comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
discretio designat᷑: Ttrris uero
specłationis in altum ponitur: ut
hostis ueniens longe uideat᷑. Recte
gͦ nasus eccłiȩ turri q̃ ẽ in libano
ĩ altum posita. pͥꝰqͣm ueniat culpa
dep̃hendit: eamq qͦ uigilant̃ p̃no¬
tat. eo fortit̃ declinat. Recte nasus¬
in alto sita ẽ. ut temptationũ certami¬
na. & pͥqm ueniant. ⁊ contͣ ea dum
uenerint munita subsistat. Qͤ enĩ
futura p̃uident᷑. cum p̃sentia fu̾int
minoris uircutis funt: qr dũ cõtͣ
ictum qͥsq paratior reddit᷑. hostis
qͥse inopinatũ credidit. eo ipso qͦ
p̃uisꝰ ÷ eneruat᷑. Recte nasus eccłe
turri q̃ ẽ inlibanosimilis đr: qr¬

Expanded text:
discretio designatur? Turris vero speculationis in altum ponitur, ut hostis veniens longe videatur. Recte ergo nasus Ecclesiae turri in Libano in altum posita, priusquam veniat culpa, deprehendit, eamque quo vigilanter praenotat eo fortitin alto sita est, ut tentationum certamina et priusquam veniant, et contra ea dum venerint, munita subsistat. Quae enim futura praevidentur, cum praesentia fuerint, minoris virtutis fiunt, quia dum contra ictum quisque paratior redditur, hostis, qui se inopinatum credidit, eo ipso quo praevisus est, enervatur. Recte nasus Ecclesiae turri quae est in Libano similis
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia dieserit: cumei admixta pec
claruerit. Tc̃ plene dieserit: qͣndo
nullam malorũ suoꝵ temptantem
memoriã tolerans. õs a se tenebraꝵ¬
etiã reliqͥas absꝯderit. Nẽ autem
adhuc tẽptationum molestias su¬
stinens. qr ꝑ intentionẽ cordis ad
aliud festinat eccłia: ad locũ suũ
ꝓgredit᷑ ꝯsurgens qͣsi aurora. Qͥd
est locꝰ aurore. nͥ ꝑfecta claritas ui¬
sionis int̾ne: ad quem eũ ꝓduct̾a
uenerit.iam de transact̾e nocts
denebͥs nil habebit: Quem locũ¬
sim̃te ñcerneret: in huiꝰ uite noc
geri locũ suũ iam ꝯspic̃. ⁊ plene sͥ
flagrat. Ad locum suũ ꝑtingere
aurora satagebat: cũ dd diceret.
Sitiuit anima mea ad dm̃uiuũ:
qñueniã ⁊ appareboante faciẽ dr¬
nire aurora festinabat: cũ paulꝰ
desidium hab̃e se diceret dissolui
⁊ cum xp̃o ẽẽ. Et rursum. Mͥ uiue.¬

Expanded text:
Ecclesia dies erit, cum ei admixta peccEcclesia dies erit, cum ei admixta peccclaruerit; tunc plene dies erit, quando nullam malorum suorum tentantem memoriam tolerans, oetiam reliquias absconderit. Nunc autem adhuc tentationum molestias sustinens, quia per intentionem cordis ad aliud festinat Ecclesia, ad locum suum progreditur consurgens quasi aurora. Quis  locus aurorae, nisi perfecta claritas visionis aeternae? Ad quem cum perducta venerit, jam de transactae noctis tenebris nihil habet. Nunc ausi mente non cerneret, in hujus vitae noctgeri, locum suum jam conspicit, et plene sibi flagrat. Ad locum suum pertingere aurora satagebat, cum David diceret: Sitivit anima mea ad Deum vivum, quando veniam et apparebo ante faciem Dnire aurora festinabat, cum Paulus desiderium habere se diceret dissolvi, et cum Christo esse.: Et rursum Mi
Abbreviated transcription (Latin):
tatem ostentat. Sed dũ illam pellit.
hane suscipit: lucem tenebͥs ꝑmix¬
qr &e quedam iã quȩ lucissunt agi¬
mus:⁊ tñ qͥbdam adhuc tenebra
tum ẽ. In multis offendimꝰ om̃s.
Paulus qͦ ait. Uideo aliam legem ĩ
m̃b̾s meis repugnantẽ legim̃tis
meȩ: ⁊ captiuũ me ducentẽ in lege
peccati q̃ ẽ inm̃bris meis. U̾ gͦ lex
peccat cum lege m̃tis ꝯtendit. ꝓ¬
fect̾o adhuc aurora ẽ: qr lux q̃
iam emicuit necdũ p̃teuntes de¬
nebras funditꝰ p̃ssit. Adhuc auro¬
ra ẽ: qr dũ le x carnis legem m̃tis.
ce lex m̃tis legem carnis ꝑcutit:
int̃ se uicissim bax ⁊ umbra ꝯfligit.
Unde rursum paulꝰ cum diceret
nox p̃cessit. nequaqm subdidit di¬
esuenit: s dies autẽ appropinqͣuit.
Qͥ enm pꝰ discessum noct̾is ñ iam
uenisse s appropinqͣsse diem insi¬
nuat: ẽẽ se ꝓculdubio ante solem
pꝰ denebras adhuc in aurora demon¬
strat. Cc̃ autem plene sc̃a elect̾orũ

Expanded text:
tatem ostendit, sed dum illam pellit, tatem ostendit, sed dum illam pellit, hanc suscipit, lucem tenebris edam jam quae lucis sunt agimus, et tamen quibusdam adhuc tenebrartum est: In multis enim offendimus omnes . Paulus quoque ait: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati quae est in membris meis . Ubi ergo lex peccati cum lege mentis contendit, profecto adhuc aurora est, quia lux quae jam emicuit necdum praetereuntes tenebras funditus pressit; adhuc aurora est, quia dum lex carnis legem mentis, et lex mentis legem carnis percutit, inter se vicissim lux et umbra confligit. Unde rursum Paulus cum diceret: Nox praecessit, nequaquam subdidit: Dies venit, sed dies autem appropinquavit. Qui enim post discessum noctis non jam venisse, sed appropinquasse diem insinuat, esse se proculdubio ante solem post tenebras adhuc in aurora demonstrat. Tunc vero plene sancta electorum
Abbreviated transcription (Latin):
ue est ista que ꝓgredit᷑ qͣsi au¬
rora ꝯsurgens: o ꝑte scã eccłia
quam sponsꝰ hic ãmirat᷑ aurore cõ¬
parata descͥbit᷑: quȩ pecc̃i tenebras
deserens. ad lucẽ iã erumpit eter¬
nitatis: q̃ ꝑ cognitionẽ fidei a pecca¬
tors suors teneb̾s inclara luce iusti¬
cie ꝑmutatur. Qa enim aurora a
teneb̾s in lucem uertit᷑. ñ immeri¬
to aurore noĩe oĩs electorũ eccłia
designat᷑. Ipsanãq dũ ab infide¬
litatis nocte ad lucem fidei ducit᷑.
uelut aurore more in diẽ pꝰ tene¬
bras splendore suꝑne clarrtatis aꝑi¬
tur. Sca nãq eccłia cȩlestis uitȩ prȩ¬
mia appetens. aurora uocata ẽ: qr
dumpecc̃oꝵ denebͣs deserit: iusti¬
cie luce fulgescit. Quasi aurora ꝯ¬
surgit: qr prauitatis pͥstinȩ tenebs
deserit: ⁊ sese innoui luminis fulgo¬
rem ꝯu̾tit. Habemꝰ tñ subtiliꝰ aliqͥd
qͦd ꝯsidata qualitate aurore pense¬
mus. Aurora nanq noctẽ quidem
p̃tisse nunciat: nec tam̃ diei clari¬

Expanded text:
e est ista quae progreditur, quasi aurora consurgens? Aperte sancta Ecclesia quam sponsus hic admiratur, aurorae comparata describitur: quae peccati tenebras deserens ad lucem jam erupit aeternitatis, quae per cognitionem fidei a peccatorum suorum tenebris in clara luce justitiae permutatur. Quia enim aurora a tenebris in lucem vertitur, non immerito aurorae nomine, omnis electorum Ecclesia designatur. Ipsa namque dum ab infidelitatis nocte ad lucem fidei ducitur, velut aurorae more in diem post tenebras splendore supernae claritatis aperitur. Sancta itaque Ecclesia coelestis vitae praemia appetens, aurora vocata est, quia dum peccatorum tenebras deserit, justitiae luce fulgescit. Quasi aurora consurgit, quia pravitatis pristinae tenebras deserit, et sese in novi luminis fulgorem convertit. Habemus tamen subtilius aliquid, quod considerata qualitate aurorae pensemus. Aurora namque noctem quidem interiisse nuntiat, nec tamen diei clari
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ ẽẽ ex̃ circũspectione.⁊ in alti¬
tudine uite ꝯsistere .i. in ualle in¬
fimi oꝑis ñ iacere. Siẽ enm t᷑ris
ĩ monde iccirco ad specłandũ po¬
nitur. ut hostes qͥueniunt longiꝰ
uideant᷑: sic p̃dicatoris uita semꝑ
in alto debet fixa ꝑmanere. ut
more nariũ discernat fȩtores uitio¬
rum odoresq uͥtutũ: incursꝰ malig¬
s aĩas ꝑ suam ꝓuidentiã cautas red¬
dat. Esse gͦ specłatoris uita.⁊ alta
debet semꝑ ⁊ circũspect̾a. Neq hoc
tores suos ꝑtrahat: corumq m̃des
ad amorem cȩlestis patͬe loq̃ndo
succendat. He enĩ derrenaꝵ rerum
amori succumbat. alta sit: ne oc¬
culti hostis iaculis feriatur. ex omi
late sit circumspect̾a. xliii. Mor̾

Expanded text:
tione et altitudine vitae consistere; id est, in valle infirmi operis non jacere. Sicut enim turris in monte idcirco ad speculandum ponitur, ut hostes qui veniunt longius videantur, sic praedicatoris vita semper in alto debet fixa permanere, ut more narium discernat fetores vitiorum odoresque virtutum; incursus malorsibi animas per suam prudentiam cadat. Esse ergo speculatoris vita et alta debet semper et circumspecta. Neque hoc tores suos pertrahat, eorumque mentes ad amorem coelestis patriae loquendo succendat. Ne enim terrenarum rerum amori succumbat, alta fit ne occulti hostis jaculis feriatur, ex omni latere sit circumspecta. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
Scimꝰ qm̃si t̾restris domꝰ nr̃a huiꝰ
habitationis dissoluat᷑: qͦd edificati¬
onemex deo habemꝰ. domum ñ ma¬
nu factam ȩt̃nam in cęlis. De hac
aurora beatꝰ iobloquitur dicens.
Sit nox illa solitaria: nec laude
digna. Expect̾et lucem ⁊ ñuideat:
lagͥ luce que in districti iudicis ad¬
uentu monstrat᷑. coruꝰ damnati ho¬
stis ortum surgentis aurore ñ uidet:
qr cũ distͥctꝰ iudex adretͥbutionẽ ue¬
nerit. iniquus qͥsq suoꝵ caligine
meritoꝵ p̃ssus. quanta claritate
scã eccłia in int̃num cordis lumen
furgat ignorat. Tune nanq elec̃¬
torum mens in altum rapitur: ut
diuinitatis raduis illustret᷑. Et quo eiꝰ
respectu ꝑfundit᷑: eo ultra se gr̃a cho¬
ruscante subleuat᷑. Tẽ scã eccłia ple¬
na aurora fit: cum mortalitatis atq
ignorantiȩ suȩ tenebras funditus
amitcit. In iudicio gͦ adhuc auro¬
ra est.s in regno dies: qr ⁊ si iã cũ
restauratione corpoꝵ uidere lum̃

Expanded text:
a hujus habitationis dissolvatur, quod aedificationem ex Deo habemus, domum non manufactam, aeternam in coelis . De hac aurora beatus Job loquitur dicens: Sit nox illa solitaria nec laude digna, exspectet lucem et non videat, la igitur luce, quae in districti judicis adventu monstratur, corpus damnati hostis ortum surgentis aurorae non videt; quia cum districtus judex ad retributionem venerit, iniquus quisque suorum caligine meritorum pressus, quanta claritate sancta Ecclesia in internum cordis lumen surgat, ignorat. Tunc namque electorum mens in altum rapitur, ut divinitatis radiis illustretur; et quo ejus respectu perfunditur, eo ultra se gratia coruscante sublevatur. Tunc sancta Ecclesia plena aurora fit, cum mortalitatis atque ignorantiae suae tenebras funditus amittit. In judicio ergo adhuc aurora est, sed in regno dies; quia etsi jam cum restauratione corporum videre lumen
Abbreviated transcription (Latin):
antiqͥs suis hostib pęnam incutit
li punici gene duie: absq oceul¬
domaut:corda audientiũ p̃dica¬
tionis lumine illustrant. signa
faciunt. uͥtutes oꝑant᷑. miraculis
choruscant: ꝑhoc qͦd eorũ bona
nob foris innotescunt. ñ ĩmerito
ĩ facie sc̃e eccłiȩ uenerabiles appa¬
rent. Cum enĩ uidemꝰ multos mi¬
ra facere. uentura ꝓpħare. mun¬
dum ꝑfect̾e relinquere: celestib desi¬
deriis ardere: siẽ cortex mali pum¬
ciscẽ eccłie gene habent᷑. S qͥd est
illud omne qͦd miram᷑: in illiꝰ rei
ꝯparatione de quascͥptum ẽ. qͦd
ocłs ñ uidit. nec auris auduit
nec in cor hominis ascendit. q̃ p̃pa¬
rauit d̾s diligentib se᷑ Bene ergo
cum miraretur genas eccłiȩ. tunc
fubdidit: absq oceultis tuis. Ac si
aꝑte diceret᷑. Ca qͥdem que in ea ñ
latent magna st̾: s illa ualde mef¬
fabilia que latent. xli. Morał. ł.¬

Expanded text:
antiquis suis hostibus poenam incutit i punici genae tuae absque occuldomant, corda audientium praedicationis lumine illustrant, signa faciunt, virtutes operantur, miraculis coruscant. Per hoc quod eorum bona nobis foris innotescunt, non immerito in facie sanctae Ecclesiae venerabiles apparent. Cum enim videmus multos mira agere, ventura prophetare, mundum perfecte relinquere, coelestibus desideriis ardere, Sicut cortex mali punici sanctae Ecclesiae genae habentur. Sed quid est illud omne quod miramur in illius rei comparatione de qua scriptum est: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se? Bene ergo cum miraretur genas Ecclesiae, tunc subdit, absque occultis tuis, ac si aperte diceretur, ea quidem quae in se non latent, magna sunt, sed illa valde inaestimabilia quae latent.
Abbreviated transcription (Latin):
potuisset. Heq enim rudisille popłs
ꝓmissionib ch̃ in longinquum credet.
siaꝓinissore suo ñ etiam e tucino aliqͥd
ñ eredet. Carnalib etiam de p̃senti
uita aliqͥd ꝓmittendum fuit: ut pos¬
sent robustiꝰ infutura solidari. Om̃ps¬
gͦ d̾s largiendo t̃rena. suadet ad cȩle¬
stia: ut ꝑcipiens qͦduidẽt. sꝑare dis¬
ceret qͦdminume uidebat: ⁊ tantoso¬
lidior de inuisibilib fieret: qnͣto eum
ad spei certitudinem uisibilia ꝓmissa
roboretur. nequaqͣm solummͦ spe ad
res. s reb qͦ ad spem trahit᷑: qͦd liqͥdo
psalmista testat᷑ dicens. Dedit eis regio¬
nes gentium: & labores popłoꝵ possede¬
runt: ut custodiant iustificationes eiꝰ.
⁊ legem eiꝰ requirant.Uiii.De ui mim¬

Expanded text:
tur. Neque enim rudis ille populus promissionibus Dei in longinquum crederet, si a promissore suo non etiam a vicino aliquid  enim rudibus, etiam de praesenti vita aliquid promittendum fuit ut possent robustius in futura solidari: go Deus largiendo terrena suadet ad coelestia, ut percipiens quod videret, sperare disceret quod minime videbat; et tanto solidior de invisibilibus fieret, quanto eum ad spei certitudinem visibilia promissa roboretur, nequaquam solummodo spe ad res, sed rebus quoque ad spem trahitur, quod liquido Psalmista testatur dicens: Dedit eis regiones gentium, et labores populorum possederunt, ut custodiant justificationes ejus et legem e
Abbreviated transcription (Latin):
ẽe. aliud pͥncipalit̃ c̃e: aliud muta¬
bilit̃. aliud immnutabilit̃ eẽ. Sunt
qr in semetipsis minime subsistunt.
& nͥgub̃nantis manu teneant᷑. esse
nequaqͣm possunt. Solus autemue
alit̃ est: iuxta ñ ẽẽ ÷. Pmanere enim
instatu suo ñ potest: ⁊ aliqͦ mͦ ad ñ
ẽẽ itur. dum ab eo quod fuerat sẽꝑ¬
ad aliud ꝑ mom̃ta tempor ducit᷑.¬

Expanded text:
esse, aliud principaliter esse; aliud mutabiliter, atque aliud immutabiliter esse. Sunt quia in semetipsis minime subsistunt, et nisi gubernantis manu teneantur, esse nequaquam possunt. Cuncta namque aliter est, juxta non esse est. Permanere enim in statu suo non potest. Atque aliquomodo ad non esse itur, dum ab eo quod fuerat ad aliud per momenta temporum ducit
Abbreviated transcription (Latin):
Icũ om̃ps d̾s ido quosdã ꝑcutiat.
ut ⁊ ꝑcussos erudiat: ⁊ ñ ꝑcussis oc¬
casionẽ boni oꝑisp̃beat: qͥsqͥs ꝑcus¬
sum despicit. occasionẽ a se uirtu¬
tis repellit. Et tanto se nequiꝰ contͣ
auctorẽ erigit: qͣnto hc nec pium
ĩsalute ꝓpͥa. nec iustum in alieno
ue bnagit q̃ piasunt. qͥ scit
priꝰ seruare que iusta sunt: ut col¬
latus in ꝓximis riuus miscđie de
ueracit̃ ꝓximis miscđiam facere
student: sͥ ipsis pꝰ debuerant iuste
uiuendo misereri. Uñ scͥptum est.
Miserere aĩe tuȩ placens do. Quigͦ
misereri uult ꝓximo: a se trahat
necesse ẽ originẽ miserendi. Scͥp¬
tum naq ẽ. Diliges ꝓximũ tuum.
sic̃ teipsum. Qͦm᷑ gͦ alt̾i miserendo
piꝰ ẽ. qͥ adhuc iniuste uiuendo fit
qͥppe miscđiam ut indigentibꝰ ple¬
ne ext̾ius ualeat impendi. duo
sͥ necessaria ꝯgruunt:i. hõ qui p̃¬
beat. ⁊ res q̃ p̃beat᷑. D longe inc̃o¬
parabilit̃ melior est homo quam
res Qͥ itaq indigenti ꝓximo ext̾i¬

Expanded text:
ipotens Deus ideo quosdam percutiat, ut et percussos erudiat, et non percussis occasionem boni operis praebeat, quisquis percussum despicit, occasionem a se virtutis repellit; et tanto se nequius contra actorem erigit quanto hunc nec pium in salute propria, nec justum in alieno e agit quae pia sunt, qui scit prius servare quae justa, ut collatus in proximos rivus misericordiae de veraciter proximis misericordiam facere student, sibi ipsis prius debuerant juste vivendo misereri. Unde scriptum est: Miserere animae tuae placens Deo . Qui ergo misereri vult proximo, a se trahat necesse est originem miserendi. Scriptum namque est: Diliges proximum tuum sicut teipsum . Quomodo ergo alteri miserendo pius est, qui adhuc injuste vivendo fit quippe misericordiam ut indigentibus plene exterius valeat impendi, duo sibi necessaria congruunt, id est homo qui praebeat, et res quae praebeatur. Sed longe incomparabiliter melior est homo quam res. Qui itaque indigenti proximo exteri
Abbreviated transcription (Latin):
pam intͥnsecꝰ suꝑbiendo ꝑagit: qmͣ
extͥnsecꝰ largiendo mercedẽ. fitq ip¬
se bonis int̃iorib nudꝰ. cum nudum
despicit uestiens: eoq agit ut se ip¬
so det̾ior fiat: qͦ se indigenti ꝓximo
meliore prtat. Mm̃ qcupe mobs
est qͥ uestem ñ ht̃: qm qui humilitatẽ.
Unde necesse ẽ ut cũ nat᷑e nr̃e ꝯsortes
ext̾iora ñ habe ꝯfpicimꝰ: qm multa no¬
bis desint bona intiora pensemꝰ: qͣtinꝰ
sese suꝑ inopes cogitatio nr̃a ñ eleuet:
cũ sollert̃ uidet qr nos tantoueriꝰ qn¬
to ⁊ int̾̃ius indigentessumꝰ. St̃ p̃t̃ea
ñnulli qͥ pietatis suȩ uiscera tendere
usq ad incognitos nesciunt: s solis
qͦs ꝑ assiduitatẽ noticie didicerint
miserent᷑. Apd̾ qͦs nimirũ plꝰ familia¬
ritas qͣm nat᷑a ualet: dũ qͥbdam ne¬

Expanded text:
pam intrinsecus superbiendo peragit, quam pam intrinsecus superbiendo peragit, quam extrinsecus largiendo mercedem, fitque et ipse bonis interioribus nudus, cum nudum despicit vestiens, eo quod agit ut seipso deterior fiat, quo se indigenti proximo meliorem putat; minus quippe inops est qui vestem non habet quam qui humiUnde necesse est ut cum naturae nostrae consortes exteriora non habere conspicimus, quam multa nobis desint bona interiora pensemus; quatenus sese super inopes cogitatio non elevet, cum solerter videt quia nos tanto verius quanto et interius indigentes sumus. 31. Ennulli qui pietatis suae viscera tendere usque ad incognitos nesciunt, sed solis quos per assiduitatem notitiae didicerint miserentur, apud quos nimirum plus familiaritas quam natura valet, dum quibusdam ne
Abbreviated transcription (Latin):
tio itaq nr̃a semꝑ exhibenda est: et
uen̾ãtione sermonis. ⁊ ministiolar¬
gitatis. Multũ uͦ ad edomandã dan¬
tis suꝑbiam ualet: sicum t̾rena tri¬
buit. ũba sollicite magistͥ cęlestis
penset qͥ ait. fac̃ite uob amicos de
mãmona iniqͥtatis: ut cũ defeceri¬
tis recipiant uos in et̃na tab̃nacula.
Si enim eoꝵ amicicus et̾̃na tabnacła
adqͥrimꝰ: dantes ꝓculdubio pensare
mus. qͣm egenisdona largim᷑. Hinc
inopiã suppleat. ut ⁊ illoꝵ abundan¬
tia ur̃e inopie sit fupplem̃tũ: ut uidł̃
sollicite ꝑpendamꝰ. qr ⁊ eos qͦs ñc̃ mo¬
pescernimꝰ abundantes q̃nq ui debi¬
mus:⁊ qr abundantes aspicim: si lar¬
giri negligamꝰ. qñq inopes erimus.
ut ita dicã qͣsi ad frugẽ t̾ram excolit:
q̃ qͦd acceꝑit ub̃iꝰ reddit. Restat gͦ
ut nunqͣm elatiosurgat ex munere.
agit. ut imꝑpetuum pauꝑñsit. Qͥs¬
quis autẽ suꝑ eum cui aliqͥd tͥbuit.
fastu se elationis extollit: maiorẽ cul¬

Expanded text:
ostra semper exhibenda est et veneratione sermonis, et ministerio largitatis. Multum vero ad edomandam dantis superbiam valet, si cum tbuit verba sollicite magistri coelestis penset, qui ait: Facite vobis amicos de mammona iniquitatis, ut cum defeceritis, recipiant vos in aeterna tabernacula . Si enim eorum amicitiis aeterna tabernacula acquirimus, dantes procul dubio pensare offerimus quam egenis dona largimur. Hinc ut et illorum abundantia vestrae inopiae sit supplementum , ut videlicet sollicite perpendamus, quia et eos quos nunc inopes cernimus, abundantes quandoque videbimus, et qui abundantes aspicimur, si largiri negligamus, quandoque inopes erimus. ut ita dicam, quasi ad frugem terram excolit, quae quod acceperit uberius reddit. Restat ergo ut nunquam elatio surgat ex munere, agit ut in perpetuum pauper non sit. Quisquis autem super eum cui aliquid attribuit, factu se elationis extollit, majorem cul
Abbreviated transcription (Latin):
amare dm̃ negligit: ꝓfecto diligere
ꝓximũ nescit. Itẽ plemꝰ in dĩ dilect̾io¬
ne ꝓficimꝰ:. si in eidẽ dilect̾ionis gre¬
mio pͥꝰ ꝓrimi caritate lactamͣ. Qͥ a
enim amor d̃ amorẽ ꝓrimi generat:
um: ut scilicet in terra pectoris nr̃i
mos pͦmodũ dilectio fr̃na g̃mina¬
uidet qͦmͦ pot̃ diligere:. Qe tñ diui¬
na dilect̾io ꝑ timorẽ nascit᷑: s in af¬
fectum crescendo ꝑmutat᷑. Sepe uͦ¬
om̃ps ds ut qͣnͣtum qͥsq a caritate.
eiꝰ ac ꝓrimi longe sit. uł in ea qͣntũ
ꝓfecerit innotescat. miro ordine
cunct̾a dispensans. alios flagellis
depͥmit: alios successib fulcit. Icũ
qͦsdam tp̃ralit̃ deserit: in qͦꝵdam
cordib qͦd malum latet ostendit.
Mam plerunq uosi nos miseros inse¬
quunt᷑: qͥ felices sine ꝯparatione co¬

Expanded text:
gligit, profecto diligere proximum nescit; et tunc plenius in Dei dilectione proficimus, si in ejusdem dilectionis gremio prius proximi charitate lactamur. Quia enim amor Dei amorem proximi generat, um : ut scilicet iramos postmodum dilectio fraterna germinavidet, quomodo potest diligere ? Quae tamen divina dilectio per timorem nascitur, sed in affectum crescendo permutatur. Saepe omnipotens Deus, ut quantum quisque a charitate ejus et proximi longe sit, vel in ea quantum profecerit innotescat, miro ordine cuncta dispensans, alios flagellis deprimit, alios successibus fulcit. Et cum quosdam temporaliter deserit, in quorumdam cordibus quod malum latet ostendit. Nam plerumque ipsi nos miseros insequuntur qui felices sine comparatione co
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit penitentiȩ locum. qnͣquã
cum lacͥmis inqͥsisset eam: qr uideli¬
cet fructum ñ hñt lam̃ta. q̃ student
cum gemitu desidare ꝑitura .lxxi.

Expanded text:
invenit poenitentiae locum, quanquam cum lacrymis inquisisset eam, quia videlicet fructum non habent lamenta, quae student cum gemitu desiderare peritura.
Abbreviated transcription (Latin):
dare ẽ: intentione cessante subd¬
torum citram õmo negligere. Pal¬
pebrȩ uͦ dormitant: cũ cogitatioẽs
nr̃e ca q̃ insubditis arguenda co¬
gnoscunt: pigredine depͥmente
dissimulant. Piene enim dormi¬
re est: cõmissoꝵ acta nec scire nec
corrigere. N autẽ dormire. s dor¬
mitare est: q̃ qͥdem rep̃hendenda
sunt cognoscere. s t̃ ꝓpt̾ mentiᷤᷤ
tedium dignis ea merepationib
ñ em̃dare. Dormitando uͦ ocłs ad
plenissimũ somnũ ducit᷑: qr dum
pler̃ꝙ qͥ p̾est malum qͦd cognoscit
ñresecat: ad hoc qnq negligentiȩ
sue merito ꝑuenit. ut qͦd a subdi¬
tis delinquit᷑ non cognos cat.

Expanded text:
dare, est intentione cessante, subdidare, est intentione cessante, subditorum curam omnino negligere. Palpebrae vero dormitant, cum cogitationes nostrae ea quae in subditis arguenda cognoscunt, pigredine deprimente dissimulant. Plene enim dormire est commissorum acta nec scire, nec corrigere. Non autem dormire, sed dormitare est, quae quidem reprehendenda sunt cognoscere, sed tamen propter mentis taedium dignis ea increpationibus non emendare. Dormitando vero oculus ad plenissimum somnum ducitur, quia dum plerumque qui praeest malum quod cognoscit non resecat, ad hoc quandoque negligentiae suae merito pervenit, ut quod a subjectis delinquitur, nec agnoscat.
Abbreviated transcription (Latin):
nam animam in ꝑicło sue conuer¬
sationis acciꝑe. Unde ⁊ apud extͣ¬
neum manꝰ defigit᷑. qr apud curã
sollicitudinis que ante deerat mẽs
ligatur. Uerbis gͦ oris sui illaqueatꝰ
est. ac ꝓprus sermonib captus: qr
dum cõmis sis sibi cogit᷑ bona dice¬
re. ipsum priꝰ necesse est que dixe¬
rit custodire. Iuaqueatur gͥ uerbis
oris sui: dum ratione exigente con¬
stringit᷑. ne eius uita ad aliud quã
admonet relaretur. Unde ce apud
district̾um iudicem cogit᷑ tantaĩ
oꝑe exsoluere: quanta eum ꝯstat
alus uoce p̃cepisse. U̾ ce bene mox
ex hortatio subditur: ut dicatur.
tac gͦ qͦd dico filimi. & temetipfũ
libera: quia incideoi manum ꝓr¬
imi tui. Biseurre.festina: suscita
amicum tuũ. ne decłis somnum
ocłis tuis. nec ddormitent palpe¬
bre tue.Quis qͥs enim ad uiuen¬
dum aliis in exemplo preponit᷑
non solum ut ipse uigilet. s etĩa
ut amicum suscitet admonetur. Ci
somnum ocłistuis: nec dormiteñ
palpebre tue. Somnũ qͥppe oculis

Expanded text:
o suae conversationis accipere. Unde et apud extraneum manus defigitur, quia apud curam sollicitudinis quae ante deerat, mens ligatur. Verbis vero oris sui illaqueatus est, ac propriis sermonibus captus; quia dum commissis sibi cogitur bona dicere, ipsum prius necesse est quae dixerit custodire. Illaqueatur igitur verbis oris sui, dum ratione exigente constringitur, ne ejus vita ad aliud quam admonet relaxetur. Unde apud districtum judicem cogitur tanta in opere exsolvere, quanta eum constat aliis voce praecepisse. Ubi et bene mox exhortatio subditur, ut dicatur: Fac ergo quod dico, fili mi, et temetipsum libera, quia incidisti in manus proximi tui: discurre, festamicum tuum; ne dederis somnum oculis tuis, nec dormitent palpebrae tuae . Quisquis enim ad vivendum aliis in exemplo praeponitur, non solum ut ipse vigilet, sed etiam ut amicum suscitet admonetur. Ei somnum oculis tuis, nec dormitent palpebrae tuae . Somnum quippe oculis
Abbreviated transcription (Latin):
ad pascendum dñs inqͥrit: quia
talib m̃tib pascit᷑ que ꝑ respectũ
gr̃ȩ temꝑate corporalib desidiis
ñ uruntur. Nꝰgͦ maria peccatrix
s pęnitens pascebat intus. quam
pharis eus dĩm pascebat foris:
qr ab estucarnalium redemptorñr
ad illiꝰ m̃tem fugerat. qm pꝰuitioꝵ

Expanded text:
 quia talibus mentibus pascitur quae per respectum gratiae temperatae corporalibus desideriis non uruntur. Plus ergo Maria peccatrix, sed poenitens, pascebat intus quam Pharisaeus Dominum pascebat foris, quia ab aestu carnalium Redemptor noster ad illius mentem fugerat, quam po
Abbreviated transcription (Latin):
diui. Uinee qͥppe nr̃e actiones sunt.
qͣs us u cotidian: laboris excolimus.
S custodes ĩ uineis posit. nrãm uti¬
neam minime custodimꝰ: qr dum
extraneis acc̾ionib implicam᷑. mini¬
sterium acdionis nr̃ȩ negligimus.

Expanded text:
divi . Vineae quippe nostrae actiones sunt, divi . Vineae quippe nostrae actiones sunt, quas usu quotidiani laboris excolimus. Sed custodes in vineis positi, nostram vineam minime custodimus, quia dum extraneis actionibus implicamur, ministerium actionis nostrae negligimus.
Abbreviated transcription (Latin):
him̃ qͦd me de uia pastoꝵ uehem̃t̃
affligit: qͦd p̃dict̾e sententiȩ con¬
gruit.S ne cui hoc iniuriosum ui¬
deatur fortasse qͦd assero: me qͦ pa¬
riter accuso. Ad ext̃iora enim nego¬
tia dilapsi sumꝰ:⁊ aliud ex honore
suscipimꝰ. atq aliud officio act̾ioĩs
exhibemꝰ. Miisterrum p̃dicatioĩs
relinquimꝰ. ⁊ ad pęnam nr̃am ut
ris ñ uirtutem tenemꝰ. Relinqu¬
unt nanq dm̃hi qͥ nob cõmissi st̾:
& dacemꝰ. In prauis actionib iacẽt:
& correct̾ionis manum ñ tendimꝰ.
Cotidie ꝑmultas nequitias ꝑeunt:
&e eosad infernum tende negligen¬
ter uidemꝰ. S q̃n nos uitam corri¬
gere ualemꝰ alienam: qͥ negligimꝰ
nrãm: Curis enĩ scłarib indenti.
tanto insensibiliores intꝰ efficim᷑:
quanto adea q̃ foris sunt studio
rescit: ⁊ dum ipsosuous u durus
tem dei. Unde b̃n scã eccłia de m̃bͥs suis
infirmantib dic̃. Posuert̃ me custo¬
dem inuineis: uineam meam ñ custo¬

Expanded text:
simi, quod me de vita pastorum vehementer affligit, quod praedictae sententiae congruit; sed ne cui hoc injuriosum videatur fortasse quod assero, me quoque pariter accuso. Ad exteriora enim negotia dilapsi sumus, et aliud ex honore suscipimus, atque aliud officio actionis exhibemus; ministerium praedicationis relinquimus, et ad poenam nostram, ut n virtutem tenemus. Relinquunt namque Deum hi qui nobis commissi sunt, et tacemus. In pravis actibus jacent, et correptionis manum non tendimus. Quotidie per multas nequitias pereunt, et eos ad infernum tendere negligenter videmus. Sed quando nos vitam corrigere valeamus alienam, qui negligimus nostram? Curis enim saecularibus intenti, tanto insensibiliores 1503 intus efficimur, quanto ad ea quae foris sunt studiost animus; et dum ipso suo usu durus tem Dei. Unde bene sancta Ecclesia de membris suis infirmantibus dicit: Posuerunt me custodem in vineis, vineam meam non custo
Abbreviated transcription (Latin):
ndicam quem diligit anima mea:.
ubi pascis uͥ cubas inmeridie. Pascit᷑
dñs: cum nr̃is act̾ibꝰ bonis delect̾at᷑.
Cubat inmeridie: cum ex desidiis
carnalib ardentieorde reꝓborũ
discedens. aptid electorum suorũ
pect̾ora refrigeriũ inuenit cogi¬
tationis bone. feruentior qͥppe ĩ
meridie estꝰ ardescit. Et umbrosũ
locum dñs querit: quem estꝰ igne
ñ afficit. In illis gͦ cordib dñs requi¬
escit. quȩ amorp̃sentis scłi ñ incen¬
dit: q̃ carnis desid̃ia ñ exurunt:
quȩ incensasuis anxietatib in hꝰ
mundi ꝯcupiscentuis ñ arescunt.

Expanded text:
ndica mihi quem diligit anima mea. Ubi pascis, ubi cubas in meridie? Pascitur Dominus, cum nostris actibus bonis delectatur; cubat vero in meridie, cum ex desideriis carnalibus ardenti corde reproborum discedens, apud electorum suorum pectora refrigerium invenit cogitationis bonae. Ferventior quippe in meridie aestus exardescit, et umbrosum locum Dominus quaerit, quem aestus igne non afficit. In illis ergo cordibus Dominus requiescit, quae amor praesentis saeculi non incendit, quae carnis desideria non exurunt, quae incensa suis curiositatibus in hujus mundi concupiscentiis non arescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
inpeccĩs iacere.Si enim appel¬
latiosomni culꝑa ñ eẽt: nequaqͣm
paulus apl̃s discipłis diceret. Quigi¬
late iusti: & nolite peccare. Unde ⁊
auditorem suum ad monet dicens.
Surge qͥdormis. ⁊ exurge a mortui.
⁊ illuminabit de xp̃s. Et rursum.
Hora ẽ iam nos de somno surgere.
Unde ⁊ salomon peccantẽ merepat
dicens. Usq qͦ piger dormis: lxxo.¬

Expanded text:
 appellatio culpa non esset, nequaquam Paulus discipulis diceret: Evigilate, justi, et nolite peccare . Unde et auditorem suum admonet, dicens: Surge qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus . Et rursum: Hora est jam nos de somno surgere . Unde et Salomon peccantem increpat, dicens: Usquequo, piger, dormis
Abbreviated transcription (Latin):
ce ꝑ uineam uiri stulti transire est.
cuiuslibet uitam negligentis inspi
uł sꝑme replent. qr in corde negli¬
gentium prurientia t̃rena desid̃ia.
⁊ punct̾iones pullulant uitiorum:
qͥppe qr scͥptum est. In desidus ẽ oĩs
ociosus. Maceria lapidum destruc¬
ta erat :i. disciplina patrũ ab eius
corde dissoluta. Nam qr destrueta
maceria lapitũ dissolutam ẽẽ dis¬
ciplinam uidit: illic ꝓtinꝰ secutus
adiunxit. Qͦd cum uidissem. posui
in corde meo: ⁊ exemplo didici disc

Expanded text:
eam viri stulti transire est cujuslibet vitam negligentis inspicvel spinae replent, quia in corde negligentium prurientia terrena desideria et punctiones pullulant vitiorum, quippe quia scriptum est: In desideriis est omnis otiosus . Maceria lapidum destructa erat, id est, disciplina patrum ab ejus corde dissoluta. Nam quia destructa maceria lapidum, dissolutam esse disciplinam vidit, protinus illic secutus adjunxit: Quod cum vidissem, posui in
Abbreviated transcription (Latin):
ritis subinfert᷑. Seꝑtenarium qͥppe
cum adhuc aliꝰ sequitur: ex ipso
eius augmento exprimitur: quod
finienda temporalitas et̃nitate
concludatur. Hinc ẽ qͦd salomon
ammonet dicens. Da partem .uiiͦi.
qͦd .uii. dieb agitur p̃sẽns tp̃s exp̃ssit.
ꝑ oct̾onarium uͦ uitam ꝑpetuam de
turum sit suꝑ terram. Ac si aꝑte di¬
ceret. Sic dispens a temporalia: ut
appetere non obliuis caris ȩterna.
Oportet nanq ut inposterum b̃n
agendo ꝓuideas: qui de uenturo
iudicio qͣnͣta tͥbulatio sequatur ig¬
tur. dis ponimꝰ. ut ꝑ ħ ad bona eter¬
na ueniamꝰ: ut dum mͦ caute agi¬
mus. pͦmodum uenientis trem̃di
iudicii iram deuitemus.xxxii.¬

Expanded text:
rius subinfertur. Septenarium quippe cum adhuc alius sequitur, ex ipso ejus augmento exprimitur quod finienda temporalitas aeternitate concludatur. Hinc est enim quod Salomon admonet, dicens: Da partes septem, quod septem diebus agitur, praesens tempus expressit; per octonarium vero vitam perpetuam desturum sit super terram . Ac si aperte diceretur: Sic dispensa temporalia, ut appetere non obliviscaris aeterna. Oportet namque ut in posterum bene agendo provideas, qui de venturo judicio quanta tribulatio sequatur igtur disponimus, ut per haec ad bona aeterna veniamus; ut dum modo caute agitur, postmodum venientis tremendi judicii ira devitetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Blage gͦ insecretiorib uentris abster
ad peccõꝵs nr̃oꝵ memoriã taciti af¬
flict̾iq reuocam̃. atq ante ocłos nr̃os
cunct̾a que anob̃sunt male gesta re¬
ducimus.⁊ ꝑ hoc qͦd foris patimꝰ. ma¬
gis intꝰ qͦd facimꝰ dolemꝰ. Unde fit ut
int̃ aꝑta uulnera corporis. ampliꝰ nos
abluat plaga secreta uentris: quia
sanat nequitias pͣui oꝑis. occultum
liuor uulneris & plage in secretior¬
culpas diluit. ⁊ extensa m̃te cõpune¬
tio penitentiȩ ultione dransfigit.
S in hoc int̃ se utraq hec differun.
qͦd plage ꝑcussionum dolent: lam̃¬
ta cõpunct̾ionis sapiunt. Ille affli¬
gentes eruciant: ista reficiunt dũ
affligt̃. Pillas in afflictionẽ meror
est: ꝑhec in merore lecicia. ¶a tam̃
ipsa compunct̾io m̃tem lacerat: eand̃

Expanded text:
lagae in secretioribus ventris; ad peccatorum nostrorum memoriam taciti afflictique revocamur, atque ante oculos nostros cuncta quae a nobis sunt male gesta reducimus, et per hoc quod foris patimur, magis intus quod fecimus dolemus. Unde fit ut inter aperta vulnera corporis amplius nos abluat plaga secreta ventris, quia sanat nequitias pravi operis occultum livor vulneris, et plagae in secretiorculpas diluit, et extensam mentem compunctio poenitentiae ultione transfigit. Sed hoc inter se utraque haec differunt, quod plagae percussionum dolent, lamenta compunctionum sapiunt. Illae affligentes cruciant, ista reficiunt, dum affligunt. Per illas in afflictione moeror est, per haec in moerore laetitia. Quia tamen ipsa compunctio mentem lacerat, eamd
Abbreviated transcription (Latin):
Serpens decepit me: ⁊ comedi. Ad hoc
qͥppe reqͥsitifuerant: ut peccm̃ qͦd trans¬
grediendo cõmiserant. ꝯfitendo delereñ.
Unde ⁊ serpensille ꝑfuasor qͥ ñerat reuo¬
respiceret.⁊ confitendo cognosceret. ꝗͣ
longe a ꝯditoris sui facie abẽẽt.S hi¬
met utiq potꝰi defensionis solatia. quã
ꝯfessionis elegert. Cumq excus are pec¬
eatum uoluit uir ꝑmulierem. mulier
ꝑserpentem: auxcruñ culpam quam
tueri conatisunt. obliq̃ adam dm̃tan¬

Expanded text:
Serpens decepit me, et comedi. Ad hoc quippe requisiti fuerant, ut peccatum quod transgrediendo commiserant, confitendo delerent. Unde et serpens ille persuasor, qui non erat revorespiceret, et confitendo cognosceret quam longe a Conditoris sui facie abesset. bimet utrique defensionis solatia quam confessionis elegerunt. Cumque excusare peccatum voluit vir per mulierem, mulier per serpentem, auxerunt culpam, quam tueri conati sunt: oblique Adam Dominum tan
Abbreviated transcription (Latin):
nequius obdurat᷑. ꝑtimorem quidẽ
adam semecipsum absconsurꝰ fugerat.
s tam̃ requisitꝰ innotuit. qñttm eciã
timens tumebat. Cum enĩ ex peccato
p̃sens pena metuit᷑. ⁊ amissa chi facis
ñ amat᷑: tumor ex tumore est. ñ ex humi¬
litate. Suꝑbit qͥppe: qͥ peccĩsi liceat ñ
pumri. ñ deserit. Pisdem etiam .nͦiͦi.
modis pecẽm ꝯsũmat᷑ mnoꝑe. Priꝰ nãq
aꝑitur: dehinc ⁊ in confuetudinem

Expanded text:
nequius obduratur. Per timorem quidem nequius obduratur. Per timorem quidem Adam semetipsum absconsurus fugerat, sed tamen requisitus innotuit, quantum etiam timens tumebat. Cum enim ex peccato praesens poena metuitur, et amissa Dei facies non amatur, timor ex tumore est, non ex humilitate. Superbit quippe, qui peccatum, si liceat non puniri, non deserit. Eisdem etiam quatuor moderitur, dehinc in consuetudinem
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑe. Incorde nanq suggestione. delec¬
tatione. ꝯsensu. ⁊ defenfionis audatia
ppetrat᷑. fit em̃ suggestio ꝑ adũsarium
pa enim q̃ t̾rere m̃tem debuit. extol¬
lit: ⁊ deiciendo eleuat: s tam̃ grauiꝰ
eleuandosupplantat. Unde ⁊ illam
pͥmi hõĩs rectitudinem: antiquus ho¬
stis his . iiͦii. ic̾tib fregit. Nam serpens
fuasit. eua delectata ẽ. adam ꝯsensit
qͥ etiam requisitꝰ. ꝯfit̃iculpam ꝑauda¬
tiam noluit. Hoc uͦ in humano gñe
eotidie agit᷑: quodactum in pͥmoya¬
rente nr̃i gñis ñ ignorat᷑. Ser pens suasit
q oecult᷑ hostis mala cordib hoĩtm
latent̃ suggerit. Cua delect̾ata ẽ: qͥ a
carnalis sensꝰ ad uerba serpentis mox
se delectationi substernit. dssensum uͦ
adam mulieri p̃positꝰ p̃buit: qͥa dum
caro ĩ delectationẽ rapit᷑. etiam a sua
rectitudine sp̃s infirmat᷑ inclinatur.
Et requisitꝰ adam ꝯfit̾i culpam noluit:
qͥa uidelieet sp̃s qͦ peccando aueritate
distinguit᷑. eoiruine sue audatia

Expanded text:
e namque suggestione, delectatione, consensu, et defensionis audacia perpetratur. Fit enim suggestio per adversarium,pa enim quae terrere mentem debuit, extollit, et dejiciendo elevat, sed gravius elevando supplantat. Unde et illam primi hominis rectitudinem antiquus hostis quatuor his ictibus fregit. Nam serpens suasit, Eva delectata est, Adam consensit; qui etiam requisitus confiteri culpam per audaciam noluit. Hoc vero in humano genere quotidie agitur, quod actum in primo parente nostri generis non ignoratur. Serpens suasit, quia occultus hostis mala cordibus hominum latenter suggerit. Eva delectata est, quia carnalis sensus ad verba serpentis mox se delectationi substernit. Assensum vero Adam mulieri praepositus praebuit, quia dum caro in delectationem rapitur, etiam a sua rectitudine spiritus infirmatus inclinatur. Et requisitus Adam, confiteri culpam noluit, quia videlicet spiritus quo peccando a veritate disjungitur, eo in ruinae suae audaciam
Abbreviated transcription (Latin):
de uitiosuo qͥsq arguit᷑. sub defensio¬
num ũb̾. q̃si sub qͥbdam se arborũ fo¬
liis abscondit: ⁊ uclut ad q̃dam excu¬
sationis sue opaca. secretam faciem co¬
gnitoris fugit. duim ñ uult eognos ei

Expanded text:
de vitio suo quisque arguitur, sub defensionum verbis, quasi sub quadam arbore foliis abscondit, et velut quaedam excusationis suae opaca secreta, faciem conditoris fugit, dum non vult cognosci
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ culpa impunita remaneat. ne
mens ꝑũsa qͦd fecit defendere aude¬
at:⁊ defendendo. neqͥtie nequitiam
fenddit᷑ culpa: geminat᷑. Cont᷑ qͦd
rect̾e ꝑ quendam sapientẽ dr. Pecca¬
sti. ne adicias it̾m. Pecc̃m qͥppe pecc̃o
adicit: qͥ male gesta etiam defendit.

Expanded text:
elibet nobis culpa impunita remaneat, ne mens perversa quod fecit, defendere audeat, et defendendo, nequitiae nequitiam fenditur culpa, geminatur. Contra quod recte per quemdam dicitur: Peccasti, ne adjicias iterum . Peccatum quippe peccato adjicit, qui male gesta etiam defendit;
Abbreviated transcription (Latin):
trare ꝑmisisset. Qi enĩ ore diaboli fal¬
lentis audierant. eritis siẽ dii: qr deo
similes ẽẽ indiuinitate neqͥuert̃. ad
errons sui cumulũ. dm̃ sͥ facere simi¬
lem ĩculpa conatift᷑. Die gͦ reatũ suũ
dum defende moliunt᷑ addiderunt:
ut culpa eoꝵs atͦcior discussa fieret ꝙͣ
fuerat ꝑpetrata. Hine est quod huius

Expanded text:
radiso posuit. Qui enim ore diaboli fallentis audierant, Eritis sicut dii, quia Deo esse similes in divinitate nequiverunt, ad erroris sui cumulum, Deum sibi facere similem in culpa conati sunt. Sic ergo reatum suum dum defendere moliuntur, addiderunt, ut culpa eorum atrocior discussa fieret, quam fuerat perpetrata. Unde nunc quoque humani
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatis destimonia ft̃: ⁊ iniqͥtatẽ
suam quẽq cognoscere.⁊ cognitam
uoce ꝯfessionis aꝑire. At contra usita¬
dam humani gñis tutiũ ẽ:⁊ labendo
pecc̃m cõmittere. ⁊ cõmissũ negando
tiplicare. Ex illo qͥppe lapsu pͥmiho¬
ex qͦ ipsam radicem traximꝰ culpe. Sic
nanq ille dum lignum uetitũ conti¬
gisset: absꝯdit se a facie dñi int̾ lig¬
na paradysi. In qua absconsione scili¬
cet. qr dm̃ lat̾e ñ poterat: ñ latendi
effectꝰ describtẽ. s affectꝰ notat᷑. Qtua¬
caretur. cum argueret᷑ a dño quod
de ligno uetito ꝯtigisset. ad minicła¬
pamretulit. s a muliere qͣm dñs de¬
derat. se accepisse respondit dicens.

Expanded text:
humilitatis testimonia, et iniquitatem suam quemque cognoscere, et cognitam voce confessionis aperire. At contra, usitatum humani generis vitium est, et latendo peccatum committere, et commissum negando tiplicare. Ex illo quippe lapsu primi hoex quo ipsam radicem traximus culpae. Sic namque ille dum lignum vetitum contigisset, abscondit se a facie Domini inter ligna paradisi. In qua absconsione, scilicet quia Deum latere non poterat, non latendi effectus describitur, sed affectus notatucum argueretur a Domino, quod de ligno vetito contigisset, illicpam retulit, sed a muliere, quam Dominus dederat, se accepisse respondit ;
Abbreviated transcription (Latin):
sint: in ipsa tñ relatione creationisꝰ
ostendit᷑. qnͣtum cunct̾is ammantibꝰ.
qͣntũ reb uł cȩlestib. s tñinsensibili¬
facta sunt. Ctm uͦ facere hominem
decernit: hoc qͦd reuerent̃ pensan¬
dum est p̃mitat dicens. faciamꝰ ho¬
minem ad imaginẽ ⁊ similitudinẽ
nr̃am. Neq enĩ de eosic̃ de reb cȩt̃is
scͥptum ÷: fiat. ⁊ fact̾um ẽ. Neq ut aq̃
nalis creat᷑a condebat᷑. qͣsi cum con¬
silio facta uideret᷑. Qsi ꝑstudiũde

Expanded text:
ratione creationis ostenditur quantum cunctis animalibus, quantum rebus coelestibus, sed tamen insensibilifacta sunt . Cum vero facere hominem decernit, hoc quod reverenter pensandum est, praemittit dicens: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Neque enim de eo sicut de rebus caeteris scriptum est: Fiat, et factum est ; nec ut aqua nalis creatura condebatur, quasi cum consilio facta videretur. Quasi per studiu
Abbreviated transcription (Latin):
bus saciant᷑. Carnes qͥppe adues¬
cendum conferre ẽ: in collocuti¬
onem derogationis uiciss imꝓr¬
imorum uitia dicere. De quor il¬
lic pena mox subditur. Quia
uacantes potib &e dantes symbolum
consument᷑: t uestiet᷑ pannis dormi¬
tatio. Potib uacant: qr de obꝓbrio
alienȩ uite se debriant. Symbolũ
uͦdare ẽ: sic̃ unꝰqͥsq solec ꝓ parte sua
cybos ad uescendum.itam confabu¬
latione detractationis ũba ꝯferre.
S uacantes potib ⁊ dantes simbolũ.
consum̃tur: qr siẽ scͥptum ẽ. omnis¬
decͣctor eradicabit᷑. Uestietur autẽ
pannis dormitatio: qr despectum
ce inopem a cunctis bonisoꝑib
tionis suȩ occupatiit .lxxi. In pa

Expanded text:
nt . Carnes quippe ad vescendum conferre est in collocutione derogationis vicissim proximorum vitia dicere. De quorum illic poena mox subditur: Quia vacantes potibus et dantes symbolum consumentur, 460 et vestietur pannis dormitatio . Potibus vacant, qui de opprobrio alienae vitae se debriant. Symbolum vero dare est, sicut unusquisque solet pro parte sua cibos ad vescendum, ita in confabulatione detractionis verba conferre. Sed vacantes potibus et dantes symbolum consumentur, qdetractor eradicabitur.--Vestietur autem pannis dormitatio. Quia despectum et inopem a cunctis bonis operitionis suae languor occupavit.-- Ga
Abbreviated transcription (Latin):
si sopit᷑ gub̃nator amissoclauo. In
mediomaꝵ dormit: qͥ in huiꝰ mun¬
d temptationibꝰ positꝰ. ꝓuidere
motus irruentitm uitiorum quas
ĩminentesundaꝵs cumulos negli
qñ mens ad regendam nauim cor¬
poris. studium sollicitudinis ꝑdit.
Clauum qͥppe in mari amittere ẽ:
indentionẽ ꝓuidam int̃ ꝓcellas
huiꝰ scłi ñ tenere. Si enim gubnator
clauum sollicite stringit: m influ¬
et̾ibus ex adu̾sonauim dirigit:

Expanded text:
asi sopitus gubernator amisso clavo . In medio enim mari dormit, qui in hujus mundi tentationibus positus, providere motus irruentium vitiorum quasi imminentes undarum cumulos negligt, quando mens, ad regendam navem corporis, studium sollicitudinis perdit. Clavum quippe in mari amittere, est intentionem providam inter procellas hujus saeculi non tenere. Si enim gubernator clavum sollicite stringit, modo in fluctibus ex adverso navem dirigit
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑhumilia sentiens: ⁊ eiꝰdẽ saul
se cõꝑaratione pꝰponens: postquã
feriendi locum repꝑit. ⁊ peꝑcit eide
seuienti adu̾sario: humili se ꝓfessio¬
ne ꝓstrauit dicens.Quem ꝑseq̃ris
rex isrł. quem ꝑsequeris: Canem
mortuum ⁊ pulicẽ unum ꝑseq̃ris.
Et certe iam unctꝰ in regem fuerat.
iã exortante samuele ⁊ cornu suꝑse
fundente didicerat. qͦd eum diui¬
na gr̃a saule reꝓbato. ad regnigub¬
nacula possidenda seruabat: ⁊ tñ
ꝑseq̃nti adũsario m̃te se humili
substernebat: cui diuino iudicio
p̃latum se ẽẽ notierat. Iuliitaq se ho¬
milit̃ pꝰponebat: qͦ ꝑ elect̾ionis

Expanded text:
se humilia sentiens, ejusdemque Saul se comparationi postponens, postquam feriendi locum reperit, et pepercit eidem saevienti adversario, humili se professione prostravit, dicens: Quem persequeris, rex Israel? quem persequeris? Canem mortuum, et pulicem unum Et certe jam unctus in regem fuerat, jam exorante Samuele, et cornu super se olei fundente didicerat, quod eum divina gratia, Saul reprobato, ad regni gubernacula possidenda servabat, et tamen persequenti adversario mente se humili substernebat, cui divino judicio praelatum esse se noverat. Illi itaque se humiliter postponebat, quo per electionis
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd humiliꝰ dici potest: Qͥ a rege
reꝓbo ꝓuictoriis contumelias re¬
cipit: quide manu hostih isrłitã
gentẽ fortit̃ eripuit:⁊ tam̃ ipse ne
moriatur qͣsi debilis fugit. Ot ⁊ ee
elect̾um diuino iudicio. ⁊ ꝑsecutorem
suum repbatum agnoscit : ce tamen
eidem ꝑsecutori suo crebre satistac̾¬
tionis humilitate se subicit: qͥ ꝑse¬
cutoris lanccã tollit: oram clami¬
distruncat: ⁊ ad cacum̃ montis

Expanded text:
quid humilius dici potest, qui a rege reprobo pro victoriis contumelias recipit, qui de manu hostili Israeliticam Gentem fortis eripuit, et tamen ne ipse moriatur, quasi debilis fugit? Qui et se electum divino judicio, et persecutorem suum reprobum agnoscit, et tamen eidem persecutori suo crebrae satisfactionis humilitate se subjicit. Qui persecutoris lanceam tollit, oram chlamydis detruncat, atque ad cacumen montis
Abbreviated transcription (Latin):
plus hõceꝑit scire qͥd ꝑdidit. tanto
plꝰ lugere incipit corruptioĩs suȩ¬
sententiam qͣminuenit. Considerat
nanq unde. qͦlaps ẽ: quod a parady¬
cessitatum. Pensat in quot iam iacet
ꝑicłis: qui priussine ꝑicłostare con¬
tempsit. Luget qͦd patitur damnatꝰ
exilium: ⁊ suspirat ad celestis głȩ sta¬
tum qͦ ꝑfrui securꝰ posset. si peccare
dum spe in altoerecti sunt. nullis
hic gaudus amimum sternunt. Hĩc
plorate: risusur̃ in luct̾um ꝯuertat᷑.
&e gaudium ĩ merorem. Hinc ꝑsemet¬
qui lugent: qm̃ ipsi consolabuntur.
ẽẽ sapiens carnalit appetit: staltũ
ad sp̃italia se ostendit. Nam quia
teste paulo sapĩa hunꝰ mundi stulti¬
cia ẽ apud dm̃: tanto quisq ampliꝰ
ensuideri ext̃ius. Huiꝰ gͦ scli diuites

Expanded text:
scire quid perdidit, tanto plus lugere incipit corruptionis susententiam quam invenit. Considerat namque unde quo lapsus est; quod a paradicessitatum; pensat in quot jam periculis jacet, qui prius sine periculo stare contempsit; luget exsilium quod damnatus patitur, et suspirat ad coelestis gloriae statum, quo perfrui securus posset si peccare dum spe in alta erecti sunt, nullis hic gaudiis animum sternunt. Hinc plorate, risus vester in luctum convertatur, et gaudium in moerorem . Hinc etqui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . e sapiens carnaliter appetit, stultam se ad spiritalia ostendit. Nam quia, teste Paulo, Sapientia hujus mundi stultitia est apud Deum , tanto quisque amplius e
Abbreviated transcription (Latin):
tibona temporaliter accepta ꝯspi¬
cere. ⁊ tͥsticiam delinire. Cum enim
merore qͦdam tangi se sentiunt.
equos aspiciunt. auri argentiq
sui metalla ꝯtemplant᷑: p̃dia circu¬
eunt. Cumq ꝑhȩc tp̃ralia ocłos li¬
benter trahunt: obortum animȩ
merorem uincunt. Unde eis in eumn¬
gelio ueritas diẽ. Ue uob̃ diuitibus.
tantoueriꝰ stulti st̾: quanto maiora
ꝑdentes. in minimis letant᷑. Hmc
petrꝰ eandem prauors stulticiam
rep̃hendit dicens. Uoluptatem ex¬
istimantes. delicias comqͥnatioĩs
&e macłe. Hinc salomonait. Ri¬
sum deputau errorem: ce gaudio di¬

Expanded text:
ti bona temporaliter accepta conspicere, et tristitiam delinire. Cum enim moerore quodam tangi se sentiunt, equos aspiciunt, auri, argentique sui vascula contemplantur, praedia circumeunt, cumque per haec temporalia oculos libenter trahunt, obortum animae moerorem vincunt. Unde eis in Evangelio Veritas dicit: Vae vobis divitibus, tanto verius stulti sunt, quanto majora perdentes, in minimis laetantur. Hinc Petrus eamdem pravorum stultitiam reprehendit, dicens: Voluptatem existimantes diei delicias, coinquinationis et maculae . Hinc Salomon ait: Risum deputavi errorem, et gaudio di
Abbreviated transcription (Latin):
feriendi: in lingua asꝑitatem sumt:
s sublingua m̃tis sue benignitatẽ ꝯ¬
tegunt. Qͥ enimm̃tis suȩ dulcedinẽ
aꝑire infirmis nolunt: s loquentes
qͣdam eos aꝑitate feriunt. ⁊ tamen
int̾ uerba asꝑa qͣsi latentes qͣsdam
dulcedines int̃mittunt: hi uidel¬
cet ñ in lingua s sub lingua habẽt
dulcedinẽ: qr int̾ dura q̃ ꝓferunt
emittunt q̃dam blanda ⁊ dulcia.
qͥb ꝯtͥstati mens possit ex benignita¬
te refoueri. Fuers aut̃ ⁊ hypocrite
malũ ñ in lingua s sublingua ha¬
bent: qr sermonib dulcia p̃tendt̃.
⁊ cogitationib ꝑuersa moliuntur.

Expanded text:
a asperitatem sumunt; sed sub lingua mentis suae benignitatem contegunt. Qui enim mentis suae dulcedinem aperire infirmis nolunt, sed loquentes quadam eos asperitate feriunt, et tamen inter verba aspera quasi latentes quasdam dulcedines intermittunt, hi videlicet non in lingua, sed sub lingua habent dulcedinem, quia inter dura quae proferunt emittunt quaedam blanda et dulcia, quibus contristati mens possit ex benignitate refoveri. Perversi autem et hypocritae malum non in lingua, sed sub lingua habent, quia sermonibus dulcia praetendunt, et cogitationibus perversa moliuntur.