comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inmare equostuos turbantes aquas
multas: quaenihil aliud quampopu¬
lisunt multi: Non enim alittimore
conuerterentur alii furor e ꝑseque¬
rentur : nisiom̃s turbarentur: Obser¬
uaui & ex pauit uenter ins auoceora¬
tionis labiorum ineorum: & introiuit
tremor inos samea & subtus me tur¬
bata e. habitudomea Intendit in ca
que dicebat & ipsa sua .e. orationeꝑ
territus: quam pro phetice fundebat.¬
& inqua futura cernebat: Turbatis
enim populis multis. uidit inminen¬
tes edae tribulationes: continuoq
sȩmne brum eius cognouit atq ait:
Requies camindie tribulationis: tam¬
quam ad eos ꝑtinens qui sunt spegau¬
dentes : intribulatione patientes:
Utascendam inquit inpopulum pere¬
grinationis meȩ. Recederis utique
apopulo maligno carnalis cognatio¬
nis sua: non peregrinante in hac tra
nec suꝑnam patriam requirente: Qm̃
ficus inquit non affer& fructus. &n
erunt natiuitates inuineis Menti&

Expanded text:
inmisisti in mare equos tuos turbantes aquas inmisisti in mare equos tuos turbantes aquas multas, quae nihil sunt aliud quam populi multi; non enim alii timore conuerterentur, alii furore persequerentur, nisi omnes turbarentur. Obseruaui, et expauit uenter meus a uoce orationis labiorum meorum; et introiit tremor in ossa mea, et subtus me turbata est habitudo mea. Intendit in ea, quae dicebat, et ipsa sua est oratione perterritus, quam prophetice fundebat et in qua futura cernebat; turbatis enim populis multis uidit inminentes ecclesiae tribulationes; continuoque se membrum eius agnouit adque ait: Requiescam in die tribulationis. tamquam ad eos pertinens, qui sunt spe gaudentes, in tribulatione patientes. Ut adscendam, inquit, ad populum peregrinationis meae, recedens utique a populo maligno carnalis cognationis suae, non peregrinante in hac terra nec supernam patriam requirente. Quoniam ficus, inquit, non adferet fructus, et non erunt natiuitates in uineis; mentietur
Abbreviated transcription (Latin):
tua ibunt: Dixerat enimsuis: Quȩ
dico uobis intenebris: dicite in lumi¬
ne In comminatione minor abis
terram : id .ẽ. comminando humiliab
homines: & infurore deicies gentes :
quia eos quise exaltant uindicando
conlides Ex istun salut̃e populitui:
ut saluos facias xp̃os tuos: misiftun
capita inimicorum mortem: nihilhoꝵ
est exponendum: Excita stiuincula
us quead collum: & bona hic possunt
intellegi uincula sapientię: utinician¬
tur pedes in conpedes eius. &collum
intor queeius: Precidifticium in stupo¬
re mentis: subaudim uincula: Ex¬
citauit enim bona p̾cidit mala
Dequib dicitur. Dis rupistiuincula
mea & hoc instupore mentis. id .ẽ.
mirabiliter: capita potentiũ moue¬
buntur. in eascilic& admiratione:
adaperiens morsus suos. sicut edens
pauꝑ absconse: Potentes enim qͥdã
iudeorum ueniebant ad dñm. fac¬
ta eius et uerba mirari: &esurien¬
tes panem doc trinȩ manducabant.
absconse propter metum iudçorũ.

Expanded text:
tua ibunt\\ Dixerat enim suis: Quae tua ibunt\\ Dixerat enim suis: Quae dico uobis in tenebris, dicite in lumine. In comminatione minor a b i s terram, id est \'comminando humiliabis homines. Et in furore deicies gentes, quia eos, qui se exaltant, uindicando conlides. Existi in salutem populi tui, ut saluos facias christos tuos; misisti in capita iniquorum mortem, nihil horum est exponendum. Excitasti uincula usque ad collum, et bona hic possunt intellegi uincula sapientiae, ut iniciantur pedes in conpedes eius et collum in torquem eius. Praecidisti in stupore mentis, subaudimus uincula; excitauit enim bona, praecidit mala, de quibus ei dicitur: Disrupisti uincula mea, et hoc in stupore mentis, id est mirabiliter. Capita potentium mouebuntur in ea, in ea scilicet admiratione. Adaperient morsus suos, sicut edens pauper absconse. Potentes enim quidam Iudaeorum ueniebant ad Dominum facta eius et uerba mirati, et esurientes panem doctrinae manducabant absconse propter metum Iudaeorum,
Abbreviated transcription (Latin):
confitindum hominum corda. qͥbuse.
dictum. scinditecor daura & nues tim̃¬
ta:. Quid .e. uidebunt te & dolebt̃
populi nisi utlugendo. sint beati: quid
est disꝑge s aquas inces su: niꝰambu¬
lando in eis quite us quequaq ad nun¬
tiant. hac illaque disꝑgis fluenta
doctrine: quid .e. dedit habis sus uo¬
cem suam: Ante profunditas cordis
humani.quid ei uideretur expressit:
altitudo fanta siae suae. tam quã uers
superioris .e. expositio : altitudo enĩ
est abyssus: Quod auton ait phan¬
tasiȩ suȩ : sub audiendum .e. uocem
dedit : hoc .e. quod dixim quid ei ui¬
detur expressit: Fhantasia quippe
uisio .e: quamnontenuit. non operuit.
sed confitendo eructauit: Eleuat᷑ :
sol & luna stetit inordine suo: hoc
taest eła subregesuo: Inlucemia cu¬
latua ibunt: hoc .e. non in occultum
sed inmanifestum tua uerba mittant᷑.
Insplendorem corus cationis armoꝵ
tuorum: subaudiendum .ẽ. ia cula

Expanded text:
confitendum hominum corda, quibus est confitendum hominum corda, quibus est dictum: Scindite corda uestra et non uestimenta.\' Quid est: Videbunt te et dolebunt populi, nisi ut lugendo sint beati? Quid est: Dispergens aquas incessu, an \'ambulando in eis, qui te usque quaque adnuntiant, hac adque hac dispergis fluenta doctrinae\'? Quid est: Dedit abyssus uocem suam, an \'profunditas cordis humani quid ei uideretur expressit\'? Altitudo phantasiae suae tamquam uersus superioris est expositio; altitudo enim est abyssus. Quod autem ait: Phantasiae suae, subaudiendum est uocem dedit; hoc est, quod diximus, quid ei uideretur expressit. Phantasia quippe uisio est, quam non tenuit, non operuit, sed confitendo eructauit. Eleuatus est sol, et luna stetit in ordine suo, hoc ta est ecclesia sub rege suo. In lucem iacula tua ibunt, hoc est \'non in occultum, sed in manifestum tua uerba mittentur.\' In splendorem coruscationis armorum tuorum, subaudiendum est iacula
Abbreviated transcription (Latin):
ta suꝑbia: Defluxerunt colles aeter¬
nales hoc .e. humiliati sunt ad tẽpus
uterigerentur in acternum: Ingressus.
aeternoscius prolaborib uidi hoc ẽ.
non sine mercede acternitatis labore
caritatis aspexi: Taberna cula & hy¬
opum expauescent: & tabnaculat᷑rȩ
madian. hoc .e. gentes. repente ꝑ terri¬
te. nuntio mirabilium tuoꝵ : &iam que
non sunt iniure romano crunt inpo¬
pulo xp̃iano: Num quid influminib
iratus es dñe. aut in fluminib furor
idco dictum .e. quia nonuenit nunc
utiudic& mundum sedut saluetur mun¬
dus ꝑ ipsum: Quia ascendis suꝑ xquos
tuos & equitatio tua salus: hoc .ẽ.
euuangeliftȩtui portabunt te quire¬
guntur ate . & euuglintuum salus .c̃.
cis quicredunt inte Intendens inten¬
de s arcum tuum suꝑ sceptradic dñs:
hoc .e. cominaberis iudicium tuum
&iam rogibus terrę: Pluminib scinde¬
tur terra: hoc .e. influentibus sermo¬
nib predicantium te: apeienturad

Expanded text:
ta superbia\'. Defluxerunt colles aeterta superbia\'. Defluxerunt colles aeternales, hoc est humiliati sunt ad tempus, ut erigerentur in aeternum\\ Ingressus aeternos eius pro laboribus uidi, hoc est non sine mercede aeternitatis laborem caritatis adspexi. Tabernacula Aethiopum expauescent et tabernacula terrae Madiam, hoc est \'gentes repente perterritae nuntio mirabilium tuorum etiam quae non sunt in iure Romano erunt in populo Christiano.\' Numquid in fluminibus iratus es, Domine. aut in fluminibus furor ideo dictum est, quia non uenit nunc ut iudicet mundum, sed ut saluetur mundus per ipsum. Quia adscendes super equos tuos, et equitatio tua salus, hoc est \'euangelistae tui portabunt te, qui reguntur a te, et euangelium tuum salus erit eis, qui credunt in te/ Intendens intendes arcum tuumsupersceptra, dicitDominus hoc est ccomminaberis iudicium tuum etiam regibus terrae.\' Fluminibus scindetur terra, hoc est influentibus sermonibus praedicantium te aperientur ad
Abbreviated transcription (Latin):
condensa sunt: quȩ mentẽ querentis
exerceant: Inde aute uenit. cuibicũ
quuntellegit inuenit: Operuit celos
uirtus cius & laudis cius plenaẽ. terra
quid .ẽ. nisi quod &iam inpsalmo dicit̾
exaltare suꝑ caelos ds̃ & suꝑ omnẽ terra
gloriatua: Splendor cius sicut lum̃
erit quid .e: nisi famacius credentes
in luminabit: cornua in manib eiuss
quid .ẽ. nisi tropheum crucis: & posut
caritatem firmam fortitudinis suȩ
N ec exponendum e antefaciem eius ibit
uerbum : & prodi& in campum Post
pedes cius : quid .e. nisiquod & antequã
huc uenir& prenuntiatus . ẽ: & postet
quam hinc reuersus .e. adnuntiatus .e.
stecit & terra commota e : quid .ẽ. nisi
stecit ad subueniendum & terra cõmo¬
taese ad credendum: respexit &ta¬
buerunt gentes hoc̾ misertus .x̃. & fecit
populos pomitentes: Contriti sunt
montes uioleatia: hoc .e. uim faci¬
entibus miraculis. elatorum .ẽ. contri¬

Expanded text:
condensa sunt, quae mentem quaerentis condensa sunt, quae mentem quaerentis exerceant. Inde autem uenit, cum ibi eum, qui intellegit, inuenit. Operuit caelos uirtus eius, et laudis eius plena est terra quid est nisi quod etiam in psalmo dicitur: Exaltare supercaelos, Deus, et super omnem terram gloria tua? Splendor eius ut lumen erit quid est nisi cfama eius credentes inluminabit\'? Cornua in manibus eius sunt quid est nisi tropaeum crucis? Et posuit caritatem firmam fortitudinis suae nec exponendum est. Ante faciem eius ibit uerbum, etprodietin campum post pedes eius quid est nisi quod et antequam huc ueniret praenuntiatus est, et postea quam hinc reuersus est, adnuntiatus est? Stetit, et terra commota est quid est nisi stetit ad subueniendum, et terra commota est ad credendum\'? Respexit. et tabuerunt gentes, hoc est \'misertus est et fecit populos paenitentes\'. Contriti sunt montes uiolentia, hoc est \'uim facientibus miraculis elatorum est contri
Abbreviated transcription (Latin):
est nisi prȩcognitȩ noux acrepea¬
tinȩ salutis hominum in effabilis
admiratio: In medio duorũ anima
lium cognosceris. quid . ẽ. nisi in me¬
dio duorum testamentorum. autin
medio duorum latronum. autinme¬
dio morsi. & heliae. cumillo in mon¬
te sermocinantium: Dum ad pro¬
pinquant anninosceris. in aduen¬
tutemporis ostenderis: nec ex po¬
nendum .e: ineo conturbata fuerit
animamea inira miscđe memoreris:
quid .ẽ. nisi quod deiudeis in se trans¬
figurauit quorum gentis fute qͥ cũ
magna iraturbati crucifigerent xp̃m
nosceillis quia nesciunt quid faci¬
unt : ds̃ decheman uenio. & scs
danonte umbroso & condenso: Qđ
hic dictum .e. detheman ueni&: alii
inter precati sunt ab austro uel aba fri¬
co : ꝑ quod significatur meridies. id ÷
feruor caritatis & splendor ueritatis:
monteuero umbrosam. atq condensẽ
quamuis multis modis pos sit intellegi
libertius acceperim scripturarũ altitu¬
xp̃s: multa ibi quippe umbrosa atq

Expanded text:
est nisi praecognitae nouae ac repentinae salutis hominum ineffabilis admiratio? In medio duorum anima lium cognosceris quid est nisi aut in medio duorum testamentorum, aut in medio duorum latronum, aut in medio Moysi et Heliae cum illo in monte sermocinantium? Dum adpropinquant anni, nosceris; in aduentu temporis ostenderis, nec exponendum est. In eo cum turbata fuerit anima mea, in ira misericordiae memor eris quid est nisi quod Iudaeos in se transfigurauit, quorum gentis fuit, qui cum magna ira turbati crucifigerent Chrisnosce illis, quia nesciunt quod faciunt? Deus de Theman ueniet et sanctus de monte umbroso et condenso. Quod hic dictum est: De Theman ueniet, alii interpretati sunt lab Austro uel cAfrico; per quod significatur meridies, id est feruor caritatis et splendor ueritatis. Montem uero umbrosum adque condensum, quamuis multis modis possit intellegi, libentius acceperim scripturarum altituest Christus. Multa ibi quippe umbrosa adque
Abbreviated transcription (Latin):
nimata quod noneras. teraerꝗs & a¬
nimis sicuteras. quod sunt et
antequam putrescant oma corpora
mortuorum quoderunt. et illasi
morientur ubicum quem oriant᷑
cumuita carebunt quam continuo
recepturas unt. Sicergo ibunt int̃¬
rm quia &uiuis hominibus terra
erunt quemadmodum id incinerẽ
quod fitcinis. id inu&ustatem quod
fitu&us. id intesta quod&luto fit
testa. etalia sexcenta sicłoquimur¬
Quomodo autem fit futurum. qđ
nunc pnraẽ ratiuncule uiribus
utcumque conicimus. tuncerit po¬
tius ut nosse possimus. resurrecti¬
onem quippemortuorũ futuram
& in carnequando xp̃s uenturus est
uiuos iudicaturus & mnortuos: oport&
si xpiani esse uolumus & credamis.
sed nonideo dehacre inanis .ẽ. fides
nr̃a siquem admodum futuraste
ꝑ fec te conp̃ hendere nonualcm̃
ciodi nouissimo &iam ꝓph&ici
ueteres libri. quid p̃nuntiaue rint
quantũ satis et̃. ui debitur debemꝰ

Expanded text:
nimata, quod non eras; terra eris exanimata, quod non eras; terra eris exanimis, sicut eras. Quod sunt et antequam putrescant omnia corpora mortuorum: quod erunt et illa, si morientur, ubicumque moriantur, cum vita carebunt, quam continuo receptura sunt. Sic ergo ibunt in terram, quia ex vivis hominibus terra erunt: quemadmodum it in cinerem, quod fit cinis; it in vetustatem, quod fit vetus; it in testam, quod ex luto fit testa: et alia sexcenta sicQuo modo autem sit futurum. quod nunc pro nostrae ratiunculae uiribus utcumque conicimus, tunc erit potius, ut nosse possimus. Resurrectionem quippe mortuorum futuram et in carne, quando Christus uenturus est uiuos iudicaturus et mortuos, oportet, si Christiani esse uolumus, ut credamus; sed non ideo de hac re inanis est fides nostra, si, quem ad modum futura sit, perfecte conprehendere non ualemus. cio Dei nouissimo etiam prophetici ueteres libri quid praenuntiauerint, quantum satis esse uidebitur, debemus
Abbreviated transcription (Latin):
uis breuis simanonta mennulla. Cur
autem nobis incredibileuideatur
illammultitudinẽ corporũ inaerae
quodammodo seminari adq: ibi
ꝓtinus inmortalit̃ atque incorrup¬
tibilit̃ reuisies cere. cum credam̃
quodidem ipseapłs aꝑtis simedicit
inictuoculi futuram resur recti¬
onem et inmem brasine fineuictura
tantafa. ciͥtate. tamque in esti¬
mabili uelocitate rediturum anti¬
quissimorum cadauerum puluerem
necabilla sententia qua hominidictu ÷
terraes et interramibis futuros illos
scos arbitremur inmunes sieorũ
morientium interra nonrecedt̃
corpora. sed sicut in ipso ratumori¬
entur ita&resur gunt dumferunt᷑
inaera. Interram quippe ibis
est et in hooibis amissauita quodcras
antequam sumere suitam id est
hoceris & animatus quod eras ante¬
quam eẽs animatus. Terra& uippe
insufflauitdr̃ in faciem flatu uite
cum factus esthomo in animam uiuã
Tam quam dicer etur. terraes a¬

Expanded text:
uis breuissima, non tamen nulla. Quur uis breuissima, non tamen nulla. Quur autem nobis incredibile uideatur illam multitudinem corporum in aere quodam modo seminari adque ibi protinus inmortaliter adque incorruptibiliter reuiuescere, cum credamus, quod idem ipse apostolus apertissime dicit, in ictu oculi futuram resurrectionem et in membra sine fine uictura tanta facilitate tamque inaestimabili uelocitate rediturum antiquissimorum cadauerum puluerem? Nec ab illa sententia, qua homini dictum est: Terra es et in terram ibis, futuros illos sanetos arbitremur inmunes, si eorum morientium in terram non recident corpora, sed, sicut in ipso raptu morientur, ita et resurgent, dum ferentur in aera. In terram quippe ibis est \'in hoc ibis amissa uita, quod eras antequam sumeres uitam\': id est, hoc eris exanimatus, quod eras antequam esses animatus terrae insufflavit Deus in faciem flatum vitae, cum factus est homo in animam vivam: tanquam diceretur, Terra es a
Abbreviated transcription (Latin):
rit quodidem dixit apłs. cum deresur¬
rectione corporum adcorinthios
loquer&ur. Om̃s resurgemus. ułsi¬
uel sicut alii codices habent. Om̃s
dormiemus. Cumergonecresur rec¬
tio fieri. nisimors precesserit possit
necdor mitionems . illo loco intellegere
nisimortem quomodo om̃s dormient
uł resurgent sitammultiquos in cor¬
pore uenturus est xps nec dormient
necr esurgent. Si ergoscos quirep¬
perientur xp̃o ueniente uiuentẽs
eique in obuiam rapientur. credi
derimus in eo demraptu. demortalib
corporib exituros et ad eademmox in¬
mortaliar edituros. Nullas in uer¬
bis apłi patiemur angustias. siue
ubi dicit. Tu quod seminas nonuiuifi¬
catur nisi moriatur. Si ueubidicit
om̃s resurgemus autom̃s dormiemus
quia nec illi ꝑ inmortalitate. uiuifi¬
cabuntur nis iquamlibet paululũ
tamen ante moriantur. Ac ꝑ hoc
et aresur rectione nonerunt alieni
quam dormit ione precedunt. quam¬

Expanded text:
rit, quod idem dixit apostolus, cum de resurrit, quod idem dixit apostolus, cum de resurrectione corporum ad Corinthios loqueretur: omnes resurgimus, uel, sicut alii codices habent: omnes dormiemus. cum ergo nec resurrectio fieri, nisi mors praecesserit, possit nec dormitionem possimus illo loco intellegere nisi mortem, quomodo omnes uel dormient uel resurgent, si tam multi, quos in corpore inuenturus est Christus, nec dormient nec resurgent? si ergo sanctos, qui reperientur Christo ueniente uiuentes eique in obuiam rapientur, crederimus in eodem raptu de mortalibus corporibus exituros et ad eadem mox inmortalia redituros, nullas in uerbis apostoli patiemur angustias, siue ubi dicit: Tu quod seminas, non uiuificatur, nisi moriatur, siue ubi dicit: Omnes resurgemus ant: Omnes dormiemus; quia nec illi per inmortalitatem uiuificabuntur, nisi, quamlibet paululum, tamen ante moriantur, ac per hoc et a resurrectione non erunt alieni, quam dormitione praecedunt, quam
Abbreviated transcription (Latin):
et accepturos inmortalitatem ipse
apłs nosuidetur urguere ubidic̃
oloco deipsaloquens resurrectione
corporum. tu quod seminas non uiui¬
ficatur nisimoriatur. quomodo igit᷑
quos uiuentes hicxp̃s inueniet ꝑ in¬
mortalitatem in illo uiuificabunt᷑
et sinon moriant᷑ cumuideamus ꝓpt̃
hoces sedictũ. tu quod seminas non uiui¬
ficatur nisimoriatur: autsirecte
nondicimus seminari nisiea corpora
hominũ quȩ moriendo quoque mͦ
reuertunt᷑ interram. sicut se sehabet
etiam illa intrans gressorẽ partemge¬
neris hum anidiuinitatis ꝓlata senten¬
tia. terraes et interramibis. fatendũ
est istos quos nondum decorporibus
egres soscum ueniet xp̃s inueniet et
istis uerbis apłi et illos degenes inonte¬
ner i : qm̃ sur sum innubib rapti non
utiques emin ant᷑. quia nec eunt in terrã
nec redeunt. siuenullam ꝓrsus &peri¬
antur mortem siue paululum inaere
moriantur. Sed alius rursus occur¬

Expanded text:
et accepturos immortalitatem, ipse et accepturos immortalitatem, ipse apostolus nos uidetur urguere ubi dicio loco de ipsa loquens resurrectione corporum dicat: tu quod seminas, non uiuificatur, nisi moriatur. quomodo igitur quos uiuentes hic Christus inueniet per immortalitatem in illo uiuificabuntur, etsi non moriantur, cum uideamus propter hoc esse dictum: tu quod seminas, non uiuificatur, nisi moriatur? aut si recte non dicimus seminari nisi ea corpora hominum, quae moriendo quoquo modo reuertuntur in terram — sicut sese habet etiam illa in transgressorem patrem generis humani diuinitus prolata sententia: terra es et in terram ibis: — fatendum est istos, quos nondum de corporibus egressos cum ueniet Christus inueniet, et istis uerbis apostoli et illis de Genesi non teneri, quoniam sursum in nubibus rapti non utique seminantur, quia nec eunt in terram nec redeunt, sine nullam prorsus experiantur mortem siue paululum in aere moriantur. Sed aliud rursus occur
Abbreviated transcription (Latin):
mortuorum futuram quando ueniet
bĩs. utique aduiuos et mortuos
iudicandos preclaris simeo stendt̃
Sedquerisolet utrumilli quos hio
uiuentes inuenturus estxp̃s. quorũ
ꝑ sonam inse atq: illosquitunc secum
uiuebant trans figurabat apłs nũ
quam omninomoriturisunt an
ipsotem poris puncto quocum resur¬
gentibus rapientur innubib ob
uiam xp̃o in aera adinmortalita¬
tem ꝑmortem mira celeritate
transibunt. neq: enim dicendumest
fierinon posse utdum ꝑaera in sub¬
lime portantur in illo spatio et mo¬
riantur & reuiuescant: quederum
non sicaccipiendumest tam quaminae
nec ipseutique ibimanebit quaueni¬
enstransiturus est. Venientequippe
ibitur obuiam nonmanenti. sed ita
cumdño erimus iđ sicerimus semꝑ¬
habentes cor pora sempit̾na ubicũ¬
que cumillo fuerimus: adhuncenim
sensum quo &xis timemus etiam illos
quos hi cuiuos inuenturus estdñs in ip¬
soparuospatio et passuros mortem

Expanded text:
mortuorum futuram, quando ueniet mortuorum futuram, quando ueniet Christus utique ad uiuos et mortuos iudicandos, praeclarissime ostendunt. Sed quaeri solet, utrum illi quos hic uiuentes inuenturus est Christus, quorum personas in se atque in illos qui tunc secum uiuebant transfigurabat apostolus, numquam omnino morituri sint an ipso temporis puncto, quo cum resurgentibus rapientur in nubibus in obuiam Christo in aera, ad immortalitatem per mortem mira celeritate transibunt. neque enim dicendum est fieri non posse, ut, dum per aera in sublime portantur, in illo spatio et moriantur et reuiuescant. quod enim non sic accipiendum est, tamquam in aenec ipse utique ibi manebit, quia ueniens transiturus est; uenienti quippe ibitur obuiam, non manenti. sed ita cum domino erimus, id est sic erimus habentes corpora sempiterna, ubicumque cum illo fuerimus. ad hunc autem sensum, quo existimemus etiam illos quos hic uiuos inuenturus est dominus in ipso paruo spatio et passuros mortem
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad s̃ diabolum facereista permittit
iusto ipso iuditio quamuis faciat ille
ini quoma lignoque consilio: ut iudi¬
centur inquitom̃s quinon crediderun
ueritati. sed consenserunt iniquitati
proinde iudicati seducent᷑ et seducti
iudicabuntur sediudi catiseducent᷑
illis iudicusdõ occultante iustis ius¬
te occultis quibus ab initio peccati ra¬
tionalis creatdie. numquam iu dicare
cessauit. Seduc ti autem iudi canbun¬
tur nouissimo manifestoque iuditio
iniustissime iudicatum. sed hica płs
tacuit deresurrectionemortuorũ. Ad
cosdem autem scribens inepłci pͥma
Nolo autem uos ignorarefrs dedormi¬
entibus ut non contristemini sicut
c&eri quispem non habent. Nam
non preueni ꝓnus eos quidormierunt
qm̃ ipsedñs in iussu et inuocearchan¬
głi et intubadĩ descendit decaelo
et mortui inxp̃o resurgent primi.
Deindenos uiuentes quir eliqui sum
simulcumillis rapiemur in nubib
uerbaa posto licaresur rectionem

Expanded text:
quia Deus diabolum facere ista permittet, quia Deus diabolum facere ista permittet, iusto ipse iudicio, quamuis faciat ille iniquo malignoque consilio: Ut iudicentur, inquit, omnes, qui non crediderunt ueritati, sed consenserunt iniquitati. Proinde iudicati seducentur et seducti iudicabuntur. Sed iudicati seducentur illis iudiciis Dei occulte iustis, iuste occultis, quibus ab initio peccati rationa- . lis creaturae numquam iudicare cessauit; seducti autem iudicabuntur nouissimo manifestoque iudicio iniustissime iudicattacuit de resurrectione mortuorum; ad eosdem autem scribens in epistulaNolo autem vos ignorare fratres de dormientibus, ut non contristemini, sicut et caeteri qui spem non habent. Nam non praeveniemus eos, qui dormierunt: m ipse dominus in iussu, in uoce archangeli et in tuba dei descendit de caelo, et mortui in Christo resurgent primo; deinde nos uiuentes, qui reliqui sumus, simul cum illis rapimur in nubibusuerba apostolica resurrectionem
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ mortales sensus ꝑfantasmata decep¬
turus est. ut quod non facit facere uideat᷑.
anquia illa. ipsa&iam sieruntuera ꝓdi¬
gia. admendatium ꝑ trahent creditu¬
ros. non ea potius nisidiuinitatis fieri
uirtute:⁊ diabolinescientes. maxime
quando tantam quantam numquam
habuit. acceperit potest atem: ꝓpt̃quid¬
cidit ignis decęlo. ettantam familiam
cumtantis gregibus pecorum scĩ iob.
uno imp&uassumpsit. et turbo inruens
etdomum de iciens filios eius occidit
fantas mata fuerunt. qua& coñ fuerunt
opetasatanȩ cuids̃ dederat potestatem
Pꝓt̃quid horum dicta sint ꝓdigia et
signamendatii. Tunc potius appa¬
rebit. sed ꝓpt̃ quod libet horum dic¬
tum sit seducentur eis signisatq ꝓdi¬
giis qui seduci merebuntur ꝓ eo
quod dilectionem ueritatis inquid
non receperunt ut saluifierent. Nec
dubitauit apłs addereetdicere. Ideo
mittet illis ds̃ operationem erroris
utcredant mendatio. ds̃ enimmittet

Expanded text:
quoniam mortales sensus per phantasmata decepquoniam mortales sensus per phantasmata decepturus est, ut quod non facit facere uideatur, an quia illa ipsa, etiamsi erunt uera prodigia, ad mendacium pertrahent credituros non ea potuisse nisi diuinitus fieri, uirtutem diaboli nescientes, maxime quando tantam, quantam numquam habuit, acceperit potestatecaelo ignis cecidit et tantam familiam cum tantis gregibus pecorum sancti Iob uno inpetu absumsit et turbo inruens et domum deiciens filios eius occidit, phantasmata fuerunt; quae tamen fuerunt opera satanae, cui Deus dederat hanc potestatem. Propter quid horum ergo dicta sint prodigia et signa mendacii, tunc potius apparebit. Sed propter quodlibet horum dictum sit. seducentur eis signis adque prodigiis. qui seduci merebuntur, pro eo quod dilectionem, inquit, ueritatis nonreceperunt, ut salui fierent. Nec dubitauit apostolus addere ac dicere: Ideo mittet illis Deus operationem erroris ut credant mendacio. Deus enim mittet,
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut ergo ante finem in hachora.
inqͥuiunt quam ioħs nouis simam dic̃.
uerunt multiher&ici de medio ecdesie
quo imnultos dicitanti cristos. It aom̃s
tunc inde xibunt quinon ad xp̃m
sed adillumno uissimum ancieristũ
pertinebunt : Eitunc reuelabitur: Alius
ergosic. alius autem sic Apłi obscurauer¬
ba coniectat. quod tameneum dixisse
non dubiumest. nonuemi& aduiuos et mor¬
tuos iudicandos xp̃s. nisi prius uener it
ad seducendos hanimamortuos aduer¬
sarius eius anticristus. quamuis ad occul¬
tum eius iam iudicium dĩꝑtineat quod
abillo seducentur: Praesentia quippe
eius erqͥit. sicut dictum est secundum ope¬
rationem satane: inomniuir tute et.
signis & ꝓdigiis mendatii. et in omni se¬
ductioneiiquitatis. hisqui pereunt:
Tuncenim solu&ur satanas : et ꝑ illum
anticristum in omnis uauir tute
mirabi liter quidem. sedmendacit̃ ope¬
ratur. quȩ sol& ambigi utrum ꝓp̃tra
dictas int signa et ꝓdigiamendacu.

Expanded text:
sicut ergo ante finem in hac hora, sicut ergo ante finem in hac hora, inquiunt, quam Iohannes nouissimam dicit, exierunt multi haeretici de medio ecclesiae, quos multos dicit antichristos, ita omnes tunc inde exibunt, qui non ad Christum, sed ad illum nouissimum antichristum pertinebunt, et tunc renelabitur. alius ergo sic, alius autem sic apostoli obscura uerba coniectat; quod tamen eum dixisse non dubium est: non ueniet ad uiuos et mortuos iudicandos Christus, nisi prius uenerit ad seducendos in anima mortuos aduersarius eius antichristus, quamuis ad occultum iam iudicium dei pertineat quod ab illo seducentur. praesentia quippe eius erit, sicut dictum est, secundum operationem satanae in omni uirtute et signis et prodigiis mendacii et in omni seductione iniquitatis his, qui pereunt. Tunc enim soluetur satanas et per illum Antichristum in omni sua uirtute mirabiliter quidem, sed mendaciter operabitur. Quae solet ambigi utrum propterea dicta sint signa et prodigia mendacii,
Abbreviated transcription (Latin):
idest demediotollatur: Et tunc reue¬
labitur iniquus : quem significari
anticristum nullus ambigat Alnuͦ
et quod ait quidd&ineat scitis. et mifte¬
rium operariiniquitatis. nonputant
dictum nisidem alis et fictis qui sunt in
ecclesia. donec perueniant ad tantum
numerum qui anticristo magnum po¬
pulum faciat: Et hoc eẽmisterium iniqͥ¬
tatis quiauid& occultum. hortari
autem aꝑłm fideles ut infidequamnte¬
neneN tenacit̃ ꝑseuerant. Dicendo
tantum quimodotenet teneat donec
demedio fiat. Hoc est donec &eat deme¬
dio ecclesiae. mysterium iniquitatis
quod nuncoccultumest: Ad ipsum enĩ
mysterium ꝑtiner earbitrantur.
quodait mepistolasua ioħs euuan¬
gelista Pueriouis sima horaest: Et
sicut cudistis quod anticristus situen¬
turus: Nunc autem anticristi multi
factisunt Vn de cognos cimus quod no¬
uis sima sit hora: & nobis & ierunt: sed
nonerant &x nobis: Quodsi fuis sent&
nobis : ꝑmansissent utique nobis cũ:

Expanded text:
id est de Romano tollatur. et tunc reueid est de Romano tollatur. et tunc reuelabitur iniquus: quem significari antichristum nullus ambigit. alii uero et quod ait: quid detineat scitis et: mysterium operari iniquitatis non putant dictum nisi de malis et fictis, qui sunt in ecclesia, donec perueniat ad tantum numerum, qui antichristo magnum populum faciat, et hoc esse mysterium iniquitatis, quia uidetur occultum; hortari autem apostolum fideles, ut in fide, quam tenent, tenaciter perseuerent dicendo: tantum qui modo tenet teneat, donec de medio fiat, hoc est donec exeat de medio ecclesiae mysterium iniquitatis, quod nunc occultum est. ad ipsum enim mysterium pertinere arbitrantur quod ait in epistula sua Iohannes euangelista: pueri, nouissima hora est; et sicut audistis, quod antichristus sit uenturus, nunc autem antichristi multi facti sunt; unde cognoscimus, quod nonissima sit hora. ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis; quod si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum.
Abbreviated transcription (Latin):
minum. quas uelaudire uellegere
potui: nontacebo: Quidam putant
hocdeim peria dictum fuis se ro¬
mano: et ꝓpta paulum apłm non id
aperte scribereuoluis se. ne calum¬
niam uidelicet incurrer&. quodro¬
mano imperio maleopta uerit cum
sperar&ur a&ernum. ut hoc qđ
dixit iam enimmy sterium Iniqui¬
ten&. Neronemuoluit intelle¬
gi cuius iam facta uelutanti cristi
uidebantur : Vn de nonnulli. ipsum
resur recturum et futurum anti¬
cristum suspicantur. Alii uero
nec ocͦ  sumputant: sed subtractũ
potius ut putar &ur occisus. &uiuũ
ocultari inuigor eipsius a&atis
in qua fuit cum creder&ur &una̾.
donec suotempore reuel&ur et resti¬
tuat᷑ in regnum: Sedmultum mihi
mi raest. haec opinantium tanta
presumptio: Iulud tamen quodait
apłs tantum qui modoten& teneat
donecdemedio fi. Non absurde deip¬
soromano imperio creditur dietdim
camquam diccum sit: tantum quimꝰ
imperat imperet: donecdemediofiat

Expanded text:
minum, quas uel audire uel legere minum, quas uel audire uel legere potui, non tacebo. quidam putant hoc de imperio dictum fuisse Romano et propterea Paulum apostolum non id aperte scribere uoluisse, ne calumniam uidelicet incurreret, quod Romano imperio male optauerit, cum speraretur aeternum; ut hoc quod dixit: iam enim mysterium iniquiNeronem uoluerit intellegi, cuius iam facta uelut antichristi uidebantur. unde nonnulli ipsum resurrecturum et futurum antichristum suspicantur. alii uero nec occisum putant, sed subtractum potius, ut putaretur occisus, et uiuum occultari in uigore ipsius aetatis, in qua fuit, cum crederetur extinctus, donec suo tempore reueletur et restituatur in regnum. sed multum mihi mira est haec opinantium tanta praesumtio. illud tamen quod ait apostolus: tantum qui modo tenet teneat, donec de medio fiat, non absurde de ipso Romano imperio creditur dictum, tamquam dictum sit: "tantum qui modo imperat imperet, donec de medio fiat"
Abbreviated transcription (Latin):
a płs diceret: Vndenonnulli. ñ ip¬
sum principem sed uniuer sũ quodã
mo do corpus eius. idestadeum ꝑti¬
nentemhominem multitudinem si¬
mulcum ipso suo principe hocloco
intelligi anticristũ uolunt : recti¬
us queputant &iam latinedici sicut
cimus sed& In amicum idestuelud
amicus. uel siquiꝰ aliud istolocut ionis
genere dicisol&: Quod autem ait
et nuncquid & in eat scitis: id ÷ quitd
sit in mora. quae causasit dilationis
eius ut reuel&ur insuo tempore.
scitis: qm̃ scireillos dixit : aperte
hocdicer en oluit: Etideonos qui
nes cimus quod illi sciebant. ꝑ uenire
cum labore adidquod sensitt apłs
cupimus necualemus : p̃sertim quia
& illa queaddit huncsensum facust
obscuriorem: Nam quid est iamenĩ
mysterium iniquitatis operat᷑ tun¬
tum quimodo tenet tenrat. doneede
me dio fiqt. et tunc reuelabit᷑ iniquͥs
ille ego prsus quaedixerit mefate¬
orignorare: sus piciones tamen ho¬

Expanded text:
apostolus diceret. Unde nonnulli non ipapostolus diceret. Unde nonnulli non ipsum principem, sed uniuersum quodam modo corpus eius, id est ad eum pertinentem hominum . multitudinem, simul cum ipso suo principe hoc loco intellegi Antichristum uolunt; rectiusque putant etiam Latine dici, sicut cimus; \'Sedet in amicum\', id est uelut amicus, uel si quid aliud isto locutionis genere dici solet. Quod autem ait: Et nunc quid detineat scitis, id est, quid sit in mora, quae causa sit dilationis eius, ut reueletur in suo tempore, scitis: quoniam scire illos dixit, aperte hoc dicere noluit. Et ideo nos, qui nescimus quod illi sciebant, peruenire cum labore ad id, quod sensit apostolus, cupimus nec ualemus; praesertim quia et illa, quae addidit, hunc sensum faciunt obscuriorem. Nam quid est: Iam enim mysterium iniquitatis operatur. Tantum qui modo tenet teneat, donec de medio fiat; et tunc reuelab? ego prorsus quid dixerit me fateor ignorare, suspiciones tamen ho
Abbreviated transcription (Latin):
tuncreuelabit᷑ miquus: quem cdis¬
ihs xp̃s interfici& spũ oris sui. et euiacu¬
abit inluminatione p̃sentiaesue. eũ
cuius est presentia secundumo peratio¬
nem satane. inomni uirtute signis
et ꝓdigus mendatio. et in omni seduc¬
tione iniquitatis hisquipereunt.
ꝑeo quod dilectionem ueritatis non re¬
ceperunt ut salui fierent: Et deo
mitt& illos ds. in operatione merro¬
ris: utored antmen datio etiudicent̃ cm̃r gentes
quĩ c̃redider̃ ueritati. sed consenser̃
iniquitati: Nulli dubium esteũ
deanticristo istadixisse: diemquẽ
iudicii: Huncenim apellat diem
dnĩ non ẽẽ uenturum : nisi illepri¬
oruenerit quam fugamuocat uti¬
que ad nõdõ: Quodsi deomnibus
impus mer ito dicipotest. quanto
magis deisto : sed inquotem plodĩ
sit sessurus incercum est : ut rum
in illaruinatempli quod asalomo¬
norege constructum est. anuero
inecdesia: non enimtem plum alicu¬
ius idoli. autdemonis : templum dĩ

Expanded text:
tunc reuelabitur iniquus, quem domtunc reuelabitur iniquus, quem dominus Iesus, interficiet spiritu oris sui, et euacuabit inluminatione praesentiae suae eum, cuius est praesentia secundum operationem satanae in omni uirtute et signis et prodigiis mendacii et in omni seductione iniquitnon receperunt, ut salui fierent. Et ideo mittet illis Deus operationem erroris, ut credant mendacio et iudicentur omnes, qui non crediderunt ueritati, sed consenserunt iniquitati. Nulli dubium est eum de Antichristo ista dixisse, diemque iudicii hunc enim appellat diem Domini non esse uenturum, nisi ille prior uenerit, quem refugam uocat, utique a Domino Deo. Quod si de omnibus inpiis merito dici potest, quanto magis de isto! Sed in quo templo Dei sit sessurus, incertum est; utrum in illa ruina templi, quod a Salomone rege constructum est, an uero in ecclesia. Non enim templum alicuius idoli aut daemonis templum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
immortales atq: incorrupti biles fac¬
ti: Siui rorumerium corruptibi lia
corpora. atque. mortalia. in cami¬
no ardenti. in les auiuere potuerun
Multas eiuiangeli cas a postolicasq
sententias. dediuino isto iudiuo
nouis simouideomihi eẽ. pr&ereun¬
das: ne hoc uolumen innimia longi¬
tudinem ꝓuoluatur: Sbnullomo¬
do est pr&ereundus apłs paulus:
qui scribens adte saloni censes. ꝑo¬
ni mente. neque terre amini. neq
ꝑ spm̃ neque per uerbũ neque per
quasi inst& diesdnĩ. Nequisuos se¬
ducat ullomodo: qm̃nisi uene¬
rit refuga primum et reuelatus
fuerithomo peccatifilius interitus.
qui aduersatur et super &tollit᷑¬
oluit supra omne quoddicit di
autquod colit : it aut intemplo dĩ se¬
deat ostendensse tamquam sitdr̃:
Nons et in&is in memoria quod ad huc
cumeem apuduos hȩcdicebam uobis.
et nunc quidetineat. scitis: Etreuel&ur
insuotem pore: imenim misterium
ten& teneatdonec demedio fi&: Et

Expanded text:
inmortales adque incorruptibiles facinmortales adque incorruptibiles facti, si uirorum trium corruptibilia corpora adque mortalia in camino ardenti inlaesa uiuere potuerunMultas euangelicas apostolicasque sententias de diuino isto iudicio nouissimo uideo mihi esse praetereundas, ne hoc uolumen in nimiam longitudinem prouoluatur; sed nullo modo est praetereundus apostolus Paulus, qui scribens ad Thessalonicenses: Roni mente neque terreamini neque per spiritum neque per uerbum neque per quasi instet dies Domini, ne quis uos seducat ullo modo; quoniam nisi uenerit refuga primum et reuelatus fuerit homo peccati, filius interitus, qui aduersatur et superextollitur supra omne, quod dicitur Deus aut quod colitur, ita ut in templo dei sedeat, ostentans se tamquam sit Deus. Non retinetis in memoria, quod adhuc cum essem aput uos haec dicebantur uobis? et nunc quid. detineat scitis, ut reueletur in suo tempore. Iam enim mystetenet teneat, donec de medio fiat; et
Abbreviated transcription (Latin):
repositi sunt. igni reseruandi indiẽ
iudicii etperditionis hominum im¬
piorum: pro inde quicaeli et quitre.
idestquimundus ꝓeomundo qui dilu¬
uiiꝰ periit & eadem aqua repositus
ẽ ĩpsoignino uissimo reseruat᷑ Id ÷ in
diem iuditii et perditionis hominum
impiorum: Nao ethominum ꝓpt̃
magnam quandam commutationem.
non dubitat dicere ꝑditionem futu¬
ram : cumtameneorũ quamuis in a&¬
nis poenis. sit mansuranatura.
Querat forsitan aliquis. si postfactũ
iudicium istemundus ardebit. ante¬
quam ꝓ illo celumnouũ et terra
noua reponatur: eo ipsotem pore
conflagłationis eius ubierant sc̃i. cume¬
os habentes corpora. In aliquo corpo¬
rali loco eẽ necessesit. Possumus
res pondere futuros eẽ insuperi¬
oribus partibus. quo it anonas cendat
flammullius incendii. quemad mo¬
dum mecunda diliiui: Talia quippe
illis inerunt corpora: ut illic sint
ubi eẽ uoluerint. sed nec ignem: con¬
flagrat ionis illius ꝑtimescant

Expanded text:
repositi sunt, igni reservati in diem repositi sunt, igni reservati in diem iudicii et perditionis impipiorum. Proinde qui caeli et quae terra, id est, qui mundus pro eo mundo, qui diluuio periit, ex eadem aqua repositus est, ipse igni nouissimo reseruatur in diem iudicii et perditionis hominum inpiorum. Nam et hominum propter magnam quandam commutationem non dubitat dicere perditionem futuram, cum tamen eorum quamuis in aeternis poenis sit mansura natura. Quaerat forsitan aliquis, si post factum iudicium iste mundus ardebit, antequam pro illo caelum nouum et terra noua reponatur, eo ipso tempore conflagrationis eius ubi erunt sancti, cum eos habentes corpora in aliquo corporali loco esse necesse sit. Possumus respondere futuros eos esse in superioribus partibus, quo ita non adscendet flamma illius incendii, quem ad modum nec unda diluuii. Talia quippe illis inerunt corpora, ut illic sint, ubi esse uoluerint. Sed nec ignem conflagrationis illius pertimescent
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad presentiam diei dñi. ꝑ quam
celi ardentes soluent᷑ etelementa ig¬
nis ardore decoquent᷑ : Nouos uero
caelos et̃ terram nouam scđm ꝓmnis¬
sa ipsius &pectamus : in quib: iustitia
rectione mortuorum: sed saneperdi¬
tione mundihuius satis: ubi&iam
commemorans factum antediluuiũ.
uidetur ad monuisse quod am modo.
quatiͥnus infinehuius scłi mundum
istum periturum eẽcredamus:
Nam & illo tempore perissed ix̃. qui
tunceratmundum: nec solumorbem
terre : uerum &iam celos: quos utiq
istos aereos intelle gimus. quoꝵ locũ
acspatium tuncaquacres cendo
superauerat Ergo totus ac penetotꝰ
aeristeuentosus. quod caelum uel
potius caelos uocat. sed utiq: istos imos
non illos supremos. ubi sol eduna et
si dera constituta sunt. conuersus fu¬
erat in humidam qualitatem: atq
hoc modo cumterr aperierat. cuius
terrȩ utique pri orfacies fueratde¬
l& adiluuio: qui autem nuncsunt
inquit celi et terra eodem uerbo

Expanded text:
tes ad praesentiam diei domini, per quam tes ad praesentiam diei domini, per quam caeli ardentes soluentur et elementa ignis ardore decoquentur. nouos uero caelos et terram nouam secundum promissa ipsius expectamus, in quibus iustitia rectione mortuorum, sed sane de perditione mundi huius satis. Ubi etiam commemorans factum ante diluuium uidetur admonuisse quodam modo, quatenus in fine huius saeculi mundum istum periturum esse credamus. Nam et illo tempore perisse dixit, qui tunc erat, mundum; nec solum orbem terrae, uerum etiam caelos, quos utique istos aenos intellegimus, quorum locum ac spatium tunc aqua crescendo superauerat. Ergo totus aut paene totus aer iste uentosus quod caelum uel potius caelos uocat, sed utique istos imos, non illos supremos, ubi sol et luna et sidera constituta sunt conuersus fuerat in umidam qualitatem adque hoc modo cum terra perierat, cuius terrae utique prior facies fuerat deleta diluuio. Qui autem nunc sunt, inquit, caeli
Abbreviated transcription (Latin):
trus dehociuditio scrip serit: ue¬
nient inquit innouissimo dierũ.
inlusion inludentes : secundum ꝓ¬
prias concupiscentias suas euntes.
& dicentes: ubi est pmissum pre¬
senti ae ipsius: & quo enim patres
dormierunt: sicomã ꝑseuerant abi¬
nitio creaturȩ: lat& enim illos hoc
uolentes: quia celierant olim ecter¬
radeaqua et peraquam consutut api
dĩ uerbo. ꝑ quȩ qui tuncerat mundus
aqua inundatus deperiet: Qui autẽ
nunc sunt caeli etterre. eodemuer¬
bor epositisunt: ignireseruandi
indiemiudicii & ꝑditionis hominũ
impiorum: Nocunum uero non late¬
at uos Rmi : quiaunus dies apud dnm
sicut milleanni. et milleanni. sicut
dies unus: Nontardat dñs ꝑmis¬
sum sicut quidam tarditatem &isti¬
mant : sed patient̃ fert ꝓpt̃uos no¬
lens aliquem perire. sed om̃s in pe¬
aut̃ dies dnĩ ut fur. in quo celimag¬
noimp&u transcurrent. Eleme nta
ra etquęinipsasunt opera&xur ent᷑:
His enim omnibus pereuntibus.

Expanded text:
trus de hoc iudicio scripserit: Vetrus de hoc iudicio scripserit: Venient, inquit, in nouissimo dierum inlusione inludentes, secundum proprias concupiscentias suas euntes et dicentes: Ubi est promissum praesentiae ipsius? Ex quo enim patres dormierunt, sic omnia perseuerant ab initio creaturae. Latet enim illos hoc uolentes, quia caeli erant olim et terra de aqua, et per aquam constituta Dei uerbo, per quae. qui tunc erat mundus, aqua inundatus deperiit. Qui autem nunc sunt caeli et terra, eodem uerbo repositi sunt, igni reseruandi in diem iudicii et perditionis hominum inpiorum. Hoc unum uero non lateat uos, carissimi, quia unus dies aput Dominum sicut mille anni et mille anni sicut dies unus. Non tardat Dominus promissum, sicut quidam tarditatem existimant; sed patienter fert propter uos, nolens aliquem perire, sed omnes in paeautem dies Domini ut fur, in quo caeli magno inpetu transcura et que in ipsa sunt opera exurentur. it, omnibus pereuntibus,
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum e: quod tunc utiq nonerit:
quando dic&. ubi.ẽ. mors Nunc uero
idem iste ioħs in epła sua clamat: sidixe¬
rimus quia peccatum non habemꝰ nosipsos
seducimus & ueritas in nobnon .ẽ. & in
hoc quidem libro cuius nomen . ẽ. o poca¬
lipsis. obscure multa dicuntur ut m̃tẽ
legentis exerceant: & pauca in eo sunt
Ex quor umani festatione. in dagent᷑
cetera cum lubore: Maxime quia sic
ea dem multis modis repetit. ut
alia atquealia dicere uideatur. cũ
aliter atquealiter hec ipsa dicere ues.¬
tigetur. Vcrumin his uerb ubi ait
absterg& omnem lacrimã ab oculis
eorum & mors iamnonerit neq luctꝰ
neq clamor sednec dolor ullus. tanta
lucedicta sunt descło futuro. & drin¬
mor talitate̾ atque xternitate scõꝵ.
Tunc enim solum atque ibisolum ista
non erunt: ut nulla debeam in litte¬
ris sacris querere uellegere mani¬
festa si hec puta uerimus obscura
Nunciam uideam: quid &iam apłspe¬

Expanded text:
peccatum. Quod tunc utique non erit, peccatum. Quod tunc utique non erit, quando dicetur: Ubi est? Nunc uero idem iste Iohannes in epistula sua clamat: Si dixerimus, quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et ueritas in nobis non est. Et in hoc quidem libro, cuius nomen est apocalypsis, obscure multa dicuntur, ut mentem legentis exerceant, et pauca in eo sunt, ex quorum manifestatione indagentur cetera cum labore; maxime quia sic eadem multis modis repetit, ut alia adque alia dicere uideatur, cum aliter adque aliter haec ipsa dicere uestigetur. Verum in his uerbis, ubi ait: Absterget omnem lacrimam ab oculis eorum, et mors iam non erit neque luctus neque clamor, sed nec dolor ullus, tanta luce dicta sunt de saeculo futuro et de inmortalitate adque aeternitate sanctorum tunc enim solum adque ibi solum ista non erunt, ut nulla debeamus in litteris sacris quaerere uel legere manifesta, si haec putauerimus obscuraNunc iam uideamus, quid etiam apostolus Pe
Abbreviated transcription (Latin):
firmare in huius morta litatis erũnis.
nondico populum scm̃. sed unũ queque
scõrum qui hanc uelducat uł duc tu¬
rus sit uel duxerit uitam: nullas haben¬
tem lacrimas & dolores. cumpotius
quanto .e. quisq sanctior & desideni
sci plenior. tanto sit ciusinorando flo¬
tus uberior:. annon .e. uox ciuis sup¬
ne hierusalem: fac te sunt mihi la¬
quungem fscunt grauati in quo nolunt
spolicri sed suꝑ uestiri utabsorbeatur
mortale hoc auita nonneipsisunt qui¬
post primitias habentes sp̃s in senetipsis
ingonpscunt ad optione expec tantes
redemptionem corporis sui: anipseapłs
paulus nonerat suꝑnus hiero solimitañ
uel non mulco magis hoc erat. quando
pisrabditis carnalibus frib suis triscitia
illi erat magna & continuus dolor cor¬
dieius. quando autem morsnonerte
in ista ciuitate. nisi quando dic& ur
ubi .ẽ. mors contoiotua ubi . ẽ. mors
aculcis tuus: Aculeus autem mortis

Expanded text:
firmare in huius mortalitatis aerumnis, firmare in huius mortalitatis aerumnis, non dico populum sanctum, sed unumquemque sanctorum, qui hanc uel ducat uel ducturus sit uel duxerit uitam, nullas habentem lacrimas et dolores; cum potius quanto est quisque sanctior et desiderii sancti plenior, tanto sit eius in orando fletus uberior? An non est uox ciuitatis supernae Hierusalem: Factae sunt mihi lai sunt, qui ingemescunt grauati, in quo nolunt spoliari, sed superuestiri, ut absorbeatur mortale a uita? Nonne ipsi sunt, qui primitias habentes Spiritus in semet ipsis ingemescunt, adoptionem exspectantes, redemtionem corporis sui? An ipse apostolus Paulus non erat supernus Hierosolymitanus. uel non multo magis hoc erat, quando pro Israelitis carnalibus fratribus suis tristitia illi erat magna et continuus dolor cordi eius? Quando autem mors non erit in ista ciuitate, nisi quando dicetur: Ubi est, mors, contentio tua? Ubi est, mors, aculeus tuus? Aculeus autem mortis est
Abbreviated transcription (Latin):
& abs terg& omnem lacrimã aboculis
corum: & morsiamnonerit. neq luctus
neq: clamor. sed nec dolor ullus quia
priora abierunt &dixit sedens suꝑ
thrond̃ eccenoua facio om̃a decelo
des cendere ista ciuitas dr̃: qm̃ cęles
tio sui descendit: ex quo ꝑ huius scłi
tempus gratia dĩ desuꝑ ueniente.
perlauacrum regenerationis in spũsco
mis so detelo subinde ciues eius adcres¬
cunt. Sed ꝑiudicium di quoderit no¬
ta cius & tamnoua dedĩ munere cla¬
ritas apparebit: ut nulla remancant
uestigia uetustatis. quando quidẽ
& corpora dedincor ruptionem atq
inmortalitatim nouam. exuetere
cor ruptione ac mortalitate tran¬
sibunt. Nam hoc deisto tempore
acciperequo regnant cũ rege suo
mille annis Inpudentiȩ nuimiȩ mihi
uidetur : cum a ꝑtissime dicat. abs¬
terg& omnem lacrimam ab oculiseoꝵ.
et mors iamnonerit. neq: luctꝰ neque
clamor. sednec dolor ullus Qui suero
tamsit absurdus & obfanatissima
contentione uesãnus. qui audeat ad¬

Expanded text:
 absterget omnem lacrimam ab oculis eorum: et mors iam non erit neque luctus neque clamor. sed nec dolor ullus, quia priora abierunt. Et dixit sedens in throno: Ecce noua facio omnia. De caelo descendere ista ciuitas dicitur, quoniamtio suo descendit, ex quo per hujus saeculi tempus gratia Dei desuper veniente per lavacrum regenerationis in Spiritu sancto misso de coelo, subinde cives ejus accrescunt, sed per judicium Dei, quod erit nota ejus et tam nova de Dei munere claritas apuestigia uetustatis; quando quidem et corpora ad incorruptionem adque inmortalitatem nouam ex uetere corruptione ac mortalitate transibunt. Nam hoc de isto tempore accipere, quo regnat cum rege suo mille annis, inpudentiae nimiae mihi uidetur, cum apertissime dicat: Absterget omnem lacrimam ab oculis eorum; et mors iam non erit neque luctus neque clamor, sed nec dolor ullus. Quis uero tam sit absurdus et obstinatissima contentione uesanus, qui audeat ad