comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ audierint dñm loquentem. discto
a me q̃m mansuetꝰ fum &e humilis cor¬
de. Qͥ ante głam humiliati sunt ⁊
audierunt dicentem apłm petrum
humiliamini sub potenti manudi.
ut uos eraltet in dempore dͥbulatio¬
nis. Iauꝑes audempsi sunt de qͥb
fupͣ legimus. pascentur pͥmogento
pauꝑtm. & pauiꝑes fiducialiter reqͥ¬
escent. Onus moab lrx. Uerbum
contͣ moabitidem. Symmachus ee
theodotio. assumytio moab. Quom
erxcumcisio &e carnalis ẽ & sp̃italis.
ce de sp̃itali ab apło dr. nos enim su¬
mus etrcumcisio. qui sp̃u deoserui¬
mus ae glamur in domtno ce non in
carne confidintus. & rursum ad di
stinetionem sp̃italis isrł diettur de
carnali. tidete ⁊sxł scdm carnem. &
uos gentes in carne: sic &e moab ac¬
cipiendus est sptritaliter qͥ interp̃iã
de patre. siue aqua pat̾na. de incestu
&e ebriecate concept᷑. quod quodãmͦ
absente immones ciente patre. uidẽt̃
c̃ẽ generatꝰ. In multis scͥpdurarum lo¬
cis. de moablegimꝰ. &e maxtine in nu¬

Expanded text:
Discite a me quia mansuetus sum, et humilis corde . Qui ante gloriam humiliati sunt, et audierunt dicentem apostolum Petrum : Humiliamini sub potenti manu Dei, ut vos exaltet in tempore visitationis. Pauperes autem ipsi sunt, de quibus supra legimus: Pascentur primogeniti pauperum, et pauperes fiducialiter requiescent. Cap. XV Onus Moab. LXX.: Verbum contra Moabitidem. Symmachus et Theodotio: Assumptio Moab. Quomodo circumcisio et carnalis est, et spiritualis et de spirituali ab Apomus circumcisio, qui spiritu Dei servimus, et gloriamur in Domino et non in carne confidimus ; stinctionem spiritualis Israelis, dicitur de carnali: Videte Israel secundum carnem : et, Vos gentes in carne ; sic Moab accipiendus est spiritualiter, qui interpretatur de patre, sive aqua paterna, de incestu, et ebrietate conceptus, quod quodammodo absente, immo nesciente patre, videretur esse generatus. In multis Scripturarum locis de Moab legimus, et maxime in Nu
Abbreviated transcription (Latin):
eos uidelicet qui terreni erant. Illo
autem confumpto & redacto ad
nichili. & penitus deficiente: p̃ya¬
rabitur solium & regimen sempit̃¬
num p̾mumin miscł̃ia. Omnes
enim sub peccato sumus. & indigeoꝰ
gr̃a dei. Et sedebit suꝑ solium in
tabnaclo dauid quod corruerat &
suscitatum ẽ. qui post iniscdiam iudi
cet ce querat rusticiam: & reddat uni¬
cuiq scđm oꝑa sua. Consideremus
a pͥnetpio uel oneris uel sermonis
& fuigiant quasi aues &e auolent qͣ¬
si pull de nido. ut transcendant ꝑ
arnon. & habicent in moute fille sy¬
on: & omni diaboli uel antixpi po¬
testate contͥca xp̃e regnet in eis ce po¬

Expanded text:
eos videlicet qui terreni erant. Illo eos videlicet qui terreni erant. Illo autem consumpto, et redacto ad nihili, et penitus deficiente, praeparabitur solium et regnum sempiternum. Primum in misericordia omnes enim sub peccato sumus: et indigemus gratia Dei; et sedebit in tabernaculo David, quod corruerat et suscitatumcet, et quaerat justitiam, et reddat unicuique secundum opera sua. Consideremus a principio vel Oneris, vel sermonis et fugiant quasi aves, et avolent quasi pulli de nido, ut transcendant per Arnon, et habitent in monte filiae Sion: et omni diaboli vel Antichristi potestate cont
Abbreviated transcription (Latin):
serit de moab. Nich agas absq consi¬
lio. nec circumferaris omni tiento
doctͥne s sequere eum qui angelus ẽ
de uagis &e errantib dei eccłiam facias.
Umbracłm autem tuum & tabnacłm¬
tuum in quo prius requiescere puta¬
bas quod erat noctis & tenebrarum po¬
ue in mericdie. hoc ẽ in clarissimo lu¬
mine in qͦ absconde debes de errore
fugientes a prius tiagos ultra Ñ ꝓdere.
O enim moab ꝓfugi mei qui me dere¬
liquerant. qui de eccłia egress⁊ eran
ce dimtitentes doct̾rinam sp̃e scĩ
fuum sensum sequebantur. uel qͥ ha¬
bitauerant aptd de cum eos cȩpenit
uastator diabolus ꝑseqͥ.du eis ad dñi
timorem totamente conusis prebeto
latebras: &e scrto qͦd post aduendum
agni qui de petra deserti ortus est do¬
iminator uniuerse derre & tienit ad
montem fille syon. fuita sit omnis
potentia diaboli que pulueri com¬
paratur. Et consumptus ẽ miser
quia multos fecit miseros & defecit
qui conculcabat omnem derram.

Expanded text:
serit de Moab: Nihil agas absque consiserit de Moab: Nihil agas absque consilio : nec circumferaris omni vento doctrinae, sed sequere eum qui magni conside vagis et errantibus Dei Ecclesiam facias. Umbraculum autem tuum et tabernaculum, in quo prius requiescere te putabas, quod erat noctis et tenebrarum, pone in meridie, hoc est, in clarissimo lumine, in quo abscondere debes de errore fugientes, et prius vagos ultra non prodere. O enim Moab, profugi mei qui me dereliquerant, qui de Ecclesia egressi erant, et dimittentes doctrinam Spiritus sancti, suum sensum sequebantur; vel qui habitaverant apud te, cum eos coeperit vastator diabolus persequi, tu eis ad Domini timorem tota mente conversa praebeto latebras: et scito, quod post adventum Agni, qui de petra deserti ortus est dominator universae terrae; et venit ad montem filiae Sion, finita sit omnis potentia diaboli, quae pulveri comparatur. Et consumptus est miser, qui multos fecit miseros: et defecit qui conculcabat omnem terram,
Abbreviated transcription (Latin):
& uelociter reddens quod iustum ẽ.
Hoc quod de hebraico int̃pretati stimꝰ
emtcce agnum dñatorem derrȩ. potest¬
& ita legi Emitte agnum dnatori der¬
re. quod scilicet non ipse agnus domi¬
nator sit terre. ut turta hystoriam in¬
terp̃tati frimus. s dñatori derre agnꝰ
sit immolandus.Iste gͥ agnus qui uł
ipse e dnator terre uel immolatur
dnatori terte de gente moabitarum ẽ.
inficat autem ruth de qua generat
est xp̃c. quam uocat petram deserti:
quia tuxta p̃ceptum dei moabite ce
ammanite usq ad decimam genera¬
tionem ce usq in et̾num non ingredi¬
entur in eccłiam dei. Qui autem fui¬
mendacio in monte steterit ueritatis.
erit quasi auis fugiens & quasi ꝑtilli
de ndo auolantes: ne a moabiticis
serpentib deuorent᷑. Sic inquit er̃t
om̃s filie hoc ẽ amme moabitice in
tͣnscensu arnon. quod int̃pretatur il¬
luminatio eorum: qñ errorib derelic¬
tis adscientiam transcendint uitatis.
Dicitur itaq tpsi moab: uel ei qͥ eua¬

Expanded text:
citer reddens quod justum est. Hoc quod de Hebraeo interpretati sumus: emitte agnum dominatorem terrae, potest ita legi: emitte agnum dominatori terrae, quo scilicet non ipse agnus dominator sit terrae, ut juxta historiam interpretati sumus: sed dominatori terrae agnus sit immolandus. Iste igitur agnus, qui vel ipse est dominator terrae, vel immolatur dominatori terrae, de gente Moabitarum est,Significat autem Ruth, de qua generatus est Christus , quam vocat petram deserti, quia juxta praeceptum Dei, Moabitae et Ammonitae, usque ad decimam generationem, et usque in aeternum non ingrediuntur Ecclesiam Dei . Qui autem fumendacio, in monte steterit veritatis, erit quasi avis fugiens; et quasi pulli de nido avolantes, ne a Moabiticis serpentibus devorentur. Somnes filiae, hoc est, animae Moabiticae, in transcensu Arnon, quod interpretatur illuminatio eorum: quando erroribus derelictis ad scientiam transcenderint veritatis. Dicitur itaque ipsi Moab, vel ei qui eva
Abbreviated transcription (Latin):
apłi & apłicittri flagella ce ꝓpagines
penitus absciderunt: ne ex alus here¬
sib alie nascerentur heres es. & infini¬
ta errandum ficret multitudo. Et ñ
solum exciderunt ꝓpagines sabame
s tisq ad iazer ꝑtienertint quȩ int̃¬
pretatur fortitudo corum: hoc ẽ ad for¬
tissima q̃q dogmata hereticorm. ⁊ dia¬
lectica arte constructa. in quib robur
sui habe uidebant᷑ erroris. &in tantũ
me errarent in solitudine. & quem in¬
derficerent ñ habent. C tomq illi ex¬
ciderent flagella eiꝰ : tamen uitioradi¬
cis pessime ꝓpagines aliq̃ remansert.
Om̃i autem gendum tnsiert mare.
btis in psalmo legims. Uen in pro

Expanded text:
apostolici viri, flagella et propagines penitus absciderunt, ne ex aliis haeresibus aliae nascerentur haereses, et infinita errantium fieret multitudo. Et non solum exciderunt propagines Sabamae, sed usque ad Jazer pervenerunt, quae interpretatur fortitudo eorum: hoc est, ad fortissima quaeque dogmata haereticorum, et dialectica arte constructa, in quibus robur sui habere videbantur erroris; et intantum me errarent in solitudine, et quem interficerent non haberent. Cumque illi exciderent flagella ejus, tamen vitio radicis pessimae, propagines aliquae remanserunt. Domini autem gentium transierunt mare, ibus in psalmo l
Abbreviated transcription (Latin):
calcantumirruit. Et atiferet᷑ lecicia
& crultatio de carmelo. & tnuineis ñ
exultabit neq iubilabit. Uinum in
torełari non calcabit qui caleare con¬
ftieuerat: uocem calcanttu absttili.
Suburbana esebon de quib fupra dix¬

Expanded text:
et auferetur laetitia, et exsultatio de Carmelo, et in vineis non exsultabit neque jubilabit. Vinum in torculari non calcabit, quod calcare consueverat: vocem calcantium abstuli . » Suburbana Esebon, de quibus supra
Abbreviated transcription (Latin):
saltu. esebon cogitationes.eleale ascen¬
sio. tasa factum siue mandatum. Se¬
gor parua.Luith genȩ.oronaim fora¬
men merors. nemrim parch. siue p̃ua¬
ricatores. a gallimuituli. uel harena¬
rum tumuli. elm arietes siue fortes.
dimon fufficiens meror. Qa gͥ omne
dogma contͣntm ueritati quod absq
insytratione dei de humano sensum
crroris teneb̾s nascitur nocte uastatum
est. & argum̃ta illius quȩ intelliguntur
muri. eccłiastico sermone destruct̃a sunͭ.
lta ut et̃no silentio contices cerent in tm̃
ut uniusa eorum fact̾io ad penitentiam
&e lacͥmas uerteret᷑. Suꝑ nabo.i ꝓpħrã¬

Expanded text:
saltu: Esebon cogitationes: Eleale, ascensaltu: Esebon cogitationes: Eleale, ascensio: Jasa, factum sive mandatum: Segor, parva: Luith, genae: Oronaim, foramen moeroris: Nemrim, pardi sive praevaricatores: Agallim, vituli vel arenarum tumuli: Elim, arietes sive fortes; Dimon, sufficiens moeror. Quia dogma contrarium veritati, quod absque inspiratione Dei de humano sensu in erroris tenebris nascitur, nocte vastatum est, et argumenta illius, quae intelliguntur muri, ecclesiastico sermone destructa sunt, ita ut aeterno silentio conticescerent, in tantum ut universa eorum factio ad poenitentiam, et lacrymas verteretur: super Nabo,
Abbreviated transcription (Latin):
medaba moab ululabit. In cunctis
capitib eius caluitium: omnis bar¬
ba radetui. In triuiis eiꝰ accinct̾i st̃
sacco: & suꝑ tecta eiꝰ &e in plateis eiꝰ oĩs
ululat & descendec inflecum. Cla¬
mauit esebon & eleale. usq iasa au¬
dita ẽ uox cortun. Siꝑ hoc exyediti
moabululabunt.antma eius ulula¬
bit sͥ. Cor meum ad moab clamabit.
Uectes eitis usq ad segor. uitulam con¬
arnantem. Pascensum enim luich
flens ascendet. & in uia oronaim ela¬
morem contͥcionis leuabunt. Aque
enm nentrim deserte erunt : quia
aruit herba. defecit germen. ttror
omnis interut. Scđm magnitudi¬
nem oꝑis: &e uisitatio eorum. Ad tor¬
rentem salicum ducent eos: qm̃ enty
gallim ululatus eiꝰ. & tsq ad ꝑudeum
elim clamor eiꝰ. quia ague dimonre¬
plece funt sanguine. Ponam enim
suꝑ dibon additam̃ta his qui fuge¬
rint de moableonem: ce reliqͥis tre.
Qͥa omnns ꝓphie huitis pene itrrus ẽ
senfus. ne eam ꝑ partes ꝓponendo lace¬
pretatur sessio uel ꝓpħia. medaba de

Expanded text:
Medaba Moab ululabit in cunctis capitibus eius calvitium omnis barba radetur in triviis eius accincti sunt sacco super tecta eius et in plateis eius omnis ululat descendit in fletum clamavit Esebon et Eleale usque Iasa audita est vox eorum super hoc expediti Moab ululabunt anima eius ululabit sibi cor meum ad Moab clamabit vectes eius usque ad Segor vitulam conternantem per ascensum enim Luith flens ascendet et in via Oronaim clamorem contritionis levabunt aquae enim Nemrim desertae erunt quia aruit herba defecit germen viror omnis interiit secundum magnitudinem operis et visitatio eorum ad torrentem salicum ducent eos quoniam ciGallim ululatus eius et usque ad puteum Helim clamor eius quia aquae Dibon repletae sunt sanguine ponam enim super Dibon additamenta his qui fugerint de Moab leonem, et reliquiis terrae. Quia omnis prophetiae hujus pene unus est sensus, ne eam per partes proponendo lacepretatur sessio vel prophetia: Medaba, de
Abbreviated transcription (Latin):
gi ab oriente docti a demonib uel
cucta ꝓpħiam balaam intelligentes
natum filium d qui omnem artis
eorum destrueret potestatem uene¬
rint bethleem: et ostendente stella
adorauerint puerum. Tẽ cor egyp¬
di omne contabuit. & egyptii contͣ
egyptios surrexerunt. iuxta illuo
quod dominus loquitur in eugłio
Molite putare quia tiemi mittere pa¬
cem suꝑ terram. ñ tiem pacem mitt̾e

Expanded text:
gi de Oriente docti a daemonibus, vel gi de Oriente docti a daemonibus, vel juxta prophetiam Balaam intelligentes natum Filium Dei, qui omnem artis eorum destrueret potestatem, venerint Bethleem, et ostendente stella, adoraverint puerum . Tunc cor Aegypti omne contabuit, et Aegyptii contra Aegyptios surrexerunt, juxta illud quod Dominus loquitur in Evangelio: Nolite putare quia veni mittere pacem super terr
Abbreviated transcription (Latin):
dio cius. Et concurrere faciam e¬
gyodios aduersuis egyptios. & pug¬
nabit uir cont̾ fratrem futm et
uir contra amicum suum ciuitas
aduersum eiuitatem. & regnum
aduersus regnum. Et dirumpet̃
spc egypti in uiscerib eiꝰ. & consi¬
lium eus p̃cipitabo. Et interro¬
gabunt simulacra sita. & diuinos
suos ce phytones. & ariolos. Et tda¬
egyptum in manꝰ dñorum crudeltum.
& rex fortis dominabitux eorum ait
dñs detis exercituum. Heraq de ꝓ
phecia egypti qm leuauit uel tudit
ysaias in hystoriea explanatione ꝓstn¬
xi. Unde nc̃ iuxta troꝑologiam sum¬
ma q̃q carpenda funt. Ascendit
dñs suꝑ nubem leuem corpus sc̃e uir¬
grns mariȩ quod nullohumani se¬
minis pondere p̃grauatum ẽ. uel
certe corpus fitum quod de sp̃u sc̃o
conceytum ẽ. & ingrecsꝰ in egyptum
huiꝰ mundi. statmq omnia egypti
symulachra commota funt: itaut
diuinationes & uniũsa fraus idolatͥ
que deceptum possidebat orbem se
fract̾am ẽẽ sentiret: in tantum ut ma¬

Expanded text:
concurrere faciam Aegyptios adversus Aegyptios: et pugnabit vir contra fratrem suum, et vir contra amicum suum, civitas adversus civitatem, regnum adversus regnum. Et dirumpetur spiritus Aegypti in visceribus ejus: et consilium ejus praecipitabo: et interrogabunt simulacra sua, et divinos suos, et pythones, et ariolos. Et traAegyptum in manu dominorum crudelium, et rex fortis dominabitur eorum, ait Dominus Deus exercituum: Et arescet phetia Aegypti, quam levavit vel vidit Isaias, in historica explanatione perstrinxi. Unde nunc juxta tropologiam summa quaeque carpenda sunt. Ascendit Dominus super nubem levem, corpus sanctae Virginis Mariae, quod nullo humani seminis pondere praegravatum est: vel certe corpus suum, quod de Spiritu sancto conceptum est. Et ingressus est in Aegyptum husimulacra commota sunt: ita ut divinationes et universa fraus idololatriae, quae deceptum possidebat orbem, se fractam esse sentiret: intantum ut ma
Abbreviated transcription (Latin):
sunt dei deserta p̃sidio. site diumo ig¬
ne combusta: p̃cipue uinea sabama
quod inderprecatur attollens alticudi¬
nem. eo quod in altum se erigat. & sttꝑ¬
biȩ suȩ durrimusq ad celum extruere
conetur. Quod autem in .lxx. positum
est habitatorib de sech. in hebraico ñ
habetͣ. s ꝓ hoc legimꝰ ares. qͦd testam
sitie cocdum laterem sigc̃at. Dm̃ genti¬
um ercidert flagella erus usq ad ia¬
zer ꝑuenerunt : ertauerunt in deser¬
to. ꝓpagines eiꝰ relicte funt tͣnsieruñ

Expanded text:
Dei sunt deserta praesidio, sive divino igDei sunt deserta praesidio, sive divino igne combusta, praecipue vinea Sabama, quae interpretatur attollens altitudinem, eo quod in altum se erigat, et superbiae suae turrim usque ad coelum exstruere conetur. Quod autem in LXX positum est, habitatoribus Deseth, in Hebraico non habetur; sed pro hoc legitur ARES , quod testam, sive coctum laterem significat. Domini gentium exciderunt flagella ejus: usque ad Jazer pervenerunt. Erraverunt in deserto: propagin
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ rp̃c homicidam & adulttrum uocet
non respiciens eiꝰ penitentiam & man¬
suetudinem qua dei clementiȩ cõpa¬
ratur. S quamuis stiꝑb & arrogans
sit & furibundus exultet. tam̃ plus au¬
det quam eius patit᷑ fortitudo. Iecͥco
moabultilabit ad moab .i. alter ad
alt̾m: om̃s tudelicet hercticorum ce
scł̃aris sapientiȩ diuergitates cont᷑
se mugient. cum tn tormentis fue¬
rint. Quamobrem his qͥ muros
habent non quatris etificatos la¬
pidib de quib templum edificatũ
ẽ. & in tantum politis tit in allcus &e
securis non sit audita in domodi:ouoᷤ
ecclie magistri. uel qui estis de moaber¬
rore saluati annunciate plagas fuas qͥb
hereticorum iaculis uulnerati sunt.
Omnes enim cogitationes eorum quod
sig̃cat esẽbon. non ad urbis dominice
habitationem ꝑtinent. de qua scͥptum
est fluminis impetus letificat cruitatẽ
dei. s stiburbana sunt ut ad urbem
dñi ꝑtinere credant᷑ : que fuburbana

Expanded text:
est Christus homicidam et adulterum vocet, est Christus homicidam et adulterum vocet, non respiciens ejus poenitentiam et mansuetudinem, qua Dei clementia comparatur. Sed quamvis superbus et arrogans sit, et furibundus exsultet, tamen plus audet, quam ejus patitur fortitudo. Idcirco Moab ululabit ad Moab, id est, alter ad alterum: omnes videlicet haereticorum et saecularis sapientiae diversitates contra se mugient, cum in tormentis fuerint . Quam ob rem his qui muros habent non quadris aedificatos lapidibus, de quibus Templum aedificatum est; et intantum politis, ut malleus et securis non sit audita in domo Dei, o vos Ecclesiae magistri, vel qui estis de Moab errore salvati, annuntiate plagas suas, quibus haereticorum jaculis vulnerati sunt. Omnes enim cogitationes eorum, quod significat Esebon, non ad urbis Dominicae habitationem pertinent, de qua scriptum est: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei ; sed suburbana sunt, ut ad urbem Domini pertinere credantur: quae suburbana,
Abbreviated transcription (Latin):
Et post pacilulum. Sustentat dñs om̃s
dit dñs om̃s diligentes se. ne negligentẽ
faceret audicorem: intulit. Et omnes
culcabat uniũsam t̾ram s̃parandum
eẽ uaticinatꝰ est solium in miscdta. &
cum qͥ sessurus fit in tabnacło dauid
ex ꝑsona scõrum qͥ de moabsaluati st̃.
a erꝑim̃do suo eiꝰ didicere suꝑbiam.
ꝓpħa loquitur. Audiuimꝰ suꝑbiam
moab. siue insuriam. ut .lxx. tͣnstuler̃.
Qͥs enim hereticorum non sitꝑbus est:
Qui eccliasticam despiciens simplicita¬
dem ita habet eceliȩ homines quasi bro¬
ta animalia & in tantum suꝑbie in¬
iurieq tamorem crigit᷑ ut contra
ipsum creatorem armet osfitum. de¬
dahens ꝓpħis eiꝰ quasi auetoritate de¬
stimonti euangłiq in qͦ saluator ait.
&e latͦnes: ut moysenqͦq faintilum hi
appellet homicidam. & iħu filio tra¬
ue detrahat quas homini sanguina¬
rio qui ori tante scĩtatis fuit ut ad
imꝑtum sermonis etus sol litnaq con¬
stiterint. & dauid de cutus semine ortͦ

Expanded text:
Et post paululum: Sustentat Dominus omdit Dominus omnes diligentes se; ne negligentem faceret auditorem, intulit: Et omnes culcabat universam terram, praeparandum esse vaticinatus est 272 solium in misericordia, et eum qui sessurus sit in tabernaculo David, ex persona sanctorum, qui de Moab salvati sunt, et experimento suo ejus didicere superbiam, propheta loquitur: Audivimas superbiam Moab, sive injuriam, ut LXX transtulerunt. Quis enim haereticorum non superbus est? qui Ecclesiasticam despiciens simplicitatem, ita habet Ecclesiae homines quasi bruta animalia, et intantum superbiae injuriaeque tumore erigitur, ut contra ipsum Creatorem armet os suum, detrahens prophetis ejus, quasi auctoritate testimonii Evangelici, in quo Salvator ait: et latrones ; » ut Moysen quoque famulum Dei appellet homicidam, et Jesu filio Nave detrahat, quasi homini sanguinario, qui tantae sanctitatis fuit, ut ad imperium sermonis ejus sol lunaque constiterunt , et David de cujus semine ortus
Abbreviated transcription (Latin):
fugiat agm̃ eiꝰ. Fumꝰ iste ardentibus
diaboli iacłis fuscitat᷑ qui nortus est
ocłis. c contrariꝰ lumini. & ab aqui¬
lone orttͣ. a qͦ in iheremia olla fuccen¬
ditur: & a qͦ exardescunt mala sciꝑ
om̃s habitatores terrȩ. qͥ non posscns
dicere accola sum ce ꝑegrinꝰ fic̃ om̃s
patres mei.s in terra habitant.Un
de in ꝓuerbiis legimus. Aquilo uentꝰ
durus. nomine autẽ dext̃ uocatur. O
cum ꝑ se durꝰ fit &e sinister. ce ceruice
durissima iugum dei nolit recipere
uocat᷑ dexter ab his qui ponunt dul¬
ce amarum. ce amarum dulce. qͥ po
giat. Nemo enm absq peccato. nec s
umꝰ quidem dici fuctit inta eꝰ. C umq
philistea corruerit. & fumus eius uni¬
uersa penetrauerit. itaut cum nullus
possit effugere. qͥd dicitar angłis qͥsin¬
gulis p̃sunt gentib ammirantib & scire
cupientib eur sola syon infpecła & in
sublimib collocata a maritudinem fu¬
mi huiꝰ euaserit: Quid gͥ dicit᷑ eis:

Expanded text:
fugiat agmen ejus. Fumus iste ardentibus fugiat agmen ejus. Fumus iste ardentibus diaboli jaculis suscitatur, qui noxius est oculis, et contrarius lumini, et ab Aquilone oritur, a quo in Jeremia olla succenditur , et a quo exardescunt mala super omnes habitatores terrae, qui non possunt dicere: Accola sum et peregrinus, sicut omnes patres mei ; sed in terra habitant. Unde et in Proverbiis legitur: Aquilo ventus durus . Nomine autem alio dexter vocatur, qui cum per se durus sit et sinister, et cervice durissima jugum Dei nolit recipere, vocatur dexter ab his qui ponunt dulce amarum, et amarum dulce; qui pogiat; nemo enim absque peccato, nec si unius quidem diei fuerit vita ejus . Cumque Philisthaea corruerit, et fumus ejus universa penetrarit, ita ut eum nullus possit effugere, quid dicetur Angelis, qui singulis praesunt gentibus, admirantibus et scire cupientibus, cur sola Sion in specula et in sublimibus collocata amaritudinem fumi hujus evaserit? Quid igitur dicetur eis?
Abbreviated transcription (Latin):
anglis quos solus symmachus tran¬
stulit. omnes reges interp̃tati sunt u̾¬
bi ambiguitate decepti.quia p̃t̾ unã
litteram aleph que in angłorum uo¬
cabulo addita ẽ. eodem reges & angłi
apud hebreos appellantur nomine .i.
malache. In libro hebraicorum nomi¬
ntm repperi philistum interp̃tari ca¬
dentes ꝑocło. Q gͦ inebriat sunt cali¬
ce babylomis ce bibint uinum in quo ẽ
lururia. & int̃ cet̾a uitia ꝓpt̃ ebrietatẽ
regnum di uixta apłm non fuerint con¬
secuti: his p̃cipitur ut ꝓorta eorum ulu¬
let. & clamet eruitas. Portam hereticoꝵ
os arbtt᷑r qͦ blasphemant. & ciuitatem
animam que malarum cogitationũ
thesauirꝰ est. Hec ululare debet ⁊ plan¬
gere: qͥa omnis ꝓstrata ẽ in derramq
deiecta. &e nicħ in ea sanȩ intelligentie
est. deiq sapientie. Quare ululat por¬
ta:. Quam ob causam clamat eiuitaᷤ:
Qͥa ꝓstrata est omnis philistea.Ctrq
ꝓstrata sit. sequens uetsꝰ ostendit. Ab
aquilone fumus uenit. & ñ ẽ qui ef¬

Expanded text:
Angelis, quos solus Symmachus transtulit, omnes reges interpretati sunt, verbi ambiguitate decepti, quia praeter unam litteram ALEPH, quae in Angelorum vocabulo addita est, eodem reges et Angeli apud Hebraeos appellantur nomine, id est, MALACHE . In libro Hebraicorum Nominum reperi Philisthiim interpretari cadentes poculo. Qui ergo inebriati sunt calice Babylonis, et biberint vinum in quo est luxuria; et inter caetera vitia propter ebrietatem regnum Dei juxta Apostolum non fuerint consecuti , his praecipitur, ut porta eorum ululet, et clamet civitas. Portam, haereticorum os arbitror, quo blasphemant: civitatem, animam, quae malarum cogitationum thesaurus est. Haec ululare debet et plangere, quia omnis prostrata est, in terramque dejecta, et nihil in ea sanae intelligentiae est Deique sapientiae. Quare ululat porta? quam ob causam clamat civitas? quia prostrata est omnis Philisthaea. Curque prostrata sit, sequens versus ostendit: Ab Aquilone fumus venit, et non est qui ef
Abbreviated transcription (Latin):
ptimentum fortitadines: ut reddañ
unicuiq scđm oꝑa fua. In qua emm
menfura mensi funt remetictur eis
Menfuram agitatam atq concussã
& plenam & siꝑ effundentem restitu¬
ent insinum eorum. qͥ nec argentũ
nec aurum .i. nec eloguii pulchritu¬
dinem nec acuimeningenii in quib
fibi antea applauidebant recipient:
s penis afficient traditos. & partuliᷤᷤ
ac lactantib uteti non misexebunt᷑.
ut magis illis misereant᷑. Atq utmnã
& nos fuscitem̃ a dño & hec nob̃ detͣ
potestas ut nec aurum nec argentũ
uelimtis eloquentiȩ & sapientie scła¬
ris: s filios hereticortm &e omntum
qui decepti sunt interficiamus sa
roris absq ulla misedia trucidentur.
ut cleniti crudelirate ꝑeant: nulliꝰq
miscreamur infantie. utt illa beatitu¬
dine digni simꝰ. Bcatꝰ qui denebit. &
allidet paruulos suos ad petram.
Et erit babylon illa glosa in regnis
inclita in suꝑbia chaldeorum: sicut
subuercit ds sodomam & gomorrã.

Expanded text:
um fortitudinis: ut reddant unicuique secundum opera sua. In qua enim mensura mensi sunt, remetietur eis. Mensuram agitatam atque concussam et plenam et supereffundentem restituent in sinus eorum . Qui nec argentum nec aurum, id est, nec eloquii pulchritudinem, nec acumen ingenii, in quibus sibi ante plaudebant, recipient: sed poenis afficient traditos; et 244 parvulis ac lactentibus uteri non miserebuntur, ut magis misereantur. Atque utinam et nos suscitemur a Domino, et haec nobis detur potestas, ut nec argentum nec aurum velimus eloquentiae et sapientiae saecularis: sed filios haereticorum, et omnium qui decepti sunt, interficiamus sagroris, absque ulla misericordia trucidentur, ut clementi crudelitate pereant, nulliusque misereamur infantiae, et illa beatitudine digni simus: Beatus qui tenebit et allidet parvulos suos ad petram! Et erit Babylon illa gloriosa in regnis, inclyta in superbia Chaldaeorum, sicut subvertit Deus Sodomam et G
Abbreviated transcription (Latin):
hoc inderim de malis. Oetm qui non
contriuert uirgam & tugum ꝑcussoriᷤ
stui. s ceruncem fuam dñostibiecerunt
& sunt pauꝑes spu: pascent̾ &e dicent.
Oñs pascet me. & nich mͥ deerte. Et a
dño audient. In pascua ubrima pascã
eos. & ingrechient᷑ & egredient᷑: & pascua
muement. Et pascentur paupes ꝑeũ
qui eos ꝑeutit ut emendet. &e in pace
requiescent: siue pastore sollicito ip¬
si agent fiducialit. & cum lazaro reqͥ¬
escent in sinu abrahe. Qui autẽ con¬
triuerint iugum & uirgam ꝑcusso¬
ris sui famem ꝑpetuam sustinebunt:
ut ñ alant᷑ sermone dei. s om̃s eorum
reliquie int̃tant. nequid de malo se¬
mine germinet. Uiula porta. clama
ciitas. ꝓstrata est phylistea omnis
Ab aquilone enim fumtis uemet: &

Expanded text:
hoc interim de malis. Caeterum qui non hoc interim de malis. Caeterum qui non contriverunt virgam et jugum percussoris sui, sed cervicem suam Domino subjecerunt, et sunt pauperes spiritu, pascentur, et dicent: Dominus pascit me, et nihil mihi deerit . Et a Domino audient: In pascuis uberrimis pascam eos ; et ingredientur et egredientur, et pascua invenient. Et pascentur pauperes per eum, qui eos percutit, ut emendet: et in pace requiescent, sive, pastore sollicito, ipsi agent fiducialiter, et cum Lazaro requiescent in sinu Abrahae . Qui autem contriverunt jugum et virgam percussoris sui, famem perpetuam sustinebunt; ut non alantur sermone Dei: sed omnes eorum reliquiae intereant, ne quid de malo semine germinetur. Ulula porta, clama civitas: prostrata est Philisthaea omnis. Ab Aquilone enim fumus venit: et
Abbreviated transcription (Latin):
uolantes. siue qui absorbeant uolueres
Abiecto autem iugo dei. & contͥta dñi drᷤ¬
ciplina. pͥmum in cogitatonib nrĩs
semen colubri radicatur. Dcd̃o de semi¬
ne pessimo nascit᷑ regłs qui rex serpen¬
tium ẽ. & afflatu fuo atq conspectu ho¬
mines occide đr. siue genmina asꝑidũ
de quib in psalmo canit᷑. uenentum as¬
pidum sub labus eoꝵ. que peccata fun
uaria. & de cogitationum pessimo theᷤᷤ¬
auro in mala oꝑa ꝓrumpunt. Ctmq
regnauerint in hominib alienigenis
qui a deo aliens sunt statim egrediunt᷑
serpentes pennat: tit ñ sufficiat eis co¬
gitasse & fecisse que mala sunt nͥ pat᷑es
diu̾sas finxerint heres es. Ego pucoser¬
pentes ẽẽ pennatos qui se exaltant ce e¬
leuant contͣ scientiam dei. & ponunt
in celum os fucm: uel qui absorbent
uolucres. hoc e qͥ uenenato ore singło ᷤᷤ
quosq uolare cupientes & ad excels a
consurgere suis faucibz deuorant. E

Expanded text:
volantes, sive qui absorbeant volucres. volantes, sive qui absorbeant volucres. Abjecto autem jugo Dei, et contrita Domini disciplina, primum in cogitationibus nostris semen colubri radicatur, secundo de semine pessimo nascitur regulus, qui rex serpentium est, et afflatu suo atque conspectu homines occidere dicitur: sive genimina aspidum, de quibus in Psalmo dicitur: Venenum aspidum sub labiis eorum , quae peccata sunt varia, et de cogitationum pessimo thesauro in mala opera prorumpunt. Cumque regnaverint in hominibus alienigenis, qui a Deo alieni sunt, statim egrediuntur serpentes pennati; ut non sufficiat eis cogitasse, et fecisse quae mala sunt, nisi patrdiversas finxerint haereses. Ego puto serpentes esse pennatos, qui se exaltant et elevant contra scientiam Dei, et ponunt in coelum os suum: vel qui absorbent volucres, hoc est, qui venenato ore singulos quosque volare cupientes, et ad excelsa consurgere, suis faucibus devorant. Et
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus ẽ rex egypti. ingemueri nt
filii isrł ab oꝑib suis & exclamauint.
& ascendit clamor eorũ ab oꝑib suis
ce exaudierit dns gemitum eorum. Nͥ
enim eec misticum quod dicebat᷑. ma¬
gis illo regnante clamare debuerant
qn luto & lat̾ib seruiebant. Precipit᷑
gͦ philistum quos nẽ palestinos uocan.
&e semꝑ a .lxx. allophili .i. aliengene¬
tͣnfferunt᷑: & dr cis ne gaudeant. ne
ligit dñs corripit. & castigat omnem
filium quem recipit. Et quasi filios
nos crudit dñs. qñuifitat in uirga mni¬
quitates nr̃as. & in flagellis peccata no¬
stra: ut miscdiam suam ñ auferat a
nob. Hec ẽ turga de qͣ &e in alio psal¬
moscͥptum est. Uirga tua & baculus
tuus ipsa me consolata sunt. Hec est
uirga & hoc itigum quod certuicib
omnitm uult saluator imponere:
ut deposito iugo nabtichodonos or
portent iugum xp̃i. Quod siquis ab¬
iecerit atq contriuerit: statim de
semine siue de radice serpertis qͥ est

Expanded text:
mortuus est rex Aegypti, ingemuerint mortuus est rex Aegypti, ingemuerint filii Israel ab operibus suis, et exclamaverint, et ascenderit clamor eorum ab operibus, et exaudierit Dominus gemitus eorum. Nisi enim esset mysticum quod dicebatur, illo magis regnante clamare debuerant, quando luto et lateribus deserviebant. Praecipitur ergo Philisthiim, quos nunc Palaestinos vocant, et semper a LXnsferuntur; et dicitur eis ne gaudeant nequligit Dominus corripit, et castigat omnem filium quem recipit. Et quasi filios nos erudit Deus, quando visitat in virga iniquitates nostras, et in flagellis peccata nostra, ut misericordiam non auferat a nobis . Haec est virga de qua in alio Psalmo scribitur: Virga tua et baculus tuus ipsa me consolata sunt . Haec est virga, et hoc jugum quod cervicibus omnium vult Salvator imponere, ut deposito jugo Nabuchodonosor, portent jugum Christi. Quod si quis abjecerit atque contriverit, statim de semine sive radice serpentis, qui es
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmogeniti pauꝑum: & patiꝑes fidu¬
cialiter requies cent. Et intertre fa¬
ciam in fame radicem ttiam: & rel¬
quas tuas interficiam: Lxx. fn¬
no quo mortuus ẽ rex achaz. factum
est uerbum istud. Ne lecemini aliens¬
gene om̃s. contritum est enim iugumn
eiꝰ qui ꝑcutiebat uos. Siquidem de
semine serpentis egredient᷑ genimꝰ¬
na aspidum. & de geniminib eortĩ
egredient᷑ scrpentes pennat: &e pas¬
centur pauꝑes ꝑ eum. &e pauꝑes ho¬
mines in pace reqͥescent. Interficiet
in fame semen tuum.ce reliquias tuas
occidet. Mortuo achar qui int̃pre
sessio. quem regem impussimum le¬
gimus. fit pondus istub suꝑ philistrim
siue uerbum. Uiuente enim illo et
regnante in peccatorib: nec pondꝰ
contra alienigenas nec sermo dez fie¬
ri potat ad ꝓpħam. Quod quidem ⁊
supra dixisse me memini. qñ ozta
mortuo tuchit ysatas dñm sedentem
suꝑ thronum excelsum & eleuatum
Et in exodo legimꝰ quod postquam

Expanded text:
primogeniti pauperum et pauperes fiduprimogeniti pauperum et pauperes fiducialiter requiescent et interire faciam in fame radicem tuam et reliquias tuas interficiam. LXX: Anno quo mortuus est rex Achaz factum est verbum istud: Ne laetemini, alienigenae omnes, contritum est enim jugum ejus qui percutiebat vos. Siquidem ex semine serpentis egredientur genimina aspidum, et ex geniminibus eorum egredientur serpentes pennati. et pascentur pauperes per eum, et pauperes homines in pace requiescent. Interficiet autem in fame semen tuum, et reliquias tuas occidet. Mortuo Achaz, qui interprpossessio, quem regem impiissimum legimus, fit pondus istud super Philisthiim, sive verbum. Vivente enim illo, et regnante in peccatoribus, nec pondus contra alienigenas, nec sermo Dei fieri poterat ad Prophetam. Quod quidem et supra dixisse me memini, quando Ozia mortuo, vidit Isaias Dominum sedentem super thronum excelsum et elevatum. Et in Exodo legimus , quod postquam
Abbreviated transcription (Latin):
uelocioer. Hoc consilium quod cogi¬
caui suꝑ omnem t̾ram: & hȩc est ma¬
nus extenta suꝑ omnes gentes. Dñs
emm exercituum decreuit & quiˢ
potit infirmare: Et manus eius
extenta: & quis auercet eam: Tro¬
fum orbem. In fine oneris uel uisio¬
nis contra babilonem quod latitabat
aꝑitur dñm cogitasse consilium suꝑ
omnem terram.i. orbem terrarum.
byloniam. Ex quo ostendit᷑ cunct̾a
que dict᷑a sunt ñ ad unam ꝓuinciam
specialiter: s contia orbem terrarum
difficili debemus acctꝑe. sicut illud
legitur quis sapiens &e intelliget hec.
&e qtis putas fidelis & prudens dispen¬
sator. & cȩta his similia: s ꝓ impossib¬
li. Nullus enim dñi pot̾it infirmare
consilium. & manum eiꝰ extentams¬
ue sublimem: ne ꝑcutiat auiertere.
In anno qͦ mortutis ẽ rex achaz: ft̃m
ẽ onus istud. Ne lȩteris phylistea
omnis tu: qm̃ comminuta ẽ uirga
ꝑcussoris dui. De radice enim coli¬
bri egredietur regłs: & semen eits
absorbens uoluerem. Et pascent᷑

Expanded text:
I: Hoc consilium, quod cogitavi super omnem terram, et hec est manus extenta super universas gentes. Dominus enim exercituum decrevit, et quis poterit infirmare? Et manus eius extenta, et quis avertet eam? in fine oneris vel visionis contra Babylonem. Quod latebat aperitur, Deum cogitasse consilium super omnem terram, id est, orbem terrarum, byloniam. Ex quo ostenditur, cuncta quae dicta sunt non ad unam provinciam specialiter, sed contra orbem terrarum difficili debemus accipere, sicut illud legitur: Quis sapiens et intelliget haec ? Et: Quis, putas, est fidelis et prudens dispensator ? et caetera his similia; sed pro impossibili. Nullus enim poterit Domini infirmare consilium, et manum ejus extentam sive sublimem, ne percutiat, avertere. In anno quo mortuus est rex Achaz, factum est onus istud. Ne laeteris, Philistomnis tu quoniam comminuta est virga percussoris tui de radice enim colubri egredietur regulus et semen eius absorbens volucrem et pascentur
Abbreviated transcription (Latin):
conu̾isatioins ciuitas cẽ desistent: et
crunt sic̃ accrutis lapidum in ruina.
Quomͦ enim acerui lapidum quim
agͥs dispsi funt in unum tumcilum
comportant᷑ : sic deuntt̾isis nationib
aceruus credentium congregatꝰ est ĩ
runa popul iudeorum.illis caden¬
tibus & nobsurgentib. Derelicte qͦ
ciuitates aroer.i. miricon eccliasti¬
cis gregib erunt. ut quas iudei de¬
seruerant nos incolamus:siue destry¬
cta idolatria extruetur euangłium
Hoc & nr̃is temporib uidetur esse
completum. Geraprum alerandrie
ce marne templum gaze in ecclias
dñi surrexerunt: & cuntates aroer
euanglicis gregib p̃parate sunt. Aro¬
er.i. mirice nascuntur in desertis lo¬
cis. iurta illud quod scͥptum ẽ in ma¬
ledictionem eiꝰ hominis qui confidit
in homine. & a dño recedit cor eius:

Expanded text:
conversationis civitates esse desistent, et erunt sicut acervus lapidum in ruina. Quomodo enim acervi lapidum, qui in agris dispersi sunt, in unum tumulum comportantur: sic de universis nationibus acervus credentium congregatus est in ruina populi Judaeorum, illis cadentibus, et nobis surgentibus. Derelictae quoque civitates AROER , id est, myrice, Ecclesiasticis gregibus erunt, ut quas Judaei deseruerunt, nos incolamus: sive destructa idololatria exstruetur Evangelium. Hoc et nostris temporibus videmus esse completum: Serapium Alexandriae, et Marnae templum Gazae in ecclesias Domini surrexerunt, et civitates Aroer Evangelicis gregibus praeparatae sunt. Aroer, id est, myrice, nascuntur in desertis locis, juxta illud quod scriptum est in maledictione ejus hominis qui confidit in homine,
Abbreviated transcription (Latin):
stra non luceant. Essc autem etiam
ꝑ diem stellas in celo ꝓbat solis deliqͥ¬
um. quod qn umbra terre ut phylo¬
sophi disputant. & obiecto orbe lunȩ
fuerit obscurat᷑. clariora in celo astra ui¬
deantur. Et uisitabosuꝑ orbis mala.
& contra impios iniquitatem eorum.
Quando insitat &e ꝑcutit d̃s: ad hoc
ꝑcutit ut emendet. Denmiq qͣn uehe¬
menter irascitur suꝑ eos qui ñ aguns
penitentiam: ñ uisitabo inquit super
trario de his qͥ in xp̃o credituri sunt
dr. Uisttabo in uirga iniquitates
eoꝵ. & in flagellis peccata eorum. mi
sericordiam autem meam ñ auferam
abeis. Et quiescere faciam siꝑbiam
infideltum & arrogantiam forgton
humiliabo Lix. Et ꝑdamimuriã
iniquorum: & imuriam suꝑborum
htmiliabo. Uerbum hebraicum Ga¬
on. quodꝑfpicue arrogantiam et
suꝑbram sonat. theodotio ce lxx. sc̃p

Expanded text:
stra non luceant. Esse autem etiam stra non luceant. Esse autem etiam per diem stellas in coelo, probat solis deliquium, quod quando umbra terrae, ut philosophi disputant, et objecto orbe lunae fuerit obscuratus, clariora in coelo astra videantur. Et visitabo super orbis mala, et contra impios iniquitates eorum. Quando visitat et percutit Deus; ad hoc percutit ut emendet. Denique quando vehementer irascitur super eos qui non agunt poenitentiam: Non visitabo, inquit, supertrario de his qui in Christo credituri sunt, dicitur : Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis peccata eorum: miricordiam autem meam non auferam ab eis. Et requiescere faciam superbiam infidelium: et arrogantiam fortium humiliabo. LXX: Et perdam injuriam iniquorum, et injuriam superborum humiliabo. Verbum Hebraicum GAON , quod perspicue arrogantiam et superbiam sonat, Theodotio et Sep
Abbreviated transcription (Latin):
pellari nominib q̃ grecꝰ sermo resonat
& latintis: s ꝓpͥa habere uocabula.Sic̃
enim ds uocauit lucemdiem & firma¬
mentum cęlum & aridam terram et
congregationes aquarum marta. Sic
& singlas stellas siis appellatut nomi¬
nib quorum ꝓpͥctattm nr̃a lingua non
expͥmit. Scptum est de deo in alioloco.
Quinimerat multitudinem stellarũ.
& omnib eis nomina tiocat. Qtando
gͥ dies dm̃i uenerit ad ponendum orbẽ
teriarum in soliuudinem. & peccatores
de ea penitꝰ auftrendos: tẽ ad compa¬
rationem diuine maiestatis stelle celi ce
omnis solendor carum recrahent ltñ
fuum. Noc mirume hoc de minorib
stellis dicere. cum etiam sol obtenebret᷑
ñ habcat. Illud auidem quod .lxx. tͣnstule¬
runt quod stelle & orion ce omnis or¬
natus celi obtenebrentur sole oriente
nim omnifit dempore. ut orto sole stel¬
le q̃ in cȩlosunt non appareant. Nec
mirum hoc dixisse de sole. cũ c̃plena
luna & dota nocte fulgente pleraq a¬

Expanded text:
pellari nominibus, quae Graecus sermo resonat et Latinus: sed propria habere vocabula. Sicut enim Deus vocavit lucem, diem; et firmamentum, coelum; et aridam, terram; et congregationes aquarum, maria ; sic et singulas stellas suis appellavit nominibus, quarum proprietatem nostra lingua non exprimit. Scriptum est de Deo in alio loco: Qui numerat multitudinem stellarum: et omnibus eis nomina vocat. Quando igitur dies Domini venerit ad ponendum orbem terrarum in solitudinem, et peccatores de ea penitus auferendos ; tunc ad comparationem divinae majestatis, stellae coeli, et omnis splendor earum retrahent lumen suum. Nec mirum est hoc de minoribus stellis dicere, cum etiam sol obtenebrescat non habeat. Illud autem quod LXX transtulerunt, quod stellae et Orion, et omnis ornatus coeli obtenebrentur sole oriente,nim omni fit tempore, ut orto sole, stellae quae in coelo sunt non appareant. Nec mirum hoc dixisse de sole, cum etiam plena luna, et tota nocte fulgente, pleraque a
Abbreviated transcription (Latin):
suram suam: ut postguam tres anin
enfierint in quib relinquet᷑ paruus
ce modic̾ ce nequaqͣm multꝰ. tc̃ ingłosus
ẽẽ desistat. Et hoc notanddum quod
iuxta iezechielis ꝓpħiam quando dies
ꝙ aniris numerant᷑. isrł hoc ẽ decem
tribub q̃ maiora peccauerant suppu
gata editio habet: & iudȩ in quo erat
potent̃ dorm̃ta patient᷑. Et seruus qui
scit uoluntatem dñi stii & non facit eã:
uapulabit multum. Moab gͥ quia ex

Expanded text:
suram suam, ut postquam tres anni suram suam, ut postquam tres anni transierint, in quibus relinquetur parvus, et modicus, et nequaquam multus, tunc, inglorius esse desistat. Et hoc notandum, quod juxta Ezechielis prophetiam, quando dies pro annis numerantur Israeli , hoc est, decem tribubus, quae majora peccaverant, supputaginta, ut Vulgata editio habet: et Judae, in quo erat potenter tormenta patientur . Et servus qui scit voluntatem Domini sui, et non facit eam, vapula
Abbreviated transcription (Latin):
quo dixcrat uerbum contra moab si¬
tie ontis sciamus epilogum redditum
ut quodibi ceꝑat hic compleuerit. Er
tunc autem intelligendum ex qͦ cepit
ad cum loq: ut ommne quod dixit uim
uerbum dessit.i. uua sententia. Por¬
ro uicta.lxx. qui int̃p̃tati sunt intio¬
ragrophe quas murum renotiata
adeo & erubescere eum.i. moab. et
intrare ad aras. &e ad ca que manu
fact̾a sint. ita diecerẽ possumus ut di¬
camus semꝑ ꝓpħe renouari uiscera.
&a dño fieri fortiora ut aduers arii
nichil ad salutem proficientia. Et
nunc locutus ẽ dñs dicens. In trib
aunis quasz anni mercennarii aufe¬
retur gla moab siꝑ omni popło nul¬
to: & relinquet̾ partits & modicus
nequaquam multus. Tres anni in
quib auferetur gla moab. suꝑ omni
popło etus multo. uel diuitus mul¬
tis. ut lix. tnstulerunt. iistice intel¬
ligendi funt. Sicut enim miscdia
domini in poncłib est atq menditra.
sic & cruciatus ac fupplicia habent m̃¬

Expanded text:
quo dixerat, verbum contra Moab, siquo dixerat, verbum contra Moab, sive onus, sciamus epilogum redditum, ut quod ibi coeperat, hic compleverit. Ex tunc autem, intelligendum ex quo coepit ad eum loqui, ut omne quod dixit, unum verbum Dei sit, id est, una sententia. Porro juxta LXX qui interpretati sunt: Interiora prophetae quasi murum renovata a Deo, et erubescere eum, id est, Moab, et intrare ad aras, et ad ea quae manu facta sint, ita disserere possumus, ut dicamus semper prophetae renovari viscera, et a Deo fieri fortiora, ut adversarii nihil ad salutem proficientia. Et nunc locutus est Dominus, dicens: In tribus annis quasi annis mercenarii auferetur gloria Moab super omni populo multo, et relinquetur parvus, et modicus, nequaquam multus. Tres anni, in quibus auferetur gloria Moab super omni populo ejus multo, vel divitiis multis, ut LXX transtulerunt, mystice intelligendi sunt. Sicut enim misericordia Domini in ponderibus est atque mensura: sic et cruciatus ac supplicia habent men
Abbreviated transcription (Latin):
auit: ttaut milla sit corda q̃ ñ reddãt
sonum suũ. resonabit. luctum
agenti pemitentiã moab. Et omnia
uiscera mea ad murum cocti latcris:
ꝓ quo int̃pretatꝰ est theodotio ad mu¬
rum disgipatum. Omnnia enim cont᷑¬
riorum p̃sidia in quib antea confide¬
amma mea dñm. & omnia intiora mea
nom̃ sc̃m etus. Qtiomͦꝰ enim cythara
non emitat uocalem sonum atq com¬
positum. si saltemima corda rupta fu¬
erit: sic sp̃italis tienter ꝓpħe. fiumna in
eo uirtutam corda defuerit. non pot̃t
melos atilce resonare. nec ad lattrici
Tum autem intellererit moab frustͣ
se in his q̃ prius putabat ercelsa dog¬
matib laborasse. ingredietur ad sc̃a
re mendacii. ad sc̃a ecclie intrare co¬
nabitur. ut fua ea faciat. & oret &e ob¬
secret. s non p̃ualebit. Neq enimstat̃
ut uoluerimꝰ. ꝑfect̾am possumus cape
uirtutem. Quodq infert hoc ubũ qͦd
locutꝰ ẽ dñs ad moab ettẽ. penno in

Expanded text:
avit, ita ut nulla sit chorda, quae non reddat avit, ita ut nulla sit chorda, quae non reddat sonum suum, resonabit luctum agentis poenitentiam Moab: et omnia viscera mea ad murum cocti lateris: pro quo interpretatus est Theodotio ad murum dissipatum. Omnia enim contrariorum praesidia, in quibus antea confideanima mea, Domino, et omnia interiora mea nomen sanctum ejus . Quomodo enim cithara non emittit vocalem sonum atque compositum, si saltem una chorda rupta fuerit; sic spiritalis venter prophetae, si una in eo virtutum chorda defuerit, non poterit melos dulce resonare; nec ad lateritiuCum autem intellexerit Moab frustra se in his, quae prius putabat excelsa, dogmatibus laborasse, ingredietur ad sanctre mendacii, ad sancta Ecclesiae intrare conabitur, ut sua ea faciat, et oret, et obsecret, sed non praevalebit. Neque enim statim ut voluerimus, perfectam possumus capere virtutem. Quodque infert: Hoc verbum quod locutus est Dominus ad Moab ex tunc, prooemio in
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ genqum exciderunt flagella eitis.
Isti enim conterunt uuas amarissimaᷤ.
&e suiscalcant pedib. ne draconis ex cis
crpͥmant᷑ uenena: & om̃s interficiant bi¬
bentes. fuferetur ꝗtioq leticia &e cxul¬
tacio hereticorum qua ante gaudere
confueuerant. ut postqͣm egerint pemi¬
tentiam. illud mereantur atidire. Beati
lugentes qm tps consolabunt᷑. Quodo
addit᷑ de carmelo. hoc sig̃cat non quod
heretici uere carmelum habcant.i. sp̃ital
bcre sese iact̾ent. Ctmq fuccis a fucrit
uinea &e ablata leticia & exultatio de fal¬
si nomtiris scientia: tc̃ nullus erit de
pͥstinis calcatorib qui calcet uuas qͣs
ante calcabat & uor eorum et̃no obimi¬
moabstiꝑ excelsis suis: ingredict᷑ ad
scã stta ut obsecret. & ñ p̃ualebit. Hoc
uerbum quod locutꝰ ẽ dñs ad moabext̃
Destructo tͦ crrore moabitico immofal¬
sa lecicia in luctum lac̾masq mutata
re musica arte compositꝰ ẽ.s qͥ de des
timore concipiens multos liberos ꝓcre¬

Expanded text:
 gentium exciderunt flagella ejus. » Isti enim conterunt uvas amarissimas, et suis calcant pedibus, ne draconis ex eis exprimant venena, et omnes interficiantur bibentes. Auferetur quoque laetitia et exsultatio haereticorum, quam ante audire consueverunt, ut postquam egerint poenitentiam illud mereantur audire: « Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur . » Quodque addidit de Carmelo, hoc significat, non quod haeretici vere Carmelum habeant, id est, spbere se jactent. Cumque succisae fuerint vineae, et ablata laetitia et exsultatio de falsi nominis scientia, tunc nullus erit de pristinis calcatoribus, qui calcet uvas, quas ante calcaverat, et vox eorum aeterno obmuad sancta sua ut obsecret, et non praevalebit. Hoc verbum quod locutus est Dominus ad Moab ex tunc. Destructo errore Moabitico: immo falsa laetitia in luctum lacrymasque mutata, arae musica arte compositus est, et qui de Dei timore concipiens, multos liberos procre
Abbreviated transcription (Latin):
cos. Iste quia terram s̃ creditã ꝑdichit. &
commissum sͥ popłm trucidauit. neqͣ¬
quam eosutuos reseruans deo. ẜ socios
sue p̃parans sepulture: apterea ñ erit.
nec uocabitur in et̃itum sem̃ pessimoꝵ
Porro tuxta .lxx. hunc habet sensum.
Olucifer qͥ mane oriebaris. qui qͣndo¬
habebas oꝑa uirtutis & luminis tie¬
stimentum eras dei. & de te dici pot̾at
ad infernum. ce eorum pollutus ẽ san¬
guine. nequaquam uocabis uestimen¬
tum dei. s uestim̃tum cruore ꝑmixcũ.
guine cruentatum. Et hoc notan¬
dum quod ad diabolum dicat᷑. sicut
uestimentum mixtum sanguine ñ
erte mundum: sic & tunon eris mun¬
dus. ¶bi sunt gͦ qui dant diabolo
penitentiam. & dicunt illum posse
& aliam ẽẽ que nunquam recipiat sa¬
nntatem. Non enim hoc uestim̃tum
ꝑse immunctũ est & ita a deo condi¬
dum quo olim uestiebatur d̾s: s quia
commixtum ẽ sanguine. & dotum se
polluit uitio suo tutio. & malis acci¬
dentib ñ erit mundum. & ꝓꝑterea ñ

Expanded text:
creditam perdidit, et commissum sibi populum trocidavit, nequaquam eos vivos reservans Deo, sed socios suae praeparans sepulturae: propterea non erit, nec vocabitur in aeternum semen pessimorum. Porro juxta LXX hunc habet sensum: o Lucifer qui mane oriebaris, qui qhabebas opera virtutis et luminis, vestimentum eras Dei, et de te dici poteratad infernum, et eorum pollutus es sanguine, nequaquam vocaberis vestimentum Dei, sed vestimentum cruore permistum, guine cruentatum. Et hoc notandum quod ad diabolum dicatur: sicut vestimentum commistum sanguine non erit mundum, sic et tu non eris mundus. Ubi sunt ergo qui dant diabolo poenitentiam, et dicunt illum posse et aliam esse quae nunquam recipiat sanitatem. Non enim hoc vestimentum per se immundum est, et ita a Deo conditum, quo olim Deus vestiebatur; sed quia commixtum ex sanguine, et totum se polluit suo vitio, et malis accedentibus, non erit mundum. Et propterea non