comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ert᷑ aureolus teophrasti
liber de nuptiis: inquo
querit an uir sapiens uxorem
duca t. Et cum diffiniss si
pulchr a eẽt.sibene morata.
si honestis parentib. si ipse
sanꝰ ac diues. si sapienᷤ inire
aliqñ matͥmoniũ: statim intu¬
lit. hec au̾ raro innuptiis cõ¬
cordant uniu̾sa. Non ẽ igit᷑
uxor ducenda uxori. sapient.
Pmũ studia it philosophie im¬
pediri: nec posse quemqͣmli¬
bris. ⁊ uxori parit̾ inserurre.
Multa sũt quȩ matͦnaꝵ usibꝰ
necc̾ia sunt. pretiose uestes.
aurũ. gemine. sumptꝰ. ancille.
suppellex. uaria. lectice: dem̃
ꝑtotas noctes garrule conqͥ̾sti¬
ones. Illa hornatior ꝓcedit in
publicum: hec bonorat᷑ ab om¬
nib: ego in conuentui feminaꝵ
misella despicior. Curaspieie¬
bas uicinã: Qd cum ancilla lo
attulisti: Non amicũ habere
pꝰsumꝰ. ñ sodalem. Alt̾ius amo
rẽ: suũ odium suspicat᷑. Si doc¬
tissimꝰ p̾ceptor inqualibet urbi
diuitẽ ferre dormentũ. Adde
qd nulla est uroris electio. s

Expanded text:
ertur aureolus Theophrasti liber De nuptiis, in quo quaerit an vir sapiens uxorem ducat. Et cum definisset, si pulchra, si bene morata, si honestis parentibus, si et ipse sanus et dives, si sapiens inire aliquando matrimonium, statim intulit: Haec autem raro in nuptiis concurrunt universa. Non est igitur uxor ducenda sapienti. Primum enim studia philosophiae impediri, nec posse quemquam libris et uxori pariter inservire. Multa sunt, quae matronarum usibus necessaria sunt: pretiosae vestes, aurum, gemmae, sumptus, ancillae, supellex varia, lecticae; deinde per totas noctes querulae conquestiones; illa ornatior procedit in publicum, haec honoratur ab omnibus, ego in conventu feminarum misella despicior. Cur aspiciebas vicinam? Quid cum ancilla loqns quid attulisti? Non amicum habere possumus, non sodalem; alterius amorem uxor sui odium suspicatur. Si doctissimus praeceptor in qualibet urbiudivitem ferre tormentum. Adde quod nulla est uxoris electio, sed
Abbreviated transcription (Latin):
geminis digitos exornat: erit
esca u̾mium erit colubri cib
Huiꝰ collum coluber ambiet.
sugget anguis ubera. ⁊ qͣnto
pulcͥor aut tenerior extitit caro.
tanto uelotiꝰ putrefacta u̾tetur
in saniem. Hec int̾ra patietur.
s quid in inferno erit: Audi
ysaiam loqñtem de filiab syon
quȩ extento collo. ⁊ nutib ocu¬
loꝵ eleuate. impedib suis cõ¬
posito gradu incedebanit. De¬
caluabit inquit dominꝰ u̾ticẽ

Expanded text:
gemmis digitos exornat, erit gemmis digitos exornat, erit esca vermium, erit colubri cibus. Hujus collum coluber ambiet, anget anguis ubera. Et quanto pulchrior atque tenerior fuerit caro, tanto velocius putrefacta vertetur in saniem. Haec in terra patietur. Sed quid in inferno erit? Audi Isaiam loquentem de filiabus Sion, quae extento collo, et nutibus oculorum elevatae, et in pedibus suis composito gradu incedebant: Decalvabit, inquit, Dom
Abbreviated transcription (Latin):
uelut auis festinet ad laqueum
⁊ nescit qd̾ de ꝑiculo anime illiꝰ
agit᷑. Nunc gͦ fili audi me: ⁊atten¬
de u̾ba oris mei: ne abstrabat᷑ a
uiis illiꝰ mens tua. neq decipi¬
aris semitis eius. Multos enĩ
uuln̾atos deiecit: ⁊ fortissimi qͥ¬
q int̾fecti sunt abea. Uie inferi
domꝰ eius: penetͣntes inferiora¬
mortis. Qd diligit᷑ in muliere:
forsitan qd diligi solet inquoli¬
bet flore. In flore color. inmuli¬
ere decor: s utrum parui temꝑiᷤᷤ
est. Rubet rosa. lilia candent.
uiola purpurã imitat᷑. nec tñ
let lilium. seu uiola nascit᷑:
prua marcescit: sic decor mu¬
lieriᷤ aut infirmitate languet.
aut senio euanescit. Mulier
aut iuuentute moriet᷑: aut
erit anus. Si autẽ morit᷑: se¬
quitͣ dolor si diligis. Si anum
expectas: nemini uetula pla¬
cet. Hon ẽ igit᷑ amandũ. qd̃
tam cito displiçet: aut tam le¬
uiter amittit᷑. Illa que uerticiᷤ
crines. aurea diuidet acii. q̃
frontem pingit. faciem colorãt

Expanded text:
is festinet ad laqueum et nescit quia de periculo animae illius agitur nunc ergo fili audi me et adtende verba oris mei ne abstrahatur in viis illius mens tua neque decipiaris semitis eius multos enim vulneratos deiecit et fortissimi quique interfecti sunt ab ea viae inferi domus eius penetmortis . Quid diligitur in muliere? forsitan quod diligi solet in quolibet flore. In flore color, in muliere decor; sed utrumque parvi temporis est. Rubet rosa, lilia candent, viola purpuram imitatur ferruginlet lilium, nec viola nascitur,pruina marcessit, sic decor mulieris aut infirmitate languet, aut senio evanescit. Mulier omnis aut in juventute morietur, aut erit anus. Si moritur, sequitur dolor, si eam diligis; si anum exspectas, nemini vetula placet. Non igitur amandum quod tam cito displicet, aut tam leviter dimittitur. Illa quae verticis crines aurea dividit acu, quae frontem pingit, faciem colorat,
Abbreviated transcription (Latin):
nenum. luxurie fetor. leuitatis pul¬
iuis. cupiditatis fumus. panmis
menstruate: uoluptatis cenum. Lon¬
iter: more uiatoris qui iurta uiã
fontem repperiens. ponit latus su
ꝑripam. florido gͣmine delectat᷑.
conspicuas miratur a quas: sitim re¬
leuat. uiȩ refrigerat estum. lota fa¬
cie lauat manus. et pedes. Sic qui
fontem compunctionis repperit. aĩe
faciem lauat: quia mentis speciem
decorat. Lauat et oꝑa manuũ. la¬
uat et affectus cogitationum: quib

Expanded text:
nenum, luxuriae fetor, levitatis pulvis, cupiditatis fumus, pannus menstruatae, voluptatis coenum. Loniter, more viatoris, qui juxta viam fontem reperiens ponit latus super ripam, florido gramine delectatur. conspicuas miratur aquas, sitim relevat, viae refrigerat aestum, lota facie lavat manus et pedes. Sic qui fontem compunctionis reperit, animae faciem lavat, quia mentis speciem decorat. Lavat et opera manuum, lavat et affectus cogitationum, quib
Abbreviated transcription (Latin):
p̾tium enim seorti. uix est uniꝰ
panis. Diligit mulier ut deci¬
piat: Decipit ut rapiat: amat
qd ht̃ habes. ñ qd̃ es. Hec est q̃
ut salomon ait. uecordi iuiue¬
ni occurrit. ornatu m̾etricio.
p̃parata ad capiendas ammã
garrula ⁊ uaga quietis impa¬
tiens. nec ualens in domo consi

Expanded text:
pretium enim scorti vix est unius pretium enim scorti vix est unius panis . Diligit mulier, ut decipiat, decipit ut rapiat. Amat quod habes, non quod es. Haec est quae, ut Salomon ait, vecordi juveni occurrit ornatu meretricio, praeparata ad capiendas animas, garrula et vaga, quietis impatiens, nec valens in
Abbreviated transcription (Latin):
carnes. ⁊ dicas. Cur detestatꝰ sũ
disciplinam ⁊ increpationib
ñ adquieuit cormeum. nec au¬
diui uocẽ docentium me. ⁊ ma¬
gistris ñ inclinaui aurẽ meam
In fauo mellis duo sunt. idẽ mel
⁊ cera: ⁊ in facie meretͥcis similit̾¬
⁊ duo. sciłc decor ⁊ gr̃a. hoc est pul¬
critudo oris.⁊ dulcedo sermoni.
Cera succendit ignem: mel p̾bet
dulcedinem. Sic pulcͥtudo m̾etͥ¬
cis igne libidinis inflammat car¬
nem: blandimento uͦ lenocinan¬
tis sermonis subit̾tit mentẽ. Stil¬
lat mel excera: dum metrix u̾ba
sua mollit. ⁊ facit dulcia. Hanc
aũ dulcedinẽ: et̾nȩ mortiᷤᷤ ama¬
ritudo comitat᷑. Uñ sequit᷑. No¬
uissima illiꝰ quasi absinthium:¬
⁊ acuta quasi gladiꝰ biceps. Oorᷤ
et̾ne damnatiomiᷤ ꝑ gladium:
amaritudo desꝑationis ꝑabsin¬
thium designat᷑. Custodi ergo
animã tuã. amuliere mala. ⁊
ablanda lingua extraneȩ ñ con¬
cupiscat pulcͥtudinem eiꝰ cor
tuũ. nec capiaris nutibꝰ illiuᷤ :

Expanded text:
um, et dicas: Cur detestatus sum disciplinam, et increpationibus non acquievit cor meum, nec audivi vocem docentium me, et magistris non inclinavi aurem meam? In favo mellis duo sunt, id est, mel et cera. In facie meretricis similiter duo, scilicet decor et gratia, hoc est pulchritudo oris, et dulcedo sermonis. Cera succendit ignem, mel praebet dulcedinem. Sic pulchritudo meretricis igne libidinis inflammat carnem, blandimento vero lenocinantis sermonis subvertit mentem. Stillat mel ex cera, dum meretrix verba sua mollit et facit dulcia. Hanc autem dulcedinem aeternae mortis amaritudo comitatur. Unde sequitur: Novissima illius amara quasi absinthium acuta quasi gladius biceps. Mors aeternae damnationis per gladium, amaritudo vero desperationis per absinthium designatur. Custodi ergo animam tuam a muliere mala, et a blanda lingua extraneae, non concupiscat pulchritudinem ejus cor tuum: ne rapiaris nutibus illius,
Abbreviated transcription (Latin):
xime placeant: q̃ grandi pecu¬
nia. ⁊ totis pene censib redimun¬
t᷑. Instrum̃toꝵ agrestiũ cura gra¬
uant᷑: sordidissimũ negotium
paucis dieb in uilla morari di¬
cunt. Amant cnĩ ciuitatum fre¬
qñtiam. plateaꝵ plausus. fori
spectauuila ocioꝵ confabulatioẽs
int̾ eẽ choreis gaudent: uidere
tur ocium uł q̃ dominio gaudet:
seu quȩ labore fatigat᷑: Ociũ u
luxuria: dominiũ suꝑbia: laborẽ
iurgia secunt᷑. His igit᷑ ⁊ hꝰ modi
curis laborat ⁊ affligit᷑: qui uroriᷤ
pestifere consortia diligit. Restat
mus exempla. mulieris actus ex¬
plicando: ad diuinaꝵ scͥpturaꝵ

Expanded text:
xime placeant, quae grandi pecuxime placeant, quae grandi pecunia et totis pene censibus redimuntur. Instrumentorum agrestium cura gravantur, sordidissimum negotium paucis diebus in villa morari dicunt. Amant enim civitatum frequentiam, platearum plausus, fori spectacula, otiosorum confabulationes, interesse choreis gaudent, videre tur otium, an quae dominio gaudet, an quae labore fatigatur? Otium enim luxuria, dominium superbia, laborem jurgia sequuntur: his igitur et hujusmodi curis laborat et affligitur, qui uxoris pestiferae consortia diligit. Restat mus exempla, mulieris actus explicando, ad divinarum Scripturarum
Abbreviated transcription (Latin):
iunior cũ quereret᷑ ab ea cur pꝰ
amissaĩ maritũ denuo nub̾et:
respondit ñ se inuenire uirũ.
qui se magis uellet quã sua. Quo
dicto elegant̾ ostendit diuitias
magis inuroribꝰ eligi solere qͣm
pudiciciam: ⁊ multos ñ oculi̾
s digitis urores ducẽ. Optima
sane res qm ñ auaritia conciliat:¬
qmͣ non luxuria copulat. Befert
economicus senophontiᷤ liber
pulcherrimꝰ. in quo de marita¬
li loquit᷑ conuigio: qd̾ parila¬
bore uir ⁊ mulier desudarent
inoꝑe. Ille foris uictus ⁊ cultuᷤ
humanos quer̾et: illa uero domi
curam gereret. ouium cet̾oꝵ q
pecudum fetus ⁊ fructꝰ custodi¬
ret. S postea mulierũ labor im¬
mutatꝰ est:⁊ que laborare cõsue¬
uerant. dominari ceꝑunt. S
qñq dominium comitat᷑ ociũ.
Uñ columella cũ de luxu mulierõ
loqueret᷑. Sic inquit luxii et
inertia defluunt. ut ne lanifi¬
cii quidẽ curam suscipe dignen¬
tur. s domi confecte uestes fasti¬
dio sint ꝑu̾saq cupidine ma¬

Expanded text:
b ea cur post amissum virum denuo non nuberet, respondit se non invenire virum, qui se magis vellet quam sua. Quo dicto eleganter ostendit divitias magis in uxoribus eligi solere, quam pudicitiam, et multos non oculis, sed digitis uxores ducere. Optima est uxor, quam non avaritia conciliat, nec luxuria copulat. Refert oeconomicus Xenophontis liber pulcherrimus, in quo De civili loquitur conjugio, quod « pari labore vir et mulier desudarent in opere. Ille foris victus et cultus humanos quaereret, illa vero domi curam ageret, ovium caeterarumque pecudum fetus et fructus custodiret. » Sed post mulierum labor immutatus est, et quae laborare consueverant, dominari coeperunt: et quandoque dominium concomitatur otium. Unde Columella cum de luxu mulierum loqueretur, inquit: « Luxu et inertia defluunt. » Ut ne lanificii quidem curam suscipere dignentur, sed domi confectae vestes fastidio sint, perversaque cupidine ma
Abbreviated transcription (Latin):
uen ꝓcati uultu blandit᷑ diceis
Uictimas ꝓsalute debii. hodie
reddidi uota mea: iccirco eg̾ssa
sum inoccursum tuũ. desid̾anᷤ
te uide ⁊ repꝑi. Intexui funibꝰ
lectum meum: straui tapetibꝰ
pict̾is exegipto. Asꝑsi cubile me¬
um.mirra.⁊ aloe.⁊ cynamomo.

Expanded text:
procaci vultu blanditur, dicens: Victimas pro salute tua devovi, hodie reddidi vota mea. Idcirco egressa sum in occursum tuum, desiderans te videre et reperi. Intexui funibus lectulum meum, stravi tapetibus pictis ex Aegypto. Aspersi cubile meum myrrha, et aloe, et cinnamomo.
Abbreviated transcription (Latin):
sic amor mulieriᷤ. nunqͣm dicit.
sufficit. Uxor ꝓͥa habenti solet
eẽ fastidio: aliena uero ñ sine ꝑi¬
labioꝵ suoꝵ blandimento seduc̃
quit a mut liere aliena ⁊ abextra¬
nea quȩ mollit sermones suos.
inclinata est ad mortẽ domꝰ eiꝰ.
⁊ ad inferos semite ip̃iꝰ: omneᷤ qui
ingrediunt᷑ ad eam ñ reu̾tentur.
nec app̾hendent semitas uite.

Expanded text:
sic ardor mulieris nunquam dicit: Sufficit. Uxor propria habenti solet esse fastidio, aliena vero non sine perilabiorum suorum blandimento seducitquit, a muliere aliena, et ab extranea quae mollit sermones suos, et inclinata est ad mortem domus ejus, et ad inferos semitae ipsius. Omnes qui ingrediuntur ad eam, non revertuntur, nec appre
Abbreviated transcription (Latin):
sue dampnũ. Nosti forsitan fr̃ de mo¬
nacho medico iusto nomine. s utinã
iusto oꝑatione: qui in medicamine treˢ
aureos absconderat: quid de eo beatus
gregorius dicat. Qui licet ei in infirmi¬
hibuit: pꝰ mortẽ uͦ eum inst̃quilio seꝑt¬
liri uissit. Sic autẽ ẽ absolutus ẽ post
mortem: pecunia tua tecum sit in ꝑ¬
ditionẽ. S et ioculatores ante conu̾sio¬
nem leues. cum ad conu̾sionem ueniũt:
sepuis usi leuitate leuit recedunt. lui

Expanded text:
suae damnum. Nosti forsitan, frater, de mosuae damnum. Nosti forsitan, frater, de monacho medico, Justo nomine sed utinam justo operatione, qui in medicamine tres aureos absconderat, quid de eo beatus Gregorius dicat, qui licet ei in infirmirohibuit, post mortem vero eum in sterquilinio sepeliri jussit. Sic autem est absolutus post mortem: Pecunia tua tecum sit in perditionem . » Sed et joculatores, ante conversionem leves, cum ad conversionem veniunt, saepius usi levitate, leviter recedunt. I
Abbreviated transcription (Latin):
ut euitari possint: hi sunt. pictores me¬
dici. ioculatores. et quidam alii. qui ꝑ di¬
uersas regiones discurrere sunt assucti.
huimodi homines: uix possunt ẽẽ sta¬
biles. Ars pictoris: ualde ẽ. delectabilis.
Cum enim pictor eccł̃iam. capłm. refecto¬
uum. uel aliquas officmas pinxerit:
ad aliud monast̾ium. si ei concessum
su̾it. rogatus ab aliquo causa pingen¬
di transit. Oꝑa xp̃i pingit in pariete:
s utinam ea teneret in mente. uesti
medicine multis indiget: et iix aut
infirmitate depͥmit᷑. medicus ad infir¬
mum ut uemat rogatur. Si aut̃ abbas
dicus quandoq uidet: qͦd ordinate eum
uidere non licet. Tangit: quod religio¬
so tangere ñ conuenit. De incertis ꝑ
erpimenta loquit᷑ s qi erpimentũ ẽ
fallar. ideo sepe fallit᷑. S hoc religioso ñ
erpedit: quod nisi uera loquat᷑. Promit¬
tit eccłie sue luchrum. si eat ad infir¬
mum. s tacet scandalum. et anime

Expanded text:
ut evitari possint, hi sunt pictores, meut evitari possint, hi sunt pictores, medici, joculatores, et quidam alii, qui per diversas regiones discurrere sunt assueti. Hujusmodi homines vix possunt esse stabiles. Ars pictoris valde est detectabilis. Cum enim pictor Ecclesiam, capitulum, refectorium, vel aliquas officinas pinxerit, ad aliud monasterium si ei concessum fuerit, rogatus ab aliquo, causa pingendi transit. Opera Christi pingit in pariete, sed utinam ea teneret in mente, ut ea medicinae multis indiget, et vix unquinfirmitate premitur, medicus, ut ad infirmum veniat, rogatur. Si autem abbas dicus quandoque videt quod decenter eum videre non licet. Tangit quod religioso tangere non convenit. De incertis per experimenta loquitur, sed experimentum est fallax, ideo saepe fallitur. Sed hoc religioso non expedit, ut alia quam vera loquatur. Promittit Ecclesiae suae lucrum si eat ad infirmum, sed tacet scandalum, et animae
Abbreviated transcription (Latin):
homo ñ tm̃ detrahit scłarib s etiãeis
qͦs religionis occultat locus. Gragulius
articulata u̾ba loqui doceat᷑. Similit̃
cum aliqͥs scłaris ad comisionẽ uen̾it.
uerba religionis adidiscit. ut lingua
uolueris. u̾ba loquat᷑ hominis: it qͥm
ordinate loqui consues̾iat. ordinate lo¬
qui hactenus assuescat. Quandoq tñ
euenit: qͦd gragulus qͥ clausus tene¬
batur euadit. et qui pͥus gragulus
sũat. pꝰ egressionẽ magis clamabat.
Codem mͦ garrulus homo cũ uit̃a re¬
ligionis accipit. uix lingña suã deserit:
s si forte relicto habitu foras exierit.
bonum religionis in malam partem
detrahendo quasi garriendo u̾tit.
Moneat gͥ natura uolucris: quis re¬
cipi debeat ad consortium religionis. Dis¬
cretus itaq doctor. cum aliquem reciꝑe
didici. quod sint quedam diu̾sitates ho¬
minĩi: que uix ordinate in religione
possunt detineri.Si aut̃ queras qͥ sint.

Expanded text:
homo non tantum detrahit saecularibus, sed etiam eis homo non tantum detrahit saecularibus, sed etiam eis quos religionis occultat locus. Graculus aticulata verba loqui doceatur. Similiter cum aliquis saecularis ad conversionem venerit, verba religionis addiscit ut lingua volucris verba loquatur hominis, ut qui inordinate loqui consueverat, ordinate loqui deinceps assuescat. Quandoque tamen evenit, ut graculus, qui clausus tenebatur, evadat, et qui prius garrulus fuerat, post egressionem magis clamet. Eodem modo garrulus homo cum vitam religionis accipit, vix linguam suam deserit, sed si forte relicto habitu foras exierit, bonum religionis in partem malam detrahendo quasi garriendo vertit. Moneat igitur natura volucris, quis recipi debeat ad consortium religionis. Providus igitur doctor cum aliquem recipere didici quod sunt quaedam diversitates hominum, quae vix ordinate ia religione possunt detineri. Si autem quaeras qui sint,
Abbreviated transcription (Latin):
incursionib ueratuir. Si enim peccator
ad lucem cognitionis ueniat: magnũ
Et cum in peccato dep̃hensus aꝑte fu̾it:
ab aliis uerba rep̃hensionis audit. Plu
mas euellunt et rostro lacerant. qi et
carnales actus peccõris bene agentes
ca que p̃diximus oꝑatur. De GRagulo.
GRA¬
guli:
Gargulus a garrulitate nun¬
cupatus. ñ ut quidam uolunt ꝓeo qͦd
gregatim uolent: cũ sit manifestũ ex
uoce eos nuncupari. Est enim loquacis¬
simũ genus. et uocib importunũ: qͦd
uel philosophoꝵ uanam loquacitatẽ
uł heretioꝵ uerbositatẽ noxiam sig̃i¬
ficare potest. Potest et aliud dici d̃e nata
gauguli Gragulus enim garrulos desi¬
gnat. et gulosos. Qui enim gulositati
student: post cibum libent rumores re
gulus in siluis degit. de una arbore m
turpra. que de eis nou̾it. aliis narrare
ñ cessat. Gragulus cum aliqũe transi¬
re conspicit. garrit. et cum aliqͦs ocriat¬
tos repꝑit. similit̃ agit: qr garrulus

Expanded text:
incursionibus vexatur. Si enim peccator incursionibus vexatur. Si enim peccator ad lucem cognitionis, ubi peccata suet cum in peccato deprehensus fuerit, ab aliis verba reprehensionis audit, plumas enim ejus evellunt, et rostro lacerant, quia et carnales actus peccatoris bene agentes ea quae praediximus operatur. CAP. graculi Graculus a garrulitate nuncupatus, non ut quidam volunt pro eo quod gregatim volent, cum sit manifestum ex voce eos nuncupari. Est enim loquacissimum genus, et vocibus importunum. Quod vel philosophorum vanam loquacitatem, vel haereticorum verbositatem noxiam significare potest. Picae, graculi. Graculus enim garrulos designat, et gulosos. Qui enim gulositati student, post cibum inanes rumores libculus in silvis degit, de una arbore in turpia quae de eis noverit, aliis narrare non cessat. Graculus cum aliquem transire conspicit, garrit, et cum occultos reperit, similiter agit, quia garrulus
Abbreviated transcription (Latin):
De buboNe¬
Osidorus de bubone. Bubo a so¬
no uocis. compositum nom̃ ht̃.
Sauis feralis. onusta quidem plumis. sed
grani semꝑ detenta pigritia. in sepulcͥs
die noctuq uersat᷑. et semꝑ commorans
in cau̾nis. Inde rabanus. Bubo inquit¬
in tenebris peccõrum dedatos: et lucem
Unde ꝑbubonẽ intelligere possumꝰ qũe¬
libet peccatorẽ. Bubo aso no uocis dr̃.
quia os ex habundantia cordis loquit᷑.
nam quod cogitat mente ꝓfert uoce.
quo habitat commaculat᷑: qr peccator
illos cum quib habitat. cremplo ꝑu̾si
oꝑis dehonestat. Auis onusta plumis .i.
graui quidem detenta pigritia. Detine¬
tur mertia et pigritia graui: qr peccõ¬
res ad bene oꝑandlum sunt mertes et
pigri. Die noctuq moratur in sepulchris:
nam delectatur peccato. quod ẽ fetor hu¬
mane carnis. Habitat etiam in cau̾nis:
nec ꝑconfessionem erit foras. s lucem iu¬
tatis odit. ab aliis aiuib iuisus. magnis
carum clamorib ꝓditur: magnis etiã

Expanded text:
De bubonIsidorus de Bubone: « Bubo a sono vocis compositum nomen habet. Avis feralis, onusta quidem plumis, sed gravi semper detenta pigritia, in sepulcris die noctuque versatur, et semper commorans in cavernis. » Unde Rabanus: « Bubo, inquit, tenebris peccatorum deditos et lumen Unde per bubonem intelligere possumus quemlibet peccatorem. Bubo a sono vocis dicitur, quia ex abundantia cordis os loquitur. Nam quod cogitat mente, profert voc locus in quo habitat commaculatur, quia peccator illos, cum quibus habitat, exemplo perversi operis dehonestat. Avis est onusta plumis, id gravi quadam detenta pigritia. Detinetur inertia, et pigritia gravi, quia peccatores ad bene operandum sunt inertes et pigri. Diu noctuque moratur in sepulcris, nam delectatur in peccato, quod est fetor humanae carnis. Habitat etiam in cavernis, nec per confessionem exit foras, sed lucem veritatis odit. Ab aliis avibus visus, magnis earum clamoribus proditur, magnis etiam
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatis. ex consimili nat᷑a
temꝑis. In eodem utile ͤ uti fri¬
gidis & humidis. In tanto siqͥ¬
dem ardore caritatis. attenden¬
dum ẽ frigus p̃cedentis hye¬
mis. idẽ lapsus delinqͤntiũ
ad confirmationẽ bonoꝵ. Si
enĩ stas: uideas ne cadas. Qnͣto
autẽ gradus altior: tanto casus
gͣuior. Tempera gͦ calidũ frigi¬
do. siccũ humido. et ne aliqn
nimiũ caleas: attende petͥ casũ
attende & lacͥmas. Lapsus ẽ petrꝰ
pꝰt lapsũ fieuit amare: ꝓfuer̃t
nob̾ illiꝰ et casus & lacͥme. Ut̾e
gͦ hoc unguento. ñ enim ad¬
huc forsitan melior es petro.
Nimio calore flagrabat petrꝰ
cũ dic̾et. & si oportuerit me
mori tecũ: ñ te negabo. Imm̃¬
sitas caloris. erat nimia confi¬
dentia ex nunio affectu amo¬
ris. E idõ qͥa plus exarsit qmͣ
debuit: exaruit dicens. non
noui hominẽ. Oportuit gͥ
ut et ariditatẽ temꝑaret. ⁊ flã¬
mã numniȩ confidentiȩ extin¬
gueret: eg̾ssus enĩ foras fieuit

Expanded text:
infirmitatis ex consimili natura infirmitatis ex consimili natura temporis. In eodem utile est uti frigidis et humidis. In tanto siquidem ardore charitatis attendendum est frigus praecedentis hiemis, id est, lapsus delinquentium ad confirmationem bonorum. Si enim stas, videas ne cadas . Nam quanto gradus altior, tanto casus gravior. Tempera ergo calidum frigido, siccum humido, et ne aliquando nimium caleas, attende Petri casum, attende et lacrymas. Lapsus est Petrus, post lapsum flevit amare. Profuerunt nobis illius et casus, et lacrymae. Utere ergo hoc unguento, non enim adhuc melior es Petro. Nimio calore flagrabat Petrus cum diceret: Et si oportuerit me mori tecum, non te negabo . Immensitas caloris erat nimia confidentia ex nimio affectu amoris. Et ideo quia plus exarsit quam debuit, exaruit dicens: Non novi hominem . Oportuit igitur ut et ariditatem temperaret, et flammam nimiae confidentiae exstingueret. Egressus enim foras flevit
Abbreviated transcription (Latin):
ne. claritatẽ intelligentiȩ co¬
gnoscendi dm̃: ex estate. ardorẽ
diligendi ꝓximũ. Purgationẽ
habet ꝑ aures. Dũ enĩ libenter
audis quid agere debeas. ꝑ aureᷤ
cordis colerȩ rubeȩ suꝑfluitates
purgas. Crescit in estate. Qnͣto
enĩ plus habundat caritas. tã¬
to plus odio habetur iniquitas:
quia ita diligendi sunt homineᷤ.
ut eoꝵ non diligant᷑ errores. In
hoc siqͥdem temꝑe meliꝰ habẽt
fleginatici. & senes. peiꝰ colerici
et iuuenes. senes st̃ fiegmatici.
iuuenes coleriei. Illi frigide &.
matici si infirment᷑ in estate.
id ẽ in contͣrio temꝑe. citius
enĩ curari possunt: qͥa contͣriᷤ
contͣria conueniunt. Iuuenes
aut̃ & colerici in consimilitẽ¬
pore peiꝰ habent: sinimis alta
sapiunt. sinimio p̾lationis
desid̾io succensi calent. Inde
et in hoc temꝑe pessima est
infirmitas quȩ uenit ex cole¬
ra. minꝰ mala quȩ ẽ ex fieg¬
mate: quia augm̃tat᷑ mat̾ieᷤᷤ

Expanded text:
ne claritatem, intelligentiae cone claritatem, intelligentiae cognoscendi Deum, ex aestate ardorem diligendi proximum. Purgationem habet per aures. Dum enim libenter audis quod agere debeas, per aures cordis cholerae rubrae superfluitates purgas. Crescit in aestate. Quanto enim plus abundat charitas, tanto plus odio habetur iniquitas, quia ita diligendi sunt homines, ut eorum non diligantur errores. In hoc tempore melius se habent phlegmatici et senes; pejus cholerici, et juvenes. Senes sunt phlegmatici, juvenes cholerici. Illi frigidae etmatici si infirmentur in aestate, id est, in contrario tempore. Citius enim curari possunt, quia contrariis contraria conveniunt. Juvenes autem et cholerici in simili tempore pejus habent si nimis alta sapiunt, si nimio praelationis desiderio succensi calent. Unde et in hoc tempore pessima est infirmitas, quae venit ex cholera, minus mala quae est ex phlegmate: quia augmentatur materia
Abbreviated transcription (Latin):
lius se habent flegmatici. peiꝰ
colerici: meliꝰ decrepiti. peius
iuuenes. Pessima ẽ infirmi¬
tas quȩ uenit ex colera: minuᷤ
mala quȩ ẽ ex flegmate. In eo
humidis. Oportet autẽ sicut
suꝑiꝰ diximꝰ.: ut colerȩ rubeȩ aᷤ¬
signetur amaritudinis uirtuˢ.
Sic̃ enĩ in sanguine dulcedo.
sic & in colera rubea designat᷑
amaritudo: ut ñ tm̃ in sp̃ĩta¬
lib dulcescas. s etiã contͣ uicia
grauit̃ amarescas. Calida ẽ &
sicca. Calida feruore bone uo¬
luntatis: sicca. ab humore flu¬
xȩcogitationis. facit homines
iracundos contͣ uicia. ingenio¬
sos. ad destruenda diaboli ma¬
chinam̃ta. acutos. ut subtilit̃
de reb sentiant: leues. ut au¬
dita cito ꝑcipiant. Est autẽ
similis igni. ȩ̨stati. calidȩ iu¬
uentuti. Hec enĩ st̃ calidȩ &
siccȩ nature. Ut habeas ex co¬
lera rubea. amaritudinẽ con¬
tra peccm̃. ex iuuentute. for¬
titudinẽ contͣ diabłm. ex ig¬

Expanded text:
lius se habent phlegmatici, pejus lius se habent phlegmatici, pejus cholerici. Melius decrepiti, pejus juvenes. Pessima est infirmitas, quae venit ex cholera, minus mala quae est ex phlegmate. In eodrigidis et humidis. Oportet autem, sicut superius diximus, ut cholerae rubrae assignetur amaritudinis virtus. Sicut enim in sanguine dulcedo, sic et in cholera rubra designatur amaritudo, ut non tantum in spiritualibus dulcescas, sed etiam contra vitia graviter amarescas. Calida est et sicca. Calida fervore bonae voluntatis, sicca ab humore fluxae cogitationis. Facit homines iracundos contra vitia, ingeniosos ad destruenda diaboli machinamenta, acutos ut subtiliter de rebus sentiant, leves ut audita cito percipiant. Est autem similis igni, aestati, calidae juventuti: haec enim sunt calidae, et siccae naturae. Ut habeas ex cholera rubra amaritudinem contra peccatum, ex juventute fortitudinem contra diabolum, ex ig
Abbreviated transcription (Latin):
pantia ueris: mansuetudo no
hoc tempꝰ inconstans ẽe. modo
pluuiosũ. ex iucinitate hye¬
mis: mͦ siccũ ex uicinitate es¬
tatis. mͦ eadem ratione frigidũ.
m calidũ. Inde homines citiꝰ
siqͥdem inconstantiȩ motu so¬
lent agitari: & licet corda eoꝵ
sint aꝑta nouo calore dilectio¬
nis. corrũpunt᷑ tñ qñq subi¬
to frigore inꝓuisȩ suggestioĩs.
Modo inundatione p̃cedenti¬
um delictoꝵ qͣsi pluuiis hu¬
mectant᷑: modo uͦ desid̾io cȩle¬
stium qͣsi solis radio desiccant᷑.
Puidendũ ẽ aut̃ ne infirmitã
quȩ infrigore hyemis orta fu¬
erat: in marcio id ẽ in inicio cõ¬
Rañe nob̃ uidetur: ut post
humorem sanguinis. de colera
rubea disseratur. Colera siqͥdem
infelle. Natura eiꝰ calida est et
sicca: unde fiunt hominesira¬
cundi. ingeniosi. acuti. & le¬
ues. Est autẽ consimilis igni.
estati. calide iuuentuti. Re¬
spirationẽ habet ꝑ aures. creᷤ¬
cit in estate. In hoc temꝑe me¬

Expanded text:
perantia veris, mansuetudo sciperantia veris, mansuetudo scihoc tempus inconstans esse, modo pluviosum ex vicinitate hiemis, modo siccum ex vicinitate aestatis, modo eadem ratione frigidum, modo calidum. Inde homines citiusconversi inconstantiae motu solent agitari, et licet corda eorum sint aperta novo calore dilectionis, corrumpuntur tamen quandoque subito frigore improvisae suggestionis. Modo inundatione praecedentium delictorum quasi pluviis humectantur, modo vero desiderio coelestium quasi solis radio desiccantur. Providendum est autem ne infirmitas, quae in frigore hiemis orta fuerat, in Martio, id est, in initio consime, nobis videtur, ut post humorem sanguinis de cholera rubra disseratur. Cholera siquidem id est in felle. Natura ejus calida est et sicca. Unde fiunt homines iracundi, ingeniosi, acuti et leves. Est autem consimilis igni, aestati, calidae juventuti. Respirationem habet per aures, crescit in aestate. In hoc tempore me
Abbreviated transcription (Latin):
frigus temptationis. & steri¬
litatẽ siccitatis ad memoriã
reducat: & utat᷑ huiꝰ benefici¬
o diete. ut santor sit in uere.
ne in inicio conu̾sionis.ap¬
petat᷑ amor laudis. Nota &̃
qd̃ in uere. ex calore & humo¬
re tẽporis: aꝑiunt᷑ pori terre:
Procreant᷑ du̾si coloris herbaꝵ¬
& arboꝵ. flores. diu̾si scilicet
gn̾is uirtutes: & fit qͣsi nouũ
uer ĩ nr̃a m̃te unde dr. estatem
& uer tu plasmasti ea. In u̾e
intelligens nouit̃ conuersos.
mansuetudine temꝑatos: in
estate ꝓuectiores. igne carita¬
tis feruentes. In hoc si quidẽ
tẽpore. sol ascendens.tria si¬
gna fertur obtin̾e. Arietẽ in
inicio. taurũ in medio: gemi¬
nos in fine. Atcende gͥ in ari¬
ete ducatũ. in tauro iugũ. in
geminis consortuum. Duca¬
tũ p̃lationis. iugũ subiectiõis:
consortiũ cohabitationis. Ht
scias p̾esse. subesse. coesse. Discaᷤ
etiam simul ẽe in timore & la¬
bore. cũ amore. Hoc ẽ itaq tẽ¬

Expanded text:
frigus tentationum, et sterifrigus tentationum, et sterilitatem siccitatis ad memoriam reducat, et utatur hujus beneficio diaetae, ut sanior sit in vere, ne in initio conversionis appetatur amor laudis. Nota etiam quod in vere ex calore et humore temporis aperiuntur pori terrae. Procreantur diversi coloris herbarum flores, diversi scilicet generis virtutes, et fit quasi nostrum ver in nostra mente. Unde dicitur: Aestatem et ver, tu plasmasti ea . In vere intelliges noviter conversos, mansuetudine temperatos, in aestate provectiores igne charitatis ferventes. In hoc siquidem tempore sol ascendens tria signa fertur obtinere, Arietem in initio, Taurum in medio, Geminos in fine. Attende igitur in Ariete ducatum, in Tauro jugum, in Geminis consortium: ducatum praelationis, jugum subjectionis, consortium cohabitationis. Ut scias praeesse, subesse, coesse. Discas etiam simul esse in timore et labore cum amore. Hoc est itaque tem
Abbreviated transcription (Latin):
delectat᷑. In hoc temꝑe mala ẽ
infirmitas quȩ fit ex melan¬
colia. ut qͣrtana: pessima quȩ
fit ex sanguine ut sinocha.
In inicio etenĩ conu̾sionis dum
delectatur animꝰ contẽplantis:
si ex abundantia boni oꝑis. qͣsi
inundatione sanguinis. nasca¬
tur tumor elationis: tunc qͣsi
ex corruptione sanguinis. naᷤ¬
citur sinocha febͥs: & contĩgit
ut sanguis qui ẽ amicꝰ naturȩ.
fiat inimicꝰ uitȩ. Dicunt enĩ
phisici sinochos ẽẽ mortiᷤ ami¬
cos. In hoc temꝑe meliꝰ habet
senes. peiꝰ iuuenes: meliꝰ decre¬
piti. peiꝰ pueri. Ex natura et¬
enĩ consimilis temꝑis: augm̃¬
tatur mat̾ia infirmitatis. Cũ
uͦ in contrario temꝑe infir¬
mitas tẽpori contͣria nascit᷑:
dolor contͣriȩ infirmitatis le-¬
nit᷑. quia contͣria contͣriis cu¬
rant᷑. Ido in uere utendum ẽ
frigidis & siccis. Ne gͥ ꝑ desid̾i¬
um uanȩ glȩ feruor sangui¬
nis ebulliat. necesse ẽ ut aĩmꝰ

Expanded text:
delectatur. In hoc tempore mala est delectatur. In hoc tempore mala est infirmitas, quae fit ex melancholia, ut quartana. Pessima quae fit ex sanguine, ut synocha: in initio etenim conversionis, dum delectatur animus contemplantis, si ex abundantia boni operis quasi inundatione sanguinis nascatur tumor elationis, tunc quasi ex corruptione sanguinis nascitur synocha febris, et contingit ut sanguis, qui est amicus naturae, fiat inimicus vitae. Dicunt enim physici synochos esse mortis amicos. In hoc tempore melius se habent senes, pejus juvenes, melius decrepiti, pejus pueri. Ex natura etenim consimilis temporis augmentatur materia infirmitatis. Cum vero in contrario tempore infirmitas tempori contraria nascitur, dolor contrariae infirmitatis lenitur, quia contraria contrariis curantur. Ideo in vere utendum est frigidis et siccis. Ne igitur per desiderium vanae gloriae fervor sanguinis ebulliat, necesse est ut animus
Abbreviated transcription (Latin):
inuere. In hoc tempore mala
est infirmitas quȩ fit ex me¬
quȩ fit ex sanguine ut sinocha.
In hoc temꝑe meliꝰ habent seneᷤ.
peiꝰ iuuenes. meliꝰ decrepiti. peiꝰ
pueri. In hoc temꝑe etiã. uten¬
dũ ẽ frigidis & siccis. Siẽ suꝑiuᷤᷤ
diximꝰ: sanguis ẽ dulcedo con¬
tẽpłonis.Qui sedem habet in
epate: qͣsi in suo fonte. In calore
siqͥdem epatis. ẽ locus scd̃ȩ de¬
coctionis: inde sanguis ꝑ mem¬
bra dirigit᷑. ut eoꝵ calore tercio
decoquat᷑. Prima enĩ decoctio
fit in stomacho. scd̃a in epate:
t̃cia in om̃ib m̃bris. Ex ardore
gͥ dilectionis. qͣsi ex calore epa¬
tis: more sanguinis. ꝓfluit dul¬
cedo sp̃italia contẽplantis. Est
aut̃ calidȩ & humidȩ naturȩ.
Calor ex amore humor ex timo¬
re. Hoc calore & humore cresẽt
pueri. idẽ nouit̃ conu̾si: qͥ assi¬
milant᷑ ueri & aeri. idẽ uitȩ
nouitati. Crescit inuere. Cum
aut̃ aliquis nouit̃ conu̾titur:
sp̾itali dulcedine multipliciꝰ

Expanded text:
e mala est infirmitas, quae fit ex quae fit ex sanguine ut synocha. In hoc tempore melius se habent senes, pejus juvenes, melius decrepiti, pejus pueri. In hoc etiam tempore utendum est frigidis et siccis. Sicut superius diximus, sanguis est dulcedo contemplationis. Qui sedem habet In hepate quasi in suo fonte, in calore siquidem hepatis est locus fervidae decoctionis, inde sanguis per membra dirigitur, ut eorum calore tertio decoquatur. Prima enim decoctio fit in stomacho, secunda in hepate, tertia in omnibus membris. Ex ardore igitur dilectionis quasi ex calore hepatis, more sanguinis profluit dulcedo spiritualia contemplantis. Est autem calidae et humidae naturae. Calor ex amore, humor ex timore. Hoc calore et humore crescunt pueri ii noviter conversi, qui assimilantur veri et aeri, id est, vitae novitati. Crescit in vere. Cum enim aliquis noviter convertitur, spiritali dulcedine multiplicius
Abbreviated transcription (Latin):
tempore. idẽ in estate. ascen¬
dit solusq ad cancrum: ifit
ibidem estiuale solstitiũ. Hȩc
enĩ eminentior uia. nob̾ ab
apło demonstrata. de qua &
alibi dr: ẽ fides. spes. caritas.
maior aut̃ his ẽ caritas. In ꝑ¬
fectione gͥ caritatis fit solstiti¬
um: ut nicħ diligamꝰ pluqͣm
dm̃. uocat᷑ eancer tropicum
more dĩ conu̾taris ad amorẽ
ꝓximi. Hic ẽ enĩ regͥssus a can¬
cro ad uirginẽ: a feruenti amo¬
re di. usq ad castũ amorẽ ꝓxi¬
mi. Sol aut̃ in eadem estate
tͥa signa dicit᷑ obtin̾e. in pͥnci¬
pio cancrũ. in medio leonem.
infine uirginẽ: ut habeat
caritas incancͦ ad ꝓximũ con¬
u̾sionẽ cõpassionis. in leone
uigilantiã circũspectionis.
in uirgine. puritatẽ dilectio¬
nis. Cancer retro gͣditur. leo.
dormiens aꝑtos ocłõs habet:
uirgo ẽ quȩ carnalẽ cõmixti¬
onẽ adhuc ignorat. In hoc ita¬
q uigilet qui ad amorẽ ꝓxi¬
mi conu̾titur. ut ñ ꝓpt̾ ali-¬

Expanded text:
tempore, id est in aestate, ascendit sol usque ad Cancrum, et fit ibidem aestivale solstitium. Haec est eminentissima via nobis ab Apostolo demonstrata, de qua et alibi dicitur: Est fides, spes, charitas: major autem his est charitas . In perfectione igitur charitatis fit solstitium, ut nihil diligamus plusquam Deum. Vocatur Cancer signum more Dei convertaris ad amorem proximi. Hic est enim regressus a Cancro ad Virginem, a ferventi amore Dei usque ad castum amorem proximi. Sol autem in eadem aestate tria signa dicitur obtinere: in principio Cancrum, in medio Leonem, in fine Virginem, ut habeat charitas in Cancro ad proximum conversionem compassionis, in Leone, vigilantiam circumspectionis, in Virgine, puritatem dilectionis. Cancer retrograditur. Leo dormiens apertos oculos habet. Virgo est quae carnalem commistionem adhuc ignorat. In hoc itaque vigilet, qui ad amorem proximi convertitur, ut non propter ali
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfiuitates siqͥdem m̃tis purgan¬
tur ꝑ os intimȩ confessionis.
erescit in hyeme: qͥa multiplica¬
tur tẽptationũ tͥbulatione n
hoc temꝑe meliꝰ se habent eolt¬
rici. peiꝰ flegmatici: meliꝰ iu¬
uenes. peiꝰ decrepiti. Iuuenes
matici & decrepiti. frigidi sunt¬
& humidi. Quigͥ adhuc pecc̃a
sua deflent. nec tam̃ adhue illo
amore cȩlestium suecensi feruẽt

Expanded text:
perfluitates siquidem mentis purganperfluitates siquidem mentis purgantur per os intimae confessionis. Crescit et hieme, qua multiplicatur tentationum tribulatione. In hoc tempore melius se habent cholerici, pejus phlegmatici. Melius juvenes, pejus decrepiti. Juvenes matici et decrepiti frigidi sunt et humidi. Qui igitur peccata sua deflent, nec tamen adhuc illo amore coelestium succensi fervent,
Abbreviated transcription (Latin):
fiunt homines tardi. obliuiosi.
& somnolenti. Tardi ad oꝑandũ
malũ. obluiosi. ut obluiscantur
popłm suũ & domũ patͥs sui. sõ¬
nolenti. ut in pace in idipsum
dormiant & reqͥescant. S & alit̃
accipit᷑ frigidũ & humidũ. ut
in frigore intelligas torporem.
m̃te. torporẽ in opere. Cũ enun
habundabit iniquitas. refrigeᷤ¬
cit caritas multoꝵ: & sic ex cor¬
rupto flegmate. id ẽ ex corrupta
m̃tis cõpositione. fiunt homineᷤ
tardi ad oꝑandũ bonũ. obliuio¬
si. ut obluiᷤcant᷑ dñi creatoriᷤᷤ sui.
sõnolenti. ut si p̃ualeat inimicꝰ
obdormiant in morte. Est etiã
status m̃tis. aquȩ similis. quia
inundatione ꝑicłosus. fluctu¬
atione turbatus. motib insta¬
bilis. Hyemis uͦ tẽpestates imi¬
tatur: tẽptationũ et enĩ ꝓcellis
lacessit᷑. Similitudinẽ tenet
ȩtatis decrepitȩ. quia ueterais
hominis. id ẽ adȩ defectus & ĩ¬
obedientia uix recedunt a m̃¬
te. Respirationẽ habet ꝑ os. Su¬

Expanded text:
fiunt homines tardi, obliviosi, et somnolenti. Tardi ad operandum malum. Obliviosi, ut obliviscantur populum suum, et domum patris sui . Somnolenti, ut in pace in idipsum dormiant et requiescant . Sed et aliter accipitur frigidum et humidum, ut in frigore intelligas torporem humore torporem in opere. Cum enim abundabit iniquitas, refrigescet charitas multorum , et sic ex corrupto phlegmate, id est ex corruptae mentis compositione, fiunt homines tardi ad operandum bonum, obliviosi ut obliviscantur Domini Creatoris sui, somnolenti, ut si praevaleat inimicus, obdormiant in morte. Est etiam status mentis aquae similis, quia inundatione est periculosus, fluctuatione turbatus, nutibus instabilis. Hiemis vero tempestates imitatur, tentationum etenim procellis lacessitur; similitudinem tenet aetatis decrepitae, quia veteris hominis, id est Adae, defectus et inobedientia vix recedunt a mente. Respirationem habet per os. Su
Abbreviated transcription (Latin):
mitas quȩ fit ex flegmate: idẽ
ex ꝓpria m̃tis corruptione. Ex
ꝓpͥa siqͥdem corruptione m̃tis.
nascitur cotidiana febris: con¬
tinuus uidelicet ardor carnis.
In hoc iterũ temꝑe. id est in
hyeme. utendum ẽ calidis
et siccis: electoꝵ ꝓculdubio ex¬
emplis. Eiectoꝵ etenĩ opera:
seĩ sp̃c ardore sunt accensa. No¬
tandũ est aut̃ qd̾ frigus p̃dicti
temporis contingere solet ex
nimia remotione solis. Gũc
enĩ sol intrat capͥcornũ. qd̾ ẽẽ
dicit᷑ inferiꝰ signũ. Qota na¬
turã animalis. unde signũ
nom̃ accepit: ut inde accipi¬
as aliquid moralitatis. Eap
siqͥdem similitudinẽ delinꝗͣ¬
m̃ in altis rupib pascitur.dũ
peccator u̾bis & exemplis sub¬
limiũ uiroꝵ delectatur. IN
hoc gͥ temꝑe sol capͥcornum ĩ¬
trat: dũ sol iusticie peccatorem
scĩ sp̃c radiis illustrat. Post ca¬
pͥcornum uͦ intrat aquarium:
ut fecorem carnis. abluat lacͥ¬
mis. Ascendit etiam usq ad pi̾cẽ
aquis. sic peccator uiuat in la

Expanded text:
quae fit ex phlegmate, id est ex propria mentis corruptione. Ex propria siquidem corruptione mentis nascitur quotidiana febris, continuus videlicet ardor carnis. In hoc item tempore, id est in hieme, utendum est calidis et siccis, electorum procul dubio exemplis. Electorum etenim opera sancti Spiritus ardore sunt accensa. Notandum est quod frigus praedicti temporis contingere solet ex nimia remotione solis. Tunc enim sol intrat Capricornum, quod esse dicitur infimum signum. Nota naturam animalis unde signum nomem accepit, ut inde aliquid accipias moralitatis. Capra siquidem similitudinem delinquenmen in altis rupibus pascitur, dum peccator verbis et exemplis sublimium virorum delectatur. In hoc igitur tempore sol Capricornum intrat, dum Sol justitiae peccatorem sancti Spiritus radiis illustrat. Post Capricornum vero intrat Aquarium, ut fetorem carnis abluat lacrymis. Ascendit etiam usque ad Piscesaquis, sic peccator vivat in lac
Abbreviated transcription (Latin):
humida. Unde fiunt homines
tardi. obliuuosi. atq somnolenti.
Imitatur nat᷑am hẏemis. nat᷑am
aquȩ. nat᷑am decrepitȩ ȩtatis. pur-¬
gationẽ habet ꝑ os: crescit ĩ hyeme.
In hoc temꝑe meliꝰ se habent cole
rici. peius flegmatici. melius iu¬
uenes. peiꝰ decrepiti. Pessima est
infirmitas quȩ ẽ ex flegmate. ut
ut c̃ciana. In eodem bonũ ẽ uti ca-¬
lidis & siccis. Potest gͥ nat᷑a flegina¬
tis. assimilari compositioni m̃tis.
Flegina sedem habet inpulmoẽ.
qͣsi in discretione. Compositio ete¬
nim m̃tis. adiuuat᷑ beneficio diꝰ¬
cretionis. Sic̃ enĩ pulmo aerem
atcrabit et emitcit: sic discretio qd̵
bonũ ẽ retinet. & qđ malum ẽ
expellit. Frĩgide & humide nat᷑e
dicit᷑ ẽẽ. Est aut̃ frigus quo refri¬
geram᷑ ab estu uicioꝵ: & ẽ humor
compunetionis. quo munda¬
m᷑ a sorde pecc̃oꝵ. De pͥmo dicit᷑.
remitte mͥ ut refrigerer pͥu̾qͣm
abeam: & ampliꝰ ñero. De scd̾o¬

Expanded text:
humida. Unde fiunt homines tardi et oblioviosi, atque somnolenti. Imitatur naturam hiemis, naturam aquae, naturam decrepitae aetatis. Purgationem habet per os, crescit in hieme. In hoc tempore melius se rici, peius flegmatici, melius iuvenes, peius decrepiti; pessima est infirmitas, quae est ex flegmate, ut ut tertiana: eodem bonum est uti calidis et siccis. Potest igitur natura phlegmatis assimilari compositioni mentis. Phlegma sedem babet in pulmone, quasi in discretione. Compositio etenim mentis adjuvatur beneficio discretionis. Sicut enim pulmo aerem attrahit et emittit, sic discretio quod bonum est retinet, et quod malum est expellit. Frigidae et humidae naturae dicitur esse. Est autem frigus, quo refrigeramur ab aestu vitiorum, et est humor compunctionis, quo mundamur a sorde peccatorum. De primo dicitur: Remitte me, ut refrigerer priusquam abeam, et amplius non ero . De s
Abbreviated transcription (Latin):
sedem meã ad aquilonẽ: ⁊ ero¬
similis altissimo. Sedẽ ad aquilonẽ po¬
nere desiderat:que penna suꝑbiȩ sur¬
sum leuat. Esse similis altissimo con¬
cupiscit: qͥ uli cui subẽe debet. ꝑarro¬
gantie sp̃m se equalem fac̃. Et ut plus
dica. ñ tantũ se magistro suo equiꝑat.
s etiam illo meliorem eẽ putat. Cecidit
diaboluis cum se eraltare uoluit: humi¬
liatur homo. cum se eraltare concu¬
piscit:¬

Expanded text:
sedem meam ad aquilonem, esimilis Altissimo . Sedem ad aquilonem ponere desiderat, quem penna superbiae sursum levat. Esse similis Altissimo concupiscit, cum illi cui subesse debet, per arrogantiae spiritum se aequalem facit, et, ut plus dicam, non tantum se magistro suo aequiparat, sed etiam se illo meliorem esse putat. Cecidit diabolus, cum se exaltare voluit. Humiliatur homo, cum se exaltare concupiscit
Abbreviated transcription (Latin):
tate magna ierłm .i.
iuitatis magnȩ ihe¬
rusalem quedam
pars adhuc in t̾ris
ꝑegrina ducit᷑: quedam uͦ pars
incęlis firmit̾ locata stabilituꝵ.
Hȩc autẽ ierłm ad illam cȩlestẽ
qnͣdoq tnsiet: in qua nemo mo¬
rietur. s in ȩt̃na felicitate uiuet.
sine fine. Nemo enĩ ad illã feli¬
citatis ȩt̃nitatem tnͣsire merue¬
rit: nisi qui se ciuib illius pa¬
triȩ bene uiuendo in hoc scło
morib conformabit. S qui in
cupiunt: in futura uita suꝑnis
ciuib conformes erunt. Qtuor
siquidem ciuitates in diuina
scͥptura fuisse ꝑhibent᷑. quarũ
unaqueq ierłm nuncupat᷑: idẽ.
mat̾ialis. et mystica. moralis et
anagogyca. Mat̾ialis ierłm ẽ
quedã ciuitas in iudea sita.
mystica uͦ. ẽ eccłia: moralis.
quelibet fidelis anima. anagogy¬
ca. cȩlestis patria. Pma constat ex
ret᷑. moralis edificabit᷑: anagogyca
uͦ in ȩt̃num ñ cõmouebit᷑. Pͥma
continet res gestas. scd̃a mysteri¬
oꝵ figuras. t̃cia exempla moꝵ:

Expanded text:
tate magna Hierusalem. Civitatis magnae Hierusalem quaedam pars adhuc in terris peregrina ducitur, quaedam vero pars in coelis firmiter locata stabilitur. Haec autem Hierusalem ad illam coelestem quandoque transiet, in qua nemo morietur, sed in aeterna felicitate sine fine vivet. Nemo enim ad illam felicitatis aeternitatem transire merebitur, nisi qui se civibus illius patriae bene vivendo in saeculo hoc moribus conformabit. Sed qui inm ducere cupiunt, in futura vita supernis civibus conformes erunt. Quatuor siquidem civitates in divina Scriptura fuisse perhibentur, quarum unaquaeque Hierusalem nuncupatur, id est, materialis et mystica, moralis et anagogica. Materialis Hierusalem est quaedam civitas in Judaea posita, mystica vero est Ecclesia, moralis quaelibet fidelis anima, anagogica coelestis patria. Prima constat ex retur, moralis aedificabitur, anagogica vero in aeternum non commovebitur. Prima continet res gestas, secunda mysteriorum figuras, tertia exempla morum,
Abbreviated transcription (Latin):
lium aliqͥd disseramus. Qd hie¬
icut diuina scͥpt᷑a testat᷑.
in regione iudeȩ ierłm
fundata fuisse memorat᷑. Fert᷑
autẽ hȩc ciuitas habuisse murũ et
portas: uectes et seras. uicos et pla¬
teas. Iudea confessio: ierłm uisio
pacis int̃pretat᷑. In iudea gͦ ieru¬
salem ponit᷑:. quia in confessiõe
uerȩ fidei. pax ȩccłiȩ solidat᷑. Qui
enĩ xp̃m confitetur ẽẽ dm̃. pacẽ
ȩccliȩ p̃dicat: et in edificanda ie¬
rusalem mistice laborat. Qui uͦ

Expanded text:
. Quod HieSicut divina Scriptura testatur, in regione Judaeae Hierusalem fundata fuisse memoratur . Ferunt autem hanc civitatem habuisse muros et portas, vectes et seras, vicos et plateas. Judaea confessio, Hierusalem pacis visio interpretatur. In Judaea ergo Hierusalem ponitur, quia in confessione verae fidei pax Ecclesiae solidatur. Qui enim Christum confitetur esse Deum, pacem Ecclesiae praedicat, et in aedificanda Hieru
Abbreviated transcription (Latin):
Rdea uocata.
suꝑ nubes euolat: ut ꝓcellas nubi
banus. hec auis pot̃ significare aĩãs
nem huius scł̃i. ne forte procellis ꝑsecu¬
tionũ instigante diabolo inuoluant᷑.
intentionẽ suam suꝑ om̃ia temꝑalia
ad serenitatem patriȩ celestis. ubi assi¬
tib et transitoriis seipsum pascit. in
caro sustentatur transitoriis: eiꝰ ani¬
ma delectat᷑ et̃nis. Ardea pullos in ni¬
do rostro defendere nitit᷑: ne ab aliis
auib rapiant᷑. Codem mͦ iustus forti
muectione ꝑcutit: quos ꝑuersos ad
decipiendum subiectos nouit. Quedã
renitiũ: ut̃q tñ color in bonã partẽ
hisiologus
de caladrio dicit ꝙ̾ totus albꝰ sit.
aufert ab oculis. Natura etiã caladrii
talis eẽ dicit᷑. ut si ad infirmũ homi¬
nem aliquotiens adducat᷑. utrũ in¬
firmus mori aut uiuere debeat astã¬
tes certos reddat. Si enim faciem in¬
firmi hominis respicit. nec oculos a¬
uertit. s infirmi faciem diligenter
consid̾at: signum ẽ qͦd uiuat. Si aũ

Expanded text:
rdea vocata, super nubes evolat, ut procellas nubiuant. Haec avis potest significare animasnem hujus saeculi, ne forte procellis persecutionum, instigante diabolo, involvantur, intentionem suam super omnia tempoporalia ad serenitatem patriae ctibus et transitoriis seipsum pascit, in caro sustentetur transitoriis, anima tamen delectatur aeternis. Ardea pullos in nido rostro defendere nititur, ne ab aliis avibus rapiantur. Eodem modo justus forti invectione percutit, quos perversos ad decipiendum subjectos novit. Quaedamnericium, uterque tamen color in bonam partem ysiologus de caladrio dicit quod totus albus sit, aufert ab oculis. Natura igitur caladrii talis esse dicitur, ut si ad infirmum hominem aliquoties adducatur, utrum infirmus mori, an vivere debeat, astantes certos reddat. Si enim faciem hominis respicit, nec oculos avertit, sed infirmi faciem diligenter consideret, signum est quod vivet. Si autem