comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
intimã ad memoriam reuoc&: &
carnis suȩ illecebras fugiens. ad illã
pleno amore suspir&. Considerare
enĩ ex tẽptatione quisq cõpellitur.
unde. quo cecidit: qui postqͣm pacẽ
dĩ deseruit. rixam sibi contra se exur-¬
gere sem& ipsũ sentit: & tc̃ ueriꝰ uid&.
de secura dĩ delectatione qͥd ꝑdidit
qui ad se delapsus. suã in se contume¬
liam inuenit. Pacem gͦ nobis terrȩ
bestiȩ faciunt: quia motꝰ carnis dũ
nos temptando lacessiunt. ad amorẽ
quietis intimȩ impellunt. Bene aut̃
nacłm tuũ. In scriptura sacra alit̃
pax plena dr̃: atq alit̃ inchoata. In¬
choatam quippe ueritas discipłis de¬
derat: cũ dicebat. Pacẽ relinqͦ uob̾.
pacẽ meã do uobis. Et plenã. symeon
desiderabat: cũ exorar& dicens. Nunc
dimittis seruũ tuũ dñe: scdm uerbũ
tuũ in pace. Pax enĩ nr̃a ex desiderio
conditoris inchoat᷑: ex manifesta aut̃
uisione ꝑficit᷑. Plena quippe tunc

Expanded text:
intimam ad memoriam revocet, et intimam ad memoriam revocet, et carnis suae illecebras fugiens, ad illam pleno amore suspiret. Considerare enim ex tentatione unusquisque compellitur, unde quo cecidit, qui postquam pacem Dei deseruit, rixam sibi contra se exsurgere ex semetipso sentit, et tunc verius videt de secura Dei dilectione quid perdidit, qui ad se dilapsus, suam in se contumeliam invenit. Pacem ergo nobis terrae bestiae faciunt, quia motus carnis, dum nos tentando lacessunt, ad amorem quietis intimae impellunt. Bene autem  . In Scriptura sacra aliter pax plena dicitur, atque aliter inchoata. Inchoatam quippe Veritas discipulis dederat, cum dicebat: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis . Et plenam Simeon desideraverat, cum exoraret, dicens: Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum in pace . Pax enim nostra ex desiderio Conditoris inchoatur; ex manifesta autem visione perficitur. Plena quippe tunc
Abbreviated transcription (Latin):
ud. ẽ. has bestias in campo oꝑis seiuen¬
tes aspicere: aliud intra cordis caue-¬
am frendentes tenere. Redactȩ nãq
intra claustra continentiȩ. & si adhuc
temptando rugiunt: usq ad morsum
tam̃ ut diximus actionis illicitȩ ñex¬
cedunt. Pacificȩ itaq sunt t̾rȩ bestiȩ
quia motus carnis & si ꝑ desideria pal¬
pitant: aꝑta tam̃ nos contradictio¬
ne oꝑis non ĩpugnant: quãuis ꝑ hoc
ipsũ quod pacificȩ dicunt᷑ etiam id
qͦd de malignis spiritib diximꝰ. ñ in¬
conuenient̾ accipit᷑. Motus & enim
carnis pacem nobis cũ dõ faciunt:
cũ temptando contradicunt. Nam
iusti mens in eo qͦd ad suꝑna dirigi¬
tur. ex corruptibili corpore graui
bello fatigat᷑: quȩ & si quando a desi¬
deriis celestib huiꝰ mundi qͣmlib&
minima delectatione tardat᷑: ipso
bello suȩ temptationis impellit᷑. ut
illud toto corde diligat. qͦd contradi¬
ctio nulla ꝑturb&: unde fit ut qͥetẽ

Expanded text:
us est has bestias in campo operis saevienus est has bestias in campo operis saevientes aspicere, aliud intra cordis caveam frementes tenere. Redactae namque intra claustra continentiae, etsi adhuc tentando rugiunt, usque ad morsum tamen, ut diximus, actionis illicitae non excedunt. Pacificae itaque sunt terrae bestiae, quia motus carnis etsi per desideria palpitant, aperta nos tamen contradictione operis non impugnant. Quamvis per hoc ipsum quod pacificae dicuntur, etiam id quod de malignis spiritibus diximus, non inconvenienter accipitur. Motus etenim carnis pacem nobis cum Deo faciunt, cum tentando contradicunt. Nam justi mens in eo quod ad superna dirigitur, ex corruptibili corpore gravi bello fatigatur. Quae si quando a desideriis coelestibus, hujus mundi quamlibet minima delectatione tardatur, ipso bello suae tentationis impellitur, ut illud toto corde diligat, quod contradictio nulla perturbat. Unde fit, ut quietem
Abbreviated transcription (Latin):
& uerus se gr̃ȩ sui adiutoris humi¬
liat: cũ contra se insidias hostiũ acri¬
ores pensat. Terrȩ gͦ bestiȩ pacificȩ ele¬
ctis fiunt: quia maligni sp̃c cũ bono¬
rũ corda aduersantes deprimunt:
hȩc nolentes ad amorẽ dñi impellunT.
de nobis ab aduersariis pugna gene
as. motus carnis intelligi: qͥa dũ m̃tẽ
nr̃am irrationabilia suadendo laces-¬
sunt: contra nos bestialit̾ insurgt̃: s
cũ cor sub diuina lege deprimit᷑ etiã
carnis incentiua detumescunt: ut &¬
si temptando submurmurant: neqͣꝗͣ
tam̃ usq ad effectũ oꝑm qͦsi adaꝑti
morsus rabiem exurgant. Quis enim
in hac adhuc corruptibili carne sub¬
sistens. has terrȩ bestias plene edomat:
cum ille ad t̃ciũ cęlũ raptꝰ egregius
p̃dicator dicat. uideo aliam legẽ in
m̃bris meis. repugnantẽ legi mentis
meȩ: & captiuũ me ducentẽ in lege
peccati. quȩ. ẽ. in m̃bris meis:S ali¬

Expanded text:
et verius se gratiae sui adjutoris humiet verius se gratiae sui adjutoris humiliat, cum contra se insidias hostium acriores pensat. Terrae ergo bestiae pacificae electis fiunt, quia maligni spiritus, cum bonorum corda adversantes deprimunt, haec nolentes ad amorem Domini impellunt. de nobis ab adversariis durior pugna geneas motus carnis intelligi, qui dum mentem nostram irrationabilia suadendo lacessunt, contra nos bestialiter insurgunt. Sed cum cor sub divina lege deprimitur, etiam carnis incentiva detumescunt; ut etsi tentando submurmurant, nequaquam tamen usque ad effectum operum, quasi ad aperti morsus rabiem exsurgant. Quis enim in hac adhuc corruptibili carne subsistens, has terrae bestias plene edomat, cum ille ad tertium coelum raptus egregius praedicator dicat: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis ? Sed ali
Abbreviated transcription (Latin):
cȩteris de gła singłaritatis eleuetur.
Unde apte ad memoriã bonũ sociale re¬
ducitur: cũ ꝓtinus subinfert᷑. Sed cũ¬
distinctȩ in mundo regiones st̃ ȩcclȩ
gentiũ: quȩ in una fide positȩ. morũ.
linguarũq diuersitate diuiduntur.
Quid gͦ regionũ lapides. nisi ȩccłiarum
electos accipimus: Quib primi instru¬
ctors uoce dr̃. uos aut̃ tãquã lapides
recte uiuit. pacto se lapidib regionũ
iungit: qͥa in eo qͦd mundi desideria
suꝑat: uitã suã ꝓculdubio ad scõrũ
p̃cedentiũ imitationẽ ligat. Sed cum
a mundi actione disiungit᷑: quȩ tam̃
eo conditori humiliꝰ subdunt. Unde
erunt tͥ. Notandũ priꝰ ẽ. qͦd ñ ait pa¬
cate s pacificȩ: uidelic& ñ quia pacẽ
habent: s quia pacẽ faciunt. Hostes
quippe callidi dum insidiant᷑ affligt̃.
s afflicta mens tantomagis ad ȩternã
patriam reditũ diligit: qͦnto in hoc
erumpnoso exilio laboriosius uiuit:

Expanded text:
caeteris, de gloria singularitatis elevetur. caeteris, de gloria singularitatis elevetur. Unde apte ad memoriam bonum sociale reducitur, cum protinus subinfertur: Cdistinctae in mundo regiones sunt Ecclesiae gentium, quae in una fide positae, morum linguarumque diversitate dividuntur. Quid ergo regionum lapides, nisi Ecclesiarum electos accipimus? quibus primi instructoris voce dicitur: Vosautem tanquam lapides recte vivit, pacto se lapidibus 204 regionum jungit, quia in eo quod mundi desideria superat, vitam suam procul dubio ad sanctorum praecedentium imitationem ligat. Sed cum a mundi actione disjungitur, malignorueo conditori humilius subdunt. Unde Notandum prius est quod non ait pacatae, sed pacificae, videlicet, non quia pacem habent, sed quia pacem faciunt. Hostes quippe callidi dum insidiantur, affligunt; sed afflicta mens tanto magis ad aeternam patriam reditum diligit, quanto in hoc aerumnoso exsilio laboriosius vivit;
Abbreviated transcription (Latin):
ñ formidabis. Callidus quippe ad¬
uersarius bestia terrȩ dr̃. qͥa ad ra-¬
piendas mortis tempore peccatorũ
animas. uiolentia crudelitatis effe¬
ratur. Quos enĩ uiuentes blandiens
decipit: morientes seuiens rapit.
transibit ꝑ eam. Illi gͦ terrȩ bestiã mo¬
rientes timent: qui conditoris sui po-¬
tentiam uiuentes ñ timent. Scĩ & enĩ
uiri quia diuinȩ se formidini medul¬
litus subdunt: om̃e de aduentu ad¬
uersarii pondus timoris abiciunt.
Hinc ẽ. enĩ qͦd psalmista dñm exorat
dicens. Ne quando rapiat ut leo ani¬
S mã meã. Hinc rursũ ait. Exaudids̃
Sorationẽ meã cũ tribulor: a timore in¬
imici eripe animã meã. Uiuentes qͥp¬
pe ꝑfecte timent iudicẽ: ne morien¬
tes metuant accusatorẽ. Hinc bene gͦ
dr̃. & bestiam terrȩ ñ formidabis: ac-
si aꝑte diceret᷑. Qa blandiente hoste
modo ñ uinceris: hc̃ seuientẽ post¬
modũ ñ timebis. ¶S cũ bene uiuit᷑:
ualde cauendũt̃. ne mens despectis

Expanded text:
ntis. --Callidus quippe adversarius bestia terrae dicitur, quia ad rapiendas mortis tempore peccatorum animas violentia crudelitatis efferatur. Quos enim viventes blandiens decipit, morientes saeviens rapit. transibit per eam . Illi igitur terrae bestiam morientes timent, qui conditoris sui potentiam viventes non timent. Sancti etenim viri quia divinae se formidini medullitus subdunt, omne de adventu adversarii pondus timoris abjiciunt. Hinc est enim quod Psalmista Dominum exorat, dicens: Ne quando rapiat ut leo animam meam . Hinc rursus ait: Exaudi, Deus, orationem meam cum tribulor, a timore inimici eripe animam meam . Viventes quippe perfecte timent judicem, ne morientes metuant accusatorem. Bene ergo dicitur: Et bestiam terrae non formidabis. Ac si aperte diceretur: Quia a blandiente hoste modo non vinceris, hunc saevientem postmodum non timebis. Sed cum bene vivitur, valde cavendum est ne mens, despectis
Abbreviated transcription (Latin):
tio p̃rogatur: post multiplicitatẽ se¬
minis. recte subiungit᷑. Et ꝓgenies
tua sicut herba trȩ. Iusti ꝓgenies
scit: uel certe iusti ꝓgenies sicut herba
oritur: quia dũ uiuendo monstrat qͦd
p̃dicando asserit: multitudo sequenti¬
um innumerabilis ex surgit.

Expanded text:
tio praerogatur, post multiplicitatem setio praerogatur, post multiplicitatem seminis recte subjungitur: Et progenies tua sicut herba terrae. Justi progenies scit. Vel certe justi progenies sicut herba oritur, quia dum vivendo monstrat quod praedicando asserit, multitudo sequentium innumerabilis exsurgit.
Abbreviated transcription (Latin):
cut herba terrȩ. Post pacẽ qͥppe taber¬
naculi. post speciei nr̃e uisitationẽ. sem̃
iusto multiplex surgit: qͥa nimirũ post
m̃broꝵ macerationẽ ac moꝵ magnitu¬
dinem. tanto ei fecundius p̃dicationis
uerbũ tribuit᷑: qͣnto hoc in eiꝰ pectore
ꝑfecti oꝑis exaratione p̃uenit᷑. Ille nãq
bene loquendi facundiã accipit: qͥ sinũ
cordis ad ꝑfecte uiuendi studia extendit:
nec loquentẽ conscientia p̃pedit. cũ uita
linguã antecedit. Hinc. ẽ qͦd egyptii ser-¬
uicio publico ioseph dispensante subie¬
cti. cũ iuri regis sems ipsos tradentes
humiliant: frum̃ta etiã ad sem̃ repor¬
tant. Erugem quippe ad esũ etiã libe¬
ri accipimꝰ: cũ & sacro eloquio pascim᷑.
& tam̃ ad quedã quȩ in hoc mundo ap¬
petimus. in nr̃is uoluptatib uagam᷑:
s serui facti ad sem̃ frum̃ta ꝑcipimus:
quia dũ plene dõ subdimur: etiã uer-¬
bo p̃dicationis replemur. Et qm̃ mag¬
na proles fideliũ sequit᷑. cum scã p̃dica¬

Expanded text:
multiplex. --Post pacem quippe tabernaculi, post speciei nostrae visitationem, semen justi multiplex surgit, quia nimirum post membrorum macerationem, ac morum magnitudinem, tanto ei fecundius praedicationis verbum tribuitur, quanto hoc in ejus pectore perfecti operis exaratione praevenitur. Ille namque bene loquendi facundiam accipit, qui sinum cordis per recte vivendi studia extendit. Nec loquentem conscientia praepedit, cum vita linguam antecedit. Hinc est quod Aegypti, servitio publico, Joseph dispensante, subjecti ; cum juri regis semetipsos tradentes humiliant, frumenta etiam ad semen reportant. Frugem quippe ad esum etiam liberi accipimus, cum et sacro eloquio pascimur, et tamen ad quaedam, quae in hoc mundo appetimus in nostris voluptatibus vagamur. Sed servi facti, et ad semen frumenta percipimus, quia dum plene Deo subdimur, etiam verbo praedicationis replemur. Et quoniam magna proles fidelium sequitur, cum sancta praedica
Abbreviated transcription (Latin):
sepe in ꝓximis dũ bona aꝑta conside¬
rant. si qua mala lateant inuestigant:
& sollicitis inquisitionib laborant. si qͥd
forte qͦd accusare possit inuenian. Sana
quidẽ m̃bra conspiciunt: s clausis cor¬
dis ocłis uulnus palpantes quȩrt̃: unde
S& bene subdit᷑. & qͦsi in nocte. sic palpabt̃
Sin meridie. Dies boni oꝑis in ꝓximo ex¬
terius luc&: s quasi in nocte palpant:
quia liuoris sui intꝰ tenebras tolerant.
Peruenire ad aliqua quȩ rep̃hendant sa¬
tagunt: detractionis aditũ quęrt̃. sed
quia hc̃ inuenire ñ ualent. ceci exteriꝰ
circũeunt. Quod bene exprimit᷑: cum

Expanded text:
saepe in proximis dum bona aperta considesaepe in proximis dum bona aperta considerant, si qua mala lateant investigant, et sollicitis inquisitionibus laborant, si quid forte quod accusare possint inveniant. Sana quidem membra conspiciunt: sed clausis cordis oculis vulnus palpantes quaerunt. Unde et bene subditur: Et quasi in nocte, sic palpabunt in meridie. Dies boni operis in proximo exterius lucet; sed quasi in nocte palpant, quia livoris sui intus tenebras tolerant. Pervenire ad aliqua, quae reprehendant, satagunt, detractionis aditum quaerunt; sed quia hunc invenire non valent, caeci exterius circumeunt. Quod bene exprimi
Abbreviated transcription (Latin):
quia humani generis redemptorẽ lin¬
gua infideliũ contumeliis lacessire ne¬
quaqͣm cessat: s tẽ os contrahet. cũ hoc
ds. Qͦa tam̃ bene accipi etiã de con¬
uersis ꝑsecutorib potest. Saluato enĩ
pauꝑe dũ egenus ad spem redit. con¬
tracto ore iniqͥtas obmutescit: qͥa re¬
surrectionis eiꝰ clarescente miraculo
dũ copiosa multitudo infideliũ credi¬
dit: a redẽptoris sui imuriis contu¬
meliisq cessauit. Os enĩ suũ qͦd dm̃
deridendo aꝑuit: iã formidando con¬
significatione transcurrere: atq a pra¬
uis generalit̃ qͦmi agant᷑ indagare. Ini¬
quoꝵ quippe hominũ m̃tes. cũ quȩdã
a ꝓrimis bene gesta conspiciunt. in ex¬
tenso liuoris sui eculeo torquent᷑: et
grauẽ maliciȩ suȩ penã sustinent: cũ
bona in aliis tabescentes uident. Recꝰte
itaq dr̃ ꝑ diẽ incurrent tenebras. qͥa¬
UI
mens eoꝵ cum de aliena melioratione
affligitur. de radio lucis obscurat᷑: qui

Expanded text:
quia humani generis linquia humani generis lingua infidelium contumeliis lacessere nequaquam cessat. Sed tunc os contrahet, cum hoc det. Quod tamen bene accipi etiam de conversis persecutoribus potest. Salvato enim paupere, dum egenus ad spem redit, contracto ore iniquitas obmutescit, quia resurrectionis ejus clarescente miraculo, dum copiosa multitudo infidelium credit, a Redemptoris sui injuriis contumeliisque cessavit. Os enim suum, quod Deum deridendo aperuit, jam formidando consignificatione, transcurrere, atque a pravis generaliter quomodo agantur indagare. Iniquorum quippe hominum mentes cum quaedam a proximis bene gesta conspiciunt, in extenso livoris sui equuleo torquentur, et gravem malitiae suae poenam sustinent, cum bona in aliis tabescentes vident. Recte itaque dicitur: Per diem incurrent tenebras, quia mens eorum cum de aliena melioratione affligitur, de radio lucis obscuratur; quia
Abbreviated transcription (Latin):
fidelium popłs redemptore morien¬
te pauore concutit᷑: s resurgente so¬
lidat᷑. Ipsos nãq primos huiꝰ populi
pauꝑes electos uidelics p̃dicatores
uisa eius mors ꝑculit: s resurrectio
ostensa reparauit. Saluato gͦ pauꝑe.
spẽ egenus recipit: quia resurgente
in carne dño. fidelis qͥsq ad ȩt̃nȩ uitȩ
fiduciã conualescit. Sed ecce iã in ma-¬
nifesta ostensione ueritas uenit: iam
carnis mortẽ ꝑtulit: eamq resurgen¬
do destruxit: iam resurrectiont̃ gła
ascensionis honorauit: & tam̃ hebreoꝵ
lingua adhuc eũ contumeliis lacessire
ñ desinit: qͦs nimirũ ȩqͣnimit̃ tolerat. ut
alios colerando conuertat: atq alios
minime conuersos qͣndoq districtius
feriat. Tc̃ enim lingua infideliũ ab ef¬
frenatione suȩ loqͥcitatis obmutescet:
cũ uenire eũ iustũ iudicẽ uiderit. quẽ
nc̃ in iuste iudicauit. Unde & bene sub¬
Os enĩ suũ nc̃ iniquitas adhuc dilatat:

Expanded text:
fidelium populus, Redemptore morienfidelium populus, Redemptore moriente, pavore concutitur, sed resurgente solidatur. Ipsos namque primos hujus populi pauperes, electos videlicet praedicatores, visa ejus mors perculit, sed resurrectio ostensa reparavit. Salvato ergo paupere, spem egenus recipit, quia resurgente in carne Domino, fidelis quisque ad aeternae vitae fiduciam convalescit. Sed ecce jam in manifesta ostensione Veritas venit, jam carnis mortem pertulit, eamque resurgendo destruxit, jam resurrectionem gloria ascensionis honoravit; et tamen Hebraeorum lingua adhuc cum contumeliis lacessere non desinit, quos nimirum aequanimiter tolerat, ut alios tolerando convertat, atque alios minime conversos quandoque districtius feriat. Tunc enim lingua infidelium ab effrenatione suae loquacitatis obmutescet, cum venire eum justum judicem viderit, quem nunc injuste judicavit. Unde et bene sub- Os enim suum nunc adhuc iniquitas dilatat,
Abbreviated transcription (Latin):
quippe iste pauꝑ. ẽ: de qͦ ꝑ paulum dr̃
Propt̃ uos egenus factꝰ. ẽ: cũ diues esset.
Et quia iudei dnm accusando tradide¬
runt. quẽ traditũ gentiles occidert̃.
potest ꝑ oris gladiũ accusantiũ hebre¬
orũ lingua signari. De qͥb ꝑ psalmistã
dr̃. Filii hominũ dentes eoꝵ arma et
sagittȩ: & lingua eoꝵ machera acuta:
qui ȩuuangło etiã teste clamauerurt.
crucifige. crucifige. ꝑ uiolenti iͦ manũ
ipsa crucifigens gentilitas exprimi po¬
test: quȩ in redemptoris morte hebre¬
orũ uoces oꝑe impleuit. Ds̃ itaq hc̃
pauꝑem. & de uiolenti manu. & de oris
gladio saluũ fecit: quia uidelic& rede¬
mptor nr̃. & uires gentiliũ. & linguas
uideoꝵ moriendo ex humanitate ꝑtu¬
lit: s ex diuinitatis suȩ potentia resur¬
gendo suꝑauit: qͣa uidelicet resurre¬
ctione qͥd aliud agitur: nisi ut ad spẽ
uitȩ subsequentis infirmitas nr̃a ro¬
boretur: Unde & bene mox subdit᷑.¬
egenus ad spem reducit᷑: qͥa humilis

Expanded text:
quippe iste pauper est, de quo per Paulum dicitur: Propter nos egenus factus est, cum dives esset. Et quia Judaei Dominum accusando tradiderunt, quem traditum gentiles occiderunt , potest per oris gladium accusantium Hebraeorum lingua signari, de quibus per Psalmistam dicitur: Filii hominum, dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum muchaera acuta ; quia Evangelio etiam teste clamaverunt: Crucifige, crucifige . Per violenti vero manum, ipsa crucifigens gentilitas exprimi potest, quae in Redemptoris morte Hebraeorum voces opere implevit. Deus itaque hunc pauperem et de violenti manu, et de oris gladio salvum fecit; quia videlicet Redemptor noster et vires gentilium, et linguas Judaeorum moriendo ex humanitate pertulit, sed ex divinitatis suae potentia resurgendo superavit. Qua videlicet resurrectione quid aliud agitur, nisi ut ad spem vitae subsequentis infirmitas nostra roboretur? Unde et bene mox subditegenus ad spem reducitur, quia humilis
Abbreviated transcription (Latin):
dũ in ipsa qua beati sunt iusticia u¬
dicantis legunt: qui qͦd suspicari fas
ñ .ẽ. qualitatẽ sibi ꝑceptȩ felicitatis im¬
minuunt: si in regno positi uolunt¬
quod implere neqͥquã possunt.Sed
quisqͥs ad uitȩ p̃cepta se dirigit. priꝰꝗͣ
p̃mia ȩt̃na ꝑcipiat. hic iam inicia se¬
cuturȩ in ꝑpetuũ securitatis degus¬
tat: ut antiquũ hostẽ ñ metuat: ut
int̾ueniente mortis articulo. uiolen¬
tos eius impetꝰ nullatenꝰ ꝑhorrescat.

Expanded text:
dum, in ipsa qua beati sunt justitia judum, in ipsa qua beati sunt justitia judicantis legunt, qui, quod suspicari fas non est, qualitatem sibi perceptae felicitatis imminuunt, si in regno positi voluntquod implere nequaquam possunt. Sed quisquis ad vitae praecepta se dirigit, priusquam praemia aeterna percipiat, hic jam initia secuturae in perpetuum securitatis degustat; ut antiquum hostem non metuat, ut interveniente mortis articulo violentos ejus impetus nullatenus perhorrescat.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃mittit᷑. Uenite benedicti patris mei:
possidete paratũ uobis regnũ a consti¬
tutione mundi. In uastitate gͦ & fame
iustus ridebit: qͥa cũ iniqͦs om̃s extre¬
ma ultio ꝑcutit. ipse de gła dignȩ re-¬
tributionis hilarescit: nec dãpnatis
iam tẽ ex humanitate compatit᷑: quia
diuinȩ iusticiȩ ꝑ spẽm inherens incon¬
cusso districtionis intimȩ uigore soli¬
datur. Erectas nãq in claritate suꝑnȩ
rectitudinis electoꝵ m̃des nulla miseri¬
cordia afficit: quia has a miseriis al¬
titudo beatitudinis alienas reddat.
Unde bene etiam ꝑ psalmistã dr̃. Vide¬
bunt iusti & timebt̃: & suꝑ eũ ridebt̃.
& dicent. ecce homo qui ñ posuit dm̃
adiutorẽ sibi. Iniqͦs enĩ nc̃ iusti ui
dent & metuunt: tc̃ uisuri st̃ & ride¬
bunt. Quia enĩ mͦ ad eoꝵ labi imita¬
tionẽ possunt. hic habent formidinẽ:
quia uͦ dampnatis tc̃ ꝓdesse neqͦunt.
illic ñ habent compassionẽ. Eterno
itaq supplicio deditis. ñ eẽ miseren¬

Expanded text:
enedicti 203 Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi . In vastitate ergo et fame justus ridebit; quia cum iniquos omnes extrema ultio percutit, ipse de gloria dignae retributionis hilarescit. Nec damnatis jam tunc ex humanitate compatitur; quia divinae justitiae per speciem inhaerens, inconcusso districtionis intimae vigore solidatur. Erectas namque in claritate supernae rectitudinis electorum mentes nulla misericordia afficit, quia has a miseriis altitudo beatitudinis alienas reddit. Unde bene etiam per Psalmistam dicitur: Videbunt justi et timebunt, et super eum ridebt: Ecce homo qui non posuit Deum adjutorem suum . Iniquos enim justi nunc vident et metuunt, tunc visuri sunt et ridebunt. Quia enim modo ad eorum labi imitationem possunt, hic habent formidinem; quia vero damnatis tunc prodesse nequeunt, illic non habent compassionem. Aeterno itaque supplicio deditis non esse miseren
Abbreviated transcription (Latin):
sine lege eẽm. cũ sine lege dĩ ñ essem.
Som̃ia factus sũ. ut om̃s saluos facerem.
N eq enim egregius p̃dicator. ut quasi
uideus fier& ad ꝑfidiam erupit: neq
ut quasi sub lege eẽt ad carnale sacri¬
ficiũ rediit: neq ut om̃ĩb om̃ia fier&.
simplicitatẽ m̃tis in erroris uarietatẽ
cõmutauit: s condescendendo apꝓpin¬
quauit infidelib ñ cadendo: ut uide¬
lic& singulos in se suscipiens. & se in sin¬
gulis transfigurans. compatiendo col¬
ligeret. si ita ipse ut illi eẽnt. quid im¬
pendi sibi ab aliis recte uoluiss&: & tan¬
to uerius unicuiq erranti concurre¬
r&: qͣnto salutis eius modũ ex ꝓpria
peccatũ plene uincit᷑. cũ ex sua simili¬
tudine unus qͥsq ꝑpendit. qͦmͦ in ꝓxi¬
mi dilectione dilatet᷑. Cũ uͦ a uiciis ca¬
ro restringit᷑: cũ mens uirtutib exer-¬
cetur: restat ut loquendo qͥsq doceat

Expanded text:
essem s omnia factus sum, ut omnes facerem salvos . Neque enim egregius praedicator, ut quasi Judaeus fieret, ad perfidiam erupit; neque ut quasi sub lege esset, ad carnale sacrificium rediit; neque ut omnibus omnia fieret, simplicitatem mentis in erroris varietatem commutavit; sed condescendendo appropinquavit infidelibus, non cadendo; ut videlicet singulos in se suscipiens, et se in singulos transfigurans, compatiendo colligeret, si ita 206 ipse, ut illi, esset quid impendi sibi ab aliis recte voluisset; et tanto verius unicuique erranti concurreret, quanto salutis ejus modum ex propria peccatum plene vincitur, cum ex sua similitudine unusquisque perpendit, quomodo in proximi dilectione dilatetur. Cum vero a vitiis caro restringitur, cum mens virtutibus exercetur, restat ut loquendo quisque doceat
Abbreviated transcription (Latin):
minime agnouit. Ubi bene ex uoce cu¬
stodis aditur. uenit mane & nor: qͥa ꝑ
eius p̃sentiã & noua lux mundo incla¬
ruit: & tam̃ in corde infideliũ uetu¬
quippe palpando exquirimꝰ: qͦd oculis
ñ uidemꝰ. Iudei aut̃ aꝑta eiꝰ nuracula
uiderant: & adhucͣ qͣsi palpantes inqͥ¬
rebant cum dicer&̃. Quo usq animã
nr̃am tollis: Si tu es xp̃c dic nobis
palã. Ecce miraculoꝵ lux ante ocłos
aderat: & tam̃ in cordis sui tenebris
offendentes. adhuc reqͥrendo palpa¬
bant. Quoꝵ nimirũ cecitas ad cru¬
delitatẽ: crudelitas etiã usq ad aꝑta
oꝑa ꝑsecutionis exarsit: s redẽptor
humani generis ꝑsecutoꝵ suoꝵ manib
diu teneri ñ potuit: unde s ꝓtinꝰ sub

Expanded text:
minime cognovit. Ubi bene ex minime cognovit. Ubi bene ex stodis additur, Venit mane et nox, quia per ejus praesentiam et nova lux mundo inclaruit, et tamen in corde infidelium vetuquippe palpando exquirimus, quod oculis non videmus. Judaei autem aperta ejus miracula viderant, et adhuc cum quasi palpantes quaerebant, cum dicerent: Quo usque animam nostram tollis? Si tu es Christus, dic nobis palam . Ecce miraculorum lux ante oculos aderat, et tamen in cordis sui tenebras offendentes, adhuc requirendo palpabant. Quorum nimirum caecitas ad crudelitatem, crudelitas etiam usque ad aperta opera persecutionis exarsit. Sed Redemptor humani generis persecutorum suorum manibus diu teneri
Abbreviated transcription (Latin):
tenebras: & quasi in nocte. sic palpabt̃
in meridie. Per diẽ tenebras incurre¬
runt: qui in ipsa ueritatis p̃sentia
ꝑfidiȩ errore cecati sunt. Clare qͥppe
ꝑ diem cernit᷑: ꝑ noctem uͦ nr̃a acies
obscurat᷑. Persecutorss gͥ redemptoris
nr̃i dũ diuinȩ uirtutis miracula cer¬
nerent. & tam̃ de eius duunitate du¬
bitarent: in die tenebras passi st̃: qͥa
uisũ in luce ꝑdidert̃. Hinc .ẽ. qͦd eos
ipsa lux ammon& dicens. Ambulate
dũ lucẽ habetis ne tenebrȩ uos cõpre¬
hendant. Hinc. ẽ. qͦd de iudea dr̃. Occi¬
dit eis sol: cũ adhuc eẽt dies. Hinc . ẽ.
qͦd uocẽ penitentiũ in se ꝓpħa iterum
sumpsit dicens. Impegimꝰ meridie qͣsi
in tenebris: in caligosis quasi mortui.
Hinc iterũ dicit. Custos qͥd de nocte:
Custos qͥd de nocte: Dixit custos. uenit
mane & nox. De nocte & enu custos
uenit: quia humani generis ꝓtector.
& manifestus in carne apparuit: & ta
men hc̃ p̃ssa ꝑfidiȩ suȩ tenebris iudea

Expanded text:
tenebras, et quasi in nocte, sic palpabunt in meridie . » Per diem tenebras incurrerunt: qui in ipsa veritatis praesentia, perfidiae errore caecati sunt. Clare quippe per diem cernitur, per noctem vero nostra acies obscuratur. Persecutores igitur Redemptoris stri, dum divinae virtutis miracula cernerent, et tamen de ejus divinitate dubitarent, in die tenebras passi sunt, quia visum in luce perdiderunt. Hinc est quod eos ipsa Lux admonet dicens: Ambulate dum lucem habetis, ne vos tenebrae comprehendant . Hinc est quod de Judaea dicitur: Occidit ei sol, cum adhuc esset dies . Hinc est quod vocem poenitentium in se propheta iterum sumpsit, dicens: Impegimus meridie quasi in tenebris, in caliginosis quasi mortui . Hinc iterum dicit: Custos quid de nocte? custos quid de nocte? Dixit custos: Venit mane et nox . De nocte etenim custos venit, quia humani generis protector et manmen hunc pressa perfidiae suae tenebris Judaea
Abbreviated transcription (Latin):
corripit᷑ a dño: quia ꝑ hoc qͦd peccator
dolore correptionis p̃mit᷑. qͥndoq ad
beatitudinẽ quȩ sine int̾uentu. ẽ dolo¬
titur. s in querela suȩ ꝑcussionis eleua¬
tur: increpationẽ dñi reꝓbat: qͥa hanc
iniuste se ꝑpeti accusat. Qui aut̃ ñ
ꝓ purgatione criminis. s ꝓ fortitudi¬
nis ꝓbatione feriunt᷑: cũ causas suȩ ꝑ¬
cussionis inqͥrt̃. nequaqͣm increpationẽ
dñi reꝓbare dicendi sunt: quia in se¬
met ipsis satagunt inuenire qͦd nesci¬
unt. Unde & beatꝰ iob ad libertatis uer¬
ba int̃ ꝑcussionis uerbera erumpens.
tanto de se rectius iudicia ferientis
introgat: qͣnto in seipso uerius cau¬
sas passionis ignorat. Eliphar itaq¬

Expanded text:
corripitur a Domino; quia per hoc, quod peccator corripitur a Domino; quia per hoc, quod peccator dolore correptionis premitur, quandoque ad beatitudinem, quae sine interventu est dolotitur, sed in querela suae percussionis elevatur, increpationem Domini reprobat, quia hanc injuste se perpeti accusat. Qui autem non pro purgatione criminis, sed pro fortitudinis probatione feriuntur, cum causas suae percussionis inquirunt, nequaquam increpationem Domini reprobare dicendi sunt, quia in semetipsis satagunt invenire quod nesciunt. Unde et beatus Job ad libertatis verba, inter percussionis verbera erumpens, tanto de se rectius judicia ferientis interrogat, quanto in se ipso verius causas passionis ignorat. Eliphaz itaq
Abbreviated transcription (Latin):
plerũq diuini muneris largitate ut
culpã pena subsequat᷑: &. flagella ocłoᷤᷤ
delinquentis aꝑiant: quos int̾ uicia se¬
curitas cecabat. Torpens qͥppe animꝰ
ꝑcussione tangit᷑ ut excitet᷑: quatinꝰ
qui statũ suȩ rectitudinis securus
ꝑdidit. afflictus consider&. quo iacet.
Huic itaq ipsa asꝑitas correctionis. ori¬
go fit luminis. Unde & ꝑ paulũ dr̃.¬
Om̃e qͦd arguit᷑: a lumine manifestat᷑.
Argum̃tũ gͦ salutis: ẽ. uis doloris. Ionc
est qͦd salomon ait. Curatio cessare
faciet peccata maxima. Hinc iterũ
dicit. Quem diligit dñs castigat.
flagellat omnẽ filiũ quem recipit.
dicens. Ego quos amo: redarguo &
castigo. Hinc paulus ait. Om̃is aut̃
disciplina in p̃senti quidẽ ñ uidet᷑
ẽẽ gaudii s meroris: postea autem
fructũ paccatissimũ exercitatis ꝑ
eam redds iusticiȩ. Quãuis gͦ con¬
uenire simul nequeant dolor & bea¬
titudo: recte tam̃ nc̃ dr̃. beatꝰ homo qͥ

Expanded text:
plerumque divini muneris largitate, ut plerumque divini muneris largitate, ut culpas poena subsequatur, et flagella oculos delinquentis aperiant, quos inter vitia securitas caecabat. Torpens quippe animus percussione tangitur, ut excitetur, quatenus qui statum suae rectitudinis securus perdidit, afflictus consideret, quo cecidit. Huic itaque ipsa asperitas correptionis origo fit luminis. Unde et per PauluOmne quod arguitur a lumine manifestatur. Argumentum enim salutis est vis doloris. Hinc est enim quod Salomon ait: Curatio cessare faciet peccata maxima . Hinc iterum dicit: Quem diligit Dominus castigat, flagellat omnem filium quem recipit dicens: Ego quos amo, redarguo et castigo . Hinc Paulus ait: Omnis autem disciplina in praesenti quidem non videtur esse gaudii, sed moeroris; postea autem fructum pacatissimum exercitatis per eam reddit justitiae . Quamvis ergo convenire simul nequeant dolor et beatitudo, recte tamen nunc dicitur, Beatus homo qui
Abbreviated transcription (Latin):
tur: unde repelli putabat᷑. Hinc rur-¬
sum dicit. O m̃ĩa quȩcũq uoluit dñs
fecit in cęlo & in t̾ra. Hinͨ salomonait.
N on .ẽ. sapientia: ñ .ẽ. prudentia: ñ . ẽ. con-¬
siliũ contra dñm. Restat gͦ ut in cunc¬
tis quȩ agimꝰ ium suꝑnę uoluntatis in¬
quiramus: cui uidelic& & cognita debs
nr̃a accio deuote famulari: & qͣsi du¬
cem sui itineris ꝑsequi: ne ei etiã no-¬
lens seruiat. si hanc suꝑbiens declinat.
Uitari enim uis suꝑni consilii neqͦquã
potest: s magna sibi uirtute hanc tem¬
perat. qui se sub eiꝰ nutib refrenat:
euisq sibi pondera leuigat. qui hȩc
subiecto cordis humero uolens portat

Expanded text:
tur, unde repelli putatur. Hinc rurtur, unde repelli putatur. Hinc rursum dicit: Omnia quaecunque voluit Dominus, fecit in coelo et in terra . Hinc Salomon ait: Non est sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Deum . Restat ergo in cunctis quae agimus, vim supernae voluntatis inquiramus. Cui videlicet cognitae debet nostra actio devote famulari, et quasi ducem sui itineris persequi, ne etiam ei et nolens serviat, si hanc superbiens declinat. Vitari enim vis superni consilii nequaquam potest, sed magna sibi hunc virtute temperat, qui se sub ejus nutibus refrenat; ejusque sibi pondera levigat, qui haec ex subjecto cordis humero volens portat
Abbreviated transcription (Latin):
& uera mundationis hostia. unde ꝓ
nobis mortẽ ꝑtulit. inde nob̃ ueri us
nec mors int̾ueniens diuidit. Perse¬
cutores gͥ ꝑegerunt hoc qͦd ꝑnitiose
moliti sunt: intulert̃ mortẽ. ut ab
eo absciderent fideliũ deuotionem.
s inde fides creuit. unde hanc se extin¬
guere infideliũ crudelitas credidit:
cũq se estimant eiꝰ miracula ꝑsequen¬
do abscidere: hȩc nimirũ cõpulsi st̃
nesciendo dilatare. Cõphendit gͦ sa
hoc ad pietatis suȩ obseqͥũ redegit.
qͦd contra illũ humana crudelitas
taliũ acta disponens. alia concedit
ꝑmittit sic tolerat. ut hec ad sui consi¬
lii usum uertat. Unde miro mͦ fit. ut¬
& quod sine uoluntate dĩ agit᷑. uolun¬
tati dĩ contrariũ ñsit: qͥa dũ in bonũ
usũ mala facta uertunt᷑: eiꝰ consilio
militant. etiã quȩ eius consilio repug-¬
nanit. Hinc enĩ ꝑ psalmistã dr̃. Mag¬
na oꝑa dñi: exquisita in om̃s uolunta¬
luntas exquirat᷑. Nam sepe inde ꝑfici-¬

Expanded text:
 verae mundationis hostia, unde pro nobis mortem pertulit, inde nobis verius nec mors interveniens dividit. Persecutores igitur peregerunt hoc quod perniciose moliti sunt, intulerunt mortem, ut ab eo absciderent fidelium devotionem; sed inde fides crevit, unde hanc se exstinguere infidelium crudelitas credidit. Cumque se aestimant ejus miracula persequendo abscidere, haec nimirum compulsi sunt nesciendo dilatare. Comprehendit ergoquando et hoc ad pietatis suae obsequium redigit, quod contra illum humana crudelitas talium acta disptque ea quae permittit sic tolerat, ut haec in sui consilii usum vertat. Unde miro modo fit ut, quod sine voluntate Dei agitur, contati Dei contrarium non sit, quia dum in bonum usum male facta vertuntur, ejus consilio militant etiam quae ejus consilio repugnant. Hinc per Psalmistam dicitur: Magna opera Domini, exquisita in omnes voluntas ejus voluntas exquiratur. Nam saepe inde perfici
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑt̾ritꝰ man&: Sodomitȩ aut̃ uiri in
domo loth inuenire ostiũ nequeunt:
quia corruptores m̃tiũ contra uitã iu-¬
sti nullũ accusationis aditũ dep̃hend̃t
Percussi enĩ cecitate qͣsi domũ circũ euts.
qui inuidentes facta dictaq ꝑserutan¬
tur: s qͥa eis de uita iusti fortis undiq
ac laudabilis actio obuiat: errantes
nichil aliud quã parietẽ palpant. Bene
gͦ dr̃. quasi in nocte sic palpabt̃ in me¬
ridie: quia dũ bonũ qͦd uident accu¬
sare nequeunt: cecati malicia malũ
qͦd ñ uident ad accusationẽ quȩruns.

Expanded text:
ritus manet? Sodomitae autem viri in domo Lot invenire ostium nequeunt, quia corruptores mentium contra vitam justi nullum accusationis aditum deprehendunt. Percussi enim caecitate quasi domum circumeunt, qui invidentes facta dictaque perscrutantur. Sed quia eis de vita justi fortis undique ac laudabilis actio obviat, errantes nihil aliud quam parietem palpant. Bene ergo dicitur: Quasi in nocte, sic palpabunt in meridie, quia dum bonum quod vident accusare nequeunt, caecati malitia, malum quod non vident ad accusationem quaerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
da. Unde & cũ lex accipit᷑. popłs a mon¬
te ꝓhibetur: ut uidelic& qui infirmiᷤᷤ
adhuc m̃tib t̾rena desider ant. consi-¬
derare sublimia ñ p̃sumant. Ubi & re-¬
cte dr̃. Si bestia tetigerit montẽ: lapi¬
dabitur. Bestia & enĩ montẽ tangit.
cũ mens irrationabilib desideriis sub¬
dita. ad contemplationis alta se eri¬
git: s lapidib ꝑcutit᷑: quia summa
ñ sustinens. ipsis suꝑni ponderis ictib
necatur. Qui gͥ culm̃ app̃hendere
ꝑfectionis nitunt᷑: cũ contẽplationis
arcẽ tenere desiderant: prius se in cã¬
po oꝑis ꝑ exercitiũ ꝓbent: ut sollici¬
te sciant. si nulla iam mala ꝓximisir¬
rogant: si irrogata a ꝓximis ȩquani-¬
mit̾ portant: si obiectis bonis tẽpo¬
ralib neqͣqͣm mens leticia soluitur:
si subtractis ñ nimio merore saucia¬
tur: ac deinde ꝑpendant. sicũ ad se-¬
m& ipsos introrsus redeunt. in eo qͦd
spũalia rimant᷑. neqͥ qͣm secũ rerum cor¬
poraliũ umbras trahunt: uel fortasse

Expanded text:
x accipitur, populus a monte prohibetur; ut videlicet qui infirmis adhuc mentibus terrena desiderant, considerare sublimia non praesumant. Ubi et recte dicitur: Si bestia tetigerit montem, lapidabitur. Bestia etenim montem tangit, cum mens irrationabilibus desideriis subdita, ad contemplationis alta se erigit. Sed lapidibus percutitur, quia summa non sustinens, ipsis superni ponderis ictibus necatur. Qui ergo culmen apprehendere perfectionis nituntur, contemplationis arcem tenere desiderant, prius se in campo operis per exercitium probent, ut sollicite sciant, si nulla jam mala proximis irrogant; si subirrogata a proximis, aequanimiter portant; si objectis bonis temporalibus, nequaquam eos laetitia solvit; si subtractis, non nimio moerore sauciantur, ac deinde perpendant, si cum ad semetipsos introrsus redeunt, in eo quod ritualia rimantur, nequaquam secum rerum corporalium umbras trahunt: vel fortasse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecto qͦd in his nil ab eo iuxta suꝑ-¬
ficiem litt̃ȩ dr̃ qͥa nimirũ ante faciẽ
ñ iac&. qͦd inuestigat᷑. Qui gͦ hȩc in¬
uestigasse se indicat: qͥa in uerbis ex¬
teriorib interiora quesierit demon¬
strat. Sed post cuncta ad stulticiã
iactantiȩ ꝑuenit: qui ꝓtinꝰ subdit.¬
Quod auditũ m̃te ꝑtracta. Quantali
b& doctrina mens polleat: grauis
Ueiuis imperitia. ẽ. uelle docere meli¬
orẽ. Unde & ea quȩ ab amicis recte
ꝓlata sunt. ab int̾no arbitre ñ recta
iudicant᷑. In eo nãq uim suȩ rectitu¬
dinis amittunt: qͦd auditori ñ con¬
gruunt: qͥa & medicamina uires ꝑdt̃.¬
pensetur: si uerba. sententie ueritas
roborat: si hanc tempꝰ congruũ postu¬
lat: si & ueritatẽ sententię. & congru¬
entiam temporis ꝑsonȩ qͣlitas ñ im¬
pugnat. Ille enĩ laudabilit̾ spicula
emittit: qui prius hostẽ quẽ feriat
conspicit. Male nãq arcus ualidi
cornua subigit: qui sagittã fortit̃
dirigens ciuẽ ferit.

Expanded text:
eo juxta superficiem dicitur, quia nimirum ante faciem non jacet quod investigatur. Qui ergo haec investigasse se indicat, quia in verbis exterioribus interiora quaesierit demonstrat. Sed post cuncta ad stultitiam jactantiae pervenit, quia protinus subditQuod auditum, mente pertracta. - Quantalibet enim doctrina mens polleat, gravis ejus imperitia est velle docere meliorem. Unde et ea quae ab inimicis recta prolata sunt, ab interno arbitro non recta judicantur. In eo namque vim suae rectitudinis amittunt, qgruunt; quia et medicamina vires perduntpensetur; si verba sententiae veritas roborat, si hanc tempus congruum postulat, si et veritatem sententiae, et congruentiam temporis personae qualitas non impugnat. Ille enim laudabiliter spicula emittit, qui prius hostem quem feriat conspicit. Male namque arcus validi cornua subigit, qui sagittam fortiter dirigens civem ferit.
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie uitam peccantiũ tolerat:
atq ad aream deductũ trituratio¬
nis pondere p̃mit᷑. ut a palearũ co-¬
nexione soluat᷑. qͥa mens nr̃a cȩlesti
disciplinȩ supposita. dũ correptio¬
nis flagella ꝑcipit. a societate car¬
recedit: & relictis paleis ad horreũ
ducit᷑: quia foris remanentib rema
nentib reꝓbis. electa anima ad suꝑ¬
nȩ mansionis gaudia ȩt̃na subleuat᷑¬
tionẽ iusti premia patriȩ cȩlestis
inueniunt. quasi post p̃ssuras ad
horreum grana deferunt᷑: & in ali¬
eno quidẽ tempore ꝑcussiones sen¬
tiunt: s in suo a ꝑcussione requi¬
escunt. Electis quippe tẽpꝰ alie¬
nũ. ẽ. uita p̃sens: unde & quibdã
adhuc infidelib ueritas dicit. tẽpꝰ
frum̃ti aceruus ingredit᷑: qͥa ille
qui prius hic ut ab exurendis palcis
liber sit. disciplinȩ p̃ssuram sentit.
Elyphar uͦ. qui & in locutionis suȩ se-¬
rie tabernacłm. lapides. bestias. sem̃.

Expanded text:
quotidie vitam peccantium tolerat; quotidie vitam peccantium tolerat; atque ad aream deductum triturationis pondere premitur, ut a palearum connexione solvatur. Quia mens nostra coelesti disciplinae supposita, dum correctionis flagella percipit, a societate carrecedit, et relictis paleis, ad horreum ducitur: quia foris remanentibus reprobis, electa anima ad supernae mansionis gaudia aeterna sublevattionem justi praemia patriae coelestis inveniunt, quasi post pressuras ad horreum grana deferuntur; et in alieno quidem tempore percussiones sentiunt, sed in suo a percussione requiescunt. Electis quippe tempus alienum est vita praesens, unde et quibusdam adhuc infidelibus Veritas dicit: Tempusfrumenti acervus ingreditur, quia ille qui prius hic, ut ab exurendis paleis liber sit, disciplinae pressuras sentit. Eliphaz vero, quia et in locutionis suae serie tabernaculum, lapides, bestias, semen,
Abbreviated transcription (Latin):
amore se dilatant: bona quȩ p̃ualess
etiam corporalit̃ administrant. Sed
manus eoꝵ sub pennis sunt: qͥa actio¬
nis suȩ oꝑa uirtute contẽplationis uin¬
contemplatio. s quies ȩt̃na intimȩ re¬
tributionis intelligi: in qua tanto ue¬
rius quiescitur: qͦnto in nobis corrup¬
tionis uita ꝑfectius necat᷑. In abundan¬
tia gͦ sepulchrũ ingredit᷑: qui post con¬
gesta uitȩ p̃sentis oꝑa. mutabilitati suȩ
plene mortuus in secreto ueri lumi¬
nis occultatur. Unde & ꝑ psamistam
dr̃. Abscondes eos in abdito uultus
tui: a conturbatione hominũ. Quod
bene etiam cõparatio adiuncta com
uus tritici in tempore suo. Frum̃tũ
quippe in segete sole tangit᷑: qͥa in
hac uita humana anima respectu
suꝑni luminis illustrat᷑. pluuias ac¬
cipit: quia ueritatis eloqͥo pingue¬
scit: uentis concutit᷑: qͥa tẽptationi¬
b exercetur: & secũ crescentes pale¬
as portat: quia nequiorẽ contra se

Expanded text:
amore se dilatant, bona quae praevalent amore se dilatant, bona quae praevalent etiam corporaliter administrant. Sed manus eorum sub pennis sunt, quia actionis suae opera virtute contemplationis vincontemplatio, sed requies aeternae et intimae retributionis intelligi; in qua tanto verius quiescitur, quanto in nobis corruptionis vita perfectius necatur. In abundantia ergo sepulcrum 211 ingreditur, qui post congesta vitae praesentis opera, mutabilitati suae plene mortuus, in secreto veri luminis occultatur. Unde et per Psalmistam dicitur: Abscondes eos in abdito vultus tui, a conturbatione hominum . Quod bene etiam us tritici in tempore suo. - Frumentum quippe in segete sole tangitur, quia in hac vita humana, anima respectu superni luminis illustratur. Pluvias percipit, quia veritatis eloquio pinguescit. Ventis concutitur, quia tempestatibus exercetur; et secum crescentes paleas portat, quia nequiorem contra se
Abbreviated transcription (Latin):
quereret᷑. audiuit. Marcha. martha.
sollicita es: & turbaris erga plurima:
porro unũ. ẽ. necessariũ. Maria op
timam partẽ elegit: quȩ ñ auferet᷑
ab ea. Quid enĩ ꝑ mariã. que uerba
dñi residens audiebat: nisi contẽpla¬
tiua uita exprimit᷑. Od ꝑ martham
exteriorib obsequiis occupatã. nisi ac¬
tiua uita signatur: S marthȩ cura
ñ rep̃hendit᷑: mariȩ uͦ etiam laudat᷑
quia magna sunt actiuȩ uitȩ merita.
s contemplatiuȩ potiora. Unde nec
auferri umquã mariȩ pars dr̃. qͥa
actiuȩ uitȩ oꝑa cũ corpore transeuns:
contemplatiuȩ aut̃ gaudia meliꝰ ex
fine conualescunt. Quod bene ac bre¬
uit̃ iezechiel ꝓpħa exprimit: cum uo¬
lantia animalia contẽplatꝰ ait. Simi¬
litudo manus hominis: sub penns
eoꝵ erat. Quid enĩ ꝑ pennas anima
lant: & terrena deserentes. sese in cȩle¬
stib librant: Quid ꝑ manꝰ: nisi oꝑati¬
ones accipimus: Quia cum in ꝓximi

Expanded text:
quereretur, audivit: Martha, Martha, quereretur, audivit: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium. Martimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Quid enim per Mariam quae verba Domini residens audiebat, nisi contemplativa vita exprimitur? Quid per Martham exterioribus obsequiis occupatam, nisi activa signatur? Sed Marthae cura non reprehenditur, Mariae vero etiam laudatur; quia magna sunt activae vitae merita, sed contemplativae potiora. Unde nec auferri unquam Mariae pars dicitur, quia activae vitae opera cum corpore transeunt, contemplativae autem gaudia melius ex fine convalescunt. Quod bene ac breviter Ezechiel propheta exprimit, cum volantia animalia contemplatus ait: Et similitudo manus hominis subtus pennas eorum erat . Quid enim per pennas animallant, et terrena deserentes, sese in coelestibus librant? Quid per manus, nisi operationes accipimus? Quia cum in proximi
Abbreviated transcription (Latin):
quid ꝑ rachelẽ. nisi contẽplatiua: qͥd
ꝑ lyam nisi actiua uita signat᷑. In con¬
templatione quippe principiũ qͦd ds̃
ẽ. quęrit᷑ in oꝑatione aut̃ sub graui
necessitatũ fasce laborat᷑. Unde &
rachel pulchra. s sterilis: lia autem
lippa. ẽ. s fecunda: quia nimirum
mens cũ contẽplandi ocia appetit.
plus uid&. s minus dõ filios generat:
cum uͦ ad laborẽ se p̃dicationis dirigit:
minus uid&. s ampliꝰ parit. Post lye
gͦ cõplexus ad rachelem iacob ꝑuenit:
quia ꝑfectus qͥsq ante actiuȩ uitȩ
ad fecunditatẽ iungit᷑: & post contẽ¬
platiuȩ ad requiẽ copulat᷑. Qͥa enim
contemplatiua minor quidẽ tẽpore. s
merito maior.ẽ. quã actiua. sacris eu-¬
uangelii uerbis ostendit᷑ in quo duȩ
mulieres diuersa egisse referunt᷑. Ma-¬
ria quippe redẽptoris nr̃i uerba audi¬
ens. ad pedes illius residebat: martha
autẽ corporalib ministeriis in siste¬
bat. Cũq contra mariȩ ociũ martha

Expanded text:
quid per Rachelem, nisi contemplativa; quid per Liam, nisi activa vita designatur? In contemplatione quippe principium, quod Deus est, quaeritur; in operatione autem sub gravi necessitatum fasce laboratur. Unde et Rachel pulchra, sed sterilis; Lia autem lippa est, sed fecunda, quia nimirum mens cum contemplandi otia appetit, plus videt, sed minus Deo filios generat; cum vero ad laborem se praedicationis dirigit, minus videt, sed amplius parit. Post Liae ergo complexus ad Rachelem Jacob pervenit, quia perfectus quisque ante activae vitae ad fecunditatem jungitur, et post contemplativae ad requiem copulatur. Quia enim contemplativa vita minor quidem tempore, sed merito major est quam activa, sacri Evangelii verbis ostenditur, in quo duae mulieres diversa egisse referuntur. Maria quippe Redemptoris nostri verba audiens, ad pedes illius residebat; Martha autem corporalibus ministeriis insistebat. Cumque contra Mariae otium Martha
Abbreviated transcription (Latin):
tes plagam meam timetis. Nũqͥd dixi.
afferte mͥ. & de substantia ur̃a donate
mͥ: uel liberate me de manu hostis.
& de manu robustoꝵ eruite me: Do¬
cete me & ego tacebo: & si quid forte
ignoraui. instruite me. Quare detra¬
xistis sermonib ueritatis: cũ e uobis
nullus sit qui possit arguere: Ad in¬
crepandũ tantũ eloquia concinnatis:
& in uentũ uerba ꝓfertis: suꝑ pupil¬
lum irruitis: & subuertere nitimini
amicum uestrum. CAPITU

Expanded text:
tes plagam meam timetis. Numquid dixi: Afferte mihi, et de substantia vestra donate mihi: vel liberate me de manu hostis, et de manu robustorum eruite me? Docete me, et ego tacebo, et si quid forte ignoravixisti sermonibus veritatis, cum e vobis nullus sit qui possit arguere me? Ad increpandum tantum eloquia concinnatis, et in ventum verba profertis. Super pupillum irruitis, et subvertere nitimini amicum vestrum. Veru
Abbreviated transcription (Latin):
labore reficit amamꝰ: s sanatos nos ue¬
ritas ad domũ mittit: narrare quȩ no¬
biscũ acta sunt p̃cipit: ut uidelics priꝰ
mens exsuds in oꝑe. & postmodũ refici
debeat ꝑ contemplationẽ. Hinc. ẽ. qͦd¬

Expanded text:
labore reficit, amamus. Sed sanatos nos Velabore reficit, amamus. Sed sanatos nos Veritas ad domum mittit, narrare quae nobiscum acta sunt praecipit, ut videlicet prius mens exsudet in opere, et postmodum refici debeat per contemplationem.  Rec.
Abbreviated transcription (Latin):
bundantia sepulchrũ ingredit᷑ quia
prius actiuȩ uitȩ oꝑa congregat: et
postinodũ carnis sensũ ꝑ contẽplatio¬
nem mortuũ huic mundo fundit᷑ oc¬
cultat. Ubi & apte subdit᷑: sicut infer¬
Itur aceruus in tempore suo. Actionis¬
nãq tempus primũ. ẽ: contẽplationis
extremũ. Unde necẽẽ. ẽ. ut ꝑfectꝰ qͥsq
prius uirtutib m̃tẽ exerceat: atq hãc
postmodũ in horreũ quietis condat.
Hinc. ẽ enĩ qͦd is quẽ legio demonũ dño
ꝑiubente dereliquit. ad saluatoris sui
pedes resid&: uerba doctrine ꝑcipit:
& de regione sua simul discedere cũ
salutis auetore concupiscit: s tam̃ ei
ipsa quȩ salutẽ contulit ueritas dic̃.
reuertere primũ in domũ tuã: & nar¬
ra quanta tͥ fecerit dñs. Cum enim
quãlib& parũ de diuina cognitione
ꝑcipimus: redire ad humana ia nolu¬
mus: & ꝓximoꝵ necessitatib onerari
recusamus: quietẽ contemplationis
quęrimus: nilq aliud nisi hoc qͦd sine

Expanded text:
bundantia ingreditur, quia prius activae vitae opera congregat, et postmodum carnis sensum per contemplationem mortuum, huic mundo funditus occultat. Unde et apte subditur: Sicut infertur acervus tritici in tempore suo . 60. Actionamque tempus primum est, contemplationis extremum. Unde necesse est ut perfectus quisque prius virtutibus mentem exerceat, atque hanc postmodum in horreum quietis condat . Hinc est enim quod is quem legio daemonum Domino jubente dereliquit, ad Salvatoris sui pedes residet, verba doctrinae percipit, et de regione sua simul discedere cum salutis auctore concupiscit; sed tamen ei ipsa quae salutem contulit Veritas dicit: Revertere primum in domum 210 tuam, et narra quanta tibi fecerit Dominus. Cum enim quamlibet parum de divina cognitione percipimus, redire ad humana jam nolumus, et proximorum necessitatibus onerari recusamus; quietem contemplationis quaerimus, nihilque aliud, nisi hoc quod sine
Abbreviated transcription (Latin):
intus gressum porrigit. foras tendit.
Hinc enĩ. ẽ. qͦd legem daturus dñs in ig¬
ne. fumoq descendit: qͥa & humiles ꝑ¬
claritatẽ sue ostensionis illuminat:
& suꝑboꝵ oculos ꝑ caliginẽ erroris ob

Expanded text:
intus gressum porrigit, foras tendit. Hinc est enim quod legem daturus Dominus, in igne fumoque descendit ; quia et humiles pclaritatem suae ostensionis illuminat, et superborum oculos per caligine