comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tẽtando ꝑlibidiñe. ut quidã aiuint. ł emptatio
autẽ cui non consentitur non ẽ pecẽ. s mat̾ia
exercendae untutis. hoc intellige dictũ detẽpta¬
tatiõe. que fit aboste non acarne que pec̃e. est
ueniale et siei non consentiatur:
ropter quod .s. quia¬
griuiter colaphiza¬
bar ego humanetim̃s
ut stimulus discedet
ame. quia grauisẽ me¬
dicina infirmo. et ideo
ferret quod apposuerat. qr
ardens quocurandus ẽ. ille ciuus¬
gra mea. uisceratłmebant. Rogat ille me¬
dicũ cũ illo medicam entocruciari ceperit ut aufe¬
rat medicus autẽ ꝯsolatur. ⁊ monet patientiã qui a
molestum epythema quod michi apposuerat. s audi
uocẽ medici. Et dñs melius michi piudens:. orxit
deli. fidelem. de ꝑsecutore apłm. et plus õĩb labo¬
rantẽ et archana uitentẽ. uires quoqi stimulostoi¬
lerandi. tibi addidi. et iõ noli orare udiscedã stmulꝰ.¬

Expanded text:
tentando per libidinem, ut quidam aiunt. Tentatio autem cui non consentitur, non est peccatum, sed materia exercendae virtutis. Hoc intellige dictum de tentatione quae fit ab hoste, non a carne: quae peccatum est veniale, si ei non consentiatur. Propter quod, scilgraviter colaphizabar, ego humane timenut stimulus discederet a me. Quia gravis erat medicina infirmo, et ideo ferret quod apposuerat, quiardens quo curandus est ille cujus viscera tumebant, rogat ille medicum, cum illo medicamento cruciari coeperit, ut auferat; medicus autem consolatur et monet patientiam, quia molestum epithima quod mihi apposuerat, sed audivi vocem medici. Et Dominus melius mihi providens, dixit deli fidelem, de persecutore Apostolum, et plus omnibus laborantem et arcana videntem; vires quoque stimulos tolerandi tibi 138 addidi. Et noli hoc orare, ut discedat stimul
Abbreviated transcription (Latin):
Gnin firm habet infirmitatẽ ꝯͣriã. cũ qua¬
in infirmi legitime certet. quia certando
ditur diabolus petensiob tẽptandum. et nõexiu¬
ditur apłs petens stimuldm remouendu. Exaudi¬
petit multa amedico que medicus nondat. non
exaudit aduoluntatẽ. ut exaudi at ad sanitatem.
Ita et dñs non eruditut paulũ ad uoluntatem.
non ẽ magnum ado exaudiri aduoluntitẽ s adu¬
tilitatẽ. aliquando d̃s iratusdat quod petitis. cũ
uõ ea que d̃s laudat et ꝓmittit ab illopetitis secu¬
re petite. Ila em̃ ppititi dõ xeduntur qñ autẽ
petitis tẽporalia: cũ modo petite. et cũ timore.
illi ꝯmittite ut siꝑsint det. siscit obẽe. nõ det. Ouid
eñi obsit uel psit. medicꝰ nouerit non egrotus:
ibenter igitur qĩ¬
firmitate perficitur
tis. ut uirtus xp̃i in¬

Expanded text:
 quae habet infirmitatem contrariam, cum qua legitime certet, quia certando uditur diabolus petens Job tentandum, et non exauditur Apostolus, petens stimulum removendum. Exaudipetit multa a medico quae medicus non dat; non exaudit ad voluntatem, ut exaudiat ad sanitatem. Ita et Dominus non exaudivit Paulum ad voluntatem. Non est magnum a Deo exaudiri ad voluntatem, sed ad utilitatem. Aliquando Deus iratus dat quod petitis. Cum vero ea quae Deus laudat et promittit ab illo petitis, securi petite. Illa enim propitio Deo conceduntur, quando autem petitis temporalia, cum modo petite, et cum timore illi committite, ut, si prosint, det, si scit obesse non det Quid enim obsit vel prosit medicus novit, non aegrotus. Libenter igitur. Quafirmitate perficitur,is, ut virtus Christi in
Abbreviated transcription (Latin):
misit. Diabolus autẽ uenit: ut
adfectu traheret. dñs eñ ad hoc
iusto non parcelat. ut en iuirtutẽ in infirmitate
ꝑficeret.dans colaphirantẽ angłm diabolus eñ
non hoc agebat nemagnitudine reuelationum.
sathane quiꝑcũ tradebit. iniustos ip̃i sathune. hoc
ergo remediũ datum erat apło adõ ut tẽptatiõib:
pressus. non extollatur. Un subdit. ut. me. cola.
reprimat õem motũ suꝑbie in cutiendo tribula¬
tiones et dolores. Namdolore quodã corpistra¬
ditur uehementer. angita tus dolores autẽ cõpi¬

Expanded text:
tem venit ut ad effectum traheret. Deus autem ad hoc juste non parcebat, ut ejus virtutem in infirmitate perficeret, dans colaphizantem angelum. Diabolus enim non hoc agebat, ne magnitudine revelationum Satanae, qui per eum tradebat injustos ipsi Satanae. Hoc ergo remedium datum est Apostolo a Deo, ut tentationibus pressus non extollatur. Unde subdit: Ut me colaphizreprimat omnem motum superbiae incutiendo tribulationes et dolores. Nam et dolore quodam corporis trahitur vehementer agitatus, dolores autem corp
Abbreviated transcription (Latin):
me nõ ẽe infirm̃ s. hõiẽ¬
uel huiusmodi. Idõ ergo parce dese
non ẽẽ ħo mortalis et fragilis uideatur. uel
pobireccatorib hoc dicit ꝓquib non magni¬
nequis detractor existi.me. tendere elat̾ionis
tumore. supra id quod aliqurd uidet me. aut
a.ali. ex me.i.ultra. id quodlimes meritorũ
meoꝵ tendit uel admittit.:
glari. ne aliter puter. ⁊¬

Expanded text:
me non esse infirmum, sed hominhujusmodi. Ideo ergo parce de senon esse homo mortalis et fragilis videatur. Vel pro obtrectatoribus hoc dicit, pro quibus non magnine quis detractor existimet me tendere elationis tumore, supra id aliquid quod videt in me, aut ex me, id est ultra id quod limes meritorum meorum tendit, vel admittit. gloriari, ne autem aliter puter, e
Abbreviated transcription (Latin):
ineis decimaᷤᷤ
sumpsit. ha
braham et
hunc quiha¬
bebat re ꝓ¬
missiones
benedixit.
Sine
la autẽ con¬
traditione
quod minus
ẽ admeliore
benedicitur:
It hic quidẽ
decimas mo¬
rientes hoĩes
accipiunt i
bi autẽ con
testatur quia
uiuit. Et ut
ita dictum sit
ꝑ habraham
et leui quide

Expanded text:
in eis, decimas sumpsit ab Abraham, et hunc, qui habebat repromissiones, benedixit. Sine ulla autem contradictione, quod minus est, a meliore benedicitur. Ebraham, et bebat repromissiones, benedixit. Sine tradictione, quod minus est, a meliore benedicitur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
taq q̃i ⁊ quialex custodie
gogus em̃ pariuilis ad signa¬
tur. ut lasciuiens refrenct᷑
iora ⁊ hoc ip̃m nomen ꝑagogisona ⁊ cõpositũ
abeo quod puerosagat .i. ducat. lex gͦ ppłolasci¬
uienti ad ĩstar pedagogi apposita ẽ. ut custo¬
diret eos. ⁊ future fcõi p̃paret. Ecce honor le¬
gis quia custodnt ut ꝑ̾agogus. s hoc ñ ẽ ma¬
gnu quia pueroꝵ ẽ. non adultoꝵ. Pedigogiᷤᷤ¬

Expanded text:
t: Et quia lex custodiebgogus parvulis assignatur, ut lasciviens refrenetur hoc ipsum nomen paedagogi sonat compositum ab eo quod pueros agat, id est ductet. Lex ergo populo lascivienti ad instar paedagogi apposita est ut custodiret eos, et futurae fidei praepararet. Ecce honor legis, quia custodivit ut paedagogus: sed hoc non est magnum, quia puerorum est non adultorum. Paedagog
Abbreviated transcription (Latin):
lata ẽ. fides que priuis oc¬
culta erat inantiquis. ĩa
dagogo.i. sub coactione.
bonũ habemus. quod nõ
habuistis legẽ: estis filii
dĩ. Quod ergour̃o exẽplo
e seruimus. uos accipitis:¬
qĩ nõ debens hoc facẽ filii e

Expanded text:
lata est fides quae prius occulta fuerat in antiquis, jam dagogo, id est sub coactione qbonum habemus, quod non habuistis legem, estis filii Dei. Quod ergo vestro exemplo deseruimus, vos accipitis Non debetis hoc facere, filii Dei
Abbreviated transcription (Latin):
peccando. h⁊ st̃ alii quibus
displicent quidẽ mala. s
qm̃ ea gͣuia eẽ intelligunt.
Aputãt sibi iã ñposse ignosci.

Expanded text:
peccando. Sunt alii quibus displicent quidem mala, sed quoniam ea gravia esse intelligunt, putant sibi jam non posse ignosci,
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ me ⁊ uincã meã.Suꝑat enĩ ds̃ imudicio
hõi cõpatus. Inuenitur enĩ dedisse hoĩ om̃s
affectus. om̃esq motus quib aduirtutes niti
posset ⁊ pgͣdi. Insuꝑ ⁊̃ iũ rationis inseruit qua
agnoscẽt quid agere deberet. uelcauere. his aũt
acceptis hõneglexit. It uirtutis incedere. cui
ex dõ nil defuit ĩpuero inuenit᷑ defuisse his q̃
adõdata st̃ sibi. Merito ergo iiudicio talem¬

Expanded text:
enim Deus in judicio homini comparatus. Invenitur enim dedisse homini omnes affectus, omnesque motus, quibus ad virtutes niti posset et progredi. Insuper etiam vim rationis inseruit, qua agnosceret quid deberet agere vel cavere. His autem acceptis homo neglexit iter virtutis incedere, cui ex Deo nil defuit, ipse vero invenitur defuisse his quae a Deo data sunt sibi. Merito ergo dicitur talem
Abbreviated transcription (Latin):
dicaris.. ⁊ non mittẽ filiũ destirpe mã
cdauid enĩ postquã fẽs ẽ adult̃. ⁊ homicidauxorẽ
urie accipiendo⁊ illũ gladio filioꝵ amon occidẽ¬
do. dicebãt multi uacua efficiet᷑ ꝓmissio dĩque
sit quia non nascẽtur.xp̃s aehomicida.⁊ adult̃õ

Expanded text:
ta, id est non mittere Filium de stirpe mea. David enim postquam factus est adulter, et homicida uxorem Uriae accipiendo, et illum gladio filiorum Amon occidendo, dicebant multi: Vacua efficietur promissio Dei,sit, quia non nascetur Christus de homicida et adultero.
Abbreviated transcription (Latin):
cis.ꝓque intellige̾nt defutuã
redeptioe que ꝓmissa erant
fidĩꝑ xp̃m. quãquã ergo mul¬
ta significet apłs que adhono
rificentiã ptineant seminis
memorat. quia maxime lau¬
dis eoꝵ ẽ. ut legẽ ꝑquã ad disce¬
rent rectũ aꝑuerso distinguẽ.
digni iudicarent᷑ accipe.⁊ idõ
plus ẽ iucleisẜ statũ priorẽ q̃¬

Expanded text:
quae intelligerent de futura redemptione, quae promissa erat Christum. Quanquam ergo multa significet Apostolus quae ad rificentiam pertineant seminis  memorat, quia maxime laudis eorum est, ut legem per quam addiscerent rectum a perverso distinguere, digni judicarentur accipere: plus est Judaeis secundum priorem
Abbreviated transcription (Latin):
da adfidẽ xͥ nõ accedẽt. uł ut d̃s ꝓmissionẽ suã cre¬
dentib nõ impleret.i. nõ effecit quin aliq uideoꝵ.
inꝑmissiᷤ illis quic̃̾dunt nõ enĩꝗa aliqui credẽ no¬
luerũt. idcͥco preiudicabitur cetͣis uideis nedigͥ
dicant᷑ acciꝑe.q ꝓmisit ds̃ fidelib quippe cũ ita¬

Expanded text:
dam ad fidem Christi non accederent, vel ut Deus promissionem suam credentibus non impleret, id est non effecit quin aliqui Judaeoin promissis illis qui credunt. Non enim quia aliqui credere noluerunt idcirco praejudicabitur caeteris Judaeis, ne digni dicantur accipere quod promisit Deus fidelib
Abbreviated transcription (Latin):
ootiũ eẽ. trãs latũ. extͥbri. et
ritu. ꝓ quo ꝯstat legẽ quoq ẽẽ¬
translatã. S quia forte adtiãs¬
ferente legis demonstationẽ sac¬
dotiitrãs latiosufficere. ñiudetur
supponit hic causam. que om̃iũ
hõiu̾satis aĩs fecit. sicausã alicuiꝰ
reiagnouerint. Ostẽdit eni. q uetꝰ
t. sit. destret̃ cũd̃s illud dederit. et
tus illuo fuit infirm̃u. ⁊ ramepr¬
sus inutile. ħaut ꝑficit ꝙ ualet
adlautẽ noui sacerdotis. ait itaq
lignotatẽ cius. nec pp̃maliiã. sic̃ hetici insurgentes.

Expanded text:
otium esse translatum ex tribu et ritu, pro quo constat legem quoque etranslatam. Sed quia forte ad transferendae legis demonstrationem sacdotii translatio sufficere non videretur, supponit hic causam, quae omnium nimis satisfacit, si causam alicujus rei cognoverint. Ostendit enim quare entum sit destructum, cum Deus illud dederit, et tus, illud fuit infirmum, et nunc prorsus inutile. Hoc autem perficit quod ad laudem novi sacerdotis. Ait itaque malignitatem ejus, nec propter malitiam, sicut haeretici in
Abbreviated transcription (Latin):
translatũ ẽ sacerdotiũ. de¬
XIII sacerdotali adregale. ut e¬
ade̾ sit sacerdotalt᷑. et rega¬
dos. et intuere misteriũ
factus ẽ quando carnẽ su¬
scepit. quando sacrificium
obtulit. in quatribu mehil
de sacerdotio. moyses locu¬
tus ẽ. ut de ea aliquis cẽt sac̾dos.
tãplius qu̾aꝑtribũ ad
ele mutata erat. ⁊ nõtñ
ritus ⁊ uere manufestũẽ
si .i. quia alius sacerdos.¬

Expanded text:
Translatum est sacerdotium de sacerdotali ad regalem, ut eadem sit sacerdotalis et regados. Et intuere mysterium.factus est quando carnem suscepit, quando sacrificium obtulit. In qua tribu nihil de sacerdotibus Moyses locutus est, ut de ea aliquis esset saibum adhele mutata erat, non tamen ritus. Et vere manifestum est, si, id est quia, alius sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
pẽ autẽ dñs pacis
det uobis hic et
infuturo pacem
sempiternamin
domesticos et apud
signum in omni epistola

Expanded text:
e autem Deus pacis det vobis, hic et in futuro, pacem sempiternam in domesticos et apud gnum in omni epistola
Abbreviated transcription (Latin):
les pbros. uel diacones ordinet. quales uduasho
tis officio. Modꝰtał. pͥmosalutat eũ. de mnmon¬
eũ ut ꝑseudo apłis resiste̾t. p̾eainstruit de ep̃adi
officio docẽs quales debeat ordinare ꝓbros ⁊ dia¬
cones.⁊ quales ddebeãt ẽẽ mulieres eoꝵ. de iñ
quales uiduas recipe debeat. postea demodo

Expanded text:
les presbyteros et diacones ordinet, quales viduas hontis officio. Modus talis: Primo salutat eum, deinde monet, ut pseudoapostolis resistat, postea instruit de episcopali officio docens quales debeat ordinare presbyteros et diacones, et quales debeant esse mulieres eorum; deinde quales viduas recipere debeat; postea de modo
Abbreviated transcription (Latin):
epłam scribit apłs tbesa¬
lonicensib. Ortaeñ apud¬
eosgrauiori tribulatione in¬
termonet eos ad patientiã.¬
ut bom głam consequantur. ⁊ malipenã et quia
in pͥmaepła quetũ dixit deaduentudni. ⁊ deresur¬
rectiõe mortuoꝵ unde putabatur dies dñũ stare.
nec eñ aꝑte põt. deabolitiõe romini regra. ⁊ de
quietudine. Scͥbit ⁊̃ noinstare oiẽorĩ. sicut occa¬

Expanded text:
Epistolam scribit Apostolus Thessalonicensibus. Orta enim apueos graviori tribulatione monet eos ad patientut boni gloriam consequantur, mali poenam. Et quia in prima epistola quaedam dicit de Adventu Domini et de resurrectione mortuorum, unde puNec enim aperte potest de abolitione Romani regni, et de rum inquietudine. Scribit etiam non instare diem Domini, sicut occa
Abbreviated transcription (Latin):
mus simul rapiemur. ꝯilł. cõturbati. nimiũq ꝑ¬
territi. putantes uicinũẽe diẽ dñi. et timentes
neduãpnarentur cũdiabolo eo ꝙ tarde ad fidẽ ue
ciantib aliqua fraude illud̾et. corrig̃ etiã asꝑius
ad patientiã monere: ⁊ inquietoscorrige̾. ⁊ que ĩ
aꝑire. Mod̾tał. pͥm̃ salitat. de ingr̃ais ag̃ debonĩ
cafinẽ uo. ut curiosos atq otiosos corripiãt ob¬
secrat obseciat pͥmittit auit salutationẽ dicens.¬
AULUS Paulus
et siluanꝰ¬

Expanded text:
mus, simul rapiemur cum illis, conturbati sunt nimiumque perterriti, putantes vicinum esse diem Domini, et timentes ne damnarentur cum diabolo, eo quod tarde ad fidem venctantibus aliqua fraude illuderet. Corrigit etiam asperius ad patientiam monere, et inquietos corrigere, et quaeaperire. Modus talis: primum salutat, deinde gratias agit de bonis circa finem vero ut curiosos atque otiosos corripiant obsecrat. Praemittit autem salutationem dicens: Paulus, et Silvan
Abbreviated transcription (Latin):
plena diuitiis. nec erube
et in opiãscientie uel bo¬
ni oꝑis habetis. nõ ẽ hoc
betis adintelli gendum
et conplendu. Eand̃e aũ¬

Expanded text:
est divitiis, nec erubeset inopiam scientiae vel boni operis habetis, non est hoc betis ad intelligendum et complendum. Eamdem au
Abbreviated transcription (Latin):
et igno. sigłosi sumus aput
nec inde inflemur. nec ĩn
suc c̃ubamus uel doleamus.
nota quod głaet ignobilitã
partes sunt ꝓsperoꝵ. uel ad¬
scelere. uel aliquã famamha¬
Iõq ꝓeoponit.et non sumus mortificati. quianõ
uincebantur noncedebant. mortificatur enĩ
quuin fidei confessiõe non ꝑmanet. uel demorte
corꝑali põt intelligi facti sumus ut castigati p̃ssu¬
ris. quia ꝑmisit hos d̃s p̃ssuris exerceri. ut meritũ
cresceret. et non mortificatisumus quia nonꝑ
mittebit eosd̃s corꝑaliter occidi. et si enĩ multi
martires occiduntur. nontamen morit᷑ eccła.
s aduersis em̃datur. Itẽ habiti sumus aput quõduã
qͣĩ tristes detribulatiõe. ideoaddit q̃i. quia nõu̾e.
tristes. semꝑautẽ eramusuere gaudentes. quia
hec tristitia gaudiũ oꝑatur. et tales habiti sumũ
aput alios. Itẽ habitisumus sicut egen. uerisbo¬
nis et spũalib uel cramus egestatem patientes
is. et ita sumus habiti aput alios. Item habiti su¬

Expanded text:
t gloriosi simus apud nec inde inflemur, nec inde succumbamus, vel doleamus. Nota quod gloria et ignobilitas partes sunt prosperorum vel adscelere. Vel, bonam famam hae. Ideoque et pro eo ponit, et non sumus mortificati, quia non vincebantur, nec cedebant. Mortificatur enim qui in fidei confessione non permanet. Vel de morte corporali potest intelligi, facti sumus ut castigati pressuris, quia permisit eos Deus pressuris exerceri, ut merito crescerent. Et non mortificati sumus, quia non permittebat Deus corporaliter occidi. Etsi enim multi martyres occiduntur, non tamen moritur Ecclesia, sed adversis emendatur. Aug. Item, habiti sumus apud quosdam quasi tristes, de tribulatione. Ideo addit quasi, quia non vere tristes. Semper autem vere gaudentes eramus, quia haec tristitia gaudium operatur. Et tales habiti sumus apud alios. Item, habiti sicut egentes veris bonis et spiritualibus; vel, eramus egestatem patientes is, et ita sumus habiti apud alios. Item, habiti su
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯestimamus. quia syx cari
uteosamorte liburet que grã: ne inutilis
sit hominib. apłs ut eosal¬
licea: t necessario se laudat.
ꝑeũ nec alio egent. cesset

Expanded text:
aestimamus, quia si Christut eos a morte liberaret. Quae gratia ne inutilis sit hominibus, ut aposliciant, necessario se laudant. nec alio egent. Cesset
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ habituri sumus nr̃am. s corruptionem
mortalitatẽq uult intelligi. suoquippe mo¬
re uitã nrãm futuram ita certa spe medita¬
tur. tãquam iam adsit presensq teneatur q̃
inxp̃o resurgente iam ĩpletaẽ que utique
uita nonerit scđm̃ carnẽ. non quin in eadẽ
carnis sub stantia carnis resurgamus s non
in eadẽ qualitate corruptionis. que hic noĩe
carnis signatur. Quuergouitam resurgentiũ.
q̃ĩp̃sentẽ meditabatur. amodo inquit. nemi.
nr̃e incorrupptionis et in mortalitatis ut ĩa ĩ
ip̃a notitia gaudeamus spe: qĩ nre haberetis
uitã. que erit sine corruptione sicut et xp̃i
uita iam nonẽ scđm carnẽ. Un subdit. et si

Expanded text:
tionem nostram habituri sumus, sed corruptionem mortalitatemque carnis vult intelligi. Suo quippe more vitam nostram futuram ita certa spe meditatur, tanquam jam adsit, praesensque teneatur, quae in Christo resurgente jam impleta est. Quae utique vita non erit secundum carnem, non quin in eadem carnis substantia resurgamus, sed non in eadem qualitate corruptionis, quae hic nomine carnis signatur. Quia ergo vitam resurgentium quasi praesentem meditatur, amodo inquit, neminenostrae incorruptionis et immortalitatis, ut jam in ipsa notitia gaudeamus spe, quasi in re haberemus vitam, quae erit sine corruptione, sicut et Christi vita jam non est secundum carnem. Unde subdit: Etsi
Abbreviated transcription (Latin):
potiusuenite quiudicatis ut laboretis. S sciendũ
.s. qui inexterioris hominiscorruptione interiorẽ
renouat dedie in diem. et gustata requie spũali
spefuture batitudins oñna aspareleuat. ⁊ sic ÷
te. Om̃na eñi seuaet ininania facilia et ꝓpe nulla
facit amor. Itẽ ex hibeamus nosut d̃iministros
incastitate mentis et corꝑis et inscientia scͥptu¬
rarũ uelut sciamus. quomodo inter iniquos c̃õ¬
uersandusit. uel itaincaritate. habita ĩscientia
ut .s. caste sciant. nichil adulterine oppinonis
amisceant. in longa expectationis. insuauitate
ut blandiat affabiles sumus suauitate dico ha
quiꝑdulces sermones seducunt corda in noc̃ẽ¬
tium.::
ncaritate nõ ficta. sicut
sitate deserunt fr̃s.Item

Expanded text:
potius, venite, qui vacatis ut laboretis? Sed sciendumo Spiritus sanctus, qui in exterioris hominis corruptione, interiorem renovat de die in diem, et gustata requie spiritali, spe futurae beatitudinis omnia aspera relevat, et sic etiam nte. Omnia enim saeva et immania, facilia et prope nulla facit amor. Item exhibeamus nos ut Dei ministros in castitate mentis et corporis, in scientia Scripturarum. Vel, ut sciamus quomodo inter iniquos conversandum sit. Vel ita, in castitate, habita in scientia, ut, scilicet caste sciant, nihil adulterinae opinionis admisceant. In longanimitate exspectationis, in suavitate, ut blandi et affabiles simus. Suavitate, dico, habqui per dulces sermones seducunt corda innocentium, charitate non ficta, sicut ersitate deserunt fratres. Item
Abbreviated transcription (Latin):
filuis. et uosut nos dilataminihabundantiasci
ducere uigum cuinfidelib .i. nolite socii ẽẽ.
maloꝵ in malis .s. nolite seruifierilibertate
amissa cũ hisin fidelib qui non p̃dicant car¬
nales obseruantias suam suscepistis iugum
legis noli ultra ducere:
Iue enim

Expanded text:
filiis et vos, ut nos dilatamini, abundantia sciducere jugum cum infidelibus, id est nolite socii esse malorum in malis, id est nolite servi fieri libertate amissa, cum his infidelibus qui praedicant carnalos observantias, si jam suscepistis jugum legis, nolite ultra ducere. Quae enim
Abbreviated transcription (Latin):
possidere. quia om̃ia aopedes
sicut. ueltam quã. qĩ hec sicut in somniis transeut̃.
s contraria ponuntur sine qĩ. quia certasunt. tͥ
udium certares ẽ. tristitia uõsicut in sompnus
transiit. Si quis enĩ sompniũ indicat addit. qĩ
ubiq dicit. qĩ quia quodudebat dormienseũ
euigilait. non inuenit.
Os nr̃m patet

Expanded text:
possidere, quia omnia ad pedessicut, vel tanquam, quia haec sicut in somniis transeunt, sed contraria ponuntur sine quasi, quia certa sunt. Trudium certa res est: Tristitia vero sicut in somniis transit. Si quis enim somnum indicat, addit quasi, Ubique dicit quasi, quia quod videbat dormiens, cum evigilavit non invenit. Os n
Abbreviated transcription (Latin):
te p̃senti et futura ope dei. Itẽ aput alios habiti
sumus ut castigati .i. ꝑuerbera a predicatiõe co¬
herciti. itaut .s. puteremur credere aput alios
dicta habet miracula fac̃
adconuersionẽ fidelium.
ut minister dei. Itẽ exhibe¬
amus nos ministros deimu
sis nefrangamur. Itẽ exhibe¬

Expanded text:
te praesenti et futura. Item: Apud alios habiti sumus ut castigati, id est per verba a praedicatione coerciti, ita ut, scilicet putaremur cedere, apud alios dicta habet, miracula facit ad conversionem hominum, ut minister Dei. Item, exhibeamus nos ministros Dei, madversis ne frangamur. VE
Abbreviated transcription (Latin):
nemini.tan.ul. of.uerbo uel exemplout non
uitu. peruos ministerium. nostrum
Sedinom̃ibE
offendamus. s potiu̾uos
S ramus d̃o. nos metpõs i
nos metipsos¬
dĩ ministros. quiaminst̃¬
dĩ nõadulan tur hõib s.¬
ut placeant dõsicut pseu¬
dofaciunt studentes lu¬
inmultapa. ut nec parũ
moueamur patientia dico

Expanded text:
nsionem verbo vel exemplo, ut non vituperetur per vos ministerium nostrum. Sed in omnibus. offendamus, sed potius vos feramus Deo, nosmetipsos inosmetipsoei ministros, quia Dei ministri non adulantur homiut placeant Deo, sicut pseudo faciunt studentes luatientia, ut nec parum moveamur. Patientia, dico,
Abbreviated transcription (Latin):
quodutiq falsumẽ. et ideo ñ
simpliciter dico seductores
s addo. ut et inde ẽ infamia.
et aput alios habiti nõ dico
et ueraces .s simpliciter uera¬
ita exhibeamiis nos dõ. ut nec bona
estimatioẽ suꝑbiamus. nec
mala doleamus. Itẽ nos sumꝰ
habitisicut qui ignoti sĩt ado
.i. a dõreplatisunt. et uere sumus cogniti .i. adq̃ꝓba
tio inuitium ruentes. et ecce .ii. bonis oꝑib aput
oppinionẽ aliorũ inreiueritate. Uel deuita et mor¬

Expanded text:
quod utique falsum est. Et ideo non simpliciter dico, seductores, sed addo, ut. Et inde est infamia, et apud alios habiti, non dico ut veraces, sed simpliciter veraita exhibeamus nos, dico, ut nec bona aestimatione superbiamus, nec mala doleamus. Item, nos sumus habiti sicut qui ignoti sunt Deo, id est a Deo reprobati sunt. Et vere sumus cogniti, id est a Detio in vitium ruentes, et ecce vivimus bonis operibus apud opinionem aliorum, et in rei veritate. Vel de vita et mor
Abbreviated transcription (Latin):
sũmatio. ⁊ sunxp̃o. i ꝑ ip̃m xp̃m: attende ꝗa fic̃
cũlegitur. dm̃ẽ salus no easalus intelligiturõ
dñs salus ẽ. s. quasaluisunt quos ip̃e saluãt. sic cũ
dicitur õiiustitia. nõ ẽ illa intelligenda quat̃s
iustus c̃. s. qua iustisunt homines quos gratia

Expanded text:
m. Attende, quia sicut cum legitur: Domini est salus , non ea intelligitur qua Dominus salvus est, sed qua salvi sunt, quos ipse salvat: sic cum dicitur Dei justitia, non est illa intelligenda qua Deus justus est, sed qua justi sunt homines, quos gratia
Abbreviated transcription (Latin):
tudine .c.p. ⁊it̃m dicit᷑. Mortuus ẽ. peccato .i. simi¬
litudine carnis peccati quiamoriendo carns
mortalitate exutus ẽ. ⁊ ẽ sensus. fecit eũ pecẽ.⁊
te. que de maledicto dĩuenit. ut quoduere dicũt
in lege intelligatur: maledictus om̃is quipen
cũ pec̃c .i. peccatorẽ putari inpena. ⁊ hocutiq
fecit ut nos efficeremur no modoiusti.s. ĩiusti¬
tia .s. perquos alii eent iusti. iustinã dicodiñnt̃a.

Expanded text:
ti . Et iterum dicitur: Mortuus est peccato, id est similitudini carnis peccati, quia moriendo carnis mortalitate exutus est. Et est sensus: Fecit eum peccatumte, quae de maledicto venit; ut vere dictum in lege intel peccatorem putari in poena, et hoc utique fecit, ut nos efficeremur non modo justi, sed etiam justitia, per quos alii essent justi. Justitia dico Dei, non nostra,
Abbreviated transcription (Latin):
s apparet quod non putabatur ẽẽ. unip̃e ait. Cũ
exaltaueritis filium hominis. t̃ẽ cognoscetis
quia egosum. hoc memorat ideo. ut ostendat
qua deuotiõe obsequendũ ẽ xp̃o. ut intelligen¬
tes quantũ ꝓnobis fecerit ꝓpensius illi seruiãt
uice ergo illi redtunt. qĩ ĩo non homina solũ
ꝓcispasso et quia ꝓeis xp̃s iam nonẽ sedin carnẽ.
litas. et transibit re. et dabitur noua in morta¬

Expanded text:
 apparet quod non esse putabatur. Unde ipse ait: Cum exaltaveritis Filium hominis, tunc cognoscetis quia ego sum . Hoc memorat ideo ut ostendat qua devotione obsequendum est Christo, ut intelligentes quantum pro nobis fecerit, propensius illi serviant. Vicem ergo illi reddant quasi Deo, non homini solum, pro eis passo, et quia Christus jam non est secundum carnem. litas, et transibit resurrectio et dabitur nova immorta
Abbreviated transcription (Latin):
gitur pater ẽẽ infilio ⁊ filiꝰ
inpatre. quiauna ẽ eorum
suba. ibi eñi c̃ unitas. ubi
reput᷑asillis .i. ñ puniens
eternaliter in illis delicta
ip̃oꝵ. tamoriginalia quã
actualia. et posuit qĩ hoc
suit in nob̃ uerbũ. recon.¬

Expanded text:
gitur Pater esse in Filio, et Filius in Patre, quia una est eorum substantia. Ibi est unitas, ubi reputans illis, id est non puniens aeternaliter in illis delicta ipsorum, tam originalia quam actualia, et posuit. Quasi dsuit in nobis verbum recon
Abbreviated transcription (Latin):
num quã alterũ: urdebitis me scđm quodmͦ
sum. nonui debitis me humilẽ. s excelsum.
non mortalẽ. s sempiterrũ nonurdicandũ.
s iudicaturum.et itemait. nisi. ego abiero
paraclitus non. ue.a. uos. hoc ẽ non potestis ca

Expanded text:
nunquam ulterius videbitis secundum quod modo sum: non videbitis me humilem, sed excelsum: non mortalem, sed sempiternum: non judicandum, sed judicaturum. Et item ait: Nisi ego abiero, Paracletus non veniet ad vos , id est non potestis cap
Abbreviated transcription (Latin):
rursũ. in hac. re ꝑꝑ quãsimilitudo inducta fu¬
it similit tͥast̃ .s. aĩa. pecc̃. lex. hoc solũ hic diusũ
ẽ. ꝗ in illa uir morit᷑. ut alege uiri soluta mulier
sint. quadiu carne seruit legi pecẽi restat ergo ad¬
huc aliꝗd ei ꝗ ẽ sub gr̃ai. q eũ tñ nonmuitat. nec cap¬
tiuũ ducat. Seꝗtur. Q uidgͦ: hicquentur utrũ
ip̃alex sit mala qa uidebat᷑¬

Expanded text:
rursum in hac propter quam similitudo inducta fuit, similiter tria, anima, peccatorum lex. Hoc solum hic diversum est, quod in illa vir moritur, ut a lege viri soluta mulier sunt, quandiu carne servit legi peccati. Restat ergo adhuc aliquid ei qui est sub gratia, quod eum tamen non vincat, nec captivum ducat. Quid ergo? Hic quaeritur utrum ipsa lex sit mala, quia videbat
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ipsum. nonminus diligenter qũa illi p̃ce¬
perunt. Eo tp̃r cũ uenisset petrus antiocbiam.
licet hoc iactib apłorum non legatur. in faciẽ
ci restitit paulus. unde sub dit.
nichil ꝯtulerũt. s ego petro
nisset cephas
gẽtiũ erat. egorestiticitaqua¬
par. hic enĩ nõ audẽt facere nͥ
sciret se nõmparẽ. fore restiti¬
nocebat. et non temerchoe
feciquia rep̃hensibilis erat
.i. dignus reprehensiõe non

Expanded text:
facere, non minus diligenter quam illi praeceperunt. Eo tempore cum venisset Petrus Antiochiam, licet hoc in Actibus apostolorum non legatur, in faciem ei restitit Paulus. Unde subdit: nihil contulerunt, sed ego conisset Cephas gentium erat, ego restiti ei, tpari. Hoc enim non auderet facere, nisi sciret se non imparem fore. Restitibus nocebat. Et non temere feci, quia reprehensibilis erat, id est dignus reprehensione, non
Abbreviated transcription (Latin):
cula feceram quod
gentes ꝯuerteram.ce¬
et ioh̃s. quierant ho¬
noratiores in aplis qui
semꝑ insecretis cũ dño
fuerunt qui uidebũt᷑
columpne ẽẽ.i. sustenta¬
tio totius eccłe que ⁊
ro uel que umuersitã
p̃dicatoꝵ. quia solet
poni ꝓuniuerso. uel
septenaria oꝑatio sp̃s
sc̃ĩ insinuatur cumb̾
inqua urdissent et co¬
gnouissent dederũt
michi ⁊ barnabe dex¬
tras insignũ societates¬
.i.ꝯsenserunt insocietatẽ. ⁊
paruerunt dñi uoluntati.
ꝯsentientes ut ego primus
sicut petrus in circumcisiõe
et sicut alii apli obedierũt¬
petro. itabarnabas paulo
non ergoinuentisunt dissẽ
ille se ꝑfectũ euanglium
accepisse diceret illi negarẽt
et aliquiduellent taqua in¬

Expanded text:
cula feceram, quot gentes converteram, Ceet Joannes, qui erant honoratiores in apostolis, quia semper in secretis cum Domino fuerunt, qui videbantur columnae esse, id est sustentatio totius Ecclesiae, qro vel universitas praedicatorum, quia solet poni pro universo, vel septenaria operatio Spiritus sancti insinuatur. Cum hoc, inquam, vidissent et cognovissent, dederunt mihi et Barnabae dextras in signum societatconsenserunt in societatem, et paruerunt voluntati consentientes ut ego essem primus sicut Petrus in circumcisione. Et sicut alii apostoli obedirPetro, ita Barnabas Paulo. Non ergo inventi sunt in ille perfectum Evangelium accepisse diceret, illi negarent, et aliquid vellent tan
Abbreviated transcription (Latin):
siteatur religionẽ. ⁊ his uidius p̃cipe hic ut
nõsint indelitus. et ut sint in rep̾hensibiles.
quiañẽ eis oc̾c̾io.mundi. tãtã diligentiã ac¬
tuũ. uel morũ. uiduã uult. hre ut rep̾hñdi
nõ possit. amota enĩ. aspe m̃dane ꝯuersatiõĩs.
et corꝑis curandi officio. addm̃ se ꝯtulit. ut ꝓ.¬
bilẽ agat uitã. sublatis enĩ. occ̃onib mũdi
que aditus solent aꝑire pecc̃is.põt bona
conuersatio. incolumis permanere::
sidom̃uht̃ eã regat
siaũt hoc neglig̃ ĩ fideli¬

Expanded text:
rofiteatur religionem. Et his viduis praecipe, hoc ut non sint in deliciis, et ut sint irreprehensibiles, quia non est eis occasio mundi tantam diligentiam actuum vel morum. Viduam vult habere, ut reprehendi non possit. Amota enim a spe mundanae conversationis et corporis curandi officio, ad Deum se contulit, ut probabilem agat vitam. Sublatis enim occasionibus mundi quae aditus solent aperire peccatis, potest bona conversatio incolumis permanere. Ssi domum habet, eam regat; si autem hoc negligit, infidel
Abbreviated transcription (Latin):
omnem populũ. as. dic̃s:
ic ẽ sanguis et consirma¬
tor testamenti .i. fusuᷤᷤ
ad confirmandum te¬
diuit aduosdeus. Ecce
do corpuset sanguinem
suum discipulis tradidit.
Et etiã tab̾. sicut librũ ⁊ oĩa¬

Expanded text:
omnem populum aspersit, dicens: Hic est sanguis confirmator testamenti, id est fusus ad confirmandum vit ad vos Deus. Ecce do corpus et sanguinem suum discipulis suis tradidit. Et etiam tabernaculum, sicut librum,
Abbreviated transcription (Latin):
mandato legiꝰ
amoyse uni¬
uerso ppło ac¬
cipiens sangͥ¬
nẽ uitulorũ
et hyrcorum
cũ aqua et lana
coccinea et y¬
librũ et omnẽ
ppłm aspersit
dicens.:
Dic sanguiste¬
stamenti qd
mandauit ad

Expanded text:
mandato legis a Moyse universo populo, accipiens sanguinem vitulorum et hyrcorum cum aqua et lana coccinnea et ylibrum et omnem populum aspersit dicens: 'Hic sanguis testamenti, quod mandavit ad
Abbreviated transcription (Latin):
cũ excedentes. ut faciũt illi quide
fccerant: qĩ suã głam que¬
reret incipit contraoppini¬
onẽ eoꝵ ostendere se nõ
suã głam. s dei querere.
dicens. Incipimus. qĩ sẽꝑ
nobis: absit ut hoc ficiam¬
non utiq uane nos ꝯmen¬
dantes. hoc dicimus .s ne¬
abaliis decipiamini. idco
gimur memorare. quoo
auĩt nõ nos ꝯmendarẽ intendimus: ex hoc patet
quianillius ũquã ꝯmendatiuas epłas uł littͣaᷤᷤ
querimus nec eis egemus. ⁊ hoc ẽ. ꝙ subint̃ro¬

Expanded text:
eum excedentes, ut faciunt qui de lege fecerant, quasi suam gloriam quaereret: incipit contra opinionem eorum ostendere se, non suam gloriam, sed Dei quaerere, dicens: Incipimus, quasi semnobis. Absit ut hoc faciamnon utique vane nos conmendantes, hoc dicimus, seab aliis decipiamini, id gimur memorare. Quod autem non nos commendare intendimus, ex hoc patet, quia nullius unquam commendatitias epistolas quaerimus, nec eis egemus, et hoc est quod sub interro
Abbreviated transcription (Latin):
ptũ incordib ur̃is ñ delebitur ut ꝙ¬
ll: atramentoscribitur: facile deletur.
prauitatis. ut pseudo faciunt ꝙ ꝑ hereses ĩt̾ser̃.
ꝑquẽ diffunditur caritas in cordib quu in eu¬
anglio digitus deidicitur. hoc dr̃ scriptaẽ. lex
uetus s distat. quialex illa scriptaẽ. intabut
lapideis. noua aũt lex diffusa ẽ incordibus
hominu. hec lex: ẽ caritasdi. Illa ẽ. lex operũ.
littera occidens p̃uaricatorẽ. ista ẽ. lex fid̃i.
uuificans dilectorẽ. Ibiergolex extrinsecus
posita ẽ. qͣiusti terrentur. hic intrinsecus
posita ẽ. qu. a iustificarentur. Ibi intabulis
lapideis digitus d̃ioꝑatus ẽ. ut signisi caretur
duritia cordiũ illius ppłi. hic rõe digitus incor¬
dib hominũ operatus ẽ. ut uoluntas ꝓpta et
intelligentia capax significet. Uñ subdit.

Expanded text:
ptum in cordibus vestris non delebitur, ut quod atramento scribitur, facile deletur. pravitatis, ut pseudo faciunt, qui haereses interserper quem diffunditur charitas in cordibus: qui in Evangelio digitus Dei dicitur . Hoc digito scripta est lex vetus, sed distat, quia lex illa scripta est in tabulis lapideis; nova autem lex diffusa est in cordibus. Augustinus Haec lex est charitas Dei. Illa est lex operum, littera occidens praevaricatorem, ista est lex fidei vivificans dilectorem. Ibi ergo lex extrinsecus posita est qua injusti terrerentur; hic intrinsecus posita, qua justificarentur. Ibi in tabulis lapideis digitus Dei operatus est, ut significaretur duritia cordium illius; hic idem digitus in cordibus hominum operatus est, ut voluntas prompta et intelligentia capax significaretur. Unde subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
tate ꝓꝓ p̃dicantes sicut płi
factunt. hic pseudo apłos
tangit quicorrupta doctͥ¬
na. ueritatẽ uiolabant. de
quib ysayas ait. Caupones

Expanded text:
aedicantes, sicut plurimi faciunt. Hic pseudoapostolos tangit: qui corrupta doctrina veritatem violabant. De quibus Isaias ait: Caupones
Abbreviated transcription (Latin):
pła nr̃a uos uos estis. in quibsciẽtia
et uitamea rep̃sentatura¬
liis. ⁊ iõ ꝯmendatitia epła
s ñegemus. ⁊ ẽ epła scripta
Iincordib nr̃is. quia semꝑ
habemus cur̃a deuot que

Expanded text:
tis, in quibus scientia et vita mea repraesentaturideo commendatitia epistola non egemus. Et haec epistola scripta in cordibus nostris, quia semper habemus curam de vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ actores fuisse penitus. si feciss s ut õs hoĩes
oegñs hõnĩ inilłigamus ꝑ quascũq differenti
tes pauꝑes.doctos indoctos. et siquid aluid dif¬
fantiar̃ ẽ. in.hõib collig̃ eccła. Istolocutionis
mododñs usus ẽ. uͥ ait phariseis. decimatis m̃¬

Expanded text:
 acturos fuisse poenitentiam si fecisset, sed ut omnes homines omne genus hominum intelligamus, per quascunque differentiates, pauperes, doctos, indoctos, et si quid aliud differentiarum est in hominibus colligit Ecclesia. Isto locutionis modo Dominus usus est, ubi ait Pharisaeis: Decimatis m
Abbreviated transcription (Latin):
nia ex qua ita ꝑfioẽ ppls dĩlibat᷑. ut ap̃ eã intĩm¬
et ieremias quimisit epłam udĩs. quierĩt inba¬
ut quieta agãt urtã. Inpace enĩ pͥncipũ. qruies
dissiput᷑. tepescit pietas. distinctiosoluit᷑. qͣ solu¬
ta. infirmoꝵ castitas iuolatur. In pace babilonis

Expanded text:
nia, ex qua ita per fidem populus Dei liberatur, ut apud eam interet Jeremias qui misit Epistolam Judaeis qui erant in Baut quietam vitam agant. In pace enim principum quies dissipatur, tepescit pietas, districtio solvitur: qua soluta, infirmorum castitas violatur. In pace Babylonis
Abbreviated transcription (Latin):
didi. sa. quia illo ad corre.¬
ctionẽ hõĩ utebatur illa poteᷤ¬
tas aplica. Preuaricatoresem̃.
quos tra angłicũprincipe suo diabolo
recte dicuntur ꝓcuratores uel¬
dicli satha auctores diuine ꝓuidentie. et
diabolus magistratus huius
ne ut dis mũdidr̃. s magistratus subtan¬
to inꝑatore. nõ facit non qu̾atu¬
illi ꝑmittitur.⁊ ꝓcuratores. ac¬
toresq huius mundi nichil fa¬
blasphe ciunt nͥ quantũ dñs. sit̃. ĩoait
tradidi. sa.uiexandos quia nichil põt¬
Mare.: sathanas nisiꝑmissus. qui uexat sibi
datos. Tante autẽ potestatiserat apłs tantãq
gr̃am habebat. ut recedentes afide. solo uerbo
t̾raderet diabolo. Traditio aũt bec ẽ. quia cõmot̾
apłs blasphemiis eorũ. sinẽtñtia ꝓtulit eos. dia¬
bolus aut̃ ꝗad hoc ꝑanis ẽ. ut aduersus adõ acci¬
prat inpotestatẽ audita sententia corripit eõ.
mauerunt. Uñ meuangłio dñs dicit int̃ cetera.
Iã noli peccare. ne deterius tibi cõtingat. ostendẽs

Expanded text:
didi Satanae, quia illo ad corrptionem hominum utebatur illa potestas apostolica. Praevaricatores ngeli cum principe suo diabolo recte dicuntur procuratores vel actores divinae providentiae. Et diabolus magistratus hujus mundi dicitur, sed magistratus sub tanto imperatore non facit, nisi quailli permittitur; et procuratores actoresque hujus mundi nihil faciunt nisi quantum Dominus sinit. Ideo ait: Tradidi Satanae vexandos, quia nihil potest Satanas, nisi permissus qui vexat sibi datos. Tantae autem potestatis erat Apostolus, tantamque gratiam habebat, ut recedentes a fide solo verbo traderet diabolo. Traditio autem haec est, quia commotus Apostolus blasphemiis eorum, sententiam protulit in eos. Diabolus autem qui ad hoc paratus est, ut aversos a Deo accipiat in potestatem, audita sententia corripit eos. maverunt. Unde in Evangelio Dominus dicit inter caetera, jam noli peccare ne deterius tibi contingat , ostendens
Abbreviated transcription (Latin):
bsecro igitur. hactenus egit
de pseudo apłis. hic deoratio¬
nib atq timotheo hec uerbad̾i
nia celebrare. et ꝓoĩb supplica¬
bes. igitur doce orare ut ĩpetret᷑¬

Expanded text:
bsecro igitur. Haimo Hactenus egit de pseudoapostolis, hic de orationibus, atque Timotheo haec verba nia celebrare, et pro omnibus supplicabes, igitur doce orare ut impetret
Abbreviated transcription (Latin):
bonã .i. utilẽ multis mili .i.¬
alios. et ꝑficiendo oꝑe ꝙ p̃di¬
docens erubescat maleuit
cõscius. Crubescibile enĩe
aluid age̾. et aliud p̃dicare.
qũa .s. conscientiã bonã. qͥdã

Expanded text:
bonam, id est utilem multis, militialios, et perficiendo opere quod praedidocens erubescat malae vitae conscius. Erubescibile enim est aliud agere, et aliud praedicare. Quam, conscientiam bonam, quidam
Abbreviated transcription (Latin):
Naufragiũ d̃rnauis fractio.
et sicut ille subam suã ꝑdit.
quinaufragiũ patitur.⁊ in
scientiã repellunt: fidĩ ui¬
tatẽ ꝑdũt. et insuꝑ ꝑeunt
eternaliter::

Expanded text:
Naufragium dicitur navis fractio. Et sicut ille substantiam suam perdit qui naufragium patitur, et iscientiam repellunt, fidei veritatem perdunt, et insuper pereunt aeternaliter.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tatores signoꝵ uel cauendos ẽẽ. uel falla¬
tiã appellat. ꝙ delege dicunt. pseudo p̃dica¬
tores. ⁊ illadr in anis. quia in hac falsitate

Expanded text:
tatores signorum, cavendos esse. Vel fallaciam appellat quod de lege dicunt pseudopraedicatores, et illa dicitur inanis, quia in hac falsitate
Abbreviated transcription (Latin):
diabolo instigante. ⁊ coo¬
ꝑante. qui ullũ possidebit
totũ faciet. ñ tñsine sen¬
su. ut freneticiquicia¬
pã nõ hañt demal suta
uexareturadiabolo taq̃
freueticus. nõ eimputa¬
retur quicquid ageret.⁊
illius aduentus erit. ĩ
õiu.humane potestatĩ
et diuitiarũ. et signis
minorib. ⁊ ꝓdigus ma¬
iorib s. m̃dacib quia ꝑ
deludet hoĩes disieut sy
dere. a rietẽ decollauit

Expanded text:
diabolo instigante et cooperante qui illum possidebit totum faciet, non tamen sine sensu ut phraenetici qui culpam non habent de malis, ita si vexaretur a diabolo tanquam phraeneticus non ei imputaretur quidquid ageret. Et illius adventus erit in omni virtute humanae potestatis et divitiarum. Et signis minoribus, et prodigiis majoribus, sed mendacibus. Quia deludet homines, sicut et dere, arietem decollavit
Abbreviated transcription (Latin):
dicta sunt. m̃oatia qͥa
erunt .i. qui amortales sensus
enĩ soluetur sathanas et ꝑiliũ antixp̃s. in om̃i
sua uirtute. mirabilit̃. qͥd. s m̃datiũ opabitur
mõĩs seducet eos. qui ꝑditioĩ deditisunt. co .i.¬

Expanded text:
dicta sint mendacia, quia erunt; id est quia mortales sensus enim solvetur Satanas, et per illum Antichristus in omni sua virtute mirabiliter quidem, sed mendaciter operabitur.modis seducet eos qui perditioni dediti sunt. Eo, i
Abbreviated transcription (Latin):
doctores tradunt ĩmonte
olineti. inpapiliõe. et ĩso¬
liosuo. ⁊ inilloloco. cõtra
quẽ dñs ascendit. ad celos
lis intelligitur ꝯcedentur
clectis adpenitentiã. xlx.
turus sit. ignoratur penit᷑¬

Expanded text:
doctores tradunt in monte Oliveti in papilione, et in solio suo, in illo loco contra quem Dominus ascendit ad coelos.lis intelligitur, concedentur electis ad poenitentiam dies turus sit pen
Abbreviated transcription (Latin):
missio: gr̃am sigͥficans. Ibihumaniͣs usus ostñdit.¬
hic diuinũbeneficiũ ꝯm̃tatur. Natusẽ gͦ hismael:
sicut nascunt᷑ hõies ꝑmixtione utriusq sexus:
usitatalege nature. ĩo dictũ ẽ scđm carnẽ nõq
ista beneficia d̃i nõsint aut nõ ista oꝑetur ds̃. cuiꝰ
opifex sapientia attingit ut scriptũ ẽ. afine: usq
rat d̃idonũ quod indebitũ hõib gratis gr̃ã largi¬
retur sic oportuit tari filiũ que ad modũ nature
nõ debebatur excursib. hec aũt qũauis ad litterã
aliquidaliud uiretur sonare inuerb. ⁊ aliudimin¬
tellectu sigͥficare. sic̃ hic. habriã enĩẽ d̃s pat̾. ꝗẽ¬
pat̃ multarũ gentiũ. sic eñi int̃p̃tatur hoc nom̃
habraã. Abba eñi. pat̾. ham. multarũ subauditur

Expanded text:
gratiam. Ibi humanus usus ostendithic divinum beneficium commendatur. Natus est ergo Ismael sicut nascuntur homines permistione utriusque sexus usitata lege naturae. Ideo dictum est secundum carnem, non quia ista beneficia Dei non sint, aut non ista operetur Deus, cujus opiferat Dei donum, quod indebitum hominibus gratis gratia largiretur, sic oportuit dari filium, quemadmodum naturae non debebatur excursibus. Negat enim natura aliquid aliud videtur sonare in verbis, et aliud in intellectu significari, sicut hic. Abrapater multarum gentium. Sic enim interpretatur hoc nomen Abraham. Abba enim pater, ham multarum, subauditur
Abbreviated transcription (Latin):
quoquo modo ꝑtinentib Ta¬
menleua animo ut alibi ait¬
apłs.hoc agite ut foris t̃ribi
iungit. ut .s. nõ cõmuncẽt consentiendo. et re¬
darguãt. his enĩduob modis. nonte maculat
malus .s. si non cõsentis. et redarguis utramq
et ẽ sensus nonsitis consentientes malis apꝓbãto.
neq negligentes. non arguendo. neq suꝑbiẽtẽ
te.et in hoc apparet ꝙ turpia sunt. in occulto.i. in
pe ẽ dicere. que faciunt s tñre

Expanded text:
oquomodo pertinentibus, tamen leni animo, ut ailus, hoc agite ut foris terribijungit, ut scilicet non communicent consentiendo, et redarguant. His enim duobus modis non te maculat malus, scilicet si non consenseris et redarguis, utrumquAmbrosius Et est sensus: Non sitis consentientes malis approbando, neque negligentes non arguendo, neque superbientes te, et in hoc apparet quod turpia sunt. Vel, in occulto, id est in pe est d
Abbreviated transcription (Latin):
crucifigitur. et quodã mͦ stat. et ip̃a statio. ꝑseue¬
rantiã sigͥcat. Altitudo aũt in illo ligno ẽ. quodẽ
ab eodẽ transuerso: sursũ uersus ẽ. ad cap̃emin ⁊.¬
ꝑq figuratur suꝑior expectatio. ꝓfundũ uõẽ.
in ea parte lignique nõ apparet. que fixat̃re oc¬
cultatur. un totũ illud surg̃.ꝙ. ꝓfunditatẽ sigͥ¬
cat gratuite gr̃e. in qua multoꝵ ingenia ꝯterũ¬
tellectus coaptatur. ut sit sensus. que. sit. lati.
ꝙ ostensũ incruce sua fuit. que inlatũ tensa ẽ
abextera insinistrã. ubi maniis fixe. ꝑquã oꝑa

Expanded text:
crucifigitur, et quodammodo stat, et ipsa statio persevecrucifigitur, et quodammodo stat, et ipsa statio perseverantiam significat. Altitudo autem in illo ligno est, quod ab eodem transverso sursum versus ad caput eminficatur superiorum exspectatio. Profundum vero est in ea parte ligni, quae non apparet, quae fixa terrae occultatur, unde illud surgit, quod profunditatem significat gratuitae gratiae, in qua multorum ingenia conteruntellectus coaptatur: ut sit sensus: Quae sit latitudquod ostensum in cruce sua fuit, quae in latum tensa est a dextra in sinistram, ubi manus fixae per qua
Abbreviated transcription (Latin):
gnitionis.⁊ sciendũ quia in his uerb figura ⁊ mi¬
stium crucis ostenditur. Qui eñiuoluit. mortu¬
us ẽ. quo uoluit moruius ẽ. non frustraigitur
mortis tale gñs eleg̃. in quo et latitudinis. hꝰ et
longitudinis. ⁊ altitudinis. ⁊ ꝓfunditatis. magi¬
ster existẽt. qui dixerat tolle cruc̃ẽ tuã et seq̾re
me. Tollitur crux. eũ spũ facta carnis mortificã¬
tur quã diugͦ euacuatur corpus peccati. quã diu
exterior hõ corrũpitur. ut interior renouetur.
dedie in die: tẽpus ẽ crucis. Incuius potestat egͦ
erat mori. uel nõmori. et sic uel sic mori ñ fru¬
stra crucẽ eleg̃. ut te huic mundo crucifigeret.
Nã latitudo ẽ. incruce transuersũ lignũ ubi fi¬
guntur manus. quod adbona oꝑaꝑtinet. quia
ibi extenduntur manus. longitudo ẽ in ea par¬
te ligni.que ab ip̃otrans uerso: ad tratendit. ⁊
ab ip̃olignousq adterrã. cõspicua ẽ. ibi corpus

Expanded text:
gnitionis. Et sciendum quia in his verbis figura et mygnitionis. Et sciendum quia in his verbis figura et mysterium crucis ostenditur. Qui enim quia voluit mortuus est, quomodo voluit mortuus est. Non frustra igitur mortis tale genus elegit, in quo latitudinis hujus, et longitudinis, et altitudinis, et profunditatis magitibi existeret. Qui dixit: Tolle crucem tuam, et sequere me . Tollitur crux, cum spiritu facta carnis mortificantur: quandiu autem evacuatur corpus peccati, quandiu exterior homo corrumpitur, ut interior renovetur de die in diem, tempus est crucis. In cujus ergo potestate erat mori vel non mori, et sic vel sic mori, non frustra crucem elegit, ubi te huic mundo crucifigeret. Nam latitudo est in cruce transversum lignum, ubi figuntur manus, quod ad bona opera pertinet, quia ibi extenduntur manus. Longitudo est in ea parte ligni quae ab ipso transverso ad terram tendit, et ab ipso ligno usque ad terram conspicua est: ibi corpus
Abbreviated transcription (Latin):
amare ip̃m adiutorẽ. ip̃in coronatorẽ. Postremo
ip̃m p̃miũ deputare. nõ aliud ibip̃o qũaip̃m expec¬
tare.Si amas. gratisama. siuẽ amas: ip̃sit merces
quẽ amas. et quisit ꝓfu. caritatĩ.i. possitis intellige̾
eñi uidicioꝵ dĩ q̃ ꝑ serutari. ⁊ ꝯtẽplari nequimuᷤ
ꝓcedit om̃e ꝙ possumꝰ quod possũ uideo. unde
possim. nonundeo. nisiquia noui ẽẽ uidõ. qr̃ autẽ
illi. et non illidet. multũ ẽ adme. Abyssus ẽ ⁊ ꝓfun¬
dũ nc̃ gͦ ip̃a caritas inbonis oꝑib exercetur adsubueni¬
endũi aliis et usq adinimicos porrigitur. et heclati¬
tudo ẽ: nunc longammitate: aduersa tolat. et ĩco
quodueracit̾ tenuit. ꝑseuerat. et longitudo ẽ.ħ
ꝓmittitur in excelso. et hec altitudo ẽ. Existit uõex
do enĩ. cõe. nom̃ ẽ. excelso et ꝓfundo. s cũ in
excelso dicitur sublimitatis eminentia ꝯm̃datur.
Cũ aut̃ in ꝓfundo. difficultas in uestiga tõĩs. ⁊ co¬

Expanded text:
amare ipsum adjutorem, ipsum conatorem: postremo ipsum praemium deputare, non aliud ab ipso quam ipsum exspectare; si amas, gratis amas; si vere amas, ipse sit merces quem amas. Et quid sit profundum charitatis, id est possitis intelligere enim judiciorum Dei, quae scrutari et contemplari nequimus, procedit omne quod possumus. Quod possum, video; unde possum, non video; nisi quia novi esse a Deo. Quare autem illi det, isti non det, multum est a me, abyssus est et profundum. Nunc ergo ipsa charitas in bonis operibus exercetur ad subveniendum aliis, et usque ad inimicos porrigitur; et haec latitudo est. Nunc longanimitate adversa tolerat, et in eo quod veraciter tenuit, perseverat; epromittitur in excelso; et haec altitudo est. exsistit uero ex do enim commune nomen est excelso et profundo; sed cum in excelso dicitur, sublimitatis eminentia commendatur; cum autem in profundo, difficultas investigationis et co