comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quandoq ñ reuerstiri possunt:
quasi habitam scĩtatem ande octi¬
ios hominum uidentur amitc̃e:
s eam ande dei oculos numqͣm
habuerunt. Sepe namq: homo
multis occtute pec̃cis intiolitit᷑:
& intina aliqtia turtuide magnꝰ
tudecur. Qtiȩ ipsa quoq urtus
manescens deficit:qr. dam ĩno¬
tescit hominib proculdubio
latidatur. eiusq latis inhianter
appecitur. Unde fit ut et ipsatur¬
cusante dĩ oculos tartus non sit:
dum abscondit qtod displicet.
prodit quod placet. Qtiȩ itaq ẽẽ
m̃ita aptid domintm possunt:
quando & maia occulta stint.⁊
ideo ostensa diti castitas cͥca uitȩ
finem ꝑdittir:qr. cooperta suꝑbi¬
atisq ad finem incorrecta retinet᷑.
Alius eomosinis tracat᷑: propria
distribitit: s tam̃ intadis in itisti¬
ens sertut. at fortasse lingm in de¬
tractionib exerit. . fit plerumq
ad is qui misericors fuerat: iux¬
ta trice sciȩ terminum rapacitati
ꝙ. crtidelitatis stimulis inardes
cuit. corrigere numquam curauit.

Expanded text:
non reversuri possunt, quasi habitam sanctitatem ante oculos hominum videntur amittere, sed eam ante Dei oculos nunquam habuerunt. Saepe namque homo multis occulte peccatis involvitur, et in una aliqua virtute magnus videtur, quae ipsa quoque virtus inaniscens deficit, quia dum itescit hominibus, procul dubio laudatur, ejusque laus inhianter appetitur; unde fit, ut et ipsa virtus ante Dei oculos virtus non sit, dum abscondit quod displicet, prodit quod placet. Quae itaque esse merita apud Deum possunt, quando et mala occulta sunt, et ideo ostensa diu caritas circa vitae finem perditur, quia cooperta superbia usque ad finem incorrecta retinetur. Alius eleemosynis vacat, propria distribuit, sed tamen multis injustitiis servit, vel fortasse linguam in detractionibus exercet, et fit plerumque, ut is, qui misericors fuerat, juxta vitae suae terminum rapacitatis et crudelitatis stimulis inardesccuit, corrigere nunquam curavit.
Abbreviated transcription (Latin):
se diligentiq̃ qͣs ũba suscipimus¬
lere uolumus. ex cautela nr̃a gͣmꝰ
erramꝰ: quid itaq hoc nͥ humane
iest patria repuis hõ delectatirr ex¬
ilio gͣuat᷑ curis .&. tñ cogitare dis¬
simulat. qmͣ gratie sit. qr. młta
cogitant᷑ : qd̃ priuatꝰ ẽ int̾no lu¬
mine.&. tñ inhac uita dui uule¬

Expanded text:
se diligentium, quse diligentium, qulere volumus, ex cautela nostra gravius erramus. Quid itaque hoc, nisi humanae lesti patria repulsus homo delectatur exsilio, gravatur curis, et tamen cogitare dissimulat quam grave sit, quia multa cogitantur, quod privatus est interno lumine: et tamen in hac vita diu
Abbreviated transcription (Latin):
requirit. Amplam se simul.&. an¬
gustam considerans.qualẽ se uera¬
cit̃ estimet ignorat:qr si ampla
ñ ẽẽt.nequaqmͣ tam inuestiganda
requtreret: & rursũ si angusta ñ
ẽẽt. hoc ipsũ saltẽ qd̃ ipsa requirit
inuenirꝙ. Quia gͦ repulsus homo
&.a carne molestias.& amente qͦs¬
tiones tolerat: graue nimirũpõ¬
dus semet ipsũ portat. yndiq lan¬
guorib p̃mit᷑. undiq infirmitati¬
b urget᷑: ut qui relicto dõ se sͥ ad
requiẽ suffice credidit. nicħ inse nͥ
cumultũ ꝑtͣ bationis inueniret:
iuentumq se fugere quererꝙ:s
actore contempto quo se fugeret
poris custodit᷑. Qđ̃ ꝙ custodita a
parat᷑:. ꝙ tñ reparata semꝑ indubio
ẽ. qͥd hoc altud qmͣ mortalis uite
miseria ẽ: Qd̃ amamꝰ amicos sus¬
damus inmicos atq: de his seci
ñ sumꝰ utiq qͦs formidamus: qd̾¬
amicis loquim᷑. &. ñ nũꝙͣ pura ũ¬
ba ꝓximoꝵ ꝙ. multũ nos fortas¬

Expanded text:
requirit. Amplam se simul et anrequirit. Amplam se simul et angustam considerans, qualem se veraciter aestimet ignorat: quia si ampla non esset, nequaquam tam investiganda requireret, et rursus si angusta non esset, hoc ipsum saltem quod ipsa requirit inveniret. Quia ergo repulsus homo et a carne molestias, et a mente quaestiones tolerat, grave nimirum pondus semetipsum portat, undique languoribus premitur, undique infirmitatibus urgetur, ut qui relicto Deo se sibi ad rtumultum perturbationis inveniret, inventumque se fugere quaereret, sed, auctore contempto, quo se fugeret poris, quod etiam custodita amparatur, et tamen reparata semper in dubio est, quid hoc aliud quam mortalis vitae miseria est? Quod amamus amicos, susdamus inimicos, atque securi de eis non sumus utique quos formidamus. Plamicis loquimur; et nonnunquam pura verba proximorum, et multum nos fortas
Abbreviated transcription (Latin):
amissione incessant᷑ atterit᷑. qr
& incessant̃ cursu rapiente ꝑmu.¬
tant᷑: reb aut mutabilib subdi¬
ta. et a semecipsa uariat᷑. Nã qͤrens
qd ñ h̃t. auxia ꝑcipit: cũq hoc ha¬
pere ceꝑit. tedet hanc ꝑcepisse qͦd qͦ
sunt. Amat sepe qd̃ despexerat: deᷤᷤ
picit qͦd amabat. Cũ labore quȩ
uiscit᷑. si laborare desierit. Dui qͦͤrit
ut paꝵ qͥd de sũmis inueniat:s
ad consueta citiꝰ relabens. nec pa¬
rũ inhis quȩ inueñit ꝑseuerat.
Erudiri appetens uix suã ignorã¬
tiam suꝑat: s erudita gͣuiꝰ contͣ
scientiȩ głam pugnat. Uix carniᷤᷤ
suȩ sͥ tirannidẽ subicit: s tñ adhuc
intus ymagines culpe tolerat. cuiꝰ
iam foris oꝑa uincendo restrinx̃
In auctoris sui inquisitione se erig̃:¬
rũ amica caligo confundit.demz¬
ipsam qualic̃ incorporea corpꝰ re¬
gat. intueri uult. &. ñ ualet: reqͥrit
mire qͦd sͥ respondere ñ sufficit. ꝙ
sub eo ignara deficit. qd̃ prudent

Expanded text:
amissione incessanter atteritur, quia et incessanter cursu rapiente permutatur. Rebus autem mutabilibus subdita, et a semetipsa variatur, nam quaerens quod non habet, anxia percipit, cumque hoc habere coeperit, taedet hanc percepisseaerit. Amat saepe quod despexerat; despicit, quod amabat. Cum labore quae viscitur, si laborare desierit; diu quaerit, ut parum quid de summis inveniat. Sed ad consueta citius relabens, nec parum in his, quae invenerit perseverat. Erudiri appetens, vix suam ignorantiam superat; sed erudita, gravius contra se scientiae gloria pugnat. Vix carnis suae sibi tyrannidem subjicit; sed tamen adhuc intus culpae imagines tolerat, cujus jam foris opera vincendo restringit. In auctoris sui inquisitione se erigirerum amica caligo confundit. Semetipsam qualiter incorporea corpus regat, intueri vult, et non valet; requirit mire quod sibi respondere non sufficit, et sub eo ignara deficit, quod prudenter
Abbreviated transcription (Latin):
ũ pͥmi parentes nr̃i in .ui.¬
paradiso deliquert̃: ĩmor¬
talitatẽ qmͣ acceꝑant recto dei
iudicio ꝑdidert̃. Quia itaq isdẽ
om̃ipotens d̃s humanũ genꝰ ꝓ
culpa sua funditus extinguere.

Expanded text:
um primi parentes nostri iparadiso deliquissent, inmortalitatem quam acceperant recto Dei judicio perdiderunt. Quia itaque isdem omnipotens Deus humanum genus pro culpa sua funditus exstinguere
Abbreviated transcription (Latin):
libertatem haberent. ex corporibꝰ
educti. insinu cęlestis pat̾e statĩre¬
cipi nullomͦ ualebant: nec ad huc
ab inferm locis lib̾ari pot̾ant: qr¬
sine culpa descendet: ut eos qui i¬

Expanded text:
justitiae haberent, ex corporibus educti, in sinu coelestis patriae statim recipi nullo modo poterant, ab inferni locis liberari non posine culpa descenderet, ut eos qui i
Abbreviated transcription (Latin):
Statu iidelicet ĩmortalitatis amis-
heret᷑ ad mortẽ : tnͣseundo didicit
lapsum ante culpã habere ñ potu¬
it : qr tempora eo stante tͣnͣsibant.
S postqm deliquit. in quodã se qͣsi
lubrico temporalitatis posuit. et
quia cibũ comedit uetitũ. statuᷤ
sui ꝓtinus inuenit defectũ. Emis¬

Expanded text:
statu videlicet inmortalitatis amissoaheretur ad mortem, transeundo didicit  ante culpam habere non potuit, quia tempora eo stante transibant. Sed postquam deliquit, in quodam se quasi lubrico temporalitatis posuit, et quia cibum comedit vetitum, status sui protinus invenit defectum.
Abbreviated transcription (Latin):
cipatur. Om̃ĩs ergo dolor. sciꝑ ecĩ
irruit: quẽ et hic prius penacõ¬
cupiscentie postmodum uͦ cura
custodie.&. illic qnͣdoq pena ulti
oms cremat. Qui &̃. cum ad eter¬
na supplicia ducitur: a cunctis
bonis que bic possederat alienat᷑.¬
Si .n. debonis sins aliquid ꝑmane¬
ret: secũ que habuerat doleret.
S qr omiã ambiens. timere iu¬
dicem noluit: ex hac luce stibtͣctꝰ
aditidicem nudus uadit. Miragͥ¬
ẽ secaritas cordis aliena ñ quere¬
tum manere. Ex qua uidelicet sec¬
date etiam ꝑhennis reqtnies nas¬
cit᷑: quia a bona &. tnͣquilla cogi

Expanded text:
cipatur. Omnis ergo dolor super eum cipatur. Omnis ergo dolor super eum irruit, quem et hic prius poena concupiscentiae, postmodum vero cura custodiae, et illic quandoq remanet, quia cum ipse ad aeterna supplicia ducitur, a cunctis bonis quae hic possederat, alienatSi enim de bonis suis ei aliquid permaneret, secum quae habuerat tolleret. Sed quia omnia ambiens timere judicem noluit, ex hac vita subtractus, ad judicem nudus vadit. est securitas cordis, aliena non quaeretum manere. Ex qua videlicet securitate etiam perennis requies nascitur, quia a bona et tranquilla cogi
Abbreviated transcription (Latin):
et suꝑ eũ. Prius quippe anhelat
ꝑ atiariciam concupita conggre¬
gare.&. cum quasi in qtiodam uẽ¬
tre atiaricie multa congesser it.
saciatus artatur: quia dti anxia¬
tur qualiter ad quisita custodiat.
lorem habuit. in ipsa sue concapis¬
centie fatigatione. qͣtit̾ concupi¬
ta raperet. qͦmͦ alia blandimentis
alia derrorib auferret. At post¬
qmͣ adquisitis reb peruenit ad
desisium. alius hunc dolor. fati¬
gat.ut cũ sollicido dimore custo¬
diat. quod graui labore memuit
ad quisitum. Hmc inde insidia¬
iores metuit:atq hoc se ꝑpeti
quod ipse fecit aliis ꝑtimescit.
Formidat potiorem alterum: ne
hunc sustineat uiolentum. Pau¬
perẽ uero cum conspicit : suspica¬
tur furem. Ipsa quoq que congeᷤ¬
ta sunt carat magnopere. ne ex
nature proprie defectu ꝑ negli¬
gentiam consumantar. In hisi¬
taq om̃ib qr timor. ipsi pena ẽ.
tanta infelix patitur. qnͣta pati
timet. Post hoc quoq add gehen¬
nam ducitur: et̾nis cruciatib mã¬

Expanded text:
tur. Prius quippe anhelat per avaritiam, concupita congregare, et, cum quasi in quodam ventre avaritiae multa congesserit, satiatur, arctatur; quia dum anxiatur qualiter acquisita custodiat, lorem habuit in ipsa suae concupiscentiae fatigatione, qualiter concupita raperet, quomodo alia blandimentis, alia terroribus auferret. At postquam acquisitis rebus pervenit ad desigat, ut cum sollicito timore custodiat quod cum gravi labore meminit acquisitum. Hinc inde insidiatores metuit, atque se hoc perpeti quod ipse fecit aliis pertimescit. Formidat potentiorem alterum, ne hunc sustineat violentum; pauperem vero cum conspicit, suspicatur furem. Ipsa quoque quae congesta sunt curat magnopere, ne ex naturae propriae defectu 480 per negligentiam consumantur. In his itaque omnibus quia timor ipse poena est, tanta infelix patitur, quanta pati timet. Post hoc quoque ad gehennam ducitur, et aeternis cruciatibus man
Abbreviated transcription (Latin):
a de atiaricia mala omĩa orirint᷑
et pecc̃oꝵ om̃ium spine ꝓducũ¬
dur: de qua ꝑ paulum dr̃. Radye
om̃ttm małoꝵ cuipiditas. Ipsa
quippe latender oridar in mente:
s punctiones pecc̃oꝵ om̃iũ pa¬
tent̾ producit in opere. Dciendũ¬
ꝑtmorem. Sunt itaq ñ nul¬
li qui dum potiores uidi appetũͣt:
ad alienarũ terum ambitum suc-¬
cedundar. Q. sunt non nului. qui
dũ sͥ stibsidioꝵ necessaria de ẽẽtiment.
mendem ad auariciam relaxant:
& aliena ambiunt. cum sua sͥ suf¬
ficere ñ posse suspicant᷑. Et sciendũ¬
menti uehementer irascitur. priꝰ
ei permittit aduodam cancta sup¬
petere.&. post han̾e per ultionem
subtrahit: ut pro eis debeat suppli¬
quippe iracundie est:ccim &. hoc
tribiitur. quod male desiderat᷑.
Atq inde repentina ultio sequit᷑: qr¬
hoc quoq optinuit. quod deo iras¬
cende concupunt. Soient atĩt tar¬
dius apparere diuina iudicia: cũ
prepediuntur ne impleri debeant
mala uota.Nam qnͣtam citiꝰ ma¬

Expanded text:
mala omnia oriuntur, et peccatorum omnium spinae producuntur, de qua per Paulum dicitur: Radix omnium malorum cupiditas. Ipsa quippe latenter oritur in mente, sed punctiones peccatorum omnium patenter producit in opere. Qumorem. Sunt namque nonnulli qui dum potentiores videri appetunt, ad alienarum rerum ambitum succenduntur. Et sunt nonnulli qui dum sibi subsidiorum necessaria deesse timent, mentem ad avariti aliena ambiunt, cum sibi sua sufficere non posse suspicantur. Omnmenti vehementer irascitur, prius ei permittit ad votum cuncta suppetere et post haec per ultionem subtrahit, ut pro his debeat suppliquippe iracundię est, cum et hoc tribuitur, quod male desideratur, atque inde repentina ultio sequitur, quia hoc obtinuit, quod deo irascente concupivit. Solent namque tardius apparere divina iudicia, cum prępediuntur, ne impleri debeant mala vota. Nam quanto citius ma
Abbreviated transcription (Latin):
cit .s carcerib caliginis infernire¬
trudens. tradidit imudicio cruci¬
andos reseruari. Quantum enim
ai sublimitatem cȩli aer iste caligi¬
infermis & profundus potest ĩ¬
celligi Mhalignꝰ itaq spẽ de suꝑiori¬
b in hec inferiora deiectus. ne ad
e pondere coartatur. ⁊ hic quiasi
incarcere astr ingit᷑ qr temptare
bonos qnͣtũ desiderat prohbetur.
ꝙ. tit implere mala que appecit ne¬
queat suꝑna districtione religatꝰ¬
si Aridi angłm descendentẽ de ce¬
lo habentem clauẽ abyssi. ⁊ cathe¬
nam magnam inmaru sua: et
apprehendit draconẽ. serpentem
antiquum qui ẽ diabolus ꝙ sa¬
thanas: & ligauit eũ ꝑ annos mil¬
le. et misit mabyssum: ꝙ. clausit
.& signauit suꝑ illum ut ñ sedti¬
cat amplius gentes donee con¬

Expanded text:
cit, sed carceribus caliginosis inferni retrudens, tradidit in judicio cruciandos reservari. Quantum igitur ad celsitudinem coeli, aer iste caligiinfernus profundus potest. Malignus itaque spiritus de superioribus in haec inferiora dejectus, ne ad ae pondere coarctatur; hic quasi in carcere astringitur, quia tentare bonos quantum desiderat prohibetur: ut et implere mala quae appetit nequeat, superna districtione et uidi angelum descendentem de cęlo, habentem clauem abyssi, et cathenam magnam in manu sua, et apprehendit draconem, serpentem antiquum, qui est diabolus et Sathanas, et ligauit eum per annos mille, et misit eum in abyssum, et clausit et signauit super illum, ut non seducat amplius gentes, donec con
Abbreviated transcription (Latin):
cans sine uenia ẽ dampnatꝰ:qui¬
a magnꝰ sine comparatione fue¬
ipse si suꝑbiat de elationis suȩcal¬
pa passurus sit: si feriendo ds̃ illi
parcere noluit.que creando in
gloria tante claritatis eleuaint.
si et p̾latus angłis angłs in cȩlo ꝓ¬
minꝰ dicit. In ebriatus ẽ in cȩlo gla¬
diꝰ m̃s. Ac si aꝑte dic̃et. Qua ira feriã
suꝑbos t̾re ꝑpendite: si ipsos ꝙͣ.
quos in cȩlo iuxta me condidi ꝓ ela¬

Expanded text:
cans sine venia damnatus est, quicans sine venia damnatus est, quia magnus sine comparatione fueipse si superbiat, de elationis suę culpa passurus sit, si feriēdo illi parcere noluit, quem creando in gloria tantæ claritatis eleuauit. si & prælatus Angelis Angelus in cœlo petam dicit: Inebriatus est in cœlo gladius meus, ac si aperte diceret: qua ira feriam superbos terræ perpendite, si ipsos etiam quos in cœlo iuxta me condidi pe
Abbreviated transcription (Latin):
Abyssum uero corda hominĩ uo¬
cat: quȩ ꝙ. per lapsum fluida. et
ꝑ dupplicitatis caliginẽ. st̃ tene¬
brosa. Antiquus itaq serpens
cathena ligatus in abyssũ mitit᷑
qr. religatus a bonoꝵ cordib apd̃
reꝓboꝵ m̃tes reclusus. eisa trocꝰ
dñatur:& potentia diuine dis¬
pensationis astringitur. ne in¬
qnͣtum nocere tialet effrenet᷑:
ut qmins ꝑ eos octulte seuiat.
ad uiolentas tñ rapinas suꝑbie
ñ erũpat. Ille gͥ apostata angłs qͥ
ita conditus fuerat. ut ita cet̃is
angłoꝵ legionib emiñet. ita su¬
ꝑbiendo fuccubuit: ut nc̃ stanti¬
um angłoꝵ dicioni substratꝰ sic:
ministnͣtib religatꝰ lateat. uł post
adꝓbationẽ nr̃am eis relaxantib
totis se sius contͣ nosuirib solutus
ererceat. Plecci itaq angłoꝵ spiritꝰ
suꝑbũ apostatam nc̃ in abyssi pu¬
teo clausum cõpͥmunt. qui humi¬
les hunc sequi noluert̃: ipsisq ad¬
ministnͣb disponit᷑. ut adintenti¬
onẽ aꝑti certamtnis qnͣdoq destͥ¬

Expanded text:
abyssum vero corda hominum vocat, quae et per lapsum fluida, et per duplicitatis caliginem sunt tenebrosa. Antiquus itaque serpens catena ligatus in abyssum mittitur, quia religatus a bonorum cordibus apud reproborum mentes reclusus, eis atrocius dominatur, et potentia divinae dispensationis astringitur, ne, inquantum nocere valet, effrenetur; ut quamvis per eos occulte saeviat, ad violentas tamen rapinas superbiae non erumpat. Ille igitur apostata angelus, qui ita conditus fuerat ut angelorum caeteris legionibus emineret, ita superbiendo succubuit, ut nunc stantium angelorum dominationi substratus sit, ministrantibus religatus lateat, vel post ad probationem nostram eis relaxantibus totis se suis contra nos viribus solutus exerceat. Electi itaque angelorum spiritus superbum apostatam nunc in abyssi puteo clausum comprimunt, qui humiles hunc sequi noluerunt; ipsisque administrantibus disponitur, ut ad intentionem aperti certaminis destr
Abbreviated transcription (Latin):
amabilis ualde dulcedo ẽ. quȩ suꝑ
semet ipsam animam rapit: celestia
aꝑit. terrena tiero deb̾e ẽẽ contẽp¬
tui ostendit. spualia m̃tis ocłis pa¬
minmus. tina nob̃ est innec̃citate:
altera iuolintate. Quis enĩ cognoᷤᷤ¬
cens dm̃ ad enis regnum ingredit᷑:
ad celestem patriam. qu bona que
posstint operari non negligunt. si¬
ne actitia aũt intrare ñ posscint. si
negligunt bona operari qtie posst̃.¬

Expanded text:
amabilis valde dulcedo est, quae super semetipsam animam rapit, coelestia aperit; terrena autem debere esse contemptui ostendit, spiritualia mentis oculis pavivimus, una nobis in necessitate est, altera in voluntate. Quis enim cognoscens Deum ad ejus regnum ingreditur,ad coelestem patriam, qui bona quae possunt operari, non negligunt; sine activa autem intrare non possunt, si negligunt bona operari quae poss
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum amat quem portat. Nam toła¬
re s odisse. non est uirtus mansuetri¬
dinis. s uelamentum furoris. Qui
enim sicꝓximi mala portat ut tam̃
tacitus doleat. et tempus digne re¬
tributionis querat: pacientiam ñ
ex hibet. sed ostendit. Uirtus atitẽ ẽ¬

Expanded text:
ipsum amat quem portat: nam tolerare et odisse non est virtus mansuetudinis, sed velamentum furoris. Isic proximi mala portat, ut tamen tacitus doleat, et tempus dignae retributionis quaerat, patientiam non exhibet, sed ostendit. Scriptum quippe e
Abbreviated transcription (Latin):
cum contemplationis arcẽ desiðant te
similla iam mala ꝓximis irrogãt.
sirrogata aproximis equammit̃
portant. si obiectis boms tẽꝑalibꝰ
neqtiaquam mens leticia soluit᷑.
si stibtractis non minio merore
sanciatur: ac deinde ꝑpendant si
cum adsemet ipsos introrsus re¬
deunt. in eo quod spũalia rimant᷑.
nequaqm secum rerum corporali¬
um umbras trahunt. uł fortasse
dactas manti discrecionis abigt̃.
si lumen incircum scͥptum indere
cupientes. cuntas stiȩ circtm scͥpti
oms imagines deprimunt:&. meo
quod stip se contingere appetunt.

Expanded text:
m contemplationis arcem tenere desidsi nulla jam mala proximis irrogant, si irrogata a proximis aequanimiter portant, si objectis bonis temporalibus nequaquam mens laetitia solvitur, si subtractis non nimio moerore sauciatur; ac deinde perpendant si cum ad semetipsos introrsus redeunt, in eo quod spiritalia rimantur, nequaquam secum rerum corporalium umbras trahunt, vel fortasse tractas manu discretionis abigunt; si incircumscriptum lumen videre cupientes, cunctas circumscriptionis suae imagines deprimunt; et in eo quod super se contingere appetunt,
Abbreviated transcription (Latin):
piunt. uisq ad ꝑuersa dogmata efũ¬
punt. & dum ueritatis disciplĩ ẽẽ
humiliter negligunt. magistri ertor
ultra inires assumpta cogit a tñitate
cadere: quos in statu stiȩ rectitudine
humiliter poterat sola actiu cũsto¬

Expanded text:
piunt, usque ad perversa dogmata erumpiunt, usque ad perversa dogmata erumpunt; et dum veritatis discipuli esse humiliter negligunt, magistri errorum ultra vires assumpta, cogit a veritate cadere, quos in statu suae rectitudinis humiliter poterat sola activa custo
Abbreviated transcription (Latin):
ta desiderat: curec necẽẽ ẽ. tit ñ solũ
adoꝑationis selatituidinem. uertĩõ
adculmina contemplationis extendat.
S inter hec magnopere sciendum ẽ:
quia ualde int̾ se diñse sunt cõsꝑar¬
siones aĩoꝵ. Nonmilli namq: ho¬
minum ita ociose mentis st̃: ut si
eos labor occtipationis excipiat. in
ipsa oꝑis inchoatione succumbant.
&. non nusli ita inqtuieti sunt. ut si
uacationem oꝑis habuerint. gͣtritiᷤ
laborent.quia tanto deteriores cor¬
dis tumultus tolerant. qnͣto eis licẽ
tins adcogitationes udcat. ynde ne¬
cẽe ẽ. tit nec quieta mens adexercita¬
tionem se immoderati oꝑis dilatet:
nec inquieca ad studrum contem¬
plationis angustet Sepe.ii. qui cõ¬
templari dm̃ quieti poterant. occa¬
pationib pressi cecidertint: ꝙ sepe
qui occupati bene bene hrimans
usib inuerent. gladio sue quietis e¬
tincti sunt. Hinc namq ẽ qd non¬
nulli inquieti spirittis dum plts
exquirunt contemplando qͣm ca¬

Expanded text:
ta desiderat, curet necesse est ut non solum ad operationis se latitudinem, verum etiam ad culmina contemplationis extendat. Sed inter haec magnopere sciendum est, quia valde inter se diversae sunt conspersiones animorum. Nonnulli namque hominum ita otiosae mentis sunt, ut si eos labor occupationis excipiat, in ipsa operis inchoatione succumbant, et nonnulli ita inquieti sunt, ut si vacationem laboris habuerint, gravius laborent, quia tanto deteriores cordis ttius ad cogitationes vacat. Unde necesse est ut nec quieta mens ad exercitationem se immoderati operis 208 dilatet, nec inquieta ad studium contemplationis angustet. Saepe enim qui contemplari Deum quieti poterant, occpationibus pressi ceciderunt; et saepe qui occupati bene humanis usibus viverent, gladio suae quietis exstincti sunt. Hinc namque est quod nonnulli inquieti spiritus, dum plus exquirunt contemplando quam ca
Abbreviated transcription (Latin):
uere perfectus est: qui erga inꝑfecti¬
onem proximi impatiens non est.
Qui patientiam sertiare concempnit
socialem uitam cicius perimpatiẽ¬
diam deserit: neq enm seruari ũ¬
quam concordia isi ꝑsolam patien¬
tiam ualet.Erebre namq: i huma¬
na actione nascitur:undementes
hominum icissim a suauitate &
dilectione separendur. Et nisi ad ad¬
uersa toleranda manimaᷤ se p̃parent.
cum aduersitatis aliquid acciderit
quod animus ferre nualet. fraternã
concordiam relinqtient.D qui ale¬
nam imꝑfectionem ferre non ualenꝰ
deserit. ipse sͥ testis ẽ. quodperfecte

Expanded text:
vere perfectus est qui erga imperfectionem proximi impatiens non est. Qui patientiam servare contemnit, socialem vitam citius per impatientiam deserit; neque enim servari unquam concordia nisi per solam patientiam valet. Crebro namque in humana actione nascitur unde mentes hominum vicissim a sua unitate et dilectione separentur. Et nisi ad adversa toleranda in animo se praeparent, cum adversitatis aliquid acciderit quod animus ferre non valet, fraternam concordiam relinquunt. Sed qui alienam imperfectionem ferre non valens deserit, ipse sibi testis est quod perfecte
Abbreviated transcription (Latin):
insquis iam in se contumelias
ꝑstudia sancte oꝑationis exerceat.
Et quisquis iam m̃tem per sc̃a oꝑa di¬
latat: suꝑ ẽ tit hanc tisq ad secreta
intime contemplacionis ertendat.

Expanded text:
is ergo jam in se contumelias per studia sanctae operationis exerceat, et quisquis jam mentem per sancta opera dilatat, superest ut hanc usque ad secreta intimae contemplationis extendat.
Abbreviated transcription (Latin):
portim reformattr. Illa quippe tan¬
to firmmius durat qnͣto ad incina
se erga utilitatem proximi dilatat.
hec tanto celerius labittir. qnͣto
q carnis claustra tnͣsgrediens. suꝑ
semecipsam ire conatur. Cum gelec¬
toꝵ m̃tes ꝑ contemplacionis aciem
sffictunt. sese iterum ad oꝑationẽ
funount. ut mnhis quȩ sͥ nixta fũt
se ecercendo refotieant: & stiꝑ se rur¬
sum furgere contemplando conua¬
lescant S dum hec eadem contẽ¬
placio. more debito ꝑ temporum
interualla repetitur. indeficiendo
proculdubio & insoliditate ꝑsistit᷑
quia & si infirmitatis sue pond̃e
suꝑata mens deficit. Hãc tñ iterũ
contimus conatib reparata cõp̃¬
hendit. Nec stabilitatem suam in ea
perdidisse dicenda est: aqua et si sẽꝑ
deficit. hanc & cum perdiderit sẽꝑ

Expanded text:
ta lassatur. Illa quippe tanto firmius durat, quanto ad vicina se erga utilitatem proximi dilatat; haec tanto celerius labitur, quanto et carnis claustra transgrediens, super semetipsam ire conatur. Ilro per contemplationis aciem sufficiunt, sese iterum ad operationem fundunt; ut in his quae sibi juxta sunt se exercendo refoveant, et super se rursum surgere contemplando convalescant. Sed dum haec eadem contemplatio more debito per temporum intervalla repetitur, indeficienter procul dubio et in ejus soliditate persistitur, quia etsi infirmitatis suae pondere superata mens deficit, hanc tamen iterum continuis conatibus reparata comprehendit. Nec stabilitatem suam in ea perdidisse dicenda est, a qua etsi semper deficit, hanc et cum perdiderit semper
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑitur. ab ea longius ipsa stia pre¬
sumptione repellitur:qm̃ irrum¬
pere appetit. hoc quod ñ inconue¬
mens querit. Cumq superba erro¬
ren ꝑ ueritate percipit: quo qua¬
si g̃ssum intus porrigit. foras tẽdit.
nalis delectatione ẽ tergenda:ꝙ tẽ
adaciem contemplationis erigenda

Expanded text:
aperitur, ab ea longius ipsa sua praeaperitur, ab ea longius ipsa sua praesumptione repellitur; quia irrumpere appetit hoc, quod non inveniens quaerit; cumque superba mens errorem pro veritate percipit, quo quasi intus gressum porrigit, foras tendit. ntiae delectatione tergenda est, et tunc ad aciem contemplationis erigenda
Abbreviated transcription (Latin):
go sum ds̃ Sed inter hec sciendum
est qr sepe et pigras mentes amor
ad opus excitat. &. inqmietas in con¬
demplatione timor. refrenat. Ancho¬
ra enim cordis: est pondus timori
Et plertimq fluctu cogitationumq̃¬
titur .s ꝑ discipline suę uncͥla reti¬
netur. Neq hoc tempestas stie inqui¬
ettidinis ad natifragium ꝑtrahit
quia indiuini amoris lictore ꝑfec¬
ta caritas astringit. Unde necẽe ẽ
ut quisquis ad contemplationis
studia ꝓꝑat: semetipsum priꝰ sub¬
tiliter interroget qnͣtum amat. M¬
china quippe m̃tis ẽ uis amoris:
que banc dum amundo extrahit.
malta stistollit. Prius gͦ discutiat.
s stimma inquirens diligit. si diligenᷤ
timet: si noit incognita aut aman¬
do comprehendere. atit non compre¬
hensa tim̃do uenerari. In contempla¬
cionem enim si m̃tem amor. ñ excitat:
ceporis sun torpor. obscurat Si timor
nonaggrauat: sensus hanc ꝑmani¬
a ad nebulam erroris letiat.Q. cũ
clausa ei secrecortim iantia tardiꝰ

Expanded text:
onem. --Sed inter haec sciendum est quia saepe et pigras mentes amor ad opus excitat, et inquietas in contemplatione timor refrenat. Anchora enim cordis est pondus timoris; et plerumque fluctu cogitationum quatitur, sed per disciplinae suae vincula retinetur; neque hoc tempestas suae inquietudinis ad naufragium pertrahit, quia in divini amoris littore perfecta charitas astringit. Unde necesse est 209 ut quisquis ad contemplationis studia properat, semetipsum prius subtiliter interroget, quantum amat. Machina quippe mentis est vis amoris, quae hanc dum a mundo extrahit, in alta sustollit. Prius ergo discutiat, si summa inquirens diligit, si diligens timet, si novit incognita aut amando comprehendere, aut non comprehensa timendo venerari. In contemplatione etenim mentem si amor non excitat, teporis sui torpor obscurat; si timor non aggravat, sensus hanc per inania ad nebulam erroris levat; et cum clausa ei secretorum janua tardius
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationis indm̃ cendat: ñ iam
qͦd amat ꝑfecte indet. s. ad huc in¬
choat uidere qͦ d amet. quia sic̃ for.¬
tissimus p̃dicator. dicit. indemtis nẽ
ꝑspeccilum mengmate. tunc atitẽ
facie ad faciem: & minͦ cognosco ex

Expanded text:
cogitationis in Deum tendat, non jam cogitationis in Deum tendat, non jam quod amat perfecte videt, sed adhuc inchoat videre quod amet; quia sicut fortissimus praedicator dicit: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad facie
Abbreviated transcription (Latin):
&ͣ. qͣmtus actiua sit bona. melior tñ ẽ
contemplatiua: qm̃ ista ctĩ mortali
nita deficit. illa uͦ in ĩmortali uita
plemus excrescit. Actinȩ enim intę¬
oꝑa cũ corpore tnͣseunt: contẽplati¬
ue autem gandia melius exfine cõ¬
tialescunt. Os enim in eterna patria
panem porrigat estirienti. uͥ nemo
esurit: Qs potũ tͥbuat sitienti ubi nemo
sitit: Qs mortuum sepeliat: ubi nemo
moritur: Aetiua igitur uita
cum corpore deficit.&. cũ p̃senti scło
anfertur: contemplatiua uͦ nec defic̃
nec atifertur: hic enim incipit .s stib¬
tracta presentis scłi luce. incȩlesti pa¬
triaꝑficitur. Amoris quippe ignis
qui ardere hĩc inchoat: cam ipsum
plius ignescit Sciendtim ẽ enĩ qđ ac¬
tina uita ꝑfecte teneri pot̃. &. illam
opere ꝑficimtis: s in hac tuta positi
contemplationis intime sola micia
degnstamus: &. de ea &ẽ. cam conten¬
dimtis nix parum aliquid attingẽ
ualemtis. Quantolibet enim amore
animus ardeat. qnͣtalibet nirttite

Expanded text:
 quamvis activa sit bona, melior tamen est contemplativa, quia ista cum mortali vita deficit, illa vero in immortali vita plenius excrescit. Unde cum contopera cum corpore transeunt: Contemplativae autem gaudia melius ex fine convalescunt. Quis enim in aeterna patria panem porrigat esurienti ubi nemo esurit? Quis potum tribuat sitienti ubi nemo sitit? Quis mortuum sepeliat ubi nemo moritur? Activa igitur vita cum corpore deficit, et cum praesenti saeculo aufertur, contemplativa vero nec deficit nec aufertur. Hic enim incipit, sed subtracta praesentis saeculi luce, in coelesti patria perficitur. Amoris quippe ignis, qui hic ardere inchoat, cum ipsum plius ignescit. Solendum est enim quod activa vita perfecte teneri potest, et illam opere perficimus, sed in hac vita positi contemplationis intimae sola initia degustamus: de ea etiam cum contendimus, vix parum aliquid attingere valemus. Quantolibet enim amore animus ardeat, quantalibet virtute
Abbreviated transcription (Latin):
platiua. Actiua trita est. panem
estirienti triouere uerbo sapiente
nescientem docere:errantẽ corrig̾e
adhumilitatis mam siꝑbientem
preximum reuocare:.inftrmantib
curam gerere: que singłis quibꝰq: er¬
pediant dispensare:&. commissis no¬
bis qualiter subsistere ualeant ꝓuide
Contemplatiua uero ita ẽ: caritatẽ
quidem dei et proximi tota mente
retinere. s ab exc̃iore actione quiesde
soli desiderio conditoris mnherere:
ut mliam agerelibeat. s calcatis cu¬
ris om̃ib adindendam sui creatori¬
faciem anmus mardescat: ita ue
iam noũit carnis corruptibilts põ¬
dus cũ merore portare: totisq desi¬
deriis appetere illis ymindicts an¬

Expanded text:
tiva enim vita est panem esurienti tribuere, verbo sapientiae nescientem docere, errantem corrigere, ad humilitatis viam superbientem proximum revocare, infirmantis curam gerere, quae singulis quibusque expediant, dispensare, et commissis nobis, qualiter subsistere valeant, praevidere. Contemplativa vero vita est, charitatem quidem Dei et proximi tota mente retinere, sed ab exteriori actione quiescere, soli desiderio conditoris inhaerere, ut nil jam agere libeat, sed, calcatis curis omnibus ad videndam faciem sui Creatoris animus inardescat, ita ut jam noverit carnis corruptibilis pondus cum moerore portare, totisque desideriis appetere, illis hymnidicis an
Abbreviated transcription (Latin):
uatuor. sumt qualitates quib
iustiuiri amima incompunc¬
tione nehem entẽr afficitur: cũ aut
malortim scioꝵ reminiscitur consi¬
derans uibi fataut iudiciorum
dĩ sententiam metuens. et secum q̃¬
rens cogitat nͥerie:atit cum mala
uite presentis sollerter atendens me¬
rens considerat uͥ ẽ. aut cũ bona stro¬
ne patrie contẽplatur:quȩ qr necdtĩ
adipiscitor. lugens conspicit nͥ ñ ẽ.
pungitur cum interna intuens.
malortim stiorum pauore terret᷑:
Aliter tiero compugitur. cũ gatidia
suꝑna conspiciens. spe quadam et
securitate roboratur. Illa compu¬
cio afficientes ac tristes: Hec tͦ leta:

Expanded text:
uitur qualitatibus, quia justi viri anima in compunctione vehementer affligitur, cum aut malorum suorum reminiscitur considerans ubi fuit aut judiciorum Dei sententiam metuens et secura quaerens cogitat ubi erit; aut cum mala vitae praesentis solerter attendens moerens considerat ubi est, aut cum bono supernae patriae contemplatur, quae quia necdum adipiscitur lugens conspicit ubi non est. pungitur, cum, interna intuens, malorum suorum pavore terretur; aliter vero compungitur, cum, gaudia superna conspiciens, spe quadam et securitate roboratur. Illa compunctio afficientes et tristes, haec vero laetas
Abbreviated transcription (Latin):
de. Alti uͦ carnalib micris lib̾i aut
longis iam fletib securi. amoris flã¬
ma in compunctionis lacͥmis mar¬
descunt: celestis parrie p̃mia cordiᷤ
concupiscunt: dura eis apparet ser¬
untus longitudo ꝑegrinationᷤᷤ sue:
regem inlecore suo uidere arcdent̃¬
desiderant.&. ex eins amore quem¬

Expanded text:
 vero a carnalibus vitiis liberi, aut longis jam fletibus securi, amoris flamma in compunctionis lacrymis inardescunt, coelestis patriae praemia cordis concupiscunt. Dura eis apparet servitus, longitudo peregrinationis suae, regem in decore suo videre desiderant, et
Abbreviated transcription (Latin):
mo stistinemus. Aproximo nam¬
q ꝑsecuciones. dampna. &. contu¬
melias:Ab antiquo uͦ aduersario.
temptamenta:a deo atitem flagel¬
la toleramus.S in om̃ib tribus¬
his modis ingilanti ccło semectp¬
sam debet mens circumspicere. ne
contra mala ꝓrimi ꝑtrahatur ad
retributionem mali. ne contͣcemp¬
tamenta aduersarii seducat᷑ qq
delectationem tiel consensumqe¬
licti: ne contra flagelia opificis ao
ȩxcessum proruat murmiraciõis
Perfecte enim aduersarius umcitar.
quando mens nr̃a ꝙ. indertempta¬
menta eius acd delectacionem atq

Expanded text:
mo sustinemus. A proximo nammo sustinemus. A proximo namque persecutiones, damna et contumelias; ab antiquo vero adversario tentamenta; a Deo autem flagella toleramus. Sed in his omnibus tribus modis vigilanti oculo semetipsam debet mens circumspicere, ne contra mala proximi pertrahatur ad retributionem mali, ne contra tentamenta adversarii seducatur ad delectationem vel consensum delicti, ne contra flagella opificis ad excessum proruat murmurationis. Perfecte enim adversarius vincitur quando mens nostra et inter tentamenta ejus a delecta
Abbreviated transcription (Latin):
si uirtus coram deo diligere:quia hoc
solum s̃ sacrificium accipit. qdan¬
de eiꝰ ocłos maltare bom oꝑis flãma
caritatis incendit. Sciendũ tͦ. qd̾
quia retribuere mala ñ possumus.
Sed qui idcirco malum non recͥbuit.
quia nequaquam ualet: ꝓculdubio
tia non mostensione inquiritor.
uit eo quidem tempore quo aduer¬
sa paciunturuł contumetias an¬
dire etiam cordis innocenciam cu
rent.S: cum post paululum hec ip¬
sa quȩ ꝑtuserit admemoriam re¬
uocant. illa se equammiter toleras¬
se etiam post uictoriam captim e
rubescunt. seq non redidisse cõ¬
tamelias dolent: et deteriora repẽ¬
dere si occasio prebeatur querunt.
pacientiam sertrat. qui ꝙ ad tẽpꝰ
aliena mala sine dolore dolerat.
ꝙ. hec eadem retractans ꝑtcilisse se
talia exultat. ne bonum patientie
quietis dempore pereat.quod mꝑ
turbationib custodictr. dciendã
inrtus patientie exerceri solet. Alia
namq: sunt. que a deo:alta quȩ ab
antiquo aduersario. alia queapai¬

Expanded text:
iligere: quia hoc solum Deus sacrificium accipit, quod ante ejus oculos in altari boni operis flamma charitatis incendit. Sciendum vero estquia retribuere mala non possumus; sed qui idcirco malum non retribuit, quia nequaquam valet, procul dubio, tia non in ostensione inquiritur, evenire, ut eo quidem tempore quo adversa patiuntur, vel contumelias audire etiam cordis curent innocentiam. Sed cum post paululum haec ipsa quae pertulerint ad memoriam rens illa se aequanimiter tolerasse etiam post victoriam captivus erubescat; seque non reddidisse contumelias doleat, et deteriora rependere, si occasio praebeatur, quaerat.patientiam servat, qui et ad tempus aliena mala sine dolore tolerat, et haec eadem retractans, pertulisse se talia exsultat, ne bonum patientiae quietis tempore pereat, quod in perturbationibus custoditur. 7. Sed virtus patientiae exerceri solet. Alia namque sunt quae a Deo, alia quae ab antiquo adversario, alia quae a proxi
Abbreviated transcription (Latin):
cio agentis cor. sub leuet. et suble¬
uando plꝰ auctorem deelatione de¬
iciat. qmͣ ipsos forde quib impendi¬
tur iuuet. Potestas namq cum ha¬
becur. et cogitanda est adticilitatẽ⁊
is qui ea utitur. et ut prodesse debe¬
at. posse se sciat. et ut extolli debeat.
posse se nesciat Depe uero qui inpo¬
destade sunt adsubiectorum passim
contumelias erumpunt. et hoc qͣ
inuigilantes rogimini seruiunt ꝑ
linguȩ procacitatẽ perdunt: mino¬
ri scilicet formidine tudicis uerba
pensantes.quia qui sine causa fr̃i
fatuũ dixerit. gehenne se ignibus
addicit.Sepe hi qui inpotestate st̃¬
dum sese et alicitis retinere nesciũt:
ad islicita opera & in quieta dilabũi¬
turSolus enim in illicitis non ca¬
dit qui se aliquando et a licitis

Expanded text:
tio agentis cor sublevet, et subletio agentis cor sublevet, et sublevando plus auctorem de elatione dejiciat, quam ipsos forte quibus impenditur juvet. Potestas plerumque cum habetur, et cogitanda est ad multorum utiis qui ea utitur, et ut prodesse debeat, posse se sciat, et ut extolli non debeat, posse se nesciat . testate sunt, ad subjectorum passim contumelias erumpunt; et hoc quod invigilantes regimini serviunt, per linguae procacitatem perdunt, minori scilicet formidine judicis verba pensantes, quia qui sine causa fratri, fatue dixerit, gehennae se ignibus addicitdum sese et a licitis retinere nesciunt, ad illicita opera et inquieta dilabuntur. Solus enim in illicitis non cadit, qui se aliquando et a licitis
Abbreviated transcription (Latin):
Quamuis quolibet in loco posti
cogitando loquendo agendore¬
cemus. tunctũ pertria hec animuꝰ
effrenacius rapitur. cũ mundi huui
prosperitate sublenatur.Nam cũ p̃¬
re sep otestate ceteros conspicit: alto
de se elate cogitans sentit. Et ct̃ aue¬
coritate uocis anullo resistitur: lia¬
gra licentius pera bruta effrenat᷑
Cumq sacere quodlibet loct: t̾te sͥ õe
estimat licere quodlibet. Sed scĩ turi
cũ mundi huius potestate fulciusꝰ
tanto sciblimiori mentis discipli¬
na se repͥmunt: qnͣto sibiꝑimpaciẽ¬
tiam potestatis suaderi illicita qͣsi
licentius sciunt. Cornamq a consi¬
deranda sua gloria reprimunt. lĩ¬
guam abimmoderata locutione
restringunt: opus abinqͥ de hecu
enim qui in potestate sunt: ea qͦ
recte faciunt quia elate cogitant
amitunt. Uumq se adeuncta uti¬
les estimant. &̃. impense utilitatis
sibi meritũ dampnant. Ut entin
cuiuslibet. facta digniora sint. ne¬
cesse ẽ ut ei apud se semper indig¬
na uideantur: ne eadem bona ac

Expanded text:
Quamvis quolibet in loco positi, cogitando, agendo, loquendo peccemus, tunc tamen per tria haec animus effrenatius rapitur, cum mundi hujus prosperitate sublevatur. Nam cum praeire se potestate caeteros conspicit, alta de se elate cogitans sentit. Et cum auctoritati vocis a nullo resistitur, lingua licentius per abrupta diffrenatur. Cumque facere quod libet, licet, juste sibi omne aestimat licere, quod libet. Sed sancti viri cum mundi hujus potestate fulciuntur, tanto sub majore mentis disciplina se redigunt, quanto sibi per impatientiam potestatis suaderi illicita quasi licentius sciunt. Cor namque a consideranda sua gloria reprimunt, linguam ab immoderata 146 locutione restringunt, opus ab inquietudinienim qui in potestate sunt, ea quae recte faciunt, quia elate cogitant, amittunt; dumque se ad cuncta utiles aestimant, etiam impensae utilitatis sibi meritum damnant. Ut enim cujuslibet facta digniora sint, necesse est ut ei apud se semper indigna vi
Abbreviated transcription (Latin):
Cum uero quedam facta meliorũ de
mentem mouet reticendũ est s cun
magna htimilitate proferendumt̃
tinus intentio pie sentientis. eo uer¬
seruet formam rectitudinis. quo pt
iter graditur humilitatis .Ꝙ. libere
ergo dicenda sunt que sentimus t̃
talde humiliter prom̃da que dicin¬
proferendo. non recte faciamtis. Di¬

Expanded text:
Cum quaedam facta meliorum velmentem movet reticendum est, sed cum magna humilitate proferendum: quatenus intentio pie sentientis eo servet formam rectitudinis, quo per iter graditur humilitatis. Et libere ergo dicenda sunt quae sentimus, et valde humiliter promenda quae dicimproferendo non recte faciamus.
Abbreviated transcription (Latin):
sibi sciꝑimpositas gemunt. Et qͣm¬
ins illas ꝑmeliora intentionem
tant. Qtas quidem summopere si
liceat uitare festinant: sedtimenteᷤ
occultas dispensationes dei. tenent
quod fuigiunt. exercent quod uitant
Intͣnͣt enm ad cor. suum. et ibi con¬
sulunt quid uelit occulta uolun¬
tas dei: seseq subditos debere ẽestĩ¬
mis ordinationib cognoscentes.
humiliant ceruicẽ cordis iugo
diuine dispensationis. Qtisqͥs
uero talis est.qulibet tamultus
uersentur extrinsectis. Num qm
ad erus interiora ꝑuenitint. Itaq
agitur ut alitid intr insecus uoto:
aliud extͥnsecus deneadur officio: De bo¬

Expanded text:
sibi ssibi svis illas per meliorem intentionem tant. Quas quidem summopere, si liceat, vitare festinant; sed timentes occultas dispensationes Dei, tenent quod fugiunt, et exercent quod vitant. Intrant enim ad cor suum, et ibi consulunt quid velit occulta voluntas Dei; seseque subditos debere esse summis ordinationibus cognoscentes, humiliant cervicem cordis jugo divinae dispensationis. Quisquis vero talis est, quilibet tumultus versentur extrinsecus, nunquam ad ejus interiora perveniunt. Itaque agitur ut aliud intrinsecus voto, aliud ext
Abbreviated transcription (Latin):
discernunt qualiter debeant uaca¬
re ad aliud intrinsecus. et ad aliud
extr in secus occupariut si forte oc¬
culta det ordinatione. aliquid eiꝰ ñ
appetẽtib de huius secini curis im¬
pomitir.cedant deo quem diugñt:
et preamore eitis intrinsecus solã il
humiliter expieant actionem:tit ⁊
uacare deo appetant exgr̃a dilectio¬
nis: et rursum caras suꝑ impositaᷤ
Ctmq occupationes extrinsecus per¬
streptnt. intͥnsecus in amore paca¬
cissima quies tenetur: atq occupa
tionum tuimultus exterius ꝑstrepẽ¬
tes dispensat interitis presidens in¬
dex ratio: et tͣnͣquillo moderamĩs
ea que circa se mintis stint tranquil¬
la disponit. Sicut enim ugor. m̃¬
tisfrenandis preest motib carnis.
sic sepe suꝑimpositos tumłtus occu¬
pationis dene regit amor. quietis:
quia exteriores curȩ sipertĩso amo¬
re non appetantur: non confuso
s: ordinato animo ministrari qͦ¬
unt.Sc̃i etenim uiri nequaqũa
easappetunt : sed occulto ordine

Expanded text:
discernunt qualiter debeant vacare ad aliud intrinsecus, et ad aliud extrinsecus occupari, ut si forte occulta Dei ordinatione aliquid eis non appetentibus de hujus saeculi curis imponitur, cedant Deo quem diligunt, et prae amore ejus intrinsecus solam ejuhumiliter expleant actionem, ut et vacare Deo appetant ex gratia dilectionis, et rursum curas superimpositas Cumque occupationes extrinsecus perstrepunt, intrinsecus in amore pacatissima quies tenetur, atque occtionum tumultus exterius perstrepentes dispensat interius praesidens judex ratio, et tranquillo moderamine ea quae circa se minus sunt tranquilla disponit. Sicut enim vigor mentis frenandis praeest motibus carnis, sic saepe superimpositos tumultus occupationis bene regit amor quietis, quia exteriores curae si perverso amore non appetuntur, non confuso, sed ordinato animo ministrari queunt. Sancti etenim viri nequaquam eas appetunt, sed occulto ordine
Abbreviated transcription (Latin):
liciores putat quosintra sanctam
ȩccłiam locus inferior ꝑsilentiũ
occultat: et tñ tic sc̃ã eccłia defendat᷑
quia ad loquendum ui caritatis
inpellitur ex necessitate quidẽ offi¬
cium locutionis stiscipit:s: ex mag¬
no desiderio ociũ taciturnitati

Expanded text:
liciores putat, quos intra sanctam liciores putat, quos intra sanctam Ecclesiam locus inferior per silentium occultat. Et tamen ut sancta Ecclesia defendatur, quia ad loquendum vi charitatis impellitur, ex necessitate quidem officium locutionis suscipit, sed ex magno desiderio otium taciturnitati
Abbreviated transcription (Latin):
ancte umiuersalis ecclłie sp̃uał
quisq predicator. incunctiᷤ q̃
dicit sollerter curat inspicere. ne mneo
quod recte predicat. uiciose elationiꝰ
ertollat. neiita a lingua discordet:
nepacem quam inȩccłia adnunti¬
maledicos rumores aduersantiũ:
defendere loqtendo quod uiuit:et
ornare uiuendo quod dicit. Nec ĩ
his om̃ib suam sed auctoris głã
querit: atq omnẽ sapientie gr̃ã
qm ut loqueretur accenit. ñ stus
seestimat m̃itis s: eorũ intercessio¬
nib pro quib loquitur. accepisse.
S ioq dũ seinfra deicit: stiꝑẽ. qr. suȩ
nimirum magis mercedi ꝓficit. qͦd
bona que exercere preualet aliem
m̃itis reddit. Indignum se om̃ib
iudicat: etiam cum dignius cũc¬
tis cuuat. Scit enim quod bona q̃
innodescunt hominib: sinepicło
iux ẽẽ possunt. Et qmͣuis sapientẽ
ẽẽ se sentiat. uellec ẽẽ tam̃ sapiens¬
nec uideri:atq hoc sibi om̃imͦ qͦd
loquendo proditurꝓtimescit: et
si liceat tacere appetit. dũ ẽẽ młt̾is

Expanded text:
anctae universalis Ecclesiae spiritualis quisque praedicator in cunctis quae dicit solerti cura se inspicit, ne in eo quod recta praedicat vitio se elationis extollat, ne vita a lingua discordet, ne pacem quam in Ecclesia annuntimaledicos rumores adversantium et defendere loquendo quod vivit, et ornare vivendo quod dicit. Nec in his omnibus suam, sed Auctoris gloriam quaerit, atque omnem sapientiae gratiam, quam ut loqueretur accepit, non suis se aestimat meritis, sed eorum intercessionibus pro quibus loquitur accepisse. Sicque dum se infra dejicit, superest, quia suae nimirum magis mercedi proficit, quod bona quae exercere praevalet alienis meritis reddit. Indignum se omnibus judicat, etiam cum dignius cunctis vivat. Scit enim, quod bona quae innotescunt hominibus, sine periculo esse vix possunt. Et quamvis sapientem se esse sentiat, vellet nec videri, atque hoc sibi omnimodo quod loquendo proditur pertimescit, et si liceat tacere appetit, dum esse multis
Abbreviated transcription (Latin):
ptilsa crescant. Sic qtuippe mortifi¬
cari appetunt: tit iam ꝑfecte silice¬
at conditoris sui faciem conteplent᷑.
Sed eoꝵ desicerium differcar. ut ꝓfi¬
ciat: et tarditatis sue sinti nutritur.
no amore intermittendo post pont̃
ne dũ ima ĩdesmenter occupant cor¬
de funditus a stimmis cadant. Scitĩ
enim quia nequaquam mens ad
suꝑna attoluitur. si curarũ tumul¬
tib continue in infimis occupant᷑.
Nuid enim de deo occupata obtineat:
que de illo apprehendere aliquid ꝙ̃.
uacans laboratꝰ Qergo inreb tem
poralib occupantur. tunc bene ex¬
teriora disponunt. cum sollicite ad
intĩora refugiunt: cum ne quaqm
foris ꝑturbationum strepitus dii¬
gunt: s apud semecipsos intus ĩtͣnͣ¬
quillitatis sinu requiescunt. pie gͥ¬

Expanded text:
pulsa crescant. Sic quippe mortifipulsa crescant. Sic quippe mortificari appetunt, ut jam perfecte, si liceat, conditorised eorum desiderium differtur ut proficiat, et a tarditatis suae sinu nutritur, intermittendo postponunt, ne dum ima indesinenter occupant, cor funditus a summis cadat. Sciunt enim quia nequaquam mens ad superna attollitur, si curarum tumultibus continue in infimis occupatur. Quid enim de Deo occupata obtineat, quae de illo apprehendere aliquid etiam vacans laborat? Bene ergo per poralibus occupantur, tunc bene exteriora disponunt, cum sollicite ad interiora refugiunt; cum nequaquam foras perturbationum strepitus diligunt, sed apud semetipsos intus in tranquillitatis sinu requiescunt.