comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inincerdo diuitiarũ. sic̃ iste spauit inmulti¬
tudine diuitiarum suaꝵ. s indeo uiuo: non
quomͦ iste qͥ ñ posuit dm̃ adiutorem suum᷑
Deniq ille qͥd precepit: Diiites sint iopibus
bonis: facile tribuant. communicent Et qͥd
si facile tribuerint. si communicauerint: ñ
habent intrare ꝑforamen acus: Intrabunt
plane: Nam et ꝓulis iam ipse camelus intra¬
uit: Ipse enim prior intrauit. quem sicut ca¬
melum nemo sarcina passionis oneraret. nͥ
se ipse interrã deponeret: quia & ipse hoc
dixit. Qđ hominib impossibile ẽ dͥo facile ẽ
Dampnat᷑ gͥiste doech Timeant de illo mͦ
uisti: rideant suꝑ eũ postea iusti Merito
emim dampnatur:. Non posuit dm̃ adiu¬
torẽ suũ. sic̃ tu qͥ fortẽ hs̃ pecuniam: s de deo¬
psumis ñ depecunia: Et sꝑauit in multi¬
tudine diuitiarum suaꝵ: Similis factus
ẽ illis. qui cum ddicerent beatũ popłm cui
hec sunt. icd̃ ista t̾rena: retulit continuo

Expanded text:
 ipse speravit in multitudine divitiarum suarum; sed in Deo vivo, non quomodo iste qui non posuit Deum adjutorem suum? Denique illis quid praecepit? Divites sint in operibus bonis; facile tribuant, communicent . Et quid, si facile tribuerint, si communicaverint non habenti? Intrabunt per foramen acus? Intrabunt plane: nam et pro illis jam ipse camelus intravit. Ipse enim prior intravit, quem sicut camelum nemo sarcina passionis oneraret, nisi se ipse in terram deponeret. Quia et ipse hoc dixit, Quod hominibus impossibile est, Deo facile est . Damnetur ergo iste Doech, timeant de illo modo justi, rideant super eum postea justi. Merito enim damnatur, qui non posuit Deum adjutorem suum, sicut tu: qui forte hpraesumis, non de pecunia. Et speravit in multitudine divitiarum suarum: similis factus est illis qui cum dicerent, Beatus populus cui haec sunt, id est ista terrena, retulit continuo
Abbreviated transcription (Latin):
intrent inregnũ cȩloꝵ: diuites soli exclu¬
dantur. Quot sunt enĩ diuites: At uero
pauꝑum milia innumerabilia Non enĩ
tunicas inspecturi sumus inregno cȩloꝵ
s uestis cuiq fulgor iusticie deputabitur.
Erunt gͦ paupes equales angłis di. indutĩ
stolis immortalitatis: fulgebunt iusti sic̃
sol inregno patͥs sui:. Qͥa nob.ẽ de diuitib
paucis.sollicitos ẽẽ aut laborare: Non
hoc senserunt apłi. S cũ dñs hoc dixisset.

Expanded text:
intrent in regnum coelorum, divites soli excluintrent in regnum coelorum, divites soli excludantur? Quot sunt enim divites? At vero pauperum millia innumerabilia. Non enim tunicas inspecturi sumus in regno coelorum; sed vestis cujusque fulgor justitiae deputabitur: erunt ergo pauperes aequales Angelis Dei; induti stolis immortalitatis, fulgebunt, sicut sol in regno Patris sui : quid nobis est de divitibus paucis sollicitos esse aut laborare? Non hoc senserunt Apostoli: sed cum Dominus hoc
Abbreviated transcription (Latin):
dit pannos suos: respexit iuxta se forte
diuitẽ inppło di ornatius uestitũ: & ait
incorde suo: De isto dicit.Nunquid de me
Noli inde te excipe: noli seꝑare. nͥ uideris et
timueris. ut postea rideas Nunquid t ꝓd.
sieges facultate: etardes cupiditate: Qndo
tristato dixerat. uende omĩa tua que habeᷤ
et da pauꝑib et habebis thesaurum incȩlo
et ueni sequere me. et magnã despationẽ
diuitb: p̃nuntiarat. ut diceret facilius pos¬
se camelum intrare ꝑforam̃ acus. quã diui¬
tem intrare in regnũ cęloꝵꝰ nonne discipłi
continuo contristati sunt dicentes apud
se ipsos. qͥs nã pot̾it saluari: Engo qͣndo
dicebant qͥs nã pot̾it saluari. diuites pau¬
cos adtendebant: latebat eos tanta paup¬
um multitudo: ñ sibi poterant dic̾e. Si dif¬
ficile. ẽ. immo impossibile ut intrent diui¬
des inregnum celoꝵ. sic̃ impossibile ẽ ut.
intret camelus ꝑforam̃ acus:om̃s paupes

Expanded text:
dit pannos suos, respexit juxta se forte dit pannos suos, respexit juxta se forte divitem in populo Dei orantius vestitum, et ait in corde suo, De isto dicit, numquid de me? Noli inde te excipere, noli separare, nisi videris et timueris, ut postea rideas. Nam quid tibi prodest, si eges facultate et ardes cupiditate? Quandtristato dixerat, Vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo: et veni, sequere me, et magnam desperationem divitibus praenuntiarat, ut diceret facilius posse camelum transire per foramen acus, quam divitem intrare in regnum coelorum; nonne continuo discipuli contristati sunt, dicentes apud seipsos: Quisnam poterit salvari ? Ergo quando dicebant, Quisnam poterit salvari? divites paucos attendebant; latebat eos tanta pauperum multitudo? Non sibi poterant dicere: Si difficile est, imo impossibile ut intrent divites in regnum coelorum, sicut impossibile est ut intret camelus per foramen acus, omnes pauperes
Abbreviated transcription (Latin):
meis sermonib ñ intendebatis: & ego ur̃ȩ
ꝑditioni suꝑridebo. Hoc fiet tunc aiustis.
inistũ doech e autem uideamꝰ. & timea¬
mus. ne hoc simus qđ in eum dicimus: &
si hoc eramus. hoc eẽ desinamus: ut mͦti¬
dicent. qͥ ridebunt: Et suꝑ eum ridebuñ
et dicent: Ecce homo qui ñposuit dm̃ ad¬
utorem suũ Nidete corpus derrenum:
Quantũ habebis: tantus eris: ꝓuerbium ẽ¬
hoc auaroꝵ: rapacium: in nocentes op¬
primentiũ: res alienas inuadentiũ: com¬
mendata negantium: Quale hoc ꝓuerbi¬
um: Quantũ habebis. tantus eris: id÷ qͣn¬
tum habueris pecuniȩ. qͣntum acquisieris.
tanto plus poteris. Ecce homo qͥ ñ posuit
dm̃ adiutorẽ suũ: s spauit inmultitudine
cliuitiarum suaꝵ. Non dicat pauꝑ. forte
malus: ego ñ sum dehoc corꝑe Audiuit
eñi ꝓphã dicentẽ. sꝑauit inmultitudine di¬
uitiarũ suaꝵ et continuo si pauꝑ ẽ. adten¬

Expanded text:
meis sermonibus non intendebatis; et ego vestrae meis sermonibus non intendebatis; et ego vestrae perditioni superridebo . Hoc fiet tunc a justis in istum Doech. Modo autem videamus et timeamus, ne hoc simus quod in eum dicimus: et si hoc eramus, hoc esse desinamus, ut modo tidicent qui ridebunt? Et super eum ridebunt, et dicent: Ecce homo qui non posuit Deum adjutorem suum. Videte corpus terrenum. Quantum habebis, tantus eris. Proverbium avarorum, rapacium, innocentes opprimentium, res alienas invadentium, commendata negantium. Quale hoc proverbium? Quantum habebis, tantus eris; id est, quantum habueris pecuniae, quantum acquisieris, tanto plus poteris. Ecce homo qui non posuit eum adjutorem suum, sed speravit in multitudine divitiarum suarum. Non dicat pauper forte malus: Ego non sum de hoc corpore. Audivit enim Prophetam dicentem, Speravit in multitudine divitiarum suarum: continuo si pauper est, atten
Abbreviated transcription (Latin):
nunc Quando uides hominẽ iniuste ui¬
uentem. uis cum illo laborare ut corrigaᷤs:
eẽ. Itaq nec de te presumas. nec de illo de¬
sꝑes: et da oꝑam qͣntum potes si benignꝰ
es. si non diligis maliciam suꝑ benignita¬
tem: ut ambulantẽ hominẽ inuia mala
eterrantem.corrigas aduiam bonam:
Tc̃ uͦ cum uenerit iudicii dempꝰ. correctio¬
nis locus ñ erit: sed tantũ dampnationis:
Erit ibi penitentia s infructuosa: qͥa sera:
Nis ut sit fruc̾tuosa: ñ sit sera Considera:
hodie te corrige: Reus es: ille iudex est.
Corrige reatũ: & gaudebis adiudicẽ: hodie
enĩ hortatur de: ne iudicet de. Et qͥ iudex
tuuis futurus ẽ ipse ẽ hodie aduocat᷑ tuus:
Tunc gͦ fr̃s. restat irridenditempꝰ: Nã ipsã
itrisionem iniquoꝵ quȩ futura est iustis:
significauit liber ille sapientiȩ: Insuꝑbos
enum iniquorum animos. cũ transfert
se sapientia: fact̾ura ẽ. qđ dixit. Increpa¬
bam. & non exaudiebatis: Loquebar. &

Expanded text:
nunc, quando vides hominem injuste viventem, vis cum illo laborare ut corrigas; qesse. Itaque nec de te praesumas, nec de illo desperes; et da operam quantum potes, si benignus es, si non diligis malitiam super benignitatem, ut ambulantem hominem in via mala et errantem corrigas ad viam bonam. Tunc vero cum venerit judicii tempus, correctionis locus non erit, sed tantum damnationis: et erit ibi poenitentia, sed infructuosa, quia sera. Vis ut sit frutuosa? Non sit sera: hodie te corrige. Reus es, ille judex est: corrige reatum, et gaudebis ad judicem. Hodie enim hortatur te, ne judicet te; et qui judex tuus futurus est, ipse est hodie advocatus tuus. Tunc ergo, fratres, restat ridendi tempus. Nam ipsam irrisionem iniquorum quae futura est justis, significavit liber ille Sapientiae. In suis enim, in quorum animas transfert se sapientia, factura est quod dixit: Increpabam, et non exaudiebatis; loquebar, et
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ doech iste ẏdumeus. ẽ intab̃nacło: sed
seruus ñmanet indomo inȩcernum: Oꝑa¬
tur & iste aliqͥd boni: et si ñfactis suis saltẽ
uerbis dei: ut inȩccłia qͥndo sua querit.
saltem quȩ xp̃i sunt dicat: s emigrabit
de detabernaculo tuo: Amen dico uobis:
ꝑceperunt mercedem suam: E migrabꝰ¬
tenra unuentium: Ergo int̃ra uiuentium.
nos debemus habere radicem: Radix nr̃a
ibi sit Inocculto. ẽ radix: fruc̾tus uideri poᷤ¬
sunt: radix uider non potest Radix nĩa.
Raritas nr̃a: fructus nr̃i oꝑa nr̃a Opus ẽ:
ut opera tua de karitate ꝓcedant: Tunc ẽ.
radix tua in t̾ra uiuentium: Inde eradicabit᷑
iste doech: Nec omnino poterit ibi ꝑma¬
nere: qͥa nec altius ibi figit radicẽ: s qͦm᷑
illa semina inpetra. et si radicem eiciunt.
tam̃ quia humorem ñ habent. sole orto con¬
tinuo arescunt: At uͦ illi qui altius figun
radicem: qͥd audiunt abapło: Fecto ge¬

Expanded text:
go Doech iste Idumaeus est in tabernaculo: sed servus non manet in domo in aeternum . Operatur et iste aliquid boni, etsi non factis suis, saltem verbis Dei, ut in Ecclesia quando sua quaerit , saltem quae Christi sunt dicat. Sed emigrabit te de tabernaculo tuo. Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam . Et raterra viventium. Ergo in terra viventium nos debemus habere radicem. Radix nostra ibi sit. In occulto est radix: fructus videri possunt, radix videri non potest. Radix nostra charitas nostra, fructus nostri opera nostra: opus est ut opera tua de charitate procedant, tunc est radix tua in terra viventium. Inde eradicabitur iste Doech, nec omnino poterit ibi permanere, quia nec altius ibi fixit radicem: sed quomodo illa semina in petra, etsi radicem ejiciant, tamen quia humorem non habent, sole orto continuo arescunt . At vero illi qui altius figunt radicem, quid audiunt ab Apostolo? Flecto ge
Abbreviated transcription (Latin):
neas: ad qđ maneas inȩt̃num. ñ adfenum:
At flos feni site denuerit: qm̃ fenũ arescet &
flos decidet: destiuet te ds̃ infinẽ. Et si mͦ
non certe infinem destruet: qͣndo illud uen¬
tilabrum uenerit. & aceruus paleȩ amassa¬
fuit separatus Ronne massa mhorreo. &
palea inigne: Honne totus iste doech adsi¬
nistram stabit: qͣndo dicturus. ẽ. dñs. ite in
ignem ȩternum. qui paratus ẽ diabolo &
angłis eius: Destruet te ds̃ infinẽ: euel

Expanded text:
neas, ad quod manet in aeternum. Nam ad fenum et neas, ad quod manet in aeternum. Nam ad fenum et ad florem feni si te tenueris, quoniam fenum arescet, et flos decidet, destruet te Deus in finem: etsi non modo, certe in finem destruet, quando illud ventilabrum venerit, et acervus paleae a massa separatus fuerit. Nonne massa in horrea, et palea in ignem ? Nonne totus iste Doech ad sinistram stabit, quando dicturus est Dominus, Ite in ignem aeternum qui paratus est diabolo et angelis ejus ? Destruet e
Abbreviated transcription (Latin):
liciam benignitati: Tu quidem p̃ponis:
s supͣ esse quid potest nͥ benignitas & equi¬
tas: Sed tu imponendo te quodãmͦ suꝑ ea.
quȩ necesse ẽ ut deorsum eant: non illa facies
eẽ. supra bona: sed tucum cis mergeris in
malaz Propter hoc sequitur inpsalmo:
Dilexisti omnia uerba submersionis. Eripe
gͦ te si potes asubmersione: Naufragium
fugis: & plumbum amplecteris: Si ñius
mergi. tabulam apprehende: ligno por¬
tare: crux te ꝑducat: Nẽ gͦ quia doech y
dumeus. motus & terrenus: quid facis:
Dilexisti omĩa uerba submersionis: lingua
dolosa: Hȩc precessit: Uerba submersio¬
nis sunt post linguam dolosam: Quid
ẽ lingua dolosa: Ministra fallatis ẽ lin¬
gua dolosa: aliud incorde gestantium.
aliud ore ꝓmentium S in his subuersio:
fenum inagro ante ȩstum solis. Omnis
caro fenum: & omĩs clantas hominũ. ut flos
fȩm fęnum aruit & flos decidit: uerbum

Expanded text:
litiam benignitati: tu quidem praeponis, litiam benignitati: tu quidem praeponis, sed supra esse quid potest nisi benignitas et aequitas? Sed tu imponendo te quodammodo super ea quae necesse est ut deorsum eant, non illa facies esse supra bona, sed tu cum eis mergeris in mala. 11. vers. 6. Propter hoc sequitur in Psalmo, Dilexisti omnia verba submersionis. Eripe ergo te, si potes, a submersione. Naufragium fugis, et plumbum amplecteris! Si non vis mergi, tabulam apprehende, ligno portare, crux te perducat. Nunc vero quia Doech es Idumaeus, motus et terrenus, quid facis? Dilexisti omnia verba submersionis, linguam dolosam. Haec praecessit, verba submersionis secuta sunt linguam dolosam. Quid est lingua dolosa? Ministra fallaciae est lingua dolosa, aliud in corde gestantium, aliud ore promentium. Sed in his subversio, irere tanquam fenum in agro ante aestum solis. Omnis enim caro fenum, et claritas hominis ut flos feni: fenum aruit, et flos decidit
Abbreviated transcription (Latin):
sicut te ipsum: & quȩ uultis ut faciant uob̃
homines bona.hec &uos facite illis: apud
se habet unde nouerit. qͥa qđ inse ñuult
fieri. ñ debet facere alteri: Dilexisti maliciam
suꝑ benignitatem: Inique. inordinate. ꝑuer¬
se. uis leuare aquam suꝑ oleum: Demer¬
getur aqua: oleum suꝑeminebit: Nis pon̾e
subtenebris lucem: Fugabunt᷑ tenebrȩ: lux
manebit Suꝑ cȩlum terram uis collocare:
Pondere suo cadit terra in locum suum: Tu
gͦ mergeris. diligendo maliciam suꝑ beni¬
gnitatem: nam nunquam benignitatem
malicia suꝑabit. Dilexisti maliciã suꝑ
benignitatem: iniquitatem magis quam
loqui ȩquitatẽ: Ante de.ẽ equitas: ante te
iniquitas: Unam linguam habes: qua uis
eam uertis: Quare gͦ potius adiniquita¬
dem: & nonadȩquitatem: Cibos amaritu¬
dinis ñ das uentri tuo: & cibos iniquita¬
tis das linguȩ tuȩ malignȩ: Siẽ eligis
quo uescaris: sic elige qđ loquaris. Prepo¬
nis gͦ iniquitatem ȩquitati: et p̃ponis ma¬

Expanded text:
 teipsum ; et, Quae vultis ut faciant vobis homines bona, haec et vos facite illis ; apud se habet unde noverit, quia quod in se non vult fieri, non debet facere alteri . Dilexisti malitiam super benignitatem. Inique, inordinate, perverse vis levare aquam super oleum; demergetur aqua, oleum supereminebit. Ponere vis sub tenebris lucem; fugabuntur tenebrae, lux manebit. Super coelum terram vis collocare; pondere suo cadet terra in locum suum. Tu ergo mergeris diligendo malitiam super benignitatem. Nam nunquam benignitatem malitia superabit. Dilexisti malitiam super benignitatem: iniquitatem magis quam loqui aequitatem. Ante te est aequitas, ante te est iniquitas: unam linguam habes, quo vis eam vertis; quare ergo potius ad iniquitatem, et non ad aequitatem? Cibos amaritudinis non das ventri tuo, et cibos iniquitatis das linguae tuae malignae? Sicut eligis quo vescaris, sic elige quod loquaris. Praeponis ergo iniquitatem aequitati, et praeponis ma
Abbreviated transcription (Latin):
cui benefacitis intendentes. sicut lucernȩ
lucenti inobscuro loco. donec dies lucescai:
& lucifer oriatur incordib ur̃is. Quã diu
gͦ adlucernam ambulamus: necesse est
ut cum timore uiuamus Cum autem
uenerit dies nr̃. id. ẽ. manifestatio xp̃i.

Expanded text:
cernae lucenti in obscuro loco, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus vestris . Quamdiu ergo ad lucernam ambulamus, necesse est ut cum timore vivamus. Cum autem venerit dies noster, id est manifestatio Christi,
Abbreviated transcription (Latin):
uos qui spiritales estis instruite huiusmͦ
inspũ lenitatis: indendens de ipsum ne &
tu tempteris Ergo iusti qͥ sunt mͦ qui ui¬
uunt exfide. sic uident istum doech qͥd illi
euenturũ sit: ut tam̃ timeant & sibi: Quid
enim sunt hodie sciunt: qͥd cras futuri
sint nesciunt Q gͦ uidebunt iusti: & ti¬
mebunt: Quando autem ridebunt.: qͣndo
transierit iniquitas: quando transuola

Expanded text:
uite hujusmodi in spiritu lenitatis, intendens teipsum ne et tu tenteris . Ergo justi qui sunt modo, qui vivunt ex fide, sic vident istum Doech quid illi eventurum sit, ut tamen timeant et sibi: quid enim sunt hodie, sciunt; quid cras futuri sint, nesciunt. Modo ergo videbunt justi, et timebunt. Quando autem ridebunt? Quando transierit iniquitas, quando tra
Abbreviated transcription (Latin):
eminentem scientiam caritatis xp̃i: ut
impleamini in omnẽ plenitudinẽ dĩ: Tali¬
dus fructib digna. ẽ tanta radix. tã sim¬
pler. tam germinans: ingermine tam alde¬
gͦ ac discernamus duo ista tempora satis
utiliter: timendi & ridendi Quandiu enĩ
sumꝰ in hoc scło nondum. ẽ. ridendum: ne
postea ploremus. Legimus qͥd seruetur
infinẽ huic doech Legimus: & quia intel¬
ligimus & credimus: uidemus s timemꝰ
Hoc gͦ dictum ẽ. Uidebunt iusti & timebt̃
Quamdiu uidemꝰ qͥd euenturum sit infi
nem malis: q̃re timemnus: Quia dix̃ apł̃s
intimore & tremore urãm ipsoꝵ oꝑamini
salutẽ: quia dictum. ẽ inpsalmo. seruite
dño intimore: et exultate ei cum tremore:

Expanded text:
ntem scientiam charitatis Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei . Talibus fructibus digna est tanta radix, tam simplex, tam germinans, in germina tam alteergo et discernamus duo ista tempora satis utiliter timendi et ridendi. Quamdiu enim sumus in hoc saeculo, nondum est ridendum, ne postea ploremus. Legimus quid servetur in finem huic Doech; legimus, et quia intelligimus et credimus, videmus, sed timemus. Hoc ergo dictum est, Videbunt justi, et timebunt. Quis, quare timemus? Quia dixit Apostolus, In timore et tremore vestram ipsorum operamini salutem : quia dictum est in psalmo, Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore .
Abbreviated transcription (Latin):
uitas dei: Audi unde. Memor ero raab & babi¬
lonis scientib me. Inilla ciuitate inquit iã ex
ꝑsona di memor eroraab. memor ero babilonis: haab
non ꝑtinet adpopulum iudeoꝵ babilon non
ꝑtinet adpopłm iudcoꝵ. Nam sequitur. Et¬
enim alienigene & tyrus &popłs etyopum. hi
natus excarne abrahe s ibi om̃s gentes. Qua¬
rum quedã nominatȩ sunt. ut om̃s gentes. intel¬
nuntios &alia uia eiecit: quȩ presumpsit in
ꝓmissione: quȩ timuit dm̃: cui dictum ẽ. ut ꝑ
fenestram mitteret coccum. id÷ ut infronte ha¬
beret signũ sanguinis xp̃i. saluata ẽ ibi: & ec¬

Expanded text:
vitas Dei?» Audi unde: «Memor ero Raab et Babyvitas Dei?» Audi unde: «Memor ero Raab et Babylonis, scientibus me.» In illa civitate, inquit jam ex persona Dei, memor ero Raab, et memor ero Babylonis. Raab non pertinet ad populum Judaeorum; Babylon non pertinet ad populum Judaeorum. Nam sequitur: «Etenim alienigenae, et Tyrus, et populus Aethiopum, hi Judaeorum natus ex carne Abrahae; sed ibi omnes gentes, quarum quaedam nominatae sunt, ut omnes intelnuntios et alia via ejecit; quae praesumpsit in promissione, quae timuit Deum, cui dictum est ut per fenestram mitteret coccum, id est, ut in fronte haberet signum sanguinis Christi. Salvata est ibi
Abbreviated transcription (Latin):
et ministrauimus tibi: & ille. Cum uni ex
minimis istis fecistis: michi fecistis. Ergo edi
omnia tabernacula iacob. Quasi uero &
ipsa sẏon non sit intabernacula lacob. Et ubi
erat syon nisi inpopło iacob: Iacob enĩ nepos
abrahȩ unde natus ẽ populus iudeoꝵ. dicit̃
popłs isrł. quia et ipse iacob appellatus est
isrł hie hȩc bene nouit scĩtas ur̃a. S qͥd erãt
naria. loquitur autem iste de ciuitate quadã
quam spiritaliter intelligit cuius umbra &
sigura erat illa terrena. ait diligit dñs por¬
tas syon sup omnia tabernacula iacob Si¬
ligit illam spãlem cuitatem suꝑ omnia figura¬
ta. quib intimabatur illa ciuitas semꝑ manẽs.
ihrłm intcrra. Nam uidete. quã ciuitatem dic̃
de qua dicta sunt quedã gloriosissima. Nã illa
destructa c̃ interra hostes passa cecidit interrã.
iam non ẽ qđ erat. Expressit ymaginem. trans¬
iit umbra. Unde igitur głosa dieta sunt de te ci¬

Expanded text:
et ministravimus tibi? Et ille: Cum uni ex et ministravimus tibi? Et ille: Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis» . Ergo aedifomnia tabernacula Jacob.» Quasi vero et ipsa Sion non inter tabernacula Jacob. Et ubi erat Sion nisi in populo Jacob? Jacob enim nepos Abrahae, unde natus populus Judaeorum, dicitur populus Israel, quia ipse Jacob appellatus est et Israel . Haec bene novit Sanctitas vestra. Sed quia erant naria; loquitur autem iste de civitate quadam, quam spiritualiter intelligit, cujus umbra et figura erat illa terrena: ait, «Diligit Dominus portas Sion super omnia tabernacula Jacob.» Diligit illam spiritualem civitatem super omnia figurata, quibus intimabatur illa civitas semper manens, Jerusalem in terra. Nam videte quam civitatem dicit, de qua dicta sunt quaedam gloriosissima. Nam illa destructa est in terra; hostes passa cecidit in terram, jam non est quod erat: expressit imaginem, transivit umbra. Unde igitur, «Gloriosa dicta sunt de te, ci
Abbreviated transcription (Latin):
et iterum sumendi eam. Nemo dollit cã ame.
sed ego pono eam ame. et iterum sumo eã.
Posuit quando uoluit: sumpsit quando uo¬
luit. Nemo abstulit: nemo extorsit. frgo in¬
plete erant om̃s passiones: s incapite: restabã
apłs dixit: ut adimpleam quȩ de sunt pres¬
surarum.xp̃i incarne mea. Ergo uiuc imus
quo. xp̃c precessit: et ad huc xp̃c illuc ꝑgit
quo precessit. Precessit et enim. xp̃c incapite.
sequitur incorpore. Adhuc. xp̃c hic laborat.
Exxp̃c hic patiebatur asaulo: quando audi¬
uit saulus. saule saule quid me ꝑsequeris:
Quomͦ solet lingua dicere calcato pede calcas
me. Linguã nullus tangit. compassione cla¬
mat non attritione. Adhuc. xp̃c hic eged xͨ
cere ineluditur. Iniuriam ei fecimus si non
ipse dixit esuriui et dedistis mͥ manducare:
sitiui et potastis me: hospes et collegistis me
nudus et uestistis me: eger et uisitastis me.
Et illi. Quando te uidimus hȩc patientem:

Expanded text:
eo iterum sumendi eam: nemo tollit eam a me: sed ego pono eam a me, et iterum sumo eam» . Posuit quando voluit; sumpsit quando voluit: nemo abstulit, nemo extorsit. Ergo impletae erant omnes passiones, sed in capite: restabant cum esset Apostolus, dixit: «Ut adimpleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea.» Ergo illuc imus quo Christus praecessit, et adhuc Christus illuc pergit quo praecessit: praecessit enim Christus in capite, sequitur in corpore. Et adhuc Christus hic laborat; et Christus hic patiebatur a Saulo, quando audivit Saulus: «Saule, Saule, quid me persequeris?» Quomodo solet lingua dicere, calcato pede: Calcas me. Linguam nullus tetigit; compassione clamat, non attritione. Adhuc Christus hic eget, cere includitur. Injuriam ei facimus, si non ipse dixit: «Esurivi, et dedistis mihi manducare; sitivi, et potastis me; hospes, et collegistis me; nudus, et vestistis me; aeger, et visitastis me. Et illi: Quando te vidimus haec patientem,
Abbreviated transcription (Latin):
humiliabimur. & conturbabimur: quia
nulla erit ibi aduersitas. Nec irã dĩ uel tͣns¬
euntem sustinebimꝰ: quia ineus benignita¬
de manentes manebimus. Nec terrores nos ꝯ
turbabunt: qͥa ꝓmissa reddita nob̃ obiuiabt̃.
Nec territus longe fiet anobis notus &amics.
ubi nullus erit qui timeatur inimicus.

Expanded text:
humiliabimur et conturbabimur, quia humiliabimur et conturbabimur, quia nulla ibi erit adversitas: nec iram Dei vel transeuntem sustinebimus, quia in ejus benignitate manente manebimus: nec terrores ejus nos conturbabunt, quia promissa reddita nos beabunt: nec territus longe fiet a nobis notus et amicus, ubi nullus erit qui timeatur inimicus.
Abbreviated transcription (Latin):
tur: et simul circumdare metuentem. Et
quia ȩccłiȩ in hoc mundo ꝑegrnanti ista
ñ desunt: dum mͦ inhis mͦ millis menbris
eius usq quaq contingunt: ideo dirit dia
die: continuationem significans temporis:
donec finiatur hoc scłm. Et sepe amiei mo
serunt. De quib dicit apłs. Om̃s me dereli¬
querunt: non illis imputetur. S ut qͥd hȩc
omnia: nͥ ut ratio huius scĩ corꝑis mane
id÷ post noctem infidelitatis inluce fides p¬
ueniat deum: donec ueniat salus illa. icu
nondum re s iam spe salui facti sum: cãq
cum pͥatientia fidelit̃ ex peciamus: ubi nse
repellet. dominus orationem nrãm: qm̃
tunc nichil erit petendum: s quicqͥd rectũ
petitum c̃. optinebunt: Nec faciẽ suã auer¬
tet anobis: qm̃ uidebimus eum sicuti ẽ. Nec
inopes erimus: quia copia nr̃a ipse ds̃ erit
omnia inomnib. Nec labotabimus: quia
nulla remanebit infirmitas. Nec exaltati

Expanded text:
tur, et simul circumdare metuentem. Et tur, et simul circumdare metuentem. Et quia Ecclesiae in hoc mundo peregrinanti ista non desunt, dum modo in his, modo in illis membris ejus usquequaque contingunt; ideo dixit, «tota die,» continuationem significans temporis, donec finiatur hoc saeculum. Et saepe amici et serunt: de quibus dicit Apostolus, «Omnes me reliquerunt; non illis imputetur» . Sed utquid haec omnia, nisi ut oratio hujus sancti corporis mane, id est, post noctem infidelitatis in luce fidei praeveniat Deum, donec veniat salus illa, in cujus nondum re, sed jam spe salvi facti sumus, eamque cum patientia fideliter exspectamus ? Ubi nec repellet Dominus orationem nostram, quoniam tunc nihil erit petendum, sed quidquid recte petitum est, obtinendum: nec faciem suam avertet a nobis, quoniam videbimus eum sicuti est : nec inopes erimus, quia copia nostra ipse Deus erit omnia in omnibus : nec laborabimus, quia nulla remanebit infirmitas: nec exaltati
Abbreviated transcription (Latin):
amicum. & notos meos amiseria. Contige¬
runt et contingunt omĩa hȩc inmenbris cor¬
poris xp̃i: et auertit d̃s aborantib faciẽ non
exaudiendo adid qđ uolunt: quando sibi
nesciunt ñ expedire qđ petunt. Et mobs
ẽ ęccłia cum esurit et sitit peregrina unde
satietur inpatria et inlaborib ẽ aniuentu¬
te sua. Ipsum enim corpus xp̃i: et inalio
psalmo dicit. Sepe expugnauerunt me a
iuuentute mea. Et ad hoc exaltantur etiã
inisto scło quedã menbra eius: ut meis sit
maior humilitas: et suꝑ ipsũ corpꝰ id: uni¬
eunt urȩ cdi. Non autem manent: quia non
de fideli sed de infideli dictũ ẽ ira dĩ manet
suꝑ eum. Et terrores dĩ conturbant infirm¬
tatem fidelium. quia omne qđ accidere po¬
test. etiam si ñ accidat. prudenter timetuꝵ.
Et aliquando terrores ipsi ita conturbant.
animũ cogitantis. cucum pendentib mali
ut sicut aqua undiq circum fluere uidean¬

Expanded text:
amicum , et notos meos a miseria.» Contigeamicum , et notos meos a miseria.» Contigerunt et contingunt omnia haec in membris corporis Christi. Et avertit Deus ab orantibus faciem, non exaudiendo ad id quod volunt, quando sibi nesciunt non expedire quod petunt. Et inops est Ecclesia, cum esurit et sitit peregrina, unde satietur in patria. Et in laboribus est a juventute sua: ipsum enim corpus Christi et in alio psalmo dicit, «Saepe expugnaverunt me a juventute mea» . Et ad hoc exaltantur etiam in saeculo isto quaedam membra ejus, ut in eis sit major humilitas. Et super ipsum corpus, id est uni, transeunt irae Dei; non autem manent: quia non de fideli, sed de infideli dictum est, «Ira Dei manet super eum» . Et terrores Dei conturbant infirmitatem fidelium; quia omne quod accidere potest, etiamsi non accidat, prudenter timetur. Et aliquando terrores ipsi ita conturbant animum cogitantis circumpendentibus malis, ut sicut aqua undique circumfluere videan
Abbreviated transcription (Latin):
posita ẽ: non tanquam sine causa hoc facet
di culpata sapientia. Ita et hic. Yt quid dñe
reppulisti orationem meam: huius tam̃
rei causa si diligenter aduertatur: iã suꝑrꝰ
indicata ẽ. Adhoc enim oratio scõꝵ dila¬
dione tanti beneficii et tribulationum ad¬
uersitate quasi repellitur: ut tanquam
ignis flatu reꝑcussus inflammetur atden
bulationes corꝑis xp̃i. Neq enim insolo
capite factȩ sunt. cũ et saulo dictum sit
qͥd me ꝑsequeris: & ipse iam paulus tan¬
quam electum menbrum in eodem posi¬
tus corpore dicat: ut suppleam quȩ de¬
sunt pressurarum xpi incarne mea. Utquid
gͦ dñe reppulisti orationem meam: au̾tisti
faciẽ tuam ame. Inobs sum ego et inlabo¬
rib aiuiuentute mea: exaltatus autem &¬
humiliatus sũ et conturbatus. Inme tran¬
sierunt irȩ tuȩ et terrores tui conturbauert̃
me Circiuerunt me sic̃ aqua tota die: cir¬
cum dederunt me simul. Longe fecisti ame

Expanded text:
posita est, non tanquam sine causa hoc faceret posita est, non tanquam sine causa hoc faceret Dei culpata sapientia: ita et hic, «Utquid, Domine, repulisti orationem meam?» Hujus tamen rei causa si diligenter advertatur, jam superius indicata est: ad hoc enim oratio sanctorum dilatione tanti beneficii, et tribulationum adversitate quasi repellitur, ut tanquam ignis flatu repercussus inflammetur ardentbulationes corporis Christi. Neque enim in solo capite factae sunt, cum et Saulo dictum sit, «Quid me persequeris» ? et ipse jam Paulus tanquam electum membrum in eodem corpore positus dicat, «Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi in carne mea» . «Utquid» ergo «Domine, repulisti orationem meam, avertis faciem tuam a me? Inops sum ego, et in laboribus a juventute mea; exaltatus autem humiliatus sum et conturbatus. In me transierunt irae tuae, et terrores tui conturbaverunt me. Circumdederunt me sicut aqua tota die, circumdederunt me simul. Longe fecisti a me
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ sunt: me inoccultis uocando & susci¬
tando et trahendo atenebris edurisset. &¬
adlumen fidei ꝑduxisset. Ideo sequitur.
Et mane oratio mea prcucniet de. Lam mane:
postea quam nox infidelitatis & tenebrss
transierunt. Qd mane ut mͥ esset: iniscdia
quidẽ tua preuenit me. Sed quia restat
illa clarificatio. ubi illuminabuntur occul¬
ta denebratum. & manifestabunt᷑ cogita-¬
tiones cordis: et laus erit unicuiq ate: nc̃
inista uita. inista peregrinatione. inhac luce
fidei. quȩ incomparatione tenebrarũ infi¬
delium iam dies ẽ s incomparatione diei
ubi uidebimus facie ad faciem ad huc nox
ista ferueseat & exerccatur oratio. qđ nob
qͣntum expediat. nullis ut opinor uerbis
explicari potest. differtur bonum. qđ in
eternum dabitur: et mala transitoria cre¬
brescunt. Ideo sequitur. Ut quid dñe rep¬
pulisti orationem meã: Hoc et in illis uer
me dereliquisti: Causa cognoscenda pro¬

Expanded text:
e sunt, me in occultis vocando, et suscie sunt, me in occultis vocando, et suscitando, et trahendo, a tenebris eduxisset, et ad lumen fidei perduxisset. Ideo sequitur: «Et mane oratio mea praeveniet te.» Jam mane, posteaquam nox infidelitatis et tenebrae transierunt. Quod mane ut mihi esset, misericordia quidem tua praevenit me: sed quia restat illa clarificatio, ubi illuminabuntur occulta tenebrarum, et manifestabuntur cogitationes cordis, et laus erit unicuique a te ; nunc in ista vita, in ista peregrinatione, in hac luce fidei, quae in comparatione tenebrarum infidelium jam dies est, sed in comparatione diei ubi videbimus faciista fervescat et exerceatur oratio, quod nobis quantum expediat, nullis, ut opinor, verbis explicari potest; differtur bonum quod in aeternum dabitur, et mala transitura crebrescunt. Ideo sequitur: «Utquid, Domine, repulisti orationem meam?» Hoc et in illis verbe; utquid me dereliquisti» ? Causa cognoscenda pro
Abbreviated transcription (Latin):
modo autẽ inuocabunt inquẽ ñ credidunt:
Aut quomͦ credent quem ñ audierunt: Quomͦ
autem audient sine predicante: Aut qͦmͦ
predicabunt nͥ mittantur: Sicut scriptũ
ẽ. Quam speciosi pedes eoꝵ qui annunti¬
ant pacem: qui annuntiant bona. Ipsis̃
medici curantes alatronib sautiatũ: sed
dñs eum ꝑdurit adstabulum. quia ipsi
sunt etiã oꝑantes in agro dnico. Nec tam̃
qui plantat ẽ aliquid aut qui rigat: s
qui incrementum dat ds̃. Idco et ego ad
dñm clamaui: hoc ẽ. dñm ut saluus es¬
sem inuocaui. Quomͦ autem inuocarem.
nͥ crederem: Quomͦ crederem nͥ audirem:
Sed ut audita crederem ipse me attrarit.
quia mocculto amorte cordis ñqͥlibet
medicus. s ipse excitauit. Nanq multi
audicrunt: quia momnẽ terram exut sonꝰ¬
et infines orbis terre uerba eoꝵ. Sed non
omnium ẽ. fides: et nouit dñs qui sunt eiꝰ
Ac ꝑhoc nec credere potuissem. nͥ me dei
tuos. & uocat ea quȩ non sunt. tanquã ea

Expanded text:
modo autem invocabunt, in quem non crediderunt? aut quomodo credent quem non audierunt? Quomodo autem audient sine praedicante? aut quomodo praedicabunt, si non mittantur? sicut scriptum est, Quam speciosi pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona» ! Ipsi sunt medici curantes a latronibus sauciatum; sed Dominus eum perduxit ad stabulum : quia ipsi sunt etiam operantes in agro Dominico; nec tamen qui plantat est aliquid, aut qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Ideo et ego ad Dominum clamavi; hoc est, Dominum ut salvus essem invocavi. Quomodo autem invocarem, nisi crederem? quomodo crederem, nisi audirem? Sed ut audita crederem, ipse me attraxit; quia in occulto a morte cordis non quilibet medici, sed ipse excitavit. Nam multi audierunt; quia in omnem terram exiit sonet in fines orbis terrae verba eorum : sed non omnium est fides ; et novit Dominus qui sunt ejus . Ac per hoc, nec credere potuissem, nisi me Dei tat, et vocat ea quae non sunt, tanquam qua
Abbreviated transcription (Latin):
abrahe semen estis. Et si mȩternum accepturi
hereditatem: ponet inscłm scli semen eius: &
thronum eius sicut dies cęli. Throni regũ tertt¬
norum: sicut dies terrȩ. Auii sunt dies cęli: alii
sunt dies. terrȩ. Dies celi anni illi sunt deqͥb
dicitur. Tu autem idem ipse es & anni tui non
deficient. Dies terrȩ succedentib urgentib p̃¬
cedentes excluduntur. Nec qui succedunt ma¬
nent: s ueniunt ut eant: & pene antequam
ueniant cunt. Ita dies terrȩ sunt. Dies autem
cientes. nec initium habent nec terminum:
nec ullus ibi dies angustatur inter hesternũ
& crastinum. Nemo sibi expectat futurum: ne¬
mo ibi ꝑdit preccritũ: sed dies cęli semꝑ presen¬
tes sunt. ubi erit thronus cuis inȩternum. Qd
restat si placet seruemus: qm̃ longus ẽ psalm̾.
et adhuc uohiscum aliquid innomine. xp̃i auc¬
tum sumus. Reficite gͦ iriires: non dico animi
ut̃i. Iam uideo qdł amimo infanigabiles estoi

Expanded text:
Abrahae semen estis : et si in aeternum accepturi Abrahae semen estis : et si in aeternum accepturi haereditatem, ponet «in saeculum saeculi semen ejus. Et thronum ejus sicut dies coeli.» Throni regum terrenorum sicut dies terrae. Alii sunt dies coeli, alii sunt dies terrae. Dies coeli anni sunt illi de quibus dicitur: «Tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient» . Dies terrae succedentibus urgentur, praecedentes excluduntur, nec qui succedunt manent; sed veniunt ut eant, et pene antequam veniant eunt. Ita sunt dies terrae. Dies autem cientes, nec initium habent nec terminum; nec ullus ibi dies angustatur inter hesternum et crastinum: nemo ibi exspectat futurum, nemo ibi perdit praeteritum; sed dies coeli semper praesentes sunt, ubi erit thronus ejus in aeternum. Quod restat, si placet, servemus; quoniam longus est Psalmus, et adhuc vobiscum aliquid in nomine Christi acturi sumus. Reficite ergo vires; non dico animi vestri, nam video quod animo infatigabiles estis:
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscite. Etponam inmari manum eius.
Hoc ẽ dñabitur gentib. Et influminib dex¬
teram eius. flumina currunt inmare:cupi¬
di homines mamartudinem huius scłi ꝓ-¬
labuntur. Omnia tamen genera ista: xp̃o
m̃s estu: ds m̃s et susceptor salutis meȩ. Et
ego primogenitum ponam eum: excelsum
apud reges terre. Martẏres nr̃i quoꝵ nata¬
litia celebramiis sanguinem suum ꝓpt̃ hȩc
credita & nondum uisa fuderunt: quan¬
to fortiores nos ec̃ debemus uidendo ꝑ qd̃
illi crediderunt: Excelsum enim apud re¬
ges derrȩ: illi nondum uiderunt. xp̃m. Ad¬
huc principes conueniebant inunum aduer¬
sus dñm: et aduersus xp̃m cius. Nondum
impletum erat: qđ in ipso psalmo sequitur.
& nunc reges intelligite: erudimini om̃s qui
iudicatis terram. Iam ergo factus ẽ. xp̃c exccl¬
le ipsi. Propt̃ ipsũ fidele testam̃tum: in ipso
mediatum ẽ testamentum. Ipse mediator te¬
stamenti: ipse signator destamenti. ipse fide
utiq semen: quȩ est hereditas eius: semeN

Expanded text:
s. 26. Et ponam in mari manum ejus:» hoc est, dominabitur Gentibus. «Et in fluminibus dexteram ejus.» Flumina currunt in mare; cupidi homines in amaritudinem hujus saeculi prolabuntur: omnia tamen genera ista Christo meus es tu, Deus meus et susceptor salutis meae. Et ego primogenitum ponam eum, excelsum apud reges terrae.» Martyres nostri, quorum natalitia celebramus, sanguinem suum propter haec credita et nondum visa fuderunt: quanto fortiores nos esse debemus, videndo quod illi crediderunt? Excelsum enim apud reges terrae illi nondum viderant Christum; adhuc principes conveniebant in unum, adversus Dominum et adversus Christum ejus: nondum impletum erat quod in ipso psalmo sequitur, «Et nunc, reges, intelligite; erudimini omnes qui judicatis terram» . Jam ergo factus est Christus excelle ipsi.» Propter ipsum, fidele testamentum; in ipso mediatum est testamentum; ipse mediator testamenti, ipse signator testamenti, ipse fidejutique semen ejus, quae est haereditas ejus, semen
Abbreviated transcription (Latin):
iusti. cum uiderint qđ mͦ non iudentesci¬
dunt. Lusticia et iudicium preparatio sedis
uenturum timerem: nisi antecederet te m¬
scdia et ueritas tua. Quid timeã infine ul¬
dicia tua: quando p̃cedente miscdia tea
deles peccata mea: & exhibendo uentatem

Expanded text:
justi, cum viderint quod modo non videntes crjusti, cum viderint quod modo non videntes credunt. «Justitia et judicium praeparatio sedis dicium tuum venturum timerem, nisi antecederet te misericordia et veritas tua: quid timeam in fine judicia tua, quando praecedente misericordia tua deles peccata mea, et exhibendo veritatem
Abbreviated transcription (Latin):
nitur submodio: s suꝑ candelabrum ui¬
niens lumen thabor. Hermon autem in¬
terpretatur anathema euis. Merito uenit
lumen: & factum ẽ anathena eius. Cur:
nͥ diaboli. uulnerati suꝑbi: Ut gͦ illumi¬
naremur abste datum ẽ ut anathema no¬
bis esset qui nos insuo errore et suꝑbia de¬
tinebat: adte nobis ẽ. Ergo thabor ethet¬
moniim innomine tuo exultabunt. Hon
inmeritis. suis: sed innomine tuo exultab̃.
Dicent enim isti: non nobis dñe non nobis:
s: nomini tuo da głam: ꝓpter mare sȩui¬
ens: ne forte dicant gentes. ubi d̃s eorum.
aliquid arroget. Tuum brachium eum
potentia. Ate facti sumus: ate defensi sum̃.
occulta sunt ista. Et de iudicio tuo d̃s
inalio psalmo: ꝓ occultis filii: erit manife¬
statio iudicii tui & iusticiȩ tuȩ. Ponentur
quidam addexteram. quidã adsinistram:
et expauescent infideles cum uiderint qd
modo irridentes non credunt. Gaudebũ

Expanded text:
nitur sub modio, sed super candelabrum, venitur sub modio, sed super candelabrum, veniens lumen Thabor. Hermon autem interpretatur Anathema ejus. Merito venit lumen et factum est anathema ejus. Cujus, nisi diaboli, vulnerati, superbi? Ut ergo illuminaremur, abs te datum est; ut anathema nobis esset qui nos in suo errore et superbia detinebat, a te nobis est. Ergo «Thabor et Hermon in nomine tuo exsultabunt:» non in meritis suis, sed «in nomine tuo.» Dicent enim isti, «Non nobis, Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam;» propter mare saeviens: «ne forte dicant Gentes, Ubi est Deus eoaliquid arroget. «Tuum brachium cum potentia:» a te facti sumus, a te defensi sumus.occulta sunt ista. Et de judicio tuo dicitur in alio psalmo, «Pro occultis filii» . Erit manifestatio judicii tui et justitiae tuae. Ponentur quidam ad dexteram, et quidam ad sinistram : et expavescent infideles, cum viderint quod modo deridentes non credunt; gaudebunt
Abbreviated transcription (Latin):
excedit modum positum acreatore qui fȩcit
omnia: Quid gͦ timeo aquilonem: qͥd ti¬
meo maria: Est quidẽ inaquilone diabolus.
qui dixit: ponam sedem meam in aquilone:
et ero similis altissimo. S humiliasti sicut
uulneratum suꝑbum. Ergo qđ inillis tu fȩ¬
cisti. plus ualet addampnationem tuam:
quam illorum uoluntã ad malitiam suã.
aquilonem & mare tu cieasti. Thabor ether¬
mon innomine tuo exultabunt. Montes
isti intelliguntur: s aliquid significant.
Thabor etherhon innomine tuo exultabt̃.
Thabor. interpretatur ueniens lumen. Sed
unde ueniens lumen de quo dictum est uoᷤ
estis lumen mundi: nisi ab illo de qͦ dictũ
ẽ. trat lumen uerum qđ illuminat omnẽ
hominem uenientem inhunc mundũ:
Illud gͦ lumen qđ ẽ mundi lumen: ab il¬
lo lumine uenit. qđ non aliunde accendit᷑:
ut timendum sit ne extinguatur. Ergo ue¬
nit lumen abillo: lucerna illa quȩ non po¬

Expanded text:
excedit modum positum a Creatore, qui fecit excedit modum positum a Creatore, qui fecit omnia? Quid ergo timeo aquilonem? quid timeo maria? Est quidem in aquilone diabolus, qui dixit, «Ponam sedem meam in aquilonem, et ero similis Altissimo» ; sed humiliasti sicut vulneratum superbum. Ergo quod in illis tu fecisti, plus valet ad dominationem tuam, quam illorum voluntas ad malitiam suam. «Aquilonem et maria tu creasti.» 13. «Thabor et Hermon» «in nomine tuo exsultabunt.» Montes isti intelliguntur, sed aliquid significant. «Thabor et Hermon in nomine tuo exsultabunt.» Thabor interpretari dicitur Veniens lumen. Sed unde venit lumen de quo dictum est, «Vos estis lumen mundi» ; nisi ab illo de quo dictum est, «Erat lumen verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum» ? Illud ergo lumen quod est lumen mundi, ab illo lumine venit quod non aliunde accenditur, ut timendum sit ne exstinguatur. Ergo venit lumen ab illo, lucerna illa quae non po
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓstratus. Tu humiliasti sicut uulneratum
suꝑbum. Humiliatus es. et humiliasti: uul¬
neratus es & uulnerasti. Neq enim eum ñ
uulneraret sanguis tuuus qui fusus ẽ. ut dele¬
ret cyrographum peccatoꝵ. Unde enim suꝑ¬
biebat: nisi quia cautionem contra nos te¬
nebat: Hanc tu cautionem: hoc cyrogra¬
phum: tuo sanguine deleiusti. Illum eigo
uulnerasti: cui tot abstulisti. Uulneratum
enim intelligas diabolum: ñ penetrata car¬
ne quã non habet: s ꝑcusso corde ubi suꝑ
pluuint: suꝑ terram pluant. Tui sunt cȩli.
ꝑ quos predicata ẽ. ueritas incireuitu tuo:
tua ẽ terra quȩ excipit ueritatem incireui¬
tu tuo. Deniq quid illa pluuia factum ẽ
Orbem terrarum & plenitudinem eius tu fun¬
dasti: aquilonem & mare tu creasti. Non enĩ
aliquid contra te ualet: contra creatorẽ suũ.
Etmalicia quidem sua ꝑsuȩ uoluntatis ꝑuer¬
sitatem seiure potest mundus: minquid tam̃

Expanded text:
prostratus. «Tu humiliasti sicut vulneratum prostratus. «Tu humiliasti sicut vulneratum superbum.» Humiliatus es, et humiliasti; vulneratus es, et vulnerasti: neque enim eum non vulneraret sanguis tuus, qui fusus est ut deleret chirographum peccatorum. Unde enim superbiebat, nisi quia cautionem contra nos tenebat? Hanc tu cautionem, hoc chirographum tuo sanguine delevisti : illum ergo vulnerasti, cui tot abstulisti. Vulneratum enim intelligas diabolum, non penetrata carne, quam non habet; sed percusso corde, ubi suppluunt, super tuam pluunt. «Tui sunt coeli,» per quos praedicata est veritas in circuitu tuo: «tua est terra,» quae excepit veritatem in circuitu tuo. Denique quid de illa pluvia factum est? «Orbem terrarum et plenitudinem ejus tu fundasti; aquilonem et maria tu creasti.» Non enim aliquid contra te valet, contra Creatorem suum. Et malitia quidem sua, per suae voluntatis perversitatem saevire potest mundus; numquid tamen
Abbreviated transcription (Latin):
incireuitu tuo: non timeant rabidos fluc¬
tus: tu dominaris potestatis maris. Moue¬
tur quidẽ mare & contradicit mare: ꝑstre¬
pit mare: sed fidelis ds̃ qui non uos sinat
temptari supta id qđ potestis. Quia ergo
supra id qđ potestis. Mlotum fluctuũ eius
tu mitigas. Deniq ut plararetur mare im¬
mo ut eneruaretur maris rabies quid in
ipso mari fecisti: Tu humiliasti sic̃ uulne¬
ratum suꝑbum. Est quidem suꝑb dra¬
co inmari: de quo alla scriptura dicit:
mandabo draconi ibi ut mordeat eum.
Est draco de quo dicitur. Oraco hic quẽ
finxisti adilludendum ei: cuius caput con¬
tundit suꝑ aquam. Tu inquit humiliasti
sicut uulneratum suꝑbum. Humiliasti te
credens autem ineum factus ẽ paruus .
Dum nutritur pariuuis exemplo magni facti
humilitatis exemplo: didicerunt homineᷤ
dampnare suꝑbiam suam: imitari humili¬
tatem .xp̃i. Ita gͦ ille ꝑdendo quos tenebat:
etiam ipse humiliatus ẽ: non correctus s

Expanded text:
in circuitu tuo, non timeant rabidos flucin circuitu tuo, non timeant rabidos fluctus: «Tu dominaris potestati maris.» Movetur quidem mare, contradicit mare, perstrepit mare; sed fidelis Deus, qui non vos sinat tentari supra id quod potestis . Quia ergo supra id quod potestis: «Motum autem fluctuum ejus tu mitigas.mo ut enervaretur rabies maris, quid in ipso mari fecisti? «Tu humiliasti sicut vulneratum superbum.» Est quidam superbus draco in mari, de quo alia Scriptura dicit, «Mandabo draconi ibi ut mordeat eum» ; est draco de quo dicitur, «Draco hic quem finxisti ad illudendum ei» : cujus caput contundit super aquam. «Tu,» inquit, «humiliasti sicut vulneratum superbum.» Humiliasti te,credens autem in eum factus est parvus. Dum nutritur parvus exemplo magni facti humilitatis exemplo, didicerunt homines damnare superbiam suam, imitari humilitatem Dei. Ita ergo ille perdendo quos tenebat, etiam ipse humiliatus est; non correctus, sed
Abbreviated transcription (Latin):
leo fremens: et suffocatus ẽ. ate. Hoc enim
prefiguratum ẽ. insamson: et illus u̾bis
meis sine nomine illius dictis non adcla¬
maretis: nͥ agnosceretis. Audistis enĩ: ut
illi qui soletis complui anubib dĩ. Ergo ue¬
ritas tua incircuitu tuo. S quando sine
ꝑsecutionib quando sine contradictioni¬
bus cum dictum sit eũ natum insignũ
cui contradicitur: Quia gͦ illa gens ubi
nasci. ubi conuersari uoliusti tanquam
derra erat separata afluctib gentium.
ut appareret arida compluenda: reliquȩ
autem gentes mare erant. inamaritudi¬
ne sterilitatis suȩ. quid facient p̃dicatores
tui spargentes ueritatem tuã incucuitu tuo:
qm̃ fremunt fluctus maris: Quid faciunt:
Tu dñaris potestatis maris. Nam quid fac̃
mare seuiendo: ñ diem quem hodie celabra¬
mus: Martyres occidit: semina sanguinis
sparsit: seges ȩccłiȩ pullulauit. Secure gͦ
ꝑgant nubes: diffundant ueritatem tuã

Expanded text:
leo fremens, et suffocatus est a te. Hoc enim leo fremens, et suffocatus est a te. Hoc enim praefiguratum est in Samson : et illis verbis meis, sine nomine illius dictis, non acclamaretis, nisi agnosceretis; audistis enim, ut illi qui soletis complui a nubibus Dei. Ergo «veritas tua in circuitu tuo.» Sed quando sine persecutionibus, quando sine contradictionibus, cum dictum sit eum natum in signum cui contradicetur ? Quia ergo illa gens, ubi nasci, ubi conversari voluisti, tanquam terra erat separata a fluctibus Gentium, ut appareret arida compluenda, reliquae autem Gentes mare erant in amaritudine sterilitatis suae; quid faciunt praedicatores tui spargentes veritatem tuam in circuitu tuo, quoniam fremunt fluctus maris? quid faciunt? «Tu dominaris potestati maris.» Nam quid fecit mare saeviendo, nisi diem quem hodie celebramus? Martyres occidit, semina sanguinis sparsit, seges Ecclesiae pullulavit. Securae ergo pergant nubes; diffundant veritatem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
Magna potentia tua. Tu fecisti cȩlum et ter¬
ram. et omnia quȩ ineis sunt. s plus ẽ. mi¬
scdia tuaꝰ quȩ exhibuit ueritatem tuã in
circuitu tuo. Si enim ibi solũ p̃dicareris.
ubi nasci. ubi pati. ubi. resurgere unde ascen¬
dere uoliuisti: impleta eẽt illa ueritas ꝓmis¬
sionis dĩ : ad confirmandas ꝓmissiones pa¬
expanderetur: et ab illo loco ubi apparere
uoliusti incircuitu diffunderentur. Tu qui¬
dem uullo loco denube ꝓpria intoniusti:
sadrigandum incircuitu gentium alias
nubes misisti. Uere potens implesti qđ dixisti:
amodo uidebitis filium hominis uenientẽ
innubib cęli. Potens es dñe: et ueritas tua
incirtuitu tuo. S eum ceꝑit ueritas tua
incircuitu tuo p̃dicari: utiq fremuerunt
gentes: et popłi meditati sunt inania: asti¬
terunt reges terrȩ & principes conuenerũt
eius. Utiq cum cȩpisset uertias tua p̃dica¬
ri incireuitu tuo: tanquam uenires addu¬
cendam conuigem exalienigenis. occurrit

Expanded text:
et terram, et omnia quae in eis sunt: sed plus est misericordia tua, quae exhibuit veritatem tuam in circuitu tuo. Si enim ibi solum praedicareris, ubi nasci, ubi pati, ubi resurgere, unde ascendere voluisti; impleta esset illa veritas promissi Dei, «ad confirmandas promissiones paexpanderetur, et ab illo loco ubi apparere voluisti, in circuitu diffunderetur. Tu quidem in illo loco de nube propria intonuisti, sed ad rigandum in circuitu Gentium alias nubes misisti. Vere potens implesti quod dixisti, «Amodo videbitis Filium hominis venientem in nubibus coeli» . «Potens es, Domine, et veritas tua in circuitu tuo.» 10. Sed cum coepit veritas tua in circuitu praedicari, utique fremuerunt Gentes, et populi meditati sunt inania; astiterunt reges terrae, et principes conveneruejus . Utique cum coepisset veritas tua praedicari in circuitu tuo, tanquam venires ad ducendam conjugem ex alienigenis, occurrit