comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bus se dñs. et facientibus mandata eiꝰ. Tracta
gͦ apudte:quia hec sola est uera et firma spes.
ut faciat homo precepta dei: ut mereat᷑ ꝑue¬
nire ad gloriosa et eterna promissa domini
saluatoris nr̃i iħu xp̃i. Hec autem illa cũ au¬
disset. statim compuncta est corde: et lacri-¬
mas fundebat in conspectu dm̃i. Et post pati¬
lulũ ingressa est inmonasterium uirginũ
famularum dei. quod in eodem uico constru¬
ctum erat: et procedenti tempore multiplica¬
batur in scõ ꝓposito. famula xp̃i. Hec ita ge
sta cũ audisset mater eorum: dep̃cata est epõs.
et dederunt ei epłas ad supͣdictum sanctum
dei: direxit epłas ad patrem monasterii: ob¬
secrans ut uideret filium suũ. Beatus autẽ
pachomius uocauit filium eiꝰ theodorum:
et dixit ei. Audiui fili: quia mat̾ tua adue¬
nit propter tẽ. Itaq propter cpłas episcopoꝵ
qui scripserunt adme: uade et uideat te ma¬

Expanded text:
bus se Dominus, et facientibus mandata ejus. Tracta bus se Dominus, et facientibus mandata ejus. Tracta ergo apud te, quia haec est sola vera et firma spes, ut faciat homo praecepta Dei, ut mereatur homo pervenire ad gloriosa et aeterna promissa Domini Salvatoris nostri Christi. Haec autem cum audisset illa, statim compuncta est corde, lacrymasque fundebat in conspectu Domini, et post paululum ingressa est in monasterium virginum famularum Dei, quod in eodem vico constructum erat, et procedenti tempore multiplicabatur in sancto proposito famula Christi. Haec itaque gesta cum audisset mater eorum, deprecata est episcopos, et dederunt ei epistolas ad supradictum sanctum Dei, et direxit epistolam ad Patrem monasterii, obsecrans ut videret filium suum. Beatus autem Pachomius vocavit ejus filium Theodorum, et dixit ei: Audivi, fili, quia mater tua advenit propter te. Itaque propter epistolas episcoporum qui scripserunt ad me, vade, et videat te ma
Abbreviated transcription (Latin):
Itiam de abbate theodoro oportet nos exẽ¬
ꝯpla uirtutum ꝓferre. Hic itaq beatꝰ the¬
odorus discipulus fuit sancti pachomii.
uiri de sanctis patrib qui fuit pater infini¬
tȩ multitudinis monachorum: multoꝵ¬
q monasteriorum pater in partibꝰ thebai¬
dȩ. Cum enim in omnib sc̃itatis fulgeret
ruit. Multa enim futura: reuelabat ei do¬
minus. Quodam autem tempore supͣdi¬
cti theodori soror germanauenit ad mo.
uideret germanũ suũ. Cumq nuntiassent ei
de aduentu sororis eiꝰ: misit continuo duos
monachos qui obseruabant ad ianuã mo¬
nasterii: mandauitq ꝑ eos sorori suȩ di¬
cens. Ecce soror audisti et cognouisti quia
uiuo. Ne contristeris autem quia minime
me uidisti: s magis considera uanitatẽ et
instabilitatem p̃sentis mundi: et conu̾te
cor tuum. et app̃hende sanctȩ uitȩ conu̾sati¬
onem: ut ꝑuenire possis ad eternam uitã.
et ad cȩlestia bona. quȩ p̃parauit diligenti¬

Expanded text:
tiam de abbate Theodoro oporet nos exempla virtutum proferre. Hic itaque beatus Theodorus discipulus fuit sancti Pachomii viri de sanctis Patribus, qui fuit Pater infinitae multitudinis monachorum, multorumque monasteriorum pater in partibus Thebaidae. Cum enim in omnibus sanctitatis fulgeret ruit, multa enim futura revelabat ei Dominus. 505 Quodam autem tempore supradicti Theodori soror germana venit ad monideret germanum suum. Cumque nuntiassent ei de adventu sororis ejus, misit continuo duos monachos, qui observabant ad januam monasterii, mandavitque per eos sorori suae, dicens: Ecce, soror, audisti et cognovisti quia vivo, ne contristeris, quia minime me vidisti, sed magis considera vanitatem et instabilitatem praesentis mundi, et converte cor tuum, et apprehende sanctae vitae conversationem, ut possis pervenire ad aeternam vitam, et ad coelestia bona, quae praeparavit diligenti
Abbreviated transcription (Latin):
sibi.⁊ hic peccati reppulit iugũ. ac uincula di¬
rupit. Non enim uiuit lege: quȩ ñ interimit
seminaria peccatorũ. Unde ñ immerito de ip¬
sa beatus apłs. Reꝓbatio inquit fit p̃cedentis
mandati: ꝓpt̾ infirmitatẽ eius et mutilitatẽ.
Nichil enim ad ꝑfectum ꝑduxit lex. Et dñs ꝑ
iustificationes in quib ñ uiuunt in eis. s sub
grã. quȩ ñ ramos tantũ nequitiȩ amputat: sed
ipsas penitus radices noxiȩ uolutatis cuellit¬

Expanded text:
sibi, hic peccati reppulit iugum ac uincla dissibi, hic peccati reppulit iugum ac uincla disrupit. non enim uiuit sub lege, quae non interimit seminaria peccatorum unde non inmerito de ipsa beatus apostolus reprobatio, inquit, fit praecedentis mandati propter infirmitatem eius et inutilitatem: nihil enim ad perfectum perduxit lex, et dominusiustificationes, in quibus non uiuent in eis, sed sub gratia, quae non ramos tantum nequitiae amputat, sed ipsas penitus radices noxiae uoluntatis euellit
Abbreviated transcription (Latin):
licet peccatorũ suoꝵ ignem maxime hoc ele-¬
mosine rore restinguat: tam̃ quantauis opes
suas magna nimietate dispenset: impossibile
est ut se ad plenũ eruat adñatione peccati: nisi for¬
te ꝑ grãm saluatoris. cum re etiam ipsũ affectum
ento peccati imꝑio famulari: quicunq ocłm
ꝓocło. dentẽ ꝓdente. exp̃cepto legis eruere au
odio habere inimicũ suũ mauult: qͥa necesse ẽ
cum dũ talionis uicissitudine ulcisci suã optat
iniuriã. dũ contra inimicos odii amaritudinẽ
seruat: furoris atq irȩ ꝑturbatione semꝑ accen¬
di. Quicunq enĩ sub euangłicȩ gr̃ẽ illuminatio¬
ne uersat᷑: ac malũ ñ resistendo suꝑans s feren¬
do. dexteram ꝑcutienti maxillã. etiã p̃bere alte¬
ram uoluntarius ñ morat᷑: et uolenti adu̾sũ se
de tunica litigiũ cõmouere. remitct et palliũ:
diligit inmicos suos. et orat ꝓcalummantibꝰ

Expanded text:
lieet peccatorum suorum ignem maxime hoc elelieet peccatorum suorum ignem maxime hoc elemosynae rore restinguat, tamen, quantauis opes suas magnanimitate dispenset, inpossibile est ut se ad plenum eruat a dominatione peccati, nisi forte per gratiam saluatoris cum re etiam ipsum adfectum ento peccati imperio famulari, quicumque oculum pro oculo, dentem pro dente ex praecepto legis eruere aut odio habere inimicum suum mauult, quia necesse est eum, dum talionis uicissitudine ulcisci suam optat iniuriam, dum contra inimicos odii amaritudinem seruat, furoris atque irae perturbatione semper accendi. quicumque uero sub euangelicae gratiae inluminatione uersatur, ac malum non resistendo superans sed ferendo dexteram percutienti maxillam etiam alteram praebere uoluntarius non moratur, uolenti aduersum se de tunica litigium conmouere remittit et pallium, quique diligit inimicos suos et orat pro calumniantibus
Abbreviated transcription (Latin):
sua infatigabilit̃ indigentib ministrare: qͣli¬
bet ea summa fide ac deuotione dispenset:
tam̃ difficile ẽ ut ñ laqueos peccatoꝵ frequent̃
incurrat. In illos uͦ qui consiliũ dñi ñ spreuert̃:
s omnẽ substantiam suam pauꝑib ꝓrogandes.
sumpta cruce sua. largitorẽ cęlestis grẽ sub secun¬
tur: peccatum ñ potest dommari. Non enĩ eũ¬
alienas pia distributione pecunias. infidelis ser¬
uandi uictuscura mordebit: nec elemosinȩ
hylaritatẽ abigit. mesta cunctatio: qͥa qd̃ semel
totum obtulit deo. id iam alienũ sine ꝓpͥȩ neces¬
sitatis recordatione aut angusti uictus tenore
disꝑgit: qui se certus ẽ cum ad desideratã ꝑ¬
uenerit nuditatem: multomagis a deo quã
uolucrẽ cȩli esse pascendũ. E contrario is qͥ suib¬
stantiã retinens mundialẽ. aut decimas fru¬
ctuũ suoꝵ atq p̾micias. aut partẽ pecunarũ.
constrictus legis antiquȩ sanctione distribuit:

Expanded text:
sunt infatigabiliter indigentibus ministrare, quamlisunt infatigabiliter indigentibus ministrare, quamlibet ea summa fide ac deuotione dispenset, tamen difficile est ut non laqueos peccatorum frequenter incurrat. in illis uero qui consilium domini non spreuerunt, sed omnem substantiam suam pauperibus praerogantes sumpta cruce sua largitorem gratiae subsequuntur, peccatum non potest dominari. non enim eualienas pia distributione pecunias dispensantem infidelis seruandi uictus cura mordebit nec elemosynae hilaritatem abiget maesta cunctatio, quia quod semel totum obtulit deo, id iam alienum sine propriae necessitatis recordatione aut angusti uictus timore dispergit, qui se certus est cum ad desideratam peruenerit nuditatem multo magis a deo quam uolucrem caeli esse pascendum. e contrario is qui substantiam retinens mundialem aut decimas fructuum suorum atque primitias aut partem pecuniarum constrictus legis antiquae sanctione distribuit,
Abbreviated transcription (Latin):
tigerit. Cui etiamsi sua illa ita semꝑ occurrat ob¬
iectio. ut ex estuare extrinsecꝰ ñ sinat᷑: tam̃ etiã
dum cohibet᷑ incendit: quia uoluntas ipsa cul¬
pabilis ẽ. et aduelocissimos adulterioꝵ raptat᷑
excessus. consuctudo concubitꝰ. Cȩterũ qͦs gr̃ã
saluatoris scõ incorruptionis amore flãmauerit:
ita om̃s carnaliũ desiderioꝵ spinas anĩcȩ cari¬
tatis igne consumunt: ut nec tepens fatulla
iuitioꝵ refrigeriũ integritatis imminuat. Legis
g famuli de licitoꝵ usti ad illicita ꝓlabunt᷑⁊ grẽ
participes. dumlicita contempnunt: illicita ñ
norunt. Sicut autẽ uiuit incomugii amatore
peccatũ: ita etiam in eo qͥ decimas suas ac pͥmi¬
cias suas tantũ reddere contentꝰ ẽ. Necesse ẽ enĩ
cũ dũ tardat aut negligit: aut in qualitate ea¬
rũ. aut inquantitate. aut in cotidiana distri¬
butione peccare. Qui enim iubet᷑ ea quȩ sunt

Expanded text:
tigerit. cui etiamsi sua illa ita semper occurrat obtigerit. cui etiamsi sua illa ita semper occurrat obiectio, ut exaestuare extrinsecus non sinatur, tamen etiam dum cohibetur incendit, quia uoluntas ipsa culpabilis est et ad uelocissimos adulteriorum raptatur excessus consuetudo concubitus. ceterum quos gratia saluatoris sancto incorruptionis amore flammauerit, ita omnes carnalium desideriorum spinas dominicae caritatis igne consumunt, ut nec tepens fauilla uitiorum refrigerium integritatis inminuat. legis ergo famuli licitorum usu ad inlicita prolabuntur, gratiae participes, dum licita contemnunt, inlicita non nouerunt. sicut autem uiuit in coniugii amatore peccatum, ita etiam in eo qui decimas suas ac primitias tantum redhibere contentus est. necesse est enim eum, dum tardat aut neglegit, aut in qualitate earum aut quantitate aut in cotidiana distributione peccare. qui enim iubetur ea quae sua
Abbreviated transcription (Latin):
uisquis gͥ hoc euangłice ꝑfectionis culmen
ascenderit: iste ꝓfecto supͣ omnẽ legẽ tan¬
tarũ untutũ meritis sublimatꝰ. et uniuersa que
ꝑ moysen p̃cepta sunt quasi parua despiciens.
tantum sub grã saluatoris sc eẽ cognoscit: cuiꝰ
adiutorio se adillũ sublimissimũstatũ intelligit
ꝑuenisse. Non gͦ dominat᷑ in copeccatũ: qͥa cari¬
tas dei que diffusa ẽ in corib nr̃is ꝑspm̃scm̃ qͥda
tus ẽ nob̾. omnẽ alterius curuscuq rei exeludit
affectum: nec potest aut uecita concupiscere.
aut imperata contempnere: cuiꝰ totũ studũ.
totumq desideriũ. diumno amori sẽꝑ intentũ.¬
usq adeo uilium rerũ oblectatione ñ cãpit᷑. In lege
luxuriȩ euagatio. uni tantũ femine mancipet᷑:
tam̃ nequaꝗͣ possunt carnalis concupiscentiȩ a¬
culei ñ uigere: et difficile ẽ ut ignis cui etiã stu¬
diose pabula suggerunt᷑. ita p̃fixis t̃minis inclu¬
dat᷑. ut ñ etiam extra cuagatꝰ ab urat: qͥeqͥd at¬

Expanded text:
uisquis igitur hoc euangelicae perfectionis culmen ascenderit, iste profecto supra omnem legem tantarum uirtutum meritis sublimatus et uniuersa quae per Moysen praecepta sunt quasi parua despiciens tantum sub gratia saluatoris se esse cognoscit, cuius adiutorio se ad illum sublimissimum statum intellegit peruenisse. non ergo dominatur in eo peccatum, quia caritas dei quae diftus est nobis omnem alterius cuiusquam rei excludit adfectum, nec potest aut uetita concupiscere aut imperata contemnere, cuius totum studium totumque desiderium diuino amori semper intentuusque adeo uilium rerum oblectatione non capitur, ut etialuxuriae euagatio uni tantum feminae mancipetur, tamen nequaquam possunt carnalis concupiscentiae aculei non uigere, et difficile est ut ignis, cui etiam studiose pabula suggeruntur, ita praefixis terminis includatur, ut non etiam extra euagatus amburat quidquid ad
Abbreviated transcription (Latin):
ad desideriũ ꝑfectionis accendens dũ instruit
auditorẽ. Quã obrẽ ur̃ ardor. meus ꝓfectꝰ est:
urã sollicitudo mea compunctio ẽ. Nã utiq
et ipse nẽ m̃te torpcrẽ. nichilq in meo corde de
his quȩ expetitis retractarẽ: nisi me ur̃ fauor
atq expectatio ad rccordationẽ rerũ spiritahũ¬

Expanded text:
ad desiderium perfectionis accendens, dum instruit ad desiderium perfectionis accendens, dum instruit auditorem. Quamobrem vester ardor, meus profectus est; vestra sollicitudo, mea compunctio est. Nam utique et ipse nunc mente torperem, nihilque in meo corde de his quae expetitis, pertractarem, nisi me vester fervor atque exspectatio ad rerum spirita
Abbreviated transcription (Latin):
os⁊ dies fere septem qͥnqͣgesimȩ
sollemintate transacta: cũ inpso
noctis inicio. id est post sinaxim
uesptinam ꝓmisse disputationis expectationc
suspensi. sci theonȩ cellulam fuissemꝰ ingressi: alacer
senex hylari uultu acblando. nos pͥor sermone cõ¬
pellans: mirabar inquit ardentissimũ studtum
urm̃ his scptẽ dieb absolutionẽ ꝓpositȩ questio¬
nis potuisse differre: et debitori suo p̃ciptie ñ ro¬
ganti dilationẽ tanti temporis p̃stitisse. Iustissi¬
mũ pinde ẽ ut quia ultro michi benignitas ur̃a
tam largas concessit inducias: ego quoq mo¬
ram indebiti redibitione ñ faciam. Gratanãq
est huiꝰ fenoris occupatio: quȩ maiora dũ sol¬
uit᷑ augmenta conquirit: et ñ solũ ꝑcipientẽ
ditat: uerum etiam nichil imminuit largi¬
enti. Duplices siquidẽ congregat questꝰ: rerũ
spiritaliũ dispensator. Lucrum enĩ ñ solũ in
illius qui audit ꝓfectu. uerũetiam in sua di¬
sputatione conscquit᷑: ñ minꝰ semet ipsum

Expanded text:
ost dies ferme septem, Quinquagesimae solemnitate transacta, cum in ipso noctis initio, id est post synaxim vespertinam, promissae disputationis exspectatione suspensi, sancti Theonae cellulam fuissemus ingressi, alacer senex hilari vultu ac blando nos prior sermone compellans: Mirabar, inquit, ardentissimum studium vestrum his septem diebus absolutionem propositae quaestionis potuisse differre, et debitori suo praecipue non roganti, dilationem tanti temporis praestitisse. Justissimum proinde est, ut quia ultro mihi benignitas vestra tam largas concessit inducias, ego quoque moram in debiti redditione non faciam. Grata namque est hujus fenoris occupatio, quae majora dum solvitur augmenta conquirit; et non solum percipientem ditat, verum etiam nihil minuit largienti. Duplices siquidem congregat quaestus rerum spiritalium dispensator. Lucrum enim non solum in illius qui audit profectu, verum etiam in sua disputatione consequitur, non minus semetipsum
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet ñ studio loquacitatis infructuose: s
desiderio purificationis internȩ: am̃. Explicit
De ittrato ad abb̾em cheonã. de reditu nrõ eiꝰ exhortationc.
Cõmemoratio introg nr̃ȩ cur maiorem abstinentiã ma¬
ior int̾dum carnis impugnatio conscquat᷑.
III. Qd tripliciratione ꝓueniat genitał fluxus egestio.

Expanded text:
scilicet non studio loquacitatis infructuosae, sed scilicet non studio loquacitatis infructuosae, sed desiderio purificationis internae. XXII. De iterato ad abbatem Theonam reditu nostro eiuaque exhortatione. Commemoratio interrogationis nostrae, cur maiorem abstinentiam maior interdum carnis inpugnatio consequatur. Quod triplici ratione proueniat genitalis fluxus egestio.
Abbreviated transcription (Latin):
mat᷑. Tamen quia satis fieri disiderio ur̃o ad ple¬
nũ non potest: breuc enim qd suꝑest noctis spa¬
tiũ ad indagandam hanc obstrusissimã ñ suiffic̃
questionẽ. congruũ reor ut interĩ difftrat᷑. Sen¬
simnanq hec et corde ab omĩ cogitationũ strepi¬
tu penitꝰ absoluto: ut a nob̃ ꝓferri. ita uris de¬
bent mentib intimari. Quȩ sicut ꝓpt̃ consci¬
entiȩ purificationẽ oportet inquiri: ita nisi ab eo
qui donũ integritatis exꝑtus ẽ tradi assignari¬
q ñ possunt. Non enĩ querit᷑ quid maniũ ar-¬
gumenta uerboꝵ: s qͥd int̾̃na conscientiȩ fides
⁊ maior uisueritatis inculcet. Et iccirco de mun¬
datione huiꝰ scientiȩ atq doctrina. nec ꝓferriali¬
quid nisi ab exꝑto. ⁊ nec transsundi quicquã pot̃
isi incupidissimũ. ualdeq sollicitũ uirtutis ipsiꝰ:¬
qui ñ camuacuis ntidisq sermonib sciscitando:
s totis animi uirib adintendo optat attinge̾:

Expanded text:
matur. tamen quia satisfieri desiderio uestro ad plenum non potest breue enim quod superest spatium noctis ad indagandam hanc abstrusissimam non sufficit quaestionem, congruum reor ut interim differatur. sensim namque haec et corde ab omni cogitationum strepitu penitus absoluto ut a nobis proferri, ita uestris debent mentibus intimari, quae sicut propter communem purificationem oportet inquiri, ita nisi ab eo qui donum integritatis expertus est tradi adsignarique non possunt. non enim quaeritur quid inanium argumenta uerborum, sed quid interna conscientiae fides et maior uis ueritatis inculcet. et idcirco de emundationis huius scientia atque doctrina nec proferri aliquid nisi ab experto nec transfundi quicquam potest nisi in cupidissimum et ualde sollicitum ueritatis ipsiqui non eam uacuis nudisque sermonibus sciscitando, sed totis animi uiribus adnitendo optet adtingere,
Abbreviated transcription (Latin):
uult ꝓbari: et adduplicis dispendii toleranti¬
am paratos nos eẽ ꝑcipit : quite ꝑcusserit inqͥ¬
ens in dexteram maxillam: p̃be illi et alt̾am.
Et illua. Quiiuit tecũiudicio contende. et tum¬
cam tuam collere: remitte ei et parilliũ. Illami¬
micos odio habendos: hec ita diligendos cẽ de
cernit: ut ꝓipsis etiam dõ semꝑ censeat suppli¬

Expanded text:
vult probari, et ad duplicis dispendii tolerantivult probari, et ad duplicis dispendii tolerantiam paratos esse nos praecipit: Qui te percusserit, inquiens, in dexteram maxillam, praebe ei et alteram; et illi qui uult teeam in iudicio contendere et tanieam tuam tollere, remitte ei et pallium illa inimicos odio habendos, hcernit, ut pro ipsis etiam Deo semper censeat suppli
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃e disciplina atq ꝑfectio: ut consequent̃ exhis
siue dominationẽ peccati. siuc expulsionẽ eiꝰ pos¬
ti copulam nuptiarũ dicens. Beatꝰ qui habet
sem̃ in syon. ⁊ domesticos in ierłm: et maledicta
sttrilis quȩ ñ pepit.Et econtrario grã adincor¬
ruptionis ꝑpetue puritatẽ et castimoniam
nos beate unginitatis inuitat: beatȩ inquiers
steriles. et ubera que ñ lactauerunt: et qͥ ñ ode¬
rit patrẽ et matrẽ. et uxorem: ñ potest ms̃ esse
discipls Et illua apłi. Reliquũ ẽ: ut qͥ habent
uxores tanquã ñ habentes sint. Lex dicit deci¬
mas tuas et pͥmitias tuas ñ tardab̾is offerre: gr̃a
siuis ꝓfectus ec̃ uade uende omnia quȩ habes:
et ddapauꝑib.Lex talionẽ comicioꝵ ⁊ iniuria¬
rũ non phibet ultionẽ : dicens. Ocłm ꝓ ocło:
dentẽ ꝑdente. Gr̃a congeminatione iniuriaꝵ
uel cedis que fucrit irrogata. nr̃am patientiã

Expanded text:
gratiae disciplina atque perfectio, ut consequenter ex his gratiae disciplina atque perfectio, ut consequenter ex his seu dominationem peccati seu expulsionem eius posti copulam nuptiarum dicens: beatus qui habet semen in Sion et domesticos in Hierusalem, et: maledicta sterilis quae non peperit. e contrario gratia ad incorruptionis perpetuae puritatem et castimoniam nos beatae uirginitatis inuitat beatae, inquiens, steriles, et ubera quae non lactauerunt, et: qui non oderit patrem et matrem et uxorem, non potest meus esse discipulus, et iuxores, tamquam non habentes sint . Lex dicit: Decimas tuas et primitias non tardabis offerre . Gratia, Si vis perfectus esse, vade et vende omnia quae habes, et da pauperibus . Lex talionem conviciorum et injuriarum non prohibet ultionem, dicens: Oculum pro oculo, dentem pro dente . Gratia congeminationem injuriarum vel caedis quae fuerint irrogata, nostra patientia
Abbreviated transcription (Latin):
sccuritatẽ ñ solum monachis s etiã om̃ib xp̃ia¬
nis generalit̃ reꝑmittit: imiũ nob̾ obscura
uidet᷑. Cum enĩ cunctos qͥ cuangłio credunt.
a iugo et dñatione peccati liberos atq alienos
esse ꝓnuntiet: quomͦ pene in om̃ibꝰ baptira¬
tis uiget dominatio peccatoꝵ. scđm sententi¬
am domini qui ait. omnis qͥ facit peccatũ ser¬
sus immodicam inquisitio ura cõmouet: cuius
ium licet sciam ab in exꝑtis nec tradi posse nec
ꝑcipi: tam̃ in qͣntũ potero uerb̃ absoluere et
breuit᷑ expedire temptabo: si modo intellectꝰ ur̃
ea quȩ dicimꝰ eciam oꝑib subsequat᷑. Quecunq
enim ñ ꝑ doctrinã. s ꝑexꝑientiam cognoscunt᷑:
sicut tradi ab inexpto nequeunt: ita nec m̃te
concipi uel teneri nisi ab eo qui simili studio
fuerit atq institutione fundatꝰ. Et iccircone¬
cessartũ reor. ut pͥmũ diligentiꝰ in quiramꝰ. qd̾¬
nam sit ꝓpositum tiel uoluntas legis: uel quȩ

Expanded text:
securitatem non solum monachis, sed etiam omnibus Christianis generaliter repromittit, nimium nobis videtur obscura. Cum enim cunctos qui Evangelio credunt, a jugo et dominatione peccati liberos atque alienos esse pronuntiat, quomodo pene in omnibus baptizatis viget dominatio peccatorum, secundum sententiam Domini qui ait: Omnis qui facit peccatum, sersus inmodicam inquisitio uestra conmouet. cuius uim licet sciam ab inexpertis nec tradi posse nec percipi, tamen in quantum potero uerbis absoluere et breuiter expedire temptabo, si modo intellectus uester ea quae dicimus etiam operibus subsequatur. quaecumque enim non per doctrinam, sed per experientiam cognoscuntur, sicut tradi ab inexperto nequeunt, ita nec mente concipi uel teneri ab eo qui non simili studio fuerit atque institutione fundatus. et idcirco necessarium reor, ut primum diligentius mquiramus quodnam sit propositum uel uoluntas legis uel quae
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ non inẽẽ: quȩ haberi uel ꝑ necessitatẽ. uł
ꝑhypochrisin etiam ab infidelib potest: s in
illa cordis uoluntaria et inuisibili puritate. ꝗͣ
beatꝰ apłs ita p̃dicat. Non enim qͥ in manifesto.
iudꝰ. neq q̃ inmanifesto ĩcarne ẽ ec̃cisio: s qͥ ĩocculto iudẽ

Expanded text:
dinem non inesse, quae haberi uel per necessitatem uel dinem non inesse, quae haberi uel per necessitatem uel per hypocrisin etiam ab infidelibus potest, sed in illa cordis uoluntaria et inuisibili puritate, quam beatus apostolus ita praedicat: non enim qui in manifesto, Iudaens, neque quae in manifesto in carne, es
Abbreviated transcription (Latin):
ri: qui practicen. id est actualẽ ꝑfecte tenuerits
disciplinam. Non enim laborabunt: ut qd̃ iam
oꝑando didicerunt: intelligant disputando
simã questionẽ et multis etiam ut puta¬
mus incognitam: aꝑtissime reuelasti. Unde
int̾dũ etiam ꝓpensius ieiunantib nob̃. et ex¬
haustis atq defectis. uehementiores pugnȩ
corporis excitent᷑: diligenter edisseras. Nam ple¬
rumq etiam exꝑgiti a somno. cũ dep̃henderi¬
mus nos corporalis uenen contagiũ ꝑtulisse. ita
deicimur conscientia: ut ne adipsam qͥdem
consurgere orationẽ fidutialit̃ audeamꝰ. Respon
uiam ñ transitoriȩ. s plene atq ꝑfecte desi¬
deratis attingere: infatigabilit̃ disputationi
huic nosꝓuocat inherere. Nec enim de ext̾iori casti¬
monia et circuncisione manifesta: s illa quȩ
inocculto ẽ diligent̃ inquiritis: scientes in hac
uisibili carnis continentia ꝑfectionis plenitu¬

Expanded text:
ri, qui πρακτικὴν, id est, actualem perfecte tenuerint ri, qui πρακτικὴν, id est, actualem perfecte tenuerint disciplinam. Non enim laborabunt ut quod jam operando didicerunt, intelligant disputando quaestionem et multis etiam, ut putamus incognitam, apertissinterdum etiam propensius ieiunantibus nobis et exhaustis atque defectis uehementiores pugnae corporis excitentur, diligenter edisseras. nam plerumque etiam expergefacti e somno cum deprehenderimus nos sordidi liquoris contagium pertulisse, ita deicimur conscientia, ut ne ad ipsam quidem consurgere orationem fiducialiter audeamus. THEONAS: uiam non transitorie, sed plene atque perfecte desideratis adtingere, infatigabiliter nos disputationi huic prouocat inhaerere. nec enim de exteriore castimonia et circumcisione manifesta, sed de illa quae in occulto est diligenter inquiritis, scientes in hac uisibili carnis continentia perfectionis plenitu
Abbreviated transcription (Latin):
centes. Peccauimus: quia ñ sumus sub lege
s sub grã. Quigͥ nec sub grã ẽ. qͥa nequaqͣ¬
ad dñi& doctrinȩ culmen ascendit: nec sublege. qͥa
etiam ipsa illa paruula legis mandata ñ suscipit: Hic
duplici peccatoꝵ opp̃ssus imꝑio. obhoc solũ gr̃am xͥ
se ꝑcepisse credit: ut ꝑ noxiam lib̃tatẽ ab eo fieret
alienus: in illud incidens qd apłs petrus ne incur¬
ramus denuntiat. Quasiliberi inquit agite: et ñ
apłs paulus. Uos enim inqͥt in libertatẽ uocati
estis fr̃s. idẽ ut absolutisitis a dnãtione peccati:
tantũ ne lib̾tatem in occasionẽ carnis detis. id est
frustrationẽ legaliũ p̃ceptoꝵ credatis eẽ licentiã
uicioꝵ. Hȩc uͦ libertas quia nusquam nisi ibi sit
cas. Quappt̾ ignoro utrum hunc beati apłi sen¬
sum sicut hi qui exꝑtisunt sapiunt: expͥme̾ atq
elucidare potuerim. Unum scio aꝑtissime. illũ
etiam sine expositione cuiusquã om̃ib reserua¬

Expanded text:
centes: Peccabimus, quia non sumus sub lege, centes: Peccabimus, quia non sumus sub lege, sed sub gratia. qui ergo nec sub gratia est, quia nequaquam dominicae doctrinae culmen ascendit, nec sub lege, quia etiam ipsa illa paruula legis mandata non suscepit, hic duplici peccatorum oppressus imperio ob hoc solum gratiam Christi percepisse se credit, ut per noxiam libertatem ab eo fieret alienus, in illud incidens quod apostolus Petrus ne incurramus denuntiat: quasi liberi, inquit, agite, et nous quoque apostolus Paulus uos enim, inquit, in libertatem uocati estis, fratres, id est ut absoluti sitis a dominatione peccati, tantum ne libertatem in occasionem carnis detis, id est frustrationem legalium praeceptorum credatis esse licentiam uitiorum. haec uero libertas quia nusquam nisi ibi sit rtas. quapropter ignoro utrum hunc beati apsum, sicut hi qui experti sunt sapiunt, exprimere atque elucidare potuerim: unum scio apertissime illum etiam sine expositione cujusquam omnibus resera
Abbreviated transcription (Latin):
ctionẽ euangłicȩ studuerit tenere doctrinȩ :¬
hic sub grã constitutus peccati dñatione ñ p̃mit᷑.
Hoc ẽ enimeẽ sub gr̃a: ea quȩ a grã mandãt᷑ im¬
plere. Quicunq uͦ ꝑfectionis euangłice plem¬
tudini subiectus eẽ noluerit. ⁊ ñ ignoret se ꝗͣ.¬
uis baptizatus sibiuideat᷑ ac monachus. ñ eẽ
sub grã: s sublegis adhuc uinclis p̃peditum.
peccati ponde p̃grauari. Propositũ nanq ẽ etus
qui om̃s a quib receptus fuerit. grã adoptionis
assumit:ñ destruere.s suꝑȩdificare. nec cuacua¬
re. s ad implere mosaycas sanctiones: qd ñnulli
penitus ignorantes. et consilioꝵ atq exhortatio¬
nũ xp̃i magnificentiã negligentes. ita p̃sũptiue
lib̾tatis securitate soluunt᷑: ut ñ solum xp̃i p̃ce¬
pta tanquã ardua non attingant. uerũ etiam
ipsa illa quȩ illis incipientib paruulisq mo¬
sayca lege mandata st̃. uelut antiquata contẽ¬
pnant: illud qđ apłs execrat᷑ noxia lib̃tate di¬

Expanded text:
ctionem Evangelicae studuerit tenere doctrinae, hic sub gratia constitutus peccati dominatione non premitur. Hoc est enim esse sub gratia, ea quae gratia mandat implere. Quicumque vero perfectionis Evangelicae plenitudini subjectus esse noluerit, non ignoret se, quamvis baptizatus sibi videatur ac monachus, non esse sub gratia, sed sub legis adhuc vinculis praepeditum, peccati pondere praegravari. Propositum namque est ejus, qui omnes a quibus receptus fuerit, gratia adoptionis assumit, non destruere, sed superaedificare; nec evacuare, sed adimplere Mosaicas sanctiones. Quod nonnulli penitus ignorantes, et consiliorum atque exhortationum Christi magnificentiam negligentes, ita praesumptivae libertatis securitate solvuntur, ut non solum Christi praecepta tamquam ardua non attingant, verum etiam ipsa illa quae illis incipientibus parvulisque Mosaica lege mandata sunt, velut antiquata contemnant, illud quod Apostolus exsecratur noxia libertate di
Abbreviated transcription (Latin):
cusabilit̃ soluere decimas suas legis necessitate
compellit᷑. Quappt̃ liquido comꝓbat᷑. ꝑfeccũ
eẽ non posse famulũ legis: qui uel illa que
ꝓhibent᷑ cauet. uel illa quȩ p̃cipiunt᷑ exseqͥt᷑:
s illos uere eẽ ꝑfectos. qui etiã his quȩ ale¬
ge concessa sunt ñ utunt᷑: et hac ratione cũ
de mosaica lege dicat᷑ nichil enim aꝗ ꝑfectum ꝑdux̃
lex. ñ nullos scõꝵ in ueteri testam̃to ꝑfectos legimus¬

Expanded text:
cusabiliter soluere decimas suas legis necessitate cusabiliter soluere decimas suas legis necessitate conpellitur. quapropter liquido conprobatur perfectum esse non posse famulum legis, qui uel illa quae prohibentur canet uel illa quae praecipiuntur exsequitur, sed illos uere esse perfectos, qui etiam his quae a lege concessa sunt non utuntur. et hac ratione cum de Moysaica lege dicatur: nihil enim ad perfectum perduxit lex
Abbreviated transcription (Latin):
one contentus ẽ: quẽ ꝑfecto illis qui ꝑ totũ ann
spatium deliciis uel negociis scłarib implicant᷑.
ȩccłarum pͥncipes statuerunt: ut uel hac lega¬
li quodãmͦ nccessitate constricti his saltĩ dieb
uacare domino cogerent᷑: ac dierũ uite sue qͦs
totos quasi fructus quosdam fuerant uoraturi
uel decimas dño deticarent. Cederũ iust quibꝰ
lex non ẽ posita. quiq spiritalib officiis ñ exi¬
guam illam. id ẽ decimã partẽ s totum uitȩ suȩ
tempus impendunt: quia liberi sunt a decima¬
rũ legaliũ functione: iecirco si eos supueniens
honesta & scã necessitas coartaret.⁊ auderent
stationẽ ieiunii absq ulla disceptatione laxare.
Non cnimabeis decimarũ exiguitas mutilat᷑:
qui omnia sua dño secũ parit̃ obtulert̃. Qđ ꝓ
fecto absq summo fraudis reatu facere ñ po
terit: qui nichil uoluntarie offerens dõ. mex¬

Expanded text:
one contentus est, quem profecto illis qui per totum anni one contentus est, quem profecto illis qui per totum anni spatium deliciis vel negotiis saecularibus implicantur , Ecclesiarum principes statuerunt; ut vel hac legali quodammodo necessitate constricti, his saltem diebus vacare Domino cogerentur, ac dierum vitae suae, quos totos quasi fructus quosdam fuerant voraturi, vel decimas Domino dedicarent. Caeterum justi quibus lex non est posita, quique spiritalibus officiis non exiguam illam, id est, decimam partem, sed totum vitae suae tempus impendunt, quia liberi sunt a decimarum legalium functione, idcirco si eos superveniens honesta et sancta necessitas coarctarit, audent stationem jejunii absque ulla disceptatione laxare. Non enim ab eis decimarum qui omnia sua domino secum pariter obtulerunt. quod profecto. absque summo fraudis reatu facere ille non poterit, qui nihil uoluntarie offerens deo inex
Abbreviated transcription (Latin):
tudine testabant᷑: et ad transmigrandũ de sedi¬
b acriter ꝑurgeri: coquod scd̾m illam simibitu¬
dinem quatunc egyptii filios isrł miolentis af¬
flictionib oppͥmebant: nunc quoq uerũ ifrł
idest monachoꝵ plebẽ. intellectuales egyptii
duris ac lutulentis oꝑib incuruare conant᷑: ne
ꝑ amicam dd̃ quietẽ tram egyptiam deserentes.
adheremũ untutũ saltbrit transeamꝰ :⁊ itaut
adusum nos pharao inferens dicat. ociosi sunt.
et icenco uociferant᷑ dicentes. camꝰ et sac̾ficemꝰ
dño dõ nr̃o: oppͥmant᷑ laborib. et solliciti sint
in oꝑib suis: et ñsint sollicit inuerbis uanis.
Nam utiq uanitas impioꝵ sc̃m dni sacͥficiũ. qd
ñ nisi inheremo liberi cordis offert᷑: sũmã astra¬
it ec̃ uanitatẽ. Abhominatio enim ẽ peccatori
ac gͥ quadragesimȩ lege quiiustꝰ atq ꝑfectꝰ
ẽ ñ tenet᷑ nec exiguihuiꝰ canonis subiecti¬

Expanded text:
tudine testabantur et ad transmigrandum de suis seditudine testabantur et ad transmigrandum de suis sedibus acrius perurgueri, eo quod secundum illam similitudinem, qua tunc Aegyptii filios Israhel uiolentis adflictionibus opprimebant, nunc quoque uerum Israhel, id est monachorum plebem intellectnalee Aegyptii duris ac lutulentis operibus incuruare conentur, ne per amicam deo quietem terram Aegyptiam deserentes ad heremum uirtutum salubriter transeamus, ita ut aduersum nos Pharao infremens dicat: otiosi sunt, et ideo uociferantur dicentes: eamus et sacrificemus domino deo nostro. opprimantur laboribus, et solliciti sint in operibus suis, et non sint solliciti in uerbis nanis. nam utique uanitas eorum. sanctum domini sacrificium, quod non nisi in heremo liberi cordis offertur, summam adstruit uanitatem: abominatio enim peccatori  Quadragensimae lege qui iustus ac perfectus est non tenetur nec exigui hui
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ rei humana oblitterasset incuria:
tempꝰ hoc quo ammuersariȩ ut dictũ ẽ deci¬
me dõ triginita & sex. semis iqumis offerunt᷑.
quadragesimȩ nom̃ accepit: qđ fortasse uel
ppt̃ hoc uisum sit hoc uocabulo debere cen¬
Ad cuius numeri sacram entũ illi quoq qͣdragm¬
ta anni quibꝰ isrł ẽ in solituaine cõmoratꝰ. et
quadraginta similit̃ mansiones qͥbꝰ eã mi¬
stice ꝑtransisse deseribit᷑: non incongrue co¬
aptant᷑ Et fortasse ipsa decimatio. recte qͣsi
abusu thelonei: quadragesime nom̃ acceꝑit.
Ita enim illa uulgo uocat᷑ exactio ⁊ ex qua
tanta lucri portio regis cõmodis deputat᷑.
quantum & nob̃ a rege omniũ scłoꝵ ꝓusuui
git᷑. Sane licet ad ipositam ñ ꝑtineat questionẽ. ⁊ ta¬
men quiase obtulit narrationis occasio. nec hoc q̃¬
dẽ p̃tertundũ puto. qđ frequentissime seniores no¬
stri iccireco his dieb maxime impugnari omne
monachoꝵ genꝰ antiqua inimice gentis consue¬

Expanded text:
huius rei humana oblitterasset incuria, tempus hoc, quo anniuersariae ut dictum est decimae deo triginta sex semis ieiuniis offeruntur, Quadragensimae nomen accepit, quod fortasse uel propter hoc uisum sit hoc uocabulo debere cenad cuius numeri sacramentum illi quoque quadraginta anni, quibus Israhel est in solitudine commoratus, et quadraginta similiter mansiones, quibus eam mystice pertransisse describitur, non incongrue coaptantur. an fortasse ipsa decimatio recte quasi ab usu telonei Quadragensimae nomen acceperit? ita enim illa publica uulgo uocatur exactio, ex qua tanta lucri portio regis commodis deputatur, quantum et nobis a rege omnium saeculorum prgitur. sane licet ad propositam non pertineat quaestionem, tamen quia se obtulit narrationis occasio, nec hoc quidem praetereundum puto, quod frequentissime seniores nostri idcirco illis diebus maxime inpugnari omne monachorum genus antiqua inimicae gentis consue
Abbreviated transcription (Latin):
cunctoꝵ actuũ suoꝵ oꝑationũq pͥmicias adec¬
clesiam concurrentes. diumo sacrare studeant.
est sex uel septem ebdomadibꝰ ꝑ ñ nullas ꝓ¬
uintias quadragesimã celebrari: una ratio idẽ¬
q ienimoꝵ modus diuersa ebdomadarũ obser¬
uatione concludit᷑. Hienim sex ebdomadarũ
sibi obseruantiam p̃fixcrunt: qui putant die
quoq sabbatuenmandũ. Sex gͦ in eboma¬
da ienmia ꝑsoluunt: quȩ eosdẽ sex &e trigm¬
ta dies. sexies reuoluta consũmant. Unagͦ quẽ¬
admodũ diximus ratio idẽq ẽ ierumioꝵ mo¬
dus: licet in ebdomadarũ numero discrepare

Expanded text:
cunctorum actuum suorum operationumque primitias, ad eccunctorum actuum suorum operationumque primitias, ad ecclesiam concurrentes, divino studeant sacrare est sex uel septem ebdomadibus per nonnullas prouincias Quadragensimam celebrari, una ratio idemque ieiuniorum modus diuersa ebdomadarum obseruatione concluditur. hi enim sex ebdomadarum sibi obseruantiam praefiierunt, qui putant die quoque sabbati ieiunandum. sex ergo in ebdomade ieiunia persoluunt, quae eosdem sex et triginta dies sexies reuoluta consummant. una ergo, quemadmodum diximus, ratio idemque est ieiuniorum modus, licet in ebdomadarum numero discrepare
Abbreviated transcription (Latin):
et inuoluat : ut pͥmiciarũ nr̃arũ optima deflo¬
rans pͥmus ipse decerpat. Quã obrẽ om̃i nobis
cutinarũ ortus cogitationũ sollers ingilan¬
tia tueat᷑: neqͥd ex eis festina p̃sumptio liuen¬
tis attaminet inimiq⁊ nr̃asq pͥmitias tan¬
quam uiles iam atq cõmunes a dño faciat
repbari. Qui si p̃uentus a nob̾ puigili mñtis cucũ¬
spectione ñ fuerit: anticipationis neqͥssimȩ con¬
suetudinẽ ñ deponens. cocidie nos fraudib su¬
is p̃uenire ñ desuit. Et iceirco si placitas et ac¬
ceptabiles dõ pͥmicias ex fructib mentis nr̃ẽ
matucinis p̃cipue horis. tanquã sacrosc̃ã dni
holocausta inõibꝰ illibata atq ĩtactaseruemꝰ. Qd̃
deuotionis genꝰ multietiam scłariũ summa
cautione custodiunt⁊ quiante lucẽ uel dilu¬
culo consurgentes. nequaqͣ familiaribꝰ ae ne¬
cessariis mundi huiꝰ actib implicant᷑. pͥusꝗͣ

Expanded text:
et involvat, ut primitiarum nostrarum opima defloet involvat, ut primitiarum nostrarum opima deflorans primus ipse decerpat. Quamobrem omni nobis tutinarum cogitationum ortus solers vigilantia tueatur, ne quid ex eis festina praesumptio liventis attaminet inimici, nostrasque primitias tamquam viles jam atque communes a Domino faciat reprobari. Qui si praeventus a nobis pervigili mentis circumspectione non fuerit, anticipationis nequissimae consuetudinem non deponens quotidie nos fraudibus suis praevenire non desinet. Et idcirco si placitas et acceptabiles Deo primitias ex fructibus nostrae mentis matutinis praecipue horis, tamquam sacrosancta Domini holocausta in omnibus illibata atque intacta servemus. Quod devotionis genus multi etiam saecularium summa cautione custodiunt, qui ante lucem vel diluculo consurgentes, nequaquam familiaribus ac necessariis mundi hujus actibus implicantur, priusquam
Abbreviated transcription (Latin):
cunctoꝵ motuũ suoꝵ pͥmicias. ꝓtensione manu¬
ũ. incuruatione genuũ. & totius corporis ꝓstra¬
tione ꝑsoluunt. Illud enĩ qđ decantat᷑ inpsalmo
alias implere ñ possumꝰ. p̃tiem iimaturitate
& clamaui.:⁊ p̃uenerunt ocłi mei ad te dilticclo.
ut meditarer eloqͥa dua: et mane oratio mea p̃¬
ticmet de: insiut post quictẽ somm in haneluct
ut supͣ diximus ulut de tenebris et imagmaria
morte reuocati: de uniuersis officus mentis et
corporis nichil om̃ino innr̃is p̃sum̾t necessitati¬
b audcamꝰ. Nullus nanq ẽ aliusquẽ aut ꝓpħa
p̃uenerit matutinꝰ. aut nos p̃uenire similit̃ de¬
beamꝰ ⁊ insi aut nosmetipsos.:⁊ id est occupadio¬
nes nrãs et affectus. curasq mortales. sine qͥbꝰ
ec̃ ñ possumus: aut suggestiones subtilissimas
iimici. quas nob adhuc quiescentib ac sopo¬
re demersis ꝑfantasias manuũ sommoꝵ infer-¬
re conat᷑: quib nos mox cuigilaturos occupet

Expanded text:
cunctorum motuum suorum primitias protensione manucunctorum motuum suorum primitias protensione manuum, incuruatione genuum et totius corporis prostratione persoluunt. illud enim quod decantatur in psalmo alias inplere non possumus: praeueni in maturitate, et clamaui, et: praeuenerunt oculi mei ad te diluculum: ut meditarer eloquia tua, et: mane oratio mea praeueni te, nisi ut post quietem somni in hanc lucem ut supra diximus uelut e tenebris ae morte reuocati de uniuersis officiis mentis et corporis nihil omnino in nostris praesumere necessitatibus audeamus. nullus namque est aliuspraevenerit matutinus, aut nos praevenire similiter debeamus, nisi aut nosmetipsos, id est, occupationes nostras et affectus curasque mortales, sine quibus esse non possumus, aut suggestiones subtilissimas inimici, quas nobis adhuc quiescentibus ac sopore demersis, per phantasias inanium somniorum inferre conatur, quibus nos mox evigilaturos occupet
Abbreviated transcription (Latin):
fidelit̃ famulant᷑ cotidie certũ ẽ exhibtri: Nã cum
exꝑgiti ã somno et quasi rediriitia post soporẽ ala¬
critate surgentes. pͥusquã motũ sensus ulliꝰ cor¬
de concipiant. uel memoriã uel curã rei famili¬
aris admnittant. cogitationũ suarũ ortꝰ atꝙ pͥncipia
diuinis consecrant holocaustis: quid nͥ pͥmici
onis exsoluunt: Quiq etiã ex somno exciti ho¬
stiam iubilationis suȩ do similit̃ offerentes.
pͥmo linguȩ suȩ motu ipsũ inuocant:⁊ ipsius
nom̃ laudesq concelebrant: atq ad canendos
ci hymnos pͥma labiorũ suoꝵ daustra reserantes:
immolant ddo su: ris officia. Cui etiã pari defe¬
runt mͦ pͥma manuũ suarũ gressuũq libami¬
na: cũ ecubilib consurgentes in oratione con¬
sistunt et pͥusqͣm in ꝓpriis cauisis m̃broꝵ suoꝵ
fungant᷑ officio. nichil sib de ministerio eoꝵ
ante decerpunt: s adipsius honorẽ ꝓmouent
gressũ. atq meius laudatione defigunt: et ita

Expanded text:
fideliter famulantur cotidie certum est exhiberi? nam cum ezpergefaoti a somno et quasi rediuiua post soporem alacritate surgentes, priusquam motum sensus ullius corde concipiant uel memoriam aut curam rei familiaris admittant, cogitationum suarum ortus atque principia diuinis consecrant holocaustis, quid nisi primitiaonis exsoluunt? quique etiam a somno exciti hostiam iubilationis suae deo similiter offerentes primo linguae suae motu ipsum inuocant, ipsius nomen laudesque concelebrant, atque ad canendos ei hymnos prima labiorum cla.ustra. reserantes immolant deo sui oris officia: cui etiam pari deferunt modo prima manuum suarum gressuumque libamina, cum e cubilibus consurgentes in oratione consistunt, et priusquam in propriis causis membrorum suorum fungantur officio, nihil sibi de ministerio eorum ante decerpunt, sed ad ipsius honorem promouent gressum atque in eius laudatione defigunt, et ita
Abbreviated transcription (Latin):
posita. s iniustis et ñ subditis: impiis & peccatori¬
obseruantiam quadragesimȩ quandiu eccłẽ
illius pͥmitiuȩ ꝑfectio in uolata ꝑmansit: penitꝰ
ñ fuisse. Non enĩ p̃cepti huiꝰ necessitate nec qͣs le¬
gali sanctione constricti. artissimis ienmoꝵ c̃mi¬
nis claudebant᷑: qui dotũ annispatiũ equal ie¬
iuno concludebant. Uerum cũ ab illa apłica de¬
uotione desciscens. cotidie credentiũ multitu¬
do suis opib incubaret: nec ea usui cunctoꝵ
impendiis sinsconsulens. ñ seruare tantũ. s etiã
augere contenderet: aname et saphyre exemplũ
ñ contenta sectari : id umuersis tunc sacerdoti¬
b placuit. ut homines curis scłaribꝰ illigatos.
et pene ut ita dixerim continentie uel compun
marũ necessitate compellerent. quȩ utiq infir¬
mis ꝓdesse possit ⁊ ꝑfectis p̃iudicare ñ possit:
qui sub grã euangłii constituti. uoluntaria le¬
gẽ deuotione transcendunt. ut ad illã apłicȩ

Expanded text:
posita, sed injustis et non subditis, impiis et peccatoric observantiam Quadragesimae, quamdiu Ecclesiae illius primitivae perfectio inviolata permansit, penitus non fuisse. Non enim praecepti hujus necessitate nec quasi legali sanctione constricti, arctissimis jejuniorum terminis claudebantur, qui totum anni spatium aequali jejunio concludebant. Verum cum ab illa Apostolica devotione descendens quotidie credentium multitudo suis opibus incubaret, nec eas usui cunctoruatim impendiis suis consulens non servare tantum, sed etiam augere contenderet , Ananiae et Sapphirae exemplum non contenta sectari; id tunc universis sacerdotibus placuit, ut homines curis saecularibus illigatos, et pene ut ita dixerim continentiae vel compuncmarum necessitate conpellerent, quae utique infirmis prodesse possit, perfectis praeiudicare non possit, qui sub gratia euangelii constituti uoluntaria legem deuotione transcendunt, ut ad illam apostolicae
Abbreviated transcription (Latin):
Idam pia simplicitas huiꝰ rei amputet questi¬
onẽ:⁊ tamen quia etiamilla quȩ alius int̾rogati¬
one condigna duxisset. scrupulosiꝰ ꝑscrutandes.
integrũ obseruantiȩ nix̃ ac mysterii ueritatẽ
desideratis agnoscere: iugit̃ euidentissimam
etiã rei ꝑcipite rationẽ: ut manifestiꝰ apꝓbetis
nichil irrationabile nrõs tradidisse maiores.
lege mosaica: uniterso popło generalis ꝓmul¬
gata p̃ceptio ẽ. Decimas tuas et pͥmicias tuas:
offeres domino dõ tuo. Itaq qͥ substantiarũ nr̃a

Expanded text:
dam pia simplicitas hujus rei amputet quaestionem, tamen quia etiam illa quae alius interrogatione indigna duxisset, scrupulosius perscrutantes, integram observantiae nostrae ac mysterii veritatem desideratis agnoscere: evidentissimam hujus etiam rei percipite rationem, ut manifestius approbetis nihil irrationabile nostros tradidisse majores. Lege Mosaica universo populo generalis est promulgata praeceptio: Decimas tuas et primitias offeres Domino Deo tuo
Abbreviated transcription (Latin):
eroanus. Quid cause ẽ. tit sex ebdomadib qͣ¬
dragesima seruet᷑. & celebret᷑. licet in quibꝰdã
ꝓuincus religionis forsitan ꝓpensior cura. adiecis¬
se ebdomadã ctiam septimã uideat᷑⁊ cũ neut̃ nu¬
merus dic dñico sabbadoq subtiacto qͣdraginta
dierũ impleat sũmã: Sex enim et criginta dies:
in ipsis ebdomadib tantũmͦ concluduntur

Expanded text:
ermanus: Quid causae est ut sex hebdomadibus Quadragesima celebretur, licet in quibusdam provinciis religionis forsitan propensior cura adjecisse hebdomadam etiam septimam videatur, cum neuter numerus, die dominico sabbatoque snbtracto, quadraginta dierum impleat summam? sex enim et triginta dies in ipsis ebdomadibus tantummodo concluduntur
Abbreviated transcription (Latin):
multomagis necesse ẽ ut ipsiꝰ quoq conu̾satio¬
offeramꝰ: quȩ ꝓfecto insupputatione qͣdragesi¬
mȩ euident implent᷑. Omniũ enĩ dierũ nume¬
rus. quib reuolutꝰ morbẽ amnꝰ includit᷑: trigni¬
ta sex. seinis dicrũ numero decimat᷑. Inseptẽ ucro
ebdomadib si dies dm̃ci et sabbata subtrahunt᷑:
qͥnq & triginta suꝑsunt dies i eiuniis deputati.
S adiecta illa tugiliarũ die. quousq ingalloꝵ
cantũ illucescente dñica ieiunũ sabbati ꝓtelat᷑:
ñ solum sex & triginta dierũ numerus ad imple¬
tur: uerũ etiam ꝓdecimis qͥnq dierũ qͥ residui
uidebãt᷑. si illud qd̃ suꝑ adiectũ ẽ noctis spaciũ
computet᷑: plenitudim totꝰ sũmȩ om̃ino nicħ
deerit Qmͦ etiã pͥmitias nrãsdño. debeamꝰ offerre.

Expanded text:
necesse est ut ipsius quoque conuersatioofferamus, quae profecto in supputatione Quadragensimae euidenter inplentur. omnium enim dierum numerus, quibus reuolutus in orbem annus includitur, triginta sex semis dierum numero decimatur. in septem uero ebdomadibus, si dies dominici et sabbata subtrahantur, quinque et triginta supersunt dies ieiuniis deputati. sed adiecta illa uigiliarum die, qua usque in gallorum cantum inlucescente dominica ieiunium sabbati protelatur, non solum sex et triginta dierum numerus adimpletur, uerum etiam pro decimis quinque dierum, qui residui uidebantur, si illud quod superadiectam est noctis spatium conputetur, plenitudini totius summae nihil deer
Abbreviated transcription (Latin):
do mouent atq sensu uiuificant. carnalia
corpora quȩ uidentur.
Petreꝰ
stis fateor allegationib libenter uictus.
prope iam nulla ẽẽ hȩc uisibilia existimar
compellor: qui pͥus in me infirmantiũ ꝑ¬
sonam suscipiens. de inuisibilib dubita¬
bam. Itaq placent cuncta quȩ dicis: sed
tamen sicut uitam animȩ incorpore ma¬
nentis. ex motu corporis agnosco:⁊ ita
uitam animȩ post corpus. aꝑtis qͥbꝰdam re

Expanded text:
do movent atque sensim vivificant carnalia corpora quae videntur. Petrus: Istis, fateor, allegationibus libenter victus, prope nulla jam esse haec visibilia compellor existimare, qui prius in me infirmantium personas suscipiens, de invisibilibus dubitabam. Itaque placent cuncta quae dicis: sed tamen sicut vitam animae in corpore manentis ex motu corporis agnosco: ita vitam animae post corpus, apertis quibusdam re
Abbreviated transcription (Latin):
ceris: non desistam. Pergentes q pariter.
uenerunt ad locum in quo cesus fr̃ iace
non poterat. manib ad eccłlam ꝑtulerunt.
Cum autem ceteri fr̃s uidissent sacerdotẽ illũ
ac multi propter illum expaganis facti st̃
xpĩani. Dicebat gͦ abbas machariꝰ. quia ser¬
mo suꝑbus et malus. etiam bonos uiros con¬
uertit ad malum: sermo uero humilis et
bonus. etiam malos commutat in melius:

Expanded text:
ceris, non desistam. Pergentesque pariter ceris, non desistam. Pergentesque pariter venerunt ad locum, ubi caesus frater non poterat, manibus in ecclesiam pertulerunt. Cum autem fratres vidissent sacerdotem illum , et multi propter illum ex paganis facti sunt Christiani. Dicebat ergo abbas Macarius: Quia sermo superbus et malus etiam bonos viros convertit ad malum, sermo vero humilis et bonus etiam malos mutat in melius