comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
laudis: et erit mensis ex mense. et sabbatũ ex sabb̃o.
et gemitꝰ. Et si adhuc clariusde illa conu̾satione et
ciuitate scõꝵs uultis agnoscere: attendite quȩ ad ipsã
ierłm uoce dñi dirigunt᷑. Et ponam inqͥt uisitatio¬
nẽ tuã pacẽ: et p̃positos tuos iusticiam. & ñ audiet᷑
ultra mniquitas int̾ra tua: uastitas et contritio in
t̾mnis tuis. E occupabit salus muros tuos: et por¬
tas tuas laudatio. Non erit tͥ ampliꝰ sol ad lucendũ
ꝑdiẽ: nec splendor lunȩ illuminabit te: s erit
tibi dñs in lucẽ sempit̾nã. et ds̃ dius in głam tuam.
Non occidet ultra sol tuus: et luna tua ñ minuet᷑.
s erit tͥ dñs in lucem sempiternã. et complebunt᷑
dies luctus tui. Et iccirco beatꝰ apłs ñ generalit̃ neq
simplicit̾ omne gaudiũ regnũ dei ẽẽ pnuntiat: s¬
dicit᷑. Mundus iste gaudebit. Et ue uob̃ qͥ ridetis:
quia plorabitis. Regnum sane celoꝵ. triplicit̃
accipiendũ ẽ: auit qđ regnaturi sint celi. id est

Expanded text:
ex mense, et sabbatum ex sabbato or et gemitus Ibidem. Et si adhuc clarius de illa conversatione et civitate sanctorum vultis agnoscere, attendite quae ad ipsam Jerusalem voce Domini dirigantur: Et ponam, inquit, visitationem tuam pacem, et praepositos tuos justitiam; non audietur ultra iniquitas in terra tua, vastitas et contritio in terminis tuis, et occupabit salus muros tuos, et portas tuas laudatio. Non erit tibi amplius sol ad lucendum per diem, nec splendor lunae illuminabit te, sed erit tibi Dominus in lucem sempiternam, et Deus tuus in gloriam tuam: non occidet ultra sol tuus, et luna tua non minuetur; sed erit Dominus in lucem sempiternam, et complebuntur dies luctus tui . Et idcirco beatus Apostolus non generaliter, neque simpliciter omne gaudium regnum Dei mundus iste gaudebit, et: uae uobis qui ridetis, quia plorabitis. accipiendum est: aut quod regnaturi sint coeli, id est
Abbreviated transcription (Latin):
fluis sollicitudimbꝰ implicem᷑: consequent̃ ex inde
uelut quedã ziranioꝵ species generata. oꝑationẽ qͦ
cordi nr̃o noxiã ministrabit: et scđm sententiã dñi
saluatoris. ubi fuerit thesaurus oꝑum et intentionis
nr̃e: ibi et cor nr̃m necessario ꝑmanebit.

Expanded text:
fluis sollicitudinibus inpIieemur, consequenter exinde fluis sollicitudinibus inpIieemur, consequenter exinde uelut quaedam zizaniorum species generata operationem quoque nostro cordi noxiam ministrabit, et secundum sententiam domini saluatoris ubi fuerit thesaurus operum seu intentionis nostrae, ibi et cor nostrum necessario permanebit.
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ qͥ preest situm ẽ potestate. utrũnã triticũ malit an
ordeum. loliũ ue cõminiti. Illud qͥppe ꝓculduibio ẽ¬
cõmolendũ: qđ ingestũ ab illo fuerit᷑. cui oꝑis illiꝰ
cura cõmissa ẽ. Ita gͥ etiã mens ꝑ uitȩ p̾sentis incursus.
undiq ingruentibꝰ temptationũ torrentibꝰ circũacta:
uacua qͥdem cogitationũ estibꝰ eẽ ñ poterit: quales
uͦ uel admmttere uel parare sibi debeat. studii ac di¬
ligentiȩ suȩ ꝓuidebit industria. Si enĩut diximꝰ
ad sc̃arũ scripturarũ meditationẽ iugit̃ recurramꝰ
ac memoriam nr̃am ad recordationẽ sp̃ualiũ re¬
rũ et desidiũ ꝑfectionis spemq futurȩ beatitudinis.
crigamꝰ: necesse ẽ ut orte cogitationes exinde spũa¬
les. in his quȩ meditati sumꝰ. mentẽ faciant ĩmorari.
Sinuͦ desidia seu negligentia suꝑati. uitiis et ociosis
confabulationibꝰ occupem᷑. seucuris mundanis. et suꝑ¬

Expanded text:
uero qui praeest situm est potestate, utrumnam triticum malit an uero qui praeest situm est potestate, utrumnam triticum malit an hordeum loliumue comminui. illud quippe est procul dubio conmolendum, quod ingestum ab illo fuerit cui operis illius cura commissa est. ita igitur etiam mens per uitae praesentis incursus undique ingruentibus temptationum torrentibus circumacta uacua quidem cogitationum aestibus esse non poterit: quales uero uel amittere uel parare sibi debeat, studii ae diligentiae suae prouidebit industria. si enim ut diximus ad sanctarum scripturarum meditationem iugiter recurramus ac memoriam nostram ad recordationem spiritalium rerum et desiderium perfectionis spemque futurae beatitudinis erigamus, necesse est ut ortae cogitationes exinde spiritales in his quae meditati sumus mentem faciant inmorari. o desidia seu neglegentia superati uitiis et otiosis confabulationibus occupemur seu curis mundanis et super
Abbreviated transcription (Latin):
rũ in homine maneret arbitriũ: nec in nob̃ staret
nr̃ȩ correcuonis industria. S ẽ inquã nr̃m magna
ex parte. ut cogitationũ qualitas emendet᷑: et uł sc̃e
ac spũales incordib nrĩs. uel terrenȩ carnalesq con¬
crescant. Ideo nanq frequenslectio et iugis adhibe
moꝵ: ut assidua nob̃ exinde compunctio ministre¬
t᷑. Iccirco uigiliarũ ac ieiunioꝵ orationũq sedulitaᷤᷤ
adhibet᷑: ut extenuata mens ñ terrena sapiat: s
celestia contemplet᷑. Quib rursũ negligentia ir¬
repente cessantibꝰ: necesse ẽ ut mensuitioꝵ squalo¬
re concreta. incarnalẽ partẽ mox inclinet᷑ et corruad
Qđ exercitiũ cordisñ incongrue molarũ fimilitudi¬
ni comparat᷑: quas meatus aquarũ p̃ceps impeturo¬
tande ꝓuoluit. Quȩ nullatenꝰ qͥdẽ cessare possunt
aboꝑe suo: aquarũ impulsib circum actȩ. In eiꝰ

Expanded text:
rum in homine maneret arbitrium nec in nobis staret rum in homine maneret arbitrium nec in nobis staret nostrae correctionis industria. sed est, inquam, nostrum magna ex parte, ut cogitationum qualitas emendetur et uel sanctae ac spiritales in cordibus nostris uel terrenae carnalesque concrescant. ideo namque fPsalmorum, ut assidua nobis exinde tur, idcirco uigiliarum ac ieiuniorum orationumque sedulitas adhibetur, ut extenuata mens non terrena sapiat, sed caelestia contempletur. quibus rursum neglegentia inrepente cessantibus necesse est ut mens uitiorum squalore concreta in carnalem partem mox inclinetur et eonruat. Quod exercitium cordis non incongrue molarum similitudini conparatur, quas meatus aquarum praeceps impetu rotante prouoluit. quae nullatenus quidem cessare possunt ab opere suo aquarum inpulsibus circumactae: in eius
Abbreviated transcription (Latin):
ciẽ meã. Non enĩ uidebit inchomo. et uitiet: scilicet
mundo huic. affectibq terrenis. GERMAN88.
uid gͦ ẽ. qđ ctiam nolentib immo uͦ etiã nescientibꝰ
nob ita suꝑfluȩ cogitationes subtilit̃ ac latent̃ irrepunt:
ut ñ solũ eas expellere. ucrũetiam intelligẽ ac dep̃hen¬
dere difficultatis inmodice sit: Potest gͦ mens aliq̃n
abistis uacua repꝑtri: et nequaꝗͣ huiꝰcemodi illusiomi¬
bus incursariꝰ MoSS E 8.
entẽ quidẽ ñ int̃pellari cogitationibꝰ impossibile ẽ:
susciꝑe uͦ cas. siue respuere. omĩstudenti. ꝑ grãm dei pos¬
sibile ẽ. Quẽadmodũ gͥ ortus earũ ñ omimodis pendet
a nob̃: itaꝓbatio uel clectio consistit in nob. Nec t̃n¬
ex eo qͦd dicimꝰ impossibile eẽ. mentẽ cogitationib
ñ adiri: totum uel incursui uł illisspiritib tͥbuendũ
ẽ. qui eas nob̃ nitunt᷑ ingerere. Alioquin: nec libe¬

Expanded text:
ciem meam: non enim uidebit me homo et uiuet, scilicet ciem meam: non enim uidebit me homo et uiuet, scilicet mundo huic affectibusque terrenis. GERMANVS : Quid ergo est quod etiam nolentibus, immo uero etiam nescientibus nobis ita superfluae cogitationes subtiliter ac latenter inrepunt, ut non solum eas expellere, uerum etiam intellegere ac deprehendere difficultatis inmodicae sit P potest ergo mens aliquando ab istis uacua repperiri et numquam huiuscemodi inlusionibus incursari? MOVSES: Mentem quidem non interpellari cogitationibus inpossibile est, suscipere uero eas siue respuere omni studenti possibile est. quemadmodum igitur ortus earum non omnimodis pendet a nobis, itaex eo quod diximus inpossibile esse mentem cogitationibus non adiri, totum uel incursui uel illis spiritibus tribuendum est qui eas nobis nituntur ingerere. alioquin nec libe
Abbreviated transcription (Latin):
defessa longanimitate sustentat: cũ uocationẽ qͣ
nos nullis p̃ccdentibꝰ incritis. grã suç miserationis
ascitit: cũ deniq qđ occasiones salutis tͥbuit ad¬
optandis. cũ quodã ammirationis intuem᷑ excessu:
qđ ita nos nasci preccpit. ut ab ipsis cunabulis. grã
nobis legisq sue noticiatraderet᷑: qͦd ipse aduersari¬
um uincens in nob. ꝓsolo bonȩ uoluntatis assen¬
su ȩterna beatitudine ac ꝑpetuis nos p̃miis intine¬
rat: cũ postremo dispensationẽ incarnationis suȩ
ꝓnr̃a salute suscepit: ac mirabilia misterioꝵ suoꝵ
incunctis gentib dilatauit. Sunt autẽ aliȩ quoq hu¬
iꝰ modi innumere contemplationes. quȩ ꝓ qualitate
uitȩ ac puritate cordis in nr̃is sensib oriunt᷑: qͥbꝰ ds̃
uel uidetur mundis obtutibꝰ uł tenet᷑. Quas ꝓfe¬
cto nullus ꝑpetuo retentabit. in qͦ adhuc aliqͥd
carnaliũ uiuit affectuũ: qͥa ñ poteris ait dñs uidere fa¬

Expanded text:
defessa longanimitate sustentat, cum uocationem, qua defessa longanimitate sustentat, cum uocationem, qua nos nullis praecedentibus meritis gratia suae miserationis adsciuit, cum denique quot occasiones salutis tribuit adoptandis cum quodam admirationis intuemur excessu: quod ita nos nasci praecepit, ut ab ipsis cunabulis gratia nobis legisque suae notitia traderetur, quod ipse aduersarium uincens in nobis pro solo bonae uoluntatis adsensu aeterna beatitudine ac perpetuis nos praemiis muneratur, cum postremo dispensationem incarnationis suae pro nostra salute suscepit ac mirabilia mysteriorum suorum in cunctis gentibus dilatauit. sunt autem aliae quoque huiusmodi innumerae contemplationes, quae pro qualitate uitae ac puritate cordis in nostris sensibus oriuntur, quibus deus uel uidetur mundis obtutibus uel tenetur. quas profecto nullus perpetuo retentabit, in quo adhuc aliquid carnalium uiuit affectuum, quia non poteris, ait dominus, uidere fa
Abbreviated transcription (Latin):
Contemplatio uͦ dei multifariã concipit᷑. Nam ds̃ ñ
sola incomp̃hensibilis illiꝰ substantiȩ suȩ admiratione
cognoscit᷑. qđ tam̃ adhuc inspe reꝓmissionis abscon¬
ditũ ẽ: s etiam creaturarũ suarũ magnitudine. uel
equitatis suȩ consideratione. uel cotidianȩ dispensati¬
onis auxilio ꝑuidet᷑: quando scilicet quȩ cũ scis suis ꝑ
singulas generationes egerit. mente purissima ꝑlu¬
stramꝰ: cũ potentiã ipsius quauniu̾sa gub̃nat. mode¬
rat᷑ ac regit. cũ immensitatẽ scientiȩ eiꝰ et oculũ quẽ
secreta cordiũ latere ñ possunt. tremente corde miram᷑
cũ arenã marisundarũq numerũ. dimensũ ei et co¬
gnitũ cogitamus: cũ pluuiarũ guttas. cũ scłoꝵ di¬
es et horas. cũ p̃terita futuraue uniu̾sa obstupescen¬
tes. scientie eiꝰ assistere contemplam᷑⁊ cũ ineffabilẽ
dementiã eiꝰ. qua innumera flagitia quȩ singłis
quibusq momentis sub ipsiꝰ cõmittunt᷑ aspectu. m¬

Expanded text:
Contemplatio vero Dei multifarie concipitur. Nam Deus non sola incomprehensibilis illius substantiae suae admiratione cognoscitur, quod tamen adhuc in spe promissionis absconditum est, sed etiam creaturarum suarum magnitudine uel aequitatis suae consideratione uel cotidianae dispensationis auxilio pernidetur: quando scilicet quae cum sanctis suis per singulas generationes egerit mente purissima perlustramus, cum potentiam ipsius qua uniuersa gubernat, moderatur ac regit, cum inmensitatem scientiae eius et oculum quem secreta cordium latere non possunt tremente corde miramur, cum harenam maris undarumque numerum dimensum ei et cognitum cogitamus, cum pluuiarum guttas, cum saeculorum dies et horas, cum praeterita futuraue uniuersa obstupescentes scientiae eius adsistere contemplamur: cum ineffabilem clementiam eius, qua innumera flagitia, quae singulis quibusque momentis sub ipsius committuntur aspectu, in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ illã theoriam quȩ pͥus in paucoꝵ seruat᷑ conside
ratione scõꝵ. A quoꝵ contemplatione conscendes
unũ dicit᷑. id est dei solius intuitũ. ipso adiuuan¬
te ꝑueniet: ut scilicet et scõꝵ actus et minist̾ia
mirifica suꝑgressus. solius dei iam pulchritudi¬
ne scientiaq pascat᷑. Maria gͦ bonã partẽ elegit:
quȩ ñ auferet᷑ ab ea. Et hoc diligentius intuendũ
Nlam cum dic̃ mariabonã partẽ elegit: licet de mar
tha tactierit. et nequaqũã eam uituꝑare uideat᷑:
illã tñ laudans. hanc inferiorẽ cẽ ꝓnuntiat. Rur¬
sum cũ dicit. quȩ ñ auferet᷑ ab ea: ostendit quod
ab hac. sua portio possit auferri. Nec enĩministe
uͦ studium: nullo prorsus euo docet posse finiri.

Expanded text:
est illa est illa ratione sanctorum: a quorum contemplatione conscendens quod dicitur unum, id est, Dei solius intuitum, ipso adjuvante perueniet, ut scilicet etiam sanctorum actus ac ministeria mirifica supergressus solius dei iam pulchritudine scientiaque pascatur. Maria ergo bonam partem elegit, quae non auferetur ab ea. et hoc diligentius intuendum est. nam cum dicit Maria bonam partem elegit, licet taceat de Martha et nequaquam eam uituperare uideatur, illam tamen laudans hanc inferiorem esse pronuntiat. rursum cum dicit quae non auferetur ab ea, ostendit quod ab hac sua portio possit auferri nec enim ministe, illius uero studium nullo prorsus aeuo docet posse finiri.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ posse sufficere: adiutoriũ sororis a dño postulat
dicens. Numtͥ sedet qͥa soror mea reliqͥt me solam
ministrare: Dic gͦ ei: ut meadiuuet. Utiq ñ ad
uile opꝰ. s ad laudabile eã minist̾iũ ꝓuocat. Et cñ
qͥd audiuit adño: Martha martha. sollicita es:
et turbaris erga plurima. Paucis uͦ opus ẽ: aut etiã
uno. Maria enĩ bonã partẽ elegit: quȩ ñ auferet᷑
ab ca. Uidetis gͦ pͥncipale bonũ intheoriça sola id
ẽ in contemplatione diutina dnm̃posuisse: Unde
ceteras untutes licet necessarias et utiles ꝓnuntiem᷑:
ius unius patrant᷑ obtentu. dicens enĩ dñs. sollici¬
ta es et turbaris erga multa: paueis uͦ opꝰ ẽ aut
etiã uno: sũmũ bonũ ñ in actuali quãuis lauda¬
bili oꝑe. et multis fructib abundanti. s in sui con¬
templatione quȩ uere simplex et una ẽ collocauit:
paucis opꝰ eẽ ꝓnuntians ad ꝑfectã beatitudinẽ. id

Expanded text:
non posse sufficere adiutorium sororis a domino postulat non posse sufficere adiutorium sororis a domino postulat dicens: non tibi sedet quia soror mea reliquit me solam ministrare? dic ergo ei ut me adiuuet. utique non ad uile opus, sed ad laudabile eam ministerium prouocabat. et tamen quid audit a domino? Martha, Martha, sollicita es et turbaris erga pluriman auferetur ab ea. uidetis ergo principale bonum in theoria sola, id est in contemplatione diuina dominum posuisse. unde ceteras uirtutes, licet necessarias et utiles bonasque prius unius patrantur obtentu. dicens enim dominus: sollicita es et turbaris erga multa, paucis uero opus est aut etiam uno, summum bonum non in actuali quamuis laudabili opere et multis fructibus abundanti, sed in sua contemplatione quae uere simplex et una est collocauit, paucis opus esse pronuntians ad perfectam beatitudinem, id
Abbreviated transcription (Latin):
sariũ uideat᷑. ut noxiũ deuitandũ ẽ. Hac enĩ nor¬
ma. et erroꝵs ꝑuagationũq omniũ disꝑsiones
pot̾imꝰ euadere: et desideratũ finẽ linea certȩ dire¬
ctionis ataingere. Hic ergo nob̃ pͥncipalis debet
ẽẽ conatus: hȩc immobilis destinatio cordis iugi¬
ter affectanda: ut diuinis reb ac dõ menssemꝑ in¬
hereat. Quicqͥd ab hac diuersum ẽ: quãuis magnũ.
dum ẽ. Huiꝰmentis uel actus figura: etiã in euan¬
głio ꝑmartham et mariã pulcherrime designa¬
tur. Cum enĩ martha scõ utiq ministio deseruiret.
ut pote quȩ ipsi dño eiusq discipłis ministrabat:
& maria spũali tantũmͦ intenta doctrine. iħu pe¬
dibꝰ inhereret quos osculans bone confessionis¬
liniebat unguento: p̃fert᷑ tamen a dño qͦd et meliorẽ
cũ laboraret martha pia sollicitudine ac dispensa¬
tione distenta: solã sese uidens ad tantũ ministerrũ

Expanded text:
sarium uideatur, ut noxium deuitandum est. hac enim norsarium uideatur, ut noxium deuitandum est. hac enim norma et errorum peruagationumque omnium dispersiones poterimus euadere et desideratum finem linea certae directionis adtingere. Hic ergo nobis principalis debet esse conatus, haec immobilis destinatio cordis iugiter adfectanda, ut diuinis rebus ac deo mens semper inhaereat. quidquid ab hac diuersum est, quamuis magnum, dum est. Hujus mentis vel actus figura etiam in Evangelio per Martham et Mariam pulcherrime designatur. Cum enim Martha sancto utique ministerio deserviret, utpote quae ipsi Domino, ejusque discipulis ministrabat; et Maria spiritali tantummodo intenta doctrinae, Jesu pedibus inhaereret, quos osculans bonae confessionliniebat unguento, praefertur tamen a Domino, quod et meliorem ae X. Nam cum laboraret Martha pia sollicitudine ac dispensatione distenta, solam se
Abbreviated transcription (Latin):
nec ut emolumenti illiꝰ fructũ qui sꝑat᷑ ex ipsis. in
nuda instrumentoꝵ possessione constituat: s ut
eoꝵ ministerio ꝑitiam finemq illiꝰ disciplinȩ cuiꝰ
hec adiumenta st̃ efficacit app̃hendat. Igit᷑ ieru¬
nia. uigiliȩ. meditatio scͥpturarũ. nuditas. ac pͥua¬
tio omniũfacultatũ. ñ ꝑfectio. s ꝑfectionis instru¬
menta st̃: quia ñ in ipsis consistit disciplinȩ illius
finis. s ꝑ illa ꝑuenit᷑ ad finẽ. Incassũ gͥ hȩc exercitia
molietur: qͥsqͥs hisuelut sũmo bono contentꝰ. inten¬
tionẽ fui cordis hucusq defixerit: et ñ ad capiendũ
finẽ ꝓpt̃ quẽ hec appetenda sunt. omẽ studiũ uir¬
tutis extenderit: habens quidẽ discipline illiꝰ in¬
strumenta: finẽ uͦ in quo omnisfructꝰ consistit ig¬
gnorans. Quicqͥd gͥ potest istammentis nr̃e puri¬
tatẽ tranqͥllitatemq turbare: qũauis utile ac neces¬

Expanded text:
nec ut emolumenti illius fructum qui speratur ex ipsis in nec ut emolumenti illius fructum qui speratur ex ipsis in nuda instrumentorum possessione constituat, sed ut eorum ministerio peritiam finemque illius disciplinae cuius haec adiumenta sunt efficaciter adprehendat. igitur ieiunia, uigiliae, meditatio scripturarum, nuditas ac priuatio omnium facultatum non perfectio, sed perfectionis instrumenta sunt, quia non in ipsis consistit disciplinae illius finis, sed per illa peruenitur ad finem. in cassum igitur haec exercitia molietur, quisque his uelut summo bono contentus intentionem sui cordis huc usque defixerit et non ad capiendum finem, propter quem haec adpetenda sunt, omne studium uirtutis extenderit, habens quidem disciplinae illius instrumenta, finem uero, in quo omnis fructus consistit, ignorans. quidquid igitur potest istam mentis nostrae puritatem tranquillitatemque turbare, quamuis utile ac neces
Abbreviated transcription (Latin):
tuerimꝰ implere. incidamꝰ in tristiciã. uel ir̃a. siue
indignationẽ: ob quȩ expugnanda. illud qͦd p̃¬
t̃missum ẽ fueramꝰ acturi. Nonem̃ tantũ ẽ lucrũ
ieiunii. qͣntum irȩ dispendiũ: nec tantꝰ lectione ca¬
pit᷑ fructꝰ. qͣntũ contemptu fr̃is incurrit᷑ detrim̃tũ.
Eagͥ quȩ sequentia sunt. id ẽ. ieiuma. uigiliȩ. ana¬
choresis. meditatio scͥpturarũ diuinarũ ꝓpter pͥn¬
cipalẽ scopon. id est puritatẽ cordis qͦd c̃ caritas. noᷤᷤ
conuenit exercere: et ñ ꝓpt̃ illa. pͥncipalẽ hanc ꝓ¬
turbare uirtutẽ: qua in nob̾ integra illesaq duran¬
te nicħ oberit. si aliquid eoꝵ quȩ sequentia sunt.
ꝓnecessitate fuerit p̃termissũ. Siquidẽ nec ꝓde¬
rit uniuersa fecisse adempta hac quã diximꝰ pͥncipa¬
li causa: cuiꝰ obtentu sunt omĩa ꝑagenda. Ob hoc e¬
nim quis ferramenta cuiuslibet artis instituere festi¬

Expanded text:
tuerimus implere, incidamus in tristitiam, vel iram, sive tuerimus implere, incidamus in tristitiam, vel iram, sive indignationem, ob quae expugnanda illud quod praetermissum est, fueramus acturi. Non enim tantum est. lucrum ieiunii quantum irae dispendium nec tantus lectione capitur fructus quantum contemptu fratris incurritur detrimentum. ea igitur quae sequentia sunt, id est ieiunia, uigiliae, anachoresis, meditatio scripturarum, propter principalem scopon, id est puritatem cordis, quod est caritas, nos conuenit exercere et non propter illa principalem hanc proturbare uirtutem, qua in nobis integra inlaesaque durante nihil oberit, si aliquid eorum quae sequentia sunt pro necessitate fuerit praetermissum: siquidem nec proderit uniuersa fecisse adempta hac qua diximus principali causa, cuius obtentu sunt omnia peragenda. ob hoc enim quis ferramenta cuiuslibet artis instituere
Abbreviated transcription (Latin):
buero: nicħ mͥꝓdest llnde liquido comꝓbat᷑. ñ sta¬
tim ꝑfectionẽ nuditate nec pͥuatione omniũ facul¬
tatũ seu dignitatũ abiectione contingi: nͥ fuerit ca¬
ritas illa cuius apłs membra descͥbit. quȩ in sola cor¬
dis puritate consistit. Nam qͥd est aliud ñ emulari.
et reliqua: nisi cor ꝑfectũ atq mundissimũ dõ sẽꝑ
offerre. et intactũ a cunctis ꝑturbationibꝰ custodi¬
bis: ꝓhac solitudo sectanda ẽ. ꝓhac ieiunia. uigili¬
as. labores corporis. nuditatẽ. lectionẽ. ceterasq uir¬
tutes debere nos susciꝑe nouerimꝰ: ut scilicet ꝑ illas
ab uniuersis passionibꝰ noxiis illesũ parare cor nr̃m
et conseruare possimus: et ad ꝑfectionẽ caritatis
istis gradib innitendo conscendere. W ñ ꝓpt̃ has
obseruantias si forte honesta ac necessaria occu¬
patione p̃uenti. sollemnitatẽ nr̃e districtionis ñ po¬

Expanded text:
buero, nibuero, nitim nuditate, nec privatione omnium facultatum seu dignitatum objectione contingi, nisi fuerit charitas illa cujus Apostolus membra describit, quae in sola cordis puritate conet reliqua, nisi cor perfectum ac mundissimum Deo semper offerre, et intactum a cunctis perturbationibus custodibis; pro hac solitudo sectanda est, pro hac jejunia, vigilias, labores, corporis nuditatem, lectionem, caeterasque virtutes debere nos suscipere noverimus: ut scilicet per illas ab universis passionibus noxiis illaesum parare cor nostrum et conservare possimus, et ad perfectionem charitatis istis gradibus innitendo conscendere, et non propter has observantias, si forte honesta ac necessaria occupatione praeventi, solemnitatem nostrae districtionis non po
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Hinc nanq ẽ qđ ñnullos mundihuiꝰ maximas fa¬
cultates et ñ solũ multa auri et argend talenta. uerũ
ri. Qui si contemplationẽ cordis mundi fixam dene¬
rent: nunquã utiq ꝓparuis reb admitterent. qͦd
nȩ ꝓmagnis ac preciosis incurrerent opib. easdem
penitus abicere maluerunt. Nam et plerunq ñnul¬
li tanto relo codicem seruant: ut eũ ne leuit̃ qͥdẽ
legi. uel contingi ab aliqͦ sinant. E inde occasiones
impatientiȩ ac mortis incurrunt: unde monent᷑
stipendia patientie et caritatis ad quirere.Cumq
om̃s diuitias suas ꝓxp̃i amore disꝑserint: pͥstinũ
tam̃ cordis affectũ inreb minimis retentantes. et ꝓ
ipsis ñnunꝗͣ mobilit̃ irascentes: ueluti qͥ ñ habent
apłicam caritatẽ. ex omnib infructuosi sterilesq red
buero inquit incibos pauꝑum om̃s facultates meas :¬
et si tradidero corptis meũ ut ardeã. caritatẽ aũ ñ ha¬

Expanded text:
rit. Hinc namque est quod nonnullos mundi huius maximas farit. Hinc namque est quod nonnullos mundi huius maximas facultates et non solum multa auri atque argenti talenta, uerum ri. qui si contemplationem cordis mundi fixam tenerent, numquam utique pro paruis rebus admitterent, quod ne pro magnis ac pretiosis incurrerent opibus, easdem penitus abicere maluerunt. nam et plerumque nonnulli tanto zelo codicem seruant, ut eum ne leuiter quidem legi uel contingi ab aliquo sinant, et inde occasiones inpatientiae ac mortis incurrunt, unde monentur stipendia patientiae et caritatis adquirere, cumque omnes diuitias suas pro Christi amore disperserint, pristinum tamen cordis affectum in rebus minimis retentantes et pro ipsis nonnumquam mobiliter irascentes, ueluti qui nou habeant apostolicam caritatem, ex omnibus infructuosi sterilesque redbuero, inquit, in cibos pauperum omnes facultates meas et tradidero corpus meum ut ardeam, caritatem autem non ha
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑnitiosũ ac noxiũ deuitandũ ẽ. Prohac enĩ uni¬
uersa agimus atq toleramꝰ: ꝓhae parentes patria.
dignitates. diuitiȩ. delitie mundi huiꝰ. et uolu¬
ptas uniu̾sa contempnit᷑: ut scilicet puritas cor¬
dis ppecua retentet᷑. Hac gͥ nobis destinatione
ꝓposita: semꝑ actus nr̃i et cogitationes ad eã obtinendã
rectissime dirigunt᷑. Quȩ si p̃oculis nr̃is iugit̾ statuta
ñ fuerit: ñ solũ eunctos labores nr̃os uarios pariter
atq instabiles reddens. incassum eos acsine ullo emo¬
lumento compellet effundi: s etiam cogitationes
om̃s diuersas sibiq contͣrias suscitabit. Necesse est
enĩ mentẽ quo recurrat. cuiue pͥncipalit̾ inhereat
ñhabentẽ. ꝑsingulas horas atq momenta ꝓ incursu¬
ũ uarietate mutari: atq ex his que extrinsecꝰ accidt̃.
in illũ statũ continuo tranformari. qͥ sibi pͥmꝰ occurre¬

Expanded text:
ut perniciosum ac noxium deuitandum. pro hac enim uniut perniciosum ac noxium deuitandum. pro hac enim uniuersa agimus atque toleramus, pro hac parentes, patria, dignitates, diuitiae, deliciae mundi huius et uoluptas uniuersa contemnitur, ut scilicet puritas cordis perpetua retentetur. hac itaque nobis destinatione aposita semper actus nostri et cogitationes ad eam obtinendam rectissime dirigentur. quae si prae oculis nostris iugiter statuta non fuerit, non solum cunctos labores nostros uacuos pariter atque instabiles reddens in cassum eos ac sine ullo emolumento conpellet effundi, sed etiam cogitationes omnes diuersas sibique contrarias suscitabit. necesse est enim mentem quo recurrat cuiue principaliter inhaereat non habentem per singulas horas atque momenta pro incursuum uarietate mutari atque ex his quae extrinsecus accedunt in illum statum continuo transformari qui sibi primus occurre
Abbreviated transcription (Latin):
rigere uel reuocare debeant lineam disciplinȩ.do¬
cere potest passiuus obtutus. Ita gͥ et nr̃i ꝓpositi fi¬
nis qͥdẽ scđm apłm ẽ. uita et̃na: ita eodẽ ꝓnuntiante.
Habentes qͥdem fructũ nr̃m in sc̃ĩficationẽ. finẽ uͦ ui¬
tam etnã. Scopos tͦ c̃ puritascordis. qͣm scĩficationẽ ñ ĩ
merito nuncupauit: sine qͣ p̃dictꝰ finis ñ pot̃ app̃hendi.
Acsidixisset aliisub̃. Habentesqͥdẽ scopon ur̃m inpuritate
atꝰ apłs:. ipsũ nom̃ id ẽ scopon significant exp̃ssit. itadi¬
cenᷤ. Que postĩora st̃ obliuisceisãd ea quȩ in ante sunt
extendens me: ad destinatũ ꝑsequor ad brauiũ suꝑ¬
quã si dixisset. Hac destinatione quailla quȩ po¬
steriora st̃ obliuiscor id est ant̾ioris hominis uicia:
ad finẽ brauii celestis ꝑuenire contendo. Quic qͥd gͦ
adhunc scopon idẽ puritatẽ cordis potest dirigere:
tota uirtute sectandũ ẽ. Quicqͥd autẽ abhac retiahit:

Expanded text:
rigere uel reuocare debeant lineam disciplinae dorigere uel reuocare debeant lineam disciplinae docere potest passiuus obtutus. ita igitur et nostri propositi finis quidem secundum apostolum uita aeterna est, ita eodem pronuntiante: habentes quidem fructum uestrum in sanctificationem, finem uero uitam aeternam, scopos uero est puritas cordis, quam merito nuncupavit, sine qua praedictus finis non poterit apprehendi. Ac si dixisset aliis verbis: Habentes quidem scopon vestrum in puritate atus apostolus ipsum nomen, id est scopon, significanter expressit ita dicens: quae posteriora sunt obliuiscens, ad ea uero quae in ante sunt extendens me, ad destinatum persequor, ad brauium supor, tamquam si dixisset: hac destinatione qua illa quae posteriora sunt obliuiscor, id est anterioris hominis uitia, ad finem brauii caelestis peruenire contendo. quidquid ergo nos ad hunc scopon, id est puritatem cordis potest dirigere, tota uirtute sectandum est, quidquid autem ab hac retrahit,
Abbreviated transcription (Latin):
modũ hi quibꝰ usus ẽ bellica tela tractandi. cũ ande
regẽ mundi huiꝰ. artissuȩ cupiunt ꝑitiã demonst᷑ͣ¬
re: inparuissima quadã scutula. que depicta in
se continet p̃mia. iacula uel sagittas intorquere
contendunt: certi qđ ñ alias nisi destinadionis sue li¬
nea possint ad finẽ desidati p̃mii ꝑuenire. Quo tẽ
demũ utiq potient᷑: cũ ꝓpositũ scopon ualuerint
obtinere. Qui si forde ab eoꝵ fuerit subtractꝰ intiuitu:
quantũlibet a recto tramite cassa imꝑitorũ deerret
intentio. excidisse se tamen ab illiꝰ disciplinate lineȩ
directione ñ sentient: quia nullũ habent certũ si¬
gnũ. quod uel ꝑitiam directionis ꝓbet. uł arguat
prauitatẽ. & ideo cũ mnutiles inaera uacuũ fuderiss
iactus: in quo peccauerint. quoue decepti sint. duu¬
dicare ñ possunt. Quippe qͦs nullũ accusat inditium
qͣntũ a directione discesserint: nec quo deinceps cor¬

Expanded text:
modum hi, quibus usus est bellica tela tractandi, cum ante modum hi, quibus usus est bellica tela tractandi, cum ante regem mundi huius artis suae cupiunt peritiam demonstrare, in paruissima quaedam scutula, quae depicta in se continent praemia, iacula uel sagittas intorquere contendunt, certi quod non alias nisi destinationis suae linea ad finem possint desiderati praemii peruenire, quo tum demum utique potientur, cum propositum scopon ualuerint obtinere: qui si forte ab eorum fuerit subtractus intuitu, quantumlibet a recto tramite cassa imperitorum deerret intentio, excidisse se tamen ab illius disciplinatae lineae directione non sentient, quia nullum habent certum signum quod uel peritiam directionisprobet uel arguat prauitatem. et ideo cum inutiles in aera uacuumque fuderint iactus, in quo peccauerint quoue decepti sint diiudicare non possunt, quippe quos nullum accusat indicium quantum a directione discesserint, nec quo deinceps cor
Abbreviated transcription (Latin):
mitem. finem quoq ualeant desiderate dignitatis
attingere. Itaq et uiȩ nr̃ȩ finis quidẽ ẽ regnũdĩ
Qui uͦ sit scopos: debet diligenter inquiri. Qui si
nob similiter comꝑtus ñ fuerit: frustra nitendo
fatigabimur: quia sine uia tendentibꝰ. labor est
intulit. finis qͥdem nr̃e ꝓfessionis ẽ. ut diximus:
regnũ dei. uel regnũ celoꝵs. Destinatio uͦ id ẽ sco¬
pos puritas cordis: sine qua ad illũ finẽ impossi¬
bile ẽ quempiã ꝑuenire. In hac uͦ destinatione
desigentes nr̃e directionis obtutꝰ: uelut ad ccrtam lineã
cursũ rectissimũ dirigamꝰ. Ac si paululũ qͥd ab hac¬
nr̃a cogitatio deflexerit: ad contemplationẽ eiꝰ ilico
recurrentes. rursus eam uelut ad qͣndã normã rectis¬
sime corrigamꝰ. Quȩ semꝑ omnes nrõs conatꝰ ad unũ
hoc reuocans signũ.: arguit statim. si a ꝓposita
directione mens nr̃a uel paululũ deuiaũt: quẽ ad¬

Expanded text:
mitem finem quoque ualeant desideratae dignitatis mitem finem quoque ualeant desideratae dignitatis adtingere. itaque et uiae nostrae finis quidem est regnum dei. quid uero sit scopos debet diligenter inquiri: qui si nobis similiter conpertus non foent, frustra nitendo fatigabimur, quia sine uia. tendentibus labor est intulit: finis quidem nostrae professionis ut diximus regnum dei seu regnum caelorum est, destinatio uero, id est scopos, puritas cordis, sine qua ad illum finem inpossibile est quempiam peruenire. in hac ergo destinatione deiigentes nostrae directionis obtutus uelut ad certam lineam cursum rectissimum dirigemus, ac si paululum quid ab hac cogitatio nostra deflexerit, ad contemplationem eius ilico recurrentes rursus eam uelut ad quandam normam rectissime corrigemus, quae semper omnes conatus nostros ad unum hoc reuocans signum arguet statim, si a proposita directione mens nostra uel paululum deuiauerit. Quemad
Abbreviated transcription (Latin):
arte ac disciplina: p̃cedit qͥdam scopos id est aĩe
destinatio. siue incessabilis mentis intentio. Qũã
nisi quis omĩ studio ꝑseuerantiaq seruauerit:
nec adfinẽ desiderati fructꝰ poterit ꝑuenire. Nam
ut dixi agͥcola finẽ habens secure copioseq uiuen¬
di inꝓuentu segetum fecundarũ: scopon id est de¬
stinationẽ gerit. agrũ suũ cunccis sentib expurga¬
re: eumq uniusis infructuosis euacuare grami¬
nib: nec aliter se quieti finis opulentiam adep¬
turũ eẽ confidit: nisi id quodusu optinere desi¬
derat. quadã prius oꝑis ac spcisuȩ ratione possi¬
deat. Negociator quoq comparandarũ mertiũñ
uitias congregare: quia frustra concupisceret
lucrũ: nisi uiam qua ad id tenderet elegisset.
Et qui certis quibusq dignitatib mundi huiꝰ cupi¬
unt honorari: cui se officio uel ordini debeant
mancipare ante ꝓponunt : ut ꝑlegitimũ spei tra¬

Expanded text:
arte ac disciplina praecedit quidam seopos, id est animae arte ac disciplina praecedit quidam seopos, id est animae destinatio siue incessabilis mentis intentio. quam nisi quis omni studio perseuerantiaque seruauerit, nec ad finem desiderati fructus poterit peruenire. nam ut dixi agricola finem habens secure copioseque uiuendi in prouentu segetum fecundarum scopon, id est destinationem gerit agrum suum cunctis sentibus expurgare eumque uniuersis infructuosis uacuare graminibus, nec aliter se quieti finis opulentiam adepturum esse confidit, nisi id, quod usu obtinere desiderat, quadam prius operis ac spei suae ratione possideat. negotiator quoque conparandarum mercium deuitias congregare, quia frustra concupisceret lucrum, nisi uiam qua ad id tenderet elegisset. et qui certis quibusque dignitatibus Mundi huius cupiunt honorari, cui se officio uel ordini debeant mancipare ante proponunt, ut per legitimum spei tra
Abbreviated transcription (Latin):
tudo delectat: lectio ac meditatio scͥpturarũ continua¬
ta ñ saciat: labor etiã incessabilis. nuditasq et omniũ
rerũ priuatio. horrorq huius uastissimȩ solitudinis
uistis affectum: et pactͥum solũ. ac delicias mun¬
di. tot ꝑtransitis regionibꝰ despexistis: ut ad nos
homines rusticos et idiotas. atq in hoc heremisqͣ¬
lore degentes. ꝑuenire possetis. Propt̾ qđ respon¬
dete inquit mͥ. quȩ sit destinatio ur̃a uel finis: qͥ
adhȩc omnia libentissime sustinenda uos ꝓuocat.
& cum ꝑsisteret nr̃ãm elicere suꝑ hac int̾rogatione
sententiam: respondimus. regni cȩloꝵ causahȩc
cuncta tolerari. At ille. Bene inquit et caute de
fine dixistis. Qui autem debeat eẽ scopos nr̃ id est
destinatio. cui iugit̾ inherentes finẽ ualeamꝰ attin¬
gere: p̃omĩb nosse debetis. Et cũ ignorationẽ con¬
fessi simplicit̾ fuissemꝰ adiecit. In omĩ ut diximus

Expanded text:
tudo delectat, lectio ac meditatio scripturarum continuatudo delectat, lectio ac meditatio scripturarum continuata non satiat, labor etiam incessabilis nuditasque et omnium rerum priuatio, horror quoque huius uastissimae solitndinis uistis affectum et patrium solum ac delicias mundi tot pertransitis regionibus despexistis, ut ad nos homines rusticos et idiotas atque in hoc heremi squalore degentes peruenire possetis. propter quod respondete, inquit, mihi quae sit destinatio uestra uel finis, qui ad haec omnia libentissime sustinenda nos prouocat. Et cum persisteret nostram elicere super hac interrogatione sententiam, respondimus regni caelorum causa haec cuncta tolerari. Ad quod ille: Bene, inquit: argute de fine dixistis. qui uero debeat esse scopos noster, id est destinatio, cui iugiter inhaerentes finem ualeamus adtingere, prae omnibus nosse debetis. et cum ignorationem confessi simpliciter fuissemus, adiecit: in omni ut dixi
Abbreviated transcription (Latin):
um segetũ ñ alias adepturũ se eẽ confidens: qͦ
uel ipse deinceps uitã securꝰ exigere. uel suã possit
amplificare substantiã. Referta enĩ frugibꝰ horrea
libent̃ exhaurit: easq putrib sulcis instanti la¬
bore cõmendat: p̃sentẽ diminutionẽ. futurarũ mes¬
siũ compensatione ñ sentiens. Illi enĩ qͥ negodiati¬
onũ solent exercere cõmertia. ñ incertos pelagi
timent castis: ñ ulla discͥmina ꝑhorrescunt: dũ
ad finẽ questus spe p̃peti ꝓuocant᷑. Necñ etiã hi
qͥ militiȩ mundialis ambitione flãmant᷑. dũ pro¬
spiciunt honoꝵ ac potentiȩ suȩ finẽ. ꝑegͥnatio¬
nũ exilia ac ꝑicła ñ sentuint: nec p̃sentibꝰ erũnis
bellisq franguntur: dũ ꝓpositum sibi dignita¬
tĩ finẽ cupiunt obtinere. Habet gͦ et nr̃a ꝓfessio
scopon ꝓpͥũ acfinẽ suũ: ꝓ qͦlabores cunctos ñ
solũ infatigabiliter uerũ etiã gratant ĩpendimꝰ.

Expanded text:
am segetum non alias adepturum se esse confidens, quo am segetum non alias adepturum se esse confidens, quo uel ipse deinceps uitam securus exigere uel suam possit amplificare substantiam. refertJ, etiam frugibus horrea libenter exhaurit easque putribus sulcis instanti labore commendat, praesentem deminutionem futurarum messium contemplatione non sentiens. illi etiam, qui negotiationum solent exercere commercia, non incertos pelagi timent casus, non ulla discrimina perhorrescunt, dum ad finem quaestus spe praepeti prouocantur. nec non etiam hi qui militiae mundialis ambitione flammantur, dum prospiciunt honorum ac potentiae finem, peregrinationum exitia ac pericula non sentiunt nec praesentibus aerumnis bellisque franguntur, dum propositum sibi dignitatis finem cupiunt obtinere. habet ergo et nostra professio scopon proprium ac finem suum, pro quo labores cunctos non solum infatigabiliter, uerum etiam gratanter inpendimus,
Abbreviated transcription (Latin):
necessarias. & quȩ solis ꝑfectionẽ cupientibꝰ. de¬
bent ẽẽ comꝑtȩ. indignis et fastidiose suscipienti¬
b pandens. aut iactantiȩ uicium aut ꝓditionis
crimen uidet᷑ incurrere: tandẽ fatigatꝰ p̃cibꝰ nr̃is.
ita exorsus ẽ. ¶Om̃s inquit artes ac disciplinȩ:
scopon quendã. idest destinationẽ. et telos id est
finẽ ꝓpͥum hñt. Ad quẽ respiciens uniꝰcuiꝰq artis
industriꝰ appetitor: cunctos labores et ꝑicula atq
dispendia equanimit̃ libent̃q sustentat. Nã et
agͥcola nc̃ torridos solis radios. nc̃ pruinas et
glaciem ñ declinans. t̃ram infatigabilit scin¬
dit: et indomitas agriglebas frequent̾ subi¬
git uomere. dũ scopon seruat: ut eã cunctis sen¬
tib expurgatã. uniuersisq graminib absolutã.
inmodũ solubilis arenȩ exercendo cominuat ⁊ fi¬
nẽ id est ꝑceptionẽ copiosarũ frugũ et exuberanti¬

Expanded text:
necessarias et quae solis perfectionem cupientibus denecessarias et quae solis perfectionem cupientibus debent esse conpertae, indignis et fastidiose suscipientibus pandens aut iactantiae uitium aut proditionis crimen uideretur incurrere, tandem fatigatus precibus nostris ita exorsus est. Omnes, inquit, artes ac disciplinae scopon quendam, id est destinationem, et telos, hoc est finem proprium habent, ad quem respiciens uniuscuiusque artis industrius adpetitor cunctos labores et pericula atque dispendia aequanimiter libenterque sustentat. nam et agricola nunc torridos solis radios, nunc pruinas et glaciem non declinans terram infatigabiliter scindit et indomitas agri glaebas frequenti subigit uomere, dum scopon seruat, ut eam cunctis sentibus expurgatam uniuersisque graminibus absolutam in modum solubilis harenae exercendo comminuat, finem, id est perceptionem copiosarum frugum et exuberanti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗm in heremo scithii ubi mona¬
choꝵ ꝓbatissimi patres. et omĩs
commorabatur ꝑfectio. abbatẽ moysen qͥ int̾
illos egregios flores suauiꝰ ñ solũ actuali. uerũ et cheo¬
rica uirture flagrabat. institutione eiꝰ fundari cupi¬
ens expetissem. una cũ sco abbate germano. cũ quo
mͥ ab ipso drocinio. ac rudimentis milidiȩ spũalis.
ita indiuiduũ deinceps contub̃niũ. tam in cenobio
quã inheremo fuit. ut cuncti ad significandã so¬
liditatis ac ꝓpositi nr̃i parilitatẽ. ꝓnuntiarent unã
mentẽ atq animã duob ineẽ corporib: parit̾q
ab eodẽ abbate cdificationis sermonẽ fusis lacͥmis
posceremꝰ: quippe cuiꝰ anmirigorẽ hc̃ manifestis¬
sime noueramꝰ. ut nͥ fidelit̃ desidantib et cũ omni
cordis contritione querentib. nequaquã ad qͥes¬
esceret ianuã ꝑfectionis aꝑire: ne scilicet si passi
uel nolentib eã. uel tepide sitientibꝰ exhib̃et res

Expanded text:
Cum in heremo Sciti, ubi monachorum probatissimi patres et omnis commorabatur perfectio, abbatem Moysen, qui inter illos egregios flores suauius non solum actuali, uerum etiam theoretica uirtute fragrabat, institutione eius fundari cupiens expetissem una cum sancto abbate Germano cum quo mihi ab ipso tirocinio ac rudimentis militiae spiritalis ita indiuiduum deiquam in eremo fuit, ut cuncti ad significandam sodalitatis ac propositi nostri parilitatem pronuntiarent, unam mentem atque animam duobus in- Be corporibus, pariterque ab eodem abbate aedificationis\' sermonem fusis lacrimis posceremus quippe cuius hunc animi rigorem manifestissime noueramus, ut nisi fideliter desiderantibus et cum omni cordis contritione quaerentibus nequaquam adquiesceret ianuam perfectionis aperire, ne scilicet, si passim uel nolentibus eam uel tepide sitientibus exhiberet, res
Abbreviated transcription (Latin):
sui facit esse sensibilẽ: cũ utiq consequenssit. et hoc
rationis ordo contineat. ut exuta mensista carnali
qua nc̃ hebetat᷑ pinguedine. intellectuales uirtutes
suas in melius reparet. et subtiliores ac puriores eas
beatꝰ apłs uerũ eẽ cognoscit. ut etiã optet ab hac
carne discedere: ut separatione eiꝰ enixius ualeat
dnõ copulari. dicens. Desideriũ habens dissolui

Expanded text:
sui facit esse sensibilem? cum utique consequens sit, et hoc sui facit esse sensibilem? cum utique consequens sit, et hoc rationis ipsius ordo contineat, ut exuta mens ista carnali, qua nunc hebetatur pinguedine, intellectuales virtutes suas in melius reparet, et puriores eas beatus apostolus uerum esse cognoscit, ut etiam optet ab hac carne discedere, ut separatione eius enixius ualeat domino copulari, dicens: desiderium habeo dissolui
Abbreviated transcription (Latin):
nis angustus et carnali infirmitate concludi. Nemo as¬
cendit in celũ: nisi qui descendit de cȩlo. filiꝰ hominis¬
qͥ c̃ in celo. Quib manifeste ꝓbat᷑. animas defunctoꝵ
ñ solũ suis sensib ñ pͥuari: s ne istis quidẽ affectibꝰ id
ẽ atq tristicia. gaudio ac inetu carere: et ex his quȩ sibi
in illo generali examine reseruant᷑. qͥddã eas iã inciꝑe
p̃gustare: nec scđm opimonẽ quorundã infideliũ in
nichilũ eas resolui post huiꝰ cõmorationis excessũ: sed
uiuatius subsistere. ac deilaudibꝰ intentiꝰ inherere.
de ipsiꝰ animȩ natura scđm mediocritatẽ sensus nr̃i.
paucis aliqua disputemꝰ: nonne ultra omĩs ineptiȩ. ñ
dicam fatuitatẽ s insaniã ẽ. uel leuit̃ suspicari. illã
qua retunditur inp̃senti sarcina corporali insensibilẽ
fieri. que omnẽ rationis in sese continens etiã mutã
atq insensibilẽ materiam carnis. participatione

Expanded text:
nis angustiis et carnali infirmitate concludi: nemoasnis angustiis et carnali infirmitate concludi: nemoascendit in caelum nisi qui de caelo descendit, filius hominisqui est in caelo. quibus manifeste probatur animas defunctorum non solum suis sensibus non priuari, sed ne istis quidem affectibus, id est spe atque tristitia, gaudio ac metu carere, et ei eis quae sibi in illo generali examine reseruantur quiddam eas iam incipere praegustare, nec secundum opinionem quorundam infidelium in nihilum eas resolui post huius commorationis excessum, sed uiuacius subsistere deique laudibus intentius inhaerere. de ipsius animae natura secundum mediocritatem sensus nostri paucis alidicam fatuitatem, sed insaniam est uel leuiter suspicari illam pqua retunditur in praesenti sarcina corporali insensibilem fieri, quae omnem rationis uim in se coatque insensibilem materiam carnis participatione
Abbreviated transcription (Latin):
ficat. quã ꝑdurare in animabꝰ ñ solũ pͥstinos intellectꝰ.
s ctiam uicissitudine eas congrua ꝓmeritoꝵ actuũq
sisset: si eiꝰ animã nosset post separationẽ carnis. uel
pͥuandã sensu. uel in nichilũ resoluendã. Non eñĩ ca¬
ro eiꝰ inparadiso: s anima ingressura erat cũ xp̃o.Ca¬
uenda sane. mimo totohorrore detestanda pͣuissima
hereticoꝵ illa distinctio: qͥ dũ ñ credunt xp̃m potuisse
eodẽ die quo ininferna descendit. etiã in paradiso rep¬
periri: ita distingunt. Amen dicotͥ hodie: et int̾po¬
sita distinctione inferunt. mecũ eris inparadiso: ut
scilicet hec ꝓmissio ñ statm post transitũ uitȩ huiꝰ im¬
pleta. s post resurrectionis aduendũ intelligit᷑ implẽ¬
da: ñ intelligentes illud qđ ante resurrectionis suȩ diẽ ꝓ¬
tulit ad iudeos. qui eũ ut semet ipsos credebant huma¬

Expanded text:
ficat quam perdurare in animabus non solum pristinos intellectus, ficat quam perdurare in animabus non solum pristinos intellectus, sed etiam uicissitudine eas congrua pro meritorum actuamque sisset, si eius animam nosset, post separationem carnis uel priuandam sensu uel in nihilum resoitendam. non enim caro eius in paradiso, sed anima erat ingressura cum Christo. cauenda sane, immo toto horrore est detestanda prauissima haereticorum illa distinctio, qui dum non credunt Christum potuisse eodem die quo in inferna descendit etiam in paradiso repperiri, ita distingunt amen dico tibi hodie, et interposita distinctione inferunt mecum eris in paradiso, ut scilicet haec promissio non statim post transitum uitae huius inpleta, sed post reeurrectionis aduentum intellegatur inplenda, non intellegentes illud quod ante resurrectionis suae diem protulit ad Iudaeos, qui eum ut semet ipsos credebant huma
Abbreviated transcription (Latin):
ammȩ occisoꝵ ñ solũ laudare dm̃: s etiã inc̃pellare
dicunt᷑. In euangłio quoq euidentius dñs ad sa¬
duceos. Nonlegistis inquit. qͦd dictum a deo dicen¬
te uobis. ego sũ ds̃ abraham. et ds̃ ysaac. et ds̃ iacob
Non ẽ ds̃ mortuoꝵs: s uiuentiũ. Om̃s enĩ q uiuunt.
Oe quib et apłs. ꝓꝑter hoc inqͥt ñ confundit᷑ ds̃.
uocari ds̃ coꝵ. Parauit enĩ illis ciuitatẽ. Nã qͥa nte
ociose sint post separationẽ huiꝰ corporis. neq i¬
chil sentiant: etiã inȩuangłio parabola queide
illo pauꝑe lararo et diuite purpurato ꝓfert᷑. ostendit: qͦꝵ
unꝰ beatissimã sedẽ. id est sinus abrahȩ requiẽ ꝓmeret᷑:
alius intolerabili ardore eterm ignis cruciat᷑. Si autẽ
et illud qđ dicit᷑ adlatronẽ. hodie mecũ eris inparadi¬
so. uoluerimꝰ intendere: quid aliud manifeste signi¬

Expanded text:
animae occisorum non solum laudare Deum, sed etiam interpellare animae occisorum non solum laudare Deum, sed etiam interpellare dicuntur . In Evangelio quoque evidentius Dominus ad Sadducaeos: Non legistis, inquit, quod dictum est a Deo dicente vobis, Ego sum Deus Abraham, et Deus Isaac, et Deus Jacob? non eter quod, inquit, non confunditur deus uocari deus eorum: parauit enim illis ciuitatem. nam quia nec otiosae sint post separationem huius corporis neque nihil sentiant, etiam euangelii parabola quae de illo paupere Lazaro et diuite purpurato profertur ostendit, quorum unus beatissimam sedem, id est sinus Abrahae requiem promeretur, alius intolerabili ardore aeterni ignis exuritur. si autem et illud quod dicitur ad latronem: kodie mecum eris in paradiso uoluerimus intendere, quid aliud manifeste signi
Abbreviated transcription (Latin):
dei ẽ: ibi ꝓculdubio et uita habet᷑ eterna. Et ibire¬
gnũ diaboli ẽ: ibi mortẽ atq infernũ eẽ ñ dubiũ est.
q om̃s qui descendunt in infernũ sine dubio pecca¬
ti. S nosin quit qͥ uiuimꝰ ñ uiciis scilicet nec mun¬
do huic. s dõ: benedicimꝰ dñm ex hoc nẽ et usq in
scłm. Non enĩ c̃ in morte qͥ memor sit dĩ. In inferno
autẽ qͥs confitebit᷑ dño: Id est nemo. Nullus enĩta¬
metsi milies semet ipsũ xp̃ianũ esse ꝓfiteat᷑ uł mo¬
nachũ: cũ peccat. confitet᷑ dõ. Nullus ad mittense
quȩ dñs execratur. reminiscit᷑ dei : nec seruũ se ueraci
tempnit. In qua morte illam uiduã quȩ indelitis
delitiis ẽ: uiuens mortua ẽ. Sunt gͦ multi qͥ uiuen¬
tes in hoc corpore mortuisunt: et in inferno ia¬
centes. dm̃laudare ñ possunt. E econtrario sunt:
collaudant. scđm illud. Benedicite sp̃s ⁊ animȩ iusto¬
rũ dño. Et omnis sp̃s laudet dñm. Et in apocalipsi.

Expanded text:
cul dubio et nita habetur aeterna, et ubi regnum diaboli est, ibi mortem atque infernum esse non dubium est. que omnes, qui descendunt in infernum sine dubio: peccati. sed nos, inquit, qui uiuimus non uitiis scilicet nec mundo huic, sed deo, benedicamus dominum, ex hoc nunc et usque in saeculum. non enim est in morte qui memor est dei: in infati quis confitebitur Domino ? Id est, nemo. Nullus enim, etiam si millies semetipsum vel Christianum esse profiteatur, vel monachum, cum peccat, confitetur Domino. Nullus admittens ea quae Dominus exsecratur, reminiscitur Dei; nec servum se veracittemnit. In qua morte illam viduam, quae est in dedeliciis est, vivens mortua est . Sunt ergo multi qui viventes in hoc corpore mortui sunt, et in inferno jacentes Deum laudare non possunt; et e contrario sunt qcollaudant, secundum illud: Benedicite, spiritus et animae justorum, Dominum , et, Omnis spiritus laudet Dominum . Et in Apocalypsi,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ etiã contendimꝰ siue absentes siue p̃sentes plac̾e illi.
hac carne separationẽ atq discessum. p̃sentiã ẽẽ ad
xp̃m cota credulitate confidens. Et euidentiꝰ iterũ suꝑ
hoc ipso uiuacissimo animarũstatu: idc̃ beatꝰ apłs. S
accessistis inqͥt ad syon montẽ. et ciuitatẽ dĩ uiuentis¬
am et ȩccłam pͥmitiuoꝵ qͥ conscͥpti sunt incelis:⁊ sp̃s¬

Expanded text:
d etiam contendimus siue absentes siue praesentes placere illi, hac carne separationem atque discessum praesentiam esse ad Christum tota credulitate confidens. et euidentius iterum super hoc ipso uiuacissimo animarum statu idem apostolus sed accessistis, inqam et ecclesiam primitivorum, qui scripti sunt in celis.
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate certius instruaris: audi eũ qualitatẽ illiꝰ¬
celos nouos. et t̾ram nouã: et ñ erunt in memoriã
pͥora neq ascendent suꝑ cor: s gaudebitis et exulta¬
bitis usq insempit̾nũ. inhis quȩ ego creo. & rursũ.¬

Expanded text:
auctoritate certius instruaris, audi eum qualitatauctoritate certius instruaris, audi eum qualitatcelos novos et terram novam: et non erunt in memoria priora. Et nos ascendent super cor: sed gaudebitis et exultabitis usque in sempiternum in his que ego creo. Qu