comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑib meis credite. qr pat̾ in me:
et ego in patre. Unũ igit᷑ hoc ẽ.
immobile fundamentũ. una hec
felia fidei petra. petri ore confessa.
gum̃ta sustinens ueritatis. qͣntae
ꝑuersitatũ q̃stiones. et infidelita¬
tis calũpine mouebunt᷑. Iam in
cet̾is dispensatio uolũtatis pat̾nȩ
ẽ. Uirgo. partus et corpꝰ. postq
crux. mors. inferi. salus nra ẽ. hu¬
maui enim generis causa deifile
natus ex uirgine ẽ. et sp̃u scõ. ipso
sibi in hac oꝑatione famłante. et
sua ui delicet dei inimibrante uir¬
tute. corporis sibi inicia conseuit:
et exordia carnis instituit. ut homo
factus ex uirgine. naturã inse car-¬
nis acciꝑet. ꝑ quȩ huiꝰ ammixtiõis
societatẽ. scĩficatũ in eo uniuersi ge¬
neris humani corpꝰ existeret. ut
quẽadmodũ om̃s in se ꝑ id quod cor¬
poreũ se ẽe̾ uoluit conderent᷑. ita
rursum in om̃s ipse ꝑ id quod eiꝰ ẽ.
inusibile referret᷑. Dei igit᷑ imago

Expanded text:
operibus meis credite, quia Pater in me, operibus meis credite, quia Pater in me, et ego in Patre . Unum igitur hoc est immobile fundamentum, una haec felix fidei petra, Petri ore confessa: gumenta sustinens veritatis, quantae perversitatum quaestiones et infidelitatis calumniae movebuntur. 1384 Jam in caeteris dispensatio voluntatis paternae est: virgo, partus, et corpus, postque crux, mors, inferi, salus nostra est. Humani enim generis causa Dei Filius natus ex Virgine et Spiritu sancto, ipso sibi in hac operatione famulante, et sua, Dei videlicet, inumbrante virtute, corporis sibi initia consevit, et exordia carnis instituit: ut homo factus ex Virgine, naturam in se carnis acciperet, perque hujus admixtionis societatem sanctificatum in eo universi generis humani corpus existeret: ut quemadmodum omnes in se per id quod corporeum se esse voluit conderentur, ita rursum in omnes ipse, per id quod ejus est invisibile referretur. Dei igitur imago
Abbreviated transcription (Latin):
ca et aplica confesfio ẽ. patrẽ et fi¬
lium si audet sabellius eundem
p̃dicet. et ipsum illũ ẽẽ. qui uterq
sit nuncupatus. et cũ eo unꝰ sit. am¬
bo non unum. Audi et statim de
e uangłiis. non semel. neq it̾um. sed
frequent᷑. hic ẽ. filiꝰ meus dilectusin
quo bene complacui. Audi et pat̾
rifica me pat̾. tũ. et tu es filiꝰ dei.
iuiui. Subre pat hebion. imicui
filio dei ex maria concedens. et.
uerbum a dieb carmis intelligẽs.
Relegit mecum. pat̾ clarifica mẽ.
apud temet ipsum. ea claritate
qua fui apud te priꝰqͣm mundas
esset. Et in pͥncipio erat uerdũ.
et uerbum erat apud dm̃. ⁊ deus
erat uerbum. & om̃ĩa ꝑ eũ facta
sunt. In mundo erat. et mundus
ꝑ ipsum factus ẽ: et mundꝰ eum
non cognouit. Eixistant nouelli.
tes: ⁊ audient. Ego de patre eruii
et filiꝰ in patris sinu:⁊ ego et patͣ
unũ sumꝰ. et ego in patre: et pat̾
in me. Et postremo una cum iu¬
fecerit. & una cum hisaudiant. uł

Expanded text:
a Petri confessio. --Patrem et Filium, si audet, Sabellius eumdem praedicet, et ipsum illum esse qui utrumque sit nuncupatus; ut cum eo unus sit ambo, non unum. Audiet statim de Evangeliis non semel neque iterum, sed frequenter, Hic est filius meus dilectus, in quo bene complacui . Audiet, Paterifica me, Pater ; 40 et, Tu es Filius Dei vivi . Subrepat Hebion, initium filio Dei ex Maria concedens, et Verbum a diebus carnis intelligens. Relegat, Pater, clarifica me apud temetipsum ea claritate, quam habui apud te prius quam mundus esset ; et, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum ; et, Omnia per eum facta sunt ; et, In mundo erat, et mundus per ipsum factus est, et mundus eum non cognovit . Existant novelli tes: et audiant, Ego de Patre exivi ; et, Filius in Patris sinu ; et, Ego et Pater unum sumus ; et Ego in Patre, et Pater in me . Et postremo una cum Jufecerit: et una cum iis audiant, Vel
Abbreviated transcription (Latin):
causa qui nesciuĩt non potest. Loqͥ
aut̃ de eo non nece̾e est. qui apatre
et filio auctorib confitend̾ ẽ. Et qͥ¬
dem puto ansit non eẽ tractandum.
Est enim qͣndo qͥdem donat᷑. accipi¬
tur. optinet᷑. ꝙ qui confessioni patͥs
et filii cõnexus ẽ. non potest a confes¬
sione patris et filii separari. Imꝑfectũ
ẽ enĩ totũ nobis. si aliqͥd desit a toto.
De quo si quis intelligentiȩ nr̃e sensũ
requirit. in apło legimꝰ ambo. Qm̃ estiꝰ
filii dei: mifit deus sp̃m filii siu in cor

Expanded text:
causa qui nesciunt, non potest. Loqui causa qui nesciunt, non potest. Loqui autem de eo non necesse est, qui Patre et Filio auctoribus, confitendus est. Et quidem puto, an sit, non esse tractandum. Est enim; quando quidem donatur, accipitur, obtinetur; et qui confessioni Patris et Filii connexus est, non potest a confessione Patris et Filii separari. Imperfectum enim est nobis totum, si aliquid desit a toto. De quo si quis intelligentiae nostrae sensum requiret, in Apostolo legimus ambo, Quoniam estis filii Dei, misit Deus Spiri
Abbreviated transcription (Latin):
leste ꝓsequit᷑. Angłs pastorib nun¬
uersorũ. multitudo exercitus celestis.
in laudẽ puerꝑii coneurrit. et tan¬
ti oꝑis p̃conia. diuimi cȩtus gaudia
eloquunt᷑. Ql̃a deinde in celis deo.
inuolutũ pannis adorant. et post illã
inanis scientie suȩ archanã oꝑationẽ
posito in cunis gemi flectunt. Sic ꝑ
magos cumarũ sordes adorant᷑. sic uagi¬
tus ꝑ angłorũ diuina gaudia honora¬
aliud. Ui detut aliuo ocłis. aliud
animo conspicit᷑. Parit uirgo. partꝰ
a deo est. In fuis uagit. liudantes an¬
geli audiunt᷑. Panni sordent. deusad¬
oratur. Iti potestitis dignitas nõ amit¬
titur. dũ carnis humilitas adoptatur.
Pir etiam reliquȩ est cursus ȩtatis.
Nam om̃e tempꝰ. qd̃ in homine egit.
dei oꝑib expleuit. De singlis nõ est
tempꝰ edicere. Tantũ illud in uniuer¬
sis uirtutũ et curationũ generib co¬
tuendũ est. in carnis assũptione dm̃¬
loqui necesse ẽ. sed sileri a nobis eorum

Expanded text:
sequitur. Angelus pastoribus nunversorum. Multitudo exercitus coelestis in laudem puerperii concurrit, et tanti operis praeconia divini coetus gaudia eloquuntur. Gloria deinde in coelis Deo, involutum pannis adorant, et post illam inanis scientiae suae arcanam operationem posito in cunis genu flectunt. Sic per magos cunarum sordes adorantur, sic vagitus per angelorum divina gaudia honoranaliud videtur; aliud oculis, aliud animo conspicitur. Parit Virgo, partus a Deo est. Infans vagit, laudantes angeli audiunt. Pannis sordet, Deus adoratur. Ita potestatis dignitas non amittitur, dum carnis humilitas adoratur. Par etiam est reliquae cursus aetatis; nam omne tempus qDei operibus explevit. De singulis non est tempus dicere: tantum illud in universis virtutum et curationum generibus contuendum est, in carnis assumptione loqui necesse est: sed sileri a nobis, eorum
Abbreviated transcription (Latin):
et ubi sp̃s ẽ. dñi: ibi lib̾tas ẽ. Hec nõ
quod carisa postulet. dicta fint: sed:
ne qͥd in his obscuritatis hereret: Est
Ioħem etiã in uto matris inspirans.
cdatus deinde apłis. cet̾isq credentib
ad cognitionẽ eiꝰ quȩ indulta ẽ. ue¬
nobis. uerbis ipsiꝰ dnĩ audiamus.
Ait enĩ. Adhuc mutta habeoque
dicam uobis. sed non potestis illa mͦ
portare. Expedit enĩ uobis ut ego
eam. Si iero: mittam uobis aduo¬
catũ. Et rursum. Ego rogabo pa¬
trem. et aliũ aduocatũ nuttet uo¬
bit. Et rursum. Rogabo inqͥt patrẽ¬
ut uobiscũ sit ui ȩt̾num. sp̃m ueri¬
ritatẽ. Non enĩ loquet᷑ ase. sed quȩ¬
cũq audierit loquet᷑. et uent᷑a an¬
minciabit uobis. Ille me honorabit
qr de meo sumet. Hec de plurib ad in¬
telligentie uiam dicta sũt. qͥb et uo¬
luntas mimerantis. ⁊ ratio ac conditio
nuneris continet᷑. ut qr infirmitas
mã. neq patris. neq filii capax ẽẽt. fidẽ
nrãm de dei incarnatione difficilem.

Expanded text:
et ubi Spiritus est Domini, ibi libertas est. Haec non quod causa postulet dicta sunt, sed ne quid in his obscuritatis haereret. Est Joannem etiam in utero matris inspirans: datus deinde apostolis caeterisque credentibus, ad agnitionem ejus quae indulta est venobis, verbis ipsius Domini audiamus. Ait enim: Adhuc multa habeo quae dicam vobis, sed non potestis illa modo portare . Expedit enim vobis ut ego eam; si iero, mittam vobis Advocatum . Et rursum: Ego rogabo Patrem, et alium Advocatum mittet vouit ecclesiam? rogabo inquit patreut uobiscum sit in aeternum, spiritum ueriim loquetur a se, sed quaecumque audierit, loquetur, et ventura annuntiabit vobis. Ille me honorificabit, quia de meo sumet . Haec de pluribus ad intelligentiae viam dicta sunt, quibus et voluntas munerantis, et ratio et conditio muneris continetur: ut quia infirmitas nostra neque Patris neque Filii capax esset, fidem nostram de Dei incarnatione difficilem,
Abbreviated transcription (Latin):
eñ dictũ. ut dicat᷑ ex causa ẽ. Et.
dicti ratio. ex sensu erit intelligenda
dicendi. Nec qr responsũ a dño ẽ. sp̃s
deus ẽ. idcirco cũ sci sp̃s nomine. et
usus neget᷑ et donũ. eũ samaritha¬
na dño erat sermo. Uenerat enm
redemptio uniuersorũ. Cni pꝰ mul¬
tum sermonẽ aquȩ uiuȩ.⁊ qͥnque

Expanded text:
enim dictum ut dicatur ex causa est, et dicti ratio ex sensu erit intelligenda dicendi; ne quia responsum a Domino est, Spiritus Deus est, idcirco cum sancti Spiritus nomine et usus negetur et donum. Cum Samaritana Domino erat sermo: venerat enim redemptio universorum. Cui post multum se
Abbreviated transcription (Latin):
orent eũ. Sys enĩ deus ẽ. et adorau¬
tes eum: in sp̃u et ueritate adorare o¬
portet. qm̃ deus sp̃s e. Mulier igitur
traditionũ memor pat̾narum. uł tã¬
qͣm samaria inmonte. uł tanqͣm ihe¬
rusalem in templo. adorandum diñ
existimabat. Quod samaria ad oran¬
dum dm̃. ꝑ tͣnsgressionẽ legis. locum
montis elegerat. Iudei uero tẽplum
a salomone conditũ. religionis sedẽ
existimalunt. Quorũ utrorũq pre¬
sũptio. aut collis editio. aut in exstru¬
cte domꝰ concauo. dm̃i intra quẽ om̃ia
extra quẽ nichileius capax ẽ: conti¬
nebut. Ergo qr ds̃ iniisibilis. in com

Expanded text:
nt eum. Spiritus enim Deus est, et adorantes eum, in Spiritu et veritate oportet adorare, quia Deus spiritus est . Mulier igitur traditionum memor paternarum, vel tamquam Samaria in monte, vel tamquam Jerusalem in templo adorandum Deum existimabat: quod Samaria ad adorandum Deum per transgressionem legis locum montis elegerat, Judaei vero templum a Salomone conditum religionis sedem existimabant: quorum utrorumque praesumptio, aut collis edito, aut exstructae domus concavo, Deum intra quem omnia et extra quem nihil ejus capax est, contin
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a. ꝓpt̃ sp̃m suũ qͥ habitat ui uobis.
Unde qr est et donat᷑. et habet᷑. et dĩ
est: cesset hinc sermo calũpniantiũ.
cũ dicũt ꝑ quẽ sit. et ob quid sit. uł
qualis sit. si responsio nr̃a displicebit.
dicentiũ. ꝑ quẽ omĩa.⁊ ex quo omĩa
sunt. et quia sp̃s dei donum fideliũ.
eo quod e̾ẽt loqñtes. ⁊ post hec pat̾. et

Expanded text:
r Spiritum suum qui habitat in vobis . Unde quia est, et donatur, et habetur, et Dei est; cesset hinc sermo calumniantium. Cum dicunt per quem sit, et ob quid sit, vel qualis sit: si responsio nostra displicebit dicentium, Per quem omnia, et ex quo omnia sunt, et quia Spiritus est Dei, donum fidelium; eo quod esset loquentes; et post haec Pater et
Abbreviated transcription (Latin):
adorauerunt. et uos dicitis qm̃ in ihe¬
rosolimis ẽ. locus. ubi adorare oporteat.
Dñs respondit. Crede mͥ mulier. qm̃
to monte. neq in iherosolimis adora:¬
betis patrẽ. Uos adoratis qd nescitis. noᷤ

Expanded text:
adoraverunt; et vos dicitis quoniam in Jerosolymis est locus ubi adorare oportet. Dominus respondit: Crede mihi, mulier, quoniam to monte, neque in Jerosolymis adorabitis Patrem. Vos adoratis quod nescitis, nos
Abbreviated transcription (Latin):
se uirtutem generalis auxilii. ita et
fides catholica. non aduersus singłas
pestes. sed contra om̃s morbos opẽ me¬
delȩ cõmunis imꝑtit. non infirmã¬
da genere:non uincenda numero. nõ
diuersitate fallenda. sed una atq eadẽ
aduersus singła. omĩaq consistit. Mag¬
num ẽ. enim tot in ea una remedia
ẽẽ. quot morbi sũt. Et totidem ue¬
ritatis ẽẽ. doctrinas. quot idem erũt
studia faisitaus. Contrahant᷑ in unũ
nomina hereticorũ. et om̃s scolȩ ꝓdeãt.
Audiant unũ ingenitũ dm̃ patrẽ.
et unũ uingenitũ dei filiũ. ꝑfecti
nutionẽ genitũ. non ex solido parte
aliqua decisum. sed omĩa habentẽ
genuisse. omĩa consequictũ. Non
ex diruiatione. fluxu ue deductũ.
seo ex omĩb atq in om̃ib natũ ab
eo qui in omib in quib ẽ. esse non
desinat. Liberũ a tempore. solutũ
a scłis. ꝑ quẽ omĩa facta sũt. Neque

Expanded text:
se virtutem generalis auxilii: ita et se virtutem generalis auxilii: ita et fides catholica non adversum singulas pestes, sed contra omnes morbos opem medelae communis impertit, non infirmanda genere, non vincenda numero, non diversitate fallenda; sed una atque eadem adversum singula omniaque consistit. Magnum est enim; tot in ea una remedia esse, quot morbi sunt; et totidem veritatis esse doctrinas, quotidem erunt studia falsitatis. Contrahantur in unum nomina haereticorum, et omnes scholae prodeant: audiant unum ingenitum Deum patrem, et unum unigenitum Dei filium perfecti nutionem genitum, non ex solido parte aliqua decisum, sed omnia habentem, genuisse omnia consecutum; non ex derivatione fluxuve deductum, sed ex omnibus atque in omnibus natum ab eo, qui in omnibus in quibus est esse non desinat; liberum a tempore, solutum a saeculis, per quem omnia facta sunt: neque
Abbreviated transcription (Latin):
qr non sunt: miremͣ᷑ hanc in piscato¬
re doctrinam. et in eo dei eloqͥa sen
tiamꝰ. Confessionẽq patris: ⁊ filii. in¬
geniti. et uingeniti. in enartabilem.
et ercedentẽ complexũ omne: ⁊ ser¬
monis. ⁊ senfus. teneamꝰ atq a dore¬
mus. et in dño iħu exemplo ioħis
ut hec possimꝰ sentire et colloqui ac¬
cubemꝰ. Comm̃dat aut̃ fidei huiꝰ ui¬
tegritatẽ. et euangłica auctoritas: et
apłica doctrina. et circũstrepentium
undiq hereticorum odiosa fraudulẽ¬
tia. Stat enim hoc fundam̃tum ua¬
lidum et inmotũ. aduersus om̃s uen¬
tos. plunas. torrentes. non flatibuᷤ
pellendũ. non stillicidiis penetͣndũ.
non inundationib subl uendũ. Et
optimũ est qͥcqͥd a plurims incursa¬
tum. a nullo tam̃ pot̾it impelli. Ut
aut̃ quedã medicam̃toꝵ genera. ita
sunt comparata. ut non singłis t̾m̃
egritudinib utilia suit: sed om̃ib
in cõmune medeant᷑. habeantq in

Expanded text:
quia non sunt; miremur hanc in piscatoquia non sunt; miremur hanc in piscatore doctrinam, et in eo eloquia Dei sentiamus: confessionemque Patris et Filii, ingeniti et unigeniti inenarrabilem, et excedentem complexum omnem et sermonis et sensus, teneamus atque adoremus: et in Domino Jesu, exemplo Joannis, ut haec possimus sentire et colloqui, aes. --Commendat autem fidei hujus integritatem, et evangelica auctoritas, et apostolica 39 doctrina, et circumstrepentium undique haereticorum otiosa fraudulentia. Stat enim hoc fundamentum validum et immotum adversus omnes ventos, pluvias, torrentes, non flatibus pellendum, non stillicidiis penetrandum, non inundationibus subluendum : et optimum est, quidquid a plurimis incursatum, a nullo tamen poterit impelli. Ut autem quaedam medicamentorum genera sunt ita comparata, ut non singulis tantum aegritudinibus utilia sint, sed omnibus in commune medeantur, habeantque in
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑ intelligens. Hoc unigenitꝰ ab in¬
genito. Hoc ego et pat̾ unum sumꝰ. hoc
in confessione patris. et filii. deus imꝰ.
Hoc pater infilio. ⁊ filiꝰ in patre. Hincqͥ
me uidet. uidet et patrem. Hinc. om̃ia
quȩ habet pat̾. dedit filio. Hinc. ficut
habet pat̾ uitam uise ipso. ita dedit fi¬
lio uitam habere insemet ipso. Hincne¬
mo nouit filiũ. insi pat̾. neq patrem
minũ est. hec lux tenebras illuminaꝰ.
Et cum impossibilitatẽ generatiõis
eius enarrandȩ scd̾m ꝓpħam piscator
consuleret᷑. adiecit. Et tenebre eam
non comp̃henderũt. Cessit sermo na¬
ture. et nonhabet quo excurrat.
Et tam̃ hoc pissator iste. recubans
in dnĩ pectus accepit. Non est iste
scłi sermo. qr de qua agit᷑: non seculi
tes est. E datur aliquid si insignifi¬
catione uerborum. reꝑiri potest
ultra qm dictũ est. et si qua sunt
alia. expositȩ a nobis nature nomi¬
na ꝓferant᷑. Quȩ si non sunt. imno

Expanded text:
batur intelligens. Hoc unigenitus ab inbatur intelligens. Hoc unigenitus ab ingenito: hoc, Ego et Pater unum sumus : hoc in confessione Patris et Filii Deus unus: hoc Pater in Filio, et Filius in Patre. Hinc, Qui me vidit, vidit et Patrem . Hinc, Omnia quae habet Pater, dedit Filio . Hinc, Sicut habet Pater vitam in semetipso, ita dedit Filio vitam habere in semetipso . Hinc, Nemo novit Filium nisi Pater, neque Patrem minum est, haec lux tenebras illuminans. Et ut impossibilitatem generationis ejus enarrandae secundum prophetam piscator consolaretur ; adjecit, Et tenebrae eam non comprehenderunt . Cessit sermo naturae, et non habet quo excurrat; et tamen hoc piscator iste recubans in Domini pectus accepit. Non est iste saeculi sermo; quia de qua agitur, non saeculi res est. Edatur aliquid, si in significatione verborum reperiri potest ultra quam dictum sit: et si qua sunt alia expositae a nobis naturae nomina, proferantur. Quae si non sunt, immo
Abbreviated transcription (Latin):
subueni. et enarra. qͥd non sine eo fac¬
tum sit. Quodfactũ est: in eo uita ẽ.
Hoc igitur non sine eo quod in eo fac¬
tum ẽ. Nam et id quod in eo factũ est.
etiam ꝑ eum factum ẽ. Omĩa enim
ꝑ ipsum. ⁊ in ipso creata sũt. In ipsoau¬
tem creata. qr nascebat᷑ creator ds̃. sed
etiã ex hoc sine eo nichil factũ ẽ. quod ĩ
eo factũ est. qr nascens deus uita erat.
Et qui uita erat. non postea qͣm ẽ. na-¬
tus. effectus ẽ. uita. Non enim in eoali¬
ud est. qd̾ natũ est. et aliud ẽ. quod natꝰ
accepit. Non habet int̾ se tempꝰ. et na¬
tiuitas. ⁊ ꝓfectus. s nichil sine eo fiebat.
fiebant. Et deus qui. a deo natus ẽ. non
postea qͣm natꝰ ẽ. seo nascendo deus exti-¬
tit. Nascens enĩ auiuente uiuus. aue¬
ro uerus. a ꝑfecto ꝑfectus. nonsine pote¬
state natuutatis suȩ natus ẽ. Natiuita¬
tem uidelicet fuã. non postea sentiens.
sed se dm̃i in eo ipso qd̃ deus ex deo nasce¬

Expanded text:
subveni et enarra, quid non sine eo facsubveni et enarra, quid non sine eo factum sit. Quod factum est in eo, vita est . Hoc igitur non sine eo, quod in eo factum est: nam id quod in eo factum est, etiam per eum factum est. Omnia enim per ipsum et in ipso creata sunt . In ipso autem creata, quia nascebatur creator Deus. Sed etiam ex hoc sine eo nihil factum est, quod in eo factum est, quia nascens Deus vita erat: et qui vita erat, non postea quam est natus, 38 effectus est vita; non enim in eo aliud est quod natum est, et aliud est quod natus accepit. Non habent inter se tempus et nativitas et profectus. Sed nihil sine se fiebat fiebant, et Deus qui a Deo natus est, non postea quam natus est, sed nascendo Deus exstitit. Nascens enim a vivente vivus, a vero verus, a perfecto perfectus, non sine potestate nativitatis suae natus est, nativitatem videlicet suam non postea sentiens, sed se Deum in eo ipso quod Deus ex Deo nasce
Abbreviated transcription (Latin):
dum dicere molim᷑. occurrit et sine
eo factum ẽ. inchil. R eddidisti auctorẽ
cũ sociũ esꝓfessus. Cum enim nichil
sine eo. incelligo non solũ. qr aliꝰ ẽ. ꝑ
quẽ: aliꝰ ẽ. sine quo. quo utraq discer¬
nitur significatio. et int̾uementis. et
unꝰ ingenitus ẽ. et in eo quod omnia
diceres nichil eẽt excerptũ. soluisti
metũ dicendo et sine eo factũ est ni¬
chil. Uerum confundor et turbor in
eo. quod sine eofactũ est nichu. Est
ergo aliqͥd ꝑatt̾um factũ. quod tam̃
non sit sine eo factũ. Et si aliqͥd ꝑ al¬
t̾um. licet non sine eo. iam non ꝑeũ
oim̃ia: qr aliud ẽ. fecisse. aliud int̾ue¬
nisse facienti. Non habeo hic piscator
meus ut in cet̾is. qd̾ ex meo ꝓferam. A
tuo statim respondendũ est. Omñia
ꝑ eum facta sunt: sentio. Apłs enim
paulus docuit. iusibilia. et inuifibi¬
lia. siue throni. siue dñationes. siue
pͥncipatus. siue potestates: om̃ia per

Expanded text:
dum dicere molimur, occurre: Et sine dum dicere molimur, occurre: Et sine eo factum est nihil. Reddidisti auctorem, cum socium professus es. Cum enim nihil sine eo, intelligo non solum; quia alius est per quem, alius est sine quo: utroque discernitur significatio et intervenientis et aunus ingenitus est, ne in eo quod omnia diceres, nihil esset exceptum, solvisti metum dicendo: Et sine eo factum est nihil. Verum confundor et turbor in eo, quod sine eo factum est nihil. Est ergo aliquid per alterum factum, quod tamen non sit sine eo factum: et si aliquid per alterum, licet non sine eo; jam non per eum omnia; quia aliud est fecisse, aliud est intervenisse facienti. Non habeo hic, piscator meus, ut in caeteris, quod ex meo proferam; a tuo statim respondendum est, Omnia per eum facta sunt. Sentio. Apostolus enim docuit: Visibilia et invisibilia, sive Throni, sive Dominationes, sive Principatus
Abbreviated transcription (Latin):
sine contumelia. sine abolitione. fine
tempore: ait. Hoc erat in principio:
apud dm̃. Cum hoc erat in principi¬
o: non tenet᷑ in tempore. cũ deus est:
non refert᷑ ad uocẽ. Cum ẽ. apud de¬
um: nichil nec offendit᷑. nec aufert᷑.
Nam nec abolet᷑ in alt̾m. ⁊ apud unũ
ingenitũ dm̃. ex quo ipse unꝰ unige
Erat quidẽ in pͥncipio. s potuit non
esse ante principiũ. Q iam hic tibi
aliqͥd ꝓ piscatore meo ꝓfero. Quod erat:
non potuit non fuisse. Erat enĩ non
habet in tempore nonfuisse. Sed qͥd
ꝓse ille: Dnña ꝑ eum facta sũt. Ergo
co. sed in ȩtate manentis. significata
mod̾atio. Et cũ ab eo omĩa: res nulla
Ni mium facilis et ꝓmiscuus hic fius¬
ti. Uiĩa ꝑ eun facta sunt: non hab&
modum. Est ingenitus. qui factus a ne¬
mine est. Est et ipse genitus ab inna¬
to. sine exceptione sunt om̃ia. et nch
quod extra sit: derelinquunt. s dum
nichil ultra dicere audemꝰ. aut forte

Expanded text:
sine contumelia, sine abolitione, sine sine contumelia, sine abolitione, sine tempore. Ait: Hoc erat in principio apud Deum. Cum hoc erat in principio, non tenetur in tempore; cum Deus est, non refertur ad vocem; cum est apud Deum nihil nec offenditur, nec aufertur: nam nec aboletur in alterum et apud unum ingenitum Deum, ex quo ipse unus unigeErat quidem in principio, sed potuit non esse ante principium. Etiam hic tibi aliquid pro piscatore meo profero: Quod erat, non potuit non fuisse; erat enim non habet in tempore non fuisse. Sed quid pro se ille? Omnia per eum facta sunt . Ergo co, sed in aetate manentis significata moderatio. Et cum ab eo omnia, res nulla Nimium facilis et promiscuus hic fuisti; omnia per eum facta sunt non habet modum. Est ingenitus, qui factus a nemine est: est et ipse genitus ab innato. Sine exceptione sunt omnia, et nihil quod extra sit derelinquunt. Sed dum nihil ultra dicere audemus, aut forte
Abbreviated transcription (Latin):
non erit. In eo aut̃ ipso quod loquũt᷑.
dum finuit. iam non erit id. unde
ceꝑunt. Hȩc a me. ut ab uno ex cet̾is.
sed piscator alit̾ ꝓse. et obiuirgabit.
te priꝰ. cum negligent᷑ audieris. Nam
si sententiã primã. rudis auditor ami¬
seras. in principio erat uerbũ. de se¬
quenti qͥd quereris: Et uerbũ erat
es: Aut fefellerat rusticũ. quid ẽẽt.
int̾ ce̾. et int̾ inesse. et adesse momẽ¬
ti: Id enim quod in principio erat.
non in alto. sed cum alt̾o p̃dicatur e̾ẽ.
Sed de suꝑiorib nichil sumo. conse¬
quentia sibi assint. statum uerbi. et
nom̃ expecta. Dicit namq et deus
erat uerbũ. Cessat sonꝰ uocis. et cogi¬
tationis eloquium. Uerbum hoc. res
est. non sonꝰ. natura. non sermo. deus
et me insolens sermo cõmouit. Au¬
dio et deus erat uerbum. Cuiunũ
tra trepidatio mea ꝓgredi possit. red¬
de sacram̃ti tanti piscator meus dispẽ¬
sationem. et referens ad unum omĩa

Expanded text:
non erit; in eo autem ipso 36 quod loquuntur, non erit; in eo autem ipso 36 quod loquuntur, dum finiunt, jam non erit id unde coeperunt. Haec a me, ut ab uno ex caeteris. Sed piscator aliter pro se: et objurgabit te prius, cur negligenter audieris. Nam etsi sententiam primam rudis auditor amiseras: In principio erat Verbum, de sequenti quid quereris, Et Verbum erat es? aut fefellerat rusticum, quid esset inter inesse et adesse momenti? Id enim, quod in principio erat, non in altero esse, sed cum altero praedicatur. Sed de superioribus nihil sumo, consequentia sibi adsint; statum Verbi et nomen exspecta. Dicit namque: Et Deus erat Verbum. Cessat sonus vocis, et cogitationis eloquium. Verbum hoc res est, non sonus; natura, non sermo; Deus, et me insolens sermo commovet. Audio: Et Deus erat Verbum, cui unumtra trepidatio mea progredi possit, redde sacramenti tanti piscator meus dispensationem, et refer ad unum omnia
Abbreviated transcription (Latin):
tributionis. piscatorem nr̃m depre¬
hendemus: Uerbum enum tempore
libauit. & sumet sibimet quod libe¬
rum ⁊ solitarium. ⁊ obtemꝑans ne¬
mini ẽ. Aures erigamꝰ in cetera: Ait:
Et uerbũ erat apud dm̃ Iam sine
pͥncipio ẽ. apuo dm̃ quod erat ante
principium. Est ergo quod erat ap̃o
ab auctore. Piscatar noster euasit. sed
forte herebit in cet̾is. Dices enim. uer¬
ciorum. et eloquutio cogitationum.
Hoc apud dñ erat. et in principio erat.
qr sermo coritationis ȩt̾nꝰ est: cumqui
cogitat fit et̾nꝰ. Respondebo tibi inte¬
rim. ꝓ piscatore meo paucis. dum ui¬
demꝰ quomͦ rusticitatẽ suam ipse de-¬
fendat. Sermo in natura habet. ut
esse possit.Sequens autẽ ei est ut fu¬
erit. est uero t̾m: cum audit᷑. Et qͦ¬
modo in principio erat. quod neque
ante tempꝰ. neq post tempꝰ ẽ. et nes¬
çio an uel. ipso ee̾. possit in tempore:
Loquentium enim sermo. non ẽ. ante
qm loquant᷑. et cum loquuti erunt:

Expanded text:
tributionis piscatorem nostrum depretributionis piscatorem nostrum deprehendemus: Verbum enim tempore liberavit, et suum est sibique, quod liberum est, et solitarium et obtemperans nemini. Aures erigamus in caetera. Ait: Et Verbum erat apud Deum . Jam sine principio est apud Deum, quod erat ante principium. Est ergo qui erat, apud ab auctore. Piscator noster evasit: sed forte haerebit in caeteris. 15. An tiorum, et elocutio cogitationum. Hoc apud Deum erat, et in principio erat: quia sermo cogitationis aeternus est, cum qui cogitat sit aeternus. Respondeo tibi interim pro piscatore meo paucis, dum videbimus quomodo rusticitatem suam ipse defendat. Sermo in natura habet ut esse possit, sequens autem ei est ut fuerit; est vero tantum cum auditur. Et quomodo in principio erat, quod neque ante tempus, neque post tempus est? Et nescio an vel ipso esse possit in tempore: loquentium enim sermo neque est ante quam loquantur, et cum locuti erunt
Abbreviated transcription (Latin):
te itaq nichminꝰ claudoꝵ cursu. cȩ¬
coꝵ uisu. fuga demonum. uita mor¬
cuoꝵ: Consistit enim mecũ in patro¬
cinuim. editarum suꝑius difficulta¬
tum. piscator. egens. ignotus. indoc¬
bilius fuerit mortuũ excitasse. an in¬
ꝑito scienciam doctͥne istius intimas¬
se. Ait enim: In pͥncipio erat u̾bii:
Quid ẽ istud in pͥncipio erat: Tran¬
seuntur tempͦa. cranscenduntur scła.
tolluntur etates. Pone aliquod quod
uoles dua opinione pͥncipium. Non
tenes tempͥe. erat enim unde tracta¬
cur. Respice ad mundũ. intellige
quio de eo scriptũ ẽ. In pͥncipio fecit
ds celum & terram. fit gͦ in pͥncipi¬
o qͥcreatur. & etate continens: qm pͥncipio con¬
cinecur uͥ fieret. Meus aut̃ piscator
inlit̾atus. indoctus. liber a tempore.
solutus a scłis ẽ. Nicit om̃e pͥncipi¬
um. erat enim d ẽ. Neq in tempore
aliquo concluditur ut ceperit. qđ
erat pocius inpͥncipio quam fiebat.

Expanded text:
te itaque nihil minus claudorum cursu, caete itaque nihil minus claudorum cursu, caecorum visu, fuga daemonum, vita mortuorum. Consistit enim mecum, in patrocinium editarum superius difficultatum, piscator egens, ignarus, indocbilius fuerit mortuos excitasse, an imperito scientiam doctrinae istius intimasse. Ait enim: 35 In principio erat Verbum . Quid est istud, in principio erat? Transeuntur tempora, transmittuntur saecula, tolluntur aetates. Pone aliquod quod voles tua opinione principium: non tenes tempore, erat enim unde tractatur. Respice ad mundum, intellige quid de eo scriptum sit: In principio fecit Deus coelum et terram . Fit ergo in principio quod creatur, et aetate continens quod in principio continetur ut fieret. Meus autem piscator illitteratus, indoctus, liber a tempore, solutus a saeculis est, vicit omne principium: erat enim quod est, neque in tempore aliquo concluditur ut coeperit, quod erat potius in principio, quam fiebat.
Abbreviated transcription (Latin):
si nichil poterit comp̃hendi. Inmo
hoc. officium fides ꝓfiteat᷑. id unde
querit᷑. in comp̃hensibile e̾ẽ. se scire.
Suꝑ est de inenarrabili generatiõe
filii adhuc aliquid. immo aliquid:
illud. adhuc totũ est. Estuo. diffe.¬
ror. hebesco. et unde incipiã nescio.
libris ad tantarum difficultatũ ena¬
rationem uerba p̾sumam : E uol¬
uam om̃em greciȩ scolam: S legi.
uͥ sapiens. uͥ conquisitor huiꝰ scłi:
scłi muti sunt: sapientiam enũ dĩ re¬
ꝓbauerunt: Scribamgͦ legis con¬
sulam: s ignorat quia ei xͥ crux
scandalum ẽ. Hortabor forte uosco¬
niuere. ⁊ tacere. quia ad uenerati¬
onem satis sit eius qui predicatur.:
lepsos mundatos fuisse. surdos audĩ¬
se. claudos uuicurrisse. paraliticos cõs¬
titisse. cecos lumen uidisse. cecum
ab utero occlos consecutum. demo¬
nes fugatos. egrotos conualiusse.
mortuos uirisse: S hec heretici
consitentur ⁊ pereunt. Expecta

Expanded text:
si nil poterit comprehendi. Immo si nil poterit comprehendi. Immo hoc officium fides profiteatur, id unde quaeritur incomprehensibile sibi esse scire. Superest de inenarrabili generatione Filii adhuc aliquid: immo aliquid illud adhuc totum est. Aestuo, differor, hebesco, et unde incipiam nescio. libris ad tantarum difficultatum narrationem verba praesumam? Evolvam omnem Graeciae scholam? Sed legi, ubi sapiensientes saeculi muti sunt; sapientiam enim Dei reprobaverunt. Scribam ergo legis consulam? Sed ignorat; quia ei crux Christi scandalum est. Hortabor forte vos connivere et tacere, quia ad venerationem satis sit ejus qui praedicatur, leprosos emundatos fuisse, surdos audisse, claudos cucurrisse, paralyticos constitisse, caecos lumen recepisse, caecum ab utero oculos consecutum, daemonas fugatos, aegrotos revaluisse, mortuos vixisse? Sed haec haeretici confitentur, et pereunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tre qui est. unigenitꝰ ab ingenito. ꝓ¬
gemies a parente. uuius a uiuo. ut pa¬
tri uita insemet ipso: ita et filio data
ẽ. uita insemet ipso. Perfectus aꝑfec¬
to. qr totus a toto. non diuisio. aut dis¬
cissio. q alt̃ in alc̃o. Et plenitudo diui¬
nitatis infilio ẽ. In comp̾hensibilis ab
incomp̾hensibili. Nlouit enĩ nemo:
nisi inuicẽ. Inuisibilis: ab inuisibili.
qr imago dei inuisibilis ẽ. et qr qui
uidet filiũ: uidet et patrẽ. Alꝰ ab alio.
qr patͣ et filiꝰ. Non natura dectatis alia
et alia. q ambo unũ. Deus adeo. ab
uno ingenito deo. unꝰ unigenitꝰ deus.
Non dii duo: sed unꝰ ab uno. Non in¬
geniti duo: q natus ẽ. ab innato. Att̃
ab altero nichil differens. quia uita
uiuentis in uiuo ẽ. Hec de natura
deitatis atcinginꝰ. non sũmam intelli¬
gentie comp̾hendentes. sed intelligen¬
tes in comp̃hensibilia ẽẽ. quȩ loqͣmͣ.
Nullum ergo dices officium est fidĩ.

Expanded text:
tre qui est, unigenitus ab ingenito, ptre qui est, unigenitus ab ingenito, progenies a parente, vivus a vivo. Ut Patri vita in semetipso, ita et Filio data est vita in semetipso. Perfectus a perfecto, quia totus a toto; non divisio aut discissio, quia alter in altero, et plenitudo divinitatis in Filio est. Incomprehensibilis ab incomprehensibili; novit enim nemo, nisi invicem. Invisibilis ab invisibili: 34 quia imago Dei invisibilis est; et quia qui vidit Filium, vidit et Patrem. Alius ab alio; quia pater et filius: non natura divinitatis alia et alia; quia ambo unum. Deus a Deo, ab uno ingenito Deo unus unigenitus Deus; non dii duo, sed unus ab uno; non ingeniti duo, quia natus est ab innato; alter ab altero nihil differens, quia vita viventis in vivo est. Haec de natura divinitatis attigimus, non summam intelligentiae comprehendentes, sed intelligentes incomprehensibilia esse quae loquimur. Nullum ergo, dicis, officium fidei est,
Abbreviated transcription (Latin):
his quos generes indulgeas. Qualit̾
sensum inseras. ocłos accendas. cor
affigas. Hec si potes: enarra. Habes gͦ
quod nescis. et tribuis quȩ non in¬
igit᷑ patrem ingenitũ. audi unige¬
nitũ filiũ. audi patͣ maior me est.
audi ego et pat̾ unũ sumꝰ. audi qui
me uidet. uidet et patrẽ. audi pat̃
in me est. et ego inpatre. Audi egõ
insemet ipso habet. sicut et pat̾ habae
in semet ipso. Audi filiũ imaginem.
sapientiam. uirtutẽ. głam dei. et in¬
tellige ꝑ ꝓpħam clamantẽ. sp̃m sc̃m̃.
Eenerationem eiꝰ quis enarcabit: et
obiurga dnm testantẽ: nemo nouit¬
Insere te in hoc secretum. int̾ unmiin¬
genitũ dñi. ⁊ unũ unigenitũ dm̃. et
archano te inopinabilis natiuitat.s in¬
merge. Incipe. ꝓcurre. ꝑsiste. et si non
ꝑuent̾um sciam. tam̃ gratulabor pro¬
fecturũ. Qui enini pie infinita ꝑseqͥ¬
tur. Et si non contingat aliqͣndo. tamĩ
ꝓficiet ꝓdeundo Stat in hoc intelli¬

Expanded text:
his quos generas indulgeas, qualiter his quos generas indulgeas, qualiter sensum inseras, oculos accendas, cor affigas. Haec, si potes, enarra. Habes ergo quod nescis, et tribuis quae non inigitur Patrem ingenitum, audi unigenitum Filium; audi: Pater major me est ; audi: Ego et Pater unum sumus ; audi: Qui me vidit, vidit et Patrem ; audi: Pater in me est, et ego in Patre ; audi: Ego in semetipso habet, sicut et Pater habet in semetipso ; audi Filium imaginem, sapientiam, virtutem, gloriam Dei: et intellige proclamantem Spiritum sanctum: Generationem ejus quis enarrabit ? et objurga Dominum testanteinsere te in hoc secretum, et inter unum ingenitum Deum, et unum unigenitum Deum, arcano te inopinabilis nativitatis immerge. Incipe, procurre, persiste: etsi non perventurum sciam, tamen gratulabor profecturum. Qui enim pie infinita persequitur, etsi non contingat aliquando, tamen proficiet prodeundo. Stat in hoc intelli
Abbreviated transcription (Latin):
qr dederit. Habẽt igit᷑ natiuitatis
huiꝰ ut̃q secretum. Et si quis forte
intelligentiȩ suȩ imputabit gene¬
rationis huius sacramentũ. nõ pos¬
se se consequi. cum tam̃ et pat̾ sit
absolute intelligendꝰ. et filiꝰ. maio:¬
re istud dolore a me audiet ignorari.
Ego nescio. non reqͥro. et consolabor
me. Tañ archangłi nescuĩt. angłi
non audierũt. scł̃a non tenent. ꝓpħu
non sensit. apłs non int̾rogauit. filiꝰ
ipse non edidit. Cesset dolor quere
larum. Nam te quisquis es qui hȩcre¬
quiris. non reuoco in excelsum. non.
in altitudinem tendo. non deduco in
ꝓfundum. Nonne ȩquaminit̃ ignora¬
bis creatoris natiuitatem. ignorans ori¬
ginem creaturȩ: hoc saltem reqͥro.
sentisne te genitum. et quȩ ex te ge¬
nerent᷑ intelligis: Hon quero sensũ
unde hauseris. uitam unde sortitus
sis. intelligentiã unde adeptus sis.
quale est quod inrte sit dolor. odor.
sensus. uisus. auditus. Certe nemo:
quod facit. nescit. Quero unde ista

Expanded text:
 superat. --Habent igitur nativitatis hujus uterque secretum. Et si quis forte intelligentiae suae imputabit, generationis hujus sacramentum non posse se consequi, cum tamen et Pater sit absolute intellectus et Filius; majore istud dolore a me audiet ignorari. Ego nescio, non requiro; et consolabor me tamen. Archangeli nesciunt, angeli non audierunt, saecula non tenent, propheta non sensit, apostolus non interrogavit, filius ipse non edidit. larum. Nam te, quisquis es qui haec requires, non revoco in excelsum, non in amplitudinem tendo, non deduco in profundum. Nonne aequanimiter ignorabis Creatoris nativitatem, ignorans originem creaturae? Hoc saltem requiro, sentisne te genitum, et quae ex te generentur intelligis? Non quaero, sensum unde hauseris, vitam unde sortitus sis, intelligentiam unde adeptus sis, quale sit quod in te est, odor, sensus, visus, auditus; certe nemo quod facit nescit: quaero unde ista
Abbreviated transcription (Latin):
questus ẽ : s scd̃m script᷑as tunc cõ¬
fessorem suum: secum in regno pa¬
radisi. recepit. Mortuus ẽ s scd̃m
Ap̃c natus passus. mortuis. resur¬
gens: quom qua uirtute qua di¬
uisione quib partib: quis lacri¬
mans ẽ. quis gaudens qͥs conq̃rens.
quis descendens quis ascendens
Sed fide in hoc meritum ꝑ consessis¬
nem incunctantis tantũ religionis
ostendens ait. Exfide autẽ iusticu
sic daicit. Nedixeris mcorde tuo qus
ascendit incelũ: Hoc ẽ xp̃m dedu¬
cere. Uel quis descendit inabyssũ

Expanded text:
questus est: sed secundum Scripturas tunc conquestus est: sed secundum Scripturas tunc confessorem suum secum in regno paradisi recepit. Mortuus est: sed secChristus natus, passus, mortuus, resurgens quo modo, qua virtute, qua divisione, quibus partibus? quis lacrymans est, quis gaudens, quis conquerens, quis descendens, quis adscendens? Sed fidei in hoc meritum per confessionem incunctantis tantum religionis ostendens, ait, Ex fide autem justitia sic dicit: Ne dixeris in corde tuo, quis adscendit in coelum? hoc est Christum deducere. Vel quis de
Abbreviated transcription (Latin):
Non nudis usus ẽ ad erroris occasio¬
nem dictorum definicionib: sed
morcis &e resurrectionis modum
non tancum rerum nominib
quantum & scripturarũ uircu¬
tib admonens conbendum. ut hec
nĩa eẽt ineius morte incelligencia
que cẽt insignificacione script᷑arũ.
Infirmas enim cogitaciones & scru¬
pulosas fidei calum nias non relin¬
quens finem hunc tancũ scdm scri¬
pturas predicande morcis & resur¬
rectionis adiecit. Ne manium dis¬
putacionum uento circum acti uł
fallacium questionũ ineptis arguenis.
impedici in firmaremur. d inhũc
semꝑ religionis suȩ porcum fides
inlesa reuocaret. Ut mortem &e resur
fiteretur. Pia aduersus calumpniã
resistendi securitate ꝓposita: cum
ita mori ac resurgere xp̃c iħc intel¬
ligendus eẽt. qualit̾ scriptus ẽ.N
enim habet fides pericłm & om̃is
pia ꝓfessio inocculto sacramento dĩ
ut in eo quod fleuit gratulatus sit.
sine cibo in non habente fructus ar
tutis sessurus ẽ. Derelinqͥs ͤ admortẽ

Expanded text:
Non nudis usus est ad erroris occasionem dictorum definitionibus, sed mortis et resurrectionis modum, non tantum rerum nominibus, quantum et Scripturarum virtutibus admonens confitendum: ut haec nostra esset in ejus morte intelligentia, quae esset in significatione Scripturarum. Infirmas enim cogitationes, et scrupulosas fidei calumnias non relinquens, finem hunc tantum secundum Scripturas praedicandae mortis et resurrectionis adjecit: ne inanium disputationum vento circumacti, vel fallacium quaestionum ineptis argutiis impediti infirmaremur: sed in hunc se semper religionis suae portum fides illaesa revocaret, ut mortem et resurret et confiteretur; pia adversus calumniam resistendi securitate proposita, cum ita mori ac resurgere Christus Jesus intelligendus esset, qualiter scriptus est. Non enim habet fides periculum: et omnis pia professio in occulto sacramento Dei ut in eo quod flevit, gratulatus sit. sine cibo in non habentem fructus arbtutis sessurus est. Derelinqui se ad mortem
Abbreviated transcription (Latin):
sa s ignoracioni audiencium quom
querella passionis insumma exul¬
quia quod agunt nesciunt xp̃c de
se omĩa aceti pocło graculatur qr
moriturus impleuerit ꝓpħiam.
Nobis natus ẽ nob passus ẽ. nobis
mortuus ẽ. nobis resurrexit. Q cũ
nobis hec sala sit ꝓprietas ad salutẽ.
ut dei filium conficeamur exmortu¬
is. Cur rogo inhac inreligiositate
moriamur: Et cum xp̃s intra
fiduciam diuinitatis sue maness
mori se ꝑsignificacionem adsumti
hominis cum securitate morienti
ostenderit. hoc maxime ad abnegã¬
dum eum dm̃ ꝓficiat. quodse nob
dei filius & hominis filiũ ẽ ꝓfessuᷤ
&r mortuum. Laber undecimus.
primum e̾dictis apłicis demons¬
trat non modo non addiuinita¬
tis infirmitacem subieccionẽ
pficere. sed ꝑ eam ipsam uerita¬
cem dei qui ex deo sit natus os¬
tenoit. De inde om̃ib euangłicis
atq apłicis testimoniis edocet sẽ¬
per patrem &e semꝑ filium. ce ñ

Expanded text:
sa, sed ignorationi audientium, quomodo sa, sed ignorationi audientium, quomodo querela passionis, in summa exsulquia quod agunt nesciunt. Christus de se omnia aceti poculo gratulatur , quia moriturus impleverit prophetiam. Nobis natus est, nobis passus est, nobis mortuus est, nobis resurrexit. Et cum nobis haec sola sit proprietas ad salutem, ut Dei filium confiteamur ex mortuis; cur, rogo, in hac irreligiositate moriamur, ut cum Christus intra fiduciam divinitatis suae manens, mori se per significationem assumpti hominis cum securitate morientis ostenderit, hoc maxime ad abnegandum eum Deum proficiat, quod se nobis Dei filius et hominis filium est professus et mortuum? 373-374 LIBER UNDECIMUS.Primum ex dictis apostolicis demonstrat, non modo non ad divinitatis infirmitatem subjectionem proficere, sed per eam ipsam, veritatem Dei qui ex Deo sit natus ostendit. Deinde omnibus evangelicis atque apostolicis testimoniis edocet semper Patrem et semper Filium, e
Abbreviated transcription (Latin):
iħs xp̃s mortuus erat ut ineo uiue¬
nus tuas sp̃m meũ. nũqͥd confessiõi
nr̃e consulens infirmum se ẽẽ po¬
cius confessus ẽ: Quã nos ambiguoᷤ
non reliquit. Excitaturus nãq
lazarum orat ad patrem. Nũqͥd
p̃ce eguit dicens. Pater grãs ago
tibi: quia exaudisti me: ꝙ ego sciebã
quia semꝑme exaudis. Sed ꝓpt̃ tur¬
bam dixi ut credant quia tume mi¬
sisti. Nobis itaq orauit: ne filius ig¬
noraretur. &cum sibi non ꝓficẽt
deprecacionis sermo ad ꝓfectum tñ
nr̃e fidei loquebatur. Non inoþs
ergo tum auxilii ẽ: s nos sumus
inopes doctrine. clarificari se qͦq
de precat᷑: ac mox de cȩlo tiox dei
patris cdarificantis auditur. S
ad audite uocis admiracionem ait.
Non ꝓpt̃ me uenit uox ista s ꝓpt̃ uos.
Nobᷤ pat̾ rogatur. nob̃ pat̾ loquit᷑.
Totum adeffectum fit nr̃e confessio¬
nis. Et cũ clarificacionis responsio.
non obsecracioni claritatis sit impen¬

Expanded text:
Jesus Christus mortuus erat, ut in eo viveJesus Christus mortuus erat, ut in eo vivenus tuas spiritum meum : numquid confessioni nostrae consulens, infirmum se esse potius confessus est, quam nos ambiguos non reliquit? Excitaturus namque Lazarum orat ad Patrem: numquid prece eguit dicens: Pater, gratias ago tibi quia exaudisti me: et ego sciebam quia semper me exaudis, sed propter turbam dixi, ut credant quia tu me misisti ? Nobis itaque oravit, ne filius ignoraretur: et cum sibi non proficeret 372 deprecationis sermo, ad profectum tamen nostrae fidei loquebatur. Non inops ergo tum auxilii est: sed nos sumus inopes doctrinae. Clarificari se quoque deprecatur, ac mox de coelo vox Dei patris clarificantis auditur. Sed ad auditae vocis admirationem ait: Non propter me venit vox ista, sed propter vos . Nobis Pater rogatur, nobis Pater loquitur: totum ad effectum sit nostrae confessionis. Et cum clarificationis responsio non obsecrationi claritatis sit impen
Abbreviated transcription (Latin):
quia ds̃ illum suscitauit amor¬
tuis saluaberis. Pietas ẽ non am¬
bigere & iusticiã credere & salus
ẽ conficeri. Non incerta diffluere
neq adstulti loquia efferuere.
neq racione aliqua uirtute dei
uencilare neq modo circũsbere
potestacem. neq causas in inuesti¬
Que uero insania ẽ qual &e cuius¬
modi iłs sit calumpniari. Cum
salus sola sit hoc solum scire qđ dñs
sit. Cum porro qui humane inani¬
tatis errorem de resurreccione eiꝰ
lites mouere cum sufficiat aduitã
quod adeo suscitatus sit credidisse.
in simplicitate itaq fides ẽ infide iꝰ¬
cicia ẽ. inconfessione pietas ẽ. Non
ꝑ difficiles nos ds̃ adbeatã uitam
questiones uocat. nec multiplici e¬
loquentis. facundie genere sollici¬
tat. in absoluco nobis ac facili ẽ et̃m¬
tas. iħm &r suscitatum amorcuis
ꝑ dm̃ credere & ip̃m ẽẽ dm̃ confideri.
Nemo itaq eaq: obignoracionẽ nrã
dicta sunt. ad occasionem in religio¬
sitatis usurpet. Cognoscendus enĩ

Expanded text:
uscitavit a mortuis, salvaberis .Pietas est non ambigere, et justitia est credere, et salus est confiteri. Non in incerta diffluere, neque ad stultiloquia effervere, neque ratione aliqua virtutes Dei ventilare, neque modo circumscribere potestatem, neque causas in investiQuae vero insania est, qualis et cujusmodi sit Jesus calumniari: cum salus sola sit, hoc solum scire, quod Dominus sit? Tum porro qui humanae inanitatis error est, de resurrectione ejus lites movere: cum sufficiat ad vitam, quod a Deo suscitatus sit credidisse? In simplicitate itaque fides est, in fide justitia est, in confessione pietas est. Non per difficiles nos Deus ad beatam vitam quaestiones vocat, nec multiplici eloquentis facundiae genere sollicitat. In absoluto nobis ac facili est aeternitas, Jesum et suscitatum a mortuis per Deum credere, et ipsum esse Dominum confiteri. Nemo itaque ea, quae ob ignorationem nostram dicta sunt, ad occasionem irreligiositatis usurpet. Cognoscendus enim
Abbreviated transcription (Latin):
ute nr̃e. ut ꝑ inmortalis dei mor¬
tem mortalium uita renouet᷑
que non intelligit que rellam
derelicti & regnantis confiden¬
ciam. ut quod ds regnat & qđ
se mori querit᷑ sit in intelligẽ¬
cia nr̃a & homo mortuus ꝙ ds
regnans. Non enim aliis ẽ mori¬
ens &e regnans. neq alius ẽ com¬
mendans sp̃m & expirans neq
alius ẽ sepultus & resurgens
pienciam & iudeis signa poscen¬
tib loquitur. Nos autẽ predicamꝰ¬

Expanded text:
vitae nostrae, ut per immortalis Dei morvitae nostrae, ut per immortalis Dei mortem, mortalium vita renovetur: quae non intelligit querelam derelicti, et regnantis confidentiam; ut quod Deus regnat, et quod se mori queritur, sit in intelligentia nostra, et homo mortuus, et Deus regnans. Non enim alius est moriens et regnans, neque alius est commendans spiritum et exspirans, neque alius est sepultus et resurgens,pientiam et Judaeis signa poscentibus loquitur: Nos autem praedicam
Abbreviated transcription (Latin):
nunc de sacram̃to facimꝰ contume¬
liam: Habes conquerentẽ admor¬
tem relictum se eẽ quia homo ẽ
habes eum qui moricur ꝓfi¬
tenten se inparadiso regnare
quia ds̃ ẽ. Cur hoc quod nobis
adintelligenciam mortis sue
locutus ẽ solum adimpietatem
retinemus. & id quod idem ad
demonstracionem inmortalitatis
sue ẽ ꝓfessus tacemus: Si euisdẽ
uox atq sermo ẽ sedere lictũ con¬
querentis &e se regnare ꝓsientis
qua fidem nrãm infidelitatis ra¬
cione diuidimus ut non idem
in tempore eodem sit morcuus
qui ce regnet cum idem ipse de se
sp̃m aiq tradens. & regnans morit᷑
ce mortuus regnat: habemus in
sacram̃to filii hominis or filii dĩ
&e mori regnandem & regnare mo
religiosa & diuni sacram̃ti in¬
capax infidelitas que nescit xͣ.
non sibi fles se s nob̃ ut adsumti
hominis ueritatẽ ip̃e quoq ad¬
fectus humane consuetudinis
susceptus ꝓcestaretur: que ig¬
norat xp̃m non sibi mori sed

Expanded text:
nunc de sacramento facimus contumenunc de sacramento facimus contumeliam? Habes in conquerente ad mortem relictum se esse, quia homo est: habes eum, qui moritur, profitentem se in paradiso regnare, quia Deus est. Cur hoc quod nobis ad intelligentiam mortis suae locutus est, solum ad impietatem retinemus; et id, quod idem ad demonstrationem immortalitatis suae est professus, tacemus? Si ejusdem vox haec atque sermo est, se derelictum conquerentis, et se regnare profitentis: qua fidem nostram infidelitatis ratione dividimus, ut non idem in tempore eodem sit mortuus, qui et regnet; cum idem ipse de se spiritum atque tradens, et regnans moritur et mortuus regnat; habemus in sacramento filii hominis et filii Dei, et mori regnantem, et regnare morreligiosa et divini sacramenti incapax infidelitas : quae nescit Christum non sibi flere, sed nobis, ut assumpti hominis veritatem ipse quoque affectus humanae consuetudinis susceptus protestaretur: quae ignorat Christum non sibi mori, sed