comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ab alexandrino ep̃o ratum indeat᷑
ẽẽ concessum: nͥ qd beatus ysidorꝰ
idẽ indictis fuis astruere uidrͣ l
nee᷑. S romanꝰ pontifex ñ hõiem
iudicat qui baptizat. s spm̃ dĩ
subministrare baptismi gr̃am:
licet paganꝰ sit qui baptizat. ¶ Ex
canonica auetoritate. iocirco ꝓhi¬
betur rebaptizatio fieri: ne sc̃e
tͥnitatis nom̃ in quo baptizatũ ẽ
uideat᷑ annullari. Qd̃ ꝑ malos
reu̾tam. &̃ malos cognitos. Ait

Expanded text:
ab Alexandrino episcopo ratum videatur esse concessum, nisi quod beatus Isidorus idem in dictis suis astruere videaturnetur; sed Romanus pontifex non hominem judicat qui baptizat, sed Spiritum Dei subministrare baptismi gratiam, licet paganus sit qui baptizat. » Ex canonica auctoritate idcirco betur rebaptizatio fieri, ne sanctae Trinitatis nomen, in quo baptizatum est, videatur annullari. Quodsi haec evertamur etiam malos cognitos. Ait
Abbreviated transcription (Latin):
est: de eucharistia uideamꝰ. si u̾e
⁊ utiłr consecrari uł ministrari
Intra catholicam eccłiã in ministio
corꝑis ⁊ sanguinis domini. nicħ
a bono maiꝰ. nicħ amalo minꝰ ꝑ¬
ficit᷑ sac̾dote: quia ñ inm̾ito conse

Expanded text:
est, de eucharistia videamus si vere et utiliter consecrari vel ministrari intra catholicam Ecclesiam in ministerio corporis et sanguinis Domini nihil a bono majus, nihil a malo minus perficitur s
Abbreviated transcription (Latin):
s ne p̾mat᷑ pec̃cis suis unusqͥsq
attendat. Nam qñ portas infir¬
mitatem fr̃is tui. ñ te onerant
pec̃ca eiꝰ: plane si consentias. iã
tua te oñant ñ alteriꝰ. Uidist furc̃.
cucurristi cum eo. Qd̃ ip̃iꝰ solum
erat factã: est tuũ quia placuit
tͥ. Si autem displicu̾it tͥ. ⁊ orat̾us
ꝓ eo: portas alteriꝰ oña. ut alius
portet tua: ⁊ implesti legẽ xp̃i.
¶ Uñ in libro sermonis dñi in
monte. Paulus dic̃. ꝑ caritatem
seruite inuicẽ. Qd̃ fi̾ ñ pot̃: nisi
alt̾ius infirmitatẽ. quisq hãt
sic̃ suã. ut eam equaminit̾ ferat.

Expanded text:
ed ne prematur peccatis suis unusquisque attendat. Nam, quando portas infirmitatem fratris tui, non te onerant peccata ejus; plane si consentias, jam tua te onerant, non alterius. Vidisti furem, cucurristi cum eo: quod ipsius erat, factum solum est tuum, quia placuit tibi. Si autem displicuerit tibi, et oraveris pro eo. portas alterius onera, ut alius portet tua, et implesti legem Christi. » Unde in libro Sermonis Domini in monte: « Paulus dicit per charitatem servire invicem: quod fieri non potest, nisi alterius infirmitatem quisque habeat sicut sua
Abbreviated transcription (Latin):
cip̃ spm̃ scm̃. Ad qm cong̾gationẽ
ministrũ reꝓbum ⁊ fictum. aliqͥs
quo notat᷑: qd̾ ñ ab ħetico s aqͦli¬
bet catholico qmuis pecc̃ore re¬
missio detͣ pecc̃oꝵ. ł in baptisma

Expanded text:
 sanctum. Ad quam congregationem ministrum reprobum et fictum aliquis quo notatur, quod non ab haeretico, sed a quolibet catholico, quamvis peccatore, remissio detur peccatorum, vel in ba
Abbreviated transcription (Latin):
nicatus fuerre iniuste: ei potiꝰ ob¬
erit qui faciet imuriã. Uñ idem in
libro de summo bono. Nec natura
dei pot̾ nocere quicqͣm. nec nat᷑a
di imuste nocere: nec noc̾e patit᷑
quenꝗͣ. Item ad clerum ipponen¬
sem. Quid obest homini qd̃ ex illa
rantia: si de libro uiuentiũ ñ eũ
de penitentia. ne quilib damne¬
tur ꝓ ignorantia iudicis: ait. No¬
luit deus hominẽ ab homine iu¬
dicari ex arbito suspitonis. aut
extra ordinem usurpato iudicio
s potiꝰ ex lege di. s ordine eccłe:
siue ultro confessum. siue accusa

Expanded text:
nicatus injuste; ei potius oberit, qui faciet injuriam. » Unde idem, in libro De summo bono: « Nec natura Dei potest nocere quidquam, nec natura Dei injuste nocere, nec nocere patitur quemquam. » Item ad clerum Hipponensem : « Quid obest homini quod ex illa rantia, si de libro viventium non eumDe poenitentia, ne quilibet damnetur pro ignorantia judicis, ait : « Noluit Deus hominem ab homine judicari ex arbitrio suspicionis, aut extra ordinem usurpato judicio, sed potius ex lege Dei, sed ordine Ecclesiae; sive ultro confessum, sive accusat
Abbreviated transcription (Latin):
ñ illd̃ sciłc qd̾ iudas uidit ⁊ tradidit:
s illd̾ uñ dix̃. Abrahã p̾r t̃r exulta¬
uit ut uidet diem meum: uidit
⁊ gauisus ẽ. Uterq enim abraham
damnabiłr: alter salubrit̾. Qd̃ sacra

Expanded text:
dit, sed illud unde dixit: Abraham pater vester exsultavit, ut videret diem meum; vidit et gavisus est . Uterque enim Abraham damnabiliter, alter salubriter. CA
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓm̃ito. s ꝓ offitio suo conseerant.
⁊ omnes mali tam ip̃i qͣm cet̾ u̾m
ad iudiciũ: uideamꝰ &̃ si mal pos¬
sint dare remissionẽ pec̃coꝵ. Unde
aug̃ in libro de uerb̾ domini. Ita¬

Expanded text:
ito, sed pro officio suo consecrant, et omnes mali tam ipsi quam caeteri ad judicium: videamus etiam si mali possent dare remissionem peccatorum. Unde Augustinus, in libro De verbis Domini
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ dari canib ne putaremꝰ oĩo
malos quos aut ignoramꝰ aut
tołamꝰ a tanto sacͣm̃to arcendos:
subdit. Et ne scandalizem᷑ &̃ si mul¬
ti nob̾cum manducant ⁊ bibunt
temꝑałr sacram̃ta. qui habebunt
infine et̾na torm̃ta: quia ñ consu¬
mit tͥturatio. qd̾ purgat᷑a est uenti¬
latio: ⁊ in hoc scło necesse habemꝰ
usq infinem int̾ malos uiu̾e. Uñ¬

Expanded text:
tum dari canibus, ne putatemus omnino malos, quos aut ignoramus, aut toleramus, a tanto sacramento arcendos, subdit : « Et ne scandalizemur etiam si multi nobiscum manducant et bibunt temporaliter sacramenta, qui habebunt in fine aeterna tormenta; quia non consumit trituratio, quod purgatura est ventilatio: et in hoc saeculo necesse habemus usque in finem inter malos vi
Abbreviated transcription (Latin):
ut siquis manducau̾it ex ip̃o ñ
moriat᷑: s qd̾ ꝑtinet ad uirtutẽ
sacram̃ti. ñ ad ip̃m sacram̃tum¬
uisibile. qui manducat intus ñ
foris: qui manducat corde ñ terit
dente. De celo descendit manna:
s manna umbra erat: iste u̾itas ẽ.
Huiꝰ sacram̃tum ⁊ unitas corꝑis
⁊ sanguinis xͥ demensa dominica
sumit᷑ quibꝰdam aduitam: quibꝰdã
adexitium. Res uero ip̃a cuiꝰ sacra¬
mentũ ẽ: om̃i hõi ad uitam. nlłi
adexitium: quic̃q eiꝰ particeps fu̾it.

Expanded text:
uis manducaverit ex ipso non moriatur. Sed quis pertinet ad virtutem sacramenti, non ad ipsum sacramentumvisibile, qui manducat intus non foris, qui manducat corde, non terit dente. De coelo descendit manna, sed manna umbra erat: iste veritas est. Hujus sacramentum et unitas corporis et sanguinis Christi de mensa Dominica sumitur, quibusdam ad vitam, quibusdam ad exitium. Res vero ipsa, cujus sacramentum est, omni homini ad vitam, nulli ad exitium: quicunque ejus particeps fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾int: ibi sanguis efficit᷑ qui ple¬
bem redemit. S: forte dicis. Speci¬
em sanguinis ñ uideo: s ht̃ fiłitu¬
dinẽ. Sic̃ it similitudinẽ mortis
sumpsisti. ita ⁊ siłitudinem p̾ci¬
osi sanguinis bibis: ut nlłs bor¬

Expanded text:
int; ibi sanguis efficitur qui plebem redemit. Sed forte dicis: Speciem sanguinis non video; sed habet similitudinem. Sicut enim similitudinem mortis sumpsisti, ita et similitudinem pretiosi sanguinis bibis, ut nullus hor
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̃ qui indigne offerunt hostias in
extructo. ⁊ diruta domo mea. ho¬
stias mͥ offerens in altari. ⁊ uictimis
eiꝰ te sc̃ificari putas: scito qm̃quid̃
pus ⁊ sanguis xͥ qͥ noȩ redemit . lx.
I nde &̃ scĩ qui m̾ita sacerdotum
fidelium. nͨ ꝓdẽẽ nec obr̃e sacra¬
mentis sciant: plerunq nee illoꝵ
mentionẽ faciunt: s illiꝰ ctiiꝰ est

Expanded text:
d qui indigne offerunt hostias in exstructo, et diruta domo mea, hostias mihi offers in altari, et victimis ejus te sanctificari putas. Scito quoniam qpus et sanguis Christi, qui nos redemit. Unde etiam sancti, qui merita sacerdotum fidelium nec prodesse nec obesse sacramentis sciunt, plerumque nec illorum mentionem faciunt; sed illius cujus e
Abbreviated transcription (Latin):
rat ioh̾es baptĩ potestatẽ a dño in
neminẽ: s minist̾ium tnsit᷑m ⁊
in bonos ⁊ inmalos. Non exhor¬
reat columba minist̾rum ma¬
loꝵ : respiciat domini potestatẽ.
Quid tͥ faciat malꝰ minist̾: tͥ
de official ñ disputo: nolo discut̾e
causam official. Fuerint hommes
qualeslib: ego a xp̃o accepi. Non
inquit: s ille malus ep̃e te bapti¬
zauit. Axp̃o baptizatus sũ ego:
noui: quia docuit me columba
qͣm uidit ioħes. Sint iusti mini¬
stri si uolunt: sin atĩ nolu̾int ẽẽ
nisti. qui suꝑ cathedram moysi
sedent: securum mefecit magist̾
meus. de quo dix̃ sp̃c erus. hic ẽ
puto illũ cum paulo: qui głam
suã ñ guerit dicens. Ego plan¬
taui: apollo rigauit: ds̃ aũ in¬
crem̃tũ dedit. Neq qui plantat
est aliquid. neq qui rigat: s qui¬

Expanded text:
rat Joannes Baptista potestatem a Domino in neminem, sed ministerium transiturum in bonos et malos. Non exhorreat columba ministerium malorum; respiciat Domini potestatem. Quid tibi faciat malus minister ubi de officiali non disputo, nolo discutere causam officialis. Fuerint homines qualeslibet; ego a Christo accepi. Non, inquit, sed ille malus episcopus te baptizavit. A Christo baptizatus sum ego: novi, quia docuit me columba quam vidit Joannes. Sint justi ministri si volunt; sin autem noluerint esse justi qui super cathedram Moysi sedent, securum me fecit magister meus, de quo dixit Spiritus ejus: Hic est puto illum cum Paulo, qui gloriam suam non quaerit, dicens: Ego plantavi, Apollo rigavit; Deus autem incrementum dedit. Neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, s
Abbreviated transcription (Latin):
carnem. ⁊ transfundit insanguinẽ
sacerdotum. s officia in diuinis
mist̾iis funt attendenda .luii.¬
tem ambꝵ de sacram̃tis. Cum
scͥptura testet᷑. qd̾ ad ieroboam p̃¬
ceps ignis descendit de celo. rursꝰ
p̾cante helya ignis missus ẽ qui
sacͥfitium consumpsit: ñ m̾ita ꝑ¬
sonaꝵ conside̾s : s officia sacerdotũ
Ignis ille insibił mittebat᷑ ut cred̾ent.
nob̾ inuisibił oꝑatur qui credimꝰ.
Crede ergo ad eẽ dominũ iãm in¬
uocatũ precib sacerdotum: qui ait.
Uͥ fu̾int .nͦ. uł tres congregati ĩ nõie
meo: ibi ⁊ ego sum. Qnͣtomag̃ uͥ

Expanded text:
carnem, et transfundit in sanguinemis mysteriis sunt attendenda. Item Ambrosius De sacramentis : « Cum Scriptura testetur quod ad Jeroboam praeceps ignis descendit de coelo, rursus, precante Elia, ignis missus est qui sacrificium consumpsit, non merita personarum consideres, sed officia sacerdotum. Ignis ille visibilis mittebatur, ut crederent; nobis invisibilis operatur, qui credimus. Crede ergo adesse Dominum Jesum invocatum precibus sacerdotum, qui ait: Ubi fuerint duo vel tres congregati in nomine meo, ibi et ego sum . Quanto magis ubi
Abbreviated transcription (Latin):
lux: ⁊ ab illuminandis pura exci¬
pit᷑. ⁊ sic ꝑ tmmundos tnͣsiens ñ
comquinat᷑. Ntem in eadẽ. Dedit
bapt̃m iudas:⁊ ñ est baptizatũ pꝰ
iudã. Dedit ioħes ⁊ baptiratũ ẽ pꝰ
cida. adult̾. xp̃c baptizat: ñ timeo
illos malos. quia columbã atten
zat. ¶ Item sacramentũ eccłe. tam
magnũ ẽ ut nec honncida mi¬
nstnͣte polluat᷑: s ⁊ ħ ñ solum
Ind Ge aliqͣ necessitate datũ lu.
lasius cap̃. uii. Diaconi absq
giꝰ constitutis. si necessitas extre¬
ma compellat: qua & laicis xͥanis
hoc facẽ plerunq concedit᷑. Qd̃

Expanded text:
nandis pura excipitur, ut sic per immundos transiens non coinquinetur. » Item in eodem : « Dedit baptismum Judas, et non est baptizatum post Judam. Dedit Joannes, et baptizatum est post cida, adulter, Christus baptizat. Non timeo illos malos, quia columbam attendzat. » Item: « Sacramentum Ecclesiae tam magnum est, ut nec homicida ministrante polluatur: sed et hoc non solum pro aliqua necessitate datum. Unde Gelasius cap. 17 : « Diaconi absquegius constitutis, si necessitas extrema compellat, qua et laicis Christianis hoc plerumque conceditur. »
Abbreviated transcription (Latin):
Apłe art. Nunc aũ sc̃psi uob̾ ñ cõ¬
misceri. Si qͥs fr̃ nominat᷑. aut
fornicator. aut ydoł seruiens. aut
auarꝰ. aut maledicꝰ. aut ebriosus.
iudicare: Nonne de his qui intuᷤ
sũt iudicatis: De his aũ qui foris s̃:
ds̃ iudicabit. Auferte malũ auob̾
ip̃is. Quib u̾b̾ constat auferen¬
loco dic̃ apłe. Tu quis es qui iudi¬
cas alenũ seriũ: Suo dño stat aut
cadit. Noluit it hominẽ ab hoĩe
iudicari. ex arbit̾o suspitioniᷤᷤ. uł
ext᷑ ordinẽ usurpato iudicio: s
potiꝰ ex lege di ꝓ ordine eccłe siue¬

Expanded text:
exire. nunc autem scripsi uobis non commisceri, si quis frater nominatur aut fornicator aut idolis seruiens aut auarus aut maledicus aut ebriosus judicare? nonne de his qui intus sunt judicatis? De his autem qui foris sunt, Deus judicabit. Auferte malum a vobis ipsis . Quibus verbis constat auferenloco dicit Apostolus: Tu quis es qui judicas alienum servum? Suo domino stat aut cadit . Noluit enim hominem ab homine judicari ex arbitrio suspicionis, vel extra ordinem usurpato judicio; sed poti
Abbreviated transcription (Latin):
nominationẽ intelligi uoluit
que fit in quenꝙͣ cum sentñtia
ordine iudieiario atq integͥtate
est. Si homines ñ nouert̃ malũ
eum ut confessum. ł conuctũ:
habita de eo cognitione canoni¬
ca idest si notabił ⁊ damnabiłr
ñ nouerunt. baptizari ꝑmittit
deus anteqm damnatus sit ꝑ eũ
ꝗtua suo ministĩo qͣmtus indig¬
ne. tñ utitur catholice. Qui dãp¬
natus sic̃ sib indigne ita aliis
inutiłr ministrat: quia nlłs ei
deb cõmunicare postea. Alioqͥn
N nͥ cogniti mali in eccła rite
baptizare possent : cur alib idẽ

Expanded text:
igi voluit, quae fit in quemquam cum sententia ordine judiciario atque integritate est: Si homines non noverunt malum eum ut confessum vel convictum, habita de eo cognitione canonica, id est si notabiliter et damnabiliter non noverunt, baptizari permittit Deus antequam damnatus sit per eum quia suo ministerio, quamvis indigne, tamen utitur catholice. Qui damnatus sicut sibi indigne, ita aliis inutiliter ministrat; quia nullus ei debet communicare postea. Alioquin enim nisi cogniti mali in Ecclesia rite baptizare possent, cur alibi idem
Abbreviated transcription (Latin):
hꝰ scħ ꝑtnͣsierit: dabre in luce
itidiciũ suũ: ⁊ suꝑbos pͥncipes
quib resistit deus. quia nolut̃
ei stibeẽ de cathed̾s suis.⁊ de culmi¬
ne qd tenebant. ¶ In quo notan¬
dum est ꝗd̾ sciliez mali p̾lati ca¬
thedras ⁊ culmen sacram̃toꝵ ten̾e
credend sunt dũ uiuunt. qͣmuis
eis deus resistat. qnͣtum ad mala sua.
m̃ita ip̃is. donec tandem ds eos
detrahat de cathedris. quas int̾im
tenent: nͥ priꝰ corrigant᷑: aut depo¬
siti puniant᷑: ⁊ ħ quidẽ tenendũ
est de his: qui ad iudicium suũ eu¬
charistiam amministnͣt. S qđ Gb̃¬
dic̃. quia cum displicet qui ad int̾
subditis auctor rume. de iłł suibdi¬
tis dic̃. qui ex industria malos p̾la¬
tos eligendo. uł male eis consentien¬
do. uł &ẽ imitando eos hñt auctoreᷤ
ruine. qͦs hr̃e debuerant rectores
uite : dũ eis iudicem ñ placant qͥbꝰ

Expanded text:
 pertransierit, dabit in luce judicium suum, et superbos principes, quibus resistit Deus, quia nolunt ei subesse, de cathedris suis et de culmine quod tenebant. In quo notandum est, quod scilicet mali praelati cathedras et culmen sacramentorum tenere credendi sunt, dum vivunt, quamvis eis Deus resistat quantum ad mala sua merita in ipsis, donec tandem Deus eos detrahat de cathedris quas interim tenent, nisi prius corrigantur, aut depositi puniantur: et hoc quidem tenendum est de his qui ad judicium suum eucharistiam administrant. Sed  Quia, cum displicet qui ad intersubditis auctor ruinae. » De illis subditis dicit, qui ex industria malos praelatos eligendo, vel male eis consentiendo, vel etiam imitando eos habent auctores ruinae, quos habere debuerant rectores vitae, dum eis judicem non placant, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
potestatem qm xp̃c solus dͥ reti¬
nure. ⁊ in neminẽ ininistroꝵ tͣns¬
fudit. qmuis ꝑ ministͦs baptiza¬
ri dignatus sit: ꝑ hanc stat uni¬
tas eccłe que significat᷑ in columba
de qua dc̃m est. Una columba mea:
una ẽ matͥ sue. S it tnͣsferret᷑ po¬
testas a dño ad ministros: tot ẽẽnt
baptismata qͦt minist̾: ⁊ ñ star
unitas baptismi. Qmͣuis gͦ bap¬
tismũ siue iusti tribuant situe ui¬
scĩtas baptismi nͥ illi suꝑ quẽ des¬
cendit columba: de quo dc̃m ẽ.
ħ est qui baptizat in sp̃u scõ. Petrꝰ
baptizat: ħ est qui baptizat. Iudaᷤᷤ
baptizat : ħ est qui baptizat. Nã¬
quia diu̾sa sunt m̃ita: diu̾sa ert̃
baptismata. S quomͦ cum bapti¬
rat bonꝰ ⁊ melior. ñ iõ iste accip̃ boñ
⁊ ille meliꝰ. s unũ est ⁊ equale illd̃
qd̃ accepert̃: sic ⁊ cum baptizat
malus ex aliqua ignorantia eccle
uł tołantia. aut enim ignorant᷑
mali aut tołant᷑ qͥuod datũ ẽ unũ

Expanded text:
solus sibi retinuit, et in neminem ministrorum transfudit, quamvis per ministros baptizari dignatus sit: per hanc stat unitas Ecclesiae, quae significatur in columba, de qua dictum est: Una columba mea, una est matri suae . Si enim transferretur potestas a Domino ad ministros, tot essent baptismata quot ministri, et non staret unitas baptismi. Quamvis ergo baptismum, sive justi tribuant, sive initas baptismi, nisi illi super quem descendit columba, de quo dictum est: Hic est qui baptizat in Spiritu sancto . Petrus baptizat: hic est qui baptizat. Judas baptizat: quia diversa sunt merita, diversa erunt baptismata; sed quomodo, cum baptizat bonus et melior, non ideo iste accipit bonum et ille melius, sed unum est et aequale illud quod acceperunt; sic et cum baptizat malus ex aliqua ignorantia Ecclesiae vel tolerantia aut enim ignorantur mali aut tolerantur, quod datum est unum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uitã: cum imp̾cantis u̾ba sollẽp̃¬
ma sacram̃ti omĩo ꝑficiant u̾ita¬
tem. ⁊ ñ m̾ita. m̾̃ita uero sacram̃ti
obtineant effectum solũ ⁊ salutẽ.⁊
ñ t̾ba. Cũ ⁊ illud sit sacͣmentũ
in u̾itate sua om̃imͦ tinimodum:
ad duplicẽ tñ uariat᷑ effectum: ut
bonis sit eucharistia salutis: mal
uͦ damnationis iudictũ. Uñ &ẽ suib¬
dit eos impie ag̾e putantes ad faci¬
endam ⁊ obtinendã eucharistiã
tm̃ eẽ necessariam sollemnẽ oronẽ:
⁊ ñ sac̃dotum m̾ita. Sollempnis it
or̃o sac̃dotis. sacͣmenti efficit u̾ita¬
dem: m̃ita u̾o salutis eiꝰ obtinent
effectum ⁊ uͥtutem. ¶ Uñ G̃s infi
ei hostiã fec̾imꝰ. ¶ Qtua tc̃ scilie
salutis effectum quẽ ꝓmittte ꝑfici¬

Expanded text:
cum imprecantis verba solemnia sacramenti perficiant veritatem, non salutem; merita vero sacramenti obtineant effectum solum et salutem, et non verba. Cum enim illud sit sacramentum in veritate sua omnino unimodum, ad duplicem tamen variatur effectum, ut bonis sit eucharistia salutis, malis vero damnationis judicium. Unde etiam subdit eos impie agere, putantes ad faciendam et obtinendam eucharistiam tantum esse necessariam solemnem orationem, et non sacerdotum merita. Solemnis enim oratio sacerdoti sacramenti efficit veritatem; merita vero salutis ejus obtinent effectum et virtutem. Unde Gregorius in finei hostiam fecerimus. » Quia tunc scilicet salutis effectum, quem promittit, perfici
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃e. Qd̃ quomͦ fieri possit. quia
humane intelligñtie residuũ est:
⁊ bibat ad iudiciũ. ñ tñ corpꝰ ⁊ san¬
guinẽ domini sumit. nͥ maneat
in xp̃o: ñ iõ dicit. qd̾ a suo sacramento
seꝑari possit sub̾a: s sic̃ iude corporete¬
uere. qnͣtum ad ueram xp̃i ẽẽntiam:
ñ tñ uere quantũ ad sue salutis effici

Expanded text:
Patre. Quod quomodo fieri possit, quia Patre. Quod quomodo fieri possit, quia humanae intelligentiae residuum est, et bibat ad judicium, non tamen corpus et sanguinem Domini sumit, nisi maneat in Christo: non ideo dicit, quod a suo sacramento separari possit substantia, sed sicut Judaei corpore tevere quantum ad veram Christi essentiam; non tamen vere quantum ad suae salutis effic
Abbreviated transcription (Latin):
ducat eiꝰ carnem. nec bibit eiꝰ san¬
guinẽ: &̃ si tante rei sacramentũ
adiudiciũ sib manducz ⁊ bibat.
In quo notandũ est ⁊ credendum
quia cum sacram̃ta alia tm̃ duo
in se contineant. sacram̃tũ scłc⁊
⁊ effectum facram̃ti: istud solum
tͥa. sacram̃tum sp̃em. illã scilicet
que uidrͣ÷ rem sacram̃ti idẽ u̾ita¬
dem dominice stib̾e. que siẽ de uir¬
gine u̾a naua est. uera in eo ẽẽ cre¬
dã ad uitã. quibꝰdam ad iudiciũ
sumit᷑. Non enĩ sic̃ in baptisiate
aqua ñ mutat᷑ ab aqua. ⁊ in cͥsmate
immutatũ ꝑmanz insacram̃to:
ñ ita &̃ credendum est de pane &
utno. q̃ añ consecrationẽ quidẽ s̃
panis ⁊ uinũ in sub̾a. pꝰ consecra¬
tionẽ uero mutata sunt caro ⁊ san¬
guis dñi. in eadem qua natꝰ est de
uirgme. qui passus est in carne qͣ
panis. cum sit uera caro. sic cum
uideat᷑ dentib conteri. manib
integer sumit᷑ ẽentiałs ⁊ uere. ⁊ ĩ
celo totus. ⁊ integer ꝑmanet cũ

Expanded text:
ducat ejus carnem nec bibit ejus sanguinem, etiamsi tantae rei sacramentum ad judicium sibit manducet et bibat. » In quo notandum est et credendum, quia cum sacramenta alia tantum duo in se contineant, sacramentum scilicet et effectum sacramenti; istud solum tria: sacramentum, speciem illam scilicet quae videtur, rem sacramenti, id est veritatem Dominicae substantiae, quae sicut de Virgine vera nata est, vera esse in eo cread vitam, quibusdam ad judicium sumitur; non enim sicut in baptismate aqua non mutatur ab aqua, et in chrimate immutatum permanet in sacramento: non ita etiam credendum est de pane et vino qui ante consecrationem quidem sunt panis et vinum in substantia; post consecrationem vero mutata sunt, caro et sanguis Domini in eadem qua natus est de Virgine qui passus est in carne, qupanis, cum sit vera caro, sic cum videatur dentibus conteri, manibusinteger sumitur essentialiter, et vere et in coelo totus et integer permanet cum
Abbreviated transcription (Latin):
inse quidẽ lucet. s tñ sua p̾sentia
cecum illitminare ñ ualet: sic ꝓ
mał suis m̃itis ñ pot̾at eis xͦ signa
salutis dare. ¶ Uñ ⁊ idem ieronimꝰ
subseqñter adiecit de mał sacerdo¬
tib dicens. De quib drͣ. Et sacerdos
inquacunq fu̾it macła: ñ accedet
offerre oblationes donimo. Cũ ħ
faciant sacerdotes: nich̾ominꝰ cle¬
mens ⁊ iustus est dominꝰ. ¶ Clemers
qd a sua eccłia non recedit: scilicr¬
ꝑ tales ministros p̾sentiã ⁊ u̾itatẽ
sacram̃toꝵ suoꝵ exhibendo ad sa¬
lutem cͥdentium. Iustus meo qd̃
reddit unicuiq qd̾ m̃et᷑: ut scilie
sit pͣuis adiudiciũ ĩ suis sacram̃¬
tis. Cuiꝰ iudicii euidentiã: ñ in¬

Expanded text:
em lucet, sed tamen sua praesentia caecum illuminare non valet; sic pro malis suis meritis non poterat eis Christi signa salutis dare. Unde et idem Hieronymus subsequenter adjecit de malis sacerdotibus, dicens: « De quibus dicitur: Et sacerdos in quacunque fuerit macula, non accedet offerre oblationes Domino. Cum hoc faciant sacerdotes, nihilominus clemens et justus est Dominus: clemens, quod a sua Ecclesia non recedit, per scilicet tales ministros praesentiam et veritatem sacramentorum suorum exhibendo ad salutem credentium; justus, in eo quod reddit unicuique quod meretur, ut scilicet sit pravis ad judicium in suis sacramentis. Cujus judicii evidentiam n
Abbreviated transcription (Latin):
audit᷑. ⁊ sequunt᷑ oues ñ m̾cenna¬
riũ. s uocem pastoris ꝑ m̃cenna¬
riũ. Audite m̃cennarios. ab ip̃o
dño demonstratos. Scribe in qͥt
⁊ pharisei suꝑ catbidrã moysi se¬
dent. Que dñt facite: que autẽ
facrunt fac̾e nolite. Quid alid̾
audite: Qd m̾cennariꝰ male fac̃:
ñ p̃dicat de cathedra xͥ. Iñ ledit
uñ mala fac̃: ñ uñ bona dic̃. Bo¬
tros int̾ spinas carite lege: ne dũ
queris fructũ laceres mañ. Cum
audis bona dicentẽ: ñ imiteris
mala facientẽ. ¶Item in eodem.
Ueritas est xp̃c. ueritas am̾cennariiᷤᷤ
occasione annuntiet᷑. u̾itas afiliis

Expanded text:
auditur: et sequuntur oves, non mercenarium, sed vocem pastoris per mercenarium. Audite mercenarios ab ipso Domino demonstratos: Scribae, inquit, et Pharisaei cathedram Moysi sedent: quae dicunt, facite; quae autem faciunt, facere nolite . Quid aliud audite? quod mercenarius male facit non praedicat de cathedra Christi. Inde laedit, unde mala facit, non unde bona dicit. Botros inter spinas caute lege, ne, dum quaeris fructum, laceres manum. Cum audis bona dicentem, non imiteris mala facientem. » Item in eodem : « Veritas est Christus, veritas a mercenariis occasione annuntietur, veritas a fili
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ. s derisionẽ uetat: ⁊ in bi ᷤ¬
mandat. ⁊ causam qͣr tołandus
sit eodem capło adiecit: quia for¬
sitan ꝓsubditoꝵ m̃ito ille delm¬
quit. Ait .i. ꝓ m̾itis pleb̾ sepe pa¬
stores depͣuant᷑ eccłe: ut ꝓcliuiꝰ
corruant quisequunt᷑. Capite
Elanguescente faciliꝰ reliqua cor¬
poris infitiunt᷑ sic̃ scͥptũ est. Om̃e
capt̃ languidũ.⁊ c̃. Tołare enim
debent: quẽ sua culpa uident lan
om̃ib ep̃is. Statuentes apłica auc¬
toritate iubemꝰ. ut pastorẽ suum
oues que ei cõmisse fu̾int. nͥ in fide
errauit rep̾hendere ñ audeant.
pͥꝰ secrete a subditis. Quod si in cor¬
rigibił qd̃ absit apparũit. tẽ erit
accusandus ad pͥmates suos: aut
ad sedem apłicam. P aliis uero acti
blice derogandus: quia cum in
eis a subditis delinquit᷑: eiꝰ ordina¬
tiomi obuiat᷑. qui eos p̾tulit eis.
dicente apło. Dei ordinationi re¬
fistit: qui potestati resistit. ¶Qd̃¬

Expanded text:
rectionem, sed derisionem vetat: et in his emandat, et causam quare tolerandus sit eodem capitulo adjecit; quia forsitan pro subditorum merito ille delinquit. Ait enim pro meritis plebis saepe pastores depravantur Ecclesiae, ut proclivius corruant qui sequuntur. Capite enim languescente, facilius reliqua corporis inficiuntur, sicut scriptum est: Omne caput languidum , etc., tolerare enim debent quem sua culpa vident langepiscopis: « Statuentes apostolica auctoritate jubemus, ne pastorem suum oves quae ei commissae fuerint, nisi in fide erraverit, reprehendere audeant. prius secrete a subditis. Quod si incorrigibilis quod absit! apparuerit, erit accusandus ad primates suos, aut ad sedem apostolicam. Pro aliis vero actibblice derogandus, quia cum in eis a subditis delinquitur, ejus ordinationi obviatur, qui eos pertulit, eis dicente Apostolo: Dei ordinationi resistit qui potestati resistit . D
Abbreviated transcription (Latin):
Yse ẽ quatinꝰ subditoꝵ mens cũ
quedã recte sentire potũit: sic in
uocis lib̾tatem ꝓdeat. ut tñ lib̾taᷤᷤ
in suꝑbiã ñ erumpat: ne dũ forte
inmod̾atius lingue eis lib̾tas con¬
cedit᷑: uite ab his humilitas am¬
mittat᷑. ¶ Hic de suꝑiorib nicħ
retractat: nͥ tm̃ ut humiłr fiat.

Expanded text:
 mens, cum quidem recte sentire potuerit, sic in vocis libertatem prodeat, ut tamen libertas in superbiam non erumpat, ne, dum forte immoderatius linguae eis libertas conceditur, vitae ab his humilitas amittatur. » Hic de superioribus nihil retractat, nisi tamen ut humiliter fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
ritũ. Et ilbs ñ ẽ tacendum etiã
cognitos malos bonis ñ obẽẽ in ec¬
clesia: si eos acõmumone ꝓhiben¬
di aut potestas desit. aut aliqͣ rõ
impediende pacis impediat. Itẽ
ad em̾itũ. Manifestum ẽ ñ ħ infici
hominẽ qd ẽ malus quisꝗͣ. cũ qͦ
ad altare accedit᷑. ⁊̃ si sit cognitus:
displicendo seꝑatur. Item ĩ omeliis
sus. Ut patiaris &̃ quem nost ma¬
nicas xͥ m̃sam: Qui manducat ⁊¬
qui bibit indigne: iudiciũ sͥ man¬
ducat ⁊ bibit. Sibi inqͥt: non tͥ
Sane siuidex es: si iudicandi po¬
testatem accepisti: si eccłiastica regła
apud te accusat᷑. si ueris docum̃tis
testib q conuincit᷑. coherte: corri¬
ceat sacͣmenta susciꝑe a mał p̾latiᷤ
consecrantib. ⁊ ministͣntib ea. ꝗͣuiᷤ¬

Expanded text:
ritum : « Et illud non est tacendum, etiam cognitos malos bonis non obesse in Ecclesia, si eos a communione prohibendi aut potestas desit, aut aliqua ratio impediendae pacis impediat. » Item ad Emeritum : « Manifestum est non hoc infici hominem, quod est malus quisquam cum quo ad altare acceditur, etsi sit cognitus; ientia displicendo separatur. » Item in homiliis suis: « Ut patiaris etiam quem nosti manicas Christi mensam? Qui manducat et qui bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . Sibi, inquit, non tibi. Sane si judex es, si judicandi potestatem accepisti, si ecclesiastica regula apud te accusatur, si veris documentis testibusque convincitur; coerce, corriceat sacramenta suscipere a malis praelatis consecrantibus et ministrantibus ea, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eẽ: ita ĩmens ẽ p̃conii bonum
q̃ int̾ malos extitisse. Et ħ quidẽ
uident᷑ suffic̾e ad comꝓbandã in¬
noxiam cohabitationem maloꝵ
&̃ corꝑałr deserenda s̃ ne ab eis cor
tens est. quin eoꝵ suggestionib
uł exemplis sollicitet᷑ ad malum
audiat ysidoꝵ. Hi qui suꝑnam
patͥam defid̾ant. ñ solum maloꝵ
mores. s et consortia fugnunt. Si
enim fu̾is conu̾sationis bonoꝵ so¬
citis: eris ⁊ uͥtutum eoꝵ. Simił
enĩ fimili comungi solet. ꝑiculo¬
sũ est: uitã cum mał duc̾e. ꝑnci¬
osum est cum his qui praue uiolũ¬
tatis sunt sociari. Melius est ma¬
loꝵ hr̃e odium: qm consortrũ.
Sic̃ multa bona htc̃ cõmunis uita
scõꝵ. sic & plura mala afferunt
tes. Quid tͥ nece est in ea uersari
domo: inqua necesse hãs cotidie
aut ꝑire. aut uincere: Quis unꝗͣ
mortalium iuxta uuꝑam securos
somnos capit: Que ⁊ si ñ ꝑcutiat:
certe sollicitat. Sectiriꝰ est ꝑire ñ

Expanded text:
non esse, ita immensi est praeconii, bonum non esse, ita immensi est praeconii, bonum etiam inter malos exstitisse. » Et haec quidem videntur sufficere ad probandam innoxiam cohabitationem malorum, corporaliter deferenda sunt, ne ab eis corrns est, quin eorum suggestionibus vel exemplis sollicitetur ad malum, audiat Isidorum: « Hi qui supernam patriam desiderant, non solum malorum mores, sed et consortia fugiunt. Si enim fueris conversationis bonorum socius, eris et virtutum eorum. Similis enim simili conjungi solet. Periculosum est vitam cum malis ducere. Perniciosum est cum his qui pravae voluntatis sunt sociari. Melius est malorum habere odium quam consortium. Sicut multa bona habet communis vita sanctorum, sic et plura mala afferunt tes: « Quid tibi necesse est in ea versari domo in qua necesse habeas quotidie aut perire aut vincere? Quis unquam mortalium juxta viperam securos somnos capit? Quae etsi non percutiat certe sollicitat. Securius est perire n
Abbreviated transcription (Latin):
sione scłc mĩe. ñ simulatione
fallacie. fit i tanqͣm egrotus
quiministrat egro: ñ cũ se fe¬
bres hr̾e mentit᷑: s cum animo
condolentis cogitat. quom̃ sibi
seruiri uellet si ip̃e egrotaret. ¶ Uñ
aug̃ in libro questionũ cap̃.lxxxiii.
Hoc gͥ exhibeamꝰ ei cuiꝰ infirmita¬
tem portare uolumꝰ. qd ab illo exhi¬
teris. Ac si dicat. Cum displicet
ex aliena infirmitate qd̃ conspieisͤ:
pensa qd̃ es: ut ab incͤpationis
Zelo se sp̃c temꝑet: dum sͥ quoq
qd̃ increpat timet. Item ex epła
concilii addonatistas. Quisquic
in eccła bñ utxerit. nicħ ei p̾iu¬
dicant aliena pec̃ca: quia unꝰqͥsq
onꝰ suũ in ea portabit. Et quicũ¬
q manducaũit corpꝰ xp̃i indig¬
ne: iudiciũ sͥ manducat ⁊ bibit.
Cum dic̃ sibi: satis ostendit quia
non alteri s sibi. Portat enim ma¬
lus causam suam: nec p̾tudicat
alteri. quem in consensione ma
s bontm ẽẽ cum mal. Sic̃ enĩ
gratioris culpe ẽ inter bonos boñ

Expanded text:
sericordiae, non simulatione fallaciae. Fit enim tanquam aegrotus qui ministrat aegro: non cum se febres habere mentitur, sed cum animo condolentis cogitat quomodo sibi serviri vellet si ipse aegrotaret. » Unde Augustinus in libro Quaestionum cap. 83: « Hoc igitur exhibeamus ei cujus infirmitatem portare volumus, quod ab illo exhium, ne et tu tenteris. Ac si dicat: Cum displicet ex aliena infirmitate quod conspicis, pensa quod est, ut ab increpationis zelo se spiritus temperet, dum sibi quoque quod increpat timet. » Item ex epistola Consilii ad Donatistas: « Quisquis in Ecclesia bene vixerit, nihil ei praejudicant aliena peccata. » Quia unusquisque onus suum in ea portabit, et quicunque manducaverit corpus Christi indigne, judicium sibi manducat et bibit . Cum dicit sibi, satis ostendit quia non alteri, sed sibi: portat enim malus causam suam; nec praejudicat alteri, quem in consensione malved bonum esse cum malis. Sicut enim gravioris culpae est inter bonos bonum
Abbreviated transcription (Latin):
ripuisti: adhibes etiam si res exig̃
congruam.⁊ que unitatẽ ñ uiolz
disciplinã: existi inde. Lib̃ est in
conspectu d̃i. cui d̃s neq sua im¬
putat pecca quia ñ fecit neq alie¬
na quia ñ aꝓꝓbauit: neq negli¬
gentiam quia ñ tacuit: neq suꝑ¬
biam qr inunitate ꝑmansit. Sie
ergo fr̃s mei quotqͦt habetis aua¬
ros int̾uos. ꝑiuros. adulteros.
⁊ cet̃os malos quantũ potestis
arguite: ⁊ nolite consentire
tas tenenda sit: aus̃. contra
donatistas docet. Dominꝰ seruoꝵ
suoꝵ tołantiam ꝯfirmauit: ne
dũ se boni pritant maloꝵ ꝑmi¬
xtione culpari. ꝑ humanas ⁊ te¬
merarias dissensiones aut par
ne ꝓpt̃ illos doctrine salutaris
cathedra desereret᷑: in qua cogunt᷑

Expanded text:
ripuisti; adhibes etiam, si res exigit, ripuisti; adhibes etiam, si res exigit, congruam et quae unitatem non violat disciplinam: existi inde. Liber est in conspectu Dei, cui Deus neque sua imputat peccata, quia non fecit; neque aliena, quia non approbavit; neque negligentiam, quia non tacuit; neque superbiam, quia in unitate permansit. Sic ergo, fratres mei, quotquot habetis avaros inter vos, perjuros, adulteros, et caeteros malos, quantum potestis arguite: et nolite consentiretas tenenda sit, Augustinus contra Donatistas docet: « Dominus servorum suorum tolerantiam confirmavit, ne, dum se boni putant malorum permistione culpari, per humanas et temerarias dissensione propter illos doctrinae salutaris cathedra desereretur, in qua coguntur
Abbreviated transcription (Latin):
psalmista. Obscurent᷑ ocħ eoꝵ
ne uideant: ⁊ dorsum eoꝵ semꝑ
in curua. Obscuratis it ocłis dor¬
sum flect̾it᷑. quia cũ ceci sunt ꝗtt
p̾eunt. ad portanda pecc̃oꝵ oña
curuant᷑ qui sequunt᷑. ¶ Quia gͦ
culpa p̾latoꝵ insubditos refundrͣ
cum discretione necessitatis. uł
⁊ suffert̃. alioꝵ pecea que nouert̃
qr docum̃tis sepe deserunt᷑ ⁊ ea
que ip̃i sciunt iudicib eccłiasti¬
cis ꝓbare ñ possunt. Qmͣuis ⁊
u̾a sint quedã: ñ tñ iudiqi facile
credenda sunt: nͥ certis iudiciis
demonstrent᷑. Qd̃ ñ noceat bonis
maloꝵ tołantia si quantũ salua
pace fi pot̃. correctio adhibeat᷑
ꝓcuiusq gradu ⁊ ꝑsona. xlii.¬
tem aug̃ in libro de u̾bis dñi
cap̃.xxuiii. Ecce inquiunt dic̃
ꝓpha. Recedite exite inde: ⁊
inmundũ ne tetig̾itis. Quomͦ
gͦ malos ꝓpace portabimꝰ : a
quib recedẽ iubemͣ: Nos hoc
immundũ: nͥ consentire pecc̃is:¬
Quid est exire inde: nͥ facere quod

Expanded text:
Psalmista: Obscurentur oculi eorum ne videant, et dorsum eorum semper incurva . Obscuratis enim oculis, dorsum flectitur; quia, cum caeci sint qui peccant, ad portanda peccatorum onera curvantur, qui sequuntur. Quia ergo culpa praelatorum in subditos refunditucum discretione necessitatis vel et sufferunt aliorum peccata, quae noverunt, quia documentis sepe deseruntur, ut ea, quae ipsi sciunt, iudicibus aecclesiasticis probare non possint. Quamvis enim vera sint quaedam, non tamen iudici facile credenda sunt, nisi certis indiciis demonstrentur. Nos malorum tolerantia, si quantum, salva pace, fieri potest, correctio adhibeatur pro cujusque gradu et persona. Item Augustinus in libro De verbis Domini, cap. 28 : Ecce inquiunt, dicit propheta, recedite, exite inde: et immundum ne tetigeritis : « Quomodo ergo malos pro pace portabimus, a quibus recedere jubemur? Nos hoc immundum, nisi consentire peccQuid est exire inde, nisi facere, qu
Abbreviated transcription (Latin):
stͥngit. Qd̃ non nocet bonis ⁊̃ si sacͣͤ¬
m̃ta cũ mał &ẽ cognitis oiminicẽt¬
ed ut ħ dicta sint de tolanda ł
uitanda cohabitatione maloꝵ
quid tenendũ ẽ de comparticipati¬
one sacͣmentoꝵ cũ illis: Aug̃ cont᷑
donatistas. Quos corrig̾e ñ ualemꝰ
&̃ si nec̃itas cogit ꝓsalute ceteroꝵ
ut di sacram̃ta nob̾cum ꝯmunicẽt

Expanded text:
I. Quod non nocet bonis, etsi sacramenta cum malis etiam cognitis communicentSed ut haec dicta sint, de toleranda vel vitanda cohabitatione malorum, quid tenendum est de comparticipatione sacramentorum cum illis? Augustinus contra Donatistas: « Quos corrigere non valemus, etiamsi necessitas cogit, pro salute caeterorum ut Dei sacramenta nobiscum communicent
Abbreviated transcription (Latin):
in omeł.stia. Si s̃it malus ⁊ cõtin
sͥ tenuit potestatẽ. In quo ui dr̃
innuere: qd mali si cogniti fu̾int
baptizari ñ possunt. S ne sib
uł cet̾is scĩs sit contrariꝰ: ñ de quocũ¬
q mͦ cognitis. qͥ rationabilibꝰde cau¬
sis sepe ineccła tołant᷑ intelligen¬
dum ẽ: s de ita cognitis. tanqͣm
ultro confessis. tił ordine iudicia¬
rio conuictis. quib diuinũ mi¬
nist̾rum ꝑꝑ scandalum eccłe ñ
cõmittit᷑: cum quib apłc ne dũ
sacͣmenta gitnicare: s nͨ cybũ

Expanded text:
ia sua: « Si sit malus, et contingsibi tenuit potestatem. » In quo videtur innuere, quod mali, si cogniti fuerint, baptizari non possunt. Sed ne sibi vel caeteris sanctis sit contrarius, non de quocunque modo cognitis, qui rationalibus de causis saepe in Ecclesia tolerantur, intelligendum est: sed de ita cognitis, tanquam ultro confessis, vel ordine judiciario convictis, quibus divinum ministerium propter scandalum Ecclesiae non committitur, cum quibus Apostolus nedum sacrament
Abbreviated transcription (Latin):
credendũ: qm ⁊ uita p̾t̾ita de¬
fendit: ⁊ honorat uocabulũ
dignitatis. Um̃ quia homines
sumꝰ. ⁊ int̾dum contͣ annoꝵ ma¬
turitatẽ pucroꝵ uitiis labim᷑:
sime uis corrig̾e delinquentẽ.
aꝑte increpa: tm̃ ne mordeas in¬
occulto. Item idem. Quid ꝓdest
si aliis mala mea referas sime nes¬
cientẽ detractionibꝰ tuis uuln̾es:
et cum certatim omnibꝰ narres. fic
singuł loquaris. qiͣ nlłi dixeris:
Hoc est ñ me emendare. s uitio tuo
est tołantia maloꝵ ut spe ĩpuni¬
tatis continue mag̃ peccet᷑.xl.
ed tñ qr sñtntia anaeleti. fabiani. ce
hoc inclinat᷑ ut p̾latus mag̃ sit
tołandus qmͣ arguendus: uiden¬
dum ẽ qua discretione ħ tołantia
habenda sit. cum uigiliꝰ p̃p̃ econt᷑io
dicat. Res est quidem cdiuine iussi¬
oni cõueniens patientiã p̾bere pec¬
cantib. Quam tñ ñ usq decet exten¬
di: ut spe impunitatis continue
iugit̾ sñ correptione peccet᷑. Ut

Expanded text:
credendum, quam et uita praeterita decredendum, quam et uita praeterita defendit et honorat uocabulum dignitatis, uerum, quia homines sumus et interdum contra annorum maturitatem puerorum uitiis labimur, si me uis corrigi delinquentem, aperte increpa, tanocculto. » Item idem: « Quid prodest, si aliis mala mea referas, si me nescientem detractionibus tuis vulneres, ut cum certatim omnibus narres, sic singulis loquaris quasi nulli dixeris? Hoc est non me emendare, sed vitio tuo est tolerantia malorum, ut spe impunitatis continuae magis peccetur. Sed tamen quia sententia Anacleti, Fabiani caethoc inclinatur, ut praelatus magis sit tolerandus quam arguendus, videndum est qua distinctione haec tolerantia habenda sit, cum Vigilius papa econtrario dicat: « Res est quidem divinae jussioni conveniens patientiam praebere peccantibus. Quam tamen non usque decet extendi, ut spe impunitatis continuae, jugiter sine correctione peccetur. » Ut
Abbreviated transcription (Latin):
codemm est intelligendũ: qr nõ
omnino s mag̃ ẽ tołandꝰ. nec re¬
uera publice est derogandus: ne
contͣium sit aliis decretis. Et ne
ea q̃ in p̾latis occulta sunt ad mo¬
dum cham filii noe publicari
debeant. testatur alexander. ppͣ.
cerare manifeste nitunt᷑ in fameᷤ
c̃ẽ. ⁊ aliminib eccłe alienos usq
ad satistactionẽ fieri. Qui ĩ dco
infames efficiunt᷑: quia pres ꝑsegu¬
unt᷑. quia scilie ꝑsequi odiosoꝵ ⁊
inimicoꝵ est. ¶ Unde anacletus
sunt licet nr̃a sint aufert̃: nr̃i qͦ
detractores. ⁊ moꝵ corruptores
nr̃oꝵ. siue qui adu̾sum nos arm¬
ant᷑: ꝓpͥe nos ip̃i decipiunt: ⁊ iõ
iuste infameᷤᷤ s̃ ⁊ m̃ito ab eccła
ext̾iores fiunt. Multum it di¬
stant damna moꝵ. a damnis rer̃
temꝑaliũ. cum ista extra nos sĩt
illa uero in nob̾. ¶ Ecce cũ suꝑiꝰ
concessum sit p̾latos a fubditis
caritatiue argui: hic uetat᷑ odi¬
ose derogari. ł infamari. ¶ Uñ ierꝵ

Expanded text:
odo est intelligendum; quia non omnino, sed magis est tolerandus, nec revera publice est derogandus, ne contrarium sit aliis decretis. Et ne ea quae in praelatis occulta sunt, admodum Cham filii Noe publicari debeant, testatur Alexander papa ocerare manifeste nituntur, infames esse, et a liminibus ecclesiae alienos usque ad satisfactionem fieri. Qui ideo infames efficiuntur; quia patres persequuntur, quia scilicet persequi odiosorum et inimicorum est. » Unde Anacletus sunt, licet nostra sint, auferunt: nostri quoque detractores et morum corruptores nostrorum, sive qui adversum nos armantur, proprie nos ipsi decipiunt, et ideo juste infames sunt, et merito ab Ecclesia exteriores fiunt. Multum enim distant damna morum a damnis rerum temporalium, cum ista extra nos sint, illa vero in nobis. » Ecce quam superius concessum sit praelatos a subditis charitative argui, hic vetatur odiose derogari vel infamari. Unde Hieronymus
Abbreviated transcription (Latin):
seniorẽ ne increpaũis. S ⁊ ħ cius
regula in eo seruanda ẽ: cũ culpa
senioris exemplo suo ñ trahit ad
int̾itum corda iumoꝵ. Uͥ aũ senior
iuuenib exemplũ ad int̾itum p̃b:
ibi dist̾cta increpatioẽ ferienduᷤ ẽ¬

Expanded text:
Seniorem ne increpaveris . Sed haec ejus regula in eo servanda est, cum culpa senioris exemplo suo non trahit ad interitum corda juniorum. Ubi enim senior juvenibus exemplum ad interitum praebet, ibi districta increpatio
Abbreviated transcription (Latin):
quia iste audit. ille contemnnt.
pluresq uitiis male blandienti
iubem᷑. siue funt reges. siue sũt¬
pͥncipes. ł iudices. uł milites. uł
&̃ si nec̃e sit. pessimam flagitiosis¬
simã q rem publicã: ⁊ in illa an¬
geloꝵ scõꝵ celesti re publica. uͥ
dĩ uoluntas lex est. clarissimũ
sͥ locũ ista tołantia parabit. Uñ
idẽ in libro de questionib eu̾ge¬
lioꝵ. Non ꝓbat᷑ fortis grauitas
frum̃toꝵ. nͥ ꝑturbationib paleȩ
Quas siquis compͥm̃e ñ pot̾it:
u̾itate defensa. cesserit unitate
sunt mali solo pietatis intuitu. xliiii.¬
ic aliqñ tołandi sunt mali.
ut unitas eccłe ⁊ pax ñ tur¬
bet᷑: aliqñ solo pietatis. ⁊ carita¬
tis intuitu. Uñ in libro de consen¬
alt̾ius onera por. Trursũ. Unus¬
quisq onꝰ fuũ portabit. S alia
sunt onera participande infirmi¬
tatis: alia reddende rationis de
actib nr̃is. Illa cum fr̾ib cõmu¬
nicant᷑. ħ ꝓpͥa ab uno quoq por¬

Expanded text:
quia iste audit, ille contemnit, pluresque uitiis male blandientibiubentur, siue sint reges siue principes siue iudices, siue milites siue etiam, si necesse sit, pessimam flagitiosamque rempublicam, et in illa angelorum sanctorum coelesti republica, ubi Dei voluntas lex est, clarissimum sibi locum ista tolerantia parabit. » Unde idem, in libro De quaestionibus Evangeliorum: « Non probatur fortis gravitas frumentorum, nisi perturbationibus paleae. » Quas si quis comprimere non poterit, veritate defensa, cesserit unitate ndo tolerandi sint mali solo pietatis intuitu. Sic aliquando tolerandi sunt mali, ut unitas Ecclesiae et pax non turbetur: aliquando solo pietatis et charitatis intuitu. Unde in libro alterius onera portate, et rursum: Unusquisque onus suum portabit . Sed alia sunt onera participandae infirmitatis; alia reddendae rationis de actibus nostris. Illa cum fratribus communicantur, haec propria ab unoquoque por
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ ñ nr̃a s aliena: ⁊ ip̃a partim
incognita. Que si &̃ u̾a p̾sentia
uid̾emꝰ ÷ ⁊ zizaniis ꝓpt̾ frum̃ta
parcentes impunitatẽ tołaremꝰ
ñ solũ nlła rep̾hensione. s etiã
ñ parua laude nos dignos dr̃et
quisqͥs scãs scͥpturas ñ corde sur¬
dus audiret. Uñ aug̃ suꝑ ioħem¬
in cap̃ xlix. Qud uoluit dñs
ammon̾e eccłiam suã. qn̾ unũ
ñ ut malos tołemus ne corpꝰ xp̃i
diuidamꝰ : Ecce inter scõs est iu¬
das: ecce fur est. ⁊ ne contemna ᷤ:
fur ẽ ⁊ saclegus. non quałcũq
s domini loculoꝵ: s sacroꝵ. Tał
iudas cum discipuł ad cenam
dominicã accessit: cõu̾sari cum
eis potuit: inquinare eos ñ potuit
nia a tͥtico. Non est mͦ seꝑationiᷤ
tempꝰ: s tołationis. Nunc aũ
deus tacet: tu uis loqui: Ip̃atacz
a uindicta iudicii: ñ a u̾bo cor¬
reptionis. Ip̃e nondum seꝑat:
tuuis separe: Siañ uentilationẽ¬

Expanded text:
on nostra, sed aliena, et ipsa partim incognita. Quae si etiam vera praesentia videmus, et zizaniis propter frumenta parcentes, impunitatem toleraremus, non solum nulla reprehensione, sed etiam non parva laude nos dignos diceret quisquis sanctas Scripturas non corde surdus audiret. » Unde Augusti« Quid voluit Dominus admonere Ecclesiam suam, quando unum nisi ut malos toleremus, ne corpus Christi dividamus? Ecce inter sanctos est Judas, ecce fur est, et ne contemnas; fur est et sacrilegus, non qualiscunque, sed Domini loculorum, sed sacrorum. Talis Judas cum discipulis ad coenam Dominicam accessit; conversari cum eis potuit, inquinare eos non potuit.nia a tritico. Non est modo separationis tempus, sed tolerationis. Nunc autem Deus tacet, tu vis loqui? Ipse tacet a vindicta judicii, non a verbo correptionis. Ipse nondum separat, tu vis separ
Abbreviated transcription (Latin):
tia cham filii noe damnant᷑. qͥ
oꝑuit: s deridenda monstrauit.¬
Doctor aũ uł pastor eccłe. si afi
clesie. a do iudicandi sunt sic̃
ait ꝓpħa. Deus stetit insinago¬
ga deoꝵ: inmedio aũ dos dut¬
dicat. Uñ oꝑͦtet unũ quẽq fide¬
lem si uiderit aut cognou̾it ple¬
bes adũsus pastorẽ suũ tumesc̾e
aut cderũ deccͣtionib uacare: ħ
tutiũ ꝓ uirib extirpare prudñ¬
terq corrig̃e satagat: nec eis inqͥbꝰ¬
cunq negotiis misceri. si incorri¬
gibiles apparu̾int. añqm̃ suo reo¬
cilient᷑ doctori p̾sumat. ¶In quo
intelligendũ est: uł occultas pa¬
manifestas do peculiariꝰ qm alioꝵ
reseruandas. Si ⁊ om̃io iudicio
di sunt reseruanda pastoꝵ pec̃ca:

Expanded text:
 Cham filii Noe damnantur quioperuit, sed ridenda monstraDoctor autem vel pastor Ecclesiae, si a ficlesiae a Deo judicandi sunt, sicut ait Propheta: Deus stetit in synagoga deorum; in medio autem deos dijudicat . Unde oportet unumquemque fidelem si viderit aut cognoverit plebes adversus pastorem suum tumescere, aut clerum detractionibus vacare, hoc vitium pro viribus exstirpare, prudenterque corrigere satagat, nec eis in quibuscunque negotiis misceri, si incorrigibiles apparuerint antequam suo reconcilientur doctori, praesumat. » In quo intelligendum est, vel occultas pamanifestas Deo peculiarius quam aliorum reservandas. Si enim omnino D
Abbreviated transcription (Latin):
Cuncti liquide nouimꝰ: quia cum
ad nos qui displicet adint̾cedendũ
mittit᷑. irati animꝰ ad det̾iora ꝓuo¬
catur. Qui gͦ ad huc t̾renis desideriis
astringit᷑: caueat ne dist̾cti in se irã
iudicis grauiꝰ accẽdens dũ loco de¬
lect̾at᷑ głe: fiat subditis auctor ru¬
te Item leo n decretis suis cap̃.
xluiiii. De mał p̾latis. Non ẽ consu¬
lere popłis. s noce. nec p̾stare regi¬
men: s aug̃e discͥmen. Integͥtas
enim p̾sidentium: salus ẽ subditoꝵ¬
¶ Nonne enim ꝑiculosũ est eis subeẽ
uł quelib sacram̃ta atalib conseera¬
ri uł susciꝑe: quia secundũ has aue¬
toritates ñ solum ꝓdẽẽ. s &̃ uideant᷑¬
noc̾e: Qd̃ cum maxima cõcordia
⁊ pie catholiceq resoluendum. Qnͣ¬
tum N adu̾itatem sacram̃ti. nͨ abo¬
no meliꝰ. nec amalo peiꝰ conficit᷑ sa¬
cerdote: qnͣtum uͦ ad uirtutẽ sacra¬
menti.⁊ effectum. ꝓfide ⁊ m̾itis
sum̃tium dat᷑ aliis ad salutẽ. aliis

Expanded text:
« Cuncti liquide novimus quia, cum ad nos qui displicet ad intercedendum mittitur, irati animus ad deteriora provocatur. Qui ergo adhuc terrenis desideriis astringitur, caveat ne districti in se iram judiciis gravius accendens, dum loco delectatur gloriae, fiat subditis auctor ruinae. » Item Leo in decretis suis, cap. 48 De malis praelatis: « Non est consulere populis, sed nocere; nec praestare regimen, sed augere discrimen. » Integritas enim praesidentium salus est subditorum. Nonne enim periculosum est eis subesse, vel quaelibet sacramenta a talibus consecrari vel suscipere, quia secundum has auctoritates non solum nocere? Quod cum maxima concordia ipiendum, et pie catholiceque resolvendum. Quantum enim ad veritatem sacramenti, nec a bono melius, nec a malo pejus, conficitur sacerdote. Quantum vero ad virtutem sacramenti et effectum pro fide et meritis sumentium dat
Abbreviated transcription (Latin):
p̃positoꝵ oris gladio ferienda ñ st̃.
&̃ cum recta rep̃hendenda uideant᷑.
quia ñ uehement̾ nec amare. s le¬
nit̾ ⁊ secrete ad tempꝰ sunt arguen¬
da. Si i p̾latus secrete peccat: ut
&̃ suꝑiꝰ de subditis dictum ẽ. secre¬
te arguendus ẽ a subdito. Qd̃ si se¬
cretum publicau̾it: sic̃ cham dã¬
pnabit᷑: quia pr̃is uerenda de¬

Expanded text:
is gladio ferienda non sunt, etiam cum recte reprehendenda videantur; quia nec vehementer, nec amare, sed leniter et secrete ad tempus sunt arguenda. Si enim praelatus secrete peccat, ut etiam superius de subditis dictum est, secrete arguendus est a subdito. Quod si secretum publicaverit, sicut Cham damnabitur, quia patris verenda de
Abbreviated transcription (Latin):
ti s̃. ne p̃positoꝵ suoꝵ uitã tem̾e.
uł aliis incõpetentiis iudicent.
siquid eos agere rep̾hensibiłr ui¬
dent: ne uñ mala recte redargu¬
unt. inde ꝑ elationis impulsũ
in ꝓfundiora m̃gant᷑. s sic eoꝵ pͣua
apd̃ se diuidicẽt. ut tñ diuino ti

Expanded text:
ne praepositorum suorum vitam temere, vel aliis incompetentiis judicent, si quid eos agere reprehensibiliter vident, ne unde mala recte redarguunt, inde per elationis impulsum in profundiora mergantur; sed sic rerum prava apud se dijudicant, ut tamen divino ti