comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
continet in testinorũ maiorẽ partẽ quod erinAΟΙΝ greciuocant : Disseptũ intestinũ
quod discernit uentrẽ etcetera intestina apulmonib: et a corde. Cecum intestinũ
quod sit sineforamineetexitũ quẽ grecitilonen teron dicunt : Ieiuna tenuein testinũ
unde tie iunium dicitur : Venter autem et aluus et uterus intersedifferunt Aient
semuuacciptos cibos dligordoetapparet ex trinsecus pertinget̃ q a pectorea dingui
me et dictusuenter q̃uod ꝓtotum corpusuita ealimenta transiittaet ⁊xld singu
qua ceibõ netipit etpurga oesolet sallustius simulans sibi aluũ pargarre tuocatum
soluoi nuo dabluaturt dc̃ purgetur : ex ipsoenĩ sordess terdorũ porigunte tuocatum
sola eulieres habent in quo concipiunt adsimilitudinẽ caulicusi tamen a uctores
uterũ proutrius q libet sexus uentrem plerũq ponunt : net poetaetantum modo
sedetȩterin uocatusautemuterus quod duplex sit et aburto aq in duias se niuidat

Expanded text:
continet intestinorum maiorem partem, quod ἐπίπλουν Graeci vocant. Disseptum intestinum, quod discernit ventrem et cetera intestina a pulmonibus, a corde. Caecum intestinum, quod sit sine foramine et exitu; quem Graeci τυφλὸν ἔντερον dicunt. Ieiuna tenue intestinum, unde et ieiunium dicitur. Venter autem et alvus et uterus inter se differunt. Venter est qui acceptos cibos digerit, et apparet extrinem: et dictus venter, quod per totum corpus vitae alimenta transmittat. Alvus est, qui cibum recipit et purgare solet. Salustius: Simulans sibi alvum purgari. Et vocatus est alvus, quod abluatur, id est, purgetur: ex ipso enim sordes stercorum defluunt. Uterum solae mulieres habent, in quo concipiunt ad similitudinem caliculi. Tamen auctores utrum pro utriuslibet sexus ventre plerumque ponunt: nec poetae tantummodo, sed et caeteri. Vocatus autem uterus, quod duplex sit, et ab utraque in duas se dividit
Abbreviated transcription (Latin):
tãs cenelis Auitiorecũ ẽ quilatins asilus uulgotabinꝰ uocut: Sibiones ẽ quinuimo nascunt quos uulae dioi¬
cones ans asto dopellantis undea franus. cũ adme expectas et fabulareincipis ẽ xoreinoculis tuis bibi¬
ones in uolat̃. Gurgulio dicitur. Quia penemibulẽ aliud nisiguttur
Ihoclisollo quasihx quadam orebitabella quas daco caelicau¬
cas sirusq terparum et marisspatia adnotauimus: ut in modico
iccrore ꝑcurpat ercorpẽdiosat reuitate. Ethimolociascoruoo
ciucasq. cognoseet ⁊demundo. iideat homis in deelementis

Expanded text:
 Bibiones sunt qui in vino nascuntur, quos vulgo mustiones a musto appellant. Unde et Afranius407: Cum ad me spectas et fabulare incipis, ex ore in oculis tuis bibiones involant. Gurgulio dicitur, quia pene nihil est aliud nisi guttur. vero libello quasi in quadam brevi tabella quasdam caeli causas situsque terrarum et maris spatia adnotavimus, ut in modico lector ea percurrat, et conpendiosa brevitate etymologias eorum causasque cognoscat
Abbreviated transcription (Latin):
ibis auis nilifluminis quae semetipsam purgatrostroinanum aquam fundens : haec ser¬
pentiu moua uescitur. gratis simu exeis escam̃ nidis suis depertans : Mero pes eos demquȩ
ergaulos qui parentes suos recondereatq: aleredicuntꝰ. Coredulus genus uolatilequa si
coredens Monedula auis qua si monetula : quaecum aurum inuenerit ãuferte toccultat :
ciem proualerio flacco non plus aurum tibi quã monedulae conmittendũ : ues ꝑtiliop
tempore nomen accepit eo qđ lucem fugienscrepusculo uesptinocireũ uole : praecipitimo¬
tua cta et tenuissimis brachiorum inembranis suspensdra Animalmurium simile¬
Nontamuoceresonans quam stridore : specia e quo que uola tilis simulet quadrupes
d lacri mosis quasi uocib dolendes uelsuã mutationẽ uel regis interitũ ::
A

Expanded text:
Ibis avis Nili fluminis, quae semetipsam purgat, rostro in anum aquam fundens. Haec serIbis avis Nili fluminis, quae semetipsam purgat, rostro in anum aquam fundens. Haec serpentium ova vescitur, gratissimam ex eis escam nidis suis deportans. Meropes eosdemque et gaulos, qui parentes suos recondere atque alere dicuntur. Coredulus genus volatile, quasi cor edens. Monedula avis, quasi monetula, quae dum aurum invenit, aufert et occultat. Cicero pro Valerio Flacco76: 'Non plus aurum tibi quam monedulae committendum.' Vespertilio pro tempore nomen accepit, eo quod lucem fugiens crepusculo vespertino circumvolet praecipiti motu acta, et tenuissimis brachiorum non tam voce resonans, quam stridore; specie quoque volatilis, simul et quadrupes lacrimosis quasi vocibus dolentes vel suam mutationem vel regis interitum. a
Abbreviated transcription (Latin):
diomedia interscopulos litorum etsaxa uolitantes : iudicant intersuos etaduenas: nam
si grecus ẽ : proprius accedunt et blandiunt : si alieni genit morsu inpugnant . et uul
cantur. grecieas ero dios dicunt : Memnoni des aues aegyptiae : Appellatae a lo coubimẽ¬
non perut : Nam cateruatim aduola redicuntur exegypto ã dilium iuxta memnonis
sepulcrũ et proinde eas ilien sesmem nonias uocant : quinto autem anno adilium ueniunt ⁊¬
et cumbiduo circumuolauerint : Tertia diein euntes pugnã uicissim seunguib: rostrisq:
dilacerant: Ercina eaues dictae ab irciniosaltu germania eubina scuntur : quarũ pm̃nae
adeoperobscuram em̃icant ut quamuis nox obtenta densis tenebris sit ãdp̃sidiumitineris diri¬
gendi proiecta einterluceant cursusq: uia epateat indicio plumarum fulgentium : O nogro¬
ulon grecuocant rostrolongo quorum duo genera sunt . aliud a quatilgaliudsolitu dipariȩ¬

Expanded text:
Diomedia inter scopulos litorum et saxa volitantes; iudicant inter suos et advenas. Nam Diomedia inter scopulos litorum et saxa volitantes; iudicant inter suos et advenas. Nam si Graecus est, propius accedunt et blandiunt; si alienigena, morsu inpugnant et vulnercantur, Graeci eas ἐρωδιούς dicunt. Memnonides aves Aegyptiae appellatae a loco, ubi Memnon periit. Nam catervatim advolare dicuntur ex Aegypto ad Ilium iuxta Memnonis sepulchrum, et proinde eas Ilienses Memnonias vocant. Quinto autem anno ad Ilium et cum biduo circumvolaverint, tertia die ineuntes pugnam vicissim se unguibus, rostrisque dilacerant. 31. Hercyniae aves dictae ab Hercynio saltu Germaniae ubi nascuntur, quarum pennae adeo per obscurum emicant, ut quamvis nox obtenta densis tenebris sit, ad praesidium itineris dirigendi praejactae interluceant, cursusque viae pateat indicio plumarum fulgentium. 94 32. Onocrotalon Graeci vocant rostro longo. Quorum duo genera sunt: aliud aquatil
Abbreviated transcription (Latin):
emein istagnis oceaninidos facit pullosq: educit : qua excubante fertur extento a equore
pelagus silentib: uentis continua septem dierum tranquillita temitescere. Et eius fetib:
educandis obsequiũ psa mnt rerumna turam̃ p̃bere : Pelicanus auis aegrptia habitans in
solitudinenili fluminis : u indeet nomen sumsit : nam ca nopos aegyptus dicitur fertur
siuerum sit᷑ amocciderenatos suos eosq: pertriduũ lugere : Deinde scipsam uulnerare ::
etas persione sui sanguinis uiui fica refilios : Stronfalideã ues abstrofadib: in sulis a ppel¬
latae ubi plurimũ habundant : Aduersus quas hercules sagittis e usus : sunt enimpe¬
lagiuolucres : in in sulis habitantes : Diomedeas aues : a sociis diomedis appellatas. quos
ferunt fabula e in easdem uolucres fuis se conuersos forma fulice similes. magnitudine
cignorũ. Colore candido duris et grandib: rostis : sunt autem circa apuliam in in sula

Expanded text:
eme in stagnis oceani nidos facit pullosque educit: qua excubante fertur extento aequore eme in stagnis oceani nidos facit pullosque educit: qua excubante fertur extento aequore pelagus silentibus ventis continua septem dierum tranquillitate mitescere, et eius fetibus educandis obsequium ipsa rerum natura praebere. Pelicanus avis Aegyptia habitans in solitudine Nili fluminis, unde et nomen sumpsit; nam Canopos Aegyptus dicitur. Fertur, si verum sit, eam occidere natos suos, eosque per triduum lugere, deinde se ipsam vulnerare et aspersione sui sanguinis vivificare filios. Stymphalidae aves ab Stymphadibus insulis appellatae, ubi plurimum abundant; adversus quas Hercules sagittis est usus. Sunt enim pelagi volucres in insulis habitantes. Diomedias aves a sociis Diomedis appellatas, quos ferunt fabulae in easdem volucres fuisse conversos; forma fulicae similes, magnitudine cygnorum, colore candido, duris et grandibus rostris. Sunt autem circa Apuliam in insula
Abbreviated transcription (Latin):
sibi incendium utrit sic que iterum decineribus suis resurgit : Cin nomolgus ct ipsa a rabiae
Auis: proinde ita uocata quod in excelsis ne morib tex eͥtnidos exfruticib: cinnami : Et quoniã
non possunt ibi homines conscendere propteramorualtitudinẽ et fragilitatem eosdẽnidos
plũbatis appetunt iaculis acsic inna mailla deponunt . et praeciis ampliorib: uendunt eo qđ¬
hoccinnamũmagis quam alia mercatores probent : psittacus in india elitorib: gignitur
coloreui riditorq: puniceo grandi lingua et tȩteris auibus latiore : Vndeetarticulata uerba
exprimit ĩ ta ut si eam nonuideris hominem loquiputes : ex natura autẽ salutat dicens abe uel
Rhere : cetera nomina institutionedi scit : hinc eillud: psittacus a uobis aliorũ nomina discam
hoc didiciperme dicerecesarabe : Alcion pelagi uolucris : dicta quasia lescianea ẽo quod hi¬

Expanded text:
sibi incendium nutrit, sicque iterum de cineribus suis resurgit. Cinnamolgus et ipsa Arabiae sibi incendium nutrit, sicque iterum de cineribus suis resurgit. Cinnamolgus et ipsa Arabiae avis, proinde ita vocata quod in excelsis nemoribus texit nidos ex fruticibus cinnami: et quoniam non possunt ibi homines conscendere propter ramorum altitudinem et fragilitatem, eosdem nidos plumbatis appetunt iaculis, ac sic cinnama illa deponunt, et pretiis amplioribus vendunt; eo quod cinnamum magis quam alia mercatores probent. colore viridi, torque puniceo, grandi lingua, et caeteris avibus latiore. Unde, et articulata verba exprimit, ita ut si eam non videris, hominem loqui putes. Ex natura autem salutat dicens, ave, vel Χαῖρε, caetera nomina institutione discit. Hinc est illud: Psittacus a vobis aliorum nomina discam; Hoc didici per me dicere: Caesar ave. 25. Halcyon, pelagi volucris dicta, quasi ales
Abbreviated transcription (Latin):
letis simus ales : hunc optant nautȩ : quia se non mergit inundas: Strutio greco nomine
dicitur : quod animal in similitudinem auispłmnas habere uidetur: tamen deterra altius
non deuatur: oua suca fouere neglsgit : sed proiecta tantum modo fotupulueri samantur ⁊
Arde a nocata quasi ardua : id est propter altas uolatus : Lu canus quodq: a us& uolare ardea:
formidat enim imbres et supra nubes euolat ut procllas nubium sentire nonpossit : cum autem
altius uolauerit significat tmpestatem : Hanc mult tantalum nominãt ⁊ Fenix arabi eauis : dic ta
quod colorem feniceum habeat. Vel quod sic In toto orbesingularis & unica : nam arabes singula¬
rem fenicem uocant : haec quingentis et ultra annis uiuens dum seuiderit senuisse. collectis
aromatum uirgulis rogum sibi in struit et conuersa ad radium solis alarũ plausꝙ uolumtarũ

Expanded text:
laetissimus ales; hunc optant nautae, quia se non mergit in undas. Struthio Graeco nomine laetissimus ales; hunc optant nautae, quia se non mergit in undas. Struthio Graeco nomine dicitur, quod animal in similitudine avis pinnas habere videtur; tamen de terra altius non elevatur. Ova sua fovere neglegit; sed proiecta tantummodo fotu pulveris animantur. Ardea vocata quasi ardua, id est propter altos volatus. Lucanus5, 554: Quodque ausa volare Ardea. Formidat enim imbres, et supra nubes evolat, ut procellas nubium sentire non possit. Cum autem altius volaverit, significat tempestatem. Hanc multi Tantalum nominant. Phoenix Arabiae avis, dicta quod colorem phoeniceum habeat, vel quod sit in toto orbe singularis et unica. Nam Arabes singularem 'phoenicem' vocant. Haec quingentis ultra annis vivens, dum se viderit senuisse, collectis aromatum virgulis, rogum sibi instruit, et conversa ad radium solis alarum plausu voluntarium
Abbreviated transcription (Latin):
nido sinpensius fouent : ut ad siduo in cubitu plumas exuant : quantũ autem tempus inpenderint in
fẽtibus edecandis tantum et ipse inuicem apullis suis aluntur: Olor auis es quemgraci cignum
apellant : olor autem dictus quod sit totus plumis albus: Nullus enim meminit : cgnum ngrũ:
olo enĩ grece totum dicitur : cignus autem a canendo est apellantus eoquod carminis dulcedinem
modulatis uocibus fundit: ideo autem suauiter eum canere : quia collum longum et inflexum
habet et necesse est cluctantẽ uocem perlongum et flexuosum iter. uaria sreddere modu¬
lationes ⁊ ferunt in iperboreis partibus praecinentibus citaredis olores plurimos ad uolare
apteque ad modum concincre : olores autem latinũ nomen ẽ : Nam grecȩ ugnidicuntur : nautȩ
uero sibi hunc bonam prognosim᷑ facere dicunt : sicut emilius cuit : cignus in auspiciis semper

Expanded text:
nidos inpensius fovent ut assiduo incubitu plumas exuant. Quantum autem tempus inpenderint in nidos inpensius fovent ut assiduo incubitu plumas exuant. Quantum autem tempus inpenderint in fetibus educandis, tantum et ipsae invicem a pullis suis aluntur. Olor avis est quem Graeci κύκνον appellant. Olor autem dictOlor enim Graece totum dicitur. Cygnus autem a canendo est appellatus, eo quod carminis dulcedinem modulatis vocibus fundit. Ideo autem suaviter eum canere, quia collum longum et inflexum habet, et necesse est eluctantem vocem per longum et flexuosum iter varias reddere modulatioapteque admodum concinere. Olores autem Latinum nomen est; nam Graece κύκνοι dicuntur. Nautae vero sibi hunc bonam prognosim facere dicunt, sicut Aemilius ait 4: Cygnus in auspiciis semper
Abbreviated transcription (Latin):
rant unascuntur ordinelitterato: Dequibus lucanusȩt turbata perit dispersis lit tera płnnis gacelsa
autempetunt : Quo facilius uideant quaspetant terras : Castigat autem uoce quac cogitagmenꝰ adubi
raucescit succedit alia : Nocteautem excubias diuidunt : et ordinem uigiliarũ peruices faciunt. tenen¬
tes lapillos suspensis digitis quibus somnosargͣ  ant quod cauendũ erit clamor indicat : ȩtatem
in illis colorprodit : Nam senec tute nigrescunt : Ciconiacuocate : a sono quo crepitant quasicica¬
niae ÷quem sonum oris potius esse quam uocis quia eum quatiente rostrofaciunt: haec̃ueris nun¬
tiac societatis comites serpentũ ostes mariatrans uolant : In asiam collecto agmine pergunt : corni¬
desduces caspraecedunt et ipse quasi exercitus prosecuntur: eximia illiscirca filiospictas : Nam adeo

Expanded text:
rant, unam sequuntur ordine litterato. De quibus Lucanus5, 716: Et turbata perit dispersis littera pinnis. Excelsa rant, unam sequuntur ordine litterato. De quibus Lucanus5, 716: Et turbata perit dispersis littera pinnis. Excelsa autem petunt, quo facilius videant quas petant terras. Castigat autem voce quae cogit agmen: at ubi raucescit, succedit alia: nocte autem excubias dividunt, et ordinem vigiliarum per vices faciunt, tenentes lapillos suspensis digitis, quibus somnos arguant: quod cavendum erit, clamor indicat. Aetatem in illis color prodit; nam senectute nigrescunt. Ciconiae vocatae a sono quo crepitant, quasi cicaniae: quem sonum oris potius esse quam vocis, quia eum quatiente rostro faciunt. Hae veris nuntiae, societatis comites, serpentium hostes, maria transvolant, in Asiam collecto agmine pergunt. Cornices duces eas praecedunt, et ipsae quasi exercitus prosequuntur. Eximia illis circa filios pietas; nam adeo
Abbreviated transcription (Latin):
unde ot pullos suosuinguesaspensosradis solisobicuit: et quos uiderit immobilem tnerea cemut
dignosgenere conserut Isi quo sucro inflettert obtutũ q̃uasi degentres abicit ꝗ Vultur:a uolacutar¬
do nomi nateputatiur : inagnitudin cquppe corporis prepetes uolatus non habet P rũ quidã dicunt
concubita non misceri: et sinecopula concipere et generare: Natõque carũ pene usque adcentum
annosprocuirs uultuir as autem sicut et a quilȩ ccã ultra maria cadiutra sentiunt altius quppe
uolantes mnultaquȩ montium obcuri tatecclantur. ex alto ille conspiciunt Cra dipesapluidg ecuo
uo lani mud nostarida coquo dgr aanco latud etemp̃tae nequaquã ut ceterȩuolucres adtollitur ueloci¬
diee psnnarũ : Erues nõ mendepria uoce sumpserunt : talieni sonosu surrant: haccautemdum prope¬

Expanded text:
unde et pullos suos ungue suspensos radiis solis objicit, et quos viderit immobilem tenere aciem, ut unde et pullos suos ungue suspensos radiis solis objicit, et quos viderit immobilem tenere aciem, ut dignos genere conservat, si quos vero inflectere obtutum, quasi degeneres abjicit. 12. Vultur, a volatu tardo nominata putatur. Magnitudine quippe corporis praepetes volatus non habet: harum quasdam dicunt concubitu non misceri, et sine copula concipere, et generare, natosque earum pene usque ad centum annos procedere. Vultures autem, sicut et aquilae, etiam ultra maria cadavera sentiunt; altius quippe volantes multa quae montium obscuritate celantur ex alto illae conspiciunt. 13. Bradypus apud Graecoda, eo quod gravi volatu detenta nequaquam, ut ceterae volucres, adtollitur velocitate pinnarum. Grues nomen de propria voce sumpserunt; tali enim sono susurrant. Haec autem dum prope
Abbreviated transcription (Latin):
ti sint unde et uestis nigra pulladicta est : Alaesunt inquibus pennȩ perordinem fixȩ uolandi ex hi¬
bentusum : Vocatȩ autemalae quod his auescomplexosalant pullos acfoucant : ꝓstina apendendo idest
uolando dicta : Vnde & pendere : Volucres enimpsnnarum auxilio mouentur : quando se aerimaxidan :
Pluma qua sipiluma : Nam sicut pilim quadrupedum corporc iti pluma in auibus : Auium nomina¬
mta a sonouocis consđt essc composita ut grus coruus cignus pauo miliuis ulula dlaulins eradulis
etcaeera uarieas enimuocis carum docuit homines quid nomia rertiopild quil saba cumincocuo
runuoratastintie nimcuntuidus essciatur : ut cumsu permariaim mobilipsmna seratur nt huma¬
nis paceat ol tutbus de anta siblimtad pisciculos natareuideat: Ac torment infar descendetos
niscã tret abmobinisadlitus pertra bats a damietcontra radium solis fertus obtutum non plertere

Expanded text:
ti. Unde et vestis nigra, pulla dicta est. Alae sunt, in quibus pennae per ordinem fixae volandi exhiti. Unde et vestis nigra, pulla dicta est. Alae sunt, in quibus pennae per ordinem fixae volandi exhibent usum. Vocatae autem alae, quod his aves complexos alant pullos ac foveant. Pennae a pendendo, id est, volando dictae: unde et pendere. Volucres enim pennarum auxilio moventur, quando se aeri mandant. Pluma, quasi piluma. Nam sicut pili in quadrupedum corpore, ita pluma in avibus. Avium alta a sono vocis constat esse composita, ut grus, corvus, cygnus, pavo, milvus, ulula, cuculus, graculus, et caetera. Varietas enim vocis eorum docuit horum vocata. Tanti enim contuitus esse dicitur, ut cum super maria immobili penna feratur, nec humanis pateat obtutibus, de tanta sublimitate pisciculos natare videat, 89 ac formenti instar descendens raptam praedam pennis ad littus pertrahat. 11. Nam et contra radium solis fertur obtutum non flectere,
Abbreviated transcription (Latin):
uagae id est solitariae propter in sidias depredandi ut aquila accipiter et quaecũq ita sunt: aliac
uocibus strepunt ut hirudo: aliaecantus edunt dulcissimos. ut cignus et merula. Aliac uerba et
uoces hominũ imitantur : ut psitacus et pica: sed et alia sicut genere i taet moribus innumerabilia
aut scrtiae deserta quis penetrare potuit qui earum genus uel differentias nosset : Aues dictae eo
quod uiascertas non habeant sedper auia queque discurrant : Alites quod ali salta intendant:
et ad sublimia remigio alarum conscendant : Volucres a uolando : Namunde uolarẽ inde etambula¬
redicimus : uola enĩ dicitur : media parspedis. siuc manus et in auibus ũola parsmedia alarũ quarũ
motupin neagitantur ⁊ Inde uolucres : Pullidicuntur : omnium auium nati sed et animalium.
qua drupedũ natipullidicuntur. et homo paruus pullus: Recentesigitur natipulli eo quod pollu¬

Expanded text:
agae, id est, solitariae propter insidias depraedandi, ut aquilae, accipitres, et quaecunque ita sunt: aliae vocibus strepunt, ut hirundines: aliae cantus edunt dulcissimos, ut cygnus et merula: aliae verba et voces hominum imitantur, ut psittacus et pica. Sunt et alia sicut genere, ita et moribus innumerabilia. aut Scythiae deserta quis penetrare poterit, qui earum genus vel differentias nosset. Aves dictae eo quod vias certas non habeant, scilicet per avia quaeque discurrunt. Aliter, quod alis alta intendant, et ad sublimia remigio alarum conscendant. Volucres a volando. Nam unde volare, inde et ambulare dicimus. Vola enim dicitur media pars pedis sive manus, et in avibus vola pars media alarum, quarum motu pinnae agitantur, inde volucres. Pulli dicuntur omnium avium nati, sed et animalium quadrupedum nati, pulli dicuntur, et homo parvus pullus. Recenter igitur nati pulli eo quod pollu
Abbreviated transcription (Latin):
cibos ñ sumet residens sed inaerecapiat ȩscas et edat ꝰ garrula auis et ꝑ tortuosos ombes et flexuosos circuitus ꝑ uola ns
et innidis c̃struendis eddcandisq fecib: sollertissi mababens etiã quiddã praesciũ qđ lapsura deserat necad perat culm¬
noçã diris quoq: a uib: ñ inpecit᷑ necũ quã p̃da ẽ maria trans uolatibiq iueme cõmorat T urdas atard atedictas

Expanded text:
cibos non sumat residens, sed in aere capiat escas, et edat, garrula avis, et per tortuosos orbes et flexuosos circuitus pervolans, cibos non sumat residens, sed in aere capiat escas, et edat, garrula avis, et per tortuosos orbes et flexuosos circuitus pervolans, et in nidis construendis educandisque fetibus solertissima, habens etiam quiddam praescium, quod lapsura deserat nec appetat culmina, a diris quoque avibus non impetitur, nec unquam praeda est, maria transvolat, ibique hieme commoratur. 71. Turdi a tarditate di
Abbreviated transcription (Latin):
mocaducũ patitur mnorbũ :popã greci apellant eo qđ stercora humana c̃sider ecet fecenti pascat᷑ fimo Auis sporciss¬
macristis extantib: galeat& semper in sepulcliris et huma nostercore cõmorans cui sanguine quisq sciniunxeritdor¬
mitũ ꝑginsdemones suffucantes seuidebit . Iucos quos spaniciculos uocant auoce ꝓpria nominatos huueniendiba ber̃s
tẽpus miluorũ scapulis suscepts propt̃ breues et paruos uolatus neꝑ longa aeris spatia fatigiti deficuant: horũ saliuȩ
cicidas gignunt: oua pas seris nidor epperta comedit ẽt sua obicit quȩillae susceptiet fouet et nutrit : Pas seres sunt min¬
ta uolatilia a pariuta te uocata unde et pau silli et parui. Merula antiquitus medula uocabat᷑ eoq đ module tsalumeru

Expanded text:
mo, caducum patitur morbum. Upupam Graeci appellant eo quod stercora humana consideret, et foetenti pascatur fimo; avis spurcissimo, caducum patitur morbum. Upupam Graeci appellant eo quod stercora humana consideret, et foetenti pascatur fimo; avis spurcissima, cristis extantibus galeata, semper in sepulcris et humano stercore commorans. Cuius sanguine quisquis se inunxerit, dormitum pergens daemones suffocantes se videbit. Tucos, quos Hispani ciculos vocant, a voce propria nominatos. Hi veniendi habent tempus, milvorum scapulis suscepti propter breves et parvos volatus, ne cicadas gignunt, ova passeris nido reperta comedit et sua objicit quae ille suscepta et fovet et nutrit. 68. Passeres vero sunt minuta volatilia, a parvitate vocata, unde, et pusilli et parvi. 69. Merula antiquitus medula vocabatur, eo quod moduletur. Al
Abbreviated transcription (Latin):
mes sit castitatis nãdicitur qđ amisso corporali c̃sortio solitaria incedat. nec carnałe copulã ultrare¬
quirat. Perd ex deuoce nom̃ habet auis dolosaatq: inmunda nã masculus in masculũ in surgit : et obliuisci¬
tur sexũ libido p̃cepsꝰ ad eo autẽ fraudolenta ut alterioua diripiens foueat ised fraus fructũ ñ habet̃deniq
dũ pulli uocẽ propriȩ genetricis audierint m̃atura quodã instinctu bancqiae fodit relinquunt et ad eandẽ quȩ
Hae ç adueniendi habent tẽpora nã aestate depulsa maria transmeant : Ortigo metra dicit᷑ quae gregẽducit eãt̃rae propin¬
quantẽ accipit̃ uidens rapit . ac propterea cura ẽ uniuersis ducẽ sollicita regeneris externi ꝑquã caueant pnima discri
min& cibos gratissimos babent semina uenenorũ quã ob causã eas ueteresuesci int̃dixer̃ solũ em̃ hocan mal sicut etho¬

Expanded text:
mes sit castitatis; nam dicitur quod amisso corporali consortio solitaria incedat, nec carnalem copulam ultra remes sit castitatis; nam dicitur quod amisso corporali consortio solitaria incedat, nec carnalem copulam ultra requirat. Perdix de voce nomen habet, avis dolosa atque inmunda; nam masculus in masculum insurgit, et obliviscitur sexum libido praeceps. Adeo autem fraudulenta, ut alteri ova diripiens foveat; sed fraus fructum non habet: denique dum pulli propriae vocem genetricis audierint, naturali quodam instinctu hanc quae fovit relinquunt, et ad eandem quae uae et adveniendi habent tempora; quia, aestate depulsa, transmeant maria. Ortigomestra dicitur, quae gregem ducit, eamque terrae propinquantem accipiter videns rapit; ac prmina. Cibos gratissimos habent semina venenorum; quam ob causam eas veteres vesci interdixerunt. Solum enim hoc animal, sicut et ho
Abbreviated transcription (Latin):
mollis auis : Vnde et nuncupatus: rapacissimus tam̃ et sẽꝑ domesticis auib: insidiator. Ossi fragus uul¬
go appellatur auis quaeossa ab alto dimittit et frangit: unde et a frangendo ossanomen accepit : Tur¬
tur de uoce uocatur auispudica et semper in montiũ iugis et indertis solitudinib: cõmorans : tecta enĩ
hominũ et c̃uersationẽ fugit et cõmoratur insiluis. quae etiã hneme deplumata intruncis arborũ c̃cauis
habitareperhibetur. Euꝰ econtrario colũba ospitia humana diligit domorũ blanda semꝑ habitatrix
colũ baedictȩ qđ earũ colla ad singulas c̃uersationes colores mutent : aues mansuet ȩ et in hominũ multitudi¬
ne c̃uersantes acsine felle quas antiqui uenerias nuncupabant . Eo qđ nidos frequentant et osculo a more
c̃cipiant. Palũbes eo qđ sint farsae apabulo quas uulgustitos uocat. Auis casta exmorib: appellat᷑ qđ co¬

Expanded text:
mollis avis, unde et nuncupatus; rapacissimus tamen et semper domesticis avibus insidiator. Ossifragus vulmollis avis, unde et nuncupatus; rapacissimus tamen et semper domesticis avibus insidiator. Ossifragus vulgo appellatur avis quae ossa ab alto dimittit et frangit. Unde et a frangendo ossa nomen accepit. Turtur de voce vocatur; avis pudica, et semper in montium iugis et in desertis solitudinibus commorans. Tecta enim hominum et conversationem fugit, et commoratur in silvis. Quae etiam hieme deplumata in truncis arborum concavis habitare perhibetur. Cuius e contrario columba hospitia humana diligit; domorum blanda semper habitatrix. Columbae dictae, quod earum colla ad singulas conversiones colores mutent; aves mansuetae, et in hominum multitudine conversantes, ac sine felle; quas antiqui Venerias nuncupabant, eo quod nidos frequentant, et osculo amorem concipiant. Palumbes eo quod sint farsae, a pabulo; quas vulgus titos vocant avis casta ex moribus appellatur, quod co
Abbreviated transcription (Latin):
men hocesitꝰ saepe autẽ dimisso in profundũ capite : Aurarũ signa subfluctib: colligunt et p̃uiden¬
tes a equoris tẽpestates cũ clamore adlitora tendunt : nã in pelago iã grauis simã ẽe tẽpestãte cũ ad
litora mergic̃ fugerint : Accipiter auis animoplus armata quã ungulis : uirtutẽ maiore inminore¬
corporegestans : hic ab accipiendo id ẽ a capiendo nomen sũ psit . ẽ enĩ auis rapiendis aliis auib aui¬
da. ideoq uocat᷑ accipit̃ hoc ẽ raptor : Vnde et paulus apostolus dicit : sustinetis enĩ siquispes acci¬
pit iut enĩ diceret siquis rapit dixit siquis accipit. fertur autẽ accipitres circapullos suos impi¬
os ẽẽ. Nãdũ uiderint eos posse tẽptare uolatus nullas eas p̃bent escas sed uerberant pinnis et anido
piendo hunc nostrifalconẽ dicunt qđ incuruis digitis sit : Miluus mollis et uirib: et uolatuquas

Expanded text:
men hoc haesit. Saepe autem demisso in profundum capite aurarum signa sub fluctibus colligunt, et praevidenmen hoc haesit. Saepe autem demisso in profundum capite aurarum signa sub fluctibus colligunt, et praevidentes aequoris tempestatem cum clamore ad litora tendunt. Nam in pelago iam gravissimam esse tempestatem, cum ad litora mergi confugerint. Accipiter acorpore gestans. Hic ab accipiendo, id est a capiendo, nomen sumpsit. Est enim avis rapiendis aliis avibus avida: ideoque vocatur accipiter, hoc est raptor. Unde et Paulus dicit: Sustinetis enim, si quis accipit . Ut Ne enim dicent, si quis rapit, dixit, si quis accipit. Ferunt autem accipitres circa pullos suos impios esse. Nam cum viderint eos posse tentare volatus, nullas eis praebent escas: sed verberant pennis et a nido piendo. Hunc nostri falconem vocant, quod incurvis digitis sit. Milvus mollis et viribus et volatu, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
naetachracenedracena ita agullogallina uius membra ut ferquidasi a uroliques centimisccant᷑:
consumi. Ana sab assiduita tenatandi a ptũ nom̃ a ccepit: exqͥo genere quidã germa nide dicunt
qđ plus ceteris nutrias Anseris nom̃ ans dedit perdiriuationẽ uela similitud ineuł qđ etipsenatrs¬
difrequentia iubeat istiui glisno ctisa dsidiuntace lamoris tostaur: ullũ autt̃animalita odorẽ
hominis sentit ut anser unde et clangore eius gallorũ ascensus ĩncapitolio dep̃hensus ẽ : F ulica dicta
quod caro eius leporinã sapit : lagos enimdicitur lepus : Vnde et apud grecos lagois uocatur ẽeñ au
stagnensis. habens nidũ in medio aquae uel in petris quas a qua circũdat maritimoq: semꝑdelectatur
profundo quaedũ tempestatẽ persenserit fugiens inuado ludit : Mergis assiduitate mergendi no

Expanded text:
na et a dracone dracaena, ita a gallo gallina. Cuius membra, ut ferunt quidam, si auro liquescenti misceantur, na et a dracone dracaena, ita a gallo gallina. Cuius membra, ut ferunt quidam, si auro liquescenti misceantur, consumi. Ans ab assiduitate natandi aptum nomen accepit. Ex quo genere quaedam germanae dicuntur, quod plus ceteris nutriant. Anseri nomen ans dedit per derivationem, vel a similitudine, vel quod et ipsa natandi frequentiam habeat. Iste vigilias noctis assiduitate clangoris testatur. Nullum autem animal ita odorem hominis sentit, ut anser, unde et clangore ejus Gallorum ascensus in Capitolio deprehensus est. 53. Fulica dicta, quod caro ejus leporinam sapiat. Lagos enim lepus dicitur, unde et apud Graecos lagois dicitur. Est enim avis stagnensis, habens nidum in medio aquae, vel in petris, quas aquae circumdant, maritimoque semper delectatur profundo. Quae dum tempestatem per
Abbreviated transcription (Latin):
Gragulbs agarrulita tenuncupatos: Nonut quidã uoluit ꝓeo qđ gregati uolent cũ sit manifestũ ex uoce
eosnuncupari ȩ enimloquacissimũ genufetuocib: inportunũ : Picaequasi poetricae qđ uerba in discrimineuocis
ex primant ut homo ꝑramos enĩ arborũ pendulae in portuna garrulitate sonantes : etsi linguas insermone
quidaliud fixũduu erereñ potest̃ quinstatĩ excidatubiea in sederit : ste ẽ picu martius nã alia t̃ pica:
pauo nom̃ de sonouocis habet: cuiusca rotã dura ẽ ut putredinẽ uixsentiat nec facilequo qͥ atꝰ : deqͥs
ua primosutrans portatacarina ante mihinotum nilnisi fasisȩrat : Gallus a castrationeuocatus ꝓnter
cettrasem a ues huic solo testiculia dimuntur : Veteres eniabscisos gallos uocabant : sicut autẽ aleone leae¬

Expanded text:
Graculus a garrulitate nuncupatus; non, ut quidam volunt, pro eo ut gregatim volent; cum sit manifestum ex voce Graculus a garrulitate nuncupatus; non, ut quidam volunt, pro eo ut gregatim volent; cum sit manifestum ex voce eos nuncupari. Est enim loquacissimum genus et vocibus inportunum. Picae quasi poeticae, quod verba in discrimine vocis exprimat, ut homo. Per ramos enim arborum pendulae inportuna garrulitate sonantes, et si linguas in sermone quid aliud fixum, diu haerere non potest quin statim excidat, ubi ea insederit. Iste est picus Martius; nam alia est pica. Pavo nomen de sono vocis habet; cuius caro tam dura est ut putredinem vix sentiat, nec facile coquatur. De quo Mart. 13, 72: Argiva primo sum transportata carina: ante mihi notum nil nisi Phasis erat. Gallus a castratione vocatus; inter ceteras enim aves huic solo testiculi adimuntur. Veteres enim abscisos gallos vocabant. Sicut autem a leone leae
Abbreviated transcription (Latin):
tur : Strix nocturna auis. habens nomen de sono uocis : quando enimcla mat stridet: dequalu¬
canus : quod trepidus bubo qđ strix nocturna quȩ runtur : haec auis uulgo amma dicitureno
abamando paruulos : Vndeet lac̃ pra eberefertur nascentib: : Coruus siuecorax nomena sono
gunturs habet quoduoce coracinet ferturha ecauis quod editis pullis escam plenae non p̃beat
prius quã in eisper pinnarũ nigredine simulitudinẽ ꝓpriicoloris agnoscat: postquã ueroeois oe¬
pras plumnis aspeacrit intotoagnitos habundantius pascit : hcpriorin cada uerib oculorũ pe¬
tit loca Cornixannosa auis apud latinos greco nomine appellatur: quam aiunt augures
hominumcuras significationib: agere in sidia rumuias monstrare. futura p̃dicere magnũ
nefas haec credere : Vtds consilia sua cornicib: mandet: huius intermulta aus piciã tribuunt

Expanded text:
tur. Strix nocturna avis, habens nomen de sono vocis; quando enim clamat stridet. De qua Lutur. Strix nocturna avis, habens nomen de sono vocis; quando enim clamat stridet. De qua Lucanus6, 689: Quod trepidus bubo, quod strix nocturna queruntur. Haec avis vulgo amma dicitur, ab amando parvulos; unde et lac praebere fertur nascentibus. Corvus, sive corax, nomen a sono gutturis habet, quod voce coracinet. Fertur haec avis quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pinnarum nigredinem similitudinem proprii coloris agnoscat; postquam vero eos tetros plumis aspexerit, in toto agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit. Cornix, annosa avis, apud Latinos Graeco nomine appellatur; quam aiunt augures hominum curas significationibus agere, insidiarum vias monstrare, futura praedicere. Magnum nefas haec credere ut Deus consilia sua cornicibus mandet. Huius inter multa auspicia tribuunt
Abbreviated transcription (Latin):
quod in alis auibus repperiri non solet : Luscina auis inde nomen sumpsiti quia caentusuo
s gou ficares olet diei surgentis exortum qua silucimnia eademeta credula. dequa ac eno ue
et luctu nominata : Cumen imelamat aut fletum imitatur aut gemitũunde a pudauguras sila m̃¬
tetur triscitiamtacens ostendere fertur prosperitatem : Bubo a sono uocis conpositũ nomenhabet
auis fcralis. honusta quidem plamis sed graiu semper detenta pigritiaȩ : In sepuleris die noctuque
tus ignauus bubodirum mortalib: omen: denq: apud a gur&s malum portenderefertur : Namcum
inurbemuis a fuerat solitudinem significaridicunt : Noctua dicitur proeo quod nocte uircũ uolet
inperedem non possit uidere : Namexorto splendore solis uisus illius ebetatur: hane autem in sula
eretensis non habet : et siueniat aliunde statim moritur : Noc tua autem non ẽ bubõ nambubõma¬
ior EnNocticorax ipsa ẽ noctua quia noctea mat: ẽ emimauis lucifuga et solem ui derenon pati¬

Expanded text:
quod in aliis avibus reperiri non solet. Luscinia avis inde nomen sumpsit, quia cantu suo significare solet diei surgentis exortum, quasi lucinia. Eadem et acredula, de qua Cicero in planctu et luctu, nominata; cum enim clamat aut fletum imitatur aut gemitum. Unde et apud augures si lamentetur tristitiam, tacens ostendere fertur prosperitatem. Bubo a sono vocis conpositum nomen habet, avis feralis, onusta quidem plumis, sed gravi semper detenta pigritia: in sepulcris die noctuque tus, ignavus bubo dirum mortalibus omen. Denique apud augures malum portendere fertur: nam cum in urbe visa fuerit, solitudinem significare dicunt. Noctua dicitur pro eo quod nocte circumvolat et per diem non possit videre; nam exorto splendore solis, visus illius hebetatur. Hanc autem insula Cretensis non habet; et si veniat aliunde, statim moritur. Noctua autem non est bubo; nam bubo maior est. Nycticorax ipsa est noctua, quia noctem amat. Est enim avis lucifuga, et solem videre non pati
Abbreviated transcription (Latin):
cuntrariũ muscaeña mistalio pero eoblitaluc fuexẽ. ꝑ noctẽ eñ tantũ ambulit. Papiliones auiculaes
quaer cii mas habundant florentib: maluis quiq uericulos scercores uofaciunt nasci. lacusta qđ pedib
sit longis ueꝑutiasta : undeet eã grecitã maritimã qua t̃restrẽ asta co appellat̃ : Cicader excicudorum
nascunt᷑ spatu hacrinitalia apud reginosimutae sunt nec usquã alibi NMuscaex ererenti scate nes¬
lat sistnts pese naint p atnde atdeuanis uocaet ⁊c ulex alaculeo dictus quõ sanguiñe sugit. habereñ
ipora fistula in modũstimuli quacarñe terebrat ut sangunẽ bibat Sanifes muscae minitis sime s omoie¬

Expanded text:
musca lucipeta, et blatta lucifuga est, per noctem enim tantum ambulat. 8. Papiliones, aviculae sunt, quae maxime abundant florentibus malvis, quique vermiculos stercore suo faciunt nasci. 9. Locusta, quod pedibus sit longis, velutinascuntur sputo, hae in Italia apud Rheginos multae sunt, nec usquam alibi. 11. Musca ex Graeco vencanina; nam κύων Graece canis vocatur. Culex ab aculeo dictus, quod sanguinem sugit. Habet enim in ore fistulam in modum stimuli, qua carnem terebrat ut sanguinem bibat. Sciniphes muscae minutissimae s
Abbreviated transcription (Latin):
siueut in de uel homines uel bestiolas quae insidiarisolent. natis frugib: abigant: Hancrustici
capannam uocant : quodunum tantum capiat : Tescua quidamputant eẽ tuguria quidam loca
p̃rupta et aspera : Magalia aedificia numidarum a grestium : oblonga incuruis lateribus
tecta quasinauium carinae sunt si uero tunda in modum furnorum : Et magalia dicta quasi ma¬
garia quiama garpunici nouamuilla indicunt una lit tera commutata lpro r:magaria
tuguria. XIII
DIAGRIS

Expanded text:
sive ut inde, vel homines, vel bestiolas, quae insidiari solent natis frugibus, abigant, Hanc rustici sive ut inde, vel homines, vel bestiolas, quae insidiari solent natis frugibus, abigant, Hanc rustici capannam vocant, quod unum tantum capiat. 235 3. Tesqua quidam putam esse tuguria, quidam loca praerupta et aspera. 4. Magalia aedificia Numidarum agrestium oblonga, incurvis lateribus tecta, quasi navium carinae sint, sive rotunda in modum furnorum. Et Maga lia dicta, quasi magaria, quia Magar Punici novam villam dicunt, una littera commutata l pro r, magaria, tuguria. CAPUT XIII. De agris
Abbreviated transcription (Latin):
ta p̃tiosa ex nomineeius mausolea nuncupentur : Piramides genus sepulchrorum quadra¬
tum et fastigiatum ultra omnem excelsitatem quae fierimanupos suntꝰ unde & mensuram
umbrarum egressae nullam habereum bramdicantur : Taliautemaedificio surgunt ut
a lato incipiant et in angustum finiantur sicutignis : pira enim diciturignis : Hos a egrp
tus habet. Apud maioresenim potentes aut submontib: aut in montib: sepeliebantur : Inde
tractum ẽ ut superca dauera aut pira mides fierent Aut ingentes columna e collo carentur.
XN DEAEDIFICIIS RUSTICIS
asa ẽ a grestehabita culum palis atq uirgultis arundinib:q. contextum quib: possenthomi¬
nes tueri auifrigoris uel caloris iniuria : Tugurium casula ẽ quam faciunt sibicustodes
uinearum ad tegimen sui quasi tegurium : siue propter ardores solis etradios declinandos

Expanded text:
nta pretiosa ex nomine eius Mausolea nuncupentur. Pyramides genus sepulchrorum quadranta pretiosa ex nomine eius Mausolea nuncupentur. Pyramides genus sepulchrorum quadratum et fastigiatum ultra omnem excelsitatem quae fieri manu possit, unde et mensuram umbrarum egressae nullam habere umbram dicuntur. Tali autem aedificio surgunt ut a lato incitus habet. Apud majores enim potentes, aut sub montibus, aut in domibus sepeliebantur. Inde tractum est, ut super cadavera, aut pyramides fierent, aut ingentes columnae collocarentur. CAPUT XII. De aedificiis rusticis. 1. Casa est agreste habitaculum palis atque virgultis arundinibusque contextum, quibus possint homines tueri a vi frigoris, vel caloris injuria. 2. Tugurium casula est, quam faciunt sibi custodes vinearum ad tegimen sui, quasi tegurium, sive propter ardorem solis et radios declinandos,
Abbreviated transcription (Latin):
Sepulchrum asepulto dictum Prius autem quisq indomosua sepeliebatur .: Poste auetitum ẽ. le¬
gib: nefetorei psocorpora uiuentium contacta in ficerentur : Monum entum ideonuncupatꝰ
o quodmen temmoneat ad de functimemoriam : Cumenim nonui deris monumentum: illud est
quod scriptum ẽ. exciditam quam mortuusa corde : Cum autem uideris monet mentem ẽt ad memoriã
tereducit ut mortuum recorderis : monumentaitaq: et memoriae : promentis admonitione
dictae : Tumulus dictus qua situmenstellus : Sarco fagum grecum nomen ẽ : eo quod ibi corpo¬
ra as sumantur : sarcia enimgrecae : caro fagus c̃omederedicitur: Mausolea sunt sepulchra
scumonumenta regum : amausoleo regea egyptiorum dicta : Nam eo de functo uxor eius mirae
magnitudinis et pulchritudinis extruxitsepulchrum : intantũ utusq: hodi eomnia monum̃¬

Expanded text:
Sepulchrum a sepulto dictum. Prius autem quisque in domo sua sepeliebatur. Postea vetitum est leSepulchrum a sepulto dictum. Prius autem quisque in domo sua sepeliebatur. Postea vetitum est legibus, ne foetore ipso corpora viventium contacta inficerentur. Monumentum ideo nuncupatur eo quod mentem moneat ad defuncti memoriam. Cum enim non videris monumentum, illud est quod scriptum estPsalm. 31, 12: 'Excidi tamquam mortuus a corde.' Cum autem videris, monet mentem et ad memoriam te reducit ut mortuum recorderis. Monumenta itaque et memoriae pro mentis admonitione dictae. Tumulus dictus quasi tumens tellus. Sarcophagus Graecum est nomen, eo quod ibi corpora absumantur; σάρξ enim Graece caro, φάγεῖν comedere dicitur. Mausolea sunt sepulchra seu monumenta regum, a Mausoleo rege Aegyptiorum dicta. Nam eo defuncto uxor eius mirae magnitudinis et pulchritudinis extruxit sepulchrum in tantum ut usque hodie omnia monume
Abbreviated transcription (Latin):
siue formacium in africa ethispania parietes ẽterra appellant : q̃nm̃ in forma circumdatis duab:
utrimq tabulis inferciuntur uerius quam instruuntur : Aeuisdurant in corruptiuenti signibus
Omniq cemento fortiores : Sepes munimenta satorum sunt unde et appellatae : Caulas munim̃¬
animalium receptacula: X
DETENTORIIS
abernacula : tentoria suntmilitum quib: in itinere solis ardores tempestatesq: imbrium frigoris¬
q in iuria suitant : Dicta autem tabernacula : quod cortinae distentae funib: tabulis interstantib:
appenderentur quaetentoria sustinerent : Tentorium uocatum : eo quod tendatur funib: atq palis:
unde et hodie p̃tendediitur : Papiliones uocantur ã similitudine paruula eanimalis uolantis quima¬
ximeabundanT florentib maluis : Haec sunt auiculae quaelum ineaccenso conueniunt: et circauo¬
litantes abigneproxima einter ire coguntur::XI DESEPUICRIS:

Expanded text:
sive formacium, in Africa et Hispania parietes e terra appellant, quoniam in forma circumdatis duabus sive formacium, in Africa et Hispania parietes e terra appellant, quoniam in forma circumdatis duabus utrimque tabulis inferciuntur verius quam instruuntur. Aevis durant incorrupti ventis, ignibus omnique caemento fortiores. Sepes munimenta satorum sunt; unde et appellatae. Caulas munimeanimalium receptacula. § 10 De tentoriis. Tabernacula tentoria sunt militum, quibus in itinere solis ardores tempestatesque imbrium frigorisque iniurias vitant. Dicta autem tabernacula quod cortinae distentae funibus tabulis interstantibus adpenderentur, quae tentoria sustinerent. Tentorium vocatum eo quod tendatur funibus atque palis; unde et hodie praetendere dicuntur. Papiliones vocantur a similitudine parvuli animalis volantis, quae maxime abundant florentibus malvis. Haec sunt aviculae quae lumine accenso conveniunt, et circa volitantes ab igne proxime interire coguntur. § 11 De sepulchris.
Abbreviated transcription (Latin):
Nunitum uel munimentum dictum : quia manuẽ factum : Corsuocata ũel quod eo ar tetcunc¬
tuqua e interius sunt idest concludat uel quod coerceat obiectusuo extraneos. et a dire
prohibeat : Vallumẽ quod molae terra eerigitur utcustodia p̃tendatur : Dictuma utem ual¬
lum auallis : namucelli fustes sunt q̃uib: ucllummunitur : Et uallidicti : quod figantur et uel¬
lantur : Interualla sunt spatia inter capita uallorum idest stipitum quib: uallum fit : Vnde etce¬
tera quoq spatia dicuntabstipitib scilicet : Agger ẽ cuius libetreia ceruatio : unde fossae aut ual
lespossuntrepleriabaggregando: Aggerepropria e dicitur terraaggesta quae uallo facto
proprius ponitur : sed abusiua cetmuros et munimenta omnia aggerem dicimus : Macheriae s̃:
parietes longi: quib: uinea ealiaq: claudantur : Longum en im greci macrondicunt : Formatum¬

Expanded text:
Munitum vel munimentum dictum quia manu est factum. Cohors vocata vel quod coartet cuncMunitum vel munimentum dictum quia manu est factum. Cohors vocata vel quod coartet cuncta quae interius sunt, id est concludat, vel quod coerceat obiectu suo extraneos et adire prohibeat. Vallum est quod mole terrae erigitur, ut custodia praetendatur. Dictum autem vallum a vallis; nam valli fustes sunt, quibus vallum munitur. Et valli dicti quod figantur et vellantur. Intervalla sunt spatia inter capita vallorum, id est stipitum quibus vallum fit; unde et cetera quoque spatia dicunt, ab stipitibus scilicet. Agger est cuiules possunt repleri ab aggregando. Agger proprie dicitur terra aggesta, quae vallo facto propius ponitur. Sed abusive et muros, et munimenta omnia aggerem dicimus. 4. Maceriae sunt parietes longi, quibus vineae aliaque claud
Abbreviated transcription (Latin):
erigitur Antiquaratioerat columnarumaltitudinis tertia pars latitudinum : Cenera
rotundarum quattuor : Doricae lonicae tuscanicae corinteae : mensuracras situdinis
et altitudinis intersedis tantes : Quintum genus ẽ earum qua euocantur atticae : qua ternis
angulis aut amplius parib: laterum interuallis : Capito liadicta quod sint columnarum capi
ta sicut supercollum caput : Epistolia sunt quae super capitella colum narum ponuntur : et est
grecum idest supermissa : Tegula e quod tegant aedes : Et imbrices q̃uod accipiant imbres :
ateres et laterculi quod latiformentur circumactis undiq quattuor tabulis : Canalis ab¬
eo quod cauasit in modum cannae : sanecanalem melius genere feminino quam masculino proferi¬
mus: pistula ea quarum sunt dictae q̃uodaquas fundant etemittant : Namstola greca e mittere¬
ẽ: formacearum promagnitudine a quacetea pacitatis modofiunt. UIII DEMUNITIONIB

Expanded text:
erigitur. Antiqua ratio columnarum erat altitudinis, tertia pars latitudinis. Genera erigitur. Antiqua ratio columnarum erat altitudinis, tertia pars latitudinis. Genera rotundarum quatuor sunt: Doricae, Ionicae, Tuscanicae, Corinthiae, mensura crassitudinis et altitudinis inter se distantes. Quintum genus est earum, quae vocantur Atticae, quaternis angulis aut amplius, paribus laterum intervallis. Capitella dicta, quod sint columnarta, sicut super collum caput. Epistylia sunt, quae super capitella columnarum ponuntur, et est Graecum, id est, super missa. Tegulae, quod tegant aedes, et imbrices, quod accipiant imbres. 16. Lateres, et laterculi, quod lati formentur, circumactis undique quatuor tabulis. Canaliseo quod cava sit in modum cannae, sane eamdem melius genere feminino quam masculino proferimus. est, formae earum pro magnitudine aquae, et capaci
Abbreviated transcription (Latin):
uenientib Arcus dicti quod sint arta concdusi onecuruati ĩpsict fornices : Pauimenta originen
apud grecos habent : elaborataartepicturae litostrata paruulis crustisactes sellis tinctis
inuarios colores : Vocatu autem pauimenta eo quod pauiantur ĩdestcedantur ⁊ inde et̃ pauor
quia cediteor Ostracus c̃ pauimentum tescacium eoquod fractis cestiscalea dmixtoferiatur
Testa enim greci: ostradicunt : Compluuium dictum q̃uia a quae parteꝓ qͥuaecirca sunt eo con¬
ueniunt Tes sella sunt equib: domicilia sternuntur atesseris nominata idestquadratis lapil
lis perdiminutionem : Bases fulturae sunt columnarum qua ea fundamento consurgunt.
et supenpositae fabricae sustinent pondus : Bases autem nomen petracest fortissimae siro
sermone Columnae pro longicudine et rocundita te uocatae In quibi totius fabrica epondus

Expanded text:
venientibus. Arcus dicti, quod sint arta conclusione curvati, ipsi et fornices. Pavimenta originem venientibus. Arcus dicti, quod sint arta conclusione curvati, ipsi et fornices. Pavimenta originem apud Graecos habent elaborata arte picturae, lithostrota parvulis crustis ac tessellis tinctis in varios colores: vocata autem pavimenta eo quod paveantur, id est, caedantur. Unde et pavor, quia caedit cor. Ostracus est pavimentum testaceum, eo quod fractis testis calce admixto feritesta enim Graeci ὄστρα dicunt. Conpluvium dictum quia aquae partibus, quae circa sunt, eo conveniunt. Tessella sunt e quibus dlis per diminutionem. Bases fulturae sunt columnarum, quae a fundamento consurgunt, et superpositae fabricae sustinent pondus. Bases autem nomen petrae est fortissimae Syro sermone. Columnae pro longitudine et rotunditate vocatae, in quibus totius fabricae pondus