comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in ignem et̾num. Sed adhuc ante redempto¬
ris aduentum qͥd iste cogitauerit subditur.
Dixit enim. In fortitudine manus mee feci:
et insapientia mea intellexi. Q abstuli t̾mi¬
nos ppłoꝵ. et pͥncipes eoꝵ dep̃datus sum: &
detraxi quasi potens insublime residentes.
Et sicut colligunt᷑ oua quȩ derelicta sũt. sic
uniu̾sam t̾ram ego cõg̾gaui: et ñ fuit qui
moueret pennã. et aꝑiret os & ganniret.
Dix̃ hostis antiquus in fortitudine manꝰ mee feci:
quia nemo sibi resiste̾ ualebat. sed om̃s ubi-¬
ens fuit ÷ quia serpens erat callidior cunctis
animantib t̾rȩ. Nam genus humanũ callida
fraude seduxit. Quid uͦ t̾minos popłoꝵ. nsi
naturalẽ legẽ appellat: Uideamus hos t̾minoᷤ
Quod tibi ñuis fieri. alii ñ feceritis: et ꝓut
uultis ut faciant uob̾ homines. & uos facite ilł
simiłr. Isti st̃ t̾mini qͦs unicuiq ratio nat᷑alit̾
posuerat ÷ sed eos hostis antiquus abstulit.

Expanded text:
in ignem aeternum. Sed adhuc ante Redemptoin ignem aeternum. Sed adhuc ante Redemptoris adventum, quid iste cogitaverit, subditur: VERS. 13.-- « Dixit enim: In fortitudine manus meae feci, et in sapientia mea intellexi, et abstuli terminos populorum, et principes eorum depraedatus sum, et detraxi quasi potens in sublime residentes.e derelicta sunt; sic universam terram ego congregavi; et non fuit qui moveret pennam, et aperiret os, et ganniret. » Dixit hostis antiquus: in fortitudine manus meae feci; quia nemo sibi resistere valebat, sed omnes ubiqens fuit; quia « serpens callidior erat cunctis animantibus terrae . » Nam genus humanum callida fraude seduxit. Quid vero terminos populorum nisi naturalem legem appellat; videamus hos terminos: « Quod tibi non vis fieri, alii ne feceris. Et prout vultis ut faciant vobis homines, et vos facite illis similiter . » Isti sunt termini, quos unicuique ratio naturaliter posuerat. Sed eos hostis antiquus abstulit;
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ głam altitudinis ocłoꝵ eiꝰ. Cũcta oꝑa sua
dñs inmonte syon impleu̾at. cum in loco cal¬
cȩnam patri locutus ẽ. Ego te clarificaui sr̃
t̾ram: opus consũmaui. qđ dedisti mͥ ut faci¬
am. Atq tẽ uisitauit suꝑ fructum magni¬
fici cordis regis assur: quia ꝑmortẽ destrux̃
eum qui habebat mortis imꝑtum. idẽ diabo¬
lum. Magnificum cor eius dicit᷑. quia talia
fac̾e cogitat. Fructus cordis eius opus ẽ qd̃
ex huiꝰ modi cogitationib ꝓcedit. Qui et ocu¬
loꝵ habet altitudinẽ ÷ quia cunctos ueld̃
inimo respicit. dum se suꝑ om̃s suꝑbe ex tol¬
lit. Uł inmonte syon et in iherłm idẽ eccłia.
tunc impleta erunt cuncta oꝑa saluatoris:
cum infine scłi cõpletꝰ fuerit oĩs electoꝵ. nume¬
rus et eoꝵ oꝑa consũmata. Qui tẽ uisitabit
suꝑ fructum regis assur: quia malitiã eius
puniens. p̃cipitabit eum cunctis uidentib

Expanded text:
super gloriam altitudinis oculorum ejus. » Cuncta opera sua super gloriam altitudinis oculorum ejus. » Cuncta opera sua Dominus in monte Sion impleverat, cum in loco Cal . » Et post coenam Patri locutus est: « Ego te clarificavi super terram, opus consummavi, quod dedisti mihi ut faciam . » Atque tunc visitavit super fructum magnifici cordis regis Assur, quia per mortem destruxit eum, qui habebat mortis imperium, id est diabolum. Magnificum cor ejus dicitur, quia talia facere cogitat. Fructus cordis ejus opus est quod ex hujusmodi cogitationibus procedit. Qui et oculorum habet altitudinem, quia cunctos velut in imo respicit, dum se super omnes superbe extollit. Vel in monte Sion, et Jerusalem, id est Ecclesia tunc impleta erunt cuncta opera Salvatoris, cum in fine saeculi completus fuerit omnis electorum numerus, et opera eorum consummata. Qui tunc visitabit super fructum regis Assur, quia malitiam ejus puniens praecipitabit eum, cunctis videntibus,
Abbreviated transcription (Latin):
custodiam mandatoꝵ dĩ face uident᷑. qui inre¬
atu effusionis sangͥnis tenentur. Quomͦ in quit
intelligimus ȩccłiam. Et pleriq nuncupant᷑
de iherłm. idẽ eoꝵ de eccłia. Quid uͦ nunc samaria.
nisi impiani hereticoꝵ eccłiam designat:. Cuiꝰ
simulachra sunt om̃s hereticoꝵ ad inuentio¬
nes et doctrine. Presumit itaq seductor an¬
tiquus quia sicut gentes sibi ꝑ ydolatͥam sub¬
iecit. sic ꝑ auaritiam catholicos suꝑare possit.
et ꝑfalsa dogmata hereticos. Rursumq ad¬
dit. Nun qͥd ñ sicut feci samariȩ. idẽ hereti
idẽ auaritiȩ ⁊ ad ĩuentionib eius falsis: Quia ħe
nos ad huc deceꝑe se posse p̃sumit. Tales sũt
hostis nr̃i cogitationes. Contra quas oportet
nos sollicite semꝑ uigilare: qͥa nequaqͣm ta¬
lia cogitaret. nisi et ex parte ea ñnũ quã face̾t
oꝑa sua in moute syon et miherłm. uisitabo
suꝑ fructum magnifici cordis regis assur. &

Expanded text:
custodiam mandatorum Dei facere videntur, qui in recustodiam mandatorum Dei facere videntur, qui in reatu effusionis sanguinis non tenentur. « Quomodo, inqalem intelligimus Ecclesiam. Et plerique nuncupantur eorum de Ecclesia. Quid vero nunc Samaria nisi impiam haereticorum Ecclesiam designat? Cujus simulacra sunt omnes haereticorum adinventiones et doctrinae. Praesumit itaque seductor antiquus, quia sicut gentes sibi subjecit, sic per avaritiam Catholicos superare possit, et per falsa dogmata haereticos. Rursumque addit: « Nunquid non sicut feci Samariae, » id est id est avaritiae et adinventionibus ejus falsis? Quia sicnos adhuc decipere se posse praesumit. Tales sunt hostis nostri cogitationes, contra quos oportet nos sollicite semper cogitare, quia nequaquam talia cogitare nisi et ex parte ea nonnunquam faceretopera sua in monte Sion et in Jerusalem, visitabo super fructum magnifici cordis regis Assur, et
Abbreviated transcription (Latin):
res tenebraꝵ haꝵ. idẽ maloꝵ et infideliũ hoiũ
Hos gͦ pͥncipes suos id est malignos sp̃s sathan
iactat ẽẽ reges: quia st̃ rectores mundi tene¬
braꝵ harum. Carcamis uͦ ciuitas ẽ iuxta eu¬
fraten ubi nabuchodonosor ꝑcussit exercitum
pharaonis. Calanno autem int̾pretatur om̃s
nos. Presuit gͥ imꝓb hostis. quia sic̃ incarca¬
mis p̃ualuit rex babilonis. suꝑans multitudinẽ
egiptioꝵ. intipo eius dẽ antiqui hostis multi¬
tulinẽ scłarium suꝑantis: sic p̃ualebit inca¬
math indignatio. & ille male sanus ẽ. qui iam
Dicit gͦ impudens aduersarius. quia sic̃ arfa¬
th idẽ negligens quisq qui sanũ se putat. sic
erit et emath idẽ mens eoꝵ qui de transitoriis
indignantes ad et̃na festinant. Damaᷤchus uͦ sangͥ¬
nẽ bibetis uł sanguinis pocułm int̾p̃tatir:
samaria autẽ custodia eoꝵ. Et cogitat hostis.
quia sic̃ sanguinis pocułm. id ẽ homicidii pec¬
catum. sic erit custodia eoꝵ id ẽ qͥcqͥd illi scđm

Expanded text:
rum harum , » id est malorum et infidelium hominum. Hos ergo principes suos, id est malignos spiritus Satan jactat esse reges, quia sunt rectores mundi tenebrarum harum. Carcanus vero civitas est juxta Euphraten, ubi Nabuchodonosor percussit exercitum Pharaonis . Calano autem interpretatur omnes nos. Praesumit igitur improbus hostis, quia sicut in Carcanus praevaluit rex Babylonis superans multitudinem Aegyptiorum, in typo ejusdem antiqui hostis multitudinem saecularium superantis; sic praevalebit Camath indignatio. Et ille malesanus est, qui jam Dicit ergo impudens adversarius, quia sicut Arphad, id est negligens quisque, qui sanum se putat, sic erit et Emath, id est mens eorum, qui de transitoriis indignantes ad aeterna festinant. Damascus vero vel sanguinem bibens, vel sanguinis populum interpretatur, Samaria autem custodia eorum. Et cogitat hostis, quia, sicut sanguinis poculum, id est homicidii peccatum, sic erit custodia eorum, id est, quidquid illi secundum
Abbreviated transcription (Latin):
orbe. Gedeon idẽ. xp̃c uocatur ierobahal. id
ẽ indiciũ habens ad imꝑꝑium scilicet diabo¬
li qui reꝓbos habens. ñ tam̃ potest iudicare
et uindicare destructionẽ ydolatrie. Qui
denocte consurgens.uenit ad fontẽ noĩe ar¬
rad: qm̃ ante lucẽ desepulchro resurgens. ue¬
int ad immortalẽ fontẽ incȩlum ascendens.

Expanded text:
orbe. Gedeon, id est Christus. Jerobaal, id orbe. Gedeon, id est Christus. Jerobaal, id est judicem habens, ad improperium scilicet diaboli, qui reprobos habens non tamen potest judicare, et vindicare destructionem idololatriae. Qui de nocte consurgens venit ad fontem nomine Harad; quoniam ante lucem de sepulcro resurgens, venit ad immort
Abbreviated transcription (Latin):
autem dñi induit gedeon: quia iħu bapti¬
na.contocauit domũ abiezer: quia cepit
iħe p̃dicare. et elegit discipłos. Abierer nã¬
ꝙ. pat̾ nĩs adiutor interp̃tat᷑. Quo nomi¬
ne. quid nisi ꝓpħaꝵ & antiquoꝵ patrũ ꝑso¬
na designatur: Cuiꝰ domꝰ fiut. discipłorũ do¬
ses enĩ qui interp̃tatur necessitas: figura ẽ
illiꝰ ppłi qui necessitate dõ seruiuit. idẽ ti¬
more. Et alios mnaser et ⁊abulon et neptalĩ.
quia paulũ et barnaban misit ad gentilem
ppłm. qui factus ẽ in xp̃o beatus. & fortitudi¬
ne plenus et caritate dilatatus. Aser enim
beatus dr̃÷ zabulon habitacłm fortitudinis:
neptalim latitudo uł dilatauit me. R. os in
uellere et siccitas in om̃i t̾ra. fides ẽ inppło iu
gens exp̃sso uellere concam ro re comple¬
uit qua de morte. xp̃s ante luce surgeno
fidei grãm a uideis abstulit. qua discipłoꝵ m̃¬
tem repleuit. Item siccitas in uellere et ros
iomĩ t̾ra ꝑfidia ẽ in uideis. & fides in toto

Expanded text:
autem Domini induit Gedeon; » quia, « Jesu baptina convocavit domum Abiezer; » quia coepit Jesus praedicare, et eligit discipulos. Abiezer quippe Pater meus adjutor interpretatur. Quo nomine quid nisi prophetarum et antiquorum patrum persona designatur, cujus domus fuit discipulorum Doses » enim, qui interpretatur necessitas, figura est illius populi, qui necessitate Deo servivit, id est timore. « Et alios in Aser, et Zabulon, et Nephthalim; » quia Paulum et Barnabam misit ad gentilem populum, qui factus est in Christo beatus, et fortitudine plenus, et charitate dilatatus. Aser enim beatus dicitur, Zabulon habitaculum fortitudinis, Nephthalim dilatatus vel dilatavit me. Ros in vellere, et siccitas in omni terra fides est in omni pgens, expresso vellere, concham rore complevit; » quia de morte Christus, ante lucem resurgens, fidei gratiam a Judaeis abstulit, qua discipulorum mentem replevit. Item siccitas in vellere et ros in omni terra perfidia est in Judaeis, et fides in toto
Abbreviated transcription (Latin):
puncti st̃. agentes penitentiã. Et usq ad cre¬
pidinẽ luctus parturientis fugert̃. idẽ usq ad
fidem dñicȩ passionis unde luctus eccłie cȩpit.
Ꝙ̾ fugert̃ inutabath. idẽ ĩbonã exceptionẽ
Conclamantes autẽ uoce p̃dicationis uiri
isrł. id ẽ fideles qui dm̃ ocłis fidei uident. de
neptalim. id ẽ. de latitudine caritatiᷤ uł amplitu¬
die mundi. & de aser idẽ de gente beatoꝵ. &
de om̃i manasse. id ẽ dehiqͥ ea que retro sunt
obliuiscunt᷑ : ꝑsequebant᷑ madian cęlestib
armis instructi. Neptalim quippe latitudo dr̃:
aser beatus: manasses obliuiosus uł oblitus. Mi¬
sitq gedeon inunitios in omẽm montẽ effraim

Expanded text:
puncti sunt agentes poenitentiam. Et usque ad crepuncti sunt agentes poenitentiam. Et usque ad crepidinem luctus parturientis fugerunt, id est usque ad fidem Dominicae passionis, unde luctus Ecclesiae coepit. Et fugerunt in Thabbath, id est in bonam exceptionem. Conclamantes autem voce praedicationis viri Israel, id est fideles, qui Deum oculis fidei vident de Nephthalim, id est de latitudine charitatis vel amplitudine mundi, et de Aser, id est de gente beatorum, et de omni Manasse, id est de iis qui ea quae retro sunt, obliviscuntur, persequebantur Madian coelestibus armis instructi. Nephthalim quippe latitudo dicitur; Aser beatus; Manasses obliviosus vel oblitus. « Misitque Gedeon nuntios in omnem montem Ephraim
Abbreviated transcription (Latin):
tenuert̃ insunstͥs manib lampadas. & dextris
sonantes tubas: Pdextro hab̾e dicim᷑ quicqͥd ꝓ
magno pensamus ⁊ ꝓsimstro autẽ qđ ꝓnchi¬
lo ducimꝰ. B ene gͥ indextera tubas & insinis¬
corꝑm utilitatem uł miracłoꝵ głam ꝓminmo.¬
Immuissitq dñs diuini u̾bi gladium. mom̃ib
castris. & mutua secede truncabant. idẽ conu̾sa¬
tionẽ pͥstinam ad inuicem inse ꝑimebant. fu¬
gientes usq bethseta et crepidinẽ abelineola ĩ
tabath. b̾ ethseta domus spine dr̃÷ abelmeola. lu¬
ctus parturientis. Tabath bona exceptio. &ͦ. quȩ
ẽ domus sꝑme. nisi mens que de peccatis s̃uis
compungit᷑: Que ẽ parturiens nͥ ȩccłia. que
fpritales dõ filios parturire ñ cessat: Et quȩ ẽ
crepido luctus parturientis huiꝰ. nnsi plaga lat̾is
xp̃i: Iude enim causã sibi lugendi sumit eccłia.
Eugert̃ gͥ usq bethseta: quia desuis scelerib cõ¬

Expanded text:
tenuerunt in sinistris lampades, et in dextris tenuerunt in sinistris lampades, et in dextris sonantes tubas. » Pro dextro habere dicimus, quidquid pro magno pensamus; pro sinistro autem, quod pro nihilo ducimus. Bene igitur in dextra tubas, et in siniscorporum utilitatem vel miraculorum gloImmisitque Dominus » divini verbi « gladium in omnibus castris, et mutua se caede truncabant, » id est conversationem pristinam ad invicem in se perimebant, « fugientes usque Bethsetta, et crepidinem Abelmeola in Thaebath. » Bethsetta domus spinae dicitur: Abelmeola luctus parturientis; Thabbath bona exceptio. Et quae est domus spinae nisi mens quae de peccatis suis compungitur? Quae est ista parturiens nisi Ecclesia, quae spirituales Deo filios parturire non cessat? Et quae est crepido luctus parturientis hujus, nisi plaga lateris Christi? Inde enim causam sibi lugendi sumit Ecclesia. Fugerunt igitur usque Bethsetta, qui de sceleribus com
Abbreviated transcription (Latin):
post solutionẽ corꝑum miraculis choruscaue¬
runt. Noxq hostes infugam uersi sunt: qͥa
dum mortuoꝵ mr̃m corꝑa miraculis chorus¬
chare conspiciunt. luce u̾itatis fracti qđ im¬
pugnauerant credid̾unt. Cecinert gͥ tubis.
ut lagene frangerent᷑. & lagene fracte st̃. ut
lampades apparerent. apparuert̾ lampades
soluta st̃ ut miraculis choruscarent. chorusca¬
uert̃ miraculis. ut hostes suos ex diuina luce
ꝓsteru̾ent. quatinꝰ nequaqͣm do erecti resist̾e̾nt.
sed eum subditi formidarent: & notandũ qd̃
post solutionẽ uͦ corꝑum apparentib miracłis
nnfugam uersi sunt. qͥa pauore cont̾riti aꝑsecu¬
tione fideliũ cessauer̃t. Predicationẽ scilicet tu
baꝵ fractis lagenis corporũ. iusis tunuert̃ lam¬
padib miraculoꝵ. Cumq ꝑgyrum castroꝵ
intrib ꝑsonarent locis. idẽ inasia et europa.
et affrica p̃dicarent. et ydrias confregissent :

Expanded text:
post solutionem corporum miraculis coruscavepost solutionem corporum miraculis coruscaverunt. Moxque hostes in fugam conversi sunt; quia dum mortuorum martyrum corpora miraculis coruscare conspiciunt, luce veritatis fracti, quod impugnaverunt, crediderunt. Cecinerunt ergo tubis, ut lagenae frangerentur; lagenae fractae sunt, ut lampades apparerent; apparuerunt lampades,soluta sunt, ut miraculis coruscarent; coruscaverunt miraculis, ut hostes suos ex divina luce prosternerent, quatenus nequaquam Deo erecti resisterent, sed eum subditi formidarent. 76. Fidei praedpost solutionem vero corporum apparentibus miraculis in fugam versi sunt, quia, pavore conterriti, a persecutione fidelbarum fractis lagenis corporum visis timuerunt lampadibus miraculorum. « Cumque per gyrum castrorum in tribus personarent locis, » id est in Asia, Europa et Africa praedicarent, « et hydrias confregissent,
Abbreviated transcription (Latin):
uit. et ad grax actionẽ accendit. Huuisitq tre¬
centos uiros ide scõs p̃dicatores. intres par¬
tes mundi: quȩ ft̃ asia. et europa. & affrica.
Et dedit tubas in manib eoꝵ lagenasq ua¬
cuas. ac lamipades in medio lagenaꝵ. In tu¬
bis designat᷑ clamor p̃dicationũ in lamꝑadi¬
b claritas miraculoꝵ: ilagenis fragilitas
eo inpartem castroꝵ: quia cepit iħc inp̃di¬
catorib suis partẽ infideliũ aggredi. ut eoᷤ
salubrit̾ iuncens subic̾e̾t sibi. Incipientib
uigiliis noctis medie. idẽ ꝓfundi erroris.
et custodib suscitatis: qͥa scłi pͥncipes ceper̃
astutiores erroꝵ uet̾m custodes pon̾e. contra
int̾ se lagenas. idẽ corꝑa sua in passione col¬
lide̾. Nam sonuer̃t tubis. cum p̾dicarent: cõ¬
fregerunt lagenas. dum soluenda in passio¬
ne sua corꝑa hostilib gladiis oppon̾ent. Con¬
fractis uͦ lagenis resplenduert̃ lampades: qͥa

Expanded text:
vit, et ad gratiarum actionem accendit. Divisitque trevit, et ad gratiarum actionem accendit. Divisitque trecentos viros, id est sanctos praedicatores in tres partes mundi, quae sunt Asia, et Europa, et Africa. « Et dedit tubas in manibus eorum, lagenasque vacuas, ac Lampades in medio lagenarum. » In tubis designatur clamor praedicationum; in lampadibus claritas miraculorum; in lagenis fragilitas eo in partem castrorum. » Quia coepit Jesus in praedicatoribus suis partem infidelium aggredi, ut eos salubriter vincens, subjiceret sibi. Incipientibus vigiliis noctis mediae, id est profundi erroris, et custodibus suscitatis; quia saeculi principes coeperunt astutiores errorum veterum custodes ponere contra inter se lagenas, id est corpora sua in passione collidere. Nam sonuerunt tubis, cum praedicarent; confregerunt lagenas, dum solvenda in passione sua corpora hostilibus gladiis opponerent. « Confractis vero lagenis, resplenduerunt lampades, » et
Abbreviated transcription (Latin):
subu̾tit. et t̾rȩ funditus coequauit: uł qͣnͣ¬
do carnẽ ꝑsecutoꝵ. inqua manebant anime
eorũ ꝑmortẽ redegit inpuluerẽ: uł qͣndo
uitia carnis eoꝵ gladio p̃dicationis miscdit᷑
feriens destruxit. et ipsos humiles rede idit.
Uel potius scͥpt᷑a uet̾is testam̃ti potest in pane
exordeo designari: ciuꝰ int̾ior sensus tenacisfimis
lict̾e paleis tegitur Hoc enim et qͥnq panes
ordeacei designant inȩxigłio: ex quib tur¬
bas pauit dñs. Qui scilicet panis ẽ subcim̃¬
cuis: quia uętus scͥptura. scdm carnalẽ sen¬
sum inpulũe t̾renarũ cogitationũ iacet.
Non ẽ hoc alud. nisi gladius gedeonis fili
ioas. Ioas qui interp̃tatur sꝑans. antiquiĩ
dĩ popłm designat. qui saluatorem ex se na¬
nascitum sꝑabat. Cumq nr̃ gedeon audiss&
idẽ suis audiri fecisset somniũ. & int̾ptatio¬
nẽ euisz ad modũ membra sua gaudio reple¬

Expanded text:
subvertit, et terrae funditus coaequavit, » vel quansubvertit, et terrae funditus coaequavit, » vel quando carnem persecutorum, in qua manebant animae eorum, per mortem redegit in pulverem; vel quando vitia carnis eorum gladio praedicationis misericorditer feriens destruxit, et ipsos humiles reddidit. Vel potius Scriptura Veteris Testamenti potest in pane ex hordeo designari, cujus interior sensus tenacissimus litterae paleis tegitur. Hoc enim et quinque panes hordeacei designant in Evangelio, ex quibus turbas pavit Dominus . Qui scilicet panis est subcinericius; quia vetus Scriptura secundum carnalem sensum in pulvere terrenarum cogitationum jacet. « Non est hoc aliud nisi gladius Gedeonis filii Joas. » Joas, qui interpretatur sperans, antiquum Dei populum designat, qui Salvatorem ex se nasciturum sperabat. Cumque noster Gedeon audisset, id est suis audiri fecisset, somnium et interpretationem ejus, admodum membra sua gaudio reple
Abbreviated transcription (Latin):
bum et ioħem secum: et cȩꝑit pau̾e et tede.
ti. Descendit gͦ ipse et phara puer eius inpar¬
tem castroꝵ. ubi erant armatoꝵ uigiliȩ: qͥa
uenit cum discipłis inortum quo se capien¬
dum nouerat aministris pontificũ. et co¬
horte militũ. In camelis. tortitudo uitioꝵ
signat᷑. et in locustis m̃tium instabilitas.
Qui narrabat somniũ uł interp̃tabat᷑. diui¬
nos significare uidet᷑ et sapientes scłi. ñ nul¬
losq uates gentiũ: quib pleraq de xp̃o re¬
uelata st̃. sic̃ sibille et regi nabuchodonosor
Subcinericiꝰ panis ex ordeo xp̃m qui peccan¬
tib asꝑ et acutus pungensq ẽ designat: qͥa
sic̃ panis sub mole ciñis coquit᷑. ita et xp̃e ig¬
nem passionis sustimit sub multitudine iu¬
deoꝵ: et ad resurrectionis uirtutem duruit.
Qui uoluit᷑ lingius p̃dicantiũ. ut adhuma¬
na corcda descendat. ꝑcussit tab̃nacłm atq

Expanded text:
bum et Joannem secum, et coepit pavere et taedere . bum et Joannem secum, et coepit pavere et taedere . ti. « Descendit ergo ipse et Phara puer ejus in partem castrorum, ubi erant armatorum vigiliae; » quia venit cum discipulis in hortum, quo se capiendum noverat a ministris Pharisaeorum et cohorte militum. In camelis tortitudo vitiorum signatur, et in locustis instabilitas mentium. Qui narrabat somnium vel interpretabatur, divinos significare videtur et sapientes saeculi, nonnullos quoque vates gentium, quibus pleraque de Christo revelata sunt, sicut sybillae et Nabuchodonosor. Subcinericius panis ex hordeo Christum, qui peccantibus asper et acutus, pungensque est, designat. Quia sicut panis sub mole cineris coquitur, et Christus ignem passionis sustinuit sub multitudine Judaeorum, et ad resurrectionis virtutem duruit. Qui volvitur linguis praedicantium, ut ad humana corda descendat. « Percussit tabernaculum, atque
Abbreviated transcription (Latin):
inflectunt. ut sapientiȩ doctͥna & oꝑm uirtu¬
te polleant. Nam qͥa dissolutio oꝑm impsa gen¬
uũ incuruatione signat᷑. paulus ait. Remissaᷤ
manꝰ &e dissoluta gentia erigite: & gͥssus rectos
facite pedib ur̃is. Fuit itaq numerus eorũ
qui manu ados ꝓici ente aquaᷤ lambuerant.
trecenti uiri. Solet incentenario numero ple¬
uitudo ꝑfectionis intelligi. Quid gͥ incente¬
nario ter ducto. nisi ꝑfecta cognitio tͥnitatis
ex pͥmit᷑. Cum his quippe dñs adu̾sarios fi¬
dei destruit. cum his ad p̃dicationis bella des¬
cendit: qui sciunt detͥntate quȩ ds ẽ. ꝑfe¬
cta sentire. Eadem nocte qua cenauit cumdiᷤ¬
cipłis. dixit dñs ad eum. Surge acȩna. et descen¬
de incastra: id ẽ in locum quo uent᷑us ẽ iudaᷤᷤ
cum turba uideoꝵ. Sin autẽ solus ire formi¬
das: descendat tecũ phara puertuus. Hoc nͥ¬
fallor. ita marcus ait. Assumit petrũ & iaco¬

Expanded text:
inflectunt, ut sapientiae doctrina et operum virtuinflectunt, ut sapientiae doctrina et operum virtute polleant. Nam, quia dissolutio operum in ipsa genuum incurvatione signatur, Paulus ait: « Remissas manus, et dissoluta genua erigite, et gressus rectos facite pedibus vestris . » « Fuit itaque numerus eorum, qui manu ad os projiciente aquas lambuerant, trecenti viri. » Solet in centenario numero plenitudo perfectionis intelligi. Quid igitur in centenario ter ducto nisi perfecta cognitio Trinitatis intelligitur? Cum his quippe Dominus adversarios fidei destruit, cum his ad praedicationis bella descendit, qui sciunt de Trinitate, quae Deus est, perfecta sentire. Eadem nocte, qua coenavit cum discipulis, dixit Dominus ad eum: Surge a coena, et descende in castra, id est in locum quo venturus est Judas cum turba Judaeorum. « Sin autem solus ire formidas, descendat tecufallor, Marcus ita ait: « Assumpsit Petrum et Jaco
Abbreviated transcription (Latin):
Madian erant inualle idẽ inꝑfundo uitioꝵ:
ad septͥonalẽ plagamadẽ in sinistra & glatia¬
li tenebrosaq infi delitate. Collis excelfus
eccłia ẽ in lat̾ẽ xp̃i lancea patefacto consistenᷤ.
qui ẽ mons inu̾tice montiũ. Nons gala ad qͥ
int̾p̃tatur aceruus testimonii. p̃celsum et mul¬
tiplex testimoniũ ẽ. qͦd mnpassionib mr̃es reddi¬
dunt. De quo monte reu̾sa sunt iugiiti duo
nnlia timidoꝵ: idẽ muititudo tͣnsg̃ssorũ itͥ¬
usq testam̃ti. et apostataꝵ. Nam uiginti duobis
undecim st̃. Et undenarus tͣnsgssionẽ desig¬
nat : sic̃ denariꝰ obseruantiã p̃ceptoꝵ. Nam
decem milia remansert̃ cum gedeone. Sed
qui legem seruare credunt᷑: ad hue ppłs ẽ mul¬
tus. Ductist̃ gͥad fluuiũ. ut aquas lamberent:
et qui aquas flexis genib hausert̃. abellica in¬
tentione remoti sunt. Aquis nanq doctrina
sapientiȩ: stantib autẽ genu. recta oꝑatio desig¬
natur. Qui uͦ dum aquas bib̾ent genuflexer̃t̃

Expanded text:
t in valle, id est in profundo vitiorum, ad septentrionalem plagam, id est in sinistra et glaciali, tenebrosaque infidelitate. Collis excelsus Ecclesia est in latere Christi lancea patefacto consistens, qui est mons in vertice montium. Mons Galaad, qui interpretatur acervus testimonii, praecelsum et multiplex testimonium est, quod in passionibus martyres reddiderunt. De quo monte reversa sunt viginti duo millia timidorum, id est multitudo transgressorum utriusque Testamenti et apostatarum. Nam viginti duo bis undecim sunt, et undenarius transgressionem designat, denarius observantiam praeceptorum. Nam decem millia remanserunt cum Gedeone. Sed qui legem servare creduntur, adhuc populus est multus. Ducti sunt igitur ad fluvium, ut aquas lamberent, et qui aquas flexis genibus hauserunt, a bellica intentione remoti sunt. Aquis namque doctrina sapientiae, stantibus autem genu recta operatio designatur. Qui vero dum aquas biberent, genu flexerunt
Abbreviated transcription (Latin):
g̾gamini ppłi et uincemim ⁊ audȩte uniu̾¬
se ꝓcul t̾re. Confortamini et iuncemini: ac
ds. Hȩc enĩ temꝑe obsidionis et captiuitatis illiꝰ cõ¬
pleta sunt. Neq enĩ eum iudeis iam ds erat. sed cũ¬
xp̃iams. Nam sequit᷑. Hȩc enim ait dñs ad me.Siẽ
inforti manu erudiuit me. ne irem inuia ppłi
huniꝰ. dicens. Non dicatis coniuratio. Omĩa enĩ
quȩ loquit᷑ ppłs iste. conuiratio ẽ. Nob̃ẽ ds est.¬

Expanded text:
gamini populi, et vincemini, et audite universae procul terrae: confortamini et vincemini, accDeus. » Iaec enim tempore obsidionis et captivitatis illius completa sunt. Neque enim cum Judaeis jam erat Deuiscum Deus haec enim ait Dominus ad me sicut in forti manu erudivit me ne irem in via populi huius dicens non dicatis coniuratio omnia enim quae loquitur populus iste coniuratio est et t
Abbreviated transcription (Latin):
a ures eius aggraua. et ocłos eiꝰ claude. ne for¬
te uideant ocłis suis. et aurib suis audiant.¬
et corde suo intelligant. et conu̾tant᷑ et sa¬
nent᷑. Quid nc̃ inxsaia figurat᷑. qui ppłm iudõ¬
rũ excecare p̃cipit᷑. nisi ꝑsona ꝓpħaꝵ. et ipsius

Expanded text:
aures eius aggraua, et oculos eius claude, ne forte uideant oculis suis, et auribet corde suo intelligant, et convertantur, et sanentur. » Quis nunc in Isaia figuratur, qui populum Judaeorum excaecare praecipitur, nisi persona prophetarum et ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
ciebant: Int̾pretat᷑ etiam oreb. foramen: & co¬
luber ingredi foram̃ solet. Et qͥd ꝑforam̃. i¬
si illi designant᷑ in quoꝵ corde serpens antiquꝰ
ingredi et habitare c̃sueuerat: Effraim itaq
int̾fecit oreb & ⁊ eb quia conu̾si gentiles uł ad
fide conu̾terunt. uł patiendo suꝑauert̃. et
eos inquib serpentina malitia latebat: ut de
penis iustoꝵ gaudent. et eos qui mr̃es ipsos ꝑ¬
reb uͦ idest raptores & deuoratores scõꝵ intor¬
culari reb. idẽ inp̃ssura qua iustos affligebant
Ineo enĩ qd ascĩs usq ad mortẽ st̃ tolerati dum
se iustos occid̾e putarent. occisi sunt. Quoꝵ ca¬
transsacram̃ta baptismi: ꝑ que adeum fit tͣnͣsi¬
tus. B ene itaq degentilitate dõ dr̃. quia iugũ
oneris eiꝰ et uirgam humeri eius &e sceptrum
ex actoris eius suꝑasti. sic̃ indie madian. Et qͥa

Expanded text:
ciebant? Interpretatur etiam Oreb foramen. Et cociebant? Interpretatur etiam Oreb foramen. Et coluber ingredi foramen solet. Et quid per foramen nisi illi designantur, in quorum corde serpens antiquus ingredi et habitare consueverat. Ephraim itaque interfecit Oreb et Zeb; quia conversi gentiles vel ad fidem converterunt, vel patiendo superaverunt et eos, in quibus serpentina malitia latebat; ut de poenis justorum gauderent et eos, qui martyres ipsos pZeb vero, id est raptores et devoratores sanctorum; in torculari Zeb, id est in pressura, qua justos affligebant. In eo enim, quod a sanctis usque ad mortem sunt tolerati, dum se justos occidere putarent, occisi sunt. Quorum catrans sacramenta baptismi, per quae ad eum fit transitus. Bene itaque de gentilitate Deo dicitur; quia « jugum oneris ejus, et virgam humeri ejus, et sceptrum exactoris ejus
Abbreviated transcription (Latin):
an: idẽ humilitatẽ assumite ut hostium suꝑ¬
bie resistatis. Et ocupate aquas sapientie usq
betbsera: idẽ usq inȩccłiam. ubi puteus aqua¬
rũ uiuentiũ ẽ. Betbsera quippe domꝰ putei¬
dr̃ ⁊ et usq iordanem. idẽ usq ad descensionẽ
et humiliationẽ eoꝵ. Int̾ p̃tatur enĩ iordam ᷤ
descensio eoꝵ: uł baptismus appellatione iorda¬
nis intelligi potest. F pp̃hensosq duos uiros
madian oreb et reb. int̾fecit. Oreb int̾p̃tatur
coruus. ⁊ eb lupus. Vt̾q autẽ & coruus et lupꝰ.
cacdauere pascit᷑ ÷ sed quidẽ lupus rapit. & oc¬
cidit animalia & carnib eorũ uescit᷑. coruus
autẽ licet carnes comedat. occide tam̃ ũ ua¬
let. Quid gͥ ꝑlupum. nisi insatiabilis eoꝵ ra¬
bies designatur. qui mrẽs int̾ficiebant: et
mortib eoꝵ pascebant᷑. Quid ꝑ coruũ: infi
illi qui peccatis nigri. morte quide & cruciati¬
b iustorũ delectabant᷑. sed eos ꝑinere ñ suffi¬

Expanded text:
an, id est humilitatem assumite, ut hostium superbiae resistatis. Et occupate aquas sapientiae usque Bethbera, id est usque in Ecclesiam, ubi puteus aquarum viventium est. Bethbera quippe domus dicitur. Et usque ad Jordanem, id est ad descensionem et humiliationem eorum. Interpretatur enim Jordanis descensio eorum, vel Baptismus appellatione Jordanis intelligi poterit. « Apprehensosque duos viros Madian Oreb et Zeb interfecit. » Oreb interpretatur Corvus, Zebavere pascitur. Sed lupus quidem rapit et occidit animalia, et carnibus eorum vescitur; corvus autem licet carnes comedat, occidere tamen non valet. Quid ergo per lupum nisi insatiabilis eorum rabies designatur, qui martyres interficiebant, et mortibus eorum pascebantur? Quid per corvum nisi illi, qui peccatis nigri morte quidem et cruciatibus justorum delectabantur, sed eos perimere non suffi
Abbreviated transcription (Latin):
mus: & qͣsi iam repmissionis t̾ram in habita¬
mus ȩccłiam. Dum gͥ infideles adu̾sum noᷤ
ueniunt: quasi ad eoꝵ deuastationẽ qui in
t̃ra dñi transiordanẽ sunt. ꝓꝑant. Qͦ castra¬
metati st̃ in ualle ierrahel: quia in ꝑegͥnati¬

Expanded text:
vimus, et jam quasi repromissionis terram inhabitavimus, et jam quasi repromissionis terram inhabitamus Ecclesiam. Dum igitur infideles adversus nos veniunt, quasi ad eorum devastationem, qui in terra trans Jordanem sunt, properant. Et castrametati sunt in valle Jezra
Abbreviated transcription (Latin):
tentiam. omĩa eireum plectitur⁊ et tam̃ ꝑ
nisi omp̃c d̾s sua dispensatione nos reduñs.
diuinitate cuncta complectens. et huma
nitatẽ intra uterum sumens: in quo utero¬
et incarnatus ẽẽt. & clausus ñ eẽt. quia et
Madian uͦ int̾pretatur de iudicio. Ut em̃
hostes eius repellendi destruendiq ẽẽnt: ñ
de uitiorepellentis. sed de iudicio iuste iudi¬
cãtis fuit. Qꝰ idcirco de iudicio uocant᷑: qͥa
alieni agrã redemptoris. iuste dampnatioĩs
m̾itum ẽtiam inuocabulo nominis tͣhunt.
lambentem ppłm. nsi m̃tes scłarium designan¬
t᷑. quȩ t̾rena euncta ambiendo qͣsi lambunt alĩ
solis temꝑalib delectantur: Orientales uͦ di¬
cunit᷑: qͥa ficut orti sunt ita ꝑmanent: neq cu¬
cum cisi neq baptizati. Omĩs gͦ madian et a¬
malech et orientales ppłi cong̾gati transiert̃
iordanem: qm̃ isti om̃s una conspiratione. in
eos qui baptizati sunt irruunt. Nos qͥppe
baptisiũ quasi iordanẽ iħu ducente transi¬

Expanded text:
tentiam omnia complectitur, et tamen per nisi omnipotens Deus sua dispensatione nos redimens, divinitate cuncta compnitatem intra uterum sumens, in quo utero incarnatus esset, et clausus non esset, quia et Madian vero interpretatur de judicio. Ut enim hostes ejus repellendi destruendique essent, non de vitio repellentis, sed de judicio juste judicantis fuit. Et idcirco de judicio vocantur, quia alieni a gratia Redemptoris justae damnationis meritum etiam in vocabulo nominis trahunt.  Et quid per lambentem populum nisi mentes saecularium designantur, quae terrena cuncta ambiendo quasi lambunt, dum solis temporalibus delectantur? Orientales vero dicuntur: quia, sicut orti sunt, ita permanent neque circumcisi, neque baptizati. « Omnis ergo Madian et Amalec et orientales populi congregati transierunt Jordanem; » quoniam isti omnes una conspiratione in eos, qui baptizati sunt, irruerunt. Nos quippe baptismum quasi Jordanem Jesu duce transi
Abbreviated transcription (Latin):
bram gͥ mortis. eius imitatio designat᷑ : quia
sic̃ umbra iuxta qͣlitatem corꝑis ducit᷑. ita
inantiqui hostis imitatione de fecisse. eosq ad
uerat. quasi exp̃t̾itis narrat dicens. Habitan¬
tib inregione umbre mortis. lux orta ẽ eis.
Ac de eorumde multitudine gentiliũ. qui ne qͣ¬
quã eiusdẽ lucis gaudia cognouert. subtũ¬
git. Multiplicasti gentem. ñ magnificasti lȩ¬
ticiam. Multiplicata n fuerat gens ꝑtotius
mundi latitudinẽ: sed nec dum magnificata
fuerat leticia. dum adhuc tantũ in iudea no¬
tus ẽẽt ds: qͥa completum adhuc ñ fuerat euã¬
głizo uob̾ gaudiũ magnũ. qđ erit omĩ ppło.
S iã de eiꝰ magnificatione sequit᷑. Letabun¬

Expanded text:
umbram igitur mortis ejus imitatio designatur; quia umbram igitur mortis ejus imitatio designatur; quia sicut umbra juxta qualitatem corporis ducitur, ita in antiqui hostis cerneret imitatione defecisse, eosque ad verat, quasi ex praeteritis narrat, dicens: « Habitantibus in regione umbrae mortis, lux orta est eis. » Ac de eorumdem multitudine gentilium, qui nequaquam ejusdem lucis gaudia cognoverunt, subju Multiplicasti gentem, non magnificasti laetitiam. » Multiplicata enim fuerat gens per totius mundi latitudinem. Sed necdum magnificata fuerat laetitia, dum adhuc tantum in Judaea notus erat Deus: quia completum adhuc non fuerat: « Evangelizo vobis gaudium magnum, quod erit omni populo . » Sed jam de ejus magnificatione sequit
Abbreviated transcription (Latin):
mundi t̾minum qͣndo tepuit caritas mul¬
toꝵ. & abundauit iniquitas. rursum scłi ui¬
rum sarcina miniũ grauamur. ut iux iam
adceleste desid̾ium cor leuare queamꝰ. Uł etiã
ita possunt hec exponi. Adueniente xp̃o
& p̃dicatione illiꝰ choruscante. pͥma t̾ra ⁊ a¬
bulon et neptalim. ascribaꝵ et phariseoꝵ
erorib ẽ lib̾ata: & guissimũ iudĩcaꝵ tditio¬
num iugum excussit deceruicib suis Postea
uero ꝑ eugłium apłi pauli qui nouissimuᷤ
apłoꝵ omiũ fuit. ingrauata ẽ. idẽ inulti¬
plicata p̃dicatio: & int̾minos gentiũ & uiã
duit. Nam ppłs gentilis qui ante sedebat
uł ambubabat in tenebris & idolatriȩ ae
mortis uincłis tenebat᷑. clarum eugłi lum̃
aspexit. Unde et adiungit᷑. Habitantib in
mortis imitatio ãtiqui hostis intelligitur.
Ipse enĩ quia mortẽ intulit. mors uocat᷑: io¬
hanne attestãte qui ait. Nom̃ illi mors ł um

Expanded text:
mundi terminum, quando tepuit charitas mulmundi terminum, quando tepuit charitas multorum, et abundavit iniquitas, rursum saeculi virum sarcina nimium gravamur, ut vix ad coeleste desiderium cor levare queamus. Vel etiam ita possunt haec exponi. Adveniente Christo, et praedicatione illius coruscante primo, terra Zabulon et Nephthalim a scribarum et Pharisaeorum erroribus est liberata, et gravissimum Judaicarum traditionum jugum excussit de cervicibus suis; postea vero Evangelium apostoli Pauli, qui novissimus apostolorum omnium fuit , ingravata est, id est multiplicata praedicatio, et in terminos gentium, et viam duit. Nam populus gentilis, qui ante sedebat vel ambulabat in tenebris, et idololatriae ac mortis vinculis tenebatur, clarum Evangelii lumen aspexit. Unde et adjungitur: « Habitantibus in mortis imitatio antiqui hostis accipitur. Ipse enim quia mortem intulit, mors vocatur, Joanne attestante, qui ait: Ut nomen illi mors . Per
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ alleuiata ẽ t̾ra zabulon & t̾ra neptalĩ qͥa dñs
in terra tudeoꝵ docuit. quib hoc olim
uirauerat. et qͦs ex omĩb ppłis qui sub cȩlo
sunt elegerat: ibiq pͥmo discipłos ad p̾̃di¬
candũ misit. Sequit᷑. Et nouissimo aggra¬
uata est uia maris transiordanẽ galileȩ gen¬
tiũ. Quid ꝑuiam. nisi actio designat᷑: E qͥd
ꝑ mare. nisi scłm: Quid uͦ ꝑ iordanem. nisi
baptismus: Unde & iordanis descensio eoꝵ
interp̃tatur ÷ quia qui baptitant᷑ ad una hu¬
militatis ab elatione sua descendunt. Galilea
uͦ que dicit᷑ tnsmigratio ꝑpetrata. transitus
ẽ apecatis adiusticiã. Itaq uia maris idest
actio scłaris. quȩ tͣnsiordanẽ id est post baptis¬
iũ est ꝑpetrate tͣnsinig̾tionis gentiũ. nouissi¬
mo temꝑe aggrauata ẽ. pondẽ peccõꝵ: quia
nos qui exgentib adxꝑm uocati sumus. pt¬
quã ꝑbaptismi sacram̃tũ tͣnsiuimꝰ. post quã
ad uirtutes auitiis tͥnsmigͣuimus. nẽ circa

Expanded text:
 alleviata est terra Zabulon, et terra Nephthali; quia Dominus in terra Judaeorum docuit, quibus hoc olim juraverat, et quos ex omnibus populis, qui sub coelo sunt, elegerat, ibique primo discipulos ad praedicandum misit. Sequitur: « Et novissimo aggravata est via trans Jordanem Galilaeae gentium. » Quid per viam nisi actio designatur? Et quid per mare nisi saeculum? quid vero per Jordanem nisi baptismus? Unde et Jordanis descensio eorum interpretatur; quia, qui baptizantur, ad ima humilitatis ab elatione sua descendunt. Galilaea vero, quae dicitur, transmigratio perpetrata, transitus est de peccatis ad justitiam. Itaque via maris, id est actio saecularis, quae trans Jordanem, id est post baptismum est perpetratae transmigrationis gentium, novissimo tempore aggravata est pondere peccatorum; quiti sumus, postquam per baptismi sacramenta transivimus, postquam ad virtutes a vitiis transmigravimus, nunc circa
Abbreviated transcription (Latin):
plurimi. Non om̃s offendunt sed plurimi: quia
ut̾ eos multi erant inxꝑm credentes. Et cadent
inquit. & conterent᷑. Cadentes contͥti st̃: quia re¬
lictis cȩlestib t̾rena querunt. Quis enĩ maior
casus. uł quȩ maior potest ẽẽ contͥcio: quã dere¬
licto creatore creat᷑am querere. desertis suꝑnis
gaudiis. infimis reb inhiare: Casum gͥ & contͥ¬
tionẽ passi st̃: quia amissis cȩleitib desid̾iis t̾renũ
ẽ om̃e qđ sitiunt. Q irretiunt᷑ peccatis suis ⁊ et
capiunt᷑ laqueo ꝑpetue mortis. Uł inobsidione
ierłm sunt irretiti. et qͣndo ciuitas capta ẽ & illi
st̃ capti. Quia gͥ multitudo iudeoꝵ offendens
inlapidem offensionis confracta ẽ. electio autẽuie¬
rã consecuta ẽ iusticiã: ideirco apte subiungit᷑.¬

Expanded text:
plurimi. » Non omnes offenderunt, sed plurimi; quia plurimi. » Non omnes offenderunt, sed plurimi; quia inter eos multi erant in Christum credentes. « Et cadent, inquit, et conterentur. » Cadentes contriti sunt; quia relictis coelestibus terrena quaesierunt. Quis enim major casus, vel quae potest esse major contritio quam, derelicto Creatore, creaturam quaerere, desertis supernis gaudiis, infimis rebus inhiare? Casum igitur et contritionem passi sunt; quia, amissis coelestibus desideriis, terrenum est omne, quod sciunt. Et irretientur peccatis suis, et capientur laqueo perpetuae mortis. Vel in obsidione Jerusalem sunt irretiti, quando civitas capta est, et illi sunt capti. Quia ergo multitudo Judaeorum offendens in lapidem offensionis confracta est, electio autem veram consecuta est justitiam, idcirco apte subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
exeis plurimi et cadent conterent᷑ & irretien¬
tur. et capient᷑. Inscificationẽ fuit discipłis:
quia sp̃s sui grãm dedit eis. Sed duab domibꝰ
isrł. idẽ inde et reliquis decem tͥbub. factus ẽ
inlapidem offensionis. et inpetram scandali.
Sꝑabant enĩ eum uidei uentun: sed quia ue¬
nit humilis et occultus. contempser̃t eum: et of¬
fendunt in illũ. Nam apud se snꝑba sapientes.
dedignati sunt in eum eredere: quẽ cernebanł̃
intimlẽ. Euit gͥ eis lapis offensionis. Quem
cum etiam mori cernerent gͣuius in illũ ꝑtule¬
re scandalum: ut nulla iam ratione dm̃ credẽ
possent. quẽ morientẽ uid̾ant. Sicq etiã petͣ
scandali factus ẽ eis. Et habitatorib ierłm fuit
in laqueum & inrumã: qm̃ in eo qđ eum spe¬
ciali t̃ ꝑ secuti st̃. semet ipsos laqueo suȩ deceptio¬
nis inuoluer̃t: et raruinã sibi. ñ solum animaꝵ
sed & totius urbis adquisier̃t. ut cum ipsis to¬
ta delerent᷑ ciuitas. Et offendent inquit exeis

Expanded text:
ex eis plurimi, et cadent, et conterentur, et irretientur, et capientur. » In sanctificationem fuit discipulis, quia Spiritus sui gratiam dedit eis. Sed duabus domibus Israel, id est Judae et reliquis decem tribubus factus est in lapidem offensionis, et in petram scandali. Sperabant enim eum Judaei venturum. Sed quia venit humilis et occultus, contempserunt eum et offenderunt in illum. Nam, apud se superba sapientes, dedignati sunt in eum credere, quem cernebant numilem. Fuit ergo eis lapis offensionis. Quem, cum etiam mori cernerent, gravius in illum pertulere scandalum, ut nulla ratione jam Deum credere possent, quem morientem viderant, sicque etiam petra scandali factus est. Et habitatoribus Jerusalem fuit in laqueum et in ruinam; quoniam in eo quod eum specialiter persecuti sunt, semetipsos laqueo suae deceptionis involverunt, et ruinam sibi non solum animarum, sed et totius urbis acquisierunt, ut cum ipsis tota deleretur civitas. « Et offenderunt, inquit, ex eis
Abbreviated transcription (Latin):
& patͤm parit̾ amiser̃t. Omĩs enĩ qui negat
filiũ. nec patrẽ habet. Sequit᷑. Scce ego &e pu¬
ri quos mͥ dedit dñs. insignũ et inportentũ
isrłis. a dño exercituum. qui habitat inmon¬
te syon. Pueri uocantur. qui mandatis cele¬
stib inseruiunt. &. pueroꝵ nomine discipłos
suos nẽ expͥmit: qui p̃cepta enus specialit̾ ser
dedit dñs. insignũ ⁊ ĩ portentũ isrłis: idẽ ego
et discipłi mei. signa et portenta faciemꝰ in ppło
ifrł. Dm̃ patrem habitare diẽ in monte syon.
id ẽ uicęlis:ñ quia et ipse filius cum patre seꝑ
ũ maneret incelis: sed quia corꝑalit̾ conu̾sabut᷑
int̾ris. MNons namq syon ille ñc ĩtelligit᷑. de qͦ¬

Expanded text:
et Patrem pariter amiserunt. « Omnis enim qui negat et Patrem pariter amiserunt. « Omnis enim qui negat Filium, nec Patrem habet . » Sequitur: VERS. i Dominus in signum et in portentum Israelis a Domino exercituum, qui habitat in monte Sion. » Pueri vocantur qui mandatis coelestibus inserviunt, et puerorum nomine discipulos suos nunc exprimit, qui praecepta ejus specialidedit Dominus in signum et in portentum Israelis, id est ego et discipuli mei signa et portenta faciemus in populo Israel. Deum patrem dicit habitare in monte Sion, id est in coelis, non quia ipse Filius cum Patre semper non maneret in coelis, sed quia corporaliter conversabatur in terris. Mons namque Sion ille n
Abbreviated transcription (Latin):
Q ex pectabo dnm̃ qui abscondit faciẽ suã ado¬
mo iacob & p̃stolabor eum. Nam uox xꝑi. nũe
ad ꝓpħam dirigit᷑. ꝑ pħa quippe testimoniũ xͥ¬
menti ualde tenatiꝰ agglutinat: cum certum
nob̾ sit ea quȩ dixert̃. ꝓpħȩ nullateñ fiuigi po¬
tuisse: Legem qͣq signat in nob̾: qm p̃cepta eius
cordinr̃o firmͥus indudit. Libent᷑ eni memore ᷤᷤ
sumus mandatoꝵ eius ad faciendũ ea ⁊ decuiꝰ po¬
tentia et ꝓmissionib dubitare neqͥuimꝰ. Liga
inquit testimoniũ uet̾is testam̃ti. & trade illud
discipłis meis. id est apłis et fidelib. qui euan¬
głm susceꝑunt ÷ & signa legem ineis. Quia gͦ
fidem saluatoris et legem discipłi tenuert. qͣm
iudei maximȩ temꝑe passionis eiꝰ amisert̃: liga
inqͥt testimoniũ. signa legem indiscipłis mei s
Et expectabo dñm. ut me resuscitet: quia ca¬
ro mea requiescet inspe. Qui abscondit faci¬
em suã adomo iacob: qm̃ ex quo me negauert̃.

Expanded text:
 exspectabo Dominum, qui abscondit faciem suam a domo Jacob; et praestolabor eum. » Nam vox Christi nunc ad prophetam dirigitur. Propheta quippe testimonium Chmenti valde tenacius agglutinat, cum certum nobis sit, ea quae dixerunt prophetae, nullatenus fingi potuisse. Legem quoque signat in nobis, quoniam praecepta ejus cordi nostro firmius includit. Libenter enim « Memores sumus mandatorum ejus ad facienda ea , » de cujus potentia et promissione dubitare nequimus. Liga, inquit, testimonium Veteris Testamenti, et trade illud discipulis meis, id est apostolis et fidelibus, qui Evangelium susceperunt, et signa legem in eis. Quia ergo fidem Salvatoris et legem discipuli tenuerunt, quam Judaei maxime tempore passionis ejus amiserunt. Liga, inquit, testimonium, signa legem in discipulis meis; Et exspectabo Dominum, ut me resuscitet; quia « caro mea requiescit in spe . » Qui abscondit faciem suam a domo Jacob; quia ex quo me negaverunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nec impleant᷑ temꝑa nationũ. Hoc eñi et hic
dr̃. Dissolutio et ãgustia et caligo ꝑsequens: &
non pot̾it auolare deangustia sua. Similiter
et apud damhelẽ legimꝰ. post finẽ belli. statu¬
ta de solatio. Sequitur.¬

Expanded text:
nationum . » Hoc enim et hic dicitur: « Dissolutio et angustia, et caligo persequens, et non poterit avolare de angustia sua. » Similiter et apud Danielem legimus: « Post finem belli statuta desolatio . » Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ & auxilium⁊ et ecce tͥbulatio adu̾sitatis et te¬
nebre ignorantiȩ qͥa ds excecauit ocłos eoꝵ nec
lib̾auit eos. Et ad t̾ram idẽ ad ea quȩ circa se
int̾ra fient. intuebit᷑. et ecce tͥbulatio. E rit eñi
inquit p̃ssura magna suꝑt̾ram. et ira ppło huic
Et cadent more gladii. et captiui ducent᷑ in

Expanded text:
nem et auxilium, et ecce tribulatio adversitatis, et tenem et auxilium, et ecce tribulatio adversitatis, et tenebrae ignorantiae: quia Deus excaecavit corda eorum, nec liberavit eos. Et ad terram, id est ad ea quae circa se in terra fient, intuebitur, et ecce tribulatio. « Et erit, inquit, pressura magna super terram, et ira populo huic, et cadent in ore
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum doctͥn a celestis humanã m̃tem de¬
serit cc eã tẽptatio conualescit hostisan¬
tigui: postqm popłus hic intelligentiã sept̃aꝵ
ꝑdidit. et u̾ba saluatoris intellige neqͥuit aut
sit & maledixit ei. Hoc ẽ enĩ qđ nẽ dr̃ quiacũ¬
esurierit irascetur. et maledicet regi suo et dõ
diceret quia multi leꝓsi erant inifrł subheli¬
seo ꝓpłia. et nemo eoꝵ mundatus ẽ nisi naamã
syrus: repleti sunt om̃s ira in sinagoga. hec au¬
d ientes. & eiecert eum extra ciuitatẽ: et duxe¬
runt usq ad suꝑciliũ montis. ut p̃cipitarent
eum. Et temꝑe passionis eius. atrocius irati
st̃. et maledixerunt ei. Qui cum malediceret᷑
non maledicebat ⁊ cum pateret᷑. non cõminaba¬
tur. Post cuiꝰ passionẽ. quia iherłm obsidenda
et tenebre. dissolutio et angustia. et caligo ꝑse¬
quens: et non pot̾it auolare de angustia sua.
Suspiciet sursum iudaicꝰ ppłs ad dĩ cognitio¬

Expanded text:
quia, cum doctrina coelestis humanam mentem dequia, cum doctrina coelestis humanam mentem deserit, contra eam tentatio convalescit hostis antiqui, postquam hic populus intelligentiam Scripturarum perdidit, et verba Salvatoris intelligere nequivit, aut sit, et maledixit ei. Hoc est enim quod nuncrascetur, et maledicet regi suo et Deo diceret quia multi leprosi erant in Israel sub Elisaeo propheta, et nemo eorum mundatus est nisi Naaman Syrus, repleti sunt omnes ira in synagoga, haec audientes, et ejecerunt eum extra civitatem et duxerunt eum usque ad supercilium montis, ut praecipitarent eum . Et tempore passionis ejus atrocius irati sunt et maledixerunt ei, « qui cum malediceretur, non maledicebat; cum pateretur, non comminabatur . » Post cujus passionem, quia Jerusalem obsidenda et tenebrae, dissolutio et angustia, et caligo persequens, et non poterit avolare de angustia sua. » Suspiciet sursum Judaicus populus ad Dei cognitio
Abbreviated transcription (Latin):
cta ꝓhibet maleficia. ad testimoniũ legis lato¬
ris et ꝓpħarum. de aduentu saluatoris atten¬
dant: non erit eis matutina lux id ẽ exordium
nouȩ gr̃ȩ ÷ quia si moysen et ꝓpłias ñ audiũt neq
siquis exmortius resurrex̾it credent ei: idest
redemptori nr̃o qui ait. Si crederetis moysi
crederetisforsitan et mͥ: De ineeĩ ille scͥpsit.
Si enĩ illius litteris ñ creditis: quomͦ u̾bis me¬
is credetis: Qm̃ gͥ adlegem et ad testimoniũ ñ
attendđunt: ñ ft̃ illustrati luce matutina p̾di¬
cante dño. qui uesꝑtinam iux habituri sunt
maledicet regi suo & dõ suo. Transibit iudaierᷤ
ppłs ꝑeam lucem. id ẽ ꝑ illiꝰ temporis spacia. qͦ
xp̃c mira factus ẽ. & mira docturꝰ. Et offendenᷤ
ut cȩcus in lapidẽ offensionis. corruet ab omĩ
statu rectitudinis. Ꝙ esuriet: quia iam ñ ul
tra cibabit᷑ pane uite & intellectus. Siẽ eñĩ fa-¬

Expanded text:
cta prohibet maleficia, ad testimonium legislatocta prohibet maleficia, ad testimonium legislatoris et prophetarum de adventu Salvatoris attendant, non erit eis matutina lux, id est exordium novae gratiae: « quia si Moysen et prophetas non audiunt, neque si quia ex mortuis resurrexerit, credent ei , » id est Redemptori nostro, qui ait: « Si crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihi. De me enim ille scripsit. Si enim illius litteris non creditis, quomodo verbis meis credetis? » Quoniam igitur ad legem et ad testimonium non attenderunt, non sunt illustrati luce matutina, praedicante Domino, qui vespertinam vix habituri sunt maledicet regi suo et Deo suo. Transibit Judaicus populus per eam lucem, id est per illius temporis spatia, quo Christus mira facturus est, et mira docturus, et offendens ut caecus in lapidem offensionis corruet ab omni statu rectitudinis, et esuriet, quia jam ultra non cibabitur pane vitae et intellectus. Sicut enim fa