comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re & erumpna: in uigiliis multis: in
fame & siti: in ieuinus multis: in fri¬
gore & nuditate. S int̾ tot certamina
dep̃hensus. dicat qͣnto uigiliarũ muni-¬
mine etiã castra custodiat. Nã ꝓtinꝰ
adiungit. Pret̃ illa quȩ extrinsecꝰ st̃:
instantia mea cotidiana. sollicitudo
om̃iũ ȩccłaꝵ. Eece in se bella fortiter
suscipit: & tuendis se ꝓximis miscđit̃
impendit. Narrat mala quȩ patit᷑.
subiungit bona quȩ imꝑtit᷑. Pensemꝰ
gͦ cuius laboris sit uno eodẽq tẽpore
foris aduersa tolerare: intꝰ infirma
sustinere. Foris pugnas patit᷑ quia
uerberib scindit᷑: cathenis ligatur:
intͦ metũ tolerat: qͥa passionẽ suam
ñ sibi s discipłis obẽe formidat. Un¬
de & eisdem scribit dicens. Nemo mo¬
ueat᷑ in tribulationib istis: ipsi enĩ
scitis qͦd in hoc positi sumꝰ. Alioꝵ qͥp¬
pe casus in ꝓpria passione metuebat:
ne dũ ipsũ discipłi afflictũ ꝓ fide uer-¬
berib agnoscerent: fideles se ꝓfiteri

Expanded text:
umna, in vigiliis multis, in fame et siti, in jejuniis multis, in frigore et nuditate. Sed inter tot certamina deprehensus dicat, quanto vigiliarum munimine etiam castra custodiat. Nam protinus adjungit: Praeter illa quae extrinsecus sunt, instantia mea quotidiana, sollicitudo omnium Ecclesiarum. Ecce in se bella fortiter suscipit, et tuendis se proximis misericorditer impendit. Narrat mala quae patitur, subjungit bona quae impartitur. Pensemus ergo cujus laboris sit, uno eodemque tempore foris adversa tolerare, intus infirma protegere. Foris pugnas patitur, quia 90 verberibus scinditur, catenis ligatur; intus metum tolerat, quia passionem suam non sibi, sed discipulis obesse formidat. Unde et eisdem scribit, dicens: Nemo moveatur in tribulationibus istis. Ipsi enim scitis, quod in hoc positi sumus . Aliorum quippe casus in propria passione metuebat, ne dum ipsum discipuli afflictum pro fide verberibus agnoscerent, fideles se profiteri
Abbreviated transcription (Latin):
te dñe ñ erit tͥ hoc: hic uͦ iniurias du¬
& uobis filii saruiȩ: Cur efficimini
mͥ hodie in sathan: Male itaq sua¬
dentes angłi apostatȩ appellatione
censent᷑: qui blandis uerbis ad illicita
qͣs diligentes trabunt. Ualde uͦ dete¬
riores sunt. qui huic culpȩ ñ formidine
s elatione succumbunt: qͦrũ specialit̃
beati iob uxor figuram tenuit: quȩ ma-¬
rito suadere suꝑba temptauit dicens.
Adhuc ꝑmanes in simplicitate. tua: Be-¬
nedic dõ & morere. Simplicitatẽ in
marito redarguit: qͦd transitura cun-¬
cta despiciens. puro corde sola ȩt̃na
concupiscit. Ac si dicat. Quid simpli¬
cit ȩtna appetis: & sub malis p̃sentib
ȩqͦnimit̃ ingemiscis: Excedens ȩt̃na
despice: & mala p̃sentia uel moriens
discamus ex uerbis uulnerati & inco¬
lumis: sedentis & erecti: qui ait. Lo¬

Expanded text:
te, Domine, non erit tibi hoc ; hic vero injurias dute, Domine, non erit tibi hoc ; hic vero injurias du vobis, filii Sarviae, cur efficimini mihi hodie in Satan? Male itaque suadentes, angeli apostatae appellatione censentur, qui blandis verbis ad illicita quasi diligentes trahunt. Valde vero deteriores sunt, qui huic culpae non formidine, sed elatione succumbunt: quorum specialiter beati Job uxor figuram tenuit, quae marito suadere superba tentavit, dicens: Adhuc permanes in simplicitate tua? Benedic Deo, et morere. Simplicitatem in marito redarguit, quod transitura cuncta despiciens, puro corde sola aeterna concupiscit. Ac si dicat: Quid simpliciter aeterna appetis, et sub malis praesentibus aequanimiter ingemiscis? Excedens, aeterna despice, et mala praesentia vel moriens discamus ex verbis vulnerati et incolumis, sedentis et erecti, qui ait:
Abbreviated transcription (Latin):
& absens ꝑ uitã. Nunñquã enĩ prauis
nos sermonib: ñ ñquã uͦ solis ꝑuersis
morib insequunt᷑. Suadent nãq aliqͣͥn¬
do quȩ tenent: aliqͦndo uͦ & si ñ suade¬
ant p̃bere tam̃ iniqͥtatis exẽpla ñ ces¬
sant. Qui gͥ ad mala nos uel uerbis
uel exemplis illiciunt. ꝓfecto ꝑsecuto¬
res nr̃i sunt: a quib tẽptationũ certa¬
mina sumimꝰ: quȩ saltẽ in corde uinca
mus. Sciendũ uͦ. ẽ. quia carnales in
ȩccła. aliqͣndo metu. aliqͣndo uͦ audacia.
suadere ꝑuersa contendunt: cũq ipsi
uel pusillanimitate uel elatione defi¬
ciunt. hȩc iustoꝵ cordib infundere
qͣsi ex dilectione moliunt᷑. Carnalem
uidelic& m̃tẽ petrus ante redẽptoris
mortẽ resurrectionẽq retinebat: car¬
nali m̃te saruiȩ filiꝰ duci suo dauid
adiunctꝰ inheserat: s tam̃ unꝰ formidi¬
ne. alt̃ elatione peccabat. Ille quippe
magistri mortẽ audiens dixit. absit a

Expanded text:
et absens per vitam; nonnunquam enim pravis et absens per vitam; nonnunquam enim pravis nos sermonibus, nonnunquam vero solis perversis moribus insequuntur. Suadent namque aliquando quae tenent; aliquando vero etsi non suadeant, praebere tamen iniquitatis exempla non cessant. Qui igitur ad mala nos verbis vel exemplis illiciunt, profecto persecutores nostri sunt, a quibus tentationum certamina sumimus, quae saltem in corde vincaSciendum vero est, quia carnales in Ecclesia aliquando metu, aliquando vero audacia suadere 89 perversa contendunt; cumque ipsi vel pusillanimitate vel elatione deficiunt, haec justorum cordibus infundere quasi ex dilectione moliuntur. Carnalem videlicet mentem Petrus ante Redemptoris mortem resurrectionemque retinebat; carnali mente Sarviae filius duci suo David adjunctus inhaeserat; sed tamen unus formidine, alter elatione peccabat. Ille quippe magistri mortem audiens dixit: Absit a
Abbreviated transcription (Latin):
S dõ & morere. Cuiꝰ enĩ speciẽ male
suadens mulier tenuit: nisi quoꝵ¬
lib& carnaliũ in eccłiȩ sinu positoꝵ.
qui qͦ uerbis ꝓfessȩ fidei intꝰ sunt.
eo bonos incorrectis suis morib peiꝰ
p̃munt: Nam minꝰ fortasse nocu¬
issent: si ñ eos sc̃a ȩxcła introrsus
admittens. usq ad fidei cubile reci¬
ꝑet. Quos dũ ꝑ ꝓfessam fidẽ reci¬
pit: sibi ꝓcul dubio pene indeuita¬
biles facit. Hinc . ẽ. qͦd p̃m̃te turba
una redemptorẽ nr̃m mulier teti¬
git: unde & isdem redẽptor nr̃ ꝓti¬
nus dicit. Quis me tetigit: Cui cũ
discipuli responderent turbȩ te cõ¬
primunt & affligt̃. & dicis qͥs me
tetigit: ilico adiunxit. Tetigit me
aliquis. Nam & ego noui uirtutẽ
nales quiq in ȩccła eũ premunt.
a qͦ longe sunt: & soli tangunt qͥ huic
ueracit᷑ humiles adiungunt᷑. Turba
igit᷑ p̃mit: qͥa multitudo carnaliũ qͦ
intꝰ admittit᷑. grauiꝰ tolerat᷑: p̃mit &¬
ñ tangit: qͥa & importuna. ẽ. ꝑ p̃sentiã.

Expanded text:
 positorum. --Cujus enim speciem male suadens mulier tenuit, nisi quorumlibet carnalium in Ecclesiae sinu positorum, qui quo verbis professae fidei intus sunt, eo bonos incorrectis suis moribus pejus premunt. Nam minus fortasse nocuissent, si non eos sancta Ecclesia introrsus admittens usque ad fidei cubile reciperet, quos dum per professam fidem recipit, sibi procul dubio pene inevitabiles facit. Hinc est, quod premente turba, una Redemptorem nostrum mulier tetigit; unde et isdem Redemptor noster protinus dicit: Quis me tetigit? Cui cum discipuli responderent: Turbae te comprimunt et affligunt, et dicis: Quis me tetigit? illico adjunxit: Tetigit me aliquis, nam et ego novi virtutem nales quique in Ecclesia eum premunt, a quo longe sunt; et soli tangunt qui huic veraciter humiles adjunguntur. Turba igitur premit, quia multitudo carnalium quo intus admittitnon tangit, quia et importuna est per praesentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ualescant. Sed dum hȩc eadẽ contẽ¬
platio. more debito. ꝑ tẽpoꝵ int̃ualla
repetitur: indeficient̃ ꝓculdubio &
in soliditate ꝑsistit᷑: quia & si infir¬
nutatis suȩ pondere suꝑata mens
deficit: hanc tam̃ iterũ continius
conatib reparata cõprehendit: nec
stabilitatem suã in ea ꝑdidisse dicen¬
da.ẽ: a qua & si semꝑ deficit. hanc
& cũ ꝑdiderit. semꝑ inquirit. xiii.¬

Expanded text:
valescant. Sed dum haec eadem contemvalescant. Sed dum haec eadem contemplatio more debito per temporum intervalla repetitur, indeficienter procul dubio et in ejus soliditate persistitur, quia etsi infirmitatis suae pondere superata mens deficit, hanc tamen iterum continuis conatibus reparata comprehendit. Nec stabilitatem suam in ea perdidisse dicenda est, a qua etsi semper deficit, hanc et cum perdiderit semper inquirit.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsam ire conatur Illa ꝑ plana se di¬
regit: & idcirco pedẽ oꝑis robustius
figit: hȩc autẽ quo suꝑ se alta appe¬
Ptit. ad se citius fessa descendit. Qͦd¬
E bene ac breuit̃ iherechiel insinuat:
cum eoꝵ quȩ uiderat motꝰ animali¬
um narrat dicens. ñ reuertebantur
cũ incederent: ac paulo post subicit.
adiungens. & animalia ibant & reuer¬
tebantur. Sc̃a quippe animalia ali¬
quando uadunt. & minime redeunt:
aliqͣndo uadunt & ꝓtinꝰ reuertunt᷑:
quia electoꝵ m̃tes cum ꝑ collatã sibi
actiuȩ uitȩ gr̃am erroris uias deser̃
redire ad mala mundi nesciunt qͤ
reliquert̃. Cũ uͦ ꝑ contẽplationis
aciẽ & ab hac se eadẽ actiua uita sus¬
pendunt. eunt. & redeunt: qͥa ꝑ hoc
quod dui subsistere minime in con-¬
tẽplatione sufficiunt. sese iterũ ad
oꝑationẽ fundunt: ut in his quȩ iux
ta sibi st̃ se exercendo refoueant: &
suꝑ se rursũ surgere contẽplando con¬

Expanded text:
ipsam ire conatur. Illa per plana se diipsam ire conatur. Illa per plana se dirigit, et idcirco pedem operis robustius figit; haec autem quo super se alta appetit, ad se citius fessa descendit. Quod bene ac breviter Ezechiel insinuat, cum eorum quae viderat motus animalium narrat, dicens: Non revertebantur cum incederent. Et paulo post subjicit, adjungens: Et animalia ibant, et revertebantur . Sancta quippe animalia aliquando vadunt, et minime redeunt; aliquando vadunt, et protinus revertuntur, quia electorum mentes cum per collatam sibi activae vitae gratiam erroris vias deserunt, redire ad mala mundi nesciunt quae reliquerunt; cum vero per contemplationis aciem ab hac se eadem activa vita suspendunt, eunt et redeunt, quia per hoc quod diu persistere minime in contemplatione sufficiunt, sese iterum ad operationem fundunt; ut in his quae sibi juxta sunt se exercendo refoveant, et super se rursum surgere contemplando con
Abbreviated transcription (Latin):
prio telo retinemus.Graui namq
mens nr̃a orationis suȩ tempore con¬
fusione deprimit᷑. si hanc aut sua
adhuc oꝑatio inqͥnat: aut alienȩ ma¬
liciȩ seruatus dolor accusat. Quae
duo quisq dũ int̾serit. ad ea quȩ sub¬
nexa sunt ꝓtinus liber exurgit: et
eris stabilis. s ñ timebis: qͥa nimirũ
tanto minus ad iudicẽ trepidat. qͣn¬
to in bonis actib solidius stat. Timo¬
rem quippe suꝑat. qui stabilitatem
seruat: quia dum sollicitus stud&
ꝑagere qͦd mansuete conditor ĩꝑat.
securus cogitat etiam qͦd t̾ribiliter
intentat. Sciendũ p̃terea . ẽ. qm̃ non¬
nulla bona sunt ad quȩ indefessi ꝑ¬
sistimus: & rursus ñnulla st̃ a quib
continue deficientes labimur: atq
a contemplatiua autem infirmitatis
suȩ pondere uicta lassat᷑. Illa qͥppe
tanto firmius durat: qͣnto ad uicina
se erga utilitatẽ ꝓximi dilatat: hȩc
tanto celerius labitur: qͣnto s car¬
nis claustra transgrediens. suꝑ sem&¬

Expanded text:
prio zelo retinemus. Gravi namque prio zelo retinemus. Gravi namque mens nostra orationis suae tempore confusione deprimitur, si hanc aut sua adhuc operatio inquinat, aut alienae malitiae servatus dolor accusat. Quae duo quisque dum terserit, ad ea quae subnexa sunt protinus liber exsurgit. Et eris stabilis, et non timebis; quia nimirum tanto minus judicem trepidat, qto in bonis actibus solidius stat. Timorem quippe superat, qui stabilitatem servat, quia dum sollicitus studet peragere quod mansuete conditor imperat, securus cogitat etiam quod terribiliter nseatur. --Sciendum praeterea est quod nonnulla bona sunt ad quae indefessi persistimus, et rursum nonnulla sunt a quibus continue deficientes labimur, atque a contemplativa autem infirmitatis suae pondere victa lassatur. Illa quippe tanto firmius durat, quanto ad vicina se erga utilitatem proximi dilatat; haec tanto celerius labitur, quanto et carnis claustra transgrediens, super semet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑforantur. Qui scilic& a transfixo
corde si prius ñ educit᷑: nichil in p̃¬
cib diuinȩ opis obtinetur: qͥa uul¬
neratis m̃bris imponi salutis me¬
dicamina nequeunt: nisi ferrũ a
uulnere ante subtrahatur. Hinc. ẽ.
enim qͦd ꝑ sem& ipsam ueritas di¬
cit. Nisi remiseritis hominib pec¬
cata eoꝵ: nec pat̃ ur̃ qui.ẽ. in cęlis
remitt& uobis peccata ur̃a. Hinc am¬
monet dicens. Cum stabitis ad o¬
randum: dimittite siqͥd habetis ad¬
uersus alterũ. Hinc rursum ait.
Date & dabitur uobis: dimittite &
dimittetur uobis. Hinc constituti¬
oni postulationis. conditionẽ posuit
pietatis. dicens. Dimitte nobis de¬
bita nr̃a. scut & nos dimittumnꝰ
debitorib nõ stris: ut ꝓfecto bonũ
qͦd a dõ compuncti petimꝰ. hoc pri¬
mũ cũ ꝓximo conuersi faciamus.
Tunc gͦ uere sine macula faciẽ leuamꝰ:
cum nec nos ꝓhibita mala cõmittimꝰ.
nec ea quȩ in nobis cõmissa st̃ ex pro¬

Expanded text:
perforantur. Qui scilicet a transfixo perforantur. Qui scilicet a transfixo corde, si prius non educitur, nihil in precibus divinae opis obtinetur, quia et vulneratis membris imponi salutis medicamina 353 nequeunt, nisi ferrum a vulnere ante subtrahatur. Hinc est enim quod per semetipsam Veritas dicit: Nisi remiseritis hominibus peccata eorum, nec Pater vester qui in coelis est remittet vobis peccata vestra . Hinc admonet, dicens: Cum stabitis ad orandum, dimittite si quid habetis adversus alterum . Hinc rursum ait: Date, et dabitur vobis; dimittite, et dimittetur vobis . Hinc constitutioni postulationis conditionem posuit pietatis, dicens: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris ; ut profecto bonum quod a Deo compuncti petimus, hoc primum cum proximo conversi faciamus. Tunc igitur vere sine macula faciem levamus, cum nec nos prohibita mala committimus, nec ea quae in nos commissa sunt ex pro
Abbreviated transcription (Latin):
stia erigit: quia pondus hanc terre¬
nȩ sollicitudinis in ꝓfundis mersit:
& in p̃ce facies munda ñ ostendit᷑
quia cogitationis infimȩ luto macu
di curis excutimꝰ: & illicitis motib
etiam cũ a p̃ce uacat obuiamꝰ. sed
tam̃ quia nos culpas rariꝰ committi-¬
mus. aliena pigrius delicta laxamꝰ.:
& quo peccare nr̃ animus sollicitius
metuit: eo districtiꝰ hoc qͦd in se ab
alio delinquit᷑ abhorrescit. Unde
fit. ut ͤ inueniat᷑ quisq tardꝰ ad ueni¬
am. quo ꝓficiendo factꝰ ẽ. cautus ad
culpam: & qͦd ipse excidere in alte¬
rum metuit: hoc qͦd in se excidit᷑ pu¬
nire durius exquirit. S quid hac
doloris macula reperiri deteriꝰ po¬
test. quȩ in conspectu iudicis cari¬
tatẽ ñ inquinat s necat: Uitam
quippe animȩ quȩlib& culpa pollu¬
it: seruatus uͦ contra ꝓximũ dolor
occidit. Menti nãq ut gladiꝰ figit᷑.
& muerone illiꝰ ipsa uscerũ occulta

Expanded text:
stia erigit, quia pondus hanc terrestia erigit, quia pondus hanc terrenae sollicitudinis in profundum mersit; et in prece facies munda non ostenditur, quia cogitationis infimae luto macuis excutimus, et illicitis motibus, etiam cum a prece vacat, obviamus; sed tamen quia nos culpas rarius committimus, aliena pigrius delicta relaxamus; et quo peccare noster animus sollicitius metuit, eo districtius hoc quod in se ab alio delinquitur abhorrescit. Unde fit ut eo inveniatur quisque tardus ad veniam, quo proficiendo factus est cautus ad culpam; et quo ipse excedere in alterum metuit, hoc quod in se exceditur punire durius exquirit. Sed quid hac doloris macula reperiri deterius potest, quae in conspectu judicis charitatem non inquinat, sed necat? Vitam quippe animae quaelibet culpa polluit, servatus vero contra proximum dolor occidit. Menti namque ut gladius figitur, et mucrone illius ipsa viscerum occulta
Abbreviated transcription (Latin):
neqͣquã nos ꝓhib& sepe ueniã petere.
s culpas iterare. Acsi aꝑte dicat. Cũ
male gesta defleueris: neqͥqͣm rursꝰ
facias quod in p̃cib iterũ plangas.
Ut gͦ ad p̃cem facies sine macula leuct᷑:
ante orationis semꝑ tempora debet
sollicite conspici. quicqͥd potest in ora¬
tione reꝓbari: talẽq se mens & cũ ab
oratione cessat. exhibere festins: qͦlis
apparere iudici in ipso orationis tẽ¬
pore exoptat. Sepe nãq ĩmunda qͤdã
uel illicita in animo uertimꝰ. qͦtiens
a p̃cib uacamꝰ: s cũ se mens ad stu¬
dia orationis erexerit: earũ rerum
imagines reuerberata patit᷑. qͥb li¬
bent̃ priꝰ ociosa p̃mebat᷑: & qͣsi iam
faciem anima ad dm̃ leuare ñ suffi¬
cit: quia in se nimirũ inquinata m̃te
maculas pollutȩ cogitationis erubescit.
Sepe curis mundi libent̾ occupamur:
cumq post hȩc studio orationis in¬
tendimus. nequaqͣm se mens ad cȩle¬

Expanded text:
nequaquam nos prohibet saepe veniam petere, nequaquam nos prohibet saepe veniam petere, sed culpas iterare. Ac si aperte dicat: Cum male gesta defleveris, nequaquam rursus facias, quod in precibus iterum plangas.Ut ergo ad precem facies sine macula levetur, ante orationis semper tempora debet sollicite conspici quidquid potest in oratione reprobari; talemque se mens et cum ab oratione cessat exhibere festinet, qualis apparere judici in ipso orationis tempore exoptat. Saepe namque immunda quaedam vel illicita in animo versamus, quoties a precibus vacamus. Sed cum se mens ad studia orationis erexerit, earum rerum imagines reverberata patitur, quibus libenter prius otiosa premebatur; et quasi jam faciem anima ad Deum levare non sufficit, quia in se nimirum inquinata mente maculas pollutae cogitationis erubescit. epe curis mundi libenter occupamur. Cumque post haec studio orationis intendimus, nequaquam se mens ad coele
Abbreviated transcription (Latin):
petierimꝰ ab eo accipiemꝰ. Hinc salo¬
mon ait. Qui auertit aurem suã
ne audiat legem: oratio eius erit ex¬
ecrabilis. Cor quippe nos in petitio¬
ne rep̃hendit: cũ resistere se p̃ceptis
eius. quẽ postulat meminit: & oratio
fit execrabilis. cũ a censura auertit᷑
legis: quia dignũ ꝓfecto. ẽ. ut ab eiꝰ be¬
neficiis sit quisq extraneus: cuiꝰ nimi¬
rum iussionib ñ uult eẽ subiectus.
Qua in re hoc ẽ. salubre remediũ: ut
cum se mens ex memoria rep̃hendit¬
culpȩ. hoc prius in oratione defleat
qͦd errauit: quatinus erroris macula
cũ fletib tergit᷑. in petitione sua cor¬
dis facies. ab auctore munda uide¬
atur. S curandũ nimis. ẽ. ne ad hoc
rursus ꝓruat. qͦd se mundasse fle¬
tib exultat: ne dũ deplorata iterũ
culpa committit᷑. in conspectu iusti
iudicis. ipsa etiã lam̃ta leuigentur
Sollerter quippe debemus meminisse
qͦd dr̃. ne iteres uerbũ in oratione
tua: quo uidelic& dicto uir sapiens

Expanded text:
ab eo, accipiemus . Hinc Salomon ait: Qui avertit aurem suam, ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Cor quippe nos in petitione reprehendit, cum resistere se praeceptis ejus quem postulat meminit, et oratio fit exsecrabilis, cum a censura avertitur legis, quia dignum profecto est ut ab ejus beneficiis sit quisque extraneus cujus nimirum jussionibus non vult esse subjectus. Qua in re hoc est salubre remedium, ut cum se mens ex memoria culpae reprehendit, hoc prius in oratquod erravit; quatenus erroris macula cum fletibus tergitur, in petitione sua cordis facies ab auctore munda videatur. Sed curandum nimis est ne ad hoc rursus proruat quod se mundasse fletibus exsultat, ne dum deplorata iterum culpa committitur, in conspectu justi judicis ipsa etiam lamenta levigentur. Solerter quippe debemus meminisse quod dicitur: Ne iteres verbum in oratione tua . Quo videlicet dicto vir sapiens
Abbreviated transcription (Latin):
quia eoꝵ mens amissis omĩb se so¬
lũmodo & iudicẽ conspicit: tẽ uo¬
luptas subtrabit᷑. & uoluptatis cul¬
pa seruat᷑: & repente miseri peundo¬
discunt. quia ꝑitura tenuert̃. Qui
tam̃ quousq corporalit̾ uiuunt: qͦ¬
rere nocitura ñ desinunt. Unde ad
tio animȩ. Quid hic peccator totis
cogitationib sꝑat. nisi ut potestate
cęteros transeat: cunctos rerũ mul¬
tiplicitate trãscendat: aduersantes
dominando subiciat: obsequentib
mirandus innotescat: irȩ ad uotũ
satisfaciat: benignũ se cũ laudat᷑
ostendat: quicqͥd gula appetit. of¬
expletione concurrat. Bene gͦ spe ᷤᷤ
iudicio rectitudinis auersant᷑. Nã
quod peccatores uoluptatẽ estiman.
hoc iusti ꝓcul dubio penam putant.
requiescit. Ut enim caro mollib.
sic anima duris nutrit᷑. Illã blan-¬
da refouent: hanc asꝑa exercent..
Illa delectationib pascit᷑: hȩc amari¬
tudinib uegetat᷑. Et sicut carnem

Expanded text:
quia eorum mens, amissis omnibus, se soquia eorum mens, amissis omnibus, se solummodo et judicem conspicit. Tunc voluptas subtrahitur, sed voluptatis culpa servatur, et repente miseri pereundodiscunt quia peritura tenuerunt. Qui tamen quousque corporaliter vivunt quaerere nocitura non desinunt. Unde adhtio animae. cogitationibus sperat, nisi ut potestate caeteros transeat, cunctos rerum multiplicitate transcendat, adversantes dominando subjiciat, obsequentibus mirandus innotescat, irae ad votum satisfaciat, benignum se, cum laudatur, ostendat; quidquid gula appetit, ofexpletione concurrat? Bene ergo spes judicio rectitudinis aversantur. Nam quod peccatores voluptatem aestimant, hoc justi procul dubio poenam putant. requiescit. Ut enim caro mollibus, sic anima duris nutritur: illam blanda refovent, hanc aspera exercent; illa delectationibus pascitur, haec amaritudinibus vegetatur. Et sicut carnem
Abbreviated transcription (Latin):
cunditate pristina. claudi psalmy¬
sta conspexerat. cũ dicebat. In illa
die ꝑibunt om̃s cogitationes eorũ.
quia & ȩterna mala nũqͣm cogita¬
ta repperiunt: & subito amittuñ
bona temporalia. quȩ diu tractata
tenuerunt. A quib & om̃e effugiũ
perit: quia eoꝵ malicia ab animad¬
uersione districti iudicis. quo se ua¬
leat occultare ñ inuenit. Nã nc̃
iniqui cũ tristiciam aliqͣm uel ad-¬
uersa patiunt᷑. effugii latebras inue¬
niunt: quia ad uoluptatẽ ꝓtinꝰ de¬
siderioꝵ carnaliũ recurrunt. Ne
enim pauꝑtas crucis. diuiciis ani¬
mũ demulcent: ne despectꝰ ꝓximo¬
rũ deprimat. sese dignitatib ex¬
altant. Si fastidio corpus atteritur:
antepositis epularũ diuersitatib
nutrit᷑. Si quo animus mesticiȩ im¬
pulsu deicit᷑: mox ꝑ int̃posita iocoꝵ
blandim̃ta releuat᷑. Tot gͦ hic habs̃
effugia: quot sibi p̃parant delecta¬
m̃ta. S quando eis effugiũ perit:

Expanded text:
cunditate pristina claudi Psalmicunditate pristina claudi Psalmista conspexerat, cum dicebat: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum ; quia et aeterna mala nunquam cogitata reperiunt, et subito amittunt bona temporalia quae diu tractata tenuerunt. A quibus et omne effugium perit, quia eorum malitia ab animadversione districti judicis quo se valeat occultare non invenit. Nam nunc iniqui cum tristitia aliqua, vel adversa patiuntur, effugii latebras inveniunt, quia ad voluptatem protinus desideriorum carnalium recurrunt. Ne enim 358 paupertas cruciet, divitiis animum demulcent. Ne despectus proximorum deprimat, sese dignitatibus exaltant. Si fastidio corpus atteritur, antepositis epularum diversitatibus nutritur. Si quo animus moestitiae impulsu dejicitur, mox per interposita jocorum blandimenta relevatur. Tot ergo hic habent effugia, quot sibi praeparant delectamenta. Sed quandoque eis effugium perit,
Abbreviated transcription (Latin):
Quod oculoꝵ nomine uis intentionis
testatur dicens. Si oculus tuus fue¬
erit: Quia uidelicet si oꝑationẽ
nr̃am intentio munda p̃uenerit.
quãlib& alit̃ hominib uideat᷑: int̃¬
ni tam̃ iudicis ocłis. mundũ subse.¬
quentis actionis corpus ostendit᷑
O culi gͦ impioꝵ sunt. intentiones in
eis carnaliũ desiderioꝵ: qui idcir-¬
co deficiunt. quia ȩt̃na negliguis:
& sola semꝑ transitoria p̃stolantur.
Adipisci quippe terrenam głam cogi¬
tant: multiplicari reb temporalib
exoptant. Ad mortem cotidie cursũ
rerũ labentiũ tendunt: s cogitare
mortalia mortalit̃ nesciunt. Carniᷤᷤ
uita ꝑ mom̃ta deficit: & tam̃ car¬
nale desideriũ crescit. Res habita
instanti fine corripit᷑: & habendi an¬
xietas ñ finitur. Sed cũ mors ĩpios
subtrahit: eoꝵ ꝓfecto desideria cũ
uita t̃minant᷑: quoꝵ scilics ocłi. tẽ
suꝑna ultione deficiunt: qͥa suo hic
iudicio a terrena deficere delecta¬
tione noluert̃. Hos ocłos illoꝵ a io¬

Expanded text:
Quod oculorum nomine vis intentionis testatur, dicens: Si oculus tuus simerit ; quia videlicet si operationem nostram intentio munda praevenerit, quamlibet aliter hominibus videatur, interni tamen judicis oculis mundum subsequentis actionis corpus ostenditur. Oculi ergo impiorum sunt intentiones in eis carnalium desideriorum. Qui idcirco deficiunt, quia aeterna negligunt, et sola semper transitoria praestolantur. Adipisci quippe terrenam gloriam cogitant, multiplicari rebus temporalibus exoptant, ad mortem quotidie cursu rerum labentium tendunt; sed cogitare mortalia mortaliter nesciunt. Carnis vita per momenta deficit, et tamen carnale desiderium crescit. Res habita instanti fine corripitur, et habendi anxietas non finitur. Sed cum mors impios subtrahit, eorum profecto desideria cum vita terminantur. Quorum scilicet oculi tunc superna ultione deficiunt, quia suo hic judicio a terrena deficere delectatione noluerunt. Hos illorum oculos a ju
Abbreviated transcription (Latin):
Abadã qͥppe ante aduentũ dñi om̃s
post se gentiũ nationes traxit. Circui
Cadens enĩ a sublimib humanas m̃¬
tes uire possedit: quia in culpȩ suȩ uin¬
culo uolentes astrinxit: tantoq latius
in mundo uagatꝰ est: quanto a reatu
quisq illiꝰ liber ꝑ om̃ĩa inuentꝰ non ẽ:
cui quasi ex potestate mundũ circius.¬
se ẽ: nullũ hominẽ qui sibi plene re¬
sisteret inuenisse.

Expanded text:
Ab Adam quippe, ante adventum Domini, omnes post se gentium nationes traxit. CircuivCadens enim a sublimibus 55 humanas mentes jure possedit, quia in culpae suae vinculo volentes astrinxit; tantoque latius in mundo vagatus est, quanto a reatu quisque illius liber per omnia inventus non est. Cui quasi ex potestate mundum circuisse est, nullum hominem qui sibi plene resisteret invenisse.
Abbreviated transcription (Latin):
gare decreuimꝰ: ñ inconuenient̃
accipimꝰ. qđ in die dñs sathan uidit:
quia uias eiꝰ in sapientiȩ suȩ incarna¬
tione corripuit. Quasi e ũ ñ uidisse
fuerit: tandiu prauitatẽ illiꝰ in huma¬
ni generis ꝑditione tolerasse. Unde &
quia in luce manifestatȩ sapientiȩ
occulti hostis insidiȩ detegunt᷑. Quia
gͦ incarnato dño diabolus increpat᷑.¬
& a sua pestifera effrenatione corri¬
pit᷑: recte subiungit᷑. Cui dixit dñs.
Vnde uenis: Tunc enĩ sathanȩ uias
requirendo arguit: cũ ꝑ mediatoris ad¬
uentũ ꝑsuasionis eiꝰ nequitias repͥmens.
increpauit. Nec immerito in hoc die
filii dĩ corã dño astitisse referunt᷑: qͥa
uidelicet ad et̃nȩ patriȩ uocationẽ e¬
lecti om̃s luce sapientiȩ se illustrante
collecti st̃: quos quauis incarnata sa¬
pientia aggregare effectu oꝑis uene¬
rat: diuinitati tam̃ illiꝰ. iã ꝑ eiꝰ presci¬
entiã intrinsecus assistebant. Sed qͥa
de uiis suis antiquus hostis redẽptore

Expanded text:
onvenienter accipimus quod in die Dominus Satan vidit, quia vias ejus in Sapientiae suae incarnatione corripuit; quasi eum non vidisse fuerit, tandiu pravitatem illius in humani generis perditione tolerasse. Unde et quia in luce manifestatae sapientiae occulti hostis insidiae deteguntur. Quia ergo incarnato Domino diabolus increpatur, et a sua pestifera effrenatione corripitur, recte subjungitur: Cui dixit Dominus: Unde venis? Tunc enim Satanae vias requirendo arguit, cum per Mediatoris adventum persuasionis ejus nequitias reprimens increpavit. Nec immerito in hoc die filii Dei coram Domino astitisse referuntur; quia videlicet ad aeternae patriae vocationem electi omnes, luce sapientiae se illustrante, collecti sunt. Quos quamvis incarnata Sapientia aggregare effectu operis venerat, divinitati tamen illius jam per ejus praescientiam intrinsecus assistebant. Sed quia de viis suis antiquus hostis Redemptore
Abbreviated transcription (Latin):
ens enĩ cũ se in elationẽ erigit.
quasi in tyrannidẽ erũpit: ha¬
b& autẽ tyrannidis suȩ satellites.
fauentes sibims cogitationes suas:
s si suꝑ tyrannũ hostis irruat. fa¬
uor mox satellitũ cessat. Intran¬
te namq aduersario satellites fu-¬
giunt: eũq territi declinant. quẽ
in pace positi. callida adulatione
laudabant. Subductis uͦ satellitib
ante hostem solus remanet: quia
recedentib elatis cogitationib. ꝑ¬
turbatꝰ animꝰ. se solũmͦ. & tẽptati¬
onem uidet. Auditis gͦ aduersis
caput detundet᷑: cũ temptationib
uehem̃t̃ irruentib a p̃sumptionis
suȩ cogitationib mens nudatur.
uid .ẽ. enim quod

Expanded text:
ens enim cum se in elatione erigit, quasi in tyrannidem erumpit. Habet autem tyrannidis suae satellites, faventes sibimet cogitationes suas. Sed si super tyrannum hostis irruat, favor mox satellitum cessat. Intrante namque adversario, satellites fugiunt, cumque territi declinant, quem in pace positi callida adulatione laudabant. Subductis vero satellitibus, ante hostem solus remanet, quia recedentibus elatis cogitationibus, perturbatus animus se solummodo et tentationem videt. Auditis ergo adversis caput detondetur, cum tentationibus vehementer irruentibus, a praesumptionis suae cogitationibus mens nudatur. Quid est enim quod
Abbreviated transcription (Latin):
bis in saltationis p̃miũ morit᷑. Qͥd
despicit. qͦs sic sublimit̃ ante scła ele¬
git: nisi hoc qͦd pietati fideliũ pat&.
qm̃ idcirco sic eos p̃mit in infimis.
quia uid& qͦmͦ remuneret in sũmis:
& foras usq ad despecta deicit. quia
intꝰ usq ad incõp̃hensibilia ꝑducit:
Hinc gͦ unusqͥsq colligat qͦd illic sint
passuri qͦs repbat: si hic sic cruciat
qͦs amat: aut qͦmͦ ferient᷑ qͥ in iudi¬
cio arguendi sunt. si sic eoꝵ uita p̃¬
mit᷑. qui ipso iudice teste laudant᷑.
SEQUIT UR.¬

Expanded text:
bis in saltationis praemium moritur? Quid bis in saltationis praemium moritur? Quid despicit, quos sic sublimiter ante saecula elegit: nisi hoc, quod pietati fidelium patet, quoniam idcirco sic eos premit in infimis, quia videt quomodo remuneret in summis; et foras usque ad despecta dejicit, quia intus usque ad incomprehensibilia perducit. Hinc ergo unusquisque colligat quid illic sint passuri quos reprobat, si hic sic cruciat quos amat; aut quomodo ferientur qui in judicio arguendi sunt, si sic eorum vita premitur, qui ipso judice teste laudantur. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
ut ita dixerim priꝰquã nasceret᷑ re¬
natꝰ. ille amicus sponsi. ille qͦ inter
natos mulierũ maior nemo surrex̃.
ab iniquis in carcere mittit᷑. & ꝓ pu¬
ellȩ saltatu capite truncat᷑ & uir
tantȩ seueritatis ꝓ risu turpiũ mo¬
rit᷑. N ũquid nã credimꝰ aliqͥd fuisse
qͦd in eius uita illa sic despecta morᷤ
terger&: S quando ille uel in cibo
peccauit: qui locustas solũmͦ & mel
siluestre edidit: Quid dõ uel de qͣli¬
tate sui tegiminis deliqͥt: qͥ cameloꝵ
pilis corpꝰ operuit: Quid de conuer¬
satione sua offendere potuit: qui de
heremo ñ recessit: Quiᷤᷤ illũ loqua¬
citatis reatꝰ polluit: qui disiunctus
longe ab hominib fuit: Quando
illũ uel silentii culpa attigit: qͥ ad
se uenientes tam uehem̃t increpauit
dicens. genimina uiperarũ qͥs uob̃
demonstrauit fugere a uentura ira :
sternit᷑: Quid. ẽ. qͦd iohannes dĩ uo¬
ce laudat᷑: & tam̃ ꝓ temulentȩ uer¬

Expanded text:
ut ita dixerim, priusquam nasceretur, reut ita dixerim, priusquam nasceretur, renatus: ille amicus sponsi, ille, quo inter natos mulierum major nemo surrexit; ab iniquis in carcerem mittitur, et pro puellae saltatu, capite truncatur, et vir tantae severitatis pro risu turpium moritur. Nunquidnam credimus aliquid fuisse, quod in ejus vita illa sic despecta mors tergeret? Sed quando ille vel in cibo peccavit, qui locustas solummodo et mel silvestre comedit? Quid Deo vel de qualitate sui tegminis deliquit, qui camelorum pilis corpus operuit? Quid de conversatione sua offendere potuit, qui de eremo non recessit? Quid illum loquacitatis reatus polluit, qui disjunctus longe ab hominibus fuit? Quando illum vel silentii culpa attigit, qui ad se venientes tam vehementer increpavit, dicens: Genimina viperarum, quis demonstravit vobis sternitur? Quid est quod Joannes Dei voce laudatur, et tamen pro temulenti ver
Abbreviated transcription (Latin):
locis altiorib p̃sident. dum multorũ
obsequia sibi subpetere ad uotũ uideñs.
fragilitatẽ suã intueri negligunt: &
uas qͦd gestant fictile. quã sit uelocit̃
conderendũ obliuiscentes. omĩmͦ ñ
attendunt: beatꝰ iob ut considerati.¬
onẽ fragilitatis suȩ etiã ex circum¬
stantib traher&. & ante ocłos suos uĩ¬
in tra quȩ pene ubiq munda repꝑi-¬
tur. s in sterqͥlinio sedisse describit᷑.
In sterqͥlinio ponebat corpꝰ: ut etiã
ex loci fetore caper&. qͦd festine
corpꝰ ad fetorẽ redir&. S ecce cum
beat᷑ iob tot rerũ dampna sustin&.
tot funerib pignerũ ꝑcussꝰ dol&.
tot uulnera tolerat: dũ decurren¬
tem saniẽ testa radit: dũ ꝑ putre-¬
dinẽ defluens in sterqͥlinio resid&:
autẽ dũ beati iob uulnera cruciatꝰq
considero: repente m̃tis ocłos ad io¬
hannẽ reduco: & ñ sine grauissima
adnuratione ꝑpendo. qͦd ille ꝓpħ̃iȩ¬
spũ intra matris uterũ impletꝰ. atq

Expanded text:
locis altioribus praesident, dum multorum obsequia sibi suppetere ad votum vident, fragilitatem suam intueri negligunt, et vas quod gestant fictile, quam sit velociter conterendum obliviscentes omnimodo non attendunt. Beatus autem Job, ut considerationem fragilitatis suae etiam ex circumstantiis traheret, et ante oculos; non in terra quae poene ubique munda reperitur, sed in sterquilinio sedisse describitur. In sterquilinio ponebat corpus, ut etiam ex loci fetore caperet, quod festine corpus ad fetorem rediret. Sed ecce cum beatus Job tot rerum damna sustinet, tot funeribus pignorum percussus dolet, tot vulnera tolerat; dum decurrentem saniem testa radit, dum per putredinem defluit, in sterquilinio residet; autem dum beati Job vulnera cruciatusque considero, repente mentis oculos ad Joannem reduco, et non sine gravissima admiratione perpendo, quod ille pru intra matris uterum impletus, atque,
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃e suo ñ habeat fiduciã. Hinc rur¬
sum scriptũ.ẽ inimici hominis do¬
mestici eiꝰ. Callidus nãq aduersa¬
riꝰ cũ a bonoꝵ cordib repelli se con¬
spicit: eos qui ab illis ualde diligun¬
tur exqͥrit. & ꝑ eoꝵ uerba blandi¬
ens loquit᷑. qui plus cet̾is amant᷑:
ut dũ uis amoris cor ꝑforat. facile
ꝑsuasionis eius gladius ad intimȩ
rectitudinis munimina irrumpat
Post dãpna gͥ rerũ. post funera pigne¬
rũ: post uulnera. scissurasq m̃broꝵ.
antiquus hostis linguã mouit uxo¬
rũꝑe. Uerba enĩ post uulnera intu¬
lit: ut nimirũ cũ uis doloris ingra¬
uescer&. facile ꝑsuasionis suggestio

Expanded text:
rursum scriptum est: Inimici hominis domestici ejus . Callidus namque adversarius, cum a bonorum cordibus repelli se conspicit, eos qui ab illis valde diliguntur exquirit; et per eorum verba blandiens loquitur, qui plus caeteris amantur; ut dum vis amoris cor perforat, facile persuasionis ejus gladius ad intimae rectitudinis munimina irrumpat. Post damna igitur rerum, post funera pignorum, post vulnera scissurasque membrorum, antiquus hostis linguam movit uxorumpere. Verba enim post vulnera intulit, ut nimirum cum vis doloris ingravesceret, facile persuasionis suggestio
Abbreviated transcription (Latin):
qua calliditate seuiat inuenimus.
Mouit nãq priꝰ dampna substantiȩ.
quȩ & extra naturã ꝓfecto eẽnt.
& extra corpꝰ. subtraxit filios. qͦd
iam quidẽ extra naturã ñ esset:
s tam̃ adhuc aliqͣtenꝰ extra ꝓpriũ
corpus: ad extremũ ꝑcussit & cor¬
pus: s qͥa uulnerib carnis ad m̃tis
uulms ꝑuenire ñ ualuit: etiam
comunctȩ mulieris linguã inqui¬
siuit. Quia enĩ aꝑto certamine
suꝑari se doluit: de ore comugis
iaculũ quasi de insidiis intorsit:
quȩ ꝓfecto dicer&. Adhuc ꝑmanes
in simplicitate tua: Benedic dõ
& morere. Ecce temptando om̃ia
abstulit: ecce temptando mulierẽ
reliquit: & scõ uiro callide cuncta
diripuit: s ualde callidius adiutri¬
cẽ suam mulierẽ reseruauit quȩ
dicat. Adhuc ꝑmanes in simplici¬
repetit. Nam qͥd . ẽ. dicere simpli¬
citatẽ desere: nisi obȩdientiã ueti¬
tum comedendo contempne: Et qͥd
ẽ. dicere benedic dõ & morere: nisi
trascendendo p̃ceptũ. ultra quã es

Expanded text:
t invenimus. Movit namque prius damna substantiae, quae et extra naturam profecto essent, et extra corpus. Subtraxit filios, quod jam quidem extra naturam non esset, sed tamen adhuc aliquatenus extra proprium corpus. Ad extremum percussit et corpus. Sed quia vulneribus carnis ad mentis vulnus pervenire non valuit, etiam conjunctae mulieris 79 linguam quaesivit. Quia enim aperto certamine superari se doluit, de ore conjugis jaculum quasi de insidiis intorsit, quae profecto diceret: Adhuc permanes in simplicitate tua? Benedic Deo, et morere. Ecce tentando omnia abstulit, ecce tentando mulierem reliquit, et sancto viro callide cuncta diripuit; sed valde callidius adjutricem suam mulierem reservavit, quae dicat: Adhuc permanes in simplicirepetit. Nam quid est dicere: Simplicitatem desere, nisi: Obedientiam, vetitum comedendo, contemne? Et quid est dicere: Benedic Deo, et morere, nisi: Transcendendo praeceptum, ultra quam es
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ne periret. Sic sic a nris uiris for¬
tib hostis ꝑcutit᷑: ut sua ei etiã tela
rapiant᷑. Unde enĩ se exaggerare esti-¬
mat dolorẽ uulneris: inde eis contra
semet ipsũ suggerit arma uirtutis.
gis uigilant̃ debemꝰ aspicere: quod
antiquus aduersariꝰ ñ solũ ꝑ sem&¬
ipsũ s ꝑ eos etiam qui nob̾ adherent
statũ satagit nr̃ȩ m̃tis inclinare. Cũ
enĩ cor nr̃m sua ꝑsuasione ñ subru¬
it: ad hoc nimirũ ꝑ linguas adhe¬
rentium repit. Hinc enĩ scriptũ. ẽ.
a filiis tuis caue. & a domesticis tuis

Expanded text:
est ne periret. Sic sic a nostris viris forest ne periret. Sic sic a nostris viris fortibus hostis percutitur, ut sua ei etiam tela rapiantur. Unde enim se exaggerare aestimat dolorem vulneris, inde eis contra semetipsum suggerit arma virtutis. 13. gis vigilanter debemus aspicere quod antiquus adversarius non solum per semetipsum, sed per eos etiam qui nobis adhaerent, statum satagit nostrae mentis inclinare. Cum enim cor nostrum sua persuasione non subruit, ad hoc nimirum per linguas adhaerentium repit. Hinc enim scriptum est: A filiis tuis cave, et a domesticis tuis
Abbreviated transcription (Latin):
hanc hostiles insidiȩ irrũꝑe ñ ua-¬
lebant. Querit᷑ gͦ ab aduersario
in hac arce munitissima qͥb gradib
ascendat᷑: uicina: ẽ aut̃ uiro mulier
atq subiuncta: cor igit᷑ mulieris te¬
nuit: & quasi scalã qͣ ad cor uiri
ascendere potuiss& inuenit: occu¬
pauit animã comugis scalã mari-¬
ti: s nichil hac arce p̃ualuit: quia
sc̃s uir subiectã sibi mulierẽ. & non
p̃positã attendit: & recta loquens
docuit: quã serpens ut ꝑuersa lo-¬
queret᷑ instigauit. Dignũ quippe
erat. ut fluxam m̃tis uirilis censu¬
ra restringers: cũ ꝓfecto & de ip¬
so primo lapsu humani generis nos¬
set qͦd docere mulier recta nescir&.
tate separauit. Antiquus itaq ho-¬
stis adam in sterquilinio ꝑdidit. qͥa
adam in paradyso suꝑauit: atq ad¬
iutricẽ suã mulierẽ dũ ad uerba
malȩ ꝑsuasionis accendit. ad doc-¬
trinã sc̃ȩ eruditionis misit: & quȩ
excitata fuerat ut ꝑder&. erudita

Expanded text:
hanc hostiles insidiae irrumpere non vahanc hostiles insidiae irrumpere non valebant. Quaeritur ergo ab adversario in hanc arcem munitissimam quibus gradibus ascendatur. Vicina est autem viro mulier atque subjuncta. Cor igitur mulieris tenuit, et quasi scalam, qua ad cor viri ascendere potuisset invenit. Occupavit animum conjugis, scalam mariti. Sed nihil hac arte praevaluit, quia sanctus vir subjectam sibi mulierem, et non praepositam attendit; et recta loquens docuit, quam serpens, ut perversa loqueretur, instigavit. Dignum quippe erat ut fluxam mentem virilis censura restringeret, cum profecto et de ipso primo lapsu humani generis nosset quod docere mulier recta nesciret. tate separavit. Antiquus itaque hostis ab Adam in sterquilinio perdidit, qui Adam in paradiso superavit; atque adjutricem suam mulierem dum ad verba malae persuasionis accendit, ad doctrinam sanctae eruditionis misit; et quae excitata fuerat ut perderet, erudita
Abbreviated transcription (Latin):
ixit aut̃ illi uxor sua. Adhuc tu
ꝑmanes in simplicitate tua: Bene¬
dic dõ & morere. Antiquus hostis hu¬
manũ genꝰ duob modis temptare
consueuit: ut uidelic& corda stan¬
tium aut tribulationib frangat: aut¬
ꝑsuasionib molliat. In utrisq gͦ con-¬
tra beatũ iob se uehem̃t exercuit.
N am priꝰ patrifamilias intulit dãp¬
na rerũ: orbauit patrẽ morte filioꝵ.
ꝑcussit incolumẽ putredine uulne¬
rũ: s quia putrescentẽ foras sanũ
adhuc interiꝰ stare conspexit: & quẽ
exterius nudũ reddidit. hunc int̃iꝰ
ditiorẽ fieri ꝑ exhibitã laudẽ condi¬
toris inuidit: callide cogitans pen¬
sat. qͦd contra se athleta dĩ unde p̃¬
mit᷑. inde subleuat᷑ uictꝰq ad subti
& qͥa scit quomͦ adam decipi soleat.
ad euam recurrit. Beatũ enĩ iob
int̾ tot rerũ dampna. int̃ tot ꝑcus-¬
sionum uulnera. qͦsi in qͣdã uirtu¬
tum arce stare inuictũ uidit. In
alto quippe m̃tẽ fixerat: & idcirco

Expanded text:
ixit autem illi uxor sua. Adhuc tu permanes in simplicitate tua. Benedic Deo, morere. - Antiquus hostis humanum genus duobus modis tentare consuevit. Ut videlicet corda stantium aut tribulationibpersuasionibus molliat. In utrisque ergo contra beatum Job se vehementer exercuit. Nam prius patrifamilias intulit damna rerum, orbavit patrem morte filiorum, percussit incolumem putredine vulnerum. Sed quia putrescentem foras, sanum adhuc interius stare conspexit; et quem exterius nudum reddidit, hunc interius ditiorem fieri per exhibitam laudem conditoris invidit; callide cogitans pensat quod contra se athleta Dei unde premitur, inde sublevatur, victusque ad subtilet quia scit quomodo Adam decipi soleat, ad Evam recurrit. 78 Beatum enim Job inter tot rerum damna, inter tot percussionum vulnera, quasi in quadam virtutum arce stare invictum vidit. In alto quippe mentem fixerat; et idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
salutem reducit᷑: quȩ ad securitatẽ qͥe¬
tis intimȩ amoris sui ꝑturbatione reuo¬
catur. Sed cũ sauciata mens anhelare
in dm̃ cȩꝑit: cũ cuncta huius mundi
blandim̃ta despiciens ad suꝑnã se patri¬
am ꝑ desideriũ tendit: ad tẽptationẽ ei

Expanded text:
salutem reducitur, quae ad securitatem quiesalutem reducitur, quae ad securitatem quietis intimae amoris sui perturbatione revocatur. Sed cum sauciata mens anhelare ad Deum coeperit, cum cuncta hujus mundi blandimenta despiciens ad aeternam patriam per desideri
Abbreviated transcription (Latin):
endo sanat: qͥa troris sui iaculo trans¬
fixos. ad sensũ nos rectitudinis reuocat.
Corda enĩ nr̃a male sana sunt. cũ nul-¬
lo dĩ amore sauciant᷑: cũ ꝑegrinatio¬
nis suȩ erumpnã ñ sentiunt: cũ er-¬
ga infirmitatẽ ꝓrimi ne qͣmlib& mi¬
nimo affectu languesc̃t: s uulnerans
ut sanentur: qͥa amoris sui spiculis m̃¬
tes ds̃ insensibiles ꝑcutit: moxq has
sensibiles ꝑ ardorẽ caritatis reddit.
Unde ei sponsa in canticis canticoꝵ dic̃.
Uulnerata caritate ego sũ. Male enim
sana anima atq in huiꝰ exilii ceca se¬
curitate ꝓstrata. nec uidebat dñm. nec
uidere requirebat: ꝑcussa aut̃ carita-¬
tis eius spiculis. uulnerat᷑ in intimis af¬
fectu pietatis: ards desiderio contem¬
plationis: &s miro mͦ uiuificat᷑ ex uul¬
nere: quȩ prius mortua iacebat in salu¬
te. Estuat: anhelat: & iam uidere de¬
siderat quẽ fugiebat. Percussione gͦ ad

Expanded text:
endo sanat, quia terroris sui jaculo transendo sanat, quia terroris sui jaculo transfixos ad sensum nos rectitudinis revocat. Corda enim nostra male sana sunt, cum nullo Dei amore sauciantur, cum peregrinationis suae aerumnam non sentiunt, cum erga infirmitatem proximi nec quamlibet minimo affectu languescunt. Sed vulnerantur ut sanentur, quia amoris sui spiculis mentes Deus insensibiles percutit, moxque eas sensibiles per ardorem charitatis reddit. Unde et sponsa in Canticis canticorum dicit: Vulnerata charitate ego sum . Male enim sana anima, atque in hujus exsilii curitate prostrata, nec videbat Dominum, nec videre requirebat. Percussa autem charitatis ejus spiculis, vulneratur in intimis affectu pietatis; ardet desiderio contemplationis, et miro modo vivificatur ex vulnere, quae prius mortua jacebat in salute. Aestuat, anhelat, et jam videre desiderat, quem fugiebat. Percussione ergo ad
Abbreviated transcription (Latin):
ne. s purgationis ȩstim auit dũ lib̾e
int̾ flagella loqueret᷑: reꝓbasse dĩ in¬
crepationẽ credidit. Quẽ apte etiam
hereticoꝵ tenere spẽm diximꝰ: qͥ om̃e
qͦd a scã ȩccła recte agit᷑. apud iudici¬
um suũ semꝑ ad uiciũ tortitudinis
inflectunt. Quia uͦ bona intentione
ad loquendũ ducit᷑. s ñ curat discer¬
nere cui loquat᷑: adhuc suꝑnȩ dispensa¬
tionis moderamina p̃dicando subiun¬
modis omp̃s ds̃ uulnerat: qͦs reducere
ad salutẽ curat. Aliquando enĩ carnẽ
ꝑcutit: & m̃tis duriciã suo pauore ta¬
befacit. Uulnerando gͦ ad salutẽ re¬
uocat: cũ electos suos affligit exterius.
ut interius uiuant. Unde ꝑ moysen lo
quit᷑ dicens. Ego occidam & uiuere ꝑ
uiuific&: ꝑcutit ut san&: qͥa idcirco
foras uerbera admouet. ut intꝰ uulne¬
ra delictoꝵ cur&. Aliqͦndo autẽ etiã
si flagella exterius cessare uideantur
intus uulnera infligit: qͥa m̃tis nr̃ȩ du¬
riciam suo desiderio ꝑcutit: s ꝑcuti¬

Expanded text:
rgationis aestimavit, dum libere inter flagella loqueretur, reprobasse Dei increpationem credidit. Quem apte etiam haereticorum tenere speciem diximus, qui omne quod a sancta Ecclesia recte agitur, apud judicium suum semper ad vitium tortitudinis inflectunt. Quia vero bona intentione ad loquendum ducitur, sed non curat discernere cui loquatur, adhuc supernae dispensationis moderamina praedicando subjunmodis omnipotens Deus vulnerat, quos reducere ad salutem curat. Aliquando enim carnem percutit, et mentis duritiam suo pavore tabefacit. Vulnerando ergo ad salutem revocat, cum electos suos affligit exterius, ut interius vivant. Unde per Moysen quoque loquitur, dicens: Ego occidam, et vivere vivificet, percutit ut sanet; quia idcirco foras verbera admovet, ut intus vulnera delictorum curet. Aliquando autem etiam si flagella exterius cessare videantur, intus vulnera infligit, quia mentis nostrae duritiam suo desiderio percutit. Sed percuti
Abbreviated transcription (Latin):
titur. s in querela suȩ ꝑcussionis eleua¬
tur: increpationẽ dñi reꝓbat: qͥa hanc
iniuste se ꝑpeti accusat. Qui aut̃ ñ
ꝓ purgatione criminis. s ꝓ fortitudi¬
nis ꝓbatione feriunt᷑: cũ causas suȩ ꝑ¬
cussionis inqͥrt̃. nequaqͣm increpationẽ
dñi reꝓbare dicendi sunt: quia in se¬
met ipsis satagunt inuenire qͦd nesci¬
unt. Unde & beatꝰ iob ad libertatis uer¬
ba int̃ ꝑcussionis uerbera erumpens.
tanto de se rectius iudicia ferientis
introgat: qͣnto in seipso uerius cau¬
sas passionis ignorat. Eliphar itaq¬

Expanded text:
titur, sed in querela suae percussionis elevatitur, sed in querela suae percussionis elevatur, increpationem Domini reprobat, quia hanc injuste se perpeti accusat. Qui autem non pro purgatione criminis, sed pro fortitudinis probatione feriuntur, cum causas suae percussionis inquirunt, nequaquam increpationem Domini reprobare dicendi sunt, quia in semetipsis satagunt invenire quod nesciunt. Unde et beatus Job ad libertatis verba, inter percussionis verbera erumpens, tanto de se rectius judicia ferientis interrogat, quanto in se ipso verius causas passionis ignorat. Eliphaz itaq
Abbreviated transcription (Latin):
plerũq diuini muneris largitate ut
culpã pena subsequat᷑: &. flagella ocłoᷤᷤ
delinquentis aꝑiant: quos int̾ uicia se¬
curitas cecabat. Torpens qͥppe animꝰ
ꝑcussione tangit᷑ ut excitet᷑: quatinꝰ
qui statũ suȩ rectitudinis securus
ꝑdidit. afflictus consider&. quo iacet.
Huic itaq ipsa asꝑitas correctionis. ori¬
faciet peccata maxima. Hinc iterũ
dicit. Quem diligit dñs castigat.
flagellat omnẽ filiũ quem recipit.
dicens. Ego quos amo: redarguo &
castigo. Hinc paulus ait. Om̃is aut̃
disciplina in p̃senti quidẽ ñ uidet᷑
ẽẽ gaudii s meroris: postea autem
fructũ paccatissimũ exercitatis ꝑ
eam redds iusticiȩ. Quãuis gͦ con¬
uenire simul nequeant dolor & bea¬
titudo: recte tam̃ nc̃ dr̃. beatꝰ homo qͥ
corripit᷑ a dño: quia ꝑ hoc qͦd peccator
dolore correptionis p̃mit᷑. qͥndoq ad
beatitudinẽ quȩ sine int̾uentu. ẽ dolo¬

Expanded text:
plerumque divini muneris largitate, ut plerumque divini muneris largitate, ut culpas poena subsequatur, et flagella oculos delinquentis aperiant, quos inter vitia securitas caecabat. Torpens quippe animus percussione tangitur, ut excitetur, quatenus qui statum suae rectitudinis securus perdidit, afflictus consideret, quo cecidit. Huic itaque ipsa asperitas correptionis orifaciet peccata maxima . » Hinc iterum dicit: « Quem diligit Dominus corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit . dicens: Ego quos amo, redarguo et castigo . Hinc Paulus ait: Omnis autem disciplina in praesenti quidem non videtur esse gaudii, sed moeroris; postea autem fructum pacatissimum exercitatis per eam reddit justitiae . Quamvis ergo convenire simul nequeant dolor et beatitudo, recte tamen nunc dicitur, Beatus homo qui corripitur a Domino; quia per hoc, quod peccator dolore correptionis premitur, quandoque ad beatitudinem, quae sine interventu est dolo