comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qđ multa passurus eẽt iniherłm ita ut
quidã eoꝵ agabus nomine soluta tona
alligaret se. quẽ ad modũ soleret fueri ut
his indiciis rerũ futura de monstraret ꝓpħa :
dicens : Sicut alligatũ me uidetis: sic oportet
alligare hominẽ hunc in ihero soliis: tr̃s
autẽ reponso a moniti saulũ iã paulũ. ne
se tantis ꝑiculis cõmitteret. ceper deterrere :
et monendo et rogando reuocare. neiret in
iero solima : Ille autẽ qͥ iã in numero eorũ
erat dequib: dictũ ẽ confirmat autẽ iustos
dñs: qͥd inqͥt c̃fringitiscormeũ : ñ faciaani¬
mã meã prȩciosã mihi. Quia iã dixerat eis
qͦs parturierat in euangłio: et ipse inpendar
panimab: ur̃is : Ego enĩ in qͥt ñ solũ alligari:
sed etiã mori paratus sũ ꝓnominȩ dñi nri ihu¬

Expanded text:
d multa passurus esset in Jerusalem: ita ut quidam eorum, Agabus nomine, soluta zona alligaret se, quemadmodum solet fieri, ut his indiciis rerum futura demonstraret propheta, dicens: Sicut alligatum me videtis, sic oportet alligari hominem hunc in Jerosolymis. Fratres autem responso admonitum Saulum, jam Paulum, ne se tantis periculis committeret, coeperunt deterrere, et monendo et rogando revocare ne iret in Jerosolymam. Ille autem qui jam in eorum numero erat de quibus dictum est, Confirmat autem justos Dominus; Quid, inquit, confringitis cor meum? Non facio animam meam pretiosam mihi. Quia jam dixerat eis quos parturierat in Evangelio: Et ipse impendar pro animabus vestris . Ego enim, inquit, non solum alligari, sed etiam mori paratus sum pro nomine Domini
Abbreviated transcription (Latin):
atur aliquã exoͥnorationẽ : aliquã c̃tumeliam : Aliquã
afflictionẽ: aliqua dãpna. & cetera quecũq ha¬
bundant: ista generibumanoꝵ Pponit sibi dñm
suũ quanta genera tẽptationũ passus ẽ: et ñ contur¬
babitur cũ ceciderit : qr dñs firmat manũ eius:
quia prior passus ẽ. Quid ẽ timebis ohomo cuiꝰ direc¬
tisunt gressus ut uellaes uias h̃i. Quid timebis
dolores : flagellatus ẽ xp̃s. Contumelia timebis :¬
udiuit Demoniũ habes : qͥ demonia excludebat.
Forte factionẽ et c̃spirationẽ maloꝵ. c̃spiratũ est¬
& aduersus illũ : non potes ostendere Forte c̃scientiã
tuã bonã in aliqua accusatione: et uim pateris
qđ aduersuste falsi testes audiuntur: contra ipsũ
primũ falsũ testimoniũ dixer̃ : Non solũ ante
mortẽ. sed etiã post resurrectionẽ inducti sunt¬

Expanded text:
orationem, aliquam contumeliam, aliquam afflictionem, aliqua damna, et caetera quaecumque abundant in vita ista generi humano: proponit sibi Dominum suum, quanta genera tentationum passus est: et non conturbabitur cum ceciderit, quia Dominus confirmat manum ejus; quia prior passus est. Quid enim timebis, o homo, cujus directi sunt gressus, ut velles viam Domini? Quid timebis? Dolores? Flagellatus est Christus . Contumelias timebis? Audivit, Daemonium habes, qui daemonia excludebat . Forte factionem et conspirationem malorum? Conspiratum est adversus illum . Non potes ostendere forte conscientiam tuam bonam in aliqua accusatione, et vim pateris quod adversus te falsi testes audiuntur. Contra ipsum primum falsum testimonium dixerunt, non solum ante mortem, sed etiam post resurrectione
Abbreviated transcription (Latin):
cuiq scđm oꝑa sua. Tesauritat enĩ sibi irã indie
ire et reuelationis iusti iuditii eiꝰ. Sed dñs
ꝓspicit. Iu autẽ n ꝓspicis. indicabit tibique ꝓspi¬
cit : ludiem iniusti quo poenas passurus es igno¬
rabas. sed quiscit nonte celaint: ñ paruã parf
scientia est: scienti c̃iungi Ille habet ꝯculos
cognitionis: tuhabeto credulitatis: đ uidet
cdcredetu: Ueniet enĩ dies iusti: quẽ ꝓspicit
ds qui dies cuiꝰq uindicte necesse ẽ. eniat
uindcetur inimpiũ. uindicetur in iniustũ i
siue c̃uertat se siue nonse c̃uertat. Sienĩ
se ẽuerterit : hoc ipsũ illo uindicatur qd perit
iniquitas. Nonne u risit dñs ꝓspiciens diesini¬
quoruchub Set iudȩ traditoris & sauli ꝑsecu¬
toris unius diem pspexit ad penã : alterius ad
iustitiã : mutrũqpumdicatũ est: Ille est ge¬
henne ignib deputatus: ille celesti uoce psera¬
tusb rgo et tuque pateris: quẽ nisi iniquum
poculos fidei ꝓsprce cũ dõdies ei ꝰ stcũeũ uide¬

Expanded text:
esaurizat enim sibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Sed Dominus prospicit, tu autem non prospicis; indicavit tibi qui prospicit. Tu diem injusti quo poenas pensurus est ignorabas: sed qui scit, non te celavit. Non parva pars scientiae est, scienti conjungi. Ille habet oculos cognitionis, tu habeto credulitatis. Quod videt Deus, crede tu. Veniet enim dies injusti, quem prospicit Deus. Qui dies? Cujusque vindictae. Necesse est enim ut vindicetur in impium, vindicetur in injustum, sive convertat se, sive non se convertat. Si enim se converterit, hoc ipsum in illo vindicatur; quod periit iniquitas. Nonne irrisit Dominus prospiciens dies iniquorum duorum, et Judae traditoris et Sauli persecutoris ? Unius diem prospexit ad poenam, alterius ad justitiam. In utrumque vindicatum est: ille est gehennae ignibus deputatus, iste coelesti voce prostratus. Ergo et tu quem pateris iniquum, per oculos fidei prospice cum Deo dies ejus; et cum eum vide
Abbreviated transcription (Latin):
uit : qđ incestos cũ sc̃oꝵ cõmimione miscue¬
rit. Q đ prbos ad c̃urationẽ in eadẽ con¬
stringere ꝑtẽptauit : qđ fortunatũ prbm
incloacã fecerit mitti. Cuegrotantib bap¬
miserit quȩ xp̃ianoꝵ domos euerteret : qđ obsessisint
ep̃i fonul & clerici. et postea ab eius satellitib lapi¬
datis int. Qđ iba silica cesi suͥnt seniores: qđ indig¬
ne ferrent claudionistas Ad comunionẽ ad mitti
qđ innocentes clericos putauerint dãpnandos:
qđ se nobis audiendũ noluerit exhibere. cũ basili¬
carũ fores ne ingredeꝰ multitudine. & officuiꝰ in¬
tercluserit. Id legatos a nobis asẽ missos in ui¬
riose reiecerit : quo loca multat᷑ primo dehinc
auctoritate udicaria usurpauit : Et cũ legeret
idem dix̃. Pretermiss orablatoꝵ: cũ paulus apłs
dicat: Aud& qͥs ur̃m aduersus alium nogotiũ
habens uidicari apud in iustos: & ñ apud sc̃os:
Videte quale trim̃ apud ipsof obiecerint : quia noti¬

Expanded text:
rit: quod incestos cum sanctorum communione miscuerit: quod presbyteros ad conjurationem ineundam constringere pertentarit: quod Fortunatum presbyterum in cloacam fecerit mitti, cum aegrotantibus bapmiserit, quae Christianorum domos everteret: quod obsessi sint episcopi simul et clerici, et postea ab ejus satellitibus lapidati: quod in basilica eaesi sint seniores, quod indigne ferrent Claudianistas ad communionem admitti: quod innocentes clericos putaverit esse condemnandos: quod se 206 nobis audiendum noluerit exhibere, cum basilicarum fores ne ingrederemur, multitudine et officio intercluserit: quod legatos a nobis ad se missos injuriose rejecerit: quod loca multa vi primo, dehinc auctoritate judicit. --Praetermissor ablatorum: cum Paulus apostolus dicat: Audet quis vestrum adversus alium negotium habens judicari apud injustos, et non apud sanctos . Videte quale illi crimen objecerint
Abbreviated transcription (Latin):
tum usq ad cordis intima : Temporum
autẽ uaritas. qđ p̃teritũ posuit cũ diceret:
laboraui ingemitu meo & futurũ cũ di¬
ceret. lauabo ꝑsingulas noctes lectum
meũ : rursus futurũ in lacrimisstratum
meum rigabo: illud ostendit. quid sibi di¬
cere debeat. cumquisq ingemitu frustra
laborauerit: Tamquam diceret : Nonp¬
fuit cume feci: ergo illud faciam: tur
tur  Sed sulla diem uidicii significat :÷ qͣ¬
modo Nunc potest intelligi: A n inchoatio
euis ẽ. qđ hic homines dolores & tormenta
patiunt᷑ & maxime dãpnũ intelligentie
ueritatis sic̃ iã cõmemoraui qđ dictum ẽ
dedit illos ds̃ inrepbum sensum Naenẽ
cecitas mentis : sneã quisquis datus fuerit :
abinteriore dĩluce secluditur: sed nondũ
penitus cuminhac uita est Sunt enĩ tene¬
brȩ exteriores quȩ magis ad diem iudicu
ꝑtinere intellegunt᷑: ut penitus ext᷑ dm̃ sit
quisquis dũ tempꝰ ẽ. corrigi noluerit: Pȩ¬

Expanded text:
tum usque ad cordis intima. Temporum tum usque ad cordis intima. Temporum vero varietas, quod praeteritum posuit, cum diceret, Laboravi in gemitu meo; et futurum, cum diceret, Lavabo per singulas noctes lectum meum; rursus futurum, In lacrymis stratum meum rigabo, illud ostendit quid sibi dicere debeat, cum quisque in gemitu frustra laboraverit; tanquam diceret: Non profuit cum hoc feci, ergo illud faciam. 8. tur? Sed si illa diem judicii significat, quomodo nunc potest intelligi? An inchoatio ejus est, quod hic homines dolores et tormenta patiuntur, et maxime damnum intelligentiae veritatis, sicut jam commemoravi quod dictum est: Dedit illos Deus in reprobum sensum ? Nam ea est caecitas mentis; in eam quisquis datus fuerit, ab interiore Dei luce secluditur, sed nondum penitus cum in hac vita est. Sunt enim tenebrae exteriores , quae magis ad diem judicii pertinere intelliguntur, ut penitus extra Deum sit, quisquis, dum tempus est, corrigi noluerit; pe
Abbreviated transcription (Latin):
ille qui spũ ꝓ̃ptus. sentit aliquã lucem
ueritatis & tam̃ in delectatione huius
scłi ꝑcarnis infirmitatem aliquando re¬
quiescit : tãquam dies & noctes alterno
affectu cogitur paq Ut cum dicit. m̃ te
seruio legidĩ. tam quã diem sentiat᷑ Rur¬
sus cum dicit. carne autem legi peccati: in¬
dinetur innoctem : donec om̃is Nox transẽ¬
at. et ueniat unus dies. de quodicitur. ma.¬
ne ad stabo tibi & uidebo : Tunc enĩ ad sta¬
bit: Nunc autẽ iacet : quando in lecto est.
Quem lauabit ꝑsingulas noctes uc tantis la¬
crimis impetret efficcicissimã de dĩmiscđia
medicinam: IrILA CRIAS SPRATŨMEUM
Ric abo Repetitio est Cum enim dicit ini
lacrimis ostendit quem ad modum suꝑus
lauabo dixerit : Hoc aut̃ accipimus sera¬
tum quod superius lectum : quã quã riga¬
bo amplius ñ aliquid quam lauabo qm̃ po¬
test aliquid in suꝑficie lauari : Rigatio
uero adinteriora ꝑtinet : qđ significait fle-¬

Expanded text:
ille qui spiritu promptus sentit aliquam lucem ille qui spiritu promptus sentit aliquam lucem veritatis, et tamen in delectatione hujus saeculi per carnis infirmitatem aliquando requiesciaffectu cogitur pati: ut cum dicit, Mente servio legi Dei, tanquam diem sentiat; rursus cum dicit, Carne autem legi peccati , inclinetur in noctem, donec omnis nox transeat, et veniat unus dies de quo dicitur: Mane astabo tibi, et videbo . Tunc enim astabit; nunc autem jacet, quando in lecto est quem lavabit per singulas noctes, ut tantis lacrymis impetret efficacissimam de Dei misericordia medicinam. In lacrymis stratum meum rigabo, repetitio est: cum enim dicit in lacrymis, ostendit quemadmodum superius lavabo dixerit; hoc autem accipimus stratum, quod superius lectum: quanquam rigabo amplius sit aliquid quam lavabo; quoniam potest aliquid in superficie lavari; rigatio vero ad interiora permeat, quod significat fle
Abbreviated transcription (Latin):
tem cõparet Aculeus enim mortis: est pec¬
catum Inqua morte hoc ẽ eẽ in memorẽ di
legẽ eius & p̃cepta contẽpnere : ut infernũ
dixerit cecitatem animi. quł peccantẽ id est
morientẽ excipit & inuoluit Sic̃ non proba¬
uerunt in quĩ habere dm̃ innotitiam: de¬
dit illos ds̃ in reꝓbum sensum : Ab ista morte
& abisto inferno. tutam se prȩberi anima
deꝓcat᷑ : dũmolit̾ conuersionẽ addm̃: oe sena¬
parumꝑ suerit: addit & dicit. Lauapo les
hoc loco appellatus. ubi requiescit animꝰ
eger & infirmus: id est inuolupta ͭ corpo¬
ris & om̃i delectatione scłari  Quã delec¬
tationem lacrimis lauat : qui sese abilla
conat᷑ extrahere Uidet enim iam sedã pna¬
recarnales concupiscentias . & tam̃ delec¬
tatione tenctur infirmitas. & mea libent̃
iacet unde surgere Nisi sanatus animus
Non potest Quod autẽ ait ꝑ singulas
Noctes : hoc forcasse accipi uoluit : qđ

Expanded text:
tem comparet; aculeus enim mortis, pectem comparet; aculeus enim mortis, peccatum . In qua morte hoc est esse immemorem Dei, legem ejus et praecepta contemnere: ut infernum dixerit, caecitatem animi, quae peccantem, id est, morientem excipit et involvit; Sicut non probaverunt, inquit, habere Deum in notitia, dedit illos Deus in reprobum sensum . Ab ista morte et ab isto inferno tutam se praeberi anima deprecatur, dum molitur conversionem ad Deum, et sentparum profuerit, addit et dicit: Lavabo per hoc loco appellatus ubi requiescit animus aeger et infirmus, id est in voluptate corporis et in omni delectatione saeculari; quam delectationem lacrymis lavat qui sese ab illa conatur extrahere. Videt enim jam se damnare carnales concupiscentias; et tamen delectatione tenetur infirmitas, et in ea libenter jacet: unde surgere nisi sanatus animus, non potest. Quod autem ait, Per singulas noctes: hoc fortasse accipi voluit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
latarũ uidit in requie. seaut̃ in torm̃tis¬
dolebat dolebat Usq ad ͤ confessus est.
ut etiam moneri suos uellet ut se a pecca¬
tis cohiberent ꝓpt̃ poenas queapud in fe¬
ros eẽ Noncreduntur : Quãuis ergofrus¬
tra confessus ẽ. tamen merito sibi illa ac¬
cidissẽ tormenta : quando etiã suos ne in
hec inciderenit doceri cupiebat. Quider¬
go ẽ. in inferno autẽ quis confitebitur tibi.
An infernum uult intelligi. quo post uidi¬
cium p̃cipitabuntur impu: ubuam ꝓpt̃
ꝓfundiores tenebras Nullam dĩ lucẽ uidebuN:.
cui aliquid confiteantur : Nã iste adhuc
eleuatis oculis. quamuis immatu ꝓfundo
int̾posceo potuit tameni uidere latarũ in
requie constitucum: excuiuꝰ cõparatione
ad confessionem coaccus ẽ meritorum suorũ:
ocest etiam illud intelligi: ut mortẽ uocet
peccatum qđ cepta diuina lege cõnuttidino
ut aculeum mortis mortẽ appellemꝰ. qđ mor¬

Expanded text:
Lazarum vidit in requie, se autem in tormentisLazarum vidit in requie, se autem in tormentis dolebat: usque adeo confessus, ut etiam moneri suos vellet ut se a peccatis cohiberent, propter poenas quas apud inferos esse non creditur . Quamvis ergo frustra, confessus est tamen sibi merito illa accidisse tormenta; quando etiam suos, ne in haec inciderent, doceri cupiebat. Quid ergo est, In inferno autem quis confitebitur tibi? an infernum vult intelligi, quo post judicium praecipitabuntur impii, ubi jam propter profundiores tenebras nullam Dei lucem videbunt, cui aliquid confiteantur? Nam iste adhuc elevatis oculis, quamvis immani profundo interposito, potuit tamen videre Lazarum in requie constitutum, ex cujus comparatione ad confessionem coactus est meritorum suorum. Potest etiam illud intelligi, ut mortem vocet peccatum, quod contempta divina lege committitur: ut aculeum mortis mortem appellemus, quod mor
Abbreviated transcription (Latin):
ditatum caligine retorqueri : & intali difficul¬
tate dicimus. Conuertere dnẽ: Id ẽ adiuuanos
ut ꝑficiatur in nobis conuersio quȩte paratũ
inuenit : & fruendum te p̃bentem dilectoribus
tius: eido post quã cixit. Conuertere dnie.
addidit & erue animã meam: Tam quã
in hȩrentem ꝑplexitatib huius scłi : &. spi¬
nas quasdam dilacerantium desideriorũ
in ipsa conuersione patientem Saluũ me
INQUIT FACPROET̃ ASERICORDIÃ RUAU
Intelligit non suorũ meritoꝵ. eẽ. qđ sanat᷑
quando quidem peccanti. & datũ p̃ceptum
p̃teunti. uistadã pnatio debebatur : Sana
me ergo inquit: Nonꝓpt̃ meritũ meum :
sed ꝓpt̃ miseri cordiam tuam Qanot¬
ES TINMORTE QUIMEMORSIT RUI. Intelli¬
git quoq nunc eẽ. tempus conuersionis :
quia cumista uita transierit. Non restat
tusi retributio meritorum Itunfertio
AuTEMLIus cotist tesi᷑ tibi. Confessus ẽ.
irinferno illediues. de quo dñs dicit: qui

Expanded text:
ditatum caligine retorqueri. Et in tali difficulditatum caligine retorqueri. Et in tali difficultate dicimus, Convertere, Domine, id est, adjuva nos, ut perficiatur in nobis conversio, quae te paratum invenit, et fruendum te praebentem dilectoribus tuis. Et ideo postquam dixit, Convertere, Domine, addidit, et erue animam meam, tanquam inhaerentem perplexitatibus hujus saeculi, et spinas quasdam dilacerantium desideriorum in ipsa conversione patientem. Salvum me fac, inquit, propter misericordiam tuam. Intelligit non suorum meritorum esse quod sanatur, quandoquidem peccanti et datum praeceptum praetereunti, justa damnatio debebatur; sana me ergo, inquit, non propter meritum meum, sed propter misericordiam tuam. est in morte qui memor sit tui. Intelligit quoque nunc esse tempus conversionis, quia cum ista vita transierit, non restat nisi retributio meritorum. In inferno autem quis confitebitur tibi? Confessus est in inferno ille dives, de quo Dominus dicit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
pus p̃paretur qui se Nolunt conuertere ad
dm̃ sitantam diffi cultatem conuerten
adeam conuertatur & ds̃: sicut dictum est:
Conuertimini ad me. & conuertar aduos di¬
cit dñs: Anexilla locutione intellegendũ
est. conuertere dnẽ. idẽ. fac me conuerti cum
inipsa sua conuertione difficultatẽ laborẽ¬
q sentiret : Namꝑfecta Nrã conuersio para¬
tum inuenit dm̃ : sicut ꝓpħa dicit. Tamquã
diluculum paratum inueniemus eũ : qm̃ ut
eum amitteremꝰ. non eius absentia quiubiq
ad est sed nra fecit aauersio: In hoc mundo erat
inqui ł : & mundus ꝑeum factus est. & mun¬
dus eum non cognouit : Siergo in hoc mundo
erat: & mundus eum Noncognouit: nrã in¬
mundicia non ferc eius aspectum Dũ autem
Nos conuertimur. idẽ mutatione salubri ue¬
teris uite uicia uitare cupimus: spm̃ nrm̃ durũ
sentimus & laboriosum ad serenitatem & tran¬
quillitatem diuinȩ lucis & a terrenarum cupi¬

Expanded text:
piis praeparatur, qui se nolunt convertere ad piis praeparatur, qui se nolunt convertere ad Deum, si tantam difficultatem convertentad eam convertatur et Deus, sicut dictum est: Convertimini ad me, et convertar ad vos, dicit Dominus . An ex illa locutione intelligendum est, Convertere, Domine, id est, fac me converti, cum in ipsa sua conversione difficultatem laboremque sentiret? Nam perfecta nostra conversio paratum invenit Deum, sicut Propheta dicit: Tanquam diluculum paratum inveniemus eum . Quoniam ut eum amitteremus, non ejus absentia qui ubique adest, sed nostra fecit aversio: In hoc mundo erat, inquit, et mundus per eum factus est, et mundus eum non cognovit . Si ergo in hoc mundo erat, et mundus eum non cognovit, nostra immunditia non fert ejus aspectum. Dum autem nos convertimus, id est, mutatione veteris vitae resculpimus spiritum nostrum, durum sentimus et laboriosum ad serenitatem et tranquillitatem divinae lucis a terrenarum cupi
Abbreviated transcription (Latin):
ossaafa: Idẽ firmamentum animȩ meȩ
uł fortitudo: hoc enim ossa signicant: Dicit
ergo anima forcitudinẽ suã cẽ conturbatã
cumossa Nominant: Neq enĩ creden¬
dum est. quod habeat ossa quȩ uidemus
incorpore Quaꝓpt̃: ad expositionem
ꝑtinet quod subicitur: ETANIUA MEA
TVRBATA ESTUALOE Nequodossã appel¬
lauit corporis intelligerentur: ETTU
OÑEUSQUEEUO: Quis non intelligat sig¬
nificari animã luctantem cũ morbis suis
dui autem dilatam amedico medicinam.
ut ei ꝑsua derctur inquȩ mala peccando
se p̃cipitauerit : qđ enim facile sanatur :
Nonmultũ cauetur: Ex diffisultate aut̃
sanationis : erit diligentior custodia recep¬
te sanitatis: Non ergo tamquam crudelis
ds̃ estimandus est cui dicitur. & tud ñ ẽusque¬
quo : sed tã quã bonus ꝑsuasor animȩ quqͥd
mali sibipsa pepe rerit Nondũ enĩ tam
ꝑfecte orat hec anima: utei dici possit. Ad¬
huc loquente me diccim ecce adsum Simul
ut etiam illud agnoscat. quanta poena im¬

Expanded text:
ossa mea, id est firmamentum animae meae, vel fortitudo; hoc enim ossa significant. Dicit ergo anima fortitudinem suam esse turbatam, cum ossa nominat: neque enim credendum est, quod habeat ossa quae videmus in corpore. Quapropter ad expositionem pertinet quod subjicitur, Et anima mea turbata est valde; ne quod ossa appellavit, corporis intelligerentur. Et tu, Domine, usquequo? quis non intelligat significari animam luctantem cum morbis suis, diu autem dilatam a medico, ut ei persuaderetur in quae mala se peccando praecipitaverit? Quod enim facile sanatur, non multum cavetur; ex difficultate autem sanationis, erit diligentior custodia receptae sanitatis. Non ergo tanquam crudelis Deus aestimandus est, cui dicitur: Et tu, Domine, usquequo? sed tanquam bonus persuasor animae, quid mali sibi ipsa pepererit; nondum enim tam perfecte orat haec anima, ut ei dici possit: Adhuc loquente te dicam, Ecce adsum . Simul ut etiam illud agnoscat, quanta poena im
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑamini iniquitatem : qm̃ exaudiuit dñs uo¬
cem flecus mei Quod cum ei ꝓuenerit: non
mirum ẽ siiam ita ꝑfecta est ut oret pro
inimicis suis Potest ergo ad hoc ꝑtinere qđ
dixit frubescant & conturbentur omnes
inimici mei: ut depeccatis sius agant peni¬
tentiam : qđ sine confusione & conturbatio¬
ne fieri non potest Nichil itaq impedit
& erubescant sẽ in priorib tenebris pecca¬
torũ aliquando gloriatos sicut apłs dicit:
Quam enĩ głam ħ abiustis aliquando in his
in quibus fiunc erubescitis: Quod autẽ ad di¬
dit ualde uelociter: aut. optantis affectumꝰ
aut ad xpĩ potentiam referendum ẽ quigen¬
tes quȩ proidolis suis ꝑ sequebantur eccłam.
ad euangelui fidem tanta temporum celerita¬
Saluus iẜSi dauio. Quẽ cartauit

Expanded text:
operamini iniquitatem, quoniam exaudivit Dominus vooperamini iniquitatem, quoniam exaudivit Dominus vocem fletus mei, quod cum ei provenerit, non mirum est si jam ita perfecta est ut oret pro inimicis suis. Potest ergo ad hoc pertinere quod dixit, Erubescant, et conturbentur omnes inimici mei, ut de peccatis suis agant poenitentiam, quod sine confusione et conturbatione fieri non potest. Nihil itaque impedit eum, et erubescant se in prioribus tenebris peccatorum aliquando gloriatos; sicut Apostolus dicit: Quam enim gloriam habuistis aliquando in his, in quibus nunc erubescitis ? Quod autem addidit, valde velociter, aut ad optantis affectum, aut ad Christi potentiam referendum est, qui gentes quae pro idolis suis persequebantur Ecclesiam, ad Evangelii fidem tanta temporum celeritasalmus ipsi David, que
Abbreviated transcription (Latin):
quis non uidicet eẽ iustissimã pȩnã. ut conuer¬
sionem ad confusionẽ habeant qui adsalutem
habere noluerunt : Peinde addidit. Ualos
uslociteR Cum eñi iã desperare cȩperit ui¬
dici i dies: cum dixerint pax: tunc eis repentinꝰ
ueniet in teritus Quando cumq aut̃ uenerit :
celerrimȩ uenitꝰ qđ desꝑatur eẽ. uenturum ȩȩt
longitudinem uitȩ huius nonfacit sentiri : Nusi
spes uiuendi. Nam nichil uidetur. eẽ. celerus:
quã quic qͥđ in ea iam p̃teritum est : Cumergo
uiditu dies uenerit: tunc sentient peccatores
quã non sit longa omnis uita quȩ transit :
N ec om̃ino eis uideri pocerit tarde uenisse: quod
non desiderantibus sed potius non credentibus
uenerit : Ruã quã & illud hic accipi potest: qđ
tamquã gementem & tam sȩpe diuq flentem.
ds̃ exaudit Intelligatur liberata a peccatis
& om̃s ꝑ uersos motus carnalis affectionis
domusse sicut dicit: Discedite ame om̃s qui

Expanded text:
quis non judicet esse justissimam poenam, ut converquis non judicet esse justissimam poenam, ut conversionem ad confusionem habeant, qui ad salutem habere noluerunt? Deinde addidit, valde velociter; cum enim jam desperari coeperit judicii dies, cum dixerint, Pax, tunc eis repentinus veniet interitus . Quandocumque autem venerit, celerrime venit quod desperatur esse venturum: et longitudinem vitae hujus non facit sentiri, nisi spes vivendi; nam nihil videtur esse celerius, quam quidquid in ea jam praeteritum est. Cum ergo judicii dies venerit, tunc sentient peccatores quam non sit longa omnis vita quae transit; nec omnino eis videri poterit tarde venisse, quod non desiderantibus, sed potius non credentibus venerit. Quanquam et illud hic accipi potest, ut quia tanquam gementem et tam saepe diuque flentem Deus exaudivit, intelligatur liberata a peccatis, et omnes perversos motus carnalis affectionis domuisse, sicut dicit: Discedite a me, omnes qui
Abbreviated transcription (Latin):
trepidat facere & differt qđ om̃ĩum fidelissĩ¬
mus & poteritissimus medicus imperauit :
Nonergo Nunc isti possunt erubescere quibus
Nenos erubescamus optandum ẽ & apposito
itinere uł reuocemur : uł impediamur: uł re¬
tardemur. Sedueniet tempus ut illi erubes¬
cant: dicentes ut scriptum est: Hi sunt quos
aliquando habuimus inderisum : & insimili¬
tudinem imꝓperii Nos insensati uitã illorũ
estimabamus insaniam : & finem illorũ sine
honore : Quomodo cõputati sunt int̃filios
dĩ. & int̃ scõs sors illorum est:: Ergo erraui¬
mus auia ueritatis. & uiftitiȩ lumeri nori
luxit Nobis & solnonẽ ortus nobis Reple-¬
ti sunius iniquitatis uia & ꝑditionis & ambu¬
labimus solitu dines difficiles: uiam autem
dñi igniorauimus : Quid nobis ꝓfuit suꝑbia:
aut quid diuitiarum iactatio contulit nobis
Transierunt omĩa illa : tãquam umbra. Qđ¬
autem ait Conuertantur & confundantur.:

Expanded text:
trepidat facere et differt quod omnium fidelissitrepidat facere et differt quod omnium fidelissimus et potentissimus medicus imperavit. Non ergo nunc isti possunt erubescere, quibus ne nos erubescamus optandum est, et a proposito itinere vel revocemur, vel impediamur, vel retardemur. Sed veniet tempus ut illi erubescant, dicentes ut scriptum est: Hi sunt quos aliquando habuimus in risum et in similitudinem improperii: nos insensati, vitam illorum aestimhonore: quomodo computati sunt inter filios Dei, et inter sanctos sors illorum est? Ergo erravimus a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non est ortus nobis: repleti sumus iniquitatis via et perditionis, et ambulavimus solitudines difficilDomini ignorauimus. quid nobis profuit superbia, aut quid diuitiarum iactatio contulit nobis? transierunt omnia ista tamquam umbra. autem ait, Convertantur, et confundantur,
Abbreviated transcription (Latin):
bescant & conturbentur : non uideo quẽ ad mo¬
dum euenire possit.: nisi illo die cum manifesta
fuerint iustorum p̃mia & supplicia peccatoꝵ:
Nã nunc usq a deo nonerubescunt impii : ut
nobis insultare nondesinant : Et plerumq
tantum ualent in irrisionib: sus ut infirmos
homines dexp̃i Nomine erubescere faciant:¬
Unde dictum ẽ. Quisquis me erubuerit corã
hominib: erubesccimeum coram patre meo:
ã uero quisquis sublimia illa p̃cepta implere
uoluerit ut disꝑgat dec pauperib qđiusti¬
tia eiꝰ maneat in eternum : om̃ibq suis terre
nis rebus uenditis & indigentib erogatis. xpm̃
sequi uoluerit dicens: fchil intulimis inhune
mundum uerum nec auferre quid possumꝰ:
uictum & tegumeritum habentes his contenti
sumus: Incidit inistorum sacri legã dicaci¬
tatem : & ab eis quisanari nolunt uocat᷑ in sanꝰ
Et sȩpe nehoc uocetur adesperatis hominibus :

Expanded text:
bescant et conturbentur: non video quemadmobescant et conturbentur: non video quemadmodum evenire possit, nisi illo die, cum manifesta fuerint justorum praemia et supplicia peccatorum. Nam nunc usque adeo non erubescunt impii, ut nobis insultare non desinant: et plerunque tantum valent irrisionibus suis, ut infirmos homines deunde dictum est: Quisquis me erubuerit coram hominibus, erubescam eum coram Patre meo . Jam vero quisquis sublimia illa praecepta implere voluerit, ut dispergat, det pauperibus, quo justitia ejus maneat in aeternum , omnibusque suis rebus terrenis venditis et indigentibus erogatis, Christum sequi voluerit, dicens: Nihil intulimus in hunc mundum, verum nec auferre quid possumus; victum et tegumentum habentes, his contenti simus ; incidit in istorum sacrilegam dicacitatem, et ab eis qui sanari nolunt vocatur insanus; et saepe ne hoc vocetur a desperatis hominibus,
Abbreviated transcription (Latin):
suri sunt idẽ sẽparabunt᷑ auistis impii. cũ
udicii dies uenerit: uł nunc : quia etiam sĩ pa¬
nter atq hisdẽ conuenticulis continentur:
tamen in area nuda iam grana sẽparata sunt
apaleis quamuis interpaleas lateant :
Simul itaq uersari possunt : sed simul uento
auferri Non possunt : Em̃ exaudiuit dñs uo¬
cem fletus mei Exauoiuit oñs ofPRECXo¬
NEALMEAMI:BÑS ORATIONEMMEÃ SUSCEPET Assũpsit :
Crebra eiusdem sententie repetitioꝰ. non quasi
narrantis Necessitatem : sed affectum exultan¬
tis oftendit Sic enim loqui gaudentes solent:
ut Noneis sufficiat sẽmel enunciare qͦđ gaudeq̃ :
Iste fructus ẽ. illius gemitus inquo laboratur:
& illarum lacrimarum quib lauat᷑ lectꝰ & stra¬
tus rigatur : quoniã qui seminat in lacrimis.
ingaudio metet Q̃beati lugentes qm̃ ipsi
consolabuntur. ERUBESCANIT ETCONTUREEN¬
TUR UEHEMENT ONĨS INIAUICI MEI. Discedite ame
expositum ẽ fieri potest. Quod autẽ dicit eru¬

Expanded text:
suri sunt, id est, separabuntur a justis impii cum judicii dies venerit : vel nunc, quia etiamsi pariter atque iisdem conventiculis continentur, tamen in area nuda jam grana separata sunt a paleis , quamvis inter paleas lateant. Simul itaque versari possunt, sed simul a vento auferri non possunt. 10. Quoniam exaudivit Dominus vocem fletus mei. Exaudivit Dominus deprecationem meam: Dominus orationemCrebra ejusdem sententiae repetitio, non quasi narrantis necessitatem, sed affectum exsultantis ostendit; sic enim loqui gaudentes solent, ut non eis sufficiat semel enuntiare quod gaudent. Iste fructus est illius gemitus in quo laboratur, et illarum lacrymarum quibus lavatur lectus, et stratus rigatur; quoniam qui seminat in lacrymis, in gaudio metet , et beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur . 11. Erubescant et conturbentur vehementer omnes inimici mei. Discedite a meexpositum est, fieri potest. Quod autem dicit, Eru
Abbreviated transcription (Latin):
ta uobis feci: apud amicos ergoeus non est silen¬
dicitur filius gemini id est dextri Nonenim
abscondendum erat scĩs qđ pillis gestum est:
& tamen fesciat inquit sinistra quid faciat
dextera Canit ergo anima propha inꝓphe¬
tia cui secritum illud in notuit. prouerbis
chusi : id est ꝓcognotione eiusdem secreti quod
sẽcretum dexer ds̃: idẽ fauens atq ꝓpicuis ei
operatus est. Quare hoc silentium filius dextri
appellatur : qđẽ. chusi filiꝰ gemini. Exelicit de¬

Expanded text:
ta feci vobis : apud amicos ergo ejus non est silenta feci vobis : apud amicos ergo ejus non est silendicitur filius Jemini, id est dextri: non enim abscondendum erat sanctis quod pro illis gestum est. Et tamen Nesciat, inquit, sinistra quid faciat dextra . Canit ergo anima perfecta in prophetia, cui secretum illud innotuit, pro verbis Chusi, id est pro cognitione ejusdem secreti; quod secretum dexter Deus, id est favens atque propitius ei, operatus est: quare hoc silentium Filius dextri appellatur, quod est Chusi, filii Jemini? 2.
Abbreviated transcription (Latin):
culsus Oaltitudo diuitia rum sãpientiȩ c sc̃i¬
entiae dĩ: quã inferutabitia sunt iudicia
cius. & inuestigabiles uiesius. Qus enim
cognouit mentem dñi: autquis consiliaruiꝰ
ipsius fuit : Ita magnum illud silentium. non
expositione magis aperit : quã admiratione
commendat : Hoc silentio dñs sacram̃tum
uenerabilis passionis occultans uoluntariã
riunã fris idẽ nefarium scelus traditoris sui
ut quod: Ad ꝑniciem unius hominis ꝑuersa
mente faciebat: iste adsãlutem omnium ho¬
minum ꝓuida gub̾natione conferret : Cantat
ergo psalmum dnõ anima ꝑfecta quȩ iam
dignaẽ. Nosse secretum di Eantat ꝓuerbis
chusĩ quia meruit Nosse uerba illius silentu.
Apud infideles enim & ꝑ secutores.: silentium ẽ
illud atq secretum Apud suos aut̃ quibus
dictum ẽ. iam nondicam uos seruos. quia ser¬
uus nescit. quid faciat dñsei. Uosautem dico
amicos. quia omĩa quȩ audiui a patre meorio¬

Expanded text:
culsus: O altitudo divitiarum sapientiae et sciculsus: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judiciaejus, et investigabiles viae ipsius! Quis enim cognovit mentem Domini, aut quis consiliarius illius fuit ? ita magnum illud silentium non expositione magis aperit, quam admiratione commendat. Hoc silentio Dominus sacramentum venerabilis passionis occultans, voluntariam ruinam fratris, id est, nefarium scelus traditoris sui,ut quod ille ad perniciem unius hominis perversa mente faciebat, iste ad salutem omnium hominum provida gubernatione conferret. Cantat ergo Psalmum Domino anima perfecta, quae jam digna est nosse secretum Dei; cantat pro verbis Chusi, quia meruit nosse verba illius silentii. Apud infideles enim et persecutores, silentium est illud atque secretum: apud suos autem, quibus dictum est, Jam non dico vos servos, quia servus nescit quid faciat Dominus ejus; vos autem dixi amicos, quia omnia quae audivi a Patre meo, no
Abbreviated transcription (Latin):
gestet : scđm quod patris pax int̾precatur :
quia paccatus erga illum extitit pat᷑. quã¬
uis ipsẽ dolis suis bellum haberet incorde :
sicut in psalmo tercio tractatum ẽ. Quem ad¬
modum autẽ inuenitur in euangłio filios cdh̃¬
nrĩ iħu xp̃i dictos eẽ discipulos sic in eodem
euangelio inuenitur etiam fr̃s eẽ. appellatos:
Resurgens enim dñs ait : Uade dic fribus meis
Et apłs eum dicit primogenitum in multis frib
Discipuli enihtꝰ eiꝰ ͦ ruina qua eum tradidit.
recte intellegitur fratris ruina: quod achito¬
fel int̃pretari diximus : Chusi aut̃ qđ int̃ptat᷑
silentium : recte accipitur aduersus illos dolos
dnm̃ firm̃ silentio dimiccisse. idest altissimo
ꝑsẽquebantur ut plenitudo gentũ subintraret
ae si c omĩs i srł salius fieret : Ad hoc ꝑfundum
seeretum atq silentiũ cũ uenisẽt apłs exclama¬
uit qucisi quodã ipsius altitudinis orrore ꝑ¬

Expanded text:
gestet, secundum quod Patris pax interpretatur; gestet, secundum quod Patris pax interpretatur; quia pacatus erga illum exstitit pater, quamvis ipse dolis suis bellum haberet in corde, sicut in psalmo tertio tractatum est. Quemadmodum autem invenitur in Evangelio filios Dristi dictos esse discipulos , sic in eodem Evangelio invenitur etiam fratres esse appellatos; resurgens enim Dominus ait, Vade, et dic fratribus meis , et Apostolus eum dicit primogenitum in multis fratribus : discipuli ergo ejus ruina qui eum tradidit, recte intelligitur Fratris ruina, quod Achitophel interpretari diximus. Chusi autem, quod interpretatur Silentium, recte accipitur adversus illos dolos Dominum nostrum silentio dimicasse, id est altissimo Dominum persequebantur, ut plenitudo Gentium subintraret, et sic omnis Israel salvus fieret. Ad hoc profundum secretum altumque silentium cum venisset Apostolus, exclamavit quasi quodam ipsius altitudinis horrore per
Abbreviated transcription (Latin):
toriam quidem unde occasionẽ istam ꝓphe¬
tia sumpsit : in regnorum scđo libro cognosce¬
re facile est Ibi enim chusi amicus regis đđ
transitum fecit in partes absaloti filii euis.
qui aduersus patrem bellum gerebat. ad ex¬
ploranda consilia : & renuntianda que ad¬
uersus patrem ille moliebatur auctore achi¬
tofel. qui defecerat abamicitia dauid . & fi¬
lium eiꝰ aduersus patrẽ consilus quib poss&
instruebat. Sed qm̃ non ipsa historia in hoc
psalmo consideranda ẽ. dequa ꝓph&a mys¬
teriorum uelameri assumpsit. sĩ transitum
ad xp̃m fecimus. auferat᷑ uelameri : Et pri¬
mo ipsorum Nominum significationẽ in tro¬
gemus quid sĩbi uelit Non enim defuerunit
interpreces : qui hec ipsa noncarna lit̃ ad
literam sed spiritaliter inuestigantes. edicereñ
nobis quod chusi int̾pretetur silentium. Ce¬
mini aut̃ dexcer Achi cophel: fris ruina:
Quib int̃pretationib rursum nobis cͣditor
ille uidas occurrit : ut absalori euis imaginẽ

Expanded text:
toria quidem unde occasionem ista prophetia sumpsit, in Regnorum secundo libro cognoscere facile est. Ibi enim Chusi, amicus regis David, transitum fecit in partes Abessalon filii ejus qui adversus patrem bellum gerebat, ad exploranda consilia et renuntianda quae adversus patrem ille moliebatur auctore Achitophel, qui defecerat ab amicitia David, et filium ejus adversus patrem consiliis quibus posset instruebat. Sed quoniam non ipsa historia in hoc psalmo consideranda est de qua Propheta mysteriorum velamen assumpsit, si transitum ad Christum fecimus, auferatur velamen . Et primo ipsorum nominum significationem interrogemus quid sibi velit. Non enim defuerunt interpretes qui haec ipsa non carnaliter ad litteram, sed spiritualiter investigantes, edicerent nobis quod Chusi interpretetur Silentium; Jemini autem, Dexter; Achitophel, Fratris ruina. Quibus interpretationibus rursum nobis traditor ille Judas occurrit, ut Abessalon ejus imaginem
Abbreviated transcription (Latin):
locis sed animo Nã locis corpora continent᷑ :
Animo aut̃ locuse. efectio sua Qua ꝓpter
post laborem & gemitũ & inbres creberrimnos
lacrimarum : quia in ane Non potest esse
qđ tam uehement̃ rogatur qui fons ẽ om̃iũ
miscdiarũ uerissimeq dictum ẽ. ꝓpe est dñs
obtritis corde: posttantas difficultates ex¬
auditam se anima pia si gruficains. quam
licet etiam eccłam intelligere: uide quid ad

Expanded text:
locis, sed animo; nam locis corpora continentur, locis, sed animo; nam locis corpora continentur, animo autem locus est affectio sua. 10. Quapropter post laborem et gemitum et imbres creberrimos lacrymaod tam vehementer rogatur, qui fons est omnium misericordiarum, verissimeque dictum est: prope est Dominus obtritis corde, post tantas difficultates exauditam se anima pia significans quam licet etiam Ecclesiam intelligere, vide quid ad
Abbreviated transcription (Latin):
meis uł int̃ ipsa uicia dicit : uł int̃ homines
qui nolunt addm̃ conuerti  Nã & hi etiam¬
se nesciunt : etiã si parcunt . &iam si hisdẽ
conuiuus. & domib & ciuitatib nullalite
int̃posita & crebris colloquiis quasi con¬
cordit̃ utuntur. nichilominus tam̃ in ten
tione contraria inimicis eis qui sẽ addm̃
conuertunt : Nãcũ alii amant & appe¬
tunt istum mundũ alii seoptant abisto¬
mundo liberari : quis non uideat in iicos
esse illos istis : Nã si posigͥnt : eos secũ adoȩ¬
nas trahunt : & magnũ donum ẽ inter
eorum uerba uersari cotidie : & non excedẽ
deitinere p̃ceptorũ dĩ Sepe enim mens nitens
ꝑgere indm̃ : concusia in ipso itinere tepidat :
Et plerũq ꝓpt̃ea nonimpl& bonut̃ ꝓpositũ
ne offendat eos cum quib: uiuit. Alia bona
peritura & transeuntia diligentes atq sec¬
tantes: ab his separatus ẽ omĩs sanus. Non

Expanded text:
meis, vel inter ipsa vitia dicit, vel inter homines, meis, vel inter ipsa vitia dicit, vel inter homines, qui nolunt ad Deum converti. Nam et hi etiamsi nesciunt, etiam si parcunt, etiam si iisdem conviviis et domibus et civitatibus nulla lite interposita, et crebris colloquiis quasi concorditione contraria inimici sunt eis, qui se ad Deum convertunt. Nam cum alii amant et appetunt istum mundumundo liberari, quis non videat illos inimicos esse istis? nam si possint, eos secum ad poenas trahunt. Et magnum donum est, inter eorum verba versari quotidie, et non excedere de itinere praeceptorum Dei: saepe enim mens nitens pergere in Deum, concussa in ipso itinere trepidat: et plerumque propterea non implet bonum propositum, ne offendat eos cum quibus vivit, alia bona peritura et transeuntia diligentes atque sectantes. Ab his separatus est omnis sanus, non
Abbreviated transcription (Latin):
in accessibilem. quo in grediunt᷑ quib: dicit᷑
intͣ ingaudiũ dñi tui: huuiꝰ igitur incho¬
atioẽ : quã in hac uita patitur quisq pec¬
cator Timens itaq udici diem laborat¬
& plangit : ne adillud ꝑduccitur cuiꝰ ini¬
tium tamꝑniciosum Nunc experitur Et
ideo ñdi xit extinctus ẽ : sed turbatus est
abira oculus m̃s Si aut̃ sua ira dicit ocu¬
lum suum. eẽ. turbatum : neq hoc mirũ ẽ
Nãhinc forsitan dictum est. Sol non occi¬
dat suꝑ iracundiã urãm : qđ interiorẽ solem
idest sapientiam dĩ. tãquã occasum insẽpa¬
ti arbitratur mens. que sub ꝑturbatione il¬
lum uidere non sinitur : IIE TERAUI VT T̃¬
Deira tantum dixerat : sitamen desua ira dixe¬
rat: Consideratis aut̃ reliquis uiciis : in ue¬
nit se om̃ib eẽ. e uallatum. Queuitia qm̃
ueteris uitȩ sunt. & ueteris hominis. quo
exuendi sumus ut induam̃ Nouo: recte
dictum ẽ. inueteraui Inomĩb aut̃ in imicis

Expanded text:
quibus dicitur: Intra in gaudium Domini tui . Hujus igitur irae inchoatio est quam in hac vita patitur quisque peccator: timens itaque judicii diem, laborat et plangit, ne ad illud perducatur, cujus initium tam perniciosum nunc experitur; et ideo non dixit, Exstinctus est, sed, Turbatus est ab ira oculus meus. Si autem sua ira dicit oculum suum esse turbatum, neque hoc mirum est: nam hinc forsitan dictum est, Non occidat sol super iracundiam vestram , quod interiorem solem, id est sapientiam Dei, tanquam occasum in se pati arbitratur mens, quae sua perturbatione illum videre non sinitur. 9. Inveteravi in omDe ira tantum dixerat, si tamen de sua ira dixerat: consideratis autem reliquis vitiis, invenit se omnibus esse vallatum. Quae vitia quoniam veteris vitae suexuendi sumus ut induamur novo, recte dictum est: inveteravi. In omnibus autem inimicis
Abbreviated transcription (Latin):
endum ẽ : de quo dictum est Tuaut̃ dnẽ uirtu¬
tum : cũ tranquillitate uidicas : Quod autẽ tͥ¬
quillum ẽ : nonẽ. ꝑ turbatum: Nonergo cadit
indm̃ uidicẽ ꝑturbatio : sed quodineiꝰ minis¬
tris fit. quia ꝑleges eius fit. ira eiꝰ dicitur:
Inqua ira Nonsolum arguise. Nonuult anma
que nunc orat : sed nec corripi. idẽ em̃dari.
uł erudiri: Nã ingreco p̃u deyctc positũ ẽ
idẽ erudias. Arguuntur autẽ in die uidicii
om̃s quinion habent fundamentũ qđ ẽ xpc̃
fundamento suꝑ aedificant ligna : fenum :
stipulam: Decrimentum pacientur : sed sas¬
iuerunt : tam quã pignem : Quidergo is te
orat. qui non uult inira dñi uł argui uł em̃¬
dari  Quidnisi ut sanecuir s ũbi enĩmsanitasẽ
Nec mors mecuenda ẽ nec urentis aut secan¬

Expanded text:
endus est, de quo dictum est: Tu autem, Domine virtuendus est, de quo dictum est: Tu autem, Domine virtutum, cum tranquillitate judicas ; quod autem tranquillum est, non est perturbatum. Non ergo cadit in Deum judicem perturbatio; sed quod in ejus ministris fit, quia per leges ejus fit, ira ejus dicitur. In qua ira, non solum argui se non vult anima quae nunc orat, sed nec corripi, id est emendari vel erudiri: nam in graeco παιδεύσῃς positum est, id est, erudias. Arguuntur autem in die judicii omnes qui non habent fundamentum quod est Chfundamento superaedificant lignum, foenum, stipulam; detrimentum enim patientur, sed salvi erunt tanquam per ignem . Quid ergo iste orat, qui non vult in ira Domini vel argui vel emendari? Quid, nisi ut sanetur? ubi enim sanitas est, nec mors metuenda est, nec urentis aut secan
Abbreviated transcription (Latin):
NIE TIEIURA TUA AROUASME: Dic̃¬
etiam apłs iram uidicii: Thesauritas
inquit tibi iramindie irȩ iustiudicii dĩ:
Inquase noriuult̃ argui : quisquis in hac uita
sanari desiderat: NEC INFUR ORETUO CORRI¬
Piasue: Corripias mitius uidetur: adem̃¬
dationem enim ualet : Nam qui arguitur
idẽ. accusatur : metuendum est. ne finẽ ha¬
beat dãpnationem : Sed qm̃ furor plusudet᷑
esse quãira : potest mouere. curillud qđ est
mitius idẽ. correptio. cumeo positum ẽ quod
est durius. idẽ. cũ furore. Sedego puto unã
dycu qđ est in secundo uersũ Sedcumlatini
uellent etiã ipsa duo uerba ponere : quesitiĩ
est quid eẽt. iucinum irȩ: & positumẽ furor:
deo uarie codices habent : Nã in aluis prius
inuenitur ira : deinde furor : in alus prius
furor: deinde ira. In aliis. ꝓfurore indigna¬
to ponitur : autbilis: Sed quicquid illuo est:
motus ẽ. animi ꝓuoccins ad poenã inferendã:
Quitamen motus. Nontã quã animȩ dõtribu¬

Expanded text:
a tua arguas me. Dicietiam Apostolus iram judicii: Thesaurizas tibi, inquit, iram in die irae justi judicii Dei ; in qua se non vult argui, quisquis in hac vita sanari desiderat. Nec in furore tuo corripias me: corripias, mitius videtur; ad emendationem enim valet. Nam qui arguitur, id est accusatur, metuendum est ne finem habeat damnationem. Sed quoniam furor plus videtur esse quam ira, potest movere cur illud quod est mitius, id est correptio, cum eo positum est quod est durius, id est cum furore. Sed ego puto unam ὀργή, quod est in secundo versu; sed cum Latini vellent etiam ipsi duo verba ponere, quaesitum est quid esset vicinum irae, et positum est furor. Ideo varie codices habent: nam in aliis prius invenitur ira, deinde furor; in aliis, prius furor, deinde ira; in aliis pro furore indignatio ponitur, aut bilis. Sed quidquid illud est, motus est animi provocans ad poenam inferendam: qui tamen motus, non tanquam animae Deo tribu
Abbreviated transcription (Latin):
titulus iste Nonindiget: iamenim sãtis trac¬
tatum est quid sit infinem : Ipsum gͦ psalmi
textum indeamus : quimihi uideur ad uer¬
sus hereticos canendus: qui cominemorando
torum quasi apud ipsos uisti aut omnes
aut plures sint. ab unius eccłe uere matris.
uberibus nos auertere atq abripere molu
xp̃c : & quasi pie studioseq ammonentes
ut adeos transeundo transmigremus ad xpm̃.¬
quemse habere mentiuntur: Notum ẽ. gͦ
allegoricȩ insinuaretur: etiam montẽ ap¬
pellatum  Respondendum ẽ. itaq istis: et e¬

Expanded text:
titulus iste non indiget; jam enim satis tractatum est quid sit, in finem. Ipsum ergo Psalmi textum videamus, qui mihi videtur adversus haereticos canendus, qui commemorando ea, quasi apud ipsos justi aut omnes aut plures sint, uberibus alios avertere atque abripere moliuChristus, et quasi pie studioseque admonentes, ut ad eos transeundo transmigremus in quem se habere mentiuntur. Notum est autallegorice insinuaretur, etiam montem appellatum. Respondendum est itaque istis, et
Abbreviated transcription (Latin):
trahuntur : & hi suꝑbis p̃ferunt᷑ honorib
atq in his exultant Nos autẽ in nomine
spem in et̃nis neq głam nra querentes : in no¬
lium cupiditate obligati sunt: timentes par¬
cere dnõnea romanis perderent locũ : & ir¬
ruentes in lapidẽ offensionis & petrã scanda¬
li despe cęlesti ceciderunt: quib cecitas ex
parte isrł facta ẽ ignorantib dĩ uisticiam.
& suã uolentib constituere Nosuero re
surreximus & erectisumus: Nosuero ut po¬
puld̾s gentium intraret delapidib excita¬
tifilu abrahã qͥ non sectabam̃ iusticiam
adp̃hendimus eam. & resũrreximus: nec
uiribus nr̃ĩs. sed ꝑfidem iustificati erecti
cia nra sacerdos excitatus amortuis. & in ce¬
lo constitutus. Et exaudinos indie qua in¬
uocauerimustẽ  Qđiam ꝓnobis te offeren¬
te: exaudinos indie qua inuocauerimꝰ te

Expanded text:
trahuntur, et hi superbis praeferuntur honoribus, trahuntur, et hi superbis praeferuntur honoribus, atque in his exsultant. Nos autem in nomine s in aeternis, neque gloriam nostram qulium cupiditate obligati sunt: timentes parcere Domino, ne a Romanis perderent locum, et irruentes in lapidem offensionis et petram scandali, de spe coelesti ceciderunt, quibus caecitas ex parte facta est , ignorantibus Dei justitiam, et suam volentibus constituere. Nos autem surreximus et erecti sumus. Nos vero ut populus gentium intraret, de lapidibti filii Abraham, qui non sectabamur justitiam, apprehendimus eam, et surreximus, nec viribus nostris, sed per fidem justificati erecti cia nostra, sacerdos excitatus a mortuis, et in coelo constitutus. Et exaudi nos in die qua invocaverimus te: quo jam pro nobis offerente, exaudi nos in die qua invocaverimus te
Abbreviated transcription (Latin):
t morsfuchil nocebit : Ita enĩ eã nec nobis
Nocere posse monstrabis : Et in nomine dnĩ
dĩ nrĩ magnificcibim᷑. Et confessio nominis
tui ñ solũ ñꝑd&: sed etiã magnificabitnos:
mpleat dominus om̃s petitiones cuas.
mpleat dñs non solum petitiones quas
habuisti int̾ra: sedetiani quib incelo in
ꝑ prophetiam de monstratum est : qm̃ re¬
suscitabit dñs xp̃msuum & exaudiet il¬
lum decelo scõ suo Et exaudiet illum ñ
det̾ra tantum ubi se p&ut clarisicari:
uerum etiam decelo ubiiam addexteram
patris in terpellans ꝓnobis. diffudit in
tibus salus dextere eius: Potent̾atus nr̃i suns
salus fauoris eius. cum etiã detribulatione
dat auxilium : ut quando in firmam̃ cunc
potentes simus : Nã uana salus hominũ:
quȩ non dexterȩ sed sinistrȩ eius est :: hac
enim excolluntur in magnam superbiam :
quicumq peccantes temporaliter salui
lubili successione temporalium bonorum

Expanded text:
tibi mors nihil nocebit; ita enim nec nobis tibi mors nihil nocebit; ita enim nec nobis eam nocere posse monstrabis. Et in nomine Dei nostri magnificabimur: et confessio tui nominis non solum non perdet, sed etiam magnificabmpleat Dominus omnes petitiones tuas: impleat Dominus non solum petitiones quas habuisti in terra, sed etiam quibus in coelo intper prophetiam demonstratum est, quoniam resuscitabit Dominus Christum suum. Exaudiet illum de coelo sancto suo: exaudiet illum, non de terra tantum, ubi se petiit clarificari ; verum etiam de coelo, ubi jam ad dexteram Patris interpellans pro nobis , diffudit indtibus salus dexterae ejus: potentatus nostri sunt salus favoris ejus, cum etiam de tribulatione dat auxilium, ut quando infirmamur, tunc potentes simus . Nam vana salus hominum , quae non dexterae, sed sinistrae ejus est: hac enim extolluntur in magnam superbiam, quicumque peccantes temporaliter salvi lubili successione temporalium bonorum