comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
p̃henso baculo quosustentor nade ad boliũ ini¬
ꝑantis q uoce dicigto. signo diuce crucis p̃ lato
mo dos suppleat. s alia incede̾s latͥa ista sinat
diens relicto alueo collis lat̾a cedens flue̾ta ꝑ ar¬
dua conꝰ iat̾a ułut alis strutos latites sustente¬
bat quo adus ꝯcaua aluei pat̾ent quo susten¬

Expanded text:
prehenso baculo quo sustentor vade ad Bobium, imperantisque voce dicito signo dominicae crucis praelato,modos suppleat, sed alia cedens latera ista sinat ius, relicto alveo, collis latera cedens fluenta, per ardua collis latera velut alis strictus latices sustentabat, quoadusque concava alvei paterent, quo susten
Abbreviated transcription (Latin):
bunc electus carnfex euaginatũ gladiũ tenens¬
ac iusu fortũ altũ brachiũ ꝑcusurꝰ leuauit. s depo¬
uere nlło m̃o potuit. Nam repente diriguit ter᷑¬
do intłm gladio brachiũ inflexibileremausit tũ
om̃is longobardoꝵ turba que adillud mortis sp̃¬
tatłm ad erant ĩ laudis fanorẽ ꝯũsa mirari cẽꝑit
uirũq dei cum timore ueñari qr ꝓfecto claruat
cuiꝰ scĩtatis eẽt qui carnifiris sibrachiũ ĩaere
ligass Iͥ ta postulat᷑ ut surperet surrexit postu¬
latus ut brachiũ sui carnificis sanaret. negunt

Expanded text:
, suscipe illam'. Tunc electus carnifex evaginatum gladium tenens, nisu forti in altum brachium percussurus levavit, sed deponere nullo mrecto in coelum gladio brachium inflexibile remansit. Tunc omnis Longobardorum turba quae ad illud mortis spectaculum aderat, in laudis pavorem conversa mirari coepit, virumque Dei cum timore venerari, quia profecto claruerat cujus sanctitatis esset, qui carnificis sui brachium in aere ligasset. Itaque postulatus ut surgeret, surrexit: postulatus ergo ut brachium sui carnificis sanaret, negavit
Abbreviated transcription (Latin):
incubu̾at saxũ leuare cũccis undentib repẽte res
adimrabilis ꝯtigit. qr moles ip̃a qͣm conabantur
euelłe. sbito abeisd̾ laborantib amalsa ne spelũ¬
ee martim dectũ sang̾et saltũ dedit ⁊ ꝙiͣ ẜmi dei le¬
sionẽ fugiẽs longius cecidit. Hic cũ pͥus in eod¬
monte se ꝯtulit. nec dũ clausus spetu h̃itaus ca¬
tena sͥ ferrea pedem ligauit eam saxo exꝑte alt̾a
affixit. ne eusitra lic̾et ꝓgredi qͣm cathene eiꝰdem
qͣntitas tendebatur. qd uir uite ueñ abił bñdc̃us
audiens cuiꝰ suꝑiꝰ memoriã feci. ei ꝑdiscipłm suu̾
mandare curauit. Sies ẜuus ñ teneat to tathẽa

Expanded text:
axum levare, cunctis videntibus, repente res valde admirabilis contigit, quia moles ipsa quam conabantur evellere, subito ab eisdem laborantibus evulsa, ne speluncae Martini tectum tangeret, saltum dedit, et quasi servi Dei laesionem fugiens, longius cecidit. Quod ad jussum omonte se contulit, necdum clauso specu babitans, catena sibi ferrea pedem ligavit, eamque saxo ex parte altera affixit; ne ultra ei liceret progredi quam catenae ejusdem quantitas tendebatur. Quod vir vitae venerabilis Benedictus audiens, cujus superius memoriam feci, ei per discipulum suum mandare cu
Abbreviated transcription (Latin):
rem dampnatõis cumislũ eoꝵ corꝑa meccis po¬
mint᷑. ꝙ melsꝰ ostendimꝰ. siea que dieb nr̃is ge¬
sta sunt breuit̾ enarramꝰ uir nãq die ueñabilis
felix ꝑtuensis ep̃t insabimensi ꝓuincia ortus atq
enutͥtus est. qui q̃ndam scimonialẽ feĩam mlcco co¬
dem fuisse destat᷑ que carius qͥdem ꝯtinẽtiam hñt. si

Expanded text:
is ponuntur. Quod melius ostendimus, si ea quae diebus sta sunt breviter enarremus. Vir namque vitae venerabilis Felix Portuensis episcopus, in Sabinensi provincia ortus atque enutritus est, qui quamdam sanctimonialem feminam in loco eodem fuisse testatur, quae carnis quidem continent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯseuuit. lib̾os quo suoc ita censint ĩ stituẽdo ut
daui filii qͣm filie pͥmo lib̾alib studus quibꝰ ⁊ ip̃e
oꝑam dabat eruduent᷑. Cumi ⁊̃ filioe ĩ pͥmũ etas
pacielut᷑ more francoꝵ. equitare ⁊ arnus atq uena¬
tionib ex̾cer fecit. filiasq lamfud asiuesce coloꝑ
ac fuso. ne ꝑ ocũi corpesc̾ent oꝑam ĩpend̾e atq ad
om̃ honestatẽ erudiri inssit. Cũq semꝑ studia li

Expanded text:
os suos ita censuit instituendos, ut tam filii quam filiae primo liberalibus studiis, quibus et ipse operam dabat, erudirentur, tum filios, cum primum aetas patiebatur, more Francorum equitare, armis ac venatibus exerceri fecit, filias vero laneficio assuescere, coloque ac fuso, ne per otium torperent, operam impendere, atque ad omnem honestatem erud
Abbreviated transcription (Latin):
accepto p̾cio ead̾ ũo nocce qͣ scpultus est b̃s faustui
martir nnicꝰ ecc̃a corpꝰ illius fu̾̃at humatũ custodisuo
aꝑꝑui dicẽs. uade ⁊ dic ep̃o ꝙ ꝓitiat᷑ hunc has fatẽtes
tarues qͣs hic posuit qr si ñ fec̾it . xxx. die ip̃e morie¬
diss sb̾ita ⁊ ĩ opinata morte defunctus ẽ.xxuii. It̾i¬

Expanded text:
contempsit. Eadem vero nocte qua sepultus est, beatus Faustinus martyr, in cujus Ecclesia corpus ejus fuit humatum custodi suo apparuit dicens: Vade et dic episcopo, projiciat hinc fetentes carnes quas hic posuit, quia, si non fecerit, redisset, subita et inopinata morte defunctus est.
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ ad altare ⁊c̃ Qua ĩ re pensand̾ est cũ om̃is
culpa mun̾e soluat᷑ qͣm gͣuis est culpa discordie
ꝓ qua nec munus accipitur debemꝰ itaq ad ꝓximĩ
ꝙͣuis longe pottum ꝙ disiũictum m̾te ie eiq ãm
¶dere. huilitate illũ ac bñi uolentia platare ⁊¬

Expanded text:
tuum. Qua in re pensandum est, cum omnis culpa munere solvatur, quam gravis est culpa discordię, pro qua nec munus accipitur. Debemus itaque adproximum, quamvis longe positum longeque disiunctum, mente ire eique animum subdere, humilitate illum ac b
Abbreviated transcription (Latin):
cile difficile mou̾et ac m̃te scło maior. sola celat¬
gtia lucis colũpna late potuit qul magis su ful¬
minẽ dei dĩsis fatgati ĩ firmitatib ꝯfluxunt qͦs
scaꝵ medicuus or̃onum sanauit. om̃isq ad ie queo
morbo afflictos ueniẽtes isł tristicie cuil labore.
anguitiatos sanos ⁊ hilares domũ remeare feci.¬

Expanded text:
ficile mouebat ac mente saeculo maior sola caelestgustia lucis columna latere potuit, quin magis sui fulminem Dei diuersis fatigati infirmitatibus confluxerunt quos sanctarum medicinis orationum sanauit omnesque ad se quocumque morbo afflictos uenientes uel tristitiae cuiuslibet rancore angustiatos sanos et hilaros domum remeare feci
Abbreviated transcription (Latin):
gobardos om̃s sompno graui dep̾ssos asꝑicet. ex¬
titaut eũ tait. surge ꝯtitus fuge libet te oĩp̃s
deus. Si eisd̾ dyaconus ꝓmissiotis eiꝰ ñ ĩmemor
rendit dicẽs. fug̾e ꝑr nõ possum. qr si ego fugero
ad fugiend̾ ꝯpulit dice̾s surge ⁊uade orps dñs¬
teempiet. Nam ego ĩmanues sũ tm̃ mine poss̃
face qͣnͣtum ip̃e ꝑ uurit. fugit itaq: dyatonus
iqͥͣi deceptus inmedio fidenissor remansit. fc̃o
ipit maue lo ngo bardi qui dy a conũ ad custodi¬
eud dedant uen̾unt ⁊qm ded̾ecat pecierur. s hũc¬
ad erant longobardis platuit. ut ad eũ capite
truncare debͥuisset ͣtemis sũ gram cruciatu es
uitã ꝯpẽdiosa morte t̾rainarent. uenandus ita¬

Expanded text:
gobardos omnes somno gravi depraessos aspiceret, excitavit et ait: 'Surge et concitus fuge; liberet te omnipotens Deus'. Sed isdem diaconus, promissionis eius non inmemor, respondit dicens: 'Fugere, pater, non possum, quia, si ego fugero,ad fugiendum conpulit, dicens: 'Surge et am ego in manu ejus sum, tantum in me possunt facere, quantum ipse permiserit. Fugit itaque diaconus, et quasi deceptus in medio fidejussor remansit. Facto igitur mane Langobardi, qui diaconum ad custodiendum dederant, venerunt, quem dederant petierunt; saderant Langobardis placuit ut eum capite truncare debuissent, quatenus sine gravi cruciatu vitam ejus compendiosa morte terminarent. Cognito ita
Abbreviated transcription (Latin):
se quisq ĩucuiat. ne ĩ appecitu se culciũs yma¬
go cogitatõnis ssludat ꝙuis płmq ĩeccupatõe
regum̃s ip̃e quor bom oꝑis usus ꝑ dit᷑. qui in
tͣn quillitate tenebat᷑ qui quieto mati recte na¬
uem ⁊ imꝑtitꝰ uauta dirigit turbato aũt cem¬
pestatis flctib ⁊̃ ꝑitus se nauta ꝯfundit quid

Expanded text:
se quisque inveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Plerumque in occupatione regiminis, ipse quoque boni operis usus perditur, qui in tranquillitate tenebatur: quia quieto mari recte navem et imperitus nauta dirigit, turbato autem tempestatum fluctibus etiam peritus se nauta confundit. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
d ispendia tolłabant qui statĩ reũsi post se lib̾ti
rumor exierat. ꝙ mltas pectĩnas hr̃et ing̃ssi o¬
ratoriũ fuaci ceꝑũt semẽtes lib̾tiñ querere
lib̾tinũ clamare. u̾ ille mor̃one ꝓstratꝰ iacebat
mira ualde ues q̃rentes seniẽtes. que franci in
uirga qͣ enm ferire poss inimine ĩucuit ꝯp̃benso
scabello subpedaꝵeo ei caput ⁊ faciẽ turudit tot̃q
illius uultum cũtera tlund̾ reddidit. Qui ue¬

Expanded text:
dispendia tolerabant. Qui statim reversi post se, Libertrumor exierat, quod multas pecunias haberet. Ingressi oratorium Franci, coeperunt saevientes Libertinum quaerere, Libertinum clamare, ubi ille in orationem prostratus iacebat. Mira valde res: quaerentes saevientesque Franci, invirgam qua eum ferire posset, minime invenit, comprehenso scabello suppedaneo, ei caput ac faciem tutudit, totumque illius vultum tumentem ac lividum reddidit: qui ve
Abbreviated transcription (Latin):
tu caute fugiunt occulte det̾iorib iplicant᷑
Nam sepe linguã ꝙ ĩ inod̾atius fu̾ant ĩcorde
gͣuius młtiloq uiũ tolsant. ut eo plus coitatr̃es
iu m̃te fueant que eos molenta custodia ĩdiscti
que sustinẽt ñ loquit᷑. Nam si slatas molesti¬
as tranquille lingua dr̃et mens adolore ꝯscie
aliena man̾et. Uulũa em̃ clausa plus crutiant
Lam cũ putredo que uitius fuet eicit᷑ ad salutẽ
diligunt mimime ilł taceat. Uñ aor iuste repͣhẽ¬
diuit. uocis .n. medicamĩe utroꝵq saluti ꝯturri¬
tur. dum ⁊ ab illo qui mft acco p̾ua ꝯpescit᷑ usb
hoc qui sustin doloris feruor tempat᷑. Qui em̃¬

Expanded text:
cculte deterioribus implicantur. Nam saepe linguam quia immoderatius frenant, in corde gravius multiloquium tolerant; ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias tranquille lingua diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant. Nam cum putredo, quae interius fervet, ejicitur, ad salutem diligunt, minime illis taceant unde eos juste reprehendunt. Vocis medicamine utrorumque saluti concurritur, dum ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulne
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ip̃a pec̾ent. Rend̾unt loca tm̃ optima ⁊ aĩas ĩ ge¬
ta ⁊ quib degam᷑ Quo ille ꝑcepto ingenti gaudi¬
o repletus. primũ quid̃ apuo se utrũ ꝑ uo tp̃re
denuit. postea ũo cum ad expeditões bellicas urge¬
retur. Unũ eoꝵ nõĩe clem̃tem ingallia ꝑisiꝰ .s. re
sid̾e fecit. cui ⁊ pũos nobilissimes mediocres ñ fine
satis młtos ꝯm̃dauit ⁊eis ꝓut ncc̃ia hũerũt uictu¬
alia nuĩstcari p̃cepit. hĩtatuł optunis admedi¬
tast̾ium sc̃i augͦti ixͣ titinẽsem ciuitatẽ dele¬
gauit. ut illuc qui uoluissent ad discend̾ ꝯg̾gari po¬
tuissent. Audito ã albimis denatõe angloꝵ ꝙ gra¬
tant̾ sapiẽtes ac religiosos inros susciꝑet karolus.¬

Expanded text:
a et animos ingenta et quibus tegamur'. Quo ille percepto, ingenti gaudio repletus primum quidem apud se utrumque parvo tempore tenuit. Postea vero cum ad expeditiones bellicas urgeretur, unum eorum nomine Clementem in Gallia residere praecepit, cui et pueros nobilissimos, mediocres et infimos satis multos commendavit, et alia ministrari praecepit habitaculis oportunis ad habinasterium sancti Augustini iuxta Ticinensem urbem delegavit, ut illuc ad eum qui voluissent ad discendum congregari potuissent. 2. Audito autem Albinus de natione Anglorum, quam gratanter sapientes viros religiosissi
Abbreviated transcription (Latin):
libent ferens ⁊̃ fiagelia ꝙ tenebat diripentib
obtulit dicens. tollite ut hẽatis qͣlit̾ ħ mrãitu
muĩar possitis quib dc̃is ꝓtinus se mõrota dedit
cursu ã rapido p̃dicti ducis ex̾titus ꝑuenit ad f¬
fliuiũ nõis iunsiturnon uͥ eqnos suos ceꝑũt sin¬
głi lastis tind̾e calcatib cruentare. S equi
tũ ũberib cesi. s ⁊ calcarib crucutati. fatiga

Expanded text:
ens, etiam flagellum quod tenebat, diripientibus obtulit, dicens: Tollite, ut habeatis qualiter hoc jumentum minare possitis; quibus dictis protinus se in orationem dedit. Cursu autem rapido praedicti ducis exercitus pervenit ad fluvium nomine Vulturnum; ibi equos suos coeperunt singuli astis tundere, calcaribus cruentare. Sed tamen equi verberibus caesi, calcaribus cruentati, fatiga
Abbreviated transcription (Latin):
õpia pcc̃a no caueat. incħ notiit militã¬
ti nebridio paludam̃to ⁊ baltens ⁊ appari¬
toꝵ caterne. qui sb̾ hĩtu alt̾ius alt̾i mili
olum furna tunica: corporis illumes. ⁊
sinuilata panpertas. si nominis dignita¬

Expanded text:
nocuit militanti paludamentum, et baltheus, et Apparitorum catervae: quia sub habitu alterius, alteri militolum, furva tunica, corporis illuvies, et simulata paupertas, si nominis dignita
Abbreviated transcription (Latin):
lum ⁊ cybaruis panis ⁊ cib potusq mode¬
enis ceteras ueniam quas sĩngulas ipa¬
ucis hominib dep̾hendimus. quis for¬
natem regis babilomi sũ adustione in¬
gressus est cuiꝰ adolescentis. egyptya
lis angustorum quoꝵ mense ministrat
orbis t̾re at maria ẜniunt int̾ rerum
or̃m hm̃ndanciani. In pͥmo etans flore
tante nerecundie funit ut uirginalem
ꝑudorem mc̾et ⁊ ne lenem quidem ĩse
obseni riuoris fabulam daret deinde pur
cet̾os homines adducta fronte ꝯtempsit s
crictis amabilis fint.
quib m̾itis. ẜ pudicitie gradum po¬
ssideas nec te moueat ꝙ sexagenaria eliga¬
tur inuiduam ⁊ ꝑutes ad holescentulas ab
apło reꝓbari. s ce credas eligi. ab eo qui
discipulo suo dix̾at nemo ad holescencia
nicus ⁊ om̃s anes quib amplissima peĩ¬
moĩa auolant. nec Iõ carnib tenesti ut
putes si suũ leꝑoꝵ atq tuoꝵ. atq quad ͭ¬
ped̾. aĩaliũ. esculencias reꝓbes. nõ .n. ħ pe

Expanded text:
lum et cibarius panis et cibus potusque modeeius ceteras ueniam, quas singulas in paucis hominibus deprehendimus. quis fornacem regis Babylonis sine adustione ingressus est? cuius adulescentis Aegyptia lus Augustorum, quorum mensae ministrat orbis et terrae ac maria seruiunt, inter rerum omnium abundantiam, in primo aetatis flore tantae uerecundiae fuit, ut uirginalem pudorem uinceret et ne leuem quidem in se obsceni rumoris fabulam daret. deinde purceteros homines adducta fronte contempsit, sed cunctis amabilis ipsos is secundum pudicitiae gradum possideas. Nec te moveat, quod sexagenaria eligatur vidua, et putes adolescentulas ab Apostolo reprobari. Et te crede eligi ab eo, qui discipulo dixerat: Nemo adolescentiam nicus et omnes aues, quibus amplissima patrimonia auolant, nec ideo te carnibus uesci non putes, si suum, leporum atque ceruorum et quadrupedum animantium esculentias reprobes. non e
Abbreviated transcription (Latin):
mpint qͣi ałta die moritari ⁊ pocͥ trci¬
młꝰ. quia du̾ uerbis nõ credim. ⁊ qifi
tre amioꝵ nobn sacia posliceus. namo
n. tam fractis mrib ⁊ sic decrepitiare
annũ ẽe incturuͭ. ionꝰ sepit ob niio¬

Expanded text:
nt quasi altera die morituri. Et haec facimus, quia Domini verbis non credimus; et quia spe, annorum nobis spatia pollicetur. Nemo enim tam fractis viribus, et sic decrepitae annum esse victurum. Unde subrepit ob
Abbreviated transcription (Latin):
solicite sunt quõ placeant uiris come¬
dant carnes. que carnib ẜuinnt quaꝵ
fernor despumiat incoitum que ligate
maritis gu̾atõmi ac liberis dant operam
quarum ut̾i portant fecus. eaꝵ ⁊ intesti¬
na carnib impleantur. tu uero que in
timmulo inariti. Sepelisti om̃s ꝑit̾ uolup¬
tates. q̃ ĩlitã purpuriso ⁊ cernsa facie
sr̃ feretrum eins lac̾mis do linsti: que pu¬
llam timicam. ingrosq calceolos candi¬
de uestis ⁊ arrati socii. de positõne sũpsi¬
uimo. palloe ⁊ sordes. geme tue sint ꝑ lu¬
maꝵ molicies. inuemilia membra nõ fo
persona uidue ꝯtinentis echicus poeta.
de cancet ille meos pͥmus qui me sibi
im̃ẽit amores. abstulit ille hñit secimi
seruet q sepulcro. si cunti mlissimũ ui¬
trum. qͣnti p̾ciosusimũ margaritum si
sic comum lege uature dampnat om̃s
gentił. ndua noluptatis. ꝙ expectand̾¬

Expanded text:
sollicitae sunt, quomodo placeant uiris. comedant carnes, quae carnibus seruiunt, quarum feruor despumat in coitum, quae ligatae maritis generationi ac liberis dant operam. quarum uteri portant fetus, earum et intestina carnibus inpleantur. tu uero, quae in tumulo mariti sepelisti omnes pariter uoluptates, quae litam purpurisso et cerussa faciem super feretrum eius lacrimis diluisti, quae pullam tunicam nigrosque calceolos candidae uestis et aurati socci depositione sumpsinium, pallor et sordes gemmae tuae sint, plumarum mollities iuuenalia membra non foupersona uiduae continentis ethnicus poeta decantet: ille meos, primus qui me sibi iunxit, amores abstulit; ille habeat secum seruetque sepulchro. si tanti uilissimum uitrum, quanti pretiosissimum margaritum? si communi lege naturae damnat omnes gentilis uidua uoluptates, quid expectand
Abbreviated transcription (Latin):
qũo camelus intrare possit per foramĩ
accus. quõ animal tortuosimi depoĩto
hou̾e sarcinaꝵ assumas sibi pemas co¬
lumbe ⁊ requiescat in tamis arboris q̃ de
saẏa camelos madian ⁊ ep ha. salba. au¬
rmii ⁊ chus ad urbem dni deportãtes.¬
docet ⁊ esophi. fabula plemum muris.
uentrem. per angustũ foram̃ egredi nõ
nalere. gͦ uebridinis mens cotidie islud
reuoluens. qui nolunt diuites fieri ⁊¬
c̃. quid ꝙ ⁊ imperatoris largitõ ⁊ honor¬
is insule sibi dederant. In usus pan. pin

Expanded text:
o camelus introire possit in foramen acus, quomodo animal tortuosum deposito pondere sarcinarum adsumat sibi pennas columbae, ut requiescat in ramis arboris, quae de Isaia, camelos. Madian et Epha et Saba, aurum et thus ad urbem Domini deportantesdocet et Aesopi fabula plenum muris uentrem per angustum foramen egredi non ualere. Ergo Nebridius meus cotidie illud reuoluens: qui uolunt diuites fieriquid et imperatoris largitio et honoris infulae sibi dederant, in usus pauperum
Abbreviated transcription (Latin):
ma pudicicie est ⁊ quasi flos pulchrimꝰ
cito ad leueni maturescit auram leuiq
flatu corrumpitur maxime b etas con¬
sencit ad indiciũ ⁊ maritalis de est aucto¬
ritas cuꝰ bmbra tutam̃ oxoris est quio
facit iudua int̾ famlie młt̾itudiuem int̾
ministoꝵ greges quos nolo ꝯtempnat
ut famulos. S ut niros ernbescat. certe
si ambitõse domus ħ officia flagitant. p̃¬
ficiat hiis senem honestis morib cius
honoe dũe dignitas fit scio multas cla¬
uisis. ad publicum forib nõ carnisse infa¬
mia ẜinisoꝵ quo suspectos faciebat aut
tultus impuditus aut crassi corporie m¬
tor aut etas apta libidim. aut ee ꝯscĩa
amoris occulti secutus amim timor qui
⁊ bũ dusimilatus firq̃t̾ erumpit ĩpubli¬
ligencia custodias cor tim̃. ⁊ caueas ꝙͥ ꝙͦ
de te fingi põt nõ ambulet mr̃ te cala¬
mistratus. ꝓcurator. nõ hystrio fict
ĩ feminã. nõ cantoris dẏabolici uenen¬
ata dulcedo. nõ ĩuenis milsus. ⁊ intio

Expanded text:
ma pudicitiae est et quasi flos pulcherrimus cito ad leuem marcescit auram leuique flatu corrumpitur, maxime ubi et aetas consentit ad uitium et maritalis deest auctoritas, cuius umbra tutamen uxoris est. quid facit uidua inter familiae multitudinem, inter. ministrorum greges? quos nolo. contemnat ut famulos, sed ut uiros erubescat. certe, si ambitiosae domus haec officia flagitant, praeficiat his senem honestis moribus, cuius honor dominae dignitas sit. scio multas clausis ad publicum foribus non caruisse infamia seruulorum, quos suspectos faciebat aut cultus inmodicus aut crassi corporis nitor aut aetas apta libidini aut ex conscientia amoris occulti securus animi tumor, qui etiam bene dissimulatus frequenter erumpit in publiligentia custodias cor tuum et caueas, quidquid de te fingi potest. Non ambulet iuxta te calamistratus procurator, non histrio fractus in feminam, non cantoris diaboli uenenata dulcedo, non iuuenis uulsus et nitidus.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ deficientis imitata gressũ. hui̾is inta¬
ris. alt̾is. funt quippe nõ mille extͥnnau¬
des facies suas. ut apareant hominibus
ieumantes que statim ut aliꝙ̃ uiderint
ingemisꝯt. demitunt fr̃ciliũ ⁊ operta sa¬
ciẽ. e me unũ oculum liberant adiudeu¬
dũ tẽstis pulla tingubum sacceum sordi¬
b manibus. pedib q uent̾ solus. quin
deri nõ põt. estuat cibo. alie mrili hĩtu¬
ueste inucata. erubescut femĩe eẽ ꝙ na¬
te sunt. cͥnẽ amputant ⁊ iupudeut᷑ erig¬
unt facies. enmichias. st̃ q cilicus uesti¬
untur. ⁊ cucullis fabreft̃is ⁊ ad iñfancia
redeant imitantur noctuas ⁊ buboues
ħ ne tiũ bidarr disputare de fem uu
os quo fuge quos uideas cathenatos qͣ¬

Expanded text:
et deficientis imitata gressum umeris \' innitaet deficientis imitata gressum umeris \' innitaris alterius. sunt quippe nonnullae exterminantes facies suas, ut pareant hominibus iingemescunt, demittunt supercilium et operta facie vix unum oculum liberant ad videndum; vestis pulla, cingulum sacceum et sordidis manibus pedibusque; venter solus, quia videri non potest, aestuat cibo; his cotidiveste mutata, erubescunt feminae esse, quod natae sunt, crinem amputant et inpudenter erigunt facies eunuchinas. Sunt, quae ciliciis vestiuntur et cucullis fabrefactis, ut ad infantiam redeant, imitantur noctuas et bubones. Sed ne tantum videar disputare de feminis, viros quoque fuge, quos videris catenatos, qu
Abbreviated transcription (Latin):
llud quo tͥ uitandũ sit¬
est cancuis ne uanegłe ardore capia¬
ris. cũ facis ełam deus solus uideat cũ
ieuinas leta sit facies tua. bestis. nec
streas. uec satis religiosa uelis inderi nec plus
hũiłis cdmtcce est nec głam fgiendoᷤ que¬
arbitros ⁊ declinantes. In ħ ipõ platere
cupiunt ꝙ ꝑlad̾e contẽpiũt: ⁊ mirimĩ
modimi. laus deintatur appetitur. hũtõ
panci ad modum sinit qui carueruit. ⁊ ille
est optimꝰ. qui. qͣ in pulchro corpee iam
tiouoꝵ sorde respargitur n uͨ moneo. ne
diuiciis glorieris. ne de gn̾is nobilitatete
poe est docere ꝙ nõ erit ille ꝙ doceas. S nẽ hͥ
ipm̃ t iactantiam geueret ꝙ scłi iactanci¬
au contempsisti nec cogitatõ tacita sb̃resa¬
tiut quia in amatis. ꝑlec̾e uestib place
desisti. plac̾e desisti coneris in sordidis. ⁊ qũ
iñ comientũ frũi ueueris. uł soroꝵ hum
sedeas. stabello de tauseris indignam ncce
ex industria. qiͣ confectã ieiunus. tenues

Expanded text:
llud quoque tibi vitandum est cautius, ne vanae gloriae ardore capiaris. Cum facis eleemosynam, Deus solus videat. Cum jejunas, laeta sit facies tua, ne ad streris. Nec satis religiosus velis videri, nec plus humilis quam necesse est: ne gloriam fugiendo, quaec jejunii arbitros declinantes, hoc ipso placere cupiunt, quod placere contemnunt: et mirum in modum laus dum vitatur, appetitur.pauci admodum sunt qui caruerint, et ille est optimus, qui quasi in pulchro corpore rara naevorum sorde respergitur. Neque vero moneo, ne de divitiis glorieris, ne de generis nobilitate te ippe est docere, quod nouerit ille, quem doceas. sed ne hoc ipsud tibi iactantiam generet, quod saeculi iactantiam contempsisti, ne cogitatio tacita subrepat, ut, quia in auratis uestibus placere desisti, placere coneris in sordibus et, quando in conuentu fratrum ueneris uel sororum, humili sedeas scabello, te causeris indignam, uocem ex industria quasi j confecta ieiuniis tenues
Abbreviated transcription (Latin):
re non potuit. qua sciẽtat nõ pectasse. nou
rłent. De moyse Go ⁊ aaron ꝙ eis exuet̾i
incee sit planctus exhibitus: nõ est mirãd̾
inplangentiũ exaninatõne. ut tu extim¬
as: s in pompa fu̾iis ⁊ exequiaꝵ freꝙ̃tia
intelłigenda sit. parce q̃so tibi. parce¬
filie iam cum xp̃o regnanti. parte sal¬
tim eustochie tue cuiꝰ parua ad huc e¬
tas ⁊ rudis pene infancia te magrãnte¬
dirigitur. grandis in suos pietas. iꝑi¬
etas in deum ẽ. abraham unicum fili¬
um lecus nt̾fecit. ⁊ tri mĩa de płibus
quereris coronatam detestande sunt¬

Expanded text:
re non potuit, quia sciebat non peccasse, non fleuit. de Moysi uero et Aaron, quod eis ex ueteri more sit planctus exhibitus, non mirandum estnus non in plangentium exanimatione, ut tu aestimas, sed in pompa funeris et exequiarum frequentia intellegendus sit. defiliae cum Christo jam regnanti, parce saltem Eustochio tuae, cujus parva adhuc aetas, et rudis pene infantia, te magistdidit. GRANDIS in suos pietas, impietas in Deum est. Abraham unicum filium laetus interficit, et tu unam de pluribus quereris coronatam? Non possum sin
Abbreviated transcription (Latin):
in me nereris. ne cibi saluator dicat. Pra¬
sceris paula quia filia tua mea fcã est
filia. Indignaus de indicio meo ⁊ rebelli¬
bus lacrimis facis iniuriam possidenti
cibum tibi uegas nõ ieñimoꝵ sindio. s
colocis. nõ amo frugalitatem istam. ie¬
inia ħ adu̾sarii mei sunt. nullaan¬
mam retipio que uolẽte me sepcra¬
tur acorpore. tales stulta pħa mar
uł catonẽ. Si uiuentem crederet tili¬
cea. mũ ꝙͣ plang̾es admeliora igra¬
sse. luxuse iegitur iacob filiũ quemi
putabat octisum ad ꝙ ⁊ ip̃e erat adin¬
teros descensurus. diceus descendam
ad filũ meñ lugens añ infermum
effregerat. nec dum flameun iam

Expanded text:
n vereris, ne tibi Salvator dicat: Irasceris, Paula, quia tua filia, mea facta est filia? indignaris de judicio meo, bus lacrymis, facis injuriam possidenti? Cibum tibi negas, non jejuniorum studio, sed doloris. Non amo frugalitatem istam. Jejunia ista adversarii mei sunt. Nullam animam recipio, quae, me nolente, separatur a corpore. Tales stulta philosopet Catonem. Si viventem crederes fratrem, numquam plangeres ad meliora migrast: luxisse Iacob filium, quem putabat occisum, ad quem et ipse erat ad infernum descensurus dicens: descendam ad filium meum lugens in infernum, effregerat, necdum flammeam illam
Abbreviated transcription (Latin):
latonis ꝓnidencia que iaculis orbitatie
mĩue sentiremus ⁊ plangnu doiuns
bũficia qui nonit ifir mtati ñe qnid
p̾stet periclitari uolebat ad huc. quido¬
sec aliꝙͣ dormientem ⁊ iter fructus iute
p̾sentes indere cupit miẜim̃ loboraie ꝙ¬

Expanded text:
ovidentia, quae jaculis orbitatis ias sentiremus. Plangimus Domini beneficia, qui novit infirmitati nostrae quid praestet. Periclitari volebat adhuc, qui dolet aliquem dormientem: et inter fluctus vitae praesentis videre cupiebat miserum laborare
Abbreviated transcription (Latin):
Nũise iumo anetos apꝑuit radios dirig ⁊ ppͣta
dit ppͣ se dandã discordiã que erat int̾regũ ⁊ sat¬
dotiũ q̃ cepit app̃ g̾gorio. uii qui ⁊ oldebrãtis exagi¬
tata a sucdessionib eiꝰ uctorie turbano ap̃re õib
apascali magno scandalo erat cotimũdo. rex em̃
uti uoleas auct ͭ ͤ ⁊ o suetudine ⁊ aucceralib pͥm¬

Expanded text:
nse Junio cometes apparuit, radios dirigens ad au sedendam discordiam, quae erat inter regnum et sacerdotium: quae coepit a papa Gregorio VII et exagitata a successoribus ejus Victore, et Urbano, et prae omnibus a Paschali, scandalo erat toti mundo. Rex enim uti volens auctoritate et consuetudine, et auctoralibus p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmede kiñe de candidis racenris qui nob̾ sr̃ hũndãt
⁊ fac metũ sollẽpne ꝯtub̾mũ ego nẽphe paꝵ hic
pausabo donec qͥdam timor sb̃sidat q̃mi ĩpedib pł¬
ulentis delongo ccuitu t̾raꝵ ꝯtrari. s euestigi¬
o curatis gͣssib dexcusso ciũie inũdano. lib̾ ad pon¬
ora tͣnsibo. dic a successori meo pont̃o ut hũil ita¬
exemplo mei saꝑient disponat. sit eĩ uiriliter
tos angłoꝵ manĩb ad astra sustołl ⁊ audiuit
uoces i sb̾lime dñtiũ. hereas gemĩos sui correcto¬
res ⁊ scłi statis aiu radiãtib uite m̃to uidel cã¬

Expanded text:
me, de candidis racemis qui nobis superabundant, et fac mecum solemne contubernium; ego nempe parum hic pausabo, donec quidam tumor subsidat, quem in pedibus pulverulentis de longo circuitu terrarum contraxi, sed e vestigio, curatis gressibus et excusso cinere mundano, liber ad potiora transibo. Dic autem successori meo Pontio ut humilitanastici ordinis exemplo mei sapienter disponat; sic enim viriliter tos, angelorum manibus ad astra sustolli, et audivit voces in sublimi dicentium. Hos geminos sui correctores et saeculi, stratis auro radiantibus, vitae merito colloca
Abbreviated transcription (Latin):
ebam. ħ Rende ñ pot̾am. S mõ huoi̾crauit sc̃s ia¬
cobꝰ. freus ĩ siuistra manui sactulsi młtis ⁊ ĩdextͣ
batisiũ parꝑis. quos untiñe sit adiuui. burdonẽ
tus uenies clato baculo fugiẽtes demones exire
coegit. ⁊ ecce bi iacobi gr̃a me lib̾auit Aõlam mͥ¬
urta ꝑ mane ñ possum. qui cũ moram fac̾et unũ
de secus admouint dices eniuice noli am̃o dũo tuo
nlitare sculs enĩ ꝙ ũ aciter est dampnatꝰ᷑. ⁊ ia¬
sepulto sacio cũ redissent ⁊ illi dño ħ dixissent.
Rope cuitatẽ lugdimũ uiuenis quidam
peslipatiꝰ pr̃e defũito mr̃em suũ ꝓpͥo labore

Expanded text:
ebam, sed respondere non poteram. Sed modo huc intrauit sanctus Iaebam, sed respondere non poteram. Sed modo huc intrauit sanctus Iacobus ferens in sinistra manu sacculum mulieris et in dextera baculum pauperis, quos in itinere sic adiuui. Burdonem iratus ueniens eleuato baculo fugientes demones exire coegit. Et ecce beati Iacobi gratia me liberauit et uita permanere non possum». Qui cum moram faceret, ille unum de sociis ammonuit dicens: «Amice, noli a modo domino tuo militare. Scias enim quod ueraciter est dampnatus et maSepulto enim socio cum redissent et illi domino hoc dixissent, rope ciuitatem Lugdunum iuuenis quidam pe
Abbreviated transcription (Latin):
Res milites dyxc̃. lugdiñsis ad sãc tinus¬
tum incobũ ꝑgebant. quoc ĩuenies q̃ͥdam
mlrtula. rogauit ut sui miẜti duplariũ suũ a¬
more sc̃i iacobi deꝑtarẽt ꝙ cũ uus eoꝵ fetisset
tus ad .xii. dietas agilicia młri sacculũ deꝑtass
q̃udam ĩ firmũ mnitine repꝑit. a quo rogatꝰ equũ
suũ ei accomodaunt. raccipies burdonẽ ĩ firmi
⁊ sactulũ intris equsi suũ feritẽ infiruũ seq̃ bat᷑
q fͣuore solis ⁊ labore itiũis ĩ firmatꝰ. renũscens
ꝙ ĩ uiłtis offend̾at. amore b̃i apłi. ĩ fu mitatem
taĩe sue uehem̃ter turbauit. qͣita a dieiugilan¬
tib cuta eũ ⁊ ioctẽ ei exspeccãtib grauit sus¬
pirãs dixit. gr̃as deo ⁊ sc̃o iacole q liberat᷑ sum ⁊
q̃rentib quid dixiss. ex quo ĩ quit decubin. uele¬
bam fac̾e ꝙ monebatis s cũ ħ cogiturẽ. uen̾unt
sb̃ito adme demones tra me ꝯstrĩgentes ut nicħ
loqui possẽ ꝙ ꝑtineat ad salutẽ ⁊ uos qͥdem audi¬

Expanded text:
res milites dyocesis Lugdunensis ad Sanctum Iacobum pergebant. Quos inueniens quedam muliercula rogauit ut sui mimore sancti Jacobi deportarent. Quod cum unus eorum fecisset, et usque ad XII dietas a Galicia mulieris sacculum deportasset, quemdam infirmum in itinere reperit; a quo rogatus equum suum accommodavit. Et accipiens burdonem infirmi et sacculum mulieris, equum suum ferentem inuore solis et labore itineris infirmatus reminescens quod in multis offenderat, amore beati apostoli infirmitatem et anime sue uehementer turbauit. Quarta autem die uigilantibus circa eum et mortem eius expectantibus, grauiter suspirans dixit: «Gratias deo et sancto Iacobo, quia liberatus sum». Et querentibus quid dixisset, «Ex quo», inquit, «decubui uolebam facere quod monebatis. Sed cum hec cogitarem, uenerunt subito ad me demones ita me constringentes ut nichil loqui possem quod pertineat ad salutem; et uos quidem audi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ grandi labore cułunt. cũ isle .xu. diete ab expẽ¬
ditis uͣ dieb agi possent. tũc tand̾ grauati ĩ fir¬
mũ reliq̃runt. ille tũ solus qui fid̾ uõ ꝓmisit cu
eo remãsit ad pedẽ montis sc̃i mithaeł. tũc dixit
firmꝰ ut eũ si poss sr̃ illũ moutẽ ferret. ꝙ ille liben
ter detulit. ⁊ dic decliuãte aduesꝑani ĩ firmꝰ mugͣ¬
uit. ꝙ udẽs uiuꝰ ualde timuit pp̃ ĩminentẽ nectis
tilliginẽ ⁊ defũcti p̃sentiã ⁊gentus barbare feritatẽ
Dñe ĩ quit. qr uox est ⁊ mortuus iste sepeliri ñ pos¬
xii. diedas ꝓ agentes ad montẽ gaudii. qui ẽ dimi
cos sc̃i iacobi ad sepeliend̾ ꝑ egrinũ ĩ iutaret ⁊ ꝑat¬

Expanded text:
cum grandi labore tulerunt, cum ille XV diete ab expeditis V diebus agi possent. Tunc tandem grauati infirmum reliquerunt. Ille tamen solus qui fidem non promiserat cum eo remansit ad pedem montis sancti Michaelis. Tunc dixit infirmus ut eum si posset super illum montem ferret. Quem ille lter detulit, et die declinante ad vesperam infirmus migravit. Quod videns vivus valde timuit propter imminentem noctis caliginem, et defuncti poenitentiam, et gentis barbarae feritatem.  «quia nox est et mortuus iste sepeliri non potXII dietas peragentes ad Montem Gaudii qui est dimidcos sancti Iacobi ad sepeliendum peregrinum mort
Abbreviated transcription (Latin):
torem applłare. ead̾ nocce u̾s iacobꝰ aꝑꝑuit ei ĩne¬
ste candidisfima duas claues ĩ manitenẽs ar¬
ma fr̾us fulgẽtissima ut radii solis. q̃m t̃tio uo¬
cunis ait. stephe ẜue dei qui mne ñ militẽ s pisca¬
torem uocari uisisti. ideo talit̾ tͥ apparco. ut scios
me deo militare. ⁊ ut firmꝰ ħ credas. cũ hiis cla¬
uib qͣs manu teueo ꝑtas colimbue urbis aꝑ¬
tas. que .uii. ãnis afuendo rege xp̃ianoꝵ obsidio¬
ne oppͥnut᷑. crastina die hora t̃tia intromissis xp̃i¬
anis eoꝵ tͣdam põtati ⁊ ita fĩm est. Ortũ est ãlũ
bellũ fortissumũ int̃ ꝯmitẽ fontis calcarie ⁊nisli

Expanded text:
torem appellate. » Eadem nocte beatus Jacobus apparuit ei in vetorem appellate. » Eadem nocte beatus Jacobus apparuit ei in veste candidissima duas claves in manu tenens, arma ferens fulgentissima ut radii solis, quem tertio vocans ait: « Stephane serve Dei, qui me non militem sed piscatorem vocari jussisti, ideo taliter tibi appareo, ut scias me Deo militare; et ut firmius hoc credas, cum his clavibus quas manu teneo portis Colimbriae urbis apertis quae VII annis a Fernando rege Christianorum obsidione opprimitur, crastino die hora tertia intromissis Christianis eorum reddam potestati; » et ita factum est. Ortum est aliquando bellum fortissimum inter comitem Font
Abbreviated transcription (Latin):
uigilare ꝯsuetudo ã erat ut post soł eccasũ ianu¬
e eiꝰdem oratorii claudẽtur us mane. qui noluit
at illi tristes recesẜũt ad hospicia ⁊ ꝯg̃gantes õs¬
ꝑ egriuos societatis sue ꝑaũnt sͥ lũĩaria q̃ teue¬
rent imanib ⁊ ꝯfortuti infide. ueñunt adianu¬
as clausas fere .ct. ꝑegrim. torantes dix̃unt ill¬
ta uote. sc̃e iacobe. si tibi placet ꝑegrinatõ ur̃a a
ꝑi nob̾ oratorm̃ ur̃m. nõ dum ũba finietãt ⁊ecce
ianue cũtanto strepitu aꝑte st. ut putarẽt eas ĩ
pħs uoĩe relicto ep̃atu uenit ad sc̃m iacobũ in
pauꝑe hĩtu ribi fc̃a est ei cellica deunitis. In qͣ di¬
e noctu ieuiniis ugiliis ⁊ or̃onib ĩtendebat cũ
oraret qͣdam die turba rusticoꝵ iuxͣ cellulã eius
apłm sic rogure cepit. Ne ulcobe bone miles
ab ĩstantib malis uoc libes. ꝙ ille audiẽs. ĩcrepãs
eos dixit. oftistti rustici b̃m iacobũ ñ militẽ. s pisca¬

Expanded text:
vigilare. Consuetudo enim erat, ut post solis occasum januae ejusdem oratorii clauderentur usque mane. Qui noluit. At illi tristes recesserunt ad hospitia sua: et conperegrinos societatis suae paraverunt sibi luminaria quae tenerent in manibus, et confortati in fide venerunt ad januas clausas fere CC peregrini, et orantes dixerunt alta voce: « Sancte Jacobe, si tibi placet peregrinatio nostra, aperi nobis oratorium tuum. » Nondum verba finierant, et ecce januae cum tanto strepite, relicto episcopatu venit ad Sanctum Jacobum in paupere habitu, et ibi facta est ei cellula de juncis in qua die noctuque jejuniis, vigiliis et orationibus intendebat. Cumque oraret quadam die, turba rusticorum juxta cellulam ejus apostolum sic rogare coepit: « Beate Jacobe, bone miles, ab instantibus malis nos liberes. » Quod ille audiens, increpans eos dixit: « O stulti rustici, beatum Jacobum non militem, sed pisca
Abbreviated transcription (Latin):
restedẽ. sit ab o̾ib osfituns monasei rectus aspͤtu
pissum redeptoris ⁊głose marie uͥginis mãris cũ ea
qͣ dignus ꝯtusione pestit᷑ ille recesuit. tanti igͥ ofres
estori ⁊ ĩm̃sas gn̾is oĩpotenti ac miẜitor dissimo sal¬
uatori gr̾as agite q ⁊ neqͥssimũ hostẽ auob̾ expilit

Expanded text:
ij officinis reiectus, a conspectu piissimi Redemptoris & gloriosæ Virginis matris, cum ea qua dignus est confusione, pestifer ille recessit. Cauti igitur estote, & immensas gratias omnipotenti ac misericordissimo Saluatori agite, qui & nequissimum hostem a vobis expulit
Abbreviated transcription (Latin):
nũ deponũt. ⁊ hospitẽ eoꝵ islico suspend̾uut. Anno
dñ. a.c. frantꝰ quidã mortalitate lỹmi que erat
ĩfrantia uitare desid̾ans cũ uxore ⁊ filiis sc̃m iaco¬
bũ adux deisposuit. qui cũ ueniss ad urbẽ pampi¬
loruiã defũcta ibi uxore sua hospes eiꝰ tota isli p̾tuia
cũ iuũito quo pm̃ uehebant᷑. retinuit. ille tñ sit pe¬
uitus desolatꝰ. pũcc suos hum̃is ꝑtans ⁊ mauibꝰ cui¬
heus it̃ suũ nõ dimisit. cui deurbe exeũti. ⁊ dolores
tiuti ĩ fortimii recitãti. uir qͥdã cum asmno ĩuia oc¬
Erit. ⁊ auditis cẽb enus. ei asmũ suũ ad uehendos¬

Expanded text:
num deponunt et hospitem illorum illico suspenderunt. Anno domini MC Francus quidam mortalitatem hominum que erat in Francia uitare desiderans cum uxore et filiis sanctum Iacobum adire disposuit. Qui cum uenisset ad urbem Pampilonam defuncta ibi uxore sua, hospes eius totam illius pecuniam cum iumento quo pueri uectabantur retinuit; ille tamen sic penitus desolatus pueros suos humeris portans et manibus trahens iter ceptum non dimisit. Cui de urbe exeunte et dolores tanti infortunii recitanti, uir quidam cum asino in uia occurrit; et auditis casibus e
Abbreviated transcription (Latin):
dem ad p̾sidentis. genua prouoluti qui
astabant p̾cabantur ut ueniam daret
adolescencie. ⁊ errori locum penicentre cõ¬
modaret exacturus. deinde cruciatum Si
lacrimaꝵ imbre perfusus. nec ħ nam. Sõ¬

Expanded text:
dem ad praesidentis genua prouoluti, qui adstiterant, precabantur, ut ueniam tribueret adulescentiae, ut errori locum paenitentiae commodaret exacturus deinde cruciatum, silacrimarum imbre perfusos, ut etiam
Abbreviated transcription (Latin):
palpitabat. tunc sb̾ito raptus in syũ adiͥ¬
ñ auderem. int̾rogatus ꝯdicõnem xp̃ia¬
num ẽẽ. rendi. ⁊ ille qui p̾sidebat. mẽti¬
.n. est chesaurus tuns ibi est ⁊ cor tuũ
ilico obrantui ⁊ int̾ uerbera quib cedi
illum metum uer siculũ repucans. In in¬
ferno aut̃ quis ꝯficebitur tibi clamalũ¬

Expanded text:
palpitabat, cum subito raptus in spiritu ad tnon auderem. interrogatus condicionem Christianum me esse respondi. et ille, qui residebat: \'menti thesaurus tuus, ibi et cor tuum\'. ilico obmutui et inter uerbera — nam caedi illum mecum uersiculum reputans: in inferno autem quis confitebitur tibi? clama
Abbreviated transcription (Latin):
stium timenti animo nõ appetas scłariũ
⁊ maxime potentiũ ꝯsorciũ. denita. ꝙ tibi
ncc̃e est eamd̾ crebrius. quoꝵ ꝯtep̃tu mo¬
nathꝰ eẽ cepisti. Soror p̾cipne tua matro¬
nqr declinet colloqma. ne int̾ siccas ues¬
tes ⁊ gẽmas chsedentĩ feminaꝵ se sordi¬
datã aut doleat aut miretur. quia alt̾m
disptusator. alienam petamiam distribu¬
be. ne cinꝙͣ machineris dolos ⁊ ẜpentis as¬
tuciam ne alioꝵ snplanteris insidiis. nou
dentes est. Illam exorna. illam uesti. illi
offer donariq in illa xpm̃ suscipe quo uti¬
litas parietes fulg̾e gẽmis ⁊ xp̃m in pau¬
tere fame moenur. Iam nõ funt tua que
resput̾e ad phalaras ⁊ noĩa nana. catonum
ego te inquid utus ⁊ inture nom ẽẽ xp̃ia

Expanded text:
stium tumenti animo non appetas, saecularium et maxime potentium consortia deuita. quid tibi necesse est ea uidere crebrius, quorum contemptu monachus esse coepisti? soror praecipue tua matronarum declinet colloquia nec inter sericas uestes et gemmas circumsedentium feminarum se sordidatam aut doleat aut miretur, quia alterudispensator alienam pecuniam distribubae, ne cuiquam machineris dolos, et serpentis astutiam, ne aliorum supplanteris insidiis. non anima credentis est: illam exorna, illam uesti, illi offer donaria, in illa Christum suscipe. quae utilitas parietes fulgere gemmis et Christum in paupere fame mori? iam non sunt tua, quae aspicere ad phaleras et nomina uana Catonum. ego te, inquit, intus et in cute noui. esse Chri
Abbreviated transcription (Latin):
sime cuꝑet ĩꝑtiri. uestes quo diũsas ad mti¬
b ĩ hyeme postislabat qͣs ilł ubentissume dã¬
tĩb ita ut nec ad restitutõem teñet᷑ accipiẽs
eas egenis quos pͥus hr̃e ꝯting̾et obuios ĩtri¬
gore ꝓrigebat grauissimũ erat ĩlli si alicui

Expanded text:
ime cuperet impertiri.Vestes quoque diversas a divitibus in hieme postulabat, quas, illis libentissime dantibus, ita ut nec ad restitutionem teneretur, accipiens, eas egenis, quos prius habere contingeret obvios, in frigore porrigebat. Gravissimum erat illi, si alicui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊si qñ ħ uł illa dr̃e cogitaret ꝯtigit ut ad p̃di¬
cand̾ ueniẽs oĩm illoꝵ q̃ p̃cogitau̾at. oblitus
oĩo quid dr̃et ñ hr̃et. s nec tunc qͥdemi deft̾m
suũ ꝯfit̾i corã onũb erubuit. Et sit sb̾ito ũlu
eloq̾ntia afflũe cepit sit spe tota iugit̾ ĩ soluis
dñi ꝓuida largitate suspensus deꝓp̾a penitꝰ dif¬
fidebat ĩ dustria Eadẽq m̃tis ꝯfrantia młtis lo¬
q̃batur ut paucis ead̾ diligẽtia um soli p̾dicaũ
ut raltis. Nulliꝰ quo ũebat᷑ ꝑsoriam qͥn egͣui

Expanded text:
 vel illa dicere cogitasset, accidit ut ad praedicandum veniens omnium illorum quae praecogitarat oblitus, omnino quid diceret non haberet; sed nec tunc quidem defectum suum confiteri coram cunctis erubuit, et sic subito mira verborum eloquentia affluere coepit. Sic spe tota iugiter in solius Domini provida largitate suspensus, de propria penitus diffidebat industria, eademque mentis constantia multis loquebatur ut paucis, eadem diligentia uni soli praedicavit ut multis. Nullius quoque verebatur personam, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi secaph. unũ maere sex alas hũtem
cruciianib extensis pedib ꝙ ꝯuĩctis affixũ
alaꝵ ũo duas suꝑ caput eiestas ⁊ duas aduolã¬
dũ extensas hẽbat. porro diulb cotũ corpꝰ tege
alt̾nabant᷑ in ip̃o timor tgaudiũ ⁊ delectubat
eũ spei ip̃us mirabił puicͥtudo dedebat. płim̃
se se respici uidebat abillo. Cũq diutiꝰ cogiat

Expanded text:
quasi Seraph unum in aëre sex alas habentem, cruci manibus extensis pedibusque coniunctis affixum. Alarum vero duas super caput erectas et duas ad volandum extensas habebat; porro duabus totum corpus tegealternabantur in ipso timor et gaudium. Delectabat eum speciei illius mirabilis pulchritudo; deterrebat plurimum se se respici videbat ab illo. Cumque diutius anxio
Abbreviated transcription (Latin):
dia p̃ꝑauit. p̃ꝑato ita p̾sepio fenũ imponit᷑
ad ducti bos tasimis ad p̃sepe collocant᷑. isit
cũ gaudio uigilie celebres ĩchoant᷑ fr̃es qͣ¬
landes dũo debitas ex soluebãt: S cũcti qui
ad er̃t nouis letitie canticis applandebant
stalut eł corã p̃sepio b̾s frantiscus suspiriis¬

Expanded text:
 Praeparato itaque praesaepio foenum imponitur, adducti bos et asinus ad praesaepium collocantur, et sic cum gaudio vigiliae celebres inchoantur. laudes Domino debitas exsolvebant; sed et cuncti qui aderant novis laetitiae canticis applaudebant. Stabat autem coram praesaepio beatus Franciscus; s
Abbreviated transcription (Latin):
ed refugiũ or̃o crebra fuit. uã ⁊ si ardeitissimo
domo ne deẜtas solus nocte ꝑrexit. O qͣntos ĩ hi
locis t̾rores qͣntas dyaboli machinam̃ta deuic̃.
cui ñ solũ uitus maliguus ille pestifã sepe sugg¬
essit. s ⁊ ĩ aliqͣ horrenda effigie manu admariũ
cĩ illo ꝯflxit. Talia iñqͣm loca intrepidꝰ ut ĩor̃o¬
ne sͥmet eiigilaret elegit ibi pͥus didicit qͥ

Expanded text:
us refugium oratio crebra fuit. Nam etsi ardentissimo domosve desertas solus nocte perrexit. O quantos in huiusmodi locis terrores, quantaque diaboli machinamenta devicit! Cui non solum intus malignus ille pestifera saepe suggessit, sed et in aliqua horrenda effigie manu ad manum cum illo conflixit.Talia, inquam, loca intrepidus, ut in oratione sibimet invigilaret, elegit; ibi prius didicit, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ lustram cum potentiam ipus qua uniũsa gub̾¬
nat. mod̾atur ac regit cũ trnsitate sc̃ĩe cius ⁊ oculũ
ꝙ secreta cordiñ late ñ post trem̃te corde miram᷑
dies ⁊ horas. cũ p̾t̾ita fut᷑a ne urnũsa obstupẽtes
sc̃ie eius assiste ꝯtemplam᷑. Cum ĩ estabilẽ clem̃¬
tiam eius qua ĩ nuim̃a flagiciaq singuł quibꝰ ꝙ
mom̃itis so̾ ip̃ius ꝯmutuntur aspettu indefessalõ¬
gamimitate sustentat cura uccatõem qua nor nłłi
pcedentib m̃itis gr̃a sue miseratõnis asciuit. cũ
qͦdam ad miratris ĩ tuem᷑ excessu ꝙ ita noc nasci p̃¬
cepit. ut abiẜis cunabiss gn̾a nob̾ legis que sue
notitia tradetur ꝙ ip̃e ad u̾sarm̃ uincẽs. innobis
ꝓsolo bone uolũtatis assensn et̾ria bitudine ac

Expanded text:
lustramus, cum potentiam ipsius qua uniuersa gubernat, moderatur ac regit, cum inmensitatem scientiae eius et oculum quem secreta cordium latere non possunt tremente corde miramur, dies et horas, cum praeterita futuraue uniuersa obstupescentes scientiae eius adsistere contemplamur: cum ineffabilem clementiam eius, qua innumera flagitia, quae singulis quibusque momentis sub ipsius committuntur aspectu, indefessa longanimitate sustentat, cum uocationem, qua nos nullis praecedentibus meritis gratia suae miserationis adsciuit, cum quodam admirationis intuemur excessu: quod ita nos nasci praecepit, ut ab ipsis cunabulis gratia nobis legisque suae notitia traderetur, quod ipse adversarium vincens in nobis pro solo bonae voluntatis assensu aeterna beatitudin
Abbreviated transcription (Latin):
re debeat prudent᷑ agnoscit. nec asc̾ia longe eit
qui cepit intellig̾e quid ignoret ħ igͥ nob huiꝰ¬
qui q̃ritis discipłie atq or̾onis formisla ꝓpone¬
tur ꝙͣ unus qͥsq monachꝰ adingẽ dĩ memoriam
tendens. incessabili cordis uoluptatõe meditari
expulsa om̃i cogitatõnũ uarietate ꝯsuescat. d̃s¬

Expanded text:
rere debeat, prudenter agnoscit, nec a scientia longe est qui coepit intelligere, quid ignoret. Et iquam quaeritis disciplinae atque orationis formula proponetur, quam unusquisque monachus ad iugem dei memoriam tendens incessabili cordis uolutatione meditari expulsa omnium cogitationum uarietate consuescat,
Abbreviated transcription (Latin):
carnaliũ gn̾alit᷑ abscidenda est deinde ulluis
negetii cause ne ñ solum cura s ne memoria q̃¬
scisis. iacienda st̃ pͥmũ ꝓfiide huilitatis mn¬
ꝯcussa fundamĩa. que i turrẽ intratum cẽlos
ualeat sustine. deuide supponẽda urtutũ sp̃u¬
alis extruct̃o ⁊ asb omui distursũ atq euagat¬
one lubrica animꝰ in hibendus. quicꝙͥ .n. aũ¬
tib nobis ꝑ ĩ uestigatõem recordatõis octrat.
qͣm obreni quales orantes nõlumꝰ ĩueniti

Expanded text:
carnalium generaliter abscindenda est; deinde nullius negotii causaeve non solum cura, sed ne memoria qucitur, iacienda sunt primum profundae humilitatis inconcussa fundamina, quae scilicet turrem intraturam caelos ualeant sustinere, deinde superponenda uirtutum spiritalis extructio et ab omni discursu atque euagatione lubrica animus inhibendus, ut ita pautibus nobis per ingestionem recordationis occurrat. Quamobrem quales orantes volumus inveniri,
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ꝑ exꝑientiã longi ⁊ puritatis cordis ⁊ ꝯfi¬
nia carnis. ac sp̃t ũbo dñi dirigẽte ꝓuen̾it sic¬
decipiat᷑ errore qui negłie sue uico crebriori¬
b quã . nat᷑a ꝯpellit. egestionib sordidari
pocius uim natẽ. ⁊ extorq̃re abea pollutõn¬

Expanded text:
nisi per experientiam longam et puritatem cordis, ad confinia carnis ac spiritus verbo Domini dirigente perveneridecipietur errore qui negligentiae suae vitio crebrioribus quam natura compellit, egestionibus sordidati, potius vim naturae, et extorquere ab ea p
Abbreviated transcription (Latin):
gis eni supplicantis aĩm sins conatib detraben¬
tes hũiliabũt atq ad humana deiugent ⁊ ab
illa celesti s̾lurtate deponant. ĩ qua acconi¬
⁊coacucias lacͥinaꝵ guitulas egrotare ⁊ut o¬

Expanded text:
gis enim supplicantis animum suis conatibus distrahengis enim supplicantis animum suis conatibus distrahentes humiliabilla coelesti sublimitate deponent, in qua attoniet coactitias lacrymarum guttulas aegrotare.