comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ne despectus ꝓxunoꝵ depͥmat. se¬
se dignitatib exaltant. Si fasti¬
dio corpus accerit᷑: aute positis
epularum diu̾sitatib nutritur.
Si quo animus mesticie impulsu
deicit᷑: mox ꝑ int̾posita locorum
blancdinenta releuat᷑. Toc gͦ hic
habent effugia: quot sibi prepa¬
rant delectam̃ta. S quandoq e¬
is effugium perit: qui a eorum
mens amissis om̃ib se solummͦ
ce uidicem conspieit. Tune uolup¬
tas subtrahit᷑. & uoluptatis cul¬
pa seruat᷑.: & repente miseri pere¬
undo discunt. quia peritura te¬
nuerunt. Qui tam̃ quousq cor¬
poraliter uiuunt: querere noci¬
tura non desinunt. Unde ad huc
minatio anime. Quid hic pec
cator totis cogitationib sperat.¬
nisi ut potestate ceteros transeat:
cunctos rerum multiplicitate tͣn¬
scendat: adu̾santes dominando
subiciat: obsequentib mirandus
innocescat. ire ad uotum satisfaci¬
at: benignum se cum laudat᷑ os¬
tendat: quicquid gula appetit of¬

Expanded text:
Ne despectus proximorum deprimat, seNe despectus proximorum deprimat, sese dignitatibus exaltant. Si fastidio corpus atteritur, antepositis epularum diversitatibus nutritur. Si quo animus moestitiae impulsu dejicitur, mox per interposita jocorum blandimenta relevatur. Tot ergo hic habent effugia, quot sibi praeparant delectamenta. Sed quandoque eis effugium perit, quia eorum mens, amissis omnibus, se solummodo et judicem conspicit. Tunc voluptas subtrahitur, sed voluptatis culpa servatur, et repente miseri pereundo discunt quia peritura tenuerunt. Qui tamen quousque corporaliter vivunt quaerere nocitura non desinunt. Unde adhuc sminatio animae. cator totis cogitationibus sperat,nisi ut potestate caeteros transeat, cunctos rerum multiplicitate transcendat, adversantes dominando subjiciat, obsequentibus mirandus innotescat, irae ad votum satisfaciat, benignum se, cum laudatur, ostendat; quidquid gula appetit, of
Abbreviated transcription (Latin):
lia mortaliter nesciunt. Carnis
uita ꝑ mom̃ta deficit: & tamen
carnale desiderium crescit. Res
habita instante fine corripit᷑:
⁊ habendi auxietas ñ finitur.
Scum mors impios subtrahit:
eoꝵ ꝓfecto desideria cũ uita ter¬
minant᷑: quoꝵ scilicet ocłi tunc
suꝑna ultione deficiunt. quia
suo hic uiclicio at̾rena deficere
delectatione noluerunt. Hos
illoꝵ ocłos a iocunditate pͥstina
claudi psalmista conspexerat
cum dicebat: in illa die ꝑibunt
om̃s cazitationes eoꝵ.: qr et
eterna mala nunqm cogitata re¬
periunt: & subito amittunt bona
temporalia que du tractata ce¬
nuerunt. A quib ce om̃e effugiũ
perit: quia eoꝵ malicia ab ani¬
inaduersione districti uidicis qͦ
se ualeat occultare ñ inuenit. Nã
nunc inlqui cum tristia aliqua
uel aduersa patiunt᷑. effugii late¬
bras inueniunt. quia ad uoluptatẽ
ꝓcinus desiderioꝵ carnalium re¬
eurrunt. Ne enum pauꝑtas erui¬
ciet: diuitiis animum demulcen

Expanded text:
lia mortaliter nesciunt. Carnis lia mortaliter nesciunt. Carnis vita per momenta deficit, et tamen carnale desiderium crescit. Res habita instanti fine corripitur, et habendi anxietas non finitur. Sed cum mors impios subtrahit, eorum profecto desideria cum vita terminantur. Quorum scilicet oculi tunc superna ultione deficiunt, quia suo hic judicio a terrena deficere delectatione noluerunt. Hos illorum oculos a jucunditate pristina claudi Psalmista conspexerat, cum dicebat: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum ; quia et aeterna mala nunquam cogitata reperiunt, et subito amittunt bona temporalia quae diu tractata tenuerunt. A quibus et omne effugium perit, quia eorum malitia ab animadversione districti judicis quo se valeat occultare non invenit. Nam nunc iniqui cum tristitia aliqua, vel adversa patiuntur, effugii latebras inveniunt, quia ad voluptatem protinus desideriorum carnalium recurrunt. Ne enim 358 paupertas cruciet, divitiis animum demulcent.
Abbreviated transcription (Latin):
lunt: & cum scã loquentes insi nu¬
ant. qͦd ipsi appetunt. hoc aliis ꝓ
magno pollicent᷑. Dumq celestia
p̃dicant. insius repente sponsio¬
nib ostendunt quod amant. S
ne du terreua pollicendo pates¬
cant. quod sunt: ad uerba recti¬
tudinis citius recurrunt. un¬
de mox subdit᷑ Oculi aut̃ un¬
piorum deficient: & effugium .xi¬
peribit abeis. Quod ocłorum no¬
mine ius intentionis expͥmit᷑:
si ocłs cuus simplex fuerit. totũ
corpus tuum lucidum erit: qr
uidelicet si oꝑationẽ nr̃am incen¬
tio munda preuen̾it. qmliboe a¬
liter hominib uideat᷑ int̾ni tñ
iudicis ocłis mundum subseq̃n¬
tis actionis corpus ostendit᷑. Ocłi
eͦ impioꝵ sunt intentiones ine¬
is carnalium desideriorũ: qui ie¬
circo deficiunt᷑ quia et̾na negli¬
gunt: & sola semꝑ cransitoria p̃¬
stolant᷑. Ad ipisci quippe t̾renam
głam cogitant: multiplicari re-¬
b cemporalib exoptant ad mor¬
cem cocidie cursu rerum laben¬
tium ceudunt: si cogitare morta¬

Expanded text:
lunt; et cum sancta loquentes insinuant, quod ipsi appetunt, hoc aliis pro magno pollicentur; dumque coelestia praedicant, in suis repente sponsionibus ostendunt quod amant. Sed ne diu terrena pollicendo patescant quod sunt, ad verba rectitudinis citius recurrunt. Unde mox subditur. CAPUT piorum deficient, et effugium peribit ab eis. - Quod oculorum nomine vis intentionis exprimitur Si oculus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit ; quia videlicet si operationem nostram intentio munda praevenerit, quamlibet aliter hominibus videatur, interni tamen judicis oculis mundum subsequentis actionis corpus ostenditur. Oculi ergo impiorum sunt intentiones in eis carnalium desideriorum. Qui idcirco deficiunt, quia aeterna negligunt, et sola semper transitoria praestolantur. Adipisci quippe terrenam gloriam cogitant, multiplicari rebus temporalibus exoptant, ad mortem quotidie cursu rerum labentium tendunt; sed cogitare morta
Abbreviated transcription (Latin):
norat. Ac si aꝑte dicat. Cum cunctis
sint nota que dicitis. de dictoꝵ scĩa
singłarit̃ cur tumetis: Qͥa gͥ elaci¬
onem arrogantium ad eqͣlitatis
cõmunionem reuorans ꝑfecta cor¬
reptione redarguit. ad doct̾ne nũc
sententias erumpit: ut amici eiꝰ
humilitate pꝰ discerent᷑ u̾icatis põ¬
dera qm reuerent̃ audirent. Seqͣr.¬

Expanded text:
norari. --Ac si aperte dicat: Cum cunctis sint nota quae dicitis, de dictorum scientia singulariter cur tumetis? Quia igitur elationem arrogantium ad aequalitatis communionem revocans, perfecta correptione redarguit, ad doctrinae nunc sententias erumpit, ut amici ejus humiliati, prius discerent veritatis pondera, quam reverenter audirent. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
Quis quis & eiuĩ nesciat: qnͣtum
beati iob uita atq scientia. ami¬
corum eius scientiam excedat:
S ut eoꝵ suꝑbiam corrigat. ẽẽ
se infiorem negat: ⁊ ne sue humi¬
litatis limitẽ tͣnseat᷑: eẽ se suꝑi¬
orem tacet. Nec p̃ferendo se s
ferendo incdicat. qd̾ de se hi qͥ sͥ
longe sunt impares discant. ut
dum inflectit᷑ sponte. sapia que
eminet: nequaqm se contͣ uires
erigat scientia que iacet. Qͦs bn mox
ad equalitatis sensum reuocat: qr cu¬
mere ualde qͣsi de singłaritate mag

Expanded text:
Quis etenim nesciat quantum beati Job vita atque scientia amicorum ejus scientiam excedat? Sed ut eorum superbiam corrigat, esse se inferiorem negat; et ne suae humilitatis limitem transeat, esse se superiorem tacet: nec preferendo se, sed conferendo, indicat quod de se hi qui sibi longe sunt impares discant, ut dum sponte inflectitur sapientia quae eminet, nequaquam se contra vires erigat scientia quae jacet. Quos bene mox ad aequalitatis sensum revocat, quia tumere valde quasi de singularitate mag
Abbreviated transcription (Latin):
quia nec minora delieta inulta de¬
serit. ⁊ ad maiora ferienda se in¬
tentius accingit. Qͥagͥ aleuiori¬
b malis incipit᷑. & ad grauiora
ꝑuenit᷑: uanitas mentẽ obnu¬
bilat: iniquitas cecat. Que ni¬
mirum mens amisso mox lu¬
mine canto se altiꝰ ꝑtumorem
crigit: qnͣto ⁊ iniquitatis cap¬
ta laqueis. au̾itate longiꝰ rece¬
dit. Unde apte quoq qͦ uani¬
cas cum iniquitate ꝑtrahat
expͥmit: cum repence subungit.¬

Expanded text:
quia nec minora delicta inulta dequia nec minora delicta inulta deserit, et ad majora ferienda sese intentius accingit. Quia igitur a levioribus malis incipitur, et ad graviora pervenitur; vanitas mentem obnubilat, iniquitas caecat. Quae nimirum mens, amisso mox lumine, tanto se altius per tumorem erigit, quanto et iniquitatis capta laqueis a veritate longius recedit. Unde et apte quoque quo vanitas cum iniquitate pertrahat, exprimit, cum repente subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
tinus insaniam ꝓclit᷑. Cũq mens
subigere delectationẽ carnis re¬
nuit: plerunq &e ad ꝑfidie uora¬
ginem ruit. Unde bene paulus
plebis isrłitice dampna conspiei¬
ens: ut imminentia ab auditori¬
b mala compesc̾ẽt: eurauit ex or¬
dine transacta narrare dicens.
Neq idolatre efficiamini sicut
quidam: quemad modũ scͥptum ẽ
Sedic ppłs manducare ce bibere:
⁊ surrexerunt ludere. Esus qͥ ppe
potusq ad lusum impulit. Lusus
ad idolatriam traxit: quia si ua¬
nitatis culpa nequaqͦm caute eõ¬
pescit᷑ ab iniquitate ꝑtinus meis
incauta deuorat᷑: salomone attes¬
tance qui ait. Qui modica sꝑnit:
paulatim decidet.Si enĩ parua¬
curare negligimus: insensibilit̾
seducti. audent̃ &̃ maiora ꝓpet᷑¬
mus. Et notandum qd̾ ñ uideri:
s ꝯsiderari iniqͥtas dr̃. Studio¬
suis quippe conspicimꝰ: que ꝯside¬
ramus. Ds̃ itaq hominũ uanita¬
tem nouit. iniquitatẽ ꝯsiderat:

Expanded text:
tinus insaniam proditur; cumque mens tinus insaniam proditur; cumque mens subigere delectationem carnis renuit, plerumque et ad perfidiae voraginem ruit. Unde bene Paulus plebis Israeliticae damna conspiciens, ut imminentia ab auditoribus mala compesceret, curavit ex ordine transacta narrare, dicens: Neque idololatrae efficiamini, sicut quidam eorum, quemadmodum scriptum est : Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere . Esus quippe potusque ad lusum impulit, lusus ad idololatriam traxit, quia si vanitatis culpa nequaquam caute compescitur, ab iniquitate protinus mens incauta devoratur, Salomone attestante, qui ait: Qui modica spernit, paulatim decidit . Si enim curare parva negligimus, insensibiliter seducti, audenter etiam majora perpetramus. Et notandum quod non videri, sed considerari iniquitas dicitur. Studiosius quippe conspicimus quae consideramus. Deus itaque hominum vanitatem novit, iniquitatem considerat,
Abbreviated transcription (Latin):
sitorie diicunur: in quib dam no¬
xie ligamur. Ciunq mens incõ¬
mutabilitatis statum ñ tenet: ase¬
met ip̃a defluens. ad uitia ꝓrumpit.
Uanitate gͦ ad iniquitatem labit᷑
que assueta reb mutabilib. dum
ex aliis ad alia semꝑ impellit᷑. subo
tatis nomine. reatus grauior de¬
monstrari. Si enim aliquando ua¬
nitas culpa ñ ẽẽt: psalmista ñ di¬
ceret. Qiqͣm inimagine cłĩ am¬
bulet homo: tñ uane ꝯturbatur
Thesaurizat. & ignorat eui ꝯgre¬
get ea: quia qͣmuis crinitatisi¬
ut modis nos semꝑ alc̾nantib eu¬
pido concutiat: metus frangat:
leticia mulceat: dolor affligat.
Ex uanitate gͦ ut suꝑius dictũ
est. ad iniquitatem cducimur: eũ
pꝰ ꝑ leuia delicta defliumus: ut
usu cuncta leuigante. nequa qͣm
post committere &ẽ grauiora ti¬
meamus. Nam cum mod̾ari
lingua ociosa uerba negligit:
more molite remissionis capta.
audax ad noxia ꝓrumpit. Dum
gule incumbitur: ad leuitatis ꝓ¬

Expanded text:
sitoria ducimur, in quibusdam nositoria ducimur, in quibusdam noxie ligamur; cumque mens incommutabilitatis statum non tenet, a semetipsa defluens, ad vitia prorumpit. Vanitate ergo ad iniquitatem labitur, quae assueta rebus mutabilibus, dum ex aliis ad alia semper impellitur, suboria is nomine reatus gravior demonstrari. Si enim aliquando vanitas culpa non esset, Psalmista non diceret: Quanquam in imagine Dei ambulet homo, tamen vane conturbatur; thesaurizat, et ignorat cui congreget ea ; quia quamvis Trinitatis iut modis nos semper alternantibus cupido concutiat, metus frangat, laetitia mulceat, dolor affligat. Ex vanitate ergo, ut et superius dictum est, ad iniquitatem ducimur cum prius per levia delicta defluimus, ut, usu cuncta levigante, nequaquam post committere etiam graviora timeamus. Nam dum moderari lingua otiosa verba negligit, more inolitae remissionis capta, audax ad noxia prorumpit; dum gulae incumbitur, ad levitatis pro
Abbreviated transcription (Latin):
motus audatie in cogitatiõe con¬
ditor conspicit: se sibi hominem¬
ostendendo derelinquit. ut eiꝰ mens
relicta. quid sit inueniat: que male
inse secura gaudebat. Unde eũ sub¬
uerti om̃ia uł munum eoartari
dicerent᷑. ꝓtinus addit᷑. Ipse enĩ¬
missa pacefaciendo subiungeret
dicens. Qͥa tolerando suecrese̾e uiti¬
a conspicit: iudicando dona confũ¬
dit. Rectus uͦ in descͥptione ordo ser¬
uat᷑: cum prius nosci uanitas. &
post considerari iniquitas ꝑhibet᷑.
Om̃is quippe iniquitas uanitas.
ñ cam̃ om̃is uauitas iniquitas¬
ẽẽ solet. Uana nanq agimꝰ: quoti¬
ens cransitoria cogitamus. Unde
& euanesc̾e r: quod repente ab
intuencium ocłis aufert᷑. Hinc
quidem uanitas łr: s nequaqͣm
recte etiam iniquitas appellatur.
qr & si de pena est culpe qd̾ deficit.
ñ cam̃ hoc ipsum culpa ẽ. qd̃ ad
uitam ꝑcurrit. Uana sunt itaꝙ
que transeunt. Unde & ꝑsalomo¬
subinfert᷑: quia dum ꝑ quedam tͣn¬

Expanded text:
motus audaciae in cogitatione conmotus audaciae in cogitatione conditor conspicit, se sibi hominemostendendo derelinquit, ut ejus mens derelicta quid sit inveniat, quae male in se secura gaudebat. Unde cum subverti omnia, vel in unum coarctari, dicerentur, protinus additur: CAPUT XIaemissa patefaciendo subjungeret, dicens: Quia tolerando succrescere vitia conspicit, judicando dona confundit. Rectus vero in descriptione ordo servatur, cum prius nosci vanitas, et post considerari iniquitas perhibetur. Omnis quippe iniquitas, vanitas, non tamen omnis vanitas esse iniquitas solet. Vana namque agimus quoties transitoria cogitamus. Unde et evanescere dicitur quod repente ab intuentium oculis aufertur. Hinc quidem vanitas dicitur, sed nequaquam recte etiam iniquitas appellatur, quia etsi de poena est culpae quod deficit, non tamen hoc ipsum culpa est, quod a vita percurrit. Vana sunt itaque, quae transeunt. Unde et per Salomosubinfertur, quia dum per quaedam tran
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ se oe credere asserit. & ad uiuari
inse incredulitatẽ querit: nisi qd̃
coartari in suis cogitationib ter¬
ram cum mari dep̃henderat: qui
exorare certus iam ꝑ fidem ceꝑat.
& adhuc incertus undas ꝑfidie
ex incredulitate tolerabat: Quod¬
camen occulta fieri dispensatiõe
ꝑmittit᷑: ut cum mens iam surg̾e
ad rectitudinẽ ceꝑit. pͣuitatis su¬
e reliquiis impugnet᷑: qͣtinus ip¬
sa hec impugnatio aut resistentẽ
exerceat: auc delectationib sedu¬
ctam frangat. Recte itaq nunc
cłr. Si subũterit omia uł inunũ
coartau̾it. quis contͣdicet eiꝰ uel
quis dicere ei potest cur ita facio.
Qͥa nimirum diuinum iudiciũ
nec adu̾sicate ualet imminuiᷤ n
inquisitione cognosci. cum uel
uirtutes quas cribuerat subtͣ¬
hit: uł has om̃ino ñ adimens. ui¬
tiorum concuti impugnatione ꝑ¬
mittit. Sepe nanq in elatione cor
accollit᷑: cum letis successib in
iurcute roborat᷑: s dum latentes.

Expanded text:
quod et se credere asserit, et adjuvari quod et se credere asserit, et adjuvari in se incredulitatem quaerit, nisi quod coarctari in suis cogitationibus terram cum mari deprehenderat, qui et exorare certus jam per fidem coeperat, et adhuc incertus undas perfidiae ex incredulitate tolerabat? occulta fieri dispensatione permittitur, ut cum mens jam surgere ad rectitudinem coeperit, pravitatis suae reliquiis impugnetur; quatenus haec ipsa impugnatio, aut resistentem exerceat, aut delectationibus seductam frangat. Recte itaque nunc dicitur: Si subverterit omnia, vel in unum coarctaverit, quis contradicet ei? vel quis dicere ei potest: Cur ita facis? quia nimirum divinum judicium nec adversitate valet imminui, nec inquisitione cognosci, cum vel virtutes quas tribuerat subtrahit, vel has omnino non adimens, vitiorum concuti impugnatione permittit. Saepe namque in elationem cor tollitur cum laetis successibus in virtute roboratur, sed dum latentes
Abbreviated transcription (Latin):
tñ adhuc tenebras de carne colera¬
bat: Suꝑ se uiderat qd̃ letꝰ appet̾et:
in se cernebat qd̃ metuens doleret.
Iam celestis pat̾e lux irra diauat:
adhuc temptationis obscuritas
animũ ꝯfundebat. Cum celo gͦ in¬
fernum ꝑtulit: qr ⁊ illuminatũ
securitas erexit: ⁊ cemptatũ ge
ut fides in m̃te iam uigeat: scñ
ex parce aliquantula indubie¬
tate ꝯtabescat: quatuiꝰ ⁊ certa se
auisibilib eleuet: ⁊ ex quib dam
sese incerca ꝑturbet. Nam pler̃¬
q ad et̾na appetenda se erigit: ⁊
subortis cogitationũ stimulis a¬
gitata sibimetipsi contradicit.
Inunum gͦ t̾ra mareq coartat᷑:
eum unam eandem q mentem.
⁊ cercitudo solide fidei roborat: &e
tñ ex aliqͣntula mutabilitate
ꝑfidie aura dubietatis u̾sat.¬
Annon insuo pectore coarcari ter¬
ram mareq cognou̾at. qui & ꝑfidẽ
sperans. & ꝑ infidelitatem fluctu¬
ans dicebat᷑ credo dñe adiuua in¬
credulitatem meam: Quid itaq ẽ.

Expanded text:
tamen adhuc tenebras de carne toleratamen adhuc tenebras de carne tolerabat? Super se viderat quod laetus appeteret, in se cernebat quod metuens doleret. Jam coelestis patriae lux irradiaverat, sed adhuc tentationis obscuritas animum confundebat. Cum coelo ergo infernum pertulit, quia et illuminatum securitas erexit, et tentatum gemut fides in mente jam vigeat, sed tamen ex parte aliquantula in dubietate contabescat; quatenus et certa se a visibilibus elevet, et ex quibusdam sese incerta perturbet. Nam plerumque ad aeterna appetenda se erigit, et subortis cogitationum stimulis agitata, sibimet ipsa contradicit.In unum ergo terra mareque coarctatur cum unam eamdemque mentem, et certitudo solidae fidei roborat, et tamen ex aliquantula 348 mutabilitate perfidiae aura dubietatis versat.An non in suo pectore coarctari terram mareque cognoverat, qui et per fidem sperans, et per infidelitatem fluctuans, dicebat: Credo, Domine, adjuva incredulitatem meam ? Quid itaque est,
Abbreviated transcription (Latin):
nem ꝯtemplatio sc̃a rapiebat. Ce¬
lum gͦ simul infernusq coartat᷑:
cum unam eandemq m̃tem. & sub¬
leuatio ꝯtemplationis illuminat.
⁊ importunitas cempcationis ob¬
scurat: ut ⁊ uideat intendendo qd̾
appetat. ⁊ succumbendo incogitati¬
one toleret qd̃ erubescat. De celo
quippe lux orit᷑. infernus aũt̃ tene¬
bris possidet᷑. In unum eͦ celũ. infer¬
nus q redigitur: eum mens q̃ iam
lucem patͥe suꝑne considerat: etiã
de carnis bello cenebras occulte
temptationis portat. Cerce iam
paulus tereiz celi cul men ascende¬
rat: iam paradisi secreta eognoue¬
rat: & cñ adhuc carnis bella tołais
gemebat dicens. Uideo aliam le¬
gem in menbris meis repugnan¬
tem legi nĩtis mee: & captiuum
me ducentẽ in lege peccati. que est
inmenbris meis. Qͥd gͦ in huiꝰ tan¬
tip̃dicatoris pectore. nisi celũ ds̃.
infernumq coartauerat: qͥ ⁊ uis:¬
onis intune iam lum̃ acceꝑat. &

Expanded text:
nem contemplatio sancta rapiebat. Coenem contemplatio sancta rapiebat. Coelum ergo simul infernusque coarctatur cum unam eamdemque mentem et sublevatio contemplationis illuminat, et importunitas tentationis obscurat; ut et videat intendendo quod appetat, et succumbendo in cogitatione toleret quod erubescat. De coelo quippe lux oritur, infernus autem tenebris possidetur. In unum ergo coelum infernusque redigitur cum mens, quae jam lucem patriae supernae considerat, etiam de carnis bello tenebras occultae tentationis portat. Certe jam Paulus tertii coeli culmen ascenderat, jam paradisi secreta cognoverat, et tamen adhuc carnis bella tolerans gemebat, dicens: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis . Quid ergo in hujus tanti praedicatoris pectore nisi coelum Deus infernumque coarctaverat, qui et visionis intimae jam lumen acceperat, et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcemplationis celsitudinẽ destru¬
it. Subu̾tit infernũ: cum euiꝰ liboe
mentem insius temptationibus
pauidam cadere &̃ ad det̾iora ꝑ¬
mittit. Subuercit c̾ram: eũ frue¬
tificationem boni oꝑis adũsis ir¬
ruentib int̾cidit. Gubu̾tit mare.
cum fluctuationẽ nr̃e titubationis e¬
mergente subito pauore ꝯfundit.
Dubietate quippe sua cor anxiũ. hoc
ipsum quia titubat: ualde formidat.
Ec qͣsi mare subuertit᷑: cum ip̃a in
dm̃ nr̃a trepidatio considerato eius
iudicii cerrore turbat᷑. Qͥa gͥ celum.
qmͦ uł infernus. t̾ra uł mare sub¬
u̾titur. breuit̾ diximꝰ: nunc aliqͣn¬
tulum laboriosius restat. ut ħ qua¬
licer inunum coartari ualeant de¬
ut ad summa iam m̃tem sp̃c eleuet.
s tñ hanc importunis caro cempta¬
tionib impugnet. Cumq ad ꝯtem¬
planda celestia animꝰ ducit᷑: obiee¬
tis actionis illicite imaginib re¬
uerberat᷑. Nam carns repente łx
stimulus sauciat: quem ext̃ car¬

Expanded text:
contemplationis celsitudinem destrucontemplationis celsitudinem destruit. Subvertit infernum cum cujuslibet mentem in suis tentationibus pavidam cadere etiam ad deteriora permittit. Subvertit terram cum fructificationem boni operis adversis irruentibus intercidit. Subvertit mare cum fluctuationem nostrae titubationis emergente subito pavore confundit. Dubietate quippe sua cor anxium hoc ipsum quia titubat valde formidat, et quasi mare subvertitur cum ipsa in Deum nostra trepidatio, considerato ejus judicii terrore, turbatur.  Vet.m vel infernus, terra vel mare, subvertitur breviter diximus, nunc aliquantulum laboriosius restat ut haec qualiter in unum coarctari valeant, deut ad summa jam mentem spiritus elevet, sed tamen hanc importunis caro tentationibus impugnet. Cumque ad contemplanda coelestia animus ducitur, objectis actionis illicitae imaginibus reverberatur. Nam carnis repente hunc stimulus sauciat quem extra car
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Habet ꝓfundum: qr dampna¬
cis inferiꝰ districtionis sue udi¬
cium incomp̃hensibilit exexit.
Que seilieet .iiͬ. nob̾ in hac uita po¬
sitis singłis exercet: qr ⁊ latitudinẽ
amando. & longitudinẽ colando. ⁊
celsitudiuẽ ñ solum nr̃am intelli
ditatem suam exhibet. occultos ⁊
illicitos cogitationũ motus distͥe
lus agnoscit: nͥ tie qui uł ꝯcem¬
platione ad sumia ꝓuehi. uł occł¬
cis motib resistens: cemptationũ
⁊ beato iob đr. Excelsior celo ẽ ⁊ qͥd
facies: ꝓfundior inferno. ⁊ unde
cognosees: Ac si ei aꝑto despectu di¬
ceret᷑. ꝓ funditatẽ eius atq excellen¬
tiam. quando tu cognosc̾e sufficis:
qui uł uirtute ad summa euehi ł
temetip̃m rep̃hendere intempta¬
cionib nescis: Sequit᷑. Si sub¬
uerterit om̃ia. uł inunũ coarta¬
uerit. quis contradicet ei:. uł quis
dicere ei potest curita facis: Sub¬
uertit dñs celum: cum t̾ribili &e
occulta dispensatione humane

Expanded text:
dit. Habet profundum, quia damnadit. Habet profundum, quia damnatis inferius districtionis suae judicium incomprehensibiliter exerit. Quae scilicet quatuor nobis in hac vita positis singulis exercet, quia et latitudinem amando, et longitudinem tolerando, et celsitudinem, non solum nostram inditatem suam exhibet, occultos et illicitos cogitationum motus districlus agnoscit, nisi qui vel contemplatione ad summa provehi, vel occultis motibus resistens, tentationum et beato Job dicitur: Excelsior coelo est, et quid facies? profundior inferno, et unde cognosces? Ac si ei aperto despectu diceretur: Profunditatem ejus 347 atque excellentiam quando tu cognoscere sufficis, qui vel virtute ad summa evehi, vel temetipsum reprehendere in tentationibus nescis. Sequituerterit omnia uel in unum coarctauerit, quis contradicet ei, uel dicere poterit, cur ita facis vertit Dominus coelum cum terribili et occulta dispensatione humanae
Abbreviated transcription (Latin):
cifer aute solem uenit. Sciendum¬
sp̃ualium adu̾sitate discussimus:
iuxta ext̾iora quoq mala nil obs¬
tat intelligi. Scĩ & enim iuri. qͥ a
sumta medullitꝰ diligunt: in in¬
fuis dura patiunt᷑: s in fine gau¬
dii lum̃ inueniunt: quod habere in
hoc spacio p̃currentis uite contẽp¬
nunt. Unde nunc ꝑ sopbar dicit᷑.
Et quasi meridianus fulgor ꝯ surget
cibi ad uesꝑum. Peccatoris enimilu¬
men udie. est obscuritas inuesꝑe:
quia inp̃senti uita felicitate actol¬
litur: s adu̾sitatio cenebris infine.
deuorat᷑. Iusto aut̃ẽ meridianus ful¬
gor ad uesꝑum surgit: quia qͣnta s̾
elaritas maneat. cum iam oecũb̾e
ceꝑit agnoscit. Hinc uanq scͥptum
ẽ. Timenti dm: bene erit in extremis.
hinc ꝑ psalmistam dr̃. Cum dederit
dilectis siuis somnum: hec ẽ heredi¬
tas domini. Qui in huius quoq ui¬
te adbuc certanuine positus. cium se
ꝯsumptum putau̾it. ut lucifer orit᷑.
quia foris cadens intus innouatur.

Expanded text:
cifer ante solem venit. 35. Justcifer ante solem venit. 35. Justspiritalium adversitate discussimus, juxta exteriora quoque mala nil obstat intelligi. Sancti etenim viri quia summa medullitus diligunt, in infimis dura patiuntur; sed in fine gaudii lumen inveniunt, quod habere in hoc spatio percurrentis vitae contemnunt. Unde nunc per Sophar dicitur: Et quasi meridianus fulgor consurget tibi ad vesperum. Peccatoris enim lumen in die est obscuritas in vespere, quia in praesenti vita felicitate attollitur, sed adversitatis tenebris in fine devoratur. Justo autem meridianus fulgor ad vesperum surgit, quia quanta sibi claritas maneat cum jam occumbere coeperit agnoscit. Hinc namque scriptum est: Timenti Deum bene erit in extremis . Hinc per Psalmistam dicitur: Cum dederit dilectis suis somnum, haec est haereditas Domini . Qui in hujus quoque vitae adhuc certamine positus, cum se consumptum putaverit, ut lucifer oritur, quia foris cadens, intus innovatur;
Abbreviated transcription (Latin):
mens uigeat. qͣm paulo ante de¬
certantia uitia suꝑbie calce depri¬
mebant. Mox corporis pondis de¬
cutit: atq ad contemplationis lu¬
nien post ꝑcurbationis sue cene¬
bras erumpit. Mox ingaudio ꝓ¬
uectus attollit᷑. que int̾ temptam̃ta
peuis cadere aut desperatione coge¬
batur. Sine cogitationis certami¬
ne p̃sentia despicit: siue dubitatio¬
nis obstacło. de uentura retributi¬
one confidit. Iustus gͦ cumse ꝯsũp¬
tum putau̾it. ut lucifer orit᷑: quia
mox ut cenebrescere temptationũ
caligine ceꝑit. ad lucem gr̃e refor¬
matur: & inse ip̃o monstrat diem
iusticie:. qui casurus pauloante ci¬
scõrum innocentia: nisi sequentis ui¬
dicis claricatem elamat: In eorũ
nanq admiratione conspicimus:
quid de maiestate ueri luminis esti¬
memus. Nec dum redem ꝑcoris
tutem illiꝰ melectoꝵ suoꝵ morib
ad miramur. Qͥa gͥ bonorũ iuita in
consideratione sua ocłis nris iim
ueritatis obicit. elarus ad nos lu¬

Expanded text:
mens vigeat, quam paulo ante demens vigeat, quam paulo ante decertantia vitia superbiae calce deprimebant. Mox torporis pondus discutit, atque ad contemplationis lumen post turbationis suae tenebras erumpit. Mox in gaudium profectus 355 attollitur, quae inter tentamenta pejus cadere ex desperatione cogebatur. Sine cogitationis certamine praesentia despicit, sine dubitationis obstaculo de ventura retributione confidit. Justus ergo cum se consumptum putaverit, ut lucifer oritur, quia mox ut tenebrescere tentationum caligine coeperit, ad lucem gratiae reformatur, et in se ipso monstrat diem justitiae, qui casurus paulo ante tisanctorum innocentia nisi sequentis judicis claritatem clamat? In eorum namque admiratione conspicimus quid de majestate veri luminis aestimemus. Necdum Redemptoris tutem illius in electorum suorum moribus admiramur. Quia igitur bonorum vita in consideratione sua oculis nostris vim veritatis objicit, clarus ad nos lu
Abbreviated transcription (Latin):
ad uesꝑum. fulgor quippe me¬
ridianus inuesꝑe ẽ. iurtitis re¬
nouatio intempcatione: ut re
cubuisse formidabat. Quod adhuc
sophar subtilius aꝑit eum subiun¬
q tot cemptam̃ta nos obsident: ut
ipsa nos eorum numerositas pene
ad lapsum desꝑationis inclinet.
Unde plerunq diun mens intedi¬
um uertit᷑: uix ipsa uirtutis sue
dampna considerat: & cota dolens. s
quasi iam & a sensu doloris aliena
frangit᷑. ⁊ enumerare ñ ualet qͣn¬
to cogitationum tumultu uastat᷑.
Ruituram se ꝑ mom̃ta conspicit.
eiq ne arma repugnationis arri¬
piat: grauius meror ip̃e contͣdicit.
Circunductos quolibet ocłos obs¬
curitas obsidet: & cumuisum te¬
nebre semꝑ impediant. mesta mens
nil aliud qmͣ cenebras uidet. S
apud misericordem iudicem sepe
hec ipsa que annisum quoq oro¬
nis aggrauat. ꝓ nob̾ subtilius
tristicia exorat. Nam meroris no¬
stri caliginem conditor conspicit.
⁊ subtracti luminis radios refun¬
dit: ita ut erecta ꝓtinus ꝑdona

Expanded text:
 --Fulgor quippe meridianus in vespere est virtutis renovatio in tentatione, ut repratiae occubuisse formidabat. Quod adhuc Sophar subtilius aperit, cum subjunque tot tentamenta nos obsident, ut ipsa nos eorum numerositas pene ad lapsum desperationis inclinet. Unde plerumque cum mens in taedium vertitur, vix ipsa virtutis suae damna considerat; et tota dolens, sed quasi jam et a sensu doloris aliena, frangitur, et enumerare non valet quanto cogitationum tumultu vastatur. Ruituram se per momenta conspicit, eique ne arma repugnationis arripiat gravius moeror ipse contradicit. Circumductos quolibet oculos obscuritas obsidet, et cum visum tenebrae semper impediant, moesta mens nihil aliud quam tenebras videt. Sed apud misericordem judicem saepe haec ipsa, quae adnisum quoque orationis aggravat, pro nobis subtilius tristitia exorat. Nam tunc moeroris nostri caliginem conditor conspicit, et subtracti luminis radios refundit, ita ut erecta protinus per dona
Abbreviated transcription (Latin):
exaudiet eum: qr bonoꝵ m̃ti dum¬
dum cõꝑuncta sese in p̃cib accingitꝰ.
inde intͣ se suꝑne exauditioni iuun¬
gitur: unde extra se ab humana
laude separat᷑. Nlotandum uͦ qm
ꝓuide int̾ponit᷑ sicut ego: qr sunt
ñnulli. qͦs ⁊ humane irrisiones
depͥmunt᷑ oe tñ diuinis aurib ex¬
audibiles ñ sunt. Nam cuu de
risio contra culpani nascit᷑ ꝓfecto
nullum uirtutis m̾itum inderi¬
sione generat᷑. Baal ce enĩ sacer¬
dotes elamosis hunc uocib im¬
plorantes: derisi ab helia fuerant
cum clicebat. Clamate uoce ma¬
iore. Ds̃ enim ũr forsitan loquit᷑:
aut inliuersorio ẽ. S hec eis ir¬
risio. ad uircutis usum ñ fuit:
qr ꝑculpe m̾itum uenit. Puide gͦ
nunc đr. qui deridet᷑ ab ainico
suo sicut ego. inuorabit cdm &r

Expanded text:
exaudiet eum, quia bonoexaudiet eum, quia bonodum compuncta sese in precibus accingit, inde intra se supernae exauditioni jungitur. Unde extra se ab humana laude separatur. Notandum vero, quam provide interponitur sicut ego. Quia sunt nonnulli quos et humanae irrisiones deprimunt, et tamen divinis auribus exaudibiles non sunt. Hinc risio contra culpam nascitur, profecto nullum virtutis meritum in derisione generatur. Baal etenim sacerdotes clamosis hunc vocibus implorantes, derisi ab Elia fuerant, cum dicebat: Clamate voce majori, Deus enim est, et forsitan loquitur, aut in diversorio est . Sed haec eis irrisio ad virtutis usum non fuit, quia per culpae meritum venit. Provide ergo nunc dicitur: Qui deridetur ab amico suo, sic
Abbreviated transcription (Latin):
infirma mens eũ de bonis actib au¬
ra huiaui fauoris excipit᷑. ad
gaulia erciora diriuat᷑: ut postpo¬
nat qd̾ intus appetit: & in hoc liben¬
ter resoluta iaceat qd̃ foris audit:
ita ut beatam ñ tam fieri qm dici
se gaudeat: cumq laudis sue uo¬
cib inhiat. qd̃ ẽẽ ceꝑat relinquat.
Inde gͦ adõ cdisiungit᷑ unde in dõ
laudanda uidebat᷑. Non nũqm uͦ
recto oꝑi animus ꝯstant̾ innitit᷑.
⁊ cũ humanis irrisionib urget᷑.
Miranda agit: ⁊ obꝓbria recipit.
Et qͥ exire foras ꝑ laudes potuit
repulsus ꝯtumeliis ad semet ip¬
sum redit: ⁊ eo se uitꝰ robustius
in dõ solidat. qͦ foris ñ inuenit qͦ
requiescat. Tota &r enĩ spes inau
ctore figit᷑ & uit̾ irrisionũ ꝯuecia
solus int̾ior cestis implorat᷑: atq
afflicti animus fit dõ tanto ꝓxi
ce p̃ssus exc̾ius ad penetranda q̃
rntus sunt mundius liquat᷑. Bñ
itaq nunc csr̃. qui deridet᷑ ab ami¬
co suo sicut ego inuocabit d̃m &

Expanded text:
mens, cum de bonis actibus aura humani favoris excipitur, ad gaudia exteriora derivatur, ut postponat quod intus appetit, et in hoc libenter resoluta jaceat, quod foris audit; ita ut beatam non tam fieri quam dici se gaudeat. Cumque laudis suae vocibus inhiat, quod esse coeperat relinquit. Inde ergo a Deo disjungitur, unde in Deo laudanda videbatur. Nonnunquam vero recto operi animus constanter innititur, et tamen humanis irrisionibus urgetur: miranda agit, et opprobria recipit; et qui exire foras per laudes potuit, repulsus contumeliis, ad semetipsum redit; et eo se intus robustius in Deo solidat, quo foris non invenit quo requiescat. Tota etenim spes in ctore figitur, et inter irrisionum convicia solus interior testis imploratur; atque afflicti animus fit Deo tanto proxet pressus exterius, ad penetranda quae intus sunt mundius liquatur. Bene itaque nunc dicitur: Qui deridetur ab amico suo sicut ego, invocabit Deum, et
Abbreviated transcription (Latin):
rit. ꝓfecto defectum metuit. Qui
semꝑ adlucra inhiat: semꝑ uideli¬
eet dampna formidat. Cuius enĩ
ꝑceptione. reficit᷑. eus rei ꝓculdu¬
bio ⁊ amissione sauciat᷑. Et quo
obligatus mutabilib ac ꝑituris
inheret: eo longe ininfimis abar¬
ce securitatis iacet. At contͣ quis¬
quis insolo et̾nitatis desiderio fi¬
gitur ⁊nec ꝓsꝑitate accollitur. nͨ
adu̾sitate qͣuassat᷑. Dum nichil
habet in mundo quod appetat. ni¬
chil ẽ demundo qd̾ ꝑtiescat. Hĩc
⁊ enun salomon ait. Non contͥs¬
tabit iustum. quicqͥd ei acciderit.
Hinc itum dicit. Iustus quasi leo
ꝯfidens: absq cerrore requiescet.
Bene itaq nunc dicit᷑. requiesces
&̃ ñ erit qui te exterreat: qr tanco
quisq a se pleniꝰ pauorem qui ex
requieuerat qͥ dicebat: certus sum
enĩ qr neq mors. neꝙ uita. neq
angłi. neq pͥncipatus. neq instã¬
tiã neq futura. neq fortitudo ne

Expanded text:
aerit, profecto despectum metuit. Qui aerit, profecto despectum metuit. Qui semper ad lucra inhiat, semper videlicet damna formidat. Cujus enim perceptione reficitur, ejus rei procul dubio et amissione sauciatur; et quo obligatus mutabilibus ac perituris inhaeret, eo longe in infimis ab arce securitatis jacet. At contra quisquis in solo aeternitatis desiderio figitur, nec prosperitate attollitur, nec adversitate quassatur; dum nil habet in mundo quod appetat, nihil est quod de mundo pertimescat. Hinc etenim Salomon ait: Non contristabit justum quidquid ei acciderit . Hinc iterum dicit: Justus quasi leo confidens absque terrore erit . Bene itaque nunc dicitur: Requiesces, et non erit qui te exterreat , quia tanto quisque a se plenius pavorem qui ex requieverat, qui dicebat: Certus sum enim quia neque mors, neque vita, neque angeli, neque principatus, neque instantia, neque futura, neque f
Abbreviated transcription (Latin):
dex. Quia enĩ eontͣ mala transeun¬
tia sine defectu cercauerat: de man¬
suris nimirum gaudiis sine du
intelligi ⁊ alit̾ potest. Sepe nanq re¬
b transitoriis occupati: pensare ne¬
gligius ꝑqͣnta peccamus. S si
reducto ꝯsiderationis ocło asinu
cordis terrene cogitationis agger
excutit᷑. quicquid inmente latebat
inuenit. Unde scĩ uiri animorum
latebras ꝑserutari ñ desinunt᷑. se¬
ieq subciliter udagantes. terre¬
narum rerum curas abiciunt: &¬
effossis plene cogitationib cũ nul¬
lo se reatu criminis morderi depre¬
hendunt: uelut instratu cordis a¬
pud se securi requieseunt. Latere
quoq ab huius uite actib appe¬
cunt: semꝑ sua ꝯsiderant: ⁊ cum
loco regimuus minime ꝯstru¬
gunt᷑. iudicare q̃ aliena sunt re¬
eusant. Ecfossi gͣ securi dormiunt:
quia dum sua intima uigilant
penetrant a laboriosis se huius
mundi onerib sub quietis ocio¬
Lequiesces. ⁊ ñerit qui te excer¬
reat᷑. Quisquis p̃sentem głam qͦ¬

Expanded text:
dex . Quia enim contra mala transeuntia sine defectu certaverat, de mansuris nimirum gaudiis sine dubintelligi et aliter potest. Saepe namque, rebus transitoriis occupati, pensare negligimus per quanta peccamus; sed si, reducto considerationis oculo, a sinu cordis terrenae cogitationis agger excutitur, quidquid in mente latebat invenitur. Unde sancti viri animorum latebras perscrutari non desinunt, sese subtiliter indagantes, terrenarum rerum curas abjiciunt, et, effossis plene cogitationibus, cum nullo se reatu criminis morderi deprehendunt, velut in strato cordis apud se securi requiescunt. Latere quoque ab hujus mundi actibus appetunt, semper sua considerant, et cum loro regiminis minime constringuntur, judicare quae aliena sunt recusant. Effossi ergo securi dormiunt, quia dum sua intima vigilanter penetrant, a laboriosis se hujus mundi oneribRequiesces, et non erit qui te exterreat. - Quisquis praesentem gloriam qu
Abbreviated transcription (Latin):
ioh̃i angłs indicans ait. Hi sunt
qui uenerunt de tribulatione mag¬
na. & lauerunt stolas luas. ⁊ can¬
didas eas fecerunt insanguine ag¬
ni. Quia gͥ nunc ꝑtribulationem
seritur. ut post gaudii fructus
metatur: cauto maior fiducia men¬
cem roborat: qnͣto hanc fortior pro
ueritate afflictio angustat. Ubi¬
sus securus dormies. Sicut enun
malis p̃sens securitas laborem: ita
bonis presens labor ꝑpetuam securi¬
catem parit. Unde ce defossum se se¬
eurum dormire posse iam nouerat.
qui dicebat. Ego enum iam delibor:
⁊ cempus mee resolutionis instat.
Bonum certamen cercaui: cursum

Expanded text:
i angelus indicans, ait: Hi sunt qui venerunt de tribulatione magna, et laverunt stolas suas, et candidas eas fecerunt in sanguine Agni . Quia igitur nunc per tribulationem seritur, ut post gaudii fructus metatur, tanto major fiducia mentem roborat, qveritate afflictio angustat. sus securus dormies. - Sicut enim malis praesens securitas laborem, ita bonis praesens labor tatem parit. Unde et defossum se securum dormire jam noverat, qui dicebat: Ego enim jam delibor, et tempus meae resolutionis instat; bonum cer
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ꝑuim̃ta: nisi sensu pigrio¬
res: Quid ꝑ celi uolatilia: nisi
summa atq sublimia sapiences
intelligere debemus: De ium̃tis
nanꝙ idest sensu pigriorib: scͥp¬
tum est. Anunalia tua habita¬
bunt mea. Et qr sublimia sapien¬

Expanded text:
 jumenta, nisi sensu pigriores, quid per coeli volatilia nisi summa atque sublimia sapientes intelligere debemus? De jumentis quippe, id est sensu pigrioribus, scriptum est: Animalia tua habitabunt in ea . Et quia sublimia sapien
Abbreviated transcription (Latin):
entia. Quisquis preire se ratione
cunctos estunat: quid est aliud
qm solum se eẽ hominem exultat:
Et sepe contingit. ut cum ꝑ cumo¬
rem mens in altum ducit᷑: in despe¬
ctu om̃ium &e sui admiratione sub¬
leuet᷑. In cogitatione & enim ꝓpͥi
fauores oruint᷑: sibiq de singula¬
ritate sapientie blandiunt᷑. Ipsa
facuitas pensat ea que audierit.
ac uerba que ꝓfert. & mirat᷑ sua.¬
&e deridet aliena. Qͥ gͦ solum se
saꝑe estimat: quid aliud qm ean
dem han secum morari sapien¬
tiam putat. Nam qm ad esse
aliis abnuit: so li sibi hanc tri¬
buens. ꝓfecto intra tempora iue
breuicatis claudit Pensandum
uͦ ẽ uir sẽs quanta discretione. u¬
citur: ut amicoꝵ suꝑbientium
arrogantia compmat᷑: cũ ꝓtinꝰ

Expanded text:
quis se praeire omnes ratione aestimat, quid iste aliud quam solum esse se hominem exsultat? et saepe contingit, ut cum per rumorem mens in altum ducitur, in despectum humanum, et sui admiratione sublevatur. In cogitatione etenim proprii favores oriuntur, sibique de singularitate sapientiae blanditur ipsa fatuitas. Pensat ea quae audierit, ac verba quae profert; et miratur sua, ridet aliena. Qui ergo solum se sapere aestimat, quid aliud quam hanc eamdem secum mori sapientiam putat? Nam quam adesse aliis abnuit, soli sibi hanc tribuens, profecto intra tempora suae brevitatis claudit. Pensandum vero est vir sanctus quanta discretione utitur, ut amicorum superbientium arrogantia comprimatur, cum protinus
Abbreviated transcription (Latin):
inp̃senti ẽ mom̃taneum. & leue tri¬
bulationis nr̃e: supͣ modum in sub¬
limitate. et̾num głe pondus oꝑa¬
tur in nobis. Et notandum qͦd ne¬
quaqͣm cum ꝯsumptus fueris.s
cum ce ꝯsumptum putauus. dicit.
quia ⁊ quod uidemus indubieta¬
te est: ⁊ quod sꝑamus in certicu¬
dine. Unde ⁊ idem paulus ñ se con
sumptum nouerat s putabat: qͥ
ce in adu̾sa tribulationũ corruers
ut lucifer resplendebat dicens. ¶si¬
morientes: ⁊ ecce uuumus. Quasi
tristes: semꝑ autẽ gaudentes. Si¬
eut egentes: multos autẽ locuple¬
canteo. Sciendum quoq ẽ. qd̃ bo¬
norum mens quo duriora ꝑueri¬
tate colerat: eo eternitatis pmia
certius sperat. Unde apte subdit᷑¬
Et habebis fiduciam. ꝓposita tͥ spe
Tanto nanq spes indm solidior
uiora ꝑtulerit: quia nequa qͣm re¬
tributionis gaudium de ecernita¬
te colligitur:. quod non hic priuꝰ
pia tribulatione seminatur. Hĩc
&c enun ꝑ psalmistam đr. Euntes
ibant & flebant: mictentes semi¬

Expanded text:
 momentaneum et leve tribulationis nostrae supra modum in sublimitate aeternum gloriae pondus operatur in nobis . Et notandum quod nequaquam cum consumptus fueris, sed cum te consumptum putaveris dicit, quia et quod videmus in dubietate est, et quod speramus in certitudine. Unde et isdem Paulus sumptum noverat, sed putabat; quia et in adversa tribulationum corruens, ut Lucifer splendebat, dicens: Qumorientes, et ecce vivimus, quasi tristes, semper autem gaudentes; sicut egentes, multos autem locupletantes . Sciendum vero est quod bonorum mens, quae duriora pro veritate tolerat, aeternitatis praemia certius sperat. Et ruEt habebis fiduciam, proposita tibi spe. - Tanto namque spes in Deum solidior viora pertulerit, quia nequaquam retributionis gaudium de aeternitate colligitur, quod non hic prius pia tribulatione seminatur. Hinc per Psalmistam dicitur: « Euntes ibant et fiebant, mittentes semi
Abbreviated transcription (Latin):
stimulum calcitrare. Restat gͦ ut
si ẽẽ iam similes pullo onagri no¬
lumus: incunctis q̃ appecimꝰ. nu¬
cum pͥꝰ intime dispensationis ex¬
quiramꝰ: ut mens nr̃a in omne
quod nitit᷑ suꝑni regiminis loro
teneat᷑. ⁊ inde magis uota sua ad
uitam impleat: unde uice sue stu¬
cdia & contͣ ꝓpͥam uoluntatẽ cal¬
cat. Multa sophar fortia ꝓtulit.:
s qd̾ meliori sẽ hec loquatur nesc̃.
Unde & adhuc increpando subuing̃.
pandisti ad eum manus tuas. fir¬

Expanded text:
stimulum calcitrare . Restat ergo ut stimulum calcitrare . Restat ergo ut si esse jam similes pullo onagri nolumus, in cunctis quae appetimus nutum prius intimae dispensationis exquiramus, ut mens nostra in omne quod nititur, superni regiminis loro teneatur; et inde magis vota sua ad vitam impleat, unde vitae suae studia et contra propriam voluntatem calcat. Multa Sophar fortia protulit, sed quod meliori se haec loquitur nescit. Unde adhuc increpando subjungit:pandisti ad eum manus tuas.
Abbreviated transcription (Latin):
in cunctis siuis motib sub disci¬
pline dispositione religet᷑: ⁊ qͣsi
domesticũ anumal loris uinctum
seruiat: atq et̃ns dispositionib¬
r estrictum uiuat. Qui gͦ implere
cuncta que desiderat ꝑ effrenatam
libertatẽ querit: quid aliud quã
pullo onagri ẽe similis ꝯcupiscit.
ut discipline hunc lora ñ ceneant:
s audent̾ uagus ꝑsiluam desideri¬
nem illicite libertatis ꝯspicit: ob¬
iectione ꝓsꝑe adu̾sitatis frangit. qͣ¬
tinus elisi discant qmͣ reꝑba elati¬
one cumuerant: ut iam flagelli
exꝑuñtis edomiti. qͣsi uim̃ta dome¬
stica p̃ceptoꝵ loris m̃tis colla subi¬
ciant. ⁊ uice p̃sentis itin̾a ad nu¬
tum p̃sidentis ꝑgant. Quib bene
loris ligatum se nouerat: qui di¬
cebat. Uc uim̃tum factus sũ apud
te: ⁊ ego semꝑ tecum. Unde ⁊ se¬
uus ille ꝑsecutor ab agro ꝑfide
uoluptatis ad domum fidei dedu¬
ctus: rectoris sui calcarib punc¬
tus audiebat. Durum ẽ cibi ꝯtͣ

Expanded text:
in cunctis suis motibus 350 sub disciin cunctis suis motibus 350 sub disciplinae dispositione religetur, et quasi domesticum animal loris vinctum serviat, atque aeternis dispositionrestrictum vivat. Qui ergo implere cuncta quae desiderat per effrenatam libertatem quaerit, quid aliud quam pullo onagri esse similis concupiscit, ut disciplinae hunc lora non teneant, sed audenter vagus per silvam desiderinem illicitae libertatis conspicit, objectione properae adversitatis frangit, quatenus elisi discant quam reproba erectione tumuerant; ut jam flagelli experimentis edomiti, quasi jumenta domestica praeceptorum loris mentis colla subjiciant, et vitae praesentis itinera ad nutum praesidentis pergant. Quibus bene loris ligatum se noverat, qui dicebat: Ut jumentum factus sum apud te, et ego semper tecum . Unde et saevus ille persecutor ab agro perfidae voluptatis ad domum fidei deductus, rectoris sui calcaribus punctus, audiebat: Durum est tibi contra
Abbreviated transcription (Latin):
nicatis quippe finis est: ut cũ pecco
ĩntem sauciat᷑: hanc exculpa audac̃e
reddat: quatinꝰ sui reatꝰ oblita. que
amisisse se mnocentiam dolet .ĩi iu¬
sto excecata iudicio. simul &e humili¬
tatem ꝑdat. Et fit plerunq ut pra¬
uis desideriis seruiens. auigo se
diuini amoris excutiat: & quasi
inmaloꝵ ꝑpetratione iam libera:
om̃e quod uoluptas suggerit. im¬
plere contendat. Unde cum uir ua¬
nagri se liberum natum putat.
ꝑ pullum qͥppe onagri. om̃e agͥs¬
tium genus expͥmitur: quod na¬
cure dimissum motib. loris do¬
minantium ñ tenet᷑. Agri nãq
animalia libercatẽ habent: ⁊ ire
qͦ appetunt:⁊ quiesc̾e cũ lassantur.
Et qͥnius insensatis animalib hõ
longe sit melior: hoc tñ plerunq
homini ñ licet: qd̾ brutis anima¬
lib licet. Que enim ad aliud mini¬
me seruant᷑: eoꝵ motꝰ ꝓculdubio
nequaqͣm sub disciplina restͥngi¬
tur. Homo aut̃ qr ad sequentem
uitam ducit᷑: necẽe̾ ꝓfecto ẽ. ut

Expanded text:
nitatis quippe finis est, ut cum peccato mentem sauciat, hanc ex culpa audacem reddat; quatenus, sui reatus oblita, quae amisisse se innocentiam non dolet, justo excaecata judicio, simul et humilitatem perdat. Et fit plerumque ut, pravis desideriis serviens, a jugo se divini timoris excutiat, et, quasi in malorum perpetrationem jam libera, omne quod voluptas suggerit implere contendat. Unde cum vir vanagri se liberum natum putat. 23. Per pullum quippe onagri omne agrestium genus exprimitur, quod, naturae dimissum motibus, loris dominantium non tenetur. Agri namque animalia in libertate habent et ire quo appetunt, et quiescere cum lassantur. Et quamvis insensatis animalibus homo longe sit melior; hoc tamen plerumque homini non licet quod brutis animalibus licet. Quae enim ad aliud minime servantur, eorum motus procul dubio nequaquam sub disciplina restringitur. Homo autem qui ad sequentem vitam ducitur, necesse profecto est ut
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ qͦd pleĩq exbonis oꝑib discimꝰ. qͣntã uite
mũdiciã ⁊ ĩ cogitatiõe ꝯstͥamꝰ. Pene cũcta nãq¬
oꝑa bona ex cogitatione ꝓdeunt: s
sunt ñnulla cogitationis acumi¬
na. que ex oꝑatione nascunt᷑. Nlam
sicut ab animo opus sumit᷑ ita
rursus ab oꝑe animus eruditur.¬
Mens quippe diuini amoris exor¬
dia capiens. imꝑat bona q̃ fiant
s postqm fieri imꝑata ceꝑuit. ipsis
sius exercitata actionib discit. cũ
imꝑare bona in choau̾at qnͣtũ mi¬
nus uidebat. Foris gͦ ager excolit᷑
ut domus postinolum construat᷑.
quia plerunq ab ext̾iori oꝑe su¬
munus: qnͣtam subtilitatem rec¬
titudinis incorde ceneamꝰ. Quem
bene sophar seruare ordinẽ stu¬
duit: cum pͥꝰ auferri ini quitatẽ
amanib ⁊ post atabernacło in¬
iusticiam dixit: qr neqͣqͣm plene¬

Expanded text:
Plerumque ex bonis operibus discimus quantam vitae munditiam in cogitatione construamus . Pene cuncta bona ex cogitatione prodeunt, sed sunt nonnulla cogitationis acumina quae ex operatione nascuntur. Nam sicut ab anima opus sumitur, ita rursus ab oMens quippe divini amoris exordia capiens imperat bona quae fiant; sed postquam fieri imperata coeperint, ipsis suis exercitata actionibus discit, cum imperare bona inchoaverat, quantum minus videbat. Foris ergo ager excolitur, ut domus postmodum construatur, quia plerumque ab exteriori opere sumimus, quantam subtilitatem rectitudinis in corde teneamus. Quem bene Sophar servare ordinem studuit, cum prius auferri iniquitatem a manibus, et post a tabernaculo injustitiam dixit
Abbreviated transcription (Latin):
quando sederit cum senatorib der¬
re. Hinc ysaias ait. Dñs ad uidici¬
um ueniet cum seniorib ppłi sui
Hinc eosdem senatores ueritas nõ
iam famulos s amicos denuntiat
amicos meos. Qͦs nimirũ psalmi¬
sta iatuens ait. Michi aut̾ hono¬
rificati sunt amiei cui cd̃s. Quoꝵ
dum celsitudinẽ eordis aspic̃et.
mundi głam qua calce calcarent.
ꝓtinus addidit. Nimis ꝯfortatus
est principatus eorũ. Ac ne pau¬
cos ẽẽ crederemus qͦs ꝓfic̾e usq
ad summũ tante ꝑfectionis ag¬
noscimus: ilico adiunxit. Dinu¬
merabo eos: ⁊ suꝑ harenã mulci¬
plicabunt᷑. Quot itaq nunc ꝓ a
more u̾itatis se se libent̾ humili¬
ant: tot tunc in iudicio lampa¬
des choruscant. Dicat᷑ gͥ recte lã¬
pas ꝯtempta apud cogitationes
diuitũ. parata ad tempus statu¬

Expanded text:
quando sederit cum senatoribus terrae . Hinc Isaias ait: Dominus ad judicium veniet cum senioribus populi sui . Hinc eosdem Seniores Veritas non jam servos, sed amicos denuntiat, amicos meos. . Quos nimirum Psalmista intuens, ait: Mihi autem honorati sunt amici tui, Deus . Quorum dum celsitudinem cordis aspiceret, mundi gloriam qua calce calcarent protinus addidit: Nimis confortatus est principatus eorum. Ac ne paucos esse crederemus, quos proficere usque ad summa tantae perfectionis agnoscimus, illico adjunxit: Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabuntur. Quot itaque nunc pro amore veritatis sese libenter humiliant, tot tunc in judicio lampades coruscant. Dicatur igitur recte: Lampas contempta apud cogitationes divitum, parata ad tempus statu