comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ neganda ẽ
accusatis licentia criminandi pͥusꝙ se crimine quo
p̃muntꝰ exuerint qͥd ñ .ẽ. credendũ c̃traalios eoꝵ
confessioni qͥ criminib implicati s. nusi pͥus probaue¬
rint innocentes. qm̃ periculosa. ẽ. & ad mitti ñ deb&
rei aduersus quẽcũq ꝓfessio. Familiares uͦ & sponte
confessi atq scelerib inretiti. ñ debent admitti
nec hi qͥ hesterna die aut ꝑendie dut ante fuert̃¬
nisi abidoneis & ꝓbatissimis uiris. qͥ & suspicionib & sce¬
lerib careant fieri deb&. qͥa dñs sacri su corporis
tractatores auilib & reꝓbis. & ñ idoneis ꝑsonis in¬
famari noluit nec calũpniari ꝑmisit. s ipse ꝓpͥo
flagello peccantes sac̃dotes atẽplo eiecit. Undeli
ñ ab humanis aut prauȩ uitȩ hominib lacerandi.
sed potius ab om̃ib fidelib portandi. ipso dño eocẽ¬
plũ dante. qͣndo ꝑse ipsũ & ñ ꝑ aliũ uendentes
& em̃tes erecit detẽplo. & m̃sas nũ mularioꝵ & ca¬

Expanded text:
 neganda est accusatis licentia criminandi priusquam se crimine quo premuntur exuerint, quia non est credendum contra alios eorum confessioni qui criminibus implicati sunt, nisi se prius probaverint innocentes quoniam periculosa est, et adrei adversus quemcunque professio. Familiares vero et sponte confessi atque sceleribus irretiti non debent admitti; nec hi qui hesterna die, aut perendie prnisi ab idoneis et probatissimis viris, qui et suspicionibus et sceleribus careant, fieri debet, quia Dominus sacri sui corporis tractatores a vilibus et reprobis, ac non idoneis personis infamari noluit, nec calumniari, sed ipse proprio flagello peccantes sacerdotes a templo ejecit. Unde li judicandi, non ab humanis aut pravae vitae hominibus lacerandi, sed potius ab hominibus fidelibus portandi, ipso Domino exemplum dante, quando per seipsum, et non per alium vendentes et ementes ejecit de templo sa
Abbreviated transcription (Latin):
tientes ep̃m. ñ ante sententiã ꝓferant dãpnationis.
quã apłica fueri auctoritate aut reũ se ipse c̃fiteat᷑.
aut ꝑ innocentes & canonice examinatos & regularit
testes c̃uncat᷑. Alit̃ censemꝰ irritã eẽ. & iniustã ep̃oꝵ
dãpnationẽ. & id circo asynodo retrac tandã. ita ut
ꝯpp̃ssis ab om̃ib incunctis subuematꝰ causis. Derpn¬
ipͥmates accusatores ep̃oꝵ cũeis pacificare famiNI Q e¬
lidrit̃ minone potuerint. tẽpore legitimo eos adsy¬
nodũ canonice c̃uocatã ñ in fraangusta tẽpora cano
nec respondere emulis debent. anteꝙ canonice resti¬
tuant᷑. sua om̃a eis legalit̃ reddant᷑. De episi¬

Expanded text:
amnationis, quam, apostolica fretus auctoritate, aut reum seipsum confiteatur, aut per innocentes et canonice examinatos regulariter testes convincatur. Aliter censemus irritam esse et injustam episcoporum damnationem, et idcirco a synodo retractandam: ita ut oppressis ab omnibus in cunctis subveniatur causis. CAPm accusatores cum eis pacificare familiariter minime poterunt; tunc tempore legitimo eos ad synodum canonice convocatam non infra angusta tempora canonnec respondere aemulis debent antequam canonice restituantur, et sua omnia eis legaliter reddantur. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
nuur̃m. loquentes in ceruice ueteri. qͥaneq aborten¬
te neq ab occidente. neq asolitu dine montiũ. sed ds̃
udea hunc humiliabit. & hunc exaltabit. qͥa calix in
manu dñi & uinomerato ad plenũ mioetꝰ & ꝓpinabit
ex eo. Ueruntam̃ feces eiꝰ potabunt uiuentes om̃s im¬

Expanded text:
vestrum » loquentes in cervice veteri, quia neque ab oriente, neque ab occidente: neque a solitudine montium. Sed Deus judex: hunc humiliabit, et hunc exaltabit. Quia calix in manu Domini, et vino meraco ad plenum mixtus, et propinabit ex eo: Verumtamen faeces ejus potabunt Al. epo
Abbreviated transcription (Latin):
ullꝰ ep̃s exetra suã piunciã adiudiciũ deuocetur¬
sed uocato eo canonicȩ in loco om̃ib c̃ gruo tẽpore
synodali ab om̃ib cõꝓuncialib rp̃is audiat᷑. qͥa con¬
cordẽ suꝑ eũ canonicãq ꝓferre debent sententiã.
qͥd si hoc minorib tã clericis quã clericis c̃cessũ. e. qͦn¬
tomagis de ep̃is seruari c̃uenit. Na supse metropo¬
litanꝰ aut iudices suspectos habuerit. aut infestos sen¬
serit. apđ pͥmatẽ dioceseos. aut a pd̾ romanȩ sedis

Expanded text:
us extra suam provinciam ad judicium devocetursed vocato eo canonice, in loco omnibus congruo, tempore synodali ab omnibus comprovincialibus episcopis audiatur; qui concordem super eum canonicamque proferre debent sententiam. Quia si hoc minoribus tam clericis quam laicis concessum est, quanto magis de episcopis servari convenit? Nam si ipse metropolitanum aut judices suspectos habuerit, aut infestos senserit, apud primatem dioecesos aut apud Romanae sedis
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ habitare fr̃s in unũ. Illi uͦ ñ riunũ habitant nfcuo
qͥ a fr̃m se solatio subtrahunt. & qđ deterius ẽ. fr̃ib
insidias p̃parant. aut laqueos ponunt. Itẽ pꝰ pauca.
Nos dut̃ qͥ discipłi dñi & dici &. eẽ cupimꝰ portare cru¬
huiꝰ rei grã uob̃ dñs cõmisit ȩccłam suã. ut ꝓom̃ib la¬
boretis. & cunctis opp̃ssis opẽ ferre ñ negligatis.
niantis. neforte egrediat᷑ qͣ si ignis in dignatiomea.
& succendat᷑ & ñ sit qͥ eoxtinguat. uos gͦ qui in sũnno
speculo ad ño c̃stituti estis. adtendere & oppͥmere
oport&. qͥ in fr̃s sediciones & scandala excitant ne
simul cũ eis pereatis. De ep̃is qͣsi canino dente se
fueritis. & canino dente uos derodere ceperitis.
ñ solũ eos ñ superabitis. sed & uob ipsis nocebitis. atq
abeis superabimini. & nocent̃ forte peribitis.

Expanded text:
cundum, habitare fratres in unum . Illi vero non in unum habitant qui a fratrum se solatio subtrahunt, et quod deterius est, fratribus insidias praeparant aut laqueos ponunt. Item post pauca: Nos ergo, qui discipuli Domini et dici et esse cupimus, portare cruHujus rei gratia vobis Dominus commisit Ecclesiam suam, ut pro omnibus laboretis et cunctis oppressis opem ferre non negligatis. niantis; ne forte egrediatur, quasi ignis, indignatio mea, et succendatur, et non sit, qui exstinguat . Vos ergo qui in summo speculo a Domino constituti estis, attendere eos et opprimere oportet qui in fratres seditiones et scandala excitant, ne simul cum et canino dente vos derodere coeperitis, non solum eos non superabitis, sed et vobis ipsi nocebitis, atque ab eis superabimini, et nocenter forte peribitis.
Abbreviated transcription (Latin):
entes ep̃m. ñ ante sententiã ꝓferant finitiua quans
apłica fulti ductoritate aut reũ se ipse c̃fiteat᷑.
aut ꝑ innocentes &e regularit̃ examinatos c̃ uinca¬
dicandis. & ductores inimicoꝵ qͥ ab episcopali submo¬
uemꝰ accusatione. ł testimonio. nec sũ moꝵ qͥspiã nec¬
minq accusationib impetat᷑. aut dispereat. Neq
inre dubia iudicet᷑ qͥa & diuinȩ & humanȩ hoc ꝑhi¬
bent leges Accusator aut̃ eoꝵ om̃i careat suspici¬
one. qͥd colũpnas suas dñs firmit̃ stare uoluerit. non
aqͥb lib&. agitari. Nlullũ nãq eoꝵ sententia ñ a suo uidice
dicta c̃strigat qͥa & legesscłi idipsũ fieri p̃cipiunt.
Duodecĩ enĩ iudices qͥlib& ep̃s accusatꝰ surecesse fuerit
eligat. aqͥb eiꝰ causa iuste udicet᷑ nec p̃riuꝰ audiat᷑ aut

Expanded text:
finitivam quam apostolica fulti auctoritate, aut reum se ipse confiteatur, aut per innocentes et regulariter examinatos convincadicandi sunt, et auctores inimicorum ab episcopali submovemus accusatione vel testimonio. Nec summorum quispiam minorum accusationibus impetatur aut dispereat, neque nemo judicetur, quia et divinae et humanae hoc prohibent leges. Accusator autem eorum omni careat suspicione, quia columnas suas Dominus firmiter stare voluerit, non a quibuslibet agitari. Nullum namque eorum sententia non a suo judice dicta constringat, quia et leges saeculi idDuodecim enim judices quilibet episcopus accusatus si necesse fuerit eligat, a quibus ejus causa juste judicetur. Nec prius audiatur, aut
Abbreviated transcription (Latin):
absq legitimo & idoneo accusatore fiat. na & dñs nr̃
uidã furẽ. eẽ. screbat. S qͥa ñ .ẽ. accusatꝰ. ideo ñ . ẽ. erec¬
tus. Et qͥcqͥd int̃ apłos egit. ꝓ dignitate ministeru¬
ratũ mansit. Nã sileges scłi accusatores reqͥrunt.
qͣntomagis ȩccłasticȩ regulȩ s docent enĩ t̃restria

Expanded text:
diu actio ventiletur, quousque rei veritas reperiatur. Frequenter interrogare oportet, ne aliquid praetermissum forte remaneat, quod adnecti conveniat. Induciae enim non modice ad quaerendum dandae sunt, ne aliquid propere agi a quacunque parte videatur: quia per subreptionem multa proveniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
trinȩ & immaculate fidei existis. Igitꝰ nedespicias
patrũ tuoꝵ pat̃nã pretatẽ bonãq intentionẽ. & sic̃
illi patres p̃decessores nr̃os amultis lib̾auer̃ opp̃ssi¬
onib & angustus. itanos lib̾are digneris. Nã fuit
ł eac cõmunicatos potestatiue sua ductoritate res¬
tituere. & sua om̃a reddere. & eosqͥ illos ex cõmu¬

Expanded text:
trinae, et immaculatae fidei existis. Igitur ne despicias, pater, tuorum patrum pietatem, bonamque intentionem. Et sicut illi, patres et praedecessores nostros a multis liberaverunt oppressionibus et angustiis, ita nos liberare digneris. Nam fuit vel excommunicatos, potestative sua auctoritate restituere; et sua eis omnia reddere, et illos, qu
Abbreviated transcription (Latin):
cła c̃uentꝰ fiat ubi testes sint singuloꝵ qͥ oppressi ui¬
debantꝰ & reliqͣ ad hunc ordinẽ ꝑtinentia. qͣ plixi¬
tatẽ euitantes hic ñ inferuimꝰ. quia hȩc sufficere
oredimꝰ. Siqͥs aut̃ his ñ .e. contentꝰ legat ea & saciabi¬
tur Scimꝰ enĩ homines mermes. ñ posse cũ armatis
rite pugnare. Sie nec illi qͥciecti ł sius bonis sex poliati
cũ illis qͥ in suo stant statu. & sius fruuntꝰ amicis atq bonis
litigarerite ñ poss. Nec scłi qͦq leges hȩc scłarib fueri
ꝑmittunt. s pͥus eiectos ł oppressos aut spoliatoseu suis
om̃ib restitiuubent & postea suo tẽpore sic̃ lec eoꝵ
c̃tin& & ad placitauenire p̃cipiunt. nec ulla custodia
carceris appellantẽ arceri ꝑmittunt. Docent eni ea
parte sic̃ nostis t̃rena qͤ scelestia. De ep̃ocriminato si¬
habuerit & uiderit se ingrauari. lib̾e sedẽ apłicã ap¬
pell&. Appellantẽ aut̃ ñ hab& afflictio ulla. aut deten
get᷑ eu que insuppliciũ fententia destinarat.

Expanded text:
i testes essent singulorum, qui oppressi videbantur; et reliqua ad hunc ordinem pertinentia, quae prolixitatem vitantes hic non inseruimus, quia his sufficere credimus. Si quis autem his non est contentus, legat ea et saciabitur. Scimus enim homines inermes non posse cum armatis rite pugnare. Sic nec illi qui ejecti, vel suis bonis sunt expoliati, cum illis qui in suo stant gradu, et suis fruuntur amicis atque bonis, litigare rite possint. Nec saeculi quoque leges haec saecularibus fieri permittunt, sed prius ejectos vel oppressos aut exspoliatos cum suis omnibus restitui jubent, et postea suo tempore, sicut lex eorum continet, ad placita venire praecipiunt, nec ulla carceris custodia appellantem arceri permittunt. Docent enim ex parte sicut nostis terrena quae sunt coelestia. Accusatoit, et viderit se ingravari, libere sedem apostolicam appellet. Appellantem autem non habeat afflictio ulla, aut detentgetur ei quem in supplicium sententia destinarat.
Abbreviated transcription (Latin):
nationes maioꝵ natu ꝑalios ñ fiant nͥ ꝑ ipsos qͥ cri¬
minationts si tam̃ ipsi digni & in rep̃hensibiles
apparuerint & actis docuerint publicis om̃i se care¬
re suspicione. atq uumicitia. & pirephensibilẽ
fidẽ ac c̃uersationẽ ducere. Unde placuit ut aqͥb¬
eũq uidicib excłasticis ad alios uidices ecclasti cos
ubi ẽ maior auctoritas fuerit ꝓuocatũ audientia

Expanded text:
natu per alios non fiant, nisi per ipsos qui crimina intendunt, si tamen ipsi digni et irreprehensibiles apparuerint, et actis docuerint publicis omni se carere suspicione, atque inimicitia et irreprehensibilem fidem ac conversationem ducere. Unde placuit ut a quibuscunque judicibus ecclesiasticis ad alios judices ecclesiasticos ubi major est auctoritas, si fuer
Abbreviated transcription (Latin):
ta ac regulari em̃datione corrigere. Nã sic̃ ab his
qͣ incongrue usurpant᷑ fr̃nitatẽ ur̃am uolumꝰ absti¬
nere. ita in his qͤ ad disciplinȩ rectitudinẽ ł animarũ
custodiã ꝑtinent. ẽẽ. sollicitã. modis om̃ib ammonemꝰ.

Expanded text:
ta ac regulari emendatione corrigere. Nam sicut ab iis ta ac regulari emendatione corrigere. Nam sicut ab iis quae incongrue usurpantur fraternitatem vestram volumus abstinere, ita in his quae ad disciplinae rectitudinem vel animarum custodiam pertinent esse sollicitam modis omnibus admo
Abbreviated transcription (Latin):
ta niti deducere. Questiitaq nob st̃ monachi cas¬
qͥa eidẽ monasterio qͦdã contra ea qͣ ap̃deces¬
sorib nr̃is ꝓmussa ac c̃suetudine longe
festinata st̃. festinetis inducere & an¬
teꝙ ordonationẽ qͥ da p iudicu noui¬
tate turbare. Eroinde his fr̃nitatẽ ur̃am hortam᷑
affatib. ut siita ẽ. ab eiꝰ se molestia sine aliqͦ studeat
qũa p̃decessorib suis licuit. nouerit ñ licere. qͥa uͦ
parit᷑ questi st̃ fr̃nitatẽ tuã qͣdã de monastĩo sub
acenu quasi specie abstulisse. necesse ẽ. ut siqͥd te inde¬
cent̃ recolis accepisse. sine dilatione restituas. ne
auaritiȩ te grauit̃ culpa redarguat. que largũ
erga monasteriũ sac̃ dotalis debuerat. magis muni¬
sic̃ dixcimꝰ p̃decessorib ꝓmissa s̃ ac seruata. curȩ tuȩ
sic circa actꝰ ac uita c̃sistentiũ illic monachoꝵ iugi¬
lantẽ existere. & siquẽ piã illic praue c̃ uersari. aut
inaliqͣ in munditiȩ qđ absit culpa inuenerit. distric¬

Expanded text:
ta niti deducere. Questi itaque nobis sunt Monachi Casa eidem monasterio quaedam contra ea quae a praedecessoribus vestris permissa ac consuetudine longa servata sunt festinetis inducere, et antiquam ordinationem quadam praejudicii novitate turbare. Proinde his fraternitatem vestram hortamur affatibus ut, si ita est, ab ejus molestia se sine aliqua licuit, noverit non licere. Quia vero pariter questi sunt fraternitatem tuam quaedam de monasterio sub xenii quasi specie abstulissae, necesse est ut, si quid te indecenter recolis accepisse, sine dilatione restituas, ne avaritiae te graviter culpa redarguat, quem largum erga monasteria sacerdotalis debuerat magis munisicut diximus, praedecessoribus permissa sunt ac servata, curae tuae sit circa actus ac vitam consistentium illic monachorum te vigilantem insistere; et si quempiam illic prave conversari, aut in aliqua immunditiae, quod absit, culpa inveneris, distric
Abbreviated transcription (Latin):
manere. qͥd. ẽ. aut̃ habit᷑ monachi. nͥ despectus
mundi: Quomͦ gͦ mundũ despiciunt. qͥ in monastĩo
positi aurũ quer̃ : Ita gͦ tua experientia faciat
ut neq loci ordinatio differat᷑. neq ad nos ulteriu
hac dere querela ꝑueniat.

Expanded text:
ermanere. Quid est autem habitus monachi, nisi despectus ermanere. Quid est autem habitus monachi, nisi despectus mundi? Quomodo igitur mundum despiciunt qui in monasterio positi aurum quaerunt? Ita igitur tua experientia faciat, ut neque loci ordinatio differatur, neque ad nos ulterius hac de re querela perveniat.
Abbreviated transcription (Latin):
enientes monachi monasterii qͦndã abbatis claudu
petiuer̃ sibi constantiũ monachũ abbatẽ debere con¬
titui. qͦs ego ualde insua petit̾ione de testatꝰ sũ. qͥ a
mihi t̾renȩ m̃tis. eẽ. om̃imodo apparuert̃. qͥ t̾re
res maxime testat᷑ eũ cormonachi ñ hab̾e. ac de
te ñ uiuat. aut qͦ modo alus regulã teneat. qua
sibim& ipsi nescit tenere : ad hoc igitꝰ recedentes
triȩ multa testificantꝰ. qͥa & qͦndã abbas claudius
e ũ qͥbdã laudabat. lua itaq eteperientia sollicite
reꝗrat. & si eiꝰ uita ad locũ regiinis digna.ẽ. a re
abbatẽ ordinari faciat. Sixͦ. ẽ. qđ ei om̃ino obui&. ut
ex sua c̃gregatione inuenire aptũ minime possiñ.
ipsũ sibi aliunde eligant. & eis quẽ elegerint fiat.
hactenꝰ miime potuit. studiosissime cõpescat. & hoc
ipsũ monasteriũ atali peste mundari festin&. qͥa
si illic peculiaritas amonachis habetꝰ. neq cari¬
tas neq c̃cordia inc̃gregatione eadẽ poterit ꝑ¬

Expanded text:
enientes monachi monasterii quondam abbatis Claudii, petiverunt sibi Constantium monachum abbatem debere constitui. Quos valde ego in sua petitione detestatus sum, quia mihi terrenae menti esse omnimodo apparuerunt, qui terres maxime testatur eum cor monachi non habere. Ac deite non vivat, aut quomodo aliis regulam teneat quam sibimetipsi nescit tenere. Ab hoc igitur recedentes,tae atque industriae multa testificantur, quia et quondam abbas Claudius eum quibusdam laudabat. Tua itaque experientia sollicite requirat; et si ejus vita ad locum regiminis digna est, a reabbatem ordinari faciat. Si vero est quod ei omnino obviet, et ex sua congregatione invenire aptum minime possunt, ipsi sibi aliunde eligant, et is quem elegerint fiat. hactenus minime potuit, studiosissime compescat, et hoc ipsum monasterium a tali peste mundare festinet, quia si illic peculiaritas a monachis habetur, neque concordia neque charitas in congregatione eadem poterit p
Abbreviated transcription (Latin):
ea qͤ p̃terito tpr in ȩccła carthaginensi gesta s. & subserp¬
tionib fr̃m firmata cluert̃. &iã nos hoc feruaturos ẽẽ.¬
ꝓfieor. Sed illud scimꝰ inuolate sẽꝑ mansisse ȩccł asti¬
cã disciplina. itaut nullꝰ fr̃m pͥorib sius se aliqͥndo au¬
dera anteponere.s. officiis caritatis ids ẽ ꝑeachibitũ ẽ¬
robordre. Aurelius ep̃s diã. Non decuerat qͥdẽ ut hec
repeteremꝰ nͥ forte existerent in c̃sideratȩ m̃tes
qͦrũdã. qͤ ad hȩc statuenda nr̃os acuerent sensus: s
cõmunis hȩc causa.ẽ. qua insinuauit fr̃ & sac̃ dos nr̃: ut
unꝰ qͥsq nr̃m ordinẽ sibi decretũ adõ cognoscat & pos¬
teriores anteriorib deferant. nec ris in c̃sultis aliqͥd
agere p̃sumat. Quadere dico ꝓut captꝰ animimei
retin& eosqͥ putauerint spretis maiorib aliqͥd p̃sum̃¬
dũ cõpetent. eẽ. ab om̃i c̃cilio cohercendos.

Expanded text:
e praeterito tempore in Ecclesia Carthaginensi gesta sunt, et subscriptionibus fratrum firmata claruerunt, etiam nos hoc servaturos esse profiteor: sed illud scimus, inviolate semper mansisse ecclesiasticam disciplinam, ita ut nullus fratrum prioribus suis se aliquando auderet anteponere; sed officiis croborari. Aurelius episcopus dixit: Non decuerat quidem ut haec repeteremus, nisi forte existerent inconsideratae mentes quorumdam, quae ad haec statuenda nostros acuerent sensus; sed communis haec causa est, quam insinuavit frater etunusquisque nostrum ordinem sibi decretum a Deo cognoscat, et posteriores anterioribus deferant, nec eis inconsultis aliquid agere praesumant. Qua de re dico, prout captus animi mei retinet, eos qui putaverint spretis majoribus aliquid praesumendum, competenter esse ab o
Abbreviated transcription (Latin):
ł duȩ ł tres turmȩ fiant. ac de singulis turmis ui¬
cissim qͦt qͦt electi fuerint. ad diẽ c̃cilii instantissime
occurrant. qđ siñ potuerint occurrere. excusatio¬
nessuas intractatoria subscribant. ł si pꝰadirentũ
tractatoriȩ aliqͤ necessitates repente forsitan ortȩ
fuerint. nisi rationẽ impedim̃ti sui apud suũ pͥmatẽ
reddiderint. eccłȩ suȩ cõmunione debere.ẽe. con¬

Expanded text:
 vel tres turmae fiant, ac de singulis turmis vicissim, quotquot electi fuerint, ad diem concilii instantissime occurrant. Quod si non potuerint occurrere, excusationes suas in tractoria conscribant; vel si post adventum tractoriae aliquae necessitates repente forsitan ortae fuerint, nisi rationem impedimenti sui apud suum primatem reddiderint, Ecclesiae suae communione debere esse con
Abbreviated transcription (Latin):
rũ &iã dediocesanis ad c̃ciliũ trahant & aliqͦs defi¬
lus excłȩ scłarib secũ adducere studeant.
aut ad synodũ inuit&. pꝰ positis om̃ib excepta graui
infirmitate corporis. aut p̃ceptione regia. a c̃sti¬
tutã diẽ ad. eẽ. ñ differant. Qui sidefuerint. sic̃
prisca canonũ p̃cepit ductoritas. usq ad ꝓocimã
sy nodũ caritate frm. & eccłȩ cõmunione pͥuent᷑.¬
tẽpferit accusabit. nͥ forte ꝑegritudinẽ ire non
frmm anteqũa c̃ ciliũ dissoluat᷑ rediderit deserenꝰ¬
dũ. alienũ sea fr̃m cõmunione cognoscat. nec eũ reci¬
pi licedt. nͥ inseqͣnti synodo fuerit absolutꝰ.¬

Expanded text:
rum etiam de dioecesanis ad concilium trahant, et aliquos de filiis Ecclesiae saecularium secum adducere studeanaut ad synodum invitet, postpositis omnibus, excepta gravi infirmitate corporis aut praeceptione regia, ad constitutprisca canonum praecepit auctoritas, usque ad proximam synodum charitate fratrum et Ecclesiae communione priventtempserit, accusabit, nisi forte per aegritudinem ire non rum, antequam concilium dissolvatur, crediderit deserendum: alienum se a fratrum communione cognoscat, nec eum recipi liceat, nisi in sequenti synodo fuerit absolut
Abbreviated transcription (Latin):
eractis om̃ib qͦ ad correctionẽ nr̃i ordinis in
hoc c̃ cilio ꝓmulgatas̃ placuit defure. ut om̃i anno
ad ꝑagendã celebritatẽ c̃ciliiin metropolitana sede
tẽpore qͦ principis ł metropolitani electio definerit
deuotis sẽꝑ animoꝵ studus conferamꝰ. nee qͥb lib& re¬
qͥsitis occasionib dissentiamꝰ. s in p̃parato dre qͦ indic¬
tũ fuerit ad unatis in metropolitana sede om̃ib ꝓuin¬
erȩ pontificib c̃ciliũ dõ p̃sube celebret᷑. Quis qͥs aut̃¬
ep̃oꝵ excepta in euitabili causa ł necessitate deꝑ age
do c̃cilio assentauerit. ꝑ uniꝰ anni spaciũ erit cõmunio¬
ne plectendus. qđ si deuiceps absq celebratione c̃cilu
anniuniꝰ metas transierit. omniũ in cõmunione ponti¬
ficũ eiꝰdẽ ꝓuinciȩ sententiã obnoaius retinebit. id
sinulla sibi impediente pͥncipis potestate ł infirmita¬
te. aut in eitabili causa. s soluis ꝓpͥȩ uoluntatis li¬

Expanded text:
eractis omnibus quae ad correptionem nostri ordinis in hoc concilio promulgata sunt, placuit definire, ut omni anno ad peragendum celebritatem concilii in metropolitana sede, tempore quo principis vel metropolitani electio definierit, devotis semper animorum studiis conferamus; nec quibuslibet requisitis occasionibus dissentiamus, sed in praeparato die quo indictum fuerit, adunatis in metropolitana sede omnibus provinciae pontificibus, concilium Deo praesule celebretur. Quisquis autcepta inevitabili causa, vel necessitate de peragendo se concilio absentaverit, per unius anni spatium erit communione plectendus. Quod si deinceps absque celebratione concilii unius anni metas transierit, omnium in communione pontificum ejusdem provinciae sententiam obnoxius retinebit, id est ut si nulla se impediente principis potestate, vel infirmitate, aut inevitabili causa, sed solius propriae voluntatis li
Abbreviated transcription (Latin):
depellit. quã sac̃ dotũ negligentia. qͥ c̃ tẽpsis canonib
ad corrigendũ eccłasticos mores synodã facere ne¬
gligunt. Ob hoc a nob̾ uniuersalit definitũ ẽ. ut qͥa
ufta antiqͣ patrũ decreta bis in anno difficultas
tẽporis fieri ñ siit c̃ciliũ. saltẽ ł se mel a nob̵ celebre¬

Expanded text:
depulit, quam sacerdotum negligentia, qui contemptis canonibus ad corrigendos ecclesiasticos mores synodum facere negligunt. Ob hoc a nobis universaliter definitum est, ut quia juxta antiqua Patrum decreta bis in anno difficultas temporis fieri concilium non sinit, saltem vel semel a nobis celebre
Abbreviated transcription (Latin):
edrũ rerũ qͣ dubitationẽ c̃trouersiãq recipiunt
optime placuit. ut ꝑsingulas qͣsq ꝓuincias bis in
anno ep̃oꝵ c̃cilia celebret᷑. Se mel qͥdẽ t̃ciã septima¬
nã festi paschalis. ita ut inqͦrta septimat᷑a qͦ c̃seqͥtur
id .ẽ. in medio pentec̃. c̃ueniat si nodo metropolitano

Expanded text:
earum rerum quae dubitationem controversiamque recipiunt, optime placuit ut per singulas quasque provincias bis in anno episcoporum concilia celebrentur. Semel quidem post tertiam septimanam festi paschalis, ita ut in quarta septimana quae consequitur, id est in medio Pentecoste, conveniat synodus metropolitano
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃alib ñ alit̃ indicimꝰ. qua scĩ patressalubrit̃ ordina¬
uer̃. ut scilic& bini c̃uentꝰ ꝑ singulos annos habeant᷑.
in qͥb de om̃ib querelis qͣ int̃ diuersos eccłȩ ordines
at eacadmine definiri. fr̃nitatẽ de totius negotu qua¬
litate metropolitanꝰ curabit instruere. ut sicorã
positis patrib nec tuo fuerint resopita iudicio ad nos¬
tr̃a cognitionẽ qͥcqͥd illud. ẽ. transferat᷑.¬

Expanded text:
palibus, non aliud indicimus, quam sancti Patres salubriter ordinaverunt, ut scilicet bini conventus per singulos annos habeantur, in quibus de omnibus querelis quae inter diversos Ecclesiae ordines at examine diffiniri, fraternitatem tuam de totius negotii qualitate metropolitanus curabit instruere, et si coram positis partibus, nec tuo fuerit res sopita judicio, ad nostram cognitionem quidquid illud est, transferat
Abbreviated transcription (Latin):
De causis deqͥb nulla soluendi ligan iudicia¬
scripta grecȩ. Sinec in illis ad catholicȩ ȩccłȩ historias
catholicas adoctorib catholicis seriptas manũ mitte.
Sinec inillis canones apłi cȩ sedis intuere. Sinec in his
scõꝵ eaẽpla ꝑspicacit recordare. Qđ si his om̃ib inspectis
huiꝰ questionis qͣlitas ñlucide inuestigat᷑ feniores ꝓ¬
ant suꝑ terrã in noĩe meo. de om̃i re qͦcũq petierint
ollicitudinis qͥdẽ tuȩ iste ordo ẽẽ debuerat. salutẽ.¬
ut cũ metropolitano tuo pͥmitꝰ deeo qđ querendũ
eẽ uidebat᷑ c̃ ferres. At si id qđ ignorabat dilectio
tua. &iã ipse nesciss& instruuos parit̃ posceretis qͥa
in causis qͣ ad generalẽ obseruantiã ꝑtinent. nihilsine

Expanded text:
cia. De causis de quibus nulla solvendi, ligandiscripta Graece. Si nec in illis, ad catholicae Ecclesiae historias catholicas, a doctoribus catholicis scriptas manum mitte. Si nec in illis, canones apostolicae sedis intuere. Si nec in his, sanctorum exempla perspicaciter recordare. Quod si in his omnibus inspectis hujus quaestionis qualitas niunt super terram in nomine meo, de omni re quamcunque petierint, Sollicitudinis quidem tuae iste ordo esse debuerat, ut cum metropolitano tuo primitus de eo quod quaerendum esse videbatur conferres, ac si id quod ignorabat dilectio tua etiam ipse nesciret, instrui vos pariter posceretis: quia in causis quae ad generalem 116 observantiam pertinent, nihil sine
Abbreviated transcription (Latin):
seruande ꝑfessionẽ corã ep̃o in secretario habitam.
sam talis ꝓfessionis desertricẽ. merita. ẽẽ. dãpnan¬
ro consultu castitatis si uolunt.¬
qđ maxime hortam̃to concilii ꝓficere debeat. annuente
głoso dño nr̃o Recharedo rege. hoc scm̃ affirmat c̃ciliũ.
ut uiduȩ qͥb placuerit tenere castitatẽ. nulla ui ad
teant᷑ continentiã nubere elegerint. illis nubant qͦs
ꝓpria uoluntate uoluerint habere maritos Similis
conditio & deuirginib habeat᷑. net contra uolunta¬
tẽ parentũ ł suã cogant᷑ maritos accipere. Siqͥs uero
ꝓpositũ castitatis uidue ł uirginis impedierit. a scã
communione & aliminib eccłȩ habeatur extraneus

Expanded text:
servandae professionem coram episcopo in secretario habitam, sam talis professionis desertricem merito esse damnan consultu castitatis, quod maxime hortamento concilii proficere debet, annuente glorioso domino nostro Recaredo rege, hoc sanctum affirmat concilium, ut viduae quibus placuerit tenere castitatem, nulla vi ad rofiteantur continentiam nubere elegerint, illis nubant quos pria voluntate voluerint habere maritos. Similis conditio et de virginibus habeatur, nec extra voluntatem parentum vel suam cogantur maritos accipere: si quis vero propositum castitatis viduae vel virginis impedierit, a sancta communione et a liminibus ecclesiae habeatur extraneus
Abbreviated transcription (Latin):
sius ep̃s diõ. Placuit aut̃ ut siep̃s accusatꝰ fuerit. & iu¬
dicduerint ẽgregati ep̃i religionis ipsius. & degra¬
du suo eũ deiecerint. si appellauerit qͥ deiectꝰ. ẽ. & con¬
fugerit ad ep̃m romanȩ ȩccłȩ. & uoluerit se audiri.
siuistũ putauerit ut renouet᷑ iudiciũ ł discussiorus
fidẽ ueritatis defiiant. qđ si his qͥ rogat suã causã
iterũ audiri. dep̃catione sua mouerit ep̃m romariũ.
ut elatere suo prb̃m mittat. erit in potestate ep̃i
qͥd irelit & qͥd destin&. Et si decreuerit mitrendos ẽẽ
qui p̃sentes cũ ep̃is udicent. habentes eiꝰ auctorita¬
tẽ a qͦ destinati s̃. erit in suo arbitrio. Sixͦ crediderit
faciet qđ sapientissimo c̃silio udicauerit. Qbin

Expanded text:
dixit: Placuit autem, ut si episcopus accusatus fuerit, et judicaverint congregati episcopi regionis ipsius, et de gradu suo eum dejecerint, si appellaverit qui dejectus est, et confugerit ad episcopum Romanae Ecclesiae, et voluerit se audiri, si justum putaverit, ut renovetur judicium vel discussionis fidem veritatis diffiniant. Quod si is qui rogat causam suam iterum audpotestate episcopi quid velit et quid aestimet; et si decreverit mittendos esse qui praesentes cum episcopis judicent habentes ejus auctoritatem a quo destinati sunt, erit in suo arbitrio. Si vero crediderfaciet quod sapientissimo consilio suo judicaverit. Quan
Abbreviated transcription (Latin):
Sumopere p̃cauere debent rectores senten¬
eccłarũ & qͥ publica uidicia exercent. ut indictandis
sententus. nullatenꝰ leuitate aut furore ductisint p̃¬
cipites. s causis pͥus diligent̃ uentilatis cũ res qͦ ignora¬
bat᷑ plenit̃ ad noticiã uenerit. tc̃ diuina & humana leae¬
saluat᷑ & scđm qđ ibi c̃stitutũ ẽ. remota ꝑsonarũ acti¬
ceptione definitiua ꝓferat᷑ sententia. hinc ẽ qđ mo¬
yses querelas popłi sẽꝑ ad dñm tabernaculũ in greosꝰ
referebat & iuata qđ dñs imꝑabat iudicia p̃ponebat.
nimirũ uos instituens. ut ñ excorde nr̃o s ea p̃cepto
diuino c̃tẽpnationis ł iustificationis sententiȩ ꝓferantꝰ

Expanded text:
Summopere praecavere debent rectores Ecclesiarum, et qui publica judicia exercent, ut in dictandis sententiis nullatenus levitate aut furore ducti sint praecipites; sed causis prius diligenter ventilatis, cum res quae ignorabatur pleniter ad notitiam venerit, tunc divina et humana lesecundum quod ibi constitutum est, remota personarum acceptione, definitiva proferatur sententia. Hinc est quod Moyses querelas populi semper ad Dominum tabernaculum ingressus referebat, et juxta quod Dominus imperabat judicia proponebat, nimirum nos instruens, ut non ex corde nostro, sed ex praecepto divino condemnationis vel justificationis senten
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃e sp̃c. Finita aut̃ oratione & responso ab om̃ib am̃.
rursꝰ diacat diaconꝰ. Frigite uos. & c̃festĩ om̃s sur¬
gant. & cũ om̃i timore dĩ & disciplina tã ep̃i qũa prb̃i

Expanded text:
ta autem oratione et responso ab omnibus: Amen, ta autem oratione et responso ab omnibus: Amen, rursus dicat diaconus: Erigite vos; et confestim omnes surgant, et cum omni timore Dei et dis
Abbreviated transcription (Latin):
mula scđinquã debeat scã sinodꝰ in nomine¬
ora itaq diei prima ante solis ortũ eiciant᷑
om̃s abȩccła. obseratisq forib cunctis ad unã ianuã
ꝑ quã sacerdotes oportet ingredi. ostiarustent. Et
conuenientes om̃s ep̃i. parit̃ introeant. & scđm ordi¬
nationis suȩ tẽpus resideant. Post ingressũ omniũ
introire. nullusse int̃ eos ingerat diaconoꝵ. Post
hos ingrediant᷑ dia coniꝓbabiles. qͦs ordo poposcerit
resideant. qͦs tam̃ fessuros secũ metropolitanos egerit
qͥ utiq & cũ eouidicare aliqͥd & defure possint. Dia
qͥ electione c̃iugali int̾̃. ẽẽ. meruerunt. Ingrediant᷑
qͦq & notarii. qͦs ad recitandũ ł ad eacipiendũ ordo
reqͥrit. Obserent᷑ ianuȩ sedentesq duturno siben¬
tio sac̃dotes & cor totũ habentes ad dm̃. dicat diaconꝰ.
tacite cũ fletib atq gemitib unꝰ eoc ep̃is feniorib
surgens orationẽ palã fundat ad dñm. cunctis ad¬

Expanded text:
mula secundum quam debeat sancta synodus in Dei nomineora itaque diei prima ante solis ortum ejiciantur omnes ab ecclesia, obseratisque foribus cunctis ad unam januam per quam sacerdotes ingredi oportet ostiarii stent: et convenientes omnes episcopi pariter introeant et secundum ordinationis suae tempus resideant. Post ingressum omnium  quos causa probaverit introire, nullus se inter eos ingerat diaconorum; post hos ingrediantur diacones probabiles quos ordo poposcerit i a tergo eorum resideant, quos tamen sessuros secum metropolitanus elegerit, qui utique et cum eo judicare aliquid, et definire possunt. Diacqui electione concilii interesse meruerint; ingrediantur quoque et notarii quos ad recitandum vel excipiendum ordo requirit et obserentur januae; sedentesque in diuturno silentio sacerdotes et cor totum habentes ad Deum, dicat archidiaconus: tacite cum fletibus atque gemitibus, unus ex episcopis senioribus surgens orationem palam fundat ad Dominum, cunctis ad
Abbreviated transcription (Latin):
d aut̃ fedes ep̃oꝵ in eccłus excelsẽ c̃stitutȩ & p̃paratȩ
inueniunt᷑ inthrono. speculationẽ & potestatẽ udi¬
candi & soluendi atq ligandi adño sibi datã materiã
docent. Unde ipse saluator in euangłio ait. qͣcũq li¬
gaueritis suꝑ terrã. er̃ ligata & incȩlo. Et alibi. Accipite
retinueritis retenta er̃. Ideo ista p̃tulimꝰ hm̃i. ut inͣ
& eos ut animas ur̃as diligatis & qͥb ñ cõmunicant ñ c̃o

Expanded text:
d autem sedes episcoporum in ecclesia excelsae constitutae, et praeparatae inveniuntur in throno, speculationem, et potestatem judicandi, et solvendi, atque ligandi a Domino sibi datam materiae docent. Unde ipse Salvator in Evangelio ait: Quaecunque ligaveritis super terram, erunt ligata et in coelo. Et alibi: Accipite retinueritis, retenta erunt. Ideo iset eos ut animas vestras diligatis, et quibus illi non co
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ non parentũ coactȩ imperio sed spontaned iudi¬
cio uirginitatis ꝓpositũ atq habitũ susceper̃: si post¬
ea nuptias eligunt preuaricant᷑. etiã sinondũ eis
gr̃a conserrationis accessit Cuiꝰ itaq itaq non
fraudarent᷑ munere : siin proposito ꝑmanerent

Expanded text:
quae non parentum coacte imperio, sed spontaneo iudicio virginitatis propositum adque habitum susceperunt, si postea nuptias eligunt, praevaricantur, etiam si nondum eis gracia consecrationis accessit; cuius utique non fraudarentur munere, si in proposito permanerent
Abbreviated transcription (Latin):
It illȩ quȩ quasi scĩmoniales sub uelamine ac¬
religionis tegere uident᷑ sed potius indeliciis uiuen¬
tes mortui sunt indiuinis oculis comprobantur.
silibidinib ceterisq carnis uolu̾ptatib inseruire
accusant᷑. si manifeste decegi potuerint : ep̃ali auc¬
tontate & regia potestate intalib locis residere
subtestimonio religioso cogant᷑. ubi penitentiã si
fecerint. dignã assequant᷑ ctiã fructuosam Si enim
manifeste tegi non ualuerint erga ȩccłam sue opi¬
monis malã famã canonice purgari cogantur. &
ut religiosius decet̃o uiuant. & in monasteriis con¬
seruentur : ep̃ali decreto & regia pocestate coher¬
ceant᷑. Dehis enĩ apłs dicit Quȩ cũ fornicatȩ fu

Expanded text:
t illae quae quasi sanctimoniales sub velamine religionis degere videntur, sed potius in deliciis viventes mortuae in divinis oculis computantur, si libidinibus caeterisque carnis voluptatibus inservire accusantur, si manifeste detegi potuerint, episcopali auctoritate et regia potestate, in talibus locis residere sub testimonio religioso cogantur, ubi poenitentiam si fecerint dignam, assequantur etiam fructuosam. Si enim manifeste detegi non valuerint, erga ecclesiam suae opinionis malam famam canonice purgare cogantur; et ut religiosius de caetero vivant, et in monasteriis conserventur, episcopali decreto et regia potestate coerceantur. De his enim Apostolus dicit: Quae cum fornicatae
Abbreviated transcription (Latin):
tua & roga dm̃ si forte remittat᷑ tibi hȩc cogitatio
cordis tui Infelle enĩ amaritudinis & obligatione
iniqͥtatis uideo te. eẽ. Ideo tales nisi resipiscant
spiritali gladio ꝑcutere censemus. Non enĩ fas. ẽ.
spũi scõ mentiri : sicuti ananias & saphira m̃titis.
t iuuenes uiduȩ cito nequaquã uelent᷑. usq
dũ ꝓbet᷑ illarũ religio: & bona ab eis nota sit c̃¬
uersatio. neforte de eisdem dici possit ab apło
Iuȩ aũt indeliciis sunt: uiuentes mortuę sunt

Expanded text:
ittatur tibi haec cogitatio cordis tui. In felle enim amaritudinis, et obligatione iniquitatis video te esse. Ideo tales, nisi resipiscant, spirituali gladio percutere censemus. Non enim fas est Spiritui sancto mentiri, sicuti Ananias et Sapphira mentiti sunt, t iuvenes viduae cito nequaquam velentur, usque dum probetur illarum religio et bona ab eis nota sit conversatio; ne forte de eisdem dici possit ab apostolo: Quae autem in deliciis sunt viventes mortuae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Si duas aũt
nelare pontificũ nullus ad tẽptet. qđ nec auctoritas
diuina delegat. nec canonũ forma prestrat Non
ergo penitus usurpandũ eisq sic excłastica s̃ inferen¬
da p̃sidia. ut nihil committatur illicitum

Expanded text:
iduas autem velare pontificum nullus attentet: quod nec auctoritas divina delegat, nec canonum forma praestituit. Non est ergo penitus usurpandum, eisque sic ecclesiastica sunt inferenda praesidia, ut nihil committatur illicitum
Abbreviated transcription (Latin):
solet bonȩ fidei contractꝰ nulla ratione dissolui.
qͣntomagis ista pollicitatio quã cũ dõ pepigit. solui
sine uindicta non poterit: Et cet̾a. Nã si uirgines
nondũ uelatȩ taliter poenitentia publica puniunt᷑.
&acoetu fideliũ usq ad satisfactionẽ excluduntur.
qͣnto potius uiduȩ quȩ ꝑfectȩ ȩtatis & maturioris
sapientiȩ atq consili existunt᷑. uroꝵq consortio

Expanded text:
i contractus nulla ratione dissolvi, quanto magis ista pollicitatio, quam cum Deo pepigit, solvi sine vindicta non poterit? » et cetera. Nam si virgines nondum velatae taliter poenitentia publica puniuntur et a coetu fidelium usque ad satisfactionem excluduntur, quanto potius viduae, quae perfectioris aetatis et maturioris sapientiae atque consilii existunt virorumque consortio
Abbreviated transcription (Latin):
Axp̃ianoꝵ communione sequestrant᷑. neq etiam in
conuiuio cũ xp̃ianis communicent Nã si adulterȩ
coniuges reatt᷑ sunt si suis uiris obnoxie fuerint
qͣntomagis uiduȩ quȩ dĩ religiositatẽ muta uer̃ cri¬
mine adulterii notabunt᷑. sĩ deuotionẽ quã sponte
ñ coacte dõ obtuler̃. libidinosa uoluptate corrupe¬
rint: Que & si uiolentia irruente ab aliqͦ oppresse
fuerint. ac postea delectatione libidinis ꝑmanere
in coniugio raptori ł uiolento uiro consenserint.
dãpnatione superius dicta teneant᷑ obnoxiȩ Detalib
ait apłs Cũ enĩ luxuriatȩ fuerint. in xp̃o nubere n¬
uolunt. habentes dãpnationẽ qe pͥmã fidẽ irritã feca

Expanded text:
ianorum communione sequestrentur, neque etiam in convivio cum Christianis communicent. Nam si adulterae conjuges reae sunt, si suis viris obnoxiae fuerint, quanto magis viduae quae Dei religiositatem mutaverunt, crimine adulterii notabuntur, si devotionem quam sponte nec coacte Deo obtulerunt libidinosa voluntate corruperint, atque ad secufuerint, ac postea delectatione libidinis permanere in conjugio raptori, vel violento viro consenserint, damnatione superius dicta teneantur obnoxiae. De talibus ait Apostolus: Cum enim luxuriatae fuerint in Christo, nubere volunt, habentes damna
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs aut diaconꝰ ł clericꝰ siue laicꝰ. dehis qͥ foris steterit :¬
c̃ciliũ ꝓ qͣlib& re crediderint appellandũ. ȩccłȩ me
tropolitanȩ diacono causã suã intim&. et ille c̃cilio
cedat᷑. Nullꝰ aut̃ ep̃oꝵ acetu cõmuni fecedat. anteꝙ
hora generalis fecessionis adueniat. Conciliũ qͦq nul¬

Expanded text:
 aut diaconi, clerici, sive laici, de iis quae foris steterint concilium pro qualibet re crediderint appellandum, ecclesiae metropolitanae archidiacono causam suam intiment, et ille concilio ncedatur. Nullus autem ipsorum a coetu communi recedat, antequam hora generalis secessionis adveniat. Concilium quoque nul
Abbreviated transcription (Latin):
diaconꝰ alba indutꝰ codicẽ canonũ inmȩdio ꝓfereis
capitula de c̃cilus agendis ꝓnunti&. Emitisq titulis.
me tropolitanꝰ ep̃s c̃ciliũ alloqͥt᷑ dicens. Ecce scĩs simi
sac̃ dotes recitatȩ st̃ eoccanonib priscoꝵ patrũ senten¬
tiȩ de c̃cilio celebrando. Siqͣigit᷑ quẽpiã actio cõmou&.¬

Expanded text:
diaconus alba indutus Codicem canonum in medium proferens, capitula de conciliis agendis pronuntiet, finitisque titulis metropolitanus episcopus concilium alloquatur dicens: Ecce, sanctissimi sacerdotes, recitatae sunt ex canonibus priscorum Patrum sententiae de concilio celebrando; si qua igitur quempiam vestru
Abbreviated transcription (Latin):
tentiȩ forma seruetur : qͦs si uerboꝵ in crepatio
ñ emendauerit: etiã uerberib statuimꝰ coherteri
Seruandũ qͦq demonachis ne eis ad solitarias cellu¬
las liceat a congregatione discedere : nisi forte ꝓ¬
batis post emeritos labores. aut prept̃ infirmitatis
necessitatẽ asperior ab abbatib regula dimittatur
Iđ ita demũ fiet. ut intra septa eadẽ monasteris
manentes. tam̃ sub abbatis potestate separatas ha¬
bere cellulas ꝑmittant᷑ Abbatib qͦq singulis diuer¬
sas cellulas aut plurima monasteria habere non
liceat. nisi tantũ propter incursũ hospitalitatis
intra muros receptacula collocare. Domoñ ⁊gulari

Expanded text:
ur; quos si verborum increpatio non emendaverit, etiam verberibus statuimus coerceri. Servandum quoque de monachis ne eis ad solitarias cellulas liceat a congregatione discedere, nisi forte probatis post emeritos labores aut propter infirmitatis necessitatem asperior ab abbatibus regula remittatur: quod ita demum fiet, ut intra eadem monasterii septa manentes, tamen sub abbatis potestate separatas habere cellulas permittantur. Abbatibus quoque singulis diversas cellulas aut plura monasteria habere non liceat, nisi tantum propter incursum hospitalitatis intra muros receptacula collocare. XXXIX. Ut cleri
Abbreviated transcription (Latin):
Defeminis que iuros amittunt. placet nese
Et ut e̾rogẽt᷑ princeps a sacro conuentu. & hi qͥ publi¬
cã eger̃ penitentiã. & feminȩ quȩ uiros amictunt.
sua auctoritate doner deliberent. qđ agant tuean¬
tur & sperialit̃ ꝓhis capitula fieri & legis mundanȩ
capitulis inserenda decreuimus
ab ȩxcła uitȩ p̃sentis causa. ad olescentiores uiduȩ ł

Expanded text:
De feminis quae viros amittunt, placet, ne sEt ut rogetur princeps a sacro conventu, ut hi qui publicam egerint poenitentiam, et feminae quae viros amittunt, sua auctoritate donentur, deliberent quid agant, tueantur et specialiter pro his capitula fieri, et legis mundanae capitulis inserenda decrevimusab Ecclesia vitae praesentis causa adolescentiores viduae, vel
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ lim̃e si plena uigilantia fuerit ab om̃ib dĩ sac̃ do¬
tib seruata. cessabit ambitio. Aissensio conqͥescet.
hereses & scisma ta ñ emergunt locũ ñ accipiat dia¬
bolus. seuiendi manebit unanimitas. iniqͥtas suꝑata
calcabitur. ueritas spirituali feruore flagrabit.
pax p̃dicata labis cũ uoluntate animi concordabit.
implebit᷑ edictũ apłi. ut unanimes unũ sentientes
ꝑmaneamꝰ in xp̃o. nihil ꝑcontentionẽ nob̵ nẽq ꝑ in¬

Expanded text:
rissime, si plena vigilantia fuerit ab omnibus Dei sacerdotibus observata, cessabit ambitio, dissensio conquiescet, haereses et schismata non emergent, locum non accipiet diabolus saeviendi, manebit unanimitas, iniquitas superata calcabitur, veritas spiritali fervore flagrabit, pax praedicata labiis cum voluntate animae concordabit, implebitur dictum Apostoli, ut unanimes unum sentientes permaneamus in Christo , nihil per contentionem nobis, neque
Abbreviated transcription (Latin):
& excitatꝰ saltẽ ex equere. qđ pressus huc usq ignauia
distulisti Instantiȩ tuȩ gͦ sit p̃dictã mulierem una
cũ sergio defensore comp̃hendere. & statĩ non solum
ad male contẽptũ habitũ sine excusatione aliqua
reuocare: si etiã in monasterio ubi omino districte
ualeat custodire detrudere. & ita omnẽ cirta illã
sollicitudinẽ exhibere. ut quãsit nefariũ qđ cõmisit.
ex tua possit districtione cognoscere Iua in re
siqͥs qđ non credimꝰ laicoꝵ aliqͦ tͥ ingenio tẽptaue¬
rit obsistendũ: a scĩssime eũ cõmunionis participa¬
tione suspende: nobisq renunciare festina. ut qͣntũ
ñ aduertit em̃dationis qualitate cognoscat. In his
aũt om̃ib ita cautũ stude ac iugilantẽ te ostende¬
re. ut culpã tuã ñ geminare neglectꝰ. sed aliqͣntisꝑ

Expanded text:
t excitatus saltem exsequere, quod pressus nunc usque ignavia t excitatus saltem exsequere, quod pressus nunc usque ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sic praedictam mulierem una cum Sergio defensore comprehendere, et statim non solum ad male contemptum habitum sine excusatione aliqua revocare, sed etiam in monasterio, ubi omnino districte valeat custodiri, detrudere, et ita omnem circa illam sollicitudinem exhibere, ut quam sit nefarium quod commisit ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si quis quod non credimus laicorum aliquo tibi ingenio tentaverit obsistendum, a sanctissimae eum communionis participatione suspende, nobisque renuntiare festina ut quantum non advertit, emendationis qualitate cognoscat. In his autem omnibus ita te cautum stude ac vigilantem ostendere, ut culpam tuam non geminare neglectus, sed aliquantisper
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ talib laqueũ debemꝰ inicere: sed solas adhorsit̃ artas̃
tationes p̃mii sempiterni. poenasq proponere diui ꝙ̃ ciui¬
ni iudicii. ut nr̃a sit ab soluta c̃scentia. & illarum
prose rationẽ dõ reddat intentio Cauendũ qͥppe. ẽ:
qđ de earũ morib actibq beatꝰ paulus testat᷑ ap̃ts:
qđ̃ planius exponere poterimꝰ. ne scxus instabilis. ñ
tam terreri quã ammoneri uideat᷑. De uidius quę¬

Expanded text:
nullum talibus laqueum nullum talibus laqueum tationes praemii sempiterni, poenasque proponere divini judicii, ut nostra sit absoluta conscientia, et illarum pro se rationem Deo reddat intentio. Cavendum quippe est quod de earum moribus actibusque beatus Paulus testatur apostolus, quod planius exponere praeterimus, ne sexus instabilis non tam deterreri quam admoneri videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
deinceps huiꝰ constitutionis Norme contumaciter
trans gressor extitenit scilicet ut aliqͣs uiduas uelare
p̃sumat. ꝗc hoc a ep̃is ñ licet . gradus sui periculum
incurrat: Similit̃ & depuellis uirginib apbris non
uel andis statutũ. ẽ. ut siqͥs hoc facere tẽptauerit.
uo s̃ genera uiduarũ. scłaris & scĩmonialis udi¬
Sctares uiduȩ s̃: quȩ adhuc disponentes nubere. laica¬
lem habitũ non deposuer. Sc̃imoniales s̃ quȩ iã muta¬
to habitu scłari in conspectu scłi sub religioso cultu
erint. iuxta apłm nonsine dãpnatione er̃. qr se prit¬
mũ do uouentes: postea castitatis ꝓpositũ abiecer̃ capui
am de uiduis sub nulla benedictione
uelandis : superiꝰ latius diximꝰ disserendũ. Quȩ si ꝓtͥa
uoluntate ꝓfessã pristini coniugii castitate muta¬
bili mente calcauerint. periculi earũ intererit. qͣ li
dm̃ debeant satisfactione placare. Sicut enĩ si se
sã dõ pudicitiȩ fidẽ debuerant custodire Nos aũt

Expanded text:
deinceps hujus constitutionis normae contumaciter transgressor exstiterit, scilicet ut aliquas viduas velare praesumat, quia hoc et episcopis non licet, gradus sui periculum incurrat. Similiter et de puellis virginibus a presbyteris non velandis statutum est ut si quis hoc facere tentaverit, uo sunt genera viduarum, saeculares et sanctimoniales. Saeculares viduae sunt quae adhuc disponentes nubere, laicalem habitum non deposuerunt. Sanctimoniales sunt quae, jam mutato habitu saeculari, sub religioso cultu erint, juxta Apostolum non sine damnatione erunt; quia se primum Deo voventes, postea castitatis propositum abjecerunt. am de viduis sub nulla benedictione velandis, superius late duximus disserendum, quae si propria voluntate professam pristini conjugii castitatem mutabili mente calcaverint, periculi earum intererit, quali Deum debeant satisfactione placare. Sicut enim, si se sam Deo pudicitiae fidem debuerunt custodire. Nos autem
Abbreviated transcription (Latin):
late ñ fuerint. si forte nupserint : his agenda ali¬
quanto tẽpore penitentia ẽ. quia sponsio eiꝰ ad ño
tenebat᷑. Si enĩ inter homines solet bonȩ fidei con¬
tractus. nulla ratione dissolui. qͣnto magis ista pol¬
licitatio quã cũ dõ pepigit solui sine uindicta ñ po¬
terit. Nã si apłs paulus quȩ aproposito uiduitatis dis

Expanded text:
late non fuerint, si forte nupserint, his agenda alilate non fuerint, si forte nupserint, his agenda aliquanto tempore paenitencia est, quia sponsio eius Domino tenebatur. Si enim inter homines solet bone fidei contractus nulla racione dissolvi, quanto magis ista pollicitacio, quam cum Deo pepigit, solvi sine vindicta non poter