comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uigit᷑ se uerissime in eũ ꝓtantis facinoribus
debuis sec ulcis cigloriosur iustinus medi¬
camento auaritȩ. ut nobis scriptũ est
delinit dĩ distulit iniuriã uindicare. Gla
aute ur̃a hȩc om̃a diftricta examinatio
ne ꝑ ꝗrat. etsi huiusce modi manifestu esst
reppererit : Ita districtissime. ac corpora¬
lit in eundẽ sceratũ festinet uindicare
iudeũ. Quatenus hac ex causai Et grãmsibi
dĩ nr̃i c̃ciliet. Et his se p̾teris ꝓsua mercede
imitandũ monstrec ecẽplis. Mancipia autẽ apiana
que cũq eũ cõparasse patuerit ad libertatẽ iuxta
legũ p̃cepta si neã biguitate ꝓducite Ne qđ absit
xp̃iana religio ideis quoguo modo sub ditapolluatur¬
uitiũ xp̃iana detinero mancipia. Queres nobtanto
uisaẽ asperior. Quanto a frat̾nitate tua patientia
operosior Oportebat quippe te res pectu lociu
occansionẽ suꝑstitioni iudaicȩ ut simplicesani me

Expanded text:
igitur severissime in eum pro tantis facinoribus igitur severissime in eum pro tantis facinoribus debuisset ulcisci, gloriosus Justinus, medicamento avaritiae, ut nobis scriptum est, delinitus, Dei distulit injuriam vindicare. Gloria autem vestra haec omnia districta examinatione perquirat; et si hujusmodi manifestum esse repererit, ita districtissime ac corporaliter in eumdem sceleratum festinet vindicare Judaeum, quatenus hac ex causa et gratiam sibi Dei nostri conciliet, et his se posteris pro sua mercede imitandum monstret exemplis. Mancipia autem Christiana, quaecunque eum comparasse patuerit, ad libertatem, juxta legum praecepta, sine ambiguitate perducite; ne, quod absit, Christiana religio Judaeis suvitium Christiana detineri mancipia. Quae res nobis tanto visa est asperior quanto a fraternitate tua patientia operosior. Oportebat quippe te, respectu loci tuoccasionem superstitioni Judaïcae, ne simplices animae
Abbreviated transcription (Latin):
mordia reformauit.
Ilio quoq tp̃re uirdĩ gregorius mira culũ pe¬
ne huicsimile ꝑpetrauit Nam cũi etentib
quib: dã occidentalib ꝑlegatos in singulis
pyxidib sub nominib pecitorũ mirgyrum
prandeu solito more concludens desuꝑsi¬
gillas sec legatis largitus est. Illi sus ceptas
reliquias ueneratione congrua deferen¬
tes: post quã que dã itineris miliaria con¬
sumpserunt. Situlte setantũ. uiaticũ confe¬
cisse: murmurare ceperunt. si nesciant
utrũ scorũ ossu An magis carnes aroma¬
no pontifice suscepissent. Itaq cõmuni
consilio romano pontificali signaculo resa¬
ratisq paxidib particulas prandu rer¬
pererunt. Moxadurbis menia cũ furor
nimio reuertentes ꝑ archidia conẽ grego¬
rio se delusos suisse ut preliquus uilem
pannũ susciperent flebiliter quere ban¬
tur. Dicentes dominos suos pulcherrima
palliis habundare. ac ꝑ hoc romanorum
uilib prandeis nonegere. Fonte tune gro¬
gorius

Expanded text:
mordia reformavit. Alio quoque tempore vir Dei Gregorius, miraculum pene huic simile perpetravit. Nam cum, petentibus quibusdam occidentalibus per legatos, 59 in singulis pyxidibns sub nominibus petitorum martyrum brandeum solito more concludens, desuper sigillasset, legatis largitus est. Illi susceptas reliquias veneratione congrua deferentes, postquam quaedam itineris milliaria consumpserunt, stulte se tantum viaticum confecisse murmurare coeperunt, si nesciant utrum sanctorum ossa an magis carnes a Romano pontifice suscepissent. Itaque communi consilio, remoto pontificali signaculo, reseratisque pyxidibus, particulas brandei repererunt. Mox ad urbis moenia cum furore nimio revertentes, per archidiaconum a Gregorio delusos fuisse, ut pro reliquiis vilem pannum susciperent, flebiliter querebantur, dicentes dominos suos pulcherrimis palliis abundare, ac per hoc Romanorum vilibus brandeis non egere. Forte tunc Gregorius
Abbreviated transcription (Latin):
illis molientib: ꝓsperitate multitudo nr̃oꝵ p̃beat
peccatoꝵ toto noscorde adredẽptoris nr̃i remedia
c̃feram̃ et ꝗb resistere uirtute ñ p̾sumꝰ lacrimis
obuiem̃: Nã quid uob cauendũ. Quid uesit uehemen

Expanded text:
illis molientibus prosperitatem multitudo nostrorum praebeat illis molientibus prosperitatem multitudo nostrorum praebeat peccatorum, toto nos corde ad Redemptoris nostri remedia conferamus, et quibus resistere virtute non possumus, lacrymis obviemus. Nam quid vobis cavendum, quidve sit ve
Abbreviated transcription (Latin):
gorere hospitalitate et susceptionẽ possit
exhbere que monas teriis custodiendispre¬
ce tua fratnitor ad me osrante estiuut ẽpus
debeat uonire. utegritadinis tue egospeciali¬
ter: inquantu ualeo cura gera quiete custo
dnã. quia huic egritudini estinũ tẽpus mo¬
dici uehem̃t̃ dicunt periculo sũ. et ualaep¬
timesdo nesicuras aliquas. tũ ad uersitate
temporis ceperis: amplius exeade molesi¬
tia periliteris ego enim ipse ualde sũ debi¬
los et omnino est utile: ut eã dĩ gr̃a sanuas
adtua ecołam redeas. autcerte siuo candus es
uideo si me omps dr̃ ante uocare uoluerit inter
tuas manus debeã transire
Probarbaroꝵ incursionib: bis in ebdomadafieri
letanias gregorius decernebat. Qua ꝓpt̃ uniũsis
ep̃ĩs sylicie s̃cribensait: Suꝑ afflictiones et gemit
quos an nosa hic c̃tinuatione de hostib sustine̾mꝰ ma¬
iornos met excruciat qđ inimicos nr̃os omniadnis
ad scilicet inuasionẽ cognoscimꝰ festinare sedne hac

Expanded text:
gerere, hospitalitatem et susceptionem possit exhibere, quive monasteriis custodiendis praeesse, tua fraternitas ad me ante aestivum tempus venire: ut aegritudinis tuae ego specialiter, in quantum valeo, curam geram, quietemque diam, quia huic aegritudini aestivum tempus medici vehementer dicunt periculosum. Et valde pertimesco ne si curas aliquas cum adversitate temporis habueris, amplius ex eadem molestia pericliteris. Ego etiam ipse valde sum debilis, et omnino est utile ut cum Dei gratia sanus edeas Ecclesiam; aut certe si vocandus es, ximum video, si me omnipotens Deus ante vocare voluerit, inter tuas manus debeam transire. Pro barbarorum incursionibus bis in hebdomada fieri litanias Gregorius decernebat. Quapropter universis episcopis Siciliae scribens, ait: « Super afflictiones et gemitus quos annosa hic continuatione de hostibus sustinemus, major nos metus excruciat, quod inimicos nostros omni annisu ad Siciliae invasionem cognoscimus festinare. Sed ne haec
Abbreviated transcription (Latin):
naria in mundo: Tanto ergo debemꝰ cautius ãbulare
quanto nos seim: int̃ dĩ inimicos uiuere LUI
Iuius cautelo suȩ conscius romano defensori Grego¬
rius att. ꝑuenit ad nos. ꝗa ꝗdã homines minorẽ om¬
ni modo discretione tenentes in suis nos periculis impli¬
caridesiderant. atq ita uolunt ab ecł asticis ꝑsonis
teneant᷑. Idcirco psenti pceptione admoneo etpte
ut patrocima ecłastica Siue mea suscipiatis scripta
Si ueeniã et mini me fuerint dire ota subtanto modo¬
ramine debeatis impendere : Quatenus siqui infur
ausi innos ullo mado transferamꝰ: Sed quantũ decet
ecołã ammonende ũbum intercessionis adhibendo
quib ualetis succurite utetillis opẽ feratis: et opi
questio inecda fortasso refugerint : ⁊ta debetcausa
dirponis ut nec ipsi uiolentia patiant᷑. Nec hiꝗ di
cunt oppressidãna sustineant. cureergou esit
ut essacram̃tũ ab his quoꝵ int̃ẽ deseruandalege
etiustitia ꝓmittat et ꝑ om̃a cõmone ant exiro¬

Expanded text:
naria in mundo . Tanto ergo debemus cautius ambulare, quanto nos scimus inter Dei inimicos vivere. » Hujus cautelae suae conscius Romano defensori Gregorius ait: « Pervenit ad nos quia quidam homines, minorem omnimodo discretionem tenentes, in suis nos periculis implicari desiderant, atque ita volunt ab ecclesiasticis personis teneantur. Idcirco praesenti te praeceptione admoneo, et peut patrocinia ecclesiastica, sive mea suscipiatis scripta, sive etiam ea minime fuerint directa, sub tanto moderamine debeatis impendere, quatenus, si qui in furtefensionis ausu in nos ullo modo transferamus, sed quantum decet, ecclesiam admonendo et verbum intercessionis adhibendo, quibus valetis succurrite, ut et illis opem feratis, et opinquaestio in ecclesiam fortasse refugerint, ita debet causa disponi, ut nec ipsi violentiam patiantur, nec hi qui dicuntur oppressi damna sustineant. Curae ergo vestrae sit ut eis sacramentum ab his quorum interest de servanda lege et justitia promittat
Abbreviated transcription (Latin):
nos suos. ad fidẽ p̃cedentia in eoꝵ seruitiũ etiã¬
siipsieos ad xp̃ianitatẽ subsequebant᷑ nullo modo
reuooabat Unde iohi syracusano ep̃o felix in¬
stitionis homines xp̃iana quolibet modo manoipia
pͥsidere Necratio legis nec reuerentia religio
cerdotali cõmoto desa marei ne fario seruitio
libe ratũ. Sedga eius dẽ samarei filius. p̾.. an nos
fact̾ dicit᷑ xp̃ianus. et suꝑ scriptũ felicẽ ineius¬
seruitiũ quantũ ipse dicit. ꝗ dã nitunt᷑ redigere
scitas ura hec qr ẽdoctisumꝰ diligent̃ in ꝗrat᷑ et
sicta ei eẽ c̃stiterit eũ tueri studeat et anullo sub
qualibet occasione granari ꝑ mittat. Quiadũ suꝑ¬
stitiose secte mancipia dominos suos adfidẽ p̃ce¬
dentia. seruitio eoꝵ aꝑta redigi iura ꝓhibeant
Quanto magis hic dexp̃ianis parentib: nat᷑ et fac¬
t̃ a paruulo xp̃ianus hanc non debet questionẽ
aliquomodo sustinere. Maxime ꝗa nec patris

Expanded text:
nos suos ad fidem praecedentia, in eorum servitium, etiamnos suos ad fidem praecedentia, in eorum servitium, etiamsi ipsi eos ad Christianitatem subsequebantur, nullo modo revocabat. Unde Joanni, Syracusano episcopo: « Felix, institionis homines Christiana quolibet modo mancipia possidere, nec ratio legis, nec reverentia religionicut decuit, sacerdotali commoto, de Samaraei nefario servitio liberavit. Sed quia ejusdem Samaraei filius post quinque annos factus dicitur Christianus, et supram nituntur redigere, sanctitas vestra haec quae edocti sumus diligenter inquirat; et si ita ei esse constiterit, eum tueri studeat, et a nullo sub qualibet occasione gravari permittat, quia dum superstitiosae sectae mancipia dominos suos ad fidem praecedentia servitio eorum aperte redigi jura prohibeant, quanto magis hic de Christianis parentibus natus, et factus a parvulo Christianus, hanc non debet quaestionem aliquo modo sustinere, maxime quia nec patris
Abbreviated transcription (Latin):
fidẽ desiderat: defonsione ura in libtate modi
omnib uindicet᷑. Hiuero quos huiusce modi oportet
seruos amittere : Neforsitan inutilitatessuas in ra¬
tionabit̃ estiment impediri. sollicita uos hoc ẽuenit
c̃sideratione seruare : Utsipaganos quos merci¬
monii causa de ext̃nis finib emerint. intra iu
m̃ses eͣmptor cuiuendi debeant inueniatur
fugere ad eccłã forte c̃tigerit. et uellese sicridi¬
xerint xp̃ianos: uł etiã extra ecłã hanctalẽ uolun¬
tatẽ p̃diperint: p̃tiũ eoꝵ axp̃iano scilioet emptore
ꝑcipiant. Siautẽ p̾p̃finitos tres m̃ses quisquã huius¬
Imodi seruoꝵ iuddicoꝵ uelle suũ et dixerit: et fiori
uoluerit xp̃ianus: nec aliquis eũ. pͥmodũ emere nec
dominus qualib occasionis specie audeat uenundare
sed ad libtatis ꝓcul dubio p̃mia ꝑ ducat᷑ ꝗa huno ñad
uendendũ sed ad senuendũ sibi intellegit᷑ reseruasse
Iagana mancipia iudȩos uidelicet domi xl¬

Expanded text:
fidem desiderat defensione vestra in libertatem modis omnibus vindicetur. Hi vero quos hujuscemodi oportet servos amittere, ne forsitan utilitates suas irrationabiliter aestiment impediri, sollicita vos haec convenit consideratione servare; ut si paganos, quos mercimonii causa de externis finibus emerint, intra tres menses dum emptor cui vendi debeant invenitur, fugere ad Ecclesiam forte contigerit, et velle se fieri dixerint Christianos, vel etiam extra Ecclesiam hanc talem voluntatem prodiderint, pretium eorum a Christiano scilicet emptpercipiant. Si autem post praefinitos tres menses quisquam hujusmodi servorum Judaïcorum velle suum edixerit, et fieri voluerit Christianus, nec aliquis eum postmodum emere, nec dominus qualibet occasionis specie audeat venumdare, sed ad libertatis proculdubio praemia perducatur, quia hunc non ad vendendum, sed ad serviendum sibi intelligitur reservass videlicet domi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓquaeũ hic retinere curauimus
steulogio patriarche Alexandrino ante hoo
tp̃ris bonifatu chartularii res ponsalis mer
ꝗi nurbe regia demorat̃ ue hementor me
scripta turbauer̃. Quodicebant duloulima
mihi atq: suauissimã scĩtatẽ uram destecu
corporei luminis ꝑtulisse Ex quibus seriptis
graui memore ꝑcussussũ. Se diubito erex¬
toris. ac redẽptoris ñgratia prospern¬
te beatitudinisure suscepi epłm eisano
deca corporis molest ⁊ quã in oui agnoster
exultaui uehemt᷑ ꝗatantalontra cordis se
quuta est quanta prius cristitiae amaritu¬
do precesserat Scimus enim quia i nomp̃tis
dĩ adiuxorio multorum salus est uita ura
regia ad nos aliquis ueniteure nobẽ decorporis
uri sospitato reꝗrere. Sed peocatis meis facientib et
seꝑ audio que metedet audire . ꝗa in tanta tenuitate. atq
debilitate adhuc in uobrefer podagre dolores exeres¬

Expanded text:
pro qua eum hic retinere curavimus. » pro qua eum hic retinere curavimus. » Item Eulogio patriarchae Alexandrino: « Ante hoc temporis Bonifacii chartularii responsalis mei, qui in urbe regia demoratur, vehementer me scripta turbaverunt, quae dicebant dulcissimam mihi atque suavissimam sanctitatem vestram defectum corporei luminis pertulisse. Ex quibus scriptis gravi moerore perculsus sum, sed subito Creatoris ac Redemptoris nostri gratia prosperante, beatitudinis vestrae suscepi epistolam, et sanum de ea corporis molestia quam audieram agnoscens, exsultavi vehementer, quia tanta cordis laetitia secuta est quanta prius tristitiae amaritudo praecesserat. Scimus enim quia in omnipotentis Dei adjutorio multorum salus est vita vestregia ad nos aliquis venit, curae nobis est de corporis vestri sospitate requirere. Sed peccatis meis facientibus, et semper audio quae me taedet audire, quia in tanta tenuitate atque debilitate adhuc in vobis referunt podagrae dolores excres
Abbreviated transcription (Latin):
Unde ñ solũ nos impense caritatis. Sedetdm̃ uoł
fecistis ꝓcul dubio dobitorẽ. cui infris infirmita¬
tecondoluisse ꝓbamini ipsũq egrũ in sui m̃bri¬
molestia. ñ solũ uisi tasse sedetia suscepisse
Quẽ ꝗdẽ ipse ꝓsua simplicitate illic ordina¬
reomnino rennuebã sedpetentia in por¬
nitas fecit utẽtra dicere nullatenus
potuisse. Siautẽ fieri potest multum
mini etipsi gonsulitis Si eũ adme uol¬
pertiliciam trans mittatis  adun
ad suã ñ ualet eccła reneare : ꝓpt̃ eaeo absente eccłs
ipsius frat̃ nitatituȩ uisitationis operã p̃uidimꝰ de¬
leganda qt̃ uniũsis habitatorib arimini Sicul¬
pã uram filii diłmi intentius uelitis adrenderes
Assidua uos aput dm̃ debetis oratione purgare
Quuidetudo et tribulatio a uobirillata ad hor
usqi ꝑduxit ut molostiã corporale in currer
Quã uis in eo nihil dehisq: nobissunt scriptaca¬
gnouim̃ sed solã in esse debilitate tudimur

Expanded text:
Unde non solum nos impensae charitatis, sed et Deum vobis Unde non solum nos impensae charitatis, sed et Deum vobis fecistis proculdubio debitorem, cui in fratris infirmitate condoluisse molestia non solum visitasse, sed etiam suscepisse. Quem quidem ipse pro sua simplicitate illic ordinare omnimode renuebam, sed petentium importunitas fecit ut contradicere nullatenus potuissem. Si autem fieri potest, multum mihi et ipsi per Siciliam transmittatis. » ad suam non valet ecclesiam remeare, propterea, eo absente, ecclesiae ipsius fraternitati tuae visitationis operam providemus delegandam. » Item universis habitatoribus Arimini: « Si culpam vestram, filii dilectissimi, intentius velitis attendere, assidua vos apud Deum debetis oratione purgare,quem inquietudo et tribulatio a vobis illata ad hoc usque perduxit, ut molestiam corporalem incurreret, quamvis in eo 158 nihil de his quae nobis sunt scripta cognovimus, sed solam inesse debilitatem vidimus,
Abbreviated transcription (Latin):
quo libet dneconce dim̃. Siautẽ ꝓnecossitato
corporis hoo nec dñioo dieꝓ hi hibemus
Seriptũ quippeo ne mocarnẽ sua hodio
habebit dednutrit et souetea et
rur sũ scriptõẽ cairnis cura nefeceri¬
tis in concupiscentiis. Quiigitar carnis
cura in conscupiscentiis fieriꝓhibec¬
ꝓfecto in necessitatib: c̃cedit Nã sid nicoꝵ diecor¬
p̃ leuare peccatũ ẽ : lauariergo die code nec
facies debet: Si aut̃ hoc incorporis parte c̃cedit᷑
cur hoc exigente necessitate toto corporide¬
neget᷑. Dũ ucoꝵ uero die a labor e t̃reno cessandũ est
Nanta cõpassionis gr̃a circa om̃s gregorius re¬
dundabat : ut alterius in firmitatẽ in suo cor¬
pore hunc sustinuisse si ublis aspicias unde iohi
uicipimur ꝓimos sic̃ nos mec ipsos diligere Eoꝵq
languorib: tã quã ꝓpriis infirmitatib c̃dolere
Quoꝵ memor ur̃a frat̃nitas cõpetentisibi more
molestia corporis inrauennati urbe suscipere

Expanded text:
quolibet die concedimus. Si autem pro necessitate quolibet die concedimus. Si autem pro necessitate corporis, hoc nec Dominicorum die prohibemus. Scriptum quippe habet, sed nutrit, et fovet eam . Et rursum scriptum est: Carnis curam ne feceritis in concupiscentiis . Qui igitur carnis curam in concupiscentiis fieri profecto in necessitatibus concedit. Nam si Dominico die corpus lavare peccatum est, lavari ergo die eodem nec facies debet. Si autem hoc in corporis parte conceditur, cur hoc, exigente necessitate toti corpori denegetur? Dominico vero die a labore teranta compassionis gratia circa omnes Gregorius redundabat, ut alterius infirmitatem in suo corpore hunc sustinuisse, si velis, aspicias. Unde Joanaecipimur proximos sicut nosmetipsos diligere, eorumque languoribus tanquam propriis infirmitatibus condolere. Quorum memor vestra fraternitas competenti sibi more molestia corporis, in Ravennati urbe suscipere.
Abbreviated transcription (Latin):
cisione corporis ad huc usq: retinendũ scac̃ trasepaula
ꝓdest nositaqi hoc qđ de sabbato scriptũ ẽ spaliter
habem. Et ꝗ lucẽ fidei cognoreit sipeccata ccupis¬
oentie ad m̃tẽ ꝑ oculos troͦhit Indie sabbati onerap
portas introducit Nergo indie sabbati onera ꝑi¬
portas introducimꝰ si in redẽptoris nr̃i gr̃a ẽsti¬
cuti pondera peccati ad animã ꝑpensus corporeos
ntraham̃ Nã his dẽ dñs ac redemptor nr̃ multa
indie sabbati legit᷑ operat ⁊tautiudȩos rephende¬
petdicens. Quis ut̃m bouem autasinũ non solui
indie sabbati et dirrit adaquaire Siergo i pra
pseueritas nc todiri ucta litterã sabbatũ p̃cipit.
Quis quis otiõ sabbati scđm legis litterã cͥtodit : pui
alteri nusi ipsi ueritate c̃tradicit. Aliud iuoq:
Et quidẽ si ꝓluxu animi atq uoluptate
quislauari appetit: hoc ficri nec reliquo

Expanded text:
cisione corporis adhuc usque retinendum. Sed contra se Paulum cisione corporis adhuc usque retinendum. Sed contra se Paulum s nihil prodest. Nos itaque hoc quod de Sabbato scriptum est, habemus. Et qui lucem fidei ejus agnoscit, si peccata concupiscentiae ad mentem per oculos trahit, in die Sabbati onera per portas introducit. Non ergo in die Sabbati per portas introducimus onera, si, in Redemptoris nostri gratia constituti, pondera peccati ad animam per sensus corporeos non trahamus. Nam idem Dominus ac redemptor noster multa in die Sabbati legitur operatus, ita ut Judaeos reprehenderet, dicens: Quis vestrum bovem aut asinum suum non solvit in die Sabbati, et ducit adaquare ? Si ergo ipsa per se Veritas non custodiri juxta litteram Sabbatum praecepit, quisquis otium Sabbati secundum legis litteram custodit, cui alteri nisi ipsi Veritati contradicit? Aliud quoqueEt quidem si pro luxu animi atque voluptate quis lavari appetit, hoc fieri nec reliquo
Abbreviated transcription (Latin):
uellet adimere nisi suꝑ stitiosegentis uestib: ad iuran¬
do: cũ sacerdotalib infulis c̃suetudinalit̃ ꝓcedere
uari debere sabbatũ p̃dicantes gregorius õtionando¬
talit̃ refutauiti ꝑuenit adme quos dã ꝑũsi sp̃r homi¬
nes praua in t̃uos aliqua et sc̃e fidei adũsa seminasse
ita ut die sabbati aliquid operari ꝓhiberent. Quos
quib aliud nisi antixp̃i p̃dicatores dixerĩ. Qui ueniens
diẽ salibatũ. atq dñicũ. abõni faciet opere c̾todiri.
Quia enĩ morise et resurgere simulhaberi inuene¬
ratione uult dñicũ diẽ. Et ꝗa iudaitare populũ
cõpellit : ut exteriorẽ ritũ legis reuocet et sibi
iudeoꝵ ꝑfidiã subdat coli uult sabbatũ. hoc enĩqđ
iuxta littera custodire. Axp̾quã gr̃ã omptis dĩ¬
desabbato ẽẽ seruandũ Dicat ne cessgẽ etiã carnalia
sacrificia ꝑ saluenda. Dicatp̃ceptũ quoq: decircũ

Expanded text:
vellet adimere, nisi superstitiosae gentis vestes abjuranvellet adimere, nisi superstitiosae gentis vestes abjurando, cum sacerdotalibus infulis consuetudinaliter procedere vari debere sabbatum praedicantes, Gregorius taliter refutavit: « Pervenit ad me quosdam perversi spiritus homines, prava inter vos aliqua, et sanctae fidei adversa seminasse, ita ut die sabbati aliquid operari prohiberent. Quos quid aliud nisi Antichristi praedicatores dixerim? Qui veniens, diem sabbatum atque Dominicum, ab omni faciet opere custodiri. Quia enim mori se simul et resurgere simulat, haberi in veneratione vult diem Dominicum. Et quia Judaizare populum compellit, ut exteriorem ritum Legis revocet, et sibi Judaeorum perfidiam subdat, coli vult Sabbatum. Hoc enim qujuxta litteram custodiri. At postquam gratia de Sabbato esse servandum, dicat necesse est etiam carnalia sacrificia persolvenda, dicat praeceptum quoque
Abbreviated transcription (Latin):
gnoui : ꝗa cũ ur̃a excellontia ẽstitutionẽ quand ⁊c̃tra
uideoꝵ ꝑfidiã dedisset inde ꝗb ꝓlata fuerat rectitudi¬
nẽ ur̃e m̃tis inflectere pecuniant sũ mã offerendo
inrẽ mihi dauid regis factũ ad memoriã uenit: cuidũ con¬
cupita aqua de cisternabethle hemitica Quafint̃ hostiler
cuneos habebat᷑ ab obsequentib militib fuissec eblata
ꝗa fudit etbibere noluit. Scriptũ ẽ. libiuit eã dño. Sugit᷑
excellentissi me sident̾ dica ꝗ libasti aurił dna qđ
suecudo uetꝰ optinuit : ut om̃s illius suꝑstitiones hominer
quantũ cũq pulcherrima marcimonia detulissene:
longissimȩ porticus. Ñꝗdẽ in scãnis: sed in marmoreo
pauim̃to sedentes : suscepta p̃tia numerabant: Neui¬
delicet uiderent̃ aliquid de manu pontificis accepis
Nã reuerende memoris nicolaus pontifex Arseniũ quon
hortanȩ ciuitatis ep̃m indicas. Tunc primũ pellicias
intro ducere molientẽ a dõ aũsat̾ẽ ei palatinã ꝓcessione

Expanded text:
gnovi, quia cum vestra excellentia constitutionem quamdam contra Judaeorum perfidiam dedisset, ii de quibus prolata fuerat rectitudinem vestrae mentis inflectere, pecuniarum summam offerendo,in re mihi David regis factum ad memoriam venit, cui dum concupita aqua de cisterna Bethlehemitica, quae inter hostiles cuneos habebatur, ab obsequentibus militibus fuisset oblata, Quam quia fudit et bibere noluit, scriptum est: Libavit eam Domino . Si igitur excellentissime, fidenter dicam quia libasti aurum Domino,suetudo vetus obtinuit ut omnes illius superstitionis homines quantumcunque pulcherrima mercimonia detulissent, longissimae porticus, non quidem in scamnis, sed in marmoreo pavimento sedentes, suscepta pretia numerabant, ne videlicet viderentur aliquid de manu pontificis accepisse. Nam reverendae memoriae Nicolaus pontifex, Arsenium, quondam Hortanae civitatis episcopum, Judaicas tunc primum peliicias introducere molientem, adeo aversatus est, ut ei palatinam processionem
Abbreviated transcription (Latin):
tas nã humani t̃rores et gr̃e fumos similes
qleni aura rapt̾ euanescit hoc certus me seto
q placere do sinoprauis hontiniba nullus porpit
intanto se ergo ostime onst̃ potunib displicuis¬
placuisse Quantore ꝑũdis hominib: dis plieuus¬
facar e grauis sit ne siquid nimis ingide agitis
ex iuuentute uos arbitrent bominos suꝑbire
Sediaui necesse e ut inueniat poppresisnra
desensio Quatenus ethumiles pte etionẽ son¬
tiant et oppressores ñ facile inueniant.¬

Expanded text:
tas. Nam humani terrores et gratiae, fumo sunt similes, tas. Nam humani terrores et gratiae, fumo sunt similes, qui leni aura raptus evanescit. Hoc certissime scito, quia placere Deo sine pravis hominibus nullus potest. In tanto ergo splacuisse, quanto se perversis hominibus displicuisrata et gravis sit, ne, si quid nimis rigide agitis, ex juventute vos arbitrentur homines superbire. Sed talis necesse est ut inveniatur pro oppressis nostra defensio, quatenus et humiles protectionem sentiant, et oppressores non facile inveniant
Abbreviated transcription (Latin):
romanã urbẽ uenions cõmunis filius prb uete¬
ranus ⁊tame podagre dolorib debilẽ repperit
ual cussem.
Et ꝗdẽ desclauort gente que uoł ualde imminec
ecasfligor uehemt et turbor affligor inhisq
iã in uob patior. ẽt᷑bor ꝗa ꝑ histriȩ adituiã ad
italiã intrare ceper. He iuliano aute seribo ne
quid dicã. quando ubiq tudeo. quia nobpercata
nr respondeat ut et foris agentib: etintꝰ ipũsis
udicib etbemur. Sed nolite ðetalib omni modo¬
etristari. Quia ꝗ pͥnos uixerint deteriorapsaan
debunt ita ut in cõparatione suitpr̃is felices nos
estiment dies habuisse in quantũ uero p̃ualet sra¬
etiã siꝑdesse minime ualuerit ipsa omptidiniis¬
eosꝗ ducunt᷑ ad mortẽ et ꝗtra hunt adinteri¬
tu liberare necesses. Qđ iidraeris cure s insupi¬
petunt: ꝗ in specto ẽ cordis ipse intellegit: in omni
orgo qđ agis inspectorẽ cordis ippete habere pla¬
catũ. Quicquit e unde illi placeas facere ñ omit¬

Expanded text:
Romanam veniens urbem communis filius presbyter Veteranus ita me podagrae doloribus debilem reperit,valuissem. Et quidem de Sclavorum gente, quae vobis valde imminet, 1066 et affligor vehementer et conturbor. Affligor in his quae jam in vobis patior; conturbor, quia per Istriae aditum jam ad Italiam intrare coeperunt. De Juliano autem Scribone quid dicam, quando ubique video quia nobis peccata nostra respondeant, ut et foris a gentibus, et intus a judicibus conturbemur? Sed nolite de talibus omnino contristari, quia qui post nos vixerint deteriora tempora videbunt; ita ut in comparatione sui temporis felices nos aestiment dies habuisse. In quantum vero praevalet fraetiam si prodesse minime valuerit, ipsa omnipoeos qui ducuntur ad mortem, et qui trahuntur ad interitum liberare ne cesses . Quod si dixeris: Vires non suppetunt, qui inspector est cordis ipse intelligit. In omni ergo quod agis, inspectorem cordis appete habere placatum. Quidquid est unde illi placeas facere non omit
Abbreviated transcription (Latin):
auxilio exlegum sanctione seruecur
ab hebreoꝵ seruitio ꝑlegalẽ uiolantũ gregomus¬
liberare ñ poterat : sus pͥtiis redim̃ dos eẽ cen¬
sebat. unde candido prbro ꝑgalliã scribens dominicu
inquit p̃sentiũ portitor lacrimabilit̃ nob in notint
Quatiuor fr̃s suos decaptiuitate aideis redẽpios ee
atq: eos. nunc narbone in eondẽ iudeoꝵ seruitio deti¬
neri. et ꝗa omnino graue execrandũq: ẽ xp̃ianos eẽ
inseruitio iudeorũ. dilectionẽ tuã soriptis p̃sontib
adortamur: ut cũ omni subtilitate et sollicitudine
studeat ꝑscrutari. et si reuera itaẽ . atq: manifesta
tibi ueritate c̃stiterio Quia neq: ipsi, undoredimant
neq: supra scriptꝰ portitor habet eos studi tui sit redi
more: Sciens ꝗa quioquid in eis dederis tuis sine
dubio rationib impogatur

Expanded text:
auxilio, ex legum sanctione servetur.ab Hebraeorum servitio per legalem violentiam Gregoliberare non poterat, suis pretiis redimendos esse censebat. Unde Candido presbytero per Gallias scribens: « Dominicus, inquit, praesentium portitor lacrymabiliter nobis innotuit, quatuor fratres suos de captivitate a Judaeis redemptos esse, atque eos tunc Narbonae in eorumdem Judaeorum servitio detineri. Et quia omnino grave execrandumque est Christianos in servitio esse Judaeorum, dilectionem tuam scriptis praesentibus adhortamur, ut cum omni subtilitate et sollicitudine studeat perscrutari; et si revera ita est, atque manifesta veritate tibi constiterit quia neque ipsi unde se redimant, neque suprascriptus portitor habet, eos studmere, sciens quia quidquid in eis dederis, tuis sine dubio rationibus imputabitur
Abbreviated transcription (Latin):
uos. ancillasq: iudeor fidei causam adecołã refugien¬
tes: aut infidelib: restitui dominis : aut eoꝵ ne resti¬
tuant̃ p̃tĩ dari. hortamur igit᷑ ut nullatenus. tã pra¬
feruus aduene rabilia loca fidei causa c̃fugerit : nulla¬
tenus eũ patiamini p̃iudiciũ fustinere sed siue
tatis patro cinio in libertate modis omnibus de
cipia gregorius in libertatẽ pristinã legaliter
reuocabat: Uerũ etiã paganorũ adfidẽ uenire
uolontia uendi nulo modo ꝑmittebat Mnde

Expanded text:
vos ancillasque Judaeorum fidei causa ad ecclesiam fugientes, aut infidelibus restitui dominis, aut eorum ne restituantur pretium dari. Hortamur igitur ut nullatenus tam praservus ad venerabilia loca fidei causa confugerit, nullatenus eum patiamini praejudicium sustinere, sed sive tatis patrocinio in libertatem modis omnibus decipia Gregorius in libertatem pristinam legaliter revocabat, verum etiam pagana ad fidem venire volentia, vendi nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
coasi. et cũ omnihoc uiuacitate. aesallicitudin estu¬
des ꝑsorutari. et suta reppereris mancipia ipsa
sine mora in lib̵tatẽ modis omnib: uindica. et eccłasticã
eis tuitionẽ inpende: Nec quicquã dominos eoꝵ dep̃¬
tio quolibet modo recipere patiaris. ꝗ ñ solũ hoc aãno
multandi: Sed etiã alia er̃penadelegib feriendi xl.iiii.
Irib ludificare solebat : ñ solũ nilab ois penit capiebat

Expanded text:
ceas, et cum omni hoc vivacitate ac sollicitudine studeas perscrutari; et si ita repereris, mancipia ipsa sine mora in libertatem modis omnibus vindica, et ecclesiasticam eis tuitionem impende, nec quidquam dominos eorum de pretio quolibet modo recipere patiaris, qui non solum hoc damno mulctandi, sed etiam alia erunt poena de legibus feriendi. » 49. ribus ludificare soleba
Abbreviated transcription (Latin):
nensi ep̃o Res inquit ad nos omnino de testa¬
bilis. ec legib inimicaꝑuenit Que si uera ẽ fra¬
Ternitatẽ tuã uehement᷑ accusat ꝗ eã demino¬
ri sollicitudine ꝓhat ee culpabilẽ cõperimus
autẽ qd iudgi uel rmarei degentei cateno paga¬
na mandipia le merini atq dã cireũci dere
auso temerario p̃sũpserit dcirco necesse est

Expanded text:
detestabilis et legibus inimica pervenit, quae, si vera est, fraternitatem tuam vehementer accusat, quia eam de minori sollicitudine probat esse culpabilem. Comperimus autem quod Samaraei degentes Catanae, pagana mancipia emerint, atque ea circumcidere ausu temer
Abbreviated transcription (Latin):
gentes abagil ulso rege terrent᷑ quatenus illũ elige¬
rent : quẽ longob ardoꝵ barbaries uoluis set atilli
decrecũ suũ gregorio dirigentes c̃siliũ et licentia
petunt. Quib: ipse int̃cetera sic rescripsit . Illuđ qđ
uob abigilulfo indicastis scriptu : dilectionẽ ur̃am
ñ moueat: Nãnos in homine ꝗñ a featholicis et ma¬

Expanded text:
gentes ab Agilulfo rege terrerentur, quatinus illum eligegentes ab Agilulfo rege terrerentur, quatinus illum eligerent, quem Languobardorum barbaries voluisset; at illi decretum suum Gregorio dirigentes consilium et licentiam petunt; quibus ipse inter cetera sic rescripsit: 'Illud, quod vobis ab Agilulfo indicatis scriptum, dilectionem vestram non moveat. Nam nos in homine, qui non a catholicis et ma
Abbreviated transcription (Latin):
antistitẽ nr̃m expectat᷑ arbitriũ. Desu noto igitur
laurentio ecłȩ me diolanensis ep̃o : sua nobrelatione
clerus in notuit. i nolectionese filii nĩi c̃stantudiaco¬
nisui unanimit̃ c̃sensisse. Sed qm̃ eadẽ ñ fuit suscrin¬
ta relatione quit qđ ad cautelã ꝑtinet omittamus
longubardoꝵ harbarica feritate c̃sistunt. Eoꝵte
uoluntates oportet ẽ uocatis eis in cõmune p̃soru¬
tari. et si nulla eos diũsitas abelectionis unitate¬
distor minat Siꝗdẽ in pdicto filio nr̃o c̃stantio om¬
niũ uoluntates atq c̃sensus ꝑdurare cognoscis.
auctoritatis assossu sala ciante dño facias c̃secrari
Quatenus huius modi seruata c̃suetudine : et aplica
sedes ꝓpriũ uigorẽ retineat: et ase c̃cersa aliis
sua iura ñ minuat. Sed cũ p̾annos aliquot constan¬
tius functo in signit̃ pontificio dormis se in dño
clorus et plebs mediolanensis. Dr̃dedit dia conẽ eli¬

Expanded text:
antistitem nostrum exspectatur arbitrium. Defuncto igitur antistitem nostrum exspectatur arbitrium. Defuncto igitur Laurentio, ecclesiae Mediolanensis episcopo, sua nobis relatione clerus innotuit, in eletione se filii nostri Constantii, diaconi sui, unanimiter consensisse. Sed quoniam eadem non fuit subscripta relatio, ne quid, quod ad cautelam pertinet, omittamusbarbarica feritate consistunt, eorum te voluntates oportet eis convocatis in commune perscrutari. Et si nulla eos didisterminat, siquidem in praedicto filio nostro Constantio omnium voluntates atque consensus perdurare cognoscis, auctoritatis assensu solaciante Domino facias consecrari, quatinus huiusmodi servata consuetudine et apostolica sedes proprium vigorem retineat et a se concessa aliis sua iura non minuat'. Sed cum post annos aliquot Constantius functo insigniter pontificio dormisset in Domino, clerus et plebs Mediolanensis Deusdedit diaconem eli
Abbreviated transcription (Latin):
constanti nopalitane ciuitatis antistiti ꝗ nuꝑ in
iohis reuerontissimi ep̃i loco ordinat e : nr̃ a uo¬
luimꝰ scripta trans mittore. Sed ꝗa ñ ẽc̃ suecudo
utprius quã adnos eius synodica de ferat eiseribere
debeamꝰ Idcirco nunc distulimꝰ p̾ eiaut̃ indicabimꝰ¬
Quã ui delicet c̃suetudinẽ: sic̃ nr̃i quoq ꝗante bienniã
ab hadriano liberalissimo papa in sca viuĩ synodopfue¬
re testant̃ Ita orientales p̃cipue retinent : usq ac¬
tenus sedes ut insuis dxpticis. nullius pontisicis
nõm describant. quousq: synodica ipsius suscipiant.
ettã diu defimetũ pontificẽ. intuiuentes adnume¬
rent: quadiu suc cessor suas litteras studueri destinas
incest nimirũ qd gregorius. a c̃suecudine priscu
ñ discrepans iom subdia conoreetor patrino quo
ligure scribit dicens. Quante aplicuseaer do a uetoro¬
cunotis plata c̃stet ecclur tanto int multiplicos
curas et illa nos ualdo sollicitat : ubi ad õse crandũ.

Expanded text:
Constantinopolitanae civitatis antistiti, qui nuper in Joannis reverendissimi episcopi loco ordinatus est, nostra voluimus scripta transmittere; sed quia non est consuetudo ut prius quam ad nos ejus synodica deferatur ei scribere debeamus, idcirco nunc distulimus, posteaQuam videlicet consuetudinem, sicut nostri quoque qui ante biennium ab Hadriano liberalissimo papa in sancta octava synodo praefuere testantur, ita Orientales praecipue retinent usque hactenus sedes, ut in suis dyptichis nullius pontificis nomen scribant, quousque synodicam ipsius suscipiant, et tandiu defunctum pontificem inter viventes annumerent, quandiu successor illius suas litteras studuerit destinare. 24. Hinc est nimirum quod Gregorius a consuetudine prisca non discrepans, Joanni, subdiacono rectori patrimonii Liguriae, scribit dicens: « Quanto apostolica sedes, Deo aucunctis praelata constat ecclesiis, tanto inter multiplices curas et illa nos valde sollicitat, ubi ad consecrandum
Abbreviated transcription (Latin):
Et defendendise habuit: Sedet depsonis aocusantiũ. ac
testificantiũ subtilit̃ querendũe. cuius c̃dicionis.
cuius ue opinionis. aut ne inopessint ne forte aliquas
c̃tra p̃fatũ ep̃m inimicitias habuissent utrũtesti¬
moniũ exauditu dixer Aut certe s pecilit se scire¬
testatis. Si soriptis iudicatũẽ et partib p̃sentib:
sententia recitata ẽ. Qđsi forte hȩc sollẽnũ ictañs¬
uetoritatẽ quoꝵ libet sũ moꝵ pontificũ gregorius
auotoritatis sue magnitudinẽ nullo modomi¬
nuebat. duin potiur multiplicit̃ roborabat.
et quã uis intor oul pabiles. auetoritatẽ suipriorat
cagnosceret: tam̃ int̃ trt̃ insontes ep̃os se p̃bebat
prsus ꝑquilẽ. Quaꝓpt̃ iobi syracusino ep̃o int̃cecera
scribens ait. Qđ primas bitacenus asuis ep̃is impe¬
tit᷑ se sedi apłici dicit subici.Si qua culpainep̃is in¬
inquit qđ om̃s homines natura equales genuit. Sed

Expanded text:
et defendendi se habuit. Sed et de personis accusantium ac et defendendi se habuit. Sed et de personis accusantium ac testificantium subtiliter quaerendum, cuius conditionis cuiusve opinionis, aucontra praefatum pastorem inimicitias habuissent, utrum testimonium ex auditu dixertestati sunt, vel si scriptis iudicatum est, si partibus presentibus sententia recitata est. Quodsi forte haec sollempnitAuctoritatem quorumlibet summorum pontificum Gregorius auctoritatis suae magnitudine nullo modo minuebat, quin potius multipliciter roborabat. Et quamvis inter culpabiles auctoritatem sui prioratus agnosceret, tamen inter insontes episcopos se praebebat prorsus aequalem. Quapropter Joanni, Syracusano episcopo, inter caetera scribens ait: « Quod primas Bizacenus, a suis episcopis impetitus, se sedi apostolicae dicit subjici, si qua culpa in episcopis ininquit, quod omnes homines natura aequales genuit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
eandẽ c̃fessionẽ subtilitas. examinis ex occults eicore et non
asplictio uehemens extorret. que frequent̃ hoc agit sut noxior
sefatori etiã cogant᷑ innaxii Nãseuã p̃faters ut dicit᷑ oruciari estodia
Cromariq: fame seasserit scire deletir suta ẽ utrũ naoeat si sic fuerit
extorta c̃fessio: Nũ quit quando sententia tales cause suscipiunt
etid eo pͥquã et ꝑsona absense et gesta q: adnostranis misistis nob
Sic̃ p̃fati sum idoneȩ satis facere ñ uident̃ temere aliquidde p̃iꝑsonade¬
t ioħi defensori ꝑaliqua. Quia inquit stephanus ep̃s in ho¬
dio suo: Quedã ficta etdefilsis se hapitulis accusatũ.
Neq: aliquid ordinabilit̃ factũ Sediniustese asserit con¬
dã natũ diligent̃ querendũ ẽ. Primo si iudiciũ ordina¬
Si eo p̃sente subiurȩ uirando ẽ traeũ testi moniũ dic¬
taẽ. Sescriptis actũ ẽ supse licentiã respondendi

Expanded text:
eamdem confessionem subtilitas examinis ex occultis eliceret, et non eamdem confessionem subtilitas examinis ex occultis eliceret, et non afflictio vehemens extorqueret, quae frequenter hoc agit ut noxios sese fateri 1061 etiam cogacremarique fame se asserit, scire debetis, si ita est, utrum noceat si sic fuerit extorta confessio. Nunquid quando sententiam tales causae suscipiunt, Et ideo postquam et persona absens est, et gesta quae ad nos transmisistis nobis, sicut praefati sumnni defensori post aliqua: « Quia, inquit, Stephanus, episcopus, in odio suo quaedam ficta, et de falsis se capitulis accusatum, neque aliquid ordinabiliter factum, sed injuste se asserit condemnatum, diligenter quaerendum est primo si judicium ordinasi eo presente sub iureiurando contra eum testimonium dictum est, seu scriptis actum est, vel ipse licentiam respondendi
Abbreviated transcription (Latin):
ita ẽ nominandus ꝑuenit dissimilare.minime ꝓtulistis. sed qualis
fuit in reꝗsitione cura sitalis fuissec in discussione suptilitas
Nihil ex hoc qđ de eo dictũ ẽ fuisset abiguu Sedutrũ uert an. eẽo
cõpositũ patuis set. eraiã c̃tra ipsũ dudũ insilicia. aput reue¬
rendȩ memoriȩ frem nr̃m maxi intanũ ep̃m talis questio iut cogno¬
uimꝰ mota ẽ. Sedꝗa causa ipsius subtili omnino in uestigationẽ que¬
sitae inuentẽ in nocens ꝗ fuerat accusat incrimine : nunc igit᷑ qm̃ill
que c̃tra eũ dictas ñ sub illa ꝗade ouit districtione quesitas̃ et gesta
que exinde aput frat̃nitate uram c̃fecta s : Neq ad c̃dẽnationẽ
neq ab ad solutione ei ꝓbant᷑ pose sufficore nulebns rosagit᷑ in
in caute uł intrans cursudebeat diffiniri Nãgrauee satis. etinde¬
cens ut inre dubia certa dicat sententia. et hȩc ꝗdã gesta eẽ
poterant: addiffinien duidonea si accusati ea c̃fessio seq: ret Sita nõ

Expanded text:
ita est nominandus, pervenerunt, dissimulare minime pertulistis. Sed qualis fuit in requisitione cura, si talis fuisset in discussione subtilitas, nihil ex hoc quod de eo dictum est fuisset ambiguum, sed utrum verum an esse compositum patuisset. Quia jam contra ipsurendae memoriae fratrem nostrum Maximianum episcopum talis quaestio, ut cognovimus, mota est. Sed quia causa ipsius subtili omnino investigatione quaesita est, inventus est innocens, qui fuerat accusatus in crimine. Nunc igitur quoniam illa quae contra eum dicta sunt non sub illa qua decuit districtione quaesita sunt, et gesta quae exinde aneque ad absolutionem ejus probantur posse sufficere, non levis res agitur, ut incaute vel in transcursu debeat definiri. Nam grave est satis et indecens ut in re dubia certa dicatur sententia. Et haec quidem gesta esse poterant ad definiendum idonea, si accusati ea confessio sequeretur; si tamen
Abbreviated transcription (Latin):
eaq cepc̃ solationis suȩ nobbona ꝑficiet et qus ortiuit
in republicapiis deminos extinguet crudeles ininueos
uicib nr̃is amotas et imperialis culminis lene
iugũ rediit qđ libeat portare subiectis Redat̃ ergo
crotori omniũ abhymnidicis angeloꝵ choris gł
incelo ꝑ soluat᷑ ab hominib: gran actio irẽ ꝗa uniua¬

Expanded text:
 consolationis suae nobis bona perficiet; et qui suscitavit  consolationis suae nobis bona perficiet; et qui suscitavit in republica pios dominos, etiam exstinguet crudeles inimicos.vicibus nostris amota sunt, et imperialis culminis leve jugum rediit, quod libeat portare subjectis? Reddatur ergo Creatori omnium ab hymnidicis angelorum choris gloria in coelo: persolvatur ab hominibus gratiarum acti
Abbreviated transcription (Latin):
tpra cũ formidine declinarent: atq: refugerent
Nulli eorũ poterat imponi. ut ab urbẽ regia in
palatio ꝑ mansurus accederet. Sed pꝰ qua uram
periipuenisse cognouer. Ipsi quoq: suadente
lecitia. ad ur̃a uestigia uenire festinant ꝗ illũ prius
accedere ualae timuerant Sed ꝗa eoꝵ qđã ita so noc¬
tute s̃ debiles: ut laborẽ ferre uix p̾sint. Quidã uero
ecclasti cis curis: uehe mt̃ implicant᷑ et latorẽ pre¬
sentiũ ꝗ prim̾ omncũ defensoꝵ fuit. Bone mihi
exlonga assiduitate cõpt̾ ẽ uita fide: ac morib: apꝓbat̾
hunc aptũ pietatis ure ue stigiis eẽ iudicaui. Unde eũ
auctore dõ diaconũ feci. et sub celeritate transmit¬
terestudui. Qui cunctaqi in his partib: agunt᷑ inueñ¬
do oportunotpr̃eualeat olem̃tiȩ ure suggeroro
ut tanto nõb̵ celerius ualeat misereri. Quanto afflic¬
tionẽ nr̃am
uonius eiꝰ relatione cognouerit. Qualit̃ enĩ cotidianis

Expanded text:
tempora cum formidine declinarent atque refugerent, tempora cum formidine declinarent atque refugerent, nulli eorum poterat imponi, ut ad urbem regiam in palatio permansurus accederet. At postquam vestperii pervenisse cognoverunt, ipsi quoque suadente laetitia ad vestra vestigia venire festinant, qui prius illuc accedere valde timuerant. Sed quia eorum quidam ita senectute sunt debiles, ut laborem ferre vix possint, quidam vero esiasticis curis vehementer implicantur, et lator praesentium, qui primus omnium defensor fuit, bene mihi ex longa assiduitate compertus est vita, fide ac moribus approbatus, hunc aptum vestrae pietatis vestigiis judicavi. Unde eum, auctore Deo, diaconum feci, et sub celeritate transmittere studui, qui cuncta quae in his partibus aguntur, invento opportuno tempore, valeat clementiae vestrae suggerere. ut tanto nobis celerius valeat misereri, quanto afflictionem nostram verius ejus relatione cognoverit. Qualiter enim quotidianis
Abbreviated transcription (Latin):
subiectoꝵ uirt celestis gr̃ȩ inimicis uostribile facia
pictas subditis benignos. Quiescat felibis simis tepo¬
rib: uris inuniũsa rei publica ꝓlata subrausant ima¬
gine pdapacis. cossent testa m̃toꝵ insidiȩ donationĩ
gre uiolont exacte. Redeat cunetis in reb ꝓpriis
ecura psessio ut sine timore haloro segaddeant
quȩ ns̃ abeis fraudib at ꝗsita Reformẽ iã singu¬
lis subiugo pii imperũ libertas sua hoc nãqi inter¬
domini liberorum
uũq focas mandarisibi romanȩ sedis diaconũ cũ
magna humilitatis reuerentia pͥtularet : Gregorius
ita resorisit. Considerare cũ gaudiis et magnis
actionib: gratiarũ libet. Quantas omp̃tis dñi lauder
debemꝰ qͥđ remato iugo tristitia adlibertatis tp̃ra
sub im periali benignitatis ur̃ȩ pietate ꝑ uenimꝰ Nã
qđ ꝑmanere inpalatio iuxta antiquã ẽsuetudinẽ
apłicȩ sedis diaconẽ ur̃a serenitas ñ inuenit Ñ hoc
mee neglegentiȩ : sed grauissimȩ necessitatis fuit:

Expanded text:
subjectorum. Virtus coelestis gratiae inimicis terribiles vos faciat, pietas subditis benignos. Quiescat felicissimis temporibus vestris universa respublica, prolata sub causarum imagine praeda pacis. Cessent testamentorum insidiae, donationum gratiae violenter exactae. Redeat cunctis in rebus propriis secura possessio, ut sine timore habere se gaudeant quae non sunt eis fraudibus acquisita. Reformetur jam singulis sub jugo imperii pii libertas sua. Hoc namque interDomini liberorum. » 21. Cumque Phocas mandari sibi Romanae sedis diaconum cum magna humilitatis reverentia postularet, Gregorius ita rescripsit: « Considerare cum gaudiis et magnis actionibus gratiarum lidebemus, quod, remoto jugo tristitiae, ad libertatis tempora sub imperiali benignitatis vestrae pietate pervenimus. Nam quod permanere in palatio, juxta antiquam consuetudinem, apostolicae sedis diaconem vestra serenitas non invenit, non hoc meae negligentiae, sed gravissimae necessitatis fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
se ostimat. amplius sapere ꝗb: seuidet amplius
pͥse. in quoda quippese cstituit culmine a poutse¬
metipsũ. et ꝗequa ceteris nature c̃dicione c̃strin¬
git᷑. exequorespicere ceteros de dignat᷑. Sicq usq
ad ei similitudinõ ducit᷑. De quoscriptũ ẽ. OmNe
sublimeuidet. etipso erit rex suꝑ om̃s filios
suꝑ biȩ. Qui singulare culm̃ appetens et socialẽ
angeloꝵ uitã despiciens. ait. Pona sede meã adaꝗlo¬
nẽ. et erosimilis altissimo xuro ergo iudicio intus
foueã deiectionis inuenit. dũ forisse inculmine po¬
testatis extollit. Apotestate quippe angelosimilis
efficit. dũ homo hominib eẽsimilis dedignatur
Sic saul p̾humilitatis meritũ. intumorẽ suꝑbie cul¬
mine potestatis excreuit. Phumilitatẽ quippep̃la

Expanded text:
se aestimat amplius sapere, quibus se videt amplius se aestimat amplius sapere, quibus se videt amplius posse. In quodam quippe se constituit culmine apud semetipsum; et qui aequa caeteris naturae conditione constringitur, 833 ex aequo respicere caeteros dedignatur; sicque usque ad ejus similitudinem ducitur de quo scriptum est: Omne sublime videt, esuperbiae . Qui singulare culmen appetens, et socialem angelorum vitam despiciens, ait: Ponam sedem meam ad Aquilonem, et ero similis Altissimo . Miro ergo judicio intus foveam dejectionis invenit, dum foris se in culmine potestatis extollit. Apostatae quippe angelo similis efficitur, dum homo hominibus esse similis dedignatur. Sic Saul post humilitatis meritum in tumorem superbiae culmine potestatis excrevit: per humilitatem quippe pra
Abbreviated transcription (Latin):
ut rectores a subditis timeant᷑. Quando ab eu dm̃mi¬
cumȩ timeri dephendunt. uthumanã salte forinidine
peccare metuant ꝗdiuina iudiciañ formidant nequa¬
quã tam̃p̃positi ex hoc quositotimore suꝑbiunt
in quon sua głam sed subiectoꝵ iustitiã queruntssi
enĩ qđ metu sibi aꝑũ se uiuentib: exigunt: Qua siñ homi¬
Sed plerũq: rector eo ipso quoceteris p̃minecalatiane
cogitationis intumescit et dũ adusu cunet subiacent
dĩ ad uotũ uelo cit̃ iussa coplent᷑ Dũ om̃s subdicisiqua
bonegestas̃ laudib effer̃ male gestis aute nulla¬
auctoritate õtradiount: dũplerũq laudant et ãie
reꝓbare debuerant seductus ab hisq: infra
sauore circũ dat int ueritate uacuat atq: oblit sui
iriuoce ses pargit alienas . talõq: secredit qualẽ
foris audit Ñ qualẽ int discernere debuit. Sub¬
iectos despicit. eosq: e quales sibi naturae ordine
ñ agnoscit. Et quos sorte potestatis ex cosserit
transcendisse etiã uitȩ meritis credte. cunctis

Expanded text:
ut rectores a subditis timeantur, quando ab eis Deum minime timeri deprehendunt; ut humana saltem formidine peccare metuant, qui divina judicia non formidant. Nequaquam namque praepositi ex hoc quaesito timore superbiunt, in quo non suam gloriam, sed subditorum justitiam quaerunt. In eo enim quod metum sibi a perverse viventibus exigunt, quasi non homiSed plerumque rector eo ipso quo caeteris praeeminet, elatione cogitationis intumescit, et dum ad usum cuncta subjacent, dum ad votum velociter jussa complentur, dum omnes subditi, si qua bene gesta auctoritate contradicunt, dum plerumque laudant etiam quod objurgare debuerunt, seductus ab his quae infra favore circumdatur, intus veritate vacuatur; atque oblitus sui, in voces se spargit alienas; talemque se credit, qualem foris audit, non qualem intus discernere debuit; subjectos despicit, eosque aequales sibi naturae ordine non agnoscit; et quos sorte potestatis excesserit, transcendisse se etiam vitae meritis credit; cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
coluit qđ honore sibi uehem̃t̃ imponso corãbene
agontib sr̃ib nagnouit. Illic quippe cõmunione
equalitatis meruit scitas actionis. Inctelus ultionis
ius aperuit potestatis. et paulo pꝰ sedcũ del inquen¬
tes subditos ppositi corrigunt restat necesst q sut
sollicite adtendant. Quatenus ꝑ discipline de¬
britũ oulpas ꝗdẽ iurã potestatis feriat ar̃t unlo

Expanded text:
coluit; quod, honore sibi vehementer impenso, coram bene coluit; quod, honore sibi vehementer impenso, coram bene agentibus fratribus non agnovit. Illic quippe communionem aequalitatis meruit sanctitas actionis, hic zelus ultionis jus operuit potestatis. » Et paulo post: « Sed cum delinquentes subditos praepositi corrigunt, restat, necesse est, ut sollicite attendant, quatenus per disciplinae debitum culpas quidem jure potestatis fe