comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
falacia conantur asserere. hoc mendacii genus ñ
ẽẽ pectcatum: maxime quod ilis mentientib scͥp¬
tum est. quia edificauit eis dominus domos.
In qua magis recompensatione cognoscitur:
quid menclatii culpa mereatur. Nam benigni-¬
tatis earum merces. quȩ eis in et̃na potuit iu¬
ta retͥbui⁊ proammixta culpa mendatii. in ter¬
rena est recompensatione dedinata: ut in ui-¬
ta sua quam mentiendo tueri uoluerunt. ea
quȩ fecerunt bona reciꝑent: et ulterius quod¬
expettarent mercedis sus premium non habs.¬
rent. Nam et si subtiliter ꝓpendatur: amore.
uitȩ presentis mentitȩ sunt. non intentione.
mercedis. Parcendo quippe conatȩ sunt infanti¬
in testamento ueteri. nonnulla poss int talia
reperiri: pene nunquam tamen hoc uel tale.
genus mencdacii aꝑfectis admissum. studiosus
ibilector inueniet. Quamuis mendacium. qͦͥn¬
dam tenere ueritatis imaginem uideatur: et
sub ueteri forsitan testamento. minoris culpȩ.

Expanded text:
fallacia conantur asserere hoc mendacii genus non fallacia conantur asserere hoc mendacii genus non esse peccatum, maxime quod illis mentientibus scriptum est: Quia aedificavit eis Dominus domos . In qua magis recompensatione cognoscitur, quid mendacii culpa mereatur. Nam benignitatis earum merces, quae eis in aeterna potuit vita retribui, pro admissa culpa mendacii in terrenam est recompensationem declinata, ut in vita sua quam mentiendo tueri voluerunt, ea quae fecerunt bona reciexspectarent mercedis suae praemium non haberent. Nam si subtiliter perpendatur, amore vitae praesentis mentitae sunt, non intentione mercedis. Parcendo quippe conatae sunt infantiin testamento veteri nonnulla possint talia reperiri, pene nunquam tamen hoc vel tale genus mendacii a perfectis admissum studiosus ibi lector inveniet, quamvis mendacium quamdam tenere veritatis imaginem videatur, et sub veteri forsitan testamento minoris culpae
Abbreviated transcription (Latin):
osȩ prauitatis. Et̃ quis ignoret. in quanta di-¬
stantia culpa distinguitur ÷ utrum precipitatio¬
ne aliquis. anstudio mentiatur : S sanctus uir.
ut ꝑfecte adhereat ueritati: nec studio sẽ. phibet.
nec precipitatione mentiri.Summoꝑe enim: ca-¬
uendum ẽ omne mendatium. Quamius nonũ-¬
quam sit aliquod mendacii genus leuioris culpȩ:
si quisquam prestandomentiatur. S quia scrip¬
tum est. os quod mentit᷑ occidit animam. et ꝑdes
omnes quiloquunt᷑ mendatium ⁊ hoc quoq men¬
cdatii genus. ꝑsecti uiri summoꝑe fuguint. ut nec¬
nec uita cuiisubet ꝑ eorum fallatiam defendat᷑:
nec suȩ animȩ noceant. clum prestare. carninitun¬
tur alienȩ. Quanquam hoc ipsum pectati genus:
facillime credimus relaxari. Nam siquelibet culpa.
sequenti solet piaoꝑatione purgari⁊ quantonia¬
gis hȩc facile abstergit᷑. quam mat̃ bom opis pietas
ipsa comitatur: Nonnulli uero ex obstetricum

Expanded text:
osae pravitatis. Et quis ignoret in quanta diosae pravitatis. Et quis ignoret in quanta distantia culpa distinguitur utrum praecipitatione aliquis, an studio mentiatur? Sed vir sanctus, ut perfecte adhaereat veritati, nec studio se perhibet, nec praecipitatione mentiri. Summopere enim cavendum est omne mendacium, 559 quamvis nonnunquam sit aliquod mendacii genus culpae levioris, si quisquam praestando mentitur. Sed quia scriptum est: Os quod mentitur, occidit animam . Et: Perdes omnes qui loquuntur mendacium , hoc quoque mendacii genus perfecti viri summopere fugiunt, ut nec vita cujuslibet per eorum fallaciam defne suae animae noceant, dum praestare vitam carni nituntur alienae; quanquam hoc ipsum peccati genus facillime credimus relaxari. Nam si quaelibet culpa sequenti solet pia operatione purgari, quanto magis haec facile abstergitur, quam mater boni operis pietas ipsa comitatur ? Nonnulli vero ex obstetricum
Abbreviated transcription (Latin):
sa est potestas iusta indiabolo: et uoluntas inui¬
stulit iudicium meum: et omp̃s. qui ad amari¬
tudinem adduxit. animam meam. Quia et si
hostis seuit. qui ferire appetit: creator tamen
est. qui eum ad aliquid preualere ꝑmitcit. S
quia sanctus uir ad aliquid inuocata deuuta. se
struixit: audiamus quid se. constringendo sub¬
uingit. Sequitur. Quia donec suꝑest altus¬
mine. et sp̃s deruinarib meis: nonloquentur la¬
biamea inquitatem: nec lingua mea meditabit᷑
mencdatium. Quod prius imquitatem: hoc post¬
modum repetens. mencdatium dixit. Nam et om̃e.
mendatium iniquitas ẽ. et omnis iniquitas men¬
ddatium: quia profecto ab ȩquitate discrepat:
quicquid aueritate. discordat. S int̃ hoc quod
ait. Ioqui. et postmodum subdidit. mneditari:
magna listantia ẽ. Nonnunquam enim peuis ẽ.
menclatium meditari: quam loqui. Nam loqui.
plerunq precipitationis ẽ: meditari uero. fudi¬

Expanded text:
sa est et potestas justa in diabolo, et voluntas injusa est et potestas justa in diabolo, et voluntas injustulit judicium meum, et Omnipotens qui ad amaritudinem adduxit animam meam, quia etsi hostis saevit, qui ferire appetit, creator tamen est qui eum ad aliquid praevalere permittit. Sed quia sanctus vir ad aliquid invocat a Dei vita se constrinxit, audiamus quid sese constringendo subjungit. Sequitur: in me, et spiritus Dei in naribus meis, non loquentur labia mea iniquitatem, nec lingua meditabitur mendacium. - Quod prius iniquitatem, hoc postmodum repetens mendacium dixit. Nam et omne mendacium iniquitas est, et omnis iniquitas mendacium, quia profecto ab aequitate discrepat quidquid a veritate discordat. Sed inter hoc quod ait, loqui, et postmodum subdit, meditari, magna distantia est. Nonnunquam enim pejus est mendacium meditari, quam loqui. Nam loqui plerumque praecipitationis est, meditari vero studi
Abbreviated transcription (Latin):
slam quia ẽentiam uita habet : mors non habet:
ut dm̃ esse fateretur. ait. Uiuit ds̃. Nt uero eum
ies humanas curare ꝑhiberet: subdiit. Qui abstu¬
lit iu̾dicium meum: et. ad amaritudinem addux̃
animam meam. Ista enum quȩ. patit᷑: non casu se
ꝑ̃peti. s deo om̃ia disponente testat᷑. Nec tempta¬
tori suo. amaritudinis suȩ potestatem tͥbuit: s
iustorum semꝑ appetat: tamen si ab actore nr̃o po¬
testatem non acceꝑit ⁊ ad temptationis articulum
nullatenus conualescit. Unde. et omnis uoluntas
diaboli iniusta ẽ : et tamen ꝑmittente. deo. omnis
potestã iusta. Ex se enim temptare quosubet inui¬
ste appetit: s eos qui temptancdi sunt. et prout
temptandi sunt. non nisi temptari deus uste per¬
mittit. Unde etiam in libris regum de diaboloscͥp¬
tum ẽ: quia sp̃s domini malus irruebat in saul
Noi iuste. querit᷑: si domini cur malus: simalus.
cur domini dicatur. S duobs uerbis. comprehen¬

Expanded text:
Nam quia essentiam vita habet, mors non habet, Nam quia essentiam vita habet, mors non habet, ut Deum esse fateretur, ait: Vivit Deus. Ut vero eum res humanas curare perhiberet, subdidit: Qui abstulit judicium meum, et ad amaritudinem adduxit animam meam. Ista etenim quae patitur, non casu se perpeti, sed Deo omnia disponente testatur; nec tentatori suo amaritudinis suae potestatem tribuit, sed justorum semper appetat, tamen si ab auctore nostro potestatem non accipit, ad tentationis articulum nullatenus convesdiaboli injusta est; et tamen, permittente Deo, omnis potestas justa. Ex se enim tentare quoslibet injuste appetit, sed eos qui tentandi sunt, et prout tentandi sunt, non nisi tentare Deus juste perII. Unde etiam in libris Regum de diabolo scriptum est: Quia spiritus Domini malus irruebat in Saul . Ubi juste quaeritur: si Domini, cur malus; et si malus, cur Domini dicatur? Sed duobus verbis comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
temptari eccłia ab aluersariis solet: ut uicle¬
licet ꝑsecutionem aut uerbis patiatur aut
gladis. Sancta uero ȩccłia: summoꝑe habe.¬
re sapientiam. et patientiam studet. S exer¬
cetur eius sapientia: cum temptatur uerb̃.¬
¶t exeicetur eiꝰ patientia: cum temptatur
gladiis. Nunc uero de ea ꝑsetutione loquitur:
inqua non gladiis. s falsis assertionib lacessitur.
MMultos autem nouimus: qui cum in hac uita ali¬
qua aduersa patiuntur. deum ẽẽ non credunt.
Nonnulli uero ẽẽ dm̃ estimant: s res humanas
minime. curare. Deillis quippe ꝑdauid dicitur.
Dixit insipiens in corde suo: non est dds̃. Isti uero:
apud eum dicunt. Quomͦ scit deus ⁊ et. si est scien¬
tia in excelso: Et rursus. Et dixerunt. Nonuide¬
bit dominꝰ: nec intelliget. deus iacob. Nir ergo iste.
sancte. ȩccłiȩ tẏpum gestans. in ipsa afflictionis suȩ
amaritudine. constitut᷑: contra utrosq respondit

Expanded text:
Ecclesia tentari ab adversariis solet, ut videEcclesia tentari ab adversariis solet, ut videlicet persecutionem aut verbis patiatur, aut gladiis. Sancta vero Ecclesia summopere habere sapientiam et patientiam studet. Sed exercetur ejus sapientia cum tentatur verbis, exercetur ejus patientia cum tentatur gladiis. Nunc vero de ea persecutione loquitur, in qua non gladiis, sed falsis assertionibus lacessitur. Multos autem novimus qui cum in hac vita aliqua adversa patiuntur, Deum esse credunt. Nonnulli vero Deum esse aestimant, sed res humanas minime curare. De illis quippe per David dicitur: Dixit insipiens in corde suo, Non est Deus . Isti vero apud eum dicunt: 558 Quomodo scit Deus, et si est scientia in excelso ? Et rursus: Et dixerunt, non videbit Dominus, nec intelliget Deus Jacob . Vir ergo iste sanctae Ecclesiae typum gestans in ipsa afflictionis suae amaritudine constitutus, contra utrosque respondit.
Abbreviated transcription (Latin):
musicȩ organum sentiamus. Neq enim fas est:
credere. quod in afflictione. penarum. musicis
uteretur: cum ꝑscͥpturam suam. ueritas ddicat.
Musica inluctu: importuna narratio est. Nomi¬
nata ergo parabola. ecce textu ipsoloquente. iã
discimus: ne uixta textum tantummꝰ eiꝰ uerba
pensemus. ad eam itaq similitudinem. cuncta
trahenda sunt: qua figurata ȩccłia designatur.
Et in ipso quidemlocutionis exorclio. dicta aꝑte
prolata sunt: s fubiunctis obscuriorib impli¬
santur. Nam plana ut solet locutione. inchoat:
s uerba sua ꝑmysticos sensus. grauida narrati¬
one. consummat. Itas ait. Nuit deus. qui ab¬
stulit iudicium meum: et omp̃s qui ad ama¬
ritudinem adduxit animam meam. Quib ni¬
mirum uerbis. beatus iob et sua narrat : et scȩ¬
ȩcclĩȩ temꝑa afflctȩ. significat: in quib aꝑta
infidelium ꝑuicatia premitur÷ et ꝑsecutionis¬
amaritudine. ꝑturbatur. Duob nanq modis.

Expanded text:
musicae organum sentiamus. Neque enim fas est musicae organum sentiamus. Neque enim fas est credere quod in afflitione poenarum musicis uteretur, cum per Scripturam suam veritas dicat: Musica in luctu importuna narratio est . Nominata ergo parabola, ecce textu ipso loquente jam discimus, ne justa textum tantummodo ejus verba pensemus. Ad eam itaque similitudinem cuncta trahenda sunt qua figurate Ecclesia designatur. Et in ipso quidem locutionis exordio dicta aperte prolata sunt, sed subjunctis obscurioribus implicantur. Nam plana, ut solet, locutione inchoat, sed verba sua per mysticos sensus gravida narratione consumat. Itaque ait: CAPUT II stulit judicium meum; et Omnipotens, qui ad amaritudinem adduxit animam meam. - Quibus nimirum verbis beatus Job et sua narrat, et Ecclesiae tempora afflicta significat, in quibus aperta infidelium pervicacia premitur, et peamaritudine perturbatur. Duobus namque modis
Abbreviated transcription (Latin):
insacro
eloquio sic
nonnulla
mystica de¬
scribunt᷑:
ut. tamen
iuxta nar¬
rationem
historicã
prolata
uideant᷑.
S sepe dicta talia in eaclem histori-¬
ca narratione ꝑmixta sunt: ꝑquȩ
suꝑficies historie. cuncta cassetur.
Quȩ dum mehil historicum resonat: aliud meis
inquirere lectorem cogunt. His enim dictis. quȩ
aꝑta credimus. cum intiecta aliqua obscurius
inueninus: quasi quibusclam stimulis pungim᷑:
ut ad aliqua altius intelligenda uigilemus⁊ et
obscurius prolata sentiamus. ea etiam quȩ aꝑta
dicta putauimus. Cum ergo beatus iob de ser¬
mone domini. et magnitudine. tontrui loque¬
retur: eisdem uerbis protiꝰ subinfert᷑. Addidit
quoq iob. assumens parabolam suam: et ait.
Quo profecto uersu ostendit᷑ ⁊ huiꝰ sanctissimi ui¬
ni dicta. quam mystice sint prolata: clum para¬
bola id est similitudo assumpta narrat᷑. ab eoqͥ
nichil inferius ꝑcomꝑationem uel similitudinẽ
loquitur. Absit enim: ne hoc loco pabolam. illud

Expanded text:
in sacro eloquio sic nonnulla mystica describuntur, ut tamen iuxta narrationem historicam prolata videantur. Sed saepe dicta talia in eadem historica narratione permista sunt, per quae superficies historiae cuncta cassetur: quae dum nil historicum resonant, aliud in eis inquirere lectorem cogunt. His enim dictis quae aperta credimus, cum interjecta aliqua obscurius invenimus, quasi quibusdam stimulis pungimur, ut ad aliqua altius intelligenda vigilemus, et obscurius prolata sentiamus, ea etiam quae aperte dicta putavimus. Cum ergo beatus Job de sermone Domini et de magnitudine tonitrui loqueretur, eisdem verbis protinus subinfertur: CAPUTquoque Job assumens parabolam suam, et ait. - Quo profecto versu ostenditur hujus sanctissimi viri dicta quam mystice sint prolata, dum parabola id est similinihil inferius per comparationem vel similitudinem loquitur. Absit enim ne hoc loco parabolam illud
Abbreviated transcription (Latin):
prius necesse ẽ. ut amara toleremus. Earmen
surã habebitiᷤᷤ Acs̃i aꝑte dic̾et. Sit uob̾ de me int̾uᷤ
quod consolando reficiat: quia erit de mun¬
do ext̾ius quod seuendo grauiter premat.
Quia ergo infirmus quisq cum p̃mit᷑ ab spe
gaudii nunia lassatur. pusillanimitate:. et
dum foras aduersa colerat: intus obliuiscit᷑.
quod gaudebat: benedicit᷑. Nondixit. ubi est:
d̾s qui fecit me: qui dedit carmina innocte.
Si enim ista diceret ium quam pacit᷑ tempe¬
raret: et ꝑhoc quod mansurum intus quere¬
ret. idquod foras transitorium sustinet. esse.
intollerabile non estimaret. Sequit᷑. Qui. do¬

Expanded text:
prius necesse est ut hic amara toleremus. Carmen prius necesse est ut hic amara toleremus. Carmen suram habebitis . Ac si aperte diceret: Sit vobis de me interius quod consolando reficiat, quia erit de mundo exterius quod saeviendo graviter premat. Quia ergo infirmus quisque cum premitur, a spe gaudii nimia pusillanimitate lassatur, et dum foris adversa tolerat, intus obliviscitur quo gaudebat, bene dicitur: Non dixit, Ubi est Deus qui fecit me, qui dedit carmina in nocte? Si enim ista diceret, vim quam patitur temperaret; et per hoc quod mansurum intus quaereret, id quod foris transitorium sustinet esse intolerabile non aestimaret. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat. Tu michi es refugium a pressura que
circumdedit me: exultatio mea redime me. acir¬
cundantib me. Ecce de nocte pressuram nomi¬
nat: et tamen liberatorem suum inter angustiaᷤᷤ
exultationem uocat. Foris quidem nox erit in
circundatione pressure: s uitus carmina reso¬
nabãt cle consolatione leticie. Quia enim ad eter¬
na gaudia redire non possumus nisi ꝑtempora¬
lia detrim̃ta: tota scͥpture sacre intentioẽ. ut
Spe manentis leticie nos inter ħ transitoria adu̾¬
sa corroboret. Uñ ierechiel prophetalibrum se
accepisse testat᷑ : in quo scͥpte erant lam̃tationeꝰ.
carmen et ue. Quid enim libro hoc. nisi diuina
eloquia figurantur: Que quia nobis lacrimas
luctusq precipiunt. lamentationes in eo scrip¬
te referunt᷑. Carmen quoq et ue. continent: quia
sic despe gaudium predicant. ut inpresenti ta¬
men pressuras atq angustias indicent. Carm̃
et ue. continent. quia et si illuc clulcia appetimꝰ:

Expanded text:
dicebat: Tu mihi es refugium a pressura quae dicebat: Tu mihi es refugium a pressura quae circumdedit me, exsultatio mea, redime me a circumdantibus me . Ecce noctem pressuram nominat, et tamen liberatorem suum inter angustias exsultationem vocat. Foris quidem nox erat in circumdatione pressurae, sed intus carmina 823 resonabant de consolatione laetitiae. Quia enim ad aeterna gaudia redire non possumus, nisi per temporalia detrimenta, tota sacrae Scripturae intentio est ut spes manentis laetitiae nos inter haec transitoria adversa corroboret. Unde et Ezechiel propheta librum se accepisse testatur, in quo scriptae erant lamentationes, carmen et vae . Quid enim libro hoc, nisi divina eloquia figurantur? Quae quia nobis lacrymas luctusque praecipiunt, lamentationes in eo scriptae referuntur. Carmen quoque et vae continent, quia sic de spe gaudium praedicant, ut in praesenti tamen pressuras atque angustias incident. Carmen et vae continent, quia etsi illic dulcia appetimus,
Abbreviated transcription (Latin):
reprehendat. Sigularem gͥ numerum tenuit.
dicens: non dixit ubi ẽ. ds qui fecit me. Q insquiᷤᷤ
enim aduersitatum tribulatiõr frangitur. ã quo
factus ẽ. minime contemplat᷑. Nam qui quod ñ
erat fecit: factum sine gub̃natione non dese¬
rit. Et qui benigne hominem condidit: nequa¬
quam cruciari inuiste ꝑ mittit. Nec sinit neglee¬
re perire quod ẽ: qui etiam hoc quod nonfuit cu¬
rauit ut esset. Cum ergo causam tribulationis
nostre requirimus. et fortasse tardius inuenim᷑:
E. ista concita ratio quod nichil in iuste paciam᷑.
Quia si do auctore sumus qui non fuimus: deo
regente non affligimur inuiste. qui sumus. Se¬
quitur. Qui dedit carmina. innocte. P armenin
nocte e: leticia intibulatione. Quia et si pressu¬
ris temporalitatis affligimur: spe tamen deȩter
nitate gaudemus. Carmina paulus innocte pre¬
dicabat dicens. Spe gaudentes: intribulatione
pacientes. Earm̃ innocte dauid. sumpserat: qͥ

Expanded text:
reprehendat. Singularem igitur numerum tenuit, reprehendat. Singularem igitur numerum tenuit, dicens: Non dixit, Ubi est Deus qui fecit me. Quisquis enim adversitatum tribulatione frangitur a quo factus est minime contemplatur. Nam qui quod non erat fecit, factum sine gubernatione non deserit; et qui benigne hominem condidit, nequaquam injuste cruciari permittit; nec sinit neglecte perire quod est, qui hoc etiam quod non fuit creavit ut esset. Cum ergo causam tribulationis nostrae requirimus, et fortasse tardius invenimus, est ista consideratio, quod nihil injuste patiamur, quia si Deo auctore sumus qui non fuimus, Deo regente non affligimur injuste qui sumus. Sequitunocte est, laetitia in tribulatione, quia et si pressuris temporaliter afnitate gaudemus. Carmina Paulus in nocte praedicabat, dicens: Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Carmen in nocte David sumpserat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
quia tunc probatur desidium cum aliqua eiad¬
uersitate resistitur: recte dicit᷑. ꝓbaui te adaqͦs
contradicionis. His itaq uitutum nisib. rob̾¬
tiexaduersitate ꝓficiunt: s infirmi sepe indesi¬
dis suis siqua eis fuerint ex aduerso abiecta lan¬
guescunt: i cum ualida tribulatione pulsant᷑
pusillanimitate deficiunt. Uñ helubeato iob ꝓ¬
bra pusillanimitatis impinguens. premissis ma¬
lorum oppressionib infirmorum mox pusilla¬
nimitates exequit᷑ dicens. Et non dixit. ubiẽ. ds¬
qui fecit me. Mos sacre scͥpture ẽ. ut a singulari
numero ad pluralem subito transeat. atq ã plu
diceret. clamabunt. & cuilabunt: nequaꝙͣ.
numero insingularem ueniens ad ꝑsonam subi¬
to infirmi unius cuiusq transiuit. fortassequra
asingulis melius recognoscit᷑. quicquid dici
singularit̾ auditur: ut ad cor suumiquisq rede¬
at. et insemet ip̃m hoc quod de uno quoq dicit᷑

Expanded text:
quia tunc probatur desiderium cum aliqua ei adquia tunc probatur desiderium cum aliqua ei adversitate resistitur, recte dicitur: Probavi te ad aquas contradictionis. His itaque virtutum nisibus robusti ex adversitate proficiunt, sed infirmi saepe in desideriis suis, si qua eis fuerint, ex adverso objecta, languescunt, et cum valida tribulatione pulsantur, pusillanimitate deficiunt. Unde Eliu beato Job probra pusillanimitatis impingens, praemissis malorum oppressionibus, infirmorum mox pusillanimitates exsequitur, dicens: CAPUT XV Rec. qui fecit me? - Mos sacrae Scripturae est, ut a singulari numero ad pluralem sudiceret, Clamabunt, et eiulabunt: nequaquam numero in singularem veniens, ad personam subito infirmi uniuscujusque transivit, fortasse quia a singulis melius recognoscitur quidquid dici de eis singulariter auditur, ut ad cor suum quisque redeat, et in semetipso hoc quod de unoquoque dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt. contemplacionis saltu trascendunt: et
more ceruorum despectis terrenarum rerum.
sentib insuꝑna se eueunt. hinc rursum dicit.
Et indeo meo transgrediar murum. Murusqͥp¬
pe ẽ. om̃e quod itineri nr̃o obicit᷑: neadeum qui
diligitur. transeat᷑. S murum transgredimur.
cum ꝓamore suꝑne patrie queq in hoc mun¬
do fuerint obiecta calcamus. Hinc ꝑ eundẽ pro¬
phetam certanti anime dominus dicit. Exandimi
te in abscondito tempestatis. probaui te apud
aquam contradictionis. Absconditum quippe tẽ¬
pestatis. ẽ: cum incorde contrito cogitationũ tẽp¬
tantium fluctus intumescunt. cum contra amo¬
ris scĩstudia curarum secularium setumultus
inlidunt. In abscondito ergo tempestatis audit᷑.:
quia clamor de p̃cantis ẽ. hec ip̃a fluctuatio tri
bulationis. Quia uͦ omnino non desunt. quia
bona querentib suadere ꝑuersa molliantur:
aque contradicionis sunt populi resistentes. Et

Expanded text:
ciunt, contemplationis saltu transcendunt: et ciunt, contemplationis saltu transcendunt: et more cervorum, despectis terrenarsentibus, in superna se evehunt. Hinc rursum dicit: Et in Deo meo transgrediar murum . 822 Murus quippe est omne quod itineri nostro objicitur, ne ad eum qui diligitur, transeatur. Sed murum transgredimur, cum prae amore supernae patriae, quaeque in hoc mundo fuerint objecta calcamus. Hinc per eumdem Prophetam certanti animae Dominus dicit: Exaudivi te in abscondito tempestatis, probavi te ad aquas contradictionis . Absconditum quippe tempestatis est, cum in corde contrito cogitationum tentantium fluctus intumescunt, cum contra amoris sancti studia curarum saecularium se tumultus illidunt. In abscondito ergo tempestatis auditur, quia clamor deprecantis est haec ipsa tribulationis fluctuatio. Quia vero omnino non desunt qui bona quaerentibus suadere perversa moliantur, aquae contradictionis sunt populi resistentes. Et
Abbreviated transcription (Latin):
ergo exempla male actionis aspicunus: quasi
ad huc strepitum calum niatoris audimus.
Dum uͦ ui peccare cogimur: iam tyrannum
in corde sustinemꝰ. S robustorum mentes in
quanto cernunt quod contra precepta con¬
ditoris extrescunt. Eternitatis quippe premi¬
a prestolantes. uires exaduersitatib sumut̃:
quia crescente pugna gloriosiorem sibi non
ambigunt manere uictoriam. Sicitaq elec¬
torum desid̾ia dum premunt᷑ ad u̾sitate ꝓ¬
ficiunt. sicut ignis flatu premit᷑ ut crescat:
et unde quasi extingui cernit᷑: inde roborat᷑.
In conamq oftendimus quanta adm cupi¬
ditate flagramus: si non solum ad eum ꝑtran¬
quilla ⁊ mollia. s etiam ꝑasꝑa et dura transi¬
mus. Hinc namq propheta ait. Qui ꝑfecit pe¬
des meos tamquam cerui. Cerius enim cũ mon¬
obitiunt sentib illigata: dato saitu transgredi¬
tur. ⁊ absq ullo cursus siu obstaculo insuꝑiori¬
bus eleuatur. Ita etiam eiectorum mentes quaꝵ

Expanded text:
ergo exempla malae actionis aspicimus, quasi ergo exempla malae actionis aspicimus, quasi adhuc strepitum calumniatoris audimus; dum vero vi peccare cogimur, jam tyrannum in corde sustinemus. 24. Eoruquanto cernunt, quod contra praecepta conditoris excrescunt: aeternitatis quippe praemia praestolantes, vires ex adversitatibus sumunt, quia crescente pugna gloriosiorem sibi non ambigunt manere victoriam. Sic itaque electorum desideria dum premuntur adversitate, proficiunt, sicut ignis flatu premitur, ut crescat; et unde quasi extingui cernitur, inde roboratur. In eo namque ostendimus, quanta ad Deum cupiditate flagramus, si non solum ad eum per tranquilla et mollia, sed etiam per aspera et dura transimus. Hinc namque propheta ait: Qui perfecit pedes meos quasi cervi . Cervus enim cum monuaeque se objiciunt sentibus illigata, dato saltu transgreditur, et absque ullo cursus sui obstaculo in superiora elevatur. Ita etiam electorum mentes quaeq
Abbreviated transcription (Latin):
to grauior calumiator ẽ. qui male uiuendo uĩ
nrĩs infert morib quam iuolenter opprimen¬
do. damna ingerit reb. Hichil iste de nr̃a sus¬
tentatione subtrax̃: s exempla nob̃ ꝑditioĩs
apposuie. Eo ergo grauiorem calumniamintu¬
lit: quo quietum corĩteptationem conmouit.
Qui et si nequa quam nob̾ actionis fue sue o
pera ꝑsuasit pugnam tamen temptationis
ĩ gessit. Grauem gͥ de uita euis calĩmiam susti¬
nemus: quia nimirum intꝰ patimur quod
cum labore uincamus. Et qui a in hoc mun¬
do habundat malorum uita que cruciet: rec¬
te dr. Propter multitudinem calumniatoꝵ
re non ualent: extorquere etiam non nũqmͣ
effrenatis uirib student: apte subiungit᷑.
o exemplo compeilit : ad huc in nob̾ uoce ca¬
lumnatoris utitur. Quisquis uero peccatũ
suadens etiam t̾rene nos appetit: ian contra
nos brachio tiran nidis seuit. Aliud ẽ eñ uici¬
a suadere uiuendo aliud iubere terrendo. Dũ

Expanded text:
to gravior calumniator est qui male videndo vim to gravior calumniator est qui male videndo vim nostris infert moribus, quam qui violenter opprimendo damna ingerit rebus. Nihil iste de nostra sustentatione subtraxit, sed exempla nobis perditionis apposuit. Eo ergo graviorem calumniam intulit, quo quietum cor in tentatione commovit. Qui etsi nequaquam nobis actionis suae opera persuasit, pugnam tamen tentationis ingessit. Gravem igitur de vita ejus calumniam sustinemus, quia nimirum iutus patimur quod cum labore vincamus. Et quia in hoc mundo abundat malorum vita quae cruciet, recte dicitur: Propter multitudinem calumniatorum re non valent extorquere nonnunquam etiam effrenatis viribus student, apte subjungitur:nos exemplo compellit, adhuc in nobis voce calumniatoris utitur; quisquis vero peccatum suadens etiam terrere nos appetit, jam contra nos brachio tyrannidis saevit. Aliud est enim vitia suadere vivendo, aliud jubere terrendo. Dum
Abbreviated transcription (Latin):
et que dum fouit seruitutis iugo contͥuit:
lib̾tatis uiam dum cruciat ostendat. ħ itaq
causa ẽ. quod ab iniustis iusti sinunt᷑ affligr.
ut scilicet dum futura audiunt bonaque cu¬
piant. paciant᷑ etiam mala presentia. que
ꝑhorrescant: adq ad faciliorem exitum dũ amor
prouocat. cruciatus inpellat. Uñ helui eosdẽ
labores electorum suboppressionib reproborũ
exequens: ait. Propt̾ multituelinem calumpni¬
riora bona rapuint:s etiam qui malissius
morib ⁊ uite reprobe exemplo int̾na nostra
dissipare contendunt. Illi namq ea que nob̃
extra sunt in uadere ambiunt. isti nos p̃dare
interius querunt. Illi amore rerum: isti non
cessant odio seuire urtutum. Illi inuident qd̾
habemus: isti quod uiuimus. Illi student rape¬
re bona extĩora quia placent: isti satagunt inti¬
ora bona diss apare. quia displicent. Quanto
igit᷑ morum uita arerum distat substantia. tan¬

Expanded text:
et quae dum fovit, servitutis jugo contrivit, et quae dum fovit, servitutis jugo contrivit, libertatis viam dum cruciat ostendat. Haec utique causa est quod ab injustis justi sinuntur affligi, ut scilicet dum futura audiunt bona quae cupiant, patiantur etiam mala praesentia quae perhorrescant, atque ad faciliorem exitum dum amor provocat, cruciatus impellat. Unde Eliu eosdem labores electorum sub oppressionibus reproborum est. Propter multitudinem calumniriora bona rapiunt, sed etiam qui malis suis moribus, et vitae reprobae exemplo interna nostra dissipare contendunt. Illi namque ea quae nobis extra sunt invadere ambiunt, isti vero nos praedari interius quaerunt. Illi amore rerum, isti non cessant odio saevire virtutum. Illi invident quod habemus, isti quod vivimus. Illi student rapere bona exteriora, quia placent; isti satagunt interiora bona dissipare, quia displicent. Quanto igitur morum vita a rerum distat substantia, tan
Abbreviated transcription (Latin):
eterna desperat. S ista reproborum nequitia
triture more electorum uitam quasi grana a
paleis separans: p̃mit et purgat. Mali enim
bonos magis ab huiꝰ mundi desidĩis expediunt
dum affligunt: quia dum multa eis. hic uiolẽ¬
ta ingerunt festinare illos ad suꝑna conpellunt
Quod bene israelitico populo moyse uocante
⁊̃ pharao tege seuiente: signatum est. Iunc nãq
moyses aduocandum missus t. cum iam pha¬
rao duris oꝑibus adobprimendum fuerat
excitatus. ut israelitarum mentes egypto
deformit inherentes alius dum uocaret qͦi
traheret : alius quasi impelleret dum seui¬
ret.⁊ plebs inseruicio turpiter fixa. uł ꝓuoca¬
tabonis: uł malis inpulsa moueret᷑. Hoc coti¬
se uire inelectis reprobi ꝑmittuntur. Ut si
ad repromissionis terram uocati exire neglegi¬
mus: pressuris saltem seuientib impellamur.
Atq hec egyptus uidel icet uita presens que
nos oppressit blandiens adiuuet premens.

Expanded text:
aeterna desperat. aeterna desperat. triturae more electorum vitam quasi grana a paleis separans, premit ut purget. Mali enim bonos magis ab hujus mundi desideriis expediunt, dum affligunt; quia dum multa eis hic violenta ingerunt, festinare illos ad superna compellunt. Quod bene de Israelitet Pharaone rege saeviente signatum est. Tunc namque Moyses ad vocandum missus est, cum jam Pharao duris operibus ad opprimendum fuerat excitatus, ut Israelitarum mentes deformiter inhaerentes, alius dum vocaret quasi traheret, alius quasi impelleret dum saeviret; et plebs in servitio turpiter fixa, vel provocata bonis, vel malis impulsa moveretur. Hoc quotimiis, saevire in electos reprobi permittuntur, ut si ad repromissionis terram vocati exire negligimus, pressuris saltem saevientibus impellamur, atque haec Aegyptus, videlicet vita praesens, quae nos oppressit blandiens, adjuvet premens;
Abbreviated transcription (Latin):
mini qui similis tiu est nocebit impietas tua: et
filium hominis adiuuabit iusticia tua. Huma¬
ni impietas ei nocet. quem ꝑuertendo inquinat:¬
et rursus eum adiuuat nr̃a iusticia quema pra¬
ius actionib mutat. Noc̾ẽ enim uł iuiuare nesci¬
unt: ea que uł abono corrumꝑe. uł amalo per¬
mutare non possunt. Su ꝑne igit᷑ potestates eo
ledi uł iuuari nequeunt: quo esse iam incom¬
mutabiles acceꝑunt. S considerare ħ neque¬
unt: qui terrenis desidis implicant᷑. S parsi.i.
foris m̃tibꝰ ad semet ipsas redire difficile ẽ: quia pꝰ¬
ua itinera semei captos tanto delectabilit̾ tenẽt.
quanto meis omne quod libuerit licet. Nullus
quippe discipline murus obuiat qui constrin¬
gat: nulla retributionis ꝓspicit᷑ penaque t̾reat.
S clausis oculis cordis. eo anima p̃cipitat᷑ mnin¬
simis. quo obscurat᷑ a summis: et tanto securiu̾
mala tẽꝑalia penetrat: quanto durius bona

Expanded text:
mini, qui similis tui est, nocebit impietas tua, et mini, qui similis tui est, nocebit impietas tua, et filium hominis adjuvabit justitia tua. Humana impietas ei nocet, quem Et rursus eum adjuvat nostra justitia quem a pravis actionibus immutat. Nocere enim vel juvare nesciunt ea quae vel a bono corrumpere vel a malo permutare non possunt. Supernae igitur potestates eo laedi vel juvari nequeunt, quo esse jam incommutabiles acceperunt. Sed considerare haec nequeunt, qui terrenis desideriis implicantur. Sparsis enim foris mentibus ad semetipsas redire difficile est, quia prava itinera semel captas tanto delectabiliter tenent, quanto in eis omne quod libuerit licet. Nullus quippe disciplinae murus obviat qui constringat, nulla retributionis prospicitur poena quae terreat, sed clausis oculis cordis eo anima praecipitatur in infimis, quo obscuratur a summis; et tanto securius mala temporalia perpetrat, quanto durius bona
Abbreviated transcription (Latin):
intellige. quas altiores te esse corporalit̾ uideᷤ
quantum adiuine potentie sublimitate disiun¬
geris: atq ex hac tua consideratione collige qͥa
nec dm bene iuuendo adiuues. nec rursus ma¬
in celo uł ethere suꝑnas potestates accipimus. ũ¬
bis istis helui considerari ammonet. ut quia ipsi
angłici spiritus creatoris nr̃i potentiam plene con¬
templari non possunt. de quib tam̃cextum ẽ. qr
nob̾ eo ip̃o altiores sunt quo lapsi ininfimis non
sunt. ut uidelicet colligamus. quantum do in¬
feriores existimus. que etiam creaturis sublimi¬
bus s longe illĩferioribꝰ subiacem᷑. Aesidicãuide qnͣ¬
tum ã diuina celsitudine se pararis. acuiꝰ potẽ¬
tentia etiam ille potestates humiliate contremiꝰ¬
cunt. que te inmensa sublimitate transcenditt̃:
et quanto ip̃e su̾mo inferior es. qui inferiorem
te esse etiam inferiorib dep̾hensis. Ostendens
uero summa. reducit adequalia: atq ait. ho¬

Expanded text:
intellige quas altiores te esse corporaliter vides, intellige quas altiores te esse corporaliter vides, quantum a divinae potentiae sublimitate disjungeris; atque ex hac tua consideratione collige quia Deum nec bene vivendo adjuves, nec rursus main coelo vel aethere supernas potestates accipimus, verbis istis 820 Eliu considerare nos admonet, ut quia ipsi angelici spiritus creatoris nostri potentiam plene contemplari non possunt, de quibus tamen certum est quia nobis eo ipso altiores sunt quo lapsi in infimis non sunt, videlicet colligamus quanto Deo inferiores existimus, qui etiam creaturis sublimibus sed longe illo inferioribus subjacemus. Ac si diceret: Vide quantum a divina celsitudine separaris, a cujus potentia etiam potestates illae humilitate contremiscunt quae te immensa sublimitate transcendunt, et quanto ipse summo inferior es, qui inferiorem te esse etiam inferioribus deprehendis. Ostendendo vero summa, reducit ad aequalia, atque ait:
Abbreviated transcription (Latin):
ma uenit. adinfima: eo gradu ren̾tat᷑ ad sum¬
ma. Atq eisdem quib corruit passib surgat
dum sicut dictum ẽ. illa nos add̃m bene con¬
siderata reuocant que nos abeo male electa di¬
uiserunt. Heliuitaq ut ium consideratioĩs
ad moueret. atq excorporeis reb ostenderet qͣn¬
to sit excelsior ds homine. bene intulit. Suspice
celum et ĩtuere: contemplare ethera quod alti¬
or te sit. Ip̃is enim rebus creatis atq corporeis
agnoscimus quantum acreatoris nr̃i subluni¬
tate distamus. Quia ꝑ omne quod cermimus
esse humiles ammonemur: ut quasi quedam
sit lectio mentis nr̃e. species considerata crea¬
ture. Dicat ergo. Suspicecelum et intuere con¬
templare ethera. quod altior tesit. Si peccaue¬
ris. quid ei nocebis: et si multiplicate fuerint
iniquitates tue. quid facies contra eume porro
si iuste egeris. quid donabis ei ÷ aut quid de ma
nu tua accipiet : acsidiceret. Ex ip̃is creaturis

Expanded text:
ma venit ad infima, eo gradu revertatur ad summa venit ad infima, eo gradu revertatur ad summa; atque eisdem quibus corruit passibus surgat, dum, sicut dictum est, illa nos ad Deum bene considerata revocant, quae nos ab eo male electa diviserunt. Eliu itaque, ut vim considerationis admoveret, atque ex corporeis rebus ostenderet quanto sit homine excelsior Deus, bene intulit: Suscipe coelum, et intuere, et contemplare aethera quod altior te sit. Ipsis enim rebus creatis atque corporeis agnoscimus quantum a creatoris nostri sublimitate distamus, quia per omne quod cernimus esse humiles admonemur, ut quasi quaedam sit lectio menti nostrae species considerata creatuis tecum. Suspice coelum et intuere, et contemplare aethera, quod altior te sit. Si peccaveris, quid ei nocebis; et si multiplicatae fuerint iniquitates tuae, quid facies contra eum? Porro si juste egeris, quid donabis nu tua accipiet? Ac si diceret: Ex ipsis creaturis
Abbreviated transcription (Latin):
extĩorib nos ad interiora ꝑducit. In nuit in¬
mensa ammiratione quod ẽ. nura hec ext̾us
adcreatorem sunt oꝑa considerata creature
que dum facta cernimus potentiam factoris mi¬
ramur. In istis uiis asapientia omĩ nob̾ proui¬
dentia occurritur : quia factoris nob̾ uirtus in¬
quirenda ꝓponit᷑. in om̃e quod mirabilit̾ factũ
uidetur. Et quoquo se uerterit anima siuigilã¬
ter intendit: in hisdem ip̃is d̾m inuenit. per
que reliquid. Eiusq potentiam exeorum rur¬
sus consideratione cognoscit: quorum amore
deseruit: et ꝑ que ꝑuersa cecidit: ꝑ hec conuer¬
sa reuocatur. ubi enim lapsisumus: ubũcum¬
bimus ut surgamus. Et quasi ibi surgendo
manum considerationis figimus: ubi pede
amoris lubrici corruentes. neglegendo iaceba¬
mus. Quia enim abinuisibilib ꝑuisibilia ce¬
cidimus: dignum ẽ. ut ad inuisibilia ip̃is rur¬
sum uisibilib innitamur. Ut quo casu ani¬

Expanded text:
exterioribus nos ad interiora perducit. Innuit imexterioribus nos ad interiora perducit. Innuit immensa admiratione quod est, mira haec exterius ad Creatorem sunt opera considerata creaturae. Quae dum facta cernimus, potentiam factoris miramur. In istis viis a sapientia omni nobis providentia occurritur, quia factoris nobis virtus inquirenda proponitur in omne quod mirabiliter factum videtur; et quocumque se verterit anima, si vigilanter intendit, in iisdem ipsis Deum invenit, per quae reliquit; ejusque potentiam ex eorum rursus consideratione cognoscit, quorum amore deseruit; et per quae perversa cecidit, per haec conversa revocatur. Ubi enim lapsi sumus, ibi incumbimus ut surgamus; et quasi ibi surgendo manum considerationis figimus, ubi pede amoris lubrici corruentes negligendo jacebamus. Quia enim ab invisibilibus per visibilia cecidimus, dignum est ut ad invisibilia ipsis rursum visibilibus innitamur, ut quo casu ani
Abbreviated transcription (Latin):
to distamus inferius agnoscamus corporeãtũ
celi etherisq materiam. hoc loco sentire nil
obstat. Nam si uigilanter exteriora conspici¬
mus: ꝑ ip̃a eadem ad inrt̾iora reuocamur.
uestigia quippe creatoris nr̃i sunt: mirao¬
pera uisibilis creature. Ipsum namq ad huc
uidere non possumus:s iam ad eius uisionẽ
tendimus. sieum in his que fecit miramur.
Eiis ergo uestigia creaturam dicimus: quia
ꝑhec que abip̃osunt.sequendo imus adip¬
sum. Uñ paulus ait. Inuisibilia eius ꝑ eaq̃
facta sunt intellecta conspiciuntur: sempi¬
t̾na quoq uirtus eius ⁊diunitas. Uñ in libͦ
sapientie spͥtum ẽ. ꝑ magnitudinem enim
creature et speciem: potest intelligibiliter
creator uideri. Menti enim nr̃e peccato suo
extĩus sparse nedum d̾s sicut ẽ. interius in no¬
tescit. s dum facture suedecus foras propoñ
quasi quib dam nutib innuit. et que uitus
sequamur ostendit. ac miro modo ip̃is formis

Expanded text:
longe distamus inferius agnoscamus, corpoream tamen longe distamus inferius agnoscamus, corpoream tamen coeli aetherisque materiam hoc loco sentire nil obstat. Vet. VIII. Nam si vigilanter exteriora conspicimus, per ipsa 819 eadem ad interiora revocamur. Vestigia quippe creatoris nostri sunt mira opera visibilis creaturae. Ipsum namque adhuc videre non possumus; sed jam ad ejus visionem tendimus, si eum in his quae fecit miramur. Ejus ergo vestigia creaturam dicimus, quia per haec quae ab ipso sunt sequendo imus ad ipsum. Unde Paulus ait: Invisibilia ejus per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur, sempiterna quoque virtSapientiae scriptum est: Per magnitudinem enim creaturae et speciem, potest intelligibiliter Creator videri . Menti enim nostrae peccato suo exterius sparsae necdum Deus sicut est interius innotescit, sed dum facturae suae decus foras proponit, quasi quibusdam nobis nutibus innuit, et quae intus sequamur ostendit, at miro modo istis formis
Abbreviated transcription (Latin):
tes tue. qͥd facies contra eum: porro su iuste
egeris quid donabis ei. aut quid demanu tu¬
a accipiet: Quãtiꝰ beato iob scienti maiora ne¬
quaquam dicu ista debuerunt: uera tam̃ suntt.
que dicunt᷑. quod uidelicet do nec peccatanĩ
uocant. net bene gesta concurtant. Uñ sub¬
securus adiunxit. homini qui similis tui est.
nocebit impietas tua: ⁊ filium hominis adu¬
uabit iusticiatua. S inter hec illuid ẽ. soller¬
ter intuendum quod ait. Suspice celum et
untuere. contemplare ethera quod altior tesit.
ħ enim dicens. nimirum colligit: ut conside¬
rare debeat. quantominus dõ actione sua:
aut prosit. aut noceat: qui altitudini celi
atq etheris prodesse. uł nocere non possit.
Quamius in celo. uł ethere possumus su¬
ꝑnas potestates acciꝑe diuinis semꝑ obtu¬
tibus inherentes ut cum angelicos spiri¬
cus longe. ad huc anob̃ distare conspicunꝰ.
ip̃i creatori atq dominatori spirituum qnͣ

Expanded text:
tes tuae, quid facies contra eum? Porro si juste tes tuae, quid facies contra eum? Porro si juste egeris, quid donabis ei, aut quid de manu tua accipiet? - Quamvis beato Job scienti majora nequaquam dici ista debuerunt, vera tamen sunt quae dicuntur, quod videlicet Deo nec peccata nostra noceant, nec bene gesta concurrant. Sequitur: VERS. 8. Homini, qui similis tui est nocebit impietas tua, et filium hominis adjuvabit justitia tua. Sed inter haec illud est solerter intuendum, quod ait: Suspice coelum, et intuere, et contemplare aethera quod altior te sit. Haec enim dicens, nimirum colligit ut considerare debeat quanto minus Deo actione sua aut prosit aut noceat, qui altitudini coeli atque aetheris prodesse vel nocere non possit. Quamvis in coelo vel aethere possimus supernas potestates accipere, divinis semper obtutibus inhaerentes, ut cum angelicos spiritus longe adhuc a nobis distare conspicimus, ipsi creatori atque dominatori spirituum quam
Abbreviated transcription (Latin):
cia. ⁊ scĩficatio. Quam scilicet equitatẽ. quia
as iniquis fugientib incarnatam ostendẽ¬
do contra posuit: eos ꝓtinus abiniquitate re¬
uocauit. Et humanumgenus eo iniudicium
antiquum adu̾sarium uicit: quod equita¬
rectum ẽ: uł quid tibiꝓderit. si ego peccauero.
Sitota libri series adtendit᷑: nichil hoꝵ beatus
iob dixisse monstrat᷑. S arrogantes uiri. sic̃
⁊ suꝑius diximus hr̃e hoc ꝓpͥum solent ut dũ
innimiam inuectionem ꝓdeunt. etiam in¬
tis suꝑiorib quasi beati iob culpabilia u̾ba
narrauit: atq exeis sibi materiam loquendi
ꝓposuit. d nerbis subsequentib forti acacumi¬
ne discutit: hocquods̃ addicendi materiã fal¬
laciter finxit. Et fortes quidem sunt sententie
que sequuit᷑ s beatiiob ꝑsone non congrintẽ
Tant tq eum increpationis huiꝰ tela ñferi¬
unt: quanto contra eum innste mittunt᷑.
re ethera quod altior te sit. Soi peccaueris quid
cinoceb̾: Et si multiplicati fuerint iniquita¬

Expanded text:
ia, et sanctificatio . Quam scilicet aequitatem, quia Deus iniquis fugentibus incarnatam ostendendo contra posuit, eos protinus ab iniquitate revocavit, et humanum genus in eo judicio antiquum adversarium vicit, quo aequitarectum est, vel quid tibi proderit, si ego peccavero? - Si tota libri series attenditur, nil horum beatus Job dixisse monstratur. Sed arrogantes viri, sicut et superius diximus, habere hoc proprium solent, ut dum in nimia invectione prodeunt, etiam intis superioribus quasi beati Job culpabilia verba narravit, atque ex eis sibi materiam loquendi proposuit; sed verbis subsequentibus forti acumine discutit hoc quod sibi ad dicendi materiam fallaciter finxit. Et fortes quidem sunt sententiae quae sequuntur, sed beati Job personae non congruunt; tantoque eum increpationis hujus tela non feriunt, quanto contra eum injuste mittuntur. ior te sit. Si peccaveris, quid ei nocebis? Et si multiplicatae fuerint iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
n cantus silebat atq adluctum uersa fuerat᷑:
quia eos quos predicando nontraxerat a mando
ubiq c̃ticuisse iam conspicit. Aliinamq loqui
dissimulant: alii recta audire contempnunt.
S electorum mens. dum tacere canticum p̃di¬
cationis conspicit: gemens ac tacita ad fletus re¬
dit. Dicat ergo. uersae. in luctum cythara mea.
et organun meum in uocem flentium: quia
electus quisq quo sc̃e predicationis uox siluit:
dampna eccł̃ie grauius plaugit. huc usq beatꝰ
iob descripsit mala que ꝑtulit: hoc uero exloco.
incipit narrare subtilius bona que fecit. S do¬
loris uerba. historica atq allegorica expositioẽ
transcurrimus: uirtutum uerooꝑa exmagna
parte iuxta solius historie textum tenemꝰ. Ne si
hec ad indaganda miffĩa trahimꝰ ueritatem for¬
tasse operis uacuare uideamur:¬

Expanded text:
ni cantus silebat atque in luctum versa fuerant, ni cantus silebat atque in luctum versa fuerant, quia eos quos praedicando non traxerat, amando ubique conticuisse jam conspicit. Alii namque loqui dissimulant, alii recta audire contemnunt. Sed electorum mens dum tacere cantum praedicationis conspicit, gemens ac tacita ad fletus redit. Dicat ergo: Versa est in luctum cithara mea, et organum meum in vocem flentium, quia electus quisque quo sanctae praedicationis vox siluit, eo damna Ecclesiae gravius plangit. Hucusque beatus Job descripsit mala quae pertulit, hoc vero ex loco incipit narrare subtilius bona quae fecit. Sed doloris verba historica atque allegorica expositione transcurrimus, virtutum vero opera ex magna parte juxta solius historiae textum tenemus, ne si haec ad indaganda mysteria trahimus, veritatem fortasse operis vacuare videamur
Abbreviated transcription (Latin):
conspiciunt. exhortationis erga alios aucton¬
tatem sumunt: atq ad celestem patriam quos
ualent trahere non desistunt: S scã eclesia ex¬
trenuis ꝑsecutionib pressa cum uerba sua¬
siderat. amoris su gram ad solum lam̃tum
format: quia nimirũ deflet quos exhortando
trahere ñ ualet. Dicat ergo. Uersa e̾. inluctum
cythara mea: et organum meũ inuocem flen¬
tium. Ac si aꝑte fateatur dicens. Pacis quidem
mee tempore. ꝑalios parua more cythare: ꝑ
alios ueromore orgam magnaet sonora pre¬
dicabam. S nunc in luctum cythara et orga
scpicio eos qui predicationis canticum non au¬
diunt deploro. hec ꝑquosdam sca eccłia infi¬
ne factura ẽ: hec ꝑquosdam in suisiam ex or
tam̃ post uerba predicatiomᷤ dũ inderet adia¬
ciendos lapides cõ uolasse. fixis genib orabat
dicens. Domine ih̃u ne statuas illis hoc pecca¬
tum. Quid ergo huc qui dum et paruaimag¬
na narrauerat. nisi iam sue cithare atq orga¬

Expanded text:
conspiciunt, exhortationis erga alios auctoriconspiciunt, exhortationis erga alios auctoritatem sumunt, atque ad coelestem patriam quos valent trahere non desistunt. Sed sancta Ecclesia extremis persecutionibus pressa, cum verba susiderat, amoris sui gratiam ad solum lamentum format, quia nimirum deflet quos exhortando trahere non valet. Dicat ergo: « Versa est in luctum cithara mea, et organum meum in vocem flentium. » Ac si aperte fateatur dicens: meae tempore per alios parva more citharistae, per alios vero more organistae magna et sonora praedicabam. Sed nunc « in luctum cithara, et orgaspicio, eos qui praedicationis canticum non audiunt deploro. Haec per quosdam sancta Ecclesia in fine factura est. haec per quosdam in suis jam exordtamen post verba praedicationis, dum videret ad jaciendos lapides convolasse, fixis genibus orabat, dicens: Domine Jesu, ne statuas illic hoc peccatum . Quid ergo buic, qui diu et parva et magna narraverat, nisi jam suae citharae atque orga
Abbreviated transcription (Latin):
um ueluti incythara cordas tensas. alias am¬
plius tendendo extenuat:atq alias atensio¬
ne sua relaxando conseruat. Aliis ⁊ enĩ dicit.
Non incõmesationib et ebrietatib: nonincu¬
bilib. ⁊ inpudiciciis. & rursum ait. Mortifica¬
te membra ur̃a que sunt suꝑ t̾ram: et tam̃ pre¬
bibere: s modico uino utere. propt̾ stomachũ.
et frequentes tuas infirmitates: Illas igitur
cordas exteniando tendit. ne nontense omĩ¬
modo non sonent. hanc uero atensione tempe¬
rat ne dum plus tenditur: minꝰ sonet. Siue au
tem scĩ predicatores ineccł̃ia. seuquilibet sim¬
plices iabstinentes: pro ut uires accipiunt.in
ea proximis suis canticum bone exhortationis
reddurs̃. Nam et puidentes quiq a predicatioĩs
finctum sollert̃ inuigiliant: atq ut aliosadui¬
tam ꝑtrahant. sono magne ꝑsuasionis elabo¬
rant. & qui mnea tardioris ingenii uidentur.
exip̃o uite sue merito inquantulum se posse

Expanded text:
animas velut in cithara chordas tensas, alias amanimas velut in cithara chordas tensas, alias amplius tendendo extenuat, atque alias a tensione sua relaxando conservat. Aliis etenim dicit: Non in comessationibus et ebrietatibus, non in cubilibus et impudicitiis . Et rursus ait: Mortificate membra bibere, sed modico vino utere propter stomachum, et frequentes tuas infirmitates . Illas ergo chordas extenuando tendit, ne non tensae omnimodo non sonent; hanc vero a tensione temperat, ne dum plus tenditur, minus sonet. 79. Dutem sancti praedicatores in Ecclesia, seu quilibet simplices et abstinentes, prout vires accipiunt, in ea proximis suis canticum bonae exhortationis reddunt. Nam et prudentes quique ad praedicationis fructum solerter invigilant, atqtam pertrahant, sono magnae perturbationis elaborant, et qui in ea tardioris ingenii videntur, ex ipso vitae suae merito in quantulum se posse