comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qr ⁊ scicum coͣiudicabunt. anted indicandi
p̃tentur absolui. Iudicabo cum accepero tempꝰ
iudicandi. coodo enĩ tempus est docendi⁊ m̃ie
deie filius dei ñ accepit tempus. s filius hoĩs
accepit tempus. Idem tñ est ⁊ filius dei. ꝑ ꝙ̃ tñ
tatti sumis. ⁊ filius hominis per q̃ refecti sumꝰ.
Accepit eͦ tempꝰ ut filus hoĩs qui gubernat
tempora ut filius dei. Accepit ergo xp̃c scd̾ ho
ruit potestate indicandi. ⁊ ideo ñ acceꝑit. sedse¬
cund̃ qd̾ filius hõis accepit. ẽ otus g xp̃c in fu

Expanded text:
 cum eo judicabunt, ante ergo judicandi precentur absolvi. Judicabo, cum accepero tempus judicandi. Modo enim tempus est docendi et misDei, Filius Dei non accepit tempus; sed filius hominis accepit tempus, idem tamen est et Filius Dei, per quem facti sumus, et filius hominis per quem refecti sumus. Accepit ergo tempus ut filius hominis, qui gubernat tempora ut Filius Dei. Accepit ergo Christus securuit potestate judicandi. Et ideo non accepit; sed secundum quod Filius hominis accepit. Totus ergo Christu
Abbreviated transcription (Latin):
iniquis omnib malis genetalit hoc. nolite mi¬
queagere. Iam ceciderant. iam defecerant. iã rei
rare. ꝑniciosus est de¬
fendendose in deũ cul¬
pam refundere. uide

Expanded text:
iod. omnibus malis generaliter, hoc, Nolite inique agere. Jam ceciderant, jam defecerant, jam rei rare, perniciosius est defendendo se in Deum cupam refundere. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
corrumpasnel disperdas .i. ne moles spem que ha¬
betur in promissione dei. s sit tͥ certa eie ꝓmis¬
sio. ⁊ut hoc facias respice in finem .i. uide finem
q̃cumq modo occurrunt prosperauł aduersa.
despite. in sola promissione dei gaude. int̃. ꝙonet
hic p̃s ne quis superbus de sepresumat. nec hu¬
milis de deo desperet. q̃ ⁊ si affugitur certa conso¬
latur ꝓinissio. mxons.Grꝑtitus est p̃s. pͥmo pro

Expanded text:
corrumpas vel disperdas, id est ne violes spem, quae habetur in promissione Dei; sed sit tibi certa ejus promissio, et ut hoc facias, respice in finem, id est vide finemcunque modo hic occurrunt prospera vel adversa despice, in sola promissione Dei gaude. Intentio: Monet hic psalmus, ne quis superbus de se praesumat, nec humilis de Deo desperet; quem et si affligitur, certa consolatur promissio. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo pro
Abbreviated transcription (Latin):
murant. demde expoñ¬
uire qd̾ dixerat. nolite
loqui corde ⁊ smo lin
gua loquamini adũ
ut faciunt illi quiñ sua culpa sednectitate su¬
llarum dicunt se pectase. ut deoñ sibi impute¬
tur. uel qui sciunt pet̾ca sua sed ĩpunitatem si¬
bi promittunt. Cur hecñ debetis faceres qr i
dex talis est qui uitan non põt. qr ubiq est. d̾̃s
u est. ⁊ hoc est. idco ñ faciatis hec. ua nidex ne¬
q udicat ab oriente
⁊ qr ñ est localis. Nlãubi

Expanded text:
murat. Deinde expoquod dixerat, nolite loqui corde, etsi gua loquamini, adveut faciunt illi, qui non sua culpa, sed necessitate stellarum dicunt se peccasse, ut Deo, non sibi imputetur; vel qui sciunt peccata sua, sed impunitatem sibi promittunt. Cur haec non debetis facere? quia judex talis est, qui vitari non potest, quia ubique est, Deus enim est. Et hoc est: Ideo non faciatis hoc VERS. que judicat ab oriente a non est localis. Nam ubi
Abbreviated transcription (Latin):
putantur. ⁊ iudica .s.¬
tu: Post õĩa facit iste
tuam q̃m ego defendo
contraillos qui obmur¬
murant. Drcũnt cuĩ.¬
rbi cist ceustuus. Contemptiis est xp̃e a nidens
ambulansin terra. ⁊ afalsis xp̃ianis sedens in
celo ait gͥ. iudica c̃am tuam .i. fac utd ñ fallatur
spes mea qui credidi qd̾ ñ indi. ailli manifestata
ueritate predicent. qd̾ prius illi stulte abnue̾iãt.¬

Expanded text:
putantur et judica caam, post omnia facit iste tuam, quam ego defendo, contra illos qui obmurmurant. Dicunt bi est Deus tuus? contemptus est Christus a Judaeis ambulans in terra, et a falsis Christianis sedens in coelo. Ait ergo: Judica causam tuam, id est fac ut non fallatur spes mea, qui credidi quod non vidi. Et illi manifesta veritate praedicent, quod prius abnuebant
Abbreviated transcription (Latin):
ego qui intelligo precor. etradas bestiis .i. dy
Hetradas bes¬
.s. statuentes suã ius¬
titiam. Modo si ñ an¬
dent oculos leuare ad

Expanded text:
ego qui intelligo, precor, VERS. 20.-- « Ne tradas besscilicet statuentes suatitiam, modo vero non audent oculos levare ad
Abbreviated transcription (Latin):
qui terrena amant¬
confundit superbia
factus humilis cradi¬
cata superbia ne auer¬
tatura te. Nota qr¬
tinii. more oratoꝵ personam ꝑ pͣmũt¬
dilettio deuoti. ꝯtumatis contumacis temꝑet

Expanded text:
qui terrena amantconfundit superbia. Factus humilis, eradicata superbia, ne avertatur a te. Nota quia more oratorum personam pdilectio devoti contumacis temperet
Abbreviated transcription (Latin):
Nox nocti indicat scĩam. ⁊ uere tua sunt. qr tu
fabricatus es auro. uł lunam .i. carnalem qui
ut luna mutatur. qui tñ non est deserendus.
⁊ solem .i. sapientes qui ꝑmanent scd̾ illd̾. Sa¬
piens permanet sicut sol. Stultus aut̃ sic̃ luna
mutatur. uel fecisti auro.⁊ so. i. nitium ⁊ perfecti¬

Expanded text:
Nox nocti indicat scientiam . Vere tua sunt, quia tu fabricatus es auroram vel lunam, id est carnalem, qui ut luna mutatur, qui tamen non est deserendus, et solem, id est sapientes, qui permanent, secundum illud: Sapiens permanet sicut sol. Stultus autem sicut luna mutatur Vel, fecisti auroram et solem, initium et perfecti
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ hoꝵ. esto memor tuis dans coronã. hostib penã
dit semper. in fine po
ris ⁊̃ uoces deprecantiũ¬
adte. Q.d. Noli oblimisci superbiam coꝵ
qui te oderunt. sed semper ascendat ad te. c.d̾⁊ fa

Expanded text:
orum. Esto memor, tuis dans coronam, hostibus poenadit semper. In fine ponis etiam voces deprecantiudicat: Noli oblivisci superbiam eorum qui te oderunt, sed semper ascendat ad te, quod et fa
Abbreviated transcription (Latin):
unt̾. ñ cru. in me. morientem a. ñditatur
Non confund̃. insultationib qui quert te
deus isrł. hocñmutatur. yel loqr hic inper̃¬
sona eccłe. ⁊ orat eccła ut ñprematur heretico¬
rum scandalis. sic ut filu crubescant. ⁊ ẽ nõ

Expanded text:
ubescant in me morientem, id est non dicatur non confundantur insultationibus, qui quaerent te, Deus Israel, hoc non mutatur. Vel loquitur hic in persona Ecclesiae, et orat Ecclesia ut non prematur haereticorum scandalis, sic ut filii erubescant. Et est, non
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hendit. qr totum e̾
ex donodei. ideonte mi¬
pletus bonis eiꝰ non ĩ¬
uenit quiduocaret
cum nisi misericor

Expanded text:
hendit, quia totum est ex dono Dei. Ideo iste impletus bonis ejus, non invenit quid vocaret eum, nisi misericor
Abbreviated transcription (Latin):
patio ⁊ ciprobratio iudeoꝵ pernomina istorũ
ritualiter fiunt. Moyses ⁊ interp̃r assumꝑ¬
tus de flumine. a aronmons fortitudinis. ca¬
b nõib significantur uirtutes quas ipsifece¬
runt. moyses i inter cetera in mari uiam fe¬
cit hebreis significans per bap̃m liberari ppłm
ginem que monti firimissimo comparatur.

Expanded text:
patio, et exprobratio Judaeorum per nomina istorum ritualiter fiunt. Moyses enim interpretatur assumptus de flumine, Aaron mons fortitudinis. Quibus nominibus significantur virtutes quas ipsi fecerunt. Moyses enim inter caetera in mari viam fecit Hebraeis, significans per baptismum liberari pginem quae monti firmissimo comparatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ephuenditus a fr̃ib prius humiliatus est.
⁊̃. deinde exaltatus q̃uinegypto regnauit. ita
quos ex gentib elegit. ⁊ est. ⁊ redemisti filios
ioseph .i. flectos de gentib xp̃i filios. ⁊ recepĩ
hic filios qd̾ primo non fecinus ¶ Synpsała¬

Expanded text:
eph venditus a fratribus prius humiliatus est , deinde exaltatus, quando in Aegypto regnavit : ita quos ex gentibus elegit. Et est, et redemisti filios Joseph, id est electos de gentibus Christi filios. Et repetimus hic, filios, quod primo non fecimus. PA
Abbreviated transcription (Latin):
notand̃ qd̃ prius in
hõĩe deus locutus est¬
Nam uerba dei fuert
predicta. iam hõipse
loq̃r. Uerba u hõĩs sũt
ista. Qñta audiuims.

Expanded text:
notandum quod prius in homine Deus locutus estNam verba Dei fuerunt praedicta; jam homo ipse ur. Verba enim hominis sunt ista: Quanta audivimus.
Abbreviated transcription (Latin):
centur. ĩ cordib hominum. ques ho¬
mines sibi subdidit. hoc ma
iuixta et echielem egreditur de templo dñi
fons aque uiue ⁊ uadrt admare mortuum
qd nichil habebat uiuers. Nulli ⁊ pisciculi
ẽc poterant in mari mortuo. nichil in corue¬
bat. sed de templodomini .i. de sinu ꝑatris eg̃i-¬

Expanded text:
est in cordibus hominum, quos homines sibi subdidit. Hoc marjuxta Ezechielem: Egredietur de templo Domini fons aquae vivae, et vadit ad mare mortuum, quod nihil habebat vivens . Nulli enim pisciculi esse poterant in mari Mortuo, nihil in eo vivebat; sed de templo Domini, id est de sinu Patris, eg
Abbreviated transcription (Latin):
per humilitatem sit concana ad receptaculũ¬
onum uerbi. inclinate dico in uerba oris . in.
est asaph qui infernis locuturiuis est ista. qñta
qr pararole sunt rerum sum¬
litudines. cum perre
rum adouctam simi
⁊ loquar per asapl ꝓ¬

Expanded text:
per humilitatem sit concava ad receptaculuni verbi. Inclinate dico in verba oris mei, iest Asaph, qui inferius locuturus est ista, Qua parabolae sunt rerum similitudines, cum per rerum adductam similEt loquar per Asaph
Abbreviated transcription (Latin):
N tunc mistice .i. afiguraliter illis contigert̃ eadẽ
modo in renobisfiunt. ⁊ sicut tune non mõib
illis beneplacuit deo. si cnecmistis. ⁊ ideo mon¬
endi st̃. Uel ita potest legi tytulus. ut intellect᷑
sit genitimi casus. qd̾ in greco aꝑtum est. ⁊ fub
intellectus .i. intelligentie que daca est ipsi
a saph. Sic ex greco determinatur. int̾. talisest
ꝑ acta in ueterippło intendit monere nouũ¬

Expanded text:
est figuraliter illis contigerunt, eadem modo in re nobis fiunt. Et sicut tunc non in omnibus illis non bene placuit Deo, sic nec istis, et ideo monendi sunt. Vel ita potest legi titulus, ut intellectus sit genitivi casus, quod in Graeco apertum est et subintellectus, id est intelligentiae, quae data est ipsi Asaph: sic ex Graeco determinatur. Intentio talis est: Per acta in veteri populo, intendit monere novu
Abbreviated transcription (Latin):
ipse a dcohabitatur.
ad hane domum pti¬
net. qui alus tanqͣm
uuus lapidib canta¬
te compagiatus est.

Expanded text:
ipse, a Deo habitatur; ad hanc domum pertinet, qui aliis tanquam vivis lapidibus charitate compaginatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
qr ⁊ nc̃ facit cum temptatione ꝓuentum. et
cum exiermus ab omni temptatõe iam me
sc̃e. co qd̃ se ⁊ alios uidet in eccła publice pura
ad qͣ. duab alis dilectionis leuamur. Amornã
q qualiscũq sit uacare ñ pot̃. N̾am si terrenꝰ
uero celestis est ad celestia subleuat. ⁊ ad eter¬
na inflamat. Obligata ẽ n aĩa t̾reno amo¬
re. iuscum ht̃ in peniis. uolare ñ potest. sed
amorsc̃s ab hoc uisco solutã ad suꝑna leuat ad
bunt. Scdo ascensuris optat habundantiam
pacis ibi. Rogate. Qa ergo iste de celesti cuuta¬
te iam amuitis multa audierat ipsum adeã
uelut ad sollempnem feaiuttatem iremonẽ¬
tib exanditis ad modum letus ait. etatus.
outa sunt

Expanded text:
et nunc facit cum tentatione proventum; et cum exierimus, ab omni tentatione, jam in se et alios videt in Ecclesia publice pura ad quam duabus alis dilectionis levamur; amor qualiscunque sit, vacare non potest. Nam si terrenuslestis est, ad coelestia sublevat, et ad aeterna inflammat. Obligata enim anima terreno amore, viscum habet in pennis, volare non potest; sed amor sanctus ab hoc visco solutam ad superna levat abunt. Secundo ascensuris optat abundantiam pacis, ibi, rogate. Quia ergo iste de coelesti civitate, jam a multis multa audierat, ipsum ad eam velut ad solemnem festivitatem ire monentibus exauditis admodum laetus ait: VERS. dicta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
bonos exitus adiungat.
temptamur intramus.
unde uasa figuli ꝓbat
fornax ⁊ hominesius¬
tos. temptatio tribu¬
lationis qnͣdo itincimꝰ¬

Expanded text:
bonos exitus adjungat. tentamur, intramus. Unde vasa figuli probat fornax, et homines justos tentatio tribulationis; quando vincim
Abbreviated transcription (Latin):
lere heretici ⁊ ficti. lli ita. ego tñ salutẽ illo
bened̾. qr nequeunt ꝑ apertamala temptant
per blanda eum seducere. ⁊ corde suo ubi cogi
ues babylonie sunt irruentes ⁊ repellere pretiũ
cogitantes. ciues uero ierłm st̃ sitiente:. ⁊ eos
usꝙ: in finem potantes. Hoc duc ciuctates per¬
mixte sunt corpores diune ⁊ aduerse mente.
ciuitas maloꝵ significata est ꝑillam ciuitatẽ
qͣm prius caymedificauit. ubi non eratante ci
ante est radicem cordis plantant. qr prius ẽ
qd̾ aĩale est.ciuitas ã bonoꝵ significata est
per icrłm que post edificata fuit ñ ibi ubi priꝰ

Expanded text:
lere haeretici et ficti. Illi ita. Ego tamen salutem illbenedicebant. Quia nequeunt per aperta mala, tentant per blanda eum seducere, et corde suo, ubi cogies Babyloniae sunt irruentes, et repellere pretium cogitantes; cives vero Jerusalem, sunt sitientes, et eos usque in finem potantes. Hae duae civitates permistae sunt corpore, sed divisae mente. Civitas malorum significata est per illam civitatem quam prius Cain aedificavit, ubi non erat ante ciante est, radicem cordis plantant, quia prius est quod animale est. Civitas autem bonorum significata est per Jerusalem, quae post aedificata fuit, non i
Abbreviated transcription (Latin):
reticuit. ꝯsisteret dico aduersum me. q̃rens ca¬
lumpniam. a quotñsiliente pec̃cor detipiturt
per suentium. ñualens eum uerbis tenere. uñ
dicit ut purum intelligaᷤᷤ
ab eissustinui ⁊ siliua bo

Expanded text:
reticuit. Consisteret dico adversum me, quaerens clumniam, a quo transiliente peccator decipitur per silentium, non valens eum verbis tenere. Unde dicit ut purum intelligas sab eis sustinui, Cassiod.
Abbreviated transcription (Latin):
quis putet semcritis operũ ad fidem uenisse. cum
infide sint oĩa oꝑa quedeus diligit .i. remunerat.
ꝙ̃ nc̃ prerogat in ia nocando ⁊ iustificando ⁊ iudiẽ.
qd̾ crt in futuro quoetiget pͥrogãt: qr ⁊ ibibonis ⁊
malis ẜ merita retribuet cumusura exigens taleñ¬
ta nobis credita. uide qi dñs dili .ii. ⁊ md̾. ⁊ tu qͣ:¬
utrũꝙ scriare debes. quitrũq ad te ꝑtinet. alioqͥn
ñ argueret phariscos dñs dicens. Relinquitis gra¬
iudicio sis pauꝑt in mala c̾a misericors. qr ait t̾¬

Expanded text:
quis putet se meritis operum ad fidem venisse, cum in fide sint omnia opera quae Deus diligit, id est remunerat.nunc praerogat in via, vocando et justificando. Et judicium, quod erit in futuro, quo exiget praerogata, quia et ibi bonis et malis secundum merita retribuet, cum usura exigens talenta nobis credita . Vide quia Dominus diligit mutrumque servare debes, quia utrumque ad te pertinet: alioqui non argueret Pharisaeos Dominus dicens: Relinquitis grae ergo ne amisso judicio sis pauperi in mala causa misericors, quia ait t
Abbreviated transcription (Latin):
it. ⁊ post uintus eoꝵ a. ꝙͣ habebant ÷ roborata spi
uñ tantam uirtutẽ accepert̃. ñ ab eo qui misit:
Ecce inquit mitto nos sicut oues in medio lupo¬
rum. uide quos mittit. ⁊ quomittat. ouos utiq
mittit.⁊ in medium lupoꝵ easinitrit. ynus lu¬
pus si mittatur in medium ĩnumerabiliũ omũ
ter seuos. qui eos tenuert̃ ⁊ tradidert̃ potestatibꝰ
at̃q pssuras intulest̃. s uirtute ñ sua s sp̃e mes
iupis plenũ ouib impleuerunt. Seuiebat ⁊t̃
inare perseq̃ntium ingentib fluctib. sitiebat
t̾ra celum dei. Modo uͦ perpassionẽ illoꝵ qui actẽ
⁊ super capita turgentium gurgitum. unde salsa

Expanded text:
it. Et post, virtus eorum, quam habebant, est roborata, spiUnde tantam virtutem acceperunt, nisi ab eo qui eos misit? Ecce, inquit, mitto vos sicut oves in medio lupo. Vide quos mittit, et quo mittit. Oves utique mittit, et in medium luporum eas mittit. Unus lupus si mittatur in medium innumerabilium oviumter saevos, qui eos tenuerunt et tradiderunt potestatibus, atque pressuras intulerunt: sed virtute non sua, sed Supis plenum, ovibus impleverunt. Saeviebat tunc mare persequentium ingentibus fluctibus, sitiebat terra coelum Dei, modo vero per passionem illorum qui aciem levatum est super capita tumentium gurgitum. Unde salsa
Abbreviated transcription (Latin):
habet situt iutie. qr mil nͥ ꝑmissi faciuat. ⁊ porit
sibi eos inthes. ut ex eis douet milites suos dum si
timeat o. ter. ⁊ differt hec siña a scd̾a. qi ibi ꝑ aquaᷤᷤ
maris agit de xp̃ianis malic ⁊ hereticis. hic uero de
manifestis ꝑsecutorib ut sunt indei ⁊ gentiles. ux
pulos seciu m ꝯfessione mortificati peccati. ne libe

Expanded text:
habet sicut in utre, quia nil nisi permissi faciunt, et ponit sibi eos in thesauris, ut ex eis donet milites suos, dum sitimeat omnis terra. Et differt haec sententia a secunda, quia ibi per aquas maris agit de Christianis malis et haereticis, hic vero de manifestis persecutoribus, ut sunt Judaei et gentes. Vel pulos saeculi in confessionem mortificati peccati, ne per s
Abbreviated transcription (Latin):
uauerunt a¬
adultera. ꝙͣ a dduxer̃
aute euni. uolentes
eum q̃ĩ necessaria comploxione circũnem
celo mͣe ad inferiora deprimere. laqueũ pa
foue .i. sĩiam mortis inclamantes añ faci.
meam. qr sciebat totum qd̾ moliebant᷑. hoc
factum est dumin

Expanded text:
averunt adultera quam adduxerunt ante eum, volentes eum quasi necessaria complexione circumvenicoelo me ad inferiora deprimere. Laqueum paentiam mortis inclamantes; ante faciem meam, quia sciebat totum quod moliebantur. Hoc factum est dum in
Abbreviated transcription (Latin):
Manib meis .i. bonis operib. ñ mam desidro.
añ: nocte. Idem drnor hic qd̾ supra dies tribu¬
latõis .s. n uitaista. hoc scłm qd̾ est tribulatõ
illi qui desiderat celum ⁊ nox est qr m ea opuˢ
est lucerna uerbi dei Unde petrus Mos hĩns
certiorem ꝓpħicum sermonem. cuibene facitis
dib uestris. uenturus ergo est uerus dres post
istamnectem. cuxꝰ diei comparatõe hec uita nex
est. dies uero est comparata uite infideliũ. uñ
apłc. Sicut in die honeste ambislemus. Diesg
est in comparatione infidelium. ⁊ nox in cõpa
ĩp aliud supra dios ponitur: p̃p aliuidhic nox. di
risnotat. Ecce dixit qua neccitate.⁊ qͣm ⁊ qñ¬

Expanded text:
Manibus meis, id est bonis operibus, non inani desiderio. Quando? nocte. Idem dicitur nox hic quod supra dies tribulationis, scilicet vita ista. Hoc saeculum, quod est tribulatio illi qui desiderat coelum. Et nox est quia in ea opus est lucerna verbi Dei. Unde Petrus: Nos habemus certiorem propheticum sermonem, cui benefacitis, dibus nostris . Venturus ergo est verus dies post istam noctem, cujus diei comparatione haec vita nox est. Dies vero est comparata vitae infidelium. Unde Apostolus: Sicut in die honesta ambulemus . Dies ergo est in comparatione infideli aliud supra dies ponitur, propter aliud hic nox. Dies ris notat. Ecce dixit qua necessitate, et q
Abbreviated transcription (Latin):
uotos offerre uota.
dabunt te cogitatõe
⁊ ĩ opere. Un subdit.
diem festum
cessabunt ascruilio¬
pere pectati. non ĩten¬
ti mundo sed quieti.
⁊ bonis oꝑib itendẽt
Cogitatio n est ꝯcep¬

Expanded text:
otos offerre vota. abunt te cogitatione, et etiam opere. Unde subdit: diem festum cessabunt a servilipere peccati, non intenti mundo, sed quieti, bonis operibus intendent. Cogitatio enim est c
Abbreviated transcription (Latin):
ergo uonenda nos inuitat. Non precipit ut
cipinius cona .s. penitere de peccato. ⁊ ꝯfiterideo
q̃ facit reliquas cogitationes que festumagũt.
prius est dampnare ⁊ displicere qd̾ cramus. qd̃
postea in inemoria tenere debennuis . s. qͥd eramus
⁊ qͥd accepimus. ⁊ hec sunt reliquie cogitationiᷤ
ne a memoria excidat uulnꝰ qd̾ habuimꝰ ⁊¬
munus sanationis qd saluator donauit. ⁊
hoc imemoria tenentes gr̃as uberatoriaga¬
mus. qd̃ est sollempnia celebrare. Oreoucro
littere non pendet a suꝑiori ut ꝓprietas dẏap

Expanded text:
ergo vovenda nos invitat, non praecipit, ut cipimus bona, scilicet poenitere de peccato, et confiteri Deo, quae facit reliquas cogitationes, quae festum agunt. Prius est damnare et displicere quod eramus; quod postea in memoriam tenere debemus, scilicet quid eramus, et quid accepimus. Et haec sunt reliquiae cogitationis, ne a memoria excidat vulnus quod habuimmunus sanationis quod Salvator donavit. Et haec in memoria tenentes, gratias liberatori agamus, quod est solemnia celebrare. Ordo vero litterae non pendet a superiori, ut proprietas diap
Abbreviated transcription (Latin):
uinfructumattulit. ante singłr erat donce
tñsiret. S q̃ñ per passionem transunt drag¬
mamperditamunuenit. ⁊ ouem errabundam
ad gregem reduxit uñ gaudium est. Stñ ad
huc÷ ꝑegrinatio. adhuc słm quatitur flucti

Expanded text:
tulit . Ante singulariter, erat donec transiret , sed quando per passionem transivit, drachmam perditam invenit, et ovem errabundam ad gregem reduxit: unde gaudium est . Sed tamen adhuc est peregrinatio, adhuc saeculum quatitur flucti
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ia qua recreat. int̃. ad laudem inuitat osten¬
dens qui ⁊ quẽ ⁊ qͣmfi. ⁊ quare laudare debeant.
Modus. ẽ riꝑtitus ÷ p̃s. Primo iustos ⁊ rectos lay¬
dictis sentiat subdit.ibi. aĩa nr̃a. Ostendens e̾ p
ph̾a qui laudare debeant. iustos ad laudẽ mo¬

Expanded text:
ia qua recreat. Intentio. Ad laudem invitat ostendens qui et quem, et quomodo, et quare laudare debeant. Modus. Tripartitus est psalmus. Primo justos vel rectos laaedictis sentiat, subdit, ibi, anima nostra. Ostendens ergo Propheta qui laudare debeant, justos ad laudem mo
Abbreviated transcription (Latin):
sup̃te .i. deus. illum supra te. te infra. illũ creato¬
rem. te creaturam cogita. illum dñm. te seruum.
illum õĩpotentem. te infirmũ. subicies q tuã uo¬
luntatem cuis uoluntati. crisq rectus. ideoqi ait.
re debeant. hic dicit q̃lit

Expanded text:
supra te, id est Deus, illum supra te, te infra; illum Creatorem, te creaturam cogita; illum Dominum, te servum; illum Omnipotentem, te infirmum: subjiciesque tuam voluntatem ejus voluntati, erisque rectus. Cassiod.re debeant, hic dicit qualit
Abbreviated transcription (Latin):
ntur ꝑo .i. irascentur. hoc predixit ꝓpħa futurum
sediam factum est. Cum u post resurrectionem
rp̃c cepit predicari iratisunt ppłi qui colebant
ydola.⁊ nota qd̃nõ ait irascentur sed irascant᷑
hac formalocutõis utens. qr in debona ꝓuent᷑a¬

Expanded text:
 id est irascentur. Hoc praedixit Propheta futurum, sed jam factum est. Cum enim post resurrectionem Christus coepit praedicari, irati sunt populi qui colebant idola. Et nota quod non ait irascentur, sed irascantur, hac forma locutionis utens, quia bona in
Abbreviated transcription (Latin):
tia. laudateno. do: Romen laudat qui iurtr¬
tes eius predicat. ⁊ hec faciunt pueri .i. humulos
⁊ puri qu intrant per angustum. ⁊̃ ideo nemoni¬
si puer intrat in reg.ce. tales digne laudant qͥ¬
b non obuiat supbia. prostratã i superbia ⁊ ex¬
ticta. ex ore infantium perficitur laus. indigne
aut̃ cantant ista qui se magnos putant. qui
cegnoscentes deum ñ sicut deum glorifitant:
aut gr̃as agunt. ⁊ qr illi solilaudant digne qui

Expanded text:
i. Cassiod., Aug. Nomen laudat, qui virtutes ejus praedicat. Et hoc faciunt pueri, id est humiles et puri, qui intrant per angustam portam. Et ideo nemo nisi puer intrat in regnum coelorum. Tales digne laudant, quibus non obviat superbia. Prostrata enim superbia et exstincta, ex ore infantium perficitur laus. Indigne autem cantant ista, qui se magnos putant, qui cognoscentes Deum non sicut Deum glorificant, aut gratias agunt. Et quia illi soli laudant digne qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nota qr sicut supra enumerauit bona bea¬
toꝵ itahic mala iiquoꝵ. bonis beatoꝵ hor¬
tatur. malismiquoꝵ terret. ⁊ est iste p̃s̾ in¬
sapenitentia dicens. Qand nobis profuit super¬
bia ⁊ diuiciarum iactantia. ⁊ dentib su. fre.
⁊ tabes .Q. Malum mindie apuose retinet. my¬
li tñ noctturus hiis seaffligit. quib aute bo
illudabi erit fletus ⁊ stridor den. ⁊ tabescet:
qr non poterit reuiuiscere ꝑ penitentiam. qr¬

Expanded text:
 nota quia, sicut supra enumeravit bona beatorum, ita hic mala iniquorum; bonis beatorum hortatur, malis iniquorum terret. Et est iste psalmus insa poenitentia, dicens: Quid vobis profuit superbia et divitiarum t: Malum invidiae apud se retinet, nulli tamen nociturus his se affligit, quibus ante boillud, ibi erit fletus et stridor dentium , et tabescet, quia non poterit reviviscere per poenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
Et post deduxit eor
patria in nube .di. et¬
deles post baptismmini
ducit spũali itinere
anteꝙͣ ponat in patͥa
satramento erꝰ mani

Expanded text:
et post deduxit eos,t in patria; in nube diedeles post baptismum ducit spirituali itinere quam ponat in patria, sacramento ejus mani
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte dicentes. oĩa quetumq dixent nobisdo¬
minus faciemus ⁊ audiemis. ꝯuersi sũt .i. de
ꝓpħa. effraym factus cst .q. columba insipiẽs
t̃n nolũnt. qr ñ ex cor¬
de faciunt. agunt a
q̃mallent non prece¬
pi sibi. Ex corde aut̃
nullo modo fit qd̾ fit
ĩz non corde qui nõ fu¬
rantur timore pene

Expanded text:
aperte dicentes: Omnia, quaecunque dixerit nobis Dominus, faciemus et audiemus . Conversi sunt et d Ephraim factus est quasi columba insipiens tamen nolunt, quia non ex corde faciunt. Agunt enim quae mallent non praecipi sibi, ex corde autem nullo modo fit, quod fised non corde, qui non furantur, timore poe
Abbreviated transcription (Latin):
auxilium multiplicis gr̃e querit.oñ bene hy¬
ic octonario p̾mittitur uttera gimeł que in¬
tecp̃r retributio. qr sibi multipliciter gratiã
me ⁊ custodiã
bona promalis. Nisin
deus retribueret bona promalis. nullomodo
essent quib retribueret bonaprobonis. utiq
qͣmiuis ⁊ ipsa iusticia q̃ retribunntur bona ꝑ
bonis. oue priores pertinent ad iusticiam. t̾cia
gat dicens Retribue ser.t. Quinicħ meritis s¬
dem ex qua nunit iustus. non est iste penitus
qui hoc potest orare. niuifica me prius mortu

Expanded text:
e quaerit. Unde bene huic octonario praemittitur littera ghimel, quae interpretatur retributio, quia sibi multipliciter gratia me; et custodiam ona pro malis. Nisi enim Deus retribueret bona pro malis, nullo modo essent quibus retribueret bona pro bonis. Utiququamvis et ipsa justitia qua retribuuntur bona pro bonis. Duae priores pertinent ad justitiam, tertiagat, dicens: Retribue servo tuo, Cassdem ex qua vivit justus. Non est iste penitus qui hoc potest orare: Vivifica me, prius mortu
Abbreviated transcription (Latin):
minatõe ignis. q tunt magna tribulatio
tanꝙͣ ignis luccbit nistis ⁊ ardebit iniuisti.
uelaliter scd̾ allegoritum sensum. Et dedu
columpnanubis erat illis um̃braculũ cont
calorem solis. sic ꝑ incarnationem dat nobis

Expanded text:
s, quia tunc magna tribulatio tanquam ignis lucebit justis et ardebit injustis. Vel ita secundum allegoricum sensum: Et deduxcolumna nubis erat eis vel illis umbraculum contra calorem solis; sic per Incarnationem dat nobis
Abbreviated transcription (Latin):
oninem dubitationeitollat ⁊ prouineram
poittionos. ⁊ spemin deoponere. ne simul si¬
miles illis. Egyptus ergo que interp̃r tenebre¬
teĩpr humile mandatum. ẽampiisuero tha¬
neos est planicies humilis mandati. Sicut
E tunt deus coram patrib illis mira fecit sit
humile mandatum docuit dicens. Discite .a.

Expanded text:
omnem dubitationem tollat, et provinciam propositiones, et spem in Deo ponere, ne simus similes illis. Aegyptus ergo quae interpretaturile mandatum. Campus vero Taest planities humilis mandati. Sicut ergo tunc Deus coram patribus illis mira fecit, sic amenti, humile mandatum docuit dicens: Discite a
Abbreviated transcription (Latin):
gñationis a qua supra filios dissuasit ne stt
isti patres. aln illi. S qui siuit isti ꝑatres corã
quib hec facta sinit: Si abraham ysaac ⁊ iac̃.
accipis istos patres. non corameis focit mirabi¬
ua in egypto. qr iam defunctierant. nisi forte sp̃r
dicas eos c̃e presentes. quos dñs in eũgłiouiu̾e
dicit. uel accõmodacius moyses ⁊ aaron. ⁊ aliise

Expanded text:
generationis a qua supra filios dissuasit, ne sint isti patres, alii illi. Sed qui sunt isti patres coram quibus haec facta sunt? Si Abraham, Isaac, Jacob, accipis istos patres, non coram eis fecit mirabilia in Aegypto, quia jam defuncti erant, nisi forte spiritu dicas eos esse praesentes. quos Dominus in Evangelio vivere dicit . Vel accommodatius Moses et A
Abbreviated transcription (Latin):
ramponendo. Cum aut̃ het tribꝰ hic culpatur
nec apparũe il c̃a ortenditur qd̾ illa benedie¬
tio promittebat. patet iacobtunc figurasse
qd nouissimi cẽnt primi. ⁊ prim nouissimi.
ꝑ aducntum saluatoris de quo ioh̾es ait. Q ui

Expanded text:
ram ponendo . Cum autem haec tribus hic culpatur, nec apparuisse in ea ostenditur quod illa benedictio promittebat. Patet Jacob tunc figurasse, quod novissimi essent primi, et primi novissimi , per adventum Salvatoris. De quo Joannes ait: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
cia parsubuam inci¬
pit narrare que ab¬
eductione de egypto
fecit eis deus. nec tñ¬
destiterunt a murmͣe
rabiliam ter¬

Expanded text:
ia pars, ubi jam incipit narrare quaeductione de Aegypto fecit eis Deus, non tdestiterunt a murmure rabilium e
Abbreviated transcription (Latin):
per q̃ custediã set .t. uniꝰ it custodit. ⁊ custodi¬
endouiuit. uel ñ ÷ hic ĩox peccatoris. s iã cor¬
recti ⁊ iusti inꝑcessu nirtiitumpositi. quibene
sibi ꝯscus premiaboni operis exposcit. Ideoq¬
pretat᷑ retributio. qr hic dr̃ impletior cognitio
legis iam correcto retribui. Q.d. qr sic correctus
sum ut suꝑea ostendi. retribuc michi seruo.t.
artogans uł alienuminderi si remunerationẽ
a deo pro egregiis laborib postulet. prerogati
uan fidei atq iusticie est de domini fauore mñ¬
cedem sperare. Reprehenditur n pedrus qui srͣ̃
ꝯsc̃ie est. ñ incolentis arrogantie abeo cui scrr¬
uit quis mercedempetere. qr desperare segnicie

Expanded text:
ustodit, et custodiendo vivit. Vel non hic est vox peccatoris, sed jam correcti et justi, in processu virtutum positi, qui bene sibi conscius praemia boni operis exposcit. Ideoqpretatur retributio, quia hic dicitur impletio, et cognitio legis jam correcto retribui, quasi dicat: Quia sic correctus sum ut supra ostendi, retribue mihi servo arrogans vel alienum videri, si remunerationem a Deo pro egregiis laboribus postulet; praerogativa enim fidei atque justitiae est de Domini favore mercedem sperare. Reprehenditur enim Petrus, qui supra conscientiae est, non insolentis arrogantiae, ab eo cui servit quis mercedem petere, quia desperare segnitiae
Abbreviated transcription (Latin):
miis ut delectet. ita iste olum desiderare concu¬
piscebat. que bona ẽe cernebat. cupiens eorũ
habere delectationẽ. quoꝵ potuit uide rõem:
Oftendit itaq quib q̃i gradib perueniturad
postremo ut ꝓficiente lumine atq sanitate
delectet earum oꝑatio. quarum solaratio de¬
lectabat. hasgͥ ꝯtupiit iste desiderare in oĩ tẽ¬
pore non ad tempusut mali. s semꝑ ⁊̃ in adũ¬
sis. Ideo utiq ꝯcupiui desiderare ꝙ Increpa.

Expanded text:
mus ut delectet. Sic iste olim desiderare concupiscebat, quae bona esse cernebat, cupiens eorum habere delectationem, quorum potuit videre rationem. Ostendit itaque quibus quasi gradibus ad emo ut proficiente lumine atque sanitate delectet earum operatio, quarum sola ratio delectabat. Has ergo concupivit iste. Desiderare in omni tempore, non ad tempus ut mali, sed semper etiam in adversis. Ideo utique concupivi desiderare, quia VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
missa est et̃na patria. uñ alibi. Regrinus sum
subtrahasm mandeta tua. Einis uotum scire
potes cui famularis. ab sconduntur mandata hi
qui terrena saptunt.⁊ si ea audiunt ⁊ norunt.
Mandata dicit. per que ab incolatu liberabitur.
in quib dilectio precipitur. ist sola ut maxime.

Expanded text:
missa est aeterna patria. Unde alibi: Peregrinus sum,subtrahas mihi mandata tua; ejus votum scire potes cui famularis. Absconduntur mandata his qui terrena sapiunt, et si ea audiunt et norunt. Mandata dicit, per quae ab incolatu liberabitur, in quibus dilectio praecipitur, vel sola vel maxime.
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ xp̃c. qm̃ de ip̃o leq̃ntia ad ipsum dutunt. i
quo r impleta sunt. ⁊ accipit testimonia eloͥa
scͥpturarum. Seqr. Situt in õĩb diuiuis. Sp̃ua¬
les accipit dinicias. ẽcirenis n diuicus quassor¬
des computat ñ comparat. uel delectatus sum

Expanded text:
 quoniam de ipso loquentia ad ipsum ducunt, in quo et impleta sunt. Et accipit testimonia, eloquia Scripturarum. Sicut in omnibus divitiis spirituales accipit divitias, terrenis enim divitiis quas sordes computat, non comparat. Vel delectatus sum
Abbreviated transcription (Latin):
in spe. cum transierit res de gemitu grnidium
ueniet edernim. ubi ñ erit nec̃cia ꝯsolatio. qr
miscria nulla sautiabimur. t̃ nota qd̾ non
tudinem ponitur. s ad ppriecatem exprim̃¬
dam refertur. ythic ad ꝓprietatem relatum
est.⁊ exempla nobrs de communi locutõe ho¬
mmum danda sunt ut facile intelligam᷑
q̃n dicimus. Sicut uixit pater ita ⁊ filius. ad

Expanded text:
in spe; cum transierit res, de gemitu gaudium veniet aeternum, ubi non erit necessaria consolatio, quia miseria nulla sauciabimur. Et nota quod non tudinem ponitur, sed ad proprietatem exprimendam refertur, ut hic ad proprietatem relatum est, et exempla de communi locutione hominum danda sunt, ut facile intelligamus quando Dominus, sicut vixit Pater, ita et Filius, ad
Abbreviated transcription (Latin):
bet ẽẽ elatus. ⁊ est s. p̃s iste est in ꝯfessione .i. agit
de confessione . s. laudis. uel de utraq. int̾. monet
ad confessionem. modus. Siꝑtitus est p̃s.pͥmo
perfectis prcpinim genus confessionis .i. laudẽ
indicit. Scd̾o intraturis .i. incipientib indicit
ad laudem ergo monens non unum angulum
terre hortatur. s sicũt ubiq nouit seminatam
benedictionẽ. ita undiq exigit iubilationem

Expanded text:
t de confessione, scilicet laudis, vel de utraque. Intentio: Monet ad confessionem. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo, perfectis praecipuum genus confessionis, id est laudem indicit. Secundo intraturis, id est incipientibus, inducit Ad laudem monens. Non unum angulum terrae hortatur: sed sicut ubique novit seminatam benedictionem, ita undique exigit jubilationem
Abbreviated transcription (Latin):
Congrue comparat᷑¬
cos serpentib. In ser¬
pente u astutia ⁊ do¬
ius nocendi est. idco ⁊
punt ad nocend̃ sub
domine dema

Expanded text:
Congrue comparateos serpentibus. In serpente enim astutia lus nocendi est. Ideo etpunt ad nocendum, suDomine, de ma
Abbreviated transcription (Latin):
in ira a ser.t. ne dequerens maliũ incurrã. tu
es ⁊ una ꝙ̃. peto. nil aliud uolo habere ñ tueo
ꝑdere nͥ unam. U̾ehem̃ter isteuir sc̃s fixit desi
deo ⁊ dedatis. s. gaudetihic ñ nisumã. alius hñs
hecbona timet iratum. ne tollat ea.aste ñ py
uel de p̾senti pot hoc accipi. ne declines .Q.orone¬
a ser.t. Non simpł̾r drcit ne declines. s addit in
ira. Aquibdam it declinat in ira. a quibdam
ñ in ira. Noninira declinat. qn apeccatis faci
ꝑdat. mira declinat qndo peccanti ñ indulget.
inua me posiusti. s aber¬
rabosime relinquis. uolẽ¬
tatem liberam ili dedisti
s sñ te nichil ÷ conatus
te eternum audeo q̃rere.
qr tues deus qui me crea

Expanded text:
o, Aug. ne te quaerens in malum incurram. Tu es enim una quam peto, nil aliud volo habere nec timeo perdere nisi unam. Vehementer iste vir sanctus fixit desidDeo et de datis gaudet; hic non nisi una. Alius habens haec bona timet iratum, ne tollat ea; iste non pVel de praesenti potest hoc accipi ne declines, qa servo tuo. Non simpliciter dixit, ne declines, sed addit, in ira, a quibusdam enim declinat in ira, a quibusdam non in ira. Non in ira declinat, quando a peccatis facidat: in ira declinat, quando peccanti non indulget.in via me posuisti, sed aberrabo si me relinquis. Voltatem liberam mihi dedisti, sed sine te nihil est conatus te aeternum audeo quaerere, quia tu es Deus qui me creas
Abbreviated transcription (Latin):
qui cumẽẽt fr̃mminimus ⁊ a parentib ꝯtemp¬
tus a dño ꝑsamuelem est clectus. mistice qͦ potest
accipi hoc. pater malus fuit regnum scł̃i ut dya¬
natus sum dereli. me. querentem te. ⁊ ꝯtempnẽ¬
deo. ipsum fecit sibi patrem ⁊ matrẽ. pat̾: qr udi¬

Expanded text:
qui cum esset fratrum minimus, et a parentibus contemptus, a Domino per Samuelem est electus . Mystice quoque potest accipi hoc, pater malus fuit regnum saeculi, vel dianatus sum, dereliquerunt me quaerentem te, et contemnenDeo; ipsum fecit sibi Patrem et matrem. Pater
Abbreviated transcription (Latin):
demptionis. quoin
spe gaudet: os actipi
ñ de ore carnis s de ore cordis. Non a si nomina
fiita ⁊ alla mala ĩũndus ex s dum cogitas.
⁊̃ si sileas.⁊ nequis illud acciperet de orc corpo¬
ris. ibidem dũs q̃i exponendo subiunxit. de cor¬
de exeunt cogitationcs male: os gͦ cordis est uͥ¬
ris repleta est crultatõe. Uel potius de lingua
interiori que iitus clamat ad dñm accipi¬
endum est quamoysos tacens clamabat. ⁊¬

Expanded text:
demptionis, quod in spe gaudet. Os accipit: non de ore carnis, sed de ore cordis. Non enim si nominas furta et alia mala, immundus es, sed dum cogitas, etiamsi sileas. Et ne quis illud acciperet de ore corporis, ibidem Dominus quasi exponendo 281 subjunxit: De corde exeunt cogitationes malae Cassiod., Auris, repleta est exsultatione, vel potius de lingua interiori, quae intus clamat ad Dominum, accipiendum est, qua Moses tacens clamabat
Abbreviated transcription (Latin):
exaltauit cormi .i. po¬
testatem ⁊ dignitatẽ
ppsi sui. Ecce quid ꝓ¬
pretabant aggene:
racharias in captiui

Expanded text:
exaltavit cornu, id est potestatem et dignitatem populi sui. Ecce quid prophetabant Aggaeus et Zacharias in captivi
Abbreviated transcription (Latin):
aturas quas inpretedentipsalmo mo¬
mirabilior dei operatio. hec est scĩficatioisrł.
per qͣm de neteri factus est nouus. Int. Moni¬
tis medis monet laudare regem. qui eis beni¬
uolus ⁊ beneficus est. Scd̾o agit de gauduis sõo¬
rum ⁊ potestate. ibi. Exultabunt. Exbortans
fterio redemptionis
canticum uetus can¬
tat de terrenis. nouu¬
hõ nouum cantat de
sp̃ualib. canticum
.s. pacis. canticum caritatis. Quisquis it seq̃r¬
cantitum non cautat. deinde dct̾inmnat ubi
⁊ a quib debcat cantari hec canticum dicens.
ca. ⁊ ascis qui sunt isrł¬

Expanded text:
aturas quas in praecedenti psalmo momirabilior est Dei operatio: haec est sanctificatio Israel, per quam de veteri factus est novus. Cltis mvolus et beneficus est. Secundo agit de gaudiis sanctorum et potestate ibi, exsultabunt. Exhortanssterio redemptionis,canticum vetus cantat de terrenis. Novumo novum cantat de spiritualibus, canticum, scilicet pacis, canticum charitatis. Quisquis enim seqcanticum non cantat. Deinde determinat ubi et a quibus debeat cantari hoc canticum dicens, ca, et a sanctis, qui sunt Isr
Abbreviated transcription (Latin):
de celo.postea de terra.
hic de omnib simuuil.
⁊ accipit per celũ oĩa
suꝑiora. ꝑ terrã. oĩa
inferiora. ⁊ est sͦ. Con¬
maliis. pulchritudo
õium. uox est ꝯfiten¬
tium in attendentib
ea .i. attendentes ea:

Expanded text:
de coelo; postea de terra: hic de omnibus simul. Et accipit per coelum omnia superiora; per terram omnia inferiora. Et est, conin aliis. Pulchritudo omnium vox est confitentium in attendentibus ea, id est attendentes ea,
Abbreviated transcription (Latin):
tabit cormui. unde modosit hympnus õĩb sc̃i
cĩ. quib ⁊ in fine erit hympiius ꝑpetuis. uñ.¬
tria ht̃. canticum. landem. ⁊ dei .i. hympnuts
est laus dei cum cantico. hunc gͥ modo dicãt
om̃s sc̃i infinc eternum hẏmpnum accepturi.
⁊ quuift̃ scĩ quib debet ẽe hympnus : filus isił¬

Expanded text:
tabis cornu. Unde modo sit hymnus omnibus sanctis ejus, quibus et in fine erit hymnus perpetuus. Untria habet, canticum, laudem et Dei, id est hymnus est laus Dei cum cantico. Hunc ergo modo dicant sancti in fine aeternum hymnum accepturi. Et qui sunt sancti quibus debet esse hymnus? filiis Is
Abbreviated transcription (Latin):
tit ibi. ⁊̃ perfice eam.
Que ꝑfettio est facta
gentib abiectis iudeis.
nce cõmemoratio in
hot psõ caliginẽ fac̃e

Expanded text:
t, ibi: Et perfice eam. Quae perfectio est facta gentibus abjectis Judaeis. ae commemoratio in hoc psalmo caliginem face
Abbreviated transcription (Latin):
coodo uinea impleuit totam terrã. sed prius¬
umbra eiꝰ. uinec que modo impleuit terram
operuit montos. Montes sunt ꝓphete quos
operuit umbra. qr obscure locuti sunt in figy¬
que ꝓphete locutist̃. obserua salbittum. octa¬
ua die circumcide infartem. offer sacrificiũ
arietis. uituli ⁊ alioꝵ noli moueri. Idõ ope¬
ruit montes umbra eĩ. ⁊ post umbrã uenit
res uel ita. ymbra cius .i. tura ⁊ sollicitudo
ra isollicitudine. ideo ait̃ dixit cedros dei. ꝙ

Expanded text:
odo vinea implevit terram, sed priusmbra ejus vineae, quae modo implevit terram, operuit montes. Montes sunt prophetae, quos operuit umbra, quia locuti sunt in figquae prophetae locuti sunt: Observa Sabbatum, octava die circumcide infantem, offer sacrificium arietis, vituli et aliorum, noli moveri . Ideo operuit montes umbra ejus, et post umbram venit res . Vel ita: Umbra ejus, id est cura et sollicitudo ra et sollicitudine. Ideo autem dixit cedros Dei, quia
Abbreviated transcription (Latin):
iras. rel incelosursum
alia litrera. qr omnia
corpora celestia ⁊ terres¬
tria tͣnsgreditur.a õia
quecumq uoluit in
corporalib uł in sp̃u¬
alib fecit. ꝑ qd̾ omp̃c¬

Expanded text:
ras. Vel in coelo sursum, alia littera, quia omnia corpora coelestia et terrestransgreditur. Et omnia quaecunque voluit in corporalibus vel in spiritualibus, fecit, per quod om
Abbreviated transcription (Latin):
ligamus corda coꝵ obscr¬
rata. qui p̃cepta dei sꝑ¬
uebant. ⁊ est competẽs
mitium plagar cecitas
sine quanon incurrisiẽt
reꝑitur. ⁊ ñ exacerbauert̃ s. moyses ⁊ aaron ser.¬

Expanded text:
ligamus corda eorum obscurata, qui praecepta Dei spernebant. Et est competens initium plagarum, caecitas sine qua non incurissentreperitur: Et non exacerbaverunt, scilicet Moyses et Aaron, ser
Abbreviated transcription (Latin):
scĩentiam suam ꝯfitentes. ⁊ hos in penitenti
am dumuocat adpenitentiam. nebulã sicũ
cinerem spargit. cinis ad humilitatẽ ⁊ penitẽ¬
tiam pertinet. qr cinis ⁊ cilicium arma sunt
penitentium. nebula si caligintm peccati ⁊
titur caliginem. Adhuc g illi est nebula ut
cultatem uidendiuenit. nta erit ei salubris:
nebula q̃. spargit deus ut cinerem .i. tollit per
humilitatem pemĩe que significatur ꝑ emerẽ.
ut ⁊ abralum dicit deo cuus sum. hec confessio

Expanded text:
scitiam suam confitentes; et hos in poenitentia. Et dum vocat ad poenitentiam, nebulam sicut cinerem spargit. Cinis ad humilitatem et poenitentiam pertinet, quia cinis et cilicium sunt arma poenitentium; nebula vero caliginem peccati, et titur caliginem. Adhuc ergo est illi nebula, ut cultatem videndi venit, et ita erit ei salubris nebula, quam spargit Deus ut cinerem, id est tollit per humilitatem poenitentiae, quae significatur per cinerem. Ut et Abraham dicit Deo: Cinis
Abbreviated transcription (Latin):
item redempti. hoc enim
tis. ñ extollemini ad
celum. sicut unus
dẏabolus. turba aut̃
demonum que cecid̃¬

Expanded text:
nt redempti. Hoc enim non extollemini ad coelum, sicut unus diabolus; turba autem daemonum quae cecid
Abbreviated transcription (Latin):
tre scisse sunt. ħic pa¬
tet dequoante dixe¬
tere. rat. hoc ⁊ signum in crucifirio
inso tanto miraculo. ut centurio qui dixit.
copia terrenoꝵ super quos edificantur t̾̃ren

Expanded text:
trae scissae sunt . Hic patet de quo ante dixerat: Hoc enim signum in crucifixionviso tanto miraculo, ut centurio qui dixit: est felices copia terrenorum, super quos aedificantur terreni
Abbreviated transcription (Latin):
uaripetit. qr q̃muns
hoc accipiamus tñ sẽ¬
per est rogandũ ne
faciam semper. hoc ideo dicit ut semꝑ sit hõ¬
.phariseus ne hic t̃m s inficturo ĩ sit humilis
non sibi sed gr̃e dei attribuens głam: Oĩs it cre¬
atura quetumq bona ht̃ accepit a xp̃o. qui
est auttor totius creature. ⁊ est .s̃. opeditabor

Expanded text:
ari petit, quia quamvis hic accipiamus, per est rogandum, nefaciam semper. Hoc ideo dicit, ut semper sit hoPharisaeus . Ne hic tantum, sed in futuro etiam sit humilis; non sibi, sed gratiae Dei attribuens gloriam. Omnis enim creatura, quaecunque bona habet, accepit a Christo, qui est auctor totius creaturae. Et est, meditabor
Abbreviated transcription (Latin):
inquietant. nobis
dat. sicut illi ceciderunt. ⁊ est s̃. abiecti sunt
superbi. ⁊ instructus est humilis. Qd̾ttadi
te .i. qr se menditum ⁊ mopem reputat qui
aꝑiatur ei. qui adiuuatur płimum deipsa
seꝑatõe hereticoꝵ. ⁊ qͥd fit de illo paupete adu¬
to. de illis seductis: multe famiue. unde subdit.
⁊ posuit illum pauperem famslias pauperem
si unum paupetem putabas. s iste pauper est anł¬

Expanded text:
inquietant, nobis dat, sicut illi ceciderunt. Et est sensus: Abjecti sunt superbi, et instructus est humilis, quod ita id est quia se mendicum et inopem reputat, quiaperiatur ei, qui adjuvatur plurimum, de ipsa separatione haereticorum. Et quid fit in paupere adjuto de illis seductis? multae familiae: Unde subdit: Et posuit illum pauperem, familias. Pauperem si unum pauperem putabas, sed iste pauper est
Abbreviated transcription (Latin):
.s an dando ⁊ in dimittendo. Quii dimitit
⁊ sipoccauit dimittetur ei. Quidat datur ei.
de hic dicit iacobus. Superexaltat mĩa iudici
nes mdicu ueritatem deserit. cumtalibig¬
noscit. qr ifticia est ut scd̾m qd̾ quis fenit
aliis fiat ei. unde dñs ait. In qua mensura m
ignosco. Si est apud te mensura uenie dan
habes. inuemes apudine mensitrã accipien¬
di ꝗdũ habes. Dimitte g ⁊ dimitto. da: ⁊ do.

Expanded text:
 in dando et in dimittendo; qui enim dimittit, etsi peccavit, dimittetur ei; qui dat, datur ei. De hac dicit Jacobus: Superexaltat misericordianec judicii veritatem deserit, cum talibus ignoscit, quia justitia est ut secundum quod quis fecit aliis fiat ei. Unde Dominus ait: In qua mensura meignosco; si est apud te mensura veniae danhabes, invenies apud me mensuram accipiendi quod non habes. Dimitte ergo, et dimitto; da, et do,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i persona. p̃s dico babrtus adgoliam .i. ꝯtra
goliam figuralem ⁊ sp̃ualem. qr hit agit dd̾
de sua figurali ⁊ nisticia xp̃i uictoria erqua
⁊ sua ꝓcessit. Agens g gr̃as doo de sua nittoria
ut solet hõ. precatur ⁊̃ ut ille ueniat qui dy

Expanded text:
 Psalmus dico, habitus ad Goliam, id est contra Goliam figuralem et spiritualem, quia hic agit David de sua figurali, et mystica Christi victoria, ex qua et sua processit. Agens ergo gratias Deo de sua victoria ut solet homo, praec
Abbreviated transcription (Latin):
na gr̃ar. quib ine facit ⁊ decet pugnare ⁊ ꝓ
cedere adbellum ꝯtia principes tenebrariumm.
⁊ ꝯtra carnem ẽ desiderus ⁊ sslimala ꝓpoñt
s uincit ille quilapidem ĩmittit inlactis
culum pateris neuinians. dic qd̾ seq̃r. tu es

Expanded text:
na gratiarum, quibus me facit et docet pugnare, et procedere ad bellum contra principes tenebrarum et contra carnem, cujus desideriis et illi mala proponunt; sed vincit ille qui lapidem immittit in lactisculum pateris ne vincaris, dic quod sequitur: Tu es
Abbreviated transcription (Latin):
qn ultimus fratrum in regẽ
unctus est. Refugi
culoregie ire libauit
cum: ꝑtector eius fu¬
it q̃n dd̾ in spelunca
iue in saulem accep̃.
beneficia sibi collata

Expanded text:
quando ultimus fratrum in regem vinctus est. Refugiuculo regiae irae liberavit eum; protector ejus fuit quando David in spelunca jus in Saulem accepit.beneficia sibi collata,
Abbreviated transcription (Latin):
ti similis factus es. s pectã¬
do similis factus est uanita
t̃n mnotiusti ei ⁊ estimas eum. Ec̃ce hic dicit
quid per sehõ est. dum dicit similis uanita¬
ti. uanum est qd̾ de suã suba cadens nanescit.
ut fumus. umbra. ita ⁊ ip̃e hõtabescit. unde sb

Expanded text:
ti similis factus est, sed peccando similis factus est vanitattamen innotuisti ei, aestimas eum. Ecce hic dicit quid per se homo est, dum dicit, similis vanitati. Vanum est quod de sua substantia cadens vanescit, ut fumus, umbra; ita et ipse homo tabescit. Dies
Abbreviated transcription (Latin):
minanu habebat. ⁊ de quib aĩas trucidabat
ꝯtra eum loquitur. ⁊ sic caput enis suogladi¬
o inciditur. Sicut gͦ dd̾ parinis superbum go¬
liam de se presumentem superauit. ita xp̃c sũ
sternat. ⁊ ut superbi qui humiles sc̃os dedig¬
narentur sequi. hunc saltem uelint unitari.

Expanded text:
quibus animas trucidabat, contra eum loquuntur. Et sic caput ejus suo gladio inciditur. Sicut ergo David parvus superbum Goliam de se praesumentem superavit, ita Christus sternat, et ut superbi qui humiles sanctos dedignarentur sequi, hunc saltem velint imitari.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. qr imperaturis erat ppłis uł seminiso
o xp̃o ppło subdendos predicit. deide post
tot beneficia ñ solum sefatetur exignum
s ⁊̃ totum genis hunanim beneficus dei
indiginim oicens. dñe qͥd est hõ.⁊ c̃. uel exper

Expanded text:
tur, quia imperaturus erat populis vel semini suo Christo, populos subdendos praedicit. Deinde post tot beneficia non solum se fatetur exiguum, sed etiam totum genus humanum beneficiis Dei indignum dicens: Domine, quid est homo, etc. Gl.