comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quoq becla ita ait. hoc suꝑius ce¬
lum qd̾ auolubłitate mundo se¬
cretum ẽ. mox ut c̾atum ẽ scĩs ã¬
głis repletum ẽ. quos in princi¬
pio cũ celo ⁊ t̃ra ꝯditos testatur
dñs dicens. Ubi eras cum me la¬
udarẽt astra matutina. ⁊uibila¬
rent õs filu dei. astra matutina
⁊ filios dei eofdẽ angłos uocat. ce¬
lum eñĩ in quo poĩta sũt lumi¬
naria nõ in principio s scdã die
fc̃m ẽ ¶xhus liquet qd̃ inem¬
pyreo os angłi fuerunt añ quo¬
rundã ruinam. simulq creati
sunt angłi cum celo empyreo.
⁊ cum informi mat̾ia omnium
corpalium.
Qd simul creata ẽ
Ium natura. ⁊ ut̃q informis.¬

Expanded text:
Hoc superius coelum quod a volubilitate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis impletum est, quos in principio cum coelo et terra conditos testatur Dominus dicens: Ubi eras, cum me laudabant astra matutina, et jubilarent omnes filii Dei. Astra matutina et filios Dei eosdem angelos Dei vocat. Coelum enim in quo posita luminaria, non in principio, sed secunda die factum est. Ex his liquet quod in empyreo omnes angeli fuerunt ante quorumdam ruinam, simulque creati sunt angeli cum coelo empyreo, et cum informi materia omnium corporalium. 7. Quod simul creata est ium natura, et utraque in formis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ẽ supra firmam̃tum. ⁊ illuo
empyreũ. quidam ex poĩtoꝵ sa¬
cre scͥpture noĩe celi intelligi uo¬
lunt. ubi scriptura dic̃. in pr̃ici¬
pio c̾auit deus celum. ⁊ t̾ram. ce¬
lum in ꝗd strab nõ uisibile fir¬
mam̃tum hic appellat. s empy¬
reum .i. igneum ⁊ intellectuale.
qd̃ non abardore. sz asplendore

Expanded text:
 est supra firmamentum: et illud empyreum quidam expositorum sacrae Scripturae nomine coeli intelligi volunt, ubi Scriptura dicit: In principio creavit Deus coelum et terram. Coelum, inquit Strabus, non visibile firmamentum hic appellat, sed empyreum, id est, igneum vel intellectuale; quod non ab ardore, sed a splendore
Abbreviated transcription (Latin):
cẽm illum effectum quem m̃o
ht̃ faciet enim tunc nos reue¬
reni deum nõ timere separari
uł carere fuit ergo ⁊ in xp̃o ti¬
mor ille s iuxtaᷤ illũ usũ quẽ
he̾bit infuturo in sc̃ĩs. nõ eni
timuit xp̃c separi uel offende̾
deum s eum preominib reue

Expanded text:
em illum usum quem modo habet. Faciet enim tunc nos revereri Deum, non timere separari vel carere. Fuit ergo et in Christo timor ille, sed juxta usum illum quem habebit in futuro in sanctis. Non enim timuit Christus separari vel offendere Deum
Abbreviated transcription (Latin):
quia execdem sensu.quo ẽẽ.¬
dicitur eliuersum genitus et
ingenitus. ⁊ quo d̾r nõ ẽẽ ide
dicere genitum ⁊ ingenitu
põt dici non ẽẽ idem s diuer¬
sum ẽẽ prẽm ⁊ ẽe filium uł ẽẽ
alia qͣ filiꝰ est filiuᷤ. s si transpo¬
nas ut dicas aluid ẽ prẽm c̃ẽ
aliud filium ẽẽ uariatur in¬
telligentia ⁊ ideo non conce¬
ditur ẽ enim talis sensus aci
si dicatur aliud ẽ quo p̃r ẽ ñ
quidem pr̃ s ẽ aliud quo filiꝰ
ẽ non quidem filius s ẽ qd pe¬
nitus falsũẽ. Eo enim p̃r est

Expanded text:
quia ex eodem sensu quo dicitur diversum genitus et ingenitus, et quo dicitur non esse idem dicere genitum et ingenitum, potest dici non esse idem, sed diversum, esse Patrem et esse Filium, vel alia qua Filius est Filius. Sed si transponas, ut dicas: Aliud est Patrem esse, aliud Filium esse, variatur intelligentia; et ideo non conceditur. Est enim sensus talis ac si dicatur: Aliud est quo Pater est, non quidem Pater, sed est; aliud quo Filius est, non quidem Filius, sed est; quod penitus falsum est. Eo enim Pater est,
Abbreviated transcription (Latin):
dicens ꝙ sanis eẽt officium
egrotis ẽ ad remedium. In fir¬
m̾itas .xi. incontinentie q̃ ẽ
in carne pp̃ pcc̃m mortua nec
cadat inrumam flagicioꝵ ex¬
cipitur bonestate nuiptiaꝵ
si nõ peccassent prum hoĩes

Expanded text:
d sanis est ad officium, aegrotis ad remedium. Infirmitas enim incontinentiae, quae est in carne per peccatum mortua, ne cadat in ruinam flagitiorum, excipitur honestate nuptiarum. Si non peccassent primi homines,
Abbreviated transcription (Latin):
non ẽ dequo ꝗdam di¬
cere solent ꝙ non sibi s mẽbrĩ
tm̃ meruit. meruit quidem me¬
bris redemptionem adiabolo¬
.i. a peccato a peria. ⁊ regni rese¬
rationem ut amota ĩgneatũ¬
phea libere pat̾ent introitus
s etiam sibi meruit impassibi¬
litatis ⁊ inmnortalitatis głam

Expanded text:
non est, de quo quidam dicere solent, quod non sibi, sed membris tantum, meruerit. Meruit quidem membris redemptionem a diabolo, a peccato, a poena, et regni reserationem; ut, amota ignea romphea, liber pateret introitus; sed et sibi meruit impassibilitatis et immortalitatis gloriam,
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑ impassibilitatis głam
quia ẽ humiliatus ꝑ passiõis
obedĩam humilitas ergo passi¬
oms meritum fuit exaltatõnis
⁊ exaltatio prenium humilita¬
nens premissum capitulum a¬
it ut xp̾s resurrectione clarifi¬
caretur prius humiliatus est
passione humilitatis clarita¬
semꝑ fuit ⁊ erit claritas.Item
tum humilitas mereatur. hic
ostenditur
Iis testimo

Expanded text:
tum per impassibilitatis gloriam, quia est humiliatus per passionis obedientiam. Humilitas ergo passionis, meritum fuit exaltationis; et exaltatio, praemium humilitanens praemissum capitulum, ait: Ut Christus resurrectione clarificaretur, prius humiliatus est passione. Humilitas, claritasemper fuit et erit claritas. Item tum humilitatis mereatur hic ostenditur. His testimo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in tp̃r tribuit ⁊ minus clilec¬
ti quib nõ tm. Inde etiam ẽ ꝙ
aliqui qñ conu̾tuntur ⁊ iusti¬
stificantur dicuntur tunc irp¬
ciꝑe diligi adeo. Non ꝙ deus
noua dilectione quemꝙͣ pos¬
sit dilige̾ immor sempit̾na
dilectione lilexit antex mun¬
di ꝯstitutionem quoscumq
dilig̃. s tũc dñr inciꝑe diligi
ab eo cum et̾ne dei dilectionis
sorciuntur effectum.s. grãm¬

Expanded text:
in tempore tribuit; et minus dilecti quibus non tantum. Inde etiam est quod aliqui quando convertuntur et justificantur, dicuntur tunc incipere diligi a Deo; non quod Deus nova dilectione quemquam possit diligere, imo sempiterna dilectione dilexit ante mundi constitutionem quoscumque diligit. Sed tunc dicuntur incipere diligi ab eo, cum aeternae Dei dilectionis sortiuntur effectum,
Abbreviated transcription (Latin):
mines uł angelos alios magis
alios minus dilig̾e dicituri
nõ mutabilitatem caritatis eiꝰ
significat. s qd̃ alios ad maio¬
ra bona alios adminora clile¬
xit alios ad metiores usus ali¬
os adminus bonos oĩa eni bõa
nr̃a ex eius dilectione nobis
prouemunt. electoꝵ uõ alios
magis alios minus dilexit
ab et̾no ⁊ diligit ⁊ nunc qr a
lus maiora alus minora exdi¬
lectrẽ sua s̃parauit bona. quia¬
aliis maiora. ⁊alus minora bo¬
na confert intempore un ma¬
gis uł minus clicitur hos uł a

Expanded text:
homines vel angelos, alios magis, alios minus diligere dicitur, non mutabilitatem charitatis ejus significat, sed quod alios ad majora bona, alios ad minora dilexit; alios ad meliores usus, alios ad minus bonos. Omnia enim bona nostra ex ejus dilectione nobis proveniunt. Electorum ergo alios magis, alios minus dilexit ab aeterno, et diligit etiam nunc, quia aliis majora, aliis minora ex dilectione sua praeparavit bona; aliisque majora, et aliis minora bona confert ex tempore. Unde magis vel minus
Abbreviated transcription (Latin):
porałr deus aliquem diligat
quasi noua dilectione que
in ip̃o añ nõ erat apud que
nec pret̾ita transierunt ⁊
futura iam facta sunt Idoq
om̃s sanctos suos añ mundi
ꝯstituttẽm dilexit sicut pre¬
destinauit s cum cõu̾tuntur
⁊ inueniũt illũ tũc inciꝑe dili
gi ab eo dicuntur ut eo modo
dicantur quo põt humano¬
affectu capi ꝙ dicitur sicut
etiam cum malis iratus clici¬
tur ⁊ placidus bonis illi mu¬
tantur ⁊ nõ ip̃e ut lux in fir¬
mis oculis asꝑa firmis lenis
ẽ ip̃orum .s. mutatione non
sua. Ita cum aliquis ꝑ iusti¬
ficationem incipit ẽẽ amcꝰ
dei ip̃e mutatur nõ deus. si
quis magis uł minus dili¬
gatur adeo muno tp̃r qua

Expanded text:
poraliter aliquem diligat quasi noua dilectione, quae in ipso ante non erat, apud quem nec praeterita transierunt et futura iam facta sunt. itaque omnes sanctos suos ante mundi constitutionem dilexit, sicut praedestinauit, sed, cum conuertuntur et inueniunt illum, tunc incipere ab eo diligi dicuntur, ut eo modo dicatur, quo poaffectu capi quod dicitur. Sic etiam cum iratus malis dicitur, et placidus bonis, illi mutantur, et non ipse; ut lux infirmis oculis aspera, firmis lenis est, ipsorum scilicet mutatione, non sua. Ita cum aliquis per justificationem incipit esse amicus Dei, ipse mutatur, non Deus. 4. Si quis magis vel minus diligatur a Deo uno tempore qua
Abbreviated transcription (Latin):
põt tñ sane intelligi ea rõne
dici omnia diligi adeo que fe¬
ꝓpbat inquantum oꝑa eius
sunt nec tunc uł prius uł am¬
plius placuerunt ei cum fc̃a
erent inmo abet̾no oĩa placu¬
cuerunt ei. ñ minꝰ ꝙͣ postꝙͣ eẽ¬

Expanded text:
Potest tamen intelligi, ea ratione dici omnia diligi a Deo quae febat in quantum opera ejus sunt, nec tunc vel prius vel amplius placuerunt ei cum facta erent, imo ab aeterno omnia placuerunt ei, non minus quam post
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝯͣhi añ trad̾itionem ⁊ car¬
nalem copulam nec uere ꝯ¬
iuges ẽẽ aliquos añ quam ĩ¬
t̾cedat ꝯmixtio sexus. s apri¬
ma fide desponsa tõis uir spo¬
sus ⁊ mulier sponsa ẽ ñ ꝯũx.
sponsus aũt ⁊ sponsa ꝯiuges

Expanded text:
ntrahi ante traductionem et carnalem copulam: nec vere conjuges esse aliquos antequam intercedat commixtio sexus; sed a prima fide desponsationis vir sponsus, et mulier sponsa est, non conjux. Sponsos autem et sponsas conjuge
Abbreviated transcription (Latin):
ere mox tr̃asgressio fcã ẽ e̾iett i
sũt depadiso. uel qr d̾s nõdũ
uisserat ut coirẽt. ⁊ pot̃at diui¬
na expectari auctoritas ubi cõ¬
cupiscẽtia nõ angebat. Deus uͦ¬
nõ uisserat qr casum eoꝵ p̃scie¬
bat. dequihꝰ hõ ꝓpagandꝰ erat.
Ecce exp̃sse habes de mõ ꝓpaga¬
De t̃minatio illiꝰ
infi̾oris uite utrũ natis filiis
ꝑ successiones. uł simul oẽs

Expanded text:
ere, mox transgressio facta est, et ejecti sunt de paradiso. Vel quia nondum Deus jusserat ut coirent, et poterat divina expectari auctoritas, ubi concupiscentia non angebat. Deus vero jusserat, quia casum eorum praesciebat, de quibus homo propagandus erat. Ecce expresse habes de modo propagaDe termino illius inferioris vitae; utrum, natis filiis, per successiones, an sim
Abbreviated transcription (Latin):
conspectu ex hibuit ꝙ ex fõ¬
te suꝑbie nascitur. Spẽs .N.
suꝑbie ẽ se uelle uistum ui¬
deri. qui peccator ẽ atq ypo¬
crita conuncitur qui ad in¬
star primoꝵ parentum uel
t̾giũsatione uerboꝵ. pec̾a sua
leingare contendit ul sicut
cabim pcc̃m suum reticendo
supprimẽ querit ubi uõ suꝑ¬
bia regnat uł ypocrisis huim¬
litas ldcum nõ b̃t sine hii¬
litate uõ alicin ueniam sꝑa¬
re non licet ubi ergo tacitur¬
uitas ẽ confessionis nõ ẽ spe¬
randa uenia criminis iam q̃¬
cissime liquet quam sit dete¬
stabile pec̾i filentium ⁊ eꝯu̾so
quam sit neccĩa confessio. Est
enim confessio testimonium
conscĩe dm̃ tim̃tis qui enim ti¬
inet iudicium dei pcc̃m nõ eru¬
bescit confiti. ꝑfectus timor so¬
luit omn̾e pudorem confessio
pcc̃i pudorem ħt ⁊ ip̃a erubescẽ¬
tia ẽ grauis pena. Ideoq iube¬
mur confiti pcc̾a ut erubescen¬
tiam paciamur ꝓpena. Nam
hoc ip̃m pars ẽ diuimi iudicu¬

Expanded text:
conspectui exhibuit, quod ex fonconspectui exhibuit, quod ex fonte superbiae nascitur. Species enim superbiae est se velle justum videri qui peccator est; atque hypocrita convincitur qui instar primorum parentum vel tergiversatione verborum peccata sua levigare contendit, vel sicut Cain peccata sua reticendo supprimere quaerit. Ubi ergo superbia regnat et hypocrisis, humilitas locum non habet. Sine humilitate vero alicui veniam sperare non licet. Ubi est ergo taciturnitas confessionis, non est speranda venia criminis. Jam certissime liquet quam sit detestabile peccati silentium, et e converso quam sit necessaria confessio. Est enim confessio testimonium conscientiae Deum timentis. Qui enim timet judicium Dei, peccatum non erubescit confiteri. Perfectus timor solvit omnem pudorem; confessio peccati pudorem habet, et ipsa erubescentia est gravis poena. Ideoque jubemur confiteri peccata, ut erubescentiam patiamur pro poena, nam hoc ipsum pars est divini judic
Abbreviated transcription (Latin):
cͥme occłte⁊ confessio secreta sic̃
tri legisse non sat̾factionem
uł confessionem ꝑ hoc nõ exel¬
udit illa. multa enim fc̃a sũt
que scripta non sunt uł nun
dum fc̃a erat institutio confe¬
ssionis que modo ẽ. S Imili¬
ter ⁊ illud ꝓspi si sin̾ uidices¬
fiant mutabunt et̾na suppli¬
cia ⁊ illud faciliuis deum placa¬
bunt sibi qui aut ꝓprns con¬
fessionib crimen proclun: aũ
nescientib aliis in se snĩam i
excoĩcationis ferunt ad publi¬
cam confessionem ⁊ sat̾factio¬
nem refeni oportet. Non eñi
solis sac̾dotih nis ligandi at¬
Q soluendi datum ẽ si einq
suo arbitriase pena uł excõi¬
cationis sina ligare ⁊ absq
sa c̾dotali iudicio se ip̃m deo
igitur si publice peccasti pu¬
blice confite te reum ⁊ em̃e¬
da. Suid occulte deliquisti
etiam sic nõ taceas. nec tñ di¬
co ut publices taciturnitas
enim peccati exsuꝑbia nasci¬
tur cordis Ideo enim peccatũ
suum quis celat nereputet᷑
foris qualem se iam diumo

Expanded text:
e et confessio secreta, sicut tri legisse, non satisfactionem vel confessionem, per hoc non excludit illa: multa enim facta sunt, quae scripta non sunt; et forte nondum facta erat institutio confessionis, quae modo Similiter et illud Prosperi: Si sui judicesfiant, mutabunt aeterna supplicia; et illud: Facilius Deum placabunt sibi, qui aut propriis confessionibus crimen produnt, aut nescientibus aliis in se sententiam excommunicationis ferunt, ad publicam confessionem et satisfactionem referri oportet. Non enim solis sacerdotibus jus ligandi atque solvendi datum est, si cuique suo arbitrio se poena vel excommunicationis sententia ligare, et absque sacerdotali judicio seipsum Deo s ergo si publice peccasti, publice confitere te reum, et emenda. Si vero occulte deliquisti, etiam sic non taceas, nec tamen dico ut publices. Taciturnitas enim peccati ex superbia nascitur cordis. Ideo enim peccatum suum quis celat, ne reputetur foris qualem se jam divino
Abbreviated transcription (Latin):
płibtestimoĩis ꝑspicuum
fiat ⁊ indubitabiłr constat
pcc̃m. primum deo deinde sa¬
cerdoti ẽẽ confitendum ⁊ si ip̃e
alitui si tp̃s hãt sac̾doti ñ cõ¬
fitĩ s qr sufficit ubi crimen
occultum ẽ soli deo ꝑ sacerdotẽ
dicẽ ⁊ semel nec oportet publi¬
cari coram multis ꝙ occultum
ẽ ꝙ notauit dicens. Non tibi
dico ut te ꝓdas in publicum
sicut enim puplica nora pu¬
blico eget remedio. ita occulta
secreta confessione ⁊ occulta
satiffactione purgatur necne¬
cesse ẽ ut ꝙ sac̾doti semel confe¬
ssi sumus it̾m confiteamur
s lingua cordis non carms a¬
p̃uerũ iudicẽ idiugit̃ confi¬
cies ⁊ proeis depreceris citius
illa delebis.si uc oblucaris
tunc eoꝵ recordab̾is no lens
qn publicabuntur ⁊ incon¬
spectu omniũ amicoꝵ ⁊ ini¬

Expanded text:
pluribus testimoniis perspicuum fiat et indubitabiliter constet peccata primum Deo, deinde sacerdoti esse confitenda, et, si ipse alicui, si tempus habeat, sacerdoti non confiteri; sed quia sufficit ubi crimen occultum est, soli Deo per sacerdotem dicere, et semel. Nec oportet publicari coram multis, quod occultum est. Quod notavit dicens: Non tibi dico ut te prodas in publicum. Sicut enim publica noxa publico eget remedio, ita et occulta secreta confessione et occulta satisfactione purgatur. Nec necesse est ut quod sacerdoti semel confessi sumus, iterum confiteamur; sed lingua cordis, non carnis, apud verum judicem id jugiter confipro eis depreceris, citius illa delebis. Si vero obliviscaris, tunc eorum recordaberis nolens, quando publicabuntur, et in conspectu omnium amicorum et ini
Abbreviated transcription (Latin):
nulla sit accidentium diuer¬
sitas nulla penitus mutabi¬
litas s ꝑfecta simplicitas o
quantum possumus sine q̃li¬
tate bonum sine quantitate
magnum sineindi gentia cre¬
atorem sine situ presidentez
sine bĩtu oĩa continentem.
sine. loco ubiq totum sine
tempore sempit̾num sine ul¬
la sui mutatione mutabilia
facientem nicħq fac pacien¬
tem quisquis deumita cogi¬
re.quid sit pie tñ caueat qnͣ¬
tum põt aliquid de illo senti¬
re ꝙ nõ sit. Ecce subtiłr si in¬
tendas dehus atq preclictis
aꝑitur illa preclicam̃ta ar¬
tis dialeti ce dei nature mini¬
me conuenire que nullis su¬
biecta ẽ accident ho¬

Expanded text:
nulla sit accidentium diversitas nullaque penitus mutabilitas, sed perfecta simplicitas; oquantum possumus, sine qualitate bonum, sine quantitate magnum, sine indigentia Creatorem, sine situ praesidentem, sine habitu omnia continentem, sine loco ubique totum, sine tempore sempiternum, sine ulla sui mutatione mutabilia facientem nihilque patientem. Quisquis Deum ita cogire quid sit; pie tamen caveri quantum potest, aliquid de illo sentire quod non sit. Ecce si subtiliter intendas, ex his atque praedictis aperitur illa praedicamenta artis dialecticae Dei naturae minime convenire, quae nullis subjecta est accidentib
Abbreviated transcription (Latin):
olet queri utrum aliquid õs.¬
de deo cognoscat aliquis mag̾.
mĩtus ut petrus ꝙ nõ cogͦscat a¬
liꝗs minꝰ mͣitus ut linus płĩb
spectantia om̃s ꝯmunit̾ electi co¬
gnoscunt s diffẽnt᷑. Nicheni
in deo noscihile maius dignius
q ur qm eum intellige̾ t̾rimu
⁊ unum hoc aũt om̃s tunc ꝑ spe¬
ciem cognoscent ũ sequitur
nens meignitum alicui batoꝵ
pares sint sicut o sis inclari¬
tate cognitõis differunt de hoc
dignitates. s ubi deus erit oĩa ĩ
pitis ominum erit perumcu¬
lum claritatis. Exhus datur
intelligi ꝙ pargaudium õs hẽ¬
bunt.⁊ si disparem cognitionis
claritatem qr ꝑcaritatem que ĩ
singlis erit ꝑfecta ita quisq ẽ
gaudebit de bono alt̾ĩus quałr
gaudẽt sunse ip̃o hrẽt. S si par
erit cunctoꝵ gaudium in det᷑
ꝙ par sit om̃ĩum b̾atitudo qd̾
constat omnio ẽẽ nõ ad ꝙ dici
par gaudium ut ⁊̃ eẽt par co
gnitio. s qr hoc ñ erit ñ faciet
paritas gaudii paritatem bea¬

Expanded text:
 quaeri utrum aliquid de Deo cognoscat aliquis magis meritus, ut Petrus, quod non cognoscat aliquis minus meritus, ut Linus. Pluribus spectantia omnes communiter electi cognoscant, sed differenter. Nihil enim in Deo noscibile majus digniusque videtur, quam eum intelligere trinum et unum. Hoc autem omnes tunc per speciem cognoscent. Unde sequitur nens incognitum alicui beatorpares sint, sicut in claritate cognitionis differunt. De hoc dignitates: sed ubi Deus erit omnia inpitis omnium erit per vinculum charitatis. Ex his datur intelligi quod par gaudium omnes habebunt, etsi disparem cognitionis claritatem, quia per charitatem quae in singulis erit perfecta, tantum quisque gaudebit de bono alterius, quantum gauderet si in seipso haberet. Sed si par erit cunctorum gaudium, videtur quod par sit omnium beatitudo; quod constat omnino non esse. Ad quod dici par gaudium, ut etiam par esset cognitio: sed quia hoc non erit, non faciet paritas gaudii paritatem bea
Abbreviated transcription (Latin):
⁊. nõim nũo elu¬
d̾et ut nõ sub¬
sistente c̃ã unĩ¬
triplex nuncu¬
patio obtirẽt
sub falsitate
nominum im¬
ionem ⁊ pater
edocentes non
sub̃am patris
⁊ filii diu̾sitate
dissimilis eẽn¬
ut sint quidem

Expanded text:
 nominum numero eluderet: ut non subsistente causa uniutriplex nuncupatio obtineret sub falsitate nominum unionem, et Pater edocentes, non substantiam Patris et Filii diversitate dissimilis essenUt sint quidem
Abbreviated transcription (Latin):
sistens exduab sub̃iis .s. aĩa
⁊ carne.nõ quantum ad natu¬
ram diumnitatis ñ ẽ ip̃e prede¬
stinatus. ñs ergo quantum ĩ
ea.uł ea subsistit predestinatus
c̃. s in quantum subsistit ĩ aliis

Expanded text:
a et carne. Nam quantum ad naturam divinitatis, non est ipse praedestinatus. Non ergo in quantum in ea vel ea subsistit, praedestinatus est; sed in quantum subsistit in aliis
Abbreviated transcription (Latin):
sit hoĩem. ⁊ hõ assumptus ẽ a
deo/ unde. au̾s. dicit in li. de.
tri. talis fuit illa susceptio q̃
hoĩem faceret deum. ⁊ d̾m hoĩe.
uariatur aũt intelligentia.cũ

Expanded text:
sit hominem, et homo assumptus est a Deo. Unde Augustinus dicit in libro de Trinitate: Talis fuit illa susceptio, quae hominem faceret Deum, et Deum hominem. Variatur autem intelligentia cum
Abbreviated transcription (Latin):
caritas ẽ fons ꝓprius ⁊ singła¬
ris bonoꝵ cui non cõicat ali¬
enus aliem sunt õs qui audi¬
turi sunt nõ nou uos. de hoc
fonte scriptura ait fons aq̃i
aũt aliem sũt qui auditu¬
hiic fonti ꝯmunicant dã¬
pnandi. Item. au̾g. aus sr̃¬
tas securus esto ncħ mali ꝓce¬

Expanded text:
aritas est fons proprius et singularis bonorum, cui non communicat alienus. Alieni sunt omnes qui audituri sunt: Non novi vos . De hoc fonte Scriptura ait, Prov. 5: autem alieni sunt qui audituhuic fonti communicant damnandi. Item Augustas, securus esto; nihil mali proce
Abbreviated transcription (Latin):
rus uenit ⁊ uenturus recedit
In hus uirtutib sine quibus
aduitam nõ ꝑuenitur in ele¬
ctoꝵ suoꝵ cordib ꝑmanet.
In hus uõ ꝑ quas sc̃itatis uir¬
tus ostenditur ut in exhibi¬
tione miraculoꝵ aliqñ ad ẽ¬

Expanded text:
rus venit, et venturus recedit. In his virtutibus sine quibus ad vitam non pervenitur, in electorum suorum cordibus permanet. In his vero per quas sanctitatis virtus ostenditur, ut in exhibitione miraculorum, aliquando ade
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs uõ quam diu mortale cor
gestauerint ꝑtim semꝑ mane¬
at ꝑtim rediturus secedat ec¬
pus ut ⁊ alus ꝑ miraculoꝵ
signa quales sint intus efful¬

Expanded text:
s vero, quamdiu mortale corpus gestaverint, partim semper maneat, partim rediturus secedatpus, ut etiam aliis per miraculorum signa quales sint intus, efful
Abbreviated transcription (Latin):
ficta caritas ẽ que in adu̾sita¬
te deserit hec mnuere uideret̃
qd̃ caritas semel hĩta non a¬
mittatur. Ideo quidam in p̃¬
taxatam prosiliunt audaci¬
am dicentes caritatem adãp¬
nandis nõ hr̃i neca quoqua¬
bĩtam posse amitti quos rõ¬
ño uincit ⁊ auctoritas quidã
enim ad tp̃c sunt hom qui p̃¬
ea fiũnt mali ⁊ exͦ. unde quo¬
rundam noĩa xp̃c dicit scrip¬
ta ẽẽ in libro inte qui tamẽ p̾¬
ea abierunt retro s scripura

Expanded text:
Ficta charitas est, quae in adversitate deserit. Haec innuere videntur quod charitas semel habita non amittatur. Ideo quidam in praetaxatam prosilierunt audaciam, dicentes charitatem a damnandis non haberi, nec a quoquam habitam posse amitti; quos ratio vincit et auctoritas. Quidam enim ad tempus sunt boni, qui postea fiunt maliet e converso. Unde quorumdam nomina Christus dicit scripta in libro vitae, qui tamen postea abierunt retro
Abbreviated transcription (Latin):
iohis. unctio muisibilis cari¬
tas ẽ que inquocumq fuit
radix illi erit que ardente sole
aresc̾e nõ põt. Nutritur calo¬
re solis non arescit. Item beda
ciale filii dei agnoscendisig¬
num fu̾it ꝙ suꝑ eum descen¬
derit ⁊ manserit spiritus ꝗd¬

Expanded text:
ine: Unctio invisibilis charitas est, quae in quocumque fuerit, radix illi erit; quae ardente sole arescere non potest; nutritur calore solis, non arescit. Item, Beda ciale Filii Dei agnoscendi signum fuerit, quod super eum descenderit et manserit Spiritus, cu
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ps. u̾o est non qd̾ possit oĩa
facere. s qr põt efficere ꝗcꝗd iuuilt.
ita ut nil ualeat uoluntati eius¬
resistẽ quin cõpleatur. aut aliqͦ
mõ impedire candẽ. Ideo hunc¬
re nõ posse. dicente ꝓpha. oĩa q̃¬

Expanded text:
it omnia facere, sed quia potest efficere quicquid vult, ita ut nihil valeat ejus voluntati resistere quin compleatur, aut aliquo modo impedire eamdem. Joanre non posse; dicente Pro
Abbreviated transcription (Latin):
nõ clicitur ore confessus fu̾it
s comu̾sus in gemu̾it un de
datur atelligi ꝙ ⁊̃ ore tacen¬
teueniam interdum conseq¬
tuͣr. huic ⁊̃ leprosi illi quib
ex quo insinuatur ꝙ añ q̃m
mundamur laçarus. ⁊̃ nõ prĩ
demonum̃to ẽ eclutus ⁊ post
a dño suscitatus. s intus sus¬
citatus preciir foras muus
ut ostende̾tur suscitatio aĩe p̃¬
cet̾e confessionem. Nemo .fi.
quia amortuo uelud ille qui
non ẽ perit consissio. nullus
ergo confitecur nisi resuscita¬
tus. Nemo u̾o resuscitaturi
nisi qui apcc̃o solintur. quia
pec̾m mors aĩe c̃ que ut ẽ inta
corporis ita eius uita deus est

Expanded text:
Non dicitur ore confessus fuerit, sed conversus ingemuerit. Unde datur intelligi quod etiam ore tacente veniam interdum consequimur. Hinc etiam leprosi illi quibusEx quo insinuatur quod anteqmundamur. Lazarus etiam non prius de monumento est eductus, et post a Domino suscitatus; sed intus suscitatus, prodiit foras vivus, ut ostenderetur suscitatio animae praecedere confessionem. Nemo enim us, quia a mortuo, velut qui non est, perit confessio. Nullus ergo confitetur, nisi resuscitatus. Nemo autem suscitatur, nisi qui a peccato solvitur, quia peccatum mors animae est, quae ut est vita corporis, ita
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ uidebatur hoc qĩ nomen infla¬
toĩs ⁊ tumoris. unde humana
ꝯscĩa ad deum ꝓrigore ⁊ crudeli¬
tate accede metuit. Ido scͥptura
temꝑauit ẜmonem suũ. sp̃m bo¬
num noĩans. ne crudelis puta¬
retur qui mitis erat. nõ qd pat̃
solus sit potẽs. ł mag̃ potẽs. ⁊ filiꝰ
solus sapiens uel magis sapiẽs
magis bonus. Una ẽ ergo potẽ¬
tia. sap̃ia. bonagnitas trium. si¬
cut una eẽntia. Ideoq sicut dr̃

Expanded text:
 videbatur hoc quasi nomen inflationis et tumoris. Unde humana conscientia ad Deum pro rigore et crudelitate accedere metuit. Ideoque Scriptura temperavit sermonem suum, Spiritum bonum nominans, ne crudelis putaretur qui mitis erat; non quod Pater solus sit potens vel magis potens, et Filius solus sapiens vel magis sapiens, magis bonus. Una est ergo potentia, sapientia, bonitas trium, sicut una essentia. Ideoque sicut dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
hoc aũt oppor̃ ita. si nõ peccarẽt
nõ morerẽtur. s nõ pecrarẽt si
nõ comedent. Pot̾ant igitur
sine alimonia uiue̾. Ceteꝵ sic̃
supra diximus ñ solum pecea¬
rẽt si de ligno uetito ed̾ent. s ⁊̃
si ꝯcessis nõ ut̾entur. qr sicut eiꝰ
erat p̾̃ceptum nõ illoligno ue¬

Expanded text:
hoc autem opponitur: Si non peccarent, non morerentur; sed non peccarent si non comederent; poterant igitur sine alimonia vivere. Caeterum, sicut supra diximus, non solum peccarent si de ligno vetito ederent, sed etiam si concessis non uterentur; quia sicut erat eis praeceptum non illo ligno u
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ parẽtum filios nascituos
eadẽ lege qua ⁊ nũc natiuitatẽ
huanam cernimus: stature in¬
crem̃tum inm̃broꝵ usũ recep¬
turos. ut in illis expectaretur
etas adambulandũ ⁊ loq̃ndũ
sicut mõ innobis. qd̃ utiq nõ
ẽẽt intio deputandũ. s ꝯditõi

Expanded text:
imorum parentum filios nascituros eadem lege, qua et nunc nativitatem ordinatam cernimus, staturae incrementum, et membrorum usum recepturos, ut in illis exspectaretur aetas ad ambulandum, et loquendum, sicut modo in nobis. Quod utique non esset vitio deputandum, sed conditioni
Abbreviated transcription (Latin):
uõ ẽsplendor et̾ne lucis salua¬
tor ergo nr̃ splendorclaritatiᷤᷤ
ẽsplendor aũt nõ semel nasci¬
tur ⁊ desuit s quociens ortuz
fu̾it lumen exquorsplendor o¬
ritur tociens ⁊ oritur splendor
claritatis sic ergo saluator sẽp
ut quidam male legunt gene¬
rauit hiis u̾bis apte ostendit
quod sane clici posse ⁊ deb̾e filiꝰ
semꝑ nascitur ꝙ uidetur con¬
tͣrium illi u̾bo gregorii p̾misso

Expanded text:
 splendor aeternae lucis; Salvator ergo noster splendor est claritatis. Splendor autem non semel nascitur et desinit, sed quoties ortum fuerit lumen ex quo splendor oritur, toties oritur etiam splendor claritatis; sic ergo Salvator semper ut quidam male legunt, generavit. His verbis aperte ostendit Origenes sane dici posse et debere: Filius semper nascitur; quod videtur contrariu
Abbreviated transcription (Latin):
ludam tñ de ingemo suo p̃¬
sum̃tes dñt illam genãtõe
posse in telligi ⁊ alia huius¬
mocli in hẽntes illi auctorita¬
ti ierzi. suꝑ eccłiasten In sa¬
tris scripturis quis sepussĩe
nõ prompossibili s proda¬
fficili ponitur ut ibi gnatt̃e
mus eius enarabit s hoc nõ
dixit ieiz. ĩo qd̾ gn̾atio filu
et̾na plene intelligiul expli¬
cari possit aquoquam mor¬
talium s quia de ea aliquid
intelligiuel dici põt quidã
tñ hoc accipiunt dictum. de
debeat dici semꝑ gignitur
uel semꝑ ẽ genitus filius.
Ic queri po̾t cum gn̾atio fi¬
iu a pr̃e nec princ̾ipium ha¬
beat nec finem qr et̾na ẽ utr̃
debeat dici. filius semꝑ gign
gnetur. de hoc. gͥgͥ. suꝑ iobait
dñs iłx in eo qd̾ uirtus ⁊ sap¬
ientia dei ẽ. de pre añ tꝑ̃a na¬
tus ẽ uł potius qr nec cepit
nasci nec desut. dicamus ue¬
rius semꝑ natus nõ aũt pos¬
sumus dicere semꝑ nascitur
ut et̾nus ualeat designari

Expanded text:
amen de ingenio suo praesumentes dicunt illam generationem posse intelligi, et alia hujusmodi; inhaerentes illi auctoritati Hieron. super Ecclesiastem: In sacris Scripturis, quid saepissime non pro impossibili, sed pro difficili ponitur, ut ibi: Generationem ejus quis enarrabit? Sed hoc non dicit Hieron., ideo quo generatio Filii aeterna plene intelligi vel explicari possit a quoquam mortalium, sed quia de ea aliquid intelligi vel dici potest; quidam tamen hoc accipiunt dictum de debeat dici, semper gignitur, vel semper genitus est Filius? Hic quaeri potest, cum generatio Filii a Patre nec principium habeat nec finem, quia aeterna est, utrum debeat dici: Filius semper giggnetur? De hoc Greg. super Job aits, in eo quod uirtus et sapientia Dei est, de Patre ante tempora natus est, uel potius, quia nec cepit nasci nec desiit, dicamus uerius semper nasci. Non autem possumus dicere 'semper nascitur', ut aeternus designari
Abbreviated transcription (Latin):
ultum abillius u̾tatis ex¬
p̃ssione deuiamus quia ꝙ
ꝑ fectum s balonciendo ut
possumus excelsa dei roiona¬
mus ⁊ dñs nr̃e infrrmitaris
u̾b̾ ꝯdescendens estote uert¬

Expanded text:
tatis expressione deviamus, quia quod perfectum, sed balbutiendo ut possimus, excelsa Dei resonemus. Et Dominus nostrae infirmitatis verbis condescendens: Estote
Abbreviated transcription (Latin):
.I
.Ad illud ergo qd̃
nllã oĩo formam hũerit.qr nõ
aliqo corporeum tale existẽ põt
qd̃ nullam hãt formam. s id̾o
nõ absurde informẽ appellari
posse dm̃s. qr in cõfusione ⁊ ꝑ¬
mixtioẽ quadam subsistẽs non¬
dum pulcrã aptamq ⁊ distinc¬
tam receꝑat formã qualem mõ
cͥmimus. feã ẽ ergo illa mat̾ia ĩ
forma confusi oĩs. ante formã
dispoĩtionis. In forma ꝯfusio¬
nis prius oĩa corꝑalia. mat̾ia¬
lit̾ simul⁊ semel sũt c̾ata. post¬
modum informa dispoĩtioĩs
Usex dicb sũt ordinata. Etccab¬
solutum ẽ. qd̃ primo indiscus

Expanded text:
. Ad illud ergo quodnullam omnino formam habuerit, quia non aliquid corporeum tale existere potest quod nullam habeat formam; sed ideo non absurde informem appellari posse dicimus, quia in confusione et permixtione quadam subsistens, nondum pulchram apertamque, et distinctam receperat formam, qualem modo cernimus. Facta est ergo illa materia in forma confusionis ante formam dispositionis. In forma confusionis prius omnia corporalia materialiter simul et semel sunt creata; postmodum in forma dispositionis sex diebus sunt ordinata. Ecce absolutum est quod primo in discus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filiꝰ ⁊ sp̃s .s. Stat in hoc fine in¬
telligẽtia u̾boꝵ. ẽ filius apr̃e q
ẽ ingenitus ab ingento ꝓgen¬
es aparẽte unius abuͥuo. nõ na¬
tura diuinitatis. alia ⁊ alia. qr
ambo unũ hoc credendo. Incipe ꝓ¬
curre. ꝑsiste. ⁊ sino puenturu
scĩa tñ gratulabor ꝓfecturum.
Qui em̃ pie infinita ꝑsequitur.
sec̾tum. ⁊ archanũ in opinabilis
natiuitatis. nete inm̃gas sũmã
intelligẽtie ꝯprehende p̃sumẽs.
s intellige incõprehensiblia eẽ.
hus alusq multis euident̃ ostẽ¬
ditur nob̾ nullatenus lice̾ ma¬
iestatẽ ꝑscrutari. ius ponere po

Expanded text:
iritus sanctus. Stat in hoc fine intelligentia verborum. Est Filius a Patre, qui est unigenitus ab ingenito, progenies a parente, unus ab uno; non natura deitatis alia et alia, quia ambo unum. Hoc credendo incipe, percurre, persiste; etsi non perventurum sciam, tamen gratulabor profecturum. Qui enim pie infinita prosequitursecretum et arcanum inopinabilis nativitatis, ne le immergas, summam intelligentiae comprehendere praesumens; sed intellige incomprehensibilia esse. His aliisque multis evidenter ostenditur nobis nullatenus licere majestatem perscruta
Abbreviated transcription (Latin):
nesciũt. angłi nõ audierũt. scła
nõ tenent ꝓpħa nõ sensit apłs ñ
int̾rogauit. filius ip̃e nõ edidit.
Cesset ergo dolor querelaꝵ.non
putet hõ sua intelligẽtia geneã¬
toĩs sacram̃tum posse ꝯsequi. ab¬

Expanded text:
esciunt, angeli non audierunt, secula non tenent, propheta non sensit, apostolus non interrogavit, filius ipse non edidit. Cesset ergo dolor querelarum. Non putet homo sua intelligencia generacionis sacramentum posse consequi.
Abbreviated transcription (Latin):
dionisii ita det̃minant. dicũ¬
tur suꝑiora agmina d̾o assistẽ.
⁊ ab intimis nũquam rececłe.
nõ qualiqñ mittantur. s ꝗa
ranssimead ext̃iora ꝓdeunt.
n tũcabintimis recedũt. set
dei p̾sentie ⁊ ꝯtemplatoĩ semꝑ
assistunt. qd̾ etiã facumt qui
freq̃nter mittũtur
Quos alii

Expanded text:
Dionysii, ita determinant. Dicuntur superiora agmina Deo assistere, et ab intimis nunquam recedere; non quin aliquando mittantur, sed quia rarissime ad exteriora prodeunt; neque tunc ab intimis recedunt, sed Dei praesentiae et contemplationi semper assistunt, quod etiam faciunt qui frequenter mittuntur. 6. Quos al
Abbreviated transcription (Latin):
constet uerbũturadei incar¬
muis assumpsisse ĩ unitatẽ
ꝑsone. quidhoꝵ potius con
naturã. uł natura ꝑsonã assũ¬
pserit. ⁊ an ita ꝯuemat dici diui¬
nã naturã ẽẽ incamatã. sicut d̾s
incarnatus ⁊ u̾bum incarnatu
sane dicitur sħ inquisitio. siueĩ
quirendi rõ: iuxta sacraꝵ aucto¬
ritatũ testimonia ꝑtim ĩplicita
atq pplexa. ꝑtim uõ explicita

Expanded text:
constet Verbum Dei carmul assumpsisse in unitatem personae, quid horum potius concnaturam, vel natura personam assumpserit. Et an ita conveniat dici divinam naturam esse incarnatam, sicut Deus incarnatus, et Verbum incarnatum sane dicitur. Haec inquisitio sive quaerendi ratio, juxta sacrarum auctoritatum testimonia, partim implicita atque perplexa, partim vero explicita
Abbreviated transcription (Latin):
.i.naturã serui in suã accepit ille
cepit ꝑsonã hoĩs s natura. It̃
d̾s filius ungenitus ut carne
hoĩs aĩamq mũdaret. susceptõe
carnis aĩeq rõnalis in camatꝰ¬
is alus q plurib auctoritati¬
b euident᷑ ostenditur ñ naturã

Expanded text:
uam accepit ille cepit personam hominis, sed naturam. Item: Dei Filius unigenitus, ut carnem hominis animamque mundaret, susceptione carnis animaeque rationalis incarnatisque pluribus auctoritatibus evidenter ostenditur, non natura
Abbreviated transcription (Latin):
ed forte dices eo ip̃omaior ẽ
pr̃ filio quia denullopr̃ geni¬
tus geniut tñ equalem ad ꝙ
cito izdebo. Immo ideo non
ẽ maior p̾r filio quia equalẽ
genuit.originis enim qõ est
istaquis de quo sit equalita¬
tis. an qualis. an quantus
sit ꝙ ẽ dicere ad originemꝑ
tinet qo: qua quentur quis
de quosit s ad equalitatemi
uõ illa qua quentur. qualis
aut quantus quis sit hec cuz
dicitur filius a pr̃e genituso
stenditur in equalitas sub̾e:
s ordo nature. non quo alter
non scd̾mhoc alia ꝑsona alii
equalis t̃ mequalis dicitur
ecce equalitas trinitatis. eti
una eademq sub̃a. quantum
br potuimus demonstrata ẽ
insuꝑiorib qualit̾.s. aliqua¬

Expanded text:
ed forte dicis: Eo ipso Pater est major Filio, quia de nullo genitus, genuit tamen aequalem. Ad quod cito respondebo: Imo ideo non est Pater major Filio, quia aequalem sibi genuit. Originis enim quaestio ista est, quis de quo sit, aequalitatis autem, qualis aut quantus sit, quod est dicere: Ad originem pertinet quaestio qua quaeritur quis de quo sit; ad aequalitatem vero illa qua quaeritur quis aut quantus quis sit. Nec cum dicitur Filius a Patre genitus, ostenditur inaequalitas substantiae, sed ordo naturae, non quo alter non secundum hoc alia persona alii aequalis vel inaequalis dicitur. Ecce aequalitas Trinitatis et una eademque substantia, quantum breviter potuimus, demonstrata est in superioribus; qualiter sci
Abbreviated transcription (Latin):
qr ꝑ pcc̃m illico ut peceat hõ fit
in hoĩe illa corruptio que tñ fit
d̾o auctore. illa eñ pena siue paᷤ¬
sio que ẽ bom corruptio. ad̃o ẽ.
Illius tñ ut sic dicã mat̾ia ⁊ cã

Expanded text:
r peccatum, illico ut peccat homo, fit in homine illa corruptio, quae tamen fit Deo auctore. Illa enim poena sive passio, quae est boni corruptio, a Deo est. Illius tamen, ut sic dicam, materia et causa
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ⁊ ꝑfecti quodam mõ. aliouͦ
inꝑfecti. Beati u̾o non fuerunt
usq ad ꝯfirmatoẽm. nisi beatitr¬
doaccipiatur ut iã dictumẽ ille
status in nocẽtie ⁊ bonitatis in
quo ꝯditi sũt

Expanded text:
tes, et perfecti quodammodo, alio vero modo imperfecti. Beati vero non fuerunt usque ad confirmationem, nisi beatitudo accipiatur, ut jam dictum est, ille status innocentiae et bonitatis in quo conditi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eucharistius pp̃. ait. ał̾r le
rentib sponsetur ⁊ legibus
dotetur ⁊ a sac̾dote ut ẽ mos
bñdicatur ⁊ aparam̃phis
custodiat᷑ ac sollempnit̾ ac¬

Expanded text:
 Evaristus papa ait: Aliter legrentibus sponsetur, et legibus dotetur, et a sacerdote ut mos est benedicatur, et a paranymphis custodiatur ac solemniter ac
Abbreviated transcription (Latin):
sineilł ñ ht̃ decorem ⁊ honesta¬
tẽ debitam in huiꝰ.N. sacram̃¬
ti celebratr̃e sicut in alus q̃¬
dam sunt ꝑtinentia ad sub¬
stantiã sacram̃ti ut consen¬
sus depresenti qui solus suf
lempnitatẽ sa cram̃tiut parẽ¬
sacram̃ti.sine hus gͦ ñ qĩ le¬
ul fornicatores ꝯuenuĩt ũ illi

Expanded text:
s non habet decorem et honestatem debitam. In hujus enim sacramenti celebratione, sicut in aliis, quaedam sunt pertinentia ad substantiam sacramenti, ut consensus de praesenti, qui solus sufflemnitatem sacramenti, ut parensacramenti. Sine his ergo non quasi level fornicatores conveniunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
de presenti ꝑ u̾ba exp̃ssus ꝯui¬
probari testib contractus ꝗ
mocculto ẽ factus. ꝙ sup̃i ꝗ ĩ
occulto sibi consenserunt eũ
uoluntas gͥ u̾b exp̾ssa in cccł¬
toad ħ suffragatur ut fiatꝯ
ssa suffragatur ut sanciet ⁊¬
roboret ac lib̾um fiat eccłie
de her imdicare si expedient.
de q̃ re sit consensus ille an
de carnali copula an de co¬
hĩtatrẽ ã de alio

Expanded text:
de praesenti per verba expressus, conjuprobari testibus contractus, qui in occulto est factus. Quod si ipsi qui in occulto sibi consenserunt, eumVoluntas ergo verbis expressa in occulto ad hoc suffragatur, ut fiat ssa suffragatur ut sanciat et roboret, ac liberum sit Ecclesiae de hoc judicare si expedierit. 3. De qua re sit consensus ille: An de carnali copula, an de cohabitatione, an de alio
Abbreviated transcription (Latin):
are ulu. ꝙ leges tradunt.
Si quis tartis diumnis scrip¬
turis iurau̾i̾t mulieri se ea
decłit sit illi legittiã uxor qͣm¬
ius nulla dos nulla alia scrip¬
S hic ostendit᷑ ꝗd fi̾ uł eẽ¬

Expanded text:
are illud quod leges tradunt: Si quis tactis divinis Scripturis juraverit mulieri se eam dederit, sit illi legitima uxor, quamvis nulla dos, nulla alia scripd hic ostenditur quid fieri ve
Abbreviated transcription (Latin):
suspensa cousq maltũ porra¬
gebãtur quousq nũc sũmitaᷤ
corporee nature ꝓtingit. ⁊ sicũ
quibdã uidetur ultra locum fir¬
mam̃ti extendebatur illa molẽ.
que mninfĩori ꝑte spissioratq
grossior erat. In supiori u̾orari¬
or ⁊ leuior ⁊ subtilior existebat.
de qua rariori sub̃a putãt ꝗda
fuisseaquas. que supra firma¬
mũdi in principio. priusquã
ecipent formã uł dispositoẽ.
Ostenso qualis fui̾t mundi fa¬
cies in ip̃o primordio incipit
psequi oꝑm sex dieꝵ distinc

Expanded text:
spensa, eousque in altum porrigebantur, quousque nunc summitas corporeae naturae pertingit. Et sicut quibusdam videtur, ultra locum firmamenti extendebatur illa moles, quae in inferiori parte spissior atque grossior erat, in superiori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmaacies in principio, priusquam reciperet formam vel dispositionem. 7. Ostenso qualis fuit mundi facies in ipso primordio, incipit prosequi operum sex dierum distinc
Abbreviated transcription (Latin):
uc supẽ ꝙ sodo pponebatur expli¬
care ubi .s. illa mat̾ia substit̾it.
⁊ quantũ maltitudine porra¬
gebatur. ad qd̃ nch̾ temẽ. asse¬
rentes dm̃s ꝙ illa prima reꝵ oĩ¬
um moles. qñ creata ẽ ibidẽ. ad
ẽẽ uidetur ꝓdiisse. ubi nẽ foĩna¬
ta ꝯsistit. eratq t̾renum hoc ele¬

Expanded text:
 secundo proponebatur explicare, ubi scilicet illa materia substiterit, et quantum in altitudine porrigebatur. Ad quod nihil temere asserentes, dicimus quod illa prima rerum omnium moles quando creata est, ibidem ad esse videtur prodiisse, ubi nunc formata subsistit. Eratque terreum hoc ele
Abbreviated transcription (Latin):
minaria ⁊ malus a qui ĩabͣl
bꝓpagatione traducta ẽ. nõ in¬
merito inden põt. inabraham
pecc̃o subiacuisse.cunus unnu̾sa
caro pecc̃o subiacebat. Ande q̃ri
solet quare lein dicatur decimatꝰ
in abraham.⁊ nõ xp̃s cum in lñ¬
bis abrahe ut̾q fu̾it scd̃m ma¬
tus ẽ .i. cum decimas dedit mele
atum dicit leui in abraham tã¬
quam inmat̾iali cã. Quia ea
decimnat d̾e sicut abraham̃ mi¬
nor melchicedech ostenditur cͣ
ꝑsonałr decimas soluit. Ita ⁊
cupiscentiam camis descendit.
xp̃s aũt non ẽ decimatus: quia
ucet ĩbi fu̾it scd̃m carnem non
peccauerunt. sic abraham dan¬
te decimas qui inlumbis eiꝰ erãt
decimati sunt. s hoc non conseq¬
tur inxp̃o̾licet in lumbis ade. ⁊
abrahe fu̾it. sed̾m quia nõ scd̾
concupiscentiã carnis inde des¬
cendit

Expanded text:
Maria et in aliis a quibus propagatione traducta est, non immerito videri potest in Abraham peccato subjacuisse, cujus universa caro peccato subjacebat. Unde quaeri solet quare Levi decimatus dicatur in Abraham et non Christus, cum in lumbis Abrahae uterque fuerit secundum matus est, id est decimas dedit Melchatum dicit in Abraham tanquam in materiali causa ; quia ea decimatione, sicut Abraham minor Melchisedech ostenditur, cui personaliter decimas solvit, ita et concupiscentiam carnis descendit. Christus autem non est decimatus; quia licet ibi fuerit secundum carnem, nonpeccaverunt; sic Abraham dante decimas, qui in lumbis illius erant, decimati sunt. » Sed hoc non sequitur in Christo, licet in lumbis Adae et Abrahae fuerit, quia non secundum concupiscentiam carnis inde descendit
Abbreviated transcription (Latin):
presẽtia fuint. p̃cognouit eni
ds abet̃no quosdam futuros ma
ligẽdum ẽ ea includi in illa ge¬
neralitate locutoĩs quadicit a¬
nisi insanus dixĩt mala eẽ ĩ deo
Illa eñi eẽ in deo intelliguntur
ip̃o uł ꝑ ip̃m sũt nisi boã. Ita er¬
go nec in ip̃o sũt nisi boã. Nongͦ
mala indeo sũt.

Expanded text:
praesentia fuerint. Praecognovit enim Deus ab aeterno quosdam futuros malligendum est, ea includi in illa generalitate locutionis, qua dicit Anisi insanus, dixerit mala esse in Deo? Illa enim esse in Deo intelliguntur,ipso vel per ipsum sunt nisi bona. Ita ergo nec in ipso sunt, nisi bona: Non ergo mala in Deo sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
signa erant. s tñ ⁊ sacram̃ta
licet munus ꝓprie nscrip¬
turis sepe uocantur or signa
erant rei sacre ꝙͣ utiq nõ pre¬
gis dicit que tm significan¬
di grã uł inbonuᷤ instituta i¬
int. de cã institutionis sa

Expanded text:
signa erant, sed tamen et sacramenta, licet minus proprie in Scripturis saepe vocantur, quia signa erant rei sacrae quam utique praegis dicit, quae tantum significandi gratia, vel in onus instituta sunt. 3. De causa institutionis sa
Abbreviated transcription (Latin):
iħi. qr dixerunt. s neq si spẽ
sc̃s ẽ. audiuimus. It̾m bapti¬
çabantur. immo uez bap̃a ac¬
cipiebant. Illi uõ qui spem
ti fu̾nt s impositione manu¬
um ab apłis suꝑ eos facta spi¬
ritum sc̃m recepunt alu uero
qui non ita ẽdebant bap̃atist̃¬

Expanded text:
erunt: Sed neque si Spiritus sanctus est audivimus, iterum baptizabantur, imo verum Baptisma accipiebant. Illi vero qui spem ti fuerunt, sed impositione manuum ab apostolis super eos facta, Spiritum sanctum receperunt. Alii vero qui non ita credebant. bapti
Abbreviated transcription (Latin):
cum bap̃ma iohe accepunt
ex iudeis uł gentib putaret
aquam sine sp̃u sc̃õ ad salu¬
tem posse sufficere de hoc q̃i¬

Expanded text:
e acceperunt, ex Judaeis vel gentibus putaret aquam sine Spiritu sancto ad salutem posse sufficere. De hoc eti
Abbreviated transcription (Latin):
um ẽ ac uerus ⁊ precipuus
cultus cuins ẽ si ergo colat
mens hoĩs deum cunus ab eo
capax fc̃a ẽ. ⁊ cinus ẽẽ particepᷤ
pr̃t: sapiens ip̃a fit.⁊ no sua i¬
luce s summe illius lucis ꝑti¬
cipatõnesapiens fit. Istagͦ hoĩs
partipatione sui sapiens ẽ si¬
cut mens partipatione dei i
sic etiam dicitur iusticia dei
non solum illa qua ip̃e iustꝰ
ẽ s etiam illa ꝙͣ dat hõi cum
ustificat impium

Expanded text:
um est, ac verus et praecipuus cultus ejus est. Si ergo colat mens hominis Deum cujus ab eo capax facta est, et cujus esse particeps potest, sapiens ita fit, et non sua luce, sed summae illius lucis participatione sapiens fit. Ista ergo homparticipatione sui sapiens est, sicut mens participatione Dei. Sic etiam dicitur justitia Dei non solum illa qua ipse justus est, sed etiam illa quam dat homini cum justificat impium
Abbreviated transcription (Latin):
tominus timemus iste timor
nõ negat timorem ẽẽ in cari¬
nõ possiͣt dici deseruili qr uti
ip̃e supra dixit seruilis tior
ño remanet uemente caritare
ner intrat caritas niñ prius
ille timor exeat. nec millo ti¬
more aliquis crechit in deuo
si credit deo ns bene facit ⁊̃¬
si bonum ẽ qd̃ facit nõ ẽ ergo
timor ille incaritate etiam¬
qui caritatem h̃t licet non
ꝑfectam ⁊ in deum creclit et
non ẽ timor ille quem in ca¬
ritate in cohata fore conces¬
sit ⁊ quem crescente caritate
decrescere dixit s ille timor
ẽ micialis quem nõ negat
ẽẽ in caritate nisi ꝑ fc̃a sit.

Expanded text:
to minus timemus. Iste timor to minus timemus. Iste timor ubi non negat timorem esse in charinon posset dici de servili, quia, ut ipse supra dixit, servilis timor non remanet veniente charitate, nec intrat charitas nisi prius ille timor exeat; nec in illo timore aliquis credit in Deum, etsi credat Deo; nec bene facit, etiamsi bonum est quod facit. Non est ergo timor ille in charitate etiamqui charitatem habet, licet non perfectam, et in Deum credit, et non est timor ille, quem in charitate inchoata fore concessit, et quem crescente charitate decrescere dixit; sed ille est timor initialis, quem non negat esse in charitate, nisi perfecta sit. 9.
Abbreviated transcription (Latin):
ibi ꝙ titillat m̃tẽ. qd̾ pungat
qd̃ stimulat. stinuilat ille tĩor
s intrat caritas que sanat ꝙ
uulnerat timor. timor castus
facit securitatem inanimo.
cit quo timet aĩa ne dampne¬
tur ista de timore quo timet
amma ne deseratur ille ẽ timõ
quem caritas excludit. Ille ẽ
timor qui ꝑmanet inscłm se¬
culi. Ecce in hus u̾bis p̾dcis
aꝑte ostendit au̾g. quis sic
timor castus ⁊ qui seruilis et
quałr differant m quib etiã
mitialem timorem significa¬
uit qui nec er toto ẽ seruilis:
nec ex toto castus s tanq̃m
medius aliquid deseruili ⁊ a¬
liquid de casto ht̃ timore au̾s
facit enim seruire partim ti¬
more pene partim amore iu¬
sticie ꝑ quem timemus puni¬
ri ⁊ timemus offende̾. iste ti¬
mor ẽ ĩñ cohataicaritate nõ ĩ
inꝑfecta ⁊ qͣntum crestit cari¬
tas t̾m de crescit iste timor qñ¬
tum ad metum pene .i. quan¬
tum ad id ꝙ facit timere penĩa
⁊ quantum ad torm̃tum ꝯscĩe
Nam quanto diligimus tan¬

Expanded text:
ibi quod titillet mentem, quod pungat, quod stimulet. Stimulat ille timor, sed intrat charitas quae sanat quod vulnerat timor. Timor castus facit securitatem in animo.cit, quo timet anima ne damnetur; ista de timore quo timet anima ne deseratur. Ille est timor quem charitas excludit, ille est timor qui permanet in seculum seculi. Ecce in his verbis praedictis aperte ostendit August. quis sit timor castus, et quis servilis, et qualiter differant. In quibus etiam initialem timorem significavit; qui nec ex toto est servilis, nec ex toto castus, sed tanquam medius aliquid de servili, et aliquid de casto timore habet; facit enim servire partim timore poenae, partim amore justitiae per quem timemus puniri, et timemus offendere. Iste timor est in inchoata charitate, non in perfecta: et quantum crescit charitas, tantum decrescit iste timor, quantum ad metum poenae, id est, quantum ad id quod facit timere poenam, et quantum ad tormentum conscientiae. Nam quanto magis diligimus, tan