comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ipsã corpulentiã suã quasi obicẽ sustinens
int̾na ñpenetrat: & graue exteriꝰ iac&. qr
leriantẽ manũ interiꝰ ñ hab&. Unde fit. sic̃
dictũ.ẽ. ut ꝓoħarũ sensib ipsa ut ẽ. subtilitaᷤ
angłicȩ. uirtutis appareat: eorũq mens qͦ
subtili spũ tangitur leuet᷑ : & ñ iã pigrator¬
pensq in ima iaceat. sed repleta intimis
afflatib ad suꝑna conscendat: atq inde
quasi de quodã rerũ uertice quȩ infra se
uentura sunt uide U nequis inp̃dictis
tachariȩ uerbis angeli designatũ nomine.

Expanded text:
ipsam corpulentiam suam quasi obicem sustinens, ipsam corpulentiam suam quasi obicem sustinens, interna non penetrat, et grave exterius jacet, quia levantem manum interius non habet. Unde fit, sicut dictum est, ut prophetarum sensibus ipsa ut est subtilitas angelicae virtutis appareat, eorumque mens quo subtili spiritu tangitur, levetur; et non jam pigra torpensque in imis jaceat, sed repleta intimis afflatibus, ad superna conscendat, atque inde quasi de quodam rerum vertice, quae infra se ventura sunt videat. Sed ne quis in praedictis Zachariae verbis angeli d
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑciꝑet. & cam̃ peccati spinã nequaquã uita¬
r&: uł quod ex illo ppło exiret. qui in igne dei¬
ciꝑet. & in consũptã humanitatis nr̃ȩ sub¬
stantiã. etiã in ipsa diuinitatis flamma
seruar&: N nunquã uͦ humanis cordibus
etiã ꝑ angłos. ds secreta eorũ presentia uir
tutẽ suȩ aspirationis infundit. Unde racha¬
rias ait. Dix̃ ad me angłs qͥ loquebat᷑ in me.
Dum adse qͥdem s tam̃ inse loqͥ angłm dic̃ :
liquido ostendit. quod is qͥ ad ipsũ uerba fe¬
ciss ꝑ corporeã speciẽ extrañ ess&. Unde&
paulopꝰ subdidit. Etsecce angłs qui loque¬
batur in me: egrediebat᷑. Sepe enĩ ñ ext̃ius
apparent: sed sic̃ st̃ angłici sp̃c. uoluntatẽ
dei ꝓpħarũ sensib innotescunt: atq ita
eos ad sullimia sulleuant: & quȩq in reb
futura st̃. in causis originalib p̃sentia de¬
monstrant. humanũ nanq coripso car¬
nis corruptibił pondere grauatũ. hanc

Expanded text:
perciperet, et tamen peccati spinam nequa quam vitaperciperet, et tamen peccati spinam nequa quam vitaret; vel quod ex illo psciperet, et inconsumptam humanitatis nostrae substantiam etiam in ipsa divinitatis flamma servaret. Nonnunquam vero humanis cordibus etiam per angelos Dtutem suae aspirationis infundit, unde Zacharias ait: Dixit ad me angelus, qui loquebatur in me . Dum ad se quidem, sed tamen in se loqui angelum dicit, liquido ostendit quod is qui ad ipsum verba faceret per corpoream speciem extra non esset. Unde et paulo post subdidit: Et ecce angelus qui loquebatur in me egrediebatur . Saepe enim non exterius apparent, sed sicut sunt angelici spiritus voluntatem Dei prophetarum sensibus innotescunt, atque eos ad sublimia sublevant, et quaeque in rebus futura sunt in causis originalibus praesentia demonstrant. Humanum namque cor ipso carnis corruptibilis pondere gravatum hanc
Abbreviated transcription (Latin):
munt᷑. qui ext̾iꝰ ministrabant: & appella¬
tione dñi ostenditur qui eis interiꝰ p̃erat :
ut ꝑhoc presidentis imꝑiũ: & ꝑ illud cla¬
rescer& officiũ ministrantiũ. Aliq̃n oȩ¬
lestib substantiis ꝑ angłos loquit᷑ ds̃: sic̃
baptirato dño scriptũ est. quia de nube uox
sonuit dicens: hic est filiꝰ m̃s dilectꝰ. in quo
michi complacuit. Aliquando t̃̾renis sub¬
stantiis ꝑ angłos loquit᷑ deus: sic̃ cum
balaam corripuit. inore asinȩ Huma¬
na ũba formauit. Asiq̃n simul t̾renis & cȩ¬
lestib substantiis ꝑ angłos loquitur d̃s:
sic̃ ad moysen in montẽ. cũ iussionis suȩ
uerba edidit. ignẽ rubũq sociauit: atq
aliud supiꝰ. aliud inferiꝰ iunxit. Qđ tam̃
tunc solũ agit᷑: cũ ex ipsa aliquid coniun¬
ctione signat᷑. Nã ꝑsuccensũ rubũ. mo: sen
alloquens. quid aliud ostendit. nisi qͦd
eius ppłi ductor fier&. qui& legis flãmã

Expanded text:
imuntur qui exterius ministrabant, et appellaimuntur qui exterius ministrabant, et appellatione Domini ostenditur qui eis interius praeerat, ut per hoc praesidentis imperium, et per illud claresceret officium ministrantium. Velestibus substantiis per angelos loquitur Deus, sicut, baptizato Domino, scriptum est quia de nube vox sonuit, dicens: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui . Aliquando terrenis substantiis per angelos loquitur Deus, sicut cum Balaam corripuit, in ore asinae humana verba formavit . Aliquando simul et terrenis et coelestibus substantiis per angelos loquitur Deus, sidit, ignem rubumque sociavit, atque aliud superius, aliud inferius junxit . Quod tamen tunc solum agitur, cum ex ipsa aliquid conjunctione signatur. Nam per succensum rubum Moysen alloquens, quid aliud ostendit, nisi quod ejus populi ductor fieret qui et legis flammam
Abbreviated transcription (Latin):
deus: sicut iacob subnixã cȩlo scalã dormi-¬
ens uidit: sic̃ petrꝰ linteũ reptilib ac qua¬
drupedib plenũ in extasi raptꝰ aspexit:
qui nisi incorporeis hȩc ocuł cerner&. in
extasi ñ fuissae: sic̃ paulo inuisione noctis
uir macedo apparuit: qui transire eũ ma-
cedoniã rogauit. Aliq̃n imaginib & ant̃
corporeos ocłos ad tẽpꝰ ex aere assũptis ꝑ
angłos loquitur ds: sicut abrahã ñ solũ
tres uiros uidere potuit.s etiã habitacło
t̃reno susciꝑe: nec solũ susciꝑe: s eorũ usi¬
b etiã cibos adhibere. Nisi enĩ angłi que¬
dã nob̃ int̾na nunciantes ad tempꝰ ex aere
corpora sumerent. ext̾iorib ꝓfecto nr̃is ob¬
tutib ñ apparerent: nec cẏbos cũ abrahã
caꝑent: nisi ꝓpt̾ nos solidũ aliquid ex cȩ¬
lesti elem̃to gestarent. Nec mirũ quod
illic ipsi qui suscepti sunt. mͦ angeli. mͦ
dñs uocantur: qr angłorũ uocabulo expͥ¬

Expanded text:
Deus, sicut Jacob subnixam coelo scalam dormiDeus, sicut Jacob subnixam coelo scalam dormiens vidit ; sicut Petrus linteum reptilibus ac quadrupedibus plenum in ecstasi raptus aspexit , qui nisi incorporeis oculis haec cerneret, in ecstasi non fuisset; sicut Paulo in visione noctis vir Macedo apparuit , qui transire eum in Macedoniam rogavit. Aliquando imaginibus et ante corporeos oculos ad tempus ex aere assumptis per angelos res viros videre potuit, sed etiam habitaculo terreno suscipere, et non solum suscipere, sed eorum usibus etiam cibos adhibere . Nisi enim Angeli quaedam nobis interna nuntiantes ad tempus ex aere corpora sumerent, exterioribus profecto nostris obtutibus non apparerent; nec cibos cum Abraham caperent, nisi propter nos solidum aliquid ex coelesti elemento gestarent. Nec mirum quod illic ipsi qui suscepti sunt, modo angeli, modo Dominus vocantur, quia angelorum vocabulo expr
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ. Cũ audisset uocẽ dñidei de ambulan¬
tis in paradyso ad aurã pꝰ meridiẽ: abscondit
se int̾ ligna paradisi. Quid. ẽ. enĩ quod pꝰ pec¬
catũ hominis in paradẏso dñs ñ iãstat s de¬
ambulat: nisi quod irruente culpa. se a
corde hominis. motũ demonstrat.: Quid. ẽ.
quod ad aurã post meridiẽ: nͥ quod lux fer¬
uentior ueritatis abscesserat. & peccatricẽ
animã culpȩ suȩ frigora constringebant:
Increpauit gͦ adã de ambulans ut cęxis m̃¬
tib nequiciã suã ñ solũ sermonib s etiã re¬
b aꝑiret: quatinꝰ peccator homo & ꝑuer¬
ba quod fecerat audiret: & ꝑde ambulati¬
onẽ amisso ȩt̃nitatis statu. mutabilitatis
suȩ inconstantiã cerner&: & ꝑ aurã feruo¬
re caritatis expulso. torporẽ suũ animad¬
uerteret. & ꝑ declinationẽ solis cognosce¬
r&. qͦd ad tenebras ꝓpinquar&. Aliq̃nima¬
ginib cordis ocuł ostensis. ꝑ angłos loqͥt᷑

Expanded text:
 audisset vocem Domini Dei deambulantis in paradiso, ad auram post meridiem, abscondit se inter ligna paradisi. Quid est enim quod post peccatum hominis in paradiso Dominus non jam stat, sed deambulat, nisi quod irruente culpa, se a corde hominis motum demonstrat? Quid est quod ad auram post meridiem, nisi 895 quod lux ferventior veritatis abscesserat, et peccatricem animam culpae suae frigora constringebant? Increpavit ergo Adam deambulans, ut caecis mentibus nequitiam suam non solum sermonibus, sed etiam rebus aperiret, quatenus peccator homo et per verba quod fecerat audiret, et per deambulationem, amisso aeternitatis statu, mutabilitatis suae inconstantiam cerneret, et per auram, fervore charitatis expulso, torporem suum animadverteret, et per declinationem solis cognosceret quod ad tenebras propinquaret. Vet. Iginibus cordis oculis ostensis per angelos loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcarnem ds̃ cognosci potuit. quod pertarnẽ
tot aduersa tolerauit: quasi ex argento tẽꝑa¬
tũ ẽ aurũ. Qd̾ bene & in medio ignis osten¬
ditur: quia & incarnationis eius mysteriũ
subsequentis iudicii flãma comitat᷑. Scriptũ
quippe. ẽ. Pat̾ ñ iudicat quenquã: s om̃e iudi¬
ciũ dedit filio. Aliq̃n ꝑ angłos uerb̾ simul &¬

Expanded text:
per carnem cognosci Deus potuit, quodque per carnem per carnem cognosci Deus potuit, quodque per carnem tot adversa toleravit, quasi ex argento temperatum est aurum: quod bene in medio ignis ostenditur, quia incarnationis ejus mysterium subsequentis judicii flamma comitatur. Scriptum quippe est: Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit filio .
Abbreviated transcription (Latin):
tuus clarificet te: ꝓtinꝰ respondet᷑ clarific¬
ui. & iterũ clarificabo. Neq enĩ ds qui sit
tempore ui impulsionis intimȩ clamat i
tempore ꝑsuã substantiã illã uocẽ ȩdidit
quã circunscriptã tẽpore ꝑhumana ueri
distinx̃. S nimirũ de cȩlestib loquens. uꝰ¬
ba sua quȩ audiri abhominib uoluit:s¬
tionali crȩatura ad ministrante formaui
Aliq̃n reb ꝑ angłos loquit᷑ as. cũ nil ue¬
bo dr̃. sed ea quȩ futura sunt assũpta deq
nis uidit: ut uidelicet dũ solã speciẽ asp¬
cer&. quȩ eẽnt innouissimis uentura sa
tir&. Electrum qͥppe ex auriargentiq metal¬
lo miscetur. Inqua ꝑmixtione argentũ qui¬
dem clariꝰ reddit᷑: s tam̃ fulgor auri tẽꝑat᷑.
Quid gͦ inelectro nisi mediator dei & homi¬
nũ demonstratur: qui dum sem& ipsũ nob̃
humanitatẽ nr̃is aspectib temꝑauit : Qđ
enĩ surtutẽ diuinitatis eiꝰ tot miracuł huma¬
nitas fulsit: ex auro creuit argentũ Et quod

Expanded text:
tuus clarificet te, protinus respondetur: Clarificavi, et iterum clarificabo . Neque enim Deus, qui sine tempore vi impulsionis intimae clamat, in tempore per suam substantiam illam vocem edidit, quam circumscriptam tempore per humana verdistinxit; sed nimirum de coelestibus loquens, verba sua quae audiri ab hominibus voluit rationali creatura administrante formavit. Aliquando rebus per angelos loquitur Deus, cum nil verbo dicitur, sed ea quae futura sunt assumpta de nis vidit. Ut videlicet dum solam speciem aspiceret, quae essent in novissimis venturati. Electrum quippe ex auri argentique metallo miscetur, in qua permistione argentum quidem clarius redditur, sed tamen fulgor auri temperatur. Quid ergo in electro nisi Mediator Dei et hominum demonstratur? qui dum se  Text., semehumanitatem nostris aspectibus temperavit. Quod enim virtute divinitatis ejus tot miraculis humanitas fulsit, ex auro crevit argentum; et quod
Abbreviated transcription (Latin):
loquat᷑ ds̃ hominib monstraret᷑. Cũ uͦ bea¬
T iob respondisse dñs de turbine dr̃: utrũ
ꝑsemae ipsũ. anei ꝑ angłm sit locutꝰ ambigt᷑.
Potuer̃ qͥppe ꝑ angłm cõmotiones aeris fieri.
& hȩc ei quȩ subiecta sunt ꝑ eũ uerba man¬
dari. Rursumq potuit & ext̾iuis angłs in
insonare: ut credat᷑ quod dicta dnĩca qui
secuntur. ipse iã ꝑuerba ꝓtulit: qui repletus

Expanded text:
loquatur Deus hominibus demonstraretur. Cum vero bealoquatur Deus hominibus demonstraretur. Cum vero beato Job respondisse Dominus de turbine dicitur, utrum per semetipsum, an ei per angelum sit locutus ambigitur. Potuerunt quippe per angelum commotiones aeris fieri, et haec ei quae subjuncta sunt per eum verba mandari. Rursumque potuit et exterius angelus in insonare, ut credatur quod dicta dominica quae sequuntur ipse jam per verba protulit, qui, repletus
Abbreviated transcription (Latin):
spm scm̃. & ñ nisi ꝑ incarnationis sue p̃¬
dicatione filiũ angłm uocat. Unde in eisdẽ
tachariȩ uerb̾ aꝑte ostenditur. quod in illo
uere angłs id ẽ. creatura loqueret᷑ cũ dicit᷑¬
Et ecce angłs quiloquebat᷑ inme egredieba¬
tur: statimq subiungit᷑. Et aliꝰ angłs egre¬
diebat᷑ in occursũ eiꝰ:. & dix̃ ad eũ. Loqueti
bit᷑ ierłm. N. ẽ. itaq ds̃ angłs qui mittit᷑:
cui uerba ab angło quȩ dicere debeat u¬
bent᷑. S quia in conspectu conditoris an¬
głica ministeria ordinata. graduũ positio¬
ne distincta sunt: ut & ꝓ cõmuni felicita¬
te beatitudinis. opificẽ suũ simul uidentes
gaudeant: & tam̃ ꝓdispositione dignitatis
aliꝰ alii subministra. ad ꝓpħã angłm angłs
mittit: & quẽ secũ de deo gaudere cõmu¬
nit̾ conspicit. & doc& & dirigit: ꝙ eũ ꝙ¬
ꝑ suꝑiorẽ scientiã uirtute cognitionis. & ꝑ
prȩsentiorẽ grãm culmine potestatis ex

Expanded text:
sanctum, et nonnisi per incarnationis suae praedicationem Filium angelum vocat. Unde in ejusdem Zachariae verbis aperte ostenditur quod in illo vere angelus, id est creatura loqueretur, cum dicitur: Ecce Angelus qui loquebatur in me, egrediebatur. Statimque subjungitur: Et alius Angelus egrediebatur in occursum ejus, et dixit ad eum: Curre, itaque Deus angelus qui mittitur, cui verba ab angelo quae dicere debeat jubentur. Sed quia in conspectu conditoris angelica ministeria ordinata graduum positione distincta sunt, ut et pro communi felicitate beatitudinis opificem suum simul videntes gaudeant, et tamen pro dispositione dignitatis aliis alii subministrent, ad prophetam angelus angelum mittit, et quem secum de Deo gaudere communiter conspicit, et docet, et dirigit, qu superiorem scientiam virtute cognitionis, et per praestantiorem gratiam culmine potestatis exc
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ inintima quadã sulleuatione cogno¬
scit᷑: ad quã mensplena suspenditur:
uacua grauat᷑. Pondꝰ enĩ quoddã ẽ: qd̃
omnẽ animã quã repl& leuet. Incorporeũ
ta ext̾iꝰ circunscribat. Sine strepitu sermo
ẽ: qui & auditũ aꝑit: & habere sonitum
nescit. Quod enĩ de aduentu scĩ sp̃s scriprũ
est: factus ẽ. repente de cȩlosonus tanꝗͣ
aduenientis sp̃c uehem̃tis. & repleuit¬

Expanded text:
ejus intima quadam sublevatione cognoejus intima quadam sublevatione cognoscitur. Ad quam mens plena suspenditur, vacua gravatur. Pondus enim quoddam est quod omnem animam quam replet levet. Incorporeum ta exterius circumscribat; sine strepitu sermo est qui et auditum aperit et habere sonitum nescit. Quod enim de adventu sancti Spiritus scriptum est: Factus est repente de coelo sonus tanquam advenientis sp
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ: potestas eiꝰ metuenda monstrat᷑. In illa
ꝑ suadet᷑ animȩ ut ꝓficiat: in ista reꝑmi¬
tur quȩ ꝓficit. In illa discit quod appe¬
tat: in ista quod mȩtuat. Per illã dicit
lauda & lȩtare filia syon. qr ecce ego ue¬
nio & habitabo inmedio tui: ꝑ istã dr̃.¬
dñs intẽpestate & inturbine uiȩ eius.
Blandus quippe ẽ: qui ut inmedio in¬
habitae. uenit. Cũ uero se ꝑtẽpestatẽ
& turbinẽ insinuat: nimirũ quȩ tan¬
git. corda ꝑturbat. Atq ad edomandã
elationẽ se ecerit: qñ potens & t̾ribit
innotescit. Sciendũ p̃terea ẽ. quia in¬
duob modis locutio diuina distingui¬
tur. Aut ꝑsem& ipsũ nãq dñs loqͥtur.
aut ꝑcreaturã angłicã eiꝰ ad nos uerba
formant᷑. Sed cũ ꝑsem&e ipsũ loquitur.
sola nobui int̾nȩ inspirationis aꝑitur.
Cũ ꝑsem&e ipsũ loquit᷑. de uerbo eiꝰ si¬
ne uerb̾ ac syllabis cor docet᷑: ꝙ uirtꝰ

Expanded text:
vero potestas ejus metuenda monstratur. In illa vero potestas ejus metuenda monstratur. In illa persuadetur animae, ut proficiat: in ista reprimitur, quae proficit. In illa discit, quod appetat: in ista, quod metuat. Per illam dicit: Gaude et laetare, filia Sion, quia ecce venio et habitabo in medio tui ; per istam dnus in tempestate et in turbine viae ejus. Blandus quippe est, qui, ut in medio inhabitem, venit: cum vero se per tempestatem et turbinem insinuat, nimirum quae tangit corda, perturbat atque ad edomandam elationem se exerit, quando potens et terribilis innotescit. Hinc cutio divina distinguitur. Aut per semetipsum namque Dominus loquitur, aut per creaturam angelicam ejus ad nos verba formantur. Sed cum per semetipsum loquitur, sola nobis vi internae inspirationis aperitur. Cum per semetipsum loquitur, de verbo ejus sine verbis ac syllabis cor docetur, quia virtus
Abbreviated transcription (Latin):
ut cognoscat quia ista ñpot̃: quatinꝰ uir
qui tã inm̃sis uirtutib creuit. & nulliꝰ ho¬
mins exeiplo uincit᷑. ne extollidebeat.
dei comparatione suꝑet᷑. Sed o quã poten¬
ter erigitur: qui tã sullimit̃ humiliat᷑.
Oquanta ẽ. hominis iuictoria: ex dei cõ¬
paratione ꝑdidisse. O quanto hominib
maioi ẽ: qͥui testimonus conuincit᷑ do
minor. Multum quippe potens est: qui
tali int̾rogatione ostenditur. qr potens
ñ est. S quia ad obscura nimis disseren¬
da ducim̃: ad eiusdẽ textꝰ iamuerba ue
ne dixit. Notandũ uideo. qr si sano atq
facta diceretur: nequaquã de turbine
dñm locutũ fusse scriberet᷑. S qr fla¬
gellato loquit᷑: de turbine locutꝰ fu¬
isse describit᷑. Alit̃ enĩ dñs seruis suis
loquit᷑. cũ eos intrinsecus ꝑ cõpunctio¬
nẽ ꝓuehit: alit̾ cũ ꝑdistrictionẽ ne ex¬
collant᷑ p̃mit. ꝑ blandã enĩ locutionẽ dñi:
amanda dulcedo eiꝰ ostendit᷑. ꝑt̾ribilẽ

Expanded text:
ista non potest, quatenus vir qui tam immensis virtutibus crevit, et nullius hominis exemplo vincitur, ne extolli debeat, Dei comparatione superetur. Sed o quam potenter erigitur qui tam sublimiter humiliatur! O quanta est hominis victoria, ex Dei comparatione perdidisse! O quanto hominibus major est qui testimoniis convincitur Deo minor! Multum quippe potens est qui tali interrogatione ostenditur quia potens non est. Sed quia ad obscura nimis disserenda ducimur, ad ejusdem textus jam verba veDeus.---Notandum video quia si sano atque facta diceretur, nequaquam de turbine Dominus locutus fuisse scriberetur. Sed quia flagellato loquitur, de turbine locutus fuisse describitur. Aliter enim Dominus servis suis loquitur, cum eos intrinsecus per compunctionem provehit, aliter cum per districtionem ne extollantur premit. Per blandam enim locutioamanda dulcedo ejus ostenditur: per terribilem
Abbreviated transcription (Latin):
iures ñ nͥ ꝑ aduersa patefiunt: bene
dum om̃e quod fliixũ infirmũq ẽ.
flagellis adt̾itur. Nudant᷑ ossa:
dum ꝑhȩc in nob̃ etiã quod ualidũ
latet aꝑitur. Quia uero sicut suꝑiꝰ di¬
ctum e. in ipsa aduersitate tẽptatioĩs:

Expanded text:
vires non nisi per adversa patefiunt, bene vires non nisi per adversa patefiunt, bene dum omne quod fluxum infirmumque est flagellis atteritur. Nudantur ossa, dum per haec in nobis etiam quod validum latet aperitur. Quia vero, sicut et superius dictum est, in ips
Abbreviated transcription (Latin):
tefiunt. Decus nr̃m ext̾ius. ipsa hurꝰ
mundi aduersitate fȩdatur: sed quid
in nobis intͥnsecus latebat ostenditur.
Cesis namq apłis denuntiatũ ẽ: ne ul¬
tra loquerentur in nomine iħu. Sed
magna exultatione gauisi sunt. quod
digni ẽẽnt ꝓ nomine eiꝰ contumelias
pati: suisq aduersariis. cum fiducia
responder̃. Obȩdire opportet dõ. ana¬
gis quã hominib Ecce int̾ aduersa ua¬
lidiꝰ fidei robur emicuit: ecce concisa
ẽ. in tegritas carnium: sed patefacta
sunt ossa uirtutũ. Hinc etiã de eis ꝑ sa¬
pientiam dr̃. Ds tẽptauit illos: & in¬
uenit eos dignos se.Temptati qͥppe suns¬
in aduersitate plagarũ: sed digni in¬
uenti sunt innudatione ossuũ. Nam
quia hȩc eorum temptatio.ẽ. illa qͦ ex
flagellis adhibet᷑. illic aꝑte declara¬
tur. dũseqͥt᷑. Ianquã aurũ inforna¬
ce ꝓbauit illos: & quasi holocausti
hostiam accȩpit illos. Quia gͦ uniꝰcuiꝰq

Expanded text:
tefiunt. Decus nostrum exterius ipsa hujus tefiunt. Decus nostrum exterius ipsa hujus mundi adversitate foedatur, sed quid in nobis intrinsecus latebat ostenditur. Caesis namque apostolis denuntiatum est ne loquerentur ultra in nomine Jesu, sed magna exsultatione gavisi sunt, quod digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati, suisque adversariis cum fiducia responderunt: Obedire oportet Deo magis quam hominibus . Ecce inter adversa validius fidei robur emicuit; ecce concisa est integritas carnium, sed patefacta sunt ossa virtutum. Hinc de eis per Sapientiam dicitur: Deus tentavit illos, et invenit illos dignos se . Tentati sunt quippe adversitate plagarum, sed digni inventi sunt nudatione ossium. Nam quia haec eorum illa tentatio est quae ex flagellis adhibetur, illic aperte declaratur, dum sequitur: Tanquam aurum in fornace probavit illos, et quasi holocausti hostiam accepit illos . Quia ergo uniuscujusque
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Tabescet cor illiꝰ: & ossa quȩ tecta
fuerant nudabuntur. Cum enĩ flagellis
p̃mentib omĩs exterior uoluptas atterit:
it̃nȩ fortitudinis ossa nudantur. Quid
autẽ hoc loco carnis nomine: nͥ ipsa car
cit gͦ caro. & ossa nudantur: quia dum
flagellis arguentib carnał delectatio ex¬
tenuatur: ea quȩ dudũ quasi sub carne
latuerant. uirtutũ fortia patefiunt.
Nemo qͥppe quantũ ꝓfecerit: nͥ int̾ ad¬
uersa cognoscit. Cum enĩ ad sunt ꝓsꝑa:
cerni uirtutũ docum̃ta. ñ possunt. Unde
alias scriptũ. ẽ. In die mandauit dñs
miscłiam suã: & nocte declarauit.
Quia uidelic& unusqͥsq suꝑni doni¬
grãm intranquillitate qͥetis ꝑcipit. s
quantũ ꝑcȩꝑit. in aduersitate ꝑturba¬
tionis ostendit. Iabescat gͦ caro: nu
dent᷑ ossa ͥ feriam᷑ pat̾nis correptioni¬
b: ut quantũ ꝓfecimꝰ agnoscamꝰ. Flagel¬
lis enĩ dñi. pinguedo carnał delectati¬
onis att̾itur: sed uirtutũ nr̃arũ ossa pa¬

Expanded text:
. Tabescit caro illius, e t ossa, quae tecta fuerant, nudabuntur. - Cum enim flagellis prementibus omnis exterior voluptas atteritur, ernae fortitudinis ossa nudantur. Quid autem hoc loco carnis nomine nisi ipsa delcit ergo caro, et ossa nudantur, quia dum flagellis arguentibus carnalis delectatio extenuatur, ea quae dudum quasi sub carne latuerant virtutum Nemo quippe quantum profecerit, nisi inter adversa cognoscit. Cum enim adsunt prospera, cerni virium documenta non possunt. Unde alias scriptum est: In die mandavit Dominus misericordiam suam, et nocte declaravit , quia videlicet unusquisqgratiam in tranquillitate quietis percipit, sed quantum perceperit, in adversitate perturbationis ostendit. Tabescat ergo caro, ut nudentur ossa. Feriamur paternis correptionibus, ut quantum proficimus agnoscamus. Flagellis enim Domini pinguedo carnalis delectationis atteritur, sed virtutum nostrarum ossa pa
Abbreviated transcription (Latin):
riũ ñ solũ temptant uitia: sed etiã flagel¬
la castigant. Cum autẽ tẽptamur uitus.
pia dispensatione nobcum agit᷑. ne his
uirtutib quib ꝓficimꝰ extollamͣ. Cũ uͦ¬
flagellis attimur: malis increpantib
ad monem᷑. ne mundo blandiente seduca¬
mur. Uitia dũ nos tẽptant: ꝓficientes
in nob uirtutes humiliant. Flagella dũ
tomptant: suigentes incorde huiꝰ mun¬
di uoluptates eradicant. ꝑ temptantia
uitia discimꝰ. quid de nob̾ ꝑferientia fla¬
gella cognoscimꝰ: quid de hoc mundo
fugiamꝰ. ꝑilla restringim᷑ ne intͥnsecus
extollam᷑: ꝑ ista comprimim. ne qͥd ex¬
trinsecꝰ appetamꝰ. In hac gͦ uita dũ sumꝰ.
& flagellis atteri: & aliqͣnͣdo uitiis tẽp¬
tari necesse ẽ. Siue enĩ in laborib fl. igellor
seu incertamine uiciorũ ñ solũ nobis nr̃a
infirmitas in notescit: sed etiã in qͣnta uit
res suas: in pace cognoscit. Si enĩ bella

Expanded text:
rium non solum tentant vitia, sed etiam flagelrium non solum tentant vitia, sed etiam flagella castigant. Cum autem tentamur vitiis, pia dispensatione nobiscum agitur, ne his virtutibus quibus proficimus extollamur. Cuflagellis atterimur, malis increpantibus admonemur, ne mundo blandiente seducamur. Vitia dum nos tentant, proficientes in nos virtutes humiliant. Flagella dum tentant, surgentes in corde hujus mundi voluptates eradicant. Per tentantia vitia discimus quid de nobis simus, per ferientia flagella cognoscimus quid de hoc mundo fugiamus, per illa restringimur ne intrinsecus extollamur, per ista comprimimur ne quid exstrinsecus appetamus. In hac ergo vita dum sumus,  flagellis atteri, et aliquando tentari vitiis necesse est. Sive enim in laboribus flagellorum, seu in certamine vitiorum, non solum nobis nostra infirmitas innotescit, sed etiam in quanta virI. Nemo quippe vires suas in pace cognoscit. Si enim bella
Abbreviated transcription (Latin):
demq regis extensũ brachiũ in rigorẽ
mirabiliter. astrinxit. quod tam̃ mox
tus comedere noluit: quia ne inuia
comederet ꝓhibitionis dnĩcȩ p̃cepta
seruauit: qui tam̃ in eadẽ uia & se ductus
comedit. & pastus interiit. Qua in re qͥd
subtili consideratione colligimꝰ: quid ut
ita dixerĩ formidando suspicam̃: nͥ quod
forsitan apud sem& ipsũ tacitꝰ. ꝓ p̃ceptis
dnĩcis regẽ se contẽpsisse głabatur.. Unde¬
inox ab init̾na soliditate quassatꝰ ẽ.: & inde
ei inoꝑe culpa surrepsit. unde gła in cor¬
de surrex̃. Ut ꝓpħȩ falsi uerbis deceptꝰ
discerte quia nequaqͣm ppͥȩ fortitudinis
fuerit: quod ad regis uerba restic̾it. Bene
autẽ ex eiꝰ ore mortis sententiã accepit:
cuiꝰ se ductioẽ a uitȩ p̃cepto deuiauit.
Ut inde pęnã ueracit᷑ sumeret: unde
culpã negligent̃ admisisset. Quia gͥ uns
diendo custodit. cũ quasi ꝑcutiens dese¬
rit: dicatur recte. Appropinquauit cor¬

Expanded text:
sdemque regis extensum brachium in rigorem sdemque regis extensum brachium in rigorem mirabiliter astrinxit, quod tamen moxtus comedere noluit, quia ne in via comederet, prohibitionis dominicae praecepta servavit? Qui tamen in eadem via et seductus comedit, et pastus interiit. Qua in re quid subtili consideratione colligimus, quid, ut ita dixerim, formidando suspicamur, nisi quod forsitan apud semetipsum tacitus pro praeceptis dominicis regem se contempsisse gloriabatur? Unde ab interna mox soliditate quassatus est; et inde ei in opere culpa subrepsit, unde gloria in corde surrexit, ut prophetae falsi verbis deceptus disceret, quia nequaquam propriae fortitudinis fuerit, quod ad regis verba restitisset. Bene autem ex ejus ore mortis sententiam accepit, cujus seductione a vitae praecepto deviavit, ut inde poenam veraciter sumeret, unde culpam negligenter admisisset. Quia igitur diendo custodit, cum quasi percutiens deserit, dicatur recte: Appropinquabit cor
Abbreviated transcription (Latin):
is. Infelix ego homo: quis me libera¬
bit de corpore mortis huiꝰ: Corrupti¬
oni gͦ uł mortiferis appro pinquare
ẽ: considerata infirmitate humani¬
tatis suȩ. peccatorẽ se ex suis meritis
cern̾e: atq apud se arrogantiã ex pͥpis
uirib non habere. Quid enĩ sumusssi
conditoris nr̃i ꝑtectione deseramur:
Quȩ nimirũ ꝓtectio. minꝰ necessaria
credit᷑: si semꝑ habeatur. Sed utilit̾
plerũq subtrahit᷑: ut sibi met ipsi hõ.
quã sine illa nichũ ut ostendat᷑. Manꝰ
igitur di. aliqͥndo nos nobis ꝑ adu̾sa
insinuat: quȩ etiã nescientes nos in
ꝓsꝑis portat. Qua destituti. dũ cadere
incipimꝰ. & tam̃ adiuti retinemͣ: & do¬
ctrina fit quod in lapsũ trepidauimꝰ:¬
qͥd fortit̾ potest: Quia si diuina ꝑtectio
deserat. ibi repente eneruit̃ obruit᷑: u¬
bi se ualent̾ stare głabatur: Quia. ẽ. enĩ
quod uir dei contra altare samariȩ.
ad propħandum directus. presente re¬
ge auctoritatẽ libere uocis exercuit. eiꝰ¬

Expanded text:
mo, quis me liberabit de corpore mortis hujus ? Corruptioni ergo et mortiferis appropinquare est, considerata infirmitate humanitatis suae, peccatorem se ex suis meritis cernere, atque apud se arrogantiam ex propriis viribus non habere. Quid enim sumus, si a conditoris nostri protectione deseramur? Quae nimirum protectio minus necessaria creditur, si semper habeatur. Sed utiliter plerumque subtrahitur, ut sibimetipsi homo quam sine illa nihil sit ostendatur. Manus igitur Dei aliquando nos nobis per adversa insinuat, quae etiam nescientes nos in prosperis portat. Qua destituti dum cadere incipimus, et tamen adjuti retinemur, et doctrina fit quod in lapsu trepidamus, equid fortiter potest, quia si divina protectio deserat, ibi repente enerviter obruitur, ubi se valenter stare gloriabatur. Quid est enim quod vir Dei contra altare Samariae ad prophetandum directus praesente rege auctoritatem liberae vocis exercuit, eju
Abbreviated transcription (Latin):
dinis. sed etiã cognoscit᷑ infirmitas
humanitatis: & temptatꝰ qͥsq ostendit
quidẽ quantũ de dõ ꝓfec̾it. sed in ip¬
sis flagellorũ afflictionib etiã qͣntũ
de se mn& ipso sit infirmꝰ agnoscit ñ
enĩ tantũ mͦ nudantur ossa. s etiam
tabescit caro: apte subiungitur. Ap
ꝓpinquauit corruptioni anima eiꝰ:
& uita illiꝰ mortiferis. Temptati enĩ
uniꝰ cuiꝰq iusti anima. corruptioni
appropinquare dr̃: qͣndo ne eã uirtꝰ
possit extollere: ꝑ flagella cõpellitur
quid sit ex ꝓpͥa infirmitate cognosc̾e.
Corruptiom uidelic& appropinquat:
quia ex suis se uirib ꝑdidioni proxi¬
mũ non ignorat: ut hoc qd̃ aꝑditione
longe. ẽ: ñ sibi. sed dño tribuat. Appro¬
pinquat uero mortiferis: quia ex infir¬
mitate carnis. ꝓximum se peccatis mor¬
tẽ ferentib respicit. Aquib diuino
munere tanto magis longe fit: qͣnto
se eis ꝓximũ ex suis meritis deprehen¬
dit. Per contẽplationẽ conditionis

Expanded text:
sed etiam cognoscitur infirmitas humanitatis, et tentatus quisque ostendit quidem quantum de Deo profecerit, sed in ipsis flagellorum afflictionibus etiam quantum de semetipso sit infirmus agnoscit, quia non tantummodo nudantur ossa, sed etiam tabescit caro, apte subjungitur: CAPpinquabit corruptioni anima illius, et vita ejus mortiferis. - Tentati enim uniuscujusque justi anima corruptioni appropinquare dicitur, quando ne eam virtus possit extollere per flagella compellitur, quod se ex propria infirmitate debet sentire. Corruptioni videlicet appropinquat, quia ex suis se viribus perditioni proximum non ignorat, ut hoc quod a perditione longe est, non sibi, sed Domino tribuat. Appropinquat vero mortiferis, quia ex infirmitate carnis proximum se peccatis mortem ferentibus respicit, a quibus divino munere tanto magis longe fit, quanto se eis proximum ex suis meritis deprehendit. Per contemplationem conditionis
Abbreviated transcription (Latin):
midamꝰ. Tunc om̃e bonorũ nr̃orum gau¬
diũ uertit᷑. in pauore penarũ. Tc̃ iniquos
nos eẽ. deprehendimꝰ: qui scõs paulo ane
credebamꝰ. Iabescit mens: stupent ocli. be
quod priꝰ ꝓsꝑum arridebat euanescit. lui
ipsa fastidio ẽ: solȩ se in animo tenebrȩ me¬
roris infundunt: nichil qđ delectet aspi¬
cit᷑ criste. ẽ. quicqͥd occurrit. Unde & apte

Expanded text:
midamus. Tunc omne bonorum nostrorum gaumidamus. Tunc omne bonorum nostrorum gaudium vertitur in pavorem poenarum. Tunc iniquos nos esse deprehendimus, qui sanctos paulo ante credebamus. Tabescit mens, stupent oculi, omne quod prius prosperum arridebat evanescit; lux ipsa fastidio est, et solae se in animo tenebrae moeroris effundunt; nihil quod delectet aspicitur, triste est quidquid occurrit. Unde et apte
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑna dispensatione agit᷑: ut infirmita¬
tis nr̃ȩ quia ꝓficientes obliuiscimͣ tẽp
tati recolamus: & in ꝓuectu nr̃o qͥd de
diuino mun̾e. & intẽptatione cognosci¬
mꝰ quid de ꝓpriis uirib sumꝰ. Quȩ nos
ꝓfecto cemptatio ad plenũ raꝑet: nͥ ꝓte¬
ctio suꝑna seruar&e. Sed pulsat nec fran¬
git: impellit nec mou&: quatit nec deicit:
ut de nr̃a infirmitate sentiamꝰ ẽẽ: quod
conscia. cũ uirtutes suas sibi ad memoriã
reuocat. quadã delectatione pascit᷑: & qͣsi
gratulatione ꝓpriȩ plenitudinis impin¬
guatur: bene dr̃ quod tẽptatione pulsan¬
te marcescunt ossa. Quia du ꝓpͥa infirmi¬
tas cẽptatione interrogante cognoscit᷑:
omĩs illa nr̃arũ uiriũ uelut pinguis
uiridisq gratulatio: subito anxietatis
merore siccat᷑. Et qui nos alicuiꝰ mom̃ti
ẽẽ bona nr̃a pensando credidimꝰ: pulsa¬
ti paulo ampliꝰ. ꝑituros nos iã iamq for¬

Expanded text:
superna dispensatione agitur, ut infirmitasuperna dispensatione agitur, ut infirmitato quid de divino munere, et in tentatione cognoscimus quid de propriis viribus sumus. Quae nos profecto tentatio ad plenum raperet, nisi protectio superna servaret. Sed pulsat, nec frangit; impellit, nec movet; quatit, nec dejicit, ut de nostra infirmitate sentiamus esse quod conscia, cum virtutes suas sibi ad memoriam revocat, quadam delectatione pascitur, et quasi gratulatione propriae plenitudinis impinguatur, bene dicitur quod tentatione pulsante marcescunt ossa, quia dum propria infirmitas tentatione interrogante cognoscitur, omnis illa nostrarum virium, velut pinguis viridisque gratulatio, subito anxietatis moerore siccatur, et qui nos alicujus esse momenti bona nostra pensando credidimus, pulsati paulo amplius perituros nos jam jamque for
Abbreviated transcription (Latin):
elatio cõpmatur. Qua ꝓpt̾ pꝰquã dix̃. in¬
crepat quoq ꝑdolorẽ in lectulo: apte
mꝰ: sic̃ scriptũ ẽ. Dñs custodit omĩa
ossa eorũ: unũ ex eis ñ conteret᷑. Quod
utiq non de ossib corporis: sed de uirtu
tib dr̃ mentis. Nã certe nouimꝰ qđ &
multorũ martirũ corporalit̃ ossa confra¬
cta sunt: & ꝑsecutores dni. latronis illsꝰ
cui dictũ ẽ. hodie mecũ eris in paradysor
sicut latronis altiꝰ incruce crura freger̃.
Cũ gͦ increpat ꝑ dolorẽ inlectulo. omĩa
ossa facit marcesc̾e: quia cũ in ea reqͥe
quã nob̾ ab hoc scło p̃paramꝰ. flagello
temptationis afficim: qui fortasse de uir¬
tutib nr̃is inflari potuimꝰ: cognatȩ infir¬
mitatis nr̃ȩ tedio extenuam᷑. Cũ enĩ sic̃
cupimꝰ ad dm̃ ꝓficimꝰ si ꝑfectũ nr̃m
cẽptatio nulla pulsaret: alicuiꝰ nos for¬
titudinis. ẽẽ. crederemꝰ. Sed qͥa nobis cũ

Expanded text:
elatio comprimatur. Quapropter postquam dixit: Inelatio comprimatur. Quapropter postquam dixit: Increpat quoque per dolorem in lectulo, apte mus, sicut scriptum est. Dominus custodit omnia ossa eorum, unum ex eis non conteretur . Quod utique non de ossibus corporis, sed de viribus dicitur mentis. Nam certe novimus quod et multorum martyrum corporaliter ossa confracta sunt, et persecutores Domini, latronis illius, cui dictum est, Hodie mecum eris in paradiso , sicut latronis alterius in cruce crura fregerunt. Cum ergo increpat per dolorem in lectulo, omnia ossa facit marcescere, quia cum in ea requie quam nobis ab hoc saeculo praeparamus flagello tentationis afficimur, qui fortasse de virtutibus nostris inflari potuimus, cognitae infirmitatis nostrae taedio extenuamur. Cum enim sicut cupimus ad Deum proficimus, si profectum nostrum tentatio nulla pulsaret, alicujus nos fortitudinis esse crederemus. Sed quia nobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ patͥa diligamꝰ. Solent enĩ ñ nulli uia¬
tores. cũ amȩna fortasse initin̾e prata¬
conspiciunt. ꝑ gendi moras in nectere:
& acepti itineris rectitudine declinare:
eorũq gressus tardat pulchritudo iti¬
neris. dũ delectat. Clectis gͦ suis ad se ꝑ¬
in uia obliuucatur quod desiderabat in
patria. Quia gͦ in hac uita omĩs nr̃a qͣm
fortasse ꝑauimꝰ reqͥes ꝑturbat᷑: recte
dr̃. Increpat quoq ꝑdolorẽ in lectulo.
ld ẽ in presentis uitȩ requie uel tẽptati¬
onis nosstimulis: uel flagelli afflictiõe
conturbat. Nã sepe humanꝰ animꝰ. qͣm¬
lib& breui tẽpore. sine tẽptatione inbo¬
nis studiis fuerit: mox de eisde studiis
inquib quiescendo se exerit: de ipsis uir¬
tutib quib multiplicari nitit᷑. dum ꝓfi¬
cere se sentit eleuat᷑. Unde pio recꝰ¬
toris nr̃i moderamine impulsu temp¬
tationis afficit᷑: ut in eo ipsa ꝓuectus sui

Expanded text:
pro patria diligamus. Solent enim nonnulli viapro patria diligamus. Solent enim nonnulli viatores, cum amoena fortasse in itinconspiciunt, pergendi moras innectere, et a coepti itineris rectitudine declinare, eorumque gressus tardat pulchritudo itineris, dum delectat. Electis ergo suis ad se pin via, obliviscatur quod desiderabat in patria. Quia ergo in hac vita omnis nostra, quam fortasse paravimus, requies turbatur, recte dicitur: Increpat quoque per dolorem in lectulo, id est, in praesentis vitae requie vel tentationis nos stimulis vel flagelli afflictione conturbat. Nam saepe humanus animus quamlibet brevi tempore sine tentatione in bonis studiis fuerit, mox de eisdem studiis in quibus quiescendo se exerit, de ipsis virtutibus quibus multiplicari nititur, dum proficere se sentit, elevatur. Unde pio rectoris nostri moderamine, impulsu tentationis afficitur, ut in eo ipsa profectus sui
Abbreviated transcription (Latin):
scłarib curis fatigatus. deserere ꝑ diui¬
nã grãm huiꝰmundi itinera laborio sa
cõpungit᷑ : cogitare solet. quo mͦ p̃sen¬
tis uitȩ. desideria fugiat. & ab eiꝰ labo¬
rib requiescat: sibiq mox desiderate
quietis ordinẽ querit: & uelut qͦddam
stratũ sic acunctis laborib cessationis
locum inuenire concupiscit. Sed quia
libet ordinis loco. in cuius libet secre¬
ti recessu. uiuere sine tẽptatione nul¬
latenꝰ potest: plerunq in id quod ad
requiem construit᷑: maior dolor tẽpta¬
tionis inuenitur. Unde recte ꝑ ꝓpħã¬
dẽ. Uniuersũ stratũ eiꝰ uersasti in infir¬
mitate eius. Ac si diceret. Om̃e quod hic
sibi parauit ad reqͥem: hoc ei mutasti
occulto iudicio ad ꝑturbationẽ. Qđ
pio quide consilio agit᷑: ut huiꝰ ꝑegri¬
nationis cempore. electorũ uita turbet᷑.
Uia qͥppe.ẽ. uita p̃sens qua ad patͥa ten¬
dimꝰꝰ & iccirco hic occulto iudicio fre¬
quenti ꝑ turbatione conterim᷑: ne uiã

Expanded text:
aribus fatigatus deserere per divinam gratiam hujus mundi itinera laboriosa compungitur, cogitare solet quomodo praesentis vitae desideria fugiat, et ab ejus laboribus requiescat, sibique mox desideratae quietis ordinem quaerit, et velut quoddam stratum, sic a cunctis laboribus cessationis locum invenire concupiscit. Sed quia slibet ordinis loco, in cujuslibet secreti secessu vivere sine tentationibus nullatenus potest, plerumque in id quod ad requiem construitur, major dolor tentationis invenitur. Unde recte p Universum stratum ejus versasti in infirmitate ejus. Ac si diceret: Omne quod hic sibi paravit ad requiem, hoc ei mutasti occulto judicio ad perturbationem. Quod pio quidem Dei consilio agitur, ut hujus peregrinationis tempore electorum vita turbetur. Via quippe est vita praesens qua ad patriam tendimus; et idcirco hic occulto judicio frequenti perturbatione conterimur, ne viam
Abbreviated transcription (Latin):
sernionibus. etiam remotis allegoria¬
rum umbris: quasi dep̃ssis altȩ noc¬
tis tenebris. chorusci more ꝑtranse¬
untis intermicat cum dr̃. Scio qđ
redemptor ms uiuit: et in carne
mea uidebo dm. Hoc nimirum in
nocte historiȩ paulus lumen in uene¬
rat c̃ dicebat. Om̃s in moyse bapti¬
tati st̃. in nube et in marił om̃s ean¬
dem escam spũalẽ manducauerunt:¬

Expanded text:
sermonibus, etiam remotis allegoriasermonibus, etiam remotis allegoriarum umbris, quasi depressis altae noctis tenebris, corusci more pertranseuntis intermicat, cum dicitur: Scio quod Redemptor meus vivit, et in carne mea videbo Deum . Hoc nimirum in nocte historiae, Paulus lumen invenerat, cum dicebat: Omnes in Moyse baptizati sunt in nube et in mari, et omnes eamdem escam sp
Abbreviated transcription (Latin):
quis ergo beatum iob deliquisse in suis
sermonibus queritur: quid aliud quam
dm̃ qui proilto proposuit ꝑdidisse con¬
tiferis arboribus. similes. non solum
pulchri sunt ꝑspeciẽ. sed etiam utiles
ꝑubertatẽ. sic eorum uita pensanda. ẽ.
ut cum miramur que sit uiriditas in
historia. in ueniamus et quanta s. it u¬
bertas in allegoria Quatinus cũm
blandum est quod infoliis redolet᷑ cog¬
noscamus et quam dulce sit qđ infructibꝰ
sapit. Nullus quippe suꝑnȩ adoptionis
gram̃ habuit: nͥ qui hanc ꝑcognitionẽ
unigeniti accȩpit. Dignum namq ẽ.
ut ipse in eorum uita et lingua resplen¬
deat: qui eos ut resplendere mereant᷑.
illustrat. Nam cum intenebris lum
lucernȩ accenditur: pͥus lucerna e¬
ademqͣ uideri cȩ̨tera efficit uidetur.
Unde necesse est ut si uere intendimꝰ
illuminata cernere: studeamꝰ mentis
oculos ad ipsũ illuminans lumen a¬
perire. Quod et in eisdem beati iob

Expanded text:
quis ergo beatum Job deliquisse in suis quis ergo beatum Job deliquisse in suis sermonibus queritur, quid aliud quam Deum, qui pro illo proposuit, perdidisse contiferis arboribus similes, non solum pulchri sunt per speciem, sed etiam utiles per ubertatem, sic eorum vita pensanda est, ut cum miramur quae sit viriditas in historia, inveniamus et quanta sit ubertas in allegoria; quatenus cum blandum est quod in foliis redolet, cognoscamus et quam dulce sit quod in fructibus sapit. Nullus quippe supernae adoptionis gratiam habuit, nisi qui hanc per cognitionem Unigeniti accepit. Dignum itaque est ut ipse in eorum vita et lingua resplendeat, qui eos ut resplendere mereantur illustrat. Nam cum in tenebris 731 lucernae lumen accenditur, prius lucerna eadem, quae videri caetera efficit, videtur. Unde necesse est ut si vere intendimus illuminata cernere, studeamus mentis oculos ad ipsum illuminans lumen aperire. Quod et in eisdem beati Job
Abbreviated transcription (Latin):
cenda caritate commouit eorumq ora
subspetie consolationis aꝑuit: srd ꝑ hȩc
iacula in crepationis in tor sit. que eo du¬
rius cor secure audientis infigerent: quo
inter ostensȩ et non seruate caritatis te-¬
nebras. in prouissa uulnerarent. Post
hos quoq ad contumelias etiam heliu
iumor excitatur: ut tranquillitatem tan¬
tȩ mansuetudinis. saltem dedignata leui¬
tas ꝑturbaret ętatis. Sed contra tot an¬
tiqui hostis machinas: stecit inuicta conᷤᷤ¬
tantia: stetit ȩquanimitas in fracta. Nã
uno eodemq tempore: uerb ad uersan¬
tibus opposuit prudentiam. rebus uitã.
Nemo gͥ scm̃ uirum quam uis de illo a¬
ꝑte post flagella scriptũ sit. ĩ omĩbꝰ his ñpec¬
cauit iob labus suis: saltem post modũ
inconcentione amicorũ ȩstimet
inter uerba deliquisse. Sathan quip¬
pe temptationem illius ex petiit: sed ds¬
qui hunc laudauerat. in se ipso eius in¬
tentionem certaminis accȩpit. Quis¬

Expanded text:
cenda charitate commovit, eorumque ora cenda charitate commovit, eorumque ora sub specie consolationis aperuit; sed per haec jacula increpationis intorsit, quae eo durius cor secure audientis infigerent, quo inter ostensae et non servatae charitatis tenebras improvise vulnerarent. Post hos quoque ad contumelias etiam Eliu junior excitatur, ut tranquillitatem tantae mansuetudinis saltem dedignata levitas perturbaret aetatis. Sed contra tot antiqui hostis machinas stetit invicta constantia, stetit aequanimitas infracta. Nam uno eodemque tempore verbis adversantibus opposuit prudentiam, rebus vitam. Nemo igitur sanctum virum, quamvis de illo aperte post flagella scriptum sit: In omnibus his non peccavit Job labiis suis , saltem postmodum in contentione amicorum aestimet inter verba deliquisse. Satan quippe tentationem illius expetiit; sed Dqui hunc laudaverat, in seipso ejus intentionem certaminis accepit. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
tandi licentia. Quidum bona eius mul¬
tis cognita interimere appetit: etiam
bonum pacientie quod latebat ostendit.
Et quem se angustare ꝑsequendo credi.¬
dit: flagellis auctum. et in exemplum
dilatauit. Nec sine graui arte exercu¬
it: licentiam quam accȩpit. Nam cam¬
bussit greges: ex tinexit familias: obruit
heredes: ꝑcussit salutẽ corporis: ad intorqͦn¬
dum grauioris temptationis iaculum. ser¬
forte ac solidum pectus: et ꝑ dampna rerũ
dolore sterneret: et ꝑ uerba coniugis male¬
aictione ꝑforaret. Sed qͦt uulnera seui¬
ens intulit: tot sc̃o uiro nesciens uictoriã
ministrauit. Nam fidelis dĩ famulus .ii.¬
no eodemq tempore. inter uulnera et uer¬
bu deprehensus: et dolentem carnẽ. ȩqua¬
nimiter ꝑtulit. et desipientem coniugem
prudenter increpauit. Antiquus itaq
hostis. quia uincise in domesticis doluit:
protinus exteriora requisiuit. Amicos
namq eius delocis singulis quasi ꝓ exer¬

Expanded text:
tandi licentia. Qui dum bona ejus multandi licentia. Qui dum bona ejus multis cognita interimere appetit, etiam bonum patientiae quod latebat ostendit; et quem se angustare persequendo credidit, flagellis auctum et in exemplo dilatavit. Nec sine gravi arte exercuit licentiam quam accepit. Nam combussit greges, extinxit familias, obruit haeredes, percussit salutem corporis, et ad intorquendum gravioris tentationis jaculum, liforte ac solidum pectus et per damna rerum dolore sterneret, et per verba conjugis maledictione perforaret. Sed quot vulnera saeviens intulit, tot sancto viro nesciens victorias ministravit. Nam fidelis Dei famulus, uno eodemque tempore inter vulnera et verba deprehensus, et dolentem carnem aequanimiter pertulit, et desipientem conjugem 730 prudenter increpavit. Antiquus itaque hostis, quia vinci se in domesticis doluit, protinus exteriora requisivit. Amicos namque ejus de locis singulis, quasi pro exer
Abbreviated transcription (Latin):
Rerationem huiꝰ
oꝑis totiens neces¬
sario repeto: quo¬
tiens hoc indistin¬
tione uoluminũ.
locutionis meę
pansatione succido:
ut cum legendi exordium sumit᷑ ÷
prius ipsa memoriȩ lectionis cau.¬
sa renouetur. Et tanto robustius
surgat doctrinȩ edificium: quan¬
to ex considerata cause origine
studiosius ponitur inmente fun¬
damentum. Beatus iob deosoli.
sibiq cognitus in tranquillitate.
ad nr̃am notitiam perducendus.
tactus est uerbere: ut odorem
suarum uirium tanto latius spargeret:
quanto more aromatum melius in cen.¬
sione fraglaret. Nouerat imbonispie
subditos regere: et amalis districte cus-¬
todire. Nouerat be ne uti habitis: sed
nesciebamus si patiens ꝑmaneret ablatis.
Nouerat cotidiana deo prosanispigno.¬
ribus. sacrificia soluere: sed incertum erat.
si ei grarum sacrificium. et orbatus im mo¬
laret. Nequid gͦ uitu salus tegeret: dig¬
num finit ut hoc dolor aperiret. Uata est¬
itaq contra scm̃ uirum: hosti callido tẽp¬

Expanded text:
efationem hujus operis toties necessario repeto, quoties hoc in distinctione voluminum locutionis meae pausatione succido, ut cum legendi exordium sumitur, prius ipsa memoriae lectionis causa renovetur, et tanto robustius surgat doctrinae aedificium, quanto ex considerata causae origine studiosius ponitur in mente fundamentum. Beatus Job, Deo soli sibique cognitus, in tranquillitate ad nostram notitiam perducendus tactus est verbere, ut odorem suarum virium tanto latius spargeret, quanto more aromatum melius ex incensione fragraret. Noverat in bonis pie subditos regere, et a malis se districte custodire. Noverat bene uti rebus habitis, sed nesciebamus si patiens permaneret ablatis. Noverat quotidiana Deo pro sanis pignoribus sacrificia solvere, sed incertum erat si ei gratiarum sacrificium et orbatus immolaret. Ne quid ergo vitii salus tegeret, dignum fuit ut hoc dolor aperiret. Data itaque est contra sanctum virum hosti callido ten
Abbreviated transcription (Latin):
surgendo quod fecit: & inueniat ster¬
nendo quod fec̾it. Qđ utrũq ꝓpħa bre¬
uit̃ cõprehendit: dicens. declina a ma¬
lo: & fac bonũ. Declinare qͥppe amalo
ẽ: ab eo quo iacuit surgere. Bonũ uero
fac̾e .ẽ: mercedis oꝑa in quib reqͥescere
debeat p̃parare. Qui enĩ declinat mala.
sed bona adhuc non facit: surrex̃ quidẽ
ab eo quo iacuit: sed ubi requiescere debe¬

Expanded text:
surgendo quod fecit, et inveniat stersurgendo quod fecit, et inveniat sternendo quod fecerit. Quod utrumque Propheta breta comprehendit, dicens: Declina a malo, et fac bonum . Declinare quippe a malo est ab eo quo jacuit surgere; bonum vero facere est mercedis opera in quibus requiescere debeat praeparare. Qui enim declinat a malo, sed bona adhuc non facit, surrexit quidem ab eo quo jacuit, sed ubi requiescere debe
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura sacra lectus. siue grabatꝰ. seustra¬
tus. aliqͣndouoluptaᷤ carni: aliqͣndo repausate
in bonis oꝑib aliquando reqͥes tempora¬
lis accipitur. Quid ẽ. enĩ quoo in eugłio
sanato cuidã dñs dicit. surge tolle grab¬
batũ tuũ & uade in domũ tuã nͥ qͦd ꝑ
grabbatũ uoluptas corporis designat᷑:
& iubet᷑. utiq ut hoc sanꝰ portet. ubi in¬
firmꝰ iacuerat: Quia nimirũ omĩs qui
ad huc uiciis delectat᷑: infirmꝰ iacet in
uoluptatib carnis. Sed sanatꝰ hoc portat
ubi iacuerat: quia diuino ad iutorio
ereptus auiciis. eiusde carnis contume¬
lias pꝰmodũ tolerat: incuiꝰ priꝰ desideri¬
is requiescebat. Rursũ ꝑ lectũ uel stra¬
tum: repausatio inbonis oꝑib. desig¬
natur. Unde in apłorũ actib. petiꝰ apłs
& sterne tͥ. Quid ẽ. dic̾e surge nͥ mala
quȩ ꝑpetrasti derelinque: Et quid ẽ.
dic̾e sterne tͥ: nͥ mercedis causas in qͥb
requiesc̾e debeas oꝑare: Ut & deserat

Expanded text:
Scriptura sacra lectus, sive grabatus, seu stratum, aliquando voluptas carnis, aliquando repausatio in bonis operibus, aliquando requies temporalis accipitur. Quid est enim quod in Evangelio sanato cuidam Dominus dicit: Surge, tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam , nisi quod per grabatum voluptas corporis designatur? Et jubetur utique ut hoc sanus portet, ubi infirmus jacuerat, quia nimirum omnis qui adhuc vitiis delectatur, infirmus jacet in voluptatibus carnis. Sed sanatus hoc portat ubi infirmus jacuerat, quia divino adjutorio ereptus a vitiis, ejusdem carnis contumelias postmodum tolerat, in cujus prius desideriis requiescebat. Rursum per lectum vel stratum repausatio in bonis operibus designatur. Unde in apostolorum Actibus Petrus apostolus et sterne tibi . Quid est dicere, Surge, nisi mala quae perpetrasti derelinque? Et quid est dicere, sterne tibi, nisi mercedis causas in quibus requiescete debeas operare, ut et deserat