comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quis hanc rẽ publicã sanꝰ. non dicã romano imꝑio. sed
domui sardana palli comparauerit. qͥ quondã rexita
fuit uoluptatib deditus. ut in sepulchro suo scribi fece¬
rit. ea sola se habere mortuum. quȩ libido ciꝰ etiam
cũ uiuer& hauriendo consup̾serat : Quẽ regẽ istisi
haberent si in talib indulgentẽ. nec in eis ciuiꝗͣ ulla se¬
ueritate aduersantt̃. hiuc libentius quã romani ue¬
itres romulo templũ & flaminẽ consecrarent:¬
Eo si contempnit᷑ qͥ romanã rem publicã pessi¬
mã ac flagitiosissimã dix̃. nec curaNt isti qͣta
atur. sed tantu mͦ ut consistat & maneat: audiant eã
ñ ut salustius narrat pessimã ac flagitiosissunã facꝰ¬
tã: sed sicut cicero disputat iã tẽ ꝓrsus perisse. & nul¬
lã om̃ino remansisse re publicã. Inducit enĩ scipionẽ
eũ ipsuĩ qui cartaginc̃ extinxerat de re publica dispu¬

Expanded text:
Quis hanc rempublicam sanus, non dicam Romano imperio, sed Quis hanc rempublicam sanus, non dicam Romano imperio, sed domui Sardanapali comparaverit? qui quondam rex ita fuit voluptatibus deditus, ut in sepulcro suo scribi fecerit, ea sola se habere mortuum, quae libido ejus etiam cum viveret, hauriendo, consumpserat. Quem regem isti si haberent sibi in talibus indulgentem nec in eis cuiquam ulla seueritate aduersantem, huic libentius quam Romani ueteres Romulo templum et flaminem consecrarented si contemnitur qui Romanam rem publicam pessimam ac flagitiosissimam dixit, nec curant isti quantatur, sed tantummodo ut consistat et maneat: audiant eam non, ut Sallustius narrat, pessimam ac flagitiosissimam factam, sed, sicut Cicero disputat, iam tunc prorsus perisse et nullam omnino remansisse rem publicam. Inducit enim Scipionem, eum ipsum qui Carthaginem extinxerat, de re publica dispu
Abbreviated transcription (Latin):
bundent publica scorta. uł ꝓpt̃ om̃s quib fruipla¬
cucrit. uł ꝓpt̾ eos maxime. qͥ habere pͥuata ñ posst̃:
Extruant amplissime atq ornatissimȩ domꝰ. opipara
conuina frequentent᷑ Ubicuiq libuerit: & potuerit.
dic noctoq ludatur. bibat᷑. uomat᷑. diffluatur
Saltationes undiq concrepent. theatra in honeste leti¬
ciȩ uocib atq om̃i genere crudelissimȩ atq turpis¬
sime uoluptatis exestuent Ille sit publicꝰ inimicus. Nõ¬
cui hȩc displic& felicitas Qiisqͥs cã mutare uel aufer¬
re temptauerit. cũ libã multitudo auertat ab aurib.
Auertat a sedib auferat a uiuentib. Illi habeantur
dii ucri. qui hanc adipiscendã popłis ꝓcurauerint.
ad eptamq scruauerint: Colant᷑ ut uolueriit. ludos
exposcant quales uoluerint. qͦs cũ suis uel de sius possint
habere cultorib. Tantum efficiant.: ut tali felicitati nichil
ab hoste. n ichil apeste nichil. ab ulla clade timcatur.

Expanded text:
bundent publica scorta uel propter omnes, quibus frui placuerit, uel propter eos maxime, qui habere priuata non possunt. Exstruantur amplisconvivia frequententur; ubi cuique libuerit et potuerit, die noctuque ludatur, bibatur, vomatur, diffluatur. Saltationes undique concrepent, theatra inhonestae laetitiae vocibus atque omni genere sive crudelissimae sive turpissimae voluptatis exaestuent. Ille sit publicus inimicus, cui haec felicitas displicet; quisquis eam mutare vel auferre tentaverit, eum libera multitudo avertat ab auribus, evertat a sedibus, auferat a viventibus. Illi habeantur dii veri, qui hanc adipiscendam populis procuraverint, adeptamque servaverint. Colantur ut voluerint, ludos exposcant quales voluerint, quos cum suis vel de suis possint habere cultoribus: tantum efficiant ut tali felicitati nihil ab hoste, nihil a peste, nihil ab ulla clade timeatur.
Abbreviated transcription (Latin):
his malis tabescenti ac labenti mundo ubiq familiã
suã sensim subthrait qua condat ęt̾nã. & ñ plausuua¬
nitatis. sed iudicio ueritatis gloriosissimã ciuitatẽ:
sed auc tores coꝵ unde hec mercede didicimus.
Stanto ante dixer̃. ante xp̃i aduentu paulatĩ
mutata. ex pulcherrima atq optima. pessima &
flagitiosissima facta ẽ Ecce ante xp̃i aduentum
pꝰ deletã cartaginẽ. maioꝵ mores ñ paulatĩ ut an
tea. s torrentis mͦ p̾cipitati: ad eo uiuentꝰ luxu atq
auaricia corrupta ẽ Legant nobis contͣ luxũ & a¬
uariciã p̃cepta dõꝵ suoꝵ poplõ romano data. cui
utinã tantũ casta & modesta reticerent. ac non
ab illo etiam ꝓbrosa. & ignominiosa deposcerent.
quib ꝑ falsam diuinitatẽ. ꝑ niciosam concilia¬
rent auctoritatẽ: Legant nr̃a. & ꝑ ꝓphas. &¬
multa contͣ auariciã. atq luxuriã. ubiq popu¬

Expanded text:
his malis tabescenti ac labenti mundo ubique familiam his malis tabescenti ac labenti mundo ubique familiam suam sensim subtrahit, qua condat aeternam et non plausu uanitatis, sed iudicio ueritatis gloriosissimam ciuitatem? sed auctores eorum, unde haec mercede didicimus, tanto ante dixerunt ante Christi aduentum \'paulatim mutata ex pulcherrima adque optima pessima ac flagitiosissima facta est.\' Ecce ante Christi aduentum, post deletam Carthagintea, sed torrentis modo praecipitati, adeo iuuentus luxu adque auaritia corrupta est.3 Legant nobis contra luxum et auaritiam praecepta deorum suorum populo Romano data; cui utinam tantum casta et modesta reticerent, ac non etiam ab illo probrosa et ignominiosa deposcerent, quibus per falsam diuinitatem perniciosam conciliarent auctoritatem. Legant nostra et per multa contra avaritiam atque luxuriam, ubique popu
Abbreviated transcription (Latin):
alios pati: Dicit demde plura salustiꝰ de sillȩ uiciis.
ceteraq fecditate rei publice. & alii scriptores in hȩc
consentiunt: quãuis eloqͥo multũ impari Cernis ta¬
m̃ ut opinoi: & quisquis aduerterit facillime ꝓspic.
colluuione moꝵ pessimoꝵ. qͦ ila cuutas ꝓlapsa fuerit an¬
te nr̃i suꝑni regis aduentũ. Hȩc enĩ gesta sunt: ñ solum
anteꝗͣ xpc̃ in carne p̃sens docere cepisset. uerũ ȩtiam an¬
tequã de uirgine natus esset Cum gͥ tot & tanta ma¬
la tempoꝵ illoꝵ uł tolerabiliora suꝑiᷤ. uł pꝰ euersam car¬
taginẽ intoleranda & horrenda diis suis imputare non
audeant. opiniones humanis mentib unde & alia uicia
siluescerent astutia magna inserentib curmala p̃sentia
xpõ imputant. qͥ doctrina saluberrima & falsos & fallaces
deos coli uetat. & istas hominũ noxias flagitiosasq cupi¬
ditates diuina auctoritate detestans atq condempnas

Expanded text:
alios pati.\' Dicit deinde plura Sallustius de Syllae uitiis alios pati.\' Dicit deinde plura Sallustius de Syllae uitiis ceteraque foeditate rei publicae, et alii scriptores in haec consentiunt, quamuis eloquio multum inpari. Cernis tamen, ut opinor, et quisquis aduerterit, facillime perspicit, conluuie morum pessimorum quo illa ciuitas prolapsa fuerit ante nostri superni regis aduentum. Haec enim gesta sunt non solum antequam Christus in carne praesens docere coepisset, uerum etiam antequam de uirgine natus esset. Cum igitur tot et tanta mala temporum illorum uel tolerabiliora superius, uel post euersam Carthaginem intoleranda et horrenda dis suis inputare non audeant, opiniones humanis mentibus, unde talia uitia siluescerent, astutia maligna inserentibus: quur mala praesentia Christo inputant, qui doctrina saluberrima et falsos ac fallaces deos coli uetat et istas hominum noxias flagitiosasque cupiditates diuina auctoritate detestans adque condemnans
Abbreviated transcription (Latin):
ra sibi parauit: Discordiarũ & certaminis utriq
crint: de quib ait. ius bonũq apud eos non logib ma¬
gis ꝗͣ natura ualebat: Porro sulla tempora talia rep¬
periunt᷑. quib pulcherrima atq optima fuisse p̃dicat᷑
romana res publica. qͥd im de consequenti ȩtate dicen¬
dũ aut cogitandũ arbitram᷑. cũ paulatĩ mutata ut eiꝰ¬
dẽ hystorici uerbis utar. ex pulcherrima. atq optima.
pessima. atq flagitiosissima facta c̃. pꝰ cartaginis ui¬
delic& ut cõmemorauit ex cidiũ : Quȩ tempora ipse salus¬
tius quẽ ad modu breuit̾ recolat. & describat. in eiꝰ hys¬
toria legi potest: quantis malis moꝵ quȩ sedis reb ex¬
orta sunt : usq ad bella ciuilia demonstr& esse ꝑuen¬
tũ. Ex qͦ tempore ut ait. maiores mores ñ paulatim ut
antea. s torrentis modo p̃cipitati. ad eo uiuentꝰ lu¬
xu & auaricia corrupta. ut merito dicatur genitos
esse. qui neq ipsi habere possent res familiares. neq

Expanded text:
aminis utrimquerint, de quibus ait: Ius bonumque aput eos non legibus magis quam natura ualebat.\' Porro si illa tempora talia reperiuntur, quibus pulcherrima adque optima fuisse praedicatur Romana res publica, quid iam de consequenti aetate dicendum aut cogitandum arbitramur, cum paulatim mutata, ut eiusdem historici uerbis utar, ex pulcherrima adque optima pessima ac flagitiosissima facta est,\' post Carthaginis uidelicet, ut commemorauit, excidium? Quae tempora ipse Sallustius quem ad modum breuiter recolat et describat, in eius historia legi potest; quantis malis morum, quae secundis rebus exorta sunt, usque ad bella ciuilia demonstret esse peruentum. Ex quo tempore, ut ait, maiorum mores non paulatim ut antea, sed torrentis modo praecipitati, adeo iuuentus luxu adque auaritia corrupta, ut merito dicatur genitos esse, qui neque ipsi habere possent res familiares neque
Abbreviated transcription (Latin):
excidiũ maxime acta sunt: ut intelligeromꝰ etiam antea
exoriri solere & augeri Unde subnectens cur hoc dixe¬
rit: nã in uiriȩ inqͥt ualidioꝵ. & ob eas discessio plebis
a patrib alieq dissensiones: domi fuere Iam inde apͥn¬
cipio neq ampliꝰ quã regib exactis : dum metꝰ a tar¬
quinio & bellũ graue cũ etruria positũ. ẽ ȩquo & mo¬
desto iure agitatĩ. uides quẽ ad modũ etiã breui illo¬
tempore. ut regib ex actis. id ẽ eiectis aliquantum
eqͦ & modesto uire ageret᷑. metũ dix̾ fuisse causã
qm̃ metuebatur bellu. ꝗͦd rex tarquiniꝰ regno atq
urbe pulsus etruscis sociatꝰ cont᷑ romanos gerebat:
attende itaq: qͦd deinde contexat. Dem inqͥt seruili¬

Expanded text:
excidium maxime aucta sunt. » Ut intelligeremus etiam antea excidium maxime aucta sunt. » Ut intelligeremus etiam antea et oriri solere, et augeri. Unde subnectens cur hoc dixerit, « Nam injuriae, » inquit, « validiorum, et ob eas discessio plebis a patribus, aliaeque dissensiones domi fuere jam inde a principio, neque amplius quam regibus exactis, dum metus a Tarquinio et bellum grave cum Etruria positum est, aequo et modesto jure agitatum. » Vides quemadmodum illo etiam brevi tempore, ut regibus exactis, id est ejectis, aliquantum aequo et modesto jure ageretur, metum dixit fuisse causam; quoniam metuebatur bellum, quod rex Tarquinius regno atque Urbe pulsus, Etruscis sociatus, contra Romanos gerebat. Attende itaque quid deinde contexat: « Dein, » inqui
Abbreviated transcription (Latin):
quo expulsis regib in credibilit̾ ciuitas brcui etatis
spatio plurimum creuit. idem tam̃ in pͥmo hẏstori¬
ȩ sue libro atq ipso eiꝰ exordio fatetur. etiã tc̃ cũ ad
consules a regib ẽc̃t translata res publica. pꝰ par¬
uũ interuallũ in uirias ualidoꝵ. & ob eas discessio¬
nẽ plebis a patrib. aliasq in urbe dissensiones fus¬
se. Nã cũ optimis morib & maxima concordia po¬
plm̾ romanũ int̾ scdm̃ & postremũ bellũ cartagi¬
nense cõmemorass& egisse. causamq huiꝰ boni non
amore iustitiȩ. sed stante cartagine metỹ pacis in fi¬
de fuisse dixiss&. unde & nasica ale ad repͥmendã
neqͥciam. seruandosq istos mores optimos. ut meto uicia
cohiberent᷑. cartaginẽ nolebat euerti. continuo subie¬
cit idem salustius. & ait: At discordia & auaritia atq
ambitio & ceta sedis reb oriri sueta mala. pꝰ cartaginis

Expanded text:
quo expulsis regibus incredibiliter ciuitas breui aetatis quo expulsis regibus incredibiliter ciuitas breui aetatis spatio plurimum creuit, idem tamen in primo historiae suae libro adque ipso eius exordio fatetur etiam tunc, cum ad consules a regibus esset translata res publica, post paruum interuallum iniurias ualidiorum et ob eas discessionem plebis a patribus aliasqse. Nam cum optimis moribus et maxima concordia populum Romanum inter secundum et postremum bellum Carthaginense commemorasset egisse, causamque hujus boni, non amorem justitiae, sed stante Carthagine metum pacis infidae fuisse dixisset; unde et Nasica ille ad reprimendam nequitiam, servandosque istos mores optimos, ut metu vitia cohiberentur, Carthaginem nolebat everti: continuo subjecit idem Sallustius, et ait: « At discordia, et avaritia, atque ambitio, et caetera secundis rebus oriri sueta mala, post Carthaginis
Abbreviated transcription (Latin):
popłi romani. post decennale bellũ qͦ romanꝰ exercitꝰ
totiens male pugnando grauit᷑ afflictus ẽ: iamipsa
roma de salute dubitante atq trepidante facillime.
plebis reus factuse: Tamq ingͣtam sensit ꝗͣ libã uit
ciuitatẽ. ut de sua dampnationẽ certissimꝰ in exiliũ
sponte disceder&. & decc̃ milib eris absens etiã dãp¬
naret᷑ mox iterum agallis uindex patrię futurꝰ in¬
gͣte. Multa cõmemorare iam pig& feda & iniusta
quib agitabatur illa ciuitas. cũ potentes plebem si¬
bi subdere conarent᷑. plebsq illi subdi recus ar&e:
& utriusq partis defensores magis studus agercis
amore iuincendi. quã equũ & bonũ qͥcꝗͦ cogitarers:¬
taq habebo modỹ. & ipsum salustium tesit̾ potiꝰ
adhibebo. Qui cũ in laude romanoꝵ dixisfet. unde
nobis sermo iste ortus ẽ: ius bonũq apud eos non le¬
gib magis quã natura ualebat. p̃dicans illud tempꝰ.

Expanded text:
populi Romani, post decennale bellum, quo Romanus exercitus populi Romani, post decennale bellum, quo Romanus exercitus totiens male pugnando grauiter adflictus est, iam ipsa Roma de salute dubitante adque trepidante facillime splebis reus factus est tamque ingratam sensit quam liberauerat ciuitatem, ut de sua damnatione certissimus in exilium sponte discederet et decem milia aeris absens etiam damnaretur, mox iterum a Gallis uindex patriae futurus ingratae. Multa commemorare iam piget foeda et iniusta, quibus agitabatur illa ciuitas, cum potentes plebem sibi subdere conarentur plebsque illis subdi recusaret, et utriusque partis defensores magis studiis agerent amore uincendi, quam aequum et bonum quidquam cogitaretaque habebo modum et ipsum Sallustium testem potius adhibebo, qui cum in laude Romanorum dixisset, unde nobis iste sermo ortus est: \'lus bonumque aput eos non legibus magis quam natura ualebat\', praedicans illud tempus,
Abbreviated transcription (Latin):
iuiꝰ circensium spectaculũ mansit facinoris: tam̃ in illa
ciuitatt & impcrio ñ placuit exemplũ. Faciliꝰq roma¬
niin hoc errauer̃: ut pꝰ illã iniqͥtatẽ dm̃ sibi romulum
consecrarent quã ut ͫ feminis rapiendis fictũ eꝰ imitan¬
dum lege ulla uel more ꝑmuterent: Ex hoc iure
acbono pꝰ pulsum cũ liberissuis regẽ tarquiniũ. cuiꝰ
filiꝰ lucretiã uiolent᷑ strupro oppresserat. uniꝰ brutꝰ
consul lutium tarquiniũ conlatinũ maritũ eiusdẽ
lucretie. collegã siũ bonũ atq innocentẽ uirũ. ꝓp¬
ter nom̃ & ꝓpinquitatẽ tarquinioꝵ coegit se ma¬
gistratu abdicare: nec uiuere in ciuitate ꝑmisit:
Q d scelus fauente uł patiente popło fet̾. a quo po¬
pło consdlatũ idem conlatinꝰ. sicut &iam ipse brutus
acceꝑat: Ex hoc iure acbono marcꝰ camillus illius
temporis uir egregiꝰ. qͥ uesentes grauissimos hostes

Expanded text:
illius circensium spectaculum mansit, facinoris tamen in illa illius circensium spectaculum mansit, facinoris tamen in illa ciuitate et imperio non placuit exemplum, faciliusque Romani in hoc errauerunt, ut post illam iniquitatem deum sibi Romulum consecrarent, quam ut in feminis rapiendis factum eius imitandum lege ulla uel more permitterent. Ex hoc iure ac bono post expulsum cum liberis suis regem Tarquinium, cuius filius Lucretiam stupro uiolenter obpresserat. Iunius Brutus consul L. Tarquinilegam suum, bonum adque innocentem uirum, propter nomen et propinquitatem Tarquiniorum coegit magistratu se abdicare nec uiuere in ciuitate permisit. Quod scelus fauente uel patiente populo fecit, a quo populo consulatum idem Conlatinus sicut etiam ipse Brutus acceperat. Ex hoc iure ac bono M. Camillus, illius temporis uir egregius, qui Veientes, grauissimos hostes
Abbreviated transcription (Latin):
tas sabinas Quid enĩ ustius & meli. quã filias alic¬
nas finude spectaculi inductas. non a parentib ac¬
cipi. sed ui ut quisq poterat auftrri. Nam si ini¬
quȩ sabini facerent negart postulatas. quanto fuit
iniquiꝰ rapere ñ cdatas : Iustiꝰ aut̃ bellũ cũ ea gen¬
tt geri potuit. quȩ filias suas ad matrimoniũ con¬
regionalib & confinialib suis negasset petitas. quã
cũ ea que repetebat ablatas Illud gͦ potius ficr& u
bi mars filiũ suũ pugnantẽ iuuar&. ut conuigioꝵ
negatoꝵ armis ulcisceret᷑ in uiriã: & comͦ ad feminas
quas uoluerat ꝑuenir&. Aliqͦ enĩ iuirc fortasse belli
iniuste negatas. iuste uictor austrr& Nullo autẽ
iurc pacis non datas rapuit. & in uistũ bellũ cũ earũ
parentib. iuste succensentib gessit Hoc sane uti¬
lꝰ. faciliusq successit: Qͦd & si ad memoriã fraudis

Expanded text:
tas Sabinas. Quid enim iustius et melius quam filias alietas Sabinas. Quid enim iustius et melius quam filias alienas fraude spectaculi inductas non a parentibus accipi, sed ui, ut quisque poterat, auferri? Nam si inique facerent Sabini negare postulatas, quanto fuit iniquius rapere non datas? Iustius autem bellum cum ea gente geri potuit, quae filias suas ad matrimonium conregionalibus et confinalibus suis negasset petitas, quam cum ea, quae repetebat ablatas. Illud ergo potius fieret; ibi Mars filium suum pugnantem iuuaret, ut coniugiorum negatorum armis ulcisceretur iniuriam, et eo modo ad feminas, quas uoluerat, perueniret. Aliquo enim fortasse iure belli iniuste negatas iuste uictor auferret; nullo autem iure pacis non datas rapuit et iniustum bellum cum earum parentibus iuste suscensentibus gessit. Hoc sane utilius feliciusque successit, quod, etsi ad memoriam fraudis
Abbreviated transcription (Latin):
ab atheniensib mutuarent᷑ leges solonis Quas
cere conati sunt : quã uis ligurgꝰ lacedemonꝰ leges
ex apollonus auctoritate se instituisse confinxerit:
Qd prudent᷑ romani credere noluerꝰ: ꝓpterea non
inde acceper̃: Numa pompilius qui romo¬
lo successit in regnũ: quasdã leges quȩ quidem re¬
gende ciuitati nequaꝗ̃ sufficerent. condidisse fert᷑.
qui eis multa etiam sacra constituit: non easdem ta
animi. mala uite. mala moꝵ. quȩ ita magna sunt:
ut his doctissimi coꝵ uiri. etiã stantib urbib res
publicas pcrire confirment. di eoꝵ ne suis culto¬
rib accederent. minime curart᷑. immouͦ ut auge¬
rentur sic̃ supra dictỹ ẽ. omĩ modo curarunt:¬
IN forte poplõ romano ꝓpterea leges ñ sunt
a numinib constitutȩ. quia sic̃ salustius ait.
ius bonũq apud eos non legib magis quã
natura ualebat: Ex hoc uire acbono. credo rap¬

Expanded text:
ab Atheniensibus mutuarentur leges Solonis, quas ab Atheniensibus mutuarentur leges Solonis, quas cere conati sunt, quamuis Lycurgus Lacedaemoniis leges ex Apollinis auctoritate se instituisse confinxerit, quod prudenter Romani credere noluerunt, propterea non inde acceperunt. Numa Pompilius, qui Romulo successit in regnum, quasdam leges, quae quidem regendae ciuitati nequaquam sufficerent, condidisse fertur, qui eis multa etiam sacra constituit; non tamen perhanimi, mala uitae, mala morum, quae ita magna sunt, ut his doctissimi eorum uiri etiam stantibus urbibus res publicas perire confirment, di eorum, ne suis cultoribus acciderent, minime curarunt immo uero ut augerentur, sicut supra disputatum est, omni modo curaruntAn forte populo Romano propterea leges non sunt a numinibus constitutae, quia, sicut Sallustius ait, \'ius bonumque aput eos non legibus magis quam natura ualebat\'? Ex hoc iure ac bono credo rap
Abbreviated transcription (Latin):
rantt̃. ne animi malis quȩ p̾cipue cauenda sunt. mores
corrumperent᷑ humani. nulla sacra edicula dignũ pu¬
tarunt. & romulũ suũ diis multis p̃tuler. quãuis et ip¬
sũ semidm̃ potius ꝗͣ diñ. uelut secretior eoꝵ doctrina
cõmendet: Na etiã flaminẽ illi instituer: Qd sacer¬
doti genꝰ adeo in romanis sacris testante apice excellu¬
it. ut tres solos flamines haberent trib numinib insti¬
tutos. Dialem ioui. marcialẽ marti.quirinalc̾ romu¬
lo: Nam beniuolentia ciuiũ. uelut receptꝰ in celũ:
quirinꝰ ẽ postea nominatꝰ. At ꝑhoc & neptuno &
plutoni fr̃ib iouis. & ipsi satmo patrieoꝵ. iste romi¬
lus honore platus ẽ : ut ꝓ magno sacerdotio quod
ioui tribuer: hoc etiã huic tribuerent. & martitã¬
quã patri eiꝰ. forsitan ꝓpt̾ ipsũ¬
i aut̃ adussiuis romani uiuendi leges acciꝑe
potuissent. non aliqͦt annos pꝰ roma conditam

Expanded text:
rantem, ne animi malis, quae praecipue cauenda sunt, mores rantem, ne animi malis, quae praecipue cauenda sunt, mores corrumperentur humani, nulla sacra aedicula dignum putarunt, et Romulum suum dis multis praetulerunt, quamuis et ipsum semideum potius quam deum uelut secretior eorum doctrina commendet. Nam etiam flaminem illi instituerunt, quod sacerdotii genus adeo - in Romanis sacris testante apice excelluit, ut tres solos flamines haberent tribus numinibus institutos, Dialem Ioui, Martialem Marti, Quirinalem Romulo. Nam beneuolentia ciuium uelut receptus in caelum Quirinus est postea nominatus. Ac per hoc et Neptuno et Plutoni, fratribus Iouis, et ipsi Saturno, patri eorum, isto Romulus honore praelatus est, ut pro magno sacerdotium, quod Ioui tribuerant, hoc etiam huic tribuerent, et Marti tamquam patri eius forsitan propter ipsui autem a dis suis Romani uiuendi leges accipere potuissent, non aliquot annos post Romam conditam
Abbreviated transcription (Latin):
dix aut finx̃. certe uel priapo. uel alicui cinocefalo.
postitino uł februo. quȩ romani numina partim pere¬
grina receper̃. partim sua ꝓpͥa sacrauerunt: Quomodo
gͥ tanta anima & morũ mala bonis p̃ceptis uel legib.
uel imminentia ꝓhiberent. uel insita extirpanda
curarent di tales. qͥ etiã seminanda & augenda flagiti¬
a curauer̃. talia uł sua. uel quasi sua facta ꝑthethricas
clebritates popłis innotescert cupientes. ut tanqͣ aucto¬
ritate diuina sua sponit neqͥssima libido accenderetur
humana. frustra hoc clamanit ciccrone. qͥ cum de poe¬
tis ager&. ad quos cũ accessit inquit clamor & apꝓbatio
popliꝰ. quasi cuiꝰdam maggni & sapientis magistri. quas il¬
li oblucunt tenebras. qͦs inuchunt metꝰ. quas inflam¬
mant cupiditates:¬
Ue aut̃ illic eligendoꝵ deoꝵ etiam ipsoꝵ falsori
atio ac ñ potiꝰ adulatio ẽ. quando istũ platonẽ quẽ
semideũ uolunt tantis disputationib labo¬

Expanded text:
dixit aut finxit, certe uel Priapo uel alicui Cynocephalo, dixit aut finxit, certe uel Priapo uel alicui Cynocephalo, postremo uel Febri, quae Romani numina partim peregrina receperunt, partim sua propria sacrauerunt. Quo modo igitur tanta animi et morum mala bonis praeceptis et legibus uel inminentia prohiberent, uel insita extirpanda curarent di tales, qui etiam seminanda et augenda flagitia curauerunt, talia uel sua uel quasi sua facta per theatricas celebritates populis innotescere cupientes, ut tamquam auctoritate diuina sua sponte nequissima libido accenderetur humana, frustra hoc exclamante Cicerone, qui cum de poetis ageret: Ad quos cum accessit, inquit, clamor et adprobatio populi quasi cuiusdam magni et sapientis magistri, quas a illi obducunt tenebras, quos inuehunt metus, quas inflammant cupiditatesigendorum deorum etiam ipsorum falsorum ratio ac non potius adulatio est? quando istum Platonem, quem semideum uolunt, tantis disputationibus labo
Abbreviated transcription (Latin):
nicos. Illi cęlebrari sibi iubent figmentis pocticis op¬
ꝓbria deoꝵ: isti ab ob ꝓbriis hominũ deterrent im¬
pudentiã poctarũ. Semideus autẽ ille plato & taliu
dcoꝵ libidini resistit. & idole romanor qͥd ꝑficiendi
ẽet ostendit qͥ poetas ipsos uł ꝓ arbitrio mentientes
uel hominib miseris quasi deoꝵ facta pessima imitan¬
da ꝓponentes. om̃ino in ciuitate bene instituta uiuc¬
re noluit: Nos quidem platonẽ nec dm̃. nec semideũ
ꝑhibemꝰ. nec ulli scõ anglo sũmi di. nec ueridico ꝓphȩ nec
aplõ alicui. nec ciulib& xp̃i martyri. nec ciuq̃ xpano
homini cõparamꝰ. Cuiꝰ nic setentie ratio do ꝓsꝑant
suo loco explicabit᷑. Sed cũ tam̃ quando quidem ipsi
uolunt fuisse semideũ p̃ferendũ esse censemꝰ. si non
romulo. & herculi. qͣ uis istũ nec frẽm occidisse. nec ali¬
quod ꝑpetrasse flagitiũ. quisꝗͣ historicoꝵ uł poctari

Expanded text:
nicos; illi celebrari sibi iubent figmentis poeticis obpnicos; illi celebrari sibi iubent figmentis poeticis obprobria deorum, isti ab obprobriis hominum deterrent inpudentiam poetarum. Semideus autem ille Plato et talium deorum libidini restitit, et ab indole Romanorum quid perficiendum esset ostendit, qui poetas ipsos uel pro arbitrio mentientes uel hominibus miseris quasi deorum facta pessima imitanda proponentes omnino in ciuitate bene instituta uiuere noluit. Nos quidem Platonem nec deum nec semideum perhibemus, nec ulli sancto angelo summi Dei nec ueridico prophetae nec apostolo alicui nec cuilibet Christi martyri nec cuiquam Christiano homini conparamus; cuius nostrae sententiae ratio Deo prosperante suo loco explicabitur. Sed eum tamen, quando quidem ipsi uolunt fuisse semideum, praeferendum esse censemus, si non Romulo et Herculi quamuis istum nec fratrem occidisse, nec aliquod perpetrasse flagitium quisquam historicorum uel poetarum
Abbreviated transcription (Latin):
morandũ putauit. sicut herculẽ. sic̃ romulũ: Se
mideos autem heroib ante ponit: s utrosq int̾nu¬
mina collocat: Ueruntam̃ istũ quẽ appellat scmideu
ñ heroib tantĩ. sed etiã diis ipsis pferendõ esse ñ
dubito d pinquant aut̃ romane leges disputationi¬
b platonis. quando ille cuncta poetica figmenta
condempnat. isti aut̃ in poetis adimunt saltẽ in ho¬
mines maledicendi licentiã. Ille aut̃ poctas ab ur¬
bis ipsius habitatione. isti saltẽ auctores pocticaru
fabularĩ remouent a societate ciuitatis Et si cont᷑
deos ludoꝵ scenicoꝵ expetitores aliquid auderent:
forte undiq remouerent: Nequaꝗͣ gͥ leges ad inistituen¬
dos bonos. aut corrigendos malos mores adiissius pos
sent accipere seu sꝑare romani: quos legib suis uincuss
atq conuincunt. Illi enĩ honorisuo deposcunt ludos
scenicos. isti ab honorib om̃ib repellunt homines sce¬

Expanded text:
morandum putauit, sicut Herculem, sicut Romulum. morandum putauit, sicut Herculem, sicut Romulum. mideos autem heroibus anteponit, sed utrosque inter numina collocat. Verumtamen istum, quem appellat semideum, non heroibus tantum, sed etiam diis ipsis praeferendum esse non dubito. Propinquant autem Romanorum leges disputationibus Platonis, quando ille cuncta poetica figmenta condemnat, isti autem poetis adimunt saltem in homines maledicendi licentiam; ille poetas ab urbis ipsius habitatione, isti saltem actores poeticarum fabularum removent a societate civitatis, et, si contra deos ludorum scenicorum expetitores aliquid auderent, forte undique removerent. Nequaquam igitur leges ad instituendos bonos aut corsent accipere seu sperare Romani, quos legibus suis uincunt adque conuincunt. Illi -enim honori suo deposcunt ludos scaenicos, isti ab honoribus omnibus repellunt homines scae
Abbreviated transcription (Latin):
auctores : An forte greco platoni palma potiꝰ dan
tamqͣ aduersarios ueritatis poetas censuit urbe pel¬
lendos : Istt uͦ & deoꝵ in uirias indigne tulit. & fus¬
cari corrũpiq figmentis animos ciuiũ noluit
Confer nc̃ platonis humanitatt̃ a ciuib decipiendis
poctas urbe pellentẽ : cũ dõꝵ diumitate honorisu¬
oludos scenicos expetenit Ille netalia ud scribe¬
rentur. & sin ꝑsuasit. disputando tam̃ suasit leuita¬
ti lasciuitq grecoꝵ. iss ut talia &iam agerentur.
iubendo extorser gͥuitati & modestię romanoꝵ.
Nec tantũ hoc aq uoluer̃. scd sibi dicari. sibi sacrari.
sibi sollẽpnit᷑ ex hiberi Cui tandẽ honestiꝰ diuinos
honores decerner& ciuitas: Utrũ platoni hȩc tur¬
pia & nefanda ꝓhibenti. an demonib hac decepti
one hominũ gaudentib. quib illeutra ꝑ suadere
non potuit: Hunc platonẽ labeo int̾ semi deos cõme¬

Expanded text:
auctores? An forte Graeco Platoni potius palma danauctores? An forte Graeco Platoni potius palma dandebeat, tamquam aduersarios ueritatis poetas censuit urbe pellendos? Iste uero et deorum iniurias indigne tulit et fucari corrumpique figmentis animos ciuium noluit. Confer nunc Platonis humanitatem a ciuibus decipiendis poetas urbe pellentem cum deorum diuinitate honori suo ludos scaenicos expetente. Ille, ne talia uel scriberentur, etsi non persuasit disputando, tamen suasit leuitati lasciuiaeque Graecorum; isti, ut talia etiam agerentur, iubendo extorserunt grauitati et modestiae Romanorum. Nec tantum haec agi uoluerunt, sed sibi dicari, sibi sacrari, sibi sollemniter exhiberi. Cui tandem honestius diuinos honores decerneret ciuitas? utrum Platoni haec turpia et nefanda prohibenti, an daemonibus hac hominum deceptione gaudentibus, quibus ille uera persuadere non potuit? Hunc Platonem Labeo inter semideos comme
Abbreviated transcription (Latin):
fronte notat᷑ actor. si adorat᷑ exactor: In hac controuer¬
sia greci romaniq concertant. Greci putant recte se
honorare homines scenicos cĩ colant ludoꝵ scenicoꝵ fla¬
gitatores deos: romani uͦ hominib scenicis nec ple¬
beiã tribũ. quantominus senatoriã curiã dehonesta¬
risinunt. In hac disceptatione: huiꝰmodi rationatio
summã questionis ab soluit ꝓponunt greci. Si dii
tales colendi st̃: ꝓfecto etiã tales homines honoran¬
di Assumunt romani. S nullomͦ. tales homines ho¬
norandi sunt: Concludunt xp̃ani: Nullo modo gͥ
dii tales colendi sunt.
e inde querimꝰ: ipsi poetȩ taliũ fabularũ
cõpositores qͥ duo decĩ tabulars̃ lege ꝓhi¬
bent᷑ famã ledere cuuũ. tã ꝓbrosa in deoscon¬
uncia iaculantes. eur ñ ut scenici habcant᷑ in honest
Quaratione rectũ e: ut pocticoꝵ figmentoꝵ & igno¬
miniosoꝵ deoꝵ infamentur auctores. honorentur

Expanded text:
fronte notatfronte notatsia Graeci Romanique concertant. Graeci putant recte se honorare homines scenicos, quia colunt ludorum scenicorum flagitatores deos: Romani vero hominibus scenicis nec plebeiam tribum, quanto minus senatoriam curiam dehonestari sinunt? In hac disceptatione hujuscemodi ratiocinatio summam quaestionis absolvit. Proponunt Graeci: Si dii tales colendi sunt, profecto etiam tales homines honorandi. Assumunt Romani: Sed nullo modo tales homines honorandi sunt. Concludunt Christiani: Nullo modo igitur dii tales colendi sunt.poetae, talium fabularum compositores, qui duodecim Tabularum lege prohibentur famam laedere civium, tam probrosa in deos convicia jaculantes, cur non ut scenici habeantur inhonesti. Qua ratione rectum est, ut poeticorum figmentorum et ignominiosorum deorum infamentur actores, honorentur
Abbreviated transcription (Latin):
scenãq totã in ꝓbro docerent. genꝰ id hominũ non
mͦ honort ciuiũ reliquoꝵ carere : sed etiã tribu mo
ueri notatione censoria uoluer̃ p̃clara sane & ro¬
manis laudib ad numeranda prudentia. Sed uel¬
le̾ se ipsa sequeret᷑ se imitaretur Ecce enĩ recte qͥsqͥs
ciuiũ romanoꝵ esse scenicꝰ legisset: ñ solũ onullꝰ ad
honorẽ dabatur locꝰ: uerum etiã censoris nota tribum
tenert ꝓpriã minime sinebat᷑. Danimũ ciuitatis lar¬
dis auidũ. germaneq romanũ: Sed respondeat᷑ mͥ
qua consentanea ratione homines scenici ab om̃i ho¬
nore pellunt᷑ & ludi scenici doꝵ honorib ammis¬
centur: Iilas theatricas artes. diu uirtꝰ romanañ
nouerat Que si ad oblectamentỹ uoluptatis huma¬
nc quertrent᷑: uicio morũ irreperent humanoꝵ dii
eas sibi exiberi petiuer Quomodo gͦ abicitur scenicꝰ
ꝑ que colitur ds: Et theatricȩ illiꝰ turpitudinis qua

Expanded text:
scenamque totam probro ducerent, genus id hominum non scenamque totam probro ducerent, genus id hominum non modo honore civium reliquorum carere, sed etiam ueri notatione censoria uoluerunt.\' Praeclara sane et Romanis laudibus adnumeranda prudentia; sed uellem se ipsa sequeretur, se imitaretur. Ecce enim recte, quisquis ciuium Romanorum esse scaenicus elegisset, non solum ei nullus ad honorem dabatur locus, uerum etiam censoris nota tribum tenere propriam minime sinebatur.s o animum ciuitatis laudis auidum germaneque Romanum! Sed respondeatur mihi: qua consentanea ratione homines scaenici ab omni honore pelluntur, et ludi scaenici deorum honoribus admiscentur? Illas theatricas artes diu uirtus Romana non nouerat, quae si ad oblectamentum uoluptatis humanae quaererentur, uitio morum inreperent humanorum. Di eas sibi exhiberi petierunt: quo modo ergo abicitur scaenicus, per quem colitur Deus? et theatricae illius turpitudinis qua
Abbreviated transcription (Latin):
ed responderet mͥ fortasse. si uiuer&
quomodo nosista impunita esse mallemꝰ: quȩ ip¬
si duĩ sacra et̃ uoluer̃. cũ ludos scenicos ubi talia
cȩlebrant᷑. dictitant᷑ actitant᷑. & romanis morib in¬
uexer̃. & suis honorib dicari exiberiq uisserunt:
Curñ gͥ hinc magis ipsi intellecti sunt ñ esse dii ucri. nec
omino digni qͥb diuinos honores deferr& illa respub¬
lica: Quos enĩ coli minime decer& minimeq oporte¬
r&. si ludos expeter& agendos conuiciis romanoꝵ qͦmͦ que¬
so colendi putati sunt: Quomͦ ñ detestandi spc̃ illetꝰ¬
ti. qͥ cupiditatt fallendi int̃ suos honores sua celebra¬
ri crimina poposcerunt: Itemq romani quãuis iã fu¬
ꝑstitione noxia p̃merent᷑: ut illos deoscolerent. qͦs uide¬
bant sibi uoluisse scenicas turpitudines consetrari. suc
fabularũ nequaquã honorauer more grecoꝵ: s sicut
apud ciceronẽ idem scipio loqͥtur. cũ artẽ ludicram

Expanded text:
ed responderet mihi fortasse, si viveret: Quomodo nos ista impunita esse nollemus, quae ipsi dii sacra esse voluerunt, cum ludos scenicos, ubi talia celebrantur, dictitantur, actitantur, et Romanis moribus invexerunt, et suis honoribus dicari exhiberique jusserunt? Cur ergo non hinc magis ipsi intellecti sunt non esse dii veri, nec omnino digni quibus divinos honores deferret illa respublica? Quos enim coli minime deceret, minimeque oporteret, si ludos expeterent agendos conviciis Romanorum; quomodo, quaeso, colendi putati sunt, quomodo non detestandi spiritus intellecti, qui cupiditate fallendi inter suos honores sua celebrari crimina poposcerunt? Itemque Romani, quamvis jam superstitione noxia premerentur, ut illos deos colerent, quos videbant sibi voluisse scenicas turpitudines consecrari, suaefabularum nequaquam honoraverunt more Graecorum, sed sicut apud Ciceronem idem Scipio loquitur, Cum artem ludicram
Abbreviated transcription (Latin):
piis referta. uictorus głosa. uł qͦd c̃ feliciꝰ ut pace secu¬
rasit: Et qͥd adnos: Immo id ad nos magis ꝑtin&: si
diuicias quisq semꝑ augeat: quȩ cottidianis effusio¬
nib suppetant. ꝑ quas sibi etiã infirmiores subdat qͥs¬
q potentior. ob sequantur diuitib pauꝑes causa satu¬
ritatis : atq ut eoꝵ patrociniis qͥcta incrtia ꝑfruant᷑.
diuites pauꝑib ad clientelas & ministeriuo sui fastus
ab utant᷑. E opłi plaudant ñ consultorib utilitatũ
suarũ: sed largitorib uoluptatũ. Nondura uibeant᷑.
non ꝓhibeantur impura. reges ñ curent quã bonis
sed quã subditis regnent. Pro uincie regib ñ tã quã
rec torib morũ. sed tãꝗͣ rerũ dñatorib & ddiciarũ
suarỹ ꝓuisorib seruiant. eosq ñ sincerit᷑ honorent.

Expanded text:
piis referta, uictoriis gloriosa, uel, quod est felicius, pace secupiis referta, uictoriis gloriosa, uel, quod est felicius, pace secura sit. Et quid ad nos? Immo id ad nos magis pertinet, si diuitias quisque augeat semper, quae cottidianis effusionibus subpetant, per quas sibi etiam infirmiores subdat quisque potentior. Obsequantur diuitibus pauperes causa saturitatis adque ut eorum patrociniis quieta inertia perfruantur, diuites pauperibus ad clientelas et ad ministerium sui fastus abutantur. Populi plaudant non consultoribus utilitatum suarum, sed largitoribus uoluptatum. Non dura iubeantur, non prohibeantur inpura. Reges non curent quam bonis, sed quam subditis regnent. Prouinciae regibus non tamquam rectoribus morum, sed tamquam rerum dominatoribus et deliciarum suarum prouisoribus
Abbreviated transcription (Latin):
quit᷑. exactores ipsi atq milites. & terras uite p̾sen¬
tis ornar& sua stlicitate respublica. & uite et̾nę
colum̃ beatissime regnatura conscendera: Sed qͥa
iste audit ille contempnit. pluresq uicus male blandi¬
entib quã utili uirtutĩ asꝑitati sunt amicitiores. to¬
lerare xp̃i famuli iubentur siue reges. siuc pͥncipes.
siue iudices. siue. milites. siue ꝓuinciales. siue diuites.
siue panꝑes. siue liberi. siue serui. utriꝰq lib& sexus. etiã
pessimã si ita necesse ẽ flagitiosissimãq rem publicã
& in illa angloꝵ quadã sanctissima atq angustissima¬
curia celestiq re publica. ubidĩ uoluntas lexẽ. claris¬
simũ sibi locỹ etiã ista tolerantia comparare
ERuͣ tales cultores & dilectoresdõꝵ istoꝵ. quoꝵ
etiã imitatores in scclerib & flagitus se esse letan¬
tur. nullomͦ curant pessimã ac flagitiosissimã esse
rem publicã Tantũ stet inquiunt. tantũ floreat. co¬

Expanded text:
quitur, exactores ipsi adque milites: et terras uitae praesentis ornaret sua felicitate res publica, et uitae aeternae culmen beatissime regnatura conscenderet. Sed quia iste audit, ille contemnit, pluresque uitiis male blandientibus quam utili uirtutum asperitati sunt amiciores: tolerare Christi famuli iubentur, siue sint reges siue principes siue iudices, siue milites siue prouinciales, siue diuites siue pauperes, siue liberi siue serui, utriuslibet sexus, etiam pessimam, si ita necesse est, flagitiosissimamque rem publicam et in illa angelocuria caelestique re publica, ubi Dei voluntas lex est, clarissimum sibi locum etiam ista tolerantia comparare. erum tales cultores et dilectores deorum istorum, quorum etiam imitatores in sceleribus et flagitiis se esse laetantur, nullo modo curant pessimam ac flagitiosissimam non esse rem publicam. Tantum stet, inquiunt, tantum floreat co
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ quies atꝙ ocium quale futuꝵ sit: siuerũ udim
dicere. nescio: Non onĩ hoc unquã ꝑ scns corporis ui¬
di. si aũ mente id ẽ intelligentia uidisse me dicam
quantũ ẽ aut quid ẽ nra intellegentia. ad illã &cel¬

Expanded text:
potius quies adque otium quale futurum sit, si uerum uelim potius quies adque otium quale futurum sit, si uerum uelim dicere, nescio. Non enim hoc umquam per sensus corporis uidi. Si autem mente, id est intellegentia, uidisse me dicam, quantum est aut quid est nostra intellegentia ad illam excel
Abbreviated transcription (Latin):
impossibilitatis qua contra nos isti garrunt argum̃
ta conuellit. et destruit. Qui eni hoc sentiunt siue
senserunt. non eis iusu ẽ ficri non posse. ut dilapsi
cadauera in auras. in puluerẽ. in cinerẽ. in humores.
in corpora uescentiũ bestiarũ. uel ipsoꝵ quoq homi¬
nũ. ad id rursus redeant quod fuerunt Qd plato &
si nob̾cũ sentiunt ctiã scãs animas ad corpora redituras
sicut ait plato. nec tam̃ ad mala ulla redituras sicut. ait
porphiriꝰ .& Ex his fiat consequens qͦd fi des p̾dicat xp̃i¬
ana talia corpora recepturas. in quib sine ullo malo
in eternũ felicit̃ uiuunt Assumant etiam hoc de
uarrone. ut ad eadẽ corpora redeant inquib an¬
tea fucr̃. & apud cos tota questio de cirnis in eter¬
a̾nũ resurrectione soluctur: Nẽ iam quid acturi sixet
carne carnalit̾ s sp̃aliter iam uiuente. quantũ dñs
dignatur adiuuart. uideamꝰ. Et illa quidẽ actio uł

Expanded text:
inpossibilitinpossibilitta conuellit et destruit. qui enim hoc sentiunt sine senserunt, non eis uisum est fieri non posse, ut dilapsa cadauera in auras, in puluerem, in cinerem, in humores, in corpora uescentium bestiarum uel ipsorum quoque hominum ad id rursus redeant quod fuerunt. quapropter si nobis consentiunt etiam sanctas animas ad corpora redituras, sicut ait Plato, nec tamen ad mala ulla redituras, sicut ait Porphyrius, ut ex his fiat consequens, quod fides praedicat christiana, talia corpora recepturas, in quibus sine ullo modo in aeternum feliciter uiuant, assumant etiam hoc de Varrone, ut ad eadem corpora redeant, in quibus antea fuerunt, et apud eos tota quaestio de carnis in aeternum resurrectione soluetur. DE Qcarne carnaliter, sed spiritaliter iam uiuente, quantum Dominus dignatur adiuuare uideamus. Et illa quidem actio uel
Abbreviated transcription (Latin):
donec postea morerentur: Sed isti auctores . ta¬
lẽ resurrectionẽ corporis factã fuisse narrarun.
quales fuer eoꝵ. quos resurrexisse nouimꝰ & huie
quidem redditos uite s ñ comodo. ut ñ moreren¬
tur ulteriꝰ. Mirabiliꝰ aut̃ quiddã marcꝰ rarro
ponit in libris quos c̃scripsit de gent popuĩ roma¬
ni. cuiꝰ putaui uerba ipsa ponenda. genethliaci
quidã scripser̃ inquit ẽẽ in renascendis hominib
qua appellant palingenesiã greci adscripser̃ confici
in annis numero quadringentis quadraginta. ut idẽ
corpꝰ et eadẽ anuna que fueruit coniuncta in homi¬
ne aliquando eadẽ rursus redeant in coniunctionẽ.
Iste uarro quidẽ siue illi genetliaci nescio qui non
eni nomina eoꝵ ꝓdidit quoꝵ cõmemorauit senten¬
tiam aliqui dixerunt. quod licet falsu sit cum enĩ
semel ad eadẽ corpora quȩ gesserunt anunȩ redie¬
ruit. nũquã ea sint postea relicturȩ. tam̃ multa illiꝰ

Expanded text:
donec postea morerentur. Sed isti auctores tadonec postea morerentur. Sed isti auctores talem resurrectionem corporis factam fuisse narrarunt, quales fuerunt eorum, quos resurrexisse nouimus et huic quidem redditos uitae, sed non eo modo ut non morerentur ulterius. Mirabilius autem quiddam Marcus Vano ponit in libris, quos conscripsit de gente populi Romani, cuius putaui uerba ipsa ponenda. \'Genethliaci quidam scripserunt, inquit, esse in renascendis hominibus quam appellant rcaXrnevsatav Graeci; hac scripserunt confici in annis numero quadringentis quadraginta, ut idem corpus et eadem anima, quae fuerint coniuncta in homine aliquando, eadem rursus redeant in coniunctionem.\' Iste Varro quidem siue illi genethliaci nescio qui non enim nomina eorum prodidit, quorum commemorauit sententiam aliquid dixerunt, quod licet falsum sit cum enim semel ad eadem corpora quae gesserunt animae redierint, numquam ea sunt postea relicturae, tamen multa illius
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝓmittit ds̃. beatos animas in ęternũ cũ sua
cterna carne uicturas. Hoc enĩ quantũ existino
um facile nob concederent ambo: ut qui faterent᷑
ad immortalia corpora redituras aninias eẽ scõꝵ.
ad sua illas redire ꝑmitterent. in quib mala huiꝰ
sclĩ ꝑtuler̃. in quib dm̃ ut his malis carerent pię
rissimũ loquendi gtnꝰ. & ꝓpt̃ ñ nulla que ueracit̃
sentit. amantes platonẽ dict̃ eum aliquid sum¬
le nob̾ etiĩ de mortuoꝵ resurrectione sensisse:
Qd quidem sic tangit in libris de re publica tulbꝰ
ut eũ lusisse potiꝰ. quã qͦd id uerũ eẽ affirma didẽ
uoluisse In duc̃ enĩ hominc̃ reuixisse. & narrasse
quȩdã quȩ platonicis disputationib c̃grudunt.
Labes etiam duos. dic̃ uno die defunctos fuisse¬
& occurrisse in uicẽ in quodã cõpito. deinde ad
corpora sua ussos fuisse remeare. & continiuisse
inter se amicos se ẽẽ uicturos. atq ita cẽfactum

Expanded text:
quae promittit Deus, beatas animas in aeternum cum sua quae promittit Deus, beatas animas in aeternum cum sua aeterna carne facturus. Hoc enim, quantum existimo, iam facile nobis concederent ambo, ut, qui faterentur ad inmortalia corpora redituras animas esse sanctorum. ad sua illas redire permitterent, in quibus mala huius saeculi pertulerunt, in quibus Deum, ut his malis carerent, pie rissimum loquendi genus et propter nonnulla, quae ueraciter sensit, amantes Platonem dicunt eum aliquid simile nobis etiam de mortuorum resurrectione sensisse. Quod quidem sic tangit in libris de re publica Tullius, ut eum lusisse potius, quam quod id uerum esset, adfirmet dicere uoluisse. Inducit enim hominem reuixisse et narrasse quaedam, quae Platonicis disputationibus congruebant. Labeo etiam duos dicit uno die fuisse defunctos et occurrisse inuicem in quodam compito, deinde ad corpora sua iussos fuisse remeare et constituisse inter se amicos se esse uicturos, adque ita esse factum,
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ ad corpora redituris Porphiriꝰ aũ dix̃. ani
mam purgatissimã cũ redierit ad patrẽ. ad hec
mala mundi numꝗͣ eẽ redituram Ae ꝑ hoc qͦd
uerũ uidit plato si dediss& porphirio ea ã ustor at¬
q sapientiũ purgatissimas animas ad humanacor¬
pora redituras. rursus qͦd uerũ dic̃ porphiriꝰ dedis¬
set platoni: nũq̃ redituras ad miscrias corrupti¬
bilis corporis animas sc̃as. ut ñ sirguli hec sin¬
gula. sed ambo & singuli utrũꝙ dicerent. pu¬
to q̃d uiderent et̃ iam consequens. ut & redirent
inime ad corpora. & alia reciꝑent corpora. in qͥb¬
bt̃ scdm̃ porphiriũ ad mala mundi huiꝰ soẽ anic̃
ñ redibt̃. Dicat itaq cũ platone porphiriꝰ. redibt̃
ad coipora dicat plato cũ porphirio. ñ redibt̃
admala. & ad ea corpora redire consentiant. in
quib nulla patientur inala Hec itaq ñ er̃. nͥ illa

Expanded text:
tamen ad corpora redituras. Porphyrius tamen ad corpora redituras. Porphyrius mam purgatissimam, cum redierit ad patrem, ad haec mala mundi numquam esse redituram. ac per hoc, quod uerum uidit Plato si dedisset Porphyrio, etiam iustorum atque sapientum purgatissimas animas ad humana corpora redituras; rursus quod uerum uidit Porphyrius dedisset Platoni, numquam redituras ad miserias corruptibilis corporis animas sanctas, ut non singuli haec singula, sed ambo et singuli utrumque dicerent: puto quod uiderent esse iam consequens, ut redirent animae ad corpora et talia reciperent corpora, in qbunt; secundum Porphyrium ad mala mundi huius sanctae animae non redibunt: dicat itaque cum Platone Porphyrius: \'Redibunt ad corpora\'; dicat Plato cum Porphyrio: \'Non redibunt ad mala\': et ad ea corpora redire consentient, in quibus nulla patiantur mala. Haec itaque non erunt nisi illa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmutenti credidit mundꝰ. qui etiam ipse ꝓmiss
ẽ crediturꝰ ec̃. impossibile damant. quando quidẽ
nos dm̃ qui etiã scdm̃ platonẽ facit impossibilia
ia facturũ eẽ clamamus : Non gͦ ut beate sint aiȩ
corpꝰ ẽ oc̃ fugiendũ. s corpꝰ incorruptibile recipi¬
endũ. & in quo conuenientiꝰ in corruptibili corpore
letabuntur. ꝗq̃ incorrptibili gemuer̃ Sicenĩ non
in eis erat ulla dira cupiditas quã posuit ex platone
uirgiliꝰ ubi ait Rursus incipi& in corpora uelle
reuerti: Sic inꝗͣ cupiditatẽ reuertendi ad corpora
in qͣ reuerti cupiunt secũ habebt̃. & sic habebunt.
lib& tempꝰ ulla morte deponant. Singlĩ quedã di¬
xer̃ plato atq porphiriꝰ. quȩ si int̾ se cõmunicare
potuissent. facti eñt fortasse axpĩani Platodx̃.
sine corporib animas in ecernũ eẽ ñ posse. Ideo enĩ
dix̃ etum sapientũ animis. pꝰ quã lib& longũ tẽpꝰ

Expanded text:
promittenti credidit mundus, qui etiam ipse promissus promittenti credidit mundus, qui etiam ipse promissus est crediturus, esse impossinos Deum, qui etiam secundum Platonem facit impossibilia, id facturum esse clamamus? Non ergo ut beatae sint animae, corpus est omne fugiendum, sed corpus incorruptibile recipiendum; et in quo convenientius incorruptibili corpore laetabuntur, quam in quo corruptibili gemuerunt. Sic enim non in eis erit illa dira cupiditas, quam posuit ex Platone Virgilius ubi ait: Rursus et incipiant in corpore velle reverti; sic, inquam, cupiditatem revertendi ad corpora ae reverti cupiunt secum habebunt, et sic habebunt, libet tempus ulla morte deponant. CAPUT xerunt Plato adque Porphyrius, quae si inter se communicare potuissent, facti essent fortasse Christiani. Plato dixit sine corporibus animas in aeternum esse non posse. Ideo enim dixit etiam sapientum animas post quamlibet longum tempus,
Abbreviated transcription (Latin):
sophũ ubi dũs a se factis ꝓmisit ds̃ ñ factꝰ ĩmorta¬
litatẽ : qͦd impossibile ẽ se dix̃ eẽ facturũ Sic enĩ
cũ loquitũ. narrat plato Qm̃ estis orti inquit:
imortales eẽ & in disso lubiles non potestis : Non tam̃
dissoluemini neq uos ulla mortis fati ꝑiment. nec
erunt ualentiora quã consiliũ meũ. qđ maiꝰ ÷ uin¬
oulii ad ꝑpetuitatẽ urãm: quã illa quib estis coł¬
ligati: Sinon solum ab surai. s surdi ñ sunt que
hec audiunt. ñ utiq dubitant diis factis ab illo dõ
qui eos fe᷑ sedm̃ platonẽ qđ ÷ impossibile fuisse ꝓmis¬
sũ Quienĩ dic̃. uos qͥdem ĩmortales et̃ non potestis
s mea uoluntait ĩ mortals eritis. quid aliud dic̃. ꝗ̃
id qͦd ficri ñ potes tis. me faciente tam̃ eritis: Ille
ꝓͥ carnẽ in corruptibilem imortalẽ spalem resuscita¬
bit. qui iuxta platonẽ id qͦd im possibile ÷: sefac¬
tuꝵ ec̃ ꝓmisit: Quid adhuc qͦd ꝓmisit ds̃ qͦd dõ

Expanded text:
isit deus non factus immortalitatem, quod impossibile est, se dixit esse facturum. Sic enim eum locutum narrat Plato: Quoniam estis orti, inquit, immortales esse et indissolubiles non potestis, non tamen dissolvemini, neque vos ulla mortis fata periment, nec erunt valentiora quam consilium meum, quod majus est vinculum ad perpetuitatem vestram, quam illa quibus estis colligati. Si non solum absurdi, sed surdi non sunt, qui haec audiunt, non utique dubitant diis factis ab illo deo qui eos fecit, secundum Platonem, quod est impossibile fuisse promissum. Qui enim dicit, Vos quidemsed mea uoluntate immortales eritis" quid aliud dicit, quam "id quod fieri non potest me faciente tamen eritis"? ille igitur carnem incorruptibilem, immortalem, spiritalem resuscitabit, qui iuxta Platonem id quod impossibile est se facturum esse promisit. quid adhuc quod promisit deus, quod deo