comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nio sc̃õ uenerabilit̾ dilectissimo fr̃i et con¬
saceuloti augustino. et fr̃ib qͥ tecũ st̃:
euodiꝰ et fĩs qui mecũ sunt. in dño salutem.
Per iouinum qͥ ad possessionẽ marcianensem
missus erat. dudum unã questionẽ de ratioe
et dõ. missa epła mea int̾rogaui. Huiꝰ adhuc
responsũ ñ merui. S qͥa epłas scĩtatis tuȩ unã
ad illustremuirũ uolusianũ. et alt̾am ad
italicam illustrẽ in xp̃o feminã in manib le
ex ea natiuitate posiusti. si ratio querit̃. ñ erit.
mnirabile. si exemplũ posect᷑. ñ erit singulare.
et iusumẽ posse de omni na. tiuitate & hõis
uł ciuꝰlibet auimantis. uł seminis tale aliqͥd
dici Siratioenĩ eiꝰ q̃rat᷑ ñ indagabit᷑. et utiq
erit mirabile. et si exemplũ poscat᷑. qͥa nicħ
ale sit in exemplis. erit singulare. Neq enĩ
qͥs conuent᷑ iuiri et femine uł cuilibet. concep¬
tionis aliqͣndo qđ in secieto format᷑ ratione pote¬

Expanded text:
MO FRATRI ET CONSACERDOTI AUGUSTINO ET FRATRIBUS QVI TECUM SUNT EVODIUS ET FRATRES QVI MECUM SUNT IN DOMINO SALUTEM. Per Iobinum, qui ad possessionem Marcianensem missus fuerat, dudum unam quaestionem de ratione et -deo missa epistula mea interrogaui; huius adhuc responsum non merui. sed quia epistulas sanctitatis tuae unam ad inlustrem uirum Italicam et alteram ad Italicam inlustrem in Christo feminam in manibus legex ea natiuitate posuisti : Si ratio quaeritur, non erit mirabile; si exemplum poscitur, non erit singulare\\ et uisum est posse de omni natiuitate et hominis uel cuiuslibet animantis uel seminis tale aliquid dici. si ratio enim eius quaeratur, non indagabitur et utique erit mirabile et, si exemplum poscatur, quia nihil tale sit in exemplis, erit singulare. neque enim qui conuentus uiri et feminae uel cuiuslibet conceptionis aliquando quod in secreto formatur, ratione pote
Abbreviated transcription (Latin):
pet spacium. nec in eo qđ occupat ũq sit totum
s minꝰ sit in parce qͣm in toto: Hec qm non la¬
tent his conterenda s̃ conseqñtia. qͦd nẽ facere ni¬
mis longum ẽ. quib ostendat᷑ ñ iatere rationẽ.
s rationemomnino nullã cẽ. qua credi debeat uł
locorum corporea mole diffundi. in qua neceẽ
habeat partib maiqrib minoribq constare.
cerni corporeis oculis posse. Uñ plura dicerem:
si hoc in ista epła suscepissem. In cuĩ longitu¬
dinem ñ sentiens ꝓgressus sum: pene oblitus
occupationũ mearum. ita ut fortasse qd̾ non
arbitrabar intentioni tuȩ satisfec̾im. qͥ potes
paucis admonitꝰ plura cogitare que cõpetunt.
s ñ etiam eoꝵ in quoꝵ man̾ ñ inaniẽ uenire
ista possunt. si diligentiꝰ et copiosiꝰ disserant᷑.
Laborant autẽ homines in discendo ⁊ breuia
non ualent. intelligere. plixa ñ amant leg̾e. La¬
borant itidem in docendo. qui et pauca tardis.
et multa pigris frustra ingerunt. Muite ⁊ ult

Expanded text:
pet spatium; nec in eo quod occupat ubique sit totum, sed minus sit in parte quam in toto? Haec quoniam non latent, his contexenda sunt consequentia, quod nunc facere nimis longum est, quibus ostendatur non rationem latere, sed rationem omnino nullam esse qua credi debeat, velocorum corporea mole diffunditur, in qua necesse habeat partibus majoribus minoribusque constare, cerni corporeis oculis posse. Unde plura dicerem si hoc in epistola ista suscepissem, in cujus longitudinem non sentiens progressus sum, pene oblitus occupationum mearum, ita ut fortasse, quod non arbitrabar, intentioni tuae satis fecerim, qui potes paucis admonitus plura cogitare quae competunt; sed non etiam eorum in quorum manus non inaniter venire ista possunt, si diligentius et copiosius disserantur. Laborant autem homines in discendo, et brevia non valent intelligere, prolixa non amant legere. Laborant itidem in docendo, qui et pauca tardis, et multa pigris frustra ingerunt. Mitte et ill
Abbreviated transcription (Latin):
utroq p̾stantior. Anima itaq consid̾ata maxi¬
me humana et rationalis atq intellectualis
quȩ ad eius imaginẽ facta ẽ. si cogitationes nr̃as
fortassis absurdum ut eam qͦ ad suum creato¬
rem intelligendũ ipso aduuante meditem᷑
attollere. Si autẽ inse ipsa deficit. uł succũbit.
nec fiat in homine qd ꝓmissum ẽ. faciente
illo qui potens ẽ sic̃ ait apłs. fac̾e supͣ quam
petimꝰ et intelligimꝰ. Quȩ cum ita sint : int̾im
uolo ut legas ea quȩ ad istã questionẽ ꝑtinen¬
tia iam multa conscͥpsimꝰ. illa etiã que in ma¬
nib habemꝰ. et ꝓpt̾ magnitudinẽ tam diffici¬
lis questionis ñdum possum̾ explicare. Nc̃ ũ

Expanded text:
utroque praestantior. anima itaque considerata, maxiutroque praestantior. anima itaque considerata, maxime humana et rationalis atque intellectualis, quae ad eius imaginem facta est, si cogitationes nostras fortassis absurdum, ut eam ad suum quoque creatorem intellegendum ipso adiuuante meditemur adtollere. si autem in se ipsa deficit sibique succumbit, nec fiat in homine, quod promissum est, faciente illo, qui potens est, sicut ait apostolus, facere supra, quam petimus et intellegimus. Quae cum ita sint, interim uolo, ut legas ea, quae ad istam quaestionem pertinentia iam multa conscripsimus, illa etiam, quae in manibus habemus et propter magnitudinem tam difficilis quaestionis nondum
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ de illa huiꝰmodi opinione. habere debemꝰ.
ut eam rebus corporalibus uł corporaliũ re¬
rum imaginib similẽ eẽ credam̃. N̾ enĩ corꝑa pulcͥ¬
tudine. molis aut magnitudine suꝑat. s dis¬
similitudine. ac disparilitate naturȩ. Ꝙ si discre¬
ta ẽ a cõparatione bonoꝵ animinr̃i. qualia s̃
sapientia. iustitia. caritas. castitas: ⁊ cetera talia
q̃ ꝓfecto ñ mole corꝑis pendimꝰ. nec eoꝵ qͣsi corpo¬
reas formas cogitatione figuramꝰ. s ea qͣndo recte
intelligimꝰ. sine aliqua corpulentia uł similitu¬
dine corpulentiȩ in lucem m̃tis aspicumꝰ. qͣnto
ẽ ab oĩum qualitatũ et qͣntitatũ corporaliũ cõ¬
paratione discietior: Non eam tam̃ a nr̃o in¬
tellectu omnimͦ abhorrere apłs testis ẽ: uͥ ait.
Inuisibilia etiã eiꝰ aconstitutione mundi ꝑ ea q̃
facta sunt intellecta conspiciunt᷑. sempit̾naq̾
eiꝰ uirt᷑ et diuinitas. Ac ꝑ hoc cũ eadẽ tͥntas
fecerit et corpus et animã: sine dubitatione ẽ

Expanded text:
minus de illa huius modi opinionem habere debemus, ut eam rebus corporalibus uel corporalium rerum imaginibus similem esse credamus. non enim corpora pulchritudine molis aut magnitudine superat sed dissimilitudine ac disparilitate naturae et, si discreta est a comparatione bonorum animi nostri, qualia sunt sapientia, iustitia, caritas, castitas et cetera talia, quae profecto non mole corporis pendimus nec eorum quasi corporeas formas cogitatione figuramus, sed ea, quando recte intellegimus, sine aliqua corpulentia uel similitudine corpulentiae in luce mentis aspicimus, quanto est ab omnium qualitatum et quantitatum corporalium comparatione discretior! non eam tamen a nostro intellectu omnino abhorrere apostolus testis est, ubi ait: Inuisibilia enim eius a constitutione mundi per ea, quae facta sunt, intellecta conspiciuntur, sempiterna quoque eius uirtus ac diuinitas. ac per hoc, cum eadem trinitas fecerit et corpus et animam, sine dubitatione est
Abbreviated transcription (Latin):
salubriter ꝑcipit. Respondi sicut eristimo q̃sti¬
ombus tins quantum attin& ad minus capaces.
⁊ contentiosos ñ satis. qͣntum autem ad pacatos
⁊ intelligentes plus forte quam sat ẽ: nec tibi ad
excusationem meam obieci firmissimam consu¬
etudinem. s saluberrime consuetudinis reddi¬
di quam potui rationem:. Augustino paulmꝰ¬

Expanded text:
salubriter percipit. respondi, sicut existimo, quaestisalubriter percipit. respondi, sicut existimo, quaestionibus tuis, quantum adtinet ad minus capaces et contentiosos, non satis, quantum autem ad pacatos et intellegentes, plus forte quam satis. nec tibi ad excusationem meam obieci firmissimam consuetudinem, sed saluberrimae consuetudinis reddidi, quam potui, rationem. XCIX. REL
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdem rei uocabulo ñcupauit. Itaq paruulum
ꝯsi ñdum fides iua que incredentium uoluntate
consistit. iam tam̃ ipsius fidĩ sacram̃tum fidelẽ
facit. Nam sicut credere respondetur. ita etiam
fiddeles uocantur.ñ rem ipsam mente annuendo.
s ipsius rei sacram̃tum ꝑcipiendo. Cum autem
sapere homo ceꝑit. ñ illud sacram̃tum repetoe:sed
intelug&: enusq ueritati consona etiam uoluntate
coaptabit᷑. Hoc quandiu ñ potest. ualebit sacm̃tũ
ad eius tutelam adu̾sus contrarias potestates:⁊ tm̃¬
grauerit. ꝑipsum sacram̃tum commendante ec¬
cłie caritate. ab nia condemnadione que ꝑ unũ
hominẽ intrauit in mundum.xͥano adiutorio li¬
beretur. Hoc qui ñ credit. ⁊ fieri ñ posse arbitrat᷑.
ꝑfecto infidelis ẽ.⁊ si habeat fidi sacramentum:
longeq melior ÷ ille paruulus. qui etiã si fidem
ñdum hab& in cogitatione. ñ ei tam̃ obicem cõ¬
trarie cogitationis opponit. un sacram̃tum eius

Expanded text:
eiusdem rei uocabulo nuncupauit. Itaque paruulum eiusdem rei uocabulo nuncupauit. Itaque paruulum etsi nondum fides illa, quae in credentium uoluntate consistit, iam tamen ipsius fidei sacramentum fidelem facit. nam sicut credere respondentur, ita etiam fideles uocantur, non rem ipsam mente annuendo, sed ipsius rei sacramentum percipiendo. cum autem sapere homo coeperit, non illud sacramentum repetit, sed intellegit eiusque ueritati consona etiam uoluntate coaptabitur. hoc quamdiu non potest, ualebit sacramentum ad eius tutelam aduersus contrarias potestates grauerit, per ipsum sacramentum commendante ecclesiae caritate ab illa condemnatione, quae per unum hominem intrauit in mundum, Christiano adiutorio liberetur. hoc qui non credit et fieri non posse arbitratur, profecto infidelis est, etsi habeat fidei sacramentum, longeque melior est ille paruulus, qui, etiam si fidem nondum habet in cogitatione, non ei tamen obicem contrariae cogitationis opponit, unde sacramentum eius
Abbreviated transcription (Latin):
omm die populis immolatur: Nec utiq m̃titur
qui int̾rogatus eum responderit immoiari. Si ĩt
sacram̃ta quandam similitudinẽ rerum earum
quarum sacram̃ta s̃ ñ haberent. omnino sac̾m̃ta
non essent. Ex hac aute similitudine. plerumq
iam ipsarum rerum nomina accipiunt. Sicut gͦ
scm quenda modum sacram̃tum corporis xp̃i
corpus xp̃i ẽ. sacram̃tum sangnis xp̃i. sanguis xͥ¬
ẽ ita sacram̃tum fidi fides ẽ. Nichil ÷ autem ali¬
ud credere quam fidem habere.hac ꝑhoc cum res¬
pondetur paruulus credere qui fidi ñdum hab&
affectum. respondet᷑ fidem habere propt̃ fidi sac̃¬
mentum. ⁊ conũtere se ad dm̃ propt̾ conũsionis sa¬
eram̃tum: quia ⁊ ipsa responsio ad celebrationem
ptine.sacramenti.sicut de ipso baptismo apls cõ¬
sepuiti inquit sumus xp̃o ꝑbaptismum in mortẽ.
ñait sepulturam significauimus. s prorsus ait.
consepulti sumus. Sacram̃tum gͦ tante rei. ñ nis

Expanded text:
omni die populis immolatur nec utique mentitur, omni die populis immolatur nec utique mentitur, qui interrogatus eum responderit immolari? si enim sacramenta quandam similitudinem rerum earum, quarum sacramenta sunt, non haberent, omnino sacramenta non essent. ex hac autem similitudine plerumque iam ipsarum rerum nomina accipiunt. sicut ergo secundum quendam modum sacramentum corporis Christi corpus Christi est, sacramentum sanguinis Christi sanguis t, ita sacramentum fidei fides est. nihil est autem aliud credere quam fidem habere; ac per hoc, cum respondetur paruulus credere, qui fidei nondum habet affectum, respondetur fidem habere propter fidei sacramentum et conuertere se ad deum propter conuersionis sacramentum, quia et ipsa responsio ad celebrationem pertinet sacramenti; sicut de ipso baptismo apostolus: consepulti, inquit, sumus Christo per baptismum in mortem; non ait: sepulturam significauimus", sed prorsus ait: consepulti sumus. sacramentum enim tantae rei non nisi
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid legere: nec michi scribere. Mam iue tẽ
adolescens qui talia oreuit̃ nolebat audire.⁊ de
quis ⁊ aquo ista flagites. breuiter de re tanta
respondere me iubes. E cce facio quantum possũ:
dominus adiuu& ut quod postulas possim. Nẽ¬
pe sepe ita loquimur ut pascha ꝓpinquante dica¬
mus crastinam uel ꝑendinam domim passionẽ.
cum ille ante tam multos annos passus sit. nec
omnino nisi semei uia passio facta sit. Nempe
ppso die dñico dicimus. hodie dñs resuriex̃. cum
ex quo resurrexit tot anni transierint. Cur nemo
tam ineptus ẽ. ut nos ita loquentes arguat esse
mentitos. nisi quia istos dies scłm illoꝵ quibus
hec gesta s similitudiñe ñcupamus. ut dicatur
eius ⁊dicatur iuo die fieri propt̃ sacramenti cele¬
brationem. quod ñ iuo die s iam olim factum ẽ:
onne semei ĩmolatus : xp̃c in seipso. ⁊ tamen in
saeram̃to ñ solum ꝑ om̃s pasche sollemnitates. s

Expanded text:
aliquid legere nec mihi scribere. nam ille tunc aliquid legere nec mihi scribere. nam ille tunc adulescens, qui talia breuiter nolebat audire et de quis et a quo ista flagites, breuiter de re tanta respondere me iubes. ecce facio, quantum possum; dominus adiuuet, ut, quod postulas, possim. Nempe saepe ita loquimur, ut pascha propinquante dicamus crastinam uel perendinam domini passionem, cum ille ante tam multos annos passus sit nec omnino nisi semel illa passio facta sit. nempe ipso die dominico dicimus: Hodie dominus resurrexit\', cum, ex quo resurrexit, tot anni transierint. cur nemo tam ineptus est, ut nos ita loquentes arguat esse mentitos, nisi quia istos dies secundum illorum, quibus haec gesta sunt, similitudinem nuncupamus, ut dicatur eius, et dicatur illo die fieri propter sacramenti celebrationem, quod non illo die sed iam olim factum est? nonne semel immolatus est Christus in se ipso et tamen in sacramento non solum per omnes paschae sollemnitates sed
Abbreviated transcription (Latin):
erit fur. nescio utrum aud& aliquis aliquid hor
erit aut ñerit. sicut michi sine dubitatione res¬
pon& quod credat in lm̃.⁊ quod se conu̾tat
ad dm̃. Deinde tua scripta concludens. adiun¬
gis ⁊ dicis. Ad istas gͦ questiones peto breuiter
respondere digneris. ita ut ñ michi de consuetu¬
dine prescribas. s rationem reddas. His utteris
tuis lectis ⁊ relectis ⁊ quantum sinebant tempis
ad doctrinam pictatis maxime ꝑtinentium di¬
ligentissimus ⁊ acerrimus inquisitor. ualde odat
de questione magna responsionem breuem.⁊ qͥ¬
quis id popocissa egerrime ferebat. eumq si eiꝰ
ꝑsona pateretur uultu inignabundus ⁊ uoce
cohibebat. indignum deputans qui taua quere¬
ret. cum de re tanta quam muita dici possent.
deberentq nesciro: S ego t̾ ñ simiuter ut sole¬
bat iue succenseo. Es enim ep̃c multis curis oc¬
cupatus. ut ego. Unde nec tͥ facne uacat plixũ

Expanded text:
erit fur? nescio utrum audet aliquis dicere, aliquid horum erit fur? nescio utrum audet aliquis dicere, aliquid horum erit aut non erit, sicut mihi sine dubitatione respondet, quod credat in deum et quod se conuertat ad deum.\' deinde tua scripta concludens adiungis et dicis: Ad istas ergo quaestiones peto breuiter respondere digneris, ita ut non. mihi de consuetudine praescribas, sed rationem reddas.\' His litteris tuis lectis et relectis et, quantum sinebant temporiad doctrinam pietatis maxime pertinentium diligentissimus et acerrimus inquisitor, ualde oderat de quaestione magna responsionem breuem. et quisquis id poposcisset, aegerrime ferebat eumque, si eius persona pateretur, uultu indignabundus et uoce cohibebat indignum deputans, qui talia quaereret, cum, de re tanta quam multa dici possent deberentque, nesciret. sed ego tibi non similiter, ut solebat ille, suscenseo; es enim episcopus multis curis occupatus ut ego; unde nec tibi facile uacat prolixum
Abbreviated transcription (Latin):
utrum cum creuerit fut᷑us sit castus. uel fur ñ
sit fut᷑us. sine dubio respondebis. nescio. ⁊ utrũ
in eadem paruiua etate constitutus cogitet aliqͥd
bom uel mali. dices nescio. Si itaq de moribus
eius futuris nichii audes certi promittere. ⁊ de eiꝰ
presenti cogitatione. quid: illud quod qͣndo ad
baptismum offeruntur. ꝓeis parentes tanquam
fidedictores respondent ⁊ dicunt uios facere qq
uia etas cogitare ñpotest. aut si potest oceultue
Int̾rogamus enim eos a quibz offeruntur.⁊ dicimo
credit in dm̃ de illa etate que utrum sit ds ignorat
respondent credit. ⁊ ad cetera sic respondetur sin¬
gula que geruntur. Uñ miror parentes in istis
rebus tam fidenter pro paruulo respondere. ut
dicant eum facere tanta bona que ad horam qua
baptiratur baptizator interrogat. tam̃ eadem
hora si subiciam erit castus qui baptizat᷑. aut ñ

Expanded text:
utrum, cum creuerit, futurus sit castus uel fur non utrum, cum creuerit, futurus sit castus uel fur non sit futurus, sine dubio respondebis: Nescio, et utrum in eadem paruula aetate constitutus cogitet aliquid boni uel mali, dices: Nescio. si itaque de moribus eius futuris nihil audes certi promittere et de eius praesenti cogitatione, quid est illud, quod, quando ad baptismum offeruntur, pro eis parentes tamquam fidedictores respondent et dicunt illos facere, quod illa aetas cogitare non potest aut, si potest, occultum est? interrogamus enim eos, a quibus offeruntur, et dicimus: Credit in deum? de illa aetate, quae, utrum sit deus, ignorat; respondent: Credit; et ad cetera sic respondetur singula, quae geruntur. unde miror parentes in istis rebus tam fidenter pro paruulo respondere, ut dicant eum facere tanta bona, quae ad horam, qua baptizatur, baptizator interrogat; tamen eadem hora si subiciam: Erit castus, qui baptizatur, aut non
Abbreviated transcription (Latin):
muldos ñ offerri a parentib. s etiam a quibus¬
lib& extraneis. sicut addominis seruuli aliqͣnio
offeruntur: & ñ nunquam mortuis parentibꝰ suis
paruuli baptizantur. ad eis oblati. qui in utis uꝰ
modi miscdiam prebere potuerunt. Auquando
etiam quos crudeliter parentes exposuerunt nu¬
triendi a quibusliba. ñnunquam a sae̾s uirgini¬
bus colliguntur. & ab eis offeruntur adbaptismũ.
que certe propͥos fiuos nec habuer̃ iios. nec hr̃e
disponunt. ac ꝑ hoc nichil auud hic fieri uides.
nisi quod in eugłio scriptum ẽ. cum dominus
interrogass&. quis illi a latronibus sauciato:
semiuiuo in uia derelicto proximus fuissee. res¬
ponsum: enim qui in illum fecit miscdĩam:
Diffieillmam sane questionem tͥ proposuisse uis̾
es. in extremo inquisitionis tuȩ. ea uidelic&: intẽ¬
tione qua soles uehem̃ter cauere m̃datium. Si
constituam inquis ante de paruulum ⁊⁊ int̾rogẽ

Expanded text:
multos non offerri a parentibus sed etiam a quibusmultos non offerri a parentibus sed etiam a quibuslibet extraneis, sicut a dominis seruuli aliquando offeruntur. et nonnumquam mortuis parentibus suis paruuli baptizantur ab eis oblati, qui in illis huius modi misericordiam praebere potuerunt. aliquando etiam, quos crudeliter parentes exposuerint, nutriendi a quibuslibet, nonnumquam a sacris uirginibus colliguntur et ab eis offeruntur ad baptismum, quae certe proprios filios nec habuerunt ullos nec habere disponunt. ac per hoc nihil aliud hic fieri uides, nisi quod in euangelio scriptum est, cum dominus interrogasset, quis illi a latronibus sauciato et semiuiuo in uia derelicto proximus fuisset; responsum est enim: Qui in illum fecit misericordiam. Difficillimam sane quaestionem tibi proposuisse uisus es in extremo inquisitionis tuae ea uidelicet intentione, qua soles uehementer cauere mendacium. si constituam\', inquis, ante te paruulum et interrogem,
Abbreviated transcription (Latin):
placc quod offeruntur. ⁊ quoꝵ scã atq indiui¬
dua caritate ad cõmunicationẽ sc̃i sp̃e adiuuant᷑.
Tota hoc gͦ mater eccłia que in scĩs ⁊ facit. quia to¬
ta omnes. tota singulos parit. Mam si xp̃ian
baptismi sacram̃tum. quando unum atq idip¬
sum ẽ.etiam apud hereticos uai&⁊ sufficit acd
consecrationẽ. quamuis ad uite ȩt̃ne participati¬
onem ñ sufficiat: que consecratio reum quidem
facit hereticum extra dm̃ gregm habentẽ ñicũ
caracterem.corrigendum tam ammon& sana do¬
ctrina ñ iterum similiter consecrandum. quanto
potius in catholica eccłia etiam ꝑ stipule mimi¬
sterium frumenta purganda portantur. ut ad
masse societatem mediante area pducantur: L
nisi paruuli ad ꝑcipiendam xp̃i gr̃am aparenti¬
bus offerantur. S ic enim seribens dicis. ut sicut
parentes fuerunt auctores ad eorũ penam ꝑfidẽ
parentum identidem iustificentur cum uideas

Expanded text:
placet quod offeruntur, et quorum sancta atque indiviplacet quod offeruntur, et quorum sancta atque individua caritate ad communicationem sancti spiritus adiuuantur. tota hoc ergo mater ecclesia, quae in sanctis est. facit, quia tota omnes, tota singulos parit. nam si Christiani baptismi. sacramentum, quando unum atque id ipsum est, etiam apud haereticos ualet et sufficit ad consecrationem, quamuis ad uitae aeternae participationem non sufficiat, quae consecratio reum quidem facit haereticum extra domini gregem habentem dominicum characterem, corrigendum tamen admonet sana doctrina, non iterum similiter consecrandum, quanto potius in catholica ecclesia etiam per stipulae ministerium frumenta purganda portantur, ut ad massae societatem mediante area perducantur! nisi paruuli ad percipiendam Christi gratiam a parentibus offerantur; sic enim scribens dicis: \'Ut, sicut parentes fuerunt auctores ad eorum poenam, per fidem parentum identidem iustificentur\', cum uideas
Abbreviated transcription (Latin):
omnino alter sit habens carnem suam : animã
suam. anima que peccauent ipsa moriet᷑. Nec
illud te moueat. quod quidam ñ ea fide ad bap¬
tismum ꝑcipiendum paruulos ferunt. ut gr̃a
sp̃ali ad uitam regenerent᷑ ȩt̃nam. s quod eos pu¬
tur. quia ñ abistis hac intentione offeruntur. Ce¬
lebrantur enim ꝑ eos necessaria ministeria.⁊ u̾da
sacram̃toꝵ sine quib consecrari paruulus ñ pot̃.
Ip̃c autẽ ille sc̃s qui habitat in scĩs. ex quib una nia
columba deargentata caritatis igne conflat᷑. agit
quod agit etiam ꝑ seruitutẽ aliquando ñ sotũ sim¬
pliciter ignorantium. uerum etiam damnabilit̃
indignor. O fferunt᷑ quippe paruuili ad pcipiend̃a
sp̃italem gr̃am. ñ tam ab eis quorũ gestantur ma
nibus. quamuis ⁊ ab ipsis. si ⁊ ipsi bom fideles s̃.
quam ab uniũsa societate scõrum atq fidelium.
Ab omnib namq offerri recte in teuigunt᷑ quib

Expanded text:
omnino alter sit habens carnem suam et animam omnino alter sit habens carnem suam et animam suam, anima, quae peccauerit, ipsa morietur. Nec illud te moueat, quod quidam non ea fide ad baptismum percipiendum paruulos ferunt, ut gratia spiritali ad uitam regenerentur aeternam, sed quod eos putur, quia non ab istis hac intentione offeruntur. celebrantur enim per eos necessaria ministeria et uerba sacramentorum, sine quibus consecrari paruulus non potest. spiritus autem ille sanctus, qui habitat in sanctis, ex quibus una illa columba deargentata caritatis igne conflatur; agit, quod agit, etiam per seruitutem aliquando non solum simpliciter ignorantium uerum etiam damnabiliter indignorum. offeruntur quippe paruuli ad percipiendam spiritalem gratiam non tam ab eis, quorum nibus quamvis et ab ipsis, si et ipsi boni fideles sunt, quam ab universa societate sanctorum atque fidelium. Ab omnibus namque offerri recte intelliguntur, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
s potius inteuigerent ꝑillum significantẽ qͦdã¬
moddo gestum corporis eoꝵ qui loqui ñ poterãt
se mirabiit ammoneri quid ipsi facere deberent.
qui post tantum ulud nefas gr̃ȩ sacram̃ti saluta¬
ris irruebant. unde se utiq penitendo abstine
deberent. Nee cum tale aliquia diuina ꝓuidentia
ꝑ insantulos agit. ipsos id agere scientia uel reue¬
iatione credendum ẽ. N eq enim quia cuiusdam
prophe dementiam ds uotuit etiam asina ioq̃nte
coercere. ido iam miranda ÷ asinorum sapientia:
Porro sieut ꝑanimal irrationaie sonuit aliquidho
mini similuimum. quod miraculo diuino ñcordi
asinino tribuendum sit. ita potuit om̃ipotens ꝑ
infantis ammã. ñ ubiratio nulia erat. s ubi adhuc
sopita erat gestu corporis eius ostendere. quid illi
qui & in se & in paruulos suos peccauerant cura¬
re deberent. Cederum cum infans ñ redeat in pa¬
rentem. ut cum illo ⁊ in illo unus homo sit. sed

Expanded text:
sed potius intelligerent, per illum significantem quodamsed potius intelligerent, per illum significantem quodammodo gestum corporis eorum qui loqui non poterant, se mirabibter admoneri quid ipsi facere deberent, qui post tantum illud nefas sacramentis salutaribus irruebant unde se utique poenitendo abstinere deberent. Nec cum tale ali quid divina providentia per infantulos agit, ipsos id agere scientia vel ratione credendum est. Neque enim quia cujusdam prophetae dementiam Deus voluit etiam asina loquente coercere , ideo admiranda est asinorum sapientia. Porro si per animal irrationale sonuit aliqumini simillimum, quod miraculo diuino, non cordi asinino tribuendum sit, ita potuit omnipotens per infantis animam, non ubi ratio nulla erat, sed ubi adhuc sopita erat, gestu corporis eius ostendere, quid illi, qui et in se et in paruulos suos peccauerant, curare deberent. ceterum cum infans non redeat in parentem, ut cum illo et in illo unus homo sit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Nonne illi cum iudicii dies uenerit dicers
nos nichii fecimus. nec derelicto cibo ⁊ poculo
dñi ad profana contagia sponte proꝑauimus:
Dendidit nos auena ꝑficia. parentes sensimus par¬
ricidas: Iui nobis ȩcciłam matrem. ilui patrẽ dñm
negauerunt. ut dum parui ⁊ inprouidi. ⁊ tanti fa¬
cinoris ignari. ꝑ auos ad consortium eriminis iun¬
gunur. alicna fraude capemur. Hanc defensionẽ
non sudbnecteret. nisi iustissimam creder&. ⁊ in dĩ
nidicio paruulis ꝓfuturam. Si enim uere dicit᷑
nos nichil fecimus.amma que peccauerit ipsa
morietur. nec illi ꝑibunt sub dĩ iusto iudicio. qͦs
parentes suo scciere quantũ ad seipsos attinet ꝑ
nutrici derelictam.atqz ab eadem nutrice demo¬
num sacrilegus impactam. pꝰtea in ȩccłia illatãs
eucharistiam miris motibus respuisse. ideo mͥ
uidetur diuinitus factum. ne maiores putarent
nichii se in paruulos in illa iniquitate peccare.

Expanded text:
dicens: \'Nonne illi, cum iudicii dies uenerit, dicent: dicens: \'Nonne illi, cum iudicii dies uenerit, dicent: Nos nihil fecimus nec derelicto cibo et poculo domini ad profana contagia sponte properauimus; perdidit nos aliena perfidia, parentes sensimus parricidas; illi nobis ecclesiam matrem, illi patrem dominum negauerunt, ut, dum parui et inprouidi et tanti facinoris ignari per alios ad consortium criminis iungimur, aliena fraude caperemur?\' hanc defensionem non subnecteret, nisi iustissimam crederet et in dei iudicio paruulis profuturam. si enim uere dicitur: Nos nihil fecimus; anima, quae peccauerit, ipsa moparentes suo scelere quantum ad seipsos attinet, pnutrici derelictam, atque ab eadem nutrice daemonum sacrilegiis impactam, postea in ecclesia illatam sibi Eucharistiam miris motibus respuisse, ideo mihi videtur divinitus factum, ne majores putarent nihil se in parvulos in illa iniquitate peccare,
Abbreviated transcription (Latin):
unt. s quantum impsis ÷ interfectores funt. Re¬
ete uus dr̃ quanddo ab hoc scciere ꝓhibent᷑. nolite
quantum in ipsis ẽ. extinctores eius mento dic̃t᷑
qui sie agunt ut excinetum uelint. Isto iensu recte
intelligi potest quod scͥpsit beatissimꝰ cipͥanus
in epsa de iapdis. cum eos qui tempore ꝑsecuti¬
onis idous immolauerant arguens. ac ne quid
deess & inquit ad criminis cumulum. infantes
quoq parentum manib impositi. uł attracti. a¬
miserunt paruuli quod inpͥmo statim natiuita¬
tis erordio fuerant consecuti. Amiserunt dix̃. q̃ntũ
attimt ad iuoꝵ scelus. a quib amittere coacti st̃.
A miserunt ieor mente ac uoluntate qui inillos
tantum facinus commiser̃. Nam si in seipsis ami¬
sissent. remansiesent utiq diuina sententia sine
uua defensione damnanddi. Quod si sc̃s cipͥanus
arbitraret᷑. ñ eorum defensionẽ continuo subicẽt

Expanded text:
unt, sed, quantum in ipsis est, interfectores fiunt. reunt, sed, quantum in ipsis est, interfectores fiunt. recte illis dicitur, quando ab hoc scelere prohibentur: \'Nolite quantum in ipsis est, extinctores eius merito dicuntur, qui sic agunt, ut extinctum uelint. isto sensu recte intellegi potest, quod scripsit beatissimus Cyprianus in epistula de lapsis, cum eos, qui tempore persecutionis idolis immolauerant, arguens: Ac ne quid deesset\', inquit, ad criminis cumulum, infantes quoque parentum manibus inpositi uel adtracti amiserunt paruuli quod in primo statim natiuitatis exordio fuerant consecuti\'. amiserunt, dixit, quantum adtinuit ad illorum scelus, a quibus amittere coacti sunt; amiserunt in eorum mente ac uoluntate, qui in illos tantum facinus commiserunt; nam si in se ipsis amisissent, remansissent utique diuina sententia sine ulla defensione damnandi. quod si sanctus Cyprianus arbitraretur, non eorum defensionem continuo subiceret
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc ⁊ in uio homine ẽẽ unus sp̃c sc̃s. etiam si
iniucem nesciant ꝑ quem sit utriusq gr̃a c̃õmu¬
ꝑ quem peccante altero ⁊ altero ñ peccante. sit tñ
culpa communis. Ac ꝑhoc potest paruulus se¬
mel ex parentum carne generatus. di sp̃u regen̾ari.
ut ex illis obligatio contracta soluatur: ñ potest
autem semei di sp̃u regeneratus ex parentum car¬
ne regenerari. ut obligatio que soluta ẽ iterum
contrahatur: & ideo semel ꝑceptã paruulus xp̃i
gr̃am ñ amittit. nisi propͥa impictate. si ctatis ac¬
cessu tam malus euaserit. Tunc enim etiã ꝓpria
inerpia hab̾e peccata. que ñ regeneratione aufe¬
rantur. s alia curatione sanentur. Ueruntamen
recte dicuntur parentes uel quicumq maiores fi
uos.seu quoslibe paruulos baptizatos. demoni¬
orum sacruegns obligare conantes sꝑitalit̃ ho¬
micidde: nam inilis quidem int̃fectionem ñ faci¬

Expanded text:
in hoc et in illo homine esse unus spiritus sanctus, etiam si in hoc et in illo homine esse unus spiritus sanctus, etiam si inuicem nesciant. per quem sit utriusque gratia commuet illius, per quem peccante altero et altero non peccante sit tculpa communis. Ac per hoc potest parvulus semel ex parentum carne generatus Dei Spiritu regenerari, ut ex illis obligatio contracta solvatur. Non potest autem semel Dei Spiritu regeneratus ex parentum carne regenerari, ut obligatio quae soluta est, iterum contrahatur. Et ideo semel perceptam parvulus Christi gratiam non amittit, nisi propria impietate, si aetatis accessu tam malus evaserit. Tunc enim etiam propria incipiet habere peccata, quae non regeneratione auferantur, sed alia curatione sanentur. 3. Verumtamen recte dilios seu quoslibet parvulos baptizatos daemoniorum sacrilegiis obligare conantes, spiritualiter homicidae. Nam in illis quidem interfectionem non faci
Abbreviated transcription (Latin):
peccauerit ipsa morietur. Ut autẽ possit regenari
posficium uoluntatis aliene cum offertur conse¬
ciandus. facit hoc unus sp̃c ex quo regeneratur ob¬
iatus. N enim scriptum ẽ. nisi quis renatus fuerit
er parentum uoluntate. aut ex offerentium uł mi¬
istrantium fide: s nisi quis renatus fuerit ex aqͣ
& sp̃u. ⁊ qua gͥ erhibens forisecus sacram̃tum
soluens uincuum culpe. reconcilians bonum na¬
ture. regenerant hominẽ in uno xp̃o ex uno adã
generatum. Regenerans gͦ sp̃c in maiorib offeren¬
tibus ⁊ paruulo oblato renatoq cõmunis ẽ. ido ꝑ
hanc societatem unius eiusdem qr sp̃c. prodest of¬
ferentium uoluntas paruulo oblato. Quando ai
in paruulum maiores peccant offerentes eum.
atq obuigare conantes demonũ sacrilegis uincłis:
non: amma utrorũq cõmuns. ut etiam culpã
possint habere cõmunem. Ñ enim sic cõmunicat᷑
culpa ꝑ att̾ius uoluntatem: quẽadmodum com¬

Expanded text:
peccauerit, ipsa morietur. Ut autem possit regenerari peccauerit, ipsa morietur. Ut autem possit regenerari per officium uoluntatis alienae, cum offertur consecrandus, facit hoc unus spiritus, ex quo regeneratur oblatus. non enim scriptum est: <Nisi quis renatus fuerit ex parentum uoluntate\' aut \'ex offerentium uel ministrantium fide sed: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et spiritu. aqua igitur exhibens forinsecus sacramentumsoluens uinculum culpae, reconcilians bonum naturae regenerant hominem in uno Christo ex uno Adam generatum. regenerans ergo spiritus in maioribus offerentibus et paruulo oblato renatoque communis est; ideo per hanc societatem unius eiusdemque spiritus prodest offerentium uoluntas paruulo oblato. quando autem in paruulum maiores peccant offerentes eum atque obligare conantes daemonum sacrilegis uinculis, non est anima utrorumque communis, ut etiam culpam possint habere communem. non enim sic communicatur culpa per alterius uoluntatem, quem ad modum com
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutem. in sc̃a compage corporis xp̃i. ut semel
generatus ꝑ alioꝵ carnalem uoluptatem.cum
obstringi. cui nulla sua uoluntate consentit:
Et anima enim patͥs mea ÷ inquit:⁊ anima filii
mea ẽ.Anma que peccauent. ipsa morietur. Non
autẽ peccat ipsa cum parentes ei omnino nesci¬
enti. uel quilib& alius adhib& sacrilegia ddemo¬
morum. S ideo ex adam traxit quod sacram̃ti
illius gratia solueretur: quia ñdum erat anima
sepatim uiuens. id: altera anima de qua diceretur.
⁊ anma pats mea ÷ & anima fiuii mea ẽ. Iam itaq
cum homo in seipso ẽ. ab eo qui genuit alter ef¬
fectus. peccato alti̾us sine sua consensione ñ tenẽt᷑
obnoxius. Traxit gͦ reatum. quia unus erat cũ
uioꝯ in illo aquo traxit qn quod traxit admissũ ÷
Non autẽ trahit alter ab altero qñ sua uno quoq
propa uita uiuente. iam÷ unde dicatur. anima q̃

Expanded text:
uirtutem in sancta compage corporis Christi, ut semel uirtutem in sancta compage corporis Christi, ut semel generatus per aliorum carnalem uoluptatem, cumobstringi, cui nulla sua uoluntate consentit. et anima enim patris mea est, inquit, et anima filii mea est. anima, quae peccauerit, ipsa morietur. non autem peccat ipsa, cum parentes ei omnino nescienti uel quilibet alius adhibet sacrilegia daemoniorum, sed ideo ex Adam traxit, quod sacramenti illius gratia solueretur, quia nondum erat anima separatim uiuens, id est altera anima, de qua diceretur: Et anima patris mea est et anima filii mea est. iam itaque cum homo in se ipso est ab eo, qui genuit, alter effectus, peccato alterius sine sua consensione non tenetur obnoxius. traxit ergo reatum, quia unus erat cum illo et in illo, a quo traxit, quando, quod traxit, admissum est; non autem trahit alter ab altero, quando sua unoquoque propria uita uiuente iam est, unde dicatur: Anima, quae
Abbreviated transcription (Latin):
sacrorũ. anbene uiuendi quedã uelut portio sit ⁊̃
sacra ꝑcipere. ut scilic& ñ aliud sit bene uiuere. a¬
liud sacrate uiuere. s bene uiuendi termini s etiã
sacrata claudatur uita.Horum quatuor que ꝑ¬
posui quid potissimum probes. queso te litteris
aperire non pigeat. Plurimum quippe interest
ad i quod suscepimus int̃ nos colloquendo page̾
ne cum multa ñ necessaria tanquam ea sentias q̃
forte ñ sentis refeuere molior. tempus necessariũ
in suꝑflus insumatur. Onerare itaq epłam no
ito rescribente cetera contexamus:.
onefacio coep̃o: augustinus in
domino salutem.Queris ame
utrum parentes baptizatis par¬
uulis suis noceant. cum eos de¬
momorũsacrificus sanare conan¬
tur ⁊ siñ noceant. quomodo eis
prosit cum baptizantur parentum fides. quoꝵ
eis ñpotest obẽẽ ꝑfidia.u bi responddeo tantam
iuius sacramenti hoc ÷ baptismi salutaris eose

Expanded text:
sacrorum, an bene uiuendi quaedam uelut portio sit etiam sacrorum, an bene uiuendi quaedam uelut portio sit etiam sacra percipere. ut scilicet non aliud sit bene uiuere aliud sacrate uiuere, sed bene uiuendi terminis etiam sacrata uita claudatur. horum quattuor, quae proposui, quid potissimum probes, quaeso te litteris aperire non pigeat. plurimum quippe interest ad id, quod suscepimus inter nos conloquendo peragere, ne, cum multa non necessaria, tamquam ea sentias, quae forte non sentis, refellere molior, tempus necessarium in superfluis insumatur. onerare itaque epistulam nolui, ut te cito rescribente cetera contexamus.BONIFATIO EPISCOPO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Quaeris a me, utrum parentes baptizatis paruulis suis noceant, cum eos daemoniorum sacrificiis sanare conantur, et, si non nocent, quo modo eis prosit, cum baptizantur, parentum fides, quorum eis non potest obesse perfidia. ubi respondeo tantam illius sacramenti, hoc est baptismi salutaris esse
Abbreviated transcription (Latin):
qua purgati antiquorũ sacroꝵ pus preceptis ex¬
piationibus purissimis.: abstemiis obseruatio¬
nibus decocti anima ⁊ corpore constantes depro¬
perant. In his u̾bis sentio insi fauor uideri tͥ ñ
sufficere ad uiam qua itur ad dm̃ ut uir bonis
pus iustis puris castis. ueris dictis factisq ꝓme
sacroꝵ antiquoꝵ pus preceptis expiationib pur¬
getur. Quam obrem uelim scire quid arbitreris ẽe
ꝑ sacra purgandum meo qui pie. iuste. pure. uera¬
citerq uiuendo ꝓmeretur dõs. ⁊ ꝑ eos unum illũ
deoꝵ dm̃. Si enim adhuc sacris purgandus ẽ. utiq
mundus non ẽ. Et si mundus non ẽ. pie. iuste. pu¬
re. casteq ñ uiuit. Si aut̃ iam ita uiuit.iam mũ¬
dus ẽ. Porro iam mundum ⁊⁊ purum quid opus:
sacris erpiando purgari: Itaq hic nodus : dispu¬
tationis nr̃e. quo soluto consequentia uidebimus.
uiuat ne homo bene ut sacris purgetur an sacris
purgetur ut bene uiuat. an ipse quantus bene ui

Expanded text:
ceptis expiationibusque purissimis et abstemiis obseruationibus decocti anima et corpore constantes deproperant\'. In his uerbis sentio. ni fallor, uideri tibi non sufficere ad uiam, qua itur in deum, ut uir bonus piis, iustis, puris, castis, ueris dictis factisque sacrorum antiquorum piis praeceptis expiationibusque purgetur. quam ob rem uelim scire, quid arbitreris esse per sacra pnrgandum in eo, qui pie, iuste, pure ueraciterque uiuendo promeretur deos et per eos unum illum deorum deum. si enim adhuc sacris purgandus est, utique mundus non est et, si mundus non est, pie, iuste, pure casteque non uiuit. si autem iam ita uiuit, iam mundus est. porro iam mundum atque purum quid opus est sacris expiando purgari? itaque hic nodus est disputationis nostrae, quo soluto consequentia uidebimus: uiuatne homo bene, ut sacris purgetur, an saciis purgetur, ut bene uiuat, an ipse quantuscumque be
Abbreviated transcription (Latin):
ens quod multis demptatiõib
tua tirocinia quatiant᷑. in qua
etiam insinuasti desicdare te littas meas. Condo¬
lui fr̃. ⁊ cessare ab seͥbendo ñ potui. ne ñ solum tuo
s etiam meo desidio negarẽ qͦd me uidebam of
castra ne deseras. in quib tibi etiam edificanda
turris ẽ illa dequa in euglio dñs loquit᷑. in ea qͥppe
stantem. ⁊ sub armis uerbi dĩ militantem. nulla
ex parte penetrare ulle temptationes ualent. Iñ
& iactata in adu̾sarium tela graui ponde ueniunt.
⁊ꝓspecta firmo munimine deuitant᷑. Considã ⁊̃
tade qua etiam fr̃ ẽẽ dignatus ẽ. reges appellasse mi¬
lites suos. ⁊ unumquẽq adbellandum eum rege
qui hab& inginti mila instructione dec̃ẽ miltum
idoneum eẽ deb̾e p̃monuit. S paulo antequã

Expanded text:
ens, quod multis temptationibus ens, quod multis temptationibus tua tirocinia quatiantur, in qua etiam insinuasti desiderare te litteras meas. condolui, frater, et cessare ab scribendo non potui, ne non solum tuo sed etiam meo desiderio negarem, quod me uidebam offcastra ne deseras, in quibus tibi etiam aedificanda turris est illa, de qua in euangelio dominus loquitur. in ea quippe stantem et sub annis uerbi dei militantem nulla ex parte penetrare ullae temptationes ualent; inde et iacta in aduersarium tela graui pondere ueniunt et prospecta firmo munimine deuitantur. considera etate, qua etiam frater esse dignatus est, reges appellasse milites suos et unumquemque ad bellandum cum rege, qui habet uiginti milia, instructione decem milium idoneum
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ queso anima mea. nisi forte quod nos de¬
lectat. tam̃ ⁊ si honestum ẽ. non tam̃ satis utile
qͥamnparte ẽ : Int̾m uc& untu̾so. hanc ipsam
partem. id÷ nos ipsos quantum ꝓpeccatis nr̃is
nobis cedit materia. id÷ nos ipsi cedimus nob̃.
elimatiores ⁊ compaginabiliores. si tam̃ admittis
hoc u̾bum aptare moliamur. Habes epłam non
pro tua magnitudine.s ꝓ mea paruitate longiorẽ.
qua ⁊ ꝓuocauerim. ut iam non ꝓmea paruitate.s
ꝓtua magnitudine mͥ epła mittatur. Que tamen
quantacũq erit mͥ longa ñerit. cui dotum dempꝰ
breue ẽ ad legendum.Rescribe mnͥ quando aut
ubi occurrere debeam propt̃ illam causam qͣ me
iussisti occurrere. Quod si ẽ indegra: ⁊ñ forte ali¬
ud melius placuit. tunc occurram. Sin minus.
rogo te nolo me a cursu meo reuoces. Iua enim
tissimo fratri leto: augustinus
In dño salutem. Legi epłam quã
misisti fr̃ibus consolari te cupi¬

Expanded text:
hoc est, quaeso, anima mea, nisi forte quod nos dehoc est, quaeso, anima mea, nisi forte quod nos delectat, tametsi honestum est, non tamen satis utile, quia in parte est? interim licet uniuerso hanc ipsam partem, id est nos ipsos, quantum pro peccatis nostris nobis cedit materia, id est nos ipsi cedimus nobis, elimatiores et compaginabiliores, si tamen admittis hoc uerbum, aptare moliamur. habes epistulam non pro tua magnitudine sed pro mea paruitate longiorem, qua et prouocauerim, ut iam non pro mea paruitate sed pro tua magnitudine mihi epistula mittatur. quae tamen quantacumque erit, mihi longa non erit, cui totum tempus breue est ad legendum. rescribe mihi, quando aut ubi occurrere debeam propter illam causam, qua me inssisti occurrere. quod si est integra et non forte aliud melius placuit, tunc occurram; sin minus, rogo te, nolo me a cursu meo reuoces; illa enimTISSIMO FRATRI LAETO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Legi epistulam, quam misisti fratribus. consolari te cupi
Abbreviated transcription (Latin):
imitatione ñ nicħ iam profeci. ut talis ẽẽ desidem.
Uides qͥd facias. quod sibonus es. quam nos rapias
in amorem ꝓximi. qui nob̃ pͥmus ad dilectionem
dĩ ⁊ ultimus gradus ẽ:⁊ quasi limes quo s uderq
annectit᷑ dĩ proximi. in quo nos ut dixi quasi
limite stantes amborum calore tangimur:⁊am
ossi borum flagramus amore.S quanto nos
iste ignis exusserit ⁊ purgauerit ꝓximi: tantũ
nos in illũ puriorẽ cħ ire cõpellit. in qͦ iã nullꝰ nob̃
amandimodꝰ ĩponit᷑. qnipse ibi mod̾ ẽ sine mͦ a
mare. Non gͦ uerendum ẽ ne plus amemus dñm
tͥ me quasi abstersa tristicia facilitate actionum
de liberali otio. quod tecum mͥ agere licuit in ħ
rure posito. nam ita licere potuit. letiorẽ offert.
Ante quam sane uen̾abilis ep̃c nos uisitare digna¬
retur. quasi meta illoꝵ gaudioꝵ scͥpta ẽ. ⁊ quod
uere mirer eodem die uenit quo scripta ẽ. Quid

Expanded text:
imitatione non nihil iam profeci, ut talis esse desiderem. imitatione non nihil iam profeci, ut talis esse desiderem. uides, quid facias, quod sic bonus es. quam nos rapias in amorem proximi, qui nobis primus ad dilectionem dei et ultimus gradus est et quasi limes, quo sibi uterque adnectitur, dei et proximi, in quo nos, ut dixi, quasi limite stantes amborum calore tangimur et amborum flagramus amore. sed quantum nos iste ignis exusserit et purgauerit proximi, tantum nos in illum puriorem dei ire compellit. in quo iam nullus nobis amandi modus inponitur, quando ipse ibi modus est sine modo amare. non ergo uerendum est, ne plus amemus domintibi me quasi abstersa tristitia facilitate actionum de liberali otio, quod tecum mihi agere licuit in hoc rure posito — nam ita licere potuit —, laetiorem offert, antequam sane uenerabilis episcopus nos uisitare dignaretur, quasi meta illorum gaudiorum scripta est et, quod uere mirer, eodem die uenit, quo scripta est. quid
Abbreviated transcription (Latin):
discurrens delitiatur anima mea. ⁊ uitali pastu
qͥcqͥd in se minus inuenit. aut imbecillum sentit.
nere⁊ responde facis canenti tͥ dño. ut qͥcqͥd de ei
plenitudine ad nos usq redundat iocundius
efficiatur. ⁊ gratius ꝑtuum elegantẽ famulatũ
ꝯsuccinctam munditiam :⁊ fidele ac castum. sim̃¬
plexq minist̾ium. qđ ita resplendere facis ꝑ ar-¬
gutias tuas ⁊uigilantiam tuam. ut ꝑstringat
oculos ⁊ inse rapiat. nisi tu ide mnuas dñm ut
quicqͥd in de delectabile luc&. referentes nos ad illũ
ipsius ẽẽ agnoscamus. de cuiꝰ bonitate tam bonꝰ
es. ⁊ de cuius puritate ⁊ simplicitate ⁊ pulchritu¬
dine purus.simplex ⁊pulcher es.⁊ illi agentes
gras de bono tuo dono suo.dignetur nos tibi
adiungere. uel quoquo mͦ subiungere. ut plenus
subiciamur illi. cuiꝰte ductu ac modatione talem
gaudemus. ut ⁊ t contingat gaude de nod̾. qđ non
diffido fore. si tuis me orationib adiuues. cinus

Expanded text:
discurrens deliciatur anima mea et uitali pastu, discurrens deliciatur anima mea et uitali pastu, quicquid in se minus inuenit aut inbecillum sentit, nere et respondere facis canenti a tibi domino, ut, quicquid de eius plenitudine ad nos usque redundat, iucundius efficiatur et gratius per tuum elegantem famulatum et succinctam munditiam et fidele ac castum simplexque ministerium, quod ita resplendere facis per argutias tuas et uigilantiam tuam, ut perstringat oculos et in se rapiat, nisi tu idem innuas dominum, ut, quicquid in te delectabile lucet, referentes nos ad illum ipsius esse agnoscamus, de cuius bonitate tam bonus es et de cuius puritate et simplicitate et pulchritudine purus, simplex et pulcher es, et illi agentes gratias de bono tuo, dono suo dignetur nos tibi adiun- « gere uel quoquo modo subiungere, ut plenius subiciamur illi, cuius te ductu ac moderatione talem gaudemus, ut et tibi contingat gaudere de nobis. quod non diffido fore, si tuis me orationibus adiuues, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
comunctus. ⁊ ut ita dicam unissime qͣntum pot̃
adherens tͥ. redundantiã ub̃um tuorũ suscipiens
uires comparo. si possum idoncus effici ad ea con¬
cutienda ⁊ expͥmenda. ut quicqͥd secretius ⁊ int̾rus
clausa custodiunt. remotis pellibus quasadhuc
lactanti suggendas inscrunt. ipsa michi uiscera
si possibile ẽ dignent᷑ effundere. Uiscera in quã mͥ
ut refundant᷑ cupio. uiscera tua uiscera pinguia
sagina cȩlesti. ⁊ condita om̃i dulcedine spiritali:
Uiscera tua uiscera pura. uiscera simplicia. nisi quod
duplici s̃ uinculo redimita gemine caritatis. Uis¬
cera tua uiscera ꝑfusa lumine ueritatis: ⁊ refulgẽ¬
tia ueritatem. Hoꝵ me manationi. uł refultatioĩ
subicio. quo nox mea in lumine tuo deficiat. ut ĩ
d̃ claritate simul ambulare possimus. O uere ar¬
tificiosa apis di. construens fauos diuini nectaris
plenos. manantes miscdiã ⁊ ueritatem. ꝑ quos

Expanded text:
coniunctus et, ut ita dicam, unissime, quantum potest, coniunctus et, ut ita dicam, unissime, quantum potest, adhaerens tibi redundantiam uberum tuorum suscipiens uires comparo, si possim idoneus effici ad ea concutienda et exprimenda, ut, quicquid secretius et interius clausum custodiunt, remotis pellibus, quas adhuc lactanti sugendas inserunt, ipsa mihi uiscera, si possibile est, dignentur effundere. uiscera, inquam, mihi ut refundantur cupio, uiscera tua, uiscera pinguia sagina caelesti et condita omni dulcedine spiritali, uiscera tua, uiscera pura, uiscera simplicia, nisi quod duplici sunt uinculo redimita geminae caritatis, uiscera tua, uiscera perfusa lumine ueritatis et refulgentia ueritatem. horum me manationi uel resultationi subicio, quo nox mea in lumine tuo deficiat, ut in diei claritate simul ambulare possimus. o uere artificiosa apis dei construens fauos diuini nectaris plenos, manantes misericordiam et ueritatem, per quos
Abbreviated transcription (Latin):
repete. his inhia. extermiᷤ ne contere tempus.si
tua nolueris quisquã aliena dabit : Non eris
hȩc nado cecinisse parentem. dum tͥ que mͥmet
uel uolo uł metuo. Hec tͥ si recipis feret olim pa¬
gina uitam.si renuis. eadem hec pagina testis
seruum det sͥ ꝑpetuo Uiue precor. s uiue deo.
nam uiuere mundo. mortis opus uia ẽ uiuere
sinu caritatis amplectendo e¬
piscopo augustino: seuerus:
Deo gr̃as fr̃ augustine euius
donum ẽ quicquid in nobis¬
bonoꝵ gaudioꝵ ẽ. Fateor bene mͥ tecum ẽ. M ul-¬
tum te lego. Mirum dicam. s uerum plane. quã
mͥ absens sol& ẽe p̃sentia. tam p̃sens facta ẽ absentia
tui. Nulle se nobis int̃ponunt turbulente actioẽs
Nosti optime quã auarus sim tui. nec tam̃ mͣmuro
quia ñ tantum ago q̃ntum uolo. qm rursus non
minus ago qͣntum possum: Deo gͦ gr̃as fr̃ dulcis¬
sime. bene michi tecum ẽ. Gaudeo tecum artius

Expanded text:
repete, his inhia, externis ne contere tempus; si repete, his inhia, externis ne contere tempus; si tua nolueris, quisquam aliena dabit? non eris ihaec nato cecinisse parentem, dum tibi, quae mihimet, uel uolo uel metuo. haec tibi, si recipis, feret olim pagina uitam; si rennuis, eadem haec pagina testis seruum det sibi perpetuo. uiue, precor, sed uiue deo; nam uiuere mundo mortis opus, uiua est uiuere SINU CARITATIS AM- 20 PLECTENDO EPISCOPO AUGUSTINO SEVERUS. Deo gratias, frater Augustine, cuius donum est, quicquid in nobisbonorum gaudiorum est. fateor, bene mihi tecum est, multum te lego; mirum dicam sed uerum plane: quam mihi absens solet esse praesentia, tam praesens facta est absentia tui. nullae se nobis interponunt turbulentae actiones nosti optime, quam auarus sim tui, nec tamen murmuro, quia non tantum ago, quantum uolo, quoniam rursus non minus ago, quantum possum. deo ergo gratias, frater dulcissime, bene mihi tecum est, gaudeo tecum artius