comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut de palestina usq ad calcedonem
iungerent᷑ populoꝵ examina. et
in xp̃i laudes una uoce sonarent:
uidelicet adorabant samuelem et
co blasphemas: Lege eugłm: Ds̃ abra¬
ham ds̃ ysaac ds̃ iacob: non ẽ ds̃ mor¬
sto iuxta te carcere ñ claudantur:
Ais enim uł insinu abrahȩ uel in
loco refrigerii. uel subter aram dei.
se: nec posse suis tumulis et ubi uolu¬
licet dignitatis sunt: ut ñ inter
homicidas teterrimo carcere. sed
in lib̾a honestaq custodia. et infortu¬
natoꝵ insulis & in campis elisiis re¬
cludant᷑: Tu deo leges ponis: tu apłis
uincula inicis. ut usq ad diem iu¬
dicii teneant᷑ custodia. nec sint cũ
dño suo de quib scriptũ ẽ: secunt᷑
agnum quocũq uadit: Si agnus
ubiq: gͦ et hi qui cum agno sunt.
ubiq eẽ credendi st̃: Et cum dia
bolus et demones toto orbe uagent᷑.
et celeritate nimia ubiq p̾sentes
exire non poterunt: Dicis in libel¬
lo tuo. quod dum uiuimus mutuo

Expanded text:
ut de Palaestina usque Chalcedonem ut de Palaestina usque Chalcedonem jungerentur populorum examina, et isti laudes una voce resonarent? Videlicet adorabant Samuelem, etco blasphemas. Lege Evangelium: Deus Abraham, Deus Isaac, Deus Jacob: non est Deus morsto justa te carcere claudantur. Ais enim, vel in sinu Abrahae vel in locum refrigerii, vel subter aram Dei ase, nec posse suis tumulis et ubi volulicet dignitatis sunt, ut non inter homicidas teterrimo carcere, sed in libera honestaque custodia, in fortunatorum insulis, et in campis Elysiis recludantur. Tu Deo leges ponis, tu et apostolis vincula injicis, ut usque ad diem judicii teneantur in custodia, nec sint cum Domino suo. De quibus scriptum est: sequuntur Agnum quocunque ierit . Si Agnus ubique, ergo et hi qui eum agnoscunt ubique esse credendi sunt. Et cum dbolus et daemones toto vagentur in orbe, et celeritate nimia ubique praesentes exire non poterunt? Dicis in libello tuo, quod dum vivimus, mutuo
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ illud nescio quid: Scire desidero
Eapone manifestiꝰ ut tota libertate
blasphemes Pulinsculum inquit in
modico uasculo: p̃cioso linteamine
circũdatum: Polet martyrum
reliquias p̃cioso oꝑiri uelamme:
& ñ uł pannis & cilicio colligari.
uł ꝓici insterquilimo: ut solus ui¬
gilantius ebrius & dormiens ado¬
ret᷑. Ergo sacrilegi sumus ⁊ quando
apłoꝵ. basilicas introimus: Sacrile¬
gus fuit constantinus imꝑator qͥ
scãs reliquias andreȩ. lucȩ. & timo¬
thei transtulit constantinopolim᷑
apud quas demones rugunt. & ha¬
bitatores uigilantii. illoꝵ. p̃sentiam
dius: qui ossa beati samuelis longo
pꝰ tempore de iudea transtulit trachi¬
am: Omnes ep̃i ñ solum sacrilegi. sed
et fatui iudicandi: qui rem uilissi¬
mã. ꝙ cineres dissolutos in serico et
uase aureo portauerunt: Stulti oĩ¬
um eccłiarũ popłi. qui occurrerunt
scĩs reliquiis. et tanta leticia sunt¬
iocundati. quasi p̃sentem uiuentẽ¬

Expanded text:
est illud, nescio quid, scire desidero. « est illud, nescio quid, scire desidero. « Expone manifestius, ut tota libertate blasphemes, pulvisculum nescio quod in modico vasculo pretioso linteamine circumdatum. » Dolet martyrum reliquias pretioso operiri velamine: et non vel pannis, vel cilicio colligari, vel projici in sterquilinium; ut solus Vigilantius ebrius et dormiens adoretur. apostolorum basilicas ingredimur? Sacrilegus fuit Constantius imperator, qui sancti reliquias Andreae, Lucae et Timothei, transtulit Constantinopolim, apud quas daemones rugiunt, et habitatores Vigilantii illorum dius, qui ossa beati Samuelis longo post tempore de Judaea transtulit in Thraciam? Omnes episcopi non solum sacrilegi, sed et fatui judicandi, qui rem vilissimam, et cineres dissolutos, et in serico et vase aureo portaverunt? Stulti omnium Ecclesiarum populi, qui occurrerunt sanctis reliquiis, et tanta laetitia quasi praesentem viventem
Abbreviated transcription (Latin):
et testificatꝰ ẽ de eo In p̃senti gͦ uo¬
lumine. ysaiȩ ab eo qui sedet ĩ thro¬
no iubetur ut dicat. aure audietis
et ñ intelligetis: Qui autẽ hoc iu
telligi: cum xp̃e sit ipse qui sedeat.
Wlicet in actib apłoꝵ aduersus iude¬
os inter se dissentientes paulus di¬
cat. bene spc̃ sẽs locutus ẽ. ꝑ ysaiam
ꝓpħam ad patres nros dicens. uade
ad populum istum & die. aure audi¬
etis & non intelligetis. et uidentes

Expanded text:
et testificatus est de eo. in praesenti uoet testificatus est de eo. in praesenti uolumine Esaiae ab ea, qui sedet in throno, iubetur, ut dicat: aure audietis et non intellegetis. qui autem hoc iubtellegi, cum Christus sit ipse, qui sedeat. et licet in Actibus apostolorum aduersus Iudaeos inter se dissidentes Paulus dicat: bene spiritus sanctus locutus est per Esaiam prophetam ad patres nostros dicens: uade ad populum istum F et dic: aure audietis et non intellegetis, et uidentes
Abbreviated transcription (Latin):
tib uideo excelsum thronum eius:
Quando autem considero. quomͦ genus
dispenset humanũ. & ꝓ nra salute se¬
ras. uideo humilẽ et terre proxi¬
ꝓpħa sedentẽ suꝑ thronũ excelsum
& eleuatumł et plena domus maie¬
state eius: & seraphim stabant incir¬
cuitu eiꝰ: Quidam ante me tam gͤei
quam latini hunc locum exponẽ¬
tes. dñm suꝑ thronum sedentem.
deum patrem. & duo seraphim qui
ex utraq stantia p̃dicantur. dñm
Quoꝵ auctoritati. quamuis sint e¬
ruditissimi. non assentio Multo
siquidem melius ẽ. uera rustice.
quam diserte falsa ꝓferre: maxi¬
me cum ioħs eugłista in hac eadẽ
uisione. non dm̃ patrem. sed. xp̃m
scribat eẽ conspectum Nam cum
de incredulitate diceret iudeorũ.
statim causas incredulitatis expo¬
suit: Et ideo non poterant credere
in eum: quia dixit ysaias: Aure au¬
dietis et non intelligetis: & cernentes¬
aspicietis. et ñ uidebitis: hec autẽ
dixit: qͣndo uidit głam unigeniti.

Expanded text:
tibus, uideo excelsum thronum eius; tibus, uideo excelsum thronum eius; quando autem considero, quo- modo genus dispenset humanum et pro nostra salute saeras, uideo humilem et terrae proxi thronum excelsum et eleuatum, et plena domus a gloria eius. et seraphim stabant in circuitu eius. quidam ante me tam Graeci quam Latini hunc locum exponentes dominum super thronum sedentem deum patrem et duo seraphim, quae ex utraque parte stantia praedicantur, domquorum ego auctoritati, quamuis sint eruditissimi, non adsentio, multo si quidem melius est uera rustice quam diserte falsa proferre, maxime cum Iohannes euangelista in hac eadem uisione non deum patrem, sed Christum scribat esse conspectum. nam cum de incredulitate diceret Iudaeorum, statim causas incredulitatis exposuit: et ideo non poterant credere in eum, quiadixitEsaias: aure audietis et nonintellegetis, etcernentesaspicietisetnonuidebitis. haecautem dixit, quando uidit gloriam unigeniti
Abbreviated transcription (Latin):
diaconos nͥ pͥus uxores duxerint :
nulli cęlibi credentes pudiciciam:
immo ostendentes quam sc̃ȩ uiuãt
qui male de om̃ib suspicant᷑. et nͥ
p̃gnantes uxores uiderint clericoꝵ.
infantesq in ulnis matrũ uagien¬
tes. xp̃i sacram̃ta ñ tribuunt: Quid
faciunt orientis eccłiȩ: qͥd egipti. et
sedis apłice: quȩ aut uirgines cleri¬
cos accipiunt. aut continentes: aut
si uxores habuerint. mariti ẽẽ desis¬
tunt: Hoc docuit dormitantius.
libidini frena ꝑmittens: et naturalẽ
carnis ardorem qui in adolescentia
duplicans. immo extinguens coitu
differimꝰ a brutis animantib quo
ab ȩquis. de quib scriptum ẽ: equi
insanientes infȩminas facti st̃ michi:
unusqͥsq in uxorem ꝓximi sui hin

Expanded text:
diaconos, nisi prius uxores duxerint: diaconos, nisi prius uxores duxerint: nulli caelibi credentes pudicitiam, immo ostendentes quam sancte vivant, qui male de omnibus suspicantur: et nisi praegnantes uxores viderint clericorum, infantesque de ulnis matrum vagientes, Christi sacramenta non tribuant. Quid facient Orientis Ecclesiae? quid Aegypti et Sedis Apostolicae, quae aut virgines Clericos accipiunt, aut continentes: aut si uxores habuerint, mariti esse desistunt? Hoc docuit Dormitantius, libidini frena permittens, et naturalem carnis ardorem, qui in adolescentia duplicans; immo 389 extinguens coitu differamus a brutis animantibus, quo ab equis, de quibus scriptum est: Equi insanientes in feminas facti sunt mihi: unusquisque in uxorem proximi sui hin
Abbreviated transcription (Latin):
uigilias.: & numquam nisi in pas¬
cha alleluia cantandũ: continen¬
et in illo ꝙ in hoc. diaboli cogamur¬
catis patris suiz Ille romane eccliȩ
auctoritate dampnatꝰ. inter fasides
aues et carnes suillas. ñ tam emisit
spm̃ quam eructauit: iste caupo ca¬
lagurritanus et in ꝑu̾sũ ꝓpter no¬
men uiculi mutus quintilianus.
miscet aquam uino: et de artificio
pͥstino sue uenena ꝑfichȩ. catholicȩ
fidei sociare conatur: impugnare
uͥginitatem: odisse pudiciciã: in
conuiuio scłarium. contra scoꝵ ie¬
iunia declamare. dũ int̾ phialas
philosophat᷑. et ad placenta ligurriẽs¬
psalmoꝵ modulatione mulcet᷑. ut
tantum inter epulas dauid & idithun
et asaph. filioꝵ chore cantica audire
dignet᷑: hȩc dolentis magis effudi
animo quam ridentis: dum me co¬
hibere ñ possum. et iniuriam apłoꝵ
ac martyrum surda nequeo aure
sceleris habere consortes: si tam̃ ep̃i
nominandi sunt. qui ñ ordinant

Expanded text:
 dicat esse vigilias: numquam nisi in Pas dicat esse vigilias: numquam nisi in Pascha Alleluia cantandum: continenet in illo, et in hoc diaboli respondcatis patris tui . Ille Romanae Ecclesiae auctoritate damnatus, inter phasides aves et carnes suillas non tam emisit spiritum, quam eructavit. Iste caupo Calagurritanus, et in perversum propter nomen viculi mutus Quintilianus, miscet aquam 388 vino: et de artificio pristino, suae venena perfidiae Catholicae fidei sociare conatur, impugnare virginitatem, odisse pudicitiam, in convivio saecularium contra sanctorum jejunia proclamare: dum inter phialas philosophatur, et ad placentas ligurienspsalmorum modulatione mulcetur: ut tantum inter epulas, David et Idithun, et Asaph et filiorum Chore cantica audire dignetur. Haec dolentis magis effudi animo quam ridentis, dum me cohibere non possum, et injuriam apostolorum ac martyrum surda nequeo aure dicitur habere consortes: si tamen episcopi nominandi sunt, qui non ordinant
Abbreviated transcription (Latin):
mittere cantilenas. scire possemus de
quib rebꝰ rescribere deberemꝰ: Nunc
autẽ aerem uerb̾auimꝰ: & ñ tam illiꝰ
infidelitatẽ quȩ omĩb patet. quam
nr̃am fidem aꝑuimus: Ceterum si
uolueris longiorem nos adu̾sũ eũ librũ
scribere mitte nenias illius & inep¬
tias: ut iob̾em baptistam aucdiat pre¬
dicantem: Iam enim securis ad radi¬
ces arboꝵ posita ẽ: Omĩs arbor que ñ
facit fructum. excidetur: et inigne̾¬
ulta quidẽ in orbe monstra.
generata sunt: Centauros
et firenas. ululas & onocrotalos in y¬
saia legimus: iob leuiathan & beemoth
mystico sermone descripsit: cerberũ
et scyphalidas. aprumq erimantiũ.
et leonem nemeu̾. chimeram. atq hi¬
dram multoꝵ capitum. narrant fabu
triformem: gerionẽ hispanie ꝓdide¬
runt: Sola gallia monstra non babu¬
it: sed uiris semꝑ fortibꝰ et eloquentis¬
simis habundauit: Ortus ẽ subito
uigilantius. seu ueriꝰ dormitantius.

Expanded text:
mittere cantilenas, ut scire possemus, ad mittere cantilenas, ut scire possemus, ad quae rescribere deberemus. I nunc autem aerem uerberauimus et non tam illius infidelitatem. I quae omnibus patet, quam nostram fidem aperuimus. ceterum, si uolueris longiorem nos aduersum eum librum scribere, mitte nemas illius et ineptias, ut Iohannem Baptistam audiat praedicantem: iam securis ad radices arborum posita est. omnis arbor, quae non facit fructumulta in orbe monstra generata sunt. Centauros, et sirenas, ululas, et onocrotalos in Isaia legimus. Job Leviathan et Behemoth mystico sermone describit . Cerberum et Stymphalidas, aprumque Erimanthium, et leonem Nemaeum, chimaeram atque hydram multorum capitum narrant fabul. Triformem Geryonem Hispaniae prodiderunt. Sola Gallia monstra non habuit, sed viris semper fortibus, et eloquentissimis abundavit. Exortus est subito Vigilantius, seu verius Dormitantius,
Abbreviated transcription (Latin):
contra uocabulum suũ. ut uelit dor¬
mire uigilantius:et ñ audiat sal¬
alio loco ꝓpħa decantat: Media noc¬
te surgebam ad confitendũ tͥ. suꝑ iu¬
dicia. iusticiȩ tuȩ : Inm̃ quoq ĩ ex¬
gelio legimꝰ ꝑ noctasse: & apłos clau¬
sos carcere. tota nocte uigilasse: ut il¬
lis psallentibꝰ terra quateret᷑ : custos
carceris credet: magistratꝰ et ciuitas
terrerent᷑. Loquit᷑ paulus: Orationi
instate: uigilantes in ea Et in alio
loco: Inuigiliis frequenter: Uormiat
ens Nos dicamus cũ dauid. ñ dormi¬
tabit neq dormi& qui custodit isrł
ut ueniat ad nos sc̃s ethir. qui inter¬
p̃tatur uigil: ut si qnͣdo ꝓpter pecca¬
ta nr̃a dormierit. dicamus ad eũ. exur¬
ge ut quid dormitas dñe: excitemus¬
q illũ. et naiicula fluctuante clame¬
mus: magister salua nos ꝑimus: Plu¬
ra dictare uoluerã. si ñ epłaris breui¬
tas pudorẽ nobis tacendi imponeret.
ut si tu libri ipsius ad nos uoluisses

Expanded text:
contra uocabulum suum, ut uelit dorcontra uocabulum suum, ut uelit dormire Uigilantius et non audiat salalio loco propheta decantat: media nocte surgebam, ut confiteei tibi super iudicia iustitiae tuae. dominum quoque in euangelio legimus pernoctasse et apostolos clausos carcere tota nocte uigilasse, ut illis psallentibus terra quateretur, custos carceris crederet, magistratus et ciuitas terrerentur. loquitur Paulus: orationi insistite uigilantes in ea et in alio loco: in uigiliis frequenter. donniat nos dicamus cum Dauid: non dormitabit neque obdormiet, qui custodit Israhel, ut ueniat ad nos sanctus et Hir, qui interpretatur \'uigil\'. et si quando propter, peccata nostra dormierit, dicamus ad eum: exsurge, ut quid dormitas, domine? excitemusque illum et nauicula fluctuante clamemus: magister, saluos nos fac, perimus. Plura dictare uolueram, si non epistolaris breuitas pudorem nobis tacendi inponeret et si tu librorum ipsius ad nos uoluisses
Abbreviated transcription (Latin):
subnotantes: hec nos de intimo fon¬
te hebreoꝵ libauimus:non opinio¬
num riuulos ꝑsequentes. neq erro¬
rum quib totus mundus expletus
ẽ uarietate ꝑterriti: sed cupientes
et scire et docere quȩ uera sunt: Qd̃
si tͥ non uidetur: quid origenes de
diapsalmate senserit. uerbum inter¬
p̃tabor ad uerbũ: ut quia nouicia
musta contempnis. ueteris uini auc¬
toritate ducaris sȩpe requirens cau¬
sas cur inquib dam psalmis interpo¬
nitur diapsalmaꝰ obseruaui diligen¬
tissime in hȩbreo. & cum greco contu¬
li: inuemiq quia ubi in hebrea ling̃¬
sela. grece uero habet semꝑ. aut aliqͥd
istiꝰmodi . ibi. l.xx. et theodotion ꝙ sim¬
machus transtulerint diapsalma Ne¬
q uͦ nocet exemplis affirmare qd̾ di¬
cimus: Inseptuagesimo quarto psalmo
cuius pͥncipium ẽ. confitebimur tibi
ds̃. confitebim᷑. et inuocabimus nomen
simmachum ẽ diapsalma: ꝓ quo apud
aquilam. ponderaui colũpnas eiꝰ. semꝑ.

Expanded text:
subnotantes. Haec nos de intimo Hebsubnotantes. Haec nos de intimo Hebraeorum fonte libauimus non opinionum riuulos persequentes neque errorum, quibus totus mundus expletus est, uarietate perterriti, sed cupientes et scire et docere, quae uera sunt. quod si tibi non uidetur. quid Origenes de diapsalmate senserit, uerbum interpretabor ad uerbum, ut, quia nouicia musta contemnis, saltim ueteris uini auctoritate ducaris. "Saepe perquirens causas, cur in quibusdam psalmis interponatur \'diapsalma5, obseruaui diligentissime in Hebraeo et cum Graeco contuli inuenique, quia, ubi lingua Hebraea \'sela\', Graeca uero habet \'semper\' aut quid istiusmodi, ibi Septuaginta et Theodotion et Symmachus transtulerint \'diapsalma. neque uero nocet exemplis adfirmare, quod dicimus. in septuagesimo quarto psalmo, cuius principium est: confitebimur tibi, deus, confitebimur et inuocabimus nomen Symmachum est \'diapsalma\', pro quo apud Aquilam: ponderaui columnas eius, semper,
Abbreviated transcription (Latin):
conectere: aut certe docere ea quȩ
ter cio psalmo. multi dicunt ani¬
mȩ meȩ. nonẽ salus ipsi in deo eiꝰ.
semꝑ Et rursum: Uoce mea ad do¬
minum clamaui:et exaudiuit me
de monte scõ suo. semꝑ Et in qͣrto:
Ut quid diligitis uanitatem et que¬
ritis mendaciume semꝑ: Et infra
Que dicitis in cordibus ur̃is. in cubi
bus uris compungimini: semꝑ Et
in abachuc: Ds̃ ab austro ueniet. et
sc̃s cde monte pharan: semꝑ. Et infra.
Iuramenta tribubus quȩ locutus es:
semꝑ: Scire autem debes. apud hȩ¬
breos in fine libroꝵ unum ẽ tri¬
bus solere subnecti: ut amen seri¬
bant aut sela. aut salom. quod ex¬
pͥmit pacem: unde et salomon paci¬
ficus dr̃: Igitur ut nos solemus cõ¬
pletis opusculis. ad distinctionem al
terius rei subsequentis. mediũ int̾¬
ponere.explicit.aut feliciter.uel
aliqͥd istiꝰmodiꝰ ita & hebrei ut ea q̃
morant. & ponunt sela: aut transa¬
cta feliciter ꝓtestant᷑. pacẽ in ultimo

Expanded text:
connectere aut certe docere sempiterconnectere aut certe docere sempitertio psalmo: Multi dicunt animae meae: non est salus illi in deo suo, semper, et rursum: uoce mea ad dominum clamaui, et exaudiuit me de monte sancto suo, semper, et in quarto: ut quid diligitis uanitatem et quaeritis mendacium? semper, et alibi: quae dicitis in cordibus uestris, et in cubilibus vestris compungimini, semper. Et in Abacuc: Deus ab austro veniet, et sanctus de monte Pharan, semper. Et infra: Juramenta tribubus, quae locutus es, semper. Scire autem debemus, apud Hebraeos in fine librobus solere subnecti, ut aut \'amen\' scribant aut sela\' aut "salom1, quo exprimunt \'pacem\', unde et Salomon \'pacificus\' dicitur. igitur, ut nos solemus conpletis opusculis ad distinctionem rei alterius subsequentis medium interponere \'explicuit\' aut \'feliciter\' aut aliquid istiusmodi, ita et Hebraei aut, quae morant, ut ponant \'sela\', aut transacta feliciter protestantur \'pacem\' in ultimo
Abbreviated transcription (Latin):
tio concitat᷑ Itaq ne te diutiꝰ tra¬
ham: habeto pauca ꝓ płibus: Qdã
diapsalma cõmutationẽ metri di¬
alteriꝰ sensus exordium: sunt &s qui
rithini distinctionem: Et quia psal¬
mi tẽ temporis iuncta uoce ad orga¬
nũ canebant᷑: cuiꝰdam musicȩ uari¬
etatis: Nobis nichil hoꝵ uidetur: cũ
aquila qui uerboꝵ bebreorum dili¬
gentissimus explicator ẽ: sela boc ẽ
diapsalma. quod ꝑ zamach lamech.
eth scribit᷑. semꝑ transtulerit: & ĩue¬
niamus in psalmoꝵ quoq fine dia¬
psalma positum: ut ẽ illud in psalmo¬
tercio: Dentes peccatoꝵ contriuistii
diũ ẽ salus. & suꝑ populũ tuũ benedic¬
mis multoꝵ uersuũ non inuenitur
sus nonꝰ psalmus distinguitur canti¬
co diapsalmatis: cum utiq sicut qͥbus¬
dam placet. uidet᷑ diapsalma ẽẽ indi¬
cium silentii: canticũ silentii eẽ ñ
possit : Ex quo ammadũtimus. hoc
uerbũ suꝑiora pariter et inferiora¬

Expanded text:
tio concitatur. itaque, ne te diutius tratio concitatur. itaque, ne te diutius traham, habeto pauca pro pluribus. Quidam diapsalma conmutationem metri esalterius sensus exordium, sunt qui rhythmi distinctionem et, quia psalmi tunc temporis iuncta uoce ad organum canebantur, cuiusdam musicae uarietatis. nobis nihil horum uidetur, cum Aquila, qui uerborum Hebraeorum diligentissimus explicator est, sela, hoc est diapsalma, quod ex samech, lamed, he scribitur, \'semper1 transtulerit et inueniamus in psalmorum quoque fine diapsalma positum, ut est illud in tertio: dentes peccatorum contriuisti; domini est salus et super populum tuum benedicmis multorum uersuum penitus sus nonus psalmus distinguatur: canticum diapsalmatis, cum utique, si, ut quibusdam uidetur, diapsalma est indicium silentii, canticum silentii esse non possit. : Ex quo animaduertimus hoc uerbum su
Abbreviated transcription (Latin):
cinere: et tantum scelus iugib abs¬
terge lacrimis: si t̾atũ tͥ dimittatur
hȩc impietas: et iuxta errorem ori¬
genis. tẽ ueniam consequaris quan¬
do consecuturus ẽ diabolus: qui nũ¬
quam plusqu̾a ꝑ os tuum dep̃hendi¬
tur blasphemasse. Meã iniuriã pa¬
cient̃ tuli: impietatẽ contͣ dnm ferre
non potui Uñ & uisus sum morda¬
tius in extrema epła scribere quam
ꝓmiserã: qͣnqͣm pꝰ pͥorem penitentiã.
qua a me ueniam dep̃catus es. iterũ
cõmisisse unde agas penitentiã. stoli¬
dissimũ sit: Tribuat xp̃c. ut audias
et taceas: intelligas. et sic loquaris:
Ue acceꝑis reddenda salmate¬
eum fenore sunt: sortisq dila¬
tio usuram parturit: De diapsalma¬
te nrãm sententiã flagitas Epłe bre¬
uitatem causati sumꝰ: et rem libri
ñ posse explicari litteris p̃texuimꝰ.
Uerum quid ꝓdest ad ep̃os ergodioe
ten: Meo maior tibi cupiditas silen¬

Expanded text:
cinere et tantum scelus iugibus abscinere et tantum scelus iugibus absterge lacrimis, si tamen tibi dimittatur haec inpietas et iuxta errorem Origenis tunc ueniam consequaris, quando consecuturus est et diabolus, qui numquam plus quam per os tuum deprehenditur blasphemasse. meam iniuriam patienter tuli: inpietatem contra deum ferre non potui, unde et uisus sum mordacius in extrema epistula scribere, quam promiseram; quamquam post priorem paenitentiam, qua a me ueniam deprecatus es, iterum commisisse, unde agas paenitentiam, stolidissimum sit. tribuat tibi Christus, ut audias et taceas, ut intellegas et sic loquaris. e acceperis, reddenda cum fenore sunt sortisque dilatio usuram parturit. de diapsalmate nostram sententiam flagitaras: epistulae breuitatem causati sumus et rem libri nOli posse explicari litteris praetexuimus. uerum quid prode est ad epVGSiwy.tYjv meum? maior tibi cupiditas silen
Abbreviated transcription (Latin):
tacere ñ potest: Uerũ ẽ illud apd gͤcos
flue canit: Ego reor. et nom̃ tibi
ta mente dormitas. & non tam som¬
no stertis. quam let̾argo: Inter cȩte¬
ras quippe blasphemias quas ore sa¬
crilego ꝓtulisti. ausus es dicere. mon¬
tem. de quo abscisus ẽ in daniele la¬
pis sine manib ẽẽ diabolum. & lapi¬
dem xpĩm: qui qͥa assũpsit corpus adã
qui diabolo ante ꝑuicia coheserat.
natũ eẽ de uirgine. ut a monte hoc
ẽ a diabolo hominẽ separaret. Op̃ci¬
dendam linguam: & ꝑ partes. & ĩ fru¬
dm̃ patrem omĩpotentem in ꝑsona
diaboli interp̃tatur: tanto piaculo¬
aures totius orbis maculat:Si inter¬
p̃tationem tuã quisquam. ñ dicam
catholicoꝵ. sed ne hereticoꝵ siue gen¬
tilium ũquã recepit: pium sit quod
locutus es: Sinautẽ tantum nefas
pͥmũ os ipse se montem interp̃tatus
ẽ. qui dixerat. ero similis altissimo:
age penitentiã. & in sacco uersare &

Expanded text:
tacere non potest. uerum est illud apud Graecos tacere non potest. uerum est illud apud Graecos Xupa. ego reor et nomen tibi ta mente dormitas et profundissimo non tam somno stertis quam lethargo. inter ceteras quippe blasphemias, quas ore sacrilego protulisti, ausus es dicere montem, de quo abscisus est in Danihelo lapis sine manibus, esse diabolum et lapidem Christum, qui adsumpsit corpus Adam, qui diabolo ante per uitia cohaeserat, natum esse de uirgine, ut a monte, hoc est a diabolo, hominem separaret. o praecidendam linguam ac per partes et frudeum patrem omnipotentem in persona diaboli interpretatur et tanto piaculo totius orbis aures maculat? si interpretationem tuam quisquam non dicam catholicbrum sed hereticorum siue gentilium umquam recepit, pium sit, quod locutus es; sin autem tantum nefas primum os ipse se montem interpretatus est, qui dixerat: ero similis altissimo, age paenitentiam et in sacco nersare et
Abbreviated transcription (Latin):
conditum sermonẽ tuum intelli
gerem: tam̃ rusticitatẽ et simplici¬
tatem magis in te arbitratus sum.
quã uecordiam Nec rep̃hendo scm
uirum: maluit enim apud me dis¬
simulare quod nouerat. quã portito
rem clientulum siris litteris accusa¬
re: sed memet ipsũ arguo. qui alteriꝰ
potius acquieui quam meo iudicior
et oculis aliud cernentib. aliud sce¬
dulȩ credidi quam uidebam: Qu̾ã
obrem desine me lacessire:et uo¬
luminib tuis obruere: Parce saltẽ
nũmis tuis quib notarios librari¬
osq conducens. eisdem & scriptorib
uteris et fautorib: qui te icdeo for¬
sitan laucdant. ut lucrũ scribendo
faciant: Si libet exerceri ingeniũ.
trade te gramaticis atq rethoricis:
disce dialecticam: sectis instruere
philosophoꝵ: ut cũ omĩa didiceris
saltem tc̃ tacere incipias: quanqͣm
stultum faciam. magistrum cuncto¬
rum magistros querere: & ei modũ
imponere. qui dum loqui nescit:

Expanded text:
νάράητον sermonem tuum intνάράητον sermonem tuum intgerem: tamen rusticitatem et simplicitatem magis in te arbitrabar, quam vecordiam. Nec reprehendo sanctum virum; maluit enim apud me dissimrem clientulum suis litteris accusare —, sed memet ipsum arguo, qui alterius potius adquieui quam meo iudicio et oculis aliud cer- , nentibus aliud scidulae credidi, quam uidebam. Quam ob rem desine me lacessere et uoluminibus tuis obruere. parce saltem nummis tuis, quibus notarios librariosque conducens eisdem et scriptoribus uteris et fautoribus, qui te ideo forsitan laudant, ut lucrum scribendo faciant. si libet exercere ingenium, trade te grammaticis atque rhetoribus, disce dialecticam, sectis instruere philosophorum, ut, cum omnia didiceris, saltem tunc tacere incipias; quamquam stultum faciam magistro cunctorum magistros quaerere et ei modum inponere, qui loqui nescit et
Abbreviated transcription (Latin):
Sed hȩc aliis aut loquenda aut riden¬
centiam uł simplicitatem tuã. uł
certe ea quȩ taceo. et te non intel¬
ligente cȩteri intelligunt. stilo ꝓfe¬
ras: & ineptiarum tuarũ cunctis
cachinnũ p̃beas: Aliud a parua eta¬
te didicisti: aliis assuetus es discipli
nis: Non ẽ eiusdem hominis aure¬
os nũmos et scripturas ꝓbare: de¬
ligere: Me laceras: scm frẽm ocea¬
num in culpã hereseos uocas: prbo¬
rum tͥ uincentii et pauliniani. &
fr̃is eusebii iudiciũ displicet: Solꝰ
es cato romani generis disertissi¬
mus: qui testimonio tuo & prudñ¬
tiȩ tuȩ uelis credi Recordare qͣso
illius diei. qͣndo me de resurrectiõe
et ueritate corporis p̃dicatem ex la¬
tere subsaltabas. & applaudebas ma-¬
nu: et orthodoxũ conclamabas: Post¬
quam nauigare cępisti. & ad inti¬
mũ cerebrũ tuum sentinȩ putre¬
do ꝑuenit: tc̃ nos bereticos recordatꝰ
es. Quid tͥ faciam: Credidi scĩ pauli
ñ putaui errare iudicium: Et licet

Expanded text:
Sed haec aliis: aut loquenda, aut ridencentiam, vel simplicitatem tuam, vel certe ea quae taceo, et te non intelligente, caeteri intelligunt, stylo proferas, et ineptiarum tuarum cunctis cachinnum praebeas. Aliud a parva aetate didicisti: aliis assuetus es discnis. non est eiusdem hominis et aureos nummos et scripturas probare, delos intellegere. me laceras, sanctum fratrem Oceanum in culpam hereseos uocas, presbyterorum tibi Uincentii et Pauliniani et fratris Eusebii iudicium displicet: solus es Cato, Romani generis disertissimus, qui testimonio tuo et prudentiae uelis credi. recordare, quaeso, illius diei, quando me de resurrectione et ueritate corporis praedicante ex latere subsultabus et adplodebus pedem et orthodoxum conclamabus. postquam nauigare coepisti et ad intimum cerebrum tuum sentinae putredo peruenit, tunc nos hereticos recordatus es. quid tibi faciam? credidi sancti Paulinin putaui errare iudicium et, licet
Abbreviated transcription (Latin):
soria uirga alios reicere de bibliothe¬
cis. alios reciꝑe. & cum tibi placue¬
ꝓnunciare: nobis ñ licet ꝑuersa res¬
puere. & dãpnare quod sepe damp¬
nauimꝰ: Lege adephesios libros⁊
lege cetera opuscula mea. et mari¬
me in eccłiasten cõmentarios: et li¬
quido ꝑuidebis me ab adolescentia¬
mea numquã alicuiꝰ auctoritate
deterritum.acquieuisse heretice
prauitati: Non parum ẽ scire qͦd
nescias: Prudentis hominis ẽ sci¬
re mensurã suã: nec zelo diaboli
concitatũ. imꝑitie sue cunctum
orbem testem facere: Scilicet et¬
głari cupis: et in patria tua te iacti
tas. me ñ potuisse respondere eloqͦn¬
tiȩ tuȩ: & acum̃ inte crisippi formi¬
dasse: Ap̃iana uerecundia teneor:
et cellulȩ meȩ latebras nolo morda¬
ci sermone reserare: Alioquin pro

Expanded text:
soria uirgula alios eicere de bibliothesoria uirgula alios eicere de bibliothecis, alios recipere et, cum tibi placuepronuntiare: nobis non licet peruersa respuere et damnare, quod saepe damnauimus? lege ad Ephesios libros, lege cetera opuscula mea et maxime in Ecclesiasten commentarios, et liquido peruidebis me ab adulescentia numquam alicuius auctoritate deterritum adquieuisse hereticae prauitati. Non parum est scire, quod nescias: prudentis hominis est nosse mensuram suam nec zelo diaboli concitatum inperitiae suae cunctum orbem testem facere. scilicet ari cupis, ut in patria tua itas, me non potuisse respondere eloquentiae tuae, et acumen in te Chrysippi formidasse. Christiana verecundia teneor, et cellulae meae latebras nolo mordaci sermone reserare. Alioqui pro
Abbreviated transcription (Latin):
car: Nulla securitas est: uicino ser¬
pente dormire: Potest fieri. ut me
non mordeat : tam̃ potest fieri. ut
aliquando me mordeat: Matres uo¬
cannus sorores & filias: & ñ erubesci¬
mus uiciis nr̃is nomina pietatis
obtendere: Quid faciat monachus
in cellulis feminarum: Quid sibi
uolunt sola et pͥuata colloquiaꝰ ut
arbitrer fugientes oculos scõs: Amor¬
sẽs: impatientiam non habet: Qd̃
de libidine diximꝰ: referamus ad a¬
uaritiam. & ad omĩa uicia quȩ ui-¬
tantur in solitudine: Et iccirco ur¬
facere compellam᷑. quȩ nos ñ tam
natura cogit facere quam uolun

Expanded text:
car. Nulla securitas est vicino sercar. Nulla securitas est vicino serpente dormire. Potest fieri, ut me non mordeat, tamen potest fieri ut aliquando me mordeat. 401 Matres vocamus sorores et filias, et non erubescimus vitiis nostris nomina pietatis obtendere. Quid facit monachus in cellulis feminarum? quid sibi volunt sola et privata colloquia, et arbitros fugientes oculi? Sanctus amor impatientiam non habet. Quod de libidine diximus, referamus ad avaritiam, et ad omnia vitia quae vitantur solitudine. Et idcirco urfacere compellamur, quae nos non tam natura cogit facere, quam volun
Abbreviated transcription (Latin):
uentũ. qui sciens imbecillitatem
suam. et uas fragile qͦd portat. timꝙ
offendere. ne impingat et corru¬
at atq frangatur: Unde mulierũ.
maximeq adolescentularũ uitat
aspectum: et in tantum castigator.
sui ẽ. ut etiam quȩ tuta sunt ꝑ¬
timescat Cur inquies ꝑgis ad he¬
remũ: Uidelicet. ut te non au¬
diam. ñ uideam: ut tuo furore
non mouear.ut tua bella non
patiar:ne me capiat oculus me¬
retricis: ne forma pulcherrima
ad illicitos ducat amplexus: Res¬
pondebis: hoc ñ ẽ pugnare: sed
fugere Sta in acie: ad uersario
armatus obsiste: ut postquam uice¬
ris coroneris: fateor imbellitatẽ me¬
amꝰ nolo spe pugnare uictorie: ne
ꝑdam aliquando uictoriam: Si fu¬
dum: Quid autem necesse ẽ. certa
dimittere: & incerta sectari: Aut
scuto aut pedibus: mors uitanda ẽ.
Tu qui pugnas: et suꝑari potes & uin¬
cere : Ego cumi fugio non uincor in
eo quod fugio: sed ideo fugio. ne uin¬

Expanded text:
ventum. Qui sciens imbecillitatem ventum. Qui sciens imbecillitatem suam, et vas fragile quod portat, timet offendere ne impingat et corruat atque frangatur. Unde et mulierum maximeque adolescentularum vitat aspectum; et intantum castigator sui est, ut etiam quae tuta sunt pertimescat. Cur, inquis, pergis ad eremum? Videlicet ut te non audiam, non videam, ut tuo furore non movear, ut tua bella non patiar, ne me capiat oculus meretricis, ne forma pulad illicitos ducat amplexus. Respondebis: hoc non est pugnare, sed fugere. Sta in acie, adversariis armatus obsiste: ut postquam viceris, coroneris. Fateor imbecillitatem meam. Nolo spe pugnare victoriae, ne perdam aliquando victoriam. Si fudum. Quid autem necesse est certa dimittere, et incerta sectari? Aut scuto, aut pedibus mors vitanda est. Tu qui pugnas, et superari potes, et vincere. Ego cum fugero, non vinco in eo quod fugio: sed ideo fugio, ne vin
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ferenda Hec a suo studio monachi
deterrendi sunt a te linguis uꝑe ꝙ
morsu seuissimo: de quib argum̃ta¬
ris & dicis: Si om̃s sese clauserint
et fuerint insolitudine: quis cȩle¬
brabit ȩccłias: Quis scłares hoĩes
lucrifaciet : Quis peccatores ad uir¬
tutes poterit cohortari: hoc enim
modo si om̃s tecum fatui sunt. sapi¬
ens eẽ quis poterit: Et uirginitas
ñ erit approbanda Si om̃s uirgines
fuerint. nuptiȩ ñ erunt: interi¬
bit humanum genꝰ ⁊ infantes incu¬
nis ñ uagient: obstetrices absq mer¬
cedibus mendicabunt: & grauissi¬
mo frigore solus atq contractus dor¬
mitantiꝰ uigilabit in lecto: Rara ẽ
uirtus: nec a pluribus appetit᷑. Atq
utinam hoc om̃s eẽnt quod pauci st̃
de quib dr̃. multi uocati pauci elec¬
ti Uacui eẽnt carceres: Monachus
autẽ ñ doctoris habet sed plangen
tis officium: qui uel se uł mundũ
lugeat: et dñi pauidus p̃stoletur ad¬

Expanded text:
praeferenda. Nec astu tuo ac studio monachi praeferenda. Nec astu tuo ac studio monachi deterrendi sunt, arte linguae vipereae et morsu saevissimo; de quibus argumentaris et dicis: Si omnes se recluserint, et fuerint in solitudine, quis celebrabit ecclesias, quis saeculares homines lucrifaciet, quis peccatores ad virtutes poterit coarctare? hoc enim modo, si omnes tecum fatui sunt, sapiens esse quis poterit? Et virginitas non est approbanda: si omnes virgines fuerint, nuptae non erunt, interibit humanum genus, infantes in cunis non vagient, obstetrices absque mercedibus mendicabunt: et validissimo frigore solus atque contractus Dormitantius vigilabit in lecto. Clara est virtus, nec a pluribus appetitur, atque utinam omnes hoc essent quod pauci sunt, de quibus dicitur: « Multi vocati, pauci autem electi; » vacui essent carceres. Monachus autem tis officium, qui vel se vel mundum lugeat, et Domini pavidus praestoletur ad
Abbreviated transcription (Latin):
cula: qui nec presentia possident. nec
futuram: Non enim simpliciter
pauꝑes. sed pauꝑes spũ beati appellã¬
tur: de quib scriptum ẽ: Beatus qͥ
gi pauꝑib sustentandis. nequaquã
intellectus sed elemosina opus est:
in scĩs uͦ pauꝑib beatitudo ẽ intel¬
ligentiȩ. ut ei tribuat qui erubes¬
cit accipere: & cum acceꝑit dolet.
metens carnalia & seminans spũa¬
lia: Qd̃ autem asseris. melius eos fa¬
cere qui utuntur rebus suis. & pau¬
latim fructꝰ possessionum suarum
pauꝑib diuidunt. quam illos qui pos
sessionib uenundatis semel omnia
largiuntur: non a me eis. sed ado¬
mino respondebit᷑ Si uis ẽẽ ꝑfectꝰ
uade uende omĩa quȩ habes. ꝙ da
pauꝑib: & ueni sequere me: Ad eũ
loquit᷑ qui uult eẽ ꝑfectꝰ. qui cũ apłis
patrem. nauiculam. & rete dimittit.
ste quem tu laudas. seds aut tercius
gradus ẽ: quẽ & nos recipimus: dũ¬
modo sciamꝰ. pͥma scdis. & sccła terciis.

Expanded text:
cula, qui nec praesentia possident, nec cula, qui nec praesentia possident, nec futura? Non enim simpliciter pauperes, sed pauperes spiritu beati appellantur: de quibus scriptum est: Beatus qui gi pauperibus sustentandis nequaquam intellectu, sed eleemosyna opus est. In sanctis pauperibus beatitudo est intelligentiae, ut ei tribuat, qui erubescit accipere: et cum acceperit, dolet: metens carnalia, et seminans spiritalia. Quod autem asserit eos melius facere, qui utuntur rebus suis, et paulatim fructus possessionum suarum pauperibus dividusessionibus venundatis, semel omnia largiuntur: non a me eis, sed a Domino respondebitur: « Si vis esse perfectus, vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et veni, sequere me. » Ad eum loquitur qui vult esse perfectus: qui cum apostolis patrem, naviculam, et rete dimittit. Iste, quem tu laudas, secundus, vel tertius gradus est, quem et nos recipimus, dummodo sciamus prima secundis et tertiis
Abbreviated transcription (Latin):
das. sed ad inbecillitatem corpꝰculi
sustentandam. et frigus atq inediã
declinandam: hac in iudȩa usq ho¬
die durante consuetudine. ñ solũ
apud nos sed etiam apud hebreos:
ut qui in lege dñi meditant᷑ die ac
nocte. et partem ñ habent in terra
nͥ solum dm̃. synagogarũ & totius
orbis foueantur ministeriis. ex eqͣli¬
tate dũtaxat. ñ ut aliis refrigerium
et aliis sit tribulatio: sed ut alioꝵ ha¬
bundantia. alioꝵ. sustentet in opiã:
ros. qui eccłiȩ opib sustentandi sint:
Nec nos negamiis cunctis pauꝑib etia
iudeis & samaritanis si tanta sit lar¬
gitas. stipes porrigendas: sed apłs do¬
cet faciendam quidem ad omnes
elemosinã. sed maxime ad domesti¬
cos fidei: de quib et saluator in eũ¬
głio loqͦbat᷑: facite uobis amicos de¬
mnȩterna taber nacula: Nunqͥd isti
pauꝑes inter quoꝵ pannos & inglu¬
uiem corporis flagrans libido domina¬
tur. possunt habere ȩt̃na taberna¬

Expanded text:
das, sed ad imbecillitatem corpusculi das, sed ad imbecillitatem corpusculi sustentandam, et frigus atque inediam 399 declinandam. Hac in Judaea usque hodie perseverante consuetudine, non solum apud nos, sed et apud Hebraeos, ut qui in lege Domini meditantur die ac nocte, et patrem non habent in terra, nisi solum Deum, synagogarum et totius orbis foveantur ministeriis ; ex aequalitate dumtaxat non ut aliis refrigerium, et aliis sit tribulatio: sed ut aliorum abundantia, aliorum sustentet inopiam . ros, qui Ecclesiae opibus sustentandi sint. Nec nos negamus cunctis pauperibus etiam Judaeis et Samaritanis, si tanta sit largitas, stipes porrigendas. Sed Apostolus faciendam quidem docet ad omnes eleemosynam, sed maxime ad domesticos fidei . De quibus et Salvator in Evangelio loquebatur: Facite vobis amicos dein aeterna tabernacula . Numquid isti pauperes, inter quorum pannos et illuviem corporis, flagrans libido dominatur, possunt habere aeterna taberna
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ. solacia dirigant᷑: & uł ꝑ disci¬
pulos suos uel ꝑ quos ipsi ꝓbauerĩt.
et si dignum fuerit. ipse aut diri¬
gat aut ꝑferat quod collectum ẽ
In actibus quoq apłoꝵ loquens ad
felicem p̃sidem: pꝰ annos ait plures.
elemosinã facturus in gente mea
ueni ierosolimã. et oblationes & uo¬
taꝰ in qͥb inuenert̃ me purificatũ
in templo Numqͥd in alia parte tͣ¬
rarum. & in his excłiis quas nascen¬
tes sua fide erudiebat. quȩ ab aliis
acceꝑat. diuidere ñ poterat: Sed
scõꝵ locoꝵ pauꝑib dare cupiebat:
qui suas ꝓ xp̃o facultatulas relinqͥn¬
tes. ad dñi seruitutem tota mente
conuersi st̃ Longum ẽ nẽ si de cũe¬
tis epłis eiꝰ oĩa testimonia reuolue¬
re uoluero. in quib hoc agit. ꝙ to¬
ta mente festinat. ut ad ierosolimã
et scã loca credentibꝰ pecuniȩ diri¬
gantur: ñ in auariciam. sed in re¬
frigeriumꝰ ñ ad diuitias collocan¬

Expanded text:
sanctorum solatia dirigantur, et vel per discisanctorum solatia dirigantur, et vel per discipulos suos, vel per quos ipsi probaverint: et si dignum fuerit, ipse aut dirigat, aut perferat quod collectum est. In Actibus quoque Apostolorum loquens ad Felicem praesidem: Post annos, ait, plures, eleemosynas facturus in gentem meam, veni Hierosolymam, et oblationes et vota in quibus invenerunt me purificatum in templo . Numquid in alia parte terrarum, et in Ecclesiis, quas nascentes fide sua erudiebat, quae ab aliis acceperat, dividere non poterat? Sed sanctorum locorum pauperibus dare cupiebat, qui suas pro Christo facultatulas relinquentes, ad Domini servitutem tota mente conversi sunt. Longum est nunc si de cunctis epistolis ejus omnia testimonia revolvere voluero, in quibus hoc agit, et tota mente festinat, ut Hierosolymam et ad sancta loca credentibus pecuniae dirigantur: non in avaritiam, sed in refrigerium, non ad divitias congregan
Abbreviated transcription (Latin):
mo cũ religiosis uiris. qui iusticiam
uultu preferunt: & pallida iugi con¬
tinentia ora portantes. xp̃i ostendũt
re & aliudͥ ne si inoleuerit apud gal¬
los continentia et sobrietas atq ie¬
iunium. tabernȩ tuȩ lucra non ha¬
beant: & uigilias diaboli ac temulen¬
ta conuiuia tota nocte exercere ñ
possis: Preterea hisdem ad me rela¬
tum ẽ epłis. quod contͣ auctoritatẽ
apłi pauli. immo petri & ioħis & ia¬
cobi qui dextras dederunt paulo &
barnabe cõmunicationis. et p̃cepe¬
runt eis ut pauꝑum memores eẽnt.
tu ꝓhibeas ierosolimã in usus scõꝵ
aliqua sũptuũ solacia dirigi Uide¬
licet si ad hec respondero. statim la¬
trabis meã me causã agere: qͥ tan¬
ta cunctos largitate donasti. ut nͥ
uenisses ierosolimã. et tuas uł patro¬
num tuoꝵ pecunias effudisses. om̃s
ꝑiclitarem̃ fame: Ego hoc loquor qd
unam sabbati. hoc ẽ. die dñica. om̃s
conferre debere. quȩ ierosolimã in

Expanded text:
mo cum religiosis viris, qui pudicitiam mo cum religiosis viris, qui pudicitiam 398 vultu praeferunt, et pallida jugi continentia ora portantes, Christi ostendunt re et aliud, ne si inoleverit apud Gallos continentia et sobrietas atque jejunium, tabernae tuae lucra non habeant, et vigilias diaboli ac temulenta convivia, tota nocte exercere non possis. Praeterea iisdem ad me relatum est Epistolis, quod contra auctoritatem apostoli Pauli, immo Petri, Joannis et Jacobi, qui dextras dederunt Paulo et Barnabae communicationis, et praeceperunt eis, ut pauperum memores essent, tu prohibeas Hierosolymam in usus sanctorum aliqua sumptuum solatia dirigi. Videlicet si ad haec respondero, statim latrabis, meam me causam agere, qui tanta cunctos largitate donasti, ut nisi venisses Hierosolymam, et tuas vel patronorum tuorum pecunias effudisses, omnes periclitaremur fame. Ego hoc loquor, quunam sabbati, hoc est, die dominico omnes conferre debere, quae Hierosolymam in
Abbreviated transcription (Latin):
erubuerunt nudos se ẽẽ cernentes:
et uerenda texerunt ar borũ foliis.
tu & tumca et fide nudus. subitoq
timore ꝑt̾ritus. & aliquid habens noc¬
turne crapule. scõꝵ oculis obscenã
partem corporis ingerebas. ut tuam
indicares prudentiam: Tales hab&
aduersarios eccłia hi duces. contͣ
martyrum sanguinem dimicant.
huiꝰcemodi oratores contͣ apłos ꝑto¬
nant: immo tam rabili canes contͣ
timorẽ meũ: & forsitan de suꝑsticione
descendat: Quando iratus fuero. ꝙ
aliqͥd mali in meo animo cogitaue¬
ro. & me nocturnum fantasma de¬
luserit: basilicas martyrũ intrare
non audeo: ita totus et anima et
corpore ꝑtremi sco Rideas forsitan:
& muliercularũ deliramenta subsan¬
nes: Nonerubesco earum fidem.quȩ
primȩ uiderunt dñm resurgentẽ:
quȩ mittuntur ad apłos: quȩ ĩ ma¬
tre dm̃ saluatoris scĩs apłis cõmen¬
dant᷑: Tu ructato cum scłi homim¬
bus: ego ieiunabo cum feminis. im¬

Expanded text:
erubuerunt, nudos se esse cernentes, erubuerunt, nudos se esse cernentes, et verenda texerunt arborum foliis: tu et tunica et fide nudus, subitoque timore perterritus, et aliquid habens nocturnae crapulae, sanctorum oculis obscenam partem corporis ingerebas, ut tuam indicares prudentiam. Tales habet adversarios Ecclesia: hi duces contra martyrum sanguinem dimicant: hujuscemodi oratores contra apostolos pertonant, immo tam rabidi canes contra timorem meum, ne forsitan de superstitione descendat. Quando iratus fuero, et aliquid mali in meo animo cogitavero: et me nocturnum phantasma deluserit, basilicas martyrum intrare non audeo: ita totus et corpore et animo contremisco. Rideas forsitan, et muliercularum deliramenta subsaunes. Non erubesco earum fidem, quae primae viderunt Dominum resurgentem, quae mittuntur ad apostolos, quae in matre Domini Salvatoris, sanctis apostolis commendantur. Tu ructato cum saeculi hominibus, ego jejunabo cum feminis, im
Abbreviated transcription (Latin):
porphirii et eunomii has p̃stigias de¬
monũ ẽẽ confĩgas: et ñ uere clama¬
re demones. sed sua simulare torm̃ta:
Do consiliũ: Ingredere basilicas marty¬
rum. & aliquando purgaberis: Inue¬
mes ibi multos socios tuos: ꝙ nequa¬
quam cereis martyrũ qui tibi dis¬
plicent. sed flãmis inuisibilib cõbu¬
reris: & tẽ fateberis quod nẽ negas:
et tuum nomen qui in uigilantio
loqueris libere ꝓclamabis. te eẽ aut
mercurium ꝓpt̾ nũmoꝵ cupidita¬
amphitrionem. quo dormiente in
alcimene adulterio duas noctes iu¬
pit̾ copulauit. ut magnę fortitudi¬
nis hercules nasceret᷑: aut certe libe¬
rum patrem ꝓebrietate et canta¬
ro ex humeris dependentem. & sem¬
ꝑ rubente facie et spumantibus
et in hac ꝓuincia cum subitus ter¬
re motus noctis medio omnes de
sõno excitasset. tu prudentissimus
et sapientissimus mortaliũ nudus
orabas: & referebas nobis adam et euã
de paradyso: Et illi quidem aꝑtis ocłis

Expanded text:
Porphyrii et Eunomii, has praestigias daePorphyrii et Eunomii, has praestigias daemonum esse confingas, 397 et non vere clamare daemones; sed sua simulare tormenta. Do consilium, ingredere basilicas martyrum, et aliquando purgaberis: invenies ibi multos socios tuos, et nequaquam cereis martyrum, qui tibi displicent, sed flammis invisibilibus combureris, et tunc fateberis, quod nunc negas, et tuum nomen, qui in Vigilantio loqueris, libere proclamabis, te esse aut Mercurium propter nummorum cupiditaAmphitryonem, quo dormiente, in Alemenae adulterio, duas noctes Jupiter copulavit, ut magnae fortitudinis Hercules nasceretur; aut certe Liberum patrem pro ebrietate et cantharo ex humeris dependente, et semper rubente facie, et spumantibus et in hac provincia cum subitus terrae motus, noctis medio omnes de somno excitasset; tu prudentissimus, et sapientissimus mortalium nudus orabas, et referebas nobis Adam et Evam de paradiso: et illi quidem apertis oculis
Abbreviated transcription (Latin):
de libellis ipsius aliqua ꝓferam Argu¬
mentat᷑ contͣ signa atq uirtutes. q̃
in basilicis martyrũ fiunt: et dicit
eas incredulis ꝓdeẽ non credentib:
quasi nunc hoc requirat᷑ quib fiant
ꝙ ñ qua uirtute fiant: Esto Signa
sunt infideliũ: qui qm sermoni et
doctrinȩ credere noluerunt. signis
adducant᷑ ad fidem Et dñs incredu¬
lis signa faciebat: & non tam̃ iccirco
dñi sugillanda st̃ signa. qͥa illi infide¬
les erant: sed maiori admirationi ert̃.
mentes durissimas edomarent. et ad
fidem cogerent: Itaq nolo michi di¬
cas. signa infidelium sunt: sed respon¬
de quomͦ in uilissimo puluere et faiuul¬
la nescio qua. tanta sit signoꝵ uirtu¬
tumq p̃sentia Sentio sentio infe¬
licissime mortalium: quid his dole¬
as. qͥd timeas Sp̃c iste inmundus
qui hec te cogit scribere. sepe in hoc
hodieq torquet᷑: et qui inte plagas
dissimulat. in cęteris confitetur: nisi
forte in morem gentilium impiorq

Expanded text:
de libellis illius aliqua proferam. Argumentatur contra signa atque virtutes, quae in basilicis martyrum fiunt, et dicit eas incredulis prodesse, non credentibus, quasi nunc hoc quaeratur, quibus fiant, et non, qua virtute fiant. Esto signa sint infidelium, qui quoniam sermoni, et doctrinae credere noluerunt, signis adducantur ad fidem, et Dominus incredulis signa faciebat, et tamen non idcirco Domini suggillanda sunt signa, quia illi infideles erant, sed majori admirationi erant mentes durissimas edomarent, et ad fidem cogerent. Itaque nolo mihi dicas, signa infidelium sunt; sed responde quomodo in vilissimo pulvere, et favilla, nescio qua, tanta signorum virtutumque praesentia. Sentio, sentio, infelicissime mortalium, quid doleas, quid timeas. Spiritus iste immundus qui haec te cogit scribere, saepe hoc hodieque torquetur, et qui in te plagas dissimulat, in caeteris confitetur. Nisi forte in morem gentilium impiorumque,
Abbreviated transcription (Latin):
tui. unius noctis lucubratione die¬
taui: festinante ad modũ frẽ sisin¬
nio. et ꝓpter scõꝵ refrigeria ad ȩ¬
giptum ire ꝓꝑanti Alioquin et
ipsa materia aꝑtam habuit blasphe¬
iniã: q̃ ĩdignatioem mag̃ scͥbñtis qu̾a
tudinem flagitaret: Quod si dormi¬
tantius in mea rursus maledicta un¬
gilauerint. & eocłẽ ore blasphemo
quo apłos et martyres lacerat. de
me quoq putauerit detrahendũ:
nequaquam illi breui lucubraciũ¬
cula sed tota nocte uigilabo. et soci¬
is eius. immo discipulis uel magistͥs.
quimsi tumentes uteros uiderint
feminarum. maritos earum . xp̃i
ministerio arhitrant᷑ indignos:¬

Expanded text:
tu, unius noctis lucubratione dictavi, festinante admodum 402 fratre Sisinnio, et propter Sanctorum refrigeria ad Aegyptum ire properante: alioquin et ipsa materia apertam habuit blasphemiam, quae indignationem magis scribentis, quam tudinem flagitaret. Quod si Dormitantius in mea rursus maledicta vigilaverit, et eodem ore blasphemo, quo apostolos et martyres lacerat, de me quoque putaverit detrahendum, nequaquam illi brevi lucubratiuncula, sed tota nocte vigilabo, et sociis illius immo discipulis vel magistris, qui nisi tumentes uteros viderint feminarum, maritos earum Christi ministerio arbitrantur indignos