comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
latamus. Loquatur ergo unusquisq doctor cor
audientis exerceat. otiosorũ torporẽ excutiat. quoᷤ
dũ ad oꝑa bona tetenderit. palmũ se habere in
labiis ostendat. Pensanclũ quoq quia in palmo
digitus maior ac minimus tenditur. Q̾ uid uero
in maiori ac muumo digito. nͥ magna ⁊ extrema
acꝰtio designatur: Palmũ ergo mensȩ in labio
habeant quatenꝰ in docꝰtorũ suoꝵ predicati¬
one magna oꝑa faciat. ut agere ⁊ minuna ñ
obmittat. Sic in minimis intentus sit. ut
piger in agendis maioribꝰ ñ sit. Unde per
euangelium ueritas dicit. ue uolis scribe et
pharisȩi hẏpocritȩ qͥa decimatis mentã. ⁊ ane

Expanded text:
latamus. Loquatur ergo unusquisque doctor, cor latamus. Loquatur ergo unusquisque doctor, cor audientis exerceat, otiosorum torporem excutiat, quos dum ad bona opera tetenderit, palmum se habere in labiis ostendat. Pensandum quoque quia in palmo digitus major ac minimus tenditur. Quid vero in majori ac minimo digito, nisi magna et extrema actio designatur? Palmum ergo mensae in labiis habeant, quatenus in doctorum suorum praone magna opera faciat, ut agere et minima non omittat. Sic minimis intentus sit, ut piger in agendis majoribus non sit. Unde per Evangelium Veritas dicit: Vae vobis, scribae et Pharisaei hypocritae, quia decimatis mentham et an
Abbreviated transcription (Latin):
cia ⁊ docꝰtrina scorꝑ admonendo ⁊ sustinen¬
dosuadendo atq terrendo aliorũ corda usq
ad hoc erudiunt ut om̃ĩa deserant ⁊ totos se
in amore dnũ accendant. aliorũ uero ad hoc usq
instruunt. ut quia omĩa relinquere non ualeg̃
uel ex parte qua preualent misericorles fiant. et car¬
nis curã cũ animȩ cura partiantur. mensȩ dñi de
quadris lapidibꝰ instructȩ. uasa portant in quibꝰ
ummolatur holocaustũ ⁊ iuctima. quia ⁊ ꝑfecꝰti
sicut dicꝰtũ est cũ omĩa deserunt totũ cor in amo¬
re dñi accendunt. Et imꝑfecꝰti sacrificiũ offerua
quod ex parte deuouerunt. Sequitur. Et labia
earũ palmi uniꝰ reflexa intrinsecus ꝑ circuitũ. Quid
est hoc quod mensarũ labia palmo metiuntur. nisi
quod in palmo manus tenditur et sc̃i patres atq
docꝰtores ea predicant in quibꝰ auditorũ oꝑa tendan¬
tur Quasi enĩ manũ extendimus. cũ oꝑa nr̃a di¬

Expanded text:
tia et doctrina sanctorum admonendo et sustinentia et doctrina sanctorum admonendo et sustinendo, suadendo atque terrendo, aliorum corda usque ad hoc erudiunt, ut omnia deserant, et totos se in amore Domini accendant, aliorum vero ad hoc usque instruunt, ut quia omnia relinquere non valent, vel ex parte qua praevalent, misericordes fiant, et carnis curam cum animae cura partiantur, mensae Domini de quadris lapidibus instructae vasa portant, in quibus immolatur holocaustum et victima, quia et perfecti, sicut dictum est, cum omnia deserunt, totum cor in amorem Domini accendunt, et imperfecti sacrificium offerunt, quod ex parte devoverunt. Sequitur: VERS. 43.-- Et labia earum palmi unius, reflexa intrinsecus per circuitum. 13. Quid est hoc, quod mensarum labia palmo metiuntur, nisi quod in palmo manus tenditur, et sancti patres atque doctores ea praedicant in quibus auditorum otur. Quasi enim manum extendimus, cum opera nostra di
Abbreviated transcription (Latin):
et uictima dicitur immolari. Holo caustum
enũ sicut ⁊ suꝑiꝰ diximꝰ uictuma ÷ non tam̃ uic¬
tima sed semꝑ holocaustũ. quia cũ quid ex par¬
te offertur ⁊ ex parte retinetur. sacrificium
quidem est sed holocaustũ non est. Sunt
uero in multitudine magna fidelium aliiqͥ
ea quę mundi sunt omĩa relinquunt. cunc¬
ta quȩ possident tribuunt. nichil sibumet ip¬
sis reseruant. ad eternã patriam medullitus
anhelant. seq ex toto corde in lacrimis mac¬
tant. Hi uidelicet uasa suꝑ mensam sunt in
quibꝰ immolatur holocaustũ. Et sunt alii qui
curam propriȩ domus gerunt. de filiis cogi¬
tant eisq hereditatẽ seruant. qui tamen ęter¬
ni iudicii memores misericordiam pauperibꝰ
impendunt alimenta ac uestim̃ta eis ex par¬
te qua decreuerint tribuunt. hi nimirum
uasa suꝑ mensam sunt. in quibꝰ uicꝰtima un¬
molata est non holocaustũ. Quia enĩ pacien¬

Expanded text:
et victima dicitur immolari. Holocaustum et victima dicitur immolari. Holocaustum enim, sicut superius diximus, victima est. Non tamen victima semper holocaustum, quia cum quid ex parte offertur, ex parte retinetur, sacrificium quidem est, sed holocaustum non est. Sunt vero in multitudine magna fidelium aliqui, qui ea, quae mundi sunt, omnia relinquunt, cuncta quae possident tribuunt, nihil sibimetipsis reservant, ad aeternam patriam medullitus anhelant, seque ex toto corde in lacrtant. Hi videlicet vasa super mensam sunt, in quibus immolatur holocaustum. Et sunt alii qui curam propriae domus gerunt, de filiis cogitant, eisque haereditatem servant, qui tamen, aeterni judicii memores, misericordiam pauperibus impendunt, alimenta ac vestimenta eis ex parte qua decreverint tribuunt. Hi nimirum vasa super mensam sunt, in quibus victima immolata est, non holocaustum. Quia enim patien
Abbreviated transcription (Latin):
ratione uenerandi. Debent ergo paruulorũ ani¬
mas insinu suȩ conuersacionis susciꝑe. atq eas
in conspectu dñi uelut quoddam holocaus¬
tum ac sacrificiũ offerre. Unde aꝑte sequitur.
Suꝑ quas imponunt uasa. in quibꝰ immolatur
holocaustũ ⁊ uictima. Quid enĩ sunt anime
fidelium. nͥ uasa sc̃a quę uerba pietatis capiunt
ut ex eorũ mentibꝰ holocaustũ uitȩ atq oraci¬
onis immoletur: Hinc est ⁊ enĩ quod paulus
cũ adhuc rudis esset in fidei uocatione quia
iam dñi uerba ꝑceꝑat. ⁊ celesti gr̃a plenuse¬
rat uas appellatur cũ dicitur. Uas elecꝰtio¬
nis michi est. Hinc pastores atq docꝰtores pro¬
pheta admonet dicens. Mundamini quifer¬
tis uasa dñi. Ipsi ⁊ enĩ quasi mensȩ dñi uasa
portant. qui uitã fidelium erudiendo tolerañ
ut quandoq hanc dño ad holocaustũ ⁊ sacri¬
ficium ꝑducant. Sed neq hoc neglegenter
intuendũ est quod in eisdem uasis holocaustũ

Expanded text:
ratione venerandi. Debent ergo parvulorum aniratione venerandi. Debent ergo parvulorum animas in sinu suae conversationis suscipere atque eas in conspectu Domini velut quoddam holocaustum ac sacrificium offerre. Unde apte sequitur: « Super quas ponunt vasa in quibus immolatur holocaustum et victima. » Quid enim sunt animae fidelium nisi vasa sancta, quae verbum pietatis capiunt, ut ex eorum mentibus holocaustum vitae atque orationis immoletur? Hinc est etenim, quod Paulus cum adhuc rudis esset in fidei vocatione, quia jam Domini verba perceperat, et coelesti gratia plenus erat, vas appellatur, cum dicitur, vas electionis mihi est. Hinc pastores atque doctores Propheta admonet dicens: « Mundamini qui fertis vasa Domini ; » ipsi etenim, quasi mensae Domini vasa portant, qui vitam fidelium erudiendo tolerant, ut quandoque hanc Domino ad holocaustum et sacrificium perducant. Sed neque hoc negligenter intuendum est, quod in eisdem vasis, holocaustum
Abbreviated transcription (Latin):
ardebimus. ubi plene uidebimus quem ama¬
mus. Altitudo uero mensarũ est cubiti uniꝰ.
Iuȩ ẽ enĩ altitudo scõr. nisi fides inuisibiliũ.
Per fidem enĩ creditur quod non uidetur:
atq idõ ꝑ hanc iustorũ mens ad altitudinẽ
ducitur. ut cuncta iusibilia despiciat in t̾ra.
et ea quȩ audit iniisibilia sequatur in cęlo
Sed unũ cubitũ habet altitudo mensarum
qͥa unitas ÷ fidei in corde om̃iũ scõrs. Unũ
dm̃ esse in trinitatẽ. et patres testamenti ue¬
teris. ⁊ predicatores professi sunt testam̃ti noui.
Altitudo itaq mensarũ nil uno cubito ampliꝰ.¬
nil habet minus. quia in magna sibi unitate
concordat om̃iũ fides patrũ. Sed hi qui iam
in longanimitatẽ spei sũmis uirtutibꝰ profi¬
cientes unũ ⁊ dimidiũ cubitũ habent. atq
in latitudin̾e caritatis uno ac dimidio cubi¬
to metiuntur in altitudine uero fidei ano
cubito excrescunt. magni sunt ⁊ sũma admi¬

Expanded text:
ardebimus, ubi illum plene videbimus quem amaardebimus, ubi illum plene videbimus quem amamus. 11. Altitudo vero mensarum est cubiti unius. Quae est enim altitudo sanctorum, nisi fides invisibilium? Per fidem enim creditur quod non videtur, atque ideo per hanc justorum mens ad altitudinem ducitur, ut cuncta visibilia despiciat in terra, et ea quae audit invisibilia sequatur in coelo. Sed unum cubitum habet altitudo mensarum, quia unitas est fidei in corde omnium sanctorum. Unum Deum esse Trinitatem et patres testamenti veteris, et praedicAltitudo itaque mensurarum nil uno cubito amplius habet, nil minus: quia in magna sibi unitate concordat omnium fides Patrum. Sed hi qui jam in longanimitate spei summis virtutibus proficientes, unum et dimidium cubitum habent, atque in latitudine charitatis uno ac dimidio cubito metiuntur: in altitudine vero fidei uno cubito excrescunt, magni sunt et summa admi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ꝑfecꝰte diligere. quos ꝑfecte ualent uix¬
ta aliquid scire. Omnipotentẽ uero dm̃
diligere non possunt quantũ debent. quia
adhuc non ualent uidere quẽ diligunt. et
mensura amoris minor ÷ ubi ad huc mensu¬
ra minor: cognicionis. Suꝑ unũ gͦ cubitũ
habent ⁊ dimidiũ. quia hoc eis iam in amo
amore qui hic incipitur ut ex usione dĩ in
ȩterna patria ꝑficiatur. recte ysaias loqui¬
tur dicens. Dixit dñs cuiꝰ ignis est in syon.
et caminus eiꝰ in hierusalem. Plus est aũt ca¬
minũ esse quã ignẽ quia ignis esse ⁊ paruus
potest. In camino aut̃ et uastior flamma
succenditur. Syon uero speculacio. Hicrusalem
aũt uisio pacis dicitur. Pacem uero nr̃am hic
interim speculamur. ut illic pꝰmodũ plene
uideamus. Ex amore gͦ diũ in syon ignis
est. in hierusalem. caminus. quia hic amo¬
ris eiꝰ flamis aliquatenus ardemus. ubi de
illo ali quid contemplamur. Sed ibi plene

Expanded text:
enim perfecte diligere quos perfecte valent juxenim perfecte diligere quos perfecte valent juxta aliquid scire. Omnipotentem vero Deumdiligere non possunt quantum debent, quia adhuc non valent videre quem diligunt; et mensura amoris minor est ubi adhuc mensura minor est cognitionis. Super unum ergo cubitum habent et dimidium, quia hoc eis jam in animamore, qui hic incipitur, ut ex visione Domini in aeterna patria perficiatur, recte Isaias loquitur, dicens: Vivit Dominus, cujus ignis est in Sion, et caminus ejus in Jerusalem . Plus est autem caminum esse quam ignem, quia esse ignis et parvus potest, in camino autem vastior flamma succenditur. Sion vero speculatio, Jerusalem autem visio pacis dicitur. Pacem vero nostram hic interim speculamur, ut illic postmodum plene videamus. Ex amore ergo Domini in Sion ignis est, in Jerusalem caminus, quia hic amoris ejus flammis aliquatenus ardemus, ubi de illo aliquid contemplamur; sed ibi plene
Abbreviated transcription (Latin):
to integro mensuretur. dicit. Q uod quod
ꝑfecti sumꝰ. hoc sapiamꝰ. Uideamꝰ si in his
quȩ de dõ sentit. iam se ad ꝑcipienda miste¬
ria ꝑfecꝰte tetenderit. Ego me non arbitror
cõprehendisse. Qui rursus ait. Ex parte cog¬
noscimꝰ.⁊ ex parte prophetamꝰ. Cum aut̾e
uenerit quod ꝑfecꝰtũ ẽ. euacuabitur quod
ex parte est. Qui iterũ dicit. Nunc cognos¬
co ex parte. tunc aũt cognosca sicut ⁊ cog¬
nitus sum. Si ergo ꝑfecꝰtus ẽ ⁊ ex parte
cognoscit cubitum habet quantum ad se.
acihuc plene uidere non possunt. hoc ubi spei
oculũ mittunt. hoc quod suꝑ unũ cubitum
habent. in dimidio cubito recidatur. quatenꝰ
in hac uita semꝑ se imꝑfecꝰtos aspiciu̾int et
ardentius ad ꝑfecꝰtionẽ currant. Habent
quoq mensȩ latitudinẽ cubiti unius et di¬
miclii. quia scor corda in caritatis ampli¬
tudine dilatata uixta proxunũ quandi¬
liguntꝰ ⁊ uident habent cubitũ. Postint

Expanded text:
to integro mensuretur. Dicit enim: Quotquot to integro mensuretur. Dicit enim: Quotquot perfecti sumus, hoc sapiamus . Videamus si in his quae de Deo sentit jam se ad percipienda mysteria perfecte tetenderit: Ego me non arbitror comprehendisse . Qui rursus ait: Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus; cum autem venerit quod perfectum est, evacuabitur quod ex parte est . Qui iterum dicit: Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum . Si ergo perfectus est, et ex parte cognoscit, cubitum habet, quantum ad se, adhuc plene videre non possunt, 1409 ubi spei oculum mhabent, in dimidio cubito recidatur: quatenus in hac vita semper se imperfectos aspiciant, et ardentius ad perfectionem currant. Habent quoque mensae latitudinem cubiti unius et dimidii, quia sanctorum corda in charitatis amplitudine dilatata juxta proximum quem diligunt et vident habent cubitum. Possunt
Abbreviated transcription (Latin):
habet illa substantia quȩ semꝑ uncõmu¬
tabilis manens. nec detrimentum recipit.
nec augm̃tũ. Sepe aũt diximꝰ longitudi¬
ne ad longanimitate spei. latitudinẽ uero
ad caritatis amplitudinẽ ꝑtinere. Mense
gͦ quȩ ad holocaustũ construcꝰtȩ sunt. lon¬
gitudine cubiti uniꝰ ⁊ dimidii metiuntur. qͥa
scĩ patres atq docꝰtores qui se longanimiter
ad secreta spei intima extendunt. ꝑ hoc quod
in uirtutibus uiuunt. quantũ ad humanĩa
quidẽ mensurã ꝑtinet. ualde ꝑfecꝰtisunt.
Iuantũ uero ad diuina illa misteria quȩ plae¬
ne ab hoĩe capi non possunt quãdui in hac
mortali carne subsistunt. ꝑfecti non sunt:.
IN semet ipsis gͦ iam cubitum habent. indõaũt
adhuc cubitum non habent. quia iam qui¬
dem in uirtutibꝰ plene proficiunt. sed̾ tam̃
aliquid de dõ adhuc ex parte cognoscunt.
Ecce iterũ in mensura mensȩ. ad testimonium
paulus occurrit. Uideamus an eiꝰ uita cubi¬

Expanded text:
habet illa substantia, quae semper incommuhabet illa substantia, quae semper incommutabilis manens, nec detrimentum recipit, nec augmentum. Saepe autem diximus longitudinem ad longanimitatem spei, latitudinem vero ad charitatis amplitudinem pertinere. Mensae ergo quae ad holocaustum constructae sunt, longitudine cubiti unius et dimidii metiuntur, quia sancti patres atque doctores, qui se longanimiter ad secreta spei intimae extendunt, per hoc quod in virtutibus vivunt, quantum ad humanam quidem mensuram pertinet, valde perfecti sunt, quantum vero ad divina illa mysteria quae plene ab homine capi non possunt, quandiu in hac mortali carne subsistunt, perfecti non sunt. In semetipsis ergo jam cubitum habent, in Deo autem adhuc cubitum non habent, quia jam quidem in virtutibus plene proficiunt, sed tamen aliquid de Deo adhuc ex parte cognoscunt. Ecce iterum in mensura mensae ad testimonium Paulus occurrit. Videamus an ejus vita cubi
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i eiꝰ in corde ipsius. ⁊ non supplantabunt᷑¬
gressus eiꝰ. Et unde rursum dicitur. In
corde meo abscondi eloquia tua ut non pec¬
cem tibi. Sed quia mensȩ hȩ unde sint cons¬
tructȩ cognouimꝰ. etiam cuiꝰ mensurȩ sint
audiamus. Sequitur. Longitudine uniꝰ
cubiti ⁊ dimidii. ⁊ latitudine cubiti unius
et dimidi ⁊ altrtudine cubiti uniꝰ. Hunc
locũ quidam exposuit dicens. longitudi¬
nem ⁊ latitudinem habet mensa unũ cu
bitum ⁊ dimidium. id÷ ꝑ quadrum. quȩ
simul iuncta. tres cubitos faciunt. Qui tres
cubiti habent in altitudin̾e cubitũ unum.
ut misteria trinitatis uniꝰ cubiti. hoc ÷ di¬
uinę maiestatis mensura conseruet. Qui ui¬
delicet sensus exposicionis idcirco non potest
stare. quia in illa sũma trinitate quȩ oĩa
creauit. omĩa continet. dimidiũ nichil est
nec ex duob dimidiis aliquid unũ. Neq
enĩ quicquã imminucionis ac decisionis

Expanded text:
Dei ejus in corde ipsiusDei ejus in corde ipsius Et unde scriptum dicitur: « In corde meo abscondi eloquia tua ut non peccarem tibi . » Sed mensae hae unde sint constructae agnovimus, etiam cujus mensurae sint audiamus. Sequitur: « Longitudine unius cubiti et dimidii, latitudine unius cubiti et dimidii, et altitudine cubiti unius. 9. Hunc locum quidam exposuit, dicens: Longitudine et latitudine habent mensae cubitum unum et dimidium, id est per quadrum, quae simul juncta tres cubitos faciunt. Qui tres cubiti habent in altitudinem cubitum unum, ut mysteria Trinitatis unius cubiti, hoc est divinae majestatis, mensuram conservent. Qui videlicet sensus expositionis idcirco non potest stare, quia in illa summa Trinitate quae omnia creavit, omnia continet, dimidium nihil est, nec ex duobus dimidiis aliquid unum. Neque enim quidquam imminutionis ac decisionis
Abbreviated transcription (Latin):
non sunt. Duş tam̃ habuerunt sacrificium. qđ
iuxta solam litteram tenuerunt. Interiores¬
euangelizantiũ atq docꝰtorũ. ignis sp̃s ⁊ arsit
et ardet. Qui pro eo quod omñe eoꝵ cogitaci¬
onem in bono oꝑe assumit flãma amoris dei
quasi holocaustum totũ simul quod inuenit
incendit. Holocaustũ enĩ offerunt. qui siue in
bono oꝑe. seu in scã cogitacione. medullitus ac¬
cenduntur. Mensȩ uero hȩc ex quadris lapi¬
dibꝰ facꝰtȩ sunt. quia dũ quotidie sacri elo¬
quii insuis cordibus uerba meditantur. ad of
quadratis lapidibꝰ construuntur. Uerba et¬
enĩ scripturȩ sacrȩ lapides quadri sunt. qͥa
ubiq stant quȩ ex nullo latere reprehensibi¬
lia inueniuntur. N am in omne quod prę¬
dicant. in omne quod spiritalit̾ sonant. qua¬
si in diuerso latere statum habent. quia re¬
prehensionẽ non habent. Corda itaq sc̃orꝑ
mensȩ dei sunt ad holocaustũ ex quadris la
cogitant semet ipsos dño a carnali uita in co¬

Expanded text:
n mensae habuerunt sacrificium, quod juxta solam litteram tenuerunt: unde eevangelistarum atque doctorum ignis spiritus et arsit et ardet, qui pro eo quod omnem eorum cogitationem in bono opere absumit flamma amoris Dei, quasi holocaustum totum simul, quod invenit incendit. Holocaustum enim offerunt, qui sive in bono opere seu in sancta cogitatione medullitus accenduntur. Mensae vero hae ex quadris lapidibus factae sunt: quia dum quotidie sacri eloquii in suis cordibus verba meditantur, ad offquadratis lapidibus conferuntur: verba etenim Scripturae sacrae lapides quadri sunt, quia ubique stant, quae ex nullo latere reprehensibilia inveniuntur. Nam in omne quod praedicant, in omne quod spiritaliter sonant, quasi in diverso latere statum habent, quia reprehensionem non mensae Dei sunt ad holocaustum quadris lapidier cogitant, semetipsos Domino a carnali vita
Abbreviated transcription (Latin):
isti nisi altare sunt aureũ inquorũ corde a ro¬
mata incensa sunt: quia uirtutes ardent.
Bene aut de eodem altari dr̃. ꝗđ ante uelum
arce sit positũ in scã scõꝵ. arca qͥppe testam̃¬
ti ipse nob̾ factus ẽ de quo scͥptũ nouinus.
In quosunt om̃s thesauri sapientiȩ et sei¬
entiȩ absconaiti. Arca intra uelũ ẽ redẽp¬
tor nr̃ in cęlo. Aitare uero aureũ inquo
tymiama incenditur ante uelũ: quia sc̃oꝵ
corda quȩ cũ magnis uirtutib in dĩ amore
suecensa sunt. ꝑ sc̃m desideriũ in illo arde

Expanded text:
isti nisi altare sunt aureum, in quorum corde aroisti nisi altare sunt aureum, in quorum corde aromata incensa sunt, quia virtutes ardent? Bene autem de eodem altari dicitur quod ante velum arcae sit positum in sancta sanctorum. Arca quippe testamenti ipse nobis factus est de quo scriptum esse novimus: In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Arca intra velum est Redemptor noster in coelo. Altare vero aureum in quo thymiama incenditur ante velum sanctorum corda, quae cum magnis virtutibus in Dei amore succensa sunt, per sanctum desi
Abbreviated transcription (Latin):
mantur carnes. in altari uͦ aureo incendun¬
ris concremantur carnes. intus aromata:
nisi hoc quod cotidie uidemus: Quia duo
sunt compunctionis genera. Alii ⁊ enim
adhuc ꝑtimorẽ plangunt. alii uero iam
se ꝑ amorẽ in lam̃tis afficiunt. Multi nãq
peccatorũ suoꝵ memores dum supplicia
ȩtna ꝑtimescunt: cotidianis se lacrimis
affligunt: plagunt mala quȩ fecerunt
& incendunt uitia igne compunctionis:
quorũ adhuc suggestiones in corde patiun¬
tur.Q uid isti nisi altare sunt aereũ in quo
carnes ardent: Quia adhuc abeis carnaha
oꝑa planguntur. Alii uͦ a carnalib uitus
liberi. aut longis iam fietib securi. amoris
Nãma in compunctionis lacrimis in ardesẽt:
cȩlestis patriȩ p̃mia cordis ocłis ꝓponunt:
Suꝑnis iam ciuib int̾eẽ concupiscunt. dura
eis apparet seruitus longitudo ꝑeregrinatio¬
nis suȩ: regẽ in decore suo uidere desiderat᷑:
& flere cotidie ex eius amore ñ cessant Quid

Expanded text:
mantur, carnes, in altari vero aureo incendunmantur, carnes, in altari vero aureo incendunris concremantur carnes, intus aromata, nisi hoc quod quotidie videmus, quia duo sunt compunctionis genera, atque alii adhuc per timorem plangunt, alii vero jam se per amorem in lamentis afficiunt? Multi namque peccatorum suorum memores, dum supplicia aeterna pertimescunt, quotidianis se lacrymis affligunt: plangunt mala quae fecerunt, et incendunt vitia igne compunctionis, quorum adhuc suggestiones in corde patiuntur: quid isti, nisi altare sunt aereum, in quo carnes ardent, quia adhuc ab eis carnalia opera planguntur? Alii vero a carnalibus vitiis liberi, aut longis jam fletibus securi, amoris flamma in compunctionis lacrymis inardescunt, coelestis patriae praemia cordis oculis proponunt: supernis jam civibus interesse concupiscunt. Dura eis apparet servitus, longitudo peregrinationis suae. Regem in decore suo videre desiderant, et flere quotidie ex ejus amore non cessant . Quid
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmagistrum genciũ dicit᷑ impleant: ut
exhibeatis corpora urã hostiam uiuentẽ
scãm deo placentẽ. Hostiar a quippe occi¬
ditur. ut offeratur: s hostia uiuens ẽ eor¬
pus ꝓdno afflictũ. quod ⁊hostia dr̃. & ui
uens. quia uiuit inuirtutib & est auitis
occisum. hostia uidelicet. quia iam huic
mundo ẽ aprauis actib mortuũ: uiuens
aut̃ quia cuncta quȩ p̃ualet bona oꝑatur.
S quia sub altaris nomine de compunciõs
flãma sermo se intulit: necessariũ puto
quȩ sit diuersitas eiusdem compunctionis
ostendere. Alia quippe compunctio ẽ quȩ
ꝑtimorẽ nascitur: alia quę ꝑ amorẽ. qͥa ali¬
ud ẽ supplicia fugere: aliud p̃mia desiderare.
Unde et intabernacło ꝑlegem duo altarra
fieri iubentur: unũ udelicet exterius. aliud
uero interius. Unum inatrio. aliud ante
arcam. Unum quod aere cooꝑtũ ẽ. aliud
quod auro uestitur: atq in altare aereo cre¬

Expanded text:
per magistrum gentium dicitur, impleant: Ut per magistrum gentium dicitur, impleant: Ut exhibeatis corpora vestra, hostiam viventem, sanctam, Deo placentem. Hostia quippe occiditur ut offeratur. Sed hostia vivens est corpus pro Domino afflictum; quod hostia dicitur, et vivens, quia vivit in virtutibus, id est a vitiis occisum. Hostia videlicet, quia jam huic mundoautem, quia cuncta quae praevalet bona operatur. Sed quia sub altaris nomine de compunctionis flamma sermo se intulit, necessarium puto, quae sit diversitas ejusdem compunctionis ostendere. Alia quippe compunctio est, quae per timorem nascitur, alia quae per amorem. Quia aliud est supplicia fugere, aliud praemia desiderare. Unde et in tabernaculo per legem duo altaria fieri jubentur, unum videlicet exterius, aliud vero interius. Unum in atrio, aliud ante arcam, unum quod aere coopertum est, aliud quod auro vestitur, atque in altari aereo concre
Abbreviated transcription (Latin):
uentiũ cotidie hominũ ocłis opponunt᷑:
nec inexcusatione sua dicere poterunt:
ñ uidimus quod imitari deberemꝰ. Unde
& subditur. Ꝙ altare ante faciem templi.
Quid ẽ templum nisi fidelis popłs: Sicut
quod estis uos. & quid ẽ altare dĩ. nisi mets
bene iuiuentiũ. qui peccatorũ suorũ memo¬
res lacrimis maculas lauat: Carnẽ ꝑabsti¬
uentiam macerant. nullis se hinus mundi
actionib miscent: quȩ habent indigentib
tribuunt: & habere quȩ ñ habent ñ concu¬
piscunt. Recte igitur horũ cor altare dei
dr̃. ubi exmerore compunctionis ignis ar¬
quasi in templi atrio uidemus: Nunquid
ñ eorũ uitã nobis ad exemplũ ꝓposita in¬
desinent̾ aspicimus: altare ergo ante faci¬
em templi ẽ. Cum multi in sc̃ȩ ȩccłȩ con¬
spectu sunt positi qui et̾̃ni iudicii memo¬
res semetipsos cotidie deo sacrificiũ in lam̃ta¬
compunctionis mactant: qui ut pdictum¬
est corpora castigant. quatenus hoc quoa

Expanded text:
ventium quotidie hominum oculis opponuntur, ventium quotidie hominum oculis opponuntur, nec in excusatione sua dicere poterunt: Non vidimus, quod imitari deberemus. Unde et subditur: « Et altare ante faciem templi. » Quid est templum nisi fidelis populus? sicuquod estis vos . Et quid est altare Dei, nisi mens bene viventium? Qui peccatorum suorum memores lacrymis maculas lavant, carnem per abstinentiam macerant, nullis se mundi hujus actionibus miscent, quae habent indigentibus tribuunt, et habere quae non habent non concupiscunt. Recte igitur horum cor altare Dei dicitur, ubi ex moerore compunctionis ignis arquasi in templi atrio videmus? Nunquid non eorum vitam nobis ad exemplum propositam indesinenter aspicimus? Altare ergo ante faciem templi est, cum multi in sanctae Ecclesiae conspectu sunt positi, qui, aeterni judicii memores, semetipsos compunctionis mactant. Qui idcirco corpora castigant quatenus hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
si aliquando in iusticie duãtione suꝑatur
mimis ẽ fortis. Magña ẽ iusticia. s si minꝰ
quam debet inter iusta ⁊ in iusta opera
discernit. si ininꝰ cor a mundi delectatione
temperat. si minꝰ se contra adũsa confortat
minus ẽ iusta. Mensuretur ergo ꝑfectorũ
fideliũ uita ꝑ quadrũ. et tantũ habeat spi-¬
ritalis atrii latus unũ quantũ latera sin¬
gula: quia unusquisq tantũ prudens ẽ
quantũ temꝑans fortis ⁊ iustus. Tantum
temꝑans quantũ prudens. fortis ⁊ iustus.
Tantum fortis quantũ prudens. temꝑans
⁊ iustus. tantum iustus quantũ prudens
temꝑans ⁊ fortis fuerit. Sunt tam̃ inter eos
plurimi qui adhuc carnalit̃ uiuuunt. qui
& si fortasse litteras ignorant ⁊ p̃cepta dei
legere ñ ualent: certe in multorũ fidelium
conu̾satione bona quȩ imittentur uident.
Ecce in eccła uoces sc̃ĩ euuangłi atq apos¬
tolorum sonant. Ecce exempla bene ui¬

Expanded text:
ue aliquando in injustitiae dominatione superatur, ue aliquando in injustitiae dominatione superatur, minus est fortis. Magna est justitia; sed si minus quam debet inter justa et injusta opera discernit, si minus curam mundi delectatione temperat, si minus se contra adversa confortat, minus est justa. Mensuretur ergo perfectorum fidelium vita per quadrum, et tantum habeat spiritalis atrii latus unum, quantum latera singula. Quia unusquisque tantum prudens est, quantum temperans, fortis et justus; tantum temperans, quantum prudens, fortis et justus; tantum fortis quantum prudens et temperans et justus; tantum justus quantum prudens, temperans et fortis fuerit. Sunt tamen inter eos plurimi, qui adhuc carnaliter vivunt, qui et si fortasse litteras ignorant, et praecepta Dei legere non valent, certe et in multorum fidelium conversatione bona, quae imitentur vident, Ecce in Ecclesia voces sancti Evangelii atque apostolorum sonant. Ecce exempla bene vi
Abbreviated transcription (Latin):
atq temꝑantiã. uł sicut eas enumerare qui¬
busdam placet: prudentiã. temꝑantiam.
fortitudinẽ atq iusticiam tenent. mensurã
spiritalis atrii inquadro habent. Ecce et¬
enĩ ipse uirtutes quas habere bonos ac fi
deles diximus. ita in quadro sunt ut una
aliam ñ excedat. Magna ẽ quippe pruden¬
cia. s si minus ẽ a uoluptatib temperans.
minus in periculis fortis. minus in oꝑatio¬
nib iuxta ꝓfecto minus ẽ prudens. Magna
ẽ temperantia. s si minus intellegit unde
se temꝑet si adu̾sa sustinere ꝑfortitudinẽ
minus ualet. atq in timore animũ deicit.
si ꝑ p̃cipitationẽ suã aliquando ad iniusti¬
ciȩ oꝑa ꝓrumpit. minꝰ ẽ temperans. Mag¬
na ẽ fortitudo s siminꝰ intellegit quȩ bona
custodiat quib malis resistat. si minus a
uoluptatis appetitu se temꝑet s uincitur
delectatione iusticiȩ oꝑa minus tenet. atq¬

Expanded text:
atque temperantiam, vel, sicut eas enumerare quiatque temperantiam, vel, sicut eas enumerare quibusdam placet, prudentiam, temperantiam, fortitudinem, atque justitiam tenent, mensuram spiritalis atrii in quadro habent. Ecce enim ipsae virtutes qdeles diximus, ita in quadro sunt, ut una aliam non excedat. Magna est quippe prudentia, sed si minus est a voluptatibus temperans, minus in periculis fortis, minus in operationibus justa, profecto minus est prudens. Magna est temperantia, sed si minus intelligit unde se temperet, si adversa sustinere per fortitudinem minus valet atque in timore animum dejicit, si per praecipitationem suam aliquando in justitiae opera prorumpit, minus est temperans. Magna est fortitudo, sed si minus intelligit, quae bona custodiat, quibus malis resistat, si minus a voluptatis appetitu se temperat, sed vincitur delectatione, si justitiae opera minus tenet, atq
Abbreviated transcription (Latin):
suppetit: tantoquis oꝑatur quanto dm̃ no¬
uit. Et tantũ se nosse dm̃ indicat. quan¬
tum ꝓdeo bona oꝑatur. Metiantur ergo
fidelis populi uirtutes in quadrũ quia
unꝰquisq qui in actiuȩ uitȩ exercitio uer¬
satur. tantũ credit quantũ & sperat. amat
& oꝑatur. Tantum sperat quantũ credit.
oꝑatur & amat. Tantũ amat quantũ cre¬
dit. sperat ⁊ oꝑatur. Tantũ oꝑatur quantũ
credit. amat isꝑat. Quia itaq in scȩ̃ eccłȩ
popłis multi sunt ⁊ robusti ꝑfidẽ & longa¬
nimes ꝑspem. ⁊ ampli ꝑ caritatẽ. ⁊ efficaces
ꝑoꝑationẽ atriũ templi centũ cubitis in
quadro mensuretur. Nam ut aliud quoq
de corum uirtutib loquamͣ: sepe ex eis qͦs¬
dam uidemus prudentes ꝑ intellegentiã.
fortes in aduersitate. iustos in oꝑatione.
temꝑantes ad uoluptatib. atq in omni zelo
discrecionis se mensura moderantes. Qui
dum prudentiam. fortitudinẽ. iusticiam.

Expanded text:
appetit, tanto quis operatur, quanto Deum noappetit, tanto quis operatur, quanto Deum noverit, et tanto se Deum nosse indicat, quantum per bona operatur. Metiantur ergo fideles populi virtutes in quadrum, quia unusquisque qui in activae vitae exercitio versatur, tantum credit quantum sperat, amat et operatur, tantum sperat quantum credit, operatur, et amat, tantum amat quantum credit, sperat et operatur, tantum operatur quantum credit, amat, sperat. Quia itaque in sancta Ecclesia populi multi sunt, et robusti per fidem, et longanimes per spem, et ampli per charitatem, et efficaces per operationem, atrium templi centum cubitis in quadro mensuratur. 18. Nam ut aliquid quoque de eorum virtutibus loquamur, 1427 saepe ex eis quosdam videmus prudentes per intelligentiam, fortes in adversitate, justos in operatione, temperantes a voluptatibus, atque in omni zelo discretionis se mensura moderantes. Qui dum prudentiam, fortitudinem, justitiam,
Abbreviated transcription (Latin):
dum ꝑfec᷑ta ẽ longanimitas spei. ꝑfec¬
ta latitudo ca ritatis. ꝑfecta certitudo fidei.
ꝑfectũ studium oꝑationis. atriũ templi ꝑ
quadũ centũ cubitos habet. In mensura
aut̃ quadri ñ aliud latus maius ẽ atq ali¬
ud minus. s cuncta simul quatuor latera
ȩquali spacio tenduntur: quia et ipsas
easdem uirtutes quas dixiimis. fidem scili¬
cet spem caritatẽ atq oꝑationẽ quandiu in
hac uita uiuimꝰ ęquales sibi esse apud nos¬
mecipsos inuenimus. Ideireo aut̃ maior spei¬
⁊ fidei caritas dr̃ quia postquã ad auctoris
nr̃i speciem ꝑuenitur: spes quidẽ ⁊ fides tran¬
sit. s caritas ꝑmanet. Nam nunc ⁊ quantũ
credimꝰ tantũ ainamus. ⁊ quantũ amanus
tantũ de spe presumimꝰ. Defide quoq et
oꝑatione iobannes apłs fatetur dicens. Lui
se dicit nosse dm̃ ⁊ mandata eius ñ custo¬
dit mendax ẽ. Noticia quippe dĩ ad fidẽ
ꝑtinet: mandatorũ custodia ad oꝑationẽ.
Cum ergo uirtus tempꝰ ce locus oꝑandi

Expanded text:
fecta est, longanimitas spei, perfecta latitudo charitatis, perfecta certitudo fidei, perfectum studium operationis atrium templi per quadrum centum cubitos habet. In mensura autem quadri, non aliud latus majus est, atque aliud minus, sed cuncta simul quatuor latera aequali spatio tenduntur: quia et ipsas easdem virtutes quas diximus, fidem scilicet, spem et charitatem atque operationem, quandiu in hac vita vivimus aequales sibi esse apud nosmetipsos invenimus. Idcirco autem major spe, fide, charitas dicitur, quia postquam ad auctoris nostri speciem pervenitur, spes quidem et fides transit, sed charitas permanet. Nam nunc et quantum credimus, tantum amamus, et quantum amamus tantum de spe praesumimus. De fide quoque et operatione Joannes apostolus fatetur dicens: « Qui se dicit nosse Deum, et mandata ejus non custodit, mendax est . Notitia quippe Dei ad fidem pertinet mandatorum, custodia ad operationem. Cum ergo virtus tempus et locum operandi
Abbreviated transcription (Latin):
Si sitit anima ut dm̃ uideat. caro qͥd sitit.
nͥ ut resurgat: Hinc rursus ait. Aufersp̃m
eorũ et deficient. ⁊ in puluere suũ reuerten¬
tur. Moxq de carnis resurrectione subiun¬
git. Emittes sp̃m tuũ ⁊ creabuntur et re¬
nouabis faciem terre. Hinc iterũ dicit. Ex¬
surge dñe in requiem tuã tu ⁊ archa scifi¬
cationis tuȩ. Exsurrexit enĩ dñs in requiẽ
suã. cũ carnẽ sua de sepulchro suscitauit. ꝑost
hunc quoq exurgit ⁊ archa qͥa rexurgit
ȩccła. hinc ꝑ eundẽ ꝓphetã de quo loquim᷑
scriptũ est. Ossa arida audite uerbũ dñi.

Expanded text:
. Sitit anima ut Deum videat; caro quid sitit, . Sitit anima ut Deum videat; caro quid sitit, nisi ut resurgat? Hinc rursus ait: Aufer spiritum eorum, et deficient, et in pulverem suum revertentur . Moxque de carnis resurrectione subjungit: Emitte spiritum tuum, et creabuntur, et renovabis faciem terrae . Hinc iterum dicit: Exsurge, Domine, in requiem tuam, tu et arca sanctificationis tuae . Exsurrexit enim Dominus in requiem suam cum carnem suam de sepulcro suscitavit. Post hunc quoque exsurgit et arca, 1394 quia resurgit Ecclesia. Hinc per eumdem prophetam de quo loquimur scriptum est: Ossa ari
Abbreviated transcription (Latin):
uenturam certissime crediderunt. etiã cũ
nullũ ad huc eiꝰdẽ resurrec tioris exẽplum
tenerent. Qua igit᷑ dãpnatione digni sunt qͥ
et exẽplũ iam dominicȩ resurrecꝰtionis accepe¬
runt. ⁊ tam̃ adhue de resurrectione diffiduñ
Pignꝰ tenent ⁊ fidẽ non habent. E cclesias re¬
plent. sed qͥa de resurrectione sua dubitant men¬
Scio quod redemptor meus uiuit. ⁊ in nouissi¬
mo de terra surrecturus sim. & rursũ circũ¬
dabor pelle mea ⁊ in carne mea uidebo deũ.
Iuẽ iusurus sũ ego ipse et oculi mei conspecꝰturi
sunt et non alius. Hinc ꝑ psalmistã dicitur. In
conspecto eiꝰ ꝓcident uniuersi qui decendunt
in terra. In terra eñĩ mortui non spũ sed cor¬
pore descendunt. In conspectu ergo dñi pro¬
cidynt qui in terra descendunt quia resur¬
gendo ad iudiciũ ueniunt. qͥ nunc in pul¬
uere putrescunt. Hinc iterũ dicit. Situit
in te anima mea qua multiplicit̃ ⁊ caro mea

Expanded text:
venturam esse certissime crediderunt: et etiam cum venturam esse certissime crediderunt: et etiam cum nullum adhuc ejusdem resurrectionisione digni sunt qui et exemplum jam dominicae resurrectionis acceperunt, et tamen adhuc de sua resurrectione diffidunt? Pignus tenent, et fidem non habent. Ecclesiam replent, sed quia de resurrectione sua dubitant, menScio quod Redemptor meus uiuat, et in nouissimo de terra surrecturus sim. Et rursus circumdabor pelle mea, et in carne mea uidebo Deum; quem uisurus sum ego sunt, et non alius . Hinc etiam per Psalmistam dicitur: In conspectu ejus procidunt universi qui descendunt in terram . In terra enim mortui non spiritu, sed corpore descendunt. In conspectu ergo Domini procidunt qui in terram descendunt, quia resurgendo ad judicium veniunt qui nunc in pulvere putrescunt. Hinc iterum dicit: Sitivit in te anima mea, quam multipliciter et caro mea
Abbreviated transcription (Latin):
generatur. Decidentiũ et succidentium nu¬
merꝰ augetur. Sed quia in resurrecꝰtionẽ mor¬
tuor nec carnis iam ꝓpagacio agitur. et
decessio atq successio nulla erit. quia neq
nubent neq nubentur. sed erunt sicut an¬
geli dĩ in celo. octaua die precipitur pre¬
putiũ incidi. Ibi enĩ locũ iam carnis pro¬
pagatio non habet ubi resurgens caro
ꝑscuerantiam eternitatis habet. Per hoc
mẽbrũ inater uirgo descendit quȩ dm̃
in utero sinc uurilis carnis admixtione con¬
cepit. qͥ pͥmꝰ nobis ȩternę patriȩ głam in
sua resurrectione monstrauit. Qui sur¬
gens a mortuis iam ñ moritur ⁊ mors ei
ultra non dominabitur. nobisq erẽplũ
dedit ut ea fieri in die ultimo de nr̃a car
carnis resurrectione sc uitulit. Triste ni¬
iͦ. mis ⁊ ualde lugubre ẽ quod quosdã iec¬
clesia stare ⁊ de carnas resurrec̾tione dubi¬
tare cognoscimus. Hanc aut antiqui patres

Expanded text:
generatur, decedentium et succedentium nugeneratur, decedentium et succedentium numerus augetur. Sed quia in resurrectione mortuorum nec carnis jam propagatio agitur, et decessio atque successio nulla erit, quia « neque nubent, neque nubentur, sed erunt sicut angeli Dei in coelo , » octavo die praecipitur praeputium incidi: ibi enim locum jam carnis propagatio non habet, ubi resurgens caro perseverantiam aeternitatis habet. Per hoc membrum mater virgo descendit, quae Deum in utero sine virilis carnis admixtione concepit, qui primus nobis aeternae patriae gloriam in sua resurrectione monstravit: qui surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur: nobisque exemplum dedit, ut ea fieri in die ultimo de nostra cacarnis resurrectione se intulit, triste nimis et valde lugubre est, quod quosdam in Ecclesia stare, et de carnis resurrectione dubitare cognoscimus. Hanc autem antiqui Patres
Abbreviated transcription (Latin):
quis itaq contẽptis rebꝰ tẽporalibꝰ eternrta¬
tis contẽplatione pascit᷑. cęlestis regni gay¬
dia rimatur. Post septẽ gradus quos timen¬
do & oꝑando. atq intellec̾tu sapientiȩ succres¬
cendo tenuit. ocꝰ tauo gradu interioris portę
aditũ intrauit. Per octauũ quoq nume¬
rũ ⁊ dies ęterni iudicii et carnis resurrectio
designatur. Unde & psalmꝰ qui ꝓ ocꝰtaua
scribitur. a pauore iudicii ẽ inchoatus cum
dicitur. Dñe ne in ira tua arguas me neq
infurore tuo corripias me. N unc enĩ tẽ¬
pꝰ ẽ misericordiȩ in illo aut̃ iudicio dies irȩ in
quo uidelicet die omne hoc tẽpꝰ finitur quod
iure octauus appellatur. In quo & caro nr̃a
resurgit ex puluere. ut siue bona siue mala¬
quȩ egit recipiat a ueritate. Unde ꝑ legẽ
quoq oc tauo die fieri circũcisio iubetur. slã
ꝑ mẽbru qđ circũciditur mortalis ꝓpagacio

Expanded text:
quis itaque contemptis rebus temporalibus aeternitaquis itaque contemptis rebus temporalibus aeternitatis contemplatione pascitur, coelestis regni gaudia rimatur, post septem gradus quos timendo et operando atque intellectu sapientiae succrescendo tenuit, octavo gradu interioris portae aditum intravit. Per octavum quoque numerum, et dies aeterni judicii et carnis resurrectio designatur. Unde et psalmus qui pro octavo scribitur, a pavore judicii est inchoatus, cum dicitur: « Domine, ne in ira tua arguas me, neque in furore tuo corripias me . » Nunc enim tempus est misericordiae: in illo autem judicio dies irae, in quo videlicet die omne hoc tempus finitur, quod jure octavus appellatur, in quo et caro nostra resurget ex pulvere, ut sive bona sive mala egit recipiat a veritate. Unde per legem quoque octavo die fieri circumcisio jubetur. Nam per membrum, quod circumciditur, mortalis propagatio
Abbreviated transcription (Latin):
portȩ spiritalis ȩdifici septe gradus. quia
timore dñi. pietatẽ ⁊̃ scientiam fortitudi¬
nẽ ⁊ consiliũ. intellectũ ⁊ sapientiã suis
auditoribꝰ predicant. Sed cũ iam omnia di¬
mitti precipiunt. cũ nichil in hoc mundo
diligi admonent. nil ꝑ affec̾tũ teneri cum
contẽplacioni celestis patrię intendi atq in
eiꝰ suadent misteriis delectari gradũ adduã
⁊ ad interiora traiciunt. Iste gradus docente
ueritate cuidã ostensus est cui cũ legis prę¬
cepta dicerentur respondit. h ec omia eusto¬
dia a iuuentute mea. Quasi enĩ iam in sep¬
t̾e gradibꝰ stabat cũ a iuuentute sua om̃ia
custodisse se diceret. Sed ei mox dicitur. Ad¬
huc unũ tibi deest. Si uis ꝑfertus ẽẽ uade
uende omĩa quȩ habes ⁊ da pauperibꝰ & ha¬
bebis thesaurũ in cęlo ⁊ ueni sȩquere me.
In quibꝰ uerbis octauũ eqͥdẽ gradũ uidit.
sed ascendere noluit qͥa tristis alscessit. Quis¬

Expanded text:
portae spiritalis aedificii septem gradus, quia portae spiritalis aedificii septem gradus, quia timorem Domini, pietatem et scientiam, fortitudinem et consilium, intellectum et sapientiam suis auditoribus praedicant. Sed cum jam omnia dimitti praecipiunt, cum nihil in hoc mundo diligi admonent, nil per affectum teneri, cum contemplationi coelestis patriae intendi, atque in ejus suadent mysteriis delectari, gradum addunt, et ad interiora trajiciunt. Iste gradus, docente Veritate, cuidam ostensus est, cui cum legis praecepta dicerentur, respondit: Haec omnia custodivi a juventute mea . Quasi enim jam in septem gradibus stabat, cum a juventute sua omnia custodisse se diceret. Sed ei mox dicitur: Adhuc unum tibi deest: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesauruIn quibus verbis octavum equidem gradum vidit, sed ascendere noluit, quia tristis abscessit. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ quod contemplando ⁊ loquendo sapi¬
entib mente excedit porta interior ẽ. In hoc
uero quod paruulis sobriȩ in predicãtione
se teͣꝑat ⁊ quanta ebrietate sp̃s infundatur
in mente cũ predicat non ostendit exteri¬
ore portã se c̾ẽ manifestat. ipsa itaq ⁊ ex¬
teriores portę nobis sunt. ⁊ interiores quę
uos aditu fidei spei atq caritatis instituᷤ¬
unt. et cũ iam ꝓficientibꝰ cęlestis regni
misteria predicant ꝑ subtiliorẽ sensum
nos ad interiora ꝑducunt. Unde & per
septẽ gradus prius ascensus earũ describit᷑
et pꝰmodũ ꝑ octo. Per octauũ ⁊ enĩ gra¬
dũ illiꝰ uitte misteria signantur quã in se¬
cretis suis ꝑfecti intellegunt qui iam cunc¬
ta tẽporalia mente transcendere nouerunt.
Qui pręsentẽ uitã quę septe dierũ curricu¬
lo euoluitur plene despiciunt qͥ de inti¬
ma contẽplatione pascuntur: h abent gͥ

Expanded text:
enim quod contemplando et loquendo sapienim quod contemplando et loquendo sapientibus mente excedit, porta interior est; in hoc vero quod parvulis sobrie in praedicatione se temperat, et quanta ebrietate spiritus infundatur in mente cum praedicat non ostendit, exteriorem portam se esse manifestat. Ipsi itaque et exteriores portae nobis sunt et interioresmo aditu fidei, spei atque charitatis instituunt, et cum jam proficientibus coelestis regni mysteria praedicant per subtiliorem sensum nos ad interiora perducunt. Unde et per septem gradus prius ascensus earum describitur, et postmodum per octo: per octavum etenim gradum illius vitae mysteria signantur, quam in secretis suis perfecti intelligunt, qui jam cuncta temporalia mente transcendere noverunt, qui praesentem vitam quae septem dierum curriculo evolvitur plene despiciunt, qui de intima contemplatione pascuntur. Habent igitur
Abbreviated transcription (Latin):
casdẽ uirtutes ad interiorem intellectũ ȩter¬
nȩ sapientiȩ ꝑducunt. Sed si ipsi exteri¬
ores porte sunt. quos accepimus interiores:
Si uero ipsi interiores sunt. quos intelligi¬
mus exteriores: Qua in re intellegi utilit᷑
potest quia ipsi nobis ⁊ exteriores simnul et
inttriores porte sunt. Cum eñi adhuc in¬
choantibꝰ non alta & mistica sed quędam
quȩ capi preualent predicant porte exte¬
riores sunt. Cum uero ꝑfecꝰtis profunda
et mẏstica loquuntur portȩ interiores. Ui¬
deamus qualiter porta exterior pateat. Non
potui uobis loqui quasi spiritalibꝰ sed qͣsi
carnalibꝰ. tã qua paruulis in xꝑo lac uobis
potũ dedi non escam. Uideamus qualit̃ por¬
ta interior. patet. Sapientiã loquimur int̾
ꝑfectos. Uideamꝰ utrũ eadem ipsa sit porta
interior et exterior sapientibꝰ ⁊ insipientibꝰ
debitor sum. Qui rursũ dicit. Siue mente
excedimꝰ dõ. si ue sobrii sumꝰ uobis. In hoc

Expanded text:
easdem virtutes ad interiorem intellectum aetereasdem virtutes ad interiorem intellectum aeternae sapientiae perducunt: sed si ipsi exteriores sunt portae, quos accepimus interiores? Si vero ipsi interiores sunt, quos intelligimus exteriores? Qua in re intelligi utiliter potest, quia ipsi nobis exteriores simul et interiores portae sunt. Cum enim adhuc inchoantibus non alta et mystica, sed quaedam quae capi praevalent, praedicant, portae exteriores sunt; cum vero perfectis profunda et mystica loquuntur, portae interiores. Videamus qualiter porta exterior pateat: Non potui vobis loqui quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus, tanquam parvulis in Christo lac vobis potum dedita interior pateat: Sapientiam loquimur inter perfectos . Videamus utrum ipsa eadem sit porta interior et exterior: Sapientibus et insipientibus debitor sum . Qui rursum dicit: Sive mente excedimus, Deo; sive sobrii sumus, vobis . In hoc
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ exteriores portas. nͥ antiquos patres fuis¬
se: S in ꝑ precepta legis nouerant oꝑa po¬
puli magis quã corda custodire. ut interi¬
ores portas predicatores scȩ ȩcclesiȩ debeamꝰ
accipere qui spiritalibꝰ monitis discipulorũ
suor corda custodiunt ne malis quȩ non fa¬
ciunt uel in cogitacionibꝰ delectentur: Per
illas enĩ septẽ gradibꝰ ascendi dicitur istarũ
uero octo gradũ ascensus esse ꝑhibetur. quia
et in ueneratione legis dies septimꝰ fuit. et
in nouo testam̃to octauus dies in sacramͣ¬
to est. Is uidelicet qͥ dominicus appellatur.
qͥ tercius a passione sed octauus a condicio¬
ne est qͥa ⁊ septimũ sequitur. Sin uero por¬
tarũ nomine solos intellegimnꝰ scõs apłos desig¬
nari. qͥ uidelicet primi in nobis sunt sc̃s ex¬
clesie predicatores. ⁊ fidem nos spem atq ca¬
ritatẽ sũmoꝑe tenere docucrunt. Ipsi itaq
nobis in his uirtutibꝰ portȩ sunt qui nos ꝑ

Expanded text:
mus exteriores portas nisi antiquos patres fuismus exteriores portas nisi antiquos patres fuisse, qui per praecepta legis noverant opera populi magis, quam corda custodire? ut interiores portas praedicatores sanctae Ecclesiae debeamus accipere, qui spiritalibus monitis discipulorum suorum corda custodiunt, ne malis quae non faciunt, vel in cogitationibus delectentur. Per illas enim septem gradibus ascendi dicitur; istarum vero octo graduum ascensus esse perhibetur, quia et in veneratione legis dies septimus fuit, et in Novo Testamento octavus dies cum sacramento est: is videlicet, qui dominicus appellatur, qui tertius a passione, sed octavus a conditione est, quia et septimum sequitur. Sin vero portarum nomine solos intelligimus sanctos apostolos designari, qui videlicet primi nobis sunt sanctae Ecclesiae praedicatores, et fidem nos, spem atque charitatem summo opere tenere docuerunt: ipsi itaque nobis in his virtutibus portae sunt, qui nos per
Abbreviated transcription (Latin):
aditus interior designat᷑. Qui sicut preceden¬
ti locitione iam dictum ÷. uł udee. ⁊ gen¬
tilitati. uł incoantib atq in bono ꝑseueran¬
tib. uł a bono cadentib. s pꝰ culpas ꝑ pe¬
nitentiã surgentib patet. Nunc autẽ post¬
quã singłe in oriente. ⁊ aquilone. ⁊ austro
portȩ descriptȩ sunt cũ interioris atrii rursũ
portȩ singule in austro & oriente atq aqui¬
lone describuntur. Aspirante dõ magna in¬
tentione opꝰ ÷ sinũ tantę ꝓfainditatis indaga¬
re. Si eñi portarũ nomine sc̃os predicatores
accipimus sciendũ nobis ÷ qͥa una ẽ ȩccła in prȩ¬
dicatoribꝰ testam̃ti ueteris ac noui. Porta aut̃
septẽ uel octo gradus habent quia scĩ sp̃s¬
septiformẽ gr̃am concorditer prȩdicant. Oc̃ta¬
uum uero gradũ adnuntiant retributio¬
nis ȩternȩ. Unde scriptũ ẽ. Da partẽ sep¬
tẽ. nec non et octo. Quid itaq dicere possu¬

Expanded text:
aditus interior designatur, quia, sicut praecedenaditus interior designatur, quia, sicut praecedenti locutione jam dictum est, vel Judaeis et gentilibus, vel inchoantibus atque in bono perseverantibus, vel a bono cadentibus, sed post culpas per poenitentiam surgentibus patet. Nunc autem postquam singulae in Oriente et Aquilone et Austro portae descriptae sunt, cur interioris atrii rursum portae singulae in Austro et Oriente atque Aquilone describuntur? Aspirante Domino, magna intentione opus est sinum tantae profunditatis indagare. Si enim portarum nomine sanctos praedicatores accipimus, sciendum nobis est quia una est Ecclesia in praedicatoribus testamenti veteris ac novi. Portae autem septem septiformem gratiam concorditer praedicant. Octavum vero gradum annuntiant retributionis aeternae. Unde scriptum est: « Da partem septem nec non et octo . » Quid itaque dicere possu