comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
istis. qui negant animarũ ꝓpaginem:
quamuis non sola anima. nec sola caro.
sed utrunq sit homo. Responderent enĩ
adoto partem idest abhomine solam ho¬
minis carnem scripturam significare po¬
tuisse. Sic gͦ et hii qui defendunt ani¬
marum propaginem: illud qđ dictũ ẽ
ex uno sanguine:ꝑ sanguinem scilicet
hominem idest aparte totum significa¬
tum esse contendunt. Sicut enim uidet᷑
illos iuuare quod dictum ẽ ex uno san¬
guine. nec dictũ ẽ ex uno homine: sic ui¬
detur et istos iuuare qͦd dictum ẽ. per
unum hominẽ peccatũ intrauit in mun¬
dum. et ꝑ peccatum mors. et ita in oms
homines ꝑtransiit. in quo om̃s peccaue¬
runt: nec dictum ẽ in quo omniũ caro
peccauit. Itemq sicut illos uidetur iuua¬
re quod dictum ẽ. hoc nunc os ex ossib
meis. et caro de carne mea. quia pars ẽ
dicta non totum: sic iterum istos quod¬
ibi continuo sequitur. hec uocabitur
mulier. qm̃ de uiro suo sumpta ẽ. Debu¬

Expanded text:
istis qui neg-ant animarum propaginem, istis qui neg-ant animarum propaginem, quamuis non sola anima nec sola caro, sed utrumque sit homo. responderent enim a toto partem, id est ab homine solam hominis carnem, scripturam significare potuisse. sic ergo et hi qui defendunt animarum propaginem illud quod dictum est\' ex uno sanguine\' per sanguinem scilicet hominem, id est a parte totum, significatum esse contendunt. sicut enim uidetur illos iuuare quod dictum est \'ex uno sanguine\' nec dictum est \'ex uno homine\', sic uidetur et istos iuuare quod dictum est: per unum hominem peccatum intrauit in mundum et per peccatum mors et ita in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccauerun t, nec dictum est \'in quo omnium caro peccauit\'. itemque sicut illos uidetur iuuare quod dictum est: hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne m e a, quia pars est dicta, non totum, sic iterum istos, quodibi continuo sequitur: haec uocabitur mulier, quoniam de uiro suo sumta est. debu
Abbreviated transcription (Latin):
propaginem:cum ds̃ eadem scriptura
teste etiam corpora det. siue faciat. siue
fingat: quȩ tamen ab illo ex propaginis
semine dari. fieri. fingi. nemo ambigit.
Item quod scriptum est ex uno sangumne
dm̃ fecisse omne genus hominũ. uł qͦd att
adam.Hoc nunc os ex ossibus meis et ca¬
ro de carne mea:quia neq ibi dictum ẽ
ex una anima. neq hic anima de anima
mea: putat negari animas filioꝵ exparen¬
tibus uel illius mulieris ex uiro: quasi uͦ
si non exuno sanguine sed ex una anima
diceretur: aliud quam totus homo intel¬
ligeretur: nec corporis propagatio nega¬
retur. Sic etiam si non dictum esset ani¬
ma de anima mea: non utiq negaret᷑ ca¬
ro. quam de illo exemptam fuisse consta¬
bat. Aparte enim totum: sicut etiam a
toto partem. plerunq scriptura signifi¬
cat. Nam certe si non ex uno sanguine s
ex tino homine illo loco scriptum eẽt in¬
stitutum esse genus humanũ. unde iste
adhibuit testimonium: non p̃iudicaret

Expanded text:
propaginem, cum deus eadem scriptura propaginem, cum deus eadem scriptura teste etiam corpora det sine faciat siue fingat, quae tamen ab illo ex propagine seminis dari, fieri, fingi nemo ambigit. Item quod scriptum est ex uno sanguine deum fecisse omne genus hominum uel quod ait Adam: hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea, quia neque ibi dictum est \'ex una anima\' neque hic \'anima de anima mea\', putat negari animas filiorum ex parentibus uel illius mulieris ex uiro; quasi uero, si non \'ex uno sanguine\', sed \'ex una anima\' diceretur. aliud quam totus homo intellegeretur nec corporis propagatio negaretur. sic etiam si dictum esset: \'anima de anima mea,\' non utique negaretur caro, quam de illo exemtam fuisse constabat; a parte enim totum sicut etiam a toto partem plerumque scriptura significat. nam certe si non \'ex uno sanguine\' sed ex uno homine\' illo loco scriptum esset institutum esse genus humanum, unde iste adhibuit testimonium, non praeiudicaret
Abbreviated transcription (Latin):
asserens dm̃ paruulis sine xp̃iana rege¬
neratione defunctis. et modo paradysũ.
et postea regnum conferre cȩloꝵ. Scriptu¬
rarum uͦ testimonia quȩcunq posuit. qͥb
animas dm̃ non ex illius primȩ ꝓpagine
trahere. sed sicut ipsam primã suas quib¬
q singulis insufflare. uelut probare cona¬
tus ẽ: ita sunt quod ad istam questionem
atcinet incerta et ambigua᷑: ut etiam alit̃
accipi quam ipse uult facillime possint.
Quod iam in colibro quem scripsi ad ami¬
cum nr̃m. cuiꝰ cõmemorationem suꝑius
fecr: satis quantum existimo demonstraui.
Testimonia quippe ipsa quȩ adhibuit ubi
legitur ds̃ animas uł dare. uł facere. uł
fingere. unde illas det. uł unde faciat.
siue fingat non ostendunt: utrum exꝑ
pagine illius primȩ. an insufflando sic̃
illam primã. Iste autem ex co ipso quod le¬
gitur animas ds̃ dare. siue facere siue
fingere. iam putat animarũ negatam eẽ

Expanded text:
asserens deum paruulis sine christiana regeasserens deum paruulis sine christiana regeneratione defunctis et modo paradisum et postea regnum conferre caelorum. Scripturarum uero testimonia quaecumque posuit, quibus animas deum non ex illius primae propagine adtraherc, sed sicut ipsam primam suas quibusque singulis insufflare uelut probare conatus est, ita sunt, quod ad istam quaestionem adtinet. incerta et ambigua, ut etiam aliter accipi quam ipse uult facillime possint. quod iam in eo libro, quem scripsi ad amicum nostrum, cuius commemorationem superius feci, satis, quantum existimo, demonstraui. testimonia quippe ipsa quae adhibuit, ubi legitur deus animas uel dare uel facere uel fingere, unde illas det uel unde faciat sine fingat non ostendunt: utrum ex propagine illius primae an insufflando sicut illam primam. iste autem ex eo ipso, quod legitur animas deus dare siue facere siue fingere, iam putat animarum negatam esse
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc sibi uelut ab aduersariis ꝓpositurus
obiecta: ex hinc alia inquit substruunt᷑
opprobria querulis murmurationib ob¬
latrantum: excussi quasi quodam turbine.
identidem inter immania saxa collidim᷑.
His predictis. questionem supradictam
scopulosissimam sibi ꝓposuit: ubi a fide ca¬
tholica naufragauit: nisi refecerit pęni¬
tendo. quod fregit. Illum ego turbinẽ
atq illa saxa deuitans: nauem illis cõmit¬
tere nolui: et de hac re ita scripsrut rationẽ
potius cunctationis meȩ. quam demerita¬
tem p̾sumptionis ostenderem. Quod opus¬
culum meũ cum apud te inuenisset. irrłsit:
seq illis cautibus animosiore impetu quã
consultiore commisit. S quo eum p̃fiden¬
tia ista ꝑduxerit: puto quod nunc uideas.
Uberius autem ago deo grãs: si et andea iã
uidebas. Cum enim nollet cohibere pre¬
cipitem cursum propter anticipitem ex¬
cursum: miserabilem inuenit incursũ:

Expanded text:
ec sibi uelut ab aduersariis propositurus ec sibi uelut ab aduersariis propositurus obiecta: exhinc alia, inquit, substruuntur obprobria querulis murmurationibus oblatrantum et exhinc quasi quodam turbine identidem inter immania saxa conlidimur. his praedictis quaestionem supra dictam scopulosissimam sibi proposuit, ubi a fide catholica naufragauit, nisi refecerit paenitendo quod fregit. illum ego turbinem atque illa saxa deuitans nauem illis committere nolui et de hac re ita scripsi, ut rationem potius cunctationis meae quam temeritatem praesumptionis ostenderem. quod opusculum meum cum apud te inuenisset, inrisit seque illis cautibus animosiore impetu quam consultiore commisit. sed quo cum praefidentia ista perduxerit, puto quod nunc uideas; uberius autem ago deo gratias, si et antea iam uidebas. cum enim nollet cohibere praecipitem cursum propter ancipitem excursum, miserabilem inuenit incursum
Abbreviated transcription (Latin):
cum iste inuenire non posset. maxime ꝓpt̃
eternam damnationẽ morientium paruu¬
loꝵ. quib non baptiratis expiatum non fu¬
erit originale peccatum: cur itaq ds̃ iustꝰ
et bonus paruuloꝵ animas quib p̾sciuit
non subuenturum xp̃ianȩ gr̃ẽ sacramentũ.
ab omni noxa propaginis liberas. mitten¬
do in corpus quod ex adam trahitur. uin¬
culo peccati originalis obstrinxerit. atq
isto modo reas eternȩ damnationis effe¬
cerit. cum inuenire non posset. nec uellet
dicere etiam ipsas ex illa una originem
trahere peceatricem: maluit ꝑ naufragiũ
miserabile exire. quam temerariũ cursum.
uelis depositis. et remis suȩ disputationis
inhibitis prouida deliberatione frenare.
uiluit quippe iuueni senilis nr̃a cunctatio:
quasi huic molestissimȩ ac ꝑiculosissimȩ
questioni. magis fuerit impetus eloquentiȩ.
quam consilium prudentie necessarium.
Et p̃uidit hoc etiam ipse: sed frustra. Nam et¬

Expanded text:
cum iste inuenire non posset — maxime propter cum iste inuenire non posset — maxime propter aeternam damnationem morientium paruulorum, quibus non baptizatis expiatum non fuerit originale peccatum —, cur itaque deus iustus et bonus parunlorum animas, quibus praesciuit non subuenturum christianae gratiae sacramentum, ab omni noxa propaginis liberas mittendo in corpus quod ex Adam trahitur uinculo peccati originalis obstrinxerit atque isto modo reas aeternae damnationis effecerit, cum inuenire non posset nec uellet dicere etiam ipsas ex illa ulla originem trahere peccatricem, maluit per naufragium miserabile exire quam temerarium cursum uelis depositis et remis suae disputationis inhibitis prouida deliberatione frenare. uiluit quippe iuueni senilis nostra cunctatio, quasi huic molestissimae ac periculosissimae quaestioni magis fuerit impetus eloquentiae quam consilium prudentiae necessarium. ut praeuidit etiam hoc ipse, sed frustra; nam ha
Abbreviated transcription (Latin):
uoces quas concinit ueritas: ꝓcedit in me¬
dium magis uecors quam misericors ua¬
nitas. et dicit. non solum non eunt indã¬
nationẽ paruuli. et si nullum eos xp̃ianȩ
fidei lauacrũ a uinculo peccati origina¬
lis absoluat: uerum etiam felicitate pa¬
radysi post mortem interim ꝑfruunt᷑.
post resurrectionem autem etiam regni cȩloꝵ
beatitudinem possidebunt. Hȩc iste contra
catholicam fundatissimam fidem nunqͥd
dicere auderet:si questionem soluendam
de origine animȩ uires suas excedentem. sus¬
cipere non auderet: Horrendis ẽ enim co¬
artatus angustiis. ab eis qui dieunt. cur ds̃
animam tam iniusta animaduersione mul¬
tauit. ut incorpus eam peccati relegare uo¬
luerit: cum consortio carnis peccatrix esse
incipit. quȩ peccatrix esse non potuit. Uti¬
q enim dicunt: non potuit anima cẽ pecca¬
trix: nisi eam ds̃ miscuisset carnis consor¬
tio peccatricis. Qua gͦ iusticia id fecerit ds̃.

Expanded text:
uoces, quas concinit ueritas, procedit in meuoces, quas concinit ueritas, procedit in medium magis uaecors quam misericors uanitas et dicit: non solum non eunt in damnationem paruuli, etsi nullum eos christianae fidei lauacrum a uinculo peccati joriginalis absoluat, uerum etiam felicitate paradisi post mortem interim perfruuntur, post resurrectionem autem etiam regni caelorum felicitatem possidebunt. haec iste contra catholicam fundatissimam fidem numquid dicere auderet, si quaestionem soluendam de animae origine uires suas excedentem suscipere non auderet ? Horrendis est enim coartatus angustiis ab eis qui dicunt: cur deus animam tam iniusta animaduersione multauit, ut in corpus eam peccati relegare uoluerit, cum consortio carnis peccatrix esse incipit, quae peccatrix esse non potuit? utique enim dicunt: \'non potuit anima esse peccatrix, nisi eam deus miscuisset carnis consortio peccatricis.\' qua ergo iustitia id fecerit deus,
Abbreviated transcription (Latin):
reatur homo. contra eius sententiã a quo
factus ẽ homo. Intonat ꝑhos proprii cor¬
poris ucritas: siquis nonrtnatus fuerit ex aqͣ
et spũ. non potest introire in regnum dei:
Atq ut abhac sententia exceptos mardyres
faciat. quibus contigerit ante pro xp̃i no¬
mine occidi. quam xp̃i baptismate dilui:
dicit alio loco. Qui ꝑdiderit animã suam
propter me:inueniet eam.Et ne cuiquã
qui non renatus fuerit xp̃iane fidei laua¬
cro promittatur peccati originalis abolitio:
clamat apłs: ꝑunius delictum in om̃s ho¬
mines. ad condemnationẽ. Contra quam
condemnationẽ dñs unum esse ostendens
salutis auxilium: qui crediderit inquit.
et baptiratus fuerit saluuserit. Qui autẽ ñ
crediderit: condemnabit᷑. Cuius misteriũ
credulitatis in paruulis ꝑ eoꝵ responsionẽ
a quib gestantur impletur: ne si factum
non fuerit: eant ex uno om̃s incondemna¬
tionem. Et tamen contra tam manifestas

Expanded text:
reatur homo contra eius sententiam, a quo reatur homo contra eius sententiam, a quo factus est homo. intonat per os proprii corporis ueritas: si quis non renatus fuerit ex aqua et spiritu, non potest introire in regnum dei. atque ut ab hac sententia exceptos martyres faciat, quibus contigerit ante pro Christi nomine occidi quam Christi baptismate dilui, dicit alio loco: qui perdiderit animam suam propter me, inucniet eam. et ne cuiquam, qui non renatus fuerit christianae fidei lauacro, promittatur peccati originalis abolitio, clamat apostolus: per unius delictum in omnes homines ad condemnationem. contra quam condemnationem dominus unum esse ostendens salutis auxilium: qui crediderit, inquit, et baptizatus fuerit, saluus erit; qui autem non crediderit, condemnabitur. cuius mysterium credulitatis in paruulis per eorum responsionem a quibus gestantur inpletur, ne, si factum non fuerit, eant ex uno omnes in condemnationem. et tamen contra tam mahifestas
Abbreviated transcription (Latin):
sus auctoritatem sententiȩ pͥncipalis : ꝗͣ
sententiam merebitur principis: Nouel¬
los hereticos pelagianos. iustissime con¬
cilioꝵ catholicoꝵ. et sedis apłicȩ damna¬
uit auctoritas: eo quod ausi fuerint non
baptizatis paruulis dare quietis et salu-¬
tis locum. etiam preter regnum cęloꝵ
Quod ausi non fuissent: nisi negarent¬
eos habere originale peccatum. quod opus
esset absolui. ꝑ baptismatis sacramentũ. Iste
autem sicut catholicus dicit paruulos ori¬
ginali obstrictos eẽ peccato: et tamen eos
ab huiusmodi uinculosine lauacro regene¬
rationis absoluit. et post mortem in prra¬
dysum misericors mitcit. post resurrectionẽ
uero etiam in regnum cęloꝵ misericordior
introducit. Talis sibi saul misericors uisus ẽ
quando peꝑcit regi: quem ds̃ p̃cepit occidi
S merito in obediens miscđia. uł misericors
in obedientia. reprobata atq damnata est:
ut caueat homo ne ab illo miscđiam me¬

Expanded text:
sus auctoritatem sententiae principalis, quam sus auctoritatem sententiae principalis, quam sententiam merebitur principis! Nouellos hereticos Pelagianos iustissime conciliorum eatholicorum et sedis apostolicae damnauit auctoritas, co quod ausi fuerint non baptizatis paruulis dare quietis et salutis salutis etiam praeter regnum caelorum. quod ausi non fuissent, nisi negarenteos habere originale peccatum, quod opus esset absolui per baptismatis sacramentum. iste autem sicut catholicus dicit paruulos originali obstrictos esse peccato et tamen eos ab huiusmodi uinculo sine lauacro regenerationis absoluit et post mortem in paradisum misericors mittit, post resurrectionem ucro etiam in regnum caelorum misericors introducit. talis sibi Saul misericors uisus est, quando pepercit regi quem deus praecepit occidi; sed merito inoboediens misericordia uel misericors inoboedientia reprobata atque damnata est, ut caueat homo, ne ab illo misericordiam me
Abbreviated transcription (Latin):
miscđiȩ p̾scientiȩq diuinȩ. et effectum am¬
plificet et affectum. Hec uerba in scdõ li¬
bro eius lecta descripsi. Nunquid in hac
causa erroris audaciam. temeritatẽ. pre¬
sumptionẽ. habere quispiam posset am¬
pliorem: Ipse sententiam dnĩcam recordat᷑:
ipse cõmemorat: ipse suis litteris interpo¬
nit: ipse dicit quanquam sententia illa
pͥncipalis obsistat. quia qui non renatꝰ
fuerit ex aqua et spũ scõ. non intrabit
in regnum cȩloꝵ: et audet tamen suȩ cen¬
surȩ leuare ceruicem contra sententiam
pͥncipalem. Teneat inquit etiam meũ ñ¬
non inuidentis assensum: qui dicit ani¬
mas non baptiratoꝵ temporarie mere¬
ri paradysum. Propter.has enim latro¬
nem atq dmocratem tanquã p̃scͥbendo.
uł potius p̃iudicando cõmemorat. In re¬
surrectione autem in meliora transfer¬
quam sententia inquit principalis ob¬
sistat. Iam gͦ ipse considera queso te fr̃.
quisquis cuipiam p̃bet assensum aduer¬

Expanded text:
iae praescientiaeque divinae et effectum amplificet et affectum. » Haec verba in secundo ejus libro lecta descripsi. Numquid in hac causa erroris audaciam, temeritatem, praesumptionem habere quispiam posset ampliorem? Ipse sententiam dominicam recordatur, ipse commemorat, ipse suis litteris interponit, ipse dicit, « quanquam sententia illa principalis obsistat, Quia qui non renatus f uerit e x aqua et spiritu sancto, non intrabit in regnum caelorum, et audet tamen suae censurae leuare ceruicem contra sententiam principalem ! teneat, inquit, etiam meum non inuidentis assensum, qui dicit animas non baptizatorum temporarie mereri paradisum — propter has enim latronem atque Dinocratcm tamquam prae. scribendo uel potius praeiudicando commemorat —, in resurrectione autem in meliora transferquamquam sententia, inquit, principalis obsistat. iam ergo ipse considera, quaeso te, frater, quisquis cuipiam praebet assensum aduer
Abbreviated transcription (Latin):
si uis esse catholicus. Nescio que hic enim
potestas contra potestatem dei.casibus
datur: quibus irruentibus quod ille p̃¬
destinauit. fieri non sinatur. Hic error
quanta errantẽ uoragine impietatis ab¬
sorbeat. exaggerare non opus est: cum
prudentem uirum et corrigi paratum.
breuiter ammonuisse sufficiet. T̃ua qͥppe
ista sunt uerba. Habendam dicimus in¬
quis de infantib istiusmodi rationem:
qui p̃destinati baptismo uite p̃sentis. ante¬
quam renascantur in xp̃o. preueniuntur
occiduo. Ergone p̃destinati baptismo uitȩ
p̃sentis antequam ad cum ꝑueniant. pre¬
ueniuntur occiduo: et p̃destinaret ds̃ qͦd fu¬
turum non fuisse p̾sciuit: aut hoc futurum
non fuisse nescuit. ut eius aut p̃destinatio
frustraretur. aut p̾scientia falleretur: Uides
quanta hinc dici possent: nisi quod pau¬
lo ante dixitenerem: ut hinc te breuiter
ammonerem. Noli credere. nec dicere. nec
docere. de infantibus qui pͥusquam rena¬

Expanded text:
si uis esse catholicus. nescio qua hie enim si uis esse catholicus. nescio qua hie enim potestas contra potestatem dei casibus datur, quibus inruentibus quod ille praedestinauit fieri non sinatur. hic error quanta errantem uoragine inpietatis absorbeat exaggerare non opus est, cum prudentem uirum et corrigi paratum breuiter ammonuisse sufficiat. tua quippe ista sunt uerba: habendam dicimus. inquis, de infantibus istius modi rationem, qui praedestinati baptismo uitae praesentis, antequam renascantur in Christo, praeueniuntur occiduo. ergone praedestinati baptismo uitae praesentis, antequam ad eum perueniant, praeueniuntur occiduo et praedestinaret deus quod futurum non fuisse praesciuit aut hoc futurum non fuisse nesciuit, ut eius aut praedestinatio frustraretur aut praescientia falleretur? uides quanta hinc dici possent, nisi quod paulo ante dixi tenerem, ut hinc te breuiter ammonerem. Xoli credere nec dicere nec docere \'de infantibus, qui priusquam rena
Abbreviated transcription (Latin):
tiratos esse ꝑhoc nobis innotescere potuit
quod beato petro dominus ait. qui lotus
barnaba. de timotheo. detito.de silea. de
philemone. de ipsis ȩuangłistis.marco et
luca. de innumerabilib cȩteris: quos ab¬
sit. ut baptiratos esse dubitemus quamuis
non legamus. Dinocrates autem septennis
puer. in quibus annis pueri cũ baptiran¬
tur.iam simbolum reddunt. et prose ipsi
ad interrogata respondent: cur non tibi
uisus fuerit baptiratus potuisse ab impio
patre ad gentilium sacrilegia reuocari. et ob
hoc fuisse inpenis. de quibus sorore oran¬
te liberatus sit nescio. Neq enim et ipsum
uł nunquam fuisse xp̃ianum. uł catecumi¬
num defunctum fuisse legisti: quanquã
ipsa lectio non sit in eo canone scripturarũ.
unde in huiusmodi questionib testimonia
nec docere. quos dominus p̃destinauit ad
baptismum. predestinationi eius cripi
posse. et ante defungi. quam in eis fuerit
quod ommpotens p̃destinauit impletũ:

Expanded text:
tizatos esse per hoc nobis innotescere potuit, tizatos esse per hoc nobis innotescere potuit, quod beato Petro Dominus ait; Qui lotus Barnaba, de Timotheo, de Tito, de Sila, de Philemone, de ipsis evangelistis Marco et Luca, de innumerabilibus caeteris; quos absit ut baptizatos esse dubitemus, quamvis non legamus? Dinocrates autem septennis puer, in quibus annis pueri cum baptizantur, jam Symbolum reddunt, et pro se ipsi ad interrogata respondent, cur non tibi visus fuerit baptizatus potuisse ab impio patre ad Gentilium sacrilegia revocari, et ob hoc fuisse in poenis, de quibus sorore orante liberatus est, nescio. Neque enim et ipsum vel nunquam fuisse christianum, vel catechumenum defunctum fuisse legisti? Quanquam ipsa lectio non sit in eo canone Scripturarum, unde in hujusmodi quaestionibus testimonia  nec dicere, nec docere, Quos Dominus praedestinavit ad Baptismum, praedestinationi ejus eripi posse et ante defungi quam in eis fuerit quod omnipotens praedestinauit inpletum\',
Abbreviated transcription (Latin):
ignoras. Nam ut omittam quod creditur
aqua simul cum sanguine exsiliente de la¬
tere domini iuxta confixus potuisse ꝑfun¬
di. atq huiusmodi scissimo baptismate di¬
lui: quid si in carcere fuerat baptiratus. qđ
et postea ꝑsecutionis tempore. nonnulli
clanculo impetrare potuerunt: Qugd si et
antequam teneretur: Neq enim propterea
illi publicȩ leges parcere potuerant. qͣntũ
attinet ad corporis mortem: qm̃ diuinitus
remissionem acceperat peccatoꝵ. Quid si
iam baptiratus in latrocinii facinus et cri¬
men incurrerat. et non expers baptismatis.
s tanquam penitens accepit scelerum ue¬
niam. quȩ baptizatus ad misit: quando
quidem pietas tam fidelis et dnõ in animo
eius. et nobis in uerbis eius apparuit ⁊
Nam si eos de quib non scriptum ẽ utrũ
fuerint baptizati. si ne baptismo de hac
uita recessisse contendimꝰ ipsis calumniam᷑
apłis: qui preter apłm paulum.quando bap¬
tizati fuerint ignoramus. Sed supsos bap¬

Expanded text:
ignoras. nam, ut omittam, quod creditur ignoras. nam, ut omittam, quod creditur aqua simul cum sanguine exiliente de latere domini iuxta confixus potuisse perfundi atque huiusmodi sanctissimo baptismate dilui, quid si in carcere fuerat baptizatus, quod et postea persecutionis tempore nonnulli clanculo impetrare potuerunt? quid si et antequam teneretur? neque enim propterea illi publicae leges parcere poterant, quantum adtinet ad corporis mortem, quoniam diuinitus remissionem acceperat peccatorum. quid si iam baptizatus in latrocinii facinus et crimen incurrerat et non expers baptismatis, sed tamquam paenitens accepit scelerum ueniam quae baptizatus ammisit? quando quidem pietas tam fidelis et domino in animo eius et nobis in uerbis eius apNam si eos, de quibus non scriptum est utrum fuerint baptizati, sine Baptismo de hac vita recessisse contendimus; ipsis calumniamur Apostolis, qui, praeter apostolum Paulum , quando baptizati fuerint ignoramus. Sed si ipsos bap
Abbreviated transcription (Latin):
buit. sicut esse non potuit: Attende qͥd
dicas: et desiste iam dicere. Quomodo enĩ me¬
ruit : et quomodo non potuit esse peccatrix:
Quomꝰ queso te peccatrix esse meruit: quȩ
male non iuixit: Quomodo queso te pecca¬
trix facta est. quȩ peccatrix esse non potuit:
Aut si non potuit ideo dicis. quia preter car¬
nem non potuit: quomͦ gͦ meruit esse pecca¬
trix. quo merito incarnem mitteretur. qͣn¬
doquidem ante carnem non potuit esse pec¬
catrix. unde mali aliquid mereretur.: Noli
credere. nec dicere. nec docere. infantes ante¬
quam baptirentur morte preuentos.pue¬
nire posse ad originalium indulgentiam
peccatorum:si uis esse catholicus. Exempla
enim que te fallunt uł de latrone: qui dñm
nocrate: nichil tibi adhuius erroris senten¬
tiam suffragantur. Latro quippe ille quã¬
uis potuerit iudicio diumo inter eos depu¬
tari. qui martyrii confessione purgantur.
tamen etiam utrum non fuerit baptiratꝰ

Expanded text:
buit, sicut esse non potuit? attende quid buit, sicut esse non potuit? attende quid dieas et desiste iam dicere. quomodo enim meruit et quomodo non potuit esse peccatrix? quomodo, quaeso te, peccatrix esse meruit, quae male non uixit? quomodo, quaeso te, peccatrix facta est, quae peccatrix esse non potuit? aut si \'non potuit\' ideo dicis, quia praeter carnem non potuit, quomodo ergo meruit esse peccatrix, quo merito in carnem mitteretur, quando quidem ante carnem non potuit esse peccatrix, unde mali aliquid mereretur? Noli credere nec dicere nec docere \'infantes antequam baptizentur morte praeuentos peruenire posse ad originalium indulgentiam peccatorum\', si uis esse catholicus. exempla enim, quae te fallunt, uel de latrone qui dominum nocrate nihil tibi ad huius erroris sententiam suffragantur. latro quippe ille, quamuis potuerit iudicio diuino inter eos deputari, qui martyrii confessione purgantur, tamen etiam utrum non fuerit baptizatus
Abbreviated transcription (Latin):
animam ꝑcarnem reparare statum.per
quam ꝑdiderat meritum. ubi nullo mͦ po¬
test nisi bonum meritum intelligi. qͦd uis
utiq ꝑ carnem in baptismate reparari. rur¬
sus eam diceres inquinari meruisse ꝑcar¬
nem: ubi iam non potest bonum.sed ma¬
lum meritum intelligi: ut gͦ id omittam:
prorsus uł bonum ut malum meritum cre¬
dere habuisse animam ante carnem. catho¬
licum non ẽ. Noli credere. nec dicere. nec
docere quod anima meruerit esse pecca¬
trix ante omne peccatum: si uis esse catho¬
licus. Ualde enĩ malum meritum ẽ:me¬
ruisse fieri peccatricem. Et utiq tam ma¬
lũ meritum nullomͦ habere pocuit
ante omne peccatum⁊ p̃sertim priusquã
ueniret in carnem: quando meritum nec
malum potuit habere nec bonũ. Quo¬
modo igitur dicis: anima itaq si pecca¬
trix ẽẽ meruerit. que peccatrix eẽ non
potuit. neq inpeccato remansit: quia
inI xp̃o p̃figurata. in peccato ẽẽ non de¬

Expanded text:
animam per carnem reparare statum per animam per carnem reparare statum per quam perdiderat meritum — ubi nullo modo potest nisi bonum meritum intellegi, quod uis utique per carnem in baptismate reparari —, rursus eam diceres inquir.ari meruisse per carnem — ubi iam non potest bonum, sed malum meritum intellegi —, ut ergo id omittam, prorsus uel bonum uel malum meritum credere habuisse animam ante carnem catholicum non est. Noli credere nec dicere nec docere, \'quod anima meruerit esse peccatrix ante omne peceatum\', si uis esse catholicus. ualde enim malum meritum est meruisse fieri peccatricem. et utique tam malum meritum nullo modo habere potuit ante omne peccatum, praesertim priusquam ueniret in carnem, quando meritum nec malum potuit habere nec bonum. quomodo igitur dicis: anima itaque si peccatrix esse meruit, quae peccatrix esse non potuit, neque in peccato remansit, quia in Christo praefigurata in peccato esse non de
Abbreviated transcription (Latin):
eã dicere añ carnẽ bene uixisse: quã ñ
potes ostendere uel fuisse: Quomͦ gͦ di¬
cis: non uis animam ex carne peccati
contrahere ualitudinem. ad quam ui¬
cissim sc̃ificationem uideas transire ꝑ carnẽ:
ut ꝑ ipsam reparet statum. ꝑ quam ꝑdide¬
rat meritum᷑ Hȩc dogmata quibus puta¬
tur anima ante carnem habuisse aliquẽ
statum bonum. et meritum bonũ. si forte
nescis: exceptis antiquis hereticis etiam re¬
centius in priscillianistisram catholica
damnauit eccłia. Noli credere. nec dicere.
nec docere.animam ꝑcarnem reparare ha¬
bitudinem priscam. et ꝑ illam renasqi. ꝑ
quam meruerat inquinari: si uis ẽẽ catho¬
licus. Ut enĩ omittam in eo quod dixisti.
merito gͦ ꝑcarnem priscam reparat ha¬
bitudinem. quam uisa fuerat paulisper
amisisse ꝑ carnem. ut ꝑeam incipiat rena¬
sci ꝑ quam meruerat inquinari. tam in
proximo te ipsum tibi ipsi extitisse contra¬
rium: ut homo qui paulo ante dixeras

Expanded text:
eam dicere ante carnem bene uixisse, quam non eam dicere ante carnem bene uixisse, quam non potes ostendere uel fuisse? quomodo ergo dicis: non uis animam ex carne peccati contrahere ualetudinem, ad quam uicissim sanctificationem uideas transireut per ipsam reparet statum, per quam perdiderat meritum? » Haec dogmata, quibus putatur anima ante carnem habuisse aliquem statum bonum et meritum bonum, si forte nescis, exceptis antiquis haereticis, etiam recentius in Priscillianistis jam catdamnauit ecclesia. Noli credere nec dicere nec docere \'animam per carnem reparare habitudinem priscam et per illam renasci, per quam meruerat inquinari\', si uis esse catholicus. ut enim omittam in eo quod dixisti: merito ergo per carnem priscam reparat habitudinem, quam uisa fuerat paulisper amisisse per carnem, ut per eam incipiat renasci, per quam meruerat inquinari, tam in proximo te ipsum tibi ipsi exstitisse contrarium, ut homo qui paulo ante dixeras
Abbreviated transcription (Latin):
supplicio gehennalis ignis ardere.Sed tu
non ꝑmisisti sic accipi uerbum tuum. cũ
dixisti semp dat: quandoquidem id add
infinitum tempus reuocandum putasti.
Et parum hoc fuit: sed tanquam quereret᷑
abste ut aꝑtius explicares quomͦ dixeris
semꝑ dat: addidisti atq dixisti. sicut sem¬
ꝑ est ipse qui dat. Hoc sana et catholica fi¬
des omnino condemnat. Absit enim ut cri¬
clamus quod animas ds̃ semꝑ det: sicut
semꝑ est ipse qui dat. Sic enim semꝑ est
ipse: ut nunquam esse desistat. Animas aũt
non semꝑdabit: sed eas finito generationis
seculo. ñ iam nascentibus quibus dande sint.
ꝓculdubio darecessabit. Noli credere. nec
dicere. nec docere. animam meritũ aliqͦd
ꝑdidisse ꝑcarnem. tanquam boni meriti
fuerit ante carnem: siuis esse catholicus.
Nondum enim natos apłs nichil egisse
scit boni uł mali. Unde gͦ anima potuit
ante carnem habere meritum bonum:
ubi nichil egerat boni: Anforte audebis

Expanded text:
supplicio gehennalis ignis ardere. sed tu supplicio gehennalis ignis ardere. sed tu non permisisti sic accipi uerbum tuum, cum dixisti \'semper dat\', quando quidem id ad infinitum tempus reuocandum putasti. et parum hoc fuit; sed tamquam quaereretur abs te, ut apertius explicares quomodo dixeris \'semper dat\\ addidisti atque dixisti: sicut semper est ipse qui dat. hoc sana et catholica fides omnino condemnat. absit enim, ut credamus quod animas deus semper dat, sicut semper est ipse qui dat. sic enim semper est ipse, ut numquam esse desistat; animas autem non semper dabit, sed eas finito generationis saeculo non iam nascentibus quibus dandae sunt procul dubio dare cessabit. Noli credere nec dicere nec docere \'animam meritum aliquod perdidisse per carnem, tamquam boni meriti fuerit ante carnem ̒, si uis esse catholicus. nondum enim natos apostolus nihil egisse dicit boni uel mali; unde ergo anima potuit ante carnem habere meritum bonum, ubi nihil egerat boni ? an forte audebis
Abbreviated transcription (Latin):
dicis te fefellit. Quid plura: Non sunt tibi
ad hoc astruendum aliqua exempla et
argumenta querenda: sed potius emen¬
danda et mutanda sententia. Noli gͦ cre¬
dere. noli gͦ dicere.noli docere. quod non
de nichilo. sed de sua natura fecerit ani-¬
mam ds̃.siuis eẽ catholicus. Noli credere. nec
dicere. nec docere. ꝑinfinitum tempus. at¬
q ita semꝑ dm̃ animas dare. sicut semꝑ ẽ
ipse quidat: siuis eẽ catholicus. Erit enim
tempus quando non dabit animas ds̃: cũ
tamen eẽ ipse non desinat. Poterat quidẽ
sic accipi. quod aisti semꝑ dat. ut intellige¬
retur. sine cessatione dare. quã diu homi¬
nes generant et generantur: sicut dictum
est de quibusdam. semꝑ discentes et ad ue¬
ritatis scientiam nunquam puenientes.
Non enim sic accipitur quod hic positũ ẽ
semꝑ. uelut nunquam desinant discere:
cum ꝓculdubio non discant. quando in
hoc corpore destiterint uiuere. uł cȩꝑint

Expanded text:
dicis te fefellit. quid plura? non sunt tibi dicis te fefellit. quid plura? non sunt tibi ad hoc astruendum aliqua exempla et argumenta quaerenda, sed potius emendanda et mutanda sententia. noli ergo credere, noli dicere. noli docere \'quod non de nihilo, sed de sua natura fecerit animam deus\', si uis esse catholicus. Noli credere nec dicere nec docere \'per infinitum tempus atque ita semper deum animas dare, sicut semper est ipse qui dat\', si uis esse catholicus. erit enim tempus, quando non dabit animas deus, cum tamen esse ipse non desinat. poterat quidem sic accipi quod aisti \'semper dat\', utintellegeretur sine cessatione dare quamdiu homines generant et generantur, sicut dictum est de quibusdam: semper discentes et ad ueritatis scientiam numquam peruenientes; non enim sic accipitur quod hic positum est \'semper\' uelut numquam desinant discere, cum procul dubio non discant, quando in hoc corpore destiterint uiuere uel cum coeperint
Abbreviated transcription (Latin):
bra inquis inuigorem p̾ristinum redani¬
mata ꝑhalitum ꝓpħȩ diuina uirtus ac¬
cenderet: nichil heliseo fuerit imminutũ:
ꝑ cuius flatum corpus emortuũ rediuiuã
animam recepit et sp̃mmnisi quod semel do¬
minus infaciem hominis insufflauit et
uixit: tercio heliseus infaciem mortui as¬
pirauerit. et reuixit. Sic sonant tua uer¬
ba ista. quasi flandi tantum numerus int̃¬
fuerit: ut non quod fecit ds̃. etiam ꝓpħa
fecisse credatur. Et hoc gͦ emendandum est.
Tam multum quippe int̾fuit inter illud opꝰ
dei et hoc helisci: ut ille flauerit flatum ui¬
te. quo fieret homo in animam uiuentem:
istȩ autem flaucrit flatum neq sentientẽ
neq uiuentem: sed aliquid significandi
grã figurantem. Deniq ut puer iste reuiuis¬
ceret: non eum animando ꝓpħa fecit: sed
amando ut hoc ds̃ faceret impetrauit.
Quod autem illum ter flasse dicis: atit me¬
moria sicut fieri solet. aut mendositas co¬

Expanded text:
bra, inquis, in uigorem pristinum redanibra, inquis, in uigorem pristinum redanimata per halitum prophetae diuina uirtus accenderet, nihil Heliseo fuerit imminutum, per cuius flatum corpus emortuum rediuiuam animam recepit et spiritum, nisi quod semel dominus in faciem hominis insufflauit, et uixit, tertio Heliseus in faciem mortui aspirauit, et reuixit. sic sonant tua uerba ista, quasi flandi tantum numerus interfuerit, ut non quod fecit deus etiam propheta fecisse credatur. et hoc ergo emendandum est. tam multum quippe interfuit inter illud opus dei et hoc Helisei, ut ille flauerit flatum uitae, quo fieret homo in animam uiuentem, iste autem flauerit flatum neque sentientem neque uiuentem, sed aliquid significandi gratia figurantem, denique ut puer iste rcuiuesceret, non eum animando propheta fecit. sed eum amando ut hoc deus faceret impetrauit. quod autem illum ter flasse dicis, aut memoria, sicut fieri solet, aut mendositas co
Abbreviated transcription (Latin):
tuum suscitauerit: Itane tu flatum helisei.
factum fuisse putas animã pueri: Non us¬
q ad eo te aucro exorbitare crediderim.
Sigͦ anima illa quȩ uiuenti ablata fuerat
ut moreretur. eadem ipsa illi ut reuiuisce¬
ret reddita ẽ:quid adrem ꝑtinet qđ di¬
xisti nichil heliseo fuisse diminutũ: qͣsi
aliquid ab illo transisse unde uiueret cre¬
datur inpuerum: Quod si ꝓpterea dictũ
ẽ quia flauit et integer mansit: qͥd opꝰ
erat ut hoc de heliseo mortuũ resuscitante
diceres. quod de qͦuis flande et neminem
suscitante dicere nichilominus posses:
Incaute sane locutus es: cum absit ut cre¬
das flatum helisei factum fuisse reuiuis¬
centis animam pueri. Quod primũ dei
factum ab istius ꝓpħȩ facto hoc distare
uoluisti: quod ille semel. iste ter flauerit.
Dixisti quippe heliseum infaciem defun¬
cti filii illius sunamitis ad instar prime¬
uȩ originis insufflasse: et cũ emortua m̃¬

Expanded text:
tuum suscitaverit ? Itane tu flatum Elisaei tuum suscitaverit ? Itane tu flatum Elisaei factum fuisse putas animam pueri? Non usque adeo te a vero exorbitare crediderim. Si ergo anima illa quae viventi ablata fuerat ut moreretur, eadem ipsa illi ut revivisceret reddita est; quid ad rem pertinet quod dixisti, « nihil Elisaeo fuisse diminutum, » quasi ab illo aliquid transisse, unde viveret, credatur in puerum? Quod si propterea dictum est, quia flavit et integer mansit; quid opus erat ut hoc de Elisaeo mortuum resuscitante diceres, quod de quovis flante et neminem suscitanincaute sane locutus es — cum absit, ut credas flatum Helisei factum fuisse reuiuescentis animam pueri -, quod primum dei factum ab istius prophetae facto hoc distare noluisti. quod ille semel, iste ter flauerit. dixisti quippe Heliseum in faciem defuncti filii illius Sunamitis ad instar primaeuae originis insufflasse: et cum emortua mem
Abbreviated transcription (Latin):
animas flare:aut certe quod et abhorret
ab ista similitudine. et abundat impietate.
dm̃ sine ullo quidem sui detrimento. sed
tamen de sua natura mutabile aliquid uł
proferre.uł quod est peius tanquam sui
oꝑis materies ipse sit facere. Ut gͦ aliquã
de nr̃o flatu adhancrem adhibeamus si¬
militudinem: id potius ẽ credendum: qͦd
sicut nos non de natura nr̃a. sed quia omĩ¬
potentes non sumus. de isto aere circumfu¬
so quem atrahimus et reddimus cũ spira¬
mus et respiramus flatum facimus quando
sufflamus nec uiuentem nec sentientẽ. quã¬
uis nos uiuamus atq sentiamus : ita dm̃
non de sua natura. s quia sic omp̃s ẽ ut pos¬
sit creare quod uult. etiã ex eo quod omni¬
no non ẽ. id est de nichilo flatum facere
posse uiuentem atq sentientem: sed plane
cũ sit immutabilis ipse. mutabilem. Qͥa
autẽ sibi uult. quod huic similitudini
addendum putasti exemplũ de beato
heliseo:quia flando in eius faciem mor¬

Expanded text:
animas flare aut certe, quod et abhorret animas flare aut certe, quod et abhorret ab ista similitudine et abundat impietate, deum sine ullo quidem sui detrimento, sed tamen de sua natura mutabile aliquid uel proferre uel, quod est peius, tamquam sui operis materies ipse sit, facere. ut ergo aliquam de nostro flatu ad hanc rem adhibeamus similitudinem, id potius est credendum, quod, sicut nos non de natura nostra, sed quia omnipotentes non sumus, de isto aere circumfuso quem trahimus et reddimus, cum spiramus et respiramus, flatum facimus quando sufflamus nec uiuentem nec sentientem, quamuis nos uiuamus atque sentiamus, ita deum non de sua natura, sed quia sic omnipotens est, ut possit creare quod uult, etiam ex eo quod omnino non est. id est de nihilo, flatum facere posse uiuentem atque sentientem, sed plane cum sit inmutabilis ipse mutabilem. Quid autem sibi uult, quod huic simaddendum putasti ad exemplum de beato Elisaeo, quia flando in ejus faciem mor
Abbreviated transcription (Latin):
rebus ȩdificare debes: mani strepitu uento¬
si sermonis inflare. Inhac causa non te ad
magistrum mitto: nisi ad te ipsum. Emit¬
te flatum inutrem. et os claude continuo.
naresq detine: et sic saltem senti uerũ eẽ
quod dico. Cum enĩ ceperis angustras in¬
tolerabiles ꝑpeti: quid cupies ore aꝑto na¬
ribusq reciꝑe. siquando sufflasti nicħ
te existimas a misisse: Uide in quo malo
sishiisihauriendo resumas quod effunden¬
do reddideras. Uide illa insufflatio qualia
damna et detrimenta fecisset: nisi ea respiratio
reparasset. Nisi enim quod impenderis ad
utrem implendum. ad de itidem alendum
aditu patefacto redierit: quid tibi non solũ
unde illum inflare. sed unde cu possis ui¬
uere manebit: Hȩc debuisti considerare cũ
scriberes: et non ista similitudine utrium
inflatoꝵ uł inflandoꝵ introducere nobis
dm̃. aut ex alia natura quȩ iam erat. sicut
nos ex isto circum fuso aere flatum facimꝰ

Expanded text:
rebus aedificare debes, inani strepitu uentorebus aedificare debes, inani strepitu uentosi sermonis inflare. in hac causa non te ad magistrum mitto nisi ad te ipsum. emitte flatum in utrem et os claude continuo naresque detine et sic saltem senti uerum esse quod dico. eum enim coeperis angustias intolerabiles perpeti, quid cupies ore aperto naribusque recipere, si, quando sufflasti, nihil te existimas amisisse? uide in quo malo sis, nisi hauriendo resumas quod effundendo reddideras; uide, illa insufflatio qualia damna et detrimenta fecisset, nisi ea respiratio reparasset. nisi enim quod inpenderis ad utrem implendum, ad te itidem alendum aditu patefacto redierit, quid tibi non solum unde illum inflare, sed unde tu possis uiuere remanebit? Haec debuisti considerare, cum scriberes, et non ista similitudine utrium inflatorum uel inflandorum introducere nobis deum aut ex alia natura, quae iam erat, sicut nos ex isto circumfuso aere flatum facimus,
Abbreviated transcription (Latin):
flando: et uide utrum dures. si non recepe¬
ris. Recipe respirando: et uide quas patia¬
ris angustias. si nonrursus emiseris. Hoc
igitur facimus. quando utrem sicut dicis
inflamus. quod facimus ut uiuamus: nisi
quod tunc paulo plus ducimus. ut paulo
plus emittamus: ut spm̃ flabilem id est
uentum inutrem implendum et extenden¬
dum. non quiete spirandi et respirandi. sed
anhelandi impetu coartemus. Quomͦ gͦ di¬
cis nullum patimur detrimentum. cũ ex
nobis ad aliquid transmittimus flatũ: et
manente innobis plena flatus propriiqua¬
litate. et integra quantitate.nullum nos me¬
minimus damnũ ex utris inflatione senti¬
re: Apparet te fili si aliquando utrem infla¬
sti: non aduertisse quid egeris. Quod enim
susflando amittis: statim recipiendo ñ sen¬
tis: sed potes hoc facillime discere: si hoc
potius uelis quam tua dicta quia iam di¬
cta sunt. non inflans utrem sed inflatus ip¬
se defendere: et auditores tuos quos ueris

Expanded text:
flando et uide utrum dures, si non recepeflando et uide utrum dures, si non receperis; recipe respirando et uide quas patiaris angustias, si non rursus emiseris. hoc igitur facimus. quando utrem, sicut dicis, inflamus, quod facimus ut uiuamus; nisi quod tunc paulo plus ducimus, ut paulo plus emittamus, ut spiritum flabilem, id est uentum in utrem inplendum et extendendum non quiete spirandi et respirandi, sed anhelandi impetu coartemus. quomodo ergo dicis: nullum patimur detrimentum, cum ex nobis ad aliquid transmittimus flatum, et manente in nobis plena flatus proprii qualitate et integra quantitate nullum nos meminimus damnum ex utris inflatione sentire? apparet te, fili, si aliquando utrem inflasti, non aduertisse quid egeris. quod enim sufflando amittis, statim recipiendo non sentis. sed potes hoc facillime discere, si hoc potius uelis quam tua dicta, quia iam dicta sunt, non inflans utrem, sed inflatus ipse defendere et auditores tuos, quos ueris
Abbreviated transcription (Latin):
quippe anima cuius nutu mouentur
etiam cetera corporis membra. adhunc
aerium sp̃m ducendum atq reddendũ.
sicut folles mouet. Preter enim alimenta
solida et fluxa. unde est cibus et potus.
hoc tercium nobis ds̃ alimentum circũ¬
fudit aurarum: quas ita carpimus. ut
sine cibo et potu diu esse possimus:sine
hoc autem alimento dercio. quod aura
nobis quȩ undiq circumsistit. spiranti¬
bus et respirantibus exhibet: nec exiguo
temporis spacio possumus uiuere.Sic̃
autem cibus et potus non solum ingerendi.
uerum etiam ꝑmeatus ad hoc institutos e¬
gerendi sunt. ne utroq ledant. uł non in¬
trando uł non exeundo:ita hoc terciũ fla¬
bile alimentum. quia in nobis manere ñ
sinitur. nec immorando corrumpit᷑. sed ege¬
ritur mox ut ingerit᷑: non alios sed eosdẽ
meatus. id est os aut nares. aut utrunq et
qua intraret et qua exiret accepit. Inte ip¬
so tibi proba ipse quod dico. Emitte sp̃m

Expanded text:
quippe anima, cuius nutu mouentur quippe anima, cuius nutu mouentur etiam cetera corporis membra, ad hunc aerium spiritum ducendum atque reddendum sicut folles mouet. praeter enim alimenta solida et fluxa, unde est cibus et potus, hoc tertium nobis deus alimentum circumfudit aurarum. quas ita carpimus, ut sine cibo et potu diu esse possimus. sine hoc autem alimento tertio, quod aura nobis. quae undique circumsistit, spirantibus et respirantibus exhibet, nec exiguo temporis spatio possumus uiuere. sicut autem cibus et potus non solum ingerendi, uerum etiam per meatus ad hoc institutos egerendi sunt, ne utroque laedant, uel non intrando uel non exeundo, ita hoc tertium flabile alimentum quia in nobis manere non sinitur nec inmorando corrumpitur, sed egeritur mox ut ingeritur, non alios, sed eosdem meatus, id est os aut nares aut utrumque, et qua intraret et qua exiret, accepit. In te ipso tibi proba ipse quod dico. emitte spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
ris. et inculcas similitudinẽ quasi neces¬
sariam. qua intelligamus quomͦ ds̃ sine
suȩ naturȩ aliquo detrimento. et de se
ipso animam faciat: et facta de ipso. non
sit quod ipse. Dicis enim. Nunqͥd animȩ
nrẽ ẽ portio utris inflatio. aut homines
fingimus cum utres inflamus: aut de¬
trimentum nr̃i in aliquo patimur. cum
flatus nrõs in diuersa partimur:S nul¬
lum patimur detrimentum. cum ex no¬
bis aliquem transmittimus flatum: et
manente in nobis plena flatus proprii
qualitate. integra quantitate: nullum
nos meminimus damnũ ex utris infla¬
tione sentire. Ista similitudine quȩ satis
elegans et congruens tibi uidetur: quan¬
tum fallaris attende. Dm̃ quippe dicis
incorporeum. non de nichilo ase factam. sed
de se ipso animam sufflare corpoream:cũ
flatum nos licet corporeum. subtiliorem ta¬
men mittamus quam nr̃a sunt corpora:
nec eum de anima nr̃a. sed dehoc aere ꝑ
uiscera corporis exhalamus. Pulmones

Expanded text:
ris et inculcas similitudinem quasi necesris et inculcas similitudinem quasi necessariam, qua intellegamus quomodo deus sine suae naturae aliquo detrimento et de se ipso animam faciat et facta de ipso non sit quod ipso. dicis enim: numquid animae nostrae est portio utris inflatio aut homines fingimus cum utres inflamus aut detrimentum nostri in aliquo patimur, cum flatus nostros in diuersa partimur ? sed nullum patimur detrimentum. cum ex nobis ad aliquid transmittimus flatum, et manente in nobis plena flatus proprii qualitate et integra quantitate nullum nos meminimus damnum ex utris inflatione sentire. ista similitudine, quae satis elegans et congruens tibi uidetur, quantum fallaris adtende. deum quippe dicis incorporeum non de nihilo a se factam, sed de se ipso animam sufflare corpoream, cum flatum nos licet corporeum, subtiliorem tamen emittamus, quam nostra sunt corpora, nec eum de anima nostra. sed de hoc aere per uiscera corporis exhalemus. pulmones
Abbreviated transcription (Latin):
quidem ab illo. sed non de illo. Aut gͦ dic
unde: aut fatere de nichilo. Quid est qͦd
dicis eam particulam esse quandam hali¬
tus naturȩ dei: Nunqͥd nam ipsum hali¬
tum naturȩ dei curus halitus ẽ ista par¬
ticula. negas eiusdem cuius ds̃ ẽ esse na¬
ture: Si negas: gͦ de nichilo et istũ hali¬
tum fecit ds̃: cuius halitus animam uis
eẽ particulam. Aut si non de nichilo: dic
unde illum fecerit ds̃. Si de se ipso: gͦ ip¬
se est quod absit materies oꝑis sui. Sed
dicis. Cum de se ipso halitum uł flatũ fa¬
cit: ipse integer manet: Quasi non et ignis
lucerne integer maneat. cum de illo al¬
tera accenditur: et tamen eiusdem non
alterius sit natȩ: Sed inquis: cum a nobis
uter inflatur: non aliqua portio nostrȩ na¬
turȩ. uł qualitatis infunditur: cum hoc
ipsũ quo spũ hausto uter impletus exten¬
ditur. sine aliqua nr̃i diminutione gerat᷑.
His uerbis tuis. adhucaddis et immora¬

Expanded text:
quidem ab illo, sed non de illo. aut ergo dic quidem ab illo, sed non de illo. aut ergo dic unde aut fatere de nihilo. quid est quod dicis \'eam particulam esse quandam halitus naturae dei\'? numquidnam ipsum halitum naturae dei, cuius halitus est ista particula, negas eiusdem cuius deus est esse naturae? si negas, ergo de nihilo et istum halitum fecit deus, cuius halitus animam uis esse particulam. aut si non de nihilo, dic unde illum fecerit deus. si de se ipso, ergo ipse est — quod absit! — materies operis sui. sed dicis: cum de se ipso halitum uel flatum facit, ipse integer manet; quasi non et ignis lucernae integer maneat, cum de illo altera accenditur, et tamen eiusdem, non alterius sit naturae. Sed, inquis, cum a nobis uter inflatur, non aliqua portio nostrae naturae uel qualitatis infunditur. cum hoc ipsum, quod spiritu hausto uter inpletus extenditur, sine aliqua nostri deminutione geratur. his uerbis tuis adhuc addis et inmora