comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
multis utile imponebat futurum: s eundem
librum quomͦ uixta litteram intelligendus:
qualiter ad xp̃i et eccliȩ sacramenta referendꝰ:
quo sensu unicuiq fidelium aptandus: ꝑtri¬
farias intelligendi speties miranda ratione ꝑ¬
docuit. Inquib tamen ita deuirtutib uitiisq
disseruit: ut ñsolum uideat᷑ eadem uerb̃ expͥ¬
mere: s formis quodam modo usibilib seu pal¬
pabilib demonstrare. Qnde .ñ.ẽ. dubium ꝑ¬
fectionem ipsarum eum consecutum fuisse
uirtutum: quarum tam efficacit᷑ ualuit in¬
dicare ꝓfectus:
RET ERE A uenerabilis ieuita Gregoruˢ.
inurbe regia constitutus: nascentem no¬
uam heresim de statu nr̃e resurrectioniᷤ.
cum ipso quo orta. ẽ. initio. uiuante grͣa catholicȩ
ueritatis attriuit. Si qͥdem eutichius eiusdem
ciuitatis ep̃c. libro tleresurrectione mortuorum
confecto: doginatriabat corpus nr̃m in illa re¬
surrectionis gła impalbabile uentis aereq sub¬

Expanded text:
multis utile imponebat futurum, sed eumdem multis utile imponebat futurum, sed eumdem librum quomodo juxta litteram intelligendus, qualiter ad Christi et Ecclesiae sacramenta referendus, quo sensu unicuique fidelium sit aptandus, per trifarias intelligendi species miranda ratione perdocuit: in quibus tamen ita de virtutibus vitiisque disseruit, ut non solum videatur eadem verbis exponere, sed formis quodammodo visibilibus seu palpabilibus demonstrare. Unde non est dubium perfectionem ipsarum eum consecutum fuisse virtutum, quarum tam efficaciter valuit indicare profectus. 28. Praeterea venerabilis levita Gregorius in eadem urbe regia constitutus, nascentem novam haeresim de statu nostrae resurrectionis cum ipso quo orta est initio, juvante gratia catholicae veritatis, attrivit . Siquidem Eutychius, ejusdem civitatis episcopus, libro de Resurrectione mortuorum confecto, dogmatizabat corpus nostrum in illa resurrectionis gloria impalpabile, ventis aereque sub
Abbreviated transcription (Latin):
lestis ñ intermisit ꝓpositum. Secuti uãq s̃
tum multi a suo monasterio sr̃s. germana
deuicti caritate. Qđ diuina factum dispensa¬
tione conspicit᷑. ut eorum uidelicet eremplis. ad
orationis placidum lutus. quasi an chorȩ fune
stringeret. & dum causarũ ȩccliasticarĩ con¬
tinuatis uertiginib flustuaret. ad illorum con¬
sortium uelut aatutissimi portus uolumina lit¬
toraq iefugeret. Et licet eum illud iiisteriũ
amionasterio abstractum. a prutine quoq qui¬
ent uita. muerone suȩ occupationis extinxerit.
uit eos tamen ꝓstudiosȩ lectionis alloquium. co
idis aspiratio compuntionis animabat. Horum
ꝗ consertio. ñ solum at̾renis. ẽ. inunitus inc̃sib.
uerum etiã aduitȩ cȩlestis erercitia magis ma¬
tantinopolim uenerat: compulsus. ẽ. ut librũ
beati iob multis inuolutum misteriis enodaret.
Neq ille negare potuit opus. qđ sibi amor fr̃nus

Expanded text:
lestis non intermisit propositum. Secuti namque sunt lestis non intermisit propositum. Secuti namque sunt eum multi ex suo monasterio fratres, germana devincti charitate. Quod divina factum dispensatione conspicitur, ut eorum videlicet exemplo ad orationis placidum littus quasi anchorae fune stringeretur, et dum causarum saecularium continuatis vertiginibus fluctuaret, ad illorum consortium, velut ad tutissimi portus sinum, refugeret. Ac licet illud eum ministerium a monasterio abstractum a pristinae quoque quietis vita mucrone suae occupationis exstinxerat, inter eos tamen per studiosae lectionitidianae aspiratio compunctionis animabat. Horum ergo consortio non solum a terrenis est munitus incursibus, verum etiam ad coelestis vitae exercitia magis matantinopolim venerat, compulsus est ut librum beati Job, multis involutum mysteriis, enodaret . Neque ille negare potuit opus quod sibi amor fraternus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfligato. adquendã locũ requieturi fur¬
te diuerterant. Quo singulis quiescentib: gre¬
gorius lestitabat. Quem locusta suꝑ ueniens
coegit paululum alegendo quiescere: & ex con¬
sideratione sui nominis docuit eũ in eodẽ loco
restare debere. Statimq comites adhortatus.
sestinantius ire certabat: s suꝑ uenientib apli¬
cis uunciis. licet magnope tristaret᷑. redire ad
pontifex. uirtutum gradib gregoriũ
adalta conscendere: uiolent̾ eum aquie¬
te sui monasterii abstrahens. ecclistici ordiuis
officio sublimauit: leuitamq septimum ad
iuum aditorium consecrauit. In quo uenera¬
bilis leuita gregorius. intanta humilitate
uiguit. tanta sollertia miustrauit. ut in
nitore habitus. uerum etiã claritate ioꝵ ꝓba¬
bilium quodã mͦ coequari posset. Nec mul¬
tum post. ꝓ responsis eccłiasticis. adurbem
constantinopolim apelagio p̾sule destinat᷑. Ubi
quam uis int̾reno conuersaret palatio. uitę cę¬

Expanded text:
profligato, ad quemdam locum requieturi, forprofligato, ad quemdam locum requieturi, forte diverterant, quo singulis quiescentibus, Gregorius lectitabat. Quem locusta superveniens coegit paululum a legendo quiescere, et ex consideratione sui nominis docuit eum in eodem loco se stare debere.  Tunc festinantius ire certabat; sed praevenientibus apostolicis nuntiis, licet magnopere tristaretur, redire tapontifex, virtutum gradibus Gregorium ad alta conscendere, violenter eum a quiete monasterii sui abstrahens, ecclesiastici ordinis officio sublimavit, levitamque septimum ad suum adjutorium consecravit. 31 In quo venerabilis levita Gregorius tanta humilitate viguit, tanta solertia ministravit, ut in nitore habitus, verum etiam claritate morum probabilium quodammodo coaequari. 26. Nec multo post pro responsis ecclesiasticis ad urbem Constantinopolim a Pelagio praesule destinatur, ubi quamvis in terreno conversaretur palatio, vitae coe
Abbreviated transcription (Latin):
oportet illis in partib decantari. Mox itaq ac¬
cedens ad benedictũ apłicȩ sedis pontificẽ. cepit
uehement̃ expetere. ut in brittannia aliquos
uerbi ministros emitteret. Quo cũ neminẽ ire
uelle cognosceret: semet ipsũ qͦq ñ dubitauit
ingerere. dũ mͦ pontifex sibi licentiã cõmoda.¬
ret᷑. Iui licet cũ magna cunctatione tociꝰ cleri
ac pꝰpłi. gregoriũ spͨonte ꝓficisci cupientẽ abi¬
re ꝑmisit᷑. imp̃catꝰ ei diuinitꝰ ꝓsꝑa ministra
ri. Ecuiꝰ absertia romani plurimũ ꝑturba¬
ti: delibemto consilio. trifarie ꝑ loca uiȩ con¬
tigua unde pontifex a beati p̾etri erat pro¬
fecturꝰ ȩccła partiunt᷑. eũq turmatĩ talit̃
allocunt᷑. Petrũ offendisti. rom̃a destru¬
xsti: quia ģregoriũ dimisisti. Quib sen¬
tentiis omnino papa pt̾ritus. misit conti¬
nuo nuntios qui uirũ dñi gregoriũ reuo¬
carent. Quod ipse sibi cõmeantib iã p̃dire¬
rat fore futurum. lamq triũ dierum itine

Expanded text:
in partibus illis oportet decantari . 22. Mox itaque accedens ad Benedictum, apostolicae sedis pontificem, coepit vehementer expetere ut in Britanniam aliquos verbi ministros mitteret. Quo cum neminem ire velle cognosceret, semetipsum quoque non dubitavit ingerere, dummodo sibi pontifex licentiam commodaret. Qui licet cum magna cunctatione totius cleri ac populi Gregorium sponte proficisci cupientem abire permisit, imprecatus ei divinitus prospera ministrari. 23. De cujus absentia Romani plurimum perturbati, deliberato consilio, trifarie per loca viae contigua unde pontifex ad beati Petri basilicam profecturus erat, partiuntur, eumque turmatim taliter alloquuntur: Petrum offendisti, Romam destruxisti, quia Gregorium dimisisti. Quibus sententiis omnino papa perterritus, misit continuo nuntios, qui virum Domini revocarent Gregorium. Quod ipse sibi commeantibus jam praedixerat fore futurum. 24. Jamque trium dierum itinere
Abbreviated transcription (Latin):
terrogat. qͦd e̾et uocabulũ gentis illiꝰ. Mercator
respondet. Angli uocant᷑. Atille. Bene in qͥt
angli quasi angłi. quia angłicos uultꝰ habent.
et tales incelis angłoꝵ decet ẽẽ conciues. terũ
gͦ interrogat. qͦd nomen haberet ipsa ꝓuincia.
Mercator respondit. Prouinciales illi. deiri uocan¬
tͣ. Et gregoriꝰ. Bene inqͥt deiri. qͥa de ira sunt
eruendi. et ad gram xp̃i conuocandi. Rex illiꝰ¬

Expanded text:
terrogavit quod esset vocabulum gentis illius. Mercator terrogavit quod esset vocabulum gentis illius. Mercator respondit: Angli vocantur. At ille: Bene, inquit, Angli, quasi angeli, quia et angelicos vultus habent, et tales in coelis angelorum decet esse concives. Iterum ergo interrogavit quod nomen haberet ipsa provincia. Mercator respondit: Provinciales illi Deiri vocantur. Et Gregorius: Bene, inquit, Deiri, quia de ira sunt eruendi, et ad Christi gratiam convocandi. Rex, ai
Abbreviated transcription (Latin):
uadã die cũ aduenientib nuꝑ negociato¬
ꝑib. multa uenalia inforũ romariȩ ur¬
bis fuissent ꝓposita. multiq ad emendĩ un¬
diq confluxisserit: cortigit et Gregoriũ uirũ
dõ dignissimũ p̃terire. Qui cernens int alia
pueros corꝑe candidos. forma pulcherrimos.
uultu uenustos. capilloꝵ quoq nitore ꝑspicu¬
os ẽẽ uenales: interrogabat mercatorẽ. de qua
patria illos attulisset᷑. Ille respondit. De brit¬
tanniȩ insula. cuiꝰ incolarũ om̃iũ facies simi¬
li candore fulgescit. Gregoriꝰ dixit. Xp̃iani st̃
idem insulani. an ad hũc paganis tenent᷑ erro¬
rib implicati: Mercator respondit. Non sunt
xp̃sani. s paganis tenert᷑ laqueis inretiti.
Tunc gregoriꝰ acrit ingemiscens. heu ꝓdolor in¬
quit. qua splendidas facies pͥnceps tenebrarũ
nunc possidet. tantaq frontis speciose gr̃a. ua¬
cuã ab interna dĩ gr̃a meritẽ gestat. Ru̾rsus in¬

Expanded text:
Quadam die, cum advenientibus nuper negotiatoQuadam die, cum advenientibus nuper negotiatoribus, multa venalia in foro Romanae urbis fuissent proposita, multique ad emendum undique confluxissent, contigit et Gregorium virum Deo dignissimum praeterire: qui cernens inter alia pueros corpore candidos, forma pulcherrimos, vultu 30 venustos, capillorum quoque nitore perspicuos esse venales, interrogavit mercatorem de qua patria illos attulisset. Ille respondit: De Britanniae insula, cujus incolarum omnium facies simili candore fulgescit. Gregorius dixit: Christiani sunt iidem insulani, an adhuc paganis tenentur erroribus implicati? Mercator respondit: Non sunt Christiani, sed paganis tenentur laqueis irretiti. Tunc Gregorius acriter ingemiscens: Heu! proh dolor! inquit, quam splendidas facies princeps tenebrarum nunc possidet, tantaque frontis species vacuam ab interna Dei gratia mentem gestat. Rursum in
Abbreviated transcription (Latin):
minime morieris. S paritꝰ esto. qͥa longu tepꝰ
hie facturꝰ ñ eris. Iuidũ ia eẽt a medicis desꝑatꝰ
repente sariatꝰ ẽ. atq conualuit. Re qͥm uiderat
narrauit. seq ꝑ bienienniũ indi seruitio sic pre¬
dixi ultra etatis suȩ annos exibuit. Quolutis
ait duob annis. cũ qͥdã fr̃ fuisset mortiuis.
ats in monasteri eiꝰdẽ cimiterio aG regorio frib¬
q sepultꝰ. cunctis inde discedentib. idem iobs
sic̃ pꝰ modũ pallens et tremens G̃regorio ⁊ fr̃ib in¬
dicauit. solus inuentꝰ. ab eodẽ fr̾e qui sepultꝰ
fuenit de sepulchro uocatꝰ ẽ. Qd mox etiam
consequens finis ostendit. Nã pꝰ dies.xͭ. correp¬
tꝰ febrib moriendo uocantẽ secutꝰ ẽ. Uerũ quia
longũ ẽ et multa restant quȩ de huiꝰ uiri sci
monia ceteris possint attestationib predican.
quȩ etiã ex relatione maioꝵ seriptis ue pͥoꝵ
comperi. his inserenda decreui.

Expanded text:
minime morieris, sed paratus esto, quia longum tempus minime morieris, sed paratus esto, quia longum tempus hic facturus non eris. Qui dum jam esset a medicis desperatus, repente sanatus est atque convaluit. Rem quam viderat narravit, seque per biennium in Dei servitio, sicut praedixi, ultra aetatis suae annos exhibuit: Evolutis autem duobus annis, cum quidam frater fuisset mortuus, atque in monasterii ejusdem coemeterio a Gregorio fratribusque sepultus, cunctis inde discedentibus, idem Joannes, sicut postmodum pallens et tremens Gregorio et fratribus indicavit, solus inventus, ab eodem fratre qui sepultus fuerat de sepulcro vocatus est. Quod mox etiam subsequens finis ostendit. Nam post dies decem correptus febribus, moriendo vocantem secutus est. Verum quia longum est et multaia certis possunt attestationibus praedicari, quae etiam ex relatione majorum, scriptisve priorum compererim, his inserenda decrevi. 21.
Abbreviated transcription (Latin):
nis deseruiens. ex gregorii uiri uenerabilis
tẽꝑe cessare consueuerat. excepto cũ aut ali¬
mentũ corꝑi. aut menbra dedisset sopori. Plu¬
ic noturna uisione apparuit. qͥa ex albis flori¬
b corona decelo incaput illiꝰ descendebat.
Qui mox molestia corꝑis occupatꝰ. cũ magna se¬
prefuit sibi sepultura facere uoluisset. tanta de
eodẽ sepulchro fr̃ĩs meruli fraglantia sua uitatiꝰ
emanauit. acsi illic floꝵ om̃iũ fuissent od ora¬
menta congesta. Ex qͣ re manifeste patuit: qͥa
uerũ fuit qͦd ꝑ nocturna uisionẽ tanti patris¬
discipulus uidit.¬
liꝰ qͦq in eodẽ monasterio ioħs dictꝰ ẽ mag¬
nȩ indolis adolescens. qͥ etatẽ suã intel¬
lectꝰ et humilitatis dulcedine. et grauitate
moꝵ inminente gregorio transcendebat.
ducto ꝓ nocturnã uisioniẽ sub habitii senis be¬
atꝰ andreas apłs apparuit. et hunc uurga cet¬
cit. eiq dixit. Surģe. Ex hac enĩ molestia iͦ

Expanded text:
nis, ex Gregorii viri venerabilis nis, ex Gregorii viri venerabilis tempore cessare consueverat, excepto cum aut alimentum corpori, aut membra dedisset sopori. Huic nocturna visione apparuit quod ex albis floribus corona de coelo in caput illius descendebat, qui mox molestia corporis occupatus, cum magna se monasterio eidem praefuit, sibi sepulturam facere voluisset, tanta de eodem sepulcro fratris Meruli fragrantia suavitatis emanavit, ac si illic florum omnium fuissent odoramenta congesta. Ex qua re manifeste patuit quia verum fuit quod per nocturnam visionem tanti Patrisdiscipulus viditem monasterio Joannes dictus est, magnae indolis adolescens, qui aetatem suam intellectus et humilitatis dulcedine, et gravitate morum, imminente Gregorio, transcendebat. educto, per nocturnam visionem sub habitu senis beatus aigit, eique dixit: Surge, ex hac enim molestia modo
Abbreviated transcription (Latin):
clari om̃imodis habitꝰ. in hoc ipsũ monaste¬
riũ descendere de suꝑiorib aspexit. Quidũ
comã lecto iacentis assisterent: unꝰ eoꝵ dixit.
Ad hoc uenimꝰ. ut de monasterio gregorii qͦs¬
dã fr̃s inmilitiã iutamꝰ. Atq alteri p̃cipi¬
ens: adiunxit. Scribe marcellũ. ualentini¬
anũ. agnellũ. atq alios qͦꝵ ego cognitionẽ
ñ habeo. Quib expletis: addidit᷑ dicens
Scribeet hunc ipsũ: qͥ nos aspicit. E xqͣ uisione
gerontiꝰ certꝰ effec.tꝰ. facto mane in notuit fr̃ib
quot et qui ẽẽnt ex eddẽ monasterio moritu¬
ri. seq illos continuo secuturũ. Cũ die alio
p̃dicti fr̃s mori cepert. atq sub eodẽ ordine
se in mortẽ secuti sunt: qͥ fuerant indescrip¬
tione nominati. Id ultimũ uͦ ⁊ ipse obut. qͥ
eosdem fr̃s morituros p̃uidit.
lius etiã fr̃ in eodem monasterio merulus
dicebat᷑. uehement̃ lacrimis atq elemosi¬

Expanded text:
clari omnimodo habitus in hoc ipsum monasteclari omnimodo habitus in hoc ipsum monasterium descendere de superioribus aspexit. Qui dum coram lecto jacentis assisterent, unus eorum dixit: Ad hoc venimus, ut de monasterio Gregorii quosdam fratres in militiam mittamus; atque alteri praecipiens, adjunxit: Scribe Marcellum, Valentinianum, 29 Agnellum, atque alios, quorum cognitionem ego non habeo. Quibus expletis addidit, dicens: Scribe et hunc ipsum qui nos aspicit. Ex qua visione Gerontius certus effectus, facto mane, innotuit fratribus quot et qui essent ex eodem monasterio morituri, seque illos continuo secuturum. Cum die alio praedicti fratres mori coeperunt, atque sub eodem ordine se in mortem secuti sunt quo fuerant in descriptione nominati, ad extremum vero et ipse obiit, qui eosdem fratres morituros praevidit. 19. Alius etiam frater in eodem monasterio Merulus dicebatur, vehementer lacrymis atque eleemosy
Abbreviated transcription (Latin):
terio antoniꝰ nomine. gregorio sedulus adhe¬¬
rebat. Qui tanti patris uerbis exemplisq cõ¬
monitꝰ. multis cotidianisq lacrimis. ad gaudia
patriȩ celestis ane labat. Cũq studiosissime et¬
cũ magno feruore desiderii sacra eloquia du
incitata mens eiꝰ ex ardesceret. et ima deserens
ad contẽplationẽ cȩlestis patris ꝑ uolaret. huic
ꝑ nocturnã uisionẽ dictũ ẽ. Paratꝰ esto. et quia
dns iussit migra. Cũq ille ñ habere se sũptꝰ aa
migrandũ diceret: responsũ ꝓtinꝰ audiuit di¬
cens. Si depeccatis tuis agitur. dimissa sunt.
Qa dũ semel audisset. et magno adhuc metu
trepidaret: noc te qͦq alia in eiscdẽ. ẽ. uerbis am¬
monitꝰ. Post quinq dies febre correptꝰ. cunc¬
stis fr̃ib flentib orantibq defungit᷑.¬
N eodem monasterio. qͥdã fr̃ gerontiꝰ diceba¬
t᷑. Qui dũ graui molestia corꝑis fuisset de¬
pressus. in uisione noturna albatos uiros et

Expanded text:
e Antonius, beato Gregorio sedulus adhaerebat, qui, tanti Patris verbis exemplisque commonitus, multis quotidianisque lacrymis ad gaudia patriae coelestis anhelabat. Cumque studiosissime cum magno fervore desiderii, ducincitata mens ejus inardesceret, et ima deserens ad contemplationem patriae coelestis pervolaret. Huic per nocturnam visionem dictum est: Paratus esto, et quia Dominus jussit, migra. Cumque ille non habere se sumptus ad migrandum diceret, responsum protinus audivit, dicens: Si de peccatis tuis agitur, dimissa sunt. Quod cum semel audisset, et magno adhuc metu trepidaret, nocte quoque alia in eisdem est verbis admonitus. Post quinque vero dies febre correptus, cunctis fratribus orantibus flentibusque, defungitn eodem monasterio frater quidam Gerontius dicebatur, qui dum gravi molestia corporis fuisset depressus, in visione nocturna albatos viros et
Abbreviated transcription (Latin):
pelagiũ pap̃a ꝑculit. et sine mora extirxit.
Quo defuncto. ita in reliquũ uulgꝰ deseuit. ut
subtractis habitatorib domos in urbe pluri¬
mas uacuas om̃ino reliquerit.
odẽ temꝑe in monasterio uenerabilis le

Expanded text:
Pelagium papam perculit, et sine mora exstinxit. Pelagium papam perculit, et sine mora exstinxit. Quo defuncto, ita in reliquum vulgus desaevit, ut, subtractis habitatoribus, domos in urbe plurimas vacuas omnino reliquerit. 38. Eodem tempore in monasterio venerabilis le
Abbreviated transcription (Latin):
lebat. Stans aũt ante ianuã ad ostenden¬
dũ cunctis meritũ martẏris. et aqua erat¬
ad adiutoriũ. et aqua ñ erat ad occupandu
locũ. Qđ nimirũ miraculũ babilonici illiꝰ
ignis miraculo ñ dissimile poterit estimari.
qui triũ pueroꝵ et uestim̃ta ñ tetigit: et
uincula incendit. Tunc etiam innumera¬
bilis multitudo serpentiũ cũ magno dra¬
cone in modũ trabis ualidȩ ꝑ tyberini flu¬
minis alueũ in mare ddescendit: s suffocate
bestiȩ int̾ salsos maris turbidissimi fluctꝰ.
sine mora inltttore deciderunt. suaq putre¬
dine totũ aerẽ corruꝑunt. Secutaq e uesti¬
gio clades inguinaria. qͦ romana urbẽ ad eo
ue hem̃ti pestilentia laniauit. ut etiã corꝑa¬
li uisu sagittȩ celitꝰ uenire. et singłos qͦsq ꝑ¬
cutere uiderent᷑. Quȩ in mense undecimo
ueniens. pͥmũ om̃iũ iuxta illud qd̃ in ihe¬
rechiele ꝓpħa legit᷑ ascu̾̃ario meo incipite.

Expanded text:
ebat. Stans autem ante januam, ad ostendenebat. Stans autem ante januam, ad ostendendum cunctis meritum martyris, et aqua ad adjutorium erat, et aqua non erat ad occupandum locum. Quod nimirum miraculum Babylonici illius ignis miraculo non dissimile poterit aestimari, qui trium puerorum et vestimenta non tetigit, et vincula incendit . 36. Tunc etiam innumerabilis multitudo serpentium cum magno dracone, in modum trabis validae per Tiberini fluminis alveum, in mare descendit; sed suffocatae bestiae inter salsos maris turbidissimi fluctus sine mora in littore deciderunt suaque putredine totum aerem corruperunt . 37. Secuta est e vestigio clades inguinaria, quae Romanam urbem adeo vehementi pestilentia laniavit, ut etiam corporali visu sagittae coelitus venire, et singulos quosque percutere viderentur. Quae in mense undecimo veniens, primum omnium, juxta illud quod in Ezechiele propheta legitur: A sanctuario meo incipite ,
Abbreviated transcription (Latin):
ta mundatione tyberis fluuiꝰ alueũ suũ egres¬
sus ẽ: tantũq excreuit ut eiꝰ unda suꝑ muros ur¬
bis influeret. atq in ea regiones maximas occupa¬
ret. antiqͥrũ edium plurima menia deiceret.
eccłiastica qͦq horrea uolent̾ subuerteret. inqͥb
ñ nulla modioꝵ tritici milia ꝑiere. Tunc siqͥ¬
dem apud ueronensem urbẽ fluuiꝰ athesis.
ut idem gregoriꝰ refert excrescens. adbeati ⁊e¬
nonis martgͤris atq pontificis eccłiam uenit.
me intrauit. Iuę paulisꝑ crescens. usq ad fe¬
nestras eccłiȩ quȩ erant tec̾tis ꝓximȩ ꝑuenit.
Sicq stans aqua eccłiȩ ianuam clausit. acsi il¬
lud elem̃tũ liquidũ insoliditatẽ parietis fuis
ti. sed aqͥtũ multitudine circundata omni
ȩccłia qua possent egredi ñ haberent. ibiq.
se siti ac fame deficere formidarent: ad ȩccłȩ
ianuã ueniebant. adbibendũ hauriebant
aqũa qͦusq adfenestras excreuerat. et tam̃
int᷑ eccłiam ut aqua nullo mͦ defluere pua¬

Expanded text:
fluvius alveum suum egressus est, tantumque excrevit, ut ejus unda super muros urbis influeret, atque in ea regiones maximas occuparet, et antiquarum aedium plurima monimenta dejiceret, ecclesiastica quoque horrea violenter subverteret, in quibus nonnulla modiorum tritici millia periere. 35. Tunc siquidem apud Veronensem urbem fluvius Athesis, ut idem Gregorius refert , excrescens, ad beati Zenonis martyris atque pontificis ecclesiam venit. me intravit. Quae paulisper crescens usque ad fenestras ecclesiae, quae erant tectis proximae, pervenit; sicque stans aqua ecclesiae januam clausit, ac si illud elementum liquidum in soliditatem parietis fuissti, sed aquarum magnitudine circumdata omni Ecclesia, qua possent egredi non haberent, ibique se fame et siti deficere formidarent, ad Ecclesiae januam veniebant, ad bibendum hauriebant aquam, quae usque ad fenestras excreverat, et tamen intra ecclesiam ut aqua nullo modo difflu
Abbreviated transcription (Latin):
apłs dicit. quia caro & sanguis regnum dei possi¬
dere non possunt: carnẽ scđm culpam intelligi
uoluit: non carnem secundum naturam. Q ude
& mor quia carnem secundum culpam diceret
ostendit: siodens. Neq corruptio incorruptela
possidebit. In illa gͥ cȩlestis regni gła. caro sccm
naturam erit. sea secundum passionis desideria
nonerit: quia deuicto mortis aculeo ineterna in¬
corruptione regnabit. Quib auditis euthicius.
consentire se ꝓtinus respondit: s. tamen aahuc
palpabie corpus resurgere posse denegauat.
testimonium indiderat dicentis. Gu qd̃ se¬
minas non uiuificatur: ñ prius moriatun.
Et quod ñ corpꝰ qͦd fitaurũ c̃ seminas. s nudii gͣnũ.

Expanded text:
s dicit: Quia caro et sanquis regnum Dei possidere non possunt , carnem secundum culpam intelligi voluit, non carnem secundum naturam. Unde et mox quia carnem secundum culpam diceret, ostendit, subdens: Neque corruptio incorruptelam possidebit. In illa ergo coelesti gloria caro secundum naturam erit, sed secundum passionis desideria non erit, quia devicto mortis aculeo, in aeterna incorruptione regnabit. » Quibus auditis, Eutychius consentire se protinus respondit; sed tamen adhuc corpus palpabile resurgere posse denegabat: testimonium indiderat, dicentis: Tu quod seminas non vivificabitur, nisi prius moriatur; et quia non corpus quod futurum est sem
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ad uenerabilẽ leuitã gregoriũ ineiꝰdẽ regiȩ
urbis palatio ꝓ responsis eccłiasticis desudaritẽ.
uisitationis gr̃a cũ fr̃ib uenit. Et dũ ad monas¬
teriũ eiꝰ sibi qͦq cõmissũ romã rediret. inmari a¬
driatico nimia tepestate dep̃henisus. in estima¬
bili ordine atq in usitato miraculo. eiga secunc¬
tosq qͥsecũ aderant omĩpotentis dĩ et uã cogno¬
uit et grãm. Nã cũ in eoꝵ morte uentoꝵ nimi¬
etatib fiuctꝰ eleuati seuitent: ex naui claui ꝑ¬
diti arbor. abscisa ẽ: uela inundis ꝓiec̾ta. totũ¬
ꝙ uas nauis quasatũ nimus fluctib ab omni
fuerat sua compage dissolutũ. Rimis itaq pa¬
tentib intrauit mare. atq usq ad suꝑiores ta¬
bulas ĩpleuit: ita ut ñ magis nauis int̾ undas.
naui residentes. ñ ia ex mortis uicinia̾ s ex ip¬
sa eius p̾seriti uisione turbati. om̃s sibimet ip¬
sis pace dederunt. corpꝰ et sanguinẽ redẽptoris

Expanded text:
Qui ad venerabilem levitam Gregorium in ejusdem regiae urbis palatio pro responsis ecclesiasticis desudantem, visitationis gratia, cum fratribus venit ; et dum ad monasterium sibi quoque commissum Romam rediret, in mari Adriatico nimia tempestate deprehensus, inaestimabili ordine atque inusitato miraculo erga se, cunctosque qui secum aderant omnipotentis Dei et iram cognovit et gratiam. Nam cum in eorum morte ventoetatibus elevati fluctus saevirent, ex navi clavi perditi, arbor abscissa est, vela in undis projecta, totumque vas navis quassatum nimiis fluctibus, ab omni fuerat sua compage dissolutum. Rimis itaque patentibus intravit mare, atque usque ad superiores tabulas implevit navem, ita ut non tam navis intra undas navi residentes, non jam ex mortis vicinia, sed ex ipsa ejus praesenti visione turbati, omnes sibimetipsis pacem dederunt, corpus et sanguinem Redemptoris
Abbreviated transcription (Latin):
sufficere. Predictũ aut̃ f̾rẽm sebastianũ qͦ mͦ susceꝑi¬
mꝰ. uel inquali apud nos te suggerente fuerit cari¬
tate. ipsiꝰ poteris relatione cognoscere. Qui etiam
ꝓmisit nobis. necessitates ues ꝑicula tociꝰ italiȩ pi¬
issimo domno ĩꝑatori suggerere. Loqͥmini gͦ et te¬
tate parit᷑. qͦ mͦ nr̃is possitis celeriꝰ subuenire ꝑicłis.
qͥa tta hic coangustata ẽ res publica: ut nͥ ds pris¬
simi in corde pͥncipis ĩ ꝑauerit. ut insita sibi mi¬
scdiam suis famulis largiat᷑: et suꝑ illã diapoco¬
sin uel unũ magistrũ militũ et unũ ducẽ digne¬
t᷑ ad tendere: inom̃i simꝰ angustia destituti. qͥa
maxime partes romanȩ om̃i p̾sidio uacuate ui¬
dent᷑. et exarc hus scribit nullũ nobis posse reme¬
diũ facere. qͥppe. qͥ nec ad illas partes custodien¬
gentis exercitꝰ loca qͦ ad huc a re publica detinen¬

Expanded text:
sufficere. Praedictum autem fratrem Sebastianum quo modo susceperisufficere. Praedictum autem fratrem Sebastianum quo modo susceperimus, vel in quali apud nos, te suggerente, fuerit charitate, ipsius poteris relatione cognoscere. Qui etiam 34 promisit nobis necessitates vel pericula totius Italiae piissimo domno imperatori suggerere. Loquimini ergo et tractate pariter, quo modo nostris possitis celeriter subvenire periculis: quia ita hic coangustata est respublica, ut nisi Deus piissimi in corde principis inspiraverit ut insitam sibi misericordiam suis famulis largiatur, et super illa diacoposin, vel unum magistrum militum, et unum ducem dignetur concedere, in omni sumus angustia destituti, quia maxime partes Romanae omni praesidio vacuatae videntur. Et Exarchus scribit, nullum nobis posse remedium facere, quippe qui nec ad illas partes custodiengentis exercitus loca, quae adhuc a republica detinen
Abbreviated transcription (Latin):
apud augustos extiterit. quantaq sollicitudine
aflic te italis succurri sepiꝰ fecerit. siqͥs plemꝰ nosse
desiderit. epłas antecessoris sui pape pelagii. ad
cũ sie multimo dis eccłiȩ di necessitatib destinatas.
que actenꝰ in scrimio sc̃ş sedis apłice studiosissime
conseruant᷑ ꝑ curtat. Ex quarũ multinidine hic
una int̾sero. quatinꝰ et iliꝰ ministerii qualitas.
et roliquarũ qͦq consequentia cognoseat᷑. qͥ ita
nretibili diacono. Om̃a quidẽ quȩ necessaria fu¬
Qu̾e cũ fr̃e et coep̃o sebastiano ad dilectionẽ tuã dire¬
ximꝰ. ut quia in illis partib ad rauennõ usq nunc
cũ uiro głioso domno decio patricio fuit. ipsesu¬
a relatione te ex om̃ib studeat informare. uel si
qua necessaria iudicaueris possit domno ĩꝑatori
suggerere. qͥa tantȩ calamitates ac tribulationes
nobis aꝑfidia langobardoꝵ inlatȩ sunt: contra
suũ ꝓpͥũ iusiurandũ. ut nullus possit ad referendũ

Expanded text:
aque sollicitudine afflictae Italiae succurri saepius fecerit, si quis plenius nosse desiderat, epistolas antecessoris sui papae Pelagii ad cum super multimodis Ecclesiae Dei necessitatibus destinatas, quae hactenus in scrinio sanctae sedis apostolicae studiosissime conservantur, percurrat, ex quarum multitudine hic unam intersero, quatenus et illius ministerii qualitas, et reliquarum quoque consequentia cognoscatur. Quae inerabili diacono. Omnia quidem quae necessaria fuquem cum fratre et coepiscopo Sebastiano ad dilectionem tuam direximus, ut quia illis in partibus ad Ravennam usque nunc cum viro glorioso domno Decio patricio fuit, ipse sua relatione te ex omnibus studeat informare; vel si qua necessaria judicaveritis, possit domno imperatori suggerere. Quia tantae calamitates ac tribulationes nobis a perfidia Langobardorum illatae sunt, contra suum proprium jusjurandum, ut nullus possit ad referendum
Abbreviated transcription (Latin):
sui gregorii ꝓ ciuꝰ speciali amore uenerant mirabi¬
liꝰ reseruauit. Nã dieb octo. nauis e̾adẽ usq adsu¬
ꝑiores tabulas aquis plena. iter ꝓpͥũ ꝑ agens ena¬
tauit. Hono aut̃ die. in cotronensis castri portũ
deducta ẽ. Ex qͣ exierunt om̃s incolumes. qͥcũ p̃¬
dicto marimiano uiro uenerabili nauigabant.
Cũq pꝰ eos ipse qͦq fuisset egressus. mox in eidẽ portꝰ
ꝑfundũ nauis demersa ẽ: acsi illis egredientib ꝓ
pondere subleuatione caruisset. Et quȩ plena ho¬
minib inpelago aqͥs portauerat. atq natauerat:
maximiano cũ fr̃ib recedente. aqͥs sine hominib
inportu nec portare ualuit nec natare. ut hinc
omp̃c dĩ ostenderet. qͥa ꝑbeatissimi meritũ grego¬
ri qͦm fr̃s uisitauerant. hanc onustã sua manu te¬
nuerat: qͦ ab hominib uacua ꝑmanere ñ potuit

Expanded text:
sui, pro cujus speciali amore venerant, mirabilius reservavit. Nam diebus octo navis eadem usque ad superiores tabulas aquis plena, iter proprium peragens, enatavit. Nono autem die ad Chotronensis castri portum deducta est. Ex qua exierunt omnes incolumes, qui cum praedicto Maximiano viro venerabili navigabant. Cumque post eos ipse quoque fuisset egressus, mox in ejusdem portus profundum navis demersa est, ac si illis 35 egredientibus pro pondere sublevatione caruisset; et quae plena hominibus in pelago aquas portaverat atque natarat, Maximiano cum fratribus recedente, aqua sine hominibus in portu nec portare valuit nec natare; ut hinc omnipotens Deus ostenderet quia per meritum Gregorii, quem fratres visitaverant, hanc onustam sua manu tenuerat, quae ab hominibus vacua permanere non potuit
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ ertente defuꝑ. facies et penne extente desuꝑ
describunt᷑: qr om̃is intentio omisq contẽplacio scõꝵ
suꝑ se tendit. ut illud possit adipsci quod incelestib
ap̾petit. Siue enĩ bono oꝑi. seu uero inuigila contẽpla¬
tioni. tc̃ ueracit̾ hoc quod agit bonũ ẽ. quando ei com¬
placere concupscit aquo ẽ. Nã quibona agere uidet᷑.
et ꝑ hoc ñ dõ s hominib place̾ desiderit. intentionis
sue faciẽ deorsũ p̃mit. Et qͥ idcirco insac eloqͥo ea que
diuinitatis sunt contẽplatur ut ꝑ hoc qͦd intelligit.
occupari ad questiones possit. qr ñ dulcedine quesite
beatitudinis saciars appetit. s doctus uideri n imirũ
intellectus sui pennas desiꝑ ñ extẽdit. s qmͣ sensus
sui uigilantiã int̾reno appetitu occupat: pennas qͥͦs
subleuare in altũ et quib subleuari ipse potuit in
imis deponit. Iua inre pensandũ ẽ. ut om̃e bonu
qͦd agitur. ꝑ intentione̾ semꝑ adcelestia leuet᷑. Qui

Expanded text:
 4. Facies et pennae extentae desuper describuntur, quia omnis intentio omnisque contemplatio sanctorum super se tendit, ut illud possit adipisci quod in coelestibus appetit. Sive enim bono operi, sive vero invigilet contemplationi, tunc veraciter hoc quod agit bonum est, quando ei complacere concupiscit a quo est. Nam qui bona agere videtur, et per haec non Deo, sed hominibus placere desiderat, intentiosuae faciem deorsum premit. Et qui idcirco in sacro eloquio ea quae divinitatis sunt contemplatur, ut per hoc quod intelligit, occupari ad quaestiones possit, qui non dulcedine quaesitae beatitudinis satiari appetit, sed doctus videri: iste nimirum intellectus sui pennas desuper non extendit. Sed quando sensus sui vigilantiam in terreno appetitu occupat, pennas quas sublevare in altum, et quibus sublevari ipse potuit, in imis deponit. Qua in re pensandum est, ut omne bonum quod agitur per intentionem semper ad coelestia levetur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
quod plangendo luctꝰ ẽ. Hic itaq corã facie sua
ñ ambulat. qr dãpna que patit᷑ conspicere recu¬
sit. Scͥptũ qͥppe ẽ. Cor sapientiũ ubi tristitia
ẽ et corstultoꝵ ubi letitia. Incunctis gͦ que
aginꝰ. diligent᷑ nosinetipsos conspicere interiꝰ¬
ct exteriꝰ debemꝰ. ut pennata animalia sequen¬
tes nobisma. ipsis p̾sentes simꝰ. et corã facie nra
semꝑ ambulemꝰ. habentes aduitorẽ unicũ patͥs

Expanded text:
quod plangendo lucratus est. Hic itaque coram facie sua quod plangendo lucratus est. Hic itaque coram facie sua non ambulat, quia damna quae patitur conspicere recusat. Scriptum quippe est: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . In cunctis ergo quae agimus diligenter nosmetipsos conspicere interius exteriusque debemus, ut pennata animalia sequentes, nobismetipsis praesentes simus, et coram facie nostra semper ambulemus, habentes adjutorem unicum Pat
Abbreviated transcription (Latin):
ñ aspiciunt qͦmͦ ex malo oꝑe ꝑdatur. Aliꝰ castitatẽ
corꝑis seruat. sequȩ uigilant̾ circu̾spicit. neqͥd fo¬
ris rep̾hensibilit᷑ adintitat. Suis contentꝰ ẽ. aliena
ñ diripit. s tam̃ in corde odiũ fortasse cont̃ ꝓrimũ
seruat. Et cũ scͥptũ sit qͥodit frẽm suũ homĩcida
ẽ considerat quã sit mundus foris in oꝑe. et non
ppendit quã sit crudelis in m̃te. Iiud iste nͥ sibun&¬
ipsi abscens ẽ qui in cordis sui tenebris ambulat
et ignorat: Aliꝰ ĩa aliena ñ diripit iã corpꝰ abĩmun¬
dic̃ia custodit. iã m̃te pura ꝑrimũ diligit. ⁊ maloꝵ
p̃teritoꝵ consciꝰ. lam̃tis se inp̃cib afficit᷑. s finita
p̃ce. lȩta dequib in hoc mundo gaudebat. reqͥrit
et tẽꝑalib gaudiis negligentẽ animũ demitiit.
nec curat si in eo lacmarũ m̃surã ĩmoderata gau¬
dia tnseant. fitq ut bonũ nimie ridendo ꝑdat.

Expanded text:
non adspiciunt, quomodo ex malo opere perdatur. C. XVIII. Item non adspiciunt, quomodo ex malo opere perdatur. C. XVIII. Item corporis servat, seque vigilanter circumspicit, ne quid foris reprehensibiliter admittat, suis contentus est, aliena non diripit, sed tamen in corde odium fortasse contra proximum servat. Et cum scriptum sit: Qui odit fratrem suum, homicida est , considerat quam sit mundus foris in opere, et non perpendit quam sit crudelis in mente. Quid iste nisi sibimetipsi absens est, qui in cordis sui tenebris ambulat et ignorat? Alius jam aliena non diripit, jam corpus ab immunditia custodit, jam mente pura proximum diligit, et malorum praeteritorum conscius lamentis se in precibus afficit; sed, finita prece, laeta de quibus in hoc mundo gaudeat requirit, et temporalibus gaudiis negligentem animum demittit, nec curat ne in eo lacrymarum mensuram immoderata gaudia transeant; fitque ut bonum nimie ridendo perdat,
Abbreviated transcription (Latin):
adinteritũ tendunt. puis ac̃̾tib erultant. De qͥb
scͥptũ ẽ. Qui letant᷑ cũ male fecerint. & erultant
in reb pessimis. Sepe uͦ iustꝰ qui eos conspicit de¬
fet .s. ipsi freneticoꝵ more plangunt᷑ et rident.
Alii indigentib de reb propriis multa largiun¬
tur. s cum occasionis tẽpus inuenerint indi¬
gentes oppͥmunt. eosq quib ualuerint rapiniᷤ
deuastant. Ponunt ante ocłos cogitationis
sue bona que faciunt ⁊ ñ ponunt᷑ pessima quȩ
cõmtitunt. Hi uidelicet corã facie sua ñ aĩ¬
bulant. qr si sibim& ipsis p̃sentes ẽent. cuncta
subtilit᷑ quȩ agunt uiderent. qͣlit᷑ bona oꝑa malis
ac̾tib ꝑdant agnoscerent. sic̃ scͥptũ ẽ. Et qͥ mercedes
congͣgauit. misit eas in sacculũ ꝑtusũ. Deꝑtuso qͥppe¬
sacculo aliunde erit quod aliunde mutit᷑. quia
indiscrete m̃tes mercedẽ quȩ erbono oꝑe adqͥrit᷑.

Expanded text:
ant. De quibus ant. De quibus scriptum est: Qui laetantur cum malefecerint, et exsultant in rebus pessimis . Saepe vero justus qui eos conspicit deflet, sed ipsi phreneticorum more planguntur, et rident. 10. Alii indigentibus de rebus propriis multa largiuntur, sed cum occasionis tempus invenerint, indigentes opprimunt, eosque quibus valuerint rapinis devastant. Ponunt ante oculos cogitationis suae bona quae faciunt, et non ponunt pessima quae committunt. 1206 Hi videlicet coram facie sua non ambulant, quia si sibimetipsis praesentes essent, cuncta subtiliter quae agunt viderent, qualiter bona opera malis actibus perdant agnoscerent, sicut scriptum est: Et qui mercedes congregavit misit eas in sacculum pertusum . De pertuso qsacculo aliunde exit quod aliunde immittitur, quia indiscretae mentes mercedem, quae ex bono opere acquiritur,
Abbreviated transcription (Latin):
corrigere ꝑlegis p̃ceptũ moyses studuit. cũ dix̃ ut
iustũs debera ẽe modius equusq sextariꝰ. Hinc sa
lomon ait. Pondꝰ et pond̾. insura. ⁊ m̃sura. utrũq
ab ominabile ẽ ap̃ dm̃. Scimꝰ qr uinegociatoꝵ dupli¬
ci pond̾e. aliud maiꝰ. aliud minꝰ ẽ. Nã aliud pondꝰ
habent. adqͦd pensant sibi. et aliud pondus. ad qͦd
pensat ꝓximo. Addandũ pondera leuiora. ad ac
et ponctus ht̃. Utrũq gͦ ab ominabile ap̃dm̃.qr si¬
sic ꝓrimĩi ut se diliger&. hc̃ inbonis sic̃ se amaret:
et si sic se sic̃ ꝓximũ aspicere. se in malis sic̃ ꝑximu
iudicaret. Debemꝰ gͦ nosinet ipsos sollicitẽ sic̃ alios
uidere. nosq ipsos ut dic̾tũ ẽ ante nos ponere. ut
pennata animalia incessant᷑ imitantes. ne nesci¬
amus quid agimꝰ. corã facie nr̃a semꝑ ambuleniuᷤ.
Peruersi aut sic̃ paulo aute iã dirimꝰ. corã facie sua

Expanded text:
corrigere per legis praeceptum Moyses studuit, cum dixit ut corrigere per legis praeceptum Moyses studuit, cum dixit ut justus deberet esse modius aequusque sextarius . Hoc vero Salomon ait: Pondus et pondus, mensura et mensura, utrumque abominabile est apud Deum . Scimus quia in negotiatorum duplici pondere aliud majus, aliud minus est. Nam aliud pondus habent ad quod pensant sibi, et aliud pondus ad quod pensant proximo. Ad dandum pondera leviora, ad accet pondus habet. Utrumque ergo abominabile essic proximum ut se diligeret, hunc in bonis sicut se amaret. Et si sic se sicut proximum aspiceret, se in malis sicut proximum judicaret. Debemus ergo nosmetipsos sollicite sicut alios videre, nosque ipsos, ut dictum est, ante nos ponere, ut pennata animalia incessanter imitantes, ne nesciamus quid agimus, coram facie nostra semper ambulemus. Perversi autem, sicut paulo ante jam diximus, coram facie sua
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Niã st̃ multa peccata que cõmittimꝰ. s idcirco
nob̾ gͣuia ñ uident᷑. qr pͥuato nos amore diligente ᷤᷤ.
clausis nob̾ołis in nr̃a deceptione blandun. S ñ
fit plerũq: ut et nra gͣuia leuit᷑. et ꝓximoꝵ mala
leuia. guit᷑ uidicemus. Scͥptũ qͥppe ẽ. Frunt ho¬
mines seipsos amantes. Et scims. qr uehement᷑
claudit ocłmn cordis. amor pͥuatꝰ. Exquo fit ut hoc
apximo. et nobis nunis de testabile eẽ uideatur.
S. qre hoc quod nobis uile uidebat᷑ in nob̾ graue ui
det᷑ iprimo. nͥ qr nec nos sic̃ ꝑximũ. nec ꝓximũ
consp̃icimꝰ sic̃ nos: Si enĩ nos sic̃ ꝑ ximũ conspice¬
remus. nr̃a rep̃hensibilia districte uideremus.
Etrursũ si ꝑxinũ aspiceremꝰ ut nos. nũꝗͣ nob̾ eius
actio app̃ater& intolerabilis. qui sepe fortasse
talia egimꝰ. et nichil nos ꝑrimo intolerabile fe¬
cisse putabamꝰ. Hoc male diuisũ m̃tis nr̃e uidiciũ.

Expanded text:
dit. Nam sunt multa peccata quae committimus, sed idcirco dit. Nam sunt multa peccata quae committimus, sed idcirco nobis gravia non videntur, quia privato nos amore diligentes clausis nobis oculis in nostra deceptione blandimur. Unde fit plerumque ut et nostra gravia leviter, et proximorum mala levia graviter judicemus. Scriptum quippe est: Erunt homines seipsos amantes . Et scimus quia vehementer claudit oculum cordis amor privatus; ex quo fit ut hoc a proximo, et nimis nobis detestabile esse videatur. Sed quare hoc quod nobis vile vid proximo, nisi quia nec nos sicut proximum, nec proximum conspicimus sicut nos? Si nos sicut proximum aspiceremus, nostra reprehensibilia districte videremus. Et rursum, si proximum aspiceremus ut nos, nunquam nobis ejus actio appareret intolerabilis, qui saepe fortasse talia egimus, et nihil nos proximo intolerabile fecisse putabamus. Male divisum mentis nostrae judicium
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Ipsa itaq repetita uidet᷑ ẽẽ sententia. S qr corã
inp̾senti dicimꝰ. possumꝰ subtiliꝰ inqͥrendo discernere
quod aliud sit ante faciẽ ambulare. atq aliud in
pͥsenti. a ñ faciẽ qͥppe ambulare ẽ. anteriora pe¬
tere. In p̃senti uͦ ambulare ẽ sibim e ipsi absentẽ
ñ ẽẽ. Omis et enĩ iustꝰ qui uitã suã sollicitꝰ aspicit.
et cdiligent᷑ consid̾at qntũ cotidie inbonis crescat.
aut fortasse qntũ ã bonis decrescat. iste qi se ante se
ponit. corã se ambulat. qͥppe qͥuigilant᷑ uid&̾. utrum
surgat an defluat. Quisquis uͦ ute sue custodiam
negligit. discutere que agit .: que loquit᷑. qͣ cogitat.
aut despicit. aut nescit. cũa se iste ñ ambulat᷑. qr
qualis scc insuis morib uel ac tib ignorat. Nee
sibim&. ipsi p̃sens ẽ. qui sem& ipsũ cotidie erquirere atq
cognoscere sollicitꝰ ñ ẽ. Iue aũ ueracit᷑ se añ se ponit.
sibiq inp̾senti ẽ. qͥ se insuis actib tanꝗͣ aliũ atten¬

Expanded text:
bat. » Ipsa itaque repetita esse videtur sententia. Sed quia coram in praesenti dicimus, possumus subtilius inquirendo discernere, quod aliud sit ante faciem ambulare atque aliud in praesenti; ante faciem quippe ambulare est anteriora sentem non esse. Omnis etenim justus qui vitam suam sollicitus aspicit, et diligenter considerat quantum quotidie in bonis crescat, aut fortasse quantum a bonis decrescat, iste quia se ante se ponit, coram se ambulat, quippe qui vigilanter videt utrum surgat an defluat. Quisquis vero vitae suae custodiam negligit, discutere quod agit, quae loquitur, quae cogitat, aut despicit, aut nescit, coram se non ambulat, quia qualis sit in suis moribus vel actibus ignorat. Nec sibimetipsi praescognoscere sollicitus non est. Illi autem veraciter se anteponit, sibique praesens est qui se in suis actibus tanquam alium atten
Abbreviated transcription (Latin):
eleuate uicissim iͥ coniunc̾tione concordent.Iua ĩ re
questio orit᷑. qr si due penne que eleuant᷑ amorẽ et
sp̃e. duȩ u̾ que corꝑa contegunt. timorẽ et penuiten¬
tiã designant. curdue que extense sunt dicunt᷑ ẽẽ
conuinc̾te. ⁊ due que corpꝰ contegunt ñ dñr. S in
hac re facił largiente dõ racio occurrit. qͦd sc̃oꝵ pen¬
ne conumc̃te st amor et spes. Duȩ uͦ pennȩ que cor¬
pora contegunt. sibun& ipsis ad alterutr̃u coniunc¬
te nͣst. timor et penitentia. Dauid enũ ꝓlapsu car¬
nis. tim̃do & penitendo affugit᷑. petrꝰ casũ ꝑfidie
feuit amare. paulꝰ inse crudelitatẽ p̾terite ꝑsecutioĩs
Aeuit. om̃s tam̃ unã pata appetunt. ad unũ auctorẽ
om̃iũ puenire festinant. Due. gͦ singłoꝵ penne con¬

Expanded text:
deplorant. Qua in re quaestio oritur; quia si duae pennae, quae elevantur, amorem et spem, duae vero quae corpora contegunt, timorem et poenitentiam designant, cur duae quae extentae sunt, dicuntur esse conjunctae, et duae quae corpus contegunt non dicuntur? Sed hac in re facilis, largiente Deo, ratio occurrit, quod sanctorum pennae conjunctae sunt, amor et spes. Duae vero pennae, quae corpora contegunt, sibimetipsis ad alterutrum conjunctae non sunt, timor et poenitentia. David enim pro lapsu carnis timendo et poenitendo affligitur. Petrus casum perfidiae flevit amare. Paulus in se crudelitatem praeteritae persecutionis plangit. Omnes tamen unam patriam appetunt; ad unum auctorem omnium pervenire festinant. Duae ergo singulorum pennae con
Abbreviated transcription (Latin):
secutꝰ sũ eccłam dĩ. Incuiꝰ uerbis. quid aliud quã
duritia nr̃e m̃tis accusat  Quia ipse plangit qͦd
ante baptisina cõmiserat. nos uͭ et pꝰ baptisma nul¬
ta cõmisimꝰ. et tam̃ flere recusamꝰ. Quattuor itaq
pennis scã animalia utunt᷑. qr ꝑamorẽ et spem
ad celestia euolant. et ꝑtimorẽ et penitentiã
facꝰta inse illicita deplorant. S quia dic̾tũ ẽ due¬

Expanded text:
secutus sum Ecclesiam Dei . » In cujus verbis quid aliud quam duritia nostrae mentis accusatur? quia ipse plangit quod ante baptisma commiserat; nos vero et post baptisma multa commisimus, et tamen flere recusamus. Quatuor itaque pennis sancta animalia utuntur, quia per amorem et spem ad coelestia evolant, et per timorem et poenitentiam facta in se illicita deplorant. Qua in re qu
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ ustꝰ qͥsq ꝑ racionẽ homo. ꝑsacͥficiũ mortificati¬
onis sue uitulꝰ. ꝑfortitudine̾ securitatis leo. ꝑ contẽ¬
placionẽ uͦ effĩcit᷑ aquila. rec̾te ꝑhec scã animalia
signari unꝰqͥsq ꝑfectꝰ pot̃. Quod idcirco dicimꝰ. ut ea
que de .iiiͦi. animalib dicta sunt. ꝑtinere qͦ etiã ad

Expanded text:
quisque per rationem homo, per sacrificium mortificatiquisque per rationem homo, per sacrificium mortificationis suae vitulus, per fortitudinem securitatis leo, per contemplationem vero efficitur aquila, recte per haec sancta animalia signari unusquisque perfectus potest. Quod idcirco dicimus, ut ea quae de quatuor animalibus dicta sunt pertinere e
Abbreviated transcription (Latin):
te sua ĩmortał ꝑmanendo uigilauit. Ipse etiã pꝰ
resurrectionẽ suã ascendens ad celos. insuꝑioribus
ẽ eleuatꝰ ut aquila. Totũ gͦ simul nob̾ẽ. qui et nascen¬
do homo. et moriendo uitulꝰ. et resurgendo leo. et
adcelos ascendendo aquila fac̾tꝰ ẽ. S quia ꝑ hȩc ani¬
malia. euuangłistas qͣttuo et sub eoꝵ spe̾ simul per¬
fecꝰtos om̃s iã suꝑiꝰ significari diximꝰ restit ut quomodi
tulus. et leo simul et aquila ẽ. homo enĩ. racionale
ẽ animal. Uitulus aut̃. in sacͥficio mactari solet. Leo
et in reu̾beratis ocłis. solis radiis intendit. Omĩs itaq
qͥ inracione ꝑfectꝰ ẽ. homo ẽ. Et qm̃ sem &x ipsũ ab hui
mundi uoluptate mortificat. uitulꝰ. Quia uͦ ipsa
sua spontanea mortificatione cont᷑ adusa om̃ia.
fortitudinẽ securitatis hab&. unde scͥptũ ẽ. iustꝰ aũ
qͣsi leo confidens absq t̾rore erit. leo ẽ. Quia uͦ sublimit̃

Expanded text:
te sua immortalis permanendo vigilavit. Ipse etiam post te sua immortalis permanendo vigilavit. Ipse etiam post resurrectionem suam ascendens in coelos, in superioribus est elevatus ut aquila. Totum ergo simul nobis est, qui et nascendo homo, et moriendo vitulus, et resurgendo leo, et ad coelos ascendendo aquila factus est. Sed quia per haec animalia Evangelistas quatuor, et sub eorum specie simul perfectos omnes jam superius significare diximus, restat ut quomodo tulus, et leo simul et aquila est. Homo enim rationale est animal. Vitulus autem in sacrificio mactari solet; « leet inreverberatis oculis solis radiis intendit. Omnis itaque qui in ratione perfectus est homo est. Et quoniam semetipsum ab hujus mundi voluptate mortificat, vitulus est; quia vero ipsa sua spontanea mortificatione contra adversa omnia fortitudinem securitatis habet, unde scriptum est: Justus autem, quasi leo confi
Abbreviated transcription (Latin):
quattuor. hȩc pennata animalia. scõs qͣttuor
euuangłistas designent. ipsa uniꝰ cuiꝰq libri
euuangłici exordia testant᷑. Nã qr abhumana
generatione cepit. iure ꝑhominẽ matheus.
quia ꝑclamorẽ indeserto. rec̾te ꝑleonem
marcus. quia a sacͥficio exorsus est. bene per
uitulũ lucas. qr uͦ a diumitate ubi cepit. digne ꝑ aqͥlã
significat᷑ ioħs. qui dicens inpͥncipio erat ubũ. dũ¬
impsã diuinitatis substantiã intendit. qͣsi more aqͥle
oculos insolẽ firit. S quia electi om̃s m̃bra sunt redeptoris
m̃bra eiꝰ fig̾ata sunt. nilobstat sietiã inbis om̃ib et ipse
signet᷑. Ipse enĩ unigenitꝰ dĩ filiꝰ ueracit᷑ facꝰtus ẽ homo.
ip̃se insacͥficio nr̃e redeptionis. dignatꝰ ẽ iori ut uitulꝰ.
ipse ꝑ uirtute̾ sue fortitudinis surrer̃ ut leo. Leo etiã
aꝑtis ocłis dormire ꝑhibetꝰ. qr ipsa morte inqͦ ex hu¬
manitate redẽptor nrͣ dormire potuit. exdiumita¬

Expanded text:
quatuor haec pennata animalia sancta quatuor evangelistas designent, ipsa uniuscujusque libri evangelici exordia testantur. Nam quia ab humana generatione coepit, jure per hominem Matthaeus; quia per clamorem in deserto, recte per leonem Marcus; quia a sacrificio exorsus est, bene per vitulum Lucas; quia vero a divinitate Verbi coepit, digne per aquilam significatur Joannes. Qui dicens: In principio erat Verbuipsam Divinitatis substantiam intendit, quasi more aquilae oculos in solem fixit. Sed quia electi omnes membra sunt Redemptoris membra ejus figurata sunt, nil obstat si etiam in his omnibus et ipse signetur, ipse enim unigenitus Dei filius veraciter factus est homo, ipse in sacrificio nostrae redemptionis dignatus est mori ut vitulus. Ipse per virtutem suae fortitudinis surrexit ut leo. Leo etiam apertis oculis dormire perhibetur, quia in ipsa morte in qua ex humanitate redemptor noster dormire potuit, ex divinita