comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cȩtus flentium ꝑ maximus utri¬
usq sexus. et omnis etatis colle¬
ctus ẽe ꝑ bibetur. Flebant aut̃
uel hi qui peccauerant. penitenti¬
am sui reatus agentes: uel illi
qui incastitate ꝑmanserant. de
fratrum suoꝵ preuaricatione et
casu dolentes. S: siue bi siue illi
siue utriq fl euerint. multũ om̃s
conturbati ad preces. et lamen¬
ta sui pontificis ostendunt᷑. cũ
etiam mulieres cum pueris qͦq
bie inter fuisse uarrantur. Potest
aut̃ et ea discretione factum intel¬
ligi. quod prius in nocentes et rec¬
ti ad eum confluxerunt. cum ait.
Et conuenerunt ad me omnes qui
timebant u̾bũ dĩ isrł etiã. pro trans¬
gressione eoꝵ qui de captiuitate
uenerant: nunc uero etiam ipsi
qui peccauerunt cum uxoribus sius
et liberis penitentiam acturi con¬
uenerint. Et respondit seche
na. filius iehiel de filiis elam: et di¬
xit ezre. Nos preuaricati sumus
in dm̃ nr̃m. et duximus uxores
alienigenas de popłis terrȩ. Se

Expanded text:
coetus fluentium permaximus utricoetus fluentium permaximus utriusque sexus et omnis aetatis collectus esse perhibetur. Flebant autem vel hi qui peccaverant, poenitentiam sui reatus agentes; vel illi qui in castitate permanserant, de fratrum suorum praevaricatione et casu dolentes. Sed sive hi, sive illi, sive utrique fleverint, multum omnes conturbati ad preces et lamenta sui pontificis ostenduntur, cum etiam mulieres, cum pueri quoque hic interfuisse narrantur. Potest autem et ea discretione factum intelligi, quod prius innocentes et recti ad eum confluxerint, cum ait: Et convenerunt ad me omnes qui timebant verbum Dei Israel, pro transgressione eorum qui de captivitate venerant ; nunc vero etiam ipsi qui peccaverunt cum uxoribus suis et liberis poenitentiam acturi convenerint. Et resnias filius Jeiel de filiis Elam, et dixit Ezrae: Nos praevaricati sumus in Deum nostrum, et duximus uxores alienigenas de populis terrae,
Abbreviated transcription (Latin):
humilitati congruit redempo¬
ris nr̃i̾. qui insimilitudine ca¬
nis peccati ut peccata mundiad¬
leret apparuit. Unde et in psalme
qui ȩugłio teste ex ipsius ꝑsona
scripti sunt. manifeste. suadeli¬
cta appellat. quȩ inise susceperat
quare me de reliquisti. longe a
ba inquit delictoꝵ meoꝵ. Et it̾m.
d̾s tuscis insipientiam meam. et
delicta mea ate non sunt abscon¬
dita. Non quia ipsa delicta in se
uel insipientiam posset habere. qui
sicut apłs ait. factus ẽ nobis sapi¬
entia adeo. et iusticia. et scĩficatio.
et redemptio. S quia causam eo¬
rum quos saluare uenerat in se
suscipiens. etiam ea quȩ illoꝵ fra¬
gilitati ueraciter conuenerant.
natus ẽ. Nic ergo orante etra.
et plorante: et flente. et iacente an¬
te templum dei: collectus ẽ ad eũ
de isrł cȩtus grandis uiroꝵ. et
mulierum. pueroꝵq. Et fleuit po¬
płs multo fletu. Quantũ oratio¬
fletus et lamentatio etre ꝓfece¬
rit. ostenditur: cum mox ad eum

Expanded text:
Humilitati congruit Redemptoris nostri, qui in similitudine carnis peccati, ut peccata mundi tolleret, apparuit. Unde et in Psalmis, qui, Evangelio teste, ex ipsius persona scripti sunt, manifeste sua delicta appellat, quae in se susceperat quare dereliquisti me ? ba delictorum meorum . Et iterum: Deus, tu scis insipientiam meam, et delicta mea a te non sunt abscondita ; non quia ipse delicta in se, vel insipientiam posset habere, qui, sicut Apostolus ait, factus est nobis sapientia a Deo, et justitia, et sanctificatio, ac redemptio; sed quia causam eorum quos salvare venerat, in se suscipiens, etiam ea quae illorum fragilitati veraciter convenerant, ap. X. Sic ergo orante Ezra, et implorante eo, et flente, et jacente ante templum Dei, collectus est ad eum de Israel coetus grandis nimis virorum et mulierum et puerorum, et flevit populus multo fletu. fletus et lamentatio Ezrae profecerit, ostenditur, cum mox ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
Si popłm inquit ꝑfecte huius tran¬
sgressionis penitet. primo con¬
uersi ad dm̃ ꝓmittamus correc¬
tionem acpostulemus: deinde
adnos ipsos reuersi. omnem a nobis
patrati facinoris et radicem extir¬
pemus et fructicem. Eiectis uide¬
licet uxoribus cum omni sua sobo¬
le non licitis. Hoc ẽ enim quem¬
piam ueraciter agere penitentiã
et totum intus corde ad dnm̃
conuerti: et foris omnes peccan¬
di materias ab ipsa origine rese¬
care. quodq subiungit surge tuu̾
Confortare et fac. Decentissime docet.
quomodo sit apudmaiores in con¬
silio agendum. ut uidelicet quisq
ꝓ suo sensu quod optimum intelle¬
xerit sibene intellexisse sibi uisus
fuerit dicat: Et tamen ei qui po¬
test locum discernendi relinquat.
paratus obtemperare omnibus
quȩ ille scđm uoluntatem acle¬
gem dei agenda disposuerit.
t surrexit etras ante domũ dei.¬

Expanded text:
Si populum, inquit, perfecte hujus transgressionis poenitet, primo conversi ad Dominum promittamus correctionem, ac postulemus veniam; deinde ad nos ipsos reversi, omnem a nobis patrati facinoris et radicem exstirpemus et fruticem, ejectis videlicet uxoribus cum omni sua sobole non licitis; hoc est enim quempiam veraciter agere poenitentiam, et totum intus in corde ad Dominum converti, et foris omnes peccandi materias ab ipsa origine resecare. Quodque subjungit: Surge, tuum cernere, etc. Decentissime docet quomodo sit apud majores in consilio agendum, ut videlicet quisque pro suo sensu quod optimum intellexerit, sive intellexisse sibi visus fuerit, dicat; et tamen ei qui potest, locum decernendi relinquat, paratus obtemperare omnibus quae ille secundum voluntatem ac legem Dei agenda disposuerit. Et surrexit Ezras ante domum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃m suum causam: euius aucto¬
ritate flagitium tam graue. tam
multifidum. tam diutinum ex¬
pietur. Nulli aut̃ dubium. quin
uxores alienigene. hereses et su¬
ꝑstitiosas phylosophoꝵ sectas
figuraliter exprimant. Quȩ
cum inȩccła caute ad mittunt᷑.¬
ueritatis. et purę actionis suis con¬
taminant erroribus. S et peccati
omnia quibus ethiuci solent pos¬
lui. dum xpĩani non erubescunt
imi tari: quasi ꝑ uxores alieuigi¬
nas degenerant asemine sancto
uerbi dei. quo fuerant generati
Dicente apło iacobo. Uoluntarier
nun genuit nos uerbo ueritatis
Et quasi ꝓfanam de filiabus exten
sobolem ꝓcreant: dum in lecebras
errantium secuti. ꝑuersos ex his
actus in cunctoꝵ notitiam ꝓfert̃
yiq audissem sermonem istũ
scidi pallium meum. et tunicam.
et euelli pilos capitis mei et barhȩ
tras. intimum cordis dolorem o¬
stendit. Scidit uestimentum. euel¬
lit pilos capitis et barbȩ. sedit me¬
rens: ut tali de onestamento corpo¬

Expanded text:
episcopum suum causam, cujus auctoepiscopum suum causam, cujus auctoritate flagitium tam grave, tam multifidum, tam diutinum expietur. Nulli autem dubium quin uxores alienigenae haereses et superstitiosas philosophorum sectas figuraliter exprimant. Quae cum in Ecclesiam incaute admittuntuveritatis et purae actionis suis contaminant erroribus, sed et peccata omnia, quibus ethnici solent pollui, dum Christiani non erubescunt imitari, quasi per uxores alienigenas degeneratam a semine sancto verbi Dei, quo fuerant generati, dicente apostolo Jacobo: Voluntarie enim genuit nos verbo veritatis ; et quasi profanam de filiabus exterorum sobolem procreant, dum, illecebras errantium secuti, perversos ex his actus in cunctorum notitiam proferunt.  audissem sermonem istum, scidi pallium meum et tunicam, et evelli capillos capitis mei et barbae, ras intimum cordis dolorem ostendit, scidit vestimentum, evellit pilos capitis et barbae; sedet moerens, ut tali dehonestamento corpo
Abbreviated transcription (Latin):
memor suꝑnȩ pietatis supplicat.
Dederunt edicta regis satrapis
qui erant de conspectu regis. et
ducibus tranfflumen et eleuauert
Et clarificauerunt popłm. et do¬
mum dei. Leuauerunt ergo po¬
płm. dum eum auctoritate regi¬
a qua etras sublimatus ẽ hono¬
rabilem omnibus fecerunt. Le¬
uauerunt et domũ dei augusti¬
us ornando uasis ac donariis.
quȩ adillam rex et consiliarii et
principes eius miserunt. mini¬
stros quoq ac sacerdotes illius
atributis et uectigalibus pret̃
dño soli liberos reddendos. My¬
sticȩ autem popłs et templum
dei unam eandemq sc̃e eccłȩ
figuram tenuit. Quam leuat
etras et filii transmigrationis.
ad latis de babylonȩ uasis deo
sacratis: cum predicatores scĩ
ad gregatis ei donante dño¬
noius credenti Ni um cȩtibus.
honorabilem eam omnibus etiam
externis ac terribilem exibent.
Item predicatores idem cum eos
quos suos uel exemplis in bona
conuersatione instituere. uel uerbis

Expanded text:
memor, supernae pietati supplicat. memor, supernae pietati supplicat. Dederunt autem edicta regis satrapisqui erant de conspectu regis, et ducibus trans flumen, et elevaverunt Et clarificaverunt populum et domum Dei. Levaverunt ergo populum, dum eam auctoritatem regiam, qua Ezras sublimatus est, honorabilem omnibus fecerunt. Levaverunt et domum Dei augustius ornando vasis ac donariis, quae ad illam rex te consiliarii ac principes ejus miserunt; ministros quoque ac sacerdotes illius a tributis et vectigalibus, praeterquam Domino soli, liberos reddendo. Mystice autem populus et templum Dei unam eamdemque sanctae Ecclesiae figuram tenuit; quam levat Ezras et filii transmigrationis, allatis de Babylone vasis Deo sacris, cum praedicatores sancti, aggregatis ei, donante Domino, credentium coetibus, honorabilem eam omnibus etiam externis ac terribilem exhibent. Item praedicatores iidem, cum eos quos suis vel exemplis in bona conversatione instituere, vel verbis
Abbreviated transcription (Latin):
deuotio et religiositas ostenditur
eorum. quiuenerant de captiuita¬
te: cum ꝑuenientes acl templum
et altare dnĩ. primo omnium obtuleĩt
holocausta. non tantũ prose ipso
s etiam pro omni isrł. Hoc ẽ. et
pro eis. qui iam domum reuersi
fuerant. et pro illis qui adhuc ex¬
torres patriȩ durabant. Ut omĩa
omnes auctoris sui mniscłia ꝓtege¬
ret. Patet etiam sp̃italis intellectꝰ.
quia illi ueraciter et ꝑfecte capti¬
uitatem antiqui hostis qui peccan¬
do tenebantur penitendo euase¬
runt: qui se fixa intentione diuino
seruitio subdunt. qui totos se ab in¬
fimis abstractos cupiditatibus.
flamina deside rii cȩlestis ad su¬
ꝑna accendt̃. i Hoc ẽ aut̃ holo¬
causta. idẽ tota incensa sacrificia uel
hostias dño offerre. nichil nisieius
uoluntatem in omnibus cogitare
uel facere. Perfectȩ quoq mentis
indicium est. eum quis ꝓ omni
isrł immolat: id est ꝓ generali fi¬
delium omnium sospitate. quasi u-¬
nitatis in omnibus ac fraternitatis

Expanded text:
devotio et religiositas ostenditur eorum qui, dum venerant a captivitate, pervenientes ad templum et altare Domini, primo omnium obtulerunt holocausta, non tantum pro seipsis, sed etiam pro omni Israel, hoc est, et pro eis qui jam domum reversi fuerant, et pro illis qui adhuc extorres patriae durabant, ut omnia omnis auctoris sui misericordia protegeret. Patet etiam spiritualis intellectus, quia illi veraciter et perfecte captivitatem antiqui hostis, qua peccando tenebantur, poenitendo evaserunt, qui se fixa intentione divino servitio subdunt, qui totos se ab infimis abstractos cupiditatibus, flamma desiderii coelestis ad superna accendunt. Hoc est autem holocausta, id est, tota incensa, sacrificia vel hostias Domino offerre, nil nisi ejus voluntatem in omnibus cogitare vel facere. Perfectae quoque mentis indicium est, cum quis pro omni Israel immolat, id est, pro generali fidelium omnium sospitate, quasi unitatis in omnibus ac fraternitatis
Abbreviated transcription (Latin):
solimam translata. Hȩe aut̃ in
babylonia facta. s deuotionis sunt
gr̃am iherosolimam missa. are
ge p̾rincipibus uel ꝑsarum. uel
etiam apopło isrł qui illis in par¬
tibus morabantur. Illa ergo
ilasa designant eos. qui post acceptã
noticiam et sacramenta fidei ꝑ in¬
choata uirtutum oꝑa decipiuntur
abhoste antiquo. et in confusionẽ
rapiuntur erroꝵ. s miserante xp̃i
gratia reuocantur ad salutem. Hȩc
aut̃ illos. qui cum peccato primȩ
transgressionis morde obnoxii e¬
rant nati. s ꝑ lauachrum regenera¬
tionis sacerdotum ministerio ex¬
piati sc̃e ȩcclȩ sunt filiis ad grega¬
u Illa penitentes de suis errati¬
bus: hȩc de ꝑseuerantia uirtutis
ceptȩ gentes insinuant. De quibus
bene subiungitur. Pescriptumq
ẽ omne pondus intempore illo.
Omne quippe pondus argenti et
auri et uasoꝵ quȩ dño offeruntur.
sacerdotes in templo clescribunt.
cum doctores studiosi diligenter
uitam examinant subditoꝵ. et

Expanded text:
solymam relata; haec autem in solymam relata; haec autem in ipsa Babylonia facta, sed devotionis sunt gratia Hierosolymam missa a rege vel principibus Persarum, vel etiam a populo Israel, qui illis in partibus morabatur. Illa ergo vasa designant eos qui post acceptam notitiam et sacramenta fidei, post inchoata virtutum opera decipiuntur ab hoste antiquo, et in confusione rapiuntur errorum; sed miserante Christi gratia revocantur ad salutem. Haec autem illos qui cum peccato primae transgressionis morte obnoxii erant nati, sed per lavacrum regenerationis sacerdotum ministerio expiati, sanctae Ecclesiae sunt filiis aggregati. Illa poenitentes de suis erroribus, haec perseverantes virtute coepta gentes insinuant. De quibus bene subjungitur: Descriptumque est omne pondus in tempore illo. Omne quippe pondus argenti et auri, et vasorum, quae Domino offeruntur, sacerdotes in templo describunt, cum doctores studiosi diligenter vitam examinant subditorum, et
Abbreviated transcription (Latin):
rusalem. quarto die argentum et
aurum quod obtulerant appenden¬
dum sacerdotibus offerunt: cum
et sese fide fortes. spe sublimes.
dilectione feruentes exhibent. et
suos quoq auditores. ꝑ confessio¬
nem rectȩ fidei instar argentiꝑ
bati clarescere ꝑpuritatem sensus
inuiolati inmodum auri primi ful¬
gescere. ꝑsusceptionem in se sp̃ita¬
lium charismatum. quasi uasa cleo
conseerata preminere demonstrant
Insuꝑna quoq patria idem docto¬
res. cum primo ꝓsua fide. spe. et
caritate. deinde etiam proillis
quos docuerunt. grãm remune¬
rationis accipiunt: quasi post gai¬
dium triduanȩ mansionis in ihe¬
rusalem. ob donaria et uasa preci¬
osa ac deo digna quȩ attulerunt.
amplius honor antur. Distat aũt
inter hȩc uasa quȩ etras eunsa¬
cerdotibus iherosolimam offert.
et ea quȩ supra zorobabel ac iesus
obtulisse referuntur. Quod illa
de templo dñi translata in baby¬
lone. et post modum sunt ihero¬

Expanded text:
rusalem, quarto die argentum et rusalem, quarto die argentum et aurum quod obtulerant appendendum, sacerdotibus offerunt, cum et sese fide fortes, spe sublimes, dilectione ferventes exhibent, et suos quoque auditores per confessionem rectae fidei, instar argenti probati clarescere, per puritatem sensus inviolati, in modum auri primi fulgescere, per susceptionem in se spiritualium charismatum, quasi vasa Deo consecrata praeminere demonstrant. In superna quoque patria iidem doctores cum primo pro sua fide, spe, et charitate, deinde etiam pro illis quos docuerunt gratiam remunerationis accipiunt, quasi post gaudium triduanae mansionis in Hierusalem, ob donaria et vasa pretiosa, ac Deo digna quae attulerunt, amplius honorantur. Distat autem inter haec vasa quae Ezras cum sacerdotibus in Hierusalem offert, et ea quae supra Zorobabel ac Jesus obtulisse referuntur; quod illa de templo Domini translata in Babylone, et postmodum sunt Hiero
Abbreviated transcription (Latin):
transferamus. Apte quoq sub¬
iungitur. quia uenientes iberoso¬
limam qui ascenderant debaby¬
lone. triduo manserint ibi: et sic
argentum et aurum. et uasa quȩ
attulerant. oblata et appensa sint
in domo dnĩ. Tres quippe sunt mã¬
siones in ihrłm: eximiȩ uirtutes.
cunctis fidelibus habende. fides.
spes. et caritas. Has ergo oportet
doctores primo inse ipsis osten¬
dere: et sic eos quos docuerunt.
quosq eisdem uirtutibus institu¬
erunt. precedentibus in xp̃o patri¬
bus ꝓbandos offerre. Cum enim
scã eccła eos quos cathecizamus
infide et actione ꝓbos inuenerint.
quasi uasa quȩ offerimus uitem¬
plum ꝑmanum sacerdotum ap¬
pendens. et puri metalli et ꝑ fecti
ponderis esse repperiet. Quod et
in hac ȩccła ꝑ electos cotidie incre¬
dentium uita examinanda agit᷑
diximus in eis qui ad eam intra¬
re meruerint ꝑfectius complebi¬
tur. In hac namq uita doctores
scĩ quasi triduo manentes inihe¬

Expanded text:
transferamus. Apte quoque subtransferamus. Apte quoque subjungitur, quia venientes Hierosolymam qui ascenderant de Babylone, triduo manserint ibi, et sic argentum et aurum, et vasa quae attulerant, oblata et appensa sint in domo Domini. Tres quippe dies sunt mansionis in Hierusalem, eximiae virtutes cunctis fidelibus habendae, fides, spes, et charitas. Has ergo oportet doctores primo in seipsis ostendere, et sic eos quos docuerunt, quosque eisdem virtutibus instituerunt, praecedentibus in Christo patribus probandos offerre. Cum enim sancta Ecclesia eos, quos catechizamus, in fide et actione probos invenerit, quasi vasa quae offerimus in templum, per manum sacerdotum appendens, et puri metalli et perfecti ponderis esse reperiet. Quod et in hac Ecclesia per electos quotidie in credentium vita examinanda agitur ut supra diximus, in eis qui ad eam intrare meruerint, perfectius completur. In hac namque vita doctores sancti quasi triduo manentes in
Abbreviated transcription (Latin):
eisdem nouȩ uitȩ auditoribus sym¬
bolum fidei tradimus. qđ ꝑ duode¬
cim apłos ordinatum. et totidem
ẽ sententiis comprehensum: quasi
duodecim diebus inprima man¬
sione consistuus. et sic cȩptum
ad terram repromissionis iter ad¬
gredimur. qui ꝑ acceptam fidei
notitiam. uirtutem eis callẽ quo
ad uitam ꝑ ueniamus. ingredien¬
dum ẽẽ monstramus. Quibus di¬
ebus etras cum filiis transmigra¬
tionis. ieuniis. et orationibus.
et congregationi leuitarum. ac
nathineorũ delitus erat: quia ni¬
mirum necesse ẽ. ut cum nouos
popłos fidei ad quirere ꝓponimꝰ.
tum ipsi uirtutum studiis maxi¬
me oꝑam demus. quibus et nos¬
ipsos dnõ familiarius commen¬
demus. et eis quos erudimus
exemplum bone actionis prebe¬
amus. Fratrum quoq eohortem
religiosam nobis in auxilium auo¬
cemus: quo aduiti animas fideli¬
um ad societatem electoꝵ atq ad
arcem uitȩ ꝑfectioris. quasi uasa
scã ad templum dni efficatius

Expanded text:
eisdem novae vitae auditoribus symeisdem novae vitae auditoribus symbolum fidei tradimus, quod per duodecim apostolos ordinatum, et totidem est sententiis comprehensum, quasi duodecim diebus in prima mansione consistimus; et sic coeptum ad terram repromissionis iter aggredimur, qui per acceptam fidei notitiam, virtutum eis callem, quod ad vitam perveniamus, ingrediendum esse monstramus. Quibus diebus Ezras cum filiis transmigrationis, jejuniis, et orationibus, et congregatione Levitarum ac Nathinneorum deditus erat; quia nimirum necesse est, ut cum novos populos fidei acquirere proponimus, tum ipsi virtutum studiis maxime operam demus, quibus et nosipsos Domino familiarius commendemus, et eis, quos erudimus, exemplum bonae actionis praebeamus: fratrum quoque cohortem religiosam nobis in auxilium advocemus, quo adjuti animas fidelium ad societatem electorum, atque ad arcem vitae perfectioris, quasi vasa sancta ad templum Domini efficacius
Abbreviated transcription (Latin):
na mysteriis. Suꝑius namq le¬
gitur. quod prima die mensis pri¬
mi cȩꝑint ascendere debabylonȩ.
et nunc dicitur. quod duo decimo
eiusdem mensis die ꝓ mouerint
aflumine ahauua. Primo ergo
diemensis de portis babyloniȩ exi¬
erunt. s usq ad duodecimum
diem iuxta memoratum flumen
expectabant. donec ad se leuitas
et nathineos de casphiȩ locis euo¬
carent. seq ipsos ꝯꝑicula longi
itineris sollertius dño ex tempo¬
re ieiunando et orando commen¬
darent. Et nos ergo cum nouos
eccłȩ popłos di abolo renunciare.
et dm̃ uerum credere ac confiteri
docemus: quasi primi mensis
iitio debabylonȩ cum pecunia
dño conseerandam egredimur. quia
principium eis nouȩ conuersationis
quę ereptos adiabolo adregnum
cȩleste ducat ostendimus. Unde idẽ
mensis inscripturis scĩs mensis
nouorum siue nouarum frugum
solet appellari. Nam et ipso mense
sub eadem significatione nouȩ con¬
uersationis: patres de egypto ꝑ
moy sen educti sunt. Uerum cum

Expanded text:
na mysteriis. Superius namque legitur, quod prima die mensis primi coeperint ascendere de Babylone; et nunc dicitur, quod duodecimo ejusdem mensis die promoverint a flumine Ahava. Primo ergo die mensis de portis Babyloniae exierunt, sed usque ad duodecimum diem juxta memoratum flumen exspectabant, donec ad se Levitas et Nathinneos de Caspiae locis evocarent, seque ipsos ob pericula longi itineris solertius Domino ex tempore jejunando et orando commendarent. Et nos ergo cum novos Ecclesiae populos diabolo renuntiare, et Deum verum credere ac confiteri docemus, quasi primi mensis initio de Babylone cum pecunia Domino consecranda egredimur; quia principium eis novae conversationis, quae ereptos a diabolo ad regnum coeleste ducat, ostendimus. Unde idem mensis in Scriptura sacra mensis novorum sive novarum frugum solet appellari. Nam et ipso mense, sub eadem significatione novae conversationis, patres de Aegypto per Moysen educti sunt. Verum cum
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatem eius iudicent omĩa. et
in doctis ꝑ orbem fidem eius predi¬
cent. Et omnis qui decreta contep̃¬
nit legis illuis. uł presenti pena.
uel futura. iuxta modum quisq sui
punietur erratus. Hȩc ergo artar¬
xerxes scribens etrȩ. et amorem
comprehendens. patenter exp̃ssit:
quod futuris temporibus xp̃ianis
reges deuotionis habituri. quod
erga fidem ueritatis essent acturi
Unde breuiter ȩpłam eius quibus  li¬
cet intermissis commemorare cura¬
iumus: ut lector recognosceret. qͣn¬
tum concordet his quȩ reuelata ȩu
clȩ pace fecerunt. Possumus sane
siue doctorem eccłȩ figuraliter re¬
ferre: quibus sepe reges ac prin¬
cipes litteras ꝓfidelium statu mi¬
serint. Meritoq quȩ ipse etra
euibȩc ẽ cdata epła. subsequenter
in dei laudem erũpit dicens. S ene¬
dictus dñs d̾s patrum nr̃orum:¬

Expanded text:
voluntatem ejus judicent omnia, et voluntatem ejus judicent omnia, et indoctis per orbem fidem ejus praedicent. Et omnis qui decreta contemnit legis illius, vel praesenti poena, vel futura juxta modum quisque sui punietur erratus. Haec ergo Artaxerxes scribens Ezrae, et amorem comprehendens, patenter expressit, quid futuris temporibus Christiani reges devotionis habituri, quid erga fidem veritatis essent acturi. Unde breviter epistolam ejus, quibusque licet intermissis, commemorare curavimus; ut lector cognosceret, quantum concordet his quae revelata Evananctae Ecclesiae pace fecerunt. Possumus sane ulem sive doctorem Ecclesiae figuraliter referre; quibus saepe reges ac principes litteras pro fidelium statu miserunt. Meritoque ipse Erza, cui haec est data epistola, subsequenter in Dei laudem erumpit, dicens: Benedictus Dominus Deus patrum nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
S et imperitos docete libere. Et ois
qui non fecerit legem dei tui. et li¬
gem regis diligenter. iudicium
erit de eo. siue in mortem. siue m
exilium. siue incondempnationẽ
substantiȩ eius. uel certe in carcri.
Repetit rex sermonem quem dixerat
et ueritatem quam cognouit. ite¬
rato sermone confirmat. Supra
namq ait. in manu etre legem et
dei ipsius: nune aut̃ dicit sapienti¬
am dei eius esse inmanu illius. qi
psalmista. Os iusti meditabitur sa¬
pientiam. et lingua eius loquetur
iudicium. Lex dei enis in corde ip¬
siuis. Et iustus in manu sua cdei le
gem et sapientiam habet: dum
inomnibus quȩ agit et loquitus
memorem se eẽ diuinȩ uoluntatis
ostendit. Latet ergo litterȩ sensus
patet et intelligentia spĩtalis:
quia uidelicet dñs et saluator nr̃
habet sapientiam dei in manu sua
pse est enim dei uirtus. et dei sap¬
entia: cuius solius est constituere iudi¬
ces ac presules ȩccłarum. qui scđm

Expanded text:
sed et imperitos docete libere. Et omnis sed et imperitos docete libere. Et omnis qui non fecerit legem Dei tui, et legem regis diligenter, judicium erit de eo, sive in mortem, sive in exsilium, sive in condemnationem substantiae ejus, vel certe in carcerem. Repetit rex sermonem quem dixerat, et veritatem, quam cognovit, iterato sermone confirmat. Supra namque ait, in manu Ezrae legem esse Dei ipsius. Nunc autem dicit, sapientiam Dei ejus in manu illius. Quia usti meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium. Lex Dei ejus in corde ipsius . Et justus in manu sua legem Dei et sapientiam habet, dum in omnibus quae agit et loquitur, memorem se esse divinae voluntatis ostendit. Patet ergo litterae sensus, patet et intelligentia spiritualis, quia videlicet Dominus et Salvator noster habet sapientiam Dei in manu sua. Ipse enim Dei virtus et Dei sapientia, cujus solius est constituere judices ac praesules Ecclesiarum, qui secundum
Abbreviated transcription (Latin):
cantoribus. et ianitoribus nathi¬
neis. et ministris domus dei hu¬
ius: ut uectigal et tributum et
annonas non habeatis potestatẽ
imponendi suꝑ eos. Hoc priuile
gio quo sacerdotes. leuitȩ. et cȩteri
domus dei ministri a ueetigalibus
immunes redduntur: manifeste
ostenditur. quod cetera plebs fili¬
orum isrł ad ꝑatriam ꝑueniens.
tributa regi pendebat. Quod di¬
screta omnimodis ꝓ uisione rex
fecisse cognoscitur: ut hi qui diui¬
no seruitio semꝑ occupati erant.
a suo ee̾nt famulatu liberi: Quiq
interra nil proprium possidebant.
s ex decimis popłi uiuebant. ab
his nemo tributa soluenda exige¬
ret. Ex quibus omnibus aptissimȩ
ꝓbatur. rex non solum dilexisse. s et
obtime didicisse: quȩ diuinȩ seru¬
tutis posceret cultus. G u autem
etra scđm sapientiam dei tui quȩ
ẽ in manu tua. constituȩ uidiees
et presides: et iudicent omnem po¬
płm qui ẽ transflumen. His uide¬
licet qui nouerunt legem dei tui

Expanded text:
cantoribus, et janitoribus, Nathicantoribus, et janitoribus, Nathinaeis, et ministris domus Dei hujus, ut vectigal, et tributum, et annonas, non habeatis potestatem imponendi super eos. Tu augio, quo sacerdotes, Levitae, et caeteri domus Dei ministri a vectigalibus immunes redduntur, manifeste ostenditur, quod caetera plebs filiorum Israel, ad patriam perveniens, tributa regi pendebat. Quod discreta omnimode provisione rex fecisse cognoscitur, ut hi qui in divino servitio semper occupati erant, a suo essent famulatu liberi; quique nil in terra proprium possidebant, sed ex decimis populi vivebant, ab his nemo tributa solvenda exigeret. Ex quibus omnibus apertissime probatur, regem non solum dilexisse, sed et optime didicisse quae divinae servitutis posceret cultus. Tu autem, Ezra, secundum sapientiam Dei tui, quae est in manu tua, constitue judices et praesides, ut judicent omni populo qui est trans flumen, his videlicet qui noverunt legem Dei tui,
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ qui inuenti fuerant. Sepius¬
dictum ẽ. quod argentum et aurũ
et uasa quȩ debabilone iherosoli¬
mam mittebantur: animas desig¬
narent. quȩ de confusione et erro¬
ribus mundi huius conuerteren¬
tur ad dnm̃. Unde apte huiusmo¬
di uasa sacerdotibus commendat
etras. qui ea iherosolimam ꝑfece¬
rant: qui a ꝑ sacerdotum necesse ẽ
manus. diluantur in baptismo et
cium debent reconciliari sc̃ẽ eccłȩ
penitendo. qui ab eius societate
peccando recesserant. et inseruiti¬
um diaboli quasi in captiuitatem
babylonii regis inpeccatis ꝑseue¬
rando deciderant. Et bene duode¬
cun sunt sacerdotes. quibus hȩe cu¬
ra delegata ẽ: ꝓpter duodecim a¬
postolis. ꝑ quorum doctrinam ec¬
cła et ꝑ orbem primo fundata ẽ.
et usq ad finem scłi ꝑ successores
eoꝵ ȩdificari non desinit. Quibus¬
apte conuenit. hoc quod eislem
argentum quod sponte oblatum
et custodite. Oportet enim. ut do¬

Expanded text:
eorum, qui inventi fuerant: eeorum, qui inventi fuerant: edictum est, quod argentum et aurum, et vasa, quae de Babylone Hierosolymam mittebantur, animas designarent, quae de confusione et erroribus mundi hujus converterentur ad Dominum. Unde apte hujusmodi vasa sacerdotibus commendat Ezras, qui ea Hierosolymam perferant; quia per sacerdotum necesse est manus diluantur in baptismo, et cium debent reconciliari sanctae Ecclesiae poenitendo, qui ab ejus societate peccando recesserant, et in servitium diaboli, in captivitatem Babylonii regis in peccatis perseverando deciderant. Et bene duodecim sunt sacerdotes, quibus haec cura delegata est, propter duodecim apostolos, per quorum doctrinam Ecclesia et per orbem primo fundata est, et usque ad finem saeculi per successores eorum aedificari non desinit. Quibus convenit hoc quod eisdem aurum quod sponte oblatum et custodite do
Abbreviated transcription (Latin):
et leuitȩ quasi unus omnes mun¬
di adimmolandum pascha. uniuer¬
sis filiis transmigrationis. et fr̃ibꝰ
siuis sacerdotibus et sibi. Quid ꝑti¬
nuit ad hystoricum de celebratione
paschȩ post ȩdificatam domum
dnĩ referre. cum iam ducum es¬
set premissum. quod a die primo
aduentus sui in ihrłm in cunctis
sollempnitatibus dnĩ legitimas
hostias atq holocaustã offerrent.
nisi forte ꝓpterea de pascha facto
specialiter referre uoluit. ut ammone¬
ret lectorem. quia filii transmigrati¬
onis ȩdificationem templi eadem
qua cęꝑerant mentis deuotione cõ¬
pleuerunt: Ibi namq predictum
ẽ quia congregatus ẽ popłs quasi¬

Expanded text:
et Levitae quasi unus: omnes munet Levitae quasi unus: omnes mundi ad immolandum pascha universis filiis transmigrationis, et fratribus suis sacerdotibus, et sibi. Etnuit ad historiam de celebratione paschae post aedificatam domum Domini referre? cum jamdudum esset promissum, quod a die primo adventus sui in Hierusalem, in cunctis solemnitatibus Domini legitimas hostias atque holocausta offerrent; nisi forte propterea de pascha facto specialiter referre voluit, ut admoneret lectorem, quia filii transmigrationis aedificationem templi eadem qua coeperant mentis devotione complerint. Ibi namque praedictum est, quia congregatus est pop
Abbreviated transcription (Latin):
quibus diximus: non moyses sed
cdauid rex cum prophetis. sacerdo¬
tibus. et leuitis suis temporis de¬
scripsit. Et nunc quoq edificata
tui decet sacerdotes. acleuitas in
ordinibus et uicibus suis quisint
super oꝑa dei Ut non solum sacra¬
mentis fidei miciantur popłi. sed¬
et exemplis atq eruditione prece¬
dentium in xp̃o iustoꝵ. ad agenda
ea quȩ dei sunt in stituantur. Et hoc
non pro captu humani ingenii: s
sicut scriptum ẽ in libro moysi. Cui
consonat illud dnĩcum. Euntes gͦ
docete omnes gentes. baptizantes
eos innomine patris. etfilii
filii.
et spc̃ scĩ. docentes eos ser¬
uare omnia quecumq mancdaui
uobis. Non ergonr̃os auditores
nr̃a propria. sed ea quȩ legis et
eugłii sunt mandata docere de¬
bemus: si ad premia quȩ dñs ꝓ¬
misit una cum eisdem auditoribus
ꝑuenire curamus. Fecerunt aut̃
filii trans inigrationis pascha
quarta decima die mensis primi.
Purificati enim fuerunt sacerdotes

Expanded text:
quibus diximus, non Moyses, sed quibus diximus, non Moyses, sed David rex cum prophetis, sacerdotibus, et Levitis illius temporis descripsit. Et nunc quoque aedificattui decet sacerdotes ac Levitas in ordinibus et vicibus suis, super opera Dei; et non solum sacramentis fidei initiantur populi, sed exemplis atque eruditione praecedentium in Christo justorum ad agenda ea quae Dei sunt, instituantur; et hoc non pro captu humani ingenii, sed sicut scriptum est in libro Moysi. Cui consonat illud dominicum: Euntes ergo docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, docentes eos vare omnia quaecunque mandavi vobis . Non ergo nostros auditores nostra propria, sed ea quae legis et Evangelii sunt mandata, docere debemus, si ad praemia quae Dominus promisit, una cum eisdem auditoribus pervenire curamus. Fecerunt autem filii Israel transmigrationis Pascha, quartadecima die mensis primi. Purificati enim fuerant sacerdotes
Abbreviated transcription (Latin):
siuis potius inibi uoluptatibus ac de¬
sideriis seruiunt. Quod aũt dieit sa¬
cerdotes in ordinibus suis. et leurtas
inuicibus suis constitutos: uuices eb¬
domadarum significat. in quibus
cȩtus omnis utriusq gradus per
uiginti quatuor partes erat distri¬
butus. ita ut unusquisq ordo uicẽ
suȩ ebdomadis ꝑ octonos dies uide¬
licet a sabbato usq ad sabbatum in
templo ministraret. et deinde ui¬
ginti tres ebdomadas a templi li¬
ber officiis. curam propriȩ domꝰ
ageret. ut uerba dierum narrant.
Nam et incircuitu interioris sacrarii
iam fecerunt porticus templi. in
quarum ianus ꝑuices obseruabant
leuitȩ. sicut et ibi legitur. Quod uͦ
dicitur. sicut scriptum ẽ in libro mo¬
ysi: non aduices leuitarum. s ad
oꝑa dei ꝑtinet. Moyses namq scͥp¬
sit. quid sacerdotes. quid leuitȩ.
indomo dei oꝑari deberent. Uices
uero leuitarum et ordines sacerdo¬
tum ꝑ uiginti quatuor sortes de

Expanded text:
suis potius inibi voluptatibus ac desuis potius inibi voluptatibus ac desideriis serviant. Quod autem dicit sacerdotes in ordinibus suis, et Levitas in vicibus suis constitutos, vices hebdomadarum significat; in quibus coetus omnis utriusque gradus, per viginti quatuor partes erat distributus, ita ut unusquisque ordo vicem suae hebdomadis per octonos dies, videlicet a sabbato usque ad sabbatum in templo ministraret; et deinde viginti tres hebdomadas templi liber officiis, curam propriae domus ageret, ut Verba dierum narrant. Nam et in circuitu interioris sacrarii jam fecerunt porticus templi, in quarum januis per vices observabant Levitae, sicut et ibi legitur. Quod vero dicitur, Sicut scriptum est in libro Moysi; non ad vices Levitarum, sed ad opera Dei pertinet Moyses namque scripsit quid sacerdotes, quid Levitae in domo Dei operari deberent; vices vero Levitarum, et ordines sacerdotum per viginti quatuor sortes, de
Abbreviated transcription (Latin):
fert: ipsa nequitias cȩloꝵ aufert
N eq ullum pelagius in clomo dei
habet locum: qui se suosq ꝑsuade¬
bat libertate proprii arbitrii uel
liberari a malis. uł confirmari pos¬
se inbonis. Offeruntur aut̃ in hac
uita hyrei propeccato: eum elect
suꝑnę pietati supplicant. ut libema¬
tur apeccatis. Offerunt᷑ et infuturs
cum idem grãs referunt ei. quod
ipso concedente sint liberati a pec¬
catis. Ideoq miscđias dnĩ inȩter¬
num cantabunt: quia numquã se
miseros fuisse. ac ꝑ donum ipsius
beatos esse factos obliuiscuntur.
t statuerunt sacerdotes in ordini¬
uotionis. ut post edificatam ac dedi¬
catam domum dei. mox sacerdotes
ac leuitas qui in ea ministrarent a¬
dinarentur. ne sine causa domus
erecta fulgeret. si de essent qui m¬
tus deo seruirent. Quod sepuis in¬
culcandum eis. qui monasteria mas¬
nifico oꝑe construentes. nequaquã
inhis statuuint doctores. qui ado¬
ꝑa dei popłm dei cohortentur: so¬

Expanded text:
fert, ipsa nequitiam scelerum aufert. fert, ipsa nequitiam scelerum aufert. Neque ullum Pelagius in domo Dei habet locum, qui se suosque persuadebat libertate proprii arbitrii, vel liberari a malis, vel confirmari posse in bonis. Offeruntur autem in hac vita hirci pro peccato, cum electi supernae pietatis supplicant ut liberentur a peccatis. Offeruntur et in futura, cum iidem gratias ei referunt, quod ipso concedente sint liberati a peccatis; ideoque misericordias Domini in aeternum cantabunt ; quia nunquam se miseros fuisse ac per donum ipsius beatos esse factos obliviscuntur. Et statuerunt sacerdotes in ordinivotionis, ut post aedificatam ac dedicatam domum Domini, mox sacerdotes ac Levitae, qui in ea ministrarent, ordinarentur; ne sine causa domus erecta fulgeret, si deessent qui intus Deo servirent. Quod saepius inculcandum eis qui monasteria magnifico opere construentes, nequaquam in his statuunt doctores, qui ad opera Dei, populum Dei cohortentur, s
Abbreviated transcription (Latin):
dianum dari. uel peccata dimit¬
ti. uel se specialiter a temptatione
et malo liberarai. s potius pro om¬
nibus qui eundem habent patrẽ
ĩ celiꝰ orarere rubet᷑. Itẽ edificato tem¬
plo dedicatio sequitur: cum comple¬
ta infine scłi summa electoꝵ ꝑuenerit
adgr̃am celestium premioꝵ. Inquã
dedicatione offeruntur hostiȩ dõ
multum acceptabiles. illȩ nimirũ
de quibus eadem domus dei. id
ẽ scã ȩccła post captiuitatem lon¬
gam erumnȩ mortalis reȩdificata
ꝑ glam immortalitatis: suo condi¬
tori ac redemptori canie dicens.
Dirupisti uincula mea: tibi sacrifica¬
bo hostiam laudis. Et qm̃ eadem
hostia laudis offerenda ẽ deo non
solum deconlata dona iurtutum.
uerum etiam ob expurgatas atq
ablatas sordes uitioꝵ: recte post
oblatos in dedicatione templi
uitulos. arietes. et agnos. hyreiqͦ¬
q pro peccato totius isrł macta¬
ti esse perhibentur. Gratia nã¬
q dei. quȩ uirtutum beneficia con¬

Expanded text:
dianum dari, vel peccata dimitdianum dari, vel peccata dimitti, vel se specialiter a tentatione et malo liberari, sed potius pro omnibus qui eumdem habent Patrem in coelis, orare jubetur. Item aedificato templo dedicatio sequitur, cum impleta in fine saeculi summa electorum pervenerit ad gratiam coelestium praemiorum. In quam dedicationem offeruntur hostiae Deo multum acceptabiles; illae nimirum de quibus eadem domus Dei, id est sancta Ecclesia, post captivitatem longam aerumnae mortalis, reaedificata per gloriam immortalitatis suo Conditori ac Redemptori canit, dicens: Disrupisti vincula mea, tibi sacrificabo hostiam laudis . Et quoniam eadem hostia laudis offerenda est Deo, non solum ob collata virtutum dona, verum etiam ob expurgatas atque ablatas sordes vitiorum: recte post oblatos in dedicationem templi vitulos, arietes, et agnos, hirci quoque pro peccato totius Israel mactati esse perhibentur; gratia namque Dei, quae virtutum beneficia con
Abbreviated transcription (Latin):
runt congaudeant. Offert̃ ĩ hac dedica¬
tione hostias. cum pro errantium
conuersatione uota gr̃ãrum deo re-¬
ferunt. cum multi conspecta eoꝵ
uita deo deuota. et ipsi se admaiora
uirtutum oꝑa accingunt: nolentes
eis segniores inoꝑibus bonis existe¬
re. quibus innocentiores minus
peccando ꝑmanserant. Quod etiã
de eis quinuꝑ ad fidem ac sacra¬
menta xp̃i suscipienda ꝑueniunt.
ȩquȩ potest accipi. quod sepe mul¬
ti illoꝵ qui in fide p̃cesserunt fer¬
uentiora nouitioꝵ studia emulen¬
tur. et eoꝵ inbono ꝓficiant exem¬
plis. Non solum aut̃ sacerdotes.
leuite. et popłs. hostias indedicatione
domus domini quam renouauerant
s etiam pro peccato totius isrł offe¬
rebant: quia nimirum oportet sic¬
eoꝵ qui nobiscum ad sunt bonis fa¬
uere. sic illoꝵ bona imitando nr̃a
facere. ut etiam pro statu totius
minum precemur. iuxta ipsum
diĩcȩ orationis exemplum. in qua
sibi nemo specialiter panem coti¬

Expanded text:
runt, congaudeant. Offerunt in hanc dedicarunt, congaudeant. Offerunt in hanc dedicationem hostias, cum per errantium conversationem vota gratiarum Deo referunt, cum multi conspecta eorum vita Deo devota, et ipsi se ad majorum virtutum opera accingunt, nolentes eis segniores in operibus bonis existere, quibus innocentiores minus peccando permanserant. Quod etiam de eis qui nuper ad fidem, ad sacramenta Christi suscipienda perveniunt, aeque potest accipi, quod multi saepe illorum qui in fide praecesserunt, ferventiora novitiorum studia aemulentur, et eorum in bono perficiant exemptis. Non solum autem sacerdotes, Levitae et populus hostias in dedicationem domus Domini, quam renovaverant, sed etiam pro peccato totius Israel offerebant; quia nimirum sic oportet eorum qui nobiscum adsunt bonis favere, sic illorum bona imitando, nostra facere, ut etiam pro statu totius minum precemur juxta ipsum dominicae orationis exemplum; in qua sibi nemo specialiter panem quoti
Abbreviated transcription (Latin):
tes eis quoq dm̃ fieri propitium.
et eos uel inter hostes a malis cu¬
siodire. uł abhostibus erutos apta¬
tam reuocare ad patriam. Uerum
quia reȩdificatio domus dei post
captiuitatẽ illoꝵ ut sepe dictum ẽ
correctionem designat. quia uia ue¬
nitatis quam paululum inchoaue¬
rant peccando aberrauerunt: Apte
restauratum huius modi templum
dedicatur a sacerdotibus et leuitis.
et reliquis filioꝵ transiigrationis
ingaudio. quia correctis his qui pec¬
cauerunt. multum fit gaudium in
celo coram angłis dei. Fit et magi¬
stris qui ꝓ errantium salute labora¬
uerunt: fit et omnibus qui ababylo-¬
ne id est confusione peccatoꝵ ad uir¬
tutum arcem teram utiq repromis¬
sionis mente et opere transmigra¬
uerunt. Et sacerdotes ergo et leuitȩ
et omnis popłs indedicatione restau¬
rautȩ domus dni gaudent: quia om¬
nes necesse ẽ ordines sc̃ȩ ȩccłȩ reconci¬
liatis ꝑ penitentiam his qui beccaue¬

Expanded text:
tes eis quoque Deum fieri propitium, tes eis quoque Deum fieri propitium, et eos vel inter hostes a malis custodire, vel ab hostibus erutos optatam revocare ad patriam. Verum quia reaedificatio domus post captivitatem illorum, ut saepe dictum est, correctionem designat, qui a via veritatis, quam paululum inchoaverant, peccando aberraverunt; apte restauratum hujusmodi templum dedicatur a sacerdotibus et Levitis, et reliquis filiorum transmigrationis in gaudio; quia correctis his qui peccavere, multum fit gaudium in coelo coram angelis Dei . Fit et magistris qui pro errantium salute laboraverunt; fit et omnibus qui a Babylone, id est, confusione peccatorum ad virtutum arcem, terram utique repromissionis mente et opere transmigraverunt. Et sacerdotes ergo et Levitae, et omnis populus in dedicatione restauratae domus Domini gaudent, quia omnes necesse est ordines sanctae Ecclesiae, reconciliatis per poenitentiam his qui peccave
Abbreviated transcription (Latin):
ti. ab hac terrestri conuersatio¬
nt. ad celes animarum uitam ꝑuenimꝰ.
A siꝑiore quoq intercium penetramꝰ
cenaculum: cum beatitudinem ani¬
marum etiam corpoꝵ iminortalium
ꝑceptione cumulamus. Fȩcerunt¬
reliqui filioꝵ transmigrationis dedi¬
cationem domus dei illi ingaudio.
et obtulerunt indedicationem domꝰ
dei uitulos centum. arietes ducentos.
agnos quadricentos. hyrcos caprarũ
ꝓpeccato totius isrł duodecim. Meri¬
to filii transinigrationis gaudent.¬
qd ipsi et ngum captiuitatis abice¬
rt. et domum dei quȩ destructa e¬
rat mererentur construere. Offert̃¬
q: quasi deuoti deo famuli plurimas
indedicationem domus eius bostias.
offerunt etiam quasi fraternitatis
amatores ꝓ peccato totius isrł. hoc
ẽ non eoꝵ tantummͦ qui p̃sentes ad¬
ẽẽ potuerunt. uerum etiam illorum.
qui uel in babylone uel in aliis ad huc
ꝓuinciis positi. extra terrã reꝓmis¬
sionis int̾ hostes degebant. Rogan¬

Expanded text:
ti, ab hac terrestri conversatioti, ab hac terrestri conversatione ad coelestem animarum vitam pervenimus. A superiore quoque in tertium penetramus coenaculum, cum beatitudinem animarum etiam corporum immortalium perceptione cumulamus. CAPUTreliqui filiorum transmigrationis, dedicationem domus Dei in gaudio. Et obtulerunt in dedicationem domus Dei vitulos centum, arietes ducentos, agnos quadringentos, hircos caprarum pro peccato totius Israel, duodecim, t filii transmigrationis, quod ipsi et jugum captivitatis abjicere, et domum Dei, quae destructa erat, merentur construere, offeruntque quasi devoti Deo famuli plurimas in dedicationem domus ejus hostias; offerunt etiam quasi fraternitatis amatores pro peccato totius Israel, hoc est non eorum tantummodo qui praesentes adesse potuerunt, verum etiam illorum qui vel in Babylone, vel in aliis adhuc provinciis positi, extra terram repromissionis inter hostes degebant; rogan
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ẽ pax nra qui fecit utraq u¬
num. sicut etiam illud quod de
eodem templo scriptum ẽ Ostui
aut̃ lateris medii inparte erat
domus dextrȩ. et ꝑ cocleam as¬
cendebant in suꝑius cna¬
culũ. ⁊ asuꝑiora ĩ t̃ciũ: spcmt̃
dñi ei corporis figuram pretuit
De qua scriptum ẽ. S unus militu
lancea latus eius aꝑuit: et con¬
tinuo exiuit sanguis et aqua.
Ostium quippe lateris medii in
parte erat domus dextrȩ. hoc est¬
hoc ẽ ab orientalis angulo lateris
meridiani interra in cipiens. et
ꝑ interiora cuisdem lateris oceul¬
to itinere paulatim ad altiora et¬
naculoꝵ ꝑducens: quia dñs et
saluator nr̃ ianuam nobis in
dextro latere sui corporis uolur
aꝑiri. ꝑ cuius sacramenta abli¬
ti ac scĩficati. altiorem regni
lestis aulam possemus intrare
Ascendimus namq ꝑ ostium lat¬
ris medii insuꝑius cenaculum:
quando ꝑ aquam baptismatis
et poculum dñici calieis consecra¬

Expanded text:
Ipse est pax nostra, qui fecit utraque uIpse est pax nostra, qui fecit utraque unum . Sicut etiam illud quod de eodem templo scriptum est: Ostium autem lateris medii in parte erat domus dextrae, et per cochleam ascendebant in superius coenacnici corporis figuram praetulit, de quo scriptum est: Sed unus militum lancea latus ejus aperuit, et continuo exivit sanguis et aqua . Ostium quippe lateris medii in parte erat domus dextra, hoc est ab orientali angulo lateris meridiani in terra incipiens, et per interiora ejusdem lateris occulto itinere paulatim ad altiora coenaculorum perducens; quia Dominus et Salvator noster januam nobis salutis in dextro latere sui corporis voluit aperire, per cujus sacramenta abluti ac sanctificati, altiorem regni coelestis aulam possimus intrare. Ascendimus namque per ostium lateris medii in superius coenaculum, quando per aquam baptismatis, et poculum dominici calicis consecra
Abbreviated transcription (Latin):
et unam quãq animam designat
electam. quȩ propter in habitan
plum eius recte uocatur: Et ȩccłam.
um electoꝵ et angłoꝵ et hominũ.
et ipsum dñi corpus. qđ exirgi¬
ne natum ac sine peceato inmun¬
dum conuersatum ab impiis mor¬
te solutam. s ab ipso ẽ die tercia
resuscitatum ad uitam. Cuius figu¬
rȩ specialiter aptatur illud: quod
templum quadraginta sex annis
ȩdificatum esse dicitur. Narrant
namq physiologi. quod hoc die¬
rum numero corpus humanum
in utero atempore conceptionis.
usq adꝑfecta membroꝵ liniam̃¬
ta crescendo ꝑueniat. Et decebat
omnimodis. ut domus quȩ dnĩ¬
ci figuram corporis erat habitu¬
ra. eo annoꝵ numero conderet᷑
in ihrłm: quo dierum numero
ipsum dñi corpus in utero uir¬
ginis saero scõ erat creandum. Que
uidelicet uirgo ueracissimȩ uirgo¬
ihrłm idẽ cĩuitas regis magni
et uisio ẽ pacis cognominanda.
illius nimirum de qua dictumẽ

Expanded text:
et unamquamque animam designat et unamquamque animam designat electam, quae propter inhabitantplum ejus recte vocatur; et Ecclesiam um electorum, et angelorum et hominum; et ipsum Domini corpus, quod ex virgine natum, ac sine peccato in mundo conversatum, ab impiis morte solutum, sed ab ipso est die tertia resuscitatum ad vitam. Cujus figurae specialiter aptatur illud, quod templum quadraginta sex annis aedificatum esse dicitur. Narrant namque physiologi, quod hoc numero corpus humanum in utero a tempore conceptionis, usque ad perfecta membrorum lineamenta crescendo perveniat. Et decebat omnimode, ut domus quae dominici figuram corporis erat habitura, eo annorum numero conderetur in Hierusalem, quo dierum numero ipsum Domini corpus in utero virginis sacrosancto erat creandum, quae videlicet virgo veracissime Hierusalem, id est, civitas Regis magni, et visio pacis est cognominanda, illius nimirum de qua dictum est:
Abbreviated transcription (Latin):
modo dicente dñõ iudeis sub figura
templi de passione ac resurrectione
sua. soluite templum hoc. et intribꝰ
diebus ȩdificabo illud: respondert᷑
ipsi. quadraginta et sex annis ȩdi¬
ficatum ẽ templum hoc. et tu tribꝰ
diebus excitabis illud. Cum non
ampliusquã quinq et quadragin¬
ta anni reꝑiantur aprimo cyri
usq ad sextum dariĩ regis annũ.
S: si historiam iosephi legamus. in qͣ
post consummatione ac dedicati¬
onem templi tres adhuc annos
addit. in quibus ꝑibolus id est
circumposita templo munitionũ
constructio. et quedam aliam
quȩ remanserant ꝑfecta sunt. uide¬
bimus quia rectę in ȩdificationẽ
templi quadraginta et sex annorum
potuerit summa computari. inqui¬
bus eminentiora eius ȩdificia fue¬
re cuncta completa. Uerum nos
hoc eugłii capitulo ammoniti de¬
bemus animo retinere: quia tem¬
plum qđ asalomone ȩdificatum
a zorobabel et iesu reȩdificatum ẽ.
multiplicem habet figuram. Nam

Expanded text:
modo, dicente Domino Judaeis sub figura modo, dicente Domino Judaeis sub figura templi de passione ac resurrectione sua: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud; responderunt ipsi: Quadraginta et sex annis aedificatum est templum hoc, et tu tribus diebus excitabis illud ? cum non amplius quam quinque et sexaginta anni reperiantur a primo Cyri usque ad sextum Darii regis annum. Sed si in Historia Josephi legamus, in qua post consummationem ac dedicationem templi, tres adhuc annos addit, in quibus peribolos, id est, circumposita templo munitionum constructio, et quaedam alia quae remanserant perfecta sint; videbimus quia recte in aedificatione templi quadraginta et sex annorum potuerit summa computari, in quibus eminentiora ejus aedificia fuere cuncta completa. Verum nos hoc Evangelii capitulo admoniti, debemus animo retinere, quia templum, quod a Salomone aedificatum, a Zorobabel et Jesu reaedificatum est, multiplicem habet figuram. Nam