comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suam. & custodiam: captiuati st̃.¬
& ab intelligibilib bestus compre¬
hensi. Quod ut non patiamur:
rursus petrus ait. Sobrii estote
iugilate: adu̾sarius enim ur̃ dia¬
bolus. sicut leo rugiens. curuit
querens quem deuoret: quoꝵ ñ
concedit adipem comedi: noxiũ
enim ẽ nobis. horum desiderir.
uti. S nec deo ea iubet offerri. De¬
siderium enim peccatoꝵ ꝑibit.
S quid precepit : habebitis in usus
uarios. Transferre ergo illud ad
uirtutem debemꝰ. aut ad castitatẽ.
aut ad elemosinam. aut ad iusti¬
ciam. aut ad quãcumq speciem
bonȩ oꝑationis. hoꝵ desiderium
conu̾tamꝰ.: resoluentes illud: ⁊ ali¬
um modum diruantes. hoc enĩ
ẽ. habebitis in usus uarios: quia &
adeps si ad aliquam utilitatẽ euiꝰ¬
libet conficiendi oꝑis necessaruis
ẽ. subtiliatur atq resoluitur: si qͥs
adipem qui offerri debet in incen¬
sum dñi comederit: ꝑibit de ppło
suo. Recte ꝑibit. uidelicet cogens.

Expanded text:
suam et custodiam, captivati sunsuam et custodiam, captivati sunt ab intelligibilibus bestiis comprehensi: Quod ut non patiamur, rursus Petrus ait: Sobrii estote, vigilate, adversarius enim vester diabolus sicut leo rugiens circuit quaerens quem devoret : quorum non concedit adipem comedi, noxium enim est nobis horum desideriis uti, sed nec Deo ea jubet offerri; Desiderium enim peccatorum peribit. Sed quid praecepit? Habebitis in usus varios. Transferre ergo illud ad virtutem debemus, ut aut ad castitatem, aut ad eleemosynam, aut ad justitiam, aut ad quamcunque speciem bonae operationis, horum desiderium convertamus, resolventes illud et in alium modum derivantes. Hoc enim est, Habebitis in usus varios, quia et adeps, si ad aliquam utilitatem cujuslibet conficiendi operis necessarius est, subtiliatur atque resolvitur. Si quis adipem qui offerri debet in incensum Domini comederit, peribit de populo suo. Recte perit, videlicet cogens
Abbreviated transcription (Latin):
adipem boum & ouium ⁊ capraꝵ
comedi non precepit:. quoꝵq car¬
nes mundas &r esibiles dix̃. Eoꝵ
comedi adipem uetuit: nec eiꝰ qui
oꝑatur mandatum. quẽad modũ
ẽ bos. nec simplicis. qui ẽ ouis. nec
coꝵ qui pro peccatis penicentiam
agunt. ꝑ capram quippe signifi¬
cantur ea quę pro peccatis sunt
sacficia. cum capram preceꝑit
in his aut hircum immolari:. nec
noꝵ ergo concedit. ut desiderium
cõmendamꝰ. Ad dm̃ enim illud re¬
ferri & dõ offerri iubet: quatinus
non sit scđm intentionẽ huma¬
nam:s. deo soli.uniuscuiꝰq rei
quamquis expredictis assequitur.
desidium offeratur. Similit̾ pec¬
catoꝵ desidium: quod ꝑ morticina.
& a bestus capta. significatur. E
morticina quidem. ut pote qui ele¬
gerunt ꝑ quasdam impudicieias.
&r ꝑ suꝑbiam. peccati mortem: qͥ
probat paulus de uidius dicens.
Quȩ enim indeliciis ẽ uidua. ui¬
uens mortua ẽ: ꝑ ea autem quȩ
a bestus capta sunt. intelligunt᷑
hi qui dum negligunt cautelam

Expanded text:
Adipem boum et ovium et caprarum comedi non praecepit, quorumque carnes mundas et esibiles dixit eorum comedi adipem vetuit, nec ejus qui operatur mandatum, quemadmodum est bos, nec simplicis, qui est ovis, nec eorum qui pro peccatis poenitentiam agunt. Per capram quippe significantur ea quae pro peccatis sunt sacrificia, cum capram praeceperit in his aut hircum immolari; nec horum ergo concedit, ut desiderium comedamus: ad Deum enim illud referri et Deo offerri jubet, quatenus non sit secundum intentionem humanam, sed Deo soli uniuscujusque rei quam quis ex praedictis assequitur desiderium offeratur; similiter peccatorum desiderium, quod per morticina et a bestiis capta significatur: per morticina quidem, ut pote qui elegerunt per quasdam impudicitias et per superbiam peccati mortem; quod probat Paulus de viduis dicens: Quae enim in deliciis est vidua, vivens mortua est. Per ea autem quae a bestiis capta sunt intelliguntur hi qui dum negligunt cautelam
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dotem quidem offerentẽ inte¬
grum sacͥficium. & comedentẽ: in¬
ligis xp̃m. Ipse aut̃ nr̃am offeret
penitentiam. ipse et comedit. quia
cibum. salutem peccatoꝵ habet:
carnes aut̃ sacrificii quȩ ꝑtinent
ad penitentiam. omĩs masculus de
sac̾dotib comedet: omnẽ fortitudi¬
nem conuenienter exhibens:cui
recte dr̃. Uiriliter age. & confortare.
& sustine dnm. & hȩc quidem ita
se habeant. S intuendum ẽ. quem
subinferat cͣminũ. hostia enĩ quȩ
ceditur pro peccato. cuiꝰ sanguis in¬
fertur in tabnaculo testimonu ad
expiandum in scuario: non come¬
detur. s comburetur igni: & cuius¬
testimonu ad expiandũ seu depre¬
candum offertur. Uituli scilicet con¬
gregationis siue sinagoge. & idem
uituli pro peccato pontificis. hoc
enim plenissime suꝑius dixit. Quia
ergo illa sacrificia multis probati¬
onib ad xp̃m ostendinus ꝑtinere.
recte ea comedi non precipit. s igni
comburi. Neq enim ꝑ ea. ꝑ quȩ sͥ

Expanded text:
Sacerdotem quidem offerentem integrum sacrificium et comedentem, intelligas Christum. Ipse autem nostram offeret poenitentiam, ipse et comedit, quia cibum salutem peccatorum habet. Carnes autem sacrificii quae pertinent ad poenitentiam, omnis masculus de sacertodibus comedet, omnem fortitudinem convenienter exhibens, cui recte dicitur, Viriliter age et confortare et sustine Dominum ; et haec quidem ita se habeant. Sed intuendum est quem subinferat terminum: Hostia enim quae caeditur pro peccato, cujus sanguis infertur in tabernaculum testimonii ad expiandum in sanctuario, non comedetur, sed comburetur igni. Ctestimonii ad expiandum seu deprecandum offertur: vituli scilicet congregationis, sive synagogae, et idem vituli pro peccato pontificis; hoc enim plenissime superius dixit, quia ergo illa sacrificia multis probationibus ad Christum ostendimus pertinere, recte ea comedi non praecepit, sed igne comburi, neque enim per ea per quae sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ticinis istius modi ceciderit suꝑ illd̾:
iminundum erit. Siue eliban. siue
cytropodes destruentur: & inmundi
erunt. fontes uͦ et cisternȩ. et omnis
aquarum cong̾gatio: inunda erit.
Qui morticina eoꝵ detigerit: polluet᷑.¬

Expanded text:
ticinis istius modi ceciderit super illud, immundum erit, sive clibani, sive chytropodes, destruentur et immundi erunt. Fontes vero et cisternae, et omnis aquarum congregatio munda erit. Qui morticinum eorum tetigerit, polluet
Abbreviated transcription (Latin):
anima quȩ peccauerit. ⁊ contempto
dño negauerit depositũ ꝑximo suo.
p̾ fidei eius ereditum fuerit. uel
u aliquid extorserit. aut calum¬
niam fecerit. siue rem ꝑditam inue¬
nerit. & inficie̾ns insuꝑ iurauerit
& quod libet aliud explurib fecerr
in quib peccare solent hominer
conuicta delicti reddet omĩa que
ꝑ fraudem uoluit optinere integra
et quintã insuꝑ partẽ. dño cui dãp¬
num intulerat. Pro peccato autẽ
suo offeret arietem in maculatũ
de grege: &r dabit eum sac̾doti.
iuxta estimationem mensuramo
delicti. Qui rogabit pro eo coram
quod in eodem ordine ẽẽ peccatũ
quod in sc̃a. ⁊ id quod iureiurando
cõmittitur: spc̃ dĩ tradit. Pacet añ
ex eo: quod in utroq. idẽ arietis
sacrificium offerri precepit. Quã¬
obrem enim paulo ante in omni
peccato arietẽ iussit offerri:. Non
a nob̾ conicientes. s intentionem
legis latoris sequentes.diximus.
Cur aut̃ peccatum quod iureiuran¬
do ẽ. & quod in scĩs. coniunctum

Expanded text:
contempto Domino negaverit depositum proximo suo, quod fidei ejus creditum fuerat, vel vi aliquid extorserit, aut calumniam fecerit; sive rem perditam invenerit, et inficiens insuper perjurarit, et quodlibet aliud ex pluribus fecerit, in quibus peccare solent homines, convicta delicti, reddet omnia quae per fraudem voluit obtinere integra, et quintam insuper partem domino, cui damnum intulerat. Pro peccato autem suo offeret arietem immaculatum de grege, et dabit eum sacerdoti juxta aestimationem mensuramque delicti: qui rogabit pro eo coram quod in eodem ordine et peccatum quod in sancta, et id quod, jurejurando committitur, spiritus Dei tradit. Patet autem ex eo quod in utroque, id est, arietis sacrificium, offerri praecepit: quamobrem enim paulo ante in omni peccato arietem, jussit offerri, non a nobis conjicientes, sed intentionem legislatoris sequentes diximus. Cur autem peccatum quod jurejurando est, et quod in sanctis, conjunctum
Abbreviated transcription (Latin):
cymiamatis gratissimi dño. quod ẽ.
in tab̾naculo testimonii. Omnẽ aut̃
reliquum sanguinem fundec in ba¬
sim altaris holocaustum in introitũ
tab̾naculi. ⁊ adipem uituli offeret ꝓ
peccato. tam eum qui oꝑit iutalia.
quam omĩa quȩ intrinsecus sunt.
Duos renunculos. ⁊ reticulum quod ẽ
suꝑ eos iuxta ilia. & adipẽ iecoris
cum renunculis. sic̃ auferetur de ui¬
tulis hostiȩ pacificoꝵ:⁊ adolebit ea
suꝑ altare holocausti. Pellem uero
& om̃s carnes cum capite & pedib.
qr intestinis: ⁊ fimo. ⁊ reliquo corpore.
efferet extra castra in locũ mundũ.
ubi cmeres effundi solent. incendet¬
q ea suꝑ lignoꝵ struem. quȩ in lo¬
co effusoꝵ cinerum cremabuntur.¬
Nichil eoꝵ quȩ necessaria fuerunt le¬
gis lator omisit. designans quippe
conu̾sationum differentias: ⁊ osten¬
dens nob uias in oblatione sacͥficioꝵ.
quib oporteat nos conu̾sari. Post
hoc necessarie exponit xp̃i sacͥficiũ.
ꝑ quod nobis peccatoꝵ remissio et

Expanded text:
ymiamatis gratissimi Domino quod est in tabernaculo testimonii omnem autem reliquum sanguinem fundet in basim altaris holocausti in introitu tabernaculi et adipem vituli auferet pro peccato tam eum qui operit vitalia quam omnia quae intrinsecus sunt duos renunculos et reticulum quod est super eos iuxta ilia et adipem iecoris cum renunculis sicut aufertur de vitulo hostiae pacificorum et adolebit ea super altare holocausti pellem vero et omnes carnes cum capite et pedibus et intestinis et fimo et reliquo corpore efferet extra castra in locum mundum ubi cineres effundi solent incendetque ea super lignorum struem quae in loco effusoNihil eorum quae necessaria fuerunt legislator omisit; designans quippe conversationum differentias, et ostendens nobis vias in oblatione sacrificiorum, quibus nos oporteat conversari, post hoc necessarie exponit Christi sacrificium, per quod nobis peccatorum remissio et
Abbreviated transcription (Latin):
tate dĩ non uolentis peccatorẽ ꝑdẽ.
re peccantib: ꝓpt̾ quod ysaias ait.
Quare errare nos fecisti dñe de uiis tuis.
indurasti cor nr̃m ne timeremꝰ ce:
ab bacuc etiam similia quodamͦ queri¬
tur. Quare non respicis suꝑ inique
agentes. & taces. Deuorante impio
iustiorem se. ⁊ facies hominis quasi
pisces maris. & quasi reptile ñ hñs

Expanded text:
tate non volentis peccatorem perdertate non volentis peccatorem perderre peccandi, propter quod Isaias ait: Quare errare nos fecisti, Domine, de viis tuis, indurasti cor nostrum ne timeremus te? Habacuc etiam similia quodammodo queritur, Quare non respicis super inique agentes, et taces, devorante impio justiorem se, et facies homines quasi pisces
Abbreviated transcription (Latin):
piam fecerit. si sac̾dos qui ẽ unctus
ẽ peccauit. similem dicit aliis sac̾dotẽ
pro peccatis offerentem. quia &: xp̃c
nobis se similem prebuit. De ipso qͥppe
ait pauluf. Propt̾ quod debuit ꝑ omĩa
fr̃ib similis eẽ. ut misericors fieret. &
fidelis sac̾dos. in his quȩ addm̃ sunt.
ad reconcilianda peccata popłt. Pluri¬
ma numis huiꝰ legis in dño exponens:
siam sunt &r querenda sequentia.
Nam ecce legis lator. peccatum ipsius
sac̃dotis. peccatum popłi appellauit.
qͥa negligens sensibit sac̾dos aut peccãs
ipse. aut non uindicans inpeccatori¬
b. illicit eos qui rudes sunt adsimi¬
lia. Intelligibilis aut̃ nec ipse pecca¬
tum fecit. nec nos uł parum neglex̃.
qui cum lege nob naturali etiã
scͥptam dedit: non sine cestimonio.
sicut ait paulus. semet ipsum reliqͥt.
uerumtam̃ quia figura hȩc coaptan
color. Hoc quod dictum ẽ. scdm qd̾
dignum ẽ xp̃o intelligibili sac̃doti.
debemꝰ acciꝑe. Si enum longanimi¬

Expanded text:
piam fecerit si sacerdos qui est unctus est peccavit, similem dicit aliis sacerdotem pro peccatis offerentem, quia et Christus nobis se similem praebuit, de ipso quippe ait Paulus: Propter quod debuit per omnia fratribus similis esse, ut misericors fieret . Et fidelis sacerdos in his quae ad Deum sunt ad reconcilianda peccata populi, plurima nimis hujus legis in Christo exponens. Sed jam sunt et quaerenda sequentia: nam ecce legislator peccatum ipsius sacerdotis peccatum populi appellavit, quia negligens sensibilis sacerdos, aut peccans ipse aut non vindicans in peccatoribus, illicit eos qui rudes sunt ad similia. Intelligibilis autem nec ipse peccatum fecit, nec nos vel parum neglexit; qui cum lege nobis naturali etiam scriptam dedit, et non sine testimonio, sicut ait Paulus, semetipsum reliquit. Verumtamen quia haec figura coaptandcolor, hoc quod dictum est secundum quod dignum est Christo intelligibili sacerdoti debemus accipere. Si enim Dei longanimi
Abbreviated transcription (Latin):
posuit. s uias multas nanua
iꝑire cupiens: sic et modo ñ unã
speciem s multaᷤ de oblationib
pro peccato sanciit. ut plurio¬
res modoᷤ penitentiȩ proponeret.
quia nec om̃s homines omnes
modos implere posfunt: nec om̃is
modus penitentiȩ in omi pecca¬
to conuenit: quando enim pe¬
nitentia saccum & ieiunium &
lacrimas & orationem continu¬
am et uigilias exigit. aliaq simi¬
lia. quomodo u̾bi grã. senectute.
aut alit̾ corpore infirmꝰ talem
agere penitentiam preualebit:
Numquid ergo hic ꝓpt̾ infirmitatem.
aut senilem ȩtatem repellitur a pę¬
nitentia: Nullomodo habet enim
alium modũ: ad impetrandam re¬
missionem peccatoꝵ. S quis hic
sit: sequentia demonstrant. Ait eni.
Si aut̃ non potuerit offerre pecus:

Expanded text:
roposuit, sed vias multas et januas roposuit, sed vias multas et januas aperire cupiens, sic et modo non unam speciem, sed multas de oblationibus pro peccato sancivit, ut pluriores modos poenitentiae proponeret; quia nec omnes homines omnes modos implere possunt, nec omnis modus poenitentiae in omni peccato convenit; quando enim poenitentia saccum, et jejunium, et lacrymas et orationem continuam, et vigilias exigit, aliaque similia, quomodo, verbi gratia, senectute, aut aliter corpore infirmus, talem agere poenitentiam praevalebit? Num ergo hic propter infirmitatem aut senilem aetatem repellitur a poenitentia? Nullo modo, habet enim alium modum ad impetrandam remissionem peccatorum. Sed quis hic sit, sequentia demonstrant. Ait enim: Si ergo hic non potuerit offerre pecus,
Abbreviated transcription (Latin):
peccare oportuerat: nec alterius cõ¬
municare peccatis. Non enim ad
uirtutem. s ad iniquitatẽ. emu¬
lantes se inuenitur producere si¬
ue prouocare subiectos. Propter
quod. illud. quasi quod nec euenire
deberet: indiscussum reliquit. S
& hoc notandum ẽ. quia delictũ.
aliquando quidem specialem ini¬
quitatem quȩ contra solum pre¬
sumitur dm̃. qualis ẽ que in scĩs
aut quȩ in iusuirandum cõmitti¬
tur: aliquando aut̃ om̃e peccatũ
quod ad scientiam ꝑuenit: legis¬
lator appellat. Et ꝓpt̾ea ab eo ubi¬
q cognitio peccati siue antepona¬
tur siue subinferatur. modis om̃i¬
b delictum dr̃: ut ostendat quia
om̃e peccatum pꝰquam cognosei¬
tur. in ipsum delinquitur deum.
& ideo appellatur delictum. idẽ
plimmelima. Non enim sine cau¬
sa legis lator hoc sermone freqͤnt᷑
utitur. Nlam et quemadmodum
differentes conu̾sationes homi¬
num in exordiis lbri ꝑ holocau¬
stomata ⁊ sacͥficia salutaria de¬
signans legislator non frustra ꝓ¬

Expanded text:
peccare oportuerat, nec alterius communicare peccatis, non enim ad virtutem, sed ad iniquitatem aemulantes se, invenitur producere sive provocare subjectos, propter quod illud, quasi quod nec evenire deberet, indiscussum reliquit. Sed et hoc notandum est quia delictum aliquando quidem specialem iniquitatem quae contra solum praesumitur Deum, qualis est quae in sanctis, atque in jusjurandum committitur; aliquando autem omne peccatum quod ad scientiam pervenit, legislator appellat, et propterea ab eo ubique cognitio peccati, sive anteponatur, sive subinferatur, modis omnibus delictum dicitur, ut ostendat quia omne peccatum, postquam cognoscitur, in ipsum delinquitur Deum. Et ideo appellatur delictum, id est, πλημμέλεια. Non enim sine causa legislator hoc sermone frequenter utitur; nam et quemadmodum differentes conversationes hominum in exordiis libri per holocaustomata et sacrificia salutaria designans legislator, non frustra p
Abbreviated transcription (Latin):
nationes. Ergo ꝑ hȩc tam idolatras
aꝑtissime significat. quam in alio
malo iuiuentes. id ẽ. in dolis et in
rapinis. siue in aliis cuꝑiditatib.
his omĩb si quis tactu cõmunica¬
uerit. & oblitus fuerit. uł sic̃ .lxx.
dicunt. latuerit illum: qm̃ obli¬
uio anime. et obscuritas mentis.
siue actio mala. inquinatio ẽ: In
hoꝵ tactu. id ẽ. uel in eo quod quis
hec oꝑantib combentiam prebet.
uł in eo quod placeant talia. mo¬
dis omĩb polluitur. S ꝙ si teti¬
gerit quippiam de inmundicia
hominis. iuxta omnẽ impuritatẽ
qua pollui solet: de omi in mun¬
dicia eius. quamcũq tangens pol¬
lutus fuerit. Dicit aut̃ scđ̃m litterã
eos qui seminis fluxum patiuntur.
&r menstruatas. &r quosdam alios.
de quib subtilius ipse legis lator
paulo post dicit: in quib hoꝵ expo¬
sitionem reseruauimꝰ. hoc solũmͦ
nunc pro cõmemoratione ponen¬
tes: quod non omĩs in mundicia
hominis polluit tangentem. Ideoq

Expanded text:
ahitur. Ergo per haec, tam idololatras apertissime significat quam in alio malo viventes, id est, in dolis et in rapinis, seu in aliis cupiditatibus; his omnibus si quis tactu communicaverit, et oblitus fuerit, vel, sicut LXX dicunt, latuerit illum, quoniam oblivio animae, et obscuritas mentis, sive actio mala, inquinatio est, in horum tactu, id est, vel in eo quod quis haec operantibus conniventiam praebet, vel in eo quod placent talia, modis omnibus polluitur, sed et si tetigerit quippiam de immunditia hominis, juxta omnem impuritatem qua pollui solet de omni immunditia ejus, quamcunque tangens pollutus fuerit. Dicit autem secundum litteram eos qui seminis fluxum patiuntur, et menstruatas, et quosdam alios, de quibus subtilius ipse legislator paulo post dixit, in quibus horum expositionem servavimus, hoc solummodo nunc pro commemoratione ponentes, quod non omnis immunditia hominis polluit tangentem. Ideoque
Abbreviated transcription (Latin):
uenta ẽ. hoc ergo monuñtũ offeret
suꝑ altare corpus suum. quod omne
peccatum suscepit: etiam illud qd̃
uidebatur impossibile posse saluari.
Propt̃ quod addidit. quia pro peccato
ẽ: ostendens quia ad xp̃m solum ꝑti¬
nec. om̃ium peccata suscipere. Frgo
hi qui penitentiam sepe peccando
preuaricati sunt. postremo aut̃ pe¬
nituerunt: ex eo quidem quod freqͣnt̃
preuaricati sunt. spem penicentiȩ
non habent. xp̃c tam̃ etiam sic ora¬
re. id ẽ suscipere penitentiam. ꝓpt̃
suum patitur u̾bum. quod manife

Expanded text:
perire. Hoc ergo monimentum offeret super altare corpus suum, quod omne peccatum suscepit, etiam illud quod videbatur impossibile posse salvari; propter quod addidit, quia pro peccato est, ostendens quia ad Christum solum pertinet omnium peccata suscipere. Ergo ii qui poenitentiam saepe peccando praevaricati sunt, postremo autem poenituerunt, ex eo quidem quod frequenter praevaricati sunt, spem poenitentiae non habent, Christus tamen etiam sic orare, id est, suscipere poenitentiam, propter suum patitur verbum, mise
Abbreviated transcription (Latin):
oblatione. implet pugillũ. in mo¬
nim̃tum eius qui obtulit: iere¬
mat suꝑ altare: id ẽ. memor sui
u̾bi. quod pro his saluandis qui
ad se ueniebant apłis dix̃. Non peri¬
bunt inȩt̾num. ꝙ nemo eos rapiec
de manu mea. Uenientem ad se
saluat. eum qui sepe deliquit in
penitentia. Qui pro eo offeret
pugillum in monimentum: id ẽ
u̾bum. scđm quod ꝓmisit. eos qui
semel sub manu eius facti fuerint.

Expanded text:
oblatione implet pugillum, in mooblatione implet pugillum, in monimentum ejus qui obtulit, et cremat super altare, id est, memor sui verbi quod pro his salvandis qui ad se veniebant apostolis dixit: Non peribunt in aeternum, et nemo eas rapiet de manu mea , venientem ad se salvat eum qui saepe deliquit in poenitentiam. Quid, pro eo offerens pugillum in monimentum? id est, verbum secundum quod promisit eos qui semel sub manu ejus facti fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
tur iħm: & patrem ht̃. Ergo ȩphi
quidem hic. incarnatus ds̃ u̾bũ:
ut pote habens in se trinitatis ple¬
nitudinem. Decima aut̃: eiꝰ caroẽ.
Primũ quidem. ut ostendere tur
sublimitas diuinitatis eiꝰ. quantũ
ad humanitatem. ꝓpt̾ quod ⁊ pars
dr̃: Deinde. pro eo quod integro
homine incarnatus ẽ ds̃ uerbũ:
& qui legem impleret. Utrumq
enim decima significat: quia et
ꝑfectus ẽ denarnis numerus. Decẽ
aut̃ mandata legis sunt: unde et
decimȩ decimam precipuam sac̃¬
doti. xp̃o uidelicet. lex deputauit:
utpote nature ñȩ pͥmitias haben¬
ti. Quic̃q ergo penitentiam sepe
preuaricans uolauit. rursusq
uult agere penitentiam. in spe
.xp̃i agat. qui inquisitus a petro. si
peccauerit in me fr̃ m̃s. quoties di¬
mitto ei usq septies: Dix̃: ñ dico
tͥ usq septies: s usq seꝑtuagies
septies. hic ergo sermo spem peni¬
tentię eis quib impossibilis uidet᷑.
prebet. Propt̾ quod hauriens de

Expanded text:
tur Jesum et Patrem habet . Ergo ephi tur Jesum et Patrem habet . Ergo ephi quidem hic incarnatus Deus Verbum, ut pote habens in se Trinitatis plenitudinem. Decima autem ejus est caro, primum quidem ut ostenderetur sublimitas divinitatis ejus quantum ad humanitatem. Propter quod et pars dicitur. Deinde pro eo quod integro homine incarnatus est Deus Verbum et qui legem impleret. Utrumque enim decima significat, quia et perfectus est denarius numerus. Decem autem mandata legis sunt, unde et decimae decimam praecipuam sacerdoti, Christo videlicet, lex deputavit, ut pote massae nostrae primitias habenti. Quicunque ergo poenitentiam saepe praevaricans violavit, rursusque vult agere poenitentiam, in spe Christi agat, qui inquisitus a Petro: Si peccaverit in me frater meus, quoties dimitto ei, usque septies? dixit: Non dico tibi usque septies, sed usque septuagies septies. Hic ergo sermo spem poenitentiae eis quibus impossibilis videtur, praebet. Propter quod hauriens de
Abbreviated transcription (Latin):
ficationem intelligitur sac̾docis:
Qui plenum ex toto pugillum hau¬
riens. cremabit suꝑ altare. in moni¬
mentum eius qui oꝑtulit. Species
oblationis acceptabilis ẽ: ephi simi¬
lȩ. Ephi aut̃ mensura ẽ. trium men¬
surarum: id ẽ. dres modios capiens.
Ergo xp̃c ẽ qui sacͥficium offert: &
ipse ẽ sacͥficium quod offert᷑. ł phi
enim cum sit m̃sura trium modi¬
oꝵ. euidenter trinitatẽ innuit:
quȩ una quidem m̃sura ẽ: quia
una in ea ẽ deitas. Tres aut̃ ht̃
m̃suras. id ẽ. tres ꝑsonas ꝑfectas.
& tot subsistentias: ut manifestũ
sit non nos peccare. eius partem
carnem diui dicentes: ꝓpt̾ insepara¬
bilem cum ea incarnati uerbi
unitionem. Quare aut̃ trinita¬
tis pars ẽ: qͥuia indiuisibilis eiꝰ ẽ
gła ⁊ uirtus. ita ut paulus de xp̃o
dicẽt. In ipso habitat omĩs pleni¬
tudo diuinitatis. corporalit̃. Sed
et iohannes. Qui negat inquit
filium: nec patr̃e ht̃. Qui confite¬

Expanded text:
ficationem intelligitur sacerdotis, ficationem intelligitur sacerdotis, qui plenum ex toto pugillum hauriens cremabit super altare, in monimentum ejus qui obtulit, species oblationis acceptabilis est, ephi similae. Ephi autem mensura est trium mensurarum, id est, tres modios capiens. Ergo Christus est qui sacrificium offert, et ipse est sacrificium quod offertur: ephi enim, cum sit mensura trium modiorum, evidenter Trinitatem innuit, quae una quidem mensura est, quia una in ea est deitas; tres autem habet mensuras, id est, tres personas perfectas et tot subsistentias, ut manifestum sit non nos peccare ejus partem, carnem Domini dicentes, propter inseparabilem cum ea in incarnati Verbi unitionem. Quare autem trinitatis pars est? Quia indivisibilis ejus est gloria et virtus, ita ut Paulus de Christo diceret: In ipso habitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter . Sed et Joannes: Qui negat, inquit, Filium, nec Patrem habet; qui confite
Abbreviated transcription (Latin):
um ur̃m. quia benignus ⁊ miseri¬
cors ẽ: patiens ⁊ multum misericorᷤ:
qr prestabilis suꝑ malicia. Quis
scit. si conutatur & ignoscat: et
relinquat post se benedictionẽ:
Sacͥficium & libamen: dño deo
nr̃o. Et quomodo dubitatur de
misericorde & patiente & multe
miserationis si conu̾tatur ꝙ pe¬
niteat. & si sacrificium aut liba
men pro peccatis accipiat: nisi
quia popło maligno &r diligenti
peccata loquitur. qui cum sepe e¬
gerit. numꝗͣ ꝑstitit in pura ꝑę¬
intentia: Ergo nec desꝑationem
illis fac̾e uult. nec rursus eos pe¬
nitentes ualde presumere. atq idõ
ũbis ẽ dubiis usus. Et quam obrẽ
non oportebat presumptionẽ eis
facile dari: ne data presumptio.
ad alia rursus peccata eos negle¬
gentiores efficeret. uelut relaxa¬
tis pͥorib. Infirmos quippe quosdã.
& inconstantes in uirtutib le¬
gis lator innuit. Tradet aut̃ eam sa¬
cerdoti. Ille aut̃ ut pote pius. xp̃c
quippe ẽ. qui eciam nunc ꝑ signi¬

Expanded text:
sericors est, patiens et multum misericors, et praestabilis super malitia. Quis scit si convertatur et ignoscat, et relinquat post se benedictionem, sacrificium et libamem Domino Deo nostro? Et quomodo dubitatur de misericorde et patiente, et multae miserationis, si convertatur et poeniteat, et si sacrificium et liba men pro peccatis accipiat? Nisi quia populo maligno et diligenti peccata loquitur? Qui cum saepe egerit, nunquam perstitit in pura poenitentia. Ergo nec desperationem illis facere vult, nec rursus eos poenitentes valde praesumere, atque ideo verbis est dubiis usus. Et quamobrem non oportebat praesumptionem eis facile dari? Ne data praesumptio ad alia rursus peccata eos negligentiores efficeret, velut relaxatis prioribus. Infirmos quippe quosdam et inconstantes in virtutibus legislator innuit. Tradet autem eam sacerdoti. Ille autem ut pote pius Christus quippe est, qui etiam nunc per signi
Abbreviated transcription (Latin):
rit. & protulerit labus suis. id ẽ.
cere uellet. uł bene: In quib pecca¬
tum ẽ. quando is qui bene ꝓmi¬
sit facere mentitur: aut qui mala
minatus ẽ. ueritatem dicit. Quod
et herodes ꝑpessus ẽ: qui pro eo quod
iurauit herodiadi. iohannẽ bapti¬
stam capite detruncauit. Oblitaq
postea intellexerit delictũ suum.
Omia hȩc uidelicet quȩ dicta sunt.
unꝰquisq cũ senserit & cognoue¬
rit. confiteatur peccatum qd fecit.
& offerat agnam de gregib siue
capram quia de aliquo qui de
popło ẽ. udelicet de uulgo loqͥt᷑
hoc loco. inter quos possibile ẽ sim¬
plicem quẽpiam inueniri: agnam
de gregib utpote aptã simplici
quẽadmodũ suꝑius diximꝰ. in hoc¬

Expanded text:
s suis, id est, cere vellet, vel bene. In quibus peccatum est, quando is qui bene promisit, facere mentitur; aut qui mala minatus est, veritatem dicit, quod et Herodes perpessus est, qui pro eo quod juravit Herodiadi, Joannem Baptistam capite detruncavit ; oblitaque postea intellexerit delictum suum. Omnia haec videlicet quae dicta sunt, unusquisque cum senserit et cognoverit, confiteatur peccatum quod fecit, et offerat agnam de gregibus sive capram, quia de aliquo qui de populo est, videlicet de vulgo, loquitur hoc loco, inter quos possibile est, simplicem quempiam inveniri, agnam de gregibus, ut pote aptam simplici, quemadmodum superius diximus. Ora
Abbreviated transcription (Latin):
ris aliquid ponet. quia pro pecca¬
to ẽ: hec ergo species ei penitentiȩ
concessa ẽ: quam dixit. Auxiari
autẽ ꝙ timere debet: ne forte ñ
suscipiatur eius utpote frequent̃
iniuriata pęnitentia. Propt̃eai nec
oleum suꝑ fundit: ut pote dubi¬
tans an misccłia & compassione
dignus sit. S nec turis aliquid im¬
ponet: ut pote qui nescit utrum
boni odoris sit eius oratio. quam

Expanded text:
ris aliquid ponet, quia pro peccaris aliquid ponet, quia pro peccato est. Haec ergo species ei poenitentiae concessa est, quam dixit: anxiari autem et timere debet, ne forte non suscipiatur ejus, ut pote frequenter injuriata, poenitentia, propterea nec oleum superfundit, utpote dubitans an misericordia et compassione dignus sit; sed nec thuris aliquid imponit, ut pote qui nescit utrum boni odor
Abbreviated transcription (Latin):
dammꝰ aboleuimꝰ quod euenit:
Si quis forte peccans. & penitere se
simulans. ad boc rursus redeat.
ta in uolutabro cent. S ꝙ pauluf.
Ne quis ait fornicator aut profanꝰ
ut esau. qui ꝓpt̾ unam escam uen¬
didit pͥmitiua sua. Scitote enim.
quia et postea uolens hereditare
benedictionem. reprobatus ẽ. Non
enim inuenit penitentiȩ locum.
quanquã cum lacrimis exquisis¬
set eamꝰ frgo quia talib non fa¬
cilis prebetur penitentiȩ additus:
ecce nunc legis lator innuit. Ait
enim. Quod si non quiuerit ma¬
nus eius offerre duos turtures uł
duos pullos columbȩ. Qui uero
hec non potest: omim̾ nec hedũ
aut ouem potest. Quare aut̃ ñ
potest. seu ut.lxx. dicunt. ñ inue¬
nit: quia diuitus penitentiȩ ma¬
le usus: ñ eas quẽ admodũ opor¬
tebat. expendit. Quid ergo facioe:
ut non desꝑatio. ei causa ꝑditio¬
nis fiat: Offeret pro peccato suo
similam: partem ephi decimam.
Non mittet in eam oleum. uec tu¬

Expanded text:
dammodo abolevimus, quod evenit dammodo abolevimus, quod evenit si quis forte peccans, et poenitere se simulans, ad hoc rursus redeat, ta in volutabro coeni . Sed et Paulus: Ne quis, ait, fornicator aut profanus, ut Esau, qui propter unam escam vendidit primitiva sua: scitote enim quia et postea volens haereditare benedictionem, reprobatus est; non enim invenit poenitentiae locum, quanquam cum lacrymis exquisisset eam . Ergo quia talibus non facilis praebetur poenitentiae aditus, ecce nunc legislator innuit, ait enim: Quod si non quiverit manus ejus offerre duos turtures, vel duos pullos columbae. Qui vero haec non potest, omnimodo nec haedum nec ovem potest; quare autem non potest? sed ut LXX dicunt, non invenit, quia divitiis poenitentiae male usus, non eas quemadmodum oportebat expendit. Quid ergo faciet ut non desperatio ei causa perditionis fiat? Offeret pro peccato suo similam, partem ephi decimam, non mittet in ea oleum, nec thu
Abbreviated transcription (Latin):
basim: Basis eius. eugłm ẽ. Ergo
scd̾m intentionem sacrificu xp̃i
hoc pro peccatis sacrificium offer¬
ri. Propt̃ quod addidit. quia pro
peccato ẽ. Nichil quippe sic apecca¬
tis eripere. quemadmodũ xp̃i imi¬
tatio. & obȩdientia eũgłice predi¬
cationis. potest. Cui quis obȩdiens.
alterum adolebit holocaustum.
ut fieri solet. id ẽ. quẽadmodum
oportet holocaustum fieri: quod
lxx. plane scđm hoc edunt: id ẽ.
faciet aut̃ quomͦ debet. Oportet
quippe eum qui patrẽ ⁊ matrem
locaustum fieri: si mͦ uult ẽẽ accep¬
tabile et intelligibile holocaustũ.
hȩc sic faciatis. Qui non potest pre¬
dictis modis pęnitentiam agere.
niam utpote clemens in becillitati
generis humani tribuit: ⁊ modũ
repperit. ꝑ quẽ non minora conse¬
qui infirmantes possint. Quia aut̃¬
non omẽ facile ẽ ad penitendum
tempus.immo aliquando ꝙ diffi¬
cile. id ẽ. quando abusi sumꝰ ipsa
penitentia. uirtutemq eius quo¬

Expanded text:
basim, basis ejus Evangelium est; ergo basim, basis ejus Evangelium est; ergo secundum intentionem sacrificii Chrihoc pro peccatis sacrificium offerri, propter quod addidit, quia pro peccato est. Nihil quippe sic a peccatis eripere, quemadmodum Christi imitatio et obedientia evangelicae praedicationis, potest. Cui quis obediens, alterum adolebit holocaustum, ut fieri solet, id est, quemadmodum oportet holocaustum fieri; quod LXX plane secundum hoc edunt, id est, faciet autem quomodo debet. Oportet quippe eum qui patrem, et matrelocaustum fieri, si modo vult esse acceptabile et intelligibile holocaustum. Haec si faciat, is qui non potest praedictis modis poenitentiam agere, niam ut pote clemens imbecillitati generis humani tribuit, et modum reperit per quem non minora consequi infirmantes possint. Potnon omne facile est ad poenitendum tempus, imo aliquando et difficile, id est, quando abusi sumus ipsa poenitentia, virtutemque ejus quo
Abbreviated transcription (Latin):
baptismatis remissionem p̃bente.
mens diaboli conteritur: ꝑ hoc gͦ¬
latio. retorquebitq caput enus ad
pennulas:uult nos non seruire
neq compati corpori. s abrumpi
uł retorqueri: ut non ex equo repu¬
gnet legi mentis lex peccati. que
consuetudine peccandi in m̃bris
habitat corporis. neq captiuum
ducat hominem. sicut paulus ait.
Quia aut̃ non debemꝰ ex toto corpꝰ
adu̾sari. nec creaturam illud dia¬
boli ȩstimare. sic̃ quidam putant.
s subdere illud menti. proptẽa ñ
precipit caput a collo separari:
unius quippe eiusdemq st̃ utraq
creatura. S sequentia uideamꝰ.
Et asꝑget de sanguine illiꝰ parietẽ
altaris. quicquid aut̃ reliquũ fue¬
rit faciet distillare ad fundam̃tũ
eius. quia pro peccato ẽ. Paries
altaris. corpus xp̃i intelligitur.
De quo ipse xp̃c dicebat. Soluite
templum hoc.⁊ in trib dieb edi¬
ficabo illud. fundam̃tũ autẽ eius.
siue ut scłm .lxx. int̾pretati sunt.

Expanded text:
baptismatis remissionem praebente, baptismatis remissionem praebente, mens diaboli conteritur, retortur, retorquebitque caput ejus ad pinnulas; vult nos non servire neque compati corpori, sed abrumpi vel retorqueri, ut non ex aequo repugnet legi mentis lex peccati, quae consuetudine peccandi in membris habitat corporis, neque captivum ducat hominem, sicut Paulus ait . Quia autem non debemus ex toto corpus aversari, nec creaturam illud diaboli aestimare, sicut quidam putant, sed subdere illud menti, propterea non praecepit caput a collo separari, unius quippe ejusdem sunt utraque creatura. Sed sequentia videamus: Et asperget de sanguine illius parietem altaris; quidquid autem reliquum fuerit, faciet distillare ad fundamenta ejus, quia pro peccato est. Paries altaris corpus Christi intelligitur, de quo ipse Christus dicebat: Solvite templum hoc et in tribus diebus aedificabo illud , fundamentum autem ejus, sive, ut LXX interpretati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
alterum uero in holocaustum: qͣsi
in crucifigentem semet ipsum con¬
tisationem uel uitam. et plenissime
deo tradentem. im molatur. Offeret
aut̃ hȩc sac̾doti: xp̃o utiq. Tunc
enim acceptabile ẽ utrumq. qͣndo
scđm intentionẽ dominicã. atq eo
mediante. offeruntur. Qui pͥmum
offerens pro peccato. Ideo pͥmũ pro
peccato offeret: quia nemo potest
holocaustum fieri. nisi pͥus fuerit
a peccato liber effectus. S quis huiꝰ
modus ẽ lib̾tatis: Retorquebitq
sacdos caput eius ad pennulas. ita
ut collo hereat. ꝙ non penitus ab¬
rumpatur. ꝑcollum. quod.lxx. spon¬
dulum int̾pretati sunt. totum cor¬
pus intelligitur: quia colli firmitas.
sanitas.⁊ subsistentia totiꝰ corporisẽ.
Quia ergo solet caput pro mente ac¬
cipi in diuina scͥptura. pro eo qđ
mens pͥncipatum tenet in homine:
unde et daiuid deo dicebat. tu con¬
cribulasti capita draconum super
aquas. mentem idelicet. dũ aqua

Expanded text:
Alterum vero in holocaustum, quasi Alterum vero in holocaustum, quasi in crucifigentem semetipsum, conversationem vel vitam, et plenissime Deo tradente immolatur. Offeret autem haec sacerdoti, Christo utique; tunc enim acceptabile est utrumque quando secundum intentionem Dominicam, atque eo mediante offeruntur; qui primum offerens pro peccato, ideo primum pro peccato offeret, quia nemo potest holocaustum fieri, nisi prius fuerit a peccato liber effectus. Sed quis hujus modus est libertatis? Retorquebitque sacerdos caput ejus ad pinnulas ita ut collo haereat et non penitus abrumpatur. Per collum quod LXX spondulum interpretati sunt, totum corpus intelligitur, quia colli firmitas, sanitas et substantia totius corporis est. Quia ergo solet caput pro mente accipi in divina Scriptura pro eo quod mens principatum tenet in homine, unde et David Domino dicebat: Tu contribulasti capita draconum super aquas , mentem videlicet, dum aqua
Abbreviated transcription (Latin):
hic non potuerit offerre pecus. offe¬
ret pro peccato suo quod peccauit
duos turtures. aut duos pullos co¬
lumbarũ dño. Quam obrem neces¬
sarium nimis ẽ. reminisci nos. quia
contemplatiuam uitam.⁊ in medi¬
tatione conu̾santem:imundam
atq simplicem: significari ꝑ pul¬
los columbarũ ⁊ turturum. suꝑiꝰ
diximꝰ. Ergo qui ñ potest uacare
in continua afflictione ⁊ erumna.
ut panem suum cũ cinere comedat.
& potũ suum cũ fledu temperet. a¬
liaq his similia penitens agat.
Uerbi grã infirmitate. aut alia qua¬
cumq necessitate prohibetur. hic a¬
lio modo agere potest penitentiam᷑:.
ueluti offerens semet ipsum ad con¬
templandum dm̃. & ad ꝑscrutationẽ
legis eius. totamq mentem suam c̃¬
secrans cȩlesti conu̾satiom: a t̾renis
reb plenissime se cohibens: ꝑ hoc e¬
nim ei et peccatoꝵ remissio: & iusti¬
ficatio procuratur. Unde eoꝵ quȩ
offeruntur unu̾̃ quidem pro pecca¬
to. id ẽ. ad emundationẽ peccati:

Expanded text:
hic non potuerit offerre pecus, offeret pro peccato suo quod peccavit duos turtures aut duos pullos columbarum Domino. Quamobrem necessarium nimis est reminisci nos quia contemplativam vitam, et in meditatione conversantem, et mundam atque simplicem significari per pullos columbarum et turturum superius diximus. Ergo qui non potest vacare in continua afflictione et aerumna, ut panem suum cum cinere comedat, et potum suum cum fletu temperet , aliaque his similia poenitens agat, verbi gratia, infirmitate aut alia quacunque necessitate prohibitus, hic alio modo agere potest poenitentiam, veluti offerens semetipsum ad contemplandum Deum, et ad perscrutationem legis ejus, totamque mentem suam consecrans coelesti conversationi a terrenis rebus plenissime se cohibens; per hoc enim ei et peccatorum remissio et justificatio procuratur. Unde eorum quae offeruntur unum quidem pro peccato, id est, ad emundationem peccati.
Abbreviated transcription (Latin):
nationes aut̃ inmundȩ. ueluti ca¬
nes et simiȩ. et quec̃q talia sunt
de animalib appellantur: Quȩ
etiam ab infidelib colebant᷑: uel
quodlibet reptile. id ẽ. quod suꝑ
uentrem suum trahitur: quȩ ni¬

Expanded text:
nationes autem immundae, veluti canes et simiae et quaecunque talia sunt de animalibus appellantur, quae etiam ab infidelibus colebantur, vel quodlibet reptile, id est, quod super ventrem suum trahitur. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
finem adiciens. Orabitq pro eo sa¬
cerdos: & pro peccato eius. Consue¬
tis utitur u̾b̃. in memoriam nrr̃im
reuocans ea quȩ suꝑiuis in depre¬
catione pro peccatis precep̃ ꝑagi:
quȩ iterum dicere. ut pote semel
dicta. necessarium non habemus.
Solummͦ aut̃ hoc adiciamꝰ. ut siqͥd
de capris offerat: oblationem sibi
dignam. et penitentiam. Per hoc

Expanded text:
ius diximus. Orabitque pro eo sacerdos et pro peccato ejus. Consuetis utitur verbis, in memoriam nostram revocans ea quae superius in deprecatione pro peccatis praecepit peragi; quae iterum dicere, ut pote semel dicta, necessarium non habemus. Solummodo autem hoc adjiciamus, ut si quid de capris offerat, oblationem sibi dignam et poenitentiam; nec
Abbreviated transcription (Latin):
reliquit S quẽ admodũ in obluuo¬
nem sacrificioꝵ ꝓprium eis legis
capitulum deputauit: Ita et in in¬
qui sitione ciboꝵ fines eis ꝓprios de¬
dit. quos ꝓducens. etterribiliores fac¬
ens. Non sicut de peccorib et depiscibis
etiam dehis sancit: ibi enĩ ait hee st
animalia que comede debetis. ecins¬
terix & rursus. hȩc sunt que gignun¬

Expanded text:
reliquit; sed quemadmodum in oblatioreliquit; sed quemadmodum in oblatione sacrificiorum proprium eis legis capitulum deputavit, ita et in inquisitione ciborum fines eis proprios dedit, quos producens et terribiliores faciens, non sicut de pecoribus et de piscibus, etiam de his sancit. Ibi enim ait: Haec sunt animalia quae comedere debetis, terrae; et rursus
Abbreviated transcription (Latin):
eis habere. oportet. ¶dͦ testatur paulꝰ
dicens. Si is qͥfrater nominat᷑. ẽ forni¬
cator. aut auarus. aut ydolis seruiẽs.
aut maledicus. aut ebriosus. aut ra¬
par: cum huiusmodi nec cibum sume.
Adulter aut auarus. aut ebriosus. aut
detractor. Non pennulas habet.ut ui¬
tam uidelicet habens sordidã & in¬
mundã ydolorum autem cultor an
his qui squamaᷤ habent non compu¬
tatui: Durã quippe. et inmorẽ teste.
atq insanabilem. habere uidetur di¬
uinoꝵ ignorantiã: alias. nequaq̃m
comedere non debetis: et uitanda sint
uobis. Aquilam. et griphem.⁊ alietũ.¬
et miluum. acuulturẽ iurta genus
suum. et omne coruini generis insi¬
militudinẽ suã. stru tionẽ. et noctuã.
& larum. & acipitrem iuxta genus su¬
um. Bubonẽ. ⁊ mergulũ. et ibin. cyg¬
num. ⁊ onocrotalum. et porfirionem.
erodionem. & caradium uixta genꝰ
suũ. upupam qͦ. et uesꝑtilionẽ. nec¬
eoꝵ qͥ ad contemplationẽ uacant ui¬
tam. in hoc legis lator indiscussam

Expanded text:
eis habere oportet. Quod testatur Paulus dicens: Si is qui frater nominatur, est fornicator aut avarus, aut idolis serviens, aut maledicus, aut ebriosus, aut rapax, cum hujusmodi nec cibum sumere . Adulter aut avarus, aut ebriosus, aut detractor, non habet pinnulas, vitam videlicet habens sordidam et immundam; idolorum autem cultor in his qui squamas habent non computatur, duram quippe et in morem testae, atque insanabilem habere videtur divinorum ignorantiam; alias nequaquam comedere non debetis et vitanda sunt vobis aquilam et grypem et alietum milvum ac vulturem iuxta genus suum et omne corvini generis in similitudinem suam strutionem et noctuam et larum et accipitrem iuxta genus suum bubonem et mergulum et ibin cycnum et onocrotalum et porphirionem erodionem et charadrion iuxta genus suum opupam quoque et vespertilionem eorum qui ad contemplationem vacant vitam, in hoc legislator indiscussam
Abbreviated transcription (Latin):
extra fidem xp̃i constitutus ẽ. iudeus
forte aut paganus. licet penitere se
de peccatis sius ꝑ conu̾sationẽ ⁊ uitã
demonstret. remissionem ñ merebi¬
tur. quia arietẽ offerre id ẽ xp̃i sacͥ¬
ticium ñ pocest. Quamobrem gene¬
ralit̾ de om̃ib quodammꝰ sancire
cupiens. ñ dix̃. si anima de popło.
s: si anima simplicit peccauerit. &
fecerit unum ex his que dñi lege
prohibentur. Ergo et de indocto. &
de scientiam habente. necñ de om̃i
peccato. recte hoc quod dictum est
accipitur. Quia aut̃ arietem pro
delicto iubet offerri: aꝑtissimũ ẽ.
qr delictum hic legis lator intelle¬
ctum peccatum posuit. Propt̃ qd̾
dicens ꝑ ignorantiam: subdidit.
& peccati rea intellexerit iniqui¬
tatem suam. Qui aut̃ intellexerit
peccatum. hic illud in se relidit. et
sordidatur ab eo siue oneratur. qͣm¬
du ꝑ predictum sacrificium ora¬

Expanded text:
extra fidem Christi constitutus est, Judaeus forte aut paganus, licet poenitere se de peccatis suis per conversationem et vitam demonstret, remissionem non merebitur, quia arietem offerre, id est, Christi sacrificium, non potest. Quamobrem generaliter de omnibus quodammodo sancire cupiens, non dixit: Si anima de populo, sed si anima, simpliciter peccaverit, et fecerit unum ex his quae Domini lege prohibentur. Ergo et de indocto et de habente scientiam, nec non de omni peccato recte hoc quod dictum est, accipitur; quia autem arietem pro delicto jubet offerri, apertissimum est quia delictum hic legislator intellectum peccatum posuit, propter quod dicens, per ignorantiam, subdidit: et peccati rea intellexerit iniquitatem suam; qui autem intellexerit peccatum, hic illud in se relidit, et sordidatur ab eo sive oneratur, quandiu per praedictum sacrificium ora
Abbreviated transcription (Latin):
peccati rea intellexerit iniquitatẽ
sliam: offeret arietem inmacula¬
tum de gregib sacerdoti. Et mul¬
tum uidetur differre int̃ hoc
sacͥficium: & illud quod dudũ
precepit. S neq oblitus ẽ ante¬
riora: nec contraria eis precepit.
Quia enim nomine anmie gentilẽ
diximꝰ significari: hic aut̃ forsitan
ignorans mandata legis trans gredi
poterat. Propt̾ quod cdix̃. & ꝑ igno¬
rantiam: recte intelligibilis aries
xp̃c uidelicet. huiꝰ peccatum in sa¬
crificio pro eo oblatus diluit. S et¬

Expanded text:
peccati rea, intellexerit iniquitatem peccati rea, intellexerit iniquitatem suam, offeret arietem immaculatum de gregibus sacerdoti. Et multum videtur differre inter hoc sacrificium et illud quod dudum praecepit. Sed neque oblitus est anteriora, nec contraria eis praecepit: quia enim nomine animae gentilem diximus significari, hic autem forsitan ignorans mandata legis transgredi poterat, propter quod dixit, et per ignorantiam. Recte intelligibilis aries, Christus videlicet, hujus peccatum in sacrificio pro eo oblatus diluit; e
Abbreviated transcription (Latin):
causa hoc appellat delictum: s ut
tu cognoscas. similit̾ in dm̃ extendi
peccatum. quod in scientia. & qd̾ in
iureiurando. & quod in scĩs cõmit¬
rantiam. feceritq unum ex hisque
dñi lege prohibentur. & peccati rea
intellexerit iniquitatem suam. offe¬
ret arietem ininaculatum de gre¬
gib sac̾doti. uixta mensuram esti¬
mationemq peccati. Qui orabit ꝓ
eo quod nesciens fecerit: idimittet᷑
ei: quia ꝑ errorem deliquit in dm̃.¬
habet presens locus questionẽ non
modica consideratione dignam:
quia pro peccatis. pro quib caprã
pridem offerri aut ouem precepit
ait enim. Quod si peccauerit de ppł
terre ꝑ ignorantiam. ut faciat
quicꝗ̃ ex his quȩ dñi lege ꝓhiben̾
atq delinquat. & cognouerit pec¬
catum suum. offeret capram immi¬
culatam᷑. Nunc tanquã oblitus ea
quȩ preceperat. si anima ait pecca¬
uerit ꝑ ignorantiam. feceritq unũ
ex his quȩ dñi lege prohibentur. et

Expanded text:
causa hoc appellat delictum; sed ut causa hoc appellat delictum; sed ut tu cognoscas similiter in Deum extendi peccatum quod in scientia et quod in jurejurando, et quod in sanctis commitrantiam, feceritque unum ex iis quae Domini lege prohibentur, et peccati rea intellexerit iniquitatem suam, offeret arietem immaculatum de gregibus sacerdoti, juxta mensuram aestimationemque peccati: qui orabit pro eo, quia nesciens fecerit, et dimittetur ei, quia per errorem deliquit in DHabet praesens locus quaestionem non modicam, consideratione dignam, quia pro peccatis pro quibus capram pridem offerri aut ovem praecepit; ait enim: Quod si peccaverit de populo terrae per ignorantiam, ut faciat quidquam ex his quae Domini lege prohibentur atque delinquat, et cognoverit peccatum suum, offeret capram immaculatam; nunc tanquam oblitus ea quae praeceperat: Si anima ait peccaverit per ignorantiam, feceritque unum ex his quae Domini lege prohibentur, et
Abbreviated transcription (Latin):
mentoꝵ meretricͥoꝵ. aut manũ ad
tactum profanum & iniustum. pri¬
mũ quidem ab illo peccato omnino
abstineamus. & penitentiam de eo
ut peccati in se cõmissi. ipse fiat ere¬
ptio. Benide quintã. id ẽ unũ predi¬
etoꝵ sensuim. ꝑ quẽ peccatum com¬
missum ẽ. offeramꝰ sacerdoti. xp̃o
uidelicet. ut nequaquã ultra ad ac¬
tionem prauã illum occupemꝰ sen¬
sum: s consecremꝰ illum dño. Sic
enim pro peccato nr̃o deprecabitur.
Quomͦ aut̃ peccati aries ꝑ sac̾dotem
offeratur. in alia parte libri consc̾¬
ptum ẽ. ubi sacͥficium pro peccato.
equale ẽẽ sacrificio quod pro deli¬
cto fit. predicauit. Hoc aut̃ nunc
adiciendũ est. quiã delictum legis¬
lator duob modis uti seu ponere
solens. & delictum appellare. nunc
quidem peccatũ quod ad scientiã
ꝑuenit. & nequaquam iam igno¬
tum ẽ pecca̾ti. Nunc aut̃ quod in
deo ipso cõmissum ẽ. ueluti iureni¬
rando: aut etiam in scĩs. non sine

Expanded text:
mentorum meretricorum: aut manum ad mentorum meretricorum: aut manum ad tactum profanum et injustum; primum quidem ab illo peccato omnino abstineamus, et poenitentiam de eo m rogemus ut peccati in se commissi ipse fiat ereptio; deinde quintam, id est, unum praedictorum sensuum, per quod peccatum commissum est, offeramus sacerdoti, Christo videlicet, ut nequaquam ultra ad actionem pravam ullum occupemus sensum, sed consecremus illum Deo, sic enim pro peccato nostro deprecabitur. Quomodo autem peccati aries per sacerdotem offeratur, in alia parte libri conscriptum est, ubi sacrificium pro peccato aequale esse sacrificio quod pro delicto fit praedicavit. Hoc autem nunc adjiciendum est quod delictum legislator duobus modis uti seu ponere solens, et delictum appellare, nunc quidem peccatum quod ad scientiam pervenit, et nequaquam jam ignotum est peccati; nunc autem quod in Deo ipso commissum est, veluti jurejurando, aut etiam in sanctis, non sine