comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s ut scrues eo a malo. Unde et hic ñ att. regnũ meũ ñ est
in hoc mundo: s ñ est de hoc mundo. Et cũ ꝓbaret dicens. si
hoc ex mundo eẽc regnũ meũ. mynistͥ mei decertarent ut ñ
traderer iuideis: ñ ait ñc autẽ regnũ icũ ñ est hic. s ñ est hĩc.
Hit cnĩ est regnũ eiꝰ. usq in finẽ scłi: habens uit̾ se mixta ⁊ y¬
tania usq ad messẽ. Messis est enĩ finis scłi. qͣndo messores
uenient id ẽ angli. et colligent de regno eiꝰ oĩa scandala. sdo
utiq ñ fieret. si regnũ eiꝰ ñ eẽt hic. Sed tam̃ ñ est huic: qͥa ꝑe¬
gͥnat᷑ in mundo. Regno suo qͥppe dicit. de mundo ñ estis : scil
ego uor de mundo elegi. Erant g de mundo qͣndo regnũ eiꝰ
ñ erant: s ad mundi pͥncipẽ ꝑtinebant. De mundo ẽ gͦ. qtuc

Expanded text:
sed ut serves eos ex malo . Unde et hic non ait, Regnum meum non est sed ut serves eos ex malo . Unde et hic non ait, Regnum meum non est in hoc mundo; sed, non est de hoc mundo. Et cum hoc probaret dicens, Si ex hoc mundo esset regnum meum, ministri mei utique decertarent, ut non traderer Judaei usque in finem saeculi, habens inter se commista zizania usque ad messem. Messis enim est finis saeculi, quando messores venient, id est, angeli, et colligent de regno ejus omnia scandala . Quod utique non fieret, si regnum ejus non esset hic. Sed tamen non est hinc, quia peregrinatur in mundo . Regno quippe suo dicit: De mundo non estis, sed ego vos de mundo elegi . Erant ergo de mundo, quando regnum ejus non erant, sed ad mundi
Abbreviated transcription (Latin):
forte fectĩet unde tdi iudici dignꝰ cẽt Audite gͦ uidei ⁊ gentes:
audi cͥcittisio: audi p̃putiũ: audite omĩa regna t̾re. son ĩ¬
pedio dñationẽ urãm in hoc mundo: regnũ meũ ñ est de hoc
mundo. Nolite metutre metu uanillimo. qđ herode. ille ma¬
ior cũ xp̃co natꝰ nuntiaret᷑ expauit: ec tot infantes itrad eñ
mors ꝑueniret octidit: timendo qͣm irascendo crudelior.
Regnũ inqt meũ. ñ est de hoc mundo. Etͥd uultis amplitis:
Uenite ad regnũ qđ non est de hoc mundo: uenite credendo:
tt nolite seiure metuendo. Dicit qͥdã in ꝓphia de deo patre.
Ego autẽ constitutꝰ sũ rex ab eo: suꝑ syon montẽ sc̃m eits.
Sed syon illa ec mons ille: ñ est de hoc mundo. Qc̾o enĩ est eiꝰ
regnũ: nͥ credentes in eũ: Quib diit. de mundo ñ estis sic̃
et ego ñ sũ de mundo: qͣmius eor ẽẽ tiellet in mundo. sꝓter
qđ. ae illis dixit ad patrẽ. Non rogo ut tollas eos demundo:

Expanded text:
udaei et gentes, Audi, circumcisio, audi, praeputium. Audite, omnia regna terrae. Non impedio dominationem vestram in hoc mundo. Regnum meum non est de hoc mundo. Nolite metuere metu vanissimo, quo Herodes ille major cum Christus natus nuntiaretur expavit, et tot infantes, ut ad eum mors perveniret, occidit, timendo quam irascendo crudelior . Regnum, inquit, meum non est de hoc mundo. Quid vultis amplius? Venite ad regnum quod non est de hoc mundo. Venite credendo, et nolite saevire metuendo. Dicit quidem in prophetia de Deo patre: Ego autem constitutus sum rex ab eo super Sion montem sanctum ejus ; sed Sion illa, et mons ille, non est de hoc  credentes in eum, quibus dicit, De mundo non estis, sicut et ego non sum de mundo? Quamvis eos esse vellet in mundo: propter quod de illis dixit ad Patrem, Non rogo ut tollas eos de mundo,
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ dimittã uob̃ regẽ iudeoꝵ: Credo cũ dixislet pylatus. quid
t̃ u̾itas. in mentẽ illi uenisse coninuo ꝯsuetudinẽ uideoꝵ
qͣ soleret eis dimitti unꝰ in pascha: et ideo ñ exspectauit utre¬
sponderet ei ħc qͥd est u̾itas: ne mora fieret cũ recoluisset
morẽ quo posset eis ꝑ pascha dimtiti: qđ eũ ualde uoluille
manifcstũ est. Auelli tam̃ ex eiꝰ corde ñ potutt. ih̃m eẽ regẽ
iudeoꝵ: ramqͣm hoc sibi sicut in tytulo ip̃a u̾itas fixerit. de
q̃ quid ẽet interrogauit. Sed hoc audito: clamauert̃ rursũ
om̃s dicentes. Non hũc.: sed barraban. Erat autẽ barrabas
lateo: Non reprehendimꝰ oiuidei qã ꝑ peicha lib̾atis nocentẽ.¬

Expanded text:
edo, cum dixisset Pilatus Quid est veritas? in mentem illi venisse continuo consuetudinem Judaeorum, qua solet eis dimitti unus in Pascha; et ideo non exspectavit ut responderet ei Jesus quid est veritas, ne mora fieret, cum recoluisset morem quo posset eis per Pascha dimitti, quod eum valde cupivisse manifestum est. Avelli tamen ex ejus corde non potuit Jesum esse regem Judaeorum, tanquam hoc sibi, sicut in titulo, ipsa Veritas fixerit, de qua quid esset interrogavit. Sed hoc audito, clamaverunt rursum omnes dicentes: Non hunc, sed Barabbam. Erat autem Barabbas latro. Non reprehendim
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe: post ascensionẽ qͥppe eiꝰ. in antiochia pͥmũ ceꝑunt appella¬
ri discipłi xͥani. iam tam̃ trat res ip̃a illo postea uocabulo nũ¬
cupanda: iã erant discipli qͥ postea sunt appellati xͥant. et hoc
cõmune nom̃. sic ꝯmunẽ fidẽ tuã ad posteros tͣnsmiser̃t. Qͥgͦ se
xͥ negauit ẽẽ discipłm. ip̃am rẽnegauit cuiꝰ nom̃ est uiccari
xͥariũ. Qm multi postea ñ dico senes. et anꝰ. inqͥb huiꝰ iutele
tietas. faciliꝰ potuit mortẽ ꝓ xͥ confessione ꝯtempn̾e: nͨ solum
iuuentꝰ utriusq sexꝰ de qua etate ꝯuenent᷑ uaet᷑ erigi forti¬

Expanded text:
nomine post ascensionem quippe ejus in Antiochia primum coeperunt appellari discipuli Christiani, jam tamen erat, res ipsa illo postea vocabulo nuncupanda. Jam erant discipuli, qui postea sunt appellati Christiani, et hoc commune nomen, sicut communem fidem, etiam ad posteros transmiserunt. Qui e negavit esse discipulum, ipsam rem negavit, cujus nomen est vocari Christianum. Quam multi postea, non dico senes et anus in quibus hujus vitae satietas facilius potuit mortem pro Christi confessione contemnere, nec solum juventus utriusque sexus de qua aetate conven
Abbreviated transcription (Latin):
to et matheus cũ id breuiꝰ narrare uoliuisset: esi ad caypbã
ductũ susse ꝯmemorat: qͥa et ad annã pͥus ideo ductꝰ est.
qđͣ socer eiꝰ fu̾it: uͥ intelligendũ ẽ hoc eũdẽ cayphã fieri
uoluisse. Seq̃bat᷑ autẽ inquit iħ̃m sẏmon petrꝰ. ⁊ aliꝰ disci¬
pł. Qͥs nã sit iste discipłs. ñ tem̾e affirmandũ ẽ: qͥa tacet᷑.
Solet autẽ idem ioħ̃s se ita significare: et adlere quem
diligebat iħe. fõrtassi gͥ et hic ip̃e t̃. Qiuis qͥ tam̃ sit. scquentiaui¬

Expanded text:
t Matthaeus cum id brevius narrare voluisset, eum ad Caipham ducturum fuisse commemorat, quia et ad Annam prius ideo ductus est, quod socer ejus fuerit. Ubi intelligendum est hoc eumdem Caipham fieri voluisse. Sequebatur autem, inquit, Jesum Simon Petrus, et alius discipulus. Quisnam sit iste discipulus, non temere affirmandum est, quia tacetur. Solet autem idem Joannes se ita significare, et addere: Quem diligebat Jesus. Fortassis ergo et hic ipse est. Quisquis tamen sit, sequentia
Abbreviated transcription (Latin):
de potestate tenebraꝵ: ec tͣnstulit in regnũ fili claritans
sue. de quo regno dicit. regnũ meũ ñ est de hoc murido: uel¬
regnũ meũ non est huic. Srxit itaq ei pylatꝰ. Ergo rex es
ti: Respondit iħc. Tu dicis: qͥa rex sum ego. Non qͥa se re
gem timuit consiteri: sed tu dicis eta libratũ est ut neq
seregem neget. Rexest enĩ tuiꝰ eguũ ñ est de hoc mundo:
neq regẽ talt̃ se ẽt̃ fateat᷑. cuiꝰ rgnũ pitet᷑ eẽ de hoc mun¬
do. Talem qͥppe sentiebat qͥ dix̾at gͦ rexesti: cui responsũ est.
tudicis. qͥa rexsũego. Dictũ est enĩ tu dicis. ac sidictũ ẽẽt car¬
nalis carnalit̾ dicis. Deinde subiungit. Ego in hocnatꝰ sum.
etad hoc ueni in mundũ: ut testimoniũ ꝑhibeam u̾itati.
Non est pducends huiꝰ pnomĩs sill̃a qđ̾ ait it hocnatꝰ sũ. tã¬
qͣm dixerit. in hac tenatꝰ sũ. s corripienda: tamꝙͣ dix̾it in hãc

Expanded text:
de potestate tenebrarum, et transtulit in regnum Filii claritatis suae, de quo regno dicit: Regnum meum non est de hoc mundo. Regnum meum non est hinc. 3. Dixit itaque ei Pilatus: Ergo rex es tu? Respondit Jesus: Tu dicis quia rex sum ego. Non quia regem se timuit confiteri; sed Tu dicis ita libratum est, ut neque se regem neget rex est enim cujus regnum non est de hoc mundo, neque regem talem se esse fateatur, cujus regnum putetur esse de hoc mundo. Talem quippe ille sentiebat qui dixerat, Ergo rex es tu? cui responsum est, Tu dicis quia rex sum ego. Dictum est enim, Tu dicis, ac si dictum esset, carnalis carnaliter dicis. 4. Deinde subjungit: Ego in hoc natus sum, et ad hoc veni in mundum, ut testimonium perhibeam veritati. Non est producenda hujus pronominis syllaba, quod ait, In hoc natus sum, tanquam dixerit, In hac re natus sum: sed corri
Abbreviated transcription (Latin):
unt: et in oeculto loquutꝰ sũ nichil. Quid me int̾rogas. Int̾¬
roga eos qͥ audier̃t: quid loquitꝰ sũ ip̃is. Ecce hi sciunt: que
t sũ nicħ. Nõne ĩ hoc ip̃o retentiore sermone quẽ post cenã dis¬
ra cũ iã ñ in ꝓubiis loqͣr uob̾. s palã de patre mes anuntiabo
uob. Sigͦ ip̃is cõuĩctiorib discipłis suis ñ loq̃bat᷑ palã s horã
ꝓmittebat qͣndo palã fu̾at loquitturꝰ: qͦm palam loquitꝰ est mũ¬
do: Deinde ilł ipis suis. sic̃ alioꝵ quoq eũgłistaꝵ testat᷑ aucto¬
ritas. in eoꝵ cõparatione qui discipłi eiꝰ non erant. multo ittiq
manifestiꝰ loq̃bat᷑. qͣndo cũ eis erat remotꝰ a turbis. Tunc enĩ cis
eo parabolas aꝑiebat. qͣs clausas ꝑfererat ad alios. Qa ẽ gͥ in
qͥa ñ intelligebant. Et qđ̃ seorsũ discipłis loq̃bat᷑: ñ in octul¬
to utiq loq̃bat᷑. Qͥs namq ĩ octulto loqͥt᷑ qͥ corã tot hõib loqͥ

Expanded text:
rogas? Interroga eos qui audierunt quid locutus sum ipsis: ecce hi sciunt quae s sum nihil. Nonne in hoc ipso recentiore sermone, quem post coenam disra cum s non loquebatur palam , sed horam promittebat quando palam fuerat locuturus, quomodo palam locutus est mundo? Deinde illis ipsis, sicut aliorum quoque Evangelistarum testatur auctoritas, in eorum comparatione, qui discipuli ejus non erant, multum utique manifestius loquebatur, quando cum solis erat, remotus a turbis; tunc enim eis et parabolas aperiebat, quas clausas proferebat ad alios. Quid est ergo, In quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui cora
Abbreviated transcription (Latin):
spectet impretas. ridec regẽ ꝑ uͥga regni ligñ su portare scip¬
plicii: si pietas. uidet regẽ bauilantẽ lignũ adiemet ip̃m figẽ¬
dũ: qđ fixurꝰ fu̾at etiam in frontib regũ: ido sꝑnendus ccłis
impioꝵ. in quo erant gła̾tura corda scõꝵ. Dicturo eiũ pau¬
cẽ suã suo gestans humero cõmendabat: et lucerne arsure
q̃ submodio ponenda ñ erat. candelabrũ ferebat. Baiulas
gͦ s crucẽ: exiit in eũ qͥ dicit᷑ caluatie locũ hebraite golgo¬
tha: ubi eũ crucifixert̃: et cũ eo alios auos hanc eohinc: me

Expanded text:
spectet impietas, ridet regem pro virga regni lignum sui portare supplicii. Si pietas, videt regem bajulantem lignum ad semetipsum figendum, quod fixurus fuerat etiam in frontibus regum, in eo spernendus oculis impiorum in quo erant gloriatura corda sanctorum. Dicturo enim Paucem suam suo gestans humero commendabat; et lucernae arsurae quae sub modio ponenda non erat, candelabrum ferebat . Bajulans ergo sibi crucem, exiit in eum qui dicitur Calvariae locum, hebraice Golgotha: u
Abbreviated transcription (Latin):
sũ dñm ligauert̃. qͥ nos dilexit et tͣdidit semet¬
ip̃m ꝓ nob̃. et cui pat̾ non peꝑcit s ꝓ nob̃ omĩb tͣdidit
eũ: ut intelligat᷑ uidas ñ laudabilis utilitate tͣditionis
huiꝰ. sed sceleris uoluntate dampnabilis: adduxerunt
tũ sicut ioħs eugłista narrat. ad annã pͥmũ. Nec tacet
causã. cur ita fc̃m sit. Erat autẽ inqͥt focer cayphe: qui
erat pontifex anni illiꝰ. Erat autẽ inqͥt cayphas qͥ consili¬

Expanded text:
semetipsum pro nobis , et cui Pater non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum ; ut intelligatur Judas, non laudabilis utilitate traditionis hujus, sed sceleris voluntate damnabilis: Adduxerunt eum, sicut Joannes evangelista narrat, ad Annam primum. Nec tacet causam cur ita factum sit: Erat enim, inquit, socer Caiphae, qui erat pontifex anni illius. Erat autem, inq
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmuteret app̾hendi : ñ quidẽ illi facerent ꝓpt̾ qđ uen̾ant: s
nec ip̃e faceret ꝓpt̾ qđ uen̾at. Eũ qͥppe illi occidendũ q̃ rebant
seuiendo: s q̃rebat nos et ip̃e moriendo. Puide qͥa teñe uolen¬
tib nec ualtntib ostendit potestatẽ suã: iam teneant eũ.
ut faciat de nescientib uolũtatẽ luã. It̾m gͦ eos int̾rogauit.¬

Expanded text:
eret apprehendi, non quidem illi facerent propter quod venerant, sed nec ipse faceret propter quod venerat. Eum quippe illi occidendum quaerebant saeviendo; sed quaerebat nos et ipse moriendo. Proinde quia tenere volentibus, nec valentibus, ostendit potestatem suam; jam teneant eum, ut faciat de nescientibus voluntatem suam. 4. « Iteru
Abbreviated transcription (Latin):
dunt iħm: ⁊ ligauert eũ Comp̃ henderũt ad quẽ ñ acteĩ¬
ser̃t: qm̃ dies ille. illi uͦ tenebre ꝑmansert: nec audier̃t ac¬
cedite ad eũ et illuminamini. Si enĩ sic accedent: ñ eũ ma¬
nib occidendũ s retipiendũ corde cõpre henderent. Nunc
autẽ qͣndo eũ illo mͦ comp̾hendert̃: ⁊c̃ ab eo longiꝰ retessert̃.
et ligauunt eũ a quo solui potiꝰ uelle debuert. Et erũt for¬
tassis in cis qͥ tc̃ imposuert̃ xp̃o uincda sua:. atq ab eo post¬
ea lib̾ati. dixert̃. Disrupisti uncl̃a mea. Het hodie satis
sint: tͣctabunt᷑ do uolente. sermone alio q̃ sequitur.

Expanded text:
unt Jesum, et ligaverunt eum. Comprehenderunt ad quem non accesserunt, quoniam dies ille, illi vero tenebrae permanserunt; nec audierunt: Accedite ad eum, et illuminamini . Si enim sic accenderent, non eum manibus occidendum, sed recipiendum corde comprehenderent. Nunc autem quando eum illo modo comprehenderunt, tunc ab eo longius recesserunt, et ligaverunt eum a quo solvi potius velle debuerunt. Et erant fortassis in eis qui tunc imposuerunt Christo vincula sua, atque ab eo postea liberati dixerunt: Dirupisti vincula mea. Haec hodie satis sint, tractabuntur, Deo volente, sermone alio quae sequentur.
Abbreviated transcription (Latin):
tustate reuouatũ : ut sit in nouitate sp̃c et ñ in uetustate
ltit̾e: sco cui p̾stitũ fu̾it a xp̃o. qͥs dubitet regnaturũ esse
cũ xp̃o: Qd autẽ scruꝰ inuentꝰ est: et hoc ad illã ꝑtinet uetus¬
tatẽ que in seruitutẽ gen̾at. qđ est agar. Sed cũ accessit la¬
nitas. fig̾ata est et lib̃tas. Factũ tam̃ pet dñs ĩpbauit: et ꝓ¬
gredi ultͣ ꝓhibuit dicens. Mitte gladiũ in uagina. Calitẽ
quẽ dedit mͥ par. ñ bibã illũ : In suo qͥppe fac̾to ille discipłs ma¬
gistrũ defendere uoluto: ñ qđ̾ significatũ est cogitauit. Et ille

Expanded text:
ate renovatum, ut sit in novitate spiritus, et non in vetustate litterae ? Quod cui praestitum fuerit a Christo, quis dubitet regnaturum esse cum Christo? Quod autem servus inventus est, et hoc ad illam pertinet vetustatem quae in servitutem generat, quod est Agar . Sed cum accessit sanitas, figurata est et libertas. Factum tamen Petri Dominus improbavit, et progredi ultra prohibuit dicens: Mitte gladium in vaginam. Calicem quem dedit mihi Pater, non bibam illum? In suo quippe facto ille discipulus mag
Abbreviated transcription (Latin):
quẽqͣm. Si me inqͥt q̃ritis: sinite hos abire. Inunicor uidet:
et hoc faciunt qđ tubet. Sinunt eos abire: qͦs ñ uult ꝑire.
Nũquid autẽ ñ erant postea mort̾i: Eue gͥ situnt morerẽt᷑
ñ ꝑcurte: Symon gͦ petrꝰ habens gladiũ eduxit eũ: et ꝑcussit
pͥncipis scruũ: et abscidit eiꝰ auriculã dextͣm. Erat autẽ nom̃
seruo malchus. Solus hic eũgłista ctiã nom̃ serui huiꝰ expͥs¬
sit: sicut lucas solus qd̾ ci auriculã dñs tetig̃it. et sanau̾it
tũ. Malchꝰ autẽ. int̾pretat᷑ regnaturꝰ. Qo gͦ auris ꝓdño am¬

Expanded text:
quit, « quaeritis, sinite hos abire. » Inimicos videt, et hoc faciunt quod jubet; sinunt eos abire, quos non vult perire. Numquid autem non erant postea morituri? Cur ergo si tunc morerentur, npontificis servum, et abscidit ejus auriculam dexteram. Erat autem nomen servo Malchus. » Solus hic evangelista etiam nomen servi hujus expressit, sicut Lucas solus, quod ejus auriculam Dominus tetigerit, et sanaverit eum. Malchus autem interpretatur regnaturus. Quid ergo auris
Abbreviated transcription (Latin):
git sciens oĩa que uent᷑a erant suꝑ eũ: ꝑcessit et dicit eis. Quid
queritil: Responder̃t̃ ei. Ihmi nararenũ. Dicit ets. iħ̃o Ego sum.¬

Expanded text:
git sciens omnia quae ventura erant super eum, processit, et dixit eis: Quid git sciens omnia quae ventura erant super eum, processit, et dixit eis: Quid quaeritis? Responderunt ei: Jesum Nazarenu
Abbreviated transcription (Latin):
boꝵ ẽ. Sciebat locũ qui tͣaebat eñ: qͥa freq̃nt̃ ih̾o inqͥt conuc¬
n̾at illuc cũ discipłis suis. Ibig̾ lupꝰ ouina pelle contectꝰ. ⁊t ĩ¬
ter oues alto patsfamilias consilio toleratꝰ. didicit uͥ ad cempꝰ exi¬
guũ disꝑg̾et gregẽ: uisiduis appetendo pastorẽ. Iudas gͦ inqͥt
cũ accepiss cohoriẽ. et a pͥncipib sac̃dotũ et pharyseis mynis
militũ fuit. Aprelide itaq intelligat᷑ accepta ramꝙͣ ad tencn¬
dũ recĩ. seruato ordine legitunt potestatis. ut nullus tenen¬
sic armata ueniebat ut uł terreret. uł etiã repugnaret: si qͥs¬
qͣm xp̃m cdefende auderet. Ita qͥppe eiꝰ abscondebat᷑ potestas. et
optendebat᷑ infirmitas: itt hec immicis necessaria udent᷑ ad ũ¬
sus eũ iquẽ nichil ualuissent nͥ qđ ip̃e uoluisset: bene utẽs
bonꝰ malis. et faciens bona de malis. ad faciendos bonos exma¬
lis: et discernendoi a malis. Iħc itaq sit̃ eugłista seqruit̃ adiũ¬

Expanded text:
at locum, qui tradebat eum, quod frequenter Jesus, inquit, convenerat illuc cum discipulis suis. Ibi ergo lupus ovina pelle contectus, et inter oves alto patrisfamilias consilio toleratus, didicit ut ad tempus exiguum dispergeret gregem, insidiis appetendo pastorem. « Judas ergo, inquit, cum acmilitum fuit. A praeside itaque intelligatur accepta tanquam ad tenendum reum, servato ordine legitimae potestatis, ut nullus tenensic armata veniebat, ut vel terreret, vel etiam repugnaret, si quisquam Christum defendere auderet. Ita quippe ejus abscondebatur potestas, et obtendebatur infirmitas, ut haec inimicis necessaria viderentur adversus eum in quem nihil valuissent, nisi quod ipse voluisset, bene utens bonus malis, et faciens bona de malis, ad faciendos bonos ex malis, et discernendos a malis. Jesus itaque sicut evangelista secutus adjun
Abbreviated transcription (Latin):
disse demonstrans. Deinde dicendo quid fecisti: satis ostendit
illud ei ꝓ cͥmire obiectũ. tamꝙͣ diceret. di regẽ tenegas: qͥa feci¬
sti ut trad̾etis mͥ: Qsi mirsĩ ñ eẽt si puntend iudici tderet᷑: qui

Expanded text:
disse demonstrans. Deinde dicendo: Quid fecisti? satis ostendit disse demonstrans. Deinde dicendo: Quid fecisti? satis ostendit illud ei pro crimine objectum, tanquam diceret: Si regem te negas, quid fecisti ut tradereris mihi? quasi mirum non e
Abbreviated transcription (Latin):
da fu̾at uana hominũ de regno eiꝰ opinio. siie gentiũ si¬
ue uideoꝵ a quib id pẏlatꝰ audierat: qͣsi ꝓpt̾ea fuisset mor¬
te plestendus. qđ illicitũ affectau̾it regnũ: ił qm̃ solent reg¬
dñs qdđ ait. regnũ meũ ñ est de hoc mundo hoc et cet̾a. ad p̾¬
an audisset ab aliis: illo respondente ostend̾e uoluit. hoc
sibi apad̃ illũ fuisse a uidcis uelut cͥmen obieftũ patefaci¬
ens nob̃ cogitationes hominũ qͣs ip̃e nou̾at qm̃ uane sũc: eiᷤᷤ
ꝙ post responsionẽ pylati iam uid̃is et gentib oportumꝰ aꝑtiꝰ¬
q respondens. regnũ meũ non est de hoc mundo. Qđ si int̾ro¬
gante pylato continuo respondisset: ñ etiã uidris s solis gen¬
tib hoc de se opnantib respondisse uideret᷑. Nũc uͭ qm̃ respõ¬
te mͥ. qͥd fecisti: abstulit a se suspttionẽ quia posset pritari a se¬
met ip̃o dixisse: qa iħm regeni dix̾at eẽ tudeoꝵ: id se auideis au¬

Expanded text:
t vana hominum de regno ejus opinio, sive Gentium, sive Judaeorum, a quibus id Pilatus audierat: quasi propterea fuisset morte plectendus, quod illicitum affectaverit regnum; vel quoniam solent regDominus quod ait: Regnum meum non est de mundo hoc, etc., ad pran audisset ab aliis, illo respondente ostendere voluit hoc sibi apud illum fuisse a Judaeis velut crimen objectum, patefaciens nobis cogitationes hominum, quas ipse noverat quoniam vanae sunt ue post responsionem Pilati, jam Judaeis et Gentibus opportunius aptiusque respondens, Regnum meum non est de hoc mundo. Quod si interroganti Pilato continuo respondisset; non etiam Judaeis, sed solis Gentibus hoc de se opinantibus respondisse videretur. Nunc es tradiderunt te mihi; quid fecisti? abstulit a se suspicionem qua posset putari a semetipso dixisse quod Jesum regem dixerat esse Judaeorum, id se a Judaeis au
Abbreviated transcription (Latin):
unũ sint: rogout mundus credat qͥatu me misisti. Ideo qͥppe ad¬
didit qđͣ aixit in nob̃: ut qd unũ efficimͦ fidelissima karitate.
ts eni᷑ aliqͣrdo tenebre. nc̃ autẽ luxinq̃t. et nesͥ hoc tͥbuerent.
adiecit in dño. Deinde saluator nr rogando patrẽ se hoĩem de¬
monstrabat. ñe cdemonstrans et se ip̃m qm̃ cũ patre dͥs est
facere qd̃ rogat: et ego inqͥt claritatẽ qͣm dedisti m dedr illis.
Qinclaritatẽ: n imortalitatẽ qͣm nat᷑a humana in illo fu̾at
accept᷑a: Nlam net ifẽ adhuc acteꝑat eã: s more suo ꝓpt̾ ĩ mo¬
bilitatẽ pdestinationas. p̾teriti tpẽis ub fut᷑a significat: qd̾ ñc
cartsicandꝰ hoc est suscccandus a patre. et ip̃e sit nos ad eã cla¬
ritatẽ fuscitatur in finẽ. Simile est hoc ei qd̾ alibi dicit. Sicito
pat̾ susetcat mortuos et uutificat: sicet filiꝰ quos ult uiui¬

Expanded text:
unum sint: rogo ut mundus credat quia tu me misisti. Ideo quippe adunum sint: rogo ut mundus credat quia tu me misisti. Ideo quippe addidit, quod dixit, in nobis, ut quod unum efficimur fidelissima charitate, tis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux, inquit ; et ne sibi hoc tribuerent, adjecit in Domino . Deinde Salvator noster rogando Patrem, se hominem demonstrabat. Nunc demonstrans et seipsum, quoniam cum Patre Deus est, facere quod rogat: Et ego, inquit, claritatem quam dedisti mihi, dedi eis. Quam claritatem, nisi immortalitatem, quam natura humana in illo fuerat acceptura? Nam nec ipse adhuc acceperat eam, sed more suo propter immobilitatem praedestinationis, praeteriti temporis verbis futura significat, quod nunc clarificandus, hoc est suscitandus a Patre, et ipse sit nos ad eam claritatem suscitaturus in fine. Simile est hoc ei quod alibi dicit, Sicut Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivi
Abbreviated transcription (Latin):
iiuficauit nos xp̃o: cuiꝰ gr̃a sumꝰ saluati: et simł exeitauit.¬
gi dixisse dr̃is. itt uͥ ego sũ et illi sint metũ. Et ip̃e qͥdẽ de se dixit
fu̾it fc̃m est loquittꝰ. Non enĩ ait excit aturꝰ est nos. et in celestib
sede factur:: s excitauit. et sedere in celestib fecit: qͥa ñ inanit
s fidelit̾ iam depitcat tc̃m. qđ futurũ eẽ ñ dubitat. Qd uero¬
attinet ad formã di in qua eqͣlis est patͥ: siscameã uelimꝰ intel¬
lig̾e qđ dictũ est. uolo ut uͥ ego sũ et illi sint mecũ. abscedat
ab animo omĩs ymaginũ corporaliũ cogitatio. Quitqͥd menti
occurrerit. longũ. latũ. crassũ qͣlibet lute corporea coloratum
ꝑ quelibet locoꝵ spacia. uł finita uł infinita diffuscĩ: ab his
omĩb qͣntũ potest aciẽ sue contẽplationis uł intentionis a¬
ĩctat. ⁊ ñ inqͥrat᷑ eqͣus patͥ filiꝰ uͥ sit. qm̃ nemo inuenit uͭ ñ¬

Expanded text:
a sumus salvati, et simul excitavigi dixisse Dominus: Ut ubi sum ego, et illi sint mecum. Et ipse quidem de se dixit factum fuerit est locutus. Non enim ait: Excitaturus est nos, et in coelestibus sedere facturus, sed: Excitavit, et sedere in coelestibus fecit, quia non inaniter sed fideliter jam deputat factum, quod futurum esse non dubitat. Quequalis est Patri, si secundum eam velimus intelligere quod dictum est, Volo ut ubi ego sum, et illi sint mecum; abscedat ab animo omnis imaginum corporalium cogitatio: quidquid menti occurrerit longum, latum, crassum, qualibet luce corporea coloratum, per quaelibet locorum spatia vel finita, vel infinita diffusum, ab his omnibus, quantum potest, aciem suae contemplationis vel intentionis avertat. Et non inquirat
Abbreviated transcription (Latin):
neus: etiã si eẽ nusꝙͣ possit ubi ñ sit et xp̃c: ñ est tamẽ ipse
cũ xp̃o. dũ taxat ꝑspeciẽ. Nam hoĩtm pie fidelẽ: ñ est dubi
me c̃. S cũ pat̾ deo dicebat. qͦs dedisti mͥ. uolo ut u̾ego sum.
et illi sint mecũ: de specie illa omnino dicebat. in qͣ iudebi¬
mꝰ eũ sicuti ẽ. Nemo serenissimũ serisũ nubilosa contͣdic¬
tione ꝑturbet: cũ sequentia ꝑhibeant restimoniũ p̃ceden¬
tib u̾b̾. Nempe cũ dixislet uolo ut uͥ egosũ et illi sint metũ:
continuo sequutꝰ adiunxit: ut uideant claritatẽ meã qͣm
dedisti mͥ. qͥa dilexisti me ante ꝯstitutionẽ mundi. Ut uide¬
ant dixit: ñ ut credant. fid̃i merces ẽ ista: ñ fides. Si enĩfi¬
des in epłã ad hebreos recte diffinita ẽ cõuictio rerũ q̃ si ui¬
dent᷑: cur ñ m̃ces fidi diffiniat᷑ uisio rerũ q̃ credite sꝑaban

Expanded text:
neus, etiamsi esse nusquam possit ubi non sit et Christus, non est tamen ipse neus, etiamsi esse nusquam possit ubi non sit et Christus, non est tamen ipse cum Christo, duntaxat per speciem. Nam hominem pie fidelem, non est dubime est . Sed cum Patri Deo dicebat, Quos dedisti mihi, volo ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum; de specie illa omnino dicebat, in qua videbimus eum sicuti est . 3. Nemo serenissimum sensum nubilosa contradictione perturbet; consequentia perhibeant testimonium praecedentibus verbis. Nempe cum dixisset, Volo uadjunxit, Ut videant claritatem meam quam dedisti mihi, quia dilexisti me ante constitutionem mundi. Ut videant, dixit; non, ut credant. Fidei merces est ista, non fides. Si enim fides in Epistola ad Hebraeos recte definita est, Convictio rerum quae non videntur ; cur non merces fidei
Abbreviated transcription (Latin):
scłmid aittẽ qd ds erat. utiq et inparadyso erat: et ideo latro¬
nis aĩa a p̾stinis facinorib absoluta et illiꝰ mun̾e iambeata.
qͣmuis u̾ͥq sic̃ ille eẽ ñ pot̾at: tam̃ etiã ip̃o die cũ illo in para¬
dyso eẽ pot̾at: unde ille qͥ uͥq semꝑẽ ñ recesserat. ꝓꝓterca ni
mirũ ñ ei satis futi dic̾t uolo ut uͥ ego sũ et ip̃i sint: s addi¬
dit metũ ssse cã illo enĩ: bonũ magnũ est. Nlam et miseri
tisoli sunt cũ illo: qͥa beati eẽ ñ potert̃ nͥ ex illo. An ñ dõ ueracit̃
dictũ est si ascendo incelũ tuillic es. si descendo in infernum
hender̃t̃. Ac ꝑ hoc ut de re uisibili qͣ uis longe dissimili qͣle¬
cũq sumamꝰ exemplũ: sicut cecus etiã siibi sit uͥlux est ñ est
tam̃ ip̃e cũ uice. s absens ẽ a p̃sente: ita infidelis atq impiꝰ
aut etiã si fidelis ⁊ piꝰ ñ dũ tam̃ ad intuendũ sapientie lum̃ ydo¬

Expanded text:
id quod Deus erat, utique et in paradiso erat. Et ideo latronis anima a pristinis facinoribus absoluta, et illius munere jam beata, quamvis ubique sicut ille esse non poterat; tamen etiam ipso die cum illo in paradiso  dicere: Volo ut ubi ego sum, et ipsi sint, sed addidit mecum. Esse cum illo enim bonum magnum est. Nam et miseri ti soli sunt cum illo, quia beati esse non poterunt, nisi ex illo. An non Deo veraciter dictum est: Si ascendero in coelum, tu ibi es. Si descendero in infernum,henderunt . Ac per hoc, ut de re visibili quamvis longe dissimili qsumamus exemplum, sicut caecus etiamsi ibi sit ubi lux est, non est tamen ipse cum luce, sed absens est a praesente; ita infidelis atque impius, aut etiamsi fidelis et pius, nondum tamen ad intuendum lumen sapientiae ido
Abbreviated transcription (Latin):
de teplimũ p̃fidentis: u̾bi sũt uda illa qͣndo att: qͣre ñ possĩ
seqͥ te m. Ammã meã ꝑ te ponã: Hoctine est seqͥ magistrũ se
negare discipłm: Diccine ꝑ dño amma ponit᷑: ut hoc ne fiat
uot ancillule formidet᷑. Sed quid mirũ si ds uera pdrxit:
homo autẽ falsa p̃sumpsit.: Sane in ista q̃ iã cepta est negati¬
one apłi petͥ: debemꝰ adu̾̃tere ñ solũ ab eo negari xp̃m qͥ dicte¬

Expanded text:
unt verba illa, quando ait, Quare non possum te sequi modo? animam meam pro te ponam ? Hoccine est sequi magistrum, se negare discipulum? siccine pro Domino anima ponitur, ut hoc ne fiat, vox ancillae formidetur? Sed quid mirum si Deus vera praedixit, homo autem falsa praesumpsit? Sane in ista quae jam coepta est negatione apostoli Petri, debemus advertere non solum ab eo negari Christ
Abbreviated transcription (Latin):
et moteuos iudicabit: s eos dͥtẽ datos qͥb omĩb det uitã et̾nã. dic enĩ
ait: ut om̃e qdđ dedisti ei dec cis uitã et̾nã: Sinde ñ ei datisunt
qͥb uitã ñ dabit et̾nã: qͣmus et ip̃oꝵ potestas data sit. tiu po¬
testas data ẽ oĩs carnis. id est om̃is hoĩs. Ita mũdus reconcilia¬
tꝰ. ex ĩumico libabit᷑ mundo: cũ in illo exeret potestatẽ suã

Expanded text:
atos, quibus omnibus det vitam aeternam. Sic enim ait: Ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam. Proinde non ei dati sunt, quibus vitam non dabit aeternam: quamvis et ipsorum potestas data sit, cui potestas data est omnis carnis, id est omnis hominis. Ita mundus reconciliatus ex inimico lib
Abbreviated transcription (Latin):
dũ uicit. denis qͥb uitit dicit suidite: credite: sꝑate. desid̾ate
qđ dicit. Pat̾ inqͥt qͦs dedistim uolo ut uͥ ego sũ et illi sint me¬
cũ. &ͥ sut istiqͥs ait apatre ciatos sͥ.: Nonne illi de qͥb alio loco di
q̃ fieri dicit a patre. faciat et ip̃e cũ patre: si qͥd in hoc euͣgłio ꝓfi¬
cimꝰ nouimꝰ. Ip̃i sc̃t gͦ qͦs a patre accepit. qͦ et ip̃e de mutndoele
git ĩatꝙ elegit ut iã nõ sint demundo. sic̃ non ẽ et ip̃e de mundo:
ec sint tam̃ etiã ip̃i mũdus credens et tognoscens qđ xp̃t ad̾o
patre sit missus. ut mũdꝰ ex mundo lib̾aret᷑: ne mundus d̃o
reconciliandus. cũ mũdo ĩunicissimo dãpnaret᷑. dicut enĩ att
in huiꝰ orationis exordio. dedit ei potestatẽ omĩs carnis id est oĩs

Expanded text:
e, desiderate quod dicit: Pater, inquit, quos dedisti mihi, volo ut ubi ego sum, et illi sint mecum. Qui sunt isti quos ait a Patre datos sibi? Nonne illi de quibus alio loco dicm quomodo ea quae fieri dicit a Patre, faciat et ipse cum Patre, si quid in hoc Evangelio profecimus, novimus. Ipsi sunt ergo quos a Patre accepit, quos et git. Ad quae elegit? ut jam non sint de mundo, sicut non est et ipse de mundo, et sint tamen etiam ipsi mundus credens, et cognoscens quod Christus a Deo Patre sit missus, ut mundus ex mundo liberaretur, ne mundus Deo reconciliandus cum mundo inimicissimo damnaretur. Sicut enim ait in hujus orationis exordio, dedit ei potestatem omnis carnis, id est, omnis
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ uͦ noiuntꝰ bonoꝵ oĩum creatorẽ reparandis angłis
malis nichil gr̃ẽ ꝯtulisse: cur ñ potiꝰ intelligimꝰ. qd̃ tan¬
to dampnabilior coꝵ iudicata sit culpa qͣnto erat na¬
tura sublimior: Tanto enĩ minꝰ ꝙͣ nos pectare debuert̃:
qͣnto meliores nob̾ fuert̃. Nũt autẽ in offendendo creatore
ranto execbiliꝰ beneficio eiꝰ ingͣti exsiiter̃t: qͣnto benesici¬
entiꝰ sũt creati. Nec eis satis fuit desertores eẽ illiꝰ nͥ et nt̃i
fierent deceptores. Hoc itaq nob̾ maguũ bonũ cõferet.
qͥ dilexit nos sic̃ dilerit et xp̃m: ut ipt̃ ip̃m cuiꝰ membra

Expanded text:
us bonorum omnium Creatorem reparandis angelis malis nihil gratiae contulisse, cur non potius intelligimus quod tanto damnabilior eorum judicata sit culpa, quanto erat natura sublimior? Tanto enim minus quam nos peccare debuerunt, quanto meliores nobis fuerunt. Nunc autem in offendendo Creatorem tanto exsecrabilius beneficio ejus ingrati exstiterunt, quanto beneficentius sunt creati; nec eis satis fuit desertores esse illius, nisi et nostri fierent deceptores. Hoc itaque nobis magnum bonum conferet, qui dilexit nos sicut dilexit Christum, ut propter ipsum cujus membra
Abbreviated transcription (Latin):
libilis ẽ dilectio qua diligit ds: neq mittabilis. Noneim
ex quo ei reconciliati sumꝰ ꝑ sangͥnẽ filuerꝰ noscepit diligere:
s ante mundi constititnionẽ dilexit nos: ut cũ eiꝰ unigenito
reconciliau̾it ei filiꝰ ut iã inciꝑet amare qͦs oc̾at: sit̃ recõcelia¬
t᷑ u̾micꝰ ũmico ut deinde sint amiti. et inuicẽ diligant qͥ oł¬
ant ĩuicẽ: s iã nos diligenti reconciliati sumꝰ ei cũquo ꝓpt̾ pec¬
catũ ũmicttias habebamꝰ. Qd utrũ uerũ dicã attestet᷑ apł.
Comendat inqͥt dilectionẽ sitã as ĩ nob̃: qm̃ cũ adhuc pecca¬

Expanded text:
sibilis est dilectio qua diligit Deus, neque mutabilis. Non enim ex quo ei reconciliati sumus per sanguinem Filii ejus, non coepit diligere; sed ante mundi constitutionem dilexit nos, ut cum ejus Unigenito reconciliaverit ei Filius, ut jam inciperet amare quos oderat; sicut reconciliatur inimicus inimico, ut deinde sint amici, et invicem diligant qui oderant invicem: sed jam nos diligenti reconciliati sumus ei, cum quo propter peccatum inimicitias habebamus. Quod utrum verum dicam, attestetur Apostolus: Commendat, inquit, dilectionem suam Deus in nobis, quoniam cum adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
glaꝵi : Etenĩ xp̃c sic̃ ait apłs. iuxta tẽpꝰ ꝓimpuis mortuiᷤ
est. Hic gͦ: ñ m̃itum nt̃m: s di miscdlia cõmendat᷑. sam
qͣle est ideo se uelle laudari qͥa uttio suiotã decestabiltt᷑ egro¬
tauit: ut ñ possit alit̾ qͣm medici morte sanari : Non t̃ hec
anglisi. qͥa cũ et angłi pꝰcauert̃. nich eis tale unde sanaren¬
tur impensũ ẽ qͣsi aliqͥd eis uł paruũ fũit impensũ. et no¬
b̾ampliꝰ : Ad siet hoc fc̃m ẽet: adhuc q̃ri posset. itrũ ido

Expanded text:
tolus, juxta tempus pro impiis mortuus est . Hic ergo non meritum nostrum, sed Dei misericordia commendatur. Nam quale est ideo se velle laudari, quia vitio suo tam detestabiliter aegrotavit, ut non posset aliter quam medici morte sanari? Non est haecAngelis, quia cum et angeli peccaverint, nihil eis tale unde sanarentur impensum est? Quasi aliquid eis vel parvum fuerit impensum, et nobis amplius. Quod si et hoc factum esset, adhuc quaeri p
Abbreviated transcription (Latin):
dicio: etiã se sͥ dedisie intelligendus est. ⁊ si ñ ddicit. Ideo qͥppe
leps olũ parrĩ fac̾e dicit qd et ip̃e facit cũ patre: ut quiqͥd
est eitͥbuat de quo ẽ. d aliqͣndo etiã tacito patre. se dicit facere
qđ̃ fatit cũ patre. it intelligamꝰ tta filiũ ñ eẽ ã pat̾soꝑe sepa¬
randũ. qͣndo se tacito petrẽ cdicit aliqͥd oꝑari. quẽadmodũ net
pat᷑ ab oꝑe filiq separat᷑ qͣndo ip̃o tatito filĩ oꝑari aicit᷑: qd̾ ni¬
chilominus parit oꝑant᷑. Cũ gͥ tacet filiꝰ in oꝑe patͥs oꝑatio¬
nẽ suã: humilitatẽ cõmendat: ut sit nob̾ salitbͥor. Cũ uͦ uicis¬
sim ĩ oꝑe suuo tacet oꝑationẽ pat̾s: patilitatẽ suã cõmendett. ne

Expanded text:
se intelligendus est, etsi non dicit. Ideo quippe saepius solum Patrem facere dicit quod et ipse facit cum Patre, ut quidquid est ei tribuat de quo est. Sed et aliquando etiam tacito Patre, se dicit facere quod facit cum Patre: ut intelligamus ita Filium non esse a Patris opere separandum, quando se tacito Patrem dicit aliquid operari; quemadmodum nec Pater ab opere Filii separatur, quando ipso tacito Filius operari dicitur, quod nihilominus pariter operantur. Cum ergo tacet Filius in opere Patris operationem suam, humilitatem commendat, ut sit nobis salubrior: cum vero vicissim in opere suo tacet operationem Patris, parilitatem suam commendant, ne
Abbreviated transcription (Latin):
finita c̃ẽt oratio. de tuiꝰ u̾bis ait. hec cũ dixisset iħx: s alia q̃¬
dam sunt ĩtposita que ab isto p̃t̾missa apd̃ alios etẽgłistas
legunt᷑: sic̃ apd hũc inuentunt᷑ multa que illi similtt̃ in
sua narratione tatuert̃. Quomͦ autẽ int̾ se om̃s conueniãt.
nec ueritati q̃ ꝑ aliũ pmit᷑ ab alio repugnet᷑. quisqͥs nosse
desui̾at: ñ in hiss̾monib s in aliis laboriosis litt̾is q̃rat. nec
stando et audiendo. s potiꝰ sedendo et legendo. uł legenti
aurẽ mentẽq intentissimã p̾bendo illa condiscat. Credat
tam̃ anteqͣm sciat siueid etiã. scire ĩ hac uita possit. siue ꝑ
aliqͣ impedunenta ñ pofsit: nichil ab aliqͦ eugłista eẽ cõscͥp¬
tũ. qͣntũ ad hos attinet qͦs in auctoritatẽ canonicã recepit
eccl̃ia: qđ uł ip̃iꝰ uł altͥiꝰ ñ minꝰ ueraci narrationi possit eẽ
otͣriũ. Nũc itaq huiꝰ beati iohis narrationẽ ut suscepimꝰ

Expanded text:
bis ait, Haec cum dixisset Jesus: sed alia quaedam sunt interposita quae ab isto praetermissa apud alios evangelistas leguntur; sicut apud hunc inveniuntur multa quae illi similiter in sua narratione tacuerunt. Quomodo autem inter se omnes conveniant, nec veritati quae per alium promitur, ab alio repugnetur, quisquis nosse desiderat, non in his sermonibus, sed in aliis laboriosis litteris quaerat; nec stando et audiendo, sed potius sedendo et legendo, vel legenti aurem mentemque intentissimam praebendo, illa condiscat. Credat tamen antequam sciat, sive id etiam scire in hac vita possit, sive per aliqua impedimenta non possit, nihil ab aliquo evangelista esse conscriptum, quantum ad hos attinet quos in auctoritatem canonicam recepit Ecclesia, quod vel ipsius vel alterius non minus veraci narrationi possit esse contrarium. Nunc itaque hujus beati Joannis narrationem, ut suscepimus
Abbreviated transcription (Latin):
credat mundus: s ut cognoscat mundus qͥ atume mistati. Qm¬
dui etuĩ credimꝰ qđ ñ uiders᷑ ñdã sumꝰ ita cõsumati. quemad
inseparabilẽ karitatẽ. hotnos mͦ credere. quo tendimꝰ ete¬
dendo cognoic̾e. Si autẽ diceret ut cognoscant qͥa tu memi¬
sisti: tantũdẽ ualeret qͣnt̃ hoc qđ att. ut eognoseat mund̃.
Ipl sũt enĩ mundꝰ ñ ꝑmanens ĩimitꝰ qͣus est mũdus damp
nanioni p̾destinatꝰ: s exĩimico amitꝰ effect᷑. ꝓpt̾ quẽ as erat
in xp̃o. inundũ reconcilians sͥ. Ideo dixto: ego m eise tura
me. Tamqͣ diceret. Ego m eis ad quos misisti me. ectumme.
git: qͥa inip̃o nos elegit ante mũdi cõstteutiont̃ Qͥ enĩdilt

Expanded text:
us, sed ut cognoscat mundus quia tu me misisti. Quandiu enim credimus quod non videmus, nondum sumus ita consummati, quemadminseparabilem charitatem, hoc nos modo credere, quo tendimus credendo cognoscere. Si autem diceret: ut cognoscant quia tu me misisti, tantumdem valeret, quantum hoc quod ait: Ut cognoscat mundus. Ipsi sunt enim mundus, non permanens inimicus, qualis estquem Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi. Ideo dixit, Ego in eis et tu in me: tanquam diceret, Ego in eis ad quos misisti me; et tu in me, ligit, quia in ipso nos elegit ante constitutionem mundi .
Abbreviated transcription (Latin):
bono c̾tamine: qđ usitatiꝰ et tamꝙͣ restĩ dic̾et᷑. Quomͦ autẽ
dilectio qͣ dilexit pat̃ filiũ ẽ ⁊ in nob̃: nͥ qa membra eiꝰ sumꝰ. et
in illo diligim᷑. cũ ip̃e diligit᷑ totꝰ. id est caput et corpꝰ: Ideo
sb̵ iunxit et ego mnip̃is: tamꝙͣ diceret qm̃ egosũ et in ipsis.
Alit̾ cnĩ est ĩ nob̃ tamꝙͣ in templo sito: alit̾ autẽ qͥa et nos ip̃e
lĩnita est saluatoris oratio: incipit passco. Ergo et iste sermo
finiat᷑. ut de passione qđ ip̃e donau̾it alus sermonib dis¬

Expanded text:
 rectius diceretur. Quomodo autem dilectio quam dilexit Pater Filium, est et in nobis, nisi quia membra ejus sumus, et in illo diligimur, cum ipse diligitur totus, id est caput et corpus? Ideo subjunxit, et ego in ipsis; tanquam diceret, quoniam ego sum et in ipsis. Aliter enim est in nobis tanquam in templo suo; aliter autem quia et nos ipse Finita est Salvatoris oratio, incipit passio: ergo et iste sermo finiatur, ut de passione quod ipse donaverit, aliis sermonibus dis
Abbreviated transcription (Latin):
ter eiꝰ et alie femine: qͣs eiꝰ disciplas in euͣglio iam tc̃ fuisle
didicimꝰ : Numqͥd cũ illo tũc erant de quib sepe dicit idẽ
ioħ̾s engłista: multi credidunt in eũ : Nam unde erat mill¬
titudo illa eoꝵ qͥcũ ramis partĩ p̾cedebant. partun seq̃ban¬
tur insidentẽ ium̃to. dicentes bñdictꝰ qui uenit ĩ noĩe dñ:
et cũ eis pu̾i de qͥbus ait fuisse p̾dicatũ ex ore infantum
et lactentiũ ꝑferisti laudẽ : unde qͥngeriti fr̃s. qͥb sumł post

Expanded text:
ter ejus, et aliae feminae, quas ejus discipulas in Evangelio jam tunc fuisse didicimus? Numquid cum illo tunc erant de quibus saepe dicit idem Joannes evangelista, Multi crediderunt in eum ? Nam unde erat multitudo illa eorum qui cum ramis partim praecedebant, partim sequebantur insidentem jumento, dicentes, Benedictus qui venit in nomine Domini; et cum eis pueri, de quibus ipse ait fuisse praedictum, Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem ? Unde quingenti fratres, quibus simul post
Abbreviated transcription (Latin):
s dedit homuĩ filio ñ sine d̃o. todẽ ip̃o utiq filio: Seqͥt᷑ gͥ ec fi¬
luis: et dicit. Quos dedisti mͥ custodiui: et nemo ex his ꝑut

Expanded text:
sed dedit homini Filio, non sine Deo eodem ipso utique Filio. 7. Sequitur ergo Fised dedit homini Filio, non sine Deo eodem ipso utique Filio. 7. Sequitur ergo Filius, et
Abbreviated transcription (Latin):
am̃ dico uob: si qͥã pecieritia patrẽ in noĩe meo dabto uobis.
Neq hoc tamꝙͣ carnalit̾ debemꝰ acciꝑe: uelito uicissim nos
seruent pat et filiꝰ amboꝵ in nobis custodiendis alt̾nante
custodia: qͣsi succedlat aiĩ qͣndo discessertt aliꝰ. Simul enĩ
nos tustodiunt pat ⁊ filiꝰ et sp̃c sc̃s: qͥ est unꝰ uerus beatꝰ ds.
fcm descendit ut leuaret: ñ cetidit ut iaceret. Si descenden
tem cognouimꝰ. cũ leuante surgamꝰ: et intelligamꝰ cũ ita
loqͥt᷑ ꝑsonas eũ distinguere: ñ separare nat᷑as. Qndo gͦ ser¬
uabat discipłos suos filiꝰ p̾sertia corporali: ñ exspectabat pa¬
ter ad custodiendũ succed̾e filio discedenti: s eos ambo ser¬
uabant potentia sp̃ali. Et qͣndo ab eis abstulit filiꝰ p̾senti¬
am corporalẽ: tenuit cũ patre custodiã sp̃alẽ: qͥa ec custodi¬
endos qͣndo filiꝰ homo accepit. custodie pat̾ne ñ eos absuilit:
et cũ pat filio tustodiendos dedit. ñ dedit sine ip̃o ciui dedit:

Expanded text:
i quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis . Neque hoc tam carnaliter debemus accipere, velut vicissim nos servent Pater et Filius, amborum in nobis custodiendis alternante custodia, quasi succedat alius quando discesserit alius: simul enim nos cusfactum descendit, ut relevaret: non cecidit, ut jaceret. Si descetem cognovimus, cum levante surgamus; et intelligamus, cum ita loquitur, personas eum distinguere, non separare naturas. Quando ergo servabat discipulos suos Filius praesentia corporali, non exspectabat Pater ad custodiendum succedere Filio discedenti; sed eos ambo servabant potentia spirituali: et quando ab eis abstulit Filius praesentiam corporalem, tenuit cum Patre custodiam spiritualem. Quia et custodiendos quando Filius homo accepit, custodiae paternae non eos abstulit: et cum Pater Filio custodiendos dedit, non dedit sine ipso cui dedit;
Abbreviated transcription (Latin):
uit ĩ nobis. Unde et hic poni potuit: eo ui qͥb dam coditib
posttũ est. u̾bũ tuũ u̾itas ẽ: sic in qͥbdam codicib etiã ibi
scͥptũ est. in pͥncipio erat sermo: in greto autẽ sine iella ua¬
rietate et ibi et hic. Logos est. St̃ificat itaq pat in u̾trate.
Sed ñc adhuc de apłis loquit᷑: nã sequittꝰ adiungit Sicut me
misisti in mundũ: et ego misi eos inmundũ. Quos misit: nͥ
n. s in similitudine carnis peccati: et misit filiꝰ eiꝰ eos qͦs na¬
tos ĩ carnt peccati. sc̃ificauit a labe pettati. S qm̃ ꝑ hoc qđ me

Expanded text:
m Codicibus positum est: Verbum tuum veritas est, sicut in quibusdam Codicibus etiam ibi scriptum est: In principio erat sermo. In Graeco autem sine ulla varietate et ibi et hic Λόγος est. Sanctificat itaque Pater in veritate, aeredes. Sed nunc adhuc de apostolis loquitur, nam secutus ita adjungit: Sicut me misisti in mundum, et ego misi eos in mundum. Quos misit, nisti, sed in similitudine carnis peccati ; et misit Filius ejus eos quos natos in carne peccati sanctificavit a labe peccati. Sed quoniam pe
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ significat qͥ dictt. sic̃ illico ita et ilto̾. s aliqͣndo tartũ. q̃ a
est illd̾. ẽ coilo: aut qͥa est illd̾ ut sit et illid. sẽs enĩ aix̾tt
a patre. Ut enĩ alias taceam diffentas qͣs cõmemorarelõ¬
gũ est:missi st̃ certe illi cũ iã hoĩes eẽnt: miflu ẽ antẽ ip̃e ut
homo e̾et. Et ram̃ suꝑiꝰatt. sicut me misistiu mũdũ. et ego¬
misi eos inmundũ. tamꝙͣ dic̾et. qͥa misidti me misi eos. Ita
et hoc loco dilexisti eos inquit. sic̃ et me ailexisti: qd altud i¬
chil est ꝙͣ. Ailexisti eos. qm̃ et me dilexisti. Non enĩ membrafi¬
lii ñ diligeret qͥ diligit filiũ: aut alia catisa ẽ diligendi mẽ¬
bra eiꝰ. nͥ qͥa dilrgit eĩ. Sed diligit filiũ icdđm diuinitatem.
qͥa genuto illũ eqͣiem s: diligit eũ etiã scdm ia qđ homo est.
qͥa ip̃m unigenitũ u̾bũ caro fc̃m est: et ꝑpt̾ ũbũ est eicara¬

Expanded text:
at, qui dicit, Sicut illud, ita et illud: sed aliquando tantum, Quia est illud, est et illud; aut, Quia est illud, ut sit et illud. Quis enim dixerita Patre? Ut enim alias taceam differentias, quas commemorare longum est, missi sunt certe illi cum jam homines essent; missus est autem ipse ut homo esset: et tamen superius ait, Sicut me misisti in mundumisi eos in mundum, tanquam diceret: Quia misisti me, misi eos. Ita et hoc loco: Dilexisti eos, inquit, sicut et me dilexisti, quod aliud nihil est quam dilexisti eos, quoniam et me dilexisti. Non enim membra Filii non diligeret: qui diligit Filium. Aut alia causa est diligendi membra ejus, nisi quia diligit eum. Sed diligit Filium secundum divinitatem, quia genuit illum aequalem sibi. Diligit eum etiam secundum id quod homo est, quia ip
Abbreviated transcription (Latin):
unũ: sicut et nos ĩ nr̃a unũ sumꝰ. Qd ꝓculdubio uerũ ũ di¬
ceret: nͥ scđm hoc dicet qdđ eiꝰdem nature ds̃ est tuiꝰ ec pater:
homo est. Nam scłm hoc: pat̾ maior me ẽ dixit. Sed qm̃ una
eademq ꝑsona ẽ ds et homo: intelligimꝰ homint̃ in coqd̃ ro¬
gat: intelligiꝰ autẽ dm in eo qđ unũ sũt. et ip̃e et ille quẽ
rogat. Sed ẽ adhuc incõsequentib locꝰ. ubi de hac re diligẽ¬
tiꝰ disputandũ est. Hic autẽ scͥt᷑. Cũ eẽm cũ eis: ego serua¬
bam eos in noĩe tuo. Ne inqͥt ueniente ad te: serua eos in¬

Expanded text:
unum, sicut et nos in nostra unum sumus. Quod procul dubio non diunum, sicut et nos in nostra unum sumus. Quod procul dubio non diceret, nisi secundum hoc diceret, quod ejusdem naturae Deus est cujus et Pater, homo est; nam secundum hoc, Pater major me est , dixit. Sed quoniam una eademque persona est Deus et homo, intelligimus hominem in eo quod rogat: intelligimus autem Deum in eo quod unum sunt et ipse et ille quem rogat. Sed est adhuc in consequentibus locus ubi de hac re diligentius disputandum est. 6. Hic autem sequitur: Cum essem cum eis, ego servabam eos in nomine tuo. Me, inq
Abbreviated transcription (Latin):
rã illoꝵ autẽ tardiꝰ. ꝑhoc ostenders qd̃ se iam si hit cẽ. illos
autẽ hic ẽẽ dixit: cũ et ip̃e hec. et illi hic adhuc eẽnt. Sic enĩ
est loquitꝰ homo cõgruens hom̃ib: ut mos loq̃ndi sese ha¬
bec humanꝰ. Anñ cotidie dicimꝰ iã non est hic de aliquo qͣn¬
totiꝰ abituro. Et maxime hoc de morit᷑is. solet diti: qͣmꝙͣ. et
ip̃e ilñs ramqͣ. p̃ uidens qͥd lefturos mouere possit: adiecit.
et ego ad te uenio: sic ex ponens qͦdãmͦ. cur dix̾it iã ñ sũ in mũ¬
do. Cõmendat gͦ patͥ. eos qͦs corporali absentia relicturꝰ erat
dicens. Patersc̃e: serua eos ĩ noĩe trio. qͦs dedisti mͥ. Nempe
sicuit homo dđm rogat ꝓdtictpłis suis: q̃s accepit a deo. Ded¬
attende qd seqͥt᷑. itt sint inqͥt unũ sicuit et nos. Non ait ut
nob̃cũ sint unũ aut ut sim᷑ unũ et ip̃i et nos. sic̃ unũ su¬
mꝰ nos: s attut sinit unũ sit̃ et nos. Ip̃i utiq ĩ nat᷑a sua sint

Expanded text:
illorum autem tardius: per hoc ostendens, quod se jam non hic esse, illos autem hic esse dixit, cum et ipse hic, et illi hic, adhuc essent. Sic enim est locutus homo congruens hominibus, ut mos loquendi sese habet humanus. An non quotidie dicimus: Jam non est hic, de aliquo quantocius abituro? Et maxime hoc de morituris solet dici, quanquam et ipse Dominus, tanquam praevidens quid lecturos movere posset, adjecit: Et ego ad te venio. Sic exponens quodammodo cur dixerit: Jam non sum in mundo. Commendat ergo Patri eos quos corporali absentia relicturus est, dicens: Pater sancte, serva eos in nomine tuo, quos dedisti mihi. Nempe sicut homo Deum rogat Attende quid sequitur: Ut sint, inquit, unum, sicut et nos. Non ait, 619 ut nobiscum sint unum; aut ut simus unum ipsi et nos, sicut unum sumus nos; sed ait, ut sint unum sicut et nos; ipsi utique in natura sua sint