comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cunt oues xp̃i ut suas uelint esse
non xp̃i: se conuincuntur amare
uel adquirendi cupiditate: non obȩ¬
diendi. &e subueniendi &e dõ placendi
caritate Contra hos ergo uigilat
gemit sua quȩrere non quȩ iħu xp̃i
Nam quid est aliudꝰ diligis me pasce
oues meas quam sidiceretur. me si
diligis non te. pascere te cogita oues
meas & sicut meas pasce non sicut
tuas głam meã in his quęre ñ tuã.
dnĩũ meũ non tuũ. lucra mea nõ
tua: ne sis in eoꝵ societate qui ꝑti¬
nent ad tempora periculosa se ip¬
sos mantes. & cętera que huic ma¬
lorũ initio  nectuntur: Cũ eni di
tores pecunie: elati: suꝑbi: blasfemi:
parentib non obedientes.¬
i uoluptatũ amatores magis
quam dĩ: habentes speciẽ pietatis.
uirtutẽ autẽ eius ab negantes. Hȩc
om̃a mala ab eo uelut fonte manant
qđ primũ posuit : se ipsos amantes
A erito dr̃ petro diligis me. & respondet
amote. eiq refertur pasce oues meas

Expanded text:
cunt oves Christi, ut suas velint esse cunt oves Christi, ut suas velint esse non Christi, se convincuntur amare, vel acquirendi cupiditate, non obediendi et subveniendi et Deo placendi charitate. Contra hos ergo vigilat gemit sua quaerere, non quae Jesu Christi . Nam quid est aliud, Diligis me? pasce oves meas, quam si diceretur, Si me diligis, non te pascere cogita: sed oves meas, sicut meas pasce, non sicut tuas; gloriam meam in eis quaere, non tuam; dominium meum, non tuum; lucra mea, non tua; ne sis in eorum societate qui pertinent ad tempora periculosa, seipsos amantes, et caetera quae huic malorum initio connectuntur? Cum enim ditores pecuniae, elati, superbi, blasphemi, parentibus non obedientess magis quam Dei; habentes speciem pietatis, virtutem autem ejus abnegantes » . Haec omnia mala ab eo velut fonte manant, quod primum posuit, seipsos amantes. Merito dicitur Petro, Diligis me? et respondet, Amo te; eique refertur, Pasce agnos meos:
Abbreviated transcription (Latin):
errantib p̾sumatur Nunc est ut uitȩ
huiꝰ non metuamus interitũ: quia resur¬
gente dño. uitȩ alterius p̃cessit exemplũ:
nali amore ꝓhibebas Ausus es p̃uenire
doctorẽ : formidasti cius ꝑsequutorem:
Iam p̾cio ꝓte fuso. nunc est ut sequaris
emptore: & sequaris om̃ino usq ad mor¬
tem crucis Uerbi eius audisti: quẽ iam
ueracẽ ꝓbasti Passurũ te ipse p̃dixit.
qui te predixerat negaturũ Sed pri¬
us dñs qđ sciebat in terrogat: nec se¬
mel. sed iterũ ac tercio: utrũ petrus
eum diligat: Hec aliud tociens audit
a petro quã diligi: nec aliud tociens
cõmendat petro quã suas oues pasci
Red ditur negationi trinę. trina confes¬
sio: ne minus amori lingua seruiat.
quã timori: ce pdus uocis eliciusse ui¬
deatior mors imminens quã uita
presens: Sit amoris officiũ pascere
dñicũ gregẽ: si fuit timoris inditiũ
negareꝰ pastorẽ: Qui hoc animo pas:¬

Expanded text:
errantibus praesumatur. Nunc est ut vitae errantibus praesumatur. Nunc est ut vitae hujus non metuamus interitum; quia resurgente Domino vitae alterius praecessit exemplum. nali amore prohibebas . Ausus es praevenire ductorem, formidasti ejus persecutorem: jam pretio pro te fuso, nunc est ut sequaris emptorem, et sequaris omnino usque ad mortem crucis. Verba ejus audisti, quem jam veracem probasti; passurum te ipse praedixit, qui te praedixerat negaturum. 5. Sed prius Dominus quod sciebat interrogat, nec semel, sed iterum ac tertio, utrum Petrus eum diligat; nec aliud toties audit a Petro, quam se diligi; nec aliud toties commendat Petro, quam suas oves pasci. Redditur negationi trinae trina confessio, ne minus amori lingua serviat quam timori, et plus vocis elicuisse videatur mors imminens, quam vita praesens. Sit amoris officium, pascere dominicum gregem; si fuit timoris indicium, negare pastorem. Qui hoc animo pas
Abbreviated transcription (Latin):
tuas & alius te cinget ceducet quo tu
nonuis: Hoc aut̃ dixit : significans qua
morte clarificaturus esset dm̃: Hunc in¬
uenit exitũ ille negator &amator: presu¬
mendo elatus: negando ꝓstratus. Flendo
purgatus : confitendo ꝓbatus: patiendo
coronatus Hunc inuenit exitũ: ut ꝓ eiꝰ
nomine dilectione ꝑfecta moreretur: cũ
quo se moriturũ
ꝑuersa festina¬
tione ꝓmiserat: faciat eius resur rectione
firmatus: qđ inmature pollicebatur in¬
firmus Hoc enĩ oportebat : ut prius
xp̃s ꝓ petri salute. deinde petrus ꝓ xp̃i
predicatione moreretur Post ergo fuit
qđ audere ceperat humana temeritas:
cũ istum disposuisset ordinẽ ueritas. Ani¬
mam suã positurũ se ꝓxp̃o petrus puta¬
hit. ꝓ liberatore liberandus: cum xp̃s ue¬
nisset animã suã positurus pro suis om̃ib:
in quib erat ce ipse petrus Qđ ecce iã
factum est: Nunc firmitas cordis ad
suscipiendam mortẽ ꝓ nomine dñi ue¬
ra ipso donante sumatur: non falsa nob

Expanded text:
uo tu non vis. Hoc autem dixit, significans qua morte clarificaturus esset Deum. » Hunc invenit exitum ille negator, et amator; praesumendo elatus, negando prostratus, flendo purgatus, confitendo probatus, patiendo coronatus: hunc invenit exitum, ut pro ejus nomine perfecta dilectione moreretur, cum quo se moriturum perversa festinatione promiserat. Faciat ejus resurrectione firmatus, quod immature pollicebatur infirmus. Hoc enim oportebat, ut prius Christus pro Petri salute, deinde Petrus pro Christi praedicatione moreretur. Praeposterum fuit quod audere coeperat humana temeritas, cum istum disposuisset ordinem veritas. Animam suam se positurum pro Christo Petrus putabat , pro liberatore liberandus; cum Christus venisset animam suam positurus pro suis omnibus, in quibus erat et Petrus; quod ecce jam factum est. Nunc jam firmitas cordis ad suscipiendam mortem pro nomine Domini vera ipso donante sumatur, non falsa nobis
Abbreviated transcription (Latin):
tos sibi martires fecit: quanto magis¬
debent usq ad mortẽ ꝓueritate certa¬
re. & usq ad sanguĩnẽ ad uersus pecca¬
at magis debere imitando pastori adhe¬
rere pastores. si eum multȩ etiã imita¬
te sunt oues : sub quo pastore uno.
in grege uno &e pastores ipsi sunt dues:
Om̃s quippe fecit suas oues ꝓ quibus
om̃ib est passus. quia ce ipse ut ꝓ om̃i

Expanded text:
tos sibi marttos sibi martdebent usque ad mortem pro veritate certare, et usque ad sanguinem adversus peccaat magis debere imitando pastori haerere pastores, si eum multae etiam imitatae sunt oves? sub quo pastore uno, in grege uno, et pastores ipsi sunt oves. Omnes quippe fecit suas oves, pro quibus est omnibus passus, quia et ipse u
Abbreviated transcription (Latin):
Sed si fieri posset p̾ter mortis molesti¬
am. uitã concupiscebat ȩternã: Ad
Nolens ad eam uenit: sed uolens eam ui-
cit: hunc infirmitatis affectũ quone¬
mo uult mori usq adeo naturalem.
ut eum beato petro nec senectus potu¬
erit auferre. cuidictũ . ẽ. cũ senueris
duceris quo non uis Propt̾ nos conso¬
landos etiã in se transfigurauit ipse
saluator dicens: pat̾ si fieri potest
transeat ame calix iste: qui utiq mo¬
ri uenerat. nec habebat mortis neces¬
sitatẽ sed uoluntatẽ: potestate posi¬
turus animã suã : & rursus potesta-¬
te eam sumpturus Sed molestia quan¬
tacumq sit mortis: debet eã uncere
uis amoris. quo amatur ille qui cũ sit uita
nr̃a. etiam mortem uoluit ꝑferre ꝓnob
Nam si nulla esset mortis uel parua mo¬
lestia: non esset tam magna mr̃m gła
Sed si pastor bonus qui posuit animam
suã ꝓ oiub suis. ex ipsis ouib tam mul¬

Expanded text:
sed si fieri posset, praeter mortis molestised si fieri posset, praeter mortis molestiam vitam concupiscebat aeternam: ad nolens ad eam venit, sed volens eam vicit; et reliquit hunc infirmitatis affectum quo nemo vult mori, usque adeo naturalem, ut eum beato Petro nec senectus auferre potuerit, cui dictum est, Cum senueris, duceris quo non vis. Propter nos consolandos hunc etiam in se transfiguravit ipse Salvator, dicens, Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste : qui utique mori venerat, nec habebat mortis necessitatem, sed voluntatem, potestate positurus animam suam, et rursus eam potestate sumpturus. Sed molestia quantacumque sit mortis, debet eam vincere vis amoris, quo amatur ille qui cum sit vita nostra, etiam mortem voluit perferre pro nobis. Nam si nulla esset mortis vel parva molestia, non esset tam magna martyrum gloria. Sed si pastor bonus qui posuit animam suam pro ovibus suis , ex ipsis ovibus tam mul
Abbreviated transcription (Latin):
rũ conferant. in hisquib sanguis fu¬
sus est xp̃i: Cuiꝰ amor in eo qui pascit
oues xp̃i in tam magnũ debet sp̃italẽ
crescere ardorẽ : ut uincat etiã mortis
naturalẽ timorem: quo mori nolumus
& quando cum xp̃o uiuere uolumus
Nam ce apłs paulus dicit se habere concu¬¬
piscentiam dissolui: ce esse cũ xp̃o Inge¬
miscit tamen grauatus: & non uult¬
spoliari sed suꝑ uestiri: ut absorbeatur
morcale a uita Et hiuc dñs dilectori
suo cũ senueris inquit extendes manꝰ
tuas: ce alius te cinget &e ducet quo¬
tu non uis Hoc autẽ dixit: significais
qua morte clarificaturus esset dm̃
Extendes inquit ma̾nus tuas: hoc est
crucifigeris Ad hoc autẽ ut uenias aliꝰ
dixit qđ fieret: ce deinde quomodo
fieret Non enĩ crucifixus sed utiq
crucifigendus: quo nollet est ductus
Nam crucifirus non quo nolebat abi it:
sed pocius quo uolebat Solutus quip¬
pe a corpore: uolebat esse cum xp̃o

Expanded text:
rum conferant, pro quibus sanguis furum conferant, pro quibus sanguis fusus est Christi. Cujus amor in eo qui pascit oves ejus, in tam magnum debet spiritualem crescere ardorem, ut vincat etiam mortis naturalem timorem, quo mori nolumus, et quando cum Christo vivere volumus. Nam et apostolus Paulus dicit se habere concupiscentiam dissolvi et esse cum Christo : ingemiscit tamen gravatus, et non spoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale a vita . Et huic Dominus dilectori suo. Cum senueris, inquit, extendes manus tuas, et alius te cinget, et ducet quotu non vis. Hoc enim ei dixit, significans qua morte clarificaturus erat Deum. Extendes, inquit, manus tuas, hoc est crucifigeris. Ad hoc autem ut venias, aliudixit quod fieret, et deinde quomodo fieret. Non enim crucifixus, sed utique crucifigendus quo nollet est ductus: nam crucifixus non quo nolebat abiit, sed potius quo volebat. Solutus quippe a corpore volebat esse cum Christo,
Abbreviated transcription (Latin):
perire nolunt. mala ꝓ bonis reddant
sicut ingrati: int̾ficiant animas & suas
ce alienas sicut scelesti: mat̾na ȩccłae
uiscera dissipent sicut irreligiosi:
non conpatiantur infirmis sicut si¬
ne affectione: famã scõꝵs maculare
conentur. sicut detractores cupidi¬
tates maximas non refrenent sicut
in continentes: exerceant lites sicut
immites. nesciant subuenire. sic̃ sine
benignitate: indicent inimicis pi-¬
orum quȩ ocultanda cognouerint.
sicut ꝓditores : humanã uerecun¬
diam inuerecunda exagitatione ꝑ¬
turbent sicut ꝓcaces: non intelli.¬
gant neq quȩ loquuntur neq de
quib affirmant sicut cȩcati: letici¬
as carnales sp̃italib gaudiss ante po.¬
nant. sicut uoluptatũ amatores ma-¬
gis quam dĩ Hȩc enĩ atq huiꝰ modiui¬
cia. siue uni homini accidant om̃a. si¬
ue his alia illis alia dñinentur. ex illa
radice quod ammodo pullulant: cum
sunt homines scipsos amantes Qđ ui¬
ciũ maxime cauendũ est eis. qui pas.

Expanded text:
perire nolunt, mala pro bonis reddant, sicut ingrati: interficiant animas et suas et alienas, sicut scelesti; materna Ecclesiae viscera dissipent, sicut irreligiosi; non compatiantur infirmis, sicut sine affectione; famam sanctorum maculare conentur, sicut detractores; cupiditates pessimas non refrenent, sicut incontinentes; exerceant lites, sicut immites; nesciant subvenire, sicut sine benignitate; indicent inimicis piorum quae occultanda cognoverint, sicut proditores; humanam verecundiam inverecunda exagitatione perturbent, sicut procaces; non intelligant neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant , sicut caecati; laetitias carnales spiritualibus gaudiis anteponant, sic ut voluptatum amatores magis quam Dei. Haec enim atque hujusmodi vitia, sive uni homini accidant omnia, sive his alia, illis alia dominentur, ex illa radice quodammodo pullulant, cum sunt homines seipsos amantes. Quod vitium maxime cavendum est eis qui pascun
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ dicunt facite: quȩ autẽ faciuns
facere nolite Dicunt enĩ & non
faciunt: Docent sermonib: quod
soluunt moribus: Consequens. ẽ. ergo
ut qui minimus est in regno cȩloꝵ.
qualis nunc est ęccła. non intret in
regnũ cęloꝵs. qualis tunc erit ȩxcła
tinebit: Et idõ non erit in numero pis¬
cium magnoꝵ: qm̃ qui fecerit &edo¬
cuerit. magnus uocabitur in regnocȩ¬
lorum Et quia hic magnus erit: idõ
ibi erit. ubi minimus ille non erit:
Usq ad eo quippe ibi magni erunt : ut
qui minor est ibi maior sit eo quo hic
nemo maior est: Sed tamen qui hic
magni sunt. idest qui in cęlorum¬
regno ubi sagena congregat bonos
&ͦ malos. faciunt bona quȩ docent.
ipsi erunt in illa regni cȩloꝵs ȩt̾nita¬
te maiores: quos isti ad dexteram¬
& ad resurrectionẽ uitȩ ꝑtinentes.
indicant pisces Sequitur de pran-¬
dio dñi cũ istis septẽ discipłis. ce de
his que post prandiũ loquutus. ẽ.
ac de ipsius euangłu termino. ut

Expanded text:
nt facite; quae autem faciunt, facere nolite: dicunt enim et non faciunt : docent sermonibus, quod solvunt moribus. Consequens est ergo, ut qui minimus est in regno coelorum, qualis nunc est Ecclesia, non intret in regnum coelorum, qualis tunc erit Ecclesient, non pertinebit: et ideo non erit in numero piscium magnorum; quoniam qui fecerit et docuerit, magnus vocabitur in regno coelorum. Et quia hic magnus erit, ideo ibi erit, ubi minimus ille non erit. Usque adeo quippe ibi magni erunt, ut qui minor ibi est, major sit eo quo hic nemo major est . Sed tamen qui hic magni sunt, id est, qui in regno coelorum, ubi sagena congregat bonos et malos, faciunt bona quae docent, ipsi erunt in illa regni coelorum aeternitate majores, quos isti ad dexteram et resurrectionem vitae pertinentes indicant pisces. Sequitur de prandio Domini cum istis septem discipulis, et de his quae post prandium locutus est, ac de ipsius Evangelii termino, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ac si diceretur: nemo audebat dubita¬
re qđ ipse esset Et uenit iħs. & acce¬
pit panẽ. &e dat eis & piscẽ similiter
Ecce dictũ est quid etiam pranderint:
De quo prandio aliquid suaue ac salubre
dicemus &e nos: si pascat & nos Suꝑiꝰ
narratũ .ẽ. qđ isti discipłi quando descen

Expanded text:
ac si diceretur: Nemo audebat dubitaac si diceretur: Nemo audebat dubitare quin ipse esset. Et venit Jesus, et accepit panem, et dedit eis, et piscem similiter. Ecce dictum est etiam quid pranderint; de quo prandio aliquid suave ac salubre dicemus et nos, si pascat et nos. Superius narratum est quod isti discipuli quando des
Abbreviated transcription (Latin):
ioħis euangłm terminat᷑:
In quo iam ꝑtractauimus ut
ualuimus pͥartẽ priorẽ : usq¬
ad eum locũ ubi dictũ . ẽ. captos fuisse
pisces. centũ quinquaginta tres. a disci¬
płis quib se demonstrauit: Et cũ magni
essent: retia non sunt rupta Deinde
quȩ sequuntur consideranda sunt : &
quantũ adiuuat dñs. sicut res postula¬
re uidebitur disserenda Peracta quip¬
pe illa piscatione: dicit eis iħs Uenite
prandete Et nent audebat discũ ben-¬
tiũ interrogare eũ tu quis es: scientes
quia dñs est Si ergo sciebant. quid opꝰ
erat ut in terrogarent : Si autẽ opus¬
non erat: quare dictum est non aude¬
bant quasi opus esset. sed timore aliquo
non auderent: Sensus ergo hic est: Ian¬
ta erat euidentia cͥeritatis qua iħs illis
discipłis apparebat: ut eoꝵ non solũ ne¬
gare. sed nec dubitare quidẽ ullus au-¬
deret : qm̃ si quisquam dubitaret: debe¬
ret utiq in terrogare: Sic ergo dictũ ÷
nemo audebat in terrogare tu quis es:

Expanded text:
oli Evangelium terminatur: in quo jam pertractavimus, ut valuimus, partem priorem, usqad eum locum ubi narratum est captos fuisse pisces centum quinquaginta tres a discipulis quibus se demonstravit, et cum magni essent, retia non esse disrupta. Deinde quae sequuntur consideranda sunt, et quantum adjuvat Dominus, sicut res postulare videbitur, disserenda. Peracta quippe illa piscatione, Dicit eis Jesus: Venite, prandete. Et nemo audebat discumbentium interrogare eum, Tu quis esquia Dominus est. Si ergo sciebant, quid opus erat, ut interrogarent? Si autem non opus erat, quare dictum est Non audebant, quasi opus esset, sed timore aliquo non auderent? Sensus ergo hic est: Tanta erat evidentia veritatis qua Jesus illis discipulis apparebat, ut eorum non solum negare, sed ne dubitare quidem nullus auderet, quoniam si quisquam dubitaret, utique interrogare deberet. Sic ergo dictum est: Nemo audebat interrogare. Tu quis es?
Abbreviated transcription (Latin):
bitur in regno cęloꝵ:. Iste ergo po¬
terit ꝑtinere ad numerũ pisciũ
magnoꝵs Minimus autẽ ille qui
soluit factis qđ docet uerbis: in tali
ȩccła potest esse qualẽ significat
pisciũ prima illa captura. habentẽ
nũ cȩlors Propt̃ qđ ait Simile est
regnũ celors sagene misse in mare.
&e ex om̃i genere pisciũ congregan¬
ti Ubi uult intelligi etiã bonos &
malos: quos dicit in littore. id est
in fine scłi separandos Deniq ut os-¬
tenderet istos minimos reꝓbos esse
qui docent bona loquendo. quȩ sol¬
uunt male uiuendo: nec quasi mi¬
nimos in uita eterna futuros. sed
om̃ino non futuros: cũ dixisset mi-¬
nimus uocabitur in regno cęloꝵ:
continuo subiunxit: Dico aut̃ uob
quia nisi habundauerit iuisticia

Expanded text:
bitur in regno coelorum . Iste ergo poterit pertinere ad numerum piscium magnorum; minimus autem ille, qui solvit factis quod docet verbis, in tali Ecclesia potest esse, qualem significat piscium prima illa captura, habentem num coelorum, propter quod ait: Simile est regnum coelorum sagenae missae in mare, et ex omni genere piscium congreganti , ubi vult intelligi etiam bonos et malos, quos dicit in littore vel in fine saeculi separandos. Denique ut ostenderet istos minimos reprobos esse, qui docent bona loquendo, quae solvunt male vivendo, nec quasi minimos in vita aeterna futuros, sed omnino ibi non futuros, cum dixisset: Minimus vocabitur in regno coelorum , continuo subjecit: Dico autem vobis quia nisi abun
Abbreviated transcription (Latin):
exhibere muaculũ: ut simul & pre¬
dicatores euangłii sui pasceret: &e
ipsũ euangłm tanto sacram̃to qđ
erat de numero piscium cõm̃daturꝰ
augeret: De qua re etiã nos qđ ipse
apposuerit dicere iam debemus. Dic̃
ergo symon petrus Uado piscari: Di¬
cunt ei qui cũ illo erant Uenimus
&& nos tecum: Exier̃ &e ascenderun
in nauim: & illa nocte nichil pren-¬

Expanded text:
exhibere miraculum: ut simul et praeexhibere miraculum: ut simul et praedicatores Evangelii sui pasceret, et ipsum Evangelium tanto sacramento quod erat de numero piscium commendaturus augeret. De qua re etiam nos quod ipse apposuerit, dicere jam debemus. 5. Dicit ergo Simon Petrus: Vado piscari. Dicunt ei qui cum illo erant: Venimus et nos tecum. Et exierunt et ascenderunt in navem: et illa nocte nihil appreh
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuincialib xp̃i Unde idẽ ipse miles
egregiis: paulo superiꝰ de hac re di-¬
xeratꝰ Quis militauit suis stipendus
umquã: Qđ tam̃ ipse faciebat: quia
plus om̃ib illis laborabat Si ego beatꝰ
paulus ut ea potestate quã ꝓfecto cũ
ceteris euangłii p̃dicatorib habebat.
non cũ ceteris uteretur. sed suo stipen-¬
dio militaret. ne gentes a nomine xp̃i
penitus alienas doctrina eiꝰ quasi uena
didicit. ut dũ suis manib transigitur
doctor. nullꝰ grauaretur auditor:
quantomagis beatus petrus qui iam
piscator fuerat. qđ norerat fecit : si
ad presens illud tempus alud unde
uiueret non inuenit: Sed responde¬
bit quispiam: Et cur non inuonit
cũ dñs ꝓmiserit dicens. querite pri¬
mũ regnũ dĩ & iusticiã eiꝰ ce hȩc om̃a
apponentur uob: Prorsus etiã dñs
alius pisces qui caperentur opposu¬
it: Qui non ob aliud credendus est
eis ingessisse penuriã qua cõpelleren¬
tur ire piscatũ: nisi dispositũ uolens

Expanded text:
incialibus Christi. Unde idem ipse miles egregius paulo superius de hac re dixerat, Quis militat suis stipendiis unquam ? Quod tamen ipse faciebat, quia plus illis omnibus laborabat. Si ergo beatus Paulus ut ea potestate, quam profecto cum caeteris Evangelii praedicatoribus habebat, non cum caeteris uteretur, sed suo stipendio militaret, ne gentes a nomine Christi penitus alienas doctrina ejus quasi venaldidicit, ut dum suis manibus transigitur doctor, nullus gravaretur auditor; quanto magis beatus Petrus, qui jam piscator fuerat, quod noverat fecit, si ad praesens illud tempus, aliud unde viveret, non invenit? 4. Sed respondebit quispiam: Et cur non invenit, cum Dominus promiserit dicens, Quaerite primum regnum et justitiam Dei, et haec omnia apponentur vobis ? Prorsus etiam sic Dalius pisces qui caperentur apposuit? qui non ob aliud credendus est eis ingessisse penuriam qua compellerentur ire piscatum, nisi dispositum volens
Abbreviated transcription (Latin):
quippe habenda sit eademq una. ꝓpt̃
unũ diem. quocienscũq se. & quibus¬
cũq die illo quo resurrexit ostendit :
scđa post dies octo: & hȩc tercia & dein¬
ceps quociens uoluit usq ad diẽ quadra¬
gesimum quo ascendit in cęlũ. quãuis
non scripta sint om̃a: Cũ ergo prandis¬
sent: dicit simoni petro: Simon ioħ is
diligis me plus his: Dicit ei : Etiã dnẽ
tu scis: quia amote Dicit ei Pasce agnos

Expanded text:
quippe habenda sit, eademque una propter quippe habenda sit, eademque una propter unum diem, quotiescumque se et quibuscumque, die illo quo resurrexit, ostendit; secunda post dies octo, et haec tertia, et deinde quoties voluit usque ad diem quadragesimum, quo ascendit in coelum, quamvis non scripta sint omnia. 4. « Cum ergo prandissent, dicit Simoni Petro: Simon Joannis, diligis me plus his? Dicit ei: Etiam Domine, tu scis quia amo te. Dicit ei: Pasce
Abbreviated transcription (Latin):
sociari Hoc dñi prandiũ est cũ dis-¬
cũ haberet de xp̃o alia multa quȩ dice¬
ret. magna ut existimo. & rerũ magna-¬
rũ contẽplatione. conedudit Hic eni
ȩccła qualis in solis bonis futura ẽ. sig¬
nificatur ꝑ capturã centũ quinquagin¬
ta triũ piscium : & eis qui hȩc credunt¬
sperant. diligunt. participatio tantȩ
beatitudinis. ꝑ hoc prandiũ: Hoc iam
inquit tercio manifestatus est is disci¬
płis suis: cũ resurrexisset a mortuis:
Qđ non ad ipsas demonstrationes : sed ad
dies referre debemus: Idest primo die
cum resurrexit: & post dies octo quan¬
do discipłs thomas uidit & credidit:¬
& hodie quando hoc de piscib fecit:
Post quot autem dies hoc fecerit: dictũ
non est: Nam ipso primo die non semel
uisus est. sicut euangelistarũ testimo¬
nia collata demonstrant: sed sicut dic¬
tũ est scđm dies numerandȩ sunt ma-¬
nifestationes: ut ista sit tercia: Prima

Expanded text:
sociari. Hoc Domini prandium est cum dissociari. Hoc Domini prandium est cum discum haberet de Christo alia multa quae diceret, magna, ut existimo, et rerum magnarum contemplatione concludit. Hic enim Ecclesia qualis in solis bonis futura est, significatur per capturam centum quinquaginta trium piscium et eis qui haec credusperant, diligunt, participatio tantae beatitudinis per hoc prandium. Hoc jam inquit, manifestatus est Jesus discipulis suis, cum resurrexisset a mortuis. Quod non ad ipsas demonstrationes, sed ad dies referre debemus id est primo die, cum surrexit; et post dies octo, quando discipulus Thomas vidit et credidit, et hodie quando hoc de piscibus fecit; post quot autem dies id fecerit, dictum non est: nam ipso primo die non semel visus est, sicut Evangelistarum omnium testimonia collata demonstrant: sed, sicut dictum est, secundum dies numerandae sunt manifestationes ejus, ut ista sit tertia; prima
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ datã usurparet Quã potesta¬
tem cõmemorat idẽ apłs dicens Si
nos uobis sp̃itualia seminaiumꝰ. mag¬
nũ est si ur̃a carnalia metamus: Si
alii potestatis ur̃ȩ participant. non
magis nos: Non sumus inquit usi
hac potestate Et paulo post Qui
altari seriuunt inquit: altari cõper¬
tiuntur: Sic & dñs ordinauit. his qui
euangłm annunciant: de euanglio
uiuere  Ego autẽ nullius hors usus

Expanded text:
estatem commemorat idem apostolus dicens: « Si nos vobis spiritualia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus? Si alii potestatis vestrae participant, non magis nos? Sed non sumus, » inquit, « usi hac potestate. » Et paulo post: « Qui altari serviunt, » inquit, « altari compartiuntur; sic et Dominus ordinavit his qui Evangelium annuntiant, de Evangelio vivere: ego autem nu
Abbreviated transcription (Latin):
&e uos in honorastis me Hoc . ẽ. ego me
non honorifico: ne uobis arrogans uidear :
Habeo quem honorificem: Sed si uos me
agnosceretis : sicut ego honorifico patrẽ.
sic ce uos honorificaretis me Ego facio
qđ debeo: uos non facitis qđ debetis : Ego
autem inquit non quȩro głam meam.
est qui quęrat ce iudicet Quẽ uult¬

Expanded text:
et vos inhonorastis me. Hoc est, Ego me et vos inhonorastis me. Hoc est, Ego me non honorifico, ne vobis arrogans videar, habeo quem honorificem; sed si vos me agnosceretis, sicut ego honorifico Patrem, sic et vos honorificaretis me: ego facio quod debeo, vos non facitis quod debetis. 4. Ego autem, inquit, non quaero gloriam meam; est qui quaerat e
Abbreviated transcription (Latin):
dormitat qui custodit isrł Et nisi dñs
custodierit ciuitatem. in uanum uigi¬
labunt qui custodiunt: Est ergo cus-
tos nĩ: qui creator nr̃ Num enim ꝑti¬
nuit ad eum ut redimeremur. & non
ꝑtineret ut seruaremur: Deniq ut ple¬
naus noueritis iysterium. quare se
samaritanum negare non potuit.¬
parabolam illam notissimam adtendite.
ubi homo quidam descendebat ab hieru-¬
salem in hierico. & incidit in latrones.
qui eum grauiter uulnerantes semi-¬
uiuum in uia reliquerunt: Transiit
sacerdos neglexit eum: transi it leruites
oe ipse preteriit: Transi it quidam sama¬
ritanus. ipse. ẽ. custos nr̃: ipse accessit ad
saucium . ipse impendit miscđiam eiq
se prestitit ꝓximum. quem non deputa¬
uit alienum: Ad hoc solum qđ demoniũ
non haberet: non autem se samaritanũ
non esse respondit: Deinde post tale
comucium: hoc solum dixit de gła sua:
Sed honorifico inquit patrem meum:

Expanded text:
dormitat qui custodit Israel : et, Nisi Dominus dormitat qui custodit Israel : et, Nisi Dominus custodierit civitatem, in vanum vigilabunt qui custodiunt . Est ergo ille custos noster, qui creator noster. Num enim pertinuit ad eum ut redimeremur, et non pertineret ut servaremur? Denique ut plenius noveritis mysterium quare se Samaritanum negare non debuitparabolam illam notissimam attendite, ubi homo quidam descendebat ab Jerusalem in Jericho, et incidit in latrones, qui eum graviter vulnerantes, semivivum in via reliquerunt. Transiit sacerdos, neglexit eum: transiit Levites, et ipse praeteriit: transiit quidam Samaritanus, ipse est custos noster; ipse accessit ad saucium, ipse impendit misericordiam, eique se praestitit proximum, quem non deputavit alienum . Ad hoc ergo solum quod daemonium non haberet, non autem se Samaritanum non esse, respondit. 3. Deinde post tale convicium, hoc solum dixit de gloria sua: Sed honorifico, inquit, Patrem meum,
Abbreviated transcription (Latin):
Quid enim sumus serui ad dñm. pecca¬
tores ad iustum. creatura ad creatorẽ:
tamen quomodo si quid mali sumus.
a nobis sumus. ita quicquid boni sumꝰ.
ab illo ce ꝑ illum sumus Et nichil sic
prius eius inutetur pacientiam. ut
ꝑueniat ad potentiam: Quis nr̃m
pacienter audiret . si alicui diceretur.
demonium habes: qđ dictum est ei qui
non solum homines saluabat. sed etiam
demonibus imꝑabat: Hoc enim cum
dixissent uidei. non ne benedicimus
nos. quia samaritanus es & demonium
habes : hoꝵs duoꝵ sibi obiectors unũ
negauit. alterum non negauit: Res¬
pondit enim . & ait : Ego demoniũ non
habeo. non dixit. non  samaritanus: Et
utiq duo fuerant obiecta Quamiuis
maledictum. maledicto non reddide¬
rit. quamius conuicium non conuicio
refutauerit. ꝑtinuit tamen ad eum
negare unam rem. alteram non negare:
Non frustra fr̃s. samaritanus enim int̾¬
pretatur cuftos Nouerat se ille nr̃m
esse custodem. non enuTormit neq

Expanded text:
Quid enim sumus servi ad Dominum, peccatores ad justum, creatura ad Creatorem? Tamen quomodo si quid mali sumus, a nobis sumus; ita quidquid boni sumus, ab illo, et per illum sumus. Et nihil sic prius ejus imitetur patientiam, ut perveniat ad potentiam. Quis nostrum patienter audiret si alicui diceretur, Daemonium habes? Quod dictum est ei qui non solum homines salvabat, sed etiam daemonibus imperabat. 2. Hoc enim cum dixissent Judaei, Nonne bene dicimus nos quia Samaritanus es, et daemonium habes? horum duorum sibi objectorum unum negavit, alterum non negavit. Respondit enim, et ait: Ego daemonium non habeo. Non dixit, Samaritanus non sum: et utique duo fuerant objecta. Quamvis maledictum maledicto non reddiderit, quamvis convicium non convicio refutaverit; pertinuit tamen ad eum negare unam rem, alteram non negare. Non frustra, fratres. Samaritanus enim interpretatur Custos. Noverat se ille nostrum esse custodem. Non enim dormit neque
Abbreviated transcription (Latin):
abscessit In ipso sepucro quandiu uolu¬
it iacuit : quando uoluit tamquam de
lecto surrexit Ergo fr̃s: scđm ipsã for¬
mam serui. non illud quis digne loquit᷑
n principio erat uerbum.: &e uerbum erat
apud dm̃ & ds̃erat uerbum: Scđ̾m ip¬
sam inquam formam serui: multum

Expanded text:
abscessit: in ipso sepulcro quamdiu voluabscessit: in ipso sepulcro quamdiu voluit, jacuit; quando voluit, tanquam de lecto surrexit. Ergo, fratres, secundum ipsam formam servi, nam illud quis digne loquitur, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum?  secundum ipsam, inquam, formam servi multum
Abbreviated transcription (Latin):
te. ante quã mundus esset Quid ẽ. ea
gła : ab humana inflatione discreta: Scđm
hoc: udicat pater Quid ẽ. uidicat : discer-¬
nit: Quid discernit: głam filii sui a gła
hominum Quia ideo dictum .ẽ. unxit te
ds̃ ds̃ tuus oleo exultationis pre participi¬
bus tius Non enim quia homo factus. ẽ:
iam comparandus est nobis: Uos homines
cum petrato: ille sine peccato: Nos homines
de adam trahentes & mortẽ ce delic¬
tum: ille de uirgine carnẽ mortalem
nullam iniquitatem: Deniq nos nec
quia uolumus natisumꝰ : nec quam diu
uolumus uiuimꝰ. nec quomͦ uolumꝰ mo-¬
rimur: Ille anteꝗ nasceretur. elegit de
qua nasceretur: natus fecit ut a magis
adoraretur: Creuit infans &e miraculis
se dm̃ ostendebat: & infirmitate hominẽ
p̃ferebat Postremo elegit & genus mor-¬
tis. hoc ẽ. ut incruce penderet. & ipsam
crucem in frontib fidelium figeret. ut
cruce quando uoluit corpus dimisit oe

Expanded text:
te, antequam mundus esset . Quid est, ea te, antequam mundus esset . Quid est, ea gloria? Ab humana inflatione discreta. Secundum hoc judicat Pater. Quid est, judicat? Discernit. Quid discernit? Gloriam Filii sui a gloria hominum; quia ideo dictum est, Unxit te, Deus, Deus tuus oleo exsultationis prae participibus tuis . Non enim quia homo factus est, jam comparandus est nobis. Nos homines cum peccato, ille sine peccato: nos homines de Adam et mortem et delictum; ille de Virgine carnem mortalem, nullam iniquitatem. Denique nos nec quia volumus nati sumus, nec quamdiu volumus vivimus, nec quomodo volumus morimur: ille antequam nasceretur elegit de qua nasceretur, natus fecit ut a Magis adoraretur, crevit infans, et miraculis se Deum ostendebat, et infirmitate hominem praeferebat. Postremo elegit et genus mortis, hoc est, ut in cruce penderet, et ipsam crucem in frontibus fidelium figeret: ut cruce quando voluit, corpus dimisit, et
Abbreviated transcription (Latin):
filio: scđm alterum uidiciũ: ego inquit
non quȩro głam meam. ẽ. qui querat &
iudicet Et de ipso uerbo: questio ista
soluatur Habes in euangłio cõmemoratum
penale uidicium: qui non credit iam
iudicatus est: Et alio loco Ueniet hora
quando hi qui sunt in monumentis. au-¬
dient uocem eius: &e ꝓcedent qui bgna fe
cerunt in resurrectionem uitȩ. qui male
egerunt in resurrectionem uidicii Uidete
quemad modum iudicium ꝓdampnatio¬
ne & pęna posuit: Et tamen uidicium si
audiremus in psalmo: Iudica me ds̃: Ibi
iudicium scđm afflictionem: hic uidiciũ
scđ̾m discretionem positum est Quomodo
scđm discretionem: quomodo exponit ipse
qui ait. Iudica me ds̃ Lege enĩ & uide
quid sequitur : quid .ẽ. udica me ds̃. &e dis¬
cerne inquit causam meam de gente ñ scã:
modo . ẽ. qui quęrat ce udicet: est pat̃ qui
cundũ hoc scłm glorior quia patri dico:
Pater glifica me : ea gła quam habui apud

Expanded text:
 alterum judicium, Ego, inquit,  alterum judicium, Ego, inquit, non quaero gloriam meam; est qui quaerat et judicet. 9. Et de ipso verbo quaestio ista solvatur. Habes in Evangelio commemoratum poenale judicium: Qui non credit, jam judicatus est ; et alio loco, Veniet hora quando ii qui sunt in monumentis audient vocem ejus, et procedent qui bene feitae; qui male egerunt, in resurrectionem judicii . Videte quemadmodum judicium pro damnatione et poena posuit. Et tamen si semper juuid audiremus in Psalmo, Judica me, Deus? Ibi judicium secundum afflictionem, hic judicium secundum discretionem positum est. Quomodo secundum discretionem? Quomodo exponit ipse qui ait, Judica me, Deus. Lege enim et vide quid sequitur. Quid est, Judica me, Deus? et discemodo est qui quaerat et judicet? Est Pater quicundum hoc saeculum glorior, qui Patri dico, Pater, glorifica me ea gloria quam habui apud
Abbreviated transcription (Latin):
ligat qđ dico: limet damnum. quare ti-¬
met damnum: quia pecuniam diligit:
Quantum amat pecuniam: tantum timet
ne ꝑdat pecimiam: Ergo inuenitur ali¬
quis amator iusticiȩ. qui plus in corde
cdamnum ꝑtimescat: qui plus timeat
expoliari iusticia. quam tu pecunia:
pse est timor castus: ipse ꝑmanet in scłm
scłi Nom eum tollit caritas nec foras mit-¬
tit : sed magis conplectitur. & comitem te¬
net simulꝰ possidet Uenimus enim ad do¬
minum ut uideamus facie ad faciem:
Ibi timor castus non seruit Timor enim
ille non ꝑturbat. sed confirmat: Timet
mulier adulter a. ne uir eius ueniat:
timet casta ne uir eius abscedat Ergo
sicut scđm aliam temptationem ds̃ ne
morem Timor non est in caritate. sed
ꝑfecta caritas foras mittit timorem.
scđm uero alium timorem. timor dñi.
castus ꝑmanens in scłm scłi: sic &e hoc
loco scđm alterum uidicium. pat̾ non
iudicat quemꝗ sed om̃e uidiciũ dedit¬

Expanded text:
ligat quod dico. Timet damnum: quare tiligat quod dico. Timet damnum: quare timet damnum? Quia pecuniam diligit. Quantum amat pecuniam, tantum timet ne perdat pecuniam. Ergo invenitur aliquis amator justitiae, qui plus in corde damnum pertimescat, qui plus timeat exspoliari justitia, quam tu pecunia. Ipse est timor castus, ipse permanet in saeculum saeculi: non eum tollit charitas, nec foras mittit, sed magis complectitur, et comitem tenet simul et possidet. Venimus enim ad Dominum, ut videamus facie ad faciem: ibi timor castus nos servat; timor enim ille non perturbat, sed confirmat. Timet mulier adultera ne vir ejus veniat, timet et casta ne vir ejus abscedat. 8. Ergo sicut secundum aliam tentationemmorem, timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem; secundum vero alium timorem, timor Domini castus permanet in saeculum saeculi: sic et hoc loco, secundum alterum judicium, Pater non judicat quem
Abbreviated transcription (Latin):
Non quia ipsi sunt tristes sed quia gustati
contristant hoc ẽ. tristes faciunt Sunt
ergo ce inscripturis loquutiones eius modi:
Qui in talib questionib cognoscendis labo¬
rant : in soluendis talibus questionib non
Iob latebut se: sed non latebat Admisit temp¬
tatorem: & fecit eum sui cognitorem: Quid
de duob timorib: est timor seruilis: &e est
timor castus Est timor ne patiaris pęnam:
ẽ. alius timor ne amittas uisticiam: Timor
ille ne patiaris penam seruilis. ẽ: Quid mag.¬
num . ẽ. timere penam: hoc & nequissimꝰ
seruus: hoc &e crudelissimus latro: Non ẽ.
magnum timere pȩnã. sed magnum est
amare iusticiam: Qui ergo amat iustici¬
am: nichil timet: Timet plane: non ne
incidat in pęnam. sed ne amittat iusticiã:
Fr̃s mei: credite & conicite ex eo qđ amatis:
Amat aliquis ur̃m pecuniam: Putas aliqͥ¬
ur̃m: Putas inuenio aliquem qui non
amat: ex hoc tamen ipso qđ amat. intel¬

Expanded text:
non quia ipsi sunt tristes, sed quia gustati non quia ipsi sunt tristes, sed quia gustati contristant, hoc est, tristes faciunt. Sunt ergo et in Scripturis locutiones ejusmodi. Qui in talibus quaestionibus cognoscendis laborant, in solvendis talibus quaestionibus non Job latebat se, sed Deum non latebat; admisit tentatorem, et fecit cum sui cognitorem. 7. Quid de duobus timoribus? Est timor servilis, et est timor castus; est timor ne patiaris poenam, est alius timor ne amittas justitiam. Timor ille ne patiaris poenam, servilis est. Quid magnum est timere poenam? Hoc et nequissimus servus, hoc et crudelissimus latro. Non est magnum timere poenam, sed magnum est amare justitiam. Qui ergo amat justitiam, nihil timet? Timet plane: non ne incidat in poenam, sed ne amittat justitiam. Fratres mei, credite, et conjicite ex eo quod amatis. Amat aliquis vestrum pecuniam. Putas, invenio aliquem qui non amet? Ex hoc tamen ipso quod amat, intel
Abbreviated transcription (Latin):
Temptat uos dñs ds̃ ur̃ ut sciat si diligitis
eum: Item scriptum. ẽ. Timor non . ẽ. in
caritate. sed ꝑfecta caritas foras mittit
timorem: Et alio loco scriptum. ẽ: limor
dñi castus. ꝑmanens in scłm scłi Et ip-¬
sa questio ẽ. Quo modo enim ꝑfecta ca¬
ritas foras mittit timorem. si timor dñi
ergo duas esse temptationes Onam quȩ
decipit: alteram quȩ ꝓlit Sod̾m eam
quȩ decipit. ds̃ neminem temptat: Scdm
dñs ds̃ ur̃. ut sciat si diligitis eum: Sed
iterum. & hic alia nascitur questio: Quo¬
modo temptat ut sciat quem latere nichil
potest antequam temptet: Num ergo ds̃
nescit: sed dictum. ẽ: ut sciat. qđ ẽ. ut sci¬
re nos faciat: Loquutiones tales & in ser¬
monib nr̃is sunt & in auctorib eloquen¬
tiȩ repperiuntur: De sermone nr̃o aliqͥd
dicam: Fossa cȩca dicitur non quia ipsa
oculos ꝑdidit. sed quia latendo non uiden¬
tes facit: Aliquid cede illis actorib dicam:
Tristes lupinos. ait quidam hoc ẽ. amaros:

Expanded text:
minus Deus vester, ut sciat si diligitis eum? Item scriptum est, Timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem ; et alio loco scriptum est, Timor Domini castus, permanens in saeculum saeculi . Et ipsa quaestio est. Quomodo enim, perfecta charitas foras mittit timorem, si timor Domin. Intelligimus ergo duas esse tentationes; unam quae decipit, alteram quae probat: secundum eam quae decipit, Deus neminem tentat; secundum Deus vester, ut sciat si diligitis eum. Sed iterum et hic alia nascitur quaestio, quomodo tentat ut sciat, quem latere nihil potest antequam tentet. Non ergo Deus nescit: sed dictum est, ut sciat, quod est, ut scire vos faciat. Locutiones tales et in sermonibus nostris sunt, et in auctoribus eloquentiae reperiuntur. De sermone nostro aliquid dicam. Fossa caeca dicitur, non quia ipsa oculos perdidit, sed quia latendo non videntes facit. Aliquid et de illis auctoribus dicam. Tristes lupinos ait quidam , hoc est amaros:
Abbreviated transcription (Latin):
henna p̃cipitetur De psa ergo morte
dñs dixit Mortem non uidebit in ȩt̃-¬
nũ: qui sermonem meum seruauerit:
Non expauescamus istam mortem: sed
illam timeamus: Qđ est autẽ grauius:
multi ꝑuerse timendo istam. in cider̃
in illam: Dictum .ẽ. aliquib ad orate
idola: Qđ si non feceritis. interficiemi¬
ni Aut quemadmodum ille nabugo¬
donosor dixit. si non feceritis. mitte¬
mini in caminum ignis ardentis: Mul-¬
ti timuer̃. & ad orauerunt: nolentes mo-¬
ri Mortui sunt timendo mortem:
quȩ non euaditur: moider̃ in mortẽ
quam euadere felicit̾ possent. si istam
quȩ non euaditur infelicit̾ non time¬
rent Natuses homo. moriturus es
Qua ibis ut non moriaris: Quid facies ut
non moriaris: Ut dñs ds̃ tuus necessita¬
te moriturum consolaretur: uolun¬
tate mori dignatus ẽ Quando uides
xp̃m mortuum dedignaris mori: Er¬
go moriturus es Qua euades hoc
non habes: hodiẽ sit cras sit. futurum

Expanded text:
hennas praecipitetur. De ipsa ergo morte hennas praecipitetur. De ipsa ergo morte Dominus dixit, Mortem non videbit in aeternum, qui sermonem meum servaverit. 12. Non expavescamus istam mortem, sed illam timeamus. Quod est autem gravius, multi perverse timendo istam, inciderunt in illam. Dictum est aliquibus, Adorate idola; quod si non feceritis, interficiemini: aut quemadmodum ille Nabuchodonosor dixit, Si non feceritis, mittemini in caminum ignis ardentis. Multi timuerunt et adoraverunt; nolentes mori mortui sunt: timendo mortem quae non evaditur, inciderunt in mortem quam evadere feliciter possent, si istam quae non evaditur, infeliciter non timerent. Natus es homo, moriturus es. Qua ibis, ut non moriaris? quid facies ut non moriaris? Ut Dominus tuus necessitate moriturum consolaretur, voluntate mori dignatus est. Quando vides Christum mortuum, dedignaris mori? Ergo moriturus es: qua evadas hoc, non habes. Hodie sit, cras sit; futurum
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus . ẽ. &e ꝓpħȩ. &e tu dicis. si quis
sermonem meum seruauerit non gus¬
tabit mortem in eternũ: iudete locu¬
tionem scripturarum mortem non ui¬
debit id .ẽ. gustabit : mortem uidebit
mortem gustabit Quis udet
quis gustat: quos oculos habet homo
ut uideat. quando moritur. quando
uenientdo mors ipsos oculos claudit.
ne aliquid uideant: Quomꝰ dicitur¬
mortem non uidebit: Itẽ quo palato¬
&e quib faucib mors gustatur. ut qͥd
sapiat dinoscatur: Quando totũ sen¬
sum tollit quid in palato remanebit:
rus loquęretur: quid sibi uult qđ ait.
qui sermonem meum seruauerit mortẽ
non uidebit in ȩternũ. nisi quia uide¬
bat dñs aliam mortem de qua nos libera¬
re uenerat. mortem scdam. mortem
ȩternam. mortem gehennarũ. mortem
dampnationis. cum diabolo &e angłis
eius. Ipsa ẽ. uera mors: nam ista migra¬
tio est. Quid ẽ. ista mors: relictio corpo¬
ris. depositio sarcinȩ grauis. Sed si alia
sartina non portetur. qua homo in ge¬

Expanded text:
st et Prophetae, et tu dicis, Si quis sermonem meum servaverit, mortem non gustabit in aeternum. Videte locutionem Scripturarum: Mortem non videbit, id est, gustabit. Mortem videbit, mortem gustabit. Quis videt? quis gustat? Quos oculos habet homo, ut videat quando moritur? Quando veniendo mors ipsos oculos claudit ne aliquid videant; quomodo dicitur, non videbit mortem? Item quo palato, quibus faucibus mors gustatur, ut quid sapiat dignoscatur? Quando totum sensum tollit, quid in palato remanebit? rus loqueretur, quid sibi vult quod ait, Qui sermonem meum servaverit, mortem non videbit in aeternum; nisi quia videbat Dominus aliam mortem, de qua nos liberare venerat, mortem secundam, mortem aeternam, mortem gehennarum, mortem damnationis cum diabolo et angelis ejus? Ipsa est vera mors: nam ista migratio est. Quid est ista mors? Relictio corporis, depositio sarcinae gravis: sed si alia sarcina non portetur, qua homo in ge
Abbreviated transcription (Latin):
Peccatum agnoscat infirmitas: nam men¬
datiũ non habet ueritas Agnouit quip¬
pe petcatum suũ infirmitas petri Pror¬
sus agnouit: & quantum mali xp̃m ne¬
gando cõmiserit. plorando monstrauit:
psẽ suos redarguit defensores: &e unde
eos conuincat᷑ ꝓducit lacrimas. testes
Neq nos cum ista dicimus primũ apłoꝵ¬
accusare delectat: sed bunc intuendo
ad moneri nos opportet. ne homo quis.¬
quã de humanis uirib fidat Nãquid
aliud ꝑtinuit ad doctorẽ saluatorẽq
nr̃m: nisi ut nob nequaquã de se quen¬
quã debere p̾sumere. in ipso primo
apłoreꝰ monstraret exemplum : In ani¬
ma quippe petri contigit: qđ offere¬
bat in corpore Non tam̃ ꝓdño: ut
temere p̃sumebat Precessit: sed alit̃
quam prtabat Namq ante mortem
&e resurrectionẽ dñi. mortuus ẽ. negan¬
do : & reuixit plorando Sed mortuuis:
est : quia suꝑbe ipse p̾sumpsit: Reui-¬
xit autem: quia benigne ille respexit:

Expanded text:
Peccatum agnoscat infirmitas; nam menPeccatum agnoscat infirmitas; nam mendacium non habet veritas. Agnovit quippe peccatum suum infirmitas Petri, prorsus agnovit; et quantum mali Christum negando commiserit, plorando monstravit. Ipse suos redarguit defensores, et unde eos convincat, producit lacrymas testes. Neque nos cum ista dicimus, primum Apoaccusare delectat, sed hunc intuendo admoneri nos oportet, ne homo quisquam de humanis viribus confidat. Nam quid aliud pertinuit ad doctorem Salvatoremque nostrum, nisi ut nobis nequaquam de se quemquam debere praesumere in ipso primo emonstraret exemplum? In anima itaque contigit Petri, quod offerebat in corpore: non tamen pro Domino, ut temere praesumebat, praecessit, sed aliter quam putabat? Nam quae ante mortem et resurrectionem Domini, et mortuus est negando, et revixit plorando. Sed mortuus est, quia superbe ipse praesumpsit, revixit autem quia benigne ille respexit.
Abbreviated transcription (Latin):
nitus ds̃. homo factus ẽ: Quomodo .ẽ.
igitur in corpore xp̃i. qui negat homi¬
nem xp̃m: Qui enĩ caput negat. quo¬
modo est menbrum: Sed quid mul¬
tis immorer: cũ ipse dñs abstulerit om̃s
humanȩ argumentationis ambages:
Non enim ait. non cantabit gallus donec
hominem neges: aut sicut loqui familia
filium hominis : sed ait . donec me ter
neges Quid est me nisi qđ erat : Et qͥd
nisi xp̃c erat: Quicquid ergo eius ne¬
płs eius thomas. quando exclamauit dñs
m̃s ce ds̃ ms̃. non uerbũ sed carnẽ tetigit.
non incorporalem naturam. sed hominis
corpus curiosis manib contrectauit: Ho¬
minẽ itaq tetigit : &e dm̃ tamen cogno¬
uit: Si ergo qđ iste tẽgit hoc petrus
negauit: qđ iste exclamauit hoc petrus
offendit: Non cantabit gallus: donec
Dicas licet nescio hominẽ : dicas licet nescio
qđ dicis. dicas licet non sum ex eius dis-¬
cipłis: me negabis Siqđ dubitare nefas
dubio petrus xp̃m negauit Non accu¬
semus xp̃m : cum defendimus petrum:

Expanded text:
nitus Deus homo factus est. Quomodo est igitur in corpore Christi, qui negat hominem Christum? Qui enim caput negat, quomodo est membrum? Sed quid multis immorer, cum ipse Dominus abstulerit omnes humanae argumentationis ambages? Non enim ait, Non cantabit gallus donec hominem neges; aut, sicut loqui familiarnis ter neges: sed ait, donec me ter neges. Quid est, me, nisi quod erat? et quid nisi Christus erat? Quidquid ergo ejus nepulus ejus Thomas, quando exclamavit, Dominus meus et Deus meus, non Verbum, sed carnem tetigit; non incorpoream Dei naturam, sed hominis corpus curiosis manibus contrectavit . Hominem itaque tetigit, et tamen Deum cognovit. Si ergo quod iste tetigit, hoc Petrus negavit; quod iste exclamavit, hoc Petrus offendit. Non cantabit gallus, donec Dicas licet, Nescio hominem; dicas licet, Homo, nescio id dicis; dicas licet, Non sum ex discipulis ejus : me negabis. Si, quod dubitare nefas dubio Petrus Christum negavit. Non accusemus Christum cum defendimus Petrum.
Abbreviated transcription (Latin):
tuam: Qui te iã putas mori posse ꝓme:
prius uiue ꝓte Nam timendo mor¬
tem carnis tuȩ: mortem dabis animȩ
tuȩ Quanta enim uita ẽ. confiterixp̃m:
sare nituntur. xp̃m non negauit: quia
interrogatus ab ancilla. hominẽ nestire
respondit : sicut alii euangeliste contes¬
tantur expressius Quasi uero qui homi¬
in eonegat qđ factus ẽ. ꝓpt̾ nos. ne pe¬
riret qđ fecerat nos Ergo qui ita con¬
fitetur xp̃m dm̃ ut hominẽ neget.
non ꝓ illo mortuus. ẽ: xp̃s : quia scđm
hominẽ mortuus.ẽ. xp̃s Qui negat

Expanded text:
tuam. Qui te jam putas mori posse pro me, prius vive pro te: nam timendo mortem carnis tuae, mortem dabis animae tuae. Quanta enim vita est confiteri Christum, sare nituntur , Christum non negavit, quia interrogatus ab ancilla hominem se nescire respondit, sicut alii evangelistae contestantur expressius? Quasi vero qui homiin eo negat quod factus est propter nos, ne periret quod fecerat nos. Ergo qui ita confitetur Christum Deum, ut hominem neget, non pro illo mortuus est Christus; quia secundum hominem mortuus es