comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hab̾e. Ex qua uidelicet securitate etiam ꝑhẽ¬
nis requies nascit᷑ : quia abona & tranquilla
cogitatione adgaudia et̾na transit᷑. Sequͣ. Et¬
sedebit ppłs m̃s inpulchritudine pacis: &
intab̾nacłis fidutie & inrequie opulenta.
ꝑpłs dĩ sedet ĩ pulcͥtudine pacis qͥa ipse
in habitare facit uniꝰ moris indomo: ut
młtitudinis credentiũ sit cor unũ. & anima
una. P ulcͥtudo nanq pacis ẽ. ut idipsum
dicant om̃s. et ñ sint ineisscismata. sint aũt
ꝑfecti in eodem sensu & in eadem scientia. Tab¬
nacłauͦ fidutie uł mansiones & cenobia ft̾re¬
ligiosoꝵ : uł conuentꝰ et ordines eorũ in xp̃o
confidentium. Qui sedent in requie opulẽ¬
tar dum huiꝰ scłi nichil appetunt. et uircutũ
opulentia ditant᷑ int̾ius. Hec licet ineis qui
humiliabit᷑ eruitas. Saltus quippe uocat᷑ po¬
płs udeoꝵ ⁊ qui a chermel insaltũ reputatus
ẽ. Sed quȩ ẽ descensio saltris huiꝰ nisi derectio
elationis eius: Cuius descensiomi grando

Expanded text:
nere. Ex qua videlicet securitate etiam perennis requies nascitur, quia a bona et tranquilla cogitatione ad gaudia aeterna transitur. Quo hritudine pacis, et in tabernaculo fiduciae, et in requie opulenta. » Populus Dei sedet in pulchritudine pacis, quia ipse « inhabitare facit unius moris in domo , ut « multitudinis credentium sit cor unum, et anima una . » Pulchritudo namque pacis est, ut id ipsum dicant omnes et non sint in eis schismata, sint autem perfecti in eodem sensu, et in eadem scientia. Tabernaculum vero fiduciae vel mansiones coenobia sunt religiosorum, vel conventus et ordines eorum in Christo confidentium. Qui sedent in requie opulenta, dum hujus saeculi nihil appetunt, et virtutum opulentia ditantur interius. Haec licet in eis, quihumiliabitur civitas. » Saltus quippe vocatur populus Judaeorum, quia Charmel in saltum reputatus est. Sed quae est descensio saltus hujus nisi dejectio elationis ejus? Cujus descensioni grando
Abbreviated transcription (Latin):
rem uiuentium. Quis pot̾it habitare de
uobis cum igne deuorante: Quis habitabit
ex uobis cum ardorib sempit᷑ns: Tanta eñi
ẽ gehennalium flãmaꝵ asꝑitas ut tolerari
nequeat: & tam̃ impii sine fine cruciabunt᷑
inea. Cum autẽ de uno quoq qui in infer¬
no habitaturꝰ ẽ dixisset. quis habitabit ex
uob̾ cum ardorib sempit̾ns ⁊ mox a contra¬
rio subiecit de quolibet regni cęloꝵ habita¬

Expanded text:
rem viventium. « Quis poterit habitare de rem viventium. « Quis poterit habitare de vobis cum igne devorante? quis habitabit ex vobis cum ardoribus sempiternis? » Tanta enim est gehennalium flammarum asperitas, ut tolerari nequeat, et tunc impii sine fine cruciabuntur in ea. Cum autem denuo cuique, qui in inferno habitaturus est, dixisset: « Quis habitabit ex vobis cum ardoribus sempiternis? » mox econtrario subjecit de quolibet regni coelorum habita
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos culpa reducetur. et mens suꝑ gehenne
incendia suo grauiꝰ igne cruciabitur Et
erunt ppłi reꝑboꝵ quasi deincendio cims:
salietis sicut uituli de arm̃to: et caleatibits
impios cum fuerint cinis subplauta pedũ
burent᷑ igne in extinguibili. Et combureñ
uunt de terre̾ ab imquitate uolens fubum¬
git. Audite qui longe estis quȩ fecerim. &
cet̾a. Uos qui longe estis a iusticia audite
quȩ fec̾im. idẽ que facturus sim reꝓbis in
die illa. Et uos iusti qui ꝑuite m̃itum ui¬
cini estis mͥ⁊ cognoscite fortitudinẽ meã me¬
am ineos. Contriti fc̃ enĩ idẽ cont̾entur in
syon idẽ ineccłia peccatores: qui de eo p̃su¬
mebant qđ dr̃. quia qui credidit & bapti¬
ratus fuerit. saliuis erit. Sed cont̾entur
cum audierint᷑. Discedite ame maledicti
inignem ȩt̾num ÷ efuriui enĩ et ñ dedistism
tẽ om̃s mittendi sunt incaminũ ignis qui
non extinguetur ÷ recte adhuc subdr̃ adt̾ro¬

Expanded text:
oculos culpa reducetur, et mens super gehennae oculos culpa reducetur, et mens super gehennae incendia suo gravius igne cruciabatur. Et erant populi reproborum quasi de incendio cinis, salietis sicut uituli de armento: et calcabitis impios, cum fuerint cinis sub planta pedum burentur igni inexstinguibili; et comburentuvunt, deterrere ab iniquitate volens subjungit: « Audite, qui longe estis, quae fecerim, » etc. Vos, qui longe estis a justitia, audite, quae fecerim, id est quae facturus sim reprobis in die illa; et vos justi, qui per vitae meritum vicini estis mihi, cognoscite fortitudinem meam in eos. Contriti sunt enim, id est conterentur in Sion, id est in Ecclesia peccatores, qui de eo praesumebant quod dicitur: « Qui crediderit, et baptizatus fuerit, salvus erit . » Sed conterentur, cum audierint: « Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum: Esurivi enim, et non dedistis tunc omnes mittendi sunt in caminum ignis, qui non exstinguetur, recte adhuc subditur ad terro
Abbreviated transcription (Latin):
limabor. Nunc exurgam deiimia patientia
mea. qui hucusq uelut iacui dum contẽꝑ¬
nerer et conculcarer. nec me uindiearem:
nẽ exurgam sicut scͥptum ẽ. Exurge deus
iudica causam tuã memor esto imppiorum
tuoꝵ. Nunc exaltabor: quia exaltabitur dñs
solus indie illa. Et quia tẽ plangent se õs
trib t̾re ÷ concipietis inquit ardorem dolo¬
ris int̾mi. parietis stipulam in anium u̾bo¬
rum dicentes. Lassati sumus iniua iniqui¬
tatis et ꝑditionis. et ambulauimꝰ uias diffi¬
ciles: uiam autem dm̃ ignorauimꝰ. Quid
nob̾ ꝓfuit suꝑbia: aut diuitiaꝵ iactantia
quid contulit nob̾: Tranfiert̃ omĩa illa tan¬
quam umbra. Lalia enim dicturi st̃ in infer
no qui peccauert: qm̃ spes impii tanqͣm la¬
nugo ẽ quȩ a uento tollit᷑. Concipietis gͥ ar¬
dorem sere penitudinis indie illa ÷ et pari¬
etis stipulam u̾borum planctus manis. Sp̃s
ur̃ ut ignis uorabit uos: quia tẽ omĩs ante

Expanded text:
nc exsurgam de nimia patientia nc exsurgam de nimia patientia mea, qui hucusque velut jacui, dum contemnerer et conculcarer, nec me vindicarem; Nunc exsurgam, sicut scriptum est: « Exsurge, Deus, judica causam tuam, memor esto improperiorum tuorum . » Nunc exaltabor, quia exaltabitur Dominus solus in die illa, et quia tunc « plangent se omnes tribus terrae . » Concipietis, inquit, ardorem doloris interni, parietis stipulam inanium verborum ducentes: « Lassati sumus in via iniquitatis et perditionis, et ambulavimus vias difficiles; viam autem Domini ignoravimus. Quid nobis profuit superbia aut divitiarum jactantia, quid contulit nobis? Transierunt omnia illa tanquam umbra. Talia enim dicturi sunt in inferno hi qui peccaverunt, quoniam spes impii tanquam lanugo est, quae a vento tollitur Concipietis, inquit, ardorem serae poenitudinis in die illa, et parietis stipulam verborum planctus inanis. Spiritus vester ut ignis vorabit vos, quia tunc omnis ante
Abbreviated transcription (Latin):
tus: quia mundi głam respuit. et fletib gau¬
det. Basan autẽ pinguedo dr̃÷ carmelus ue¬
ro mollis. Et pinguedinem hic accipimus:
deqͣ ꝑ psalmistam dr̃. Sicut adipe & pin¬
gue dine repleatur anima mea. Mollis au¬
tem erat animus scĩ iob. cum dicet. Ds̃ mol¬
ltuit cor meũ : & omp̃s conturbauit me. Ba¬
san gͥ pinguedo grẽ sp̃alis intelligit᷑ carme¬
lus uero mens ad caritatem et pietatẽ mol¬
lis. Interp̃tatur autem carmelus cognitio ci¬
cun cisionis. Et ille circun cisionẽ bene nonti
qui & corde et lingua et oꝑe circuncisus
ẽ. Concussa ẽ autẽ basan et carmelus ⁊ quia
etiam mens iustoꝵ milla temptatione no¬
uissima concutietur. Surgent enĩ pseudo¬
ꝓpħȩ. et pseudo xp̃i. et dabunt signa mag¬
na & ꝓdigiar tta ut merrorem inducant᷑
nem dierũ illoꝵ uidebunt filiũ hominsᷤ
uenientem in nubib cęli cum uͥtute mul¬
ta & maiestate: recte subiungit᷑ hic. Nẽ

Expanded text:
tus, quia mundi gloriam respuit, et fletibus gautus, quia mundi gloriam respuit, et fletibus gaudet. Basan autem pinguedo dicitur, Carmelus vero mollis. Et pinguedinem hic accipimus, de qua per Psalmistam dicitur: « Sicut adipe et pinguedine repletur anima mea . » Mollis autem erat animus sancti Job cum diceret: « Deus mollivit cor meum, et Omnipotens conturbavit me . » Basan ergo pinguedo gratiae spiritalis intelligitur: Carmelus vero meus ad charitatem et pietatem mollis. Interpretatur autem et Carmelus cognitio circumcisionis. Et ille circumcisionem bene novit qui corde, et opere, et lingua circumcisus est. « Concussa est autem Basan et Carmelus, » quia etiam mens justorum in illa tentatione novissima concutietur. « Surgent enim pseudoprophetae, et pseudochristi, et dabunt signa magna et prodigia, ita ut in errorem inducantur, nem dierum illorum videbunt Filium hominis venientem in nubibus coeli cum virtute magna et majestate, recte subjungitur hic: « Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ fidem. ita ut montes transferam. carita¬
tem autẽ non habeam ⁊ nichilsum. Sedin¬
ter hanc iniquitatis abundantiã luget ter¬
ra. idẽ excłia ÷ & merore auimi languet.
Libanus autem dealbatio siue candidatio
dr. Et quid ꝑlibanum nisi dealbata conu̾¬
satio figurat᷑ hy pochritaꝵ᷑. Vnde cuidam
talium paulus ait. ꝑcutiet te ds paries de¬
albate. Confusus ẽ gͦ libanus et obsorduit:
quia plerunq dealbatio eoꝵ qui religiosã
foris conu̾sationẽ non religiosa cordis inten¬
tione custodiunt. demanifesta ꝑpetratiõe
iniquitatis confusionẽ opprobrii sustinet:
et eudentib peccatorum maculis infine
sordescit. Saron uͦ pͥnceps meroris. uł cantais
tͥsticiam int̾pretatur. Et quid ꝑ saronẽ in¬
si religiosꝰ quilibet designatur. qui merori
deditus columbino more ꝓcantu gemitum
habeat: Factus ẽ gͥ saron sicut desertum:
quia iam uimis excrescente malicia sc̃s quisq
uilis habetur. et infrequentatus ac derelie¬

Expanded text:
nem fidem, ita ut montes tranferam, charitatem autem non habeam, nihil sum . » Sed inter hanc iniquitatis abundantiam luget terra, id est Ecclesia, et moerore animi languet. Libanus autem dealbatio sive candidatio dicitur. Et quid per Libanum nisi dealbata conversatio figuratur hypocritarum? Unde cuidam talium Paulus ait: « Percutiat te Deus, paries dealbate . » Confusus est ergo Libanus, et obsorduit, quia plerumque dealbatio eorum, qui religiosam foris conversationem non religiosa cordis intentione custodiunt, de manifesta perpetratione iniquitatis confusionem opprobrii sustinent, et evidentibus peccatorum maculis in fine sordescit Saron vero princeps moeroris, vel cantans tristitiam interpretatur. Et quid per Saronem nisi quilibet religiosus designatur, qui moerori deditus eo lumbino more gemitum pro cantu habet? Factus est ergo Saron sicut desertum, quia jam nimis excrescente malitia sanctus quisque vilis habetur, et infrequentatus, et derelic
Abbreviated transcription (Latin):
ferri pot̾it: quia nequaqͣm ultra mutabit
locum. sed ꝑpetualiter manebit in illo beati¬
tudiiis regno ꝓpt̾ea et subdit᷑ metaforice.
quia elaui eius non auferentur insempit᷑¬
num. neq funiculi eius rumpent᷑: ut sta¬
bili firmitate in uno loco sine fine manere
apłicis fluminib exuberat: & sunt mear iui
expositionum latissimi. Aꝑta i dicta exponẽ¬
tium faciunt nob̃ ẽẽ conspicuas sententi¬
as antiquoꝵ patrum. & qd patres breutt̃
dixert̃ ⁊ isti latius exponendo patefaciunt.
Ysaias gͦ plana scẽ eccłiȩ expositionis u̾ba
conspiciens. & non allegoriaꝵ tenebris obs¬
cura ait. L ocus fluuioꝵ riui latissimi et
patentes. Testamenti eñi uet̾is dicta qua¬
si angusti. & clausi riui fuerant: qui imm̃¬
sas scientiȩ suȩ sententias collectione obseu¬
riffima constringebant. At contra doctrina
sc̃ẽ excłiȩ riui patentes sut: quia eius dic¬
ta et inuenientib multa ft̃. & querentib

Expanded text:
ferri poterit, quia nequaquam ultra mutabit ferri poterit, quia nequaquam ultra mutabit locum, sed perpetualiter manebit in illo beatitudinis regno. Propterea et subditur metaphorice: « Quia clavi ejus non auferentur in sempiternum, neque funiculi ejus rumpentur, » ut stabili firmitate in uno loco sine fine manere lolicis fluminibus exuberet, et sunt in ea rivi expositionum latissimi. Aperta enim dicta exponentium faciunt nobis esse conspicuas sententias antiquorum Patrum, et quod Patres breviter dixerunt, isti latius exponentes patefaciunt. Isaias ergo plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura ait: « Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. » Testamenti enim Veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui universas scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebat; at contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi patentes sunt, quia ejus dicta et invenientibus multa sunt, et quaerentibus
Abbreviated transcription (Latin):
tatur. Qui uidelicet claui & funicłi nun ꝗͣ
auferent᷑ neq rumpent᷑ ⁊ sic̃ ablati et rup¬
ti sunt claui et funicłi uet̾is tab̃nacłi. Abla¬
ta st̃ enim u̾ba. quȩ defuturo dicebant. ecce
uirgo concipiet & pariet filium: & dr̃ qͥa
na. Et rupta st̃ p̃cepta de oblationib uic¬
timaꝵ. & ocio sabbatorũ: & cȩt̾is obseruatio¬
nib huiꝰ modi. Uerba autem noue p̃dicatio¬
nis eccłiȩ. et mandata eius nun qͣm muta¬
bunt᷑ aut destruentur. Quia solũmodoi¬
bi magnificus dñs nr̃. Nichil em̃ magnũ
agit ds nr̃ apud infideles: quantacũq eis be¬
neficia temꝑalia oꝑetur. S i neccłia tantũ¬
modo magna oꝑatur ⁊ quia remissionẽ pec¬
catoꝵ & grãm scĩtatis largit᷑ suis. & ad uitã
eos sempit̾nam ꝑducit. U el suꝑna iħ erłm¬
ȩt̾num dĩ tab̾nacułm ẽ: ubi iꝑse ꝑhennit̾
habitat. Unde nim qͣm hoc tab̾nacułm trais¬

Expanded text:
tatur. Qui videlicet clavi et funiculi nunquam tatur. Qui videlicet clavi et funiculi nunquam auferentur, neque rumpentur, sicut ablati et rupti sunt clavi et funiculi veteris tabernaculi. Ablata sunt enim verba, quae de futuro dicebant: « Ecce virgo concipiet, et pariet filium supra na. Et rupta sunt praecepta de oblationibus victimarum, et otio Sabbatorum, et caeteris observationibus hujusmodi. Verba autem novae praedicationis Ecclesiae et mandata ejus nunquam mutabuntur, aut destruentur, quia solummodo ibi magnificus Deus noster. Nihil enim magnum agit Deus noster apud infideles, quantacunque eis beneficia temporalia operetur, sed in Ecclesia tantummodo magna operatur, quia remissionem peccatorum et gratiam sanctitatis largitur suis, et ad vitam eos sempiternam perducit. Vel superna ernum Dei tabernaculum est, ubi ipse perenniter habitat, unde nunquam hoc tabernaculum trans
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba p̃dicationis eius non tollent᷑. sic̃ ioħs
tur: qm̃ p̃cepta eius nun qͣm destruent᷑.
Antiquum em̃ tab̾nałm sepe trans latũ
ẽ. ut de solitudine in sylo. innobe. et inde
ꝑ ꝓfectib erat ꝓmouenda. donec uenir&
tranffertur : quia non ẽ lam ultra religio
inquam abista quam tenet ȩccłia ꝓmo¬
ueatur dicente dño. Tantum qđ habetis
tenete donec ueniao. Quod autẽ elauoꝵ
nomine u̾ba eius signentuu. ostendit salo¬
mon dicens. Uerba sapientium sic̃ stimu¬
li: et sic̃ claui maltum defixi. E subtili¬
tas sp̃alium eius p̃ceptoꝵ expͥmit᷑ appel¬
latione funicłoꝵ : qͣndo iheremias extra¬
hi legitur funicłis de lacu Significat em̃
peccatorẽ. qui de ꝓfundo iniquitatũ edu¬
cit᷑ ꝑ obseruantiam sp̃alium mandatoꝵ
Claui itaq u̾ba sunt. & funicłi p̃cepta. &
sicut tab̾naculum elauis firmatur et fu¬
nib extendit᷑ : sic eccłia ualidis scͥpture di¬
ctis sc̃ȩ roboratur. & p̃ceptis inactione dila¬

Expanded text:
ba praedicationis ejus non tollentur, sicut Joannes tur, quoniam praecepta ejus nunquam destruentur. Antiquum enim tabernaculum saepe translatum est, ut de solitudine in Silo, in Nobe, et inde fectibus promovenda, donec veniret transfertur, quia non est jam ultra religio, in quam ab ista, quam tenet Ecclesia, promoveatur dicente Domino: « Tantum, quod habetis, tenete, donec veniam . » Quod autem clavorum nomine verba ejus signentur, ostendit Salomon dicens: « Verba sapientum quasi stimuli, et sicut clavi in altum defixi . » Et subtilitas spiritalium ejus praeceptorum exprimitur appellatione funiculorum, quando Jeremias extrahi legitur funiculis de lacu . Significat enim peccatorem, qui de profundo iniquitatum educitur per observantiam spiritalium mandatorum. Clavi itaque verba sunt, et funiculi praecepta. Et sicut tabernaculum clavis firmatur, et funibus extenditur, sic Ecclesia validis Scripturae sanctae dictis roboratur, et praeceptis in actione dila
Abbreviated transcription (Latin):
tutes. ex inde grãs curationum. opitulatio
iacob qui angłm tenuit uno mox ꝑede
claudicauit : quia qui uero amore subli¬
mia respicit. iam in hoc mundo dupplici¬
b incedere desidiis nescit. Uno enĩ pede
uinititur : qui solo dĩ amore roborat᷑. E
in solo amoris dĩ pede tota uirtute se sus¬
tinet. & impso stat: quia pedem amoris
scłi quem pon̾e int̾ra consueuerat. iam a
t̾ra suspensũ portat. Tales gͦ claudi rapi¬
nam diripiunt: dum eos quos diabolus
possidebat. ad xꝑm conu̾tunt. Nec uicinꝰ
dicit elangui : qm̃ ad similem rapinam
exemplo eoꝵ libenter excitant᷑ ꝓximi. De¬
quit᷑. Popłs qui habitat in ear auferetira
ab eo iniquitas. Popłs fidelium qui sicut
oportet ineccłia ꝑseuerat: remissionem
suoꝵ solus obtinebit peccatoꝵ. Seqͣn.

Expanded text:
tutes, deinde gratias curationum, opitulationJacob , qui angelum tenuit, uno pede claudicavit, quia qui vero amore sublimia respicit, jam in hoc mundo duplicibus incedere desideriis nescit. Uno enim pede innititur, qui solo Dei amore roboratur, et in solo Dei amoris pede tota virtute se sustinet, et in ipso stat, quia pedem amoris saeculi, quem ponere in terra consueverat, jam a terra suspensum portat. Tales ergo claudi rapinam diripiunt, dum eos, quos diabolus possiderat, ad Christum convertunt. Nec vicinus dicet: Elangui, quoniam ad similem rapinam exemplo eorum libenter excitantur proximi. Sequitur: « Populus, qui habitat in ea, auferetur ab eo iniquitas. » Populus fidelium, qui, sicut oportet, in Ecclesia perseverat, remissionem suorum solus obtinebit peccatorum. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
cauit m̾cedem accipiet. Si cuiꝰ opus arse¬
rit detrimentum patiet᷑. Parietis gͥ inquit
stipulam÷ idẽ opus qđ indie illa concrema¬
bitur. Sp̃s ur̃ ut ignis uorabit uos: quia
sic intĩus uastabimim ardore maliciȩ ur̃e. sic̃
postmodũ uastandi foris estis igne gehenne
Sed quia & subiecti concremandi erant hoc
igne liuoris qui pͥus incorde p̃positoꝵ arsit.¬
Seqͣr. Et erunt ppłi quasi deincendiocimᷤ.
Omis enim combusti st̃ igne maliciȩ: qua¬
si zelo legis ꝑsequentes apłos p̃dicatores gr̾e.
Et quia simul inierłm obsidentib roma¬
nis erant ꝑituri. congrue subdi:. Spine con¬
gregate igni comburent᷑. Spine eni sunt
de qͣuib in libro regum dauid loquit᷑. Pre
uaricatores autẽ quasi spine euellent᷑ uni¬
u̾si: que ñ tollunt᷑ manib. Et siquis tan
gere eas uoluerit: armabit᷑ ferro. et ligno
lanceato. Igniq succense comburent᷑ usq ad
nichilum. Quid autem sit ignis docet apud
ietechielem dñs: qui cum dixisset adierłm.

Expanded text:
si cujus opus arserit, detrimentum patietur . » Parietis ergo, inquit, stipulam, id est opus, quod in die illa cremabitur. Spiritus vester ut ignis vorabit vos, quia sic interius vastabimini ardore malitiae vestrae, sicut postmodum vastandi estis foris igne gehennae. Sed quia et subjecti concremandi erant hoc igne livoris, qui prius in corde praepositorum arsit Et erunt populi quasi de incendio cinis. » Omnes enim combusti sunt igne malitiae quasi zelo legis persequentes apostolos praedicatores gratiae. Et quia simul in Jerusalem obsidentibus Romanis erant perituri, congrue subditur: « Spinae congregatae igni comburentur. » Spinae enim sunt, de quibus in libro Reguaricatores autem quasi spinae evellentur universi, qui non tolluntur manibus et si quis eas tangere voluerit, armabitur ferro, et ligno lanceato, ignique succensae comburentur usque ad nihilum . » Quid autem sit ignis docet apud Ezechielem Dominus, qui, cum dixisset ad Jerusalem: «
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ꝓmittit᷑ corona: sed consũmantib dat᷑.
his uͦ qui ñ ꝑ seuerant irritum fit pactũ
ꝓmissionis huiꝰ. & ꝓiecit dñs ciuitates id
ẽ multitudines eoꝵ qui lata ꝑditionis iti¬
nera sequunt᷑. N ec reputauit homines:
id ẽ quasi ñ ee̾nt sic estimauit eos. Uel eos ñ
reputauit ẽẽ hommes : qui suo uitio um̾

Expanded text:
enim promittitur corona, sed consummantibus datur; enim promittitur corona, sed consummantibus datur; his vero, qui non perseverant, irritum fit pactum promissionis hujus. Et projecit Dominus civitates, id est multitudines eorum, qui lata perditionis itinera sequuntur. Nec reputavit homines, id est quasi non essent, sic aestimavit eos. Vel eos non reputavit esse hom
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝓpe mundi t̾minos. audite quȩ fecerim
uidis infidelib : & uos uicini idẽ moabite &
palestini. cet̾eq de ꝓximo gentes cognoscite
fortitudinẽ meã. qua debellaui eos. Nam con¬
triti sunt insyon. idẽ in monde templi pecca¬
tores. qui si ñ uenissem et locutus eis ñ fuissẽ
peccatum ñ hab̃ent: et capta ierłm posse¬
dit ibi tremor hypocritã phariseos & scͥbas.
qui dediuino frustra confidebant auxilio.
Sed hec et aliter intelligi possunt. Ait emm.
& cȩt̾a. Et quid uias nisi actiones appellat:
Semitam uͦ hic accipimus. dequa dñs ait.
Arta ẽ uia quȩ ducit ad uitam: & pauci st̃
qui inueniunt eam. Apꝓpinqͣnte gͦ scłi
fine dissiꝑant᷑ uie. idẽ actiones hominum:
qͥa regłam iusticiȩ ñ seruant. Cessauit tn¬
siens ꝑsemitam÷ quia de ẽ. iam qui ꝑ an¬
guste conu̾sationis uiam p̃sentis uite ire
sathagunt. Et ob hoc irritum factum ẽ pa¬
ctum⁊ idẽ ꝓmiᷤsio regni celoꝵ. Inc oantib

Expanded text:
mundi, audite, quae fecerim Judaeis infidelibus: et vos, vicini, id est Moabitae et Palaestini caeteraeque de proximo gentes, cognoscite fortitudinem meam, qua debellavi eos. Nam conterriti sunt in Sion, id est in monte templi, peccatores, qui, « si non venissem, et locutus eis non fuissem, peccatum non haberent . » Et capta Jerusalem, possedit ibi tremor hypocritas Pharisaeos et Scribas, qui de divino frustra confidebant auxilio. Sed haec et aliter intelligi possunt. Ait enim: « c. Et quid per vias nisi actiones appellat? Semitam vero hic accipimus, de qua Dominus ait: « Arcta est via, quae ducit ad vitam, et pauci sunt, qui inveniunt eam . » Appropinquante ergo saeculi fine dissipantur viae, id est actiones hominum, qui regulam justitiae non servant. Cessavit transiens per semitam, quia deest jam, qui per angustae conversationis viam praesentis vitae satagunt. Et ob hoc irritum factum est pactum, id est promissio regni coelorum. Inchoantibus
Abbreviated transcription (Latin):
destructum. Saron uͦ ꝑuintia ẽ int̾ iop¬
pem etliddam: quȩ ꝑ romanos facta est
sic̃ desertum. Basan quoq tnsiordanẽ con¬
cussa ẽ ꝑ eos. et carmelus inpossessione
iuda. Quia uͦ iudei ꝓpt̾ necem saluatoriᷤ
hec omĩa passuri erant. ipse autẽ morte
sua mortem destructus erat. moxq surre¬
cturus & ĩ et̾irum iam regnaturus ⁊ apte
tabor. et nẽ sublimabor. Nunc exurgam a
mortius. ex exaltabor incelo: nc̃ sublimabor
mregno. Et quia contra p̃dicatores restir¬
rectioniᷤ eiꝰ pͥncipes iudeoꝵ igne liuoris e¬
rant inflãmandi: recte subiungit᷑. Conci
ut ignis uorabit uos. Concipietis ardorẽ
inuidiȩ contra apłos. opͥncipes sac̾dotum
& pharisei. ac seniores. Parietis stipulam ⁊
idẽ opus flammis ultricib dignum. Stipu¬
la enĩ opꝰ est qͦd indie iudicii comburet᷑: siẽ
apłs att. Fundam̃tum erã nemo potest
pon̾e p̃ter il qđ positum ẽ: qđ ẽ xp̃c iħc.¬

Expanded text:
destructum. Saron vero provincia est inter Jopdestructum. Saron vero provincia est inter Joppen et Lyddam, quae per Romanos facta est sicut desertum. Basan quoque trans Jordanem concussa est per eos, et Carmelus in possessione Juda. Quia vero Judaei propter necem Salvatoris haec omnia passuri erant, ipse autem morte sua mortem destructurus erat, moxque resurrecturus, et in aeternum jam regnaturus, apte stabor, et nunc sublimabor. » Nunc exsurgam a mortuis, nunc exaltabor in coelo, nunc sublimabor in regno. Et quia contra praedicatores resurrectionis ejus principes Judaeorum igne livoris erant inflammandi, recte subjungitur: VERS.ut ignis vorabit vos. » Concipietis ardorem invidiae contra apostolos, o principes sacerdotum et Pharisaei ac seniores. Parietis stipulam, id est opus flammis ultricibus dignum. Stipula enim opus est, quod in die judicii comburetur sicut tolus ait: « Fundamentum aliud nemo potest ponere praeter id quod positum est, quod est C
Abbreviated transcription (Latin):
guit t̾ra: confusus ẽ libanus & obsordiut.
Et factus ẽ saron sic̃ desertũ. & ꝯcussaẽ
basan &e carmelus. Dissipate sunt ue int̾¬
ra uudeoꝵ.⁊ et uastata ꝑromanos omĩ regi¬
one. Cessauit ibi etiam ꝑsolitudinis semi¬
tam transiens. quia sine habitatore relic¬
ta ẽ t̾ra. Irritum enim factum ẽ pactum.
qd dñs ꝓmiserat dicens. Ponam locũ ppłõ
meo isrł. & plantabo eum÷ et habitabit in
eo. et ñ turbabit᷑ amplius: nec addent fi¬
Iii miquitatis ut affligant eum sic̃ pͥus.
ex die qua constitui iudices suꝑ ppłm me¬
um ifrł. Hoc gͦ pactum iudeis factum ẽ
irritum⁊ qͥa dñs ꝓiecit eoꝵ ciuitates. et
quasi nichilum reputauit eos. & int̾hec
luxit & languit t̾ra eorũ. Quid uͦ ꝑliba¬
num debet intelligi nisi templũ qđ erat
Aꝑi libane portas tuas: et comedat ignis
cedros tuas. Libanus gͦ confufus ẽ & obsor¬
duit : quia templum iudeoꝵ ab aliemge¬
nis contaminatũ ẽ ⁊ exhonoratũ. immo

Expanded text:
guit terra, confusus est Libanus, et obsorduit; et factus est Saron sicut desertum, et concussa est Basan et Carmelus. » Dissipatae sunt viae in terra Judaeorum vastata per Romanos omni regione. Cessavit ibi etiam per solitudinis semitam transiens, quia sine habitatore relicta est terra. Irritum enim factum est pactum, quod Dominus promiserat, dicens: « Ponam locum populo meo Israel, et plantabo eum et habitabit in eo, et non turbabitur amplius, nec addent filii iniquitatis, ut affligant eum, sicut prius ex die, qua constitui judices super populum meum Israel . » Hoc ergo pactum Judaeis factum est irritum, quia Dominus projecit eorum civitates, et quasi in nihilum reputavit eos. Et inter haec luxit et elanguit terra eorum. Quid vero per Libanum debet intelligi nisi templum, quod erAperi, Libane, portas tuas, et comedat ignis cedros tuas . » Libanus ergo confusus est, et obsorduit, quia templum Judaeorum ab alienigenis contaminatum est et exhonoratum imo
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ ibi magnificus ds nr̃. Syon quippe uł ie¬
rłm eccłia est. Quȩ sollemp̃nitatis nr̃e ciui¬
tas ẽ: quia ibi laudes creatoris decantamꝰ.
Neq eñi extra eccłiam laudare quis dm̃ be¬
ne ualet : quia scͥptum ẽ. Quomͦ cantabi¬
mus canticum dñi int̾ra aliena : Rursũq
Tedecet hymnus ds insyon: et tibi redde¬
tur uotum in ierłm. Et ipsa ẽ habitatio
opulenta: quia ibi fc̃ diuitiȩ salutis. sapi¬
entia et scientia. et timor diũ thesaurus eiꝰ.
quib ditant᷑ habitatores urbis huiꝰ. Uelita
dicendum. Ocłi tui cernent uisionẽ et̾nȩ
pacis: & diuitias in erptas quas ocłs non
uidit. nec auris audiuit. nec cor hominis

Expanded text:
 ibi magnificus Deus noster. » Sion quippe vel Jerusalem Ecclesia est. Quae solemnitatis nostrae civitas est, quia ibi laudes Creatoris decantamus. Neque enim extra Ecclesiam laudare quis Deum bene valet, quia scriptum est: « Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena? » Rursumque: « Te decet hymnus Deus in Sion, et tibi reddetur votum in Jerusalem. » Et ipsa est habitatio opulenta, quia ibi sunt divitiae salutis sapientia et scientia, et timor Domini thesaurus ejus, quibus ditantur habitatores urbis hujus. Vel ita dicendum: Oculi tui cernent visionem aeternae pacis, et divitias insperatas, quas oculus non vidit, nec auris audivit, nec cor homini
Abbreviated transcription (Latin):
fortium uirtutis occasio fit. & uirtus infir¬
moꝵ occasio peccati. Hoc itaq loco mulierũ
nomine qͥd nsi infirmitas m̃tium desig¬
nat᷑. Adhaͦgͦmulieres idẽ ad rifirmas
ammas sermo ꝓpħe dirigit᷑. Unde & opu¬
lentas atq confidentes eas nuncupat: qͥa
se uir tutũ oꝑib refertas estimant. et ue¬
lut de ꝓpͥa confidunt iuisticia. Sunt enim
pleriq religionũ ꝓfessores. quos nẽ sermo
cuiuinus sub mulierũ appellatione denotat:
qui se sco̾s arbitrant᷑ quia extiorem muta¬
uer̃t habitum. et in nullis exercentur uir¬
tutib. Quos asui torporis ignauia exctta¬
re uolens: surgite inqͥt. & audite uocem
meã. Ille eñi surgit audire uocem ꝓpħe ÷ qͥ
negligentiam atq desidiam relinquens ĩ¬
tento corde sacra eloquia audit. paratus ad
faciendũ. Post dies inquit et annũ contͣ¬
babimini. Quid ꝑdies qͦs infinite ponit
nisi p̃sentis uite tempꝰ expͥmit᷑ ⁊ cuiꝰ dierũ

Expanded text:
fortium virtutis occasio fit, et virtus infirfortium virtutis occasio fit, et virtus infirmorum occasio peccati. Hoc itaque loco mulierum nomine quid nisi infirmitas mentium figuratur? Ad has ergo mulieres, id est ad infirmas animas sermo pidentes nuncupat, quia se virtutum operibus refertas aestimant, et velut de propria confidunt justitia. Sunt enim plerique religionum professores, quos nunc sermo divinus sub mulierum appellatione denotat, qui se sanctos arbitrantur, quia exteriorem mutaverunt habitum, et in nullis exercentur virtutibus. Quos a sui torporis ignavia excitare volens: « Surgite, inquit, et audite vocem meam. » Ille enim surgit audire vocem prophetae, qui negligentiam atque desidiam relinquens intento corde sacra eloquia audit paratus ad faciendum. « Post dies, inquit, et annum conturbabimini. » Quid per dies, quod infinite ponit, nisi praesentis vitae tempus exprimitur, cujus dierum
Abbreviated transcription (Latin):
pescite opulente ꝯtͣbamini ꝯfidenteᷤ. Exuite
li. Mulier ĩ sac eloqͥo aut ꝓ sexu ponteͣ aut ꝓ
infirmicate. Asexti ut ibi. imisit ds filtũ suũ
fc̃m ex intiliere ÷ ꝓ ĩfirmitate: cũ qͥdã sapieis
ait. Melior ẽ inqͥtaᷤ uiri. qͣm b̃nfaciens mu¬
lier. Hir enim fortiᷤᷤ quilibet ⁊ discretus
uocatur: mulier uͦ mens infirma uł in¬
discrita accipitur. Ꝙ sepe contingit ut etiã
discretus quisq subito labatur inculpã:atq
indiscretus alius & infirmus bonã exhibet
oꝑationem. Sed is qui indiscretus atq infir
imis ẽ. ñ nunqͣm de eo qͦd bene egerit. ampliꝰ
eleuatur. atq grauiꝰ in culpam cadit: discre¬
tus uͦ quisq etiam ex eo qđ se male egisse in¬
telligit. ad discretionis regułã artius redu¬
ettur. et inde artius adiusticiam ꝓficit. uñ
adtempꝰ auisticia cecidisse uidebatur. Recte
g dr̃. Melior ẽ iniquitas uiri qͣm bene faci¬
ens mulier: quia ñ nunqͣm etiam eulpam̃

Expanded text:
pescite, opulentae; conturbamini, confidentes: exuite li. » Mulier in sacro eloquio aut pro sexu ponitur, aut pro infirmitate. Pro sexu, ut ibi: « Misit Deus Filium suum factum ex muliere . » Pro infirmitate, ut quidam sapiens ait: « Melior est iniquitas viri quam benefaciens mulier » Vir enim fortis quilibet et discretus vocatur; mulier vero mens infirma vel indiscreta accipitur. Et saepe contingit, ut etiam discretus quisque subito labatur in culpam, atque indiscretus alius et infirmus bonam exhibeat operationem. Sed is, qui indmus est, nonnunquam de eo quod bene egerit amplius elevatur, atque gravius in culpam cadit. Discretus vero quisque, etiam ex eo quod male se egisse intelligit, ad discretionis regulam arctius reducit, et inde altius ad justitiam proficit, unde ad tempus a justitia cecid « Melior est iniquitas viri quam benefaciens mulier, » quia nonnunquam etiam culpa
Abbreviated transcription (Latin):
angłi pacis amare flebunt. Uidentes enim
Et̃ quib dictum ẽ. B eati ocłi qui uident
que uos uidetis. & ipsi sunt angłi pacis
annuntiantes mnundo reconciliationem
quia scͥptum dexis est. Quãspeciosi pedes
euangłirantium paceni: euangłi ⁊ antiũ bo¬
na. Uidentes gͦ clamauer̃t foris. idẽ extra
fiues t̾rȩ. Et angłi fleuerunt amare: quia
ipsi apłi quigentib pacem annuntiabañ
iramdĩ suꝑ iudeos mau̾e lugebant. Uñ
quidam ex ipfisait. Cristicia mͥ ẽ magna: &
continiius dolor cordi meo. Optabam eni
ego ipse anathema esse axp̃o ꝓfr̃ib meis.

Expanded text:
i pacis amare flebunt. » Videntes enim sunt, quibus dictum est: « Beati oculi, qui vident, quae vos videtis . » Et ipsi sunt angeli pacis annuntiantes mundo reconciliationem, quia scriptum est de eis: Quam speciosi pedes evangelizantium pacem, evangelizantium bona . » Videntes ergo clfines terrae. Et angeli pacis fleverunt amare, quia ipsi apostoli, qui gentibus pacem annuntiabant, iram Dei super Judaeos manere lugebant. Unde quidam ex ipsis ait: « Tristitia est mihi magna, et continuus dolor cordi meo. Optabam enim ego ipse an
Abbreviated transcription (Latin):
tium. Occurrentes quippe ei dicunt. Dñe
fit in nob̾ qͣndo cognitione u̾itatis irradia¬
ri ceꝑimꝰ & illustrari fulgore iusticiȩ ⁊ qui
uelut nocte depͥmebam᷑ obscuritatis erroriᷤ
et culpe. Ubi uͦ tenebris erroꝵ exiumͣ. necẽẽ
iam ẽ ut contra diaboli suggestiones relu¬
ctemur÷ sed nisi ꝑdĩ ad iutorium eas uinc̾e̾
foris contra nos excitare moltt᷑. Unde nc̃ isti
Esto brachium nr̃m inmane. idẽ forti¬
tudo nr̃a adu̾sus adu̾sus sa thane impug¬
nationes int̾nas in exordio conuersionis nr̃e :

Expanded text:
tium. Occurrentes quippe ei dicunt: « Domine, fit in nobis, quando cognitione veritatis irradiari coeperimus et illustrari fulgore justitiae, qui velut nocte deprimebamur obscuritatis, erroris et culpae. Ubi vero tenebris errorum exuimur, necesse jam est, ut contra diaboli suggestiones reluctemur. Sed nisi per Dei adjutorium eas vincere nforis contra nos excitare molitur. Unde nunc isti, Esto brachium nostrum in mane, id est fortitudo nostra adversus Satanae impugnationes internas, id est in
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo abimmocdata locutione ñ parcit᷑. Ille
etiam silet qui nullis praue actionis clamo¬
rib ꝑstrepit. Et hoc silentium ẽ eultus ius¬
ticiȩ ÷ quia ꝑ hoc qđ se quis apecc̃o custodit. e¬
tiam iusticiam colit. Uł pax quȩ ex suꝑat
omẽm sensum. erit opus iusticiȩ scõꝵ : et eul¬

Expanded text:
quando ab immoderata locutione non parcitur. Ille quando ab immoderata locutione non parcitur. Ille etiam silet, qui nullis pravae actionis clamoribus perstrepit. Et hoc silentium est cultus justitiae, quia per hoc, quod se quis a peccato custodit, etiam justitiam colit. Vel, « pax, quae exsuperat omnem sensum , » erit opus justitiae s
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ ad fidem et sp̃ialit̾ circun cisũ. Ꝙ
chermel insaltum reputatus ẽ: quia ppłs
iudeoꝵ in infidelitatis solitudinẽ u̾sus.
Insolitudine uͦ gentilitatis habitat iudici¬
um recte discretionis÷ quia fideles exgenti¬
b omĩa iam que facturi sũt equitatis ui¬
aicio pͥus ex aminant. Et inchermel eius¬
dem conu̾se gentilitatis sedet atq regnat
iusticia iuste conu̾sationis. Seqͣr. Et erit
opus iusticie pax: & cultus iusticie silentiũ:
et securitas usq insempit̾num. Antiquitꝰ
fuit oꝑis iusticie. ut sci suos referirent ini¬
micos. Nunc autẽ ẽ opus iusticie pax: quia
qui neminẽ ledit sed om̃s sic̃ seipsum dili¬
git. et ꝓut uult ut faciant sibi homines bo¬
na. & ipse facit eis similit̾. iste iusticiam oꝑa¬
tur. Et cultus iusticiȩ silentium ẽ: q qui
uisticiam colere desidat. necesse ut ori suo eus¬
todiam ponat. Nam m̃tis iusticia desolatur:

Expanded text:
tum est ad fidem, et spiritaliter circumcisum. Et tum est ad fidem, et spiritaliter circumcisum. Et Charmel in saltum reputatus est, quia populus Judaeorum in infidelitatis solitudinem versus est. In solitudine vero gentilitatis habitat judicium rectae discretionis, quia fideles ex gentibus omnia jam, quae facturi sunt, aequitatis judicio prius examinant; et in Charmel ejusdem conversae gentilitatis sedet atque regnat justitia justae conversationis. Sequitax, et cultus justitiae silentium, et securitas usque in sempiternum. » Antiquitus fuit opus justitiae, ut sancti suos referirent inimicos. Nunc autem est opus justitiae pax, quia, qui neminem laedit, sed omnes sicut se ipsum diligit, et prout vult, ut faciant sibi homines bona, et ipse facit eis similiter, iste justitiam operatur. Et cultus justitiae silentium est, quia qui justitiam colere desiderat, necesse est ut ori suo custodiam ponat. Nam mentis justitia desolatur,
Abbreviated transcription (Latin):
quo se deb̾ent uert̾e̾. uł quid agere. Et hoc
factum ẽ usq inęt̾num suꝑ eoꝵ m̃tes qui si¬
ne fine mortu sc̃. Et factũ tibi gaudiũ ona¬
groꝵ : quia ineis quos ds̃ reliquerat gauisi
st̃ suꝑbi doctores erroꝵ. et ꝓͥi cordis sectator¬
es. Ore ges quoq bestiaꝵ agg̃stium. idẽ de¬
monũ et uitioꝵ habuert̃ ibi pascua: usq
Unde & apte subiunctum ẽ. Et erit deser¬
tum inchermel et chermel in saltum reputa¬
et iusticia inchermel sedebit. Desertum qͥp¬
pe uocat multitudinẽ urbis derelictam. id
ẽ gentilitatem inqua tenebre et palpatio
fuerant. Chermel uͦ dr molle uł tenerũ
siue cognitio circim cisionis atq iudaicum
rat. & carnis circun eisionẽ nouerat. Effu¬
quia gentilis exnaturali excisusẽ oleastro.
& contra naturã insertus ẽ inbonã oliuam
patͥarchaꝵ. Desertum inchermel ẽ conuer¬
sum: quia cor derelicte gentilitatis emolli¬

Expanded text:
quo se deberent vertere, vel quid agere. Et hoc quo se deberent vertere, vel quid agere. Et hoc factum est usque in aeternum super eorum mentes, qui sine fine mortui sunt. Et factum est gaudium onagrorum ibi, quia in eis, quos Deus reliquerat, gavisi sunt superbi doctores errorum, et proprii cordis sectatores. Greges quoque bestiarum agrestium, id est daemonum et vitiorum habuerunt ibi pascua, usqueUnde et apte subjunctum est: « Et erit desertum in Charmel, et Charmel in saltum reputaet justitia in Charmel sedebit. » Desertum quippe vocat multitudinem urbis derelictam, id est gentilitatem, in qua tenebrae et palpatio fuerat. Charmel vero dicitur molle vel tenerum, sive cognitio circumcisionis, atque Judaicum rat, et carnis circumcisionem noverat. Effuquia gentilis ex naturali excisus est oleastro, et contra naturam insertus est in bonam olivam patriarcharum. Desertum in Charmel est conversum, quia cor derelictae gentilitatis emolli
Abbreviated transcription (Latin):
bre et palpatio facte sũt suꝑ speluncas usq
em̃ ꝑspeluncas nisi ꝑfundas et horridas im¬
quor mentes indesiderio scłi huiꝰ designat:
Quib supͣ dixit. Ue qui ꝓfundi estis corde.
ut a dño abscondatis consilium. Onager uͦ¬
dr̃ asinus agrestis. & quid ꝑonagros nisi
fortes ac suꝑbi pͥncipes uł magistri infide¬
lium expͥmunt᷑. qui uelut onagri insolitu¬
dine uagabantur. dum ꝓpͥȩ uoluntatis ar¬
bitrium int̾ infideles sequerent᷑: Quid
autẽ ꝑgreges bestiaꝵ nisi multitudo figu¬
rat᷑ uitioꝵ et demonũ: Domus gͥ et ur¬
bis multitudo relicta u̾sa ẽ insolitudinẽ
& suꝑ solitudimis huiꝰ speluncas idẽ suꝑꝓfũ¬
das peceantiũ m̃tes facte st̃ tenebre. qͥa lum̃
ueritatis peccando ꝑdiłunt. Sed & palpa¬
tio facta ẽ ibi. idẽ ceca in fidelitatis actio.
quia sicut quis positus intenebris huc illue¬
q palpat. sic infideles & errantes nesciebant

Expanded text:
brae et palpatio factae sunt super speluncas usque brae et palpatio factae sunt super speluncas usque enim per speluncas nisi profundas et horridas iniquorum mentes in deserto hujus saeculi designat, quibus supra dixit: « Vae qui profundi estis corde, ut a Dr asinus agrestis. Et quid per onagros nisi fortes ac superbi principes vel magistri infidelium exprimuntur, qui velut onagri in solitudine vagabantur, dum propriae voluntatis arbitrium inter infideles sequerentur? Quid autem per greges bestiarum nisi multitudo figuratur vitiorum et daemonum? Domus ergo et urbis multitudo relicta versa est in solitudinem, et super solitudinis hujus speluncas, id est super profundas peccantium mentes factae sunt tenebrae, quia lumen veritatis peccando perdiderunt. Sed et palpatio facta est ibi, id est caeca infidelitatis actio, quia sicut quis positus in tenebris huc illucque palpat, sic infideles et errantes nesciebant,
Abbreviated transcription (Latin):
exultantis: Humũ quippe ppłi siu dñs elec¬
torũ omĩũ m̃tem uocat. Suꝑ qͣm spinas et
uepres ascende ꝑhibet: quia ne ipsã quoq
ẽẽ absq pũctionib uitioꝵ uidet. Domus uͦ
gaudii ciuitatis exultantis mens pͣuoꝵ ẽ q̃dũ
nns uoluptate se deserens inaniter hy laras¬
cit. f it gͦ. Suꝑ humũ ppłi mei spine et
uepres ascendunt: qͣntomagis suꝑ om̃s
domos gaudii ciuitatis exultãtis. Ne si
aꝑte dicat. Si et illoꝵ mentẽ uitia de¬
pͥmunt qui se ꝓcelestis patͥȩ desid̾io afflig̃t.
quib culpis substrati st̃. qui sine ulla formi¬
dine se incarnis uoluptate relinquunt:¬
Seqͣnͣ. Domus eñi dimissa ẽ: multitudo ur¬
bis relicta ẽ. Domuᷤ idẽ mens imquoꝵ di¬
missa ẽ ab eo qui ait. Dimnis eos scdm desidia
cortlis eoꝵ. Qui et multitudinẽ urbis reliqͥt:
quia humani gen̾is partem quȩ latam uiã
in greditur. quȩ ꝑhabundantiã iniqͥtatis
dis sp̃itib dereliquit. Unde & subdit᷑. Tene¬

Expanded text:
antis? » Humum quippe populi sui Dominus electorum omnium mentem vocat, super quam spinas et vepres ascendere perhibet, quia nec ipsam quoque esse absque punctionibus vitiorum videt. Domus vero gaudii civitatis exsultantis mens pravorum est, qnis voluptate se deserens inaniter hilarescit. Ait ergo: « Super humum populi mei spinae et vepres ascendunt: quanto magis super omnes domos gaudii civitatis exsultantis? » Ac si aperte dicat: Si et illorum mentem vitia deprimunt, qui se pro coelestibus desideriis affligunt, quibus culpis substrati sunt, qui sine ulla formidine se in carnis voluptate derelinquunt Domus enim dimissa est, multitudo urbis relicta est. » Domus, id est mens iniquorum dimissa est ab eo, qui ait: « Dimisi eos secundum desideria cordis eorum . » Qui et multitudinem urbis reliquit, quia humani generis partem, quae latam viam ingreditur, quae per abundantiam iniquitatis dis spiritibus dereliquit. Unde et subditur: « Tene
Abbreviated transcription (Latin):
timor dm̃i castus. timor sobrius. timor securꝰ
ipse ẽ thes aurus eus. Non timor iste serui¬
lis qͣm foras mittit caritas. sed timor ille sc̃s
ritas. Alit̾ enim timet coniugem uxor a¬
mans ⁊ et aliter timet dnm ancilla peccans.
totimore timore legis repleta ẽ timore leto:
quatinus xp̃m & amans tumeat. et timens
amet. Et timor iste locuples thesaurus
ẽ: ut quicun q hc̃ habuit om̃s scłi diuiti¬
as parupendat. His itaq salutarib di¬
uitiis. idẽ sapientia & scientia atq timore.
rex nr̃ suos uenit ditare milites: qui ꝓpt̾
nos egenus factus ẽ cum eẽt diues: ut illiꝰ
in opoia nos diuites eẽmus. Sed quia u¬
dei noluert̃ opes istas acciꝑe ⁊ dedit eas gen

Expanded text:
timor Domini castus, timor sobrius, timor securus, ipse est thesaurus ejus, non timor iste servilis, quem foras mittit charitas, sed timor ille sanctritas. Aliter enim timet conjugem uxor amans, et aliter timet Dominum ancilla peccans. cto timore legis, repleta est timore laeto, quatenus Christum et amans timeat, et timens amet. Et timor ille locuples thesaurus est, ut quicunque hunc habuerit, omnes saeculi divitias parvipendat. His itaque salutaribus divitiis, id est scientia, et sapientia, et timore rex noster suos venit ditare milites, « qui propter nos egenus factus est, cum esset dives, ut illius inopia nos divites essemus . » Sed quia Jud
Abbreviated transcription (Latin):
ficemur. tubi uenit fides: iam ñ sumus
sub pedagogo. Nunc gͦ sunt temꝑa fides
quia mine ds iustificat gentes ꝑ fidẽ sine
oꝑib legis. et intoto orbe fides fructificat.
porib suis. Seqͣr. Diuitiȩ salutis sapien¬
tia et scientia: tnnor dñi ipse thesaurus
eius. Oistat abȩt̾noꝵ contemplatione
que bene utit᷑ temꝑalib reb ⁊ et illa sa¬
pientie hec scientie deputat᷑. Nã scͥptũ
ẽ in libro iob. Ecce pietas ẽ sapientia: ab¬
stin̾e autẽ amalis scientia. In hac diffe¬
rentia intelligendũ est ad contem plati¬
onẽ sapientiã. ⁊ ad actionẽ scientiam ꝑ¬
tinere. Itaq sapientia et scientia st̃ diui¬

Expanded text:
ficemur. At ubi venit fides, jam non sumus sub paedagogo . » Nunc ergo sunt tempora fidei, quia nunc Deus justificat gentes per fidem sine operibus legis, et in toto orbe fides fructificat. poribus suis. » Sequitur: « Divitiae salutis sapientia et scientia: timor Domini thesaurus ejusactio, quae bene utitur temporalibus rebus, et illa sapientiae, haec scientiae deputatur. Nam scriptum est in libro Job: « Ecce pietas est sapientia: abstinere autem a malis scientia . » In hac differentia intelligendum est ad contemplationem sapientiam, et ad actionem scientiam pertinere. Itaq
Abbreviated transcription (Latin):
głi fugerunt ppłi: ab exaltatione tua disꝑse
sunt gentes. Quid ꝑhec angłm nisi chorus
quia misso spũ scõ ꝑ eorũ p̃dicationẽ tria
milia credidunt exbis qui adsollemp̃nita¬
tem conuen̾ant. ac deinceps ex eisdem iucdis
multa milia. Eugerunt enĩ hebrei qui c̃¬
didunt: qm̃ euade supplicia et̾na que ꝓpt̾
necẽ saluatoris meruerant quesiert. Sed
et gentes ab eius exaltatione disꝑse ft̃: qͥa
a temꝑe ascensionis illius alii ceꝑunt ex
gentilib adfid̾e uenire. & alii ꝑtinacius
plene fueruit de co. Quid enĩ spolia eoꝵ
appellat nisi corꝑa ipsoꝵ: Caro eñi indu¬
m̃tum ẽ amme. Solent enĩ homines mł¬
titudmẽ bruci deagris collig̾e quia fru¬
ges deuorat ⁊ et ex eo fossas implere humo¬
q forꝑ iecta necare. Sic in obsidione iherłm
collecta st̃ eoꝵ corꝑa. quifame et gladio et
pestilentia mortui st̃. Ut spolia substantiaᷤ
eoꝵ intellige quas romani uelut multitu¬
dinẽ bruci collager̃t absq numero. Seqͣr.¬

Expanded text:
geli fugerunt populi, et ab exaltatione tua dispersae sunt gentes. » Quid per hunc angelum nisi chorus quia misso Spiritu sancto per eorum praedicationem tria millia crediderunt ex his, qui ad solemnitatem convenerant, ac deinceps ex eisdem Judaeis multa millia. Fugerunt enim Hebraei, qui crediderunt, quoniam evadere supplicia aeterna, quae propter decem Salvatoris meruerant quaesierunt. Sed et gentes ab ejus exaltatione dispersae sunt, quia a tempore ascensionis illius alii coeperunt ex gentibus ad fidem venire, et alii pertinacius plenae fuerint de eo. » Quid enim spolia, eorum appellat nisi corpora eorum? Caro enim indumentum est animae. Solent enim homines multitudinem bruchi de agris colligere, quia fruges devorat, et ex eo fossas implere, humoque superjecto necare. Sic in obsidione Jerusalem collecta sunt corpora eorum, qui fame, gladio et pestilentia mortui sunt. Vel spolia substantias eorum intellige, quas Romani velut multitudinem bruchi collegerunt absque numero. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
nem desidabilem. & suꝑ uineam fertilem: qͥa
multoꝵ iam uita religiosoꝵ grãm religiõs
amittit: & qui sp̃ales fructus pie conu̾satio¬
nis face̾ solebant iam lam̃tabiles actus ꝓfe¬
runt. atq succrescentib uitioꝵ sentib fit eoꝵ
uita quasi desertum. Unde et seqr̃. Suꝑhu

Expanded text:
am fertitem, quia multorum jam vita religiosorum gratiam religionis amittit; et qui spiritales fructus piae conversationis facere solebant, jam lamentabiles actus proferunt, atque succrescentibus vitiorum sentibus fit eorum vita quasi desertum. Unde et sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
Benetices corone anni benignitatistuȩ. Post
dies gͥ et annũ idẽ indie iudicii uos contus¬
babimin: quia nẽ quasi de iusticiȩ mertto
confiditis. Consũmata ẽ em̃ tẽ uindemia. id
ẽ genus humanũ indie illa penitus abscisũ
milli nascentur homines int̾ra. qui ꝑ mortẽ
inde colligantur. Dum gͦ licet penitentiã
agere nc̃ obstupescite futurã iniquoꝵ dam¬
nationem q̃ putatis uos ẽẽ spĩalit̾ opulentaᷤ.
desiudantes quia horrendũ ẽ incidere inina¬
nus dĩ uitientis ⁊ & contͣbamini ad peniten¬
tiam salubri metu concusse. quȩ uelut de
seitate confiditis. Exui te uos & confundi¬
mini. idẽ nolite uob̾ ext̾iorem quȩ paret ho¬
imnib quasi religiosam attende ꝯu̾satio¬
nẽ⁊ sed quales subillius tegum̃to sitis in¬
spicite. & de ĩtĩoris hoĩs deformitate ertibescite.
Aecigite lumbos urõs suꝑ uberaidẽ carnos
luxuriam inpectoris cogitationib cohibete
& repͥmite ⁊ ut ñ solum carne sed & corde cas¬

Expanded text:
tuae? » Post dies igitur et annum, id est in die judicii vos conturbamini, qui nunc quasi de justitiae merito confiditis. Consummata est enim tunc vindemia, id est genus humanum in die illa penitus abscissumst amplius nulli nascentur homines in terra, qui per mortem inde colligantur. Dum ergo licet poenitentiam agere, nunc obstupescite futuram iniquorum damnationem, quae putatis vos spiritaliter esse opulentas considerantes quia « horrendum est incidere in manus Dei viventis . » Et conturbamini ad poenitentiam salubri metu concussae, quae velut de sanctitate confiditis. Exuite vos et confundimini, id est nolite in vobis exteriorem, quae patet hominibus, quasi religiosam attendere conversationem, sed quales sub illius tegumento sitis, inspicite, et de interioris hominis deformitate erubescite. « Accingite lumbos vestros super ubera, » id est carnis luxuriam in pectoris cogitationibus cohibete, et reprimite, ut non solum carne, sed et corde cas