comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes enim se ẽẽ sapientes stulti factistͥ. Eiect̾iuꝰ rapi¬
unt᷑. sic̃ paulꝰ ⁊ sii similes. S ⁊ descendunt. ut ea
quȩ ꝑ excessum mentis uidint. loquuant᷑ paruulis :
eo sane mͦ qͦ capiant᷑ ab ipsis. Rapit᷑ paulꝰ. cum dicit.
Siue m̃te ercedimꝰ deo. Descendit c̃ũ diẽ. Siue so¬
brii sumꝰ uob̃. hoc postĩori gne contemplationis ra¬
pi desidat ꝑfcct̾a anima in castis simos amplexus

Expanded text:
tes enim se esse sapientes, stulti facti sunt . Electi vero rapiuntur, sicut Paulus et sui similes. Sed et descendunt, ut ea per excessum mentis viderint, loquantur parvulis: eo sane modo quo capiantur ab ipsis. Rapitur Paulus cum dicit: Sive mente excedimus, Deo. Descendit cum dicit: Sive sobrii sumus, vobis . Hoc posteriori genere contemplationis rapi desiderat anima perfecta in castissimos amplexus
Abbreviated transcription (Latin):
dis honorificabit me. Caput ex coungis: cũ
qͣm humanitas necesse ẽ ut cogitet᷑:. cum ⁊
eiꝰ dona s nr̃a peccata recordam̃. Namin car¬
nis assumptione duos illos pedes adhoc acce
peceator qͥ ad caput .i. additatem accessum
ñhabebait. ad pedes .i. adhumanitatem ac¬

Expanded text:
dis honorificabit me . Caput autem ex eo ungis, cum quam humanitas necesse est cogitetur, cum non ejus dona, sed nostra peccata recordamur. Nam in carnis assumptione duos illos pedes ad hoc accepeccator qui ad caput, id est ad deitatem, accessum non habebat, ad pedes, hoc est ad humanitatem, ac
Abbreviated transcription (Latin):
q̃utilitas in ut̾sq: Rursꝰ si de donis deiuelimꝰ
innotescere hoĩb. ñ do ĩ occultis cordis placere:
humilitatẽ ꝑdimꝰ: & m̾ito illa uoce inẽpam̃. Qd
habes qͦd ñ accepisti: Sic utͦq mͦ ꝑielitam̃. hĩe hu¬
militatem. illine admittendo caritatẽ.⁊ qͥs sine
humilitate ⁊ caritate potest saluus fieri: Rectꝰ
tione ⁊ cȩt̾is studeamꝰ impleri pͥmum: deinde si
illa ꝓximis partiri. Ita sane obtinebimꝰ illud sp̃s
scĩ donũ. qͦd uocat᷑ disc̾tio sp̃uum. si ⁊ ea q̃ nobis
tm̃ congruunt. nobres eruemꝰ ⁊ ea q̃ ad aliorum
utilitatem conferunt᷑ nob̾. largiam᷑ ⁊ ꝓximis.

Expanded text:
quae utilitas in utrisque? Rursus si de donis Dei velimus innotescere hominibus, non Deo in occultis cordis placere, humilitatem perdimus, et merito illa voce increpamur: Quid habes quod non accepisti? Sic utroque modo periclitamur, hinc humilitatem, illinc amittendo charitatem. Et quis sine humilitate et charitate potest salvus fieri? Rectustione et caeteris, studeamus impleri primum; deinde, siilla proximis partiri. Ita sane obtinebimus illud Spiritus sancti donum, quod vocatur discretio spirituum, si et ea quae nobis tantum congruunt, nobis reservemus, et ea quae ad aliorum utilitatem conferuntur, nobis largiamur et proximis.
Abbreviated transcription (Latin):
largissimo saluatori:qui humanȩ salutis occa¬
siones tam copiosa caritate ꝑqͥrit. ut in his
uoluntatem ⁊ opꝰ. in his sine oꝑe uoluntatem.
in his etiamsine uoluntate opꝰ salutis inueni¬
re lȩtet᷑: qͥ uult om̃s homines saluos fieri.⁊ ad
agnitionem sui uenire. ħ est enim uita ȩt̾na¬

Expanded text:
largissimo Salvatori, qui humanae salutis occalargissimo Salvatori, qui humanae salutis occasiones tam copiosa charitate perquirit, ut in his voluntatem et opus, in his sine opere voluntatem, in his etiam sine voluntate opus salutis invenire laetetur, qui vult omnes homines salvos fieri, et ad agnitionem sui
Abbreviated transcription (Latin):
infantes: inde mag damnent᷑ ficte accedss¬
tes. Nicħ̃ ominꝰ sane in qͥbdam uoluntasli¬
ne oꝑe sufficiens: ñ autem cont̾ opꝰ. Sbi cal¬
sarapitur quismnbona quidem uolunaa
s necdum ꝑfecta necdum idonea margrã
sustinere. Qͥs illiatideat ꝓ hac imꝑfecdõe
negare salutem: forte enim ꝓpt̾ea non sinit᷑ in
illam grauem temptationem uenire. ne defici¬
at ⁊ damnet᷑. Nimirum sun hac tam infirma
uoluntate induceret᷑ in eam q̃ supͣ ipsum est
temptationem. nec uoluntas roboraret᷑: quis
illum dubitet defecturum. negaturum. ⁊ si in
eo mori contigerit etiam ꝑiturum: Q enm
erubuerit me coram hominib:erubescam ⁊
egoeum ait dñs eoram angłis dĩ. In ea gͥ imꝑ¬
fect̾a uoluntate in qͣ saluatur. ubi deest facultaᷤ
cidere. Emulem ꝓinde caritatem. & sec̃temur
bona oꝑa fr̃s mei. nec infirmitatis nec ignoran¬
dȩ peccata ullomͦ paruipendentes. Magis aut̃
solliciti ⁊ timoratiagamꝰ gr̃as benignissimo ⁊

Expanded text:
accedentes. Nihilominus sane in quibusdam voluntas sine opere sufficiens est, non autem contra opus. Verbi causa, rapitur quis in bona quidem voluntate, sed necdum perfecta, necdum idonea martyrium sustinere: quis illi audeat pro hac imperfectione negare salutem? Forte enim propterea non sinitur in illam gravem tentationem venire, ne deficiat et damnetur. Nimirum si in hac tam infirma voluntate induceretur in eam, quae supra ipsum est, tentationem, nec voluntas roboraretur; quis illum dubitet defecturum, negaturum, et, si in eo mori contigerit, etiam periturum? Qui enim erubuerit me coram hominibus, erubescam et ego eum, ait Dominus, coram angelis Dei . In ea igitur imperfecta voluntate, in qua salvatur quis, ubi deest facultas cidere. Aemulemur proinde charitatem, et sectemur bona opera, fratres mei, nec infirmitatis, nec ignorantiae peccata ullo modo parvipendentes. Magis autem solliciti et timorati, agamus gratias benignissimo et
Abbreviated transcription (Latin):
centiȩ carnał. ignem inuidie ⁊ ambitionis:
qtiem saltiator in nob̃ non accende s extingue¬
re uenit. Deniq siquis hc̃ alienum ignem in
diuino offerre p̃sumpserit sacͥficio: etiaisi pa¬
temhabeat aaron. moriet᷑ in iniquitate scia.
Porro suꝑhec que de socialuita ⁊ fr̃na dilecꝰ¬
tione de oꝑib bonis & feruiore sc̃o dicc̾a sunt.
humilitatis tuirt᷑ maxima maxime neces¬
saria est ut honore p̃ueniam mincem: nec mͦ
pͥores. s & ipsosiumores sibi qͥsq p̃ponat: que nmi¬
rum humilitatis ꝑfect̾io est. ⁊ iusticie plenitudo
Et qmhylai an datorem diligit ds. & fruct̾us ca¬
q.m.f. In qͥb omnib siqͥs forsitan ꝓficere dissimo¬
lat. ⁊ ꝓficisci de uirtute inuirtutem. nouerit qͥs¬
ro ꝓfectꝰ nr̃ in eoconsistit. ut sepiꝰ dixisse me me¬
mini. ut nunqͣm arbitrem nos app̃hendiss ẽ. s
semꝑ extendam᷑ in anteriora. conem᷑ incessant

Expanded text:
centiae carnalis; ignem invidiae et ambitionis, centiae carnalis; ignem invidiae et ambitionis, quem Salvator in nobis non accendere, sed exstinguere venit. Denique si quis alienum hunc ignem in divino offerre praesumpserit sacrificio, etiamsi patrem habeat Aaron, morietur in iniquitate sua 3. Porro super haec quae de sociali vita et fraterna dilectione, de bonis operibus, et fervore sancto dicta sunt; humilitatis virtus maxima, maximeque necessaria est, ut honore praeveniamus invicem: nec modo priores, sed et ipsos juniores sibi quisque praeponat: quae nimirum humilitatis perfectio est, et justitiae plenitudo. Et quoniam hilarem datorem diligit Deus , et fructus cha. In quibus omnibus si quis forsitan proficere dissimulat, et proficisci de virtute in virtutem; noverit quisro profectus noster in eo consistit, ut saepius me dixisse memini, ut nunquam arbitremur nos apprehendisse, sed semper extendamur ad anteriora, incessant
Abbreviated transcription (Latin):
consecratꝰ. Ad hec fitt᷑i sunt in ꝓcessione nr̃ano¬
ꝓcecdimꝰ: sic enim ob cõmendationem fr̃ne cari¬
tatis ⁊ socialis uite. missos a saluatore disciplos
euangelia sacra testant᷑. Turbat ꝓcessionem si
quis solitariꝰ incełe eurat: nec sͥ soli nocet. s q̃
unitatem sp̃s inuincłopacis. Iamuͦ sic̃ non est
bonum ẽẽ hominemsolum: sic in conspectu
dñiuacuum apparere ꝓhibitum. Cum enimar¬
guant᷑ ociositatis ipsi qͦ qͦs nemo conduxit. qͥ
iam conducti sunt si ocios inuenti fuerint qͥd
merent᷑: fides quippe sine oꝑib mortua est. Ip¬
sadeniq oꝑanr̃a inferuore agenda sunt & in
desidĩo cordis: ut sint lucnȩ ardentes inmani¬
bus nr̃is. Alioqͥntimendum ẽ. ne forte tepidoᷤᷤ
nos euomere incipiat: qͥ in euangłio loquitur
dicens. Ignemuenimittere int̾ram: & qͥduolo
utpote ꝑũsus diumnoꝵ oꝑm emulator. Habet
in quam ignem suum ⁊ipsẽ. ignem concupis¬

Expanded text:
consecratus. Ad haec futuri sunt in processione nconsecratus. Ad haec futuri sunt in processione nprocedimus: sic enim ob commendationem fraternae charitatis et socialis vitae missos a Salvatore discipulos Evangelia sacra testantur . Turbat processionem, si quis solitarius incedere curat: nec sibi soli nocet, sed etunitatem spiritus in vinculo pacis. Jam vero sicut non est bonum esse hominem solum, sic in conspectu Domini vacuum apparere est prohibitum . Cum enim arguantur otiositatis ipsi quoque quos nemo conduxit : qui jam conducti sunt, si otiosi inventi fuerint, quid merentur? Fides quippe sine operibus mortua est . Ipsa denique opera nostra in fervore agenda sunt, et in desiderio cordis, ut sint lucernae ardentes in manibus nostris. Alioquin timendum est, ne forte tepidos nos evomere incipiat, qui in Evangelio loquitur, dicens: Ignem veni mittere in terram, et quid volo utpote perversus divinorum operum aemulator; habet, inquam, ignem suum et ipse, ignem concupis
Abbreviated transcription (Latin):
Tras redemptor nr̃o. qui tam copiose p̾¬
uenit nos in bndictionib dulcedinis.
sacram̃tis infantiȩ suȩ gaudia nr̃a mutaplicans
Celebrata siquioem pauloante natiitate. arõ¬
cisione. apparitione eꝰ festꝰ hodie nob̾ oblatus¬
nis ipsiꝰ dies illuxit. Hodie namq sistit᷑ cds
placens hostia uirgineis manib offert᷑ in templo.
Portatur a parentib. a senib erpectat᷑. Offerunt
ioscpha maria sacͥficium laudis. sacrificium ma¬
tutinum: symeon ⁊ anna suscipiunt. Abhis. iiiͦi.
celebrata ꝓcessio ẽ: que ꝑ . iiiͬi. orbis climata sollẽ¬
nib hodic gaudus ad memoriam reuocat᷑. Qͥ a
gͥ festiuam hodie & nos ipsi pt̾ cet̾arum consuetii¬
dinem sollemnitatum acturisuimꝰ ꝓcessionẽ. ñ
mutile arbit᷑r modum ipsiꝰ ⁊ ordinem diligenti
intueri. Pcessuri sumꝰ bini ⁊ bini candelas ha¬
bentis in manib. ipsasq succensas nͨ qͦlibet ig¬
ne. s qͥ pͫ in ecclia sacerdotal bndict̾ione fu̾it

Expanded text:
tias Redemptori nostro, qui tam copiose praevenit nos in benedictionibus dulcedinis, sacramentis infantiae suae gaudia nostra multiplicans. Celebratis siquidem paulo ante Nativitate, Circumcisione et Apparitione ejus, festus hodie nobis oblationis ipsius dies illuxit. Hodie namque sistitur Crplacens hostia virgineis manibus offertur in templo, portatur a parentibus, a senibus exspectatur. Offerunt Joseph et Maria sacrificium laudis, sacrificium matutinum; Simeon et Anna suscipiunt. Ab his quatuor celebrata processio est, quae per quatuor orbis climata solemnibus hodie gaudiis ad memoriam revocatur. Quia ergo festivam hodie et nosipsi, praeter caeterarum consuetudinem solemnitatum, acturi sumus processionem, non inutile arbitror modum ipsius et ordinem diligentius intueri. Processuri sumus bini et bini, candelas habentes in manibus, ipsas quoque succensas, nec quolibet igne, sed qui prius in ecclesia sacerdotali benedictione fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
aque.:⁊ alienꝰ ñ bibit ex eis. Et miscdia in medio
damnatio. Mediꝰ ur̃m stat omiseri quem uos
nescitis: ut morientes antequam uid̃itis xp̃m
dm̃i non inꝑace dimittamini. s potiꝰ rapiamini
arugintib p̃paratis ad escam. Suscepimꝰ deus

Expanded text:
aquae, et alienus non bibit ex eis; et misericordia in medio aquae, et alienus non bibit ex eis; et misericordia in medio damnatio. Medius vestrum stat, o miseri, quem vos nescitis: ut morientes, antequam videritis Christum Domini, non in pace dimittamini; sed potius rapiamini a rugientibus praeparatis ad escam. 3. Suscepimus, Deus
Abbreviated transcription (Latin):
Si obedientia. si caritas cooꝑiat multitudinẽ pec¬
catorum: ex hoc iam ꝓcessionis suȩ gła ñ cense¬
bit indignos Magis uͦ ⁊ ipsam q̃ tã paucis collata
uidet᷑. nob̃qͦ abipso inuenire est res eruatã. Qd¬
ni reseruaret postis. quam ⁊ p̃rogauit antiquis.
Dauidrer ⁊ ꝓpħa exultatut ut uidet diem istum.
uidit ⁊ gauis est. alioqͥnsinon uiderat: unde psal¬
symeon. suscepimꝰ ⁊ nos. ⁊ qͥẽq sunt p̃ordinati
aduitam. Siquidem xp̃s heri ⁊ hodie &e in et̾nũ
In medio enim tem plimiscdia ẽ. ñ in angulo ast
moillius exꝑs ñquirenuit. Diriuant᷑ aque tue
ce ñ bibit alienꝰ ex eo.Iui tuus ẽ non uidebit mor
miseraque ducem itineris iħm ignoras: Ignorã¬
tiamenim łi qͥdam hñt Unde hoc : Nempe q
lur uenit inmundum. ⁊ dilecerunt homines
magis tenebs quam lucem. E lux in tenebris¬
lucet.⁊t.e. ñe. Ac sidicat. Et in plateis diriuãt᷑

Expanded text:
si obedientia, si charitas cooperiat multitudinem pecsi obedientia, si charitas cooperiat multitudinem peccatorum, ex hoc jam processionis suae gloria non censebit indignos. Magis vero et ipsam, quae tam paucis collata videtur, nobis quoque ab ipso invenire est reservatam. Quidni ra, exsultavit ut videret diem istum: vidit, et gavisus est. Alioquin si non viderat, unde psalSimeon, suscepimus et nos, et quicunque sunt praeordinati ad vitam: siquidem Christus heri, et hodie, et in aeternum. In medio enim templi misericordia est, non in angulo aut mo illius expers, nisi qui renuit. Derivantur aquae tuae us est, et non bibit alienus ex eo. Qui tuus est, non videbit mortmisera, quae ducem itineris Jesum ignoras? Ignorantiam enim Dei quidam habent. Unde hoc? Nempe quia Lux venit in mundum, et dilexerunt homines magis tenebras quam lucem. Et Lux, inquiehenderunt . Ac si dicat: Et in plateis derivantur
Abbreviated transcription (Latin):
o die templidñm. in templum dñ uirgo
mat̾ inducit. Ioseph qͦq sistit dño ñ scium
s eiꝰ filium: dilectum in qͦ ei bn complacuit. Agnoᷤ¬
cit iustꝰ quem expect̾abat: anna qͦ uidua ꝯfitet᷑.
ab his .iiiͦiͦ. pͥmohodierna ꝓcessio celebrata ẽ. quȩ
pͥmodum exultatione uniũsȩ t̾rȩ in omni loco
⁊ ab omni gente celebiaret᷑. Nec sane mirum si
tẽ parua fuit: quandoqͥdem paruus erat qͥsus¬
cipiebat᷑. Nullum ibi locum peccator habuit:
om̃s iusti. om̃s scĩ. om̃s fuere ꝑfect̃i. S nunquid
hos tantum saluab̃ dñe: Crescat corpꝰ crescat &
miseratio: homines ⁊ ium̃ta saluab dñe. cũ mul-¬
tiplicaueris miscd̃iam tuam ds. In scd̾a iam pro¬
cessione p̃eunt turbe. turbe sequunt᷑: nec tͥigo
portat. s assellꝰ. Neminem itaq dedignat᷑: ne
ipsos qͥ computruerunt tanquam iumenta ĩ
stercore suo. Nondedignat᷑ inquam. ssi apłica
uestim̃ta ñ des int: si doctͥna eoꝵ simors iusticia

Expanded text:
die templi Dominum in templum Domini Virgo mater inducit; Joseph quoque sistit Domino, non suum, sed ejus filium dilectum, in quo ei bene complacuit. Agnoscit Simeon justus quem exspectabat; Anna quoque vidua confitetur. Ab his quatuor primo hodierna processio celebrata est, quae postmodum exsultatione universae terrae in omni loco et ab omni gente celebraretur. Nec sane mirum, si tunc parva fuit, quandoquidem parvus erat qui suscipiebatur. Nullum ibi locum peccator habuit: omnes justi, omnes sancti, omnes fuere perfecti. Sed nunquid hos tantum salvabis, Domine? Crescat corpus, crescat et miseratio. Homines et jumenta salvabis, Domine, cum multiplicaveris misericordiam tuam, Deus . In secunda jam processione praeeunt turbae, turbae sequuntur; nec virgo portat, sed asellus. Neminem itaque dedignatur, nec ipsos qui computruerunt tanquam jumenta in stercore suo: non dedignatur, inquam, sed si apostolica vestimenta non desint, si doctrina eorum, si morum justitia,
Abbreviated transcription (Latin):
disputationib corrixari. consid̾ent ⁊ adu̾tan
neutrum negligio portere. uͥ non uidet᷑ deee
facultas: p̃sertim cum utrumq sine alto. ubi
tam̃ facultas deest. nonmͦ salutem conferre
possit. s etiam sc̃ĩtatem. S ce hoc qͦ firmiter
teneant ꝓdẽe quidem opꝰ sine uoluntate

Expanded text:
disputationibus corrixari; considerent et advertant disputationibus corrixari; considerent et advertant neutrum negligi oportere, ubi non videtur deesse facultas, praesertim cum utrumque sine altero ubi tamen facultas deest non modo salutem conferre possit, sed etiam sanctitatem. Sed et hoc quoque firmiter teneant, prodesse quidem opus si
Abbreviated transcription (Latin):
bus quam prose ipso sollicitudinem gereret ã¬
pliorem. uinceret q in cosensum corporee pas¬
sionis. iit̾nȩ compassionis affect᷑: ut illoꝵ mag̃
scelera qm sua uulna planget. Sit ioħs apud
angłos martyr. qͥb tanquam sp̃italib caturis
sp̃ialia deuotionis eiꝰ signa certiꝰ innotuerunt.
Cet̾m hisunt plane mr̃es tuids: ut in quibus
nechomonec angłs meritum inuenit. singla¬
ris tuȩ p̃rogatiua gr̃e euidentꝰ commendetu
Ex ore infantium & lactentium ꝑfecisti laudẽ.
Gta in excelsis deo angłi dict̾. & in t̾rapax hõibus
bonȩ uoluntatis. Magna qͥdem. s audeo dicer
necdum ꝑfect̾a latis: donec ueniat qͥdicat.
nite paruulos uenire aome. quia talium est
regnum celors: & pax hominib etiam sine uio¬
luntatis usu insacram̃to pietatis. Considerent
hec qͥde oꝑe & uoluntate contentiosis solent

Expanded text:
rsequentibus, quam pro se ipso sollicitudinem gereret amrsequentibus, quam pro se ipso sollicitudinem gereret ampliorem, vinceretque in eo sensum corporeae passionis internae compassionis affectus; ut illorum magis scelera, quam sua vulnera plangeret. Sit Joannes apud angelos 788 martyr, quibus, tanquam spiritualibus creaturis, spiritualia devotionis ejus signa certius innotuerunt. Caeterum hi sunt plane martyres tui, Deus, ut in quibus nec homo nec angelus meritum invenit, singularis tuae praerogativa gratiae evidentius commendetur. Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem . Gloria in excelsis Deo, angeli dicunt, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Magna quidem, sed, audeo dicere, necdum perfecta laus, donec veniat qui dicat: Sinite parvulos ad me venire, quia talium est regnum coelorum ; et pax hominibus, etiam sine voluntatis usu in sacramento pietatis. 3. Considerent haec qui de opere et voluntate contentiosis solent
Abbreviated transcription (Latin):
onis affect̃u. Et bibte gͦ ioħs calicem salutaris. &
secutꝰ est dñm sic̃ petuꝰ: ⁊ si non oimͦ sicut petros.
Qͦd enum sic mansit ut ñ etiampassione corpo¬
rea dñm sequeret᷑. diuini fuit consilii. sic̃ ipse ait.
sic eum uolo manere donec ueniam. Ac si dicat.
Iue ꝓ rp̃o trucidatos in fantes dubitet int̾ mr̃es
coronari. qͥ regñatos in xp̃oñeredit int̾ adoptiõĩs
filios numerari. Auoqͥnqͣndocoeuos sibi pueros
infantib tunc qͥdem circumcisio. ñe uͦ baptis mͦ
sine ullo ꝓpͥe uoluntatis usu sufficit ad salutem.
ficeret adscitatem:. Si queris eoꝵ apud deumiñs¬
taut coronarent᷑.: quere & apud herodem cͥmina
ut trucidarent᷑. Anforte minor xp̃ipietas quã
herodis impietas. ut ille qͥdem potuerit innox¬
ios necidare. xp̃s non potuerit ꝓpt̾ se occisos co¬
ronare: Sit gͦ stephanꝰ martyr apudhomines.
cuiꝰ uoluntaria passio euident̾ apparuit. in cous

Expanded text:
t bibit ergo Joannes calicem salutaris, et t bibit ergo Joannes calicem salutaris, et secutus est Dominum sicut Petrus, etsi non omni modo sicut Petrus. Quod enim sic mansit, ut non etiam passione corporea Dominum sequeretur, divini fuit consilii, sicut ipse ait: Sic eum volo manere donec veniam ; ac si dicat:Ille pro Christo trucidatos infantes dubitet inter martyres coronari, qui regeneratos in Christo non credit inter adoptionis filios numerari. Alioquin quando coaevos sibi pueros infantibus tunc quidem circumcisio, nunc vero baptismus sine ullo propriae voluntatis usu sufficit ad salutem, ficeret ad sanctitatem. Si quaeris eorum apud Deum merita, ut coronarentur, quaere et apud Herodem crimina, ut trucidarentur. An forte minor Christi pietas, quam Herodis impietas, ut ille quidem potuerit innoxios neci dare, Christus non potuerit propter se occisos coronare? Sit ergo Stephanus martyr apud homines, cujus voluntaria passio evidenter apparuit in eo vel
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ qͦd est sc̃m. Neq enim ociose uenit qͦd
ex maria natumẽ sc̃m. s copiose diffundit ⁊ no¬
men ce gr̃ãm scitatis. Nimirum inde stephanus
sẽs. inde ioħs sc̃s: inde sci etiam innocentes. Utili
dñi comitat᷑. ut ñ mͦ int̾ contiguas sollemnitateᷤ
oeuotio continua ꝑseueret: s oe fructꝰ dñicȩ na¬
tiuitatis exinde nob uelut ex qͣdam ꝓsecutione e¬
uidentiꝰ innotescat. Siqͥdem adutere est in his
tͥb souemnitatib tͥplicem quandam speciem sc̃i¬
se arbitͦr in hoĩb repꝑiri. Habemꝰ in beatostephano
martyriifimul ⁊ opꝰi uoluntatẽ. habemꝰsolã uoluntatẽ
ĩbeatoioħe: solum it beatis innocentib opꝰ.
bibertit omnes hi calieem salutaris. aut cor¬
pore simul ce sp̃u:aut solosp̃ii. aut corpore solo.
Demum cumpet᷑ dicet sequere me. euident̾ eũ
adimitationem sue ꝓuiocans passionis: conus
ille uidit discipłm quem diligebat iħs sequen¬
tem:. ñ tam gssu corporis quam ꝓmptȩ deuoti¬

Expanded text:
 quod est sanctum . Neque enim otiose venit quod ex Maria natum est Sanctum: sed copiose diffundit et nomen et gratiam sanctitatis. Nimirum inde Stephanus sanctus, inde Joannes sanctus, inde sancti etiam Innocentes. Utili Domimi comitatur: ut non modo inter continuas solemnitates devotio continua perseveret, sed et fructus Dominicae Nativitatis exinde nobis velut ex quadam prosecutione evidentius innotescat. Siquidem advertere est in his tribus solemnitatibus triplicem quamdam speciem sanctise arbitror in hominibus reperiri. Habemus in beato Stephano martyrii simul et opus et voluntatem: habemus solam voluntatem in beato Joanne; solum in beatis Innocentibus opus. Biberunt omnes hi calicem salutaris, aut corpore simul et spiritu, aut solo spiritu, aut corpore solo. Demum cum Petro diceret: Sequere me, evidenter eum ad imitationem suae provocans passionis; conversus ille vidit discipulum, quem diligebat Jesus, sequentem, non tam gressu corporis, quam promptae de
Abbreviated transcription (Latin):
ricors ⁊ miserator dñs ieiunum te ñ dimittet.
Erinde iubet᷑ ananias manꝰ imponere saulo.
ẜtanqͣm b̃n eruditꝰ non continuo acquieseit.
Uide enimsiũ etiam paulꝰ ipse doctͥnam hanc
deinde tdit discipło.nemini inquiens cito ma¬
nus imponas. Hidit ait dñs uirum imponen¬
tem sͥ manꝰ ut uisum recipiat. fñs pauiꝰ hoc cũ
uidisset. non continuo illuminat᷑ est. Nunqͥdñ
expectauit ananiȩ manum. qr uenturum eũ
uereor ne qͥs forte sit int̾ uos. qͥ solosese sommop̃¬
sumat illuminatum ẽẽ: nec iam ȩquanimit᷑
patiat᷑ admanum tͥhi. s duct̾orem sese ꝓfiteat᷑
alienum. Cui enim necdum administrationis
cura iniuncta ẽ. cui necdum credita dispensa¬
dio. cui necdum p̃ceptum ut uideat & ꝓuideat
his qͥ aꝑtos ocłos habentes nicħ uident: qͥd hoc p̃so¬
mere temptat. nͥ qr meditat᷑ inania.⁊ qͣsi somita¬

Expanded text:
rator et misericors Dominus jejunum te non dimittet. 8. rator et misericors Dominus jejunum te non dimittet. 8. Exinde jubetur Ananias manus imponere Saulo; sed tanquam bene eruditus, non continuo acquiescit. Vide enim si non etiam Paulus ipse doctrinam hanc deinde tradidit discipulo, Nemini, inquiens, cito manus imponas . Vidit, ait Dominus, virum imponentem sibi manus, ut visum recipiat. Fratres, Paulus hoc cum vidisset, non continuo illuminatus est. Nunquid non exspectavit Ananiae manum, quia venturum eum vereor ne quis forte sit inter vos, qui solo se somnio praesumat illuminatum esse; nec jam aequanimiter patiatur ad manum trahi, sed ductorem sese profiteatur aliorum. Cui enim necdum administrationis cura injuncta est, cui necdum credita dispensatio, cui necdum praeceptum ut videat, et provideat his qui apertos oculos habentes nihil vident: quid hoc praesumere tentat, n
Abbreviated transcription (Latin):
diuinam discẽ uoluntatem. Plane qͥ te salubͥt̾
truit.⁊ conu̾tit cor tuũ ad desidandum uotun¬
tatemsuam:. ipse tͥdix̃. surge ⁊ ingde ciuitatẽ.
D audi qm manifeste in his quȩ sequunt᷑. uo¬
luntaria simplicitas.⁊ xpĩana cominendat᷑
mans uetudo. Aꝑtis ocłis nicħ uidebat: ad ma-
nus trahebat᷑ ab his qͥ comitabant᷑ eum. felix
cecitas: qͣmale qndam illuminati in p̃uarica¬
done. tandem in conũsione ocłi salubrit̾ exce¬
antur. Sane qͦd tͥduo pauiꝰ sine cibomanet ꝑ¬
sistens ioratione: ad eos maxime ꝑtinet quino¬
untis scł̃o abrenunciantes. necdum in cȩlesti
consolatione respirant. Sustineant gͦ ae ips :
dñm in omni patientia. orent sine int̾missiõe.
querentes. petentes. pulsantes: qͥa exaudiet eos
pat̾ celestis in tp̃r oportuno. Non obliuiscet᷑ ĩ
finem. ueniet ⁊ ñ tardabit. Si tͥduo sustinueris
eum ñ habens qͦd manduces:confide quia mise¬

Expanded text:
divinam discere voluntatem. Plane qui te salubriter divinam discere voluntatem. Plane qui te salubriter terruit, et convertit cor tuum ad desiderandam voluntatem suam, ipse tibi dixit: Surge, et ingredere civitatem. Sed audi quam manifeste in his quae sequuntur voluntaria simplicitas et Christiana commendatur mansuetudo. Apertis oculis nihil videbat: ad manus autem trahebatur ab his qui comitabantur eum. Felix caecitas, qua male quondam illuminati in praevaricatione, tandem in conversione oculi salubriter excaecantur. Sane quod triduo Paulus sine cibo manet persistens in oratione, ad eos maxime pertinet, qui noviter saeculo abrenuntiantes, necdum in coelesti consolatione respirant. Sustineant ergo et ipsi Dominum in omni patientia; orent sine intermissione, quaerentes, petentes, pulsantes, quia exaudiet eos Pater coelestis in tempore opportuno. Non obliviscetur eorum in finem; veniet, et non tardabit. Si triduo sustinueris eum non habens quod manduces, confide quia mise
Abbreviated transcription (Latin):
eligentes in qͥb obediant imꝑanti. immo inqͥ¬
bus p̃ceptorem suum ipsoꝵ obedire necesse sit
uoluntati. Huim itaq ⁊ si tolerari seuideant.
⁊ condescendi ac morem geri infirmitati suẽ ꝓ¬
ficiant obsecͦ. pudeatq semꝑ paruulos inuemiri.
ne qñ forte audiant qͥd debui uob̃ facere & non
fci: ⁊ abutentib patientia ⁊ benignitate p̃lati fi
at tandem multitudo ex hibite miserationis eu¬
mulus iustȩ damnationis. ¶ Dñe qͥd me uis
facere: &. dñs ad illum. Surge ingrede in ciui¬
tatem: ibi dicet᷑ tͥ quid te oporteat facere. O sa¬
pientia suauit̾ uere uniũs a disponens. Eũ cui
tuloqueris erudiendum de uoluntate tua
mittis ad hominem. ut socialis uite cõm̃detur
utilitas. ⁊ edoctꝰ ꝑ hominem. discat ⁊ ipse scđm da¬
tam s grãm hominib subuenire. Ingrede ciui
tadem. Uidetis fr̃s ñ sine diuino ꝯsilio fact̾um eẽ:
ut hanc ciuitatem dñi uͥtutum ing̾deremini.

Expanded text:
eligentes in quibus obediant imperanti, imo in queligentes in quibus obediant imperanti, imo in quibus praeceptorem suum ipsorum obedire necesse sit voluntati. Hujusmodi itaque, etsi tolerari se videant, et condescendi ac morem geri infirmitati suae, proficiant, obsecro, pudeatque semper parvulos inveniri, ne quando forte audiant. Quid debui vobis facere, et non feci? et abutentonis cumulus justae damnationis. 7. Domine, quid me vis facere? Et Dominus ad illum: Surge, et ingredere civitatem; ibi dicetur tibi quid te oporteat facere. O Sapientia suaviter vere universa disponens! Eum cui tu loqueris, erudiendum de voluntate tua mittis ad hominem, ut socialis vitae commendetur utilitas; et edoctus per hominem discat et ipse secundum datam sibi gratiam hominibtatem. Videtis, fratres, non sine divino consilio factum esse, ut hanc civitatem Domini virtutum ingrederemini,
Abbreviated transcription (Latin):
ueniunt᷑ in hac ꝑfect̾e obȩdientie forma. qͥsuã
ita abiecerint uoluntatem. & ne ipsum qͥden
eor ꝓpͥum habeant: ut ñ quid ipsi. s quid dñs
uelit omni hora reqͥrant dicentes sine intini¬
sione. domine qͥdme uisfacẽ: ⁊ illuo samuil.
Loquere dñe: qr audit seruus tuus. Heuplil¬
res habemꝰ euangłici illiꝰ cȩci. quam nouiasi
imitatores Qͥd uis ait dñs ad cȩcumalumat
faciam tͥ: Quanta est mis eratio tua dñe q̃le
facere uelis. Sic enim decet. sic omnino dignũ ẽ.
nonmeam a de s ame tuam queri ⁊ fieriuolunta¬
tem. Uidetis fũs quiauere necessaria erat hoc ĩ lo¬
coconũsio. Sic ꝓfect̾osic inultoꝵ usq hodie pu¬
sillammitas ⁊ ꝑũsitas exigit. ut ab eis queri opor
quȩ toluntas sit p̃ceptoris. Non ẽ eors obedien¬
tiaplena. ñ in omnib parati sunt obseq: ñ ꝑ
omnia seqͥ ꝓposuerunt eum. qͥñ suam s patris
uenit face uoluntatem. Dicͤnunt ⁊ diuidieañ

Expanded text:
untur in hac perfectae obedientiae forma, qui suam ita abjecerint voluntatem, ut ne ipsum quidem cor proprium habeant, ut non quid ipsi, sed quid Dominus velit, omni hora requirant, dicentes sine intermissione, Domine, quid me vis facere? et illud Samuelis, Loquere, Domine, quia audit servus tuus? . Heu! plures habemus evangelici illius caeci, quam novi apostoli imitatores. Quid vis, ait Dominus ad caecum illum, ut faciam tibi? . Quanta est miseratio tua, Domine, quanta facere velis! Sic enim decet, sic omnino dignum est, non meam a te, sed a me tuam quaeri et fieri voluntatem. Videtis, fratres, quia vere necessaria erat hoc in loco conversio. Sic profecto, sic multorum usque hodie pusillanimitas et perversitas exigit, ut ab eis quaeri oporquae voluntas sit praeceptoris. Non est obedientia eorum plena, non in omnibus parati sunt obsequi, non per omnia sequi proposuerunt eum, qui non suam, sed Patris venit facere voluntatem. Discernunt et dijudicant
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi emimuidit liuidum plagis. saturatum obp¬
bris: afflictum suppliciis. lacessitum inuriis. Ui¬
dit deniq contemptibilem: uidit pendentem: tu¬
dit ꝓpyt̾ nosmorientem. & ait. Attritꝰ est ꝓpt̃ sceła
nr̃a: cuiꝰ liuore sanati sumꝰ. Ibi inquam nouissimus
uiroꝵ apparuit & despectꝰ. Hic autem plena erat
omnis t̃ra maiestate ipsiꝰ. Ibiuir doloꝵ ce seiens in¬
firmitatem. Hic dñssedens.¶ illa qͥdem uifio cõ
munis ũbo plurał numeri designat᷑: hec autem
Sedere enimp̃sidentis est:. sedere dñantis est ce
regnantis. Maxime uͦ sedere sciꝑsolium. dñatio¬
nem notat. nam sedere simplicit̃ aliqn ⁊ humili¬
auonem. Cet̾m ut p̃diximꝰ qͥm patre cubat delici¬
aus. cumpatre imꝑans sedet: ibi sponsꝰ amabiliᷤ
hic dñs admirabilis. Deniq głosꝰ ds inscĩs stus:¬

Expanded text:
Ibi enim vidit eum lividum plagis, saturatum oppIbi enim vidit eum lividum plagis, saturatum opprobriis, afflictum suppliciis, lacessitum injuriis. Vidit denique contemptibilem, vidit pendentem, vidit propter nos morientem, et ait: Attritus est propter scelera nostra, cujus livore sanati sumus . Ibi, inquam, novissimus virorum apparuit et despectus; hic autem plena erat omnis terra majestate ipsius. Ibi vir dolorum, et sciens infirmitatem; hic Dominus sedens. Et illa quidem communis visio verbo pluralis numeri designatur: haec autem conspicitur. Sedere enim praesidentis est, sedere dominantis est et regnantis. Maxime vero sedere super solium, dominationem notat; nam sedere simpliciter, aliquando et humiliationem. Caeterum, ut praediximus, qui in Patre cubat delicians, cum Patre imperans sedet; ibi sponsus amabilis, hic dominus admirabilis; denique gloriosus Deus
Abbreviated transcription (Latin):
cialit̃ ad humane ꝑtinuit nat᷑e humilitatem. sedm
quam ipse ait. Pat̾ maiorme ẽ. dicere ne audebim
qͦd aliq̃n etiam fuit sine patre: Nemo id p̃sumet:
siñ pͥor ipse dixisset. ds m̃s dsm̃s: utqͥd deliquisti
me: Quasi q̃dam ibi derelict̾io fuit: ubi nulla
fuit in tanta necessitate uirtutis exibitio. nulla
patre nascentem. in patre eubantem. cũ patre se¬
dentem: a patre ambulantem. ꝓpatre stantem:
sub patre pendentem.sine patre quodãm mori¬
entem. Quonam gͥ mͦ ex his uidisse eum ẽdimꝰ
ysaiam cum dicet: uidi dñm sedentem suꝑsoliũ
ercelsum & eleuatũ: Longe enim ꝑomnem mo¬
dum. dissimilis ea uisio fuit: de qua alibi idem ꝓ¬
pheta. Uidimꝰ euminquit. ⁊ ñ erat ei species neq
decor. ⁊ estimauimꝰ eum tanqͣm lepsum ⁊ ꝑcussũ
adeo.⁊ huimiliatum. Idem utrobiq indit eundem :
sñ uidit eodem mͦ: ac ꝑ hoc qͦdammꝰ ñ eundem.

Expanded text:
cialiter ad humanae pertinuit naturae humilitatem, secundum cialiter ad humanae pertinuit naturae humilitatem, secundum quam ipse ait: Pater major me est . Dicerene audebimus quod aliquando etiam fuerit sine Patre? Nemo id praesumeret, si non prior ipse dixisset: Deus meus, Deus meus, utquid dereliquisti me? Quasi quaedam enim ibi derelictio fuit, ubi nulla fuit in tanta necessitate virtutis exhibitio, nulla  ex Patre nascentem, in Patre cubantem, cum Patre sedentem, a Patre ambulantem, pro Patre stantem, sub Patre pendentem, sine Patre quodammodo morientem. Quonam igitur modo ex his vidisse eum credemus Isaiam, cum diceret: Vidi Dominum sedentem super solium excelsum et elevatum? Longe enim per omnem modum dissimilis ea visio fuit, de qua alibi idem propheta: Vidimus eum, inquit, et non erat ei species neque decor: et aestimavimus eum tanquam leprosum, et percussum a Deo, et humiliatum. Idem utrobique vidit eumdem; sed non vidit eodem modo, ac per hoc quodam modo non eumdem.
Abbreviated transcription (Latin):
unum sumꝰ. Illud ꝓinde ucta p̃fatam similitu¬
dinem. tanqm cubicłm unigeniti⁊ quasi sum¬
nia q̃dam requies dñi est. Nos quoq ꝑhancuo¬
luntatum unitionem & adhesionem sp̃s quam
nimirum caritas fac̃: ꝓnr̃o qͥdem modulo in ħ
suum cubicłma in suam requiem factꝰ etiam
ambulantem significat: ⁊̃ ad eum quem prori¬
me ipso p̃stante celebrati sumꝰ. spectat incarna¬
tionis eius aduentum. Hinc nimirum & ipse
ait. Ego enim a deo ꝓcessice tieni. In t̾ris deniq
uisꝰ ce cum hominib conu̾satꝰ. mediꝰ nr̃m quẽ
nesciebamꝰ stetit: uerꝰ quidem emmanuel nob¬
cum ds. nob̃cum stans.s ꝓpatre. Qͦd enim no¬
biscum stetit. adiutorium: qͦd ꝓ patre stecitr
lum designat. Pat̾nam nempe querebat inõĩ¬
bus głam: cuius & uenerat facere uoluntatem.
fixum attendas: ibi maxime euudentissime
eum sub patre reppies. Hoc enim ꝓpe ac spe¬

Expanded text:
unum sumus . Illud proinde juxta praefatam similituunum sumus . Illud proinde juxta praefatam similitudinem, tanquam cubiculum Unigeniti, et quasi summa quaedam requies Domini est. Nos quoque per hanc voluntatum unionem et adhaesionem spiritus, quam nimirum charitas facit pro nostro quidem modulo, in hoc suum cubiculum et in suam requiem factus etiamambulantem significat, et ad eum, quem proxime ipso praestante celebraturi sumus, spectat Incarnationis ejus adventum. Hinc nimirum et ipse ait: Ego enim a Deo processi et veni . In terris denique visus, et cum hominibus conversatus, medius nostrum, quem nesciebamus, stetit, verus quidem Emmanuel, nobiscum Deus, nobiscum stans, sed pro Patre. Quod enim nobiscum stetit, adjutorium; quod pro Patre stetit, zelum designat. Paternam nempe quaerebat in omnibus gloriam, cujus et venerat facere voluntatem. t hunc crucifixum attendas, ibi maxime evidentissimeque eum sub Patre reperies. Hoc enim proprie ac spe
Abbreviated transcription (Latin):
tem ⁊ substantiȩ unitatem. uelut similis q̃dam ei
que int consessum ⁊ accubitum ẽ. cogitari posse
distinct̾io uideat᷑. Deniq parum uidet᷑ sponse
uide sedentem: cubantem sibi flagitat indicar
Indicamait quem diligit anima mea. uͥ cubas
inmeridie. S & ammȩ omni que sanum sapit.
insede maiestatis suȩ. sedebitis & uos iudicantis.
haudminꝰ utiq iocundior sessione cubatio. Ego
inpatre ait filiꝰ. ⁊ pat̃ in me ẽ. Non potuit exp̃siꝰ
substantie unitas comendari. Uenim utq in alto
nicħ quasi ext̾ius licet nicħ int̾itis cogitari. sim¬
plicissimam mag̃ credinecesse est in ambobus
substantie unitatem. Ueruntam̃ aliquatenus
huic simile ẽ qͦd đr: quimanet in caritate. in dͥo
manet & ds in eo. N quodhõc qͥdem sp̃alis q̃dã
unio. scđm qͦd supͣ memorauimꝰ. qui adheret do.¬
signatur. Unde & habes in euangłio. Ego & pat

Expanded text:
tem, et substantiae unitatem, velut similis quaedam ei, tem, et substantiae unitatem, velut similis quaedam ei, quae inter consessum et accubitum est, cogitari posse distinctio videatur. 2. Denique parum videtur sponsae videre sedentem; cubantem sibi flagitat indicari. Indica mihi, ait, quem diligit anima mea, ubi cubes in meridie . Sed et animae omni, quae sanum sapit, in sede majestatis suae, sedebitis et vos judicantes . Haud minus utique jucundior sessione cubatio. Ego in Patre, ait Filius, et Pater in me est . Non potuit expressius substantiae unitas commendari. Ubi enim uterque in altero, nihil quasi exterius licet, nihil interius cogitari; simplicissimam magis credi necesse est in ambobus substantiae unitatem. Verumtamen aliquatenus huic simile est quod dicitur: Qui manet in charitate, in Deo manet, et Deus in eo : nisi quod hic quidem spiritualis quaedam unio, secundum quod supra memorasignatur. Unde et habes in Evangelio: Ego et Pater
Abbreviated transcription (Latin):
dñm & ex patre & in patre. & cum patre.
& apatre ⁊ ꝓpatre etiam. & subpatre. Qͦd dr ex
enim tͥa hec ab ȩt̾no. Cet̾m si ex patre nascens: qͥd
inpatre aut cum patre: Nonincongrue forsitã
in patre cubans. cum pat̾ sedens dicat᷑. Et audite
consessus huiꝰ. ⁊ huiꝰ accubitꝰ rationem. Siẽ enim
sessiomaiestatem. sic consessio ȩqualitatem expri¬
mit maiestatis. p̃sertim cum sit ei sedes a dextras
patͥs non sane sub pedib uel quasi a t̾go. ⁊ sedere
qͥdem iam qͥescere est. s iacere mag̃. Qͥd autem
delectabiliꝰ. ⁊ qͦdammͦ dulciꝰ eẽ uidebit᷑ filio quod
in patre est. an qͦd cum patre omnib p̾est. In quo
putas hoꝵs summa illa pax dei que eruꝑat omnem
sensum. ⁊ singłaris requies dñi competentiꝰ assigne¬
tur: Q si digne satis ore id expͥmi nequeat: corde tñ
forsitan pie concipit᷑: ut salua quidem in omnib
illiꝰ indiuisibili simplicitati eẽntiȩ. int̾ głe eqͣlita¬

Expanded text:
num et ex Patre, et in Patre, et cum Patre, et a Patre, et pro Patre, etiam et sub Patre. Quod dicitur, ex enim tria haec ab aeterno. Caeterum si ex Patre nascens; quid in Patre, aut cum Patre? Non incongrue forsitan in Patre cubans, cum Patre sedens dicatur. Et audite consessus hujus, et hujus accubitus rationem. Sicut enim sessio majestatem, sic consessio aequalitatem exprimit majestatis, praesertim cum sit ei sedes a dextris Patris, non sane sub pedibus, vel quasi a tergo. Et sedere quidem jam quiescere est, sed jacere magis. Quid autem delectabilius et quodammodo dulcius esse videbitur Filio, quod in Patre est, an quod cum Patre omnibus praeest? In quo putas horum summa illa pax Dei, quae exsuperat omnem sensum, et singularis requies Domini competentius assignetur? Etsi digne satis ore id exprimi nequeat, corde tamen forsitan pie concipitur: ut salva quidem in omnibus illius indivisibili simplicitate essentiae, inter gloriae aequalita
Abbreviated transcription (Latin):
rem di. audiat qͥd ipse loquat᷑. Q non ẽ mecũ.
cont᷑ me est.⁊ qͥ ñ colligit mecum dis pergit.¬
¶ Saule saule qͥdme ꝑsequeris: Et ille. Qͥs es
dñe: Hinc ꝓfect̾odat᷑ intelligi. quiauere circũ¬
fusa erat illiclaritas: non infusa. Audiebat par¬
rudiebat᷑ ad fidem: & ut ipse pꝰea doeuit. fides
ex auditu.uis es inquit: Ignotum enim ꝑse¬
quebatur. ⁊ ideo consecut᷑ est mniscdiam: quia
ignorans in incredulitate hoc fec̃. Discite ex s
fũs iustum iudicem dm̃ non mͦ qͥd fiat. s & qͥ
animofiat considare: ⁊ cauete deinceps nequi.
ista. non curo corrigere: non est magnum sim
his maneamuenialibꝰ minimisq peccatis. ħ
enim est dilect̾issimi in penitentia. hec blasphe¬
mia in sp̃m sc̃m: blasphemia irremissibilis. Paul
miam: ⁊ ideo consecutꝰ est miscd̾iam. Qͥs es dñe:¬
Q dñs ad cum. Ego sum iħs nazarenꝰ quem tup¬
sequeris. Ego saluator quemtu ꝑsequendo ꝑis.

Expanded text:
rem 957 Dei, audiat quid ipse loquatur: Qui non est mecum, rem 957 Dei, audiat quid ipse loquatur: Qui non est mecum, contra me est; et  Saule, Saule, quid me persequeris? Et ille Quis es, Domine? Hinc profecto datur intelligi quia vere circumfusa erat illi claritas, non infusa. Audiebat Paurudiebatur ad fidem: et ut ipse postea docuit, Fides ex auditu . Quis es, inquit? Ignotum enim persequebatur, et ideo consecutus est misericordiam, quia ignorans in incredulitate hoc fecit. Discite ex hoc, fratres, justum judicem Deum, non modo quid fiat, sed et quo animo fiat, considerare; et cavete deinceps, ne quiista, non curo corrigere; non est magnum si in his maneam venialibus minimisque peccatis. Haec est enim, dilectissimi, impoenitentia, haec blasphemia in Spiritum sanctum, blasphemia irremissibilis. Paulus miam; ideo consecutus est misericordiam. 6. Quis enus ad eum: Ego sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris. Ego sum Salvator, quem tu persequendo petis.
Abbreviated transcription (Latin):
docuit ratio impedire salutem. ẽe ꝑseqͥ saluatorẽ.
Quasego de salute animȩ mec fr̃i illi gr̃as agere
possum: quimͥ ꝓpinat decͣetionis fr̃ne uenenum:
Merito detͣctores do odibiles descͥbunt̾: tanquã
ꝑsecutores. Qt & is qͥ exemplosuo ad remissiꝰ
agendum. cȩt̾os ꝓuocat. aut singlaritate tͥbat
aut inquietat curiositate. aut impatientia
sua ⁊ murmuratione molestat: aut qͦcũq mͦ
cont̾stat sp̃m di qͥ in eis ẽ. scandalizans unum
de minimis istis c̃dentib in eum: ñne ⁊ hic ma¬
crimen longe sit semꝑ a nob: obsec̃ tios dilee¬
tissimibenignos semꝑoe mites exbibeam᷑nos inuicẽ
subportantes in õĩ patientia.⁊ ad id qͦd melius ⁊ ꝑ
fect̾itis est alt̾utrum ꝓuocantes. Qͥs enim seruus
sufficere sibiputat non ꝑsequi dñm: s nec obseqͥ
dño. Quam habiturꝰ est grãm. siut ñ resistit. sic
nec assistit qͥdem: Demq siqͥs adeo pusillaminis ẽ.
ut satis sͥ reputet nec ꝑsecutorem ẽẽ nec coadiuto¬

Expanded text:
docuit ratio, impedire salutem, esse persequi Salvatorem. Quas ego de salute animae meae fratri illi gratias agere possum, qui mihi propinat detractionis fraternae venenum? Merito detractores Deo odibiles describuntur , tanquam persecutores. Quid et is qui exemplo suo ad remissius agendum caeteros provocat, aut singularitate turbat, aut inquietat curiositate, aut impatientia sua et murmuratione molestat; aut quocunque modo contristat Spiritum Dei qui in eis est, scandalizans unum de minimis istis credentibus in eum? nonne et hic macrimen longe sit semper a nobis, obsecro vos, dilectissimi, benignos semper et mites exhibeamus nos, invicem supportantes in omni patientia, et ad id quod melius et perfectius est, alterutrum provocantes. Quis enim servus sufficere sibi putat non persequi Dominum, sed nec obsequi Domino? Quam habiturus est gratiam, si ut non resistit, sic nec assistit quidem? Denique si quis adeo pusillanimis est, ut satis sibi reputet nec persecutorem esse, nec coadjuto
Abbreviated transcription (Latin):
me ꝑsequeris: Nere dep̃hensus est saulꝰ. non ẽ
dissimulandi locꝰ. non ẽ facultas ulla negan¬
di.In manib sunt epłe crudelissimȩ legatioĩs
auet̾oritatis execrande: potestatis iniquȩ. Qͥd
secuti sunt xp̃m qui sacratissimum illud corpꝰ
crucis affixere patibulõ.⁊ñ ꝑsequebat᷑ eum qͥ
adũsus corpꝰ eiꝰ. quod est eccłia. est enim corpꝰ
eiꝰ etiam ipsa. odio furebat iniquo: Deniq si ꝓ¬
prium sanguinem dedit inp̃cium redemptio¬
nis animarum. non tͥuidet᷑ grauiorem ab eo
sustinere ꝑsequutionem qui suggestione ma¬
ligna. exemplo ꝑnitioso. scandali occasione
auertit ab eo animas quas redemit:quam a
iudeo qui sanguinem illum fudit: Agnoscite
dilectissimi: expauescite consortia eorum qui
salutem imyediunt animaꝵ. Horrendum
penitꝰ sacͥlegium: quod & ipsoꝵs uidet᷑ excedẽ
facinꝰ. qui dño maiestatis manꝰ sacͥlegas miece¬

Expanded text:
me persequeris? Vere deprehensus est Saulus: non est me persequeris? Vere deprehensus est Saulus: non est dissimulandi locus, non est facultas ulla negandi. In manibus sunt epistolae crudelissimae legationis, auctoritatis exsecrandae, potestatis iniquae. Quid secuti sunt Christum, qui sacratissimum illud corpus crucis affixere patibulo, et non persequebatur eum qui adversus corpus ejus, quod est Ecclesia est enim corpus ejus etiam ipsa, odio furebat iniquo? Denique si proprium sanguinem dedit in pretium redemptionis animarum, non tibi videtur graviorem ab eo sustinere persecutionem, qui suggestione maligna, exemplo pernicioso, scandali occasione, avertit ab eo animas quas redemit, quam a Judaeo qui sanguinem illum fudit? 3. Agnoscite, dilectissimi, et expavescite consortia eorum qui salutem impediunt animarum. Horrendum penitus sacrilegium, quod et ipsorum videtur excedere facinus, qui Domino majestatis manus sacrilegas injece
Abbreviated transcription (Latin):
lectionis: Qͥs dicat iniquitatis pondẽ p̾ssꝰ assur¬
gere iam adstudia meliora ñualeo:qñ in ipso
itinere quosanguinem sitiens xp̃ianum. di¬
rum toto peetore uirꝰ efflabat ꝑsecutor crudeliᷤᷤ¬
simus. infidelissimum repente mutatus est
p̃dicatorem: Magnifice siquidem in hac una
conu̾sione. ⁊ miscđie magnitudo ⁊ efficatia gr̃e
comm̃dat᷑. Subito ait lucas circumfulsit eũ
lux de cȩlo. Ouere mestimabilis diuine dig¬
natio pietatis. Illustrat cȩlesti ftilgore uel a fo¬
ris. intꝰ adhuc luminis incapacem. Qͥ necdũ
infundi pot̾at diuina saltem circum fundit᷑
tare est de ueritate quȩ sese ingerit ꝑ utsq o¬
culorum scilieet auriumq fenestras. dic nmi¬
rumsic iniordane qͦ supͣ caput dñi. ⁊ columba
apparuit ⁊uox sonuit:sic & inmonte qͥndo
tranffiguratꝰ est coram discipłis.claritas uisa
est ce uox nichominꝰ patͥs audita Daule saule qͥd

Expanded text:
lectionis? Quis dicat iniquitatis pondere pressus: Assurlectionis? Quis dicat iniquitatis pondere pressus: Assurgere jam ad studia meliora non valeo; quando in ipso itinere, quo sanguinem sitiens Christianum, dirum toto pectore virus efflabat, persecutor crudelissimus in fidelissimum repente mutatus est praedicatorem? Magnifice siquidem in hac una conversione et misericordiae magnitudo, et efficacia gratiae commendatur. 2. Subito, ait Lucas, circumfulsit eum lux de coelo . O vere inaestimabilis divinae dignatio pietatis! Illustrat coelesti fulgore vel a foris, intus adhuc luminis incapacem: qui necdum infundi poterat, divina saltem circumfunditur tare est de veritate, quae sese ingerit per utrasque, oculorum scilicet auriumque fenestras. Sic nimirum, sic in Jordane quoque supra caput Domini et columba apparuit, et vox sonuit : sic et in monte, quando transfiguratus est coram discipulis, et claritas visa est, et vox nihilominus Patris audita : Saule, Saule, quid
Abbreviated transcription (Latin):
Sancti Patili quomodo ad exemplum eius de¬
Herito quidem dilectissimi conuersiodo¬
ctoris gentium abtimu̾sitate gentium
festiuis hodie gauduis celebrat᷑. Multos enim
ab hac radice ramos ꝓdisse uidemꝰ. Conuersus
paulꝰ. conu̾sionis iminist̾ factꝰ est uniuer so
mundo. E multos qͥdemolimincarne adhyc.
ẜnoniam scđm carnem ambulans. p̃diconiᷤ
officio conu̾tit ad dm̃. Nunc qͦꝙ in ipso feliciꝰ
uuuens ⁊ apud ipsum. ne adhuc qͥdem cessat
ab hominum conũsione: dico autem exemplo.
oratione. doctͥna. Ppterea deniq conũsionis
eiꝰ memoria frequentat᷑. qͦd & ipsa qͦ memorã¬
ab uitilis inueniat᷑. In hac enim memoria &e
peccator spemueniȩ concipit. ut ꝓuocet᷑ ad
benitentiam:⁊ qui iam pęnitet ꝑfecte conũ¬
Sionis accipit formam. Qͥs des ꝑet ultra ꝓmag¬
nitudine cuiꝰlibet criminis quandoquidem
laulum audiat adhuc spirantem minarum
& erdis indiscipłas dñi subito factumuas e¬

Expanded text:
SERMO I. Quomodo ad exemplum ejus coMerito quidem, dilectissimi, conversio Doctoris gentium ab universitate gentium festivis gaudiis hodie celebratur. Multos enim ab hac radice ramos prodiisse videmus. Conversus Paulus, conversionis minister factus est universo mundo. Et multos quidem olim in carne adhuc, sed non jam secundum carnem ambulans, praedicationis officio convertit ad Deum; nunc quoque in ipso felicius vivens, et apud ipsum, ne adhuc quidem cessat ab hominum conversione: dico autem, exemplo, oratione, doctrina. Propterea denique conversionis ejus memoria frequentatur, quod et ipsa quoque memorantibus utilis inveniatur. In hac enim memoria et peccator spem veniae concipit, ut provocetur ad poenitentiam; et qui jam poenitet, perfectae conversionis accipit formam. Quis desperet ultra pro magnitudine cujuslibet criminis, quandoquidem Saulum audiat adhuc spirantem minarum et caedis in discipulos Domini, subito factum vas e
Abbreviated transcription (Latin):
atq prudentiã. Porro duabꝰ uolant: nat᷑e ut di¬
ximus ꝑspicatia. & efficatia gr̃e. Sane mediam
quasi quandam longitudinem nudã uisibilẽ¬
q relinquunt. longanimitatẽ dico ⁊ benigni¬
tatem di ad penitentiam homines inuitantis.
Omnibꝰ enim cernere ẽ quemadmodum solem
suum suꝑ bonos ⁊ malos oriri faciat: ⁊ pluat suꝑiꝰtos
parit᷑ ⁊m tustos. Hac nimirum caritate uerꝰ ille
salomon qͣsi quedam media sua constrauit ꝓpter
filias irłm: ut qͥb altiorase querere. ⁊ ꝓfunda ue¬
stigare non licet. inhissattem mediis ualeant exce¬
ri. ⁊ ad sublimium subtiliumq exinde rerum c̃õ¬
templationem ꝓmoueri aliqñmereant᷑. Ceterum
neqͥssimꝰ ille ex hac uisione ⁊ m p̃senti torquet᷑ acri:
& grauiꝰ cruciabit̃ in futuro. Primum qͥdem qͦd
ipsam nob̾longanimitatis benignitatem inuide¬
at: deinde qͥdiequaqm sibupsi hac saltem occa¬

Expanded text:
atque prudentia. Porro duabus volant, naturae, ut diatque prudentia. Porro duabus volant, naturae, ut diximus, perspicacia et efficacia gratiae. Sane mediam quasi quamdam longanimitatem nudam visibilemque relinquunt, longitudinem dico et benignitatem Dei, ad poenitentiam homines invitantis. Omnibus enim cernere est, quemadmodum solem suum super bonos et, malos oriri faciat, et pluat super justos pariter et injustos. Hac nimirum charitate verus ille Salomon quasi quaedam media sua constravit propter filias Jerusalem : ut quibus altiora se quaerere et profunda vestigare non licet; in his saltem mediis valeant exerceri, et ad subtilium, sublimiumque exinde rerum 955 contemplationem promoveri aliquando mereantur. Caeterum nequissimus ille ex hac visione et in praesenti torquetur acrius, et gravius cruciabitur in futuro. Primum quidem, quod ipsam nobis longanimitatem benignitatis invideat; deinde, quod nequaquam sibi ipsi hac saltem occa