comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iisnitnũ supplantat. paulo attestante
ꝗait adtimotheũ. Radix omiũ malors
ẽ cripiditas. Poñderosus uͦ ẽ quiturpitu.¬
& nequaꝗͣ quidẽ usꝙ ãtopꝰ nefariũ rapi¬
tur: si eiꝰ animis uoluptate luaxurie si¬
ne ullo repugnationis stimulo delectat᷑.
itiũ quippe pondis ẽ. cũhumor uisce¬
rũ adiurilia labitur. Quȩ ꝓfecio cũmole¬
stta dedecoris iniuinescunt. podenos gͦ ẽ.
quitotis cogitauoĩsb adlururiã defluc̃s.

Expanded text:
imium supplantat, Paulo attestante, qui ait: Radix omnium malorum est cupiditas . Ponderosus vero est, qui turpitufarium rapitur, sed ejus animus voluptate luxuriae sine ullo repugnationis stimulo delectatur. Vitium quippe ponderis est, cum humor viscerum ad virilia labitur, quae profecto cum molestia dedecoris intumescunt. Ponderosus ergo est, qui totis cogitationibus ad lasciviam
Abbreviated transcription (Latin):
bro atteritur. ⁊̃ aties pupille uitinir. Eisunt
ñnulli quou sensũ carnał uits oꝑatio sauti¬
at. quiuidere recta subtilit̾ peringenium
itaq ẽ. cuiꝰ sensũ natura exactuit. s conu̾sa¬
tiotuis pͣuitas ꝯfundit. Cubn pangłm õr in

Expanded text:
ra atteruntur, etiam acies pupillae vitiatur. Et sunt nonnulli, quorum sensum carnalis vitae operatio sauciat, qui videre recta subtiliter per ingenium itaque est, cujus sensum natura exacuit, sed conversationis pravitas confundit, cui bene per An
Abbreviated transcription (Latin):
cexit offensã. qr miẜtus ẽ agaghostiũ regẽ.
latronẽ filiis dep̃eantib motꝰ ⁊ lacͥmis cõiu¬
gi eiꝰnflexꝰ ab soluendũ putat. cui adhuc
latapurandi aspirt affectus. ĩnẽ uinocentes
iii eritio. qͣ libat multoꝵ exita cogitantẽ.
Certe siglaõium repͥmit. inncła dissoluit:
laxat exicium. Cur᷑ latrocinandi qua pͭclem̃¬

Expanded text:
xit offensam, quia miseratus est Agag hostium regem, latronem filiis deprecantibus motus et lachrymis coniugis inflexus absolvendum putat cui adhuc latrocinandi aspiret affectus, nonne innocentes tradet exitio, qui liberat multorum exitia cogitantem? Certe si gladium reprimit, vincla dissolvit, cur laxat exsilio? cur latrocinandi qua pote
Abbreviated transcription (Latin):
tebant᷑. ac̾rime puniebat. Nñ amaniã ⁊ saphi¬
ram sp̃iu scõ m̃uentes. mortis sentñtia ꝑcu¬
lit. Sic ⁊̃ paulus dũ asuocõtẽpti. ꝑra ãmomi¬
tiõe. multĩmoda cõmdatiõe sui corĩthiosre¬
uocar. magũ illũ elimã ꝗedituroᷤ afid̾ retra¬
bebat cecitate ꝑcussit. utcetĩ t̃riti p̃dicatiõ ẽ¬

Expanded text:
tebantur, acerrime puniebat. Unde Ananiam et Sapphiram Spiritui sancto mentientes mortis sententia perculit. Sic etiam Paulus, dum a suo contemtu pia admonitione et multimoda commendatione sui Corinthios revocaret, magum illum Elymam, qui credituros a fide retrahebat, caecitate percussit
Abbreviated transcription (Latin):
ta. st utdelinquẽti correctio. ⁊nafe ministre¬
nir subsidiũ. tonec ꝑsentñtiã uidicis ãdep¬
ta spe correctionis. maloꝵ tollat̃ ex̃catũ. Inħ
gͦ iubemur diligẽ inimicos. ⁊ misereri eoꝵ eͥut
penitãtib solatia impenoamꝰ alt̃ alit hona roa
tatidonemꝰ. Sic enĩ ergapenitẽtes ñseui. s

Expanded text:
tas, sed ut delinquenti correctio et naturae ministretur subsidium, donec per sententiam judicis, ademta spe correctionis, malorum tollatur exercitium. In hoc ergo jubemur diligere inimicos, et misereri eorum, utoenitentibus solatia impendamus, alter alterius onera tat
Abbreviated transcription (Latin):
hũc ordinẽ. munum fuĩt datione lucͣ¬
tus. ⁊ suscepto honoĩs gͣdu pͥuetur: ⁊ in
monastio fub ꝑhẽm penitentia trudat᷑.
Illiuͦ qui hac beuusa mũum acceptores
sui amissiõe inułteniur. Siuͦ laici ppͣe

Expanded text:
hunc ordinem muneris fuerit acceptione lucratus, et suscepto honoris gradu privetur, et in monasterio sub perenni poenitentia trudatur. Illi vero qui pro hac causa munerum acceptores s amissione
Abbreviated transcription (Latin):
cisti. ftinfra. decorari pallio uolum: for¬
sãmoib indecori dũ nicħ inep̃ali ceruict
splendiorꝰ quĩ fulg humilitas. Oport
gͦ fr̃nitatẽ tuã sihonões suoᷤ sibi ꝗb lib ar¬
gumitis stabili ꝓposuuit miae defend ã aũ¬

Expanded text:
cisti. Et infra: § 2. Decorari pallio volumus forsan moribus indecori, dum nihil in episcopali cervice splendidius fulget quam humilitas. Oportet igitur fraternitatem tuam, si honores suos sibi quibuslibet argumentis stabili proposuit mente defendere, au
Abbreviated transcription (Latin):
oũ illip̃tiũ donant: utpontificał ordinꝰ
sublimitatẽ accipiant. obliti u̾doꝵ pet̾
quidix̃ adsimonẽ. Feccuna tua tecũ sit
⁊ maioꝵ freq̃nt̃ extat mucrone suc̃cisũ.
nos quoꝙ huic uultũ canceroso. ignitũ
ꝙ suꝑ ẽ adhuc inicimꝰ ferrũ. d̾cernente ᷤ

Expanded text:
um vile pretium donant, ut pontificalis ordinis sublime culmen accipiant, obliti verborum Petri, qui dixit ad Simonem: Pecunia tua tecum sit et majorum frequenter constat mucrone succisum, nos quoque huic vulneri canceroso ignitum quod superest adhuc injicimus ferrum, decernentes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecto intelligunt᷑. qd̾ sponsali ꝯũctioe ẽ ini¬
natũ. ⁊ offitioᷤ corꝑał cõmirtionis cõsumatũ.
Illa uõ quib separabile cõiugiũ ostẽdit᷑: de
initiato intelliguntur. qd̾ ñdũ offõ sui per
appellantur ꝯiuges ꝯsuetudine scripture.
spe futuroꝵ: ñ cffectu p̃sentiũ. Uñ ab̃rcũ¬

Expanded text:
ntur, quod sponsali conventione est initiatum, et officio corporalis commixtionis est consummatum. Illa vero, quibus separabile conjugium ostenditur, de initiato intelliguntur, quod nondum officio sui perfeappellantur conjuges consuetudine scripturae spe futurorum, non effectu praesentium. Unde Ambro
Abbreviated transcription (Latin):
di:sic ⁊ coniur matͥs eius appcuatus ẽ. ñ ꝯiugii
effectu. s subministratione necessarioꝵ. ⁊ in¬
minauit: quia futura erat coniur. hinc et
beda suꝑ leuiticum. Siquis sponsamatt̾̃us
uiolauĩt. ⁊ c̃. Sponsam uxorem dicit. ñ quȩ
tunceẽt. s quȩ futura erat uxor. hincier suꝑ¬

Expanded text:
di sic et coniux matris eius appellatur non coniugii effectu, sed subministratione necessarie, et inminavit, quia futura erat uxor. » Hinc et Beda super Leviticum: Si quis sponsam alterius violaverit, etc. sponsam uxorem dixit, non quae tunc erat, sed quae futura erat uxor. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
cusatiõe sui s ꝑmutũt᷑. Itẽ paułꝰ petrũ
legi ꝙ subditi p̾sunt rep̃hende p̃latossuo:
suep̾hensibiles fũint. sib facile refellit. si
uñsit rep̃hensus adu̾titur. petrus cogebat
gentes utinzare. iau̾itate eugłii recedere.
thẽs.Par aũt ẽ inse afide exorbitare.⁊ alio

Expanded text:
um ligi, quod subditi possunt reprehendere praelatos suos, si reprehensibiles fuerint. Sed hoc facile refellitur, si, unde sit reprehensus, advertitur. Petrus cogebat gentes judaizare, et a veritate Evangelii recedere, trahens. Par autem in se est a fide exorbitare,
Abbreviated transcription (Latin):
constat eos cͣe sac̾s regłas agẽ. Ucrũ quiacͥ¬
mina ñ equalia s̃. ꝑhibesq alios hoꝵ ꝓpt̃
nimiã ebetudiñe in desperiuonẽ cecidisse.
alios ob s ad paganos fugisse. tͥ ħ ꝯmittimꝰ
decernendũ. nimirũ quia loca ⁊ tp̃s religi¬
onis illius. modumq culpe. nec ñ ⁊ pe¬
nitentieam. ⁊ gemitus hominum. ad con

Expanded text:
. Verum quia crimina non aequalia sunt, perhibesque alios horum propter nimiam hebetudinem in desperationem adesse, alios ob hoc ad paganos fugisse, tibi hoc committimus decernendum, nimirum qui loca et tempus regionis illius, modumque culpae, necnon et poenitentiam, et gemitus hominum ad con
Abbreviated transcription (Latin):
ĩu sitit: ueniat ⁊ bilut. Ꝙ pot̃ caꝑe capiat. nõ
dic̃ uelitis. ñõlitis. bibñdũ uob̾ẽ. atq currũ¬
dũ. s quoluit. ꝙ potuerit currere atq por¬
tare: ille uinẽ ille saciabit᷑. Et iõ płpost amat
uirgines c̾. qr spõte tribiuit qd̾ sibi ñ fũt

Expanded text:
i sitit, veniat, et bibat. Qui potest capere, capiat . Non dicit, velitis, nolitis bibendum vobis est, atque currendum: sed qui voluerit, qui potuerit currere, atque potare, ille vincet, ille satiabitur. Et ideo plus amat virgines Christus, quia sponte tribuunt, quod sib
Abbreviated transcription (Latin):
celoꝵ regna ⁊ñoñti icciꝑe uxorẽ. s difficilis
res ẽ: ⁊ ñ om̃s capuit u̾bũ istud. Uerũ ꝗbꝰ da¬
tũ ẽ alioᷤ hoĩũ eumchos nat᷑a facit. alios
us hoĩũ. mͥ illi eunuchi placẽt: qͦs castraũ
ñ necessitas s uoluntas libñter eos in meo
recipio simi ꝗ se castrauer̃ ꝓpt̃ reguũ celoꝵ.¬

Expanded text:
coelestia regna tendenti accipere uxorem; sed difficilis res est, et non omnes capiunt verbum istud, verum quibus datum est. Alios eunuchos natura facit, alios vis hominum; mihi illi eunuchi placent, quos castravit non necessitas, sed voluntas; libenter illos in meos sinus recipio, qui se castraverunt
Abbreviated transcription (Latin):
g̃ sunuenti sum̃t. d̾ridentes eos quilib ⁊religi¬
osis uestim̃tis amicti s. ꝑ epithimiũ corrigãt᷑
p̾scis enĩtpr̃ib om̃is sacratus uir. cũ meclioeri
sitatẽ suã. s ꝑo uenustatẽ accipr̃. elatiõis ht̃ ca¬
lũpniã. ꝗ̃ admodũ magnus ait basilf. Sed nop
ersericis tertis. uestẽ quis uaĩatam
induetut. neq apponebat uirioꝵ coloꝵ orna¬
m̃ta. insũmitate uestim̃toꝵ. aucdierat enĩ qui¬

Expanded text:
 inventi fuerint deridentes eos qui vilibus et religiosis vestimentis amicti sunt, per epitimium corrigantur. Priscis enim temporibus omnis sacratus vir cum mediocri sitatem suam, sed propter venustatem accipitur, elationis habet calumniam, quemadmodum magnus ait Basilius. Sed neque ex sericis texturis vestem quis variatam induebat, neque apponebat variorum colorum ornamenta in summitate vestimentorum. Audierunt enim
Abbreviated transcription (Latin):
t dix̃ dnĩs admoysen ⁊ ad eleaaꝵ filiũ aaron
sac̃dotẽ. Tollite turibulla etra emedio exust ̃¬
rũ ⁊ ignẽ alienũ hc̃ sem̃mna ibi. qã scĩficart̃
nas ductiles circũpositiõẽ altari qm̃ oblata
filiis isrł. S⁊ notandũ nouo mͦ dicta scĩficata¬

Expanded text:
t dixit Dominus ad Moysem, et ad Eleazarum filium Aaron sacerdotem: Tollite thuribula aerea e medio exustorum, et ignem alienum hunc seminate ibi, quia sanctificaverunt t fac ea laminas ductiles, circumpositionem altari, quoniam oblata filiis Israel. S
Abbreviated transcription (Latin):
satorec epoꝵ. cũ eĩs pacificare famibrarit̃ mi¬
nimepotuint: t̾c ip̃r legitimo. eoᷤ adsinodũ᷑
eis opponit᷑. utadresponsionẽ p̃parati adueni¬
ant. flã siaut ui aut timore eiecti. au̾ss reb¬
o eipoliati fu̾int: nec canonice uocari adsino
restituãt᷑ ⁊ suaoia eis legalit̾ redtant᷑.¬

Expanded text:
satores cum eis pacificare familiariter minime poterunt; tunc tempore legitimo eos ad synodum  ut ad responsionem praeparati adveniant. Nam si aut vi, aut timore ejecti, aut suis rebus exspoliati fuerint, nec canonice ad synodum restituantur, et sua omnia eis legaliter reddant
Abbreviated transcription (Latin):
partem se transtulĩt: pori coniugio quod ui¬
dici incertũ ẽ sentẽtia fẽ ri ñ potẽrit. Incerta
enimaitsixtus pp̃. scribit ep̃is ꝑhispaniam cõ¬
stitutis. nemo pontificum iudicare p̃sumat.
⁊ qũauis uera sint: t̾n credẽnda sunt. nͥ quȩ
certis inditiis compbantur. nͥ quȩ manifesto¬

Expanded text:
partem se transtulerint, pro priori conjugio, quod judici incertum est, sententia ferri non poterit. Incerta enim ut Sixtus  Papa scribit episcopis per Hispaniam constitutis nemo poquia quamvis vera sint, non tamen credenda sunt, nisi quae manifestis inditiis comprobantur, nisi quae
Abbreviated transcription (Latin):
rint legiima. ħinc ⁊ innouellis. Si quis diui¬
nis tactis scripturis iuruũt mulieri legitimã
se cẽ urorem habiturum ł siioratorio tale
sacͣm̃tũ dedit. sit ula segitima uxor. quauis
nulla dos. nulla scriptura aua int̃posita
cussolui. siexitriusq cõfe̾ssione ꝓbari poter̃t.

Expanded text:
inc etiam in Novellis: C. IX. Si quis divinis tactis scripturis juraverit mulieri, legitimam se eam uxorem habiturum, vel si in oratorio tale sacramentum dederit, sit illa legitima uxor, quamvis nulla dos, nulla scriptura alia interpositdissolvi, si utriusque confessione probari poterunt:
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e. ⁊ sine ua sapientia estimat seprutentẽ
fieri posse ñsans s⁊ eger. ñ prudẽs sistul¬
tus. inegͥtud ine assidua laborabit. ⁊ inceci¬
tate noria stultꝰ ⁊õmens ꝑmanebit. Aeꝓ
ind̾ oĩs inquisitio. ⁊ oĩs curato q̃ adiuinis

Expanded text:
et sine vera sapientia aestimat se prudentem fieri posse, non salvus sed aeger, non prudens sed stultus, in aegritudine assidua laborabit, et in caecitate noxia stultus et demens permanebit. Ac proinde omnis inquisitio et omnis curatio quae a divinis
Abbreviated transcription (Latin):
obicit᷑ sꝑretis legalib ꝯnubus adultã do ⁊ laxurĩ¬
de adĩstar  socomiticegentis fedã uit ã du¬
tit: d̾tali cõmuixtione meretͥtũ. estimãoũ
c degnes ppłos. ⁊ ignobiles ⁊ furentes libi¬
dine fore ꝓereandos. Adextremũ inuisã
plebẽ aodetiora.⁊ ignobiliora uergentẽ. ⁊
nouissime nec bello sclari foriẽ. nec infide
stabrlem. ⁊ nec honorabiẽ hõib. necdeo
amabilẽ et̃ uentura. sic̃ aliis gentib yspaniȩ¬

Expanded text:
legalibus connubiis adulterando et luxuriando ad instar Sodomitanae gentis foedam vitam duxerit: de tali commixtione meretricum aestimandum est degeneres populos et ignobiles et furentes libdine fore procreandos, et ad extremum universam plebem ad deteriora et ignobiliora vergentenovissime nec in bello saeculari fortem, nec in fide stabilem, et nec honorabilem hominibus, nec Deo amabilem esse venturam, sicut aliis gentibus Hispani
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ ui̾atur. insui natura uitiosumẽ. uł uitã adim̃e:
ut adult̾iũ homicrorũ. ⁊ his similia ł reꝑari nõ
ꝑmittẽs. ułuti cũ inimico adpacẽ ñreclire. andi¬
genti miẜicorait᷑ ñ subuenire. pti qͥ p ᷤpicuã
nuari ñ tbr. Circaħ itaꝙ iuram̃ta intelligentas:
q̃d̾ illicitis iram̃tis ñ obẜuandis supͣ statita

Expanded text:
itiosum est vel vitam adimens, ut adulterium, homicidium et his similia, vel reparari non permittens, veluti cum inimico ad pacem non redire, indigenti misericorditer non subvenire. Ista quia perspicuam vari non debent. Circa hec itaque iuramenta intelligenda sunt que de illicitis
Abbreviated transcription (Latin):
indici. Exm̃o uranditc̃ illicitũ ẽ uiram̃tũ. qñ
inconsid̾ate  incͥcũscͥpte aliquid iurat᷑. quonec
u̾it ħ quãus aliꝗb uid̾atur rep̃hñsibile. quia
opus caĩtatis iuram̃to se ñfactiꝵ pmisit: nul¬
catus tonsurã uł religionis uestẽ susciput. ñ tñ
li habitu scĩssimi. ⁊ dõ dilectissimi inueniant̃:
Quo erẽplo euident᷑ datur intelligi. quotiaens
necessitatib eiꝰ subueniendi.

Expanded text:
indici. Ex modo iurandi tunc est illicitum iuramentum quando inconsiderate et incircumspecte aliquid iuratur, quo neverit. Hoc quamvis aliquibus videatur reprehensibile, quia opus caritatis iuramento se non facturum promisit, nulcatus tonsuram vel religionis vestem suscipiat, non tamen ci habitu sanctissimi et deo dilecti inveniantur. Quo exemplo evidenter datur intelligi, quoties alnecessitatibus eius subveniendi.
Abbreviated transcription (Latin):
penitenne tiꝰ ꝯstirius. ⁊ in aliqͥ eũ monastio
illiꝰ aluĩte necee e oradinare pbrm. Nã illieui
erutus ẽ ocłs: ñ pꝰs uixta canones sacerdotii
sisse c̾ilend̾ẽ. nec sac̃tissimos caones aliq̃m
ipiscenoũ ñ impedr: suũ excepisse regłis
pisci ñpꝰsit s⁊ nec uli ullatenꝰ. qĩ incõpẽsauo¬
ne iniurie. sac̃tus ordo concedipotĩt. ꝗad
tantã. sacerlotẽ ꝓͥũ potuit iracunoram pͣuo¬
care: uiille osfiñ in quoerat amut̾i: itiste
ꝓuectus sui ꝑdẽt facultatẽ:¬

Expanded text:
poenitentiae constituas, et in aliquo eum monasterio iest, non possunt juxta canones sacerdotii sisse credendus est. Nec sacratissimos canones aliquem ipiscendum non impediret, suis excepisse regulispisci non possit. Sed nec illi ullatenus quasi in compensationem injuriae sacratus ordo concedi poterit, qui ad tantam sacerdotem proprium potuit iracundiam provocare, ut et ille officium, in quo erat, amitteret, et iste provectus sui perderet facultate
Abbreviated transcription (Latin):
torio nob ⁊etlcuit oblato. ꝙ habetur inss
subcui olim sibi ⁊ ante annos pli̾mos colla¬
tam pbriiclignitate. Quã reu̾a inmaculati
ritas. dĩisa sectanitu. ⁊ ambigutas inuer
ammau dum inminentes gladios euadere.
fuge p̃sidio rat̾etur. aͣcutis subdib occurẽ¬
nasibi septa t̃nsilens: inferiõres partes cor¬
pis inseriusse. suggessit. que i idhibita
nꝰ sacꝰ scaminissia sic̃ consueuit ex̃ceat. Nec em̃¬

Expanded text:
torio nobis deflevit, ablato quod haberet in subditis. Olim sibi ante plurimos annos collatam presbyterii dignitatem, quam revera immaculati ritas diversa sectantium, et ambiguitas invexit animorum, dum imminentes gladios evadere fugae praesidio niteretur, acutis sudibus occurrentia sibi septa transsiliens, inferiores partes corporis inseruisse suggessit, quae vix adhibita us sacrosancta mysteria, sicut consuevit, exerceat. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
ter ꝓhibent᷑ penitenteᷤ reconciliare. s ĩpu¬
blica missa. Pruata uͦ recõciliatio ẽ. qñ de
occultis peccatis penitentes ł in extremis a¬
gentes. ad grãm recõciliatioĩs accedãt. ħ̾
recõciliatio. põt fieri ꝑsacerdotẽ. Uñ euari¬
stus .p̃p. ait

Expanded text:
are, sed in publica missa. Privata vero reconciliatio est, quando de occultis peccatis poenitentes vel in extremis agentes ad gratiam reconciliationis accedunt. Haec reconciliatio potest fieri per sacerdotem. Unde Evaristus Papa ait
Abbreviated transcription (Latin):
mistrue qi icumis aut cõsecrare altare pb̾r
in eccła fũdere. aut penitentẽ in eccła bndi¬
cere ꝓb̃ro penitꝰ ñ licebit.
ciliariñ põt. s⁊ notandũ ẽ. qd̾ recõciliatio
ali ẽ publica: alia pͥuata. Publica recõcilia¬
tio ẽ. qñpenitentes añ eccłe ingressum pu¬
buce rep̃sentãt᷑. ⁊ ꝑ ĩpositone manꝰ ep̃ał. eccłȩ¬

Expanded text:
istrare diaconus, aut consecrare altare presbin ecclesia fundere, aut poenitentem in ecclesia benedicere presbytero penitus non licebit.ciliari non potest. Sed notandum est, quod reconciliatio alia est publica, alia privata. Publica reconciliatio est, quando poenitentes ante ecclesiae ingressum publice repraesentantur, et per impositionem manus episc
Abbreviated transcription (Latin):
d debetur ⁊ sibnigne remittiturꝰ ñtñ iniq
repetit᷑. Pecrat aũt quiexig̾ ult̃debitũ. iõq
lex modrĩ sugeens: penã talionis institint:
S⁊ tu eo longe es apecẽto iniusti exactoĩs: qͦ
omĩo ñexigiꝰdebitũ. Iõꝙ bonus magist̃. ait.¬

Expanded text:
mittitur, non tamen inique repetitur. Peccat autem qui exigit ultra debitum, ideoque lex modum figens poenam talionis instituit. Sed tu eo longe es a peccato injusti exactoris, quo omnino non exigis debitum, ideoque bonus magister ait
Abbreviated transcription (Latin):
b aũt. platis eccłe lici. Uñ pascalis.ii.
płimũ admiram̃. ꝙ innegotiobistepbara:.
toꝵ ⁊ restiu̾ illa districtio obẜuandat̃: ꝗ̃ inea¬
nonib continetur. nequi ad ꝓbationẽ dome:¬
stici assumant̃. Cet̃m inpꝰsessionũ ł huius.¬
sũ e sitatio ee nondeb̾at. Sigͦ tõ cliciido¬
nei sũt ad assertionẽ cãȩ illiꝰ. nullatenꝰ re¬
morieant̃. s sic̃ aliis lit̾is delibatũ ẽ int̾
sci ioħis ⁊ scĩste phanicanonicos. lisilla de

Expanded text:
 autem praelatis Ecclesiae licet. Unde Paschalis II. imum admiramur, quod in negotio B. Stephani torum et testium illa districtio observanda est, quae in canonibus continetur, ne qui ad probationem domestici assumantur. Ceterum, in possessionum vel hujusvisu haesitatio esse non debeat. Si ergo iidionem causae illius, nullatenus removeantur, sed, sicut aliis literis deliberatum est, inter S. Joannis et S. Stephani canonicos lis illa ple
Abbreviated transcription (Latin):
noĩb teb: necnͥ reꝵ ignorantia psit errari:
nẽ tñ consequẽs utcontinuo err. esqs aliqͥ
nescit. sed quises seexistimat scireq nescit:
Puͦ quippe apͣprobat falsum: ꝗ emoris ẽ pͥũ¬
una eadq re ⁊ nescienti sciens. ⁊ e ra̾nti
minꝰ utilia. u̾ł ⁊̃ noxia: quis ñ ineis q̃illesitͤ.
ei p̃ftrat nesciat̃: Sunt enĩ quedã q̃nescire.¬

Expanded text:
noribus rebus, nec nisi rerum ignorantia possit errari, non tamen est consequens, ut continuo erret quisquis aliquid nescit, sed quisquis se existimat scire quod nescit. Pro vero quippe approbat falsum, quod euna eademque re et nescienti sciens, et erranti minus utilia vel etiam noxia: quis non in eis, quae ille scit, ei praeferat nescientem? Sunt enim quaedam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
assicit dĩpno: quiad suȩ dignitatis collegi
qui fuĩt cc̃ diuine legis p̃cepta collatus. Meri
etas apuerilib exorduis. usq ad ꝑfectiores
annos ꝑiscipline eccłasticȩ stipenciia cu
streuius: celsioĩs loci p̾miũ debet᷑. Sienĩ ad

Expanded text:
collegiuqui fuerit contra divinae legis praecepta collatus. Et inaetas a puerilibus exordiis usque ad perfectiores annos per disciplinae ecclesiasticae stipendia cucstrenuis celsioris loci praemium deberetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Cati. aut̾ ambientiũ p̃sũpnionẽ. auttuinul¬
tũ ualiusse ppłarẽ: utmndigniis quibꝙ et
longe ext̃ sacerdotale m̃irũ ꝯstituns. pa.¬
storale fastigiũ. ⁊ gubtiauo eccłe tredet᷑.
tium. salus ẽ sub ditoꝵ. ⁊ uẽ. incolumitas
obedientię: ibi sana c̃ formaclocine. Nrĩ¬

Expanded text:
impacati aut ambientium praesumptionem aut tumultum valuisse popularem, ut indignis quibusque et longe extra sacerdotale meritum constitutis pastorale fastigium et gubernatio ecclesiae crederetur. tium salus est subditorum, et ubi est incolumitas obedientiae, ibi sana est forma doctri
Abbreviated transcription (Latin):
susciꝑe puerum. nulla auctoritate reꝑit᷑ pħi
decernimꝰ. ut utq insimul ad hocaspirare :¬
minime p̃sumãt. Quia uͦt piaculare flagiti¬
ũ cõmisit. ꝗduab cõmatͥb uelut duab. soro¬
rib nupsit. mag̾ iuxͣ mod̾ cłpe pnĩa: s db: ĩiũ

Expanded text:
suscipere puerum, nulla auctoritate reperitur pdecernimus ut utrique insimul ad hoc aspirare minime praesumant. Quia vero piaculare flagitium commisit, qui duabus commatribus velut duabus sororibus nupsit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗrat᷑. Esto gͦ bellando pacisicus uteos quoᷤ ex¬
pugna adpacis utilitatẽ. iuĩcẽdo plucas. Beati
enĩ pacisici ait dñs qm̃ filii dĩ uocabũt᷑. Siaũt
pax humana tã dulcis ẽ ꝓtp̃rali salute mõta¬
liũ qͣnto dultior ẽ pax diuina ꝓetña salute
angłoꝵ: Itaq hostẽ pugnãtẽ. necessitas d̾pri¬
nat᷑ ñ uolũta. S ic̃ bellanti ⁊ resisteni uiolen¬
taridit᷑: ita uictoriis capto. mĩa iãdebe̾tur. ma

Expanded text:
am bellando pacificus, ut eos, quos expugnas, ad pacis utilitatem vincendo perducas. Beati enim pacifici ait Dominus quia filii Dei vocabuntur. Si autem pax humana tam dulcis est pro temporali salute mortalium, quanto est dulcior pax divina pro aeterna salute angelorum? Itaque hostem pugnantem necessitas perimat, non voluntas. Sicut rebellanti et resistenti violent
Abbreviated transcription (Latin):
adorrectiõẽ uite humano pellant᷑ auxilio nul¬
la p̃cedẽtẽ coͣrcͤtioẽ. Sic̃ isrłite. ꝗ capniuitatẽ sͥ
ĩminetẽ. egiptioꝵ suffragio seputabãt pꝰse euad̾e.
siñpenit̾̃nna p̃t̃ite uite. ñreuocantes admemo¬
subsidiũ ut uoluptuose quis inemine uiuat:
dãpnabileẽ petẽ aũt łpr̃are solatiũ utmala fa¬
cultae d̾ linquẽdi adimat᷑ uteccła pacẽ aclipi¬
scatur. ũtaliquis multoꝵ uulitati ẜ uetͣ utileẽ¬
⁊ honestũ dissimulare gͦ÷ alienũ ⁊ gͣuissimũ.
ñ sueuolupͣti. s om̃iũ ntilitati uicturꝰ. hĩc in¬

Expanded text:
orrectionem, humano pellantur auxilio nulla praecedente correctione, sicut Israelitae, qui captivitatem sibi imminentem Aegyptiorum suffragio se putabant posse evadere sine poenitentia praeteritae vitae, non revocantes ad memosubsidium, ut voluptuose quis in crimine vivat, est damnabile. Petere autem vel prestare solatium, ut mala facultas delinquendi adimatur, ut ecclesia pacem adipiscatur, ut aliquis multorum utilitatibus se honestum, dissimulare vero gravissimum. non sue voluptati, sed omnium utilitati victurus. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
ñduo. s pleres. Primꝰ lamech sanguinariuᷤ
⁊ homicida. unam carne induas diuisit uxo¬
res. frĩcidiũ ⁊ digamiã. ead cathadismmi pẽ¬
nadeleuit. de altero sep̃ties. deaito septuagies¬
septies uindicatum ẽ. Qũatũ distant ĩnũo.¬
tm̃ ⁊ memine. Quam sc̃ã sit diganna. hinc¬
enim ostẽdit᷑. qd̾ digãmꝰ ad clerum eligi ñ p.

Expanded text:
n duo, si plures. Primus Lamech sanguinarius et homicida, unam carnem in duas divisit uxores: fratricidium et digamiam, eadem cataclysmi poena delevit. De altero septies, de altero septuagiessepties vindicatum est. Quantum distant in crimine. Quam sancta sit digamia, hinc ostenditur, quod digamus in clerum eligi non po
Abbreviated transcription (Latin):
dit: quẽ qui indigne comedit: reus ẽ uiolati
corꝑis ⁊ singumis dñi. Quã quam hec testi.¬
monia quȩ sup̃posui. inquib uidius conce¬
ditur ut si uelint demio nubant: quidam
intp̃tantur suꝑ his uidius: quas amissis

Expanded text:
dit, quem qui indigne comederit, reus erit violati corporis et sanguinis Christi? Quanquam haec testimonia, quae supra posui, in quibus viduis conceditur ut, si velint, denuo nubant, quidam interpretantur super his viduis, quas amissis
Abbreviated transcription (Latin):
rõib. ⁊ ꝑinobeditatiã inculpã ꝓtopla¬
st relabit̾ oꝑorte gͦ fr̃nitatẽ tuã synoda¬
le cũ ep̃is ⁊ susfraganeis suis ꝯuocare cõ¬
ciliũ. ⁊ hũc salutarib eloquiis ep̃m cõ¬
uenire: atq illi pastorali auctoritate p̃ci¬
ꝑe. quatinus ab om̃iũ bestiaꝵ uł uolucrũ
uenãtiõe peninis alienus existat. atq ab
inmod̾ata filięsue familiaritate. sem⁊ oĩno¬

Expanded text:
et per inobedientiam in culpam protoplasti relabitur. Oportet ergo fraternitatem tuam synodale cum episcopis et suffraganeis tuis convocare concilium, et hunc salutaribus eloquiis episcopum convenire, atque illi pastorali auctoritate praecipere quatenus et ab omnium bestiarum et volucrum venatione penitus alienus existat, atque immoderata filiae suae familiaritate semeti
Abbreviated transcription (Latin):
At̾m p̾decessores nr̃i nicholaus. ⁊ gg̃. amis¬
sis sacerdotũ: Quos tales reu̾a ẽẽ ꝯstuit. fid̾¬
les abstmere dec̾uer̃. i pecrandilicentiam
cet̾is auserrent: ⁊hꝰmoi . eo dignepenitente
lam̃ta reuocarent.Sc̃bit enĩ p̃decessor nr̃¬
offit᷑iu sinlouacoꝵ. ⁊ infornicatione acen¬
tiũ. scient̃ nullomͦ recipians. ⁊ quantũ po¬

Expanded text:
tamen decessores nostri Nicolaus et Gregorius a missis sacerdotum, quos tales revera esse constiterit, fideles abstinere decreverunt, ut et peccandi licentiam ceteris auferrent, et hujusmodi ad dignae poenitentiae lamenta revocarent. Scribit hoc praedecessor nOfficium simoniacorum et in fornicatione jacentium scienter nullo modo recipiatis, et quantum po
Abbreviated transcription (Latin):
on solum de cõmissa forra¬
catione p̃ecẽm regnat in homine. s⁊ si ad huc¬
delẽctatur. attr animũ ten̾eat:. ꝓculdubiore¬
nicatio. dequa dñs ait. Qui iuderit mulierẽ
ĩmunda pollutio. fornicatio dr̃. quãuis qsq
diuersa turpitudinis uoluptate ꝓstituat᷑.
e xdelectatiõe eñĩ fornicandi: uariagignũ¬
tur fiagitia. quib regnum dĩ clauditur. ut

Expanded text:
on solum de commissa fornicatione 245 peccatum regnat in homine; sdelectetur, atque animum teneat, procul dubio reitalis fornicatio, de qua Dominus ait: Qui viderit mulierem unda pollutio fornicatio dicitur, quamvis quisque diversa turpitudinis voluptate prostituatur. Ex delectatione enim fornicandi varia gignuntur flagitia, quibus regnum dei clauditur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
epm̃ꝰ eccle accusare dã pnabilit᷑ adtẽptau̾it.
licent illi pꝰniditionẽ p̾matu dioceseos. si
necesse fuit nos appellare: ⁊ nr̃a auctoi̾tate
aut. añ nos. aut añlegãtoᷤ. nr̃o elatẽ missoᷤ:
ustapatrũ dec̾ta. suas exercere atq finire.

Expanded text:
episcopum accusare damnabiliter attentaverit, liceat illi post auditionem primatum dioeceseos si necesse fuerit nos appellare, et nostra auctoritate, aut ante nos, aut ante legatos nostros e latere missos juxta Patrum decreta suas
Abbreviated transcription (Latin):
parñtelã eẽ. q̃ adiuꝵ exparte uxoris. seu
quȩ exparte uiri aduxorẽ ꝑtin: manife¬
stissima ranoẽ pat. quiasi scd̾m diuinam
seniñtiã ego ⁊ uxor mea sumꝰ una caro.
ꝓfecto mͥ ⁊ illi. mea suaq parñtela ꝓpĩ¬
otas ima efficit᷑. Quo cirea ego ⁊ soror u¬
xoris mee. inuno ⁊ pͥmo gou erimꝰ. filius
Idꝙ u̾trũq inettis agendũ ẽ successoribe.¬

Expanded text:
parentelam esse, quae ad virum ex parte uxoris, seu quae ex parte viri ad uxorem pertinet, manifestissima ratio est, quia, si secundum divinam sententiam ego et uxor mea sumus una caro, profecto mihi et illi mea suaque parentela propinquitas una efficitur. Quocirca ego et soror uxoris meae in uno et primo gradu erimus, filius idque utrinque in ceteris agendum est successionib
Abbreviated transcription (Latin):
eccłe: tñ neꝑoccasiõẽ elecuõis. statuiss ciui¬
tatis reuocetur indubiũ: admonitione
bntissim uiri. pp̃. nr̃i. simachi simplitii.
quã añ ocłos sẽꝑ ħre debemꝰ. ħ nob̾ memi¬
nisuis subobtestanone fuissemandatũ. u̾

Expanded text:
casionem seditionis status civitatis vocetur in dubium, admonitione beatissimi viri Papae nostri Symmachi Simplicii, quam ante oculos semper habere debemus, hoc nobis meministis sub obtestatione fuisse mandatum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
pliuias effudo. uteatharaeu celi aꝑte ẽẽ cre¬
dentur. reffũdã uol bñdictionẽ: usq adha¬
.ĩo. bundantiã. Ubũ effusionis nom̃ largitatis
osteno. st fieri pͭ. utãgnas irrigantib pluuĩ¬
is. sit quidem fertilitas: EEt locusta uenir:¬
aut bnicus. autenigo. aut eruta alabores ⁊¬

Expanded text:
taractae coeli apertae esse credantur. Et effundam vobis benedictionem usque ad abundantiam. Verbum effusionis, nomen largitatis ostendit. Sed fieri potest ut agros irrigantibus pluviis, sit quidem fertilitas; verum aut locusta aut bruchus, aut erugo aut eruca des
Abbreviated transcription (Latin):
ce annꝰ explet̾us ẽ. ⁊ nicħ inmeos thesauros.s
q̃ parua erant utauob̾ darentur: ub̃tatem
possessionũ ur̃aꝵ. ⁊ om̃em frugũ habũdatiã:
pͣdidisti. Ut aũt sciatis me hirastente ꝑfectũ.
qr fraudastis. mea parte. hortor uos atq com¬
moneo. utinferatis dcimas inhorrea. hẽ in
thesauros tẽpli: shãnt sacerdotes atq leuite¬

Expanded text:
ce annus expletus est, et nihil in meos thesauros, sed quae parva erant, si a vobis darentur, ubertatem possessionum vestrarum et omnem frugum abundantiam perdidistis. Ut autem sciatis, me hoc irascente perfectum, quia fraudastis me parte mea, hortor vos atque commoneo, ut inferatis decimas in horrea, hoc est in thesauros templi, et habeant sacerdotes atque Levit
Abbreviated transcription (Latin):
quãto studio sce sedi reu̾entiã exhibetis: nõ
mꝰ. Delegaiit enĩ nob̾ pra mansuetudo ur̃a u¬
tos ⁊ inuestitos d̾b̾ant institui. Ad didit ꝙͣ fr̃¬
nitas tua litt̃ ⁊ seditionẽ int̃cłicos moachoᷤq
ex hac cã ñ modicã ẽẽ ortã: ꝙ. instigatioe u̾su

Expanded text:
udio huic sanctae sedi reverentiam exhibetis, non mus. Delegavit enim nobis pia mansuetudo vestra, utos et investitos debeant institui. Addidit quoque fraternitas tua litem et seditionem inter clericos et monachos ex hac causa non modicam esse ortam, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
.qͣm̾ posessoĩs uira cognoscent᷑. ⁊ suaꝵ reꝵ sibi
erit aufert᷑: humani m̃oris ẽ illũ uereri: cuiꝰ
mulata auctoĩtate adse tͣhat. Sic itaq pͥuat̃
merred̾ ꝗͣ ꝯsecutus fũit. tũ quia ficta caritate
ꝙ pͥfuscate moliebat᷑ lucrari: pꝰdtecta fraid̾
coãt᷑ quadã usurpatioe extoto auferre. Quo
au̾tentes calliditates: ⁊ hostis u̾suti suasiones ⁊
stitores fieri atatñ utluoitio sinodi. sicẽ sac¬
dotiũ agẽ p̃supsin̾t: mulctent᷑.  felici muc̾ne ep̃i

Expanded text:
m possessoris jura cognoscentnr, et suorum sibi t cum voluerit aufertur? Humani moris est illum vereri, cujus mulata auctoritate ad se trahat. Sic itaque privatur mercede, quam consecuturus fuerat, tum quia ficta caritate quod prius fucate moliebatur lucrari post detecta fraude conatur quadam usurpatione ex toto auferre. Quorum avertentes calliditates et hostis versuti suasiones, destitores fieri, ita tamen, ut judicio synodi, si contra sacerdotium agere praesumserint, mulctentur, et felici mucrone epi
Abbreviated transcription (Latin):
etpoiant̃: alu̾liis adcõionẽ ñ recipiant᷑. Reꝗ¬
rit sane. neforte ꝗͣ exaliqua indignatioẽ aĩ.
añ ꝯtẽptiõe aũq̃lib tati ꝯmotiõe stomachi
ep̃fu̾r a bsfeti fĩt. ut ita dmũ hii ꝗ obculpas
⁊̃ acet̾is excõicati similit̾ hãnt̃. qͦusq ep̃o suo
uisũ fũiti humaniorẽ cͥca eoᷤ ferre sentñtiã.

Expanded text:
antur ab aliis ad communionem non recipiantur. Requiratur sane, ne forte qui ex aliqua indignatione animi aut contentione aut qualibet tali commotione stomachi Et infra: Ut ita demum hi, qui ob culpas etiam a ceteris excommunicati similiter habeantur, quousque episcopo suo visum fuerit humaniorem circa eos ferre sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
du idõ dupplices appellat᷑.
ꝗa duo am sunt. ⁊ pat̃nus
⁊ matnꝰ. Itẽ duo gnã. nepo¬
patris. aut sr̃ matris. ꝗ
aut patruus aut anũcłs
nominat᷑. ꝙ ⁊ ip̃i ħ orcli¬
ne dupplicant᷑. ¶ Tertio
gͣdu ueniũt supra ꝓ auuꝰ¬
pos ꝓneptis s exoblico fri
sororisq filiꝰ nł filia.
spatruus. amita .i. patͥs
Quarto gon uenut su¬
pra ahauus abauia In¬
fra. abnepos ab neptis
sexoblico. sris ⁊ sororis
nepos neptis Patruelis
fr̃. soror patruelis .i. pa

Expanded text:
du ideo duplices appellantur, quia duo avi sunt, et paternus et maternus. Item duo genera nepopatris aut frater matris, qui aut patruus aut avunculus nominatur. Qui et ipsi hoc ordine duplicantur. Tertio gradu veniunt supra, pos, proneptis. Ex obliquo fratris et sororis filius vel filia, patruus, amita, id est paQuarto gradu veniunt supra abavus et abavia, infra abnepos et abneptis. Ex obliquo fratris et sororis nepos, neptis patruelis, frater, soror, patruelis, id est
Abbreviated transcription (Latin):
mãriȩ m̃tis admllte. ꝙ nec potestatib quid
uł pͥncipib ͥuãd liduit ppet̾re. uthoĩe insã¬
etuaruis ꝯstitutũ.cꝓptata sacionis absentia.
cõioẽ uidiceaa. ⁊ sireũa tanti facinoi̾s ꝯstat ad
eni adsupplicadu iure b atanitti: uͥ admittẽ
saclegiũ ñclubitaũ. Nullus ⁊em̃ intlimira tãte¬

Expanded text:
potestatibus quidem vel principibus unquam licuit perpetrare, ut hominem in sanctuariis constitutum, captata sacerdotis absentia, communione judicavit. Et si revera tanti facinoris constat admenim ad supplicandum jure debet admitti, ubi admittere sacrilegium non dubitavit. Nullus e
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. Itẽ. gelasius. uictoĩ ꝯstantino. martirio.
felicissimo. sereno.⁊ timotheo. cp̃is. Ab eccle ar¬
r̃ ⁊ coeps nr̃ epiphanius. sua nob̾ relatiõe sug¬
gessit. benenatũ. ⁊ mauꝵ bnuentane miniti¬
pes ciuitatis. in ꝯtumeliã religioĩs. acbanimis
⁊ plectibili ꝯtumatia ꝓsilisse. ꝗ ꝯfugientẽ ad¬

Expanded text:
erit. Item Gelasius Victori, Constantino, Martyrio, Felicissimo, Sereno et Timotheo Episcopis. Fropus noster Epiphanius sua nobis relatione suggessit, Benenatum et Maurum Beneventanae municipes civitatis in contumeliam religionis acerba nimis et plectibili
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ iluus. quȩ suam carnẽ coinq̃uinat. s ⁊̃ quȩ
simulachru fac̃: mechatur. Qd̾ si in his factis
ꝑseuerat. ⁊ penitẽtiã ñ agit: rẽcẽde ab illa. et
noli uñe cũ illa. Sin̾ aũt: tu particeps eiꝰ pecc̃i
Amore elib non est

Expanded text:
 illius, quae carnem suam coinquinat, sed etiam quae simulacrum facit moechatur. Quod si in his factis perseverat, et poenitentiam non agit, recede ab illa, et noli vivere cum illa. Sin autem, et tu particeps peccati Amore cujuslibet non est
Abbreviated transcription (Latin):
& illud õtiosu e qd̾ ñ decadẽ tra deqͣ plas
matꝰ ẽ adã. s de ipiꝰ ade cõsta.facta sit
mulier. ut sciremꝰ una in uiro ⁊ muliere.
Iõ ñ duo apͥncipio facti uir ⁊ mulier. neq
duo uiri. neq due mulieres. s pͥmũ uir
deĩ exeo mulier. Unaeruĩ nauirã uolens
hõĩũ c̃stituere dis̃. ab uno pͥncipio c̾ate̾
ħ incipiens młtaꝵ ⁊ oisparũnataꝵ. eripu¬
ta abstinẽtie  łͥ religiose cũsatioĩs. liceat
s̃ siñ eiꝰ licñtia dõ offerre. ⁊̃ si uiro ꝑmitiũ

Expanded text:
 illud otiosum, quod non de eadem terra, de qua pla- smatus est Adam, sed ae ipsius Adae costa facta sit mulier, ut sciremus unam in uiro et muliere deo non duo a principio facti uir et mulier neque duo uiri neque duae mulieres, sed primum uir, deinde ex eo mulier. unam enim naturam uolens hominum constituere deus ab uno principio creaturae huius incipiens multarum et disparta abstinentiae vel religiosae conversationis liceat sibi sine ejus licentia Deo offerre; etiamsi viro
Abbreviated transcription (Latin):
rbiri im̃s: ꝗuullam legutimã potesta¬
teaccepint: aquib appellari ñlior. quia
coꝵ aquib appellat᷑ soluta fuit nich eisob¬
erit. nͥforte ł inimiitia uł pecca depͣuati.
iniustã ꝓbant᷑ tulissę sentẽtiã. U ñ in eod̾¬

Expanded text:
qui nullam legitimam potestatem acceperunt, a quibus appellari non licet, quia eorum, a quibus appellatur, soluta fuerit, nihil eis oberit, nisi forte vel inimicitia vel pecunia depravati injustam probentur tulisse sententiam. Unde in Co
Abbreviated transcription (Latin):
etate. Treligiois losina Treligioni ebitã uestẽ q̃
mutq seru filiis. aut im̃us. au ãbo parentes
tedint ᷑ sifor̃te autnolentib aunescientib se
fusceptã ñ mox iusã insiliis abdedicaut. s ł
hr̃e taba ꝑmism̃t: ad scłarẽ reu̾ti habitũ fili¬
surã. autreligiosã uestẽ aliqñ habueit. mox
adreligioĩs cultũ habnũq reuocent᷑. ⁊ sub
strenua clistrictiõe ħisce obẜuantie inẜuire
cogant̃. Parentib sanc filios suos religioi cõtͣ¬
ansisue duotioĩs sit solitarũ uotũ. eĩt filiis
licitũ religiois assumẽ cultũ quisqͣ aut̃ ł ab.¬
olitiõe cõsure ł scłaris uestis assũpnõe. d̾tec¬
tꝰ fu̾it attigisse insgssioẽo ⁊ expõĩcatiõis cẽsu

Expanded text:
e vel religionis tonsuram vel religioni debitam vestem in utroque sexu filiis, aut unus aut ambo parentes dederunt, certe aut nolentibus vel nescientibus se susceptam, non mox visam in filiis abdicaverint, sed vel  filisuram aut religiosam vestem aliquando habuerint, mox ad religionis cultum habitumque revocentur, et sub strenua districtione hujusce observantiae inservire cogantur. Parentibus sane filios suos religioni contan suae devotionis solitarium sit votum, erit filiis licitum religionis assumere cultum. Quisquis autem vel abolitione tonsurae, vel saecularis vestis assumptione detect
Abbreviated transcription (Latin):
erant statuenda cusfininiti distitie.
plecttuir: nec adiectione moligi pletntu¬
dounare decłicis. quos amor oñationis
inuasit. ⁊ iugñ discipline eccłastice. fecit
rilegitimã firmitatẽ. Ne gͦ m̃dispu¬

Expanded text:
erant statuenda definivit et ad iustitiae plectitur nec adiectione indiget plenitudo, maxime de clericis, quos amor dominationis invasit et iugum disciplinae ecclesiasticae fecit ri legitimam firmitatem. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
rã inueniri ꝓstudio litt̾m. Iocirco abriniu̾¬
sis epĩs. subiectis plebib ⁊ aliis locis inquib
necessitas occurrerit. om̃ino cura ⁊ cliligen¬
tia hãtur: utmꝰãgistri ⁊doctores ꝯstituantur
festantur atq d̾clarantur mandata. I tẽ¬

Expanded text:
ram inveniri pro studio literarum. Idcirco in universis episcopiis subjectisque plebibus et aliis locis in quibus necessitas occurrerit, omnino cura et diligentia habeatur, ut magistri et doctores constituantur, festantur atque declarantur mandata. »
Abbreviated transcription (Latin):
sa ⁊uadrindicr.: ñ imꝓbamꝰ. geõmeta aũt
zarineticã.⁊ musica. hñt insuascientia u¬
tatẽ. si ñẽ scientia illa pietatis. Scientia
aut̃ pietatis ẽ. nosselegẽ scͥpturas. ⁊ ĩtelliꝰ¬
gere ꝓphas. incugͣlio cͣredẽ. aplosnigno

Expanded text:
sa diiudicet, non improbamus. Geometria autem et arismetica et musica habent in sua sciencia veritatem, sed non est sciencia illa pietatis. Seiencia autem pietatis est: nosse legere scripturas et intelligere prophetas, in ewangelio credere, ap
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ ãimꝰ corꝑi. syquofit ut ita malle aeb̾uant u¬
tiliores: quã oisẽ rores quclite.ẜ mones:
sic̃ malle d̾b̃ pͥtlentiores qͣformosiores hãe
tistites ⁊ ministros eccłe forte aĩaou̾t̾int. ł
cubirbarismis ⁊ soloetisnas dm̃ inuocare.
dissĩguere: ñqi ista mianme corrigẽtasit:
utppłs adit ꝗ plane intelligat u̾ieat am̃.
s quia pie tollerandas abris quroidicerant
utsono inforo. sicuoto ineegła bñdici. Itaq
forensis illa ñnũꝗͣ foi teboa dictio. nũꝗ̃tm̃¬

Expanded text:
tur animus corpori. Ex quo fit, ut ita malle debeant veriores quam disertiores audire sermones, sicut malle debent prudentiores quam formosiores habertistites et ministros ecclesiae forte animadverterint vel cum barbarismis et solecismis Deum invocare, distinguere, non quia ista minime corrigenda sunt, ut populus ad id quod plane intelligit, dicat Amen; sed quia pie toleranda sunt ab eis qui didicerunt ut sono in foro, sic voto in ecclesia benedici. Itaque forensis illa nonnunquam forte bona dictio nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
moni. Duaᷤ cõmatres.: alicui hab̾e ñ lic.
ciscitatur anob̃ sc̃ĩtas ur̃a. si aliquis hõ duas cõ¬
matres hab̾e ualeat: unã p̾alt̾am. In quo me¬
minisse deb scͥptũ eẽ. er duo incarne una. Ita¬
q cũ cõstet quia uir⁊ mulier una caro ꝑ cõnuͣ¬
biũ effituntur.: restat nimirũ. uirũ cõpatr̃e cõsti¬
tui illi mulieri euuus matͥmonio assũpta uror.
ne ñ pꝰse iungi in copula: quȩ cõmat eiuserat. cũ
qua id̾ fuerat una caro effectus. Item excõ. calce
Oeto anniᷤᷤ peĩteat. ꝗduab cõma

Expanded text:
moni: C. I. Duas commatres alicui habere non licet. Sciscitatur a nobis sanctitas vestra, si aliquis homo duas commatres habere valeat unam post alteram. In quo meminisse debet scriptum esse: Erunt duo in carne una. Itaque cum constet quia vir et mulier una caro per connubium efficiuntur, restat nimirum verum compatrem constitui illi mulieri, cujus matrimonio assumpta uxor nae non posse jungi in copula, quae commater ejus erat, cum qua idem fuerat una caro effectus. C. II. Octo annis poeniteat qui duabus comma
Abbreviated transcription (Latin):
tens. ꝓdit se. dum ea ꝯfingit. quȩ heant ꝑ¬
ĩ.sonis. ꝑ quas fallere nititur. slaũt quilib¬
ni p̃dicunt fut᷑a. aut quomõ possint egͥs
p̃bere medelam. aut imittere egritudin̾e.
si aliꝗd ꝓͥe uirtutis ac potestatis ñ habeant.
uł ledere sanos. quiã hoc ꝑmissu dĩ fit. ut
ip̃i qui hoc. uidiunt ł uident: ꝓbent᷑ et ap¬
pareat quali fide sint. ł deuotiõe erga dm̃ si
cut indeut̃õ nomio leg moyses eruerbo
dñi ppło dĩ p̃cepisse. ita dicens. Sisurrexĩt
in medio tui ꝓpħa. aut qui sõmũ dicat seui¬
disse.⁊ p̃dir̾it signũ. attr portentu. ⁊ uenĩt

Expanded text:
tens prodit se, dum ea confingit, quae horreant tens prodit se, dum ea confingit, quae horreant personis, per quas fallere nititur. Si autem quislibni predicunt futura, an quo modo possunt egris prebere medelam aut sanis immittere egritudinem, si aliquid proprie virtutis ac potestatis non habent? vel ledere sanos, quia hoc permissu dei fit, ut hi qui hoc audiunt vel vident probentur et appareat quali fide sint vel devotione erga deum, scut in Deuteronomio legitur Moyses verbo Domini populo Dei praecepisse, ita dicens: Si surrexerit in medio tui propheta, aut qui somnium dicat se vidisse, et praedixerit signum atque portentum, et evenerit
Abbreviated transcription (Latin):
storicus em̃ m̃t̃e saul: statũ samuelis descͥp.¬
sit.⁊ ea quȩ dicta ⁊ ui sa sunt expͥmens. p̃ter¬
mittens siuera an falsa sint. Qut audiens
inquo habitu eẽt extͣctꝰ. inteller̃ inꝗt hunc
samuelẽ ẽẽ. ꝗd intellerĩt retulit:⁊ quia bñ
ñ intellexi̾t contͣscripturam aliud adorauit
quĩ dm̃. putans samuelem. ad orauit dia¬
bolũ. ut fructũ fallatiȩ sue haberet satha
in refrigerio erat. diceret ad uirũ pestilẽtie
dignũ ardole geenne. cras mecũ eris: his
duob tituł subtuitate fallatiȩ suȩ ꝓtudit
p̃piudꝰ sathanas. ꝗi ãdorari se ꝑmisit sub ha¬
bitu ⁊ nõe samuelis ccͣlegẽ ⁊ uirũ peccatis
p̃ssum. cum magna distantia pecc̃oꝵ ⁊
iuistoꝵ. sit. cũ samuele iustissimo futurũ
si de samueł nõe taceatur. ꝗa saul cũ diabo¬
lo futurꝰ erat. ad cum .ii. transmigͣuit. qũe
adoriuit. Seꝑ gͦ diabolus subuelamine la¬

Expanded text:
storicus enim mentem Saul et habitum Samuelis descripstoricus enim mentem Saul et habitum Samuelis descripsit, ea quae dicta et visa sunt exprimens, praetermittens, si vera an falsa sint. Quid enim ait, audiens, in quo habitu esset excitatus? Intellexit, inquit, hunc esse Samuelem. Quid intellexerit, retulit: quia bene non intellexit, contra Scripturam aerium adoravit, quam dominum et putans Samuelem, adoravit diabolum, ut fructum fallaciae suae haberet Satanain refrigerio erat, dicebat ad virum pestilentiae, dignum adorare gehennae: cras mecum eris? His duobus titulis subtilitatem fallaciae suae providit improvidus Satanas: quia et adorari se permisit sub habitu et nomine Samuelis contra legem, et virum peccatis pressum, cum magna distantia peccatorum et justorum sit, cum Samuele justissimo futurum sed de Samuelis nomine taceatur, quia Saul cum diabolo futurus erat. Ad eum enim transmigravit, quem adoravit. Semper ergo diabolus sub velamine la
Abbreviated transcription (Latin):
Ire sathanas tñsfigurat se in angłm luers.
Ut enim errorem ficet. ut in quõ głifica¬
retur. inhabitu uiri uisti ⁊ nõe se subornaũ.
ut nicħ ꝓfice sp̃e qua p̃dicabant. dĩ cultõib
potestate.S⁊ hoc quosdã fallit. quode mor¬
tesaulis. ⁊ filiĩ eiꝰ ñ sit m̃titꝰ. qͣi magnũ sit du¬
bolo. iñ occasũ mortẽ corꝑis p̃uide̾. cũ signa q̃¬
dim soleant ipparere morituris. Qiuppe aquib
dĩ ꝓtectio amota utõt᷑ quãtomag̃ diaboloᷤ.
quẽ anglica potestate sublim̃ẽ ꝓpħtica oracu
An ignoritis altitudinẽ sãthane: quid muꝵz¬
Nam tanta hebitudine demens effectꝰ ẽ sa¬
ul. ut adphitonissam cõfugeri. dep̃uatꝰ n
cã pecoati. ad hoc secõtulit. qd̾ dĩpnauerat.
S⁊ siquis ꝓpt̃historiã ea quȩ uerb̃ exp̃ssi st̃
putet ñ p̃mittẽda. ne rõ historie i anissit.
rapiat. s adiusũ ad intellectũ saul. Neꝙ enĩ
reꝓb factus bonũ pot̾at intellectũ hab̃e. hi

Expanded text:
e satanas transfigurat se in angelum lucis. ut enim errorem faceret, in quo gloriatur, in habitu uiri iusti et nomine se subornauit, ut nihil proficere spem, quam praedicabant, dei cultoribus potestate. Sed hoc quosdam fallit, quod de morte Saul et filii eius non sit mentitabolo ante occasum mortem corporis praevidere, quum signa quaedam soleant apparere morituris, quippe a quibus Dei protectio amota videtur, quanto magis diabolo, quem angelica potestate sublimem prophetica oraculAn ignoratis altitudinem satanae? Quid mnam tanta hebetudine demens effectus est Saul, ut ad pithonissam confugeret. deprauatus enim causa peccati ad haec se contulit quae damnauerat. Sed si quis propter historiam et ea quae uerbis expressa sunt putet non praetermittenda, ne ratio historiae inanis sit, rationem, sed ad uisum et intellectum Saul. neque enim reprobus factus poterat bonum intellectum habe
Abbreviated transcription (Latin):
⁊r̃multos ł multas secũ adinfid̾liratis in¬
multitudo hac falsa opinione t̾cepta. ħua
ẽẽ credũt. ⁊ credendo arecta fice d̾uiant. ⁊ er¬
rore paganoꝵ inuoluunt᷑. eũaliꝗͥ diuinita¬
tis. aut numinis extͣ unũ dm̃ arbitͣnt᷑. Qua¬

Expanded text:
non multos secum ad infidelitatis inmultitudo hac falsa opinione decepta haec vera esse credunt, et credendo a recta fide deviant, et errore paganorum involvuntur, quum aliquid divinitatis aut numinis extra unum Deum arbitrantur. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
billo exige usurã: cuinocere mĩto desidas.
ciu uire inferũt̃ arma huic legatime aufe.¬
rũtur usurę : quẽ bello uincere ñ pote. abħ
usurã erige: q̃ ñsit cͥmen occicłẽ. Si ne ferro
dimieat: qui usuras flagitat. Sinę gladio¬
sedehostȩ ulciscitur: ꝗ fuĩt usurar᷑iꝰ. G uͥ ius¬
belli ĩbi ĩus ufure.  ẽxactor ũmic¬

Expanded text:
illo exige usuram, cui merito nocere desideras cui iure inferuntur arma. Huic legitime auferuntur usure, quem bello vincere non potes. Ab hoc usuram exige, quem non sic crimen occidere sine ferro dimise de hoste ulciscitur, qui fuerit usurarius exbelli, ibi etiam jus usurae.
Abbreviated transcription (Latin):
aũg. a ͦ marcellinũ ꝓcͥcũ celliõib supplicãs
rogabat. utu̾b̾ib eos cohercer. ñ morte ꝑ¬
derz. Quãus enĩ supplicando spatiũ uite
eiꝰ reẜuari poposcit. ñtñ legũ seu̾itatẽ. qua
facile apparz. Antiquus enĩ ppłs metupe

Expanded text:
 circumcellionibus supplicans rogabat, ut verberibus eos coerceret, non morte perderet. Quamvis enim supplicando spatium vitae eis reservari poposcit, non tamen legum severitatem, qua facile apparet. Antiquus namque
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃aut̃ ñcognouit. Assur erat uirga furoris
dnĩ. qr ꝑ eũ ĩnumeraᷤᷤ gt̾s oiuina iustitia fla¬
gellare clisposuit. Ip̃e uͦ ñcognoũ. qi in suꝑ¬
biã elatꝰ uictoriã quã assecutus fũit ñdiui¬
ne potñtiȩ. s ss̃ uirib atͥbuit:. Uñ ce̾eiꝰ suꝑ

Expanded text:
ipse autem non cognovit. Assur erat virga furoris Domini, quia per eum innumeras gentes divina justitia flagellare disposuit. Ipse vero non cognovit, quia in superbiam elatus victoriam, quam assecutus fuerat, non divinae