comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ia est ꝑseuerantiũ. uei de uitio inuitium ruentium. indelicas suis.
in quib saltem deberent humiliari dicentes: deus ꝓpitius esto inͥ
peccatori. S et ibi suꝑbiunt. et in multa ruunt: sca̾m illud Incipi¬
ens cogitatio. quȩ ꝑducit ad culpas. Uel confringet capilli uerticẽ.
Uerticem dico hominũ: ꝑambulantiũ indelictis sius. Hȩc non niu
Confrmget deus capita iudeoꝵ. ex gentib etiam conuertet mul¬
tos: quia dñs dixit. Ego conuertam homines ex basan. id est ex con¬
susione peccatoꝵ. quia confunditur ꝓ peccatis qui ꝑ eis orati Basan
enim in tepore confusio: uel basan int̾pretatur siccitas. Et de siccitare
id est deinopia iustitiȩ. conuertit dñs: non eos qui seplenos iusti¬
tiȩ putant: cum sint mnanes. p̾eati enim qui esuriunt et sitiunt
iustitiam: qm̃ ipsi saturabuntur. Anima siccadicit. Expandi manꝰ
meas ad te: amia mea sicut terra sine aqua tibi. Anima plena di¬
his qui confunduntur de pectato: uel qui sicti ymbrem gr̃e desidant.

Expanded text:
id est perseverantium, vel de vitio in vitium ruentium, in delictis suis, in quibus saltem deberent humiliari, dicentes: Deus, propitius esto mihi peccatori sed et ibi superbiunt, et in multa ruunt, secundum illud: Insipiens cogitatio, quae perduxit ad culpas. Vel, confringet verticem Verticem dico hominum perambulantium in delictis suis. Hoc non muConfringet Dominus capita Judaeorum, ex gentibus etiam convertet multos, quia Dominus dixit: Ego convertam homines ex Basan, id est ex confusione peccatorum, quia confunditur de peccatis qui pro eis orat. Basan enim interpretatur confusio, vel Basan interpretatur siccitas. Et de siccitate, id est inopia, convertit Dominus, non eos qui se plenos justitiae putant, cum sint inanes. Beati enim qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Anima sicca dicit: Expandi manus meas ad te, anima mea sicut terra sine aqua tibi . Anima plena dihis qui confunduntur de peccato, vel qui sicci imbrem gratiae desiderant.
Abbreviated transcription (Latin):
uincet diabolũ in passione: et uicto diabolo ꝑmanebit splendor:
id est filius cum sole. id est cũ patre. sedens ad dext̾am patris in ec̃¬
num. et hoc ante lunam. generationis et genetationũ. quia ip̃e est
pͥmogentus ex mortuis. p̃cedens ȩccłiam decessione et accessione ho¬
minũ transcuntẽ. Uel generatio generationũ dicitur. generatio fu¬
tura. qua inĩmortaliter generabimur. Et est. lunam dico gene¬
ratio generationũ. qua immortaliter generabitur in generatione.
Uel scłm aliam licteram. sic ꝑmanebit in generatione et generatiõe.

Expanded text:
vincet diabolum in passione. Et victo diabolo, permanebit splendor, vincet diabolum in passione. Et victo diabolo, permanebit splendor, id est Filius, cum sole, id est cum Patre, sedens ad dexteram Patris in aeternum. Et hoc, ante lunam generationis et generationum, quia ipse est primogenitus ex mortuis, praecedens Ecclesiam, decessione et accessione hominum transeuntem. Vel generatio generationum dicitur, generatio futura, qua immortaliter generabimur. Et est lunam dico, generationis generationum, id est quae immortaliter generabitur, in regeneratione. Vel secundum aliam littera
Abbreviated transcription (Latin):
hic ostendit eum dignũ. qui iudicet. Quasi diceret. Iudicabit
rex: et ipse ꝑmanebit cum sole. id est quãdiu tempora uoluũ¬
tur. que ꝑ solem ideo accipiuntur. quia iurta cursum solis
situram. Pmanebit ergo cum sole. id est quãdiu tempora uoluun¬
tur. ꝑmanebit in eccłia. et cum eccłia. quȩ est coꝵpus euis. et an¬
te lunam potuit dicere cũ sole et ante solem. id est cum tẽporib
et ante tẽpora ante quȩ est ȩt̃num. S ꝑ lunam que crescit et decre¬
scit: maluit designare increm̃ta. et defectus mortaliũ. Et est sen¬
sus. Et ipse ꝑmanebit ante lunam. id est om̃ia mortalia: sua immor¬
talitate p̃cedit. Neinde exponit: quid lunam dixerit. lunã dico
generationis. et generationũ. alia littera. id est ꝑmanet ante gene¬
rationes generationũ: quȩ transeunt decessione et accessione morta¬
luim. Uel ita. ut ꝑsolem accipiatur ds pater. cum quo ꝑmanet
filius. qui est quasi splendor et radius solis. Et est. humiliabit et

Expanded text:
Hic ostendit eum dignum qui judicet. Quasi dicat: Judicabit rex et ipse permanebit cum sole, id est quandiu tempora volvuntur, quae per solem ideo accipiuntur, quia juxta cursum solis,situram. Permanebit ergo cum sole, id est quandiu tempora volvuntur permanebit in Ecclesia, et cum Ecclesia, quae est corpus ejus. Et ante lunam, potuit dicere cum sole et ante solem, id est cum temporibus, et ante tempora, ante quae est aeternum. Sed per lunam quae crescit et decrescit, maluit designare incrementa et defectus mortalium. Et est sensus: Et ipse permanebit ante lunam, id est omnia mortalia sua immortalitate praecedit. Deinde exponit quid lunam dixerit. Lunam dico generationis et generationum, alia littera, id est permanet ante generationes generationum, quae transeunt decessione et accessione mortalium. Vel ita, ut per solem accipiatur Deus Pater, cum quo permanet Filius, qui est quasi splendor et radius solis. Et est humiliabit, et
Abbreviated transcription (Latin):
cauerunt. captiui sumus. et in cõparatione filioꝵ ionadab: omnis
mobedientia culpata est. Merito ergo pͥmi captiui dicunur. quia
est et filioꝵ ionadab. et prioꝵ captuioꝵ. id est filus spontaneis.
id est obedientiȩ. cantatur psalmus iste. et his qui pͥmi captiui
sunt. id est ꝑtinentes ad primũ hominem. propt̃ primum pͥmi
captiui. quia prius est: quod ammale est. ꝓpter scđm hominẽ.
secundi redempti. his cantatur psalmus. ut discant ꝑ grãm re¬
tiam uideoꝵ qui captiui ẽẽ meruerunt. quia frequenter momi¬
ti. nolunt corrigi. historia enim sic habet in libro regum. quod¬

Expanded text:
caverunt, captivi sumus; et in comparatione 151 filiorum Jonadab omnis caverunt, captivi sumus; et in comparatione 151 filiorum Jonadab omnis obedientia culpata est. Merito ergo primi captivi dicuntur, quia est filiorum Jonadab, et priorum captivorum, id est filii spontanei, id est obedientiae. Cantatur psalmus iste et his qui primi captivi ducti sunt, id est pertinentes ad primum hominem propter primum primi captivi, quia prius est quod animale est, propter secundum hominem, secundi redempti. His cantatur psalmus, ut discant per gratiam reiam Judaeorum, qui captivi esse meruerunt, quia frequenter moniti noluerunt corrigi. Historia enim sic habet in libro regum
Abbreviated transcription (Latin):
Unde suadet ieremias filiis isrł ut parent se captiuitati. nec
resistant uoluntati dei. Inde ergo uidetur sumptus titulus huiꝰ
psalmi. Eum ergo dixisset filioꝵ ionadab. subiecit. et eoꝵ qui pͥmi
captiui ducti sunt. non quia filii ionadab: captiui ducti sunt
s potius oppositi sut filiis isrł captui andis. peccato in obedientiȩ.
silu namq isrł: captiui sunt. primi et scđi. et tertii. s non de his
sonat psalmus. potius de nobis qui captuiamur. in legem pecca¬
ti: quȩ est in m̃bris. Unde magis cõmendatur gr̃a liberationis.
qui sumus filii ionadab. id est spontanei. Ionadab enum int̾preta¬
tur spontaneus dñi. id est qui ex uoluntate seruit. Filii ergo iona¬
dab: sunt filii obedientiȩ. scilicet qui ex dilectione seruiunt. et ipsi
sunt captiui. scd̾m legem carnis. S cur pͥmi captiui dicimur.
i am elucet. quia ꝑ inobedientiã primi hominis. in quo om̃s pec¬

Expanded text:
Unde suadet Jeremias filiis Israel ut parent se captivitati, nec Unde suadet Jeremias filiis Israel ut parent se captivitati, nec resistant voluntati Dei. Inde ergo videtur sumptus titulus hujus psalmi. Cum ergo dixisset, filiorum Jonadab subjecit, et eorum qui primi captivi ducti sunt, non quia filii Jonadab captivi ducti sint, sed potius oppositi sunt filiis Israel, captivandis peccato inobedientiae. Filii namque, Israel, captivati sunt primi et secundi, et tertii, sed non de his sonat psalmus: potius de nobis qui captivamur in legem peccati, quae est in membris . Unde magis commendatur gratia liberatoris, qui sumus filii Jonadab, id est spontanei. Jonadab enim interpretatur spontaneus Domini, id est qui ex voluntate servit. Filii ergo Jonadab sunt filii obedientiae, scilicet qui ex dilectione serviunt, et ipsi sunt captivi secundum legem carnis, sed cur primi captivi dicimur, jam elucet, quia per inobedientiam primi hominis, in quo omnes pec
Abbreviated transcription (Latin):
bus curarũ. et necedam. tu. ñ alia michi spes est. et ideo domine
ne moreris. S ardum ei uidetur. quod magno desiderio querit᷑
ñ taien optat eũ uenirt. antequã statuit. s patientiam quertt.¬
Et est. domine ne moreris. id est ne mͥ tardius uideatur. quod
uenturus es. quod fit ꝑpatientiam. qua qui caret tardum ei ui¬
detur. et deflectitur ab eo. sicut et uxor loch. respexit retro q̃ facta
est statua salis. ut ce condiat ẜexemplo. enim tibi est ne respicias
Psalmus iste de cominendatione gr̃ȩ est quȩ fere singulis silla
in nr̃is uirib. quod autẽ filioꝵ ionadab mentio fit intitulo. sci¬
endum est. quia ionadab cõmendatur a ieremia. qui filiis pre
bent. nisi patres aliquid contra dm̃ iusserint. Unde et ̾s be¬
nedixit eis: ꝓpter obedientiã. eosq ꝑ ieremiam obicit filiis ifrł.
qui nolunt obedire deo patri spũali. sicut illi patri carnali.

Expanded text:
bus curarum. Et ne cedam, tu, non alia mihi spes est. Et ideo, Domine, bus curarum. Et ne cedam, tu, non alia mihi spes est. Et ideo, Domine, ne moreris. Tardum ei videtur, quod magno desiderio quaeritur; non tamen optat eum venire antequam statuit, sed patientiam quaeritEt est, Domine ne moreris, id est ne mihi tardius videatur, quod venturus es, quod fit per patientiam, qua qui caret, tardum ei videtur, et deflectitur ab eo, sicut et uxor Lot respexit retro, quae facta est statua salis , ut te condiat. Exemplo enim tibi est ne respicias PSALin nostris viribus. Quod autem filiorum Jonadab mentio fit in titulo, sciendum quia Jonadab commendatur a Jeremia, qui filiis praebent, nisi patres aliquid contra Deum jusserint. Unde et Deus benedixit eis propter obedientiam, eosque per Jeremiam. Objicit filiis Israel, qui nolunt obedire Deo Patri spirituali, sicut illi patri carnali.
Abbreviated transcription (Latin):
lutare tuũ. quia ab illo salus cis: ñ ase. Ego uero. Quasi dicet.
iustus. sum egenus. uel m̃dicus. id est petens. quia adhuc lex
membroꝵ repugnat legi mentis meȩ. et esurio iustitiam ille
uero diues nullius egens lum̃ meum. Uel ita contitua Ipsi
de deo illud dicant. s de se ita sentiant. ut dicant ego sun ege¬
nus. et cet̾a. uel ita. Assumit iste sibi uerba dei. qui in p̃ceden¬
ti psalmo. de se hȩc eadem dixit. Quasi dicẽt. Illi qui querunt
aĩam meam. sunt diuites. s ego sum egenus. id est pecens. et
pauꝑ sum. id est insufficiens michi. quia et mundanas copias ũ
habet. et intus ubi est diues semꝑ ambit. desidert accipit. s
o ds adiuua me. in mundi tribulatione: ecce. unde cepit. Uel
ħoc semꝑ dicendũ est etiam iustis. Uel sic scłm aliam luteram.
Iło aduuia: quia adiutor m̃s es tu. et lib̾ator m̃s. de tot neri¬

Expanded text:
lutare tuum, quia ab illo salus eis, non a se. VERS. 6.-- « Ego lutare tuum, quia ab illo salus eis, non a se. VERS. 6.-- « Ego justus, sum egenus vel mendicus, id est petens, quia adhuc lex membrorum repugnat legi mentis meae , et esurio justitiam ; ille vero dives, nullius eges lumen meum. Vel ita continua: Ipsi de Deo illud dicant, sed de se ita sentiant, ut dicat: Ego sum egenus, etc. Vel ita: Assumit iste sibi verba Dei, qui in praecedenti psalmo de se haec eadem dixit. Quod illi qui quaerunt animam meam sunt divites, sed ego sum egenus, id est petens, et pauper sum, id est insufficiens mihi, quia et mundanas copias non habet, et intus ubi est dives, semper ambit, desiderat, accipit. Sed o Deus adjuva me in mundi tribulationem. Ecce unde coepit. Vel, Hoc semper dicendum est etiam justis. Vel sic, secundum aliam litteram. Ideo adjuva, quia adjutor meus es tu, et liberator meus, de tot nexi
Abbreviated transcription (Latin):
Utrũq enim scilicet et uitiuꝑatio et adulatio ignis est. Intrat
hunc ignem. qui tẽptatur uituꝑio. uel laude. exit intẽger. qui
neutro capitur sicut paulus. qui repulit dicentes. Ego sum pau¬
d̃s iuuat. et lib̾at. Quasi diceret. his om̃ib auersis et confusis: ex¬
ultent et letentur inte. in quo sunt lux. ñ in alio. o om̃s qui q̃¬
runt. ñ homines sed te. qui prior eos quesisti. et dicant. qui hoc
ñ dicit. non querit dm̃. Quid: Semꝑ magnificetur dñs. nr̃o more
dictum est ubi quis laudib crescit. quod ñ deus. ẜ nos laudando
ꝓficimus. ñ ergo in se. s in nobis magnificatur. p icant ergo semꝑ
magnificetur dñs. quia peccatorẽ uocat. consitenti dat ueniam
in facit iuste uiuere. tandẽ głificat. Uel ita distingne. et dicant¬
semꝑ. Quid: d agnificetur dñs. Hoc semꝑ dicant. quia nunquã
debet cessari a laude eius. Qui hoc dicant: Qui diligunt sa¬

Expanded text:
utrumque vituperatio et adulatio ignis est. Intrat utrumque vituperatio et adulatio ignis est. Intrat hunc ignem, qui tentatur vituperio vel laude; exit integer, qui neutro capitur. Sicut Paulus, qui repulit dicentes: Ego sum PauDeus adjuvat et liberat. His omnibus aversis et confusis, exsultent et laetentur in te, in quo sunt lux, non in alio, omnes qui quaerunt, non homines, sed te, qui prior eos quaesisti; et dicant, qui hoc non dicit, non quaerit Deum. Quid? semper magnificetur Dominus. Nostro more dictum est, ubi quis laudibus crescit, quod non Deus, sed nos laudando proficimus. Non ergo in se, sed in nobis magnificatur. Dicant ergo: Semper magnificetur Dominus, quia peccatorem vocat, confitenti dat veniam, inde facit juste vivere, tandem gsemper; quid? Magnificetur Dominus. Hoc semper dicant quia nunquam debent cessare a laude ejus, qui hoc dicant, qui diligunt sa
Abbreviated transcription (Latin):
cet rrucidantes confundantur. Confundi est de ꝑu̾sitate turba¬
ri. ante quã confusionẽ deffendunt peccata sua. uł facta. ut gło¬
si. s post conu̾tuntur. Unde subdit. et reuereant᷑. Reueri ẽ tint¬
re. ne ꝓ lesa iustitia. pena sequatur. Seqͥtur. Auertant᷑ retrorsũ
ñ precedant. s sequantur. ñ suo consilio iuuant s scõꝵ. et erubes¬
cant. qui uolunt uł cogitant mͥ mala. Nota qͥa diuersa sunt
cẽpora meccłia. Primo fuit impetus ꝑsequentiũ. Unde supra dĩ.
qui querunt animã meam. modo remansit maliuolentia. cogi¬
tantium. Unde hic ait. qui uolunt m mala. Auertant᷑. eti¬
amstatĩ erubescentes: qui dicunt m euge eiigẽ. irtisorie. uił adu
latiõe. Nuo enĩ sunt genera ꝑsequentiũ. uituꝑ antiũ. et adu¬
lantiũ. Sic̃ enĩigne aurũ ꝓbatur. ita uir lingua adulantium
Plus enim nocet lingua adulatoris. quã manus ꝑsecutoris.

Expanded text:
Cassiod. scilicet trucidantes, confundantur. Confundi est de perversitate turbaCassiod. scilicet trucidantes, confundantur. Confundi est de perversitate turbari, antequam confusionem defendunt peccata sua, vel facta ut gloriosi, sed post convertuntur. Unde subdit, et revereantur: revereri est timere, nivant, sed sanctorum. Et erubescant qui volunt vel cogitant mihi mala. Nota quia diversa sunt tempora in Ecclesia. Primo fuit impetus persequentium unde supra dixit, qui quaerunt animam meam; modo remansit malevolentia cogitationum. Unde hic ait, qui volunt VERS. 4.-- « Avertantur statim erubesclatorie. Duo enim sunt genera persequentium, vituperantium et adulantium. Sicut enim igne aurum probatur, ita vir lingua adulantium . Plus enim nocet lingua adulatoris, quam manus persecutoris.
Abbreviated transcription (Latin):
monet ut indo non in nobis głemur. M odus. b̾iꝑtitus est psal¬
mus. Primo in ꝑsona om̃ium iustoꝵ peat se adiuuari. et malos
erubescert. Scđo monet letari bonos. quos egenes as adiuuat et
lib̾at Ibi. Erultent et letentur. In ꝑsona gͦ oĩum uistoꝵ ait.o
ds̃ qui soles iuuare intende. id est respice. in adiutoriũ meũ. con¬
tra ꝑicula. Semꝑ enĩ egemus dei adiitorio. etiã in hoc seculo. et
maxime intribulatione. adiuua. et cito. et hoc est. Dñe ad adiu¬
uandum me festina. ita petit. quasi si c̃ardet misclia: crescant
corm̃ta. slota quia hic om̃is petitio affirmatio est. Unde non surr
tuñde tribulationes. Nota etiam. quod hic u̾siculus ante om̃s ho¬
ras. scilicet in mitio p̃dicitur. quia cũ orare debemus. maxime t̃c
tẽptare uititur diabolus. ut muscȩ morientes ꝑdant suauitatẽ
unguenti. Contra ergo illius assultus auxiliũ a deo postulamꝰ.

Expanded text:
Monet ut in Deo non in nobis gloriemur. Modus: Bipartitus est psalMonet ut in Deo non in nobis gloriemur. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo in persona omnium justorum petit se adjuvari, et malos erubescere. Secundo monet laetari bonos quos egenos Deus adjuvat et liberat, ibi, exsultent et laetentur. In persona  qui soles juvare intende, id est respice in adjutorium meum contra pericula. Semper enim egemus adjutorio Dei in hoc saeculo, et maxime in tribulatione. Adjuva, et cito. Et hoc est, Domine, ad adjuvandum me festina. Ita petit quasi si tardet misericordia, crescant tormenta. Et nota quia hinc omnis affirmatio est. Unde, non sunt timendae tribulationes. Nota etiam quod hic versiculus ante omnes horas, id est in initio praedicitur: qui cum orare debemus, maxime tunc nititur tentare diabolus, ut muscae morientes perdant suavitatem unguenti . Contra ergo illius assultus, auxilium a Deo postulamus
Abbreviated transcription (Latin):
buitur dauid. id est omin usto qui loquitur hic habitus in
rememoratione. id est agens de memoria. non utiq peccatoꝵ. sed
huuis rei. quod dñs saluũ fecit eum spe. et certitudine. Quasi di¬
ceret. et si cõmutati sint. unde in titulo p̃cedentis psalmi agit᷑.
ñ tamen glentur in se sed in deo. qui saluat. Et nota congrue fieri
quod sicut supra xp̃c caput nr̃m. de sua passione egit. et spem
resurrectionis addidit. similiter et membra. eius in hoc psalmo.
et passiones suas edicunt. et spem resurrectionis assumunt. Est gͥ
est etiã uox omis iusti. cui ex caritate habundans iniquitasẽti¬
a nullo sustituit. s a malis factis eoꝵ cui etiam ñ fuit dictum
ut ñ ibi habitaret. H anc ꝑsecutionẽ immittit diaboł multĩ formi
est enim leo aꝑte seuiendo: et draco occulte insidiando. est ergo
ꝑsecutio ustoꝵ uel a leone in impetu: uel a dracone in insidus: Un¬
de om̃s una uoce clamant. Ns̃ in adiutorũ meũ et cet̾a. Intentione

Expanded text:
t Christo, omni justo, qui loquitur hic, habitus in rememoratione, id est agens de memoria, non utique peccatorum, sed hujus rei, quod Dominus salvum fecit eum spe et certitudine. Quasi dicat: Et si commutati sint, unde in titulo praecedentis psalmi agitur, non tamen glorientur in se, sed in Deo qui salvat. Et nota congrue fieri quod, sicut supra, Christus caput nostrum de sua passione egit et spem resurrectionis addidit similiter et membra ejus in hoc psalmo et passiones suas edicunt, et spem resurrectionis assumunt. Aug., est etiam vox omnis justi, cui ex charitate abundans iniquas, etiionem a nullo sustinuit, sed a malis factis eorum, cui etiam non fuit dictum ut ubi non habitaret . Hanc autem persecutionem immittit diabolus multiformis. Est enim leo aperte saeviendo, et draco occulte insidiando. Est ergo persecutio justorum, vel a leone, in impetu; vel a dracone, in insidiis: unde omnes una voce clamant; Deus in adjutorium meum, etc. Intentio:
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ humiliauit. xp̃c in passione: s nondũ penitus est extinctꝰ.
Sonde alibi. humiliasti sicut uulneratũ suꝑbum. Unde ier¬
mias. Elamauit ꝑdix et congregauit quȩ non peꝑit. fecit diui

Expanded text:
autem humiliavit Christus in passione, sed nondum penitus est exstinctus. autem humiliavit Christus in passione, sed nondum penitus est exstinctus. Unde alibi: Humiliasti sicut vulneratum superbum . Unde Jeremias: Clamat perdix. Congregavit quae non peperit, fecit divi
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. nuntiandam popło. Deinde scđm aliam litteram sequit᷑.
iustitiã. iudicabit pauꝑes popłi. s illi codices magis approbant᷑.
qui habent: quod supra exposuimus. Iudicabit pauꝑes popłi.
idest eos qui pauꝑes sunt in popło. in quo bonimaliq cõmirti
est syon: et filia syon. Uel distingue uter filios pauꝑum et pauꝑes.
Pauꝑes dicit patres. scilicet ꝓpħas et apłos. filios pauꝑum dicit et
qui sub eis ꝓficiunt. quos om̃s sic iudicabit dñs ut saluos faciat.
et humiliabit. in p̃senti calũmatorem. id est diabolũ. dum enĩ
gr̃a sua iuuat: ut gratis colat homo dm̃. humiliabitur diabolus
qui dicit. Nunquid gratis colitiob dm̃: uel humiliatus est dia¬
bolus. in xp̃i passione. quando ꝑ calũmas iudeoꝵ eum occidit. in
quo nichil iuris habuit. unde merito eos amisit: in quib aliquid
des in culpam trahere nitmur. quod est calumniari. hunc

Expanded text:
Christum, nuntiandam populo. Deinde secundum aliam litteram sequitur: Christum, nuntiandam populo. Deinde secundum aliam litteram sequitur: Justi judicabunt pauperes populi. Sed illi codices magis approbantur qui habent quod supra exposuimus, judicabit pauperes populi, id est eos qui pauperes sunt in populo, in quo boni et mali commistest Sion, et filia Sion. Vel distingue inter filios pauperum, et pauperes. Pauperes dicit Patres, scilicet prophetas et apostolos. Filios pauperum dicit eos qui sub eis proficiunt. Quos omnes sic judicabit Dominus, ut salvos faciat. Et humiliabit in praesenti calumniatorem, id est diabolum Dum enim gratia sua vivat, ut gratis colat Deum homo, humiliatur diabolus qui dicit: Nunquid gratis colit Job Deum? Vel humiliatus est diabolus in Christi passione, quando per calumnias Judaeorum cecidit, in quo nihil juris habuit, unde merito eos amisit, in quibus aliquid, quia innocentes in culpam trahere nititur, quod est calumniari. Hunc
Abbreviated transcription (Latin):
li. et colles. scilicet minores. suscipiant iustitiam. id est xpm̃.¬
res. suscipiant pacem. humilitatis. popło. id est ad popłm. ut ñ
se efferant. pro sua maioritate. excellentes quippe in ȩccłia: paci
debent uigilanti intentione consulere. ne ꝓpter suos honores: su¬
ꝑbe agendo scismata faciant. unitatis cõpage dirupta. et colles
id est minores. iustitiam. ut seruos non ante ponant dño. sed sic
bum reconciliationis. scilicet uerbum euangłii. ad hoc ut nunti¬
ent popło. et colles. id est minores. iꝰtitiam. id est obedientiam. ut
obediant doctrine ueritatis. Iudicabit. Scd̃a pars ubi item¬
agit de eodem uidicio. affirmando futurum. Post optationẽ qͥppe:
uirtute ꝓpħie. dicit. que sunt aduentu dñi prestanda. Quasi dice
et distinguitur sic littera Montes id est p̃dicatores p̃ceentẽ
et alii colles. id est p̃dicatores sequentes. suscipiant pacem. id ẽ

Expanded text:
li, et colles, scilicet minores suscipiant justitiam, id est li, et colles, scilicet minores suscipiant justitiam, id est res, suscipiant pacem, humilitatis, populo, id est ad populum, ut non se efferant, id est extollant pro sua majoritate. Excellentes quippe in Ecclesia paci debent vigilanti intentione consulere, ne propter suos honores superbe agendo schismata faciant, unitatis compage dirupta. Et colles, id est minores imitando justitiam, ut servos non anteponant Domino, sed sic bum reconciliationis, scilicet verbum Evangelii, ad hoc ut nuntient populo. Et colles, id est minores, justitiam, id est obedientiam, ut obediant doctrinae veritatis. PARS. II. agit de eodem judicio affirmando futurum. Post optationem quippe virtute prophetiae dicit quae sunt adventu Domini praestanda. Quasi dicatet distinguitur sic littera, montes, id est praedicatores praecedentes, et colles, id est praedicatores subsequentes, suscipiant pacem, id est
Abbreviated transcription (Latin):
iudicat quẽquam. s om̃e udicium dedit filio. non quinto¬
ta trinitas simul iudicet. s quia solus filii ꝑsona scđm hu¬
manttatem. ab om̃ib in udicio uidebitur. et ut suȩ pecitionis
desidium ostendat. ꝑ figuram epinome. idem repetit aliis uer¬
bis dicens. et ĩtitiamtuam. id est iustum iudicium. da filio regis.
id est tui qui es rex: et ido non usurpat regnũ. quia filius regiꝰ
est ut diximus. hic est epinome. id est crebra sententiȩ repetitio.
Repetitiones autẽ eis dem uel aliis ueribis facere: multum cõ¬
mendant diuina eloquia. quȩ maxime sunt in psalmis. et in
eodem genere sermonis. quo affectus ammni est mouendus. dico.
popłm tuum. qui et eius est. scilicet ut disceruat eum. a nõ suis
et pauꝑes tuos in udicio. Isti sunt popłs dei. scilicet humiles: ñ¬
p̃sciatur uidicaturus ꝑ legatos. Et hoc est. Montes. id est maio
piant pacem. id est xp̃m. pacem dico nuntiandam. popło fide¬

Expanded text:
uia tota Trinitas simul judicet, sed quia solius Filii persona, secundum humanitatem, ab omnibus in judicio videbitur. Et ut suae petitionis desiderium ostendat, per figuram epimonem, idem repetitur aliis verbis, dicens: Et justitiam tuam, id est justum judicium da filio regis, id est tui, qui es rex. Et ideo non usurpat regnum, quia filius regis est ut diximus. Hic est epimone, id est, crebra repetitio. Repetitiones autem eisdem vel aliis verbis factae, multum commendant divina eloquia, quae maxime sunt in psalmis, et in eo genere sermonis quo affectus animi est movendus. Dico, populum tuum, qui et ejus est, scilicet ut decernat eum a non suis; et pauperes tuos in judicio. Isti sunt populus Dei, scilicet humiles, npraesciatur judicaturus per legatos. Et hoc est, Montes, id est majorpiant pacem, id est Christum. Pacem dico nuntiandam populo fide
Abbreviated transcription (Latin):
non om̃ia cũ illo nob d̾s donauit: hoc modo mandat deus xp̃m su¬
um. Nota: uerborũ distinetionem. Manda docendo. ꝑ prȩdicatores:
confirma uuando ꝑ gr̃ãm. Uel ita: scłm aliam litteram. Oleus
manda uirtiti tuȩ. id est fortib tuis iniunge. ut te annuntient. et
ꝑ eos confirma. et cettra. Uel o deus pater. manda tuum opus uir¬
tuti tue. idest filio uel spũi sc̃o. et ꝑ filium. et spm̃ scm̃. confirina ds.

Expanded text:
non omnia cum illo Deus nobis donavit? Hoc modo mandat Deus Christum suum. Nota verborum distinctionem, manda, docendo per praedicatores, confirma, juvando per gratiam. Vel ita secundum aliam litteram: O Deus, manda virtuti tuae, id est fortibus tuis injunge ut te annuntient, et per eos confirma, etc. Vel, o Deus, Pater, manda opus tuum virtuti tuae, id est Filio et Spiritui sancto, et per Filium et Spiritum sanctum, confirma
Abbreviated transcription (Latin):
qui sunt uasa ueritatis. uel in uasis psalmi: id est inuiuificatione sp̃c.
uns em̃ psalmi. psalt̾ium est. scilicet organũ. quod a sursum sonat.
quo significatur sp̃c. qui iam spe surrexit cum xp̃o. E rthara ab infe¬
riori: et significat corpus qͦti et resurget. Unde subdit. et psallam tͥ
oꝑe. o tu qui es sc̃s isrł. incithara. id est in mortificatione carnis. uel

Expanded text:
qui sunt vasa veritatis; vel, in vasis psalmi, id est in vivificatione spiritus. qui sunt vasa veritatis; vel, in vasis psalmi, id est in vivificatione spiritus. Vas enim psalmi psalterium est, scilicet organum quod a sursum sonat, quo significatur spiritus, qui spe jam surrexit cum Christo; cithara ab inferiori, et significat corpus, quod etiam resurget. Unde subdit: Et psallam tibi opere, o tu qui es Sanctus Israel in cithara, id est in mortificatione carnis. Gl
Abbreviated transcription (Latin):
ultiplicasti. quia ꝑ diuersa sub uenit deus. magnificentiam cuam.
uel iustitiam. scilicet flagella. quia nec filiis parcis a flagello. et con¬
uersus consolatus es me. ꝑ scripturas et premia. E onsolatus dicit. qͥa
et si districte costiget: tristes tameu ẽẽ non sinit. Unde generał iustꝰ:¬
letuᷤ ueritat̃e psallere confitetur. N am et ego. uel scdm quosdam
talis littera est ibi. Consolatus es me: et de abyssis terre iterum re¬
duxisti me. Hȩc reductio: in futuro erit scđm corpus. Dico consolatꝰ
es me: quod ab effectu ostendo. Nam et ego. uel ita continet. scđm¬
aliam litt̾am reduxisti me. ego autẽ confitebor tibi in uasis psalmi ł
psalmoꝵ. Psalmi pulchre dicuntur uasa ueritatis. quasi sp̃ualia do¬
lia: uinum dñi seruantia. Et est. Consitebor cibi o deus ueritatẽ tuã.
id est quod uere deus es: inuasis psalmi. id ẽ ĩ decantatione psamoꝵ

Expanded text:
ug. quia per diversa subvenit Deus, magnificentiam tuam, ug. quia per diversa subvenit Deus, magnificentiam tuam, vel justitiam, scilicet flagella, quia nec filiis parcis a flagello. Et conversus consolatus es me, per Scripuras et praemia. Consolatus dicit quia et si districte castiget, tristes tamen esse non sinit. Unde generalis justus veritatem psallere confitetur. Nam et ego. Vel secundum quosdam talis littera est, ibi, consolatus es me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Haec reductio in futuro erit. Secundum corpus dico, consolatus es me: quod ab effectu ostendo. VERS. 24.-- « Nam et ego caliam litteram: Reduxisti me, ego autem confitebor tibi in vasis psalmi vel psalmorum. Psalmi pulchre dicuntur vasa veritatis, quasi spiritualia dolia vinum Domini servantia. Et est, confitebor tibi, o Deus, veritatem tuam, id est quod vere Deus es, et in vasis psalmi, id est in decantatione psalmorum,
Abbreviated transcription (Latin):
inobedientiã penam incurtisse: manifestũ est. Inde iste captiuus
clamat. ds quis similis tibi : nullus. michi aut̃ẽ uolenti ꝑu̾se¬
id est passiones. et merito qui recedit ab eo. quod bonũ est ex se. et
beatitudo. miser est ostendisti dicit: quia scit illaᷤᷤ ꝓdesse. utiq mul
s hec disciplina qua me flagellasti ammonitio fuit conu̾sionis:
abyssis terre. id est de submersione peccati. iterũ spe reduxisti
me. Primo eñ cum natura nr̃a. uerbo dei unita. ꝓpter nos sur¬
rexit: reducti sumus de abyssis terrȩ. iterũ cum credimus in
eum.et redimus in. eum. et fit prima resurrectio anime. quȩ
spe iam resurrexit cum eo. Unde apłs. Si cum resurrexistis
cum xp̃o et cetera. Unde hic dicit. iterũ reduxisti me. Item se¬
cundo reducemur. quaudo corpore resurgemus. Unde postea
dicet. uel iterũ ia est sepe reduxisti me. et sic iam reductĩi
spe.¬

Expanded text:
inobedientiam incurrisse poenam manifestum est. Inde iste captivus inobedientiam incurrisse poenam manifestum est. Inde iste captivus clamat: Deus quis similis tibi? nullus. VERS. 22.-- « Quid est passiones, et merito qui recedit ab eo quod bonum est ex se et beatitudo, miser est. Ostendisti, dicit, quia scit illas prodesse, utique mul haec disciplina qua me flagellasti, admonitio fuit conversionis, abyssis terrae, id est de subversione peccati, iterum spe reduxisti me. Primo enim cum natura nostra Verbo Dei unita, propter nos surrexit, reducti sumus de abyssis terrae. Unde, dum credimus in eum, redimus in eum, et fit prima resurrectio animae, quae spe jam surrexit cum eo. Unde Apostolus: Si surrexistis cum Christo, etc. . Unde hic dicit: Iterum reduxisti me. Item secundo, iterum reducemur, quando corpore resurgemus; unde postea dicet, vel iterum, id est saepe reduxisti me, et sic in jam reductis spe
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cepto. s uoluit ut nullo sibi dñante: ẽẽt quasi deus. que est ꝑu̾sa
sumlitudo. Irecipit quippe ei deus nullo indigens. ne comederet
de lignoscientiȩ boni et mali: ad pro bandum gͣntum eẽt obedientie
bonum. et malũ inobedientiȩ. Arbor uero illa: quicquid ẽẽt. uel¬
cuiu̾q pomi: ideo dicta est lignũ scientiȩ boni et mali. quia homo
qui nollet bonũ a malo discernere ꝑ preceptũ. id est ꝑprudentiam
discreturuis erat. ꝑ mali exꝑimentum: ut tangendo uecitũ inue
obedientiȩ. quã ꝓhibendo amalo. ut ex inobedientia tantũ sit pe¬
na. ñ are mala. et ex obedientia palma. Si enĩ re̾ mala eẽt: quȩ ꝓhi¬
beretur. uideretur etiam sine ꝓhibitione ẽẽ uitanda. nec ex sola in¬
obedientia pena secuta. s ex remala: non uitata. Nc̃ uͦ cũ bona
arbor sit ꝓhibita. solam obedientiã palmam inuenisse. et solam

Expanded text:
praecepto, sed voluit ut nullo sibi dominante esset quasi Deus, quae est perversa praecepto, sed voluit ut nullo sibi dominante esset quasi Deus, quae est perversa similitudo. Praecepit quippe ei Deus nullo indigens, ne comederet de ligno scientiae boni et mali , ad probandum quantum esset bonum obedientiae. Arbor vero illa quidquid esset cujuscunque pomi, ideo dicta est lignum scientiae boni vel mali, quia homo qui nollet bonum a malo discernere per praeceptum, discreturus erat per mali experimentum, ut tangendo vetitum, inveobedientiae, quam prohibendo a bono, ut ex inobedientia tantum sit poena, non a re mala et ex obedientia palma. Si enim res mala esset quae prohiberetur, videtur etiam sine prohibitione esse vitanda, nec ex sola inobedientia poena secuta, sed ex re mala non vitata. Nunc vero cum arbor bona sit prohibita, solam obedientiam palmam invenisse, et solam
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ñ eẽnt. et magnos. et quodiuste et beate uiuunt. et continec
et corporis. unde ꝓmittit gr̃as. Quasi diceret. tua potentia est
m altissimis. et cum hoc sit o deus quis similis tibi. in natura uel
potentia: nullus. quia miltibi simile. et tamen homo stultus se ex¬
tollit. et credit diabolo suggereuti. eritis sicut dii. et inde captiuuᷤᷤ
Om̃is enimadam similis dum ꝑuersȩ uult ẽẽ similis deo. cadit
in captiuitatẽ. Unde clamet ad eum. aquo cecidit. ds quis simił
tibi. Est autẽ alia similitudobona qua homo iustus qui diligit
iimicos. et benefacit eis: similis ẽ d̾o. ad cuius similitudinẽ et im¬
maginem factus est: quisolem suũ oriri facit suꝑ bonos et malo
et plute suꝑ iustos et in iustos. Et hec est similitudo obedientiȩ
ñ suꝑbe imitationis. ñ equiꝑationis. Est ergo bene similis deo.
idiabolus: qui noluit sub eo eẽ. it homo: qui ut seruus noluit teneri

Expanded text:
cum non essent, magnos, et quod juste et beatae vivunt, et continet cum non essent, magnos, et quod juste et beatae vivunt, et continet et corporis. Unde promittit gratias. Quasi dicat: Tua potentia est in altissimis. Et cum hoc sit, o Deus, quis similis tibi, in natura vel potentia? nullus, quia nil tibi simile. Et tamen homo stultus se extollit, et credit diabolo suggerenti: Eritis sicut dii . Et inde captivus. Omnis enim Adam similis, dum perverse vult esse similis Deo, cadit in captivitatem. Unde clamet ad eum a quo cecidit: Deus, quis similis tibi? Est autem alia similitudo bona, qua homo justus qui diligit inimicos et benefacit eis, similis est Deo, ad cujus similitudinem et imaginem factus est, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Et haec est similitudo obedientiae, non superbiae; imitationis, non aequiparationis. Est ergo bene similis Deo, diabolus qui noluit sub eo esse et homo qui ut servus noluit teneri
Abbreviated transcription (Latin):
potentiã tuam. lib̾andi. qua ꝑ incarnationẽ captiuos liberas. et i̾titiã
tuam. pumendi. qua hominem peccantẽ iusto uidicio dampnas. ego
dico diicens predicationẽ meam. usq in altissima suꝑ quȩ est filius
dei. id estusq ad hominem exaltatũ suꝑ altissima. quia homo ds
sedet ad dext̾am patris regnans cum eo. Nico anmuntiẽ potentiã
et i̾titiam. quȩ duo fecisti magnalia. Utrũq enini mirabile est ꝑ
grãm redimi hominẽ: qui ꝑ iustitiam dampnatus erat. ꝑ iustitiã
enim adam expulit de paradiso. Per grãm latronem acorpit.
uelita. ne dere linquas donee aunuutiem potertiã qua hoio po¬
tens est ad bonum ẽẽ tuam. non hominis. quia nichil est homo
ex se. ex iustitiam. qua iustus est homo: ẽẽ tuam. non hominis.
o deus. Et ne putes quod solus homo egeat gr̃a. quia ꝑuente
gr̃a tua. usq in altissima quȩ fecisti magnalia. quia eos qui
sunt in altissimis. ul est om̃s ordines cęlestes. fecit deus ꝑ grãm

Expanded text:
potentiam tuam liberandi, qua per incarnationem captivos liberas, et justitiam tuam puniendi, qua hominem peccantem justo judicio damnas. Ego dico ducens praedicationem meam, usque in altissima, super quae est Filius Dei, id est usque ad hominem exaltatum super altissima, quia homo Deus sedet ad dexteram Patris, regnans cum eo. Dico, annuntiem potentiam et justitiam, quae duo fecisti magnalia. Utrumque enim mirabile est per gratiam redimi hominem qui per justitiam damnatus erat; per justitiam enim Adam expulit a paradiso, per gratiam latronem accepit. Vel ita: Ne derelinquas donec annuntiem potentiam, qua homo potens est ad bonum esse, tuam, non hominis, quia nihil est 153 homo ex se, et justitiam, qua justus est homo esse, tuam, non hominis, o Deus, et ne putes quod solus homo egeat gratia, quia pervenit gratia tua, usque in altissima quae fecisti magnalia, quia eos qui sunt in altissimis, id est omnes ordines coelestes fecit Deus per gratiam,
Abbreviated transcription (Latin):
stabilitũ regnum dei. qui ꝑ mort̾e quasi ꝑ serpentẽ flurimꝰ: tunc
enim homo ad manũ dei resurrectione reu̾tens. recipiet p̾stinam stabi¬
litate. Et est sensus. redemisti ugam hereditatis tue. id est reformasti pͥ¬
stinam stabilitatẽ in homine. ut sit cua hereditas: s qͥa hoc et degen

Expanded text:
stabilitum regnum Dei, qui per mortem quasi per serpentem fluximus. Tunc stabilitum regnum Dei, qui per mortem quasi per serpentem fluximus. Tunc enim homo ad manum Dei in resurrectione revertens, pristinam accipiet stabilitatem. Et est sensus: Redemisti virgam haereditatis tuae, id est reformasti pristinam stabilitatem in homine, ut sit tua haereditas. Sed quia et hoc de gen
Abbreviated transcription (Latin):
ses et fugit. fic apłi morientȩ xp̃o. sed retenta cauda. id est posteriori¬
bus. serpens fit uirga. quia prmo occisus postea surrexit. quod est
mitari serpentẽ in uirgam. senuit moyses caudam sine timore. quia
dliscipłi crediderunt firmiter: cognita resurrectione. Et est sensus. me¬
mor esto congregationis. et eris. quia redemisti te p̃cio. uirgam heredi¬
tatis tuȩ. iad est redemisti hereditatẽ tuam ꝑ te preciũ. ꝑ te urgam. De
hac urga ⁊eremias. iurgam uigiliatũ ego uideo. Uel ꝑ uirgam mo¬
ysi humani generis stabilitas signatur: quã habuit ante peceatũ. Ui¬
ga cadens in t̾ram mutata est in serpente. qui corporis sui mouetur
anfractib. quia ꝑ lapsum peccati. homo destabilitate uite suȩ muta¬
tus est in huiꝰ mortalitatis ꝓgressus. retenta cauda fit serpens uirga:
canda est finis seculi. in quo redibimus ad manus dei. et efficiemur

Expanded text:
ses et fugit. Sic apostoli, moriente Christo, retenta cauda, id est posteriorises et fugit. Sic apostoli, moriente Christo, retenta cauda, id est posterioribus, serpens fit virga, quia primo occisus, postea surrexit, quod est mutari serpentem in virgam. Tenuit Moses caudam sine timore, quia discipuli crediderunt firmiter cognita resurrectione. Alcuin.mor esto congregationis tuae, et eris, quia redemisti, te pretio, virgam haereditatis tuae, id est redemisti haereditatem tuam, per te pretium, per te virgam. De hac virga ait Jeremias: Virgam vigiliarum ego video . Vel per virgam Mosi, humani generis stabilitas designatur, quam habuit ante peccatum. Virga cadens in terram mutata est in serpentem, qui corporis sui movetur anfractibus, quia per lapsum peccati, homo de stabilitate vitae mutatus est in hujus mortalitatis progressus. Retenta cauda fit serpens virga. Cauda est finis saeculi, in quo redimus ad manum Dei, et efficimur
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificia. et om̃ia xp̃m ꝓmittentia. et ideo: non debebaut cunc
deseri. Ieronimus aliam lict̾am ponit. scilicet montẽ. uel montis
syon. sine. in eo. et est. redemisti uirgani hereditatis. scilicet montẽ
nificat. hucusq ueteris testamenti facta dixit: quȩ sequit᷑ ueritas
ꝓmissa. Unde aaddit. in quo. monte syon habitasti. o xp̃e quia ibi
prȩsentia homini xp̃i habitauit. et ꝑ hoc supplicat ne daret eã
uastitati. in eo. uel non est ibi. uel uacat. et ñ tantũ ꝓ meis rogo: s ectã
ꝓgentib. Unde subdit. Leua. et manus et cet̾a uel mistice
potest legi ꝑ uirgam intelligitur xp̃c. ꝑ serpentẽ mors. qͥa suasu ser¬
p̃nti mors intrauit in mundũ. uirga ergo in serpente: xp̃c est in mor¬
te unde et serpens eneus. inde facto ubi mordebãtur a setpentib
erectus est in ligno. quẽ qui intuetur. a serpentib sanatur. id est

Expanded text:
sacrificia, et omnia Christum promittentia. Et ideo non debebant tunc sacrificia, et omnia Christum promittentia. Et ideo non debebant tunc deseri. Hieronymus aliam litteram ponit, scilicet montem vel montis Sion, sive in eo. Et est, redemisti virgam haereditatis tuae, scilicet monificat. Hucusque Veteris Testamenti facta dixit, quae sequitur veritas promissa. Unde addit: in quo, monte Sion, habitasti, o Christe, quia ibi praesentia Christi hominis habitavit. Et per hoc supplicat, ne daret eam vastitati. In eo, vel non est ibi, vel vacat, et non tantum pro meis rogo, sed etiam pro gentibus. Unde subdit: leva etiam manus, etc. Aug. Vel mystice potest accipi. Per virgam intelligitur Christus; per serpentem mors, quia suasu serpentis mors intravit in mundum . Virga ergo in serpente, Christus est in morte. Unde et serpens aeneus in deserto, ubi mordebantur a serpentibus, erectus est in ligno: quem qui intuebatur a serpentibus sanabatur, id est
Abbreviated transcription (Latin):
iuetue. uel gregis. hoc ideo dicit. quia in eos tẽperatius uindicamus.
quos aliquando fuisse nr̃os meminimus: et ut quid. Quasi. cur ẽ hoc:
nisi quia pastorem non agnoiumus: non rep̃hendit. s querit. quare.
ta beneficia. et plus sua benesicia in eis quam eoꝵ errata attendat:
hic est popłs israel quem possedit. non gentes. uel queni creasti. alia lit¬
ab egypto. Ecce aliud beneficiũ. Uirgam. uel septrum hereditatis tuȩ
possidere. uirgam moysi uertit in serpentẽ. sed apprehensa cauda:¬
filus isrł ut credant quia tu me misisti: ait ad illum. Quid tenes
in manu tua: Qui respondit. Uirgam. Et ait illi deus. Proice illam
in t̾rani. Et dimisit uirgam in t̾ram. et facta est serpens. Et expauit
moyses et fugit. Et ait illi dñs. apprehende caudam eius. Et app̃hen¬
dit: et reuersa est in statum suum. Uirga facta sicut antea uirga

Expanded text:
cuae tuae, vel gregis tui, hoc ideo dicit, quia in eos temperantius vindicamus, cuae tuae, vel gregis tui, hoc ideo dicit, quia in eos temperantius vindicamus, quos aliquando fuisse nostros meminimus. Et, ut quid? Quasi dicat: Cur est hoc? nisi quia pastorem non cognovimus? nec reprehendit, sed quaerit quare. ta beneficia; et plus sua beneficia in eis quam eorum errata attendat. Hic est populus Israel quem possedit, non gentes. Vel, quam creasti ab ib Aegypto. Haym., Aug. Ecce aliud beneficium. Virgam vel sceptrum haereditatis tuae, possidere, virgam Mosi vertit in serpentem; sed apprehensa caudafiliis Israel, ut credant quia in me misisti? ait ad illum: Quid tenes in manu tua? Qui respondit: Virgam. Et ait illi Deus: Projice illam in terram. Et dimisit virgam in terram. Et facta est serpens, et expavit Moses, et fugit, et dixit illi Dominus: Apprehende caudam ejus. Et apprehendit, et reversa est in statum suum, virga facta, sicut ante virga
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcitus est. Primo describens eu̾sionem ierłm in reparabilem. q̃rit¬
causam quare fuerit. quasi admirans et conq̃rens. et precatur
ꝑ repulso popło. et ultionem in destructores. quȩ quidem eis uti¬
lis est et iam facta est scđo: ostendit salutem ubiq factam in aduen¬
tu xp̃i.Ibi. Neus autẽ. ꝙ eicio. quod ubiq sit: precatur fieri udeis
Ibi. Memor esto. Admirans ergo et conquerens ait. odeus. quasi qͥ
es creator nr̃ repulisti nos. quasi alienoᷤͤa tua defenfione. et hoc: in
finem. id est extoco. quia nec etiam cẽplo partitur: ꝑ hoc int̾itum et
captiuitatẽ significat que atito fuit. uel repulisti. nos usq in finem
seculi. uel repulisti. ut muteres nos in finem. id est in xp̃m. qui est
bundus. s iratus est furor. ut hac geminatione grauissimus ostenda¬
tur. suꝑ oues. oues nominat: ut misccłiam pii pastoris moueat. p̃as¬

Expanded text:
d Deus. Describens eversionem Jerusalem irreparabilem, qd Deus. Describens eversionem Jerusalem irreparabilem, qcausam quare fuerit quasi admirans et conquerens, et precatur pro repulso populo et ultionem in destructores, quae quidem est eis utilis, et jam facta est. Secundo ostendit salutem ubique factam in adventu Christi, ibi, Deus autem rex. Tertio quod ubique fit precatur fieri Judaeis, ibi memor esto. Admirans ergo et conquerens ait, o VERS. 1.-- « es creator noster, repulisti nos, quasi alienos a tua defensione. Et hoc in finem, id est ex toto, quia etiam nec templo tuo parcitur, per hoc interitum et captivitatem significat, quae a Tito fuit. Aug. Vel, repulisti nos, usque in finem saeculi. Vel, repulisti nos, ut mitteres nos in finem, id est in Christum, qui bundus es; sed iratus est furor, ut hac geminatione gravissimus ostendatur super oves. Oves nominat, ut misericordiam pii pastoris moveat; pas
Abbreviated transcription (Latin):
data est. ꝑ xp̃m uero gr̃a et ueritas facta. Gra. quia modo ꝑ caritatem
p̃cepta eãdem cum euangłio fere om̃ia. Moralia enĩ eadem: cermonialia
non eadem. sacramenta ñ eadem. quia illa tantũ ꝓmittebant s alitem.¬
hȩc dant salutẽ. ꝓmissa. non eadem. quia ibi t̃rena. primo animalib
cramenta spũalium in se latentiũ. Illa ergo tẽporalia ablata sunt.
ubi ueritas uenit. ñ ẽ enĩ unctio. uel sacerdos. uel ꝓpħa. uel templũ
uastata sunt om̃ia. ꝓ quib xp̃m occiderunt. hanc uastationẽ plan
rena a celestib. uetus testamentum. anouo tesamento ut scias qͥa
eligere debeas. Et est sensus. hic est intellectus ad aph. itlest. in hoc
alia auo. scilicet septuagesimus octauus. et centesimus tricesimus
sextus. et est hoc genus dictionis. caritate plenum. bocet eñi flere
Incentione monet: relictis figuris transire ad ueritat̾e. Modus Eri¬

Expanded text:
data est, per Christum vero gratia et veritas facta est . Gratia, quia modo per charitatem data est, per Christum vero gratia et veritas facta est . Gratia, quia modo per charitatem Praecepta, eadem cum Evangelio fere omnia; moralia enim eadem; caeremonialia, non eadem; sacramenta, non eadem, quia illa tantum promittebant, haec dant salutem. Promissa non eadem, quia ibi terrena primo animalibus ramenta spiritualium rerum in se latentium. Illa ergo temporalia ablata sunt ubi veritas venit. Non est unctio, vel sacerdos vel propheta, vel templum: vastata sunt omnia pro quibus Christum occiderunt. Hanc vastationem vel drena a coelestibus, Vetus Testamentum a Novo Testamento, ut scias quid ex his eligere debeas. Et est sensus: Hic est intellectus Asaph, id est: in hoc alii scilicet duo, septuagesimus octavus, et centesimus tricesimus sextus. Et hoc est genus dictionis charitate plenum. Docet enim flere r, vel molliretur. Monet, relictis figuris, transire ad veritatem. Ut qui
Abbreviated transcription (Latin):
abs te. huic fornicationi contrarius est castus amor. qui gratis deum
aliat̃. in quo habet om̃ia. illi ita. tuautẽ quid facis: Michi autem
dere dm̃ facie ad faciem: et modo dũ sum ꝑegrinus. dũ est michires
bonũ est nichi. ponere in dño deo spem meam. quȩ est quasi anchora
tiones tuas. id negotu interim habet iste. scilicet laudare dm̃. et coa¬
quȩ est filia sy on. id est speculationis. Syon enim int̃pretatur speculatio
Uel in portis filie syon. id est in concordia apłoꝵ qui sunt porte eccłie.
qͥa predicatio que est preterunitatem ecelie: inanis est. Uelin portis
filie syon: id est in i¬
ASaph hebraice: grece. sinagoga. a sapli¬
latine dicitur congregatio. et licet congre¬
gatio sit quoꝵcumq. scilicet uel pecc.atoꝵ
uel hommnum. uel lapidum. uel huimo¬
sc đm paleas. Sinagoge uero data est lex: quȩ quidem a deo ꝑ moysen

Expanded text:
abs te; huic fornicationi contrarius est castus amor, qui gratis Deum abs te; huic fornicationi contrarius est castus amor, qui gratis Deum amat, in quo habet omnia. Illi ita: tu autem quid facis? VERS. 27.-- dere Deum facie ad faciem, et modo dum sum peregrinus, dum non est mihi res, bonum est mihi ponere in Domino Deo spem meam, quae est quasi anchora tuas Aug. Id negotii habet iste interim, scilicet laudare Deum, et coaico Ecclesiae, quae est filia Sion, id est speculationis. Sion enim interpretatur speculatio. Vel in portis filiae Sion, id est in concordia apostolorum, qui sunt portae Ecclesiae. Quia praedicatio quae est praeter unitatem Ecclesiae, inanis est. Vel in portis filiae Sion, id est in Asaph Hebraice, Graece, Synagoga; Latine dicitur congregatio. Et licet congregatio sit quorumcunque, scilicet vel pecorum, vel hominum, vel lapidum, vel hujusmosecundum paleas. Synagogae vero data est lex, quae quidem a Deo per Mosen