comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quero itaq quis morit᷑. Ilempe
qui tradidit sp̃m. Deinde quit᷑
dilit sp̃m. utiq qui patri com
mortinis ẽ: interrogo utrũ corpus
animã comm̃det. an ds corporis ani¬
mam. Nam sp̃u frequent̾ significari
ex hoc ipso quod iħs moriturus
tradidit sp̃m. Si igitur qͥs qu̾a exis¬
timandum putabit commndari
animã acorpore adissoluendo ui¬
uentem acorrũpendo et̃nam are¬
suscitando manentẽ. ce ñ ambigit
quin idem comm̃dauit sp̃m patͥ
qͥ ce die eadem inparadiso fuerit
cũ latrone &e quero an sepulcro re-¬
ceptus inparadiso manserit. an
uͦ inparadiso manens derelictũ
se adeo questus sit. Unus enĩ atq¬
sactum se ip̃m ꝑ hec uniuer sum
significans. Quidũ admortẽ dere¬
linquise significat homo ẽ. Dum
uero homo ẽ inparadiso ds̃ reg¬
net. regnans. porro inparadiso pa¬
tri comm̃det sp̃m dei filius. Com¬
mendatum uero patri sp̃m homi¬
nis filius tradat admortem. Quid

Expanded text:
Quaero itaque, quis moritur? Nempe Quaero itaque, quis moritur? Nempe qui tradit spiritum. Deinde quis tradit spiritum? Utique qui Patri commmortuus est: inanimam commendat, an Deus corporis animam? Nam per spiritum frequenter significari ex hoc ipso, quod Jesus moriturus tradidit spiritum. Si igitur quisquam existimandum putabit, commendari animam a corpore, a dissolvendo viventem, 365 a corrumpendo aeternam, a resuscitando manentem; et non aquin idem commendaverit spiritum Patri, qui et die eadem in paradiso fuerit cum latrone. Quaero an sepulcro receptus in paradiso manserit? An vero in paradiso manens, derelictum se a Deo quaestus sit? certfactum, se ipsum per haec universa significans: qui dum ad mortem derelinqui se significat, homo est; dum vero homo est, in paradiso Deus regnet, regnans porro in paradiso, Patri commendet spiritum Dei filius; commendatum vero Patri spiritum, hominis filius tradat ad mortem. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
uini intelligencia ẽ non ignorere
dm̃ quem non nescias. hominẽ ñ
nescire autẽ hominẽ quẽ non ig
pultum non putare quem resuscita¬
tum incelligas resuscitatum non
ambigere quẽ negare non audeas
non sepultum. Sepultus eni iħs x
m̃s quare me dereliquisti: Locutꝰ
aucẽ hȩc ẽ qui ce dixerit. Am̃ am̃
dico tibi qr mecũ eris hodie inpara¬
diso. Paradisũ quoq ꝓmittens ma¬
gna uoce ꝓclamauerit. Pat̾ inma¬
nus tuas comm̃do sp̃m meũ. Et
hoc dicens: expirauit. Uos nunc¬
dm̃ uerbum insolum communis
generis hominenicont̾hentes. hoc
nob̾ magne pietatis sacram̃tum
quod incarne manifestatum ẽ
reuelate quẽ tradidit sp̃m xp̃s¬
& qui inmanꝰ patris comm̃dauĩt
siuim sp̃m. & quis inparadiso die
eadem fuerit &e quis dereliqui se
adeo questus sit. Nam querella
dericti morientis infirmitas ẽ
ꝓmissio autem paradisi uiuenteᷤ
dei regnum ẽ commendacio sp̃s
commendantis confidencia est
tradicio sp̃s morientis excessio ẽ.

Expanded text:
vini intelligentia est, non ignorare Deum, quem non nescias hominem; non nescire autem hominem, quem non ignpultum non putare, quem resuscitasse intelligas; resuscitasse non ambigere, quem negare non audeas non sepultum. Sepultus enim est Jmeus, quare me dereliquisti ? Locutus autem haec est, qui et dixerit: Amen dico tibi, quia hodie mecum eris in paradiso ; paradisum quoque promittens, magna voce proclamaverit: Pater, in manus tuas commendo spiritum meum. Et hoc dicens exspiravit Deum Verbum in solum communis generis hominem contrahentes, hoc nobis magnae pietatis sacramentum, quod in carne manifestatum est, revelate : quem tradiderit sp quis in manus Patris commendaverit suum spiritum, et quis in paradiso die eadem fuerit, et quis derelinqui se a Deo questus sit. Nam querela derelicti morientis infirmitas est: promissio autem paradisi, viventis Dei regnum est. Commendatio spiritus, commendantis confidentia est: traditio spiritus, morientis excessio est.
Abbreviated transcription (Latin):
cotum scripture misterium ex¬
equens ait. Iuxtate ẽ uerbum
tuum more tuo & inonde cuo.
Non cardo opus ẽ petitoq longe
uerbo confessionis. nec int̃uallo
aliquo int̾ cor atq os relicto. ut qd
ad ꝓtestacionem religionis loq̃n¬
dum sit ꝑinfidelem ambiguita¬
dem cogicetur. S & iuxta nos
eẽ oporcet. & innobis ne aliqua
incͬrogacionem cordis atq oris.
mora fides forte nr̃a non ita in
sensu sit ut inuerb̃. S conexa
ori atq: cordi: incunctancem ha¬
beat & senciendi &r loquendi re¬
ligionem. N huius quidem dic
sub iecit. Hoc ẽ uerbum fidei qd̃¬

Expanded text:
rium exsequens, ait: Juxta est verbum tuum in ore tuo et in corde tuo . Non tardo opus est petitoque longe verbo confessionis, nec intervallo aliquo inter cor atque os relicto, ut quod ad protestationem religionis loquendum sit, per infidelem ambiguitatem cogitetur. Sed et juxta nos esse oportet, et in nobis: ne aliqua inter regionem cordis atque oris mora, fides forte nostra non ita in sensu sit, ut in verbis; sed connexa ori atque cordi, incunctantem habeat et sentiendi et loquendi religionem. Et hujus quidem dicti subjecit: Hoc est verbum fidei q
Abbreviated transcription (Latin):
corporis sui ds̃. ¶ quis ponit animã
ut resumat: Corpꝰ enim non ꝑse
quod ẽ mortuum: ce nec ponit ani¬
mam quod iuuit. Ds̃ itaq: nec mor¬
tuus ẽ: nec sepultꝰ ẽ. ¶ tam̃ abeo
dictum ẽ. Hec enim mitcens ungue

Expanded text:
corporis sui Deus. Et quis ponit animam, corporis sui Deus. Et quis ponit animam, ut resumat? Corpus enim non per se quod est mortuum, et nec ponit animam quod vivit. Deus itaque nec mortuus est, nec sepultus est: et tamen ab eo dictum est: Haec enim mitten
Abbreviated transcription (Latin):
quod sine sensu atq uita mortui cor¬
poris modo maneret. quod it̾m aiãm
animam quisquã racionis particeps
deputabit quã qͣm frequent anima
dei & sabata & neuienias odisse scͥp¬
ta sit. &iam inquib dam complacere.
Seo exea istud significacione commemo¬
rari solicum ẽ qua & manꝰ & ocłi ce di¬
giti. ce brachium ce cor incorporali dõ
connumerantur. Nam cũ sp̃s scđm
dñi dictum carnem & ossa ñ habet
ei qui ẽ nec demutat. Nulla ad soli¬
ditatem sui corporalium parcium
menbra conueniunt. Sed simplex
ac beata natura unum totum qđl
ẽ omia ꝑmanet. Non ergo ds corpo¬
ralib modis officio int̾ioris anime
eius racio mandati ẽ ds̃ ergo. nec po¬
nit admortem. nec resumit aduitã.
S nec corpꝰ mandacum ad resum̃dũ
habet quia nec ꝑse resumit. Dictũ
enim decorporis sui templo ẽ. solui¬
te templum hoc & pꝰ triduum resꝰ¬
citabo illud. Suscitate ergo templũ

Expanded text:
ut sine sensu atque vita, emortui corut sine sensu atque vita, emortui corporis modo, maneret, quod iterum animanimam quisquam rationis particeps deputabit: quamquam frequenter anima Dei et sabbata et neomenias 363 odisse scripta sit, et etiam in quibusdam complacere . Sed ex ea istud significatione commemorari solitum est, qua et manus et oculi et digiti et brachium et cor in corporali Deo connumerantur. Nam cum spiritus, secundum Domini dictum, carnem et ossa non habeat ; ei, qui est nec demutatur , nulla ad soliditatem sui corporalium partium membra conveniunt; sed simplex ac beata natura, unum totum quod est omnia permanet. Non ergo Deus corporalibus modis officio interioris animahujus ratio mandati est? Deus ergo nec ponit ad mortem nec resumit ad vitam. Sed nec corpus mandatum ad resumendum habet: quia nec per se resumit. Dictum enim de corporis sui templo est: Solvite templum hoc, et post triduum suscitabo illud . Suscitat ergo templum
Abbreviated transcription (Latin):
quod nec ignorat᷑. & ignorabile ẽ.
dum & ueritas in reb ẽ. & inuirtu¬
te saciam̃tum ẽ. Ut eciam exhis
que ait manifeste docebimꝰ. Propt̃
hoc me pat̾ diligit: quod ego pono
animam meã ut iterũ accipiam
eam. Nemo tollit eam ame: s ego
pono eam ame. Pocestatem habeo po¬
nendi eam: & potestatem habeo it̾m
accipiendi eam. Hoc mandatũ acce¬
bigimus eẽ dm̃ uerbum. neq rur-¬
sum filium hominis exanima ce cor¬
pore consticisse ignoramꝰ: angło ad
ioseph confirmante. Surge & accipe
puerum & matrem eiꝰ & uade int̾ram
isrł. Defuncti sunt enĩ qui querebãt
aiãm pueri. Cuiꝰ ergo hȩc anima est
requiro corporis ne : an dĩ: si corꝑis
quid habet corp̃ pocestatis qđ ꝑ aĩe
motum animatur. inuitam: De ind̾
utrum mandati. aliquid corpꝰ acceꝑit.
q sine anima ȩbese moruũq ẽ. Si uͦ
quis quã putabit. animam suã uer-¬
bum deũ ponere uc rursum resumat
ostendat. uerbũ dm̃ mortuũ. id est

Expanded text:
quod nec ignoratur et ignorabile est, quod nec ignoratur et ignorabile est, dum et veritas in rebus est, et in virtute sacramentum est, ut etiam ex his quae ait, manifeste docebimus: Propter hoc me Pater diligit, quod eg« pono animam meam et iterum accipiam eam. nemo tollit eam a me, sed ego pono eam a me: potestatem habeo ponendi eam et potestatem habeo iterum accipiendi eam. hec mandatum accebigimus esse Deum Verbum: neque rursum filium hominis ex anima et corpore constitisse ignoramus, Angelo ad Joseph confirmante: Surge, et accipe puerum et matrem ejus, et vade in terram Israel; defuncti sunt enim, qui quaerebant animam pueri . Cujus ergo haec anima est requiro, corporisne, an Dei? Si corporis; quid habet corpus potestatis, quod per animae motum animatur in vitam? Deinde utrum mandati aliquid corpus acceperit, quod sine anima hebes emortuumque est? Si vero quisquam putabit animam suam Verbum Deum ponere, ut rursum resumat; ostendat Verbum Deum mortuum, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
siusset. Nam ipse ait. Manifeste
lazarus mortuus ẽ. & gaudro ꝓpt̾ uoᷤᷤ
ut credatis quod non eram ibi. Absen¬
cia itaq eiꝰnon habuit causam lacri¬
mandi. Quȩ ad apłoꝵ fidem ꝓficiebat
cum egri mortẽ consciencia diuine
cognicionis absens ꝓnuiciasset
Nulla ergo restat necessitas flendi:
ar tñ fletum ẽ. Et tam̃ quero cui im¬
putabitur flecus ille. Deo an aie
lacrimas quas addolorem aĩe merẽ¬
tis ꝓfundat. Ionge autẽ minus est
ut ds̃ fleuerit qui glorificandus
inlazaro ẽ.Non conuenit autem
ut aĩa desepulcro lazarũ uocet ꝙ ad
aĩe innexe corpori: preceptũ atq tur¬
tutem inmortuum suum anuna
qui glorificandꝰ flet qui uiuificatuᷤ
ẽ. Non ẽ uruificaturȩ flere. nec glo¬
rificandi dolere. E tam̃ iunuificat
necessitace. uel dictoꝵ ignoracioẽ.
De multis pauca memoramꝰ. S ut
absolutam exposionem racio nõ
morosa commendet. Eerit dñs
atq agit quod cũ consciencia nescit᷑

Expanded text:
uisset. Nam ipse ait manifeste: uisset. Nam ipse ait manifeste: Lazarus mortuus est, et gaudeo propter vos, ut credatis, quod non eram ibi . Absentia itaque ejus non habuit causam lacrymandi, quae ad Apostolorum fidem proficiebat: cum aegri mortem conscientia divinae cognitionis absens pronuntiasset. Nulla ergo restat necessitas flendi: et tamen fletum est. Et tamen quaero, cui imputabitur flletus ille? Deo, an anilacrymas, quas ad dolorem animae moerentis profundit. Longe autem minus est, ut Deus fleverit, qui glorificandus in Lazaro est. Non convenit autem, ut anima de sepulcro Lazarum vocet, et ad animae innexae corpori praeceptum atque virtutem, in mortuum suum  suppqui glorificandus est? Flet, qui vivificaturus est? Non est vivificaturi flere, nec glorificandi dolere: et tamen vivificat, necessitate, vel dictorum ignoratione de multis pauca memoramus; sed ut absolutam expositionem ratio non morosa commendet. Gerit Dominus atque agit, quod cum conscientia nescitur,
Abbreviated transcription (Latin):
osficium incorpore sit aĩs. tam̃ eas
inministerio corporis quasi qͥdam
meror exsudat. Tum de inde que ei
adflendum causa sit an ne impiam
parricidalem que iherusalem ni¬
& ut humanarũ morciũ deflent᷑.
calamitates. ita ꝑdice huiꝰ desꝑate¬
q gentis casus doletur: E quod
hoc rogo flendi sacram̃tum ẽ : aĩaq
tristis ẽ flet. S num quid hȩc ꝓpħas
misit nũquid hec tocies uoluit con¬
grẽgatos pullos eiͣs pennarũ integi¬
mento obumbrare. non cadit autẽ
inuerbũ dm̃ meror. neq insp̃m la-¬
crime.s neq maĩam conuenit a¬
liquid antea corpus egisse. ¶ tam̃
Pari quoq lacrimarum ueritate:
& lazarus fletꝰ est. & quero primũ
quid fleatur inlazaro. Non utiq
morsq & ñ usq ad mortem ẽ. & pro
dei gła ẽ. Dñs enim ait. Infirmi
dĩ ut honorificet᷑ filius dei ꝑ eum.
Mors ergo que glorificandi dĩ causa
ẽ flendi tristiciam non adferebat.
S ne mneo quidẽ flendi necessitas
existebat quod lazaro morienti af¬

Expanded text:
officium in corpore sit; animi tamen eas, in ministerio corporis, quasi quidam moeror exsudat. Tum deinde quae ei ad flendum causa sit? Anne impiam parricidalemque Jerusalem, ni ut humanarum mortium deflentur calamitates, ita perditae hujus desperataeque gentis casus doletur? Et quod hoc, rogo, flendi sacramentum est? Anima, quae tristis est, flet. Sed numquid haec prophetas misit? Numquid haec totiens voluit congregatos pullos ejus pennarum integimento obumbrare . Non cadit autem in Verbum Deum moeror, neque in Spiritum lacrymae. Sed neque in animam convenit, aliquid ante corpus egisse. Et tamePari quoque lacrymarum veritate et Lazarus fletus est . Et quaero primum, quid fleatur in Lazaro? Non utique mors, quae non usque ad mortem est, et pro Dei gloria est. Dominus enim ait: Infirmitro gloria Dei, ut honorificetur filius Dei per eum . Mors ergo, quae glorificandi Dei causa est, flendi tristitiam non afferebat. Sed ne in eo quidem flendi necessitas exsistebat, quod Lazaro moriente af
Abbreviated transcription (Latin):
tuo qr dñs iħs ẽ  credidis incorde
tuo. quia ds̃ suscitauit eum amor¬
cuis saluuseris. Iustum fides con¬
summat. scd̾m quod dictum ẽ. Cre¬
didit abraham deo: o deputatum ẽ¬
illi adiusticiam. Numqͥd abraham
calumniatus ẽ deo: cum ei heredita¬
tem genciũ & scd̃m stellarum atq
arene mulcitudinem mansure exse
sobolis numerositatem pollicebat᷑.
De om̃ipotencia eñĩ dei fides religio¬
sa non ambigens humane infirmi¬
tatis non ẽ detenta naturis. Sed
id quod inse erat caducum t̾renum¬
que dispiciens diuine sponsionis
fidem ultra mo dum corꝑeȩ
consticutionis excepit. Quia neqͣqͣm
dei uircutes lex possit humana mo¬
derari tantum in efficiendo libera¬
litatis deo prõpte. Quantũ inspon¬
dendo ostendeset uoluntatis. Ni¬
cħ igitur iustius fide ẽ. qui cume¬
quitas atq moderacio t̾renoꝵ actuũ
sit ꝓbabilis. nich tam̃ istius homĩs
q̃m om̃ipocenciã dei in definite. po¬

Expanded text:
sus est, et credideris in corde tuo quia Deus illum suscitavit a mortius, salvaberis . Justum fides consummat, secundum quod dictum est: Credidit Abraham Deo, et deputatum est ei ad justitiam . Numquid Abraham calumniatus est Deo, cum ei haereditatem gentium, et secundum stellarum atque arenae multitudinem mansurae ex se sobolis numerositatem pollicebatur? De omnipotentia enim Dei Fides Religiosa non ambigens, humanae infirmitatis non est detenta naturis; sed id quod in se erat caducum terrenumque despiciens, divinae sponsionis fidem ultra modum corporeae constitutionis excepit: quia nequaquam Dei virtutes lex possit humana moderari, tantum in efficiendo liberalitatis Deo promente, quantum in spondendo ostenderet voluntatis. Nihil igitur justius fide est: quia cum aequitas atque moderatio terrenorum actuum sit probabilis, nihil tamen justius homini sit, quam omnipotentiam Dei indefinit
Abbreviated transcription (Latin):
seciica  est. hoc ẽ xp̃m amorcuis re¬
ducere. Libertas redeundi incelũ.
& descendendi int̾ra libertate est.
Ambigendi autẽ sublata contacio
ẽ sciencia infide ẽ. racio in uircu¬
de ẽ effectus in reb ẽ. causa inpo¬

Expanded text:
jecta est, hoc est Christum a mortuis rejecta est, hoc est Christum a mortuis reducere . Libertas redeundi in coelum, ex descendendi in terram libertate est. Ambigendi autem sublata cunctatio est: scientia in fide est, ratio in virtute est, effectus in rebus est, causa in po
Abbreviated transcription (Latin):
amouit. uetans curam sollicite in
cor cogitaçionis admitti. Dicti ꝙiã
ꝓpħici auctoritate monstrata. Aic
enim. Nedixeris incorde tuo quis
ascendit incȩlum. Hȩc aꝓpħa ita die¬
ta sub iectȩ sentenciȩ absolucͥo ꝓse
humane mentis sensus extendit
s neq dediuinis oꝑib religiosa
sioes ambigitur. Non eguit xp̃c hu
mane uirtutis auxilio ut ex illa
beaticudinis suȩ sede ascendentis
cuius quã celum ope deduceretur.
incorpus. Non extĩor pocestas eum
egit ad t̾ras. Credendus ẽ uenisse:
qualis & uenit. E uera pietas est
xp̃m non deductum sed descendẽ¬
tem conficeri. Sacramentũ suũ ẽ
crintempore & inoꝑe. Neq quia mͦ
uenit deductus ꝑ alt̾m ẽẽ credendᷤ
ẽ: nec temporalis eius aduentus.
pocestati deducentis subditus in¬
celligendus est. Sedne alt̾iuis qui¬
dem ambiguitatis infidelitas si¬
nitur. Nam concinuo ex dicto pfe¬
tico subditur. Uel quis descendit
inabyssum. de mox dicti racio sub¬

Expanded text:
vetans curam sollicitae in cor cogitationis admitti, dicti etiam prophetici auctoritate monstrata. Ait enim: Ne dixeris in corde tuo, quis adscendit in coelum ? Haec a Propheta ita dicta, subjectae sententiae absolutionehumanae mentis sensus extendit: sed neque de divinis operibus religiosa fides ambigit. Non eguit Christus humanae virtutis auxilio, ut ex illa beatitudinis suae sede adscendentis cujusquam in coelum ope deduceretur in corpus: non exterior potestas eum egit ad terras. Credendus est venisse qualis et venit: et vera pietas est, Christum non deductum, sed descendentem confiteri. Sacramentum suum est, et in tempore, et in opere. Neque quia modo venit, deductus per alterum esse credendus est: nec temporalis ejus adventus potestati deducentis subditus intelligendus est. Sed ne alterius quidem ambiguitatis infidelitas sinitur. Nam continuo ex dicto prophetico subditur, Vel quis descendit in abyssum? Ac mox dicta ratio sub
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑom̃s celos ut adimpleret omĩa
Quousq impietatis nr̃e extendimꝰ
stulti loqũa ignoracionem. ut qd̾
in sacram̃to dei absconsum ẽ id
explicari a nob posse ꝓfiteamur:
Nui descendit ip̃e ẽ. & quiascendit
homo ex mortiis resurgens
suꝑ om̃s celos ascendens a dextris
dei sit: Nlum quid descendisse ad
disse ad inferis creditur & resurgeis
ex mortius corpus ascendisse ince¬
ac pͥncipib secłi fideᷤᷤ relicta ẽ: ut
cum idem adque unus sit descen¬
dens. & ascendens unus quoq nob̾

Expanded text:
ut adimpleat omnia : quo usque impietatis nostrae extendimus stultiloquam ignorationem, ut quod in sacramento Dei absconsum est, id explicari a nobis posse profiteamur? Qui descendit, ipse est et qui adscendit. homo ex mortuis resurgens, super omnes coelos adscendens, a dextris Dei sit? Numquid descendisse ad disse ad inferos creditur, et resurgens ex mortuis corpus adcendisse in coeac principibus saeculi fides relicta est, ut cum unus atque idem sit descendens et ascendens, unus
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus dei que sapiencia. S sa¬
piencia ñ mundo cognita nec in¬
cellecta prudentib scłi. Ꝙ quam
non intellecta sit disce eodem beato
apło. dicente. S loquimur dĩ sa-¬
pienciam que insacrrͣmento abs¬
consa ẽ. quam p̃finiuit ds̃ ante
hanc dei sapienciam insacram̃to
ẽẽ absconsam & ẽẽ pͥncipib scłi
ignobilem: Anne diuidit xp̃m
ut alius sit dñs maiestatis alius iħc
crucifixis: S stultissime huic
atq impiissime opinioni contra-¬
dicit dicens. Non enĩ iudicaui
nescit neq aliud scire se iudicat. Nos
autẽ &e infirmiꝰ ingenii ce infirmi¬
oris fidei. xp̃m iħm scindimus. di¬
uidimus duplicamus: arbitͥ mis¬
teriorum & occulti facram̃ti calũ¬
cifixus. alius dei sapiencia alius
sepultus. alius descendens. & alius
filius hominis. alius filius dei.
Non incelligentes docemꝰ. &r nesci¬
entes arguimꝰ ce dicta dei homies
ita credere. Quis criminabitur
electos dei: Os̃ ẽ qui iustificat.
tuus ẽ immo etiam qui resurrex̃

Expanded text:
virtus, Deique sapientia; sed sapientia non mundo cognita, nec intellecta prudentibus saeculi. Et quam non intellecta sit, disce eodem beato Apostolo dicente: Sed loquimur Dei sapientiam, quae in sacramento absconsa est, quam praefinivit Deus antehanc Dei sapientiam in sacramento esse absconsam, et esse principibus saeculi ignorabilem? Anne dividit Christum, ut alius sit Dominus majestatis, alius Jesus crucifixus? Sed stultissimae huic atque impiissimae opinioni contradicit, dicens: Non enim judicavi nescit, neque aliud scire se judicat: nos autem et infirmis ingenii, et infirmioris fidei, Christum Jesum scindimus, dividimus, duplicamus, arbitri mysteriorum et occulti sacramenti calums crucifixus, alius Dei sapientia; alius sepultus, alius descendens; et alius filius hominis, alius filius Dei. Non intelligentes docemus, et nescientes arguimus, et dicta Dei hominesita credere: Quis criminabitur electos Dei? Deus est qui justificat: tuus est, imo etiam qui resurrex
Abbreviated transcription (Latin):
silius &e u̾bum ds̃ & homo caro.
o passus & mortuus ce sepultus
ꝙ resurgens & incelis receptus.¬
qr sedens ad dextam dĩ. Abens inse
uno eodemq ꝑdispensacionem.
atq naturam indei forma & infor¬
ma serui. sine aliqua sui. & par¬
ticione quod homo ẽ & diuisiõe
quod ds̃ ẽ. Incaute igit᷑ atq igno¬
rantis opinionis nr̃e fidẽ apłs for¬
mans ita confessionis huiꝰ sacra¬
mentum locutꝰ ẽ. Nam &e si crucifix̃
ẽ. ex infirmitate nr̃a. s iuuit ex
uirtuce dei. Predicans enĩ filium
hominis dei filium. Qui cũ exdis¬
pensacione homo cẽt manerer tñ
ex natura ds̃: eundem ex infirmita¬
de crucisixum ait. Qui exiurtute
dei iuueret. Ut cum infirmitas eẽt
ex forma serui &e natura maneret
ex dei forma. E qui cũ eẽt informa
dei adsumsisset formã serui. non
ambiguum eẽt. in quo sacram̃to
& passus eẽt & uiueret. uł ut & cũ
ineodem eẽt infirmitas ad passionẽ
& ad uitam dei uirtus. non alius
aut diuisus ase eẽt qui & pateret᷑¬

Expanded text:
homo caro, et passus et mortuus et sepultus, et resurgens in coelum receptus, sedens a dextris Dei, habens in se uno eodemque per dispensationem atque naturam in Dei forma et in forma servi sine aliqua separatione quod homo est, et divisione us. --Incautae igitur atque ignorantis opinionis nostrae fidem Apostolus formans, ita confessionis hujus sacramentum locutus est: Nam etsi crucifixus est ex infirmitate, sed vivit ex virtute Dei . Praedicans enim filium hominis Dei filium, qui cum ex dispensatione homo esset, maneret tamen ex natura Deus; eumdem ex infirmitate crucifixum ait, qui ex virtute Dei viveret: ut cum infirmitas esset ex forma servi, et natura maneret ex Dei forma, et qui cum esset in forma 368 Dei assumpsisset formam servi; non ambiguum esset, in quo sacramento et passus esset, et viveret: ut cum in eodem esset, et infirmitas ad passionem, et ad vitam Dei virtus; non alius ac divisus a se esset, qui et pateret
Abbreviated transcription (Latin):
idem mortuus ẽ uel qui morcuus ẽ
non idem comdemnat. uł qui con¬
dempnat: Non idem qui iustifi¬
cat ds̃: Separemus ergo s ilicet
a iustificante deo condempnancẽ
ꝓnobis siitaq hec omĩa xp̃s unus
ẽ. neq alius ẽ xp̃c mortuus. Alius
sepulcus. aut alius descendens in
inferna. & alius ascendens incelũ.
Nisi qui descendit in inseriora t̾re:

Expanded text:
dem mortuus est? vel qui mortuus est, non idem condemnat? vel qui condemnat, non idem est qui justificat Deus? Separemus ergo, si licet, a justificante Deo condemnantem 3pro nobis. Si itaque haec omnia Christus unus est; neque alius est Christus mortuus, alius sepultus; aut alius descendens ad inferna, et alius adscendens in coelos, nisi qui descen
Abbreviated transcription (Latin):
custodiebã eos innoĩe cuo. qͦs dedis¬
ti mͥ: o custodiui. Non sibi itaq
fuit oracio illa s apłis: nec sibi triˢ¬
cis ẽ qui orare eos ne cẽptent᷑ monet.
Nec sibi agłs mittit̃ qui si uellet duo¬
ddecim milia legionũ decȩł deducẽt
nec ꝓpt̾ mortem timet quisq admor¬
tem anxius ẽ nec ut transeat calix
rogat sed ase transire calicem rogat
qui tam̃ transire non possit nisi
eum bibit. Transire autẽ non de¬
loco dicedere ẽ: s om̃ino ñ extare
Quod quidem ip̃m ce euangłicus. & a¬
postolicus sermo significat cum dr̃.

Expanded text:
custodiebam eos in nomine tuo: quos dediscustodiebam eos in nomine tuo: quos dedisti mihi, et custodivi . Non sibi itaque fuit oratio illa, sed apostolis: nec sibi tristis est, qui orare eos ne tententur monet: nec sibi angelus mittitur, qui si vellet, duodecim millia legionum de coelis deduceret: nec propter mortem timet, qui usque ad mortem anxius est: nec ut se transeat calix, rogat; sed a se transire calicem rogat, qui tamen transire non possit, nisi eum biberit. Transire autem non loco decedere est, sed omnino non exstare: quod quidem ipsum et evangelicus et apostolicus sermo
Abbreviated transcription (Latin):
acionis suȩ non eguisse presidio. Cũ
ẽ ut peꝓpt̾ nos sit confi̾rmat᷑ & nob̾.
Quia qui p᷑ nob tristis ẽ & de nobis
confortat᷑ ẽ ea confortatꝰ ẽ condicione
qu ⁊ cristis ẽ. Sudorem uero nemo
infirmitati audebit depucare: qr
& contra naturã ẽ sudare sanguinẽ
nec infirmitas ẽ quod pocestas ñ
scdm nature consuetuoine gessit.
Neq aderesim infirmitatis ꝑtinẽ
illomͦ potĩt: quod aduersus eresi
fantasma mencientẽ ꝓficiat ꝑsudo¬
rem sanguinis adcorꝑis ueritatẽ.
igicur cum &r cristicia de nob̾ est:
& oracio ꝓ nob̃ẽ non possunt non
om̃ia ꝓpt̾ nos gesta eẽ intelligi. Cũ
omia ꝓnobis quib timebatur
tua ineuangelia plenitudinẽ. dũ
alia exaliis qr omĩa uniꝰ sp̃s predi¬
cacio sit intelligunt᷑. Hanc enim
rum predicator ostendit dñm ita
p̃catum eẽ dicens. Pat̃ sc̃e conserua
eos in noĩe tuo. Cum eẽm cũ eis ego

Expanded text:
ationis suae non eguisse praesidio; tum ationis suae non eguisse praesidio; tum est ut propter nos sit confortatus et nobis: quia qui de nobis tristis est et de nobis confortatus est, ea confortatus est conditione qua tristis est. Sudorem vero nemo infirmitati audebit deputare: quia et contra naturam est sudare sanguinem. Nec infirmitas est, quod potestas non secundum naturae consuetudinem gessit: neque ad haeresim infirmitatis pertinere ullo modo poterit, quod adversum haeresim phantasma mentientem proficiat, per sudorem sanguinis, ad corporis veritatem. Igitur cum et tristitia de nobis est, et oratio pro nobis est, non possunt non omnia propter nos gesta esse intelligi, cum omnia pro nobis, quibus timebatur,tuam Evangelia plenitudinem: dum alia ex aliis, quia omnia unius Spiritus praedicatio sit, intelliguntur. Hanc enim rum praedicator ostendit, Dominum ita precatum esse, dicens: Pater sancte, conserva eos in nomine tuo. Cum essem cum eis, ego
Abbreviated transcription (Latin):
cente orare ꝓlixius ceꝑit. ita ut
guttis sanguinũ corporis sudor deflu¬
his tristis eẽt. ut iam sine tristicie
metu eẽnt. ait. Dormite iam & reqͥ¬
escite. De angło quidẽ matħs & mar¬
cus. & de expeticione diaboli nichil
locuti sunt. S post tristiciam aĩe
post dormienciũ obiurgacionẽ post
trãsferendi calicis dep̃cacionem. ñ
ex nichilo dormienciũ adortacio
subsecuta ẽ: nisi quod cum adfut᷑us
abhis subsecuta eẽt. & indulti angłi.
confortat᷑ aucilio securitate custodie
custodiendos ꝑmiccebat insompnũ.
Nec sane ignorandum anobis ẽ &r
ingrecis &r inlatinis codicib conplu¬
rimis. uel de adueniente angło uł
de sudore sanguinis nicħ scriptũ
repperiri. Ambigentib utrũ hoc
fluum sit. Incertum enim hoc nob̃
relinquetur diuersitate librorum.
Certe siquid sibi ex hoc ȩresis blan¬
ditur ut infirmum adfirmet cui
opus fuerit angłi confortantis auxi¬
lio meminerit creatorem angłoꝵ cre¬

Expanded text:
stente orare prolixius coeperit, ita ut stente orare prolixius coeperit, ita ut guttis sanguinum corporis sudor effluhis tristis esset, jam sine tristitiae metu ait: Dormite jam, et requiescite. De angelo quidem Matthaeus et Marcus et de expetitione diaboli nihil locuti sunt: sed post tristitiam animae, post dormientium objurgationem, post transferendi calicis deprecationem, non ex nihilo dormientium adhortatio subsecuta est, nisi quod cum afuturus ab his esset, et indulti Angeli confortatus auxilio, securitate custodiae custodiendos permittebat in somnum. Nec sane ignorandum a nobis est, et in graecis et in latinis codicibus complurimis, vel de adveniente angelo, vel de sudore sanguinis nil scriptum reperiri. Ambigentibus igitur, ufluum sit incertum enim hoc nobis relinquitur de diversitate librorum, certe si quid sibi ex hoc haeresis blanditur, ut infirmum affirmet, cui opus fuerit angeli confortantis auxilio; meminerit Creatorem angelorum cre
Abbreviated transcription (Latin):
non posse. nisi biberit dicens. Pat̃
m̃s non pofest calix hic transire
ame nisi bibam illũ: fiat uolun¬
tas tua. Consummata inse scilicet
passione metum calicis transit᷑um.
qui nisi eum bibisset transire non
posset. finem terroris eius. non nͥ
consummate inse passionis trore
succedere:quia post morcem eius
ꝑuirtutum głam apostolice infir¬
mitatis scandalum pelleretur.
luntas tua incalicis. idẽ passionis
sue scandala apłos ꝑmittens pat̃¬
ne uoluntatis arbitrio tam̃ etiã
repetite dercio oracionis p̃ce usuˢ
ẽ. post quã ait. Dormice iam & reqͥ¬
escice. Non enim extra racionis
alicuius interne consciencie qui
antea cos dormientes. coarguisset.
Nunc iam dormire ce requiescere
iubec. Sed indelligenciam nobis
lucas adortacionis istius tribuisse
existimatur. qui cũ dixisset satha¬
ficeret oratum fuissẽ subiecit post
multam dñi precem angłm exci¬
tisse confortantem eum. Quo adsi¬

Expanded text:
non posse, nisi biberit, dicens: Pater non posse, nisi biberit, dicens: Pater meus, non potest calix iste transire a me nisi bibam illum: fiat voluntas tua : consummata in se scilicet passione metum calicis transiturum, qui nisi eum bibisset, transire non posset: finem terroris ejus non nisi consummatae in se passionis terrore succedere; quia post mortem ejus, per virtutum gloriam, apostolicae infirmitatis scandalum pelleretur. luntas tua, in calicis, id est, passionis suae scandalo, apostolos permittens paternae voluntatis 349 arbitrio; tamen etiam repetitae tertio orationis prece usus est: postquam ait: Dormite jam, et requiescite . Non enim extra rationis alicujus internae conscientiam, qui antea eos dormientes coarguisset, nunc jam dormire et requiescere jubet. Sed intelligentiam nobis Lucas adhortationis istius tribuisse existimatur: qui cum dixisset, sataficeret, oratum fuisse; subjecit post multam Domini precem angelum adstitisse confortantem eum; quo assi
Abbreviated transcription (Latin):
minib ut homo uult calicem
transire: &ut dei exdeo uolun¬
tas effectui pat̾ne uoluntatis u¬
nitur. Id autẽ quod ait. Si possi¬
bile ẽ: maniseste meo docuit. qd̃
ait petro. Ecce sathanas expecunt
ut uos cerneret sic̃ triticum. ego
audem rogaui ꝓte ut non deficiat
fides tua. Per hunc enim calicem
dñice passionis demptandi om̃s
erant &e ꝓpetro pater rogatur ne
deficiat fides eius: ut negantes
infirmitati uł dolor saltem peni¬
cencie non abeẽt: quȩ fides in eo
ẽ: quia inmorte motu t̾re diei
tenebris discisione ueli monimͣ¬
coꝵ reseracione. Mortuorum re¬
surrectione confirmanda iam
apłoꝵ fides eẽt: quam & nocturne
custodie derror & inflagellis. ala¬
pis. sputis. corona spinea. crucis
onere. & tocius passionis ludibriũ.
ce postremo malediete crucis dãp¬
nacio commoueret. Sciens igicur
dñs hȩc omĩa. post passionem suã
desituura. Ideo or usq admorcem tris¬
tis ẽ: ꝙ scit hunc calicem transire

Expanded text:
minibus ut homo vult calicem minibus ut homo vult calicem transire, et ut Dei ex Deo voluntas effectui paternae voluntatis unitur. Id autem quod ait, si possibile est, manifeste in eo docuit quod ait Petro: Ecce satanas expetivit, ut vos cerneret sicut triticum: ego autem rogavi pro te, ut non deficeret fides tua . Per hunc enim calicem dominicae passionis tentandi omnes erant. Et pro Petro Pater rogatur, ne deficiat fides ejus: ut negantis infirmitati vel dolor saltem poenitentiae non abesset; quae fides in eo est: quia in morte, motu terrae diei tenebris, discissione veli, monumentorum reseratione, mortuorum resurrectione confirmanda jam apostolorum fides esset, quam et nocturnae custodiae terror, et in flagellis, alapis, sputis, corona spinea, crucis onere, et totius passionis ludibrium, et postremo maledictae crucis damnatio commoveret. Sciens igitur Dominus haec omnia post passionem suam destitutura, ideo et usque ad mortem tristis est: et scit hunc calicem transire
Abbreviated transcription (Latin):
Quenit ad discipłos ce inuenit eos
dormientes.Et ait petro. Nonpo¬
tiustis una hora uigilare mecũ:
uigilate ce horate: ut non incretiᷤ
intemptacionem. Sp̃s quidem ꝓm¬
cus: caro uero infirma. Anne ad¬
huc tristicie causfi: & transeundi
calicis deprecacio inobscuro est:
Uigilari enim secum obhoc iubce
corara ne intemptacionẽ intrent.
sp̃u quidem prompto sed infirma
carne. Nam qui non scandaliza¬
turos se ꝑconstanciam sidelis
consciencie pollicebantur: in
scandalo ꝑinfirmitatem. car-¬
nis erant futuri. Non ergo sibi
tristis ẽ neq sibi orat: seo illos
quos monet oiare ꝑuigiles ne
in eos calix passionis incumbat.
quem ase transire orat ne inhis
ferri eum sipossibile eẽt ase p̾catꝰ
ẽ quia cum inpossibile deo nicħ sit
sicut ipse ait. Pat̃ possibilȩa tibi
omĩa sunt.Impossibile tamen ho¬
minem passionem terrore.Non
uinci. nec possit nisi ꝑ probacio¬
nem fides nosci. Atq ideo & ꝓ ho¬

Expanded text:
Et venit ad discipulos suos, et invenit eos Et venit ad discipulos suos, et invenit eos dormientes, et ait Petro, Non potuistis una hora vigilare mecum? Vigilate et orate, ut non intretis in tentationem. Spiritus quidem promptus, caro vero infirma . Anne adhuc tristitiae causa, et transferendi calicis deprecatio in obscuro est? Vigilari enim secum ob hoc jubet et orari, ne in tentationem intrent, spiritu quidem prompto, sed infirma carne. Nam qui non scandalizaturos se per constantiam fidelis conscientiae pollicebantur, in scandalo per infirmitatem carnis erant futuri. Non ergo sibi tristis est, neque sibi orat; sed illis quos monet orare pervigiles, ne in eos calix passionis incumbat: quem a se transire orat, ne in his ferri eum, si possibile esset, a se precatus est: quia cum impossibile Deo nihil sit, sicut ipse ait: Pater, possibilia tibi omnia sunt ; impossibile tamen homini est passionis terrore non vinci, nec possit nisi per probationem fides nosci. Atque ideo et pro ho
Abbreviated transcription (Latin):
re ase calicem rogat utiq iam secũ
manencem. qui tum insanguine
noui testamenti ꝓmulcoꝵ pecca¬
tis effundendus consũmabatur.
Non enim rogat nese cũ sit: sed
ut ase transeat. De inde rogat ne
uoluntas sua fiat & quod uult
effici id ip̃m concedi sibi non uult.
ait enim. Sed tam̃ non sicut ego
uolo sed sicut tuuis. Ut uolunta¬
te calicis de precandi humane in
se sollicitudinis significans con¬
sorcium: sentenciam ase unite sibi
communisq cum patre nondisẽ¬
nere uoluntatis. Ut aut̃ non ꝓse
p̃cari intelligeret᷑. & racio signi¬
ficate uoluntatis. ac de precacio
non obtinende eẽt in absoluto.
Hoc totum huius modi peticiõis
sue cepit exordio. Pat̾ m̃s si possi¬
bile est. Aliquit ergo patri relin¬
quitur quot ei an possibile eẽt
incercum sit. Et si nichil patri
impossibile ẽ intelligendum ẽ
ad cuius condicionẽ id quod possi¬
bile ẽ sit relictum. Post huius
enim oracionis precem sequitur.

Expanded text:
re a se calicem rogat, utique jam secum re a se calicem rogat, utique jam secum manentem: qui tum in sanguine Novi Testamenti pro multorum peccatis effundi consummabatur. Non enim rogat ne secum sit, sed ut a se transeat. Deinde rogat ne voluntas sua fiat: et quod vult effici, id ipsum concedi sibi non vult. Ait enim, Sed tamen non sicut ego volo, sed sicut tu vis: ut voluntate calicis deprecandi humanae in se sollicitudinis significans consortium, sententiam a se unitae sibi communisque cum Patre non discerneret voluntatis. Ut autem non pro se precari intelligeretur, et ratio significatae voluntatis ac deprecatio non obtinendae esset in absoluto; hoc totum hujusmodi petitionis suae coepit exordio, Pater meus, si possibile est. Aliquid ergo Patri relinquitur, quod ei an possibile esset incertum sit? Et si nihil Patri impossibile est, intelligendum est ad cujus conditionem id quod, si possibile est, sit relictum. Post hujus enim orationis precem sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ suscepta tristicia ẽ: ut sit de¬
ticie intelligere possimus: uideamꝰ
quid hant ꝓfessionem cristicie uł
precesserit uel consequatur. Cocius
enim passionis & fidei misterium
consũmatum pascȩ cena fuerat
ꝑ dñm: post que uniu̾soꝵ inse scan¬
dalum docet s pͣcessurũ se eos in
galileam ꝓmittit petrus ceteris
licet scandalizaturis sed tamen
non scandalii zaturum constanti
fide spopondit. Sed dñs ꝑnaturã
dĩ non ignarus gerendoꝵ ter eũ
negaturum ẽẽ respondit ut cet̾oꝵ
scandalum incelligeretur expet᷑
cum ille intam graue fidei pericu
lum ter negando re cideret Tũ
ille adsumtis petro & iacobo &
iohe: duob at martiriũ electis
& iohe inp̃dicacione euangłii fir
mando tristem se usq admortẽ
ꝓsessus ẽ. De inde ꝓgressus orauit
dicens. Pater m̃s si possibile ẽ tran¬
seat ame calix iste. Sed tam̃ non
sic̃ ego uolo seo sicut tu uis. Transȩ¬

Expanded text:
mortem suscepta tristitia est, ut sit demortem suscepta tristitia est, ut sit detitiae intelligere possimus, videamus quid hanc professionem tristitiae vel praecesserit, vel consequatur. Totius enim passionis et fidei mysterium consummatum paschae coena fuerat per Dominum. Postque universorum in se scandalum docet , sed praecessurum se eos in Galilaeam promittit . Petrus, caeteris licet scandalizaturis, se tatamen non scandalizaturum constanti fide spopondit. Sed Dominus per naturam Dei non ignarus gerendorum, ter eum negaturum se esse respondit: ut caeterorum scandalum intelligeretur ex Petro, cum ille in tam grave fidei periculum eum ter negando recideret. Tum ille assumptis Petro, Jacobo et Joanne , duobus ad martyrium 347 electis, et Joanne in praedicationem Evangelii fiusque ad mortem professus est. Deinde progressus, oravit dicens: Pater meus, si possibile est, transeat a me calix iste: sed tamen non sicut ego volo, sed sicut tu vis . Transi
Abbreviated transcription (Latin):
bens quidem inse sui corporis ueri¬
tatem. s non habens nature infir¬
mitatem: dum &e corpus illud cor¬
poris ueritas ẽ quod generatus ex
uirgine: & extra corporis nr̃i infir¬
mitatem ẽ quod ẽ spiritalis concep
aduersus aplice fidei demonstraci¬
onem herecici uidentur hoc dicto.
tristis ẽ anima mea usq admortem.
ut ꝓfessio eius qui se tristem ait. na¬
tura infirmitatem ꝑ cuius consci¬
enciam tristis ceꝑit eẽ cestetur. Ac
pͥmum humane intelligencie fensũ
interrogo quid stristem ẽẽ usq admor-¬
tem.Non enim eiusdem significacio¬
ꝓpt̾ mortem tristicia ẽ illic ipsa morᷤ
sausa tristieie ẽ. Ubi uero tristicia
usq admordem ẽ mors ñ iam tristi¬
cie ẽ causa sed finis. Qui ergo ñ ꝓpt̃
mortem s usq: admortem tristis ẽ.
querendum ẽ unde sit cristis. Tris¬
tis autẽ non incerto neq infinito
humane ignorancie dempore:s
usq admorcem. Ad eo autẽ non ꝓpt̃

Expanded text:
bens quidem in se sui corporis veribens quidem in se sui corporis veritatem, sed non habens naturae infirmitatem: dum et corpus illud corporis veritas est quod generatur ex virgine; et extra corporis nostri infirmitatem est, quod spiritalis adversum apostolicae fidei demonstrationem haeretici videntur hoc dicto: Tristis est anima mea usque ad mortem , ut professio ejus, qui se tristem ait, naturae infirmitatem, per cujus conscientiam tristis coeperit esse, testetur. Ac primum humanae intelligentiae sensum interrogo, quid sit tristem esse usque ad mortem. Non enim ejusdem significatiopropter mortem tristitia est, illic ipsa mors causa tristitiae est; ubi vero tristitia usque ad mortem est, mors non jam tristitiae est causa, sed finis. Qui ergo non propter mortem, sed usque ad mortem tristis est, quaerendum est unde sit tristis. Tristis autem non incerto neque indefinito humanae ignorantiae tempore, sed usque ad mortem. Adeo autem non propter
Abbreviated transcription (Latin):
tu crucis mortẽ ad metũ deputas:
dñs communionẽ ei paradis mox
pollicetur. Tu xp̃m in inferis sub
penali t̾iore concludis: diuerse
spei fides ista ẽ. Paradisum mox me¬
ruit sub cruce. latro pendentem
xp̃m confessus in regno in pȩne uͦ
dolore &e metu mortis xp̃m depu¬
atq gestoꝵ uirtucib demonstrari
non ambiguum ẽ innat᷑a ħeius
corporis infirmitatẽ nature cor¬
poree non fuisse: cui iuirtute
nature fuerit omem corpoꝵ depel¬
lere infirmicatem: ꝙ passionem
illam. licet inlata corpori sit non
tam̃ naturam dolendi corpori in¬
tulisse. Qiua quãuis forma corpo¬
ris nrͣi eẽt in dño non tam̃ inuici¬
ose infirmitatis nr̃ȩ eẽt incorꝑe.
qui ñ eẽt inorigine. Quod exconcep¬
tu sp̃us scĩ uirgo ꝓgenuit quod li¬
cet sexus sui officio genuerit tam̃
non t̾rene concepcionis suscepit ele¬
mencis. Gienuit & enim ex se corpꝰ.
seo quod conceptum eẽt exsp̃u. Ha¬

Expanded text:
tu crucis mortem ad metum deputas. tu crucis mortem ad metum deputas. Dominus communionem ei paradisi mox pollicetur: tu Christum in inferis sub poenali terrore concludis. Diversae spei fides ista est. Paradisum meruit sub cruce latro, pendentem Christum confessus in regno: in poenae vero dolore et metu mortis Christum depuatque gestorum virtutibus, demonstrari non ambiguum est, in natura ejus corporis infirmitatem naturae corporeae non fuisse, cui in virtute naturae fuerit omnem corporum depellere infirmitatem; et passionem illam, licet illata corpori sit, non tamen naturam dolendi corpori intulisse: quia quamvis forma corporis nostri esset in Domino, non tamen in vitiosae infirmitatis nostrae esset corpore, qui non esset in origine, quod ex conceptu Spiritus sancti Virgo progenuit: quod licet sexus sui officio genuerit, tamen non terrenae 346 conceptionis suscepit elementis. Genuit etenim ex se corpus, sed quod conceptum esset ex Spiritu; ha
Abbreviated transcription (Latin):
gione concludes quȩ descendens
adinferos inparadiso non desit. Si¬
cuci & hominis filius loquens int̾riˢ
maneat & incelo. martyri suo para¬
disum ꝓinitcens &e consuminate bea¬
titudinis delicias pollicens. Non ht
hunc metus corporalis penetrantẽ
quidem inferos s ubiq naturȩ suȩ
uirtute distentum. Onaturã hanc
mundi dominã ac lib̾cate sp̃italis
uirtutis. immensam non sibi ter¬
ror. mortis gehenne chaos uindi¬
cat qua paradisi deliciȩ carere nͣ
possunt. futurus enim in inferis
dñs &e inparadiso ẽ futurus de seca
admetum pȩne nature indesecabił
porcionem. & de xp̃o &e apuc inferos
pone quod doleat & inparadiso relĩ¬
q: quod regnet. Latro enim rogat
ut sui in regno suo meminerit. q
credo eum adhanc beate confessioĩs
fidem auditus transeunce palmas
clauo gemicus accendit &e regnũ
ip̃i ꝑdolorem infirmitatis. inxp̃i
corpore didicit: Ille dignacionẽ
reminiscentis in regno postulat.

Expanded text:
gione concludes, quae descendens gione concludes, quae descendens ad inferos, a paradiso non desit sicuti et hominis filius loquens in terris, maneat et in coelo, Martyri suo paradisum promittens, et consummatae beatitudinis delicias pollicens. Non habet hunc metus corporalis, penetrantem quidem inferos, sed ubique naturae suae virtute distentum. Et naturam hanc mundi dominam, ac libertate spiritalis virtutis immensam, non sibi terrore mortis gehennae chaos vindicat, qua paradisi deliciae carere non possunt. Futurus enim in inferis Dominus, et in paradiso est futurus. Deseca ad metum poenae naturae indesecabilis portionem: et de Christo et apud inferos pone quod doleat, et in paradiso relinque quod regnet. Latro enim rogat, ut sui in regno suo meminerit. Et, credo, eum ad hanc beatae confessionis fidem, auditus transeunte palmas clavo gemitus accendit: et regnum Christi per dolorem infirmati in Christo corporis didicit. Ille dignationem reminiscentis in regno postulat:
Abbreviated transcription (Latin):
ex infirmitate derrorem. & quicqͥd
dolet dolendi inse habet demuca¬
bilem naturam. & quicqͥd concume¬
liosum ẽ semꝑ inhonorum ẽ. Tu
mere: ce consternantẽ fortes infirmi¬
tate trepidare &e uulnera ñ ꝑmit¬
tentem doleri uulneratum dolere
& contumelia crucis de honestari
cui crux confessus ad dm̃ ẽ & reditꝰ
lictum occasionis impie arbitrariᷤ
ut descensionis ad inferos & ip̃am
mortis timuerit necessicatem. dũ
uel ip̃m testari uidet᷑ hoc dicto. Pat̃
cõmendo inmanꝰ tuas sp̃m meum.
Hoc legens &r non incelligens aut
pie tacuisses auc etiam religiose
intelligenciam eius orasses non ma¬
gis ꝑmpudentem adsercionem stul¬
do furore ueritatis incapax uagare¬
ris. anne metuere cibi infernum
chaos: & torrentes flammas. & omẽm
penarum ulcriciũ abyssum credẽ¬
dus ẽ dicens. latroni incruce am̃
dico tibi hodie mecũ eris inparadi¬
so: Nature huius potestatẽ iam ñ
cdico metu sed nec inferne sedis re¬

Expanded text:
ex imbecillitate terrorem; et quidquid ex imbecillitate terrorem; et quidquid dolet, dolendi in se habet indemutabilem naturam; et quidquid contumeliosum est, semper inhonorum est: tu mere; et consternantem fortes, infirmitate trepidare; et vulnera non permittentem dolori, vulneratum dolere; et contumelia crucis dehonestari, cui crux consessus ad Deum est, et reditus lictum occasionis impiae arbitraris, ut descensionem ad inferos et ipsam mortis timuerit necessitatem, dum id ipsum testari videtur hoc dicto: Pater, commendo in manus tuas spiritum meum . Hoc legens, et non intelligens, aut pie tacuisses, aut etiam religiose intelligentiam ejus orasses: non magis per impudentem assertionem stulto furore veritatis incapax vagareris. Anne tibi metuere infernum chaos et torrentes flammas et omnem poenarum ultricium abyssum credendus est, dicens latroni in cruce: Amen dico tibi, hodie mecum eris in paradiso ? Naturae hujus potestatem jam non dico metu, sed nec infernae 345 sedis re
Abbreviated transcription (Latin):
cȩli. Ubi rogo inpassione timor.
ubi in firmitas. ubi dolor ubi cõ¬
tumelia. Tumnere ab impiis dicit᷑
s ipse pati se uelle predicat. Infir¬
mum ẽẽ contenditur: sed se po¬
tentem dum consternatis ꝑsecutorib
obuius non sustinetur ostendit. Dols¬
re uulnera carnis arguitur: sed inco
quod carnẽ auris reddidit exuul¬
nere caro ip̃e cum sit extra carnalẽ
tam̃ naturam dolendi uulneris
repperitur. Quia dum &manu trũ¬
cam aurem adtingit manus illa de
corpore ẽ: ꝙ dum manus aurẽ pro¬
ducit exuulnere non eẽ manus
illa corporis significatur infirmiᷤ.
adextris uircutis uidendus ẽ ce
ex partu uirginis homo natus in
maiestate sua. Cum angłis ẽ innu¬
bib reuersurus. Non tenes inreli¬
giose rerum naturalium causas
or dum impietatis adq erroris sp̃u
plenum sacramentum fidei non
intelligis ex ip̃o scłi sensu hebitu¬
dine ereticadis ꝓficis. Om̃e enim
quod timetur uitari necẽẽ ẽ dum
timetur. E quod infirmum ẽ. sumit

Expanded text:
Ubi, rogo, in passione timor? ubi infirmitas? ubi dolor? ubi contumelia? Timere ab impiis dicitur? Sed ipse pati velle se praedicat. Infirmus esse contenditur? Sed se potentem, dum consternatis persecutoribus obvius non sustinetur, ostendit. Dolere vulnera carnis arguitur? Sed in eo, quod carnem auris reddit ex vulnere, caro ipse cum sit, extra carnalem tamen naturam dolendi vulneris reperitur: quia dum et 344 manu truncam aurem attingit, manus illa de corpore est, et dum manus aurem producit ex vulnere, non esse manus illa corporis significatur infirmis. a dextris virtutis videndus est, et ex partu virginis homo natus in majestate sua cum coeli est nubibus reversus. Non tenes irreligiose rerum naturalium causas: et dum impietatis atque erroris spiritu plenus sacramentum fidei non intelligis, ex ipso saeculi sensu hebetudine haeretica disproficis. Omne enim, quod timetur, vitari necesse est dum timetur; et quod infirmum est, sumit
Abbreviated transcription (Latin):
mea non pretibunt. Sed & apł̃s. Ecce
uetera transierunt: & facta sunt
noua. Sed &ecum ait. S ce figura
huius mundi transibit. Calix ergo
de quo patre morat transeat non
pocest transire nͥ bibatur. E quod
orat dñs utiq ꝓhis orat quos cũ
iis manens ip̃e saluauit. quos & patͥ
saluandos reliquit. Nun uero sacra¬
mentum mortis pacturus pacrem
his custodem precatur &e missi ineo
angłis itam̃ ita ẽ non ambigua pre¬
sencia ẽ. Et obtente p̃cis manifesta
securitas ẽ cum eos consummata ora

Expanded text:
ibunt . Sed et Apostolus: Ecce vetera transierunt, et facta sunt nova . Sed et cum ait, 351 Et figura hujus mundi transibit . Calix ergo, de quo Patrem orat ut transeat, non potest transire nisi bibatur: et quod orat Dominus; utique pro his orat, quos cum his manens ipse salvavit, quos et Patri salvandos reliquit. Nunc vero sacramentum mortis peracturus, Patrem his custodem precatur: et missi in eo angeli, si tamen ita est, non ambigua praesentia est; et obtentae precis manifesta securitas est, cum eos consum