comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
selesiensis. hori ep̃atuũ. qͥdam ad huc
manent: quidam alias tͣnslati. qͥdã.
uenali ambitu alt̾is uniti. Nam le
porro in his rapacitas offe stetit: sed
multarũ eccłarum. int̾ que. malmes¬
beriensis. p̃dia publicꝰ epilator abra¬
sit. S ñ diu canonicas regulas hecte¬
merauit inzqͥtas. Namꝙ mox sue¬
cessor offe ke nulfus. nulli ante se re¬
gi potentia ł religione impar: missa le-¬
onradriani successori epła. ethelardũ.
successorem iambrtchi. in pͥstinam di¬
gnitatem sulleuauit. Uñ albinꝰ in e¬
pistola ad eundem ethelardum. Audi¬
ta ꝓsꝑitate itin̾is ur̃i et reu̾sionis in
patam. ⁊ quomͦ ab apłico suscepti fu¬
istis: toto cordis affectu grãs egi dño
d̾o nr̃o: qͥ magno clem̃tie dono. ꝓsꝑo
itinere. ur̃am uiam dixexit. ⁊ i dedit
uobis grãm in conspectu apłici. uo¬
tiꝙ compotem redire patͥam conces¬
sit: et pͥmi doctoris nr̃i sacͣtissimã

Expanded text:
Selesiensis. Horum episcopatuum quidam adhuc Selesiensis. Horum episcopatuum quidam adhuc manent, quidam alias translati, quidam venali ambitu alteris uniti; nam Legporro in his rapacitas Offae stetit, sed multarum ecclesiarum, inter quae Malmesbiriensis, praedia publicus expilator abrasit: sed non diu canonicas regulas haec temeravit iniquitas; namque mox successor Offae Kenulfus, nulli ante se regi potentia vel religione 120 impar, missa Leoni Adriani successori epistola, Aethelardum successorem Lanbrihti in pristinam dignitatem sublevavit; unde Albinus in epistola ad eumdem Aethelardum: « Audita prosperitate itineris vestri, et reversionis in patriam, et quomodo ab apostolico suscepti fuistis, toto cordis affectu gratias egi Domino Deo nostro, qui magno clementiae dono prospero itinere vestram viam direxit, et dedit vobis gratiam in conspectu apostolici, votique compotem redire in patriam concessit, et primi doctoris nostri sacratissimam
Abbreviated transcription (Latin):
gia magnanimitas pot̾at. gemmis ⁊
auro decorato componi p̃ceꝑit: basilica
pulcherrim oꝑis ibi edificata. imona¬
chor cong̾gatione adimata. Idem ꝙ
archiep̃atꝰ fastigium. Qua ꝑpt̾. iambr¬
tum archiep̃m. multis sudorib fatiga¬
tum. crebraꝙ sedis apłice et noua et
uet̾a edicta ꝓfe̾ntem: tandem omniũ p̃¬
dioꝵ que intͤ t̾mmos suos erant. ⁊ ep̃a¬
tuũ ditione pͥuauit. ꝑ adrianũ gͥ apħ¬
cum. quẽ uerisimilib assertionib di¬
ufatigau̾at sic ut occupatis animis mł¬
ta illicita subtrahi ⁊ surripi possunt.
obtinuit. ut archiep̾atus mertioꝵ a
pud licefeldam eẽt. om̃sꝙ pontifices
fuere nomina. Deneb̾tꝰ. Wigornensis
epc̃. Weremb̾tꝰ legecestrensis. Edul¬
fus signacestrensis. Wifheard bere
dammucensis. Uocabat᷑ autẽ ep̃c li¬
cifeldensis aldulfus. Remanserunt
uͦ archiep̃o cantuar̾ensi ep̃i qͣtuor.
lundoniensis. Wintoniensis. Rofensi.

Expanded text:
gia magnanimitas poterat, gemmis et gia magnanimitas poterat, gemmis et auro decorata componi praecepit; basilica pulcherrimi operis ibi aedificata, et monachorum congregatione adunata. Idemque archiepiscopatus fastigium. Quapropter Lanbrihtum archiepiscopum, multis sudoribus fatigatum, crebraque sedis apostolicae et nova et vetera edicta proferentem, tandem omnium praediorum quae intra terminos suos erant, et episcopatuum ditione, privavit. Per Adrianum cum, quem verisimilibus assertionibus diu fatigaverat, sicut occupatis animis multa illicita subtrahi et subripi possunt, obtinuit ut archiepiscopatus Merciorum apud Lichefeldam esset , omnesque pontifices fuere nomina; Denebertus Wigornensis episcopus, Werenbertus Legacestrensis, Edulfus Sidnacestrensis, Wulheard HerefDammucensis; vocabatur autem episcopus Lichefeldensis Aldulfus. Remanserunt vero archiepiscopo Cantuariensi episcopi quatuor; Londoniensis, Wintoniensis, Rofensis,
Abbreviated transcription (Latin):
et qͥ omnia q̃ m̃te concepisset efficere
ꝓpon̾et: regnauitq anno uno minꝰ qua¬
draginta. huiꝰ gesta cũ consido: animꝰ
heret in dubio. utrũ ꝓbem an imꝓ¬
bem. Ita in uno eodemq homine. mo¬
do uirtutib seuicia palliabant. mͦ ur¬
tutes uiciis succedebant: ut ambige¬
res quoteneres nodo. mutantem ꝓchea
uultꝰ. Singłoꝵ docum̃ta sermo ꝑcur¬
ret.Cum rege w est saxonũ kineuulfo.
aꝑto marte cong̾ssus. paliam leuit̾
obtinuit: qͣnius eẽt ille bellator ñ ig¬
nobilis. Idem cũ magis sibi dolo esti¬
maret successur umͥ regem egelbritũ.
magnarũ ꝓmissionũ lenociniis ad se
accitum. ⁊ intͣ palatiũ suũ fraudulen¬
tis assentationib delintum. in opina
te spoliari capite fecit: regnũq orien¬
talium angloꝵ. qd̾ ille tenuerat inde¬
bite ꝑuasit. Reliqͥas beati albam ad
illud tempꝰ obscure reconditas. et re¬
uerent̾ eleuari. ⁊ inscrinio qͣntũ re¬

Expanded text:
et quia quae mente concepisset efficere et quia quae mente concepisset efficere proponeret, regnavitque anno uno minus quadraginta. Hujus gesta cum considero, animus haeret in dubio utrum probem an improbem. Ita in uno eodemque homine modo virtutibus se vitia palliabant, modo virtutes vitiis succedebant, ut ambigeres Quo teneres nodo mutantem Protea vultus Singulorum documenta sermo percurret. Cum rege West-Saxonum Kinewulfo aperto marte congressus palmam leviter obtinuit, quamvis esset ille bellator non ignobilis. Idem, cum magis sibi dolo aestimaret successurum, regem Ethelbrihtum, magnarum promissionum lenociniis ad se accitum, et intra palatium suum fraudulentis assentationibus delinitum, inopinate capite spoliari fecit, regnumque Orientalium Anglorum, quod ille tenuerat, indebite pervasit. § 87. Reliquias beati Albani, ad illud tempus obscure reconditas, et reverenter elevari, et in scrinio, quantum re
Abbreviated transcription (Latin):
subtraheret. Q ꝓpt̾ blandis ammonit¬
onib ñ succede̾ntib : acturũ ne se hu¬
iusmodi incia papam laterent. Sane
de cenuitate uestium clericaliũ alcu¬
inꝰ ethelardum archiep̃m. antecesso¬
rem cuthberti. oblique castigat. mo¬
nens. ut cũ romam uadens. carolum
magnũ imꝑatorem. nepotem caroli
de q̃uo suꝑius bonifaciꝰ locutꝰ ẽ. iustea¬
ret: iũ adduceret clericos tił monachos
u̾sicolorib et pompaticis uestib indutos:
qd̾ ñ solerent francoꝵ cleriq. nͥ religio¬
¶sis uestib amiciri. Bonifacio successit¬
lullus: et ipse. nacione anglus: de cuiꝰ
sc̃itate et uita beati goaris loqͥtur: et
hi u̾sꝰ. quos iaminde apuericia memi¬
ni me audisse. ꝓtestantur. Antistes
lullus. qͦ ñ ẽ scĩor ullus: Pollens diuina.
tͥbuente deo. medicina: Occͣrit morbis:
ut cotꝰ p̃dicat orbis.
successit ethelbaldo offa. Qͥnto ge¬
nu.pendȩ ab nepos. uir. ingentis animi.

Expanded text:
subtraheret; quapropter, blandis admonitisubtraheret; quapropter, blandis admonitionibus non succedentibus, acturum se ne hujusmodi vitia papam laterent. Sane de tenuitate vestium clericalium Alcwinus Adelardum archiepiscopum, successorem Cuthberti, oblique castigat, 116 monens, ut cum Romam vadens Karolum magnum imperatorem, nepotem Karoli de quo superius Bonifacius locutus est, visitaret, non adduceret clericos vel monachos versicoloribus et pompaticis vestibus indutos, quod non solerent Francorum clerici nisi religiosis vestibus amiciri. Lullus, et ipse natione Anglus, de cujus sanctitate et vita beati Goaris loquitur, et hi versus, quos jam inde a pueritia memini me audisse, protestantur: Antistes Lullus, quo non est sanctior ullus: Pollens divina, tribuente Deo, medicina Occurrit morbis, ut totus praedicat orbis. successit Ethelbaldo Offa, quinto genu Pendae abnepos, vir ingentis animi,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm fugitiua sit uita p̃sens. et qͣm bre¬
uis et mom̾itanea delectatio spurce car¬
nis: et qͣm ignominiosũ sit. ut breuis
uite homo. mala exempla in ꝑpecuum
posteris.relinquat. Incipe gͦ me¬
liorib morib uitã cõpon̾e: ⁊ p̃t̾itos er¬
rores iuuentutis corrigere: ut hic corã
hominib laudem habeas: ⁊ in fut᷑o et̾¬
na gła gaudeas. Ualere celsitudinem
libello ꝓ rerum notitiainserui: parq̃
auctoris u̾bis. partim meis. longas sen¬
tentias ut uidebat᷑ abbreuians. Cuiꝰ fa¬
cti ñ iniustȩ ueniam paciscar: qͥa ad
historie ordinem festinantib uelocita¬
te dictionis ꝯsulendũ erat. Porro mi¬
sit idem bonifaciꝰ cuthb̃to archiep̃o eiꝰ¬
dem tenoris epłam: hoc adiciens ut
cłicos ⁊ scimoniales. de tenuitate et põ¬
pa uestium argueret. P ret̾ea nemi¬
raret᷑. qd̃ alienũ negociũ ageret: cum
rum gens uiueret: sciret se ã grego¬
rio ppͣ t̾cio sacram̃to astrictum. ne cõ¬
t̾minaꝵ gentiũ mores. apłice noticiȩ

Expanded text:
quam fugitiva sit vita praesens et quam brevis, et quam momentanea delectatio spurcae carnis, et quam ignominiosum sit ut brevis vitae homo mala exempla in perpetuum posteris relinquat. Incipe ergo melioribus moribus vitam componere, et praeteritos errores juventutis corrigere, ut hic coram hominibus laudem habeas, et in futuro aeterna gloria gaudeas. Valere celsitudinem libello pro rerum notitia insui, partim auctoris verbis, partim meis, longas sententias, ut videbatur, abbrevians: cujus facti non injuste veniam paciscar, quia ad historiae ordinem festinantibus velocitate dictionis consulendum erat. Porro misit idem Bonifacius Cuthberto archiepiscopo ejusdem tenoris epistolam, hoc adjiciens, ut clericos et sanctimoniales de tenuitate et pompa vestium argueret. Praeterea, ne miraretur quod alienum negotium ageret, cum rum gens viveret, sciret se a Gregorio papa tertio sacramento astrictum ne conterminarum gentium mores apostolicae notitiae
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ tuã appellare satagt̃. Nichil
enĩ bono regi salubriꝰ.⁊ quasi cõmissa
cũ arguuntur. libent̾ eñdent᷑: qͥa
ꝑ salomonẽ dicit᷑. Qui diligit disci¬
plinã. diligit sap̃iam. Ideo fili km̃e.¬

Expanded text:
tudinem tuam appellare satagunt. Nihil tudinem tuam appellare satagunt. Nihil enim bono regi salubrius quam si talia commissa, cum arguuntur, libenter emendentur; quia per Salomonem dicitur. « Qui diligit disciplinam, diligit 115 « sapientiam. » Ideo, fili
Abbreviated transcription (Latin):
peccã p̃t̾ita. Pret̾ea nunciatũ ẽ nob̾: qd̾
multa pͥuilegia eccłiaꝵ ⁊ monast̾ioꝵ au¬
ferens: ad hoc audendũ. duces tuo exẽ¬
plo ꝓuoces. S regogita q̃so qͣm t̾ribilẽ
uindictam. ds in anteriores reges ex¬
ercuit. Esꝰculpe consocios. qũa inte ar¬
guimꝰ. Nam celredum p̃decessorem tuũ.
strupatorem sc̃imonialiũ. et eccłiasticoꝵ
pͥuilegioꝵ fractorem. splendidȩ cũ suis
comitib epulantem. spc̃ malignꝰarri¬
puit: ⁊ sine confessione ⁊ uiatico cũ
diabolico sermocinanti. et legem dĩ
detestantianimã extorsit. Osredũ
ꝙͣ regem deiroꝵ ⁊ bernitioꝵ. earũdẽ
culparum reum. Ita effrenem egit:
ut regnũ ⁊ iuuenilem etatem contẽ¬
ptibili morte amitt̾et. Carolus qͦꝙ
pͥnceps francoꝵ. monast̾ioꝵ multoꝵ
eu̾sor. ⁊ eccłiasticaꝵ pecuniarũ in u¬
sus ꝓpͥos ꝯmutator: longa tortione. et
um patrum tuoꝵ: qͥ ꝓ cłi amore. celsi¬

Expanded text:
peccata praeterita. Praeterea nunciatum est nobis, quod, peccata praeterita. Praeterea nunciatum est nobis, quod, multa privilegia ecclesiarum et monasteriorum auferens, ad hoc audendum duces tuo exemplo provoces. Sed recogita, quaeso, quam terribilem vindictam Deus in anteriores reges exercuit ejus culpae conscios, quam in te arguimus. Nam Chelredum praedecessorem; stupratorem sanctimonialium, et ecclesiasticorum privilegiorum fractorem, splendide cum suis comitibus epulantem spiritus malignus arripuit; et sine confessione et viatico, cum diabolo sermocinanti, et legem Dei detestanti, animam extorsit. Osredum quoque, regem Deirorum et Berniciorum, earumdem culparum reum, ita effraenem egit, ut regnum et juvenilem aetatem contemptibili morte amitteret. Karolus quoque, princeps Francorum, monasteriorum multorum eversor, et ecclesiasticorum pecuniarum in usus proprios commutator, longa torsione et um patrum tuorum, qui pro Dei amore celsi
Abbreviated transcription (Latin):
prafossam sepultȩ corruptorem sus¬
pendunt. Aut cingulotenꝰ uestib ab¬
scisis: flagellant eam castȩ matronȩ.
et cutellis pungunt: ⁊ de uilla muil¬
lam misse occͣrunt flagellantes noue:
donec int̾imant. In suꝑ et uinediqd̾
ẽ. fetidissimũ genꝰ hominũ. hc̃ habent
morem: ut mulier. uiro mortuo. se
in rogo cremati parit̾ arsura. p̃cipi¬
tet. Si gͦ gentiles dm̃ ignorantes. tm̃
Parce gͦ anime tue: parce multitudi¬
ni ppłi. tuo ꝑeuntis exemplo: de qͦꝵ
animab reddit᷑us es rõnem. Atten¬
de ⁊ illud. qd̾ si gens angloꝵ. sic̃ in fran.
cia ⁊ italia. ⁊ ipsis paganis nobis impꝑat᷑.
sp̃tis legitimis matͥmoniis ꝑ adult̾ia de¬
fluit: nascit᷑a ex tali commixtione sit
gens ignaua: ⁊ di contemptͥx: q̃ ꝑditis
morib patͥam pessũdet: sic̃ burgundio¬
nib. ⁊ ꝓuincialib et hẏspanis contigit:
qͦs sarracen multis amiis infestart̃. ꝓpt̾

Expanded text:
pra fossam sepultae corruptorem suspra fossam sepultae corruptorem suspendunt; aut, cingulo tenus vestibus abscissis, flagellant eam castae matronae et cultellis pungunt, et de villa in villam missae occurrunt novae flagellatrices, donec interimant. Insuper et Winedi, quod est foedissimum genus hominum, hunc habent morem; ut mulier, viro mortuo, se in rogo cremati pariter arsura praecipitet. Si ergo gentiles, Deum ignorantes, tantum Parce ergo animae tuae; parce multitudini populi tuo pereuntis exemplo, de quorum animabus redditurus es rationem. Attende et illud: quod si gens Anglorum, sicut 114 lia, et ab ipsis paganis nobis improperatur, spretis legitimis matrimoniis per adulteria defluit, nascitura ex tali commixtione sit gens ignava et Dei contemptrix, quae perditis moribus patriam pessundet; sicut Burgundionibus et Provincialibus et Hispanis contigit, quos Saraceni multis annis infestarunt propter
Abbreviated transcription (Latin):
de uobis cognoscimꝰ: tͥstamur. Audiui¬
mꝰ enim qd̾ elemosims intentꝰ: furta
irapinas ꝓhibes. et pacem diligis. et
defensor uiduaꝵ et pauꝑm es:⁊ inde
deo grãs aguꝰ. Quod uͦ legitimũ ma¬
tͥmoniũ sꝑnis. si ꝓ castitate faceres: eẽt
laulabile. S quia in luxuria et adul¬
terio. ⁊̃ cũ scĩmonialib uolutaris: est
uituꝑabile et damnabile. Nam et fa¬
mam głe ur̃e coram deo ⁊ hominib ꝯ¬
fundit: u nt̾ ydolatras constituit: qͥa
tu qui multis gentib dono dei dñaris:
ad iniuriã eiꝰ. sis libidini seruus. Audi¬
uimꝰ p̃t̾ea qd̾ optimates pene õs gentis
mertioꝵ. tuo exemplo legitimas uxoreᷤᷤ
desa̾nt: et adult̾as ⁊ scĩmoniales constui¬
prent Qd̾ qͣm sit ꝑegͥnũ ab honestate:
doceat uos aliene gentis institutio. Nã
in antiqͣ saxonia. ubi nulla ẽ. xp̃i cog¬
nitio. si uirgo. in pat̾na domo. uł ma¬
ritata sub comuge fu̾it ad ult̾ata: ma¬
ni ꝓpͥa strangulatam. cremant: et su¬

Expanded text:
de vobis cognoscimus, tristamur. Audivimus enim quod, eleemosinis intentus, furta et rapinas prohibes, et pacem diligis, et defensor viduarum et pauperum es; et inde Deo gratias 113 agimus. Quod vero legitimum matrimonium spernis, si pro castitate faceres, esset laudabile: sed quia in luxuria et in adulterio etiam cum sanctimonialibus volutaris, est vituperabile et damnabile; nam et famam gloriae vestrae coram Deo et hominibus confundit, et inter idololatras constituit, quia tu, qui multis gentibus dono Dei dominaris, ad injuriam ejus sis libidinis servus. Audivimus praeterea quod optimates pene omnes gentis Merciorum tuo exemplo legitimas uxores deserant, et adulteras et sanctimoniales constuprent; quod, quam sit peregrinum ab honestate, doceat vos alienae gentis institutio: nam in antiqua Saxonia, ubi nulla est Christi cognitio, si virgo in paterna domo, vel maritata sub conjuge, fuerit adulterata, manu propria strangulatam cremant, et su
Abbreviated transcription (Latin):
asia maiori. maxima ex parte. Nescio
quid de nobis uenturũ sit: aliqͥd enĩ
dissensionis diabolico fom̃to inflãman¬
te nuꝑ int̾ regem karolum ⁊ regem
offan exortum ẽ: ita ut utͥnq nauiga¬
tio int̾dicta negociantib cesset. Sunt
qͥ dicant: nos ꝓ pace ẽẽ in illas partes
qͣntũ iam annoꝵ effluxerit: ex quo
sarracen affricam ⁊ asiam maiorem
inuasint. Et ꝓfecto nͥ di clem̃tia inge¬
nitum robur francoꝵ imꝑatoꝵ ani¬
masset: pͥdem europam eciã subiu¬
gassent. Adeo contemptis imꝑatorib
constantinopolitanis. Siciliam.⁊ sar¬
diniam.⁊ baleares insulas ⁊ pene õs
dieb. ꝑ normannos. siciliam: ꝑ pisa¬
nos. corrisicam. ⁊ sardiniam: ꝑ fr̾ancoᷤᷤ.¬
⁊ omnis gen̾is ex europa xp̃ianos. ma¬
gnam partem asie. ⁊ ipsam irłm re¬
linquere coactisunt. De quil qui a
in seq̃ntib amplior erit narrandi locꝰ:
nc̃ ex u̾bis karoli fedus firmũ int̾ eũ

Expanded text:
Asia Majori maxima ex parte. Nescio Asia Majori maxima ex parte. Nescio quid de nobis venturum sit: aliquid enim dissensionis, diabolico fomento inflammante, nuper inter regem Karolum et regem Offam exortum est, ita ut utrinque navigatio interdicta negotiantibus cesset. Sunt qui dicant nos pro pace esse in illas partes quantum jam annorum effluxerit ex quo Saraceni Africam et Asiam Majorem invaserint. Et profecto, nisi Dei clementia ingenitum robur Francorum imperatorum animasset, pridem Europam subjugassent. Adeo contemptis imperatoribus Constantinopolitanis Siciliam et Sardiniam et Baleares insulas, et pene omnes diebus per Northmannos Siciliam, per Pisanos Corsicam et Sardiniam, per Francos et omnis generis ex Europa Christianos magnam partem Asiae, et ipsam Jerusalem, relinquere coacti sunt; de quibus quia in sequentibus amplior erit narrandi locus, nunc ex verbis Karoli foedus firmum inter eum
Abbreviated transcription (Latin):
tus ꝓ hiberent᷑. Est epła albini. huiꝰce
rei index: cuiꝰ partemhic apponam:
docum̃tũ ingens magnanimitatis ⁊
fortitudinis karoli: qui omnẽ etatem
tͥuerit in bellis contͣ paganos deo rebel¬
les.¶ Antiqui inqͥt saxones. ⁊ om̃s fre¬
sonum ppłi. instante rege karolõ alios
p̃miis: ⁊ alios minis sollicitante: ad fidẽ
xp̃i conu̾sisunt. S anno tͣnsacto. idem
rex cum ex̾citu irruit suꝑ sclauos. eos¬
q subegit sue ditiomi. Auares qͦs nos
hunos dicimꝰ. exarserunt in italiam: ⁊ a
ducib p̃fati regis xpĩanis suꝑati. domũ
cũ obꝓbrio reu̾si sunt. Siłit̾ ⁊ suꝑ bauga¬
riam irruert̃: qui et ipsi ab ex̾citu xp̃iano
suꝑati ⁊ disꝑsi sunt. Etiam et eiꝰdem xͥa¬
nissimi regis duces ⁊ tͥbuni. multã par¬
tem hyspanie tulerunt a sarracenis: qͣi
trecenta milia in longũ ꝑ maritima.
S heuꝓhdolor qd̾ idem maledicti sarra¬
ceni qͥ ⁊ agareni tota dñant᷑ affrica: ⁊

Expanded text:
tus prohiberentur. Est epistola Albini, hujusce tus prohiberentur. Est epistola Albini, hujusce rei index, cujus partem hic apponam, documentum ingens magnanimitatis et fortitudinis Karoli, qui omnem aetatem triverit in bellis contra paganos Deo rebelles. § 91. Antiqui, inquit, Saxones, et omnes Fresonum populi, instante rege Karolo, alios praemiis et alios minis solicitante, ad fidem Christi conversi sunt; sed anno transacto idem rex cum exercitu irruit super Sclavos, eosque subegit suae ditioni. Avares, quos nos Hunos dicimus, exarserunt in Italiam, et, a ducibus praefati regis Christianis superati, domum cum opprobrio reversi 128 sunt. Similiter et super Baugariam irruerunt, qui et ipsi ab exercitu Christiano superati et dispersi sunt. Etiam et ejusdem Christianissimi regis duces et tribuni multam partem Hispaniae tulerunt a Saracenis quasi trecenta millia in longum per maritima; sed heu, proh dolor! quod iidem maledicti Saraceni qui et Agareni tota dominantur Affrica et
Abbreviated transcription (Latin):
insacro scrinio nr̃o reꝑimꝰ. sc̃m g̾gori¬
omnia in integͦ. ipsam parrochiã. num̾o
.xͦii. beato augustino. syncello suo ar¬
chiep̃o tradidisse. et confirmasse epõs
consecͣndi. Uñ ⁊ nosu̾itate ipsa reꝑta.¬
de ordinatione. seu confirmatione nr̃a.
apłica autoritate. eas illi in integrosic̃
antiqͥtus fuerunt consticuentes reddi¬
dimꝰ. et pͥuilegiũ confirmationis. scd̃.
sacroꝵ canonũ censuram. eccłiȩ sue
obseruandum tradidimꝰ.¬
Iffa int̾ea. ne sibi fraudi forent. du¬
re in ꝓuinciales admissa: undiq a¬
micos reges uenans. pacemq concili¬
ans brithrico regi & est saxonũ. filiã
edelburgam. nuptũ dedit: karolum
magnũ regem francoꝵ freq̃ntib lega¬
tionib amicum parauit: qͣnuis ñ fa¬
cile. qd̾ suis artib conduceret.in ka¬
roli animo inuenerit. Discordarant
antea: adeo ut magnis motib utbiq
concurrentib: ⁊̃ negociatoꝵ cõmea¬

Expanded text:
in sacro scrinio nostro reperimus sanctum Gregoriin sacro scrinio nostro reperimus sanctum Gregoriin integro ipsam parochiam numero duodecim beato Augustino syncello suo archiepiscopo tradidisse, et confirmasse episcopos consecrandi. Unde et nos veritate ipsa reperta ordinatione seu confirmatione nostra apostolica auctoritate eas illi in integro, sicut antiquitus fuerunt, constituentes reddidimus, et privilegium confirmationis, secundum sacrorum canonum censuram, ecclesiae suae observandum tradidimffa interea, ne sibi fraudi forent dure in provinciales admissa, undique amicos reges venans, pacemque concilians, Brithrico regi West-Saxonum filiam Edelburgam nuptum dedit . Karolum magnum regem Francorum frequentibus legationibus amicum paravit, quamvis non facile quod suis artibus conduceret in Karoli animo invenerit: discordaverant antea, adeo ut magnis motibus utrobique concurrentibus, etiam negotiatorum commea
Abbreviated transcription (Latin):
igne in extinguibili deducens eos ⁊
intro ducens in portũ salutis: ⁊ offer¬
re ꝓ illis hostiam dignam ⁊imma cula¬
tam. in conspectu diuine maiestatis.
oĩpotenti deo. Et qͥa multũ nobis p̃no¬
minatus archiep̃c in omni sc̃ĩtate sua.
et uite conu̾satione. ultro citroq pla¬
cuit: ualde nimis ei credentes. ex au¬
ctoritate ei beati petri apłoꝵ pͥncipis.
cuiꝰ uel iromeriti uices gerimꝰ. talem
p̃buimꝰ p̃sulatum: ut si qͥspiam exsu¬
biectis suis.tam regib ⁊ pͥncipil. quãꝙ
uniu̾so ppło tͣnsg̾ssus fuerit dm̃ca
mandata. excõmunicet eũ usq peni¬
teat:. ⁊ si impenitens fuerit: sit uob̃
sic̃ echincꝰ ⁊ publicanꝰ. De uͦ ethelear¬
do iam facto archiep̃o dorou̾nensis
eccħe. sic̃ a nobis poposcit ur̃oꝵ po¬
ꝑoscit ur̃oꝵ p̃sulum excellentia. ut
li sede eiꝰ quas dudum tenuit ablate st̃:
nosꝑ omnia enucleatius trurinantes.

Expanded text:
igne inextinguibili deducens eos et igne inextinguibili deducens eos et infraducens in portum salutis, et offerre pro illis hostiam dignam et immaculatam in conspectu divinae majestatis omnipotenti Deo. Et quia multum nobis praenominatus archiepiscopus in omni sanctitate sua et vitae conversatione ultro citroque placuit, valde nimis ei credentes, ex auctoritate ei beati Petri apostolorum principis, cujus vel immeriti vices gerimus, talem praebuimus praesulatum, ut si quispiam ex subjectis suis, tam regibus et principibus quamque universo populo, transgressus fuerit Dominica mandata, excommunicet eum usque poeniteat, et, si impoenitens fuerit, sit vobis sicut ethnicus et publicanus. De vero Ethelardo jam facto archiepiscopo Dorovernensis ecclesiae, sicut a nobis poposcit vestrorum praesulum excellentia, ut li sede ejus, quas dudum tenuit, ablatae sunt, nos, per omnia enucleatius trutinantes,
Abbreviated transcription (Latin):
tificũ canonica censura p̃dicante. ur̃e
regali excellentie. seu cunctis pͥncipib
gentis urẽ. ⁊ uniu̾so ppło dei edisserit.
nequaqͣm in orthodoxa eoꝵ doctͥna qͥp¬
piam resistere debeatis: dño ac redẽ¬
ptore nr̃o in eũgłio dicente. uͥ ait: qui
uos recipit. me recipit: ⁊ qͥ recipit ꝓ¬
phecam in nomine ppħȩ. mercedem
ꝓpħȩ accipiet. Qnͣto magis ꝓ ipsosepe¬
dicto archiepõ. quẽ nobis ualde. inmis¬
q conlaudastis. sicuti ⁊ est. ui delicet cla¬
mus: ⁊ quia illũ scitis prudentem. bo¬
nis ornatum morib. deoq ⁊ hominib
dignum:. Ecce fili dulcissime. ⁊ amantis¬
sime. atq p̃stantissime rex bone. in his
tuis assertionib conlaud amꝰ dm oĩpo¬
tentẽ. qui talem uobis demonstrauit
antistitem: qui sic̃ uerus pastor. indic̾e
t̾bis. scd̃m doctͥnam sc̃ãrum scriptu¬
rarũ. dignam penitentiã ualet: i eru¬
ere qͥ subditione sac̾dotali eiꝰ existur.
animas eoꝵ ex inferno inferiore: etab

Expanded text:
tificum, canonica censura praedicante, vestrae regali excellentiae, seu cunctis principibus gentis vestrae, et universo populo Dei, edisserit, nequaquam in orthodoxa eorum doctrina quippiam resistere debeatis, Domino ac Redemptore nostro in evangelio dicente, ubi ait. Qui vos recipit, me recipit; et qui recipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet. Quanto magis pro ipso saepedicto archiepiscopo, quem nobis valde 126 nimisque collaudastis, sicuti et est videlicet clamus, et quia illum scitis prudentem, bonis ornatum moribus, Deo et hominibus dignum; ecce fili dulcissime et amantissime atque praestantissime, rex bone, in his tuis assertionibus collaudamus Deum omnipotentem qui talem vobis demonstravit antistitem, qui, sicut verus pastor, indicere verbis secundum doctrinam sanctarum scripturarum dignam poenitentiam valet, et eruere, qui sub ditione sacerdotali ejus existunt, animas eorum ex inferno inferiore, et ab
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ostendit: dum qͣtuor anns ante
se defũctam. ⁊ magnificentissimis
inferiis extubt ⁊ lacrimis. ꝑ multos
dies ub̃tim ꝓsecutus: amissȩ caritatẽ
desiderauit. Quin et ex eotpre sicre¬
dimꝰ: ab omni uoluptate desciuit.
Sepulta ẽ. regina cadomis: in mona¬
sterio sc̃ẽ tͥnitatis. Eiusdem pieta¬
tis indiciũ. in edide reginȩ curan¬
monast̾ium. studio eius ꝓpe ꝯiugem
locata: ht̃ tumbam. argenti auriq
expensis oꝑosam.

Expanded text:
ipse ostendit, dum quatuor annis ante ipse ostendit, dum quatuor annis ante se defunctam , et magnificentissimis inferiis extulit, et, lachrymis per multos dies ubertim prosecutus, amissae charitatem desideraverit, quin et ex eo tempore, si credimus, ab omni voluptate descivit. Sepulta est regina Cadomis in monasterio 454 sanctae Trinitatis. Ejusdem pietatis indicium in Edgithae reginae funemonasterium studio ejus prope conjugem locata, habet tumbam argenti aurique expensis operosam.
Abbreviated transcription (Latin):
ret̾ cet̾as uircutes. p̃cipue. in pri¬
ma adolescentia castitatem suspex̃:
intantũ ut publice sereret᷑. nichilil¬
lum in femina posse. Uer̃tñ. ex ꝓcer̃
sententia. matͥmonio ad dictꝰ. ita se
egit: ut płib annis nulliꝰ ꝓbri suspi¬
tione notaret᷑. Tulit ex mathilde li¬
bos multos: q̃ ⁊ marito morigera.
et ꝓle fecunda᷑ nobilis uiri animũ. in
sui amoris cͥxcitabat aculeum. Qnqͣm
ñ desint. qui ganniant. eũ celibatui
antiqͦ renunciasse: cum regia potestaᷤ
accreuisset. Uoluptatũ. cum cuiꝰdam
p̃bri filia: quã. ꝑ satellitem succiso po¬
plite. mathildis sustułit. Quappt̃ illũ
exħedatum: illam. ad mortem.freno
equi cesam.S hec de tanto rege crede.
dem̃tiȩ ascͥbo: hoc constant̾ asseu̾ans.
qd̃ aliqͣntula simultas int̾ eos innata.
extremis annis fuerit. ꝓrob̃to filio:
cui mat̾. militarẽ manũ. ex fisci red¬
ditib sufficere dicebatur. Uerũ. ꝓpt̾
hoc nichil coniugalis gratiȩ diminutũ

Expanded text:
eteras virtutes, praecipue in prima adolescentia castitatem suspexit, in tantum ut publice sereretur nihil illum in foemina posse; veruntamen, ex procerum sententia matrimonio addictus, ita se egit ut pluribus annis nullius probri suspicione notaretur. Tulit ex Matilde liberos multos, quae, et marito morigera et prole foecunda, nobilis viri animum in sui amoris incitabat aculeum: quanquam non desint qui ganniant eum coelibatui antiquo renunciasse cum regia potestas accrevisset, volutatum cum cujusdam presbyteri filia, quam per satellitem succiso poplite Matildis sustulerit; quapropter illum exhaeredatum, illam ad mortem fraeno equi caesam. Sed haec de tanto rege credere dementiae ascribo; hoc constanter asseverans, quod aliquantula simultas inter eos innata extremis annis fuerit pro Roberto filio, cui mater militarem manum ex fisci redditibus sufficere dicebatur: verum propter hoc nihil conjugalis gratiae diminutum
Abbreviated transcription (Latin):
lit. Quappt̾ animo deiectus apuli¬
am rediit: ibiq post paucos dies.
dum apud antiochiam it̾ medita¬
tur. defungitur. Etate cit᷑a senĩ:
prudentia. infra nullum: relicto
Nam et ꝓsuspicione noxiȩ potionis.
paratum cõmentꝰ erat remedium.
cultellum qui ante ora comedentis

Expanded text:
lit. Quapropter animo dejectus Apulilit. Quapropter animo dejectus Apuliam rediit; ibique post paucos dies, dum ad Antiochiam iter meditatur, defungitur , aetate citra senium, prudentia infra nullum, relicto nam et, pro suspicione noxiae potionis, paratum commentus erat remedium, cultellum, qui, ante ora comedentis
Abbreviated transcription (Latin):
ocio. dum auuncłs suspiraret in er¬
gastulo. Nec multo post. galliasue¬
nit. offerens cathenas scĩ leonardi.
honori: que sibi fuerant oneri.fer¬
tur enim in pͥmis ille sc̃s absoluen¬
doꝵ uincłoꝵ potens: ut uidentib
nec mutire audentib adu̾sariis. pon¬
dera sua captiuus liber asportet. Ita
ducta uxore filia regis francoꝵ. et al¬
t̾a tancredo missa. repetiit apulia:
sequentib se francoꝵ ꝓcerib. qui
spe maioris commodi. patͥam dese¬
rebant̾. simul et spectaturi cominꝰ.
quid uiua uirtutis species efficeret:
ꝗꝗͣtam insignis fama ubiq loque¬
batur. Itaꝙ dispositis apud apuliã
reb siusͭ denuo in alexium effe¬
ratus est: p̃tendens belli causam.
ꝑegͥnoꝵ iniuriam: qua ille ꝑ infa¬
mis erat. S parum et ꝓpe nichil
gessit ꝓsꝑe̾ sollertis imꝑatoris dece¬
ptus astutia: qui om̃s duces eius.
aut pecuniis oberatos ab es abali¬
enauit: aut ueneno ut dixi sustu¬

Expanded text:
otio dum avunculus suspiraret in erotio dum avunculus suspiraret in ergastulo. Nec multo post Gallias venit, offerens catenas sancti Leonardi honori, quae sibi fuerant oneri. Fertur enim in primis ille sanctus absolvendorum vinculorum potens, ut, videntibus nec mutire audentibus adversariis, pondera sua captivus liber asportet. Ita ducta uxore filia regis Francorum, et altera Tancredo missa, repetiit Apuliam; sequentibus se Francorum proceribus, qui spe majoris commodi patriam deserebant, simul et spectaturi cominus quid viva virtutis species efficeret, quam tam insignis fama ubique loqueretur. Itaque ille, dispositis apud 601 Apuliam rebus suis, denuo in Alexium efferatus est, praetendens belli causam peregrinorum injuriam, qua ille perinfamis erat; sed parum et prope nihil gessit prospere, solertis imperatoris deceptus astutia, qui omnes duces ejus aut pecuniis obaeratos ab eo alienavit, aut veneno, ut dixi, sustu
Abbreviated transcription (Latin):
raimundi ꝓuincialis comitis. et ep̃i
caturcensis epłȩ inuitabant. Conci¬
lioq celebrato. libens occasionem ac¬
cepit: et in greciam copias traiecit.
Subindeq ꝓmouens exercitum:
modestȩ raimundum ⁊ godefridũ
tib sociatus. magnum incitam̃tum
cet̾is erat: disciplinȩ militaris scientia
et uirtute. nulli scd̃s. Sed quia quȩ
cum cet̾is fecit. communi laudi sors
attͥbuit: et quomͦ captus fuerit. no¬
titiȩ. sermo ant̾ior dedit: nunc qͣli¬
ter se seruitio exuerit dicendum.
Danisman enim cum uideret nicħ
utilitatib suis applicari. quod tantũ
uirum teneret: inflexus animi mol¬
litie. de pacis conditionib accitare
cepit. Nam nec illum occidere: nec
ret: nec sine speb in ꝑpetuum uali¬
ture pacis. dimittere uolebat. Polli¬
citus gͦ boamundus continuam gen¬
tili concordiam: reuertit᷑ antiochi¬
am: argenteos compedes quibus
am et cet̾as quas tancredus acquisie¬
rat suscepit: ne uideretur oscitare

Expanded text:
Raimundi Provincialis comitis et episcopi Raimundi Provincialis comitis et episcopi Caturcensis epistolae invitabant. Concilioque celebrato, libens occasionem accepit, et in Graeciam copias trajecit, subindeque promovens exercitum, modeste Raimundum et Godefridum tibus sociatus, magnum incitamentum caeteris erat, disciplinae militaris 600 scientia et virtute nulli secundus. Sed quia quae cum caeteris fecit communi laudi sors attribuit et quomodo captus fuerit anterior sermo notitiae dedit, nunc qualiter se servitio exnerit dicendum. Danisman enim, cum videret nihil utilitatibus suis applicari quod tantum virum teneret, inflexus animo de pacis conditionibus actitare coepit: nam nec illum occidere, ne iret, nec, sine spebus in perpetuum valiturae pacis, dimittere volebat. Pollicitus ergo Boamundus continuam gentili concordiam, revertit Antiochiam, argenteos compedes quibus am, et caeteras urbes quas Tancredus acquisierat, suscepit, ne videretur oscitare
Abbreviated transcription (Latin):
est. Cumq oppidani. fiducia meniũ
iacticarent. ideo urbem dirachium
nominatam. qd̾ contra omnes obsi¬
diones imꝑt̾rita duraret.: et ego in¬
et eo usq in obsidione durabo: quod
ciuitati nom̃ aufãm: ut ñ durachi¬
um sed mollitium amodo dicatur.
Cuius responsi constantia effecit: ut
confestim pauefacti portas aꝑirent.
Itatutus a tergo: cet̾as urbes usꝙ thes¬
salonicam leuiore labore sub egit. Iam¬
ꝙ illuc ꝑuen̾at. iam alexium. tum ꝑ
se. tum ꝑ filium uinci posse docue¬
rat: cum uxoria fraude deceptus.
ingens di pͥositum morte desticuit.
Tum uͦ boamundus apuliam reu̾¬
sus. aliqͦt castella. frat̾na indulgen¬
tia tenuit: multa ipse prudentia ⁊
specietenus ducatus ꝑuen̾at: alt̾m.
bello meliores secuti. Nec uͦ parui
momenti fuit.⁊ quod pat̾m ꝓpositi
sequax. giubertum repellens. urba¬
no ualidissime adstitit: cunctantẽ¬
ꝙ impulit. ut gallias ad conciliũ
clarimontis accederet: quo eum.

Expanded text:
est. Cumque oppidani fiducia moenium est. Cumque oppidani fiducia moenium jactitarent 599 ideo urbem Durachium nominatam, quod contra omnes obsidiones imperterrita duraret, « Et ego inet eo usque in obsidione durabo quo civitati nomen auferam, ut non Durachium sed Mollicium amodo dicatur. » Cujus responsi constantia effecit III confestim pavefacti portas aperirent. Ita tutus a tergo, caeteras urbes usque ad Thessalonicam leviore labore subegit. Jamque illuc pervenerat, jam Alexium tum per se tum per filium vinci posse ducuerat, cum uxoria fraude deceptus ingens depositum morte destituit. Tum vero Boamundus, Apuliam reversus, aliquot castella fraterna indulgentia tenuit, multa ipse virtute et pspecie tenus ducatus pervenerat; alterum bello meliores sunt secuti. Nec vero parvi momenti fuit quod, paterni propositi sequax, Guibertum repellens, Urbano validissime astitit, et cunctantem impulit ut Gallias ad concilium Clari Montis accederet, quo eum
Abbreviated transcription (Latin):
retur: ꝓpt̾ eius absentiam. in nullo
infractiores. Postmodum uͦ cognito
loco quo uinculatus fuerat: militeᷤ
audacissimi. sp̃em negociatoꝵ m̃ti¬
entes: armis sub uestib occultatis.
oppidum ingressi. regem eripuere dis¬
crimini: ꝓtestati. ñ se id conferre eius
auariciȩi s goscelini de turbexel grẽ:
qui nichil unqͣm pensi fecerat: quin
omnia que posset. militib erogaret
Uiuit adhuc frugi homo: et nulli pret̾
hanc culpam infanne obnoxius. Pri¬
çipatus antiochenꝰ ad bo
filius fuit. Alt̾ rogerius. ex apula ge¬
nitus: qui cognom̃ marsupii apatre
meruit: quod pat̾no et curioso intu¬
tuu dep̃hendisset: eum. iam a tenero
libent̾ nummos numerare. Nam boa¬
mundꝰ etatis manisculȩ nichil erat
qd̃ retiueret: sed etiam puerilia xe¬
nia disꝑtiret. Itaq rogerius apuliã.
quȩ sibi mat̾no iure compet̾e uide¬
batur accepit: boamundꝰ cum geni¬
tore. adbellum dirachinum ꝓfectus

Expanded text:
retur, propter ejus absentiam in nullo retur, propter ejus absentiam in nullo infractiores. Postmodum vero, cognito loco quo vinculatus fuerat, milites audacissimi 598 speciem negotiatorum mentientes, armis sub vestibus occultatis, oppidum ingressi, regem eripuere discrimini; protestati non conferre se id ejus avaritiae, sed Gozelini de Turbexel gratiae, qui nihil unquam pensi fecerat quin omnia quae posset militibus erogaret. Vixit diu frugi homo, et nulli praeter hanc culpam infamiae obnoxius. Principatus Antiochenus ad Bofilius fuit: alter, Rogerius, ex Appula genitus, qui cognomen Marsupii a patre meruit, quod paterno et curioso intuitu deprehendisset eum jam a tenero libenter nummos numerare; nam Boamundus aetatis majusculae nihil erat quod retineret, sed etiam puerilia xenia dispertiret. Itaque Rogerius Apuliam, quae sibi materno genere competere videbatur, accepit: Boamundus cum genitore ad bellum Durachinum profectus
Abbreviated transcription (Latin):
uor: nisi quod fuerit pecuniȩ iusto te¬
nacior. Sed huiꝰ culpȩ facilis et uerae¬
rit excusatio: si consideretur quod neces¬
saria in remanentes effusio munerum:
moriens regem denunciau̾at: antiquis
iam stipendiis laudatum. Ille ad hoctẽ¬
pus regnum impigrȩ tutatus: ⁊̃ auxit
antiocheno pͥncipatu: quem occisoro¬
gero filio ricardi. obtinuit. Utrasq gͦ
regiones egregio mod̾amine regitam¬
nori quidem p̃sumptionis roncho. s
maiori et consultiori ꝓuidentia. Quã¬
uis sint qui opinionem eius lacerent:
tenacitatis eum nimiȩ arguentes.
Quare. cum p̃tertto anno. ñ longe ab
ierosolima equitantem. turci cepis¬
sent: paucis aut nullis gemitib ut¬
ferunt. sui eum desiderauerunt. Ca¬
tuitq pene anno. ⁊ incolas et rumige¬
rulos: quo t̾rarum abductus. si su
ꝑis uesceret᷑ auris. nec ne. Refutarun
porro ierosolunitȩ. uel regem facere.
uel ordinem et ducatum militum
int̾rumꝑe: quo ad rei certitudosci¬

Expanded text:
vor, nisi quod fuerit pecuniae justo tevor, nisi quod fuerit pecuniae justo tenacior; sed hujus culpae facilis et vera erit excusatio, si consideretur quod necessaria in remanentes effusio munerum moriens regem denunciaverat, antiquis jam stipendiis laudatum. Ille multis annis regnum impigre tutatus, etiam auxit Antiocheno principatu; quem, occiso Rogerio filio Ricardi, obtinuit. Utrasque ergo regiones egregio moderamine rexit, minori quidem praesumptionis roncho, sed majori et consultiori providentia; quamvis sint qui opinionem ejus lacerent, tenacitatis eum nimiae arguentes. Quare, cum praeterito anno non longe ab Ierosolyma equitantem Turci cepissent, paucis aut nullis gemitibus sui eum desiderarunt; latuitque pene anno et incolas et rumigerulos, quo terrarum abductus, si superis auris vesceretur, necne. Refutarunt porro Ierosolymitae vel regem facere, vel ordinem et ducatum militum interrumpere, quoad rei certitudo sci
Abbreviated transcription (Latin):
infine. uerax alim̃tum głȩ. Illa. no¬
minatior: s ista fructuosior. Deniꝙ
ad supplem̃tum rerum. quas amise¬
rat. simul ⁊ ad legitimũ conubium.
ñ multo post comitissa siciliȩ ieroso¬
limam uenit: tantas gazas cubicło
regis inferens:Lut mirum cut ius ui¬
deatur. unde mulier tam infinitos
p̃ciosȩ supellectilis cumulos coacer¬
uarit. Et tunc quidem illam thoro
recepit: s non multo post dimisit.
auint incommodo tactam: quo eius
genitalia cancer morb incurabilis
exederit. Illud constat: regem ꝓlis ino¬
pem fuisse. Nec mirum erat si homo
cuius ocium erat egrescere. uxorios
amplexus horruerit: omnem etatẽ
in bellis deterens. Quib laborib effe¬
cit. ut admirabilis et pene diuina
uirtus eius. fuerit p̃sentib stimulo.
futura posteris miracło. Obiit in ex¬
peditione arabica. m̃se apͥli: et publico
funere ierosolumis iuxta frẽm tumula
et cuius głȩ. nullus p̃tendit nubila li¬

Expanded text:
in fine verax alimentum gloriae: illa noin fine verax alimentum gloriae: illa nominatior, sed ista fructuosior. Denique ad supplementum rerum quas amiserat, simul et ad legitimum connubium, non multo post comitissa Siciliae Ierosolymam venit; tantas gazas cubiculo regis inferens, ut mirum cuivis videatur unde mulier tam infinitos pretiosae supellectilis cumulos coacervarit; et tunc quidem illam thoro recepit, sed non multo post dimisit. Aiunt incommodo tactam, quo ejus genitalia cancer, morbus incurabilis, exederit. Illud constat, regem prolis inopem fuisse; nec mirum si homo, cujus otium erat aegrescere, uxorios amplexus horruerit, omnem aetatem in bellis deterens. 597 Quibus laboribus effecit, ut admirabilis et pene divina virtus ejus fuerit praesentibus stimulo, futura posteris miraculo. Obiit in expeditione Arabica mense Aprili , et publico funere Ierosolymis juxta fratrem tumulatet cujus gloriae nullus praetendit nubila li
Abbreviated transcription (Latin):
tandem respexit dñs uĩc: francisq a¬
nimositatem ingerens. inimicos cam¬
popͥuatos coniecit infugam. Hoc et
anteriori p̃lio factum est: ut non
semel tentoriis eiecti. postea multitu¬
dine suꝑarunt. Tum autẽ. cũ pediteᷤᷤ
eminus sagitis. et equites lanceis co¬
minus ferirent: omni spe pedib cõ¬
inqua milites nr̃i turcorum copia p̃ssi.
et in fugam aucti: etiam salutare uexil¬
lum amisere. Sedcum longiusculȩ fu¬
gissent: reu̾si sunt. Pudor famȩ trepi¬
dos animauit: ut ignomiam ꝓpulsarẽt.
Ingens ibi pugna uiroꝵ fuit: collato pe¬
de et adu̾so pectore rem agentium. No¬
stri crucem reportarunt: fusis adu̾sari¬
is campum uendicantes. Ceciderunt
ibi plures. quos ego quoq noram: int̾
quos. godefridus ab nepos eius nothus:
iam inde apuericia. umbram uirtu¬
tis uultu colorans: u̾itatem animo
spirans. Ambe gͦ fuge. fuert̃ in pͥnci¬
pio quasi fom̃tum ignominiȩ: sed

Expanded text:
tandem respexit Dominus Jesus, Francisque atandem respexit Dominus Jesus, Francisque animositatem ingerens, inimicos campo privatos conjecit in fugam. Hoc et in anteriori praelio factum est, ut, non semel ejecti tentoriis, postea multitudine superarint: tum autem cum pedites eminus sagittis, et equites lanceis cominus ferirent, omni spe pedibus comA. D. 1113, in qua milites nostri, Turcorum copia pressi et in fugam acti, etiam salutare vexillum amisere: 596 sed cum longiuscule fugissent, reversi sunt; pudor famae trepidos animavit ut ignominiam propulsarent. Ingens ibi pugna virorum fuit, collato pede et adverso pectore rem agentium. Nostri crucem reportarunt, fusis adversariis campum vindicantes. Ceciderunt ibi plures quos ego quoque noram; inter quos Godefridus, abnepos ejus nothus, jam inde a pueritia umbram virtutis vultu colorans, veritatem animo spirans. Ambae ergo fugae fuere in principio quasi fomentum ignominiae, sed
Abbreviated transcription (Latin):
compendiis. ꝑfidoꝵ ꝑicula declnans:
t̾cio die ierosolimam ꝑuenit. Tum eqͥ¬
tes qui urbem tutabant᷑. iunctis sibi
auxiliarium peditum turmis. ad iop¬
pem ꝓfecturi. it̾ mari ꝓximũ dilexe¬
runt: medit̾raneis uitatis. Extremi
tñ agminis turcis urgentib int̾fec¬
ti: quod uel equis uel pedib destitu¬
ebantur. Ita congregatis ex ierosoli¬
mis nonaginta equitib: ex tyberia¬
de octoginta: quos hugo dux strenu¬
issimus addux̾at. insubsidium contͣ¬
militum allecti. P ost̾a gͦ. moram pu¬
gne absoluit: turcisiam adeo feroci¬
b. ut paratis machinis. murum iop¬
pes aggredi deliberarent. Preuen¬
tum hoc baldum diligentia: et dñi¬
ca eruce p̃uia qua suꝑius bellum ca¬
ruerat: totis regni uirib in hostes
alacrit̾ itum: acrit̾ cercatum. At il¬
li more solito nr̃os circũgirantes. actũ
de xp̃ĩanis putarunt: hilari ululatu
uocifa̾ntes. S affuit. et de celo uel¬

Expanded text:
compendiis perfidorum pericula declinans, compendiis perfidorum pericula declinans, tertio die Ierosolymam pervenit. Tum equites qui urbem tutabantur, junctis sibi auxiliarium peditum turmis, ad Joppen profecturi, iter mari proximum direxerunt, mediterrancis devitatis: extremi tamen agminis Turcis urgentibus interfecti, quod vel equis vel peditibus destituebantur. Ita congregatis ex Ierosolymis nonaginta equitibus, ex Tyberiade octoginta, quos Hugo dux strenuissimus adduxerat in subsidium, armmilitum allecti. Postera ergo die moram pugnae absolvit, Turcis jam adeo ferocibus ut paratis machinis murum Joppis aggredi meditarentur. Praeventum hoc Baldewini diligentia, et Dominica cruce praevia, qua superius bellum caruerat. Totis viribus in hostes alacriter itum, acriter certatum; at illi, more solito nostros circumgyrantes, actum de Christianis putarunt, hilari ululatu vociferantes: sed affuit, et de coelo
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ ꝓfectum ualere: ut pote qͥ omni
scło sit uirtutis spectacłm: qͣmuis
in fractis rebx ingentiᷤ anim constan¬
tia. dignum se credidit uita. Itaq qͥn¬
q militib comitatus: in montana
rependo insidias elusit. Militum
fuit unꝰ robtus anglus. ut suꝑius dixi:
cet̾os notitie nr̃ẽ famatam longinqua
extremam ium furoris in illos qui
quib fuit hugo lizianensis: ⁊ gaufri¬
dus uindocinensis. Cres tantum suꝑ¬
stites: i̾erosolimitanis nuncii miseria¬
rum fuere. Rex int̾ diu latens: noctu¬
stimulans. azotum ꝑuenit. Pulcro.
et admiracłm dei ꝓno salutis euen¬
tu: quodturci paulo ante discessa̾nt:
qui iam biduo circa urbem p̃das ege¬
rant. Inde ioppem nauigio ueniens:
lerosolimitis epłam de uitȩ suȩ certi¬
tudine legauit. Portitor cartȩ fuit ho¬
muncio syrus. qͥ et s inueniret᷑: habitꝰ
uilitate et sermonis noti cõmercio insi¬
diantes falleret: hic notis sibi ꝑ deuia

Expanded text:
torum profectum valere, utpote qui omni torum profectum valere, utpote qui omni seculo sit virtutis spectaculum, quamvis in fractis rebus ingenti animi constantia, dignum se credidit vita. Itaque quinque militibus comitatus, in montana rependo, insidiantes elusit. Militum fuit unus Robertus Anglus, ut superius dixi; caeteros notitiae nostrae fama tam longinqua extremam vim furoris in illos qui quibus fuit Hugo Lizianensis et Gaufredus Vindocinensis; tres tantum superstites Ierosolymitanis nuncii miseriarum fuere. Rex interdiu latens, cornstimulans, Azotum pervenit: pulchro et ad miraculum Dei prono salutis eventu, quod paulo ante Turci discesserant, qui jam biduo circa urbem praedas egerant. Inde Joppen navigio veniens, Ierosolymitanis epistolam de vitae suae certitudine legavit. 595 Portitor chartae fuit homuncio Syrus, qui, etsi inveniretur, habitus vilitate et sermonis noti commercio insidiantes falleret. Hic, notis sibi per devia
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Stephani duo. blesensis et burgun¬
dus. regem equis insecuti: ne desides
⁊ inglorii. s triumphalis pompe con¬
scii terras repet̾ent suas. S aliam quã
opinabantur głam: aliam uictoriã¬
fata parabant uiris. Namq rex iusa
tum opinione cognosceret: ira m̃tẽ
sauciusri magnanimitatis conscien¬
tia fremens: quid faceret hesitabat.
Si cederet: p̃teritȩ głs ignominia:
si pugnaret: suoꝵ mortes animo ꝓ¬
ponebat. Uerũtam̃ uicit calor ingem¬
tus: et t̾ga iam dabat metus: cũ com¬
militonum hortatib animatus. ut fu¬
gam in castellum ꝑ medios hostes intñ¬
deret acquieuit. Cet̾ cum clamore se¬
cuti. densissimas ꝑruꝑunt acies: aĩas
suas deo consecrantes: ⁊ mortes impig
ulti. Comites quoq feriendo defati¬
gati: adeo ut manꝰ gladiis obrigesce¬
rent: neci succubuerunt. Rex in ar¬
cem lapsus: ex ducentis quos duxe¬
rat. aliquantos socios habuit. Quib
ui ponderis eẽ. illius uitam. ad mul¬

Expanded text:
ret. Stephani duo, Blesensis et Burgunret. Stephani duo, Blesensis et Burgundus, regem equis insecuti, ne desides et inglorii, sed triumphalis pompae conscii, terras repeterent suas; sed aliam quam opinabantur gloriam, aliam victoriam, parabant fata viris Namque rex, visa tum opinione cognosceret, ira mentem saucius, et magnanimitatis conscientia 594 fremens, quid faceret haesitabat: si cederet, praeteritae gloriae ignominiam; si pugnaret, suorum mortes animo volutabat. Verumtamen vicit calor ingenitus, et terga jam dabat metus, cum, commilitonum hortatibus animatus ut fugam in castellum per medios hostes intenderet, acquievit. Caeteri, cum clamore secuti, densissimas perruperunt acies, animas suas Deo consecrantes, et mortes impigre ulti; comites quoque, feriendo defatigati adeo ut manus gladiis obrigescerent, neci succubuerunt. Rex, in arcem lapsus, ex ducentis quos duxerat aliquantos socios habuit; quibusvi ponderis esse, illius vitam ad mul
Abbreviated transcription (Latin):
belli occasiones querebant. Sensit si¬
tim furenfium. pͥma tortuosa ciui¬
tas: qua ꝑ uasa et direpta. ñ modi¬
cum p̃teritas erumnas releuarui.
Inde ad angustias. de quilby suꝑius
dixi uenerunt: ubi eos rex iam pͥdem
oꝑie batur: contra turcos. si phibere uel¬
lent. opem laturus. Eius uirtute defen¬
si: i benigno apud ioppem hospicio su¬
scepti: ierosolimam ꝓrimo pascha
tenderunt. Ubi sacrosc̃m ignem lets
hauserunt oculis: deuotis adorart̃
sis nauib patriam quisq suam redi
rabes ramulam obsederunt: suꝑioris
anni damnũ. noui exercitꝰ supplem̃to
eodem reficientes numero. Ep̃c urbis.
prudent̾ oportunitate spectata. cauit
sibi loco: ioppem latent̾ ꝓfectus. Iamq
rex exierat: credens falso asserentib.
ñ eẽ hostes plusqͣm qͥngentos. Itaq nec
aciem dirigere. nec pedites conuocare
curauit. t̃m milites. regem sequi corni¬
cines monuerunt: multum amicis
suadentib. ut turcoꝵ fraudes caue¬

Expanded text:
belli occasiones quaerebant. Sensit sibelli occasiones quaerebant. Sensit sitim furentium prima Tortuosa civitas; qua pervasa et direpta, non modicum praeteritas aerumnas relevarunt. Inde ad angustias de quibus superius dixi venerunt, ubi eos rex jampridem opperiebatur, contra Turcos, si prohibere vellent, opem laturus. Ejus virtute defensi, et benigno apud Joppem hospitio suscepti, Ierosolymam proximo Pascha contenderunt; ubi sacrosanctum ignem laetis hauserunt oculis, devotis adorarunt sis navibus, patriam quisque suam redirrabes Ramulam obsederunt, superioris anni damnum, novi exercitus supplemento, eodem reficientes numero. Episcopus urbis, prudenter opportunitate spectata, cavit sibi loco, Joppem latenter profectus. Jamque rex exierat, credens falso asserentibus non esse hostes plusquam quingentos: itaque nec aciem dirigere, nec pedites convocare curavit, tantum milites regem sequi cornicines monuerunt; multum amicis suadentibus ut Turcorum fraudes cave