comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dirumpant: ita ob amorẽ xp̃i et desid̃iũ
castitatis. hisqui iugum carnale reiecerint. etiã
centupla p̃mia reꝓmitait. Quaꝓpt̃ si fieripo¬
test. ut adhanc michi obtatissimã partẽ acce¬
ptatandem ratione flectaris. scilicet ut dño
seruientes penam gehennȩ parit̾ euitemꝰ: ca¬
ritatẽ comugii ñ refuto: immo etiã maiore
adhuc dilectione complector. Agnosco enĩ
ueneror adiutricẽ meam domini michi senten¬
tia deputatam: et indirupto eidẽ fȩdere cari¬
tatis in xp̃o coherere ñ respuo. nec ame separo.
qd̃ dñs michi pͥmȩ statĩ conditionis lege con¬
tunxit: dũ modo sis et ipsa qđ conditor eẽ te
uoluit. Si uero ñ madiutoriũ eẽ uolucris s¬
in deceptionẽ. et adminiculũ te ñ mͥ s adu̾¬
sario malueris exhibere: atq obhoc attri¬
butũ comugii sacram̃tum. ut de huic quȩ inge¬
ritur fraudans saluti. insuꝑ etiam me a disci¬
pulatu retrahas saluatoris. ita illam abbatis

Expanded text:
disrumpunt, ita ob amorem Christi et desiderium disrumpunt, ita ob amorem Christi et desiderium castitatis his qui iugum carnale reiecerunt etiam centupla praemia repromittit. quapropter si fieri potest, ut ad hanc mihi optatissimam partem accepta tandem ratione flectaris, scilicet ut domino seruienles poenam gehennae pariter euitemus, caritatem coniugii non refuto, immo etiam maiore adhuc dilectione conplector. agnosco enim et ueneror adiutricem meam domini mihi sententia deputatam et indisrupto eidem foedere caritatis in Christo cohaerere non respuo, nec a me separo quod dominus mihi primae statim conditionis lege coniunxit, dummodo sis et ipsa quod conditor esse te uoluit. si uero non adiutrix esse uolueris sed deceptrix et adminiculum te non mihi, sed aduersario malueris exhibere, atqputas conjugii sacramentum, ut te huic quae ingeritur fraudans saluti, insuper etiam me a discipulatu retrahas Salvatoris, ita illam abbatis
Abbreviated transcription (Latin):
affectiones. id est patrum matrũq ac filioꝵ. qͥbꝰ
omnẽ reuerentiam ñ solum lex. s etiam et ipse p̃ce¬
ꝑat exhiberi: tamen ꝓnomine suo ac desiderio
ꝑfectionis. ñ solum condempnendas simplicit̃.
s etiam odio habendas esse dccernens comun¬
gat eis similit̃ etiam nom̃ uxorũ dicens. et oĩs
qui relinquit domũ uel frẽs. aut sorores.
aut patrem. aut matr̃e. aut uxorẽ. aut filios.
aut agros ꝓpt̾ nomenn. tũ: centuplũ accipiet.
et uitam ȩcernam possidebit. In tantũ eiũ ꝑfe¬
ctioni quã p̃dicat nichil patitur comparari:⁊
ut illã quoq necessitudinẽ soluat patris ac ma
one mandatũ. honora scilicet patrẽ ac matrẽ
qd̃ ẽ mandatũ pͥmum in reꝓmissione. ut bene
sit tibi. et sis longeuus suꝑ tram: eamq despi¬
ci ꝓsuo amore p̃cipiat. Euident̃ itaq sicut e¬
os cuangłicus sermo condeminat. qui ñ int̃¬
ueniente adulteru crimine uxoria uincula

Expanded text:
adfectiones, id est patrum matrumque ac filiorum, quibus adfectiones, id est patrum matrumque ac filiorum, quibus omnem reuerentiam non solum lex sed etiam ipse praeceperat exhiberi, tamen pro nomine suo ac desiderio perfectionis non solum contemnenda simpliciter, sed etiam odio habenda esse decernens coniungat eis similiter etiam nomen uxorum dicens: et omnis qui reliquit domum uel fratres aut sorores aut patrem aut aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit . In tantum ergo perfectioni quam praedicat nihil patitur comparari, ut illam quoque necessitudinem solvat patris ac matone mandatum: Honora scilicet patrem et matrem, quod est mandatum primum in repromissione, ut bene sit tibi, et sis longaevus super terram ; eamque despici pro suo amore praecipiat. euidenter itaque sicut eos euangelicus sermo condemnat qui non interueniente adulterii crimine uxoria uincla
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectionis magnificentiã ꝑtinere: et uniuersȩ
eccłe menbra ad conscendendã sublimiũ meri¬
toꝵ celsitudinẽ ꝓuocari. dicente apło: sic curri¬
te ut comp̃hendatis: nec ꝓpt̃ lentoꝵ et segniũ
moras. paratos. atq alacres deb̾e subsistere:⁊ cũ
rectius sit ut desides ap̃cedentib incitent᷑. ꝗͣ.
ut ꝓꝑantes aresistentib obligent᷑: ꝓmde statu¬
tum decretumq sibi ẽc̃ renuntiare scło. ac mo¬
rimundo. ut uiuere possit dõ: et si hanc be¬
atituumẽ nequeat obtinere. ut cũ socia sua in
consortium transeat xp̃i. malle se uel cum untꝰ
m̃bri dispendio saluum fieri. et uelut debilẽ
introire in regnum cęloꝵ quã cum soliditate
corporis condempnari. Adiciebat autẽ etiã ista
dicens. Si moyses ꝓ duricia cordis dimitti ꝑ¬
mittit uxores: quare hoc ñ sinat xp̃c. ꝓ deside¬
rio caritatis: Presertim cum idẽ dñs integras

Expanded text:
perfectionis magnificentiam pertinere et uniuersa perfectionis magnificentiam pertinere et uniuersa ecclesiae membra ad conscendendam sublimium meritorum celsitudinem prouocari dicente apostolo: sic currite ut conprehendatis, nec propter lentorom et segnium moras paratos atque alacres debere subsistere, cum rectius sit ut desides a praecurrentibus incitentur quam ut properantes a residentibus obligentur. proinde statutum sibi decretumque esse renuntiare saeculo ac mori mundo, ut uiuere possit deo, et si hanc beatitudinem nequeat obtinere, ut cum socia sua in consortium transeat Christi, malle se uel cum unius membri dispendio saluum fieri et uelut debilem intrare in regna caelorum quam cum soliditate corporis condemnari. adiciebat autem etiam ista dicens: si Moyses pro duritia cordis dimitti permittit uxores, quare hoc non sinat Christus pro desiderio castitatis, praesertim cum idem dominus inter ceteras
Abbreviated transcription (Latin):
quaqͣm esse ꝓtelandam: quia necessitati subi¬
te mortis uana spes inmadurȩ ñ p̃iudicaret e¬
tatis: quippe quȩ infantes. pueros. adolescen¬
durissima ñ p̃beret assensum. scq dicẽt sola¬
tio maritali ꝓętatis suȩ flore penitꝰ abstine̾
ñ posse: ac ꝓinde siquid deserta ab eo criminiᷤ
admisisset. sla pocius asscribendũ qͥ comu¬
gn fȩdera dirupisset: ad hȩc ille cũ dui
conditionẽ naturȩ p̃tendisset humanȩ: quã fragi¬
lem et inccrtam pericłosum eẽt carnalibꝰ deside¬
riis et oꝑib diutius implicari: adiciens astruebat
non licere cuiquã eiꝰ se boni extorrẽ facẽ. qđ didi¬
cisset: maiorisq ex se nosse despice̾ cognitã boni¬
tatem: quam incognitam ñ amare. Promde se
iam reatu etiam p̾̃uaricationis inuolui: si inuen¬
tis tam p̃claris tamq cȩlestibꝰ donis trena ac sor¬
dida p̾tulisset: ad omnẽ sane etatẽ omnẽq sexũ

Expanded text:
quaquam esse lentandam, quia necessitati subiquaquam esse lentandam, quia necessitati subitae mortis uana spes inmaturae non praeiudicaret aetatis, quippe . quae pueros, adulescendurissima non praeberet assensum, seque diceret solatio maritali pro aetatis suae flore penitus abstinere non posse; ac proinde si quid deserta ab eo criminis admisisset, illi potius ascribendum qui conjugii foedera dirupisset. Ad haec ille cum diu conditionem naturae praetendisset humanae, quam fragilem et incertam periculosum esset carnalibus desideriis et operibus diutius implicari; adjiciens astruebat, non licere cuiquam ecisset, maiorisque esse periculi despicere cognitam bonitatem quam incognitam non amare: proinde se iam reatu etiam praeuaricationis inuolui, si inuentis tam praeclaris tamque caelestibus bonis terrena ac sordida praetulisset. ad omnem sane aetatem omnemque sexum
Abbreviated transcription (Latin):
in extinguibili desiderio euanglicȩ ꝑfe¬
ctionis accensus : semen uerbi fecundo corde con
sulcis: in eo uel maximeq humiliatus atq cõ¬
punctus. qđ eum senex ñ solũ euangłicam ꝑ¬
fectionẽ non attigisse dixisset.⁊ s eciam uix
legis ipsius ad implesse mandata. Siqͥdẽ cũ
decimas frugum suarũ solitꝰ eẽt diaconie an¬
nis singulis pendere: pͥmitiarũ rationẽ ne au¬
disse quidem se aliquando deflebat: quã tñ
etiam similit̃ implesset longe nichilominus
ne distare supplicit̃ faubat᷑. Domũ itaq reu̾ti¬
tur mestus:⁊ illaq affectus tristicia quȩ pem¬
tentiam ad salutem stabilem oꝑat᷑. ac de sua
uoluntate et defimitione ñ dubiꝰ: erga salutẽ
coniugis omnẽ m̃tis sollicitudinẽ curãq con¬
uertit: eamq ad desideriũ quo fuerat ipse
et ut dõ pariter inscĩmonia et castitate ser¬
uirent. diurnis nocturnnsq fledibꝰ ammo¬
nere: diecns. conuersionẽ melioris uitȩ ne¬

Expanded text:
inextinguibili desiderio euangelicae perfectionis accensus semen uerbi fecundo corde concsulcis, in eo uel maxime humiliatus atque conpunctus, quod eum senex non solum euangelicam perfectionem non adtigisse dixisset, sed etiam uix legis ipsius adimplesse mandata. siquidem cum decimas frugum suarum solitus esset diaconiae annis singulis pendere, primitiarum rationem ne audisse quidem se aliquando deflebat: quam tamen etiamsi similiter implesset, longe nihilominus ne distare suppliciter fatebatur. ad domum itaque reuertitur maestus illaque adfectus tristitia, quae paenitentiam ad salutem stabilem operatur, ac de sua iam uoluntate et definitione non dubius erga salutem coniugis omnem mentis sollicitudinem . curamque conuertit, eamque ad desiderium quo fuerat ipse et ut deo pariter in sanctimonia et castitate seruirent diurnis nocturnisque fletibus monere, dicens conuersionem melioris uitae ne
Abbreviated transcription (Latin):
difficultas: ubi difficultas. ibi et negligentia:
ubi negligentia. ibi peccatum: ubi peccatũ. ibi
potius quȩ ab illa intentabat᷑ effugiunt: quã
p̃celsa euangłicus sermo sustollit: ita ñ patit᷑
infirmos ad ima demergi: ꝑfectis quidẽ tͥbu¬
ens beatitudinis plenitudinẽ: ueniã uͦ imꝑ¬
tiens fragilitate suꝑatis. Lex enĩ çonsũmantes
p̃cepta sua. inutriꝰq meriti ueluti quodã medi¬
tullio collocauit: quantũ atransgressorũ dã¬
natione secernens: tantũ separans a gła scõꝵ¬
ꝑfectoꝵ. Quod quidẽ quam infimũ quãq
mirabile sit: uel ex p̃sentis uitȩ statu. ⁊ cõpa¬
ratione ꝓspicite: inqua miserrimũ ducit᷑. si
hoc tantum quisq studeat ac laboret. ne reꝰ
modo int̾ honestos homines. et ñ etiam locu¬
ples honorabilis & gloriosts habeat᷑. Qđ ĩ nr̃a

Expanded text:
difficultas; ubi difficultas, ibi et negligentia; difficultas; ubi difficultas, ibi et negligentia; ubi negligentia, ibi et peccatum; ubi peccatum, conspotius quae ab illa intentabatur, effugiunt, quam celsa euangelicus sermo sustollit, ita non patitur infirmos ad ima demergi, perfectis quidem tribuens beatitudinis plenitudinem, ueniam uero inpertiens fragilitate superatis. lex enim consummantes praecepta sua in utriusque meriti uelut quodam meditullio conlocauit, quantum a transgressorum damnatione secernens, . tantumseparans a gloria perfectorum. quod quidem quam infimum quamque miserabile sit, uel ex praesentis uitae statu et conparatione perspicite, in qua miserrimum ducitur, si hoc tantum quis studeat ac laboret, ne reus tantummodo inter honestos homines et non etiam locuples et honorabilis et gloriosus habeatur. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
sublimiũ mandatorũ ipsa ñ tam imꝑantis
quam adhortantis conditione signat᷑: si tiisꝑ
fectus eẽ fac hoc. aut illud. Ibi inexcusabile etiã
recusantib moyses pondus imponit: hic consi¬
lio tantũ uolentiby et ad ꝑfectionẽ festinantib
paulus occurrit. Non enim generalit̃ p̃cipien¬
dumerat. nec ut ita dixerim canonice ab omĩ¬
b exigendũ. id qđ̃ ꝓpt̃ mirificam sublimita¬
tem ab omnib ñ potest passim app̃hendi:¬
rito coronari: qui autẽ parui sunt. et m̃suram
etatis plenitudinis xp̃umplere ñ possunt. licet
fulgore maiorum uelut syderum decti latere
uideant᷑: tamen a denebris maledictionũ quȩ
in lege sunt alien. nec p̃sentiũ maloꝵ cladib
addicant᷑.:⁊ nec supplicio plectant᷑ et̃no. Non
quam necessitate constringit ⁊ s liberi arbi¬
trii ꝓuocat potestate et salubritate consilii:
ac desiderio ꝑfectionis accendit. Ubi eñ p̃cep
tum. ibi necessitas: et ubi necessitas. ibi et

Expanded text:
mium mandatorum ipsa non tam imperantis quam adhortantis condicione signatur: si uis perfectus esse, uade, fac hoc aut illud. ibi inexcusabile etiam recusantibus Moyses pondus inponit, hic consilio tantum uolentibus et ad perfectionem festinantibus Paulus occurrit. non enim generaliter praecipiendum erat nec ut ita dixerim canonice ab omnibus exigendum id quod propter mirificam sublimitatem ab omnibrito coronari: qui autem aetatis plenitudinis Christi inplere non possunt, licet fulgore maiorum uelut siderum tecti latere uideantur, tamen a tenebris maledictionum quae in lege sunt alieni nec praesentium malorum cladibus addicantur nec supplicio plectantur aeterno. non quam necessitate constringit, sed liberi arbitrii provocat potestate, et salubritate consilii ac desiderio perfectionis tum, ibi necessitas, et ubi necessitas, ibi et
Abbreviated transcription (Latin):
Ex qua re etiam colligit᷑. quod absq con¬
cessione ommpotentis dei. nullam malignꝰ
sp̃s contra hominẽ potestatẽ habeat: qui
inporcos intrare ñ potuit. nisi ꝑmissus.
Illi gͦ nos necesse ẽ sponte subdi ÷ cui et ad¬
uersa omnia subiciunt᷑ inuita: ut tanto
nr̃is hostib potentiores simus: qͣnto cũ
auctore omniũ unũ efficim᷑ ꝑhumilitatẽ.
Quid autẽ mirũ. si electi quiq mearne po¬
siti. multa facere mirabiliter possunt: qͦꝵ
ipsa quoq ossa mortua. plerunq in mul¬
tis miraculis uiuunt:

Expanded text:
Ex qua re etiam hoc colligitur, quod absque conEx qua re etiam hoc colligitur, quod absque concessione omnipotentis Dei nullam malignus spiritus contra hominem potestatem habeat, qui in porcos intrare non potuit nisi permissus. Illi ergo nos necesse est sponte subdi, cui et adversa omnia subjiciuntur invita, ut tanto nostris hostibus potentiores simus, quanto eum auctore omnium unum efficimur per humilitatem. Quid autem mirum, si electi quique in carne positi multa facere mirabiliter possunt, quorum ipsa quoque ossa mortua plerumque in multis miraculi vivunt
Abbreviated transcription (Latin):
ante eos assisteret: maligno spũ correptꝰ
cceidit: fatigariq nimũs stridorib atq
balatib cepit. Tunc scĩmonialis femina
surrexit: atq irato uultu. magnis clamo¬
rib imꝑauit dicens. Exi ab eo miser: exi
ab eo miser. Ad cuiꝰ uocem. mox ꝑ os uexati
diabolus respondit dicens. Et si de isto
exeo: in quẽ intrabo: Casu autem iuxta
porcus paruulus pascebat᷑. Tunc scĩmoni¬
alis femina precepit dicens. Exi abeo:
et in hunc porcum ingredere. Qui statim de
homine exiit: porcum quẽ iussus fuerat in¬
uasit: occidit. et recessit. Pe ⁊RUS
Ielim nosse: si saltem porcũ concedere spi¬
ritui immundo debuit. GREGORIUS¬
ropositȩ regule. nr̃e actionis: sunt facta
ueritatis. Ipsi etenim redemptori nr̃o:
a legione quȩ hominẽ tenebat. dic̾tum ẽ
Si eicis nos: mitte nos in gregẽ porcoꝵ. Qi
hanc et ab homine expulit: et inporcos
ire. eosq in abyssum mitdere concessit.

Expanded text:
ante eos assisteret, maligno spiritu correptus ante eos assisteret, maligno spiritu correptus cecidit, fatigatique nimiis stridoribus atque balatibus coepit. Tunc sanctimonialis femina surrexit, atque irato vultu magnis clamoribus imperavit, dicens: Exi ab eo, miser, exi ab eo, miser. Ad cujus vocem mox per os vexati diabolus respondit, dicens: Et si de isto exeo, in quem intrabo? Casu autem juxta porcus parvulus pascebatur. Tunc sanctimonialis femina praecepit, dicens: Exi ab eo, et in hunc porcum ingredere. Qui statim de homine exivit, porcum quem jussus fuerat invasit, occidit, et recessit. PETR. Velim nosse si saltem porcum concedere spiritui immundo debuit. GREGOR. Propositae regulae nostrae actioni sunt facta Veritatis. Ipsi etenim Redemptori nostro a legione, quae hominem tenebat, dictum est: Si ejicis nos, mitte nos in gregem porcorum . Qui hanc et ab homine expulit, et in porcos 329 ire, eosque in abyssum mittere concessit.
Abbreviated transcription (Latin):
agit᷑. ut ñ solum iam timerinon debeat: s
ip̃se etiam bene uiuentiũ uirtute. terreat᷑.¬
Rei namq quam narro. uir sc̃issimus eleute¬
rius. senex pater. cuiꝰ suꝑius memoriã feci.
testis exditit: mq hoc intimare curauit :
quod inspolitana urbe.puella quedam no
bilis. cuiꝰdam pͥmarii filia. celestis uitȩ desi¬
tionis habitum suscepit. Qua tx re factũ ẽ.
ut eam pater suȩ substandiȩ exheredem face¬
ret: niehilq illi aliud. nisi sex uncias umiꝰ
possessiunculȩ largiret᷑. Eius uͦ exemplo
ꝓuocate ceꝑunt apud eam muldȩ nobilio¬
ris generis puellȩ conuerti: atq omĩpo¬
tenti domino. dicata uirginitate seruire.
Quadam uero die isdem cleuteriꝰ abbas uir
uitȩ uenerabilis ad eam gr̃ã exhortationis
atq edificationis accesserat: et cũ ea de u̾¬
bo dei colloquens sedebat. Tunc repente ex
eodem fundo quem in sex unciis apatre ꝑ¬
ceꝑat: cum exenio rusticus uenit. Quidũ

Expanded text:
agitur, ut non solum jam timeri non debeat, sed agitur, ut non solum jam timeri non debeat, sed ipse etiam bene viventium virtute terreatRei namque quam narro, vir sanctissimus Eleutherius senex Pater, cujus memoriam superius feci , testis exstitit, mihique hoc intimare curavit: quod in Spoletana urbe puella quaedam jam nubilis cujusdam primarii filia, coelestis vitae desitionis sanctae habitum suscepit. Qua ex re factum est ut eam Pater suae substantiae exhaeredem faceret, nihilque ei aliud nisi sex uncias unius possessiunculae largiretur. Ejus vero exemplo provocatae coeperunt apud eam multae nobilioris generis puellae converti, atque omnipotenti Domino dedicata virginitate servire. Quadam vero die idem Eleutherius abbas, vir vitae venerabilis, ad eam gratia exhortationis atque aedificationis accesserat, et cum ea de verbo Dei colloquens sedebat; cum repente ex eodem fundo, quem in sex unciis a patre perceperat cum xenio rusticus venit. Qui dum
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑunt se caligarũ corrigie insũma uelocita¬
te dissoluere: ut aꝑte constaret. qͦd ei. ipse
qui nominatꝰ fuerat ad etrahendas cali¬
gas. diabolus obedisset. Quod mox ut pb̃r
uidit. uehementer expauit: magnisq uo¬
cibus clamart ccpit dicens. Recede miser:
recede. Non enim tibi: s mancipio meo lo¬
quutus sum. Ad cuius uocem ꝓtinus reces¬
sit: et ita ut inuente sunt magna iam ex
parde dissolute corrigie remanserunt. Qua in
re colligi potest: antiquus hostis. qui tam p̃
sto ẽ factis corporalib. quam nimiss insidiis.
nr̃is cogitationibus insistat. Pece
aboriosum ualde atq terribile ẽ contͣ
inimici insidias semꝑ intendere: et conti¬
nue quasi macie stare. GREGORIUS.
aboriosum non erit. si custodiam nr̃am.
ñ nobis sed grẽ suꝑnȩ tribuamꝰ: itatamen.
ut et ipsi quantum possumꝰ. sub ꝓtectione
dei ugilemꝰ. Si autẽ antiquus hostis. am̃te
ceperit expelli: ex diuina largitate plerũq

Expanded text:
coeperunt se caligarum corrigiae in summa velocitacoeperunt se caligarum corrigiae in summa velocitate dissolvere, ut aperte constaret quod ei ipse qui nominatus fuerat ad extrahendas diabolus caligas obedisset. Quod mox ut presbyter vidit, vehementer expavit, magnisque vocibus clamare coepit, dicens: Recede, miser, recede; non enim tibi, sed mancipio meo locutus sum. Ad cujus vocem protinus recessit, et ita ut inventae sunt, magna jam ex parte dissolutae, corrigiae remanserunt. Qua in re colliaesto est factis corporalibus, quam nimiis insidiis nostris cogitationibus insistat. PETR. Laboriosum est valde atque terribile contra inimici insidias semper intendere, et continue quasi in acie stare. GREGOR. Laboriosum non erit, si custodiam nostram non nobis, sed gratiae supernae tribuimus; ita tamen, ut et ipsi, quantum possumus, sub ejus protectione vigitemus. Si autem antiquus hostis a mente coeperit expelli, ex divina largitate plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
ego antiquo miraculo antedicti ignis. uere
p̃dixi non fuisse dissimile: qui trium pueroꝵ
et uestimenta ñ contigit: et uincła incendit.
ira sunt ualde scõꝵ facta. quȩ narłetRꝰ.¬
ras: et p̾senti infirmitati hominũ. uehe¬
menter stupenda. S quiatantos nuꝑ inita¬
lia fuisse audio. admirandȩ uirtutis uiros:
nosse uelim. an nullas eos contigit antiqui
hostis insidias ꝑtulisse: an ex insidiis ꝑfecis
nisi quia contra antiqui hostis insidias de¬
certauerunt: Malignus quippe sp̃s. cogi¬
tationi. locutioni. atq oꝑi nr̃o. semꝑ insi¬
stit: si fortasse qͥd inueniat. unde apuid exa¬
men ȩc̃m iudicis. accusator existat. Uis et¬
enĩ nosse. quomͦ ad decipiendum semꝑassistat:¬
Quidam qui nunc nob̃cũ sunt. rem quã
narro testant᷑: qͦd uir uitȩ uenerabilis ste
ecclȩ. cognatione ꝓximus. Qui quadã die.
de itinere domum regressus: mancipio suo
negligenter loquens. p̃cepit dicens. ueni
diabole: discaltia me. Ad cuius uocem. mox

Expanded text:
ego antiquo antedicti ignis miraculo vere praedixi non fuisse dissimile, qui trium puerorum et vestimenta non contigit, et vincula incendit. PETR. Mira sunt valde sanctorum facta quae narras, et praesenti infirmitati hominum vehementer stupenda. Sed quia tantos nuper in Italia fuisse audio admirandae virtutis viros, nosse velim si nullas eos contigit antiqui hostis insidias pertulisse, an ex insidiis profecinisi quod contra antiqui hostis insidias decertaverunt? Malignus quippe spiritus cogitationi, locutioni, atque operi nostro semper insistit, si fortasse quid inveniat unde apud examen aeterni judicis accusator existat. Vis etenim nosse quomodo ad decipiendum semQuidam qui nunc nobiscum sunt, rem quam narro testantur. Quod vir vitae venerabilis Stepecclesiae, cognatione proximus. Qui quadam de itinere domum regressus, mancipio suo negligenter loquens praecepit, dicens: Veni, diabole, discalcea me. Ad cujus vocem mox
Abbreviated transcription (Latin):
sũ signat ecatẽ: salto scilicet nr̃o sensu quo nos int̃
uerit pat. scãm illud. omnia ꝑ ipsũ facta ft̃. E si¬
ne ipso factum ẽ nichil: aute istud inquã genese¬
os temporale pͥncipiũ. om̃s illas potestates celestes¬
q uinr tutes dm̃ ereasse dubrũ nonẽ. Quas apłs ꝑ¬

Expanded text:
sum signat aetatem saluo scilicet nostro sensu, quo nos intesum signat aetatem saluo scilicet nostro sensu, quo nos inteuerit pater secundum illud: omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil, ante istud, inquam, Geneseos temporale principium omnes illas potestates caelestesque uirtutes deum creasse non dubium est. quas apos
Abbreviated transcription (Latin):
one dm̃ pͥmitus inchoasse: quasi in illis anteriorib
atq innumeris scłis ab omĩꝓuidentia et dispensati¬
one diuina fucrit ociosus: ac tanquã ñ habens in qͦs
bonitatis sue exerccret beneficia. solitariꝰ atq ab omĩ
munificentia alienꝰ fuisse credat᷑ Qđ de illa ĩmensa
ac sine pͥncipio et incomp̃hensibili maiestate. satis
humile ẽ incongruũꝙ sentire: ipso dño de illis po¬
testatib hec dicente. Quando facta sunt simul syde¬
ra: laudauerunt me uoce magna om̃s angłi mei.
Qui gͣ int̾sunt creatiom syderũ: ante istud pͥncipi¬
um in qͦfactum dr̃ celum et t̾ra. ereati fuisse manife¬
stissime comꝓbant᷑. Quippc qui ꝓ istis om̃ib uisibili¬
b creaturis quas uidebant ex nichilo ꝓcessisse: crea
se. Ante istrid gͦ temporale pͥncipiũ qđ a moyse dĩ.
qd̾ ꝙ mundi huiꝰ scdm historicũ immo tudaicũ sen¬

Expanded text:
one deum primitus inchoasse, quasi in illis anterioribus one deum primitus inchoasse, quasi in illis anterioribus atque innumeris saeculis ab omni prouidentia et dispensatione diuina fuerit otiosus, ac tamquam non habens in quos bonitatis suae exerceret beneficia solitarius atque ab omni munificentia alienus fuisse credatur. quod de illa inmensa ac sine principio et inconprehensibili maiestate satis humile est incongruumque sentire, ipso domino de illis potestatibus haec dicente: quando facta sunt simul sidera, laudauerunt me uoce magna omnes angeli mei. qui ergo intersunt creationi siderum, ante istud principium in quo factum dicitur caelum et terra creati fuisse manifestissime conprobantur, quippe qui pro istis omnibus uisibilibus creaturis quas uidebant ex nihilo processisse creatose. ante istud ergo temporale principium, quod a Moyse dicitur quodque mundi huius secundum historicum, immo Iudaicum sen
Abbreviated transcription (Latin):
ati sunt. uł ad hoc facti. ut hos malitiȩ gradꝰ tencats.
ac semꝑ deceptioni et ruims hominũ uacent: cont᷑ pre¬
dicte scripturȩ sententiã. infamabimꝰ dm̃ uelut creato¬
re atq inuentorẽ maloꝵ: qđ scilicet pessimas uolun¬
tates ac naturas ipse condiderit: adhoc cas crtans.
ut semꝑm nequitia ꝑscuerantes. nunꝗͣ transire
possint in bonȩ uoluntatis affectũ. Hanc gͥrationem
diuersitatis huiꝰ: traditione patrũ de scãrũ scͥptura¬
rũ fonte ꝓccpimꝰ. Ante conditionẽ huiꝰ uisibił crea
ture spũales celestesꝙ uirtutes dm̃ fecisse: quȩ ꝓ hoc ip¬
so qdł scirent se ad tantã beatitudinis głam beneficio
creatoris ex nchilo fuisse ꝓductas. ꝑpetuas ei grãs
referentes. indesinenter ciꝰ laudib inhererent: ne¬
mofideliũ dubitat. Nec enũ existimare debemꝰ creatio¬
ns et opisicii sui pͥncipia ab huiꝰ mundi constituti¬

Expanded text:
ati sunt uel ad hoc facti, ut hos malitiae gradus teneant ati sunt uel ad hoc facti, ut hos malitiae gradus teneant ac semper deceptionibus et ruinis hominum uacent, contra praedictae scripturae sententiam infamabimus deum uelut creatorem atque inuentorem malorum, quod scilicet pessimas uoluntates ac naturas ipse condiderit, ad hoc eas creans, ut semper in nequitia perseuerantes numquam transire possint in bonae uoluntatis adfectum. hanc igitur rationem diuersitatis huius traditione patrum de sanctarum scripturarturae spiritales caelestesque uirtutes deum fecisse, quae pro hoc ipso quod scirent se ad tantam beatitudinis gloriam beneficio creatoris ez nihilo fuisse productas perpetuas ei gratias referentes indesinenter eius laudibus inhaererent, nemo fidelium dubitat. nec enim existimare debemus creationis et opificii sui principia ab huius mundi constituti
Abbreviated transcription (Latin):
tum antixp̃i. Illaq omĩa quȩ ineuangłio secunt᷑ q̃
et impleta ante captiuitatẽ ierosolimoꝵ. et infine
mundihuiꝰ intelligunt᷑ implenda. Ex quib neut᷑
opinio impugnat aliã: nec sequentẽ pͥor intellectꝰ
euacuat. Et iccirco ꝓposita a uob̃ questiolicet ñ
satis uideat᷑ nec frequent̃ int̾ homines uentilata.
nec apud plurimos pateat: et ex hoc ipso apud aliqͥs
ea quȩ ꝓferemꝰ forsitan uideant᷑ ambigua: ita debe
nꝰ mam temꝑare sententiã. qm̃ fidei trinitatis niehil
p̃nudicant: tt int̃ illa habeat᷑ quȩ medie st̃ denenda.
qͥuanq̃ ñ tali opinone qualis suspitionib̾ tantũ et
comecturis colligi solet: s manifestis seͥpturarũ de¬
stmoniis omĩa compbent᷑. Absit gͦ ut dm̃ qͥeqͣ. ereasse
confiteam᷑. q& substantialit̃ malũ sit: dicente scͥpta.
Omĩa quȩ fecit as̃. bona ualde. Si cñ a dõ tales isti cre¬

Expanded text:
tum Antichristi, illaque omnia quae in euangelio sequuntur, quae tum Antichristi, illaque omnia quae in euangelio sequuntur, quae et inpleta ante captiuitatem Hierosolymorum et in fine mundi huius intelleguntur inplenda. e quibus neutra opinio inpugnat aliam nec sequentem prior intellectus euacuat. Et idcirco proposita a uobis quaestio licet non satis uideatur nec frequenter inter homines uentilata nec apud plurimos pateat, et ez hoc ipso apud aliquos ea quae proferemus forsitan uideantur ambigua, ita debemus nostram temperare sententiam, quoniam fidei trinitatis nihil praeiudicat, ut inter illa habeatur quae medie sunt tequoda, quamquam non tali opinione qualis suspicionibus tantum et coniecturis colligi solet, sed manifestis scripturarum testimoniis omnia conprobentur. Absit ergo ut deum quicquam creasse confiteamur quod substantialiter malum sit, dicente scriptura: omnia quae fecit deus, bona ualde. si enim a deo tales isti cre
Abbreviated transcription (Latin):
ditationi et exercitio nr̃o reseruans obtecta scĩs scͥptu¬
ris sp̃s diuinus inseruit. quibꝰdam uolens ea indiciis
et opinionib colligi: ita pedetentĩ debent cauteq
conferri: ut sit eoꝵ assertio uel confirmatio in dispu¬
tantis uel suscipientis arbitrio collocata. Nonnunꝙͣ
enĩ cũ suꝑ unare. diuersa ꝓmit᷑ sententia potest ut᷑q
rationabilis iudicari: et sine detrimento fideruel
fixe uel medie suscipi: id est ut ei nec plena credulitas.
nec absoluta refutatio deputet᷑: pͥoriq sequens opi¬
nio derogare ñ debeat: cum neutra earũ fidei inue¬
mat᷑ obsistere. Quale ẽ illud. qđ helias uenerit inio¬
hanne: et iterum sit aduentum dm̃ p̃cessurꝰ. Et de
abominatione desolationis qđ steterit in loco scõ.ꝑ
illud fimulacrũ iouis qđ ierosolimis in temploposi¬
tum legimꝰ: et iterum stare habeat inȩccła ꝑ aduen¬

Expanded text:
ditationi et exercitio nostro reseruans obtecta sanctis scriptuditationi et exercitio nostro reseruans obtecta sanctis scripturis spiritus diuinus inseruit, quibusdam ea uolens indiciis et opinionibus colligi, ita pedetemptim debent cauteque conferri, ut sit eorum adsertio uel confirmatio in disputantis uel suscipientis arbitrio eonlocata. nonnumquam enim cum super una re dinersa promatur sententia, potest utraque rationabilis iudicari et sine detrimento fidei uel fixe uel medie suscipi, id est ut ei nec plena credulitas nec absoluta refutatio deputetur priorique sequens opinio derogare non debeat, cum neutra earum fidei inueniatur obsistere. quale est illud, quod Helias uenerit in lohaune et iterum sit aduentum domini praecursurus, et de abominatione desolationis, quod steterit in loco sancto per illud simulacrum Iouis quod Hierosolymis in templo positum legimus et iterum stare habeat in ecclesia per aduen
Abbreviated transcription (Latin):
allegoricã ita cõmode ac necessariȩ capiunt᷑: ut utͣ¬
q explanatio uitales succos animȩ sũministret. ut
est illud. Siquis te ꝑcusserit indext̾a maxilla: p̃be
illi et alt̾am. Et cum ꝑsecunt᷑ uos in ciuitate ista:
fugite in aliã. Et. si uisꝑfectus eẽ: uade uende omĩa
quȩ habes et dapauꝑib. et habebis thesaurũ incelo:
et ueni. sequere me. Producit sane et fenũ ium̃tis.
quib pabulis om̃s scͥpturarũ repleti sunt campi. sim¬
plicẽ scilicet puramq narrationẽ hystoricȩ lectionis:
qua simpliciores quiq ac minus capaces ꝑfecte et inte¬
grȩ rationis. de quib dicit᷑. homines et iumenta sal¬
uabis dñe. scđ̃m statꝰ ac mensurȩ suȩ conditionẽ ad
opꝰ tantũ et laborẽ actualis uitȩ uegetiores robu¬
stioresq reddant᷑. Quamobrẽ de his que aꝑta explana¬
done plata sunt: nos quoq constanter possumus de¬
finire: audentq nr̃am ꝓferre sententiã. Ea uͦ quȩ me¬

Expanded text:
allegoricam ita conmode ac necessarie capiuntur, ut utraque explanatio uitales sucos animae subministret, ut est illud : si quis te percusserit in dextera maxilla tua, praebe illi et alteram, et: cum persequuntur uos in ciuitate ista, fugite inquae habes et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni, sequere me . Producit sane et fenum jumentis, quibus pabulis omnes Scripturarum repleti sunt campi, simplicem scilicet puramque narrationem historicae lectionis, qua simpliciores quique ac minus capaces perfectae et integrae rationis, et quibus dicitur, Homines et jumenta saluabis domine, secundum status ac mensurae suae condicionem ad opus tantum et laborem actualis uitae uegetiores robustioresque reddantur. Quamobrem de his, quae aperta explanatione prolata sunt, nos quoque constanter possumus definire audenterque nostram proferre sententiam. ea uero, quae me
Abbreviated transcription (Latin):
manentia: absq ulla ignis confectione uitalẽ ium̃¬
tis conferunt saturitatẽ. Quã rationẽ satis cuidenter
aspicimꝰ in hoc uberrimo spũaliũ scͥpturarũ parady¬
so contineri. In quo ita quiȩdã significatione litere
plana ac luculenta resplendent: ut cũ sublimiori
int̃ptatione ñ egeant: simplicitantũ litterȩ sono
abunde pascant ac nutriant audientes. ut ẽ il¬
dm̃ tuũ ex toto corde tuo. et ex tota mente tua: et ex
tota uirtute tua. Quedam aut̃ si allegorica explana¬
tione extenuata ñ fuerint: et spũalis ignis exami¬
natione mollita: nullo mͦ ad salutarẽ int̾ioris ho¬
minis cibum sine corruptionis labe ꝑuenient:
magisq ex coꝵ ꝑceptione lesio qua utilitas ali¬
qua consequet᷑. ut illud ẽ. Sint lũbi ur̃i p̃cincti: et

Expanded text:
manentia absque ulla ignis confectione vitalem jumemanentia absque ulla ignis confectione vitalem jumentis conferunt saturitatem. Quam rationem satis evidenter aspicimus in hoc uberrimo spiritalium Scripturarum paradiso contineri, in quo ita quaedam significatione litterae plana ac luculenta resplendent, ut cum sublimiore interpretatione non egeant, simplici tantum litterae sono abunde pascant ac nutriant audientes, ut est ildeum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota uirtute tua. quaedam autem si allegorica explanatione extenuata non fuerint et spiritalis ignis examinatione mollita, nullo modo ad salutarem interioris hominis cibum sine corruptionis labe peruenient magisque ex eorum perceptione laesio quam utilitas aliqua subsequetur, ut est illud: sint lumbi uestri praecincti e
Abbreviated transcription (Latin):
cẽt uirtutis prudentieq distantia. Tũ. ut e ciam
int̾ ipsos domesticos fidei. dũ intellectuũ spacĩ a
corã ipsis immensa tendunt᷑: eẽt in quib et desidi¬
osoꝵ argueret᷑ ignauia: et studiosoꝵ alacritas atq
industria ꝓbaret᷑ Idõq satisꝓpͥc scriptura diuina
agro opimo ac fertili comparat᷑ Qui cũ multa gignat
ac. ꝓferat. quȩ adhominũ uictũ sine aliqua ignis
coctione ꝓficiant: quȩdam nͥ pͥtis flãmȩ calore mi¬
tigata atq mollita. omnẽ asꝑitatẽ suȩ ddeposueriã
cruditatis: uł incongrua usib humanis. uel no¬
xia sentient᷑. Nonnulla uͦ ita utriq usui apta na¬
scunt᷑: ut nec incocta. sua cruditate displiceant. uel
offendant: ettam̃ igniscalore decocta. salubriora red¬
dant᷑. Pura qͦ ad escã tantũ mͦ irradionaliũ iumentoꝵ
et animaliũ uel ferarũ ac uolucrũ ꝓferunt᷑: cibis ho
minũ minime ꝓfutura. Quȩ etiam in sua asꝑitate

Expanded text:
esset uirtutis prudentiaeque distantia, tum ut etiam esset uirtutis prudentiaeque distantia, tum ut etiam inter ipsos domesticos fidei, dum intellectuum spatia coram eis inmensa tenduntur, esset in quibus et desidiosorum argueretur inania et studiosorum alacritas atque industria probaretur. ideoque satis proprie scriptura dinina agro opimo ac fertili conparatur, qui cum multa gignat ac proferat quae ad hominum uictum sine aliqua ignis coctione proficiant, quaedam nisi prius flammae calore mitigata atque mollita omnem asperitatem suae deposuerint cruditatis, uel incongrua usibus humanis uel noxia sentientur. nonnulla uero ita utrique usui apta nascuntur, ut nec incocta sua cruditate displiceant uel offendant et tamen ignis calore decocta salubriora reddantur. plura quoque ad escam tantummodo inrationabilium inmentorum et animalium uel ferarum ac uolucrum proferunminum minime profutura, quae etiam in sua asperitate
Abbreviated transcription (Latin):
Unde gͦ tante maliciȩ emula nob emersit adu̾stas:
Num ad hoc potestates istas a dño conditas ẽẽ creden.¬
dum ẽ. ut his contra hominẽ gradib atq ordinibꝰ mili
de his in quib uoluit noserudire. quedã etiã his qui
acumine ingenii carent tam lucide et euident̃ effata
c̃: ut ñ solũ nulla occultioris sensus obscuritate uelen¬
t᷑ s ne ullo qͥdẽ patrocinio int̃ptationis indigeant:
ac insuꝑficie uocis ac litterȩ suos intellectꝰ ac senten¬
ciasꝓpferant. Quedã uͦ ita contecta. et qͥb̃dã sunt ob-¬
scurata misteriis: ut in eoꝵ discussione et intellectiuim¬
mensũ nob̃ excrcitii campũ ac sollicitudinis reseruent.
Quã rẽ multas obcatisas dm̃ dispensasse manifestũ ẽ.
Primũ: nc sacram̃ta diuina nullũ habentia fpũalis
intellectus uelam̃ obductũ. cunctis hominib iã. ẽ.
tam fidelib quam ꝓfanis ȩquali noticia et scientia
panderent᷑: et ꝑ hoc int̾̃ inhertes et studiosos nusta

Expanded text:
unde ergo tantae malitiae aemula nobis emersit aduersitas? an ad hoc potestates istas a domino conditas esse credendum est, ut his contra hominem gradibus atque ordinibus milide his in quibus nos uoluit erudire quaedam etiam his qui acumine ingenii carent tam lucide et euidenter effata est, ut non solum nulla occultioris sensus obscuritate uelentur, sed ne ullo quidem patrocinio interpretationis indigeant et in superficie uocis ac litterae suos intellectus ac sententias praeferant: quaedam uero ita contecta et quibusdam sunt obscurata mysteriis, ut in eorum discussione et intellectu inmensum nobis exercitii \'campum ac sollicitudinis reseruaret. quam rem multas ob causas deum dispensasse manifestum est: primum ne saoramenta diuina nullum habentia spiritalis intellectus uelamen obductum cunctis hominibus, id est tam fidelibus quam profanis aequali sdentia et notitia panderentur et per hoc inter inertes ac studiosos nulla
Abbreviated transcription (Latin):
aonec inuenta ẽ iniquitas tua. In multitudine ne¬
gociationis tuȩ repleta sunt int̾iora tua inqͥtate:
et peccasti et cieci te de monte dĩ. et ꝑdidite o che¬
rub: ꝓtegens in medio lapidũ igneoꝵ. Elcuatũ
ẽ eor tutĩm accore tuo: ꝑdidisti sapientiã tuã a dcco¬
re tuo. Inttam piecite. ante faciem regum dedi de:

Expanded text:
donec inuenta. est iniquitas in te. in multitudine nedonec inuenta. est iniquitas in te. in multitudine negotiationis tuae reet peccasti, et ejeci te de monte Dei, et perdidi te, o cherub protegens, in medio lapidum ignitorum. Elevatum est cor tuum in decore tuo, perdidisti sapientiam tuam a decore tuo, in t
Abbreviated transcription (Latin):
siut angłi fiue archangłi. siue throni. siue dñatio¬
nes siue pͥncipatꝰ. siue potestates: omĩa ꝑ ipsũ et in
ipso creata sunt. De istoꝵ itaq numo ñnullos pͥn¬
cipes fuisse collapsos. lamentatio erechielis. siue isaiȩ¬
mamfestissime docet: in quib pͥnctpẽ tyri uel illĩ
luciferũ qui mane oriebat᷑. flebili planctu eognosci¬
mꝰ lamentari. Et de illo qͥdemita dñs ad erechiel.
fili hominis leua planctũ suꝑ pͥncipẽ tyri: et dices
ei. Hec ddic̃ dñs ds̃. Tu signaculũ similitudinis ple¬
nꝰ sapientia. ꝑfectus dccore: in deliciss paradisi dei fu
isti. Omnis lapisp̃ciosus oꝑimentũ tuũ. Sardiꝰ. topa¬
tiꝰ. et iaspis. chrisolitus. onix et bcrillus: saphirꝰ et¬
aptũ opꝰ accoris tui: et foramina tua indie qͣ con¬
aitus es p̃parata st̃. Tu cherub extentꝰ et ꝓtegens: et
posuite in monte scõ dei. in medio lapidũ igneoꝵ.
Ambulastiꝑfectus inuiis tenis a die conditionis tuȩ:

Expanded text:
angeli, sine throni siue dominationes, siue principatus sine potestates. omnia per ipsum et in ipso creata sunt. De istorum itaque numero nonnullos principes fuisse conlapsos lamentatio Emanifestissime docet, in quibus principem Tyri, aut illum Luciferum qui mane oriebatur, flebili planctu ab eis cognoscimus lamentari. Et de illo quidem ita Dominus ad Ezechiel: Fili hominis, leva planctum super principem Tyri, et dices ei: Haec dicit Dominus Deus: Tu signaculum similitudinis, plenus sapientia, perfectus decore, in deliciis paristi. Omnis lapis pretiosus operimentum tuum, sardius, topazius et iaspis, chrisolitus, onix et berillus, opus decoris tui: et foramina tua in die, qua conditus es, praeparata sunt. tu chernb extentus et protegens, et posui te in monte sancto dei, in medio lapidum igneorum ambulasti. perfectus in uiis tuis adie conditionis tuae,
Abbreviated transcription (Latin):
seruauit. Illua etiã qđ ad nos dicit᷑. uos autẽ sicut
homines moriemini. et sic̃ unꝰ de pͥncipib cadetis:
qͥi aliud quam multoᷤ pͥncipes ceciaisse significat:
Quib mãicnis ratio qiuersitatis huiꝰ ista colligit᷑:
has differentias ordinũ quas instar scãrũ cȩlestiũ¬
ꝙ untutum aduersȩ potestates habere dicunt᷑. uł
ex illiꝰ antioris ordrnis gradu in quo tina quȩco cre¬
ata fuerat. nunc etiã retentare: uel certe de celestibꝰ de

Expanded text:
 etiam quod ad nos dicitur: uos autem sicut homines moriemini: et sicut unus de principibus cadetis, quid aliud quam multos principes cecidisse significat? quibus indiciis ratio diuersitatis huius ista colligitur, has differentias ordinum, quas instar sanctarum caelestiumque uirtutum aduersae potestates habere dicuntur, uel ex illius anterioris ordinis gradu in quo unaquaeque creata fuerat nunc etiam retentare, uel certe de caelestibus de
Abbreviated transcription (Latin):
monte testamcnti. in laterib aqͥloris: ascendlã super
altitudinẽ nubiũ: crosimilis altissimo. Qs tñ ñ
solos ex illo bcatissime stationis apice corruisse scp¬
tura cõmemorat: dicens tertiam partẽ stellarũ dra¬
conem illũ secũ pariter ꝑtraxisse. Unus ꝙͦs apłoꝵ¬

Expanded text:
testamenti, in lateribus aquilonis. ascendam super altitudinem nubium, ero similis altissimo. quos tamen non solos ex illo beatissimae stationis apice conruisse scriptura conmemorat, dicens tertiam partem stellarum draconem illum secum pariter pertraxisse. unus quo
Abbreviated transcription (Latin):
quibꝰ quma tantũ sumpsimꝰ grana. nuxariabina: c̃ari¬
cas singłas. Hunc enĩ numerũ in illa heremo quenꝗͣ
excessisse. culpabile ẽ. Qua refectione transacta: repro¬
missam questionis absolutionẽ cum reposcere cepis¬
semꝰ. ꝓferte inquit senex int̾rogationẽ urãm. cuiꝰ
in hanc horam distuleramus indagnem.
unc germanꝰ. Unde quesumꝰ tanta uarietas adu̾sa
tiarũ potestatũ cont᷑ hominẽ ac diuersitas ista ꝓcessit
quãbeatꝰ apłs ita dinumerat: ñ ẽ nob colluctatio ad¬
u̾isuis carnẽ et sangiinẽ. s adu̾sus pͥncipatꝰ et potesta

Expanded text:
quibus quina tantum sumpsimus grana, myxaria bina, cariquibus quina tantum sumpsimus grana, myxaria bina, caricas singulas. hunc enim numerum in illa heremo quemquam excessisse culpabile est. qua refectione transacta repromissam quaestionis absolutionem cum reposcere coepissemus, proferte, inquit senex, interrogationem uestram, cuius in hanc horam distuleramus indaginem. Tum GEBMANVS: Vnde, quaesumus, tanta uarietas aduer- . sariarum potestatum contra hominem ac diuersitas ista processit, quam beatus apostolus ita dinumerat: non est nobis conluctatio aduersus carnem et sanguinem, sed adu
Abbreviated transcription (Latin):
exigebat. et ȩccł̃e congͥgatione dimissa:
ruersi ad cellã senis. refecti pͥmũ lautissime sumꝰ.
stam ꝓmuria quȩ suꝑiecta olei gutta cotidianȩ
restctiom solebat apponi. modicũ liquaminis misct¬
it: et olti qͥddã solito ꝓpensꝰ suꝑfudit. Nã illã olei
guttã ob hoc unꝰquiꝙ cotidie refectutꝰ instillat. ñ
ut eiꝰ ex hoc gustu quandã ꝑcipiat suauitatẽ: qͥppe
cuiꝰ tantus ẽ modus. ut uix ipsiꝰ gutturis ae faxitũ
meat᷑ ñ dicam lenire s ꝑtransire fufficiat: sut hoc
usu iactantiam cordisquȩ ꝓ abstinentia districtiore
blande solet ac latenter irreꝑe. et stimulos elationis
obtundat: quia quanto abstinentia ipsa occtiltius
exercet᷑. nulloꝙ hominũ teste ꝑficit᷑: tanto subciliꝰ oc¬
cultatorẽ firũ temptare ñ desinit: Ocinde apposuit
salẽ frictum: oliuas ternas. Quib pꝰ hȩc suꝑ intulit
canistrũ habens cicer frictũ. qđ illi trogalia uocant: ex

Expanded text:
exigebat et ecclesiae congregatione dimissa reuersi ad cellam senis refecti primum lautissime sumus. nam pro muria, quae superiecta olei gutta cotidianae refectioni solebat adponi, modicum liquaminis miscuit et olei quiddam solito propensius superfudit. nam illam olei guttam ob hoc unusquisque cotidie refecturus instillat, non ut eius ex hoc gustu quandam percipiat suauitatem quippe cuius tantus est modus, ut uix ipsius gutturis ac faucium meatus non dicam linire, sed pertransire sufficiat, sed ut hoc usu iactantiam cordis, quae pro abstinentia districtiore blande solet ac latenter inrepere, et stimulos elationis obtundat, quia quanto abstinentia ipsa occultius exercetur nulloque hominum teste perficitur, tanto subtilius occultatorem suum temptare non desinit. deinde adposuit salem frictum, oliuas ternas: quibus post haec superintulit canistrum habens cicer frictum quod illi trogalia uocant, ex
Abbreviated transcription (Latin):
collegerat priluere defuncti faciem fricauit
Qui cum dixfricaret᷑. recepit animã: oscitauit:
oculos aꝑuit: seseq elcuans resẽdit: qͥd er¬
ga se ageretur miratus ẽ: ac si de graui som¬
no fuisset excitatus. Quod cum mulier la¬
mentis fatigata conspiceret: cepit ex gau¬
dio magis flere: et uoces amplius edere.
Quam uir dñi modesta ꝓhibitione compes¬
euit dicens. Tace: tace. S siquis uos reqͥsie¬
rit.qualiter factum sit: hoc solũmodo di
hoc: atq ab eius hospitio exiit : quadra¬
gesimum subdiaconem ꝓtinus reliquit :
et in loco eodem ultra non apparuit.Tem¬
poralem nanq honorem fugiens:egit. ut
abhis aquibus uisus intanta uirtute fu

Expanded text:
collegerat pulvere defuncti faciem fricavit. collegerat pulvere defuncti faciem fricavit. Qui cum diutius fricaretur, recepit animam, oscitavit, oculos aperuit, seseque elevans resedit, quid erga se ageretur miratus est, ac si de gravissimo somno fuisset excitatus. Quod cum mulier lamentis fatigata conspiceret, coepit ex gaudio magis flere, et voces amplius edere. Quam vir Domini modesta prohibitione compescuit, dicens. Tace, tace; sed 321 si quis vos requisiverit qualiter factum sit, hoc solummodo dichoc, atque ab ejus hospitio exivit, Quadragesimum subdiaconum protinus reliquit, et in loco eodem ultra non apparuit. Temporalem namque honorem fugiens, egit ut ab his a quibus visus in tanta virtute fu
Abbreviated transcription (Latin):
xta defuncti gͥ corpus uiduata mulier sẽ¬
dit: quȩ in magnis fletibus noctẽ ducens
contimiis lam̃toꝵs uocibus. satiffaciebat
dolori. Cumq hoc diutius fieret: et flere
mulier nullomͦ cessaret: tur dei qui recep¬
tus fuerat hospitio. quadragesimo subdia¬
cono compunctus ait. Dolorib huiꝰ mulie¬
ris anima mea compatit᷑. Rogo surge: et
oremus. Perrexerunt gͥ utriq ad uicinã
eccłam: seseq parit̾ inorationẽ dederunt.
Cumq diutius orassent: complere orationẽ
quadragesimũ subdiaconẽ seruus dei pẽ¬
tiit. Qua completa. ab altaris crepidine.
puluerẽ collegit: atq cũ eodẽ quadrage¬
simo ad defuncti corpus accessit: sese q
ibidem in orationẽ dedit. Cumq diutius
sinistra pallium quo facies defuncti uelaba¬
tur. abstulit. Quod cũ mulier fieri cerneret:
contradicere uehementer cẽpit: et mirari qͥd
uellet facere. Ablatoitaq pallio: de eo quẽ

Expanded text:
juxta defuncti corpus viduata mulier sejuxta defuncti corpus viduata mulier sedit, quae in magnis fletibus noctem ducens, continuis lamentorum vocibus satisfaciebat dolori. Cumque hoc diutius fieret et flere mulier nullo modo cessaret, vir Dei, qui receptus hospitio fuerat, Quadragesimo subdiacono compunctus ait: Dolori hujus mulieris anima mea compatitur; rogo, surge, et oremus. Perrexerunt igitur utrique ad vicinam ecclesiam, seseque pariter in orationem dederunt. Cumque diutius orassent, complere orationem Quadragesimum subdiaconum servus Dei petiit. Qua completa ab altaris crepidine pulverem collegit, atque cum eodem Quadragesimo ad defuncti corpus accessit, seseque ibidem in orationem dedit. Cumque diutius sinistra pallium quo facies defuncti velabatur abstulit. Quod cum mulier fieri cerneret, contradicere vehementer coepit et mirari quid vellet facere. Ablato itaque pallio, diu eo quem
Abbreviated transcription (Latin):
ostris mͦ temporib quidam uir quadra¬
gesimꝰ nomine. paxentine ȩccłe subdi¬
aconus fuit: qui ouiũ suarũ grẽgem pasce¬
re in eiusdem aureliȩ partib solebat. Cuiꝰ
ualde ueracis uiri narratione. resmira innotu¬
it: quȩ secreto fuerat gesta. His namq ut
p̃diximus dum gregis sui in aurelia curã
gereret: indiebus eiusdẽ. uir fuit inmonte
qui argentariꝰ uocat᷑. uenerabilis uitȩ: qͥ ha¬
bitũ monachi quẽ p̃tendebat specie. moribꝰ
explebat. Hic itaq ad eccłiam beati petria¬
postoloꝵ pͥncipis. ab eodẽ monte argenta¬
rio. annis fingulis uenire consueuerat: atq
adhunc quẽ p̃dixi quadragesimũ subdiaco¬
nẽ sicut ipse narrauit hospitalitatis gr̃a de¬
clinabat. Quadam uero die dum eiꝰ hospit¬
um. quod non longe ab eccłia aberat intras¬
set: cuiꝰdam pauꝑculȩ mulieris maritꝰ iti¬
xta defunctus ẽ: quẽ ex more lotum. uesti¬
mentis indutũ. et sabana constrictum. su¬
ꝑuenienti uesꝑe sepelire nequiuerunt. Iu

Expanded text:
ostris modo temporibus quidam vir, Quadragesimus nomine, Buxentinae Ecclesiae subdiaconus fuit qui ovium suarum gregem pascere in ejusdem Aureliae partibus solebat. Cujus valde veracis viri narratione res mira innotuit, quae secreto fuerat gesta. Is namque, ut praediximus, dum gregis sui in Aurelia curam gereret, in diebus ejusdem vir fuit e monte, qui Argentarius vocatur, venerabilis vitae, qui habitum monachi, quem praetendebat specie, moribus explebat. Hic itaque ad Ecclesiam beati Petri apostolorum principis ab eodem monte Argentario annis singulis venire consueverat, atque ad hunc, quem praedixi, Quadragesimum subdiaconum, sicut ipse narravit, hospitalitatis gratia declinabat. Quadam vero die, dum ejus hospitium, quod non longe ab Ecclesia aberat, intrasset, cujusdam pauperculae mulieris maritus juxta defunctus est: quem ex more lotum, vestimentis indutum, et sabano constrictum, superveniente vespere, sepelire nequiverunt. Igitur