comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nators autẽ salu s & iustificatio ꝑmane¬
bit. In illis taritum oꝑadĩ. inistis aut̃ ẽ
etiam imago di. S & in cęlis. sedes. domi¬
nationes. principatus. pocestates. archan¬
geli. angłi: oꝑa sunt xͥ. Nunquid etiam
tionem suam: non hic audeo p̃cipitare
sententiam. Incelligat qui potest iudic&
qui potest. utrum mauis sit iustos cre¬
are. qͣm impios iustificare. Certe enim
siequalis ẽ ucrumq potentiȩ. ħ maioris ẽ
miscđiȩ. Hoc ẽ enim magnumpietatis sa¬
cram̃tum. qd manifestatum ẽ incarne.
iustificatum ẽ in sp̃u. apparuit angłis.
p̾dicatum ẽ ingentib: creditum est mũ
faciet: nulla nos necessitas cogit. Hors
enim forsitan dixit. quȩ hora illa facie¬
bat. Tunc aut̃ uerba fidi faciebat.⁊ de
his oꝑib fuerat p̾loquutus dicens. U̾ba
quȩ ego loquor uobis. a me ipso ñ loqͦr:

Expanded text:
salus et justificatio permanebit. In illis tantum opera Dei, in his autem etiam est imago Dei. Sed et in coelis, Sedes, Dominationes, Principatus, Potestates, Archangeli, Angeli opera sunt Christi; numquid etiam  justificationem suam? Non hic audeo praecipitare sententiam: intelligat qui potest, judicet qui potest, utrum majus sit justos creare quam impios justificare. Certe enim si aequalis est utrumque potentiae, hoc majoris est misericordiae. Hoc est enim magnum pietatis sacramentum, quod manifestatum est in carne, justificatum est in Spiritu, apparuit Angelis, praedicatum faciet, nulla nos necessienim forsitan dixit, quae in illa hora faciebat: tunc autem verba fidei faciebat, et de his operibus fuerat praelocutus dicens, Verba quae ego loquor vobis, a mei
Abbreviated transcription (Latin):
ñ diligit. Item alio loco. Qui audit in
quit uerba mea ħ & facit ea. similabo
eum uiro prudenti. qui edificat domũ
nec facit. Qui credit in me inquit. licae
utiq uiuet. Tale etiam hoc ẽ. qͥ credit
in me faciet. ñ utiq credit qͥ ñ faciet:
Quid ẽ hoc fr̃s : Nunquid inter cre¬
dentes in xp̃m ñ ẽ computandus. qui ñ

Expanded text:
non diligit. Item alio loco, Qnon diligit. Item alio loco, Qquit, uerba mea haec et facit ea, similabo eum uiro prudenti, qui aedificauit domum nec facit. Qui credit in me, inquit, licetutique vivet. Tale etiam hoc est: Qui credit in me, faciet . Non itaque credit qui non faciet, Quid est hoc, fratres? Nunquid inter credentes in Christum non est computandus, qui non
Abbreviated transcription (Latin):
nare dignatus ẽ. ut maiora faceret ꝑ
illos qͣm pret̾ illos. Nonne ab ore ip̃¬
sius diues ille tristis ab scessit. qͣnd̃o
uitȩ ȩcernȩ consilium quesiuit. Au¬
diuit & abiecit. & tamen postea qͦã
ab illo audicum ñ fecit unus. fecerunt
multi cum loqueretur ꝑ discipłos ma¬
gister bonus. contemptibilis ei qͦm aiu¬
tem ꝑ seipsum monuit. amabilis eis
quos ex diuitib pauꝑes ꝑ pauꝑes fecit
Sece maiora fecit p̾dicatus a credentib
qͣm locutus audientib. Uerum hoc ad¬
huc mouet. q hȩc maiora ꝑ apłos fecit
Non aut̃ ipsos tantum significans ait
oꝑa quȩ ego facio & uos facietis. &
maiora hoꝵ facietis: s omnes ad suam
familiam ꝑtinentes intelligi uolens. q
credit inme inquit oꝑa que ego facio &
ipse faciet. & maiora horum faciet. Si g
qui credit faciet. ñ credit utiq qui nꝰ
faciet: sicuti ẽ qui diligit me mandata
mea custodit. unde ꝓfec̾to qͥ ñ custodit

Expanded text:
nare dignatus est, ut majora faceret per nare dignatus est, ut majora faceret per illos quam praeter illos. Nonne ab ore ipsius dives ille tristis abscessit, quando vitae aeternae consilium quaesivit ? Audivit, abjecit: et tamen postea quod ab illo auditum non fecit unus, fecerunt multi, cum loqueretur per discipulos magister bonus; contemptibilis ei quem divitem per seipsum monuit, amabilis eis quos ex divitibus pauperes per pauperes fecit. Ecce majora fecit praedicatus a credentibus, quam locutus audientibus. 2. Verum hoc adhuc movet, quod haec majora per Apostolos fecit: non autem ipsos tantum significans ait, Opera quae ego facio et vos facietis, et majora horum facietis: sed omnes ad suam familiam pertinentes intelligi volens, Qui credit in me, inquit, opera quae ego facio, et ipse faciet, et majora horum faciet. Si ergo qui credit faciet, non credit utique qui non faciet: sicuti est, Qui diligit me, mandata mea custodit ; unde profecto qui non custodit,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsis fecit & seipsum.: Qurd aut̃ illi
sine ipso nisi peccatum : Denq & hic
qd de hacre poterat nos mouere. mox
abstulit. Cum enim dixisset. qͥ credit
inme oꝑa quȩ ego facio & ipse faciet.
& maiora horum faciet: continuo se¬
cutus adiunxit. qr ego ad patrẽ ua¬
do. & qcumq petieritis in nomine meo
hoc faciam. Qui dixerat faciet. pꝰ ait¬
faciam: tanqͣm diceret. ñ uobis hoc¬
impossibile uideatur. Non enim poterit
ẽẽ maior me qui credit inme. s ego¬
sum facturus. & tunc maiora qͣm nunc
maiora ꝑ eum qui credit inme. qͣm
preter eum ꝑ me. Ego tamen ipse
preter eum. ego ipse ꝑ eum S qͣndo
preter eum. ñ faciet ipse. qͣndo autẽ
ꝑ eum qͣmuis ñ ꝑ semetipsum. faciet &¬
ipse. Porro aut̃ maiora ꝑ eum fac̃e qͣm
preter eum. ñ ẽ defectio s dignatio. Qa
enim retribuent serui domino pro
omnib quȩ retribuit eis: Qnͣdoqͥoẽ
inter cetera bona etiam hoc eis do¬

Expanded text:
ipsis fecit et seipsum. Quid autem illi ipsis fecit et seipsum. Quid autem illi sine ipso, nisi peccatum? Denique et hic quod de hac re poterat nos movere, mox abstulit. Cum enim dixisset, Qui credit in me, opera quae ego facio et ipse faciet, et majora horum faciet, continuo secutus adjunxit, Quia ego ad Patrem vado: Et quodcunque petieritis in nomine meo, hoc faciam. Qui dixerat, faciet, pfaciam; tanquam diceret, Non vobis impossibile hoc videatur: non enim poterit esse major me qui credit in me, sed ego facturus sum et tunc majora quam nunc; majora per eum qui credit in me, quam praeter eum per me: ego tamen ipse praeter eum, ego ipse per eum: sed quando praeter eum, non faciet ipse; quando autem per eum, quamvis non per semetipsum, faciet et ipse. Porro autem majora facere per eum quam praeter eum, non est defectio, sed dignatio. Quid enim retribuant servi Dominomnibus quae retribuit eis? quandoquidem inter caetera bona etiam hoc eis do
Abbreviated transcription (Latin):
accipiendum esit qd dñs
ait. qui credit in me oꝑa quȩ ego facio
& ipse faciet. ñ ẽ facile comp̃hendere:
Q̾ cum hoc ad intelligendum difficilli¬
mum sit. adiecit aliud difficilius. &
maiora horum faciet. Quid ẽ hoc:
bamus. qui etiam maiora faciat inuen¬
turi sumus : s dixeramus sermone
pristino. quia maius fuit umbrȩ suȩ
transitu qd discipłi fecerunt. qͣm fim¬
briȩ suȩ taciti quod ipse dñs fecit
sanare languentes. & quia plures apłis
qͣm ipso ꝑ os ꝓprium p̾dicante dño
erediderunt: ut hȩc uiderentur oꝑa in¬
telligenda eẽ maiora. ñ qd maior esset
magistro discipłs. uel domino seruꝰ.
uł adoptatus unigenito. uł hõ do:
s quod ꝑ illos ipse dignaret᷑ eadem
maiora facere. qui dicit alio loco. sine
me nichil potestis facere. Ipse qͥppe¬
ut alia omittam quȩ. sunt innumera¬
bilia. sine ipsis.fecit del ipsos. sine ip¬
sis fecit hunc mundum s̃ & quia ho
etiam ipse fieri dignatus. ẽ: ⁊sine

Expanded text:
sit quod Dominus ait, Qui credit in me, opera quae ego facio, et ipse faciet, non est facile comprehendere: et cum hoc ad intelligendum difficillimum sit, adjecit aliud difficilius, Et majora horum faciet. Quid est hoc? bamus; qui etiam majora faciet, inventuri sumus? Sed dixeramus sermone pristino quia majus fuit umbrae suae transitu, quod discipuli fecerunt , quam fimbriae suae tactu, quod ipse Dominus fecit , sanare languentes; et quia plures Apostolis, quam ipso per os proprium praedicante Domino crediderunt: ut haec viderentur opera intelligenda esse majora: non quo major esset Magistro discipulus, vel Domino servus, vel adoptatus Unigenito, vel homo Deo; sed quod per illos ipse dignaretur eadem majora facere, qui dicit illis alio loco, Sine me nihil potestis facere . Ipse qut alia omittam, quae sunt innumerabilia, sine ipsis fecit ipsos, sine ipsis fecit hunc mundum: et quia homo etiam ipse fieri dignatus est, sine
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd sibi uult qd dominꝰ ait. & nunc
axi uobis pͥusqͣm fiat. ut cum fac̾tum
suerit credatis : Nonne potius dicen¬
aum fuit & nunc dixi uobis pͥusqm
fat ut credatis. q factum fuerit ui¬
deatis: Nam & ille cui dictum: quia
uidisti me credidisti: ñ hoc credidit
ꝗͣ uidit. s aliud uidit aliud credidit:
Uidit enim hominẽ. credidit deum
Gernebat quippe atq tangebat carnẽ
uiuentẽ qͣm uiderant morientem : &
credebat dm̃ incarne ipsa latentem:
credebat gͦ mente qd ñ uidebat. ꝑ ħ q̃
sensib corꝑoris apparebat. S & si di¬
cuntur credi que uidentur. sic̃ dicit
unusquisq ocłis suis se credidisse:
ñ tamen ipsa ẽ quȩ innobis ȩdificat᷑
fides s ex reb quȩ uidentur agitur
innobis. ut ea credantur quȩ ñ uidẽt᷑:
Quo circa dilectissimi unde nuinc ser
datis. illud utiq dicit cum factum

Expanded text:
quid sibi vult quod Dominus ait, Et nunc ixi vobis priusquam fiat, ut cum factum fuerit, credatis? Nonne potius dicendum fuit, Et nunc dixi vobis priusquam fiat, ut credatis, quod cum factum fuerit, videatis? Nam et ille cui dictum est, Quia vidisti, credidisti, non hoc credidit quod vidit; sed aliud vidit, aliud credidit: vidit enim hominem, credidit Deum. Cernebat quippe atque tangebat carnem viventem, quam viderat morientem; et credebat Deum in carne ipsa latentem. Credebat ergo mente quod non videbat, per hoc quod sensibus corporis apparebat. Sed etsi dicuntur credi quae videntur, sicut dicit unusquisque oculis suis se credidisse: non tamen ipsa est quae in nobis aedificatur fides; sed ex rebus quae videntur, agitur in nobis ut ea credantur quae non videntur. Quocirca, dilectissimi, unde nunc mihidatis; illud utique dicit, cum factum
Abbreviated transcription (Latin):
dicere debeamus & quid audire debea
mus sumite. & ab illo qd ñ possumus
tamus. Si diligitis me inquit mandata
mea seruate. & ego rogabo patrem &
alium par aclitum dabit uobis ut
maneat uob̾cum in exernum. sp̃m ueri¬
tatis. Hic ẽ utiq intrinitate sp̃e sc̃s.
quem patri & filio consubstantialem
& coeternum & coequalem fides catho¬
lica confitetur. Ipse ẽ de quo dicit apłs:
Caritas dđi diffusa ẽ in cordib nris. p er

Expanded text:
dicere debeamus, et quid audire debeatmus sumite, et ab illo quod non possumus tamus. Si diligitis me, inquit, mandata mea servate: et ego rogabo Patrem, et alium Paracletum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum, Spiritum veritatis. Hic est utique in Trinitate Spiritus sanctus, quem Patri et Filio consubstantialem et coaeternum fides catholica confitetur: ipse est de quo dicit Apostolus, Charitas Dei diffusa est in cordibus nostris per
Abbreviated transcription (Latin):
ad me redeo. & quodammodo uob̾oum
maneo. si tenueritis qd andistis in sermo¬
ne qͦm dico.Si hoc pot̾ imago qͣm fecit
ds̃.quid pot̾ ñ ado facta s exdo nata
imago dĩ ds̃. cuius illud ꝗ ad nos egres
sonus. s manet ubi iam ñ moritur &
mors ei ultra ñ dominabit᷑. Multa de
his eugłicis uerbis adhuc dici fortasse
poterant & debebant. s ñ sunt coida
ura sp̃italib cibis qͣmlibet suauib
oneranda. maxime qr spc̃ ꝓmptũs ẽ¬

Expanded text:
ad me redeo; et quodammodo vobiscum ad me redeo; et quodammodo vobiscum maneo, si tenueritis quod audistis in sermone quem dico. Si hoc potest imago quam fecit Deus, quid potest non a Deo facta, sed ex Deo nata imago Dei Deus: cujus illud, quo ad nos egresssonus, sed manet ibi ubi jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur ? Multa de his evangelicis verbis adhuc dici fortasse poterant et debebant: sed non sunt corda vestra spiritualibus cibis quamlibet suavibus oneranda; maxime quia spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
confessionẽ facimus ad salutem. Ita
Ita miro quodam & in effabili mͦ qui
numqͣm dimisit uł amisit seipsum.
uenit ad seipsum. Uenerat aut̃ ut
dictum ẽ. ꝑ carnem ds ad homines:
ueritas ad mendaces. Ds̃ enimuerax.
omnis aut̃ homo mendax. Cum itaq
ab hominib abstulit. atq illuc ubi
nemo mentitur carnem suã leuauit:
idem ipse q ũbum caro factum ẽ. ꝑ
seipsum id ẽ ꝑ carnẽ ad ueritatẽ q  ẽ.
ipse remeauit. Qͣm quid̾e ueritatẽ.
qͣmuis inter mendaces & in morte
seruauit. Aliqͣndo enim xp̃c fuit
mortuus. s nunqͣm fuit falsus. Acci¬
pite qͣmuris diuersum & longe impar
ex emplum. tamen ut cumq ad intel¬
ligendum dm̃ ex his quȩ ꝓpus sub¬
iecta sunt do. Ecce ego ipse qͣntum
attinet ad animum meum. cũ hoc
sit qͥ estis & uos. si taceo ap̃ meipsũ.
sum. Si aut̃ loquor uobis q intelligatis.
quodammodo ad uos ꝓcedo. nec me re
ꝓcedo. Cum aut̃ tacuero quodaminodo

Expanded text:
confessionem facimus ad salutem, ita confessionem facimus ad salutem, ita Ita miro quodam et ineffabili modo, qui nunquam dimisit vel admisit seipsum, venit ad seipsum. Venerat autem, ut dictum est, per carnem Deus ad homines, Veritas ad mendaces. Deus enim verax, omnis autem homo mendax. Cum itaque ab hominibus abstulit, atque illuc ubi nemo mentitur, carnem suam levavit: idem ipse quia Verbum caro factum est, per seipsum, id est per carnem, ad veritatem, quod est ipse, remeavit. Quam quidem veritatem, quamvis inter mendaces, et in morte servavit: aliquando enim Christus fuit mortuus, sed nunquam fuit falsus. 4. Accipite quamvis diversum et longe impar exemplum, tamen utcumque ad intelligendum Deum, ex his quae propius subjecta sunt Deo. Ecce ego ipse, quantum attinet ad animum meum, cum hoc sim quod estis et vos, si taceo, apud meipsum sum: si autem loquor vobis quod intelligatis, quodammodo ad vos procedo, nec me relprocedo. Cum autem tacuero, quodammodo
Abbreviated transcription (Latin):
docentẽ audiam te. Dic mͥ obsecro qͦm
uadis adte: Nunquid nam ut uenireᷤᷤ
ad nos relinqueras te. maxime qr ña te¬
ipso uenisti. s pater te misit: Scio
quidem quia te exmanisti. s qr formã
serui accepisti. ñ qr formam di uł ad
qͣm redires dmisisti. uł qͣm reciꝑes
amisisti. & tamen uenisti. & ñ solum
ad carnales ocłos. uerum etiam usq
ad manus hominum ꝑuenisti. Quomodo
ꝑ hanc redisti ñ relinquens quo ueneras:
Sigͦ ꝑhanc uenisti & redisti. ꝑ hanc ꝓcul
dubio ñ solum nobis es qua ueniremũs
ad te: uerum etiam tͥ qua uenires & re¬
dires uiam fecisti. Cum uͦ ad uitam q̃ es
ipse Isti. eandem ꝓfecto carnem tuam
ad uitam de morte duxisti. Aliud qͥppe
u̾bum dĩ ẽ. aliud homo. S u̾bum caro
factum ẽ. id ẽ homo. Non itaq alia u̾bi.
alia ẽ hominis ꝑsona: q̃m utrumq xͦ¬
una ꝑsona. ac ꝑ hoc qͦmadmodum caro
corde credimus adiustitiam. sic ore

Expanded text:
docentem audiam te. Dic mihi, obsecro, quomodo docentem audiam te. Dic mihi, obsecro, quomodo vadis ad te? Numquidnam ut venires ad nos, reliqueras te: maxime quia non a teipso venisti, sed Pater te misit? Scio quidem quod te exinanisti; sed quia formam servi accepisti , non quia formam Dei vel ad quam redires demisisti, amisisti; et tamen venisti, et non solum usque ad carnales oculos, verum etiam usque ad manus hominum pervenisti: quomodo,Per hanc redisti, non relinquens quo veneras. Si ergo per hanc venisti, et redisti, per hanc procul dubio, non solum nobis qua veniremus ad te, verum etiam tibi qua venires et redires, via fuisti. Cum vero ad vitam, quod es ipse, isti, eamdem profecto carnem tuam ad vitam de morte duxisti. Aliud quippe Verbum Dei est, aliud homo; sed Verbum caro factum est, id est, homo. Non itaque alia Verbi, alia est hominis persona: quoniam utrumqsona. Ac per hoc quemadmodum caro corde credimus ad justitiam, sic ore
Abbreviated transcription (Latin):
Fr̾s mei. quid a me ista uobis uultis ex¬
poni: Cogitate quam excelsa sint. Ui¬
detis quid sim. uideo quid sitis. In
omnib nobis corpꝰ qd corrumpit᷑ aggtat
animã. & deprimit terrena in habitatio
sensum multa cogitantem. Putamus ne
possumus dicere. ad te leuaui animam
meam qui habitas in cęlo: s sub tanto
pondere ubi ingemiscimus grauati. qͦmͦ
leuabo animam meam nisi mec leuet
qui posuit ꝓ me suam: Dicam ego q
possum. capiat urm qui potest. Quo
donante dico. eo donante capit qui
capit. & eo donante credit qui ñ capit:
Nisi enim credideritis inquit ꝓpheta.
ñ intelligetis. Dic michi dñe dsꝰ m̃s qͥd
dicam seruis tuis. conseruis meis. ho¬
mas apłs ut te interrogaret habuit
te ante se. nec tamen incelligeret te.
nisi haberet in se. Ego interrogo te.
quia te scio eẽ suꝑ me. Interrogo aut̃
inqͣntum possum suꝑ me effundere
anmã meã. ubi ñ sonantẽ & tamen

Expanded text:
Fratres, quid a me ista vobis vultis exFratres, quid a me ista vobis vultis exponi? Cogitate quam excelsa sint. Videtis quid sim, video quid sitis: in omnibus nobis corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Putamusne possumus dicere, Ad te levavi animam meam, qui habitas in coelo ? Sed sub tanto pondere ubi ingemiscimus gravati, quomodo levabo animam meam, nisi mecum levet qui posuit pro me suam? Dicam ergo quod possum, capiat vestrum qui potest. Quo donante dico, eo donante capit qui capit, et eo donante credit qui nondum capit. Nisi enim credideritis, inquit propheta, non intelligetis . 3. Dic mihi, Domine meus, quid dicam servis tuis conservis meis? Thomas apostolus ut te interrogaret, habuit te ante se; nec tamen intelligeret te, nisi haberet in se: ego interrogo te, quia te scio esse super me; interrogo autem inquantum possum super me effundere animam meam, ubi non sonantem et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
cognouimus d̃ sciebant uiam. quia
sciebant ipsum qui ẽ uia. S uia ẽ
qua itur. Nunquid & uia ẽ &e qͦ itur
Autrumq aut̃ illos dixerat
scire. &. quo uadit. & uiam. Opꝰ gͦ
erat ut diceret ego sum uia. ut
ostenderet eos quia eum scirent uiã
scire. qͣm putauerant se nescire. Qͥd
aut̃ opꝰ erat ut diceret. ego sum &
ueritas & uita. cum uia cognita qua
iret. restaret quo iret nosse. nisi qr
ibat ad ueritatem ibat ad uitam:
ibat gͦ ad seipsum ꝑ seipsum. & nos
quo imus nisi ad ipsum. & qͦ inus
nisi ꝑ ipsum : Ipse gͥ ad seipsum ꝑ
seipsum. nos ad ipsum ꝑ ipsum. immo uͦ
al patrem. & ipse adnos. Nam & de se ipso
alibi dicit. ad patremuado. & hoc loco
ꝓpter nos. Nemo inquit uenit ad patrẽ
nisi ꝑme. ac ꝑ hoc & ipse ꝑ se ipsum
& ad seipsum & ad patrem. & nos ꝑ ip¬
sum. & ad ipsum & ad patrem. Quis ħ
capit. nisi qui sp̾italit̾ sapit: Q qͦntum
ẽ quod hic capit. etiam qui sp̃itatit̾ sapit:

Expanded text:
cognovimus quod sciebant viam, quia cognovimus quod sciebant viam, quia sciebanqua itur, nunquid via est quo itur? Utrumque autem illos dixerat scire, et quo vadit, et viam. Opus ergo erat ut diceret: Ego sum via: ut ostenderet, eos, quia scirent eum viam scire, quam putaverant se nescire. Quid autem opus erat ut diceret: Ego sum via et veritas, et vita: cum via cognita qua iret, restaret nosse quo iret? nisi quia ibat ad veritatem, ibat ad vitam? Ibat ergo ad seipsum per seipsum; et nos quo imus, nisi ad ipsum? et qua imus, nisi per ipsum? Ipse igitur ad seipsum per seipsum, nos ad ipsum per ipsum: imo vero ad Patrem et ipse ad nos. Nam alibi dicit, Ad Patrem vado : et hoc loco propter nos, Nemo, inquit, venit ad Patrem, nisi per me. Ac per hoc et ipse per se ipsum et ad seipsum et ad Patrem, et nos per ipsum et ad ipsum et ad Patrem. Quis haec capit, nisi qui spiritualiter sapit? Et quantum est quod hic capit, etiamsi spiritualiter sapit?
Abbreviated transcription (Latin):
Alhes dicit & chomas. Domine. nescimus
quo uadis. & quomodo possumus uiã
scire: utrumq illos dñs aixerat scire
utrumq dixit iste nescire. & locum quo
itur. & uiam qua itur. S nescit ille
mentiri. gͦ isti sciebant. & se soire nes¬
ciebant. Conuincat eos iam soire. q̃ se
putant adhuc usq nesoire. Dicit eisͤ.
Ego sum uia & ueritas & uita. Qa ẽ gͥ¬
fr̃s : ecce audiuimus discipłm interro¬
gantẽ. audiuimus & magistrum docentẽ
& ñdum capimus etiam pꝰ uocem so¬
nantẽ. sententiam latitantẽ. S quid ñ
possumus caꝑe : Nunquid poterant
ei dicere apłi eiꝰ cum quib loquebat᷑
nescimus te: Minde si eum sciebant.
& uia ẽ ipse. uiam sciebant. Si eum
sciebant & ueritas ẽ ipse: ueritatem
sciebant. Si eum sciebant. & uita ipse
ẽ. uitam sciebant. Ecce scire conuret
sunt: qͥ se scire nesciebant. Qͥa g &
nos in isto sermone ñ cepimus: Qͥđ
putatis fr̃s mei. nisi quia dixit & qͦ
ego uado scitis. & uiam scitis: & ecce

Expanded text:
aec dicit ei Thomas, Domine, nescimus quo vadis, quomodo possumus viam scire? Utrumque illos Dominus dixerat scire: utrumque dixit iste nescire, et locum quo itur, et viam qua itur. Sed nescit ille mentiri: ergo isti sciebant, et se scire nesciebant. Convincat eos jam scire quod se putant adhuc usque nescire. Dicit ei Jesus: Ego sum via, et veritas, et vita. fratres? Ecce audivimus discipulum interrogantem, audivimus et magistrum docentem, et nondum capimus, etiam post vocem sonantem, sententiam latitantem. Sed quid non possumus capere? Numquid poterant ei dicere Apostoli ejus cum quibus loquebatur, Nescimus te? Proinde si eum sciebant, et via ipse est, viam sciebant: si eum sciebant, et veritas ipse est, veritatem sciebant: si eum sciebant, et vita ipse est, vitam sciebant. Ecce scire convicti sunt quod se scire nesciebant. 2. Quid igitur et nos in isto sermone non cepimus? Quid putatis, fratres mei, nisi quia dixit, Et quo vado scitis, et viam scitis? Et ecce
Abbreviated transcription (Latin):
unus xͦ. Idõ gͥ dixit si diligeretis me
gauderetis utiq qr uado ad patrem.
qͣm naturȩ humane gratulandumẽ
eoq sic assumpta ẽ a u̾bo unigenito
ut immortalis constitueret᷑ in celo:
atq ita fieret terra sublimis. ut in¬
corruptibilis puluis sederet ad dex¬
teram patris. Hoc enimmͦ se iturũ
dixit ad patrem. Ñ ꝓfecto ad illum ibat
qui cum illo erat. s hoc erat ireadeũ
& recedere a nobis mutare atq mimor¬
tale facere qd mortale suscepit ex nos
& leuare incȩlum ꝑ qd fuit incerrap
nobis. Quis ñ hinc gaudeat qͥsic diligit
xp̃m̃. ut & suam naturam iã imimorta¬
lem gratuletur inxͦ. atq id se speret
priusqͣm fiat. ut eum factum fuerit
credatis. Usq ad id. & sicut manda

Expanded text:
me, gauderetis utique, quia vado ad Patrem; quoniam naturae humanae gratulandum est, eo quod sic assumpta est a Verbo unigenito, ut immortalis constitueretur in coelo: atque ita fieret terra sublimis, ut incorruptibilis pulvis sederet ad dexteram Patris. Hoc enim modo se iturum dixit ad Patrem: nam profecto ad illum ibat, qui cum illo erat. Sed hoc erat ire ad eum, et recedere a nobis, mutare atque immortale facere quod mortale suscepit ex nobis, et levare in coelum per quod fuit in terra pro nobis. Quis non hinc gaudeat, qui sic diligit Christum, ut suam naturam jam immortalem gratuletur in Christo, atque id speret priusquam fiat, ut cum factum fuerit credat
Abbreviated transcription (Latin):
Peccatum agnoscat infirmitas. nam
mendacium ñ ht̃ ueritas. Agnouit
plane peccatum suum infirmitas pe¬
tri. ꝓrsus agnouit: & quantum mali
xp̃m negando cominisereͥt. plorando
demonstrauit. Ipse suos redarguit defen¬
sores. & unde illos conuincat ꝓaucit
lacrimas testes. Neq cum ifta dicimus
pͥmum apłorum accusare delectat. sed
hunc intuendo ammoneri nos oport&.
ne homo quisqͣm de humanis uirib
fidat. Nam quid aliud ꝑtinuit ad docto¬
rem saluatoremq nr̃m. nisi ut nobis
ne quaqͣm de se quemqͣm debere p̾su¬
mere in ipso pͥmo apłorum demons¬
traret exemplum: in anima itaq con¬
tigit petri. q offerebat incorpore. S
tamen ꝓ domino ut temere p̃sumebet
p̾cessit. s aliter qͣm putabat. Namq
ante mortem & resurrectionẽ dñi &
mortuus ẽ negando. & reuixit ploiando:
S mortuus ẽ quia suꝑbe ipse p̾sumplit.

Expanded text:
Peccatum agnoscat infirmitas: nam Peccatum agnoscat infirmitas: nam mendacium non habet veritas. Agnovit plane peccatum suum infirmitas Petri, prorsus agnovit, et quantum mali Christum negando commiserit, plorando monstravit. Ipse suos redarguit defensores, et unde illos convincat, producit lacrymas testes. Neque nos cum ista dicimus, primum apostolorum accusare delectat; sed hunc intuendo, admoneri nos oportet, ne homo quisquam de humanis viribus fidat. Nam quid aliud pertinuit ad doctorem salvatoremque nostrum, nisi ut nobis, nequaquam de se quemquam debere praesumere, in ipso primo apostolorum demonstraret exemplum? In anima itaque contigit Petri, quod offerebat in corpore: non tamen pro Domino, ut temere praesumebat, praecessit, sed aliter quam putabat? Nam quae ante mortem et resurrectionem Domini, et mortuus est negando, et revixit plorando. Sed mortuus est, quia s
Abbreviated transcription (Latin):
negat hominẽ xp̃m: Qui enim
cap̃ud negat. quomodo ẽ membrum :
S quid multis immorer. cum ipse
dñs abstulerit omnes humane ar¬
gumentationis ambages : ñ enĩ ait.
ũ cantebit gallus donec hominẽ ter¬
neges. aut sicut loqui familiariore
cum hominib dignatione consueuit.
ñ cantabit gallus donec filiũ hominis
ter neges: s ait. donec ter me neges:¬
Quid ẽ me. nisi quod erat: & quid.
nisi xp̃c erat: Quicquid gͦ eiꝰ nega¬
uit ipsum negauit. xp̃m negauit:
dñm dm̃ suum negauit: qr &e ille
carnem tetigit. ñ in corporeã di naturã:
s hominis corpꝰ curiosis manib contret¬
tauit. ħ ominem itaq tetigit. & tam̃
dm̃ cognouit. Si gͦ d iste tetigit hoc
petrus negauit: qͦd iste exclamauit ħ
petrus offendit. Non cantabit gallus.
donec ter me neges. Dicas licet nescio¬
hominẽ. dicas licet homo nescio quid
dicis. dicas licet ñ sum ex eiꝰ discipłis:
me negabis. Si quod dubitare nefasẽ
semus xp̃m. cum defendimus petrum

Expanded text:
negat hominem Christum? Qui enim caput negat, quomodo est membrum? Sed quid multis immorer, cum ipse Dominus abstulerit omnes humanae argumentationis ambages? Non enim ait, Non cantabit gallus donec hominem neges; aut, sicut loqui familiariore cum hominibus dignatione consuevit, Non cantabit gallus donec Filium hominis ter neges: sQuid est, me, nisi quod erat? et quid nisi Christus erat? Quidquid ergo ejus negavit, ipsum negavit: Christum negavit, Dominum Deum suum negavit, quia et ille carnem tetigit: non incorpoream Dei naturam, sed hominis corpus curiosis manibus contrectavit. Hominem itaque tetigit, et tamen Deum cognovit. Si ergo quod iste tetigit, hoc Petrus negavit: quod iste clamavit, hoc Petrus offendit. Non cantabit gallus, donec me ter neges. Dicas licet, Hominem nescio; dicas licet: Homo, nescio quid dicis; dicas licet: Non sum ex ejus discipulis: me negabis. Si, quod dubitare nefas essemus Christum, cum defendimus Petrum.
Abbreviated transcription (Latin):
neo unde uadis nec unde uenis: recedis
uadis latendo. uenis apparendo. S insi
maneas regendo. ut ꝓficiamus bene
uiuendo: quomodoꝰ parabit᷑ locus. ubi
possimus manere ꝑfruendo: heo de
uerbis quȩ recitata sunt eu̾głicis sacis
dicta sint. quousq ait dñs. iterum ue¬
mo & accipiam uos ad meipsum. Quid̃
aut̃ sit quod sequitur. ut ubi ego sum
& uos sitis. & quo ego uado scitis. ⁊ uiã
scitis: pꝰ interrogationẽ que sequitur a
discipulis factam. tanqͣm ꝑ eos & nos
interrogemus melius audiemus. oporti¬

Expanded text:
nec unde vadis nec unde venis, recedis: nec unde vadis nec unde venis, recedis: vadis latendo, venis apparendo. Sed nisi maneas regendo, ut proficiamus bene vivendo; quomodo parabitur locus ubi possimus manere perfruendo? Haec de verbis quae recitata sunt evangelicis, satis dicta sint, quo usque ait Dominus, Iterum venio, et accipiam vos ad meipsum. Quid autem sit quod sequitur, Ut ubi ego sum, et vos sitis. Et quo ego vado scitis, et viam scitis; post interrogationem quae sequitur a discipulo factam, tanquam per eum et nos interrogemus, melius audiemus oppor
Abbreviated transcription (Latin):
eugłio. hoc in apłorum actib legitur:
Fide aut̃ eorum qui dm̃ uisuri sunt
qͣnaiu ꝑegrinantur. corda mundant᷑:
Qa ñ uidet quis credit. Nam si uides. ñ ẽ
fides. Gredenti colligitur meritum. ui¬
denti redditur p̃mium. Eat gͦ donimnꝰ
& paret locum. eat ne uideat᷑. lateat ut
credatur: Tunc enam loctis paratur. si
ex fide uiuatur. Creditus desideretur.
ut desideratus habeatur. D esiderium
dilectionis. p̃paratio ẽ mansionis. Ita
dñe para quod paras. Nos enim tibi
paras. & te nobis paras. qm̃ locum
paras & tibi in nobis. & inte nobis:
TSenim dixisti. Manete in me. & ego
in uobis. Quantum quisq fuerit par¬
ticeps tui. alius minus. alius ampliꝰ:
ħ erit diuersitas p̾miors. ꝓdiu̾sitate
meritorum. Nȩc erit mustitudo man¬
sionum. ꝓ disparilitate mansorum.
s tamenꝰ omĩum in eternitate uiuoꝵ.
& sine fine beator. S qͥd ẽ q̃ uadis:
Qae ouos Q uenis: si bene te inceligo.

Expanded text:
Evangelio, hoc in Apostolorum Actibus legitur. Evangelio, hoc in Apostolorum Actibus legitur. Fides autem, qua eorum qui Deum visuri sunt, quamdiu peregrinantur, corda mundantur, quod non videt credit: nam si vides, non est fides. Credenti colligitur meritum, videnti redditur praemium. Eat ergo Dominus et paret locum; eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansionis. Ita, Domine, para quod paras: nos enim tibi paras, et te nobis paras; quoniam locum paras, et tibi in nobis, et in te nobis. Tu enim dixisti, Manete in me, et ego in vobis . Quantum quisque fuerit particeps tui, alius minus, alius amplius, haec erit diversitas praemiorum pro diversitate meritorum: haec erit multitudo mansionum pro disparilitate mansorum; sed tamen omnium in aeternitate vivorum, et sine fine beatorum. Quid est quod vadis? est quod venis? Si bene te intelligo,
Abbreviated transcription (Latin):
retur. colligent de regno eiꝰ omnia scan¬
dala ñ diceretur. S ñdum regnat hoc
reguum. ꝓinde sicẽ. iam regnum. ut
cum de illo collecta fuerint omnia
scandala. tunc ꝑueniat ad regnum. ut
ñ solum regni nomen. s eciam regnan¬
di habeat potestatem. ħ uic quippe
regno ad dexteram stanti in fine dicet᷑:
Uenite benedicti patris mei. ꝑcipite
regnum: id ẽ qui regnum eratis & ñ¬
fueratis. etiam in re ẽẽ possitis. Hec gͦ domꝰ
dĩ. hoc regnum dĩ. hoc templum di. reg¬
numq celorum adhuc edificatur adhuc
fabricatur. adhuc paratur. adhuc congre¬
gatur. In illo erunt mansiones. sicut
Agnosco domine ut possum. Nimirum
illus significas. qr ut parentur istȩ
mansiones. uiuere debet iustus ex
fidde. Qui enim a dño ꝑegrinat᷑ opus
ht ex fide uiuere. qr ꝑ hanc ad speciẽ
contemplandam paratur. Bͥ eati enim
mundo corde. qr ipsi dm̃ uidebunt:
Q fide mundat corda eoꝵ. Illud in

Expanded text:
retur, Colligent de regno ejus omnia scanretur, Colligent de regno ejus omnia scandala, non diceretur. Sed nondum regnat hoc regnum. Proinde sic jam est regnum, ut cum de illo collecta fuerint omnia scandala, tunc perveniat ad regnum; ut non solum regni nomen, sed etiam regnandi habeat potestatem. Huic quippe regno ad dexteram stanti, in fine dicetur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum : id est, qui regnum eratis fueratis, etiam in re esse possitis. Haec ergo domus Dei, hoc templum Dei, hoc regnum Dei, regnumque coelorum adhuc aedificatur, adhuc fabricatur, adhuc paratur, adhuc congregatur. In illo erunt mansiones, sicut Agnosco, Domine, ut possum: nimirum illud significas, quia ut parentur istae mansiones, vivere debet justus ex fide . Qui enim a Domino peregrinatur, opus habet ex fide vivere; quia per hanc ad speciem contemplandam paratur . Beati enim mundo corde, quia ipsi Deum videbunt : et, Fide mundat corda eorum . Illud in
Abbreviated transcription (Latin):
honib parando mansores. Quippe cum
dixerit. in domo patris mei mansiones
multe sunt. quid putamus ẽẽ domũ
mmisi templum cłi: Qͥđ aut̃ sit. inter¬
rogetur apłs & respondeat. Templum
eim di sc̃m̃ẽ qͣ estis uos. Hoc ẽ et̾iam
regnum di. q filius traditurus ẽ patri.
unde dicit idem apłs. Initium xp̃c.¬
sinis. cum tradide i it deo &e patri. id̾ ẽ
quos redemit sanguine suo. tradiderit
contemplando etiam patri suo. Hoc ẽ¬
& regnum celorum de quo dr. Simile ẽ
reguum cęlorum homini seminantci
bonum semen in agro suo. Bonum aut̃
semen. hi sunt filii regni: qui & si
ninc habent ꝑmixta zizania. mittet
in fine rex ipse angłos suos. & colligẽt
de regno eius omnia scandala. Tunc iꝰti
fulgebunt sicut sol. in regno patris
sui. Regnum fulgebit in regno. cum
iregno uenerit regnum. qđ nunc oramꝰ
& dicimus ueniat regnum tudo u m:¬
Nunc gͦ iam regnum uocatur. s ad¬
huc conuocat᷑. Si enim regnum ñ uoca¬

Expanded text:
sionibus parando mansores. Quippe cum sionibus parando mansores. Quippe cum dixerit: In domo Patris mei mansiones multae sunt, quid putabimus esse domum Dei, nisi templum Dei? Quid autem sit, interrogetur Apostolus, et respondeat: Templum Dei sanctum est, quod estis vos . Hoc etiam regnum Dei quod Filius traditurus est Patri, unde dicit idem Apostolus: Initium Cfinis, cum tradiderit regnum Deo et Patri ; id est, quos redemit sanguine suo, tradiderit contemplando etiam Patri suo. Hoc est regnum coelorum, de quo dicitur, Simile est regnum coelorum homini seminanti bonum semen in agro suo. Bonum autem semen, hi sunt filii regni: qui etsi nunc habent permixta zizania, mittet in fine rex ipse Angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala. Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris sui . Regnum fulgebit in regno, cum regno venerit regnum, quod nunc oramus, et dicimus, Veniat regnum tuum . Nunc ergo jam regnum vocatur, sed adhuc convocatur: si enim regnum non voca
Abbreviated transcription (Latin):
qui facturus ẽ que futura sunt. s qui
fecit quę fuitura sunt. G & fecit ea e
facturus ẽ ea. Nam neq facta sunt si
ipse ñ fecit. neq futura sunt si psen̾
fecerit. Fecit gͦ ea p̃destinando facture
oꝑando: sicut discipłos qͣndo elegerit
satis indicat eugłm. cunc utiq qͣndo
eos uocauit: & tamen ait apłs Glegit
nos ante mundi constitutionẽ. p̃destinãdo
utiq ñ uocando. Quos aut̃ p̃destinauit:
illos & uocauit. Elegit p̃destinando an
mundi constitutionẽ. elagit uocando añ
mundi consũmationẽ. Sic & mansiones
pparauit & p̾parat. nec alias s quas
preparauit has p̃parat. qui fecit quȩ
futura sunt. Quas p̾ꝑauit p̃destinando.
p̃parat oꝑando. Iam gͦ sunc in p̃desti¬
atione. si quominus dixisset. ibo ⁊ ꝑabo.¬
Sc q̃d estinabo. s quia ñdum sunt in oꝑa¬
aone. & si abiero inquit & p̃ꝑauero uobis
locun. i terum uenio & accipiam uos ad
neipsum. Parat aut̃ mͦ mansiones. man¬

Expanded text:
turus est quae futura sunt, sed, Qui fecit quae futura sunt . Ergo et fecit ea, et facturus est ea. Nam neque facta sunt, si ipse non fecit: neque futura sunt, si ipse non fecerit. Fecit ergo ea praedestinando, facturus est operando. Sicut discipulos quando elegerit, satis indicat Evangelium; tunc utique quando eos vocavit : et tamen ait Apostolus, Elegit nos ante mundi constitutionem : praedestinando utique, non vocando. Quos autem praedestinavit, illos et vocavit : elegit praedestinando ante mundi constitutionem, elegit vocando ante mundi consummationem. Sic et mansiones praeparavit et praeparat; nec alias, sed quas praeparavit, has praeparat, qui fecit quae futura sunt: quas praeparavit praedestinando, praeparat operando. Jam ergo sunt in praedestinatione: si quo minuso, id est, praedestinabo. Sed quia nondum sunt in operatione: Et si abiero, inquit, et praeparavero vobis locum, iterum venio, et accipiam vos ad meipsum. Parat autem mansiones, man
Abbreviated transcription (Latin):
in ipso. ipse ẽ in serpso. Nos aut̃ ñ ipsa
uita. s ipsius uitȩ participes sumus.
atq ita ibi erimus. ut innobis ipsis ñ
quod ipse eẽ possimus. s nos ipsi ñ
uita. ipsum habeamus uitam. qui se¬
ipsum habet uitam: eo q ipss sit uita
Deniq ipse & in seipso ẽ inmutabilit᷑
& in patre in separabilit̾. Nos uͦcum
innobis ipsis ẽẽ uoluissemus. ad nos
ipsos turbati sumus. unde illa uox ẽ.
adme ipsum turbata ẽ anima mea:
atq in decerius commutati neq id
qͥ fuimus manere potuimus. Cũm aut̃
ꝑ ipsum uenimus ad patrem sic̃ ait.
nemo uenit ad patrem nisi ꝑ me:
manentes in illo nec ã patre nos qͥsꝙͣ.
poterit separare: nec ab illo. Cones

Expanded text:
in ipso, ipse est in seipso: nos autem non ipsa in ipso, ipse est in seipso: nos autem non ipsa vita, sed ipsius vitae participes sumus, atque ita ibi erimus, ut in nobis ipsis non quod ipse est esse possimus, sed nos ipsi non vita, ipsum habeamus vitam, qui seipsum habet vitam, eo quod ipse sit vita. Denique ipse et in seipso est immutabili in Patre inseparabiliter: nos vero cum in nobis ipsis esse voluissemus, ad nos ipsos turbati sumus: unde illa vox est: Ad meipsum turbata est anima mea ; atque in deterius commutati, neque id quod fuimus manere potuimus. Cum autem per ipsum venimus ad Patrem, sicut ait: Nemo venit ad Patrem, nisi per me: manentes in illo, nec a Patre nos quisquam poterit separare, nec ab illo. S
Abbreviated transcription (Latin):
sitis. Deinde addiderat & quo ego
uado scitis. & uiam scitis. uichilq
aliud ostendit ẽẽ qd dixit. nisi quia
ipsum sciebant. Quid gͦ eẽt ire ad̾
se ipsum ꝑ seipsum. q eciam discipłis
p̾stat ut eant ad ipsum ꝑ ipsuni:
ut potuimus pristino sermone iã
diximus. Quod itaq ait. ut ubi
ego sum & uos sitis. ubi erant fu¬
turi. nisi in ipso: Ac ꝑ hoc ẽ etiam
ipse in seipso. & ido ibi illi ubi &
ppse. hoce ẽ inipso. Ipse ẽ gͥ uita eterna. in
qua futuri sumus cum acceꝑit nos ai se
& ipsa uita ȩterna q ipse ẽ in ipso ẽ ate
ubi ẽ ipse. & nos simus hoc ẽ in ipso: dit
enim pͥat̾ ht̃ uitam in semetipso. & uuq
ñ aliud ẽ uita qͣm habet. nisi q̃ ẽ ipse
qui hanc habet. sic dedit filio habere
uitam in semetipso. cum ipse ẽ eaden
uita qͣm habet in semetipso. Nunquid
aut᷑ nos uita qd ẽ ipse. hoc erimus cum
milla uita hoc ẽ in ipso ẽẽ ceꝑimus:
Non utiq: qr ipse existendo uita hab&
uitam. & ipse ẽ qd habet. & qͣ uita ̃

Expanded text:
 deinde addiderat, « Et quo ego vado scitis, et viam scitis; » nihilque aliud ostendit esse quod dixit, nisi quia ipsum sciebant. Quid ergo esset ire ad seipsum per seipsum, quod etiam discipulis praestat ut eant ad ipsum per ipsum, ut potuimus pristino sermone jam diximus. Quod itaque ait, Ut ubi ego sum, et vos sitis, ubi erant futuri nisi in ipso? Ac per hoc est etiam ipse in seipso, et ideo ibi illi ubi et ipse, id est, in ipso. Ipse est igitur vita aeterna in qua futuri sumus, cum acceperit nos ad se: et ipsa vita aeterna quod ipse est in ipso est, ut ubi est ipse, et nos simus, hoc est, in ipso. Sicut enim habet Pater vitam in semetipso, et utique non aliud est vita quam habet, nisi quod qui hanc habet. Sic dedit Filio habere vitam in semetipso, cum ipse sit eadem vita, quam habet in semetipso. Nunquid autem nos vita quod est ipse, hoc erimus, cum in illa vita, hoc est in ipso esse coeperimus? Non utique, quia ipse existendo vita, habet vitam, et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat. nisi uerba quȩ loquebatur :
Audiebant i& credebant illi. & eorunde
uerboꝵ fructus. erat fides illors. Ue¬
runtamen euangłizantib discipłis ñ tã
pauci qͣm illi erant. S gentes etiam cre¬
diderunt. Hȩo sunt sine dubitatione
maiora. Nec tamen ait maiora hors fa¬
cietis. ut solos apłos ea putaremus ẽẽ
facturos: s qui credit in me inquit oꝑa
quȩ ego facio & ipse faciet. & maiora
hor faciet. Itane quicumq credit in
debent festinatione precpitari. sed ea
cogit concludendus iam sermo iste differri:¬

Expanded text:
dicebat, nisi verba quae loquebatur? Audiebant et credebant illi, et eorumdem verborum fructus erat fides illorum: verumtamen evangelizantibus discipulis, non tam pauci quam illi erant, sed gentes etiam crediderunt; haec sunt sine dubitatione majora. Nec tamen ait, Majora horum facietis, ut solos Apostolos ea putaremus esse facturos; sed, Qui credit in me, inquit, opera quae ego facio, et ipse faciet, et majora horum faciet. debent festinatione praecipitari; sed ea cogit concludendus jam sermo iste differri
Abbreviated transcription (Latin):
pater & filius. q̃ in sabellianis qui
uocantur etiam patri passiani catholica
fides dampnat: s quod tam similes sĩt
pater & filius. ut qui unum norit am¬
bos nouerit. Solemus enim de similli¬
mis duob ita loqui eis qui unum
illorum uident. & qualis sit alius
uolunt nosse. ut dicamus. uidistis istũ.
illum uidistis. Sic gͦ dictum ẽ. qͥ uid &
qui filius. s quod ãpatris similitudine
innullo ꝓrsus discrepet filius. Nam
nisi duoꝰ eẽnt pat̾ & filius. ñ dictum
ẽet. si cognouissetis me & patrẽ meũ¬
utiq cognouissecis. Utiq enmmi cogno

Expanded text:
Pater, et Filius: quod in Sabellianis, qui Pater, et Filius: quod in Sabellianis, qui vocantur etiam Patripassiani, catholica fides damnat; sed quod tam similes sint Pater et Filius, ut qui unum norit, ambos noverit. Solemus enim de simillimis duobus ita loqui eis qui unum illorum vident, et qualis sit alius, volunt nosse, ut dicamus, Vidistis istum? illum vidistis. Sic ergo dictum est, Qui videt qui Filius, sed quod a Patris similitudine in nullo prorsus discrepet Filius. Nam nisi duo essent Pater et Filius, non dictum esset, Si cognovistis me, et Patrem meum cognovistis. Utiq
Abbreviated transcription (Latin):
sitis. illis dixisse intelligatur qͥ sciebant
ñphilippo. cui dictum ẽ tanto tempore
uob̾tum sum & ñ cognou̾stis me philippe:
his gͦ qui filium iam nouerant. etiã illud
de patre dicꝰtum ẽ & amodo cognoscetis
cum. & udistis eum. Dictum ẽ enim
ipt̾ omnimodam similitudinẽ que illi
lum patre ẽ. ut ido amodo dicerentur
nosse patrem. q nouerant similem
silium. S iam sciebant filium. & si ñ
omnes. certe quidam eorum qͥb đr.
ẽ enim uia: s patrem nesciebant. Ideo
audiunt. si cognouissetis me. & patrem
meum utiq cognouissetis. ꝑme utiq
& illum. Alius enim ego sum. alius
ille. S ne putarent dissimilem. & amͦ
inquit cognoscetis eum: & uidistis eũ:
Uiderunt enim eiꝰ simillimum filium.
s ammonendi fuerant talem ẽẽ etiã
patrem quem ñdum uidebant. qualis
ẽ filius quem uidebant. Q ad hoc ua¬
let qͤ postea philippo đr. qui uidet
me. uidet & patrem. ñ qd ipse sit &

Expanded text:
scitis, illis dixisse intelligatur qui sciebant; scitis, illis dixisse intelligatur qui sciebant; non Philippo cui dictum est, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? His ergo qui Filium jam noverant, etiam illud de Patre dictum est, Et amodo cognoscetis eum, et vidistis eum; dictum est enim propter omnimodam similitudinem quae illi cum Patre est, ut ideo amodo dicerentur nosse Patrem, quia noverant similem Filium. Ergo jam sciebant Filium, etsi non omnes, certe quidam eorum quibus diest enim via. Sed Patrem nesciebant, ideo audiunt, Si cognovistis me, et Patrem meum cognovistis: per me utique et illum. Alius enim ego sum, alius ille. Sed ne putarent dissimilem, Et amodo, inquit, cognoscetis eum, et vidistis eum. Viderunt enim ejus simillimum Filium, sed admonendi fuerant talem esse etiam Patrem quem nondum videbant, qualis est Filius quem videbant. Et ad hoc valet quod postea Philippo dicitur, Qui videt me
Abbreviated transcription (Latin):
si cognouissetis me inquit. & patrem
meum utiq cognouissetis. Hoc ẽ qd̾
ait nemo uenit ad patrem nͥ ꝑ me
Deinde subiungit. & a modo cognosce¬
tis eum. & uidistis eum. S philippꝰ
unus ex apłis quid audierit ñ intelli¬
gens domine inquit oftende nobis
patrem. & sufficit nob̾. Gui dominꝰ.
tanto inquit temꝑe uob̾cum sum.
ñ cognouistis me: philippe qui uidet
ne. uidet & patrem. E cce increpat qͦd
cuto temꝑe cum ipsis erat. & ñ cognosce¬
hatur. Nonne ipse dixerat & quo ego ua¬
do scitis & uiam scitis. & se nescire di¬
entes eos hoc scire conuicerat addendo
itq dicendo. ego sum uia & ueritas ⁊ uita:
Quomodo nunc dicit. tanto temꝑe uob̾cũ
sum. & non cognouistisme. cum ꝓfecto &
quo iret & uiam scirent. ñ obaluid nisi
quod ipsum utiq scirent: s facile ista
soluitur questio. si dicamus q eum aliqͥ
enum sciebant aliqui nesciebant: atq
inhis qui nesciebant & philippus erat.
ut qͥ ait & quo ego uado scitis & uiam

Expanded text:
Si cognovissetis me, inquit, et Patrem meum utique cognovissetis. Hoc est, quod ait, Nemo venit ad Patrem, nisi per me. Deinde subjungit Et amodo cognoscitis eum, et vidistis eum. Sed Philippus, unus ex apostolis quid audierit non intelligens; Domine, inquit, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Cui Dominus: Tanto, inquit, tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem. Ecce increpat quod tanto tempore cum ipsis erat, et non cognoscebatur. Nonne ipse dixerat, Et quo ego vado scitis, et viam scitis; et se nescire dicentes, eos haec scire convicerat, addendo atque dicendo, Ego sum via, veritas et vita? Quomodo nunc dicit, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? cum profecto, et quo iret, et viam scirent, non ob aliud nisi quod ipsum utique scirent? Sed facile ista solvitur quaestio, si dicamus quod eum aliqui eorum sciebant, aliqui nesciebant, atque in his qui nesciebant et Philippus erat: ut quod ait, Et quo ego vado scitis, et viam
Abbreviated transcription (Latin):
ciem uidemus alterius: ur̃am ñ uidemꝰ
Conscientiam uͦ nr̃am uidemus. alterius
ũ uidemus. S conscientia nunqͣm est
nobis. Datur quippe ut sit & in uobis.
s uideri & sciri quemadmodum uiden¬
dus & sciendus ẽ. ñ pot̃ anob̾. siñsit ĩ nob̾.

Expanded text:
quidem videmus alterius, nostram non videmus: quidem videmus alterius, nostram non videmus: conscientiam vero nostram videmus, alterius non videmus. Sed conscientia nunquam est, nobis; datur quippe ut sit et in nobis. Sed videri et sciri quemadmodum videndus et sciendus est, non potest a nobis, si non sit in nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
inimica ẽ do. Legi enim di ñ ẽ subiecta.
nec enim potest. Uelut si dicamus. in¬
iustitia iusta ẽẽ ñ ꝑocest. Mundum qͥppe
ait hoc loco. mundi significans dilectores.
que dilectio non ẽ apatre. Q id̃o dilecti¬
om huius mundi de qua satis agimus
ut minuatur & consumat᷑ in nobis. con¬
traria ẽ dilectio dĩ quȩ diffundit᷑ in
habet inuisibiles ocłos mundana di¬
lectio. ꝑ quos uideri sp̃c sc̃s nisi inuisi¬
biliter ũ potest. Uos aut̃ inquit cognos¬
cetis eum. quia apͣ uos manebit. & in
uobis erit. Erit in eis ut maneat. ñ
manebit ut sit. Prius enim ẽ ẽẽ ali¬
cubi. qͣm manere. S ne putarent qͦd
dictum ẽ. apud uos manebit ita dictũ.
qͥmadinodum ap̃ hominẽ hospes uisi¬
biliter manere consuenit. exposuit
quid dixerit apud uos. cum ad iunxit
& dixit in uobis. Ergo inuisibiliter
uidetur. nec si ñ sit in nobis. pot̾ eẽ
in nobis eiꝰ scientia. Sic enim anobis ui¬
detur innobis & nr̃a conscientia. Nam fa

Expanded text:
eum: legi enim Dei non est subjecta; nec enim potest ; velut si dicamus, Injustitia justa esse non potest. Mundum quippe ait hoc loco, mundi significans dilectores, quae dilectio non est a Patre . Et ideo dilectioni hujus mundi, de qua satis agimus ut minuatur et consumatur in nobis, contraria est dilectio Dei, quae diffunditur in habet inuisibiles oculos humana dilectio, per quos uideri spiritus, scilicet nisi inuisibiliter non potest. Vos autem, inquit, cognoscetis eum, quia apud vos manebit, et in vobis erit. Erit in eis ut maneat, non manebit ut sit. Prius enim est esse alicui, quam manere. Sed ne putarent quod dictum est, apud vos manebit, ita dictum quemadmodum apud hominem hospes visibiliter manere consuevit, exposuit quid dixerat, apud vos, cum adjunxit et dixit, in vobis. Ergo invisibiliter videtur: nec si non sit in nobis, potest esse in nobis ejus scientia. Sic enim a nobis videtur in nobis et nostra conscientia. Nam faciem
Abbreviated transcription (Latin):
accipiam uos ad mespsum. ut ubi ego
sum & uos sitis. & quo ego uado scitis
& uiam scitis. O dñe iħu. quomͦ uadis
parare locum. si iam multȩ mansiones
sunt indomo patris tui. ubi terum
habitabunt tui : aut ut accipias eos
ad teipsum qͦmͦ iterum uenis. qui non
conemur. qͣntum uidet᷑ hodierno satis
eẽ sermoni coartata utiq ñ clarebunt.¬
& erit ipsa breuitas altera obscuritas.
ꝓ inde hoc debitum differamus. quoa
oportumus uobis patre familias nr̃o
largiente reddamus . LxU¬

Expanded text:
accipiam vos ad meipsum, ut ubi sum accipiam vos ad meipsum, ut ubi sum ego et vos sitis. Et quo ego vado scitis, et viam scitis. O Domine Jesu, quomodo vadis parare locum, si jam multae mansiones sunt in domo Patris tui, ubi tecum habitabunt tui! Aut si accipis eos ad teipsum, quomodo iterum venis qui non conemur, quantum videtur hodierno satis esse sermoni, coarctata utique non clarebunt, et erit ipsa brevitas altera obscuritas: proinde hoc debitum differamus, quod opportunius vobis Patrefamilias nostro largiente reddamus.