comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia et semel passus in cruce.
mundum suo sanguine redemit.
ac cdescendens ad inferos. quos¬
cumq ibi ueros isrłitas idẽ ele¬
ctos inuenit. ab ductos inde ad
moenia suꝑnȩ ciuitatis adduxit:
eisq gaudia olim ꝓmissȩ here¬
ditatis concessit. Et cotidie fi¬
deles aꝑturbatione mundi hu¬
ius congregans: ad consortium sc̃ȩ
eccłȩ regnumq ꝑ henne conuocat.
Auxit ornatus templi auro. et ar¬
gento. et uasis preciosis. quȩ uł
popłs isrł uł principes ꝑsarũ
illo ꝑ eum miserant: quia inse
credentes deutroq popło ui¬
deo uidelicet et gentili in ȩccłam
introducens. elaritate fidei et o¬
ꝑis eoꝵ hanc semꝑ ornare ac glo¬
rificare non desistit. Constituit
duces ac p̃sides omni popło trans
flumen. qui legem dei nossent ac
docerent: quia inscã eccła quȩ et
flumine sacribaptismatis abluta
ẽ. et flumen babylonium hoc ẽ ꝑ
turbationem scłi fluctuantes fidei
sinceritate transcendit: apłos.e

Expanded text:
quia et semel passus in cruce quia et semel passus in cruce mundum suo sanguine redemit, ac descendens ad inferos, quoscunque ibi veros Israelitas, id est, electos, invenit, abductos inde ad moenia supernae civitatis adduxit, eisque gaudia olim promissae haereditatis concessit. Et quotidie fideles a perturbatione mundi hujus congregans, ad consortium sanctae Ecclesiae regnumque perenne convocat. Auxit ornatus templi auro et argento et vasis pretiosis, quae vel populus Israel, vel principes Persarum, illo per eum miserant, quia in se credentes de utroque populo, Judaeo videlicet et gentili, in Ecclesiam introducens, claritate fidei et operis eorum hanc semper ornare ac glorificare non desistit. Constituit duces ac praesides omni populo trans flumen, qui legem Dei nossent ac docerent; quia in sancta Ecclesia, quae et flumine sacri baptismatis abluta est, et flumen Babylonium, hoc est, perturbationem saeculi fluctuantis fidei sinceritate transcendit, apostolos,
Abbreviated transcription (Latin):
rudere uitioꝵ. resꝑsi st̃ flores. et
aromata uirtutũ. Huc usq uer¬
ba etrȩ. quibus et primo zoro¬
babel ac iesu. et de inceps sua fa¬
cta descripsit. Et ipse aut̃ typũ
dnĩ saluatoris manifeste tenuit.
in eo quod scãm renouauit scri¬
pturam. quod popłm de capti¬
uitate iherosolimam reuocauit.
quod domum dnĩ potioribus do¬
nis sublimauit. quod duces tͣns
flumen cufraten. ac presides quile¬
gem dei nossent constituit: quod
filios transmigrationis abuxoribꝰ
castigauit externis. Restaurauit
enim̃ dñs seripturam sacrã: quia
quam scribȩ et pharisei uelper
traditiones suas fedauerant.
uel iuxta litterã tantum intelli¬
gendam esse docebant. ipse sp̃ita¬
li sensu plenam ꝓ ut amoyse uel
ꝓpħis scripta erat. ostendit. s et
nouum testamentum misso de
uiros fecit describi. Eduxit po¬
płm debabylone captiuitate.
et ad iherosolimam. terramq re¬
ꝓmissionis liberatum induxit:

Expanded text:
rudere vitiorum, respersi sunt flores et rudere vitiorum, respersi sunt flores et aromata virtutum. Hucusque verba Ezrae, quibus et primo Zorobabel ac Jesu, et deinceps sua facta descripsit. Et ipse autem typum Domini Salvatoris manifeste tenuit, in eo quod sanctam renovavit Scripturam, quod populum de captivitate Jerosolymam revocavit, qua domum Domini majoribus donis sublimavit, quod duces trans flumen Euphratem, ac praesides qui legem Dei nossent, constituit, quod filios transmigrationis ab uxoribus castigavit externis. Restauravit enim Dominus Scripturam sacram, quia quam Scribae et Pharisaei, vel per traditiones suas foedaverant, vel juxta litteram tantum intelligendam esse docebant, ipse spirituali sensu plenam, prout a Moyse vel prophetis scripta erat, ostendit. Sed et Novum Testamentum misso desive apostolicos viros fecit describi. Eduxit populum de Babylonica captivitate, et ad Jerosolymam terramque repromissionis liberatum induxit,
Abbreviated transcription (Latin):
blandimentis. Uincebant hostes
publicos edificato templo dĩi
ac dedicato: s uincebantur amo¬
re mulierum gentilium. ne tem¬
pla cordium uel corp oꝵ suoꝵ cło
in habitatore cligna seruarent.
Cuius rei tempoubus nris res ma¬
nifestissime ẽ completa: cum uide¬
amus animos fidelium. multo ꝑi¬
culosius nunc interius temptari
aconcupiscentia sua abstractos
et in lectos. quam temptabantur
quondam extrinsecus. cum im¬
manis aduersarius contra eoꝵ
constantiam ferro et igne seuie¬
bat. S aderit pietas dñi. quȩ
sicut tunc aduersus aꝑta furentium
certamina uirtutem pacientiȩ lar¬
gita ẽ: ita et nobis aduersus sub¬
ripientium laqueos blanditiarũ.
cautelȩ donet custodiam. Deni¬
q agente industria pontifici᷑. et
his qui timebant dñm. cuncti
compuncti sunt corde qui pecca¬
uerant. et eiecerunt uxores ali¬
enigenas: sicq ex pulsa turpitu¬
dine luxuriȩ. rediit decus casti¬
monie. atq inciuitate dnĩ eiecto

Expanded text:
blandimentis; vincebant hostes blandimentis; vincebant hostes publicos aedificato templo Domini ac dedicato, sed vincebantur amore mulierum gentilium, ne templa cordium vel corporum suorum Deo inhabitatore digna servarent. Cujus rei temporibus nostris manifestissime est figura completa, cum videamus animos fidelium multo periculosius nunc interius tentari, a concupiscentia sua abstractos et illectos, quam tentabantur quondam extrinsecus, cum immanis adversarius contra eorum constantiam ferro et igne saeviebat. Sed aderit pietas Domini, quae, sicut tunc illis adversus aperta furentium certamina virtutem patientiae largita est, ita et nobis adversus subripientium laqueos blanditiarum cautelae donet custodiam. Denique agente industrio pontifice et his qui timebant Dominum cunctis, compuncti sunt corde qui peccaverant, et ejecerunt uxores alienigenas; sicque, expulsa turpitudine luxuriae, rediit decus castimoniae, atque in civitate Domini, ejecto
Abbreviated transcription (Latin):
ctum ẽ. Omnes hi acceperunt
uxores alienigenas: et fuerunt ex
eis mulieres quȩ pepererant filios.
Primo a se uxores abiciunt inlicitas.
et sic ꝓ se arietem offerunt: ut ab¬
lato scelere. mundi ad altare acce¬
derent. Difficile namq ẽ. eius ac¬
ceptam deo eẽ uictimam: qui non
prius culpam ꝓ qua offerunt relin¬
quere contendit. dicente esaia. Qui¬
escite agere ꝑuerse: discite bene fa¬
cere. Et quia filii uel fratres fue¬
re summi sacerdotis qui primi
peccauerant. recte in castigatione
sceleris a rietem de gregibus offe¬
runt: ut tali bostia designent. ꝙ
se ipsos qui doctores popłi ac pͥn¬
cipes quasi duces gregum sequen¬
tium esse udebantur. a pristina uita
maetare. ac purgatos digna peni¬
tentia deo ꝑ meliorem uitam offer¬
re disposuerant. Notandum in¬
terea. quanta arte pugnandi li¬
abolue fideles semꝑ inpugnet.
quam nullum eis umquam se¬
curum a certando tempus relin¬
quat. Ecce qui aduersitatibus
suꝑari non poterant: suꝑantur

Expanded text:
t: Omnes hi acceperunt uxores alienigenas: et fuerunt ex eis mulieres quae pepererant filios. Primo a se uxores abjiciunt illicitas, et sic pro se arietem offerunt, ut ablato scelere mundi ad altare accederent. Difficile namque est ejus acceptam Deo esse victimam, qui non prius culpam, pro qua offert, relinquere contendit, dicente Isaia: Quiescite agere perverse, discite bene facere . Et quia filii vel fratres fuere summi sacerdotis, qui primi peccaverant, recte in castigationem sceleris, arietem de gregibus offerunt, ut tali hostia designent, quia seipsos qui doctores populi ac principes quasi duces gregum sequentium esse videbantur, a pristina vita mactare, ac purgatos dignam poenitentiam Deo per meliorem vitam offerre disposuerant. Notandum inter ea quanta arte pugnandi diabolus fideles semper impugnet, quam nullum eis unquam securum a certando tempus relinquat. Ecce enim qui adversitatibus superari non poterant superantur
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓ domo suie ciuitate mox ut ꝓ¬
cella temptationis urserit. ruitiã
sese ȩdificasse comperiet. Et di
xerunt hostes nr̃i. Nesciant et
ignorent. donee ueniamus mme¬
dio eoꝵ. et interficiamus eos. et
cessare faciamus opus. et cȩtera
locum pꝰ murum ꝑ circuitũ popłm.
in ordine: eum gladiis suis et lan¬
ceis. et arcubus. Et hȩc in edifica
cio sp̃itali semꝑ agi solent. Ma¬
net enim indeffessus hostis cum
satellitibus suis. immundis ui¬
delicet sp̃itibus. et hominibus
malignis: qui oꝑa fidei ac uirtu¬
tum minus curantibus nobis
impedire. et quantum ualent
semꝑ expugnare contendant:
mentemq fidelium inuerone
prauȩ suggestionis interficere
satagunt. Uerum nobis econtͣ
dei armatura uixta apłm sum̃¬
da ẽ. ut possimus resistere idie
malo. et in omnibus ꝑfecti sta¬

Expanded text:
et pro domo sive civitate, mox ut pet pro domo sive civitate, mox ut procella tentationis ingruerit, ruinam sese aedificasse comperiet. Et dxerunt hostes nostri nesciant et ignorent donec veniamus in medio eorum et interficiamus eos et cessare faciamus opus factum loco post murum per circuitum populum in ordinem cum gladiis suis, et lanceis, et arcubus. Et perspexi acio spirituali semper agi solent. Manet enim indefessus hostis cum satellitibus suis, immundis videlicet spiritibus et hominibus malignis, qui opera fidei ac virtutum minus curantes, impedire, et quantum valent semper expugnare contendunt, mentemque fidelium mucrone pravae suggestionis interficere satagunt. Verum nobis contra haec Dei armatura juxta Apostolum sumenda est, ut possimus resistere in die malo, et in omnibus perfecti sta
Abbreviated transcription (Latin):
strum: et posuimus custodes suꝑ
murum die et nocte contra eos.¬
Hoc ẽ unicum aduersus hostes uni¬
uersos ȩccłȩ suffugium. matio uide¬
licet ad dm̃. et industria doctorum:
qui die noctuq in lege eius mec̾u¬
tantes. corda fidelium contra insi¬
dias diaboli ac militum eius. pre¬
dicanda c̃solando. exhortando p̃muniũt
Iixit aut̃ iudas. Debilitata ẽ forti¬
tudo portantium. et humus nimi¬
a ẽ. et nos non poterimus ȩdifica¬
re murum. Iudam dicit tribum¬
congesta. quȩ prius eet exportan¬
da. ut sic fundamenta muri in ui¬
lla terra possent imponi: conue¬
nit parabolȩ parabolȩ domus ȩ¬
uuͥgłicȩ. cuius structor fodit in
altum. elataq terrȩ congeriȩ.
posuit fundamenta suꝑ petram:
quȩ nullo aquarum uentorumue
ac deinde firmus atq in expugna¬
bilis bonorum oꝑum murus. suꝑ
fundamentum fidei construendus.
Nam qui suꝑ humum ac rudera in¬
fimarum cogitationum ȩdificitim
scẽ actionis erigere conatur. fallit᷑.

Expanded text:
strum et posuimus custodes super murum die et nocte contra eosHoc est unicum adversus hostes universos Ecclesiae suffugium, oratio videlicet ad Deum, et industria doctorum, qui die noctuque in lege ejus meditantes, corda fidelium contra insidias diaboli ac militum ejus praedicando, consolando, exhortando praemuniant. ixit autem Judas: Debilitata est fortitudo portantis, et humus nimia est, et nos non poterimus aedificare murum. congesta, quae prius esset exportanda, ut sic fundamenta muri in viva terra possent imponi; convenit parabolae domus evangelicae, cujus instructor fodit in altum; elataque terrae congerie posuit fundamenta super petram, quae nullo aquarum ventorumve ac dein firmus atque inexpugnabilis bonorum operum murus supra fundamentum fidei construendus; nam qui super humum ac rudera infirmarum cogitationum aedificium sanctae actionis erigere conatur, fallitur,
Abbreviated transcription (Latin):
in doctis ꝑ orbem fidem eius predi¬
cent. Et omnis qui decreta contep̃¬
nit legis illuis. uł presenti pena.
uel futura. iuxta modum quisq sui
punietur erratus. Hȩc ergo artar¬
xerxes scribens etrȩ. et amorem
comprehendens. patenter exp̃ssit:
quod futuris temporibus xp̃ianis
reges deuotionis habituri. quod
erga fidem ueritatis essent acturi
Unde breuiter ȩpłam eius quibus  li¬
cet intermissis commemorare cura¬
iumus: ut lector recognosceret. qͣn¬
tum concordet his quȩ reuelata ȩu
clȩ pace fecerunt. Possumus sane
siue doctorem eccłȩ figuraliter re¬
ferre: quibus sepe reges ac prin¬
cipes litteras ꝓfidelium statu mi¬
serint. Meritoq quȩ ipse etra
euibȩc ẽ cdata epła. subsequenter
in dei laudem erũpit dicens. S ene¬
dictus dñs d̾s patrum nr̃orum:¬

Expanded text:
indoctis per orbem fidem ejus praediindoctis per orbem fidem ejus praedicent. Et omnis qui decreta contemnit legis illius, vel praesenti poena, vel futura juxta modum quisque sui punietur erratus. Haec ergo Artaxerxes scribens Ezrae, et amorem comprehendens, patenter expressit, quid futuris temporibus Christiani reges devotionis habituri, quid erga fidem veritatis essent acturi. Unde breviter epistolam ejus, quibusque licet intermissis, commemorare curavimus; ut lector cognosceret, quantum concordet his quae revelata Evananctae Ecclesiae pace fecerunt. Possumus sane ulem sive doctorem Ecclesiae figuraliter referre; quibus saepe reges ac principes litteras pro fidelium statu miserunt. Meritoque ipse Erza, cui haec est data epistola, subsequenter in Dei laudem erumpit, dicens: Benedictus Dominus Deus patrum nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
qui non fecerit legem dei tui. et li¬
gem regis diligenter. iudicium
erit de eo. siue in mortem. siue m
exilium. siue incondempnationẽ
substantiȩ eius. uel certe in carcri.
Repetit rex sermonem quem dixerat
et ueritatem quam cognouit. ite¬
rato sermone confirmat. Supra
namq ait. in manu etre legem et
dei ipsius: nune aut̃ dicit sapienti¬
am dei eius esse inmanu illius. qi
psalmista. Os iusti meditabitur sa¬
pientiam. et lingua eius loquetur
iudicium. Lex dei enis in corde ip¬
siuis. Et iustus in manu sua cdei le
gem et sapientiam habet: dum
inomnibus quȩ agit et loquitus
memorem se eẽ diuinȩ uoluntatis
ostendit. Latet ergo litterȩ sensus
patet et intelligentia spĩtalis:
quia uidelicet dñs et saluator nr̃
habet sapientiam dei in manu sua
pse est enim dei uirtus. et dei sap¬
entia: cuius solius est constituere iudi¬
ces ac presules ȩccłarum. qui scđm
uoluntatem eius iudicent omĩa. et

Expanded text:
qui non fecerit legem Dei tui, et lequi non fecerit legem Dei tui, et legem regis diligenter, judicium erit de eo, sive in mortem, sive in exsilium, sive in condemnationem substantiae ejus, vel certe in carcerem Repetit rex sermonem quem dixerat, et veritatem, quam cognovit, iterato sermone confirmat. Supra namque ait, in manu Ezrae legem esse Dei ipsius. Nunc autem dicit, sapientiam Dei ejus in manu illius. Quia usti meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium. Lex Dei ejus in corde ipsius . Et justus in manu sua legem Dei et sapientiam habet, dum in omnibus quae agit et loquitur, memorem se esse divinae voluntatis ostendit. Patet ergo litterae sensus, patet et intelligentia spiritualis, quia videlicet Dominus et Salvator noster habet sapientiam Dei in manu sua. Ipse enim Dei virtus et Dei sapientia, cujus solius est constituere judices ac praesules Ecclesiarum, qui secundum voluntatem ejus judicent omnia, et
Abbreviated transcription (Latin):
cantoribus. et ianitoribus nathi¬
neis. et ministris domus dei hu¬
ius: ut uectigal et tributum et
annonas non habeatis potestatẽ
gio quo sacerdotes. leuitȩ. et cȩteri
domus dei ministri a ueetigalibus
immunes redduntur: manifeste
ostenditur. quod cetera plebs fili¬
orum isrł ad ꝑatriam ꝑueniens.
tributa regi pendebat. Quod di¬
screta omnimodis ꝓ uisione rex
fecisse cognoscitur: ut hi qui diui¬
no seruitio semꝑ occupati erant.
a suo ee̾nt famulatu liberi: Quiq
interra nil proprium possidebant.
s ex decimis popłi uiuebant. ab
his nemo tributa soluenda exige¬
ret. Ex quibus omnibus aptissimȩ
ꝓbatur. rex non solum dilexisse. s et
obtime didicisse: quȩ diuinȩ seru¬
tutis posceret cultus. G u autem
etra scđm sapientiam dei tui quȩ
ẽ in manu tua. constituȩ uidiees
et presides: et iudicent omnem po¬
płm qui ẽ transflumen. His uide¬
licet qui nouerunt legem dei tui
S et imperitos docete libere. Et ois

Expanded text:
cantoribus, et janitoribus, Nathicantoribus, et janitoribus, Nathinaeis, et ministris domus Dei hujus, ut vectigal, et tributum, et annonas non habeatis potestatem gio, quo sacerdotes, Levitae, et caeteri domus Dei ministri a vectigalibus immunes redduntur, manifeste ostenditur, quod caetera plebs filiorum Israel, ad patriam perveniens, tributa regi pendebat. Quod discreta omnimode provisione rex fecisse cognoscitur, ut hi qui in divino servitio semper occupati erant, a suo essent famulatu liberi; quique nil in terra proprium possidebant, sed ex decimis populi vivebant, ab his nemo tributa solvenda exigeret. Ex quibus omnibus apertissime probatur, regem non solum dilexisse, sed et optime didicisse quae divinae servitutis posceret cultus. Tu autem, Ezra, secundum sapieest in manu tua, constitue judices et praesides, ut judicent omni populo qui est trans flumen, his videlicet qui noverunt legem Dei tui, sed et imperitos docete libere. Et omnis
Abbreviated transcription (Latin):
mensura tribui diligenter indomo
dei cęli. quia nimirum necesse est
ut quicquid sapientiȩ quis habet
totum hoc inobsequium sui crea¬
toris exhibeat. Et recolendum. qđ
insuꝑioribus huius libri legitur.
dixisse samaritanos scribentes ad
alterum artarxerxen : quia memo¬
res fuerint salis quod in palatio
comederant. Ideoq tolerare non
potuerunt. ut templum et ciuitas
dei contra utilitatẽ cius edificare¬
tur. nunc aut̃ hic artarxerxes
iubet omnibus arcȩ publicȩ cu¬
stodibus. ut inter alia donaria sal
suum inquantum opus sit indo¬
inum dei cęli tribuant. Ibi namq
cognoscitur: quod heretici non nũ¬
quam adimpugnandam eccłam
fraudulento humanȩ sapientiȩ
gustum animentur: hic aũt insi¬
nuatur. quod conuersi ad fidem
simulsapientes ipsam sepe fidem
ꝑdisciplinam eiusdem sapientiȩ
seculares adiuuent. dum aduer¬
sarios eius ꝑ eam potentius uin¬
cunt. Cobisq notum facimus
de uniuersis sacerdotibus. et leuitis.

Expanded text:
mensura tribui diligenter in domo mensura tribui diligenter in domo Dei coeli; quia nimirum necesse est ut quidquid sapientiae quis habet, totum hoc in obsequium sui Creatoris exhibeat. Et recolendum, quod in superioribus hujus libri legitur dixisse Samaritanos, scribentes ad alterum Artaxerxen, quia memores fuerint salis quod in palatio comederant, ideoque tolerare non potuerint, ut templum et civitas Dei contra utilitatem ejus aedificaretur. Nunc autem hic Artaxerxes jubet omnibus arcae publicae custodibus, ut inter alia donaria sal suum, in quantum opus sit, in domum Dei coeli tribuant. Ibi namque cognoscitur, quod haeretici nonnunquam ad impugnandam Ecclesiam fraudulento humano sapientiae gustu animentur. Hic autem insinuatur, quod conversi ad fidem simul sapientes, ipsam saepe fidem per disciplinam ejusdem sapientiae saecularis adjuvent, dum adversarios ejus per eam potentius vincunt. Vobisque notum fde universis sacerdotibus, et Levitis, et
Abbreviated transcription (Latin):
let gaudia designare. Talentum
aut̃ triplicis eẽ mensurȩ traclitur.
Mimmun librarum quinquagenta.
Uedium aut̃ librarum sexaginta du¬
arum. summum: librarum centũ
uiginti. Chorus: triginta modii.
Datus qui et eꝓhi decima pars cho¬
ri. idẽ modii sunt trs. Sal uero
absq mensura. Omne quod ad ri¬
entiam designare constat omĩbus.
unde et incominumi locutione in¬
sulsi uocantur hebetes. Sed distat
cuiusmodi sit sal. Nam et dñs ꝑ
legem inomni sacrificio sal offer¬
ri precipit. et in eugłio dicit. Ha¬
bete inuobis sal: et pacem habe¬
te inter uos. Nec tamen frustra
dauid in ualle salinarum idumeos
ꝑcussisse legitur: quia nimirum
sal cȩlestis sapientiȩ quo initiantur
cathecumini. in cunctis oꝑm nr̃o¬
rum sacrificiis offerre iubemur.
Salinas uero uallium cum incolis
sius ꝑcutit dauid. quia infimam
ac mundanam sapientiam cum
sectatoribus eius destruit xp̃e. Un¬
de bene nunc precipitur sal absq

Expanded text:
t gaudia, designat. Talentum t gaudia, designat. Talentum autem triplicis mensurae traditur. Minimum, librarum quinquaginta medium, librarum sexaginta duo summum, librarum centum et viginti. Corus triginta modii: batos qui et ephi, decima pars cori, id est, modii sunt tres. Sal vero absque mensura. Omne quod ad rientiam designare constat omnibus, unde et in communi locutione insulsi vocantur hebetes; sed distat cujusmodi sit sal. Nam et Dominus per legem in omni sacrificio sal offerri praecepit , et in Evangelio dicit: Habete in vobis sal, et pacem habete inter vos . Nec tamen frustra David in valle Salinarum Idumaeos percussisse legitur, quia nimirum sal coelestis sapientiae, quo initiantur catechumeni, in cunctis operum nostrorum sacrificiis offerre jubemur. Salinas vero vallium cum incolis suis percutit David, quia infirmam ac mundanam sapientiam cum sectatoribus ejus destruit Christus. Unde bene nunc praecipitur, sal absque
Abbreviated transcription (Latin):
ut quodcumq petierit a uobis
etras sacerdos scriba dei legis
cȩli. absq mora detis. usq adar¬
genti talenta centum. et usq
ad frumenti choros centum et
usq adiuni batos centum. et uss
xp̃iani subiectis sibi omnibus impe¬
rant. ut quicquid abeis petierit
dñs et pontifex nr̃ absq mnora tri¬
buant: Nil omnino retractantes.
quin ueloces diuinȩ uoluntatis iussa
ꝑficiant. Dent aut̃ illi aurum in con¬
fessione uerȩ fidei. dentq frumen¬
tum in ostensione bonȩ oꝑationis.
uinum inferuore dilectionis. oleũ
Et hȩc cuncta sub numero centenario
sacerdoti magno et scribe legis dei
celi dareͥ iubentur. id est dño iħu
ferens mandata. cȩlestia sequenti¬
bus indomopat premia reꝓmisit. ut
nulla ꝓrsus alia quani supernȩ grã
retributionis bonis insistamus ac¬
tibus. Centenarius namq numerꝰ
qui incompodo digitoꝵ deleua tͣn¬
sit in dextrã: ea quȩ in dextra ui¬
dicis boc ẽ inuita ȩterna sunt. so

Expanded text:
ut quodcumque petierit a vobis ut quodcumque petierit a vobis Ezdras sacerdos, scriba legis Dei coeli, absque mora detisgenti talenta centum, et usque ad frumenti coros centum, et usque ad vini batos centum, et usque Christiani subjectis sibi omnibus imperant, ut quidquid ab eis petierit Dominus et pontifex noster, absque mora tribuant, nil omnino retractantes, quin veloces divinae voluntatis jussa perficiant. Dent autem illi aurum in confessione verae fidei, frumentum in ostensione bonae operationis, vinum in fervore dilectionis, oleum Et haec cuncta sub numero centenario sacerdoti magno et scribae legis Dei coeli dari jubentur; id est, Domino Jferens mandata, coelestia sequentibus in domo Patris praemia repromisit; et nulla prorsus alia quam supernae gratia retributionis bonis insistamus actibus. Centenarius namque numerus, qui in computo digitorum de laeva transit in dexteram, ea quae in dextera indicis, hoc est, in vit
Abbreviated transcription (Latin):
ut ẽ panis. simil a spicȩ. Liba¬
mina aut̃ quȩ deumo acliqui¬
dis rebus fiebant. Uasa quoq
quę dantur tibi inministerium
dei tui in ilirłm. Non solum argen¬
tum et aurum diuersi ponderis.
uerum etiam uasa dantur etre de¬
typicus uidelicet etras uasa quȩ
sibi creduntur ab hominibus cum¬
quibus ẽ et uas electionis paulus
et de quibus ille loquitur uasa
miscdiȩ cuncta tradidit in conspe¬
Aut quomodo potest quisquam in¬
trare indomum fortis. et uasa cus
diripere. nisi prius alligauerit
fortem. et tunc dona illius diri¬
piat: Fortis et enim erat rexba¬
bylonius. id ẽ diabolus. reprobis
male dnãns: s uictus et alligatis
a dño ea quȩ in iuste possidebatua¬
sa. il ẽ electoꝵ corda amisit. neq
hȩc auferenti atq ad suꝑnam c¬
uitatem cuius erat ꝓpria reducr¬
ti contra dicere potuit. E t ame
ego artarxerxes rex statui atq
decreui omnibus custodibus
ee publicȩ. qui sunt transflume

Expanded text:
ut est panis, simila, spicae; libaut est panis, simila, spicae; libamina autem, quae de vino ac liquidis rebus fiebant. Vasa quoque quae dantur tibi in ministerium Dei tui, etc. Non solum argentum et aurum diversi ponderis, verum etiam vasa dantur Ezrae detypicus, videlicet Ezras, vasa quae sibi creduntur ab hominibus, cujusmodi est vas electionis Paulus, et de quibus ille loquitur, vasa misericordiae, cuncta tradidit in conspeAut quomodo potest quisquam intrare in domum fortis, et vasa ejus diripere, nisi prius alligaverit fortem, et tunc bona illius diripiet ? Fortis etenim rex erat Babylonis, id est, diabolus reprobis male dominans; sed victus ac ligatus a Domino, ea quae injuste possidebat vasa, id est, electorum corda, amisit. Neque haec auferenti, atque ad supernam civitatem, cujus erant propria, reducenti contradicere potuit. Ego Artarxersis rex statui atque decrevi omnibus custodibus archae publicae, qui sunt trans flumen,
Abbreviated transcription (Latin):
mi conuertuntur ad oficium pieta¬
tis. quo et ipsi bene uiuendo dño
consecrantur. S et si quid argen¬
ti suꝑ eẽt et auri. de quo oblatio¬
nes non eent emendȩ: et hoc scdm
uoluntatem ac placitum dei iussit
ordinari. Sunt enim quedam
elarissimȩ scõꝵ uirtutes. quȩ non
tamen omnibus in exemplo oꝑis
possint ostendi: s tantum ad
glorificandam di grãm recitari.
ut ẽ illud. quod daniel et sheremi¬
as pueri ꝓpħauerunt. quod ioħs
nondum natus. quod cornelius
cum domo sua nondum baptiza¬
tus sp̃m scm̃ accepit. ut sunt in¬
numera scõꝵ miracula. quȩ in¬
star argenti uel auri fulgent
in domo dñi. Nec tamen ex eodẽ
argento siue auro oblationes quȩ
super altare imponantur emi
possunt: quia talia cum audimꝰ.
mirari quideni uelut diuina de¬
bemus. s non hȩc tamen quasi
possibilia ualemus imitari. Sa¬
crificia aut̃ ꝓpriȩ dicebantur. ꝗͤ
de frugibus terrȩ offerebantur

Expanded text:
mi convertuntur ad officium pietami convertuntur ad officium pietatis, quo et ipsi bene vivendo, Domino consecrentur. Sed et si quid argenti superesset, et auri, de quo oblationes non essent emendae, et hoc secundum voluntatem ac placitum Dei jussit ordinari. Sunt enim quaedam clarissimae sanctorum virtutes quae non tamen omnibus in exemplo operis possunt ostendi, sed tantum ad glorificandam Dei gratiam recitari; ut est illud quod Daniel et Jeremias pueri prophetaverunt, quod Joannes nondum natus, quod Cornelius cum domo sua nondum baptizatus, Spiritum sanctum accepit, ut sunt innumera sanctorum miracula, quae instar argenti et auri fulgent in domo Domini; nec tamen ex eodem argento sive auro oblationes, quae super altare imponantur, emi possunt; quia talia cum audimus, mirari quidem velut divina debemus, sed non haec tamen quasi possibilia valemus imitari. Sacrificia autem proprie dicebantur, quae de frugibus terrae offerebantur,
Abbreviated transcription (Latin):
uixta uoluntatem dei urĩ facite.
sillatores eius dederunt etre pecu¬
niam ad templum dnĩ deferendã
adhoc et alios clare cupiebant:
ut de hac pecunia emerentur ho¬
stiȩ. et sacrificia. et libamina. quȩ
offerentur suꝑ altare dei. Et siquod
suꝑ esset pecuniarum. hoc non aliter
nisi iuxta uoluntatem dei dispen¬
saretur. Ubi et hoc notandaͣm. quia
cum dicit desacrdotibus oblatu¬
ros in domum dei sui: manifeste
docet. Et si aliqui de sacerdotibus
ac leuitis cum etra iherosilimam
ascenderint. non nullos tamen
adhuc in babylonia cum residius
sui popłi remansisse. Latet et sen¬
sus allegorie. quia fideles ad hoc
sua bona oꝑa in scã eccła claresce¬
re cupiunt: ut et ipsi ꝑ ħpartẽ cũ
scĩs habere mereantur. et alii
ipsor ꝓficiant exemplis. Nam
uelut de argento et auro. nr̃a sa¬
crificia. libamina. et hostiȩ ad of¬
ferendum dño comparantur. cum
conspecta nr̃oꝵ oꝑm claritate ꝓxi¬

Expanded text:
juxta voluntatem Dei vestri facite. juxta voluntatem Dei vestri facite. siliatores ejus dederunt Ezrae pecuniam ad templum Domini deferendam, ad hoc et alios dare cupiebant, ut de hac pecunia emerentur hostiae, et sacrificia, et libamina, quae offerrentur super altare Dei: et si quid superesset pecuniarum, hoc non aliter nisi juxta voluntatem Dei dispensaretur. Ubi et hoc notandum, quia dum dicit de sacerdotibus oblaturos in domum Dei sui, manifeste docet, et si aliqui de sacerdotibus ac Levitis cum Ezra Hierosolymam ascenderint, nonnullos tamen adhuc in Babylonia cum residuis sui populi remansisse. Patet et sensus allegorice, quia fideles ad hoc sua opera bona in sancta Ecclesia clarescere cupiunt, ut et ipsi per haec partem cum sanctis habere mereantur, et alii ipsorum proficiant exemplis. Nam velut de argento et auro nostra sacrificia, libamina, et hostiae ad offerendum Domino comparantur, cum conspecta nostrorum operum claritate proxi
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Unde est illud apocalypsis.
Ecce tabernaculum dei cum homi¬
nibus. Uerum quia beatus etras
non solum predicatorum scȩ̃ ȩcclȩ
equibus unus ipse erat. s etiam
dñi saluadoris ad euius menbra
ꝑtinebat typum gessit: quasi ꝑ
illum dona nr̃a offerimus. cuius
inomnibus opitulatione inclige¬
mus. ut bona quȩ agunus deo
patri esse possint accepta. Nemo
inquit uenit ad patrem. nisi per
me. Et de illo ioħs. Ipse ẽ enim ꝓ¬
pitiatio ꝓpeccatis urĩs. Et omẽ
argentum et aurum quodcumq
inueneris in uniuersa ꝓuincia
babylonis. et popłs offerre uolu¬
erit. et de sacerdotibus qui spon¬
te obtuler ut domui dei sui que est
in ibrłm: libere accipe et studiose.
Eme de hac pecunia uitulos. arietes.
agnos. et sacrificia. et libamina eo¬
rum: et offer ea suꝑ altare templi
dei urĩ. quod ẽ in ibrłm. S et siquid
tibi et frĩbus tius placuerit dereli¬
quo argento et auro ut faciatis:

Expanded text:
tur. Unde est illud Apocalypseos, tur. Unde est illud Apocalypseos, Ecce tabernaculum Dei cum hominibus . Verum quia beatus Ezras non solum praedicatorum sanctae Ecclesiae, e quibus unus ipse erat, sed etiam Domini Salvatoris, ad cujus membra pertinebat, typum gessit, quasi per illum dona nostra offerimus, cujus in omnibus opitulatione indigemus, ut bona quae agimus, Deo Patri esse possint accepta. Nemo enim, inquit, venit ad Patrem nisi per me . Et de illo Joannes: Ipse est enim propitiatio pro peccatis nostris . Et omne argentum et aurum quodcunque inveneris in universa provincia Babylonis, et populus offerre voluerit, et de sacerdotibus quae sponte obtulerint domui Dei sui, quae est in Jerusalem, libere accipe, et studiose eme de hac pecunia vitulos, arietes, agnos et sacrificia et libamina eorum, et offer ea super altare templi Dei vestri, quod est in Jerusalem. Sed et si quid tibi et fratribus tuis placuerit, de reliquo argento et auro ut faciatis,
Abbreviated transcription (Latin):
Nudistis. quia dictum ẽ antiquis:
Ego aut̃ dico uobis. Et mirum. quon
uerbum quo uti solebant prophet
inȩpła artarrerxis in ueniatur. it
dicat legem dei esse in manu seni
nu seruisui heliȩ. et testificatus et
dñs in isrł. et in iuda. ꝑ manumo¬
nium ꝓpħarum: quia nuirum
prophetȩ non minus oꝑando.s
loquendo cunctis ea quȩ dei sunt
p̃dicabant. Sequitur. Et ufera
argentum et aurum. quod rer
et consiliatores eius sponte obtu¬
lerunt deo isrł: euius in ibrłm s
bernaculum est. Notanda fides. ac
sapientia regis. et consiliatorum eius.
quidona quȩ dño offerre uoluert̃
magis ꝑ illum qui legem dei mina¬
nu habebat. id est oꝑe complebat:
offerenda eẽ intellexerunt. Mirum¬
q dictu. quam fideliter ac docte
dixerat. Tabernaculo namq in
itinere uti solemus. Et ds celi taber¬
naculum habet in ihrłm: quia qui
ȩternam in cęlis sedem habet. ipse
cum ꝑegrinantibus in hac ȩccła
scĩs ad tempus demorari digna¬

Expanded text:
Audistis quia dictum est antiquis, Audistis quia dictum est antiquis, ego autem dico vobis. Et mirum quomodo verbum, quo uti solebant prophetae, in epistola Artaxerxis inveniatur, ut dicat legem Dei esse in manu servi nu servi sui Eliae; et, Testificatus est Dominus in Israel et in Juda per manum omnium prprophetae non minus operando quam loquendo cunctis ea quae Dei sunt praedicabant, sequitur: Et ut feras argentum et aurum, quod rex et consiliatores eius sponte optulerunt Deo Israel, cuius in Ierusalem tabernaculum est. sapientia regis et consiliatorum ejus, qui dona quae Domino offerre voluerunt, magis per illum qui legem Dei in manu habebat, id est, opere complebat, offerenda esse intellexerunt. Mirumque dictu, quam fideliter ac docte dixerat; tabernaculo namque in itinere uti solemus, et Deus coeli tabernaculum habet in Hierusalem; quia qui aeternam in coelis sedem habet, ipse cum peregrinantibus in hac Ecclesia sanctis ad tempus demorari digna
Abbreviated transcription (Latin):
pii nefando ore contra dnm̃ ꝓtule¬
rant. eugłistȩ ꝓpter sacratissimũ
diĩ responsum suis litteris indi¬
derunt. Mittitur ergo ezras a
faciȩ regis et septem consiliatorũ
eius. ut uisitet uideam et ihrłm:
et conuersi ad fidem principes
scłi. et scripturarum quoq scãrũ
cothidianum auxilium quod etre
nomen significat. uenire desiderant.
urtutum conuerte nunc. respice
de cęlo. et uide. et uisita uineam iste
et dirige eam quam plantauit dexi¬
ra tua. Ut uisites inquit iudean¬
et ihrłm. in lege dei tui: quȩ ẽ inms¬
nu tua. Lex aut̃ dei in manu erat
p̃dicabat. s et actu implebat. Uns
quoq nr̃ in carne apparens. legen
inmanu habebat: non solum qua
legis preceptum in omnibus secio
ẽ. uerum etiam. qui a in potestate:
dicta legis habebat. Et ipse uidelier
eam quondam ꝑ moysen ꝓut uolche
statuens: et nunc eandem pro ut u¬
lebat ꝑse ipsum in mutans. atq ad
ꝑfectiora transferens. Unde aiebat

Expanded text:
pii nefando ore contra Dominum protulepii nefando ore contra Dominum protulerant, evangelistae propter sacratissimum Domini responsum suis litteris indiderint. Mittitur ergo Ezras a facie regis et septem consiliatorum ejus, ut visitet Judaeam et Hierusalem. Et conversi ad fidem principes saeculi, et Scripturarum quoque sanctarquotidianum auxilium, quod Ezrae nomen significat, venire desiderant, uirtutum, conuerte nunc, respice de caelo et uide, et uisita uineam istam, et dirige eam quam plantauit dextera tua. Itet Hierusalem in lege Dei tui, quae est in manu tua. Lex enim Dei in manu erat praedicabat, sed actu implebat. Dominus quoque noster in carne apparens, legem in manu habebat, non solum quia legis praecepta in omnibus secutus est, verum etiam quia in potestate edicta legis habebat; et ipse videlicet eam quondam per Moysen, prout volebat, statuens, et nunc eamdem prout volebat per seipsum immutans, atque ad perfectiora transferens. Unde aiebat:
Abbreviated transcription (Latin):
uoce symphonioꝵ et musicoꝵ pro¬
stratos adorare statuam suam. et
diabolus satagit genus humanum
ꝑ dulcitudinẽ pompe terrestris
a rectitudine mentis inflectere.
et ad sequendam cupiditatem quȩ
ẽ simulachroꝵ seruitus. deceptoꝵ
corda ꝑuertere. Si gͦ mala repro¬
boꝵ oꝑa infigura non solum malo¬
rum. s et bonorum precesserunt: cur
non et boni bonorum actus siue ser¬
mones. quȩ inꝓpħico uolumine
continentur. bona sequentium ge¬
sta pre figurare potuerunt: Item
iudeamus opuscula scĩ augustini
qui etiam septem uiros unius
mulieris sine filiis cdefunctis. de
quibus saducei resurrectionem ne¬
gantes dnm̃ temptabant. certam
ȩccłastici sacramenti figuram di¬
xerit habere. nec non et mulierem
sterilitatem eius et mortem. ipso¬
soꝵ quoq uirorum mortem. figu¬
ras ẽẽ rerum memorabilium do¬
cuit. eum hanc hystoriam neq ip¬
se dñs. neq eugłistarum quispiã
ex sua ꝑsona narrauerit. s quȩ in¬

Expanded text:
voce symphoniarum et musicorum provoce symphoniarum et musicorum prostratos adorare statuam suam. Et diabper dulcedinem pompae terrestris, a rectitudine mentis inflectere, et ad sequendam cupiditatem, quae est simulacrorum servitus, deceptorum corda pervertere. Si ergo mala reproborum opera in figura non solum malorum, sed et bonorum praecesserunt, cur non et boni bonorum actus sive sermones, quae in prophetico volumine continentur, bona sequentium gesta praefigurare potuerunt? Item videamus opuscula sancti Augustini, qui etiam septem viros unius mulieris sine filiis defunctos, de quibus Sadducaei resurrectionem negantes, Dominum tentabant, certam ecclesiastici sacramenti figuram dixit habere, necnon et mulierem, et sterilitatem ejus, et mortem. Ipsorum quoque virorum mortem figuras esse rerum memorabilium docuit, cum hanc historiam neque ipse Dominus, neque evangelistarum quispiam ex sua persona narraverit; sed quae im
Abbreviated transcription (Latin):
regis ꝑsici aquibus popłs et pro¬
pħa dnĩ laxata captiuitate ad pa¬
triam remittitur. aliguid in ȩccła
scã boniposse figurare: legat opuscu¬
la patrum. qui actus siue casus regũ
reproborum. saulis et iechoniȩ seĩssi¬
ma redemptous nr̃i opera figura¬
liter designare dixerunt. Saulis
uidelicet uncti in regem. s merito
scelerum suoꝵ occisi. suꝑ innoxiam
regis xp̃i mortem interpretantes.
iechoniȩ uero tͣnslationẽ de uda in
babiloniam quam ꝓpter peccata susti
iudeis adsaluandas ꝑ orbem nati¬
ones transmigrare dignatus est.
Qui dicta uel acta pharaonis. siue na¬
buchodonosor tẏpicȩ suꝑ hostibus
ȩccłȩ intelligenda tradiderunt.
Uerbi gratia. pharao precepit infan¬
tes popłi dei masculos influmine
necari. feminas reseruari: quia di¬
abolus fortia in nobis facta extin¬
guere. fluxa et infirma cupit enu¬
trire. Item. nabucho donosor iussit
omnes popłs sibi subditos audita

Expanded text:
regis Persici, a quibus populus et proregis Persici, a quibus populus et propheta Domini laxati a captivitate ad patriam remittitur, aliquid in Ecclesia ncta boni posse figurari, legat opuscula Patrum, qui actus sive casus regum reproborum Sauli et Jechoniae sanctissima Redemptoris nostri opera figuraliter designari dixerunt: Saulis videlicet uncti in regem, sed merito scelerum suorum occisi, super innoxia regis Christi morte interpretantes: Jechoniae vero translationem de Juda in Babyloniam, quam propter peccata sustinJudaeis, ad salvandas per orbem nationes transmigrare dignatus est. Qui dicta vel acta Pharaonis sive Nabuchodonosor typice super hostibus Ecclesiae intelligenda tradiderunt. Verbi gratia: Pharao praecepit infantes populi Dei masculos in flumine necari, feminas reservari: quia diabolus fortia in nobis opera exstinguere, fluxa et infirma cupit enutrire. Item Nabuchodonosor jussit omnes populos sibi subditos audita
Abbreviated transcription (Latin):
Dusecro autem. ne sit graue lectoribus bre¬
uiter textum huius epłẽ ꝑcurrere: et
quantum ꝑsonȩ xp̃ianoꝵ regum con¬
tum ẽ. ut cuicumq placuerit in reg¬
no meo de omni popło isrł. et de sa¬
cerdotibus eius. et de leuitis. ire in hie¬
rusalem: tecum uadat. Omnibus qui¬
buit. nullum ire compellit: et xp̃iani
principes nullum cogentes. ne sit in¬
certa ac dubia uoluntas fidei: uniuer¬
sis quibus placuerit de suo regno
xp̃m colere ꝑmittunt. Nfaciȩ enĩ
regis et septem consiliatoꝵ eius mis¬
libro hester legimus. moris fuisse re¬
gibus ꝑsarum. ut incunctis quȩ agen¬
da siue decernenda essent. seꝑtem sa¬
pientium uterentur consilio. Septẽ¬
autem consiliariis utuntur fideles.
cum in omnibus quȩ faciunt p̃cep¬
ta ac decreta secuntur scripture di¬
uinȩ. De qua dieit psalmista. Eloqͥa
tuplum. Hoc ẽ scã septi formis spẽ¬
in lustratione ꝑfectum. Quod sicui
uidetur in congruum. consiliarios

Expanded text:
Obsecro autem, ne sit grave lectori breObsecro autem, ne sit grave lectori breviter textum epistolae percurrere, et quantum personae Christianorum tum est, ut, cuicumque placuerit in regno meo de populo Israel et de sacerdotibus eius et de levitis, ire in Ierusalem, tecum vadat. A facie buit, nullum ire compellit: et Christiani principes nullum cogentes, ne sit incerta aut dubia voluntas fidei, universis quibus placuerit de suo regno Christum colere permittunt. A facie enim regis et septem consiliatorum ejus mislibro Esther legimus moris fuisse regibus Persarum, ut in cunctis quae agenda sive decernenda essent septem sapientum uterentur consilio. Septem consiliariis utuntur fideles, cum in omnibus quae faciunt praecepta ac decreta sequuntur Scripturae divinae. De qua dicit Psalmista: Eloquiatuplum . Hoc est, sancta septiformis Spiritus illustratione perfectum. Quod si cui videtur incongruum consiliarios ejus
Abbreviated transcription (Latin):
cerdoti. et cȩtã. Artarxerxis hic qu
deuotissima mente pro suo modus
templum ac sacerdotes dei uenera¬
tur. eiq promptum defert fami¬
latum: xpĩanos principes sicut
et predecessor eius daruis significe
Nec murandum. si successores eyri qu
templum dnĩ et ciuitatem ȩdifican
fecerunt. qui seruos eius aclegem
dilexerunt. atq uiuerunt. xp̃iano
regum figuram tenere diximus.
illum nomine honorari designatis
sit dicens. Hȩc dicit dñs xp̃o meo
cyro. et cetera: de illo quȩ suprala¬
tius posuimus. Artarxerxes¬
rex regum etre sacerdoti seribe
legis dei cęli doctissimo: salutem.
Seribam legis dei cęli doctissimum
nominat. quia et ad ipsum regem
fama ꝑuenerat diuinȩ uirtutis.
ꝑ quam ille incensam achalder
legem eisdem quibus prius seru¬
nibus tam et si alio litterarum chi¬
ractere renouauerit. Dm̃ aut̃ gl
et ipse nominat. addistinctionem
illorum. quos de hominibus mor¬
tuis aut certe nullis stultam mit¬
roꝵ uesaniam instituisse nouerd

Expanded text:
edicti, etc. Artaxerxes hic, qui devotissima mente pro suo modulo templum ac sacerdotes Dei veneratur, eique promptum defert famulatum, Christianos principes, sicut et praedecessor ejus Darius, significat. Nec mirandum, si successores Cyri, qui templum Domini et civitatem aedificari fecerunt, qui servos ejus ac legem dilexerunt atque juverunt, Christianorum regum figuram tenere dixerimus, illum nomine honorari dignatus sit, dicens: Haec dicit Dominus Christo meo Cyro ; et caetera, quae de illo supra latius posuimus. Artarex regum Ezrae sacerdoti, scribae legis Dei coeli doctissimo salutem.Scribam legis Dei coeli doctissimum nominat, quia et ad ipsum regem fama pervenerat divinae virtutis, per quam ille incensam a Chaldaeis Legem eisdem quibus prius sermonibus, tametsi alio litterarum charactere, novaverit. Deum autem coeli et ipse nominat, ad distinctionem illorum quos de hominibus mortuis, aut certe nonnullis, stultam miserorum vesaniam instituisse noverat.
Abbreviated transcription (Latin):
quantum singuli ad fidem uel oꝑa¬
tionem ꝓefecerint subditi indagi¬
ne duudicant. U t iuxta suȩ mo¬
dum capacitatis. quemq in do¬
mo dei ꝑ gradus sibi competentes
ordinent: s et si nunc prepositorũ
ignauia torpet. uitamq sibi com¬
missoꝵ. aut ignorat. aut se nosse
dissimulat: ad est internus arbiter
quinumerum credentium. pondus¬
ꝓ animi singuloꝵ intrutina sui
ex aminis untegrum conseruat.
ut reddat unieuiq scđm opus eus.
Potest et ita dici. qui a ꝑuenientibus
scĩs predicatoribus ad suꝑnam ibe¬
rusalem cum his quos extruxerant
describantur. intempore illo omne
pondus bonȩ actionis eoꝵ in libro
uitȩ. et digna incęlis retributione
donetur. Sed et qui uenerant de
captiuitate filii transmigrationis.¬

Expanded text:
quantum singuli ad fidem vel operaquantum singuli ad fidem vel operationem profecerint, subtili indagine dijudicant, et juxta suae modum capacitatis quemque in domo Dei per gradus sibi competentes ordinant. Sed etsi nunc praepositorum ignavia torpet, vitamque sibi commissorum aut ignorat, aut se nosse dissimulat, adest internus arbiter, qui numerum credentium, pondusque animi singulorum in trutina sui examinis integrum conservat, ut reddat unicuique secundum opus ejus. Potest et ita dici; quia pervenientibus sanctis praedicatoribus ad supernam Hierusalem cum his quos instruxerant, describatur in tempore illo omne pondus bonae actionis eorum, in libro vitae, et digna in coelis retributione donetur. Sed et qui venerant de captivitate filii transmigrationis
Abbreviated transcription (Latin):
babylonia facta. s deuotionis sunt
gr̃am iherosolimam missa. are
ge p̾rincipibus uel ꝑsarum. uel
etiam apopło isrł qui illis in par¬
tibus morabantur. Illa ergo
ilasa designant eos. qui post acceptã
noticiam et sacramenta fidei ꝑ in¬
choata uirtutum oꝑa decipiuntur
abhoste antiquo. et in confusionẽ
rapiuntur erroꝵ. s miserante xp̃i
gratia reuocantur ad salutem. Hȩc
aut̃ illos. qui cum peccato primȩ
transgressionis morde obnoxii e¬
rant nati. s ꝑ lauachrum regenera¬
tionis sacerdotum ministerio ex¬
piati sc̃e ȩcclȩ sunt filiis ad grega¬
u Illa penitentes de suis errati¬
bus: hȩc de ꝑseuerantia uirtutis
ceptȩ gentes insinuant. De quibus
bene subiungitur. Pescriptumq
ẽ omne pondus intempore illo.
Omne quippe pondus argenti et
auri et uasoꝵ quȩ dño offeruntur.
sacerdotes in templo clescribunt.
cum doctores studiosi diligenter
uitam examinant subditoꝵ. et

Expanded text:
ipsa Babylonia facta, sed devotionis sunt ipsa Babylonia facta, sed devotionis sunt gratia Hierosolymam missa a rege vel principibus Persarum, vel etiam a populo Israel, qui illis in partibus morabatur. Illa ergo vasa designant eos qui post acceptam notitiam et sacramenta fidei, post inchoata virtutum opera decipiuntur ab hoste antiquo, et in confusione rapiuntur errorum; sed miserante Christi gratia revocantur ad salutem. Haec autem illos qui cum peccato primae transgressionis morte obnoxii erant nati, sed per lavacrum regenerationis sacerdotum ministerio expiati, sanctae Ecclesiae sunt filiis aggregati. Illa poenitentes de suis erroribus, haec perseverantes virtute coepta gentes insinuant. De quibus bene subjungitur: Descriptumque est omne pondus in tempore illo. Omne quippe pondus argenti et auri, et vasorum, quae Domino offeruntur, sacerdotes in templo describunt, cum doctores studiosi diligenter vitam examinant subditorum, et
Abbreviated transcription (Latin):
aurum quod obtulerant appenden¬
dum sacerdotibus offerunt: cum
et sese fide fortes. spe sublimes.
dilectione feruentes exhibent. et
suos quoq auditores. ꝑ confessio¬
nem rectȩ fidei instar argentiꝑ
bati clarescere ꝑpuritatem sensus
inuiolati inmodum auri primi ful¬
gescere. ꝑsusceptionem in se sp̃ita¬
lium charismatum. quasi uasa cleo
conseerata preminere demonstrant
Insuꝑna quoq patria idem docto¬
res. cum primo ꝓsua fide. spe. et
caritate. deinde etiam proillis
quos docuerunt. grãm remune¬
rationis accipiunt: quasi post gai¬
dium triduanȩ mansionis in ihe¬
rusalem. ob donaria et uasa preci¬
osa ac deo digna quȩ attulerunt.
amplius honor antur. Distat aũt
inter hȩc uasa quȩ etras eunsa¬
cerdotibus iherosolimam offert.
et ea quȩ supra zorobabel ac iesus
obtulisse referuntur. Quod illa
de templo dñi translata in baby¬
lone. et post modum sunt ihero¬
solimam translata. Hȩe aut̃ in

Expanded text:
aurum quod obtulerant appendenaurum quod obtulerant appendendum, sacerdotibus offerunt, cum et sese fide fortes, spe sublimes, dilectione ferventes exhibent, et suos quoque auditores per confessionem rectae fidei, instar argenti probati clarescere, per puritatem sensus inviolati, in modum auri primi fulgescere, per susceptionem in se spiritualium charismatum, quasi vasa Deo consecrata praeminere demonstrant. In superna quoque patria iidem doctores cum primo pro sua fide, spe, et charitate, deinde etiam pro illis quos docuerunt gratiam remunerationis accipiunt, quasi post gaudium triduanae mansionis in Hierusalem, ob donaria et vasa pretiosa, ac Deo digna quae attulerunt, amplius honorantur. Distat autem inter haec vasa quae Ezras cum sacerdotibus in Hierusalem offert, et ea quae supra Zorobabel ac Jesus obtulisse referuntur; quod illa de templo Domini translata in Babylone, et postmodum sunt Hierosolymam relata; haec autem in
Abbreviated transcription (Latin):
iungitur. quia uenientes iberoso¬
limam qui ascenderant debaby¬
lone. triduo manserint ibi: et sic
argentum et aurum. et uasa quȩ
attulerant. oblata et appensa sint
in domo dnĩ. Tres quippe sunt mã¬
siones in ihrłm: eximiȩ uirtutes.
cunctis fidelibus habende. fides.
spes. et caritas. Has ergo oportet
doctores primo inse ipsis osten¬
dere: et sic eos quos docuerunt.
quosq eisdem uirtutibus institu¬
erunt. precedentibus in xp̃o patri¬
bus ꝓbandos offerre. Cum enim
scã eccła eos quos cathecizamus
infide et actione ꝓbos inuenerint.
quasi uasa quȩ offerimus uitem¬
plum ꝑmanum sacerdotum ap¬
pendens. et puri metalli et ꝑ fecti
ponderis esse repperiet. Quod et
in hac ȩccła ꝑ electos cotidie incre¬
dentium uita examinanda agit᷑
diximus in eis qui ad eam intra¬
re meruerint ꝑfectius complebi¬
tur. In hac namq uita doctores
scĩ quasi triduo manentes inihe¬
rusalem. quarto die argentum et

Expanded text:
jungitur, quia venientes Hierosojungitur, quia venientes Hierosolymam qui ascenderant de Babylone, triduo manserint ibi, et sic argentum et aurum, et vasa quae attulerant, oblata et appensa sint in domo Domini. Tres quippe dies sunt mansionis in Hierusalem, eximiae virtutes cunctis fidelibus habendae, fides, spes, et charitas. Has ergo oportet doctores primo in seipsis ostendere, et sic eos quos docuerunt, quosque eisdem virtutibus instituerunt, praecedentibus in Christo patribus probandos offerre. Cum enim sancta Ecclesia eos, quos catechizamus, in fide et actione probos invenerit, quasi vasa quae offerimus in templum, per manum sacerdotum appendens, et puri metalli et perfecti ponderis esse reperiet. Quod et in hac Ecclesia per electos quotidie in credentium vita examinanda agitur ut supra diximus, in eis qui ad eam intrare meruerint, perfectius completur. In hac namque vita doctores sancti quasi triduo manentes inrusalem, quarto die argentum et