comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abebat enim uxorem.⁊ habebat filios: habebat mt¬
tas diuitias Et tam multa habebat inisto scło:
ut diabolus hoc ei obiceret. quia ñ gratis s ꝓpt̃ c̃a
quȩ acceꝑat colebat dm̃. hoc obiecit aduersarius
scõ uiro: et intemptationib suis ꝓbatus ẽ. qͣm gͣns
iob coleret dm̃: et ñ ꝓpt̃ illa que acceꝑat. s ꝓpt̾ eũ
qui dederat Amissis itaq om̃ib repentina affuc¬
tione & temptatione: amissa hereditate: amissiˢ
heredib: sola comuge sibi relict̃a. ñ ad consolatio¬
nem sed ad temptationẽ: ait inqͥt qđ nostis Dñs
dedit dñs abstulit: sic̃ dño placuit ita factumẽ.
sit nom̃ dñi benedictum Impletum ẽ ineo qđ
cotidie cantamus. si & morib consonemus Benc¬
dicã dñm in omni tempore: semꝑ laus ciꝰ inore
meo: Ergo inistis trib nominib significata s̃
tria genera hominum: Et in illis trib rursꝰ in

Expanded text:
Habebat enim uxorem, habebat filios, habebat muHabebat enim uxorem, habebat filios, habebat multas divitias; et tam multa habebat in isto saeculo, ut diabolus hoc ei objiceret, quia non gratis, sed propter ea quae acceperat, colebat Deum. Hoc objecit adversarius sancto viro: et in tentationibus suis probatus est quam gratis Job coleret Deum, et non propter illa quae acceperat, sed propter eum qui dederat. Amissis itaque omnibus repentina afflictione et tentatione, amissa haereditate, amissis haeredibus, sola conjuge sibi relicta, non ad consolationem, sed ad tentationem, ait quod nostis, «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . Impletum est in eo quod quotidie cantamus, si et moribus consonemus: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» . Ergo in istis tribus nominibus significata sunt tria genera hominum, et in illis tribus rursus in
Abbreviated transcription (Latin):
inquib ñ absurde tria ħ genera intelligim Cũ
miserit dñs gladium int̾ra: et si fuerĩt inmedio
eorum. noe. daniel. & iob. ñ libabunt filios neq fi¬
lias: sedipsi soli. salui erunt: Lã illi olim lib̾ati ft̃
s inistis trib nominib. tria quedã genera signi¬
ficauit: Hoe significat rectores eccłiȩ: quia ipse ar¬
cham indiluiuo gub̾nauit: Damel autẽ uitã qͥctã
elegit incelibatu seriure dõ: id÷ uxorem ñquerens.
rat uir sc̃s indesideriis celestib uitã gerens: tẽpta¬
tus inmultis. et inuentus aurum obritum Quã
quietus erat: qui & int̃ leones securus erat: e̾ rgo
innomine danielis. qui etiam uir desidioꝵ ẽ appe¬
latus. sedutiq castorũ atq scõꝵ: significantur ser¬
ui dĩ dequib dr: ecce quam bonum & quam io¬
cundum habitare fr̃s inunum: In nomine iob: si¬
gnificatur una illa de molendino que assumitur:

Expanded text:
in quibus non absurde tria haec genera intelligimus: «Cum in quibus non absurde tria haec genera intelligimus: «Cum miserit Dominus gladium in terram, etsi fuerint in medio eorum Noe, Daniel et Job, non liberabunt filios neque filias; sed ipsi soli salvi erunt» . Jam illi olim liberati sunt, sed in istis tribus nominibus tria genera quaedam significavit. Noe significat rectores Ecclesiae, quia ipse arcam in diluvio gubernavit . Daniel autem vitam quietam elegit, in caelibatu servire Deo, id est, uxorem non quaerens. Erat vir sanctus, in desideriis coelestibus vitam gerens; tentatus in multis, et inventus aurum obrizum. Quam quietus erat, qui et inter leones securus erat ! Ergo in nomine Danielis, qui etiam «vir desideriorum» est appellatus ; sed utique castorum atque sanctorum, significantur servi Dei, de quibus dicitur, «Ecce quam» «bonum et quam jucundum habitare fratres in unum.» In nomine Job significatur una illa de molendino quae assumetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Audi apłm: si ñ negligas qđ p̃cepit Precipe in qͥt
diuitib huius scłi. non suꝑbȩ saꝑe Inuenis enim
pauꝑem suꝑbientem. diuitẽ humilẽ: xpĩanum
bene consideratum. qͥa ela omnia pretereunt: pre¬
ter fluunt: quia nicħ attulit inhc̃ mundũ. nicħ
potest demundo auferre: cogitantem quemadmo¬
dum diues ille qͥ ardebat inflamma apud infe-¬
ros. guitã sibi distillari desiderauit dedigito eius
qͥ micas demensa eius concupierat Cogitantes
bonis: facile tribuant: commnunicent. thesauri¬
rent: Et quid inde illis lucri: Thesauritent sibi
fundamentũ bonũ infuturum: ut app̃hendant
ueram uitã Ecce quȩ assumetur demolendino
Qualis autem diues uie erat. qui induebatur pur¬
pura et bysso &epulabatur cotidie splendide:
& iacentẽ adianuam suã pauꝑem contempnebat
relinquet᷑ qͥa de molendino una assumet᷑. et una
relinquetur Sic dic̃ et ierechiel detrib ꝑsonis:

Expanded text:
Audi Apostolum, si non negligas quod praecepit: «Praecipe,» inquit, Audi Apostolum, si non negligas quod praecepit: «Praecipe,» inquit, «divitibus hujus saeculi non superbe sapere.» Invenis enim pauperem superbientem, divitem humilem; christianum bene considerantem quia illa omnia praetereunt et praeterfluunt, quia nihil attulit in hunc mundum, nihil potest de mundo auferre; cogitantem quemadmodum dives ille qui ardebat in flamma apud inferos, guttam sibi destillari de digito desideravit ejus qui micas de mensa ejus concupierat. Cogitantes bonis, facile tribuant, communicent, thesaurizent.» Et quid inde illis lucri? «Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam» . Ecce quae assumetur de molendininduebatur purpura et bysso, et epulabatur quotidie splendide, et jacentem ad januam suam pauperem contemnebat , relinquetur. Quia de molendino una assumetur, et una relinquetur. 5. Sic dicit et Ezechiel de tribus personis,
Abbreviated transcription (Latin):
inisto mundo uersantur.: uͥ molendinum intelligit᷑
qͥa sic uertitur mundus iste. qͦmͦ mola ue enim qͦs
conterit: Sic ibi uersant᷑ fideles boni: ut una exeis
consumatur. altera assumatur: Quasdã enĩ actio¬
nes mundi faciunt dilectores scłi: fraudatores. si¬
mulatores. Alii autem. sic ibi sunt: qͦmͦ ait apłs:
Et qui utuntur hoc mundo: tanquam ñutentes sit
Precerit enim figura huius mundi: Uolo uos. sine
sollicitudine eẽ: Audis ꝗͣ assumetur de molendino:
Certe enim. multa peccata uident᷑ addiuites ꝑtinere:
Cum eni plus agunt. et plus administrant: et plus
adeos pendet res familiaris ampla: difficile ẽ. ut
ñ plura peccata contrabant: Et deillis dictũ est.
diuitem intrare inregnum cȩloꝵ Et cũ contͥstati
eeñt discipłi ꝓillis dequib iam desꝑabant: consola¬
tus ẽ. eos dñs dicens Quȩ hominib inpossibilia s̃:
dõ facilia sunt Quomͦ autem illud facile fac̃ ds̃:

Expanded text:
in isto mundo versantur, ubi molendinum intelligitur; in isto mundo versantur, ubi molendinum intelligitur; quia sic vertitur mundus iste, quomodo mola: vae enim quos conterit. Sic ibi versantur fideles boni, ut una ex eis consumatur, altera assumatur. Quasdam enim actiones mundi faciunt dilectores saeculi, fraudatores, simulatores. Alii autem sic ibi sunt, quomodo ait Apostolus, «Et qui utuntur hoc mundo, tanquam non utentes sint; praeterit enim figura hujus mundi: volo vos sine sollicitudine esse» . Audis quae assumetur de molendino? Certe enim multa peccata videntur ad divites pertinere. Cum enim plus agunt, et plus administrant, et plus ad eos pendet res familiaris ampla, difficile est ut non plura peccata contrahant; et de illis dictum est divitem in regnum coelorum.» Et cum contristati essent discipuli pro illis, de quibus jam desperabant, consolatus est eos Dominus dicens: «Quae hominibus impossibilia sunt, Deo facilia sunt» . Quomodo autem illud facile facit Deus?
Abbreviated transcription (Latin):
puto non semel: habent bonos suos: hñt malos
suos Detrib enim generib ipsis: dictum ẽ Duo
inagro: unus assumetur. et unus relinquetur:
Et duo inlec̾to: unus assumetur. et unus relinque¬
tur Et duȩ in molendino: una assumetur. ⁊una
relinquetur: Inagro sunt. qui gub̃nant ȩccłiam
Unde dic̃ apłs: Uidete si non in agro erat Ego plan¬
tauiꝰ apollo rigauit: s ds̃ incrementũ dedit:
uecto autẽ eos intelligi uoluit: qͥ amauerunt qͥetẽ.
Flectum enim quietem uoluit intelligi: ñ se miscentes
turbis: ñ tumultui gen̾s humani. infilentio serui¬
entes dõ Et ude tam̃. unꝰ assumetur. et unus re¬
linquetur Sunt ibi ꝓbi: et sunt ibi reꝓbi: Ne expa¬
uescatis: qͣndo ibi inueniuntur reꝓbi Nã latent qͥ¬
dam: qͥ noninuenientur nͥ infinem: Duȩ in molen¬
dino: ex nomine generis feminini appellauit: Ple¬
bes enim intelligi uoluit: Quare inmolendino: qͥa

Expanded text:
puto, non semel, habent bonos suos, habent malos puto, non semel, habent bonos suos, habent malos suos. De tribus enim ipsis generibus dictum est: «Duo in agro; unus assumetur, et unus relinquetur: et duo in lecto; unus assumetur, et unus relinquetur: et duae in molendino; una assumetur, et una relinquetur» . In agro sunt qui gubernant Ecclesiam. Unde dicit Apostolus videte si non in agro erat: «Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit» . In lecto autem eos intelligi voluit, qui amaverunt quietem; per lectum enim quietem voluit intelligi; non se miscentes turbis, non tumultui generis humani, in otio servientes Deo: et inde tamen unus assumetur, et unus relinquetur. Sunt ibi probi, et sunt ibi reprobi. Ne expavescatis quando ibi inveniuntur reprobi; nam et latent quidam, qui non inveniuntur nisi in fine. Duae item in molendino ex nomine generis feminini appellavit; plebes enim intelligi voluit. Quare in molendino? Quia
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ nͥ ut admoneam unũquemq ut attendat: solum
attendat & comparet: qͥd opꝰ ẽ & uerb̃ nr̃is compa¬
rent᷑ ebriosi cum sobriis: p̃cipites cum consideratis.
furentes cũ simplicibͥ uagantes cum congregatis:
ed tam̃ dic̾e consuerunt Q uid sͥ uult nom̃ mona¬
chorum: quanto melius dicimꝰ nos. qͥd sͥ uult nom̃
curxellionũ: S non inquit uocantur circelliones:
orte corrupto sono. minus eos appellamus Dicturi
sumꝰ uob̾ integrum nom̃ ipsoꝵ Forte curumcel¬
liones uocantur: ñ cicelliones Plane si hoc uocan¬
tur: exponunt quid sint Nam circumcelliones dic¬
ti sunt: qđ circumcellas uagantur: Solent enĩ ire
hac illac nusquã habentes sedes: et fac̾t̾ que nostis:
Sed ñpcriit fraternitas pia: ꝓpt̃ eos qui ꝓfitentur
qdđ non sunt Tam sunt enim monachi falsi: quã
& clerici falsi. et fideles falsi Omnia genera fr̃s mei
tria quȩ aliquando uob̃ commendauimus. etut

Expanded text:
i ut admoneatis unumquemque ut attendat; solum i ut admoneatis unumquemque ut attendat; solum attendat, et comparet. Quid opus est verbis vestris? Comparentur ebriosi cum sobriis, praecipites cum consideratis, furentes cum simplicibus, vagantes cum congregatis. Sed tamen dicere consueverunt: Quid sibi vult nomen monachorum? Quanto melius dicimus nos: Quid sibi vult nomen circellionum? Sed non, inquiunt, vocantur circelliones. Forte corrupto sono nominis eos appellamus. Dicturi sumus vobis integrum nomen ipsorum? Forte circumcelliones vocantur, non circelliones. Plane si hoc vocantur, exponant quid sint. Nam circumcelliones dicti sunt, quia circum cellas vagantur: solent enim ire hac, illac, nusquam habentes sedes; et facere quae nostis, sed non periit fraternitas pia, propter eos qui profitentur quod non sunt. Tam sunt enim monachi falsi, quam et clerici falsi, et fideles falsi. Omnia genera, fratres mei, tria quae aliquando vobis commendavimus, et ut
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ cuiq opꝰ erat & nemo dicebat aliqͥs ꝓprium: s erant
audierunt: ecce qͣm bonum et qͣm iocundum. habi¬
tare fĩs inunum: Primi audierunt: s ñ soli audiert̃:
on enim usq adillos. usta dilectio & unitas frm̃ uenit.
Uenit enĩ ⁊ adposteros ista karitatis exultatio: ⁊ uo¬
uete ⁊ reddite dño dõ ur̃o. Meliꝰ ẽ. autẽ ñuouere ⁊ red
d̾e. ꝗͣuoue m̃redłe. S debet eẽ impiger aĩis. ut et uo¬
ueat ⁊reddat: ne cũ se minꝰ ydoneũ putat adredden¬
dũ: piger sit aduouendum: Pane nunꝗͣ reddet:
si de suo se putau̾it redditurũ Exuoce huiꝰ psal¬
mi appellati sunt & monachi Ne qͥs uob̃ de isto
nomine insultet catholicis Quando uos recte. he¬
reticis decircumcellioib insultare ceꝑitis: ut eru¬
bescendo saluentur: illi uob̃ insultant demonacbis
rimo si comparandi sunt. uos uidete si uerb̃ nr̃is opꝰ¬

Expanded text:
sicut cuique opus erat; et nemo dicebat aliquid proprium, sed erant sicut cuique opus erat; et nemo dicebat aliquid proprium, sed erant Ergo ipsi prius audierunt, «Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum.» Primi audierunt, sed non soli audierunt. Non enim usque ad illos ista dilectio et unitas fratrum venit. Venit enim et ad posteros ista charitatis exsultatio, evete, et reddinon reddere . Sed debet esse impiger animus, ut et voveat, et reddat; ne cum se minus idoneum putat ad reddendum, piger sit ad vovendum. Plane nunquam reddet, si de suo se putaverit redditurum. 3. Ex voce hujus psalmi appellati sunt et Monachi, ne quis vobis de isto nomine insultet Catholicis. Quando vos recte haereticis de Circellionibus insultare coeperitis, ut erubescendo salventur; illi vobis insultant de monachis. Primo si comparandi sunt, vos videte; si verbis
Abbreviated transcription (Latin):
inter qͦs cantabat᷑: et aꝑtis aurib inuenti sunt deqͥbꝰ
dictum ẽ: quib ñ ẽ nuntiatum de illo uidebunt: &
qͥ ñ audierunt intelligent: Uerumtam̃ dilectissimi
si consideremus: deillo pariete eircumcisionis. pris
nata ẽ ista benedictio: Nonenim õs uidei perierũt.
Et unde apłi filii ꝓpħarum: filii excussoꝵ: sic̃ iã¬
scientib loquimur: Inde uli quingenti qͥ dñm p̾t
resurrectionem uiderunt: qđ commemorat apłs
paulus: Unde ili centum uiginti qͥsimul erant
inuno loco post resurrectionem dñi & ascensionẽ in
celum: quib in uno loco constitutis. suꝑuenit sp̃s
sc̃õ. die pentecostes missus de celo. sic missus. sicut ꝓ¬
missus: Om̃s inde erant: & ipsi pͥmo habitauerũt
iminum qui omnia quȩ habebant uendiderunt re¬
rumq suarũ precia adpedes apłoꝵ posuerunt. sic̃
inactib apłorum legitur: ce ditribuebat᷑ iiniciuq

Expanded text:
inter quos cantabatur; et apertis auribus inventi sunt, de quibus inter quos cantabatur; et apertis auribus inventi sunt, de quibus dictum est: «Quibus non est nuntiatum de illo, videbunt; et qui non audierunt, intelligent» . Verumtamen, dilectissimi, si consideremus, de illo pariete circumcisionis prius nata est ista benedictio. Num enim omnes Judaei perierunt? Et unde Apostoli, filii Pscientibus loquimur. Unde illi quingenti qui Dominum post resurrectionem viderunt, quos commemorat apostolus Paulus ? Unde illi centum viginti qui simul erant in uno loco post resurrectionem Domini et ascensionem in coelum, quibus in uno loco constitutis supervenit Spiritus sanctus die Pentecostes missus de coelo; sic missus, sicut promissus? Omnes inde erant: et ipsi primi habitaverunt in unum, qui omnia quae habebant vendiderunt, rerumque suarum pretia ad pedes Apostolorum posuerunt, sicut in Actibus Apostolorum legitur; «et distribuebatur unicuique
Abbreviated transcription (Latin):
expositione: quam bonũ & quam iocundum sit.
habitare fr̃s inunum: sed ea quȩ sequuntur. hñt
aliqͥd qđ pulsantib aꝑiatur ueruntam en ut ab
isto uersu descendat nob̾ intellectus uniu̾si
textura psalmi: hoc pͥmum etiam atq etiã consi¬
deremus. utrũ de omnib xp̃ianis dictũ sit. quã
bonũ & quam iocundum sit habitare fĩs inunũ:
analiqui sint certi atq ꝑfecti qui habitant inunũ:
nec adom̃s ꝑtineat ista benedictio. s ad quosdam:
aquib tam̃ descendat adcȩteros: Ista enim uerba psal¬
terii: iste dulcis sonus: ista suauis melodia. tam in
cantico qͣm ĩ ĩtellectu: etiam monasteria peꝑit. Ad
hũc sonum excitati sunt fr̃s: qui habitare inunũ
cupierunt: Iste uersꝰ fuit tu ba ipsoꝵ: sonuit ꝑ om̃em
orbẽ terrarũ: et qͥ diuisi erant congregati sunt. Cla¬
pħicus Hon audiebatur inuidea: et auditus ẽ. inor
beterrarum: Aduersus istum sonum surdi erat.

Expanded text:
expositione, quam bonum et quam jucundum sit expositione, quam bonum et quam jucundum sit habitare in unum; sed ea quae sequuntur, habent aliquid quod pulsantibus aperiatur. Verumtamen ut ab isto versu descendat nobis intellectus universae texturae Psalmi, hoc primum etiam atque etiam consideremus: utrum de omnibus Christianis dictum sit, «Quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum;» an aliqui sint certi atque perfecti qui habitant in unum, nec ad omnes pertineat ista benedictio, sed ad quosdam, a quibus tamen descendat ad caeteros. 2. Ista enim verba Psalterii, iste dulcis sonus, ista suavis melodia, tam in cantico quam in intellectu, etiam monasteria peperit. Ad hunc sonum excitati sunt fratres qui habitare in unum concupierunt; iste versus fuit tuba ipsorum. Sonuit per omnem orbem terrarum, et qui divisi erant, congregati sunt. Clapheticus non audiebatur in Judaea; et auditus est in toto orbe terrarum. Adversus istum sonum surdi erant,
Abbreviated transcription (Latin):
si patͥs xp̃c ñ eẽt: ñ diceret᷑ suꝑiꝰ: ꝓpt̃ dauid seruũ
tuũ. ne auertas faciem xp̃i tui Suꝑ ipsũ autem
florebit scĩficatio mea Suꝑ xp̃m floret Nemoho¬
minũ illã sͥ assumat: quia ipse scĩficat Alio quin
ñerit uerũ. suꝑ ipsum autẽ florebit scĩficatio mea
ła scĩficationis florebit. Scĩficatio gͦ xp̃i. in ipso
xp̃o: potestas scĩficationis dĩ uixp̃o Forebit enĩ
qđ dixit: ad głam uult ꝑtinere. Qluando enim
florent arbones: tunc pulchrȩ sunt. Ergo scificatio
dus huic puleritudini : qͥa in xp̃o floret Nã pone
illã in hominis potestate. quomꝰ floret: quando
omĩs caro fenum. & omĩs claritas carnis ut flos
minatus
c̃ce quam bonum et quam ioeun¬
dum. habitare fr̃s inunum: Ita
sonus iste dulcis ẽ: ut et qͥ psalte¬
riũ nesciunt. ipsũ uersũ cantent.
Tã dulcis ẽ ꝗͣ dulcis ẽ Raritas: quȩ
facit fr̃s habitare inunum:
Et hoc quidem frs̃. non indiget interpretatione aut

Expanded text:
pter David servum tuum, ne avertas faciem Christi tui. Super ipsum autem florebit sanctificatio mea.» Super Christum floret. Nemo hominum illam sibi assumat, quia ipse sanctificat; alioquin non erit verum, «Super ipsum autem florebit sanctificatio mea.» Gloria sanctificationis florebit. Sanctificatio ergo Christi in ipso Christo, potestas sanctificationis Dei in Christo. «Florebit» enim quod dixit, ad gloriam vult pertinere: quando enim florent arbores, tunc pulchrae sunt. Ergo sanctificatio dus huic pulchritudini? Quia in Christo floret: nam pone illam in hominis potestate; quomodo floret, quando omnis caro fenum, et omnis claritas carnis ut flos minatus. cce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum.» Ita sonus iste dulcis est, ut et qui Psalterium nesciunt, ipsum versum cantent. Tam dulcis est, quam dulcis est charitas quae facit fratres habitare in unum. Et hoc quidem, fratres, non indiget interpretatione, aut
Abbreviated transcription (Latin):
oli timere In ꝑfundo es: noli contempnere. de pro¬
fundis clamare. ad dñm & dicere Suniquitates
obseruabis domine. dñe quis sustinebit: Obser¬
ua illum: et expecta illum & sustine ꝓpt̃ legẽ
ipsius: Quam legem tͥdedit: Dimitte nob̃ de¬
bita nñi: sicut et nos dimittimus debitoribꝰ nr̃is
Spera te resurrecturum: & tunc futurũ omnimꝰ
sine peccata: Qluia ilie resurrexit qui primꝰ fuit
sine peccato Auigilia matutina sꝑa: Noli dicere:
ego non sum dignus ꝓpter peccata non es dignꝰ.
sedmulta apudillum redẽptio Et ipse redimet.

Expanded text:
Noli timere: in profundo es, noli contemnere de proNoli timere: in profundo es, noli contemnere de profundis clamare ad Dominum, et dicere, «Si iniquitates observaveris, Domine; Domine, quis sustinebit?» Observa illum, et exspecta illum, et sustine propter legem ipsius. Quam legem tibi dedit? «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» Spera te resurrecturum, et tunc futurum omni modo sine peccato, quoniam ille resurrexit qui primus fuit sine peccato. A vigilia matutina spera. Noli dicere: Ego non sum dignus propter peccata. Non es dignus; sed «multa apud illum redemptio, et ipse redimet
Abbreviated transcription (Latin):
tutina presumite: Nidete eaput urm̃ resurreris¬
se: et ascendisse incȩlum: In illo culpa nonerat:
omnib iniquitatib eius: quia isrł uendere se po¬
tuit & fieri uenuindatus sub peccato. redimere
se abiniquitatib non potest: Ille potuit redimere
qͥ se non potuit uendere. qui non commisit pecca¬
tum: ipse ẽ redemptor apeccato: ipse redimet isrł̃:
Unde redimet: Abilla iniquitate. an abilla᷑: ab
omnib iniquitatib suis Non ergo timeat acces¬
surus ad deum aliqͣs iniquitates suas: tantũmͦ
accedat pleno corde. et desinat iam facere quȩ an¬
te faciebat: et non dicat: illa iniquitas non mͥ
dimittitur Sienim hoc dixeritꝰ ꝓpt̃ ipsam ꝗͣ
putat sͥ non dimitti ñ se conuecitit & faciendo cct̾a.
ñilli dimittitur & illud qd ñtimebat: Q uia fe¬
ci inquit scelus magnum & non potest mͥ dimitti:
iam faciam & cȩtera: Hocenim ꝑdo qđ ñ facio:

Expanded text:
tutina praesumite. Videte caput vestrum resurrexistutina praesumite. Videte caput vestrum resurrexisse et ascendisse in coelum. In illo culpa non erat,omnibus iniquitatibus ejus.» Quia Israel vendere se potuit, et fieri venundatus sub peccato; redimere se ab iniquitatibus non potest. Ille potuit redimere, qui se non potuit vendere: qui non commisit peccatum, ipse est redemptor a peccato. «Ipse redimet Israel.» Unde redimet? Ab illa iniquitate, an ab illa? «Ab omnibus iniquitatibus ejus.» Non ergo timeat accessurus ad Deum aliquas iniquitates suas: tantummodo accedat pleno corde, et desinat jam facere quae antea faciebat, et non dicat, Illa iniquitas non mihi dimittitur. Si enim hoc dixerit, propter ipsam quam putat sibi non dimitti, non se convertit, et faciendo caetera, non illi dimittitur et illud quod non timebat. Quia feci, inquit, scelus magnum, et non mihi potest dimitti; jam faciam et caetera: hoc enim perdo quod non facio.
Abbreviated transcription (Latin):
passus erat. q̃lia ipsi patiebantur: et ñdesꝑabãt
etiam se post tales passiones resurrecturos adui¬
tam ȩternam Sꝑauit isrł in dñm: auigilia ma¬
scdia ẽ: et multa apud illum redemptio: Ma¬
gnifice: Melius dici nonposset loco suo: ꝓpter
illud qđ dixit. auigilia matutina sꝑet isrł in
dominũ Quare : qͥa auigilia matitina surre¬
xit dñs: et hoc debet sperare corpꝰ qd̃ incapite
precessit: Sed ne suggeratur ista cogitatio: Capiti
licuit surgere: quia peccatis non premebatur:
nullum peccatum erat in illo. Quid nos facturi
sumus Epabimus talem resurrectionem q̃lis
indño p̃cessit: cum peccatis nris adgraut emur: s
uide quid sequitur Qm̃ apud : dominũ miseri¬
cordia. et multa apud illum redemptio Et ipse
redimet isrł. ab omnib iniquitatib eius. Ergo si
premebatur peccatis suis: ad est miscđia dĩ. Ideo
precessit ille sine peccato. ut deleat peccata sequen

Expanded text:
passus erat, qualia ipsi patiebantur, et non desperabant passus erat, qualia ipsi patiebantur, et non desperabant etiam se post tales passiones resurrecturos ad vitam aeternam. «Speravit Israel in Dominum, a vigilia madia, et multa apud illum redemptio.» Magnifice! melius dici non posset loco suo, propter illud quod dixit, «A vigilia matutina speret Israel in Dominum.» Quare? Quia a vigilia matutina resurrexit Dominus; et hoc debet sperare corpus, quod in capite praecessit. Sed ne suggeratur ista cogitatio: Capiti licuit resurgere, quia peccatis non premebatur, nullum peccatum erat in illo; quid nos facturi sumus? Sperabimus talem resurrectionem, qualis in Domino praecessit, cum peccatis nostris aggravemur? Sed vide quid sequitur: «Quoniam apud Dominum misericordia, et multa apud illum redemptio. Et ipse redimet Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.» Ergo si premebatur peccatis, suis, adest misericordia Dei. Ideo praecessit ille sine peccato, ut deleat peccata sequent
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa mea indñm. S: qͥd sꝑauit: Auigilia matu¬
tina: sꝑet isrł indñm. Nonsolum sꝑet isrł indo¬
minum: sed auigilia matutina sꝑet isrł Ergo
culpo spem scłi. quando speratur dedeo: Non S
alia spes ẽ. isrł ꝓpria Non ꝓsummo suo bono
sꝑet isrł diuicias: ñ salutem corporis: non ha¬
bundantiam terrenoꝵ Immo tribulationẽ
hic habiturus ẽ: si forte contigerit illi ꝓpter
ueritatem pati aliquas molestias Non enim
ñsperabant indm̃ martyres: et tamen talia s̃
passi. qualia latrones: qualla iniqui. subiecti
adbestias: ignib concremati: gladio ꝑcussi: un¬
gulis exarati: cathẽnis obstricti: carcere necati:¬
sta omnia mala passi: ñ sꝑabant indnm̃: aut
ideo sꝑabant: ut istis malis carentes hac uita
fruerentur: Non plane: quia auigilia matuti¬
na sꝑabant uid. ẽ. hoc: Considerabant illam
iugiliam matutinam qua surrexit dñs eorum:
et uidebant qͥa ante quã resurgeret talia & ipse

Expanded text:
ilia matutina speret Israel in Dominum.» Non solum «speret Israel in Dominum,» sed, «a vigilia matutina speret Israel.» Ergo culpo spem saeculi, quando speratur de Deo? Non; sed alia spes est Israel propria. Non pro summo suo bono speret Israel divitias, non salutem corporis, non abundantiam terrenorum: imo tribulationem hic habiturus est, si forte contigerit illi propter veritatem pati aliquas molestias. Non enim non sperabant in Deum martyres, et tamen talia sunt passi, qualia latrones, qualia iniqui: subjecti ad bestias, ignibus concremati, gladio percussi, ungulis exarati, catenis obstricti, carcere necati, ista omnia mala passi, non sperabant in Dominum? aut ideo sperabant, ut istis malis carentes, hac vita fruerentur? Non plane; quia a vigilia matutina sperabant. Quid est hoc? Considerabant illam vigiliam matutinam qua resurrexit Dominus eorum, et videbant quia antequam resurgeret, talia et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
postea non habebit Ergo mͦ spem debemꝰ ħre.
Sed cum res ueneritꝰ nunquid spes erit: Qd̾ enim
formam ipsam in qua crucifixus ẽ et resurrex̃
demonstraturus generi humano: ut uideant
pii etimpii Iui uideant & gratulentur inuenisse
se qđ crediderunt ante quã udereut: et illi erube¬
scant ñ secredidisse qđ udebunt: Crubescentes
dampnabuntur: etgratulati coronabunt᷑: Dicet᷑
confusis: Ite inignem eternum: qui p̃paratus est
diabolo & angłis eius Dicetur gaudentibus:
enite benedicti patͥs mei: ꝑcipite regnum quod
uob̃ paratum ẽ ab origine mundi Qd̾ cum acce¬
ꝑint. iam spes ñerit: quia res tenebitur Transacta
gͦ spe: transibit nox illa: Sed donec fiat: auigi¬
lia matutina. speret anima nr̃a indño: et redit¬

Expanded text:
postea non habebit. Ergo modo spem debemus habere. postea non habebit. Ergo modo spem debemus habere. Sed cum res venerit, numquid spes erit? «Quod enim formam ipsam in qua crucifixus est et resurrexit, demonstraturus generi humano, ut videant pii et impii: illi videant, et gratulentur invenisse se quod crediderunt antequam viderent; et illi erubescant non se credidisse quod videbunt. Erubescentes damnabuntur, et gratulati coronabuntur. Dicetur confusis, «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus;» dicetur gaudentibus, «Venite, benedicti Patris mei, percipile regnum quod vobis paratum est ab origine mundi» : quod cum acceperint, jam spes non erit, quia res tenebitur. Transacta ergo spe, transibit nox illa; sed donec fiat, a vigilia matutina speret anima nostra i
Abbreviated transcription (Latin):
nem qͣ resurrexeris. ñiam te tucas moriturum
Et cepisti sꝑare auigilia matutina: sꝑa autẽ usq
ad noctẽ. quousq finiatur ħ uita: quo usq sit
nox uniuersi generis humani. in occasu scłi Quare
hocusq: quia post istam noctem iam ñerit spes:
sed ipsa res Spes enim quȩ iuidetur non ẽ. spes: apłs
dicit Quod enim uidet quis. qͥd sꝑat: Si autem
qdđ nonuidemus sꝑamꝰ. ꝑpatientiam expectamꝰ.
Si gͦ ꝑpatientiã expectare debemꝰ qđ ñitidemꝰ: qͦ usq:¬
usq ad noctẽ sꝑem̃. idest usq adfinem huius
uitȩ nr̃e uł scłi Cum autem nox ista transierit.
iam ueniet qđ sꝑabamus: et ñiam sꝑabimꝰ. nec
tam̃ desꝑati erimus Est enim uituꝑatio desꝑa¬
torum: et aliquando detestamur hominẽ. & di¬
cimus: non habet spem Non semꝑ malum est
ñ habere spem: In hac uita cum sumus: malũ ẽ
ñ habere spem Elui enim mͦ spem non habet: rẽ

Expanded text:
nem qua resurrexeris, non te jam timeas moriturum: nem qua resurrexeris, non te jam timeas moriturum: et coepisti sperare a vigilia matutina. 10. Spera autem usque ad noctem, quousque finiatur haec vita, quousque sit nox universi generis humani in occasu saeculi. Quare hoc usque? Quia post istam noctem jam non erit spes, sed ipsa res. «Spes» enim «quae videtur, non est spes,» Apostolus dicit: «quod enim videt quis, quid sperat? Si autem quod non videctare debemus quod non videmus, usque ad noctem speremus, id est usque ad finem hujus vitae nostrae vel saeculi. Cum autem nox ista transierit, jam veniet quod sperabamus; et non jam sperabimus, nec tamen desperati erimus. Est enim vituperatio desperatorum, et aliquando detestamur hominem, et dicimus: Non habet spem. Non semper malum est non habere spem. In hac vita cum sumus, malum est non habere spem; qui enim modo spem non habet, rem
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑare: qui hoc sꝑat de dño qđ cȩpit ostendere aui¬
gilia matutina: inqua resurrexit: Antea enim: ne¬
mo resurrexerat semꝑ uicturus: Iit̾endat caritas
ur̃a Resuscitati sunt mortui. ante aduentũ dñi
am et helias resuscitauit mortuum. & heliseus: s
resurrexerunt iterum morituri: Dñs ipse qͦs resu¬
scitauit. morituri resurrexerunt: suic ille iuuenis
filiꝰ uiduçꝰ siue illa puella duodecim annorum
filia archisynagogi: siue lararus Alit̃ resuscitati
sunt om̃s morituri: Semel nati sunt:sedbis mor¬
tiu sunt: Nemo resurrexerat nunquã moriturus:
nͥ dñs Quando autẽ resurrexit dñs nunquã mori¬
turus: Auigilia matutina Hoc sꝑa et tu de dño.
resurrecturum te: ñ qͦmͦ lararus resurrexitꝰ ñ qͦ¬
mͦ filius uiduȩ. et archisynagogi filia resurrexer̃
non qͦmͦ quos suscitauerunt antiqui ꝓpħȩ: sedre¬
surrecturũ te sꝑa quomͦ dñs: ut post resurrectio¬

Expanded text:
sperare? Qui hoc sperat de Domino, quod coepit ostendere a visperare? Qui hoc sperat de Domino, quod coepit ostendere a vigilia matutina in qua resurrexit. Antea enim nemo resurrexerat semper victurus. Intendat Charitas vestra. Resuscitati sunt mortui ante adventum Domini: nam et Elias resuscitavit mortuum , et Elisaeus ; sed resurrexerunt iterum morituri. Dominus ipse quos resuscitavit, morituri resurrexerunt; sive ille juvenis filius viduae , sive illa puella duodecim annorum, filia archisynagogi , sive Lazarus : aliter resuscitati sunt, omnes morituri; semel nati sunt, sed bis mortui sunt. Nemo resurrexerat nunquam moriturus, nisi Dominus. Quando autem resurrexit Dominus nunquam moriturus? A «vigilia matutina.» Hoc spera et tu de Domino, resurrecturum te, non quomodo Lazarus resurrexit, non quomodo filius viduae et archisynagogi filia resurrexerunt, non quomodo quos suscitaverunt antiqui Prophetae; sed resurrecturum te spera quomodo Dominus, ut post resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuerant usq ad noctem: Incipiunt pati tribu
felices. attendunt eos qui scelera fecerunt. hab̾e
qđ ipsi habere desiderabant: ideficiunt pedẽ eoꝑ
⁊ desinũt sꝑare indominũ. Quare: Quia ñ auigi¬
lia matutina cepunt sꝑare: Quid. ẽ. hoc: ñ hoc¬
ceꝑunt sꝑare dedño: qđ precessit indño ab illa
uigilia matutina: S sꝑabant de dño. ut si essent
xp̃iani haberent plenã domũ frumento: uino.
oleo: argento ⁊ auro: nullus eorum moreretus
ĩmaturꝰ. Si qͥs eoꝵ ñ haberet filios: acciꝑet Si uio¬
rem ñ duxiset: duceret. Non ab ortiret ñ solum¬
aliqua mulier indomo eius: sed nec pecus eius
Nõ acescerent cupe eius: ñ grandinaret᷑ uinea eius
Qui sic sperabat indomino. anĩaduertit his reb ab un¬
dare eos qͥ ñcolunt dnm: et defecerunt pedes enis
& non sꝑauit usq ad noctem: qͥa noncȩpit auigilia
matutina sꝑare. Quis gͦ sic incipit auigilia matutina

Expanded text:
perseverant usque ad noctem. Incipiunt pati tribulperseverant usque ad noctem. Incipiunt pati tribulfelices, attendunt eos qui scelera fecerunt, habere quod ipsi habere desiderabant; et deficiunt pedes eorum, et desinunt sperare. Quare? Quia non a vigilia matutina coepcoeperunt sperare de Domino, quod praecessit in Domino ab illa vigilia matutina: sed sperabant de Domino, ut si essent christiani, haberent plenam domum frumento, vino, oleo, argento, auro; nullus eorum moreretur immaturus; si quis non haberet filios, acciperet; si uxorem non duxisset, duceret; non abortiret non solumiqua mulier in domo ejus, sed nec pecus ejus; non acescerent cupae ejus, non grandinaretur vinea ejus. Qui sic sperabat in Dominum, animadvertit his rebus abundare eos qui non colunt Dominum, et defecerunt pedes ejus , et non speravit usque ad noctem; quia non coepit a vigilia matutina sperare. 9. Quis ergo sic incipit a vigilia matutina
Abbreviated transcription (Latin):
uis placare dm ꝓpeccatis tuis Iam factum est.:
ita factum ẽ Sacerdos nr̃ a nob̃ accepit. qđ ꝓnob̾
offerret. Accepit enim a nob̾ carnẽ: in ipsa car-¬
ne uictuna factus ẽ: holocaustum factus ẽ sacri¬
ficium factus ẽ Inpassione sacrificium factusẽ
inresurrectione innouauit illud qđ occisum ẽ.
et tanquam primitias tuas dedit dõ. et ait tibi
onsecrata sunt iam omĩa tua: quando tales pri¬
mitiȩ detedate sunt do Spera gͦ & inte futurũ.
qđ p̃cessit inprumiciis tuis Ergo ille qͥ auigilia
matutina resurrerit.cȩpit anima nr̃a ex hoc spe¬
rare Et quo usq : usq innoctẽ: qͦusq moria mu
O mnis enim mors nr̃a carnalis: quasi sompnꝰ ẽ
episti sꝑare exquo resurrexit dñs: noli deficere
sꝑare quousq exeas abhac uita Nã si non usq
adnoctem sꝑaueris: deletur totũ qđ sꝑaueras:
unt enim homines qͥ incipiunt sꝑare: sed non

Expanded text:
vis placare Deum pro peccatis tuis. Jam factum est, vis placare Deum pro peccatis tuis. Jam factum est, ita factum est. Sacerdos noster a nobis accepit quod pro nobis offerret: accepit enim a nobis carnem; in ipsa carne victima factus est, holocaustum factus est, sacrificium factus est. In passione sacrificium factus est; in resurrectione innovavit illud quod occisum est, et tanquam primitias tuas dedit Deo, et ait tibi: Consecrata sunt jam omnia tua, quando tales primitiae de te datae sunt Deo; spera ergo et in te futurum quod praecessit in primitiis tuis. 8. Ergo ille quia a vigilia matutina resurrexit, coepit anima nostra ex hoc sperare: et quousque? «Usque in noctem;» quousque moriamur. Omnis enim mors nostra carnalis, quasi somnus est. Coepisti sperare ex quo resurrexit Dominus, noli deficere sperare quousque exeas ab hac vita. Nam si non usque ad noctem speraveris, deletur totum quod speraveras. Sunt enim homines qui incipiunt sperare, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ dimissa sunt peccata. inuigilia matutina
resurrexit amortuis: ut hoc speremus innobis
futurum qđ p̃cessit indño: łam enim peccata
nr̃a dimissa sunt: sed nondum resurreximus
Si nondum resurreximus: nondum innobis fac¬
tum ẽ qđ p̃cessit incapite nr̃o: Quid precessit
ineapite nr̃: quia et caro ipsius eapitis resur¬
rexit Sp̃s ullius capitis nunqͣm mortuus ẽ s qdđ
mͦ hoc nob dixit dñs. qđ in me uidistis. sꝑate in
uobis: id÷ quia ego resurrexi resurgetis & uos
ed sunt qui dicant: Eece resurrexit dñs: nunqͥd
ꝓpterea sꝑandũ ẽ. et me posse resurgere: Utiq ꝓp¬
terea: In hoc enu resurrexit dñs. qđ ate accepit:
on enim resurgeret: nͥ mortuus eẽt: Non autem
mortuus eẽt: nisi carnem portaret: Quid accep̃
ate dñs: carnẽ: Quid uenit ipse: Uerbum dĩqd̃
erat ante omnia: ꝑ qd̃ facta sunt omnia. Sed
ut acciꝑet abste aliquid uerbum earo factũ ẽ.

Expanded text:
nobis dimissa sunt peccata, in vigilia matutina nobis dimissa sunt peccata, in vigilia matutina resurrexit a mortuis, ut hoc speremus in nobis futurum quod praecessit in Domino. Jam enim peccata nostra dimissa sunt, sed nondum resurreximus: si nondum resurreximus, nondum in nobis factum est quod praecessit in capite nostro. Quid praecessit in capite nostro? Quia et caro ipsius capitis resurrexit; spiritus illius capitis numquid mortuus est? Sed quod modo hoc nobis dixit Dominus: Quod in me vidistis, sperate in vobis; id est, quia ego resurrexi, resurgetis et vos. 7. Sed sunt qui dicant: Ecce resurrexit Dominus; numquid propterea sperandum est et me posse resurgere? Utique propterea: in hoc enim resurrexit Dominus, quod a te accepit. Non enim resurgeret nisi mortuus esset, non autem mortuus esset, nisi carnem portaret. Quid accepit a te Dominus? Carnem. Quid venit ipse? Verbum Dei, quod erat ante omnia, per quem facta sunt omnia. Sed ut acciperet abs te aliquid. Verbum caro factum est,
Abbreviated transcription (Latin):
sustinet: nͥ qui nondũ accepit qđ ꝓmissum ẽ:
Nam qui iam accepit. qͥd sustinet: Accepimus
remissionem peccatorũ: sed ꝓmissum ẽ nobis
regnum cȩloꝵ Debita nr̃a deleta sunt: sed mer¬
ces nr̃a adhuc futura ẽ Accepimus ueniam:
sed ȩternam uitã nondum tenemꝰ: sed qui de¬
dit ueniam. ipse ꝓmisit & uitã ȩternam Si
uerbum nr̃m eẽt: deberemus tunere Quia uer¬
bum dĩ ẽ: non fallit Securi gͦ speramus inuer¬
bum eiꝰ: qͥ fallere ñpotest S perauit anima
mea indũm: auigilia matutina usq ad noctẽ
Quid.ẽ. qđ ait: una die sꝑauit in dño: et finita ẽ
tota spes ipsuis : Auigilia matutina usq ad
noctem sperauit indominũ: Ista uigilia matu¬
tina: finis ẽ noctis Hinc usq ad noctem: spera¬
uit anima mea indominum: Ergo intelligen¬
dum ẽ. neputemus uno dic nob sꝑandum eẽ in
dominũ: auigilia matittina usq ad nocꝰtem:
Quid gͦ putatis fĩs hoc ẽẽ: auigilia matutina u̾q¬

Expanded text:
sustinet, nisi qui nondum accepit quod promissum est: nam qui jam accepit, quid sustinet? Accepimus remissionem peccatorum; sed promissum est nobis regnum coelorum: debita nostra deleta sunt; sed merces nostra adhuc futura est: accepimus veniam; sed aeternam vitam nondum tenemus. Sed qui dedit veniam, ipse promisit et vitam aeternam. Si verbum nostrum esset, deberemus timere: quia verbum Dei est, non fallit. Securi ergo speramus in verbum ejus qui fallere non potest. «Speravit anima mea in Dominum, a vigilia matutina usque ad noctem.» Quid est quod ait? uno die speravit in Dominum, et finita est tota spes ipsius? «A vigilia matutina usque ad noctem, speravit in Dominum.» Ista vigilia matutina, finis noctis est; hinc «usque ad noctem speravit anima mea in Dominum.» Ergo intelligendum est, ne putemus uno die nobis sperandum esse in Dominum, «A vigilia matutina usque ad noctem.» Quid ergo putatis, fratres? Hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
cłia eius Surrexit prior: surget eccłia Non aut̃
auderet sͥ resurrectionem corpꝰ ꝓmittere: nͥ prior
exurgeret caput. Exurge dñe in requiem tuam:
tu et archa scificationis tus. Et corpus xp̃i quod
exmaria natum ẽ. intellectum ẽ. aquibusdã archa
scĩficationis: ut hoc diceret exurge dñe in requiem
tuã. tu et archa scĩficationis tuȩ : cum corpore
exurge. ut palpent qui noncredebant Exurge
domine inrequiem tuã: tu et archa scĩficationis
tuȩ Sacerdotes tui induantur iusticiam: &
scĩ tui letent᷑ le exsurgenit amortuis. et eunte
ad patrem: regale ulud sacerdotium induatur
fide. qͥa uistus exfide uiuit: & accepto pignore
sp̃s scĩ: letentur menbra spe resurrect̾ionis que p̃ces¬
sit incapite: Fis enim apłs dicit: spe gaudentes:¬

Expanded text:
clesia ejus: surrexit prior, surget et Ecclesia. Non autem clesia ejus: surrexit prior, surget et Ecclesia. Non autem auderet sibi resurrectionem corpus promittere, nisi prius resurgeret caput. «Exsurge, Domiificationis tuae.» Et corpus Christi quod ex Maria natum est, intellectum est a quibusdam arca sanctificationis; ut hoc diceret, «Exsurge, Domine, in requiem tuam, tu et arca sanctificationis tuae:» Cum corpore exsurge, ut palpent qui non credebant. «Exsurge, Domine, in requiem tuam, tu et arca sanctificationis Sacerdotes tui induantur justitiam, et sancti tui laetentur.» Te exsurgente a mortuis, et eunte ad Patrem, regale illud sacerdotium induatur fidem, quia justus ex fide vivit ; et accepto pignore Spiritus sancti, laetentur membra spe resurrectionis, quae praecessit in capite: eis enim Apostolus dicit, «Spe gaudentes
Abbreviated transcription (Latin):
nonueniat mͥ pes suꝑbiȩ: et manꝰ peccatoꝵ ñ moue¬
at me Ibi ceciderunt qͥ oꝑantur iniqͥtatẽ: expulsi
sunt nec potuerunt stare Ergo domus dĩ: cuiꝰ pe¬
des stant: Unde ille gaudens ioħs qͥd ait: Qui ht̃
sponsam. sponsus ẽ: Amicꝰ autem sponsi stat. &¬
audit eum Si ñstat: non audit eum Et gaudio
gaudet. ꝓpĩ uocem sponsi: Merito stat: quia ꝓpt̃
uocem sponsi gaudet Nam si ꝓpter uocem suam
gauderet: caderet: Iam iudetis gͦ qͣre cecider int:
qui aduocem suã gaudent: Amicꝰ autem ille
sponsi dicebat Hic ẽ qui baptirat. Qdã aut̃ dict̃.
Nos baptiramus: Aduocem suã gauisi. stare ñ po¬
tuerunt: et ñꝑtinent adistam domum dequa dr̃:
dormiuit: & quis resurrexit: Ipse enim quodam
loco dicit inpsalmo: Dormiui conturbatus Bene
mine inrequiem tuam:Tu et archa scĩficationis
tuȩ: Id÷ exurge ut exurgat & archa scĩficationis
tuȩ quam scĩficasti. ipse caput nr̃m: Archa eiꝰ ec¬

Expanded text:
biae, et manus peccatorum non moveat me. Ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem; expulsi sunt, nec potuerunt stare» . Ergo domus Dei, cujus pedes stant. Unde ille gaudens Joannes quid ait? «Qui habet sponsam sponsus est, amicus autem sponsi stat et audit eum.» Si non stat, non audit eum. «Et gaudio gaudet propter vocem sponsi» . Merito stat, quia propter vocem sponsi gaudet: nam si propter vocem suam gauderet, caderet. Jam videtis ergo quare ceciderint qui ad vocem suam gaudent. Amicus enim ille sponsi dicebat: «HicNos baptizamus: ad vocem suam gavisi, stare non potuerunt; et non pertinent ad istam domum de qua dicidormivit, et quis resurrexit. Ipse enim quodam loco dicit in psalmo: «Dormivi conturbatus» . Benmine, in requiem tuam, tu et arca sanctificationis tuae:» id est, exsurge, ut exsurgat et arca sanctificationis tuae, quam sanctificasti. Ipse caput nostrum; arca ejus, Ec
Abbreviated transcription (Latin):
iudit ꝑmulta minuta fieri aceruum magnũ
et ñ qͣsi peccata sua pristina cogitans. sed ipsã fra¬
gilitatem humanam: iam ascendens clamat. De
ꝓfundis clamaui adte dñe: dñe exaudi uocem
meam: fiant aures tuȩ intendentes inuocem de¬
dñe quis sustinebit: Uitare possũ homicidia:
adulteria: rapinas : ꝑiuria: maleficia: ydolatri¬
am: Nunquid et peccata linguȩ: nunqͥd & pec¬
cata cordis: Scriptum ẽ: Peccatum iniquitas ẽ:
Qiuis gͦ sustinebit: si tu iniquitates obseruaueris:
Si nobiscum seuerus uidex agere uolueris. non mi¬
sericors pat̃: qͥs stabit ante ocłos tuos: Sedẽ apd̃
te ꝓpiciatio: ꝓpter legem tuã sustinui te dñe:
Qlis lex est ista: Inuicem onera ur̃a portate: et sic

Expanded text:
videt per multa minuta fieri acervum magnum; videt per multa minuta fieri acervum magnum; et non quasi peccata sua pristina cogitans, sed ipsam fragilitatem humanam, jam ascendens clamat: «De profundis clamavi ad te, Domine; Domine, exaudi vocem meum. Fiant aures tuae intendentes in vocem dene, quis sustinebit?» Vitare possum homicidia, adulteria, rapinas, perjuria, maleficia, idololatriam; numquid et peccata linguae? numquid et peccata cordis? Scriptum est: «Peccatum iniquitas est» . «Quis» ergo «sustinebit, si tu iniquitates observaveris?» si nobiscum severus judex agere volueris, non misericors pater, quis stabit ante oculos tuos? Sed «est apud te propitiatio; propter legem tuam sustinui te, Domine.» Qualis est lex ista? «Invicem onera vestra por
Abbreviated transcription (Latin):
tua qđ autẽ ꝑfect̾a iusticia uixisti: ñ ẽ inuentu¬
rus. Homicidia forte graula s̃ enĩ &ualde maio¬
ra: ñ c̃ inuenturus adulteria: ñ ẽ inuenturus
ui dixerit frĩ suo fatue Abistis etiam peccatis
lingue minutissimis. quis abstinet : S fortedi¬
cis: Parua sunt. reus erit inquit gchenne ignis.
ipatuum tͥ uidet᷑ aut modicum frĩ dicere fatuȩ:
uł gehenna ignis uideatur tͥ magna Si contẽp¬
uebas minus peccatum: uł pene magnitudine
deterrere Sed ditis Minora sunt. minuta sunt.
sine quib non potest ista uita: Congere minii¬
ta: et faciunt ingentẽ aceruum: Nã et grana
miniita sunt. et tam̃ massam faciunt Etgut¬
tȩ minite sunt: et flumina implent et moles
trahunt: Ideo etille con siderans quã multa mi¬
niita peccata cotidiana cõmittat homo sim
chil aliud. uł ꝑcogitationes tlinguã attend̃
qͣm multa sunt: et si attendit quã minuta s̃.

Expanded text:
tua; quod perfecta autem justitia vixisti, non inventutua; quod perfecta autem justitia vixisti, non inventurus. Homicidia forte, gravia sunt enim et valde majora, non est inventurus; adulterium non est inventurus,«Qui dixerit fratri suo, Fatue.» Ab istis etiam peccatis linguae minutissimis quis abstinet? Sed forte dicis, Parva sunt. «Reus erit,» inquit, «gehennae ignis» . Si parvum tibi videbatur aut modicum, fratri dicere, «Fatue,» vel gehenna ignis videatur tibi magna: si contemnebas minus peccatum, vel poenae magnitudine deterrere. Sed dicis: Minora sunt, minuta sunt, sine quibus non potest esse ista vita. Congere minuta, et faciunt ingentem acervum. Nam et grana minuta sunt, et tamen massam faciunt: et guttae minutae sunt, et flumina implent, et moles trahunt. Ideo et ille considerans quam multa minuta peccata quotidiana committat homo, si nihil aliud, vel per cogitationes et linguam, attendit quam multa sint; et si attendit quam minuta sint,
Abbreviated transcription (Latin):
tuum fit peccatum: & non ẽ quare queraris. qđ
peccata aliena te ꝑcerant Dicitur enim tͥ: Pre¬
munt te: sed tua Nidisti furem: cucurristi cũ
eo Quid ẽ hoc ᷑ pedib ambulasti ad furtum :
immo mente conuinxisti te furto Qd ipsiꝰ so¬
lum erat. factum ẽ & tuũ: quia placuit tͥ Si au¬
niam dedis: ut possis liba fronte dicere inprecib
tius. qͥs tͥ iuiris peritus cęlestis dict᷑auit. dimitte
nob̃ debita nr̃a. sicut et nos dimittimus debito¬
rib nrĩs: didicisti portare onera frĩs tui : ut &¬
alius portet. si qua sunt tua: et fiat inuob̃ qd ait
apłs. inuicem onera ur̃a portate. & sic adimplẽ¬
bitis legem xp̃i: Ita securus cantas qdđ m̃ dictumẽ
ꝓpter legem tuam sustinui te dũe: Hanc autẽ le¬
gem qui non seruat: nec sustinct dnm Nec si
uclit sustinere: causa ẽ quare sustineat. In aniter
sustinet Uenturꝰ ẽ enĩ dñs. & inuenturus peccata

Expanded text:
tuum fit peccatum; et non est quare queraris quod tuum fit peccatum; et non est quare queraris quod peccata aliena te premant. Dicitur enim tibi: Premunt te, sed tua. Vidisti furem, cucurristi cum eo . Quid est hoc? Pedibus ambulasti ad furlum; imo mente conjunxisti te furi: quod ipsius solum erat, factum est tuum; quia placuit tibi. Si auatus veniam dederis, ut possis libera fronte dicere in precibus tuis, quas tibi Jurisperitus coelestis dictavit, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris;» didicisti portare onera fratris tui; ut et alius portet si qua sunt tua, et fiat in vobis quod ait Apostolus, «Invicem onera vestra portate, et sic implebitis legem Christi.» Ita securus cantas quod modo dictum est, «Propter legem tuam sustinui te, Domine.» 5. Hanc autem legem qui non servat, nec sustinet Dominum; nec, si velit sustinere, causa est quare sustineat; inaniter sustinet. Venturus est enim Dominus, et inventurus peccata
Abbreviated transcription (Latin):
alt̃ alteruis onera portate. et sic adimplebitis le¬
gem cxxp̃i Unde dicit: & ꝓpter legẽ tuã sustinu
te dñe Dicuntur cerui. quando transeunt fre¬
ta inꝓximas insulas pascuȩ grã: capita suꝑ
inuicem ponere Et unus qͥ ante ẽ. solus portat
caput: et ñpoint suꝑ alterum S cũ & ipse de¬
fecerit. tollit se abanteriore parte ⁊ redit posteriꝰ
ut et ipse in altero requiescat: & sic portãt õs one¬
ra sua. et ꝑueniunt ad qđ desiderant: et non
patiuntur naufragium. qͥa qͣsi nauis ẽ illis ca¬
ritas Itaq caritas portat onera: sed ñtimeat
ne pmat᷑ om̃ibustalib. Ne peccatis suis un tͥs
prematur: attendat. Nam quando portas infir¬
mitatem frĩs tui: non te onerant peccata ipsiꝰ.
lane si consentias: lã tua te premunt. ñ alterius:
uisqͥs enim consenserit peccatori: ñalienis s suis
grauatur Consensio enĩ ad peccatum alterius.:

Expanded text:
«Alter alterius onera portate, et sic adimplebitis le«Alter alterius onera portate, et sic adimplebitis legem Christi» : unde dicit, «Propter legem tuam sustinui te, Domine.» Dicuntur cervi, quando transeunt freta in proximas insulas pascuae gratia, capita super se invicem ponere; et unus, qui ante est, solus portat caput et non ponit super alterum: sed cum et ipse defecerit, tollit se ab anteriore parte et redit posterius, ut et ipse in altero requiescat: et sic portant omnes onera sua, et perveniunt ad quod desiderant; et non patiuntur naufragium, quia quasi navis est illis charitas. Itaque charitas portat onera; sed non timeat ne prematur talibus oneribus: ne peccatis suis unusquisque prematur, attendat. Nam quando portas infirmitatem fratris tui, non te onerant peccata ipsius. Plane si consentias, jam tua te premunt, non alterius. Quisquis enim consenserit peccatori, non alienis, sed suis gravatur. Consensio enim ad peccatum alterius,