comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ pudabant dñm & nescire qͥd loqueretur
& in sanire: Ille autẽ qui no uerat qđ dicebati.
in illamutatione uultus sui. & quasi furre
& in sania sacram̃ta p̃dicabat: & affectabat.
& tim phanitabat adostia ciuitatis  Iuer endũ ẽ.
quid sit & ipsũ affectabat : querendũ est quid sit

Expanded text:
tium putabant Dominum, et nescire quid loqueretur, tium putabant Dominum, et nescire quid loqueretur, et insanire. Ille autem qui noverat quod dicebat in illa mutatione vultus sui, et quasi furore et insania, sacramenta praedicabat, et affectabat, et tympanizabat ad ostia civitatis. 9. Quaerendum est quid sit, et ipsum a
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ eiꝰ quã uidebat manducaturi erait & sangui¬
nẽ bibituri : & non potuer tolerare. quasi dicentes
quomodo est. Error enĩ & ignorantia & stulticia
in ꝑsona regis achis : Vbi enĩ dicitur quomodo est .
non intelligitur. Ubi non intelligitur : tenebrȩ gno.¬
rantiȩ sunt Erat gͦ in illis regnũ ignorantiȩ quasi
rex achis: id est regnũ erroris eis dñabatur. Illei
autẽ dicebat. Nisi qͥs manducauerit carnẽ in eã
& hiberit sangumẽ meũ. Qiua mutauerat uul¬
tũ siũ quasi furor iste & in sania uidebat᷑ darẽ
carnẽ suã manducandã hominib: & bibendum
sangumẽ. Ideo quasi in sanus putatus est dauid:
quando dix̃ ipse achis: Arrepticiũ hhhc mihi ad¬
duxistis : Nonne uidetꝰ in sania manducater
uidebatur. Sed regi achis insanire uidetur : idẽ
stultis & ignorantib: : Ideo dimisit eos & abiit Fu¬
pretatur achis. Pixer̃ enim: quomodo pot est
hic nobis dare manducare carnẽ sua : arrepti¬

Expanded text:
carnem ejus quam videbant, manducaturi erant, et sanguinem bibituri: et non potuerunt tolerare, quasi dicentes, Quomodo est? Error enim et ignorantia et stultitia in persona regis Achis. Ubi enim dicitur, Quomodo est, non intelligitur: ubi non intelligitur, tenebrae ignorantiae sunt. Erat ergo in illis regnum ignorantiae, quasi rex Achis: id est, regnum erroris eis dominabatur. Ille autem dicebat, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum. Quia mutaverat vultum suum, quasi furor iste et insania videbatur, dare carnem suam manducandam hominibus, et bibendum sanguinem. Ideo quasi insanus putatus est David, quando dixit ipse Achis: Arreptitium hunc mihi adduxistis. Nonne videtur insania, Manducate videtur. Sed regi Achis insanire videtur, id est stultis et ignorantibus. Ideo dimisit eos et abiit: fut, quod interpretatur Achis. Dixerunt enim: Quomodo potest hic nobis dare manducare carnem suam ? Arrepti
Abbreviated transcription (Latin):
quia cũ fueris in lum̃inatus. cũ ceperis hic habere
bonã coñscrentiã restant tribulationes qͥe rescat
ali quid infirmũ : Donec ab sorbeat᷑ mors inuictoria
& mortale hoc induat inmortalitatẽ. necesse est ut

Expanded text:
Quia cum fueris illuminatus, cum coeperis hic habere Quia cum fueris illuminatus, cum coeperis hic habere bonam conscientiam, restant tribulationes, quia restat aliquid infirmum, donec mors absorbeatur in victoriam, et mortale hoc induat immortalitatem : necesse est ut
Abbreviated transcription (Latin):
suã redire nolunt. ne ibi litib: peccatoꝵ euertantur
Ergo ut possis libens redirȩ ad cortuũ : munda illud:
Beati enĩ mundi cordes : qm̃ipsi deũ uidebunt: Alfer
inde cupiditatũ sordes. aufer labem auaritiȩ aufer
tabem suꝑstitionũ : aufersacrilegĩa & malas cogitatio¬
mines : odia non dico aduersus amicũ. sed etiã aduersus
mimicũ: Aufer ista om̃ia᷑ intra cortuũ. & gaudebis
ibi. Cũ ibi ceperis gaudere ĩpsa munditia cordistui
delectabit te.& faciet orare Ruomodo siuenias
adaliquẽ locũ. silentiũ est ibi. forte quiestẽ ibi.
iiundus est locus: oremus hic dicis & delectãtte
composicio loci &credis qđ ibi te eraudit ds̃ : Sig
loci uisibilis tedelectat miditiã. quare te non
offendo um munditia cordistui: intra. munda
om̃ia: leua oculos ud dm̃ & statim te exuudiet
Glama & dic Inquisiui chnm et exaudiuit me : &
ex oñib tribulattonib meis er ipuit me Iuare :

Expanded text:
suam redire nolunt, ne ibi litibus peccatorum evertantur! suam redire nolunt, ne ibi litibus peccatorum evertantur! Ergo ut possis libens redire ad cor tuum, munda illud: beati enim mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Aufer inde cupiditatum sordes, aufer labem avaritiae, aufer tabem superstitionum, aufer sacrilegia et malas cogitationes; odia, non dico adversus amicum, sed etiam adversus inimicum: aufer ista omnia; intra in cor tuum, et gaudebis ibi. Cum ibi coeperis gaudere, ipsa munditia cordis tui delectabit te, et faciet orare: quomodo si venias ad aliquem locum, silentium est ibi, forte quies est ibi, mundus est locus; Oremus hic, dicis: et delectat te compositio loci, et credis quod ibi te exaudiat Deus. Si ergo loci visibilis te delectat munditia, quare te non offendit immunditia cordis tui? Intra, munda omnia, leva oculos tuos ad Deum, et statim te exaudiet. Clama, et dic: Inquisivi Dominum, et exaudivit me; et ex omnibus tribulationibus meis eruit me. Quare?
Abbreviated transcription (Latin):
Inquifiuidñmi&e ex audiunt me Ubi exaudiuit chñs. in¬
atus : Vbidat sintus Mbioras ibi ex adiris: ibi bea¬
tificaris: Orasti exauditus es. beatificatus es: & non
scit qui uixta te stat Gestã est totũ inocculto sic̃
dñs in euangłio dieit: in tra incubiculũ tuũ. daude ostiũ
tuũ & ora in occulto et pater tuus qui udet in occulto.
reddat tibi. Cũ gͦ intras incubiculũ tuũ: antras cor
tuũ. Beati qui gaudent. quando intrant adeor suũ :¬
mõdb nolunt intrare domossuas qui habent malas
uxores quomodo exeunt ad forũ & gaudent : Cȩpit
bora eẽ qua intrent in domassua contristantur:
Intraturi sunt enĩ ad tedia: ad mumuria. ad am̃a¬
ritudines ad euersiones : quia m̃ est domꝰ cõposita
inte uirũ & uxorem paxnulla est. & melius illiest
foris arcũ ire : Si ergo miseri sunt qui cũ redeunt
ad oarietes suos. timeit nealiquib: suoꝵ ꝑturbationib:
euertantur : quã sunt misgiores qui ad conscentiã

Expanded text:
Inquisivi Dominum, et exaudivit me. Ubi exaudivit Dominus? Intus. Ubi dat? Intus. Ibi oras, ibi exaudiris, ibi beatificaris. Orasti, exauditus es, beatificatus es; et non scit qui juxta te stat: gestum est totum in occulto, sicut Dominus in Evangelio dicit: Intra in cubiculum tuum, claude ostium tuum, et ora in occulto, et Pater tuus qui videt in occulto, reddet tibi . Cum ergo intras cubiculum tuum, intras cor tuum. Beati qui gaudent quando intrant ad cor suum, emodo nolunt intrare domos suas qui habent malas uxores, quomodo exeunt ad forum, et gaudent; coepit hora esse, qua intrent in domum suam, contristantur: intraturi sunt enim ad taedia, ad murmura, ad amaritudines, ad eversiones; quia non est domus composita, ubi inter virum et uxorem pax nulla est; et melius illi est foris circumire. Si ergo miseri sunt, qui cum redeunt ad parietes suos, timent ne aliquibus suorum perturbationibus evertantur; quanto sunt miseriores, qui ad conscientiam
Abbreviated transcription (Latin):
sede ad derter ã meã donec ponã inimicos tuos sub
pedib tuis: Sigͦ dauid in spu uocat eũ dñm quomodo
filius eius est : & non potuerunt illi respondere quia
non nouerant in dño xp̃o. nisi qđ uidebatur oculis non
qđ corde intelligebatur: Si autẽ haberent intus¬
oculos sicut habebant foris: exeo qđ foris uidebant
intelligerent filiũ dđ̃. Ex eo qđ intusuntelligelunt.
intelligerent chim daid Mutauit gͦ uulcũ suũ
corã abimelȩch Quid ẽ corã abi mȩ lech : corã regno
patris ÷ nuidẽ. corã regnõpatris. corã iudeis. Sdimi¬
sit eis i a abuc l quẽ dimisit : ipsũ popłmiudeoꝵ dimi¬
sacrificiũ seđm ordinẽ melehi sedechae amiserunt
÷ ar ap̃miꝰ & eeperunt eũ habeug entes: quomon miser

Expanded text:
inimicos tuos sub pedibus tuis? Si ergo David in spiritu vocat eum Dominum, quomodo filius ejus est? Et non potuerunt illi respondere : quia non noverant in Domino Christo, nisi quod videbatur oculis, non quod corde intelligebatur. Si autem intus haberent oculos sicut habebant foris, ex eo quod foris videbant intelligerent filium David; ex eo quod intus intelligebant, intelligerent Dominum David. 7. Mutavit ergo vultum suum coram Abimelech. Quid est, coram Abimelech? Coram regno patris. Quid est, Coram regno patris? Coram Judaeis. Et dimisit eum, et abiit. Quem dimisit? Ipsum populum Judaeorum dimisacrificium secundum ordinem Melchisedec ; et amiserunt Christum, et coeperunt eum habere Gentes, q
Abbreviated transcription (Latin):
dedt cis : Panẽ angłoꝵ manducauit homo dest
uerbũ illud qͦ pascunt᷑ angłi sepiternũ. qđ est equale
patrim anducauit homo. Quia cũ informadi essec
ñ rapinã ar bitratus ẽ. esse se equalẽ do: Saginantꝰ
illo angłi Sed semet ipsũ exinaniuit. ut manduca¬
r& panẽ angłoꝵ homo formã serui accipiens in
similitidine hominũ factus: & habitu inuentus ut

Expanded text:
t eis, panem angelorum manducavit homo. Id est, verbum illud, quo pascuntur angeli, sempiternum, quod est aequalis patri, manducavit homo, quia cum in forma dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem deo. Saginantur illo angeli, sed semetipsum exinanivit, ut manducaret panem angelorum homo, formam servi accipiens, in similitudinem hominum
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ hoc aliqͥd significar&i quando quidẽ ꝓꝑte
dicit apłs. hȩc autẽ in figura contingebant¬
in illis: scripta sunt autẽ ꝓpter nos inqs sinis
Sinihil significat qđ diuisũ est mare. & ꝑmedium
ductꝰ popłs ut euaderent ꝑse futionẽ pharaonis cũ
dicat apłs. Nolo enimuos ignorare fr̃s quia patres

Expanded text:
ut non hoc aliquid significaret? quando quidem aperte ut non hoc aliquid significaret? quando quidem aperte dicit Apostolus: Haec autem in figura contingebant illis; scripta sunt autem propter nos, in quos finis si nihil significat quod divisum est mare, et per medium ductus est populus, ut evaderent persecutionem Pharaonis, cum dicat Apostolus: Nolo enim vos ignorare, fratres, quia patres
Abbreviated transcription (Latin):
in colꝟmis. Pistã sigurationẽ furoris : uidetꝰ ergo¬
ad istã historiã ꝑtinere qđ scriptũ est. Psalmus
daindicũ mutauit uultũ suũ corã abimelec:
& dnnisit eũ & abiit Sed ille achis erat: non
abimelec Nom̃ enĩ solũ uidetur non c̃uenire :
Nã resgesta ꝓpe ipsis uerbis pariter desĩnia¬
ta ẽ in psalmus: atq scriptꝰ est in regnorum:
Ideo magis mouẽ: nos  ad querendũ sacra¬
mentũ : quia nomen mutatũ est Nã neque illud sine
causa factũ est. quã uis sit factũ. Sed quia aliquid
figurabat : neq hoc sine causa scriptũ est & nomi¬
ne cõmutato: Uid& is certe fr̃s. ꝓfunditatẽ sacra¬
mentoꝵ: Si non est mmisterio qđ apuero golias
occisus est : non est in misterio quia in mutauit
uultũ suũ. & affectabat & timphanitabat & ca¬
debat ad ostia ciuitatis. & adostia porte : & saliuȩ
decurrebant suꝑ barbã eius Undefieri potest

Expanded text:
ininriam pertinere quod hic scriptum est: Psalmus David, cum mutavit vultum suum coram Abimelech et dimisit eum, et abiit. Sed ille Achis erat, non Abimelech. Nomen enim solum non videtur convenire: nam res gesta prope ipsis verbis pariter designata est in Psalmis, quibus scripta est in Regnorum libro. Ideo magis movere nos debet ad quaerendum sacramentum, quia nomen mutatum est. Nam neque illud sine causa factum est, quamvis sit factum; sed quia aliquid figurabat: neque hoc sine causa scriptum est, et nomine commutato. 3. Videtis certe, fratres, profunditatem sacramentorum. Si non est in mysterio, quod a puero Golias occisus est; non est in mysterio, quia immutavit vultum suum, et affectabat, et tympanizabat, et cadebat ad ostia civitatis et ad ostia portae, et salivae decurrebant super barbam ejus. Unde fieri potest
Abbreviated transcription (Latin):
dib: om̃iũ regi p̃ponebat᷑ : ut se habec pestilentia
liuoris & suꝑbia scłi in uidere cȩperat & ꝑ sequi :
Tuncille se ut dexi contulerat adregemga h. qui uo¬
cabatur achis: Suggestũ est autẽ reg̃ ipsi qđ illũ
apud se haberet qui magnã głam habe ceperat
in popło iudeoꝵ : & dictũ ẽ. illi. Nonne iste est
dauidcui chorũ fecerunt mulieres israhelitȩ
adquẽ c̃fugerat uell& opprimere eũ quẽ pos¬
set deuicino hostẽ habere sisaluũ seruar&
timuit & illũ. Ꝙsicut scriptũ est mutauit
uultũ suũ corã ipsis. & affectabat & timphani
tabat ad ostia ciuitatis. & ferebatur inmanib
suis :  ꝓce debat adostia portȩ: & sabuȩ decur-¬
rebant suꝑ barbã eiꝰ idit eũ rex ille a pud
quẽ latebat: & ait suis: Ut qͥd mͥ istũ arreptitiũ
adduxistis : nũꝗd nã intraturus est indomũ meã :¬
& sic illũ dimisit ꝓiciens eũ : & recessit inde dauid

Expanded text:
dibus omnium regi praeponebatur, ut se habet pestilentia dibus omnium regi praeponebatur, ut se habet pestilentia livoris et superbia saeculi, invidere coeperat, et persequi. Tunc ille se, ut dixi, contulerat ad regem Geth, qui vocabatur Achis. Suggestum est autem regi ipsi, quod illum apud se haberet, qui magnam gloriam habere coeperat in populo Judaeorum, et dictum est illi: Nonne iste est David, cui chorum fecerunt mulieres Israelitae, ad quem confugerat, vellet opprimere eum, quem posset de vicino hostem habere, si salvum servaret? Timuit et illum, et, sicut scriptum est, mutavit vultum suum coram ipsis, et affectabat, et tymferebatur in manibus suis, et procidebat ad ostia portae, et salivae discurrebant super barbam ejus. Vidit eum rex ille apud quem latebat, et ait suis: Utquid mihi arreptitium istum adduxistis? numquidnam intraturus est in domum meam? Et sic illum dimisit projiciens illum: et recessit inde David
Abbreviated transcription (Latin):
tas que nobis deeodem dauid scripͥtã sunt. Quan¬
do sit factũ : quem ad modũ in uenimꝰ titulum
psalmi in misteriosic scriptus sit. tam̃ dictus est
dere quȩ gesta ẽ: Siccredo qđ lnc scriptũ ẽ. cdm
immutauit uultũ suũ corã abimelec. & dimisit eũ
mus hoc: Et tamen aliqͥd inuenimꝰ unde appareat.
hoc esse tractatũ : Nã scriptũ ẽ: quia cũ fugeret dđ
ꝑsecutor ẽ saul: contulit se ad achis regem g&h.
it ut ꝑsecutionẽ saulis euitar& Recens autẽ erat
gła eiꝰ Unde ꝓbenefacto meruit inuidiã quando
goliam interfecit: & in una pugna głam securi¬
tatẽq regni & regi & popło conparauit: Saul
autẽ cũ ꝓuocantẽ golia estuar& ꝓstrato golia
tione constitutus. & choroia facto mulieres can¬
tauer głam dauid qđ saul ꝑcussisset inmilib &
dauid indenis milib : Hinc ille cõmotus qđ cȩꝑat
habe maiorẽ głam ꝑ unã pugnã puer. & ianꝰ in lau¬

Expanded text:
tas, quae nobis de David conscriptae sunt, quantas, quae nobis de David conscriptae sunt, quando sit factum: quemadmodum invenimus titulum psalmi in mysterio sic scriptus sit, tamen ductus est de re quae gesta est. Sic credo et quod hic scriptum est, Cum mutavit vultum suum coram Abimelech, et dimisit eum, mus hoc, et tamen aliquid invenimus unde appareat hoc esse tractum. Nam scriptum est quia cum fugeret David persecutorem Saül, contulit se ad Achis regem Geth,ut persecutionem Saülis evitaret. Recens autem erat gloria ejus, unde pro benefacto meruit invidiam, quando Goliam interfecit, et in una pugna gloriam securitatemque regni et regi et populo comparavit. Saül autem cum provocante Golia aestuaret, prostrato Golia tione constitutus, et choro jam facto mulieres cantaverunt gloriam David, quod Saül percussisset in millibus, et David in denis millibus. Hinc ille commotus, quod coeperat habere majorem gloriam per unam pugnam puer, et jam in lau
Abbreviated transcription (Latin):
Sal mus iste nihil quidem obscurũ
L qđ ex positore indigeat. indetur habere
intectu suo titulus autẽ eius intentos facit.
& pulsantes desiderat : Sed quẽ ad modiĩ hic
scriptũ est. quia beatus uir qui sperat in eo:
speremus onĩes qđ pulsantib apercurus est
Non enim ortaretur nos ut pulsaremus: si nol¬
lae aperire pulsantib Sienim aliquando con¬
tigit ut qui disponebat semꝑ  dere tedio
conpulsus ad manũ pulsantis contra dispositio¬
nem suã surgat & aperiat. ne diu pulsantem
patiatur : quanto magis sꝑare debemus citus
aperturũ illũ qui ait. pulsate & aperietur
uobis : Pulso ego nunc intentione cordis ad dñm
dm̃: ut dignetur nobis hoc misteriũ reuelare.:
Pulsae mecũ & caritas ur̃a intentione audiendi:
& humilitate orandi ꝓmnobis. Est enim qđ faten¬
dũ est archanũ & grande misceriũ: Sic enim
se haba titulus psalmi. Psalmus daud cummu¬
tauit uultũ suũ corã abimelec: & dimisit eum
a abiit Iuerimus in scripturis scđm resges¬

Expanded text:
salmus iste nihil quidem obscurum et quod expositore indigeat, videtur habere in textu suo: titulus autem ejus intentos facit, et pulsantes desiderat. Sed quemadmodum hic scriptum est, quia beatus vir qui sperat in eum: speremus omnes quod pulsantibus aperturus est. Non enim hortaretur nos ut pulsaremus, si nollet aperire pulsantibus . Si enim aliquando contingit, ut qui disponebat semper claudere, taedio compulsus ad manum pulsantis contra dispositionem suam surgat et aperiat, ne diu pulsantem patiatur : quanto magis sperare debemus citius aperturum illum qui ait: Pulsate, et aperietur vobis? Pulso ego nunc intentione cordis ad Dominum Deum, ut dignetur nobis hoc mysterium revelare: pulset mecum et Charitas Vestra intentione audiendi, et humilitate orandi pro nobis. Est enim, quod fatendum est, arcanum et grande mysterium. 2. Sic enim se habet titulus Psalmi: Psalmus David, cum mutavit vultum suum coram Abimelech, et dimisit eum, et abiit. Quaerimus in Scripturis secundum res ges
Abbreviated transcription (Latin):
cõmendatur Uiã enĩ nob fec̃it ꝑhumilitatẽ : uia
ꝑsupbiã recesseramꝰ ado. rediread eum nisi ꝑ hiumi
litatẽ non poteramus: & quẽ nobis p̃poneremꝰ ad oni¬
tandũ ñ habebamꝰ: om̃is enĩ mortalitas bominũ suꝑbia
tłnuerat Et si exister& aliqͥs humdisuir in sp̃u sicut
erant ꝓpħe. patriarchȩ: de dignabatur genus huma¬
nũ imitari humiles homines : N E gͦ dedignaretur ho¬
moimitare hominẽ humilẽ : & ds factus est humilis:
ut uel sic suꝑbia generis humani non de dignaret᷑
sequi uestigia dĩ Erat autẽ ut nostis. sacrificiũ iudeoꝵ
antea scđm ordinẽ aaron inuictimis peccoꝵ: & hoc
inmisterio: nondũ erat sacrificiũ corporis & sangui¬
qđ sacrificiũ nunc diffusũ est toto orbe terrarum

Expanded text:
commendatur. Viam enim nobis fecit per humilitatem: quia commendatur. Viam enim nobis fecit per humilitatem: quia per superbiam recesseramus a Deo, redirteramus, et quem nobis praeponeremus ad imitandum, non habebamus. Omnis enim mortalitas hominum superbia tumuerat. Et si existeret aliquis humilis vir in spiritu, sicut erant Prophetae, Patriarchae, dedignabatur genus humanum imitari humiles homines. Ne ergo dedignaretur homo imitari hominem humilem, Deus factus est humilis, ut vel sic superbia generis humani non dedignaretur sequi vestigia Dei. 5. Erat autem, ut nostis, sacrificium Judaeorum antea secundum ordinem Aaron in victimis pecorum, et hoc in mysterio: nondum erat sacrificium corporis et sanguiQuod sacrificium nunc diffusum est toto orbe terrarum
Abbreviated transcription (Latin):
cant quã uisgesta : si nihil denigue significant duo filii
filios duo testam̃ta appellat apłs uetus & nouũ. & di¬
cit. Hȩc sunt duo testam̃ta. quȩ sunt in allegoria:
Siergo illa nihil significant quȩ uidetis auctoritate
apłica in misterio futurarũ rerũ gesta ẽẽ : debemꝰ
arbitrari nihil significare &iã hoc qđ uobis exlibro
regnorũ de dauid paulo ante narrauim: Non gͦ nihil
significat. & qđ nom̃ mutatũ est. & iddictũ est coram
abimelec in tendite mecũ Om̃a enĩ quȩ dixi modo
quasi admanũ ꝑtin& pulsantis : nondũ aꝑtum est. Pul¬
sauinus cũ ista diceremus: pulsatis & uoscũ ista audire
mlatinã transferrent:. Consulentes gͦ nomina ista : in¬
uenimus int̾pretari abi melec patris inci regnũ. & int̃pre¬
mei regnũ : Pauid: manofortis. infigura xp̃idauid :
sicut golias infigura diaboli  & qđ dauid ꝓstra uit
xp̃s quidiabolũ occiedit : humilitas oceidie suꝑbiã:

Expanded text:
cant, quamvis sint gesta: si nihil denique significant duo filii filios duo Testamenta appellat Apostolus, Vetus et Novum, et dicit: Haec sunt duo Testamenta, quae sunt in allegoria : si ergo illa nihil significant, quae videtis auctoritate apostolica in mysterio futurarum rerum gesta esse; debemus arbitrari nihil significare etiam hoc quod vobis ex libro Regnorum de David paulo ante narravi. Non ergo nihil significat, et quod nomen mutatum est, et dictum est coram Abimelech. 4. Intendite mecum. Omnia enim quae dixi modo, quasi ad manum pertinent pulsantis, nondum apertum est. Pulsavimus, cum ista diceremus; pulsastis et vos, cum ista audiretin latinam transferrent. Consulentes ergo nomina ista, invenimus interpretari Abimelech, Patris mei regnum; et interpremei regnum: David, Manu fortis. In figura Christi David, sicut Golias in figura diaboli: et quod David prostravit Christus qui diabolum occidit? Humilitas occidit superbiam
Abbreviated transcription (Latin):
& ad orauer̃ om̃s diuites terrt : Manducauer̃
corpus humilitatis dñi sui etiam diuites terre :
nec sicut pauperes saturati sunt usq adimi¬
tationem : sed tam̃ ad orauerunt: Inconspectu
eius ꝓcident uniuersi qui descendunt intenã.
Solus enim uidet quomodo porro cadent uni¬
uersi. qui celestem conuersationẽ deserentes.
int̾ra eligunt beati apparere hominibus ñ
uiuet: Etanima mea que in contẽptu scłi huius
quasi mori uidetur hominibus: nec sibi sedipsi
uiuet Et semen meum seruiet illi Et oꝑa mea
uel ꝑme credentes in eum. seruient illi Adnun
bitur in honorẽ dnĩ generatio noui testam̃ti.
Etadd nuntiabunt egli uistitiã eius: Et ad nuntiabun

Expanded text:
et adoraverunt omnes divites terrae: manducaverunt corpus humilitatis Domini sui etiam divites terrae, nec sicut pauperes saturati sunt usque ad imitationem, sed tamen adoraverunt. In conspectu ejus procident universi qui descendunt in terram: solus enim videt quomodo procidant universi, qui coelestem conversationem deserentes, in terra eligunt beati apparere hominibus, non vivet: et anima mea quae in contemptu saeculi hujus quasi mori videtur hominibus, non sibi, sed ipsi vivet. Et semen meum serviet illi: et opera mea, vel per me credentes in eum, servient illi. 32. vbitur in honorem Domini generatio Novi Testamenti. Et annuntiabunt coeli justitiam ejus: et annuntiabun
Abbreviated transcription (Latin):
dnm laudate eum  Quitimetis dnm̃. nolite
querere laudẽ urãm sedipsum laudate Ulni¬
uersum sẽmen ia cob ĩagnificate eum : Uni¬
uersum sẽmen eiꝰ cui maior seruiet: magni
sionem dĩ reparati: Qm̃ ñ spreuit. neq despexit
p̃cẽ pauper̃. Um̃ nonspreuit p̃cẽ non illiuꝰ qui
uerbis delictorum clamans ad dm̃ uitã uanã
transire nolebat: sed p̃cem pauperis nontum̃¬
tis in põpis transeuntib Neq auercit faciem
suam ame.: Sicut ab illo qui dicebat. clamabo
laudẽ meam quero quia tu mihi es laus: qui
in scõ habitas. &iam scm̃ te dep̃cantẽ exaudis:
Laus isrł In eccła magna confitebortibi In ec¬
cła orbis terrarum confitebor tibi Nota mea
reddã coram tim̃tib eum sacram̃ta corporis
& sanguinis mei reddã coram tim̃tibus eum.
Edent pauꝑes & saturabuntur Edent humi¬
les et contẽptores scłi : & imitabuntur: Ita enĩ
nec copiam scłi huius concupiscent. nec ti¬
mebunt in opiam Et laudabunt dnm: qui

Expanded text:
Dominum, laudate eum: qui timetis Dominum, nolite quaerere laudem vestram, sed ipsum laudate. Universum semen Jacob, magnificate eum: universum semen ejus cui major serviet, magnifsionem Dei reparati. Quoniam non sprevit neque despexit precem pauperis: quoniam non sprevit precem, non illius qui verbis delictorum clamans ad Deum vitam vanam transire nolebat, sed precem pauperis non tumentis in pompis transeuntibus. Neque avertit faciem suam a me: sicut ab illo qui dicebat, Clamabo laudem meam quaero, quia tu mihi es laus, qui in sancto habitas, et jam sanctum te deprecantem exaudis, laus Israel. In Ecclesia magna confitebor tibi: in Ecclesia orbis terrarum confitebor tibi. Vota mea reddam coram timentibus eum: sacramenta corporis et sanguinis mei reddam coram timentibus eum.Edent pauperes, et saturabuntur: edent humiles et contemptores saeculi, et imitabuntur; ita enim nec copiam hujus saeculi concupiscent, nec timebunt inopiam. Et laudabunt Dominum qui
Abbreviated transcription (Latin):
alingua dissensionis Edemanu canis uni¬
cam meam Et de potestate populi ex consu¬
tacornib unicornuorum humilitatẽ meam:
ta sublimitatib suꝑborum se singularit̾ eri¬
gentium consortesq non fieri uolentiũ. sal¬
uam fac humilitatem meam : Narrabo nom̃¬

Expanded text:
a lingua dissensionis. Et de manu canis unia lingua dissensionis. Et de manu canis unicam meam: et de potestate populi ex conEt a cornibus unicornuorum humilitatem meam: et a sublimitatibus superborum se singulariter erigentium, consortesque non ferentium, salvam fac humilitatem meam. 23.
Abbreviated transcription (Latin):
cera liquereens in medio uentris mei Sapi¬
entia mea quȩ in scĩs libris deme conscrip¬
ta ẽ. tã quã dura et clausa non in telligebat᷑.
sed postquã ignis meȩ pass̃ionis accessit tã¬
quam lique facta manifestã ẽ. & excepta
testa uirtus mea Exaruit passione uirtus
mea: nonuelut foenũ seduelut testa quȩ
ignefit firmior E lingua mea ad hȩsit
faucib meis Et seruauerunt apud se p̃¬
cepta mea illi ꝑquos locut᷑us eram & inpul¬
uerem mortis deduxistime Et in impios
morti destinatos quostamquã puluerem
mo ꝓicit uentus a faciȩ terre : deduxistime::¬
mcircumdederunt me canes multi Qm̃
in ligno crucis extenta omĩa ossa mea Ipsi
uero considerauer̃ & conspexerunt me.
psi uero idẽ non mutati: considerauerunt
dñe nelonge feceris auxilium cuum ame .⁊
łuaut̃ dnẽ non infine scłi sic̃ ceteros: sed sta¬
tim resuscita me: Indefensionẽ meã respice.

Expanded text:
cera liquescens, in medio ventris mei: sapicera liquescens, in medio ventris mei: sapientia mea, quae in sanctis libris de me conscripta est, tanquam dura et clausa non intelligebatur; sed postquam ignis meae passionis accessit, tanquam liquefacta, manifestata est, et excepta  Exaruit velut testa virtus mea: exaruit passione virtus mea; non velut fenum, sed velut testa, quae fit igne firmior. Et lingua mea adhaesit faucibus meis: et servaverunt apud se praecepta mea illi, per quos locuturus eram. Et in pulverem mortis deduxisti me: et in impios morti destinatos, quos tanquam pulverem projicit ventus a facie terrae, deduxisti mecircumdederunt me canes multi: quonin ligno crucis extenta omnia ossa mea. Ipsi vero consideraverunt et conspexerunt me: ipsi vero, id est non mutati, consideraverunt ne longe feceris auxilium tuum a me: tu autem, Domine, non in fine saeculi, sicut caeteros; sed statim resuscita me. In defensionem meam aspice:
Abbreviated transcription (Latin):
onis cettrorumq talium salutẽ ponit Spes
mea ds̃ abuberib matris meȩ. Spes meads̃.
non ex quo uberib uirginis lactari cepi. nã
et ante utiq sed abuberib sina gogȩ sic̃ deuen¬
tre dixi extraxistime. necarnalẽ consuetudi
lit sediactauit me Non autem cecidi: quia
effecit uent̃ matris mee ut tãquã paruu¬
lus oblitus eem̃ tui Os m̃s eftu nediscedas.¬
ame qm̃ tribulatio iuxta meest Nã est in
corpore meo Qm̃ nonẽ. qui ad uiuet Quis
me multitudo luxurian̾tis plebis Tauri
pingues obsederunt mẽ Aperuerunt in
me ossuum Aperuerunt in me os. non de
scripturis tus. sed decupiditatib suis: Sic̃
leo rapiens et rugiens Sicut leo cuiuꝰ rapi¬
naest qđ asp̃hensus ad ductus sum : & rugitus
sum. ubi lapsisunt ꝑsecutores mei. Etamore
disꝑsa sunt ame firmam̃ta corporis. ho est
ecđ&e discipuli mei : Factum ẽ. cormeũ tã quã

Expanded text:
onis caeterorumque talium salutem ponit. Spes onis caeterorumque talium salutem ponit. Spes mea ab uberibus matris meae: spes mea Deus, non ex quo uberibuet ante quoque, sed ab uberibus Synagogae, sicut de ventre dixi extraxisti me, ne carnalem consuetudinlit, sed jactavit me. Non autem cecidi, quia effecit uterus matris meae, ut tanquam parvulus oblitus essem tui. Et ideo: 12. Ne discesa me: quoniam tribulatio juxta me est; nam est in corpore meo. Quoniam non est qui adjuvet: quis me multitudo luxuriantis plebis. Tauri pingues obsederunt me: et prinme os suum: aperuerunt in me os, non de Scripturis tuis, sed de cupiditatibus suis. Sicut leo rapiens et rugiens: sicut leo cujus rapina est, quod apprehensus adductus sum; et rugitus,sum, ubi lapsi sunt persecutores mei; et timore dispersa sunt a me firmamenta corporis, hoc est Ecclesiae, discipuli mei. Factum est cor meum sicut
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. Ad te clamauer̃ non uerbis delic¬
enim inse illam posuerunt: Ego autẽ
iam non expersona loquens adam sed
tus sumut essem in homine ultra homi¬
nes ut uł sic dignaretur imitari huma¬
na superbia humilitatem meam : Obpro¬
brium hominum : et abiectio plebis: Inqua
factussum obprobriũ hominum ita ut
proconui cioso maledicto diceretur. tu
sis discipulus eius. et meplebs contẽpneret :¬
Om̃s qui conspiciebant me subsanna bant
me: Om̃s qui conspiciebant me irridebati
me Ꝙlocutisunt labis. et mouer̃ caput.
Et locuti sunt non incorde: sed in labus: Nã
rauit indño eruat eum saluũ faciat eum.
qm̃ uult eum Hȩc uerba erant: sed in la
non solum deillo uentre uirginali. nam
om̃ibus hominibus lexista nascendi ẽ.
ut deuentre extrahantur: sed etiã deuentre
iud aice gentis: cuius tenebris obtegitur
et nondum inlucem xpi natus ẽ. quisquis
incarnali obseruatione sabbati & circũcisĩ.¬

Expanded text:
sunt: ad te clamaverunt, non verbis delicsunt: ad te clamaverunt, non verbis delicenim in se illam posuerunt. 7. vers. jam non ex persona Adam loquens, sed natus sum, ut essem in homine ultra homines; ut vel sic dignaretur imitari humana superbia humilitatem meam. Opprobrium hominum et abjectio plebis: in qua factus sum opprobrium hominum, ita ut pro convicioso maledicto diceretur; Tu sis discipulus ejus , et plebs me contemneretOmnes qui conspiciebant me, subsanabant me: omnes qui conspiciebant me, irridebant me, Et locuti sunt labiis, et moverunt caput: et locuti sunt non in corde, sed in labiis. 9. ravit in Dominum, eruat eum; salvum faciat eum, quoniam vult eum. Haec verba erant, sed in labnon solum de illo ventre virginali, nam omnibus hominibus lex ista nascendi est ut de ventre extrahantur, sed etiam de ventre Judaicae gentis; cujus tenebris obtegitur, et nondum in lucem Christi natus est, quisquis in carnali observatione sabbati et circumcisi
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ M̃s Reglice iNae. QUAReMe
dereliquisti: Longe a salute mea:
Longe factus es a salute mea᷑ qm̃ longe ẽ
apeccatorib salus Cerba delictorum
meorum Nã hȩc uerba funt non iustitię:
sed delictorũ meorum Uetus enim homo
ͦyfixus ẽ. cruci Lo quitur etiã causã
ignorans. quare illum dereliquerit dr̃is:
ut certe. longe a salute mea sunt uerba
bus prosperis huuis uite. ut non muten¬
tur. nec exaudies qui uerbis delicto¬
rum ad teclamabo Ꝙ nocte : & non ad
insipientiam miħi Et in aduersis utiq
huius uite clamabo ut ꝓsperentur : et
similiter non exaudies Neq hoc facis
ad in sĩpientiam mihi: sed potius ut sapiã
quidie clamare uelis. Non uerbis delic¬
torum ex desiderio temporalis uitȩ sed
uerbis conuersionis ad te inuitã et̾nam.
qui laudem suamꝰ quȩ siuit ingustando
uetito cibo ut aꝑtis corporeis oculis abs¬
non querentes suã laudem sed tuam:
isti eos Ad te clamauerunt :& salui facti

Expanded text:
s meus respice me, quare me dereliquisti longe a salute mea? longe factus a salute mea; quoniam longe est a peccatoribus salus . Verba delictorum meorum: nam haec verba sunt non justitiae, sed delictorum meorum. Vetus enim homo confixus cruci loquitur; etiam causam ignorans quare eum dereliquerit Deus: aut certe, Longe a salute mea sunt verba bus prosperis hujus vitae, ut non mutentur; nec exaudies, quia verbis delictorum meorum ad te clamabo. Et nocte, et non ad insipientiam mihi: et in adversis utique hujus vitae clamabo ut prosperentur, et similiter non exaudies. Neque hoc facis ad insipientiam mihi, sed potius ut sapiam quid clamare me velis; non verbis delictorum ex desiderio temporalis vitae, sed verbis conversionis ad te in vitam aeternaqui laudem suam quaesivit in gustando vetito cibo, ut apertis corporeis oculis absnon quaerentes suam laudem, sed tuam; s. 6. Ad te clamaverunt, et salvi facti
Abbreviated transcription (Latin):
querant aliquid. cum facie ad faciem te
uiderint : Inquibus quic egosum: me adĩ¬
plebis Delectationes indextera tuausq
infinem Delectatio ÷ in fauore &ꝓpicia¬
tione tuã in huius uitȩ itinere : perducens
usque ad finem gloriȩ corispectus ciui:

Expanded text:
quaerant aliquid, cum facie ad faciem te quaerant aliquid, cum facie ad faciem te viderint; in quibus quia ego sum, me adimplebis. Delectatio in dextera tua usque in finem: delectatio est in favore et in propitiatione tua in hujus vitae itinere, perducens usque ad finem gloriae conspectus tui.
Abbreviated transcription (Latin):
nes mei Super intellectum autem usq ad
mortem me erudiuit inferior pars mea.
carnis assumptio: ut experirer tenebras
mortalitatis. quas ille intellectꝰ ñ habet
oculum ab eo qui semꝑ manet. hoc ꝓui¬
dens ut in eum post temporalia per acta
recurrerem Quoniam ad exeris est mihi :
Ne commouear: Im̃ fauet mihi : ut sta¬
tum cormeum : & exultauit lingua mecc
Propter hoc & in cogitationibus meis iocun-¬
ditas : & in uerbis exultatio : Insuꝑ & caro
mea requiescet inspe: Insuꝑ & caro mea
Nondeficiet in interitur: sed inspe resur¬
dam dabis Neque dabis sanctũ tuum
uidere corruptionem: Neque sanctifica¬
tum corpus. ꝑ quod & alii scificandi suns :
corrumpi pacieris: Notas mihi fecistiui¬
asuite: Notas fecisti ꝑme humilitatis uias:
ut adiuitam redirent homines: unde ꝑsũ-¬
perbiam ceciderant: Inquibus quia egosum:
mihi fecisti: Adimplebis me letitia cũ uultu
tuo Adimplebis eos lecitia : ut non ultͣ

Expanded text:
nes mei: super intellectum autem usque ad nes mei: super intellectum autem usque ad mortem me erudivit inferior pars mea, carnis assumptio; ut experirer tenebras mortalitatis, quas ille intellectus non habetoculum ab eo qui semper manet, hoc providens ut in eum post temporalia peracta recurrerem. Quoniam a dextris est mihi, ne commovear: quoniam favet mihi, ut staor meum, et exsultavit lingua mea: propter hoc et in cogitationibus meis jucunditas, et in verbis exsultatio. Insuper et caro mea requiescet in spe: insuper et caro mea non deficiet in interitum, sed in spe resurdam dabis. Neque dabis sanctum tuum videre corruptionem: neque sanctificatum corpus, per quod et alii sanctificandi sunt, corrumpi patieris. Notas mihi fecisti vias vitae: notas fecisti per me humilitatis vias, ut ad vitam redirent homines, unde per superbiam ceciderant; in quibus quia ego sum, mihi fecisti. Adimplebis me laetitia cum vultu tuo: adimplebis eos laetitia, ut non ultra
Abbreviated transcription (Latin):
partes quibus fruantur terrenas & tẽpo¬
rales : portio sanctorum dñs aeternus est :
Bibant alii mortiferas uoluptates: portio
oalicis mei dñs est Quod dico mei adiun¬
go ecłcim : quia ubicaput ibi & corpus.:
Nam inhereditatem congregabo conuenti¬
cula eorum : & ꝑcalicis ebrietatẽ. obliuis¬
car nomina uetera eorum Tues qͥrestitues
mihi hereditatem meam: ut nota sit & his
quos libero claritas ꝗͣ erat apudte prius
quam mundus fieret Nonenim restitues mͥ
quod non amisi: sed restitues his quiamiser
daris : Limites possessionis meȩ. intuar
claritate tam quã sorte ceciderunt: uelut
possessio sãcerdotum &. leuitarum ds̃ est:
Etenim hereditas mea preclara est mihi
Et enim hereditas mea preclara est. uori
om̃ib sed uidentibus inquibus quia egosũ :
tribuit intellectum: quo ista hereditas
uideri & possideri potest In super autem
&usq ad noctem emendauerunt me re¬

Expanded text:
partes quibus fruantur, terrenas et tempopartes quibus fruantur, terrenas et temporales: portio sanctorum Dominus aeternus est. Bibant alii mortiferas voluptates: portio calicis mei Dominus est. Quod dico, mei, adjungo Ecclesiam; quia ubi caput, ibi et corpus: nam in haereditatem congregabo conventicula eorum, et per calicis ebrietatem obliviscar nomina vetera eorum. Tu es qui restitues mihi haereditatem meam: ut nota sit et his quos libero, claritas qua eram apud te, prius quam mundus fieret : non enim restitues mihi quod non amisi, sed restitues his qui amiserunt unt mihi in praeclaris: limites possessionis meae in tua claritate, tanquam sorte ceciderunt, velut possessio sacerdotum et Levitarum Deus est. Etenim haereditas mea praeclara est mihi: etenim haereditas mea praeclara est, non omnibus, sed videntibus: in quibus quia ego sum, tribuit intellectum: quo ista haereditas videri et possideri potest. Insuper autem et usque ad noctem emendaverunt me re
Abbreviated transcription (Latin):
rum meorum noneges: Quoniam bonis
bus ierusalem cȩlestis : quorũ conueria¬
tio spiritalis ꝑ uanchoram spei in illa pa¬
tria figitur. quae rectȩ dĩ terra Nominat᷑:
quamuis ad huc & in his terris cobne uer¬
sentur: Mirificcuit om̃s uoluntates meas
in illis: his gͦ scĩs miras fecit om̃s uolunta¬
tes meas in profectu eorum : quo senseruñ
quid eisꝓfuerit. & humanitas meȩ diuini¬
medicum desiderarent: Postea acceleraue¬
runt : Itaq: post multi plicatas infirmi¬
tates : accelerauerunt ut sanarentur :
Non congregabo conuenticula eorũ desin¬
guinibus: Erunt gͦ conuenticula eorũ.
non carnalia : Nec desanguinibus pecco¬
rum propiciatus congregabo eos Nec
memoreto Nominum illorum ꝑlabia mea:
Sed spiritali mutatione obliuiscentur qͥđ
fuerunt : Nec ame iam uel pecectores:
uł inimici. uel homines sediusti & frs
mei & filii dĩ uocabuntur. per pacem
calicis mei: Possidebunt enim mecum
hereditatem ipsum dnm̃ Eligant sibi alu

Expanded text:
rum meorum non eges: quoniam bonis bus Jerusalem coelestis, quorum conversatio spiritualis per anchoram spei in illa patria figitur, quae recte Dei terra nominatur; quamvis adhuc et in his terris carne versentur. Mirificavit omnes voluntates meas in illis. His ergo sanctis miras fecit omnes voluntates meas in provectu eorum, quo senserunt quid eis profuerit et humanitas meae divinimedicum desiderarent. Postea acceleraverunt: itaque post multiplicatas infirmitates acceleraverunt, ut sanarentur. Non congregabo conventicula eorum de sanguinibus: erunt enim conventicula eorum non carnalia, nec de sanguinibus pecorum propitiatus congregabo eos. Nec memor ero nominum illorum per labia mea: sed spirituali mutatione obliviscentur quid fuerint; nec a me jam vel peccatores, vel inimici, vel homines, sed justi et fratres mei et filii Dei vocabuntur per pacem ditatis meae, et calicis mei. Possidebunt enim mecum haereditatem, ipsum Dominum. Eligant sibi alii
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ desunt p̃ssurȩ tẽptationis Nemo sibi dicat: non est tẽ¬
pus tẽptationis: Qui sibi hoc dicit: pacẽ sib ꝓmittit:
Iui sibi pacẽ ꝓmittit: securus inuaditur: Iotũ gͦ corpus xp̃i
dicat. Educes me de muscipula hac quã occultauer mͥ.
qr eductũ ẽ. & caput nr̃m demuscipula quã absconder̃
illi. Suib modͦ dicebatꝰ in euangło. quia dicturierant
hic ẽ.heres. uenite ocdamius eũ & nr̃a erit hereditas:
Et inse sententiã dioxer. in terroganti. Qiud faciet ille
pat̃ familias colonis malis malos male ꝑdet : & uineã
suã locabit aliis agricolis. Qud & illud: non legistis
lapidẽ quẽ rȩpluuer edificantes. hic factus est incaput
anguli Iuͦd ẽ. enĩ rephauer edificantes. hocẽ. eiecer̃
extra umeã & occider: Ergo erutus ÷ & ille Caput nrin
sursũ est : liberũ est: Hereamus illi ꝑdilectionẽ : ut me¬

Expanded text:
ergo desunt pressurae tentationis. Nemo sibi dicat: Non est temergo desunt pressurae tentationis. Nemo sibi dicat: Non est tempus tentationis. Qui sibi hoc dicit, pacem sibi promittit: qui sibi pacem promittit, securus invaditur. Totum ergo corpus Christi dicat: Educes me de muscipula ista, quam occultaverunt mihi: quia eductum est et caput nostrum de muscipula, quam absconderunt illi, quibus modo dicebatur in Evangelio, quia dicturi erant: Hic est haeres, venite occidamus eum, et nostra erit haereditas. Et in se sententiam dixerunt interrogati: Quid faciet ille paterfamilias colonis malis? Malos male perdet, et vineam suam locabit aliis agricolis. Quid, et illud non legistis: Lapidem quem reprobaverunt aedificantes, hic factus est in caput anguli? Quod est enim, reprobaverunt aedificantes; hoc ait, Ejecerunt extra vineam, et occiderunt . Ergo erutus est et ille. Caput nostrum sursum est, liberum est. Haereamus illi per dilectionem, ut me
Abbreviated transcription (Latin):
t ubi clausam ianuã inuenit cupiditatis t in co
qui tẽptabatur ꝓnobis: conuercit se ad tẽptandã ia¬
nuam timoris. & p̃parauit illi passionẽ :
Deniq. hoc dicit euangłista: Et consumata tẽptatione.
diabolus recessit ab eo ad tẽpus Quid ẽ ad tẽpus. tã quã
rediturus & tẽptaturus ianuã timoris : quia clausã in¬
uenit ianuam cupiditatis: Totum gͦ corpus xp̃i tẽptat᷑
nos nescio quidmali : sĩmuli pingebatur ÷i hoc corpꝰ:
Totum iͫ pingebatur unde dictum ẽ. in psalmo Pãquã
cumulus arene maris iͫ pulsussum ut caderẽ : et dñs
suscepit me: Atubi finita sunt illa quȩ cotum corpus
inpingebant ut caderet: cepit tẽptatio eẽ. ꝑ partes Cẽptat᷑
corpus xpi: Vna eccła non patitur e ͫtionẽ : alia patitur:
Nonpatit᷑ furorẽ imꝑatoris sed pacit̃ furorẽ mali popłi Quantȩ
ut p̃merent naues pisccitione illa dnĩ ante passionẽ Non

Expanded text:
At ubi clausam januam invenit cupiditatis in eo At ubi clausam januam invenit cupiditatis in eo qui tentabatur pro nobis, convertit se ad tentandam januam timoris, et praeparavit illi passionem. Denique hoc dicit Evangelista: Et consummata tentatione, diabolus recessit ab eo ad tempus . Quid est, ad tempus? Tanquam rediturus et tentaturus januam timoris, quia clausam invenit januam cupiditatis. Totum ergo corpus Christi tentatur nescio quidtotum impingebatur: unde dictum erat in psalmo: Tanquam cumulus arenae impulsus sum ut caderem, et Dominus suscepit me . At ubi finita sunt illa quae totum corpus impingebant ut caderet, coepit tentatio esse per partes. Tentatur corpus Christi, una Ecclesia non patitur persecutionem, alia patitur. Non patitur furorem imperatoris, sed patitur furorem mali populi. Quantae ut premerent naves in piscatione illa Domini ante passionem? Non
Abbreviated transcription (Latin):
usq infinem & ueilli q̃ui in illã muscipulam cadit:
Cadie aut̃ om̃ĩs quinonsꝑat̃ indm̃ : qui non dicit. Inte dñe
&. eximeme Extenta est & parata muscipula inimici Po¬
suic in muscipula errorẽ & trorẽ: errorẽ quo iliciat᷑:
trorẽ quo frangat & rapiat. Tuclaude ianuam cupidi¬
tatis contrã errorẽ. tu elaude ianuã timoris contra ter¬
rorem: Et educeris demuscipula: hunis modi pugne
exemplũ ĩpse cibi imꝑator tuus. qui ꝓpt̃te etiã tẽptari
dignatus ÷ ipse demonstrauit. & primo tẽptatus est
i. lecebris: quia cẽptata ẽ in illo ianua cupiditatisqͣndo
eum tẽptauit diabolus dicens: Bic ut lapides isti panes
fiant. Ad oram e& dabotibi regna ista: mitte te deor¬
sum Namscriptum ẽ: quia angłis suis mandauit dece
ut inmanibus tollantte : nequando offendas ad lapidẽ
pedẽ tium Omĩs hȩc. ͥlecebra cupiditatẽ tẽptat:

Expanded text:
usque in finem. Et vae illi, qui in illam muscipulam cadit: usque in finem. Et vae illi, qui in illam muscipulam cadit: cadit autem omnis qui non sperat in Deum; qui non dicit: In te, Domitia erue me, et exime me. Extenta est et parata muscipula inimici. Posuit in muscipula errorem et terrorem: errorem quo illiciat, terrorem quo frangat, et rapiat. Tu claude januam cupiditatis contra errorem; tu claude januam timoris contra terrorem, et educeris de muscipula. Hujusmodi pugnae exemplum ipse tibi Imperator tuus, qui propter te etiam tentari dignatus est, in se demonstravit. Et primo tentatus est illecebris; quia tentata est in illo janua cupiditatis, quando cum tentavit diabolus dicens: Dic lapidibus istis ut panes fiant. Adora me, et dabo tibi regna ista. Mitte te deorsum, quia scriptum est: Quia Angelis suis mandavit de te, et in manibus tollent te, ne quando offendas ad lapidem pedem tuum . Omnis haec illecebra cupiditatem tentat.
Abbreviated transcription (Latin):
potest & fugere Quo fugeret nisi ad dnm̃ ubi fec̃ sibi
triesme Non ꝓpter meritum meum. sed ꝓpt̃ nom̃
tuum. ut tuglorificeris. Non qx ego dignus sum dux
mihi eris ne a berrem te. Et enutriesme ut ualidus
sim admanducandã escaim quꝰ pascis angłos. Hic
enim nos lacte Nutriuit. qui nobis celestem erbũ
promisit: & usus ÷ materua miscđia Sicut enĩ mat̃
lactans eandẽ escam eui sum̃ de idoneus in fans non est. ꝑcar¬
nem traicit & lae infundit᷑. hoc accipit pariuilus quod
accepturus erat admensam. Sȩd quod ꝑ carnẽ traicit᷑ ⁊ con¬
gruit paruulo: sic dñssapientiã suã uelac nobis faceret.
carne indutus uenit adnos Ergo corpus xpĩ loquitur:¬
enutries me Feducesie demuscipula ista: quã occultauer̃
mihi. lampassi o significatur: E ducesme demusc̃i pula ista:
quã occultauer̃ mihi Nec sõla illa passio est. qua passus est

Expanded text:
potest et fugere. Quo fugeret nisi ad Deum, ubi fecit sibpotest et fugere. Quo fugeret nisi ad Deum, ubi fecit sibtries me: non propter meritum meum, sed propter nomen tuum, ut tu glorificeris, non quia ego dignus sum; dux mihi eris, ne aberrem a te; et enutries me, ut validus sim ad manducandum escam, qua pascis Angelos. Hic enim lacte nos nutrivit, qui nobis coelestem cibum promisit; et usus est materna misericordia. Sicut enim mater lactans eamdem escam, cui sumendae idoneus infans non est, per carnem trajicit, et lac infundit hoc enim accipit parvulus quod accepturus erat ad mensam, sed quod per carnem trajicitur, congruit parvulo; sic Dominus sapientiam suam ut lac nobis faceret, carne indutus venit ad nos. Ergo corpus Christi loquiturers. 5. Educes me de muscipula ista, quam occultaverunt mihi. Jam passio significatur, Educes me de muscipula ista, quam occultaverunt mihi. Nec sola illa passio est, qua passus est
Abbreviated transcription (Latin):
potentis oculis: Tu gͦ mihi esto domus refugũ. Nam facia
sisaluus fuero quomodo fugio : sana me ÷ fugio adtẽ
Nam sime non sanes. ambulare non possum: fugere
quomodo potero: quoiret. quo fugeret si ambula re
non posset semiuiuus inuia sautiatus uulneribus la¬
tronum: quẽ transiens sacerdos p̃terut. transiens le¬
uita p̃teruit. transiens samaritanus miseratus ẽ idẽ.
ipse dñs quimiseratus ÷ genus humanum : Samarites
enim : custos int̃pretatur : Et quis ÷ quinos custodic :
sulle deserit: merito cumuidei conuici: ntes diceren
nonne uer  dicimus nos. quia samaritanus es & de¬
monum habes unum respuit. alterũ cõplexus est
Ego inqui T̃ demonium non habeo Nondixit non sũ
samaritanus: sic intellĩgi uolens. nrm̃ se eẽ. custodẽ.
Miseratus gͦ accessit: curauit: ad stabulum ꝑduxit:
impleuit circa eum miscđiam: Ille iã potest ãbulare.

Expanded text:
potentis oculis. Tu ergo mihi, inquit, esto domus refugii. Nam si potentis oculis. Tu ergo mihi, inquit, esto domus refugii. Nam si salvus non fuero, quomodo fugio? Sana me, et fugio ad te. Nam si me non sanas, ambulare non possum, fugere quomodo potero? Quo iret, quo fugeret, si ambulare non posset, semivivus in via, sauciatus vulneribus latronum? Quem transiens sacerdos praeteriit, transiens Levita praeteriit, transiens Samaritanus miseratus est , id est ipse Dominus, qui miseratus est genus humanum. Samarites enim custos interpretatur. Et quis nos custodit, si ille deserit? Merito, cum Judaei conviciantes dicerent, Nonne verum dicimus, quia Samaritanus es, et daemonium habes ? unum respuit, alterum amplexus est: Ego, inquit, daemonium non habeo: non dixit, Non sum Samaritanus: sic intelligi volens nostrum se esse custodem. Miseratus ergo accessit, curavit, ad stabulum perduxit, implevit circa eum misericordiam: ille jam potest ambulare,