comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrant nomina. Iair enim int̾preta¬
turꝰ inluminans. & galaad aceruus te ᷤᷤ¬
timonii: inluminans bene dicitur dñs
noster. De quo scriptum est in ewange¬
lio. Erat lux uera que inluminat om¬
nem hominem uenientem in hunc mũ¬
dum. Et ad quem in psalmis ꝓpheta
ait. Illuminans tu mirabilit̾ a montib
ȩternis. Hic ergo ex galaad est. quia ex
scripturis sacris eius noticia ꝑcipitur:
quem qui ib corde credulo querit. sine
dubio inuenit. Hic iudicauit istł ꝑ ui
ginti &̃ duos annos: quia omnes qui
in uet̃ testamento & in nouo fideles
fuerunt. sub eius mandatorũ iudicio
iuxerunt. Uicenariꝰ it numerus qui bis
denarium continet: ꝑfectionem legis &
exangelũ demonstrat: ubi duorum pre¬
ceptorum insigne: tnaximum ac ualidis¬
simum est. hoc est dilectionis dei q ꝓxi¬
mi. In his enim duob preceptis: ipsa ueri¬
tate attestante tota lex pendet & prophe.
Unde & idem saluator in exangelio dis¬

Expanded text:
demonstrant nomina. Jair enim interpretademonstrant nomina. Jair enim interpretatur illuminans, et Galaad acervus testimonii. Illuminans bene dicitur Dominus noster, de quo scriptum est in Evangelio: Erat lux vera, quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum ; et ad quem in Psalmis Propheta ait: Illuminas tu mirabiliter a montibus aeternis . Hic ergo ex Galaad est, quia ex Scripturis sacris ejus notitia percipitur, quem qui ibi corde credulo quaerit, sine dubio invenit. Hic judicavit Israel per viginti et duos annos; quia omnes qui in Veteri Testamento et in Novo fideles fuerunt, suo ejus mandatorum judicio vixerunt. Vicenarius enim numerus, qui bis denarium continet, perfectionem legis et Evangelii demonstrat, ubi duorum praeceptorum insigne maximum ac validissimum est, hoc est, dilectionis Dei et proximi: In his enim duobus praeceptis, ipsa Veritate attestante, tota lex pendet et prophetae . Unde et idem Salvator in Evangelio dis
Abbreviated transcription (Latin):
lebant enimꝰ uberȩ feminȩ: de aliis tͥbu¬
bus in alias tribus. Unde & saul cum
esset de tribu beniamin: dedit filiam
suam dauid homini de tribu iuda. Et
sacerdos ioiade utiq homo de tribu leui.
duxit filiam ioram regis hominis de tͥ¬
bu uida. Hinc factum est ut helisabeth
&e mariam cognatas in exangelio lega¬
mus. cum fuerit helisabech de filiabus
aaron: ex quo intelligitur de tribu leui
& filiab aaron aliquam nupsisse in tͥbu
iudam. Unde ita fieret iuter ambas il¬
la cognatio. ut dñi caro non solum de
regia : uerum etiam de sacerdotali stir¬
suꝑ .Xͣx. pullos asinarum. & ꝑrincipes
.XXX. ciuitatum : que ex nomine eius
appellata sunt auoch iair: idest oppida
iair usꝙ in presentẽ diem in terra gala¬
ad. Mortuusq est iair ac sepultus iN
loco cui est uocabulũ. Cãmoñ. Quẽ au̾
iair iste galaadites melius designat:
qͣm redemptorẽ nostrum. qui dux ce
rex est populi xp̃ian: quod bene ip̃a

Expanded text:
lebant enim nubere feminae de aliis tribulebant enim nubere feminae de aliis tribubus in alias tribus. unde et Saul, cum esset de tribu Beniamin, dedit filiam suam Dauid homini de tribu Iuda; et sacerdos Ioiade, utique homo de tribu Leui, duxit filiam Ioram regis, hominis de tribu Iuda. hinc factum est, ut Elizabeth et Maria cognatas in euangelio legamus, cum fuerit Elizabeth de filiabus Aaron. ex quo intellegitur de tribu Leui et filiabus Aaron aliquam nupsis.e in tribum Iuda. unde ita fieret inter ambas illa cognatio, ut domini caro non solum de regia uerum etiam de sacerdotali stirtriginta pullos asinarum, et principes triginta civitatum, quae ex nomine ejus appellatae sunt Avoth Jair, id est, oppida Jair usque in praesentem diem in terra Galaad. Mortuusque est Jair, ac sepultus in loco cui est vocabulum Camon. Quem autem Jair iste Galaadites melius designat, quam Redemptorem nostrum, qui dux et rex est populi Christiani? Quod bene ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
fratris patris eius. Eum ordinatius &
usitatius atq aꝑtius diceretur. filium fra¬
tris patris eius: filius enim erat patrui
eius sicut ęuidentius in ea interpreta¬
cione quȩ ex hebreo est inuenitur. Nõ
natum est. qđ est in nominatiuo pat̾
fratris: s ab eo qđ est patris frater ħ
est enim patruus. Nam siue ponatur
in nominatiuo hic pater fratris. siue
ponaturꝰ hic patris frater: genitiuũ
facit huius patris fratris. Węrum al¬
tenoriturꝰ quęstio: quomͦ fuerit patru¬
us abimelech uir isachar. idest uir de
tribu isachar: cum abimelech patrem
habuerit gecdeon. de tribu fuit manaᷤᷤ¬
se. Quomͦ ergo phua & gedeon fratres
fuerunt: ut possit esse phua patruus
abimelech. Cuius patrui filius thola
succederet scdm istam narracionẽ ipsi
abimelech: Potuerunt ergo gedeon &
phua unam habere matr̃em: ex qua
diuersis patrib nascerentur. & fr̃atres eẽnt
unius matris filii: non unius patris. do¬

Expanded text:
patris fratris eius", cum ordinatius et patris fratris eius", cum ordinatius et usitatius atque apertius diceretur: filium fratris patris eius; filius enim erat patrui eius, sicut euidentius in ea interpretatione quae ex hebraeo est inuenitur. non natum est quod est in nominatiuo "pater fratris", sed ab eo quod est "patris frater"; hoc est enim patruus. nam siue ponatur in nominatiuo: hic pater fratris, siue ponatur: hic patris frater, genetiuum facit "huius patris fratris". uerum altera oritur quaestio, quomodo fuerit patruus Abimelech uir Issachar, id est uir de tribu Issachar, cum Abimelech patrem habuerit Gedeon, qui Gedeon de tribu fuit Manasse. quomodo ergo Phua et Gedeon fratres fuerunt, ut possit esse Phua patruus Abimelech, cuius patrui filius Thola succederet secundum istam narrationem ipsi Abimelech? potuerunt ergo Gedeon et Phua unam habere matrem, ex qua diuersis patribus nascerentur et fratres essent unius matris filii, non unius patris. so
Abbreviated transcription (Latin):
scriptor hystorie narrando expͥmit: cũ
ostendit abymelech obpugnantẽ turrẽ
oppidi thebes: muliere fragmen mole ca¬
piti eius desuꝑ initiente ac cęrebrũ com¬
minuente occubuisse. Quid it. signi¬
ficat hec mulierꝰ nisi sanctã tr ecele¬
siam que ꝑ fraginen mole hoc est ꝑ sen¬
tencias sacrȩ scripture caꝑut antixp̃i qđ
est diabolus concerit. ac cerebrum eius
commminuit: cum sensum maliciȩ fuȩ
subuercit. quando iam hominib predi¬
non ꝑmittit: & ad extremum unita ca¬
piti suo deuncens mortem: mortis aue¬
torem in et̃num dãpnat. ͣ quem dñs utiꝙ
ihs interficiet spiritu oris sui. & destruet
inlustratione aduentus sui. xiiii.
filius foa patrui abimelech uir de
isachar. qui habitauit in sanir montis
annis. Mortuusꝙ ac sepultus est in sa¬
nir. Septuaginta. Et surrexit post abi
melech qui saluum faceret isrł: thola
filius phua filius patris fratris eiꝰ ui
isachar. Filium patui eius dixit: filiũ

Expanded text:
scriptor historiae narrando exprimit, cum scriptor historiae narrando exprimit, cum ostendit Abimelech oppugnantem turrem oppidi Thebes, muliere fragmen molae capiti ejus desuper injiciente, ac cerebrum comminuente, occubuisse. Quid enim significat haec mulier, nisi sanctam Ecclesiam, quae per fragmen molae, hoc est, per sententias sacrae Scripturae caput Antichristi, quod est diabolus, conterit; ac cerebrum ejus comminuit, cum sensum malitiae suae subvertit, quando jam hominibus praedinon permittit et ad extremum unita capiti suo devincens mortem, mortis auctorem in aeternum damnat, quem Dominus utique Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustrfilius Phua, patrui Abimelech, vir de Isachar, qui habitavit in Sanir montis annis, mortuusque ac sepultus est in Sanir. Septuaginta: Et surrexit post Abimelech, qui saluum faceret Israhel, Thola filius Phua, filius patris fratris eius, uir Issachar. filium patrui eius dixit "filium
Abbreviated transcription (Latin):
selmon ꝑ fumum & ignem ext̾inxit. cũ
suꝑbos quosꝙ mentis obscuritate oboȩ¬
cat. ac igne cupiditatis enecat. Abi melech
ergo frater meus rex interpretatur. Si¬
cimite humeri : & selmon consentiens. Igi¬
turꝰ abimelech degener & reprobus rex:
sicimitas in turre consistentes ꝑ arborũ
suorum frondes succensos occidit: cum
autixp̃c eos qui in suꝑbiȩ turrem arbi¬
trũ sui lib̾tate potiti conscendunt: ramoᷤᷤ
arborum de monte selmon hoc est ho¬
minum reꝑborum nęquit̾ sib consenti¬
entium actus: securi nequitiȩ suȩ ac doli
amputans: oculos mentis fumo ꝑfidiȩ
obcecat. ac igne furoris atꝙ cupiditatis
suffocat. Sed sicut abimelech post con¬
fectam cedem condignam ultionem mor¬
tis recompensatione recepit: ita & ipse
antixp̃c post completam maliciam su¬
am in cedib sanctorum: eternę dampna¬
tionis mercedem iusto iudice retribuen¬
te in fine ꝑcipiet. Hoc entm consęquentꝰ

Expanded text:
Selmon, per fumum et ignem exstinxit, cum Selmon, per fumum et ignem exstinxit, cum superbos quosque mentis obscuritate obcaecat ac igne cupiditatis enecat? Abimelech ergo, frater meus rex interpretatur; Sichimitae humeri; et Selmon consentiens. Igitur Abimelech, degener et reprobus rex, Sichimitas in turre consistentes, per arborum suarum frondes succensos occidit, cum Antichristus eos qui in superbiae turrem arbitrii sui libertate potiti conscendunt, ramos arborum de monte Selmon, hoc est, hominum reproborum nequiter sibi consentientium actus securi nequitiae suae ac doli amputans, oculos mentis fumo perfidiae obcaecat, ac igne furoris atque cupiditatis suffocat. Sed sicut Abimelech post confectam caedem condignam ultionem mortis recompensatione recepit, ita et ipse Antichristus post completam malitiam suam in caedibus sanctorum, aeternae damnationis mercedem, justo judice retribuente, in fine percipiet; hoc enim consequenter
Abbreviated transcription (Latin):
cum idolo quo se ꝑtegi confidebant pac¬
t̃um inierant. Abimelech quoq audiens
uiros turris sicimorum pariter conglo¬
batos : ascendit in montem selmoni cũ
omni populo suo. & arrepta sȩcuri pre¬
cidit arboris ramum. inpositum ꝙ fe¬
rens humero dixit ad socios. Quod
me iudetis facere: cito facite. Igitur cer¬
tatim ramos de arborib precilentes
sequebantur ducem. Quos circumdan¬
tes presidio succenderiuit. atꝙ ita fac¬
tum est. ut fumo &̾ igne mille homi¬
num necarentur. uirĩ parit̾ ac mulie¬
res habitatorum turris sichem & cȩt̾a.
Nota est historia quomͦ abimelech sicimi¬
tas dissensione ac sedictione facta suꝑauerit
atꝙ int̾eim̃it. S magis iuuat lectorem:
s allegoriam facti: sano fidei oculo inten¬
te ꝑspexerit. Quem autem melius istum
abimelech seditiosorum regem quam anti¬
xp̃m omnium iniquorum caput ac pͥnci¬
pem possumus intellig̾e: Qui uiros tur¬
ris sicimorum ramis precisis de monte

Expanded text:
cum idolo, quo se protegi confidebant, pactum inierant. Abimelech quoque audiens viros turris Sichimorum pariter conglobatos, ascendit in montem Selmon cum omni populo suo; et, arrepta securi, praecidit arboris ramum, impositumque ferens humero, dixit ad socios: Quod me videtis facere, cito facite. Igitur certatim ramos de arboribus praecidentes sequebantur ducem, qui circumdantes praesidio, succenderunt. Atque ita factum est, ut fumo et igne mille hominum necarentur, viri pariter ac mulieres habitatorum turris Sichem, etc. Nota est historia quomodo Abimelech Sichimitas, dissensione ac seditione facta, superavit atque interemit. Sed magis juvat lectorem, si allegoriam facti sano fidei oculo intente prospexerit. Quem autem melius iste Abimelech seditiosorum rex quam Antichristum, omnium iniquorum caput ac principem, possumus intelligere, qui viros turris Sichimorum ramis praecisis de monte
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ trecenti uiri ad signum crucis ipso
numero ꝑtinentes. Ydrias fictiles acce¬
perunt: eisq ardentes faculas incluse¬
runt. quib hẏdriis fractis repente lu¬
mina numerosa micantia tantam hostiũ
multitudinem terruerunt: tamqͣm ex
suo arbitro iuidetur fecisse gedeon. Non
enim scriptura dicit dñm admonuisse ut
hoc faceret: & tamentam grande signum
quis eius animo atq consilio faciendum
nisi dñs insꝑirauit: qui prefigurauit scõs
suos thesaurum ewangelii luminis in
uasis fictilib habituros:

Expanded text:
quod trecenti uiri ad signum crucis ipso quod trecenti uiri ad signum crucis ipso numero pertinentes hydrias fictiles acceperunt eisque ardentes faculas incluserunt, quibus hydriis fractis repente lumina numerose micantia tantam hostium multitudinem terruerunt, tamquam ex suo arbitrio uidetur fecisse Gedeon; non enim scriptura dicit dominum admonuisse, ut hoc faceret. et tamen tam grande signum quis eius animo atque consilio faciendum nisi dominus inspirauit? qui praefigurauit sanctos suos thesaurum euangelici luminis in uasis fictilibus habituros,
Abbreviated transcription (Latin):
eius de salute populi iam lociitus. hoc
potissimum de uellere prius compluto.
post modũ sicco : & de area pͥmum sicca
postea rigata ueniret & in mentem: ut
q subdeficit a fide: infirmitati eius.
delictoꝙ inputetur. Quod uȩto etiã tali eiꝰ
anino ad hoc generi humano sigrificari
oportebat. usus est deus: ad eius intelli¬
gatur misericordiã. & mirabilem ꝓ uiden¬
tiam ꝑtinere. Siqͥs autem dicit scientem
fecisse & dixisse gedeon ex reuelatione ꝓ¬
phetica in uellere uoluisse temꝑtare: atq
ita illius temꝑtacionem fuisse inculꝑabilẽ
sicut dolum iacob: & illud qđ dño ait. Hõ
irascaturꝰ indignatio tua in me. non ido
dixisse qd iram eius timeret. s qđ eum
confirmaret non irasci. cum ea faceret.
quȩ sꝑiritu eius dictante facienda esse
tamqͣm ꝓphã sentiret. dicat ut uidetur:
dum mõdo illud quod de facto ephod scͥp¬
tura ipsa culꝑauit qđ libet significet nͥ
audeat excusare a peccato. Nam & illd̃

Expanded text:
eius de salute populi iam locutus, hoc eius de salute populi iam locutus, hoc potissimum de uellere prius conpluto, postmodum sicco et de area primum sicca, postea rigata ueniret in mentem? ut, quod subdefecit a fide infirmitati eius deputetur; quod uero etiam tali eius animo ad hoc quod generi humano significari oportebat usus est deus, ad eius intellegatur misericordiam et mirabilem prouidentiam pertinere. Si quis autem dicit omnia scientem fecisse et dixisse Gedeon ex reuelatione phetica in uellere uoluisse tentare atque ita illius tentationem fuisse inculpabilem sicut dolum Iacob et illud quod domino ait: non irascatur indignatio tua in me, non ideo dixisse, quod iram eius timeret, sed quod eum confideret non irasci, cum ea faceret quae spiritu eius dictante facienda esse tamquam propheta sentiret: dicat, ut uidetur, dum modo illud, quod de facto ephud scriptura ipsa culpauit quodlibet significet non audeat excusare a peccato. nam et illud,
Abbreviated transcription (Latin):
tamen peccatum eius & mirabilis signi e¬
uidentia. & magna uictorie ꝓsꝑitas. lib̾a¬
tionisꝙ populi consecuta est. Iam enunds̃
statuerat afflicto populo subuenire atꝙ
huius ducis quem ad hoc opus assumꝑ¬
serat utebatur animo: non solum fideli
&epio: uerum etiam sub deficiente & de¬
linquente. & ad prenuncianda que uole¬
bat & complenda que dixerat. Non
ꝑ istos tantum: qui ętiam si peccauerunt
ꝑ ipsum saulem omnimͦꝰ reꝑbatum mul¬
ta deus populo suo prestitit. in quem in¬
siliuit etiam spiritus dei & ꝓphetauit. Hõ
cum iuste ageret. s cum in iurum sc̃m da¬
uid innocentemꝙ seuiret: agit enim spi
tuit. Qui ętiam ꝑ cayphan acerrimũ
dñi ꝑsecutorem nescientem quid dixerit
insignem protulit ꝓphetiam: qđ opor¬
terẽt xp̃m mori p̾ro gente. Quis it egit
nisi sp̃c dñi curans prenunciare uentura
ut iudiq gedeon temꝑtate uolenti dñm
& non credenti qđ ei fuerat ꝑ manum

Expanded text:
tamen peccatum eius et mirabilis signi etamen peccatum eius et mirabilis signi euidentia et magna uictoriae prosperitas liberationisque populi consecuta est. iam enim deus statuerat adflicto populo subuenire atque huius ducis, quem ad hoc opus adsumpserat. utebatur animo non solum fideli et pio uerum etiam subdeficiente et delinquente et ad praenuntianda quae uolebat et complenda quae dixerat. Non enim per istos tantum, qui etiam si peccauerunt, per ipsum Saulem omni modo reprobatum multa deus populo suo praestitit, in quem insiliuit etiam spiritus dei et prophetauit. non cum iuste ageret. sed cum in uirum sanctum Dauid innocentemque saeuiret. agit enim spirtuit: qui etiam per Caiphan, acerrimum domini persecutorem, nescientem quid dixerit insignem protulit prophetiam, quod oporteret Christum mori pro gente. quis enim egit nisi spiritus domini curans praenuntiare uentura, ut iudici Gedeon tentare uolenti dominum et non credenti quod ei fuerat per manum
Abbreviated transcription (Latin):
spiritu dm̃ omnia deputanda sint. ut
ꝑinde habeatur & hoc sacrificium tãqͣm
id dñs sicut abrahȩ fieri uisserit: non
facile dixerim. cum utiq de gedeon poᷤᷤ¬
sit hec afferri differentia: quia pecca
quod uniuersus populus fornicatus est:
nulla est eius cominemorata prosperitas.
Postea uero qͣm iepthe uotum uouit illa
est insignis eius uictoria consȩcuta. ꝓpt̾
quam adipiscendã uouerat. & qua adeꝑ¬
ta qł uouerat soluit. Pursus enim consi¬
derandus est. quia gedeon & si non postea¬
qͣm fecit ephod: tamen postea qͣm temp¬
tauit dominum quod utiq peccatum est:
magna strage hostib cesis atq suꝑatis po¬
puło adquisiuit salutem. Sic enim scͥꝑ¬
tum est. Et dixit gedeon ad dñm. Non
irascatur indignatio tua in me. & loquar
adhuc semel. & temptabo adhuc semel
in uellere. Iram quipꝑe dei metuebat. qͥa
nouerat se temptando peccare: qđ deus
in lege sua manifestissime ꝓhibet. Hoc

Expanded text:
spiritui domini omnia deputanda sint, ut spiritui domini omnia deputanda sint, ut perinde habeatur et hoc sacrificium, tamquam id dominus sicut Abrahae fieri iusserit. non facile dixerim, cum utique de Gedeon possit haec adferri differentia. quia < postquod uniuersus populus fornicatus est, nulla est eius commemorata prosperitas. postea uero quam Iephte uotum uouit, illa est insignis eius uictoria consecuta, propter quam adipiscendam uouerat et qua adepta quod uouerat soluit. rursus enim considerandum est, quia Gedeon, etsi non posteaquam fecit ephud, tamen posteaquam tentauit dominum, quod utique peccatum est, magna strage hostibus caesis atque superatis populo adquisiuit salutem: sic enim scriptum est: et dixit Gedeon ad dominum: non irascatur indignatio tua in me; et loquar adhuc semel et tentabo adhuc semel in uellere. iram quippe dei metuebat, quia nouerat Se tentando peccare, quod deus in lege sua manifestissime prohibet. hoc
Abbreviated transcription (Latin):
lere: nescio utrum non fuerit transg̃ssꝰ
preceptum quo scriptum est. Non temp¬
tabis dominum dm̃ tuum: ueriumtamen
etiam in eius temptacione dñs qđ ꝑtenũ¬
ciare uolebat ostendit. incompluto scilico
uellere & area tota cucumquaq sicca. figu¬
rare primum populum isrł. ubi erant
sancti cum gracia cęlesti: tamqͣm pluuia
spiritali. & postea compluta sicco uellere
figurare ecclesiam toto orbe diffusam ha¬
bentem non in uellere tamqͣm in uela¬
mine: s in aꝑto celestem grãm: illo ꝑri¬
ore populo uelut ab eiusdem gracie iore
alienato atq siccato. Nec tamen frustra
inter fideles & oꝑantes iusticiam ꝓꝑter
bonam fidelemꝙ uitam in qua eum cre¬
dendum est esse defunctum. Tale in e¬
pistola ad hebreos meruit testimonium.
Utrum autem quia postea qͣm dictum ẽ.
factus est suꝑ ieꝑthe sꝑiritus dñi: ea se¬
cuta sunt. ut uotum illud uoueret atꝙ
hostes uinceret. & qđ uouerat redderet.

Expanded text:
lere, nescio utrum non fuerit transgressus lere, nescio utrum non fuerit transgressus praeceptum. quo scriptum est: non tentabis dominum deum tuum; uerum tamen etiam in eius tentatione dominus quod praenuntiare uolebat ostendit: in conpluto scilicet uellere et area tota circumquaque sicca figurare primum populum Israhel, ubi erant sancti cum gratia caelesti, tamquam pluuia spiritali; et postea conpluta area sicco uellere figurare ecclesiam toto orbo diffusam. habentem non in uellere tamquam in uelamine sed in aperto caelestem gratiam illo priore populo uelut ab eiusdem gratiae rore alienato atque siccato. nec tamen frustra inter fideles et operantes iustitiam propter bonam fidelemque uitam, in qua eum credendum est esse defunctum, tale in epistula ad Hebraeos meruit testimonium. Vtrum autem, quia, posteaquam dictum est: factus est super Iephte spiritus domini, ea secuta sunt. ut uotum illud uoueret atque hostes uinceret et quod uouerat redderet,
Abbreviated transcription (Latin):
hebreos cõmomoraur iam inter illos
laudabiles uuos qui ibidem recoluntur. nõ
solum est iepthȩ: uȩrum ȩtiam gedeon. De
quo similit̾ scriptura dicit. Spiritus dñs
confortauit gedeon. & tamen eius factũ
qđ de illo auro prede oꝑatus est eꝓhud
&e fornicatus est post illud omnis isrł. &
factum est domui gedeon in scandalum.
non solum laudare non possumus: uȩrum
etiam quia scriptura hinc aꝑtissime iu¬
dicauit reꝑbare minime dubitamꝰ. Nec
tamen ex hoc ulla fit iniuria spiritui do¬
mini qui eum confortauit. ut hostes popu¬
li eius tanta facilitate suꝑaret Eur ergo
inter eos cominemorat᷑. qui ꝑ fidem uice¬
runt regna. oꝑantes iusticiam: nisi quia
sancta scriptura. quorum fidem atq ius¬
ticiam ueraciter laudat: non hinc impe¬
ditur eorum etiam peccata siqua nouit
& oportere iudicat notare ueraciter: Nã
cẽ in eo quod idem gedeon signum pe¬
tens sicut ipse locutus est temptauit in uel¬

Expanded text:
Hebraeos est commemoraui, inter illos Hebraeos est commemoraui, inter illos laudabiles uiros, qui ibidem recoluntur, non solum est Iephte uerum etiam Gedeon, de quo similiter scriptura dicit: <et spiritus domini confortauit Gedeon. et tamen eius factum, quod de illo auro praedae operatus est ephud et fornicatus est post illud omnis Israhel et factum est domui Gedeon in scandalum, non solum laudare non possumus, uerum etiam, quia scriptura hinc apertissime iudicauit, reprobare minime dubitamus; nec tamen ex hoc ulla fit iniuria spiritui domini, qui eum confortauit, ut hostes populi eius tanta facilitate superaret. cur ergo inter eos commemoratur, qui per fidem uicerunt regna operantes iustitiam, nisi quia sancta scriptura, quorum fidem atque iustitiam ueraciter laudat, non hinc inpeditur eorum etiam peccata, si qua nouit et oportere iudicat, notare ueraciter? nam et in eo, quod idem Gedeon signum petens, sicut ipse locutus est. tentauit in uel
Abbreviated transcription (Latin):
mendatam. diligentius quantũ dñs ad¬
iuuat. & cautius ꝑscrutemur: ne iN
ullam partem iudicium temerarium
pioferamꝰ. Unum qđ in epistola ad he¬
breos iste iepthe int̾ tales cõmemorat᷑. ut
eum culꝑare uereamur. Ubi sic scͥptum
est. & quid adhuc dicam: deficit enun
me tempus enarrandi de gedeon. barach.
samson. & iepthe & dauid & samuhel. &
ꝓphetis qui ꝑ fidem uicerunt regna ope¬
rantes iusticiam consecuti sunt ꝓmissio¬
nes. Alterum qđ ubi de illo ista narran
tur. qđ tale uouerit & impleuerit uo¬
tum premisit scriptura dicens. Et factꝰ
est suꝑ iepthe spiritus dñi. & ꝑ rexit ga
iepthe uotum dño. & cęt̾a. Ad hoc ipsũ
uotum ꝑtinentia ut omnia quȩ deinceps
facta sunt : tamqͣm opera spiritus do¬
mnini qui suꝑ eum factus est. intelligen¬
da uideantur. Ista testimonia nos com
pellunt querere potius cur factum sit:
qͣm facile improbare qđ factum est.
S primo illud qł ex epistola quȩ ad

Expanded text:
mendatam diligentius, quantum dominus admendatam diligentius, quantum dominus adiuuat, et cautius perscrutemur, ne in ullam partem iudicium temerarium proferamus. unum, quod in epistula ad Hebraeos iste Iephte inter tales commemoratur, ut eum culpare uereamur, ubi sic scriptum est: et quid adhuc dicam? deficit enim me tempus enarrandi: de Gedeon, Barach, Samson, Jephthe et David et Samuel et prophetis, qui per fidem devicerunt regna, operantes justitiam, consecuti sunt promissiones . Alterum, tur, quod tale voverit et impleverit votum, praemisit Scriptura dicens: Et factus est super Jephte spiritus Domini, et perrexit GalJephte votum Domino, etc., ad hoc ipsum votum pertinentia; ut omnia quae deinceps facta sunt, tanquam opera spiritus Domini, qui super eum factus est, intelligenda videantur. Ista testpellunt quaerere potius cur factum sit quam facile inprobare quod factum est. Sed primo illud, quod ex epistula quae ad
Abbreviated transcription (Latin):
disset uestimenta sua & dixisset. Heu me
filia mea impedisti me: in offendiculũ
facta es in oculis meis. Deinde.Lxͫ. dierũ
tam longa dilatione data filie suȩ: dñs
eum ab unicȩ carissime nece non ꝓhibu¬
erit : sicut ꝓhibuit abraham donec ꝑ¬
ficiendo quod uouerat. se ipsum ꝑcitẽ
orbitate grauissima. Deum autem neqͣ¬
quam hominis immolatione placaret. q
ideo huiuscemodi patri penam fuisse re¬
tributam: ne umpunitum talis uoti re¬
linqueretur exemplum. Ut aut magnũ
aliquid se uouere deo putarent homi¬
nes cum uictimas humanas uouerent.
& qđ est horribiliꝰ filiorum. Aut non
uera s potius simulata ȩadem uota esset.
cum uelut exemplo habrahȩ sperarent
qui uouissent. deum ꝓ hibiturũ talia
uota compleri. Possemus inqͣm hec dice:
nisi ab ista sentencia duo nos precipue
diuinarum scripturarum testimonia
retardarent: ut hanc rem gestam. &
in libris tante auctoritatis memoriȩ cõ¬

Expanded text:
disset uestimenta sua et dixisset: heu me, disset uestimenta sua et dixisset: heu me, filia mea, inpedisti me; in offendiculum facta es in oculis meis — deinde sexaginta dierum tam longa dilatione data filiae suae dominus eum ab unicae carissimae nece cum non prohibuerit, sicut prohibuit Abraham, donec perficiendo quod uouerat se ipsum percuteret orbitate grauissima, deum autem nequaquam hominis immolatione placaret; et ideo huiusce modi patri poenam fuisse retributam, ne inpunitum talis noti relinqueretur exemplum, ut aut magnum aliquid se uouere deo putarent homines. cum uictimas humanas uouerent et, quod est horribilius, filiorum, aut non uera, sed potius simulata eadem uota essent, cum uelut exemplo Abrahae sperarent qui uouissent deum prohibiturum talia uota conpleri: possemus, inquam, haec dicere, nisi ab ista sententia duo nos praecipue diuinarum scripturarum testimonia retardarent, ut hanc rem gestam et in libris tantae auctoritatis memoriae com
Abbreviated transcription (Latin):
sexxu ponere. Sicut de abraham dictum
est: surgens a mortuo: cum eius uxor mor¬
tua fuisset. Quia ergo de hoc uoto atꝙ fac¬
t̃o nichil uidetur scriptura iudicasse: sicut
de abraham quando filium iussus obtu¬
lit aꝑtissime iudicauit: s tantummͦ scriptũ.
reliquisse legentib iudicandũ. quemadmno¬
dum de facto uide filii iacob. quando ad
nurum quide̾ suam nesciens intrauit. Uę¬
rum quantũ in ipso fuerat fornicatꝰ est. qͥa
meretricem putauit: neq ad ꝑbauit hoc scͥ¬
tura. neq reꝑbauit: s iusticia & dei lege
consulta estimandum pendandumq di¬
misit. Quia eigo de isto iepthȩ facto in neu¬
tram partem sentenctam scriptura dĩ pro¬
tulit. ut nosterꝰ intellectus in iudicando
exerceretur: possemus iam dicere deo dis¬
plicuisse tale uotum. & ad illam ꝑductũ
esse uindictam. ut patri potissimum filia
unica occurreret. Quod si spęrasset atq
uoluisset : non continuo ut eam uidit. sci¬

Expanded text:
sexu ponere; sicut de Abraham dictum sexu ponere; sicut de Abraham dictum est: surgens a mortuo, cum eius uxor mortua fuisset. Quia ergo de hoc uoto atque facto nihil uidetur scriptura iudicasse, sicut de Abraham, quando filium iussus obtulit, apertissime iudicauit. sed tantummodo scriptum reliquisse legentibus iudicandum, quemadmodum de facto Iudae filii Iacob, quando ad nurum quidem suam nesciens intrauit, uerum quantum in ipso fuerat fornicatus est, quia meretricem putauit, neque adprobauit hoc scriptura neque reprobauit, sed iustitia et dei lege consulta aestimandum pensandumque dimisit: quia ergo de isto Iephte facto in neutram partem sententiam scriptura dei protulit, ut noster intellectus in iudicando exerceretur, possemus iam dicere deo displicuisse tale uotum et ad illam perductum esse uindictam, ut patri potissimum filia unica occurreret — quod si sperasset atque noluisset, non continuo, ut eam uidit, sci
Abbreviated transcription (Latin):
dño. & dixit. Sitraditione tradideris mi¬
q erit dño: offeram eum holocaustoina.
Non utiꝙ: his uerbis pecus aliquod uouit
qł scdmͣ legem holocaustoina posset
offerre. Neq enim est aut fuit consuetu¬
dinis: ut redeuntib cum iuctoria de bel¬
lo ducib pęcora occurrerent. Quantum
autem attinet ad muta anunalia: canes se¬
lent dominis blando famulatu adluden¬
tes currere in obuiam. De quib ille in suo
uoto cogitare non posset. ne iniuriam di
aliquid non solum inlicitum: uęrum etiã
contemꝑtibile. & scdm̃ legem in mundum
uouisse uideretur. Nec ait qđ cumq exi¬
erit de ianuis domis mee in obiuiam mͥ
offeram illud holocaustoma: s ait quicũꝙ
exierit offeram eum. ubi ꝓculdubio nichił
aliud qͣm hominem cogitauit. Non tamen
fortasse unicam filiam: quamqͣm illam in
tanta paterna gloria quis posset ante ire:
nisi forte uxor. Nam qđ non lixit quecũꝙ:
s quicumꝙ exierit de ianius domus meȩ.
solet scriptura masculinum genus ꝓ qͦliboe

Expanded text:
qui dixerit: Si tradens tradideris < e t> offeram eum holocaustoma. Non utique his uerbis pecus aliquod uouit, quod secundum legem holocaustoma posset offerre; neque enim est aut fuit consuetudinis, ut redeuntibus cum uictoria de bello ducibus pecora occurrerent. quantum autem adtinet ad muta animalia, canes solent dominis blando famulatu adludentes currere in obuiam: de quibus ille in suo uoto cogitare non posset, ne in iniuriam dei aliquid non solum inlicitum uerum etiam contemtibile et secundum legem inmundum uouisse uideretur. nec ait: quodcumque exierit de ianuis domus meae in obuiam mihi. offeram illud holocaustoma, sed ait: quicumque exierit, offeram eum. ubi procul dubio nihil aliud quam hominem cogitauit; non tamen fortasse unicam filiam. quamquam illam in tanta paterna gloria quis posset anteire nisi forte uxor? nam quod non dixit "quaecumque, sed quicumque exierit de ianuis domus meae", solet scriptura masculinum genus pro quolibet
Abbreviated transcription (Latin):
nicariȩ: tamqͣm ipsi essent de uxore le¬
gitima nati. Hoc etiam egerunt aduer¬
sus dominũ principes sacerdotum & scri¬
be & pharisei: qui de legis obseruatione
gloriari uidebantur tanqͣm ille solueret
legem. & ideo ueluti non esset legitimꝰ
filius. & qm̃ de sc̃a quidem uirgine corp
adsumpserat. qđ fidelib notum est: ta¬
men eius mater quantum ad gentem
ꝑtinet ȩtiam illa iudaica synagoga di¬
ci potest. Reuoluat qui uoluent ꝓphe¬
ticos libros: & uideat quotiens ꝙ quan¬
ta uerbi seueritate atq indignatione do¬
mini illa gens uelut inpudica mulier
de sus fornicationib arguatur. Unde
est etiam illud in hoc libro recentissimũ
uel cum post ephod qđ fecit gedeori:¬

Expanded text:
nicariae, tamquam ipsi essent de uxore lenicariae, tamquam ipsi essent de uxore legitima nati. hoc etiam egerunt aduersus dominum principes sacerdotum et scribae et pharisaei, qui de legis obseruatione gloriari uidebantur. tamquam ille solueret legem et ideo ueluti non esset legitimus filius. et quamquam de sancta quidem uirgine corpus adsumpserat, quod fidelibus notum est, tamen eius mater, quantum ad gentem pertinet, etiam illa iudaica synagoga dici potest. reuoluat qui uoluerit propheticos libros et uideat quotiens et quanta uerbi seueritate atque indignatione domini illa gens uelut inpudica mulier de suis fornicationibus arguatur. unde est etiam illud in hoc libro recentissimum, uel cum post ephud quod fecit Gedeo
Abbreviated transcription (Latin):
immolandam: s uoto &̃ uoluntati non re¬
sisteret. patris & dei fuerat sȩcuta iudici¬
um. Mors enim sicut nec sibi a quoqͣm spõ¬
te. nec cuiqͣm sponte inferenda est: ita do
rubente recusanda non est. cuius constitu¬
cione quocumꝙ temporis obeunda est.
Nec quisqͣm qui eam ꝑpeti detractat ut
omnino euiteretur: s tantummꝰ ut diffe¬
ratur laborat. nunc iam quid sꝑiritus do¬
mini siue ꝑ nescientem iepthe. siue ꝑ scien¬
tem: siue ꝑ eius inprudentiam siue ꝑ obe¬
dientiam. siue ꝑ offensionem siue ꝑ fidẽ
in hac re gesta prefigurauit. quantum ds̃
adiuuat requiramꝰ breiterq pandamus.
potentem urtute. Talis enim dicitur iep¬
the qđ nomen interpretatur aperiens. do¬
ininus autem xp̃c sicut indicat ewange¬
lium discipulis suis aꝑuit sensum ut in¬
telligerent scripturas. Hunc ieꝑthe fratres
eius repbauerunt: & de paterna domo ex¬
pulerunt Obicientes ei qđ esset filius for¬

Expanded text:
immolandam, sed uoto et uoluntati non reimmolandam, sed uoto et uoluntati non restiterat patris et dei fuerat secuta iudicium. mors enim sicut nec sibi a quoquam sponte nec cuiquam sponte inferenda est, ita deo iubente recusanda non est, cuius constitutione quocumque tempore subeunda est; nec quisquam qui eam perpeti detrectat, ut omnino euitetur, sed tantummodo ut differatur, laborat. Nunc iam quid spiritus domini siue per nescientem Iephte siue per scientem siue per eius inprudentiam siue per oboedientiam siue per offensionem siue per fidem in hac re gesta praefigurauerit. quantum deus adiuuat, requiramus breuiterque pandamus. potentem uirtute. talis enim dicitur Iephte, quod nomen interpretatur . Aperiens"; dominus autem Christus, sicut indicat euangelium, discipulis suis aperuit sensum, ut intellegerent scripturas. hunc Iephte fratres eius reprobauerunt et de paterna domo expulerunt obicientes ei quod esset filius for
Abbreviated transcription (Latin):
is. discissis etiam uestimentis suis. Ue¬
rutamen etiam hic eius error habet
aliquam laudem fidei qua dm̃i timuit
ut quod uoueret redderet. nec diumi iN
se iudicii sentenciam declinauit. siue sꝑe¬
rans dm̃ phibiturum sicut fecit abrahe
siue eius uoluntatẽ etiam non ꝓhibentis
intellectam facere potius qͣm contempnẽ
statuens. quamqͣm & hic męrito queri po¬
test utrum uęrius intelligitur hoc dm̃
nolle fieri & meo potius deo si non fie¬
ret obediretur: qm̃ hoc se nolle & in ha¬
brahe filio & in legitima prohibitione
monstrauerat. Uęriuntam̃ si ꝓꝑterea
iepthe non faceret. sibi potius in unica pe¬
percisse qͣm dei uoluntatem sȩcuitus esse
uideret᷑: magis ergo intellexit in eo quod
illi filia occurrit ultorem dm̃: iusteq pe¬
ne se fideliter subdidit: timens sȩuiorem
tamqͣm de tergiuersatione uindictam. Cre¬
debat enim etiam bone & uirginis animã
filie bene recipi: quod non se ipsa uoueret

Expanded text:
is, discissis etiam uestimentis suis — ueis, discissis etiam uestimentis suis — uerum tamen etiam hic eius error habet aliquam laudem fidei. qua deum timuit, ut quod uouerat redderet, nec diuini in se iudicii sententiam declinauit, siue sperans deum prohibiturum, sicut fecit Abrahae, siue eius uoluntatem etiam non prohibentis intellectam facere potius quam contemnere statuens. Quamquam et hic merito quaeri potest utrum uerius intellegitur hoc deum nolle fieri et in eo potius deo. si non fieret, oboediretur, quoniam hoc se nolle et in Abrahae filio et in legitima prohibitione monstrauerat. uerum tamen si propterea Iephte non faceret, sibi potius in unica pepercisse quam dei uoluntatem secutus esse uideretur. magis ergo intellexit in eo, quod illi filia occurrit, ultorem deum iustaeque poenae se fideliter subdidit timens saeuiorem tamquam de tergiuersatione uindictam. credebat enim etiam bonae et uirginis animam filiae bene recipi, quod non se ipsa uouerat
Abbreviated transcription (Latin):
siderationi non obsistimꝰ. S alia questio
est de animo uouentis: alia de ꝓuidentia
dei qualicumq animo eius oꝑtue uten¬
tis. Quamobrẽ si spiritus dñi qui factus
est suꝑ iepthe ut hoc uoueret omnino p̃¬
cepit. qđ quidem scriptura non aꝑuit:
tamen si hoc ille precepit cuiꝰ non licet iꝰ¬
sa contempnẽ: non solum insipientia cul¬
panda non est. uerum ȩciam laudanda
obecdientia est. Hoc enim etiam si se homo
ipse interimat qđ utiꝙ humana uolun¬
tate atq consilio facere nefas est: ꝓfecto
intelligendum est. obedienter fieri pogͦ
qͣm sceleste. si diuinitus iussum est. De qͦ
questione satis in primo libro de ciuita¬
te cdei disputauimus. Si autem iepthe
humanum sȩcutus errorem. humanum sa¬
crificium uouendum putauit: eius quidẽ
peccatum de unica filia iure punitum est.
Qđ etiam ipse uerbis suis satis uideretur
ostendere ubi ait. Heu me filia impedisti
me. in offendiculum facta es in oculis me¬

Expanded text:
siderationi non obsistimus. sed alia quaestio siderationi non obsistimus. sed alia quaestio est de animo uouentis. alia de prouidentia dei qualicumque animo eius optime utentis. quamobrem si spiritus domini, qui factus est super Iephte, ut hoc uoueret omnino praecepit, quod quidem scriptura non aperuit, tamen, si hoc ille praecepit, cuius non licet iussa contemnere, non solum insipientia culpanda non est uerum etiam laudanda oboedientia est. hoc enim, etiam si se homo ipse interimat, quod utique humana uoluntate atque consilio facere nefas est, profecto intellegendum est oboedienter fieri potius quam sceleste. si diuinitus iussum est: de qua quaestione satis in primo libro de ciuitate dei disputauimus. si autem Iephte humanum secutus errorem humanum sacrificium uouendum putauit, eius quidem peccatum de unica filia iure punitum est — quod etiam ip:-:e uerbis suis satis uidetur ostendere. ubi ait: heu me, filia <mea>, inpedisti me; in offendiculum ulum facta es in oculis me
Abbreviated transcription (Latin):
tia quale expedit credere. humana deo
sacrificia placuerunt. quando non quisq¬
ꝓ iusticia ab inimicis cum recte uiu̾ẽ
uoluit aut peccare noluit. interimitur.
S homo ab homine tamqͣm electa hos¬
tia more pecoris immolatur. Quid si ait
aliquis qm̃ pecorum uictimȩ iam eo ip̃o
quo fuerantꝰ usitate : quamius & ea ipsa
recte intelligentib ad significationem
spiritalium referuntur: mius tamen
faciebant intentos ad magnum sac̾mentũ
xp̃i cẽ ecełis requirendum. Propterea ds̃
re insigni & inoꝑinata uolens quasi dor¬
mientes hominum animas excitare. eo
magis quo talia sibi sacrificia offerri ue¬
tuerat: curauit sibi ȩiusmodi aliquid of¬
ferendum: ut ipsa admiratio magnam
gigneret questionẽ. & magna quȩstio ad
ꝑscrutandũ magnum mysterium: studi¬
um pie mentis erigeret. Pie uero scrutans
mens hominis altitudinem ꝓphetiȩ uelut
turarum leuaret. Huic nõs racioni &̾ cõ¬

Expanded text:
tia quale expedit credere humana deo tia quale expedit credere humana deo sacrificia placuerunt, quando non pro iustitia quisque ab inimicis. quia recte uiuere uoluit aut peccare noluit, interimitur, sed homo ab homine tamquam electa hostia more pecoris immolatur. Quid? si, ait aliquis, quoniam pecorum uictimae iam eo ipso quo fuerant usitatae, quamuis et ipsae a recte intellegentibus ad significationem spiritalium referrentur, minus tamen faciebant intentos ad magnum sacramentum Christi et ecclesiae requirendum, propterea deus re insigni et inopinata uolens quasi dormientes hominum animos excitare eo magis, quod talia sibi sacrificia offerri uetuerat, curauit sibi eius modi aliquid offerendum, ut ipsa admiratio magnam gigneret quaestionem et magna quaestio ad perscrutandum magnum mysterium studium piae mentis erigeret, pie uero scrutans mens hominis altitudinem prophetiae uelut turarum leuaret? huic nos rationi et con
Abbreviated transcription (Latin):
rum istum in uasis fictilib
quib in passionem martyrii tamqͣm uas¬
culis fractis. maior eorum gloriȩ fulgor
emicuit. que impios ewangelice predica¬
tionis inimicos inopinata illis xp̃i clari
ticis temꝑorib operatus est : nec ideo pecca¬
ta eorum dicendum est non fuisse peccata.
Qa & ds̃ quiimalis nostris bene uti nouit
etiam iꝑsis eorum peccatis. usus est ad sig¬
nificanda quȩ uoluit. Pinde si ꝓꝑterea pec¬
catum non fuit siue cuiꝰlibet nęcis huma¬
nȩ. siue etiam parricidale sacͥficium uł
uouere uel reddere: quia magnum aliqͥd
& spiritale significauit: frustra deus ta¬
lia ꝓhibuit & se odisse testatus est. qm̃
&̃ illa que fieri iussit: utiq ad aliquam
significationẽ rerum spiritaliũ magnoꝵꝙ
referuntur. Cur ergo illa ꝓhiberet quã¬
doquidẽ pot̾ant propt̃ eandem rerum
earuindem significationem. ꝓpter quam
& ista licite fiebant: ichilominꝰ licite
fierr Nisi qr nectale aliquid significan¬

Expanded text:
rum istum in uasis fictilibus: quibus in passione martyrii tamquam uasculis fractis maior eorum gloriae fulgor emicuit, quae inpios euangelicae praedicationis inimicos inopinata illis Christi claticis temporibus operatus est, nec ideo peccata eorum dicendum est non fuisse peccata, quia et deus, qui et malis nostris bene uti nouit, etiam ipsis eorum peccatis usus est ad significanda quae uoluit. proinde si propterea peccatum non fuit siue cuiuslibet necis humanae siue etiam parricidale sacrificium uel uouere uel reddere, quia magnum aliquid et spiritale significauit. frustra deus talia prohibuit et se odisse testatus est, quoniam et illa quae fieri iussit utique ad aliquam significationem rerum spiritalium magnarumque referuntur. cur ergo illa prohiberet. quandoquidem poterant propter eandem rerum earundem significationem, propter quam et ista licite fiebant, nihilominus licite fieri? nisi quia nec tale aliquid significan
Abbreviated transcription (Latin):
hũ filii cdauid absq: filiis concubinarũ habu¬
erunt sororẽ thamar. Omnes filii dauid nr̃
qui illi ex partu sc̃e eccłiȩ catholicȩ natist̃.
habent sororem thamar quȩ int̾̃pretatur pal¬
ma: quia ȩt̃nam expectant remuñationẽ. S
inde excipiuntur filii concubinarũ. qͥ no¬
minatim inter cȩt̃os filios mimerari non me¬
ruerunt: quia siue iudei siue heretiqi siue
scisiatici huius societatis consortiũ hr̃e
nullomͦ potert̃. ubi solos głia regni celestis
filios cdauid nobiles de nobili coniugio e¬
ditos expectat. Non enim hetes erit scͥꝑ¬
tura teste filius ancillȩ: cum filio libere. S
feri homines in deserto manentes. & incer¬
tis sedib semꝑ uagantes: manꝰ eorũ contra
om̃s. & manus om̃iũ contͣ eos est. Filius aũ
salomonis roboam: cuiꝰ abẏa filius genuit
asa. De hoc quoq: natus est iosaphat pater
ioram. ꝙ cȩta. Generationẽ dauid num̃at

Expanded text:
hi filii David, absque filiis concubinarum, habuhi filii David, absque filiis concubinarum, habueruntque sororem Thamar. Omnes filii David nostri, qui illi ex partu sanctae Ecclesiae catholicae nati sunt, habent sororem Thamar, quae interpretatur palma, quia aeternam exspectant remunerationem. Sed inde excipiuntur filii concubinarum, qui nominati inter caeteros filios numerari non meruerunt, quia Judaei, sive haeretici, sive schismatici hujus societatis consortium habere nullo modo potuerunt: ubi solos gratia regni coelestis filios David nobiles de nobili conjugio editos exspectat. Non enim haeres erit Scriptura teste filius ancillae cum filio liberae . Sed feri homines in deserto manentes, et incertis sedibus semper vagantes. Manus eorum contra omnes, et manus omnium contra eos. Filius autem Salomonis Roboam, cujus Abia genuit Asa. De hoc quoque natus est Josaphat pater Joram, etc. Generationem David numerat
Abbreviated transcription (Latin):
passionem expenditur. nonsine doloris ad¬
mixt̾ione ad integrũ implebicur. Unde mar¬
tha circa frequens ministeriũ satagent: dñs
respondit dicens. Martha marcha: sollicita
es. & turbaris curca plurima. Porro unũ est
necessarium. Maria ergo optinã partẽ ele¬
git : quȩ non auferatur ab ea. Porro in ihe¬
rusalem habitacio dauid. & regnum ipsius:
satis congrue decori contemplatiuȩ uitȩ pot̾
israhel regnatur. & populi maxima cõncor¬
dia describitur: quia uniuersis contͣdictioni¬
b inlicitarũ uoluptatũ oppressis. mens pu¬
ra cum totis affectib cordis in diuina cõtẽ¬
platione cominoratur. In qua uisione pacis
anuna fruitur: quia interna suauitate futͥi
gaudii delectabilit̾̃ pascittr:. Ibi quippe dauid
uero .xiii. filii gignuntur: qui custodia om¬
nium mandatorũ ꝑ sancte tͥnitatis fidẽ in so¬
la caritate conditoris ab animab xp̃i gr̃a
fecundatis partu saluberrimo ȩdunt. Om̃s

Expanded text:
passionem extenditur, non sine doloris adpassionem extenditur, non sine doloris admistione ad integrum implebitur. Unde Marthae circa frequens ministerium satagenti Dominus respondit, dicens: Martha, Martha, sollicita es, turbaris circa plurima. Porro unum est necessarium. Maria ergo optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Porro in Jerusalem habitatio David et regnum ipsius satis congrue decori contemplativae vitae potest Israel regnatur, et populorum maxima concordia describitur, quia universis contradictionibus illicitarum voluptatum oppressis, mens pura cum totis affectibus cordis in divina contemplatione commoratur. In qua visione pacis anima fruitur, quia in aeterna suavitate futuri gaudii delectabiliter paciscitur. Ibi quippe David tredecim filii gignuntur, quia custodia omnia mandatorum per sanctae Trinitatis fidem, in sola charitate Conditoris, ab animabus Christi gratia fecunditatis partu saluberrimo editur. Omnes
Abbreviated transcription (Latin):
in p̃senti uita seruantes. cum ꝑfectione bo¬
norum oꝑum ad ȩt̾nam dei uisionẽ. & scõꝵ
angeloꝵ societatẽ ꝑuenire contendunt. Po¬
test & sodm regulã tropologiȩ hȩc distinc¬
tio locoꝵ atq temporũ regni damd ad mo¬
ralitatem transferri: ut idem mist̾ium qd̃
in duab uxorib iacob. hoc est lia & racheb
atq in duab sororib lacari. marcha uide¬
licet & maria. quȩ dño apud se cõuiuati
ministrauerunt. scorum patrũ traditione
expressum est. hic intelligat᷑. Quid enum
ꝑ ebron nisi actualis uite labor expͥmitur: uͥ
regni exordiũ preparatur s non sine grãdi
curarum molestia transigit᷑ : ibi quiꝑꝑe .ui.
filii dauid spiritali in .uͭii. annis nascunt᷑. qͥa
ꝑfectio honorũ oꝑm in presentis uitȩ sudore.
ꝑ fideliũ oꝑationẽ dõ exhibet᷑. Et merito hec
participatio iͥsticiȩ nominat᷑: quia seruitus
que indigentib proxiis nr̃is a nobis ꝑ com¬

Expanded text:
in praesenti vita servantes cum perfectione boin praesenti vita servantes cum perfectione bonorum operum ad aeternam visionem, et sanctorum angelorum societatem pervenire contendunt. Potest et secundum regulam tropologiae haec distinctio locorum atque temporum regni David ad mortalitatem transferri, ut idem mysterium quod in duabus uxoribus Jacob, hoc est, Lia et Rachel, atque in duabus sororibus Lazari, Martha videlicet et Maria, quae, Domino apud se convivante, ministraverunt , sanctorum patrum traditione expressum est, et hic intelligatur. Quid enim per Hebron, nisi actualis vitae labor exprimitur, ubi regni exordium praeparatur, sed non sine grandi curarum molestia transigitur? Ibi quippe sex filii David spirituali in septem annis nascuntur, quia perfectio bonorum operum in praesentis vitae cursu per fidelium operationem Deo exhibetur. Et meritoipatio tristitiae nominatur, quia servitus quae indigentibus proximis nostris a nobis per com
Abbreviated transcription (Latin):
elysama. & eliade. & elyphalech nouẽ. Qͣ¬
tuor ergo debethsabee genitos: & ꝑretẽa
alios consequent̃ nouem enum̃at. Q quid
ꝑ quaternariũ numerũ. nͥ euangelica doc¬
trina. uel quadriga principalium uirturũ
insinuatur: hoc est prudentie. iusticiȩ. forti¬
tudinis. & temꝑantie: hec ergo ex bechsabee
que fuit filia amihel genita esse narratur:
quia ex spiritus sancti gracia in populo cre¬
dentiũ edita esse noscuntur. Nam bechsa¬
bee int̾pretatur filia . yuͣ. uel filia sacietatis:
siue ȩciã filia iuram̃ti. Amihel populus meꝰ
patrib nr̃is: suscitauit de dauid sem̃ om¬
nium uirtutũ copia plenissimũ. in quo bene¬
dicentur omnes nationes terre. Illi gͦ filii
nouẽ qui consequent̾ adnumerati sunt:
ad idem sacram̃tũ ꝑtinent: quia in nouena¬
rio num̃o. ternariꝰ in semet ip̃so multiplica¬
tus constat. Et omnes qui filii dei fieri uolt̃:
scẽ tͥnitatis confessionem in fide. spe. caritate

Expanded text:
Elisama et Eliada et Elipheleth, novem. QuaElisama et Eliada et Elipheleth, novem. Quatuor ergo de Bethsabee genitos et praeterea alios consequenter enumerat. Et quid per quaternarium numerum in evangelica doctrina, nisi quadriga principalium virtutum insinuatur, hoc est, prudentiae, justitiae, fortitudinis et temperantiae? Haec ergo ex Bethsabee, quae fuit filia Ammiel, genita esse narratur, quia ex speciali Dei gratia in populo credentium edita esse noscuntur. Nam Bethsabee interpretatur filia VII, vel societatis, sive etiam filia juramenti; Ammiel, populus meus patribus nostris, suscitavit de David semen omnium virtutum copia plenissimum: In quo benedicerentur omnes nationes terrae . Illi ergo filii novem, qui consequenter annumerati sunt, ad idem sacramentum pertinent: quia in novenario numero ternarius in semetipso multiplicatus constat. Et omnes, qui filii Dei fieri volunt, sanctae Trinitatis confessionem in fide, spe, charitate,