comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
erit ultimus. & tercio die: & subito uenit ira
eius fr̃s nontardetis conuerti ad dominum
Sunt enim qui preparant conuersionẽ & diffe¬
runt: & fit inillis uor coruina cras. & cras. Cor¬
uus dearcha emissus: non est reuersus Non que¬
rit ds̃ dilationem inuoce coruina: sed confessi¬
onem ingemitu columbino Missa columba:
reuersa est Quam dui cras. cras: Obserua ulti¬
mum cras Quia ignoras quid sit ultimũ cras:
sufficiat qđ uiristi usq adho diernũ pecca¬
tor Audisti: & sepe soles audire: audisti & ho¬
die Quam cotidie audis: tam cotidie corrige¬
ris Tuenim scdm duriciam cordis tui. & cor
inpenitens thesaurizas tibi iram indie uȩ &
reuelationis iusti iudiciidei: qui redãet uniciuq
scđm oꝑa sua Nontibi sic iudeatur ds̃ mise¬
ricors: ut nonuideat᷑ & uistus. Misericors &
miserator dñs Audio & gaudio: ita dicis:
Audi &egaude adhuc addit. longaminis &

Expanded text:
erit ultimus; et tertio die: et subito venit ira erit ultimus; et tertio die: et subito venit ira ejus. Frater, non tardes converti ad Dominum . Sunt enim qui praeparant conversionem, et differunt, et fit in illis vox corvina, Cras, cras. Corvus de arca missus, non est reversus . Non quaerit Deus dilationem in voce corvina, sed confessionem in gemitu columbino. Missa columba reversa est. Quamdiu, Cras, cras? Observa ultimum cras: quia ignoras quod sit ultimum cras, sufficiat quod vixisti usque ad hodiernum peccator. Audisti, saepe soles audire, audisti et hodie: quam quotidie audis, tam quotidie non corrigeris. «Tu» enim «secundum duritiam cordis tui et cor impoenitens, thesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei, qui reddet unicuique secundum opera sua» . Non tibi sic videatur Deus misericors, ut non videatur justus. «Misericors et miserator Dominus.» Audio, et gaudeo: ita dicis. Audi, et gaude; adhuc addidit, «Longanimis et
Abbreviated transcription (Latin):
nitentiam. Nocat beneficiis creature: uocat im¬
perciendo tempus uiuendi uocat ꝑlectorem:
uocat ꝑtractatorem Uocat ꝑintimam cogita¬
tionem: uocat ꝑflagellum correptionis. Uo¬
cat ꝑmiscłiam consolationis Longanimis. &
multe miscdđiȩ: sed obserua ne longitudine mi¬
sericordiȩ di. male utendo tu tibi thesaurires
qd ait apłs iram indie ire: Nam hoc ait apłs
An diuicias bonitatis eius. & longanititatis er
contempnis: Ignoras qm̃ patientia dĩ ad pe¬
nitentiam te adducit: Quod tibi parcit: pu¬
tas quia places ei : hec fecisti & inquit & tacui:
suspicatus es iniquitatem qđ ero tibi similis.
Non michi placent peccata: sed longanimitate
quero recte facta: Si punirem peccatores: non
inuenirem confessores Ergo te ds̃ longanimi¬
tate sua parcendo adpenitentiam adducit: tu
autem cum cotidie finit᷑ hodiernus dies. di
cis. Sic ero & crastino die. non enim cras

Expanded text:
nitentiam, vocat beneficiis creaturae, vocat imnitentiam, vocat beneficiis creaturae, vocat impertiendo tempus vivendi, vocat per lectorem, vocat per tractatorem, vocat per intimam cogitationem, vocat per flagellum correptionis, vocat per misericordiam consolationis: «Longanimis et multum misericordiae.» Sed observa ne longitudine misericordiae Dei male utendo, tu tibi thesaurizes, quod ait Apostolus, iram in die irae. Nam hoc ait Apostolus: «An divitias benignitatis et longanimitatis ejus contemnis, ignorans quia patientia Dei ad poenitentiam te adducit» ? Quod tibi parcit, putas quia places ei? «Haec fecisti,» inquit, «et tacui; suspicatus es iniquitatem, quod ero tui similis» . Non mihi placent peccata, sed longanimitate quaero recte facta. Si punirem peccatores, non invenirem confessores. Ergo te Deus longanimitate sua parcendo ad poenitentiam adducit: tu autem cum quotidie dicis, Finitur hodiernus dies, et sic ero et crastino die, non enim cras
Abbreviated transcription (Latin):
ut crescente peccato. humiliarentur suꝑbi:
humiliati confiterentur: confessi sanãrentur.
iste sunt mȩ occulte quas notas fecit moysi ꝑ
quẽ legem dedit qua peccatum habundaret:
ut suꝑhabundaret gr̃a Noncrudeliter hoc fec̃
mo uidetur sibi sanus & egrotat: & in eo quod¬
egrotat & non sentit medicum non querit:
Augetur morbus: crescit molestia: querit᷑ me¬
dicus. & totum sanatur corpus. Notas fecit¬
uias suas moysi: filiis isrł uoluntates suas
Nunquid omnib filiis isrł: Sed ueris filiis is¬
rahel: immo omnib filiis isrł Qui enim do¬
losi: qui insidiosi: qui hẏpocrite: non filii
isrł Et qui filiĩ isrł: Ecce uere isrłita: in quo
dolus non est filiis isrł uoluntates suas¬
tum inmiscłia: Peccatur & uiuitur. Accedunt
peccata. augẽtur uitia: Blasphematur cottidie:
& facit solem siuim oriri suꝑ bonos & malos uo¬
cat undiq ad correctionem: uocat undiq ad pe¬

Expanded text:
ut crescente peccato, humiliarentur superbi, ut crescente peccato, humiliarentur superbi, humiliati confiterentur, confessi sanarentur: istae sunt viae occultae, quas notas fecit Moysi, per quem Legem dedit, qua peccatum abundaret, ut superabundaret gratia. Non crudeliter hoc fecit mo videtur 28 sibi sanus, et aegrotat, et quia non sentit morbum, medicum non quaerit. Augetur morbus, crescit molestia, quaeritur medicus, et totum sanatur corpus. Ma voluntates suas.» Numquid omnibus filiis Israel? Sed veris filiis Israel; imo omnibus filiis Israel. Qui enim dolosi, qui insidiosi, qui hypocritae, non filii Israel. Et qui filii Israel? «Ecce vere Israelita, in quo dolus non est» . «Filiis Israel voluntates suastum in misericordia? Peccatur et vivitur; accedunt peccata, augetur vita: blasphematur quotidie, et facit solem suum oriri super bonos et malos . Vocat undique ad correctionem, vocat undique ad poe
Abbreviated transcription (Latin):
repugnantem legi mentis meȩ: & captuũ
me ducentem sublege peccati que est inmen¬
bris meis E ognouit se inmiseria: ingemitu:
inrira & contentione: ipse secum sibi non
concordans÷ ase dissonans: a se resiliens:. Et
quid ait optans pacem: pacem ueram: pa¬
cem suꝑnam: Infelir ego inquit homo. qͥs
me liberabit decorpore mortis huius: Grã¬
łi ꝑib̃m xp̃m dominum nr̃m. Ubi enim
habundauit peccatum: suꝑhabundauit
gra Unde autem habundauit peccatum:
Lex autem subintrauit: ut habundaret pec¬
catum Quare legẽ subintrante. habundeunt
peccatum: Quia nolebant se confiteri homi¬
nes peccores: addita lege: facti sunt & preua¬
ricatores Preuaricator enim non est quisq
nͥ cum legem transgressus fuerit Ipse apłs
hoc clicit Ubi enimꝰ ẽ lex: nec preuaricatio
Abundauit ergo peccatum: ut suꝑhabundaret
grã Ergo ut dicere ceperam. quia hoc est in
lege magnum mysterium. ideo eam datã.

Expanded text:
repugnantem legi mentis meae, et captivum repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem sub lege peccati, quae est in membris meis.» Cognovit se in miseria, in gemitu, in rixa et contentione; ipse secum sibi non concordans, a se dissonans, a se resiliens: et quid ait, optans pacem, pacem veram, pacem supernam? «Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Graistum Dominum nostrum» . «Ubi» enim «abundavit peccatum, superabundavit gratia.» Unde autem abundavit peccatum? «Lex autem subintravit, ut abundaret peccatum» . Quare Lege subintrante abundavit peccatum? Quia nolebant se confiteri homines peccatores, addita Lege facti sunt et praevaricatores. Praevaricator enim non est quisque, nisi cum legem transgressus fuerit. Ipse Apostolus hoc dicit: «Ubi enim non est lex, nec praevaricatio» . Abundavit ergo peccatum, ut superabundaret gratia. Ergo, ut dicere coeperam, quia hoc est in Lege magnum mysterium, ideo eam datam,
Abbreviated transcription (Latin):
latebant. Dati sunt quinq libri moysi cac¬
ta ẽ piscina quinq porticib ͥ ꝓduxit lan¬
guidos. ut ibi iacerent: ut ꝓderentur non
ut sanarent᷑. Cluiq porticus ꝓdebant lan¬
guidos. non curabant: piscina curabat de¬
scendente uno. Et hoc piscina turbata Tur¬
batio piscine: inpassione domini ueniens
enim et ignotus factus. cũ diceretur ab aliis
batione aque unus sanabatur: quia inpas¬
sione dñi unitas sanatur. Qui preter unita¬
tem fuerit: et si iacebit inporticib sanari
non poterit: et si tenet legem ad salutẽ non
ꝑuenit. Ergo quia hoc ibi mysterium est.
ideo docet datam legem. ut conuincerentur
peccatores : & ad grãm accipiendã. medicũ
inuocarent. Unde ille conuictus ẽ: quẽ inse
transfigurat paulus apłs dicens Infelix
ego homo quis me liberabit decorpore
mortis huius: ꝑmandatum enim de mon¬
strata erat illi quedam rixa in se ipso: unde
dicit. uideo aliam legem inmenbris meis

Expanded text:
latebant, dati sunt quinque libri Moysi: cinclatebant, dati sunt quinque libri Moysi: cincta est piscina quinque porticibus; produxit languidos, ut ibi jacerent, ut proderentur, non ut sanarentur. Quinque porticus prodebant languidos, non curabant; piscina curabat descendente uno, et hoc piscina turbata : turbatio piscinae in passione Domini. Veniens enim et ignotus factus, cum dicitur ab aliis, Ibatione aquae unus sanabatur, quia in passione Domini unitas sanatur. Qui praeter unitatem fuerit, etsi jacebit in porticibus, sanari non poterit: etsi Legem tenet, ad salutem non pervenit. Ergo quia hoc ibi mysterium est, ideo docet datam Legem, ut convincerentur peccatores, et ad gratiam accipiendam medicum invocarent. Unde ille convictus est, quem in se transfigurat Paulus apostolus, dicens: «Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus?» Per mandatum enim demonstrata illi erat quaedam rixa in seipso, unde dicit, «Video aliam legem in membris meis
Abbreviated transcription (Latin):
dilectionem usq adiniicos. Qui forte ꝑti¬
nent adgubernationem tuã uindica: coher¬
ce cum dilectione: cum caritate: adtendens sa¬
lutem eternam: necum parcis carmi. Anma
pereat fac hoc. Etenĩ multos passurus es. inquos
non potes exercere disciplinam: quia non
ꝑtinent adiura gubernationis tue ferto in¬
iurias: securus esto: faciet enim miscłias do¬
minus: & udicium omnib inuiriam acci¬
pientibus Sic inte fac̃ miscłiam: simiser¬
tus fueris Sic eris misericors: ut qđ pateris¬
suas moysi. Quas uias suas notas fec̃ moysiͤ
Quare moysen elegit: Exmoyse intellige om̃s
iustos: om̃s scõs. Nnum posuit: omnes oc¬
currant. Tamen ꝑmoysen data ẽ lex. et ha¬
bet aliquid obscurum traditio ipsa legis:
Adhoc enim data ẽ lex ut conuinceretur lan¬
guidis: & medicum imploraret Ipsa ẽ uia
occulta cłi Iam dudum audieras: qui sanat
om̃s languores tuos Languores inegrotis

Expanded text:
dilectionem usque ad inimicos: qui forte pertidilectionem usque ad inimicos: qui forte pertinent ad gubernationem tuam, vindica, coerce cum dilectione, cum charitate, attendens salutem aeternam; ne cum parcis carni, anima pereat. Fac hoc: et multos passurus es, in quos non potes exercere disciplinam, quia non pertinent ad jura gubernationis tuae; ferto injurias, securus esto. «Faciet» enim «misericordias Dominus, et judicium omnibus injuriam accipientibus.» Sic in te faciet misericordiam, si misertus fueris: sic eris misericors, ut quod pater. Notas fecit vias suas Moysi.» Quas vias suas notas fecit Moysi? Quara Moysen elegit? Ex Moyse, intellige omnes justos, omnes sanctos: unum posuit, omnes occurrant. Tamen per Moysen data est Lex, et habet aliquid obscurum traditio ipsa Legis. Ad hoc enim data est Lex, ut convinceretur languidus, et medicum imploraret. Ipsa est via occulta Dei. Jamdudum audieras, «Qui sanat omnes languores tuos.» Languores in aegrotis
Abbreviated transcription (Latin):
dominus uindicatorem: idest eum qui se
uoluit uindicare: ut non iuu dimittant᷑
peccata sua. Quid ergo inquis: dormiet di¬
sciplina: Auferetur omnis correptio: Non
auferetur. Quid enim delururioso filio fac¬
t̃us es: Non castigabis: ñ uerberab Seruũq
ipsum tuum simale iuuentem uideris. ñ
pena aliqua. non uerberib refrenabis: fiat
hoc fiat. Omittat ds: immo reprehendat si
nonfiat. Sed animo dilectionis fac: ñ animo
ultionis. Ubi autẽ potentiores aliquos in¬
iuriosos passus fueris: ubi tibi nec corrigere
disciplina licet. nec forte etiam monere. aut
precipere: tolera: securus tolera. Audi euan¬
głium: quod modo lectum est Beati eritis
cum uos ꝑsecuti fuerint homines et dixe¬
rint aduersum uos omne malum menti¬
entes ꝓpter nomen ineum Et ibi addit̃
ꝓpter quid: ne merito tuo accipias male¬
dicta non causa iustificationum di Hon enĩ
Propterea itaq securus esto misericors: extende

Expanded text:
Dominus vindicatorem, id est, eum qui se Dominus vindicatorem, id est, eum qui se voluit vindicare, ut non illi dimittantur peccata sua. Quid ergo, inquis? dormiet disciplina? auferetur omnis correptio? Non auferetur. Quid enim de luxurioso filio facturus es? non castigabis, non verberabis? Servumque ipsum tuum, si male viventem videris, non poena aliqua, non verberibus refrenabis? Fiat hoc, fiat: admittit Deus, imo reprehendit, si non fiat; sed animo dilectionis fac, non animo ultionis. Ubi autem potentiores aliquos injuriosos passus fueris, ubi tibi nec corrigere disciplina licet, nec forte etiam monere aut praecipere; tolera, securus tolera: audi Evangelium quod modo lectum est, «Beati eritis, cum vos persecuti fuerint homines, et dixerint adversus vos omne malum, mentientes, propter nomen meum» . Et ibi addidit propter quid, ne merito tuo accipias maledicta, non causa justificationum Dei. Non enim Propterea itaque securus esto misericors, extende
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħam. nontantum receꝑit ꝓpħam sed in
nomine ꝓpħe. hoc inillo honorans qđ ꝓpħa
est: Adertremum qui dedit calicem aquȩ fu¬
gide uni exminimis istis tantũ innomine di¬
scipuli: idest propterea quia discipulus xp̃iẽ.
propterea quia dispensator sacramenti est.
amen dico uobis non ꝑdet mercedem suam.
Quomodo ergo intelligis qui recipit ustum
in nomine uisti. mercedẽ iusti accipiet: sic
intellige. qui recipit peccatorẽ innomine pec¬
catoris. ꝑdet mercedem suam Ergo fis exer¬
cete miscdiam: non ẽ aliuid uinculum cari¬
tatis: non ẽ uehiculum aliud quo ꝑducam̃
inhac uita adillam patriam. Extendite dilec¬
tionem usq adinmicos. Securi estote Ideo
uenit. xp̃c cui tanto ante dictum ẽ. Exore in¬
fantium & lactentium ꝑfecisti laudẽ ut
destruas inimicum & undicatorẽ: qđ ñ¬
nuui codices. defensorem habent.sed ueri¬
ultorẽ idr uindicatorẽ. Destruere uoluit

Expanded text:
on tantum receperit prophetam, sed, «in on tantum receperit prophetam, sed, «in nomine prophetae,» hoc in illo honorans quod propheta est: ad extremum, «Qui dederit calicem aquae frigidae uni ex minimis istis, tantum in nomine discipuli,» id est propterea quia discipulus Christi est, propterea quia dispensator sacramenti est; «amen dico vobis, non perdet mercedem suam» . Quomodo ergo intelligis, «Qui receperit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet;» sic intellige, Qui receperit peccatorem in nomine peccatoris, perdet mercedem. 14. Ergo, fratres, exercete misericordiam. Non est aliud vinculum charitatis, non est aliud vehiculum quo perducamur ex hac vita ad illam patriam; extendite dilectionem usque ad inimicos: securi estote. Ideo venit Christus, cui tanto ante dictum est, «Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem, ut destruas inimicum et vindicatorem» : quod nonnulli codices «defensorem» habent; sed verius, «vindicatorem.» Destruere voluit
Abbreviated transcription (Latin):
sic contra si des iusto. si des ꝓphȩ. si des di¬
scipulo xp̃i aliquid cuius indiget. & non
ibi cogites quia discipulus xp̃i ẽ quia mi
nister est di. quia dispensator di ẽ sed cogi¬
tes ibi aliquod cõmodum temporale: ut
fortasse causȩ tuȩ necessarus quando fue¬
rit. &si uenalis tibi sit quia ei aliqͥd
porrexisti: tam tu non dedisti iusto. si sic
dederis: quam ale non dedit homini qͣndo
decdit uenatori Res ergo km̃i inpromp¬
tu posita ẽ: & puto quia & si obscura fue¬
rit.iam manifesta ẽ Ad hoc dominus te
constrinxit. cum diceret qui recipit iustum.
sufficeret. Sed quia potest recipi iustus alia
untentione cum putatur ꝓdesse posse adali¬
quid temporale: forte ad supplendã cu¬
piditatem: forte ad adiuuandum ut homo
circumueniatur aut opprimatur: qͥa tale
ministerium deillo queris. forte propterea
suscipis: negauit tib mercedẽ iusti. nisi cum
additamento Ait enim. Qui recipit iustũ

Expanded text:
Sic contra, si des justo, si des prophetae, si des diSic contra, si des justo, si des prophetae, si des discipulo Christi aliquid cujus indiget, et non ibi cogites quia discipulus Christi est, quia minister est Dei, quia dispensator est Dei; sed cogites ibi aliquod commodum temporale, ut fortasse causae tuae necessarius quando fuerit, venalis tibi sit, quia ei aliquid porrexisti; tam tu non dedisti justo, si sic dederis, quam ille non dedit homini, quando dedit venatori. Res ergo, charissimi, in promptu posita est, et puto quia etsi obscura fuit, jam manifesta est. Ad hoc Dominus te astrinxit, cum diceret, «Qui receperit justum:» sufficeret. Sed quia potest recipi justus alia intentione, cum putatur prodesse posse ad aliquid temporale, forte ad supplendam cuiditatem, forte ad adjuvandum, ut homo circumveniatur, aut opprimatur; quia tale ministerium de illo quaeris, forte propterea suscipis: negavit tibi mercedem justi, nisi cum additamento. Ait enim, «Qui receperit justu
Abbreviated transcription (Latin):
ce Qui uenatorib donant: quare donant:
Dicat michi quare donat uenatori Hoc in
illo amat inquo nequissimus est: hoc millo
pascit: hoc in illo uestit: ipsam nequiciam
publicam spectaculis omnium Qui donat
histrionib ͥ qui donat aurigis: qui donat
meretricib: quare donat: Numquid non &
ipsi hominib donant: Non tamen ibi adten¬
dunt naturam operis dĩ: sed nequiciã oꝑis
humani: Uis uidere quid honores inuenatore.
Quando illum uestis: dicatur tibi: sis talis A
accipere: si tibi dicatur demeretricib. Tales
fint filiȩ tue Inuiria ẽ inquis Quare inui¬
ria est. nisi quia illa iniquitas: Quare miu¬
ria: nisi quia illa turpitudo: Non ergo do¬
nas cum donas fortitudini: sedturpitudini
Quomodo ergo qui uenatori donat. non homi¬
ni donat sed arti nequissime: nam si homo
tantum esset & uenator non esset. non do¬
nares. honoras ineo uitium non naturã:

Expanded text:
ce. Qui venatoribus donant, quare donant, ce. Qui venatoribus donant, quare donant, dicant mihi? Quare donat venatori? Hoc in illo amat, in quo nequissimus est; hoc in illo pascit, hoc in illo vestit, ipsam nequitiam publicam spectaculis omnium. Qui donat histrionibus, qui donat aurigis, qui donat meretricibus, quare donat? Numquid non et ipsi hominibus donant? Non tamen ibi attendunt naturam operis Dei, sed nequitiam operis humani. Vis videre quid honores in venatore, quando illum vestis? Dicatur tibi, Sis talis: amacsunt filiae tuae. Injuria est, inquit: quare injuria est, nisi quia illa iniquitas? Quare injuria est, nisi quia illa turpitudo? Non ergo donas cum donas fortitudini, sed turpitudini. Quomodo ergo qui venatori donat, non homini donat, sed arti nequissimae. Nam si homo tantum esset, et venator non esset, non donares. Honoras in eo vitium, non naturam.
Abbreviated transcription (Latin):
as peccatorem: & tamen omni petenti te
da. Sed si peccator est. qui te petit: da. non
tanquã peccatori Quando das tanquam
peccatori: quando in quo peccator ẽ. hoc tibi
adtendat caritas ur̃aꝰ donec euoluatur res etiã
exemplis multum utilis adintelligendum: hoc
dixit Cum esurierit nescio quis: si habes un¬
de des. da Siuideris dandum esse: ad subue¬
niendum da. Nepigrescant inhoc uiscera mise¬
ricordiȩ: quia tibi peccator occurrit. Occurrit
enim tibi peccator homo Cum dico occurrit
tibi homo peccator: duo nomina dixi. hec
duo nomina non suꝑflua sunt. Duo nomina
aliud quod homo: aliud qđ peccator. Quod
homo opus dei est: qđ peccator opus hominis
est. Da operi di: noli operi hominis. Et quo¬
modo inquiᷤ me ꝓhibes dare operi hominis:
Quid est dare operi hominis: Peccatori dare em̃
peccatum: placenti tibi propter peccatum. Et
quis hoc faciet inquis: Quis hoc faciet: Uti¬
nam nemo: utinam pauci: utinam non publi¬

Expanded text:
as peccatorem» ; et tamen, «Omni petenti te as peccatorem» ; et tamen, «Omni petenti te da.» Sed peccator est qui me petit. Da, non tanquam peccatori. Quando das tanquam peccatori? Quando in quo peccator est, hoc tibi attendat Charitas vestra, donec evolvatur res etiam exemplis, multum utilis ad intelligendum. Hoc dixit, Cum esurierit nescio quis, si habes unde des, da; si vides dandum esse ad subveniendum, da. Ne pigrescant in hoc viscera misericordiae, quia tibi peccator occurrit: tibi enim homo peccator occurrit. Cum dico, Occurrit tibi homo peccator, duo nomina dixi; haec duo nomina non superflua sunt: duo nomina, aliud quod homo, aliud quod peccator; quod homo, opus est Dei; quod peccator, opus hominis est: da operi Dei, noli operi hominis. Et quomodo, inquis, me prohibes dare operi hominis? Quid est dare operi hominis? Peccatori dare propter peccatum, placenti tibi propter peccatum. Et quis hoc faciet, inquis? Quis hoc faciet? Utinam nemo, utinam pauci, utinam non publi
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a thesauros ur̃os deputetis Nunquid au
tem fr̃s hec ideo dicimus. ut ita fiant innos:
Puto innomine domini posse esse istam qͣm¬
ius infirmorum uocem apostolicam si tam̃
sed uobis prodest: sicut ait ipse apłs: Non
quia quero datum. sed requiro fructum
Quam ergo elemosinam facturus es iusto:
Non pascebat uidua: pascebat coruus: quia
pascebat qui fecit coruum heliam dico Ñ
erꝗo deest unde ds̃ dec suis: tu uide quid
emas : quando emas: quanti emas Emis enĩ
regnum cȩlorum: & non est emendi tempus nͥ
inhac uita Et quam uue emas: aduende Ian¬
ti tibi ualet: quantum habere potueris: Fac
ipsum iniquum inquantum iniquus est.
ne suscipias: id est ne quasi intentione &
amore iniquitatis illius suscipias eum. Nã
& phibitum ẽ dare peccatori: et susciꝑe pec¬
contrana uidentur: sed aperiuntur in nomi
ne.xp̃i pulsantib : & manifesta erunt que¬
rentibus Hetradas peccatori: & ne suscipi¬

Expanded text:
vestra thesauros vestros deputetis. Numquid autem vestra thesauros vestros deputetis. Numquid autem haec, fratres, ideo dicimus, ut ita fiant in nos? Puto in nomine Domini posse esse istam quamvis infirmorum vocem, apostolicam tamen, sed vobis prodest, sicut ait ipse Apostolus: «Non quia quaero datum, sed requiro fructum» . Quam ergo eleemosynam facturus es justo? Non pascebat vidua, pascebat corvus; quia pascebat qui fecit corvum : Eliam dico. Non ergo deest unde Deus det suis: tu vide quid emas, quando emas, quanti emas. Emis enim regnum coelorum; et non est emendi tempus, nisi in hac vita. Et quam vili emas, attende. Tanti tibi valet, quantum habere potueris. 13. Fac ipsum iniquum in quantum iniquus est, ne suscipias: id est, ne quasi intentione et amore iniquitatis illius suscipias eum. Nam et prohibitum est dari peccatori, et suscipere peccontraria videntur, sed aperiuntur in nomine Christi pulsantibus, et manifesta erunt quaerentibus. «Ne tradas peccatori,» et «Ne suscipi
Abbreviated transcription (Latin):
iusto: innecessitatibꝰ tantum corporalibꝰ
Quibus si defuerint supplementa ate: non
dcerunt adeo Quod ergo facis: tibi plus
ꝓdest Das mendico transeunti & petenti:
queris & iustum cui des. ꝑ quem recipiaris
intabernacula ȩterna: Quia qui recipit ui¬
stum innomine iusti: mercedem iusti acci¬
piet Mendicus te querit: iustum tu quere.
ealio enim dictum ẽ. omm petenti te da: &
dealio dictum ẽ. desudet elemosina in ma¬
nu tua. donec inuenias iustum cui eam
tradas Et si diu ñimenit᷑: dui quere. Inue¬
nies Sed quid prestabis: Nonne tibi plus
prestatur: Si nos uobis inquit spiritalia
seminauimus: magnum est si ur̃a carnalia
metamus: Inde est illud qđ pridem exposin¬
mus innutu domini quia producit terra fe¬
num uimentisꝰ idest carnalia eis qui tritu¬
tant: quia boui trituranti os non infrena¬
bis. Unde uos adhortati sumus ut in hac
re intenti diligentes sitis: cautiꝰ sobrii: oꝑa

Expanded text:
justo? In necessitatibus tantum corporalibus; justo? In necessitatibus tantum corporalibus; quibus si defuerint supplementa a te, non deerunt a Deo. Quod ergo facis, tibi plus prodest. Das mendico transeunti et petenti: quaeris et justum cui des, per quem recipiaris in tabernacula aeterna; quia «qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet» . Mendicus te quaerit, justum tu quaere. De alio enim dictum est, «Omni petenti te da» : et de alio dictum est, Desudet eleemosyna in manu tua, donec invenias justum, cui eam tradas. Et si diu non invenitur; diu quaere, invenies. Sed quid praestabis? Nonne plus tibi praestatur? «Si nos vobis,» inquit, «spiritualia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus?» Inde est et illud quod pridem exposuimus in nutu Domini, quia producit terra fenum jumentis , id est, carnalia eis qui triturant: quia, «Bovi trituranti os non infrenabis» . Unde vos adhortati sumus ut in hac re diligentes sitis, cauti, sobrii; opera
Abbreviated transcription (Latin):
sanet Exlege seuis: melius nouit qͥd agat
lator legis exqua seuis lam dñs eotempore
quo illi oblata est. inclinato capite scribebat
interra Tunc scripsit interra quando se in¬
clinauit interram. Ante quam se inclinaret
interram: non interra scripsit: sed in lapide
Iam fructuosum aliquid erat terra de dñi
litteris paritura Inlapide legem scripserat
significans duriciã iuideorum Interram
scripsit: significans fructum xpĩanorum:
Uencrunt ergo illi adducentes adulteram:
tanquam seuientes fluctus inpetrã: sed eiꝰ
responsione confracti sunt. Ait enim illis
Qui inuobis sine peccato ẽ: prior inillam la¬
pidem iactet. Et rursus inclinato capite sc̃¬
bebat interra Et unusquisq iam interro¬
gans conscientiam suam: non compar ue¬
runt Reppulit eos non infirma mulier
adultera: sed adulterata conscientia
Uindicare uolebant: uidicare cupiebant.
ricordiam Quam miscđiam facturus es

Expanded text:
sanet. Ex Lege saevis? Melius novit quid agat sanet. Ex Lege saevis? Melius novit quid agat lator Legis, ex qua saevis. Jam Dominus eo tempore quo illi oblata est, inclinato capite scribebat in terra. Tunc scripsit in terra, quando se inclinavit in terram: antequam se inclinaret in terram, non in terra scripsit, sed in lapide. Jam fructuosum aliquid erat terra de Domini Litteris paritura. In lapide Legem scripserat, significans duritiam Judaeorum: in terra scripsit, significans fructum Christianorum. Venerunt ergo illi adducentes adulteram, tanquam saevientes fluctus in petram: sed ejus responsione confracti sunt. Ait enim illis, «Qui in vobis sine peccato est, prior in illam lapidem jactet.» Et rursum inclinato capite, scribebat in terra. Et unusquisque jam interrogans conscientiam suam, non comparuerunt . Repulit eos, non infirma mulier adultera, sed adulterata conscientia. Vindicare volebant, judicare cupiebant: ricordiam. Quam misericordiam facturus es
Abbreviated transcription (Latin):
faciam inqui̾t. Si cepero diligere inimicũ
meum: iniurias accipiam. & inuirias ꝑferã
& non me uindicabo Cum adsint leges. ui¬
stũ ẽ ir. iundices te: conceditur. quia iustũ
est: uide utrum non habeas quid inte iun¬
dicetur:& uindica Sic enim dicis.
ita ne. me non uindicabo: quasi ds̃ iusticiãumn¬
dictȩ repͥmat: ⁊non suꝑbiam uindicantis ex¬
tinguat Aut uero aduttera illa non erat
lapidanda: aut si lapidaretur: iniquum
aliquid fieret: Si iniq fieret inq uissum es¬
set. Lex autem uissit: ds̃ ussit. Seqd ouos ul¬
tores: uidete si non estis peccatores. Adduc¬
ta est adultera mulier lapidanda ex lege:
sed ducta est adlatorem legis. Seuis qui ad¬
duristi: inde qui seuias: & inquã seuias: Si
peccator inpeccatricem. de sine se uire: priꝰ
confitere Si peccator seuis. inpeccatricẽ:¬
seuis: relinque illam Nouit ille quid de it¬
la sentiat: quid uidicet: quomͦ paicat: qͦmͦ

Expanded text:
faciam, inquis? Si coepero diligere inimicum faciam, inquis? Si coepero diligere inimicum meum, injurias accipiam, et injurias perferam, et non me vindicabo, cum adsint leges? Justum est ut vindices te; conceditur, quia justum est: vide utrum non habeas quod in te vindicetur, et vindica. Sic enim dicis, Itane me non vindicabo? quasi Deus justitiam vindictae reprimat, et non superbiam vindicantis exstinguat. Aut vero adultera illa non erat lapidanda? aut si lapidaretur, iniquum aliquid fieret? Si inique fieret, inique jussum est; Lex autem jussit, Deus jussit: sed, o vos ultores, videte si non estis peccatores. Adducta est adultera mulier lapidanda ex Lege, sed adducta est ad latorem Legis. Saevis qui adduxisti: vide qui saevias, et in quam saevias; si peccator in peccatricem, desine saevire, prius confitere: si peccator saevis in peccatricem, relinque illam; novit ille quid de illa sentiat, quid judicet, quomodo parcat, quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
iuuentus tua᷑ & possis manducare panẽ
ilũtuũ qͥ ait. Ego sum panis uiuus qui
decelo descendi Renouabitur iuuentus
tua sicut aquilȩ: tunc satiaberis in bonis:
qui inuiriam accipiunt: facit modo fr̃s.
ante quam ueniamus adrenouationem sic̃
aquilȩ: ante quam satiemur inbonis Quid
enim hic: Quid inista peregrinatione: quid in
ista uita: Numquid deserimur: Non Faciẽs
miscłias dominiis: Et uidete quomͦ faciat in¬
ĩheremo: donec ꝑueniamꝰ ad patriã. faciet miseri¬
cordias. Sxd quibus: Beati misencordes:
quia ipsi miscdiam consequentur Modo
audistis fr̃s cum euangłium legeretur. Non
ergo putet aliquis futurã inse esse miscłiam
di: si ẽ ipse inmiscricors Sed audi que sit
mensura miscłie. ne quasi in amicum sit¬
& non sit ininmicum dictum est. Diligite
inimicos urõs Satiari uis bonis dei: Satia¬
diligit etiam habentem se odio. Nlam qͥd

Expanded text:
icut aquilae; ut possis manducare panem icut aquilae; ut possis manducare panem tuum, illum qui ait: «Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi» . «Renovabitur juventus tua sicut aquilae:» tunc satiaberis in bonis. qui injuriam accipiunt.» Facit modo, fratres, antequam veniamus ad renovationem sicut aquilae, antequam satiemur in bonis. Quid enim hic, quid in ista peregrinatione, quid in ista vita? numquid deserimur? Non. «Faciens misericordias dominus.» Et videte quomodo faciat eniamus ad patriam: «faciens» «misericordias;» sed quibus? «Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur.» Modo audistis, fratres, cum Evangelium legeretur. Non ergo putet aliquis futuram in se esse misericordiam Dei, si est ipse immisericors. Sed audi quae sit mensura misericordiae, ne quasi in amicum sit, et non sit in inimicum. Dictum est: «Diligite inimicos vestros» . Satiari vis bonis Dei; satiaamat, quae diligit etiam habentem se odio. Nam quid
Abbreviated transcription (Latin):
num eius qđ desiderem: noui quid michi suffi¬
ciat Uide hoc inphilippo Ostende inquit
nobis patrem: & sufficit nobis Solum pa¬
trem quasi desiderabat. Ostendit dominus
tres panes desiderandos qui est unus panis:
ostendit & dirit. Tanto tempore uobiscum
sum. & patrem non nostis: Philippe: quime
uidet. uidet & patrem. Promisit & sp̃m. Quẽ
mittet inquit pater innomine meo Itemq
ait. Quem ego mitam uobis apatre Do¬
num suum: ȩquale sibi. Noui quid desidem
Sed quando inde sanabor: Ecce modo detri¬
nitate cogud quomodocumq: detrinitate
uix inenigmate ꝑspeculum exparte au¬
deo aliquid sentire Q uando satiabor:
Renouabitur sicut aquile iuuentus tua Non
satiaris modo: quia non est ydonea anima
adsolidum illum & magnum cẏbum: sed
rostro clauso non est ydonea. Uetustas tibi
os clausit᷑ ꝓpterea petra tibi data est: ubi
uetustate contrita. renouetur sicut aquilȩ

Expanded text:
num ejus quod desiderem, novi quid mihi suffinum ejus quod desiderem, novi quid mihi sufficiat, video hoc in Philippo: «Ostende,» inquit, «nobis Patrem, et sufficit nobis.» Solum Patrem quasi desiderabat: ostendit Dominus tres panes desiderandos; qui est unus panis ostendit et dixit: «Tanto tempore vobiscum sum, et Patrem non nostis? Philippe, qui me videt, videt et Patrem.» Promisit et Spiritum: «Quem mittet,» inquit, «Pater in nomine meo» ; itemque ait, «Quem ego mittam vobis a Patre» : donum suum aequale sibi. Novi quid desiderem; sed quando inde satiabor? Ecce modo de Trinitate cogito, quomodocumque de Trinitate, vix in aenigmate per speculum, ex parte audeo aliquid sentire; quando satiabor? «Renovabitur sicut aquilae juventus tua.» Non satiaris modo, quia non est idonea anima tua ad solidum illum et magnum cibum; sed rostro clauso, non est idonea. Vetustas tibi os clausit, propterea petra data est, ubi vetustate contrita, renovetur juventus tua s
Abbreviated transcription (Latin):
D s̃ autem dare uult: sed non dat nͥ petenti:ꝰ
ne det non capienti. Nam tedio tuo uult
excitari Non enun cum oras tanquã dor¬
mienti molestus es: aut non dormiet neq
domitabit qui custodit isrt̃. Semel. xp̃c dor¬
muit. ut ul i delatere coniunx fieret. Dor¬
miuit incruce: manifestum ẽ Mortuus ẽ
enim: ut diceret ego dormiui & somnũ cepi
Sed nunquid qui dormit. non adiciet ut re¬
surgat: Propterea ibi sequitur Et exurrexi
non moritur. & mors ei ultra non dominabit᷑.
pse ergo non dormit: uide ne fides tua dor¬
miat Dicat ergo anima iam desiderans sa¬
tiari quodã excelso ⁊ ĩenarrabili bono: cui uibi¬
latur potus. et dequo iubilatur. quam aliqͥd
explicatur lam enim uult: iam sentit ali
quid inde Uidet se impediri pregrauatione
corporis : non se posse inhac uita satiari: &
quasi respondeat &dicat. Quid michi dicis.
satiabitur inbonis desiderium tuũ: Noui bo¬

Expanded text:
Deus autem dare vult; sed non dat nisi petenti, Deus autem dare vult; sed non dat nisi petenti, ne det non capienti. Non taedio tuo vult excitari. Non enim cum oras tanquam dormienti molestus es: «Non dormiet, neque dormitabit, qui custodit Israel» . Semel Christus dormivit, ut illi de latere conjux fieret: dormivit in cruce, manifestum est. Mortuus est enim, ut diceret, «Ego dormivi, et somnum cepi.» Sed numquid qui dormit non adjiciet ut resurgat ? Propterea ibi sequitur, «Et exsurrexi, non moritur, et mors ei ultra non dominabitur» . Ipse ergo non dormit; vide ne fides tua dormiat. Dicat ergo anima jam desiderans satiari quodam excelso, inenarrabili bono, cui jubilatur potius, et de quo jubilatur, quam aliquid explicatur; jam enim vult, jam sentit inde aliquid: videt se impediri praegravatione corporis, non se posse in hac vita satiari; et quasi respondeat, et dicat, Quid mihi dicis, Satiabitur in bonis desiderium tuum? Novi bo
Abbreviated transcription (Latin):
de inuettrauimus: Carne mortali: carne ista
fenea Et idco ꝑcussum ẽ sicut fenum & aru¬
it cormeum: qm̃ oblitus sum comedere pa¬
nem meum. Oblitus sum inquit mandu¬
care panem meum. Creuit uetustas: os clau¬
sit. deratur inpetra Sic ergo & in hoc psal¬
mo unde agimus cum premisisset qͥ satiat
inbonis desidium tuum: quasi responde¬
rit anima non satiabor demortalibͥ non
satiabor detemporalib : aliquid eternum
donet: aliquid eternum concedat: sapien¬
tiam suam michi det: uerbũ suum michi
nuam eius sto: non dormit quem inuoco:
det michi tres panes: Eugłm recordamini.
Ecce quid sit nosse di litteras: qui legerunt mo¬
ti sunt: Nam recordamini quendã inopem
uenisse addomum amici sui. & petisse tres
panes. Et ille inquit dormiens respondebat
ei et dicebat. Iam requiesco: & pueri mei in¬
tus mecum dormiunt Iile ꝑseuerans impe¬
tendo: extorsit tedio. qđ non posset merito

Expanded text:
de inveteravimus? Carne mortali, carne ista de inveteravimus? Carne mortali, carne ista fenea: et ideo, «Percussum est sicut fenum, et aruit cor meum, quoniam oblitus sum manducare panem meum» . «Oblitus sum,» inquit, «manducare panem meum.» Crevit vetustas, os clausit, atteratur in petra. 10. Sic ergo et in hoc psalmo unde agimus, cum praemisisset, «Qui satiat in bonis desiderium tuum;» quasi responderet anima, Non satiabor de mortalibus, non satiabor de temporalibus; aliquid aeternum donet, aliquid aeternum concedat: Sapientiam suam mihi det, Verbum suum mihi nuam ejus sto, non dormit quem invoco, det mihi tres panes. Evangelium recordamini: ecce quid sit nosse Dei Litteras; qui legerunt moti sunt. Nam recordamini quemdam inopem venisse ad domum amici sui, et petisse tres panes. Et ille, inquit, dormiens respondebat ei, et dicebat: «Jam requiesco, et pueri mei intus mecum dormiunt.» Ille perseverans in petendo, extorsit taedio quod non posset merito .
Abbreviated transcription (Latin):
scente cclendi aditus clauditur. atq ita
conterendo ulud ad petiam excutit: & caret
prius rostri onere quo cibus impediebatir:
accedit adcidum. & omnia reparant᷑ et fit
post senectutem tanquã iuuenis aquila
redit uigor omnium menbroꝵ: nitor plu¬
marum: gubernacula pennarum: uolat excel¬
sa sicut antea: fit inea quedam resurrectio Ad
hoc enim exposita est hec similitudo. sicut
delima ponitur quia de minuta & quodãmͦ
intercepta luna rursus nascitur & impletur
& significat nobis resurrectionem Sed in¬
plcta ula non ꝑmanet: rursus minuitur: ut
semꝑ significet. Sic ergo & hoc quod deaqͥla
dictum ẽ. Non adinmortalitatem aquila re¬
paratur: nos acitem aduitam eternam: Sed
tamen ꝓꝑterea inde ducta ẽ similitudo: ut
quod nos impedit. petra nobis auferat Non
etgo presumas deuirib tuis: firmitas petre
mimicos nrõs: sicut nota ẽ uor psalmi. In¬
ueteraui inquit. inomnib inimicis meis Un¬

Expanded text:
scente edendi aditus clauditur: atque ita scente edendi aditus clauditur: atque ita conterendo illud ad petram excutit, et caret prioris rostri onere, quo cibus impediebatur. Accedit ad cibum, et omnia reparantur: erit post senectutem tanquam juvenis aquila; redit vigor omnium membrorum, nitor plumarum, gubernacula pennarum, volat excelsa sicut antea, fit in ea quaedam resurrectio. Ad hoc enim exposita est ista similitudo: sicut de luna ponitur, quia deminuta et quodammodo intercepta luna rursus nascitur et impletur; et significat nobis resurrectionem; sed impleta illa non permanet; rursus minuitur, ut semper significet. Sic ergo et hoc quod de aquila dictum est: non ad immortalitatem aquila reparatur, nos autem ad vitam aeternam; sed tamen propterea inde ducta est similitudo, ut quod nos impedit, petra nobis auferat. Non ergo praesumas de viribus tuis; firmitas petrae inimicos nostros, sicut nota est vox psalmi: «Inveteravi,» inquit, «in omnibus inimicis meis» . Un
Abbreviated transcription (Latin):
hi. adrem ut cumq significandam immorta¬
lem: non addemonstrandam: Dicitur aquila
cum senectute corporis pressa fuerit: inmode¬
ratione rostri crescentis cibum capere non
posse. Pars enim rostri eius suꝑior que supͣ
partem inferiorem aduncatur: cum p̃senec¬
ta inmoderatius creuerit. longitudo incre¬
menti eius noneam sunt os aꝑire: ut sitali¬
quod interuallum inter inferiorẽ partem
& uncum suꝑiorem Nisi enim aliqͦd inter¬
uallum pateat: nonhabet morsus quasi
forcipem: unde uelut tondat qđ transmit¬
tat infauces Crescente itaq suꝑiore parte
& nimis aduncata: non poterit os adaperi¬
re &e aliquid capere hoc ei facit uetustas.
Piegrauatur languore senectutis & mopia come¬
dendi: languescit nimis. utraq re etatis &
egestatis accedente ltaq mͦ quodã naturali
inmensitrã reparande quasi iuuentutis aqͥle:
dicitur collidere & ꝑeutere ad petram ipsum
quasi labium suum suꝑus quo nimis cre¬

Expanded text:
hi ad rem utcumque significandam immortahi ad rem utcumque significandam immortalem, non ad demonstrandam. Dicitur aquila, cum senectute corporis pressa fuerit, immoderatione rostri crescentis cibum capere non posse. Pars enim rostri ejus superior, quae supra partem inferiorem aduncatur, cum prae senecta immoderatius creverit, longitudo ejus incrementi non eam sinit os aperire, ut sit aliquod intervallum inter inferiorem partem et uncum superiorem. Nisi enim aliquod intervallum pateat, non habet morsus quasi forcipem, unde velut tondeat quod transmittat in fauces. Crescente itaque superiore parte, et nimis aduncata, non poterit os aperire et aliquid capere. Hoc ei facit vetustas. raegravatur languore senectutis, et inopia comedendi languescit nimis; utraque re, et aetatis et egestatis accedente. Itaque modo quodam naturali in mensura reparandae quasi juventutis, aquila dicitur collidere et percutere ad petram ipsum quasi labium suum superius, quo nimis cre
Abbreviated transcription (Latin):
dum non habeo amo. cum habuero contẽpno.
qđ bonum me satiabit: laus di & ipsa cum
corpus qđ corrumpitur aggrauat animam.
& deprimit terrena inhabitatio sensũ mul¬
ta cogitantem. non impletur inanima mea:
non ꝑficitur: Aliȩ decorruptione delectationes
indigentiarum. detorquent me abilla Qnͣdo
satiabitur desiderium meum inbonis: qnͣdo
queris: renouabitur sicut aquilȩ iuuentꝰ tua:
Queris ergo quando satietur inbonis anima
tua: quando renouata fuerit iuuentus tua:
& addidit sicut aquile Profecto hic aliquid
latet. Quod tamen dici deaquila solet non
tace mus: quia non est abre. hoc intelligere:
llud tantum modo insinuatum sit cordib
nrĩs. non sine causa dictum esse abspũ scõ.
renouabitur sicut aquile iuuentus tua:
Resurrectionem enim quandam significauit
nobis Et quidẽ renouatur & uiuentus aqui¬
lȩ: sed non adimmortalitatem: Lata est enum
similitudo. qͣntum de re mortali potuit tra¬

Expanded text:
dum non habeo amo, cum habuero contemno, dum non habeo amo, cum habuero contemno, quod bonum me satiabit? Laus Dei. Et ipsa, cum corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem, non impletur anima mea, non perficitur: aliae de corruptione delectationes indigentiarum detorquent me ab illa. Quando satiabitur desiderium meum in bonis? quando, quaeris? «Renovabitur sicut aquilae juventus tua.» Quaeris ergo quando satietur in bonis anima tua? Quando renovata fuerit juventus tua. Et addidit, «sicut aquilae.» Profecto hic aliquid latet: quod tamen dici de aquila solet, non tacemus, quia non est ab re hoc intelligere. Illud tantummodo insinuatum sit cordibus nostris, non sine causa dictum esse a Spiritu sancto, «Renovabitur sicut aquilae juventus tua.» Resurrectionem enim quamdam significavit nobis. Et quidem renovatur et juventus aquilae, sed non ad immortalitatem. Data est enim similitudo, quantum de re mortali potuit tra
Abbreviated transcription (Latin):
bona ualde. Ed gͦ dicturi sumꝰ: Desicimꝰ ĩuoce.
s non in affectu. ueniat inmentẽ recens illa
tractatio psalmi. Explicare non possumꝰ. ui¬
bilemus: bonũ ẽ ds̃. Quale bonũ qͥs dicat:
Ecce ñpossumus dicere. et ñꝑmittimur tac̾e
Ergo si non polsumus dice. et p̃gaudioñ ꝑmit¬
timur tac̾e: nec loqͥm᷑ nec taceamꝰ. Quid ergo
faciemus non loquentes et nontacentes: Iu¬
bilemus lubilate dõ salutari nr̃o Iubilate
deo omnis terra. Quid est uibilate: Efferte
uocem ineffabilem gaudiorum uinum: &
eructuate in eum leticias ur̃as Et qͥd erit
illa eructuatio post saginam: Simodo post
modicas istas refectiones tantum afficitur
anima nr̃a: Quid erit quando fiet post re-¬
demptionem abomni corruptione quod dic¬
tum est inisto psalmo: qui satiat inbonis
desiderium tuum: Et quasi quereres.Quando
satiat. Modo enim nonsatior. Ad quodcũq
me conuertero. uilescit michi adeptum. qͣm¬
ius ascenderit desideratum: Cum omĩa quȩ

Expanded text:
bona.» Quid ergo dicturi sumus? Deficimus in voce, sed non in affectu. Veniat in mentem recens illa tractatio Psalmi: explicare non possumus, jubilemus. Bonum est Deus. Quale bonum, quis dicat? Ecce non possumus dicere, et non permittimur tacere. Ergo si non possumus dicere, et prae gaudio non permittimur tacere; nec loquamur, nec taceamus. Quid ergo faciamus, non loquentes et non tacentes? Jubilemus. Jubilate Deo salutari nostro, «Jubilate Deo, omnis terra». Quid est, «Jubilate?» Efferte vocem ineffabilem gaudiorum vestrorum, et eructate in eum laetitias vestras. Et quid erit illa ructatio post saginam, si modo post modicas istas refectiones tantum afficitur anima nostra? quid erit, quando fiet post redemptionem ab omni corruptione, quod dictum est in isto psalmo, «Qui satiat in bonis desiderium tuum?» 9. Et quasi quaereres, Quando satiat? modo enim non satior; ad quodcumque me convertero, vilescit mihi adeptum, quamvis accenderit desideratum: cum omnia quae
Abbreviated transcription (Latin):
reges terre głam tuã Ueniat et alius paries
degentib : agnoscatur lapis angularis: ibi
catur syon: cauete parietinas: Edificat᷑ tur¬
ris. Edificatur archa: obseruate diliuuium:
Hoc agitur nunc: qm̃ edificauit dñs syon:¬

Expanded text:
reges terrae gloriam tuam; veniat et alius paries reges terrae gloriam tuam; veniat et alius paries de Gentibus, agnoscatur lapis angularis , ibicatur Sion; cavete parietinas: aedificatur turris, aedificatur arca; observate diluvium. Hoc agitur nunc, «Quoniam aedificabit D
Abbreviated transcription (Latin):
de parietinis ruinaꝵ. Puluis erat ꝓrs ueriintñ¬
ñ frust᷑ depulu̾e dictũ erat. Pat̃ ignosce iłł: qa
nesciũt qͥd faciũt. De uo puluere ueñ paries tot
miliũ credentium: et precia rerum suarũ ad
pedes apłorum ponentium Ergo exstitit
deillo puluere humanitas: et formata. et for¬
mosa. Quis enim de gentibus sic: qͣm pau.¬
cos miramur hoc fecisse : At illoꝵ tot milia
subito: primo tria: postea quinq milia: om̃s
inunitate uiuentes: omnes uenditarũ rerũ
suarũ precia adpedes apłoꝵ ponentes. utdi
fecit etiam de isto puluere: nisi qui et ipsum
Et timebunt gentes nom̃ tuũ dñe. et om̃s reges
terre glam tuã lam qm̃ misertus essyon. iã
qm serui tin beneplacitum habuerunt inla¬
pides eius. cognoscendo fundamentũ apłoꝵ
eius. ut formaret᷑. uł potius reformaretur ho¬
mo uiuus expuluere: hinc predicatio creuit in
gentib. Timeant nomen tuum gentes: et om̃s

Expanded text:
de parietinis ruinarum. Pulvis erat prorde parietinis ruinarum. Pulvis erat prorn frustra de pulvere dictum erat, «Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt» . De ipso pulvere venit paries tot millium credentium, et pretia rerum suarum ad pedes Apostolorum ponentium. Ergo exstitit de illo pulvere humanitas et formata et formosa. Quis enim de Gentibus sic? Quam paucos miramur hoc fecisse ad illorum tot millia? Subito primo tria, postea quinque millia; omnes in unitate viventes, omnes venditarum rerum suarum pretia ad pedes Apostolorum ponentes, ut difecit etiam de isto pulvere, nisi qui et ipsum «Et timebunt Gentes nomen tuum, Domine, et omnes reges terrae gloriam tuam.» Jam quoniam misertus es Sion, jam quoniam servi tui beneplacitum habuerunt in lapides ejus, cognoscendo fundamentum Apostoejus, ut formaretur, vel potius reformaretur homo vivus ex pulvere; hinc praedicatio crevit in Gentibus: timeant nomen tuum Gentes, et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
ueris autẽ miserebunt᷑: Intellige gͦ lapideᷤᷤ syon.
om̃s ꝓpħas. lbi premissa ẽ uox predicationi:
inde assumptum euangelii officium: per
illud preconiũ cognitus xp̃c Ergo serui
tui. beneplacitum habuerunt inlapides sy¬
on: Sed illi preuaricatores recedentes adõ:
malisq factis suis offendentes creatorẽ: in
terrã unde sumpti sunt redierunt: Pulius
facti sunt: impii facti sunt: dequibꝰ dicit᷑.
Non sic impii non sic: sed tanquã puluis
quẽ ꝓicit uentus a facie terre Sed expecta
dñe: sustine dñe: patiens esto dñe: non ir¬
ruat uentus. et auferat hunc puluerẽ a fa¬
cie terre. Ueniant ueniant serui tui: agno¬
scant in lapidib eloquia tua: misereant᷑
pulueriꝰ sẏon: formetur homo ad unaginem
tuam Dicat puluis ne pereat: memento qͥa
pulius sumus.S puluis eiꝰ miserebunt᷑. hoc
tant᷑. ptilueris erꝰ miserent᷑: ħ de syon. Nũqͥd non
erat puluis qͥ dñm crucifix̃: Qd peiꝰ ẽ: pulius

Expanded text:
ntelligo lapides Sion, omnes Prophetas: ibi praemissa est vox praedicationis, inde assumptum Evangelicum officium, per illud praeconium cognitus Christus. Ergo servi tui beneplacitum habuerunt in lapides Sion. Sed illi praevaricatores, recedentes a Domino, malisque factis suis offendentes Creatorem, in terram unde sumpti sunt, redierunt. Pulvis facti sunt, impii facti sunt: de quibus dicitur, «Non sic impii, non sic; sed tanquam pulvis quem projicit ventus a facie terrae» . Sed exspecta, Domine; sustine, Domine; patiens esto, Domine: non irruat ventus, et auferat hunc pulverem a facie terrae. Veniant, veniant servi tui, agnoscant in lapidibus eloquia tua, misereantur pulveris Sion, formetur homo ad imaginem tuam: dicat pulvis ne pereat, «Memento quia pulvis sumus» . «Et pulveris ejus miserebuntur.» Hoc t pulveris ejus miserebuntur.» Hoc de Sion. Numquid non erat pulvis, qui Dominum crucifixit? Quod pejus est, pulvis
Abbreviated transcription (Latin):
presens uita: quantum non occupant rerũ
presentium desideria: quantum non exce¬
cat cupiditas scłi Crecti gͦ audituri sumus
cia gaudiorumqͥ munera eius: quȩ iã ille
qui cum ceperat istum psalmum uidebat
animo: & ipsuis uisionis exultatione eruc¬

Expanded text:
praesens vita, quantum non occupant rerum praesens vita, quantum non occupant rerum praesentium desideria, quantum non excaecat cupiditas saeculi. Erecti ergo audituri sumus tiae gaudiorumque munera ejus, quae jam ille qui conceperat istum psalmum, videbat animo, et ipsius visionis exsultatione eruc