comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
e sacrilegas manus in ipsũ di filium
miccerunt: crudelissum homicide. ĩmo si
fas ẽ dicert etiam deicide. Quid duo p̃¬
cedentia ad tertiũ: Ad hoc expalluit
et expaint tota machina mundialis: et
pene in antiquũ chaos sunt oĩa reuo¬
luita. Ponamus aliquem de regni prĩ¬
cipib terram regiam populasse in ua¬
stitate hostili: ponamus aliũ qui cũ
esset de cõuiuio et consilio regis unicũ
cius filiũ proditoriis manib suffocarit.
Nunquid non primus sccundi respectu
ĩneccns uidebitur et ĩminis: Sic est cẽ
peccatũ quantũ ad hoc pectatũ: et tamẽ
hoc pectatũ in se ꝑtulit qui seipsũ fccit
peccatũ. ut de peccato damnaret peccatũ.
Per hoc enun omne prt̃m tã originale
qͣm ꝑsonale delctũ est: et ipsũ qͦq sin¬
gulare eliminatũ est ꝑ seipsũ. Argu¬
mentũ michi ẽ a maximo. qđ duo mi¬
nora sunt explosa: et ecce argumentũ.
Peccatũ multor tulit: et pro trans¬

Expanded text:
et sacrilegas manus in ipsum Dei Filium et sacrilegas manus in ipsum Dei Filium injecerunt, crudelissimi homicidae; imo, si fas est dicere, etiam deicidae. Quid duo praecedentia ad tertium? Ad hoc expalluit et expavit tota machina mundialis, et pene in antiquum chaos sunt omnia revoluta. Ponamus aliquem de regni principibus terram regiam populasse in vastitate hostili: ponamus alium, qui, cum esset de convivio et consilio regis, unicum ejus filium proditoriis manibus suffocarit. Nunquid non primus respectu secundi innocens videbitur et immunis! Sic est omne peccatum quantum ad hoc peccatum: et tamen hoc peccatum in se pertulit, qui seipsum fecit peccatum, ut de peccato damnaret peccatum. Per hoc enim omne peccatum tam originale quam personale deletum est, et ipsum quoque singulare eliminatum est per seipsum. 8. Argumentum mihi a maximo, quod duo minora sunt explosa: et ecce argumentum. Peccatum multorum tulit, et pro trans
Abbreviated transcription (Latin):
factus ex muliere. scd bñdicta in mulic¬
rib. qui loquit ad matrẽ. mulier ecce
filius tuusͥ ctiam bremi biuens tẽpors
suꝑ terram. et nichilomiuiꝰ multis replet̃
miscrus: in illa breuitate appetitus insi¬
dus. interrogatus contumeliis. pulsat
unuriis. uexatus supplicuis. cõuitus laces¬
situs. Tu ne hanc sufficcre dubites obe¬
dientiam. que reatũ omnẽ pͥme preua¬
ricationis absoluat: Immo uero nõ sicut
delictũ ita et donũ. Nam pct̃m ex uno ĩ
condẽnationẽ: gr̃a autẽ ex multis delictis
in iustificationem. Et quidẽ grane om¬
nino delictã illud origiiale: quod non
solũ personã infecit. sed et nainrã ꝑso¬
nale tamen cinq granius ẽ. tũ iam la¬
xatis habenis exhibrinus undiq mẽbra
nr̃a arma iniquitatis peccato: non mͦ
diti. Singulare uero grauissimũ est.
quod cõmissũ est in dñm maicstatis:
cũ biri ĩp̃ii birũ iustũ iniuste octiderũt.

Expanded text:
dicta in muliedicta in mulieribus, qui loquitur ad matrem: Mulier, ecce filius tuus ; etiam brevi vivens tempore super terram, et nihilominus multis est repletus miseriis, in illa brevitate appetitus insidiis, interrogatus 887 contumeliis, pulsatus injuriis, vexatus suppliciis, conviciis lacessitus. 7. Tune hanc sufficere dubites obedientiam, quae reatum omnem primae praevaricationis absolvat? imo vero non sicut delictum, ita et donum.em; gratia autem ex multis delictis in justificationem. Et grave quidem omnino delictum illud originale, quod non solum personam infecit, sed et naturam. Personale tamen cuique gravius est, cum jam laxatis habenis exhibemus undique membra nostra arma iniquitatis peccato, non modditi. Singulare vero est gravissimum, quod commissum est in Dominum majestatis, cum viri impii virum justum injuste occiderunt,
Abbreviated transcription (Latin):
bris confoncinur: in dolorib parturis.
Ante exitũ miscras oncranius matres:
in exitu mort uiperto lateranus: mirũ
qd̃ non ipsi pariter laccram᷑. Primant
uocc̃ plorationis edumus. merito quidem
utpoit uallem plorationis ingressi: ut
nobis illud sancti iob ex omni ꝑte possit
aptari. Homo natus de muliere breu
uiuens tẽporc: replet᷑ multis miseriis
sco u̾ltra: homo inqͥt natus de muliere.
nichil abiectiꝰ. Et ne forte ex ipsa sibi
uoluptate corportor sensuũ quam de sẽ¬
sibilib hauriat blandiat᷑: in ipso sta¬
tum introitu de exitu qͦq terribiliter
admonct. cũ dicit᷑. breui uiiẽs tẽpore.
Ac ne spaciolũ illud quod inter ingͦssũ
et cgressũ relinquit᷑ sibi liberũ putet:
replctur ait multis miscruis. Multis ⁊
multiplicib inqͣ̃m miscriis corporis. mi¬
scrus cordis: miscruis dũ dormit. miscrus
dũ uigilat. miscrus q̃quauersũ se u̾tat.
Nurũ ipse qͦq uatus ex u̾gine ĩmo¬

Expanded text:
bris confovemur, in doloribus parturimur. bris confovemur, in doloribus parturimur. Ante exitum miseras oneramus matres, in exitu more vipereo laceramus: mirum quod non ipsi pariter laceramur. Primam vocem plorationis edimus, merito quidem, utpote vallem plorationis ingressi, ut nobis illud sancti Job ex omni parte possit aptari: Homo natus de muliere, brevi vivens tempore, repletur multis miseriis sed verbera. Homo, inquit, natus de muliere: nihil abjectius. Et ne forte ex ipsa sibi voluptate corporeorum sensuum, quam de sensibilibus hauriat, blandiatur; in ipso statim introitu de exitu quoque terribiliter admonetur, cum dicitur. brevi vivens tempore. Ac ne spatiolum illud, quod inter ingressum et egressum relinquitur, sibi liberum putet, repletur, ait, multis miseriis. Multis et multiplicibus, inquam, miseriis corporis, miseriis cordis: miseriis cum dormit, miseriis dum vigilat, miseriis quaquaversum se vertat. Nimirum ipse quoque natus ex
Abbreviated transcription (Latin):
cque pct̃m ꝙͣ admod uirtus crucis expũ¬
gat dicere cegitaui: et id forte utilius
audiatur. Primũ quidẽ originale: scõ
ꝑsonale dixcrim: tertiũ singulare. Et ori¬
guiale quidẽ maximũ illud delictũ uoca¬
tur. quod a primo adam contrahimus.
in quo peccauimꝰ omnes: pro qͦ morim̃
uniucrsi. Maximũ plane. quod sic to¬
tũ non mͦ humanũ genus. sed et quẽ¬
libet ipsius gencris occupat: ut nõ sit
qui cuadat. non sit usq ad unum.
Aprimo hoĩc in nouissimũ usq protẽ¬
ditur: et in singulis qͦq a planta pedis
usq ad urticem capitis diffundit᷑ hoc
uericnũ: sed et aliter nichilomuiꝰ ĩ ura¬
uersam dilatat ctatem ab ca sch̾ die.
qua sua quẽq concipit. usq ad eam
qua cõis cum rccipit mater. Alioquin
unde grauc iugũ suꝑ oc̃s et totos filios
adam. idq a dic exitus de uentre mats
corũ. usq in diem scpultirre in matrẽ
omiũ. In sordib gentramire: in tenc¬

Expanded text:
aeque peccatum quemadmodum virtus crucis expunaeque peccatum quemadmodum virtus crucis expungat, dicere cogitavi; et id forte utilius audiatur. Primum quidem originale, secundum personale dixerim, tertium singulare. Et originale quidem maximum illud delictum vocatur, quod a primo Adam contrahimus, in quo peccavimus omnes, pro quo morimur universi. Maximum plane, quod sic totum non modo genus humanum, sed et quemlibet ipsius generis occupat, ut non sit qui evadat, non sit usque ad unum. A primo homine ad novissimum usque protenditur: et in singulis quoque a planta pedis usque ad verticem capitis diffunditur hoc venenum. Sed et aliter nihilominus in universam dilatatur aetatem, ab ea scilicet die, qua sua quemque concipit, usque ad eam, qua communis eum recipit mater. Alioquin unde grave jugum super omnes et totos filios Adam, idque a die exitus de ventre matris eorum, usque in diem sepulturae in matrem omnium? In sordibus generamur, in tene
Abbreviated transcription (Latin):
mestunabilis: hralitas tam aduura¬
bilis: patientia tam insuperabilis. digna
plane tam sct̃a. tam ĩmatulata hostia.
tam acceptabilis: dignus est agnus qͥ
occisus ẽ. accipere fortitudine. facere ad
quod uenit. tollet pt̃a mundi. Ego añt
dico pectatũ triplex: quod inualiit suꝑ
terram. Putatis quia dicere uelun cõ¬
cupiscentiã carnis. et concupiscentiam
oculor. et suꝑbiam uite : Funculus
triplox est qui difficile rũpit᷑. peopterca
multi trahunt ĩmo trahunt᷑ hoc fum¬
culo banitatis: sco pͥor ille ternarius
non ĩmcrito preualet in electis. Quo¬
modo crum non illius patientit retor¬
datio omne arccat uoluptatem. Qͦniͦ
non illius humilitatis consideratio su¬
ꝑbiam uite prorsus extundat: Nam
caritas illa digna plane cuius medi¬
tatio sic mentẽ occupet. sic totam sibi
uendicet aĩa: ut ommino uitiũ curio¬
sitatis gxsufflet. Fortis igit᷑ contra hoc
passio saluatoris: sed aliud ego triplex

Expanded text:
inaestimabilis, humilitas tam admirainaestimabilis, humilitas tam admirabilis, patientia tam insuperabilis. Digna plane tam sancta, tam immaculata hostia, tam acceptabilis. Dignus est Agnus qui occisus est, accipere fortitudinem, facere ad quod venit, tollere peccata mundi. Ego autem dico peccatum triplex, quod invaluit super terram. Putatis quod dicere velim concupiscentiam carnis, et concupiscentiam oculorum, et superbiam vitae? Funiculus triplex est, qui difficile rumpitur: propterea multi trahunt, imo trahuntur hoc funiculo vanitatis: sed prior ille ternarius non immerito praevalet in electis. Quomodo enim non illius patientiae recordatio omnem arceat voluptatem? quomodo non illius humilitatis consideratio superbiam vitae prorsus extundat? nam charitas illa plane digna cujus medidatio sic mentem occupet, sic totam sibi vindicet animam, ut omnino vitium curiositatis exsufflet. Fortis igitur contra haec passio Salvatoris. 6. Sed aliud ego triplex
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit. oblatus est. Son mͦ uoliit et
oblatus est: sed quia uoluit. Solus
nimirũ potestatem habuit ponendi aĩaz
restat implendũ: iam non est qͦd expete
Et iadimnato capite: factꝰ oledicns uss
ad mortẽ. tradidit sp̃m̃. Quis tam fã¬
cile qn uult dormit: Mlagna quidẽ in¬
firmitas mori: sco plane sic mori. u̾tus
ĩmcusa. Rempe quod infirmũ est dei: for¬
tius est hõib. Potest humana uesama
sibupsi in mortem sceleratissimas man
inucere: sed non est hoc ponere aĩaz suã
Urgere cam magis et uiolenter abrũ¬
pere: qͣm ad iuitũ poncre est. Tibi ĩpie
uida. misera planc facultas fuit. non
ponendi aĩaz. sed pendendi: nec tradente
te. scd trahente laqueo. ncquissimus ille
spiritus tuus criuit. non cussus a te
scd amissus. Solus in mortem tradioit
animã suam. qui solus u̾tute propria¬
est regressus ad bitam. solus potestatem
poncridi habuit. qui solus facultatẽ eque
uite et mortis. Digna ergo caritas tã

Expanded text:
voluit, oblatus est. Non modo voluit et voluit, oblatus est. Non modo voluit et oblatus est, sed quia voluit. Solus nimirum potestatem habuit ponendi animam restat implendum: jam non est quod exspectem. Et, inclinato capite, factus obediens usque ad mortem, tradidit spiritum . 886 Quis tam facile quando vult dormit? Magna quidem infirmitas mori; sed plane sic mori, virtus immensa. Nempe quod infirmum est Dei, fortius est hominibus. Potest humana vesania sibi ipsi in mortem sceleratas injicere manus; sed hoc non est ponere animam suam; urgere eam magis, et violenter abrumpere, quam ad nutum ponere est. Tibi, impie Juda, misera plane facultas fuit non ponendi animam, sed pendendi: nec tradente te, sed trahente laqueo nequissimus ille spiritus tuus exivit, non emissus a te, sed amissus. Solus in mortem tradidit animam suam, qui solus virtute propria regressus est ad vitam. Solus potestatem habuit ponendi, qui solus facultatem aeque vitae et mortis. 5. Digna ergo charitas tam
Abbreviated transcription (Latin):
dilexit nos deus: ut seruũ redimeret. nec
pater filio. nec sibi filius ipse peꝑcit. Uere
nuiã. quia et hec mensurã excedit. modũ
superat: plane supereminens bnuersis.
Maiorẽ inquit caritatẽ nemo habet. qͣm
ut animã suã ponat quis pro amncis su.
Tu maiorẽ habuisti dñe: ponens eã pro
immicis. Cũ enim adhuc mimici essemꝰ:
ꝑ mortẽ tuã et tibi reconciliat sumus et
patri. Quenã ergo bidebit᷑ alia uł fuisse
uel esse. bel forc huic similis taritati ͤ Uix
pro iusto qͥs morit᷑. tu pro iniustis passͤ
es: moriens propter delicta nr̃a. qͥ uenisti
iustificare gratis peccatores: seruos facẽ
fres: captinos cohxtedes: exules reges.
Acc sane aliund aliquid patientiã hanc
et humilitatem eque illustrat. qͣm quod
tradidit in mortẽ aninã suã. et pettata
multor tulit: ctiam pro transgressorib
rogans ut non perirent. Fidlis sermo
et omni acceptione dignus. Quia crum

Expanded text:
dilexit nos Deus, ut servum redimeret, nec dilexit nos Deus, ut servum redimeret, nec Pater Filio, nec sibi Filius ipse pepercit. Vere nimiam, quia et haec mensuram excedit, modum superat, plane supereminens universis. Majorem, inquit, charitatem nemo habet, quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis . Tu majorem habuisti, Domine, ponens eam etiam pro inimicis. Cum enim adhuc inimici essemus, per mortem tuam et tibi reconciliati sumus, et Patri. Quaenam ergo alia videbitur esse, vel fuisse, vel fore huic similis charitati? Vix pro justo quis moritur: tu pro injustis passus es, moriens propter delicta nostra, qui venisti justificare gratis peccatores, servos facere fratres, captivos cohaeredes, exsules reges. Nec sane aliud aliquid patientiam hanc et humilitatem aeque illustrat, quam quod tradidit in mortem animam suam, et peccata multorum tulit, etiam pro transgressoribus rogans, ut non perirent. Fidelis sermo, et omni acceptione dignus! Quia enim
Abbreviated transcription (Latin):
litatc iudiciũ cius sublatũ est: cum noc
ad tantas blaspheas. nec ad falsissima
que sibi obiciebantur crimina respõderit.
Uidimus inqͥt eũ et nõ erat aspectus: nõ
speciosũ forma pre filus hominũ. sed obꝓ¬
briũ hominũ. tanqͣm leprosũ. nonissimũ
birorũ. planc birũ dolorũ. a deo percussũ
et humiliatũ: ita ut nulla esset ei species
neq decor. O nouissimũ et altissimũ: o
humilẽ et sublimẽ: o obprobriũ hominũ
ct głam angelorũ. Nemo illo sublimior:
nemo humilior. Demq sputis illitus
est. obprobrus saturatus ẽ. morte turpissi¬
ma condẽnatus est: cũ sceleratis reputat᷑
est. Nichil ne merebitur uel ista humilitaᷤ
que hunc habet modũ: ĩmo que tam est
ultra modũ: Sicut ẽ patienna singłaris
sic ⁊ humilitas admirabilis: btraq sine
exemplo. Utrãq tamen magnifice cau¬
sa ipsa cõmendat. Alinirũ caruas est.
Propter numiã enim caritatẽ suã qua

Expanded text:
litate judicium ejus sublatum est, cum nec litate judicium ejus sublatum est, cum nec ad tantas blasphemias, nec ad falsissima quae sibi objiciebantur crimina responderet. Vidimus, inquit, eum, et non erat ei aspectus, nec speciosum forma prae filiis hominum, sed opprobrium hominum, et tanquam leprosum; novissimum virorum, plane virum dolorum, a Deo percussum et humiliatum: ita ut nulla esset ei species, neque decor . O novissimum et altissimum! o humilem et sublimem! o opprobrium hominum et gloriam Angelorum! Nemo illo sublimior, neque humilior. Denique sputis illitus est, opprobriis saturatus est, morte turpissima condemnatus est, cum sceleratis deputatus est. Nihilne merebitur vel ista humilitas, quae hunc habet modum, imo quae tam est ultra modum? Sicut est patientia singularis, sic humilitas admirabilis; utraque sine exemplo. 4. Utramque tamen magnifice causa ipsa commendat: nimirum charitas est. Propter nimiam enim charitatem suam, qua
Abbreviated transcription (Latin):
aduersus humanũ genus pro quo que
nõ rapuit cxsoluebat: non deniq uel
cõtra populũ ipsũ peculiarẽ sibi. a quo
pro tantis bñficus tanta mala recipie¬
bat. Plectuntur aliqui pro pcñis sus et
humiliter sustinent: hoc ipsũ tamẽ eis ad
patientiã reputatar. Flagellantur alii:
nõ tam purgandi qͣm probandi coronã¬
diq: et maior in his patientia cõmendat:¬
qui in funculo suc hereditats. ab his
quib specialiter saluator aduenerat. cru¬
sed nec in quo trescere possit habens: Ni¬
mirũ in quo habitat omnis plenitudo
diuinitatis non umbratice sed corporalit̾:
in quo deus ẽ mundũ sibi reconcilians
nõ figuratuit sed substantialit̾: qͥ deniq¬
liter. Ut faciat opus suũ. alienũ est opꝰ
eius ab co ysaias loquitur: quia et opuis
suũ fuit qͦd dedit ei pater ut faceret: et ali¬
enũ ab co: ut talis talia sustineret. Ita gͦ
habes in opere patientiam. Ram modum
si diligenter attendas: nõ mͦ mitẽ agno

Expanded text:
adversus humanum genus, pro quo quae adversus humanum genus, pro quo quae non rapuit exsolvebat; non denique vel contra populum ipsum peculiarem sibi, a quo pro tantis beneficiis tanta mala recipiebat. Plectuntur aliqui pro peccatis suis, et humiliter sustinent: hoc ipsum tamen eis ad patientiam reputatur. Flagellantur alii, non tam purgandi, quam probandi, coronandique; et major in eis patientia comprobatqui in funiculo haereditatis suae, ab his, quibus specialiter advenerat Salvator, crused nec in quo crescere posset, habens? Nimirum in quo habitat omnis plenitudo divinitatis, non umbratice, sed corporaliter; in quo Deus est mundum reconcilians sibi, non figurative, sed substantialiter; qui deniqliter, ut faciat opus suum. Alienum est opus ejus ab eo, Isaias loquitur ; quia et opus suum fuit, quod dedit ei Pater ut faceret; et alienum ab eo, ut talis talia sustineret. Ita ergo habes in opere patientiam. 3. Nam modum si diligenter attendas, non modo mitem, se
Abbreviated transcription (Latin):
ritu perpetuo singulis celebret annis memo¬
aũt propter nos. quod in utroq nobis sa¬
lutis fructus: in btroq bita spiritus nr̃i.
Nirabilis passio tua dñc iesu. q̃ passioẽs
omniũ nr̃m propulsauit: propiciata ẽ
oĩb inquitatib nr̃is: et nulli bnqͣm
pesti nr̃e ĩuenitur mefficax. Quid tam
enum ad mortẽ: quod nõ tua morte sol¬
uatur: In hac igit passione frẽs tria spe¬
cialiter cõuenit intueri: opus. modum.
causam. Nam in opere quidẽ paticna:
in modo humilitas: in cansa caritas cõ¬
mendatur. Patientia aũt singularis.
quod uidel cũ supra dorsũ cuis fabricarẽt
peccatores: cũ sic extenderetur in ligno. ut
dinumcrarentur oĩa ossa eius: cũ forns¬
sunũ illud propugnacnlũ qd̃ custodit
israel undiq forarctur: cũ foderc̃t᷑ man̾
eius et pedes. sicut agnus ad occisionẽ du¬
ctus sit. et tanq̃m ouis coram tondente
nõ aperuit os suũ: non aduersus prem
murmurans a quo missus fuerat: nõ

Expanded text:
emoautem propter nos, quod in utroque nobis salutis fructus, in utroque vita spiritus nostri. Mirabilis passio tua, Domine Jesu, quae passiones omnium nostrum propulsavit, propitiata est omnibus iniquitatibus nostris, et nulli unquam pesti nostrae invenitur inefficax. Quid enim tam ad mortem, quod non tua morte solvatur? 2. In hac igitur passione, fratres, tria specialiter convenit intueri; opus, modum, causam. Nam in opere quidem patientia, in modo humilitas, in causa charitas commendatur. Patientia autem singularis, 885 quod videlicet cum supra dorsum ejus fabricarent peccatores; cum sic extenderetur in ligno, ut dinumerarentur omnia ossa ejus; cum fortissimum illud propugnaculum, quod custodit Israel, undique foraretur; cum foderentur manus ejus et pedes: sicut agnus ad occisionem ductus sit, et tanquam ovis coram tondente, non aperuerit os suum; non adversus Patrem murmurans, a quo missus fuerat; non
Abbreviated transcription (Latin):
declinans in u̾ba malicie ad excusandas
excusationes in pct̃is: q̃m ut audunt pe¬
trus ab ipso. nͥ lauerit ea xp̃s. non habe¬
buus partem cũ eo. Nec ideo tamen ꝓ
eis necesse ẽ numis esse sollicitos: ignoscet
facile. ĩmo et libenter si mͦ nos agnoscamꝰ.
In huuismodi nãq quasi meinitabilib:
et negliglentia culpabilis c̃. et tuor ĩmo¬
deratus. Hinc ẽ qd̃ in cr̃one quã ipse in¬
setiunt qͦtidie pro pt̃is illis uoluit nos orare.

Expanded text:
declinans in verba malitiae ad excusandas declinans in verba malitiae ad excusandas excusationes in peccatis, quoniam, ut audivit Petrus ab ipso, nisi laverit ea Christus, non habebimus partem cum eo. Nec ideo tamen pro eis necesse est nimis esse sollicitos; ignoscet facile, imo et libenter, si modo nos agnoscamus. In hujusmodi namque, quasi inevitabilibus, et negligentia culpabilis est, et timor immoderatus. Hinc est quod, in oratione quam ipse instituit, quotidie pro peccatis illis voluit nos orare
Abbreviated transcription (Latin):
expauerit petrus ad tante cõminationis
terrifitũ uerbũ: si nõ agnouit salutare
esse misteriũ cũ respondit. Dñe non tm̃
pedes mecs. sẽd ⁊ manus et caput. Et uñ
scimus qd̃ ad diluenda pct̃a que nõ sunt
ad mortẽ. et a quib plene cauere nõ possu¬
mus ante mortẽ. ablutio ista pertineat:
Ex eo plane qd̃ offerenti manus ⁊ caput
pariter ad lauandũ: responsũ est. Qui
lotus ẽ: non indiget nͥ ut pedes lauet.
Lotus est. qui grania pct̃a non habet. cuiꝰ
caput .i. intentio. et manus .i. operatio ⁊
cõuersatio munda ẽ: sed pedes qui sunt
affectiones aĩe. dum in hoc puluere gͣduñ
ex toto mundi esse nõ possunt. qͥn aliq̃n
uanitati. aliq̃n uoluptati. aut curiosita¬
ti plusqͣm oporteret. cedat animꝰ uel ad
horam. In multis eñ offendunus oẽs.
Ueruntamen nemo contẽpnat aut par¬
ipendat: ĩpossibile est erũ cum eis salua
Nemo inqͣm perntiosa securitate dormitet.

Expanded text:
expaverit Petrus ad tantae comminationis expaverit Petrus ad tantae comminationis terrificum 892 verbum, si non agnoverit salutare esse mysterium, cum respondit: Domine, non tantum pedes meos, sed et manus, et caput. Et unde scimus quia ad diluenda peccata, quae non sunt ad mortem, et a quibus plane cavere non possumus ante mortem, ablutio ista pertineat? Ex eo plane, quod offerenti manus et caput pariter ad abluendum responsum est: Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet . Lotus enim est, qui gratia peccata non habet, cujus caput, id est intentio et manus, id est operatio et conversatio, munda est; sed pedes, qui sunt animae affectiones, dum in hoc pulvere gradimur, ex toto mundi esse non possunt, quin aliquando vanitati, aliquando voluptati, aut curiositati plus quam oporteret, cedat animus vel ad horam: In multis enim offendimus omnes . 5. Verumtamen haec nemo contemnat aut parvipendat. Impossibile est enim cum eis sNemo, inquam, perniciosa securitate dormitet,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ remittat nob̃ pt̾a: et emundet nos ab oĩ
uuqͥtate. Nam ut de remissione qͦtidianor
minime dubitemꝰ ÷ habemus eius sac̃men¬
tũ. pedũ ablutionẽ. Queris forte uñ sciã
qđ sac̃mentũ sit huius remissionis. ma¬
xunc cũ ipse dñs ꝓmiserit petͦ dicens. qͦd
ego facio tu nescis mͦ scies aũt postea: in¬
chil tamcn postra de sac̃mento locutꝰ ẽ. sed
tantũ exemplũ inquit dedi uob. ut ⁊ uos
ita faciatis. Uerũ multa habebat illis dic̃e:
sed tunc portare nõ poterant. Ideoq nec ex
toto uoluit cos anxios et suspectos relĩquẽ:
nec dicere qͦd tunc nõ caperent. Uis autẽ
nosse qr pro sacramento illud ẽ. non pro
solo exẽplo factũ: Illud attende qͦd petro
dictũ est. Si nõ lauero te: nõ habebis ꝑtẽ
mecũ. Aliquid igit᷑ latit qͦd necessariũ ẽ
ad salutem: q̃n sine eo nec ip̃e petrꝰ partẽ
haberet in regno xp̃i et dei. Side enĩ si nõ

Expanded text:
qui remittat peccata, et emundet nos ab omni qui remittat peccata, et emundet nos ab omni iniquitate . Nam ut de remissione quotidianorum minime dubitemus, habemus ejus sacramentum, pedum ablutionem. Quaeris forte unde sciam quod sacramentum sit hujus remissionis; maxime cum ipse Dominus promiserit Petro dicens: Quod ego facio, tu nescis modo, scies autem postea; nihil autem de sacramento locutus est; sed tantum: Exemplum, inquit, dedi vobis, ut et vos ita faciatis. Verum multa habebat illis dicere, sed tunc portare non poterant. Ideoque nec ex toto voluit eos anxios et suspectos relinquere, nec dicere quod tunc non caperent. Vis autem nosse quia pro sacramento illud est, non pro solo exemplo factum? Illud attende quod Petro dictum est: Si non lavero te, non habebis partem mecum. Aliquid igitur latet quod necessarium est ad salutem, quando sine eo nec ipse Petrus partem haberet in regno Christi et Dei. Vide enim si non
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ aceruũ lapidũ et in luto: uñ non so¬
lũ inquinati. sed etiam bulnerati. ⁊ gra¬
uter quassati sumus. Lauari quidem
cito possumus: ad sanandũ uͦ opus ẽ cu
concupiscentia noccat. si tamen a cõsensu
abstincamus: atq ita tanqͣm sames
iucterati ulteris remouctur. dũ tollif̃
damnatio. et responsũ mortis qͦd prius
inde manabat. Sed quis poterit tam
efferos motus frangere: quis pruritũ
ulccris huius ferre queat: Confidite
qr et in hoc gr̃a subuenit: et ut sccuri
ciosi inuestiturã habctis. Duo crã illud
sac̃mentũ opecat᷑ in nobis: ut uidelz ⁊ sen¬
sũ minuat in minimis. et in gͥmoribus
pct̃is tollat oĩo consensũ. Si quis ur̃m
non tam sepe mͦ nec tam acerbos sentit mo
Sed tamen qͥd agimꝰ. qđ in hoc corpore pcti
et in tẽpore malo nõ possumus esse sine pec¬
cato: Runqͥd desperabimus: Absit. Si di¬
nos ip̃os seducimꝰ. et ucritas in nob̾ ñ est.

Expanded text:
super acervum lapidum, et in luto: unde non sosuper acervum lapidum, et in luto: unde non solum inquinati, sed etiam vulnerati et graviter quassati sumus. Lavari quidem cito possumus; ad sanandum vero opus est concupiscentia noceat, si tamen a consensu abstineamus: atque ita tanquam sanies inveterati ulceris removetur, dum tollitur damnatio, et responsum mortis, quod prius inde manabat. Sed quis poterit tam efferos motus frangere? quis pruritum ulceris hujus ferre queat? Confidite, quia et in hoc gratia subvenit, et ut securi tiosi investituram habetis. Duo enim illud sacramentum operatur in nobis: ut videlicet et sonsum minuat in minimis, et in gravioribus peccatis tollat omnino consensum. Si quis vestrum non tam saepe modo, non tam acerbos sentit iraSed tamen quid agimus, quod in hoc corpore peccati, et in hoc tempore malo non possumus esse sine peccato? Nunquid desperabimus? Absit! Si diducimus, et veritas in nobis non est.
Abbreviated transcription (Latin):
tradite sunt sac̃mentis. Que est gr̃a. uñ
per baptismũ inuestun: Utiq purga ͦ
delictor. Quis enim potest facẽ mundũ
de ĩmundo conceptũ semine: nͥ qui solus
est mundus. et in quẽ peccatũ non cadit
deus: Huius quidẽ gr̃e sac̃mentũ prius
erat circuncisio. ut originalis rubiginẽ
culpe que manauerat a parentib pͥmis
cultallus eraderet: sod uemente dño qui
agnus ẽ totus suaius ⁊ mitis. cuius in¬
gũ suaue et onus leue. optune satis mu¬
iatũ est: ut inucteratã rubiginẽ cum
unctione sct̃i spirit̃ aqua dilueret. et acer¬
bitas illa cessaret. Sed forte querat aliqͥs
et dicat. Si dletũ est in baptismo quod
contraximus a parentib: cur adhuc ma¬
net cupiditatis fomes et uelut incentiuũ
quoddã peccati: Neq enĩ dubiũ quin a
primis parentib in nos traducta sit lex
ista peccati. Sinnes siquidẽ in peccatrice
sepius nec mente cxcidere debit: q̃m in casu
prum hoĩs cccidimus oẽs. Cctidimus aũt

Expanded text:
traditae sacramentis. Quae est ergo gratia, unde per baptismum investimur? Utique purgatio delictorum. Quis enim potest facere mundum de immundo conceptum semine, nisi qui solus est mundus, et in quem peccatum non cadit, Deus? Hujus quidem gratiae sacramentum prius erat circumcisio, ut originalis rubiginem culpae, quae manaverat a parentibus primis, cultellus eraderet: sed veniente Domino, qui Agnus est totus suavis et mitis, cujus jugum suave est et onus leve, optime satis mutatum est, ut inveteratam rubiginem cum unctione sancti Spiritus aqua dilueret, et acerbitas illa cessaret. 3. Sed forte quaerat aliquis, et dicat: Si deletum est in baptismo quod contraximus a parentibus, cur adhuc manet cupiditatis fomes, et velut incentivum quoddam peccati? Neque enim dubium quin a primis parentibus in nos traducta sit lex ista peccati. Omnes siquidem peccatrice saepius, nec mente excidere debet, quoniam in casu primi hominis cecidimus omnes. Cecidimus autem
Abbreviated transcription (Latin):
requiescunt qui in dño moruntur: sed ñ
quiescũt intcrĩ a damore. Deniq sub
throno dei clamant anme occisorũ: qd et¬
si nichil habrant qͣd molestet. nondũ tamẽ
totũ habeant qd delectet: donce requiẽ resur¬
rectio. donec labbatũ pascha sequat᷑ amẽ.

Expanded text:
requiescunt, qui in Domino moriuntur; sed non requiescunt, qui in Domino moriuntur; sed non requiescunt interim a clamore. Denique sub throno Dei clamant animae occisorum; quia etsi nihil habeant quod molestet, nondum tamen totum habent quod delectet, donec requiem resurrectio, donec Sabbatum Pascha sequatur. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
nens tantis suppliciis ⁊ ĩuiriis: animũ
uero gemine ciusdã humanissime cõpas¬
sionis affatui: huic quidẽ suꝑ merore ĩ¬
consolabili sanctarũ feminarũ: inde suꝑ
desperatione et disꝑsione discipulorũ. In his
quatuor crux dĩca fuit: et hec oĩa ꝓpter
nos passus est: qui tanta caritate cõpas¬
sus c̃ nobis. Ucruntamen que de co ipso
crant firc̃ habuere: sicut ipse lamentan¬
tib mulicrib ait. Finẽ btiq celerrunũ
et celelerrimũ: pͥmo quidem requiẽ. deuide
resurrectionẽ. Nos quoq si festinamus in
illam ingredi requiẽ: ꝑ multas tribula¬
tiones nobis menunerunꝰ transcundum.
Et prius quidẽ donce sumus in tribulatioe.
tanqͣ̃m nichil suus amplius delideraturi.
Derũ non crit nobis requies ne in requic
quidẽ ipsa: a deliderio glorie. a desiderio resur¬
rectionis. Amodo inqͥt iam dicit spiritus:
ut requiescant a laborib sius. A labore gͦ

Expanded text:
nens tantis suppliciis et injuriis, animum nens tantis suppliciis et injuriis, animum vero geminae cujusdam humanissimae compassionis affectui: hinc quidem super moerore inconsolabili sanctarum feminarum, inde super desperatione et dispersione discipulorum. In his quatuor crux Dominica fuit: et haec omnia propter nos passus est, qui tanta charitate compassus est nobis. Verumtamen quae de ipso erant, finem habuere, sicut ipse lamentantibus mulieribus ait , finem utique celerrimum et celeberrimum, primo quidem requiem, deinde resurrectionem. Nos quoque, si festinamus in illam ingredi requiem, per multas tribulationes nobis meminerimus transeundum. Et prius quidem donec sumus in tribulatione,tanquam nihil simus amplius desideraturi. Verum non erit nobis requies, ne in requie quidem ipsa, a desiderio gloriae, a desiderio resurrectionis. Amodo, inquit, jam dicit Spiritus, ut requiescant a laboribus suis . A labore ergo
Abbreviated transcription (Latin):
autem quis dixit. Eũ qui uenit ad me ñ
eiciã foras: qr descendi de celo nõ ut faciam
uoluntatẽ meã sed uoluntatẽ cius qui
misit me. Oportune aũt et utiq more
luo: post exemplũ operis exhortationẽ ler¬
monis adiunxit. Intcrloquendũ quoq
nã copiosissimꝰ extitit sermo: multis cos
promissionib propter instantẽ maxĩe
passionẽ refouere ac refocillare curauit:
de resurrectione sua. de aduentu paracliti.
tionẽ: et usq tertio in agonia factꝰ orabat.
Ubi quidẽ non solis gculis. scd quasi mẽ¬
bris oĩb fleuisse uidetur: ut totũ corpus
eius qͣd est eccdesia. totius corporis lacrimis
purgaretur. Nam de sacramento quidem
corporis et sanguims sui nemo qͥ nesciat
hanc qͦq tantã et tam singularẽ alimoniã
ea primũ die exhibitã: ca die cõmendatã.
et mandatã deinceps frequentari. Ex hoc
iam dies sequitur passionis. In qua n¬
mirũ sicut totũ hominẽ saluũ fecit. sic de
toto se fecit hostiã salutarẽ: corpus expo¬

Expanded text:
enit ad me, non ejiciam foras; quia descendi de coelo, non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me . Opportune autem, et utique more suo, post exemplum operis, exhortationem sermonis adjunxit. Inter loquendum quoque nam copiosissimus exstitit sermo multis eos promissionibus propter instantem maxime passionem refovere et refocillare curavit, de resurrectione sua, de adventu Paracleti, tionem, et usque tertio factus in agonia orabat. Ubi quidem non solis oculis, sed quasi membris omnibus flevisse videtur, ut totum corpus ejus, quod est Ecclesia, totius lacrymis corporis purgaretur. Nam de sacramento quidem corporis et 884 sanguinis sui nemo est qui nesciat, hanc quoque totam et tam singularum alimoniam ea primum die exhibitam , ea die commendatam et mandatam deinceps frequentari. 5. Ex hoc jam dies sequitur Passionis, in qua nimirum sicut totum hominem salvum fecit, sic de toto se fecit hostiam salutarem, corpus expo
Abbreviated transcription (Latin):
in bnuersa feccrit deus in
specialius tamen ea tempora
quib in terrĩs bisus ẽ. e⁊ cũ hominib cõ¬
uersatus ẽ. quecunq in eis opratus. lo¬
cutus aut passus ẽ ita disposunt: ut ne mi¬
nunũ quidẽ momentũ. ne bnũ iota a la¬
cramento bacauerit: aut pretericrit surie
mistcrio. Euidentius tamen quatuor
prorunos dies. et ipsũ quẽ hodic columus
illustrauit: diem processionis. dic̃ refecti¬
oms. passionis. requictionis. et resurrectio¬
nis suc. Notabiles admodũ dies: et inter
ceteros magis. Prima siquide die gloriã
suscipere est dignatus humanã: et cũ ui¬
genti quodã tripudio et exultatione bniñ¬
sc terre. ierololunã nõ propens ut hactenꝰ
cõsueuerat pdib: sed iumento uectꝰ intͣro.¬
excitata hinc maxunc inuidia sacerdotu
Sanc uenturas aliqñ turbas ut raperent
cum et regẽ facerent: fugiens legitur dedi¬
nasse. Nunc uero ctiã non quesitus aftuit
ut tanꝙͣ rex isracl susciperetẽ et predicaret᷑

Expanded text:
iversa fecerit Deus in specialius tamen ea tempora, quibus in terris visus est, et cum hominibus conversatus est, quaecunque in eis operatus, locutus aut passus est, ita disposuit, ut ne minimum quidem momentum, ne unum iota a sacramento vacaverit, aut praeterierit sine mysterio. Evidentius tamen quatuor proximos dies, et ipsum quem hodie colimus, illustravit: diem processionis, diem refectionis, passionis, requietionis et resurrectionis suae. Notabiles admodum dies, et inter caeteros insignes magis. Prima siquidem die gloriam suscipere dignatus est humanam, et cum ingenti quodam tripudio, et exsultatione universae terrae, Jerosolymam non propriis ut hactenus consueverat pedibus, sed jumento vectexcitata hinc maxime invidia sacerdotum. Sane venturas aliquando turbas ut raperent, et eum regem facerent, fugiens legitur declinasse . Nunc vero etiam non quaesitus adfuit, ut tanquam rex Israel susciperetur et praedicaret
Abbreviated transcription (Latin):
sa est bñdictio: date receptacula munda.
deuotas animas. bigiles sensus. affectus
sobrios ⁊ puras cõsciencias exhibete tantis
carismatib gratiarũ. Admonet uos sol¬
licitudins huius nõ modo spiritalis ipsa
cõuersatio quã professi estis: sed et genera¬
lis ecclesie obseruatio cuius filii estis.
Umuersi siquidẽ xp̃iam sacra hac septi¬
mana. aut pre solito ant preter solitũ pie¬
tatem colunt: modestiã exhibent: humili¬
tatem sectantur: indiuint grauitatẽ:
ut xp̃o patienti quodãmͦ cõꝑati bide antur.
Quis cium tam irreligiosus qui nõ cõ¬
pungatur: quis tam in solens ut nõ hu¬
milictur: quis tam iracundus ut nõ in¬
dulgeat: quis tam delicrosus ut ñ abstincat.
quis tam flagitiosus ut nõ contincat.
quis tã maliciosus ut nõ peniteat his di¬
cbus: Merito quidem.⁊empe adest passio
aperiens monumenta: prope ẽ etiã resur¬
rectio eis: in qua solennitatẽ glebrabitis
magnalia. alacritate et ainditate spiritus

Expanded text:
sa est benedictio: date receptacula munda; devotas animas, sensus vigiles, affectus sobrios, puras conscientias exhibete tantis charismatibus gratiarum. Nimirum admonet vos sollicitudinis hujus, non modo specialis ipsa conversatio quam professi estis, sed et generalis Ecclesiae observatio, cujus filii estis. Universi siquidem Christiani sacra bac septimana, aut prae solito, aut praeter solitum, pietatem colunt, modestiam exhibent, humilitatem sectantur, induunt gravitatem, ut Christo patienti quodam modo compati videantur. Quis enim tam irreligiosus, qui non compungatur? quis tam insolens, ut non humilietur? quis tam iracundus, ut non indulgeat? quis tam deliciosus, ut non abstineat? quis tam flagitiosus, ut non contineat? quis tam malitiosus, ut non poeniteat his diebus? Merito quidem. Nempe adest passio aperiens monumenta. Prope est etiam resurrectio ejus, in qua solemnitatem celebrabitismagnalia alacritate et aviditate spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
Ambulamus tamen non currimus: qr
corpus qd̃ corrũpit agg̃uat aĩam. ⁊ depri¬
mt terrena inhabitatio sensũ multa co¬
gitantem. Ambulamsꝰ ctiã in domũ nr̃as.
In quam domũ: In matrem ouiurũ: q
sepulcra cor domus illor in cternũ. Uel
potius in domũ nr̃am quã habemiꝰ exdco
non manuifactam etcrnã in celis. Qui
sub hoc onere ambulamus: posito eo qͥd
putatis. quom curremus. quomͦ uola¬
bunus: Planc suꝑ pennas uentorum.
Amplexatus ẽ nos dñs iesus ꝑ laborẽ
et dolorem nr̃m: amplectamur cũ nos
sustincudo: dicamusq cũ sponsa. ter
cũ nec duuittã: dicamus ctiam cũ pa¬
triarcha. non dunittam te. donec benedi¬
xcris mͥ. Quid ciũ iam superest. nͥ bene¬
dictio : Quid post amplexũ. nsi osculũ
restat: Si sic adhererem deo. quomͦ non
iam exclamare liboret. osculct̃ me osculo
oris sui : Ciba nos intcrim dñc pane la¬
crunarũ. et potũ da nobis in laceunis

Expanded text:
er peccatum. Ambulamus tamen, non currimus; quia er peccatum. Ambulamus tamen, non currimus; quia corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Ambulamus etiam in domum nostram. In quam domum? In matrem omnium, quia 890 sepulcra eorum domus illorum in aeternum . Vel potius in domum nostram, quam habemus ex Deo non manufactam, aeternam in coelis . Qui sub hoc onere ambulamus, posito eo, quid putatis quomodo curremus? quomodo volabimus? Plane super pennas ventorum. Amplexatus est nos Dominus Jesus per laborem et dolorem nostrum: amplectamur cum nos sustinendo. Dicamus quoque cum sponsa: Tenui eum, nec dimittam . Dicamus etiam cum patriarcha: Non dimittam te, nisi benedixeris mihi . Quid enim jam superest, nisi benedictio? Quid post amplexum, nisi osculum restat? Si sic adhaererem Deo, quomodo non jam exclamare liberet: Osculetur me osculo oris sui? Ciba nos interim, Domine, lacrymarum pane, et potum da nobis in lacrymis
Abbreviated transcription (Latin):
sus habebat legem in mẽbris suis re¬
pugnantem legi mentis suc. Meum
uerbũ nec sapientia nec iusticia ẽ. sed
tamen utriusq capax: et possunt ci
hec abesse et adesse: abesse aũt facilius.
Familiart enum iam nobis ẽ. carnuis
nr̃e seruire uitus. qͣm actiones ⁊ passioẽs
cius ordinare: pro co qd̃ oĩs etas ab ado¬
lescentia prona ẽ in malũ: inter flagel¬
la qͦq et gladios ctiam sub discrimine
mortis ad suas ambiens uoluptates. Fe
lix cuius cogitatio hoc ẽ uerbũ nr̃m cẽs
actiones suas ad iusticiam dirigit: ut
et intentio sana sit. et operatio recta.
Felix qui passiones corporis sui propter in¬
sticiam ordinat. ut quicquid patitur.
propter dei filiũ dei patiatur: quatinus
et a corde tollatur murmuratio. et in ors
uersctur gratiarũ actio et uox laudis. Qͥ
sic extulit se. iste tollit grabatũ suũ: et
uadit in domũ suam. Orabatũ nostrũ
corpus ẽ. in quo prius languidi iaccba¬
mus: seruientes desiderus it concupisct¬

Expanded text:
 legem in membris suis repugnantem legi mentis suae. Meum verbum nec sapientia, nec justitia est, sed tamen utriusque capax, et possunt ei haec abesse et adesse; abesse autem facilius. Familiare enim magis jam nobis est carnis nostrae servire vitiis, quam actiones et passiones ejus ordinare: pro eo quod omnis aetas ab adolescentia prona est in malum, inter flagella quoque et gladios, etiam sub discrimine mortis, ad suas ambiens voluptates. 14. Felix, cujus cogitatio hoc est verbum nostrum omnes actiones suas ad justitiam dirigit, ut et intentio sana sit, et operatio recta. Felix, qui passiones corporis sui propter justitiam ordinat, ut quidquid patitur, propter Dei Filium patiatur: quatenus et a corde tollatur murmuratio, et in ore versetur gratiarum actio, et vox laudis. Qui sic extulit se, iste tollit grabatum suum, et vadit in domum suam. Grabatum nostrum corpus est, in quo prius languidi jacebamus servientes desideriis et concupisce
Abbreviated transcription (Latin):
agit. et cõsolatur in co. qͦd sibi cũ quodãmͦ¬
sese facere reputet debitorem. sepus me¬
morans qr dñs his opus habet. ⁊lam pro¬
cessu tẽporis in co mag̃ afficiet᷑. ut suo
sollicitetur debito: et tuncat ne forte tan¬
ts bñficus ĩuenatur ingratus: dicẽs
quia seris ĩntilis sum. et bonor meoꝵ
nõ eges. At hec quidẽ uerax affectio et fide¬
lis. Hic filius libere: cur quo ancille filiꝰ
heres esse non possit. Ita ergo in processiõẽ.
cis erhibere. Et in hoc qͦq apparint benagra¬
tas et humanitas saluatoris. Cũ dilexisset
suos: in finẽ dilexit cos Et dicebat. Desi

Expanded text:
agit, et consolatur in eo quod sibi eum quodammoagit, et consolatur in eo quod sibi eum quodammodo se facere reputet debitorem, saepius memorans quia Dominus his opus habet. Nam processu temporis in eo magis afficietur, ut suo sollicitetur debito, et timeat, ne forte tantis beneficiis inveniatur ingratus, dicens: Quia servus inutilis sum, et bonorum meorum non eges. At haec quidem verax affectio et fidelis: hic filius liberae, cum quo ancillae filius haeres esse non possit. Ita ergo in hac processioncis exhibere: et in hoc quoque apparuit benignitas et humanitas Salvatoris. Cum enim dilexisset suos, in finem dilexit eos, et
Abbreviated transcription (Latin):
dei sapientia de his erat quos occidere pros¬
peritas sua: non dei birtus. de his qͦs ꝑdere
posset auersio. Utrũq enim scriptũ est.
quod prosperitas non tamen omniũ. sed
stultorũ occidat cos: et aucrsio non utiq
quorũ libet sed ꝑuulorũ perdat cos. quam
modeste tamen hanc ipsam bidetur gł̾am
suscepisse ad trim̃phalem occursũ in asmo
ueniens: non in curribz aut in cquis:
et dicebat. Si quis uobis aliquid dixcrit:
dicite qr dñs his opus habet. Magnũ opꝰ:
opus salutis. Rempe hoĩes et imcuta sal¬
nos faccre benerat: multiplicans miscricor¬
diam suã deus. Initia nr̃c conuersionis
fouct ista dignatio: ut primũ ex ancilla
filiũ generemus. Solutus ẽ ad manda¬
tũ dr̃ qui antea tenebatire: ant nõ ba¬
lens ant nolcns facere bñ. aut ltroq for¬
tuis uinculo alligatus: nec uolens scilicit
nec balcus. Non nouit interĩ puriꝰ in dño
gratulari: ꝑsuasũ tenet placere illi quod

Expanded text:
Dei Sapientia de his erat, quos occidere prosDei Sapientia de his erat, quos occidere prosperitas sua; non Dei Virtus de his quos perdere posset aversio. Utrumque enim scriptum est, quod prosperitas, non tamen omnium sed stultorum, occidat illos: et aversio utique, non quorumlibet, sed parvulorum, perdat illos . Quam modeste tamen hanc ipsam videtur gloriam suscepisse, ad triumphalem 883 occursum in asino veniens, non in curribus aut in equis! Et dicebat: Si quis vobis aliquid dixerit, dicite: Quia Dominus his opus habet . Opus magnum, opus salutis. Nempe homines et jumenta salvos facere venerat, multiplicans misericordiam suam Deus. Initia nostrae conversionis foret ista dignatio, ut primum ex ancilla filium generemus. Solutus est ad mandatum Domini qui antea tenebatur, aut non valens, aut non volens benefacere; aut utroque fortius vinculo alligatus, nec volens scilicet, nec valens. Non novit interim purius in Domino gratulari. Persuasum tenet placere ei quod
Abbreviated transcription (Latin):
spontancus ipse se obtulit passiom. Dece¬
bat nẽpe pontificẽ nr̃m tentari ꝑ oĩa pro
similitudine absq pct̃o: ut tanꝙͣ uerus hõ
et prospera hominũ et aduersa oportunc
uitaret. oportune susciperet: et btrarũq it¬
rũ in scipso nobis salutare preberet exẽplũ.
Ut enĩ temperantie est preconia populi et
scculi huius prospera dedinare: sic ĩterdũ
iusticie ẽ certa quidẽ dispensatione admit¬
tere ea. Persccutio qͦq et tẽporalis onuus
aduersitas. pro loco ⁊ tempore prudenter
aliqñ fugienda crit: cũ autẽ necesse fuc¬
rit biriliter toleranda. Et in his quidem
duob prosperitatẽ et aduersitatẽ loquor:
humana oĩs bita uersatur. ⁊lichilomuiꝰ
autẽ in quatuor illis notissimis btiq lp̃¬
cieb: birtus biiuersa consistit. Ita ergo
ommnẽ birtutẽ implere decuit eũ. in quo
plemius habitabat oĩs plenitudo ututis:
ut notũ fieret oĩb. qͣm is maxime sciret
abundare. screct et penuriã pati Non cr̃

Expanded text:
assioni. Decebat nempe Pontificem nostrum tentari per omnia pro similitudine absque peccato : ut tanquam verus homo et prospera hominum, et adversa opportune vitaret, opportune susciperet, et utrarumque rerum in se ipso nobis salutare praeberet exemplum. Ut enim temperantiae est praeconia populi et saeculi hujus prospera declinare, sic interdum justitiae est certa quidem dispensatione admittere ea. Persecutio quoque et temporalis omnis adversitas pro loco et tempore prudenter aliquando fugienda erit; cum autem necesse fuerit, viriliter toleranda. 2. Et in his quidem duobus prosperitatem et adversitatem loquor humana omnis vita versatur. Nihilominus autem in illis quatuor notissimis utique speciebus virtus universa consistit. Ita ergo omnem virtutem implere decuit eum, in quo plenius habitabat omnis plenitudo virtutis, ut notum fieret omnibus quia is sciret maxime abundare, sciret et penuriam pati. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
confortat et sustentat. ut diine executio
diuine exhortationis. et promissionũ eius
cordis esse. solus ille ignorat. cuius iam
aruit cor: pro eo qd̾ suũ ipsius panẽ come¬
dere sit oblitus. Suꝑ oĩa autem caro dñi
uere ẽ cibus. et cibus bite: panis de celo uuiꝰ
Aullũ exhis in hac tam solenn cena do¬
nuni defuisse reperies: si diligenter attẽ¬
das. Recũbentib adhuc discipulis surgit
a cena: precingitur lintheo: aquã ponit
in peluẽ: discipulorũ pedes abluit ⁊ ext̾git
Non ẽ uoluntas carnis et sanguinis hec:
boluntas prĩs est a sccificatio nr̃a. Denq

Expanded text:
confortat et sustentat, ut divinae voluntaconfortat et sustentat, ut divinae voluntadivinae exhortationis, et promissionum ejus cordis esse solus ille ignorat, cujus jam aruit cor, pro eo quod suum ipsius panem comedere sit oblitus. Super omnia autem caro Domini vere est cibus, et cibus vitae, panis de coelo vivus . Nullum ex his in hac tam solemni coena Domini defuisse reperies, si diligenter advertas. Recumbentibus adhuc discipulis, surgit a coena, praecingitur linteo, aquam ponit in pelvim, discipulorum pedes abluit et extergit, Non est voluntas carnis et sanguinis haec, sed voluntas Patris, e
Abbreviated transcription (Latin):
biscũ apud uos. Oportebat enim. Expctic¬
rat cos sathanas ut cribraret sicut triticũ:
opus erat preuenire refectionẽ. Semq ⁊
refecti. paulonimꝰ defeccrũt. Quid icumm
fecissent: Hinc fuit qd nõ modo corpora
scd ctiã corda refecit. et ca ꝙͣ maxime. Aeq
cium corporalis passio. sed tentatio spirita¬
lis instabat: qͣd singniariter ille futurꝰ esset
donce transiret. Ea nimirũ hostia sient so¬
la peodesse potuit. sic sola suffecit: nec de¬
cuit xp̃m simul et petrũ. aut iacobũ uel
iohannẽ pro salute hominũ pati. Cru¬
cifixi tamen cũ eo fuere alii duo sed duo
nequã: de quib nulla prorsus suspicio
posset haberi. tanꝙͣ ex cis minꝰ efficax sa¬
crificiũ suppleretur. Quib ergo panib
in ceua refccit apostolos: Ut ego arbitror
quinq. Ncus inqͥt cib ẽ ut faciã bolũ¬
tatem pr̃is mei. Cibus utiq: scd cibus
cordis. Quid enim eque cõfirmat et robo¬
rat cor humanũ: qͥd in omni necessitate

Expanded text:
iar . Oportebat enim. Expetierat eos Satanas, ut cribraret sicut triticum: opus erat praevenire refectionem. Denique qui refecti paulo minus defecerunt, quid jejuni fecissent? Hinc fuit quod non modo corpora, sed etiam corda refecit, et ea quam maxime. Neque enim corporalis passio, sed tentatio spiritualis instabat, quod singulariter ille futurus esset donec transiret. Ea nimirum hostia sicut sola prodesse potuit, sic sola suffecit: nec Christum decuit simul et Petrum, aut Jacobum, vel Joannem pro salute hominum pati. Crucifixi tamen fuere cum eo alii duo, sed duo nequam, de quibus nulla prorsus suspicio posset haberi, tanquam ex eis minus efficax sacrificium suppleretur. 4. Quibus ergo panibus in coena refecit apostolos? Ut ego arbitror, quinque. Meus, inquit, cibus est, ut faciam voluntatem Patris mei . Cibus utique, sed cibus cordis. Quid enim aeque confirmat et corroborat cor humanum, quid ita in omni necessitate