comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gerunt arbitrio uoluntatis. Nam et demo¬
nes netorqueant᷑ p̃cant᷑. nec utiq inuste uł
parcit᷑ eis. uel ꝓsua quiq imꝓbitate torquent᷑
et homines plerunq aꝑte semꝑ occulte luis
ꝑsuis factis diuinitꝰ penas. siue inhac urta
siue post mortem: quamuis nullꝰ homi¬
num agat rectȩ nisi diuino adiuuet᷑ aurilio:
nullus demonum hominũ aut agat inique
nͥ diuino eodẽq iustissimo iudicio ꝑmitcat᷑
Sicut enim ait apłs: non ẽ iniquitas ap̃dm̃.
Etiam sicut ipse alibi dicit: inscrutabiha sunt
Iongͥ in hoc libro de illis pͥmis nec de istis
mediis dei iudiciis. s de ipso nouissimo
iudicio. quantum ipse tribuerit disputabo
quando xp̃s de cȩlo uenturus ẽ uiuos iud¬
care. et mortuos. Iste quippe dies iudici
ꝓpͥe iamuocat᷑. eoqd nullus ibi erit imꝑite
querelȩ locꝰ cur imustus ille sit felix. et curille
iustus infelix. Om̃ĩum nanq tunc ñ nͥ bonoꝵ

Expanded text:
riis, quae gerunt arbitrio uoluntatis. Nam et daemoriis, quae gerunt arbitrio uoluntatis. Nam et daemones ne torqueantur precantur, nec utique iniuste uel parcitur eis uel pro sua quique inprobitate torquentur; et homines plerumque aperte, semper occulte, luunt pro suis factis diuinitus poenas sine in hac uita siue post mortem: quamuis nullus hominum agat recte, nisi diuino adiuuetur auxilio; nullus daemonum aut hominum agat nisi divino eodemque justissimo judicio permittatur. Sicut enim ait Apostolus, Non est iniquitas apud Deum ; et, sicut ipse alibi dicit, Inscrutabilia sunts . Non igitur in hoc libro de illis primis, nec de istis mediis Dei judiciis, sed de ipso novissimo judicio, quantum ipse tribuerit, disputabo, quando Christus de coelo venturus est vivos judicaturus et mortuos. Iste quippe dies judicii proprie jam vocatur, eo quod nullus ibi erit imperitae querelae locus, cur injustus ille sit felix, et cur ille justus infelix. Omnium namque tunc nonnisi bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
turarum more sc̃ãrum diem poni solere ꝓtẽ¬
pore. nemoqͥ illas litteras qͣmlibet negligent̃
legerit: nescit. Idõ autẽ cum diem iudicii deidicimꝰ¬
addimus ultimum uel nouissimum: qͥa et
nunc iudicat. et ab humani generis initio iu¬
dicauit dimittens de paradiso. et aligno uitȩ
seꝑans pͥmos homines peccati magni ꝑpetra¬
tores. Immo etiam q̃n angłis peccantib ñ pe¬
ꝑcit. quorum pͥnceps homines a seipso suib¬
u̾sus inuidendo subuertit. ꝓculdubio iudi¬
cauit. Nec sine ilhus alto iustoq iudicio. et
in hoc aerio celo et int̾ris. et demonũ et homi¬
num miserrima ẽ uita. errorib erumpnisq
plenissima. Uerum et si nemo peccasset: nsi¬
ne bono rectoq iudicio uniũsam rationalẽ
creaturam ꝑ seuerantissime sibi suo dño eoħe¬
tem in et̃na beatitudine retineret Iudicat ehã
ñ solum uniusalit̾ de genere demonũ atq
hominum ut iniseri sint ꝓpt̾ pͥmoꝵ meritũ

Expanded text:
turarum more sanctarum diem poni solere pro temturarum more sanctarum diem poni solere pro tempore, nemo qui illas litteras quamlibet negligenter legerit, nescit. Ideo autem cum diem judicii Dei dicimaddimus ultimum uel nouissimum, quia et nunc iudicat et ab humani generis initio iudicauit dimittens de paradiso et a ligno uitae separans primos homines peccati magni perpetratores; immo etiam quando angelis peccantibus non pepercit, quorum princeps homines a se ipso subuersus inuidendo subuertit, procul dubio iudicauit; nec sine illius alto iustoque iudicio et in hoc aerio caelo et in terris et daemonum et hominum miserrima est uita, erroribus aerumnisque plenissima. Verum etsi nemo peccasset, non sine bono rectoque iudicio uniuersam rationalem creaturam perseuerantissime sibi suo Domino cohaerentem in aeterna beatitudine retineret. Iudicat etiam non solum uniuersaliter de genere daemonum adque hominum, ut miseri sint propter primorum meritum
Abbreviated transcription (Latin):
e die ultui iudicii dĩ. quod ipse
donauerit locuturi. eumq asser¬
turi aduersus impios et ineredu¬
los. tanquam inedificii fundam̃¬
to pͥus ponere testimonia huina
debemꝰ: quib qui nolunt credẽ. humanis ratiun¬
culis falsis atq fallacib contrauenire conant᷑
ad hoc ut aut aliud significare contendant.
quod adhibet᷑ testimonium de litteris sacris. aut
omĩno diuinitus ẽẽ dictum negent. Nam nullũ
cristimo eẽ mortalum. qui cum ea sic̃ dicta sunt
intellexerit. et a summo a uero do ꝑanimas scãs
dicta eẽ credidit. non eis cedat atq consentiat:
siue id etiam ore fateat᷑. sitie aliquo uitio fateri
erubescat aut metuat. uel etiam ꝑuicatia fimilli
fessione ac ꝓfessione tenet omĩs eccłia dei ueri
xp̃m de cęlo ẽẽ uenturum aduiuos et mortuos
iudicandos: hunc diumni iudicii ultimũ diẽ
dicimus. idẽ nouissimum tempꝰ. Nam ꝑ qͦt
dies hoc iudicium tendat᷑ incertum ẽ. S scͥp¬

Expanded text:
e die ultimi iudicii Dei quod ipse donauerit locuturi eumque adserturi aduersus inpios et incredulos tamquam in aedificii fundamento prius ponere testimonia diuina debemus: quibus qui nolunt credere, humanis ratiunculis falsis adque fallacibus contrauenire conantur, ad hoc ut aut aliud significare contendant quod adhibetur testimonium de litteris sacris, aut omnino diuinitus esse dictum negent. Nam nullum existimo esse mortalium, qui cum ea, sicut dicta sunt, intellexerit et a summo ac uero Deo per animas sanctas dicta esse crediderit, non eis cedat adque consentiat, siue id etiam ore fateatur siue aliquo uitio fateri erubescat aut metuat, uel etiam peruicacia simillimfessione ac professione tenet omnis Ecclesia Dei veri, Christum de coelo esse venturum ad vivos ac mortuos judicandos, hunc divini judicii ultimum diem dicimus, id est, novissimum tempus. Nam per quot dies hoc judicium tendatur, incertum est: sed Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
sus ubi inclusus ẽ non in cis consumpta est
qñ sunt mortui quitunc erant qñ ẽẽ cepit in¬
clusus: s successerunt eis alii nascendo atq suc¬
cedunt donec fimat᷑ hoc scłm quioderint xp̃i¬
anos. inquorum cotidie uelut iabysso cecis
⁊ ꝑfundis cordib includat᷑.
trum autẽccãilt ultimis tͥb annis ⁊ mensibꝰ
sex qñ solutꝰ totis uirib seuiturus ẽ. aliqͥs
in qua non fuerat sit accessurꝰ ad fidem: ñnul¬
la questio ẽ. Quomͦ enim stabit qđ dictum ẽ.
Quis intrat indomũ fortis ut uasa eiꝰ cripiat
nisi pͥꝰ alligauerit fortem: si etiam soluto eri¬
piu̾nt᷑ Ac ꝑhoc adhoc cogẽ uidet̾ ista senten¬
tia ut credamꝰ illo scilicet exiguo tempore ne¬
turum: ex quib etiam sialiqui uicti secuti eũ
fuerint.non eos adp̃destinatũ filioꝵ aĩ nume¬
rum ꝑtinere. Neq enim frustra idẽ ioħs apłs¬

Expanded text:
sus, ubi inclusus est, non in eis consumta est, sus, ubi inclusus est, non in eis consumta est, quando sunt mortui, qui tunc erant quando esse coepit inclusus; sed successerunt eis alii nascendo adque succedunt, donec finiatur hoc saeculum, qui oderint Christianos, in quorum cottidie, uelut in abysso, caecis et profundis cordibus includatur. Utrum autem etiam illis ultimis tribus annis et mensibus sex, quando solutus totis uiribus saeuiturus est, aliquis, in qua non fuerat, sit accessurus ad fidem. nonnulla quaestio est. Quo modo enim stabit quod dictum est: Quis intrat in domum fortis, ut uasa eius eripiat, nisi prius adligauerit fortem, si etiam soluto eripiuntur? Ac per hoc ad hoc cogere uidetur ista sententia, ut credamus illo licet exiguo tempore neturum; ex quibus etiamsi aliqui uicti secuti eum fuerint, non eos ad praedestinatum filiorum Dei numerum pertinere. Neque enim frustra idem Ioha
Abbreviated transcription (Latin):
turi sunt sc̃oꝵ atq fidelium comparatione qͥd
sumus. q̃nqͥdem ad illos ꝓbandos tantꝰ sol¬
uet᷑ mnimicus cũ quo nos ligato tantis ꝑiculis
dimicamꝰ: Qtiamuis ⁊hoc temporis int̃uallo
quosdam milites xp̃i tam prudentes et fortes
fuisse atq ẽẽ non dubium ẽ: ut etiam si tunc
inista mortalitate uiuerent qñ ille soluetur.
om̃s insidias eiꝰ atq impetꝰ et cauierent pru¬
dentissime. ⁊patientissime sustinerent. Hec
autem alligatio aboli non solum facta ẽ
ex quo cepit eccłia p̃ter iudeam t̃ram innatio¬
nes alias atq alias dilatari: s etiam nunc fit
et fiet usq ad terminũ scłi. quo soluendus ẽ.
quia et nunc homines ab infidelitate in qͣ
eos ipse possidebat conuertunt᷑ ad fidẽ. et us¬
q in illum finem sine dubio conuertent᷑. Et
utiq unicuiq fidehum iste fortis tunc alliga¬
tur: qñ ab illo tanquam uas eiꝰ cripit᷑ Et abys¬

Expanded text:
turi sunt, sanctorum adque fidelium conparatione quid turi sunt, sanctorum adque fidelium conparatione quid sumus? Quando quidem ad illos probandos tantus soluetur inimicus, cum quo nos ligato tantis periculis dimicamus. Quamuis et hoc temporis interuallo quosdam milites Christi tam prudentes et fortes fuisse adque esse non dubium est, ut, etiamsi tunc in ista mortalitate uiuerent, quando ille soluetur, omnes insidias eius adque inpetus et cauerent sapientissime et patientissime sustinerent. Haec autem adligatio diaboli non solum facta est, ex quo coepit ecclesia praeter Iudaeam terram in nationes alias adque alias dilatari; sed etiam nunc fit et fiet usque ad terminum saeculi, quo soluendus est. quia et nunc homines ab infidelitate, in qua eos ipse possidebat, conuertuntur ad fidem et usque in illum finem sine dubio conuertentur; et utique unicuique iste fortis tunc adligatur, quando ab illo tamquam uas eius eripitur; et abys
Abbreviated transcription (Latin):
uiturus. Et tales erunt cum quib ei bellige¬
randum ẽ: ut uinci tanto ciꝰ impetu insidi¬
isq non possint. Si autem nunqͣm solue̾t᷑.
minꝰ appareret eiꝰ maligna potentia. minus
sc̃ẽ ciuitatis fidelissima patientia ꝓbaret᷑ mi¬
nus deniq ꝑspiceret᷑ quam magno eiꝰ malo
tam bene fuerit usus omp̃s ds̃. qui eum nec
omino abstulit atemptatione scõꝵ quãus
ab eoꝵ interiorib hominib ubi in dm̃ credit᷑
foras missum ut eiꝰ formsecꝰ oppugnatione
ꝓficerent:. ⁊meis qͥ sunt exparte illiꝰ alligauit.
ne quantam posset effundendo ⁊crercendo
maliciam innumerabiles infirmos exquib
ȩccłiam multiplicari umpleri oportebat. ali¬
os credituros alios iam credentes a fide pieta¬
tis hos deterreret hos frangeret ⁊ solucret᷑ infi¬
ne. ut quam fortem adũsarium dei ciuitas
suꝑauerit cũ ingenti gła sui redemptoris. ad¬
iutoris. libatoris.aspiciat. In eoꝵ sane qͥ tunc fu¬

Expanded text:
uiturus et tales erunt, cum quibus ei belligeuiturus et tales erunt, cum quibus ei belligerandum est, ut uinci tanto eius inpetu insidiisque non possint. Si autem numquam solueretur, minus appareret eius maligna potentia. minus sanctae ciuitatis fidelissima patientia probaretur, minus denique perspiceretur, quam magno eius malo tam bene fuerit usus Omnipotens, qui eum nec omnino abstulit a tentatione sanctorum, quamuis ab eorum interioribus hominibus, ubi in Deum creditur, foras missum, ut eius forinsecus obpugnatione proficerent; et in eis, qui sunt ex parte ipsius, adligauit, ne quantam posset effundendo et exercendo malitiam innumerabiles infirmos, ex quibus ecclesiam multiplicari et inpleri oportebat, alios credituros, alios iam credentes, a fide pietatis hos deterreret, hos frangeret: et soluet in fine, ut, quam fortem aduersarium Dei ciuitas superauerit, cum ingenti gloria sui redemtoris adiutoris liberatoris adspiciat. In eorum sane, qui tunc fu
Abbreviated transcription (Latin):
tu xp̃itisq in scłi finem. quo erit scd̾s eiꝰ ad¬
uentus. ita diabolus alligat᷑. ut hȩc eiꝰ ipsa sit
alligatio ꝑhoc int̃uallum qđ mille annors
numero appellat. non seducere ȩccłam: q̃nqͥ
dem illam nec solutus utiq seducturꝰ ẽ. Nam
ꝓfecto siei alligari ẽ non posse seducere. siue
non ꝑmitti. quid erit solui nisi posse seduce
siue ꝑmitti: Quod absit ut fiat. S alligatio
diaboli ẽ non ꝑmitti exerere cotam temptati¬
onem quam potest uel ui uel dolo ad sedu¬
cendos homines in partẽ suam cogendo
uiolent̃. Fraudulent̾ ue fallendo.Quodsi
ꝑmitteret᷑ intam longo tp̃r: ⁊ tanta infirmitate
multoꝵ: plurimos tales quales ds̃ id ꝑpeti ñ
uult ⁊ fideles deiceret. ⁊ne crederent impechret.
Quod ne faceret: alligatus ẽ. Tunc autem solue
qñ et breue tempꝰ erit. Nam trib annis et sex
mensib legitur totis suis suoꝵq uirib se¬

Expanded text:
tu Christi usque in saeculi finem, qui erit secundus eius adtu Christi usque in saeculi finem, qui erit secundus eius aduentus, ita diabolus adligatur, ut eius haec ipsa sit adligatio, per hoc interuallum, quod mille annorum numero appellat, non seducere ecclesiam, quando quidem illam nec solutus utique seducturus est. Nam profecto ei si adligari est non posse seducere siue non permitti: quid erit solui nisi posse seducere siue permitti? Quod absit ut fiat; sed adligatio diaboli est non permitti exserere totam tentationem, quam potest uel ui uel dolo ad seducendos homines in partem suam cogendo uiolenter fraudulenterue fallendo. Quod si permitteretur in tam longo tempore et tanta infirmitate multorum, plurimos tales, quales Deus id perpeti non uult, et fideles deiceret et ne crederent inpediret; quod ne faceret, adligatus est. Tunc autem soluetur, quando et breue tempus erit. Nam tribus annis et sex mensibus legitur totis suis suorumque uiribus sae
Abbreviated transcription (Latin):
hic erit etiam illo tp̃r quo soluendus ẽ dia¬
bolꝰ. sicut etiam ex quo ẽ instituta hic fuit:
⁊erit omni tempore insuis utiq qͥ succeduts
nascendo morientib. Nam paulopꝰ dicit qd̃
solutꝰ diabolus seductas gentes toto orbe t̃ra¬
hostium numerus erit ut harena maris. Et
ascenderunt inquit supͣ trȩ latitudinẽ. ⁊ cm¬
rerunt castra scõꝵ ⁊ dilectam ciuitatem. Et
descendit ignis de cȩlo a deo ⁊ comedit eos. Et
diabolus qui seducebat eosmissus ẽ instag¬
num ignis ⁊ sulphuris. ubi ⁊ bestia ⁊pseudo¬
S hoc iam ad iudicium nouissimũ ꝑtinet.
Qđ nunc ꝓpt̾ea cõmemorandum putaui: ne
qͥs existimet eo ipso paruo tempore qͦ soluet᷑
diabolus. inhac t̾ra eccłam non futuram.
illo hic eamuel non mueniente cũ fuerit so¬
lutus. uel abfumente cum fuerit modis õib
ꝑsecutus. Non itaq ꝑtotum hoc tempꝰ qđ li¬
ber iste complectitur. apͥmo scilicet aduen¬

Expanded text:
hic erit etiam illo tempore, quo soluendus est diahic erit etiam illo tempore, quo soluendus est diabolus, sicut ex quo est instituta hic fuit, et erit omni tenascendo morientibus. Nam paulo post dicit, quod solutus diabolus seductas gentes toto orbe terrahostium numerus erit \'ut harena maris\'. Et ascenderunt, inquit, super terrae latitudinem et cinxerunt castra sanctorum et dilectam ciuitdescendit ignis de coelo a Deo, et comedit eos: et diabolus qui seducebat eos, missus est in stagnum ignis et sulphuris, ubi et bestia et pseudo hoc iam ad iudicium nouissimum pertinet, quod nunc propterea commemorandum putaui, ne quis existimet eo ipso paruo tempore, quo soluetur diabolus, in hac terra ecclesiam non futuram, illo hic eam uel non inueniente, cum fuerit solutus, uel absumente, cum fuerit modis omnibus persecutus. Non itaque per totum hoc tempus, quod liber iste conplectitur, a primo scilicet aduen
Abbreviated transcription (Latin):
S aut illa locutione dictum ẽ. quȩ in scͥptis
aliquotiens inuenit᷑. quał ẽ inpsalmo. Sic
ocul seruorum eiꝰ ad dñm dm̃ suũ: aut cer¬
te iste ẽ ordo u̾borum. Et clausit et signa¬
uit suꝑ eum donec finiant᷑ mille anm. Qđ
uero int̃posuit ut non seduceret iam gentes
ita scht̃ ut abhuiordinis conerione sit liberũ ⁊ seor¬
sũ intelligendũ: uelut si pꝰ adderet᷑ ut sic se habet
cota sententia. Et clausit. et signauit super
cum. donec fimantur mille anni. ut ñ seduce¬
ret iam gentes: id est ideo dausit donec finian¬
tur mille anniut ñ seduceret iamgentes. Postħ
inquit oporcet eum solui breui tempore. Si
hoc ẽ diabolo ligari et includiȩccłiam ñ pos¬
se seducere: hȩc gͦ erit eiꝰ solutio ut possit: Ab¬
sit. Nunquam enim ab illo ȩccła seducet᷑. p̃¬
destinata ⁊ electa ante mundi constitutionẽ.
De qua dictum ẽ. Nouit dñs qͥ sunt eiꝰ. Et tñ

Expanded text:
sed aut illa locutione dictum est, quae in scripturis sed aut illa locutione dictum est, quae in scripturis aliquotiens inuenitur, qualis est in psalmo: sic oculi seruorum eius ad dominum deum suum; aut certe iste est ordo uerborum: et clausit et signauit super eum, donec finiantur mille anni; quod uero interposuit: ut non seduceret iam gentes, ita se habet, ut ab huius ordinis conexione sit liberum et seorsum intellegendum, uelut  si post adderetur, ut sic se haberet tota sententia: et clausit et signauit super eum, donec finiantur mille anni, ut non seduceret iam gentes, id est ideo clausit, donec finiantur mille anni, ut non seduceret iam gentes. Post haec, inquit, oportet eum solui breui tempore. si hoc est diabolo ligari et includi, ecclesiam non posse seducere, haec ergo erit solutio eius, ut possit? absit. numquam enim ab illo ecclesia seducetur praedestinata et electa ante mundi constitutionem, de qua dictum est: nouit dominus qui sunt eius. et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
enim dominꝰ qui sunt eiꝰ. Exhis ineternam
dampnationem neminẽ ille seducit. Sic e¬
nim eos nouit dñs ut ds̃ quẽ nichil latet
etiam futuroꝵ: non ut homo qͥ hominẽ ad
p̃sens uidet. si tam̃ uidet. cuiꝰ cor ñ uidet.
qualis autem postea sit futurꝰ nec seipsum
et inelusus in abysso. ut iam ñ seducat gen
tes ex quib constat ȩccłia: quas antea sedũ¬
ctas tenebat antequam cẽt ȩccła. Neq enim
dictum ẽ ut non seduceret alquẽ: s ut ñ
seduceret iam gentes. In quib eccłam ꝓcul
dubio uoluit intelligi. Donee fimant᷑ in qͥt¬
anni mille. id ẽ. aut quod remanet desex¬
to die qͥ constat ex mille annis: aut om̃san
accipiendum ẽ quod ait ut non seduceret¬
iam gentesdonec finiant᷑ mille ann. quasi
postea sit seducturus eas duntaxat gentes er
quib p̃destinata constat eccła. a quibꝰ sedu¬
cendis illo ẽ uinculo claustroq ꝓhibitus:

Expanded text:
enim Dominus qui sunt eius; ex his in aeternam enim Dominus qui sunt eius; ex his in aeternam damnationem neminem ille seducit. Sic enim eos nouit Dominus, ut Deus, quem nil latet etiam futurorum, non ut homo, qui hominem ad praesens uidet si tamen uidet, cuius cor non uidet. qualis autem postea sit futurus nec se ipsu et inclusus in abysso, ut iam tes, ex quibus constat ecclesia, quas ante seductas tenebat, antequam essent ecclesia. neque enim dictum est: "ut non seduceret aliquem" sed: ut non seduceret, inquit, iam gentes; in quibus ecclesiam procul dubio uoluit intellegi. donec finiantur, inquit, mille anni, id est aut quod remanet de sexto die, qui constat ex mille annis, aut omnes aaccipiendum est quod ait: ut non seduceret gentes, donec finiantur mille anni, quasi postea sit seducturus eas dumtaxat gentes, ex quibus praedestinata constat ecclesia, a quibus seducendis illo est uinculo claustroque prohibitus.
Abbreviated transcription (Latin):
eum dictum ẽ int̃dixit ei ne posset exire. id
ẽ uetitum transgred. Signauit autẽ qđ ad
didit. significasse mͥ uidet᷑ quia occultum
esse uoluit quiꝑtineant ad partem diabo¬
li et qui non ꝑtineant. Hoc quippe inscło isto
prorsus latet: quia ⁊ qͥ uidet᷑ stare utrum sit
casurus. et qͥ uidet᷑ iacere utrum sit surrectu¬
rus incertum ẽ. Ab eis aũt gentib seducendis
huiꝰ int̾dicti uinculo ⁊ claustro diaboł ꝓhi¬
bet᷑ atq cohibet᷑ quas ꝑtinentes ad xp̃m sedu¬
cebat antea uł tenebat. Has enim ds̃ elegit an¬
te mundi constitutionem eruere de potesta¬
te tenebrarum. ⁊ transferre in regnum fili
claritatis suȩ: sicut apłs dicit. Nam seduce̾
eum gentes etiam nunc. et secum trahere in
ȩt̃nam pęnam. s non p̃destinatas inȩc̃nã
uitam. quis fidelis ignorat: Nec moueat qd̃
sepe diabolus seducit etiam illos qͥ regene¬
rati iam in xp̃o tuas ingrediunt᷑ dĩ. Nouit

Expanded text:
eum dictum est "interdixit ei, ne posset exire", id eum dictum est "interdixit ei, ne posset exire", id est uetitum transgredi. signauit autem quod ait, significasse mihi uidetur, quia occultum esse uoluit qui pertineant ad partem diaboli et qui non pertineant. hoc quippe in saeculo isto prorsus latet, quia et qui uidetur stare utrum sit casurus, et qui uidetur iacere utrum sit resurrecturus incertum est. ab eis autem gentibus seducendis huius interdicti uinculo et claustro diabolus prohibetur atque cohibetur, quas pertinentes ad Christum seducebat antea uel tenebat. has enim deus elegit ante mundi constitutionem eruere de potestate tenebrarum et transferre in regnum filii caritatis suae, sicut apostolus dicit. nam seducere illum gentes etiam nunc et secum trahere in aeternam poenam, sed non praedestinatas in aeternam uitam quis fidelis isaepe diabolus seducit etiam illos, qui regenerati iam in Christo uias ingrediuntur Dei. Nouit
Abbreviated transcription (Latin):
et in hoc scło centuplum. qđ exponens qͦdãmͦ¬
tes. quia et ante iam dictum erat fideł homi¬
nis totꝰ mundus chuitiarum ẽ: quantomagis
mille ꝓumuersitate ponunt᷑ ubi ẽ soliditas
ipsius denarie quadrature: Unde nec illud
meliꝰ intelligit᷑. qđ inpsalmolegit᷑ memor fuit in se¬
culũ testam̃tisui. u̾bi qđ mandauit in mille gene¬
rationes: idẽ in om̃s. Et misit illum inquit in
abyssum: id est diabolũ misit in abyssũ qͦ noĩe signi¬
ficata ẽ multitudo innumerabilis impioꝵ qͦ
rum in malignitate aduersus eccłiam di mul¬
tum ꝓfunda funt corda. Non quia ibi diabo¬
lus ante non erat: s ideo illuc dicit᷑ missus. qr
exclusus a credentib. plus cepit impios possi¬
de. Plus nanq: possidetur aseptera dabolo
quinon solum ẽ alienatꝰ a deo: uerum etiam
gratis odit seruientes deo. Et clausit inqͥt et
signauit suꝑ eum: ut non seduceret iam gen¬
tes donec finiantur mille anm. Clausit suꝑ

Expanded text:
et in hoc saeculo centuplum; quod exponens quodamet in hoc saeculo centuplum; quod exponens quodamtes ; quia et ante jam dictum erat, Fidelis hominis totus mundus divitiarum est: quanto magis mille pro universitate ponuntur, ubi est soliditas ipsius denariae quadraturae? Unde nec illud melius intelligitur, quod in Psalmo legitur: Memor fuit in saeculum testamenti sui uerbi, quod mandauit in mille generationes, id est in omnes. Et misit illum, inquit, in abyssum. utique diabolum misit in abyssum, quo nomine significata est multitudo innumerabilis impiorum, quorum in malignitate aduersus ecclesiam dei multum profunda sunt corda, non quia ibi diabolus ante non erat, sed ideo illuc dicitur missus, quia exclusus a credentibus plus coepit impios possidere. plus namque possidetur a diabolo qui non solum est alienatus a ideo uerum etiam gratis odit seruientes deo. et clausit, inquit, et signauit super eum, ut non seduceret iam gentes, donec finiantur mille anni. clausit super
Abbreviated transcription (Latin):
duob modis possunt quantum mͥ occurrit
intelligi. Aut quia inultimis annis mille ista
res agit᷑. id ẽ sexto annoꝵ miliario tanqͣm sex¬
to die cuiusnunc spacia posteriora uoluunt᷑.
secuturo deinde sabbato quod ñ habet uesꝑã
requie scilicet scõꝵ quȩ non ht̃ finem. ut
huiꝰ miliarii tanquam diei nouissimã part
quȩ remanebat usq ad terminum scłi. mille
annos appellauerit eo loquendi mͦ quo pars si¬
gnificat᷑ a toto: aut certe mille annos ꝓ omnib
ret᷑ ipsa temporis plenitudo. Millenariꝰ qͥppe
numerꝰ: denarii numeri quadratum solidũ
reddit Decem quippe decies ducta: fiunt cen¬
tum. Quȩ iam figura quadrata s ple̾na ẽ. Ut
autem in altitudinem furgat. et solida fiat:
rursus centum decies multiplicant᷑. ⁊ mille
sunt. Porro sicentum ipsa ꝓuniuersitate ali¬
qñ ponunt᷑. quale illud ẽ qd dñs omnia sua
dimittenti ⁊ eum sequenti ꝓmisit dicens. accipi¬

Expanded text:
duobus modis possunt, quantum mihi occurrit, duobus modis possunt, quantum mihi occurrit, intellegi: aut quia in ultimis annis mille ista res agitur, id est sexto annorum miliario tamquam sexto die, cuius nunc spatia posteriora uoluuntur, secuturo deinde sabbato, quod non habet uesperam, requie scilicet sanctorum, quae non habet finem, ut huius miliarii tamquam diei nouissimam partem, quae remanebat usque ad terminum saeculi, mille annos appellauerit eo loquendi modo, quo pars significatur a toto; aut certe mille annos pro annisretur ipsa temporis plenitudo. millenarius quippe numerus denarii numeri quadratum solidum reddit. decem quippe decies ducta fiunt centum, quae iam figura quadrata, sed plana est. ut autem in altitudine surgat et solida fiat, rursus centum decies multiplicantur et mille sunt. porro si centum ipsa pro uniuersitate aliquando ponuntur — quale illud est, quod dominus omnia sua dimittenti et eum sequenti promittit dicens: accipi
Abbreviated transcription (Latin):
Hi autem qui spũales sunt istos ista credentes
chiliastas appellant greco uocabulo: qd̾ ũbũ
e ubo erprimentes nos possumus miliarios
nuncupare.S osautem longum ẽ refellere ad
singula: s potius quemadmodũ scͥpta hȩc ac¬
tis. et uasa eius criꝑe nisi pͥus alligauerit for¬
tẽ di abolum uolens intelligifortẽ qr ipse genꝰ huma¬
nũ potuit tenere captiũi: uasauͦ eiꝰ quȩ fuerat
erepturus fideles suos futuros qͦs ille indic̾sis
peccatis atq impietatib possidebat. Ut gͦ alliga¬
ret᷑ hic fortis: ꝓpterea uidit apłs iste in apo
calipsi angłm descendentem de cęlo habentẽ
cdauem abyssi. et tenentem cathenam in ma¬
nu sua. Et tenuit inquit draconem illum
serpentem antiquum qui cognominatꝰ ẽ
diabolus ⁊ sathanas: ⁊ alligauit cum mille
annis. Hoc ẽ eiꝰ potestatem ab eis seducen¬
dis ac possidendis qui fuerant liberandi
cohibuit atq frenauit. Mille autẽ anni

Expanded text:
hi autem qui spiritales sunt istos ista credentes hi autem qui spiritales sunt istos ista credentes chiliastas appellant graeco uocabulo, quos uerbum e uerbo exprimentes nos possumus miliarios nuncupare. eos autem longum est refellere ad singula, sed potius quemadmodum scriptura haec acin domum fortis et uasa eius eripere, nisi primo all iga uerit fortem, diabolum uolens intellegi fortem, quia ipse genus humanum potuit tenere captiuum; uasa uero eius, quae fuerat erepturus, fideles suos futuros, quos ille in diuersis peccatis atque impietatibus possidebat. ut ergo alligaretur hic fortis, proptereacalypsi angelum descendentem de caelo, habentem clauem abyssi et catenam in manu sua. et tenuit, inquit, draconem illum serpentem antiquum, qui cognominatus est diabolus et satanas; et alligauit illum mille annis, hoc est eius potestatem ab eis seducendis ac possidendis qui fuerant liberandi cohibuit atque frenauit. mille autem anni
Abbreviated transcription (Latin):
libri uerba pͥmam resurrectionẽ futuram sus¬
picati sunt corporalem. int̾ cetera marime nu¬
inscĩs eomͦ uelut tanti temporis fieri sabbatismũ.
uacatione sclicet scã. post labores annoꝵ sex mi¬
lium: ex quocreatꝰ ẽ homo. ⁊ magni illiꝰ peccati
merito in huiꝰ mortalitatis crumꝑnas de para¬
disi felicitate dimissus ẽ. ut qm̃ scͥptum ẽ unꝰ
dies apud dm̃ sicut mille anni. ⁊ mille annisic̃
dies unus. ser annoꝵ mi lib tanquam sex die¬
b impletis. sequatur uelut septimus sabb̃i
in annis mille postremis. ad hoc scilicet sabb̃m
celebiandum resurgentib scĩs. Que opinio eẽc
ut cumq tolerabilis: si alique deliciȩ spũales in
Nam etiam nos hoc opinati fuimꝰ aliqñ. S cũ
eos qͥ tune resurrercrint dicant immodatissimis
carnalib epulis uacaturos. in quib cib sit tantꝰ
ac potus. ut ñ solum nullam modestiam tene¬
ant. s modum quoq ipsiꝰ incredulitatis exce¬
dant: nullomͦ ista possunt nͥ a carnalib credi.

Expanded text:
libri uerba primam resurrectionem futuram suspicati sunt corporalem, inter cetera maxime nut in sanctis in eo modo uelut tanti temporis fieri sabbatismum, uacatione scilicet sancta post labores annorum sex milium., ex quo creatus est homo et magni illius peccati merito in huius mortalitatis haerumnas de paradisi felicitate dimissus est, ut, quoniam scriptum est: unus dies apud dominum sicut mille anni et mille anni sicut dies unus, sex annorum milibus tamquam sex diebus impletis sequatur uelut septimus sabbati in annis mille postremis, ad hoc scilicet sabbatum celebrandum resurgentibus sanctis. quae opinio esset utcumque tolerabilis, si aliquae deliciae spiritales illo  crederentur. nam etiam nos hoc opinati fuimus aliquando. sed cum eos qui tunc resurrexerint dicant immoderatissimis carnalibus epulis uacaturos, in quibus cibus sit tantus ac potus, ut non solum nullam modestiam teneant, sed modum quoque ipsius incredulitatis excedant, nullo modo ista possunt nisi a carnalibus credi.
Abbreviated transcription (Latin):
iħu. ⁊ ꝑpt̃ ũbum dĩ. ⁊ siqͥ non adorauerunt be¬
stiam nec imaginem eiꝰ. neq acceꝑunt inscͥp¬
tionẽ infronte aut in manu sua: et regnaue¬
runt cum iħu mille annis. Reliqui eoꝵ ñ
iuxerunt donec finiant᷑ mille anni. Hȩc re¬
surrectio pͥma ẽ. Beatꝰ et sc̃s qui ht̃ in hac pͥ¬

Expanded text:
i qui non adoraverunt bestiam, nec imaginem ejus, neque acceperunt inscriptionem in fronte aut in manu sua, et regnaverunt cum Jesu mille annis: reliqui eorum non vixerunt, donec finiantur mille anni. Haec resurrectio prima est. Beatus et sanctus est, qui ha
Abbreviated transcription (Latin):
turus ẽ eritq iudicium ipso mopinato eiꝰ
aduentu celerrimũ qd tardissimũ putabat᷑
siue quia ipsas conuincet sine ulla sermonis
plixitate conscientias. In cogitationib enim
sicut scriptum ẽ impii introgatio erit. ⁊ apłs.
uelox. cum sine mora reuocaturus ẽ inme¬
moriam: unde conuincat puniatq conscien¬
mum ꝑtinet ubi ait Frunt mͥ dicit dñs om.¬
nipotens in die qua ego facioinadqͥsitionẽ e
eligam eos sicut eligit hõ filium suũ qͥ ser¬
uit ei. Et conuertar ⁊ uidebitis qͥd sit int̃
iustum ⁊ iniquum ⁊ int̾ seruientem deo ⁊ eũ
qui non seruit ei. Quia ecce diesuenit ardens
sicut clibanus. ⁊ comburet eos. Et erunt om̃s
alienigene ⁊ uniuersi quifacrunt iniquitatẽ¬
ut stipula. ⁊ succendet eos dies ueniens dic̃ dñs
uob timentib nom̃ncũ sol iusticiȩ ⁊ sanitas ĩpen¬
nis eiꝰ. Et egrediemini ⁊ salietis sicut uituli

Expanded text:
turus est eritque iudicium ipso inopinato eius turus est eritque iudicium ipso inopinato eius aduentu celerrimum, quod tardissimum uidebatur, siue quia ipsas conuincet sine ulla sermonis prolixitate conscientias. In cogitationibus enim, sicut scriptum est, inpii interrogatio erit; et apostolus: uelox, cum sine mora reuocaturus est in memoriam, unde conuincat puniatque conscienmum pertinet, ubi ait: Erunt mihi, dicit Dominus omnipotens, in die qua ego facio in adquisitionem, et eligam eos sicut eligit homo filium suum qui seruit ei; et conuertar et uidebitis quid sit inter iustum et iniquum, et inter seruientem Deo et eum qui non seruit ei. Quia ecce dies uenit ardens sicut clibanus et conburet eos, et erunt omnes alienigenae et uniuersi, qui faciunt iniquitatem, stipula, et succendet eos dies ueniens, dicit Domuobis, qui timetis nomen meum, sol iustitiae, et sanitas in pinnis eius, et egrediemini et s
Abbreviated transcription (Latin):
etiam igne mundati qui eiꝰmodi mundatione
sunt digni. inomnib scĩs nullũ inuenet᷑
omĩno peccatum atq ita se ipsos offerent in
iusticia ut tales hostiȩ omĩmodo iminacu¬
latȩ. ac sine ullo uiciosint future: erunt ꝓ¬
fecto sicut pristinis dieb. ⁊ sicut annis pͥori¬
b quando intmbra huiꝰ rei futurȩ mundis¬
sime offerebant᷑ hostie. Hȩc erit nanq mun¬
dicia tunc inimmortali carne ac mente scõꝵ:
quȩ figurabatur inillarum corporibꝰ hosti¬
cxUii arum. Deinde ꝓpt̾ eos qui non mundatione
s dampnatione sunt digni: et accedam in¬
quit ad uos imudicium. ⁊ ero testis uelox
suꝑ maleficos. ⁊ suꝑ ad ulteros. ⁊ cet̾a. Quib
dampnabilib enumeratis criminib addidit
÷Cum uos mucauerit ⁊ indeteriꝰ culpa ur̃a. et in
meliꝰ grã mea: ego non mutor. Testem uͦ se dic̃
futurum. quia in iudicio suo non indiget te¬
stib: eumq uelocem siue quia repente uen¬

Expanded text:
etiam igne mundati, qui eius modi mundatione etiam igne mundati, qui eius modi mundatione sunt digni, in omnibus sanctis nullum inuenietur omnino peccatum, adque ita se ipsos offerent in iustitia, ut tales hostiae omni modo inmaculatae ac sine ullo uitio sint futurae, erunt profecto sicut pristinis diebus et sicut annis prioribus, quando in umbra huius rei futurae mundissimae offerebantur hostiae. Haec erit namque munditia tunc in inmortali carne ac mente sanctorum, quae figurabatur in illarum corporibus hostiarum. Deinde propter eos, qui non mundatione, sed damnatione sunt digni: Et accedam, inquit. ad uos in iudicium, et ero testis uelox super maleficos et super adulteros. et cetera, quibus damnabilibus enumeratis criminibus addidit\'Cum uos mutauerit et in deterius culpa uestra et in melius gratia mea, ego non mutor.\' Testem uero se dicit futurum, quia in iudicio suo non indiget testibus, eumque uelocem, siue quia repente uen
Abbreviated transcription (Latin):
tas. eidem ligno circumposita ẽ ignea terri¬
bilisq custodia: Quod si quisquã illos dies
ligniuitȩ quos cõmemorauit ꝓpħa ysaias is¬
ipsumq xp̃m lignum uite ꝓpħicȩ dictum.
quia ipse ẽ sapientia dei de qua salomon
ait. lignum uitȩ ẽ omnib amplectentib eã.
nec annos egisse aliquos in paradyso illos
pͥmos hominesunde tam cito eiec̃ti sunt ut
nullum ibi gignerent filium. et ideo ñpos¬
se illud tempus indelligi m eo quod dictũ ẽ
sicut diebus pͥstinis. ⁊ sicut annis pͥoribus:
istam p̃tereo questionem ne cogar quod ꝓ¬
lixum ẽ cuncta discutere ut aliquid hoꝵ
ueritas manifestata ꝯfirmet. Uideo qͥppe
alterum sensum ne dies pͥstinos ⁊ annos
pͥores carnalium sacrificioꝵ nob̾ ꝓmagno
corib immaculatȩ acsine ullo prorsus uitio
iubebant᷑ offerri. et significabant hominesscõs
qualis solus inuentus ẽ xp̃s sine ullo omĩno
peccato. Prom̃ quia post iudicium cũ fuerint

Expanded text:
tas, eidem ligno circumposita est ignea territas, eidem ligno circumposita est ignea terribilisque custodia? Quod si quisquam illos dies ligni uitae, quos commemorauit propheta Esaias, isipsumque Christum lignum uitae prophetice dictum, quia ipse est sapientia Dei, de qua Salomon ait: Lignum uitae est omnibus amplectentibus eam; nec annos egisse aliquos in paradiso illos primos homines, unde tam cito eiecti sunt, ut nullum ibi gignerent filium, et ideo non posse illud tempus intellegi in eo quod dictum est: Sicut diebus pristinis et sicut annis prioribus: istam praetereo quaestionem, ne cogar, quod prolixum est, cuncta discutere, ut aliquid horum ueritas manifesta confirmet. Video quippe alterum sensum, ne dies pristinos et annos priores carnalium sacrificiorum nobis pro coribus inmaculatae ac sine ullo prorsus uitio iubebantur offerri, et significabant homines sanctos, qualis solus inuentus est Christus, sine ullo omnino peccato. Proinde quia post iudicium, cum fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
quispiam hoc fidei tempꝰ illi fim ẽẽ coeqͣndũ.
qñ igne iudicii nouissimi mundabunt᷑ qui
talem mundationem nullum peccatum iuste
habituros ẽẽ credendum ẽ: ꝑfecto illud tp̃s
quantum attinet ad non habere peccatum.
nulli tempori comparandum ẽ. nͥ qñ pͥmi
homines inparadiso ante p̃uaricationẽ inno¬
centissima felicitate iuxerunt. Recte itaq in¬
telligit᷑ hoc significatum ẽẽ cum dictum ẽ.
sicut dieb pͥstinis. ⁊ sicut annis pͥoribꝰ. Nam
⁊ ꝑ ysaiam postea quam cȩlum nouũ. ⁊ t̾ra no¬
ua ꝓmissa ẽ. interceter quȩ ibi de scoꝵ bea¬
titudine ꝑ allegorias ⁊ enigmata exequit᷑ qͥb
expositionem congruam reddere nos phibuit
uitande longitudinis cura: scđm dies inquit
ligni uitȩ erunt diespopłi mei. Quis autem
sacras litteras attigit et ignorat ubi ds̃ planta¬
uerit lignum uitȩ.a cuiꝰ cibo separatis illis
hominib qñ eos sua de paradiso eiecit iniqͥ¬

Expanded text:
quispiam hoc fidei tempus illi fini esse coaequandum, quispiam hoc fidei tempus illi fini esse coaequandum, quando igne iudicii nouissimi mundabuntur, quuoniam post talem mundationem nullum peccatum iustos habituros esse credendum est, profecto illud tempus, quantum adtinet ad non habere peccatum, nulli tempori conparandum est, nisi quando primi homines in paradiso ante praeuaricationem innocentissima felicitate uixerunt. Recte itaque intellegitur hoc significatum esse, cum dictum est: Sicut diebus pristinis et sicut annis prioribquam caelum nouum et terra noua promissa est, inter cetera, quae ibi de sanctorum beatitudine per allegorias et aenigmata exsequitur, quibus expositionem congruam reddere nos prohibuit uitandae longitudinis cura: Secundum dies, inquit, ligni uitae erunt dies populi mei. Quis autem sacras litteras adtigit et ignorat ubi Deus plantauerit lignum uitae, a cuius cibo separatis illis hominibus, quando eos sua de paradiso eiecit iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
ceteris fuisse itstiorem. scđm dei mandatum
ꝓpopłi. Quaꝓpt̃ exponere nos oportet qͦmͦ
sit accipiendum quod dictum ẽ Sicut dieb
pͥstinis. & sicut annis pͥorib. Fortassis enim tẽ¬
pus illud commemorat: quo pͥmi homines
inparadiso fuerunt. Tunc enimpuri atq inte¬
gri abomni sorde labe ac peccati seipsos deo
mundissimas hostias offerebant. Ceterum ex
quo commisse p̃uaricationis causa inde di¬
missi sunt atq humana in eis natura dãp¬
nata ẽ: ercepto uno mediatore ⁊ post lauacrũ
regenerationis quibꝰq adhuc paruulis. ne¬
mo mundus a sorde sicut scriptum ẽ nec in¬
fans cuiꝰ ẽ umꝰ diei uita suꝑ t̾ram. Quod si re-¬
spondetur etiam eosmerito diciposse offer¬
re hostias iniusticia qui offerunt infide. iu¬
stus enim exfide uiuit. quamuis seipsum se¬
ducat si dixerit se non habere peccatum. et idõ
non dicat quia uiuit ex fide: ñqͥd dicturꝰ ẽ

Expanded text:
caeteris fuisse justiorem, secundum Dei mandatum caeteris fuisse justiorem, secundum Dei mandatum pro populi . Quapropter exponere nos oportet quomodo sit accipiendum quod dictum est: Sicut diebus pristinis et sicut annis prioribus. Fortassis enim tempus illud commemorat, quo primi homines in paradiso fuerunt. Tunc enim puri adque integri ab omni sorde ac labe peccati se ipsos Deo mundissimas hostias offerebant; ceterum ex quo commissae praeuaricationis causa inde dimissi sunt adque humana in eis natura damnata est, excepto uno Mediatore et post lauacrum regenerationis quibusque adhuc paruulis nemo mundus a sorde, sicut scriptum est, nec infans. cuius est unius diei uita super terram. Quod si respondetur etiam eos merito dici posse offerre hostias in iustitia, qui offerunt in fide iustus enim ex fide uiuit; quamuis se ipsum seducat, si dixerit se non habere peccatum, et ideo non dicat, quia ex fide uiuit: numquid dicturus est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuentilationem. ita ꝑ iudicium purgata no¬
uissimũ. eis quoq igne mundatis quibꝰ tał
mundatio necessaria ẽ itaut nullꝰ omĩno sit qͥ
offerat sacrificium ꝓpeccatis suis. Om̃s enim
qui sic offerunt. ꝓfecto in peccatis sunt ꝓquib
dimittendis offerunt: ut cũ obtulerint accep¬
tumq dõ fuerit tunc dimittant᷑. XX UI
inista consuetudine non futuram: dixit
filios leui oblaturos hostias iniusticia. Non gͦ
inpeccato: ac ꝑhoc non ꝓpeccato. Unde intelli¬
gi pot̾ in eo qd secutus adiunxit atq ait. et pla¬
cebit domino sacrificium iuda et hierłm sic̃
dieb pristins et sicut annis pͥorib: frustra sibi
rudeos scđm legem uetĩs testamenti. sacrificioꝵ
suoꝵ p̃terita tempora polliceri. Non enĩ tunc
inusticia s inpeccatis hostias offerebant. qñ
ꝓpeccatis p̃cipue ac pͥmitꝰ offerebant: usq ad¬
eo ut sacerdos ipse quem debemꝰ utiq credere

Expanded text:
per uentilationem, ita per iudicium purgata noper uentilationem, ita per iudicium purgata nouissimum, eis quoque igne mundatis, quibus talis mundatio necessaria est, ita ut nullus omnino sit, qui offerat sacrificium pro peccatis suis. Omnes enim qui sic offerunt, profecto in peccatis sunt, pro quibus dimittendis offerunt, ut, cum obtulerint acceptumque Deo fuerit, tunc dimittantur. CAPUT in ista consuetudine non futuram dixit filios Leui oblaturos hostias in iustitia; non ergo in peccato ac per hoc non pro peccato. Unde intellegi potest in eo quod secutus adiunxit adque ait: Et placebit Domino sacrificium Iudae et Hierusalem. sicut diebus pristinis et sicut annis prioribus, frustra sibi Iudsuorum praeterita tempora polliceri. Non enim tunc in justitia, sed in peccatis hostias offerebant, quando pro peccatis praecipue ac primitus offerebant, usque adeo ut sacerdos ipse, quem debemus utique credere
Abbreviated transcription (Latin):
de cetero ꝑmirtione uicturi sunt. S cũ di¬
cit ⁊ emundabit filios leui ⁊ fundet eos
sicut aurum ⁊ argentum et erunt dnõ offe¬
rentes hostias iniusticia. et placebit dño sacͥ¬
ficium iuda ⁊ hierłm: utiq ostendit eos ip¬
sos qui emundabunt᷑ deiceps in sacrificuis
iusticiȩ domino ẽẽ placituros acꝑhoc ipsi asua
iniusticia mundabunt᷑ in qua dnõ displice¬
bant. Hostiȩ porro in plena ꝑfectaq iusticia
cum mundati fuerint ipsi erunt. Quid enim
acceptiꝰ deo tales offerunt quam se ipsos: Ue¬
rumista questio depurgatoruis penis ut di¬
ligentiꝰ ꝑtractet᷑ intempꝰ aliud differenda ẽ.
filios autem leui ⁊ iuda. ⁊ ierłm. apsam dei ec¬
clesiam debemus accipere. non ex hebreis
tantum. s ex aliis etiam gentib cong̾gatã:
nec talem quał nunc ẽ ubi si dixerimꝰ quia pec¬
catum non habemus nos ipsos seducimꝰ.⁊ ueri¬
tas in nob̾ non ẽ:s. qualis tunc erit uelut area

Expanded text:
de cetero permixtione uicturi sunt. Sed cum dide cetero permixtione uicturi sunt. Sed cum dicit: Et emundabit filios Leui et fundet eos sicut aurum et argentum; et erunt Domino offerentes hostias in iustitia, et placebit Domino sacrificium Iudae et Hierusalem, utique ostendit eos ipsos, qui emundabuntur, deinceps in sacrificiis iustitiae Domino esse placituros, ac per hoc ipsi a sua iniustitia mundabuntur, in qua Domino displicebant. Hostiae porro in plena perfectaque iustitia, cum mundati fuerint, ipsi erunt. Quid enim acceptius Deo tales offerunt quam se ipsos? Verum ista quaestio de purgatoriis poenis, ut diligentius pertractetur, in tempus aliud differenda est. Filios autem Leui et ludam et Hierusalem ipsam Dei ecclesiam debemus accipere, non ex Hebraeis tantum, sed ex aliis etiam gentibus congregatam; nec talem, qualis nunc est, ubi, si dixerimus, quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et ueritas in nobis non est; sed qualis tunc erit, uelut area
Abbreviated transcription (Latin):
dieb pͥstinis et sicut annis pͥorib. Et accedam
aduos imudicio et ero testis uelox suꝑ maleficos
⁊ suꝑ adulteros. ⁊ suꝑ cos qui iurant in nomine meo
mendacit̃.⁊ qui fraudant mercedẽ mercenna¬
rio. ⁊ opprimunt ꝑpotentiam uiduas.⁊ ꝑcu¬
tunt pupillos. ⁊ꝑuertunt iudicium aduenȩ.
uidet᷑ cuidentius apparere in illo iudicio quas¬
dam quoꝵdam purgatorias pęnas futuras.
ubi enim dicit᷑ quis sustinebit die n introitꝰ eiꝰ.
ba lauangum.⁊ sedebit conflans ⁊ emundans
filios leui. ⁊ fundet cossicut aurum ⁊ sicut ar¬
gentum quid aliud intelligendum ẽ: Dicit a
liqͥd tale ⁊ ysaias. Lauabit dñs sordes filioꝵ¬
syon.⁊ emundabit sanguinem de medio eor
spũ iudicii. ⁊ spũ combustionis: Nisi forte
sic eos dicendum ẽ emundaria sordib ⁊ eli¬
quari quodãmͦ cum ab eis mali ꝑpenale u¬
dicium separant᷑ ut illoꝵ segregatio atq dãp¬
natio purgatio sit istorum. qr sine talium

Expanded text:
annis prioribus. Et accedam ad uos in iudicio, et ero testis uelox super maleficos et super adulteros et super eos, qui iurant in nomine meo mendaciter, et qui fraudant mercedem mercennario et obprimunt per potentiam uiduas et percutiunt pupillos et peruertunt iudicium aduenae, uidetur euidentius apparere in illo iudicio quasdam quorundam purgatorias poenas futuras. Ubi enim dicitur: Quis sustinebit diem introitus eius, eus lauantium. et sedebit conflans et purgans filios Leui, et fundet eos sicut aurum et argentum: quid aliud intellegendum est? Dicit tale aliquid et Esaias: Lauabit Dominus sordes filionem emundabit de medio eorum spiritu iudicii et spiritu combustionis. Nisi forte sic eos dicendum est emundari a sordibus et eliquari quodam modo, cum ab eis mali per poenale iudicium separantur, ut illorum segregatio adque damnatio purgatio sit istorum, quia sine talium
Abbreviated transcription (Latin):
sunt audient uocem eiꝰ et pcedent. Non dix̃
quemadmodum in pͥma. ⁊qui audierint
uiuent Nonenim om̃siiuent. ea uita scili¬
cet que qm̃ beata ẽ sola uita dicenda ẽ Nã
utiq nonsine qualicunq uita possent audi¬
re. ⁊ de monum̃tis resurgente carne ꝓcedẽ. Qt¬
re autẽ ñ om̃s uiuent. in eo qđ sequit᷑ docet
Quibona inquit fecerunt in resurrectionẽ ui¬
te.Hi sunt qui uiuent. Qui uͦ mala egerunt:
in resurrectionem iudicii. Hisunt qͥ ñ uiueñ:
qr scđa morte morient᷑ Mala qͥppe egerunt:
qm̃male iuxerunt. Male autẽ uixerunt: qr
npͥma quȩ nunc ẽ animarũ resurrectione ñ reuixe¬
runt. aut in eo qđ reuixerant non infinem
usq manserunt. Sicut enim duȩ sunt rege¬
nerationes de qͥb iam supͣ locutꝰ sum. una
scđm fidẽ que nunc fit ꝑbaptismũ. altã se¬

Expanded text:
sunt, audient uocem eius et procedent. Non dixit sunt, audient uocem eius et procedent. Non dixit quem ad modum in prima: Et qui audierint, uiuent. Non enim omnes uiuent, ea uita scilicet, quae, quoniam beata est, sola uita dicenda est. Nam utique non sine qualicumque uita possent audire et de monumentis resurgente carne procedere. Quare autem non omnes uiuent, in eo quod sequitur docet; qui bona, inquit, fecerunt, in resurrectionem uitae, hi sunt qui uiuent; qui uero mala egerunt, in resurrectionem iudicii, hi sunt qui non uiuent, quia secunda morte morientur. Mala quippe egerunt, quoniam male uixerunt; male autem uixerunt, quia in prima, quae nunc est, animarum resurrectione non reuixerunt aut in eo, quod reuixerant, non in finem usque manserunt. Sicut ergo duae sunt regenerationes, de quibus iam supra locutus sum, una secundum fide
Abbreviated transcription (Latin):
tione posuerat dicens. Qui u̾bum meũ au¬
dit et credit ei quimisit me: habet uitam
eternam. Et inudicium non ueniet. s tn¬
siet amorte inuitam: id est ꝑtinendo ad p̾¬
mam resurrectionem. qua nẽ transit᷑ amor¬
te inuitam. in dampnationẽ non ueniet qͣm
fignificauit appellatione iudien. sic̃ etiã hoc
loco ubi ais Qui mala egerunt in resurrectio¬
nem iudicii. idest dampnationis. Resurgat
gͦ in pͥma: qui nonuult in scđã resurrectione
dampnari. Ueniet enim hora et nunc ẽ. qñ
mortui audient uocem filii dei. et qͥ audierit
iuuent: idest indampnationẽ ñ uenient q̃
scda mors dicit᷑. In quam mortem pꝰ scdam
que corpoꝵ futura ẽ resurrectionem p̃cipita¬
bunt᷑: qui in pͥma quȩ animarũ ẽ non resurgõ
Ueniet enim hora ubi non ait. et nunc ẽ. qr
infine erit scłi hoc ẽ in ultimo ⁊ maximo u¬
dicio dei: quando om̃s qui in monum̃tis

Expanded text:
tione posuerat dicens: qui uerbum meum autione posuerat dicens: qui uerbum meum audit et credit eiqui m is it me, h a bet u ita m aeternam et in iudicium non uenit, sed transiit a morte in uitam, id est, pertinendo ad primam resurrectionem, qua nunc transitur a morte ad uitam, in damnationem non ueniet, quam significauit appellatione iudicii, sicut etiam hoc loco, ubi ait: Qui uero mala egerunt, in resurrectionem iudicii, id est damnationis. Resurgat ergo in prima, qui non uult in secunda resurrectione damnari. Venit enim hora, et nunc est, quando mortui audient uocem filii Dei, et qui audierint, uiuent, id est, in damnationem non uenient, quae secunda mors dicitur: in quam mortem post secundam, quae corporum futura est, resurrectionem praecipitabuntur, qui in prima, quae animarum est, non resurgunt. Veniet enim hora ubi non ait: Et nunc est, quia in fine erit saeculi, hoc est in ultimo et maximo iudicio Dei, quando omnes, qui in monumentis
Abbreviated transcription (Latin):
tes in eum qͥ iustificat impiũ. ex impieate e¬
stificati tanquam ex morte uunficati adymi
resurrectionem quȩ nunc ẽ ꝑtinere possimu
Ad hanc enim pͥmam non ꝑtinent: nisi ques¬
ti erunt inȩcernũ. Ad scđam uͦ de qua moa
locuturus ẽ: et beatos ꝑtinere docebit ⁊ mi¬
scros. Ista ẽ misericordie. illa iudien: ꝓpt̾ qaͥ
inpsalmo scͥptum ẽ. Miscdiam et iudiciũ ean¬
tabo tͥdnẽ. De quo iudicio consequent᷑ adui¬
xit. atq ait. Et potestatem dedit ei iudicũ
facere: quia filius hominis ẽ. Hic ostendit
quod inea carne ueniet iudicaturus: mõ
uenerat iudicandus. ad hoc enim ait: qm̃
filiꝰ hominis ẽ Ac deinde subiungensun
agimus. nolite inquit mirari hoc: qͥa ue¬
nit hora in qua om̃s qui mn monum̃tis sunt
audient uocẽ eius. Et ꝓcedent qͥ bona fecer̃¬
in refurrectionem uitȩ: qui uero mala egtr̃
in resurrectionem iudicii. Hoc ẽ illud iudi¬
cium qui paulo ante sicut nunc ꝓdampna¬

Expanded text:
tes in eum qui justificat impium, ex impietate jtes in eum qui justificat impium, ex impietate justificati, tanquam ex morte vivificati, ad primam resurrectionem, quae nunc est, pertinere possimus. Ad hanc enim primam non pertinent, nisi qui beati erunt in aeternum: ad secundam vero, de qua mox locuturus est, et beatos  Ista est misericordiae, illa iudicii. Propter quod in psalmo scriptum est: Misericordiam et iudicium cantabo tibi, Domine. De quo iudicio consequenter adiunxit adque ait: Et potestatem dedit ei iudicium facere, quia filius hominis est. Hic ostendit, quod in ea carne ueniet iudicaturus, in qua uenerat iudicandus. Ad hoc enim ait: Quoniam filius hominis est. Ac deinde subiungens unde agimus: Nolite, inquit, mirari hoc, quia ueniet hora, in qua omnes, qui in monumentis sunt, audient uocem eius et procedent, qui bona fecerin resurrectionem uitae. qui mala egerunt, in resurrectionem iudicii. hoc est illud iudicium, quod paulo ante sicut nunc pro damna