comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
caritat. qͥa qͣnto meliꝰ intelligit᷑ ds: tanto plꝰ diligi¬
tur. Ido oro uos seire ista: ut ꝑ has scientias: imple¬
amini bono. eundo in omnẽ plenitudinẽ di ut hic.
uittutũ postea beatitudinis habeatis plenitudinẽ
hanc plenitudinẽ dr: qͥdam in his ubis sic intel¬
lexerunt: ut putarent. nos hoc idẽ esse futuros:
Q d̾s est. dicentes. Si aliqͥd minus quã ds habebi¬
mus: ⁊ minores erimus: quomͦ implebim᷑ in om¬
nẽ plenitudinẽ d̾i: S qm̃ implebimur. ꝑfecto
erimus equales d̾o. Detestandꝰ est error iste
Non emĩ sic ĩplebunt᷑ hoĩeut sint & ipsi plenus d̾s.
s ut ꝑfecte sint plemid̾o. Ułita. orout possitis
inestiinabilẽ cognosceredm. omĩa excedentem
qd̾ sicut in spera: tanta est longitudo. qñta lati¬
tudo. & tanta latitudo. quantum & ꝓfundum:
tta &e indo omĩa equalia sunt ĩmensitate infini¬
dens:⁊ implens. ñ in eis clausa. s omĩa intra se
habens. ut solus ineffabilis & infinitus habeat᷑

Expanded text:
o melius intelligitur Deus, tanto plus diligdeo oro vos scire ista, ut per has scientias impleamini, bono, eundo in omnem plenitudinem Dei, ut hic virtutum, postea beatitudinis habeatis plenitudinem. Hanc plenitudinem Dei quidam in his verbis sic intellexerunt, ut putarent nos hoc idem futuros quod Deus est, dicentes: Si aliquid minus quam Deus habebimus et minores erimus, quomodo implebimur in omnem plenitudinem Dei? Sed quoniam implebimur, profecto erimus Deo aequales. Detestandus est error iste. Non enim sic implebuntur ut sint et ipsi plenus Deus, sed ut perfecti sint pleni Deo. Vel ita, oro, ut possitis inaestimabilem cognoscere Deum, omnia excedentem quod sicut in sphaera tanta longitudo quanta latitudo, et tanta altitudo quantum et profundum, ita et in Deo omnia aequalia sunt immensitate infinidens et implens, non in eis clausa, sed omnia intra se habens, ut solus ineffabilis et infinitus habeatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ gła: Itaq obsecͤ
ut ambuletis de bo¬
no in meliꝰ ꝓficiendo.¬
digne uocatione qua
buletis ut conueniat
mcȩ p̾dicationi: ur̃a

Expanded text:
oria, itaque obsecro ut ambuletis, de bono in melius proficiendo,digne vocatione qua buletis ut conveniat meae praedicationi a
Abbreviated transcription (Latin):
morit᷑. ⁊ c̃ buĩmi. Iõo uolo uos scire ifta. ut ĩple¬
amini in omnẽ plenitudinẽ di .i. ut ꝯfessione:
& grarumactione. sicut patͥ ita ⁊ filio. honorẽ
exhibeatis. ut sit plena diuinitatis ꝓfessio in
uob̾. qr tc̃ nicħ deest xp̃iano: eum patrẽ ⁊ filiũ.
sic cognoscit alit̾ ñ est integra: ꝓfessio ditatis.
qͥa fides nec in solo patre integra est. nec in so¬
lo filio ꝑfecta Si aut̃¬

Expanded text:
ista, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei, id est ut confessione et gratiarum actione, sicut Patri ita et Filio honorem exhibeatis, ut sit plena divinitatis professio in vobis, quia tunc nihil deest Christiano cum Patrem et Filium sic cognoscit: aliter non est integra professio deitatis, quia fides, nec in solo Patre integra est, nec in solo Filio perfecta. Ei aut
Abbreviated transcription (Latin):
hec fama: apud eos maxime claruit: qui non
erant de consortio udoꝵ & erant mundiabin¬
der fectione xp̃i. ⁊ extra celebrationẽ uidaice
suetudinis. existo cinere. ficbat aqua afꝑsio¬
nis. ꝑ qͣm sigñificatur baptismus. qua mun¬
dabantur homines: a contactu mortuorum.
qͥa ab iniqͥtate huiꝰ moribunde. uł mortieine
uitȩ:. ꝑ baptisinum xp̃i mundamur. Iua aqͣ:
tam ꝓselit qͣm udei mundabant᷑. quia bap¬
tismus: iudeis ⁊ gentib ꝓdest. ysopo. q̃ fidẽ
significat:. illa aqua asꝑgebat᷑. quia fide mun¬
dantur corda & sine fide. ñ ꝓdest baptismuis.
A uiro mundo hoc fiebat: quiau̾e mundi de¬
bent cẽ. imnistri eccłis. qui portant ꝑsonam

Expanded text:
haec fama apud eos maxime claruit, qui non haec fama apud eos maxime claruit, qui non erant de consortio Judaeorum, et erant mundi ab interfectione Christi, et extra celebrationem Judaicae consuetudinis. Ex isto cinere fiebat aqua aspersionis, per quam significatur baptismus qua mundabantur homines a contactu mortuorum, quia ab iniquitate hujus moribundae vel morticinae vitae per baptismum Christi mundamur. Illa aqua tam proselyti quam Judaei mundabantur, quia baptismus Judaeis et gentibus prodest. Hyssopo quae fidem significat aqua illa aspergebatur, quia fide mundantur corda, et sine fide non prodest baptismus. A viro mundo hoc fiebat, quia vere mundi debent esse ministri Ecclesiae, qui personam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑnamoueatur.⁊ in eum ꝯu̾titur: qd̾ cremat᷑.
⁊ ip̃m u̾bum cremare: de greco in latinũ ductũ.
atar cremata ũr: qr illis apparuit resurrectio
xp̃i. qui futuri erant regale sacdotium. Pelli
eius cum carne & sangui s cum st̾core com¬
intimata ẽ: s etiam contumelia: & abiectio
plebis: quȩ nomine st̾coris significat᷑. Su̾sa ẽ
medium cõbustionis mittit sacdos: lignũ ce¬
drinum. ysopũ. ⁊ coceinum. Lignum cedrinũ
est. spes. quȩ in suꝑnis firmit᷑ habitat. ysop̾.
fides. quȩ cum sit humilis. radicib heret in
t̾ra. Coccinũ est caritas. quia feruorẽ sp̃s. igneo
colore testatur. hec tria. debent mitti in me¬
dium cõbustionis .i. in resurrectione xp̃i. ut
cumillo abscondita sit uita nr̃a. Cmis autẽ:
.i. reliquie cõbustionis. ⁊ int̾fectionis. fama ẽ.
q̃ secuta ẽ post xp̃i passionẽ. ⁊ resurrectionem
Hunc cinerẽ homo mundꝰ congregabat. &
in locum mundũ extͣ castra reponebat. qura

Expanded text:
perna moueatur, et in eum conuertitur quod crematur. nam et ipsum cremare de graeco in latinum ductum azar cremata dicitur, quia illis apparuit 253 resurrectio Christi, qui futuri erant regale sacerdotium. Pellis ejus cum carne, et sanguis cum stercore comintimata est, sed etiam contumelia et abjectio plebis, quae nomine stercoris significatur, conversamedium combustionis mittit sacerdos lignum cedrinum, hyssopum, et coccinum. Lignum cedrinum est spes quae in supernis firmiter habitat; hyssopus fides, quae cum sit humilis radicibus haeret in petra. Coccinum est charitas quia fervorem spiritus igneo colore testatur. Haec tria debent mitti in medium combustionis, id est in resurrectionem Christi, ut cum illo abscondita sit vita vestra. Cinis autem, id est reliquiae combustionis et interfectionis fama est quae secuta est post passionem et resurrectionem Christi. Hunc cinerem homo mundus congregabat, et in locum mundum extra castra reponebat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
simul sunt. alterum
enim sine alt̾o. non¬
ualet. accipiens in¬
lana coccinea: &e cũ
ẏsopo de quib asꝑ¬
sorium fecit: ipsum
&e omnẽ ppłm asꝑ¬

Expanded text:
simul sunt; alterum enim sine altero nonalet. Accipiens, inlana coccinea, et cum hyssopo, de quibsorium fecit, ipsum t omnem populum as
Abbreviated transcription (Latin):
tum est: morte ꝯfirmatum ẽẽ Sicuigͥ
testanitum morte testatoris ꝯfirmat᷑ sic a¬
xpit inalsertione eoꝵ que testabatur seda¬
turũ uoluit mori. neqͥs de eis dubitaret. nec ali¬
ter potat eẽ nobuita morte etiã. euangłium
innos firmaut. nt qr ꝓ nob mortuus est. p̃cep
tars uiligimꝰ & inauctoritate habeamus. ⁊ ꝑ¬

Expanded text:
Christi morte confirmatum est. Sicut ergo testamentum morte testatoris confirmatur, sic in assertione eorum quae testabatur seturum voluit mori, ne quis de eis dubitaret, nec aliter poterat nobis esse vita, morte etiam Evangelium in nobis confirmavit, ut quia pro nobis mortuus est, praecepta ejus diligamus et in auctoritate habeamus
Abbreviated transcription (Latin):
hominis qui tetig̾it mortuum. immunda erit
septẽ dieb. hic purificabitur dic t̾cio ⁊ septimo.
dus. Om̃is qui tetigerit mortuum: & mortius
fu̾t ñ purificatꝰ: tab̾nacłm domini polluit. &
exteretur aminia illa ex isrł. Ite ait. Et accipieis
ysopum: tinget in aquauir mundꝰ & asꝑget
suꝑ domũ. ⁊ suꝑ uasa. ce suꝑ animas stula
ruła. caro xp̃i est infirma. sexus enĩ femineuᷤ
positus ẽ ꝓppt̾ infirmitatẽ carnalẽ.Rufa est: qr
passione. caro xp̃i est cruentata. Hanc accipi¬
unt a moyse. qui ẽ figura legis. quia scd̃m le¬
gem sibi uisi sunt occid̾e xp̃m. quia scd̾m ip̃os
s̃abbatum soluebat. & obseruationes legitimaᷤ
ꝓfanabat. S ine uicio est iuiuenca: qr ĩurs

Expanded text:
hominis qui tetigerit mortuum, immunda erit hominis qui tetigerit mortuum, immunda erit septem diebus . Hic purificabitur die tertio et septimodus. Omnis qui tetigerit mortuum, et mortuus fuerit non purificatus, tabernaculum Domini polluit, et exercetur anima illa ex Israel. Item ait: Et accipiens hyssopum tinget in aqua vir mundus, et asperget super domum, et super vasa, et super animas . Vitula rufa est caro Christi infirma. Fepositus est propter infirmitatem carnalem. Rufa est, quia passione caro Christi cruentata est. Hanc accipiunt a Moyse qui est figura legis, quia secundum legem sibi visi sunt occidere Christum, qui secundum ipsos Sabbatum solvebat, et observationes legitimas profanabat. Sine vitio est juvenca, quia immunis
Abbreviated transcription (Latin):
ciuerem: ad aqͣm asꝑsionis: eoꝵꝙ. mundatio¬
nẽ qui mortuum tetigerint ꝓfiẽe lex man¬
legitur in lbro numeri dñs dixisse moysi
Loquere filiis ifrł & accipiant a te. iuuencam
rufam sine uicio. que ñ habet uiciũ in se. & ñ est
positũ suꝑ eam iugum. ⁊ dabis eam adeleatar sa¬
cerdotẽ ⁊ eicient eam extͣ castra: in locũ mundũ.
& occident eam in conspectu es. & accipiet elentar
sanguinẽ enis. ⁊ asꝑget cont᷑ faciem testimonui
septies. ⁊ cremabunt eam in ꝯspectu es ⁊ pellis¬
eiꝰ cum carne. & sanguis cũ stercore eius cõbr¬
ret᷑. & accipiet sac̾dos lignũ cedrinũ. ⁊ ysopũ. ⁊
coccinum. & mittet in medio cõbustionis uiuen¬
cȩ ⁊ ꝯgregabit homo mundꝰ. cinerẽ iuuenee.
⁊ ponet extͣ castra: in locum mundũ. ⁊ erit filiiᷤ
srł. & ꝓselitis: legitimum et̾num. Ex isto ci¬
nere: fiebat aqua asꝑsionis. unde inundaban¬
tur a contactu mortuoꝵ. Ait enĩ sie. Dĩs eni aĩa

Expanded text:
cinerem ad aquam aspersionis eorumque mundationem quia mortuum tetigerunt perficere lex manlegitur in libro Numeri Dominus dixisse Moysi: Loquere filiis Israel; Et accipiant a te juvencam rufam sine vitio, quae nec habet in se vitium, et non est impositum super eam jugum, et dabis eam ad Eleazar sacerdotem, et ejicient eam extra castra in locum mundum, et occident eam in conspectu ejus, et accipiet Eleazar sanguinem ejus, et asperget contra faciem testimonii septies, et cremabunt in conspectu ejus, e sanguis cum stercore ejus comburetur, et accipiet sacerdos lignum cedrinum, et hyssopum, et coccinum, et mittet in medium combustionis juvencae, et congregabit homo mundus cinerem juvencae, et ponet extra castra in locum mundum, et erit filiis Israel, et proselytis legitimum sempiternum , ex isto cinere fiebat aqua aspersionis, unde mundabantur a contactu mortuorum. Ait enim: Omnis enim anima
Abbreviated transcription (Latin):
nationẽ .s. qd̾ si & in alus qui sunt menbra es
habeat uicium: m se tñ non ht̃. Et ñ est po¬
situm suꝑ eam iugum: quia non ẽ subiugata
iniqͥtati. immo ei subiugatos inueniens libe¬
rauit. ⁊ eoꝵ iuncła diruptt ⁊ potestatẽ ponen¬
di animã ⁊ it̾m sum̃di eam. hũit. Nonadaaron
s ad eleatar. data d̾r. quia ñ ad tempꝰ qd̃ tune
tite erat: s ad posteros illius sacdotii. dñ
passio erat ꝑuentura. E iecta est extra castra.
Sie & dñs. extra cuutatẽ eiectus ẽ. Et eiecta est
in locum mundum: qr dñs ñ hũit causam ma¬
turas fudit sanguine: in remissionẽ pecc̃oꝵ.
Iõo contra faciem testimonii. quia ñ aliter
declaratum ẽ. quam fuerat duuno testimo¬
no p̾nunciatũ. Id̃o septies:. qͥa ip̃e inimer᷑. ad¬

Expanded text:
 et si in aliis qui sunt membra ejus habeat vitium, in se tamen non habet, et non est positum super eam jugum, quia non est subjugata iniquitati, imo ei subjugatos inveniens liberavit, et eorum vincula dirupit, et potestatem ponendi animam, et iterum sumendi habuit. Non ad Aaron, sed ad Eleazar data dicitur, quia non ad tempus quod tunc erat, sed ad posteros illius sacerdotii Domini passio erat proventura. Ejecta est extra castra, sic et Dominus extra civitatem ejectus est; et ejecta est in locum mundum, quia Dominus non habuit causam maturas fudit sanguinem in remissionem peccatorum: ideo contra faciem testimonii, quia non aliter declaratum est, quam fuerat divino testimonio praenuntiatum. Ideo septies, quia ipse numer
Abbreviated transcription (Latin):
conceptus. ĩ munis a pecc̃o fuit. emundabit ñ
carnẽ tm̃. s etiam int̾iorem conscientiam nr̃am
ab oꝑib mortius .i. a pecẽis. quȩ qui tangiteon¬
sentiendo. inquinatur. sicut qui tangebat mor¬
tuum. comquinabat᷑. nec intrat iste in celum:
sicut nec ille intemplum. emundabit a pec¬
efficit sanguis xp̃i. a peccato .s. mundat. ⁊ re¬
stituta libtate. facit seruire d̾o. qui dat. uiuere.
qui ẽ uita. ex se uiuens. Nemo gͦ pot̾ ei seruire.

Expanded text:
conceptus et immunis a peccato fuit. Emundabit, non carnem tantum, sed etiam interiorem conscientiam nostram ab operibus mortuis, id est a peccatis, quae qui tangit consentiendo inquinatur, sicut qui tangebat mortuum coinquinabatur, nec intrat iste in coelum, sicut nec ille in templum emundabit a pecefficit sanguis Christi a peccato scilicet mundat, et restituta libertate facit servire Deo qui dat vivere, qui est vita ex se vivens. Nemo ergo potest ei servire
Abbreviated transcription (Latin):
mundꝰ erat. & hic¬
nichil aliud intelli¬
gendum uideo ẽẽ in¬
quinationẽ:. nisi con¬
tactum mortu hõis.
Uł scĩficat inqͥnatos.
is. a corporali macula
carnis. ut caro mun¬
data sit ꝓpt̃ legis p̃¬

Expanded text:
 erat. Et hicnihil aliud intelligendum video esse inquinationem, nisi contactum mortui hominis. Vel, sanctificat inquinatos, cet a corporali macula  id est ut caro emundata sit propter legis p
Abbreviated transcription (Latin):
.s. iam reuelata discessione
Adouero: & refrigerata ml¬
toꝵ caritate ex habundan¬
uelabitur tamiquitatis: quasi pa¬
rata sib sede: rruelabit᷑
ille iniquꝰ

Expanded text:
 jam revelata discessione a Deo vero, et refrigerata multorum charitate, ex abundantia iniquitatis quasi parata sibi sede, revelabitur, id ille iniqu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. tencat .i. detineat. donec ip̃a iniquitas quȩ mͦ
ẽ mystica: fiat de medio.i. quasi aliquid de cõmu¬
nib. ut ñ erubescat homo: adulterari. furari. &
alia huiꝰ modi facere. sicut nec ambulare: uł loqͥ.
Uł ita. Quidam putant hoc eẽ dictum. de malis
& fictis qui st̃ in eccłia.tam diu. donec ꝑueniatĩ
ad tantum numerũ:. qui antixp̃o magnũ faci¬
at popłmi. ⁊ hoc dicunt. eẽ mysterium iniqͥtatis.
qr uidetur occultum. & de hoc dictum eẽ:. quid¬
nẽ detineat scitis. & cum ait: ut qͥ tenet nc̃ te¬
neat. dicunt apłm hortari fideles: ut in fide
quã tenent. tenacit̾ ꝑseu̾e̾nt. donec exeat de
medio ȩccłiȩ n ayst̾ium ĩniquitatis. qd nẽ occul¬
tum ẽ. Et ẽ sensꝰ. tm̃ hoc suꝑest agendũ. ut qui

Expanded text:
est, teneat, id est detineat, donec iniquitas quae modo est mystica fiat de medio, id est aliquid de communibus, ut non erubescat homo adulterari, furari, et alia hujusmodi facere, sicut nec ambulare, nec loqui. Vel ita: Quidam putant hoc esse dictum de malis et fictis qui sunt in Ecclesia, tandiu donec perveniant ad tantum numerum qui Antichristo magnum faciant populum. Et hoc dictum esse mysterium iniquitatis, quia videtur occultum, et de hoc dictum esse, quid detineat scitis, etc., ait, ut qui tenet non teneat. Dicunt Apostolum hortari fideles ut in fide quam tenent tenaciter perseverent, donec exeat de medio Ecclesiae mysterium iniquitatis, quod nunc occultum est. Et est sensus: Tantum hoc superest agendum, ut q
Abbreviated transcription (Latin):
tis: & ctiã quid nc detineat
ra eiꝰ. que sit causa dilatio¬
nis eiꝰ: quare nundu uemi
cessio Detineat dico: ita tnͣ.
ut reuelet᷑.i. ut manifestꝰ

Expanded text:
tis: Et etiam quid nunc detineat ra ejus, quae sit causa dilationis ejus, quare nondum veniacessio. Detineat, dico, ita tamen ut reveletur, id est ut manifestus
Abbreviated transcription (Latin):
sione ad romanũ imꝑium:
& ad romane cccłie obedi¬
entiam: aderit discessio ab
utroq imꝑio. qͣ impleta:
um intrat ad fidẽ: reuela¬
bitur discessio a fide. qñ
refrigescet caritas multoꝵ.
& habundabit iniquitas.
sic instabit dies uñi. Nam
tur in suo tp̃r: quia iam:
innumo suo: myst̾ium iniqͥ¬
tatis .i. secreta iniqͥtas: ope
inicus accessiomis. inuenit᷑
iniquitas. s mystica .i. pie¬
tatis nomine palliata. ut uelint baberi ministͥ
xp̃i. cũ sint pseudo. Uł ita. Uere reuelabit᷑. nam
diabolꝰ. iam oꝑatur inyst̾ium iniqͥtatis. Myst̾i

Expanded text:
sione ad Romanum imperium, et ad Romanae Ecclesiae obedientiam aderit discessio ab utroque imperio, qua impleta aum intrat ad fidem, revelabitur discessio a fide quando refrigescet charitas multorum et abundabit iniquitas, sic instabit dies Domini. Natur in suo tempore, quia jam in non suo mysterium iniquitatis, id est secreta iniquitas operinitiis accessionis invenitur iniquitas, sed mystica, id est pietatis nomine palliata, ut velint haberi ministri Christi, cum sint pseudo. Vel ita: Vere revelabitur. Nam, diabolus jam operatur mysterium iniquitatis. Hai
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ tanta ꝯsolatio. det̾ga¬
tur luctꝰ ex ammo. fides expellat dolorẽ. In tan¬
ta spe. ñ decet esse triste templũ di. Ibi habitat
bonus ꝯsolator. ibi qui ñ fallit ꝓmissor. Quidgͦ
mortuũ diu plangimꝰ: inqͥes.qr mors amara
ẽ. s ꝑ illã transiuit ⁊ dũs. Consolem᷑ gͦ nos sed
dices. Pot̃ nondolere cor humanũ defundo ca¬
rissimo: ĩmo meliꝰ cumdolet: sanat᷑ cor huma¬
num: quam ñ dolendo sit inhumanũ. Maria
enĩ dũm q̃rebat. & mortuũ frẽm dolebat:¬
e tẽporib aut̾e.¬

Expanded text:
 tanta consolatio. Detergatur luctus ex animo, fides expellat dolorem. In tanta spe non decet esse triste templum Dei; ibi habitat bonus consolator, ibi qui non fallit promissor. Quid enim mortuum diu plangimus? inquies, quia mors amara est, sed per illam transivit et Dominus. Consolemur ergo nos. Sed dices: Potest non condolere cor humanum, defuncto charissimo? Imo melius cum dolet, sanatur cor humanum, quam non dolendo sit inhumanum. Maria enim Dominum quaerebat, et mortuum fratrem dolebatDe temporibus aute
Abbreviated transcription (Latin):
trem: qui dixit ad illỹ
es sac̾dos mȩt̾num. &
quod met̾num: iura¬
uit dominus. hoc dix̃¬
ꝓpħa .i. inconcussa ue¬
ritate firmauit. & ñ
peni. eum. & hoc ide
dixit .i. non mutabit
factum. Intantũ. ⁊ c̾
Ex laude sacdotis in¬
fert cõmendationem
legis. dicens. Intm̃.i.
factus ẽ sac̃dos. ⁊ qd
Ne ꝑ cum approximamꝰ
ad dm: certum est:
.i. assertor: melioris
Ut enim sac̃dotium¬
tus iHC xp̃i preest leuitico. ita. & lex
eiꝰ preest uet̃. Melius est enĩ nouum teft᷑. ꝗͣ¬

Expanded text:
trem, qui dixit ad illum,es sacerdos in aeternum. Et quod in aeternum, juravit Dominus. Hoc dix est inconcussa veritate firmavit. Et non poenitebit eum. Et hoc item dixit, id est non mutabit factum. In tantum, etc. Ex laude sacerdotis infert commendationem legis, dicens: In tantumfactus est sacerdos, et quod per eum approximamus ad Deum. Certum est est assertor melioris Ut enim sacerdotium Christi praeest Levitico, ita et lex ejus praeest. veteri. Melius est ergo Novum Test
Abbreviated transcription (Latin):
one testes u̾tatis meȩ: quib oportet uos crede
&e ñ pauer: s om̃s. Hoc id̾o dicit:. qi facile ĩtłłigit se
errasse: qͥ a multis rep̾bendit᷑. hui gͦ om̃s. mecũ

Expanded text:
Testes veritatis meae, quibus oportet vos credere. Et non pauci, sed omnes. Hoc ideo dicit, quia facile intelligit se errasse, qui a multis reprehenditur. Hi ergo omnes mecum
Abbreviated transcription (Latin):
Aulus ce tymotheus ⁊c̃.
Hanc epłam scribit apłc
philipensib. Philippenses
autem sunt macedones.
qui accepto uerbo predica¬
miserant. quem cum hac
S contra duplex bellum. scił¬

Expanded text:
aulus et Timotheus. Hanc Epistolam scribit Apostolus Philippensibus. Philippenses autem sunt Macedones, qui accepto verbo praedicaRomam miserant: quem cum hac s contra duplex bellum, scil
Abbreviated transcription (Latin):
oe caritatis. xp̃o seruiebat.
fidem habes & caritatẽ in
meatio fider tuȩ euidens fiat
.i. ut fides tua cõmunicanis
fidei nr̃e: uł. qd̾ aliis ex fide¬
. tua cõmunicas: eusdenssit.

Expanded text:
 charitatis Christo serviebat Fidem habes et charitatem in nicatio fidei tuae evidens fiat, id est ut fides tua communicans fidei nostrae, vel quod aliis ex fide tua communicas evidens sit.
Abbreviated transcription (Latin):
debes misereri. ñ esse causa
doloris. qd̾ eris: sum̃mnsericors¬
meũ filiũ cruciauis.⁊ tymotħs
fr̃. ⁊ cͥ. cuiꝰ etiam causa: debes
misereri. Scribunt hanc epy
diligi mẽtur. & adiutori ño.
minist̾io p̾dicationis. & apiȩ.
uxori eiꝰ cui scribit: ut hecui¬
rum exoret. Rm̃ȩ sorori in fi¬
deñ ficta. & archippo filio es.
colosensium ministro. ut &e
hic: patrẽ exoret: cõmilitoni
rat militia. & eccłiȩ quȩ in
domo tua uł eils ẽ .i. toti fa

Expanded text:
debes misereri, non esse causa doloris: quod eris si immisericors filium cruciaveris. Et Timotheus frater, etc. Cujus etiam causa debes misereri, scribunt hanc Episdiligi meretur; et adjutori nostro ministerio praedicationis, et Appiae uxori ejus cui scribit ut haec virum exoret, charissimae sorori, in fide non ficta, et Archippo filio ejus Colossensium ministro, ut et hic patrem exoret, commilitoni eadem militia, et Ecclesiae quae in domo
Abbreviated transcription (Latin):
& qno IHul agit. cõmendans fide &e ca¬
ritatẽ eius. quȩ id̾o cõmemorat: ut me¬
X PQ morata bonitas moueat eum ad ueni¬
am. Ait gͦ. gr̃as ago d̾o meo
semꝑ memoriã tui faciens
in orationib meis. Unde
aut̾ gr̾as agat. aꝑie. subdeis.
audiens caritatẽ tuã. & fidẽ¬

Expanded text:
de bonis agit, commendans fidem et charitatem ejus: quae ideo commemorat, ut memorata bonitas moveat eum ad veniam. Ait ergo: Gratias ago Deo meo semper memoriam tui faciens in orationibus meis. Unde autem gratias agat, aperit, subdens: Audiens charitatem tuam et fide
Abbreviated transcription (Latin):
aulus
apostolꝰ
ñ electuᷤ
uł missus: ab ho¬
nia. ut̾ quidam
dicebant. uł ab
aliis ut quidam
abapłis. electi:
& missi fuerunt.
& a uideis: pse¬
udo apłi. neq con¬
stitutus ꝑ hoĩem.
patrem .i. a do patre. osti¬
tutus ẽ ꝑ filium. qui est
saluator ⁊ rex. ñ est gͦ con¬
trariꝰd̃õ: a quo ꝑ filium
electus ẽ: &e missus. ut dr
in destructione legis. Im¬
ponebatur enĩ illi. qd̾ con¬
traria d̾o p̃dicaret. eo qd̾
legẽ a d̾o datam destrue¬
ret. Uł ita. neq ostitutus:

Expanded text:
aulus apostolus, non electus vel missus ab honia, ut quidam dicebant: vel ab aliis, ut quidam ab apostolis electi et missi fuerunt, et a Judaeis pseudoapostoli; neque constitutus per hominem  est a Deo Patre constitutus est per Filium, qui est salvator et rex. Non ergo contrarius est Deo a quo per Filium electus est et missus, ut dicitur in destructionem legis. Imponebatur enim illi quod contraria Deo praedicaret, eo quod legem a Deo datam desereret. Vel ita, neque constitutus
Abbreviated transcription (Latin):
cet: qd est
iñ erat opꝰ
auctorita¬
te: cum rec
tirent. Con¬
ditionẽ fate¬
tur. quia casto timore¬
xp̃o subditi: uere liberi
sunt. Sicut enĩ duo surl¬
timores. qui faciunt duo
gen̾a timentiũ: sic duȩ¬
serui HI seruitutes quȩ faciunt
uuo gen̾a seruoꝵ. Est

Expanded text:
cet quod est non erat opus auctoritate cum de tirent. Conditionem fatetur, quia casto timoristo subditi vere liberi sunt. Sicut enim duo imores qui faciunt duo genera timentium, sic duae servitutes quae faciunt duo genera servorum. Est
Abbreviated transcription (Latin):
aulus
nomine.
seruus con¬
ditione. non
tamen pec¬
cati: misera
seruitute:
s dei quada
nobilitate.
qualit̾ mo¬
yses ce da¬
iuid serui sc̃
appellati. & maxia
&e dignitatẽ: Apłedi¬

Expanded text:
aulus nomine, servus conditione, non tamen peccati misera servitute, sed Dei, quadam nobilitate, qualiter Moyses et David servi sunt appellati, et Maria et dignitatem. Ap
Abbreviated transcription (Latin):
gere debet .i. aspere redarguere peccantes. qd̾
est ex inferiori natura. & correctos: mnante¬
riora diłigere. ita tamen: ut ad propriam con¬
scientiam: sui consid̾atione redeat. si forte in se
habeat: quȩ aliis annunciat. Est igitur inten¬
tio apłi. instruere tytum: de ep̃ali officio.atq
monere: ut id imꝑiose tractet. & hereticos
uitet Modus talis. Primo:salutat. Deinde:
instruit eum. de epyscoꝑali officio docens eũ.
quid agere debeat. & quales epyscopos per
ciuitates constituere. Demde:. qualiter di¬
uersos: uel sexir: uel etate: uł conditione: in¬
stituere debeat. Postea monet eum: de ui

Expanded text:
gere debet, id est aspere redarguere peccantes: quod gere debet, id est aspere redarguere peccantes: quod est ex inferiori natura, et correctos in anteriora dirigere, ita tamen ut ad propriam conscientiam sui consideratione redeat, si forte in se habeat quae aliis annuntiat. Est igitur intentio Apostoli instruere Titum de episcopali officio atque monere ut id imperiose tractet, et haereticos vitet. Modus talis: primo salutat; deinde instruit eum de episcopali officio, docens eum quid agere debeat, et quales episcopos per civitates constituere; deinde qualiter diversos vel sexu vel aetate, vel conditione instituere
Abbreviated transcription (Latin):
creauit ep̃m. commonens
eum fore sollicitum:. in ec¬
clesiastica disciplina. T̃yto
enim relicto crete ep̃o: ex
hmmilitate & ex simplicitate nimis patien¬
N: a nchopoli scribit de ep̃ali officio impe¬
riose ac potestatiue tractando. p̾scripta ei sua
auctoritate utili. Debet enim pontifex habere
maternam pretatem. & ꝑatris seueritatem.
ut sit fortis: suꝑbis. & suauis: modestis. ut
non habens timoris angulum: nec elationis
suꝑcilium. urat. & luceat. uñ. in ueste lega¬
lis pontificis: erat coccus bis tinctus. qui
habet speciem ignis. Ignis aut̃. duo faeit.
urit. & lucet. Ita e pontifex gladio predica¬
cationis: scił ignito eloquio: urere debet mor¬
daciincrepatione. & metuenda comminatio¬
ne. & lucere: blandis fouendo. & delectabilia
promittendo. Ideo. de manna dicitur: quod
indurabatur ad ignem. & liquescebat ad solem
& baculus pontificalis: ab inferiori pungit.
& in sumo: in anteriora extenditur: in se redi¬
ens. quia eccl̃iasticus doctor:. gladio uerbi pun¬

Expanded text:
creavit episcopum, commonens eum fore sollicitum in ecclesiastica disciplina. Tito enim relicto Cretae episcopo ex humilitate et simplicitate nimis patienti, a Nicopoli scribit de episcopali officio imperiose et potestative, tractando praescripta ei sua auctoritate utili. Debet enim pontifex habere maternam pietatem et patris severitatem, ut sit fortis superbis, et suavis modestis · ut non habens timoris angulum, nec elationis supercilium, urat, et luceat. Unde in veste legalis pontihabet speciem ignis. Ignis autem duo facit: urit, et lucet; ita et pontifex gladio praedicationis, scilicet ignito eloquio, urere debet mordaci increpatione, et metuenti comminatione: et lucere blandis, fovendo et delectabilia promittendo. Ideoque de manna dicitindurabatur ad ignem, et liquescebat ad solem. Et baculus pontificalis ab inferiori pungit, et a summo in anteriora extenditur, in se rediens, quia ecclesiasticus doctor gladio verbi pun
Abbreviated transcription (Latin):
la duo posuit. Tunc em̃
inta. si fides est in xp̃o
si fideles sie in xp̃o.
& fideles. ut scõs in¬
telligas maiores: ce ꝑ

Expanded text:
la duo posuit: tunc enim ita, si fides est in Christo si fideles sunt in Christo. et fideles, ut sanctos intel
Abbreviated transcription (Latin):
uocati st̃ sc̃i. dicens. omĩa bñficia eis. uł apłisip¬
sis. uł toto humano geni data. ꝑ solam d̾ĩ gr̃am
sios in bonis habitis ꝯfirmare. & ad ult̾iora ꝓ¬
uocare. necn̾ ad humilitatẽ. ac̾tionẽq gr̃arũ
informare. Modꝰ tractandi talis ẽ. de more suo
salutationẽ p̃mittit. dein gr̃as agit d̾o. expo¬
nens priꝰ bñficia humano gen̾i prestita. post:
ip̃is apłis specialit̾ indulta. deũephesus ip̃iᷤ.¬

Expanded text:
ati sunt, dicens, omnia beneficia eis vel apostolis ipsis, vel toti humano generi per solam Dei gratiam sios in bonis habitis confirmare, et ad ulteriora provocare, nec non et ad humilitatem actionemque gratiarum informare. Modus tractandi talis est: De more suo salutationem praemittit. Deinde gratias agit Deo, exponens prius beneficia humano generi praestita, post ipsis apostolis specialiter indulta, deinde Ephesiis ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ eam habe¬
tis quicqͥd
boni ẽ uob̃. Paulus
in quã. scribit uel¬
mandat. uł ego
paulus scribo. uel¬
mando: om̃ib qͥ
sunt ephesi: scĩs¬
exerercio uirtutum:

Expanded text:
per eam habetis quidquid boni est vobis. Paulus, inquam, scribit vemandat, vel ego Paulus scribo mando omnibus qui sunt Ephesi sexercitio virtutum,
Abbreviated transcription (Latin):
epłam scribit apłe ephesiis.
Fphesii aut st̃ asian. Hi ꝑ
paulum ñ fundati s confir¬
mati fuerant in fide. Põs enĩ
ñ fundauit apłc in fide. sed
confirmauit. multa ꝓ eis paᷤ¬
sus a ꝑtidis. ꝗͥ post confirmationẽ firmmit̾ ste¬
terant in fide. & in bonis oꝑib. his scribit apłc
⁊ roma de carc̾e ꝑ tyticũ. confortatoriã epłam.
eũult̾ius ñ eẽt eos uisurꝰ. & sciens eos ẽẽ bonos:
ñ arguit de culpa s ne relab̾ent᷑. tim̃dum erat:
hem̃ stat. cad̾e pot̾. Et qr nullꝰ adeo ꝑfectus ẽ. qͥn

Expanded text:
am scribit Apostolus Ephesiis. Ephesii autem sunt Asiani: hi per Paulum non fundati, sed confirmati fuerant in fide. Eos enim non fundavit Apostolus in fide, sed confirmavit, multa pro eis passus a perfidis, qui post confirmationem firmiter steterant in fide et in bonis operibus. His scribit Apostolus a Roma de carcere per Tychicum confortatoriam Epistolam, cum ulterius non esset eos visurus: et sciens eos esse bonos, non arguit de culpa, sed ne relabantur timendum erat. Qui enim stat cadere potest, et quia nullus adeo perfectus est qui
Abbreviated transcription (Latin):
aulus
nus o
tymotħs.
hii coad¬
iutores fu¬
erunt a¬
postoli.
in illis in¬
struendiᷤ.
& in pro¬
fectu illoꝵ
parit̾ gar¬
debant. & ido. nõmi¬
salutatio. s sensꝰ: &e¬

Expanded text:
aulus, nus, et Timotheus. Hi coadjutores fuerunt Apostoli in illis instruendis, et in profectu illorum pariter gaudebant. Et ideo nomisalutatio, sed sensus
Abbreviated transcription (Latin):
filio.⁊ ante alia. sa¬
dum. Gr̃a sit uobis.¬
XPO. &x pax. E xpositane exponas.
ne actum aga.
tationẽ: primũ ꝯfirmat bonos.¬
do a quo sunt oĩa¬
Grãs agimꝰ d̃o. seꝑ¬

Expanded text:
Filio. Et ante alia sadum; Gratia sit vobis et pax. Exposita ne exponas, ne actum agas. tationem primum confirmat bonos,Deo a quo sunt oGratias agimus Deo se
Abbreviated transcription (Latin):
tymotħs.
hui coad¬
iutores fu¬
erunt a¬
spostoli:
millis in¬
struendiᷤ.
& in pro¬
fectu illoꝵ
parit̾ gar¬
debant. &e id̾o. nomi¬
salutatio. s sensꝰ. &¬

Expanded text:
Timotheus. Hi coadjutores fuerunt Apostoli in illis instruendis, et in profectu illorum pariter gaudebant. Et ideo nomisalutatio, sed sensus
Abbreviated transcription (Latin):
ñes socius. Si autẽ
aliquid nocuit tibu
Taut debet. hoc mͥim¬
puta. Nunc: exeusa¬
TEMtionẽ omnẽ conuellit
cum sibi imputand̾o¬
debet aliquid. ẜ tut¬
¶E magis credat᷑ qd̃ di¬
cit: addit. Ego paulꝰ.¬

Expanded text:
n es socius. Si autem aliquid nocuit tibi aut debet, hoc mihi imputa. Nunc excusationem omnem convellit, cum sibi imputanddebet aliquid. Et ut magis credatur quod dicit, addit: Ego Paul
Abbreviated transcription (Latin):
cepit: sit sollicitꝰ de¬
alutatio Mea his. Et qr plebiscau¬
sa scribit᷑ epła. id̾o:¬
ñ ad rectorẽ destina¬
tur. s ad eccłiam
Salutatio .&. ut sei
atis a me missã epłã.
salutatiomã manu
pauli. scͥpta ẽ. Et añ¬
qͣm salutationẽ po¬
nat. p̃mittit ex hor¬
tationẽ. dicens. me¬
mores estote uincło¬
habete. qua causa
p̃beant: ꝓ quib ñ egre ferat se pati iniurias.¬
Uł. ut similit̾ patiantur. uł: ut ꝓ eo orent. uł.¬
ut necessaria ministrent. Quȩ aut̃ sit salutatio

Expanded text:
cepit sit sollicitus de eis, et quia plebis causa scribitur Episton ad rectorem destinatur, sed ad Ecclesiam. Salutatio. Quasi atis a me missam Epistolam, salutatio mea Pauli scripta est. Et antequam salutationem ponat, praemittit exhortationem dicens: Memores estote vinchabete qua causa praebeant, pro quibus non aegre ferat se pati injurias, ut simpliciter patiantur, vel ut pro eo orent ut necessaria ministrent. Quae autem sit
Abbreviated transcription (Latin):
perio dei patris.
ex quo est spesgłȩ:
repugnat. Salu¬
tẽ aũ refert: ad pa¬
trem. & spem no¬
stram: ad xp̃m. id̾o.
bis salutẽ: ꝑ filiũ

Expanded text:
perio Dei Patris ex quo est spes gloriae, repugnat. Salutem refert ad Patrem et spem nstram ad Christum: ideo bis salutem per Fili
Abbreviated transcription (Latin):
seruo suo. quicũ dãpno eiꝰ fugerat. s ab apło
audito euangłio baptitatꝰ est. ciii & ueniam
dep̾catur apłc. scribens ei aroma de carce.
Et ẽ intentioapłi: implorare ueniã onesi¬
mo: apũd philemonẽ. Modꝰ dalis. Prius sa¬
lutat illum: cum uxore & filio. Demde: agit
gr̃as d̾o: de bomis eoꝵ. cõmendans fidem
& caritatem eoꝵ. Postea. phylemonẽ obse¬
crat: cum eu imꝑare posset: ut onesimo par¬
tat. & gr̃as d̾oagat: quia talẽ illum recepit:
lit ñ seruum extimet. s dilectissimũ fr̃em
Deinde: dicit: ut paret honesimo hospitiũ

Expanded text:
ui cum damno ejus fugerat; sed ab Apostolo audito Evangelio baptizatus est, cui et veniam deprecatur Apostolus, scribens ei a Roma de carcere. Et est intentio Apostoli implorare veniam Onesimo apud Philemonem. Modus talis: Prius salutat eum cum uxore et filio; deinde agit gratias Deo de bonis eorum, commendans fidem et charitatem eorum, postca Philemonem obsecrat, cum ei imperare posset, ut Onesimo parcat, et gratias Deo agat, quia talem illum recepit, ut non servum existimet, sed dilectissimum fratrem. Deinde dicit, ut paret sibi hospitium
Abbreviated transcription (Latin):
missus es. & id̃o. p̾di¬
cande gr̃e magis es¬
N obnoxius. Apłc sum
dico: nec sine spe p̃¬
hac ꝓmissione. legi¬
time certo. hanc: me¬
is sequacib ꝓmitto.
p aulus inquã:. scͥbit

Expanded text:
missus es, et ideo praedicandae gratiae magis es obnoxius. Apostolus sum, dico, nec sine spe prhac promissione legitime certo. Hanc meis sequacibus promitto. Paulus, inquam, 220 scribit
Abbreviated transcription (Latin):
tu. Et est intentio apłi. in hac epła. exhorta¬
ri tẏmotheum: ad sui officii diligentẽ execu¬
tionẽ. & ad palmã martyrii. & qued̾a ad huc
add̾e: de ep̃ali officio. Modus: talis. Pmo:
salutat. Deinde: gr̾as agit. de bono quod

Expanded text:
tu. Et est intentio Apostoli in hac epistola exhortari Timotheum ad sui officii diligentem exsecutionem, et ad palmam martyrii, et quaedam adhuc addit de episcopali officio. Modus talis: primo salutat, deinde gratias agit de bono quod
Abbreviated transcription (Latin):
cet obscure .nec enm apte potest : de
litione romani regni. & de antix̃pi a
rentia. & dampnatione.&e de quoꝵ
fratrum inquietudine.Scribit etiam
instare diem domini.sicut occasione pr

Expanded text:
re nec enim aperte potest, de abolitione regni Romani, de Antichristi apparentia, et damnatione, et de quorumdam fratrum inquietudine. Scribit etiam non instare diem Domini sicut occasione pr
Abbreviated transcription (Latin):
Qiͣ. Similit̾ &e tu grati
missus es. & id̃o: p̾di¬
cande gr̃e magis es
obnoxius. Apłc sum
dico: nec sine spe p̃¬
hac ꝓmissione. legi¬
time certo. hanc: me¬
is sequacib ꝓmitto.
P aulus in qu̾ã: scͥbit
theo Rño filio. Etaũ
luntatem

Expanded text:
 similiter gratis missus es, et ideo praedicandae gratiae magis es obnoxius. Apostolus sum, dico, nec sine spe prhac promissione legitime certo. Hanc meis sequacibus promitto. Paulus, inquam, 220 scribit theo charissimo filio, et lutat
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ non ẽ fugitiua: ce uana.
ut hec uita Quid plura:¬
M O tymothee. ꝑ nomen
ammnonet ꝓprium. red¬
A dens eum attentũ. custo
deuitans: ut possis illud
Acustodire: nouitates uo¬
cum. non om̃s: s ꝓpħa¬
ligionẽ. ut est. y posta¬
sis. quȩ uox. ht se: ad
ꝑsonam. & ad substan¬
tiam. Un: &e ħetici: sub
huiꝰ uocis multiplicita¬
Ite: induc̾e uolebant
tres ẽẽ substantias. Aliȩ
uͦ nouitates: ñ sunt ui¬
tande. Sunt enĩ doct¬
ne religionis congnl¬
entes: u̾boꝵ quedam
nouitates. sicut ipsũ
nomen xp̃ianũ. quod
qͥn dici ceꝑit: scriptum
est. In antiochia enuꝰ.
pͥmum: post ascensio¬
nẽ dñi. appellati sunt
xp̃iara. sic̃ legitur in

Expanded text:
 non est fugitiva et vana ut haec vita. Quid plura? O Timothee, per nomen admonet proprium reddens eum attentum, custodvimus, devitans, ut possis illud custodire, novitates vocum, non omnes, sed prligionem, ut est hypostasis, quae vox habet se ad personam et ad substantiam. Unde et haeretici sub hujus vocis multiplicitate inducere volebant tres esse substantias. Aliae vero novitates non sunt vitandae. Sunt enim doctrinae religionis congruentes verborum quaedam novitates, sicut ipsum nomen Christianum quod quando dici coeperit scriptum est. In Antiochia enim primum post Ascensionem Domini appellati sunt Christiani, sicut legitur in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ duii. fi̾ ĩ o.bo.i. p̾cipe illos
bn oꝑarrataut diuites sut
hoc. sint faciles. ⁊ p̾cipeitu
cõmunicare .i. cõminia
tutes firmas. ñ solũ oꝑa.
& hoc in futurũ .i. in opꝰ
ñ alieuiꝰ p̃sentis: s futur
boni. ad qd diuitie p̃mit¬
tunt᷑: ñ ꝑdunt᷑. Ita hec

Expanded text:
illos bene operari, ita ut divites sint hoc sint faciles. Et praecipe illis communicare, id est communia tutes firmas, non tantum opera: et hoc in futurum, id est in opus, non alicujus praesentis, sed futuri boni, ad quod divitiae praemittuntur, non perduntur: ita haec
Abbreviated transcription (Latin):
monet: exemplo suo ⁊ xp̃i. ꝑ ostea: ut sibi
caueant a uersutiis pseudo apłorum. Tan¬
dem. moralem ammonitionem interserit.¬
& prope finem. de gratia quam sibi romani
per epafroditum miserant: gaud̾e se dicit:
Premittens gͦ salutationem: ait. Paulus
& tymotbs. Tymotheum apponit. qr hunc
erat ad eos missurus. ꝑ hoc eum qͦdam mnͦ co¬
menbans: ut eade quȩ seribit ab eo bene
Nõmen dig¬
nitatis ta¬
cet. qd̃ est
ñ erat opꝰ
auctorita¬
te: cum rec
tirent. Con¬
ditionẽ fate¬
tur. quia casto timore¬
et Tymo xp̃o subditi. uere liberi

Expanded text:
monet exemplo suo et Christi, et postea ut sibi monet exemplo suo et Christi, et postea ut sibi caveant a versutiis pseudoapostolorum, tandem moralem admonitionem interserit, et prope finem de gratia quam sibi Romam per Epaphroditum miserant gaudere se dicit. Praemittens ergo salutationem ait: Paulus et Timotheus. Timotheum apponit, quia hunc erat ad eos missurus, per hoc eum quodammodo commendans, ut eadem quae scribit ab eo bene Nomen dignitatis tacet quod est non erat opus auctoritate cum de tirent. Conditionem fatetur, quia casto timore Christo subditi vere liberi
Abbreviated transcription (Latin):
AULUs &e tymotheus ⁊c̃.
Hanc epłam scribit apłc
philipensib. Philippenses
autem sunt macedones.
qui accepto uerbo predica¬
tionis ab apło: firmiin fi¬
de fuerunt. nec pleudo apłos receperunt.
Unde eos laudat apostolus. Hii autem
paulo per epafroditum aliquam substan¬
tiam romam miserarte. quem cum hac
remisit epła. in qua: cum presens non po¬
dest. munit eos contra duplex bellum. scił
tribulatoꝵ. & pseudo predicatorum. ut
galia a pseudo apłis nunquam recipi¬
ant. His: nec se apłm nominat: quia
Nunquam de eo minus. uel contra eum
senserant. Id̃o ergo dignitatẽ supprimit. qr
de eo recte sentiebant. Et est intentio apo¬
stoli in hac epistola cohortatur philippen¬
ses. ad patientiam contra tribulationes.
& ato constantiam: contra pseudo predica¬
tores. Modus talis. More solito: salutatio¬
nem premittit. Deinde. grãs deo agit: pro
eis. implorans eis maiora bona. ut uirtu¬
tibus crescentes: ad perfectionem ꝑuen¬
ant. Deinde: ad patientiam tribulationũ

Expanded text:
aulus et Timotheus. Hanc Epistolam scribit Apostolus Philippensibus. Philippenses autem sunt Macedones, qui accepto verbo praedicationis ab Apostolo firmi in fide fuerunt, nec pseudoapostolos receperunt. Unde eos laudat Apostolus. Ambrosius Hi Paulo per Epaphroditum aliquam substantiam Romam miserant: quem cum hac remisit Epistola, in qua, cum praesens non potest, munit eos contra duplex bellum, scilicet tribulatorum et pseudopraedicatorum, ut galia a pseudoapostolis nunquam recipiant. Is nec se Apostolum nominat, quia nunquam de eo minus vel contra eum senserant. Ideo ergo dignitatem supprimit, quia de eo recte sentiebant. Et est intentio Apostoli in hac Epistola cohortari Philippenses ad patientiam contra tribulationes, et ad constantiam contra pseudopraedicatores. Modus talis: More solito salutationem praemittit, deinde gratias agit Deo pro eis, implorans eis majora bona, ut virtutibus crescentes ad perfectionem perveniant. Deinde ad patientiam tribulationum
Abbreviated transcription (Latin):
ostendens reꝓbatam. Ad ultimum etiã. de mo
misisse. & ieonob̾locutum. ut auditoꝵ mentes
erigeret. idest fidelium quib scribit iud̃oꝵ. ne
quia multis malis: quȩ illis accid̾ant: ualde
afflicti &e contriti erant: putatent ex hoc: se
inferiores cet̾is: ac miseriores: exiftere. Iõoꝙ. ut
eos consoletur: atꝙ erigat. maiori gr̃a p̾ditos
minicio epłȩ suȩ declarat. qͥa antiquis quid̾e:
ꝓpħȩ missi sunt nob̾ aut̃ filius. & alis: seruis:
conserui locuti st̃. nob̾aitẽ: dñs. Quid̾a tñ ue¬
ritatis calumpniatores: hanc epłam ñ esse
pauli dic̾e ausi sunt. eo qd̾ nomen eiꝰ intytulo
ñ habeat. & longe splendidiore atꝙ facundio¬
re stilo. quã alie: resplendeat. s: aut barnabȩ.
aut lucȩ. uł clem̃tis. uł tertuliani. ꝯuib in ꝓm¬

Expanded text:
ostendens reprobatam. Ad ultimum etiam de moriostendens reprobatam. Ad ultimum etiam de morimisisse, et in eo nobis locutum ut auditorum mentes erigeret, id est fidelium quibus scribit Judaeorum, ne quia multis malis quae illis acciderant valde afflicti et contriti erant, putarent ex hoc se inferiores caeteris ac miseriores existere. Ideoque ut eos consoletur atque erigat, majori gratia praeditos in initio Epistolae suae declarat, quia antiquis quidem prophetae missi sunt, nobis autem Filius, et illis servi et conservi locuti sunt, nobis autem Dominus. Quidam tamen veritatis calumniatores hanc Epistolam non esse Pauli dicere ausi sunt, eo quod nomen ejus in titulo non habeat, et longe splendidiore et facundiore stylo quam aliae resplendeat; sed aut Barnabae, aut Lucae, vel Clem
Abbreviated transcription (Latin):
ministerium suum uolens
þonorificare: iuxta qd̾ in¬
pła ad romanos ait.
gentium: honorifico ministerium meũ: temp¬
tans: si quomodo ad emulandũ ꝓuocem car¬
nem meam: eccłiis ebreoꝵ hanc epłam scripsit.
agens de eminentia xp̃i. scd̃m utranq naturã.
&e legis mosaicȩ mutilitate. astruens multis
modis: fidem iħu xp̃i. absq legalib sufficere
ad iusticiam: & salutem. legalia uͦ: post xp̃i pas¬
sionẽ: ñ mͦ ñ ꝓficere: uerumetiam offic̾e. Quo¬
rumdam hebreoꝵ suꝑstitiosam traditionem
excludens. qui xp̃m confitentes: Legales ob¬
seruantias tenendas: putabant. & in huncer¬
rorem: quosda etiã qui de gentilitate uenerant
ad xp̃m. sua auctoritate in dixerant. Id̃o: apłe
ꝓuidens gentib ne deinceps in hunc errorẽ
hebreoꝵ auctoritate trahantur: iudeos quoꝙ
ademulandum ꝓuocans: qd ẽ honor ministe¬
rii sui: gr̾am dei hic cõmendat. ꝑ xp̃m: uerum
pontificem: hoc tempore fidelib factam. legẽ

Expanded text:
ministerium suum volens honorificare juxta qola ad Romanos ait: gentium, honorificabo ministerium meum, tentans si quomodo ad aemulandum provocem carnem meam , Hebraeis hanc Epistolam scripsit, agens de eminentia Christi secundum utramque naturam, et legis Mosaicae inutilitate, astruens multis modis fidem Jesu Christi absque legalibus fieri ad justitiam et salutem, legalia vero post passionem non modo non proficere, verum etiam officere. Quorumdam Hebraeorum superstitiosam traditionem excludens, qui Christum confitentes legales observantias tenendas putabant, et in hunc errorem quosdam etiam qui de gentilitate venerant ad Christum sua auctoritate induxerant. Ideo Apostolus providens gentibus ne deinceps in hunc errorem Hebraeorum auctoritate trahantur, Judaeos quoque ad aemulandum provocans, quod est honor ministerii sui, gratiam Dei hic commendat per Christum verum pontificem, hoc tempore fidelibus factam legem
Abbreviated transcription (Latin):
& maior est eis. Demde. cõmendat eũ alt̾natun:
Postea: cõparat eum angłis. & p̾fert. multa¬
int̾serens: de eiꝰ excellentia: scd̃m utranq nat᷑am.
Deinde: cõparat eum moysi: & p̾fert. Demde.
multis rationib. & auctoritatib: gr̃am fidei.
umbre legis preferendam: declarat. & sac̾do¬
tium xp̃i:. leuitico sac̾dotio. ⁊ testam̃tum nouu̾i:
uet̾i. eiusq sacͥficium unũ: multis illiꝰ sacͥficiis:
p̃ponenda: ostendit. qͥa ibi umbra:. hic u̾itas:
Tande̾: ponit fidei descriptionẽ. eã multis testi¬
momis cõmendans. Cirea finẽ u̾o: moralem
subdit instruc¬
tionẽ. Primo
gͥ cõparans
olim d̾s loq̃ns
patrib in pro¬
phetis: mul¬
tiphariam
rie.nouissime¬
in dieb istis
locutus ẽ nob̃
in filio. Atten¬
de lingula: & ofer inuicẽ.
Dicendo olim: ostendit:¬
qd̾ ñ est nouum: qd̃ deus
loquitur. olimgͦ .i. ñ no¬
uiter: ds qui ẽ inuaria¬
bilis: & tunc: & nunc: lo

Expanded text:
et major est eis. Deinde commendat eum alternatim et major est eis. Deinde commendat eum alternatim postea cointerserens de ejus excellentia secundum utramque naturam. Deinde comparat eum Moysi, et praefert; deinde multis rationibus et auctoritatibus gratiam fidei umbrae legis praeferendam declarat, et sacerdotium Christi Levitico sacerdotio, et Testamentum Novum Veteri, ejusque sacrificium unum multis illius sacrificiis praeponendum ostendit, quia ibi umbra, hic veritas; tandem ponit fidei descriptionem, eam multis testimoniis commendans. Circa finem vero moralem subdit instructionem. Primo igitur comparans Olim Deus loquens patribus in prophetis multifaria, rie, novissime diebus istis locutus est nobis in Filio. Attende singula, et confer invicem; dicendo: Olim, ostenditod non est novum quod Deus loquitur. Olim, ergo noviter, Deus, qui est invariabilis, et tunc et nunc lo
Abbreviated transcription (Latin):
cut cet̾is ñ p̃posuit: qr ebreis odiosus erat. qͥb
legis destructor uidebat᷑. Quia gͦ: ñ eoꝵ. s gen¬
tium apłe erat: nom̃ suum odiosum eis: tacuit
ne p̾scripti nominis inuidia. seq̃ntis utilita¬
nominis dignitatẽ noluit anteferre nomi¬
nando se apłm. s m̾itum sui officii tacens: su
ꝑbis: ipse humilis ñ se apłm nominauit. ne
resucet facundia quã aliȩ. sane mirandũ ñ ẽ
cum naturale sit unicuiꝙ plus in sua quam
aut̃ scripsit hebraica lingua. euius sensum &
ordinẽ retinens lucas: post excessum eiꝰ: greco
sermone composuit. Non gͦ mirum: sim hac
tanto doctrine fulget eloquio. ꝓpulsatis gͥ
calumpniis. adu̾santium ueritati. nullatenꝰ
ambigendum est: & banc fore pauli epłam.
In qua intendit: xp̃ieminentiam: &e fidei
sufficientiam. necñ & legis insufficientiã: ce in¬
utilitatem ostend̾e. Modꝰ tractandi . talis ẽ.
ꝓpħarum. &e amplius. conferendo eum: ꝓphiᷤ.
ae p̾ferendo. qͥa in eo locutus est d̾s: ut in ꝓpħis.

Expanded text:
t caeteris non praeponit, quia Hebraeis odiosus erat, quibus legum destructor videbatur. Quia ergo non eorum, sed gentium Apostolus erat, nomen suum odiosum eis tacuit, ne praescripti nominis invidia sequentis utilitaordinis dignitatem noluit anteferre nominando se Apostolum, sed meritum sui officii tacens, subis ipse humilis, non se Apostolum nominavit, ne  majore relucet facundia quam aliae, sane mirandum non est, cum naturale sit unicuique plus in sua quam autem scripsit Hebraica lingua, cujus sensum et ordinem retinens Lucas post excessum ejus Graeco sermone composuit. Non ergo est mirum si in hac tanto doctrinae fulget eloquio. Propulsatis igitur calumniis adversantium veritati, nullatenus ambigendum est et hanc Pauli fore Epistolam, in qua intendit Christi eminentiam, et fidei sufficientiam, nec non legis insufficientiam et inutilitatem ostendere. Modus tractandi talis est: arum, et amplius conferendo eum prophetis, et praeferendo; quia in eo locutus est Deus ut in prophetis,
Abbreviated transcription (Latin):
AlMscripsi manu mea.
ego redd̃a tibi. uł hic
uł in futuro. Reddam
tͥ dico: ut ñ dicamtͥ¬
qd non mͦ tua. s etiã
teip̃m: debes mͥ. ad

Expanded text:
scripsi manu mea, ego reddam tibi, vel hic vel in futuro. Reddam tibi, dico: Ut non dicam tquod, non modo tua, sed etiam teipsum debes mihi, ad
Abbreviated transcription (Latin):
mũ. & sustinentiȩ.¬
habite ꝯtra mała.
que sustinentia ẽ.¬
spei. qr eã facit spes
głȩ. Non enim tan¬
ta mala possent su
pot̾ & uult impłe. spei dico existentis: añ d̃mn¬
& patrem nr̃m. qr ita certi estis: acsi iam uidea¬
tis eum. & ita: eos animat. uł. añ d̾m existit.
qr ei bene placet. ñ ad aspectum hominũ. & eo

Expanded text:
um, et sustinentihabitae contra mala, quae sustinentia espei, quia eam facit spes gloriae. Non enim tata mala possent sut vult implere; spei, dico, existentis ante Det Patrem nostrum, quia ita certi estis, ac si jam videatis eum, et ita eos animat. Vel, ante Deum existit, quia ei bene placet, non ad aspectum hominum, et eo
Abbreviated transcription (Latin):
in orationib nr̃s. ut
ꝑstetis in bono. ora¬
tionib dico: habitis.
sine int̾missione cer¬
tarum horarũ. uñ¬

Expanded text:
in orationibus nostris, ut perstetis in bono. us, dico, habitis sine intermissione certarum horarum. Un