comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dere mereantur: qd̃ sine dĩ gr̃a nullomͦ uoluntasim¬
plet humana: quia nec lib̾a dicenda ẽ. qm̃dui ẽ
uincentib. et uincientib cupiditatib subdita. A
quo enim quis deinctus ẽ. huic et seruus addictꝰ
ĩ Et si uos filius lib̾auerit ait ipse filius der: uere tẽ¬
liberi eritis. Lex itaq docendo et iubendo quod sine
gra impleri non potest. homini demonstrat suam
infirmitatem. ut querat demonstrata in firmitas
saluatorem: aquo uoluntas sanata possit. quod in¬
firma nonposset. Lex gͥ adducit ad findem. fides im¬
petrat. sp̃m largiorem. diffundit sp̃c caritatem. im¬
plet caritas legem. Ideo lex pedagogus uocatur subcuĩ
minacissima seueritate qui inuocauerit nom̃ dnĩ
saluns erit. Quomodo autẽ in uocabunt. inquem
ñ crediderunt: ꝓinde nelitt̾a sine spũ occidat. spẽ
uiiificans credentib et in uocantib datur caritas

Expanded text:
dere mereantur! quod sine dei gratia nullo modo uoluntas imdere mereantur! quod sine dei gratia nullo modo uoluntas implet humana, quia nec libera dicenda est, quam diu est uincentibus et uincientibus cupiditatibus subdita; a quo enim quis deuictus est, huic et seruus addictus est, et: Si uos filius liberauerit, ait ipse dei filius, tunc uere liberi eritis. Lex itaque docendo et iubendo, quod sine gratia impleri non potest, homini demonstrat suam infirmitatem, ut quaerat demonstrata infirmitas saluatorem, a quo sanata uoluntas possit, quod infirma non posset. lex igitur adducit ad fidem, fides impetrat spiritum largiorem, diffundit spiritus caritatem, implet caritas legem. ideo lex paedagogus uocatur, sub cuius minacissima seueritate qui inuocauerit nomen domini,! saluus erit. quo modo autem inuocabunt, in quem non crediderunt? proinde, ne littera sine spiritu occidat, spiritus uiuificans credentibus et inuocantibus datur, caritas
Abbreviated transcription (Latin):
ra potest dominꝰ prestiu̾t ualoc nosse cupimꝰ. qm̃ si
inquantulacumq requie constitutos in mediis nris
anxietatib cogitamus. ñ parua exparte rectecmur.te
tamqm nos in ipsis quietius tranquilliꝰq uiuamus:
Qmͣuis etiam cum molestie in huius urte fragilitate
crebrescunt: et̾nam requiem nos desiderare compellũt
Mundusdas quippeiste. piculosior ẽ. blandus qmͣ mo¬
lestus. et magis cauendus cum se inlicit diligi. qmͣ cũ
ad monet cogitq contempni. Nam cum omnia que ĩ
illo sunt concupiscentra sin t carans et concupiscen¬
cia oculorum et ambitio scł̃i: sepe etiam his quitalib
sp̾ctalia inuisibilia etnaꝓponunt. insecit se t̾rene fua¬
uitatis affectus. et delectationib suis nrã comitatur
offitia. Qnͣto enim sunt caritati futura meliora: tan¬
tosunt rofirmitati uoientiora p̃sentia. Et utinam
hi qui ea uidere & gemere nouerunt. uncere et eua¬

Expanded text:
ra potest, dominus praestiterit, ualde nosse cupimus, quoniara potest, dominus praestiterit, ualde nosse cupimus, quoniain quantulacumque requie constitutos in mediis nostris anxietatibus cogitamus, non parua ex parte recreemur, tamquam et nos in ipsis quietius tranquilliusque uiuamus. quamuis etiam cum molestiae in huius uitae fragilitate crebrescunt, aeternam requiem nos desiderare compellunt. mundus quippe iste periculosior est blandus quam molestus et magis cauendus, cum se inlicit diligi, quam cum admonet cogitque contemni. nam cum omnia, quae in illo sunt, concupiscentia sint carnis et concupiscentia oculorum et ambitio saeculi, saepe etiam his, qui talibus spiritalia, inuisibilia, aeterna praeponunt, inserit se terrenae suauitatis affectus et delectationibus suis nostra comitatur officia. quanto enim sunt caritati futura meliora, tanto sunt infirmitati uiolentiora praesentia. et utinam hi, qui ea uidere et gemere nouerunt, uincere et eua
Abbreviated transcription (Latin):
despiritalib diuitiis illa u̾ba posint. uł utrum ad
urãm ꝑuenerit sanccitatem: rescͥtis urĩs petimꝰ nos
clignemini facere certiores. An¬
omino frĩ scõ et desiderabili anastasio:
augustinus in domino salutẽ. Salutandi
sinceritatem tuam fidissima occurrit oc¬
lupicini et concordialis. ꝑ quos etiam si non scriberẽ.
posset caritas tua omnia que apud nos aguntur
ad discere. Scio enim nos quantum in xpõ diligas.
quia et tu scis quantum in illo uicissim diligaris
anobis: et ideo non dubitaui te contristari potuisse.
si eos uidisses sine litc̃s meis. quos anobis ꝓfectos et
tanta familiaritate coniunctos ignorare non potes.
simul etiam quia rescptorum debitor fui. Nam ex
quo sumpsi epłam tuam: nisi nunc p̾ͥmum rescͥpsisse
me nescio. łantis enim curis obstricti et distenti sumꝰ.
ut etiam hoc nesciam: Nob̾ autem quem admodum
sit. et utrimruob̾ aliquam requiẽ. qnͣtam in hac ter¬

Expanded text:
de spiritalibus diuitiis illa uerba posuit. uel utrum ad de spiritalibus diuitiis illa uerba posuit. uel utrum ad nestram peruenerit sanctitatem, rescriptis uestris petimus nos dignemini facere certiores. DOMINO FRATRI SANCTO ET DESIDERABILI ANASTASIO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Salutandi sinceritatem tuam fidissima occurrit oc nostrorum Lupicini et Concordialis, per quos, etiam si non scriberem, posset caritas tua omnia, quae apud nos aguntur, addiscere. scio enim. quantum nos in Christo diligas, quia et tu scis, quantum in illo uicissim diligaris a nobis, et ideo non dubitaui te contristari potuisse, si eos uidisses sine litteris meis, quos a nobis profectos et tanta nobis familiaritate coniunctos ignorare non posses, simul etiam quia rescriptorum debitor fui. nam ex quo sumpsi epistulam tuam, nisi nunc primum rescripsisse me nescio; tantis enim curis obstricti et distenti sumus, ut etiam hoc nesciam. Vobis autem quem ad modum sit et utrum uobis aliquam requiem, quantum in hac ter
Abbreviated transcription (Latin):
tudo legis ẽ. et que cor nr̃mut scientia ñ inflet ectifi¬
cati sed adhuc nusquam tale aliquid meorum litc̃is
potumꝰ inuenue Maxime autem hoc mnistolibro ẽẽ
uellemus exquo descͥpta illa u̾baposumus. ubi uir¬
ginem xp̃i ita laudans. tam qm spĩtales diuitias nul¬
lus ei pret̾ipsam conferre possit. et tamquã nisi ex
ipsacẽ nonpossint: ñuult eam in domino glari. seo
sic głari quasi non accepit. In qͦ libro quamiis nec
ipsius nec tue reuerentie nomen expresserit: tam̃
amatre uirginis utadeam scriberet ase postula¬
tum cẽ commemorat. Inquadam uero epła sua
idempclagius ubi et nomen suum aꝑtissime po¬
uit. net nomen sacre uirginis tacet. dicit a deam se
scͥpsisse. et eiꝰdem sui opis testimonio. ꝓ bare nititur
se giãm deiquam uel tacere uł negare asseritur. aꝑ¬
tissime confiteri: sed utrum ipse sit uber. in quo

Expanded text:
itudo legis est et quae cor nostrum. ut scientia non iuflet, aedifiitudo legis est et quae cor nostrum. ut scientia non iuflet, aedificat. sed adhuc nusquam tale aliquid in eorum litteris potuimus inuenire. Maxime autem hoc in isto libro esse uellemus, ex quo descripta illa uerba posuimus, ubi uirginem Christi ita laudans. tamquam spiritales diuitias nullus ei praeter ipsam conferre possit et tamquam nisi ex ipsa esse non possint. non uult eam in domino gloriari, sed sic gloriari, quasi non acceperit. in quo libro quamuis nec ipsius nec tuae reuerentiae nomen expresserit, tamen a matre uirginis, ut ad eam scriberet, a se postulatum esse commemorat. in quadam uero epistula sua idem Pelagius, ubi et nomen suum apertissime ponit nec nomen sacrae uirginis tacet, dicit ad eam se scripsisse et eiusdem sui operis testimonio probare nititur se gratiam dei. quam uel tacere uel negare adseritur, apertissime confiteri. sed utrum ipse sit liber, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
Sed utiq tantas uoluntatis iires tantum dilecti¬
onis ardorem uolebat accipe spũ sapientie: qͥ suffi¬
ceret adimplendam magnitudinem continentie.
Sigͦ taie aliquid ullic inuenire potueritis: uberti.¬
mas gratias agimus. si rescribendo insinuate dig¬
nemini. Satisenim dici nonpotest qnͣtum cupimꝰ
ineoꝵ hominũ scͥptis. qui ꝓpt acrimoniam atq fa¬
cundiam leguntur aplurimis aptam confessionẽ
illius grẽ repꝑri: qm uehement̾ comm̃dat apłs. qͥ
etiam ipsius m̃suram fidei sine qua impossibile ẽ
deo placere exqua iustus uiuit. que ꝑ duectionem
oꝑatur ante quam et sine q̃ omnino nulla cius¬
qmͣ bona oꝑa existimanda sunt. qm̃ omne qd̾ ñ ẽ
exfidc peccatum ẽ. dm̃ dicit unicuiq partitum. nec
sola reuelatione scientie nos diuinitus adiuuari.
ut pie iusteq uiuamus. que sine caritate inflat: ue¬
rum etiam inspiratione caritatis ipsius que plem¬

Expanded text:
sed utique tantas uoluntatis uires. tantum dilectised utique tantas uoluntatis uires. tantum dilectionis ardorem uolebat accipere spiritu sapientiae, qui sufficeret ad implendam magnitudinem continentiae. si ergo tale aliquid illic inuenire potueritis, uberrimas gratias agimus, si rescribendo insinuare dignemini. \' Satis enim dici non potest, quantum cupiamus in eorum hominum scriptis, qui propter acrimoniam atque facundiam leguntur a plurimis, apertam confessionem illius gratiae reperiri, quam uehementer commendat apostolus, qui etiam ipsius mensuram fidei, sine qua impossibile est deo placere, ex qua iustus uiuit, quae per dilectiouem operatur, ante quam et sine qua omnino nulla cuiusquam bona opera existimanda sunt, quoniam omne, quod non est ex fide, peccatum est, deum dicit unicuique partitum nec sola reuelatione scientiae nos diuinitus adiuuari, ut pie iusteque uiuamus, quae sine caritate inflat, uerum etiam inspiratione caritatis ipsius. quae plen
Abbreviated transcription (Latin):
ad eandem doctrinam reuocant: quia scilicet
in eius exemplo discimus quem admodũ uiue¬
re debeam̃. Non autem uolunt adhoc nos iu-¬
uari ut qd̃ discendo cognoscimus. etiam diligen¬
do fatiamꝰ aut certe ineodem ubro inuenite ali¬
quid si potestis ubi excepta natura. excepto qd̃
ad eandem naturamptinet arbitrio uolunta¬
tis excepta remissione peccatorum et reuelatio¬
ne doctrine. tale di ad uitorium confiteatur qͣle
conficetur ille qui dixit cum scirem quia nemo
eẽ potest continens nisi ds dec: et hocipsum erat
sapientie scire cuius hoc eẽt donum adii dñm
et dep̾catus sum illum: neq enim iste aut natu¬
ram p̾cando uolebat accipere in qua conditus
erat. aut denaturali uoluntatis arbitrio satage¬
bat cum quo conditus trat: aut remissionem pec-¬
catorum desiderabat. qui potius continentiam ne
peccaret. optabat. uł quid fatiendum cẽt scire cupie.¬
bat. tum iam se scire fateretur cuius eẽt hoc donũ.

Expanded text:
ad eandem doctrinam reuocant, quia scilicet ad eandem doctrinam reuocant, quia scilicet in eius exemplo discimus, quem ad modum uiuere debeamus; non autem uolunt ad hoc nos iuuari, ut, quod discendo cognoscimus, etiam diligendo faciamus. Ant certe in eodem libro inuenite aliquid. si potestis. ubi excepta natura. excepto, quod ad eandem naturam pertinet. arbitrio uoluntatis. excepta remissione peccatorum et reuelatione doctrinae tale dei adiutorium confitetur, quale confitetur ille, qui dixit: Cum scirem. quia nemo esse potest continens, nisi deus det, et hoc ipsum erat sapientiae scire, cuius esset hoc donum, adii dominum et deprecatus sum illum. neque enim iste aut naturam precando uolebat accipere. in qua conditus erat, aut de naturali uoluntatis arbitrio satagebat, cum quo conditus erat, aut remissionem peccatorum desiderabat, qui potius continentiam, ne peccaret, optabat, uel, quid faciendum esset, scire cupiebat. cum iam se scire fateretur, cuius esset hoc donum,
Abbreviated transcription (Latin):
absit auobis sicut ab ẽẽ credimꝰ: ab sit oĩno ut
tale aliquid in animo ñ dicimꝰ tuo. uł sacte uir¬
ginis filie tuc sed cuiꝰ quam extremi meriti. fa¬
muli uł famule ur̃e liber ille fecerit. exquo ñ¬
nulla u̾ba que facilius intelligi possent ponen.¬
da credidimus. Si autem diligentius intenda¬
tis. etiam illa que ibi iudẽtur. uelut ꝓgratia si¬
ue ad uitorio dei dicere: sic inuenietis ambigua
ut possint referri. uł adnaturam. uł ad doccri-¬
nam uel adremissionem peccatorum. Nam
et qd̃ coguntur confiteri orare nos debere. ne
intremus intemptationem. possunt ad hoc re¬
ferre. ut hactenus nos ad id respondeant ad ni¬
uari quatinus orantib atq pulsantib nobis.
apiatur intelligentia u̾itatis ubi discamꝰ qͥd
facere debeam̃. non ut uires accipiat uolũtas
qd̃ nobis in gratia uł ad iutorio dei dicunt. oo¬
minum xp̃m beneuiuendi ꝓpositum exemplũ.

Expanded text:
absit a uobis, sicut abesse credimus. absit omnino, ut absit a uobis, sicut abesse credimus. absit omnino, ut tale aliquid in animo. non dicimus tuo uel sacrae uirginis filiae tuae sed in cuiusque extremi meriti famuli uel famulae uestrae liber ille fecerit, ei quo nonnulla uerba, quae facilius intellegi possent. ponenda credidimus. Si autem diligentias intendatis etiam illa, quae ibi uidetur uelut pro gratia siue adiutorio dei dicere. sic inuenietis ambigua, ut possint referri uel ad naturam uel ad doctrinam uel ad remissionem peccatorum. nam et quod coguntur confiteri orare nos debere, ne intremus in temptationem, possunt ad hoc referre, ut hactenus nos ad id respondeant adiuuari, quatenus orantibus atque pulsantibus nobis aperiatur intellegentia ueritatis. ubi discamus, quid facere debeamus, non ut uires accipiat uoluntas amus. et quod nobis in gratia uel adiutorio dei dicunt dominum Christum bene uiuendi propositum exemplum,
Abbreviated transcription (Latin):
in qnͣtum in hac uita melior ẽẽ poterit: et quib
ꝑfecca erit. qnͣdo fuerit diuina gr̃a non huma¬
na laude ꝑfecta: In domino enĩ laudabit anima
ei᷑ qui saciabit inbonis desiderium eiꝰ quia ce
hoc desiõium ipse inspirauit. ne uirgo eiꝰ sic in
aliqͦ bono głetur. qͣsi non acceꝑit. De hoc gͦ eius
affectu utrum ñ fallamur in de nos fac potius
rescribendo certiores. Nam illud optime nouimꝰ.
cũ omnib ur̃is cultores uos ẽẽ et fuisse indiui¬
duc trinitatis. s ñ hinc solum error humanꝰ
obrepit. ut aliquid secus sentiat᷑ de in diuidua
trinitate. Sunt enim et alia in quib ꝑuitiosis-¬
sime erratur sicut hoc c̃ unde diutiꝰ fortasse ꝙͣ
satis ec̃t. urẽ fi deli casteq prud entie in hac epla
locuti sumꝰ. qm̃quam qͥ bonum qd̃ exdo est
negat ẽẽ exdeo. nescimus cui fatiat in iuriam
nisi cdo: ac ꝑ hoc illi utiq trinitati: Qd̃ malum

Expanded text:
in quantum in hac uita melior esse poterit. et quibus in quantum in hac uita melior esse poterit. et quibus perfecta erit, quando fuerit diuina gratia, non humana laude perfecta. in domino enim laudabitur anima eius, qui satiauit in bonis desiderium eius. quia et hoc desiderium ipse inspirauit, ne uirgo eius sic in aliquo bono --glorietur, quasi non acceperit. De hoc ergo eius atfectu utrum non fallamur, inde nos fac potius rescribendo certiores. nam illud optime nouimus cum omnibus uestris cultores uos esse et fuisse indiuiduae trinitatis. sed non hinc solum error humanus obrepit, ut aliquid secus sentiatur de indiuidua trinitate. sunt enim et alia, in quibus perniciosissime erratur, sicuti hoc est, unde diutius fortasse, quam satis esset uestrae fideli castaeque prudentiae, in hac epistula locuti sumus. quamquam qui bonum, quod ex deo est, negat esse ex deo, nescimus, cui faciat iniuriam nisi deo ac per hoc illi utique trinitati, quod malum
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ aũtat. sic głietur. qͣsi ñ acceꝑit. Et nos quidem
de scẽ uirginis disciplina. echumilitate xp̃iana.
inqͣ nutrita et educata ẽ. hoc existimamꝰ. quod
illa u̾ba cum legeret. si tamen legit ingemuit et
pectꝰ humilit̾ tu tudit. ac fortassis et fleuit: dm̃
cu dicata et a quo scĩficala c̃ fident̾ orauit: ut
qͦ modo illa ñ sunt u̾ba ipsius. s alt̾ius: ata ñ sit
talis et fioes eiꝰ. qua se habere aliquid credat de
quo inse non in domino głetur: Nam gła qui¬
ocin eiꝰ in ipsa ẽ. non iũbis alienis. sicut apłs
dicit. Opus autẽ suum ꝓbet unꝰquisq et tunc
insemet ipso habebit głam et non in alt̾o. Sed
absit urrgła sua ipsa sit: et non illi cui dicitur
gła mea. et exaltans caput meum. Ita quippe
ẽ inea salubrit᷑ gła eius. cum ds qui in illa est
ipsc ẽ gloria enis: aquo habet omnia bona qͥb
est bona. et habebit omnia quib melior erit.

Expanded text:
eius auertat! - sic glorietur, quasi non acceperit Et nos quidem eius auertat! - sic glorietur, quasi non acceperit Et nos quidem de sanctae uirginis disciplina et humilitate Christiana, in qua nutrita et educata est, hoc existimamus, quod, illa uerba cum legeret, si tamen legit. ingemuit et pectus humiliter tutudit ac fortassis et fleuit deumque, cui dicata et a quo sanctificata est, fidenter orauit, ut, quo modo illa non sunt uerba ipsius sed alterius, ita non sit talis et fides eius, qua se aliquid habere credat, de quo in se non in domino glorietur. nam gloria quidem eius in ipsa est non in uerbis alienis, sicut apostolus dicit: Opus autem suum probet unusquisque et tunc in semet ipso habebit gloriam et non in altero. sed absit, ut gloria sua ipsa sit et non ille, cui dicitur: Gloria mea et exaltans caput meum. ita quippe est in ea salubriter gloria eius, cum deus, qui in illa est, ipse est gloria eius. a quo habet omnia bona, quibus est bona, et habebit omnia, quibus melior erit,
Abbreviated transcription (Latin):
cuĩ eẽt hoc donum. Nec tam̃ei scientia suffecit᷑. s
ait adii dñm: e dep̾catus sum illum: Non gͥ tan¬
tum modo in hoc adniuat nos d̃s. ut sciamus qͥd
agendum sit uerum etiã ut amando agamꝰ qd̃
discendo iam scimꝰ. ⁊s emo itaq potest eẽ non so¬
lum sciens uerum etiã contratinens. nisi ds det.
lnde cũ iam ille haberet scientiam. p̃cabatur
ut haberet et continentiã. ut eẽt & in illo. qd̾ scie¬
bat. quia non eẽt exillo. aut si ꝓpt̾ arbitrium ꝓ¬
pͥum aliqnͣtum et ex ullo. non tam̃ insi ex illo:
qͥa nemo ẽẽ potest continens nisi ds det: Iste au¬
tem despiritalib diuitusinqͥbꝰ ẽ utiq etiam
ipsa lummosa et speciosa continentia. non ait
inte et ex te ẽẽ possunti sed ait nisi exte. et in te
eẽ non possunt: ut quẽ admodum ñ ei sunt ali¬
bi nisi in illa. sic ei ñ aliunde nisi exilla eẽ posse
credantur Et ob hoc quod miserator dñs a corde

Expanded text:
cujus esset hoc donum. Nec tamen ei scientia suffecit; sed cujus esset hoc donum. Nec tamen ei scientia suffecit; sed ait: Adii Dominum, et deprecatus sum illum . Non igitur tantummodo in hoc nos adjuvat Deus, ut sciamus quid agendum sit, verum etiam ut amando agamus quod discendo jam scimus. Nemo itaque potest esse non solum sciens, verum etiam continens, nisi Deus det. Unde cum jam ille haberet scientiam, precabatur ut haberet et continentiam, ut esset etiam in illo quod sciebat quia non esset ex illo: aut si propter libroprium aliquantum et ex illo, non tamen non nisi ex illo, quia nemo esse potest continens, nisi deus det. iste autem de spiritalibus diuitiis, in quibus est utique etiam ipsa luminosa et speciosa continentia, non ait: \'In te et ex te esse possunt\', sed ait: Nisi ex te et in te esse non possunt\\ ut. quem ad modum non ei sunt alibi nisi in illa, sic ei non aliunde nisi ex illa esse posse credantur et ob hoc — quod miserator dominus a corde
Abbreviated transcription (Latin):
dne inuoluntate tuã p restitisti decorimeo uirtu¬
tẽ. Quia et si etiam exilla ꝓpt̾ arbitrium ꝓpͥum.
sine qͦ nonoꝑamur bonũ: ñtam̃ sicut iste dixit. ñ
nisi ex illa. ꝓpͥum quippe arbitrium nisi grã dei
iuuetur. nec ipsa bona uoluntas ẽẽ in homine po¬
test: D̾s est enim inqͥt apłs. qui oꝑatur in uobis.
et uelle et oꝑari ꝓbona uoluntate ñ sicut isti senti¬
unt tantũmodo scientiã reuelando. ut nouerimꝰ
qͥo facere debeamus: seo etiã spirando caritatem
ut ea que discendo nouimus etiam diligendo fa-¬
ciamus. slam utiq nouerat ille qm̃ magnũ bonũ
eẽt continentia: qui dicebat: et cum scirem quia
nemoeẽ pͥ continens: nisi qs det. Non solum gͦ scie¬
bat qnͣtum eẽt hoc bonum. et qmͣ desiderabilit̃
eẽt concupiscendum: uerum etiã qd̃ nisi dante
deo ẽẽ non posset. Docuerat enĩ eum sapientia:
slam hoc dicit eo hoc ipsum erat sapientie. scire

Expanded text:
Domine, in uoluntate tua praestitisti decori meo uirtuDomine, in uoluntate tua praestitisti decori meo uirtutem, quia etsi etiam ex illa propter arbitrium proprium, sine quo non operamur bonum, non tamen, sicut iste dixit, non nisi ex illa\'. proprium quippe arbitrium nisi dei gratia iuuetur, nec ipsa bona uoluntas esse in homine potest. deus est enim, inquit apostolus. qui operatur in uobis et uelle et operari pro bona uoluntateunt, tantummodo scientiam revelando, ut noverimus quid facere debeamus; sed etiam inspirando charitatem, ut ea quae discendo novimus, etiam diligendo faciamus. 8. Nam utique noverat ille quam magnum bonum esset continentia qui dicebat, Et cum scirem quia nemo potest esse continens, nisi Deus det. Non solum ergo sciebat quantum esset hoc bonum, et quam desiderabiliter esset concupiscendum, verum etiam quod nisi dante Deo esse non posset: docuerat enim eum sapientia; nam hoc dicit, Et hoc ipsum erat sapientiae, scire
Abbreviated transcription (Latin):
orate: in omĩb grãs agite. Oratis enĩ ut ꝑ seuerã¬
ter et ꝓficient᷑. habeatis: gratias agitis quia ñ ex
uobis habetis. Quis enim uos ab illa ex abam
massa mortis ꝑ ditionisq discernit᷑. ñne ille qui
uenit querere et saluare qd̃ ꝑierat: anuero
qnͣdo apło dicente audierit homo. quis enĩ
te discernit. responsurus ẽ. bona uoluntas mea
fides mea. iustitia mea. et non continuo qd̃ sequi¬
tuꝵ auditurus: quid emm habes qd̃ non acce-¬
pisti. si autẽ accepisti quid głaris qͣsi ñ accepis:
Nolumꝰ ergout unrgo sacra cum audit uł legit.
spiritales diuitias. nullus tibi pret̾ te conferre
pot̾it. in his iure laudanda mhis merito ceteris
p̃ferenda es. que nisi exte et in te ẽẽ non posst̃: no¬
lumꝰ ꝓrsus ita głetur qͣsi non acceꝑit: Dicat qui¬
dẽ in me st̃ õs uota tua que recdlam laudes tibi:
sed quia in illa ñ etiã exilla meminerit etiã dicere

Expanded text:
orate, in omnibus gratias agite; oratis enim. ut perseueranorate, in omnibus gratias agite; oratis enim. ut perseueranter et proficienter habeatis, gratias agitis, quia non ex uobis habetis. quis enim uos ab illa ex Adam massa mortis perditionisque discernit? nonne ille, qui uenit quaerere et saluare, quod perierat? an uero quando apostolo dicente audierit homo: Quis enim te discernit? responsurus est: \'Bona uoluntas mea. fides mea, iustitia mea\' et non continuo, quod sequitur, auditurus: Quid enim habes, quod non accepisti? si autem et accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis? nolumus ergo, ut uirgo sacra, cum audit uel legit: \'Spiritales diuitias nullus tibi praeter te conferre poterit; in his iure laudanda, in his merito ceteris praeferenda es, quae nisi ex te et in te esse non possunt\'. nolumus prorsus ita glorietur. quasi non acceperit. dicat quidem: In me sunt, deus, uota quae reddam laudis tibi, sed, quia in illa non etiam ex illa, meminerit etiam dicere:
Abbreviated transcription (Latin):
iudicare uideamur: certe errantis laudatoris au¬
dire. Omne quippe datũ optimũ. et omne domĩ
tas qͣ te filia uolentem gaudenteq uicit. natu
post̾ior. accu pͥor. genere exte. honore ante teeta¬
te subsequens. sanctitate p̃cedens: in qua etiam
tuum eẽ cepit. qd̃ inte eẽ non potuit. Illa quippe
carnalit̾ non nupsit. ut non tantum sibi. sed etiã
tibi ultra te spiritalit augeretur. qm̃ & tu ca com¬
pensatione minor illa es. quod ita nupsisti ut
nascereti: hec dei dona sunt. et ur̃a quidẽ sunt:
sed ex uobis. habetis enim thesaurũ istum int̾¬
renis corporib. et ad huc fragilib tamqmͣ in ua¬
sis fictilib ut emmentia uittutis sit dei et ñ ex
uobis. Nec miremini qͥa dicimꝰ & ur̃a eẽ. et ex
uob̾ non eẽ Nam et panem cotidianum dici¬
mꝰ nr̃m. sed tam̃ addimꝰ. da nobis: ne putetur
ex nobis: ꝓinde sicut scpͥtum ẽ sine int̾missione

Expanded text:
iudicare uideamur, certe errantis laudatoris auiudicare uideamur, certe errantis laudatoris audire. omne quippe datum optimum et omne donum pitas. qua te filii uolentem gaudentemque uicit natu posterior. actu prior. genere ex te, honore ante te, aetate subsequens, sanctitate praecedens, in qua etiam tuum esse coepit, quod in te esse non potuit. illa quippe carnaliter non nupsit, ut non tantum sibi sed etiam tibi ultra te spiritaliter augeretur, quoniam et tu ea compensatione minor illa es, quod ita nupsisti, ut nasceretur. haec dei dona sunt et uestra quidem sunt sed non ei uobis; habetis enim thesaurum istum in terrenis corporibus et adhuc fragilibus tamquam in uasis fictilibus, ut eminentia uirtutis sit dei et non ex uobis. nec miremini, quia dicimus et uestra esse et ex uobis non esse; nam et panem cotidianum dicimus nostrum, sed tamen addimus: Da nobis, ne putetur lex nobis\\ Proinde, sieut scriptum est sine intermissione
Abbreviated transcription (Latin):
nullus tͥ eas pret̾ te conferre potest. et nisi exte et
in teẽe non possunt. s illum audiat qͥ dicit h abem᷑
thesaurum istum inuasis fictilib. ut eminentia
uirtutis dei sit et non ex nob̾: De ipsa quoq sacra
continentia uirginali qd̃ non sit sibi ex se ipsa. sed
sit dĩ donum. qmͣuis credenti uolentiq collatum.
cundẽ audiat ueracempiumq doctorem: qui cum
hinc ageret ait: Uellem om̃s cẽ sicut me ipsum: s
unꝰ quisq ppͥum donum habet exdeo. alius sici
alius autem sic audiat etiãipsum. ñtantũ suuor
s uniu̾se eccłe unicum sponsũ. de tali castitate
atq integritate dicentẽ. ñ õs capiunt u̾bum ħ
s quib datum ẽ: ut intelligat exeo quod habet
tam magnum bonum atq p̃clarum. se potĩ deo
et domino nr̃o grãs agere debere. qmͣ ciũ quam
u̾ba qd̃ uelut ex seipsa idhabeat. ut ñdicamꝰ assen¬
tantis ad ulatoris. ne cle occultis hominũ temere

Expanded text:
Nullus tibi eas praeter te conferre potest\' et: \'Nisi ex te et Nullus tibi eas praeter te conferre potest\' et: \'Nisi ex te et in te esse non possunt, sed illum audiat. qui dicit: Habemus thesaurum istum in uasis fictilibus, ut eminentia uirtutis sit dei et non ex nobis. De ipsa quoque sacra continentia uirginali, quod non sibi sit ex se ipsa, sed sit dei donum quamuis credenti uolentique conlatum, eundem audiat ueracem piumque doctorem, qui, cum hinc ageret, ait: Vellem omnes esse sicut me ipsum; sed unusquisque proprium donum habet a deo alius sic alius autem sic. audiat etiam ipsum non tantum suum sed uniuersae ecclesiae unicum sponsum de tali castitate atque integritate dicentem: Non omnescapiunt uerbum hoc. sed quibus datum est, ut intellegat ex eo, quod habet tam magnum bonum atque praeclarum, se potius deo et domino nostro gratias agere debere quam cuiusquam uerba, quod uelut ex se ipsa id habeat, ut non dicamus assentantis adulatoris, ne de occultis hominum temere
Abbreviated transcription (Latin):
dem libro ft̃ ista Habes gͦ et hicin quit. ꝑ que me¬
rito p̾ponaris aliis. immo hinc magis: Nam cor¬
poralis nobilitas atq opulentia tuorum intelli¬
guntur ẽẽ nontu a: Spititales uero diuitias nul¬
lus t̾ pret̾ te con ferre pot̾it. In his gͦ iure laudã¬
da i his merito cet̃is p̾ferendaes: que nisi exte et
in te ẽẽ non possunt. Cernis nempe quͣta in his ũbis
cẽ ista bona nisi inte. optime et uerissime dictum
ẽ. iste plane cib ẽ: Qd̾ uero ait. ñ insi exte: hoc omĩo
urꝰ est: absit ut heclibenter audiat uirgo. xp̃i que
pie intelligit ꝓpͥam pauꝑtatem cordis humanr et
idõ illic insi sponsi sui donis nescit ornari: audiat
gͦ potius apłm dicentẽ desponsaui uos uni uiro
uirginem castam exhibere xp̃o: tmco autem ne
sicut serpens euam seduxit astutia sua. sic et ur̃e
dehis quoq spiritalib diuitus. ñ istũ qui dicit.

Expanded text:
dem libro sunt ista: \'Habes ergo et hic\', inquit, \'per quae medem libro sunt ista: \'Habes ergo et hic\', inquit, \'per quae merito praeponaris aliis, immo hinc magis; nam corporalis nobilitas atque opulentia tuorum intellegentur esse non tua, spiritales uero diuitias nullus tibi praeter te conferre poterit. in his ergo iure laudanda. in his merito ceteris praeferenda es, quae nisi ex te et in te esse non possunt\'. Cernis nempe. quanta in his uerbis  on possunt esse ista bona nisi in te\', optime et uerissime dictum est: iste plane cibus est; quod uero ait non nisi ex te\\ hoc omnino uirus est. absit, ut haec libenter audiat uirgo Christi, quae pie intellegit propriam paupertatem cordis humani et ideo illic nisi sponsi sui donis nescit ornari. audiat ergo potius apostolum dicentem: Desponsaui uos uni uiro uirginem castam exhibere Christo. timeo autem, n e, sicut serpens Euam se-duxit in uersutia sua, sic et uestrde his quoque spiritalibus diuitiis non istum, qui dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
ficete: Non uob̃ uidcatur error iste mediocris. pro¬
fiteri uelle xp̃ianos nec uelle audire apłm xp̃i qui
cum dixisset caritas dei diffusa ẽ in cordib nr̃is.
nequisqm eam se habere ñnisi ꝑ ꝓpͥum putarit
ascendens in altum captiuauit captiuitatem et
dedit dona hominib. quisqͥs ñ dum conftcetur:
quantum et quam exitiabilit̃erret intelligis. Quo
modo gͦ auobis. quib tantam dilectionẽ debemꝰ
admonendis. ut talia caueatis dissimulare pos¬
semꝰ: cum legissemus lbrum. quẽ ad sc̃am deme¬
triadem qͥs nam sipͥserit. uł utrum aduos ꝑuene¬
riturĩs potius rescpͥtis nosse uolum᷑: In quo ubro
si fas ẽ legat uirgo xp̃i unde credat uirginalẽ suam
sc̃itatem. om̃s q sp̃itales duuitias. ñnisi ex seipsa sibi
ẽẽ: atq ita pͥus quã sit. plenissime beata discat deo
ẽẽ qd̃ absit ingrata: ũba enim ad illam scͥpta: in eo¬

Expanded text:
ficere. non uobis uideatur error iste mediocris, proficere. non uobis uideatur error iste mediocris, profiteri uelle Christianos nec uelle audire apostolum Christi, qui cum dixisset: Caritas dei diffusa est in cordibus nostris. ue quisquam eam habere nonnisi per proprium putaret ascendit in altum, captiuauit captiuitatem et dedit dona hominibus, quisquis nondum confitetur, quantum et quam exitiabiliter erret, intellegis. Quo modo ergo a uobis. quibus tantam dilectionem debemus, admonendis, ut talia caueatis, dissimulare possemus, cum legissemus librum, quem ad sanctam Demetriadem quisnam scripserit uel, utrum ad uos peruenerit, uestris potius rescriptis nosse uolumus. in quo libro, si fas est, legat uirgo Christi, unde credat uirginalem suam sanctitatem omnesque spiritales diuitias non nisi ex se ipsa sibi esse, atque ita. priusquam sit plenissime beata, discat deo esse - quod absit! — ingrata. uerba enim ad illam scripta in eo
Abbreviated transcription (Latin):
tur errores: hoc ẽquod nos magis magisq cõpellit
ñtacert. apud uos: dehis quietiam illa que saua st̃
tuciare conantur: Domum enim ur̃am. non paruã
xp̃i eccłãm deputamus. nec sane paruus ẽ error illoꝵ.
qui putant ex nobis ipsis nos habere. si quid iusti¬
tie continentie. pietatis castitatis. in nob̾ ẽ. eo quod
ita nos condiderit d̃s. ut ultra p̃ter qd nobis itue¬
lat scientiam nichil nos adiuuet. ut ea que fatien¬
da discendo nouimꝰ. etiã diligendo fatiam̃: natu¬
ram scilicet atq doctrinam defimentes. tantũmͦ
cẽ di gr̾ãm et adiutorium. ut iuste recteq uiuam:
ad habendam u̾ bonam uoluntatem aibiẽ hoc ip¬
sũ qd iuste uiuamus. et ipsa catitas que inomnib
dei donis ita extellit. ut etiam d̾s dicta sit. qua una
impleretur in nob̾. si quid diune legis et ad mom¬
tionis implemꝰ. nolunt nos diuinit̃ adiuuari s
nos ipsos dicunt arbitrio ꝓpͥo. nob̾ ad ista suf¬

Expanded text:
tur errores\', hoc est, quod nos magis magisque compellit tur errores\', hoc est, quod nos magis magisque compellit non tacere apud uos de his. qui etiam illa, quae sana sunt. uitiare conantur. domum enim uestram non paruam Christi ecclesiam deputamus. nec sane paruus est error illorum. qui putant ex nobis ipsis nos habere, si quid iustitiae, continentiae, pietatis. castitatis in nobis est, eo quod ita nos condiderit deus, ut ultra. praeter quod nobis reuelat scientiam, nihil nos adiuuet, ut ea, quae facienda discendo nouimus, etiam diligendo faciamus, naturam scilicet atque doctrinam definientes tantum modo esse dei gratiam et adiutorium, ut iuste recteque uiuamus. ad habendam uero bonam uoluntatem. ubi est hoc ipsum, quod iuste uiuimus, et ipsam caritatem. quae in omnibus dei donis ita excellit, ut etiam deus dicta sit, qua una impletur in nobis, si quid diuinae legis et admonitionis implemus, nolunt nos diuinitus adiuuari, sed nos ipsos dicunt arbitrio proprio nobis ad ista suf
Abbreviated transcription (Latin):
dine sum̃ ꝓpensiore solliciti: slam licet nos apłs ñ
solum oportunc. uerum etiã importune. p̃dicando
u̾bo instate p̃cipiat: ñtam̃ in eorũ hominũ numero
uos habemus. quib sermo uł pagina nr̃a inpor-¬
tuna uideatur: qnͣdo id qd̾ ad sanam doctrinam
ñ ꝑtinet. uos ut uigilant eurtetis alloquimur. hĩc
ẽgͦ quod admonitionẽ nr̃am. tam gͣto animo sus¬
cepistis. ut inepła tua ad qmͣ nunc rescribimꝰ dice¬
res: Sane qd̾ me hortatur reuerentia ur̃ã. ne aures
in dulgeam his hominib. qui pͣius tractatib ue¬
neraudam fidem scpe corrumpunt: grãs uberes
dicis. s nouerit sacerdotium ur̃m longe me ac
domunculam meam. ab huiꝰmodi ꝑsonis eẽ discre¬
tam. oĩsq familia nr̃a adeo catholicam sequitur
fidem. ut in nullam heresĩ aliqñdo deuiauerit
nec umqm lapsa sit: non dico in eas sectas que uyc
expiantur sed nec ineas que paruos haberc iuden¬

Expanded text:
dine sumus propensiore solliciti. nam licet nos apostolus non dine sumus propensiore solliciti. nam licet nos apostolus non solum opportune uerum etiam importune praedicando uerbo instare praecipiat, non tamen in eorum hominum numero nos habemus, quibus sermo uel pagina nostra importuna uideatur, quando id, quod ad sanam doctrinam non pertinet, uos ut uigilanter euitetis adloquimur. hinc ergo est. quod admonitionem nostram tam grato animo suscepistis, ut in epistula tua, ad quam nunc rescribimus, diceres: Sane, quod me hortatur reuerentia uestra, ne aures indulgeam his hominibus, qui prauis tractatibus uenerandam fidem saepe corrumpunt, gratias uberes dicis: \'Sed nouerit sacerdotium uestrum longe me ac domunculam meam ab huius modi personis esse discretam: omnisque familia nostra adeo catholicam sequitur fidem, ut in nullam haeresim aliquando deuiauerit nec umquam lapsa sit, non dico in eas sectas, quae uix expiantur, sed nec in eas, quae paruos habere uiden
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ficut dicit apss accepistis ñut u̾bum hominum.
s sicut ẽ uere u̾bum dei: cuĩ ministerii nr̃i adiuuan¬
te grã et miscłia saluatoris. in domo ura tantus
fructꝰ exort̾ est: ut humanis nuptiis iam paratis.
scã demetria sp̃italem sponsi illius p̾ferret ãplexũ.
cui specioso p̾s liis hominum ad habendam sp̃s
uberiorem fecunditatt̃ nec amittendã carnis in de¬
gritatem uirgines nubunt. Nescuemꝰ autẽ quẽ ad
modum nr̃a illa tunc exhortatio. afideli et nobili
uirgine fuisset accepta: nisi nob̃ ꝓfectis cum pꝰ pau¬
iulum ꝓ fessa fiussit scĩmoniam uirginalẽ. hoc in¬
gens dei donum. qd̃ ꝑseruos quidem suos plan¬
tat et rigat. seo ꝑseipsum dat increm̃tum. nobis
opariis ꝓuenisse: ur̃arum litt̃arum betissitao tun¬
cio et ueraci testimonio disceremus. Quecum ita sĩt:
neno nos imꝑbos dix̾it. si inuobis admonendis
ut contraria gr̃ẽ dei dogmata deuitetis. necessitu¬

Expanded text:
dei, sicut dicit apostolus, accepistis non ut uer bum hominum sed, sicut est uere, uerbum dei. cuius ministerii nostri adiuuante gratia et misericordia saluatoris in domo uestra tantus fructus exortus est, ut humanis nuptiis iam paratis sancta Demetrias spiritalem sponsi illius praeferret ampleium, cui specioso prae filiis hominum ad habendam spiritus uberiorem fecunditatem nec amittendam carnis integritatem uirgines nubunt. nesciremus autem, quem ad modum nostra illa tunc exhortatio a fideli et nobili uirgine fuisset accepta, nisi nobis profectis, cum post paululum professa fuisset sanctimoniam uirginalem, hoc ingens dei donum, quod per seruos quidem suos plantat et rigat, sed per se ipsum dat incrementum, nobis operariis prouenisse uestrarum litterarum laetissimo nuntio et ueraci testimonio disceremus. Quae cum ita sint, nemo nos inprobos dixerit, si in nobis admonendis, ut contraria gratiae dei dogmata deuitetis, necessitu
Abbreviated transcription (Latin):
ommne debitis inxp̃o offitiis hono¬
rande et merito illustri filie iuliane:
alipius et augustinus. indno salu¬
tem. Grate admodum nob̃ iocundeq accidit. ut
simulnos constitutos apud ipponẽ. tue reuerentie
litt̾e reppirent. quib hec rescͥpta parit̃ reoderemꝰ:
cognita ur̃ã in columitate gaudentes. iucissimq
nram. qm̃ uobis caram eẽ confidimꝰ. inuita dilecti¬
one nuntiantes. comina debitis inxp̃o offitus ue¬
neranda. et merito illustris fiua: Scire autem op¬
time scimus qnͣtum uobis debeam̃ religionis affec¬
tum. qnͣtaq nob̃ et apud dm̃ erint̾ homines sit cu¬
ra deuobis. licet enim uos ꝑlitteras pͥmum. de¬
inde eciã p̃sentia corporali pla et catholica hoc ẽ¬

Expanded text:
OMINAE DEBITIS IN CHRISTO OFFICIIS HOXOEANDAE ET MERITO INLUSTRI FILIAK IULIANAE ALVPIUS ET AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Grate admodum nobis iucundeque accidit, ut simul nos constitutos apud Hipponem tuae reuerentiae litterae reperirent, quibus haec rescripta pariter redderemus cognita uestra inconostram, quam vobis charam esse confidimus, mutua dilectione nuntiantes, domina debitis in Christo officiis honoranda, et merito illustris filia. Scire autem vos optime scimus quantum vobis debeamus religionis affectum, quantaque nobis et apud Deum et inter homines sit cura de vobis. Licet enim vos per litteras primum, deinde etiam praesentia corporali, pia et catholica, hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur: ñ ẽ opus sams medicus s male habentib.
ñ ueni uocare iustos s peccatores Orate gͣ ꝓnob̾ ut ĩti
simus. qd̾ quidem homo ñpotest nisi norit et uelit.
& erit continuo qui plene uoluerit: s hoc ipsum ĩ eo
n̾erit: nisi grã spc̃ sanetur &e aduiuctur ut possit

Expanded text:
dicitur: Non est opus sanis medicus sed male habentibus; dicitur: Non est opus sanis medicus sed male habentibus; non ueni uocare iustos sed peccatores. orate ergo pro nobis, ut iusti simus, quod quidem homo non potest, nisi norit et uelit, et erit continuo, qui plene uoluerit; sed hoc ipsum in eo non erit, nisi gratia spiritus sanetur et adiuuetur, ut possit
Abbreviated transcription (Latin):
datꝰ ẽ nobis. Delectauit me ista saltem ꝑ litt̃as loqui
tecum. que cũ p̾sente non potui. et hoc nꝓpt̃ te qui
ñ alta sapiens consentis humilib: s ꝓpt̃ quos dam qͥ
mimium arrogant humane uoluntati qmͣ lege data
pirtant ad eam inplendam sibi posse sufficere. nulla
suꝑ doccrinam legis gratia sancte inspirationis ad¬
rutam. ꝑ quoꝵ disputationẽ infirmitate hominũ
miscre atq indige suadetur. ut nec orare debeamꝰ ne
intrem̃ intẽptationẽ: ñ quia hoc. audent aꝑte dicere.
s eoꝵ sententiam uelint nolint hoc utiq seqͥtur. Nã
ut quid nobis dicitur uigilate et orate neintretis in
tẽptationem: Ut quit etiam scdm hanc exhortatio¬
nẽ cumdoceret orare p̾cepit ut dicamus. ne nos ĩnfe¬
ras intemptationẽ: sih oc ñ impletur ex ad uitorio
gr̃e diuine s io totum ẽ inarbitrio uoluntatis hu¬
mane: Quuid plura: Saluta fr̃s qui tecum sunt et
orate ꝓnobis ut salui simꝰ sccłm illam salutẽ: de qͦ

Expanded text:
datus est nobis. Delectauit me ista saltem per litteras loqui tecum, quae cum praesente non potui, et hoc non propter te, qui non alta sapiens consentis humilibus, sed propter quosdam, qui nimium adrogant humanae uoluntati, quam lege data putant ad eam implendam sibi posse sufficere nulla super doctrinam legis gratia sanctae inspirationis adiutam. per quorum disputationem infirmitati hominum miserae atque indigae suadetur, ut nec orare debeamus, ne intremus in temptationem, non quia hoc audent aperte dicere, sed eorum sententiam uelint nolint hoc utique sequitur. nam ut quid nobis dicitur: Vigilate et orate, ne intretis in temptationem? ut quid etiam secundum hanc exhortationem, cum doceret orare, praecepit, ut dicamus: Ne nos inferas in temptationem, si hoc non impletur ex adiutorio gratiae diuinae, sed id totum est in arbitrio uoluntatis humanae? quid plura? saluta fratres, qui tecum sunt, et orate pro nobis, ut salui simus secundum illam salutem, de qua
Abbreviated transcription (Latin):
tur:. Sicut gͦ ille ẽ iniquissimus. quem nec pene cor¬
porales. det̾rent ab in mundis oꝑib sordide uolup¬
tatis. ita ille iustissimus. qui nec penaꝵ corporalium
trore reuocatur a sanctis oꝑib luminosissime carita¬
tis. que caritas dei qd ꝑpetua cogitatione tinendum
nob. Cum gͦ nos huiꝰ caritatis qua lex uerissime im¬
pletur. pauꝑes egentesq sentimus: ñ de mopia nrã
duntias ciꝰ exigere. s orando petere querere puisare.
debemus ut ille apud quem ẽ fons uite. det nobis
inhebriari abubertate domꝰ sue. et uoluptatis sue
potare torrente: qͦ mundati atq uegetati. ñ solum
tristitia ñ absorbeamur uerum etiã głemur uitͥbu¬
lationib. scientes quia tribulatio patientiã oꝑ atur
patientia ꝓbationem. ꝓbatio spem. spes autem ñ

Expanded text:
tur . Sicut ergo ille est iniquissimus, quem nec poenae corporales deterrent ab immundis operibus sordidae voluptatis; ita ille justissimus, qui nec poenarum corporalium terrore revocatur a sanctis operibus luminosissimae charitatis. 7. Quae charitas Dei, quod perpetua cogitatione tenendum . cum ergo nos huius caritatis, qua lex ! uerissime impletur, pauperes egentesque sentimus, non de ! inopia nostra diuitias eius exigere sed orando petere, quaerere, pulsare debemus, ut ille, apud quem est fons uitae, det nobis inebriari ab ubertate domus suae et uoluptatis suae potare torrentem, quo inundati atque uegetati non solum tristitia non\', absorbeamur, uerum etiam gloriemur in tribulationibus\', scientes, quia tribulatio patientiam operatur, patientia probat
Abbreviated transcription (Latin):
Hide quc̃admodum ñ ut cumq ait. quis nos seꝑa-¬
bit axpõ: s ostendens unde cohereamus. xp̃o quis
pene timore coheremus: Deinde cõmemoratis tis que
iudentur hab̾e iuolentiam. nec tam̃ habent ualen¬
tiam seꝑandi. ita conclusit ut eandem diceret carita¬
tem di. qmͣ dixerat xp̃i. Et quid ẽ acaritate xp̃i: nisi a
caritate iustitie: De illo quippe dictum ẽ qui fact ẽ
nob̾ sapientia ades et iustitia & scificatio et redemp

Expanded text:
uide, quem ad modum non utcumque ait: Quis nos separabit a Christo? sed ostendens, unde cohaereamus Christo: Quis r Christo, non poenae timore cohaeremus. deinde commemoratis eis, quae uidentur habere uiolentiam nec tamen habent ualentiam separandi, ita conclusit, ut eandem diceret caritatem dei, quam dixerat Christi. et quid est la caritate Christi\' nisi a caritate iustitiae? de illo quippe dictum est: Qui factus est nobis sapientia a deo et iustitia et sanctificatio et
Abbreviated transcription (Latin):
te positum possibilitate nature ut hoc inanit̾ im¬
petrandum orantib arbitremur. Nonpossumus
una epła b̃uui. omma uł płima tante impietatiᷤ ar¬
gum̃ta collig̾̃e. p̾sertim quia cũ ista scribem ꝑ lato¬
res nauigaturi me immorari dititius ñ finebant
puto autem oncrosũ me ñ fuisse scĩs sensib tius.
qd̾ de tanto malo omniꝰ uigilantia domino adui¬
uante uitando tace ñ potus¬

Expanded text:
um potestate possibilitate naturae, ut hoc inaniter imum potestate possibilitate naturae, ut hoc inaniter impetrandum orantibus arbitremur. non possumus una epistula breui omnia uel plurima tantae impietatis argumenta colligere, praesertim quia, cum ista scriberem, perlatores nauigaturi me inmorari diutius non sinebant. puto autem onerosum me non fuisse sanctis sensibus tuis, quod de tanto malo omni uigilantia domino adiuuante uitando tacere non potu
Abbreviated transcription (Latin):
thaginensi adu̾sus eos ep̃alis concilii conditum fu
centio dirigendum: & nos de concilio numidie at
eandem apłicam sedem iã similit̾ scͥpseramꝰ. Oms
enĩ qui spem habemus iuxpo̾. huic pestifere impi¬
etati resistẽ eamq concordit̾ dampnare. et anatema¬
tuare debemus: que contradicit etiã orationibus
nris. concedens quidem ut dicamꝰ dimitte nob̾ de¬
bitanra sicut et nos dimittimus debitorib nrĩs
et hoc ita concedens ut asserat hominẽ in hoc qd̃¬
corruptibili corpore qd̾ aggrauat anmam. posse si¬
is uirib ad tantam iustitiam ꝑuenire. ut neq illi
hoc sit dic̃e necessariũ dimitte nob̾ debita nr̃a. Illud
nͦ qd̾ sequitur nenos inferas intemptatiotiẽ. ñ sic¬
accipiunt tanqm̃d̃s orand sit qͦ nos ad suꝑandas
tẽptationes adiunet peccõꝵ s nequisqm̃ irruens
corporalit nos humanus casus affligat: qm̃ pecca¬
torũ temptationes uinc̃ẽ ita sit iam innr̃a potesta¬

Expanded text:
thaginensi aduersus eos episcopalis concilii conditum fuithaginensi aduersus eos episcopalis concilii conditum fuicentio dirigendum et nos de concilio Numidiae ad eandem apostolicam sedem iam similiter scripseramus. Omnes enim, qui spem habemus in Christo, huic pestiferae impietati resistere eamque concorditer damnare et anathematizare debemus. quae contradicit etiam orationibus nostris concedens quidem, ut dicamus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. et hoc ita concedens, ut adserat hominem in hoc corruptibili corpore, quod adgrauat animam, posse suis uiribus ad tantam iustitiam peruenire, ut neque illi hoc sit dicere necessarium: Dimitte nobis debita nostra. illud uero, quod sequitur: Ne nos inferas in temptationem, naccipiunt tanquam Deus orandus sit quo nos ad superandas tentationes adjuvet peccatorum, sed ne quisquam irruens corporaliter nos humanus casus affligat; quoniam peccatorum temptationes uincere ita sit iam in nostra posit
Abbreviated transcription (Latin):
plerentur accepimus: cet̾um ad cadẽ mandata ser¬
uanda et ĩplenda. nullo diuino adiutorio nos eg̃e.
Necessariã uͦ nob̾ cẽ remissionẽ peccõꝵ. qͥa ea que a
nob̾ inp̾t̾itum malefacta sunt. infecta face ñ uale¬
nĩ: cauendis autẽ futuris iincendioq peccatis.
omnbq temptationib uir tute supatidis. sine ullo
deinceps aduitorio grẽ di naturali possibilitate hu¬
manam sufficere uoluntatem: nec parnulos indige
grã saluatoris. qua ꝑenis baptismum aꝑditione lib̾¬
entur. eo qd̃ nullum exadam contagitm dampnati¬
onis traxerint. Qm̃ sint hec immica dei grẽ queꝑ ihe
admodiun totiꝰ fidei xp̃iane fundam̃ta eũtere mo¬
liantur: ꝑuidet nob̃cum uen̾abilitas ura. Neq
apud uos tacere debiumus: ut eiꝰmodi homiẽs
quos quidem sanar ineccła qm̃ ex illa resetari ma¬
gis uoltumus et optamꝰ. cura pastorali caucatis.
Iam em̃ cumista scribemꝰ cognoueramꝰ in eccła car¬

Expanded text:
plerentur, accepimus; ceterum ad . eadem mandata . serplerentur, accepimus; ceterum ad . eadem mandata . seruanda et implenda nullo diuino adiutorio nos egere. necessariam uero nobis esse remissionem peccatorum, quia ea, quae a nobis in praeteritum male facta sunt, infecta facere non ualemus. cauendis autem futuris uincendisque peccatis omnibusque temptationibus uirtute superandis sine ullo deinceps adiutorio gratiae dei naturali possibilitate humanam sufficere uoluntatem. nec paruulos indigere gratia saluatoris, qua per eius baptismum a perditione liberentur, eo, quod nullum ex Adam contagium damnationis traxerint. Quam sint haec inimica dei gratiaead modum totius fidei Christianae fundamenta euertere moliantur, peruidet nobiscum uenerabilitas uestra. neque apud uos tacere debuimus, ut eius modi homines, quos quidem sanari in ecclesia quam ex illa resecari magis uolumus et optamus. cura pastorali caueatis. iam enim cum ista scriberemus, cognoueramus in ecclesia Car
Abbreviated transcription (Latin):
omino beatissimo et inxp̃i u̾itate
uenerando fr̃i et consacerdoti hylario:
augustinus indnõ salutem. Honora¬
bilis filitis nr̃ palladius cum denr̃o lit¬
tore nauigaret. bñfitium posscendo magis dedit.
ut ñ solum eũ benignitati tuȩ uerũ etiam meip¬
sum tius orationib cõm̃darem: dñe beatissime
et inxp̃i caritate uenerande frr̃. Qõ cum fatio: ꝓfecto
& sauccitas fatiet tua qd de te ambo p̾sumimus.
Que autẽ circatios sint. qm̃ scio dilectionem urãm
to ꝑlatore audiet scitas tua. uerumptam̃ qd maxi¬
me necessarum ẽ: breuit̃ dicam. Noua quedam he¬
resis immica grẽ xp̃i contra eccl̃am xp̃iconatur er¬
urg̃e s ñ dum cuident̾ ab eccła separata ẽ hominũ
scilicet qui tantũ audent infirmitati humane tri¬
buere potestatis. ut hoc solum ad dĩ grãm ꝑtinẽ con¬
tendant qd̃ cum lib̾o arbitrio et ñ peccandi possibi¬
litate crcatisumus. et dĩ mandata que anob̾ im¬

Expanded text:
OMINO BEATISSIMO ET IN CHRISTI VERITATE VENERANDO FRATRI ET CONSACERDOTI HILARIO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Honorabilis filius noster Palladius cum de nostro litore nauigaret, beneficium poscendo magis dedit, ut non solum eum benignitati tuae uerum etiam me ipsum tuis orationibus commendarem, domine beatissime et in Christi caritate uenerande frater. quod cum facio, profecto et sanctitas tua faciet, quod de te ambo praesumimus. quae autem circa nos sint, quoniam scio dilectionem uestrato perlatore audiet sanctitas tua. uerum tamen, quod maxime necessarium est, breuiter dicam. noua quaedam haeresis inimica gratiae Christi contra ecclesiam Christi conatur exsurgere, sed nondum euidenter ab ecclesia separata est, hominum scilicet, qui tantum audent infirmitati humanae tribuere potestatis, ut hoc solum ad dei gratiam pertinere contendant, quod cum libero arbitrio et non peccandi possibilitate creati sumus et dei mandata, quae a nobis im