comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tuendo Nec timendo quidẽ. p̃ser t̃un nocentẽ hominẽ homo debae
occidere: sed tamenulelando facere: multo magis malũ est quã
timendo. Etideoñ ait uerax magister: qui me tibitradidit ipse
peccatũ hab&. tã quã ille non haber&. sedait maiꝰ hab& peccatũ
ut etiãsehabere intellegat᷑. Neq enĩ ꝓpt̃ea id nullũ est qt hoc¬
maiꝰ est. Ex inde querebat pilatꝰ dimit tere ȩũ Quid est hoc qđ dic¬
tũ est ex inde : quasi ante a non querebat : lege superiora & in¬
ueniesia dudũ eũ querere dimit tereiħm. Ex inde itaq intelle¬
gendũ est ꝓpt̃ hoc idest ex hac causa ne haber & peccatũ. orci¬
dendo in nocentẽ sibi traditũ . quãuis minꝰ pecans. quã iudȩ i
quieũ illitradiderant occidendũ. Ex inde ergꝰ idest ideo ne
hoc peccatũ facer& non nunc primũ sedab initio querebat
eumdimitterȩ. Iud ȩiaut̃ clamabant dicentes. Sihunc dimit¬

Expanded text:
tuendo. Nec timendo quidem praesertim innocentem homo hominem debet tuendo. Nec timendo quidem praesertim innocentem homo hominem debet occidere, sed tamen id zelando facere multo majus malum est quam timendo; et ideo non ait verax Magister: Qui me tibi tradit, ipse peccatum habet, tanquam ille non haberet; sed ait: Majus habet peccatum, ut etiam se habere intelligeret. Neqmajus est. 6. Exinde quaerebat Pilatus dimittere eum. Quid est hoc quod dictum est, exinde, quasi antea non quaerebat? Lege superiora, et invenies jamdudum eum quaerere dimittere Jesum. Exinde itaque intelligendum est, Propter hoc, id est, ex hac causa, ne haberet peccatum occidendo innocentem sibi traditum, quamvis minus peccans quam Judaei, qui eum illi tradiderant occidendum. Exindehoc peccatum faceret: non nunc primo, sed ab initio quaerebat eum dimittere. « Judaei autem clamabant, dicentes: Si hunc dimit
Abbreviated transcription (Latin):
Propt̃ ea qͥ tradidit mȩ tibi : maiꝰ peccatũ hab& Ecceres ponđ¬
iħ s & tamenubicũq: responđ. nonsicutreus siuedolosus. sed
sic̃ agnꝰ. hoc ẽ. simplex atq in nocens. ñ aperuit ossuum.
Proinde ubirespondebat sic̃ ouis silebat. Vbi re sponde¬
potestati in nocentẽ occidendũ liuore tradit: quã
potestasipsa si eũtimore alterius maioris potestatis
occidit. Talẽ quippe dñs pilato dederat potestatẽ:
ut etiã ess& subcȩsaris potestate: qua ꝓpt̃ ñ aber es
inquid aduers me potestatẽ ullã. id est quantulã cũq habes
nisi hoc ipsũ quicqͥd est. tibiess& datũde suꝑ. Sed qm̃ scioquantũ
sit. non enĩ tantũ estut tibi omĩmodoliberũ sit : ꝓpt̃ea quitradi¬
dit me tibi maiꝰ peccatũ hab&. Ille in qͥd me tuȩ potestatitradi¬
ditinuidendo : tuue roeandẽ potestatẽ in mee xerturꝰ es me¬

Expanded text:
Propterea qui me tradidit tibi, majus peccatum habet. Ecce respondPropterea qui me tradidit tibi, majus peccatum habet. Ecce respondit, et tamen ubicunque non respondit, non sicut reus sive dolosus, sed sicut agnus, hoc est, sicut simplex atque innocens non aperuit os suum. Proinde ubi non respondebat, sicut ovis silebat; ubi respondepotestati innocentem occidendum livore tradit, quam potestas ipsa, si eum timore alterius majoris potestatis occidit. Talem quippe Deus Pilato dederat potestatem, ut esset etiam sub Caesaris potestate. Quapropter: Non haberes, inquit, adversus me potestatem ullam, id est, quantulamcunque habes, nisi hoc ipsum quidquid est, tibi esset datum desuper. Sed quoniam scio quantum sit, non enim tantum est, ut tibi omnimodo liberum sit, propterea qui me tradidit tibi, majus peccatum habet. Ille me quippe tuae potestati tradidit invidendo, tu vero eamdem potestatem in me exerciturus es me
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uerbũ: magistimuit. Etingress est prȩtoriũiterum
onib: repperit᷑ & apđ principẽ sacerdotũ & apđ herodẽ qͦ eũ sicut
lucas indicat miserat pilatꝰ ad audiendũ : & a pđ ipsũ pilatũ : ut ñ
frustradeillo ꝓphetia p̾cesserit : sic̃ agnꝰ corãtandente fuit sine
uoce. sic ñ aperuit ossuũ. Tuncutiq:: quando in t̃rogantib: ñ res
pondit. Iuauis enĩ quibusdã int̃rogationib: seperesponderit .
tamen ꝓpt̃ illa in quib: noluit respondere. adhocdicta est de
agnosimilitudo ut in suosilentio ñ seus putaret᷑ sed innotens
haberet᷑. Cũ ergͦiudicaret᷑ ubicũq ñ aperuit ossuũ. sic̃ agnꝰ
ñ aperuit: idẽ ñ sic̃ male sibi conscius. qͥdepeccatis ñ uincebat᷑.
suis . sed sic̃ mansuetꝰ qͥ ꝓpeccatis immolabat᷑ alienis. Dic̃ ergei
pilatꝰ. Mihn nonloq ris : nescisqi potestatẽ habeo crucifige¬
rete & potestate habeo dimit terete : respondeihs Non
haberes potestatẽ aduers me ullã nisitibi datũ ess& desuꝑ.

Expanded text:
oc verbum, magis timuit. Et ingressus est praetorium iterum, onibus reperitur, et apud principes sacerdotum, et apud Herodem, quo eum, sicut Lucas indicat, miserat Pilatus audiendum, et apud ipsum Pilatum : ut non frustra de illo prophetia praecesserit, Sicut agnus coram tondente se fuit sine voce, sic non aperuit os suum ; tunc utique quanpondit. Quamvis enim quibusdam interrogationibus saepe responderit, tamen propter illa in quibus noluit respondere ad hoc data est de agno similitudo, ut in suo silentio non reus, sed innocens haberetur. Cum ergo judicaretur, ubicumque non aperuit os suum, sicut agnus non aperuit; id est, non sicut male sibi conscius qui de peccatis convincebatur suis, sed sicut mansuetus qui pro peccatis immolabatur alienis. 5. Dicit ergo ei Pilatus: Mihi non loqueris? Nescis quia potestatem habeo crucifigere te, et potesnisi tibi datum esset desuper.
Abbreviated transcription (Latin):
est ludibriosa ueste amictꝰ ẽ amaris conuitus inlusus . ẽ alapis
cȩ sus ẽ : feru&ignominia. frigescit inuidia. Sed ñ frigescit: in¬
ardescitpotius & increscit. Cũ eni uidissent eũ pontifices &
ministri. clamabant dicentes. Crucisige crucifige. Dic̃ eis pilatꝰ.
deisefecit. Ecce alteramaior inuidia. Parua quippe illa uide¬
bat᷑ uelut affectatȩ illicito usu regiȩ potestatis: & tamen
neutrũ sibiłis mendacit̃ usurpauit: sedutrũq uerũ est &
unigenitꝰ deifilius est: &rex constitutꝰ ab eo suꝑsyonmontẽ

Expanded text:
est, ludibriosa veste amictus est, amarissimis conviciis illusus est, alapis est, ludibriosa veste amictus est, amarissimis conviciis illusus est, alapis caesus. Fervet ignominia, frigescat invidia. Sed non frigescit, inardescit potius et increscit. Cum enim vidissent eum pontifices et ministri, clamabant dicentes: Crucifige, crucifige. Dicit eis PilatDei se fecit. » Ecce altera major invidia: parva illa quippe videbatur, velut affectaret regnum illicito ausu regiae potestatis, et tamen neutrum sibi Jesus mendaciter usurpavit. sed utrumque verum est: et unigenitus Dei Filius est, et rex a Deo constitutus
Abbreviated transcription (Latin):
mabant᷑ martires: ad om̃iaquȩ ꝑsẽcutores libuiss& facere
ꝑferenda Sic paulis ꝑ occultata tremenda potentia cõmen¬
dabat᷑ priusimitanda patͥentia. Sic regnũ qđ de hoc mundo
nonerat suꝑbũ mundũ non a trocitate pugnandi sed paciendi
humilitate uincebat. Sic illud granũ multiplicandũ semina¬
bat᷑ horribili contumelia ut mirabilipullular & ingła¬
noscatisqr in eonullã causã inuenio. Exut ergiłis portansspi¬
neã coronã & purpureũ uestimentũ : & dic̃ eis. Eccehomo
hinc apar& nonignorante pilatohȩc amilitib facta siue iusserit
ea siue ꝑmiserit. illic scilic& causa quã supͣ diximꝰ. ut hȩc eiꝰ iudibria
inimicilibentis si mebiberent. & ulterius sangiunẽ non sitireNt.
Egredit᷑iħs ad eos portans spine ã coronã & purpureũ uestim̃tũ :
ñ cdarꝰ imperio. sed plenꝰobꝓbrio : & dic̃ eis Ecce homo Siregunui¬
detis iã parcite qi deiectũ uidetis. Flagellatꝰ est spinis coronatꝰ

Expanded text:
mabantur ad omnia, quae persecutoribus libuisset facere, perferenda; sic paulisper occultata tremenda potentia, commendabatur prius imitanda patientia; sic regnum, quod de hoc mundo non erat, superbum mundum non atrocitate pugnandi, sed patiendi humilitate vincebat; sed  Aug., sic illud granum multiplicandum seminabatur horribili contumelia, ut mirabili pullularet in gin eo nullam causam invenio. Exiit ergo Jesus portans spineam coronam, et purpureum vestimentum. Et dicit eis: Ecce homo. Hinc apparet non ignorante Pilato haec a militibus facta, sive jusserit ea, sive permiserit, illa scilicet causa quam supra diximus, ut haec ejus ludibria inimici libentissime biberent, et ulterius sanguinem non sitirent. Egreditur ad eos Jesus portans spineam coronam et purpureum vestimentum; non clarus imperio, sed plenus opprobrio, et dicitur eis: Ecce homo. Si regi invidetis, jam parcite, quia dejectum videtis. Flagellatus est, spinis coronatus
Abbreviated transcription (Latin):
hinc. Dixitaq pilatꝰ Ergͦrexestu : cuiresponsũ est tudicis qi
rexsuego. Non qr regẽ setimuit confiteri : sed tudicis itali¬
bratũ est ut neq: se regẽ neg&. Rex estenĩ cuiꝰ regnũ nonest
de hocmundo: neq regẽtalẽ seesse faceat᷑. cuiꝰ regnũ putare¬
t᷑ es sedehocmundo . Talẽ quippe sentiebat qͥdixerat. ergͦrex
dũ ut testimoniũ ꝑhibeã ueritati. Non est ꝓducenda hiuꝰ ꝓmissio¬
nominis sillaba qđ ait in hoc natꝰsũ : tã ꝗͣ dixerit in hõcrenatꝰ sũ. sed ad¬
nibnlest huiꝰ locutionis ambiguũ. Vnde manifestũ esteũ tẽpora¬
lẽnatiuitatẽ suã hic cõmemorasse. qua in carnatꝰ uenit in hunc¬
mundũ ñ illã sine initioquadserat: ꝑ quẽ pat̃ condidit mundũ . In¬

Expanded text:
itaque ei Pilatus: Ergo rex es tu? Respondit Jesus: Tu dicis quia rex sum ego. Non quia regem se timuit confiteri; sed Tu dicis ita libratum est, ut neque se regem neget rex est enim cujus regnum non est de hoc mundo, neque regem talem se esse fateatur, cujus regnum putetur esse de hoc mundo. Talem quippe ille sentiebat qui dixerat, Ergo rexdum, ut testimonium perhibeam veritati. Non est producenda hujus pronominis syllaba, quod ait, In hoc natus sum, tanquam dixerit, In hac re natus sum: sed nihil est hujus locutionis ambiguum. Unde manifestum est eum temporalem nativitatem suam hic commemorasse, qua incarnatus venit in mundum: non illam sine initio, qua Deus erat, per quam Pater condidit mundum:
Abbreviated transcription (Latin):
non est de hoc mundo Nolite metuere metuuanis simo. quo herodes
illemaior cũ xp̃s natꝰ nuntiaret᷑ expauit. & tot infantes ut ad
eũ morsꝑuenir& occidit: timendo magis qua iras cendo erude¬

Expanded text:
non est de hoc mundo. Nolite metuere metu vanissimo, quo Herodes non est de hoc mundo. Nolite metuere metu vanissimo, quo Herodes ille major cum Christus natus nuntiaretur expavit, et tot infantes, ut ad eum mors perveniret, occidit, timendo quam irascendo crude
Abbreviated transcription (Latin):
eũuicis simin t̃rogans utrũa sem& ipso hoc dicer &. anaudis¬
scc ab aliis illo respondente ostendere uoluit hoc sibia pđillũ
fuis se aiud ȩis uelut crimenobiectũ: patefatiens nob cogi¬
tiusq respondens regnũ meũ non est dehoc mundo. Iđ siin¬
terrogante pilato continuorespondiss& ñ etiã uidȩis
sed solis gentib: hoc deseopinantib respondisse uideret᷑.
nionis suspitione spͣossit putari a se m& ipso dixisse qđ
inde dicendo quid fecisti: ostenditsatis illudei ꝓerimene ob¬
iectũ: quasidicer&. Siregẽ tenegas quid fecistiut tradere¬
ris mili: tã quã mirũ noness& sipimiend iudicitraderet᷑ qͥ
sedicer& regẽ. Siaut̃ hoc ñ dicer& querendũ abillo essaẽ quid
aliud fortefeciss& unde tradiudicidignꝰess&. Auditeergͦ iudȩi&
genttes : audi circũcisio audip̃putiũ : audite om̃ia regnater¬
rena nimpedio dominationẽ uram. in hoc mundo. Regnũ meũ

Expanded text:
eum vicissim interrogans utrum hoc a semetipso diceret, an audiseum vicissim interrogans utrum hoc a semetipso diceret, an audisset ab aliis, illo respondente ostendere voluit hoc sibi apud illum fuisse a Judaeis velut crimen objectum: patefaciens nobis cogitiusque respondens, Regnum meum non est de hoc mundo. Quod si interroganti Pilato continuo respondisset; non etiam Judaeis, sed solis Gentibus hoc de se opinantibus respondisse videretur. se suspicionem qua posset putari a semetipso dixisse quoinde dicendo: Quid fecisti? satis ostendit illud ei pro crimine objectum, tanquam diceret: Si regem te negas, quid fecisti ut tradereris mihi? quasi mirum non esset si puniendus judici traderetur, qui se diceret regem. Si autem hoc non diceret, quaerendum ab illo esset quid aliud fore fecisset, unde tradi judici dignus esset. Audite ergo, Judaei et gentes, Audi, circumcisio, audi, praeputium. Audite, omnia regna terrae. Non impedio dominationem vestram in hoc mundo. Regnum meum
Abbreviated transcription (Latin):
iħs: A tem& ipso hocdicis: analii tibi dixer̃ deme : sciebat utiq
utipse scir& sedut scriberet᷑ qđ nos uoluit ut scirem. Responđ¬
cipilatꝰ Nũ quidegͦiudȩ us sũ : genstua & pontisices tradider̃ temihi
quid fecisti : responđiłis Regnũ meũ non est dehocmundo diex
hoc mundo es s& regnũmeũ : ministrimeiutiq: decertarent
ut ñ traderer iudȩis. Nunc aut̃ regnũ meũ nonesthinc: Hoc
est qđ bonꝰ magister scire nos uoluit: sed prius nob̵ demons tran¬
da fuerat uana hominũ deregno ȩiꝰ opinio. siue gentiũ. siue
iude oꝵ a quib: pilatꝰ audierat : quasi ꝓpterea morte fuiss&
plectenđ qđ inlicitũ affect auerit regnũ: uł qm̃ solent reg¬
naturis inuidere regnantes. Et uidelic& cauendũ erat. ne
eiꝰ regnũsiue romanis. siue udeis ess& aduersũ. Po terataut̃
dñs qđ ait regnũ meũ non est dehoc mundo & cr̃. ad primã int̃¬
rogationẽ pͣsidis respondere ubi eidix̃ tuesrexiudȩoꝵ sed

Expanded text:
s: A temetipso hoc dicis, an alii tibi dixerunt de me? Sciebat utique ut ipse sciret, sed ut conscriberetur quod nos uit Pilatus: Numquid ego Judaeus sum? Gens tua et pontifices tradiderunt te mihi: quid fecisti? Respondit Jesus: Regnum meum non est de hoc mundo. Si ex hoc mundo esset regnum meum, ministri mei utique decertarent, ut non traderer Judaeis: nunc autem regnum meum non est hinc. » Hoc est quod bonus magister scire nos voluit: sed prius nobis demonstranda fuerat vana hominum de regno ejus opinio, sive Gentium, sive Judaeorum, a quibus id Pilatus audierat: quasi propterea morte fuisset plectendus, quod illicitum affectaverit regnum; vel quoniam solent regnaturis invidere regnantes, et videlicet cavendum erat ne ejus regnum sive Romanis, sive Judaeis esset adversum. Poterat autem Dominus quod ait, Regnum meum non est de hoc mundo, etc., ad primam interrogationem praesidis respondere, ubi ei dixit, Tu es rex Judaeorum? sed
Abbreviated transcription (Latin):
est . nisuit eiꝰ iniurus satiati iudȩi. sufficere sibi existimarent: &
usq ad eiꝰ mortẽ se uire desisterent: Adhoc ꝑtin& qđ idẽ preses
etiã cohortẽ suã ꝑmisit facerequȩ sequunt᷑ . autfortassis &
iussĩt quãuis hoc euuangłta tacuerit. Dix̃ enĩ qͥd de inde fecerint
milites : pilatũ tamen id iussisseñ dix̃. Et milites plectentes
coronã despinis. in posuer̃ capitieiꝰ : & ueste purpurea circũde

Expanded text:
est, nisi ut ejus injuriis Judaei satiati sufficere sibi existimarent, et est, nisi ut ejus injuriis Judaei satiati sufficere sibi existimarent, et usque ad ejus mortem saevire desisterent. Ad hoc pertinet quod idem praeses es cohortem suam etiam permisit facere quae sequuntur; aut fortassis et jussit, quamvis hoc Evangelista tacuerit. Dixit enim quid deinde fecerint milites; Pilatum tamen id jussisse non dixit. Et milites, inquit, plectentes coronam de spinis imposuerunt capiti ejus, et vest
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd est ueritas. in mentẽ illiuenis se continuo consue tudinẽ
iudȩmi quasoler& eis dimittunꝰ in pascha. &ideoñ ex pecta¬
uit ut responder& eiłs qͥdess& ueritas. ne mora sier& cũ re¬
coluiss& morẽ qͦ poss& eis ꝑ paschadimitti: qđ eũ ualde uo¬
qͥdess& int̃rogauit. Sed hoc audito clamauer̃ rursũ om̃sdicentes
Nonhunc sed barabbant. Erataut̃ barabbas latro. Non rep̃hendim
ouidȩi qđ ꝑ paschaliberatis nocentẽ : sed qđ occiditis innocentẽ.
Qđ tamen nisisier&. uerũ paschañ sier& : sedumbra ueritatis auidȩ is
errantib: tenebat᷑ & mirabili dispensatione diuinȩ sapientiȩ ꝑ
quunt᷑ quȩ in iuriosã xp̃opilatꝰ & cohorsei ingessit sed alia
disputatione tractanda sunt.
Tũ uidȩ iclamassent noniłim apilato
sibi uelle dimitti ꝑ pascha sedbarabban latronẽ : ñ saluatorem
sed int̃fectorẽ : ñdoctor ẽ uitȩ sed ademptorẽ . Tunc ad p̃hendit
pilatꝰ iħm & flagellauit. hocpilatꝰ non obaliud fecisse credenđ

Expanded text:
udinem Judaeorum, qua solebat eis dimitti unus in Pascha: et ideo non exspectavit ut responderet ei Jesus quid est veritas, ne mora fieret, cum recoluisset morem quo posset eis per Pascha dimitti; quod eum valde voquid esset interrogavit. Sed hoc audito, Clamaverunt rursum omnes dicentes: Non hunc, sed Barabbam. Erat autem Barabbas latro. Non reprehendimus, o Judaei, quod per Pascha liberatis nocentem, sed quod occiditis innocentem: quod tamen nisi fieret, verum Pascha non fieret. Sed umbra veritatis a Judaeis errantibus tenebatur, et mirabili dispensatione divinae sapientiae per quuntur quae injuriosa Christo Pilatus et cohors ejus ingessit; sed alia disputatione tractanda sunt.Cum Judaei clamassent non Jesum sibi a Pilato velle dimitti per Pascha, sed Barabbam latronem, non salvatorem, sed interfectorem, non datorem vitae, sed ademptorem, Tunc apprehendit Pilatus Jesum, et flagellavit. Hoc autem Pilatus non ob aliud fecisse credendus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt qđ loquit̃ deillis ad patr̃ẽ. Non rogo ut tollas eos demundo
sedut serues eos amalo: Vnde & hic ñ ait regnũ meũ non est in
hocmundo sed nonest de hocmundo. E tcũ hoc ꝓbar & dicens : si
ex hoc mundo ẽ & regnũ meũ. ministrimeuitiq certarent ut
ñ tradereriudȩis : Non aitaut̃ regnũ meũ non est hic: hcest

Expanded text:
 illis dixit ad Patrem, Non rogo ut tollas eos de mundo, sed ut serves eos ex malo . Unde et hic non ait, Regnum meum non est in hoc mundo; sed, non est de hoc mundo. Et cum hoc probaret dicens, Si ex hoc mundo esset regnum meum, ministri mei utique decertarent, ut non traderer Judaeis: non ait, Nunc autem regnum me
Abbreviated transcription (Latin):
l& reddere iudȩ is ut scđmlegẽ suã iudicarent eũ. noluer eũ
accipere dicentes nob̵ nonlic& int̃ ficere quẽꝗͣ. Ac sic implet
est sermoihu. quẽ desua morte p̃dix̃ ut eũ auidȩ is traditũ int̃ ficereNT
gentes minore scelere quã iudȩ i. quise isto modo ab eiꝰ int̃fecti¬
one uelut alienos facere uoluer : ñ ut eoꝵ in nocentia sedut de¬
mentia monstraret᷑.

Expanded text:
is, ut secundum Legem suam judicarent eum, noluerunt eum accipere dicentes, Nobis non licet interficere quemquam. Ac sic impletus est sermo Jesu, quem de sua morte praedixit, ut eum a Judaeis traditum interficerent Gentes; minore scelere quam Judaei, qui se isto modo ab ejus interfectione velut alienos facere voluerunt, non ut eorum innocentia, sed ut dementia monstraretur.
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑ inmundo : segnosuodic̃: demundoñ estis . sed ego uosde mun¬
do elegi. Prant ergͦ demundo quandoregnuei nonerant : sed
admundi principe ꝑtinebant. Demundo ergͦ: quic qͥd hominũ
a uero quidẽ dõ creatũ sed ex adã uitiata atq: dãpnatastir¬
pegeneratũ est factũ est aut̃ regnũ nonĩa demundo : quic qͥd
inde inxp̃ore generatũ est. Siceninos dseripuit de potestate¬

Expanded text:
no quippe suo dicit: De mundo non estis, sed ego vos de mundo elegi . Erant ergo de mundo, quando regnum ejus non erant, sed ad mundi principem pertinebant. De mundo est ergo quidquid humanum a vero quidem. Deo creatum, sed ex Adam vitiata atque damnata stirpe generatum est. Factum est autem regnum non jam de mundo, quidquid inde in Christo regeneratum est. Sic eni
Abbreviated transcription (Latin):
moiħu impleret᷑ quẽ dix̃ . signisicans quamor te ess& moriturꝰ : si
mortẽ crucis hcuelimꝰ accipere : Iamꝗͣ ideodixerint uidȩi. nob̵ non
lic& int̃fice re quẽ ꝙͣ qiꝰ int̃sicialiud est. aliud erucisigiꝰ ñ uide o qͦm̃
id possit consequent᷑ antelligi. cũ hoc adpilati uerba respondereͥa
talegenꝰ suplitiunt̃ fectionẽ cuiusꝗ uitare cupiebant : quis
aut̃ non uide at quã sit absurdũ eis licerequẽ ꝗͣ crucisigere. quib:
ñ lic& quẽ ꝗͣ int̃ficere: Iuid qđ ipse dñs eandẽ mortẽ suã idest
mor tẽcrucis etiã int̃fectionẽ uoc& sicut legim apd martũ¬

Expanded text:
eretur quem dixit, significans qua morte esset moriturus: si mortem crucis hic velimus accipere, tanquam ideo dixerint Judaei, Nobis non licet interficere quemquam, quia interfici aliud est, aliud crucifigi; non video quomodo id possit consequenter intelligi, cum hoc ad Pilati verba responderint, tale genus supplicii interfectionem cujusquam vitare cupiebant? Quis autem non videat quam sit absurdum eis licere quemquam crucifigere, quibus non licet quemquam interficere? Quid quod ipse Dominus eamdem mortem suam, id est mor
Abbreviated transcription (Latin):
factis ȩtiã crucifige crucifige clamastis. audite qđ contra
iustũ int̃fecistis quando uob̵ int̃ficere quẽꝗͣ non licere dixistis.
uenis sent sedmisissent. lucas tam̃ euuangelistaait. in eodẽ

Expanded text:
factis, etiam Crucifige, crucifige, clamastis ; audite quod contfactis, etiam Crucifige, crucifige, clamastis ; audite quod contjustum interfecistis, quando vobis interficere quemquam non licere dixistis. ent principes, sed misissent; Lucas tamen evangelista in eodem
Abbreviated transcription (Latin):
annon in t̃sitiebant quẽ in t̃fitiendũ offerebant : anforte
crux ñ int̃sicit : sic desipiant : qͥ non sectant᷑ sed in sectantur
sapientiã. Iuid est aut̃ nob̵ non lic& int̃ficerequẽ quã : simale¬
facto est curñlic& nonne lex eis precep̃ nemale factorib:
p̃sertĩ qualẽ istũ putabant asuodeo seduct orib parcant :
sed intellegendũ est eos dixisse. ñ sibilicere int̃sicerequẽquã.
ꝓpt̃ diei festi scĩtatẽ quẽ cȩlebrare ĩaceperant : ꝓpt̃ quã de
ingressuetiã pretorii contaminarime tuebant : Itane obdu¬
ruistis falsiisrahelite. it an eo mñe sensũ nimia malitia ꝑdidis¬
tis ut ideouos a sanguine in nocentis inpollutos essecredatis. qr
eũ fundendũ alteri tradidistis : nũqͥd & pilatꝰ illũ qͥ potestati
eiꝰ a uob ingerit᷑ occidendu suis est manib: occide surꝰ. sinon e¬
parastis siñ cõprehendistis. uinxistis. adduxistis : odistis siñ
occidendũ manib: obtulistis. uocib poposcistis : non eũ int̃

Expanded text:
An non interficiebant, quem interficiendum offerebant? An forte crux non interficit? Sic desipiunt, qui non sectantur. sed insectantur sapientiam. Quid est autem, Nobis non licet interficere quemquam? Si malefactor est, cur non licet? Nonne Lex eis praecepit, ne malefactoribus, praesertim qualem istum putabant a suo Deo seductoribus parcant ? Sed intelligendum est eos dixisse non sibi licere interficere quemquam, propter diei festi sanctitatem, quem celebrare jam coeperant; propter quem de ingressu etiam praetorii contaminari metuebant. Itane obduruistis, falsi Israelitae? itane omnem sensum nimia malitia perdidistis, ut ideo vos a sanguine innocentis impollutos esse credatis, quia eum fundendum alteri tradidistis? Numquid et Pilatus illum, qui potestati ejus a vobis ingeritur occidendus, suis est manibus occisurus? Si non endum pecunia comparastis, si non comprehendistis, vinxistis, adduxistis, si non occidendum manibus obtulistis, vocibus poposcistis, non eum a vobi
Abbreviated transcription (Latin):
cibus oduo latibus auium aut signis multi formib: demonum.
insusurrant᷑ aurib hominũ peritoꝵ. per conloqui ꝑditor:¬
lum insiptens: ueruaudax xdiam nuncupatur. nco hec.
non solum as eipsa. uerum ad anõe nr̃a religionis aliena sunt :
quiꝰquod mulier hec insipiens & audax. subxpiano uocabu¬
lo tot scelestas hereses condidit. tot nefandas fabulas sin¬
xit.ꝓUtinamtales quabes inteatris siue cantantur. siue
saltantur. siue inimica scurilitate rident᷑. ol non quas dã
tales. quabes ad uersus dñm singerepotuis se. sic il lamdo¬
ltamus insipientiam. ut meͥream᷑audatiam : Dins aute
insipientis sum herasici. quis exp̃ianos uocariuolunt.
audacifignentorũ suorum. quas mixime ex horras sensus huma¬
nus. occasione euangelice sententia. colorare conantur. ubidñs
ait. Adhuc multa habeouobis dicere. sed non potestis porta¬
remodo: Quasi hec ipsasint qua tunc discipuli portare non

Expanded text:
cibus et volatibus avium, aut signis multiformibus daemonum, cibus et volatibus avium, aut signis multiformibus daemonum, insusurrantur auribus hominum periturorum per colloquia perditoruinsipiens, verum audax etiam nuncupatur. Sed haec non solum a re ipsa, verum et a nomine nostrae religionis aliena sunt. Quid quod mulier haec insipiens et audax, sub christiano vocabulo tot scelestas haereses condidit, tot nefandas fabulas finxit? Utinam tales quales in theatris sive cantantur, sive saltantur, sive mimica scurrilitate ridentur; et non quasdam tales, quales adversus Deum fingere potuisse sic illam doleamus insipientiam, ut miremur audaciam. Omnes autem insipientissimi haeretici, qui se christianos vocari volunt, audacias figmentorum suorum, quas maxime exhorret sensus humanus, occasione evangelicae sententiae colorare conantur, ubi Dominus ait, Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo: quasi haec ipsa sint quae tunc discipuli portare non
Abbreviated transcription (Latin):
sim. aliquid sescire opinantium: sicut deis tamuliere dictum est.
inopꝰꝑanis efficiatur:Sue cum sit in ops: promittit panes. ĩd÷ cũ
sit ignanaueritatis. ꝓmittit scientiam ueritatis. : Occultos tm̃pa¬
nes ꝓmittit. quos dicit libent̃ atangi.ꝗͣ etaqua furtiue dulcedi¬
nem : ut eascilic& libentius c̾dulciuꝰ audiant᷑ & agant᷑. quȩ palam
inecda dicicrediq ꝓhibent᷑. : Ipsa quippe occultatione. conduiN.
quod a modo nefamidoctores sua uenena curiosis: ut idepse existi¬
meat aliquid discere magnũ. quia meruit haberesẽtr&sum qr
Qsuauius hauruint insipientiam. qua putant scientiam. cuius
prohibitam quodã modo furantur auda eiam: Hinc& nefarios
ritus suos. hominib sacrilega curiositate deceptis uelderipi¬
endis. magitarum artium doctrina c̃om̃dat. ⁊ hinc ille thilica¬
tediuiationes inspectis pecudum uis cerib occisorum: aut uõ¬

Expanded text:
simi, aliquid se scire opinantium, sicut de ista muliere dictum est, simi, aliquid se scire opinantium, sicut de ista muliere dictum est, inops panis effecta. Quae cum sit inops panis, promittit panes; id est, cum sit ignara veritatis, promittit scientiam veritatis. Occultos tamen panes promittit, quos dicit libenter attingi, et aquae furtivae dulcedinem; ut ea scilicet libentius et dulcius audiantur et agantur, quae palam in Ecclesia dici credique prohibentur. Ipsa quippe occultatione condiunt quodammodo nefarii doctores sua venena curiosis; ut ideo se existiment aliquid discere magnum, quia meruit habere secretum, et suavius hauriant insipientiam, quam putant scientiam, cujus prohibitam quodammodo furantur audientiam. 3. Hinc et nefarios ritus suos hominibus sacrilega curiositate deceptis vel decipiendis magicarum artium doctrina commendat. Hinc illae illicitae divinationes inspectis pecudum visceribus occisorum, aut vo
Abbreviated transcription (Latin):
paruuliestis. & adhuc alim̃tis lactis indigais : ne hominibus
subhac occasione deceptis. ac deceptorib quia dñs ait. ad¬
huc multa habeo uobis dicere. ss non pocestis portare modo
Aur̃e curiosam prebeatis. ad in cognita scienda. cũmen¬
tes inualidas habeatis. aduerao falsauidicanda : Maxi¬
me propter obscenissimas turpitudines. quas docuit
satanas animas instabiles atq tarnales: ad hoc deo sinen¬
te. ut ei ubiq sint trem dauidicia. & in coparatione impu¬
re nequitiae dulces cat puris sima disciplina: atq ut il
lio honore. timore autẽ uelpudore sibi quim illama¬
la. uel illoregente non creidit. uelillo in deleuante. sirr¬
rex̃. ⁊ Cauo e tim̃ do & orando. neuiruatis inillud enig¬
ma scilomonis: ubi mulier insipiens c audax. in ops pan̾is
efftcta. conuocat pra tereuntes dicens.⁊ Panes or¬
cultolibent̃ adtingite: & aqua surtiue dulcedine :
hac eni mulier uanita est inpiorũ. cũ sint insipientis¬

Expanded text:
parvuli estis et adhuc alimentis lacteis indigetis, ne hominibus sub hac occasione deceptis ac deceptoribus, quia Dominus ait, Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo, aurem curiosam praebeatis ad incognita scienda, cum mentes invalidas habeatis ad vera et falsa dijudicanda: maxime propter obscoenissimas turpitudines, quas docuit satanas animas instabiles atque carnales, ad hoc Deo sinente, ut ejus ubique sint tremenda judicia, et in comparatione impurae nequitiae dulcescat purissima disciplina; atque ut illi det honorem, timorem autem vel pudorem sibi, qui in illa mala vel illo regente non cecidit, vel illo inde levante surrexit. Cavete timendo et orando, ne irruatis in illud aenigma Salomonis, ubi mulier insipiens et audax, inops panis effecta, convocat praetereuntes dicens, Panes occultos libenter attingite, et aquae furtivae dulcedinem . Haec enim mulier vanitas est impiorum, cum sint insipientis
Abbreviated transcription (Latin):
qđ int̃rogauit. Sciebat igit᷑ dñs non solũ qđ diliger& uerũ etiã qđ
itrũ quiplus anquiminꝰ diligit xp̃m. quis dubitabit respondere eũ
posui petrus iohanni. In hac uero altera. iołs ante ponit᷑ petro¬
inde tertiã sic ꝓponimꝰ qui est duoꝵ discipłoꝵ melior : quimin
quã discipłseiꝰ diligitxp̃m cũplus ipse quã suus condiscipłs diligat᷑a¬
xp̃m: hic plane cunctat᷑ responsio & auget᷑ questio. Iuantũ
aut̃ ipse sapio: meliorẽ quiplus diligit xp̃m. feliciorẽ quẽ
plus diligit xp̃s facileresponderem : siuistitiã lib ratoris
n:iminus eũ diligentis a qͦ plus diligit᷑ & eũ plus aqͦminꝰdiligit᷑.
quẽ ad modũ deferendũ ꝑuide rem. Aggrediar igit᷑ in eiꝰ ma¬
nifestamis cđia. cuiꝰ est occulta iustitia: de soluendatã in gen
hoccorruptibili corpore qđ aagrauat animã uita nos miseraui¬

Expanded text:
quod interrogavit. Sciebat igitur Dominus non solum quod diligeret, verum etiam quod quod interrogavit. Sciebat igitur Dominus non solum quod diligeret, verum etiam quod m sit melior, utrum qui plus, an qui minus diligit Christum; quis dubitabit respondere, eum posui, Petrus Joanni; in hac vero altera, Joannes anteponitur Petro. Proinde tertiam sic proponimus: quis est duorum discipulorum melior, qui minus quam condiscipulus ejus diligit Christum? Hic plane cunctatur responsio, et augetur quaestio. Quantum autem ipse sapio, meliorem qui plus diligit Christum, feliciorem vero quem plus diligit Christus, facile responderem; si justitiam Liberatoris nostri minus eum diligentis a quo plus diligitur, et eum plus a quo minus diligitur, quemadmodum defenderem, perviderem. 5. Aggrediar igitur in ejus manifesta misericordia, cujus est occulta justitia, de solvenda quaestionehoc corruptibili corpore quod aggravat animam , vitam nos miseram vi
Abbreviated transcription (Latin):
onis indit᷑iũ quã ut homocũcȩteris condiscipulis suis. sotios tantȩ
salutis solus tamen discubuerit suꝑ pect ipsius saluatoris . porro
qđ a pũ spetrus plus aliis dilex̃ xp̃m: possunt quidẽ multa document
ꝓferri. Sed utlonge in alianon eamus ipsius tertiȩ manifestationis
dñi paulo superiore lectione quȩ istã precedit satis euident̃ appl¬
r& ubunt̃ rogans eũ dix̃ Diligis meplus his : qđ utiq: sciebat & tamen
int̃rogabat. Vt etiã nos quilegimꝰ eu angłm amor ẽ petrierga
dñm & illo int̃rogante. & istor espondente nos sem. Iđ aut̃ in eo qđ
respondit petrus amote . ñ addidit plus his. hoc responditꝰ de se¬
psosciebat. Non enĩ quantũ ab alio qͦlib& diligeret᷑ scire poterat :
quicor alterius uidere ñ poterat : sed tunc superiorib: uerbis di¬
cendo etiã dñe tuscis : satis & ipsedeclarauit . scientẽ dñmin t̃rogasse

Expanded text:
onis indicium, quam ut homo cum caeteris condiscipulis suis socius tantae onis indicium, quam ut homo cum caeteris condiscipulis suis socius tantae salutis, solus tamen discubuerit super pectus ipsius Salvatoris? Porro quod apostolus Petrus plus aliis dilexit Christum, possunt quidem documenta multa proferri: sed ut longe in alia non eamus, ipsius tertiae manifestationis Domini paulo superiore lectione, quae istam praecedit, satis evidenter apparet, ubi interrogans eum, dixit, Diligis me plus his? Quod utique sciebat, et tamen interrogabat, ut etiam nos qui legimus Evangelium, amorem Petri erga Dominum, et illo interrogante et isto respondente nossemus. Quod autem in eo quod respondit Petrus, Amo te, non addidit, plus his, hoc respondit quod de seipso sciebat. Non enim quantum ab alio quolibet diligeretur scire poterat, qui cor alterius videre non poterat. Sed tamen superioribus verbis dicendo, Etiam, Domine, tu scis , satis et ipse declaravit, scientem Dominum interrogasse
Abbreviated transcription (Latin):
giputaret᷑ corpusq: ei insepulcro eiex anime sicut alioꝵ mortuoꝵ
iac& Restat ut siuere ibi sit qđ sparsit fama de terraquȩ sub inde
ablata succrescit: aut ideo ut eo modo cõmendet᷑ pretiosa mors
dit : aut ꝓpt̃ aliqd aliud qđ nos lat&: man& tamen questio : curdi¬
xerit dñs de homine morituro. si eũ uolomanere donec ueniam
Illud etiã in hs duob: apłis petro& iohanne quẽ non moueat adquȩ¬
rendũ: curiohannẽ plus dilexerit dñs. cũ ipsũ dñmplus dilexerit pe¬
trus ubicũq enĩse cõmemorat ioħs ut nomine suo tacito ipse posst̃
intelligi hoc addit qđ e ũ diligebatiħs. quasi solũ diliger&. ut hoc sig¬
no discerneret᷑ acȩteris. quo som̃s utiq diligebat. Quid ergͦnisi se¬
amplius dilectũ cũ hocdicer& uolebat intelligi qđ absit ut menda¬
cit̃ dicer &. Iđ aut̃ maiꝰdare potuit iħs maioris erga eũ suȩdilecti¬

Expanded text:
gi putaretur, corpusque ejus in sepulcro ejus exanime, sicut aliorum mortuorum, gi putaretur, corpusque ejus in sepulcro ejus exanime, sicut aliorum mortuorum, jacet, restat ut si vere ibi sit, quod sparsit fama de terra quae subinde ablata succrescit, aut ideo fiat, ut eo modo commendetur pretiosa mors dit, aut propter aliquid aliud, quod nos latet, manet tamen quaestio cur dixerit Dominum de homine morituro: Si eum volo manere donec veniam. Illud etiam in his duobus apostolis Petro et Joanne quem non moveat ad quaerendum, cur Joannem plus dilexerit Dominus, cum ipsum Dominum plus dilexerit Petrus? ubicunque enim se commemorat Joannes, ut nomine suo tacito ipse possit intelligi, hoc addit quod eum diligebat Jesus, quasi solum diligeret, ut hoc signo discerneretur a caeteris, quos omnes utique diligebat. Quid ergo nisi amplius se dilectum, cum hoc diceret, volebat intelligi? quod absit ut mendaciter diceret. Quod autem majus dare potuit Jesus majoris erga eum suae dilecti
Abbreviated transcription (Latin):
idicare. Iuipuluis credit᷑ ut ab imo ad suꝑfitiem tu muliascendat.
atuquiescentis inpelli. Nuic opinioni. suꝑuacaneũ existimo reluc¬
iri. Vider enĩ qui lo cũ scuint . utrũ hoc ibi faciat uł patiat᷑ terra
ł dr̃ qr & reuera non a leuib: hominib: id audiuimꝰ. Interĩ cedamus
inioni quã certis documentis refellere nonualemꝰ. nerurs aliud
la nob̵ querat᷑ exurgat . Cur su ꝑhumatũ mortuũ ipsa humꝰq iodã¬
nodouiuere ac spirare uideat᷑. Sednũ qͥd hinc tanta soluit᷑ questio :
magnomiraculo qualia potest facer eompñs . tam diuuiuũ corpꝰ in
opore sub terra est. donec ueniat finis scłiꝰ Iuin immosit amplior &
pectus eiꝰ discumbere mereret᷑ ꝓmagnomunere longũ incorporedo¬
nauerit somnũ : cũbeatũ petrũ ꝑ ingentẽ martiriigłam ab honere ip¬
sius corporis soluerit : eiq: concesserit qđ apłs paulus se concupisse
ait. ñ dixis sedñm nonmorit᷑. neillis uerbis quȩ dix̃ hoc uoluisse intelli¬

Expanded text:
dicare: qui pulvis creditur, ut ab imo ad superficiem tumuli ascendat, flatu quiescentis impelli. Huic opinioni supervacaneum existimo reluctari. Viderint enim qui locum sciunt, utrum hoc ibi faciat vel patiatur terraquia et revera non a levibus hominibus id audivimus. 3. Interim cedamus opinioni, quam certis documentis refellere non valemus, ne rursus aliud quod a nobis quaeratur exsurgat, Cur super humatum mortuum ipsa humus quodammodo vivere ac spirare videatur. Sed numquid hinc tanta ista solvitur quaestio, si magno miraculo, qualia potest facere Omnipotens, tamdiu vivum corpus in sopore sub terra est, donec veniat terminus saeculi? Quin imo fit amplior et super pectus ejus discumbere mereretur, pro magno munere longum in corpore donaverit somnum: cum beatum Petrum per ingentem martyrii gloriam, ab onere ipsius corporis solverit, eique concesserit quod apostolus Paulus se concupisse ait non dixisse Dominum non moritur, ne illis verbis quae dixit hoc voluisse intelli
Abbreviated transcription (Latin):
poralib & spiritalib ambularent ad conspectũ eiꝰ. uã tenentes qđ eis
factus estxp̃s. Et qr inipso quoq ambulantes nonsunt sine petcatis. quȩ¬
de huiꝰ utȩ in firmitate subrepunt: dedithelemosinarũ remedia sa¬
lutaria quib adiuuaret᷑ oratio ubieos dicere docuit. dimit te nobde
bitamr̃a sic̃ & nos dimit timꝰ debitorib nr̃is. hoc ait accł aspebeata in hac
sigurate generalẽ ꝑsonã. Iđ enĩ ad ipsũ ꝓpriȩ ꝑtin& : naturaunꝰ homo
do eidictũ est tibid ab oclaues regnicȩloꝵ & qđ cũq ligaueris suꝑtersã
eritligatũ & incȩlis . & qđ cũq solueris suꝑ terrã erit solutũ & incȩlis
uniuersã significabat aeccłam : quȩ in hoc scło diuersis tẽptationib:
uelut imbrib: fluminib: tẽpestatib: quatit᷑ & non cadit qm̃ funda¬
ta est suꝑpetra unde petrus nomen accepit. Nonenĩ apecro pecra

Expanded text:
poralibus et spiritualibus ambularent ad conspectum ejus, viam tenentes, quod eis poralibus et spiritualibus ambularent ad conspectum ejus, viam tenentes, quod eis factus est Christus. Et quia in ipso quoque ambulantes non sunt sine peccatisde hujus vitae infirmitate subrepunt, dedit eleemosynarum remedia salutaria, quibus eorum adjuvaretur oratio, ubi eos dicere docuit: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Hoc agit Ecclesia spe beata in hac litate personam. Quod enim ad ipsum proprie pertinet, natura unus homo do ei dictum est: Tibi dabo claves regni coelorum: quod ligaveris super terram, erit ligatum et in coelis; et quodcunque solveris suuniversam significabat Ecclesiam, quae in hoc saeculo diversis tentationibus velut imbribus, fluminibus, tempestatibus quatitur, et non cadit, quoniam fundata est super petram, unde Petrus nomen accepit. Non enim a Petro petra,
Abbreviated transcription (Latin):
nitudo patientiȩ : man& aut̃ donec uenia txp̃s tunc manifestan¬
da plenitudo scientiȩ. Hic quippe tolerant᷑ mala bius mundi in
terra morientiũ ibi uidebunt᷑ bonad ñi interrauiuentiũ. Iđ
enĩait uolomanere donecueniã:. non sic intellegendũ est quasi

Expanded text:
nitudo patientiae: manet autem donec veniat Christus, tunc manifestannitudo patientiae: manet autem donec veniat Christus, tunc manifestanda plenitudo scientiae. Hic quippe tolerantur mala hujus mundi in terra morientium, ibi videbuntur bona Domini in terra viventium. Quod enim ait, Volo eum manere donec veniam, non sic
Abbreviated transcription (Latin):
ignoscit . alteranecpatit᷑ qđ ignoscat. nec facit qđ sibi poscat
igoa sci. Vna flagellat᷑ malis ne ex tollat᷑ in bonis alteratan¬
taplenitudine gr̃ae car& om̃i malo ut sine ulla tẽptatione
suꝑbiȩ. coereat sũ mobono Vnabona & mala discernit: altera
sola quȩbona sunt cernit. Ergͦ unabona est sed ad huc misera.
altera melior & beata Ista significata est ꝑ apłmpetrũ: illa
ꝑiohanne . Tota hic agit᷑ ista usq in huiꝰ scłi sinẽ . Et illic inuenit sinẽ :
differt᷑ illa cõplenda posthuiꝰ scłi in finẽ sed infuturo scło non ha¬
b& finẽ . Ideo dicit᷑ huic sequereme . deillo aut̃. siceũ uolo manere
quid est hoc tume sequere ꝑimitationẽ ꝑferendi tẽporalia mala
ille maneat donec sempit̃ nauenio redditurꝰ bona. Iđ aꝑtius
ita dicipotest ꝓfecta me sequat᷑ actio informata meȩ passio¬
nis exemplo inchoata uero cõtẽplatio maneat donec uenio. ꝑfi¬

Expanded text:
ignoscit, altera nec patitur quod ignoscat, nec facit quod sibi poscat ignoscit, altera nec patitur quod ignoscat, nec facit quod sibi poscat ignosci; una flagellatur malis, ne extollatur in bonis, altera tanta plenitudine gratiae caret omni malo, ut sine ulla tentatione superbiae cohaereat summo bono; una bona et mala discernit, altera quae sola bona sunt cernit: ergo una bona est, sed adhuc misera; altera melior et beata. Ista significata est per apostolum Petrum, illa per Joannem. Tota hic agitur ista usque in hujus saeculi finem, et illic invenit finem: differtur illa complenda post hujus saeculi finem, sed in futuro saeculo non habet finem. Ideo dicitur huic, Sequere me: de illo autem, Sic eum volo manere quid est hoc, nisi, Tu me sequere per imitationem perferendi temporalia mala; ille maneat donec sempiterna venio redditurus bona? Quod apertius ita dici potest: Perfecta me sequatur actio, informata meae passionis exemplo; inchoata vero contemplatio maneat donec venio, perfi
Abbreviated transcription (Latin):
Ecceꝓpt̃ qͥd eidictũ est sequereme. Est aut̃ alia uita inmortalis.
Duasitaq uitas sibidiuinitꝰ p̃dicatas & cõmendatas nouit aeccła :
quarũ una est inside: altera in spetie . Vna intẽ prẽperegrinatio¬
nis altera in & t̃nitate mansionis una in labore : altera in requie
Vna inuia: altera in patria. Vna in opereactionis altera in mer
cede contẽplationis. Vna declinat amalo & facitbonũ: altera
nullũ hab& aqͦ declin& malũ & magnũ hab& quo fruat᷑ bonum.
Vnacũ hoste pugnat. altera sine hosteregnat. Vna fortis est in
aduersis alteranihil sentit aduersi. Vna carnales libidines
frenat altera spiritalib: delectationib: uacat. Vna est uin¬
cendicura sollicita alterauictoriȩ pace secura. Vnaintẽp¬
tationib: adiuuat᷑ altera sineulla tẽptatione in ipso adiuto¬
reletat᷑. Vna subuenit indigenti . altera ibi est ubinull ũin¬
uenit indigentẽ. Vna aliena peccata ut sua sibugnos cant᷑.

Expanded text:
e propter quod ei dictum est, Sequere me. Est autem alia vita immortalis, Duas itaque vitas sibi divinitus praedicatas et commendatas novit Ecclesia, quarum est una in fide, altera in specie; una in tempore peregrinationis, altera in aeternitate mansionis; una in labore, altera in requie; una in via, altera in patria; una in opere actionicede contemplationis; una declinat a malo et facit bonum, altera nullum habet a quo declinet malum, et magnum habet quo fruatur bonum. Una cum hoste pugnat, altera sine hoste regnat; una fortis est in adversis, altera nihil sentit adversi; una carnales libidines frenat, altera spiritualibus delectationibus vacat; una est vincendi cura sollicita, altera victoriae pace secura; una in tentationibus adjuvatur, altera sine ulla tentatione in ipso adjutore laetatur; una subvenit indigenti, altera ibi est ubi nullum invenit indigentem; una aliena p
Abbreviated transcription (Latin):
q nondũ nouimꝰ nechabemꝰ. hȩc ꝑiohamiẽ significata est nun a mantẽ.
atq deo &adipsã & adeiꝰ in nobamorẽ qualis eidebet᷑ implendũ dones
effia beatũ. Nemotamenhosinsignes apłos separ&. et in eo qđ s g̃gnisi¬
cabat petrus ambo erant uin et qđ significabat iołis ambo futurierand
Signisicando sequebat iste monebat ille. Eredendo aut̃ ambo mala pͦ¬
sentiahui miseriȩ toler abant: ambofutur abona illius beattudinis
ȩcpertabant: Necipsisoli sedimiuersa hoc facit sc̃ã aeccła sponsa x p̃n¬

Expanded text:
ovimus nec habemus: haec per Joannem significata est minus amantem, atque ideo et ad ipsam, et ad ejus in nobis amorem, qualis ei debetur, implendum, donec efficit beatum. 7. Nemo tamen istos insignes apostolos separet. Et in eo quod significabat Petrus, ambo erant; et in eo quod significabat Joannes, ambo futuri erant. Signiaesentia hujus miseriae tolerabant. Ambo futura bona illius beatitudinis exspectabant. Nec ipsi soli, sed universa hoc facit sancta Ecclesia sponsa
Abbreviated transcription (Latin):
quitunc multo amplior erit nondũ habemꝰ sed futurũ expectamꝰ
utcũ ipse uenerit habeam. Nã sic̃in epła suaidem dic̃apls nondũ appa¬
ruit qderimꝰ. Scimꝰ qm̃ cũ apparuerit similes eierimꝰ: uidebimenĩeũ

Expanded text:
sum amorem qui tunc multo amplior erit, nondum habemus, sed futurum exspectamus, sum amorem qui tunc multo amplior erit, nondum habemus, sed futurum exspectamus, ut cum ipse venerit, habeamus? Nam sicut in Epistola sua idem dicit apostolus, Nondum apparuit quod erimus; scimus quoniam cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
ueniet᷑ adillud qđ expectat᷑ In hac aut̃ actiuauita quanto magis xp̃m
diligimꝰ tanto facilius liberam amalo. Atipse minꝰ nos diligit . quales nunc
rat non habebimꝰ: nec obalud incnosdiligit nisuit san&. & trans ferat
ab hisquȩ nondiligit. hic ergͦminꝰ ubi nonuult remaneamꝰ ibi ampli¬
us quouult transeamꝰ & unde non uult pereamꝰ. am& ergͦ eũ petrus
ut abistamortalitate liberemꝰ. amet᷑ ab illo ioħs ut in illamortalita¬
te seruem᷑. Se distaratione illud ostendit᷑ cur io hannẽ amplius quã
neq siplus nos diligit xp̃s infuturo scło ubicũ illosire finciuuemꝰ quã in isto
unde eruim᷑ ut semꝑcũ illasimꝰ Propt̃ ranos tuno eũ minꝰ dilectiris in
quando melioreserimꝰ. cũ meliores utiq: nisi eũ amplius diligendo nul¬
lomodo essẽpossimꝰ Cur ergioħs minꝰ eũ diligebat quã petrus si eã uite
significabat inquaest multo amplius diligendus. nisi qs ꝓpt̃ ea dictũ

Expanded text:
nietur ad illud quod exspectatur. In hac autem activa vita quanto magis Christum diligimus, tanto facilius liberamur a malo. At ipse nos minus diligit quales nunc rat, non habebimus: nec ob aliud nos hic diligit, nisi ut sanet et transferat ab his quae non diligit. Hic ergo minus, ubi non vult remaneamus: ibi amplius, quo vult transeamus, et unde non vult pereamus. Amet ergo eum Petrus, ut ab ista mortalitate liberemur: ametur ab eo Joannes, ut in illa immortalitate servemur. 6. Sed ista ratione illud ostenditur, cur amplius Joannem quam tum. Neque enim, si plus nos diligit Christus in futuro saeculo, ubi cum illo sine fine vivemus, quam in isto unde eruimur, ut illic semper simus, propterea nos tunc eum minus dilecturi sumus quando meliores erimus; cum meliores utique nisi amplius eum diligendo, nullo modo esse possimus. Cur ergo Joannes minus eum diligebat quam Petrus, si eam vitam significabat, in qua est multo amplius diligendus, nisi quia propterea dictum
Abbreviated transcription (Latin):
inbonis quȩ fruit᷑ opus est pacientiȩ : hancitaq: uitã dequa sc̃rip¬
tũ est. nũ qͥd nontẽptatio est uitahumana suꝑ terrã inquacotidie
clamamꝰ addm liberanos amalo: Cogit᷑ homo tolerare. etiã remis¬
sispeccatis quãuis ut in eã uenir& miseriã primũ fuerit causã pec¬
cati Productior est enĩ penaquã culpa ne paruaputar et᷑ culpa

Expanded text:
 . Hanc itaque vitam, de qua scriptum est: Nunquid non tentatio est vita humana super terram ? in qua quotidie clamamus ad Deum: Libera nos a malo , cogitur homo tolerare etiam remissis peccatis, quamvis ut in eam veniret miseriam, primum fuerit causa peccati; productior est enim poena quam culpa, ne parva putaretur culpa,
Abbreviated transcription (Latin):
dñs nonba opusnisi pedes lauare. sed est mundtotus
Totus itiͥq praeter pedes. ułnisipe desquo hab& laua
re Sed quidẽ. hoc quidsibi uult quidhocnẽcessam¬
um est ut quaeramus : Dñs dicit ueritas loquitur.
quod opus hab& pedes lauare &iamille qui lotus e:
Qquid sr̃s mei quidputatis nisi quia homo inscõ quidẽ
babtis mototus abluitur. non prater pedes sed totꝰ
omino: Uerũ tamen cum ureb: humanis postea
uiuitur utiq: terracalcatur: Ipsiergo humani affectus¬
psiergo humani affectus
sinequib: in hac mor talitate nonuiuitur quasi pedes sunt
uln ex humanireb: adfttim & sic afficim : ut si dixerimꝰ quia

Expanded text:
Dominus, Non habet opus nisi pedes lavare, sed est mundDominus, Non habet opus nisi pedes lavare, sed est mundTotus utique praeter pedes, vel nisi pedes, quos habet opus lavare. Sed quid est hoc? quid sibi vult? quid hic necessarium est ut quaeramus? Dominus dicit, Veritas loquitur, quod opus habeat pedes lavare etiam ille qui lotus est. Quid, fratres mei, quid putatis? nisi quia homo in sancto quidem baptismo totus abluitur, non praeter pedes, sed totus omnino: verumtamen cum in rebus humanis postea vivitur, utique terra calcatur. Ipsi igitur humani affectus, sine quibus in hac mortalitate non vivitur, quasi pedes sunt, ubi ex humanis rebus afficimur: et sic afficimur, ut si dixerimus quia