comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cium docendo non descendendo ue¬
&oprium ẽ suꝑboꝵ leta semꝑ
appetere & tristia deuitare: iux¬
ta illud. Cor stultoꝵ ubi leticia. Uñ
& monachus qui duos iã suꝑbiȩ gra¬
dus descendit dũ ꝑcunositatem ad
amimi leuitatem deuenit: cũ gau¬
dium qͦd semꝑ appetit frequenti
iudet interpolar tristicia. quã de
bonis alterius contrahit: impatiẽs
suȩ humiliationis. fugit ad consili¬
um falsȩ consoladionis. Ex illa de¬
niq parte qua sua sibi uuilitas & alie¬
na excellentia monstratur restringit
curiositatem. ut totum se tͣnsferat
incontrariam pardem: quatimus in
quo ipse uidetur p̃cellere curiosius
notet. in quo alter p̃cellit semꝑ dissi¬
mulet: ut dum deuitat qͦd triste
putatur leticia continuetur. Sisꝑfit.
ut quẽ sibi uicissim uendicabant
gaudium & tristicia: sola possidere
incipiat in epta leticia. In hac autẽ
dem tercium tͥ gradum constituo:
accipe quib eam signis uł inte de¬

Expanded text:
rtium docendo, non descendendo vertium docendo, non descendendo veProprium est superborum, laeta semper appetere, et tristia devitare, juxta illud: Cor stultorum ubi laetitia . Unde et monachus, qui duos jam superbiae gradus descendit, dum per curiositatem ad animi levitatem devenit, cum gaudium quod semper appetit, frequenti videt interpolari tristitia, quam de bonis alterius contrahit, impatiens suae humiliationis, fugit ad consilium falsae consolationis. Ex illa denique parte, qua sibi sua vilitas, et aliena excellentia monstratur, restringit curiositatem, ut totum se transferat in contrariam partem: quatenus in quo ipse videtur praecellere curiosius notet; in quo alter praecellit, semper dissimulet: ut dum devitat quod triste putatur, laetitia continuetur. Sicque fit ut quem sibi vicissim vindicabant gaudium et tristitia, sola possidere incipiat inepta laetitia. In hac autem, in qua tertium tibi gradum constituto, accipe quibus eam signis vel in te de
Abbreviated transcription (Latin):
onachus enim qui sui mi.¬
negligens. alios curiose cutũ¬
spicit: dum quosdam suspicit su¬
ꝑiores. quosdam despicit inferiort.
& in aliis quidẽ uidet qͦd inuidr.
in aliis qͦd irridet: inde fit ut ꝓmo
bilitate ocłorum lecugatus animꝰ
nulla utiq sui cura aggrauatus.
mͦ ꝑ suꝑbiam ad alta se erigat: mͦ
ꝑ inuidiam inima demergat. Nc̃
ꝑ inuidiam nequiter tabescit nunc
ꝓ excellentia puenliter hilarescit.
In altero neqͣm. in altero uanus. in
utroq suꝑb existit quia & quod
suꝑari se dolet. ⁊ qͦd suꝑare se gau¬
det: amor ꝓpriȩ excellentiȩ fac̃. has
autem anmi uicissitudines nũc
pauca ⁊ mordatia. nunc multa &
inania. nc̃ risu. nc̃ luc̾tu. plena. sẽꝑ
uͦ inationabilia indicant uerba.
Comꝑa si uis hos duos primos su¬
ꝑbiȩ gradus summis duob humi-¬
litatis: & uide si non in ultimo cu¬
rositas. inpenultimo leuitas cohi¬
betur. Idipsum in cet̾is reꝑies: si al¬
cerutrum comparent᷑ S iam adt̾¬

Expanded text:
onachus enim, qui sui negligens, alios curiose circumspicit, dum quosdam suspicit superiores, quosdam despicit inferiores: et in aliis quidem videt quod invidet, in aliis quod irridet. Inde fit ut pro mobilitate oculorum levigatus animus, nulla utique sui cura aggravatus, modo per superbiam ad alta se erigat, modo per invidiam in ima demergat: nunc per invidiam nequiter tabescit, nunc per excellentiam pueriliter hilarescit. In altero nequam, in altero vanus, in utroque superbus existit: quia et quod superari se dolet, et quod superare se gaudet, amor propriae excellentiae facit. Has autem animi vicissitudines nunc pauca et mordacia, nunc multa et inania; nunc risu, nunc luctu plena, semper vero irrationabilia indicant verba. Compara, si vis, hos duos primos superbiae gradus supremis duobus humilitatis: et vide si non in ultimo curiositas, in penultimo levitas cohibetur. Id ipsum in caeteris reperies, si alterutrum comparentur. Sed jam ad te
Abbreviated transcription (Latin):
tis: cum xp̃o deinde consumman¬
di instatum ȩt̾enitatis. Si quidem
qͦd non erat in illo ereari oportuit
qui erat: ꝑ formam. reformari de.¬
formem. menbra non ꝑfici nͥ cũ
capite. Qͦd utiq tc̃ complebitur
cum om̃s occurrerimꝰ in uirũ per¬
fectum. in mensuram ȩtatis plem¬
tudinis xp̃i: quando apparente
xp̃o uita nr̃a. apparebimus & noᷤ
cum ipso in gła. Cum gͥ consum¬
matio fieri habeat de nob̾. siue &̃
in nob̾. non autẽ a nob̾: creatio uͦ¬
facta sit & sine nob̾: sola quȩ no

Expanded text:
tis; cum Christo deinde consummantis; cum Christo deinde consummandi in statum aeternitatis. Siquidem quod non erat, in illo creari oportuit qui erat; per formam reformari deformem; membra non perfici nisi cum capite. Quod utique tunc complebitur, cum omnes occurremus in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi, quando apparente Christo vita nostra, apparebimus et nos cum ipso in gloria. Cum autem consummatio fieri habeat de nobis, sive etiam in nobis, non autem a nobis; creatio vero fit et sine nobis: sola, quae no
Abbreviated transcription (Latin):
in bono confirmatio.
Iorro ꝑfec̾ta
conu̾sio ẽ ad bonum. ut nillibeat
nͥ qͦd deceat uł liceat: ꝑfec̾ta N
bono confirmatio. ut nil desit
iam qͦd libeat. Tunc demũ ꝑfec¬
caerit uoluntas: cum plene fuit
bona. dbene plena. Habet siqͥdẽ
duplex in se bonum abinitio sui:
unum quidẽ generale ex sola cre¬
atione. qͦd abono scilicet deo ñ po¬
tuit creari nͥ bona. scđm qͦd ui¬
dit ds̃ cuncta quȩ fecerat & erãt
ualde bona: alterum speciale ex
lib̾tate arbitrii: inqua ad ima¬
ginem utiq ipsius qui creauit
accedat & tercium: conuersio
ad creatorem: reputabitur non in¬
merito ꝑfecte bona. Bona nimi¬
rum in uniu̾sitate: melior in suo

Expanded text:
in bono confirmatio. Porro perfecta conversio est ad bonum, ut nil libeat nisi quod deceat vel liceat; perfecta in bono confirmatio, ut nil desit jam quod libeat. Tunc demum perfecta erit voluntas, cum plene fuerit bona, et bene plena. Habet siquidem duplex in se bonum ab initio sui: unum quidem generale ex sola creatione, quod a bono scilicet Deo non potuit creari nisi bona, secundum quod vidit Deus cuncta quae fecerat, et erant valde bona ; alterum speciale ex libertate arbitrii, in qua ad imaginem utique ipsius qui creavit, accedat et tertium, conversio scilicet ad Creatorem; reputabitur non immerito perfecte bona: bona nimirum in universitate, melior in suo
Abbreviated transcription (Latin):
letemur in eo. Introuut in potentiaᷤᷤ
dñi. gaudeamus: quia nc̃ potenti
or ad saluandum. Nodie uictor po¬
sito corꝑe qͦ solo p̃pediri ab introitũ
głȩ uidebat᷑. tanto alacrior qͣnto ex¬
peditior penetrauit in seã. similis fa
ris elegerat. ipso summo patre fami¬
lias euocante uerus amicus ascen¬
dit suꝑius: et ẽ illi gła coram simł
discumbentib. Nodie despecto mũ¬
do ⁊ mundi principe trumphato
supra mundũ uere uict̾or ascend̾̃.
accipiens de manu dñi coronã
uict̾orie. Ascendit autem cũ im¬
mensa suppellectile meritoꝵ. cla¬
rus triumphis. miracłis głosus.

Expanded text:
laetemur in ea. Introivit in potentias laetemur in ea. Introivit in potentias Domini; gaudeamus, quia nunc potentior est ad salvandum. 2. Hodie Victor posito corpore, quo solo praepediri ab introitu gloriae videbatur, tanto alacrior, quanto expeditior, penetravit in sancta, similis facris elegerat, ipso summo patrefamilias evocante, verus amicus ascendit superius, et est illi gloria coram simul discumbentibus. Hodie despecto mundo, et mundi principe triumphato, supra mundum vere Victor ascendit, accipiens de manu Domini coronam victoriae. Ascendit autem cum immensa supellectili meritorum, clarus triumphis, miraculis gloriosus.
Abbreviated transcription (Latin):
audete in dño dilectissimi qui
inter continua sue pietatis be¬
neficia indulsit hominẽ mundo:
cuius multi saluarent᷑ exemplo.
Iterum dico gaudete: qͦd factus de
medio apppiauit dõ. ut multo
plures eius intercessione saluent᷑.
Habet exhominib eui hominũ
peccata donet. misericors ⁊ mise¬
rator dñs. Habet tp̃s ⁊ locũ inter¬
cedendi pius ⁊ misericors aduo¬
catus. Equidem locũ quietũ. &
tempus feriatum. In t̾ris uisus ẽ.
ut esset exemplo incȩlũ leuat᷑ ẽ.
ut sit patrocimo. Hic informat
aduitam. illic inuitat ad głam.
Factus ẽ mediator ad regnũ: qui
fuit incitator ad opꝰ. Bonꝰ media¬
tor: qͥs iam postulans nichil to¬
tum innos transferre desid̾at.⁊
supplicantis affectum. ⁊ suppli¬
cationis fructum. Quid enĩ que¬
rat sͥ qui nullius eget: Dñs con¬
seruat eum: & uiuificat eum: &
beatum fecit eum in gła. nichil
illi deerit in loco pascue collocato.
Hec dies głose migrationis eius: di¬
es leticiȩ cordis eius: exultemus &

Expanded text:
audete in Domino, dilectissimi, qui inter continua suae pietatis beneficia indulsit hominem mundo, cujus multi salvarentur exemplo. Iterum dico, gaudete, quod factus de medio appropiavit Deo, ut multo plures ejus intercessione salventur. Habet ex hominibus, cui hominum peccata donet misericors et miserator Dominus: habet tempus et locum intercedendi pius et misericors advocatus; equidem locum quietum et tempus feriatum. In terris visus est, ut esset exemplo; in coelum levatus est, ut sit patrocinio. Hic informat ad vitam, illic invitat ad gloriam. Factus est mediator ad regnum, qui fuit incitator ad opus. Bonus mediator, qui sibi jam postulans nihil, totum in nos transferre desiderat et supplicantis affectum et supplicationis fructum. Quid enim quaerat sibi, qui nullius eget? Dominus conservat eum, et vivificat eum, et beatum facit eum in gloria: nihil illi deerit in loco pascuae collocato. Haec dies gloriosae migrationis ejus, dies laetitiae cordis ejus; exsultemus et
Abbreviated transcription (Latin):
Nter quem utiq duunum sp̃m.
⁊ camis appetitum. tenet mediũ¬
quendã locum. id qͦd dieit᷑ in ho¬
mine liberum arbitrium. idest
humana uoluntas: & tanquã ĩ
ardui interutrumq pendens.
ut nͥ sedulo sp̃s adiuuet infirmi¬
tatem eius ꝑ grãm. ñ solum ñua¬
leat iusticiȩ quȩ ẽ iuxta ꝓpħam
sic̃ montes dĩ. ascendendo de uir¬
tute in uirtutem app̃hendere
culmen: s etiã de uicio semꝑ in
uicium suo ipsius pondere deuo¬
luta ruat inpreceps pregrauata
nimirũ lege non solum peccati.
originaliter menbris insita: ue¬
rum & consuetudine t̾renȩ inha¬
bitationis usualiter affectionib
inolita. Qd humanȩ uoluntatiᷤ
uidelicet utrumq grauamen: u¬
no breuiter uersiculo scriptura
commemorat dicens. Corpus qͦd
corrumpitur aggrauat animã:
& deprimit t̾rena in habitatio sẽ¬
sum multa cogitantem. & hȩc
duo huius mortalitatis mala sic̃
non nocent. s exercent ñ consen¬
tientes. sic non excusant s dam

Expanded text:
nter quem utique divinum spiritum, et carnis appetitum, tenet mediuquemdam locum id quod dicitur in homine liberum arbitrium, id est, humana voluntas: et tanquam in ardui inter utrumque pendens, ut nisi sedulo spiritus adjuvet infirmitatem ejus per gratiam, non solum non valeat justitiae, quae est juxta prophetam sicut montes Dei , ascendendo de virtute in virtutem, apprehendere culmen: sed etiam de vitio semper in vitium suo ipsius pondere devoluta ruat in praeceps; praegravata nimirum non solum lege peccati originaliter membris insita, verum et consuetudine terrenae inhabitationis usualiter affectionibus inolita. Quod humanae voluntatis videlicet utrumque gravamen uno breviter versiculo Scriptura commemorat, dicens: Corpus, quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Et haec duo hujus mortalitatis mala, sicut non nocent, sed exercent non consentientes: sic non excusant, sed dam
Abbreviated transcription (Latin):
fastus. honestas: lect̾orum suꝑfluuᷤ
cultus. mundicia. Ctqꝗꝵrhec alteru¬
tium impendim̃: caritas appellat̃
Ista cantas destruit caritatem: hȩc dis¬
cretio discretionem confundit. Talis
miscđia crudelitate plena ẽ: qua ui¬
delicet ita corꝑi seruitur ut anima
iuguletur. Quȩ et enim caritas est
Que ue discretio. totum dare corpi:
& amimȩ nichil. Qualis uͦ miscdia
ancillam reficere: & dnãm int̃ficere᷑
Nemo ꝓhuiusmodi misc̾ia speret
se consequi miscdiam quȩ miseri¬
cordib ꝓmitcitur in eugłio uerita¬
tis ore dicentis.beati misericordes.
qm̃ ipsi miscđiam consequentur:
s certissime potiꝰ pęriã expectet ꝙͣ
taliut ita dicam impio misericor¬
quam affectando: non sit inquienᷤ
in recordatione:s conderantur qͣsi
lignum infructuosum. Digne pla¬
ne retributionis causam mor sub¬
infert satis ydoneam: dicens. Pauit
sterilis & infructuose carnis. quȩ

Expanded text:
fastus, honestas; lectorum superfluus fastus, honestas; lectorum superfluus cultus, munditia. Cumque haec alterutrum impendimus, charitas appellatur. Ista charitas destruit charitatem, haec discretio discretionem confundit. Talis misericordia crudelitate plena est, qua videlicet ita corpori servitur, ut anima juguletur. Quae etenim charitas est, ere? quaeve discretio totum dare corpori, et animae nihil? qualis vero misericordia, ancillam reficere, et dominam interficere? Nemo pro hujusmodi misericordia speret se consequi misericordiam, quae misericordibus promittitur in Evangelio, Veritatis ore dicentis, Beati misericordes quoniam ipsi misericordiam consequentur : sed certissime potius poenam exspectet, quam tali, ut ita dicam, impio misericorquam affectando imprecatur, Non sit, inquiens, in recordatione, sed conteratur quasi lignum infructuosum. Dignae plane retributionis causam mox subinfert satis idoneam, dicens: Pavit sterilis et infructuosae carnis quae
Abbreviated transcription (Latin):
lunt. Ipsis itaq illud gregorianum
respondeo. Melius ẽ ut seandalum
oriatur: quam ueritas relinquatur.
instituisse: ⁊ ut in ea plures saluarent᷑
usq ad infirmos regłȩ temꝑasse ri¬
gorem: ñ regłam destruxisse. Absit
autem ut credam: tantas eos qͣntas
uideo in plerisq monasteriis ua¬
nitates ac suꝑfluitates precepisse uł
concessisse. Miror et enim unde in¬
ter monachos tanta intemꝑantia
in commessationib & potatiom¬
bus. inuestimentis. & lectisterniis.
⁊ equitaturis. & construendis edifi¬
ciis inolescere potuit: quatinus
ubi hȩc studiosius. uoluptuosius.
atq effusiꝰ frunt. ibi ordo melius
ceneri dieatur: ibi maior putet᷑
religio. Ecce enim parcitas putat᷑
auarieia: sobrietas. austeritas cre¬
ditur: silentium tristicia reputat᷑.
E contra remissio. discretio dicit᷑:
effusio liberalitas. loquacitas. affa¬
bilitas:cachinnatio.iocunditas:
mollicies uestimentorum & equoꝵ

Expanded text:
lunt. Ipsis itaque illud Gregorianum lunt. Ipsis itaque illud Gregorianum respondeo: « Melius est ut scandalum oriatur, quam veritas relinquatur. instituisse; et ut in ea plures salvarentur, usque ad infirmos Regulae temperasse rigorem, non Regulam destruxisse. Absit autem ut credam, tantas eos, quantas video in plerisque monasteriis, vanitates ac superfluitates praecepisse, vel concessisse. Miror etenim unde inter monachos tanta intemperantia in comessationibus et potationibus, in vestimentis et lectisterniis, et equitaturis, et construendis aedificiis inolescere potuit: quatenus ubi haec studiosius, voluptuosius, atque effusius fiunt, ibi ordo melius teneri dicatur, ibi major putetur religio. Ecce enim parcitas putatur avaritia, sobrietas austeritas creditur, silentium tristitia reputatur. Econtra remissio discretio dicitur; effusio, liberalitas; loquacitas, affabilitas; cachinnatio, jucunditas; mollities vestimentorum et equorum
Abbreviated transcription (Latin):
da erat: quandoquidem ⁊ nrõs de qͥb
pat̾ conquestus estis qͦd ordini ur̃ode¬
traherent. satis qͣntum potui stilo cor¬
ripui: & me qͦ ab huiusmi falsa su¬
nr̃is minime parco. nonnullis de ur̃iˢ
nimium in quib ñ decet. uideor assen¬
tire: pauca quȩ & uob̃ displicere cog¬
noui & omnib bonis uitanda esse
non dubito. necessarium reor subuin¬
gere: quȩ quidem ⁊ si fien uidentur
in ordine. absit tamen ut sint de ordi¬
ne. Nullus quippe ordo: quippiã reci¬
pit mordinatum. Qͦd uͦ in ordinatũ
ẽ: ordo non ẽ Unde non aduersum or¬
dinem. s ꝓ ordine disputare putandꝰ
ero: si non ordinem in hominib s ho¬
minum uicia reprehendero. Et qͥd ẽ
diligentib ordinẽ in hac re molestũ
me fore ñ timeo: quin immo gratũ
ꝓculdubio accepturi sunt. si ꝑsequi¬
mur qͦd & ipsi oderunt. Si quib uͦ
displicuerit ipsi se manifestant qr
ordinem ñ diligunt: euius utiq cor¬
ruptionem id÷ uicia dampnari no¬

Expanded text:
da erat, quandoquidem et nostros de quibus, pater, conquestus estis, quod Ordini vestro detraherent satis, quantum potui, stylo corripui; et me quoque ab hujusmodi falsa sum dum nostris minime parco, nonnullis de vestris nimium, in quibus non decet, videor assentire; pauca quae et vobis displicere cognovi, et omnibus bonis vitanda esse non dubito, necessarium reor subjungere: 534 quae quidem etsi fieri videntur in Ordine, absit tamen ut sint de Ordine! Nullus quippe ordo quidpiam recipit inordinatum: quod vero inordinatum est, ordo non est. Unde non adversum Ordinem, sed pro Ordine disputare putandus ero, si non Ordinem in hominibus, sed hominum vitia reprehendo. Et quidem diligentibus Ordinem in hac re molestum me fore non timeo: quinimo gratum procul dubio accepturi sunt, si persequimur quod et ipsi oderunt. Si quibus vero displicuerit, ipsi se manifestant, quia Ordinem non diligunt, cujus utique corruptionem, id est vitia, damnari no
Abbreviated transcription (Latin):
nos memoria inbenedictione est.
apud suꝑos p̃sentia in honore:da
canentib de tantȩ plenitudinis
participio non fraudari. Olumina¬
re magnum.:⁊ lux indenebris lu¬
cens: signorum radiis ⁊ meritoꝵ.
illuminans carcerem. letificans
ciuitatem: fuga de cordib nr̃is
untutum splendorib tenebras
uiciorum. Ostella matutina. eo ce¬
milior soli:dignare preire nobis.
ut ⁊ nos in lumine ambulemus
qͣsi filii lucis: inon filii denebraꝵ.
Oaurora. diescens suꝑ t̾ram. s suꝑi¬
ores cęli plagas lux meridiana ꝑ¬
lustrans: recipe nos inconsortio lu¬
minis. quo illuminatus. ⁊ late foriᷤ
luces. ⁊ intus suauiter ardes.p̃stan¬

Expanded text:
nos memoria in benedictione est, nos memoria in benedictione est, apud superos praesentia in honore! da canentibus te tantae plenitudinis participio non fraudari. O luminare magnum, et lux in tenebris lucens, signorum radiis et meritorum illuminans carcerem, laetificans civitatem! fuga de cordibus nostris, virtutum splendoribus tenebras vitiorum. O stella matutina, eo caemilior soli! dignare praeire nobis, ut et nos in lumine ambulemus, quasi filii lucis, et non filii tenebrarum. O aurora diescens super terram, sed superiores coeli plagas lux meridiana perlustrans! recipe nos in consortio luminis, quo illuminatus et late foris luces, et intus suaviter ardes, praestan
Abbreviated transcription (Latin):
ingłam suã. Festiuitas tua quȩ me¬
rito tuis uirtutib uotiua impendi¬
tur:cuis nob̾ efficiatur meritis ⁊
precib salutaris. Gła scĩtatis tuȩ
quȩ anobis frequentatur. continu¬
atur ab angłis: sic erit nob digne
locunda: si fuerit ⁊ fruc̾tuosa. li¬
ceat nobis aliquas te migrante
retinere reliquas de fructib sp̃s.
quib onustus ascendis: qui in
tuo hodie tam delicioso conuiuio
congregamur. Esto nobis quesumꝰ
siquidem insp̃u ⁊ uirtute uenisti.
sciplinȩ: mors tua mortis portus:
porta uitȩ: memoria tua. dulcedo
suauitatis ⁊ grẽ: p̃sentia dua. coro¬
na glȩ inmanu dñi dĩ tui . O oliua
fructifera in domo di: o oleum le¬
ticiȩ. ungens ⁊ lucens: fouens be¬
neficiis.choruscans miracłis.fac
nos eius qua frueris lucis suaui¬
tatisq participes. O odiferum lili¬
umanȩternum ante dñm germinãs
⁊ florens:⁊ spargens ubiq iuuifi¬
cum suauitatis odorem: cuiꝰ apd̃

Expanded text:
in gloriam suam. Festivitas tua, quae mein gloriam suam. Festivitas tua, quae merito tuis virtutibus votiva impenditur, tuis nobis efficiatur meritis et precibus salutaris. Gloria sanctitatis tuae, quae a nobis frequentatur, continuatur ab angelis, sic erit nobis digne jucunda, si fuerit et fructuosa. Liceat nobis aliquas, te migrante, retinere reliquias de fructibus spiritus, quibus onustus ascendis qui in tuo hodie tam delicioso convivio congregamur. 8. Esto nobis, quaesumsiquidem in spiritu et virtute venisti. sciplina: mors tua, mortis portus, et porta vitae; memoria tua, dulcedo suavitatis et gratiae; praesentia tua, corona gloriae in manu Domini Dei tui. O oliva fructifera in domo Dei! o oleum laetitiae ungens et lucens, fovens beneficiis, coruscans miraculis! fac nos ejus, qua frueris, lucis suavitatisque participes. O odoriferum lilium, in aeternum ante Dominum germinans, et florens, et spargens ubique vivificum suavitatis odorem, cujus apud
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ exultatione. Benedictus dñs ds̃
malachiȩ. qui tanti pontificis mini¬
sterio iusitauit plebem suã. ⁊ nunc
assumpto eo in scam ciuitatemͥ tan¬
tȩ recordatione suauitatis nram̃ ñ
desinit consolari captiuitatẽ. Ex¬
ultet in dũo sp̃s malachiȩ. qͦd leua¬
tus pondere corporee molis.nulla
iam feculenta uł trena materia p̃¬
grauatur: quominus dota alacrita¬
te. ac uiuacitate: corpoream omnẽ
uincorpoream transiens creaturã.
ꝑgat totus in deum: & adherens
illi. unꝰ sit cum eosp̃s in ȩdernum.
Domum istam decet scĩtudo: in qͣ
tantȩ frequentatur memoria scĩta¬
tis. Sc̃e malachia serua eam inscĩ¬
tate ⁊ iusticia. misertus nr̃i: qui int̃
dot ⁊tantas miserias memoriã ha¬
bundantiȩ suauitatis tuȩ eructa¬
mus. Magna ẽ suꝑ de diuine dis¬
pensatio pietatis: qui ce fecit par¬
uum in ocłis tuis. magnum in suis:
qui magna fecit ꝑ te. saluans patã
tuam: magna fecit tͥ. introducens.

Expanded text:
et exsultatione. Benedictus Dominus Deus et exsultatione. Benedictus Dominus Deus Malachiae, qui tanti pontificis ministerio visitavit plebem suam, et nunc assumpto eo in sanctam civitatem, tantae recordatione suavitatis nostram non desinit consolari captivitatem, Exsultet in Domino spiritus Malachiae, quod levatus pondere corporeae molis, nulla jam faeculenta vel terrena materia praegravatur, quominus tota alacritate ac vivacitate corpoream omnem et incorpoream transiens creaturam, pergat totus in Deum, et adhaerens illi, unus sit cum eo spiritus in aeternum. 7. Domum istam decet sanctitudo, in qua tantae frequentatur memoria sanctitatis. Sancte Malachia, serva eam in sanctitate et justitia, misertus nostri, qui inter tot et tantas miserias memoriam abundantiae suavitatis tuae eructamus. Magna est super te divinae dispensatio pietatis: qui te parvum fecit in oculis tuis, magnum in suis; qui magna fecit per te, salvans patriam tuam, magna fecit tibi, introducens te
Abbreviated transcription (Latin):
hominib in sudorib occupati. Pro
huiusmodi gͦ dilectus a dõ ⁊ homi¬
uinib. ñimmerito hodie malachi¬
as in consortio angłoꝵ recipitur.: re.
adeptus. quod nomine dicebatur:¬
⁊ ante quidem angłs erat ñ minꝰ
puritate quam nomine. s nc̃ feliciꝰ
glosi in eo interpretatio nominis ad¬
impletur. quando pari cum angłis
gła ⁊ felicitate letatur. Letemur
dit ad ciues suos ꝓfiliis captiuita¬
dis legatione fungens: corda nobis
concilians b̃atorum: uota illis in¬
tunans miserorum. Letemur inqͣm
⁊ exultemus. quia celestis illa curia
ex nobis habet. cui sit cura nr̃i: qui
suis nos ꝓtegat meritis. quos infor¬
mauit exemplis: miracłis confir¬
mauit. Sẽs pontifex. qui in spirity
humilitatis hostias pacifieas cȩlis
frequenter inuexerat. hodie ꝑsemt
sacerdos. Migrante sacerdote. sa¬
crificii ritus in melius mutatꝰ est:
fons lacrimarum siccatus ẽ holo¬
caustum omẽ conditur in leticia.

Expanded text:
hominibus in sudoribus occupati! 5. Pro hominibus in sudoribus occupati! 5. Pro hujusmodi ergo dilectus a Deo et hominibus, non immerito hodie Malachias in consortium angelorum recipitur, re adeptus, quod nomine dicebatur. Et quidem ante angelus erat non minus puritate, quam nomine; sed nunc felicius gloriosi in eo interpretatio nominis adimpletur, quando pari cum angelis gloria et felicitate laetatur. Congrdit ad cives suos, pro filiis captivitatis legatione fungens, corda nobis concilians beatorum, vota illis intimans miserorum. Laetemur, inquam, et exsultemus, quia coelestis illa curia ex nobis habet, cui sit cura nostri, qui suis nos protegat meritis, quos informavit exemplis, miraculis confirmavit. 6. Sanctus pontifex, qui in spiritu humilitatis hostias pacificas coelis frequenter invexerat, hodie per sesacerdos. Migrante sacerdote, sacrificii ritus in melius mutatus est; fons lacrymarum siccatus est, holocaustum omne conditur in laetitia
Abbreviated transcription (Latin):
turbis. sine ocio tempꝰ qͦd ocio de¬
derat. transigebat. Quomͦ ocios:
quando exercebatur iniustifieati¬
onib dñi: Nam ⁊ si habebat tp̃s
liberum anecessitatib plebium:
non tamen a scĩs meditationib fe¬
riatum:. ñ orandi studio. non ipso
ocio contemplandi. Sermo illi
intempore ocii. aut seriz aut nullꝰ
Aspectus aut officiosus. aut demiss:
& cohibitus intra se. Nempe qͦd non
auolans. nisi cum uirtuti paruisset.
Risus aut indicans caritatis aut
ꝓuocans. rarus tñ ⁊ ipse. Et quidẽ in¬
terdum educ̾tus: excussꝰ numqͣm.
Qui ita nuntiaret cordis leticiam:
ut ori grãm ñ minueret. s aug̾et.
Tam modestus. ut leuitatis ñ pos¬
set ẽẽ suspec̾tus: tantillus tamen.
ut hylarem uultum ab om̃i tͥsti¬
cie neuo uł nebulo. uendieare suf¬
ficeret. Omunus ꝑfectũ: o holoeau¬
stum pingue: o obsequium gratũ
mente. ⁊ mianu. Quã bonus odor
dõ. inorationib ociosi: qͣm bonus

Expanded text:
turbis: sine otio tempus, quod otio deturbis: sine otio tempus, quod otio dederat, transigebat. Quomodo otiosus, quando exercebatur in justificationibus Domini? Nam etsi habebat tempus liberum a necessitatibus plebium, non tamen a sanctis meditationibus feriatum, non orandi studio, non ipso otio contemplandi. Sermo illi in tempore otii aut serius, aut nullus. Aspectus ejus aut officiosus, aut demissus, et cohibitus intra se. Nempe quod non uam avolans, nisi cum virtuti paruisset. Risus aut indicans charitatis, aut provocans: rarus tamen et ipse. Equidem interdum eductus, excussus nunquam: qui ita nuntiaret cordis laetitiam, ut ori gratiam non minueret, sed augeret. Tam modestus, ut levitatis non posset esse suspectus: tantillus tamen, ut hilarem vultum ab omni tristitiae naevo vel nubilo vindicare sufficeret. O munus perfectum! o holocaustum pingue! o obsequium gratum mente et manu! Quam bonus odor Deo in orationibus otiosi! quam bonus
Abbreviated transcription (Latin):
ta illud depsalmo. lrascimini: &
nolite peccare. Nonira illi: s ipse
ammo dñabatur. erat suimet po¬
tens. Sane uictor sui. ira suꝑare
non poterat. Ira eiuis. in manu eiz
Ulocata ueniebat exiens ñ erumpenᷤ:
nutu ñ impetu ferebatur. Non u¬
rebatur illa: s utebatur. Magna il¬
li tam inhoc quam in cunctis utri¬
usq hominis sui motib regendis
uł cohibendis censurȩ diligentia:
⁊ cirtumspec̾tio multa. Non enim
ita omnib intendebat. ut se solũ
exponeret: solum cure exciꝑet ge¬
nerali. Erat ⁊ sui sollicitus. Se ip¬
sum custodiebat. Ita deniq totus
suus: ⁊ totus omnium erat: ut nec
caritas a custodia sui. nec ꝓprieta ᷤ
abutilitate cominun eum impe¬
dire uł retardare in aliquo uid̾et᷑
Si uideres hominem mediis ĩmer¬
sum turbis ⁊implicitum curisdic̾eᷤᷤ
patriȩ natum. non sibi. Si uidereᷤͤ
hominem solum. secum habitan¬
tem. putares soli uiuere dõ ⁊ sibi.
Sine turbatione uersabatur in

Expanded text:
ta illud de psalmo: Irascimini, et ta illud de psalmo: Irascimini, et nolite peccare , non ira illi, sed ipse animo dominabatur. Erat suimet potis. Sane victor sui, ira superari non poterat. Ira ejus in manu ejus. Vocata veniebat, exiens, non erumpens; nutu non impetu ferebatur. Non urebatur illa, sed utebatur. Magna illi tam in hoc, quam in cunctis utriusque hominis sui motibus regendis vel cohibendis, censurae diligentia, et circumspectio multa. Non enim ita omnibus intendebat, ut se solum exponeret, solum curae exciperet generali. Erat et sui sollicitus. Seipsum custodiebat. Ita denique totus suus, et totus omnium erat, ut nec charitas a custodia sui, nec proprietas ab utilitate communi eum impedire vel retardare in aliquo videretur. Si videres hominem mediis immersum turbis, et implicitum curis, diceres patriae natum, non sibi. Si videres hominem solum, et secum habitantem, putares soli vivere Deo et sibi. 4. Sine turbatione versabatur in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ concursus nubiũ: ñ liquefac̾to
niuium: cũ subito factus ẽ. influ¬
uium magnum qui riuulus erat:
⁊ riuuis ibat & intumescebat in¬
undans. & negans omnino tͣns¬
itum uolentib malignari. Qnta
audiumus & eognouimꝰ ea. de
zelo uiri ⁊ ultione inimicoꝵ: cum
tamen eẽt suauis ⁊ mitis ⁊ multȩ
miscłiȩ omnib necessitatẽ pati¬
entib. Qui qͣsi unus omniũ pa¬
rens uiuebat omnib: quasi gal¬
lina pullos suos sic fouebat om̃s:
& inuelamento alattm suarũ ꝓte¬
gebat. Non serus. ñ etas.non con¬
ditio discernebatur aut ꝑsona:
deerat nemini. expanso omnib
gremio pietatis. De quacumq
tribulatione clamaretur adeum.
ꝓpriam reputabat: nͥ qͦd in sua pa¬
tiens. inaliena compatiens erat.
plerumq umpatiens. Nonnunꝗͣ
siquidem repletus ⁊elo ꝓ aliis in a¬
lios mouebatur: ut eripiens inopeᷤ
ireprimens fortes: consuleret ꝑiñ
omnib insalutem. Itaq irascebat᷑

Expanded text:
non concursus nubium, non liquefactio non concursus nubium, non liquefactio nivium: cum subito factus est in fluvium magnum, qui rivulus erat: et rivus ibat, et intumescebat inundans, et negans omnino transitum volentibus malignari. 3. Quanta audivimus et cognovimus ea de zelo viri et ultione inimicorum, cum tamen esset suavis et mitis, et multae misericordiae omnibus necessitatem patientibus? Qui quasi unus omnium parens, vivebat omnibus; quasi gallina pullos suos, sic fovebat omnes, et in velamento alarum suarum protegebat. Non sexus, non aetas, non conditio discernebatur, aut persona: deerat nemini, expanso omnibus gremio pietatis. De quacunque tribulatione clamaretur ad eum, propriam reputabat: nisi quod in sua patiens, in aliena compatiens erat, plerumque et impatiens. Nonnunquam siquidem repletus zelo, pro aliis in alios movebatur, ut eripiens inopes, et reprimens fortes, consuleret proinde omnibus in salutem. Itaque irascebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
maritus uiduarum: patronꝰ exsti¬
dit oppressorum. Hylaris dator:
petitor rarus: acceptor uerecundꝰ.
Pacis reformandȩ interdiscordan¬
tes fuit illi cura maxima: & effi¬
eatia multa. Quis eque pius
ad compatiendum: ad subueni¬
endum promptus: ad corripien¬
dum liber: Nam & zelans erat:
nec deerat scientia. zeli ipsius mo¬
deratrix. Et quidem infirmus in¬
firmis: s nichilominus potentib
potens. suꝑbis resistebat. tyrannoᷤ
uerberabat: regum magisterac
puncipum. Ipse ẽ. qui regi oran¬
douisum & malignanti tulit: &
humiliato restituit. Ipse ẽ qͥ pacis
quam fecerat uiolatores sp̃ũi erro¬
nis traditos frustratus ẽ. in malo
qͦd fac̾e cogitabant. ac denuo coe¬
git ad pacẽ: confusos quidẽ ⁊ stu¬
pefactos in eo qͦd sibi contigerat.
Ipse enim ẽ. cui aduersus alios pa¬
cti eque p̃uaricatores riuus officio¬
sissime affuit. miro mͦ obiectu sui.
euacuans molimina impioꝵ. Im¬
bres ñ erant. non illiies aquaꝵ:

Expanded text:
maritus viduarum, patronus exstimaritus viduarum, patronus exstitit oppressorum. Hilaris dator, petitor rarus, acceptor verecundus. Pacis reformandae inter discordantes fuit illi cura maxima, et efficacia multa. Quis aeque pius ad compatiendum, ad subveniendum promptus, ad corripiendum liber? Nam et zelans erat, nec deerat scientia, zeli ipsius moderatrix. Et quidem infirmus infirmis, sed nihilominus potentibus potens, superbis resistebat, tyrannos verberabat, regum magister ac 1047 principum. Ipse est, qui regi orando visum et malignanti tulit, et humiliato restituit. Ipse est, qui pacis quam fecerat violatores, spiritui erroris traditos, frustratus est in malo quod facere cogitabant: ac denuo coegit ad pacem, confusos quidem et stupefactos in eo quod sibi contigerat. Ipse enim est, cui adversus alios, pacti aeque praevaricatores, rivus officiosissime adfuit, miro modo objectu sui evacuans molimina impiorum. Imbres non erant, non illuvies aquarum,
Abbreviated transcription (Latin):
tes hereditatem tuã. & possessionẽ
tuã derminos t̾re. Quãlibens sal¬
horrore passionis. Quã libens de
manib malachiȩ ꝓ eo qͦd gratis
ministraret. s inministro quidem
graium munus gratuitum: in
ministeno autẽ placita conu̾sio
peccatorum. Grata inquam ⁊ pla¬
cita inministro simplicitas oculi:
inministerio salus populi. Quã¬
quam & si ministerii quidẽ minor
efficientia sequeretur. nichilomi¬
nus tamen ad malachiam ⁊ ad oꝑa
eius ille merito respexisset: cui ami¬
ea puritas: cui familiaris simpli¬
citas: euius iusticiȩ ẽ. de intentio¬
ne pensare opus: et de ocłi quali¬
tate. totius estimare corꝑis statũ.
Nunc uͦ magna oꝑa dñi. exqͥsita
in om̃s uoluntates ⁊ studia mala¬
chiȩ magna ⁊ multa ⁊ bona ualde:
& si ꝓ bona caste intentionis ori¬
gine meliora. Qͦd opꝰ pietatis pre¬
teriit malachiam: Pauꝑ sͥ. s di¬
ues pauꝑib erat. Pater orphanoꝵ:

Expanded text:
tes haereditatem tuam, et possessionem tes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae? Quam libens Salhorrore passionis! Quam libens de manibus Malachiae, pro eo quod gratis ministraret! Ergo in ministro quidem gratum erat munus gratuitum, in ministerio autem placita conversio peccatorum. Grata, inquam, et placita in ministro simplicitas oculi, in ministerio autem salus populi. 2. Quanquam etsi ministerii quidem minor efficientia sequeretur, nihilominus tamen ad Malachiam et ad opera ejus ille merito respexisset, cui amica puritas, cui familiaris simplicitas: cujus justitiae est de intentione pensare opus, et de oculi qualitate totius aestimare corporis statum. Nunc vero magna opera Domini, exquisita in omnes voluntates et studia Malachiae: magna et multa, et bona valde, etsi pro bona castae intentionis origine meliora. Quod opus pictatis praeteriit Malachiam? Pauper sibi, sed dives pauperibus erat. Pater orphanorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Niquet dilectissimi qͦd dũ corꝑe eodẽ.
retinemur. ꝑegrinamur adnõ: ac
ꝑhoc luctum magis qͣm gaudiũ.
miserandum nob̾ indicit exiliũ.
⁊ conscientia delic̾toꝵ. Quia tam̃
apłico ore gaudere cũ gaudenti¬
bus ammonemur. inomnẽ nos
suscitari leticiam tp̃s ⁊ causa re¬
quirit. Nam si uere qͦd ꝓpha sen¬
sit exultant iusti in conspec̾tu di: ex¬
ultat sine dubio malachias. qͥ indie¬
bus suis placuit dõ. ⁊ inuentus est
iustus. In scitate ⁊ iusticia corã ipso
ministrauit: placuit minist̾ium.
placuit ⁊ minister. Quid ni placu¬
erit : Posuit sine sumptu eugłm:
repleuit euangłio patriam: suoꝵ
maxime feralem edomuit barba¬
riem hybernoꝵ: len iugo. xp̃i in
gladio sp̃s exteras subdidit natio¬
nes:usq ad extrema t̾re restituens
hereditatem suã illi. Ominist̾ium
fructuosum: oministrum fidelem.
Numquid ñ ꝑ ipsum filio ẽ pat̾na
adimpleta ꝓmissio: Nunqͥd non
hunc olim intuebatur pat̾ cum
ad filium loqueretur:dabo tibi gñ¬

Expanded text:
iquet, dilectissimi, quod dum corpore retinemur, peregrinamur a Domino : ac per hoc luctum magis, quam gaudium, miserandum nobis indicit exsilium et conscientia delictorum. Quia tamen apostolico ore gaudere cum gaudentibus admonemur , in omnem nos suscitari laetitiam, tempus et causa requirit. Nam si vere, quod Propheta sensit, exsultent justi in conspectu Dei , exsultat sine dubio Malachias, qui in diebus suis placuit Deo, et inventus est justus. In sanctitate et justitia coram ipso ministravit: placuit ministerium, placuit et minister. Quidni placuerit? Posuit sine sumptu Evangelium, replevit Evangelio patriam, suorum maxime feralem edomuit barbariem Hibernorum; levi jugo Christi in gladio spiritus exteras subdidit nationes, usque ad extrema terrae restituens haereditatem suam illi. O ministerium fructuosum! o ministrum fidelem! Nunquid non per ipsum Filio est paterna adimpleta promissio? Nunquid non hunc olim intuebatur Pater, cum ad Filium loqueretur: Dabo tibi gen
Abbreviated transcription (Latin):
electos ad eoꝵ utilitatẽ. reꝓbos con¬
terit. in dampnationẽ. Qualis gͦ
pater familias. tales ⁊ domestici ei:
peccatum scilicet ⁊ mors. Namr i pec¬
eatum licet simul cum xp̃o cruci
ipsius non dubitetur affixum: ad¬
huc tamen interim ñ regnare qͥdẽ
s habitare etiam in ipso dũ uiue¬
ret apło ꝑmittebatur. Mentiorsi
non ipse ait.Iam ñ ego opor illub:
s qͦd habitat inme pecc̃m. Sie &
mors ipsa minime qͥdẽ adhuc ab ẽẽ
cogitur: s cogitur ñ obẽe. Erit aũ
frigerii ẽ: ꝓpħa attestante qui ait.
Pessima qͥdẽ mors peccatoꝵ: quoꝵ ⁊
natiuitas mala.⁊ uita peior. s p̃cio
saͤ mors scõꝵ. Preciosa plane. tanqͣm¬

Expanded text:
electos ad eorum utilitatem, reprobos conelectos ad eorum utilitatem, reprobos conterit in eorum damnationem. Qualis ergo paterfamilias, tales et domestici ejus, peccatum scilicet et mors. Nam et peccatum, licet simul cum Christo cruci ipsius non dubitetur affixum, adhuc tamen interim non regnare quidem, sed habitare etiam in ipso, dum viveret, Apostolo permittebatur. Mentior si non ipse ait: Jam non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum . Sic et mors ipsa minime quidem adhuc abesse cogitur, sed cogitur non obesse. Erit autem frigerii est, Propheta attestante, qui ait: Pessima quidem mors peccatorum, quorum et nativitas mala, et vita pejor; sed pretiosa est mors sanctorum . Pretiosa plane
Abbreviated transcription (Latin):
parit̃ ⁊ omnium electoꝵ caput
furibunda ꝑuasitꝰ ꝓuasit utiq im¬
minẽ. s ñ immunis euasit. In pe¬
git in uitã mors.⁊ inclusit intra
se uita mortẽ: iabsorta ẽ mors in
uita. Hamum sͥ deuorans: iñ tenen
cepit. uñ uisa ẽ tenuisse. At fortasse
qͥs dicat. Quomͦ mors a captte suꝑ¬
ata uidetur: quȩ tanta ad huc lib̾¬
tare seuit in menbra: Si mors mor¬
tua: quomͦ malachiam occidit:
Si uicta: quomͦ adhuc p̃ualet uniu̾¬
tem: Aicta plane mors. opꝰ diaboli.
⁊ peccati pena: uictum peccatum.
causa mortis: uic̾tus ⁊ ipse malignꝰ.
⁊ peccati auctor ⁊ mortis. Nec modo
uicta sunt hȩc: s ⁊ iudicata ianri
dampnata. Diffinita quids̃ s nec¬
dum ꝓmulgata sententia ẽ. Demq
iã diabolo ignis paratus:⁊ si nondũ
ille p̃cipitatus inignem. Modico
adhuc tempore sinit᷑ malignariͥtan¬
quam malleus cȩlestis opificis fac¬
tus ẽ ialleus uniu̾sȩ terrȩ. Terit

Expanded text:
pariter et omnium electorum caput pariter et omnium electorum caput furibunda pervasit? Pervasit utique immunem, sed non immunis evasit. Impegit in vitam mors, et inclusit intra se vita mortem, et absorpta est mors a vita. Hamum sibi devorans, inde teneri coepit, unde visa est tenuisse. 4. At fortasse quis dicat: Quomodo mors a capite superata videtur, quae tanta adhuc libertate saevit in membra? Si mors mortua, quomodo Malachiam occidit? si victa, quomodo adhuc praevalet univetem? Victa plane mors, opus diaboli, et peccati poena; victum peccatum, causa mortis; victus et malignus ipse, et peccati auctor, et mortis. Nec modo victa sunt haec, sed et judicata jam et damnata. Definita quidem, sed nondum promulgata sententia est. Denique jam diabolo ignis paratus, etsi nondum ille praecipitatus in ignem, modico adhuc tempore sinitur malignari. Tanquam malleus coelestis opificis factus est, malleus universae terrae: terit
Abbreviated transcription (Latin):
manus: quȩ laboriosis ⁊ humilib
oꝑib exerceri semꝑ amauerant:
quȩ dnĩci corpis hostiã salutarẽ
ꝓpeccatorib totiens offerebãt.
⁊ sine ira ⁊ disceptatione in orati¬
one leuabant᷑ incȩlum: quȩ ⁊ infir¬
mis multa bñficia p̃stitisse:⁊ signis
uariis effulsisse noscuntur. Iuos qͦ
speciosos gressus euangłiantis pa¬
cem. euangłiantis bona. illos pe¬
des. qͥ totiens fatigati sunt. studio
pietatis: uestigia illa digna sẽꝑ.¬
quȩ deuotis osculis p̃merent᷑. Sc̃a
deniq illa labia sac̾dotis. quȩ cu¬
stodiebant scientiam: os iusti qͦd
sapientiam meditabatur: ⁊ lingͣm
⁊ mĩam tantis mederi solebat
uulnerib animarũ. Nec mirum
inquam mirum. si ferit sine disc̃¬
tione quȩ uenit exp̃uaricatione:
si sit crudelis ⁊ fatua. quȩ exanti¬
qui serpentis malicia:⁊ mulieriᷤ
insipientia ꝓdit. Quid tam̃ cau¬
samur. qͦd malachiam ausa sit
attemptare: fidele equidẽ men

Expanded text:
manus, quae laboriosis et humilibus manus, quae laboriosis et humilibus operibus exerceri semper amaverant, quae Dominici corporis hostiam salutarem pro peccatoribus toties offerebant; et sine ira et disceptatione in oratone levabantur in coelum; quae infirmis multa beneficia praestitisse, et signis variis effulsisse noscuntur: illos quoque speciosos gressus evangelizantis pacem, evangelizantis bona; illos pedes, qui toties fatigati sunt studio pietatis; vestigia illa, digna quae semper devotis osculis premerentur: sancta denique labia illa sacerdotis, quae custodiebant scientiam; os justi, quod sapientiam meditabatur: et linguao et misericordiam, tantis mederi solebat vulneribus animarum. Nec mirum,il, inquam, mirum, si ferit sine discretione, quae venit ex praevaricatione; si sit crudelis et fatua, quae ex antiqui serpentis fallacia, et mulieris insipientia prodiit. Quid tamen causamur quod Malachiam ausa sit attentare, fidele equidem memb
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd indignos nos beatȩ mortis eiꝰ
horare p̾sentia. qͦd pauꝑes suos
p̃ciosissimo corꝑis eius locupleta¬
re thesauro. qͦd infirmos nos tan¬
te excłiȩ suȩ uoluit fulcire colum¬
pna. Alt̾m siquidem ẽ duob sig¬
num istud qͦd nob in bono factũ
ẽ. ꝑsuadet᷑ qͦd aut placitus dõ sit
locus. aut sͥ placitum face̾ uelit.
ad quem tantȩ scĩtatis uirum. afi¬
sius condolere.⁊ eius quȩ tã misera¬
bili eccł̃iȩ dirum hoc uulnus nõ
peꝑcit inferre crudelitatem mortiᷤ.
uehementius abhorrere: beati hꝰ
patͥs caritas ipsa compellit. Dura
ꝓfecto ⁊inexorabilis mors. quȩ tan¬
tam hominum multitudinẽ umꝰ
ꝑcussione multauit: ceca ⁊ in ꝓui¬
da. quȩ malachiȩ ligauit linguã:
impeduit gressus. dissoluit manꝰ:
ocłos clausit. Illos inquam deuo¬
tos ocłos. qͥ piissimis fletib diui¬
nam peccatorib reconciliare gra¬
tiam consueuere. Illas mundissimaᷤᷤ

Expanded text:
quod indignos nos beatae mortis ejus quod indignos nos beatae mortis ejus honorare praesentia, quod pauperes suos pretiosissimo corporis ejus locupletare thesauro, quod infirmos nos tanta Ecclesiae suae voluit fulcire columna. Alterum siquidem e duobus signum istud, quod nobis in bonum factum est, persuadet, quod aut placitus Deo sit locus, aut sibi placitum facere velit, ad quem tantae sanctitatis virum a fisius condolere, et ejus quae tam miserabili Ecclesiae dirum hoc vulnus 1044 non pepercit inferre, crudelitatem mortis vehementius abhorrere, beati hujus patris charitas ipsa compellit. Dira profecto et inexorabilis mors, quae tantam hominum multitudinem unius percussione multavit: caeca et improvida, quae Malachiae ligavit linguam, impedivit gressus, dissolvit manus, oculos clausit. Illos, inquam, devotos oculos, qui piissimis fletibus divinam peccatoribus reconciliare gratiam consuevere: illas mundissimas
Abbreviated transcription (Latin):
ab hac uita egrederetur: Laboratũ
ẽ cont᷑ ⁊ deuotis p̃cib apud dm &
quib cunq potuimꝰ modis. s illiꝰ
p̃ualuere merita:. ut desidium cor¬
dis ei tribueretur ei: ⁊ non fraudã¬
retur uoluntate labioꝵ suoꝵ. Sic
enim ꝓuotis omĩa ei concurrere.
ut ⁊ hunc maxime locũ. diuina sͥ
inspirante clementia elegisset᷑:⁊ hẽ
qͦ ex longo optaret sepulturȩ h̾re
diem. qͦ fidelium omĩum generali ᷤ
memoria celebratur. S ⁊ illud nr̃a
hȩc gaudia mito cumulauit: qͦd
frm nr̃oꝵ ossib de priore cimiterio
absportandis huc ⁊ recondendiᷤᷤ eadẽ
nob̾ dies auctore dõ fuisset electa.
Quȩ nmnirum deportantib nobis.
ex more psallentib idem uir sc̃s
plurimum se se illo cantu delecta¬
ri dicebat᷑. ⁊ non multo post ipse qͦ
secutus ẽ. somno suauissimo ⁊ feli¬
cissimo soporatus. Agimꝰ itaq gr̃ãs
dõ suꝑ om̃ib dispositionib siuis:

Expanded text:
ab hac vita egrederetur. Laboratum ab hac vita egrederetur. Laboratum est econtra, et devotis precibus apud Deum, et quibuscunque potuimus modis: sed illius praevaluere merita, ut desiderium cordis ejus tribueretur ei, et non fraudaretur voluntate labiorum suorum. Sic enim pro votis omnia ei concurrere, ut hunc maxime locum, divina sibi inspirante clementia, elegisset: et hunc quoque ex longo optaret sepulturae habere diem, quo fidelium omnium generalis memoria celebratur. Sed et illud nostra haec gaudia meritororum ossibus, de priore coemeterio huc asportandis et recondendis, eadem nobis dies, auctore Deo, fuisset electa. Quae nimirum deportantibus nobis, et ex more psallentibus, idem vir sanctus plurimum sese illo cantu delectari dicebat: et non multo post ipse quoque secutus est, somno suavissimo et felicissimo soporatus. Agimus itaque gratias Deo super omnibus dispositionibus suis,
Abbreviated transcription (Latin):
Multa qͥdẽ initinere ipso impedim̃¬
ta sustinuit: nec tͣnsfretare ꝑmissus
ẽ donec apppinquaret tp̃s consum¬
Quẽ qͥdẽ multis ad nos ꝑuenientem
scĩtatis suȩ suscepimꝰ: s ⁊ nos ipse
ꝓsua mansuetudine ⁊ humilitate
altiꝰ radicata. longe supͣ qͣm mere¬
remur deuoto suspiciebat affectu.
Paucos deinde apud nos dies fecit
inincolumitate sua:dum socios p̃¬
stolaretur. qui disꝑsi in anglia fue¬
rant cũ regis illius uana suspicio
dĩ hominẽ impediret. Iamq om¬
nib ad eũ collectis. ad romanã ꝓ
qua uenerat curiã parabat᷑ iter
cum subito infirmitate p̃uentus. sen¬
sit ꝓtinus ad celeste magis sese pa¬
latium euocari. dõ meliꝰ aliquid
ꝓuidente ꝓ nob̾. ne a nob̃ egressus. ali¬
bi consũmaret᷑. stullũ quidẽ in eo ñ
dico mortis. s uł grauis egͥtudinis
signũ medicis apparebat: ille tam̃
exhilaratus sp̃u. aiebat omnimꝰis
oportere. ut hoc anno malachias

Expanded text:
Multa quidem in itinere ipso impedimeMulta quidem in itinere ipso impedimenta sustinuit, nec transfretare permissus est, donec appropinquaret tempus consumQsanctitatis suae suscepimus: sed et nos ipse pro sua mansuetudine et humilitate altius radicata, longe supra quam mereremur, devoto suscipiebat affectu. Paucos deinde apud nos dies fecit in incolumitate sua, dum socios praestolaretur, qui dispersi in Anglia fuerant, cum regis illius vana suspicio Dei hominem impediret. Jamque omnibus ad eum collectis, ad Romanam, pro qua venerat, curiam parabat iter: cum subito infirmitate praeventus, sensit protinus ad coeleste magis sese palatium evocari. Deo melius aliquid providente pro nobis, ne a nobis egressus alibi consummaretur. 2. Nullum quidem in eo, non dico mortis, sed vel gravis aegritudinis signum medicis apparebat: ille tamen exhilaratus spiritu, aiebat omnimodis oportere, ut hoc anno Malachias
Abbreviated transcription (Latin):
De cȩlo nob̃ hodie dilectissimi
copiosa quedã ẽ bñdictio de¬
stinata:. ⁊ fidelit̃ eã ñ distribui. uo¬
culosum: cui nimirũ hec dispen¬
satio uidetur eẽ commissa. Timeo
itaq dampnum ur̃m. timeo dã¬
pnationem meã: si forte dicatur.
pariiuli petierunt panẽ ⁊ ñ fuit
qͥfrangeret illis. Scio enĩ qͣm ne¬
cessaria uob̃ sit ecȩlo ueniens con¬
solatio: quos constat illecebris
carnalib ⁊ oblectam entis scłari¬
bus uiriliter abrenunciasse. Ne¬
mo sane beneficii eẽ cȩlestis.⁊ suꝑ¬
no dubitet consilio diffinitum ut
ep̃c malachias hodie inter uos
uos sepulturam. Cum enim ne foliũ
qͥdẽ arboris sine diuino nutu cadat
int̾ram: qͥs tã hebes. ut ñ euidenter
in huiꝰ beati uiri aduentu ⁊ tͣnsitu ma¬
gnum ꝓrsꝰ consilium suꝑnȩ pietati ᷤ
aduertat. Afinib d̾r̾e t̾rã hic positurꝰ
aduenit: alia quidẽ occasione festi¬
nans. qͣmuis obsp̃alem erga nos ca¬
ritatẽ. id plurimum desid̾ase noscat

Expanded text:
De coelo vobis hodie, dilectissimi, copiosa quaedam est benedictio destinata: et fideliter eam non distribui, voculosum, cui nimirum haec dispensatio videtur esse commissa. Timeo itaque damnum vestrum, timeo damnationem meam, si forte dicatur: Parvuli petierunt panem, et non fuit qui porrigeret illis . Scio enim quam necessaria vobis sit e coelo veniens consolatio, quos constat illecebris carnalibus et oblectamentis saecularibus viriliter abrenuntiasse. Nemo sane beneficii esse coelestis, et superno dubitet consilio definitum, ut episcopus Malachias hodie inter vos haberet sepulturam. Cum enim nec folium quidem arboris sine divino nutu cadat in terram; quis tam hebes, ut non evidenter in hujus beati viri adventu et transitu magnum prorsus consilium supernae pietatis advertat? A finibus terrae, terram hic positurus advenit, alia quidem occasione festinans, quamvis ob specialem erga nos charitatem id plurimum desiderasse noscatur.