comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt. Neq iuraueritis uiuit dñs: Nolo enĩ ꝑ os ur̃m nominis mei fierimentionẽ : quodido¬
lorũ recordatione pollutum ẽ. Sicut enim uaccalasciuiens &abiciens legis iugum: Itaisrł
id est decem tribus declinauit adñi seruitute. Prola sciuiente uacca Lxx transtulerunt
t̃ta poictyoocañ quȩ oestroasilo que ꝑcussit quẽ uulgo tabanũ uocant. Dequo & uergili¬
us inter tbgeorgicorũ libro refest ui nomen asiloromanũ ostrum grai uertere uocantes aspera cer¬
ba sonans quo tota ex territa siluis diffugiunt armenta fugt mugitib: aetherconcussus. silueq
& sic crꝗͥpttan agri quia ergo insanuit isrł & percussus spũ fornicationis incredibili furore
bachatus est : ideo non multo pot tempore. sed dum proph&a Num sp̃s hos regit astus.
pasc& eos dñs quasi agnũ inlatitudine. Quia m &aphorã aduaccã lasciuientem. siue

Expanded text:
verunt. Neque juraveritis, vivit Dominus. Nolo enim per os vestrum nominis mei fieri mentionem, quod idoverunt. Neque juraveritis, vivit Dominus. Nolo enim per os vestrum nominis mei fieri mentionem, quod idolorum recordatione pollutum est. Sicut enim vacca lasciviens et abjiciens jugum: ita Israel, id est, decem tribus, declinavit a Domini servitute. Pro lasciviente vacca, Septuagintt παροιστρῶσα, quae oestro asiloque percussa sit, quem vulgo tabanum vocant. De quo et Virgilius in tertio Georgicorum libro refert: . . . cui nomen asilo Romanum est: oestrum Graii vertere vocantes, Asper, acerba sonans: quo tota exterrita silvis Diffugiunt armenta: furit mugitibus aether Concussus, silvaeque et sicci ripa Tanagri. Quia ergo insanivit Israel, et percussus fornicationis spiritu, incredibili furore debacchatus est, ideo non multo post tempore, sed dum prophetantium spiritus hos regit arcus, pascit eos Dominus, quasi agnum in latitudine. Quia metaphoram a vacca lasciviente, sive
Abbreviated transcription (Latin):
Dic amus sensum capituli si semel oisł errore deceptus es & teçũ meretricib miscuisti. Ita ut quicũq
tuiudas qui possides hierł & habes exlege leuitas & exerces templi ceremonias. non debessoro¬
ris quondam tuae oollȩ infornicatione exempla sectari : &cum dõ idolacolere. ne ingredia¬
ris ingalgala : Dequa in hoc eodem proph&a legimus. Omnis malitia eorũ ingalgalis. inqua
saulunctus ẽ. inqua exiens populus dedeserto: Primũ castrametatus : secunda circũcisione
purgatus ẽ. Ex quo tempore religionis aduersȩ & in loco celebre error inoleuit. Et neas¬
cendas inbethauen. idest quae quondam uocabatur bethel: Quia postquã aurei ibi uituli positi
sunt ab hieroboam filionabath. Nondomus dĩ appellatur: sed domus idoli. Proqua miror cur
septuaginta domũ ON interp̃tati sunt : Nisi forte errore consueto. pro ioth. littera media
quae aleph. &nun litteris exutraq parte uallatur. uau. quae sola diffest magnitudine puta¬

Expanded text:
Dicamus sensum capituli: Si semel, o Israel, errore deceptus es, et te cum meretricibus miscuisti, ita ut quicumquetu, Juda, qui possides Jerusalem, et habes ex Lege Levitas, et exerces templi caeremonias, non debes sororis quondam tuae Oollae in fornicatione exempla sectari, et cum ea idola colere. Non ingrediaris Galgala, de qua in hoc eodem propheta legimus: Omnis malitia eorum in Galgalis , in qua Saul unctus est in regem: in qua exiens populus de deserto, primum castrametatus, secunda circumcisione purgatus est. Ex quo tempore religionis adversae, in loco celebri error inolevit. Et ne ascendas in Bethaven, id est, quae quondam vocabatur Bethel, quia postquam aurei ibi vituli positi sunt a Jeroboam filio Nabath, non Domus Dei appellatur, sed domus idoli. Pro qua miror cur Septuaginta domum ὢν interpretati sunt: nisi forte errore consueto pro JOD littera media, quae ALEPH et NUN litteris ex utraque parte vallatur, VAU, quae sola differt magnitudine, puta
Abbreviated transcription (Latin):
chum ultorẽ uertimus : Nam aquila & theodotio iudicẽ interp̃tati sunt. Quod aũ iarib ultorẽ
signific& & iudicẽ : nom̃ gedeonis ostendit. Quẽ cũ cultores bahal exp&erent ad supplicium.
eo quod lucũ bahal arasq: uestiss& t̃ Respondit pater: ulciscatur sebahal: Aut iudic& eũ bahal:
rũ quaesiuit auxiliũ. Legimus quod subregeꝰ anatn qui decẽ tribub: p̃fuit isrł assrriisdo-¬
na trans miserit : &iuda subrege ahar p̃sidum flagitar& theglathphalas ar regis assrriorũ
qui eos aduersante dõ liberare ñ potuer̃ : Nec captiuitatis uinculum soluere. Possumus uinculũ
proquo in hebreo scriptũ ẽ. MeTUR &aquila interp̃tatus ẽ EΠΙΑΕCΙΝ siue ΕΥΝΕCΜΟΝ
id est cõligationẽ siue c̃iurationẽ : &ad illud tempus referre : quando rasin & phacee mul¬
ta de tribu iuda hominũ miliauastauerunt : TQuod frus trauidas aduersus roresduos. Nondi
sedas srriorũ auxiliũ flagitarq. Quidã iuxta tropologiã ephrã &uidam adher&icos & ad¬

Expanded text:
chum, ultorem vertimus: nam Aquila et Theodotion, judicem interpretati sunt. Quod autem JARIB   ultorem significet et judicem, nomen Gedeonis ostendit , quem cum cultores Baal expeterent ad supplicium, eo quod lucum Baal arasque evertisset, respondit pater, ulciscatur se Baal, aut judicet eum Baal, rum quaesivit auxilium. Legimus, quod sub rege Manahen, qui decem tribubus praefuit . Israel Assyriis dona transmiserit; et Judas sub rege Achaz, praesidium flagitarit Teglathphalasar regis Assyriorum, qui eos adversAquila interpretatus est ἐπίδεσιν sive συνδεσμὸν, id est, colligationem sive conjurationem, et ad illud tempus referre, quando Rasin et Phasee filius Romeliae multa de tribu Juda hominum millia vastaverunt , quod frustra Judas adversus reges duos non Dei, sed Assyriorum auxilium flagitar
Abbreviated transcription (Latin):
quod scriptum ẽ. funib peccatorũ suorũ unusquisq c̃string&ur : Miser̃ ad assur & ad regẽ
ultorẽ id est ad diabolũ : de quolegimus ut destruas inimicũ &ultorẽ. Et quia non uerũ uel
auxiliatorẽ. ueliudicẽ dep̃cati sunt. Idcirco ꝑ manere eos indolore languoris &inuinculis delic¬
torũ. Legi in cuiusdã comentariis regẽ iarib xp̃m inter p̃tari. Etquia sequitur ipse ñ pote¬
rit sanare uos : hoc argum̃to usus ẽ. quod her&icos uel ecclesiasticos & peccatores xp̃s sana
reñpos seentẽpore iudiciñubi nullaẽ miseri cordia iuxta illud quod soriptumẽ in inferno au
quis c̃fitebitur tibi. Et quod sanare uel liberare ñ possit : nequaquã sua in becilitate sed eo¬
sã cur ñ potuerit exponitur. quia inquit ñ credebant. in eũ. Hocille dixerit nos in malã par¬
tẽ regem interp̃temus ultorẽ. Pro eo quod nos posuimus iarib idest ultorẽ. alii male leguit

Expanded text:
catorum suorum unusquisque constringitur , miserint ad Assur et ad regem ultorem, id est, diabolum de quo legimus: Ut destruas 59 inimicum et ultorem . Et quia non verum vel auxiliatorem vel judicem deprecati sunt; idcirco permanere eos fecit in dolore languoris et vinculis delictorum. Legi in cujusdam commentariis regem Jarib, Christum interpretari. Et quia sequitur: Ipse non poterit sanare vos, hoc argumento usus est, quod haereticos vel ecclesiasticos peccatores Christus sanare non possit in tempore judicii, ubi nulla est misericordia, juxta illud quod scriptum est: In inferno autem quis confitebitur tibi ? Et quod sanare vel liberare non possit, nequaquam sua imbecillitate, sed eosa cur non potuerit, exponit: quia, inquit, non credebant in eum. Haec ille dixerit: nos in malam partem regem interpretemur ultorem. Pro eo quod nos exposuimus Jarib, id est, ultorem: alii male le
Abbreviated transcription (Latin):
ueluitiis continentur simili sententiȩ subiacebunt: Et uidit ephrã languorẽ suũ &iuidas
uinculũ suũ. & abiit ephram ad assur . &misit ad regẽ ultorẽ & ipse ñ poterit sanare uos

Expanded text:
vel vitiis continentur, simili sententiae subjacebunt. Et vidit Ephraim languorem suum et Judas vel vitiis continentur, simili sententiae subjacebunt. Et vidit Ephraim languorem suum et Judas vinculum suum, et abiit Ephraim ad Assur
Abbreviated transcription (Latin):
ephraĩ: & quasi stimulũ domui iuda. Si lingua hebrea tinea dicitur recob. putredo & ca¬
ries quorũ alterũ uestis alterũ ligna consumit. proquib: lxx. TapaXIN. id est tumultũ
uel conturbationẽ & stimulũ transtuler̃. &notandũ quod tinea referatur adephraĩ & pu¬
tredo addomũ iuda : Quo modo tinea uestim̃ta consumit. & putredo uel caries ligna quod
in dieirae quasitinea efficitur & putredo : Non quo ds̃ tinea sit. uel putredo. aut c̃turbatio ł
stimulus seqͣuo sustinentib poenas. haec uniuersauideantur. Primusigitur c̃summatus ẽ
ephraĩ &isrł: deinde secuta ẽ & domus iuda non ipse iudas. sed domus Alio quin reseruat᷑
degenere iudx cui repositũ fuit : &ipse erat expectatio gentiũ. Punitis auher&icis qui in
telleguntur ephraĩ . &iã iudas scilic& hi quicũ ecclesia ꝑmanent & her&icorũ uel errorib:

Expanded text:
Ephraim, et quasi stimulus domui Juda. AS lingua Hebraica   tinea dicitur: RECOB   putredo et caEphraim, et quasi stimulus domui Juda. AS lingua Hebraica   tinea dicitur: RECOB   putredo et caries; quorum alterum vestes, alterum ligna consumit: pro quibus LXX, ταραχὴν, id est, tumultum, vel conturbationem, et stimulum transtulerunt. Et notandum quod tinea referatur ad Ephraim, et putredo ad domum Juda. Quomodo igitur tinea vestimenta consumit, et putredo vel caries ligna: quod in die irae, quasi tinea efficitur et putredo, non quod Deus tinea sit vel putredo, aut conturbatio vel stimulus, sed quod sustinentibus poenas haec universa videatur. Primus igitur consumptus est Ephraim et Israel, deinde secuta est et domus Juda: non ipse Juda, sed domus ejus; alioquinde genere Juda cui repositum fuit: Et ipse erat exspectatio gentium. Punitis autem haereticis, qui 58 intelliguntur Ephraim, etiam Judas, scilicet hi qui cum Ecclesia permanent, et haereticorum vel erroribus
Abbreviated transcription (Latin):
eũ obpresserunt. &id circo eis traditussit : sed quo quondã fuer̃ populus m̃s. me eos deseren¬
circo eos in hacparte calumniã sustinere. & tradi peioribus. &ergo illos iudiciũ non
seruare : quia coepit ephraĩ id est hieroboã abire postidola &dm̃ derelinquero : Ipse enim
aduersariũ suũ roboã id est tribũ iuda : &ineo obpressit qui deserta hierł & tẽplo agypti¬
arũ sordiũ simulacra sectatus sit. Deher&icis manifestus ẽsensus : quod sophis matib suis
& arte dialectica se ob primant ȩcclesasticos : sed cũ hoc fecerint. non munditiã uere fidei sed
sordes sequantur m̃dacii. Qui traditi diabolo & angelis eius. uidentur sibi calumniã pati :¬
& insefractã esse iudiciiueritatẽ. Aliter uastatur isrł &omnes labores eius as frrio ue¬
Et ego quasi tinea ephraĩ: & quasi putredo domui iuda LxX. Et ego quasi c̃turbatio

Expanded text:
eum oppresserunt, et idcirco traditus eis sit; sed quod qui quondam fuerunt populus meus, me eos desereneum oppresserunt, et idcirco traditus eis sit; sed quod qui quondam fuerunt populus meus, me eos deserencirco eos in hac parte calumniam sustinere, et tradi pejoribus, et erga illos judicium non servari: quia coepit Ephraim, id est, Jeroboam abire post idola, et Deum derelinquere: ipse enim suum Roboam, id est, tribum Juda et in eo oppressit: quia deserta Jerusalem et templo, Aegyptiarum sordium simulacra sectatus sit. De haereticis manifestus est sensus: quod falsis sophismatibus suis et arte dialectica saepe opprimant ecclesiasticos: sed cum hoc fecerint, non munditiam verae fidei, sed sordes sequuntur mendacii, qui traditi diabolo et angelis ejus, videntur sibi calumniam pati, et in se fractam esse judicii veritatem. Taliter vastatur Israel; et omnes labores ejus Assyrio viEt ego quasi tinea Ephraim, et quasi putredo domui Juda. LXX: Et ego quasi conturbatio
Abbreviated transcription (Latin):
irã tuã & furor iraetuȩ c̃prehendat eos. Trans ferunt principesiuda terminos quos posuer
patres eorũ : quando in mutant ueritatẽ mendatio & aliud p̃dicant quã ab apostolis acceper̃
Calumniã patiens ephraim fractus iudicio: qm̃ coepit abire postsordem. LXX. Oppressit e¬
phraĩ aduersariũ suũ conculcauit iudiciũ : quia coepit abire postuana. Siimpius ẽephraim
& propt̃ impi& atẽ suã erit indesolationẽ quonuncdicitus calumniã patiens. ephraim fractus iu¬
dicio :÷ qui enĩ calumniã patitur. & frangitun iudiciũ eius iniq obprimitur : Maxime cũ causaius¬
ta ponatur: quare sit traditus captiuitat: sequitur enim. q̃m coepit abire postsordẽ hoc e post
idola quae sordib comparantur. Quod ergodicit hoc g̃opprimitur ephraĩ ab assyrus: primũ
aphal deinde at eglathsa lasir postea a salmanassar : Non quod illi iusti fuerint qui

Expanded text:
iram tuam, et furor irae tuae comprehendat eos . Transferunt principes Juda terminos quos posuerunt iram tuam, et furor irae tuae comprehendat eos . Transferunt principes Juda terminos quos posuerunt patres eorum, quando immutant mendacio veritatem; et aliud praedicant quam ab apostolis acceperunt. Calumniam patiens est Ephraim, fractus judicio, quoniam coepit abire post sordem. LXX: Oppressit Ephraim adversarium suum, conculcavit judicium, quia coepit abire post vana. Si impius est Ephraim, et propter impietatem suam erit in desolationem, quomodo nunc dicitur: calumniam patiens Ephraim fractus judicio? qui enim calumniam patitur, et frangitur, judicium ejus inique opprimitur, maxime cum causa justa ponatur, quare sit traditus captivitati. Sequitur enim: quoniam coepit abire post sordem, hoc est, post idola quae sordibus comparantur. Quod ergo dicit, hoc est: opprimitur Ephraim ab Assyriis, primum a Phul, deinde a Teglatphalasar , postea a Salmanasar; non quod illi justi fuerint, qui
Abbreviated transcription (Latin):
quondam eorũ regnũ suũ. & possessionẽ dilatare cupientes. Quam obrem dicit dñs & suꝑ
ipsos principes iuda uenient babrlonii. &ita eos quasi aquȩ imp&us occupabunt : Non suis
uiribus: sed indignatione mea: Dicit quoq & ad principes iuda. hoc ẽ a eccł equod ñ debean
exultaro & hereticorũ ꝑditionẽ suum salutem estimaro: sed potius planģere quod illi perie¬
rint. Vnde & apostolas paulus doc& ecclesi asticosuiros. neglorientur suꝑfractione iudaicorum
ramorũ sed potius timeant ne &ipsifrangantur: &in alio loco quis uit scandalizatur & ego
non uror EAlioquin suꝑ tales principes qui in aliorũ miseriis gloriantur. id circostare sepu¬
tant. si alii corruant: Effundđm dñs quasi a quã irã suã. Proiralxx ΟΡΜΗΜΑ id est¬
imp&ũ transtulerunt : & putant quidã probenedictione accipiendũ. luxta illud quod a libi

Expanded text:
quondam eorum regnum suum et possessionem dilatare cupientes. Quamobrem dicit Dominus: Et super quondam eorum regnum suum et possessionem dilatare cupientes. Quamobrem dicit Dominus: Et super ipsos principes Juda venient Babylonii; et ita eos quasi aquae impetus occupabunt: non suis viribus, sed indignatione mea. Dicit quoque et ad principes Juda, hoc est, Ecclesiae. quod non debeant exsultare; et haereticorum perditionem suam salutem aestimare: sed potius plangere, quod illi perierint. Unde et apostolus Paulus docet ecclesiasticos viros, ne glorientur super fractione Judaicorum ramorum, sed potius timeant ne et ipsi frangantur . Et in alio loco: Quis, ait, scandalizatur, et ego non uror ? Alioquin super tales principes qui in aliorum miseriis gloriantur, et idcirco se stare putant, si alii corruant, effundet Dominus quasi aquam iram suam. Pro iraimpetum transtulerunt; et putant quidam pro benedictione accipiendum, juxta illud quod alibi
Abbreviated transcription (Latin):
dictionib iacob sub ꝑsona beniamin dequa tribu paulus apostolus fuit scriptũ legimus.
quebatur aecclesiã : postea in toto orbe eu angelii credentib alimenta largitus ẽ. Vnde & saul
qui de tribu beniamin fuit. inmentis excessu. tota de usq aduesperã uaticinatus ẽ int̃proph& arũ
chorũ: Actisunt principes iuda quasi assumentes terminũ : suꝑ eos effundã quasi aquã irã meam:
LXX. Factis principes iuda quasi trans ferentes terminas. suꝑ eos effundã sicut aquã impe¬
tum meũ. Ductis ephraĩ &isrł in captiuitatẽ. & redacta terraeorũ in solitudinẽ. principes
iuda qui flere debuerant. & suũ populum cohortari. ut recederent abidolatria. Ne& ipsi
similia sustinerent: Coeperunt gaudere atq la&ccre quod pater& sibi terraeorũ ad pos¬
sidendum latius: & facti suntꝰ assumentes terminos isrł. transeuntes fines suos & in locis

Expanded text:
dictionibus Jacob, sub persona Benjamin, de qua tribu Paulus apostolus fuit, scriptum legimus:dictionibus Jacob, sub persona Benjamin, de qua tribu Paulus apostolus fuit, scriptum legimus:quebatur Ecclesiam, postea in toto orbe Evangelii credentibus alimenta largitus est. Unde et Saul qui de tribu Benjamin fuit, in mentis excessu, tota die usque ad vesperum vaticinatus est inter prophetarum chorum . Facti sunt principes Juda quasi assumentes terminum; super eos effundam quasi aquam iram meam. LXX: Facti sunt principes Juda quasi transferentes terminos: super eos effundam sicut aquam impetum meum. Ductis Ephraim et Israel in captivitatem, et redacta terra eorum in solitudinem, principes Juda qui flere debuerant, et suum populum cohortari ut recederent ab idololatria, ne et ipsi similia sustinerent, coeperunt gaudere atque laetari, quod pateret sibi terra eorum ad possidendum latius: et facti sunt 56 quasi assumentes terminos Israel, transeuntes fines suos; et in locis
Abbreviated transcription (Latin):
iam in desolatione erit. & instat uicina captiuitas: In die correptionis atq supplicii. decem
solis interp̃tati sunt : & solemiustitiae xp̃m dicentes orbem illius aecclesiã ẽẽ uoluer̃:
Quod mihi displic& : Neq enim domus idoli. quĩ aquila interp̃tatus ẽ domũ inutilẽ. iuxta
tropologiã adȩcclesiã referripotest. Sed hoc dicamus quod her&ici qui ingabaa & rama
iaminqui interp̃tatur filius dexterȩ sed postergũ eius uibi oculos non hab&. Omnis enĩ
ephraim iactantia quȩ inter p̃tatur ubertas. breui in desolatione erit: &cũ iudicii inquit
dies. & tempus correptionis aduenerit: uerba mea non ẽẽ inania rebus ostendam. Pro eo
EXTaCΙΝ idest mentis excessum: Beniam in aigro aeclesiastico aptantes. uñ. & insexa¬
gesimo sexto psalmo dicitur.Ibi beniam in addlescentulus in mentis excessu: &inbene¬

Expanded text:
jam in desolatione erit; et instat vicina captivitas. In die correptionis atque supplicii decem jam in desolatione erit; et instat vicina captivitas. In die correptionis atque supplicii decem solis, interpretati sunt: et solem justitiae Christum dicentes, urbem illius Ecclesiam esse voluerunt. Quod mihi displicet: neque enim domus idoli, quam Aquila interpretatus est, domum inutilem, juxta tropologiam ad Ecclesiam referri potest. Sed hoc dicamus, quod Haeretici qui in Gabaa et Rama, jamin, qui interpretatur, filius dexterae: sed post tergum ejus, ubi oculos non habet. Omnis enim Ephraim jactantia, quae interpretatur ubertas, brevi in desolatione erit, et cum judicii, inquit, dies et tempus correptionis advenerit, verba mea non esse inania rebus ostendam. Pro eo ἔκστασιν, id est, mentis excessum, Benjamin, viro ecclesiastico coaptantes. Unde et in sexagesimo septimo psalmo dicitur: Ibi Benjamin adolescentulus in mentis excessu. Et in bene
Abbreviated transcription (Latin):
excelsa. Iste aũ duȩ sunt in tribu beniamin uicinaesibi mutuo ciuitates. Id est gabaa in
qua saulnatus ẽ &rama quȩ ẽ iuxta gabaa inseptimo lapide abhiero solrmis sita. &
quã rex isrł occupare conatus ẽ ut exitũ & introitũ cłuder& tribui iudae. Ingabaa
itaq & in rama clara bucina & tuba ꝑsonate. quorũ bucina pastoralis ẽ & cornu se¬
b& hauen quae quondã uocabatur bethel id est intribuephram inquauitulus aureus
erat. Nonclangore & sonitu. sed ululato opus ẽ quia uicina captiuitas ẽ. Et pulchre dixit
quod bethauen postergũ beniamin sit. Vbi enĩ trib finitur beniamin. haud procul intri¬
bu beniamin. haec urbs condita ẽ. Ierco aũ dico atq p̾cipio clangite bucina ingabaa & tuba
in rama. &ululatũ inb& hauen : quia domus regia ephraĩ. siue ipseephraim. hoc ẽ imperiũ isrł

Expanded text:
excelsa: istae autem duae sunt in tribu Benjamin, vicinae sibi mutuo civitates, id est, Gabaa, in excelsa: istae autem duae sunt in tribu Benjamin, vicinae sibi mutuo civitates, id est, Gabaa, in qua natus est Saul; et Rama, quae est juxta Gabaa, in septimo lapide a Jerosolymis sita; et quam rex Israel occupare conatus est, ut exitum et introitum clauderet tribui Judae. In Gabaa itaque et in Rama clara buccina et tuba personate; quorum buccina pastoralis est, et cornu Bethaven, quae quondam vocabatur Bethel, et est in tribu Ephraim, in qua vitulus aureus erat, non clangore et sonitu, sed ululatu opus est: quia vicina captivitas est. Et pulchre dixit quod Bethaven post tergum sit Benjamin: ubi enim tribus finitur Benjamin, haud procul in tribu Ephraim, haec urbs condita est. Idcirco autem dico atque praecipio: Clangite buccina in Gabaa, et tuba in Rama, et ululate in 55 Bethaven; quia domus regia Ephraim, sive ipse Ephraim, hoc est imperium Israel,
Abbreviated transcription (Latin):
cuius qualesit quod lecturus ẽ. Siue ille ep̃s. siue sit laicus. imperator & dñs miles & ser¬
uus autpurpura &sfrico aut uibissimo panno iaceat. Non honorũ diuersitate. sed operũ
merito iudicabitur. EXPLICIT PROLOGUS.¬
Ulangite bucina ingabaa & tuba inrama ululate in bethauen postergũtuũ beniamin
ephraim in desolatione erit inde correptionis intrib isrł ostendi fidem. Lxx
Clangite tuba suꝑ colles sonate suꝑ excelsa. p̃dicate in domo ON. mente excidit
beniamin: ephram in desolatione factus in dieb correptionis intrib isrł ostendi fide¬
lia : Ephraim &istł &udã mensis singuli siue rubigo cũ suis partib: deuorabunt.
Quam obrem p̃cipio uobis qui auditis ut non uoce sublimi sedclarabucina concrep&is
Claro enĩ auditu opus ẽ ut omnes audiant qui in circuitu sunt. Clangite bucina inga

Expanded text:
cujus, sed quale sit, quod lecturus est, sive ille episcopus, sive laicus, imperator et dominus, miles et sercujus, sed quale sit, quod lecturus est, sive ille episcopus, sive laicus, imperator et dominus, miles et servus, aut in purpura et serico, aut in vilissimo panno jaceat, non honorum diversitate, sed operum merito judicabitur. Nunc coepta proste in Bethaven post tergum tuum Benjamin: Ephraim in desolatione erit in die correptionis, in tribubus Israel ostendi fidem. LXX: Clangite tuba super colles, sonate super excelsa, praedicate in domo ὢν: mente excidit Benjamin, Ephraim in desolatione factus est in diebus correptionis, in tribubus Israel ostendi fidelia. Ephraim et Israel et Juda menses singuli, sive rubigo cum suis partibus devorabunt. Quamobrem praecipio vobis qui auditis, ut non voce sublimi, sed clara buccina concrepetis: claro enim auditu opus est, ut omnes audiant qui in circuitu sunt. Clangite buccina in Ga
Abbreviated transcription (Latin):
na serenarũ surdẽ aure pertranseas . Vt pariter audire & nos seualeamus quq duaticine¬
defensorẽ: tamen magis optarẽ illud mihi c̃tingere. quod titꝰ Liuiusscribit deplatone
cuius gloriae neq profuit quis quã laudando. Nec uituperando nocuit: cũ utrumq sũmis
p̃diti fecerint ingenuis. Significat aũ ciceronẽ &õcesarem quo rũ alter laudes alter in¬
tuperationes sup̃ dicti scripsit ueredum enĩ uiuimus: inuase fragili continemur. Viden¬
tur amicorũ prodesse studia & nocere emulorũ obprobria. Postquã aũ reuersa fue¬
rit terra interrã suã &tam nos qͥscribimus . quã eos quidenobis iudicant. pallida mors
subtraxerit. & alia uenerit generatio. primisq cadentib foliis. uirens silua succreuent
tunc sine nominũ dignitate sola iudicantur ingenia. Nec considerat quilecturus ẽ

Expanded text:
na sirenarum surda aure pertranseas: ut pariter audire et nosse valeamus quid vaticinena sirenarum surda aure pertranseas: ut pariter audire et nosse valeamus quid vaticinedefensorem: tamen magis optarem illud mihi contingere, quod Titus Livius scribit de Catone, cujus gloriae neque profuit quisquam laudando, nec vituperando nocuit: cum utrumque summis praediti fecerint ingeniis. Significat autem M. Ciceronem et C. Caesarem: quorum alter laudes, alter vituperationes supradicti scripsit viri. Dum enim vivimus, et in vase fragili continemur, videntur amicorum prodesse studia, et nocere aemulorum opprobria. Postquam autem reversa fuerit terra in terram suam, et tam nos qui scribimus, quam eos qui de nobis judicant, pallida mors subtraxerit, et alia venerit generatio, primisque cadentibus foliis virens sylva succreverit, tunc sine nominum dignitate, sola judicantur ingenia: nec cons
Abbreviated transcription (Latin):
ui sepe nauigat aliquando patitur tempes tatẽ. Quiuiã frequenter ingredit᷑.
aut sustin & latronũ imp&us. Aut certe m&uit. omniq in aste tãgloria
quã obtrectatio secundis aduersisq uentis oritur. Dum aut amici plus maerita
laudant. Aut in imiciplus iusto detrahunt. rarumq inuenias qui in utramq pastẽ
non fauore aut odio sed rerũ aequitate ducatur. Quod mihi inscripturarũ expla¬
mus contra̧ctare despiciunt. Aluodio nominis nr̃i non ressed ꝑsonas considerant. magisq
aliorũ silentiũ quã nr̃m studiũ probant: Sunt qui audacter nos facere asserant. quod ar¬
ripuimus opus quod nullus antenos latinorũ temptare ausus ẽ. Quidã in eo sedi sertos ar¬
bitrantur & doctos sialieno operꝗdetrahant. & non quid ipsi possin e quid nos ñ possumus
deiudicent: Tu aũ pamachi qui nos hoc facere p̃cepisti. Necesse est ut fautor sisimperio dio
eloquentissimos ipsielingues transferunt. Eu angelico calcs pede. ydrãq & scorpiũ

Expanded text:
ui saepe navigat, aliquando patitur tempestatem: qui viam frequenter ingreditur, aut sustinet latronum impetus, aut certe metuit, omnique in arte, tam gloria quam obtrectatio, secundis adversisque ventis oritur, dum aut amici plus merito laudant, aut inimici plus justo detrahunt: rarumque invenias qui in utramque partem non favore, aut odio, sed rerum aequitate ducatur. Quod mihi in Scripturarum explamus, contracta nare despiciunt: alii odio nominis nostri, non res, sed personas considerant: magisque aliorum silentium, quam nostrum studium probant. Sunt qui audacter nos facere asserant, quod arripuimus opus, quod nullus ante nos Latinorum tentare ausus est. Quidam in eo se disertos arbitrantur et doctos, si alieno operi detrahant, et non quid ipsi possint, sed quid nos non possimus dijudicent. Tu autem, Pammachi, qui nos facere praecepisti hoc, necesse est ut fautor sis imperii 53-eloquentissimos, ipsi elingues transferunt, Evangelico calces pede: hydramque  Al. vi
Abbreviated transcription (Latin):
interfectioni proxima sunt. Rubigo aũ propriȩ descendere dicitur inrore nocturno . s
lactantia in spicis frumenta maculare : colore miniĩ & sinopidis & congrue iuxta ana¬
rurΗΝ uastant cleros her&icorũ: dequib dicitur . derieorũ non proderunt eis

Expanded text:
interfectioni proxima sunt. Rubigo autem proprie descendere dicitur in rore nocturno, ac interfectioni proxima sunt. Rubigo autem proprie descendere dicitur in rore nocturno, ac lactantia in spicis frumenta maculare colore minii, vel sinopidis, et congrue juxta ἀναγωγὴν vastat cleros haereticorum, de quibus dicitur: Cleri eoru
Abbreviated transcription (Latin):
des hicitur. Deniq aquila neomeniã. id est kalendas interp̃tatus ẽ : symmachus &
theodotio mensis. Et est sensus. Persingulos menses hostis adueni&: &cunctauas.¬
tabit. Legamus regũ & paralrpomenon libros. & inueniemus subrege phacex qui regna¬
bat decem tribubus uenisse teglathphallasar regẽ assyriorũ & magnã pastẽ populi sa¬
mariae in assyrios transtulisse: Quotem pore apud grecos secundus annus primȩ olim¬
piadis fuit : & apud latinos nec dum roma condita: albae uicesimo anno amulius im¬
perabat : quẽ postea romulus regnopepulit. Her&ici suspicantur quod insacrificio¬
rũ multitudine placent dm̃: & aecclesiastici faciendo elemosinas rediment peccata
inquib permanent. cũ omnes acrificiõ p̃terita scelera deleat. non p̃sentia : Ideo non in¬
opera eorũ. & cuncta quaefaciunt cruenti coloris rubigo populatur: quia sanguini &

Expanded text:
DES   dicitur: denique Aquila neomenias, id est, Kalendas interpretatus est: Symmachus et DES   dicitur: denique Aquila neomenias, id est, Kalendas interpretatus est: Symmachus et Theodotion mensem; et est sensus, per singulos menses hostis adveniet, et cuncta vastabit. Legamus Regum et Paralipomenon libros, et inveniemus sub rege Phasee, qui regnabat decem tribubus, venisse Teglathphalasar regem Assyriorum, et magnam partem populi Samariae in Assyrios transtulisse, quo tempore apud Graecos secundus annus primae Olympiadis fuit; et apud Latinos nec dum Roma condita Albae vicesimo anno Amulius imperabat, quem postea Romulus regno pepulit. Haeretici suspicantur quod in sacrificiorum 52 multitudine placent Deum; et ecclesiastici, quod faciendo eleemosynas, redimant peccata, in quibus permanent: cum omne sacrificium praeterita scelera deleat, non praesentia; ideo non inopera eorum, et cuncta quae faciunt, cruenti coloris rubigo populatur, quia sanguini et
Abbreviated transcription (Latin):
demonib genuer̃. Alii putant hoc significari. quod in ezra multo tẽpore dicitur : quan-¬
douxores alienigenas assumpserunt. creantes exeis liberos & postea repudiare c̃pul¬
si sunt. Sed hic melius ẽ alienos filios accipere qui in idolorũ errore generati scnt:
siue quos ducentes perignẽ idolis consecrarunt. Quia igitur hoc fecer̃ : non multo post
tempore. non annorũ spatiis infinitis. &ut solitus erã prius longe post futura p̃dica¬
rȩ sednunc & inp̃sentiarũ adueni et assyrids atq: chaldeos : & deuorabunt eos cum
partibus siue cleris suis id est cũ possessionib: quas indiuisione terrȩ admensuram
funiculi susceperunt. Pro eo quod diximus deuorauit eos mensis. Lex rubiginẽ
runt in proph&a iohel. Reliquias bruci comedit rubigo. idest asil: mensis aũ ho¬

Expanded text:
uerunt, sed daemonibus. Alii putant hoc significari quod in Esdra multo post tempore dicitur, quanuerunt, sed daemonibus. Alii putant hoc significari quod in Esdra multo post tempore dicitur, quando uxores alienigenas assumpserunt, creantes ex eis liberos, et postea repudiare compulsi sunt. Sed hic melius est alienos filios accipere, qui in idolorum errore generati sunt, sive quos ducentes per ignem, idolis consecrarunt. Quia igitur hoc fecerunt, non multo post tempore, non annorum spatiis infinitis, et ut solitus eram prius, longe post futura praedicere; sed nunc et in praesentiarum adveniet Assyrius, atque Chaldaeus, et devorabunt eos cum partibus, sive cleris suis, id est cum possessionibus quas in divisione terrae ad mensuram funiculi susceperunt. Pro eo quod nos diximus, devorabit eos mensis, Septuaginta rubiginem runt in Propheta Joel: Reliquias bruchi comedet rubigo , id est, HASIL. Mensis autem HO
Abbreviated transcription (Latin):
endusẽ. Manifesta trans currimus : ut in obscuriorib immoremur. In gregib suis
&in armentis suasuadent. adquerendũ dñm. & non inuenient : ab latus ẽ ab ei s. in
pib suis Lxx Cum ouib &uitulis ibunt. &querunt dñm : &ñ inuenient eum.
Declinabit abillis. quia dñm reliquerunt: quia filios alienos genuer̃sibi. Nunc deuo¬
rabit eos rubigo & clerus eorũ. Non solum isrł &ephraim ibunt in gregib & armen¬
tis ad dñm requirendũ : sed &iam iudas de quo supra scriptum ẽ. Qu& &iam iudas cũ
qura arecedentib &ipsediscessit : p̃sertim cũ & alibiloquatur. Numquid manducabo carnes
taurorũ. Aut sanguinẽ hyrcorũ bibam : Miterũ. Non suscipiã dedomotua uitulos Neq de¬
gregib tuis hrreos & qsua. holo causta ari&um &adipẽ agnorũ & sanguinẽ hercorum
atq tiurorũ nolo. Preuaricati sunt enĩ indño. quia fornicantes cũ idolis non di filios. sed

Expanded text:
endus est. Manifesta transcurrimus, ut in obscurioribus immoremur. In gregibus suis endus est. Manifesta transcurrimus, ut in obscurioribus immoremur. In gregibus suis et in armentis suis vadent ad quaerendum Dominum, et non invenient: ablatus est ab eis: in bus suis. LXX: Cum ovibus et vitulis ibunt et quaerent Dominum, et non invenient eum, declinavit ab illis, quia Dominum reliquerunt: quia filios alienos genuerunt sibi, nunc devorabit eos rubigo, et cleros eorum. Non solum Israel et Ephraim ibunt cum gregibus et armentis ad Dominum requirendum, sed etiam Judas, de quo supra scriptum est: Ruet etiam Judas cum quia a recedentibus et ipse discessit. Praesertim cum et alibi loquatur: Numquid manducabo carnes taurorum aut sanguinem hircorum bibam? Et iterum: Non accipiam de domo tua vitulosolocausta arietum, et adipem agnorum, et sanguinem hircorum atque taurorum nolo . Praevaricati sunt enim in Domino; quia fornicantes cum idolis, non Deo filios gen
Abbreviated transcription (Latin):
tra dm̃ ueliniuriã creatoris ido lauenerans. respondebit infacie eius .ut non habeatur in punitus:
sed humili&ur eius contumelia : Et populus & reges iniquitate sua pariter corruant. siue infirtñ¬
tur: ut qui fortes erant inscelere. infirmi ad dñm redire cogantur. Et hoc non solum i srł
iudas. id est duȩ trib que regnabant in hierł. sequentur uestigia captiuorũ : ut quorũ imitan¬
turscelera imitentur & poenã. Her&ici matrẽ habent iniquitatis suȩ suꝑbiam : dũ
semꝑ altiorascire seiactitant. &in ecłae contumeliã bacchantur. Sed infirmabitur ir¬
rogantia eorũ. & populus ac magistri pariter corrent: iudas quoq quiuidetur esse indo¬
modĩ. & in aeccła nonmente sed corpore cõmoratur &eandem habe t cũ her&icis in erro¬
resententiã. Frustra nomen aecclesiasticũ repromittit: quia & ipse cũ herducis puni¬

Expanded text:
ra Dominum, vel in injuriam Creatoris idola venerans, respondebit in facie ejus ut non abeat impunitus, ra Dominum, vel in injuriam Creatoris idola venerans, respondebit in facie ejus ut non abeat impunitus, sed humilietur ejus contumelia, et populus et reges in iniquitate sua pariter corruant, sive infirmentur, ut qui fortes erant in scelere, infirmi ad Dominum redire cogantur. Et hoc non solum evenieJudas, id est, duae tribus quae regnabant in Jerusalem, sequentur vestigia captivorum, ut quorum imitantur scelera, imitentur et poenam. Haeretici matrem habent iniquitatis suae superbiam, dum semper altiora scire se jactitant, et in Ecclesiae contumeliam debacchantur. Sed infirmabitur arrogantia eorum et populus ac magistri pariter corruent: Judas quoque qui videtur esse in domo Dei, et in Ecclesia, non mente 50 sed corpore commoratur: et eamdem habet cum haereticis in errore sententiam; frustra nomen ecclesiasticum repromittit, quia et ipse cum haereticis puni
Abbreviated transcription (Latin):
cepit adĩ cultu fornicari. uitulos aureos cupiens adorare : & uolens secutus ẽ populus paremq
impi&atẽ paristudio cã pleuerunt Deniq ñ reuertentur ad dñm : quia quod uoluer inuener̃:¬
&p̃s fornicationis qui iuxta a postolum operatur infiliis diffidentiae possid & eorũ corda cap¬
eorũ quȩ occulte faciunt. quorũ alii deceperunt. Alii sunt decepti : nec dabunt cogitationes suas.
ut aga nt penitentiã : qui semꝑ inperditione proficiunt: Sp̃s enim fornicationis quo fornicati sunt
in eccła & auero matrimonio recesserunt. uersatur in medio eorũ : ideo dñm non cognouerunt
At respondebit arrogantia isrłinfacie eius. &isrł. &ephraim ruent in iniquitate sua. ru& &iã
imquitatibs infirmabitur &iam iudascum eis. Verbum gaon lex & symmachus inter

Expanded text:
49 cepit a Dei cultu fornicari, vitulos aureos cupiens adorare, et volens secutus est populus, paremque 49 cepit a Dei cultu fornicari, vitulos aureos cupiens adorare, et volens secutus est populus, paremque impietatem pari studio compleverunt . Denique non revertentur ad Dominum, quia quod voluerant, inveners fornicationis, qui juxta apostolum operatur in filiis diffidentiae, possidet eorum corda capeorum quae occulte faciunt, quorum alii deceperunt, alii sunt decepti. Nec dabunt cogitationes suas ut agant poenitentiam, qui semper in perditione proficiunt. Spiritus enim fornicationis quo fornicati sunt in Ecclesia, et a vero matrimonio recesserunt, versatur in medio eorum: ideo Dominum non cognoverunt. Et respondebit arrogantia Israel in facie ejus, et Israel et Ephraim ruent in iniquitate sua, ruet etiam iniquitatibus suis, infirmabitur etiam Judas cum eis. Verbum GAON   Septuaginta et Sym
Abbreviated transcription (Latin):
sit ame: quia nunc fornicatus ẽ ephraim commaculatus ẽ isrł. Non deder̃ cogitationes suas.
ut reuerte ntur addñm dmsuũ : quia sp̃s fornicationis ẽ in medioeius. dñmaũ ñ cognouer̃.
Osacerdotes & reges qui meũ populũ decepistis. & tu populequi deceptus es . tam grauiter deliquistis.
ut non solũ occideritis uictimas & inprofundum eas miseritis inferni. Nolite arbitrarł mag¬
nitudinesceleris. uos a mepenitus recessisse. Egosum magister ũr. immo eruditor : qui e men¬
dare cupiã non punire. &saluare non ꝑdere. Ego inquit scio ephraim. id est hieroboã a quo
seductus ẽ populus : Nomnes reges quieũ &hgnitate & scelere sunt secuti: & isrł non ẽ abscondi¬
tus ame id est decen tribuũ populus quia fornicante rege contaminatus ẽ isrł. Rex primo

Expanded text:
sit a me, quia nunc fornicatus est Ephraim, commaculatus est Israel: non dederunt cogitationes suas sit a me, quia nunc fornicatus est Ephraim, commaculatus est Israel: non dederunt cogitationes suas ut reverterentur ad Dominum Deum suum, quia spiritus fornicationis est in eis: Dominum autem non cognoverunt. O sacerdotes et reges, qui meum populum decepistis; et tu, popule, qui deceptus es, tam graviter deliquistis, ut non solum occideritis victimas, sed et in profundum eas miseritis inferni: nolite arbitrari magnitudine sceleris vos a me penitus recessisse. Ego sum magister vester, immo eruditor, qui emendare cupiam, non punire; et salvare, non perdere. Ego, inquit, scio Ephraim, id est, Jeroboam, a quo seductus est populus, et omnes reges qui eum et dignitate et scelere sunt secuti, et Israel non est absconditus a me, id est, decem tribuum populus, quia fornicante rege, contaminatus est Israel. Rex primo
Abbreviated transcription (Latin):
coeperint populũ & positi speculatores in aecđa. eos duxerint inerrorẽ. Et in monte dia¬
bor excelso atq pulcherrimo. qui interp̃tatur ueniens lumen. insidas posuerunt : ut deceptos
quosq ꝑtraherent in profundum. &immolarent demonib: & inbra trũ uictimas declina¬
rent. Ne aliquando resipiscerent : Nedomum dĩ aecclesiã suspirarent: Quidam thabor
inter p̃tari putant lacũ id est cisternã. & p̃senti sensui conuenire : quod her& ici foderint
lacũ. & inciderint infoueam quam fecerunt. Et ego eruditor omniũ eorũ egoscio ephra
im. &isrł nonẽ absconditus ame : quia nunc fornicatus est ephraim. contaminatus ẽ istł. Non
dabunt cogitationes suas. ut reuertantur ad dm̃suũ : quia sp̃s foricationũ inmedio eorũ. &
dñm non cognouer̃. Lxx. Ego enĩ magister ur̃ ego cognoui ephraim. &isrł non reces¬

Expanded text:
ceperint populum, et positi speculatores in Ecclesia, eos duxerint in errorem. Et in monte Thaceperint populum, et positi speculatores in Ecclesia, eos duxerint in errorem. Et in monte Thabor excelso atque pulcherrimo, qui interpretatur veniens lumen, insidias posuerunt, ut deceptos quosque pertraherent in profundum, et immolarent daemonibus, et in barathrum victimas declinarent, ne aliquando resipiscerent, ne domum Dei Ecclesiam suspirarent. Quidam Thabor interpretari putant lacum, id est, cisternam, et praesenti sensui convenire, quod haeretici foderint lacum, et inciderint in foveam quam fecerunt . Et ego eim, et Israel non est absconditus a me: quia nunc fornicatus est Ephraim, contaminatus est Israel. Non dabunt cogitationes suas ut revertantur ad Dominum suum: quia spiritus fornicationum inDominum non cognoverunt. LXX: Ego enim magister vester: ego cognovi Ephraim, et Israel non reces
Abbreviated transcription (Latin):
Hanc habentes c̃suetudinẽ ut hebrea nomina grecosermone declinent: sicut edom. hoc ẽ escu.
& seir semꝑ idumeã interp̃tantur. Est aũ thiabor mons ingalilea situs in campestrib: rotun¬
dus atq sublimis: & ex omni paste finitur equalitate. De hoc monte & in psalmolegimus.
transtuler : inquoaues laqueis capisolent : Et uictimas inquit declinastis in profundum
ut nullus a ger& penitentiã. Nec occisus eleuar& caput. Prohibuer & reges & sacerdotes. ire
populum adtemplũ hierł dcirco in profundũ declinasse uictimas dicuntur: luxta tropo¬
logiã accusatur populus nescalienũ arbitr&ur acrimine : si inductus ar̃egib: &a sacerdotib:
quos her&icorũ principes intellegimus. Ipsi quoq principes accusantur. quod quasi laqueus

Expanded text:
nstulerunt , hanc habentes consuetudinem, ut Hebraea nomina Graeco sermone declinent, sicut Edom, hoc est, Esau, nstulerunt , hanc habentes consuetudinem, ut Hebraea nomina Graeco sermone declinent, sicut Edom, hoc est, Esau, et Seir, semper Idumaeam interpretantur. Est autem Thabor mons in Galilaea, situs in campestribus, rotundus atque sublimis, et ex omni parte finitur aequaliter. De hoc monte et in psalmo legimus: tabyrium transtulerunt, in quo aves laqueis capi solent. Et victimas, inquit, declinastis in profundum , ut nullus ageret poenitentiam, nec occisus elevaret caput. Prohibuerunt et reges, et sacerdotes ire populum ad templum Jerusalem: idcirco in profundum victimas declinasse dicuntur. Juxta tropologiam, accusatur populus ne se alienum arbitretur a crimine, si inductus sit a regibus et a sacerdotibus, quos haereticorum principes intelligimus. Ipsi quoque principes accusantur, quod quasi laqueus,
Abbreviated transcription (Latin):
tioni &sicut r&e expansum suꝑrytabrriũ qui capiunt uenationẽ confixerunt. Sacerdotes decem
tribuũ adiudiciũ uocantur. & reges non quosacerdotessint de tribuleui : sed quosacerdotes uocentur
a populo: unde & sacerdotes bahal & proph&e qua dringenti quin quaginta. quos interfecit helras.
& postea hicu filius nempsi. p̃sente ionathan filio rechab: appellati sunt sacerdotes. Sed &isrł id est
populus uocatur adiudiciũ & nullus excipitur : ut & sacerdotes & populus & reges qui induxeranT
populũ & constituerant sacerdotes simul audiant quid fecerint. &curtradantur inimiis: spe¬
culatores inquit uos posui. & principes inpopulo & in excelso dignitatis culmine constituto ut
populũ reger&is errantem. Vos aũfactiestis laqueus & nontam speculatores & principes. quã

Expanded text:
tioni, et sicut rete expansum super Itabyrium, quod qui capiunt, venationem confixerunt. Sacerdotes decem tioni, et sicut rete expansum super Itabyrium, quod qui capiunt, venationem confixerunt. Sacerdotes decem tribuum ad judicium vocantur, et reges, non quod sacerdotes sint de tribu Levi, sed quod sacerdotes vocentur a populo. Unde et sacerdotes Baal, et prophetae quadringenti quinquaginta quos interfecit Elias , et postea Jehu filius Namsi , praesente Jonadab filio Rechab, appellati sunt sacerdotes; sed et Israel, id est, populus, vocatur ad judicium, et nullus excipitur, ut et sacerdotes et populus et reges, qui induxerant populum, et constituerant sacerdotes, simul audiant quid fecerint, et cur tradantur inimicis. Speculatores, inquit, vos posui, et principes in populo, et in excelso dignitatis culmine constitui, ut populum regeretis errantem. Vos autem facti estis laqueus, et non tam speculatores et principes, quam
Abbreviated transcription (Latin):
uento doctrinȩ .: &stabili in aecclesia pede permanere ñ possunt. Quiuere in suis sacri¬
ficus confundentur: quia panis eorũ panis luctus est. Quodq dicitur prouocauit cha¬
naneos Eodem sensu referri potest ad her&icos : quod tam spurca pleriq her&ico¬
rũ & nefanda confinxerint. habeatq inmunda sacrificia : ut idolatria inferior sit
uel cestequia chananeos interp̃tatur negotiator. siue METΑ AoC id est transla¬
tor : Omnes quidomũ patris faciunt domũ negotiationis. & lucraquer̃ depopu¬
lis. & ȩc desiȩ ueritatẽ tranferuNT in mendatium : cana nei appellandi sunt:
iudicium ẽ qm̃ laqueus factiestis speculationis &r&e expansum superthabor: & uicti¬
mas declinastis in profundo. Lxx. Audite haec sacerdotes & adtendite domus isrł
& domus regis aurib percipite. Aduosenim ẽ iudicium quia laqueus factiestis specula¬

Expanded text:
vento doctrinae; et stabili in Ecclesia pede permanere non possunt. Qui vere in suis sacrivento doctrinae; et stabili in Ecclesia pede permanere non possunt. Qui vere in suis sacrificiis confundentur, quia panis eorum panis luctus est. 47 Quodque dicitur, provocavit Chananaeos, eodem sensu referri potest ad haereticos, quod tam spurca plerique haereticorum et nefanda confinxerint, habeantque immunda sacrificia, ut idololatria inferior sit. Vel certe quia Chananaeus interpretatur, negotiator, sive μετάβολος, id est, translator, omnes qui domum Patris faciunt domum negotiationis , et lucra quaerunt de populis, et Ecclesiae veritatem transferunt in mendacium, Chananaei appellandi sunt. m laqueus facti estis speculationi, et rete expansum super Thabor, et victimas declinastis in profundum. LXX: Audite haec, sacerdotes, et attendite domus Israel, et domus regis, auribus percipite, ad vos enim est judicium, quia laqueus facti estis specula
Abbreviated transcription (Latin):
uertit ingrecũ: uelut siquis lig&uentũ in alisuenti. Ut scilic& principes & po¬
pulum. immo &demones &is rahȩlem uanos uanis. &inanib: in anes ad serꝰ tcopu¬
latos. Ventus enim &sps apud hebreas uno uerbo appellatur. Ruha: Id quod lxx¬
ut dicamus tantũ studium habuisse israhelem in idolorũ cultu. ut nonimitatus sit
chananeos. id est & hnicos: sed adimitationẽ sui eos prouocarit erroris: hoc ipsum ad
her&icos p oferri potest. &dicitur adiudam id est aduirũ ecclesiasticũ : quia ephram
qui interp̃tatur. Rcapito Φop falsamsibi doctrinȩ ubertatẽ & frugifera dogmati
promittit. & semel amicus ẽ demonũ. Dimitte eũ atq contemne : p̃sertim cũsacrificia eo¬
rũ at uisssent sacrificiis separata hoc estenim quod dicit. separatum ẽ conuiuiũ eorũ
cos idolorũ ignominia : &ligauit eos diaboli sp̃s in alis suis : Qui circũ feruntur omni

Expanded text:
vertit in Graecum, velut si quis liget ventum in alïs venti, ut scilicet et principes et povertit in Graecum, velut si quis liget ventum in alïs venti, ut scilicet et principes et populum, immo et daemones et Israelem, vanos vanis, inanibus inanes asserat copulatos. Ventus enim et spiritus apud Hebraeos uno verbo appellantur RUA  . Id quod ut dicamus tantum studium habuisse Israelem in idolorum cultu, ut non imitatus sit Chananaeos, id est, ethnicos; sed ad imitationem sui eos provocarit erroris. Hoc ipsum et ad haereticos referri potest, et dicitur ad Judam, id est, ad virum ecclesiasticum, quia Ephraim qui interpretatur καρποφόρος, falsam sibi doctrinae ubertatem, et frugifera dogmata promittit, et semel amicus est daemonum, dimitte eum atque contemne: praesertim cum sacrificia eorum a tuis sint sacrificiis separata. Hoc est enim quod dicit separatum est convivium eorum,mbuerunt eos ignominia idolorum, et ligavit eos diaboli spiritus in alis suis, qui circumferuntur omni
Abbreviated transcription (Latin):
Ephram dequa tribu hiero boam filius nabath qui primus aureos uitulos in bethel
danq constituit: rexẽ decem tribuũ. Digitur iuda cui supradixi si fornicatur
isrł. non delinquat saltem iude udi consilium meũ proph&ȩ uerba ñspernas:
quĩ ephraim semel idolorũ amicus & particeps ẽ : dimitte eũ nesequari simpi & atẽ
eius. cuius cultus. & religio. &cibus atuo conubio separatus ẽ. Illi enĩ semel idolis
seruiunt. & demonib: immolant. & cotidie fornicantur & diligunt fornicationẽ
suam : immo princeps & protectores eius id est reges. Dilexerunt ignominiã adferre
populo: idest uitio Principum in felix populus suscipit cultum idolorũ. quorum
inmundus sp̃s ligauit israhelem in alis suis: & eum liberũ uoli tare nonpatitur.
Confundentur igitur in sacrificis suis. &ignominiã principũ insua confusione suscip¬
ent. Simachus pro eotod nos in terp̃tatisumus ligauit sp̃s eũ in alissuis. hoc modo

Expanded text:
Ephraim, de qua tribu Jeroboam filius Nabath, qui primus aureos vitulos in Bethel Danque 46 constituit, rex est decem tribuum. O igitur Juda, cui supra dixi, si fornicatur Israel, non delinquat saltem Juda, audi consilium meum, prophetae verba non spernas; quia Ephraim semel idolorum amicus et particeps est, dimitte eum, ne sequaris impietatem ejus, cujus cultus et religio et cibus a tuo convivio separatus est. Illi enim semel idolis serviunt, et daemonibus immolant, et quotidie fornicantur, et diligunt fornicationem suam: immo principes et protectores ejus, id est, reges dilexerunt ignominiam afferre populo, id est, vitio principum, infelix populus suscepit cultum idolorum, quorum immundus spiritus ligavit Israelem in alis suis, et eum libere volitare non patitur. Confundentur igitur in sacrificiis suis, et ignominiam principum in sua confusione suscipient. Symmachus pro eo quod nos interpretati sumus, ligavit spiritus eum in alis suis, hoc modo