comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mentibus dñs pascitur: quȩ ꝑ
respectum grẽ temperate. cor¬
poralibus desideriis ñ uruntur:
Plus gͦ penitens mulier pascebat
intus. qͣm phariseus dñm pasce¬
bat foras: quia ab estu carnaliũ.
quasi hynnulus. redemptor nr̃
ad illius mentẽ fugerat: quã.
post uitiorum ignem. peniten¬
tiȩ umbra temperabat: Pense¬
mus. quantȩ pietatis fuerit. pec¬
catricem mulierem. ñ solum ad
se admittere: s ei etiam ad tan¬
gendum pedes prebere. Consi¬
deremus grãm misericordis dĩ:
et dampnemus multitudinem
reatus nr̃i Ecce. peccatores uidae.
et sustinet: resistentes tolerat:
ettam̃ cotidie ꝑ euuangłium
clementer uocat Confessionem
nrãm ex puro corde desiderat:
& cuncta quȩ deliquimus. re-¬
laxat Temperauit nobis distri¬
ctionem legis: misericordia re¬
demptoris In illa quippe scͥptũ
ẽ: si quis hoc uel illud fecerit.
morte moriatur: si quis hȩc uł
illa fecerit. lapidibus obruatur:

Expanded text:
mentibus Dominus pascitur, quae per mentibus Dominus pascitur, quae per respectum gratiae temperatae corporalibus desideriis non uruntur. Plus ergo poenitens mulier pascebat intus quam Pharisaeus Dominum pascebat foris, quia ab aestu carnalium quasi hinnulus Redemptor noster ad illius mentem fugerat, quam post vitiorum ignem poenitentiae umbra temperabat. 8. Pensemus quantae pietatis peccatricem mulierem non solum ad se admittere, sed ei etiam ad tangendum pedes praebere. Consideremus gratiam misericordis Dei, et damnemus multitudinem reatus nostri. Ecce peccatores videt et sustinet, resistentes tolerat, et tamen quotidie per Evangelium clementer vocat. Confessionem nostram ex puro corde desiderat, et cuncta quae delinquimus relaxavit. Temperavit nobis districtionem legis misericordia Redemptoris. In illa quippe scriptum est: Si quis hoc vel illud fecerit, morte moriatur. 1598 Si quis haec vel illa fecerit, lapidibus obruatur .
Abbreviated transcription (Latin):
prandium dñs discumbebat:s
apud penitentem mulierem. m̃tis
epulis delectabatur: Apud pba¬
riseum ueritas pascebatur foras:
apud peccatricem mulierem sed
conuersam. pascebatur intus:
Unde et ei sc̃a ȩccłia. quẽ sub specie
hynuli ceruorum querit: incan¬
ticis canticorum dicit: Indica mͥ
quem diligit anima mea: ubi pa¬
scas: ubi cubes in meridie Cer¬
uorum quippe hymulus. dñs
appellatur: iuxta assumptam
carnem. antiquoꝵs filius pacrũ
Feruentior uͦ in meridie estus ar-¬
descit: et umbrosum locum hyn¬
nulus querit: quem. estus igne
ñ afficit In illis gͦ cordib dñs
requiescit. quȩ amor p̃sentis scli
non incendit: quȩ carnis deside¬
tia non exirunt: quȩ incensa fius
anxietatibus. in huius mundi con-¬
cupiscentiis non arescunt: Alnde.
et mariȩ dicitur: Sp̃s sc̃s super¬
ueniet in te: & uirtus altissimi
obumbrabit tibi Umbrosa gͦ
loca. in meridie ad pascendum
hynnulus inquirit: quia talib

Expanded text:
prandium Dominus discumbebat, sed prandium Dominus discumbebat, sed apud poenitentem mulierem mentis epulis delectabatur. Apud Pharisaeum Veritas pascebatur foris, apud peccatricem mulierem, sed tamen conversam, pascebatur intus. Unde et ei sancta Ecclesia, quem sub specie hinnuli cervorum quaerit, in Canticis canticorum dicit: Indica mihi quem diligit anima mea, ubi pascas, ubi cubes in meridie . Cervorum quippe hinnulus Dominus appellatur, juxta assumptam carnem antiquorum filius patrum. Ferventior vero in meridie aestus ardescit, et umbrosum locum hinnulus quaerit, quem aestus igne non afficit. In illis ergo cordibus Dominus requiescit, quae amor praesentis saeculi non incendit, quae carnis desideria non exurunt, quae incensa suis anxietatibus in hujus mundi concupiscentiis non arescunt. Unde et Mariae dicitur: Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi . Umbrosa ergo loca in meridie ad pascendum hinnulus quaerit, quia talibus
Abbreviated transcription (Latin):
gnatur Unde & ꝑ paulum dici¬
tur: Caput xp̃i. ds̃. In deo qͥppe.
& non se quasi in homine cre-¬
dere: iudaicus popłs fatebatur:
Sed phariseo dicitur: oleo caput
meum ñ unxisti: quia ipsam
quoq diuinitatis potentiam.
in qua se iudaicus popłs crede¬
re spopondit: digna laude pre-¬
dicare neglexit: Hec autem un¬
guento unxit pedes meos: quia
dum incarnationis eius¬
quim mysterium gencilitas cre-¬
didit: summa laude. etiam
eius ima predicauit Sed iam re¬
demptor nr enumerata bona
concludit: cum ꝑ sententiam
subdit Propt̃ quod dico tibi:
remittuntur ei peccata multa:
qm̃ dilexit multum Ac si aꝑtę
dicat Et si durum ẽ ualde quod
coquitur: abundat tam̃ amoris
ignis. quo etiam dura consumantͥ
Libet inter hȩc considerationem
tantȩ pietatis intueri: peccatricis
mulieris opera s penitentis. qua
estimatione ueritas apud se seruat.
que. eius aduersario. sub tanta di¬
stͥbutione enimerat: Nd pharisei

Expanded text:
gnatur. Unde et per Paulum dicignatur. Unde et per Paulum dicitur: Caput Christi, Deus . In Deo quippe, et non in se quasi in homine, credere Judaicus populus fatebatur. Sed Pharisaeo dicitur, Oleo caput meum non unxisti, quia ipsam quoque divinitatis ejus potentiam, in qua se Judaicus populus credere spopondit, digna laude praedicare neglexit. Haec autem unguento unxit pedes meos, quia dum incarnationis ejus mysterium gentilitas credidit, summa laude etiam ejus ima praedicavit. Sed jam Redemptor noster enumerata bona concludit, cum per sententiam subdit: Propter quod dico tibi: Remittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum. Ac si aperte dicat: Et si durum est valde quod coquitur, abundat tamen amoris ignis quo etiam dura consumantur. 7. Libet inter haec considerationem tantae pietatis intueri. Peccatricis mulieris opera, sed poenitentis, qua aestimatione Veritas apud se servat, quae ejus adversario sub tanta distributione enumerat. Ad Pharisaei
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. lacrimarum humor intͣ nos:
quia uidelicet infidelis ille po¬
pulus. nec ea quȩ extra se erari.
unqͣm ꝓ domino tribuit: con-¬
uersa audem gentilitas. pro eo
ñ solum rerum substantiam: s
etiam sanguinem fudit Oscu-¬
lum michi non dedisti: hȩc au¬
tem. ex quo intiauit. ñ cessauit
osculari pedes meos Osculum
quippe: dilectionis est signum:
Et infidelis ille popłs. deo oscu-¬
lum ñ dedit: quia ex cari:¬
tate eum amare noluit: iptũ e¬
cui ex timore seruiuit. U¬
cata autẽ gentilitas. redempto¬
ris sui uestigia osculari nͣcessat:
quia in eius continuo amore¬
suspirat Unde. & sponsȩ uoce.
de eodem redemptore suoin
canticis canticorum dicit᷑ Oscu¬
letur me: osculo oris sui Oscu¬
lum rectȩ conditoris sui deside¬
rat: quȩ se ei obsequi ꝑ amorem
parat Oleo caput meũ ñ unxisti:
Si pedes dñi mysterium in carna¬
tionis eius accipimus: congrue
ꝑ caput illius. ipsa diuinitas desi¬

Expanded text:
est, lacrymarum humor intra nos, est, lacrymarum humor intra nos, quia videlicet infidelis ille populus nec ea quae extra se erant unquam pro Domino tribuit; conversa autem gentilitas pro eo non solum rerum substantiam, sed etiam sanguinem fudit. Osculum mihi non dedisti; haec autem ex quo intravit, non cessavit osculari pedes meos. Osculum quippe dilectionis est signum. Et infidelis ille populus Deo osculum non dedit, quia ex charitate eum amare noluit, cui ex timore servivit. Vocata autem gentilitas Redemptoris sui vestigia osculari non cessat, 1597 quia in ejus amore continuo suspirat. Unde et sponsae voce de eodem Redemptore suo in Canticis canticorum dicitur: Osculetur me osculo oris sui . Osculum recte conditoris sui desiderat, quae se ei obsequi per amorem parat. Oleo caput meum non unxisti. Si pedes Domini mysterium incarnationis ejus accipimus, congrue per caput illius ipsa divinitas desi
Abbreviated transcription (Latin):
manus necessaria tribuit: animꝰ
a dilectione torpescat Potest qͦq
ꝑ pedes. ipsum mysterium in¬
carnationis eius intelligi: quo
diuinitas t̾ram detigit. quia car¬
nem sumpsit Uerbum enim
caro factum ẽ: et habitauit in
nobis: Osculamur igitur re-¬
demptoris pedes: cum myste¬
rium incarnationis eius. ex to-¬
to corde diligimus Unguento
pedes ungimus: cum ipsam
humanitatis eius potentiam.
sacri eloquii bona opinione p̾¬
dicamus Sed hoc phariseus
uidst. & inuidst: quia cum ui¬
daicus popłs gentilitatem dm̃
predicare conspicit: sua apud
se malicia tabescit Sed redem¬
ptor nr̃ facta eius mulieris.
quasi bona gentilitatiᷤ enum̾at. uit
in qͦ malo iudaicuᷤ ppłs iaceat ag-¬
noscat Nam sic phariseus re¬
tunditur: ut ꝑ eum. sic̃ diximꝰ
pfidus ille popłs ostendatur:
Intraui in domũ tuam: aquam
pedibus meis non dedisti: hȩc
autem. lacrimis rigauit pedes
meos Aqua quippe extranos

Expanded text:
manus necessaria tribuit, animus manus necessaria tribuit, animus a dilectione torpescat 6. Potest quoque per pedes ipsum mysterium incarnationis ejus intelligi, quo divinitas terram tetigit, quia carnem sumpsit. Verbum enim caro factum est, et habitavit in nobis . Osculamur ergo Redemptoris pedes, cum mysterium incarnationis ejus ex toto corde diligimus. Unguento pedes ungimus, cum ipsam humanitatis ejus potentiam sacri eloquii bona opinione praedicamus. Sed hoc Pharisaeus videt et invidet, quia cum Judaicus populus gentilitatem Deum praedicare conspicit, sua apud se malitia tabescit. Sed Redemptor noster facta ejusdem mulieris quasi bona gentilitatis enumerat, ut in quo malo Judaicus populus jaceat agnoscat. Nam sic Pharisaeus retunditur, ut per eum, sicut, diximus, perfidus ille populus ostendatur. Intravi in domum tuam, aquam pedibus meis non dedisti, haec autem lacrymis rigavit pedes meos. Aqua quippe extra nos
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑfluunt corpori Et quid.
abundans terrena substantia:
nisi capillorum speciem tenet:
Quȩ. dum ad usum necessitatis
superfluit: etiam abscisa non
sentit Capillis gͦ. pedes dm̃ter¬
gimus: quando sanctis eius qͥbꝰ
ex caritate compatimur: etiam
ex his quȩ nobis suꝑfluunt. mi¬
seremur: quatinus sic mens ꝑ
compassionem doleat: ut etiam
larga manus. affectum doloris
ostendat Buigat namq lacͥmis
redemptoris pedes. sed capillis
suis non tergit: qui utcumq
ꝓrimorum dolori compacitur:
sed tamen eis. ex his quȩ sibi suꝑ¬
fluunt. non miseretur: Plorat.
et non dergit: qui uerba quidẽ
doloris tribuit: s ñ ministran¬
do quȩ desunt. uim doloris
minimȩ abscidit Osculatur
mulier pedes. quos dergit:
qd̾ nos quoq plenȩ agimus:
si studiosȩ diligimus. quos ex
largitate continemus: ne gra¬
uis nobis sit necessitas ꝓxi¬
mi: ne ipsa eius indigentia quȩ
sustentatur. fiat onerosa: & cum.

Expanded text:
superfluunt corpori. Et quid superfluunt corpori. Et quid abundans terrena substantia, nisi capillorum speciem tenet? Quae dum ad usum necessitatis superfluit, etiam abscissa non sentit. Capillis ergo pedes Domini tergimus, quando sanctis ejus, quibus ex charitate compatimur, etiam ex his quae nobis superfluunt, miseremur, quatenus sic mens per compassionem doleat, ut etiam larga manus affectum doloris ostendat. Rigat namque lacrymis Redemptoris pedes, sed capillis suis non tergit, qui utcunque proximorum dolori compatitur, sed tamen eis ex his quae sibi superfluunt non miseretur. Plorat et non tergit, qui verba quidem doloris tribuit, sed non ministrando quae desunt vim doloris minime abscidit. Osculatur mulier pedes quos tergit. Quod nos quoque plene agimus, si studiose diligimus quos ex largitate continemus, ne gravis nobis sit necessitas proximi, ne ipsa nobis ejus indigentia quae sustentatur fiat onerosa, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
lari non desiit: Nos gͦ nos illa
mulier expressit: si toto corde
ad dñm post peccata redeamꝰ:
si eius penitentiȩ luctus imicem᷑.
Q uid namq unguento: nisibo¬
nus odor opimonis exprimit᷑:
Unde. & paulus dicit Ap̃i bonꝰ
odor sumus deo: inomni loco.
Si igitur recta opera agimus.
quibus opimonis bonȩ odore
eccłiam respergamus: quid in
domini corpore. nisi unguen¬
tum fundimnus: Sed secus pe¬
des: mulier stecit Contra pedes
enim dm̃ stetimus: cum in pec¬
catis positi. eius itmeribus re¬
nitebamur: Sed si ad ueram
penitentiam post peccata con¬
uertimur: iam retro. secus pe
des stamus: quia eius uestigia
sequimur: quẽ impugnabamꝰ.
Lacrimis mulier pedes rigat:
qđ nos quoq ueraciter agimꝰ:
si quibuslibet ultimis menbris
dñi. ꝑ compassionis affectum
inclinamur: si scĩs eius in tri¬
bulatione compatimur: si eo¬
rum tristiciam. nr̃am putamꝰ
Capillis mulier pedes quos ri¬
gauerat. tersit Capilli quippe.

Expanded text:
lari non desiit. Nos ergo, nos illa lari non desiit. Nos ergo, nos illa mulier expressit, si toto corde ad Dominum post peccata redeamus, si ejus poenitentiae luctus imitemur. Quid namqnae odor opinionis exprimitur? Unde et Paulus dicit: Christi bonus odor sumus Deo in omni loco . Si igitur recta opera agimus, quibus opinionis bonae odore Ecclesiam respergamus, quid in Domini corpore nisi unguentum fundimus? Sed secus pedes mulier stetit. Contra pedes enim Domini stetimus, cum in peccatis positi, ejus itineribus retinebamur. Sed si ad veram poenitentiam post peccata convertimur, jam retro sedes stamus, quia ejus vestigia sequimur quem impugnabamus. Lacrymis mulier pedes ejus rigat. Quod nos quoque veraciter agimus, si quibuslibet ultimis membris Domini per compassionis affectum inclinamur, si sanctis ejus in tribulatione compatimur, si eorum tristitiam nostram putamus. Capillis mulier pedes quos rigaverat tersit. Capilli quippe
Abbreviated transcription (Latin):
pace: fides etenim saluam fe¬
cit: quia hoc quod petiit. pos
se accipere non dubitauit: S
ipsam quoq spei certitudinẽ
iam ab illo acceperat: a quo ꝑ
spem etiam salutem querebat
In pace autem ire precipit᷑: ut
a ueritatis itinere. in uiam scan¬
dali ulterius non diriuet᷑ Unde.
& per zachariam dicitur: Ad
dirigendos pedes nr̃os: in uiam
pacis Tunc enim gressus nr̃os
in uiam pacis dirigimus: qͣndo
per illud actionum iter ꝑgimꝰ:
in quo. ab auctoris nr̃i gra non
storica expositione transcurri-¬
mus: nunc si placet. ea quȩ di¬
cta sunt. mystico intellectu
disseramus Quem namq
phariscus de falsa iusticia pre¬
sumens. nisi iudaicum ppłm:
quem. peccatrix mulier. sed ad
uestigia domini ueniens & plo¬
rans. nisi conuersam gentilita¬
tem designat: Quȩ cum alaba¬
stro uenit: unguentum fudit:
retro secus pedes eius stecit.
lacrimis pedes rigauit: capillis
tersit: eosdemq quos infun-¬
debat et tergebat pedes. oscu¬

Expanded text:
pace. Fides etenim salvam fepace. Fides etenim salvam fecit, quia hoc quod petiit posse se accipere non dubitavit. Sed ipsam quoque spei certitudinem jam ab illo acceperat, a quo per spem etiam salutem quaerebat. In pace autem ire praecipitur, ut a veritatis itinere in viam scandali ulterius non derivetur. Unde et per Zachariam dicitur: Ad dirigendos pedes nostros in viam pacis . Tunc enim gressus nostros in viam pacis dirigimus, quando per illud actionum iter pergimus, in quo ab auctoris nostri gratia non storica expositione transcurrimus; nunc vero, si placet, ea quae dicta sunt mystico intellectu disseramus. Quem namque Pharisaeus de falsa justitia praesumens nisi Judaicum populum, quem peccatrix mulier, sed ad vestigia Domini veniens et plorans, nisi conversam gentilitatem designat? Quae cum alabastro venit, unguentum fudit, retro secus pedes Domini stetit, lacrymis pedes rigavit, capillis tersit, eosdemque quos infundebat et tergebat, pedes oscu
Abbreviated transcription (Latin):
lum mͥ ñ dedisti: hec autẽ ex qͦ
intrauit. non cessauit osculari
pedes meos Oleo caput meũ nͣ
unxisti: hec autẽ. unxit unguen¬
do pedes meos. Post enumera¬
tionem uͦ. subinfertur sententia
Propt̃qd̾. dico tibi: remittunt᷑ ei
credimus. nisi ignem: Et quid
culpam: nisi rubiginem: Unde.
nunc dicitur: Remictunt᷑ ei peccã
multa: quia dilexit multum:
Ac si apertȩ diceretur: Incendit
plenȩ peccati rubiginem: quia
ardet ualde. ꝑ amoris ignem:
Tanto namq amplius peccati ru¬
bigo consumitur: quanto pec¬
catoris cor magno caritatis
igne concrematur: Ecce ea quȩ
ad medicum uenerat egra sana¬
ta ẽ: sed de salute eius. adhuc
alii egrotant: Nam simul di-¬
scumbentes. conquesti sunt:
intra se dicentes Quis ẽ. hic qͥ
etiam peccata dimittit: Sed cȩ¬
lestis medicus egros non rep̾iscit:
quos. etiam de medicainento fi-¬
eri deteriores uidst: eam quam
sanauerat. ꝑ pietatis suȩ senden¬
tiam confirmat. dicens fides
tua te saluam fecit: uade in

Expanded text:
ec autem ex quo intravi non cessavit osculari pedes meos. Oleo caput meum non unxisti, haec autem unxit unguento pedes meos . » Post enumerationem vero subinfertur sententia: « Propter quod dico tibi, remittuntur ei credimus, nisi ignem? et quid culpam, nisi rubiginem? Unde nunc dicitur: Remittuntur ei peccata multa, quia dilexit multum. Ac si aperte diceretur: Incendit plene peccati rubiginem, quia ardet valide per amoris ignem. Tanto namque amplius peccati rubigo consumitur, quanto peccatoris cor magno charitatis igne concrematur. Ecce ea quae ad medicum venerat aegra sanata est, sed de salute ejus adhuc alii aegrotant. Nam simul discumbentes conquesti sunt, intra se dicentes: Quis est hic qui etiam peccata dimittit? Sed coelestis medicus aegros non despicit, quos etiam de medicamento fieri deteriores videt. Eam autem quam sanaverat per pietatis suae sententiam confirmat, dicens: Fides tua te salvam fecit, vade in
Abbreviated transcription (Latin):
rapere non ualet: quia eius m̃¬
bra effecti sumus: in quo. non
habet quicqͣm Sed quid pro¬
dest. quod eidem redemptori
nr̃o ꝑ fidem iungimur: si ab
eo morib disiungamur: Ipse
etenim dicit Non omis qui di¬
cit michi dñe dñe: intrabit
in regnum celorum Recta gͦ
Mala quȩ fecimus. ꝑ cocidiana
lamenta diluamus: transactas
nrãs nequitias. surgentia ab a¬
more dei & ꝓximi rect᷑a oꝑa
superent: Nulla quȩ possumꝰ
fr̃ibꝰ impendere bona. recuse¬
mus: neq enim aliter redem¬
ptoris nr̃i membra efficimur:
insi inherendo dõ& cõpatien¬
do ꝓximo: Sed quia ad amo¬
rem dei & ꝓximi. plerunq cor¬
da audientium plus exempla
qͣm uerba excitant: caritatiur̃ẽ
indicare studeo. qđ is qͥ presto
ẽ. filius m̃s epiphamus diaconꝰ.
isauria ꝓuintia exortus. in uici¬
na factum terra lẏcaoniȩ solet¬
Q narrare miraculum.

Expanded text:
rapere non valet, quia ejus membra effecti sumus, in quo non habet quidquam. Sed quid prodest quod eidem Redemptori nostro per fidem jungimur, si ab eo moribus disjungamur? Ipse etenim dicit: Non omnis qui dicit mihi, Domine, Domine, intrabit in regnum coelorum . Recta ergo Mala quae fecimus per quotidiana lamenta diluamus, transactas nostras nequitias surgentia ab amore Dei et proximi recta opera superent, nulla quae possumus fratribus impendere bona recusemus. Neque enim aliter Redemptoris nostri membra efficimur, nisi inhaerendo Deo, et compatiendo proximo. 10. Sed quia ad amorem Dei et proximi plerumque corda audientium plus exempla quam verba excitant, charitati vestrae indicare studeo quod is qui praesto est filius meus Epiphanius diaconus, Isauria provincia exortus, in vicina factum terra Lycaoniae solet narrare miraculum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuersi orem adicit: quid aliud ꝗͣ
lapidem suꝑ lapidem ponit.
Sed in destructa ciuitate suꝑ lapi¬
dem lapis ñ relinquit᷑: quia cũ
ad ultionem suam anima ducit᷑.
om̃is ab illa cogitationum suaꝵ
constructio dissipatur: Quȩ cur
hoc patiatur: adiungit᷑ Eo qd̃
ñ cognoueris tempꝰ uisitationis
tuȩ. Prauam namq animam:
omp̃s ds̃ multis modis uisita¬
re consueuit: Nam assiduȩ
hanc uisitat precepto: aliqͣn¬
do autẽ. flagello: aliquando
uͦ. miraculo: ut & uera quȩ ne¬
sciebat audiat: ettam̃ adhuc
suꝑbienꝰ atq condempnens. aut
dolore compuncta redeat: aut
beneficiis deuicta. malum qđ
fecit. erubescat Sed quia uisita¬
tionis suȩ tempꝰ minimȩ cogno¬
scit: illis in extremo uidȩ mimi¬
cis traditur. cum quib in ȩt̾no
iudicio. dampnationis ꝓpetuȩ
societate colligat᷑: sic̃ scͥptum ẽ.
Cum uadis cũ aduersario tuo ad

Expanded text:
perversiorem adjicit, quid aliud quam perversiorem adjicit, quid aliud quam lapidem super lapidem ponit? Sed in destructa civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima ducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio dissipatur. 5. Quae cur hoc patiatur adjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Pravam quamque animam omnipotens Deus multis modis visitare consuevit. Nam assidue hanc visitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera quae nesciebat audiat, et tamen 1648 adhuc superbiens atque contemnens, aut dolore compuncta redeat, aut beneficiis devicta malum quod fecit erubescat. Sed quia visitationis suae tempus minime cognoscit, illis in extremo vitae inimicis traditur, cum quibus in aeterno judicio damnationis perpetuae societate colligatur, sicut scriptum est: Cum vadis cum
Abbreviated transcription (Latin):
coangustabunt te undiq Osa¬
ligni quippe sp̃s. undiq animã
angustant: quando ei. non solum
oꝑis. uerumetiam loquutionis.
atq insuꝑ cogitationis iniquita¬
tes replicant: ut quȩ prius se ꝑ
multa dilatauit in scelere: ad ex¬
tremũ. de omnib angustetur in
retributione Sẽquicͣ Et ad t̾rã
consternent de: & filios tuos qui
in te sunt: Tunc anima ꝑ cog¬
nitionem reatus sui ad terrã con¬
sternitur: cum caro. quã uitam
suam credidit. redire ad puluerẽ
urgetur. Tunc in mortẽ filii illtꝰ
cadunt: cum cogitationes illici¬
tȩ. quȩ mͦ ex illa ꝓdeunt. in extrẽ¬
ma uitȩ ultione dissipant᷑: sicut
scriptum ẽ In illa die: peribunt
om̃s cogitationes eorum. Quȩ
scilicet durȩ cogitationes: incel¬
ligi etiam ꝑ lapidum significati¬
onem ualent: Nam sequit᷑: Et ñ
relinquent in te lapidem suꝑ la¬
pidem. Peruersa etenim mens.
cum ꝑuersȩ cogitationi adhuc

Expanded text:
coangustabunt te undique. Macoangustabunt te undique. Maligni quippe spiritus undique animam angustant, quando ei non solum operis, verum etiam locutionis atque insuper cogitationis iniquitates replicant, ut quae prius se per multa dilatavit in scelere, ad extremum de omnibus angustetur in retributione. Sequitur: Et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Tunc anima per cognitionem reatus sui ad terram consternitur, cum caro quam vitam suam credidit redire ad pulverem urgetur. Tunc in mortem filii illius cadunt, cum cogitationes illicitae quae modo ex illa prodeunt, in extrema vitae ultione dissipantur, sicut scriptum est: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae scilicet durae cogitationes intelligi etiam per lapidum significationem valent. Nam sequitur: Et non relinquent in te lapidem super lapidem. Perversa etenim mens cum perversae cogitationi adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
temperetur: Hinc namq scriptũ
ẽ: Beatus homo qui semꝑ ẽ paui¬
dus: qui uͦ mentis ẽ durȩ. corru¬
et in malum: Sequentis enim ira
iudicii. tanto tunc districtior
portabitur: quancõ nunc ꝙ int̃
culpas minimȩ timetur: Sequit᷑.
Quia uenient dies in te: & circun¬
dabunt de inimici tui uallo:
Qui unqͣm sunt humanȩ animȩ
maiores inimici. qͣm maligni
sp̃s:⁊ qui hanc a corpore exeuntẽ
obsident. quam in carnis amore
positam. deceptoriis delectatio¬
nibꝰ fouent: Quam. uallo cir¬
cundant: quia ante mentis eius
oculos reductis iniquitatibus
quas ꝑpetrauit: hanc ad socie¬
tatem suȩ dampnationis trahen-¬
des coartant: ut in ipsa iam ex¬
tremitate uicȩ dep̃hensa. & a
quib hostib circumclusa sit. ui¬
deat: ectam̃ euadendi aditum
inuenire ñ possit: quia oꝑari
iam bona ñ licet: quȩ. cum licu-¬
it agere contempsit: De quibs:
adhuc aptȩ quod sequit᷑ intelli¬
gi ualec Circundabunt te: &

Expanded text:
temperetur. Hinc namque scriptum temperetur. Hinc namque scriptum est: Beatus homo qui semper est pavidus; qui vero mentis est durae, corruet in malum . Sequentis enim ira judicii tanto tunc districtior portabitur, quanto nunc et inter culpas minime timetur. 4. Sequitur: Quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo. Qui unquam sunt humanae animae majores inimici, quam maligni spiritus, qui hanc a corpore exeuntem obsident, quam in carnis amore positam deceptoriis delectationibus fovent? Quam vallo circumdant, quia ante mentis ejus oculos reductis iniquitatibus quas perpetravit, hanc ad societatem suae damnationis trahentes coarctant, ut in ipsa jam extremitate vitae deprehensa, et a quibus hostibus circumclusa sit videat, et tamen evadendi aditum invenire non possit, quia operari jam bona non licet quae, cum licuit agere, contempsit. De quibus adhuc apte quod sequitur intelligi valet: Circumdabunt te, et
Abbreviated transcription (Latin):
ei ad pacem sunt. tunc in ama¬
ritudinem rixe uertent᷑: quia
rixari secum incipit. cur dam¬
pnationẽ quam patitur. ñ ex¬
paiit: cur a ꝓspiciendis malis
sequentib. oculos mentis clausit:
Unde ei dicitur Nunc autẽ ab¬
scondica sunt ab oculis tuis Per¬
uersa quippe anima. rebus p̃sen-¬
tibus dedita. in terrens uolupta-¬
tibus resoluta: abscondit sibi
mala sequentia: quia preuidere
futura refugit. quȩ presentẽ leci¬
ciam ꝑturbent: Dumq in p̃sen¬
tis uitȩ oblectatione se deserit:
quid aliud. qͣm clausis oculis: ad
ignem uadit: Unde. bene scri¬
ptum ẽ: In die bonorum: ne im¬
memor sis malorum: Et unde: ꝑ
paulum dicit᷑. Qui gaudent. tan-¬
qͣm ñ gaudentes sint: quia & si
qua ẽ. presentis temporis. ita ẽ.
agenda leticia : ut nunqͣm ama¬
ritudo sequentis iudicii recedat
a memoria: quatinus dum mens
pauida. extremae ultionis timore
transfigitur: quantum nunc p̃sens
lȩticia: tantum post. ira subsequens

Expanded text:
ei ad pacem sunt, tunc in amaei ad pacem sunt, tunc in amaririxari secum incipit: Cur damnationem quae patitur non expavit, cur a prospiciendis malis sequentibus oculos mentis clausit? Unde et dicitur: « Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. » Perversa quippe anima rebus praesentibus dedita, in terrenis voluptatibus resoluta, abscondit sibi mala sequentia, quia videre futura refugit, quae praesentem laetitiam perturbant; dumque in praesentis vitae oblectatione se deserit, quid aliud quam clausis oculis ad ignem vadit? Unde bene scriptum est: « In die bonorum ne immemor sis malorum . » Et unde per Paulum dicitur: Qui gaudent, tanquam non gaudentes sint , quia et si qua est praesentis temporis, ita est agenda laetitia, ut nunquam amaritudo sequentis judicii recedat a memoria, quatenus dum mens pavida extremae ultionis timore transfigitur, quantum nunc praesens laetitia, tantum post ira subsequens
Abbreviated transcription (Latin):
ptor nrͣ ꝑ electos suos agere
nullatenus cessat: cũ quosdã
ex bona uita. ad mores reꝓboᷤᷤ
ꝑuenisse considerat. Plangit
enim eos qui nesciunt cur
.plangant᷑: qui iuxta salomo¬
nis uerba. lȩtant᷑ cum male fẽ¬
cerint: & exultant in rebus
pessimis: Qui. si dampnationẽ
suam quȩ eis imminet agnouis¬
sent: semetipsos cum lacrimis
electorum plangerent: Bene
autẽ periture animȩ. sententia
quȩ subditur: conuenit: Et qui¬
dem in hac die tua. quȩ ad pa-¬
cem tibi: nunc autẽ abscondi¬
ta sunt ab oculis tuis Suam
hic diem habet anima ꝑuersa:
quȩ transitorio gaudet in tp̃r:
Cui. ea quȩ assunt. ad pacem sui:
quia dum ex rebus temporali¬
bus letatur: dum honorib ex¬
tollicur: dum in carnis uolu¬
ptate resoluitur:⁊ dum nulla
uenture penȩ formidine t̾retͣ
pacem habet in die sua: quȩ.
graue dampnationis suȩ scan¬
dalum in die habebit aliena:
Ibi enim affligenda ẽ ubiiusti
letabuntur: & cuncta quȩ mͦ

Expanded text:
ptor noster per electos suos agere ptor noster per electos suos agere nullatenus cessat, cum quosdam ex bona vita ad mores reprobos pervenisse considerat. Plangit enim eos qui nesciunt cur plangantur, quia, juxta Salomonis verba: Laetantur cum male fecerint, et exsultant in rebus pessimis . Qui si damnationem suam quae eis imminet agnovissent, semetipsos cum lacrymis electorum plangerent. Bene autem periturae animae sententia quae subditur convenit: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Suam hic diem habet anima perversa, quae transitorio gaudet in tempore. Cui ea quae adsunt ad pacem sunt, quia dum ex rebus temporalibus laetatur, dum honoribus extollitur dum in carnis voluptate resolvitur, dum nulla venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, quae grave damnationis suae scandalum in die habebit aliena. Ibi enim affligenda est, ubi justi laetabuntur; et cuncta quae modo
Abbreviated transcription (Latin):
dubium ñ erat Domus gͦ ora¬
dionis. spelunca latronum facta
fuerat: quia ad hoc in demplo
assistere nouerant: ut aut non
dantes munera studerent cor¬
poraliter ꝑsequi: aut dantes.
sp̃ualiter necare Quia uͦ redẽ¬
ptor nr̃ p̃dicationis uerba nec
indignis & ingratis subtͣhit:
pꝰqͣm disciplinȩ uigorem. eici¬
endo ꝑuersos tenuit: donum
mox gr̃e ostendit Nam subdi¬
tur. Et erat docens cotidie
in templo. Hec. iuxta hystori¬
am breuiter tractando. Enscur¬
rimus: s quia euersam iam
iherłm nouimus. atq euersio¬
ne sua in melius cõmutatam:
quia expulsos latrones ex tem¬
plo. atq ipsum iam templũ
erutum scimus: debemus ex
reb exteriorib. introrsus ali¬
quam similitudinem trãherȩ:
atq ex euersis edificiis parie¬
tum. morum ruinam timere:
Nidens enim ciuitatẽ. fleuit suꝑ
illam: dicens: quia si cogno¬
uisses. & tũ. Hoc semel egit.
cum perituram ciuitatẽ esse
nuntiaut: hoc cotidie redem¬

Expanded text:
dubium non erat. Domus ergo oradubium non erat. Domus ergo orationis spelunca latronum facta fuerat, quia ad hoc in templo assistere noverant, ut aut non dantes munera studerent corporaliter persequi, aut dantes spiritaliter necare. Quia vero Redemptor noster praedicationis verba, nec indignis et ingratis subtrahit, postquam disciplinae vigorem ejiciendo perversos tenuit, donum mox gratiae ostendit; nam subditur: Et erat docens quotidie in templo. Haec juxta historiam breviter tractando transcurrimus. 3. Sed quia eversam jam Jerusalem novimus atque eversione sua in melius commutatam, quia expulsos latrones a templo, atque ipsum jam templum dirutum scimus, debemus ex rebus exterioribus introrsus aliquam similitudinem trahere, atque ex eversis aedificiis parietum morum ruinam timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. Hoc quotidie Redem
Abbreviated transcription (Latin):
& ementes: dicens illis Seri¬
ptum ẽ: quia domus mea.
domus orationis ẽ. Uos autẽ:
fecistis illam. speluncam latro¬
num. Qui enim narrauit
mala uentura. & ꝓtinus tem¬
plum ingressus ẽ. ut de illo
uendentes et ementes eiceret:
ꝓfecto innotuit. quia ruina
populi. maximȩ ex culpa sacer¬
dotum fuit. Euersionem qͥppe
describens. sed uendentes in
ipso effectu sui operis. ostendit
unde radix ꝓdiit ꝑdicionis:
Sicut autẽ ei. uanglista alio ceste
didicimus: in templo colũbȩ
uendebantur Et quid ꝑ colũ¬
bas: nisi sp̃s scĩ donum accipi¬
tur: Sed uendentes & em̃tes
ex templo eliminat: quia uel
eos qui ꝓ mimere impositio¬
nem manuum tribuunt: uel
eos qui donum sp̃s emere ni¬
tuntur:dampnat. De quo tẽ¬
plo:mor subdit᷑. Domus mea.
domus orationis ẽ: uos autẽ
fecistis illam. speluncam latro¬
num: Qui enim ad accipien
da munera in templo reside¬
bant: ꝓfecto quia quibusdam
ñ dantib lesiones exquirerent.

Expanded text:
et ementes, dicens illis: Scriet ementes, dicens illis: Scriptum est quia domus mea domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum . Qui enim narravit mala ventura, et protinus templum ingressus est ut de illo vendentes et ementes ejiceret, profecto innotuit quia ruina populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Eversionem quippe describens, sed vendentes et ipso effectu sui operis ostendit unde radix prodiit perditionis. Sicut autem evangelista alio teste didicimus, in templo columbae vendebantur . Et quid per columbas nisi sancti Spiritus donum accipitur? Sed vendentes et ementes e templo eliminat, quia vel eos qui pro munere impositionem manuum tribuunt, vel eos qui donum Spiritus emere nituntur damnat. De quo templo mox subditur: Domus mea, domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum. Qui enim ad accipieda munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus laesiones exquirerent
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur: uidens ciuitatem. fle¬
uit suꝑ illam. dicens: quia sico¬
gnouisses et cu Fleuit etenim
pius redemptor ruinam ꝑfidȩ
ciuitatis: quam. ipsa sibi ciuitas
ñ cognoscebat ẽẽ uenturã. Cui
a flente dño recte dicitur: quia
si cognouisses & tu: subaudis
fleslsi. ⁊quȩ mͦ quia nescis qd̃
imminet. exultas: Unde. & sub¬
ditur. Etquidem in hac die tua:
quȩ ad pacem tibi Cum enĩ
carnis se uoluptatib daret:
et uentura mala ñ ꝓspiceret:
in die sua. quȩ ad pacem ei ẽẽ
poterant. habebat: Cur uͦ bo¬
na presentia ad pacem habu¬
erit. manifestatur. cũ subditur:
Nunc autẽ. abscondita sunt ab õ¬
culis tuis Si enim cordis eius
oculis mala quȩ imminerent
abscondita ñ essent: leta in pͣ¬
sentib ꝓsperis ñ fuisset Cuiꝰ
mor etiam pena. quȩ de roma-¬
nis sicut predixi principibus
imminẽbat: adiunct᷑a ẽ. Qua
descripta: quid dñs fecerit sub¬
ditur: quia ingressus templum:
cepit eicere uendentes de illo

Expanded text:
icitur: Videns civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Flevit etenim prius Redemptor ruinam perfidae civitatis, quam ipsa sibi civitas non cognoscebat esse venturam. Cui a flente Domino recte dicitur: Quia si cognovisses, et tu, subaudi, fleres, quae modo quia nescis quod imminet, exsultas. Unde et subditur: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi. Cum enim carnis se voluptatibus daret, et ventura mala non prospiceret, in die sua quae ad pacem esse ei poterant habebat. Cur vero bona praesentia ad pacem habuerit, manifestatur cum dicitur: Nunc autem 1646 abscondita sunt ab oculis tuis. Si enim cordis ejus oculis mala quae imminerent abscondita non essent, laeta in praesentibus prosperis non fuisset. Cujus mox etiam poena quae de Romanis, sicut praedixi, principibus imminebat, adjuncta est. 2. Qua descripta, quid Dominus fecerit subditur: quia, ingressus templum, coepit ejicere vendentes in illo
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. magnoperȩ ꝑpendendum:
quia is qui placidus ascendit.
derribilis redit: & quicqͥd no
bis cum mansuetudine p̃cepit:
hoc a nob̾. cum districtione
exiget: Pemo gͦ indulta pe¬
nitentiȩ tempora paripen¬
dat: nemo curam sui dum ua-¬
let agere. negligat: quia re-¬
demptor nr̃. tanto tunc inui-¬
dicium districtior ueniet: ꝗͣto
patientiam prerogauit: Hec
itaq uob̃cum fr̃s agite: hȩc
in mente. sedula cogitatione
uersate Iuamuis adhuc re-¬
rum ꝑturbationib animus
fluctuet: iam tam̃ spei ur̃e
anchoram. in eterna patria fi-¬
gite: intentionem mentis. in
uera luce solidate. Ecce ad cȩ¬
hoc gͦ seruemus in medicati¬
one qd̃ credimus Et si adhuc
denemur hic. infirmitate cor¬
poris : sequamur tam̃ eum. pas¬
sib amoris: Non aucẽ deseret
desiderium nr̃m. ipse qui de-¬

Expanded text:
est magnopere perpendendum, est magnopere perpendendum, quia is qui placidus ascendit terbis cum mansuetudine praecepit, hoc a nobis cum districtione exiget. Nemo ergo indulta poenitentiae tempora parvipendat, nemo curam sui dum valet agere, negligat, quia Redemptor noster tanto tunc in judicium districtior veniet, quanto patientiam praerogavit. Haec itaque nobiscum, fratres, agite, hac in mente sedula cogitatione versate, quamvis adhuc rivum perturbationibus animus fluctuet, jam tamen spei nostrae anchoram in aeterna patria figite, intentionem mentis in vera luce solidate. Ecce ad coehoc ergo servemus in meditatione quod credimus; etsi adhuc hic tenemur infirmitate corporis, sequamur tamen eum passibus amoris. Non autem deserit desiderium nostrum ipse qui de
Abbreviated transcription (Latin):
didit Fleuatꝰ gͦ ẽ sol. & luna
stecit in ordine suo: quia cum
dñs cęlum petiit: sc̃a eius ec¬
clesia. in auctoritate p̃dicatio¬
nis excreuit: hinc euisdẽ eccle
uoce. ꝑ salomonẽ dicit᷑. Ecce
iste uenit. saliens in montibus:
& transiliens colles: Conside¬
rauit namq tantoꝵ operum
culmina: & ait Ecce iste ue¬
nit: saliens in montibꝰ Uemi¬
endo quippe ad redemptionẽ
nram: quosdam ut ita dixerĩ
uenit in presepium: de prese-¬
pio. uenit in crucem: de cruce.
uenit in sepulchrum: de sepul¬
chro. rediit in cȩlum Ecce. ut
nos post se currere faceret: qͦs
dam ꝓ nobis saltus. manifesta-¬
ta ꝑ carnem ueritas dedit: Qͥ
et exultauit ut gigas ad cur¬
rendam uiam: ut nos ei ex cor¬
de diceremus: Trahe me post
portet. ut illuic sequam᷑ corde:
ubi eum corpore ascendisse cre¬
dimus: Desideria derrena fu-¬
giamus: nichil nos iam dele-¬
ctet in infimis: qui patre ha-¬
bemus in cęlis: Et hoc nobis

Expanded text:
didit. Elevatus est ergo sol, et luna didit. Elevatus est ergo sol, et luna stetit in ordine suo, quia cum Dominus coelum petiit, sancta ejus Ecclesia in auctoritate praedicationis excrevit. Hinc ejusdem Ecclesiae voce per Salomonem dicitur: Ecce iste venit saliens in montibus, et transiliens colles . Consideravit namque tantorum operum culmina, et ait: Ecce iste venit saliens in montibus. Veniendo quippe ad redemptionem nostram, quosdam, ut ita dixerim, venit in praesepe, de praesepe venit in crucem, de cruce venit in sepulcrum, de sepulcro rediit in coelum. Ecce, ut nos post se cudam pro nobis saltus manifestatae per carnem veritatis dedit; qui et exsultavit ut gigas ad currendam viam , ut nos ei ex corde diceremus: Trahe me post portet ut illuc sequamur corde, ubi eum corpore ascendisse credimus. Desideria terrena fugiamus, nihil nos jam delectet 1575 in infimis, qui patrem habemus in coelis. Et hoc nobis
Abbreviated transcription (Latin):
te: ꝑ psalmistam dicit᷑ Eleua¬
ta est magnificentia tua. suꝑ
cȩlos: De hac: rursus ait: Ascen¬
dit ds̃ in iubilatione: & dñs
in uoce tubȩ De hac: iterum
dicit. Ascendens in altum. ca¬
ptiuam duxit captiuitatẽ: de¬
dit dona hominib. Ascendeis
quippe in altum. captiuam dux̃
captiuitatẽ: quia corruptionẽ
nr̃am. uirtute suȩ incorruptio¬
nis absorbuit Dedit uͦ dona
hominib : quia misso desuꝑ
sp̃u. alii sermonẽ sapientie: alii.
sermonẽ scientiȩ: alii. grãm uir¬
tutum: alii grãm curationum:
alii genera linguarum: alii. in¬
terpretationẽ sermonũ tͥbuit:
Dedit gͦ dona hominib: dũ ꝑ
eius grãm. eorum in mundum
uirtus excreuit. De hac ascensi¬
onis eius gła: etiam abacuch
ait Eleuatus ẽ. sol: & lunaste¬
dit in ordine suo Puis enim
solis nomine. nisi dñs: & q̃.
lunȩ nomine. nisi ęccłia desi¬
modo fomidauit At. postꝗͣ
eius ascensione roborata est:

Expanded text:
te per Psalmistam dicitur: Elevate per Psalmistam dicitur: Elevata est magnificentia tua super coelos . De hac rursus ait: Ascendit Deus in jubilatione, et Dominus in voce tubae . De hac iterum dicit: Ascendens in altum captivam duxit captivitatem, dedit dona hominibus . Ascendens qcaptivitatem, quia corruptionem nostram virtute suae incorruptionis absorbuit. Dedit vero dona hominibus, quia misso desuper Spiritu alii sermonem scientiae, alii sermonem sapientiae, alii operationem virtutem, alii gratiam curationum, alii genera linguarum, alii interpretationem sermonum tribuit. Dedit dona hominibus, dum per ejus gratiam eorum in mundo virtus excrevit.» Dedit eonis ejus gloria etiam Habacuc ait: Elevatus est sol, et luna stetit in ordine suo . Quis enim solis nomine nisi Dominus, et quae lunae nomine nisi Ecclesia desimodo formidavit; at postquam ejus Ascensione roborata 1574
Abbreviated transcription (Latin):
nascente domino. uidebatur di¬
uinitas humiliata: ascendente
uͦ dño. ẽ. humanitas exaltata.
Albȩ etenim uestes: exaltationi
magis congruunt. qͣm humi¬
liationi In assumptione gͦ eiꝰ.
angłi in albis uestibus uide¬
ri debuerunt: quia qui inna
tiuitate sua apparuit ds̃ hu¬
milis: in ascensione sua. osten¬
sus ẽ. homo sublimis: S hoc
hac sollempnnitate pensandũ
est: quia deletum ẽ. hodierna
die cyrographum dampnaci¬
onis nr̃e : mutata ẽ sententi¬
a corruptionis nr̃e: Illa enim
natura cui dictum ẽ. terra es
carnis nr̃e subleuatione: per
figuram. beatus iob dñm auẽ
uocat Quia enim ascensionis
eius mysterium. iudẽam nͣ in¬
telligere consperit: de infide¬
litate eius. sententiam ꝓtulit.
dicens: Semitam ignorauit
auis Auis enim rectȩ appellatꝰ
ẽ. dñs: quia corpus carneum
ad ethera librauit Cuiꝰ auis
semitam. ignorauit: quisquis
eum ad cȩlum ascendisse non
credidit: De hac sollempnita¬

Expanded text:
nascente Domino videbatur dinascente Domino videbatur divinitas humiliata, ascendente vero Domino est humanitas exaltata? Albae etenim vestes exaltationi magis congruunt quam humiliationi. In assumptione ergo ejus angeli in albis vestibus videri debuerutivitate sua apparuit Deus humilis, in Ascensione sua ostensus est homo sublimis. 10. Sed hoc hac solemnitate pensandum est, quia deletum est hodierna die chirographum damnationis nostrae, mutata est sententia corruptionis nostrae. Illa enim natura cui dictum est: Terra escarnis nostrae sublevatione per figuram beatus Job Dominum avem vocat. Quia enim Ascensionis ejus mysterium Judaeam non intelligere conspexit, de infidelitate ejus sententiam protulit, dicens: Semitam ignoravit avis . Avis enim recte appellatus est Dominus, quia corpus carneum ad aethera libravit. Cujus avis semitam ignoravit quisquis eum ad coelum ascendisse non credidit. De hac solemnita
Abbreviated transcription (Latin):
monẽ confirmante. sequentibꝰ
signis: Quid in his consideran¬
dũ ẽ. quid memorie cõmendan¬
dum: nisi quod preceptũ obedicn¬
tia. obedientiã uͦ. signa secuta
sunt: Sed quia auctore deo.
breuiter lectionem euglicam
exponendo transcurrimus: re¬
stat. ut aliquid de ipsa tantȩ con
quod nato dño. apparuerunt
angłi.⁊ ectamen non legunt᷑
in albis uestib apparuisse: ascẽdẽ¬
teaũ dño. missi angłi. in albis le¬
guntur uestib apparuisse.: Sic
etenĩ scriptũ ẽ. uidentib illis ele¬
uatus est: & nubes suscepit eum
ab ocłis eoꝵ. Cũq intuerent᷑ incelĩ
euntẽ illũ: ecce duo uiri astitert̃
ruxta illo ᷤ in uestib albis. In albis
autẽ uestibus: gaudium & sollem¬
nitas mentis accendit᷑: Quid est¬
ergo quod nato dño. ñ in al¬
bis uestib. ascendente autem
dño in albis uestibus apparẽt
nisi qđ magna tunc sollẽpil¬
tas angłis facta ẽ. cum cęlum
ds̃ homo penetrauit: Quia

Expanded text:
monem confirmante sequentibus monem confirmante sequentibus signis. Quid in his considerandum est, quid memoriae commendandum, nisi quod praeceptum obedientia, obedientiam vero signa secuta sunt? Sed quia, auctore Deo, breviter lectionem Evangelicam exponendo transcurrimus, restat ut aliquid de ipsa tantae solequod nato Domino apparuerunt angeli, et tamen non leguntur in albis vestibus apparuisse, ascendente autem Domino, missi angeli in albis leguntur vestibus apparuisse. Sic etenim scriptum est: Videntibus illis elevatus est, et nubes suscepit eum ab oculis eorum. Cumque intuerenteuntem illum, ecce duo viri astiterunt juxta illos in vestibus albis . In albis autem vestibus gaudium et solemnitas mentis attenditur. Quid est quod nato Domino non in albis vestibus, ascendente autem Domino in albis vestibus apparent, nisi quod magna tunc solemnitas angelis facta est, cum coelum Deus homo penetravit: quia
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑ coitum generans Raptꝰ
ẽ. helias: ꝑ coitum genitus: sed
non iam ꝑ coitum generans.
Assumptꝰ uero ẽ dñs neq ꝑ cõ¬
itum generans: neq ꝑ coitum
generatus. Consi derandum uͦ
nob̾ ẽ. quid ẽ. quod marcus ait:
sedit a dextris dei: & stepha¬
nus dicit: uideo cȩlos apercoᷤ.
et filium hominis stantẽ a
dextris dei Quid ẽ. qd̾ hunc
marcus sedentem: stephanus
uͦ. stantem se uidere destatur:
Sed scitis fr̃s. quia sedere. iudi¬
cantis ẽ: stare uͦ. pugnantis
uel adiuuantis: Quia igidur
cat. & ad extremũ iudex om̃i¬
um uemet: hunc. post assum¬
ptionem. marcus sedere de¬
scribit: quia post ascensio¬
nis suȩ głam uidex in fine
uidebitur Stephanus uͦ in
laboris certamine positus.
stantem uidit: quem. adiuto¬
rem habuit: quia ut iste in
terra ꝑsecutorum infidelita¬
tem uinceret: ꝓ illo. de cȩlo il¬
Illi autẽ ꝓfecti. predicauerurs̃
ubiq: dño cooperante & ser¬

Expanded text:
et per coitum generans. Raptus et per coitum generans. Raptus est Elias per coitum genitus, sed non jam per coitum generans. Assumptus vero est Dominus neque per coitum generans, neque per coitum generatus. 7. Considerandum vero nobis est quid est qSedit a dextris Dei . Et Stephanus dicit: Video coelos apertos, et Filium hominis stantem a dextris Dei? Quid est quod hunc Marcus sedentem, Stephanus vero stantem se videre testatur? Sed scitis, fratres, quia sedere judicantis est, stare vero pugnantis, vel adjuvacat, et ad extremum judex omnium veniet, et hunc post assumptionem Marcus sedere describit, quia post ascensionis suae gloriam, judex in fine videbitur. Stephanus vero in laboris certamine positus, stantem vidit, quem adjutorem habuit, quia ut iste in terra persecutorum infidelitatem vinceret, pro illo de coelo ilIlli autem profecti praedicaverunt ubique, Domino cooperante, et ser
Abbreviated transcription (Latin):
ipse. qui ueraciter cęlos penet᷑re
potuisset: Unde & ipse ordo in
corum quoq utrorumq suble-¬
uatione: ꝑ quȩdam incrementa
distinguitur: Nam enoch trans¬
laluis: helias uͦ ad cȩlum subue¬
Cesse memorat᷑: ut ueniret post¬
modum. qui nec translatus nec
subuectus. cęlum ethereũ. sua
uirtute penetraret Qui nobis
in se credentib. quia carnis qͦ
mundiciã largiretur: & sub
eo ꝑ incrementa tempoꝵ. uir¬
tus castitatis excresceret: in
ipsa quoq eorum translatio¬
ne. qui ascensionẽ dominicã.
ut uidelicet famuli designa¬
uerunt: & in seipso. qui ad
celum ascendit. dñs ostendit:
Nam enoch quidem uxorem
& filios habuit: helias uero.
neq uxorem neq filios legi¬
tur habuisse Pensate gͦ qͦmͦ
per incrementa creuerit mũ¬
ditia sanctitatis: quod & ꝑ
translatos famulos. & ꝑ ascen¬
dentis dñi ꝑsonam patenter
ostenditur: Translatus namq
ẽ enoch: & ꝑ coitum genitus::

Expanded text:
ipse qui veraciter coelos penetrare ipse qui veraciter coelos penetrare potuisset. Unde et ipse ordo in eorum quoque utrorumque sublevatione per quaedam incrementa distinguitur. Nam Enoch translatus , Elias vero ad coelum subvectus esse memoratur , ut veniret postmodum qui nec translatus, nec subvectus, coelum aethereum sua virtute penetraret. Qui nobis in se credentibus quia carnis quoque munditiam largiretur, et sub eo per incrementa temporum virtus castitatis excresceret, in ipsa quoque eorum translatione qui Ascensionem dominicam ut videlicet famuli designaverunt, et in seipso qui ad coelum ascendit, Dominus ostendit. Nam Enoch quidem uxorem et filios habuit; Elias vero neque uxorem; neque filios legitur habuisse. Pensate ergo quomodo per incrementa creverit munditia sanctitatis, quod et per translatos famulos et per ascendentis Domini personam patenter ostenditur. Translatus namque est Enoch et per coitum genitus,
Abbreviated transcription (Latin):
dendo declarauit: Nocandum
quoq ẽ. qđ helias in currule¬
gitur ascendisse: ut uidelicet ap
de monstraret᷑. quia homo purꝰ
adiutorio indigebat alieno fer
angłos quippe. illa facta & osten¬
sa sunt adiumenta: quia nec ad
celum quidem aerium ꝑ se ascen¬
dere poterat: quẽ nature sue
infirmitas grauabat Redẽp̃tor
autẽ nr̃. non curru. ñ angłis
subleuatus legitur: quia is qui
fecerat omnia:. nimirũ suꝑ om̃ia.
sua uirtute ferebatur: Illo etenĩ
reuertebatur ubi erat: & inde
redibat. ubi remanebat: quia c̃
ꝑhumanitatẽ ascenderet in ce¬
lum: ꝑ diuinitatẽ suam. & terrã
pariter continebat. & celũ: Sicut¬
autem ioseph a fratrib uenditꝰ.
uendidionem nr̃i redemptoris fi
gurauit: sic enoch translatus.
atq ad cȩlum aerium helias sub¬
leuatus. ascensionẽ dominicam
designauit: Ascensionis gͦ suȩ
dominus prenuntios & testes
habuit: unum ante legem. aliũ
sub lege: ut quandoq ueniret

Expanded text:
dendo declaravit. Notandum dendo declaravit. Notandum quoque est quod Elias in curru legitur ascendisse, ut videlicet aperte demonstraretur, quia homo purus adjutorio indigebat alieno. Per angelos quippe illa facta et ostensa sunt adjumenta, quia neque ad coelum quidem aereum per se ascendere poterat quem naturae suae infirmitas gravabat. Redemptor autem noster non curru, non angelis sublevatus legitur, quoniam is qui fecerat omnia, nimirum super omnia sua virtute ferebatur. Illo etenim revertebatur ubi erat, et inde redibat ubi remanebat, quia cum per humanitatem ascenderet in coelum, per divinitatem suam et terram pariter continebatautem Joseph a fratribus venditus venditionem Redemptoris nostri figuravit, sic Enoch translatus, atque ad coelum aereum Elias sublevatus, Ascensionem dominicam designavit. Ascensionis ergo suae Dominus praenuntios et testes habuit, unum ante legem, alium sub lege, ut quandoque veniret