comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hinc iterum scͥptum ẽ. Gr̃a salui facti estis ꝑ
filem: et hoc non ex uob̃̾. Dei enim donum ẽ.
non ex oꝑib: ne quis glorietur. Hinc de semet¬
ipso: loquitur iterum dicens. Gr̃a dei sum: id
quod sum. Ex cuiꝰ nimirum aspiratione. gr̃ȩ.
quia uirtutum oꝑa protinꝰ incorde. generant᷑:
ut ex libero quoq arbitrio subsequatur actio.
Cui post hanc uitam retͥbutio ȩt̃na respon-¬
deat: ilico adiecit. Et gr̃a eiꝰ in me uacua ñ
exultant: suisq precedentib meritis re-¬
demptos se ẽẽ gloriantur. Quorum profe¬
cto assertio. iuenit᷑ sibimet ipsi contraria:
quia dum et innocentes se asserunt. et re-¬
demptos. hoc ipsũinse redemptionis nom̃
euacuant. Omnis nanq qui redunit᷑: ex
aliqua proculdubio captiuitate liberatur.
Unde ergo quilibet iste redemptus est si
prius non fuit sub culpa captuus: Liquet
itaq. qui multum dẽsipit: quisquis hȩc. sa¬

Expanded text:
Hinc iterum scriptum est: Gratia salvi facti estis per Hinc iterum scriptum est: Gratia salvi facti estis per fidem, et hoc non ex vobis, sed Dei donum est; non ex operibus, ut ne quis glorietur . Hinc de semetipso iterum loquitur, dicens: Gratia Dei sum id quod sum . Ex cujus nimirum aspiratione gratiae, quia virtutum opera protinus in corde generantur, ut ex libero quoque arbitrio subsequatur actio, cui post hanc vitam retributio aeterna respondeat, illico adjecit: Et gratia ejus in me vacua non exsultant, suisque praecedentibus meritis redemptos se esse gloriantur. Quorum profecto assertio invenitur sibimetipsis contraria, quia dum et innocentes se asserunt, et redemptos, hoc ipsum in se redemptionis nomen evacuant. Omnis namque qui redimitur, ex aliqua procul dubio captivitate liberatur. Unde ergo quilibet iste redemptus est, si prius non fuit sub culpa captivus? Liquet itaque quia multum desipit quisquis haec sa
Abbreviated transcription (Latin):
uendo decdimus: quib siiusta retributio ser¬
uaretur. non xp̃c s supplicia redderent᷑. S ali¬
ud homo ꝑiusticiam meruit: aliud ꝑ gr̃am
accipit. Testatur paulus priusquam mens
illius semen gratuitȩ pietatis acciꝑet: quib
sentib premebat᷑ erroris. Qui prius inquit
fiu blasphemus et ꝑsecutor et contumeliosus:
s misccłiam consecutus sum. quia ignorans
feci in incredulitate. Testetur: pro qualib xp̃c
mori dignatus ẽ. Cum adhuc inquit. pecca
impii inuenti sumus: quid bomi oꝑis dedimꝰ.
quo accipe eandem sapientiam meremur :
huiꝰ itaq sapientiȩ homo precium nescit: qͥa¬
quisquis a brutis animalib rationis intelle¬
ctu discretus ẽ. qm̃ suis meritis non sit saluat᷑
intelligit: nichil se. dedisse boni oꝑis. ut. ad fidẽ.
ueniret agnoscit. Quasi enim ad ꝑcipiendam
sapientiam. precium dare ẽ: cognoscendum
bat. Quis prior. dedit ei. et retͥbuetur illi:

Expanded text:
vendo dedimus, quibus si justa retributio servendo dedimus, quibus si justa retributio servaretur, non Christus, sed supplicia redderentur. Sed aliud homo per justitiam meruit, aliud per gratiam accepit. Testetur Paulus, priusquam mens illius semen gratuitae veritatis acciperet, quibus sentibus premeretur erroris: Qui prius, inquit, fui blasphemus, et persecutor, et contumeliosus; sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci in incredulitate . Testetur pro qualibus Christus mori dignatus est: Cum adhuc, inquit, peccaimpii inventi sumus, quid boni operis dedimus, quo accipere eamdem sapientiam mereremur? Hujus itaque sapientiae homo pretium nescitquisquis a brutis animalibus rationis intellectu discretus est, quoniam suis meritis non sit salvatus, intelligit; nihil se dedisse boni operis, ut ad finem veniret, agnoscit. Quasi enim ad percipiendam sapientiam pretium dare est, ad cognoscendum bat; Quis prior dedit illi, et retribuetur ei .
Abbreviated transcription (Latin):
ergo litterȩ difficultate compellimur: ut ad sen¬
tentias horum uerborum misticas ugilemꝰ. Nir
itaq sanctus quam sapientiam contemplatur.
nisi eam de qua paulus apostolus dicit. xp̃m clĩ
uirtutem et dei sapientiam : de qua ꝑsalomo¬
nem scͥptum ẽ. sapientia ȩdisicauit sibi ddomum:
et de qua psalmista ait. omnia in sapientia feci-¬
sti: huiꝰ nimirum sapientiȩ homo precium ne-¬
scit: quia nil dignum estimatione. illius inue.¬
nit. Non autem hoc sapientiȩ precium. et esse.
dicitur et nesciri: s iccirco nesciri quia deest.
Eoscilicet loquendi genere: quo in angustiis
quisq deprehensus. cum remedium subuentio-¬
nis non inuenit. fateri solet. quia quid faciat
digni oꝑis meritum. quod illam ꝑcipiat. non in¬
uenire. Ad hoc nanq precium damus: ut. eiꝰ ui¬
ce rem quam appetimus. possidere debeamus.
Quid autem nos dedimꝰ. ut hanc sapientiã
redempti sumus. Ila nanq sola oꝑa. male ui¬

Expanded text:
ergo litterae difficultate compellimur, ut ad senergo litterae difficultate compellimur, ut ad sententias horum verborum mysticas vigilemus. Vir itaque sanctus quam sapientiam contemplatur, nisi eam de qua Paulus apostolus dicit: Christum Dei virtutem, et Dei sapientiam ? De qua per Salomonem scriptum est: Sapientia aedificavit sibi domum ; et de qua Psalmista ait: Omnia in sapientia fecisti . Hujus nimirum 585 sapientiae homo pretium nescit, quia nihil dignum aestimatione illius invenit. Non autem hoc sapientiae pretium et esse dicitur et nesciri, sed idcirco nesciri, quia deest: eo scilicet loquendi genere, quo in angustiis quisque deprehensus, cum remedium subventionis non invenit, fateri solet quia quid faciat digni operis meritum quo illam percipiat non invenire. Ad hoc namque pretium damus, ut ejus vice rem quam appetimus possidere debeamus. Quid autem nos dedimus ut hanc sapientiam,redempti sumus. Illa namque sola opera male vi
Abbreviated transcription (Latin):
cum quereret: ac deinde inferius responderet.
abyssus dicit. non est in me: non ubiẽẽt. subi ñ
c̃et indicauit. Rursum cum abhomine. eiꝰpre¬
cium diceret ignorari. atq ad hoc inferiꝰ redẽt. ñ
dabitur aurum obrrrum pro ea: non quid ẽẽt.
eius precium. s quid non ẽẽt ostendit. Cunctis
autem liquet: quod neq hȩc humana sapien¬
tia. uel teneri loco. uel emi diutiis potest. S
uir sanctus mysticis sensib plenus. ad alia nos
intelligenda transmittit: ut creat non creatam.
s creantem sapientiam requiramus. Namsun u̾
bis istis allegoriarum secreta rimemur: eautiq
quȩ sequuntur. omnino sunt digna despectui.
siex sola hystorica narratione pensent᷑. Paulo-
post nanq dicit. Non adequabitur ei aurum
uel uitrum. Et cum sicut nouimus. uitrum lon¬
ge. atq dissimilit̃ auro sit. iulius. cur post auri
nomen metalli utiq preciosi. pro immensa laude.
uitrum quoq dixit sapientiȩ non equari: Ipsa

Expanded text:
cum quaereret, et deinde inferius responderet, cum quaereret, et deinde inferius responderet, abyssus dicit: Non est in me; non ubi esset, sed ubi non esset indicavit. Rursus cum ab homine ejus pretium diceret ignorari, atque ad hoc inferius redderet: Non dabitur aurum obrysum pro ea, non quid esset ejus pretium, sed quid non esset ostendit. Cunctis autem liquet quod neque haec humana sapientia vel teneri loco, vel emi divitiis potest. Sed vir sanctus, mysticis sensibus plenus, ad alia nos intelligenda transmittit, ut non creatam sed creantem sapientiam requiramus. Nam nisi in verbis istis allegoriarum secreta rimemur, ea utique quae sequuntur omnino sunt digna despectu, si ex sola historica narratione pensentur. Paulo post namque dicit: Non adaequabitur ei aurum vel vitrum. Et cum, sicut novimus, vitrum longe atque dissimiliter auro sit vilius, cur post auri nomen, metalli utique pretiosi, pro immensa laude vitrum quoque dixit sapientiae non aequari? Ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
inuestiganda eadem dei sapientia. uerba subiun-¬
git dicens. Sapientia uero ubi inuenit᷑. et quis
est locus intelligentie: Nescit homo precium eiꝰ:
nec inuenitur in terra suauit̃ uiuentium. Abys¬
sus dicit. non in me est: et mare. loquit᷑. non est.
mecum. Non dabitur aurum obrizum pro ea:
nec. appendit᷑ argentum incominutatione eiꝰ. No
tandum prius ẽ. quod duo sibi proposuit: et
duo subdidit respondendo. Ad id nanq quod su¬
ꝑius dixit. sapientia uero ubi inuenitur. et qͥs
est locus intelligentiȩ. isto uersu respondit. abys¬
sus dicit. non est in me: et mare loquitur. non
est mecum. Ad id uero quod dixerat. nescit ho¬
mo precium eiꝰ. nec inuenitur in terra suauiter
uiuentium: inferiorem uersum reddidit di¬
cens. Non dabitur aurum obrrai pro ea: nec
appenditur argentum in commutatione eius.
Ad utraq ergo respondit: s augendo quod ob
iecerat. non soluendo. Cum sapientiȩ nanq lo¬

Expanded text:
investiganda eadem Dei sapientia verba subjuninvestiganda eadem Dei sapientia verba subjunin lucem. Sapientia vero ubi invenitur, et quis est locus intelligentiae? Nescit homo pretium ejus, nec invenitur in terra suaviter viventium. Abyssus dicit: Non est in me; et mare loquitur: Non est mecum. Non dabitur obrizum pro ea, nec appendetur argentum in commutatione ejus. Ntandum prius est quod duo sibi proposuit, et duo subdit respondendo. Ad id namque quod superius dixit: Sapientia vero ubi invenitur, et quis est locus intelligentiae? Isto versu respondit: Abyssus dicit: Non est in me, et mare loquitur: Non est mecum. Ad id vero quod dixerat: Nescit homo pretium ejus, nec invenitur in terra suaviter viventium, inferiorem versum reddidit, dicens: Non dabitur aurum obryzum pro ea, nec appendetur argentum in commutatione ejus. Ad utraque ergo respondit, tandum prius est quod duo sibi proposuit, et jecerat, non solvendo. Cum sapientiae namque lo
Abbreviated transcription (Latin):
stringebant. At contra doctͥna sc̃ eccl̃is n
ui. et lati et patentes sunt : quia eiꝰ dicta. et in¬
uemientibs U multa sunt. et querentib
plana. Ait gͦ.: ꝓfunda fluuiorum scrutatꝰ ẽ:
et abscondita produxit. inlucem. Quia dum suis
expositorib intelligentiȩ sp̃m infudit: antiquas
propħantium obscuritates aꝑuit. Et hoc iam
sancta ȩccł̃ia ꝑ sp̃m agnoscit: quod synagoga priꝰ
ꝑlitteram intelligere. animo non ualuit. Unde
et moyses cum populo loqueretur. faciem uela¬
bat: ut udelicet. designaret. quod ille. udeoꝵ
populus. legis uerba cognosceret. s eiusdem cla¬
ritatem legis omnimꝰ non uideret. Unde. recte.
et ꝑpaulum dicit᷑. Usq in hodiernum enim diẽ
cum legitur moyses. uelam̃ est positum suꝑ cor.
eorum. S quia dicta dei. nullatenus sine. sapien¬
tia eiꝰ penetrantur: inisi enim quis sp̃m eiꝰ acceꝑit.
eiꝰ nullo modo uerba cognoscit: sanctus uir de.

Expanded text:
stringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae stringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati et patentes sunt, quia ejus dicta et invenientibus multa sunt et quaerentibus plana. Ait ergo: Profunda fluviorum scrutatus est, et abscondita produxit in lucem. Quia dum suis expositoribus intelligentiae spiritum infudit, antiquas prophetantium obscuritates aperuit. Et hoc jam sancta Ecclesia per spiritum agnoscit, quod Synagoga prius per litteram intelligere omnino non valuit. Unde et Moyses cum populo loqueretur , faciem velabat, ut videlicet designaret quod ille Judaeorum populus legis verba cognosceret, sed ejusdem claritatem legis omnimodo non videret. Unde recte et per Paulum dicitur: Usque in hodiernum enim diem cum legitur Moyses, velamen est positum super eor eorum . Sed quia dicta Dei nullatenus sine ejus sapientia penetrantur nisi enim qui spiritum ejus acceperit, ejus nullo modo verba cognoscit, sanctus vir de
Abbreviated transcription (Latin):
ipse. dominꝰ factre dicitur: quia id nos agere.
ipso donante preualemus. ꝑnos ergo qui ñ
litteram quȩ occidit. s sp̃m qui uiuificat se¬
quimur. profunda fluuiorum dominꝰ scruta¬
tur. et abscondita in lucem producit: quia
dicta legis quȩ caligosa nuis hystoria obscu-¬
rat. nunc expositio spiritalis illuminat. Un¬
de et loquens in ꝑabolis: ꝑ euuangłium ue¬
ritas discipulis precipit dicens. Quod dico
uobis in tenebris dicite. inlumine: et quod
in aure auditis. predicate suꝑ tecta. Aꝑta
nanq dicta exponentium : fecerunt nob̃ ẽẽ.
iam conspicuas sententias antiquorum pa¬
trum. IInde ysaias propħa plana sanctȩ eccl̃iȩ
expositionis uerba conspiciens. et non allego¬
riarum tenebris obscura: exclamauit dicens.
Locus fluuiorum riui latissimi: et patentes.
Testamenti ueteris dicta. quasi angusti et
clausi riui fuerant: qui immensas scientie
suȩ sententias. collectione obscurissimas con¬

Expanded text:
ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat sequimur, profunda fluviorum Dominus scrutatur, et abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta . Aperte namque dicta exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias propheta plana sanctae Ecclesiae expositionis verba conspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima con
Abbreviated transcription (Latin):
stratione respexit. De. qua uidelicet: anima:
ꝑpropham dicit. Si seꝑaueris preciosum aui¬
lr quasi os meum eris. hilis quippe deo ẽ. mun¬
dus presens: preciosa uero ei ẽ. anima humana.
ab amore presentis seculi. loquendo quȩ potest
humanam animam euellit. Et quia testam̃¬
tinoui doctores adhoc usq ꝑducti sunt. ut
occultas quoq allegoriarum caligines. in ue¬
teri testamento rimarent᷑: recte subdit᷑. Pro¬
ud flumina. nisi antiquorum patrum dicta
nuncupant᷑: Quis enim pensare sufficiet.
quam uehemens fluuiꝰ dum legem conderet.
ex pectore. moysi erupit: quam uehemens flu¬
uius ex dauid corde defluxit: quanta salo¬
monis ore. atq omnium propħarum fluminũ
fluenta manarunt : Ss horum fluminum ui-¬
dea spetiem tenuit.: dum littere suꝑficiem
seruans. eorum profunda nescuut. Nos uero
qui ueniente domino. in eis int̃na spiritalia
querimus: eorum profunda rimamur. Qͦd

Expanded text:
stratione respexit. De qua videlicet anima per stratione respexit. De qua videlicet anima per prophetam dicitur: Si separaveris pretiosum a vili, quasi os meum eris . Vilis quippe Deo est mundus praesens, pretiosa vero ei est anima humana. ab amore praesentis saeculi loquendo quae potest, humanam animam evellit. Et quia novi Testamenti doctores ad hoc usque perducti sunt, ut occultas quoque allegoriarum caligines in veteri Testamento rimentur, recte subditurud flumina nisi antiquorum Patrum dicta nuncupantur? Quis enim pensare sufficiat quam vehemens fluvius, dum legem conderet, ex pectore Moysi erupit quam vehemens fluvius ex David corde defluxit; quanta a Salomonis ore atque omnium prophetarum fluminum fluenta manarunt? Sed horum fluminum Judaea speciem tenuit, dum litterae superficiem servans, eorum profunda nescivit. Nos vero qui veniente Domino in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
or fuerit ante. oculos suos. Hinc ad saul dici¬
tur. Nonne cum paruulus ẽẽs in oculis tuis.
caput te constitiu in tͥbub isrł: Acsi aꝑte di¬
ceret. Magnus michi fusti. quia despectustͥ:
ẜ nunc quia magn tͥ es. factus es michi despe¬
ctus. Unde et ꝑ propħam dicit᷑. Ue qui sapi-¬
entes estis in oculis ur̃is: et coram uobismet¬
ipsis prudentes. Lanto ergo fit quisq uilior.
deo: quanto preciosior. sibi. Lanto preciosior.
deo: quanto propt̃ eum uilior. sibi. Quia hu¬
milia respicit: et alta a longe cognoscit. Om̃e
itaq pretiosum: uidit. oculus eiꝰ. In scͥptura
sacra. uidere dei aliquando eligere ponitur:
sicut in euuangłio scriptum ẽ. Cum ẽẽs sub
ficu uidi te. Id est. positum te. sub umbra legis.
elegi. Uidit ergo preciosum: quia humilia
elegit. Infirma mundi elegit. deus: ut confun¬
deret fortia. Uidit pretiosum: cum humanã
auimam de se abiecta sapientem. gr̃ȩ suȩ. illu¬

Expanded text:
or fuerit ante oculos suos. Hinc ad Saul dicior fuerit ante oculos suos. Hinc ad Saul dicitur: Nonne cum parvulus esses in oculis tuis, caput te constitui in tribubus Israel ? Ac si aperte diceret: Magnus mihi fuisti, quia despectus tibi; sed nunc quia magnus tibi es, factus es despectus mihi. Unde et per prophetam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . Tanto ergo fit quisque vilior Deo, quanto pretiosior sibi; tanto pretiosior Deo, quanto propter eum vilior sibi: Quia humilia respicit, et alta a longe cognoscit . Veitaque pretiosum vidit oculus ejus. In Scriptura sacra videre Dei, aliquando pro eligere ponitur, sicut in Evangelio scriptum est: Cum esses sub ficu, vidi te ; id est, positum te sub umbra legis elegi. Vidit ergo pretiosum quia humilia elegit: Infirma enim mundi elegit Deus, ut confunderet fortia . Vidit pretiosum, cum humanam animam de se abjecta sapientem gratiae suae illu
Abbreviated transcription (Latin):
montes. Quia duritiam gentium sancta pre¬
cdicatio petiit: suꝑborum altitudinem funditꝰ
strauit. Quia uero eos quos acogitationib ter¬
renis euacuat. donis celestib replet: et quos
minfimis curis exhaurit: suꝑnis rigat. fluen¬
est in cluris gentilium cordib: fluuios predica¬
tionis aꝑuit. Sicut ꝑ proph̃am quoq: de uri¬
gantla dicit᷑ ariditate gentilum. Posuit derser¬
tum in stagnum aquȩ: et terram sine aqua in
exitus aquarum. Atq in euuangłio promittit.
Quod promissum tunc audiuimꝰ: et iam ñc
completum uidemus. Ecce enim in sanctis p̃-¬
dicatorib. et non ex iudea progenitis. ꝑcun¬
ctam ȩccł̃iam toto orbe. diffusam : fluenta cȩ¬
lestium mancdatorum ub̃tim manant. ore
gentilium. Quia enim in petris riuos aꝑuit:
ex duris quoq cordib fluuius sanctȩ prelica¬
tanto unaquȩq anima sit preciosior. ante ocu¬
los dei. quanto proamore ueritatis despecti-¬

Expanded text:
montes, quia dum duritiam gentium sancta pramontes, quia dum duritiam gentium sancta praedicatio petiit, superborum altitudinem funditus stravit. Quia vero eos quos a cogitationibus terrenis evacuat donis coelestibus replet, et quos infimis curis exhaurit supernis rigat fluenest, in duris gentilium cordibus fluvios praedicationis aperuit, sicut per prophetam quoque de irriganda dicitur ariditate gentilium: Posuit desertum in stagnum aquarum, et terram sine aqua in exitus aquarum . Atque in Evangelio promittit Duod promissum tunc audivimus, etiam nunc completum videmus. Ecce enim in sanctis praedicatoribus, et non ex Judaea progenitis, per cunctam Ecclesiam toto orbe diffusam, fluenta caelestium mandatorum ubertim manant ore gentilium. Quia enim in petris rivos aperuit, ex duris quoque 583 cordibus fluvius sanctae praedicatanto unaquaeque anima fit pretiosior ante oculos Dei, quanto prae amore veritatis despecti
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ seculi potestates accipimꝰ: qui pro terrena sub¬
stantia altum tument: De quib psalmista ait.
Tange montes: et fumigabunt. S montes a ra¬
dicib funt euersi: quia predicante sancta eccl̃ia
summȩ huiꝰ seculi potestates. in adoratum omni¬
potentis dei. abintima cogitatione cetidunt. Ra¬
dices enim montium: sunt cogitationes intimȩ.
suꝑborum. Et aradicib montes cadunt: quia
ad colendum deum. potentes seculi abimis cogi¬
tationib prosternuntur. Recte etenim pradi¬
cem cogitatio occulta signatur: quia ꝑ hoc qͦd
intus non cernitur: erumpit quod iudeatur
foras. Incde: et inbonam partem ꝑproph̃am di¬
citur. Et̃ mittet id quod saluatum fuerit de
domo iuda. et quod reliquum est. mittet radi¬
cem deorsum: et faciet fructum sursum. Ac si
apte. diceretur. In imis cogitationascit᷑: ut in
summis retͥbutio reddatur. Dicat ergo. Ad sili¬
cem extendit manum: subuertit. aradicibus

Expanded text:
hujus saeculi potestates accipimus, qui pro terrena subhujus saeculi potestates accipimus, qui pro terrena substantia altum tument? De quibus Psalmista ait: Tange montes, et fumigabunt . Sed montes a radicibus sunt eversi, quia, praedicante sancta Ecclesia, summae hujus saeculi potestates in adoratum omnipotentis Dei ab intima cogitatione ceciderunt. Radices enim montium cogitationes sunt intimae superborum. Et a radicibus montes cadunt, quia ad colendum Deum potestates saeculi ab imis cogitationibus prosternuntur. Recte etenim per radicem cogitatio occulta signatur, quia per hoc quod intus non cernitur, erumpit quod videatur foris. Unde et in bonam partem per prophetam dicitur: Emittet id quod salvatum fuerit de domo Juda, et quod reliquum est, mittet radicem deorsum, et faciet fructum sursum . Ac si aperte diceretur: In imis cogitatio nascitur, ut in summis retributio reddatur. Dicat ergo: Ad silicem extendit manum suam, subvertit a radicibus
Abbreviated transcription (Latin):
est domini: ipse etiam domin. iacobuoce leouo¬
satur ex se. leena uocatur ex corꝑe. cdum ei sub in.¬
de specie. dicitur. Ad predam filimi ascendisti:
requiescens accubiusti ut leo. et quasi leena. Qͥs
suscitabit eum: hȩc igit᷑ leena. nequaquam cdi-¬
citur. qͥa ꝑiudeam non transiit: s non ꝑtran¬
siit. Apłis quippe predicantib prius ex illa. mi
li: postmodum tria milia crediderunt. Ecclia
itaq ꝑsynagogam transit. s non ꝑtransiit. quia
ex illa ad fidem paucos rapuit : stamen illum in¬
fidelem populum. aꝑfidia fundit᷑ ñ extinxit. S
quod sepe iam diximus. repulsa ab infidelitate iude.¬
orum: deflexit ad uocationem gentium. UInde ad-¬
huc de eadem leena dicitur. ad silicem extendit.
manum suam: subuertit aradicib montes. Mañ
quippe. ad silicem extendit: quia ad duritiam
hȩc stilo ferreo in plumbi lamina: uel certe scul¬
pantur in silice. Quid uero hoc loco montes. insi

Expanded text:
est Domini, ipse etiam Dominus Jacob voce leo voest Domini, ipse etiam Dominus Jacob voce leo vocatur ex se, leaena vocatur ex corpore, dum ei sub Judae specie dicitur: Ad praedam, fili mi, ascendisti, requiescens accubuisti ut leo, et quasi leaena; 582 quis suscitabit eum ? Haec igitur leaena nequaquam dicitur, quia per Judaeam non transiit, sed non pertransiit. Apostolis namque praedicantibus prius ex illa tria millia, postmodum quinque millia crediderunt. Ecclesia itaque per Synagogam transiit, sed non pertransiit, quia ex illa ad fidem paucos rapuit, sed tamen illum infidelem populum a perfidia funditus non exstinxit. Sed, quod saepe jam diximus, repulsa ab infidelitate Judaeorum, deflexit ad vocationem gentium. Unde adhuc de eadem leaena dmanum suam, subvertit a radicibus montes . Manum quippe ad silicem leaena extendit, quia ad duritiam haec stylo ferreo in plumbi lamina, vel celte sculpantur in silice . Quid vero hoc loco montes, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
premerent. Si autem institores. eosdem sanctȩ
eccłiȩ predicatores accipimus: institorum filios
pastores et doctores qui apłõrum uiam secuti sunt:
nl obstat. intelligi. Qui synagogam minime.
calcauerunt: quia dum eorum patres. id est aplĩ
ab illa repulsi sunt. ipsi quoq ab eiꝰ uocatione. ces¬
sauerunt. ꝑquam uidelicet synagogam. leẽna
non ꝑtransiit: quia sancta ȩccłia collectioni gen¬
tium decdita. nequaquam se. ad illum iudeȩ popu¬
lum diutius occupauit. Recte autem ȩccłia lee.¬
na nuncupatur: quia male uiuentes inuiciis. ore.
sanctȩ predicationis int̃ficit. Unde. et ipsi primo
pastori: quasi huiꝰ leenȩ ore. dicit᷑. Macta: et man¬
duca. Quod mactatur quippe auita occiditur: io
uero quod comeditur. incomedentis corꝑe cõmu¬
tatur. Macta ergo et manduca dicit᷑: ul est ãpec¬
cato eos in quo uiuunt. int̃fice: et a se. ipsis in tua
illos membra conuerte. Et quia hȩc ȩccłia. corpꝰ

Expanded text:
premerent. Si autem institores eosdem sanctae premerent. Si autem institores eosdem sanctae Ecclesiae praedicatores accipimus, institorum filios pastores et doctores, qui apostolorum viam secuti sunt, nil obstat intelligi. Qui Synagogam minime calcaverunab illa repulsi sunt, ipsi quoque ab ejus vocatione cessaverunt. Per quam videlicet Synagogam leaena non pertransiit, quia sancta Ecclesia collectioni gentium dedita nequaquam se ad illum Judaeae populum diutius occupavit. Recte autem Ecclesia leaena nuncusanctae praedicationis interficit. Unde et ipsi primo pastori quasi hujus leaenae ori dicitur: Macta et manduca . Quod mactatur quippe a vita occiditur, id vero quod comeditur, in comedentis corpore commutatur. Macta ergo et manduca dicitur, id est a peccato eos in quo vivunt interfice, et a seipsis illos in tua membra converte. Et quia haec Ecclesia corpus
Abbreviated transcription (Latin):
omnes qui fidelium mores instituunt: spiri¬
tale negocium gerunt. Ut cum predicationẽ
suis auditorib prebent: ab eis fidem et oꝑa
recta ꝑcipiant. Sicut de sancta ȩccłia scͥptum
est. Sindonem fecit: et uendidit. De. qua oe pau¬
lopost illic dicitur. Uidit: quod bona est negotia¬
tio eiꝰ. Qui hoc loco institutores. nisi prophete sc̃i
uocati sunt. qui synagoge mores ad fidem institui¬
ere propħando curauerunt: Quorum nimirum
filii sancti apłi nuncupant᷑: qui ut. dm̃ hominẽ
crederent. ad eandem fidem ex eorum sunt. pre¬
dicatione generati. De quibs: eccliȩ ꝑpsalmistã¬
dicitur. Pro patͥb tuis nati sunt tͥ filii: constitues
cos principes suꝑ omnem terrã. S quia repulsi
apłi. asynagoge finib sunt egressi: recte nunc
dicit᷑. Non calcauerunt eam: filii institorum.
Calcarent quippe eam institorum filii si predica¬
tores sancti eiusdem synagoge uicia. calce uirtutis

Expanded text:
omnes, qui fidelium mores instituunt, spiriomnes, qui fidelium mores instituunt, spirituale negotium gerunt, ut cum praedicationem suis auditoribus praebent, ab eis fidem, et opera recta percipiant, sicut de sancta Ecclesia scriptum est: Sindonem fecit, et vendidit . De qua et paulo post illic subditur. Vidit quod bona est negotiatio ejus. Quid ergo hoc loco institores, nisi prophetae sancti vocati sunt, qui Synagogae mores ad fidem instituere prophetando curaverunt? Quorum nimirum filii sancti apostoli nuncupantur, qui, ut Deum hominem crederent, ad eamdem fidem ex eorum sunt praedicatione generati; de quibus sanctae Ecclesiadicitur: Pro patribus tuis nati sunt tibi filii, constitues eos principes super omnem terram . Sed quia repulsi apostoli a synagogae finibus sunt egressi, recte nunc dicitur: Non calcaverunt eam filii institorum. Calcarent quippe eam institorum filii, si praedicatores sancti ejusdem synagogae vitia calce virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
rauit. Neq enim pensare studuit. quod eiꝰ nos
humilitas leuaret. ad cȩlestia: et mortis eiꝰ in¬
tentio reformaret aduitam. Semitam igitur
ignorauit auis: nec intuitus ẽ. oculos uuitu¬
ris. Quia et siuidit eum quem in morte tenu¬
it: uidere. noluit quanta uitȩ nr̃e gła de. eius
morte sequeret᷑. Unde ad crudelitatem quoq
ꝑsecutionis exarsit: uerba uitȩ ꝑciꝑe renuit:
predicatores regni cȩlorum prohibendo. seuien¬
do. feriendo repulit. Qui scilicet. repulsi. uide.¬
am ad quam missi fuerant deserentes: in genti¬
litatis collectione disꝑsi sunt. Inde. adhuc sub¬
dicib. iustitores positos reꝑimus: in grecis ue¬
ro negotiatores inuenimus. Ex qua re. colligi
ualet: quod hoc in loco pro institorib. institu
tores quiq ignorando pofuerunt. Institores
enim negociatores dicimus: pro eo quod exer¬
cendo oꝑi insistant. S ut̃q sermo. licet in uoce
dissonet: in intellectu non dliscrepat. Quia

Expanded text:
ravit: neque enim pensare studuit, quod ejus nos ravit: neque enim pensare studuit, quod ejus nos humilitas sublevaret ad coelestia, et mortis ejus intentio reformaret ad vitam. Semitam igitur ignoravit avis, nec intuitus est oculos vulturis, quia etsi vidit eum, quem in morte tenuit, videre noluit quanta vitae nostrae gloria de ejus morte sequeretur. Unde ad crudelitatem quoque persecutionis exarsit, verba vitae percipere renuit, praedicatores regni coelorum prohibendo, sdo, feriendo repulit. Qui scilicet repulsi Judaeam ad quam missi fuerant deserentes, in gentilitatis collectionem dispersi sunt. Unde adhuc subdicibus institutores positos reperimus, in Graecis vero negotiatores invenimus. Ex qua re colligi valet, quod hoc in loco pro institoribus, institutores scriptores quique ignorando posuerunt. Institores enim negotiatores dicimus, pro eo quod exercendo operi instant. Sed uterque sermo, licet in voce dissonet, intellectu tamen non discrepat; quia
Abbreviated transcription (Latin):
ad esum se. cadaueris deponit. Et plerunq sic
in morte. capitur: dum ad mortuum animal
de summis uenit. Recte ergo mediator dei et
hominum redemptor nr̃ uulturis appellatione.
signatur: qui manens maltitudine. diuinitatis
suȩ. quasi quodam uolatu subluni. cadauer mor.¬
talitatis nr̃ȩ conspexit iinfimis: et sese. de. cȩle.
stib ad ima summisit. Fieri quippe. propt nos ho¬
mo: dignatus ẽ. Et dum mortuum animal pe.¬
tiit: mortem apud nos. quia apud se erat. im¬
mortalis inuenit. S huiꝰ uulturis oculus fuit
ipsa intentio nr̃ȩ resurrectionis: quia ipse ad
triduum mortuus. ab ȩterna nos morte libe.¬
rauit. Iile. ergo ꝑfidus udeȩ populus morta¬
lem uidit: s quod morte. sua nr̃am mortem de¬
strueret minime. attendit. Conspexit quidẽ
uulturem: s oculos uulturis non aspexit. Qui
dum humilitatis eiꝰ uias quibs nos ad alta sub¬
leuauit. considerare. noluit: semitam eiꝰ igno¬

Expanded text:
ad esum se cadaveris deponit; et plerumque sic ad esum se cadaveris deponit; et plerumque sic in morte capitur, dum ad mortuum animal de summis venit. Recte ergo mediator Dei et hominum redemptor noster vulturis appellatione signatur, qui manens in altitudine divinitatis suae, quasi a quodam volatu sublimi cadaver mortalitatis nostrae conspexstibus ad ima submisit. Fieri quippe propter nos homo dignatus est, et dum mortuum animal petiit, mortem apud nos, qui apud se erat immortalis, invenit. Sed hujus vulturis oculus fuit ipsa intentio nostrae resurrectionis, quia ipse ad triduum mortuus ab aeterna nos morte liberavit. Ille ego perfidus Judaeorum populus mortalem vidit, sed quod morte sua nostram mortem destrueret minime attendit. Conspexit quidem vulturem, sed oculos vulturis non aspexit, qui dum humilitatis ejus vias, quibus se nos ad alta sublevavit, considerare noluit, semitam avis igno
Abbreviated transcription (Latin):
glebȩ. illius aurum: quia in eo multitudo spiri-¬
talium. tanto maiori uirtute. claruit: quanto
se in deum ac proximum maiori unanimitate.
tenebris obscuratum. Cuiꝰ profecto nigredinẽ.
ieremias propha intuens: deplorat. dicens. Qͦ¬
modo obscuratum ẽ aurum. mutatus ẽ. color.
obtimus: durum nanq ob̾curatum ẽ: quia
in eis antiquus ille fidei atq innocentiȩ splen¬
dor. irruente ꝑfidia. malitiȩ se nocte fuscauit.
Quia igit᷑ quid fuit. audiuimꝰ. locus scilicet.
saphiri lapides eiꝰ. glebȩ illius aurum: nunc
iam dilectus ille populus deo. cur tanta hȩc
bona ꝑdiderit audiamus. Sequit᷑. Semitã¬
ignorauit. auis: nec intuitus ẽ. oculos uul¬
turis. Quis hoc loco auis nomine. nisi ille signa¬
tur. qui corpus carneum quod assumpsit. as¬
cendendo ad ethera librauit: Qui apte. quoq:
etiam uulturis appellatione exprimit᷑. Uult᷑
quippe dum uolat. si iacens caclauer conspicit:

Expanded text:
glebae illius aurum, quia in ea multitudo spiriglebae illius aurum, quia in ea multitudo spiritalium tanto majori virse in Deum ac proximum majore unanimitate ctenebris oJeremias propheta intuens deplorat, dicens: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus ? Aurum namque obscuratum est, quia in eis antiquus ille fidei atque innocentiae splendor, irruente perfidia, malitiae se nocte fuscavit. Quia igitur quid fuit audivimus: Locus scilicet sapphiri lapides ejus, et glebae illius aurum, nunc jam dilectus ille Deo populus cur tanta haec bona perdiderit audiamus. Sequitur. CAignoravit avis, nec intuitus est oculos vulturis. » Quis hoc in loco avis nomine nisi ille signatur, qui corpus carneum quod assumpsit ascendendo ad aethera libravit? qui apte quoque etiam vulturis appellatione exprimitur. Vultur quippe dum volat, si jacens cadaver conspicit,
Abbreviated transcription (Latin):
piles desiderabiles. Et tanquam si audientes
ista peteremus. ut hos lapides quos diceret in¬
dicaret: adiunxit. Uniuersos filios tuos loctos
adomino. Quia igitur de iudea. nunquam scȩ
animȩ quȩ cȩlestem uitam ducerent. defuert̃:
dicitur. Locus saphiri. lapides eiꝰ. Et̃ quia ma-¬
gna uitȩ ac sapientiȩ claritate ꝑfidem fulsit::
acliungit᷑. Et glebȩ illiꝰ aurum. Qued ꝑ glebas.
nisi collectiones singulorum orcdinum. ac multi¬
tudines designantur : Giebȩ autem: ex humo¬
re et puluere constringunt᷑. Omnes ergo qui
rore gr̃e infusi. ex morte debito se puluerem ẽẽ
ueraci cognitione. confessi sunt: cum uitȩ uir¬
tute. clarescerent. quasi aureȩ in illam glebȩ. ia¬
cuerunt. Glebas hȩc terra habuit in prophetis.
glebas in doctorib. glebas in patrib antiquis:
qui magna se infusione gr̃ȩ. in professionis et
oꝑis unanimitate tenuerunt. Dicat ergo. Et.

Expanded text:
pides 580 desiderabiles . Et, tanquam si audientes pides 580 desiderabiles . Et, tanquam si audientes ista peteremus ut hos lapides quos diceret indicaret, adjunxit: Universos filios tuos doctos a Domino. Quia igitur de Judaea nunquam sanctae animae, quae coelestem vitam ducerent defuerunt, dicitur: Locus sapphiri lapides ejus. Et quia magna vitae ac sapientiae claritate per fidem fulsit, adjungitur: Et glebae illius aurum. Quid per glebas, nisi collectiones singulorum ordinum ac multitudines designantur? Glebae autem ex humore et pulvere constringuntur. Omnes ergo qui, rore gratiae infusi, ex mortis debito se pulverem esse veraci cognitione confessi sunt, dum vitae virtute clarescerent, quasi aureae in illa glebae jacuerunt. Glebas haec terra habuit in prophetis, glebas in doctoribus, glebas in Patribus antiquis, qui magna se infusione gratiae in professionis et operis unanimitate tenuerunt. Dicat ergo: Et
Abbreviated transcription (Latin):
tate. cdistinxit. Fundauit. eam insaphyris: qui sci¬
licet lapiles coloris aerei similitudinem tenent.
quia robur eccłiȩ in animabs cȩlestia appetentib
solidatur. Et qm̃ iaspis uiridis ẽ. coloris. iaspidẽ.
propugnacula eiꝰ posuit: quia illi contra aduer¬
sarios pro sanctȩ eccliȩ defensione obietti sunt.
qui int̃nis desideriis uirentes. nulla temꝑis re¬
probi ariditate marcescunt. Portas uero ciꝰ: po¬
suit in lapides sculptos. hiĩ quippe. portȩ sunt.
ȩccłiȩ: ꝑ quorum uitam atq doctrinam. intrat.
in eam multitudo credentium. Qui pro eo etiã
quod magnis oꝑib pollent. et id quod loquen¬
tes asserunt. uiuentes ostendunt: non puri. s
sculpti lapides ẽe memorantur. In quorum enĩ
uita recta oꝑatio cernitur quasi m eisdem ipsis
exprimitur. quod egerunt. Ubi omnem quoq
sanctorum numerum. generali collectione. con¬
cludens: sublidit. Omnes t̃minos tuos: in la¬

Expanded text:
tate distinxit. Fundavit eam in sapphiris, qui scitate distinxit. Fundavit eam in sapphiris, qui scilicet lapides coloris aerei in se similitudinem tenent, quia robur Ecclesiae in animabus coelestia appetentibus solidatur. Et quoniam jaspis viridis est coloris, jaspidem propugnacula ejus posuit, quia illi contra adversarios pro sanctae Ecclesiae defensione objecti sunt, qui, internis desideriis virentes, nulla teporis reprobi ariditate marcescunt. Portas vero ejus posuit in lapides sculptos. Hi quippe portae sunt Ecclesiae, per quorum vitam atque doctrinam intrat in eam multitudo credentium. Qui pro eo etiam quod magnis operibus pollent, et id quod loquentes asserunt, viventes ostendunt, non puri, sed sculpti lapides esse memorantur. In quorum enim vita recta operatio cernitur, quasi in eisdem ipsis exprimitur quod egerunt. Ubi omnem quoque sanctorum numerum generali collectione concludens, subdidit: Omnes terminos tuos in la
Abbreviated transcription (Latin):
te. ponitur: dura ꝑ lapides corda signant᷑. Un-¬
de. et ꝑ ioh̃em dicit᷑. Potens ẽ deus: de. lapidib istis
suscitare filios abrahȩ. Qui uidelicet. nomine la¬
pidum. corda gentilium designant: dura tunc.
atq insensibilia ꝑinfidelitatem. Et ꝑ propham do-¬
minus pollicetur dicens. Auferam cor lapideum
de carne ur̃a: et dabo uobis cor. carneum. Rursũ
ꝑlapicles: mentes fortium designari solent. Un-¬
de et ꝑpetrum: sanctis dicitur. Et uos tanqͣ
lapides uiui: suꝑedificamini in domos spirita¬
les. Et ꝑpropħam dominꝰ uenienti ȩccliȩ polli-¬
cetur dicens. Etce ego sternam ꝑ ordinem lapides
tuos: et fundabo te in saphyris. Et ponam ias-¬
pidem propugnacula tua: et portas tuas in la-¬
pides sculptos. et omnes t̃minos tuos. in lapides
desiderabiles. uniuersos filios tuos doctos ã do¬
mino. Strauit nanq in illa ꝑ ordinem lapides:
quia in ea sanctas animas meritorum diuersi¬

Expanded text:
te ponitur, dura per lapides corda signantur. Unte ponitur, dura per lapides corda signantur. Unde et per Joannem dicitur: Potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae . Qui videlicet nomine lapidum corda gentilium designat, dura tunc atque insensibilia per infidelitatem. Et per prophetam Dominus pollicetur, dicens: Auferam cor lapideum de carne vestra, et dabo vobis cor carneum . Rursum per lapides mentes fortium designari solent. Unde et per Petrum sanctis dicitur: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini domus spiritales . Et per prophetam Dominus venienti Ecclesiae pollicetur, dicens: Ecce ego sternam per ordinem lapides tuos, et fundabo te in sapphiris, et ponam jaspidem propugnacula tua, et portas tuas in lapides sculptos; et omnes terminos tuos in lapides desiderabiles, universos filios tuos doctos a Domino . Stravit namque in illa per ordinem lapides, quia in ea sanctas animas meritorum diversi
Abbreviated transcription (Latin):
bant. Querebant extinguere: quem cernebant.
mortuos uiuificare. In ore tenebant legem: s le
gis ꝑsequebantur actorem. Terra ergo de qua
oriebatur panis. in loco suo igne subuersa ẽ: qͥa
iudea in semet. ipsa. et prius habuit legem quȩ re¬
ficeret. et post inuidiam quȩ concremaret. De cuiꝰ
adhuc descriptione subuingit᷑. Locus saphyri lapi¬
pe sequentis: preconium glȩ precedentis. Nam uniꝰ¬
cuiusq culpȩ. casus. tanto maioris ẽ. criminis:
quanto priusquam caderet. maioris potuit. esse
uirtutis. Dicatur ergo iudea. dicatur quid fue.¬
rit: et precedentium magnitudo uirtutum. cres¬
cat. ad cumulum sequentium delictorum. Locus
saphyri lapides eiꝰ: et illius aurum glebȩ. Quid
enim hoc loco ꝑlapides. nisi sanctorum ac fortium
mentes accipimus: Inscriptura etenim sacra:
aliquando lapides in malo. aliquando uero in bo¬
no accipi solent. Nam cum lapis pro insensibilita¬

Expanded text:
bant. Quaerebant exstinguere quem cernebant bant. Quaerebant exstinguere quem cernebant mortuos vivigis persequebantur auctorem. Terra ergo de qua oriebatur panis, in loco suo igne subversa est, quia Judaea in semetipsa et prius habuit legem quae reficeret, et post invidiam quae concremaret. De cujus adhuc descriptione subjungitur: CAPpae sequentis praeconium gloriae praecedentis. Nam uniuscujusque casus tanto majoris est criminis, quanto priusquam caderet majoris potuit esse virtutis. Dicatur ergo Judaea, dicatur quid fuerit, et praecedentium magnitudo virtutum crescat ad cumulum sequentium delictorum. Locus sapphiri lapides ejus, et glebae illius aurum. Quid enim hoc loco per lapides, nisi sanctorum ac fortium mentes accipimus? . In Scriptura etenim sacra aliquando lapides in malo, aliquando vero in bono accipi solent. Nam cum lapis pro insensibilita
Abbreviated transcription (Latin):
nem uidea dare consueuerat: quȩ legis uerba pro¬
ferebat. Quam uidelicet legem. quia intellige.¬
re. iam reprobi. atq explanare non poterant: pro¬
pheta ieremias in lamentis deplorat. dicens. Par¬
uuli petierunt panem: nec erat quierat. qͥfran¬
geret eis. S hec terra in locosuo igne subuersa ẽ:
quia fidelium signa conspiciens inuidiȩ se. face con-¬
cremauit. Quia enim semꝑ inuidia de suꝑbia nas¬
cisolet: in loco suo igne. periit. Quȩ iccito arsit:
inuidia: quia suꝑbiam non reliquit. Terra ergo¬
quȩ prius panem habuit. post igne subuersa est:
qm̃ sẏnagoga quȩ mandata dei ꝑlegem protulit.
nascentem ȩccliam ꝑsequens. inuidiȩ se igne consũp
sit. Annon emulationis suȩ facib ardebat. cum
redemptoris nr̃i signa conspiciens ꝑ quoslam suos
diceret. quid facimus. quia hic homo multa signa
facit: Uelcerte. uidetis quia nichil proficimus:
ecce totus mundus post eum uadit. Nidebant un
de. conuerti debuerant: atq exinde. puersiores fie.¬

Expanded text:
nem Judaea dare consueverat, quae legis verba proferebat. Quam videlicet legem, quia intelligere jam reprobi atque explanare non poterant, propheta Jeremias in lamentis deplorat, dicens: Parvuli petierunt panem, et non erat qui frangeret eis . Sed hquia fidelium signa conspiciens, invidiae se fasce concremavit. Quia enim semper invidia de superbia nasci solet, in loco suo igne periit, quae idcirco arsit invidia, quia suquae prius panem habuit, post igne subversa est, quoniam synagoga, quae 579 mandata Dei per legem protulit, nascentem Ecclesiam persequens, invidisit. An non aemulationis suae facibus ardebat, cum Redemptoris nostri signa conspiciens, per quosdam suos diceret: Quid facimus, quia hic homo multa signa facit ? Vel certe: Videtis quia nihil proficimus. Ecce totus mundus post eum vadit. Videbant Judaei unde converti debuerant, atque exinde perversiores fie
Abbreviated transcription (Latin):
erigimur intuendum. raptiq intentione
cordis. et dulcedine. contemplationis. aliquo
modo anobis imus in ipsum. Etiam hoc ipsum
ire nr̃m minus ẽ requiescere: et tamen sic ire.
ꝑfecte requiescere. ẽ. Et ꝑfecta ergo requies ẽ.
quia deus cernitur: et tamen equanda non
est. requiei illius. qui non a se in alium tran¬
sit ut quiescat. Est itaq requies. ut. ita di¬
cam fimilis atq dissimilis: quia quod illius re¬
quies est. hoc nr̃a unitatur. Namq ut beati
atq et̃ui simus in ȩt̃num: imitamur ȩt̃num.
ft magna nobis est et̾nitas: imitatio eterni-¬
tatis. Hec exortes sumus eiꝰ. quem imitari pos¬
sumus: quia et uidentes participamur: et
participantes imitamur. Quȩ nimirum usio.
nunc ficde inchoatur: s tunc in spetie ꝑficit᷑:
quando coet̾nam deo sapientiam. quam mͦ ꝑ
ora precticantium quasi ꝑ decurrentia flumi¬
na sumimus. in ipso suo fonte bibermius ::¬

Expanded text:
eriguntur intuendum, raptisque intentione eriguntur intuendum, raptisque intentione cordis et dulcedine contemplationis, aliquo modo a nobis imus in ipsum. Etiam hoc ipsum ire nostrum minus est requiescere. Et tamen sic ire, perfecte quiescere est. Et perfecta ergo requies est, quia Deus cernitur; et tamen aequanda non est requiei illius, qui non a se in alium transit ut quiescat. LXVII. Est itaque requies, ut ita dicam, similis atque dissimilis. Quia quod illius requies est, hoc nostra imitatur. Namque ut beati atque aeterni simus in aeternum, imitamur aeternum, et magna nobis est aeternitas imitatio aeternitatis. Nec exsortes sumus ejus quem imitari possumus. Quia et videntes participamus et participantes imitamur. Quae sine dubio visio nunc per fidem inchoatur, sed tunc in specie perficitur, quando coaeternam Deo sapientiam, quam modo per ora praedicantium, quasi per decurrentia flumina sumimus, in ipso fonte Chris
Abbreviated transcription (Latin):
hoc loco. cum lucem dei inaccessibilem ꝑhiberet.
ut oftenderet quib: subdidit. quem uidit
nullus hominum. s nec uidere potest. More
suo homines uocans omnes humana apientes:
quia qui diuina sapiunt. uidelicet supra
homines sunt. Uidebimus igitur deum: si ꝑ cȩ¬
lestem conuersationem supra homines ẽẽ me.¬
reamur. Nec tamen ita uidebimus: sicut. ui¬
det ipse se ipsum. Longe quippe dispariliter
uidet creator se: quam uidet creatura creato
rem. Nam quantum ad immensitatem dei. qͥ¬
dlam nobis modus figit᷑ contemplationis: qi eo ipso
ponc̃e cirtunscͥbumur: quo creatura sumus. Sic.
profecto non ita conspicimus deum. sicut ipse.
conspicit se: sicut non ita requiescimus in deo.
quemadmodum ipse requiescit. in se. Nam ui¬
sio nr̃a uel requies. erit utcunq similis uisio¬
ni. uel requiei illius: s equalis non erit. Ne
enim iaceamus in nobis: ut ita dicam contem¬
plationis penna subleuat. atq a nobis ad illũ

Expanded text:
hoc loco cum lucem Dei inaccessibilem perhiberet, hoc loco cum lucem Dei inaccessibilem perhiberet, ut ostenderet quibus, subdidit: Quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest. More suo homines vocans omnes humana sapientes, quia qui divina sapiunt, videlicet supra homines sunt. Videbimus igitur Deum, si per coelestem conversationem supra homines esse mereamur. Nec tamen ita videbimus sicut videt ipse seipsum. Longe quippe dispariliter videt creator se, quam videt creatura crem. Nam quantum ad immensitatem Dei, quidam nobis modus figitur contemplationis, quia eo ipso pondere circumscribimur quo creatura sumus. Sic profecto non ita conspicimus Deum, sicut ipse conspicit se. Sicut non ita requiescimus in Deo, quemadmodum ipse requiescit in se. Nam visio nostra vel requies erit utcunque similis visioni vel requiei illius, sed aequalis non erit. Ne enim jaceamus in nobis, ut ita dicam, contemplationis pinna nos sublevat, utque a nobis ad illum
Abbreviated transcription (Latin):
ni. Quomͦ ergo accedendo illuminam᷑. si ipsam
lucem qua illuminari possimus. non uidemus:
Siuero accedendo ad eum ipsam qua illumina.¬
mur lucem uidemus. quomͦ inaccessibilis ẽẽ ꝑhi¬
betur. Qua in re pensandum ẽ. quod inaccessi-¬
bilem dixit: s homini. Homini: s humana sapi¬
enti. Scͥptura quippe sacra: omnes carnalium
sectatores humanitatis nomine. notare confue
uit. Unde isdem apostolus: quibusdam discor.¬
clantib dicit. Cum enimsit int̃ uos zelus et
contentio. nonne carnales estis et scd̃m hominẽ.
ambulatis: Quib paulo post subiecit. Nonne.
homines estis: Et unde alias protulit. testi¬
monium. Quod oculus non uidit. nec auris
audiuit. nec in cor hominis ascendit: quȩ p̃-¬
ꝑauit. deus diligentibs se. Et cum hoc homim¬
bus cdixisset absconditum. mox subdidit. Nob̾
ab hominis uocatione discernens. qui raptus
supra hominem duuna iam saperet. Ita etiam

Expanded text:
ni . Quomodo igitur accedendo illuminamur, si ipsam ni . Quomodo igitur accedendo illuminamur, si ipsam lucem qua illuminari possumus non videmus? Si vero accedendo ad eum, ipsam qua illuminamur lucem videmus, quomodo inaccessibilis esse perhibetur? Qua in re pensandum est quod inaccessibilem dixit, non omni homini sed humana sapienti. Scriptura quippe sacra omnes casectatores humanitatis nomine nominare solet. Unde de eisdem Apostolus quibusdam discorantibus dicit: Cum enim sint inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Quibus paulo post subjecit: Nonne et homines estis? et unde alias testimonium protulit: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit quae praeparavit Deus diligentibus se . Et cum hoc hominibus dixisset absconditum, mox subdidit: Nobisab hominis vocatione discernens, qui raptus supra hominem divina jam saperet. Ita etiam
Abbreviated transcription (Latin):
dicat predicator egreguis. quia semꝑ uidere de.¬
siderant. Ne enim sit in desiderio auxietas:
desł̃antes saciantur. Ne autem sit in sacietate
fastidium: saciati desiderant. Et. desid̾ant. gͥ
sine labore: quia desidium sacietas comitatur:
et satiantur sine fastidio. quia ipsa sacietas ex
desiderio semꝑ accenditur. Sic quoq et nos eri¬
mus. quaudo ad ipsum fontem uitȩ uenerimꝰ:
erit nobis delectabilit̃ impressa. sitis simul at
sacietas.S longe ab ista siti. necessitas. longe
a sacietate fasticlium: quia et sicientes saciabim̃.
et saciati sitiemus. Nidebimꝰ igitur deum: ip-
sumq erit premium laboris nr̃i. ut post meta¬
mortalitatis huiꝰ tenebras accessa eiꝰ luce. gaude¬
amus. S cum eiꝰ lucem dicimus acessam: obsistit.
ammo quod paulus dicit. Qui lucem habitat.
inaccessibilem: quem uidit nullus hominum.
s nec uidere potest. Fece rursum audio: quod
psalmista ait. Accedite ad eum: et illuminami¬

Expanded text:
dicat praedicator egregius: Quia semper videre dedicat praedicator egregius: Quia semper videre desiderant. Ne enim sit in desiderio anxietas, desiderantes satiantur; ne autem sit in satietate fastidium, satiati desiderant. Et desiderant igitur sine labore, quia desiderium satietas comitatur, et satiantur sine fadesiderio semper accenditur. Sic quoque et nos erimus, quando ad ipsum fontem vitae venerimus. Erit enim nobis delectabiliter impressa sitis simul atque satietas. Sed longe ab ista siti necessitas, longe a satietate fastidium, quia et sitientes satiabimur et satiati sitiemus. Videbimus iseque erit praemium laboris nostri, ut post mortalitatis hujus tenebras, accessa ejus luce gaudeamus. Sed cum ejus lucem dicimus accessam, obsistit animo, quod Paulus dicit: Qui lucem habitat inaccessibilem: quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest . Ecce rursum audio quod Psalmista ait: Accedite ad eum, et illuminami