comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Seatissimo pape theophilo: iero¬
minus: Meminit beatitudo
tua. qđ eo tempore quo tacebas.
minquã ab officiis meus sermo cessaue¬
rit: nec considaui quid tu ꝓ dispensaci¬
one tẽ faceres: si qͥd me facere conue¬
niret: Et nẽ sũptis dignationis tue
epłis: fructum aliquem cepisse me ui¬
cleo eugłice lectionis: Si enim duri
iudicis sententiã crebra mulieris flex̃
peticio: qͣntomagis pat̾na uiscera inter¬
pellatione sedula molliunt᷑. qđ de ca-¬
nonicis eccłasticis monitis grãs agunꝰ:
Quem eñĩ diligit dñs corripit: et castigat
onnnẽ filiũ quẽ recipit: S tam̃ scito
nobis nichil ẽẽ antiquius. quã. xp̃i u¬
ra seruare. nec patrũ tranfferre t̾mi¬
nos: semꝑq meminisse romanã fidẽ
apłico ore laudatam: cuiꝰ se ẽẽ parti¬
nefariam heresim quod multã patien¬
tiam geris. et putas eccłiȩ ipt ib ineu¬
bantes tua posse corrigi lenitate. mul¬
tis seĩs displicet: ne dum paucoꝵ peni¬

Expanded text:
BEATISSIMO PAPAE THEOPHILO HIERONYMUS. 1. Meminit Beatitudo tua, quod eo tempore quo nobiscum tacebas, nunquam ab officiis meus sermo cessaverit: nec consideraverim, quid tu pro dispensatione tunc faceres; sed quid me facere conveniret. Et nunc sumptis Dignationis tuae epistolis, fructum aliquem coepisse me video Evangelicae lectionis. Si enim duri judicis sententiam creba mulieris inflexit petitio , quanto magis paterna viscera interpellatione sedula molliuntur? 2. Quod de Canonibus Ecclesiasticis mones, gratias agimus; « Quem enim diligit Dominus, corripit; et flagellat omnem filium, quem recipit . Sed tamen scito nobis nihil esse antiquius, quam Christi jura servare, nec Patrum transferre terminos, semperque meminisse Romanam fidem, apostolico ore laudatam, -cuius se esse partinefaria heresi quod multam patientiam geris et putas ecclesiae uisceribus incubantes tua posse corrigi lenitate, multis sanctis displicet, ne, dum paucorum paeni
Abbreviated transcription (Latin):
serit. et quantum boni ultime eta¬
t mee concesserit dñs: ut quod sẽꝑ
clamabã. tanti pontificis testimomo ꝓba¬
ret᷑ Iam autem puto et te aliqͥd operis
edidisse: et iuxta pͥorem epłam quate
suꝑ hac fueram cohortatus. elimasse li¬
brum. quẽ tuȩ lingue hoĩes legant:
Audio enim et ad occidentẽ quoꝵdam
hominũ naufragia ꝑuenisse: qui non
contenti ꝑditione sua. uolunt plures
mortis habere participes: qͣsi multi¬
tudo peccantium scelus minuat. &
numerositate lignoꝵ maior gehen¬
ne flãma succrescat Scõs fr̃s qͥ tecũ
sunt in monasterio dño seruientes:
et tecũ & ꝑte płimũ salutamus.:¬

Expanded text:
serit; et quantum boni ultimae aetaserit; et quantum boni ultimae aetati meae concesserit Dominus, ut quod semper clamabam, tanti Pontificis testimonio probaretur. Jam autem puto et te aliquid operis edidisse, et juxta priorem Epistolam, qua te super hac re fueram cohortatus, elimasse librum, quem tuae linguae homines legant. Audio enim et ad Occidentem quorumdam hominum naufragia pervenisse; qui non contenti perditione sua, volunt plures mortis habere participes; QUASI MULTITUDO peccantium scelus minuat; et non numerositate lignorum, major gehennae flamma succrescat. Sanctos fratres, qui tecum sunt in Monasterio Domino servientes, et tecum et per te plurimum salutamus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ño amantissimo filio ac fr̃i
ieronimo prb̃o: epiphanius
in dño salutem: Generalis epła quȩ
acdomnes catholicos scripta ẽ ad te
ꝓpͥe ꝑtinet: qui zelum fide aduer¬
sus cunctas hereses habens. origenis
ꝓpͥe et apollinaris discipulos aduer¬
saris: quorum uenenatas radices et
in altũ defixam impietatẽ. omp̃s ds
ꝓtraxit inmediũ: ut in alexandria
ꝓdite. in toto orbe arescerent: Scito
enim fili Rm̃e. amalech usq ad stir¬
pem eẽ deletũ: et in monte raphidin
erectum tropheũ crucis Et quomo¬
do porrectis in altum moysi manibꝰ
iuncebat isrł: sic dñs confortauit fa¬
mulum suũ theophilũ. ut supͣ altare
eccłie alexandrine: contͣ origenem
uexillũ poneret. et impleretur in
eo quod dr̃ Seribe signũ hoc: quia de¬
lebo funditus origenis heresim a ficie
t̾re. cum ipso amalech Et ne uidear
eadem rursus iterare. et ꝓlixiorem
epłam texere: ipsa ad uos scripta di¬
rexi. ut scire possitis quȩ nobis serip¬

Expanded text:
no amantissimo filio ac fratri HIERONYMO Presbytero, EPIPHANIUS in Domino salutem. 540 « Generalis Epistola, quae ad omnes Catholicos scripta est, ad te proprie pertinet, qui zelum fidei adversus cunctas haereses habens, Origenis proprie, et Apollinarii discipulis adversaris: quorum venenatas radices, et in altum defixam impietatem omnipotens Deus protraxit in medium, ut in Alexandria proditae, in toto orbe arescerent. Scito enim, fili carissime, Amalech usque ad stirpem esse deletum, et in monte Raphidim erectum trophaeum crucis. Etenim quomodo porrectis in altum Moysi manibus, vincebat Israel , sic Dominus confortavit famulum suum Theophilum, ut super altare Ecclesiae Alexandrinae, contra Origenem vexillum poneret; et impleretur in eo quod dicitur: Scribe signum hoc, quia delebo funditus Origenis haeresim a facie terrae cum ipso Amalech. « Et ne videar eadem rursus iterare, et prolixiorem Epistolam texere, ipsa ad vos scripta direxi, ut scire possitis, quae nobis scrip
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ex eo erant. ne qui forsitan maligna
interp̃tatione auderent dicere. um
datam grãm dei. et illũ solum factũ eẽ
ad imaginẽ di. qͥa plasmatꝰ eẽt ex hu¬
mo. et uxorem eius: eos uero qui con¬
ciꝑent᷑ in utero. et ñ ita nascerent᷑ ut
adã. di ñ habere imaginẽ: statĩ ꝑ or¬
dinẽ iungit et dic̃ Et uixit adã annos
c .xxx. ꝙ̃ cognouit euam uxorẽ suã.
et peꝑit ei filiũ iuxta speciẽ ⁊ uixtai¬
maginẽ eiꝰ: & uocauit nom̃ eiꝰ seth
Rursũq indecima generatione pꝰ aines¬
ginẽ suam. et ostendens quod grã quã
dedisset hominib ꝑseueraret ineis: ait:
Ne comederitis carnem eũ sanguine Ego
enĩ ulciscar sanguinẽ ur̃m de manu
oĩs hoĩs effundentis illum: quia adima¬
ginẽ dei feci hominẽ: Nec ñ pꝰ alias
decem generationes usq ad abraham.
& ab abraham usq ad dauid alias gene¬
rationes .xiiͦii. q̃.xx.iiͦiͦi. generatioẽs

Expanded text:
quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna interpretatione auderent dicere uni datam gratiam dei et illum solum factum esse ad imaginem dei, qui plasmatus esset ex humo, et uxorem eius, eos uero, qui conciperentur in utero et non ita nascerentur ut Adam, dei non habere imaginem, statim per ordinem iungit et dicit: et uixit Adam annos CCXXX et cognouit Euam, uxorem suam, et peperit ei filium iuxta speciem et iuxta imaginem eius et uocauit nomen eius Seth. rursumque in decima generatione post annosginem suam et ostendens, quod gratia, quam dedisset hominibus, perseueraret in eis, ait: ne comederitis carnem in sanguine; ego enim ulciscar sanguinem uestrum de manu omnis hominis effundentis illum, quia ad imaginem dei feci hominem. nec non post alteras decem generationes usque ad Abraham et ab Abraham usque ad Dauid alias generationes XIIII, quae XXIIII generationes
Abbreviated transcription (Latin):
diaboli: in qͥb cõpletũ ẽ illud quod
dr: Suꝑ omnẽ munitionẽ luditꝰ
et esce eiꝰ electe: et congregaint sic̃
harenam captiuitatem: Te autẽ
maxime rufinum prb̃m: ab heres
origenis. & aliis heresib et ꝑditione
earum: Si enim ꝓpt̃ unũ u̾bũ aut
duo q̃ contͣria fidei sunt. multe he¬
reses eiecte sunt ab eccłia: qntoma
mala dogmata contra fidẽ adinue¬
ta enim mala etiã illud ausus ẽ dic̾e.
ꝑdidisse imaginẽ dĩ adã: cũ hoc in nul¬
lo penitꝰ loco scͥpt᷑a significet: Si enĩ ita
eẽt: nũqͣm oĩa que in mundo st̃ ser¬
uirent semini adam. idẽ uniu̾so ge¬
neri hominũ: sict et iacob apłs loqͥ¬
tur: Oĩa domant᷑: & subiecta ft̃ natẽ
humane: Numqͣm em̃ uniu̾sa subiec¬
ta eẽnt hominibꝰ: si ñ hab̾e̾nt homĩes
iuxta id qđ uniu̾sis imꝑent imagine̾
dĩ Comungens autẽ atq consocians
scͥpta diuina grãm benedictionis qͣm
adam donauerat. et generatiombus

Expanded text:
 conpletum est illud, quod dicitur: super omnem munitionemludet et escaeeius electaeetcongregabitsicut harenam captiuitatem. te autem, maxime Rufinum presbyterum ab heresi Origenis et aliis heresibus et perditione earum. si enim propter unum uerbum aut duo, quae contraria fidei sunt, multae hereses abiectae sunt ab ecclesia, quantmala dogmata contra fidem adinueta enim mala etiam illud ausus est dicere, perdidisse imaginem dei Adam, cum hoc in nullo penitus loco scriptura significet. si enim ita esset, numquam omnia, quae in mundo sunt, seruirent semini Adam, id est uniuerso generi hominum, sicut et Iacobus apostolus loquitur: omnia domantur et subiecta sunt naturae humanae. numquam enim uniuersa subiecta essent hominibus, si non haberent homines iuxta id, quod uniuersis imperent, imaginem dei. coniungens autem atque consocians scriptura diuina gratiam benedictionis, quam Adam donauerat, et generationibus,
Abbreviated transcription (Latin):
& muti apices litterarũ. inspirant ĩ
nos tuȩ mentis affectum: Quod dicis
origenis multos errore deceptos. et
scm̃ filiũ meũ oceanũ. illoꝵ insanie re¬
pugnare: & doleo simul ⁊ gaudeo: dũ
aut supplãtati sunt simplices. aut ab
an scdm qͦsdã legendus: ex parte ego
origenem ꝓpt̃ eruditionẽ sic interdũ
legendũ arbitror: quomͦ tertullianũ
et nouatum. arnobium & apollinarẽ.
ꝙ ñnullos eccłasticos scriptores. grecos
parit᷑ & latinos. ut bona eoꝵ eligamus.
uitemusq contraria: iuxta apłm pau¬
lum dicentẽ. omĩa autẽ ꝓbate. quȩ bo¬
na st̃ tenete: Ceterum qui uel in amo¬
rem eius miniũ. uel in odium stomachi
sui prauitate ducuntur: uident᷑ m
chi maledicto ꝓpħico subiacere Ue eis
quidicunt bonũ malũ. et malũ bonũ:
qui faciunt amarũ dulce. et dulce a¬
marũ Nec enim ꝓpter doctrinã eius
praua suscipienda sunt doginata: nec
ꝓpter doginatũ prauitatem. si quos cõ¬

Expanded text:
muti apices litterarum spirant in nos tuae mentis affectum. Quod dicis Origenis multos errore deceptos et sanctum filium meum Oceanum illorum insaniae repugnare, et doleo simul et gaudeo, dum aut subplantati sunt simplices aut ab an secundum quosdam legendus — ex hac parte ego —, Origenem propter eruditionem sic interdum legendum arbitror, quomodo Tertullianum et Nouatum, Arnobium et Apollinarem et nonnullos ecclesiasticos scriptores Graecos pariter et Latinos, ut bona eorum eligamus uitemusque contraria iuxta apostolum Paulum dicentem: omnia probate. quae bona sunt, retinete. ceterum, qui uel in amorem eius nimium uel in odium stomachi sui prauitate ducuntur, uidentur mihi illi maledicto prophetico subiacere: uae eisi qui dicunt bonum-malum et malum bonum, qui faciunt amarum dulce et dulce amarum. nec enim propter doctrinam eius praua suscipienda sunt dogmata nec propter dogmatum prauitatem, si quos com
Abbreviated transcription (Latin):
siue manꝰ siue pedes fueritis: simi¬
lia sustinebitis: Quis enim catholi¬
coꝵ possit ȩquo anmo sustinere. et
eorũ qui fidem suam bonis oꝑib exor¬
nant. ut audiant origenis doctrinã
atq consilium. et credant p̃clare
illiꝰ p̃dicationi: non potest filius

Expanded text:
siue mamis siue pes fueritis, simisiue mamis siue pes fueritis, similia sustinebitis. quis enim catholicorum possit aequo animo sustinere et eorum, qui fidem suam bonis operibus exornant, ut audiant Origenis doctrinam atque consilium et credant praeclarae illius praedicationi: non potest filius
Abbreviated transcription (Latin):
quod ꝓpt̾ hanc causã om̃is ur̃a indigna¬
tio concitata fit: qđ dixerim uobis:
hereson radicem et parentẽ. lauda¬
re ñ debetis Et cũ uos rogarem. ne
ita erraretis. & monerẽ: contradixi¬
stis. et me ad tristiciã atq lacrimas
adduxistis: Non solũ autem me. sed
& alios płimos catholicos qui int̾erant.
& ut intelligo hec ẽ om̃is indignatio
& iste furor Et iccirco cõminamin
qd mittatis adu̾sũ me epłas. et huc
illueq sermo ur̃ discurrat. et ꝓpter
defensionem hereseos adu̾sum me
odia suscitantes. rumpitis caritatẽ
quam in uos habuimꝰ: intantũ ut
feceritis nos etiam penitentiã ag̾e.
quare uobis cõmumcauerimꝰ. ita ori¬
genis errores & doginata defenden¬
tes Sĩplicit᷑ loquar: nos scđm qdđ
scͥptũ ẽ. nec ocło nr̃o parcemꝰ. ut non
effodiamꝰ eum. si nos seandalizauerit:
nec manui neq pedi. si nobis scanda¬
lum fecerit: Et uosgͦ siue oculi nr̃i

Expanded text:
quod propter hanc causam omnis uestra indignaquod propter hanc causam omnis uestra indignatio concitata sit. quod dixerim uobis: hereseon radicem et parentem laudare non debetis\'. et cum uos rogarem, ne ita erraretis, et monerem, contradixistis et ad tristitiam atque lacrimas adduxistis, non solum autem me, sed et alios plurimos catholicos, qui intererant. et, ut intellego, haec est omnis indignatio et iste furor et idcirco comminamini, quod mittetis aduersum me epistulas et huc illucque sermo uester discurrat, et propter defensionem hereseos aduersum me odia suscitantes rumpitis caritatem, quam in uos habuimus, in tantum, ut feceritis nos etiam paenitentiam agere, quare uobis communicauerimus, ita Origenis errores et dogmata defendentes. Simpliciter loquar: nos, secundum quod scriptum est, nec oculo nostro parcimus, ut non effodiamus eum, si nosscandalizauerit, nec manui nec pedi, si nobis scandalum fecerint. et uos ergo, siue oculi nostri
Abbreviated transcription (Latin):
Illud quoq audiens admiratus sum:
qđ qͥdã qui solent ultra citraq por¬
tare rumusculos. et his que audiert
semꝑ addere. ut tristicias rixasq in¬
ter fr̃s concinnent. te quoq turbaue¬
runt: et dixert̃ tibi. qđ in oratione
quando offerimus sacrificia deo. sole
credat: Noli nos intantũ putare ru¬
sticos: ut hec tam aꝑte dicere potue¬
rimus: Qnͣquã enim hoc in corde meo
semꝑ orem: tam̃ ut simplicit᷑ fatear.
numquã in alienas aures ꝓtulr ne
te uiderer paruipendere dilectissime:
ꝓ te quoq dicimꝰ. custodi dñe illũ qͥ
p̃dicat ueritatem: uel certe ita. tu
pr̃a cdñe. et custodi ut ille uerbum
p̃dicet ueritatis: sicut occasio sermo¬
nis se tulerit. et habuerit oratio con¬
sequentiã Quappter obsecro te dilec¬
tissime. et ad uolutꝰ pedib tuis precoꝵ
pr̃a mͥ et tͥ. ut salueris a generatiõe
et recede ab heresi origenis. et acune¬
tis heresibus dilectissime: Uideo eñ

Expanded text:
Illud quoque audiens admiratus sum, Illud quoque audiens admiratus sum, quod quidam, qui solent ultro citroque portare rumusculos et his, quae audierunt, semper addere, ut tristitias, ut rixas inter fratres concitent, te quoque turbauerunt et dixerunt tibi, quod in oratione, quando offerimus sacrificia deo, soleacredat\'. noli nos in tantum putare rusticos, ut haec tam aperte dicere potuerimus. quamquam enim hoc in corde meo semper orem, tamen, ut simpliciter fatear, numquam in alienas aures protuli, ne te uiderer parui pendere, dilectissime. pro te quoque dicimus: \'custodi illum, qui praedicat ueritatem\' uel certe ita: \'tu praesta, domine, et custodi, ut ille uerbum praedicet ueritatis\', sicut occasio sermonis se tulerit et habuerit oratio consequentiam. quapropter obsecro te, dilectissime, et aduolutus pedibus tuis precor: praesta mihi et tibi, ut salueris, sicuti et recede ab heresi Origenis et a cunctis heresibus, dilectissime. uideo enim,
Abbreviated transcription (Latin):
chi. ut nequaqͣm orcdinarẽ: et ego hoc
pollicitus sum dicens Numqͥd iuiienis
sum aut canones ignoro: Audigͥ ue
ritatem in sermone dĩ: me hoc nec
audisse nec nosse: nec istiꝰ sermonis pe
nitus recordari: Suspicatꝰ autem sum
ne forsitan inter multa quasi homo ob¬
litꝰ eẽm: et ob hanc causam scm̃ gͤgoriũ
sei scitatꝰ sũ. et denonem prb̃m. quicũ
eo ẽ: Equib abbas gͣgorius respondit:
se hoc penitus ignorare: Tenon autẽ
dixit: quia cum ei rufinus prb̃r nescio
quȩ alia transitoria loqueret᷑. etiã hoc
dixerit: putas ne aliquos ordinaturꝰ ẽ
autẽ epyphanius. nec andiui qͥcquam
nec respondi Uñ dilectissime ñ te p̃¬
ueniat furor: nec occupet indignatio.
nec frustra mouearis : et aliud dolens.
te uertas ad alia: et peccandi occasio¬
nem inuenisse uidearis: Qd̃ ꝓpħa deui¬
tans: dñm dep̃cabatur dicens Ne de¬
clines cor meũ in uerba malicie: ad
excusandas excusationes in peccatis.

Expanded text:
hi, ne quemquam ordinarem: et ego hoc hi, ne quemquam ordinarem: et ego hoc pollicitus sim, dicens: Nunquid juvenis sum, aut canones ignoro? Audi igitur veritatem in sermone Dei, me hoc nec audisse, nec nosse, nec istiusnitus recordari. suspicatus autem sum, ne forsitan inter multa quasi homo oblitus essem, et ob hanc causam sanctum Gregorium sciscitatus et Zenonem presbyterum, qui cum eo est. e quibus abbas Gregorius respondit se hoc penitus ignorare. Zeno autem dixit, quia, cum ei presbyter Rufinus nescio qua alia transitone loqueretur, etiam hoc dixerit: \'putasne aliquos ordinaturus esautem Epiphanius nec audiui quicquam nec respondi. unde, dilectissime, non te praeueniat furor nec occupet indignatio nec frustra mouearis et aliud dolens te uertas ad alia et peccando occasionem inuenisse uidearis. quod propheta deuitans dominum precatur dicens: ne declines cor meum in uerba malitiae ad excusandas excusationes in peccatis.
Abbreviated transcription (Latin):
iecta sit: O uere benelicta epoꝵ cy¬
pri mansuetudo et bonitas. et nr̃a
rusticitas: sensu tuo et arbitratutu¬
o digna miscłia dei: Nam multi ep̃i
cõmumionis nr̃e. et prb̃os in nr̃a or¬
dinauerunt ꝓuincia. quos nos cõ¬
p̃hendere ñ poteramus: et miser̃ ad
nos et diaconos & ypodiaconos: qͦs¬
nos suscepimus eũ gra Et ipse cohor
tatꝰ sum beatȩ memoriȩ phylonem
cypri que upxta se erant. ad meȩ aũ
parrochiȩ uidebantur ȩccłiam per¬
tinere. eo quod grandis eẽt et late
patens ꝓuincia. ordinarent prbos.
autem ego ordinaui diaconissas. et
adalienas misi ꝓuĩcias. neq feci qͥcqͣm
ut excłiam seinderem Quid gͦ tib
uisũ ẽ. sic grauiter intumescere. et
iactari contra nos ꝓoꝑe dĩ quod in
edificationem & ñ in destruetionem
fr̃m̃ factume̾s Sed et illud uehem̃t̃
admiratꝰ sũ. qđ clericis meis locutꝰ
es: asserens te ꝑ scm̃ prb̃m et abbatẽ

Expanded text:
iecta sit. o uere benedicta episcoporum Cyiecta sit. o uere benedicta episcoporum Cypri mansuetudo et bonitas et nostra rusticitas sensu tuo et arbitratu digna misericordia dei! nam multi episcopi communionis nostrae et presbyteros in nostra ordinauerunt prouincia, quos nos conprehendere non potueramus, et miserunt ad nos et diaconos et hypodiaconos, quos suscepimus cum gratia. et ipse cohortatus sum beatae memoriae Philonem Cypri, quae iuxta se erant, ad meae autem paroeciae uidebantur ecclesiam pertinere, eo quod grandis esset et late patens prouincia, ordinarent presbytautem ego ordinaui diaconissas et ad alienas misi prouincias neque feci quidquam, ut ecclesiam scinderem. quid ergo tibi uisum est sic grauiter intumescere et iactari contra nos pro opere dei, quod in aedificationem et non in destructionem fratrum factum est? sed 6t illud uehementer admiratus sum, quod meis locutus e
Abbreviated transcription (Latin):
cdi. et cõpellentes ut ministraret: ual¬
de qͥppe obnitebat᷑. indignũ se ẽẽ con¬
cestans Uix gͦ compulimꝰ eum: et sua¬
dere potiumus testimoniis scriptura¬
rum. et ꝓposicione mandatoꝵ di:
Et cum ministrasset in seĩs sacͥficiis:¬
rursus eum ingenti dificultate tento
eum ut sederet in ordine presbiterii:
Post hȩc scripsimus ad scõs prbos mo¬
nasterii et ceteros fr̃s: et increpaui¬
mus eos quare ñ scripsissent suꝑ eo.
cũ ante annũi multos eor̃ qͦri audissẽ cͣ
ñ haberent quid sibi dñi sacramenta
conficerent. et illum om̃s suo posce¬
rent testimonio. et gͣndem utilitatẽ
in cõmime monasterii testarentur.
quare tc̃ reꝑta oportuntate ñ scͥp¬
sissent nobis. neq suꝑ ordinatione
eius aliquid poscerent: hec ita acta
sunt ut locutꝰ sũ. in caritate xp̃i. qͣm
te erga paruitatẽ nram habere cre¬
debam. qͣnqͣm in monasterio ordina¬
uerim ⁊ ñ in parrochia quȩ tibi sub¬

Expanded text:
dei et conpellentes, ut ministraret; ualdei et conpellentes, ut ministraret; ualdeque obnitebatur indignum esse se contestans. uix ergo conpulimus eum et suadere potuimus testimoniis scripturarum et propositione mandatorum dei. et cum ministrasset in sanctis sacrursus cum ingenti difficultate tento , impulimus ut sederet in ordine Presbyterii. Post haec scripsimus ad sanctos Presbyteros monasterii, et caeteros fratres: et increpavimus eos, quare non scripsissent super eo, cum ante annum multos eorum queri audissem, cur non haberent, qui sibi Domini sacramenta conficerent, et illum omnes suo poscerent tesin commune monasterii testarentur, quare tunc reperta oportunitate non scripsissent nobis neque super ordinatione eius aliquid poposcissent. Haec ita acta sunt, ut locutus sum, in caritate Christi, quam te erga paruitatem nostram habere credebam, quamquam in monasterio ordinauerim et non in paroecia, quae tibi sub
Abbreviated transcription (Latin):
sit. sed quo tp̃r & quomͦ. et in quib et
quare factũ sit: Cum enim uidissem
uincentiꝰ ꝓpter uerecundiam et humi¬
litatem. nollent debita nomini suo exer¬
cere sacrificia. et laborare in hac par
salus ẽ: inuenire autem et comprehẽ¬
dere seruum dĩ ñ posses. qui te eo qd̾
graue onꝰ sacerdotii nollet suscipere
sepe fugiebat. sed nec aliꝰ quis ep̃oꝵ¬
eum facile reꝑiret: unde et satis mi¬
ratus sum. quomͦ dispensatione dei ad
nos uenerit cum diaconib monasterii
et ceteris frĩb ut mͥ satisfaceret. qͥa
nescio quid aduersii eos habebã tristi¬
cie: eũ gͥ celebraretur collecta in eccła
uille q̃ ẽ iuxta monasteriũ nr̃mꝰ ig¬
norantẽ eiun et nullam penitus ha¬
bentem suspitionem. ꝑ multos diaco¬
nos app̃hendi iussimus. et teneri os
eiꝰ. ne forte lib̾are se cupiens. adiura¬
ret. nos ꝑ nomen xp̃i: et pͥmũ diacoñ
ordinauimus. ꝓponentes ei timorẽ

Expanded text:
sit, sed quo tempore et quo modo et in quibus et sit, sed quo tempore et quo modo et in quibus et quare factum sit. cum enim uidissem,Uincentius propter uerecundiam et humilitatem nollent debita nomini suo exercere sacrificia et laborare in hac partsalus est, inuenire autem et conprehendere seruum dei non posses, qui te et, quod graue onus sacerdotii nollet suscipere, saepe fugiebat, sed nec alius quis episcoporum facile eum repperiret — unde et satis miratus sum, quomodo dispensatione dei ad nos uenerit cum diaconibus monasterii et ceteris fratribus, ut mihi satisfaceret, quia nescio quid aduersum eos habebam tristitiae —, cum igitur celebraretur collecta in ecclesia uillae, quae est iuxta monasterium nostrum, ignorantem eum et nullam penitus habentem suspicionem per multos diaconos adprehendi iussimus et teneri os eius, ne forte liberare se cupiens adiuraret nos per nomen Christi, et primum diaconum ordinauimus proponentes ei timorem
Abbreviated transcription (Latin):
biblineȩ iuxta ysaiam. & mittebantur
suꝑ aquas: quȩ cito cum scło transeunt:
Nichil tͥ nocuimus: nichil iniurie feci¬
mus: nec quicquam uiolenter extor¬
simus In monasterio frm̃ et frm ꝑegͥ¬
noꝵ. qui ꝓuincie tue nichil debent.
et ꝓpt̾ nrãm parlutatem et litteras qͣs
ad eos crebro direximus. cõmunionis
quoq tue ceꝑunt habere discordiam.
ne uiderent᷑ quaclam ditricia et cons¬
cientia antique fidei ab ȩccłia separa¬
ri. ordinauimus diaconum: et postqͣm
bueras gratulari. intelligens quod ob
timorem dei hoc sumꝰ facere compulsi:
maxime cũ nulla sit diu̾sitas in sacer¬
docio cli: et ubi utilitati eccłie ꝓuide¬
tur Nam et si singuli eccłiarum e p̃ĩ
habent sub se eccłas. quib curã uiden¬
tur impendere. et nemo suꝑ alienam
m̃suram extenditur: tamen p̃ponit᷑
om̃ib caritas xp̃i. in qua nulla simula¬
tio ẽ: nec considerandum quid factum

Expanded text:
biblinae iuxta Esaiam et mittebantur biblinae iuxta Esaiam et mittebantur super aquas, quae cito cum saeculo transeunt —: nihil tibi nocuimus, nihil iniuriae fecimus nec quicquam uiolenter extorsimus. in monasterio fratrum  qui prouinciae tuae nihil debuere et propter nostram paruitatem et litteras, quas ad eos crebro direximus, communionis quoque tuae coeperunt habere discordiam -, ne uiderentur quadam duritia et conscientia antiquae fidei ab ecclesia separari, ordinauimus diaconum et, postquam bueras gratulari intellegeųs, quod ob dei timorem hoc sumus facere conpulsi, maxime, cum nulla sit diuersitas in sacerdotio dei et ubi utilitati ecclesiae prouidetur. nam, etsi singuli ecclesiae episcoporum habent sub se ecclesias, quibus curam uidentur inpendere et nemo super alienam mensuram extenditur, tamen praeponeretur omnibus caritas Christi, in qua nulla simulatio est; nec considerandum, quid factum
Abbreviated transcription (Latin):
riam consequi: Non enĩ parua leticia
et in alexandria et ꝑtotam egyptum
popłoꝵ corda ꝑsuasit: ex quo pauci ho¬
mines eiect st̃. ut purũ corpus eccłiȩ
ꝑmaneret: Saluto fr̃s qui tecum st̃.
te plebs que nob̾cũ ẽ in dño salutat:¬
omino dilectissimo fr̃i iohanni
ep̃o: epiphanius Oportebat nos
dilectissime clericatꝰ honore ñ abuti in
suꝑbiam: sed custodia mandatoꝵ dei. ꝙ
obseruatione diligentissima hoc ẽẽ qdđ
dicim̃ Si enĩ scã scͥpt᷑a loquitur. cleri
eoꝵ ñ ꝓclert̃ eis: que arrogantia cleri¬
catus nobis conducere poterit. qui non
solum cogitatione et sensu. uerumet
sermone peccamus : Audui quippe qd̾
tumeas contͣ nos. et irascaris: & minite¬
ris seribere in extremos fines terre. ut
loca ꝓuintiasq ñ nominẽ: Et ubiẽ ti
mor. dei. qui nos debet illo tremore cõ¬
Non quo magnoꝑe curem: si seribas qđ ⁊ͥ
placuerit:. Seribebantur enĩ et epłe

Expanded text:
riam consequi. non enim parua laetitia riam consequi. non enim parua laetitia et in Alexandria et per totam Aegyptum populorum corda peruasit, ex quo pauci homines eiecti sunt, ut purum corpus ecclesiae permaneret. saluto fratres, qui tecum sunt; te plebs, quae nobiscum est, in domino salutatectiss. Fratri JOANNI Episc. EPIPHANIUS. 1. Oportebat nos, dilectissime, Clericatus honore non abuti in superbiam, sed custodia mandatorum Dei, et observatione diligentissima hoc esse quod dicimur. Si enim sancta Scriptura loquitur: « Cleri eorum non proderunt eis : quae arrogantia clericatus conducere nobis poterit, qui non solum cogitatione et sensu, uerum et sermone peccamus — audiui quippe, quod tumeas contra nos et irascaris et miniteris scribere in extremos fines terrae, ut loca prouinciasque non nominem —, et ubi est dei timor, qui nos debet illo tremore connon quo magnopere curem, si scribus, quod tibi placuerit — scribebantur enim et epistulae
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃m. et si quos alios putaueris mittere:
ut consensu omium et ipse origenes
nominatim. et heresis nefaria condẽp¬
net᷑ Didici enĩ quod calũpniatores ue¬
re fidei ammonius. eusebius. et euti¬
miꝰ. nouo ꝓ heresi furore bacantes con¬
stantinopolim nauigarint: ut et no¬
uos si quos ualuerint decipiant: et ue¬
terib sue impietatis socus conungã¬
tur: Cure gͥ tue sit. ut cunctis ep̃is
ꝑisauriam atq pamphiliã et ceterarũ
ꝓuinciarum quȩ in uicino sunt. rei
ordinem pancdas⁊ et nr̃ãm si dignum
putas epłam subicias: ut om̃s uno spũ
tradamus eos sathanȩ in interitu un¬
pietatis.que possidet eos: Et ut cele¬
rius ur̃a constantinopolim scͥpta per¬
ueniant: mitte industrium uirum.
& aliquẽ de clericis. sicut et nos de ipfis
nitrie monasteriis pat᷑s monachoꝵ cũ
aliis scĩs ⁊ continentissimis uiris misi¬
mus: qui possint cunctos in p̃senti do¬
possimus etiam in isto certamine uicto¬

Expanded text:
episcopum et, si quos alios putaueris, mittere, episcopum et, si quos alios putaueris, mittere, ut consensu omnium et ipse Origenes nominatim et heresis nefaria condemnetur. didici enim, quod calumniatores uerae fidei Ammonius, Eusebius et Euthymius nouo pro heresi furore bacchantes Constantinopolim nauigarint, ut et nouos, si quos ualuerint, decipiant et ueteribus suae inpietatis sociis coniungantur. curae igitur tuae sit, ut cunctis episcopis per Isauriam atque Pamphyliam et ceterarum prouinciarum, quae in uicino sunt, rei ordinem pandas et nostram, si dignum putas, epistulam subicias, ut omnes spiritu u Christi tradamus eos satanae in interitum inpietatis, quae possidet eos. et ut celerius uestra Constantinopolim scripta perueniant, mitte industrium uirum et aliquem de clericis, sicut et nos de ipsis Nitriae monasteriis patres monachorum cum aliis sanctis et continentissimis uiris misimus, qui possint cunctos in praesenti dopossimus etiam in isto certamine uicto
Abbreviated transcription (Latin):
Lomino dilectissimo fr̃i et
Pcoep̃o epiphamo: theophilus
ad ꝓpħam. ecce constitui te hodie suꝑ
gentes et regna. eradicare & suffod̾e
et disꝑdere. et rursũ edificare ac plã¬
tare ⁊÷ singłis temporib eandẽ eccłiȩ
sue largitur grãm. ut integrũ corpꝰ
ꝑ patientiam conseruet᷑: & in nullo
hereticoꝵ dogmatũ uenena p̾uale¬
ant: Quod quidem nẽ uidemus ex¬
pletum: Nam ȩccłia xp̃i que ñ hab&
maculã neq rugam. aut aliquid istiꝰ
modi egredientes de cauernis suis
origenis colubros. eugłico ense trun¬
cauit: et scm̃ intrie monachoꝵ agm̃
contagione pestifera liberauit: Pau¬
ca gͦ ex his que gesta sunt. in genera¬
li epła quam ad om̃s in cõmune di¬
rexi: ꝓ ut patiebatur angustia tem¬
poris comp̃hendi Dignationis tue
ẽ. quȩ in huicemodi certaminib¬
sepe ante nos pugnauit. et positos in p̃¬
lio consolari. et congͤgare totius insulȩ
ep̃os: ac synodicas litteras. tam ad nos
quam ad scm̃ constantinopolitanȩ urb

Expanded text:
o dilectissimo, fratri et coepiscopo Epiphanio Theophilus ad prophetam: ecce constitui te hodie super gentes et regna eradicare et suffodere et disperdere et rursum aedificare ac plantare, singulis temporibus eandem ecclesiae suae largitur gratiam, ut inte rum corpus per patientiam conseruetur et in nullo hereticorum dogmatum uenena praeualeant. quod quidem nunc uidemus expletum. nam ecclesia Christi, quae non habet maculam neque rugam aut aliquid istius modi, egredientes de cauernis suis Origenis colubros euangelico ense truncauit et sanctum Nitriae monachorum agmen contagione pestifera liberauit. pauca ergo ex his, quae gesta sunt, in generali epistula, quam ad omnes in commune direxi, prout patiebatur angustia temporis, conprehendi. dignationis tuae est, quae in huiusce modi certaminibus ante nos saepe pugnauit, et positos in proelio consolari et congregare totius insulae episcopos ac synodicas litteras tam ad nos quam ad sanctum Constantinopolitanae urbis
Abbreviated transcription (Latin):
soria uirga alios reicere de bibliothe¬
cis. alios reciꝑe. & cum tibi placue¬
ꝓnunciare: nobis ñ licet ꝑuersa res¬
puere. & dãpnare quod sepe damp¬
nauimꝰ: Lege adephesios libros⁊
lege cetera opuscula mea. et mari¬
me in eccłiasten cõmentarios: et li¬
quido ꝑuidebis me ab adolescentia¬
mea numquã alicuiꝰ auctoritate
deterritum.acquieuisse heretice
prauitati: Non parum ẽ scire qͦd
nescias: Prudentis hominis ẽ sci¬
re mensurã suã: nec zelo diaboli
concitatũ. imꝑitie sue cunctum
orbem testem facere: Scilicet et
głari cupis: et in patria tua te iacti¬
tas. me ñ potuisse respondere eloqͦn¬
tiȩ tuȩ: & acum̃ inte crisippi formi¬
dasse: Ap̃iana uerecundia teneor:
et cellulȩ meȩ latebras nolo morda¬
ci sermone reserare: Alioquin pro

Expanded text:
soria uirgula alios eicere de bibliothesoria uirgula alios eicere de bibliothecis, alios recipere et, cum tibi placuepronuntiare: nobis non licet peruersa respuere et damnare, quod saepe damnauimus? lege ad Ephesios libros, lege cetera opuscula mea et maxime in Ecclesiasten commentarios, et liquido peruidebis me ab adulescentia numquam alicuius auctoritate deterritum adquieuisse hereticae prauitati. Non parum est scire, quod nescias: prudentis hominis est nosse mensuram suam concitatum, imperitiae suae cunctum orbem testem facere. Scilicet et ari cupis, et in patria tua jactitas, me non potuisse respondere eloquentiae tuae, et acumen in te Chrysippi formidasse. Christiana verecundia teneor, et cellulae meae latebras nolo mordaci sermone reserare. Alioqui pro
Abbreviated transcription (Latin):
stuli. et mala uel amputaui uł cor¬
rexi. uł tacuiꝰ arguendus sum. ẽ
per me latrni bona eiꝰ habeant. et
ignorent mala: Si hoc crimen ẽ:
arguatur confessor hilarius qui psal¬
morũ int̾pretationem. et omelias
in iob ex libris eiꝰ. id ẽ ex gͣco in lati¬
num transtulit: Sit in culpa eiusde
confessionis uercellensis eusebius :
qui om̃ium psalmoꝵ cõmentarios
heretici hominis in nr̃m uertit elo¬
quium: lic& heretica p̃termittens.
optima queq transtulerit: Taceo de
uictorino pitabionense. et cȩteris.
qui origenem in explanatione dũ¬
taxat scripturarum secuti sunt ꝙ
exp̃sserunt: ne ñ tam me cdetend̾e.
quam socios criminis uidear qͤr̾e:
Ad te ipsum ueniam Cur tractatus
eiꝰ in iob descͥptos habesͥ in quibus
contra diabolum. et de stellis cȩlo¬
q disputans. quedã locutus ẽ. quȩ
eccłia ñ recipit: Tibi solilicet tofray
de cunctis grecis et latinis tractato¬
ribus ferre sententiam. et quasi cen¬

Expanded text:
stuli et mala uel amputaui uel corstuli et mala uel amputaui uel correxi uel tacui, arguendus sum, cur per me Latini bona eius habeant, ignorent mala? si hoc crimen est, arguatur confessor Hilarius, qui psalmorum interpretationem et homilias in Iob ex libris eius, id est ex Graeco, in Latinum transtulit, sit in culpa eiusdem confessionis Uercellensis Eusebius, qui omnium psalmorum commentarios heretici hominis uertit in nostrum eloquium, licet heretica praetermittens optima quaeque transtulerit. taceo de Uictorino Petobionensi et ceteris, qui Origenem in explanatione dumtaxat scripturarum secuti sunt et expresserunt, ne non tam me defendere quam socios criminis uidear quaerere. ad te ipsum ueniam: cur tractatus eius in Iob descriptos habes, in quibus contra diabolum et de stellis caeloque disputans quaedam locutus est, quae ecclesia non recipit? tibi soli licet, xw et Graecis et Latinis tractatoribus ferre sententiam et quasi cen
Abbreviated transcription (Latin):
Tu orthodoxus.÷ qui etiam contra sci¬
entiam tuã. et linguam alia p̃dican¬
tem. aut inuitus subscripsisti & p̃¬
uaricator. es. aut uolens et hereticꝰ:
Dimisisti egyptũ. cũctas ꝓuincias re¬
liquisti. in quib sectam tuam libera
fronte defendunt: & elegisti me
ad insectandum. qui omĩa contra
lica uoce condempno: Origenes
hereticus: quid ad me. qui illum
inplerisq hereticum ñ nego: Erra¬
uit de resurrectione corporis: erra¬
uit de animarũ statu: de diaboli pe¬
nitentia. & qđ his maiꝰ ẽ. filiũ dĩ et
ẽẽ testatus ẽ Si eum errasse ñ dice
rem. & hec cotidie non anathema¬
tiarem: eẽm erroris illius socius:
Neq enim ita debemus bona eus reci¬
ꝑe: ut mala quoq reciꝑe cogamur:
At idem & scripturas in multis bene
interp̃tatus ẽ: et ꝓpħarũ obscura dis¬
seruit: et tam ueteris quam noui¬
testamenti reuelauit maxima sa¬
cramenta: Si gͥquȩ bona sunt tͣn¬

Expanded text:
tu orthodoxus? qui etiam contra conscitu orthodoxus? qui etiam contra conscientiam tuam et linguam alia praedicantem aut inuitus subscripsisti et praeuaricator es, aut uolens et hereticus. dimisisti Aegyptum, cunctas prouincias reliquisti, in quibus sectam suam libera plerique fronte defendunt, et elegisti me ad insectandum, qui omnia contra lica uoce condemno. Origenes hereticus: quid ad me, qui illum in plerisque hereticum non nego? errauit de resurrectione corporis; errauit de animarum statu, de diaboli paenitentia et — quod his maius est — filium et esse testeum, et haec quotidie non anathematizarem, essem erroris illius socius. Neque enim ita debemus bona ejus recipere, ut mala quoque suscipere cogamur. At idem et Scripturas in multis bene interpretatus est, et Prophetarum obscura disseruit: et tam novi quam vetestamenti reuelauit maxima sacramenta. si igitur, quae bona sunt, tran
Abbreviated transcription (Latin):
ustum quidem fuerat. um prbm.¬
nequaquam litteris tibi satisfacere.
qui tuis auribus non credidisti:
Neq enim scedulȩ potes acquiesce¬
re: qui uiuo sermoni ñ accomodas
fidem: Sed quia xp̃c ꝑfectȩ nobis
humilitatis exemplar inse tribu¬
it. dans osculum ꝓditori. & latronis
penitentiam in patibulo suscipi¬
ens: eadem absenti significo quȩ
p̃senti quoq locutus sum: me ita
origenem legisse uel legere ut apol¬
linarem. ut cȩteros tractatores. quo
hendenda confitear Uerũ quia
oꝑis mei ẽ. & studii. multos leg̾e
ut ex plurimis diuersos flores car¬
pam. non tam ꝓbaturus omĩa qu̾a
quȩ bona sunt electurus: assumo
multos in manus meas. ut a mul¬
tis multa cognoscam: scđm illud
quod seriptum ẽ: Omĩa legentes
quod bonũ est retinentes: Unde sa¬
tis miror te uoluisse origenis michi
obicere doginata: cuius in plerisq
errorem usq ad hanc etatem peni¬
tus ignoras: Egone hereticus : Et
cur me queso heretici ñ amant:

Expanded text:
ustum quidem fuerat, nequaquam tibi litteris satisfacere, qui tuis auribus non creneque enim scidulae potes adquiescere, qui uiuo sermoni non adcommodasti fidem —, sed quia Christus perfectae nobis humilitatis exemplar in se tribuit dans osculum proditori et latronis paenitentiam in patibulo suscipiens, eadem absenti significo, quae in praesenti quoque locutus sum, me ita Origenem legisse uel legere ut Apollinarem, ut ceteros tractatores, quorehendenda confitear. ueruni quia operis mei est et studii multos legere, ut ex plurimis diuersos flores carpam non tam probaturus omnia, quam, quae bona sunt, electurus, adsumo multos in manu mea, ut a multis multa cognoscam secundum quod scriptum est: omnia legentes, quae bona sunt, retinentes. unde satis miror te uoluisse Origenis mihi obicere dogmata, cuius in plerisque errorem usque ad hanc aetatem penitus ignoras. egone hereticus? et cur me, quaeso, heretici non amant?
Abbreviated transcription (Latin):
ac martyrum surda nequeo aure
sceleris habere consortes: si tam̃ ep̃i
nominandi sunt. qui ñ ordinant
diaconos nͥ pͥus uxores duxerint :
nulli cęlibi credentes pudiciciam:
immo ostendentes quam sc̃ȩ uiuãt
qui male de om̃ib suspicant᷑. et nͥ
p̃gnantes uxores uiderint clericoꝵ.
infantesq in ulnis matrũ uagien¬
tes. xp̃i sacram̃ta ñ tribuunt: Quid
faciunt orientis eccłiȩ: qͥd egipti. et
sedis apłice: quȩ aut uirgines cleri¬
cos accipiunt. aut continentes: aut
si uxores habuerint. mariti ẽẽ desis¬
tunt: Hoc docuit dormitantius.
libidini frena ꝑmittens: et naturalẽ
carnis ardorem qui in adolescentia
duplicans. immo extinguens coitu
differimꝰ a brutis animantib quo
ab ȩquis. de quib scriptum ẽ: equi
insanientes infȩminas facti st̃ michi:
unusqͥsq in uxorem ꝓximi sui hin

Expanded text:
ac martyrum surda nequeo aure ac martyrum surda nequeo aure dicitur habere consortes: si tamen episcopi nominandi sunt, qui non ordinant diaconos, nisi prius uxores duxerint: nulli caelibi credentes pudicitiam, immo ostendentes quam sancte vivant, qui male de omnibus suspicantur: et nisi praegnantes uxores viderint clericorum, infantesque de ulnis matrum vagientes, Christi sacramenta non tribuant. Quid facient Orientis Ecclesiae? quid Aegypti et Sedis Apostolicae, quae aut virgines Clericos accipiunt, aut continentes: aut si uxores habuerint, mariti esse desistunt? Hoc docuit Dormitantius, libidini frena permittens, et naturalem carnis ardorem, qui in adolescentia duplicans; immo 389 extinguens coitu differamus a brutis animantibus, quo ab equis, de quibus scriptum est: Equi insanientes in feminas facti sunt mihi: unusquisque in uxorem proximi sui hin
Abbreviated transcription (Latin):
it: sed uiris semꝑ fortibꝰ et eloquentis¬
simis habundauit: Ortus ẽ subito
uigilantius. seu ueriꝰ dormitantius.
uigilias.: & numquam nisi in pas¬
cha alleluia cantandũ: continen¬
et in illo ꝙ in hoc. diaboli cogamur¬
catis patris suiz Ille romane eccliȩ
auctoritate dampnatꝰ. inter fasides
aues et carnes suillas. ñ tam emisit
spm̃ quam eructauit: iste caupo ca¬
lagurritanus et in ꝑu̾sũ ꝓpter no¬
men uiculi mutus quintilianus.
miscet aquam uino: et de artificio
pͥstino sue uenena ꝑfichȩ. catholicȩ
fidei sociare conatur: impugnare
uͥginitatem: odisse pudiciciã: in
conuiuio scłarium. contra scoꝵ ie¬
iunia declamare. dũ int̾ phialas
philosophat᷑. et ad placenta ligurriẽs¬
psalmoꝵ modulatione mulcet᷑. ut
tantum inter epulas dauid & idithun
et asaph. filioꝵ chore cantica audire
dignet᷑: hȩc dolentis magis effudi
animo quam ridentis: dum me co¬
hibere ñ possum. et iniuriam apłoꝵ

Expanded text:
it, sed viris semper fortibus, et eloquentisit, sed viris semper fortibus, et eloquentissimis abundavit. Exortus est subito Vigilantius, seu verius Dormitantius,  dicat esse vigilias: numquam nisi in Pascha Alleluia cantandum: continenet in illo, et in hoc diaboli respondcatis patris tui . Ille Romanae Ecclesiae auctoritate damnatus, inter phasides aves et carnes suillas non tam emisit spiritum, quam eructavit. Iste caupo Calagurritanus, et in perversum propter nomen viculi mutus Quintilianus, miscet aquam 388 vino: et de artificio pristino, suae venena perfidiae Catholicae fidei sociare conatur, impugnare virginitatem, odisse pudicitiam, in convivio saecularium contra sanctorum jejunia proclamare: dum inter phialas philosophatur, et ad placentas ligurienspsalmorum modulatione mulcetur: ut tantum inter epulas, David et Idithun, et Asaph et filiorum Chore cantica audire dignetur. Haec dolentis magis effudi animo quam ridentis, dum me cohibere non possum, et injuriam apostolorum
Abbreviated transcription (Latin):
ra dictare uoluerã. si ñ epłaris breui¬
tas pudorẽ nobis tacendi imponeret.
ut si tu libri ipsius ad nos uoluisses
mittere cantilenas. scire possemus de
quib rebꝰ rescribere deberemꝰ: Nunc
autẽ aerem uerb̾auimꝰ: & ñ tam illiꝰ
infidelitatẽ quȩ omĩb patet. quam
nr̃am fidem aꝑuimus: Ceterum si
uolueris longiorem nos adu̾sũ eũ librũ
scribere mitte nenias illius & inep¬
tias: ut iob̾em baptistam aucdiat pre¬
dicantem: Iam enim securis ad radi¬
ces arboꝵ posita ẽ: Omĩs arbor que ñ
facit fructum. excidetur: et inigne̾¬
ulta quidẽ in orbe monstra.
generata sunt: Centauros
et firenas. ululas & onocrotalos in y¬
saia legimus: iob leuiathan & beemoth
mystico sermone descripsit: cerberũ
et scyphalidas. aprumq erimantiũ.
et leonem nemeu̾. chimeram. atq hi¬
dram multoꝵ capitum. narrant fabu
triformem: gerionẽ hispanie ꝓdide¬
runt: Sola gallia monstra non babu¬

Expanded text:
ra dictare uolueram, si non epistolaris breuira dictare uolueram, si non epistolaris breuitas pudorem nobis tacendi inponeret et si tu librorum ipsius ad nos uoluisses mittere cantilenas, ut scire possemus, ad quae rescribere deberemus. I nunc autem aerem uerberauimus et non tam illius infidelitatem. I quae omnibus patet, quam nostram fidem aperuimus. ceterum, si uolueris longiorem nos aduersum eum librum scribere, mitte nemas illius et ineptias, ut Iohannem Baptistam audiat praedicantem: iam securis ad radices arborum posita est. omnis arbor, quae non facit fructumulta in orbe monstra generata sunt. Centauros, et sirenas, ululas, et onocrotalos in Isaia legimus. Job Leviathan et Behemoth mystico sermone describit . Cerberum et Stymphalidas, aprumque Erimanthium, et leonem Nemaeum, chimaeram atque hydram multorum capitum narrant fabul. Triformem Geryonem Hispaniae prodiderunt. Sola Gallia monstra non habu
Abbreviated transcription (Latin):
contra uocabulum suũ. ut uelit dor¬
mire uigilantius:et ñ audiat sal¬
uatorẽ dicentem: Sic ñ potuistis una
hora uigilare mecũ: Uigilate et
orate: ut ñ intretis in temptationẽ:
alio loco ꝓpħa decantat: Media noc¬
te surgebam ad confitendũ tͥ. suꝑ iu¬
dicia. iusticiȩ tuȩ : Inm̃ quoq ĩ ex¬
gelio legimꝰ ꝑ noctasse: & apłos clau¬
sos carcere. tota nocte uigilasse: ut il¬
lis psallentibꝰ terra quateret᷑ : custos
carceris credet: magistratꝰ et ciuitas
terrerent᷑. Loquit᷑ paulus: Orationi
instate: uigilantes in ea Et in alio
loco: Inuigiliis frequenter: Uormiat
ens Nos dicamus cũ dauid. ñ dormi¬
tabit neq dormi& qui custodit isrł
ut ueniat ad nos sc̃s ethir. qui inter¬
p̃tatur uigil: ut si qnͣdo ꝓpter pecca¬
ta nr̃a dormierit. dicamus ad eũ. exur¬
ge ut quid dormitas dñe: excitemus¬
q illũ. et naiicula fluctuante clame¬
mus: magister salua nos ꝑimus: Plu¬

Expanded text:
contra uocabulum suum, ut uelit dorcontra uocabulum suum, ut uelit dormire Uigilantius et non audiat saluatorem dicentem: sic non potuistis una hora uigilare mecum? uigilate et orate, ut non intretis in temptationem. alio loco Propheta decantat: Media nocte surgebam, ut confiterer tibi, super judicia iustitiae tuae. dominum quoque in euangelio legimus pernoctasse et apostolos clausos carcere tota nocte uigilasse, ut illis psallentibus terra quateretur, custos carceris crederet, magistratus et ciuitas terrerentur. loquitur Paulus: orationi insistite uigilantes in ea et in alio loco: in uigiliis frequenter. donniat nos dicamus cum Dauid: non dormitabit neque obdormiet, qui custodit Israhel, ut ueniat ad nos sanctus et Hir, qui interpretatur \'uigil\'. et si quando propter, peccata nostra dormierit, dicamus ad eum: exsurge, ut quid dormitas, domine? excitemusque illum et nauicula fluctuante clamemus: magister, saluos nos fac, perimus. Plu
Abbreviated transcription (Latin):
dus: Tacita me forsitan cogitatione
rep̃hendas: cur in absentem inuehar.
Fateor. tibi dolorem meũ: sacrilegrum
tantum. patienter audire ñ possum.
Legi enĩ si romasten finees: austeritatẽ
heliȩ zelum simonis chananei: petͥ
seueritatẽ. ananiã et saphirã trucidã¬
tis: pauliq constantiã. qui elunã ma¬
gum uiis dñi resistentem et̃na cęcita¬
te dãpnauit: Nonẽ crudelitas ꝓdeo:
sed pietas: Unde & in lege dr̃. Si fra¬
tertuus & amicus ꝙ uxor quȩ ẽ in si¬
nu tuo deprauare te uoluerint a ue¬
ritate: sit manꝰ tua suꝑ eos. et effun¬
des sanguinẽ eorũ: & auferes malũ
de medio isrł: Iterũ dicam Ergo mar¬
tyrum inmundȩ sunt reliquiȩ: Et
quid passi sunt apłi. ut in mundũ
stepbani corpꝰ tanta fimeris ambici¬
one p̾cedent. ut facerent ei planc¬
tum magnũ: ut illoꝵ luctꝰ in nr̃m
gaudium u̾teret᷑: Nam quod dicis
eum uigilias execrariꝰ facit et hoc

Expanded text:
dus. Tacita me forsitan cogitatione dus. Tacita me forsitan cogitatione reprehendas, cur in absentem inuehar. fateor tibi dolorem meum: sacrilegium tantum patienter audire non possum. legi enim siromasten Finees, austeritatem Heliae, zelum Simonis Chananaei, Petri seueritacem Ananiam et Sapphiram trucidantis Paulique constantiam, qui Elymam magum uiis domini resistentem aeterna caecitate damnauit. non est crudelitas pro deo pietas. unde et in lege dicitur: si frater tuus et amicus et uxor, quae est in sinu tuo, deprauare te uoluerit a ueritate, sit manus tua super eos et effundes sanguinem eorum et auferes malum de medio Israhel. iterum dicam: ergo martyrum inmundae sunt reliquiae ? et quid passi sunt apostoli, ut inmundum Stephani corpus tanta funeris ambitione praecederent et facerent ent ei planctum magnum, ut illorum luctus in nostrum gaudium uerteretur? nam quod dicis eum uigilias execrari, facit et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
mortuũ suscitauit. et dedit uitam.
qͦd iuxta uigilantiũ iacebat ĩmũ¬
dum: Ergo omĩa castra ifrłitici
exercitus et populi cłi fuere ĩmun¬
da. quia ioseph & patarcharũ cor¬
pora portabant in solitudine: et
ad scãm terram inmundos cineres
ꝑtuler̃ : Ioseph quoq qͥ in typo p̃ces¬
sit dñi & saluatoris nr̃i. sceleratꝰ fuit:
qui tanta ambitione iacob in hȩ¬
bron ossa portauit. ut inmundũ
patrem auo & attauo sociaret in¬
mundis. et mortuũ mortuis copu¬
lar&: Op̃cidenda lingua a medi¬
cis: immo insanũ curandum cap̃t:
ut qui loqui nescit. discat aliquan¬
do reticere: Ego ego uidi hoc aliqͣn¬
do portentum: et testimoniis scriptu¬
rarum quasi uinculis hipocratis uo¬
lui ligare furiosũ: sed abiit. excessit
euasit. erupit: et inter adriȩ fluctꝰ.
gottiq regis alpes. in nos declaman¬
do clamauit: Quicqͥd enĩ amens loqͥ¬
tur: uociferatio et clamor ẽ appellã¬

Expanded text:
mortuum suscitauit et dedit uitam, mortuum suscitauit et dedit uitam, quod iuxta Uigilantium iacebat inmundum? ergo omnia castra Israhelitici exercitus et populi dei fuere inmunda, quia Ioseph et patriarcharum corpora portabant in solitudine et ad sanctam terram inmundos cineres retulerunt? Ioseph quoque in typo praecedens domini et saluatoris nostri sceleratus fuit, quia tanta ambitione Iacob in Chebron ossa portauit, ut inmundum patrem auo et atauo sociaret inmundis et mortuum mortuis copularet? praecidenda lingua a medicis, immo insanum curandum caput. ut, loqui qui nescit, discat aliquando reticere. ego, ego uidi hoc aliquando portentum et testimoniis scripturarum quasi uinculis Hippocratis uolui ligare furiosum, sed abiit, excessit, euasit, erupit et inter Adriae fluctus Cottiique regis Alpes in nos declamando clamauit. quidquid enim amens loquitur, uociferatio et clamor est appellan