comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t absorbuit uirga aaron uirgas
illorum. Si dictum eẽt absorbuit
Adraco aaron uirgas illorũ intelli¬
geret᷑ uerus draco aaron fantastica illa fi¬
gmenta ñ absorbuisse. s uirgas. Hoc eñi
potuit absorbere quoderãt: ñ quod eẽ
uidebantur & nonerant.S qm̃dixit absorbu¬
it uirga aaron uirgas illorum: draco utiq po¬
tuit uirgas absorbere. non uirga. S eo nomi¬
ne appellata resest unde uersa ẽ. ñ in quod
ũsa ẽ qa in id etiam reũsa ẽ: & ido hoc uocari de¬
bebat qͦd pͥncipalit̃ erat. Ed gͦ dicendũ ẽ de uir¬
gis magorum: utrum &̃ ipsi ueri dracones
facti fuerant. s ea ratione uirge appella¬
te sunt. qua & uirga aaron Anpotꝰ uidebãt᷑
ẽt̃ quod non erant. ludificatione uenefica
Cur gͦ exutraq parte & uirge dicuntur &
dracones. ut de figm̃tis illis nichil differat
loquendi modus: s demonstrare difficile ÷
Quomͦ etiam suie dracones factisunt ex uir¬
gis magorum. Non fuerunt tam̃ ere atores

Expanded text:
Et absorbuit virga Aaron virgas Et absorbuit virga Aaron virgas illorum: si dictum esset absorbuit draco Aaron virgas illorum, intelligeretur verus draco Aaron phantastica illa figmenta non absorbuisse, sed virgas. Hoc enim potuit absorbere quod erant, non quod esse videbantur et non erant. Sed quoniam dixit absorbuit virga Aaron virgas illorum, draco utique potuit virgas absorbere, non virga, sed eo nomine appellata res est unde versa est, non in quod versa est, quia in id etiam reversa est, et ideo hoc vocari debebat, quod principaliter erat. Quid ergo dicendum est de virgis magorum? utrum et ipsae veri dracones factae fuerant, sed ea ratione virgae appellatae sunt qua et virga Aaron. An potius videbantur esse quod non erant ludificacur ergo ex utraque parte et uirgae dicuntur et dracones, ut de figmentis illis nihil differat loquendi modus? sed demonstrare difficile est quomodo, etiam si ueri dracones facti sunt ex uirgis magorum. non fuerint tamen creatores
Abbreviated transcription (Latin):
cor suo uicio tam malignum resisteret ius¬
sionib dĩ: Hoc est enĩ quod dicit᷑ indura¬
tum. quia ñ flexibilit consentiebat. sed
inflexibilit̾ resistebat. dispensationis fu¬
fuit diuine: qua tali cordi ñ solũ ñ inui¬
sta .s. euidenter uista pena parabatur. Qͣ
tĩtes dm̃ corrigerent᷑. ꝓposito quippe
lucro. uerbigrã ꝓpt̾ quod omicidium cõ¬
mittatur: Alit̃ auarus. alit̃ pecunie con¬
temptor mouet᷑. Ille scilicet ad facinus ꝑ¬
petrandum. ille ad cauendũ: ipsuis tamen
lucri ꝓpositio in alicuuis illorũ ñ fuit po¬
testate. Ita cause ueniũt hominib maliᷤ
que ñ sunt quidẽ meorũ potestate: s: hoc
de illis faciunt. quales eos iuenerint iã
faccos ꝓpriis uicus exp̃terita uoluntate.
Uidendum sane ẽ. utrum etiã sic accipi
possit. Ego indurabo: tãquã diceret quã
durum sit demonstrabo. Cuii. Quod¬
absorbuit uirga a aron uirgas magorũ.
ex eodem libro questionum exodi.

Expanded text:
cor suo uitio tam malignum resisteret iuscor suo uitio tam malignum resisteret iussionibus dei — hoc est enim quod dicitur induratum, quia non flexibiliter consentiebat, sed inflexibiliter resistebat — dispensationis fuit diuinae, qua tali cordi non solum non iniusta, sed euidenter iusta poena parabatur, qua timentes deum corrigerentur. proposito quippe lucro uerbi gratia, propter quod homicidium committatur, aliter auarus, aliter pecuniae contemtor mouetur: ille scilicet ad facinus perpetrandum, ille ad cauendum; ipsius tamen lucri propositio in alicuius illorum non fuit potestate. ita causae ueniunt hominibus malis. quae non sunt quidem in eorum potestate, sed hoc de illis faciunt, quales eos inuenerint iam factos propriis uitiis ex praeterita uoluntate. uidendum sane est, utrum etiam sic accipi possit: ego indurabo, tamquam diceret: "quam durum sit demonstrabo" absorbuit virga Aaron virgas magorum; ex eodem libro Quoestionum Exodi.
Abbreviated transcription (Latin):
cur hoc faciat. Indurabo inquit
cor pharaonis: etiam iniplebo signa mea
&e portenta mea inegipto: tamquã neces¬
saria fuerit obduratio cordis pharaonis.
ut signa di multiplicarentur uel im¬
plerentur inegipto. Utitur ergo deus
bene cordib malis ad id quod uult ostẽ¬
dere bonis: uel quos facturiis ẽ bonos.
Et quãuis unius cuuisq cordis in malitia
qualitas. Idẽ. quale cor habet ad malum
suo fiat uitio quod moleuit exarbitrio uo¬
luntatis: ea tamen qualitate mala ut huc
uel huc moueat᷑. Cum siue huc uel illuc
male moueat᷑ causis fit quib animus ꝓpel¬
lit᷑. Que causȩ ut existant uel ñ existant. Non
est in hominis potestate. s ueniunt ex occul¬
ta ꝓuidentia uistissima plane & sapientissi¬
ma. imiuersum quod creauit disponentis.
& amministrantis di. Ut gͦ tale cor haberet
pharao quod patientia dĩ ñ moueretur ad
pietatem. s pocius ad impietatem: uicii pro¬
prii fuit. Quod uero ea facta sunt. quib

Expanded text:
cur hoc faciat. indurabo, inquit, cur hoc faciat. indurabo, inquit, cor Pharaonis et inplebo signa mea et portenta mea in Aegypto, tamquam necessaria fuerit obduratio cordis Pharaonis, ut signa dei multiplicarentur uel inplerentur in Aegypto. utitur ergo deus bene cordibus malis ad id quod uult ostendere bonis uel quos facturus est bonos. et quamuis uniuscuiusque cordis in malitia qualitas, id est quale cor habeat ad malum. suo fiat uitio, quod inoleuit ex arbitrio uoluntatis, ea tamen qualitate mala, ut huc uel illuc moueatur, cum siue huc siue illuc male moueatur, causis fit quibus animus propellitur. quae causae ut existant uel non existant, non est in hominis potestate, sed ueniunt ex occulta prouidentia iustissima plane et sapientissima uniuersum quod creauit disponentis et administrantis dei. ut ergo tale cor haberet Pharao, quod patientia dei non moueretur ad pietatem, sed potius ad inpietatem, uitii proprii fuit; quod uero ea facta sunt, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
masculino. & neutro.Aytoya utu. & habet
codex grecus. Aũcu. eogit intellige̾ ñ fundam̃¬
ta syon. s fundam̃ta dñi. id est. que constitu¬
nec syontam̃ nec dñm antea nominauerat. cũ
diceret: Fuindam̃ta eis inmontibus scĩs: sic &
hic ñdũ nominato infante dictum ẽ. Decurrit
ei & querebat eum occide: It de quo dixerit
inconsequentib agnoscamꝰ. Quamquã & si
noꝑe resistendum: llud pocus quod sequit᷑
si fieri pocest intelligatur. Quid sibi uelit
idõ recessisse angłm ab int̃ fcetione ciuis li¬
bet eorum. quia dixit mulier. stetit sanguis
circuicisionis infantis. Nonenĩ ait. recessit
abeo ꝓpt̃ qđ circuincidit infantem: sed
quia stetit sangius cirtum cisionis: ñ quia
cucurrit .s. quia stetit: magno nisi fallor sa¬
cram̃to. ex de eo quod assidue d̃s dicit.
ludurabo cor pharaonis. Icem exeodẽ
elibro questionum exodi¬
ssidue deus dicit indurabo cor pha¬
raonis: & uelut causam infert

Expanded text:
masculino et neutro aotou et habet masculino et neutro aotou et habet codex graecus autoo, cogit intellegere non fundamenta Sion, sed fundamenta domini, id est quae constitunec Sion tamen nec dominum antea nominauerat, cum diceret: fundamenta eius in montibus sanctis. sic et hic nondum nominato infante dictum est: occurrit ei et quaerebat eum occidere, ut de quo dixerit in consequentibus agnoscamus. quamquam et si nopere resistendum. illud potius quod sequitur, si fieri potest, intellegatur, quid sibi uelit ideo recessisse angelum ab interfectione cuiuslibet eorum, quia dixit mulier: stetit sanguis circumcisionis s infantis; non enim ait: "recessit ab eo", propter quod circumcidit infantem, sed quia stetit sanguis circumcisionis; non quia cucurrit, sed quia stetit: magno, nisi fallor, sacramento. XCIIII. DE, ID QVOD ASSIDVE DEVS DICIT, INDVRABO COR PHARAONIS. EX EODEM LIBRO QVAESTIONVM Dssidue deus dicit: indurabo cor Pharaonis et uelut causam infert
Abbreviated transcription (Latin):
mater circumeidendo subrienit: tit obhoc in¬
telligatur occidere uoluisse infantẽ quia ñ
erat circiuncisus: Atq ita sanctire p̃ceptũ
circum cisionis seueritate iuindicte: Quod
si ita ẽ: incertumẽ prius de quo dixerit.Qui¬
rebat eum occidere: quia ignorat᷑ quẽ. nisi
ex consequentibus reꝑiatur. Mira locut¬
one & inusitateꝰ: ut prius diceret occurtus
ei. & querebat cum oecidere: De quo nicdil
antea dixerat: s talis ẽ inpsalmo. fundamente
euis inmontib scis: diligit dñs portas syon. In¬
de enum psalmus incipit: Nec aliquid de illo uł
de illa dixerat cuius fundamenta intelligi uo¬
luit dicens. Fundam̃ta cius in montibus scĩs
S quia sequit᷑ diligit dñs portas syon. Ergo
fundam̃ta uel dñi uel syon. & ad faciliorẽ sẽsũ
magis syon: ut fundam̃ta ciuitatis accipiant᷑.
S quia in hoc ꝓnomine. quod est eius. genꝰ
aũt. in feminino genere dicat᷑. Aute sayt hc̃.

Expanded text:
mater circumcidendo subvenit, ut ob hoc inmater circumcidendo subvenit, ut ob hoc intelligatur occidere voluisse infantem quia non erat circumcisus, atque ita sancire praeceptum circumcisionis seueritate uindictae? quod si ita est, incertum est prius de quo dixerit "quaerebat eum occidere", quia ignoratur quem, nisi ex consequentibus reperiatur, mira sane locutione et inusitata, ut prius diceret: "occurrit ei et quaerebat eum occidere", de quo nihil antea dixerat. sed talis est in psalmo: fundamenta eius in montibus sanctis; diligit dominus portas Sion. inde enim psalmus incipit nec aliquid de illo uel de illa dixerat, cuius fundamenta intellegi uoluit dicens: fundamenta eius in montibus sanctis. sed quia sequitur: diligit dominus portas Sion, ergo fundamenta uel domini uel Sion, et ad faciliorem sensum magis Sion, ut fundamenta ciuitatis accipiantur. sed quia in hoc pronomine, quod est "eius", genautem in feminino genere dicitur aotra, <in>
Abbreviated transcription (Latin):
Luctus mortui septemdierum: fatui aũt om̃s
dies uite euis. Septenarius autm numerus:
ꝓpt̾ sabbati sacramentũ precipue quietis indi¬
ciume. Unde merito mortius. tanquã requi¬
escentib exhibetur. Quem tam̃ numerum in
luctu iacob decuplauerunt egiptii: quieũ
septuaginta dies luxerunt. CuI De co quod
scriptum est in exodo. oceurrit ei angelus
inuia ad refectionem obiiauit ei angłs.
& querebat cumoccidẽ. & assumpto sepho¬
ra calculo circumcidit prepucium filiisus
& procidit ad pedes eiꝰ & dixit. Scetit sangũ
circumcisionis infantis mei. & recessit ab
eoꝓpt̃ qđ dixit. Desiit sangiuis circũ cisionis
Primum queritur quẽ uolebat angłs oc¬
cide: utrum moysen quia dictum ẽ occurrt
ei angłs. & querebat cũ occide. Nam cui pu¬
tabitur occurrisse nisi illi qui unuierso su¬
orum commitatui prefuit. & a quo ceteri du¬
cebantur. anpuerim querebat occide cui

Expanded text:
Luctus mortui septem dierum, fatui autem omnes Luctus mortui septem dierum, fatui autem omnes dies vitae ejus. Septenarius autem numerus propter sabbati sacramentum praecipue quietis indicium est, unde merito mortuis tanquam requiescentibus exhibetur: quem tamen numerum in luctu Jacob decuplaverunt Aegyptii, qui eum septuaginta dies luxerunt. CAPUT CV. De eo quod scriptum est in Exodo: Occurrit ei angelus  est in via ad refectionem, obviavit ei angelus et quaerebat eum occidere, et assumpto Sephora calculo circumcidit praeputium filii sui, et procidit ad pedes ejus et dixit: Stetit sanguis circumcisionis infantis mei, et recessit ab eo; propter quod dixit: Des iitsanguis circumcisionis. Primum quaeritur quem volebat angelus occidere, utrum Mosen, quia dictum est, occurrit ei angelus et quaerebat eum occidere? Nam cui putabitur occurrisse nisi illi qui universo suorum comitatui praefuit, et a quo caeteri ducebantur? An puerum quaerebat occidere, cui
Abbreviated transcription (Latin):
Anforte popłs c̃. ñ solum hominum sc̃orũ
uerum & angelorum popłs cuuitatis illius:
Unde dicit᷑ ad hebreos: s accessistis ad mon¬
tem syon. & ad cuutatem dĩ ierłm: & admi¬
lia angłoꝵ exultãti ũ: huic popło apponũt:
qui hancuttam placentes dõ finunt. Tunc
enim dicunt᷑ apponi quando nulla iam re¬
manet solicitudo temptationuĩ. & ꝑiculum
peccatorum: quod intuens ait scriptura. An
te mortẽ. ne laudes hominum quemquã.
Cuiii. De luctu quod fecit ioseph patri suo.
seꝑtem diebus. ex eodem libro.
t fecit luctũ patri suo septemdies. nescio
utrum inueniat᷑ alicuuis scõꝵ iuscri¬
Ipturis celebratum ẽẽ luctum. nouem
dies quod apud latinos nouen dialia appel¬
lant. Unde mͥ uidentur ab hac consuetudi¬
ne ꝓhibendi. si qui xp̃ianorum. istum inmor¬
tius numerum seruant: qui magis ẽ ingentiliũ
consuetudine. Septimꝰ uero dies auctoritatẽ
inscripturis habet. Unde alio loco scriptumẽ.

Expanded text:
an forte populus est non solum hominum sanctorum an forte populus est non solum hominum sanctorum uerum et angelorum populus ciuitatis illius, unde dicitur ad Hebraeos: sed accessistis ad montem Sion et ad ciuitatem dei Hierusalem et ad milia angelorum exultantium? huic populo adponuntur qui hanc uitam placentes deo finiunt. tunc enim dicuntur adponi. quando nulla iam remanet sollicitudo tentationum et periculum peccatorum. quod intuens ait scrite mortem ne laudes hominem quemquam. CAPUT CIV. De luctu quem fecit Joseph patri suo septem diebus; ex eodem libro. Et fecit luctum patri suo septem dies. Nescio utrum inveniatur alicujus sanctorum in Scripturis celebratum esse luctum novem dies, quod apud Latinos novendialia appellant. Unde mihi videntur ab hac consuetudine prohibendi, si qui Christianorum istum in mortuis suis numerum servant, qui magis est in gentilium consuetudine. Septimus vero dies auctoritatem in Scripturis habet, unde alio loco scriptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
dis corporibus sius: cum sit atq eẽ debeat fi¬
delium ista securitas. Quod ubicumq corpo¬
ra eorum sepeliant᷑. uel insepulta etiam ꝑini¬
micorum rabiem relinquant᷑. Aut ꝓeorum
libidine dilaccrata absumantut: ñ idõ uel
minus integram. uel minus głosam eorum
resurrectionẽ futuram. Cuii. Quid sit qđ
scriptum ẽ & appositus ẽ ad patres suos.
exeodem libro questionũ de genesi.
idendum quomͦ dic̃at scripture qd̃
assidue dicunt de mortius. & apposi¬
tusẽ ad patres suos: uel appositus ẽ
ad popłm suũ. Ecce enim de iacob dicitur.
Iam quidẽ mortuo s ñdum sepulto: & ad
quem popłm apponatur. ũ in ꝓmptu est
iuidere. Ex illo enĩ popłos prior nascitur:¬
qui dictus ẽ. popłs isrł: qui uero eum p̃cesse¬
runt tã pauci iusti nominant᷑: ut eos ppłm
appellare cunctem᷑. Nam si dictũs eẽt appo¬
situs ẽ ad patres suos: nulla questio fieret.

Expanded text:
dis corporibus suis, cum sit atque esse debeat fidis corporibus suis, cum sit atque esse debeat fidelium ista securitas, quod ubicunque corpora eorum sepeliantur, vel insepulta etiam per inimicorum rabiem relinquantur, aut pro eorum libidine dilacerata absumantur, non ideo vel minus integram, vel minus gloriosam eorum resurrectionem futuram. CAPUT CIII. Quid sit quod scriptum est: Et appositus est ad patres suos; ex eodem libro Quaestionum de Genesi. Videndum quomodo dicant Scripturae quod assidue dicunt de mortuis: Et appositus est ad patres suos, vel appositus est ad populum suum. Ecce enim de Jacob dicitur jam quidem mortuo, sed nondum sepulto, et ad quem populum apponatur non in promptu est videre. Ex illo enim popqui dictus est populus Israhel; qui uero eum praecesserunt, tam pauci iusti nominantur, ut eos populum appellare cunctemur. nam si dictum esset "adpositus est ad patres suos", nulla quaestio fieret.
Abbreviated transcription (Latin):
ab inmundicia purificari. Et hinc illa sen¬
tentia ẽ ducta: qui baptizat᷑ amortuo. &
iterum tangit illũ : quid ꝑficit lauatio eiꝰ:
sic & qui ieuinat suꝑ peccata sua: & iterũ
ambulans. hec eadem facit. Sepultura ergo
mortiioꝵ remissionẽ significat peccatorũ:
eo ꝑtinens quod dictum ẽ. Beatiquorum
remisse sunt iniquitates: & quorũ tecta st̃
peccata. Ubi ergo sepelienda erant. hoc signi
ficantia cadauera patriarebarũ: nisi in ea
terra ubi ille erucifixiis est. cuius sanguine fa¬
ctaẽ remissio peccatorum. Mortibus enim
patriarcharum: peccata hominum figuratas.
Dicitur aut̃ ab eoloco quod abrahamium uo
catur. ubi sunt ista corpora. ab ẽe locum ubi
numerus eum significare intelligatur. qui
inbaptismo apparuit ferme triginta anno¬
rum. Ꝙ siquid aliud dere tanta. nel hoc
modo nel sublimius incelligi potest: Dũ
tam̃ iñfrustra arbitremur tales ac tantos
homines dĩ. tantam gessisse curam ꝓsepelien¬

Expanded text:
ab immunditia purificari. et hinc illa senab immunditia purificari. et hinc illa sententia ducta est: qui baptizatur a mortuo et iterum tangit illum, quid proficit lauatio eius? sic et qui ieiunat super peccata sua et iterum ambulans haec eadem. facit. sepultura ergo mortuorum remissionem significat peccatorum, eo pertinens quod dictum est: beati quorum remissae sunt iniquitates et quorum tecta sunt peccata. ubi ergo sepelienda erant hoc significantia cadauera patriarcharum nisi in ea terra ubi ille cruc-ifixus est, cuius sanguine facta est remissio peccatorum? mortibus enim patriarcharum peccata hominum figurata sunt. dicitur autem ab eo loco. quod Abrahamium ucatur, ubi sunt ista corpora, abesse locum ubi numerus eum significare intelligatur qui in baptismo apparuit ferme triginta annorum, et si quid aliud de re tanta vel hoc modo vel sublimius intelligi potest. Dum tamen non frustra arbitremur tales ac tantos homines Dei, tantam gessisse curam pro sepelien
Abbreviated transcription (Latin):
que magni habenda atq pendenda suitt.
inscripturis om̃ibus quam cũq disꝑsim le-¬
guntur. miscdia & iustitia: uel miscdia & ui¬
dicium. uel miscdia & ueritas: Quando quidẽ
data: multũ consideranda sunt. Seriuis aut̃
abrahe dixerat. Si facitis indm̃ dnm meum
mis cłiam & iustitiam: sic̃ & iste filiosuo dic̃.
ut facias in me miscđiam & ueritatem. Qd
sibi aũt uelit a tanto uiro tam sollicita cor¬
poris cõm̃datio. ut ñ inegipto sepeliatur.
s interra chanaan uixta pr̃es suos. Mirũ
uidetur & quasi absurdũ nec conueniens tã¬
te excellentie m̃tis ꝓpħice: si hoc ex hoc ex
hominum consuetudine metiamut. Si
autem in his omibus sacram̃ta querantur.
maioris ammirationis gaudiũ ipsi qui inue¬
nerit oriretur. Cadaueribus quippe mortu¬
orum peccata significari in lege ñ dubiũ ẽ:
cum iubẽtur homines post eorũ contre¬
ctationem. siuie qualẽcumq contactũ tãquã

Expanded text:
quae magni habenda atque pendenda sunt quae magni habenda atque pendenda sunt in scripturis omnibus, quacumque dispersim leguntur, misericordia et iustitia uel misericordia et iudicium uel misericordia et ueritas, quando quidem ndata multum consideranda sunt. seruus autem Abrahae dixerat: si facitis in dominum meum misericordiam et iustitiam; sicut et iste filio suo dicit: ut facias in me misericordiam et ueritatem. quid sibi autem uelit tanto uiro tam sollicita corporis commendatio, ut non in Aegypto sepeliatur, sed in terra Chanan iuxta patres suos, mirum uidetur et quasi absurdum nec conueniens tantae excellentiae mentis propheticae, si hoc ex hominum consuetudine metiamur. si autem in his omnibus sacramenta quaerantur, maioris admirationis gaudium ipsi qui inuenerit orietur. cadaueribus quippe mortuorum peccata significari in lege non dubium est, cum iubentur homines post eorum contrectationem siue qualemcumque contactum tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
fieri. quod cum de carne diceremus. forsitã
intellectum sit: ita ẽ de traduce anima xꝑĩ¬
lit ñ secum labem p̾uaticationis attraxerit.
Si aũt sine isto reatu ñ posset inde esse: ñ ẽ
inde: Iam de cęterarum animarum aduẽtu.
Utrum ex parentib an desuꝑ sit: uincãt qui
potuerint. Ego ad huc int̾ utrosq ambigo.
& moueor aliquando sic. aliquando aut̃ sic:
Saluo eo dum taxat. ut uel corpus esse ani¬
niam. uel aliquam corporeã qualitatem si¬
ente me crediturum eẽ confidam: aduruan¬
in me miscđiam & ueritatẽ. ex eodẽ libro q̃¬
Estionũ de genesi.
oriturus iacob: filio suo losephdicit.
Siinueni grãm in conspectu tuo sub¬
ice manum tuam subfemore meo:
& facies in me miscdiam & ueritatẽ. Eafiliũ
niratione constringit: qua seruũ constrixit
abraham. Ille mandans unde uxor ducatur
filio suo: iste sepulturam cõm̃dans corpori sui
Inutraq tam̃ causa nominatasunt. Duo illa.

Expanded text:
fieri - quod cum de carne diceremus, forsitan fieri - quod cum de carne diceremus, forsitan intellectum sit — ita est de traduce anima Christi, ut non secum labem praeuaricationis adtraxerit; si autem sine isto reatu non posset inde esse, non est inde. iam de ceterarum animarum aduentu, utrum ex parentibus an desuper sint, uincant qui potuerint. ego adhuc inter utrosque ambigo et moueor aliquando sic, aliquando autem sic, saluo eo dumtaxat, ut uel corpus esse animam uel aliquam corpoream qualitatem siente me crediturum esse confidam adiuuanIN ME MISERICOEDIAM ET VERI- TATEM. EX EODEM LIBRO QVAESTIONVM DE GENE6I. Moriturus Iacob filio suo Ioseph dicit: si inueni gratiam in conspectu tuo, subice manum tuam sub femore meo, et facies in me misericordiam et ueritatem. ea filium iuratione constringit, qua seruum constrinxerat Abraham: ille mandans unde uxor ducatur filio suo, iste sepulturam commendans corporis sui. in utraque tamen causa nominata sunt duo illa,
Abbreviated transcription (Latin):
quorum in partes sunt maxime. qui eam ex
parentib creari opinantur. Pinde incorpo¬
ris semine potest esse uis inuisibilis. que
incorporalit numeros agit: ñ oculis s in tel¬
lectu discernenda ab ea corpulentia. que iu¬
su tactuq sentit᷑: & ipsa quantitas corporis
humani. que utiq modulũ seminis in cõpa¬
rabilit excedit. satis ostendit posse inde ali¬
quid sumi. quodñ habeat illam tum semi¬
nalem. s tantum corporalem substantian quȩ
diuinitus ñ de ꝓpagine concumbentiũ in
carnem xꝑ̃i assumpta atq formata ẽ. hoc
alicem de anima quis ualeat affirmare. qđ
utrumq habeat: & materiem seminis mani¬
festam. & rationẽ seminis occultã: S quid
laborem in re. que ꝑsuaderi uerbis nemini
forsitan pocest.: nisi tantum ac tale in geni¬
um sit quod possit loquentis p̾uolare co¬
natum. nec totum expectare sermonẽ: Bre¬
uiter itaq colligam. Si potuit & de anima

Expanded text:
quorum in parte sunt maxime qui eam ei quorum in parte sunt maxime qui eam ei parentibus creari opinantur. proinde in corporis semine potest esse uis inuisibilis, quae incorporaliter numeros agit, non oculis, sed intellectu discernenda ab ea corpulentia, quae uisu tactuque sentitur . et ipsa quantitas corporis humani, quae utique modulum seminis inconparabiliter excedit, satis ostendit posse inde aliquid sumi, quod non habeat illam uim seminalem, sed tantum corporalem substantiam, quae diuinitus non de propagine concumbentium in carnem Christi adsumta atque formata est. hoc autem de anima quis ualeat adfirmare, quod utrumque habeat, et materiem seminis manifestam et rationem seminis occultam? sed quid laborem in re, quae persuaderi uerbis nemini forsitan potest, nisi tantum ac tale ingenium sit, quod possit loquentis praeuolare conatum nec totum expectare a sermone? breuiter itaque conligam: si potuit et de anima
Abbreviated transcription (Latin):
teria corporali. ꝑdiuinã conceptionis for¬
mationisq rationẽ de uirgine asũptumẽ
Opter mortis sine iniquitate consortium:
& sine falsitate resurrectionis exem plum.
Qua ꝓpt̃ quod anima xꝑ̃i ñ sit extradis¬
ce animȩ illius primȩ preuaricatricis.
puto quod etiam ipsi qui animarũ tradu¬
cem defendunt. consentiant. ꝑ semñ qppe
cõcumbentis patris. transfundi etiã semeni
animȩ uolunt. Aquo genere conceptio¬
nis xꝑẽ alienus ẽ: & quod in abraham
si scđm animam fuisset etiam ipse decimal
eẽt. Non et̃ aut̃ decimatũ scriptura testã¬
que hinc quoq sac̃dotium enis aleuitico sac̃do¬
tio distinguit. Anforte dicent. sicut potuit ibi
esse scđm carnem & non decimari: Cur ñ etiã
scđm animam sine decimatione potuerit. Hic
respondetur. quia utiq simplicẽ anime sub¬
stantiam increm̃tis augeri corporalibus nec
illi putauerunt. qui eam eorpus existimant.

Expanded text:
terie corporali per diuinam conceptionis forterie corporali per diuinam conceptionis formationisque rationem de uirgine assumtum est propter mortis sine iniquitate consortium et sine falsitate resurrectionis exemplum. quapropter quod anima Christi non sit ex traduce animae illius primae praeuaricatricis, puto quod etiam ipsi qui animarum traducem defendunt consentiant: per semen quippe concumbentis patris transfundi etiam semen animae uolunt, a quo genere conceptionis Christus alienus est; et quod in Abraham si secundum animam fuisset, etiam ipse decimatus esset: non esse autem decimatum scriptura testatquae hinc quoque sacerdotium eius a leuitico sacerdotio distinguit. An foesse secundum carnem et non decimari, cur non etiam secundum animam sine decimatione potuerit? hic respondetur: quia utique simplicem animae substantiam incrementis augeri corporalibus nec illi putauerunt, qui eam corpus existimant,
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ. qui sic ẽ natus de patre abra ham quẽ¬
admodum de suo patre natus ẽ abraham.
ꝑ lege scilicet in m̃bris repugnantẽ legi m̃tᷤ.
& inuisibilẽ concupiscentiam: quãius eã
casta et bona uira nuptiarum ñsinant
ualere. nisi quantum ex ea possunt gene¬
ri substituendo ꝓspicere. Nonaũt & ile
ibi decimatuse: euius earo in de ñ feruorẽ
uulueris. s materiem medicaminis traxit.
Nam cum ipsa decimatio ad p̃figurandã
medicinam ꝑtinuerit: illud in habrahe
carne decimabatur quoᷤ curabatur: non
illud unde curabat᷑. Eadem nãq caro ñ
abrahe tantũ .s. ipsius primi terreniq ho¬
minis. simul habebat & uulnus p̃uarica¬
tionis: & medicam̃tum uulneris. Uulmis
preuaricationis in lege inbrorum repug¬
nante legi m̃tis. que ꝑomnẽ inde ꝓpaga¬
tam carnem seminali ratione quasi tnͣs¬
scribit᷑. Medicam̃tũ aut uulneris. in eo qd̃
inde sine oꝑe concupiscentiali in sola ma¬

Expanded text:
id est qui sic est natus de patre Abraham, quemid est qui sic est natus de patre Abraham, quemadmodum de suo patre natus est Abraham, per legem scilicet in membris repugnantem legi mentis et inuisibilem concupiscentiam, quamuis eam casta et bona iura nuptiarum non sinant ualere, nisi quantum ex ea possunt generi substituendo prospicere. non autem et ille ibi decimatus est cuius caro inde non fernorem uulneris, sed materiem medicaminis traxit. nam cum ipsa decimatio ad praefigurandam medicinam pertinuerit, illud in Abrahae carne decimabatur quod curabatur, non illud unde curabatur. eadem namque caro non Abrahae tantum, sed ipsius primi terrenique hominis simul habebat et uulnus praeuaricationis et medicamentum uulneris: uulnus praeuaricationis in lege membrorum repugnante legi mentis, quae per omnem inde propagatam carnem seminali ratione quasi transcribitur; medicamentum autem uulneris in eo quod inde sine opere concupiscentiali in sola ma
Abbreviated transcription (Latin):
Uamius nullius hominis anima
sit in lumbis patris sui. scđin car¬
nem tam̃ in lumbis abrahe con¬
stitutum leui decimatum: & ibi constitutũ
tionẽ quippe illam seminalem. ibi fuit le¬
uII.Quia ratione ꝑconcubitum uenturus
erat inmatrem: scđm quam racionẽ. ñ ibi
crat. xꝑ̃i caro quamis scđm ipsam ibi
fuerit marie caro. Qua ꝓpt̾ nec leui nec
substantiã corporalem. Eumcnĩ sit insemi¬
ne & uisibili corpulentia. & inuisibilis ra¬
tio: utrumq cucurrit ex abraham ueletiã
ex ipso adam usq ad corpus mariȩ: quia
& ipsum eomͦ conceptum & exortum est.
Xꝑẽ auĩ uisibilẽ carnis substantiã de carne
uirginis sumpsit. Ratio uero conceptionis
enis ñ asemine iuirili: s longe alit̃ ac desuꝑ
uenit. ꝓinde scđm hoc qd de matre accep̃:
etiam in lumbis abrahȩ fuit. Ille ẽ gͦ deci¬
matus in abraham. quilicet scđm carnẽ
tantum. sic tam̃ fuit in lumbis eius. quẽ¬
ad modũ in sui patris etiã ipse abrahã:

Expanded text:
uamuis nullius hominis anima sit in lumbis patris sui, secundum carnem tamen in lumbis Abrahae constitutum . Leui decimatum et ibi constitutum tionem quippe illam seminalem ibi fuit Leui, qua ratione per concubitum uenturus erat in matrem, secundum quam rationem non ibi erat Christi caro, quamuis secundum ipsam ibi fuerit Mariae caro. quapropter nec Leui nec substantiam corporalem. cum enim sit in semine et uisibilis corpulentia et inuisibilis ratio, utrumque cucurrit ex Abraham uel etiam ex ipso Adam usque ad corpus Mariae, quia et ipsum eo modo conceptum et exortum est. Christus autem uisibilem carnis substantiam de carne uieius non a semine uirili, sed longe aliter ac desuper uenit. proinde secundum hoc quod de matre accepit etiam in lumbis Abrahae fuit. ille est ergo decimatus in Abraham qui, licet secundum car-nem tantum, sic tamen fuit in lumbis eius, quemadmodum in sui patris ipse Abraham,
Abbreviated transcription (Latin):
Uidendum ẽ quid hinc respondeatur eis. qͥ
hoc testimonio confirmare nitunt᷑ aparẽtib
simul animas cum cor porib ꝓpagari. A¬
nimas enĩ dictas ꝓ hominib a parte totũ
signi ficante locutione. nullus ambigit: s
quomͦ ipsam partem ex quo totum comme¬
moratum ẽ. hocẽ animam cuiꝰ nomine to¬
tus homo significatus ẽ. Alienemꝰ ab eo
qđ dictum ẽ. exierunt de femorib eus. ui
carnes tantũ ex illo natas. quamuis sole
animȩ nominent᷑ accipiamuis: Querendi
sunt locutionum modi scđm scripturas.

Expanded text:
uidendum est quid hinc respondeatur eis qui uidendum est quid hinc respondeatur eis qui hoc testimonio confirmare nituntur a parentibus simul animas cum corporibus propagari. animas enim dictas pro hominibus a parte totum significante locutione nullus ambigit. sed quomodo ipsam partem, ex . qua totum commemoratum est, hoc est animam, cuius nomine totus homo significatus est, alienemus ab eo quod dictum est: exierunt de femoribus eius, ut carnes tantum ex illo natas, quamuis solae animae nominentur, accipiamus, quaerendi sunt locutionum modi secundum scripturas.
Abbreviated transcription (Latin):
ne: non inqua iam eras.s inqua futurus
eras: nescio quis habens causam molestam:
mittendus erat incarcerem. Uenit alius: de¬
fendit cũ: grãs agens. quid dicit: eruisti ani¬
niam meam decarcere. Suspendendendꝰ erat
tor: solutum ẽ ꝓ eo: libatus dicitur desuipen¬
dio: In his om̃ib non erant.s quia talibus
meritis agebatur ut nisi subuentum esset.
ibi essent: in de se recte dicunt liberari. qͦ
ꝑliberatores suos ñ sunt ꝑmissi ꝑduci. Er¬
go fres siue illud siue illud sit: hic me scru
tatorem uerbidi. ñ temerarium affirmato¬
rem teneatis. & erusti animam meam ex
inferno inferiori..CI. Quo dingenesi tẽio
hominẽ talem qui habeat sꝑ̃mdĩ
inse: Ecce iam nisi fallor tercio
insinliatur nob̾ in hoc libro sp̃c sc̃s: idest.
in hominib istis ꝓpt̃ quod carnes sunt. Et
tercio nunc quod pharao dicit de iosepheẽ
animas peꝑisse liam. uel tot. aut tot
animas exisse de femoribus iacob:

Expanded text:
ne", non in qua iam eras, sed in qua futurus ne", non in qua iam eras, sed in qua futurus eras. nescio quis habens causam molestam mittendus erat in carcerem. uenit alius, defendit eum; gratias agens quid dicit? "eruisti animam meam de carcere". suspendendus erat debitor; solutum est pro eo; liberatus dicitur de suspendio. in his omnibus non erant. sed quia talibus meritis agebantur et, nisi subuentum esset, ibi essent, inde se recte dicunt liberari quo per liberatores suos non sunt permissi perduci. ergo, fratres, siue illud siutatorem verbi Dei, non temerarium affirmatorem teneatis: Et eruisti animam meam ex inferno inferiore. CAPUT C. 64 Quod in Genesi tertio hominem talem qui habeat spiritum Dei in se. Ecce jam nisi fallor tertio insinuatur nobis in hoc libro Spiritus sanctus, in hominibus istis propter quod carnes sunt; et tertio nunc quod Pharao dicit de Joseph, esanimas perperisse Liam uel tot aut tot animas exisse de femoribus Iacob,
Abbreviated transcription (Latin):
& stillet in linguam meam. qm̃ crucior in hac
flamina.: Fili ait. Mem̃to quia recepisti
bona in uita tua. lazarus aũt ma¬
la. Nc̃ aũt̃ hic requiescit: tu uͦ torqueris.
& suꝑ hec ait. Int̾ nos & uos chaos magnũ
firmatum ẽ: ut nec nos possimus uenire ad
uos. nec inde aliquis uenire ad nos. Ergo in¬
ter ista fortasse duo inferna. quoꝵ in uno
quieuerunt anime iustorum in altero torqñt᷑
animȩ impiorum: attendens quidã orans hoc
iam incorpore xꝑĩ positus. & orans in uoce
xp̃i: eruisse dm animam suam. abinferno
inferiore dixit. quia liberauit se atalibus
peccatis ꝑque possẽ deduci ad tormenta in¬
ferni inferioris: quẽ admodum si medicus ui¬
deat tibi imminentem egritudinẽ forte aliqͦ
labore. & dieat parce tibi. sic te tracta requi¬
esce. his cibis utere. Nam siñ feceris: egro¬
tabis. Tuautem si feceris. & saluus fueris:
recte dicis medico. liberasti me abegritudi¬

Expanded text:
et stillet in linguam meam, quoniam crucior in hac et stillet in linguam meam, quoniam crucior in hac flamma? fili, ait, memento quia percepisti bona in uita tua, Lazarus autem mala; nunc autem hic requiescit, tu uero torqueris. et super haec, ait, inter uos et nos chaos magnum firmatum est, ut nec nos possimus uenire ad uos nec inde aliquis uenire ad nos. ergo inter ista fortasse duo inferna, quorum in uno quieuerunt animae iustorum, in altero torquentur animae impiorum, attendens quidam orans hic, iam hic in corpore Christi positus et orans in uoce Christi, eruisse deum animam suam ab inferno inferiore dixit, quia liberauit se a talibus peccatis, per quae posset deduci ad tormenta inferni inferioris. quemadmodum si medicus uideat tibi imminentem aegritudinem forte ex aliquo labore et dicat: "parce tibi, sic te tracta; requiesce, his cibis utere; nam si non feceris, aegrotabis"; tu autem si feceris et saluus fueris, recte dicis medico: "liberasti me ab aegritudi
Abbreviated transcription (Latin):
s apło exponente ubi ait. Qm̃ ñ derelin¬
ques animã meã in inferno. Ergo aut ip¬
suis uoxẽ & hic eruisti animam meam ex
inferno inferiori: aut nr̃a uox ꝑipsũ xꝑ̃m¬
dñm nr̃m: quia idõ ille ꝑuenit usq ad in¬
fernũ. ne nos remaneremꝰ in inferuo. Aliã
eniam opinionem dicã. Fortassis enim a¬
pud ipsos inferos ẽ aliqua pars inferior.
quo tru dunt̃ impii qui płimũ peccauert̃.
Et cnĩ apud inferos utrum in locis quib dã
lam fiusset abraham: ñ satis possumꝰ dif¬
finre. Nondũ enu dñs uenerat adinfer¬
hum ut erueret inde om̃iũ scõrũ p̃ceden¬
dum anuas: & tam̃ abraham inrequie
ibierat. Q qui dẽm diues cũ torqueretrr
apud inferos: cũ uderet abrahã leuauit
oculos. Non cum posset leuatis oculis ini¬
derc: nisi ille eẽt suꝑiꝰ. ille inferus. Et quid ei
respondit abraham cũ diceret. Pat abrahã
mute lazarum ut intinguat digitum suum

Expanded text:
sed apostolo exponente, ubi ait: quoniam non derelinsed apostolo exponente, ubi ait: quoniam non derelinques animam meam in inferno. ergo aut ipsius uox est et hic: eruisti animam meam ex inferno inferiore, aut nostra uox per nostrum, quia ideo ille peruenit usque ad infernum, ne nos remaneremus in inferno. Aliam etiam opinionem dicam. fortassis enim apud ipsos inferos est aliqua pars inferior, quo truduntur impii, qui plurimum peccauerunt. etenim apud inferos utrum in locis quibusdam iam fuisset Abraham non satis possumus definire. nondum enim dominus uenerat ad infernum, ut erueret inde omnium sanctorum praecedentium animas; et tamen Abraham in requie ibi erat. et quidam diues cum torqueretur apud inferos, cum uideret Abraham, leuauit oculos. non eum posset leuatis oculis uidere, nisi ille esset superius, ille inferius. et quid ei respondit Abraham, cum diceret: pater Abraham, mitte Lazarum ut intinguat digitum suum
Abbreviated transcription (Latin):
illa suꝑna ẽ. hec inferna. & post mortẽ quo
huic nisi sit infernũ inferius hoc inferno.
inquo sumus in carne & ista mortalitate: cor¬
pus enim mortuũ ẽ. ait apls: ꝓpter peccatũ.
Ergo & hic sunt mortui. ut ñ mireris quia
infernus dicit᷑. si mortiuuis habundat. Non
enim ait. corpus moriturumẽ: s corpus mor¬
tuumẽ. Ad huc habet uitam utiq corpus no¬
strum: & tam̃ comparatũ corpori illi qd
futurum ẽ. qualia sunt angłoꝵ corpora. In¬
uenitur corpus hominis mortuũ: quamius
adhuc habens animam: s rursus ab boctu¬
ferno. idẽ. ab hac parte inferni: ẽ aliud infe¬
rius. quo eunt mortui. Unde uoluit ds̃
eruere animas nrãs: etiã illuc mutendofi¬
lium sium. Et enim frẽs ꝓpt̃ ista duo in¬
ferna missus c̃ filius dĩ. undiq liberans.
Ad hoc infernummissus ẽ nascendo: ad
illud moriendo. Ppt̃ea uox eiꝰ est in illo
psalmo. ñ quoquam homine coniciente:

Expanded text:
illa superna est, haec inferna. et post mortem quo illa superna est, haec inferna. et post mortem quo hinc, nisi sit infernum inferius hoc inferno, in quo sumus in carne et ista mortalitate? corpus enim mortuum est, ait apostolus, propter peccatum. ergo et hic sunt mortui, ut non mireris quia infernum dicitur, si mortuis abundat. non enim ait: "corpus moriturum est" sed: corpus mortuum est. adhuc habet uitam utique corpus nostrum; et tamen comparatum corpori illi, quod futurum est qualia sunt angelorum corpora, inuenitur corpus hominis mortuum, quamuis adhuc habens animam. sed rursus ab hoc inferno, id est ab hac parte inferni, est aliud inferius, quo eunt mortui; unde uoluit deus eruere animas nostras etiam illuc mittendo filium suum. etenim, fratres, propter ista duo inferna missus est filius dei undique liberans; ad hoc infernum missus est nascendo, ad illud moriendo. propterea uox eius est in illo psalmo, non quoquam homine coniciente,
Abbreviated transcription (Latin):
coniei datur descripturis scĩs. tantum
audeo dicere: nichil ex me. Infernũ nece¬
go exꝑtus sum ad huc nec uos. & fortassis
alia iuia erit: & ꝑ infernũ nonerit: incerta
sunt hec. Uerum quia dicit scriptura cui
contradici ñ potest. erusti animam meã
ex inferno inferiori. intelligimus tãquam
duo inferna eẽ suꝑius & inferius. Nam un¬
de iufermun inferius: nisi quia ẽ infernũ
suꝑuis: Aliud ñ diceretur infernũ: nͥ in
comparatione illiuis suꝑioris partis. Uidet᷑
& grãm ꝑmanentia: illa pars rerũ suꝑna ẽ
Siergo illa suꝑna ẽ: hec terrena ubi caro &
sangnis. uibi corruptibilitas. ubi natiuitas
⁊ mortalita uͥ decessio.att sucessio. ũ mittabiltã
& inconstantia ubi timores. ctipiditates. hor¬
rores. letitie incerte. spes fragilis. caduca sub¬
stantia: Puto quia om̃ĩs ista pars ñ potest
comparari illi celo. de quo loquebur paulo
ante. Si ergo illi parti hec pars ñ comparat᷑.

Expanded text:
conici datur de scripturis sanctis, tantum conici datur de scripturis sanctis, tantum audeo dicere, nihil ex me. infernum nec ego expertus sum adhuc nec uos. et fortassis alia uia erit et non per infernum erit. incerta sunt haec. uerum quia dicit scriptura, cui contradici non potest: eruisti animam meam ex inferno inferiore, intellegimus tamquam duo inferna esse, superius et inferius. nam unde infernum inferius, nisi quia est infernum superius? aliud non diceretur infernum nisi in comparatione illius superioris partis. uideturet gratiam permanentia. illa pars rerum superna est. si ergo illa superna est, haec terrena, ubi caro et sanguis, ubi corruptibilitas, ubi natiuitas et mortalitas, ubi decessio atque successio, ubi mutabilitas et inconstantia, ubi timores, cupiditates, horrores, laetitiae incertae, spes fragilis, caduca substantia, puto, quia omnis ista pars non potest comparari illi caelo, de quo loquebar paulo ante. si ergo illi parti haec pars non comparatur,
Abbreviated transcription (Latin):
git. nom̃ ponit᷑ inferorum: et maxime in
mortus hoc accipi solet. S qm̃ istos uiuẽtes
dictum ẽ ad inferos descendisse. & ipsa nar¬
ratione quid factum fuerit satis apparet:
manifestũ ẽ ut dixi inferiores partes terrȩ
inferorum uocabu lo nuncupatas. in cõpara¬
tione huius suꝑioris terre. incuius facie ui¬
uitur: sic̃ incomparatione cȩli suꝑioris. ubi
scõrum demoratio ẽ. Angłorum. peeeantes
angłos in huiꝰ acris detrusos caligine scri¬
ptura dicit: tanquam carterib inferi puni
endos reseruari. Si enim ds̃ inquit angłis
peccantib ñ peꝑcit. s carceribus caliginis
inferi retriidens tradidit ininditio puni¬
endos reseruari: Cum apłs paulus princi¬
pem potestatis aeris diabolũ dicat. qui o¬
perat᷑ infiliis diffidentie Item de eadem re¬
t eruisti animam meam ex inferno
inferiori. Quid dicimus fres: Hec
si ñ nob̃ tanquam certa ex posuero:
ne succens eatis. Homo sumenĩ: & quantũ

Expanded text:
git, nomen ponitur inferorum et maxime in git, nomen ponitur inferorum et maxime in mortuis hoc accipi solet. sed quoniam istos uiuentes dictum est ad inferos descendisse, et ipsa narratione quid factum fuerit satis apparet; manifestum est, ut dixi, inferiores terrae partes inferorum uocabulo nuncupatas in comparatione huius superioris terrae, in cuius facie uiuitur; sicut in comparatione caeli superioris, ubi sanctorum demoratio est angelorum, peccantes angelos in huius aeris detrusos caligine scriptendos reservari. Si enim Deus, inquit, angelis peccantibus non pepercit, sed carceribus caliginis inferi retrudens tradidit in judicio puniendos reservari : cum apostolus Paulus principem potestatis aeris diabolum dicat, qui operatur in filiis diffidentiae . XXX. t eruisti animam meam ex inferno inferiori. quid dicimus fratres? hoc si non uobis tamquam certus exposuero, ne suscenseatis; homo sum enim et quantum
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemoratione scriptura complexa ẽ etiã
beniamin qui non erat ibi natus. & dictũ
ẽ. hi sunt filii iacob: qui factisunt ei in
mesopotamia sẏriȩ . xclx. Utrum in infer¬
mim mali tantum. anetiam boni mortui
t noluit consolari dicens. qin de¬
scendam ad filium meum lugẽs
ininfernum. Solet eẽ magna que¬
stio quomͦ intelligatur infernus: utrum
illuc mali tantũ: anetiam boni mortui
descende soleant. Si ergo tantũ mali: qͦmͦ
iste adfiliũ suum se dicit lugentẽ uelle
descendere: ñ enim inpenis inferni eum
esse credit. an ꝑtͣbati. & dolentis uerbast̃.
mala sua etiam hinc exaggerantis:
tem de inferno ex libro questionũ numeri.
Ut descenderunt ipsi & omia quetumq
sunt eis: iuuentes ad inferos. Notãdũ
scdm locum terre nunc dictos esse
inferos: hoc ẽ ininferioribus teriȩ partib
Uarie quippe inscripturis. & subintellectu mł¬
tiplici sicut rerum de quibus agit̾ sensus exi¬

Expanded text:
commemoratione Scriptura complexa est etiam commemoratione Scriptura complexa est etiam Benjamin qui non erat ibi natus et dictum est: Hi sunt filii Jacob qui facti sunt ei in Mesopotamia Syriae. CAPUT XCIX. Utrum in infernum mali tantum, an etiam boni mortui t noluit consolari dicens quoniam descendam ad filium meum lugens in infernum. solet esse magna quaestio. quomodo intellegatur infernus: utrum illuc mali tantum an etiam boni mortui descendere soleant. si ergo tantum mali. quomodo iste ad filium suum se dicit lugentem uelle descendere? non enim in poenis inferni eum esse credit. an perturbati et dolentis uerba sunt mala sua etiam hinc exaggerantis? TEM DE INFERNO. EX LIBRO QVAESTIONVM NVMERORVM. Et descenderunt ipsi et omnia, quaecumque sunt eis, uiuentes ad inferos. notandum secundum locum ter- 0 rae nunc dictos esse inferos, hoc est in inferioribus terrae partibus. uarie quippe in scripturis et sub intellectu multiplici, sicut rerum, de quibus agitur, sensus exi
Abbreviated transcription (Latin):
electionẽ non ꝑtinere nisi bonos: ac ꝑhoc illud
quod dictum ẽ. Ego uos duodecim elegi. ꝑsine¬
dochẽ dictumest: ut nomine maioris melio¬
risq partis etiam illud complecceret᷑. quod
ad ip̃sum nom̃ ñ ꝑtinet. Hic modusẽ in hoc
eodem libro ubi emmoꝵ ꝓfilio suo sichem
ut acciperet dinã filiam iacob. Exiit loqͥ
cum eodem iacob: & uenerunt etiam filiieiꝰ
qui absentes erant. & ad om̃s dicit eminor.
Sichem filius meus elegit animo filiam
urãm: date gͦ illi eam uxorem. Quia enĩ
potior erat patris ꝑsona: ꝑsine dochen fi¬
liam ur̃am dicens. etiam fres tenuit hoc
nomine ne quorum ñerat filia. Hinc ẽ &
illud. Curre adoues: & accipe mͥ inde duos
hedos simul enim pascebant᷑ oues & hedi
Et quia potiores sunt oues: earum nom̃ etiã
caprarum pecus complexiumẽ. Sic quia po¬
tior erat numerus undecim filiorũ iacob
qui nati fuerant in me sopotamia: ipsorũ

Expanded text:
electionem non pertinere nisi bonos. ac per hoc illud electionem non pertinere nisi bonos. ac per hoc illud quod dictum est: ego uos duodecim elegi, per synecdocen dictum est, ut nomine maioris meliorisque partis etiam illud complecteretur quod ad ipsum nomen non pertinet. hic modus est in hoc eodem libro, ubi Emmor pro filio suo Sychem, ut acciperet Dinam filiam Iacob, exiit loqui cum eodem Iacob, et uenerunt etiam filii eius, qui absentes erant, et ad omnes dicit Emmor: Sychem filius meus elegit animo filiam uestram; date ergo illi eam uxorem. quia enim potior erat patris persona, per synecdocen filiam uestram dicens etiam fratres tenuit hoc nomine, quorum non erat filia. hinc est et illud: curre ad oues et accipe mihi inde duos hedos; simul enim pascebantur oues et hedi, et quia potiores sunt oues, earum nomine etiam caprarum pecus complexus est. sic quia potior erat numerus undecim filiorum Iacob, qui nati fu
Abbreviated transcription (Latin):
solutio questionis huiꝰ: quam ut
ꝑsinedochen accipiat᷑: libi enĩ pars
maior ẽ. aut potior: solet eius nomine etiã
illud comp̃hendi. qd ad ipsum nom̃ ꝑtinet.
sicut ad duodecim apłos iam ñ ꝑtinebat
uidas : qui etiam mortuus fuit. cum dnis re¬
surrexit amortuis : & tam̃ ipsius duodena¬
ubi ait eum appariusse illis duodecĩ. Cũ
articulo enim hoc gci codices habent:
ut ñ possint intelligi. Quicũq xii. se illi
in eo numero insignes: eo mͦ locutionis
puto & illud adomino dictum. Nne ego
uos duodecim elegi: & unus ex uob̃ diabo¬
lus est : ut ñ ad electionẽ etiam ipse ꝑtine¬
re iudeatur. Nonenĩ facile inuenitur ele¬
ctorum nom̃ in malo: nisi quando mali¬
eliguntur amalis. Quod si putauerimus
& illum electum. ut ꝑeius traditionẽ dnĩ
passio compleretur. Idẽ. malitiã euis ad
aliquid electã. bñ utente deo etiã malis:
Illud aitendamus ubi ait. Non de om̃ib¬
uobis dico: E goscio quos elegi. Ubi declarat ad

Expanded text:
lutio quaestionis hujus, quam ut per synecdochen accipiatur: ubi enim pars major est aut potior solet ejus nomine etiam illud comprehendi quod ad ipsum nomen non pertinet, sicut ad duodecim apostolos jam non pertinebat Judas, qui etiam mortuus fuit cum Dominus resurrexit a mortuis; et tamen ipsius duodenaubi ait eum apparuisse illis duodecim : cum articulo enim hoc Graeci codices habent, ut non possint intelligi quicunque duodecim, sed illi in eo numero insignes; eo modo locutionis puto et illud a Domino dictum: Nonne ego vos duodecim elegi, et unus ex vobis diabolus est , ut non ad electionem etiam ipse pertinere videatur: non enim facile invenitur electorum nomeliguntur a malis. quod si putauerimus et illum electum, ut per eius traditionem domini passio compleretur, id est malitiam eius ad aliquid electam bene utente deo etiam malis, illud attendamus ubi ait: non de omnibuuobis dico; ego scio quos elegi; ubi declarat ad
Abbreviated transcription (Latin):
Quod enim utile audiens. uelut ab intestino
memorie. tanquam ad os cogitationis re¬
cordandi dulcedine reuoeare: quidẽ aliud.
quam spiritalit quodãm ruminare: quod
qui non facuint: illorum animaliũ genere
figurantur. Unde & ipsa atalib carnib
abstinentia: tale uicium nos cauere premo¬
nuit. Cum enim thes aurus desiderabius
sit ipsa sapientia: de hac mundicia rumi
nandi. alio loco ita scriptumẽ. Thes aurus
de siderabilis. requiescit in ore sapientis. Uir
autem stultus glutit illũ. He autem si¬
militudines rerum in locutionib uel ob¬
seruationibus figuratis. ꝓpter querendi
& comparandi exercitationẽ: rationales
ri populo. multa talia ñ tantũ audienda:
uerum criam obseruanda p̃cepta sunt. Tẽ¬
pus enimerat. quo ñ tantum dictis. sed
etiam factis. ꝓphetari oporteret ea que
posteriore tempore fuerant reuelanda:
onera obseruationum ñ sunt imposita: ꝓpħ̃ie
tamen auctoritas comm̃data. Lu. Deazima

Expanded text:
quod enim utile audieris, uelut ab intestino quod enim utile audieris, uelut ab intestino memoriae tamquam ad os cogitationis recordandi dulcedine reuocare quid est aliud quam spiritaliter quodam modo ruminare? quod qui non faciunt, illorum animalium genere figurantur; unde et ipsa a talibus carnibus abstinentia tale uitium nos cauere praemonuit. cum enim thesaurus desiderabilis sit ipsa sanandi alio loco ita scriptum est: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis, vir autem stultus glutit illum: hae autem similitudines rerum, in locutionibus, vel observationibus figuratis, propter quaerendi et comparandi exercitationem, rationales ri populo multa talia non tantum audienda, verum etiam observanda, praecepta sunt. Tempus enim erat quo non tantum dictis, sed etiam factis prophetari oporteret ea quae posteriore tempore fuerant revelanda: ntium onera observationum non sunt imposita, prophetiae tamen auctoritas commendata. CA