comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Distincte namq conuersationeᷤ
hominum. singuloꝵ agminũ
ordinibus congruunt: & in eo¬
rum sortem. ꝑ conuersationis
similitudinem deputant᷑. Nam
sunt pleriq qui parua capiũt:
sedtamen hȩceadem parua. piȩ
annuntiare fribus ñ desistunt.
Isti itaq: in angłorum numerũ
currunt: Et sunt nonnulli qui
diuine largitatiᷤ munere refer¬
di: secretorum cęlestium suminã.¬
& capere preualent. & nuntiare:
Q ͦ gͦ istiꝰ. isi inter archangłorũ
numerum deputant᷑: Et sunt
alii. qui mira faciunt: signa ua¬
lenter operantur. Quo gͦ isti:
nisi ad suꝑnarum uirtutum
sortem & numerũ congruunt:
Et sunt nonnulli. qui etiam de
obsessis corporibus malignos
sp̃s fugant: eosq untute ora¬
tionis et ii acceptȩ potestatis
eiciunt. Quo itaq isti mericũ
suum: nisi inter p̾otestatum ee¬
lestium numerum sordiuntur:
Et sunt non nulli: qui acceptis
uirtutibus. etiam electoram ho¬
minum merita transcendunt:

Expanded text:
Distincte namque conversationes Distincte namque conversationes hominum singulorum agminum ordinibus congruunt, et in eorum sortem per conversationis similitudinem deputantur. Nam sunt plerique qui parva capiunt, sed tamen haec eadem parva pie annuntiare fratribus non desistunt. Isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt nonnulli qui, divinae largitatis munere refecti, secretorum coelestium summa et capere praevalent, et nuntiare. Quo ergo isti nisi inter archangelorum numerum deputantur? Et sunt alii qui mira faciunt, signa valenter operantur. Quo ergo isti nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli qui etiam de obsessis corporibus malignos spiritus fugant, eosque virtute orationis, et vi acceptae potestatis ejiciunt. Quo itaque isti meritum suum nisi inter potestatum coelestium numerum sortiuntur? Et sunt nonnulli qui acceptis virtutibus etiam electorum hominum merita transcendunt;
Abbreviated transcription (Latin):
uident. Quorum ꝓfecto flã¬
ma. amor ẽ: quia quo subti¬
lius claritatem diuinitatis eꝰ
aspiciunt: eo ualidius. in eius
amore flammascunt: Sed quid
ꝓdest nos de angłicis sp̃itibus
ista ꝑstringere: si ñ studeamꝰ
hȩc etiam ad nr̃os ꝓfectus. con-¬
grua consideratione diriuare:¬
Quia enim suꝑna illa ciuitas. ex
angłis & hominib constat: ad
quam. tantum credimus huma-¬
num genus ascendere. quantos
illic contigit electos angłos re-¬
mansisse: sicut scriptum ẽ. sta¬
tuit terminos gentium. scđm
numerum angłorum dei: de-¬
bemus & nos. aliquid ex illis di¬
stinctionibus suꝑnorum ciuiũ
ad usum nr̃e conuersationis
trahere: nosq ipsos. ad increm̃¬
ta uirtutum. bonis studiis in¬
flaminare: Quia enim tanta
illic ascensura creditur multi¬
tudo hominum. quanta mul¬
titudo remansit angłorum:
suꝑ est. ut ipsi quoq homines
qui ad cęlestem patriam rede¬
unt: ex illis agminib aliqͥd
illuc reuertentes imitentur:

Expanded text:
vident. Quorum profecto flamvident. Quorum profecto flamma amor est, quia quo subtilius claritatem divinitatis ejus aspiciunt, eo validius in ejus amore flammescunt. 11. Sed quid prodest nos de angelicis spiritibus ista perstringere, si non studeamus haec etiam ad nostros profectus congrua consideratione derivareQuia enim superna illa civitas ex angelis et hominibus constat, ad quam tantum credimus humanum genus ascendere, quantos illic contigit electos angelos remansisse, sicut scriptum est: Statuit terminos gentium secundum numerum angelorum Dei , debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. Quia enim tanta illuc ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit angelorum, superest ut ipsi quoque homines qui ad coelestem patriam redeunt ex eis agminibus aliquid illuc revertentes imitentur.
Abbreviated transcription (Latin):
na quȩ mira potentia p̃mineri:
ꝑ eo quod eis cetera ad obedi¬
endum subiecta sunt: domina¬
tiones uocantur: Throni quoq¬
illa agmina sunt uocata: quibꝰ
thronos. latino eloquio sedes
dicimus: throni dei dictist̃.¬
hi qui tanta diuinitatis gr̃a
replentur. ut in eis dñs sede
at: & per eos. sua iudicia de¬
cernat Unde. & ꝑ psalmistam
dicitur: Sedes suꝑ thronum:
qui iudicas ȩquitatẽ. Cheru¬
bin quoq: plenitudo scienti¬
e dicit᷑ Et sublimiora illa
agmina. idcirco cherubin uocata
sunt: qui tanto ꝑfectiore scien¬
tia plena sunt. quanto claritatẽ
dei uicinius contemplantur:
plenȩ omnia sciant: quo. uisio¬
ni conditoris sui. ꝑ meritum
dignitatis appropinqͣnt: Sera¬
phin etiam uocantur illa scoꝵ
sp̃uum agmina: quȩ ex singu¬
lari ꝓpinquitate conditoris sui.
incomparabili ardent amore.
quia ita deo coniuncta sunt.
ut inter hec & dm̃. nulli alii
sp̃c. intersint: tantomagis ar
dent: quanto hunc uicinius

Expanded text:
m, que mira potentia preminent, m, que mira potentia preminent, pro eo quod eis cetera ad obediendum subiecta sunt, dominationes illa agmina sunt vocata, quibusthronos Latino eloquio sedes dicimus, throni Dei dictihi, qui tanta divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua iudicia decernat. Unde et per psalmistam dicitur: «Sedes super tronos, qui iudicas equitatem». Cherubin quoque plenitudo scientie dicitur, et sublimiora illa agmina idcirco cherubin vocata sunt, quia tanto perfectiori scientia plena sunt, quanto claritatem Dei vicinius contemplantur. plene omnia sciant, quo visioni conditoris sui per meritum dignitatis appropinquant. Seraphin etiam vocantur illa sanctorum spirituum agmina, que ex singulari propinquitate conditoris sui incomparabili ardent amore. quia ita Deo coniuncta sunt, ut inter hec et Deum nulli alii spiritus intersint, tanto madent, quanto hunc vicinius
Abbreviated transcription (Latin):
et eleuamini porte eternales:
& introibit rex głe. Quis est
iste rex głe: Dñs fortis et
potens: dñs potens in prelio.
ebat: Raphahel quoq interp̃¬
tatur ut diximus medicina di:
quia uidelicet dum dobiȩ ocłos.
quasi ꝑ officium curationis te¬
tigit: cecitatis eius tenebras t̾sit
dignum uidelicet fuit. ut dei¬
medicina uocaret᷑ Sed quia
angłorum nomina int᷑pretan-¬
do ꝑstrinximus: nunc suꝑest.
ut ipsa officiorum uocabula
breuiter erequamur Uirtutes
etemm uocantur illi nimirum
sp̃s : ꝑ quos. signa  miracula
frequentius fiunt Pocestates
etiam uocantur hi. qui hoc po¬
tentius cȩteris. in suo ordine
ꝑceperunt: ut eorum dicioni.
uirtutes aduerse subiecte sint:
quorum pocestate refrenant᷑.
ne corda hominum tantũ cẽpta
ipsis quoq bonis angłorum
spiritibus presunt: Qui subie¬
ctis aliis dum quȩq st̃ agen¬
da. disponunt: eis ad explenda
diuina mysteria principant᷑.
tuum dissimilicudine alta tran¬

Expanded text:
ni, porte eternales, et introibit rex glorie. Quis est iste rex glorie? Dominus fortis et potens, Dominus potens in prelio»;ebat. Raphael quoque interpretatur, ut diximus, medicina Dei, quia videlicet, dum Tobi oculos quasi per officium curationis tetigit, cecitatis eius tenebras tersit.dignum videlicet fuit, ut medicina Dei vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest, ut ipsa officiorum vocabula breviter exequamur. Virtutes etenim vocantur illi virtutum spiritus, per quos signa et miracula frequentius fiunt. Potestates etiam vocantur hi, qui hoc potentius ceteris in suo ordine perceperunt, ut eorum dictioni virtutes adverse subiecte sunt, quorum potestate refrenentur, ne corda hominum tantum temptaripsis quoque bonis angelorum in spiritibus presunt, qui subiectis aliis dum queque sunt agenda disponunt, eis ad explenda divina ministeria principantur.tuum dissimulatione alta tran
Abbreviated transcription (Latin):
lo: ut qui se ad similitudinem
dei suꝑbus extulerat : ꝑ micha¬
elem ꝑemptus. discat quia ad
dei similitudinẽ ꝑ superbiam
nullus exurgat. Ad mariam
quoq. gabrłel miccitur: qui.
dei forcitudo nominat᷑ Illum
quippe nunciare ueniebat: qͥ
ad debellandas aerias potesta¬
tes. humilis apparere dignatꝰ

Expanded text:
lo»: ut qui se ad Dei similitudinem lo»: ut qui se ad Dei similitudinem superbum extulerat, a Michaele peremptus discat, quia ad Dei similitudinem per superbiam nullus exurgat. Lectio secunda. Ad Mariam quoque Gabriel mittitur, qui Dei fortitudo nominatur: illum quippe nuntiare veniebat, qui ad debellandas aerias potestates humilis
Abbreviated transcription (Latin):
de uisione om̃ipotentis dei ple¬
na scientia ꝑficit. idcirco ꝓpria
nomina sortiuntur. ne eorum
ꝑsone. sine nominibus sciriñ
possint: sed cum ad nos aliqͥd
ministraturi ueniunt: apud
nos etiam nomina a ministeriiˢ
trahunt Micha̾el namq quis
ut ds̃: gabrlel autẽ. fortitudo
dei: raphael uͦ. dicitur medici¬
na dei: Et quociens mirȩ uir¬
tiitis aliquid agitur: michael
mitti ꝑhibetur: ut ex ipso actu¬
nullus potest facere qd̃ facere
preualet ds̃ Unde. & ille anti¬
quus hostis. qui esse deo ꝑ suꝑ¬
biam similis concupiuitͥ dicens:
in celũ conscendam: suꝑ astra
cȩli exaltabo solium meũ: sede¬
bo in monte destamenti. in late¬
ribus aquilonis: ascendam suꝑ
altitudinem nubium: similis
ero altissimo: dum in fine mũ¬
di. in sua uirtute relinquetur.
extremo supplicio perimendu :
cum michaele archangelo pre¬
liaturus esse ꝑhibetur: sicuc
ꝑ ioħm dicitur: factum ẽ. pre¬
lium cum michaele archange¬

Expanded text:
de visione omnipotentis Dei plede visione omnipotentis Dei plena scientia perficit, idcirco propria nomina sortiuntur, ne eorum personae sine nominibus sciri non possint; sed cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahunt. 9. Michael namque, quis ut Deus; Gabriel autem, fortitudo Dei; Raphael vero dicitur medicina Dei. Et quoties mirae virtutis aliquid agitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actunullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde et ille antiquus hostis qui esse Deo per superbiam similis concupivit, dicens: In coelum ascendam, super astra coeli exaltabo solium meum, sedebo in monte testamenti, in lateribus aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero altissimo», dum in fine mundi in sua virtute relinquetur extremo supplitio perimendus, cum Michaele archangelo preliaturus esse perhibetur, sicut per Iohan<n>em dicitur: «Factum est prelium in celo cum Michaele archange
Abbreviated transcription (Latin):
lingua. angłi. nuntii: archange¬
li uero. summi nuntii uocant᷑.
Sciendum quoq. qd̾ angłorum
uocabulum. nom̃ ẽ. officii: ñ
nature: Nam sc̃i illi celestis pa¬
trie sp̃s. semꝑ quidem sunt
sp̃s: sed semꝑ uocari angłine¬
quaqͣm possunt: quia tunc so¬
lum sunt angłi: cum per cos.
aliqua nuntiant᷑ Unde. ꝙ ꝑ
psalmistam dicitur: Qui fac̃.
angłos. suos sp̃s Ac si aꝑtȩ
dicat Qui eos quos semꝑha
bet sp̃s: etiam cum uoluerit.
angłos facit Hi autẽ qui mi¬
nima nuntiant. angłi: qui uͦ
sumina annuntiant. archangłi
uocant᷑ hinc ẽ enim. qd̃ ad ma¬
riam uirginẽ. ñ quilib& angls:
s gabriel archangłs micaitur:
Ad hoc quippe ministeriũ. sum¬
mũ angłm uenire dignũ fue¬
rat: qui summũ om̃ium nun-¬
tiabat Qui. iccirco etiam priua¬
tis nominibus censentur: ut si¬
gnetur ꝑ uocabula. etiam in o¬
peratione quid ualeant: Neq
enim in illa sc̃a ciuitate. quam

Expanded text:
lingua angeli nuntii, archangelingua angeli nuntii, archangeli vero summi nuntii, vocantur. Sciendum quoque quod angelorum vocabulum, nomen est officii, non a. Nam sancti illi celestis patrie spiritus semper quidem sunt spiritus, sed semper vocari angeli nequaquam possunt, quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur. Unde et per psalmistam dicitur: «Qui facit angelos suos spiritus»; ac si patenter dicat: qui eos, quos semper habet, spiritus, etiam, cum voluerit, angelos facit. Hi autem, qui minima nuntiant, angeli, qui vero summa annuntiant, archangeli vocantur. Hinc est enim, quod ad Mariam virginem non quilibet angelus, sed Gabriel angelus mittitAd hoc quippe ministerium summum angelum venire dignum fuerat, qui summum omnium nuntiabat. Qui idcirco etiam privatis nominibus censentur, ut signetur per vocabula etiam in operatione quid valeant. Neque enim in illa sancta civitate, quam
Abbreviated transcription (Latin):
changli. cherubin atq seraphin
adiuncta sunt: ꝓculdubio no¬
uem esse ordines angłorum in¬
ueniunt᷑ Unde. & ipsi angło
qui primus ẽ conditus: per
ꝓpħam dicitur Tu signaculũ
similitudinis. plenus sapien¬
tia. et ꝑfectus decore: in deli¬
ciis paradisi dei fuisti. Qui.
ut quo in eo subtilior ẽ. nacͣa:¬
eo in illo imago dei similius
insinuetur expressa Quo in
loco: mox subditur. Omnis
lapis preciosus. operimentũ
tuum: sardius. toparius. &
iaspis : crisolitus. onyx & be¬
rillus: saphyrus. carbiincu¬
lus. & smaragdus Ecce no¬
uem dixit nomina lapidũ:
quia ꝓfecto nouem sunt or¬
dines angłorum: Quib nimi¬
rum ordinibus. ille primus
angłs ideo ornatus & oꝑtus¬
extitit: quia dum cunctis ag¬
minib ãgłorum prelatus ẽ: ex
eorum comparatione clarior
fuit Sed cur istos ꝑsistenti¬
um angłorum choros enume¬
rando ꝑstruximus: si ñ eoꝵ
quoq ministeria subtiliter
exprimamus: Greca etemm

Expanded text:
changeli, cherubim atque seraphim changeli, cherubim atque seraphim adjuncta sunt, procul dubio novem esse ordines angelorum inveniuntur. Ipsi angelo qui primus est conditus per prophetam dicitur: Tu cherub signaculum similitudinis plenus sapientia, perfectus decore, in deliciis paQuanto in eo subtilior est naeo in illo imago Dei subtilius insinuetur expressa. Quo in loco mox subditur: Omnis lapis pretiosus operimentum tuum: sardius, topazius, et jaspis, chrysolitus, onyx, et beryllus, sapphirus, carbunculus, et smaragdus . Ecce novem dixit nomina lapidum, quia profecto novem sunt ordines angelorum. Quibus nimirum ordinibus ille primus angexstitit, quia dum cunctis agminibus angelorum praelatus est, ex eorum comparatione clarior fuit. 8. Sed cur istos persistentium angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Graeca etenim
Abbreviated transcription (Latin):
changłos: uirtiites: potesta¬
tes principatus: dominati¬
ones: thronos: cherubin. alq
seraphin: Esse namq angłos. &
archangłos: pene om̃s sacrie¬
loquii pagine testantur: Che-¬
rubin uͦ atq seraphin: sepeut
notum ẽ. libri ꝓpħarum loquũ¬
tur. Quatuor quoq ordinum
nomina: paulus apłs ad ephe¬
sios enumerat. dicens Supra
omnẽ principatum. & potesta¬
tem. & uirtutem. & dominati¬
onem: Qui. rursus ad colosen¬
ses scribens: aitz Siue throni:
cipatus: siue potestates: Domi¬
nationes uͦ. principatus. ac
potestates: iam ad ephesios
loquens. descripserat Sed ea
quoq colosensibus dicturus.
premisit thronos: de quibus.
necdum quicqͣm fuerat ephesi¬
is loquiitus Dum gͦ illis qua¬
tuor quȩ ad ephesios dixit. id
est principatibus. potestatib.
uirtutib. atq dominationib.
coniungunt᷑ chroni: quinq st̃
ordines. qui spetialiter expri-¬
munt᷑: Qb. dum angli et ar¬

Expanded text:
changelos, virtutes, potestachangelos, virtutes, potestates, principatus, dominationes, thronos, cherubim, atque seraphim. Esse namque angelos et archangelos pene omnes sacri eloquii paginae testantur. Cherubim vero atque seraphim saepe, ut notum est, libri prophetarum loquuntur. Quatuor quoque ordinum nomina 1604 Paulus apostolus ad Ephesios enumerat, dicens: Supra omnem principatum, et potestatem, et virtutem, et dominationem . Qui rursus ad Colossenses scribens, ait: Sive throni, cipatus, sive dominationes . Dominatpotestates, jam ad Ephesios loquens descripserat; sed ea quoque Colossensibus dicturus praemisit thronos, de quibus necdum quidquam fuerat Ephesiis locutus. Dum ergo illis quatuor quae ad Ephesios ante dixit, id est, principatibus, potestatibus, virtutibus atque dominationibus conjunguntur throni, quinque sunt ordines qui specialiter exprimuntur. Quibus dum angeli et ar
Abbreviated transcription (Latin):
STIUUN
tempus. quod
corpori meo
ualde contra¬
rium ẽ. loqui
me. de exposi¬
tione euuangłii. longa mora in¬
derueniente ꝓhibuit: sed non
qͥa lingua tacuit: ardere cari¬
tas cessauit: Hoc etenim dico:
quod apud se unusquisq ur̃m¬
cognoscit Plerunq caritas
quibdam occupationibus pre¬
pedita & integra flagrat in cor¬
de: ectamen ñ ionstratur in
opere: quia & sol cum nubete¬
gitur. ñ uidetur in terra: eita¬
men ardet in celo: Sic. sic esse
occupata karitas solet: & intꝰ
uim sui ardoris exerit: ꝙ foris.
domũ: quia mox ut eius diuini¬
tas ꝑ carnem claruit: omnis se
nr̃a conscientia concussit: Domꝰ
namq cuertitur: cum considera¬
tione reatus sui. humana consci¬
entia ꝑturbatur: Qui. euersio¬
nis sermo. non discrepat ab eo
quod in aliis codicibus legitur.
emundat: quia nimirum praua
mens. si non prius ꝑ timorẽ euer¬
titur: ab assuet.s uitiis ñ emun¬
datur: Cuersa gͦ domo. inueni¬
tur dragma: quia dum ꝑtur¬

Expanded text:
stivum tempus quod corpori meo valde contrarium est, loqui me de expositione Evangelii longa mora interveniente prohibuit. Sed nunquid quia lingua tacuit, ardere charitas cessavit? Hoc etenim dico, quod apud se vestrum unusquisque recognoscit. Plerumque charitas quibusdam occupationibus praepedita, et in tegra flagrat in corde, et tamen non monstratur in opere, quia et sol cum nube tegitur, non videtur in terra, et tamen ardet in coelo. Sic sic esse occupata charitas solet, et intus vim sui ardoris exerit, et foris domum, quia mox ut ejus divinitas per carnem claruit, omnis se nostra conscientia concussit. Domus namque evertitur cum consideratione reatus sui humana conscientia perturbatur. Qui eversionis sermo non discrepat ab eo quod in aliis codicibus legitur, emundat, quia nimirum prava mens si non prius per timorem evertitur, ab assuetis vitiis non emundatur. Eversa ergo domo invenitur drachma, quia dum pertur
Abbreviated transcription (Latin):
miseri dicturi. quid acturi su¬
mus: qui innumera mala com¬
misimꝰ: Quid requirenti ad¬
uersario. & multa sua in nos
inuenienti dicemꝰ: nisi solum
qd̾ nobis ẽ. certum refugium
solida spes. quia unum cũ illo
facti sumus. in quo princeps
mundi huiꝰ & suum aliquid re¬
quisiuit. & inuenire minimȩ
potuit: q̃m solus ẽ inter mor.¬
tuos liber: Et a peccati iam
seruitio. ueraci libertate solui¬
mur: quia ei qui uere liber ẽ.
unimur: Constat enim nec ne¬
gare possumꝰ. s ueraciter fate¬
mur: quia pͥnceps huius mundi
habet in nob̾ multa: sedtam̃
mortis nr̃e tempore iam nos

Expanded text:
miseri dicturi, quid acturi sumiseri dicturi, quid acturi sumus, qui innumera mala commisimus? Quid requirenti adversario et multa sua in nobis invenienti dicemus, nisi solum quod nobis est certum refugium, et solida spes, quia unum cum illo facti sumus in quo princeps hujus mundi et suum aliquid requisivit, et invenire minime potuit? quoniam solus est inter mortuos liber . Et a peccati jam servitio veraci libertate solvimur, quia ei qui vere liber est unimur. Constat enim, nec negare possumus, sed veraciter fatemur, quia princeps hujus mundi habet in nobis multa; sed tamen mortis nostrae tempore jam nos
Abbreviated transcription (Latin):
tis enim offendimꝰ om̃s Constat
enim. quia om̃s qui de carnis
delectatione concepti sunc: in
corum ꝓculdubio uel actione
uel loquutione uel cogitatiõẽ
aliquid suum princeps mun¬
di huius habuit: Sed iccirco
illos uel post rapere uel prius
tenere ñ potuit: quia eos ille
a debitis suis eripuit. qui pro
nob̾ sinc debico. mortis debi¬
tum soluit: ut nos ideo sub
iure hostis nr̃i debita nr̃a ñ¬
teneant: quia ꝓ nob̾ mediator
gratuico reddidit. qd̾ ñ debebat:
Qui enim ꝓ nob̾ mortẽ carnis
indebitã reddidit: nos a debi¬
ta anime morte liberauit. At gͦ
Uenit enim princeps mundi bus.¬
& in me ñ habet quicꝗͣ. Unde
curandum nob̾ ẽ. & cũ magnis
cotidie fletib cogitandum: ꝗͣ
crudelis. qͣm terribilis. sua in
nos operã requirens. in die nr̃i
exitus. princeps huius mundi
ueniat: si etiam ad dm̃. carne.
morientẽ uenit: & in illo ali¬
quid quesiuit. in quo inueni¬
re nil pocuit Iuid itaq nos

Expanded text:
tis enim offendimus omnes . Constat tis enim offendimus omnes . Constat enim quia omnes qui de carnis delectatione concepti sunt in eorum procul dubio vel actione, vel locutione, vel cogitatione aliquid suum princeps hujus mundi habuit. Sed idcirco illos vel post rapere, vel prius tenere non potuit, quia eos ille a debitis suis eripuit, qui pro nobis sine debito mortis debitum solvit, ut nos ideo sub jure hostis nostri debita nteneant, quia pro nobis mediator gratuito reddidit quod non debebat. Qui enim pro nobis mortem carnis indebitam reddidit, nos a debita animae morte liberavit. Ait ergo: Venit enim princeps mundi hut in me non habet quidquam . Unde curandum nobis est, et cum magnis quotidie fletibus cogitandum, quam rabidus, quam terribilis sua in nobis opera requirens in die nostri exitus princeps hujus mundi veniat, si etiam ad Deum carne morientem venit, et in illo aliquid quaesivit in quo invenire nihil potuit. 9. Quid itaque nos
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc de se contra mundi prinçi¬
pem. nec petrus dicere p̃sum¬
psit: qui audire merunt: quȩ¬
cumq ligaueris suꝑ terram.
ligata erunt & in cęlis: & qdc̃ꝙ
solueris suꝑ t̾ram. solutũ erit
& in celis Hoc. nec paulus di¬
cere presumpsit: qui priusqͣm
mortis debitum solueret: ad
celi tercii secreta ꝑuenit Hoc.
nec ioħs dicere ausus ẽ: qui ꝑ
amore precipuo. in redempto¬
ris sui pectore. in cena recubu¬
it: Nam cum ꝓpħa dicat: ecce
enim in iniquitatib conceptꝰ
sum. & in delictis peperic me
mater mea: sine culpa in mun¬
do esse ñ potuit: qui in mundo
cum culpa uenit Hinc namq
isdem ꝓpħa ait Non iustifica¬
bitur in conspectu tuo. omnis
uiuens: Hinc. salomon ait. Non
ẽ. homo iustus in terra qui faci¬
ac bonum: & ñ peccet: Hinc io¬
hannes dicit Si dixerimꝰ quia
peccatum ñ habemus: ipsi nos
seducimus: & ueritas in nobis
non ẽ. Hinc iacobus ait. In mul¬

Expanded text:
Hoc de se contra mundi princiHoc de se contra mundi principem nec Petrus dicere praesumpsit, qui audire meruit: Quaecunque ligaveris super terram ligata erunt et in coelis, et quodcunque solveris super terram solutum erit et in coelis . Hoc nec Paulus dicere praesumpsit, qui priusquam mortis debitum solveret ad coeli tertii secreta pervenit . Hoc nec Joannes dicere ausus est, qui pro amore praecipuo in Redemptoris sui pectore in coena recubuit . Nam cum Propheta dicat: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea , sine culpa in mundo esse non potuit qui in mundum cum culpa venit. Hinc namque idem Propheta ait: Non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Hinc Salomon ait: Non est homo justus in terra qui faciat bonum, et non peccet . Hinc Joannes dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in nobis non est . Hinc Jacobus ait: In mul
Abbreviated transcription (Latin):
memoria: quȩ obliuio tͣnsactȩ
felicitatis: quȩ formido & con¬
sideratio iudicis. Quid gͦ esse
nob de p̃sentib ad delectionẽ
debet: quando cunctis simul
transeuntib. ñ ualet transire
qđ imminet: quando & hoc
funditus finitur qd diligitur:
& illud incipitur. ubi dolor
nunqͣm finitur: Tunc mali¬
gni sp̃s. egrediente anima. sua
oꝑa requirunt: tunc mala q̃
suaserunt. replicant: ut sociã
ad tormentum trahãt: Sed cur
hoc de ꝑuersa solumm anima
dicimus: cum ad electos quoq
egredientes ueniant. & suum
in illis si preualeant aliquid re-¬
quirant: Unus autẽ in homi¬
nib excicit: qui ante passionẽ
suam libera uoce dixit Iam ñ
multa loquar uobiscum: Uenic
enim princeps mundi huiꝰ: &
in me ñ habet quicqͣm Quia
enim hunc mortalem hominẽ
uidit: suum in illo mundi pͥn¬
ceps aliquid inuenire posse cre¬
didic: Sed sine ullo peccato
a mundi corruptione exiit: qͥ
sine peccato ad mundũ uenit.

Expanded text:
memoria, quae oblivio transactae memoria, quae oblivio transactae felicitatis, quae formido et consideratio judicis. Quid ergo esse nobis de praesentibus ad delectationem debet, quando, cunctis simul transeuntibus, non valet transire quod imminet? quando et hoc funditus finitur quod diligitur, et illud incipitur ubi dolor nunquam finitur? Tunc maligni spiritus in egrediente anima sua opera requirunt; tunc mala quae suaserunt replicant, ut sociam ad tormenta trahant. Sed cur hoc de perversa solummodo anima dicimus, cum ad electos quoque egredientes veniant, et suum in illis, si praevaleant, aliquid requirant? Unus autem in hominibus exstitit, qui ante passionem suam libera voce dicit: Jam non multa loquar vobiscum; venit enim princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam . Quia enim hunc mortalem hominem vidit, suum in illo mundi princeps aliquid invenire se posse credidit. Sed sine ullo peccato a mundi corruptione exiit, qui sine peccato in mundum venit.
Abbreviated transcription (Latin):
uoce nr̃i redemptoris audiuimꝰ:
Etquidem in hac die tua. quȩ ad
pacem tibi: nunc autẽ abscon¬
dica sunt ab oculis tiis Dum
enim districtus uidex sustinet.¬
& adhuc manum ñ exerit in ꝑ-¬
sequutione: dum a recributione
ultionis ultimȩ esse quȩdam tẽ¬
poris securitas uidetur: debe¬
mus pensare malum qd̃ sequit᷑:
pensantes gemere: gementes
uitare: ea quȩ cõmisimus pec¬
cata indesinenter aspicere: aspi¬
cientes flere: flentes. abstergere:
Nulla nos ꝓsperitatis transitoriȩ
leticia dissoluat: nec m̃tis nr̃e
oculos. ea quȩ sunt transitoria.
obstruant: ne cecos ad ignem
ducant: Si enim districte pen¬
setur. cuius sit ponderis imꝓpe.¬
rium ex ore ueritatis: agnosci¬
tur cum negligenti & futira
ñ ꝓspicienti dicitur Et quidẽ
in hac die tua. quȩ ad pacemtͥ:
nc̃ aũ abscondita st̃ ab ocłis cuiᷤ. Nã
cogitandum ualde ẽ. quantum
nobis erit terribilis hora nr̃e
resoludionis: qui pauor m̃tis:
quanta tunc om̃ium malorum

Expanded text:
oris audivimus: Et quidem in hac die tua quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Dum enim districtus judex sustinet, et adhuc manum non exerit in percussionem, dum a retributione ultionis ultimae esse quaedam temporis securitas videtur, debemus pensare malum quod sequitur, pensantes gemere, gementes vitare, et quae commisimus peccata indesinenter aspicere, aspicientes flere, et flentes abstergere. Nulla nos prosperitatis transitoriae laetitia dissolvat, nec mentis nostrae oculos ea quae sunt transitoria obstruant, nec caecos ad ignem ducant. Si enim districte pensetur, cujus sit ponderis improperium, ex ore veritatis agnoscitur, cum negligenti et futura non prospicienti dicitur: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. 8. Nam cogitandum valde est quantum nobis erit terribilis hora nostrae resolutionis, qui pavor mentis, quanta tunc omnium malorum
Abbreviated transcription (Latin):
ca latrones resident: & simpli¬
citer gradientes interficiunt:
quando in eos qui in nullo rei
sunt. lesionis gladios defigurs:
Mens enim fidelium. ñ iam domͦ
orationis. s spelunca latronis ẽ:
quando relicta innocentia et
simplicitate sc̃itatis: illud co¬
natur agere: unde ualeat ꝓxi¬
mis nocere: Sed quia contra
ꝑuersa hec omĩa. uerbis redem¬
ptoris nr̃i. ꝑ sacras paginas in¬
desinenter instritmur: nunc
usq hoc agitur: qđ factum fu-¬
isse ꝑhibetur: cum dicit᷑. Et erat
docens cotidiȩ in templo. Cũ
enim mentẽ fidelium. ad cauen¬
da mala subtiliter erudit: coci¬
die ueritas in templo docet. S
sciendum nob ẽ. quia ueritatis
uerbis ueraciter erudimur: si
extreia nostra formidolosȩ
et in desinenter aspicimꝰ: iuxta
hoc qđ ꝑ quendam sapientẽ
dicitur. In om̃ib oꝑib cuis
memorare nouissima tua: et in

Expanded text:
nca latrones resident, et simplinca latrones resident, et simpliciter gradientes interficiunt, quando in eos qui in nullo rei sunt laesionis gladios defigunt. Mens enim fidelium jam non domus orationis, sed spelunca latronum est, quando, relicta innocentia et simplicitate sanctitatis, illud conatur agere unde valeat proximis nocere. Sed quia contra perversa haec omnia verbis Redemptoris nostri per sacras paginas indesinenter instruimur, nunc usque hoc agitur, quod factum fuisse perhibetur, cum dicitur: Et erat docens quotidie in templo. Cum enim mentem fidelium ad cavenda mala subtiliter erudit, quotidie Veritas in templo docet. Sed sciendum nobis est quia veritatis verbis veraciter erudimur, si extrema mala nostra formidolose et indesinenter aspicimus, juxta hoc quod per quemdam sapientem dicitur: In omnibus operibus tuis memorare novissim
Abbreviated transcription (Latin):
Et sepe. ñnulli religionis habitũ
sumunt: & dum sacrorũ ordinũ
locum ꝑcipiunt: sc̃ȩ religionis
officium. in cõmertium trenş
negotiationis trahunt Uendt.¬
tes quippe in demplo sunt: qͥ
hoc qđ quibdam iure cõpect.
ad premium largiunt᷑. Iusticiã
enim uendere ẽ: hanc ꝓ p̃mii
acceptione seruare Emencesu
ni demplo sunt: qui. dum hoc
ꝑsoluere ꝓximo qđ iustum ẽ
nolunt: dumq rem iure debi¬
tam facere contempnunt: dato
patronis premio. emunt pecca¬
tum. Quib bene dicit᷑: domꝰ
mea domus orationis ẽ: uos au¬
tem fecistis illam speluncam
latronum: quia dum ñ nunqͣm
ꝑuersi homines locum religio¬
nis tenent: ibi maliciȩ suȩ gla¬
diis occidunt: ubi uiuificare
ꝓrimos. orationis suȩ int̾cessio¬
ne debuerunt: Templum quoq
& domꝰ dei ẽ: ipsa mens atq
conscientia fidelium Quȩ. si qͣn¬
do in lesione ꝓximi ꝑ uersas co¬
gitationes ꝓfeit: quasi in spelu¬

Expanded text:
Et saepe nonnulli religionis habitum Et saepe nonnulli religionis habitum sumunt, et dum sacrorum ordinum locum percipiunt, sanctae religionis officium in commercium terrenae negotiationis trahunt. Vendentes quippe in templo sunt , qui hoc quod quibusdam jure competit ad praemium largiuntur. Justitiam enim vendere est hanc pro praemii acceptione servare. Ementes vero in templo sunt qui dum hoc persolvere proximo quod justum est nolunt, dumque rem jure debitam facere contemnunt, dato patronis praemio emunt peccatum. Quibus bene dicitur: Domus mea, domus orationis est; vos autem fecistis illam speluncam latronum, quia dum nonnunquam perversi homines locum religionis tenent, ibi malitiae suae gladiis occidunt, ubi vivificare proximos orationis suae intercessione debuerunt. 7. Templum quoque et domus Dei est ipsa mens atque conscientia fidelium. Quae si quando in laesione proximi perversas cogitationes profert, quasi in spelu
Abbreviated transcription (Latin):
te iuidici: & uidex tradat
te exactori: & exactor mittat te
in carcerem. Aduersarius qͥ ppe
nr̃. in uia ẽ. sermo dei: contrarius
nr̃is carnalibus desideriis. in pre¬
senti uita: A quo ipse liberatur:
qui p̃ceptis eius humilit̃ subdit᷑.
Alioquin: aduersarius iudici:. & ui¬
dex tradet exactori: quia ex ser¬
mone dm̃ condempto. reus pec-¬
cador tenebitur in examine iudi¬
cis: Quem. iudex exactori tͤdet:
quia hunc maligno sp̃ui. ad ul¬
tionem trahere ꝑmiccet: ut com¬
pulsam animã ipse ad penam
de corpore exigat: quȩ. ei ad
culpam sponte consensit. Exa¬
ctor mictit in carcerem : quia
ꝑ malignum sp̃m in infernore¬
drudi. tͦͣ quousq dies iudicii
ueniat: ex quo iam in inferni
ignib simul et ipse crucietur:
Expleta gͥ ꝑdicione ciuitatis ꝗͣ
nos ad pereuntis animȩ simili¬
tudinem traximꝰ: ꝓtinus subditͣ
Et ingressus templum: cepit eice¬
re uendentes & ementes de illo:
Sicut templum dĩ in ciuitate ẽ:
ita in plebe fideli. uita religiosoꝵ

Expanded text:
 judex tradat te exactori, et exactor mittat te in carcerem . Adversarius quippe noster in via est sermo Dei, contrarius nostris carnalibus desideriis in praesenti vita. A quo ipse liberatur qui praeceptis ejus humiliter subditur. Alioquin adversarius judici, et judex tradet exactori, quia ex sermone Domini contempto reus peccator tenebitur in examine judicis. Quem judex exactori tradit, quia hunc maligno spiritui ad ultionem trahere permittit, ut compulsam animam ipse ad poenam de corpore exigat, quae ei ad culpam sponte consensit. Exactor mittit in carcerem, quia per malignum spiritum in inferno retruditur, quousque dies judicii veniat, ex quo jam in inferni ignibus simul et ipse crucietur. 6. Expleta ergo perditione civitatis, quam nos ad pereuntis animae similitudinem traximus, protinus subditur: Et ingressus templum coepit ejicere vendentes et ementes de illo. Sicut templum Dei in civitate est, ita et in plebe fideli vita religiosorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuersi orem adicit: quid aliud ꝗͣ
lapidem suꝑ lapidem ponit.
Sed in destructa ciuitate suꝑ lapi¬
dem lapis ñ relinquit᷑: quia cũ
ad ultionem suam anima ducit᷑.
om̃is ab illa cogitationum suaꝵ
constructio dissipatur: Quȩ cur
hoc patiatur: adiungit᷑ Eo qd̃
ñ cognoueris tempꝰ uisitationis
tuȩ. Prauam namq animam:
re consueuit: Nam assiduȩ
hanc uisitat precepto: aliqͣn¬
do autẽ. flagello: aliquando
uͦ. miraculo: ut & uera quȩ ne¬
sciebat audiat: ettam̃ adhuc
suꝑbienꝰ atq condempnens. aut
dolore compuncta redeat: aut
beneficiis deuicta. malum qđ
fecit. erubescat Sed quia uisita¬
tionis suȩ tempꝰ minimȩ cogno¬
scit: illis in extremo uidȩ mimi¬
cis traditur. cum quib in ȩt̾no
iudicio. dampnationis ꝓpetuȩ

Expanded text:
perversiorem adjicit, quid aliud quam perversiorem adjicit, quid aliud quam lapidem super lapidem ponit? Sed in destructa civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima ducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio dissipatur. 5. Quae cur hoc patiatur adjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Pravam quamque animam re consuevit. Nam assidue hanc visitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera quae nesciebat audiat, et tamen adhuc superbiens atque contemnens, aut dolore compuncta redeat, aut beneficiis devicta, malum quod fecit erubescat. Sed quia visitationis suae tempus minime cognoscit, illis in extremo vitae inimicis traditur, cum quibus in aeterno judicio damnationis perpetuae
Abbreviated transcription (Latin):
uisitare dignatus est: sed ipsa
timoris & amoris illius recorda¬
ta ñ ẽ. Unde etiam ꝑ ꝓpħam.
in increpatione cordis humani.
aues celi ad testimonium dedu¬
cuntur: dum dicitur Mliluus
in cȩlo cognouit tempꝰ suum:
turtur & hẏrundo & cicoma
custodierunt tempꝰ aduentus
sui: populus autem meus non
cognouit iudicium dñi Sed¬

Expanded text:
visitare dignatus est, sed ipsa visitare dignatus est, sed ipsa timoris et amoris illius recordata non est, unde etiam per Prophetam in increpatione cordis humani aves coeli ad testimonium deducuntur, cum dicitur: Milvus in coelo cognovit tempusturtur, hirundo, et ciconia custodierunt tempus adventus sui: populus autem meus non cognovit judicium Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Entuem sandi
euangłii. breui si possum uo¬
lo sermone ꝑcurrere: ut illis in
ea ꝓlixior detur intentio. qui
sciunt ex paucis multa cogitare
Quod flente dño. illa iherosoli¬
morum subuersio describitur.
quȩ a uespasiano & tito roma¬
nis principib facta est: nullus.
qui hystoriam euersionis eius¬
dem legit. ignorat: Romani
enim principes denuntiantur:
cum subditur: Q uia uenient
dies in te. et circundabunt te
inimici tui uallo: & circunda¬
bunt te & coangustabunt te
undiq: & ad terrã constemers
de: & filios tuos qui in de sunt:
Hoc quoq qđ additur. & non re¬
linquent in te lapidem super
lapidem: etiam ipsa iam eiusdẽ
ciuitatis transmnigratio testatur:
quia dum nunc in eo loco con¬
structa ẽ. ubi extra portam fue¬
rat dominus crucifixus: prior
illa iherłm ut dicitur. funditꝰ
euersionis suȩ pena fuerit illa¬
ta: subiungitur. Eo qđ ñ cogno¬
ueris tempꝰ insitationis tuȩ:
Creator quippe om̃ium. ꝑ incar¬
nationis suȩ mysterium. hanc

Expanded text:
evem sancti Evangelii, brevi, si possum, volo sermone percurrere, ut illis in ea prolixior detur intentio qui sciunt ex paucis multa cogitare. Quod flente Domino illa Jerosolymerum subversio describatur, quae a Vespasiano et Tito Romanis principibus facta est, nullus qui historiam eversionis ejusdem legit ignorat. Romani enim principes denuntiantur, cum dicitur: Quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo; et circumdabunt te, et coangustabunt te undique, et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Hoc quoque quod additur: Non relinquent in te lapidem super lapidem, etiam ipsa jam ejusdem civitatis transmigratio testatur, quia dum nunc in eo loco constructa est, ubi extra portam fuerat Dominus crucifixus, prior illa Jerusalem, ut dicitur, funditus eversionis suae poena fuerit illata, subjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Creator quippe omnium per incarnationis mysterium hanc
Abbreviated transcription (Latin):
cheũ. qui. si quid alicui abstulit.
quadruplum reddidit. Alius¬
libidinis igne succensus. carns
mundiciã ꝑdidit: aspiciat ma¬
riam: quȩ. in se amorẽ carnis.
igne diuini amoris excoxit:
quos imitari debeamꝰ. obicit:
ubiq exempla suȩ miscdie op¬
ponit: Alala gͦ iam displice¬
ant: uel exꝑta. Libenter obli
fuimus: paratus ẽ. penitentiã
nrãm. nobis ad innocentiam
deputare: Inquinati post aqͣs
salucis: renascamur ex lacrimiˢ
Itaq. iuxta primi pastoris uocẽ.
sicut mͦ genici infantes. lac
concupiscite Redice paruuli
filii ad sinum matris uestre
eternę sapientiȩ : sugice lar¬
ga ubera pietatis dei: Transa¬
ct᷑a plangite: imminentia ui¬
tate Redemptor uester mo¬
mentaneos fletus urõs. ȩtemo
consolabitur gaudio: qui
uiuit et regnat cum patre.

Expanded text:
chaeum, qui si quid alicui abstulit, chaeum, qui si quid alicui abstulit, quadruplum reddidit . Aliuslibidinis igne succensus, 1552 carnis munditiam perdidit; aspiciat Mariam, quae in se amorem carnis igne divini aquos imitari debeamus, obicit, ubique exempla suae misericordiae opponit. Mala ergo iam displiceant vel experta; libenter oblivfuimus: Paratus est paenitentiam nostram nobis ad innocentiadeputare. Inquinati post aquas salutis, renascamur ex lacrymis. 1553 Itaque juxta primi Pastoris vocem, sicut modo geniti infantes lac concupiscite . Redite, parvuli filii, ad sinum matris vestrae aeternae sapientiae; sugite larga ubera pietatis Dei; transacta plangite, imminentia vitate. Redemptor noster momentaneos fletus nostros aeterno consolabitur gaudio, qui vivit et regnat cum Deo Patre
Abbreviated transcription (Latin):
ore illius audiebat Uiuenti
adheserat: mortuum quere¬
bat: Uiuentem reppenit: quẽ
mortuum quesiuit: Tantumq
apud eum locum gr̃ȩ inuenit:
ut hunc. ipsis quoq apłis. eius
uidelicet nuntiis. ipsa nuntia¬
ret Quid itaq fr̃s. quid in hac
re debemus aspicere. nisi im¬
mensam miscdiam conditoris
nr̃i: qui nob̃ uelut in signo.
ad exempla penitendiȩ posu¬
it eos. quoᷤ ꝑ penitentiã uiue¬
re post lapsum fecit: ꝑpendo
etenim petrum: considero la¬
tronem: aspicio racheum: in¬
tueor mariã: & nichil in illis
aliud uideo. nisi ante ocłos nr̃oᷤ
posita spei & penitentiȩ exẽpla.
Fortasse enĩ in fide lapsus ẽ ali¬
quis: aspiciat petrũ: qui amarȩ
fleuit. qd̾ timidȩ negauerat:
Aliꝰ concͣ ꝓximũ suũ in malicia
crudelitatis exarsit: aspiciat la¬
tronẽ: qui & in ipso mortis arci¬
culo. ad uitȩ p̃mia. penitendo ꝑ¬
uenit Aliꝰ auaritiȩ estib anhe¬
lans. aliena diripuit: aspiciat ta-¬

Expanded text:
ore illius audiebat. Viventi ore illius audiebat. Viventi adhaeserat, mortuum quaerebat. Viventem reperit, quem mortuum quaesivit. Tantumque apud eum locum gratiae invenit, ut hunc ipsis quoque apostolis, ejus videlicet nuntiis, ipsa nuntiaret. Quid itaque, fratres, quid in hac re debemus aspicere, nisi immensam misericordiam conditoris nostri, qui nobis velut in signo ad exemplum poenitentiae posuit eos quos per poenitentiam vivere post lapsum fecit? Perpendo enim Petrum, considero latronem, aspicio Zacchaeum, intueor Mariam et nihil in his aliud video, nisi ante oculos nostros posita spei et poenitentiae exempla. Fortasse enim in fide lapsus est aliquis; aspiciat Petrum, qui amare flevit, quod timide negaverat . Alius contra proximum suum in malitia crudelitatis exarsit; aspiciat latronem, qui et in ipso mortis articulo ad vitae praemia poenitendo pervenit . Alius avaritiae aestibus anhelans aliena diripuit; aspiciat Zac
Abbreviated transcription (Latin):
peccatori non abstulit: quia
maxillam eius. ut euadendi
uiam tribueret. perforauit:
ut saltim post morsum. fugi¬
at: qui in cautus pritis. cauere
noluit ne morderet᷑:. Ubiq gͦ
nobis occurrit suꝑna medicinas
quia & dedit homini precepta
ne peccet: eitam̃ peccanti de¬
dit remedia. ne desꝑet Unde
cauendum summopere ẽ: ne
quis delectatione peccati. leui¬
athan istius ore rapiatur: etta¬
men si raptus fuerit. ñ desꝑet:
quia si peccatũ ꝑfectȩ lugeat:
adhuc foramen in maxilla
eius inuenit. ꝑ quod euadat:
Adest testis diuinȩ miscđiȩ.
hȩc ipsa. de qua loquim᷑ maria:
de qua phariseus. dum pieta¬
tis fontem uellet obstruere di¬
cebat. Hic. si esset ꝓpħa: sciret
utiq quȩ & qualis ẽ. mulier.
quȩ tangit eum: quia peccatͥxẽ:
Sed lauit lacrimis maculas cor¬
dis & corporisꝰ & redemptoris
sui uestigia tetigit : quȩ sua iti-¬
nera praua dereliquit Sede¬
bat ad pedes iħir: uerbũq de

Expanded text:
peccatori non abstulit, quia peccatori non abstulit, quia maxillam ejus, ut evadendi viam tribueret, perforavit, ut saltem post morsum fugiat, qui incautus prius cavere noluit ne morderetur. Ubique ergo nobis occurrit superna medicina, quia et dedit homini praecepta, ne peccet, et tamen peccanti dedit remedia, ne desperet. Unde cavendum summopere est ne quis delectatione peccati Leviathan istius ore rapiatur; et tamen si raptus fuerit, non desperet, quia si peccatum perfecte lugeat, adhuc foramen in maxilla ejus invenit, per quod evadat. 10. Adest testis divinae misericordiae, haec ipsa de qua loquimur Maria, de qua Pharisaeus dum pietatis fontem vellet obstruere, dicebat: Hic si esset propheta, sciret utique quae et qualis est mulier quae tangit eum, quia peccatrix est . Sed lavit lacrymis maculas cordis et corporis, et Redemptoris sui vestigia tetigit, quae sua itinera prava dereliquit. Sedebat ad pedes Jesu, verbumque de
Abbreviated transcription (Latin):
perforat: quia ineffabili mise¬
ricordiȩ suȩ potentia. sic mali¬
cie antiqui hostis obuiat: ut
aliquando eos etiam quos iam
cȩpit. amittat. Et quasi ab ote
illius cadunt: qui. post per¬
petratas culpas. ad innocenti¬
am redeunt. Quis enim ore
illius semel raptus. maxillam
eius cuaderet: si perforacan
esset: An non in ore petrum
tenuit: cum negauit: Anñ
in ore dauid tenuit: cum
in tantã se luxuriȩ uoragi¬
nem mersit: Sed dum ad
uitam uterq per penitenti¬
am rediit: leuiathan iste. eos
aliquo modo. quasi per ma¬
xillȩ suȩ foramen amisit: Per
foramen ergo maxillȩ. ab eius
ore subtracti sunt: qui post
perpetrationem tantȩ nequi-¬
tiȩ. penitendo redierunt: Qs
autem hominum. leuiathan
istius os euadat: ut illicita
nulla committat: Sed hinc
cognoscimus. quantum re¬
demptori humani generis
debitores sumus : qui. non so¬
lum nos in ore leuiathan ire
prohibuit: sed ab ore etiam
redire concessit: qui spem

Expanded text:
perforat, quia ipse ineffabili miseperforat, quia ipse ineffabili misericordiae suae potentia sic malitiae antiqui hostis obviat, ut aliquando eos etiam quos jam coepit amittat. Et quasi ab ore illius cadunt, qui post perpetratas culpas ad innocentiam redeunt. Quis enim ore illius semel raptus, maxillam ejus evaderet, si perforata non esset? An non in ore Petrum tenuit, cum negavit ? An non in ore David tenuit, cum in tantam se luxuriae voraginem mersit ? Sed dum ad vitam uterque per poenitentiam rediit, Leviathan iste eos aliquo modo quasi per maxillae suae foramen amisit. Per foramen ergo maxillae ab ejus ore subtracti sunt, qui post perpetrationem tantae nequitiae poenitendo redierunt. Quis autem hominum Leviathan istius os evadat, ut illicita nulla committat? Sed hinc cognoscimus, quantum Redemptori humani generis debitores sumus, qui non solum nos in ore Leviathan ire prohibuit, sed ab ore etiam ejus redire concessit. Qui spem
Abbreviated transcription (Latin):
perdidit : quia eum in quo
ius non habuit: morde appe¬
tere immortalem presumpsit
Hinc est etiam. quod hec ipsa
de qua loquimur maria ui¬
uit: quia ille. pro humano
genere. qui morti nil debebat.
occubuit. hinc est. quod nos
cotidie ad uitam post culpas
reuertimur: quia ad pęnam
nr̃am. conditor sine culpa de¬
scendit Ecce iam antiquus
hostis ea que de humano ge¬
nere ceperat spolia. amisit:
supplantationis suȩ uictoriã
perdidit Cotidie peccatores
ad uitam redeunt: cotidie de
eius faucibus. redemptoris ma¬
nu rapiuntur Unde. bene
quoq ad beatum iob: uoce do¬
minica iterum dicitur: Aut ar¬
milla perforabis maxillam illi¬
us:: Armilla ubi ponitur: am¬
biendo constringit Quid ig
tur per armillam: nisi circum¬
plectens nos diuina miscdia
designatur: Quȩ. leuiathan
istius maxillam perforat: dum
nobis. post perpetrata quȩ pro¬
hibuit. adhuc penitentiȩ reme¬
dium ostendit Armilla do¬
minus maxillam leuiathan

Expanded text:
perdidit, quia eum in quo perdidit, quia eum in quo jus non habuit morte appetere immortalem praesumpsit. 9. Hinc est etiam quod haec ipsa de qua loquimur Maria vivit, quia ille pro humano genere qui morti nihil debebat occubuit. Hinc est quod nos quotidie ad vitam post culpas revertimur, quia ad poenam nostram conditor sine culpa descendit. Ecce jam antiquus hostis ea quae de humano genere coeperat spotia amisit, supplantationis suae victoriam perdidit. Quotidie peccatores ad vitam redeunt, quotidie de ejus faucibus Redemptoris manu rapiuntur. Unde bene quoque ad beatum Job voce dominica iterum dicitur: Aut armilla perforabis maxillam ejus ? Armilla ubi ponitur, ambiendo constringit. 1551 Quid ergo per armillam, nisi circumplectens nos divina misericordia designatur? Quae Leviathan istius maxillam perforat, dum nobis post perpetrata quae prohibuit, adhuc poenitentiae remedium ostendit. Armilla Dominus maxillam Leviathan
Abbreviated transcription (Latin):
ad mortem illius. unigenitum
filium incarnatum misit: in
quo. et caro passibilis uideri
possit: et diuinitas impassibi¬
lis uideri non possit Cumq
in eo serpens iste. per manus
persequentium. escam corporis
momordit: diuinitatis illum
aculeus perforauit. Prius uͦ.
eum in miraculis deum co-¬
gnouerat: sed de cognitione
sua. ad dubitationem cecidit:
quando hunc passibilẽ uidit
Quasi ergo hamus fauces gluti¬
entis tenuit: dum in illo esca
carnis patuit. quam deuora¬
tor appeteret: et diuinitas pas¬
sionis dempore latuit. quȩ ne.¬
caret: In hamo eius incarnati¬
onis captus est: quia dum in
illo appetit ȩscam corporis: Eͣns¬
fixus ẽ aculeo diuinitatis Ibi
quippe merat humanitasquȩ
ad se deuoratorem duceret:
ibi diuinitas. quȩ ꝑforaret Ibi
aperta infirmitas. que ꝓuoca¬
ret: ibi occulta uirtus. que ra¬
ptoris faucem tranfigeret In
hamo igitur captus ẽ: quia
inde interiit. unde momordit:
Et quos iure tenebat mortales.

Expanded text:
ad mortem illius unigenitum ad mortem illius unigenitum Filium incarnatum misit, in quo et caro passibilis videri posset, et divinitas impassibilis videri non posset. Cumque in eo serpens iste per manus persequentium escam corporis momordit, divinitatis illum aculeus perforavit. Prius vero eum in miraculis Deum cognoverat, sed de cognitione sua ad dubitationem cecidit, quando hunc passibilem vidit. Quasi hamus ergo fauces glutientis tenuit, dum in illo esca carnis patuit, quam devorator appeteret; et divinitas passionis tempore latuit, quae necaret. In hamo ejus incarnationis captus est, quia dum in illo appetit escam corporis, transfixus est aculeo divinitatis. Ibi quippe inerat humanitas, quae ad se devoratorem duceret; ibi divinitas, quae perforaret; ibi aperta infirmitas, quae provocaret; ibi occulta virtus, quae raptoris faucem transfigeret. In hamo igitur captus est, quia inde interut unde momordit. Et quos jure tenebat mortales