comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
adeo. an ne non dictũ sit. Dictũ utiq
est. Et necesse ẽ. cum a deo eẽ dictũ
sit : non alit̾ intelligendũ eẽ. qͣm
dictũ ẽ. De dictis suo loco demon-¬
stratis singłorũ quorũq uirtutibus
tractabimꝰ. Int̾im tam̃ uniꝰcuiꝰq in-¬
telligentiam consulo. qͥd existimet in
eo cum dictũ sit ex ipso. Utrũne ex
alt̾o intelligendũ sit: anne ex nullo:
pret̾ qm̃ ex deo ds̃ sit. Ex nichilo non
est: qr ex ipso ẽ. Demonstrat᷑ enĩ na¬
tura: unde natiuitas ẽ. Ipse non est:
qr ubi ex ipso ẽ. natiuitas filii refert᷑
ex patre. Deinde cũ significat᷑ ex ut̃o.
int̾rggo an credi possit eẽ natus ex nichi¬
lo. cũ natiuitatis ueritas. ꝑ oorporaliũ
efficientiarũ nomina reuelet᷑. Nonenĩ
m̃bris corꝑalib existens deus. cũ gene¬
tationẽ filii cõmemoraret. ait. ex ut̾o
ante luciferũ genui te: sed menarrabi¬
lem illã unigeniti ex filii natiuitatẽ.

Expanded text:
a Deo, anne non dictum sit? Dictum utique a Deo, anne non dictum sit? Dictum utique est: et necesse est, cum a Deo de se dictum sit, non aliter intelligendum esse quam dictum est. De dictis suo loco, demonstratis singulorum quorumque virtutibus, tractabimus. Interim tamen uniuscujusque intelligentiam consulo, quid existimet in eo, cum dictum sit ex ipso: utrumne ex altero intelligendum sit, an ne ex nullo, praeter quam ex Deo Deus sit. Ex nihilo non est: quia ex ipso est; demonstratur enim natura unde nativitas est. Ipse non est: quia ubi ex ipso est, nativitas filii refertur ex patre. Deinde cum significatur ex utero, interrogo an credi possit esse natus ex nihilo, cum nativitatis veritas per corporalium efficientiarum nomina reveletur? Non enim membris corporalibus consistens Deus, cum generationem 144 Filii commemoraret, ait: Ex utero ante luciferum genui te ; sed inenarrabilem illam unigeniti ex se filii nativitatem
Abbreviated transcription (Latin):
uertibilis. ⁊ corpꝰ scd̃m illos. Et qͣntũ
in ipsis ẽ. conseqñtia corporis fustinens
fine corpore ds̃. Grauis et multȩ diffi¬
cultatis labor eẽt. ueritatẽ religionis
aduersũ falsitatis impietatẽ tueri: si
qͣntum audet impietas: in tantũ con¬
suleret prudent̃. Ses bene qd̾ irreligi¬
ofteatis uoluntas. ex inopia prudentie
est. Et idcuro cum facilis sit aduersũ
stulticiã responsio. enidatio tam̃ diffici¬
lis: stultorũ ẽ ꝑ quã pͥmũ et ratio intel¬
ligentie non querit᷑. ⁊ deinceps ab intel¬
ligente intimata non capit᷑. Seosi qͥs
timor dei. et intelligentiȩ ignoratio
non impietats uoluntas ꝑstulticie
sensum decinuerit in errore: sꝑo ut
ad em̃dationem ꝓcliues sint. cũ impi¬
etatis stulticiam absolute ueritatis sit
demonstratio ꝓditura. Dixistis oftul
ti qui et hodie idem dicitis. nescien¬
tes in dm̃ saꝑe. Si enim quod ex ipso
et quod ex ut̃o.⁊ quod ex patre exiui
et ueni. Quero ate hoc totũ dictũ.

Expanded text:
illos, et, quantum in ipsis est, consequentia corporis sustinens sine corpore Deus. » Gravis et multae difficultatis labor esset veritatem religionis adversum falsitatis impietatem tueri, si quantum audet impietas, in tantum consuleret prudenter. Sed bene, quod irreligiositatis voluntas ex inopia prudentiae est. Et idcirco cum facilis sit adversum stultitiam responsio, emendatio tamen difficilis stultorum est: per quam primum et ratio intelligentiae non quaeritur, et deinceps ab intelligente intimata non capitur. Sed si quos timor Dei et intelligentiae ignoratio, non impietatis voluntas per stultitiae sensum detinuerit in errore, spero ut ad emendationem proclives sint; cum impietatis stultitiam absolute veritatis sit demonstratio proditura. 16. Fti, qui et hodie idem dicitis, nescientes in Deum sapere, si enim quod ex ipso, et quod ex utero, et quod ex Pater exivi et veni. Quaero a te, hoc totum dictum
Abbreviated transcription (Latin):
enus hystorie rripler ẽ. Epimetris namq appellat᷑ uniꝰ dici gestio. Hoc iiii.¬
apud nos diariũ uocat᷑. Nam qd latini diurnũ. greci epimerida dict̾. Iea¬
lendaria appellant᷑ que inmenses singłos digerunt᷑. Snnales sunt res singło¬
rũ annor queq eñĩ digna memoriae. domii. miliciaeq. mari. ac t̾rae. ꝑ ãnoᷤᷤ
Int̾ hystoriã au̾t et anales hoc int̾ ẽ. q ystoria ẽ eoꝵ tp̃rm q̃ uidimꝰ. Ainales uͦ s̃

Expanded text:
Genus Historiae triplex est. Ephemeris namque appellatur unius diei gestio. Hoc apud nos diarium vocatur. Nam quod Latini diarium, Graeci ephemerida dicunt. 2. Kalendaria appellantur quae in menses singulos digeruntur. 3. Annales sunt res singulorum annorum. Quaecunque enim digna memoriae domi militiaeque, mari ac terra, per annos Inter historiam autem et annales hoc interest, quod historia est eorum temporum quae vidimus, annales vero
Abbreviated transcription (Latin):
hystoriã. nͥ qui int̾fuissoe: et ea que scribenda erant iudiss&e. Melius em̃ ocłiᷤ q̃
fiunt deprehendimꝰ. quã que auditione colligimꝰ. que eñi uidemus sine m̾datõ
proferunt᷑. Hec disciplina ad gramaticĩ ꝑtinet.qr quicqͥd dignũ memoria ẽ littis
mandat᷑. Hystorie au̾t ideo monim̾ta dicunt᷑. eo q memoriã rribuant rerũ gestaꝵ.
Senesaiit dicta ꝑ trans latõnẽ. a sertis floꝵ ur uicẽ cõprehensoꝵ. De ꝑius auctorib
historiarum.
istoriã aũt̾ apud nos moyses primꝰ de micio mũdi conscͥpsit. Apud gentiles
uero. pͥmꝰ dares frigius de grecis et troianis ystoriam edidit. quã in foluis
palmarũ ab eo ꝯscͥptã eẽ fer̾. Post daretẽ aũt in grecia crodotꝰ hystoriograpħꝰ pͥ¬
ystorie gentiũ ñ impediu̾t legentib in his que utiliade utilitate historie .iii.¬

Expanded text:
nisi is qui interfuisset, et ea quae conscribenda essent vidisset. Melius enim oculis quae fiunt deprehendimus, quam quae auditione colligimus. Quae enim videntur, sine mendacio proferuntur. Haec disciplina ad Grammaticam pertinet, quia quidquid dignum memoria est litteris mandatur. Historiae autem ideo monumenta dicuntur, eo quod memoriam tribuant rerum gestarum. Series autem dicta per translationem a sertis florum invicem conprehensarum. § 42 De primis Historiam autem primus apud nos Moyses de initio mundi conscripsit. Apud gentiles vero primus Dares Phrygius de Graecis et Trojanis historiam edidit, quam in foliis palmarum ab eo conscriptam esse ferunt 2. Post Daretem autem in Graecia Herodotus primus historHistorie gentium non impediunt legentes, in his que utilia dixerunt. Si
Abbreviated transcription (Latin):
cirmina meui. atq idem iungat̾ nulpes et mulgeat hircos. idẽ qui bauiũ
nõ odit ꝓ pena ei contingat̾ ut diligat meuiũ. Fuer̃ aũt maeuiꝰ et bauiꝰ¬
int̾pretatꝰ similitudo. ꝑ quã minꝰ note rei ꝑ similitudinẽ eius que magis
nota ẽ panditꝰ demonstratio. Huiꝰ sp̃es sunt̃.iii. Icon. parabole. paradigina.

Expanded text:
carmina, Maevi, Atque idem jungat vulpes, et mulgeat hircos, id est: qui Bavium carmina, Maevi, Atque idem jungat vulpes, et mulgeat hircos, id est: qui Bavium non odit, pro poena ei contingat ut diligat Maevium. Fuerunt autem Maevius et Baircos. homoeosis est minus notae rei per similitudinem eius quae magis nota est demonstratio, cuius species sunt tres: icon, parabole, paradigma.
Abbreviated transcription (Latin):
ex ore leons fa̾mñi extractũ. Int̾ allegoriã au̾t et engina hoc int̾ ẽ. q allegoriabiᷤᷤ
gemina ẽ. et sub res alias aliud figuralit̾ indicat. E̾igma uͭ sensꝰ tantũ obscuruᷤᷤ
ẽ.et ꝑ quasclã imagines adumbrat᷑. Cariemismos ẽ tropꝰ. qͦ dura dictu gratiu ᷤ¬
ꝓfe̾runt᷑: ut cũ int̾rogantib ub. Numqͥd nos quesierit aliqͥs: rñdeatur bona
forruna. Unde intelligitꝰ neminẽ nos quesisse. Paroemia ẽ. reb et tẽporib accõ¬
modatũ ꝓu̾biũ. Rebus: ut contra stimilũ calces. dũ significat᷑ aduersus resisten¬
dũ. T̃emporib. ut lupꝰ in fabula. Aunt enĩ rustici uocẽ hominẽ ꝑdere si eũ
lupꝰ prior uiderit. Unde et subito tacenti dr̃ istud prou̾biũ. iupꝰ infabula.¬
Sarcasinos ẽ hostilis itrisio cũ amaritudine. Ut referes gͦ hec et nunciꝰ ibis. Pe¬

Expanded text:
ex ore leonis favum extractum. Inter allegoriam autem et aenigma hoc interest, quod allegoriae vis ex ore leonis favum extractum. Inter allegoriam autem et aenigma hoc interest, quod allegoriae vis gemina est et sub res alias aliud figuraliter indicat; aenigma vero sensus tantum obscurus est, et per quasdam imagines adumbratus. Charientismos est tropus, quo dura dictu gratius proferuntur, uti cum interrogantibus, 'numquid nos quaesierit aliquis? respondetur: 'Bona Fortuna'. Unde intellegitur neminem nos quaesisse. Paroemia est rebus et temporibus adcommodatum proverbium. Rebus, ut: 'Contra stimulum calces', dum significatur adversis resistenula Terentius ad. 537 . aiunt enim rustici uocem hominem perdere, si eum lupus prior uiderit; unde et cum subito tacenti dicitur istud prouerbium: lupus in fabulaSarcasmos est hostilis irrisio, cum amaritudine, ut: Referes ergo haec, et nuntius ibis Pe
Abbreviated transcription (Latin):
littore ceruos. Conspiai erranres. dbi tres duces belli punici uł tria bella puni¬
ca significant᷑. Et in bucolicis. Aurea mala decẽ misi. id ẽ augꝰto decẽ misi eglogis
pastoꝵ. Hiiꝰ tropi plures s̃ sp̃es. ex quib eniment.uii. ỹronia. antifrasis. enig¬
ciatꝰ ꝑ yronie sp̃em que laudando deridet. Antifrasis sino econtrario intelligen¬
cum sint t̾ribiles et in manes. et parcis et eumenides furie. qd nulli parcint. ł
benefaciant. Hoc tropo et nani athlantes. et ceci uidentes. et uulgo ethiopes
argentei appellant᷑. Int̾ yroniã au̾t̾ et antifrasin hoc distar. q ironia ꝓnuncia¬
tõne sola indicit qd̾ intelligi uult. sic̃ cum dicimꝰ homini agenti malũ. bonũ
ẽ qd facis. Antifrasis uͦ nõ uoce ꝓminciantis significit ꝯͣriũ. soc sius tantũ uerbiᷤᷤ
quitoꝵ ongo contraria ẽ. E nignia ẽ questio obscura. que difficile intelligit᷑. nisi aꝑ

Expanded text:
littore cervos conspicit errantes: ubi tres duces belli Punici, vel tria bella Punilittore cervos conspicit errantes: ubi tres duces belli Punici, vel tria bella Punica significantur. Et in Bucolicis, Aurea mala decem misi, id est, ad Augustum decem eclogas pastorum. Hujus tropi plures sunt species, ex quibus eminent septem: ironia, antiphrasis, aenigndo deridet. Antiphrasis est sermo e contrario intellegencum sint terribiles et inmanes; et 'Parcas' et 'Eumenides', Furiae quod nulli parcant vel benefaciant. Hoc tropo et nani Athlantes et caeci videntes et vulgo Aethiopes argentei appellantur. Inter ironiam autem et antiphrasim hoc distat, quod ironia pronuntiatione sola indicat quod intellegi vult, sicut cum dicimus omnia agenti male: 'Bonum est, quod facis'; antiphrasis vero non voce pronuntiantis significat contrarium, sed suis tantum verbis, quorum origo contraria est. Aenigma est quaestio obscura quae difficile intellegitur, nisi ap
Abbreviated transcription (Latin):
bule circũ dea fudit amictu. ꝓcircũfudit. Sinchesis ẽ. ubi ex om̃i parte ꝯfusa
do ẽ certa sequi. que sit reb fortuna uidetis. ex cessere om̃s aditis arisq relictiᷤᷤ
dii quib imꝑiũ hoc steterar. succuiritis urbi. Incense moriam᷑. et ĩ media arma
rumꝰ. Ordo talis ẽ. Iuuenes fortissima p̾tora. frustra suecurritis urbi ĩcense. qr
dia arma et moriamꝰ. y ꝑbole ẽ excelsitas fidẽ excedens ultra quã credendum
ẽ. ur sicła uerb̾at unda. et t̾ram int̾ fluctꝰ aꝑit. Hoc eñi mͦ ultra fidẽ aliquid an¬
get᷑. nec tim̃ a trimite significande ueritatis errat᷑. quauis uerba que indicant᷑
excedant ut uoluntas loq̃ntis nõ falsitatis appareat. Quo tropo nõ solum auget᷑
aliquro soc et minuit᷑. Augetur : uelocior euro. minuit᷑: ut mollior pluma. diri¬
or saro. Allegoria ẽ eñi aliem loquiñ. aluro eni sonat aliud intelligit᷑. ut tres in¬

Expanded text:
bulae circum dea fudit amictum, pro 'circumfudit'. Synthesis est, ubi ex omni parte confusa do est certa sequi, quae sit rebus fortuna videtis. Excessere omnes aditis arisque relictis dii, quibus inperium hoc steterat; succurritis urbi incensae; moriamur et in media arma ra ordo talis est: iuvenes, fortissima pectora, frustra succurritis urbi incensae, qudia arma et moriamur'. Hyperbole est excelsitas fidem excedens ultra quam credenduma verberat unda, et, terram inter fluctus aperit. Hoc enim modo ultra fidem aliquid augetur, nec tamen a tramite significandae veritatis erratur, quamvis verba quibus indicatur excedant, ut voluntas loquentis non fallentis appareat; quo tropo non solum augetur aliquid, sed et minuitur. Augetur, ut, velocior aura; minuitur, ut, mollior pluma, durior saxo. 22. Allegoria est alieniloquium, aliud enim sonat, aliud intelligitur; ut, tres
Abbreviated transcription (Latin):
procul negociis. Deinde sequit᷑ precisꝯ uersus. u ẽ prisca gens mortaliũ. Sic
et deinceps alt̾um quib aliqͣ pars de est. et precedentib similes. s&e minores.
Centones apito gramaticos uocari solent qui de carminib bomeri siue uirgilii
ad ꝓpria oꝑa more centenario ex multis hinc inde cõpositis in unũ sarciũr corpͦ.
ad facultatẽ cuiq materie. Deniq proba uxror delphi centonẽ ex uirgilio de fabͥ¬
ca mũdi et eiuugłus plenissime expressiz mat̾ia cõposita scđm uersus. et uersib.
scdm mat̾iam ꝯcinnatis. Sic qͦ et quidã põponius ex eodẽ poeta int̾ ceteri stili

Expanded text:
procul negotiis, deinde sequitur praecisus: Ut prisca gens mortalium. Sic procul negotiis, deinde sequitur praecisus: Ut prisca gens mortalium. Sic et deinceps alterni, quibus aliqua pars deest, et ipsi praecedentibus similes, sed minores. 25. Centones apud grammaticos vocari solent, qui de carminibus Homeri, vel Virgilii, ad propria opera, more centonario, ex multis hinc inde compositis in unum sarciunt corpus, ad facultatem cujusque materiae. 26. Denique Proba, uxor Adelphi, centonem ex Virgilio, de Fabrica mundi et Evangeliis plenissime expressit, materia composita secundum versus, et versibus secundum materiam
Abbreviated transcription (Latin):
funt᷑ carimna nubentium. que decitint᷑ a scolasticis ĩ honorẽ sponsi et sponse
Hec primũ silomon edidit in laudẽ eccłe et xp̃i. ex quo gentiles sͥ epithalamiũ
uendiciuer. e istiꝰ gen̾is carm̃ assũptũ ẽ. Quod genꝰ primũ a gentilib ĩscenis
decintet᷑. c̃ renos q latine lamentũ uocamꝰ primꝰ uersu iherennas cõposiur suꝑ¬
urbẽ ihrłm et ppłm qno captiuus ductꝰ ẽ. Post hunc apud grecos simonides
latine supra tiunulũ. Est eñi titulo mortuoꝵ. qͥ ĩdormitõne eoꝵ siz qui iam de¬
opꝰ multoꝵ librors. s oema uniꝰ. Idilicon paucors uersĩ. Disticon duoꝵ. alono¬
ciat᷑ ad speciẽ elegiaci. ubi premisso uno longiore alt̃ breuior componit᷑. atq in
singłis quibq maiorib seq̃ntes minores qĩ clausule recinat. Clausulas au̾t lirici
appellant. qͣi precisos uersus integris sbiectos. ut ẽ apud oraciũ. Beitus ille qui

Expanded text:
sunt carmina nubentium, quae decantantur ab scholasticis in honorem sponsi et sponsae. sunt carmina nubentium, quae decantantur ab scholasticis in honorem sponsi et sponsae. Haec primum Salomon edidit in laudem Ecclesiae et Christi. Ex quo gentiles sibi epithalamium vindicarunt, et istius generis carmen adsumptum est. Quod genus primum a gentilibusdecantetur. Threnos, quod latine lamentum vocamus, primus Hieremias versu composuit, super urbem et populum, quando captivus ductus est. Post hunc apud Grecos Symonides Latine supra tumulum. Est enim titulus mortuorum, qui in dormitione eorum fit, qui iam deopus multorum librorum; poema unius. Idilion paucorum versuum; disticho duorum; monoaccinatur ad speciem elegiaci, ubi praemisso uno longiori, alter brevior componitur, atque ita in singulis quibusque majoribus sequentes minores quasi clausulae recinunt. 24. Clausulas autem Lyrici appellant, quasi praecisos versus integris subjectos, ut est apud Horatium: Beatus ille qui
Abbreviated transcription (Latin):
Terrentianꝰ hos elegos dicere soler. qd clausula talis tristib ut tradũt aptior eẽt mo¬
dis. hic au̾r oninino iux constat a quo sit inuentꝰ. nͥ qr ap̃ nos enuiꝰ prior eo uso
ẽ. Nam ap̃ grecos si adhuc ler gramaticoꝵ pender ut sb̾ udice res religata
sit᷑: quidã eoꝵ colofiniũ quendã archilocũ auctorẽ atq inuentorẽ uolunt. Buco¬
qr agrestẽ de more excercent diane: nirba pastor ne religio pret̾iret eundẽ
ineonditis cantib celebrauer̃. Appellat᷑ au̾t bucolicũ. de maiori parte. ꝙͣus
opilionũ caprariorsq sinones inhis ex cintici inserant᷑: ymnos primũ dauid
aꝓpħam in laudẽ dei cõposinsse ac cecinisse manifestũ ẽ. Denide apud gentiles
pͥma mẽmua timothee fe̾ci in apolline̾ et̾ musas. que fiur tp̃rib eniui lon¬
ge post diuid.xinui aũt̾ ex greco in latinũ laudes int̾pretant᷑. E pithalamia

Expanded text:
Terentianus hos elegos dicere solet, quod clausula talis tristibus, ut tradunt, aptior esset moTerentianus hos elegos dicere solet, quod clausula talis tristibus, ut tradunt, aptior esset modis. Hic autem vix omnino constat a quo sit inventus, nisi quia apud nos Ennius eum prior usus est. Nam apud Graecos sic adhuc lis Grammaticorum pendet, ut sub iudice res relegata sit. Nam quidam eorum Colophonium quendam, quidam Archilochum auctorem atque inventorem volunt. Bucoumque agrestem Dianae de more exercerent, turba pastorum, ne religio praeteriret, eundem inconditis cantibus celebrarunt. Appellatur autem Bucolicum de maiori parte, quamvis opilionum caprariorumque sermones in eis et cantica inserantur. Hymnos primum David prophetam in laudem Dei conposuisse ac cecinisse manifestum est. Deinde apud gentiles prima Memmia Timothoe fecit in Apollinem et Musas, quae fuit temporibus Ennii longe post David. Hymni autem ex Graeco in Latinum laudes interpretantur. Epithalamia
Abbreviated transcription (Latin):
teris simplicissimꝰ het᷑. ꝯstit̾q duob pedib. dactilo. et spondeo. ac sepe uł ex hoc
uel ex illo nͥ qd temꝑantissimꝰ si⁊ utriꝰq mixtura quã si instruat᷑ a singłis. om̃ib
qͦ metris prior ẽ. Hunc qͦ moises ĩ cantico de utero nomi longe ante fereciden.
et homerũ cecinisse ꝓbat᷑. Unde apparet antiquius fuisse ap̃ hebreos studium¬
carimnũ. ꝙ̃ apud gẽtiles. Siquidẽ et iob moisi tp̃rib adequatꝰ exametro u̾su
susse. uł ut alii putãt ferecides sirꝰ. Qđ metrũ ante homerũ pitiũ dictũ ẽ. pꝰ
oracula apollinis sint edita. Nam in par naso cũ phitone̾ sp̾entẽ in iundictã
matris sagitis insequeret᷑: accole delfici hoc illũ metro ortiti s̃ dicentes. ut re¬
renciꝰ. ait. Elegiacꝰ au̾z dictꝰ. eo qd modulatõ eiusdẽ carminis conueniat miseris.

Expanded text:
teros simplicissimus habetur constatque duobus pedibus, dactylo et spondeo, ac saepe pene vel ex hoc teros simplicissimus habetur constatque duobus pedibus, dactylo et spondeo, ac saepe pene vel ex hoc vel ex illo; nisi quod temperantissimus fit utriusque mixtura quam si instruatur a singulis. Omnibus quoque metris prior est. Hunc primum Moyses in cantico Deuteronomii longe ante Pherecyden et Homerum cecinisse probatur. Unde apparet antiquiorem fuisse apcarminum, quam apud gentiles. Siquidem et Iob Moysi temporibus adequatus, exametro versu, suisse, vel, ut alii putant, Pherecydes Syrus. Quod metrum ante Homerum Pythium dictum est, post oracula Apollinis sint edita. Nam cum in Parnasso monte Pythonem serpentem in vindictam matris sagittis insequeretur, accolae Delphici hoc illum metro hortati sunt, ut . Elegiacus autem dictus eo, quod modulatio eiusdem carminis conveniat miseris.
Abbreviated transcription (Latin):
pellata dicunt᷑. u anͣcreonticũ. Saphicũ. archiloicũ. Nam anacreontica metra ana¬
creon composuiz. Saphici saphos mulier edidit. Archiloicũ: archilocus quidã sqͥp¬
sit. Colofiniũ: colofimus quidã ex̾ciut. Sotadeorꝰ qͦ reꝑtor ẽ: sotades gnͣte creten¬
sis. Symoniada qͦ metra: symonides poeta liricꝰ composuit. A freq̃tatorib:
ut asclepiadia. nõ eñi ea asclepiꝰ inuenit. sor ꝓ uide ita uocata ui  ea idẽ elegan¬
tissime et freq̃ntissime usus sir. A reb que scribunt᷑. ut heroicũ. elegiacũ.
heroes appellantꝰ uiri. qĩ herei. et celo digni ꝓpt̾ sapienciã ez fortitudinẽ. Qđ
aptꝰ. quã paruis suauitatis et dulcedinis acque cipax. quib uirtutib nom̃ solꝰ
optinuit. ut heroicũ uociret᷑ ad memorandas scilicoe heroũ res. Namet pre ce¬

Expanded text:
pellata dicuntur, ut Anacreonticum, Sapphicum, Archilochium. Nam Anacreontica metra Anapellata dicuntur, ut Anacreonticum, Sapphicum, Archilochium. Nam Anacreontica metra Anacreon conposuit; Sapphica Sappho mulier edidit; Archilochios Archilochus quidam scripsit; Colophonios Colophonius quidam exercuit. Sotadeorum quoque repertor est Sotades genere Cretensis. Simonidia quoque metra Simonides poeta lyricus conposuit. A frequentatoribus, ut Asclepiadia. Non enim ea Asclepius invenit, sed proinde ita vocata quod ea idem elegantissime et frequentissime usus sit. A rebus quae scribuntur, ut heroicum, elegiacum, heroes appellantur viri, quasi aere et celo digni, propter sapientiam et fortitudinem; quod aptus quam parvis, suavitatis et dulcedinis aeque capax. Quibus virtutibus nomen solus obtinuit, ut heroicum vocaretur ad memorandas scilicet eorum res. Nam et prae ce
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ grece. latine metron dr̃. Uersus dicti ab eo q pedib inordine suo dispositis
certo fine moc̾ant᷑. ꝑ articulos que cesa et menbra nominant᷑. qui ne longiꝰ ꝓ¬
uoluerent᷑ ꝙͣ iudiciũ possoe sustinere: modũ statuit ratio unde reu̾teret᷑. et ab
De quo c̃illuio. Numerũ memini si ũba tenerẽ. Cariñ uocat᷑. quicqͥd pedib ꝯtine¬
t᷑. Cui datũ nom̃ existunant. seu qd captim ꝓnunciaret᷑ unde hodie lanã quã pur¬
gantes discerpunt carminare dicimꝰ. siue qd illa cauerẽt carere mente existima¬
bica. trochaica. a trocheo enĩ trochaicũ metrũ nascitꝰ. Adactilo dactilicũ.sic ez alia
asius pedib. Anumero ut erimetrũ. pentanietrũ. trimetrũ. Nam senarios uer
sus ex num̾o pedũ uocamꝰ. Hos greci q geminos fer̃ trimetros uocant. ꝑ rametroᷤᷤ
ap̃ latinos pͥmũ fecisse ennius tradit᷑. eosq longos uocat. Ab ĩuentorib metra ap¬

Expanded text:
enim grece metron dicitur. Versus dicti sunt ab eo quod pedibus in ordine suo dispositis, certo fine moderantur per articulos, qui cesa et membra nominantur, qui ne longius pervolverentur quam iudicium posset sustinere, modum statuit ratio unde reverteretur et ab . Carmen vocatur quidquid pedibus contineur; cui datum nomen existimant, seu quod carptim pronuntiaretur unde hodie lanam quam purgantes discerpunt, carmiuare dicimus, seu quod qui illa canerent carere mente existimabica, trochaica. A trocheo enim trochaicum metrum nascitur; a dactylo dactylicum, sic et alia a suis pedibus. A numero vero hexametrum, penos ex numero pedum vocamus. Hos Graeci, quia geminos feriunt, trimetros dicunt. Hexametros autem Latinos primum fecisse Ennius traditur; eosque 'longos' vocant. Ab inventoribus metra ap
Abbreviated transcription (Latin):
res darent᷑ ez discederx. finxit ille hanc fabłam qua suader&: dicens. Lupos ali¬
qño pastorib quoꝵ diligenciã deciꝑe uoluissent suasisse ut ĩ amicicia ꝯuenirẽ
ea tam̃ ꝯditõne ur si canes in quib erit causi uirgioꝵ uire illis tradent᷑. ad nuiᷤᷤ¬
se pastores. et insp̃e securiatis dedisse. quos ouiũ suarũ uigilantissimos cꝰtodeᷤ
hẽbanz. Tunc lupi adempta om̃i formidine. om̃e qq in gregib illis erat non
quo facilius possoc opprimere spolutĩ custodibus urbem.. De uocalib historie.¬

Expanded text:
res datentur et discederet, finxit ille hanc fabulam qua dissuaderet dicens, lupos alires datentur et discederet, finxit ille hanc fabulam qua dissuaderet dicens, lupos aliquando pastoribus, quorum diligentiam decipere voluissent, suasisse, ut in amicitiam convenirent; ea tamen conditione, ut si canes, in quibus erat causa iurgioruse pastores et in spem securitatis dedisse canes quos ouium suarum uigilantissimos custodes habebant, tunc lupi adempta omni formidine omne, quod in gregibus illis erat, non quo facilius possit opprimere spoliatam custodibus urbem. DE DIVERSIS NOMI
Abbreviated transcription (Latin):
ũ uite tp̃s lucidissimũ ut ciprea. eo qđ accutissime uideat. T̃ unc fiz senectꝰ. casib
sb̾iacẽs infleris ut draco. Sic et ypocentiuri fabulã ẽẽ ꝯfictã. id ẽ hominẽ equo
mirtũ ad ex pͥmendã humane uite ueloritatẽ. q equũ constat eẽ uelocissimũ. d
mores. ur apud oratiũ mus loquitꝰ muri. et mustela uulpecule. ut ꝑ narrationẽ
fictã ad id  agit᷑ uerar significatõ referat᷑. Unde et her opi tales s̃ fibule ad mo¬
rũ finẽ relate. uł sic̃ in libro iudicũ. ligna s regẽ requir. et eloquiuit᷑ ad eleam. et
ad ficũ. & ad uites et ad rubrũ. Qđ totũ uriq ad mores fingit᷑. et ad rẽ que ĩtendi¬
tꝰ ficta quadã narratione. sox ueraci significatõne ueniat᷑. Sic et demostenes orator¬
fabula usus ẽ aduersus phillippũ. qui ab atheniensib postular& ut sͥ decẽorato¬

Expanded text:
um uite tempus lucidissimum ut caprea eo quod acutissime uideat, tunc fit senectus casibus um uite tempus lucidissimum ut caprea eo quod acutissime uideat, tunc fit senectus casibus subiacens inflexis ut draco, sic et Ippocentauri fabulam esse confictam, id est hominem equo mixtum, ad exprimendam humane uite uelocitatm, ut apud Horatium, mus loquitur muri, et mustela vulpeculae: ut per narrationem fictam ad id quod agitur verax significat o referatur; unde et Aesopi tales frum finem relate, uel sicut in libro Iudicum ligna sibi regem requirunt et loquuntur ad oliuam et ad ficum et ad uitem et ad rubum, quod totum utique ad mores fingitur, ut ad rem, que intenditur, ficta quidem narratione sed ueraci significatione ueniatur. Sic et Demostfabula usus est adversus Philippum, qui cum ab Atheniensibus postularet, ut sibi decem orato
Abbreviated transcription (Latin):
abulas poete a tando nominau̾nt. qr nõ sunt facte. soe tantũ leqͣndo ficte.
u̾itae hominũ nosceret᷑. Has primꝰ inuenisse tradit᷑ alomon crotonensis. appellant᷑¬
q hesopice.  is apud frigas in hac re polluit. Sunt aũt fabule aut hesopicẽ ait.
libistice. Hesopice sunt cũ aninalia muti iit̾ se sinociuasse fingunt᷑. ut que
animã nõ hñꝰ. uz urbes. et arbores. montes. poete. flumina. Libistice aũt dum
dnm homunĩ cũ bestus. aut bestiarũ cũ homirib fingit᷑ uocis ẽc cõmertiũ. fi¬
bulas poete quascdtã delectandi causa finxer. quasdã ad naturã rerũ. nõ nullas
ad mores hominũ int̾pretatis̃. Delectandi causa finxer̃ fiçtas ut̾ eas qua i ilgͥo
diciut uł quales plautꝰ ex terentiꝰ composuer. Ad naturã rerũ fabulas fingĩt:
les. postrema draco. media ip̃a chimera. id ẽ caprei. Etates homunũ ꝑ eã uoletes
distinguere. quarũ prima ferox ẽ et horrens pͥma adolesçencia ut leo. Simidi¬

Expanded text:
abulas poete a fando nominauerunt, quia non sunt res facte sed tantummodo loquendo ficte, uite hominum nosceretur. Has primus inuenisse traditur Alcimon Crotoniensis appellanturque Esopice quia is apud Frigias in hac re poluit. Sunt autem fabule aut Esopice aut Lybistice. Esopice sunt cum animalia muta inter se sermocinasse finguntur uel que animam non habent ut urbes, arbores, montes, petre, flumina; Lybistice autem dum hominum cum bestiis aut bestiarum cum hominibus fingitur uocis esse commercium. Fabulas poete quasdam delectandi causa finxerunt, quasdam ad naturas rerum, nonnullas ad mores hominum interpretati sunt. Delectandi causa fictas ut eas quas uulgo dicunt uel quales Plautus et Terentius composuerunt, ad naturam rerum fabulas fingunt uleo, postrema draco, media ipsa Chimera, id est caprea, etates hominum per eam uolentes distinguere, quarum ferox est et horrens prima adolescentia ut leo, dimidi
Abbreviated transcription (Latin):
auint dictã ab eo q sit profusa. uł ab eo qd̾ spaciosius proruar ẽxcurrat. nullo s
t̾mino prefmuto. P ret̾ea tam ap̃ grecos quã ap̃ latinos longe antiqͥorẽ curam
fuisse carminũ quã prosae. Om̃ia eñi prius uersib ꝯdebant᷑. Psae aũt studiũ
sero inguit. Primꝰ ap̃grecos ferecides sirus soluta or̃one scripsit. Ap̃ romanos
aũt apus caecus aduersus piriũ solutã oiationẽ primꝰ ex̃cuit. Iam ex hinc ceteri

Expanded text:
aiunt dictam ab eo, quod sit profusa, vel ab eo, quod spatiosius proruat et excurrat, nullo sibi aiunt dictam ab eo, quod sit profusa, vel ab eo, quod spatiosius proruat et excurrat, nullo sibi termino praefinito. Praeterea tam apud Graecos quam apud Latinos longe antiquiorem curam fuisse carminum quam prosae. Omnia enim prius versibus condebantur; prosae autem studium sero viguit. Primus apud Graecos Pherecydes Syrus soluta oratione scripsit; apud Romanos autem Appius Caecus adversus Pyrrhum solutam orationem primus exercuit. Iam exhinc et ceteri
Abbreviated transcription (Latin):
conamꝰ exprimere. ut om̃ia mercurio similis uocẽq colorẽ. Et crines flauos
et menbra decora iuuenta. Congrua em̃i similitudo de sp̃e cuiꝰ ꝑsona indu¬
nere similitudinẽ faciens. s aradigma uͦ ẽ exemplũ dicti uł facti alicuꝰᷤ aut
simili aut dissimili gen̾e ꝯueniẽs eiꝰ quẽ p̾ponimꝰ rei. ita. ux tã fortit᷑ ꝑ ut ap̃
ipponẽ scipio quã utiq cato. Similitudo au̾t trib modis fir. a pari. a maiore
a minore. Apari. hec ueluti magno ĩ ppło cũ sepe cohorta ẽ seditio. l maiore
nes arcessere ꝯugis orpheus. Orpheus threicia fretꝰ cithara fidib q canoris.
qͣi dicit᷑. re parua et breui. id ẽ si ille cithara fretꝰ. ego pietate. De prosa. xxiii.
rosa ẽ producta oratio. et a lege metri soluta.:ẜ sum eñi antiqͥ ꝓductũ di¬
cebãt et rectũ. Unde ait uarro ap̃ plautũ prosis lectis significari rectis. uñ
ẽ que nõ ẽ ꝓflero num̾o. soc recta. prosa or̃o dr̃ in rectũ ꝓducenda. Alii prosam

Expanded text:
cit exemplo, ut: omnia Mercurio similis, uocemque coloremque / et crines flauos et membra decora nere similitudinem faciens. Paradigma vero est exemplum dicti vel facti alicuius aut ex simili aut ex dissimili genere conveniens eius, quam proponimus, rei, ita: 'Tam fortiter periit apud Hipponem Scipio quam Uticae Cato'. Similitudo autem tribus modis fit: a pari, a maiore, a minore. A pari Virg. Aen. 1, 148: Ac veluti magno in populo cum saepe coorta est seditio; a maiore nes arcessere coniugis Orpheus, Threicia fretus cithara fidibusque canoris; quasi dicat, re parva et brevi, id est, si ille cithara fretus, ego pietate. De prosa . Prosa ecebant et rectum. Unde ait Varro apud Plautum 'prosis lectis' significari rectis; unde etiam quae non est perflexa numero, sed recta, prosa oratio dicitur, in rectum producendo. Alii prosam
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃s nondũ ap̃ latinoserar. soe pro ei e er s scribeba̾t. Unde et duplex uocatur.
qr ꝓc et sponit᷑. Unde et ex hisdẽ litt̾is cõpositũ nomen hr̾. agrecis au̾r lit¬
teras duas mutauit. latinitis.y. et 2. ꝓpt̾ nomina scilicoe g̾ta. er hec ap̃ rom̃¬
nos usq ad augusti tp̃s ñ scribebant᷑. s& ꝓ z. duas. ss. ponebãt ut ilarisat.
ꝓ y. uero i. scribebant. Unicuiq aũt litt̾e tria accidunt. Nom̃ quo uocet᷑: fĩ¬
rũ gentesa sono ꝓpͥe lingue dedet̾: notatis horis atq discretis. Plam postꝙͣ
eas animaduerter̾: et noĩa illis et figuras imposuer̾. Figuras au̾t partĩ ex so
gula: alt̾ius pingius sonꝰ sic̾ et plena figura. Potestatẽ aũt natura dedit̾: uo¬
dictũ. ꝓptea qd longe sit apedib. soe ĩ cacumine lutẽ apponit᷑. est eĩ linea iacẽs
sr̃ litt̃am equalit̾ ducri: figura aũt qua tota litta scribit᷑. De gramatiça
ramatica ẽ scĩa recte loq̃ndi. et origo et fundam̃tũ lib̾aliũ litt̾arũ. Hec

Expanded text:
pud Latinos erat; sed pro ea c et s scribebant; unde et duplex vocatur, quia pro c et s ponitur; unde et ex eisdem litteris compositum nomen habet. 15. A Graecis duas litteras mutuavit Latinitasnos usque ad Augusti tempus non scribebantur, sed pro Z duas S ponebant, ut 'hilarissat'; pro Y vero I scribebant. Unicuique autem litterae tria accidunt: nomen, quomodo vocetur; firum gentes ex sono proprie lingue dederunt, notatis oris sonis atque discretis. Nam postquam eas animadverterunt, et nomina illis et figuras imposuerunt. Figuras autem partim gula; alterius pinguis est sonus, sic et plena figura. 12. De potestate earum. Poedibus, et in cacumine litterae adponatur. Est enim linea iacens super litteram aequaliter ducta. Figura autem, qua tota littera scribitur. § 5 De grammatica. Grammatica est scientia recte loquendi, et origo et fundamentum liberalium litterarum. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
trar. ut uniũ precim᷑. ꝓ libero qͥ uinũ apud grecos inuenit. Item ꝑ eft̾icientem
id d efficit᷑ ut pigrũ frigꝰ. qͣ pigros homines fãciat. et timor pallicd eo q hoĩes
manciaq addit. frena feris. Spumancia frena dix̃. cũ ip̃a utiq nõ faciũt spu¬
mas. s&e eq̃ qui ea gerit spumis consꝑgie infusis. Antonomasia ẽ ꝓ nomine. id ẽ
uice nominis posita. ut maia. genitꝰ ꝓomercurio. qui tropꝰ fit trib modiᷤᷤ
ab animo: ut magnauimꝰq anchisiades. Acorpore: ut ip̃e ardins. Extrin¬
secꝰ. ur ĩfe̾lix pueratq impar ꝯgressꝰ achilli. Epiteton sr̃positũ nom̃ p̃po¬
nitꝰ eñi ꝓprio nomini. ułm ur alma ceres. obsceniq canes. ĩportuneq uolu¬
cres. Int anto nomasiã aũr et epiteton hoc differt. qd antonomasia ꝓ uice no¬
minis ponit᷑. ẜpiteton aũr̾ nũꝙͣ ponit᷑ sine nomine. quib duob tropis

Expanded text:
 Libero, qui vinum apud Graecos invenit. 10. Item per efficientem, id quod efficitur, sicut, pigrum frigus, quod pigros homines faciat; et, timor pallidus, eo quod pamantiaque addit Frena feris. Spumantia frena dixit, cum utique non ipsa faciant spumas, sed equus qui ea gerit spumis conspergat infusis. 11. Antonomasia est pro nomine, id est vice nominis posita: ut Maia genitus pro Mercurio; qui tropus fit tribus modis: ab animo, ut, magnanimusque Anchisiades; a corpore, ut ipse arduus; extrinsecus, ut: Infelix puer, atque impar congressus Achilli. 12. Epitheton, Supra nomen, praeponitur enim proprio nomini, 61 ut Alma Ceres, obscenique canes, importunaeque volucres. Inter antonomasiam autem et epitheton hoc differt, quod antonomasia, pro vice nominis ponitur; Epitheton autem nunquam sine nomine est. Quibus duobus tropis
Abbreviated transcription (Latin):
eo ametafora differt. qd illa uocabulũ hñti largit᷑. Hec qr nõ h r ꝓpriũ alieno
frontib. et longa sulcant uada ca salsa carina. Dũ facies et frons tantũ anima¬
liũ et hominũ fit. Qđ nomen si poeta uaui nõ adposuiss&e. qd propriũ eidẽ
s̃. Megononnia transnominatio ab alia signifi̾catõne ad aliã ꝓxumitatẽ trans¬
lata. Fit aũt multis modis. aut eni ꝑ id qd ꝯtinet id qd ꝯtinet᷑. oñdirꝰ. ut in teatra
plaudunt. prata muguuĩt. dum illic homines plaudũt. hic boues mugnu̾r. aut

Expanded text:
et a metaphora differt, quod illa vocabulum habenti largitur, haec, quia non habet proprium, alieno et a metaphora differt, quod illa vocabulum habenti largitur, haec, quia non habet proprium, alieno e iunctisque feruntur frontibus, et longa sulcant vada salsa carina; dum facies et frons tantundem animalium et hominum sit. Quod nomen si poeta navi non adposuisset, quod proprium eidem sunt. Metonymia, transnominatio ab alia significatione ad aliam proximitatem translata. Fit autem multis modis. Aut enim per id, quod continet, id, quod continetur, ostendit, ut 'theatra plaudunt', 'prata mugiunt', dum illic homines plaudunt, hic boves mugiant; aut
Abbreviated transcription (Latin):
ad ĩ animale. ut pontũ puius arati sulcũ premit alta carina. Miscuit usũ t̾re aqͥs
dum arare et sulcũ premere ad t̾ram ꝑtineat. nõ ad mare. Ab inanimali ad anima
le. uz florida iuuentꝰ. miscuir eni flores ianimales iuuentuti que animã ht.
Ab animali ad mauimale. ut. T̃ii neptime pr cui timpora cana. Crispanti p̾cuicta
so̾la resonant. magnus cui ꝑpete mento. ꝓfluit oceanꝰ. et flumina crinib e̾r̾ant.
Alentũ enĩ et tĩpora. et crines. nõ ad oceanũ ꝑtinẽt. so ad homines. Sic et̃ alia
rerũ nomina de alio gen̾e ĩ aliud genꝰ decentissime decoris gra transferunt᷑. ut
oĩo ꝑornet᷑. Metafora au̾t aut partis unius ẽ. ut fluctuare segetes. ñ potes dice̾
segetare fluctꝰ. Austantistropha. id ẽ recipca ut remigiũ alarũ. nã et ale naui¬
giũ. et alarũ remigia dicuntur. Catacressis ẽ aliene rei nom̃ ad positũ. Hec

Expanded text:
ad inanimale, ut, Pontum pinus arat; sulcum premit alta carina. Miscuit usum terrae aquis, ad inanimale, ut, Pontum pinus arat; sulcum premit alta carina. Miscuit usum terrae aquis, dum arare et sulcum le, ut 'florida iuventus': miscuit flores inanimales iuventuti, quae animam habet. Ab animali ad inanimale, ut: Tu, Neptune pater, cui tempora cana crepanti cincta salo resonant, magnus cui perpete mento profluit Oceanus, et flumina crinibus errant. Mentum enim, tempora et crines non ad Oceanum pertinent, sed ad homines. Sic et alia rerum nomina de alio genere in aliud genus decentissime decoris gratia transferuntur, ut oratio perornetur. Metaphora autem aut partis unius est, ut 'fluctuare segetes non potes dicere 'segetare fluctus', aut antistropha est, id est reciproca, ut 'remigium alarum'. Nam et alae navium et alarum remigia dicuntur. Catachresis est alienae rei nomen adpositum. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
teton ẽ figura. que eꝯ̃rio sine ꝯiuncrõnib solute ac simplicit̾ õffert᷑. iut uenimꝰ
ropos greco nomine gramatici uocant qui latine modi loquutionũ int̾pre¬
tant᷑. Funt aũt a ꝓpͥa significatõne ad ñ ꝓpͥam similitudinẽ. quorũ omniũ
nomina difficillimũ ẽ ad notare. soc ex omnib donatꝰ.xiii. usu tradenda oscͥp¬
sit. Metafora ẽ uerbi alicinꝰ usurpata translatio. sic̃ cũ dicimꝰ fluctuare segetes.
gẽmare uit̾es. dum in his reb fluctꝰ et gẽmas nõ inuenimꝰ. In quib hec u̾ba
aliunde transferunt᷑: soc hec arq alie tropice lo quutõnes ad ea que intelligẽda
sũt ꝓpt̾ea fi̾guratis amictis obteguit᷑. ut sensus legentis exerceant. et ne nu¬
da ac in promptu uilescãt. Fiunt aũt metaforẽ modis. iiiͦi. ab animali ad anima¬
le. ut aligeros conscendit equos. metaforice loq̃ns miscuit quadrupedi alas auiꝰ.
et quo cursu deserta petiuerit. misciur uolatili quadrupedis cursũ. Ab mamali

Expanded text:
theton est figura, quae e contrario sine coniunctionibus solute ac simpliciter effertur, ut: 'Venimus, Tropos Graeco nomine Grammatici vocant, qui Latine modi locutionum interpretantur. Fiunt autem a propria significatione ad non propriam similitudinem. Quorum omnium cillimum est adnotare, sed ex omnibus Donatus tredecim usui tradenda conscripsit. Metaphora est verbi alicuius usurpata translatio, sicut cum dicimus 'fluctuare segetes', 'gemmare vites', dum in his rebus fluctus et gemmas non invenimus, in quibus haec verba aliunde transferuntur. Sed hae atque aliae tropicae locutiones ad ea, quae intellegenda t, propterea figuratis amictibus obteguntur, ut sensus legentis exerceant, et ne nupromptu posita vilescant. 3. Fiunt autem metaphorae modis quatuor: ab animali ad animale, ut, aligeros conscendit equos; metaphorice loquens miscuit quadrupedi alas avis, et quo cursu deserta petiverit, miscuit volatili cursum quadrupedis. Ab inanimali
Abbreviated transcription (Latin):
to. Antithesis ꝯͣ positõ littere ꝓ alia lutera. ut impete uasto ꝓ impeteu er olli.
guras. Hoc c̃ int̾ barbarã et latinã eloquutionẽ metiplasmũ ẽẽ. qui in uno smo¬
ne fie ratõne uiciosa. E rgo methaplasmi et̾ scemata media s̃. et discerninit᷑¬
ꝯꝑicia. et imꝑicia fiunt autem ad ornatũ. De scematib xU. mms¬
cemata ex greco inlarimĩ eloquiũ figure int̾pretãt᷑. que fiunt ĩ uerbis ut¬

Expanded text:
to. Antithesis contrapositio litterae pro alia littera, ut 'inpete' pro 'impetu', 'olli' guras, hoc est Latinam et perfectam elocutionem, metaplasmum esse, qui in uno sermone fit oratione viperitia et inperitia. Fiunt autem ad ornatum. § 36 De schematibus. Schemata ex Graeco in Latinum eloquium figurae interpretantur, quae fiunt i
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s uitare potiꝰ quã sequi deb&. qui regłam recte loq̃ndi tenere studer.
cauere debemꝰ. Sunt auͣt hec. Barbarismꝰ. Solocismꝰ. Acuo logia ciscẽ¬
nosũ dic̃e campũ. nõ gramineuĩ. Cacentaton ẽ obscena dictõ una. ut in cõ¬

Expanded text:
omnes vitare potius quam sequi debet qui regulam recte loquendi tenere studet. omnes vitare potius quam sequi debet qui regulam recte loquendi tenere studet. cavere debemus. Sunt autem haec: barbarismus, soloecismus, acyrologia, cacennosum' dicere campum, non 'gramineum'. Cacemphaton dictio obscena vel incon
Abbreviated transcription (Latin):
alios cõmorantes suã et illoꝵ linguã uiciose ĩ conseq̃nt̾q confundere᷑. soloe is¬
mo nom̃ deder̃. Unde et similit̾᷑ loqͥntes solocismos fac̾e dicunt᷑. Solocismꝰ auis
ap̃ poetas scema dr̃. quociẽs in uersu necessitate metri factꝰ inuenit. Cumãt
ñ inuenit᷑ necessitas. ꝑmanet solocisini culpa. Solocismꝰ fi̾t duobꝰ modis
aur ꝑ partes or̃onis. aut ꝑ accidencia partib or̃onis. ꝑ partes or̃onis fit si al¬
tãm partẽ pro alt̾a ponamꝰ. ut puta si p̃positionẽ ꝓ adu̾biis applicemꝰ ꝑ accidẽ¬
cu fit᷑. id ẽ ꝑei que accidurt partib. ut puta ꝑ qͣlitates gen̾a. et nim̾os. et fĩ¬
gutĩ et casus. ꝑ ista gͥ omiua fuiui selocisimi sic̃ donat exposuit. Fiunt
pret̾ea ex plurib modis. Nam lucilius .c. gena solocisioꝵ dixit. Quos

Expanded text:
alios commorantes suam et illorum linguam vitiose inconsequenterque confunderent, soloecisalios commorantes suam et illorum linguam vitiose inconsequenterque confunderent, soloecismo nomen dederunt. Unde et similiter loquentes soloecismos facere dicuntur. Soloecismus autem apud poetas schema dicitur, quotiens in versu necessitate metri factus invenitur. Cum autem non invenitur necessitas, permanet soloecismi culpa. Soloecismus fit duobus modis: aut per partes orationis, aut per accidentia. Per partes orationis fit, si alteram partem pro altera ponamus, ut puta si praepositiones adverbiis applicemus. Per accidentia fit, id est, per ea quae accidunt partibus, ut puta per qualitates, genera, numeros, figpraeterea ex plurimis modis. Nam Lucilius centum genera soloecismorum dixit, quos
Abbreviated transcription (Latin):
lotocismos ez lautacismos. Moytacismꝰ ẽ quociẽs .m. litterã uocalis sequit᷑ ur
bonĩ aurũ. iustũ amicũ. Soe hoc uiciũ aut suspentõne .m. littere. aut detcͣ
tõne utamꝰ. Iotacismꝰ ẽ quociẽs in io litt̾a dupplicat᷑ somis. ut troia et maia.
Ubi earũ litteraꝵ ad eo exilis erit ꝓnunciatõ. ut unũ iota. nõ duo sonare ui¬
dentꝰ. Lautacisinꝰ ẽ. si ꝓ uno .l. duo pronunciant᷑: ut afri faciunt. apallis. sic̃¬
colloquiũ. pro colloquiũ. uł quociẽs unũ.l. exilius duo largius ꝓferimꝰ.
Q đ contra ẽ. nã unũ largiꝰ. duo exilius profferre debemꝰ. Conlisio ẽ. quocienᷤ
iouissime sillabe finis in alt̾iꝰ prinçipio ẽ. ut materteri. De soloecismo .xxiii.
oloescimꝰ płimoꝵ uerboꝵ int̾ se in ꝯueniẽs compositõ sic̃ barbarisiꝰ
cismꝰ a ciuib qui ex urbe solo que nunc pompeio polis appellat᷑ prosfecti cũ ap̃

Expanded text:
iotacismos, et lambdacismos. 6. Metacismus est quoties m litteram vocalis sequitur, ut, iotacismos, et lambdacismos. 6. Metacismus est quoties m litteram vocalis sequitur, ut, bonum aurum, justum amicum. Sed et hoc vitium, aut suspensione m litterae, auctione vitamus. Iotacismus est, quotiens in iota littera duplicatur sonus, ut 'Troia', 'Maia'; ubi earum litterarum adeo exilis erit pronuntiatio, ut unum iota, non duo sonare videantur. Labdacismus est, si pro una L duo pronuntientur, ut Afri faciunt, siccolloquium' pro 'conloquium'; vel quotiens unam L exilius, duo largius proferimus. Quod contra est; nam unum largius, duo exilius proferre debemus. Conlisio est, quotiens novissimae syllabae finis in alterius principio est, ut 'materterplurimorum verborum inter se inconveniens conpositio, sicut barbarismus cismus a Cilicibus, qui ex urbe Soloe, quae nunc Pompeiopolis appellatur, profecti, cum apud
Abbreviated transcription (Latin):
et moꝵ romã transmisit. Int̾ barbarismũ aũt et barbarolexin. Hoc int̾ẽ qđ
barbarismꝰ in uerbo latino fiz dum corrũpit᷑. Quando barbara u̾ba latinis elo¬
quiis inserunt᷑. barbarolexis dr̃. Item qũo in prosa uiciũ fit simnonis barba¬
rismꝰ uocat᷑. Quando aĩr in metro: metaplasmꝰ dr̃. Barbarismꝰ aũt fiz scripto et
ꝓnũciatõne. Scripto: iͦ modis. siquis in uerbo litterã uł sillabã adiciat. mu¬
tet. transmiter. uł minua & nunciatõne aut̾ fi̾t in tp̃rib. tonis. aspiratõnib
et reliquis que sequunt᷑. Per tpr̃a qͥppe fit barbarismꝰ. si pro longa sillaba bre¬
uis ponat᷑. aut pro breui longi. ꝑ tonos. si accentꝰ in alia sillaba cõmutet᷑. Per
aspiratõnẽ. si adiciat᷑.h. littera ubi ñ debo. aut detrahat᷑ ubi ẽẽ oportae. Per
hyatũ. quociens ĩ pronunciatõne sindit᷑ uersus: ante ꝙͣ compleat᷑. siue qͦciens
uocalis uocalẽ sequit᷑. ut inusae caonides. Fit barbarismꝰ et ꝑ moytacismos.

Expanded text:
et morum Romam transmisit. 2. Inter barbarismum autem, et barbarolexim hoc interest, quod barbarismus in verbo Latino fit, dum corrumpitur; quando autem barbara verba Latinis eloquiis inseruntur, barbarolexis dicitur. Item quando in prosa vitium fit sermonis, barbarismus vocatur; quando in metro, metaplasmus dicitur. 3. Barbarismus autem fit scripto, et pronuntiatione. Scripto quatuor modis: si quis in verbo litteram, vel syllabam adjiciat, mutet, transmutet, vel minuat. Pronuntiatione autem fit in temporibus, tonis, aspirationibus, et reliquis, quae sequuntur. 4. Per tempora quippe fit barbarismus, si pro longa syllaba brevis ponatur, aut pro brevi longa. Per tonos, si accentus in aliam syllabam commutetur. Per aspirationem, si adjiciatur h littera ubi non debet, aut detrahatur ubi esse oportet. 5. Per hiatum, quoties in pronuntiatione scinditur versus antequam compleatur; sive quoties vocalis votalem sequitur, ut Musae Aonides. Fit barbarismus, et per metacismos,
Abbreviated transcription (Latin):
mologie nõ reꝑiunt᷑. qr quedã nõ sccłm qualitatẽ qua genita s̃. soc uixta arbi¬
triũ humane uoluntatis uocabła acceper̃. Sunt aũt̾ ethimologie nominũ
aut ex causa cdate. ut reges a recte agendo aut ex ongine ut homo. qr sit ex hu¬
mo. Autꝰ ꝯtraruis ut a lauando lotus. dum lutũ nõ sit mundũ. Et lucus quod
umbra opacus pars luceat. Quedã etiã facta s̃ ex nominũ diriuatõne. ut a pru¬
dencia pridens. Quedã etiã ex uocib ut a garrulitate garrulꝯ. quedã ex greca
erhimologia orta. se& declinata sũt̾ in latimĩ. ut silua. domͦ. Alia qͦ ex nomi¬
nib locoꝵ urbiũ. fluminũ. traxer̃ uocabula multa etiã ai̾sarũ gentiũ smone
uocant᷑: Unde et origo eoꝵ uix cernit᷑: Sunt aũt pleraq barbari nomina et in¬
cognita latinis et grecis. de Glosis. XY.¬
losa grece int̾pietationẽ lingue sortit non. hdaec philosa plei bo deuig
intpretam᷑ eẽ uastatas. et om̃ino uniꝰ uerbi rẽ imo uerbo manifestamꝰ. de dit

Expanded text:
xta arbitrium humanae voluntatis vocabula acceperunt. Sunt autem etymologiae nominum, aut ex causa datae, ut reges a regendo, id est, a recte agendo; aut ex origine, ut homo quia sit ex humo; aut ex contrariis, ut a LAVANDO lutum, dum lutum non sit mundum, et lucus, quia umbra opacus, parum luceat. 4. Quaedam etiam facta sunt ex nominum derivatione, ut a PRUDENTIA prudens. Quaedam etiam ex vocibus, ut a GARRULITATE graculus. Quaedam ex Graeca etymologia orta, et declinata sunt in Latinum, ut silva, domus. 5. Alia quoque ex nominibus locorum, urbium, fluminum travocantur. Unde et origo eorum vix cernitur. Sunt enim pleraque barbara nomina et incognita Latinis et Graecis. § 30 De glossis. Glossa Graeca interpretatione linguae sortitur nomen. Hanc philosophi adverbium interpretamur esse vastatas, et omnino cum unius verbi rem uno verbo manifestamus. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ferencia se cernunt. ut ꝑ quã quid sit utrũꝙ cognoscit᷑: ut sum querit᷑ quid int̾
regẽ sitꝰ et titannũ. adiecta differencia quid ut̾q sit definit᷑. uit rex modestꝰ et
temꝑans. tirannꝰ uͦ crudelis. Int̾ hec em̃ duo differẽcia cũ posita fuerit. qͥd sit
ut̃q cognoscit᷑. et cet̾a. De barbarisio. xuii. muniumu¬
arbarismus ẽ uerbum corrupta litera uł sono enunciatũ. Lutera. ut fsor et
dũ florebiz dic̃e oporteat. Sono: si ꝓ media fillaba pͥma ꝓducat᷑. ut late¬
bre tenebre. Appellatꝰ aũt barbarismꝰ a barbaris gentib. dum latine oiatõnis¬

Expanded text:
 ut cum quaeritur quid inter regem sit et tyrannum, adiecta differentia, quid uterque sit definitur, ut 'rex modestus et temperatus, tyrannus vero crudelis'. Inter haec enim duo differentia cum posita fuerit, quid sit utrumque cognoscitur. Sic et cetera. De barbarismo . Barbarismus est verbum corrupta littera vel sono enuntiatum. Littera, ut 'floriet', dum 'florebit' dicere oporteat; sono, si pro media syllaba prima producatur, ut 'latebrae', 'tenebrae'. Appellatus autem barbarismus a barbaris gentib