comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
persarum quod comparatur urso pp̃ paciẽ¬
tiam laboris ⁊ uictus parcitatem. Nam pro
putmento sale utebantur ⁊ cardamomo
s simł fuit urso. in parte non ex totoqr
in ppłm dei nichil crudłr egit. uñ inzacha
it .i. traregna in principio si. medorm
persarum ⁊ chasdeorum uł tres principes
comode carnes płimas hoc refeitur ad assu¬
erum. cuidꝑxit aman ut oocideret iudeos
data est ei. hoc est regnum grecorum qd̾
comparatur pardo qui saltu ruit ĩ mor
buit. qina nicħ uelocius uictoria alexã¬
dri. Quatuor capita enis .iłi. sunt alexã¬
dri successores. nec hanc potestatem habu¬
it a se alexand̾ s fint uirga furoris dñi.
infilios pestientes Quarta bestia tetribisis ⁊ fortis
dentes ferreos habens. comedens religua ⁊ pedi¬
bus conculcans. hoc est regnum ⁊ ranorum
quod nilli bestie comꝑauit daniel. ut qͥcquid
pro. scd̃m illud psalmi. uastauit eam aper

Expanded text:
Persarum, quod comparatur urso propter patienPersarum, quod comparatur urso propter patientiam laboris et victus parcitatem. Nam pro pulmento sale utebantur, et cardamomo, sed similis fuit urso in parte, non ex toto, quia in populum Dei nihil crudeliter egit, unde in Zachaid est tria regna in principio sui, Medorum, Persarum et Chaldaeorum, vel tres principes « comede carnes plurimas, » hoc refertur ad Assuerum, cui dixit Aman, ut occideret Judaeos data est ei; » hoc est regnum Graecorum, quod comparatur pardo, qui saltu ruit in mortbuit, quia nihil velocius victoria Alexandri; quatuor capita ejus quatuor sunt Alexandri successores. Nec hanc potestatem habuit a se Alexander, sed fuit virga furoris Domini in filios pestilentes. « Quarta bestia terribilis, et fortis, dentes ferreos habens, comedens, et reliqua pedibus conculcans, » hoc est regnum Romanorum, quod nulli bestiae comparavit Daniel, ut quidquidpro, » secundum illud Psalmistae: « Vastavit eam aper
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ibus ⁊ ait ad eum ioachym. Non resmo⁊
pater tinis. nͥ redeant nult᷑es in unum. hic
habuit tres filios. egessunum qui ⁊ regnsar
dc̃s est. labosardacum ⁊ nabar qͥ latthasar
cognominatus est ad quem post regna fitrimi
regrum deuolutum est:¬
Sed additum est de antrxp̃o in die iudicii.
sporro anno pͥmo balthasar uidit diuel sõp¬
num ciius summam scrbens ait. Uidebam
⁊ ecce .iiͦii. uenti pugnabant ur medio mari.
hee sunt angłice pates que laborabant pro
et habebat alac aquile ⁊ auulse sunt enis
ale ⁊ sublata est de terra ⁊ sr̃pedes quasi hõ
stecit. ⁊ cor eiꝰ datum est ei. hoc est regium
assinorum quod ꝯparatum est leene. pp̃
uiolenciam ⁊ libidinis impacĩam. qrlee
inchoans. sub saruch proauo abrahe descen¬
dit usq ad.uͫ subbatthasar. Quod ã ale a¬
uulse sunt ⁊ stecit ut homo ⁊ cor ei datum
Scd̃a bestiasimilis urso in paite ⁊ tres ordi
ei. Surge comede carnes płimas. ħ est regũ

Expanded text:
ibus. Et ait ad eum Joachim: « Non resurget pater tuus, nisi redeant vultures in unum. » Hic habuit tres filios Egessarium, qui et Recusat dictus est, et Labosardochum, et Nabar, qui Baltassar recognominatus est, ad quem post regna fratrum, regnum devolutum estsed additum est de Antichristo, et die judicii. Porro anno primo Baltassar vidit Daniel somnium, cujus summam scribens ait: « Videbam, et ecce quatuor venti pugnabant in medio mari . » Hae sunt angelicae potestates, quae laborant pro et habebat alas aquilae. Et evulsae sunt alae ejus, et sublata est de terra, et super pedes quasi homo stetit, et cor ejus datum est ei. » Hoc est regnum Assyriorum, quod comparatur leaenae propter violentiam et libidinis impatientiam, quiinchoans sub Sarug proavo Abrahae et descendit usque ad quintam sub Baltassar. Quod autem alae evulsae sunt, et stetit ut homo, et cor ei datum stitutionem. « Secunda bestia similis urso in parte, et tres ordiei: Surge, comede carnes plurimas, hoc est regnum
Abbreviated transcription (Latin):
migiationis mense .xii .xxuii. die m̃sis sẜ̾¬
leuauit capud ioachim regis uida de carc̾e
⁊ posuit tronum eius sr̃ tronum regũ qu
erant cum eo inbabylone ⁊ comedebat corã
rege cunctis diebus uite sue ⁊ hanc fecit cũ
eo mĩam quia pater eius non seruauerat
ei fidem. Tradunt enimquidem quidam
quod emulmoradach frater minoris nabucħ
eum missus est incaiterem. ubi erat ioa chĩ
usq ad mortem fr̃is sui. Cumq regͥ: cepiss
eleuauit ioachim quem socium habuerat
in carcere timensq ne resurgeret pater eiꝰ.
qui de bestia redierat in hominem ꝯsuluit

Expanded text:
e mensis sublevavit caput Joachim, regis Juda de carcere, et posuit thronum ejus super thronum regum, qui erant cum eo in Babylone et comedebat coram rege cunctis diebus vitae suae, et hanc fecit cum eo misericordiam, quia pater ejus non servaverat ei fidem. Tradunt tamen quidam quod Evilmerodach frater minoris Nabuchoeum, missus est in carcerem, ubi Joachim erat, usque ad mortem fratris sui. Cumque regnare coepisset, elevavit Joachim, quem socium habuerat in carcere, timensque ne resurgeret pater suus, qui de bestia redierat in hominem, consuluit
Abbreviated transcription (Latin):
tur .s. ungetur sanccus sanctorum et defi¬
ciet hostia. sumitur illud quod solet dici
iuideis. cum uenent sc̃s scõrum cessab uncc̃o
sonat in pr̃ingpio s infine differt. Non ex
des illas a primo anno darii inquo egressus
est sermo a domi no ad danielem per angłm¬

Expanded text:
t « ungetur Sanctus sanctorum, » et « deficiet hostia, » sumitur illud quod solet dici Judaeis: Cum venerit Sanctus sanctorum, cessavit unctio sonat in principio, sed in fine differt. Non enidas illas a primo anno Darii, in quo egressus est sermo a Domino ad Danielem per ang
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiobolon. quod interp̃tatur ocdusum. nam
erecta statua circum sepiuit rex campum.
et ꝯuocauit rex om̃s pͥncipes regionum ad
dedicationem statue ⁊ preco clamabat. alen
adoiate slatuam quinon adorau ra cadem
hora mittetur in fornacem ignindentis
et adorauerunt omnes p̃ter socios dameł ⁊ accu¬
satisunt ad regem ⁊ succẽsa¬
est fornax septuplum ⁊ mis¬
sisunt mucti cum nestib¬

Expanded text:
Peribolom, quod interpretatur conclusum. Nam erecta statua circumsepivit rex campum, et convocavit rex omnes principes regionum ad dedicationem statuae, et praeco clamabat valenadorate statuam. Qui non adoraverit, eadem hora mittetur in fornacem ignis ardentis. » Et adoraverunt omnes praeter socios Danielsati sunt ad regem, et succeest fornax septuplum, et misvincti cum vestib
Abbreviated transcription (Latin):
decorauit. cuutatem reparans. ita ut neciqͣm
obsidentes ual̾ent fiuinum ou̾t̾e. paternis
regalibui maiora sł addidit ⁊ in diebus .ux.¬
grandes instar montis ⁊ st̾ plantauit arbores
inortum qui sus pensiuꝰ dicebatur. eo quod
ĩ assit eum fortitud̾e ⁊ accuum magnitudẽ
ħculem transcendisse. S ⁊ diocles inlibro
coloniorum dicit quod iste nabucħ obsed̾¬

Expanded text:
decoravit, civitatem reparans, ita ut nequaquam obsidentes valerent fluvium avertere, et paternis regalibus majora superaddidit, et in diebus quingrandes instar montis, et superplantavit arbores, et hortum, qui suspensilis dicebatur, eo quod et asserit eum fortitudine, et actuum magnitudine Herculem transcendisse. Sed et Diocles in libro Coloniorum dicit quod iste Nabuchodonos
Abbreviated transcription (Latin):
faciebat oꝑa regis. forte manseleum in
ethabanis quod hachenꝰ hactenꝰ manet ut
dicit iose: ita mirabłe ut ea die qua conspi¬
citur putetur ẽẽ constructunt. Ibi sepeli¬
dariz filii assueri qui et astiages dictꝰ
est qui subiugauit sibi regnum casdeoꝵ
egodaniel intellexi in libris ieremie ut cõ¬
plerentur .i. ad complecionem appropinqͣ¬
es domine procauimus iniquitatem fecimꝰ
et ad duxisti eam suꝑnos. auertatur obse¬
cro ira tua aciuitate tua ierłm ⁊ a mõte
scõ tuo. Ostende facciem tuam sr scũariũ
timm quod desertum est Exaudi domine
placare dñe attende ⁊ fac ne moreris. ad

Expanded text:
faciebat opera regis, forte mausoleum in Ecbatanis, quod hactenus manet, ut dicit Josephus, ita mirabile, ut ea die qua conspicitur putetur esse constructum. Ibi sepeliDarii filii Assueri, » qui et Astyages dictus est, « qui subjugavit sibi regnum Chaldaeorum, ego Daniel intellexi in libris » Jeremiae, « ut complerentur, » id est ad completionem appropinques, Domine, peccavimus, iniquitatem fecimus, et adduxisti eam super nos. Avertatur, obsecro, ira tua a civitate tua Jerusalem, et a monte sancto tuo. Ostende faciem tuam super sanctuarium tuum, quod desertum est. Exaudi, Domine, placare, Domine, attende; et fac, ne moreris. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
sanctam. ut consuminatur preuaricãtio et fi¬
nem accppiat peccatum ⁊ deleatur iniquitas
et adducetur iusticia sempiterna ⁊ impleatur
insio ⁊ ꝓpħes et ungatur canctus sanccorum.
Scito ergo ⁊ adiuma duerte ab exitu sermonis

Expanded text:
am tuam: vt consummetur præuaricatio, & finem accipiat peccatum, & deleatur iniquitas, & adducatur iustitia sempiterna, & impleatur visio & prophetia, & vngatur sanctus sanctorū. Scito ergo, & animaduerte ab exitu sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
num ⁊ relinquetur tibi germen radicis qr
regnum tuum restituetur tibi. Quam ob¬
rem audi consilium meum et pecc̃a tua
elemosinis tedime forsitã ignoᷤcet tibi deus
factum est aũ post annum deambulatat
rex inauna ⁊ loqquebatur in sp̃nelationis

Expanded text:
num, et relinquetur tibi germen radicis, quia regnum tuum restituetur tibi. Quamobrem audi consilium meum. Peccata tua eleemosynis redime; forsan ignoscet tibi Deus . » Factum est autem post annum, deambulabat rex in aula, et loquebatur in spiritu elationis
Abbreviated transcription (Latin):
legisse. inhebreo s quia ĩ to¬
to orbe dispersa erant m̃i aĩ
quoddam gemis fomitis est ap̃ persas. Scd̾m
alios ossa sunt oliuarum arefcã cũ amutta.
scd̃m pliium intena babił fluit in mod
bituminis ⁊ erup̃ flamina et incendit qͦs
repperit iuixta fornaoem decholdeis ⁊ effusa
metrca littera compiehensim. est. Angelus

Expanded text:
legisse in Hebraeo, sed quia in toto orbe dispersa erant, veru anquoddam genus fomitis est apud Persas, secundum alios autem ossa sunt olivarum arefacta cum amurca, secundum Plinium in terra Babylonis fluit ad modum bituminis. « Et erupit flamma, et incendit quos reperit juxta fornacem de Chaldaeis, et effusa metrica regula comprehensum est. « Angelus
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ etiam saraballa in mutata. Et ait Riex.
Non est deuc aliꝰ. qui ita possit saluare. Et
posut edc̃m ut qui blaspheniam loq̃retur
in dm̃ eorum. ꝑiret ⁊ domus eius uastaret᷑.
et restiuit eis principatum prouinciarũ:¬
un unruerso regno suo postcim de bestia
restitutus est in hominem ⁊ in regnum
in qua p̃dicauit mirabilia que fecerat ap̃
eum deus excelsus. forma ã epłe hec est qm
entibus babył sołonẽ eius non in dicane¬
runt michi. donec in gressus est collegaᷤ
damel cui nomen balchasar qui ht̃ spiitũ

Expanded text:
nec etiam saraballa immutata. Et ait rex: « Non est Deus alius, qui ita possit salvare. » Et posuit edictum, ut qui blasphemiam loqueretur in Deum eorum periret, et domus ejus vastaretur; et restituit eis principatum provinciaru universo regno suo, postquam de bestia restitutus est in hominem et in regnum . In qua praedicavit mirabilia, quae fecerat apud eum Deus excelsus, forma autem epistolae haeentibus Babylonis, solutionem ejus non indicaverunt mihi, donec ingressus est collega Daniel cui nomen Balthasar, qui habet spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
quodbatthasar intellexerat .lxx. annos cap¬
tiuitatis quos predrxerat uere. flipasse et
tamẽ hebrei non ernt liberati aiustlici¬
one sua. uñ exultabat ⁊ diis suis gr̃as a¬
gebat. Sane illa annorum septuagena ñõ
Auperat. s .uii. decas iam currebat. In ead̾
scripturam inc̾tum est utrum astantes ui¬
dissent manum scripturam quid̾ uid̾unt
post qm mamuis euamit conturbatus est
rex ⁊ genua euis ad se in uicemcolli debant᷑.
caideorum. Et ait ad illos. Qui legĩt scripturam
hanc ⁊ in terp̃tationem dix̾it purpura uestie¬
tur. torquem auream habeb̾ in collo ⁊ t̾ectus
etũat in regno meo .i. unus eria. er̃ triũ pͥn¬
cipum qui presunt satrapis. Isli ã non po¬
tuerunt scripturam legere. Et ingressa ẽ¬

Expanded text:
quod Balthasar intellexerat LXX annos captivitatis, quos predixerat Ieremias, fluxisse, et tamen Hebrei non erant liberati a iurisdictione sua. Unde exultabat et diis suis grgebat. Sane illa annorum septuagena nondum fluxerat, sed septima decas jam decurrebat. In eademscripturam, incertum est utrum astantes vidissent manum, scripturam quidem viderunt. Postquam manus evanuit, conturbatus est rex, et genua ejus ad se invicem collidebaaeorum. Et ait ad eos: « Qui legerit scripturam hanc, et interpretationem ejus dixerit, purpura vestietur, torquem auream habebit in collo, et tertius erit in regno meo, id est unus erit trium principum, qui praesunt satrapis. » Illi autem non potuerunt scripturam legere. Et ingressa e
Abbreviated transcription (Latin):
ris. usq .i. usq ad annum. ⁊ duos annos et
dimidium anni. hebreus enim nomine tẽ¬
poris significat annum ⁊ ꝑ unum nũm
płalem duos annos. hebeeus enim habet du¬
alem iu̾msicut et grecus. breue ent tẽ¬
pus hoc S nisi abireuiati eeñt dies illi. non
precedentes uero caldaice. atno .iiͦ. bal¬
Thasar ego daniel eram in helam regione
insusis. que est metͦ poł elamitarum q̃ in

Expanded text:
ris, » id est usque ad annum, et duos annos, et dimidium anni. Hebraeus enim nomine temporis significat annum, et per numerum pluralem duos annos. Hebraeus enim habet dualem numerum, sicut et Graecus. Breve erit tempus hoc, sed nisi abbreviati essent illi, nonpraecedentes vero Chaldaice. « Anno tertio Baltassar ego Daniel eram in Aelam regione, in Susis, » quae est metropolis Aelamitarum ; quae in
Abbreviated transcription (Latin):
men porte:uł lacus aute portam ⁊ ecce anes
unus stabat añ paludem. habens cormua
excelsa ⁊ unum excelsius altero. atq succre¬
cens: Hic est cyrus potenciordario ⁊ uentila¬
bat cornibus ccͣ occidentem aquilonem ⁊
meridiem ⁊ om̃sus. bestie non poterant ei¬
ad ꝑsonam et ecce hutus uemebat ab occi¬
dente ⁊ non tangebat terram hic ẽ alexͣ
uł ab hireis oculorum quos diuersi colo¬
res habuit. ⁊ uenit ad auietem quem ur¬
De uno exeis egressum est cormi modicum
et fc̃m est grande. hic est antio. anthiocus

Expanded text:
men portae, vel lacus ante portam. « Et ecce aries unus stabat ante paludem habens cornua excelsa, et unum excelsius altero, atque succrescens; » hic est Cyrus potentior Dario « Et ventilabat cornibus contra occidentem, aquilonem et meridiem; et omnes bestiae non poterant ad personam. « Et ecce hircus veniebat ab occidente, et non tangebat terram. » Hic est Alut ab hircis oculorum, quos diversi coloris habuit. « Et venit ad arietem, quem vi« De uno ex eis egressum est cornu modicum, et factum est grande. » Hic est Antiochus
Abbreviated transcription (Latin):
diiatur ercelsus in regno hominum ⁊ t̃
uolu̾it dabit illud. tunc damel tacitus
cogitabat quasi una hora conturbatus
qr mala portendebantur regi ⁊ ait. Tu es
rex arbor illa qui inualinsti. et potestas
tua in terminos terte ⁊ audisti ꝑ uigłem s

Expanded text:
inatur Excelsus in regno hominum, et cui voluerit dabit illud . Tunc Daniel tacitus cogitabat, quasi hora una conturbatus, quia mala portendebantur regi, et ait: « Tu es rex, arbor illa, qui invaluisti, et potestas tua in terminis terrae, et audisti per vigilem s
Abbreviated transcription (Latin):
et acquieit licet grauiter ferret es quod mer¬
cedes isrłitis prebuerat. Et percussitedom
ieiechiel. quod sonat aualium dei.Iose tñdi¬
cit inuos quos ceperat ad excelsam petram
arabie eum ad duxisse. et illos ex ea precipi¬
tauit. Io tp̃m quoq dicit paralip̃. nam fere
dantes responsa & iõ periisse amalec ꝑe quia
negligentes erant. incultu eorũ ꝓ quotali
pena ꝑcussus ẽ. Elatus .N. insr̃biam scĩtpsit
ad ioas regem ifrł. s s̾ui michisicut pacres

Expanded text:
Et acquievit, licet graviter ferret, eo quod Israelitis mercedes praebuerat. « Et percussit Edom Jectehel, quod sonat auxilium Dei. Josephus tamen dicit, vivos quos ceperat, eum adduxisse ad excelsam Petram Arabiae, et illos ex ea praecipitavit. Idipsum quoque dicit Paralipomenon : dantes responsa, ideo perisse Amalec, quia negligentes fuerant in cultu eorum. Pro quo tali poena percussus est. Elatus enim in superbia scripsit ad Joas regem Israel: Servi mihi, sicut p
Abbreviated transcription (Latin):
rescripsit ei ioas in eniginate. saidũ lyba¬
in misit ad cedrum dicens. dafiliam tuam
filio meo uxorem. et in dignantes bestie sal¬
tus conculcauerunt carduum. Eleuat te
cortunum pro iccoria. cur prouocas ma¬
lum ut cadas tu &uidas tecum. Et ñ aqui¬
escente amasia congressi sunt iuxta bech.¬
scanes et fugit uidas coram istł& ligatus
est amasias et int̾minabatur ei mortẽ rex

Expanded text:
rescripsit ei Joas in aenigmate: « Carduus Libani misit ad cedrum, dicens: Da filiam tuam filio meo in uxorem. Et indignantes bestiae saltus conculcaverunt carduum. Elevat te cor tuum pro victoria. Cur provocas malum, ut cadas tu, et Judas tecum. » Et non acquiescente Amasia, congressi sunt juxta Bethsames, et fugit Judas coram Israel, et ligatus est Amasias, et comminabatur ei in mort
Abbreviated transcription (Latin):
et uasa que inuenta sunt indomodm̃
et inthesauris regis & obsides & redut ĩ
samaitam & facta contra amasiam comu
unt eum ibi. et retulerunt illum ĩierłm
et sepuitus est in ciuitate. dauid. Tulitq
uniuersus ppłs filium eius oriam ł arati¬

Expanded text:
et vasa, quae inventa sunt in domo Domini, et in thesauris regis, et obsides, et rediit in Samariam. Et facta est contra Amasiam conjuunt eum ibi, et retulerunt illum in Jerusalem, et sepultus est in civitate David. Tulitque universus populus filium ejus Oziam,
Abbreviated transcription (Latin):
tum patres enis. helyseus añ egrotabat &. descẽ¬
dit ad eum ioas rex iscł et flens dicebat pater
micuitus isił et auiga eius. Et ait helyseus.¬
arcum. Quo fc̃o sr̃ posuit helydeus manus su¬
syrie que est in affech donec ꝯsumas eam. Et
sũblato arcu cum sagitts. dixit helyseus. per¬
cute terram iaculs. Cumq percussisset eamm
bus incibus et stecisse iatus uir derait. Si ꝑ¬
cussisses inq sepcies. tociens ꝑcussisses synam
numc aũtribus incibus pertuties eam. Et mor
no. studam aũ sepelientes hominem iuden¬
tes iatruuculos et timentes ꝓiecerunt cadau̾
in sepuicro helysei. Quod cum tetigisset ossa
helrsei reunto homo. Iose tam̃ dicit. latrones
proiecisse in helysei sepilcrum mortuum
quem ip̃i indebantur interfecisse. mortuus

Expanded text:
tum patres ejus. Elisaeus autem aegrotabat, et descendit ad eum Joas rex Israel, et flens dicebat: « Pater mi, currus Israel, et auriga ejus. Et ait Elisaeusarcum. » Quo facto superposuit Elisaeus manus suSyriae, quae est in Aphec, donec consumas eam. » Et sublato arcu cum sagittis dixit Elisaeus ad regem. « Percute terram jaculo. Cumque percussisset eam tribus vicibus, et stetisset, iratus vir Dei ait. Si percussisses usque septies, toties percussisses Syriam; nunc autem tribus vicibus percuties eam. Et mortno. Quidam autem sepelientes hominem viderunt latrunculos, et timentes projecerunt cadaver in sepulcro Elisaei. Quod cum tetigisset ossa Elisaei, revixit homo. » Josephus tamen dicit latrones projecisse in Elisaei sepulcrum mortuum, quem ipsi videbantur interfecisse. « Mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
non alistulit subandiend̾ est. uterq ooeũ.
hec enim ioas excelsa abstuł sic ur littera
sonare. Et interfecit seruos qui interfecerãt
patrem sinim. non tñ filios eorum . pp̃ legẽ
moysi que dicit. Non morientur patres
pro filiis n filu peo patisbus. Collegit ã
exertitum ut amalechitas et ydumeos exp¬
pugnaret. Et cõnduxit a rege isrł. c̃. atma
tas quia ydola ferebant. et deus daret: iuccoriã ei.

Expanded text:
non abstulit, » subaudiendum est, uterque eorum . Nec enim Joas excelsa abstulit, sicut videtur littera sonare. Et interfecit servos, qui interfecerant patrem suum, non tamen filios eorum, propter legem Moysi, quae dicit: Non morientur patres pro filiis, neque filii pro patribus . Collegit autem exercitum, ut Amalecitas, et Idumaeos expugnaret, et conduxit a rege Israel centum mtas, quia idola ferebant, et Deus daret ei victoriam.
Abbreviated transcription (Latin):
ait porro post mortem abrahe. concepit
uxor ysaac. ⁊ c̃. mortem eius forte appestãs
eodem anno quo nati sunt gemni ysa¬
ac regnum arguiorum exortum est
sub inacho patre isidis primo rege. suc¬
fecisset sponte acrisium tñ timens reli¬
quit agros et trastulit regnum ap̃ mis¬
cenas. Si legeris in hystoriis regũ ħ proces¬
sisse ab in nacho us ad telenum intelligi

Expanded text:
ait: Porro, et post mortem Abrahae concepit uxor Isaac, etc. mortem ejus forte appellans,eodem anno, quo nati sunt gemini Isaac, regnum Argivorum exortum est, sub Inacho patre Isidis primo rege. Cucfecisset sponte Acrisium, tamen timens reliquit Argos, et transtulit regnum apud Mycenas. Si legeris in historiis regnum hoc processisse ab Inacho, usque ad Telenum, intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
uenta est sterssis longuo tempore. sciens
ã ysaac patri suo factam promissionem
seminis mnulciplicandi per ipsum ora-¬
uit dnĩn ut quod promiserat impleret
et concepit mulier habens duos in utero
set cum uicina esset partur collidebant᷑
dfungebantur. Si machus in superficie fe¬
rebantur in similitudine nauis legitti¬
mo pondere carentis. Mouebantur enim
nuxt im pu̾ii n ucissim alter prtus alt̾o
uideretur. posse prodire ad ortum. non

Expanded text:
enta est sterilis longo tempore. Sciens autem Isaac patri suo factam promissionem, seminis multiplicandi per ipsum, oravit Dominum, ut quod promiserat impleret. Et concepit mulier, habens duos in utero. Sed cum vicina esset partui, collidebantuconfringebantur, Symmachus in superficie ferebantur, in similitudinem navis legitimo pondere carentis. Movebantur enim mixtim pueri, ut vicissim alter prior altero videretur posse prodire ad ortum. Non
Abbreviated transcription (Latin):
et m̾ortuus ẽ tra¬
dunt illum hebreidisẽ
t̾ia mortuum fuisse co¬
ram cunctis fratribus
is ad ħ utuentibus obi
tas eiuc ab euila usꝙ
sur. Est uero e iula ui¬
dia ab eiula neꝑ te nõe
sicdicta sur ã u soli¬
tudo inter cadei et ba¬
rath extende is desertum usq ad mare

Expanded text:
et mortuus est , tradunt illum Hebraei ria mortuum fuisse coram cunctis fratribus is adhuc viventibus, obitas ejus ab Evila usque Sur; est vero Evila India, ab Evila nepote Noe sic dicta. Sur autem est solitudo inter Cades, et Barath, extendens desertum, usque ad Mare
Abbreviated transcription (Latin):
cutus est eum ut lima ꝯfert ferro. for¬
nay auro. flagellum grano. cum ergo
et dictus est obħ seyt hebi enm seyron
capitfaturam dñt. dictus est proprio no
plantam fratris in mami tenebat. qͣi
retrahere uolens fratrem apͥmo geni

Expanded text:
cutus est eum, ut lima confert ferro, forcutus est eum, ut lima confert ferro, fornax auro, flagellum grano. Cum ergo et dictus est ob hoc Seir. Hebraei enim Sciron capillaturam dicunt. Dictus est proprio nomplantam fratris in manu tenebat, quasi retrahere volens fratrem a primogeni
Abbreviated transcription (Latin):
dei ram demonstrantis in nond̾ natis quod
futurum erat in odultis primo geniturã
.s. quam alter hũit per natiram cesisse
atteri per graciam. In posteris eciam eoꝵ
guratum quia non esset consensus ⁊x
ad belial. Mater uero grauiter afflicta
nollet concepisse et fere desperans de par¬
tu perrexit ut consuleret dnm tn nec¬
quos consuleret dm̃i ad huc legͥ instttu¬
tum forte ad montem morta uͥ abraham
tis hostus sub stratis peslibus earum in¬
cubens. per sompnum accepit oraculum.
agnus castus dicitur. in cubuit ut uisio¬
nes capitis fantasticas dormiens non sen¬
tiret. uel aͣdħ e inuentem in el chisedech
consuli guocumq ã modo fecerit res¬
ponsum accepit a domino due gentes ĩ
utero tuo sunt .i. patres duarum genti¬
uni que inter se post diuidentur et pug¬
nabunt s maior seruiet minori de par¬
semper prefuit minori s de populis. idu¬
dei enim erant qui de esau futuri erãt
nisi forte esau seruise iacob dum̃ ꝑse¬

Expanded text:
Dei, jam demonstrantis in nondum natis quod futurum erat in adultis, primogenituram scilicet, quam alter habuit per naturam, cessisse alteri per gratiam, in posteris etiam eoruguratum, quia non esset consensus Christi ad Belial . Mater vero graviter afflicta, nollet concepisse, et fere desperans de partu, perrexit ut consuleret Dominquos consuleret Dominum, adhuc legitur institutum, forte ad montem Moria, ubi Abraham tis hostiis, substratis pellibus earum incumbens, per somnium accepit oraculum. agnuscastus dicitur, incubuit, ubi visiones capitis phantasticas, dormiens, non sentiret. Vel adhuc viventem Melchisedech consuluit. Quocunque autem modo fecerit, responsum accepit a Domino: Duae gentes sunt in utero tuo, id est patres duarum gentium, quae inter se post dividentur, et pugnabunt, sed et major serviet minori. aefuerit minori, sed de populis. Idumaei enim qui de Esau futuri erant, r, Esau servisse Jacob, dum perse
Abbreviated transcription (Latin):
te sunt autem dinastiẽ
de generibus quoru¬
dam regum ad alia se¬
pe transeuntes usq ad
canbisem filium ciri
sub quo primo ꝑ se im¬
parauerunt egypto.

Expanded text:
ue sunt dynastiae de generibus quorumdam regum ad alia saepe transeuntes, usque ad Cambysem filium Cyri, sub quo primo per se imperaverunt Aegypto.
Abbreviated transcription (Latin):
anuses a uicina futii & menita es tñ et
me decepisti habe ergo tibihre in expensas
funers quod magnis expentis fierisole¬
bat maxime auideis uel adperta em̃da
ut tegas faciemne amene.
concpit ꝙ & pepit filiu.¬

Expanded text:
Anus es, et vicina funeri, et mentita es tamen, et decepisti. Habe tibi ergo haec in expensas funeris. Quod magnis expensis fieri solebat, maxime a Judaeis, vel ad pepla emenda, ut tegas faciem, ne americoncepitque, et peperit filiu
Abbreviated transcription (Latin):
dextrauit camelos. deditꝙ paleas &. fenũ
et lauit pedes hospitum & apposut eĩ
panem. Noluit autem elicrer comedei
doneeloqueretur sermones. pro quibui
abraham in multis et exposuit eũ pe¬
ticionem abrahe. et iuramentum qd̃
ip̃e fecerat. et orationem suam ad pute¬
laban & ba thuel a domino egressus est
sermo .s. abrahe et oĩo tua non possimus
extra placitum eius quicquam loqui tͥ¬
et ecce rebecca coram te est totle eã et sit¬

Expanded text:
destravit camelos, deditque paleas, et fenum, destravit camelos, deditque paleas, et fenum, et lavit pedes hospitum, et apposuit eis panem. Noluit autem Eliezer comedere, donec loqueretur sermones pro quibus vAbraham in multis, exposuit eis petitionem Abrahae, et juramentum quod ipse fecerat, et orationem suam a DomiLaban et Bathuel: A Domino egressus est sermo, scilicet Abrahae, et oratio tua. Non possumus extra placitum ejus quidquam loqui tibi. Ecce Rebecca coram te est, tolle eam, et u
Abbreviated transcription (Latin):
ergo elierer .x. camelos et abiit ex omnibus
bonis sui domini portans secum maxime
que rara esse nouit in terra ad quam ibat
prent q inesopotamiam ad charam ur
mia luti profunditas in estate aque defe¬
ctio. insaltibus. latrones fecit ã camelos ac¬
cimnbere iuxta puteumtante urbem. in po¬
tas nolens introducere cum autem egre
gentis illius domino suo debebatur. et cog̃¬
nos ceritur ita ut aliis negantibus a¬
quam sibi poscẽti ip̃a preberet. Et ecce
rebecta batuelis filia descenderat. et im¬
pleuerat hydriam aliis quidem auer¬
tantibus se. peregrino aquam ỹbuit.
et ad iecit qͥu et carelis tuis haurtam
aquam & hanstem aquam effundens ĩ
carnalibus potum dedit camelis. Ille ã
tacite intuens eã utrum idonea eẽt dño
suo quesiuit ab ea cuius filia esset o si
ei locus eẽt indomo patris ad manendũ
accepto uero quod esset filia batuelis
filii nachor et meloche soror labã protu¬
bair introduxt uirum ĩ hõspiciur et

Expanded text:
ergo Eliezer decem camelos, et abiit, ex omnibus bonis Domini sui portans secum, maxime, quae rara novit esse in terra ad quam ibat. Perrexitque Mesopotamiam ad Charbem, umia est luti profunditas, in aestate aquae defectio, in saltibus latrones. Fecit autem camelos accumbere juxta puteum ante urbem, impotatos nolens introducere. Cum autem vespere gentis illius domino suo deberetur, et cognosceretur ita, ut aliis negantibus aquam, sibi poscenti ipsa praeberet. Et ecce Rebecca, Bathuelis filia, descenderat, et impleverat hydriam, et aliis quidem avertentibus se, peregrino aquam praebuit, et adjecit, quin et camelis tuis aquam hauriam, et haustam aquam infundens in canalibus potum dedit camelis. Ille autem tacitus intuens eam, utrum esset idonea domino suo, quaesivit ab ea cujus filia esset, et si ei esset locus in domo patris ad manendum. Accepto vero quod erat filia Bathuelis filii Nachor et Melchae, soror Laban, protuban, introduxit virum in hospitium, et
Abbreviated transcription (Latin):
in area ornam iebusei. unde dixit ysay¬
a erit mons domus domimi inuertioe mõ¬
tium ad eum fluenit omnes gentes de quo
mni quod facturus est iudicans strauit
asinum suum ducens secum duos iuue¬
nes ꝙ filium & iutaiter duorum dierum.
ille nondistat a monte morta pit unius
diei. & cum accepisset ligita & ignem re¬
lictis infra iuuenibus cͤum asmo ascẽdit¬

Expanded text:
in area Ornan Jebusaei. Unde dicit Isaias: Erit mons domus Domini in vertice montium, et ad eum fluent omnes gentes , de quo mini quod facturus erat indicans, stravit asinum suum, ducens secum duos juvenes, et filium, ivitque iter duorum dierum. ille non distat a monte Moria per iter unius diei. Et cum accepisset ligna, et ignem, relictis infra juvenibus cum asino, c
Abbreviated transcription (Latin):
bersabee Dunciatum qr est ei quod mel
primogenitus hus. de cuius stirpe iob
des cendĩt sicut scriptum est. uir erat
interra hus nomine iob et bur fratrem
enis ex cuius genere ballaam qui scd̃m.
hebreos dicitur iob elyuburites erant. er¬
menbre et mortua est sara cũ
ti ab ephaon supplicantibus ꝓetheis .i.¬

Expanded text:
Bersabee. Nuntiatumque est ei, quod MelBersabee. Nuntiatumque est ei, quod MelPrimogenitum Hus, de cuius stirpe Iob descendit, sicut scriptum est: Vir erat in terra Hus nomine Iob, et Buç fratrem eius, ex cuius genere Balaam, qui secundum Hebreos dicitur in Iob Eliu Buzítes. Errant erMambre, et mortua est Sara cum ti ab Ephron, supplicantibus pro eo
Abbreviated transcription (Latin):
deat sibi uictimama &s statuit aram & lig¬
dei ingressus fuerat mundũ mirabiliter
liter quem dominus quidem dignum ĩ di¬
casset non egritudine non bello non aliqͣ
passione. humanam uitam finire. s cũ
orationibus & sacrisiciis animam ip̃ius
accessit ad aram et mortem de hoc alcui¬
nus dicit. Indubitanti animo iractare fi
lumi uolebat laudandus inconstancta
offerendi od infide suscitandi filii arepto
adeũm angelus. Non extendas manum in
puerum numc cognoui quod timeas do¬
minum. son enim sanguinẽnem pu¬
eri siciebat domimis s ut sciretur qnͣ¬
abraham post dergum arietem inter ue¬
pres herentem cornibus quem obtulit ꝓ
filio. hebreus habet in uirgultis sabec ha
hentem cormbus & est sabec genus uͥgui¬
ti hic errauit eusebius dicens sabeth hix
tum q dicit eum rabanus non nourter
creãtum s aliuñ ab angelo allatum et
sum de semme mmuttiplicando ex y saac
et de terra da danda semini eius Altera¬
ã die reddiit abraham & reuersus ẽ in

Expanded text:
debit sibi victimam. Et statuit aram, et ligDei ingressus fuerat mundum mirabiliter,liter, quem Dominus quidem judicasset dignum, non aegritudine, non bello, non aliqua passione, humanam vitam finire, sed cum orationibus, et sacrificiis animam ipsius accessit ad aram, et mortem. De hoc Alcuinus dicit: Indlium volebat. Laudandus in constantia offerendi et in fide smavit ad eum angelus: Non extendas manum in puerum, nunc cognovi quod timeas Dominum. Non enim sanguinem pueri sitiebat Dominus, sed ut sciretur, quaAbraham post tergum arietem inter vepres haerentem cornibus, quem obtulit pro filio. Hebraeus in virgultis habet, Sabech hoerentem cornibus, et est Sobech genus virgulti. Hic erravit Eusebius dicens, Sabech hirtum. Et dicit eum Rabanus non noviter creatum, sed aliunde ab angelo allatum. Etsum de semine multiplicando ex Isaac, et de terra danda semini ejus. Altera die rediit Abraham, et reversus est in
Abbreviated transcription (Latin):
et crtincidit eum abnaham ectauo dis exinde
uit eum ysaac .i. risum quia tisum fecerat
dominus parentibus enis .i. gaudium in oppi¬
natum. cpeauit puero tͥmus ablactatus ẽ et
fecit pat grande comnutm indie illa qꝑ ea
die accessit᷑ finis primo admensam patris.
idumco simł lud̾ent ysmael e̾ isaac maiorle¬
debat minorem & intellexit mrater iludo
ꝑsecutionem qͥma .s. patre mortuo uellet doꝰ¬
cogebat eum ad orare luteas imagines quã
fecerat. quod tum displicuisset matudixit
ad abraham. eice an cłlam e filium eius. dn
re accepit ħ abraham & dissimutabat. Set
dixit ei dominus audi uocem sarqui tollẽs
panem & utrem aque. inposuit scapule
agara tradidit ei puerum cuaq sumpt
esfet aqua in deserto & puer deficeret sitr ãb¬
lium morientem. & fleuit &s exaudiuit d̾s
uocem pueri .ĩ. flecum matris pro puers et
dixit angelus matri. Suige toile puerum.
et aperuit oculos eius deus ꝙ indit puteũ

Expanded text:
et circumcidit eum Abraham octavo die . Et exinde vit eum Isaac, id est risum, quia risum fecerat Dominus parentibus ejus, id est gaudium inopinatum. Crevit puer, et trimus ablactatus est. Et fecit pater grande convivium in die illa, quia ea die filius primo accessit ad mensam patris. Dumque simul luderent Ismael et Isaac, major laedebat minorem. Et intellexit mater in ludo persecutionem, quia scilicet, patre mortuo, vellet docogebat eum adorare luteas imagines, quas fecerat. Quod cum displicuisset matri, dixit ad Abraham: Ejice ancillam et filium ejus. Dure hoc accepit Abraham, et dissimulabat, sed dixit ei Dominus: Audi vocem Sarae. Qui tollens panem, et utrem aquae imposuit scapulae Agar, et tradidit ei puerum. Cumque consumpta esset aqua in deserto, et puer deficeret siti, ablium morientem, et flevit, et exaudivit Deus vocem pueri, id est, fletum matris pro puero. Et dixit angelus matri: Surge, tolle puerum, et aperuit oculos ejus Deus, et vidit puteum,
Abbreviated transcription (Latin):
et iacoberat autem speluncam dup¬
plex rupes naturaliter uel artificiant̾
duãs speluncas habens. quam emit a¬
brahan in sepultitram generi suo.
Insuperiori sepeliebantur uiri.in infe
sepuiti erant. Non peccauit abraham
emendo. nec ille uendendo. sicut nec hodie
quiemeret agrum. ut faceret cimite¬
riuum nisi force quia ibi seputtierant
rat a abraham senxex et
liat ad elierer ꝓcuratorem
domus sue pone manum tuam
sub femore meo et iura michi per deum
celi & terre quia non accipies filiomeo
ysaac uxorem de filiabuus gentium
inter quas habito. s ibis ad cognatio¬
nem meam et inde accipies ei ipxorem.
Si tñ ex illis noluent aliqua sequi te-
tradunt. hebrer quod insanctificat᷑oe eiꝰ
.i. incrrenncisione nirauerit. s qr di¬
citur sub femore. dñis eum uurasse in
nasciturum sciebat. Unde q dixit. Iu
it carnem xp̃i suꝑ omnes futirãtulit

Expanded text:
e. Erat autem spelunca duplex, rupes naturaliter, vel artificialiter duas speluncas habens, quam emit Abraham in sepulturam generi suo. In superiori sepeliebantur viri, in infesepulti erant. Nec peccavit Abraham emendo, nec ille vendendo, sicut nec hodie, qui emeret agrum, ut faceret coemeterium, nisi forte quia sepulti erant autem Abraham senex, et dixit ad Eliezer, procuratorem domus suae: Pone manum tuam sub femore meo, et jura mihi per Deum coeli et terrae, quia non accipies filio meo Isaac uxorem de filiabus gentium, inter quas habito; sed ibis ad cognationem meam, et inde accipies ei uxorem. Si tamen ex illis aliqua noluerit sequi te, Tradunt Hebraei quod in sanctificatione ejus, id est in circumcisione juraverit. Sed quod dicitur sub femore, dicimus eum jurasse in nasciturum sciebat. Unde dixit Jura mit carnem Christi super omnes futuram. Tulit
Abbreviated transcription (Latin):
nabuot primogentus a quo pars arabie
que est abeusrate usq ad mare rubrũ na¬
bathea dr᷑ cedar scd̃s aquo cedar que ẽ in
deseito duma sextus aquoduma regio the¬
ia notius aquo teheniam qd̃ est ad austrũ
cethima utumus a quo cedenta q̃ ẽ adorientẽ.
uidens abimeloch abraham mutpli
ci tibi a dupxit eos. abraham ad puteum
quem ostenderat derat. deus agar quẽ fed̾at
abram ante agar eiectam s serui abymelech

Expanded text:
nominatus, a quo pars Arabiae, quae est ab Euphrate, usque ad mare Rubrum Nabathea dicitur. Cedar secundus, a quo Cedar, quae est in deserto; Duma sextus, a quo Dumea regio; Themam nonus, a quo Themam, quae est ad Austrum: Cethuma ultimus, a quo Cethema, quae est ad Orienteidens Abimelech Abraham multiplicci tibi . Et eduxit eos Abraham ad puteum, quem ostenderat Deus Agar, quem foderat Abraham ante Agar ejectam. Sed servi Abimelech
Abbreviated transcription (Latin):
suos uocauit o abraham & dixit ei quid fecisti
nobis: quid indisti ut hx fqceres. et ait abra
quitur mei .i. qui est meus subaudi frater
uel filia patris mei & non matris mee ꝙ est
neptis mea & cognata ex parte ꝑatris ut̃ fr̃t
mei & non ec parte sororis unde alia tians¬
latio habet soior mea est apatre & non ama¬
tre. Sicut .N. dicebant cognatos fiatres. sic
et cognatas sorores frẽm uero arã patrem᷑
suum uocauit quia semor eo fuerat. scd̾m
usum loquendi qiuo maiores natu patres
uoeamus minores filios & quia dignoꝵ¬

Expanded text:
suos, vocavit et Abraham, et dicit ei: Quid fecisti nobis? Quid vidisti, ut hoc faceres? Et ait Abrahquitur mei, id est, qui est meus, subaudi frater, vel filia Patris mei, et non matris meae, quod est, neptis mea est, et cognata ex parte patris, et fratris mei, et non ex parte sororis. Unde alia translatio: Soror mea est a patre suo, et non a matre. Sicut enim dicebant cognatos fratres, sic et cognatas sorores; fratrem vero Aram, patrem suum vocavit, quia senior eo fuerat, secundum usum loquendi, quo majores natu, patres vocamus, minores filios, et quia dign
Abbreviated transcription (Latin):
um in sinũ ferni & sepelierunt & eum his ma¬
el &s ysaac. inspelunca et duplici ꝯuxore sua.
ut post eum regnare posset ꝓpropͥo
filio quem susceperat᷑ ex nino irupsit ⁊ ex
eo filium genuit. qui et babylontam ampli¬
cucurrit᷑ usq ad annum ocłairum orie re¬

Expanded text:
um in sinu inferni. Et sepelierunt eum Hismaum in sinu inferni. Et sepelierunt eum Hismael, et Isaac, in spelunca duplici cum uxore sua. ut post eum regnare posset, proprio filio, quem susceperat ex Nino, nupsit, et ex eo filium genuit, qui et Babyloniam amplicucurrit, ad annum septimum Oziae re
Abbreviated transcription (Latin):
ad exereitandum forte laborans in agro uel
qupptam operis ad deducend̾ agens rebecca
descendit de camielo os tollens tenstrum uel
paulum album operuit & sorpsit seest a
teristrum genus adabici uestimenti muliem̃
lorem quod ex morte matͥs aocidat tẽꝑaret.
hebrei esse oethuram nom̃
applłm quod intept pore copulatura ͭ
dicunt enun hanc fuisse agar que de
ꝯcubina mortua sara tramsit inuxorem
de uon copuiata in coputatam. ne senex̃ no
lu duxerat eam & ħ genuit ei liberos sex.
ysaac aliis uero largutas est mumeia fiłiͣ tñce
chure a nomine libere se dixerunt sarracenoᷤᷤ.
obtumenint ã primo traconitidem ⁊ phercẽ
et arabiam usꝙ adterminos maris rubri. re
inhabitantes ab illo affricam denoiauerunt.
moyses scripsit. quem refer̃ serpsisse dixisse
ab uno filiorum cechure nomine surim. sy
riam uocatam ab alia uero qui dictus est a¬
pheram affricam dc̃ãm cuidescendenti in li¬

Expanded text:
ad exercitandum, forte laborans in agro, vel ad exercitandum, forte laborans in agro, vel quidpiam operis ad deducendum agens. Rebecca descendens de camelo, et tollens teristrum, vel pallium album, operit, et compsit se. Est autem teristrum genus Arabici vestimenti mulierumlorem, qui ex morte matris acciderat, temperaret. Hebraei Cethuram nomen appellativum, quod interpretatur copulatam. Dicunt enim hanc fuisse Agar, quae prius concubina, mortua Sara, transit in uxorem, de non copulata in copulatam, ne senex novilii, duxerat eam. Et haec genuit ei liberos sex. Isaac. Aliis vero largitus est munera. Filii tamen Cethurae a nomine liberae se dixerunt Saracenos, obtinuerunt autem primo Traconitidem, et Phoenicem, et Arabiam, usque ad terminos maris Rubri. Refinhabitantes ab illo Africam denominaveruntMoyses scripsit. Quem refert dixisse, ab uno filiorum Cethurae, nomine Surim, vel Syrim Syriam vocatam. Ab alio vero, qui dictus est Apher, Africam dictam. Cui descendenti in Li
Abbreviated transcription (Latin):
fratris eẽ et de morte patris predixisse puellam
querenti ad puteum cuius esset filia ettam
moyses huc usq uidetur uelle eam nec tunc
habuisse patrem cum siꝑuus dixit. cucurrit
puella indomum matrs forte nomine pa¬
tris uocatur hic o mater quia mandatũ pa¬
tris de filia tradenda quod ei reliquerat de¬
cedens nunc exposint potuit enim fieri ut
eara tradendam generi suo delegasset. audi¬
ens ħ puer alale ad orauit domuum qui
direxerat iter sumir et protulit uasa aurea
et argentea et uestes dans rebecce matriquoq
eius & fratri eius iinmera. Surgens autẽma¬
ne puer peciit dimitti petendens moram ꝙͥ
fecerat uia & domini senectutem. cumq ro¬
gassent ut salrem .x. dies maneret apud cõ
noluit. ⁊ diserunt. uocemus ergo puellam
et querantus eius uoluntatem qti scititan
consensus minieris iegitur requisitus. Oex¬
inde pro iuire ł abitum est ut requirat᷑ & di
fotte de ambulabat per uiam que du¬
sit ad puteum niuentis os identis. e

Expanded text:
fratris esse, et de morte patris praedixisse puellam, quaerenti ad puteum, cujus filia esset. Etiam Moyses hucusque videtur velle, eam nec tunc habuisse patrem. Superius dixit: Cucurrit puella in domum matris. Forte nomine patris vocatur hic mater, quia mandatum patris de filia tradenda, quod ei reliquerat decedens, nunc exposuit. Potuit enim fieri, ut eam tradendam generi suo delegasset. Audiens hoc puer Abrahae adoravit Dominum, qui direxerat iter suum, et protulit vasa aurea, et argentea, et vestes dans Rebeccae, matri quoque ejus, et fratri ejus munera dedit. Surgens autem mane puer, petiit dimitti, praetendens moram, quam fecerat in via, et domini senectutem. Cumque rogassent, ut decem dies maneret apud eos, noluit. Et dixerunt: Vocemus ergo puellam, et quaeramus ejus voluntatem. Quae sciscitanconsensus mulieris requisitus, et exinde pro jure habitum est ut requiratur. Et forte deambulabat, per viam, quae ducit ad puteum viventis et videntis. Eg
Abbreviated transcription (Latin):
et maior affactio solet ẽẽ propinquorum
sororem .s. pocius quam neptem bel uel¬
dixissea ita relator fuit uerborum dñi ut
helyseus celauit se non cognos cratbus.
sed̾m sus citationem semins quia solrũ¬
ham pro eo & sanacus est et uxoro aneis¬
le eius peꝑerunt. a dedit abymelech abra¬
he numia & terram ad habitand̃ ad optio¬
nem suam. Sareaut᷑ diꝑit ecce dedi fñ
tuo ꝓte nulle argenteos hor enit tibi ĩue¬
lamen ocłorum coram omuibus qui te¬
cum sunt .i. in memoriam uercundie qr
in mendatio de phensa es. unde siłdit expo¬
nendo a i. quocumq prexenit memento
te de p̃bensam uel elegans est irrisiolr e¬

Expanded text:
et major affectio solet esse propinquorum sororem scilicet, potius quam neptem. Veldixisse, et ita relator fuit verborum Domini, ut Elisaeus celavit se non cognoscentibus. secundum suscitationem seminis, quia soluham pro eo, et sanatus est, et uxor et ancillae ejus pepererunt. Et dedit Abimelech Abrahae munera, et terram ad habitandum ad optionem suam. Sarae autem dixit: Ecce dedi fratri tuo pro te mille argenteos. Hoc erit tibi in velamen oculorum coram omnibus, qui tecum sunt, id est in memoria verecundiae, quia in mendacio deprehensa es. Unde subdit exponendo: Et quocunque perrexeris, memento te deprehensam. Vel elegans est irrisio:
Abbreviated transcription (Latin):
eis ut libet. tm̃i his nichil mali faciatis qui
ingressi sunt sub uerba. uitbra cul muus
mei. chõs.Nł. fidelium erat ab omni ĩ uria
consilium sane est ut factat quis leuius
comintitat grauius. at itli noluerunt
et uim faciebant loth. uehementissime.¬

Expanded text:
eis, ut libet; tantum his nihil mali faciatis, qui ingressi sunt sub umbra culminis mei. Mos enim fidelium erat ab omni injuria Consilium sane est ut faciat quis levius,committat gravius. At illi noluerunt, et vim faciebant vehementissime
Abbreviated transcription (Latin):
citate. non priatione uisus s aurisia qm
latine auideituam dicere possemus. que
facit nonuiden. non roninta. s que nõ
est opus qua pertuss. sunt qui querebãt
heliseum cum esset cum eis & discipuli
dominira eures inemans. forte hoc mͦ
quandoq querimus quod inmanu tene¬
utum. & egressuelothad generos suos:
ait. eis. fugite a egrediemini quia de¬
lebit dominus cuttatem istam. Non est
credendum ut ait. Iesx hic quidicunt
generos unde hebraica uentas hãbet eg̃s¬
sus lothest ad sponsos. qui noluerunt
egredi ⁊ suetudinem hanc uerborũ loch
esse dicentes.¬

Expanded text:
visus, sed acrisia, quam Latine audientiam dicere possumus, quae facit non videri, non omnia, sed quae est opus; qua percussi sunt, qui quaerebant Eliseum cum esset cum eis , et discipuli cum Domino euntes in Emmaus . Forte hoc modo, quandoque quaerimus, quod in manu tenetum. Et ingressus Lot ad generos suos ait: Surgite, et egredimini, quia delebit Dominus civitatem istam. Non est credendum ut ait Hieronymus his qui dicunt, futuros generos. Unde Hebraica veritas habet: Egressus est Lot ad sponsos: qui noluerunt egredi, consuetudinem hanc verborum Lot esse dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
um uiugenitum quem diugis ysaacã na¬
de in terram uisidns. & offer michi in holo¬
caustum sr̃ unum montium quem mõstea¬
uero tibi. terͥram iusonis dixit illara ꝑtem
iudee que est inmontanis quia & ip̃a a lõ¬
ge & de ea a longe uiderpotest. que ab ysta
uallis uisionis. dr᷑. insummitate uero mon¬
tium iudee monticłs erat eminentior dict᷑
mons morra que monstrauit abrabe᷑ ad
imolandum filium. In ħ tradunt heb̾i¬
post templum factum &. altare factum in
loco inquo & alnaham altare fecit ꝙ da

Expanded text:
um unigenitum, quem diligis, Isaac, et vade in terram visionis, et offer mihi eum in holocaustum super unum montium, quem monstravero tibi. Terram visionis dixit, illam partem Judeae, quae est in montanis, quia et ipsa a longe, et de illa longe videri potest, quae et ab Isaia vallis visionis dicitur . In summitate vero montium Judeae monticulus erat eminentior, dictus mons Moria, quem monstravit Deus Abrahae ad immolandum filium. In hoc tradunt Hebraei templum post factum, et altare factum in loco, ubi Abraham altare fecit, et Da
Abbreviated transcription (Latin):
n insegorde inde quia in ebriatus est & fuit
peccatum causa peccati.
mamibre intenam austrasem
et ꝑegnuatus est ingeraris intep
c̃ades unrce fluxerunt aque contradictõis.
et sur loco sorous hñs saram similra pͥonu
serat omnem uuluam domus abimelech.
pp̃saram nequid .s. femininum indomo eꝰ
int̾im conciperet medicis a desperantibus so¬
poratus audiuit a dommohoc sibi pp̃ uorem
peregriui inferri & preceꝑit ei ut rederet ui¬
6E

Expanded text:
ri in Segor; deinde. quia inebriatus est, et fuit ri in Segor; deinde. quia inebriatus est, et fuit peccatum causa peccati. Mambre in terram australem, et peregrinatus est in Geraris, inter Cades, unde fluxerunt aquae contradictionis, et Sur, loco sororis habens Saram, similia prioribus serat omnem vulvam domus Abimelech propter Saram, ne quid scilicet femininum in domo ejus interim conciperet. Medicis autem desperantibus, soporatus audivit a Domino, haec sibi propter uxorem peregrini inferri. Et praecepit ei, ut redderet vile