comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q reges constituert᷑. qui om̃s eiꝰ principatu
famulatũ subiectionis debuert᷑. Circũdat᷑
aũt muris duob. Prior fit ex magnis lapi¬
dib in quadrũ sectis ⁊ subtili artificio poli
cis quadringentȩ tur res ⁊ sexaginta. Hic se
intuentib uenustate sue ꝯpositionis arridet.
⁊ spaciosus latitudine nimis ampla. Contine-¬
t᷑ intͣ septa muroꝵ quattuor montes magni
scilicet ⁊ in altũ eminentes. In altiori ip̃oꝵ. ca
munit᷑. qr nec bellicosum tuet impetũ: nec
cuiꝰ libet machinationis irgeniũ. Trecentas et
sexaginta eccłias obtinet in sui confinii t̾ritoro
⁊ patriarcha habet centũ ⁊ quinquaginta ties
epos sub pͥncipatu suo. Ab oriente quattuor
magnis montib p̃munit᷑. ab occidente uo̾ qͦdã
flumine irrotat᷑. cui nom̃ farfar indicit᷑. Hãc
mine indidit. Hanc itaq urbem regiam tãq
famosissimam obsecderunt nr̃i ꝑegrini milites
ꝑ oc to menses ⁊ diem unũ. ⁊ trib: eb domadib in¬

Expanded text:
t, qui omnes ejus principatui famulatum subjectionis exhibuerunt. Circumdatur autem muris duobus. Prior est ex magnis lapidibus in quadrum sectis, et subtili artificio politcis quadringentae turres et sexaginta. Hic se intuentibus venustate suae compositionis arridet, et spatiosus est latitudine nimis ampla. Continentur intra septa murorum quatuor montes magni et in altum eminentes. In altiore eorum cons munitur, quod nec bellicosum timet impetum, nec cujuslibet machinationis ingenium. Trecentas et sexaginta Ecclesias obtinet in sui confinii territorio, et patriarcha habet centum et quinquaginta et tres episcopos sub principatu suo. Ab oriente quatuor magnis montibus praemunitur, ab occidente vero quodam flumine alluitur, cujus nomen Farfar dicitur. Hanc mine indidit. Hanc itaque urbem regiam tamque famosissimam obsederunt nostri peregrini milites, per octo menses et diem unum, et tribus hebdomadibus in
Abbreviated transcription (Latin):
morti destinata: nullus ex tanta multitudine
fuit: qui nomini iħu xp̃i uoluerit confiteri.
Boiamundꝰ deniq illos quos in turris palacio
uisserat includi ad se. uenire fecit. annoseq e¬
tatis mulieres ⁊ decrepitos senes ⁊ inuallido
corpore inbecilles. precepit int̾fici. puberes et
decimo die cdecembris ⁊ in die dñica: nec tota
tam̃ fieri potuit die illa. In crastinũ aũt quic̃¬
q in quib cũq locis inueniebant᷑. eidẽ plexio¬
ni capitis subiciebant᷑. Nullus locꝰ erat in urbe

Expanded text:
morti destinata! Nullus ex tanta multitudine morti destinata! Nullus ex tanta multitudine fuit, qui nomini Jesu Christi voluerit confiteri. Boamundus denique illos quos in turris palatio jusserat includi, ad se venire jussit, annosaeque aetatis mulieres et decrepitos senes, et invalido corpore imbecilles, praecepit interfici; puberes et decimo die Decembris, in die Dominica, nec tota tamen fieri potuit die illa. In crastinum autem quicunque in quibuscunque locis inveniebantur, eidem poenae capitis subjiciebantur. N
Abbreviated transcription (Latin):
sise ab eoredimerent. Quod ⁊ illi fecert᷑: seq illiꝰ
fidei credidert᷑. Cessauit gͥ tunc illa feruens ꝑse¬
cutio: qr ultra ꝓtendi abnuebat uesꝑi obtenebrati¬
o. Sabbatum uõ cum ẽẽt: nec uictorib nec uic-¬
tis poterat ẽe requies. Misit comes circa urbem ex¬
cubitores. ⁊ intꝰ ⁊ extra:. ne ullus fugeret ⁊ spoli¬
a urbis secum auferret.uii. Ncrastinit
ut dies lucescere cepit nrͣi ad at m̃a currunt. ⁊
ꝑ uicos ⁊ plateas tectaq domoꝵ ceu leena raptis
catulis seuiendo discurrunt. Dilaniant tradũt¬
q neci pueros iũuenesq: quosq grauat longe.¬
ua dies. cur uatq senec tꝰ. Nulli parcebant. sed
plures ut citiꝰ finirent᷑ laqucis suspendebant.
Mira res mirũq spec taculum. qd̾ tanta gentis
multitudo ⁊ armata sic impune occid ebat᷑. qͦd
hebant. O destestanda auri cupiditas. Qña uiȩ
urb̾ riuis sanguinũ inficiebant᷑. ⁊ cadauerib de.
cubartium ster nebant᷑. Et ogens ceca ⁊ om̃ino

Expanded text:
uod et illi fecerunt, seque fidei illius crediderunt. Cessavit igitur tunc illa persecutio, quia ultra protendi abnuebat vesperi obtenebratio. Sabbatum vero cum esset, nec victoribus nec victis poterat esse requies. Misit comes circa urbem excubitores, et intus et extra, ne ullus fugeret, et spolia urbis secum auferret. In crastinum ut dies lucescere coepit, nostri ad arma currunt, et per vicos et plateas, tectaque domorum, ceu leaena raptis catulis, saeviendo discurrunt: Dilaniant, traduntque neci pueros juvenesque, Quosque gravat longaeva dies, curvatque senectus. Nulli parcebant, sed plures, ut citius finirentur, laqueis suspendebant. Mira res, mirumque spectaculum, quod tantae gentis multitudo et armata, sic impune occidebatur quod uebant. O detestanda auri cupiditas! Omnes viae urbis rivis sanguinum inficiebantur, et cadaveribus cadentium sternebantur. Et o gens caeca, et omnino
Abbreviated transcription (Latin):
nstificauerimus: notificare. ei uolumꝰ qr apd̃ nos
sibilius ẽ abscondita rustificando elucidare.
qũ aꝑta phylosophando obnubilare. Ser mo
ai semꝑ eractꝰ semꝑ ẽ ingratꝰ. qr qͦd difficile
atellectu ꝑcipitur: aure surdiorȩ audit᷑. Nos
lat locum quo hȩc hystoria cõposita fuerit. sci.
At mepãtu remensi. Si nom̃ auctoris exigit᷑

Expanded text:
rusticaverimus, notificare ei volumus quod apud nos rusticaverimus, notificare ei volumus quod apud nos probabilius est, abscondita rusticando elucidare, quam aperta philosophando obnubilare. Sermo enim semper exactus, semper est ingratus; quia quod difficili intellectu percipitur, surdiori aure hauritur. Nos scire locum quo haec historia composita fuerit, sciat tae in episcopatu Remensi. Si nomen auctoris exigitur
Abbreviated transcription (Latin):
Niuersos qui hane hystoriam le¬
gerint siue legere audierint. ⁊ al¬
ditam intellererint dep̃cor ut cal
Iin ea aliquid inurbane conpositum inue.¬
arint concedant ueniam. qr hanc scribere cõ¬
pulsus sum ꝑ obedien tiam. Quidã ⁊ enim
ibbus nomine.B. lit ꝰ teraꝵ scientia ⁊ morũ
ibitate preditꝰ ostendit michi unã hẏstoriã se.¬
cundũ hanc mat̾iam. s ei ad modũ displicebat:
partim qr initium suũ qͦd in clari montis conci¬
no ꝯstitutũ fuit ñ habebat. partim qr series tã
pulchrȩ matĩei inculta iacebat: ⁊ litt̃alium cõ¬
positio dictionũ incõdita uacillabat. Precepit̾
aturatiori stilo conponerẽ. Ego uo qi notariũ
ꝓcõtinuatim paruit menti manꝰ: ⁊ manui pen
u.⁊ pennȩ pagina. Et fidẽ satis prestare potest
leuitas car minis. ⁊ minime phalerata cõpositi
idictionis. Unde si cui achademicis studus in¬
mtrito displicet hȩc nr̃i editio. obꝰ forsitan ꝑe¬
e pedestri sermone incedentes plus iusto in ea

Expanded text:
niversos qui hanc historiam legerint, sive legi audierint, et auditam intellexerint, deprecor, ut cum in ea aliquid inurbane compositum invenerint, concedant veniam, quia hanc scribere compulsus fui per obedientiam. Quidam enim abbas, nomine N., litterarum scientia et morum probitate praeditus, ostendit mihi unam historiam secundum hanc materiam, sed ei admodum displicebat: partim, quod initium suum quod in Clarimontis concilio constitutum fuit, non habebat; partim quod series tam pulchrae materiae inculta jacebat, et litteralium compositio dictionum incondita vacillabat. Praecepit ergo accuratiori stylo componerem. Ego vero, quia notarium quod continuatim paruit menti manus, et manui penna, et pennae pagina, et fidem satis praestare potest et levitas carminis, et minime phalerata compositio dictionis. Unde, si cui academicorum studiis innutrito displicet haec nostra editio, ob hoc forsitan quod pedestri sermone incedentes plus justo in ea
Abbreviated transcription (Latin):
debuisset uocari. ⁊ sic in nr̃o eloquio salꝰ pacifi¬
ca potuisset interpretari. Pro his ⁊ huiꝰ modi
figuratiuis actionib forma ẽ ⁊ mẏsticũ sacra¬
mentũ illiꝰ ierłm celestis. de qua dicit᷑. Urbs fo¬
tutudinis nr̃e sẏon. saluator ponet᷑ in ea murꝰ
⁊ antemurale. Aperite portas ⁊ ingrecliet᷑ gens
iusta custodiens ueritatẽ .xxu. De huiꝰ
laude cuncta referre nõ possumꝰ que dicta sc̃
fuit a dõ derelicta ⁊ odio habita. a malitia inbe¬
bitantium in ea. Cum aũt ip̃i dño placuit ad¬
duxit francigenã gentẽ ab extremis t̾rȩ. ⁊ꝑcã
longe per ysaiam ꝓpłiam p̃dixerat cũ ait. ad¬
ducam filios tuos delonge. argentũ eoꝵ ⁊ au¬
rũ eoꝵ cum eis: in nomine dñi dei cui ⁊scõis¬
raeli qr glorificauit te. Edificabunt filii ꝑe¬
grinoꝵ muros tuos. ⁊ reges coꝵ ministrabunt

Expanded text:
debuisset vocari, et sic in nostro idiomate salus pacifica potuisset interpretari. Pro his et hujusmodi figurativis actionibus, forma est mysticum sacramentum illius Jerusalem coelestis, de qua dicitur: Urbs fortitudinis nostrae Sion Salvator, ponetur in ea murus et antemurale. Aperite portas, et ingredietur gens justa, custodiens veritatem . De hujus laude cuncta referre non possumus quae dicta sunt fuit a Deo derelicta, et odio habita, a malitia inhabitantium in ea . Cum autem ipsi Domino placuit, adduxit Francigenam gentem ab extremis terrae, et pelonge per prophetam Isaiam praedixerat, cum ait: Adducam filios tuos de longe, argentum eorum et aurum eorum cum eis, in nomine Domini Dei tui, et sancto Israeli, quia glorificavit te. Aedificabunt filii peregrinorum muros tuos, et rege
Abbreviated transcription (Latin):
inlibris regum. ꝙ fecit saloman. qͦdtanta h¬
bundantia argenti ẽẽt in ierłm. quanta ⁊ lo¬
pidum. S multo copiosius ditior enituit.
cum in ca dei filius ꝓ generali omnium redc̃pto¬
ne crucem sustinuit: celum eum suis syderib
obnubilauit. ⁊ t̾ra tremuit. Petre scissȩ sunt.
monumenta aꝑta sunt. ⁊ multa corꝑa scõꝵ qͥ de

Expanded text:
in libris Regum, quia Salomon fecit ut tanta ain libris Regum, quia Salomon fecit ut tanta abundantia argenti esset in Jerusalem, quanta et lapidum. Enimvero multo copiosius ditior enituit, cum in ea Dei Filius, pro generali omnium redemptione, crucem sustinuit, coelum suis sideribus obnubilavit, et terra tremuit, petrae scissae sunt, monumenta aperta su
Abbreviated transcription (Latin):
idꝰ augusti .xxiii.QUia uo̾ hẏstoricus
consonum uideat᷑. si in calce huiꝰ oꝑis quis eam
primitꝰ fecerit: quis ita appellauerit inscriba¬
tur. Melchisedech fert᷑ eam post diluiũ cõdi¬
disse. que uidei assert᷑ filium N oe fuisse. Hãc
in sẏria conditã salem appellauit.⁊ in ea de¬
inceps ꝑ multa tpr̃a regnauit. Quã postea ie¬
busei tenuert᷑.⁊ partem sui nominis que est
iebus ei addiderunt: ⁊ sic collectis inunum
nominib .R.in.s. mutata ierłm uocauerũt.
Postea a salomone nobiliꝰ cõposita. ⁊ templo
dñi ⁊ sua domo regia: multisq aliis fabricis.
⁊ hortis. ⁊ piscinis. Ierosoluna appellat᷑: ⁊ qͣsi
de suo nomine ierosalomonia intelligatur.
Hec a poetis solima corrupte uocatur. ⁊ a
ꝓpħis sẏon dicit᷑: qͦd in nr̃a lingua speculatio
interp̃tat᷑. ꝓ eo qd̾ in monte constituta delon
ne pacifica transfertur.xxiiii. De au¬
tiqua huiꝰ głosa opulentia scriptũ inuenimꝰ

Expanded text:
Idus Augusti. CAPUT V. Quia vero historicus consonum videatur, si in calce hujus operis, quis eam primitus fecerit, quis ita appellaverit, inscribatur. Melchisedech fertur eam post diluvium condidisse, quem Judaei asserunt filium Noe fuisse. Hanc in Syria conditam Salem appellavit, et in ea deinceps permulta tempora regnavit; quam postea Jebusei tenuerunt, et partem sui nominis, quae est Jebus, ei addiderunt, et sic collectis in unum nominibus, b in r mutata Jerusalem vocaverunt. Postea vero a Salomone nobilius composita et templo Domini et sua domo regia, multisque aliis fabricis et hortis et piscinis Hierosolyma appellatur, et quasi de suo nomine Hierosalomonia intelligitur. Haec a poetis Solyma corrupte vocatur, et a prophetis Sion dicitur, quod in nostra lingua speculatio interpretatur, pro eo quod in monte constituta, de lone, pacifica transfertur. De antiqua hujus gloriosa opulentia scriptum invenimus
Abbreviated transcription (Latin):
nituiq tubaꝵ econizaret tutꝰ montiũ: con¬
caua rupium. ⁊ ima conualliũ. Cũ u̾o ante fo¬
res urb uenirent. ab his qui remanserant cum
diuinis laudib obuiantur: ⁊ iam nõ a terrenis
montib s a celestib laudes dño preconantur.
Et merito ds̃ suꝑ hoc laudabat᷑. qm̃ nunc ꝑe¬
grini sui portis aꝑtis recipiunt᷑ cum laudib qͥ
olim cũ magna difficultate in magnis iniuriis
suscipiebant᷑. datis etiã munerib. De his ꝑe¬

Expanded text:
nituique tubarum echonisarent tinnitus montium, concava rupium, et ima convallium. Cum vero ante portas urbis venirent, ab his qui remanserant, cum divinis laudibus, non jam a terrenis montibus, sed a coelestibus praeconantur. Et merito Deus super hoc laudabatur, quoniam nunc peregrini sui portis apertis recipiuntur cum laudibus, qui olim cum magna difficultate in magnis injuriis suscipiebantur, datis etiam muneribus. De his pe
Abbreviated transcription (Latin):
pligis ulceratũ extra ianuã reliquert᷑. Tali itaq
nodo cdiurna uirtꝰ bellũ deuicit. ⁊ nr̃os uicto¬
u fomdauit. Et qͥs ad plenũ ualet referre.
qt occisi sunt ⁊ demoliti in angusto introitu¬
portȩ: Tunc Clemenͦ ĩire flere potuit. cum tot
aute se suoꝵ cadauera extinc la uidit. Quidam
dbuc in sup̃mo spu positi palpitabant. ⁊ clem̃ti
qu illie eos adduxerat maledicebant. fertͣ tc̃ cle¬
sens eiulando fleuisse. ⁊ nr̃os maledixisse. Frãt
sũt in mari qd̾ adiacet ciuitati nautȩ ⁊ naues
crtũlacentiũ mari regionũ. qͥ uissu ad mirauis¬

Expanded text:
plagis exhaustum extra plagis exhaustum extra modo divina virtus bellum devicit, et nostros victoria commendavit. Et quis ad plenum valet referre quot occisi sunt in angusto portae introitu? Tunc Clemens jure flere potuit, cum tot ante se suorum cadavera exstincta vidit. Quidam adhuc in supremo spiritu positi palpitabant, et Clementi qui illuc eos adduxerat maledicebant. Fertur tunc Clemens ejulando flevisse, et nostros maledixisse. Erant autem in mari, quod adjacet civitati, nautae et naves circumadjacentium regionum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tisq opib preciosis magis uisignita ẽ tua sepul¬
tura quã sua. Ciuitas illa quę tuo nobilitatur
cmpore nunqũa decisa ẽ ab honore. s om̃i sublr¬
mitate semꝑ excreuit: om̃iq famulatu debitȩ
uenerationis ampliauit. Ista u̾o in qua crucifr¬
rus tumalatꝰ ẽ. nũqũã deinceps honore habu¬
it. s destructa ⁊ conculcata ⁊ ad nichilũ redac¬
ta multotiens fuit. C uiꝰ gͥ culpa ita degeneres
efficim᷑: cũ omñe tͥ exhibemus honorẽ. ⁊ nullã
nob̃ rependis uicem: Oierłm ciuitas seduc trrx
⁊ adultera. si ullo tp̃r ꝯtingeret qd in tir̃is mani¬
h deuenires: totã te solo coequarem. ⁊ sepulti
iui sepulchrũ funditꝰ exc̃minarem. Cum
bec. ⁊ his equipollentia slemens admirauissꝰ uo¬
e querula rotaret. nr̃i assuete uirtutis suȩ nõ
inmemores ante urb̃ ianuã tanto impetu in ẜaby¬
lomos irruert᷑: qd nenunẽ eoꝵ nͥ mortuũ aut

Expanded text:
tisque opibus pretiosis, magis insignita est sepultisque opibus pretiosis, magis insignita est sepultura tua quam Christi. Civitas illa quae tuo nobilitatur corpore, nunquam decisa est ab honore, sed omni sublimitate semper excrevit, omnique famulatu debitae venerationis enituit. Ista vero in qua crucifixus tumulatus est, nunquam deinceps honorem habuit, sed destructa et conculcata, et ad nihilum redacta multoties fuit. Cujus igitur culpa ita degeneres efficimur, cum omnem tibi exhibeamus honorem, et nullam nobis rependis vicem? O Jerusalem! civitas seductrix et adultera, si ullo tempore contingeret ut in manus nostras devenires, totam te solo coaequarem, et sepulti tui sepulcrum funditus exterminarem. » Cum haec et his aequipollentia Clemens admiravisus voce querula rotaret, nostri assuetae virtutis suae non immemores, ante urbis januam tanto impetu in Babylonios irruerunt quod neminem eorum nisi mortuum aut
Abbreviated transcription (Latin):
conduxi. ⁊ ad hoc bellũ adduxi. ⁊ nẽ ad exit.¬
mũ ⁊ ip̃os ⁊ p̃cium amisiͤ. Multo argenti
dispendio parauerã ligna ad construendas s̃.¬
res ligneas.⁊ omnis generis machinas in cis.¬
cuitu ierłm ut eos obsiderẽ: ⁊ ip̃i longe ab ea
preuenert᷑ faciem meã. Quẽ honorẽ habebo
ult̾iꝰ in t̃ra mea: cũ sic me dehonestat gens ad¬
uena. ppłs extraneus: O machome mãcho¬
me. quis unqua uenustiori te cultu colitus
in delubris auro argentoq insignitis: pul¬
cbrisq de te ymaginib decoratis.⁊ cen mo¬
nis ⁊ sollennitatib ⁊ omni ritu sacroꝵ. S hoc
ĩ qͦd xp̃iani nob̾̃ insultare solent. qr maior ẽ uir.¬
cus crucifiri quã tua: qm̃ ip̃e potens ẽ in gelo
unrt̾ra. Apparet aũt nunc. qm̃ qui in eo cõfi¬
dunt uincunt. illi uo̾ iuncunt᷑ qui te uenerant᷑.
S. hoc ñ exigit incuria nr̃a. qm̃ auro. gẽmis. cũc¬

Expanded text:
conduxi, et ad hoc bellum adduxi, et nunc ad extreconduxi, et ad hoc bellum adduxi, et nunc ad extremum et ipsos et pretium amisi. Multo argenti dispendio paraveram ligna ad construendas turres ligneas, et omnis generis machinas in circuitu Jerusalem, ut eos obsiderem, et ipsi longe ab ea praevenerunt faciem meam. Quem honorem habebo ulterius in terra mea, cum sic me dehonestat gens advena, populus alienus? O Machomet! Machomet! quis unquam venustiori cultu te colitur, in delubris auro argentoque insignitis, pulchrisque de te imaginibus decoratis, et caerimoniis et solemnitatibus omnique ritu sacrorum? Sed hoc est quod Christiani nobis insultare solent, quia major est virtus Crucifixi quam tua, quoniam ipse potens est in coelo et in terra. Apparet autem nunc quoniam qui in eo confidunt vincunt; illi vero vincuntur, qui te venerantur. Sed hoc non exigit incuria nostra, quoniam auro, gemmis, cunc
Abbreviated transcription (Latin):
homines ẽẽnt mori timerent. s unde emersert᷑
in infer nũ redire. ñ expauescunt. O gl̾a re.¬
gni babyloniȩ quã turpit̃ hodie dehonesta¬
ris. quȩ bellatores tuos olim fortes nũc debili¬
tatos amitis. Quȩ gens ulteriꝰ poterit huc
nefarie genti resistere. cũ gens tua contra cã
nec ad horã potest p̃ualere: Heu heu nũc fir¬
giunt qͥ nũquã fugere didicert᷑. ⁊ tur pit̃ ꝓsf̃¬
nunt᷑ qui alios ꝓst̃nere ꝯsueuert᷑. Prohdolor
omĩa cectunt nob̃ in contrariũ. Uincere soleli¬
mꝰ ⁊ uncimͣ. in letitia cordis assidue uersari.
⁊ nc̃ me rore afficim᷑. Quis enĩ ualet oculos
suos a lacrimis abstinere. ⁊ erunpentes ab inti¬
mo corde singultꝰ cohibere: Du ẽ qͦd in collet¬
tione huiꝰ exercitꝰ curã magnȩ sollicitudinis
impendi. multũq tempꝰ frustra cõsũmaui. For¬
ciores totiꝰ orientis milites innumerabili prcie

Expanded text:
homines essent, mori timerent, sed unde emerserunt, homines essent, mori timerent, sed unde emerserunt, in infernum redire non expavescunt. O gloria regni Babyloniae! quam turpiter hodie dehonestaris, quae bellatores tuos olim fortes nunc debilitatos amittis! Quae gens ulterius poterit huic nefariae genti resistere, cum gens tua contra eam nec ad horam poterit sustinere? Heu! heu! nunc fugiunt, qui nunquam fugere didicerunt, et turpiter prosternuntur qui alios prosternere consueverunt. Proh dolor! omnia nobis cedunt in contrarium. Vincere solebamus, et vincimur. In laetitia cordis assidue versari, nunc moerore afficimur. Quis enim valet oculos suos a lacrymis temperare, et erumpentes ab intimo corde singultus cohibere? Diu est quod in collectione hujus exercitus curam magnae sollicitudinis expendi, multumque tempus frustra consumpsi. Fortiores totius Orientis milites innumerabili pretio
Abbreviated transcription (Latin):
Ut qͥd sic dereliquisti gentẽ tuã. quã immiseri
pcrrua ⁊ pannosa: gens aliaꝵ gentiũ perip¬
sima. omniũq ꝓrsus hominũ fet ⁊ rubigo
panẽ que nicħ ꝓrsus habebat nisi baculum
⁊ peram: Totiens eis elemosinã dedimꝰ. toti¬
ens coꝵ miserti sumꝰ. Heu heu ꝓhdolor qua¬
re eis peꝑcimꝰ: Cur illoꝵ miseric irdulsimꝰ.
quate ñ om̃s occictimus: Erunc ieue possu¬
mus qr huc ueniebant ũ ut ueri adoratores hnt
subdoli exploratores. Głam nr̃e felicitatis udert.
diuitias nr̃as concupiert᷑: ꝯcupiscentiã secum in
sitiunt aurũ argentumq nr̃m: ⁊ obhoc tã crn¬
delit̃ effunditnt sanguinẽ nr̃m. Ergone sunt
homines isti qͥ tantã habent potesta tem. aut
certe infer nales dii: Forsitan infernꝰ ruptꝰ est¬
⁊ inde ppłs iste eruptus ẽ. Abyssus increput¬
⁊ inde gens ista efferbuit. Hulla enĩ habent
uiscera humanitatis. nulla indicia pietatis. Si

Expanded text:
? Cur sic reliquisti gentem tuam, quam immiseric? Cur sic reliquisti gentem tuam, quam immisericperrima et pannosa gens, aliarum gentium peripsema, omniumque prorsus hominum faex, rubigo panem, quae nihil prorsus habebat nisi baculum et peram? Toties eis eleemosynam dedimus, toties eorum miserti sumus. Heu! heu! quare eis pepercimus? Cur illorum miseriae indulsimus? Quare non omnes occidimus? Nunc scire possumus quod huc veniebant non ut veri adoratores, sed ut subdoli exploratores. Gloriam nostrae felicitatis viderunt, divitias nostras concupierunt, concupiscentiam secum in sitiunt aurum argentumque nostrum, et ob hoc tam crudeliter effundunt sanguinem nostrum. Ergone sunt homines isti, qui tantam habent potestatem, aut certe infernales dii? Forsitan infernus ruptus est, et populus iste eruptus est. Abyssus crepuit, inde gens ista efferbuit; nulla enim habent viscera humanitatis; nulla indicia pietatis. Si
Abbreviated transcription (Latin):
uictoria. gaudium qd habuerant suꝑauit me¬
stitia. Tunc ⁊ ip̃i ꝑt̃riti fuguint. ⁊ sequacibus
suis fugiendi prestant ꝯsortiũ. Et ut uentus
aquilo dissipat nubes ⁊ immissus turbo agge.¬
ratas stipulaꝵ: sic nr̃i dissiꝑant alas ⁊ cuneos
fugientium.xuiii. DOm hec ita fie¬
rent dũ sic milites xp̃i sacellites diaboli de-¬
struerent: ⁊ comes sc̃i egydii qui uixta mare
pugnaret ⁊ absq numero ꝑimeret ⁊ multo-
plures in mare p̃cipites ire cõpelleret: qͥd slemẽs
nẽ uõ demens admirauissus stans ante portam
ascalone. dixerit audiamꝰ. sic̃ supͣdic tꝰ ꝓselitꝰ
ierosolimã deinceps retulit: qͥ uixta illũ erat
ut assecla ⁊ domesticꝰ uerna illiꝰ.x ix.Ele
mens ut demens dicebat. dũ gentẽ suã gens xͥa¬
na detruncabat. O machome preceptor nr̃. ⁊ pa.¬
trone ubi ẽ uirtus tua: Sbi ẽ uirtus celestr
um numinũ. cũ qͥhꝰ ipse gloriarisͤ. Ubi ẽ creato¬
ris efficar potentia. cui semꝑastat tua p̃sentia.¬

Expanded text:
victoria, gaudium quod habuerant, superavit moestitia. Tunc et ipsi perterriti fugiunt, et sequacibus suis fugiendi praestant consortium. Et ut ventus aquilo dissipat nubes, et immissus turbo aggeres stipularum, sic nostri dissipabant alas et cuneos fugientium. CAPUT IV. Dum haec ita fierent, dum sic milites Christi satellites diaboli destruerent, et comes Sancti Aegidii qui juxta mare pugnabat, absque numero perimeret, et multo plures in mare praecipites ire compelleret, quid Clemens, nunc vero demens admiravisus stans ante portam Ascalonae dixerit, audiamus, sicut supra dictus proselytus Hierosolymis deinceps retulit qui juxta illum erat, ut assecla, et domesticus et verna illius. Clemens igitur ut demens dicebat, dum gentem suam gens Christiana detruncabat: « O Machomet praeceptor noster et patrone, ubi est virtus tua? Ubi est coelestium virtus numinum, cum quibus ipse gloriaris? Ubi est Creatoris efficax potentia, cui semper astat tua praesentia
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ uasa uinaria ⁊ aquatilia deferentiũ: quȩ ne¬
cessaria c̃ẽ putabant in obsidione suoꝵ usibus.
dñoꝵ. Qui uelut bestiȩ stupefacti nusquã di¬
uertebant. s iiclinatis uerticib enses nr̃oꝵ ex¬
pectabant. Pleriq in mortuoꝵ sanguine se uo¬
lutabant. ⁊ qͣsi mortui int̾ mortuoꝵ corpora lati¬
cham dereliquerant quieuert᷑. ut fatigati som¬
nũ suũ dormiert᷑. Utq dies t̾ris aurora p̃ueni¬
ente reddit᷑ exurgunt. ⁊ it ceptũ iperart᷑. Qui
ut ciuitati fere ad duo nulia ꝓrimare cepert᷑.
sic̃ triumphatores insonuere tubis: sistris ⁊ cor¬

Expanded text:
corum, vasa vinaria et aquatilia deferentium, quae necorum, vasa vinaria et aquatilia deferentium, quae necessaria esse putabant in obsidione, suorum usibus dominorum: qui, velut bestiae, stupefacti nusquam divertebant, et inclinatis verticibus, enses nostrorum exspectabant. Plerique in mortuorum sanguine se volutabant, et quasi mortui inter mortua corpora laticham dereliquerant, quieverunt, utque fatigati, somnum suum dormierunt. Utque dies terris aurora praeveniente, redditur, exsurgunt, et iter coeptum properarunt. Qui ut civitati fere ad duo millia proximare coeperunt, sicut triumphatores insonuere tubis, sistris et cor
Abbreviated transcription (Latin):
Qũ uo eũ manib erectis ad çelũ cordib dõ
grãs retulert᷑. ⁊ ad coꝵ tentoria reuertentes: aurũ.
argentũ. ⁊ innumera spolia uestiũ copiãq ciboꝵ:
multa genera animaliũ. omniũ instrum̃ta ar-¬
moꝵ inuenert᷑. Inuenert᷑ etiã eqͦs ⁊ uim̃ta. mu¬
los ⁊ mulas. asellos ⁊ asinas.⁊ dromedar iũ unũ.
Quid de ouib ⁊ arietib aliisq pe uorib referã.
quȩ ad esum parata erant: Lebetes ⁊ caldariȩ.
cacabi. lecta ⁊ eoꝵ exiuuȩ: cophini pleni auro¬
⁊ argento aureisq uestib. om̃isq eoꝵ apparatus
ibi inuentꝰ est. Ditissima preda locupletati sunt.
qͥ tentoria ad mirauissi regalib referta. diuitiis
habuert᷑. Stantardũ qđ in sũmitate argenteȩ
haste. pomũ habebat aureũ comes Normaniuȩ
obtulit Sepulchro dñ. fuitq appreciatũ p̃cio
uiginti marcaꝵ. Ensem uõ alt̃ emit sexaginta
bisanteis.xxii.Dum uo̾ nr̃i sic trium¬
phalit̃ reuerterent᷑. inueniebant agmina rusti¬

Expanded text:
o cum manibus erectis ad coelum, cordibus Deo gratias retulerunt, et ad eorum tentoria revertentes aurum et argentum, et innumera spolia vestium, copiamque ciborum, multa genera animalium omnium, instrumenta armorum, invenerunt. Invenerunt etiam equos et jumenta, mulos et mulas, asellos et asinas, et dromedarium unum. Quid de ovibus et arietibus, aliisque pecoribus referam, quae ad esum parata erant? Lebetes et caldariae, cacabi, lecti, eorumque exuviae, cophini pleni auro argentoque, aureisque vestibus, omnisque eorum apparatus ibi inventus est; ditissimaque praeda locupletati sunt, qui tentoria admiravisi regalibus referta divitiis habuerunt. Standardum quod in summitate argenteae hastae pomum habebat aureum, comes Northmanniae obtulit sepulcro Domini, fuitque appretiatum pretio viginti marcarum. Ensem vero alter emit sexaginta byzanceis. Dum vero nostri sic triumphaliter reverterentur, inveniebant agmina rusti
Abbreviated transcription (Latin):
pe erat qͦd tantoꝵ multitudinẽ. ar matoꝵ
paucitas nr̃oꝵ ñ ex pauescebat: s diuina fuf
fragante gra magis ac magis ꝯualescebat.⁊
eoꝵ ceruicositatẽ inclinabat .xxuii. Sicq
die tota pugne ꝯflictꝰ initur. usq quo sol
centrũ poli suꝑiorẽ conscendit: hora uidelie⁊
qua dñs nr̃ iħs xp̃s crucẽ ascendit. ip̃a eadẽ
hora om̃e robur contrarie gentis emarcur.
Qui ita sensu mutati sunt. qd̾ nec fugere po¬
terant. nec se defendere ualebant. Arbores
ascendebant. purantes ut ibi sic tuerentur:
ne a nr̃is intuerent᷑. Nr̃i ub sagittabant il¬
los sic̃ aucupes uolatilia. ⁊ ad tram demer¬
sos trucidabant: ut in macello carnifices animaliad.
Alii aũt tenentes gladios in manib pedib nc̃oꝵ
citꝰ tota fugiebat.⁊ posfĩor de uictoria cuiꝰ erat
adhuc dubitabat: nͥ qr nicħ unquã minꝰ sꝑã¬

Expanded text:
pe erat, quod tantorum multitudinem armatorum pe erat, quod tantorum multitudinem armatorum paucifragante gratia, magis ac magis convalescebat, et eorum cervicositatem inclinabat, sicque die tota pugnae conflictus initur usquequo sol centrum poli conscendit, hora videlicet qua Dominus noster Jesus crucem ascendit; ipsa eadem hora omne robur contrariae gentis emarcuit, qui ita sensu mutati erant quod nec fugere poterant, nec se defendere valebant. Arbores ascendebant, putantes quod sic se tuerentur ne a nostris intuerentur. Nostri vero sagittabant illos sicut aucupes volatilia, et ad terram demersos trucidabant, ut in macello carnifices animalia. Alii autem tenentes gladios in manibus, pedibus noscitus tota fugiebat, et posterior de victoria cujus esset, adhuc dubitabat, quia nihil unquam minus
Abbreviated transcription (Latin):
fugiens ante urb̃ ianuã ꝯstitit: ⁊ miser miser¬
rimã suoꝵ cladẽ alonge ꝓspexit. Non disꝑa¬
ri audatia rex ⁊ reliqui comites in oppositos
irruunt. ⁊ seuissima multatione dextra le.¬
uaq ꝑimunt: quot qͦt sibi occurrunt. Ibi
turcensis arcꝰ nulli eoꝵ ꝓfuit. qr impetus nr̃oꝵ
tam celer tamq densissimꝰ fuit: qd̾ nulli tra¬
here licuit. s mag̾ fugere libuit. Oulta qͥppe
milia mortua ibi sunt. quȩ mortua ñ eẽnt. si
fugere p̃ualuissent. S multitudo tanta erat.
qm̃ qͥ retro erant p̃missos in mortiferos nr̃orũ
gladios impellebant. Tachredꝰ ⁊ Boloniensis
comes Eustachiꝰ irruert᷑ in eoꝵ tentouã. ⁊ mul-¬
ta ibi p̃clara egert᷑. quȩ si scͥberent᷑. digna es-¬
sent memoria. Nullus nr̃oꝵ segnis. nullꝰ pa¬
uidꝰ reꝑtꝰ ẽ. s om̃s uno spũ animati. unanunt¬
t̃ ꝑsequebant᷑ inimicos crucis xp̃i. Oirũ qͥp¬

Expanded text:
fugiens, ante urbis januam constitit. Et miser miserfugiens, ante urbis januam constitit. Et miser miserrimam suorum cladem, a longe prospexit. Non dissimili audacia rex et reliqui comites in oppositos irruunt; et saevissima multatione dextra laevaque perimunt quotquot sibi occurrunt. Ibi Turcensis arcus nulli eorum profuit, quia impetus nostrorum tam celer tamque densissimus fuit, quod nulli trahere licuit, sed fugere libuit. Multa quippe ibi millia mortua sunt, quae mortua non esset, si fugere praevaluissent. Sed multitudo tanta erat, quoniam qui retro erant, praemissos in mortiferos nostrorum gladios impellebant. Tancredus et Boloniensis comes Eustachius irruerunt in eorum tentoria, et multa ibi praeclara egerunt; quae si scriberentur, digna essent memoria. Nullus nostrorum segnis, nullus pavidus repertus est, sed omnes uno spiritu animati, unanimiter prosequebantur inimicos crucis Christi. Mirum quip
Abbreviated transcription (Latin):
itiuitꝰ eẽt dixit. Oregnũ babyloniȩ cũctis
ignis antecellens quantũ dedecꝰ hodie pate¬
Is in hoc qͦd tantilla gens ꝯtrate uenire p̃su¬
nit. Ego uõ nũquã estimaui illos nec etiam
litia septa cuiꝰ libet urbis inuenire. ⁊ ip̃i ꝯtra
nit itinere. diei uniꝰ ausi sunt uenire: Aut
sensũ amisert᷑. aut mori sicut ⁊ uĩuere dili¬
suit. Precipio itaq uob̾ obabylonici bella
Mut om̃s istos de t̾ra deleatis. nulli parcat
sum est prelium.XUI. PRimus si quidẽ
comes Normanniȩ miles uĩtritus cũ sua acie
cõgressionẽ incepit. in illa scilicet regione in
qua uexillũ ad mirauissi qͦd stantardũ uocant
ꝯspexit. Qui ferro ꝑ medias acies uã int̃rum¬
pens multas strages dedit.⁊ tande ad illũ qui
stantardum tenebat ꝑueniens: illũ ante pe¬
des admiraussi ꝓstrauit. ⁊ uexillũ accepit.
Ad mirauissus aũt uix euasit. ⁊ ad ascalonam

Expanded text:
intuitus esset, dixit: « O regnum Babyloniae cunctis intuitus esset, dixit: « O regnum Babyloniae cunctis regnis antecellens, quantum dedecus hodie pateris, in hoc quod tantilla gens, contra te venire praesumit! Ego vero nunquam aestimavi illos nec intra septa etiam cujuslibet urbis invenire; et ipsi contra me itinere diei unius ausi sunt venire? Aut sensum amiserunt, aut mori sicut et vivere diligunt. Praecipio itaque vobis, o Babylonici bellatores, ut omnes istos de terra tollatis, nulli parcat sum est praelium. Primus siquidem comes Northmanniae miles imperterritus cum sua acie congressionem incoepit, in illa scilicet regione, in qua vexillum admiravisi, quod standardum vocant, conspexit. Qui ferro per medias acies viam interrumpens, multas strages dedit, et tandem ad illum qui standardum tenebat perveniens, illum ante pedes admiravisi prostravit, et vexillum accepit. Admiravisus autem vix evasit, et Ascalonam
Abbreviated transcription (Latin):
nunciatũ fuit. De serotina enĩ preda quam
nr̃i ceperant nullꝰ ei nunciauerat. qm̃ nisi le-
ia ⁊ ꝓspera nullꝰ ei dicere p̃sumebat: qr ĩgau¬
dio semꝑ eẽ uolebat. Quicũq enĩ ei ad uersa
numntiabat. nullã deinceps gr̃am in cõspec tu
iliꝰ inueniebat. Nec illũ tam̃ ulla res posses¬
sa suo distrac tu turbauerat. tante facultatis
erat qͦd remanebat. Et ne quis fruiolũ eẽ di¬
cat quod dicturi sumꝰ. a quodã uiro qͥ hȩc po¬
sta in ierłm retulit habuimꝰ: qui spontanea
uoluntate factus ẽ xp̃ianus. ⁊ in baptismate
uocatꝰ ẽ boiamundꝰ. Sũmo itaq mane cdictũ
iqr iã ꝓpe erant: uenientes contra ip̃m. Tuc̃
ĩ audeo credere. qr nec etiã intra niuros ierłm
estimo illos inuenire. Cui ⁊ ille. Certissime
sciat dñe magnitudo tua. qr parati ad preli-¬
andũ uenuint: ⁊ iã ꝓpe sunt. Eunc p̃cepit ut
oñs sui arma caꝑent. ⁊ ad bellũ ꝓperarent.
sũq parati om̃s ex adu̾so starent. ⁊ ip̃e nr̃os

Expanded text:
nuntiatum fuit. De serotina enim praeda quam nostri ceperant, nullus ei nuntiaverat, quoniam nisi laeta et prospera nullus ei dicere praesumebat, quia in gaudio semper esse volebat. Quicunque enim ei adversa nuntiabat, nullam deinceps gratiam in conspectu ejus inveniebat. Nec illum tamen ulla res possessa suo distractu turbaverat, tantae facultatis erat quod remanebat. Et ne frivolum esse dicat quis quod dicturi sumus, a quodam Turco, qui haec postea in Jerusalem retulit, habuimus, qui sponte sua factus est Christianus, et in baptismate vocatus est Boamundus. Summo itaque manprope essent, venientes contra ipsum. Tunc non audeo credere, quia nec etiam intra muros Jerusalem aestimo illos invenire. Cui et ille: Certissime sciat, Domine, magnitudo tua, quia parati ad praelium veniunt, et jam prope sunt. Tunc praecepit ut omnes arma caperent, et ad bellum properarent. Cumque parati omnes ex adverso starent, et ipse nostros
Abbreviated transcription (Latin):
Descendit itaq rex in quandã uallẽ speciosan
⁊ spaciosam cum suis om̃ib ⁊ secus litus mass
intrauit: ibiq suas acies ordinatut. Ip̃e suã coli¬
stituit pͥmã. comes Normannꝰ scd̾am. comes sq̃
egrdii t̃tiam. comes flandrensis quartã. Comes
uersiq pedites cum sagittis ⁊ pilis ⁊ telis pre.¬
posuert᷑ se militib. ⁊ sic ordinati ire ceperunt¬
obuiam babilonensib. In cdext̃a parce uixta
mare comes scĩ egydii fuit. in sinistra uo rex: uͥ
maior hostiũ fortitu. do ĩcũbebat eqͥtauit. Int̾
hos alii om̃s fuert̃.xu. Sed ñ est pre.

Expanded text:
Descendit itaque rex in quamdam vallem speciosam Descendit itaque rex in quamdam vallem speciosam et spatiosam cum suis omnibus, et secus littus maris intravit, ibique suas acies ordinavit. Ipse suam constituit primam; comes Northmannus secundam; comes Sancti Aegidii tertiam; comes Flandrensis quartam; comes am. Universique pedites cum sagittis, et pilis, et telis praeposuerunt se militibus, et sic ordinati obviam ire coeperunt Babyloniensibus. In dextera parte juxta mare, comes Sancti Aegidii fuit; in sinistra vero rex, ubi major hostium fortitudo incumbebat, equitavit. Inter hos alii omnes fuerunt. Sed n
Abbreviated transcription (Latin):
eis dereliquert. ⁊ fuge refugiũ sͥ quesiert᷑. No¬
stri uõ ꝑsecuti sunt illos. s apprehendere nõ po¬
tuert᷑ nisi duos. Predã aũt uniuersam rapuert᷑.
⁊ ierłm ex ca copiose ditauert᷑. Rex quidẽ die ũ
ad uesperascente uociferare precepit ꝑuriu̾sum
agmen ut om̃s quiescerent. ⁊ pͥmo diluculo con¬
surgerent: seq bello p̃pararent. Patriarcha u̾o
anathematizauit om̃s qui in illo conflictu a¬
liquid raꝑent. ante consecutã uictoriã. Noc¬
te gͥ transac ta aurora solito clarior incandurr.
⁊ nr̃os a somno excitauit. Erat aũt feria serti.
in qua saluator generis humani diabolũ regẽ
Babiloniȩ tropheo crucis prostrauit. ⁊ nunc iter
admirauissum sue babiloniȩ ꝑ satellices suos do¬
minꝰ suꝑauit. Rex ut suꝑiꝰ diximꝰ flum̃ trans¬
meauit. S patriarcha citm ep̃is aliisq religio¬
sis uiris tam grecis quã latinis citra remansit.

Expanded text:
eis dereliquerunt, et fugae subsidium sibi quaesierunt. Noeis dereliquerunt, et fugae subsidium sibi quaesierunt. Nostri vero persecuti sunt illos, sed apprehendere non potuerunt nisi duos. Praedam autem universam rapuerunt, et Jerusalem ex ea copiose ditaverunt. Rex quidem die jam advesperascente, vociferari praecepit per universum agmen, ut omnes quiescerent, et primo diluculo consurgerent, seque bello praepararent. Patriarcha vero anathematizavit omnes, qui in illo conflicta aliquid raperent, ante consecutam victoriam. Necte igitur transacta, aurora solito clarior incanduit, et nostros a somno excitavit. Erat autem feria sexta, in qua Salvator generis humani, diabolum regem Babyloniae, trophaeo crucis prostravit; et nunc iterum admiravisum suae Babyloniae, per satellites suos Dominus superavit. Rex, ut superius diximus, flumen transmeavit, sed patriarcha cum episcopis aliisque religiosis viris, tam Graecis quam Latinis, citra remansit.
Abbreviated transcription (Latin):
git in hostem. Cassica. Sistra. tube. postquam
rex exit ab urbe insonuere simul: quorum
clangorib omnes in grrum montes cum ualis
econi ⁊abant. terrorẽq siuis muimicis incucietãt.
Ita ꝓcedunt ad prelium xp̃ianȩ acies. dm̃ u¬
torẽ belli corpore ⁊ mente gestantes: ⁊ ꝓpt̃rai¬
t̃rent᷑ ulla hominũ multitudine qr ñ confidĩt
in sua s in ip̃iꝰ uir tute. Patriarcha quidẽ den¬
liquit uices suas Petro heremitȩ ut missas ordi¬
naret orationes constitueret ⁊ ꝓcessiones conpe¬
neret ad sepulchrũ: ut ds̃ homo qui in eo iacu¬
it ppło suo fieret in presidium. xiiii.¬
ymq rex cum suo exercitu ueniret adfu¬
men qͦd ẽ citra ascalonã. inuenit ibi multa mi¬
lia boum: cameloꝵ. asinoꝵ. muloꝵ ⁊ mulaꝵ.
quȩ nõ solum de ciuitate erant: s cũ exercitu
ad mirauissi uenerant. Que omuia centũ ara¬
bes custodiebant. s ut pͥmũ nr̃os uidert᷑ ⁊ p̃dati

Expanded text:
ergit ad hostem. Classica, sistra, tubae, postquam ergit ad hostem. Classica, sistra, tubae, postquam rex exit ab urbe, Insonuere simul: quorum clangoribus, omnes In gyrum montes, cum vallibus echonisabant, Terroremque suis inimicis incutiebant. Ita procedunt ad praelium Christianae acies, Deum victorem belli, corpore et mente gestantes, et prrentur hominum ulla multitudine, quia non confidunt in sua, sed in ipsius virtute. Patriarcha quidem dereliquit vices suas Petro eremitae, ut missas ordinaret, orationes constitueret, et processiones componeret ad sepulcrum, ut Deus homo, qui in eo jacuit, populo suo fieret in praesidium. Cumque rex cum suo exercitu veniret ad flumen, quod est circa Ascalonam, invenit ibi multa millia boum, camelorum, asinorum, mulorum et mularum; quae non solum erant de civitate, sed et cum exercitu admiravisi venerant. Quae omnia centum Arabes custodiebant, sed ut primum nostros viderunt, et praedam
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm: ⁊ cũ ei uicina sit. tam̃ nulla unquam
famili aritate ꝯiungi uoluit. In hanc gͥ admi¬
rauissus ẜabiloniȩ erat cũ nuncii ad regẽ ue¬
nert᷑. ⁊ quȩ supͣ diximꝰ retulert᷑. Rex aũt
ut audiuit patriarcham corrogari precepit:⁊
ab eo consilium accepit: ut ꝑ totam ciuitatẽ
p̃conaret᷑ qd̾ in crastinũ sũmo mane omnes
ad eccłam ꝯuenirent. qr post sacra missarũ
sollẽyma dm̃ici corꝑoris Eucharistiã ꝑciꝑẽt.
⁊ ad bellũ uersus ascalonã equitarent. Ru¬
mor iste muume ꝑturbauit animos audr¬
entiũ. s nox subsequens iusa ẽ illis tardiori
successu ꝓtensior cȩtĩs extitisse. Ut pͥmũ ma¬
tutina capud aurora leuauit. ad missã cũc¬
tos resonans camꝑana uocauit. Missa ꝑorat᷑.
ppłs dño sociat᷑: quȩ benedicunt᷑ sacra mune¬
ra. dum capiunt᷑. Exit ab eccła plebs atq
cucurrit ad arma. ⁊ ieuina suũ contraua ꝑ¬

Expanded text:
Jerusalem, et cum vicina sit, tamen nulla unquam Jerusalem, et cum vicina sit, tamen nulla unquam familiaritate conjungi voluit. In hac igitur admiravisus Babyloniae erat, cum nuntii ad regem venerunt, et quae supra diximus, retulerunt. Rex autem ut audivit, patriarcham convocari praecepit, et ab eo consilium accepit, ut per totam civitatem praeconaretur, quo in crastinum summo mane omnes ad ecclesiam convenirent, ut post sacra missarum solemnia Dominici corporis eucharistiam perciperent, et ad bellum versus Ascalonam equitarent. Rumor iste minime perturbavit animos audientium, sed nox subsequens visa est illi tardiori successu protensior caeteris exstitisse: Ut primum matutina caput aurora levavit, Ad missam resonans cunctos campana vocavit. Missa peroratur, populus Domino sociatur. Quae benedicuntur, sacra munera dum capiuntur, Exit ab ecclesia plebs, atque cucurrit ad arma, Et jejuna suum contraria p
Abbreviated transcription (Latin):
lũ uenire. qͦd p̃parauerat ad mirauissus Babuo¬
niȩ. Ip̃e enĩ iam cũ innumera gente Ascalonee
rat. ⁊ ierosolimã obsidere parabat. Qd̃ ubi fu
erunt im̃minens belli negocium Neapolitanis
ciuib ostendert᷑. ⁊ uale cis facientes cum bono
e ac noc te insõnes ⁊ inquieti cesareã ꝑuener᷑.
Incrastinum uixta mare ꝑambulantes ad qͥn¬
dã urbẽ quȩ Ramula dicit᷑ uenert᷑. multosq
ibi arabes qui belli precursores erant inuener᷑.
Quos indubitant̃ insequentes plures ex eis.
apprehendert᷑. qui ip̃is omñe belli appara
rtͣ ut om̃s absq dilatione cõmoneret: ⁊ con-¬
tra ascalonã ad bellũ ꝓcecderet .xiii. Est
aũt ascalona ciuitas insignis ꝑalestine iugĩ¬
ti quinq milib distans a ierosolua: quam
quondã aliohili condidert᷑. ⁊ ascalonam ex
nomine celon qui fuit nepos cham ⁊ filiꝰ mes¬
raim uocauert᷑. Fuit aũt semꝑ aduersatrix

Expanded text:
lum venire, quod praeparaverat admiravisus Babylolum venire, quod praeparaverat admiravisus Babyloniae. Ipse enim jam cum innumera gente Ascalonae erat, et Hierosolymam obsidere parabat. Quod ubi Euerunt, imminens belli negotium Neapolitanis civibus ostenderunt, et vale eis dicentes, cum bono e ac nocte insomnes et inquieti Caesaream pervenerunt. In crastinum juxta mare ambulaverunt, et ad quamdam urbem quae Ramola dicitur pervenerunt, multosque ibi Arabes, qui belli praecursores erant, invenerunt. Quos fortiter nostri insequentes, plures ex eis apprehenderunt, qui ipsis omnem belli apparatrunt, ut omnes absque dilatione commoneret: et contra Ascalonam ad bellum procederet. Est autem Ascalona civitas insignis Palaestinae, viginti quinque milliariis distans ab Hierosolyma; quam quondam allophyli condiderunt, et Ascalonam ex nomine Celon, qui fuit nepos Cham et filius Mesraim, vocaverunt. Fuit autem semper adversatrix
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuncia asiȩ. Rex accepto consilio misit ad il¬
los Eustachiũ frẽm suum ⁊ Tanchredũ: cũ ma¬
gna manu militũ ⁊ peditum. Quos illi cũ ma¬
gno uenerationis officio suscepert᷑. ⁊ se ip̃os ⁊
bricus anguis qui fidelium semꝑ inuidet felici-¬
tati. citulũ scilicet nominis xp̃iami ita amplia-¬
ri.⁊ regnũ renouatȩ ciuitatiᷤ irłmita dilatari:
ad modũ indoluit. ⁊ clem̃tẽ ĩmo dementem ad¬
mirauissum Babiloniȩ ꝯtta ip̃os selle cõmouit.
⁊ cũ ipso omnẽ orientẽ excitauit. Sperauit
bem delere. ⁊ memoriã dñici sepulchri fun¬
ditꝰ abolere. S sic̃ cogitationes hominũ uane
sunt. ita ⁊ potentiȩ euanescunt. Collegit igit᷑
scalonã suenit. Quo cum ꝑuenissent. nunciꝰ
ad regẽ festinꝰ uenit: ⁊ rẽ ut erat ei intimauir.
Nec mora longa fuit. qͦd rex ad illos quos
miserat misit: ut uidelicet festinarent ad bel¬

Expanded text:
provincia Asiae. Rex, accepto consilio, misit ad ilprovincia Asiae. Rex, accepto consilio, misit ad illos Eustachium fratrem suum, et Tancredum, cum magna manu militum et peditum; quos illi cum magnae venerationis officio susceperunt, et seipsos ebricus anguis, qui fidelium semper invidet felicitati, titulum scilicet. Christiani nominis ita ampliari, et regnum renovatae Jerusalem ita dilatari, admodum indoluit. Et Clementem imo dementem admiravisum Babyloniae, contra ipsos felle commovit, et cum ipso omnem Orientem excitavit. Speravit moriam Dominici sepulcri funditus abolere. Sed sicut cogitationes hominum vanae sunt, ita et potentiae evanescunt. Collegit igiturscalonam pervenit. Quo cum pervenisset, nuntius ad regem festinus venit, et rem ut erat, ei intimavit. Nec mora longa fuit, quod rex ad illos quos miserat misit, ut videlicet festinarent ad bel
Abbreviated transcription (Latin):
Iesentia lib̾auit.xi. His ut prefatumẽ
ar̃nis belloꝵ conflictib gens gallicana fines orr¬
eius penetrauit ⁊ immundicus gentiliũ quib
ꝑliios circit̾ quadraginta ierłm fuerat inqui¬
nata diuina opitulante gr̃a emundauit. In qua
sacerdote canonice cõsecrato ⁊ rege sublimato.
francoꝵ celebre nomen om̃i orienti iñnotuit: ⁊
omnipotentia iħu xp̃i in ea crucifixi mentibus
ctiã infidelium resplenduit. Quo splendore re-¬
nitentis gr̃e cũ sacerdotis ac regis ordinatio sol¬
lemni gaudio fuisset exbibita. nuncii de Nea:¬
politana urbe ad regẽ Godefridũ uenert᷑ cũũ
suoꝵ mandata ferentes: ut ad ip̃os scilicet
de siuis mitteret ⁊ ciues ⁊ ciuitatẽ eoꝵ in
suo regimine sua ditione reciꝑet. Nolebãt
enĩ de se ipsis suũ dilatare imꝑium mag̾
affec tantes suũ quã alt̾ius pͥncipis pͥncipa¬
tum. Est aũt Neapolis ciuitas carie quȩ ẽ

Expanded text:
potentia liberavit. His, ut praefatum potentia liberavit. His, ut praefatum est, bellorum conflictibus gens Gallicana fines orientis penetravit, et ab immunditiis gentilium, quibus per annos circiter quadraginta Jerusalem fuerat inquinata, divina opitulante gratia, emundavit. In qua sacerdote canonice consecrato, et rege sublimato, Francorum celebre nomen omni Orienti innotuit, et omnipotentia Jesu Christi in ea crucifixi mentibus etiam infidelium resplenduit. Quo splendore renitentis gratiae, cum sacerdotis ac regis ordinatio solemni gaudio fuisset exhibita, nuntii de Neapolitana urbe ad regem Godefridum venerunt, civium suorum mandata ferentes, ut ad ipsos, scilicet de suis, mitteret, et cives et civitatem eorum in suo regimine, suaque ditione reciperet; volebant enim de seipsis suum dilatare imperium, magis affectantes suum quam alterius principatum. Est autem Neapolis civitas Cariae, quae est
Abbreviated transcription (Latin):
gla ꝓpt̾ eũ. In tm̃ ⁊ enĩ regie dignitati p̃fuit ⁊ ꝓfuit:
qd si fieri posset qͦd uniu̾si reges t̃rȩ iuxta illũ ad¬
tẽnt. censura equitatis omntib pͥncipari iudicare¬
tͦ. ⁊ imcrito equestris ꝓbitatis ⁊ uultuosa corporis
degantia: ⁊ nobilium morũ prerogatiua. Cõgru¬
um qͦq de inceps erat ut qui sͥ gub̾natorẽ cor¬
ncum nomine ar nulfum. dĩuina ⁊ humana le-¬
se bene eruditũ. Erat aũt scriba doctꝰ in regno
cloꝵ idẽ in scã eccłia. qui bene poterat de thes
li fuit in festiuitate sc̃i Petri ad iuncła. Quȩ
tstiuitas bene congruit uinculatȩ ciuitati. q̃
demoniacis nexib dui fuerat illigata: qm̃ ip̃o
dt quo dignum habuit sacer dotẽ. lib̾a fuit ⁊¬
absoluta. Grãs gͥ deo saluatori ⁊ lib̾atori suoꝵ.
qtociens eã destrui ⁊ ancillari ꝑmisit: totiens¬
ꝙ destruc tam reedificauit. ⁊ ancillatã mirabili

Expanded text:
gloria propter eum. In tantum enim regiae dignitati praefuit et profuit gloria propter eum. In tantum enim regiae dignitati praefuit et profuit quod, si fieri posset, ut universi reges terrae juxta illum adessent, censura aequitatis omnibus principari judicaretur, et merito equestris probitatis, et vultuosa corporis elegantia et nobilium morum praerogativa. Congruum quoque deinceps erat, ut qui sibi gubernatorem corricum, nomine Arnulfum, divina et humana lege bene eruditum. Erat autem scriba doctus in regno coelorum, id est in sancta Ecclesia, qui bene poterat de thesactio facta fuit in festivitate S. Petri ad Vincula quae festivitas bene congruit vinculatae civitati, quae daemoniacis nexibus diu fuerat illigata, quoniam ipso die quo dignum habuit sacerdotem libera fuit et absoluta. Gratias igitur Deo salvatori et liberatori suorum, qui toties eam destrui et ancillari permisit, totiesque destructam reaedificavit, et ancillatam mirabili
Abbreviated transcription (Latin):
reser uauert᷑. Tunc cõstitutũ est ut ciuitas mil¬
daret᷑. ⁊ iniunctũ ẽ sarracenis uiuis ut mortus
foras ex traherent: ciuitatẽ q ab omni spurcur¬
a tarti morticinĩ ꝓrsus emundarene. Q uiss¬
anus ussis obtẽꝑantes.⁊ lugebant ⁊ extrahebant.
⁊ ext̃ portam ingentes uelut castellinas defen¬
alesq domos piras construebant. Menbra trun¬
caita in sportis colligebant ⁊ foris deferebant ⁊ pa
cis ab urbe pacifici nominis. de ordinando rege
questio debebat concionari: ut scilicet unꝰ ex ip
sis eligeret᷑. om̃ib. qͥ tante urbi. tantoq ppło p̃¬
fueret᷑. Cõmunigͥ decreto omniũ. pari uoto ge.¬
nctiliq assensii. duix Godefridꝰ eligit᷑. oc taua scili¬
cet die qua ciuitas expugnatur. In quo bene as¬
seusu omniũ cõuenire debuit. qr in illo regimine
tilem se exhibuit: qͦd ip̃e magis regiam dignuita¬
ũ. quã regia dignitas ip̃m cõmendauit. Non
honor illustrẽ facielut eũ. s honori multiplicabat᷑

Expanded text:
servaverunt. Tunc constitutum est ut civitas mundaretur; et injunctum est Sarracenis vivis, ut mortuos foras extraherent, civitatemque ab omni spurcitia tanti morticinii prorsus mundarent; qui protinus jussis obtemperantes, et lugebant et extrahebant, et extra portam ingentes, veluti castellinas defensalesque, domos, pyras construebant. Membra truncata in sportis colligebant, et foris deferebant; et pcis, ab urbe pacifici nominis, de ordinando rege, quaestio debebat agitari, ut scilicet unus ex ipsis omnibus eligeretur, qui tantae urbi tantoque populo praeficeretur. Communi igitur decreto omnium, pari voto generalique assensu, dux Godefridus eligitur, octavo scilicet die quo civitas expugnatur. In quo bene assensus omnium convenire debuit, quia in illo regimine talem se exhibuit, ut ipse magis regiam dignitatem quam regia dignitas ipsum commendarit. Non honor illustrem faciebat eum, sed honori multiplicabatur