comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur. infelices qͥ cadunt in istud retiaełm
ꝑditoium. Retia enimdicta sunt quast rea¬
nentia. addidit. singłariter sum eo do¬
nec transeam. Singlaris est qui sie supius
dixit cum pessimis hominib non ambulat
conbinatus. qui trinitatẽ scãm unũ am̃
s cantum ponit in dno. Donec transeã. idẽ
quãdui in hoc mundo fuero cõmoratus
Hoc enĩ sclm beati uelut uiantẽtransire di¬
ciuitur. qr nullis eiꝰ delectationib occupartẽ¬
quale sit ꝑicłm si loquam᷑ in caute
cognouimꝰ quantũ nos metuere debeamꝰ
Ñ aut uaniloquiũ subripit. aut deside¬
rium falsitatis inducit: lingua est q̃ nos
trahit frequenter ad uicia. quã uno mͦ tu¬
tissime uincimꝰ. si eam semꝑ dnĩ laudib
occupemꝰ. Loquatur illud semꝑ uͥ neseit
errare. agat opus anunȩ ꝓfuturũ. ser¬
uiat ueneranter auctori. Tunc enĩ or
nr̃o eustodiam ponimus. si uigiter drũ
mandata meditemur. Silet enĩ in malo

Expanded text:
tur, infelices qui cadunt in istum numerum tur, infelices qui cadunt in istum numerum perditorum. Retia euim dicta sunt quasi retinentia. Addidit, singulariter sum ego donec transeam. Singularis est qui sicut superius dixit cum pessimis hominibus non ambulat combinatus, qui Trinitatem sanctam unum Dello alio, sed tantum ponit in Domino. Donec transeam, id est quandiu in hoc mundo fuero commoratus. Hoc enim saeculum beati velut viantes transire dicuntur, quia nullis ejus delectationibus occupantquale sit periculum, si loquamur incaute; cognovimus quantum nos metuere debeamusnon aut vaniloquium subripit, aut desiderium falsitatis inducit. Lingua est quae nos trahit frequenter ad vitia, quam uno modo tutissime vincimus, si eam semper Domini laudibus occupemus. Loquatur illud semper, ubi nescit errare, agat opus animae profuturum, serviat veneranter auctori. Tunc enim ori nostro custodiam ponimus, si jugiter Domini mandata meditemur. Silet enim in malo,
Abbreviated transcription (Latin):
Custodi me a laqueo quẽ statuerunt mͥ
⁊ ab scandalis oꝑantiũ iniquitatẽ Per
laqueos ⁊ scandala totius mundi mala
breuiter ꝓpħ̾a cõplexus est. a quib se sup¬
plicat cuitodiri. ne ꝑ insidias eorũ possit
intercipi. Laquei sunt diuersa carnis
desidia. quib mentes humane blandis
nexib in ligant᷑. S canclala: quȩ ꝑ fr̃s ue¬
nuint inqͥetos qͥ litis suꝑbia scãm re¬
fugiunt caritatẽ. quid habituri simi¬
le si eos tam p̾cipuũ munꝰ contingat a¬
mutere: Et respice qr post laqueos sean¬
dala ponit. qm̃ inueterator ille pessimꝰ
quando ꝑ laqueos non potuerit decipere
seam. Ecce unde se suꝑiꝰ petebat eripi ne
debuisset conbmare̾ cum talib: ⁊uide
quẽad modũ comparationi factȩ apta ũ¬
ba consentiant. Indiaboli retiaculũ ca¬
dent. qui peccatoruĩ circũcinctiõe clau¬
duntur. Legimꝰ tamen ⁊ bona retiacula.
quȩ centũ qͥnquaginta trrs pisces dño iu¬

Expanded text:
Custodi me a laqueo quem statuerunt mihi, Custodi me a laqueo quem statuerunt mihi, et ab scandalis operantibus iniquitatem. Per laqueos et scandala, totius mundi mala breviter propheta complexus est; a quibus se supplicat custodiri, ne per insidias eorum possit intercipi. Laquei sunt diversa carnis desideria, quibus mentes humanae blandis nexibus illigantur. Scandala, quae per unt inquietos, qui lite, superbia sanctam refugiunt charitatem. Quid habituri sunt simile, si eos tam praecipuum munus contingat amittere? Et respice quia post laqueos scandala ponit: quoniam inveterator ille pessimus, quando per laqueos non potuerit decipere,seam. Ecce unde se superius petebat eripi, ne debuisset combinari cum talibus. Et vide quemadmodum comparationi factae apta verba consentiant. In diaboli retiaculum cadent qui peccatorum circuitione clauduntur. Legimus tamen et bona retia illa, quae centum quinquaginta tres pisces, Domino ju
Abbreviated transcription (Latin):
corpora martirum sauciabat. Quos con¬
p̃dicanda constantia iuuante dnõ nee pe¬
nis uicta nec longua insecutione mollita
est Et respice ꝓpͥetates uerborũ uelut suauis¬
sima mella a ccurrere. non dixit ĩ ĩfernum.
q licet mori cõmun sorce uideant᷑. uita
illis eterna conceditur. Quia ad te dñe¬
anẽ oculi mei. inte sꝑaui. ne auferas am¬
niã mea. Postquã dirit humani generis
fragilitatẽ. nunc ad remedia diuina con¬
fugit conuerso ordine petens quia spẽ sud̃
habuit in dnõ animã suam debere libari.
Q đ in scͥptis diuinis sicit sepe diximꝰ fre¬
quenter inuemies. ut mͦ eausã racio prere¬
dat. mͦ eam ꝓtinus subsequat᷑. S cũ hea¬
torũ consuetudo sit de hoc scło uelle lib̾a¬
ri. sic̃ ⁊ alius psalmus dicit. educ de carce
hic ꝓpħa petit ne auferas animã ineani:
ne auferas scilicet bonis tuis. s spesmea
iugiter inte sit :⁊ oculi mei sẽꝑ intencdans.

Expanded text:
corpora martyrum sauciabat, quos concorpora martyrum sauciabat, quos conpraedicanda constantia juvante Domino nec poenis victa, nec longa insecutione mollita est. Et respice proprietates verborum velut suavissima mella decurrere. Non dixit, in infernum: quia licet mori communi sorte videantur, vita illis aeterna conceditur. VeDomine, oculi mei: in te speravi, ne auferas animam meam. Postquam dixit humani generis fragilitatem, nunc ad remedia divina confugit, converso ordine petens, 478 quia spem suam habuit in Domino, animam suam debere liberari. Quod in Scripturis divinis sicut saepe diximus frequenter invenies; ut modo causam ratio praecedat, modo eam protinus subsequatur. Sed cum beatorum consuetudo sit de hoc saeculo velle liberari, sicut et alius psalmus dicit: Educ de carcerhic propheta petit: Ne auferas animam meam. Ne auferas, scilicet bonis tuis; sed spes mea jugiter in te sit, et oculi mei te semper intendant.
Abbreviated transcription (Latin):
cuntur stare non in petra. Soli enĩ in hac
soliditate consistunt. qui suꝑ arenã fragi¬
lia fundamenta non ponunt. Sequitur.
audient uerba mea. qm̃ potuerunt Ner¬
ba sua ab hereticis dicit audita. q̃ presentis
ubri cextus eloquitur. Quantis enĩ locis
arguuntur. quantis admonitionib incre.¬
pãtur ut debeant corrigi :⁊ in suis pͣuita¬
tib non morari:qua sententia plenissime
docciñ illos esse omnimodis reos qͥ ⁊ uerba
dni audiunt :⁊ ea facere iniqua ꝑuersitate
concempnunt. Potuerunt enĩ totiens ad¬
moniti cognoscere si non decreuissent suis
ta sunt ossa nrã secus infernum. Cũ priꝰ
de hereticis diceret ⁊ cirannis qui uerba
dnĩ audire noluerunt: nunc uenit od
martires. quos ferali insecutione lania¬
baitt C rassitudo enĩ cerrȩ qñ eruetuat.
morbos facit. aerẽ corrũpit. ⁊ lues homini¬
b: ꝑicłosa longe lateq diffundit᷑. Sic d¬
tannorũ nefanda supbiacabe sue miliciẽ

Expanded text:
a petram stare, non in petra. Soli enim in hac a petram stare, non in petra. Soli enim in hac soliditate consistunt, qui super arenam fragilia fundamenta non ponunt. Sequitur, Audient verba mea quoniam potuerunt. Verba sua ab haereticis dicit audita, quae praesentis libri textus eloquitur. Quantis enim locis arguuntur, quantis admonitionibus increpantur, ut debeant corrigi, et in suis pravitatibus non morari? Qua sententia plenissime docemur illos esse omnimodis reos, qui et verba Domini audiunt, et ea facere iniqua perversitate contemnunt. Potuerunt enim toties admoniti cognoscere, si non decrevissent suis ta sunt ossa nostra secus infernum. Cum prius de haereticis diceret et tyrannis qui verba Domini audire noluerunt: nunc venit ad martyres, quos ferali insecutione laniabant. Crassitudo enim terrae, quando eructat, morbos facit, aerem corrumpit, et lues hominibus periculosa longe lateque diffunditur. Sic tyrannorum nefanda superbia tabe suae malitiae
Abbreviated transcription (Latin):
aahue esse orationẽ suã in beneplacttis
corũ. idest miquorũ. indicat se ꝑfecte ñ¬
dũ fuisse conuersũ. quando sibi orando
talia ꝓuenie desiderabat. qualia illorũ
uota esse cognouerat. a quib omĩb se alie¬
nũ esfici p̃cabatur. ne cap̃ suũ oleo pecca¬
toris idest male suasionis adulatione pin¬
quesceret. Absorti sunt iuxtapetrã iudices
corũ. audient uerba mea qm̃ potuerunt.
etra hic sic̃ multis locis significat᷑ dñs rpc.
uidices popłi sui. subita uoracitate mer¬
guntur. qui ideo corruunt in ꝓfundum
q̃ supra petrã stare non eligunt. Nam
quid illis ꝓdest iuxta soliditate stare qñ
in ipsa fortitudine ñ uidentur insistere:
Q& uerbũ iheronimꝰ crans lator posuit :⁊ ex¬
positor pater augustinꝰ secutus est ut ne¬
mo audeat recusare qđ caluĩ iurorũ auc¬
coritate ꝓlatum est. Hec enĩ uerbi tnsla¬
cionis. hereticorũ uidet᷑ designare ꝑfidiã.
d am eum bapti tent cũ cõmunicent. cũ sacs

Expanded text:
ionem suam in beneplacitis eorum, id est iniquorum, indicat se perfecte nondum fuisse conversum: quando et sibi orando talia provenire desiderabat, qualia illorum vota esse cognoverat. A quibus omnibus se alienum effici precabatur: ne caput suum oleo peccatoris, id est malae suasionis adulatione pinguesceret. Vers. 8. Absorpti sunt juxta petram judices eorum: audient verba mea quoniam potuerunt. Petra hic, sicut multis locis significatur. Dominus judices populi sui subita voracitate merguntur; qui ideo corruunt in profundum, quoniam supra petram stare non eligunt. Nam quid illis prodest juxta soliditatem stare, quando in ipsa fortitudine non viden ur insistere? Quod verbum Hieronymus translator posuit, et expositor Pater Augustinus secutus est; ut nemo audeat accusare quod talium virorum auctoritate probatum est. Haec enim verbi translatio nimis haereticorum videtur designare perfidiam; nam cum baptizent, cum communicent, cum sacra
Abbreviated transcription (Latin):
Quappter desinat heresis pelagiana desipe.
tulus de absalon dicere uideatur: camen
bene inimicus imꝑsonaliter ponit᷑. ut ħ¬
⁊ de diabolo sentiamus. Humiliat᷑ autem
interra cuiꝰ carnalib actionib uita pollu¬
itur. ñ in illa humilitate ꝓbabili. s inde¬
clinatione uiciosa. Qđ meruo ꝓpt̾ affli¬
ctionẽ specialiter expͥmendã. penitens ait.

Expanded text:
Quapropter desinat haeresis Pelagiana desipere, Quapropter desinat haeresis Pelagiana desipere, tulus de Abessalon dicere videatur, tamen bene inimicus impersonaliter ponitur, ut hoc de diabolo, sentiamus. Humiliatur autem in terra, cujus carnalibus actionibus vita polluitur, non illa humilitate probabili, sed declinatione vitiosa. Quod merito propter afflictionem speciali
Abbreviated transcription (Latin):
Sequit᷑. quia non iustifi cabitur in consp&¬
tu tuo omnis uiuens. Causa recddita est
quare noluerit ad iudiciũ uenire eũ dño.
ut non sola potestatis reuerentia. s etiam
ipsa udeat᷑ iusticie regula formidata Sic
enĩ scͥptam est. Conclusir ds omnia iu
credulitate. ut omnib misereatur: s cũ
dicit omnis uiuens. hominẽ significat ge¬
neralem. u ⁊ infantũ uita concludit᷑. qui
originali peccato nisi aqua regenerationis
abluantur obnoxii sunt. Unde ⁊ iob ue¬
racissime dicit. Nemo mundus ante te
nec infans curus est unius dienuta suꝑtͣrã:
Et in qͥnquagesimo psalmo iam dictum est
ecce enim in iniquiatib conceptus sum:
i in delictis peꝑit me mater mea. Cuius
enim erit tanta iusticia. ut non aliquotẽ¬
pore. aliqua etate peccauerit. qui ⁊ ꝑ tradu¬
cem delicti ceneamur obnoxii. ⁊ cotidia¬
nis lapsib addimus ut numquã ꝑnos
nisi ꝑ diuinã grãm liberi esse possimus:

Expanded text:
Sequitur, quia non justificabitur in conspeSequitur, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens. Causa reddita est quare noluerit ad judicium venire cum Domino; ut non sola potestatis reverentia, sed etiam ipsa videatur justitiae regula formidata. Sic enim scriptum est: Conclusit Deus omnia in incredulitate, ut omnibus misereatur . Sed cum dicitur, omnis vivens, hominem significat generalem, ubi et infantum vita concluditur, qui originali peccato nisi aqua regenerationis abluantur, obnoxii sunt. Unde et Job veracissime dicit: Nemo mundus ante te, nec infans cujus est unius diei vita super terram . Et in quinquagesimo psalmo jam dictum est: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea . Cujus enim erat tanta justitia, ut non aliquo tempore, aliqua aetate peccaverit, qui et per traducem delicti tenemur obnoxii, et quotidianis lapsibus addimus, ut nunquam per nos, nisi per divinam gratiam liberi esse possimus?
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ꝑtinere non dubium ẽ. maxime cum
hic psalmus ad humilitatis penitentiam
ꝓbetur aptatus. Neritas enĩ ⁊ iusticia ipsiꝰ
est. ne cũ rogante disceptet. ne ad iudiciũ
illum trahat. qͥ se hic pruis ipse cõndẽpnat.
Supbosenĩ dns ad examen adducit. qui se
bona putant habere negocia. ⁊ solus ille
iudiciũ ꝓbatur euadere. qui recurrit
al p̃ces. N on enĩ diuina maiestas auste¬
ra potestate seuera est. ut illos uelit af¬
figere qui se hie prcatorũ suorũ traor¬
datione diserutiant. Nam uide qͥ d sequit
non iustificabitur in conspectu tuo omĩs
uiuens. Aꝑtum est exqua uoluntate ius¬
ticiam dnĩ petebat. qui nunc dicit non in¬
tres iniudiciũ cum seruo tuo. siam si ui¬
sticia uidiciũ significasset: hoc petere ñ
poterat qđ pauebat. Nec moueat qđ iu
dici dr. non intres in iudiciũ cũ seruotuo.
Ipse enĩ hanc formam locutionis ostendit.
dicendo iudicate inter me ⁊ uineã meã.

Expanded text:
nem pertinere non dubium est, maxime cum nem pertinere non dubium est, maxime cum hic psalmus ad humilitatem poenitentium probetur aptatus. Veritas enim et justitia ipsius est: ne cum rogante disceptet, ne ad judicium illum trahat, qui se hic prius ipse condemnat. Superbos enim Dominus ad examen adducit, qui se bona putant habere negotia; et solus ille judicium probatur evadere, qui recurrit ad preces. Non enim divina majestas austera potestate severa est, ut illos velit affligere qui se hic peccatorum suorum recordatione discruciant. Nam vide quid sequitnon justificabitur in conspectu tuo omnis vivens. Apertum est qua voluntate justitiam Domini petebat, qui nunc dicit: Non intres in judicium cum servo tuo. Nam si justitia judicium significasset, hoc petere non poterat quod pavebat. Nec moveat quod Judici dicitur: Non intres in judicium cum servo tuo. Ipse enim hanc formam locutionis ostendit, dicendo: Judicate inter me et vineam meam .
Abbreviated transcription (Latin):
tum futĩs laudib reddebat᷑ uicinus. tanto
cõpunctione cordis ad penicentie lauacͣ con¬
uertitur. ut salutari suffugio competent᷑
ablutus. conspectib dñi mundissimꝰ appa¬
reret. Merito. ne illam sententiam confu¬
sionis audiret. peccatori autẽ dixit deus.
quare tu enarras iusticias meas: Prima
itaq deprecatione rogat dñm xp̃m. ne cũ
seruo suo uelit intrare in uidiciũ. s ꝑtur¬
bationi sue misediam ipsus supplicat
subuenire Seda uelociter ꝑuenire se pe¬
ut ad ueniam. ut deductus inuiam ueri¬
tatis. ab inimicorũ liberetur insidus.
Ne exaudi orationem meam: aurib
ꝑcipe dep̃cationem meam: inuerita¬
de cua exaudime in tua iusticia. Nisi altiꝰ
ꝑscrutemur. cõmata uersus istius sibi
uidentur esse contraria. Namcũ pͥmum
ꝓph̃a petat humiliter adintiti oiationen
suam. postea se exaudiri in eius iusticia
dep̃catiu s totũ ad lacͥmabilẽ confessio¬

Expanded text:
tum futuris laudibus reddebatur vicinus, tanto tum futuris laudibus reddebatur vicinus, tanto compunctione cordis ad poenitentiae lavacra convertitur, ut salutari suffugio competenter ablutus, conspectibus Domini mundissimus appareret. Merito, ne illam sententiam confusionis audiret: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarras justitias meas ? Prima itaque deprecatione rogat Dominum Christum, ne cum servo suo velit intrare in judicium: sed perturbationi suae misericordiam ipsius ssubvenire. Secunda velociter pervenire se petit ad veniam, ut deductus in viam veritatis, ab inimicorum liberetur insidiis.ne, exaudi orationem meam; auribus percipe deprecationem meam in veritate tua; exaudi me in tua justitia. Nisi altius perscrutemur, commata versus istius sibi videntur esse contraria. Nam cum primum propheta petat humiliter admitti orationem suam, postea se exaudiri in ejus justitia deprecatur. Sed totum ad lacrymabilem confessio
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Si quis uero de hacre plenissima cu¬
pit ubertate satiare. legit facundissimũ
cassianũ qui in nona ⁊ decima collationib.
tanta ĩ alia deorationũ generib disputa¬
uit. ut eiudenter ꝑ ipsum sp̃s sẽs locutus
iegũ quidem lectione notissima est
S am filius dauid ababsalonꝰ regno fugatũ
patrẽ suũ impie cognosettur ꝑsecutus.
Que simiulttudo sicut quidã uolunt ad
ominẽ porrigit᷑ ꝓp̃ianum qͥ peccatis seui¬
entib tamquã a filiis ꝓpriis inmundiis¬
tius a cerbitate ueratur. s contra hec pe¬
ntudo remedialis opponitur. qͣm hic
psalmus continere monstratur. Mem̃to
tamen qđ hȩc bistoria ⁊ intercio psalmo
iam posita est. s ibi ab absalon proterea
nominatus est qđ exemplum eius ad so¬
lum iudam uoluit ꝑtinere. Hie uero no¬
men ipsius positum non est ut sieut iam
prelocuti sumus. ad uicia sua estimaret
dictum unusquisq fiadelium. Oruisio

Expanded text:
vit. Si quis vero de hac re plenissima cuvit. Si quis vero de hac re plenissima cupit ubertate satiari, legat facundissimum Cassianum, qui in nona et decima collationibus, tanta et talia de orationum generibus disputavit, ut evidenter per ipsum Spiritus sanctus locutus  quidem lectione notissima est . Nam filius David Abessalon regno fugatum patrem suum impie cognoscitur persecutus. Quae similitudo sicut quidam volunt ad omnem porrigitur Christianum, qui peccatis saevientibus, tanquam a filiis propriis in mundi istius acerbitate vexatur. Sed contra haec poenitudo remedialis opponitur, quam hic psalmus continere monstratur. Memento tamen quod haec historia, et in tertio psalmo jam posita est; sed ibi Abessalon propterea nominatus est, quoniam exemplum ejus ad solum Judam voluit pertinere. Hic vero nomen ipsius positum non est, ut sicut jam praelocuti sumus, ad vitia sua aestimaret dictum unusquisque fidelium. 481 Divi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓcidamis coram dnõ. ⁊ ploremus ante
dm̃. Et ne omnino fluctuantes ac trepidi
linqueremur: addidit. qui fecit nos. itt
cum nos ab ipso creatos esse cognoscimus.
factorẽ nr̃m fiducialittr exoremus. Tunc
qł a nobis humiliter in diuina laude di¬
cendum est. in ipsa pene oratione sentitur
cũ a dnõ clementer audim̃. si nobis tamen
expediat obtmere qł petimus. Nullus enũ
ingratuis a suꝑna donatione repellitur cui
petere simplici ac deuota mente concedit᷑.
T antum st enĩ aliquis impetrase ueniam
sentit. quantum pias lacrimas fudisse
eoguoseit. Est ⁊ aliud nrẽ ꝓuectionis in¬
dicium ut quantũ qͥs se plus amare ⁊ ti¬
mere cognouerit dĩ. tanto necesse est ut
uli diuinũ ꝓpinquet auxiliũ. Sic benesi¬
cio dni omnis diabolica fraus uincitur.
sic ipso miserante peccata suꝑantur. Dic¬
ta sunt quidẽ de oratione quantũ ⁊ me¬
aioeritas ingenii: ⁊ loci qualitas postula¬

Expanded text:
et procidamus coram Domino; ploremus ante et procidamus coram Domino; ploremus ante Deum . Et ne omnino fluctuantes ac trepidi linqueremur, addidit, qui fecit nos; ut cum nos ab ipso creatos esse cognoscimus, factorem nostrum fiducialiter exoremus. Tunc quod a nobis humiliter in divina laude dicendum est, in ipsa pene oratione sentitur, cum a Domino clementer audimur, si nobis tamen expediat obtinere quod petimus. Nullus enim ingratus a superna donatione repellitur, cui petere simplici ac devota mente conceditur. Tantum se enim aliquis impetrasse veniam sentit, quantum pias lacrymas fudisse cognoscit. Est et aliud nostrae provectionis indicium; ut quanto quis se plus amare et timere cognoverit Deum, tanto necesse est ut illi divinum propinquet auxilium. Sic beneficio Domini omnis diabolica fraus vincitur, sic ipso miserante peccata superantur. Dicta sunt quidem de oratione quantum et mediocritas ingenii, et loci qualitas postula
Abbreviated transcription (Latin):
potest splendoris. caritatis. fulgoris scĩtatis
mens humana concipe: suꝑ hec omnia co¬
gnoscat esse dñ. qui oms creaturas suas
In cõparabili honitate dispensat Nec fal¬
sa presumptione nobis aliquid imagine¬
mur. qm̃ archana substartia di quȩ fecit
omnia sicitti est creaturarũ scientia non
potest coneludi. Nulla enĩ forma in deo.
nulla currũscͥptio est. natura in estimabi¬
lis. uirtus in comprehensibilis. pietas sin¬
glaris. De quo nimis congrue ꝓnuntia¬
tum est. Deuis potest dici qđ non est. non po¬
cest comprehendi qd est. Adhuc gͥ omĩ¬
potens sine inicio. sine fine. qui uniuer¬
sas mundi partes omnẽq creaturã suã
cõmeat. atq replet. sic tamen ut iise ipso
ubiq sit cotus masos non p̃sentia s grã
sue uirtute derelinquens. Quod pater au¬
gustinus ad dardanum scbens latius ex¬
plicauit salutariter nos ad monet festina¬
re sernio ꝓpħieus dicens. Nenite adoremꝰ

Expanded text:
potest splendoris, claritatis, fulgoris, majestatis, potest splendoris, claritatis, fulgoris, majestatis, mens humana concipere, super haec omnia cognoscas esse Deum, qui omnes creaturas suas incomparabili bonitate dispensat. Nec falsa praesumptione nobis aliquid imaginemur: quoniam arcana substantia Dei quae fecit omnia, sicuti est, creaturarum scientia non potest comprehendi. Nulla enim forma in Deo, nulla circumscriptio est. Natura inaestimabilis, virtus incomprehensibilis, pietas singularis. De quo nimis congrue pronuntiatum est: Deus potest dici quod non est, non potest comprehendi quod est. Ad hunc igitur omnipotentem, sine initio, sine fine, qui universas mundi omnemque creaturam suam commeat atque replet, sic tamen ut in seipso ubique sit totus, malos non praesentia, sed gratiae suae virtute derelinquens: Quod Pater Augustinus ad Dardanum scribens, latius explicavit . Salutariter nos admonet festinare sermo propheticus, dicens: Venite adoremus,
Abbreviated transcription (Latin):
deria subministrant.s quȩ ipsa diuinitas
ad remedium nr̃e prauitatis indulsit. Ora¬
tio uero ipsa ex huuuli. ex mansueto. ex sin¬
cero debet corde ꝓcedere. peccata sua sine er¬
cusatione confitens. ⁊ inter amaras lacͥmas
de dulcissima dnĩ miseratione confidens.
Terrena non expetat s celestia concupiscat
sit segregata desidio corporeo: ⁊ tantũ iun¬
cta sit diumo. cota demiq spiritalis. ha¬
bens solas lacͥmas carnis. Namquẽ oras.
concemplatione mentis quantum fas est
appete contueri: ⁊ agnoseis qualis ante ip¬
sum debeas ꝓstratus offerri. Ille enu est
sic̾ dic̃ apłs. beatus ⁊ solus potens. rex regũ
⁊ dñs dñantium. qui solus habet inmor¬
talitatẽ: ⁊ lucẽ habitat in accessibilẽ. quem
nemo hominũ uidit. s nec uidere potest.
Quaꝓpter ad talẽ tantũq dum cũ om̃i timo¬
re uel dilectione debemus accedere. ⁊ ita
ui eum dirigere mentis intiitũ. ut qͥeqͥd

Expanded text:
deria subministrant, sed quae ipsa Divinitas deria subministrant, sed quae ipsa Divinitas ad remedium nostrae pravitatis indulsit. Oratio vero ipsa ex humili, ex mansueto, ex sincero debet corde procedere: peccata sua sine excusatione confitens, et inter amaras lacrymas de dulcissima Domini miseratione confidens. Terrena non expetat, sed coelestia concupiscat: sit segregata desiderio corporeo, et tantum juncta divino; sit tota denique spiritualis, habens solas lacrymas carnis. Nam quem oras, contemplatione mentis quantum fas est appete contueri, et agnoscis qualis ante ipsum debeas prostratus offerri. Ille enim est, sicut dicit Apostolus, Beatus et solus potens, Rex regum, et Dominus dominantium, qui solus habet immortalitatem, et lucem habitat inaccessibilem, quem nemo hominum vidit, sed nec videre potest . Quapropter ad talem tantumque Dominum cum omni timore vel dilectione debemus accedere, et ita in eum dirigere mentis intuitum, ut quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
nos ⁊ ab boste redemit ⁊ ne iterũ captiue¬
mur docere non desinit. Ecce regłam suã
cotidie nram facit esse medicinã. qnͣdo
se ꝓpterea humiliare dignatus est. ne di¬
abolicus ille suꝑbiȩ sp̃s ullatenꝰ appetat᷑.
Illic enĩ ruina: hic semꝑ ascensus est. inde
mori ꝓuenit: hinc eterna uita succedit.
Rogemꝰ gͦ om̃potentẽ filiũ. ut qui orandi
salutare prestitit exemplũ: donet nobis
ꝓpicius scissime huius imitatioms effectũ¬
prenotantur: iin oportet in eorũ termi¬
no aliqua sub breuitate complati quannꝰ
pͥstante dnõ salutariter incitem̃ adur̃m
festinare remedium. inpͥmis agentes illa
que ussa sunt: ⁊ labia nrã crucis imp̃ssio¬
ne signantes. dnõ supplicemꝰ ut os nr̃m ab¬
luat humana fece pollutũ. Dicit eñ y sauas.
miunda ego labia habeo: ⁊ in medio po¬
puli imunda labia habentis habito. Dem̃
orandum est uerbis non quȩ humana desi¬

Expanded text:
nos et ab hoste redemit, et ne iterum captivenos et ab hoste redemit, et ne iterum captivemur, docere non desinit. Ecce regulam suam quotidie nostram facit esse medicinam, quando se propterea humiliare dignatus est, ne diabolicus ille superbiae spiritus ullatenus appetatur. Illic enim ruina, hic semper ascensus est: inde mori provenit, hinc aeterna vita succedit. Rogemus ergo omnipotentem Filium, ut qui orandi salutare praestitit exemplum, donet nobis propitius sanctissimae hujus imitationis effectupraenotantur: nunc oportet in eorum termino aliqua sub brevitate complecti; quatenus praestante Domino salutariter incitemur ad nostrum festinare remedium. Imprimis agentes illa quae jussa sunt, et labia nostra crucis impressione signantes, Domino supplicemus ut os nostrum abluat humana faece pollutum. Dicit enim Isaias: Immunda ego labia habeo, et in medio populi immunda labia habentis habito . Deinde orandum est verbis, non quae humana desi
Abbreviated transcription (Latin):
pͣmissa est de dñi resurrectione confessio.
susi. expectabant utiq donec glam ꝓmis¬
se resurrectionis agnoscerent: ⁊ omniuĩ
se trepidantiũ corda firmarent. S intu¬
ere qđ dictum est. donec retribuas. qr resur¬
gentis gła retributio fuit utiq bertssi¬
me passionis. De qua retributione dieit
apłs. Propter hoc exaltauit illum ads ex
donauit illi nomen qđ est suꝑomne no¬
men. ut in nomine ihu omne genu fiec¬
tatur. celestiũ. terrestriũ. ⁊ infernorũ. et
omnis lingua confiteatur. qr dñs ibe xp̃c in
gła est dei patris. Nam quodait donec.
criduani diei tempꝰ ostendit. quando u¬
storũ deuotio eius resurrectione letata
est. Q d certe singlariter aparte huma¬
nitatis assuͣpte constat xpo dño contri¬
butũ. cuiꝰ resurrectio ustorũ corda fir¬
mauit. Nunc consicdemus dñi nr̃i si põ¬
sumꝰ aliqua speculatione clementiã. que

Expanded text:
ta est illa quae praemissa est de Domini resurrectione confessio. ta est illa quae praemissa est de Domini resurrectione confessio. fusi, exspectabant utique donec gloriam promissae resurrectionis agnoscerent, et omnium se trepidantium, corda firmarent. Sed intuere quod dictum est, donec retribuas: quia resurgentis gloria retributio fuit, utique beatissimae passionis. De qua retributione dicit Apostolus: Propter hoc exaltavit illum Deus, et donavit ei nomen quod est super omne nomen: ut in nomine Jesu omne genu flectatur coelestium, terrestrium, et infernorum, et omnis lingua confiteatur quia Dominus Jesus in gloria est Dei Patris . Nam quod ait, donec, triduani diei tempus ostendit, quando justorum devotio ejus resurrectione laetata est. Quod certe singulariter a parte humanitatis assumptae constat Christo Domino contributum, cujus resurrectio justorum corda firmavit. Nunc consideremus Domini nostri, si possimus, aliqua speculatione clementiam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutẽ s speciem corporalem. De quib
dicit apłs. Si enĩ cognouissent. nunquã
onm̃ maiestatis crucifixissent. E duc
de carcere antmã meã ad confitendum
nomini tuo. Hic de carcerẽ in duplici
mͦ maiores intelligere uoluerunt. aut scli
istus penales angustias quas patim in
isto corpore constitum. aut magis custodi¬
as inferni. quas euadere non licet lege
humanitatis infirme s melius si hoc
loco refentur ad inferos ꝓpter resurrecti¬
onis spem quã frequenti supplicatione
ꝓuenire deprecatur. Sic̃ ⁊ in alio plal¬
ino perit: non urgeat suꝑ me puteus os
suum. Carcer enĩ dictus est quasi arcer.
qeł a se aroeat exire conelusos S cur se
de isto carcere liberareͥ desideret: causa sub¬
sequit᷑. ad confitendũ nomini tuo. Tunc
enĩ a cutictis fidelib patri confessio lau¬
dis exhibita est. quando eum resurrecti¬
onis miracło de inferni carcere constat
eaduetum. Nlam ⁊ ipsum educ. signifieat

Expanded text:
virtutem, sed speciem corporalem; de quibus virtutem, sed speciem corporalem; de quibus dicit Apostolus: Si enim cognovissent, nunquam Dominum majestatis crucifixissent . Vers. 9. Educ de carcere animam meam ad confitendum nomini tuo. Hic carcerem duplici modo majores intelligere voluerunt: aut saeculi istius poenales angustias, quas patimur in isto corpore constituti; aut magis custodias inferni, quas evadere non licet lege humanitatis infirmae. Sed melius si hoc loco referatur ad inferos propter resurrectionis spem, quam frequenti supplicatione provenire deprecatur, sicut in alio psalmo petit: Non urgeat super me puteus os suum . Carcer enim dictus est, quasi arcer, quod a se arceat exire conclusos. Sed cur se de isto carcere liberare desideret, causa subsequitur: ad confitendum nomini tuo. Tunc enim a cunctis fidelibus Patri confessio laudis exhibita est, quando eum resurrectionis miraculo de inferni carcere constat eductum. Nam et ipsum educ significat 480
Abbreviated transcription (Latin):
lute omniũ crucifigi poterat. qui celum
terrãq admirands uirtutib administt̃:
ibera me aꝑsequentib me. qm̃ confortati
sunt suꝑ me. Cum dicit libia me. non infir¬
mitas ꝓp̃e deitatis ostenditur. s caritas pa¬
trna monstratur. Nam cum haberet potes¬
tatẽ sic̃ ipse dicit pouendi animã suã. ⁊ ite¬
rũ sumendi eam: tamen ad informationẽ
tram reuerentiam dilecti ac benẽplaciti
filu tenens. honorem paterue maiestati con¬
gruenter exhibuit Dicit eni in eugłio.
Pater clarifica me. C lamat etiam de cruce
deus deus meus respice in me. quare me
litatẽ carnis euidenter ostenderet. quati¬
nus manichei nefanda dogniata confu-¬
taret. Orat g̃ ut a ꝑsequentib udeis di¬
iuna irtute liberet᷑ qui usq adeo corpo¬
poraliter facti fuerant fortiores. ut ⁊ manꝰ
mnicerent: i de eiuis morte gauderent. S
hec oninia miserrimi hominũ teptaue¬
runt. qr in eu̾m ñ intuebant᷑ diuinitatis

Expanded text:
lute omnium crucifigi potuerat, qui coelum lute omnium crucifigi potuerat, qui coelum terramque admirandibera me a persequentibus me, quoniam confortati sunt super me. Cum dicit, Libera me, non infirmitas propriae deitatis ostenditur, sed charitas paterna monstratur; nam cum haberet potestatem sicut ipse dicit ponendi animam suam, et iterum sumendi eam , tamen ad informationem nostram, reverentiam dilecti ac bene complaciti Filii tenens, honorem Paternae majestatis congruenter exhibuit. Dicit enim in Evangelio: Pater, clarifica me . Clamat etiam de cruce: Deus, Deus meus, respice in me: quare me litatem carnis evidenter ostenderet, quatenus Manichaei nefanda dogmata confutaret. Orat ergo ut a persequentibus Judaeis divina virtute liberetur, qui usque adeo corporaliter facti fuerant fortiores, ut et manus injicerent, et de ejus morte gauderent. Sed haec omnia miserrimi hominum tentaverunt, quia in eo non intuebantur Divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
turus. Ita sub breui ac subtilissima signi¬
ficatione uerborũ. traditionis ipsuis ordo
micorũ se insidias petit euadere. ut corda
fidelium resurrectionis eius munere gra¬
õmendo sp̃m meũ. Sequitur. portio mea
interra uiuentium. Probat hoc spccialit᷑
iocus ille. qnͣdo in cruce positus latroni dix̃.
aradisus est enim terra uiuentiũ. quã soli
brati feliciter introibunt. qͥ sub ȩternitate:
& sec̃itate uicturist̃ humiliter enĩ & cõmu¬
uit᷑ dieit portionẽ sibi eẽ int̾ra uiuentiũ ẽtota
ipsius esse noscatur. Simile est ⁊ illud qđ
dietum est de aplis. Pater uolo ut uͭ sũ ego
ipsũ exinaniuit formã serui accipiens in
similitudinẽ hominũ factus :⁊ habitu in¬
uentus ut homo. Adhuc certe ampliꝰ hu¬
miliatus est. qł obediens factus est usq ad
mortẽ mortẽ autẽ crucis. Nam si illud di¬
tatis suȩ culmen mirabile ñ inclinasset
supta corporis ueritate. quẽ admodũ ꝓ sa¬

Expanded text:
turus. Ita sub ista brevi ac subtilissima signiturus. Ita sub ista brevi ac subtilissima significatione verborum traditionis ipsius ordo micorum se insidias petit evadere; ut corda fidelium resurrectionis ejus munere gracommendo spiritum meum . Sequitur, portio mea in terra viventium. Probat hoc specialiter locus ille, quando in cruce positus latroni dixit:so Ibidem, 43. Paradisus est enim terra viventium, quam soli beati feliciter introibunt, qui sub aeternitate et securitate victuri sunt. Humiliter enim et communiter dicit, portionem sibi esse in terra viventium, cum tota ipsius esse noscatur. Simile est et illud quod dictum est de apostolis: Pater, volo ut ubi sum ego, ipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo . Ad hoc certe amplius humiliatus est, qui obediens factus est usque ad mortem, mortem autem crucis. Nam si illud deitatis suae culmen mirabile non inclinasset sumpti corporis veritate, quemadmodum pro sa
Abbreviated transcription (Latin):
sidabani ad dexteram ⁊ uidebam. illud tẽ¬
pus facit intelligi. quando iuit ad crueẽ.
quia nullũ illic sideliũ potuit intueri.
Ideo enĩ non sunt uisi ad dexcerã stare. q
carnali trepidatione disꝑsi sunt Sic̃ scͥp¬
tum est. ꝑ cutiam pastorẽ ⁊ disꝑgent᷑ oues
gregis. Sequit᷑ ⁊ non erat qͥ cognosceret me.
Qui cognosceret illam scilicet in ipso ditatẽ.
que hec omnia in assũpta carne uolunta¬
rie sustinebat. Quȩ dixit. pocestatẽ habeo
ponendi animam meã. ⁊ potestatẽ iterũ
sumendi eam. Nam si in illa ꝑturbatio¬
ne xp̃m dñm cognouissent: utiq pote¬
rant ⁊ ad dextceran uideri. Addidit. pe¬
rut fuga ame:⁊ non est qͥ requirat animã
meam. Perisse sugam dicit. cũ impiorũ
manib se ꝑmisit occidi. Nam uͥ fuga pe¬
rit. mortis ꝑiculũ nullatenꝰ euitat᷑. Nlemo
aucẽ requisiuit animã eius. dũ ei nulla
consolatio p̃beret̾. s solus ad passionẽ re-¬
lictus est. qui erat ꝓ omnui salute mori¬

Expanded text:
siderabam ad dexteram, illud tempus facit intelligi, quando ibat ad crucem, quia nullum illic fidelium potuit intueri. Ideo enim non sunt visi ad dexteram stare, quia carnali trepidatione dispersi sunt, sicut scriptum est: Percutiam pastorem, et dispergentur oves gregis . Sequitur, et non erat qui cognosceret me; qui cognosceret illam scilicet in ipso deitatem, quae haec omnia in assumpta carne voluntarie sustinebat, quae dixit: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam . Nam si in illa perturbatione Christum Dominum cognovissent, utique poterant et ad dexteram videri. Addidit, Periit fuga a me, et non est qui requirat animam meam. Periisse fugam dicit, cum se impiorum manibus permisit occidi. Nam ubi fuga perit, mortis periculum nullatenus evitatur. Nemo autem requisivit animam ejus, dum ei nulla consolatio praeberetur; sed solus ad passionem relictus est, qui erat pro omnium salute mori
Abbreviated transcription (Latin):
obsecuntur. Adam enĩ postquã in obedi¬
ens fuit. dnm̃ refugit : ⁊ ideo hic contrario
modo religiose mentis declarat᷑ indiciũ.
qm̃ post reatũ peccati non fugisse dnm̃
s confugisse se dicit ad dnm̃. Soce me fa
lebat prorsus errare. qui canti magistri
cupiebat esse discipls. Dicit enĩ doce me
tamquã ignarũ. tamquã imꝑitũ. tamqͣ¬

Expanded text:
obsequuntur. Adam enim postquam inobediobsequuntur. Adam enim postquam inobediens fuit, Dominum refugit; et ideo hic contrario modo religiosae mentis declaratur indicium, quoniam post reatum peccati non fugisse Dominum, sed confugisse se dicit ad Dominum. Vers. 11lebat prorsus errare qui tanti magistri cupiebat esse discipulus. Dicit enim: Doce me, tanquam ignarum, tanquam imperitu
Abbreviated transcription (Latin):
meam leuaui. Cum a deo petit notam
sibi fieri uite uiam: ostendit qm hec uia
hominib habetur incognita. Illiꝰ enim
lucerna hoc iter ostendit. illiꝰ lum̃ semi¬
tas istas aꝑit. qͥ illuminat omnẽ hominẽ
uenientẽ in hunc mundũ. sic̃ ixxxi.¬
psalmo iam dictum est penitenti. Intellee¬
tum tͥ dabo:⁊ instruam te inuia hac qua
ingredieris. Quaꝓpter merito rogat ꝓpħa.
ut ei dñs uiam salutis ostendat. ⁊ sic notõ
semꝑ habeat. ne de eius corde aliqñ disce¬
dat. Subiungitur quoq sollẽpnis illa con¬
fessio. qm̃ illud nos postulata mereri facͥ.
cis carnalib dicere uideat᷑: tam̃ ad demo¬
nes inimicos debet referri. qͥ iugiter cir¬
cundant fideles. ut eis possint spem diui¬
nitatis auferre sic̃ apls dicit. Non est nob̾
colluctatio aduersus carnẽ ⁊ sanguinẽ.
s aduersus pͥncipes ⁊ potestates. rectores te¬
nebrarũ harũ Sicit etiam ad de confugi.
qđ illi soli faciunt. qui eius russionibus

Expanded text:
mam meam. Cum a Deo petit notam sibi fieri vitae viam, ostendit quoniam haec via hominibus habetur incognita. Illius enim lucerna hoc iter ostendit, illius lumen semitas istas aperit qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum ; sicut et isalmo jam dictum est poenitenti: Intellectum tibi dabo, et instruam te in via hac qua gradieris . Quapropter merito rogat propheta ut ei Dominus viam salutis ostendat, et sic semper notam habeat, ne de ejus corde aliquando discedat. Subjungitur quoque solemnis illa confessio: quoniam illud nos postulata mereri facit,cis carnalibus dicere videatur, tamen ad daemones inimicos debet referri, qui jugiter circumdant fideles, ut eis possint spem Divinitatis auferre; sicut Apostolus dicit: Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates, rectores tenebrarum harum . Dicit enim: ad te confugi, quod illi soli faciunt, qui ejus jussionibus
Abbreviated transcription (Latin):
ciantes illam imaginem inqua creati sunt.
forma diabolice dampnationis induti
sunt. Sene autẽ dictũ est descendentib.
qm̃ ad ima mergunt. qui illue intrare¬
non merebunt᷑. Perit gͦ ne suꝑbis simi¬
lis fiat. qui peccata sua humili satisfac
ditam miscdiam: dementiã dicit dnĩ¬
saluatoris coto orbe notissimã. qua sup¬
plicantib prestat. indulget afflictis. Et
ut ipse audiat qđ in eugłio dictum est.
fili dimissa sunt cͥ peccata. Mane tempꝰ
uenie designat: tunc enĩ menti eluces¬
cit. quando ad eã felici sorte ꝑuenertt.
Nam post noctẽ peccatorũ merito niaue
di: quando culpa laxatur. siue ad resur¬
rectionẽ ꝑtinet audiendã. qnͣ angls ma¬
rie dixit. ite dicite discipłis eius ⁊ petro
qm̃ sic̃ dixͣ resurrexit amortuis. Causa q̃.¬
sequit quȩ debeat optinere qũ spes in il¬
lo m fuit. qui nescit ꝓbabiliter: se deciꝑe
confidentes. Et intuere qͥa & alias petici¬

Expanded text:
tiantes illam imaginem in qua creati sunt, tiantes illam imaginem in qua creati sunt, forma diabolicae damnationis induti sunt. Bene autem dictum est, descendentibus, quoniam ad ima merguntur qui illuc intrare merebuntur. Petit ergo ne superbis similis fiat, qui peccata sua humili satisfactditam misericordiam, clementiam dicit Domini toto orbe notissimam, qua supplicantibus praestat, indulget afflictis; et ut ipse audiat quod in Evangelio dictum est: Fili, dimisso sunt tibi peccata . Mane tempus veniae designat; tunc enim menti elucescit, quando ad eam felici sorte pervenerit. Nam post noctem peccatorum, merito mane dicitur, quando culpa laxatur. Sive ad resurrectionem pertinet audiendam, quando angelus Mariae dixit: Ite, dicite discipulis ejus et Petro: quoniam, sicut dixit, resurrexit a mortuis sequitur quae debeat obtinere, quando spes in illum fuit, qui nescit probabiliter in se decipere confidentes. Et intuere quia et alias petiti
Abbreviated transcription (Latin):
diũ decursũ uenit adiuetuosissimã nar¬
rationẽ. petens sibi ymbrẽ misediȩ celer¬
rime subuenire. ne spretus aduõ redige¬
retur in puluerẽ. ⁊ uento suꝑbie dissipa¬
tus. a cerra ꝓmissionis reoderet᷑ alienus.
Et ut uelocius potuisset audireͥ. defecisse
lationes solet contingere his qui possio¬
nũ diuersarũ pondere pregrauantur.
Sic̃ i in tricesimo septimo psalmo aͦ. penitẽs
dicit. Cor meũ conturbatũ est in me:⁊ de¬
seruit me fortitudo mea. Sequit᷑. ne aũ¬
tas faciem tuam ame: ⁊ sinnlis ero descen¬
dentib in lacũ. Auerterat prius faciem
suam ds ꝓpter insolentiam peccatorum.
s nunc petit ut ad ipsũ respiciat. qui se
compunctis supplicationib inelitiabat.
Conuenit enĩ miscłie ipsius ut humiles
respiciat: qui suꝑborũ corda contẽpnit.
Lacũ uero inferiorẽ locũ intelligere de¬
bemus inferuxũ impirinȩt̾nãpenam
mergendi sunt. His gͦ pares sunt qui
diuinã potentiam respuerunt. ⁊ ui¬

Expanded text:
ium decursum, venit ad luctuosissimam narrationem, petens sibi imbre misericordiae celerrime subveniri, ne spretus a Domino redigeretur in pulverem, et vento superbiae dissipatus, a terra promissionis redderetur alienus. Et ut velocius potuisset audiri, defecisse lationes solet contingere his qui passionum diversarum pondere praegravantur, sicut et in trigesimo septimo psalmo idem poenitens dicit: Cor meum conturbatum est in me, et deseruit me fortitudo mea . Sequitur, Ne avertas faciem tuam a me; et similis ero descendentibus in lacum. Averterat prius faciem suam Deus propter insolentiam peccatorum, sed nunc petit ut ad ipsum respiciat, quia se compunctis supplicationibus inclinabat. Convenit enim misericordiae ipsius ut humiles respiciat, qui superborum corda contemnit. Lacum vero inferiorem locum intelligere debemus inferni, ubi impii aeterna poena mergendi sunt. His ergo pares sunt qui divinam potentiam respuerunt, et vi
Abbreviated transcription (Latin):
in me turbatum est cor incũ. Memor fui
dierum antiquorũ. Collocauit depu¬
tauit significat. more furentiũ inimicoꝵ.
qͥ sic hominẽ contẽpnunt odiosũ. quasi
iam iudicent ⁊ sepultum. In obscuris
enĩ reuera collocatus est. qui post regni
culmina ꝑsecutionis patiebat᷑ in iuriã.
i sicut mortuus seli habitus est. in quo
nec ꝓpħalis. nec regni reuerentia. nec ipse
quoq paternꝰ considerabatur affectus.
Mortui enĩ scłi sunt: qui in peccatis suis
defecisse noscunt᷑. Et ideo uir tot honorib
iuste se defler sic fuisse despectũ ut crede¬
retur nullatenus uidicandus. Sequit᷑.
ianxiatus est in me sp̃s meus. in me tur¬
batum est cor meum. Anxiatus sp̃s. uici¬
nitatẽ ꝑiculi ꝓdit. Turbatũ cor.huma¬
nã sapientiã cestatur esse confusa. ut
spem suam amplius in dño reponeret. cũ
uirium suarum confidentiam nͣ haberet.
Addidit. memor fui dierũ antiquoꝵ. Iste
cor eius fuerat turbatũ. qm̃ memorerat

Expanded text:
in me turbatum est cor meum. Memor fui dierum antiquorum. Collocavit deputavit significat, more furentium inimicorum, qui sic hominem contemnunt odiosum, quasi jam judicent et sepultum. In obscuris enim revera collocatus est, qui post regni culmina persecutionis patiebatur injuriam. Et sicut mortuus saeculi habitus est, in quo nec prophetalis, nec regni reverentia, nec ipse quoque paternus considerabatur affectus. Mortui enim saeculi sunt, qui in peccatis suis defecisse noscuntur. Et ideo vir tot bonorum juste se deflet sic fuisse despectum, ut crederetur nullatenus vindicandus. Sequitur, Et anxiatus est in me spiritus meus, in me turbatum est cor meum. Anxius spiritus vicinitatem periculi prodit; turbatum cor, humanam sapientiam testatur esse confusam; ut spem suam amplius in Domino reponeret, cum virium suarum confidentiam non haberet. Addidit, Memor fui dierum antiquorum. Juste cor ejus fuerat turbatum, quoniam memor erat
Abbreviated transcription (Latin):
rũ memoriã non haberet. O ꝑa enĩ dnĩ
dicit quib celum terramq mirabili dis¬
positione fundauit qͥb cũ patriarchis bona fec̃
quib popłm ꝑ mare cranstulit hebreoꝵ:
q̃ se dieit frequenter iterasse. ut amari¬
tudinẽ mundi suauitas excluderet lec¬
tionis. Quod exemplũ ꝓmanmo remedio
positũ debenius acciꝑe. ut nosquoq si¬
milis possit medicina saluare. Expan¬
di manus meas ad ce. anima mea sicut
terra sine aqua tibi Licet innumeris
locis ꝓphauerit dnĩ saluatoris aduentũ.
hic etiam extensione manuũ sce crucis
designauit effigiem. Nam qui expan¬
sis manib orat. illam crucẽ redempto¬
ris imitatur. quȩ licet aꝑfidis uideis ꝓ
pena data est. concessa camen est creden¬
tib ad salutẽ. Sic ⁊ moy ses qnͣdo cum
amalechitis pugnabat. effecit. Uinee¬
bat cũ maisꝰ expanderet. ꝑdebat si bra¬
chia remisisset Sequit̃ cõparatio in qua
anodum solet sicca terra copiosas pluiuas
sustmere. Tale est uillud quadragesiii pͥ

Expanded text:
 non haberet. Opera enim Domini dicit, quibus coelum terramque mirabili dispositione fundavit, quibus cum patriarchis bona fecit, quibus populum per mare transtulit Hebraeorum; quae se dicit frequenter iterasse, ut amaritudinem mundi suavitas excluderet lectionis. Quod exemplum pro maximo remedio positum debemus accipere, ut nos quoque similis possit medicina salvare. Vers. 6. Expandi manus meas ad te; anima mea sicut terra sine aqua tibi. Licet innumeris locis prophetaverit Domini Salvatoris adventum, hic etiam extensione manuum sanctae crucis designavit effigiem. Nam qui expansis manibus orat, illam crucem Redemptoris imitatur, quae licet a perfidis Judaeis pro poena data est, concessa tamen est credentibus ad salutem. Sic et Moyses, quando cum Amalecitis pugnabat, effecit: vincebat cum manus expanderet, perdebat si brachia remisisset . Sequitur comparatio, in qua modum solet sicca terra copiosas pluvias sustinere. Tale est et illud quadragesimi 482
Abbreviated transcription (Latin):
rima species definitionis est uno uerbo
declarare. quid sit illa res que queritur.
dicit᷑. Labor uͦ labiorũ est ꝓlatum ore m̃¬
dacium. qđ laboriose fingitur. qm̃ exqͥ¬
sita machinatione formatur. Ueritas enĩ
sine labore dr. quia simplicit᷑ ⁊ sine diffi¬
cultate ꝓfertur. Quaꝓpter oris eorũ men¬
dacium eos oꝑit: cum ꝑfidi de sua asser¬
tione suꝑantur: Numquã enim sic est
cauta malicia. ut ipsa sibi non loquatur
in ignem eicies os in miseriis ñ subsisters.
Primo mnerplicabiles eorũ dixit eriors. nẽ
penas memorat omnino salutares. Carbo¬
nes ignis sunt penitentiȩ cruciatus. quod
tamen incendiũ nascitur exymbre lac̾¬

Expanded text:
rima species definitionis est, uno verbo rima species definitionis est, uno verbo declarare quid sit res illa quae quaeritur. dicitur. Labor vero labiorum, est prolatum ore mendacium, quod laboriose fingitur, quoniam exquisita machinatione formatur. Veritas enim sine labore dicitur, quia simpliciter et sine difficultate profertur. Quapropter oris eorum mendacium eos operit, cum perfidi de sua assertione superantur. Nunquam enim sic est cauta malitia, ut ipsa sibi non loquatur in ignem ejicies eos, in miseriis non subsistent. Primo inexplicabiles eorum dixit errores: nunc poenas memorat omnino salutares. Carbones ignis, sunt poenitentiae cruciatus, quod tamen incendium nascitur ex imbre lacr
Abbreviated transcription (Latin):
more mortẽ morte destruxtt. Ne tradas
me ne iuinquã exaltent᷑. a desiderio suo
traditur peccatori. qͥsqͥs ꝑ concupiscenti
as Qiabolo relinquitur possidendus. De
quib dicit aplłs. ꝓpterea tradidit illos ds̃
in desideria cordis eorũ in inmundiciã.
s. ne hoc faciat: se quit᷑ res om̃ino ꝓbabilis.
ut sicut minuci consilium faciunt in ma¬
lum. ita uirtus diuina prestare dignetur
auxilium. Ad postremũ dr̃ causa iustissi¬
ma. ne reuera exaltent᷑ ꝑditione iustorum
habitas ne traderet᷑ inimicis scã mater
eccła. uenit ad terciũ membrũ. in quo im¬
piorum in explicabiles designat errores.
Nam sicut suꝑius in die belli caput suũ
obum brari dixit a dnõ. ita istorũ caput
qđ est diabolus. rotabilem refert habere
inuoluit. Ordo autẽ uerborũ talis ẽ cap̃
eorũ circuitus. De quo similiter petrus
dicit apłs. Aduersarius ur̃ sicut leo rugi¬
ens. circuit querens quẽ deuoret. Pulcer¬

Expanded text:
more mortem destruxit. Vers. more mortem destruxit. Vers. me, ne unquam exaltentur. A desiderio suo traditur peccatori, quisquis per concupiscentias carnis diabolo relinquitur possidendus. De quibus dicit Apostolus: Propterea tradidit illos Deus in desideria cordis eorum, in immunditiam . Sed ne hoc fiat, sequitur res omnino probabilis, ut sicut inimici consilium faciunt in malum, ita virtus divina praestare dignetur auxilium. Ad postremum dicitur causa justissima, ne revera exaltentur perditione justorum, habitas ne traderetur inimicis, sancta mater Ecclesia venit ad tertium membrum, in quo impiorum inexplicabiles designat errores. Nam sicut superius, in die belli caput suum obumbrari dixit a Domino, ita istorum caput, quod est diabolus, notabilem refert habere involvit. Ordo autem verborum talis est: Caput eorum circuitus. De quo similiter Petrus dicit apostolus: Adversarius vester sicut leo rugiens, circuit quaerens quem devoret . Pulcher