comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
se est ds. Ni detur uelle iosepħ qͥd
altari suꝑ scri̾ssissent illud. Cumq
Aissent ad propria. nuticiatum et
iosue. et his qui remanseratrts. deci¬
ficatione altaris. Et arbitrati su
eos exexisse illud. ut immolarent h¬
per eo uictimas. Qd̾ non licebat ui
suꝑ altare quod stattierat ds antes
bernaculum. Cumq corripiussent a¬
ma ut eos delerent. de consilio mos
eos est phynees et decem honorati eñ e
Qui dixerunt ad eos. Que est ista tͣs¬
gressio: Cur reliquistis dm̃ isrł: ees
tum eius edificantes uob̾ altare saci¬
gum : At illi responderunt. Absit a
nob̾ hoc scelus. Alioqui: ipse as que¬
rat et iudicet. S timuimꝰ ne crasa
cerent filii ur̃i filiis nr̃is. Quis nos
et uobꝰ: Terminum posuit dñs int̾ꝯs
Quam obrem memoriale hoc ere¬
et deicole uob̾cum. his auditis pli¬
clatus ẽ. phinees. et cum retulisse
uerba hec ad omnem populum: iau¬
dauerunt dm̃. Hic uidetur quibxã
factum ee̾. qđ legitur in uidicum.

Expanded text:
se est Deus. se est Deus. altari superinscripsissent illud. Cumque redissent ad propria, nuntiatum est Josue et his qui remanserant de aedificatione altaris, et arbitrati sunt illos erexisse illud, ut immolarent super eo victimas; quod non licebat nisi super altare quod statuerat Deus ante tabernaculum. Cumque arripuisset arma, ut deleret eos, de consilio missus est ad eos Phinees, et decem honorati cum eo, qui dixerunt ad eos: « Quae est ista transgressio? Cur reliquistis Deum Israel, et cultum ejus, aedificantes vobis altare sacrilegum? At illi responderunt: Absit a nobis hoc scelus! alioqui Deus ipse quaerat, et judicet. Sed timuimus, ne cras dicerent filii vestri filiis nostris: Quid vobis, etQuamobrem memoriale hoc erexiet Deicolae vobiscum. His auditis placatus est Phinees. Et cum retulisset verba haec ad omnem populum, laudaverunt Deum. » Hoc videtur quibusdam factum esse, quod legitur in libro Judicum,
Abbreviated transcription (Latin):
uit : ut sedebat in asino. Cui caleph.
Quid habes inquit : At illa. Da m
benedictioneni. Terram arantem de¬
disti michi: iunge et irriguam. De
tatem. ab otiente et occidente.
o tempore cumiam. quartus
decimus annus transisset. dix̃
iosue ruben. et gad. et dimidie tri¬
bui manasse. Fecistis que p̃cepit uob̾
moyses famulus dez. & quia dedit
n ad terram possessionis ur̃ȩ. ita dũ¬
taxat ut custodiatis legem dei. et
colatis eum. Nec eatis post deos ali¬
enos. quia archan et tabernacim̃
non habetis. fratres sumus. et serui
unius dei. licet int̾iec̃to flumine se¬
paremur. In multa substancia redi¬
tis. diuidite eam cum fratrib qui re¬
manserunt. Qui reuertentes uener̃
ad tumulum iordanis. Sic enĩ d̃ictꝰ:
locus: ꝑ quem transierunt. Alius ꝑ
quem transierunt filii ifrł: dictus¬
ẽ. uada iordanis. Et ȩdificauerunt
iuxta iordanem altare infinite mag¬
nitudinis: uocantes illud hoc nomi
ne. Testimonium nr̃m. quod dñs ip¬

Expanded text:
vit ut sedebat in asino. Cui Caleb: « vit ut sedebat in asino. Cui Caleb: « Quid habes, inquit? At illa: Da mihi benedictionem. Terram arentem dedisti mihi, junge et irriguam. Dedtatem ab oriente et occidente.Eodem tempore cum jam quartus decimus transisset annus, dixit Josue Ruben et Gab, et dimidiae tribui Manasse: « Fecistis quae praecepit vobis Moyses, famulus Dei. Et quia dedit ini ad terram possessionis vestrae, ita duntaxat ut custodiatis legem Dei, et colatis eum, nec eatis post deos alienos, quia arcam et tabernaculum non habebitis. Fratres sumus et servi unius Dei, licet interjecto flumine separemur. In multa substantia reditis, dividite eam cum fratribus, qui remanserunt. Qui revertentes venerunt ad tumulos Jordanis . » Sic enim dictus est locus per quem transierunt, alius per quem transierunt filii Israel dicitur vada Jordanis. Et aedificaverunt juxta Jordanem altare infinitae magnitudinis, vocantes hoc nomine illud. Testimonium nostrum, quod Domi
Abbreviated transcription (Latin):
uiue. int̃ iudices ñ annu¬
nerentur: dicimus. quia ñ solumiu¬
ai auerunt popłm : s et rexerunt.
Ceti uͦ nil iuris in populo habuert:
nͥ quod in tribulationib suis consili¬
o et prudentia eoꝵ. popłs utebatur.
et erit dux belli: Et dixit dñs. Iudas
son ꝑsonam s tͥbum designans. Cre¬
ditur tam̃ caleph p̃fuisse popło. s pro
modicitate temporis. nec rectorib nec
iudicib annumeratus est. Et ait iu¬
das symeoni. Ascende mecum in sor¬
tem meam. et pugna contͣ chana
dabir. que prius uocabat᷑ cariase¬
pher .i. ciuitas litcerarum. Ciues e¬
nim eius. scriptores erant. Quã cũ
inuenisset munitam: ait. Qui pͥmꝰ
percusserit urbem hanc et ceperit:
dabo ei axam filiam meam uxorem
cũ ea. Cepitłeam othoniel. filiꝰ cenez.
frater caleph ninior eo. Prant autem
uterim fr̃s tantum. Nam ille filius
iephone. iste autẽ filius cener dictc᷑.
nͥ forte pater eoꝵ bmnonius fuerit.
in conuallib. Suspirauitq et fle¬

Expanded text:
es inter judices non annumerentur, dicimus quia non solum judicaverunt populum, sed et rexerunt. Caeteri vero nil juris in populo habuerunt, nisi quod in tribulationibus suis consilio et prudentia eorum populus utebatur.et erit dux belli. Et dixit Dominus: Judas » Non personam, sed tribum designans. Creditur tamen Caleb praefuisse populo, sed pro modicitate temporis, nec rectoribus, nec judicibus annumeratus est. Et ait Judas Simeoni: « Ascende mecum in sortem meam, et pugna contra ChanaDabir, quae prius vocabatur Cariatsepher, id est civitas litterarum. Cives enim ejus scriptores erant. Quam cum invenisset munitam, ait: Qui primus percusserit urbem hanc, et ceperit, dabo ei Axam filiam meam uxorem cum ea, et cepit eam Othoniel, filius Cenem, frater Caleb junior eo. Erant autem uterini fratres tantum. Nam ille filius Jephone, iste vero filius Cenem dicitur, nisi forte pater eorum binominus fuerit. in convallibus. Suspiravitque, et fle
Abbreviated transcription (Latin):
ut quasi cromce scribendo qͥsq
iudicum tempus suum in actis
redigeret. Quis autẽ in unũ
compegerit: dubiũ est. Diẽt̃
quidam quod samuhel. Anii qd̾
esdras. Ueri similtus uidetur
quoo erechias. o n et parabo

Expanded text:
ut quasi chronice scribendo, quisque judicum tempus suum in actis redegerit. Quis autem in unum compegerit dubium est. Dicunt quidam quod Samuel, alii quod Esdras. Verisimilius videtur quod Ezechias, qui pa
Abbreviated transcription (Latin):
sum destruere hoc templũ dei manu
factũ. ⁊ post triduũ non manufactum
edificare. Cũq ñ respondet iħc. exur¬
gens cayphas dixit ad iħm. Ad iuro te ꝑ
deum uiuũ. ut dicas nob̾ si tu es.xp̃s
filtus dei benedicti. Et respona iħus. Tu
dixisti. Si dixero uob ñ creditis mͥ. Amͦ
uidebitis filiũ hoĩs sedentẽ a dextͥs uirtu¬
tis dĩ. ꝯuenientẽ in nubib celi. qͦd de scdõ

Expanded text:
plum Dei hoc manu factum, et post triduum non manu factum reaedificare. Cumque non respondisset Jesus, exsurgens Caiphas dixit ad Jesum: Adjuro te per Deum vivum, ut dicas nobis, si tu es Christus Filius Dei benedicti. Et respondit Jesus: Tu dixisti. Si dixero vobis, non creditis mihi, amodo videbitis Filium hominis sedentem a dextris virtutis Dei, et venientem in nu
Abbreviated transcription (Latin):
rahel. uel alii qͥ erant a filiis isrł nati¬
scił. Non legit᷑ hoc in ieremia. s in zacha¬
ria. pene idem.ẽ. sensus sub aliis uerbis.
pth ꝓpħam s uicio scͥptoꝵ positũ est in
isaya. quia nesciebant qͥs fuerit asapth.
Unde porphiriꝰ uocabat matħm imꝑitũ
cũ posuisset ysaiam. s ñ errauit matħs
s scriptor. Similit̾ in marco dicit fuisse
ma qͦ.ẽ. in marco. ħ propͥe marcꝰ sub audi
dix. s scriptor corrupit. Et uere dix .iii.
ita errasse scͥptores in matheo. qͥ scͥpsert̃
ieremiam ꝓ zacharia. Etiã suꝑ matħm
dicit hebreũ sͥ ostendisse librum ieremie
apocͥphum in ꝗͣ hec scripta adu̾bum rep¬
pererat. or̃. Ieronimꝰ in macħmn. In secre¬
tis ieremie hoc repperit᷑. Sicut apłs scͥp¬
turas quordam secrecoꝵ ꝓfert. ut illud.
quod oculꝰ ñ uidit. nec auris auduiit.
nͥ in secretis ysage. Augustinꝰ de ꝯcordia
euuangłistarũ dic̃ qͦd apud zachariã e̾c̃
tantui. de .xxx. argenteis. in ieremia uͦ

Expanded text:
rael, vel alii, qui erant a filiis Israel nati. Non legitur in Jeremia hoc, sed in Zacharia pene idem sensus est sub verbis aliis. propheta, sed vitio scriptorum positum est in Isaia, quia nesciebant quis fuerit Asaph. Unde Porphyrius vocabat Matthaeum imperitum cum posuisset Isaiam, sed non erravit Matthaeus, sed scriptor. Similiter in Marco dicit Hieronyssa, quae est in Marco. Hoc proprie Marcus, subaudi dixit, sed scriptor corrupit, et vere dixit, tertia, dicat errasse scriptores in Matthaeo, qui scripserunt Jeremiam, pro Zacharia, etiam super Matthaeum dicit Hebraeum quemdam sibi ostendisse librum Jeremiae apocryphum, in quo haec scripta ad verbum repererat Origenes in Matthaeum: In secretis Jeremiae hoc reperitur, sicut Apostolus scripturas quorumdam secretorum profert, ut illud: « Quod oculus non vidit, nec auris audivit . nisi in secretis Isaiae. Augustinus De concordia evangelistarum dicit, apud Zachariam esse tantum de triginta argenteis. In Jeremia vero
Abbreviated transcription (Latin):
luit. et exinde querebat oportunitatem
tradendi eũ sine turb̾.¬
die cuiꝰ uesꝑa agnus erat immo¬
landus et edendus cũ azimis: dixerunt
discipuli ad iħm. Ubi uis paremꝰ tͥ come¬
dere pascha: & nespondit. Ite in ciuita¬
tẽ.⁊ occurret hõ uob̾ amphorã aque por¬
tans. Quocũq introierit querite a dño
domꝰ locum ad p̾parandum. et ostendet
uob̾ cenacłm grande. et ib parate. In su¬
ꝑiori parte domus faciebant palestin ce¬
nacula: inferiꝰ autem cubicula. Quod
marcꝰ dicit lagenã. lucas amphorã. unꝰ
diem festum pasche uesꝑe facto uenit

Expanded text:
luit, et exinde quaerebat opportunitatem tradendi eum sine turbin cujus vespera agnus erat immolandus, et edendus cum azymis, « dixerunt discipuli ad Jesum: Ubi vis paremus tibi comedere Pascha? Et respondit: Ite in civitatem, et occurret vobis homo amphoram aquae portans. Quocunque introierit, quaerite a domino domus locum ad praeparandum, et ostendet vobis coenaculum grande, et ibi parate. » In superiori parte domus faciebant Palaestini coenacula, inferius autem cubicula. Quod Marcus dicit lagenam, Lucas amphoram, unus ergo festum Paschae vespere facto, ven
Abbreviated transcription (Latin):
denebroso. remanser̃ soli mundi cum
suo mundatore. Et addidit. & ꝯtinuo
de imminenti traditione ꝑ quã xp̃s
mortuus apparuit his qͥ in inferno eũ¬
expectabant
enaucib autẽ il benedixit iħc
⁊de calice ait. Bibite ex hoc om̃s. hie

Expanded text:
d est ejecto tenebroso, remanserunt soli mundi cum d est ejecto tenebroso, remanserunt soli mundi cum suo mundatore. Et addidit: « Et contde imminenti traditione, per quam Christus mortuus, apparuit his, qui eum in inferno exspectabantenantibus autem illis benedixit Jesus et de calice ait: Bibite ex hoc omnes, hic
Abbreviated transcription (Latin):
tionem notat. Et est. ꝑibit et̾tialiter.
Et ne mitissimam penam eiꝰ intellig̾e¬
ut̾o. Tunc enĩ ꝓ solo original peccato
dampnatꝰ eẽc. uł usualit̾ dictũ est.
cumbebat autẽ discipłs quẽ dilige¬
bat iħris in sinu eiꝰ. Et innuit ill pe¬
trꝰ ut secreto quereret a dño quis eũ¬
trad̾et. hic ñ creditur alit̾ recubuis¬
se supra pectꝰ iħu. nis quia discum¬
bebat inclinatus ante pectus dñi. huic
sũmissa uoce querenti. dñs sũmissa uo¬
panẽ intinctum porrig̾et.et bucellã
intinctã porrexit iudẽ. Inde ÷ qͦd eu¬
charistia ñ datur intincta etiã pro
tantũ forma. Et tẽ introiuit satha¬
uas in iudam. nec tẽ pͥmo. s ut quas
ppͥum possideret. sicut apł iam accep
ego dico s tu dicis. uł de assertione cor¬
dis exponi potest. Quas dicat. Ore qͥ¬
dem int̾rogas qͣsi nesciꝰ. s corde ratũ
habes ce esse ꝓditorem. & exiuit iuda ᷤᷤ¬
ꝯtinuo. erat autẽ nox. Tunc ait iħe.

Expanded text:
tionem, et est: Peribit aeternaliter. Et ne minutissimam ejus poenam intelligereutero. Tunc enim pro solo originali peccato damnatus esset. Vel usualiter dictum est, cumbebat autem discipulus, quem diligebat Jesus in sinu ejus. Et innuit ei Petrus, ut secreto quaereret a Domino, quis traderet eum. Hic non aliter creditur recubuisse supra pectus Jesu, nisi quia discumbebat inclinatus ante pectus Domini. Huic submissa voce quaerenti, Dominus submissa vopanem intinctum porrigeret. Et buccellam intinctam porrexit Judae. Inde est quod Eucharistia non datur intincta, et etiam tantum forma. Et tunc introivit Satanas in Judam, non tunc primo, sed ut quasi proprium possideret, Ego non dico, sed tu dicis. Vel de assertione cordis exponi potest, quasi dicat: Ore quidem interrogas, quasi nescius, sed corde ratum habes, te esse proditorem. « Et exivit Judas continuo, erat autem nox. Tunc ait Jesus
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc ueni in hunc mundum. ut destimo¬
nia ꝑhibeam u̾itati. Cui pilatꝰ. Qd ÷ ueri¬
tas: Et iterũ exiens dixit iudeis. Nullã
inuenio in eum causam. At illi clama¬
bant. Commouet uniu̾sum pplm iei¬
piens a galilea usq huc.
Iũiq accepisset pilatus
minem galileum uł absolueret uł oap¬
naret. Et ideo reconciliatꝰ ÷ ħodes pilato
suꝑ nece galileoꝵ quã prediximus. Et
gauisus ẽ. ħodes. quia ex multo tem¬
pore cupierat iħm uidere. ⁊ signũ ab
eo iudere. Sacerdotes autẽ constanter
accusabant ihm coram herode. Qui cũ
int̾rogasset ihm in multis. nec cepisset
responfum ab eo spreuit eũ et illusit
ei. estimans eũ fatuũ uł non sane m̃¬
tis. R insignũ illusionis induit eũ ueste
inueniebant in eo causam. et ideo flagelł
correctum dimitt̾et. Turba autẽ unuersa

Expanded text:
ad hoc veni in mundum, ut testimoad hoc veni in mundum, ut testimonium perhibeam veritati. Cui Pilatus: Quid est veritas? Et iterum exiens dixit Judaeis: Nullam causam invenio in eo. » « At illi clamabant: Commovit universum populum, incipiens a Galilaea, usque huc.ue accepisset Pilatus, minem Galilaeum, vel absolveret, vel damnaret. Et ideo reconciliatus est Herodes Pilato, super nece Galilaeorum, quam praediximus. Et gavisus est Herodes, quia ex multo tempore cupierat Jesum videre, et signum ab eo videre. Sacerdotes autem constanter accusabant Jesum coram Herode. Qui cum interrogasset Jesum in multis, nec recepisset responsum ab eo, sprevit eum, et illusit ei, existimans eum fatuum, vel non sanae mentis. Et in signum illusionis induit eum alba vinveniebant in eo causam, et ideo correctum flagellis dimitteret. Turba autem universa
Abbreviated transcription (Latin):
exiuit pilatꝰ ad iudeos querens quã
accusationẽ afferrent adu̾sus hominẽ
hunc. Et pͥmum eũ accusauer᷑ in duob
qͥa prohibebat tb̾uta dari cesari. et qͥa di¬
cebat se xp̃m regem ee̾. Cũq respondisset
ut acciꝑent eũ. et scdm̾ legem suã iudica¬
rent: dixer̃. nob̾ ñ licet int̾fic̾e qͦmquã
subaudi his dieb uł potestate translata
ad alios: hoc dixer̃. Intrans gͦ pilatꝰ p̃to¬
rium. pͥmam accusationẽ nullã repu¬
tans. quia forte audierat ihm dixisse red¬
dite qͦ st̃ cesaris cesari. de scd̾a dir̃ ad
ihm. Tu es rex uideoꝵ: aui respondit.
Dicis hoc a te an alii dixer̃ hoc de me. i.
in hoc accus auer̃ me tͥ. Et ait pilatꝰ. Nũ¬
qͥd ego iudeus sum: Quas dicat. Ego ñ fũ
iudeus ⁊ ita hoc a me ñ dico s gens tua
scił guã tuã dicis. uł de qua natꝰ es tra¬
diderunt te mͥ. Et ait iħc. Regnũ meum
ñ ÷ de hoc mundo. Cui puatꝰ. Ergo rex estuͤ
Respondit iħc. Tu dicis quia rex sũ. Ego

Expanded text:
s quaerens quam accusationem ferrent adversus hominem hunc . Et primum eum accusaverunt in duobus, quia prohibebat tributa dari Caesari, et quia dicebat se Christum regem esse. Cumque respondisset, ut acciperent eum, et secundum legem suam judicarent, dixerunt: « Nobis non licet interficere quemquam, » subaudi, his diebus. Vel pro potestate translata ad alios, haec dixerunt. Intrans ergo Pilatus praetorium, primam accusationem quasi nullam reputans, quia forte audierat Jesum dixisse: « Reddite quae sunt Caesaris Caesari , » de secunda dicit ad Jesum: « Tu es Rex Judaeorum? Qui respondit: Dicitur hoc a te, an alii tibi dixerunt hoc de me, » id est in hoc accusaverunt me tibi? Et ait Pilatus: « Nunquid ego Judaeus sum? » quasi dicat: Ego non sum Judaeus, et ita a me hoc non dico, sed gens tua, scilicet quam tuam dicis, et de qua natus est, tradiderunt te mihi. « Et ait Jesus: Regnum meum non est de hoc mundoRespondit Jesus: Tu dicis, quia Rex sum ego. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
faciem eoꝵ qͦs abiciebant. Et adduxer
eũ unctum in p̃torium. et tradidut
nagentur intrando domũ gentilis.
cens principib sac̃dotum. Peccaui tradenᷤᷤ
sanguinẽ iustũ. At illi dixer. Quid ad
fec̾is. et sic. ẽ. p̃teritum subiunctiui. uł
tu uideb̾ cũ senties inpena te peccasse.
⁊ ẽ. futurũ subiunctiui. Quidã tn̾i sub
una distinctione legunt. Quid ad nos tu
uideris:. quid scił ꝑtinet ad nos. forte
sathanas qui possederat uidam postqͣm
fecit quod uoluit. recessit ab eo. et ideo po¬
tuit iudas dolere quod fecerat. ut ex dolo¬
re iterũ intraree in eũ sachanas ut fac̃et
eũ sͥ inic̾e manus. Dĩc ieronimus suꝑ¬
qͦd eũ ꝓdidit. Et ꝓiectis argendeis in tem¬

Expanded text:
faciem ejus, quem abjiciebant. Et adduxerunt eum vinctum ad praetorium, et tradiderunarentur intrando domum gentilis. cens principibus sacerdotum: Peccavi tradens sanguinem justum. At illi dixerunt: Quid ad feceris, et sic est praeteritum subjunctivi. Vel tu videbis, cum senties in poena te peccasse, et sic est futurum subjunctivi. Quidam tamen sub una distinctione legunt. Quid ad nos? tu videris, quid scilicet pertinet ad nos. Forte Satanas, qui possederat Judam, postquam fecit, quod voluit, recessit ab eo, et ideo potuit Judas dolere, quod fecerat, ut ex dolore iterum intraret in eum Satanas, ut faceret eum injicere sibi manum. Dicit Hieronymus suquod cum prodidit. Et projectis argenteis in tem
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑ os effundentur. Rupto enĩ laqueo
putatur post cecidisse ⁊ crepuisse. Utrũ
autẽ eadem die se suspendit. an distułit
dubium.ẽ. s qͦd ante resurrectionẽ dm̃
suꝑ psalmũ habet᷑. Qui tam̃ dixerunt
qͦd audita resurrectione quã ñ sꝑabat
sac̾dotes qͦd ñ licebat eos mitt̾e in corba¬
nan qͥa p̃cium sanguinis erat. Mittere
intellige ꝓ remitt̾e. qͥa inde tulerant eoᷤᷤ.
et emerunt ex eis agrũ figul in sepul¬
turã ꝑegrinoꝵ. cuidam scił figuli.et .ẽ.¬

Expanded text:
s effunderetur. Rupto enim laqueo, putatur post cecidisse et crepuisse. Utrum autem eadem die se suspenderit, an distulerit, dubium est, sed quod ante resurrectionem Domini, super psalmum habetur. Quidam tamen dixerunt quod, audita resurrectione, quam non sperabat, sacerdotes quia non licebat eos mittere in corbonam, quia pretium sanguinis: erat, mittere, intellige pro remittere, quia inde tulerant eos. Et emerunt ex eis agrum figuli, in sepulturam peregrinorum, cujusdam scilicet figuli. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
scił appeliatur. Sedm̃ hunc ordinẽ iohis
uidetur trina negatio petͥ inchoata
in atrio anne ⁊ comsuminata in atrio
caẏphe. secundũ alios quia ñ faciunt
mentionẽ de anna uidetur tota facta
in atrio cayphe. Augustinꝰ in libro de
concordia euuangelistar̃ asserit dotam
factam in atͥo anne : que dicta sunt in¬
de post missum ih̾m ad caypham in recapi¬
tulando dicta. Ieronimus in matħm et
beda inlucam uident᷑ uelle qͦd petrꝰ in
atrio Cyphe negauerit.

Expanded text:
clesia. Secundum hunc ordinem Joannis Petri trina negatio inchoata in atrio Annae, et consummata in atrio Caiphae. Secundum alios, qui non faciunt mentionem de Anna, videtur tota facta in atrio Caiphae. Augustinus in libro De concordia evangelistarum, asserit totam factam in atrio Annae, et quae dicta sunt inde post missum Jesum ad Caipham, recapitulando dicta. Hieronymus in Matthaeum, et Beda in Lucam, videntur velle quod Petrus in atrio Caiphae negaverit.
Abbreviated transcription (Latin):
rat autẽ pet&ꝰ stans in atͥo ⁊ cale¬
faciens se. Et dicente alia ancilla
et hic cũ iħu erat. dicebant qͥ astabant.
Nere tu ex ilł es: nam ⁊ galileus es. Et
loquela tua .i. idioma galileȩ manifestũ
facit de. Tẽ negauit petrꝰ cum iuram̃¬
to. et ante hanc negationẽ exierat et
cantauerat gallus. Et guasi post horã
coͣnatꝰ malchi. dicebat eũ se uidisse in
orto cũ ihu. et tc̃ petrꝰ cepit anathema¬
tirate & iurare qͥa ñ nouisset hoĩem.

Expanded text:
rat autem Petrus stans in atrio, et calefaciens se, et dicente alia ancilla: Et hic cum Jesu erat, dixerunt, qui astabant: Vere tu ex illis es, nam et Galilaeus es, et loquela tua, id est idioma Galilaeae, manifestum te facit. Tunc negavit Petrus cum juramento, et ante hanc negationem exierat, et cantaverat gallus. Et quasi post horam cognatus Malchi dicebat eum se vidisse in horto cum Jesu. Et tunc Petrus coepit anathematizare, et jurare, quia non novisset hominem
Abbreviated transcription (Latin):
equebat᷑ autẽ et petrꝰ a longe ut ui¬
derec finem. Ioħes notꝰ pontisiq intꝰ¬
dũx petrũ. Quẽ cum intuita e̾e̾t hostia
qͥd dicis. Quidam uolentes excusare petrũ
dicunt qͥa bonedix̃ se ñi nosse illum quẽ
nemo ꝑfecte nouit nͥ pat. Et cũ dixisset
re coꝵ falsa consilia ⁊ dolos. s stultum ẽ.
excusare quẽ dñs accusauit. ipse etiam
se reũ lacmnis indicauit. Stabat autẽ cũ
ministris petrꝰ ad ignẽ. Int̾rogabat autẽ
pontifex iħm de doctrina eius. Et cum
alaꝑam iħu. ⁊ aitiħus. Si bene locutus
sũ quid me cedis: Ostendit iħe ꝑcutien¬
ti maxiliam ñ auetu ipso p̾bendam ee̾
alt̾am. s animo ꝑatam ee̾ si opus fuerit¬

Expanded text:
equebatur autem Petrus a longe, ut videret finem. Joannes vero notus pontifici introduxit Petrum. Quem cum intuita esset ancillaquid dicis. . » Quidam volentes excusare Petrum dicunt, quod bene dixit, se non nosse illum, quem nemo perfecte novit, nisi Pater. Et cum dixisset:re falsa eorum consilia et dolos. Sed stultum est excusare, quem Dominus accusavit. Ipse etiam se reum lacrymis indicavit. Stabat autem cum ministris Petrus ad ignem. Interrogabat autem pontifex Jesum de doctrina ejus. Et cum alapam Jesu. « Et ait Jesus: Si bene locutus sum, quid me caedis? » Ostendit Jesus, percutienti maxillam, non actu ipso praebendam esse alteram, sed animo
Abbreviated transcription (Latin):
dhuc loqͤnte eo uenit iudas cũ
cohorte militũ accepta. a p̾side. et
turba ministroꝵ accepta a pͥncipib sacer¬
dorum et armis. et ded̾at ilł signũ. quia
osculo indicaret eis iħm. et ipsi duõent
eũ caute. ẜutabat enĩ qͦd magicis arti¬
b possets transformare et elabi. Et accep¬
to osculo uocauit eũ iħc amicũ. uł yroni¬

Expanded text:
dhuc eo loquente, venit Judas cum cohorte militum, accepta a praeside, et turba ministrorum, accepta a principibus sacerdotum, et armis . Et dederat illis signum, quia osculo indicaret eis Jesum, et ipsi ducerent eum caute. Putabat enim quod magicis artibus posset se transformare, et elabi. Et suscepto osculo, vocavit eum Jesus amicum, vel ironi
Abbreviated transcription (Latin):
eum. Symon autẽ petrꝰ amputauit au¬
riculam seruo eiui nom̃ erat malchꝰ. Iħc
autẽ sanauit eũ. Et ait petͦ. Omnis qui
gladium accipit gladio ꝑibte. illo scilicet
qui u̾tebatur ante ꝑadẏsum. uł ꝓgladio
accepto ꝑibit. Non accipte gladiũ cui

Expanded text:
n autem Petrus amputavit auriculam servo. cui nomen erat Malchus. Jesus autem sanavit eum, et ait Petro: Omnis, qui gladium accipit, gladio peribit, illo scilicet, qui vertebatur ante paradisum, vel pro gladio accepto peribit. Nec accipit gladium pro
Abbreviated transcription (Latin):
dem sermonẽ dicens. & apparuit illi an¬
gelꝰ ꝯfortans eũ. Et factꝰ: in agonia ꝓlixiꝰ
orauit .i. in certamine cont mortẽ. Iam
quasi uincebat mortẽ in animo. dũ etiã
mori uolebat. quã post uicit auctu ipso.
scilicet resurgendo. Et factꝰ : sudor eiꝰ sic̃
gute sanguinis decurrentis in t̾ram. et
rediens ad discipulos. et inuenit eos dor¬
mientes. t̾cio abiit ⁊ orauit eundem ser¬

Expanded text:
li angelus confortans eum. Et factus in agonia prolixius orabat, id est in certamine contra mortem. » Jam quasi vincebat mortem in animo, dum etiam mori volebat, quam post vicit actu ipso, scilicet resurgendo. « Et factus est sudor ejus, sicut guttae sanguinis decurrentis in terram. Et rediens ad discipulos invenit eos dormientes. Tertio abiit, et oravit eumdem ser
Abbreviated transcription (Latin):
humilitas. fides. spes. caritas. Quedam
ꝓloco ⁊ tempore mutanda. ut fames.
sitis. uigilie orationes. labor oꝑandi et
docendi. Tempore gͦ ꝑsecutionis docet
neccessaria dollere donec tempꝰ euuan¬
geliz andi rediret sopita ꝑsecutione. Cũ¬
pond̾it satis ÷ unus qui amputaret au¬
riculam eiꝰ in cuiꝰ sanatione uirtꝰ dñi monꝰ¬
tretur. Ait̾ qͥ non euaginatus ostendet
dm̃i defensione. Predixit qͦ eis iħc. Ecce

Expanded text:
humilitas, fides, spes et charitas, quaedam pro tempore et loco mutanda, ut fames, sitis, vigiliae, orationes, labor operandi et docendi. Tempore ergo persecutionis docet necessaria tollere, donec tempus evangelizandi rediret, sopita persecutione. Cumpondit: Satis est . » Unus, qui amputaret auriculam, in cujus sanatione virtus Domini monstraretur, alter, qui non evaginatus ostendereDomini defensione. Praedixit quoque eis Je
Abbreviated transcription (Latin):
ba ͭ mortẽ. et uellet ñ mor si fieri posset.
de iusticia. Patͥs enĩ iusticia habebat ut
xp̃s pat̾etur. ⁊ a ꝯstitutione mundi hoc
sacram̃tum ab eofuit p̾ostensum. ħ uo
luntas ñ moriendi głosos mr̃es fec̃. Non
enĩ uult carnis sensus: nͥ qͦd delectat. Si
autẽ delectaret. eos mori ñ inde uideren¬
tur ꝓm̾eri. s quia hanc  moriend uolun¬
tacem subiciunt. deo merent᷑. Unde &
xp̃s subdidit. Uerũptam̃ ñ qͦd ego uolo.
rent gentes sine cecitate iudeoꝵ ñ b ib̾et
hunc calicem mortẽ scił a iudeis que ĩmi

Expanded text:
let non mori, si fieri posset de justitia. Habebat enim justitia Patris, ut Christus pateretur, et a constitutione mundi hoc sacramentum ab eo erat praeostensum. Haec voluntas non moriendi gloriosos martyres fecit. Non enim vult sensus carnis, nisi quod delectat. Si autem delectaret eos mori, non inde viderentur mereri, sed quia hanc moriendi voluntatem subjiciunt Deo, merentur. Unde et Christus subdidit: « Verumtamen non quod ego volo, rent gentes, sine caecitate Judaeorum, non biberet hunc calicem, mortem scilicet a Judaeis, quae si
Abbreviated transcription (Latin):
qui latine dr̃ cedroꝵ. Et introuiit iħus
in ortum cũ discipuł suis. Sciebat et
intrasset dixit eis. Sedete donec uadem
illuc et orem. et etiam uos orate ne intre¬
tis in temptationẽ. ne scił uos subcum¬
batis temptarioni. & assumpto petͦ et
filiis ⁊ebedei.cepit contristari. et ait. Tris¬
tis . ẽ. anima mea usq ad mortẽ. Usuali¬
t̃ dictũ ÷ idi multum tͥstis est anima
uel potest eẽ exclusiuum᷑ scił donec pꝰ
mortẽ suam redirent apłi ad fidem eiꝰ.
Q ꝓgressus ab eis qͣntum iactꝰ ÷ lapidis. ꝓ¬
cidit in faciẽ suam ⁊ orauit. Abba pater
si possibile ÷ tͣnsfer hunc calicem a me.
Idem.ẽ. abba qͦd ꝑat̾. et.ẽ. abba hebreũ.¬

Expanded text:
qui Latine dicitur Cedrorum. « Et introivit Jesus in hortum cum discipulis suis. Sciebat autis. Et cum intrasset, dixit eis: Sedete hic donec vadam illuc, et orem, et etiam vos orate ne intretis in tentationem, ne scilicet succumbatis tentationi. Et assumpto Petro, et filiis Zebedaei coepit contristari, et ait: Tristis est anima mea, usque ad mortem. » Usualiter dictum est, id est multum tristis est anima et. Vel inclusivum, scilicet, donec post mortem suam redirent apostoli ad fidem ejus. « Et progressus ab eis quantum jactus est lapidis, procidit in faciem suam, et orabat: Abba Pater, si possibile est, transfer hunc calicem a me. » Idem est Abba, quod Pater. Et est Abba Hebraeu
Abbreviated transcription (Latin):
idem aduocatꝰ ⁊ ꝯsolator. Quod dixit ꝑa¬
clytum mitci in noĩe suo hoc est ad no¬
ticiam eiꝰ et głificationẽ uł qͥa habet
ait sermonẽ quem audistis ñ. ẽ. m̃s. ñ
obloquit᷑ ei quod dixerat diligentem se
sermones suos seruat. Singularit enĩ
dixit se sermonẽ patͥs e̾ẽ nec esse suũ
.i. a se. et dixit eis. Quando misi uos sine
saculo : sine pera et calciam̃tis. nũqͥd
aliqͥd defuit uob̾: At ill dixer̃. Nichil.¬

Expanded text:
idem advocatus, vel consolator. Quod dixit Paracletum mitti in nomine suo, hoc est ad notitiam ejus et glorificationem. Vel quia habet ait: « Sermonem, quem vos audistis, non est meus, » obloquitur ei, quod dixerat, diligentem se, sermones suos servare. Singulariter enim dixit sermonem Patris esse, nec esse suum, id est a se Et dixit eis: « Quando misi vos sine sacculo, et pera, et calceamentis, nunquid aliquid defuit vobis? At ill
Abbreviated transcription (Latin):
q: s ꝑat etiam ds̃ ꝑat. Parat enĩ mansioẽs
mansionib ꝑando mansores. Cũq dixis¬
set ei thomas dñe qͦ uadis respondit iħe.
Ego sum uia et ueritas ⁊ uita. Quasi dic̃et.
aua uia uis ire: Ego sum uia .i. me imuta
premus finis ⁊ uerus qu solus querendꝰ
est. Uui ius ꝑmanere : Ego sum uita. R
nota qͦd mͦ arguit eos in hoc sermone
qͥsi nescientes ipsum mͦ ꝯmmendat eos¬
tamꝗͣ seientes. qͦd scd̃m regłam ticonii
d̾e aliis ⁊ aliis intelligendũ. ẽ. Sunt etiã
quedã in hoc sermone qͥb aplaudit sa¬
belliꝰ. ut qui uidet me iudet ⁊ pat᷑m. qͦ
dam quib exultat arriꝰ. ut uerba que
et. Genititius : ꝓ ablatiuo more grecoꝵ.
Maiꝰ fuit sanari umbra petͥ ꝗͣ fimbria
uestiᷤᷤ xp̃i. Quas dicat. Non erit maior
me qͥ credit in me: s maiora faciã ꝑ eũ
re sentenciã ut dicam maiꝰ e̾e̾ saludẽ¬

Expanded text:
 parat, etiam Deus ei parat. Parat enim mansiones, mansionibus parando mansiones. Cumque dixisset ei Thomas: « Domine, quo vadis? Respondit ei Jesus: Ego sum via, veritas et vita, » quasi dicat: Qua vis ire? Ego supremus finis, qui solus quaerendus est. Ubi vis permanere? Ego sum vita. Et nota quia modo arguit eos in hoc sermone, quasi nescientes ipsum, modo commendat, tanquam scientes, quod secundum regulam Ticonii de aliis et aliis est intelligendum. Sunt et quaedam in hoc sermone, quibus applaudit Sabellius, ut, « qui videt me, videt et Patrem. « Quaedam quibus insultat Arius, ut, « verba, quae et, » genitivus est pro ablativo more Graecorum. Majus fuit sanari umbra Petri, quam fimbria vestis Christi, quasi dicat: Non erit major me, qui credit in me, sed majora faciam per eum, re sententiam, ut dicam majus esse salute
Abbreviated transcription (Latin):
Post pͥmam enĩ negationẽ pet̾ gallus stat̃¬
cantauit. s ante scdm gallicantũ it̾um¬
bis negauit. et ita trina negatio petri
ante primũ gallicantũ in choata.ẽ: ante
nem inchoab̾. Marcꝰ uͦ de completione eiꝰ¬
dem scͥpsit. X ait petirꝰ. Et si oportuerit
me mori decũ. te ñ negabo. slon mentit᷑

Expanded text:
Post primam enim negationem Petri statim gallus cantavit, sed ante secundum galli cantum bis iterum negavit, et ita trina Petri negatio ante primum galli cantum inchoata est, ante nem inchoabis. Marcus vero de completione ejusdem scripsit. Et ait Petrus: « Etiam si oportuerit me mori tecum, non te neg
Abbreviated transcription (Latin):
bibentes calicẽ secũ differri ñ potuit
in aliis autem excepit dicens ꝓmultis.
Dici tñ potest uidã accepisse eucharistiã
et dictum ab hẏlario de facili det̾̃mina¬
ri. Cũ uͦ dixit iħe hoc facide in meã ꝯme¬
morationẽ. instituit hoc sacramentum.
et iacite p̃missum destituit.

Expanded text:
bibentes calicem, secum dixit Jesus In aliis autem excepit, dicens, « pro multis. » Dici tamen potest Judam accepisse Eucharistiam, et dictum ab Hilario facile determinari. Cum ergo dixit Jesus: « Hoc facite in meam commemorationem, » instituit hoc sacramentum, et tacite praemissum destituit.
Abbreviated transcription (Latin):
non sunt ib. s subaudisciatis. quia uado
nes ut dixerat p̾destinatione. S tñ adhuc
ꝑande erant aꝑitione & ipsoꝵ m̾itoria o¬
ꝑatione. Ieronimꝰ autẽ ꝯtra iouimanum¬
mansiones ee̾nt apud patrẽ dixissem uo¬
b quia uado ꝑare uob̾ locũ. hoc ÷̃ si non
unusqͥsq preꝑaret s mansionẽ ex ꝓpriis
oꝑib dixissem uob̾ quia uado ꝑare uobis
locũ. meũ autẽ ñ ÷ ꝑare s urm. Et dic¬

Expanded text:
non sunt ibi. Sed, subaudi, sciatis « quia vado nes, ut dixerat, praedestinatione, sed tamen adhuc parandae erant apertione, et ipsorum meritoria operatione. Hieronymus autem contra ae essent apud Patrem, dixissem vobis, quia vado parare vobis locum, » hoc est si non unusquisque praepararet sibi mansionem ex propriis operibus, « dixissem vobis, quia vado parare vobis locum. » Meum autem n
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ recubuisset iterũ. docuit eos qͣre
hoc fecisset. in exemplũ scił mutuo sͥ ser¬
uiendi. ⁊in typum mittuo dimittend
iniurias. et mutuo subueniend peccan¬
tib orando ꝓ eis. Unde ⁊ dñs subdidit. Bea¬
ti eritis si feceritis ea. q¬

Expanded text:
docuit eos quare hoc fecerat. In exemplum, scilicet mutuo sibi serviendi, et in typum mutuo dimittendi injurias, et mutuo subveniendi peccantibus orando pro eis. Unde et Dominus subdidit: « Beati eritis si feceritis ea.
Abbreviated transcription (Latin):
ad annam pͥmũ. ñ quia collega cay¬
phe s quia socer eiꝰ. Turpe e̾e̾t si domũ
anne ante positã pret̾iissent. Ad olescens
autẽ seqͦͣbatur eũ amictus sindone suꝑ
nudo. sub audi corpore. Aliud scilicet ñ ha¬
bebat indum̃tum ꝗͣ sindonem. Qui reiec¬
ta sindone anfugitꝰ ab eis. Tradunt qͥdam
hc̃ fuisse ioħem. quẽ tẽ fuisse adolescentẽ.
longa pꝰ eius uita in dicio. ẽ. Ieronimꝰ tam̃

Expanded text:
ad Annam primum, non quia collega Caiphae; sed quia socer ejus. Turpe esset, si domum Annae antepositam, praeterissent. Adolescens autem sequebatur eum amictus sindone super nudo, subaudi, corpore. Aliter enim non habebat indumentum, quam sindonem, qui relicta sindone, aufugit ab eis. Tradunt quidam hunc fuisse Joannem, quem tunc fuisse adolescentem, longa ejus vita indicium est. Hieronymus t
Abbreviated transcription (Latin):
qui inuidea funt fugiant in montes. &
fugisse ad pellam ciuitatẽ ammonitio¬
ne angeli. Orate autẽ ne fiat fuga
ũra in hẏeme uel sabbo. hoc ad utt̾am
non uidetur dictũ de hyeme. Terra e¬
nim illa commodatior est fuge inhye¬
me ꝗͣ in feruore estatis. De sabbo stare
potest. quia scdm iegem ultra mille
passꝰ ñ licebat ꝓgredi eis in sabbato.
s quia iam iħc terminau̾at obseruanti¬
am sabbati. forte utrũq in misterio di¬
xit. nisi hyemem pro qualibet aeris as¬
ꝑitate dicamꝰ. quia hẏenis nom̃ asperi¬
tatem sonat.
sui dicetis. Erit tunc tͥbulatio

Expanded text:
qui in Judaea sunt, fugiant in montes . »qui in Judaea sunt, fugiant in montes . »fugisse in Pellam civitatem admonitione angeli. « Orate autem, ne fiat fuga vestra in hieme, vel Sabbato, » hoc ad litteram non videtur dictum de hieme. Terra enim illa accommodatior videtur fugae in hieme, quam in fervore aestatis. De Sabbato stare potest, quia secundum legem ultra mille passus, non licebat eis pro gredi in Sabbato. Sed quia Jesus jam terminaverat observantiam Sabbati, forte utrumque in mysterio dixit. Nisi hiemem pro qualibet aeris asperitate dicamus, quia hiemis nomen asperitatem sonat. s Judicis.
Abbreviated transcription (Latin):
premuniurc autẽ fideles ne seducant᷑
dixit. p̾misit autẽ ꝯmunia. scił p̾lia &
seditiones gentis contͣ gentem. et regni
ꝯtra regnum. pestuencias. fames. t̾re¬
elementa suum uindicabunt auctorẽ.
loco scõ .i. ẏmaginẽ ab ominabilem que
signum erit᷑ solationis positã in templo.
De ymagine tyberii quã pilatꝰ posuit
in templo quidã exponunt. s hoc iam
factũ erat. Si dicatur de ymagine gaii
de qua p̃dicemus. hoc die uicino futu¬
rum erat. infra scilicet annos decem.
⁊uginti duob annis ante eu̾sionem
signo eius. s euersa hierłm ꝑ dytum
adrianus statuã suam posuit ubi ar¬
cha stererat. Quia uestigia ciuitatis
adhuc quedam manebant. et nides
iterum multiplicati amouert̃ statuã
Ob hoc adrianus apposuit manũ ex¬
tremam. et funditꝰ euercit urbemi
et edixit ne quis iudeoꝵ remaneret
in t̾ra illa. & de hac ultuna eu̾sione
uidetur subd̾e lucas dicens. ⁊captiui
ducentur ĩ om̃s nationes.

Expanded text:
Praemunivit autem fideles, ne seducantur, praedixit. Praemisit autem communia, scilicet praelia et seditiones gentis contra gentem, regni contra regnum, pestilentias, fames, terraeem Judaeae elementa suum vindicabunt auctorem. loco sancto, id est imaginem abominabilem, quae signum erit desolationis, positam in templo. De imagine Tiberii, quam Pilatus posuit in templo, quidam hoc exponunt, sed hoc jam factum fuerat. Si dicatur de imagine Caii, de qua post dicemus, hoc de vicino futurum erat, infra scilicet annos decem, et triginta duobus annis ante eversionem signo ejus. Sed eversa Jerusalem per Titum, Adrianus statuam suam posuit, ubi arca steterat, quia vestigia civitatis adhuc quaedam manebant, et Judaei, iterum multiplicati amoverunt statuam. Ob hoc Adrianus apposuit manum extremam, et funditus evertit urbem, et edixit, ne quis Judaeorum remaneret in terra illa. Et de hac ultima eversione videtur subdere Lucas dicens: « Et captivi ducentur in omnes gentes.
Abbreviated transcription (Latin):
tota dies p̃cedens horã illam. nec pascha
dicebatur nec sollempnis erat. Dicitur
etiam pascha agnus. ut ibi. Ubi uis pare¬
dies arimoꝵ. quor pͥmus et ultimus sol¬
lempnes erant. medii autẽ non adeo. S¬
⁊ hi septem q̃ndoq uocabantur pascha
ut ibi. ñ introierunt p̃torium ne conta¬
minarentur s comedent pascha.i. mun¬
di comederent in pascha. uł arima uo¬
cant pascha. quia his dieb erat ususe
oꝵ. Nec mirũ si dies azimoꝵ diceban¬
tur pascha. cũ et pascha dicatur dies

Expanded text:
tota dies praecedens horam illam, nec Pascha dicebatur, nec solemnis erat. Dicitur etiam Pascha agnus, ut ibi: « Ubi vis paredies azymorum, quorum primus et ultimus solemnes erant, medii non adeo, sed hi septem quandoque vocabantur Pascha, ut ibi: « Non introierunt praetorium, ne contaminarentur, sed comederent Pascha, id est mundi comederent in Pascha, vel azyma vocat Pascha, quia his diebus usus erat eorum. Nec mirum si dies azymorum dicebantur Pascha, cum et Pascha dicatur dies
Abbreviated transcription (Latin):
dixerat. et in qͥnta ad uesperũ pascha
eqͥnoctium. Ambrosiꝰ dicit ħ nom̃ pas¬
cha grecũ eẽ: et sonare passionẽ. nom̃
uͦ hebreũ phase sonare transitũ: optune
q lingue. &d enĩ patit᷑ grece paschi dr̃¬

Expanded text:
dixerat, et in quinta feria ad vesperam Pascha le aequinoctium. Ambrosius dicit hoc nomen Pascha Graecum esse, et sonare passionem. Nomen vero Hebraeum Phase sonare transitum. Augustisque linguae. Qui enim patitur Graece πάσχειν d
Abbreviated transcription (Latin):
nis. s ñ unomͦ õs crucians. sicut ardorem
soł ñ om̃s equalit̾ sentiunt. Si tam̃ ille
ignis equalit̃ ardeat. ñ equalit̃ sentietur.
bregoriꝰ in iob. Miro mͦ gehenne ignis cor¬
poreus.ẽ. nec lignis nutritur. ne fucces¬
sione indiget. ⁊ est in extinguibił. a deo
creatꝰ ab origine mundi. Idem ultrix flã¬
onẽ ñ lucet ut magis torquieat. Ad aliꝗd
lucet. nam reprob se uisur funt in infer:¬
ferorum substancia incorꝑalis. & ideo me¬
rito queritur unde sud terris dicantur infiꝰ
si corporalia loca ñ st̃: et unde dicant᷑ infe

Expanded text:
nis, sed non uno modo omnes crucians. Sicut ardorem solis non omnes aequaliter sentiunt, sic cum ille ignis aequaliter ardeat, non aequaliter sentietur. Gregorius in Job: Miro modo gehennae ignis corporeus est, nec lignis nutritur, nec succensione indiget, et est inexstinguibilis a Deo creatus ab origine mundi. Idem: Ultrix flamet tamen ut magis torqueat, ad aliquid lucet. Nam reprobi se visuri sunt in inferferorum substantia incorporalis. Et ideo merito quaeritur, unde sub terris dicuntur esse inferi, si corporalia loca non sunt; aut unde infe
Abbreviated transcription (Latin):
in uigilia pasche ñ dimitti poplm̃ ab ec¬
cła ante ꝓfundam noctẽ. ut qͣsi expectent
aduentum dñi. Et dicunt horã noctis
illã q̃ndoq imo sepe diẽ dic pro corusca¬
tione uenientis. uel tipice ꝓ manifesta¬
tione cordiũ. Alii autẽ qͦd dubiũ dicit dñ

Expanded text:
in vigilia Paschae, non dimitti populum ab ecclesia, ante profundam noctem, ut quasi exspectent adventum Domini, et dicunt horam illam noctis quandoque, imo saepius diem dici, pro coruscatione venientis, vel typice, pro manifestatione
Abbreviated transcription (Latin):
ideo fub terris dicunt᷑ inferi. qͥa ꝯgruent̃
inspũ corporalium rerum sumlitudines
sic demonstrant᷑. ut qͥa defunctor anime
corporis amore peccauer̃ ad illas corpora¬
lium rerũ similitudines exibeant᷑. qͥb
carne mortui solent sub t̾ra condi. Non¬
nulb ex hac sentencia augustin senti¬
unt. quos ubicumq peccator fuerit:. ib
elementa cruciabunt eũ cum corpore suo.
& ex locis adiacentib. Est autẽ ꝓbabile
ut anima qͦ sua sponte sumit a carne
fomenta peccandi. nolens ab eadem recipi
nus de ciuitate dei. cur ñ dicamꝰ sp̃us
incorporeos posse pena corporał ignis af¬
fligi: Idem ignis corporał demones cru¬
ciabit et homines. Ieronimꝰ in epła ad
ephesios. Infernum sud t̾ra eẽ nemo
ambigat.

Expanded text:
eri, quia congruenter in spiritu corporalium rerum similitudines sic monstrantur, ut, quia defunctorum animae corporis amore peccaverunt, ad illas corporalium rerum similitudines exhibeantur, quibus carne mortui, solent sub terra condi. Nonnulli ex hac sententia Augustini sentiunt, quod ubicunque peccator fuerit, ibi elementa cruciabunt eum, et in corpore suo, et ex locis adjacentibus. Est enim probabile ut anima, quae sua sponte sumit a carne fomentum peccandi, nolens ab eadem recipianus De civitate Dei: Cur non dicamus incorporeos spiritus posse poena corporalis ignis affligi? Idem: Ignis corporalis daemones cruciabit, et homines. Hieronymus in Epistolam ad Ephesios: Infernum sub terra esse, nemo ambigat.
Abbreviated transcription (Latin):
has ñ negligunt dare : Leuite autem
adeo exigebant decimas qͦd etiã olerũ.
Item. ue uob̾ duces ceci colantes culicẽ
transglutitis camelũ. ꝑ similitudinẽ
lactis. qͦd colatur dictum ÷ et potest
referri ad p̾dictum sic. Minima sicut
mas. maiora scił misericordiam et iudi¬
cium absconditis. ut qͦd glutit᷑ abscondi¬
tur. uł ad id quod dictum. ẽ. duces ce¬
ei trahitur itã. Mmora peccata subdi¬
toꝵ diligenter arguitis. proicitis gra¬
uiora dissimulando transicis. Itẽ ue
uob̾ qui similes estis sepulchris dealba¬
tis que plena sunt omni spurcitia. Icẽ¬

Expanded text:
has dare non negligunt. Levitae autem has dare non negligunt. Levitae autem adeo exigebant decimas, quod etiam olerum. Item: « Vae vobis duces caeci, qui colantes culicem transglutitis camelum. » Per similitudinem lactis, quod colatur dictum est. Et potest referri ad praedicta sic: Minima, sicut mas, majora, scilicet misericordiam, et judicium, absconditis, ut quod glutitur absconditur. Vel ad id quod dictum est « duces caeci, » trahitur, ita: Minora peccata subditorum diligenter arguitis, projicitis graviora, et dissimulando transitis. Item: « Vae vobis, qui similes estis sepulcris dealbatis, quae plena sunt omni spurcitia.
Abbreviated transcription (Latin):
lis. ẽ. Non prohibet dñs doctͥnam suꝑ
catedram nec salutationis in foro nec
nomina magistri uel patͥs s ambitio¬
nem ⁊ uanam głam.¬
dostendendũ enĩ que in phariseiᷤ
doceat cauenda subdidit. Ue uob̾
qui diligitis pͥmas cathedras. ue uo¬
Bpharisei ypoc̾ce qui fertis el auem
scientie & clauditis regnũ celoꝵ aute
homines. ue uob̾ qui deuoratis domo ᷤᷤ
uiduarũ. Ue uob̾ qui circuitis mare
⁊ aridam ut faciatis unũ proselitũ.
id÷ aliqͤm gentilem aduenã trahatis
ad iuda ismũ. et facitis eũ filium ge
henne duplo ꝙͣ uos. quia rediens ad
uomitũ peior.ẽ. quam ante qͥa p̾ua¬
ricator. Ue uob̾ qui dicitis qͥ uirat ꝑ
templum nichil. ẽ. qui autem in auro
populũ ad dandũ. dicebant data sib
eis oblata. quia deo dicata erant.
Oblata uͦ nequaꝙ scĩficabant illa. Ad¬
huc multi eodem uicio laborant. qui
& qui accipit et qui dat decimare dr̃.
Pharisei autem ideo olerũ decimas da¬
bant. ut dic̾ẽtur. qͣmͦ alias dant qui

Expanded text:
lis est. » Non prohibet Dominus doctrinam super cathedram, nec salutationes in foro, nec nomina Magistri, vel Patris, sed ambitionem et vanam gin Pharisaeis doceat cavenda, subdit: « Vae vobis, qui diligitis primas cathedras. Vae vobis, Pharisaei hypocritae, qui fertis clavem scientiae, et clauditis regnum coelorum ante homines. Vae vobis, qui devoratis domos viduarum, vae vobis qui circumitis mare, et aridam, ut faciatis unum proselytum , » id est aliquem gentilem advenam trahatis ad Judaismum, « et facitis eum gehennae filium duplo quam vos, quia rediens ad vomitum, pejor est quam ante, quia praevaricator. Vae vobis, qui dicitis, qui jurat per templum nihil est, qui autem in auro populum ad immolandum, dicebant, data sibi eis oblata, quia Deo dicata erant, oblata vero nequaquam sanctificabant illa. Adhuc multi eodem vitio laborant, qui et qui accipit, et qui dat decimare dicitur. Pharisaei autem ideo olerum decimas dabant, ut diceretur, quomodo aliis non dant, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ addidit ꝑ abolam ꝓficiscentis qͥ dedit
reprobato uͦ pigro. qͥ abscondit suũ: ait
hab̾e. ut scił bene eo utatur. De eodẽ qͦ
addidit ꝑabolã. ⁊ de rege qͥ abiit in regio
q dedit seruis. decem mnas: et ait. slego
eius accessit pͥmus: et ait. Dñe mna tua
decẽ mnas acquisiuit. Cui dñs. Eris po¬
testatẽ hñs supͣ .x. ciuitates. Quasi dicat¬

Expanded text:
em addidit parabolam, proficiscentis, qui dedit reprobato viro pigro, qui abscondit suum, ait: « habere, ut scilicet eo bene utatur. De eodem quoque addidit parabolam de rege, qui abiit in regioet dedit servis suis decem mnas, et ait: « Negoejus accessit primus, et ait: « Domine, mna tua decem mnas acquisivit. Cui Dominus: Eris potestatem h
Abbreviated transcription (Latin):
iudicii. s utrum continui futͦ sint die ᷤᷤ¬
ill an int̃polati ñ exp̾ssit. Prima die¬
se eriget mare .xl. cubitis. suꝑ altitu¬
dinem montium. stans in loco suo qͣsi
murꝰ. scd̃o tantum descendet. ut iuix
apparentes suꝑ mare dabunt rugitus
iisq ad celum. Quarto ardebit mare¬
et aque. Quinto herbe & arbores dabt̃
rorem sanguineũ. Sexto ruent edificia.
Septimo petre adinuicem collidentur.
stabunt suꝑ sepulchra. Duꝰdecimo cadent
stellȩ. Terciodecimo morient᷑ uiuentes.
ut cũ mortius resurgant. Quartode¬
cimo ardebit celũ ⁊ t̾ra. Quinto decimo¬

Expanded text:
judicium. Sed utrum continui futuri sint, aut interpolati, non expressit. In prima die, eriget se mare XL cubitis supra altitudinem montium, stans in loco suo quasi murus. Secundo tantum descendet, ut vix apparentes super mare, dabunt rugitus usque ad coelum. Quarto ardebit mare. Quinto herbae et arbores dabunt rorem sanguineum. Sexto ruent aedificia. Septimo petrae ad invicem collidentur. stabunt super sepulcra. Duodecimo cadent stellae. Decimo tertio morientur viventes, ut cum mortuis resurgant. Decimo quarto ardebit eoelum et ter
Abbreviated transcription (Latin):
repentina dies illa. sic̃ in dieb noe. et
loth repentiiꝰ int̾itus tulit nescientes.
De die autẽ illo ⁊ hora nemo scit neꝗ:
filiꝰ. neq angłs. nͥ solꝰ pat̾. ħͥ exclamat
arriꝰ. ñ st̃ equales qͥ nouit et qͥ ignorat.
Ietonimꝰ respondet ĩ minori breuiario
suꝑ psalmos. humanitas filii dicit se
ignorare finẽ mundi. qͦd gregoriꝰ in re¬
gistͦ qͣs exponens ait. Houit unigenitꝰ de.
horã iudicii. s ñ ex nat᷑a humanitatis.
Tam̃ etiã sic exponit᷑. Non noui. subaudi
nob̾ quib expedit incertos e̾ẽ. ut sic
iuiuamꝰ quasi in ꝑximo iudicandi. Uel fi¬
liꝰ hic dr̃ ad optiue. Tunc duo er̃t ĩ agͦ.¬

Expanded text:
dies illa repentina, sicut in diebus Noe et Lot repentinus interitus tulit nescientes. De die autem illa et hora nemo scit, neque Filius, neque angelus, nisi solus Pater . » Hic exclamat Arius: Non sunt aequales, qui novit, et qui ignorat. Hieronymus respondit in minori breviario super Psalmos: Humanitas Filii dicit se ignorare finem mundi. Quod Gregorius in Registro quasi exponens ait: Novit Unigenitus Dei horam judicii, sed non ex natura humanitatis. Tamen etiam sic exponitur: Non novit, subaudi, nobis, quibus expedit incertos esse, ut sic vivamus quasi in proximo judicandi. Vel Filius hic dicitur adoptione. « Tunc duo erunt in ag
Abbreviated transcription (Latin):
tempore passionis ñ uidebitis faciem meã
donec ad iudicium uͥ uidebitis me ueni¬
entem in gła dñantis et fideles magnifi¬
cabitis me. Etiam cecitatẽ eoꝵ usq tun
ouraturam p̾dicit.¬
ter phariseos non ꝯfitebantur. Cumq
egredetur de templo accesser̃t ad eũ
discipul eius ostendentes ȩdificatiões
templi. Audierant ab eo de eũsione
urbꝰ. uolebant etiam audire de tẽplo
capi posset. Et ait ilł. uenient dies
in quib ñ relinquetur hic lapis super
lapidem qui ñ destruatur. Et cum se¬
deret in monte oliueti ꝯtra templum
accesserunt discipul secreto et qͥrebãt
aduentus su. Et dix̃ eis quedam ꝓpͥa
aduentꝰ sui. quedã ꝓpͥa euersionis qͣdã¬

Expanded text:
tempore passionis, non videbitis Filium hominis, donec ad judicium, ubi videbitis me venientem in gloria dominantis, et fideles magnificabitis me. Etiam caecitatem eorum usque tunc duraturam praedixit.ter Pharisaeos non confitebantur . Cumque egrederetur de templo, accesserunt ad eum discipuli ejus, ostendentes aedificationes templi. Audierant ab eo de eversione urbis, volebant etiam audire de templi everti posset. Et ait illis: « Venient dies in quibus non relinquetur hic lapis super lapidem, qui non destruatur. » Et cum sederet in monte Oliveti contra templum, accesserunt discipuli secreto, et quaerebant sui adventus, et dixit eis quaedam propria adventus sui