comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qđ animꝰ fili tui: sea hoc totũ qđ corpore agis infra animũ tuũ
et infra animũ filii tuẽ: nec potest cognosc̾e animũ tuũ filiꝰ tuꝰ
nͥ ded̾is ei signa de corpore. Quid gͦ facio. Non est hoc ibr. simpli¬
citas ibi est. Pat̾ ostendit filio qdđ facit: et ostendendo filtum
gignit. Uideo qͥd dixerim. Ded qͥa uideo ec quib dixerim. fi¬
at in uobis intellestus iste qͣndoq. Hunc si ñ potestis compre¬
hendere qͥd sit d̾s: uel hoc comp̃hendite quid nõ sit ds. Mult̃
ꝓfeceritis: liñ aliud ꝙͣ est de deosenseritis. Nondũ potes ꝑue¬
nire ad qͥd sit: ꝑuent ad quid ñ sit. Non est ds corpus: ñ terra:
ñ celũ: ñ luna. ñ sol. ñ stelle: ñ corporalia ista. Dienĩ ñ celestia
qͣntominꝰ t̾rena: Tolle gͦ om̃e corp. Adhuc atidi aliud. Non
lebat: siue patiat᷑ iã istas mutabilitates siue pati possit. Tran¬

Expanded text:
quod animus filii tui: sed hoc totum quod corpore agis, infra animum tuum quod animus filii tui: sed hoc totum quod corpore agis, infra animum tuum est, et infra animum filii tui; nec potest cognoscere animum tuum filius tuus, nisi dederis ei signa de corpore. Quid igitur facio? Non est hoc ibi, simplicitas ibi est. Pater ostendit Filio quod facit, et ostendendo Filium gignit. Video quid dixerim: sed quia video et quibus dixerim, fiat in vobis intellectus iste quandoque. Nuncsi non potestis comprehendere quid sit Deus, vel hoc comprehendite quid non sit Deus: multum profeceritis, si non aliud quam est, de Deo senseritis. Nondum potes pervenire ad quid sit, perveni ad quid non sit. Non est Deus corpus, non terra, non coelum, non luna, non sol, non stellae, non corporalia ista. Si enim non coelestia, quanto minus terrena? Tolle omne corpus. Adhuc audi aliud: non lebat; sive patiatur jam istas mutabilitates, sive pati possit: tran
Abbreviated transcription (Latin):
poralis atq uolatita. extiura erat ex ore patͥs. et ꝑeusstira aurẽ
filis. Numqͥd habec ds corpꝰ ut quast ix eiꝰ labiis hoc ꝑcedat: echet¬
bet aures corꝑis u̾bũ in quas sonꝰ ueniat᷑. Remoue omĩa corpora¬
lia: simplicitatẽ uide. si simplex es. Qmͦ autẽ eris simplex: Di te
ñ mindo implicaneris: sca ex mundo explitains. Explicando
enĩ te: simpler cris. Ec uide si potes qd̾ dicocant si ñ potes. crede qd̾
ñ uides. Dicis filio tuo. ũtbo dicis. Uerbũ qd̾ sonat: nͨ ru es nec
filiꝰ tiis. Habeo inqͥs aliud qd ostendã. Ita euĩ est cruditus
filiꝰ m̃s ut nec loquentẽ me audiat: sed nutri ostendo ei q̃d faci¬
at. Ecce mitu ostende qd uis. Certe animꝰ tuis uunlt ostend̾ẽ
qd in schabet Unde fatis nittũ: De corpore scilicet: labiis: uultu. suꝑ¬
ciliis: ocdis: manib. Hec omnia ñ sunt qd̾ animꝰ tius. etiã ista mt¬
dia sunt. Intellestũ est aliqͥd ꝑbec signa: q̃ non ft̃ qđ animꝰ tuus. nͦ

Expanded text:
ore Patris, et percussura aurem Filii? Numquid habet Deus corpus, ut quasi ex ejus labiis hoc procedat; et habet aures corporis Verbum, in quas sonus veniat? Remove omnia corporalia, simplicitatem vide, si simplex es. Quomodo autem eris simplex? Si te non mundo implicaveris, sed ex mundo explicaveris: explicando enim te simplex eris. Et vide si potes quod dico, aut si non potes, crede quod non vides. Dicis filio tuo, verbo dicis; verbum quod sonat, nec tu es, nec filius tuus. 9. Habeo, inquis, aliud quo ostendam: ita enim est eruditus filius meus, ut nec loquente me audiat, sed nutu ostendo ei quod faciat. Ecce nutu ostende quod vis, certe animus tuus vult ostendere quod in se habet. Unde facis nutum? De corpore, scilicet, labiis, vultu, superciliis, oculis, manibus. Haec omnia non sunt quod animus tuus; etiam ista media sunt: intellectum est aliquid per haec signa, quae non sunt quod animus tuus, nec
Abbreviated transcription (Latin):
iad eẽ petri fac̾e. qd est demonstrare: ut ex hoc intelligat᷑ ꝑ filiũ
udentem omnia facere. Nec illa demonstratio nec illa uisio: tẽ¬
poralis ẽ. Qa enĩ ꝑfiliũ sunt oĩa tpñt: ñ utiq alio tp̃a possunt
ei demonsirari facienda. Dic autẽ demonstratio petts. filii iusio

Expanded text:
id esse Patri facere, quod est demonstrare; ut ex hoc intelligatur per Filium id esse Patri facere, quod est demonstrare; ut ex hoc intelligatur per Filium videntem omnia facere. Nec illa demonstratio, nec illa visio temporalis est. Quia enim per Filium fiunt omnia tempora, non utique aliquo tempore possent ei demonstrari
Abbreviated transcription (Latin):
iudisti: et uisa qͥa iã erant. memorie cõmendasti. et tamꝙͣ
posusti illic que uides cogitando cũ uelles: etiã cũ ab istis cor
moria tua: et seruasti aliquid intꝰ. homo apd̃ carhaginẽ consti¬
tuitꝰ: qd posses apud teuid̾e. etiam cũ ibi ñ ẽẽs. Hec omnia fori̾¬
serus accepisti. Pat que demonsirat filio: ñ accepio exiͥniecꝰ Intꝰ
totũ agit᷑. qͥa nichil creat᷑aꝵ esset excͥnsectis. nͥ pat̾ hoc fecisser ꝑ
filicĩ. Ereatura omnis: a dͥo fc̃a est. Anteqͣm fieret ñ erat. Nõ
gͦ tc̃ã tusa est. et recenta memorit᷑ ut eam pat̾ filio tamꝙͣ memo¬
ria cogitationi monsttaret: scd factendã pat̾ monstrauit. faci¬
endam siliꝰ uidit. et eã pat̾ demonstrando fecit: qͥa ꝑ filiũ uidẽ¬
tem fectt. Et ideo mouere ñ debet qͥa dictũ est nͥ qd uidit patrem
facientẽ: non dictũ est demonstrantẽ. ꝑhoc enĩ significatũ est

Expanded text:
vidisti, et visa quia jam erant, memoriae commendasti; et tanquam vidisti, et visa quia jam erant, memoriae commendasti; et tanquam posuisti illic quae videres cogitando cum velles, etiam cum ab istis corpa est in memoria tua, et servasti aliquid intus homo apud Carthaginem constitutus, quod posses apud te videre etiam cum ibi non esses. Haec omnia forinsecus accepisti. Pater quae demonstrat Filio, non accipit extrinsecus: intus totum agitur; quia nihil creaturarum esset extrinsecus, nisi hoc Pater fecisset per Filium. Creatura omnis a Deo facta est; antequam fieret non erat. Non ergo facta visa est et retenta memoriter, ut eam Pater Filio tanquam memoria cogitationi monstraret: sed faciendam Pater monstravit, faciendam Filius vidit, et eam Pater demonstrando fecit, quia per Filium videntem fecit. Et ideo movere non debet, quia dictum est, nisi quod viderit Patrem facientem: non dictum est, demonstrantem. Per hoc enim significatum est,
Abbreviated transcription (Latin):
ta:. Iam tbi erat: sed latebat. Quare latebat: Quia animꝰ tuus
in aliud intendebat. Cũ uͦ reflexa est cogitatio ad id qđ erat ĩ
memoria: uide formata est et uisio q̃dam animi fc̃a est. Antea ũ
erat uislo. sed erat memoria. Reflexa cogitettione ad memoriam.
fc̃a est uisio. Demonstrauit gͦ memoria iua cogitationi rue car¬
thaginẽ et qd̾ in illa erat anteꝙͣ intendes. conu̾se ad ic intentio¬
ni cogitationis ostendit. Ecct fc̃a est a memoria demonstratio.
fca est in cogitatione iis .o: et nulla uerba in medio cucutre¬
runt. Hullũ ex corpore signum datũ est. nec ĩninsti nec scͥpsis¬
i. nec sonuisti: et tañ cogitatio uideo. qd memoria demonstra¬
uit. Eiusdẽ autẽ substantie sunt. et q̃ demonstrauit. ec eui de¬
monstrauit: Ded carchaginẽ ut haberet memoria tua: ꝑ ocl̃os
hausta est ymago hec. Uidisti enĩ: qđ in memoria reconderes.

Expanded text:
ta? Jam ibi erat, sed latebat. Quare ibi latebat? Quia animus tuus ta? Jam ibi erat, sed latebat. Quare ibi latebat? Quia animus tuus in aliud attendebat: cum vero reflexa est cogitatio tua ad id quod erat in memoria, inde formata est, et visio quaitatione ad memoriam, facta est visio. Demonstravit ergo memoria tua cogitationi tuae Carthaginem, et quod in illa erat antequam intenderes, conversae ad se intentioni cogitationis ostendit. Ecce facta est a memoria demonstratio, facta est in cogitatione visio; et nulla verba in medio cucurrerunt, nullum ex corpore signum datum est; nec innuisti, nec scripsisti, nec sonuisti; et tamen cogitatio vidit quod memoria demonstravit. Ejusdem autem substantiae est, et quae demonstravit, et cui demonstravit. Sed Carthaginem ut haberet memoria tua, per oculos hausta est imago haec: vidisti enim quod in memoria reconderes.
Abbreviated transcription (Latin):
qua duo. memoram tuã. et cogitationẽ tuam. idem quasi aciẽ
qͣmdam et obrittũ aie rue. uides aliqͥd. et ꝑ ocłes ꝑcipis. et cõmẽ¬
das memorte. Ibi est uitꝰ qd̾ memorie cõmendasti: inabaitore¬
conditũ qͣsi in horreo. qͣsi in thes auro: qͣsi insecritario quodã.
et penctli int̾iore. Cogitas aliunde. intentio tua alibi est. Illnd
qd̾ uidisti in memoria tua est et ñ uides a ret quia cogitatio
tua in aliud intendit᷑. Modo obo. Ocientib loquor: carcha¬
ginẽ nonuno. Oñs mͦ intꝰ quicũꝙ eam nostis: uidistis carthi¬
gniem. Numquud tot sunt carchagines. quot anune ur̃e:
Om̃s uidistis ꝑ nom̃ hoc. ꝑ quatuor has sillabas notatas uob̾
erumpentes ex ore mco. tacte ft̃ aures ur̃e: tactus est sensus aĩe
ꝑ corpus. et ab alia iitentione reslexiis est animꝰ. ad id qd̾ ibi
erat: eo uidit carchaginẽ. Numqͥd tunc ibi est carchago fac¬

Expanded text:
qua duo, memoriam tuam et cogitationem tuam, id est, quasi aciem qua duo, memoriam tuam et cogitationem tuam, id est, quasi aciem quamdam et obtutum animae tuae. Vides aliquid, et per oculos percipis, et commendas memoriae: ibi est intus quod memoriae commendasti, in abdito reconditum quasi in horreo, quasi in thesauro, quasi in secretario quodam et penetrali interiore. Cogitas aliunde, intentio tua alibi est; illud quod vidisti in memoria tua est, et non videtur a te, quia cogitatio tua in aliud intenditur. Modo probo, scientibus loquor: Carthaginem nomino, omnes modo intus quicumque eam nostis, vidistis Carthaginem. Numquid tot sunt Carthagines quot animae vestrae? Omnes vidistis per nomen hoc: per quatuor has syllabas notas vobis, erumpentes ex ore meo, tactae sunt aures vestrae, tactus est sensus animae per corpus, et ab alia intentione reflexus est animus ad id quod ibi erat, et vidit Carthaginem. Numquid tunc est ibi Carthago fac
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ tu ip̃e a te longe eł: do ꝓpinquare unde poteb. Dicebam de
d̃o: ec intelletirũ te arbitrabarii. De aĩa dico: de te dico. Intel¬
lige. Ibi tȩ ꝓbabo. Non enĩ ualde long. ꝑgo in exempla: qñao
de mertte tua uolo aliqͣm similitudinẽ dare ad đm tuũ: quia
ittiq si in corpore. sed in ip̃a mente factus est homo. ad ymaginẽ
dĩ. Insimilitudine sua dm q̃ramꝰ: in ymagine sua creatorẽ ag¬
noscam: ibi ibi intꝰ si potumaꝰ inucniamꝰ hoc qđ dicinꝰ qͣm ac
monstret pat filio: et filus uideat qdđ demonstrat peit̃. anteꝙͣ
tiat aliqͥd a patre ꝑfiliũ. Ded cũ dixero et intellexeris. nec sic pu¬
tes iam illud aliqͥd tale eẽ. utt serues ibi pictatẽ: quam uolo a re
seruari. Et p̃ciput moneo idem ite siñ uales comprebende as qͥd
sit. parũ ñ tͥ eẽ putes. scire quid ñ sit. Ecce in mente tua uideo ali¬

Expanded text:
enim tu ipse a te longe es, Deo propinquare unde potes? Dicebam de enim tu ipse a te longe es, Deo propinquare unde potes? Dicebam de Deo; et intellecturum te arbitrabaris: de anima dico, de te dico; intellige, ibi te probabo. Non enim valde longe pergo in exempla, quando de mente tua volo aliquam similitudinem dare ad Deum tuum; quia utique non in corpore, sed in ipsa mente factus est homo ad imaginem Dei. In similitudine sua Deum quaeramus, in imagine sua Creatorem agnoscamus. Ibi intus, si potuerimus, inveniamus hoc quod dicimus; quomodo demonstret Pater Filio, et Filius videat quod demonstrat Pater, antequam fiat aliquid a Patre per Filium. Sed cum dixero et intellexeris, nec sic putes jam illud aliquid tale esse, ut serves ibi pietatem, quam volo a te servari, et praecipue moneo: id est, ut si non vales comprehendere Deus quid sit, parum non tibi putes esse scire quid non sit. 11. Ecce in mente tua video ali
Abbreviated transcription (Latin):
uita ur̃a abscondita est cũ xp̃o in deo. Nori nos uult ut ui¬
uamꝰ. qͥa uiximꝰ ut morerem᷑. Qcqͥd gͦ et a meliore in deteriꝰ.
et a deceriore in meliꝰ morit᷑. ñ ẽ hoc ds: qͥa neq in meliꝰ ire
potest sũma bonitas: neq in det̾uis uera et̾nitas. Uera aut̃
et̾nitas ẽ. ubi tpeale nichil est. Erat autẽ mͦ hoc: et mͦ illud.
Iam tempꝰ admissũ ẽ. et̾nũ ñ ẽ. Nam ut nou̾ttis qͥa ũ sic ds.¬
qͣm aĩa: certe ĩmortalis ẽ aiã. Qud est gͦ q̃d̾ ait apłs de do. qͥ
solus habet ĩmortalitatẽ: nͥ qͥa hoc aꝑte dixit. solus habet in¬
cõmitabilitatẽ. qͥi solus habet uerã et̾nitatẽ: Ergo ibi nul¬
te ẽ enumn santas: inr te qlebec etas. sed scd̃m corpꝰ: inte est ma¬
nus. ges tuus. Ded aliud est inte nituł: aliudinte tamꝙͣ in ueste
tua. Ded relinqrie foris eo trestẽ tuã. et carnẽ tuã: descende in teadi
secrecariũ tuũ mentẽ niam: et ibi iude qd̾ uolo dic̾e si potu̾is. Di

Expanded text:
tra abscondita est cum Christo in Deo . Mori nos vult ut vivamus, quia viximus ut moreremur. Quidquid ergo et a meliore in deterius, et a deteriore in melius moritur, non est hoc Deus: quia neque in melius ire potest summa bonitas, neque in deterius vera aeternitas. Vera enim aeternitas est, ubi temporis nihil est. Erat autem modo hoc, et modo illud? jam tempus admissum est, aeternum non est. Nam ut noveritis quia non sic Drte immortalis est anima; quid ergo est quod ait Apostolus de Deo, Qui solus habet immortalitatem ; nisi quia hoc aperte dixit, Solus habet incommutabilitatem, quia solus habet veram aeternitatem? Ergo ibi nulte est enim sanitas, in te quaelibet aetas, sed secundum corpus; in te est manus, pes tuus: sed aliud est in te intus, aliud in te tanquam in veste tua. Sed relinque foris et vestem tuam et carnem tuam, descende in te, adi secretarium tuum, mentem tuam, et ibi vide quod volo dicere, si potueris. Si
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾s et filii. Et maiora his demonstrabit ei oꝑa. Qͥb mato.aͤ
Danitatib corporũ. Iam artea tͣcłauimꝰ: nec ĩmorari debemius.
MNaior ẽ enĩ resurrectio corporis in ct̾nũ: qͣm hec q̃ ad tempꝰ fc̃ã
est in illo languidosanitas corꝑis. Et matora bis demonstra¬
bit ei oꝑa: ut uos miremini. Demonstrabit qͣsi tpr̃alit Ergo

Expanded text:
i. Et majora his demonstrabit ei opera. Quibus majora? Sanitatibus corporum. Jam et antea tractavimus , nec immorari debemus. Major est enim resurrectio corporis in aeternum, quam haec quae ad tempus facta est in illo languido sanitas corporis. Et majora his demonstrabit ei opera, ut vos miremini. Demonstrabit, quasi temporaliter: ergo
Abbreviated transcription (Latin):
tat uisionẽ. ñ uisto demonstrationẽ. Qd si puriꝰ et ꝑfedius utue¬
ri ualcremꝰ. fortasse inueniremꝰ. nec aliud cẽ patrem altud eiꝰ de¬
monstrationẽ: nec aliud filiũ. altud eiꝰ uisionẽ. Ded si ux hoc ce¬
pimꝰ. uix explicart potumꝰ. qm memoria qd̾ cepit extͥnsetus ostẽ¬
dat cogitationi: qͣntominꝰ caꝑe aut explicare pot̾imꝰ qͣm pader¬

Expanded text:
erfectius intueri valeremus, fortasse inveniremus nec aliud esse Patrem, aliud ejus demonstrationem; nec aliud Filium, aliud ejus visionem. Sed si vix hoc cepimus, vix explicare potuimus, quomodo memoria quod cepit extrinsecus, ostendat cogitationi; quanto minus capere aut explicare pot
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. Quecũq enĩ ille fct̾it: hec eo filiꝰ similit̃ fac̃. Celũ. t̾rã. mare.
q̃ in celo q̃ in t̾ra. q̃ in mari. uisibilia. ĩuisibilia. aĩalia in t̾ris.
frustecta in agͥs. natantia in adͥs. ĩ acre uolantia. ĩ celo lucen¬
Non utiq. Ded qͥd: Quecũq enĩ ille fec̾it: hec s̃i alia. sed hec
et filiꝰ nec dissimilit̾. sed similit̾ fac̃. Hat̾ erũ diligit filuł

Expanded text:
mare, quae in coelo, quae in terra, quae in mari, visibilia, invisibilia, animalia in terris, fruteta in agris, natantia in aquis, in aere volantia, in coelo lucenNon utique. Sed quid? Quaecumque enim ille fecerit, haec, non alia, sed haec et Filius, nec dissimiliter, sed simili
Abbreviated transcription (Latin):
ec d et u̾bũ urꝰ d̃. Illuc ꝑge aĩa contẽptis cec̾is uł etiam tͣascen¬
sis. illuic ꝑge. Nichil potentiꝰ ista ereatura q̃ mens dicit᷑ rationalis:
nichil hac creatura sublimirs. Qcqͥd scip᷑ istam ẽ iã creator ẽ. Di¬
xp̃ci qͥa u̾bũ caro fcm̃ ẽ. et habitauit in nob. Ergo et u̾bũ ecca¬
ro xp̃c. Cũ enĩ in forma dĩ eẽt. ñ rapinã arbitratꝰ est eẽ. eqͣlis do
Et qͥd nos in imo qͥ ñ pot̾amꝰ inf̾mi et humi repentes attingere
d̃m: nũqͥd relinq̃ndi eramꝰ: absit. Demet ip̃m exmanunt for¬
mã seruu accipiens. ñ gͦ formã ddi amittens. fc̃s est gͦ homo qͥ erat

Expanded text:
eus et Verbum unus Deus. Illuc perge, anima, contemptis caeteris, vel etiam transcensis; illuc perge. Nihil potentius ista creatura, quae mens dicitur rationalis, nihil hac creatura sublimius: quidquid supra istam est, jam Creator est. Dirgo et Verbum et caro Christus. Cum enim in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Et quid nos in imo, qui non poteramus infirmi et humi repentes attingere Deum, numquid relinquendi eramus? Absit. Semetipsum exinanivit formam servi accipiens . Non ergo formam
Abbreviated transcription (Latin):
unũ stantẽ: in qͦ agat᷑ totũ hoc qđ dicit᷑. Dt̾at. audit. forte ñ
credebat: audiendo creddit. Paulo ante ñ credebat: mͦ credit.
Quasi de regione infidelitatis ad regionẽ fidi tnsitũ fac̃ mo¬
to corde ñ moto corpore: moto ĩ meli᷑: qͥa iterũ qͥ desert̃ fidem
mouent᷑ in deciꝰ. Ecce in bac uita q̃ sic̃ dixi. ñ dũ est uita: tns

Expanded text:
inem stantem, in quo agatur totum hoc quod dicitur. Stat, audit; forte non credebat, audiendo credit: paulo ante non credebat, modo credit; quasi de regione infidelitatis ad regionem fidei transitum fecit, moto corde, non moto corpore, moto in melius: quia iterum qui deserunt fidem, moventur in deterius. Ecce in hac vita, quae, sicut dixi, nondum est
Abbreviated transcription (Latin):
hibuit testimoniũ faio suo. Ded ꝑhibet alio mͦ cs testimoniũ si¬
lio suo ꝑ ip̃m filiũ suũ indicat ds filiũ: indicat se ꝑfiliũ Ao
hũc si potu̾it homo ꝑuenire: nec lucernis indigebit: et uere
fodiendo altiꝰ edificiũ ꝑducet ad petm. Facilis ẽ gͦ fr̃s hodierna lec¬
tio: s ꝓpt̾ hest̾nũ debitũ. scio enĩ qͥd distulerim ñ abstulerĩ. et dñs
dignatus est donare etiã hodie loqͥad uos. recordamini qͥd repos¬
cere debeatis: si forte aliqͦ mͦ seruata pretate et salubri humili¬
t̃ate excendamꝰ nos ñ adu̾sus d̃m. hadad̃m: ec leuemꝰ ad eũ aĩam
nrãm effundentes eã suꝑ nos: sic̃ ille inpsalmo cu dicebettur.
ubi ẽ ds tiuis: Hec inqͥt meditatꝰ sũ: et effudi suꝑ me aĩam meã.

Expanded text:
onium Filio suo: per ipsum Filium suum indicat Deus Filium, indicat se per Filium. Ad hunc si potuerit homo pervenire, nec lucernis indigebit, et vere fodiendo altius, aedificium perducet ad petram. 5. Facilis est ergo, fratres, hodierna lectio: sed propter hesternum debitum scio enim quid distulerim, non abstulerim, et Dominus dignatus est donare etiam hodie loqui ad vos, recordamini quid reposcere debeatis, si forte aliquo modo servata pietate et salubri humilitate, extendamus nos non adversus Deum, sed ad Deum; et levemus ad eum animam nostram, effundentes eam super nos, sicut ille in Psalmo, cui dicebatur, Ubi est Deus tuus? Haec, inquit, meditatus sum, et effudi super me animam meam .
Abbreviated transcription (Latin):
demorstrabat. Nichil gͥ uacat: dmnia ĩnuurt: scdintel¬
lectorẽ tequirt̃. Nlam et ip̃e numerꝰ pasti ppłi ppłm signifi¬
cabat sublege consticutũ. Cur enĩ qͥnq milia erant: ñ quia
sub lege erant. q̃ lex qͥnq ubris moysi explicat᷑: u̾nde eo qͥn¬
q illis porticib languidi ꝑdebant᷑: ñ sanabant᷑. Ille autẽ
ibi curauit langitidũ: qui et hec turbas de qͥnq pariib pa¬
uit. FIam et iuꝑ fenũ dilcũbebant. Carnalit᷑ gͥ sapiebunt:
et ĩ carnalib qͥescebant. Om̃s enĩ caro fenũ. Que fc̃ autẽ illa
fragm̃ta: nͥ q̃ spłi ñ potuit manaticare. Intelligurt᷑ gͣ q̃dã¬
secreciora intelli gentie: qute multitudo ñ potest caꝑe. seo g re¬
stat. ñ ut secreuora inteluigertie q̃ nõ potest caꝑe multitudo
illis credant᷑. qͥ ydonei sunt. et alios doc̾e sic̃ erant apłi. Unde
ducdecĩ cophin ĩplec sunt. Fc̃m ẽ hoc et mirabilit. qͥa mag¬

Expanded text:
ihil ergo vacat. Omnia eminent, sed intellectorem requirunt. Nam et ipse numerus pasti populi populum significabat sub lege constitutum. Cur enim quinque millia erant, nisi quia sub lege erant, quae lex quinque libris Moysi explicatur? Unde de quinque illis porticibus languidi prodebantur, non sanabantur. Ille enim ibi curavit languidum, qui et hic turbas de quinque panibus pavit. Nam et super fenum discumbebant. Carnaliter ergo sapiebant, et in carnalibus quiescebant. Omnis enim caro fenum . Quae sunt autem illa fragmentaquae multitudo non potest capere. Quid ergo restat, nisi ut secretiora intelligentiae, quae non potest capere multitudo, illis credantur qui idonei sunt et alios docere, sicut erant apostoli? Unde duodecim cophini impleti sunt. Factum est hoc et mirabiliter, quia mag
Abbreviated transcription (Latin):
xͥana q̃ pͣdicat᷑ ꝑ totũ mundũ horrentib u̾mitis: et uͥ iun¬
cũt᷑ murmurantib: et uͥ p̃ualent seiuentib. Hec est reli¬
gio xͥana. ut colat᷑ unꝰ ds ñ multi dii: qͥa ñ facit aĩam be¬
atã nͥ unꝰ ds. Participatione di fit beata. Non participati¬
one sc̃ẽ aĩe. fit beata aĩa infirma: nec participatiõe angłi fit
fit scã aĩa. Non enĩ beatꝰ efficeris exangło tu: s unde angls
uide eotu. His p̃missis atq fmissumne ꝯstitutis aĩam retiona¬
icm ñ beatifitari nͥ a d̾o: coepꝰ ñ uegetari nͥ ꝑaiãm. atq eẽ qͣmdã me¬

Expanded text:
dum, horrentibus inimicis; et ubi vincuntur, murmurantibus; ubi praevalent, saevientibus. Haec est religio christiana, ut colatur unus Deus, non multi dii; quia non facit animam beatam nisi unus Deus. Participatione Dei fit beata. Non participatione sanctae animae fit beata infirma anima, nec participatione angeli fit sit sancta anima. Non enim beatus efficeris ex angelo tu; sed unde angelus, inde et tu. 6. His praemissis atque firmissime constitutis, animam rationalem non beatifi
Abbreviated transcription (Latin):
et in xp̃o aĩa humana. tota asa: ñ irrationale tm̃ aĩe. s etiam ra¬
tionale qđ mens dicit᷑. fuert̃ enĩ qͥdam hecici et pulsi st̃ ab eccl̃ia:
qͥ putarerit ñ habere mentẽ rationalẽ corpꝰ xp̃t. s qͣsi aĩam belcu¬
nã. Excepta qͥꝑpe rationali mente. uitabeltuna ẽ. Ded qͥa expł¬
si sunt. et u̾itate expulsi st̃: accipe totũ xp̃m. u̾bũ mentẽ reti¬

Expanded text:
humana, tota anima: non irrationale tantum animae, sed etiam rationale quod mens dicitur. Fuerunt enim quidam haeretici, et pulsi sunt ab Ecclesia, qui putarent non habere mentem rationalem corpus Christi, sed quasi animam belluinam: excepta quippe rationali mente, vita belluina est. Sed quia expulsi sunt, et veritate expulsi sunt; accipe totum Christum, Ve
Abbreviated transcription (Latin):
ne gͦ et apłi. Et grãs agunt: qͥa et accense sũt lumĩe u̾itatis.
et feruent spũ karitatis: et suppetit illis oleũ gr̃e dĩ. Diñ cẽnt
m̃ uerũ qđ illiũat omt̃m boĩem uenientẽ in hũc mũdũ: tũc
autẽ hoc de dño dcm ẽ. cũ a ioh̾e distingueret᷑: de iohe qͥppe
baptista dc̃m c̃. ñ erat ille lum̃ s ut destimoniũ ꝑhiberet
cerna erat: in cõpatatiõe alteriꝰ lumĩs. ñ erat lum̃. Erat enĩ

Expanded text:
nae ergo et Apostoli; et gratias agunt, quia et accensi sunt lumine Veritatis, et fervent Spiritu charitatis, et suppetit illis oleum gratiae Dei. Si non emen verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. Tunc autem hoc de Domino dictum est, cum a Joanne distingueretur. De Joanne quippe Baptista dictum erat, Non erat ille lumen, sed ut testimonium perhiberet  dicit, quia lucerna erat? In comparatione alterius luminis non erat lumen. Erat enim
Abbreviated transcription (Latin):
tare. Nongͦ illiꝰ bõĩs testimoio ñ crat opꝰ: Nam utqͥd mttt̾et᷑: si ñerat
opꝰ: Dea ne in luc̃na reman̾et homo et lum̃ lit̃ne suffic̃e Sͥ arbitͣritur.
idõ dñs nei luc̃nam illã dicti suꝑfiuã fuisse: nec tam̃te dic̃ in lucer¬
nadebere reman̾e. Dic̃ altud testimoniũ scͥpt᷑a d̃i: uͥ utiq ds ꝑhi-¬
buit testimoniũ filio suo: et in illa scͥptura uidei spẽ posutr̃t. in le¬
ge scilicet cłi mynistrata s̃ ꝑmoysen famulũ cd̃i. Dcrutamini in¬
qͥt scͥptuiã: in q̃ uos pritatis uitã et̾nam habert. Ip̃a testĩoniũ ꝑhi¬
bec deme: et ñ uulus uenire adme ut uitam habeatis. Qtͥo uos pu¬

Expanded text:
 illius hominis testimonio non erat opus. Nam utquid mitteretur, si non erat opus? Sed ne in lucerna remaneat homo, et lumen lucernae sufficere sibi arbitretur; ideo Dominus nec lucernam illam superfluam dicit fuisse, nec tamen te dicit in lucerna debere remanere. Dicit aliud testimonium Scriptura Dei: ibi utique Deus perhibuit testimonium Filio suo, et in illa Scriptura Judaei spem posuerant, in Lege scilicet Dei, ministrata sibi per Moysen famulum Dei. Scrutamini, inquit, Scripturam, in qua vos putatis vitam aeternam habere; ipsa testimonium perhibet de me: et non vultis
Abbreviated transcription (Latin):
uodã loco ĩ e ͣgłio dñs ait. prudentẽ audito¬
rẽ u̾bi sui similẽ ẽẽ debe hõi qͥ uolens edificare.
fodit altiꝰ donec ꝑutniat ad fundam̃tũ stabi¬
litetis petre: et ibi seturꝰ constituat qđ fab̾cat adu̾sũ ĩpe¬
tũ flũs: ut tũ ueñit reꝑcittiat᷑ potiꝰ firmitate edificii. qͣm
impulsu suo runã factat illi domui. Otitemꝰ scͥpturã dei
tamꝙͣ. agrũ cẽ: uͥ uolumꝰ aliqͥd edificare᷑. ħi simꝰ pigri. nec
suꝑficie otẽti: fodiamꝰ altiꝰ donec ꝑiteniamꝰ ad petͤm. Petra

Expanded text:
uodam loco in Evangelio Dominus ait, prudentem auditorem verbi sui similem esse debere homini qui volens aedificare, fodit altius, donec perveniat ad fundamentum stabilitatis petrae, et ibi securus constituat quod fabricat adversus impetum fluminis: ut cum venerit, repercutiatur potius firmitate aedificii, quam impulsu suo ruinam faciat illi domui . Putemus Scripturam Dei tanquam agrum esse, ubi volumus aliquid aedificare. Non simus pigri, nec superficie contenti; fodiamus altius, donec perveniamus ad petram: Petra
Abbreviated transcription (Latin):
potestatẽ filio uidiciũ faciendi. in fine dico ait. Qmͦ in fine:
Nolite mirari hoc. qͥa ueniet hora. Hic ñ dix̃: et nc̃ est. In illa
resurrectione fidi qͥd dix̃: uenit hora. et nc̃ ẽ In ista resur¬
restiõe qͣm cõm̃dat fut᷑am corpoꝵ mortuoꝵ: ueniet hora dix̃.

Expanded text:
potestatem Filio faciendi judicii. In fine dico, ait. Quomodo in fine? potestatem Filio faciendi judicii. In fine dico, ait. Quomodo in fine? Nolite mirari hoc; quia venit hora. Hic non dixit, et nunc est. In illa resurrectione fidei quid dixit? Venit hora, et nunc est. In ista resurrectione quam commendat futuram corp
Abbreviated transcription (Latin):
do qͥ audit uocẽ fili dĩ uiuit. Mortuus erat. audiuit: ecce resur¬
get. Qto est qd̾ dicit᷑ postea. resurrestio sutã: Parce tͥ: noli p̾ci¬
pitare sententiã: ñ ꝑgas post illam: est qͥdem ista resurrectro: q̃
fic nc̃. Mortui enĩ erant infideles. mortu erant iniqͥ: uiuũt uis¬
A. Transeunt a morte infidelitatis: ad uitã fidei. Ded noli inde
trede: nullã futurã postea resurrestionẽ corporis. Andi enĩ qͥd¬
taret istã solã et̃ ec intideret in illã desꝑationẽ et errorẽ homuiũ
qͥ ꝑittebant alioꝵ sensus. dicentes resurrestionẽ iã fcãm tẽ: de
lis dicebat ip̃e dñs. ubi ait. Et qͥ credit in me. tͣnsiit a morte ad
uitã: Iã fcã est resurreftio in hõib fidelib: qͥ fũant infideles.¬
dirigit hesitantes: confirmat dubitantes. Audiqͥd seqͥt᷑. qͥa
ñ habes unde tͥ facias caliginẽ mortis. Di credidisti: totũ crede.
Qo totũ inqͥs credo: Audi qͥd dicit. Holite mirari hoc. Qdedit

Expanded text:
resurgit: quid est quod dicitur postea resurrectio futura? Parce tibi, noli praecipitare sententiam, ne pergas post illam. Est quidem ista resurrectio quae fit nunc: mortui erant infideles, mortui erant iniqui; vivunt justi, transeunt a morte infidelitatis ad vitam fidei: sed noli inde credere nullam futuram postea resurrectionem corporis, credtaret istam solam esse, et incideret in illam desperationem et errorem hominum, qui pervertebant aliorum sensus, dicentes resurrectionem jam factam esse, dlis dicebant: Ecce Dominus ubi ait, Et qui credit in me, transiit a morte ad vitam; jam facta est resurrectio in hominibus fidelibus qui fudirigit haesitantes, confirmat dubitantes. Audi quid sequitur, quia non habes unde tibi facias caliginem mortis. Si credidisti, totum crede. Quid totum, inquis, credo? Audi quid dicit: Nolite mirari hoc, quia dedit
Abbreviated transcription (Latin):
maiꝰ est sed qͥa rarũ est. Qͥs enĩ et nũc pastit uniu̾sũ mundũ:
ñ ille qͥ de paucis gͣnis segetes creat: Fent gͦ qͣm d̾̃s. Unde enĩ
multiplicat de paucis gͣnis segetes: inde in manib suis multi¬
plicauit qͥnq panes. Potestas enĩ erat in manib xͥ: panes au-¬
tem illi qͥnq qͣsi semina erant: ñ qͥdẽ t̾re mandata. s ab eo qͥ
tram fecit multiplitata. Hoc gͦ admotũ ẽ sensib quo erige¬
ret᷑ mens. et exbibitum ocłis ubi exerc̾et᷑ inteliestꝰ. ut in uisibr¬
lẽ dm ꝑ uisibilia oꝑa mirarem᷑ : et erecti ad fidem. et pgati ꝑ
fidẽ. etã ip̃m inuisibilit̾ uid̾e cuꝑemsꝰ: quẽ de reb uisibilibꝰ
ĩusibilem nosteremꝰ. Nec tam̃ scifficit hec uituerr: in mira

Expanded text:
majus est, sed quia rarum est. Quis enim et nunc pascit universum mundum, nisi ille qui de paucis granis segetes creat? Fecit ergo quomodo Deus. Unde enim multiplicat de paucis granis segetes, inde in manibus suis multiplicavit quinque panes. Potestas enim erat in manibus Christi: panes autem illi quinque quasi semina erant, non quidem terrae mandata, sed ab eo qui terram fecit multiplicata. Hoc ergo admotum est sensibus, quo erigeretur mens, et exhibitum oculis ubi exerceretur intellectus, ut invisibilem Deum per visibilia opera miraremur, et erecti ad fidem, et purgati per fidem, etiam ipsum invisibiliter videre cuperemus, quem de rebus visibilibus invisibiliter noscer
Abbreviated transcription (Latin):
et iudiciũ meũ iustũ est: Nam si nichil facis ex te odñe ihit.
qm sentiunt carnales nichil fecisle excͣte. Qm peuilo aute
dixisti. sic et filiꝰ qͦs uult uiuificat: mͦ dicis ex me facio nich:
Ded qͥd om̃dat filiꝰ : nͥ qͥa de patre ẽ : Qͥo est de patre: Non
est de se. Di de se filiꝰ ñ est: filiꝰ de patre est. Pãt ut sit ñ est de
filio: filtꝰ ut sit de patre ẽ. Cqualis : patͥ: s tñ iste de illo. nõ
ille ẽ. de isto. Qͥa ñ q̃ro uoluntatẽ meã: s uolũtatẽ eiꝰ qͥmisit
me. filiꝰ unicꝰ dic̃. ñ q̃ro uolũtatẽ meã. et hoĩcs uolũt fac̾e uo¬
lũtatẽ suã : Ille tantũ se hũiliat qͥ eqͣlis est pat̾: et tantũ se

Expanded text:
Ergo judicium meum justum est. Nam si nihil facis ex te, o Domine Jesu, quomodo sentiunt carnales; si nihil facis ex te, quomodo paulo ante dixisti, Sic et Filius quos vult vivificat? Modo dicis, Ex me facio nihil. Sed quid commendat Filius, nisi quia de Patre est? Qui est de Patre, non est de se. Si de se Filius esset, non esset Filius: de Patre est. Pater ut sit non est de Filio, Filius ut sit de Patre est. Aequalis Patri; sed tamen iste de illo, non ille de isto. 15. Quia non quaero voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Filius unicus dicit, Non quaero voluntatem meam; et homines volunt facere voluntatem suam! Ille tantum se h
Abbreviated transcription (Latin):
in seinet ip̃o pat̃ uitã: habet ec siliꝰ in semet ip̃o. Aliqͥd unteł¬
ug̾e nos uoliut: in eo qd̾att. ĩsemet ip̃o. Et hic secretit̃ in u̾bo
hoc clausũ t̃. Ptilset᷑. utt aꝑiat᷑. O dñe. qͥd est qđ dixisti: In se¬
et ad u̾bũ mesĩ credendo tͣnsearit. Cũ tnsierint ñ in te babe¬
bũt uitã: habebt̃. Nam ego paulo ante dixt. Qaudit u̾ba
mea. et credit ei qͥ misit me habet uttã et̾nã. Ergo et illi qui
in te credurto habent uitã. et ñ dixisti in semet ip̃ĩs. Cũ autẽ
de patre loq̃ris. sit̃ petͥ inqͥs habet uitã in semec ip̃o. Rursũ
cũ de te loq̃ris drxisti.: sic dedit filio uitã habere in semet¬
ipso. Dicito habet. sic dedit hab̾e. Ubi habet : In semet ip̃o.
Ubi decto habere: In seraet ip̃o. Paulus uͥ habet: Nonin se¬
met ip̃o: s in xp̃o. Tn fidelis ubi habes: Non interatt ip̃o:
s in xp̃o. Uideamꝰ si hoc dicit apłs. Uiuo autẽ iã ñ ego: ui¬

Expanded text:
o Pater vitam, habet et Filius in semetipso. Aliquid intelligere nos voluit, in eo quod ait, in semetipso. Et hic secretum in verbo hoc clausum est: pulsetur, ut aperiatur. O Domine, quid est quod dixisti? In seet ad verbum tuum credendo transeant: cum transierint, non in te habebunt vitam? Habebunt; nam et ego paulo ante dixi, Qui audit verba mea, et credit ei qui me misit, habet vitam aeternam. Ergo illi qui in te credunt, habent vitam: et non dixisti, in semetipsis. Cum autem de Patre loquereris, Sicut Pater habet vitam in semetipso: rursus, cum de te loquereris, dixisti, sic et Filio dedit habere vitam in semetipso. Sicut habet, sic dedit habere. Ubi habet? In semetipso. Ubi dedit habere? In semetipso. Paulus ubi habet? Non in semetipso, sed in Christo. Tu fidelis ubi habes? Non in temetipso, sed in Christo. Videamus si hoc dicit Apostolus: Vivo autem jam non ego, vi
Abbreviated transcription (Latin):
lioli norissima hora ẽ. Ergo nc est. qͥ uiuit uiuat. qͥmortuus
erat iuuat. Audiat uocẽ fili di. qͥ mortuꝰ iacebat: surgat. et
uiuat. Clamauit añs ad sepulchrũ larari. et qͣtaiuanꝰ morcuꝰ
resurrexit: qͥ prttebat. in auras ꝓcessit. Depriltꝰ erat. lapis
suꝑpositꝰ erat: nox saluatoris irrũpte duritiã lapidis: et cor
tiãtta durũ ẽ. ut ñ dẽ illauox diuina te rũ pat: Surge in
corde Incordetuo: ꝓcede de sepulchro tuo. Eteñ mortuiꝰ in cor¬
de tuo tamꝙͣ in septilebro iaces: et tamꝙͣ saxo male consuetu¬
dinis g̃uaris. Durge ex ꝑcedle: crede et contitere Lent̃ credi
dit si rrexit: qͥ cõfitet᷑ ꝓcesit. ¶re ꝓcessisse diximꝰ confitentẽ:
Qa anteꝙͣ consit̾et᷑ occritrus erat. Cũ autẽ consitet᷑. ꝓcedit de
tenebris ad lucẽ: et tũ cõfessus fu̾it᷑. qͥd dicit᷑ inynstris: No
dc̃m ẽ ad fuiꝰ iazari. soluite illũ. et sinite abire: qͣmͦ dcm̃ est

Expanded text:
ssima hora est . Ergo nunc est. Qui vivit, vivat: qui mortuus erat, vivat; audiat vocem Filii Dei qui mortuus jacebat, surgat, et vivat. Clamavit Dominus ad sepulcrum Lazari, et quatriduanus mortuus resurrexit. Qui putebat, in auras processit; sepultus erat, lapis superpositus erat, vox Salvatoris irrupit duritiam lapidis: et cor tuum ita durum est, ut nondum illa vox divina te rumpat! Surge in corde tuo, procede de sepulcro tuo. Etenim mortuus in corde tuo tanquam in sepulcro jacebas, et tanquam saxo malae consuetudinis dit, surrexit; qui confitetur, processit. Quare processisse diximus confitentem? Quia antequam confiteretur, occultus erat; cum autem confitetur, procedit de tenebris ad lucem. Et cum confessus fuerit, quid dicitur ministris? Quod dictum est ad funus Lazari, Solvite il
Abbreviated transcription (Latin):
uitã hab̾e insemet ip̃o: ut ñ parcicipatiõe iuuat. s ĩ cõmutabi¬
lit̾ uiuat: ec omĩno ip̃e uita sit. Dic dedit eo filio habere uitam
Dic̃ habet. sicdedit. Qd int̾est. qͥa ille dedit. iste accepit: Nũ qͥd
sine luce. cũ ip̃e sit sapientia patͥs. de qua dc̃m ẽ. candor est
liicis et̾ne: Ergo qđͣ dicit̃ aedit filio: tale t̃ ac si dicet᷑. gentnt
filit̃. Generando ent̃ dedit. Qm dedit ut et̃t. sic dedit ut ui¬
ta ec̃t: et sic aeait ut in semet ip̃o uita eẽt. Qⁱd insemet ipso ui¬
ta eẽt: Non aliunde uita indigeret: s ip̃e eẽt olentiudo uite.
unde credentes alĩ uiuerent. dũ uiuerent. Dedit gͦ illi habe¬

Expanded text:
at, sed incommutabiliter vivat; et omnino ipse vita sit. Sic dedit et Filio habere vitam. Sicut habet, sic dedit. Quid interest? Quia ille dedit, iste accepit. Numquid  fuisse sine luce, cum ipse sit Sapientia Patris, de qua dictum est, Candor est lucis aeternae ? Ergo quod dicitur, dFilium; generando enim dedit. Quomodo dedit ut esset, sic dedit ut vita esset, et sic dedit ut in semetipso vita esset. Quid est, in semetipso vita esset? Non aliunde vita indigeret, sed ipse esset plenitudo vitae, unde credentes alii viverent, dum viverent. 18. Ex h
Abbreviated transcription (Latin):
ia talli ñrus: ego sũ u̾ttas. Mori ñ uis: egosũ utta. Hoc tͥ di
cit saluator taus. Nonẽ quo eas: nͥ adme. Non est qua eas: ñͥ
ꝑme Nunc gͦ ista hora agit᷑. Hoc et agit᷑ plane. et oĩno non
cessatur: Surgĩt hoiẽs qͥ mortui erant. tͣnseunt aduitã. ad
uoeẽ fili dĩ: uitũt dt illo ꝑseũartes infide ip̃t᷑. Habet ne fi¬
ltꝰ uitã: nude uiuant credentes : Habet. Et qͦm habet: Sicitt
haber pat. Audi ipm dicentẽ. Dic̃ enĩ pat̾ habet uitã insemet

Expanded text:
lli non vis? ego sum veritas. Mori non vis? ego sum vita. Hoc dicit tibi Salvator tuus: Non est quo eas, nisi ad me; non est qua eas, nisi per me. Nunc ergo ista hora agitur, hoc et agitur plane, et omnino non cessatur. Surgunt homines qui mortui erant, transeunt ad vitam, ad vocem Filii Dei vivunt, de illo, perseverantes in fide ipsius. Habet enim Filius vitam, unde vivant credentes habet. 9. Et quomodo habet? Sicut habet Pater. Audi ip
Abbreviated transcription (Latin):
correpti ñ fũint: ut cũ bic cõtẽpseruit patrẽ ub̾antẽ: ibi
sentiant udicẽ pumentẽ. Ergo ẽ uidiciũ qͥ missutꝰ est q
id ẽ filtꝰ di in fine diabolũ et angłos eiꝰ: ec õs infideles et impi¬
os cũ eo. Ad hoc udiciũ ñ ueniet: qͥmͦ credẽs tñsitũ factt ã
morte ad uitã. Etenĩ ne putares tredendo te ũ moriturũ
qͥ audit u̾ba mea ec credit et qͥ misit me tͣnsiit ã morte ad
uitã: ergo ego credidi: ñ sũ moriturꝰ. Scias te mortẽ qͣm de¬
bes supplicio adẽ ꝑsolutũ: accepit enĩ ille in qͦ tc̃ õs fuin.
morte morieris: nec potes tetueri diuina sententia. Dedl cũ
psolius mottẽ uet̾is hoĩs: suscipieris in uitã et̾nã noui hoĩr
et tͣnsitũ facies a morte ĩ uitã. Modo uit̾un: fac tñsitũ uite.
Que est uita tua: fĩtis. Iustris ex fide turut. Infideles qͥa:
Nortui ft̃. Int̾ rales mortuos erat ille in corꝑe: de quo dicit
dñs. Dimitte moruior. itt scpeliant mortuos suos. Ergott

Expanded text:
rint patrem verberantem, ibi sentiant judicem punientem. Ergo est judicium quo missurus est Deus, id est Filius Dei, in fine diabolum et angelos ejus, et omnes infideles et impios cum eo: ad hoc judicium non veniet, qui modo credens transitum facit a morte ad vitam. 6. Etenim ne putares Qui audit verba mea, et credit ei qui misit me, transiit a morte ad vitam; ergo ego credidi, non sum moriturus: scias te mortem quam debes supplicio Adam, persoluturum: accepit enim ille, in quo tunc omnes fuimus, Morte morieris ; nec potest evacuari divina sententia. Sed cum persolveris mortem veteris hominis, suscipieris in vitam aeternam novi hominis, et transitum facies a morte ad vitam. Modo interim fac transitum vitae. Quae est vita tua? Fides: Justus ex fide vivit . Infideles quid? Mortui sunt. Inter tales mortuos erat ille corpore, de quo dicit Dominus: Dimitte mortuos, sepeliant mortuos suos . Ergo et
Abbreviated transcription (Latin):
sus. qͥ bumiles fac̃ excelsos. Qto gͣait demonstrabit mͥ pat̾ his
maiora. ut uos miremini: Ergo nob̾ est demonstratus: ñ illi.
Cũ gͦ nob sit demonstraturꝰ pat̾. ꝓpt̾ea dixit ut uos miremini.
Exposuit enĩ qd uoluit dic̾e. demonstrabit mͥ pat̾. Qre ñ dixit
demonstrabit uobis pat̃. sed demonstrabit filio: Qͥa et nos mẽ¬
bra sumꝰ filii. Et nos membra tãꝙͣ qdđ dilcimꝰ ip̃e discit qͦdãmͦ

Expanded text:
s humiles faciat excelsos. Quid ergo ait? Demonstrabit mihi Pater his majora, ut vos miremini. Ergo nobis est demonstraturus, non illi. Cum ergo nobis sit demonstraturus Pater; propterea dixit, ut vos miremini. Exposuit enim quod voluit dicere, Demonstrabit mihi Pater. Quare non dixit, Demonstrabit vobis Pater; sed, demonstrabit Filio? Quia et nos membra sumus Filii; et nos membra tanquam quod discimus, ipse discit quodammodo
Abbreviated transcription (Latin):
minatio: o portet nos õs exhiberi ante t̾brinal xͥ: ut illic reti¬
piat hõ q̃ corpꝰ gessit. siue bonũ sine malũ. Ipã ẽ cnĩ discͥimi¬
natio: ut bonis bona. malis mala distͥbuant᷑. Ham si uudicit̃
resgondeat᷑ a ppło. Nam forte alicͥ cor ꝑcutit᷑. et timet cantare do.
et dic̾e̾. uidica me ds. et tam̃ cantat ppłs credens: nec putat
se male optare. qd didicit a diuina lestiõe: et si parũ intelligit.
credit aliqͥd boni eẽ qd cautat: et tam̃ ip̃e psalmꝰ ñ dimistt
hoĩem sine intellestu. Seqͥt᷑ enĩ. ec u̾bis postiorib ostendit q̃le¬

Expanded text:
ante tribunal Christi, ut illic recipiat homo quae per corpus gessit, sive bonum sive malum: ipsa est enim discriminatio, ut bonis bona, malis mala distribuantur. Nam si judicium respondeatur a populo. Non forte alicui cor percutitur, et timet cantare Deo et dicere, Judica me, Deus? Et tamen cantat populus credens, nec putat se male optare quod didicit a divina lectione: et si parum intelligit, credit aliquid boni esse quod cantat. Et tamen et ipse Psalmus non dimisit hominem sine intellectu. Secutus enim,
Abbreviated transcription (Latin):
hortat᷑. Uenit hora: que hora. et nc̃ est. qñdo mortui audit̃t
uocẽ fili di: et qͥ audieruit uiuent. Iam dehis mortuis ͣ¬
loquitti sumꝰ. Eo putamꝰ fr̃s mei. ĩ ista turba q̃ me audit.ͭ
nulii ne st̃ ut mortui: Q enĩ credũt. eo sełm uerã fiaẽ agunt:
uiuũt et mortui ñ sc̃. Qͥ autẽ uel ñ credũt. uelsicito demo

Expanded text:
. Venit hora. Quae hora? Et nunc est, quando mortui audient vocem Filii Dei, et qui audierint vivent. Jam de his mortuis locuti sumus. Quid putamus, fratres mei? in ista turba quae me audit, nulline sunt mortui? Qui enim credunt et secundum veram fidem agunt, vivunt et mortui non sunt: qui aute
Abbreviated transcription (Latin):
tur es filio tuo: uit̾ re et ip̃m uerba detursura sunt. Int̾ demoti¬
strantẽ et uidentẽ. uel loquentẽ et audicntẽ. sonꝰ articulatꝰ uolat.
qͥ ñ est qđ tu. ñ est qđ ip̃e. Donꝰ qͥppe ille qui exit ex ort tuo. et
u̾berato aere tangit aurẽ filii tui: et impleto seniu audien¬
di ꝑducit ad cor cogitationẽ tuã. Donꝰ gͦ ille ũ est ipletu: ñ
est ip̃e filius tuuł. Dignũ datũ est ab animo tuo. animofilii
tui: qđ signũ ñ sit nec animꝰ tuus. nec animꝰ filis tui. sed ali¬
ud aliqͥd. Itane putamꝰ patrẽ loquutũ ẽc̃ cũ filioᷤ fuerunt u̾¬

Expanded text:
turus es filio tuo, inter te et ipsum verba cursura sunt; et inter demonturus es filio tuo, inter te et ipsum verba cursura sunt; et inter demonstrantem et videntem, vel loquentem et audientem sonus articulatus volat, qui non est quod tu, non est quod ipse. Sonus quippe ille qui exit de ore tuo, et verberato aere tangit aurem filii tui, et impleto sensu audiendi perducit ad cor cogitationem tuam; sonus ergo ille, non est ipse tu, non est ipse filius tuus. Signum datum est ab animo tuo animo filii tui, quod signum non sit nec animus tuus, nec animus filii tui, sed aliud aliquid. Itane putamus Patrem locutum esse cum Filio? Fuerunt ve
Abbreviated transcription (Latin):
filio. ñ utiq facis ꝑ filiũ: sed tu solus facis. qdđ ip̃e fc̃m uideat:
et aliuidtale similit̾ faciat. Non ẽ hoc ibi. scdꝑgis ad simili¬
tudinẽ tuã. et aeles in te similitudinẽ di : Ibi omnino ñ ẽ hoc.
Inueni aliqͥd qͣm demonstres filto tuo qđ facts anteq̃m facias:
ut cũ demonstratcris. ꝑfiltũ facias hoc ođ̾ facis. Iam forte qͣsi oc¬
currit tͥ. Etce inquis cogito fac̃e domũ: et uolo ut ꝑ filiũ meũ
fabrictt᷑. anteꝙͣ cam ip̃c fabricẽ. Ostendo filio neo. qđ uolo fat̃e.
et facit ip̃e atq ego ꝑ ip̃m cui ostendo uoluntatẽ ieã. Recessis¬
ti quidem a pͥstina similitudine: sed adhite iaces in magna
dissimilitudine. Ecce tnĩ anteqͣm facias domũ indicas filio
tuo. et demonstras quid fac̃e uelis: ut te demonstrante anteꝙͣ
facias. faciat ip̃e qd̾ demonstraũis et tu ꝑ ip̃m. Dea uerbadic¬

Expanded text:
filio, non utique facis per filium: sed tu solus facis quod ipse factum videat, filio, non utique facis per filium: sed tu solus facis quod ipse factum videat, et aliud tale similiter faciat. Non est hoc ibi: quid pergis ad similitudinem tuam, et deles in te similitudinem Dei? Ibi omnino non est hoc. Inveni aliquid, quomodo demonstres filio tuo quod facis, antequam facis; ut cum demonstraveris, per filium facias hoc quod facis. Jam forte quasi occurrit tibi: Ecce, inquis, cogito facere domum, et volo ut per filium meum fabricetur: antequam eam ipse fabricem, ostendo filio meo quod facere volo; et facit ipse, atque ego per ipsum, cui ostendi voluntatem meam. Recessisti quidem a pristina similitudine, sed adhuc jaces in magna dissimilitudine. Ecce enim antequam facias domum, indicas filio tuo, et demonstras quid facere velis; ut te demonstrante antequam facias, faciat ipse quod demonstraveris, et tu per ipsum: sed verba dic
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e sũt uita corpoꝵ: qđ demonstrat pet filio. id est qđ facto:
ꝑ filiũ fac̃. Honenĩ faciendo demonstrat filio s demonstran¬
do fac̃ ꝑfiliũ. Uidet enĩ filiꝰ pattrẽ demonstrantẽ. anteꝙͣ ali¬
qͥd fiat: et ex demonstratiõe petͥs. et uisiõe filii. fit qđ fit apa¬
tre ꝑfiliũ. Dic aĩe suscitant᷑. si potuerint uide istã unitatis
conunctionẽ. patrẽ demonstrantẽ. filiũ uidentẽ: et ꝑ petͥo
demonstrationẽ ec filii uisionẽ. fieri creaturã: atq id fieri
ꝑ patͥs demonstrationẽ. et filii uisionẽ. qđ nec pat sit nec
filiꝰ: sed infra patrẽ et filiũ. qͥqͥd fit a patre ꝑfiliũ Qͥs hoc
uidet: Ecce tt̾m ad carnales sensus: ecce rursus humiliamꝰ
nos. et descendimꝰ ad uos: si tañ aliqͥd aliqͣndo ascenderamꝰ
a uob̾. uis deronstrare aliqͥd filto tuo itt faciat qđ facis : Fat¬
turꝰ es: et sic demonstraturꝰ. Qͥd gͥ facturꝰ es ut demonstres

Expanded text:
ipsae sunt vita corporum; quod demonstrat Pater Filio, id est quod facit, per Filium facit. Non enim faciendo demonstrat Filio, sed demonstrando facit per Filium. Videt enim Filius Patrem demonstrantem antequam aliquid fiat, et ex demonstratione Patris et visione Filii fit quod fit a Patre per Filium. Sic animae suscitantur, si potuerint videre istam unitatis conjunctionem, Patrem demonstrantem, Filium videntem, et per Patris demonstrationem et Filii visionem fieri creaturam: atque id fieri per Patris demonstrationem et Filii visionem, quod nec Pater sit nec Filius, sed infra Patrem et Filium, quidquid fit a Patre per Filium. Quis hoc videt? 8. Ecce iterum ad carnales sensus, ecce rursus humiliamus nos, et descendimus ad vos, si tamen aliquid aliquando ascenderamus a vobis. Vis demonstrare aliquid filio tuo, ut faciat quod facis: facturus es tu, et sic demonstraturus. Quod igitur facturus es ut demonstres
Abbreviated transcription (Latin):
uidet: s ñ aliqͣndo ñ uidet. et postea audit s in eo qd̾ est illi
ĩ eo est alui ꝑman̾e. in eo est ili ñ mittari: in es est illi sine inttio
et sine fine ꝑsistẽ. Non gͦ carnaliter accipiamꝰ qͥa sedet pat̃
eo fatit opꝰ. et demenstrat filio. et uidet filiꝰ oꝑꝰ qđ facit patee
ec facit ulbo̾ in alio loco autt ex alia matħia oĩa enĩ ꝑ ip̃m trã

Expanded text:
sicut non aliquando non vidit, et postea vidit: sed in eo quod est illi in eo est illi permanere, in eo est illi non mutari, in eo est illi sine initio et sine fine persistere. Non ergo carnaliter accipiamus quia sedet Pater, et facit opus, et demonstrat Filio; et videt Filius opus quod Pater facit, et facit illud in alio loco, aut ex alia materia. Omnia enim per ipsum facta
Abbreviated transcription (Latin):
ãminoro Qtd gͥ Iam chaltĩpniã insface. Qa ille misit. il¬
dit. et ñ separat. luna splendorẽ mittit: et ñ separat. Uidio¬
ibi emissionẽ: et nullã uideo seꝑationẽ. Nam si de reb hu¬
manis q̃ris exempla. o heretica uanitas. qͣmꝙͣ sic̃ paulo an¬
te dixi. et ip̃e res humane ĩ qͥbdam exemplis qͦ arguunt
et coniuincũt te: tam̃atcende ꝙͣ. sit aliud in reb humanis.
unde uis diit̾ẽ exempla: ad res diuinas. Homo qͥ mittit ma¬
mittit : pater autẽ qͥ misit filiũ: ñ receslit a filio. Ip̃m dñm
audi dicentẽ. ł cce ueniet hora: ut iusqͥsq discedat ad sua̾.
et me solũ relinq̃tis. Dedñ sũ solus: qͥa pert metũ ẽ. Quomͦ
eũ misii cũ quo uenit : Qͦmͦ eũ misit a qͦ ñ recessit: Alic
locodix̃ pat̾ autẽ in me manens fac̃ oꝑa sua. Ecce in illo ẽ.
ecce oꝑat᷑: non recessit a misso nttens: qͥa missus et mit¬

Expanded text:
a minore. Quid ergo jam calumniam vis facere, quia ille misit, ila minore. Quid ergo jam calumniam vis facere, quia ille misit, il separat; luna splendorem mittit, et non separat; ibi missionem, et nullam video separationem. Nam si de rebus humanis quaeris exempla, o haeretica vanitas, quanquam, sicut paulo ante dixi, et ipsae res humanae in quibusdam exemplis coarguunt et convincunt te; tamen attende quam sit aliud in rebus humanis, unde vis ducere exempla ad res divinas. Homo qui mittit, mamittit? Pater autem qui misit Filium, non recessit a Filio. Ipsum Dominum audi dicentem, Ecce veniet hora, ut unusquisque discedat ad sua, et me solum relinquatis: sed non solus sum, quia Pater mecum est . Quomodo eum misit cum quo venit? quomodo eum misit a quo non recessit? Alio loco dixit, Pater autem in me manens facit opera sua. . Ecce in illo est, ecce operatur. Non recessit a misso mittens, quia missus et mit