comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pressit: ꝑ humilitatem cordis. de noncir¬
cumcidendis gentib pauli consilium au¬
diuit. Sicenim semet ipsũ contra aduer¬
sarios ex auctoritate curabat erigere: ut
camen sibimet ipsi non crederet. in his quȩ
non recte sentiret: ut &e libertate forticu¬
dinis. tumentes potestates excederet: oe hu¬
militate mansuetudinis. obȩdientiam in
recto consilio etiam minorib fr̃ib exhibe.¬
ret. Et modo ꝑ semet ipsum aliis: modo ce si¬
bimet ipsi cum aliis obuiaret. In factis igit᷑
petri. quedam ante ocłos nr̃os auctoritatis
&e humilitatis linea tenditur: ne mens nr̃a.
aut ꝑ timorem ad mensuram non ꝑueniat.
aut ꝑtumorem limitem excedat. Dictumẽ.
onis fortitudinem. ad alterius cause uitium
transeatur: dicatur nunc. quem admodũ
in una eademq uirtute discretionis lineam
deserimus: si hãc ⁊ aliqͣnagere. & aliqͣndo p̃pone¬
re nesciamus. Non enim res eadem semꝑẽ
rita mutantur actionum. Wnde fit. ut qd̃

Expanded text:
pressit, per humilitatem cordis de non cirpressit, per humilitatem cordis de non circumcidendis gentibus Pauli consilium audivit. Sic enim semetipsum contra adversarios ex auctoritate curabat erigere, ut tamen sibimetipsi non crederet in his quae non recte sentiret; ut et libertate fortitudinis tumentes potestates excederet, et humilitate mansuetudinis obedientiam in recto consilio etiam minoribus fratribus exhiberet: et modo per semetipsum aliis, modo et sibimetipsi cum aliis obviaret. In factis igitur Petri quaedam ante oculos nostros auctoritatis et humilitatis linea teaut per timorem ad mensuram non perveniat, aut per tumorem limitem excedat. 28. Ejusdeonis fortitudinem ad alterius causae vitium transeatur; dicatur nunc quemadmodum in una eademque virtute discretionis lineam deserimus, si hanc et aliquando agere et aliquando postponere nesciamus. Non enim res eadem semper rita mutantur actionum. Unde fit ut cum quid
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibetur loqui. in posterum. nequaquam
saltem in p̃sens cessit. Nam respondit ꝓti¬
nus dicens. Obedire oportet deo: magis quã
hominib. Et rursum. Non enim possumus.
que iudimus. & audiuimus non loqui. At
ille dudum debilis. & p̃sentia dampna for¬
midans. dum exempla tante fortitudinis
contemplatur. in auctoritate uerbi iampetͥ
lineam sequitur: iam nil aduersitatis metu¬
it. iam resistentes deo potestates scłi. etiã
cum corporis laceratione contempnit. S
tamen quanto uires ꝑsequentium patien¬
do fortiter destruit: &e quanto int̾ aduersa
nullis terrorib cedit: tanto plerumq cr
in his etiam que inter fideles positus sen¬
serit. se ceteris preponit: sua magis consi¬
lia eligit: ce sibi potius quam aliis credit.
non cedens. in uirtute se exerit: etiam re¬
cta alioꝵ consilia non recipiens. pedem
extra limitem tendit. Hunc petrus intra
mensure lineam reuocat: qui postquam
libertate uocis. auctoritatem principum

Expanded text:
prohiberetur loqui in posterum, nequaquam prohiberetur loqui in posterum, nequaquam saltem in praesens cessit. Nam respondit protinus, dicens: Obedire oportet Deo, magis quam hominibus ; et rursum: Non enim possumus quae vidimus et audivimus, non loqui. At ille dudum debilis et praesentia damna formidans, dum exempla tantae fortitudinis contemplatur in auctoritate verbi, jam Petri lineam sequitur; jam nil adversitatis metuit; jam resistentes Deo potestates saeculi, etiam cum corporis laceratione contemnit. Sed tamen quanto vires persequentium patiendo fortiter destruit, quanto inter adversa nullis terroribus cedit, tanto plerumque et in his etiam quae inter fideles positus senserit, se caeteris praeponit; sua magis consilia eligit, et sibi potius quam aliis credit. non cedens, in virtute se exerit; etiam recta aliorum consilia non recipiens, pedem extra limitem tendit. Hunc Petrus intra mensurae lineam revocat, qui postquam libertate vocis auctoritatem principum
Abbreviated transcription (Latin):
rens. extra limitem cadat. Angusta quippe
porta est: que ducit ad uitam. Et ille hanr
ingreditur: qui in cunctis quȩ agit. discre¬
tionis subtilitate ꝓpter hanc sollicite coartat᷑.
Nam qui ꝑ uoluntates ꝓprias. secura mente
se dilatat: anguste sibi porte aditum damp¬
nat. Ut gͦ huuis terre mensura seruetur. suꝑ
eam diuinitus linea tenditur: qui aut nr̃a
oꝑa uel minora ꝓficiant. uł maiora moderen¬
tur.⁊ ꝑ sacra eloquia subtilis ante nos scorũ
uita expanditur: & quid nobis quantumq
agendum sit: ostensa illoꝵ discretione defini¬
flictionem corporis metuens. minas terrene
potentiȩ ꝑtimescit: & contra iuim resistenti¬
um. ueritatem defendere non presumiint.
Hunc petrus quia in timore angustum re-¬
spicit: ostensa exemploꝵ suoꝵ linea. aduir¬
tutis latitudinem tendit. Ipse quippe flagel.¬
latus a principib popłi: cum idcirco se rela¬
xari conspiceret. ut a p̃dicatione cessaret: cũ

Expanded text:
rens, extra limitem cadat. Angusta quippe rens, extra limitem cadat. Angusta quippe porta est quae ducit ad vitam ; et ille hanc ingreditur qui in cunctis quae agit discretionis subtilitate propter hanc sollicite coarctatur. Nam qui per voluntates proprias secura mente se dilatat, angustae sibi portae aditum damnat. Ut ergo hujus terrae mensura servetur, super eam divinitus linea tenditur, quia ut nostra opera, vel minora proficiant, vel majora moderentur, per sacra eloquia subtilis ante nos sanctorum vita expanditur, et quid nobis quantumque agendum sit ostensa illorum discretione definiflictionem corporis metuens, minas terrenae potentiae pertimescit, et contra vim resistentium veritatem defendere non praesumit. Hunc Petrus, quia in timore angustum respicit, ostensa exemplorum suorum linea, ad virtutis latitudinem tendit. Ipse quippe flagellatus a principibus populi , cum idcirco se relaxari cons
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Neq ambulaui in magnis: neq in mira¬
bilibus suꝑ me. Suꝑ se qiuppe in mirabilibus
ambularet: si apparere magnus ultra quam
poterat quȩ reret. Suꝑ se namq in mirabilib
attollitur: qui &e in his ad que non sufficit.
in ipsa paulus predicationis sue se latitudine
cpartabat cum diceret. Non enim audeo ali¬
quid loqui eoꝵ que ꝑ me non effecit xp̃e. Lunc
autem recte accepta mensura seruatur: cum
ante posita ocłis uiroꝵ spiritalium uita respi¬
eam lineam: Suꝑ hanc enim terram linea
tenditur: quando electe unicuiq anime ad
sumendam uiuendi regulam patrum prece¬
dentium exempla monstrantur. ut ex illoꝵ
uita consideret. quid in suis actib seruet.
Quatinus respecto iusti limitis tramite. nec
infra minima negligens deficiat: nec ultra
maxima suꝑbiens tendat. Nec minus conet᷑
explere quam sufficit: nec plus arripiat quã
accepit: ne aut ad mensuram quam debet
non ꝑueniat: aut eandem mensuram dese¬

Expanded text:
bat: Neque ambulari in magnis, neque in mirabat: Neque ambulari in magnis, neque in mirabilibus super me . Super se quippe in mirabilibus ambularet, si apparere magnus ultra quam poterat quaereret. Super se namque in mirabilibus attollitur, qui et in his ad quae non sufficit, e latitudine coarctabat, cum diceret: Non enim audeo aliquid loqui eorum quae per me non efficit Christus . Tunc autem recte accepta mensura servatur, cum anteposita oculis virorum spiritualium vita respiegula.---Super hanc enim terram linea tenditur, quando electae unicuique animae ad sumendam vivendi regulam patrum praecedentium exempla monstrantur, ut ex illorum vita consideret quid in suis actibus servet, quatenus respecto justi limitis tramite, nec infra minima negligens deficiat, nec ultra maxima 906 superbiens tendat, nec minus conetur explere quam sufficit, nec plus arripiat quam accepit, ne aut ad mensuram quam debet non perveniat, aut eamdem mensuram dese
Abbreviated transcription (Latin):
etiam miracłis choruscare: aut is quẽ su ꝑne
uirtutis donum ad sola mira cła roborat:
etiam diuine legis pandere occulta contendat.
In precipiti enim pedem porrigit: quȩ mensu¬
rarum suarum limitem non attendit. Plerũq
amitnt & quod poterat: qui audaciter ea ad
quȩ ꝑtingere non ualet. arripere festinat. Nã
oe membrorum nr̃oꝵ tunc bene ministeriis uti.¬
mur: cum sua eis officia distincte seruamus. Lai¬
cem quippe oculis cernimus: uocem uͦ aurib
audimus. Siquis autem mutato ordine. uo¬
ci ocłos: luci aures accommodet: huic utraq in¬
cassum patent. Siquis odores uelit ore discer¬
nere: sapores nare gustare: utriusq sensus sibi
ministerium qr ꝑuertit interinit. Dum enim
ꝓpriis hȩc usib non aptantur: & sua officia
deserunt: & extranea non assurgunt. Bene
itaq dauid. intra acceptas ex diuina largita¬
te mensuras pedem cordis presserat: cum dice¬

Expanded text:
etiam miraculis coruscare, aut is quem supernae etiam miraculis coruscare, aut is quem supernae virtutis donum ad sola miracula roborat etiam divinae legis pandere occulta contendat. In praecipitio enim pedem porrigit qui mensurarum suarum limitem non attendit. Et plerumque amittit et quod poterat qui audacter ea ad quae pertingere non valet arripere festinat. Nam et membrorum nostrorum tunc bene ministeriis utimur cum sua eis officia distincte servamus. Lucem quippe oculis cernimus, vocem vero auribus audimus. Sici oculos, luci aures accommodet, huic utraque incassum patent. Si quis odores velit ore discernere, sapores nare gustare, utriusque sensus ibi ministerium, quia pervertit, interimit. Dum enim propriis haec usibus non aptantur, et sua officia deserunt, et ad extranea non assurgunt. Bene itaque David intra acceptas ex divina largitate mensuras, pedem cordis presserat, cum dice
Abbreviated transcription (Latin):
unum de semet ipsis omnib corpus redduñ.
Et cum diuersa in caritate ꝑagunt: diuersũ
ẽẽ ꝓhibent ubi continentur. Si autem unũ
quid cuncti agerent. corpus utiq qd̃ ex multi
continetur non essent: qri uidelicet multiplicit̃
compactum non existeret. si hoc concors mem¬
broꝵ diuersitas non teneret. Quia gͦ scĩs mẽ¬
bris eccłe uirtutum dona dñs diuidit: terre
mensuras ponit. Unde iterum paulus dicit.
Unicuiq sicut ds̃ diuisit mensuram fidei. Et
rursum. Ex quo totum corpus compactum
&e connexum. ꝑ omnem iuncturam submini¬
strationis. scdm oꝑationem. in mensuram uniꝰ¬
cuiusq membri: augmentum corporis facit.
in edificationem sui in caritatem. S cum ni¬
largitur. que alii denegat: alii hȩc denegat.
que isti largitur: mensuras sibi positas egre.¬
di nititur: quisquis posse plusquam acceꝑit
conatur: ut fortassis cui tantummodo da¬
tum est p̃ceptoꝵ occulta disserere. temptet

Expanded text:
unum de semetipsis omnibus corpus reddunt; unum de semetipsis omnibus corpus reddunt; et cum diversa in charitate peragunt, diversum esse prohibent ubi continentur. Si autem unum quid cuncti agerent, corpus utique quod ex multis continetur non essent, quia videlicet multipliciter compactum non existeret, si hoc concors membrorum diversitas non teneret. Quia ergo sanctis membris Ecclesiae virtutum dona Dominus dividit, terrae mensuras ponit. Unde iterum Paulus dicit: Unicuique sicut Deus divisit mensuram fidei . Et rursum: Ex quo totum corpus compactum et conexum per omnem iuncturam subministrationis secundum operationem in mensuram uniuscuiusque membri augmentum corporis facit in aedificationem sui in caritate. supelargitur quae alii denegat, alii haec denegat quae isti largitur, mensuras sibi positas egredi nititur quisquis posse plus quam acceperit conatur, ut si fortasse is cui tantummodo datum est praeceptorum occulta disserere tentet
Abbreviated transcription (Latin):
reddit: cum uicissim nos. nr̃o ꝑ amorem ser-¬
uitio subicit: cum & aliena bona nr̃a credi¬
mus. ce nr̃a aliis quasi sua offerentes exhibemꝰ.
Hinc̃ rursũ ꝑ paulũ dr̃. Nã & corpꝰ ñ est unũ m̃brũ: s
multa. Si dix̾it pes. qm̃ ñ sũ manꝰ. ñ sũ de corpore: nũ
ideo non est de corpore. Et si dixẽrit auris quomã
non sum ocłs. ñ sũde corꝑe. nũ idõ ñ est de corpore
Si totum corpus ocłs: ubi auditus: Si to¬
tum auditus: ubi odoratus: Et paulopꝰ.
Quod si essent omĩa unum membrum ubi
corpus: Nunc autem multa quidem mẽ¬
bra: unum uͦ corpus. Quid enim scã eccła
nisi suꝑni capitis corpus est. in qua alius
alta uidendo oculus. alius recte oꝑando ma¬
nus. alius ad cuncta discurrendo pes. alius
preceptorum uocem intelligendo auris. alius
maloꝵ fetorem. bonoꝵq fraglantiã discernen¬
do naris est: Qui corporalium more membroꝵ
dum uicissim sibi accepta officia impendunt:

Expanded text:
reddit, cum vicissim nos nostro per amorem serreddit, cum vicissim nos nostro per amorem servitio subjicit, cum et aliena bona nostra credimus, et nostra aliis quasi sua offerentes exhibemus. Hinc rursum per Paulum dicitur: Nam et corpus non est unum membrum, sed multa. Si dixerit pes: Quoniamideo non est de corpore? Et si dixerit auris: Quoniam non sum oculus, non sum de corpore: num ideo non est de corpore? Si totum corpus oculus, ubi auditus? Si totum auditus, ubi odoratus? Et paulo post: Quod si essent omnia unum membrum, ubi corpus? Nunc autem multa quidem membra, unum vero corpus . Quid enim sancta Ecclesia nisi superni sui capitis est corpus, in qua alius alta videndo oculus, alius recta operando manus, alius ad injuncta currendo pes, alius praeceptorum vocem intelligendo auris, alius malodo naris est. Qui, corporalium more membrorum, dum vicissim sibi accepta officia impendunt,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ habet. humilietur ex uirtute quam ñ
habet. Sic cuncta moderatur: ut cum per
impensam grãm unumquemq subleuat.
etiam ꝑ disparem. alterum alteri subdat.
Et melioremquisq dono alio. eum qui sibi
subicitur. attendat: ac licet se preire ex aliis
sentiat: eidem tamenquem suꝑat: se in ali¬
is postponat. Sic cuncta moderatur: ut dũ
singula queq sunt om̃ium interius: ita qua¬
dam caritatis necessitudine fiant omĩa sin¬
gulorum. & unusquisq sic qd̃ non accipit.
in altero possideat: ut ipse alteri possiden¬
dum. qd̾ accipit humiliter impendat. Hinc
enim ꝑ petrum dr̃. Unusquisq sicut acce¬
pit grãm in alterutrum. illam administran¬
tes: sicut boni dispensatores. multiformis
gr̃e dei. Tunc namq bene multiformis gr̃a
dispensatur: quando acceptum donum &e eiꝰ
qui hoc non habet creditur: quando ꝓpter
eum cui impenditur. datum putatur. Hinc
Tunc enim nos caritas a iugo culpe liberos

Expanded text:
quod habet, humilietur ex virtute quam non quod habet, humilietur ex virtute quam non habet. Sic cuncta moderatur, ut cum per impensam gratiam unumquemque sublevat, etiam per disparem alterius alterum subdat, et meliorem quisque dono alio eum qui sibi subjicitur attendat; ac licet se praeire ex aliis sentiat, eidem tamen quem superat se in aliis postponat: Sic cuncta moderatur, ut dum singula quaeque sunt omnium, interposita quadam charitatis necessitudine, fiant omnia singulorum; et unusquisque sic quod non accepit in altero possideat, ut ipse alteri possidendum quod accepit humiliter impendat. Hinc enim per Petrum dicitur: Unusquisque sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes, sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei . Tunc namque bene multiformis Dei gratia dispensatur, quando acceptum donum et ejus qui hoc non habet creditur, quando propter eum cui impenditur sibi datum putatur. Hinc Tunc enim nos charitas a jugo culpae liberos
Abbreviated transcription (Latin):
sentiendum ex semet ipso subtile aliquid
ñ assurgit. Iste ꝑ fidem & helementis im¬
pat. nec tamen ꝑ sanitatum grãm infir¬
mitates corpoꝵ cum a rat: ille ꝑ orationũ
opem morbos subtrahit: nec tamen arenti
terre uerbo pluuias reddit. Iste oꝑatione
uirtutum ad presentem uitam etiam mor¬
tuos reuocat. & tamen ꝓpħie grãm non ha¬
bens. que sibi uentura sunt ig. uei uig¬
norat: ille uentura quȩq uł p̃sentia atten¬
dit: &x tamen in nulla signorum oparatione
se exercet. Iste ꝑ discretionem spũum in facti
subtiliter mentes conspicit. s tamen diu̾si
generis linguas nescit: ille diuersi generis
linguas ex aminat. s tamen inreb similib.
dissimilia corda ñ pẽsat. Alius in una lin¬
gua quam nouit. sermonum pondera in¬
terp̃tando prudenter discutit: & tamen¬
reliquis bonis que non habet patienter caret
Sic itaq creator noster ac dispositor cuncta
moderatur: ut qui extolli poterat ex dono

Expanded text:
sentiendum a semetipso subtile aliquid sentiendum a semetipso subtile aliquid non assurgit. Iste per fidem et elementis imperat, nec tamen per sanitatum gratiam infirmitates corporum curat. Ille orationis opere morbos subtrahit, nec tamen arenti terrae verbo pluvias reddit. Iste operatione virtutum ad praesentem vitam etiam mortuos revocat, et tamen prophetiae gratiam non habens, quae sibi ventura sunt ignorat. Ille ventura quaeque velut praesentia attendit, et tamen in nulla signorum operatione se exerit. Iste per discretionem spirituum in factis subtiliter mentes conspicit, sed tamen diversi generis linguas nescit. Ille diversi generis linguas examinat, sed tamen in rebus similibus dissimilia corda non pensat. Alius in una lingua quam novit, sermonum pondera interpreliquis bonis quae non habet, patienter caret. Sic itaque Creator noster ac dispositor cuncta mo
Abbreviated transcription (Latin):
fectib imponit: ut habeamus quedam urtut ũ
leamus. Quatinus mensnĩa dum hȩc non potest
habere quȩ appetit: && illa se intelligat de semce¬
ipso non habere quȩ habet. Et ꝑ ea quȩ sunt.
considantur illa que desunt: &e ꝑ ea que uti¬
liter desunt. seruentur humiliter bona quȩ
suras eius si nosti: uel quis tetendit suꝑ eã
lineam: Quis enim nisi conditor noster huiꝰ
terre mensuras ponit. qui interni iudicii se¬
alii plenam fidem. alii grãm sanitatum. alii
oꝑationem uirtutum. aliiꝓpħiam. alii dis¬
cretionem sp̃uum. alii genera linguarum.
aliĩ interpretationem sermonum tribuit:
quatinus in uno eodemq spũ. iste uerbo sa¬
pientie polleat. nec tamen sermone scientie
idest doctrine fulciatur: qr sentire atq in¬
uenire sufficit. etiam qd̃ discendi studio ñ
app̃hendit. Ille sermone scientie fulgeat.
nec tamen in uerbo sapientie conualescat.
qr & sufficit explere quantum didicit: & ad

Expanded text:
fectibus imponit, ut habeamus quaedam virtutumfectibus imponit, ut habeamus quaedam virtutumleamus, quatenus mens nostra dum haec non potest habere quae appetit, illa se intelligat de semetipsa non habere quae habet; per ea quae sunt considerentur illa quae desunt, et per ea quae utiliter desunt serventur humiliter bona quae nsuras ejus si nosti, vel quis tetendit super eam lineam ? Quis enim nisi Conditor noster hujus terrae mensuras ponit, qui interni judicii sealii plenam fidem; alii gratiam sanitatum; alii operationem virtutum; alii prophetiam; alii discretionem spirituum; alii genera linguarum; alii interpretationem sermonum tribuit ? Quatenus in uno eodem spiritu iste verbo sapientiae polleat, nec tamen sermone scientiae, id est doctrinae fulciatur: quia sentire, atque invenire sufficit etiam quod per discendi studium non apprehendit. Ille sermone scientiae fulgeat, nec tamen in verbo sapientiae convalescat; quia et sufficit explere quantum didicit, et tamen ad
Abbreviated transcription (Latin):
deat. de ante acta iuta memoratur: eiq dicit᷑.
Ubi eras. quando ponebam fundamenta terree
Acsi iustificato peccatori: aꝑte ueritas dicat. Wir¬
tutes ame acceptas tibi non tribuas: noli te¬
contra me de meo munere extollere. Recole
iurtutum posui: recole ubi te mueni. quando
meo te timore solidaui. Ut gͦ ego inte non de¬
struam qd̃ construxi: ipse non cesses considare
qd̃ reperi. Quem enim ueritas. nisi aut in flagi¬
tiis. aut in excessib inuenit: S post hec bene
possumus seruare qd̃ sumus: si numquam ne¬
gliginus pensare qd̃ fuimus. Nonnumquã
tamen clandestina elatio. etiam sollicitis sub¬
riꝑe cordib solet: ut bonoꝵ cogitatio licet sub¬
tilis ac pressa. cum ualde in uirtutib crescit.
oblita infirmitatis ꝓprie. nequaquam ad me-¬
moriam reuocet. quid inuitiis fuerit. Wnde &e om¬
mipocens ds̃ qui augeri infirmitatem etiam dere¬
mediis salutis conspicit. mensuram ipsis nr̃is pro¬

Expanded text:
deat, de anteacta vita memoratur, eique dicitur: deat, de anteacta vita memoratur, eique dicitur: Ubi eras quando ponebam fundamenta terrae? Ac si justificato peccatori aperte Veritas dicat: Virtutes a me acceptas tibi non tribuas, noli contra me de meo munere extolli. Recole ubvirtutum posui. Recole ubi te inveni quando meo te timore solidavi. Ut ergo ego in te non destruam quod construxi, ipse non cesses considerare quod reperi. Quem enim Veritas nisi aut in flagitiis aut in excessibus invenit? Sed post haec bene possumus servare quod sumus, si nunquam negligimus pensare quod fuimus. Nonnunquam tamen clandestina elatio etiam sollicitis cordibus subrepere solet, ut bonorum cogitatio, licet subtilis sit ac pressa, cum valde in virtutibus crescit, oblita infirmitatis propriae, nequaquam ad memoriam revocet quid in vitiis fuerit. Unde et omnipotens Deus, quia augeri infirmitatem etiam de remediis salutis conspicit, mensuram ipsis nostris pro
Abbreviated transcription (Latin):
fundamentum: fides est. H uius terre fundam̃¬
tum iacitur: quando in occultis cordis. prima
soliditatis causa diuinus timor inspiratur. Iste
necdum credit eterna que audit: huic cum fides
datur. ad edificium subsequentis oꝑis. iam funda¬
mentum ponitur. Ille eterna iam credit. necta¬
men metuit uenturi iudicii terrorem: despicit
peccatis se carnis &e sp̃s audenter in uolui. Huic¬
cum repente futurorum timor infunditur: ut
bone uite surgat edificium. iam fuudamenta
construtintur. Posito itaq ꝓsꝑe formidinis fum¬
damento. cum uirtutum fabrica in altum du¬
citur. necesse est ut unus quisq ꝓficiens. uires
suas caute metiatur: ut cum diuina constru¬
ctione magnus esse iam ceꝑit. semet ipsum re¬
spiciat. sine cessatione qͥd fuit. Quatinus atten¬
dens humiliter qd ꝑ meritum inuentus est: ne¬
quaquam sibi arroget. qͥd̃ ꝑ grãm factus est. Un¬
de &r nunc beatus iob ꝑ suꝑnam uocem ad semet¬
ipsum reducitur: & ne de uirtutib gloriari au¬

Expanded text:
fundamentum fides est. Hujus terrae fundamentum jacitur, quando in occultis cordis prima soliditatis causa divinus timor inspiratur. Iste necdum credit aeterna quae audit; huic cum fides datur, ad aedificium subsequentis operis jam fundamentum ponitur. Ille aeterna jam credit, nec tamen metuit, venturi judicii terrorem despicit, peccatis se carnis et spiritus audenter involvit; huic repente cum futurorum timor infunditur, ut bonae vitae surgat aedificium, jam fundamenta construuntur. Posito itaque prosperae formidinis fundamento, cum virtutum fabrica in altum ducitur, necesse est ut unusquisque proficiens vires suas caute metiatur, ut cum divina constructione magnus esse jam coeperit, semetipsum respiciat sine cessatione quod fuit, quatenus attendens humiliter quod per meritum inventus est, nequaquam sibi arroget quod per gratiam factus est. Unde et nunc beatus Job per supernam vocem ad semetipsum reducitur, et ne de virtutibus gloriari au
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ sibi cogitationum suarum uictoriam tribu¬
at. cum ueritas dicat: quis conclusit ostissma¬
re. quando erumpebat quasi de uulua ꝓcedẽs:
Quia nisi ab ipso cogitationis pͥmordio. cordis
fluctus grã diuina retineret: temptationũ ꝓ¬
cellis mare seuiens. terram ꝓculdubio huma¬
ne mentis obruisset. ut salsiꝰ fluctib ꝑfusa ares¬
ceret: idest pnitiosiᷤ cariũ uolũtatibꝰ delectata
depiret. Solus gͦ dñs ostiis mare concludit: qͥ
prauis motib cordis. claustra inspitate formidi-¬
nis obicit. Quia uͦ ea quȩ cernimus. sequi ꝓhi¬
beniur: epi a corporearum rerum delectatione
recundimur. licet iam ad iniisibilia ocłos men¬
dum patent. Ecce ad eoꝵ amorem uocamur:
s tamen auisione restringimur. Qui ce siquan¬
do aliquid furtum paruumq aspicimus: sub
incerto nimis adhuc uisti caligamus. Unde ap¬

Expanded text:
igitur sibi cogitationum suarum victoriam tribuigitur sibi cogitationum suarum victoriam tribuat, cum Veritas dicat: Quis conclusit ostiis mare, quando erumpebat, quasi de vulva procedens? Quia nisi ab ipso cogitationis primordio cordis fluctus gratia divina retineret, tentationum procellis mare saeviens terram procul dubio humanae mentis obruisset, ut salsis fluctibus perfusa aresceret, id est perniciosis carnis voluptatibus delectata deperiret. Solus ergo Dominus ostiis mare concludit, qui pravis motibus cordis claustra inspiratae formidinis objicit. Quia vero ea quae cernimus sequi prohibemur, quia a corporearum rerum delectatione retundimur, libet etiam ad invisibilia oculos mendum patent. Ecce ad eorum amorem vocamur, sed tamen a visione restringimur, quia et si quando aliquid furtim parumque aspicimus, sub incerto nimis adhuc visu caligamus. Unde ap
Abbreviated transcription (Latin):
Quam nisi respectu iudicii. ȩterni pauor torm̃ti.
inmensi temporis claustra constringerent: cun¬
ctam nobis penitus suꝑedificati oꝑis fundamen¬
ta corruissent. Si enim qd̃ ꝑ suggestionem seuit
intrinsecus. ꝑ deliberationem foras erumꝑet:
uite nr̃e fabrica sunditus euersa iacuisset. In in¬
iquitate namq concepti. & in delicto editi: ꝑ
insite corruptionis molestias pugnam nobiscũ
huc deferimus: quam cum labore uncamus.
Unde. recte de hoc mare dr̃. Quando erumpe¬
bat. quasi de uulua ꝓcedens. Wlua enim. praue
cogitationis adolescentia est. De qua ꝑ moysen
dñs dicit. Sensus enim &e cogitatio humani cor¬
disꝓna est inmalum: ab adolescentia sua. E orru.¬
ptionis naniq malum. quod unusquisq nr̃m
ab ortu desid̾ioꝵ carnalium sumpsit. in ꝓfectu
etatis exercet: & nisi hoc citius ditune formidi¬
nis manus repͥmat. omne condite nature bo¬
num repente culpa in ꝓfundum uorat. Nemo

Expanded text:
quam nisi respectu judicii et aeterni pavore tormenti quam nisi respectu judicii et aeterni pavore tormenti immensi timoris claustra constringerent, cuncta in nobis penitus superaedificati operis fundamenta corruissent. Si enim quod per suggestionem saevit intrinsecus, per deliberationem foras erumperet, vitae nostrae fabrica funditus eversa jacuisset. In iniquitate namque concepti, et in delicto editi , per insitae corruptionis molestias pugnam nobiscum huc deferimus, quam cum labore vincamus. Unde et recte de hoc mari dicitur: Quando erumpebat, quasi de vulva procedens. Vulva enim pravae cogitationis adolescentia est. De qua per Moysen Dominus dicit: Sensus enim et cogitatio humani cordis prona est in malum ab adolescentia sua . Corruptionis namque malum, quod unusquisque nostrum ab ortu desideriorum carnalium sumpsit, in provectu aetatis exercet; et nisi hoc citius divinae formidinis manus reprimat, omne conditae naturae bonum repente culpa in profundum vorat. Nemo
Abbreviated transcription (Latin):
uiuendo despiciunt: s earum uires expien¬
do ꝑtimescunt. N amdum passiones unige¬
niti. humanũ genus prius irrisit: postmodũ
expauit: quasi contra opposita ostia more
elidentis maris. oe tumore elatum uenit.
oe fractum uirtute dissiluit. S quia idcir.¬
eo hoc ad beatum iob dicit᷑ ut de tot urtuti.¬
bus cordis eius gła premeretur.⁊ ne sibi fortasse
tribuat. quod se prestare sublimiter non ignorat:
cum quanta eius edificatione sint dicta ꝑpendi¬
mus: si hec etiam moraliter disseramus. Dicat
mare. nisi cor nr̃m. furore turbidum: rixis ama¬
rum. elatione suꝑbie tumidum: fraude malicie
obscurum: Quod mare. quantum seuiat atten¬
dit: quisquis in se occultas cogitationum temp¬
tationes incelligit. Ecce enim ꝑuersa relinquimꝰ:
iam desideriis rectis inheremus: iam praua oꝑa
foras abscidimus: s tamen latenter intus ea cũ
qua huc uenimus. uite ueteris ꝓcella fatigamur.

Expanded text:
videndo despiciunt, sed earum vires experienvidendo despiciunt, sed earum vires experiendo pertimescunt. Nam dum passiones unigeniti humanum genus prius irrisit, postmodum expavit; quasi contra opposita ostia, more elidendi maris, et tumore elatum venit, et fractum virtute dissiluit. Sed quia idcirco hoc ad beatum Job dicitur, ut de tot virtutibus cordis ejus gloria premeretur, ne sibi fortasse tribuat quod se stare sublimiter non ignorat, cum quanta ejus aedificatione sint dicta perpendimus, 915 si haec etiam moraliter disseramus. Dicat mare, nisi cor nostrum furore turbidum, rixis amarum, elatione superbiae tumidum, fraude malitiae obscurum? Quod mare quantum saeviat, attendit quisquis in se occultas cogitationum tentationes intelligit. Ecce enim jam perversa relinquimus, jam desideriis rectis inhaeremus, jam prava opera foris abscindimus; sed tamen latenter intus ea cum qua huc venimus vitae veteris procella fatigamur,
Abbreviated transcription (Latin):
um misso. noue uite predicamenta firmauit.
Clausa namq ostia: opposito uecte roboran¬
tur. Uectem gͦ deus opposuit: quia contra las¬
cuos motus humani generis. unigenitũ mi¬
sit. Qui precepta spiritalia quȩ loquendo
docuit: agendo solidauit. B̾ene autem subdi¬
tur. Et dixi. Huc usq uenies & non ꝓcedes am¬
plius: oe hic confringes tumentes fluctus tuos.
Hoc quippe mare ostia priora transcenderat:
quia claustra legis opposite. humani tumoris
unda saliebat. ft postquam mundus opposi¬
tum sibi unigenitum reꝑit: elationis sue mi¬
petum fregit. & transire non ualuit: qui eiꝰ
fortitudine. foris sue terminum clausum inue¬
nit. Unde recte ꝑ ꝓpħam dicitur. Mare uidit.
oe fugit. Possunt etiam ꝑ ostia aꝑte passiones
eius. non inconuenienter intelligi. quib ex
occulto uectem posuit: qr eas ex inuisibili di¬
uinitate roborauit. Contra quas. mundi flu¬
ctus ueniunt. sed fracti desistunt: qi suꝑbi eaᷤ

Expanded text:
um misso, novae vitae praedicamenta firmavit. um misso, novae vitae praedicamenta firmavit. Clausa namque ostia opposito vecte roborantur. Vectem ergo Deus opposuit, quia contra lascivos motus humani generis unigenitum misit, qui praecepta spiritalia, quae loquendo docuit, agendo solidavit. Bene autem subditur: Et dixi: Hucusque venies, et non procedes amplius, et hic confringes tumentes fluctus tuos. Hoc quippe mare ostia priora transcenderat, quia claustra legis oppositae humani tumoris unda transiliebat. At postquam mundus oppositum sibi unigenitum reperit, elationis suae impetum fregit, et transire non valuit, quia ejus fortitudine furoris sui terminum clausum invenit. Unde recte per Prophetam dicitur: Mare vidit, et fugit . Possunt etiam per ostia apertae passiones ejus non inconvenienter intelligi. Quibus ex occulto vectem posuit, quia eas ex invisibili divinitate roboravit. Contra quas mundi fluctus veniunt, sed fracti dissiliunt, quia superbi eas
Abbreviated transcription (Latin):
mitteret: consolaretur eius infirmitas. ꝑ hoc
qd̾ de usu suo aliqͥd haberet. Miri autem dis¬
pensatione consilii. qd̃ ei dñs de consuetudine
carnali retinuit: hoc in figuram sp̃s potentiꝰ
uertit. Quid enim sacrificia illoꝵ animaliũ:
nisi unigeniti mortem designant: Quid sa¬
crificia illoꝵ animalium: nisi extinctionẽ
carnalis nr̃e uite significant: Unde gͦ m¬
berillitati popłi ruclis condlescenditut: incle ei
ꝑ obumbratas allegoriarum species. maior for¬
citudo sp̃s nuntiatur. Recte itaq dicitur.
Et caligine illud quasi pannis infantie ob¬
uoluerem: qr unde eius teneritudinis infirma
ꝑtulit: inde altum significationum spiritali¬
ab immoderatis animi euagationib cuxit: re¬
cte subicit. Circumdedi illud terminis meis.
Et quia huius humani generis motus misso
mediatore coercuit: apte subiungit. Et posui
uectem &r ostia. Uectem quippe oe oftia posuit:
quia redemptore nr̃o contra culpas delinqͤnti¬

Expanded text:
mitteret, consolaretur ejus infirmitas per hoc mitteret, consolaretur ejus infirmitas per hoc quod de usu suo aliquid haberet. Mira autem dispensatione consilii, quod ei Dominus de consuetudine carnali retinuit, hoc in figuram spiritus potentius vertit. Quid enim sacrificia illorum animalium nisi unigeniti mortem designant? Quid sacrificia illorum animalium nisi exstinctionem carnalis nostrae vitae significant? Unde ergo imbecillitati populi rudis condescenditur, inde ei per obumbratas allegoriarum species major fortitudo spiritus nuntiatur. Recte itaque dicitur: Et caligine illud quasi pannis infantiae obvolverem, quia unde ejus teneritudinis infirma pertulit, inde altam significationum spiritaliab immoderatis animi evagationibus cinxit, recte subjicit: Circumdedi illud terminis meis. Et quia hujus humani generis motus misso Mediatore coercuit, apte subjungit: Et posui vectem et ostia. Vectem quippe et ostia posuit, quia Redemptore nostro contra culpas delinquenti
Abbreviated transcription (Latin):
catione ꝓficerent. Hinc quippe ẽ: qd in egỹp¬
tum positis. pio iustoq moderamine latenti
eoꝵ concupiscentie condescenditur: &e uicino¬
rum suoꝵ uasis aureis argenteisq sublatis.
discedere iubentur. Qui ad syna montẽ du¬
cti: accepta lege mox audiunt. Non concupis¬
ces rem ꝓximi tui. Hinc est enim qd̾ in eale
ge oculum ꝓ ocło. dentem ꝓ dente. precipiunt᷑
exigere: de quandoq tamen reuelata gr̃a. ꝑ
cussi maxillam alteram iubentur prebere:
iuriam accepit: ut dum discunt mala non
multiplicius redddere: quandoq discerent ea
oe multiplicata sponte tolerare. Hinc est qd̾
eundem rudem popłm a quibdam ꝓhibuit.
quedam uͦ in usu pristino seruauit: s hec ip¬
sa tamen in melioris sui uite figura compo¬
suit. Bruta namq animalia. idolis in egyp¬
tomactabat: eiq in usum postiodum am¬
malium mactationem retinuit. s ydolorũ
cultum uitauit: ut dum de usu suo aliqͥd a¬

Expanded text:
catione proficerent. Hinc quippe est quod, in Aegypcatione proficerent. Hinc quippe est quod, in Aegypto positis pio justoque moderamine latenti eorum concupiscentiae condescenditur, et vicinorum suorum vasis aureis argenteisque sublatis, discedere jubentur . Qui ad Sina montem ducti, accepta lege, mox audiunt: Non concupisces rem proximi tui . Et hinc est 914 quod in eadem lege oculum pro oculo, dentem pro dente praecipiuntur exigere , et quandoque tamen, revelata gratia, percussi maxillam alteram jubentur praebere juria accepit, dum discunt mala non multiplicius reddere, quandoque discerent ea et multiplicata sponte tolerare. Hinc est quod eumdem rudem populum a quibusdam prohibuit, quaedam vero ei in usum pristinum servavit, sed haec ipsa tamen in melioris vitae figura composuit. Bruta namque animalia idolis in Aegypto mactabant, eique in usum postmodum animalium mactationem retinuit, sed idolorum cultum vetavit, ut dum de usu suo aliquid a
Abbreviated transcription (Latin):
gati crescerent. ne male liberi in suis uolupta¬
tibus ꝑirent. Quos ad uiam iusticiȩ dum non
iam caritas. s adhuc timor astringeret: diuina
dispensatio quasi pressit ut nutriret. Infirmus
namq popłs cum p̃ceptoꝵ pannos nolens ꝑtu¬
lit: ad infirmiorem statum ex ipsa sua ligatio¬
ne ꝑuenit. Quia enim timor eum prius aculpa
coercuit: competent᷑ post modum in lib̾tatem sp̃s
exiuit. Hos pannos infantie quos inchoantib
si mala esse desinunt. comparatione peioꝵ: ox
bona quasi bona non sunt. comparatione meli¬
orum. Nam sicut peius delinquenti uidee de
sodomia atq samaria dr̃. iustificasti sorores tu¬
as. in omnib abhominationib tuis quas oꝑ¬
ata es: ita meliorib testamenti noui p̃ceptis
subsequentib p̃ceptabona que rudib cdlata
sunt. non bona ẽẽ memorantur. N eq enim
mentes usui uite carnalis inherentes. euelli
ab infirmis possent: nisi gradatim ducta p̃cli¬

Expanded text:
gati crescerent, ne male liberi in suis voluptagati crescerent, ne male liberi in suis voluptatibus perirent. Quos ad viam justitiae dum non jam charitas, sed adhuc timor astringeret, divina dispensatio quasi pressit ut nutriret. Infirmus namque populus cum praeceptorum pannos nolens pertulit, ad firmiorem statum ex ipsa sua ligatione pervenit. Quia enim timor eum prius a culpa coercuit, competenter postmodum in libertatem spiritus exivit. Hos pannos infantiae, quos inchoantibussi mala esse desinunt comparatione pejorum, et bona quasi bona non sunt comparatione meliorum. Nam sicut pejus delinquenti Judaeae de Sodoma atque Samaria dicitur: Justificasti sorores tuas in omnibus abominationibus tuis, quas operata es , ita melioribus Novi Testamenti praeceptis subsequentibus praecepta bona quae rudibus data sunt non bona esse memorantur. Neque enim mentes usui vitae carnalis inhaerentes evehi ab infimis possent, nisi gradatim ducta praedi
Abbreviated transcription (Latin):
micos ur̃os: benefacite his qui oderunt uos. Qui
gͥ prius neqͥtias oꝑis ꝓhibuit. postmodum cul¬
pas cordis ex aruit: nimirum tumenti mari ne
cirtumducta iusticie littora transeat. bis ostiami¬
ostiis mare: ilico &e tempus aduixit dicens. Qnͣ¬
do erumpebat: quasi de uulua ꝓcedens. Quia ui¬
delicet tunc humano generi preceptis legis ob¬
uiauit: quando adhuc scłm sue origini uicinũ.
quasi ab ortu ꝓprio ad ꝓfectum uite carnalis exie¬
bat. De uulua quippe ꝓcelere est: in lucem pre¬
sentis głe carnaliter apparere. Et recte subiungi¬
tur. cum ponerem nubem uestimentum eiꝰ: quia
nimirũ deus hominib non tunc aꝑta ostensi¬
abstulit. s adhuc nube uestiuit: ut & pristina
prauitatis acta relinquerent: & tamen uentu¬
ra bona adhuc certius non uiderent. Ubi &
apte subditur. Et caligine illud quasi pannis
infancie obuoluerem. Dum enum rudes popłos
non aꝑta sp̃s predicatione edocuit. s figurata
locutione preceptis littere astrinxit: adhuc in¬

Expanded text:
benefacite his qui oderunt vos . Qui igitur prius nequitias operis prohibet, et postmodum culpas cordis exhaurit, nimirum tumenti mari, ne circumducta justitiae littora transeat, bis ostia iostiis mare. Illico et tempus adjunxit, dicens: Quando erumpebat, quasi de vulva procedens. Quia videlicet tunc humano generi praeceptis legis obviavit, quando adhuc saeculum suae origini vicinum, quasi ab ortu proprio ad profectum vitae carnalis exibat. De vulva quippe procedere est in luce praesentis gloriae carnaliter apparere. Et recte subjungitur: Cum ponerem nubem vestimentum ejus. Quia nimirum Deus hominibus non tunc aperta ostensiabstulit, sed adhuc nube vestivit, ut et pristina pravitatis acta relinquerent, et tamen ventura bona adhuc certius non viderent. Unde et apte subditur: Et caligine illud quasi pannis infantiae obvolverem. Dum enim rudes populos non aperta spiritus praedicatione edocuit, sed figurata locutione praeceptis litterae astrinxit, adhuc in
Abbreviated transcription (Latin):
nimirũ. ne quod in suggestione cogitationis
colerat: in exercitatione oꝑis erumpat. Bene
gͦ dicitur. Posui uectem. & ostia: &e dixi. Huc¬
usq uenies. & non ꝓcedes amplius: &e hic cõ¬
fringes tumentes fluctus tuos. Quia dumele¬
ctus quisq &e temptatur uitiis. & tam̃ facere
mala suggesta. ssali renititur: quasi mare cla-¬
usum tenetur. Quod & si intus tumultuosis
cogitationũ fluctib mentem ꝑcutit: statuta
tamen bene uiuendi littora non excedit. Qd̃
mare quidem intumorem se erigit: s dum
fixe deliberationi cordis illiditur. fractum re¬
dit. Beatus gͥ iob ne sibi tribuat qd̾ contra ꝓ¬
cellas cordis fortiter stat: uoce diuina audi¬
at. Quis conclusit ostiis mare:. quando erũ¬
pebat. quasi de uulua ꝓcedens: Et cetera.
Acsi ᷤ aꝑte diceretur. In cassum te exterius in
bonis oꝑib pensas: si non me interius qui tẽp
tationis undas compesco considas. Ut enumtu

Expanded text:
nimirum ne quod in suggestione cogitationis nimirum ne quod in suggestione cogitationis tolerat in exercitationem operis erumpat. Bene ergo dicitur: Posui vectem et ostia, et dixi: Hucusque venies, et non procedes amplius, et hic confringes tumentes fluctus tuos, quia dum electus quisque et tentatur vitiis, et tamen facere male suggesta renititur, quasi mare clausum tenetur. Quod 918 etsi intus tumultuosis cogitationum fluctibus mentem percutit, statuta tamen bene vivendi littora non excedit. Quod mare quidem in tumore se erigit, sed dum fixa deliberatione cordis illiditur, fractum redit. Beatus igitur Job ne sibi tribuat quod contra procellas cordis fortiter stat, voce divina audiat: Quis conclusit ostiis mare, quando erumpebat, quasi de vulva procedens, et caetera. Ac si ei aperte diceretur: Incassum te exterius in bonis operibus pensas, si non me interius, qui in te tentationis undas compesco, consideras. Ut enim tu
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͦ dñs ꝑinspirate caritatis fortitudinẽ
nascentia in corde uitia repͥmit: insurgentiᷤᷤ
maris impetum ꝑ obserata claustra compescit.
Ira fortasse in occulto ex asꝑat: s ne quies suꝑna
ꝑdatur: ꝑturbatione mentis officium linguȩ
subtrahitur. ne usq ad uocem exeat. quod in
sinum cordis tumultuosum sonat. Luxuria
in occultis cogitationib accendit: s ne suꝑ¬
nam mundiciam mens amittat: concepte
imnundiciȩ ea quȩ famulari poterant mẽ¬
bra castigat: ne usq ad corruptionem exalet¬
corporis. fetor cordis. Auaricia stimulat: s ne
celesti regno mens cãreat: intra claustra se
parsimonie contenta ꝓprũs ligat: ne in pra
uo oꝑe dilatet.⁊ & usq ad exteriores actus
interne concupiscentie estus exsudet. Suꝑbia
inflat: ẜ ne ueram celsitudinem amittat.:
considando quisq quia pulus est. ab altitu¬
dine se concepte elationis humiliat. Certais

Expanded text:
us per inspiratae charitatis fortitudinem us per inspiratae charitatis fortitudinem nascentia in corde vitia reprimit, insurgentis maris impetum per obserata claustra compescit. Ira fortasse in occulto exasperat; sed ne quies superna perdatur, perturbationi mentis officium linguae subtrahitur, ne usque ad vocem exeat, quod in sinu cordis tumultuosum sonat. Luxuria in occultis cogitationibus accenditur; sed ne supernam munditiam mens amittat, conceptae immunditiae ea quae famulari poterant membra castigat, ne usque ad corruptionem corporis exhalet fetor cordis. Avaritia stimulat; sed ne coelesti regno mens careat, 917 intra claustra se parcimoniae contenta propriis ligat, ne in pravo se opere dilatet, et usque ad exteriores actus internae concupiscentiae aestus exsudet. Superbia inflat; sed ne veram celsitudinem amittat, considerando quisque quia pulvis est ab altitudine se conceptae elationis humiliat, certans
Abbreviated transcription (Latin):
ter ꝑ ostia. nisi uirtutes: quid ꝑ uectem. nisiro¬
bur caritatis accipimus: Hec itaq ostia. scili
nisi eas ex occulto mentis opposita caritas astrin-¬
gat. Facile autem omne uirtutũ bonum tem¬
ptatione cordis irruente destruitur: nisi ab in¬
timis fixa caritate solidetur. Unde ce paulus
in suis p̃dicationib dum quedam uirtutum
ostia mari temptationis opponeret: ilico eis
ostiis quasi robur uectis adiunxit dicens. Suꝑ
omĩa autem hec caritatem habentes: qd̃ est
uinculum ꝑfectionis. ꝑ fectionis enim uincu¬
lum caritas dr̃: quia omne bonum qd agit᷑.
nimirum ꝑ illam neꝑeat ligatur. A tempta¬
tore namq citius oe qd̃libet opus euellitur:
si solutum auinculo caritatis inuenitur.
Si autem mens dĩ ac ꝓximi dilectione con¬
stringitur: cum temptationũ motus queli¬
bet ei iniusta suggerit. obicem se illis ipsa di¬
lectio opponit. & praue suasionis unda. uir¬
tutum ostiis ac uecte intimi amoris frangit᷑.¬

Expanded text:
ter per ostia, nisi virtutes; quid per vectem, nisi robur charitatis accipimus? Haec itaque ostia, scilicnisi eas ex occulto mentis opposita charitas astringat. Facile autem omne virtutum bonum tentatione cordis irruente destruitur, nisi ab intimis fixa charitate solidetur. Unde et Paulus in suis praedicationibus dum quaedam virtutum ostia mari tentationis opponeret, illico eisdem ostiis quasi robur vectis adjunxit, dicens: Super omnia autem haec charitatem habentes, quod est vinculum perfectionis . Pelum charitas dicitur; quia omne bonum, quod agitur, nimirum per illam, ne pereat, ligatur: a tentatore namque citius, et quodlibet opus evellitur, si solutum a vinculo charitatis invenitur. Si autem mens, Dei ac proximi dilectione constringitur, cum tentationum motus quaelibet ei injusta suggesserint, obicem se illis ipsa dilectio opponit, et persuasionis undas, virtutum ostiis, ac vecte intimi amoris frangit.
Abbreviated transcription (Latin):
sum redlidit: qui deo se in ipso sua ignoran¬
tia scienter inclinauit dicens. O altitudo di¬
uitiarum sapientie & scientie dei. quam incõ¬
prehensibilia sunt iudicia eius. & inuestiga¬
biles uie eius: Quis enim cognouit sensum
dm̃i. aut quis consiliarius eius fuit: Ecce e¬
nim absconsis nisteriis. quasi clausis palpe¬
bris inquisitus: placita ac recta respondit.
Qui secreti aditum pulsans. qr ꝑ cogitationẽ
intromitti ad interiora non ualuit. ꝑ confes¬
sionem ante ianuas humilis stetit: ce qd̾ in¬
tus comp̃hendere non potuit. foris timendo
laudauit. Unde nunc quoq beatus iob post
interrogationem uerberis. discutitur interro.¬
gatione sermonis: ut quȩ sint suꝑna conside¬
ret. Que dum minime comp̃hendit. ad se¬
met ipsum redeat: & quam sit iuxta nichi¬
lum. in suꝑnoꝵ comparatione cognoscat. Au¬
diat itaq. Interrogabo te: ce responde mͥ.
Acsiei aꝑtiꝰ dicatur. Uerbis meis ad sublimia

Expanded text:
899 reddidit, qui Deo se in ipsa sua ignoran899 reddidit, qui Deo se in ipsa sua ignorantia scienter inclinavit, dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit ? Ecce enim absconsis mysteriis quasi clausis palpebris inquisitus placita ac recta respondit, qui secreti aditum pulsans, quia per cognitionem intromitti ad interiora non valuit, per confessionem ante januas humilis stetit; et quod intus comprehendere non potuit, foris timendo laudavit. Unde nunc quoque beatus Job post interrogationem verberis discutitur interrogatione sermonis, ut quae sint superna consideret; quae dum minime comprehendit, ad semetipsum redeat, et quam sit juxta nihilum in supernorum comparatione cognoscat. Audiat itaque: Interrogabo te, et responde mihi. Ac si apertius dicatur: Verbis meis ad sublimia
Abbreviated transcription (Latin):
intelligendo comp̃hendunt. quedam uͦ cognosce¬
re omnino non possunt. eoꝵ corda sese latenter
inquirant: si illos diuina iudicia uł clausa non
stimulant: uel aꝑta non inflant. ħ ac enim pan¬
lus interrogatione ꝓbatus est: qui post ꝑceptam
internam sapientiam. post aꝑta claustra para
disi. post ascensum celi tercii. post suꝑne locutio¬
nis misteria: adhuc dicit. Ego me non arbitror
comp̃hendisse. & rursum. Ego sum minimus
&rursum. Non quasi sufficientes simus
cogitare aliquid a nobis. quasi ex nobis: sed
sufficientia nr̃a ex deo est. Aꝑtisgͦ palpebris
dei. interrogatus paulus recte respondit: qͥ
& suꝑna secreta attigit. & tamen in humili¬
tate cordis. sublimiter stetit. Qui rursum cũ
secreta dei iudicia de repulsione iudeoꝵ. oe
gentium uocatione discuteret. atq ad ea
puenire non posset: quasi clausis dei palpe¬
bris interrogatus est. S rectum ualde respõ.

Expanded text:
intelligendo comprehendunt, quaedam vero cognosceintelligendo comprehendunt, quaedam vero cognoscere omnino non possunt, eorum corda sese latenter inquirant, si illos divina judicia vel clausa non stimulant, vel aperta non inflant. Hac enim interrogatione Paulus probatus est, qui post perceptam internam sapientiam, post aperta cdisi, post ascensum coeli tertii, post supernae locutionis mysteria adhuc dicit: Ego me non arbitror comprehendisse . Et rursum: Ego sum minimus postolus . Et rursum: Non quia sufficientes sumus cogitare aliquid a nobis quasi ex nobis, sed sufficientia nostra ex Deo est . Apertis ergo palpebris Dei inteet superna secreta attigit, et tamen in humilitate cordis sublimiter stetit. Qui rursum cum secreta Dei judicia de repulsione Judaeorum et gentium vocatione discuteret, atque ad ea pervenire non posset, quasi clausis Dei palpebris interrogatus est. Sed rectum valde responsum
Abbreviated transcription (Latin):
tibus conciditur ꝑcussoris: ut eius patientia tã¬
to uerius claresceret: quanto inquisita clarius
fulsisset. Precipiendo autem dura nos interro-¬
gat. sicut abraham terram suam iubetur egre¬
di. & ꝑgere quo nesciebat: in montem unicum
filium ducere: &e quem ad consolationem senex
acceꝑat. immolare. Cui nimirtim ad interro¬
gationem bene respondenti. idest ad uissionem
obȩdienti. dicitur. Nunc cognoui: qr times dm̃.
magnis nos uissionib interrogare. Scire quoq
eius est: nrãm obedientiam nosse nos facere. Et¬
apiendo nobis quedam. atq claudendo. nos int̾¬
rogat ds̃: sicut ꝑ psalmistam dr̃. Palpebre eius.
interrogant filios hominum. Palpebris quippe
aꝑtis cernimus: clausis. nichil uidemus. Quid gͦ¬
ꝑ palpebras dei. nisi eius udicia accipiemus: Qͤ
uixta aliquid clauduntur hominib. oe iuxta
aliquid reserantur. ut homines qui se nesciunt:
sibimet ipsis innotescant: quatinus dum quedã

Expanded text:
tibus conceditur percussoris , ut ejus patientia tantibus conceditur percussoris , ut ejus patientia tanto verius claresceret quanto inquisita durius fuisset. Praecipiendo autem dura nos interrogat, sicut Abraham terram suam jubetur egredi et pergere quo nesciebat , in montem unicum filium ducere, et quem ad consolationem senex acceperat immolare . Cui nimirum ad interrogationem bene respondenti, id est ad jussionem obedienti dicitur: Nunc cognovi quia times Deum . magnis nos jussionibus interrogare. Scire quoque ejus est nostram obedientiam nosse nos facere. edam, atque claudendo quaedam nos interrogat Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Palpebrae ejus interrogant filios hominum . Palpebris quippe apertis cernimus, clausis nihil videmus. Quid ergo palpebras Dei, nisi ejus judicia accipimus? Quae juxta aliquid clauduntur hominibus, et juxta aliquid reserantur, ut homines qui se nesciunt sibimetipsis innotescant, quatenus dum quaedam