedes est sa¬
pientie. & bene de ebore illud factũ ee memoratur. quod non ad solas diuttias

Expanded text:
inimicos confodiunt, et scuto sacri fidei tela nequissimi ignea repellentes inimicos confodiunt, et scuto sacri fidei tela nequissimi ignea repellentes exstinguunt. Quod autem adjungitur: « Posuit ea rex in domo silvae Libani, » apte huic mysterio congruit. Quid ergo silva Libani, nisi gentium Ecclesiam significat, quae de fastu superbiae abscisa, in fabrica domus Dei convenienter aptatur? Unde et per Psalmistam dicitur: « Ecce audivimus eam in Ephrata, invenimus eam in campis silvae , etc. » « Fecit etiam rex Salomon thronum de ebore grandem, et vestivit eum auro fulvo nimis, qui habebat sex gradus. Et summitas throni rotunda erat in parte posteriore, et duae manus hinc atque inde tenentes sedile, et duo leones stabant juxta manus singulas, et duodecim leunculi stantes super sex gradus hinc atque cificus noster regnans judicia sua facere dignoscitur. Quia anima justi sedes est sapientiae. Et bene de ebore illud factum esse memoratur, quod non ad solas divitias
Abbreviated transcription (Latin):
aĩ. ut positis stare. adu̾sus insidias diaboli. ꝙ non ẽ nob̾ colluctatio ad u̾sus cais̃
et sanguinẽ s adu̾sus pr̃icipes & potestates. et cȩt̾a. Et recte doctissimi. qua mas¬
na bellan ddi arte iudigent. qui carne inctuss. int̾ris positi contra spiritalia nea¬
cie incelestib cercant magna arte immo magna dei gr̃ã indigent cum conta a¬
ehangłm tot milib annoꝵ ad bella ex cercitatũ carnis fragilitas pugnat. Ncct
gͥ ducente haste desũma sexcentorũ siclorũ facte sunt qr patres ut̾usq teftanes
doctͥna ꝙ. oꝑatione ꝑfecti esse noscuntur. cũ quicquid docuerint boms eremple
ꝓbant. Nec non & trecenta scuta quorũ singula trecenti aurei uestiebant. Il¬
tam fidẽ eoruĩ significant. quã in sanctȩ crinitatis confessione habent. Bene ͥ¬
custodes domus dei hastas. & scuta aurea portant: qr sancti p̃dicatores ql

Expanded text:
Dei, ut possitis stare adversus insidiDei, ut possitis stare adversus insidiet sanguinem, sed adversus principes et potestates , etc. » Et recte, doctissimi, quia magna bellandi arte indigent, qui carne inclusi, in terris positi, contra spiritualia nequitiae in coelestibus certant; magna arte imo magna Dei gratia indigent, cum contra archangelum, tot millibus annorum ad bella exercitatum, carnis fragilitas pugnat. Recte ergo ducentae hastae de summa sexcentorum siclorum factae sunt, quia patres utriusque testamenti doctrina et operatione perfecti esse noscuntur, cum quidquid in sermone docuerint, bonis exemplis probaverunt. Necnon et trecenta scuta, quorum singula trecenti aurei vestiebant, perfectam fidem eorum significant, quam in sanctae Trinitatis confessione habecustodes domus Dei hastas et scuta aurea portant, quia sancti praedicatores
Abbreviated transcription (Latin):
lx. fortes ambiũt exfortissintis isrł: om̃s tenentes gladios & ad bella doctissi¬
mi. Quia & p̃sentẽ ȩccłiȩ quietẽ. ac pacem p̾dicatores scĩ contra hereticorũ tuen¬
tur incursus: et int̾nã celestis patͥe requie ꝑfectiores quiq fira intencione saeu¬
lantur. Bene aut̃ i it᷑rando ad iungitur: exfortissimis isrl. Isrł quippe uir iudeis
din int̾ptatur. Omnes qiidẽ qui ad d̾tatnȩ uisionis gaudia tendunt. recte isrł nomire
censentur. S forcissimi ineis sunt: utiq illi qui siie celestis dono speculationis sublimõ¬
cur. seu p̃dicationis minist̾ium rice ꝑagendũ fascipiunt. Qui et apce sexagenariosi
numero designati. qttia tales nimirũ de nariũ ȩtnȩ teͥbutionis ꝓꝑfec̾tione bone
dĩ. Ad illa bella doctissimi. de quib id est ammonet diceris. Induite uos armatã

Expanded text:
sexaginta fortes ambiunt ex fortissimis Isrsexaginta fortes ambiunt ex fortissimis Isrmi . » Quia et praesentem Ecclesiae quietem ac pacem praedicatores sancti contra haereticorum tuentur incursus, et internam coelestis patriae requiem perfectiores quique fixa intentione speculantur. Bene autem iterando adjungitur: « Ex fortissimis Israel. » Israel quippe vir videns Deum interpretatur. Omnes quidem, qui ad divinae visionis gaudia tendunt recte Israel nomine censentur. Sed fortissimi in eis sunt utrique illi, qui sive coelestis dono speculationis sublimantur, seu praedicationis ministerium rite peragendum suscipiunt. Qui et apte sexagenario sunt numero designati, quia tales nimirum denarium aeternae retributionis pro perfectione bonae d est verbum Dei , ad illa bella doctissimi, de quibus idem admonet, dicens: Induite vos armatura
Abbreviated transcription (Latin):
rłm constitui custodes. tota die &: cota nocte non tacebunt laudare nomes dñi. fe
cit quoq rex salomon ducenta scuta: de auro puro. Sexcentos aurisidos deate
in lamminas sciti unius: & trecentas plectas exauto ꝓbato. Trecente enĩ mine
auri. unam peltam uestiebant. Posuitq ea rex in domo siluȩ liban. In ubis &ͦq¬
aureorũ qͥ inhastis singulis expendebant᷑. Trecenta quoq scuta aurea trecento
aureorũ quib tegebantur scuta singula. Posuitq ea rex. in armamentario qd̃
erat consitum nemore. Scuta gͦ simul & hastȩ auree quib utebant᷑. sic̃ inseqtie¬
tib ostñditur duces qta excubabant ante ostiũ domus regie quid significant
nisi armaturã spiritalẽ qua habent p̃.ticatores sc̃i qui custo diunt domũ dei.
et excribãt ir adhostium eiꝰ. ut callidis insidiatorib int̾dudant aditũ uedeci¬
piant innocentes: Dequib in cantico canticorũ scͥptũ ẽ. Lectulũ salomonis

Expanded text:
m constitui custodes, tota die et tota nocte non tacebunt laudare nomen Domini . » « Fecit quoque rex Salomon ducenta scuta de auro puro, sexcentos auri siclos dedit in lamminas scuti unius et trecentas peltas ex auro probato trecentae minae auri unam peltam vestiebant posuitque ea rex in domo silvae Libani aureorum, qui in hastis singulis expendebantur. Trecenta quoque scuta aurea trecentorum aureorum, quibus tegebantur scuta singula. Posuitque ea rex in armentarium quod erat consitum nemore. » Scuta ergo simul et hastae aureae quibus utebantur, sicut in sequentibus ostenditur, duces qui excubabant ante ostium domus regis, quid significant nisi armaturam spiritalem, quam habent praedicatores sancti, qui custodiunt domum Domini, et excubant ad ostia ejus, ut callidis insidiatoribus intercludant aditum, ne decipiant innocentes, de quibus in Cantico canticorum scriptum est: « Lectulum Salomonis
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ iem Iti. Rex aut̃ ifrł e iosaphat rex uida sedebat umisqͥsq in solio suo
uestia cultu regio & rel&. Qd̃ xut̃ micheas uocatꝰ ad regẽ istł & ad regẽ pari

Expanded text:
filium Jemla. Rex autem Israel et Josaphat rex Juda sedebant, unusquisque in solio suo, filium Jemla. Rex autem Israel et Josaphat rex Juda sedebant, unusquisque in solio suo, vestiti cultu re
Abbreviated transcription (Latin):
expicebant. tpsi etiã a canib illis de quib itẽ scriptura dic̃ ñ ẽ bonaũ sumere
panẽ filioꝵ & mittere canib: ut nȩquissimi raptores. & scelestissuni uineę¬
dñi possessores. in eodẽ loco ubi xp̃ passus ẽ trucidabant᷑. & aunes coꝵs bestiis
& uolucrib comedendȩ tradebantui: & ita impia gens ua quȩ in passione
nẽ suũ fȩtidissimũ meriuut fundi. ubi saluatorẽ suũ expecebat occuti. Refert
quidẽ iosephus qd ex om̃i iudea pͦpłi in die sollempni paschȩ. hicrosoluã ue¬
lut ȩxiciali quadã manu cogente conuenerunt. qͦs tricies centena milia ho¬
minũ dic̃ fuisse. usto salicet dĩ uidicio tempore hoc ultionis electo: ut qͥ in
cib uiolauerant. in ipsis dieb uelut in unũ carcerẽ omĩs multitudo con¬
clusa. feralis penȩ exitiũ qd mcrebatur exciꝑet.

Expanded text:
expetebant, ipsi etiam a canibus illis de quibus item Scriptura dicit: « Non est bonum sumere expetebant, ipsi etiam a canibus illis de quibus item Scriptura dicit: « Non est bonum sumere panem filiodem loco quo Dominus passus est, trucidabantur, et carnes eorum bestiis et volucribus comedendae tradebantur. Et ita impia gens illa, quae in passione , » ibidem sanguinem suum fetidissimum meruit fundi, ubi Salvatorem suum expetebat occidi. Refert quidem Josephus quod ex omni Judaea populi in die solemni paschae Jerosolymam, velut exitiali quadaminum dicit fuisse justo, scilicet Dei judicio, tempore hoc ultionis electo, ut qui incibus violaverant, in ipsis diebus velut in unum carcerem omnis multitudo conclusa, feralis poenae exitium quod merebatur, excipere
Abbreviated transcription (Latin):
gẽ habauꝰ & scłm lege debet mori: q se filiũ dĩ fecit. Lapiaatꝰ ẽ itaq nayoth
ortia euutatẽ instigante iezabel: ut eo mortuo. ahab uineã eiꝰ possideret. Sic
ã saluator nt̃ excra portã passus ẽ: crucifixus uidelicet in loco caluarie. ex¬
atande ꝑ ⁊elũ sy nagoga spłm ut peterent mortẽ xp̃i. quatiꝰ eo occiso secuu¬
ri uiuerent. Unde quasi sibi consulentes: aiebant Ecce mundꝰ totꝰ post eũ abiit.
ta de gentib: quã ñ moriens ꝑat᷑ illi reliquit. s: ipse sua morte murabilit ao¬
qͥ fuiit: qi resurgendo possedit. hoc aut̃ occiso e oali coloni p̃rtpere molieban¬
tur: cũ crucifigenites eũ iudei fidẽ quȩ ꝑ ipsũ ẽ extinguere. & suã magis quę
ex lege ẽ iusticiã p̃ferte. ac gentib imbuendis conabant᷑ inserere. Ext uine¬
portã passus est. Et bene conuenit huic misterio qđ in loco hoc in qͦ lurrert̃
canes sanguinẽ naboth. scđm ꝓphe sententiã lambebant etiã sanguinẽ abab

Expanded text:
m legem debet mori: quia Filium Dei se fecit. » « Lapidatus est itaque Naboth extra civitatem, instigante Jezabel, ut eo mortuo, Achab vineam ejus possideret. » Sic et Salvator extra portam passus est, crucifixus videlicet in loco Calvariae, excitante per zelum Synagoga populum, ut peterent mortem Christi, quatenus, eo occiso, securius viverent. Unde quasi sibi consulentes, aiebant: « Ecce mundus totus post eum abiit. ta de gentibus, quam non moriens illi Pater reliquit, sed ipse sua morte mirabiliter acquisivit, quia resurgendo possedit. Hanc autem occiso eo mali coloni praeripere moliebantur, cum crucifigentes eum Judaei fidem, quae per eum est, exstinguere, et suam magis, quae ex lege epopulum, extra portam passus est . » Et bene convenit huic mysterio, quod in loco hoc in quo linxerunt canes sanguinem Naboth, secundum prophetae sen
Abbreviated transcription (Latin):
cessauit derrenis lucris inhiate. scłarib desidetiis descriure: totũ se condalit
ad seruitiũ xp̃. nec tam̃ aliis uerbũ uite p̃dicare desuuit. Hoc ẽ enĩ osculari
patrẽ & matrẽ: cũ qͦstumq possit siue de nideis siuie de gentib. sermone uelle
corrigere. Tulit itaq heliseus par boũ et mactauit illud. & in aratro boũ coxt
carnes.  dedit pͦpło & comederunt: cũ pͦpłs xp̃ianꝰ carnalia desideria mactans.¬
totũ exercitiũ suũ in opus cuangłiandi conu̾tit: unde sufficient̃ pastũ audi¬

Expanded text:
ire, totum se contulit ad servitium Christi, nec tamen aliis verbum vitae praedicare desivit. Hoc est enim osculari patrem et matrem, cum quoscunque possit, sive de Judaeis, sive de gentibus, sermone velle corrigere. « Tulit itaque Eliseus par boum, et mactavit illud. Et in aratro boum coxit carnes, et dedit populo et comederunt. » Cum populus Ctotum exercitum suum in opus evangelizandi convertit, unde sufficientem pastum adju
Abbreviated transcription (Latin):
meã. neq enĩ melior sũ ꝙͣ. patres mei. Onde gͦ tã potens ut tot illas uirtutes sa¬
ciat: unde sic infirmꝰ ut ita feminã ꝑtimescat: ñ qr ꝑ dispensationẽ suꝑm mi
tus m̃sura occulti libraminis appenditur. ut ipsi sc̃i homines & multũ uale¬
ant ꝑ potentiã dĩ. & rursũ quadã m̃fua moderentur ꝑ infirmitatẽ suã: In hi
uirtutib helias qđ ac dõ acceꝑat: in istis infirmitatib qͥd de se poterat agnosee¬
bat. Iua potentia uirtus fuit: ista infirmitas custos uirtutis. In illis uixtutib
ostesidebat qđ acccꝑat: in istis infirmitatib hoc qđ acceꝑat custodiebat. In mm¬
raculis monstrabatur helias: in infirmitatib scruabat᷑. Et ecce angłs tttigit cũ.
& dix̃ illi. S urge comede. R espexit & eccc tia caput suũ subainericiꝰ panis: & uas

Expanded text:
meam, neque enim melior sum quam patres mei. Unde ergo sic potens, ut tot illas virtutes fameam, neque enim melior sum quam patres mei. Unde ergo sic potens, ut tot illas virtutes faciat? Unde sic infirmus, ut ita feminam pertimescat? Nisi quia dispensatione superni nutus mensura occulta libraminis appenduntur, ut ipsi sancti Dei homines et multum valeant per potentiam Dei, et rursum quadam mensura moderati sunvirtutibus Elias, quid de Deo acceperat, in istis infirmitatibus, quid de se poterat, agnoscebat. Illa potentia virtus fuit, ista infirmitas custos virtutis. In illis virtutibus ostendebat quid acceperat, in istis infirmitatibus hoc quod acceperat custodiebat. In miraculis monstrabatur Elias, in infirmitatibus servabatur. « Et ecce angelus tetigit eum, et dixit illi: Surge, comede. Respexit: et ecce ad c
Abbreviated transcription (Latin):
te sp̃u ad sũma rapiunt᷑. quãdiũ in hac uita sunt. ne aliqua clatione suꝑbi¬
ant. quibusdã temptationib repͥmuntur. ut nȩ qͦꝙͣ tã ꝓficere ualeant qͣn¬
tũ uolunt. s. ne extollant᷑ suꝑbia. sit in eis etiã ipsarũ quedã m̃sura uir
tutũ. Hinc ẽ enĩ qđ helics aũ tot uirtutib in alta ꝓfęcisset. quadã m̃sura
suspensus ẽ. dũ hierabel postmodũ quãuis reginã. tam̃ mulierculã sugto
ꝑpendo quippe hunc mirȩ uirtitis uiruĩ ignẽ de cęlo ruere. & sało quinqͥgena¬
rios uiros cũ suis om̃ib peticione subita concremare: uerbo cȩlos a pluuiis clan¬
dere. uerbo celos ad pluuias aꝑire. suscitantẽ mortuos. uentura queq p̃uidentẽ
& ecce rtrsus ammo occurrit qđ pauore ante unã mulierculã fugit. Consideto
uirũ timore ꝑculsum. ae manu dĩ mortẽ petert. nec acciꝑe: de manu mulieris mor¬
tẽ fugundo uitare. Querebat enĩ mortẽ dũ fugeret dicens. sufficit mͥ tolle animã

Expanded text:
te spiritu ad summa rapiuntur, quamdiu in hac vita sunt, ne aliqua elatione superbiant, quibusdam tentationibus reprimuntur; ut nequaquam tantum proficere valeant, quantum volunt; sed ne extollantur superbia, fit in eis ipsarum quaedatis.---Hinc est enim quod Elias dum tot virtutibus 608 in alta profecisset, quadam mensura suspensus est, dum Jezabel postmodum quamvis reginam, tamen mulierculam fugit . rpendo quippe hunc mirae virtutis virum, ignem de coelo trahere, et secundo quinquagenarios cum suis omnibus petitione subita concremare, verbo coelos a pluviis claudere, verbo coelos ad pluvias aperire, suscitantem mortuos, ventura qet ecce rursus animo occurrit quo pavore ante unam mulierculam fugerit. Considero virum timore perculsum de manu Dei mortem petere nec accipere, de manu mulieris mortem fugiendo vitare. Quaerebat enim mortem dum fugeret, dicens: Sufficit mihi; tolle animam
Abbreviated transcription (Latin):
te. Et erit omĩs quicũq fugenrit gladiuĩ azahel. occidet cũ hicu: & quicũq fuge¬
ta ultione. aliqñ occulto indicio uindicat ꝑ reges & iudices. Uindicat ꝑ ꝓpħas
& sacerdotes: cũ alios nocentes facit plecti mucrone: alios tranfu̾bcitt̃ gla¬
dio lingue. Unde dauid & salomon. & cęteri reges. pęnã a reis cxigebant: cũ
eos trucidare iubebant. Et itẽ alibi scͥptũ ẽ. de stipboꝵ mobędĩcnttũ pena. Do¬

Expanded text:
te et erit quicumque fugerit gladium Azahel occidet eum Hieu et qui fugete et erit quicumque fugerit gladium Azahel occidet eum Hieu et qui fugeta ultione, aliquando occulto judicio, vindicat per reges et duces, vindicat per prophetas et sacerdotes, cum alios nocentes facit plecti mucrone, alios transverberat gladio linguae. Unde David et Salomon et caeteri reges poenam a reis exigebant, cum eos trucidare jubebant. Et item alibi scriptum est de superborum inobedientium poena: « Do
Abbreviated transcription (Latin):
cordis fui oculũ ꝑ elationis tenebras extinguit: qui cũ rect̾a agit. considciare
meliors merita negligit. Atcontia magno humilitatis radio semet ipsũ illu¬
minat q̃ aliors uona subtilit̃ pensat: qr ũ ea quę ipse fȩcerit. facta foris & ab
aliis confpicit: cũ qui de singularitate int crumpere nitit᷑ suꝑbiȩ tumorẽ p̃ut
qͥ ñ curuauert᷑ genua ante baal: ut dũ ñ solũ se remansisse cognosceret. elatio¬
nis głam quȩᷤ. ac sin qilaritate surgebat indinaret. Propha naq ciat: & sepe
misteria sutꝑna cognouerat. Qͥa gͦ difficile tuut cognosecte. in hoc mundo tid¬
tio claudat: quando qͥ humilis & occulta dĩ nouerat. elatus. & aꝑta nesciebat.
It ait dñs aa heliã. Uade et reuertere in uiã tuã: ꝑ descrtũ damasci
Cumq ꝑuenctis illuc: unges arahel regẽ suꝑ syriam. & hicu filiũ nansy un¬
ges regem suꝑ irł. heliseũ aut̃ filtũ saphat. qui ẽ de abel maula: unges ꝓpħam ꝓ

Expanded text:
cordis sui oculum per elationis tenebras exstinguit, qui cum recta agit, considerare meliorum merita negligit. At contra magno humilitatis radio semetipsum illuminat, qui aliorum bona subtiliter pensat, quia dum ea quae ipse fecerit, facta foris et ab aliis conspicit eum qui de singularitate intus erumpere nititur, superbiae tumorem premit. qui non curvaverunt genua ante Baal : » ut eum non solum se remansisse cognosceret, elationis gloriam quae ei de singularitate surgebat, inclinaret. Propheta nempe erat, et saepe mysteria superna cognoverat; quid ergo difficile fuit agnoscere in hoc mundo fidam nequiter claudat, quando qui humilis et occulta Dei noverat, elatus et aperta nesciebat. « Et ait Dominus ad Eliam: Vade et revertere in viam tuam per desertum Damasci. Cumque perveneris illuc, unges Azael regem super Syriam, et Jehu, filium Namsi, unges regem super Israel; Eliseum autem, filium Saphat, qui est de A
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritacẽ lib̾e uocis exercuit. eiusdẽ regis extensũ brachiũ in rigore mirabi¬
lit̾ adstruixit. quod tamen ei mox misericordit̾ saluti restituit. cuius in domo
inuicatus comede uoluit. qr ne inuia comedẽt ꝓhibitionis dñicȩ p̾cepta ser¬
uauit. qui tames meadẽ uia et seductus comedit. & pastus int̾iit: Qua in¬
re quid subtili considtione colligimus. quid ut ita dixerim formandũ suspi¬
unde sibi gła incorde surrexit. ut ꝓphe falsi u̾bis deceptus dsceret. qttia neqͣꝙͣ.
ꝓpͥe fortitudis fuerit. quod ad regis uerba resticisset. bene autẽ et eiꝰ ore mortis
sententiã accipit. cuiꝰ seductioneᷤ auite p̾sentis deuiauit: ut inde penã uera cu

Expanded text:
auctoritatem liberae vocis exercuit, ejusdemque regis extensum brachium in rigorem mirabiauctoritatem liberae vocis exercuit, ejusdemque regis extensum brachium in rigorem mirabiliter astrinxit, quod tamen mox misericorditer saluti restituit? Cujus in domo invitatus comedere noluit, quia ne in via comederet prohibitionis dominicae praecepta servavit, qui tamen in eadem re quid subtili consideratione colligimus, quid ut ita dixerim formidandum suspiunde sibi gloria in corde surrexit, ut, Prophetae falsis verbis deceptus, disceret quia nequaquam propriae fortitudinis fuerit quod ad regis verba restitisset. Bene autem ex ejus ore mortis sententiam accepit, cujus seductione a vitae praeceptis deviavit, ut inde poenam
Abbreviated transcription (Latin):
missus fuerat inbethel ut increparet hieroboã suꝑ idolatriã quã gessi
ita ut p̃cepta dñi contempnat. aleone qui circuit rugiens querens qũ
deuoiet. dente ꝑsuasionis malignȩ laniatꝰ. ꝑconsensũ pecc̃i int̾ficit᷑: Acꝑ
hoc necessauũ ẽ semꝑ querere atixiliũ omĩpotentis dei atq defensionẽ eilis
& toto corde sꝑare in miscaia etus. Quid enĩ ẽ homo cuicislibet sit merts
si conditoris sui ꝓtectione deseratur: Que nimirũ ꝓcectio miinus necessaria
creditur: si semꝑ habeatur. S ucilit̾ plerũq subtraitur: ut sibimet ipsi homo
qua sine illa nichil sit ostendatur. Manus gͦ dei aliquando nos ꝑ adu̾sa in¬
sinuat. quȩ nescientes nos in ꝓsꝑis portat: qr destituti dũ cadere in cipimus
et tam̃ ad iecq recinemur. & doctrina fit quod in lapsu trepidamus. ꝙ custodia
quod instacu ꝑmanemus. Nemo gͦ se alicuiꝰ uirtutis estimet: etiã cũ quid forcit᷑

Expanded text:
missus fuerat in Bethel ut increparet Jeroboam super idololatria quam gessit, ita ut praecepta Domini contemnat, a leone, « qui circuit rugiens, quaerens quem devoret , » dente persuasionis malignae laniatus, per consensum peccati interficitur? Ac per hoc necessarium est semper quaerere auxilium omnipotentis Dei atque defensionem ipsius, et toto corde sperare in misericordia ejus. Quid enim est homo, cujuslibet sit meriti, si conditoris sui protectione deseratur? Quae nimirum protectio minus necessaria creditur, si semper habeatur. Sed utiliter plerumque subtrahitur, ut sibimet ipsi homo, quam sine illa nihil sit, ostendatur. Manus igitur Dei aliquando nos nobis sinuat, quae etiam nescientes nos in prosperis portat, quia destituti dum cadere incipimus, et tamen adjuti retinemur; et doctrina fit, quod in lapsu trepidavimus; et custodia, quod in statu permanemus. Nemo ergo se alicujus virtutis aestimet, etiam cum quid fortiter
Abbreviated transcription (Latin):
aiman. Fr̃ meus quis.
Axan. C laudicans. ł irascens.
arrad. Consurrectio descensioĩs. aut testi
accho. Usq. aut hamꝰ. aut humilitas eiꝰ.
alab. Lac. ł lactea.
acrabbim. Scorpiones.
anatha. Responsio.
abinaam. Patris mei decor.
Luctus. ł cõmittens.
Abel.¬
Abelmeola. Luctus parturientis.¬
Abed. Seruus.
armon. Anathema meroris. Pimago tͥsticie.
A uoth. Cõmatatio. ł sedes. aut uicłs. siue

Expanded text:
iman, frater meus quis? Axa,  , claudicans, vel irascens. Arad  , consurrectio descensionis, aut testiAccho, usque huc, aut hamus, aut humilitas ejus. Alab  , lac, vel lactea. Acrabbim, scorpiones. oratorum. Anatha, responsio. artifex. patris mei decor. Abel, luctus, vel committens. AbelmAbelmeola, luctus parturientiAbed, servus. Armon, anathema moeroris, vel imago tristitiae. Avoth, commoratio, vel sedes, aut viculus, sive
Abbreviated transcription (Latin):
Seme. Auditio.
Siceleg. Defecatio uocis adducte. siue effu
Seneloim. Emissiones.
Saraa. Crabrones. siue angͦtia maloꝵ¬
Sanan. habundans. siue egressus eoꝵ.¬
Samer. Custodita.
Selam. Latis. a latere. ñ a latitudme.
Sabe. Septem. ł septies.

Expanded text:
 auditio. Siceleg, defecatio vocis adductae, sive effuSaloimmi, emissiones. Saraa, scrabones vel angustie malSanan, habundans vel egressus eoSamer, custodita. Selam, latus: a latere, non a latitudine. Sabe, septem, vel septies.
Abbreviated transcription (Latin):
Uolor eius.
.Q. liccellam. Nec b̾aeci nesonant.
nec hebrei. Et exceptis latinis. nulla alia
ungua ht̃. Unde a nob̾ hic penitꝰ p̃t̾̃missa ẽ.
Raab. latitudo. ł famis. siue ĩpetus.
Recem. Uarietas. siue uacue factio.
Rebe. Quartus. ł ordinatus.
Ramoth. Uisio mortis.
Rafaim. Gigantes.
Remimon. Sublimitas.
Rama. Excelsa.
Rabboth. Multi. Ramath. Excelsa
Roob. Late.
Raccath. Maxille. siue bucce.
Sarathan. Tribulatio eoꝵ.
Semron. Custos enuis. ł nom̃ uidit.
Salacha. Tulit sibimet. ł tẽptatio itiens.
Saron. Princeps tristicie.
Sẽronmaron. Custos amari meroris.
Sabama. Leua excelsã. siue conu̾sio quilemn
Sarth. Hincłm. siue angustia eiꝰ
Sin. E grediens.
Sechrona. Ebrii. ł tab̾nacula.

Expanded text:
dolor ejus. Q Litteram, nec Graeci resonant, nec Hebraei, et exceptis Latinis nulla alia lingua habet, unde a nobis hic penitus praetermissa est. 45 Rahab, latitudo, vel fames, sive impetus. Recem, varietas, sive vacuefactio. Rebe, quartus, vel ordinatus. Ramoth, visio mortis. , gigantes. Remmon, sublimitas. Rama, excelsa. Rabboth, multi. Ramath, excelsa haec. Roob, late. Raccath, maxillae, sive buccae. Sarathan, tribulatio eorum. Semro, custos ejus, vel nomen vidit. Salacha, tulit sibimet, vel tentatio itineris. Saron, princeps tristitiae. Semronmaron, custos amari moeroris. Sabama, leva excelsam, sive conversio quaedam. Sarth, vinculum, sive angustia ejus. Sin, egrediens. Sechrona, e
Abbreviated transcription (Latin):
Thafue. Malũ ab arbore: non a malitia
intelligendũ. siue tymphanũ aꝑtum
Thaanac. Respondens. siue humilitas.
Thersa. Complaticio. que signficantiꝰ g̃te
Sulcus. uel dependens.
Nidisti terebinthum.
Ueniens lumen
ager eius. ł appensio.
Tnafnasarue. Numerꝰ oꝑimenti noui.¬
Rebbi. Uotis meȩ̨.

Expanded text:
Thaphua  malum: ab arbore, non a malitia intelligendum, sive tympanum apertum. Thaanac, respondens, sive humilitas. Thersa, complacitio; quae significantius Graece endens. idisti terebinthum. veniens lumen. ager ejus, vel appensio. mnatsare, numerus operimenti noZebdi, dotis me
Abbreviated transcription (Latin):
lepthoe.
Dissoluti. siue deceptio.
Nasib.
Titulus. ł statio.
Nabsan. Exiccata.¬
Naal. Ascensio¬
Na alal. Laudent.
Orchiataroth. Longitudo corone.
Nũc ꝑ extensam legendum est.¬

Expanded text:
Nephthoe, dissoluti, sive deceptio. Nasib, titulus, vel statio. Nabsan, exsiccata.Naal  , ascensioNahalal, laudent. . Orchiataroth, longitudo coronae.nunc per extensam legendum est.
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ qͦd amator pͣsentis scłi peccati sui nigredine oꝑt̾. sepe ab eode scło msirmꝰ despect᷑ q
relinquit᷑. ut cũ eo nequaꝗͣ currere ualeat. s fractus adu̾sitate torpescat  s hunc dd̾
inuenit quia redẽptor ñr ueracit᷑ manu fortis nonnũꝗͣ quos despectos amundi
gła repperit. in suũ amorẽ conu̾tit. Cibo pascit quia scientia u̾bi reficit. Ducem
itineris eligit. quia suũ etia p̾dicatorẽ facit. E qui amalichitã sequi ñ ualuit
dux dauid efficitur. quia is que indignũ mundus deseruit. non solũ eotu̾isus
insuam mentẽ dm̃ recipit. s p̾dicando hunc etĩã usq ad aliena corda ꝑducit. Q
etiã duce dauid amalechitam conuiuantẽ inuenit & extinguit quia ipsis xp̃
p̾dicantib mundi letitiã destruit: quos comites mundus habere despent: Pleruq

Expanded text:
nisi quod amator praesentis saeculi, peccati sui nigredine opertus, saepe ab eodem saeculo infirmus despectusque nisi quod amator praesentis saeculi, peccati sui nigredine opertus, saepe ab eodem saeculo infirmus despectusque relinquitur, ut cum eo nequaquam currere valeat, sed fractus adversitate torpescat? Sed hunc David invenit: quia Redemptor noster, veraciter manu fortis, nonnunquam quos despectos a mundi gloria reperit, in suum amorem convertit. Cibo pascit: quia scientia verbi reficit. Ducem itineris eligit: quia suum etiam praedicatorem facit. Et quia Amalecitam sequi non valuit, dux David efficitur; quia is quem indignum mundus deserit, non solum conversus in suam mentem Dominum recipit, sed praedicando hunc etiam usque ad aliena corda perducit. Quod videlicet duce David Amalecitam convivantem invenit, exstinguit: quia ipsis Christum praedicantibus mundi laetitiam destruit, quos comites mundus habere despexit. Plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
Nte̾a dũ ꝑgeret dauid cũ achis rege phylistinoꝵ in p̾liũ ad u̾sus ifł insurgentes a¬
malichitȩ irruer̃ insicceleg: & succendentes eam captiuauer̃ om̃a que erant datud
& ꝑueroꝵ eiꝰ. Reu̾sus gͦ dauid ad ꝑsequendos amalechitas. inuenit egiptiũ puerũ
lassescentẽ. que amalechitȩ egrotũ in itimere reliquer̃. Hunc ddauid inuentũ cibo
Considerandũ.ẽ. gͦ qͥd sit qͦd amalechite absente qd sicceleg inuadunt. p̾dam capi
tes scłauũ designantur ⁊ que ciuicta t̾rena ambiendo qͣsi lãbunt dũ solis tẽpora¬
lib delectant᷑. Quasi eñi ppłs lambens p̾dã facit. dũ t̾rena digͥentes. luera de ali¬
enis dãpnis exaggerant. & hoc absente daud agunt. qͥaredẽptorẽ ante occłos
cordis habere negligunt. Quid est eñi quod egyptꝰ amalechitȩ puer mnitinere lassatur

Expanded text:
 dum pergeret cum Achis rege Philistinorum in praelium adversus Israel, insurgentes A dum pergeret cum Achis rege Philistinorum in praelium adversus Israel, insurgentes Amalechitae irruerunt in Siceleg, et succendentes eam, captivarunt omnia quae erant David et puerorum ejus. Reversus ergo David ad persequendos Amalechitas, invenit Aegyptium puerum Iassescentem, quem Amalechitae aegrotum in itinere reliquerant. 2. Hunc auConsiderandum est quid sit quod Amalecitae Sicelech invadunt, et praedam capiutes saecularium designantur? Quae terrena cuncta ambiendo quasi lambunt, dum solis temporalibus delectantur? Quasi enim populus lambens praedam facit, dum terrena diligentes, lucra de alienis damnis exaggerant. Et hoc absente David agunt: quia Redemptorem ante oculos cordis habere negligunt. Quid est enim quod Aegyptius Amalecitae puer in itinere lassatur,
Abbreviated transcription (Latin):
rit: iamq mortuꝰ mortẽ uiuo ꝓnuntiabat scdm̃ utrũq gͥ indellectũ habere exitũ¬
euocari: & uiuoꝵ apparere aspectib & iam corporis liniamta gestant̾e. ut ñ solu̾̃
uideri ualeant s & agnosci. Et si potest utrũq anima iusti non qͥdẽ cogat᷑ magi¬
so imaginaria similitudo samuhelis diabelico ritu facta intelligat᷑. Sed qmͣ siue
illud fieri possit. siue ñ possit. tam̃ fallatia sathane atq imaginaruͣ similandarũ cal¬
lidi oꝑatio decipiendis sensib huminis multiformis inuigilat pedetẽptim qͥd̾e ne
inqͥsitionib diligentiorib p̾scribamꝰ s potiꝰ eustimemꝰ tale aliqͥd factũ inma ligno
sp̃u phitonisse illiꝰ ministerio: qua dui nob̃ aliqͥd ãplius excogitare atq explicare ñ da¬
tur. Hec st̃ quȩ tc̃ de phẏtonissa & samuhele scipsit beatissimus augustinꝰ QN¬

Expanded text:
rit, iamque mortuus mortem uiuo praenuntiabat: perrit, iamque mortuus mortem uiuo praenuntiabat: perevocari, et vivorum apparere aspectibus, etiam corporis lineamenta gestantem, ut non solum videri valeat, sed et agnosci. Et si potest, utrum etiam anima justi, non quidem cogatur magiso imaginatione similitudo Samuelis diabolico ritu facta intelligatur. Sed quoniam sive illud fieri possit, sive non possit, tamen fallacia Satanae, atque imaginum simulandarum callidi operatio decipiendis sensibus humanis multiformis invigilat, pedetentim quidem, ne inquisitionibus diligentioribus praescribamus, sed potius existimemus tale aliquid factum in maligno spiritu, pythonissae illius ministerio, quandiu nobis aliquid amplius excogitare atque explicare non datur. » Haec sunt quae tunc de pythonissa et Samuele scripsit beatissimus Augustin