comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
spiritib idipsum est. color et odor.
non magis quam in corporib. Ergo de
colore conscientia consultetur: de odo¬
re fama. fetere fecisti odorem nr̃m co¬
ram pharaone et seruis eius auint illi:
dicentes de opinione. Porro colorem
oꝑi tui dat cordis intentio. et iudiciũ
conscientiȩ. Nigra sunt uicia: uirtus
candida est. Inter hanc atq illa: consci¬
entia consulta discernit. Stat sententi¬
a dñi de oculo nequam & lucido.
qua inter candidum et nigrum cer¬
tos fixit limites. et diuisit lucem a
tenebris. Quod gͦ de corde puro & con¬
scientia egreditur bona. candidum ẽ:
& est uirtus. Si autem et bona fama
sequuta fuerit. et lilium est. quippe
cui nec candor lilu desit. nec odor.
Porro uirtus et si non ꝓpterea maior.
pulchrior tam̃ illustriorq efficitur.
Quod si in conscientia neuus fuerit:
nec quod ex ea ꝓdierit carebit neuo.
Nam si radix in uitio: et ramus. Ac ꝑ
hoc quicqͥd illud sit. quod radix uici¬

Expanded text:
spiritibus id ipsum est color et odor, spiritibus id ipsum est color et odor, non magis quam in corporibus. Ergo de colore conscientia consultetur, de odore fama. Fetere fecistis odorem nostrum coram Pharaone et servis ejus, aiunt illi , dicentes de opinione. Porro colorem operi tuo dat cordis intentio, et judicium conscientiae. Nigra sunt vitia, virtus candida est. Inter hanc atque illa, conscientia consulta discernit. Stat sententia Domini de oculo nequam et lucido , quia inter candidum et nigrum certos fixit limites, et divisit lucem a tenebris. Quod ergo de corde puro et conscientia bona egreditur candidum est, et est virtus; si autem et bona fama secuta fuerit, et lilium est, quippe cui nec candor lilii desit, nec odor. 2. Porro virtus, etsi non propterea major, pulchrior tamen illustriorque efficitur. Quod si in conscientia naevus fuerit, nec quod ex ea prodierit, carebit naevo. Nam si radix in vitio, et ramus. Ac per hoc quidquid illud sit quod radix viti
Abbreviated transcription (Latin):
inis precedentis .S.lxxi¬
sermonis: principiũ huius.
Est gͦ lilium sponsus. s non lilium
inter spinas: qm̃ non habet spinas
qui peceatum ñ fecit. Deniq sponsã
ꝑtestatus est. lilium inter spinas. qm̾
si dixerit uel ipsa quia spinam non
habeat: se ipsam seducit. et ueritas in
ea non est. Se uͦ florem quidem et
lilium ꝓfessus ẽ: non tam̃ int̾ spinas.
Magis autem. ego inquit flos campi
et lilium conuallium. et non est
spinarum mentio. qđ solus sit ho¬
minum qui opus non habeat dicere.
conuersus sum in erumpna mea dum
configitur spina. Ergo absq lilus ñqmͣ
est. qui absq uicus semꝑ est. quia totus
et semꝑ est candidus. spetiosus forma p̃
filus hominum. Tu gͦ qui hec audis
uel legis. cura habere lilia penes te: si
uis habere hunc habitatorem liliorũ
habitantem in te. Opus tuũ. studium
tuũ. desiderium tuum. lilia ẽẽ ꝓtesten
tur moralis quidam ipsarum terũ can¬
dor atq: odor. Habent et mores colores
suos: habent et odores. Neq enĩ in

Expanded text:
inis praecedentis sermonis, principium hujus. Est ergo lilium sponsus, sed non lilium inter spinas, quoniam non habet spinas qui peccatum non fecit. Denique sponsam protestatus est lilium inter spinas; quoniam si dixerit vel ipsa, quia spinas non habeat, se ipsam seducit, et veritas in ea non est. Se vero florem quidem et lilium professus est, non tamen inter spinas. Magis autem: Ego, inquit, flos campi et lilium convallium . Et non est spinarum mentio, quod solus sit hominum qui opus non habeat dicere: Conversus sum in aerumna mea, dum configitur spina . Ergo absque liliis nunquam est, qui absque vitiis semper est; quia totus et semper est candidus, speciosus forma prae filiis hominum . Tu ergo qui haec audis vel legis, cura habere lilia penes te, si vis habere hunc habitatorem liliorum habitantem in te. Opus tuum, studium tuum, desiderium tuum: lilia esse protestetur 1514 moralis quidam rerum ipsarum candor, atque odor. Habent et mores colores suos, habent et odores. Neque enim in
Abbreviated transcription (Latin):
troitu glẽ suȩ. quod uel solum indi¬
gnissimũ ẽ: aliquatenus recardetur
Quanti putas estimanda sis gła qnͣ¬
tacumq mortaliũ. ut ab ea quȩ a pa-¬
tie suo ab ec̃no parata est. debeat. eũ
uel ad modicum retinere: Adde qd̾
nulla ratione in longuis ꝓtrahi decet
ipsius filii peticionem. Qu̾a dicam
peticionem queris: Nempe illam qͣ
dicit. Pater clarifica filiũ tuũ. Q uod
tam̃ eũ petisse senserim. non ut sup¬
plicem: s ut p̃scium. Libere petitur:
qd̾ in potestate petentis acciꝑe est:
Ergo dispensatoria filii peticio ẽ. ñ
necessaria: quippe donantis eum
patre. quicqͥd a patre acceꝑit. Ubi et hoc
dicendũ quia ñsolum pater clarificat
filium. s ec filius clarificat patrem: ne
qͥs dicat filium minorẽ patre. quasi qͥ

Expanded text:
troitu gloriae suae, quod vel solum inditroitu gloriae suae, quod vel solum indignissimum est, aliquatenus retardetur. Quanti putas aestimanda sit gloria quantacunque mortalium, ut ab ea, quae a Patre suo ab aeterno parata est, debeat eum vel ad modicum retinere? Adde quod nulla ratione in longius protrahi decet ipsius Filii petitionem. Quam dicam petitionem quaeris? Nempe illam, qua dicit: Pater, clarifica Filium tuum. Quod tamen eum petiisse senserim, non ut supplicem, sed ut praescium. Libere petitur, quod in potestate petentis accipere est. Ergo dispensatoria est Filii petitio, non necessaria, quippe donantis cum Patre, quidquid a Patre acceperit. 4. Ubi et hoc dicendum, quia non solum Pater clarificat Filium, sed et Filius clarificat Patrem: ne quis dicat Filium minorem Patre, quasi q
Abbreviated transcription (Latin):
cente confutetur impictas : exultent
sideles: głentur discipuli: ppłi conuer¬
cantur: demumq ab uniuersis glifice¬
tur ipse. cum ex p̾sentia resurgentis
cunctis claruerit ueritas predicentis.
falleris o sponsa. Oportet quidẽ hec
eri: s in tempore. Nunc uͦ interim
uide ne forte id dignum magis. et su¬
onȩ consentaneum iusticie sit. si non
deur scm̃ canib & margaritȩ porcis:
s potius scdm scripturam tollatur im¬
piuis ne uideat głam ci÷ si non fraude¬
tur ficles merito. quȩ tunc sane ꝓbati¬
oi ẽ dignoseit᷑. cum credit᷑ quod non
uidetur: si penes ipsam seruet᷑ dignis
quod occultat᷑ indignis. ut qui in sor¬
dib sunt sordescant adhuc. & iusti
nistificent᷑ magis. si non dormittent
p̃ tecdio celi. et celi celoꝵ tabescant et
confundant᷑ ab expectatione sua: si
non ipse pat̃ ommipotens duitius
iam frustret᷑ a desiderio cordis sui ͭ
si non demũ unigenitus ultra ab in¬

Expanded text:
cente confutetur impietas, exsultent cente confutetur impietas, exsultent fideles, glorientur discipuli, populi convertantur, demumque ab universis glorificetur ipse, cum ex praesentia resurgentis cunctis claruerit veritas praedicentis. Falleris, o sponsa. Oportet quidem haec fieri, sed in tempore. 3. Nunc vero interim vide, ne forte id dignum magis et supernae consentaneum justitiae sit; si non detur sanctum canibus, et margaritae porcis: si potius, secundum Scripturam, tollatur impius, ne videat gloriam Dei ; si non fraudetur fides merito, quae tunc sane probatior esse dignoscitur, cum creditur quod non videtur; si penes ipsam servetur dignis, quod occultatur indignis, ut qui in sordibus sunt sordescant adhuc, et justi justificentur magis , si non dormitent prae taedio. Coeli et coeli coelorum tabescant et confundantur ab exspectatione sua, si non ipse Pater omnipotens diutius jam frustretur a desiderio cordis sui; si non demum Unigenitus ultra ab in
Abbreviated transcription (Latin):
& tuis non negare oculis fidem: quio
laudis meretur: S si quod ñ uidemꝰ
sꝑamus. ꝑ pacientiam expectamꝰ.: et pu¬
cientia meritũ est. Beati deniq qui ñ
uiderunt: et crediderunt. Proide ut
non euacuet᷑ meritũ ficdĩ subducat se
uisui: dans uirtuti locum. Etiam et
tempus est. ut iam in suũ sese recipiat.
Queris in qũe suum: In dexteram pa¬
tris. Neq enim rapinã arbitrabit᷑. ẽẽ se
equalem deo: cũ sit in forma di.Cigo
is sit ungeniti locus. in quo eiꝰ om̃s
iniuria ꝓpulsata uideatur. Sedeat sa¬
ne uixta non infra: ut om̃s honorif¬
cent filium sicut honorificant patrem.
In hoc apparebit maiestatis equalitas:
si nec inferiorem patre. nec posterioren
suspexeris. At ista interim nichil hort̾
aduertit. s quasi ebria p̃amore. hac
illacq discurrens. querit oculis quen
iam oculus. ñ contingit: s fides. Non
enim existimat xp̃m aliter oportere
intrate in głam suam. nisi pͥus resut¬
rectionis gła palam mundo innotes¬

Expanded text:
 tuis non negare oculis fidem quid laudis meretur? Sed si quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus; et patientia meritum est. Beati denique qui non viderunt, et crediderunt . Proinde ut non evacuetur meritum fidei, subducat se visui, dans virtuti locum. Etiam et tempus est ut jam in suum sese recipiat 1535. Quaeris, in quem suum? In dexteram Patris. Neque enim rapinam arbitrabitur esse se aequalem Deo, cum sit in forma Dei . Ergo is sit Unigeniti locus; in quo omnis ejus injuria propulsata videatur. Sedeat sane juxta, non infra, ut omnes honorificent Filium, sicut honorificant Patrem. In hoc apparebit majestatis aequalitas, si nec inferiorem Patre, nec posteriorem suspexeris. At ista interim nihil horum advertit: sed quasi ebria prae amore hac illacque discurrens, quaerit oculis, quem jam oculus non contingit, sed fides. Non enim existimat Christum aliter oportere intrare in gloriam suam, nisi prius resurrectionis gloria palam mundo innotes
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sit autẽ bonus ͥ uerendum ne ñ tam
nutriat doctrina uberi: qua noceat
uita sterili. Temere itaq et in hac pare
hoc onus subitur: absq scientia part̃
uicaq laudabili. S ecce qͦd ũ landa¬
mus. finis indicit᷑: ubi non erat fius
Euocamur in materiam alteram: et
cui hanc cedere indignũ. Angor un¬
diq et qd̃ egrius feram ignoro aueli
ab ista an distendi in illa ÷ nisi quod
utrolibet. simul utrũq molestius.
Oseruitutem: o necessitatẽ. Non qd̃
uolo hoc ago: s qđ odi illud facio.
Notate tam̃ ubi desinimꝰ. ut ꝙͣncito u
id redire lib̃tim erit. inde mox ordia¬
mur. nomine sponsi eccłiȩ. iħu xp̃i¬

Expanded text:
non sit autem bonus, verendum ne non tam non sit autem bonus, verendum ne non tam nutriat doctrina uberi, quam sterili vita noceat. Tenere itaque et in hac parte hoc onus subitur absque scientia pariter, vitaque laudabili. Sed ecce, quod non laudamus, finis indicitur, ubi non erat finis. Evocantur in materiam alteram, et cui hanc cedere indignum. Angor undique, et quod aegrius feram ignore, avelli ab ista, an distendi in illa: nisi quod utrolibet simul utrumque molestius. O servitutem! o necessitatem! non quod volo hoc ago, sed quod odi illud facio. Notate tamen ubi desinimus, ut quam cito in id redire liberum erit, inde mox ordiamur, in nomine sponsi. Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ eos qui dum auide nimis hono¬
rib inhiaut : minꝰ ꝓuide. grauib se
supponunt honerib. exponunt ꝑicu¬
lis. ut sciant ad quid uenerunt: sic̃ seri¬
ptũ ẽ. Amice ad qd̾ uenisti: Nifallor
ad solam ciuitatis custodiam. ut qntũ
satis est ꝓcurctur: opus ẽ uiro forti. spi¬
ricali. ficdeli. forti ad ꝓpulsandas mui¬
rias ͥ sp̃ali ad dep̃hendendas insicdux
fideli qui non quȩ sua sunt querait
Poro autẽ ad mores honestandos uei
corrigendos. qd utiq ad decorem ꝑtor
sponse. quis non liquido agnoscit ꝑs¬
cessariam fore̾. cũ multa quidẽ oiligo¬
tia discipline censuram: Ca ꝓpter oñs
eui hoc opus imeumbit oportet fete¬
at delo illo: quo accensus p̃cipuus ilt
emulator. sponsȩ dñi aiebat. E mulo
uos dĩ emulatione. despondi em̃ ros
uni uiro uirginẽ castam: exhibere
xp̃o. Iam quomͦ in pascua diuinor̃
ediicet eloquioꝵ. greges dominicospi¬
stor idiota : S et si doctus quid̾e fuert

Expanded text:
propter eos, qui dum avide nimis honopropter eos, qui dum avide nimis honoribus inhiant, minus provide gravibus se supponunt oneribus, exponunt periculis: ut sciant ad quid venerint, sicut scriptum est: Amice, ad fuit venisti? Ni fallor, ad solam civitatis custodiam, ut quantum satis est procuretur, opus est viro forti, spirituali, fideli: forti ad propulsandas injurias, spirituali ad deprebendendas insidias, fideli qui non quae sua sunt quaerat. Porro autem ad mores honestandos vel corrigendos, quod utique ad decorem pertinet sponsae, quis non liquido agnoscat pernecessariam fore cum multa quidem diligentia disciplinae censuram? Ea propter omnis, cui hoc opus incumbit, oportet ferveat zelo illo, quo accensus praecipuus ille aemulator sponsae Domini aiebat: Aemulor vos Dei aemulatione; despondi enim vos uni viro virginem 1538 castam exhibere Christo . Jam quomodo in pascua divinorum educet eloquiorom greges Dominicos pastor idiota? Sed et si doctus quidem fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
bonis lectisq exemplis. & suis magis
qmͣ alienis. Nam si alienis et ñ suis.
ignominia est illis: ꝙ pecus ita ñ ꝓficit.
Si enĩ uerbi causa. ego qui iuideor int̾
uos pastoris gerere curam. uob̃ apposu¬
ero moysi mansuetudinẽ. pacientiam
iob. misccłiam samuelis. dauid sc̃itatẽ
& siqua sunt eiꝰ modi exempla bonoꝵ.
iminitis ipse et impatiens atq immise¬
ricors. & minime sc̃s. sermo ut uereor
minꝰ sapide ueniet: et uos minus auibe
capietis. Uerum hoc suꝑne pietati re¬
linquo: ut qd̃ minus uob̃ ex nob̃ est.
ipsa suppleat : et qd̾ ꝑperam. ipsa corri¬
gat. Nunc uͦ bonus pastor hoc qͦ cura¬
bit. ut scdm ȩũgłium inueniat᷑ habere
sal. in semet ipso ÷ sciens quia sermo sale
conditus: qnͣtum placuerit ad grãm
tm̃ ꝓderit ad salutem. Hec incerim
de eustodia ciuitatis atq ornatu sponsȩ.
necñ et pastu ouiũ dicta sint. Uolo tam̃
adhuc eadem paulo exp̃ssius designare.

Expanded text:
bonis laetisque exemplis, et suis magis bonis laetisque exemplis, et suis magis quam alienis. Nam si alienis et non suis; ignominia est illis, et pecus ita non proficit. Si enim, verbi causa, ego qui videor inter vos pastoris gerere curam, vobis apposuero Moysi mansuetudinem, patientiam Job, misericordiam Samuelis, David sanctitatem, et si qua sunt ejusmodi exempla bonorum, immitis ipse et impatiens, atque immisericors et minime sanctus: sermo, ut vereor, minus sapide eveniet, et vos minus avide capietis. Verum hoc supernae pietati relinquo, ut quod minus vobis ex nobis est, ipsa suppleat; et quod perperam, ipsa corrigat. Nunc vero bonus pastor hoc quoque curabit, ut secundum Evangelium inveniatur habere sal in semetipso ; sciens quia sermo sale conditus quantum placuerit ad gratiam, tantum proderit ad salutem. Haec interim de custodia civitatis, atque ornatu sponsae, nec non et pastu ovium dicta sint. 10. Volo tamen adhuc eadem paulo expressius designare
Abbreviated transcription (Latin):
tendlite pastui. Et hec tria ad illã dñi
trinam sciscitationem forte non incongru
e ꝑtinere dicent᷑. Porro custodia euuta¬
tis ut sit sufficiens tripharia erit : a
ui tirannoꝵ a fraude hereticoꝵ: adem¬
ptationib demonum. Sponse uͦorna¬
tus. in ponis oꝑib: et morib & ordini¬
bus. At pastus ouiũ cominunit quide
in pascuis scripturarũ tanqͣm in hers¬
ditate dñi: s est distinctio in illis. Nam
sunt mandata quȩ duris atq carna¬
lib animis imponunt᷑: ex lege uite
q& cdiscipline. Et sunt holera dispen¬
sationum quȩ infirmis et pusillis
corde de respectu mĩȩ apponuntur:
et sunt consilioꝵ solida fortiaq quȩ ex
uitimis sapientiȩ ꝓponunt᷑ sanis: et
qui exercitatos habent sensus ad discre¬
tionem boni et mali. Paruulis namq
tanqm̃ agniculis adhortionis lac potꝰ
datur: non esca. Ad hec boni sollicitiq
pastores inpinguare pecus ñ cessant:

Expanded text:
tendite pastui. Et haec tria ad illam Domini tendite pastui. Et haec tria ad illam Domini trinam sciscitationem forte non incongrue pertinere dicentur. Porro custodia civitatis ut sit sufficiens, trifaria erit; a vi tyrannorum, a fraude haereticorum, a tentationibus daemonum. Sponsae vero ornatus in bonis operibus, et moribus, et ordinibus. At pastus ovium communiter quidem in pascuis Scripturarum, tanquam in haereditate Domini; sed est distinctio in illis. Nam sunt mandata, quae duris atque carnalibus animis imponuntur ex lege vitae et disciplinae: et sunt olera dispensationum, quae infirmis et pusillis corde de respectu misericordiae apponuntur: et sunt consiliorum solida fortiaque, quae ex intimis sapientiae proponuntur sanis, et qui exercitatos habent sensus ad discretionem boni et mali. Parvulis namque, tanquam agniculis, adhortationis lac potus datur, non esca. Ad haec boni sollicitique pastores impinguare pecus non cessant
Abbreviated transcription (Latin):
respondente conscientia. Audite ħ
amici sponsi: si tamen amici. At pa¬
rum dixi amici. amicissimi sint opor¬
tet: qui pͥuilegio tantȩ familiaritatis
donant᷑. Non otiose tociens repetitum
est. petre amas me: in commissione
ouium. E ego quidẽ id significatum
ꝑinde puto: ac si illi dixisset iħe. nisi
testimoniũ tibi ꝑhibente. conscientia
qd̾ me ames. et ualde ꝑfecteq ames :
hoc est plusqũa tua. plusqm̃ tuos. płꝰ
qũa etiam te. ut huiꝰ repetionis meȩ nu¬
merus impleat᷑: nequaqmͣ suscipias cu¬
ram hanc. nec te intromittas de ouibus
meis. ꝓ quib sanguis utiq m̃s effusus
est. Terribilis sermo: et qui possit etiã
impauida quoxuis tyrannoꝵ corda
concutere. ꝓpt̾ea attendite uob̾ quicũꝙ
opus ministerii huiꝰ sortiti estis: atcen¬
dite inqu̾a uob̃. et precioso deposito.
qͦd uobis creditũ est. Ciuitas est: ugi¬
late ad custodiam concordiamq Spon¬
sa est: studete ornatui. Oues sunt: in¬

Expanded text:
respondente conscientia. Audite haec, respondente conscientia. Audite haec, amici sponsi, si tamen amici. At parum dixi, amici: amicissimi sint oportet, qui privilegio tantae familiaritatis donantur. Non otiose toties repetitum est: Petre, amas me? . in commissione ovium. Et ego quidem id significatum perinde puto, ac si illi dixisset Jesus: Nisi testimonium tibi perhibente conscientia quod me ames, et valde perfecteque ames, hoc est, plus quam tua, plus quam tuos, plus quam etiam te, ut hujus repetitionis meae numerus impleatur, nequaquam suscipias curam hanc, nec te intromittas de ovibus meis, pro quibus sanguis utique meus effusus est. Terribilis sermo, et qui possit etiam impavida quorumvis tyrannorum corda concutere. 9. Propterea attendite vobis quicunque opus ministerii hujus sortiti estis; attendite, inquam, vobis, et pretioso deposito quod vobis creditum est. Civitas est: vigilate ad custodiam, concordiamque. Sponsa est: studete ornatui. Oves sunt: in
Abbreviated transcription (Latin):
altissimi deprecant᷑. Et uigilant et
deprecant᷑ scientes suam insufficienti¬
am in custodienda ciuitate: & quia
nisi dñs custodierit ciuitatẽ. frustra
uigilat qui eustodit eam. Porro cum
añs ita p̃cipiat. uigilate. et orate ne
intretis m temptationem: liquet qd̾
absq dupplici hoc exercitio fideliũ
studioq custodum. ñ potest ẽẽ secu¬
ra ciuitas: ñ sponsa: ñ oues. Horum
differentiam queris: Unum sunt.
Ciuitas ꝓpter collectionẽ ÷ sponsa ꝓpt̃
dilectionem: oues ꝓpt̾ mansuecudin̾e.
Uis scire. hoc sponsam qd cuutatem
eẽ: Nidi inquit ciuitatem scãm ihe¬
rusalem nou̾a descendentẽ de celo a
deo ꝑatam: tanqmͣ sponsã. oruatam
iuro suo. Identidem tibi hoc & de
ouib liquido apparebit: si recorẽ¬
ris. pͥmus ille custos petcũ loquor.
cũ sibi pͥmo oues committerentur:
qm atcente simul de amore commo¬
nitus sit. Quod utiq tanta cura
sapiens creditor ñ fecisset: nisi se
sentiret sponsũ: io sͥ utiq ex intimo

Expanded text:
Altissimi deprecantur. Et vigilant, et deprecantur, scientes suam insufficientiam in custodienda civitate, et quia nisi Dominus custodierit civitatem, frustra vigilat qui custodit eam . 8. Porro cum Dominus ita praecipiat: Vigilate, et orate, ne intretis in tentationem ; liquet quod absque duplici hoc exercitio fidelium, studioque custodum, non potest esse secura civitas, non sponsa, non oves. Horum differentiam quaeris? Unum sunt. Civitas propter collectionem, sponsa propter dilectionem, oves propter mansuetudinem. Vis scire hoc sponsam, quod civitatem esse? Vidi, inquit, civitatem sanctam Jerusalem novam descendentem de coelo a Deo, paratam tanquam sponsam ornatam viro suo . Identidem tibi hoc et de ovibus liquido apparebit, si recorderis, primus ille custos 1537 Petrum loquor, cum sibi primo oves committerentur, quam attente simul de amore commonitus sit. Quod utique tanta cura sapiens creditor non fecisset, nisi se sentiret sponsum, id sibi utique ex intimo
Abbreviated transcription (Latin):
oculis nr̃is. et nox interim est in hac
parte: temptamur nimirum a timo¬
re noccurnoᷤ. et ꝓ bonis quȩ non ui¬
demus. formidamus quȩ impresentia¬
rum sunt aduersa tolerare. Uigilandũ
ꝓinde et orandum pͥmo intrantib con¬
tra hanc pͥmam temptationem: ne su¬
bito preoccupati a pusillanimitate
sp̃c et tempestate. a bono cepto qd̃ absit
resiliant. Suꝑata autem hac temptati¬
one arnemus nos nicħominus & ad¬
uersus hominũ laudes: quȩ de lauda¬
bili potissimũ uita sumunt materi¬
am. Alioquin patebimus uulneria
sagitta uolante in die:quȩ est inanis
gła. fama siquidem uolat: et ido in

Expanded text:
oculis nostris, et nox est interim in hac oculis nostris, et nox est interim in hac parte; tentamur nimirum a timore nocturno, et pro bonis quae non videmus, formidamus quae impraesentiarum sunt adversa tolerare. Vigilandum proinde et orandum primo intrantibus contra hanc primam tentationem, ne subito praeoccupati a pusillanimitate spiritus et tempestate, a bono coepto, quod absit! resiliant. 12. Superata autem hac tentatione, armemus nos nihilominus et adversus hominum laudes, quae de laudabili potissimum vita sumunt materiam. Alioquin patebimus vulneri a sagitta volante in die, quae est inanis gloria. Fama siquidem volat; et ideo in
Abbreviated transcription (Latin):
non timebis a timore noturno: a sa¬
gicta uolante in die:a negotio ꝑam-¬
bulante in tenebris: ab incursu & de¬
monio meridiano. Atendite nichilo¬
minus et uos alii qd̃ omnib sꝑo ꝓfu¬
turum: illud om̃s in nobis sentimus
& sensimus qui conuersi sumus ad
dominũ. qd̃ sc̃a scriptura dicit. fili ac
cedens ad seruitutem dĩ. sta in timore:
et p̃para anim̃a tuam ad temptationẽ.
onem. pͥmus exagitat timor: quem
intrantib statim horret uite ingerit
artioris: & insuete austeritas discipli¬
nȩ.Atq is timor nocturnus dicitur.
uel quia nox in scripturis designare
pati aggredimur. id nondũ reuelatum
est. Si enim dies ille luceret in cuiꝰ lu¬
mine pariter et labores & premia ui¬
deremus : timor omnino quoꝵ uis la¬
borꝓ nullus eẽt pre desiderio premioꝵ:
dum clara luce appareret qũa ñ sine
condigne passiones huius temꝑis ad
futuram głam quȩ reuelabitur in no¬
bis. Nunc uͦ qm̃ abscondita sunt ab

Expanded text:
non timebis a timore nocturno, a sanon timebis a timore nocturno, a sagitta volante in die, a negotio perambulante in tenebris, ab incursu et daemonio meridiano . Attendite nihilominus et vos alii, quod omnibus spero profuturum. Illud omnes in nobis sentimus et sensimus qui conversi sumus ad Dominum, quod sancta Scriptura dcedens ad servitutem Dei, sta in timore, et praepara cor tuum ad tentationes onem, primus exagitat timor, quem intrantibus statim horror vitae ingerit arctioris, et insuetae austeritas disciplinae. Atque is timor nocturnus dicitur, vel quia nox in Scripturis designare pati aggredimur, id nondum revelatum est. Si enim dies ille luceret, in cujus lumine pariter et labores et praemia videremus; timor omnino quorumvis laborum nullus esset prae desiderio praemiorum. dum clara luce appareret quoniam non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis . Nunc vero quoniam abscondita sunt ab
Abbreviated transcription (Latin):
cum quib habitare debent uniꝰ moris
in domo: haut icio sane: an se existimẽt
pietatem reciniere cum huiꝰmodi. Michi
uident᷑ et longuis abiecisse. Nam qui
sapientes in oculis suis decreuerunt ap̃
se. nec consilio acquiescere nec precepto:
uideant qͥo respondeant non mͥ s dicen¬
ti. qm̃ quasi peccm ariolandi est repug¬
nare. & quasi scelus idolatͥȩ nolle acqui¬
escere. Premiserat autẽ quia melior est
obedientia qu̾a uictimȩ: et auscultare
magis quam offerre adipem arietum:
ait carnes taurorum. aut sanguinem
hircoꝵ potabo significans minime sibi
accepta fore ieuinia suꝑboꝵ uel inmũ¬
dorum. S: sane uereor ne dampnantes
suꝑstitiosos. uideamur frena laxare.
gulosis: et audiant illi ad ꝑiculum
sui. qd̃ ad remedium his dicitur.
Qu̾aobrem audite utraq pars.iiͦiͬi.
ẽẽ temptationum genera: & ĩta nobis
ĩpsa ꝓpħico sermone describi. Scuto
inquit circumdabit te ueritas eius:

Expanded text:
cum quibus habitare debent unius moris cum quibus habitare debent unius moris in domo; haud scio sane an se existiment pietatem retinere, cum hujusmodi mihi videantur et longius abjecisse. Nam qui sapientes in oculis suis decreverunt apud se nec consilio acquiescere, nec praecepto, videant quid respondeant, non mihi, sed dicenti: Quoniam quasi peccatum ariolandi est repugnare, et quasi scelus idololatriae nolle acquiescere. Praemiserat autem quia melior est obedientia quam victima et auscultare magis quam offerre adipem arietum , ait, carnes taurorum, aut sanguinem hircorum potabo ? significans minime sibi accepta fore jejunia superborum vel immundorum. 11. Sed sane vereor, ne damnantes superstitiosos, videamur frena laxare gulosis; et audiant illi ad periculum sui, quod ad remedium his dicitur. Quamobrem audite, utraque pars, quatuor esse tentationum genera, et ipsa nobis ita prophetico sermone describi. Scuto, inquit, circumdabit te veritas ejus;
Abbreviated transcription (Latin):
puritatis heremũ petere ꝑsuasit. & cog¬
nouerunt miseri tandem qũã uerus sit
sermo qu̾e frustra legerant : ue soli. qm̃
si ceciderit non habet subleuantem. Quo¬
tiens ad opus manuum plusqu̾ã opus
fuerat incitauit: et fraccum uirib cet̾is
regularib exercitiis inualidum reddiditͤ
Quam multis exercitationem corꝑis quȩ
iuxta apłm admodicũ ualet. non modi¬
cam ꝑsuasit: & pietate fraudauit: Demo
ipsi exꝑti estis. quomͦ quidam ad uere¬
cundiam illoꝵ dico. qui ante in hiber
non poterant. ita in spũ uehementi
ad omnia ferebant᷑: post ad tantam
ignauiam deuenerunt. ut scd̃m illud
ment᷑. Quam turpe iniere. fedus cum
suis corporib: quib crudele. ante mo¬
eerant bellum. Uideas ꝓhpudor impor¬
tune suꝑflua queritare: qui pͥus neces¬
saria obstinatissime recusabant. Qũaꝗͣ
siqui in sua forte inuicti obstinatione
ꝑdurant indiscretius abstinentes. & sin¬
gularitate notabili conturbantes eos

Expanded text:
puritatis eremum petere persuasit, et cogpuritatis eremum petere persuasit, et cognoverunt miseri tandem, quam verus sit sermo quem frustra legerant: Vae soli, quoniam si ceciderit, non habet sublevantem? Quoties ad opus manuum plus, quam opus fuerat, incitavit; et fractum viribus, caeteris regularibus exercitiis invalidum reddidit? Quam multis exercitationem corporis, quae juxta Apostolum ad modicum valet , non modicam persuasit, et pietate fraudavit? Denique ipsi experti estis, quomodo quidam, ad verecundiam illorum dico, qui ante inhiberi non poterant ita in spiritu vehementi ad omnia ferebantur, post ad tantam ignaviam devenerunt, ut secundum illmentur : quam turpe iniere foedus cum suis corporibus, quibus crudele ante indixerant bellum. Videas, proh pudor! importune superflua quaeritare, qui prius necessaria obstinatissime recusabant. Quanquam si qui in sua forte invicti obstinatione perdurant, indiscretius abstinentes, et singularitate notabili conturbantes eos,
Abbreviated transcription (Latin):
tenebrose obstinateq uoluntatis suȩ.
nox & nox ppetua sint: diem tamen
se ad fallendum simulare nouerunt:
nec modo diem s et meridiem: sic̃ eoꝵ
pͥnceps non condentus eẽ equalis dio.
etiam aduersatur & excollitur supra
id qd̃ colitur. aut qd̃ colitur ds. Itaq nisi
cordi illius quẽ forte aliqd̾ istiusmodi de¬
monium meridianũ temptandũ acceꝑit
oriens ex alto illuxerit uerus meridies. qui
falsum conuincat et ꝓdat: non poterit
omnino caueri. s temptabit & supplanta¬
bit sine dubio sub specie boni÷ ꝓ bono sti¬
licet malũ incauto & impuido ꝑsuadens
& tunc meridies idẽ maior claritas appa¬
ret temptans: cum quasi boni maioris
sa suggessit anticipare uigilias quo ad
sollempnia fr̃m illuderet dormittanti:
Quotiens ꝓduci ieiunia: ut diuinis ob¬
sequiis eo inutilem redderet quo inbecil¬
lem: Quotiens bene ꝓficientib in ceno¬
biis inuidens. obtentu quasi maioris

Expanded text:
tenebrosae obstinataeque voluntatis suae tenebrosae obstinataeque voluntatis suae nox et nox perpetua sint, diem tamen se ad fallendum simulare noverunt, nec modo diem, sed et meridiem, sicut eorum princeps non contentus esse aequalis Deo, etiam adversatur, et extollitur supra id quod dicitur, aut quod colitur Deus . Itaque nisi cordi illius, quem forte aliquod istiusmodi daemonium meridianum tentandum acceperit, oriens ex alto illuxerit verus meridies, qui falsum convincat et prodat, non poterit omnino caveri, sed tentabit et supplantabit sine dubio sub specie boni, pro bono scilicet malum incauto et improvido persuadens. Et tunc meridies, id est major claritas, apparet, tentans, cum quasi boni majoris sa, suggessit anticipare vigilias, quo ad solemnia fratrum illuderet dormitanti? Quoties, produci jejunia, ut divinis obsequiis eo inutilem redderet, quo imbecillem? Quoties bene proficientibus in coenobiis invidens, obtentu quasi majoris
Abbreviated transcription (Latin):
cubes in meridie. idẽ in manifesto: ne se¬
ducta incipiam uagari post greges soda¬
lium tuoꝵ: quẽadmodum & ip̃si uagi
sunt. nulla stabiles certitudine ueritatis:
semꝑ discentes et nunqu̾ã ad seientiam
ueritatis ꝑuenientes. Hec sponsa ꝓꝑter
philosophoꝵ et hereticoꝵ uaria & uana
dogmata. Michi uͦ uidetur nonsolum
ꝓpterea s et ꝓpter dolos inuisibiliũ pote¬
statum. sicut sunt seductorii sp̃c sedentes
in insidiis et parantes sagitas suas in
pharetra. ut sagittent in obscuro rectos
corde. Proppter hos inquam & maxie
uidetur michi illa meridies optanda
etiam nob̃. ut clara luce deprehendamꝰ
astutias diaboli: atq angłm sathanȩ
illum qui se tranffigurat in angłm lu¬
cis. ab nr̃o angło facillimȩ discernamꝰ.
Non enim nos aliter nos custodire suffi¬
ano: nisi in meridiano equȩ lumine.
Qd quide demonium idcuco meridia¬
nũ dictum existimo quia sunt aliqui
de numero malignoꝵ qui cũ merito

Expanded text:
cubes in meridie, id est in manifesto, ne secubes in meridie, id est in manifesto, ne seducta incipiam vagari post greges sodalium tuorum, quemadmodum et ipsi vagi sunt, nulla stabiles certitudine veritatis, semper discentes, et nunquam ad scientiam veritatis pervenientes . Haec sponsa propter philosophorum et haereticorum varia et vana dogmata. 9. Mihi vero videtur non solum propter ea, sed et propter dolos invisibilium potestatum, sicut sunt seductorii spiritus, sedentes in insidiis, et parantes sagittas suas in pharetra, ut sagittent in obscuro rectos corde: propter hos, inquam, et maxime, videtur mihi illa meridies optanda etiam nobis, ut clara luce deprehendamus astutias diaboli, atque angelum Satanae illum, qui se transfigurat in angelum lucis , ab angelo nostro facillime discernamus. Non enim aliter nos custodire suffiano Psal. XC, 6, nisi in meridiano aeque lumine. Quod quidem daemonium idcirco meridianum dictum existimo, quia sunt aliqui de numero malignorum, qui cum merito
Abbreviated transcription (Latin):
est anima mea. & quotiens conturbat
me. Hec pascua noui et frequentaui. te
secuta pastorem: s indica queso etiam
quȩ non noui. Sunt quidem & alii
pastores qui dicunt se ẽẽ sodales tuos
&e non sunt: habentes greges suos. et
fines suos pabulo mortis refertos: in
quib pascunt. nec tecũ nec ꝑ de: quoꝵ
utiq derminos ñ intraui. nec appropit¬
quaui eis. Ipsi sunt qui dicunt ecce
hic est xp̃e. ecce illic est: ꝓmittences
sapientiȩ et scientiȩ pascua uberiora: et
creditur eis. & confluunt ad eos multi:
et faciunt eos filios gehennȩ duplo
qũa se.Cur hoc nisi quia non est ibi
meridies et ꝑspicua lux. ut liquido ue¬
ritas cognoscatur. facileq ꝑ ea recipit᷑
falsitas. ꝓpter ueri similitũdinẽ quȩ ñ
facile in obscuro a uero discernit᷑  pre¬
sertim quia aquȩ furtiue dulciores st̃.
et panis absconditus suauiorᷤ Et ꝓpt̃¬
ea queso ut indices mͥ ubi pascas. u̾bi

Expanded text:
est anima mea, et quoties conturbat est anima mea, et quoties conturbat me. Haec pascua novi et frequentavi te secuta pastorem; sed indica, quaeso, etiam quae non novi. 8. Sunt quidem et alii pastores, qui dicunt se esse sodales tuos, et non sunt, habentes greges suos, et fines suos pabulo mortis refertos, in quibus pascunt nec tecum, nec per te, quorum utique terminos non intravi, nec appropiavi eis. Ipsi sunt qui dicunt: Ecce hic est Christus, ecce illic est ; promittentes sapientiae et scientiae pascua uberiora, et creditur eis, et confluunt ad eos multi, et faciunt eos filios gehennae duplo quam se. Cur hoc, nisi quia non est ibi meridies et perspicua lux, ut liquido veritas cognoscatur; facileque pro ea recipitur falsitas propter verisimilitudinem, quae non facile in obscuro a vero discernitur, praesertim quia aquae furtivae dulciores sunt, et panis absconditus suavior? Et propterea quaeso, ut indices mihi ubi pascas, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
uibi pascas. uͥ cubes in meridie. Scio
satis ubi pascas non cubans: indica
mͥ ubi pascas cubes. Non ignoro
ubi aliis temꝑib pascere soleas: s scire
uelum uͥ in meridie pascas. Nam in
temꝑe quidem mortalitatis mee & in
loco ꝑegrinationis meȩ. consueui sane
sub tua custodia pasci & pascere in le¬
ge et ꝓpħis et psalmis de te. necnon &¬
in euangelicis pascuis et apud apłos
summiliter requieui: frequent̃ etiam de
gestis sc̃ors. & uerbis et scriptis eorũ. ui¬
ctum mͥ atq attinentib mͥ mendicaui
ut potui: frequentius autẽ. qm̃ is ma¬
gis ad manũ fuit. manducaui panem
doloris et uinum conpunctionis bibi
& facte sunt mͥ lacrimȩ meȩ panes die
ac nocte. dum dicitur mͥ cotidie ubi est
ds tuus. Nisi qd̃ de mensa tua siqͥdem
ꝑasti in conspectu meo mensam aduer¬
sus eos qui tribulant me: de ipsa inꝗͣ
tuȩ quid̃ẽ benefitio miserationis accipio.
in quo utcumq respiro. quotiens tristis

Expanded text:
ubi pascas, ubi cubes in meridie. Scio ubi pascas, ubi cubes in meridie. Scio satis ubi pascas non cubans; indica mihi ubi pascas et cubes. Non ignoro ubi aliis temporibus pascere soleas; sed scire velim ubi in meridie pascas. Nam in tempore quidem mortalitatis meae, et in loco peregrinationis meae consuevi sane sub tua custodia pasci, et pascere in lege, et prophetis, et psalmis de te; nec non in evangelicis pascuis, et apud apostolos similiter requievi; frequenter etiam de gestis sanctorum, et verbis, et scriptis eorum, victum mihi atque attinentibus mihi mendicavi ut potui; frequentius autem quoniam is magis ad manum fuit manducavi panem doloris, et vinum compunctionis bibi; et factae sunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte, dum dicitur mihi quotidie: Ubi est Deus tuus? Nisi quod de mensa tua; siquidem parasti in conspectu meo mensam adversus eos qui tribulant me : de ipsa, inquam, tuae quidem beneficio miserationis, accipio, in quo utcunque respiro, quoties tristis
Abbreviated transcription (Latin):
ego qͦ te in lumine tuo et in decore
tuo ꝑ mentis excessum merear contem¬
plariͤ. pascentem ub̃ius. qui escentem se¬
curius. Nam et hic pascis: s non in sa¬
turitate. Nec cubare licet. s stare & ui¬
gilare oportet ꝓpter timores nocturnos.
heu nec clara lux. nec plena refectio
nec mansio tuta: & ideo indica michi
uͥ pascas ubi cubes in meridie. Beatã
me dicis. cum esurio et sitio iusticiam.
Quid hoc ad illorum felicitatem qui
repleti sunt in bonis domus tuȩ:qui
epulant᷑ & exultant in conspectu dei
& delectant᷑ in leticia: S et siqͥd pati¬
or ꝓpter iusticiam. nichilominus bea¬
tam ꝓnuntias: et certe pasci uͥ timeas
pati. iocunditatem habet s non secu¬
ritatem. Porro autem pasci & pati si¬
mul: nonne molesta iocunditas est:
Om̃ia mͥ hic cedunt citra ꝑfectum:
plura pret̃ uotũ: et tutum nichil.
Quando adimplebis me leticia cum
uultu tuo: Nultum tuũ dñe reqͥram.
Uultus tuus meridies est. Indica michi

Expanded text:
ego quoque te in lumine tuo et in decore tuo per mentis excessum merear contemplari pascentem uberius, quiescentem securius. 7. Nam et hic pascis, sed non in saturitate; nec cubare licet, sed stare et vigilare oportet propter timores nocturnos. Heu! nec clara lux, nec plena refectio, nec mansio tuta: et ideo indica mihi ubi pascas, ubi cubes in meridie. Beatam me dicis cum esurio et sitio justitiam . Quid hoc ad illorum felicitatem, qui repleti sunt in bonis domus tuae , qui epulantur et exsultant in conspectu Dei, et delectantur in laetitia? Sed et si quid patior propter justitiam, nihilominus 1390 beatam pronuntias . Et certe pasci ubi timeas pati, jucunditatem habet, sed non securitatem. Porro autem pasci et pati simul, nonne molesta jucunditas est? Omnia mihi hic cedunt citra perfectum, plura praeter votum, et tutum nihil. Quando adimplebis me laetitia cum vultu tuo? Vultum tuum, Domine, requiram . Vultus tuus meridies est. Indica mihi
Abbreviated transcription (Latin):
solis statio: umbrarum exterminatio:
desiccatio paludum: fecorũ depulsio.
Oꝑhenne solsticium qñ iam non incli¬
nabit᷑ dies: o lumen meridianũ. o uer¬
nalis temꝑies. o estiua uenustas. o au¬
tumpnalis ub̃tas: & neqͥo uidear prece¬
risse.o quies & feriatio hiemalis. Aut cer¬
te si hoc magis ꝓbas: sola tunc hiemps
abiit et recessit. Hunc locum uiquit
tante claritatis et pacis & plenitudiniᷤ.
indica mͥ: ut qu̾eadmodum iacob ad¬
huc in corꝑe manens uidit dominũ
facie ad faciem. & salua facta ẽ anima
ei : uel certe sicut moises uidit eum
non ꝑ figuras et enigiata seu ꝑ som¬
pnia uti ꝓpħȩ alii. s mͦ plane precel¬
ienti atq mexꝑto ceteris. sibi nodo & dõ

Expanded text:
solis statio, umbrarum exterminatio, solis statio, umbrarum exterminatio, desiccatio paludum, fetorum depulsio! O perenne solstitium, quando jam non inclinabitur dies! o lumen meridianum, o vernalis temperies, o aestiva venustas, o autumnalis ubertas; et, ne quid videar praeteriise, o quies et feriatio hiemalis! Aut certe, si hoc magis probas, sola tunc hiems abiit et recessit. Hunc locum, inquit, tantae claritatis et pacis et plenitudinis indica mihi, ut quemadmodum Jacob adhuc in corpore manens vidit Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima ejus ; vel certe sicut Moyses vidit eum, non per figuras et aenigmata, seu per somnia, uti prophetae alii, sed modo plane praecellenti atque inexperto caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
una sabbatorum ueniunt ad monumen¬
tum orto iam sole. An non mane fuit.
qũ ortus est sol: Atculit autẽ nouum
de resurrectione decorem. & seremorem
solito lucem: qm̃ et si noueramus eum
scdm carnem: s nunc iam non nouimus.
Est scriptum in ꝓpħa. decorem induit. in¬
duit fortitudinem et p̃cuixit se: qd̾ car¬
nis infirma tanquã nubila quedam ex¬
cusserit: stolam głȩ induens. Sane ext̾e
eleuatus est sol: et sens im demũ diffundeis
suos radios suꝑ derram. cepit paulatum
ubiq clarior apparere: feruidiorq sentiri.
Uerum quantũlibet incalescat. & ualescat
multiplicet et dilatet radios suos ꝑ om̃e
huiꝰ nr̃e mortalitatis curriculũ ÷ erit em̃
nob̾cum usq in consummationem scłi:
non tam̃ ad meridianũ ꝑueniet lumenͭ
nec in illa sui plenitudine uidebit᷑ mͦ
in qua uidendus ẽ postea: ab his ddũta¬
xat qͦs hac uisione ip̃e dignabit᷑. O uere
meridies. plenitudo feruoris & lucisͭ

Expanded text:
una sabbatorum veniunt ad monumenuna sabbatorum veniunt ad monumentum, orto jam sole . Annon mane fuit, quando ortus est Sol? Attulit autem novum de resurrectione decorem, et sereniorem solito lucem, quoniam etsi noveramus eum secundum carnem, sed nunc jam non novimus . Est scriptum in Propheta: Decorem induit, induit fortitudinem, et praecinxit se ; quod carnis infirma, tanquam nubila quaedam excusserit, stolam gloriae induens. Sane extunc elevatus est Sol, et sensim demum diffundens suos radios super terram, coepit paulatim ubique clarior apparere, fervidiorque sentiri. Verum quantumlibet incalescat et invalescat, multiplicet et dilatet radios suos per omnes hujus nostrae mortalitatis curriculum erit enim nobiscum usque ad consummationem saeculi ; non tamen ad meridianum perveniet lumen, nec in illa sui plenitudine videbitur modo, in qua videndus est postea, ab his duntaxat, quos hac visione ipse dignabitur. O vero meridies, plenitudo fervoris et lucis,
Abbreviated transcription (Latin):
ret radios suos. & minime eos spargẽt
suꝑ t̾ram. Paulus qͦ dicebat qm̃ nox pre¬
cessit. dies autẽ appropinquaurt: signi¬
ficans ẽẽ tunc adhuc adeo modicũ lum̃.
ut ꝓpinquasse qua uenisse diem dicere
maluerit. Quando autem hoc dicebat:
ꝓfecto qñ sol iusticiȩ reuersus ab inferit:
iam se ad alta celi sustulerat. Quantoma¬
gis cum adhuc similitudo carnis peccati
instar dense nubis oꝑiret auroram: iu¬
xta om̃s nimirũ nr̃i corꝑis passiones.
ita ut neq amara mors. nec crux ꝓbro¬
sa defuerit: quantomagis inqũa tunc
exigua tenuisq admodum lux fuit. et
quȩ de aurore magis qũa de solis ꝓdi¬
re presentia uideretur: Erat gͦ aurora
et ipsa subobscura satis. tota illa xp̃i u
delicet conuersatio suꝑ terram: usq dũ
occumbens & rursum exouens. solaris
suȩ p̾sentiȩ lumine clariori fucauit au¬
roram: et mane facto absorta est nox
in uictoria. Demiq habes. Et ualde mane

Expanded text:
ret radios suos, et minime eos spargeret ret radios suos, et minime eos spargeret super terram. Paulus quoque dicebat, quoniam nox praecessit, dies autem appropinquavit , significans esse tunc adhuc adeo modicum lumen, ut propinquasse, quam venisse diem dicere maluerit. Quando autem hoc dicebat? Profecto quando Sol reversus ab inferis, jam se ad alta coeli sustulerat. Quanto magis cum adhuc similitudo carnis peccati instar densae nubis operiret auroram, juxta omnes nimirum nostri corporis passiones, ita ut neque amara mors, nec crux probrosa defuerit? quanto magis, inquam, tunc exigua tenuisque admodum lux fuit, et quae de aurorae magis, quam de Solis prodire praesentia videretur? 6. Erat ergo aurora, et ipsa subobscura satis, tota illa Christi videlicet conversatio super terram, usque dum occumbens et rursum exoriens, solaris suae praesentiae lumine clariori fugavit auroram, et mane facto absorpta est nox in victoria. Denique habes: Et valde mane
Abbreviated transcription (Latin):
mane uidimus głam dñi. Quanti re¬
ges et ꝓph̾ȩ uoluerunt uidere & non
uiderunt. Quare : mͥ quia nox erat &
necdum uenerat illud expectatũ mane
cui fuerat repmissa iniscdia. Unde &
orabat qͥs dĩcens. Auditam fac mͥ mane
miscdĩam tuam: qͥa in te sꝑaui. fuit
namq queda huiꝰ aurora diei. ex quo
sol iusticie. ꝑ archangelũ gabrielem
nuntiatus est terris: & uirgo dm̃ in
utero de sp̃u scõ concepit. et peperit uir¬
go: ac deinceps quo ad in terris uisus est
& cum hominib conuersatus est. Nam
usq ad eo ꝑ totũ id temꝑis lux pusilla.
et tanquã lux reuera aurore apparuit:
ut diem ẽẽ interim apud homines pe¬
ne uniuersitas ignoraret. Demq si cog¬
nouissent: nũquam dm glę crucifirissẽt.
&utiq ipsis paucis. discipulis dicebatur.
adhuc modicum lumen in uobis est. eo
qd aurora eẽt. & initium. uel potius in¬
dicium diei. dum sol adhuc absconde¬

Expanded text:
mane vidimus gloriam Domini. Quanti remane vidimus gloriam Domini. Quanti reges et prophetae voluerunt videre, et non viderunt? Quare? nisi quia nox erat, et necdum venerat illud exspectatum mane, cui fuerat repromissa misericordia? Unde et orabat quis dicens: Auditam fac mihi mane misericordiam tuam, quia in te speravi . 5. Fuit namque quaedam hujus aurora diei, ex quo sol justitiae per archangelum Gabrielem nuntiatus est terris, et Virgo Deum in utero de Spiritu sancto concepit 1389 et peperit Virgo, ac deinceps, quoad in terris visus est, et cum hominibus conversatus est. Nam usque adeo per totum id temporis lux pusilla, et tanquam lux revera aurorae apparuit, ut diem esse interim apud homines pene universitas ignoraret. Denique si cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Et utique ipsis paucis discipulis dicebatur: Adhuc modicum lumen in vobis est ; eo quod aurora esset et initium, vel potius indicium diei, dum Sol adhuc absconde
Abbreviated transcription (Latin):
tiorem: festinemus ad pastum suauiorem:
ad uberiorem et fertiliorem agrũ. festine¬
mus ut habitemus sine metu: habunde¬
mus sine defectu: epulemur sine fastidio.
Tu enim domine sabaoch qui cũ tran¬
quillitate iudicas omnia. etiam cum se¬
curitate equȩ omnia ibi pascis: id̾e ipse
et dominus exercituum & pastor ouium.
Ergo et pascis & cubas pariter: s non hic
Deniq stabas: cum ecelo ꝓspiceres unam
ex tius ouiculis stephanum loquor alli¬
pis circumdari. suꝑ t̾ram. Ee ꝓpt̾ea queso
indica mͥ ubi pascas. ubi cubes in meri¬
die: hoc est tota die. Et enim ille meridi¬
es tota est dies: et ipsa nesciens uesꝑam
Et ideo melior dies illa in atriis tius
suꝑ milia: quia nescit occasum. At ma¬
tutinum forsitan habuit. cum pͥmũ uide¬
licet dies sanctificatus illuxit nob̾: ꝑ uis-
pimus ds misediam tuam in medio
templi tui: cum in medio umbre mor¬
tis. exortus matutini lux orta ẽ nob̃: et

Expanded text:
tiorem, ad pastum suaviorem, tiorem, ad pastum suaviorem, ad uberiorem et fertiliorem agrum. Festinemus ut habitemus sine metu, abundemus sine defectu, epulemur sine fastidio. Tu enim, Domine sabaoth, qui cum tranquillitate judicas omnia, etiam cum securitate aeque omnia ibi pascis. Idem ipse et Dominus exercituum, et pastor ovium. Ergo et pascis, et cubas pariter, sed non hic. Denique stabas cum e coelo prospiceres unam ex tuis oviculis Stephanum loquor a lupis circumdari super terram . Et propterea, quaeso, indica mihi ubi pascas, ubi cubes in meridie; hoc est tota die: etenim illa meridies tota est dies, et ipsa nesciens vesperam. Et ideo melior dies illa in atriis tuis super millia , quia nescit occasum. At matutinum forsitan habuit, cum primum videlicet dies sanctificatus illuxit nobis, per vipimus, Deus, misericordiam tuam in medio templi tui , cum in medio umbrae mortis exortus matutini lux orta est nobis, et
Abbreviated transcription (Latin):
no: me oporcet interim quodam sacra¬
menti cortice ẽẽ contentũ: carnis fur fu¬
re: littere palea÷ uelamine fidĩ. E hec
talia sune. quȩ gustata afferunt mortẽ:
si non de pͥmitiis sp̃c quantulũcumq
accipiant condimentum. Prorsus mors
in olla: nisi ex ꝓpħȩ farinula dulcoret᷑.
Deniq absq sp̃u & sacramentũ ad iudi¬
cium sumitur:. et caro non ꝓdẽ quicqmͣ.
et litera occidit:. & fides mortua est. Sed
sp̃c est qui uiuificat: ut uiuam in eis.
At quantalibet sane habundantia sp̃c pin¬
guescant ista: ñ pari omnino iocunditate
sumit᷑. cortex sacramenti. et adeps frumenti:
nitas et tempus: uultus et speculum: ima¬
go clĩ et forma serui. Nempe in omnibus
his fides locuplex mͥ: intellectus pauper.
Numqͥd uͦ par sapor intellectui fideiq:
cum sit in meritum ista. ille in premiũ:
inter loca: & sicut exaltant᷑ celi a t̾ra. ita
habitantes in eis. bonis potiorib habun

Expanded text:
no; me oportet interim quodam sacrano; me oportet interim quodam sacramenti cortice esse contentum, carnis furfure, litterae palea, velamine fidei. Et haec talia sunt quae gustata afferunt mortem, si non de primitiis spiritus quantulumcunque accipiant condimentum. Prorsus mors mihi in olla, nisi ex prophetae farina dulcoretur . Denique absque spiritu et sacramentum ad judicium sumitur, et caro non prodest quidquam, et littera occidit, et fides mortua est. Sed spiritus est qui vivificat, ut vivam in eis. At quantalibet sane abundantia spiritus pinguescant ista, non pari omnino jucunditate sumitur cortex sacramenti et adeps frumenti, nitas et tempus, vultus et speculum, imago Dei et forma servi. Nempe in omnibus his fides locuples mihi, intellectus pauper. Nunquid vero par sapor intellectui fideique, cum sit in meritum ista, ille in praemium?inter loca; et sicut exaltantur coeli a terra, ita habitantes in eis, bonis potioribus abund