comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
necmalũ. nec altero cõmutalitur. Siquis mutauerit. & qđ mita¬
tum ÷. et ꝓ quomita tũ ÷. scĩ ficabitur dño. et ñredimet᷑. Quaeris
forsitu ciuius rei prã fructũ qͥdem terrȩ redimi decimã pcipit. boum
ait Aut ouiũ non p̾cipit. Qđ iudȩus dicere ñ potist. qe soli seruit
lit terȩ in qua mixsme mubta quȩ ftionẽ recipientia legis lator int̾po¬
nit: ut angifia ti ad spm̃ currant. & sciant. qe littera tun. ẽbona
quando illa usi fuerint uelut instrumto. imministra sp̃s. Differentiã gͦ
discipłor legis lnȩ ꝓponit. & que admodu in primogenitis mundis &
immundis quidã cũ obo eduntia ⁊ bonã legis meditationẽ ei scitntiã
conqͥsiuerunt. quidã auĩ sunt qͥsolã oboediemtiã habent. sic & suc
quidã operantes mandata. sipientia terrena habent. et ꝓpterea re¬
dep̃tione necessario egent. Quidã ne credimi op habent sed nec m¬
tari debint sicut ꝑfecti seꝑ et consũmati. Fruges gͦ inpiseim lex mes¬

Expanded text:
tabitur: si quis mutaverit, et quod mutatum est, et pro quo mutatum est, sanctificabitur Domino et non redimetur. Quaeris forsan cujus rei gratia fructum quidem terrae redimi decimam praecipit, boum autem et ovium non praecipit? Quod Judaeus dicere non potest, quia soli servit litterae, in qua maxime multa quaestionem recipientia legislator interponit, ut angustati ad spiritum currant, et sciant quia littera tunc est bona quando illa usi fuerint velut instrumento et ministra, spiritus. Differentiam ergo discipulorum legis hic proponit, et quemadmodum in primogenitis mundis et immundis, quidam cum obedientia, et bonam legis meditationem et scientiam conquisiverunt, quidam autem sunt qui solam obedientiam habent; sic et hic quidam operantes mandata sapientiam terrenam habent, et propterea redemptione necessario egent; quidam nec redimi opus habent, sed nec mutari debent, sicut perfecti semper et consummati: fruges ergo in praesenti lex mes
Abbreviated transcription (Latin):
liter suscipiamus Frimo genita quȩ addm ꝑtinent nemoscĩfica¬
re potest & uouere siue bos siueonis fuerit dni s̃. Pecora eos
quinobis oboedientes s̃ filios ⁊ seruos & discipulos. in p̃cedentib
ens fuerit. ut et aliis oboedientiae et parendi ducatũ p̃be¬
at. & propterea hic qͥdem primogenttũ dicitur. Alibi
aut dero legis lator dicit. Omẽ masculinũ adaperiens
uerbi grã erat paulo ti motheus. et ꝓpterea deeo adcorin¬
nemosci ficet: ñ quia in dignus ẽ scĩ ficatione. sed ut quiñ
egeat scĩficari. Est cnĩ olim sc̃s. Didicistieni quom̃ &
superius dicebamꝰ: quia aliud e sem̃ esie aliquid dõ aliud
aut̃ initiõ scĩficationis sumere. Ilud eni meliuis ac superius
ẽ. ut pote qđ olim ꝑfectũ ÷. ei melioratione ñeget
Quia gͦ filius quitantũ honorat patrẽ ⁊ matrẽ ut aliis fiat
talis honoris exemplũ. honorans aut̃ ꝓpt̾ pietatẽ id ÷ ꝓpter

Expanded text:
liter respuimus. Primogenita quae ad Deum pertinent nemo sanctificaliter respuimus. Primogenita quae ad Deum pertinent nemo sanctificare potest et vovere, sive bos, sive ovis fuerit, Domini sunt. Pecora eos qui nobis obedientes sunt, filios et servos, et discipulos in praecedentibuens fuerit, ut et aliis obedientiae et parendi ducatum praebeat. Et propterea hic quidem primogenitum dicitur; alibi autem de eo legislator dicit: Omne masculinum adaperiens verbi gratia erat Paulo Timotheus, et propterea de eo ad Corinnemo sanctificet, non quia indignus est sanctificatione, sed ut qui non egeat sanctificari: est enim olim sanctus. Didicisti enim quomodo et superius dicebamus, quia aliud est sanctum esse aliquid Deo, aliud autem initium sanctificationis sumere? Illud enim melius ac superius est, ut pote quod olim perfectum est et melioratione non eget. Quia ergo filius, qui tantum honorat patrem et matrem ut aliis fiat talis honoris exemplum; honorans autem propter pietatem, id est, propter
Abbreviated transcription (Latin):
lunc aitt̃ poenitens possessionẽ sua a gruq sus & c̃onuersationẽ reci¬
puet. quando adanne ꝑuenerit uibelei siue remissions. OmNs
estimatiosido scũarii pondera bit̾. Si clus siue didragma. xxti
obolos habet. Utonis ȩstinatiosiue diffintio scĩs fiat ponderibiis:
id ÷ his quȩ s̃ descã scripiura. Exteriora enĩ pondera ueluti
philosophoꝵ inquibi etiã ipsi uitas conuersationesq. pensant
dera scã sunt: cauteriata ẽ eni eoꝵ conscientia. Srdscã sea quȩ st̃
decẽ mandata scđmn litterã ⁊ scđmi sp̃m intellecta sic̃ eugłica
rã insinuat. & quunea dicit Ñ arbitremni qͥa ueni soluere
legt̃ aut ꝓphetas. põ ueni soluere sedimplere. Ergo quicũ ꝙ
aut legẽ irritã facit. aiti cugłium rennuit. hic ñ habet didrag¬
ma nec huiꝰ doctrinã ut scifĩ cuntẽ recipimus. Hereticos aut̃
& udeos quoꝵ alii quidem gratiã. alii legẽ negant. equa¬

Expanded text:
Tunc autem poenitens possessionem suam, agrumque et conversationem reciTunc autem poenitens possessionem suam, agrumque et conversationem recipiet, quando ad annum pervenerit jubilaei sive remissionis. Omnis aestimatio siclo sanctuarii ponderabitur. Siclus, sive didrachma, viginti obolos habet; ut omnis aestimatio sive definitio sanctis fiat ponderibus, id est, his quae sunt de sacra Scriptura: exteriora enim pondera veluti philosophorum, in quibus etiam ipsi vitas conversationesque pensant,dera sancta sunt: cauteriata est enim eorum conscientia; sed sancta sunt ca gratia insinuat, et qui in ea dicit: Non arbitremini, qui veni solvere legem, aut prophetas; non veni solvere, sed implere . Ergo quicunque aut legem irritam facit, aut Evangelium tenuit, hic non habet didrachma, nec hujus doctrinam ut sanctificantem recipimus: haereticos autem et Judaeos, quorum alii quidem gratiam, alii legem negant, aequa
Abbreviated transcription (Latin):
qui uotu uoutrat dño. siue ut lx et reddet p̃tium indic illa
scm̃ dño. Inte pore enĩ in qͦ scđ̾m hanc rationẽ ca ques depento¬
tia definiunt᷑. sine inducunt᷑ ei cũ nec essaria ẽ definitioeus
n reddent Na etsi comuni consilio sacerdotis et eiꝰ quimouit pecca¬
torẽ ad pęnitemiã ea definitio conftnutt᷑ quȩ estimat᷑ uerum¬
tam̃ illt̃ eũ offert qui fr̃em culpantẽ cõpungi fecit huic enim
& oboediet. Sed et ipse obligat᷑ in em̃ dationẽ eiꝰ qui poeniten¬
tiã agit. ut pote qͥ semel eiꝰ correctionis fecit ex ordiũ : liuaut̃
ñ ilico cũ definit᷑ poenetentia penitꝰ mundat̾. sed quando cã
ꝑfecte egerit: ꝓpterea ati. imubeleo aut̃ reuerret᷑ ad priorẽ
lominũ. qui uendiderat eũ. Ergo definitio quidẽ penitentiae inilla
die mex sca fiet. inqua a sacerdote et exortatione eiꝰ qui poenttrnã
acturus erat ꝑdiunã scr̃ipturã. quomꝰ eã debeat aAgere eftimatur.

Expanded text:
et reddet pretium in die illa sanctum Domino; in tempore enim, in quo secundum hanc rationem ea quae sunt de poenitentia definiuntur, sive indicuntur ei, cum necessaria est definitio ejus  reddet, non reddent: nam etsi communi consilio sacerdotis et ejus qui movit peccatorem ad poenitentiam, de ea definitio constituitur quae aestimatur; verumtamen ille eum offert qui fratrem culpantem compungi fecit. Huic enim et obediet. Sed et ipse obligatur in emendatione ejus qui poenitentiam agit, ut pote qui semel ejus correctionis fecit exordium. Qui autem non illico cum definitur poenitentia penitus mundatur, sed quando eam perfecte egerit, propterea ait: In jubilaeo autem revertitur ad priorem dominum, qui vendiderat eum. Ergo definitio quidem poenitentiae in illa die sancta mox fiet, in qua a sacerdote et exhortatione ejus, qui poenitentiam acturus erat per divinam Scripturam, quomodo eam debeat agere aestimatur.
Abbreviated transcription (Latin):
mandati operatio ẽ. uerũ tam̃ ñ grande uiuam̃ toꝵ ẽ. extali opt̾ra¬
none circa retributionẽ. quã non o porta adõ re pectari abxis qui
terrenis in hiant Undesiuult quis sibumnit ipsi detimã hanc ad quire¬
re. ad dat quintã᷑ intellegentiã ut quȩ sursu s sapiat. adra quae
sursu s intendat. que a dmo dũ paulus scribibat. Qui enĩ legis

Expanded text:
mandati operatio est, verumtamen non grande juvamen eorum est ex tali operatione circa retributionem quam non oportet a Deo exspectari ab eis qui terrenis inhiant. Unde si vult quivis sibimetipsi decimam hanc acquirere, addat quintam, id est, intelligentiam, ut quae sursum sunt sapiat, et ea quae sursum sunt quaerat , quemadmodum Paulus scr
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ ẽ dña: Quomodo aut̃. Audi Nonpotest aliqs ex poliare
inimicũ. antequã rũ ꝑfecte subiciat. siciti dñs iudeis dixit. Iuomͦ
porestaliqͥs ingrẽdi indomũ fortis ⁊ uasa eiꝰ diripere siñ prius alligaue¬
rit fortẽ. et tẽ uasa eiꝰ diripiet. Iunc aut̃ plene intellegibile hos¬
tẽ subdimꝰ id ÷ diabolũ. ligareq eũ ⁊ dep̃dare ⁊ consecrare dõ

Expanded text:
st Domino. Quomodo autem audi: non potest aliquis exspoliare inimicum antequam eum perfecte subjiciat, sicut Dominus Judaeis dixit: Quomodo potest aliquis ingredi in domum fortis et vasa ejus diripere, si non prius alligaverit fortem, et tunc vasa ejus diripiat . Tunc autem plene intelligibilem hostem subdimus, id est dia
Abbreviated transcription (Latin):
actio istudum ẽ q qͥlegis maindita operans sp̃ẽ inp̾senti retribo¬
tione pouit terrena sapit Quales erant quidã uidoꝵ. idquos ut
pete terrȩ htrenib dns dicbat. Vos dedeorsũ estis. ego desursum
sum. Sed a paulus decis dix̃. quittrrena sapiunt Nrã aut code¬
uersatio in clis ẽ Hoc aut̾ nunc innuit: neq eni simplicit̾ dixit
om̃s decimȩ terrȩ. sed a om̃s decimȩ terrę p̃dixit. ⁊te subdidi¬

Expanded text:
t studium est: quia qui legis mandata operans, spem in praesentes retributiones ponit, terrena sapit, quales erant quidam Judaeorum, ad quos ut pote terrae haerentibus, Dominus dicebat: Vos deorsum estis, ego desursum sum. Sed et Paulus de eis dixit: Qui terrena sapiunt, nostra autem conversatio in coelis est . Hoc autem nunc innuit; neque enim simpliciter dixit: Omnis decimae terrae, sed et omnes decimae terrae praedixit, et tunc subdidi
Abbreviated transcription (Latin):
quintã partẽ p̃tiis Si redimere noluerit: uendet᷑ alteri: qx ĩmun¬
dus omĩs peccator: manifestum ẽ lmmundus ẽ uni. inquid
salomon: ante conspettũ dni: omnis iniquus: Iniquus aut̾ ẽ qr itã
tam̃ legẽ. licut oport&. meditari aut distinuere pouit: primoge¬
nitus quidem in pecorib est. sicut oboediẽdi dux. immundus
aut̃ est. qr ñ hab& hoc qđ habere muindũ. legis lator uisst.

Expanded text:
mere noluerit, vendetur alteri. Quia immundus omnis peccator est, manifestum est: Immundus enim est, inquit Salomon, ante conspectum Domini omnis iniquus; iniquus enim est, quia tam tamen legis sicut oportet meditari aut distinguere novit, primogenitus quidem in pecoribus est sicut obedientiae dux, immundus autem est, quia non habet hoc quod habere mundum legislator jus
Abbreviated transcription (Latin):
uictoua conqͥsiuerimꝰ consecrare qͥ dem dõ haec debemꝰ. Sic autem
consecrart. ut nihil ineis habeamꝰ nrȩ uoluitatis. Ped siue suȩ potefiatis
quispiã ẽ. hoc enĩ ÷ uere homo. quid dicimꝰ aut̾ eũ quinullateñ nobis
siue de agro possesionis id÷ ex qͣ sortiti sumꝰ conuersationẽ inspolus
& tropheis supserim contra inimicos intrllegibiles pugnantes nec uenun

Expanded text:
victoriam conquisiverimus, consecrare quidem Deo haec debemus, sic autem consecrare, ut nihil in eis habeamus nostrae voluntatis. Sed sive suae potestatis quispiam est, hoc enim est vere homo, quid dicimus autem eum qui nullatenus nobis sive de agro possessionis, id est, ex qua sortiti sumus, conversationem in spoliis et tropaeis sumpserimus, contra inimicos intelligib
Abbreviated transcription (Latin):
si nonuis deuulgo esse sed qualis moyses fuit. pbe temet¬
ipsũ ob oedientẽ. mundosq habentẽ om̃s animȩ sensus. &
dic dõ. Reuela oculos meos. et considera bo mirabili a
delege tua. Relinq materiã carnis. ⁊ sps diuitias seque¬
re. Diccũ dauid. Quã dulcia faucibus meis eloquia tuca
dnẽ: suꝑ mel & fauũ orimeo : ut et tibi quẽ ad modum
& moysen mandet. suamq tibi credat sapientiam.
Melior est enĩ negotiatio eius argento: & auro primo
fructus eiꝰ preciosior ẽ cunctis opibus & omnia quę
desiderantur huic ñ ualent cõparari. Longitudodie

Expanded text:
si non vis de vulgo esse, sed qualis Moyses fuit, praebe temetsi non vis de vulgo esse, sed qualis Moyses fuit, praebe temetipsum obedientem, mundosque habentem omnes animae sensus, et dic Deo: Revela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua ; relinque materiam carnis, et spiritus divitias sequere; dic cum David: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua, Domine, super mel et favum ori meo , ut et tibi quemadmodum et Moysi mandet suamque tibi credat sapientiam: Melior est enim negotiatio ejus argento et auro primo, fructus ejus pretiosior est cunctis opibus, et omnia quae desiderantur, huic non valent comparari: longitudo die
Abbreviated transcription (Latin):
dieũ scribebat: Ad sumens martõ. deduc tecũ. & st eni mib
utilis in ministerio Nongͣ intendol qus ntter hos bonus
aut malus: sed nec cominutes alterom altero a non redimetur
Cui eni nihil minus est. qua redep̃tione eg&: pretꝰ eũ aliqua
bis docentur quando fiunt ꝑ fecti nihil iã nr̃i magifterii egeq̃.
Et propterea immundorũ primogenita redimi ait. muni¬
dorũ aut̃ nequaquã: sed net ra quȩ dõ consecrata sunt. Nec
haec dequib nunc serino ẽ. ꝑfecta enĩ demonfiratas: ut po¬
te quae intentionẽ diuina celestẽq gerunt. Quem eim
finem libri huuis p̃ceptrit essefp̃s. hunc insequentib intu¬
ere. Haec sunt p̃cepta qua mandauit dñs moysi
ad filios isrł in montesinai. & cuius gra rei ñ ipsis filiis
isra hel sed moysi ad filios isrł: quia popłs erat infirmior
tantã legis sanctionẽ capere r̃ ualens. in qua sicut inspe¬
culis claras formas suoꝵ my sterioꝵ ds̃ ostendit. Iuergo

Expanded text:
um scribebat: Assumens Marcum deduc tecum; est enim mihi utilis in ministerio . Non ergo intendatis quis inter hos bonus aut malus, sed nec commutes alterum altero, et non redimetur. Cui enim nihil minus est, qua redemptione eget? Praeter alia bis docentur, quando fiunt perfecti, nihil jam nostro magisterio egent, et propterea immundorum primogenita redimi ait, mundorum autem nequaquam, sed nec ea quae Deo consecrata sunt, nec haec de quibus nunc sermo est, perfecta enim demonstrata sunt, ut pote quae intentionem divinam coelestemque gerunt. Quem enim finem libri hujus praeceperit esse spiritus, hunc in sequentibus intuere. Haec sunt praecepta quae mandavit Dominus Moysi ad filios Israel in monte Sinai. Et cujus rei gratia non ipsis filiis Israel, sed Moysi ad filios Israel? Quia populus erat infirmior, tantam legis sanctionem capere non valens, in qua, sicut in speculis, claras formas suorum mysteriorum Deus ostendit. Tu ergo
Abbreviated transcription (Latin):
quisui conĩsationẽ alio gobernare ꝑmisit. posteaq uiuatus ẽ et conqͥsiuit
intellectũ ut iã cã si cut ait ꝓpheta docibilis dĩ. et dis poner e apudsem&¬
ipsũ possit inficniro quȩ &xpediunt Hic agrõ suõ sibi recipiens conqͥsiuit
Qui aut̃ nihil ꝑficit ex alterius gubnatione. nec ad qͥ siuit intellectuõ sisempopꝰ
habens ab alio doceri ⁊ talis exiftere quales fuer̃ quidã uideoꝵ quos di
habens cor qr simalos doctores inuenerit mala modis om̃ib operatur.
ut quiñ habit discretionẽ quȩrere ñ potest mercedẽ uirtutis quã egerit.
& ꝓpterta ꝓpriũ agrũ dr̃ ñ redimere. s ueniente iubeleo id÷ tẽpore
remissiomis transeunte in qͦ remissio locũ habet Est aut̃ p̃sentis uita. ui¬
de quale quantũ q. sit qđ patict᷑. possessioscificata erte dño. Conũ satio
enĩ quã semel consecutus ẽ. etiã sialter erat qui gubnabat scãerit
dñõ Sed quẽ ad modũ et possessio conseerata. adius ꝑtinet sacerdotum.

Expanded text:
ationem alii gubernare permisit, posteaque adjutus est et conquisivit intellectum, ut jam esset, sicut ait propheta, docibilis Dei, et disponere apud semetipsum possit in futuro quae expediunt, hic agrum suum sibi recipiens conquisivit. Qui autem nihil proficit ex alterius gubernatione, nec acquisivit intellectum, sed semper opus habens ab alio doceri et talis existere quales fuerunt quidam Judaeorum, quhabens cor ; quia si malos doctores invenerit, mala modis omnibus operatur: ut qui non habet discretionem, quaerere non potest mercedem virtutis quam egerit. Et propterea proprium agrum dicitur non redimere, sed veniente jubilaeo, id est, tempore remissionis transeunte, in quo remissio locum habet, est autem praesens vita, vide quale quantumque sit quod patietur: Possessio sanctificata erit Domino; conversatio enim, quam semel consecutus est, etiamsi alter erat qui gubernabat, sancta erit Domino. Sed quemadmodum et possessio consecrata ad jus pertinet sacerdotum:
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ quintã partẽ. Inqͥrendus ẽ iudȩus. quomͦ hoc mandatũ iuxta litrerã state¬
potest. Sienĩ offerrin licet. nec donõ erit Acceptabile. Quomꝰ utrũq legis¬
lator tã qua sibi repuȩnans atq resi frens scripsit: ħ aliꝗd allanglicȩ ꝓximũ
findeban & ruminabant hat eni lex habrbat ĩmunda Cuiꝰ aut erat eniģ¬
ma id ÷ ungulã ñ findere. ns̃ distinguerelegis litterã ⁊ spm̾scientis Ñ aut̃ rumi¬
dnationẽ reuocat: Sigꝰ ali qͥs filiũ talẽ auł seruũ ł discipulũ dõ offerat. qͥ aut
admeditundas sacras scripturas. aut ad diusionẽ contẽplationis. ñ exmalitias
ex infitmuate nimorsit. necdũ ẽ quidẽ munus dõ. neq eni qͣsi oblitus sit
eiꝰ legis later memoriã fac Adducitaui rũ ante sacerdorẽ: istatuit p̃tis̃
eĩ sacerdos dnudicans utrõbonꝵ anmalo sit. Ut inꝑfecto enĩ condescendens mo¬
deratõ ciiugu imponit. id÷ eã que mediã int honi malũq conusationẽ. Caut̃

Expanded text:
uintam partem. Inquirendus est Judaeus, quomodo hoc mandatum stare juxta litteram possit? Si enim offerri non licet, nec donum erit acceptabile, quomodo utrumque legislator tanquam sibi repugnans atque resistens scripsit? Sed aliquid evangelicae proximum findebant et ruminabant. Haec enim lex habebat immunda. Cujus autem erat aenigma, id est, ungulam non findere? Non distinguere legis litteram et spiritum scientis; non autem rumiditationem revocat. Si ergo aliquis filium talem vel servum, vel discipulum Deo offerat, qui autem ad meditandas sacras Scripturas, aut ad divisionem contemplationis non ex malitia, sed ex infirmitate minor sit, necdum est quidem munus Deo; neque enim quasi oblitus sit ejus legislator memoriam facit. Adducit autem eum ante sacerdotem, et statuit pretium ejus sacerdos, dijudicans utrum bonum an malum sit: ut imperfecto enim condescendens, moderatum ei jugum imponit, id est, eam quae mediam inter bonum malumque conversationem est, aut
Abbreviated transcription (Latin):
factũ : scm̃. Silam enĩ sicut aptiorem marto ad ministeriõ
p̃dicationis elegti: nontam̃ ex pulsus ẽ marcus. Barnabas
quippe eo adsumens abuit cyprĩ. a cũ eo p̃diçabat. ⁊ intantõ
trat magnꝰ ut ruglista unus de iiiiͦ fier&. Ergo paulis re¬
traclans ⁊ cognoscens quia mullus scõꝵ respuendus ẽ. nec po¬
test aliquis eoꝵ qui ꝑfectȩ ꝓfecerunt hunc dictre deteriorem

Expanded text:
anctum; Silam enim sicut aptiorem Marco ad ministerium praedicationis elegit, non tamen expulsus est Marcus; Barnabas quippe, eum assumens, abiit Cyprum, et cum eo praedicabat et in tantum erat magnus, ut et evangelista unus de quatuor fieret. Ergo Paulus retractans et cognoscens quia nullus sanctorum respuendus est, nec potest al
Abbreviated transcription (Latin):
moait fratrẽ adpoenitentiã. qr ille qͥdem difiricte ciꝰ actionẽ
& conuersationẽ ut pote quipse eṽ correxit. hicaut̃ ut sacerdos
nouit utrã atq ꝑfectã redep̾tionẽ. inpputant suie ꝓbant. qualẽ
ei oporteat pęnitentiã in dici Suppatant aut̃ usq adiubelei
p̃tiũ. id ÷ ex his quȩ depęnitentia indiuinas̃ scriptura dicta

Expanded text:
it fratrem ad poenitentiam, quia ille quidem districte ejus actionem et conversationem, ut pote quia ipse eum correxit, hic autem ut sacerdos novit veram atque perfectam redemptionem, supputavit, sive probavit, qualem ei oporteat poenitentiam indici. Supputant autem usque ad jubilaei pretium, id est, ex his quae de poenitentia in divina dicta
Abbreviated transcription (Latin):
salutaris p̃dicatio. Suẽ qͥ muenerit oprratoer agri: uendet omiã que habet que ad¬
modũ dns in eugłis ait. ut emat agrũ illũ. Inhac agro. diũ sa ẽ unius cuiusq
possessio. id ÷ modus que sibi exea ad sapiendũ optinere potiutrit ligͦ consecra¬
uerit hanc homodño. cũñ prius sca fuerit. s nc̃ incipiat conserari. gub̵natorẽ
conũsationissuȩ cũ ipsen sit idoneũ seipsũ gubnare sacet do tẽeliga. Consecra¬
ri enĩ hicea q̃ deputatas sacer dotilegis lator appellauit. Iuxta m̃sutã señtis
estimabit᷑ p̃tiõ. ut quartũ seminat̾ ẽ uiddicet edoct᷑. doc trinȩ enĩ uerbũ inseni¬
ne accipere scriptura diuna sola. tantu ei sacerdos in dicat sed qnͣtũ fuertreru¬
dit̃ dedoctrina bona legitima ⁊ spĩtali: ⁊ ñ quã homines seductores. pagani uer¬
bi gã. uł uidei siue heretici docent: ꝓpt qđ postquã dec̃ unxtam sura semtis
addidit. Si xxx modiis ordei serit᷑ terta: Esi clis uendet᷑ argenti. siue ut¬

Expanded text:
alutaris praedicatio; quem qui invenerit operator agri, vendet omnia quae habet, quemadmodum Dominus in Evangeliis ait , ut emat agrum illum. In hoc agro diversa est uniuscujusque possessio, id est, modus, quem sibi ex ea ad sapiendum obtinere potuerit. Si ergo consecraverit Domino hanc homo, cum non prius sancta fuerit, sed nunc incipiat consecrari, gubernatorem conversationis suae, cum ipse non sit idoneus semetipsum gubernare, sacerdotem eligat: Consecrari enim hic ea quae deputata sunt sacerdoti legislator appellavit. Juxta mensuram sementis aestimabitur pretium, ut quantum seminatus est, videlicet edoctus. Doctrinae enim verbum in semine accipere Scriptura divina solet: tantum ei sacerdos indicat, et quantum fuerit eruditus de doctrina bona, legitima et spiritali, et non quam homines seductores pagani, verbi gratia, vel Judaei, sive haeretici, docent; propter quod postquam dixit: Juxta mensuram sementis, addidit: Si triginta modiis hordei seritur terra, quin
Abbreviated transcription (Latin):
disce qr solus qͥdẽ fuit uere ꝑfectꝰ uerũ tam̃ siconniõ doctor et pͥmitiȩ masȩ
totius effectꝰ. ex om̃ib tt̾perata conũ sationẽ figuiat ⁊ ꝑponit. Siueeni uir¬
ginitatẽ uelis. ipse ex urgine iuirgo ẽ. ⁊ urginitatẽ docuit. siue miptas ⁊ nibe¬
re p̃cepit ⁊ nibentes benedixit. siur abfinentiã etiã hanc docuit simlit̃¬
& fidei cursus siue ꝑfectoꝵ simpliciũ ÷. Quia xͦ inpsen differentias innuit.
& quodã modo uitã distinguebat homiꝵ: ethui quidẽ eẽ p̃tiũ l didragnas¬

Expanded text:
Disce, quia solus quidem fuit vere perfectus; verumtamen sic omnium doctor et primitiae massae totius effectus, ex omnibus temperatam conversationem figurat et proponit. Sive enim virginitatem velis, ipse ex virgine virgo est, et virginitatem docuit; sive nuptias et nubere praecepit, et nubentes benedixit; sive abstinentiam, etiam hoc docuit. Similiter et fidei cursus, sive perfectorum simplicium est. Quia ergo in praesenti differentias innuit, et quodammodo vitam distinguebat hominum, et hujus quidem esse pretium quin
Abbreviated transcription (Latin):
alia illic osferentis aourt Ibi qͥdẽ ut neqͥqua ubtra artracta qd̾ obtulit. s ie
pent illud ionsecrar& dõ ꝓpt qđ ñ ait quẽ ad modũ hic si consecta uerit domũ
sua aut Arõ possessionis sue. si omẽ qđ dño consecrat᷑. Coꝵ enĩ que offerebant᷑
dõ ihillicebat inusũ human ultta reuerti: si nec sacerdos illis uti poterat.
De monstrat aun hocta quȩ: Ama lechitaru hntoria p̃ceptu ÷ enĩ saul ut
accipere. maled ictũ grande irãq sustinuit. ⁊ nullatenꝰ ei adsatisfactionẽ sf¬
fait cũirasceret᷑ samibel a inqͥtrae quȩ: uor gregis hul maurib nes ⁊ uox
ad duxiea q̃ͥad ssiuit popłs meliora grgis ⁊ boũ it ĩmnolertꝰ dño dõtuo. relq̃ disꝑcdidi
Ergo aliude sc̃ificare dõ. Licet eni ei qͥsc̃ ficauit. hoc m̃ utiq nc̃ nob legis lator ofendit.
aliud: a nathema ꝗd facere. Hui eniuisus phibit ⁊. similis aut̃ huic ⁊ intellett̃ suscipi deba

Expanded text:
aliam illic offerentis novit: ibi quidem, ut nequaquam ultra tractet erit domum suam aut agrum possessionis suae, sed omne quod Domino consecratur, eorum enim quae offerebantur Deo nihil licebat in usum humanum ultra reverti. Sed nec sacerdos illis uti poterat. Demonstrat autem hoc ea, quae est Amalecitarum, historia. Praeceptum est enim Saul ut us et armentis accipere, maledictum grande iramque sustinuit, et nullatenus ei ad satisfactionem suffecit, cum irasceretur Samuel et inquireret quae est vox gregis hujus in auribus meis et voxadduxi ea quae acquisivit populus, meliora gregis et boum, ut immolentur Domino Deo tuo, reliqua occidimus. Ergo aliud est sanctificare Deo, licet enim ei qui sanctificavit, hoc modo utique nunc nobis legislator ostendit; aliud est anath
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit eta it conientr in eõ feninȩ ꝑsona onmor aut̃ ẽ ut sĩ plicio et ĩ nal¬
hanc transgrediat᷑ s corde credat sic̃ ait paulus. oreaut̃ confirrat᷑. Siceñ
ci hat tria n solũ confitentilingua: s et fide credenti fiunt duȩ drag¬
mȩ fit aut ⁊ huc talis fides. aoꝑfectionẽ mediocrẽ. Treseñ didrag¬
me. sexs̃ dragmȩ. Sex aut̃ dragme sexagintas oboli Hicaut talis nuimer.¬

Expanded text:
t in eo feminae persona, minor autem est, ut simplicior et non valncti, ut non hanc transgrediatur, sed corde credat, sicut ait Paulus, ore autem confiteatur. Sic enim ei haec tria non solum confitenti lingua, sed et fide credenti fiunt duae drachmae, fit autem et huic talis fides ad perfectionem mediocrem; tres enim didrachmae, sex sunt drachmae; sex autem drachmae sexaginta sunt oboli. Hic aut
Abbreviated transcription (Latin):
dictas. Fceptiaut quȩ ñ hoc mͦ. s semet ipsolegis lator nullo in t̾rogante
sancutt Deinde suc cinele totuis sancdionis dis pensationẽ cõplere uolens. sub¬
didit. Et leges qs dedit dñs int̾ se. ⁊uintꝰ filios isrł Propt̾ qđ et reliqͥ inter ptes
cupientes. Quid aut̃ ẽ qđ dixat int̾. nisiqe ꝓculdubio usq dii ipse ueniat
deqͦ ait esaias ipse ueniet ⁊ saluabit nos. tc̃ Aperiemt᷑ oculi cȩcor ⁊aures
suidoꝵ audient. et q̃ cũq in illa ꝓphetia continent᷑ : tcͥ neqͣ quã ultra scdm
suꝑficit̃ littere s quẽ ad modũ ipse ex posue. rit oportet legon
custodiri. ad cugłicã gratiã trans lata et ad ꝑ fecta conuersati onem.

Expanded text:
ta autem, quae non hoc modo, sed a semetipso legislator nullo interrogante sancivit. Deinde succincte totius sanctionis dispensationem compleri volens, subdidit: Et leges, quas dedit Dominus inter se, et inter filios Israel. Propter quod et reliqui interpretes,  ipse veniat, de quo ait Isaias: Ipse veniet et salvabit nos. Tunc aperientur oculi caecorum, et aures surdorum audient , et quaecunque in illa prophetia continentur. Tunc nequaquam ultra secundum superficiem litterae, sed quemadmodum ipse exposuerit, oportet legem custodiri, ad evangelicam gratiam translatam et ad perfectiorem conversationem.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhoc qđ dixit suꝑ: animȩ senectutẽ a infirmitatẽ eiꝰ. qͥmaximã conũ sationȩ ꝓpo¬
suerat. ꝓculdubio designat. luigͦ ꝑ urginitatis uł despectũ posidendi conisationem
ꝓmittit & ꝓ ponit. deinde infirmat᷑ cõ plere ꝓpostiũ. Audit apaulo. Si qͥs autẽ
turpẽ se existimat suꝑ iurginẽ suã eo qđ fuerit suꝑ adulta. Ostendit quodã mͦ
infirmatũ ⁊ adsenectutẽ deducty ꝓposctõ. & sic oportet fieri qd uilt faciat

Expanded text:
hoc quod dixit: super animae senectutem et infirmitatem ejus, qui maximam conversationem proposuerat, procul dubio designat. Qui ergo per virginitatis vel despectu possidendi conversationem promittit et proponit, deinde infirmatur complere propositum, audit a Paulo: Si quis autem turpem se existimat super virginem suam, eo quod fuerit super adulta . Ostendit quoddam infirmatum et ad senectutem deductum propositum, et sic oportet fieri, quod vult, faciat,
Abbreviated transcription (Latin):
incordib coꝵ urgionib hofts. Terrebit eossonitus foli uolamis . et ito fugion
qsugladũ. Cadent nulosequente: ⁊ corrueit singuli suꝑ frs suos qͦ sibella fugems
Nimourm̃ inmicis audebit resistere. Feribitis int gĩ. ⁊ hoftilis uos tra consumet
Adͥ eti cdehis aliqͥ remanserint. tabescent ini m qͥtatib suis int̾ra mimnicoꝵ siorẽ.
& ꝓpt peccata parrõ suoꝵ ⁊ sua affligent᷑. donet conftreant᷑ inqͥtatessus.
& maloꝵ suoꝵ quib p̃ uaricatis inme: & ãbulauer exa dũ somihi: Ambulabo
Eͥ etego contra eos ⁊ in dicã illos intrã hostilẽ. donec erubescat in circũ cisa mens
coꝵ: Tc̃ orabunt ꝓimpitt̾atib suis. ⁊ recordabor foederis mei qđ pepigi cũ iacob
& isaac ⁊ abrahã. terrȩ qͦq memor ero. Quatũ relicta fueritabeis. cõplace¬
bit sibins abbatis sius patiens solitudnẽ ꝓpt llos ipsiũ rogabunt ꝓ peccatissuis:
eo qđ abiecerint iudiciamta ileges meas despexerint. At tam̃ cũ essent

Expanded text:
tus folii volantis et ita fugient quasi gladium cadent nullo sequente et corruent singuli super fratres suos quasi bella fugientes nemo vestrum inimicis audebit resistere peribitis inter gentes et hostilis vos terra consumet quod si et de his aliqui remanserint tabescent in iniquitatibus suis igentur, donec confiteantur iniquitates suas, et majorum suorum, quibus praevaricati sunt in me, et ambulaverunt ex adverso mihi. Ambulabo igitur et ego contra eos, et inducam illos in terram hostilem, donec erubescat incircumcisa mens eorum. Tunc orabunt pro impietatibus suis, et recordabor foederis mei quod pepigi cum Abet Isaac et Abraham terrae quoque memor ero quae cum relicta fuerit ab eis conplacebit sibi in sabbatis suis patiens solitudinem propter illos ipsi vero rogabunt pro peccatis suis eo quod abiecerint iudicia mea et leges meas despexerint et tamen etiam cum essent
Abbreviated transcription (Latin):
erã eos sont̃ ꝑsequit. ÷ timorẽ nrm̃ ei indicit: ꝗa uerbi gra audiurt custo¬
diondũ dic̃ sabbati. uident aut̾ aos nihil derode mandato despi cabile sapte.
neq terrone neq Acaltora trȩ .s. amala actione uacotionẽ ducentes. offendint᷑
in nob ⁊ comisceri nob fugunt. folii aiti recte ligis littera accipit᷑. qe quẽ¬
id nodũ arboꝵ fructꝰ foliis tegitꝰ sic sublais litaera sp̃s abscondit᷑ Iropt
qđ nos deqͥb dictũ ÷ si uindemutores ingtssĩ fuissent inte. saltẽ reliquissent ra¬
conũ tibi : Nudamꝰ folũ litterȩ ut fructi sp̃s inutn̾iamꝰ Hiaut̃ qͥ hiec ignorant
si c̃ inimicos nes habent i fugiunt nossic̃ qͥfugit gladis̃. et cadent nullo sequente.
Iliq em nos tos i sequem̃. s̃. ex sui cordis durtaa ꝑsecutionẽ patiunt᷑. Nauide ꝗd fib

Expanded text:
orem nostrum eis indicit: quia, verbi gratia, audiunt custodiendum diem sabbati, vident autem nos nihil de eodem mandato despicabile sapere, neque terrenum neque a cultura terrae, sed a mala actione vacationem ducentes, offendunt in nobis et commisceri nobis fugiunt. Folium autem recte legis littera accipitur: quia quemadmodum arborum fructus foliis tegitur, sic sub legis littera spiritus absconditur. Propter quod nos de quibus dictum est: Si vindemiatores ingressi fuissecemum tibi ; nudamus folium litterae, ut fructum spiritus inveniamus; hi autem qui hoc ignorant sicut inimicos nos habent, et fugiunt nos, sicut qui fugit gladium: Et cadent nullo persequente. Neque enim nos eos persequimur, sed ex sui cordis duritia persecutionem patiuntur. Nam vide
Abbreviated transcription (Latin):
hentes. & cũ ꝑ uuidia in sidiar ent᷑ tã quã conta dm̃ agentẽ diuini amoris doc¬
tortꝰ fallacitꝰ asserebant. Sed & ipse inira eiꝰ aduerius effectꝰ: hoc modo eisuus ÷
magistratib obo cdintes: Sed furorẽ e idũso exertens aduersas cosds. su ꝓ induxit con¬
traeos uã it uindicaret᷑ ꝑ romane imperiũ tã quã ipsius pdicato ris ex titisent. Et
cerripuit eos uii plagis. scđm peccata coꝵ multiplicans eoꝵpenã Et ñuno mͦ uindica¬
ut: qr nec ipsi uno peccauerꝰ mͦ. Sed ncarnes filioꝵ suo ⁊ filiariã suaris comedant.
idt discipulos suos quos qͣs̃ infili isius sibiad sununt adeandẽ doctriuõ uer

Expanded text:
hentes; et cum per invidiam insidiarentur tanquam contra Deum agentem divini amoris dochentes; et cum per invidiam insidiarentur tanquam contra Deum agentem divini amoris doctorem fallaciter asserebant, sed et ipsa in ira eis contrarius effectus, hoc modo eis usus magistratibus obedientes, sed furorem ex adverso exercens adversus eos Deus superinduxit contra eos iram, ut vindicaretur per Romanum imperium, tanquam ipsius praedicatores exstitissent. Et corripuit eos septem plagis, secundum peccata eorum, multiplicans eorum poenam; et non uno modo vindicavit, quia nec ipsi uno peccaverunt modo, sed et carnes filiorum suorum et filiarum suarum comedunt, id est, discipulos suos quos quasi in filiis sibi assumunt ad eamdem doctrinam ver
Abbreviated transcription (Latin):
Inc quefiatura erant populo iudeor in p̃senti lege conscripstt. Miltasi ꝗ denfu¬
erant captiunates exꝑti: multaq flagella ꝑtulerant: Sed ta quȩ nc̃ ꝑ partes
dicit adillã captiuitate ꝑtinent: quꝑ ꝓpt̃ iniquitatẽ inxpõ cõmssa aromanis
depopulantib tis contigit. Cognoscis autꝰ si subtilius posseius ea quȩ xis euenert̃.
ex iosepli hnftoria in qͣeos i filios comedisse. ⁊ reliqͣ p̃sentiũ cõminatioꝵ suftinu¬
ise describit Quoꝵ plurima etiã nc̃ nr̃is ad cernen do adiacent usibus. deser¬
ta eoꝵ terra. ciuitares dep̃date. ab hostib. desolata ꝓuntia. ipsq peregi¬
nantes a pud inimi cos suos gentiles cũ metu contiguo. Uerũ tam̃ quẽ admodũ ñ solũ
hȩc scãmn littera ꝑ pessis int᷑ s a dipsa consideratione sps. duplicit enĩ peccantes in legis
trans gressione. ⁊ legis laterisᷤ blasphemia duplices ⁊ penas recte patiunt᷑. Qđ hocmꝰ

Expanded text:
onscripsit: multas siquidem fuerunt captivitates experti, multaque flagella pertulerunt; sed ea quae nunc per partes dicit, ad illam captivitatem pertinent, quae propter iniquitatem in Christo commissam a Romanis depopulantibus eis contigit. Cognoscis autem, si subtilius nosse vis ea, quae eis evenerunt ex Josephi Historia, in qua eos et filios comedisse, et reliqua praesentium comminationum sustinuisse descripsit. Quorum plurima etiam nunc nostris ad cernendum adjacent visibus: deserta eorum terra, civitates depredatae, ab hostibus desolata provincia ipsique peregrinantes apud inimicos suos gentiles cum metu continuo. Verumtamen quemadmodum non solum haec secundum litteram perpessi sint, sed ad ipsam considerationem spiritus. Dupliciter enim peccantes in legis transgressione et legislatoris blasphemia, duplices et poenas recte patiuntur, quod hoc modo
Abbreviated transcription (Latin):
tũ meũ cũtis. Ego enĩ su dñs ds̃ eoꝵ: et recordabor foederis nei pris¬
tini qndo eduxieos ditra egypti in conspecto gentiũ. ut essẽ ds̃eoꝵ ego
dñi ds̃ Hat siuis ꝑsingula cognoscere. pauli lege quomͦ eos ñ despexe¬
faaerae paccõ sui pristimĩ Neq eñ adirritu iluddedux̃ extoto.
sedei s alutis spẽ reliquit. N om̃ib aut̃. sed reliqui if si curpaulus aute
ꝓferens esaiȩ ꝓphetȩ testimonio. Si fuerit numerus filioꝵ istł sic̃ arena
maris. reliqͥe saluȩfient Dicogͦ. Nũ ꝗd reppulit ds̃ plebẽ sua : absit
Recordabit᷑ etiã foederis sui pristim: qnͣdo filiosisrł det̾ra egyptiȩdixit

Expanded text:
prispristini, quando eduxi eos de terra Aegypti, in conspectu gentium, ut essem Deus eorum; ego Dominus. Haec si vis per singula cognoscere, Paulum lege, quomodo eos non despexefaceret pactum suum pristinum. Neque enim ad irritum illud deduxit ex toto, sed et salutis spem reliquit, non omnibus autem, sed reliquiis, sicut Paulus ait proferens Isaiae prophetae testimonium: Si fuerit numerus filiorum Israel sicut arena maris, reliquiae salvae fient . Dico ergo: Nunquid repulit Deus plebem suam? Absit; recordabitur etiam foederis sui pristini, quando filios Israel de terra Aegypti eduxit.
Abbreviated transcription (Latin):
Cõplacebti sibi insabbatis suis. id ÷ dõ desolata abeis remanet. Gauderem̃
di lex uideoꝵ fruens desolatione: quã ipsisibimet intultr̃ ꝓpt qđ & so
litudinẽ illã pati. ꝓpt eos dix̃. Ipsiuͦ rogabunt ꝓpeccatisiuis. eo qđ ab¬
iectrꝰ iudiciamea. ⁊ lges meas despexert᷑. Duplicia in ꝗtͥ bona expul¬
sa uideo plebe descripturis sacris ꝓuenerꝰ ec ipsi enĩ iniariant᷑: ꝓpt̾
qđ et gaudent neglegi abeis Neꝙ enĩ italegunt sic̃ prus. cu sint dcꝑsi
om̃q carentes p̃suptione. ħetiã ips peccatoꝵ suoꝵ ⁊ p̃uaricationẽ diui¬
n̾elegis conscii sibi effectis. Admirandũ ÷ etiã. qđ adtotius sanctionis
condusionẽ. fastigiũꝙ addidit. & intellegendũ qr aꝑte qͥ inmoyse ip¬
se tã in paulo ⁊ inom̃ib. apłis locutus ẽ. Attam̃ cũ essent int̾ra hostili
ñ pȩnit̾ abiecieos neq despexi. ut consumtrent᷑ et irritũ facere pac

Expanded text:
Complacebit sibi in sabbatis suis, id est, dum desolata ab eis remanet. Gaudet enim Complacebit sibi in sabbatis suis, id est, dum desolata ab eis remanet. Gaudet enim Dei lex Judaeorum fruens desolationem, quam ipsi sibimet intulerunt, pro Ipsi vero rogabunt pro peccatis suis, eo quod abjecerint judicia mea et leges meas despexerint. Duplicia, inquit, bona expulsa Judaeorum plebe, de Scripturis sacris provenerunt, nec ipsae enim injuriantis, propter quod et gaudent non legi ab eis. Neque enim ita legunt sicut prius cum sint dispersi, omnique carentes praesumptione, sed etiam ipsi peccatorum suorum et praevaricationis divinae legis conscii sibi effecti sunt. Admirandum est etiam quod ad totius sanctionis conclusionem fastigiumque addidit, et intelligendum quia aperte qui in Moyse, ipse etiam in Paulo et in omnibus apostolis locutus est. Attamen cum essent in terra hostili, non penitus abjeci eos n
Abbreviated transcription (Latin):
prius eiꝰ memoriã facit. primũ ia cob qͥ nouissimꝰ ẽ tẽpore et ordinẽ m̃tio¬
nẽ fecit. Ut cognationẽ aut̃ int̾se habentia similtt coniunx̃. ⁊ inhis in qͥ¬
b. legis ꝓphetarũ q m̃tionẽ facit: inhis se dic̃ ⁊ eugłi im̃tionẽ facere. Iums¬
aut̃ hoc ea qͣ secunt᷑ confirinat. lerrȩ qͦq memor ero: quȩ cũ relicta
fuerit Abeis. suit ut hex relinquit᷑ ab eis. Ergo qͥa benedictio maxima
terrȩ ẽ adõ. in memoriã haberi diligens intellegibilẽ terrã ds. id ÷
suas scripturas ⁊ memoriã eoꝵ et ñobliuione relinqͥ illas auideis fecit
qr malitio se int̾ p̃tantes ñ bene meditabant᷑ in iuri abant eas. primũ
qͥdẽ dicentes ⁊ ñ facientes. deinde despicabilit̾ interp̾tantes. ⁊ qđ in ins
erat optimꝵ spĩtalẽ intellegentiã tegentef Inde ⁊ consequent̃ addidit

Expanded text:
prius ejus memoriam facit; primum Jacob, qui novissimus est, tempore et ordine mentioprius ejus memoriam facit; primum Jacob, qui novissimus est, tempore et ordine mentionem fecit, ut cognationem autem inter se habentia similiter conjunxit, et in his in quibus legis prophetarumque mentionem facit, in his se et Evangelii autem hoc, ea quae sequuntur confirmant: Terrae quoque memor ero, quae cum relicta fuerit ab eis; sive, ut LXX, relinquitur ab eis. Ergo quia benedictio maxima terrae est a Deo in memoriam haberi diligens intelligibilem terram Deus, id est, suas Scripturas et memoriam eorum, et non oblivione relinqui illas a Judaeis fecit, quia malitiose interpretantes non bene meditabantur, injuriabant eas, primum quidem dicentes et non facientes; deinde despicabiliter interpretantes, et quod in eis erat optimum spiritalem intelligentiam tegentes. Unde et consequenter addidit:
Abbreviated transcription (Latin):
sedn engdiõ quidẽ minici ppt uos. Etrurs. sicut mĩ uos cu mimici essetis re c̃
eoꝵ. ⁊ tẽ orabunt ꝓiniqͥtatib suis si ue nt hex ⁊ peccita sua placita ha¬
bebunt. id÷ poenas qͣs patiunt᷑ ꝓpeccatis: Sic enĩ qđ dictuõ ẽ ⁊ noseȩ intel¬
legimꝰ. peccata popłi mei comedent. Idaut̃ hoc ÷. in subsequentib. mani¬
festauit. ⁊ adiniqͥtatẽ eoꝵ sub leuabunt animaseoꝵ. Eigo peccata popłi come¬
dere÷: ꝓeis penas sustinere. Digna qs pati peccaiissius dicurt. et siquȩdam
peccita sua confitent᷑ q̃dã tegunt q̃ in xpm cõmiserunt. Et recoro abor sor
tẽporis ⁊ geners ab abrahã cȩpit : s ia cob. Uł cur lxx ñ dicunt testam̃tũ
ia cob uisaac ⁊ abrahã : stestamti ia cobetteftam̃ti isaac et teftam̃ti abrahã.
lria quod ã modo testam̃ta inuenies. ut legẽ uidelicet et ꝓphitas cõm̃dar&
ũ ostendere uoluet̃: qͥa eugłiũ ⁊ sino uissĩ mui grã s adõ p̃ponit᷑. Atq ideo

Expanded text:
Evangelium quidem inimici propter vos : Et rursus: Sicut enim vos cum inimici essetis, reconeorum, et tunc orabunt pro iniquitatibus suis; sive ut LXX: Et peccata sua placita habebunt, id est, poenas quas patiuntur pro peccatis. Sic enim quod dictum est in Osea intelligimus: Peccata populi mei comedent . Quid autem hoc sit, in subsequentibus manifestavit: Et ad iniquitatem eorum sublevabunt animas eorum. Ergo peccata populi comedere, est pro eis poenas sustinere; dignaque se pati peccatis suis dicent, et si quaedam peccata sua confitentur, quaedam tegunt, quae in Christum commiseruntemporis et generis, Abraham coepit, sed Jacob; vel sicut LXX non dicunt testamentum Jacob, et Isaac et Abraham, sed testamenti Jacob, et testamenti Isaac, et testamenti Abraham: tria quodammodo testamenta invenies, ut legem videlicet et prophetas commendaret um ostendere voluerunt, quia Evangelium etsi novissimum gratia, sed a Deo praeponitur atque ideo
Abbreviated transcription (Latin):
ficatio ꝓpe domꝰ adscribitͥ N solũ ut offerenti: s ⁊ut doconi. Sicꝗ sua
domui bene p̃postius. ⁊ recuptrans ta sibisacer dos quodã mͦ inuenit᷑. quia
ficans ad finẽ fecerit. Qiuid aitt̃ ex hocdiscimꝰ. qr sidom̃ sibi principitao
a gubnationt̃ ꝗ sci ficauet uindicat ⁊ hancipse ad qͥrere uult. ad finc
ait facere sedm legẽ ẽ alus sicut cognatõ p̃pom. hecfaciat quror

Expanded text:
scribitur, non solum ut offerenti, sed et ut docenti: sicque suae domui bene praepositus et recuperans eam sibi sacerdos quodammodo invenitur. Quia ficans ad finem fecerit, edidit. Quid autem ex hoc discimus? Quia si domus sibi principatum et gubernationem, qui sanctificavit, vindicat, et hanc ipse acquirere vult. ad finem autem facere secundum legem est, aliis sicut cognatum praeponi, haec faciat quae in
Abbreviated transcription (Latin):
sidos. femina .x. Si pauꝑfuerit ⁊ estinationẽ reddere ñ ualuerit. stabit
corã sacerdote.⁊ quantũ ille eftimauerit ⁊ uiderit eũ posse redd ere. tartũ
dabit Plenas haet etiã legis latoris uerba prudenti&e: maxime opor¬
tuno conseruata tẽpori. Qua enĩ oporteat agi qͣ minime insuptriorib p̾ci¬
piens. nc̃ enĩ dignitatẽ ea ꝑ eagenti ũ extoto uł ex parte ꝑ hac quedicunt᷑
exponit. Et ꝗd sit ꝑfecta uita. quidaut̃ adhuc in puecto constituta.
dicit aut̃ sic. homo qͥuotũ fecerit is posponderit dõ animã suã. Id⁊ qͥcõq

Expanded text:
n valuerit, stabit coram sacerdote, et quantum ille aestimaverit et viderit eum posse reddere, tantum dabit. Plena sunt haec etiam legislatoris verba prudentiae, maxime opportuna, conservata tempori. Quae enim oporteat agi, quae minime, in superioribus praecipiens, nunc etiam dignitatem ea peragentium ex toto vel ex parte, per haec quae dicuntur exponit, et quid sit perfecta vita, quid autem adhuc in provectu constituta, Dicit autem sic: Homo qui votum fecerit et spoponderit Deo animam s
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ille estimauerit ⁊ uiderit rũ possered dere. tantũ dabit: Nc̃ dicit de coqͥmultõ
peccaut. ⁊ ꝓpterea a qͥla ꝓpanpere si excessit edidit. Hicgͦ siofferredõ uult
cora sa cerdote stabit: ut quanto uderit cũ posse iantõ estumet eũ reddere. Re¬
gula ei uite ĩponens. quȩ ÷ scdm uiruitẽ insuraq pͥnlobopliȩ indicens. quacõ
ꝓbauerit posse portare. Uerbigrã si locuplex ẽ. iti distibuat pecunias. si sans¬

Expanded text:
t viderit eum posse reddere, tantum dabit: Nunc dicit de eo qui multum peccavit. Et propterea Aquila pro paupere, si excesserit, edidit. Hic ergo, si offerri Deo vult, coram sacerdote stabit, ut quantum viderit eum posse, aestimet eum reddere, regulam ei vitae imponens, quae est secundum virtutem mensuramque philosophiae, indicens quam eum probaverit posse portare; verbi gratia, si locuples est, ut distribuat pecunias; si san
Abbreviated transcription (Latin):
& in annolmo. liberatiosit om̃is debiti & t̾rt̾ restitutio multaq inta alia bona ro¬
& intellecto ꝑfectũ ⁊ fortitudinẽ ⁊ filioꝵ perrationt hab&. ut ex sensibilib in
tellegibilia nos cagiren. Crgo qͥirtellecaõ neturo ⁊ ꝑfetu habet et forituidiũc.
ut q̃ intellegitagat. hic filios coparare alios do ꝓsua conusationc̃ ił doctrina im¬
corona quȩ ⁊ martyrũ habebit. etrerũ despecto. ⁊ omne illã ꝑfectionẽ quã
dñ dicbat Fritis ꝑfect sic̃ pat ur glestis ꝑfectus. Hlocaut̃ qndomascu

Expanded text:
inquagesimo liberatio fit omnis debiti, et terrae restitutio, multaque in eo alia bona Juet intellectum perfectum et fortitudinem et filiorum procreationem habet, ut ex sensibilibus nos intelligibilia cogitemus. Ergo qui intellectum maturum et perfectum habet et fortitudinem, ut quae intellexit agat, hic filios comparare alios Deo per suam conversationem, vel doctrinam imcorona, quae et martyrium habebit, et rerum despectum et omnem illam perfectionem quam Dominus dicebat: Eritis perfecti, sicut Pater vester c
Abbreviated transcription (Latin):
a nolentib sacrificia et purificationes a rimoꝵ i tabnaco los festiutta¬
tes ireliq̃ cesare feat. difficultat̃ pacientes in meditationẽ ei descendid
& hane uacutionẽ ꝓsibbito siscepit ⁊ abeis sacra scriptura nins q etiã
sip prior sabbatoꝵ uacttione placebit. Cur: qr nonẽ syeciosa lausin
ore peccatoris sed at. Et qͥde nob remanserint. dabo pauorẽ in cordib
eoꝵ in regionib hostiõ. lerrebti eossonitꝰ folii uolantis. Quot quot enĩ
exeis relictis adhuc studentes scriptura sacrã. pauent in terra iinic& suor
innouo testamto sic̃ diximꝰ. liment enĩ ex fatuitate ⁊ cordecȩcato cõmixtionẽ

Expanded text:
et nolentibus sacrificia et purificationes azymorum et tabernaculorum festivitates et reliqua cessare fecit, difficultatem patientes in meditationem ejus discedunt, et hanc vacationem pro sabbato suscepit, et ab eis sacra Scriptura, nimisque etiam super priorum sabbatorum vacationem placebit. Sed cur? Quia non est speciosa laus in ore pecceorum in regionibus hostium: terrebit eos sonitus folii volantis. Quotquot enim ex eis relicti sunt adhuc studentes Scripturam sacram, pavent in terra inimicorum suorum: in Novo Testamento sicut diximus. Timent enim ex fatuitate
Abbreviated transcription (Latin):
dootrinã sic̃ eugłium : neq adulterii doctrinã ostendint ad custodiam.
ne qͥdẽ respiciendi mulierẽ nec homicidii. ⁊ neqͥ dẽ irascindũ. Unde nec
saciant᷑ iudȩoꝵ panib qͥ ex eiss nutriti: artã qnͣdã doctrinã nihilq

Expanded text:
doctrinam sicut Evangelium, neque adulterii doctrinam ostendunt ad custodiam, doctrinam sicut Evangelium, neque adulterii doctrinam ostendunt ad custodiam, ne quidem respiciendi mulierem, nec homicidii, et ne quidem irascendum: unde nec satiantur Judaeorum panibus, qui ex eis sunt nutriti, arcta
Abbreviated transcription (Latin):
ltaut decẽ muliere sinuno clibano coquant panes ⁊ reddant cos ad pond.
& comeã ctis et ñ saturabimini. Nihilha bent iudei qđ doctrina uires ha¬
bere nutriendi faciat. exceptis decẽ p̃ceptis. qr uerã ꝓphetarũ expo¬
suscipert: s scđm litterã sola qđ stare ñ potest. Frimõ qr locus deser¬
tus ẽ. in qͦ erant sacrificia ⁊mundationes. ⁊ oblationes. ⁊ reliqͣ que ꝑ¬
tinent adseruttiũ litterȩ. Deinde multa ineis erunt. nontã studio guĩã
risu digna ad eusto diendũ. atq operandũ. Nec contrariũ ÷ sabbatiman¬
datũ. qr etsidecc̃ mandatis in sertũ ẽ ñtam̃ excis ẽ. Sigͥ mandatũ spe¬
cialt ponamꝰ. egosũ dñs ds̃ tuus qͥeduxite det̾ra eerpti de domo serui¬
tutis. ꝑ fectũ mandatoꝵ decẽ numerũ inuthiemꝰ. Dehinc Aꝑte reqͥem intel¬
legibilẽ signficat. inqͣ nullũ op̃ huius modi licet nos agere. Hatgꝰ sola
panẽ opetant᷑ popło iudȩo inclibano uno. legali uidelicet: & feadunt

Expanded text:
ta ut decem mulieres in uno clibano coquant panes, et reddant eos ad pondus, et comedetis et non saturabimini? Nihil habent Judaei quod doctrinam vires habere nutriendi faciat, exceptis decem praeceptis, quia veram prophetarum expot. Primum quia locus destructus est in quo erant sacrificia, et mundationes, et oblationes, et reliqua quae pertinent ad servitutem litterae. Deinde multa in eis erant non tam studio quam risu digna ad custodiendum atque operandum. Nec contrarium est sabbati mandatum, quia etsi decem mandatis insertum est, non tamen ex eis est. Si ergo mandatum speciale ponamus: Ego sum Dominus Deus tuus, qui eduxi te de termandatorum decem numerum inveniemus. Dehinc aperte requiem intelligibilem significat, in qua nullum opus hujusmodi licet nos agere. Haec ergo sola panem operantur populo Judaeorum in clibano uno, legali videlicet; et reddunt