comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur: Discutiendus gͦ ẽ. numerus: quid sibi
uelint decem et septem: Decem in preceptiᷤ.
tur precepta : Decem gͦ & septem. tenent om̃s
ꝑtinentes adresurrectionẽ. addexteram.ad
ꝑmeritum suũ: Decem autẽ et septem si nu¬
meres abuno usq addecem & septem ad¬
dendo numeros om̃s gradatim. ut adunũ
quatuor ut fiant decẽ: addendo quinq
ut fiant quindecim: addendo sex ut fiat
uiginti unus: addendo septẽ ut fiant
uiginti octo: addendo octo. ut fiant tri¬
ginta sex: addendo nouẽ. ut fiant quadra¬
ginta quinq : addendo decem ut fiant
quinquaginta quinq: addendo undeq̃
ut fiant sexaginta sex: addendo duodec̃.
ut fiant septuaginta octo: addendo tre¬
decim. ut fiant nonaginta unuᷤ: adden¬
do quatuordecim. ut fiant centũ quinq
addendo quindecim. ut fiant centũ ui¬
ginti: addendo se decim. ut fiant centũ
triginta sex: addendo decem & septẽ. efficiun¬
tur centum quinquaginta dres: inuenies in¬

Expanded text:
tur . Discutiendus est ergo numerus, quid sibi tur . Discutiendus est ergo numerus, quid sibi velint decem et septem: decem in praeceptis, tur praecepta. Decem ergo et septem tenent omnes pertinentes ad resurrectionem, ad dextram, adper meritum suum. Decem autem et septem, si numeres ab uno usque ad decem et septem, addendo numeros omnes gradatim, ut ad unum quatuor, ut fiant decem, addendo quinque ut fiant quindecim, addendo sex ut fiant viginti unum, addendo septem ut fiant viginti octo, addendo octo ut fiant triginta sex, addendo novem ut fiant quadraginta quinque, addendo decem ut fiant quinquaginta quinque, addendo undecim ut fiant sexaginta sex, addendo duodecim ut fiant septuaginta octo, addendo tredecim ut fiant nonaginta unum, addendo quatuordecim ut fiant centum quinque, addendo quindecim ut fiant centum viginti, addendo sexdecim ut fiant centum triginta sex, addendo decem et septem, efficiuntur centum quinquaginta tria: invenies in
Abbreviated transcription (Latin):
erit malus Propterea recia que indexterã
partem missa sunt. dext ros expresserunt:
remotis sinistris: Nunquid tñĩillis dextris
centum quinquaginta tres soli iusti eruN:
Milia milium tes: Co scriptura signifi¬
cat Legite apo calypsin: duode¬
cies duodena milia fortasse sic̃ ibi legr̃ ⁊ t̃ tel¬
ligitur. exsolo populo iudeoꝵ futura sunt:
Attendite martyrum numerositatẽ solam
inꝓximo quȩ dicitur massa candida: plus
habet quã centum quinquaginta dres mar¬
tyres: Postremo septem illa milla de quib
respondetur helyȩ. reliqui mͥ septẽ milia
uiroꝵ qͥ ñcuruauerunt genua ante baal:
longe istum numerũ piscium suꝑant
Centum gͦ quinquaginta tres pisces. ñ tan¬
tum scõꝵ numerum significant. s uniu̾¬
sum scõꝵ & iustoꝵ numerum. certa causa
tanto numero significat scriptura: ut om̃s
intelligant᷑ inillis centũ quinquaginta tͥb
ꝑtinentes adresurrectionẽ uite ȩternȩ. Et¬

Expanded text:
erit malus. Propterea retia quae in dexteram erit malus. Propterea retia quae in dexteram partem missa sunt, dexteros expresserunt, remotis sinistris. Numquid tamen in illis dextris centum quinquaginta tres soli justi erunt? Millia millium Scriptura significat . Legite Apocalypsim: duodecies duodena millia fortasse, sicut ibi intelligitur, ex solo populo Judaeorum futura sunt . Attendite martyrum numerositatem: sola in proximo quae dicitur Massa candida, plus habet quam centum quinquaginta tres martyres. Postremo septem illa millia de quibus respondetur Eliae, Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt genua ante Baal , longe istum piscium numerum superant. Centum ergo quinquaginta tres pisces non tantum numerum sanctorum significat; sed universum sanctorum et justorum numerum certa causa tanto numero significat Scriptura, ut omnes intelligantur in illis centum quinquaginta tribus pertinentes ad resurrectionem vitae aeternae. Et
Abbreviated transcription (Latin):
quinq fr̃s: Ibi intelligitur popłs iudeorum
sublege positus:qͥa moyses lator legis qͥnq:
libros scripsit: Item dñs post resurrectionem
iubet muti recia indexterã partẽ: leuan¬
tur pisces centum quinquaginta tres. &
cum tam et magni essent ait euuangłista:
recia non sunt dirupta. Etenim ante passio¬
nem. iussit mitti recia. ñdicens in dexteram
partem neq insinistram: qͥa siindexteram
diceret solos bonos significaret: si insinistrã
solos malos: Ubi autem tacetur dextera et
sinistra: mixt accipiuntur boni et mali.
Capti sunt autem tẽ sic̃ euangłii ueritas at¬
destatur: dam multi ut recia rumꝑentur.
Significabat illa captura. hoc tempꝰ Recia
rupta: significant concisiones et concissu¬
ras hereticoꝵ et scismaticoꝵ. Quod aitem
post resurrectionem suam dñs fecit: post
resurrectionem nram nob̃ futurum signifi¬
cauit. in illo numero regni celoꝵ uͥ nullꝰ

Expanded text:
quinque fratres . Ibi intelligitur populus Judaeorum quinque fratres . Ibi intelligitur populus Judaeorum sub lege positus: quia Moyses legislator quinque libros conscripsit. Item Dominus post resurrectionem jubet mitti retia in dexteram partem, levantur pisces centum quinquaginta tres. Et cum tam magni essent, ait evangelista, retia non sunt disrupta . Etenim ante passionem jussit mitti retia, non dicens in dexteram partem neque in sinistram: quia si in dexteram diceret, solos bonos significaret; si in sinistram, solos malos: ubi autem tacetur dextera et sinistra, mixti capiuntur boni et mali. Capti sunt autem tunc, sicut Evangelii veritas attestatur, tam multi ut retia rumperentur . Significabat enim illa captura hoc tempus: retia rupta significabant conscissiones et conscissuras haereticorum et schismaticorum. Quod autem post resurrectionem suam Dominus fecit, post resurrectionem nostram nobis futurum significavit, in illo numero regni coelorum, ubi nullus
Abbreviated transcription (Latin):
iste unus apłs paulus cogit nos diligentiꝰ
cogitare et ꝑscrutari: quarȩ dicte sint duo¬
decim sedes: Inuenimus enim et allos nu¬
meros inscripturis: multitudinẽ significan¬
tes: Quinq uirgines ad mittuntur: quinq
excluduntur. Ubilibet intellige iurgineᷤ
siue in castitate. atq integritate cordis. ubi
debet uirgo ẽẽ tota ȩccłia. cui dicitur de¬
sponsaui uosuni iuro uirginem castam
exhibere xp̃o: siue inhis feminis quȩ etiã
integritatem carnis dicatã habent deo:
Hunqͥd intot milib sole qͥnq st̃: S inquina¬
rio numero: intelligitur continentia quinq
sensuũ carnis. Et enim multis uenit corrup¬
tioꝑocłos: multis ꝑaurem: multis ꝑillici¬
tum olfactum: multis pnefarium gustum:
multis ꝑadulterinum amplexũ Abhis om¬
nib qͥnq ianuis corruptionis quicunq con
uirgines sapientes. habentes oleum secum:
qui apud inferos torquebatur: habeo inquit

Expanded text:
iste unus apostolus Paulus cogit nos diligentius iste unus apostolus Paulus cogit nos diligentius cogitare et perscrutari, quare dictae sint duodecim sedes. Invenimus enim et alios numeros in Scripturis multitudinem significantes. Quinque virgines admittuntur, quinque excluduntur . Ubilibet intellige virgines: sive in castitate atque integritate cordis, ubi debet virgo esse tota Ecclesia, cui dicitur, Desponsavi vos uni viro, virginem castam exhibere Christo ; sive in his feminis quae etiam integritatem carnis dicatam habent Deo: numquid in tot millibus solae quinque sunt? Sed in quinario numero intelligitur continentia quinque sensuum carnis. Etenim multis venit corruptio per oculos, multis per aurem, multis per illicitum olfactum, multis per nefarium gustum, multis per adulterinum amplexum: ab his omnibus quinque januis corruptionis quicumque se virgines sapientes, habentes oleum secum. qui apud inferos torquebatur: Habeo, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
sedebitis suꝑ duodecim sedes. iudicantes
duodecim trib isrł: Alii gͦ erunt iudieanteᷤ
cum dño: alii uͦ uidicandi. s ad dexteram po¬
nendi: Nã quia erunt qͥdã iudicantes cum
dño: habemus aꝑtissimum testimonium
qͦd mͦ commemoraui: sedebitis suꝑ duode¬
cim sedes iudicantes duocim trib ifrł. Sed
dicit aliquis: Duodecim illic apłi consede¬
bunt. ñ amplius: Ubi gͦ erit apłs paulus:
Nunquid inde separatus ẽ: Absit ut hoc di¬
camus: absit ut hoc uel tacite cogitemus:
Quid si gͦ in loco uide ipse residebit: S. mani¬
festauit scriptura diuina: quis in loco iude
sit ordinatus Mathias enim ẽ. expresse no¬
minatus inactib apłorum: ut de illo du¬
bitare ñ possimus: Cadente gͦuida: imple
merus occupauerit duodecim sedes: non iu¬
dicabit paulus apls: An forte stans uidi¬
cabit: Nonita ẽ: Hon faciet hoc ille iusticie
retributor: Non omnino stans iudicabit:
qui plus omnib illis laborauit: Certe uł

Expanded text:
es, judicantes duodecim tribus Israel . Alii ergo erunt judicantes cum Domino: alii vero judicandi, sed ad dexteram ponendi. Nam quia erunt quidam judicantes cum Domino, habemus apertissimum testimonium quod modo commemoravi: Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel. 9. Sed dicit aliquis: duodecim illic Apostoli consedebunt, non amplius. Ubi ergo erit apostolus Paulus? Numquid inde separatus erit? Absit ut hoc dicamus, absit ut hoc vel tacite cogitemus. Quid si ergo in loco Judae ipse residebit? Sed manifestavit Scriptura divina, quis in Judae loco sit ordinatus: Matthias enim est expresse nominatus in Actibus Apostolorum, ut de illo dubitare non possemus . Cadente ergo Juda, impletpaverit duodecim sedes, non judicabit Paulus apostolus? An forte stans judicabit? Non ita est: non faciet hoc ille justitiae retributor: non omnino stans judicabit qui plus omnibus illis laboravit . Certe vel
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum suum omĩno ñ parcit. Int̾roget se
unusquisq eũ tp̃s ẽ. et uideat ubi sit: &
aut ꝑseueret inbono.aut mutetur amalo:
Sicut enim dicit in hoc psalmo: non qui¬
deoꝵ dominus locutus ẽ: Loquendo aut̃
qͥd egit : Yoeauit terram: asolis ortu usq

Expanded text:
verbum suum omnino non parcit. Interroget se verbum suum omnino non parcit. Interroget se unusquisque cum tempus est, et videat ubi sit, et aut perseveret in bono, aut mutetur a malo. Sicut enim dicit in hoc psalmo, non quideorum Dominus locutus est. Loquendo autem quid egi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. intellectus : ubi est mens: ubi ratio in¬
uestigandȩ ueritatis. Ubi est fides. ubi ẽ
spes ur̃a. ubi ẽ caritas ur̃a: ibi habet ds̃
imaginem suam: uel ubi intelligitis &
uidetis. quia ista transeunt: quia sic dix̃.
inalio psalmo: Quamquam inimagine
ambulet homo: tamen uane conturbat᷑:
Thesaurrat: et nescit cui congregabit ea.
qõ tͦbemini: qi qͣliacũq sint ista. tͣnsitoria st̃
Si hoĩes estis ĩ honore positi. intelligitis. Nam
s homines ĩ honore positi: iñ ĩtelligitis. cõ¬
paramini iumentis insensatis & similes
adcorreptionem uitȩ nr̃e. et ad
speranda premia eius penasq
metuendas unusquisq inse
metiatur: & con¬
scientiam suam ante ocłos eius sine dolo
ponat: nec sibi blandiatur intanto ꝑicło:
qm̃ et ipse dominus ds nr̃. uidetis qͥa nulli
blanditur: Et si consolatur nos ꝓmitten¬
do bona sua. & confirmando spem nr̃ãm:
male uiuentib tamen & contempnentib

Expanded text:
est intellectus, ubi est meus, ubi ratio inest intellectus, ubi est meus, ubi ratio investigandae veritatis, ubi est fides, ubi est spes vestra, ubi charitas vestra, ibi habet Deus imaginem suam: vel ibi intelligitis et videtis quia ista transeunt, quia sic dixit in alio psalmo, Quanquam in imagine ambulet homo, tamen vane conturbatur: thesaurizat, et nescit cui congregabit ea . Non turbemini, quia qualiacumque sunt ista, transitoria sunt, si homines ostis in honore positi, et intelligitis. Nam si homines in honore positi non intelligitis, comparamini jumentis insensatis, et similes ad correctionem vitae nostrae, et ad speranda praemia ejus poenasque metuendas, unusquisque in se metiatur ; et conscientiam suam ante oculos ejus sine dolo ponat, nec sibi blandiatur in tanto periculo; quoniam et ipse Dominus Deus noster videtis quia nulli blanditur: et si consolatur nos promittendo bona sua, et confirmando spem nostram; male viventibus tamen, et contemnentibus
Abbreviated transcription (Latin):
nuit adam. et inuno iniquitas. & inuno
iusticia: Iniquitas incayn: iusticia in abel:
Preualusse uidetur iniquitas suꝑ iusticiã.
quia occidit cayn in iustus. abel miustũ
et innocentem: Nunquid mane: S dña¬
buntur eis recti mane: Ueniet mane: &
uidebitur ubi sit abel. et ubi sit cayn:
Sic omĩs qui scdm cayn. et sic omis qui se¬
intenebris erat: gaudens falsis bonis. &
ñ amans uera bona: et ideo hinc adtartara
ibit: Atenebris sommoꝵ. eecipient eum
tenebre tormentorum: Ergo usq inȩter¬
num ñuidebit lumen: Sed quare hocꝰ qͦd
posuit inmedio psalmo.hoc et infine.
omo cum inhonore esset nonintellexit:
comparatus ẽ iumentis insensatis. & simi¬
lis factus est illis Uos autem fr̃s: consi¬
derate uos homines factos adimaginem
et similitudinem di. Imago di intus est.
non est incorpore: non est in aurib istis.
quas uidetis. & ocłis et narib & palato.
et manib et pedib: s est facta mens. ubi

Expanded text:
nuit Adam, et in uno iniquitas, in uno nuit Adam, et in uno iniquitas, in uno justitia: iniquitas in Cain, justitia in Abel. Praevaluisse videtur iniquitas super justitiam, quia occidit Cain injustus Abel justum in nocte . Numquid mane? Sed dominabuntur eis recti mane. Veniet mane, et videbitur ubi sit Abel, et ubi Cain. Sic omnes qui secundum Cain, et sic omnes qui sein tenebris erat, gaudens falsis bonis, et non amans bona vera; et ideo hinc ad tartarum ibit: a tenebris somniorum excipient eum tenebrae tormentorum. Ergo usque in aeternum non videbit lumen. Sed quare hoc? Quod posuit in medio Psalmo, hoc et in fine: Homo cum in honore esset, non intellexit; comparatus est jumentis insensatis, et similis factus est illis. Vos autem, fratres, considerate vos homines factos ad imaginem et similitudinem Dei . Imago Dei intus est, non est in corpore: non est in auribus istis quas videtis, et oculis, et naribus, et palato, et manibus, et podibus: sed est facta tamen: ubi
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ceꝑis dentes premere: inalus ẽ panis iste:
Et qualis ẽ. ille qui illum fecit. Ita fit. ut con¬
fitearis dm quando tͥ benefecit. ds: et men¬
tiaris. quando cantas. benedicam dnm̃ IN
omni tempore: semꝑ laus eius inore meo:
Exigitur decorde tuo: cantatio labioꝵ. tuoꝵ.
Cantasti in ȩccłia. benedicam dñm inomni
tempore: Quomͦ inomni tempore: Si om̃i
cempore lucr̃um: omui tempore benedi¬
cetur: Si aliquando ẽ. dampnum: non
benedicetur. s: blasphematur: Certe qͥa¬
non benedicis i nomni cempore: certe qͥa
non semꝑ laus eius more tuo ẽ:eris talis
suos: quia iniqui qui modo sunt. non ha¬
bent patres uł fr̃s: Antiqui iniqui: pa¬
tres sunt presentium. Et mͦ qui iniqͥ sunt
et qui modo sunt. patres sunt eoꝵ qui fu¬
turi sunt. Ostendere uoluit sp̃s sc̃s quia ñ
ẽ mala ȩquitas quando adillam murmu¬
ratur: s hii aborigine usq ad ꝓgeniem pa¬
trum suoꝵ. patrem suum habent: Duos ge¬

Expanded text:
cum coeperis dentes premere, dicis, Malus est panis iste, cum coeperis dentes premere, dicis, Malus est panis iste, et qualis est ille qui illum fecit? Ita fit ut confitearis Deum, quando tibi bene facit Deus; et mentiaris, quando cantas, Benedicam Dominum in omni tempore, semper laus ejus in ore meo . Exigitur de corde tuo cantatio labiorum tuorum: cantasti in Ecclesia, Benedicam Dominum in omni tempore: quomodo in omni tempore? Si omni tempore lucrum, omni tempore benedicitur: si aliquando est damnum, non benedicitur, sed blasphematur. Certe benedicis in omni tempore, certe laus ejus semper in ore tuo est? Eris talis suos. Quia iniqui qui modo sunt, habent fratres, habent patres. Antiqui iniqui, patres sunt praesentium; et modo qui iniqui sunt, modo sunt; et qui modo sunt, patres sunt eorum qui futuri erunt. Ostendere voluit Spiritus sanctus quia non est mala aequitas, quando ad illam murmuratur: sed hi ab origine usque ad progeniem patrum patrem suum habent. Duos ge
Abbreviated transcription (Latin):
sic semꝑ patieris: Concedo: Ex quo natus
es: ꝑom̃s etates tuas usq ad senectutem tuã.
quo usq morieris. puta quia hoc patieris
qđ passus ẽ. iob. Qd ille passus ẽ. aliquot die¬
bus. aliquis patiatur abipsa infantia.
Quod pateris. transit. finitur: qͦd accepturꝰ
es finem non habebit: Nolo iam ȩques pȩnã.
cum premio. Tempera equa ȩcernitati
sipotes: C onfitebitur tibi: cum benefecis
eHolite esse tales fr̃s: udete quia ꝓpterea
dicimus hȩc. ꝓpterea cantamus. ꝓpterea trac¬
tatur. ꝓpterea sudatur: Nolite facere ista:
Negocia ur̃a uos ꝓbant: Aliquando in nego¬
cio ur̃o auditis uerũ & blasphematis: eccłiã
blasphematis Quare: Quia xp̃iani estis:
Si sic ẽ: duco me inparte donati: Paganus
uolo eẽ Quare: Quia momor disti panem:
et dolent dentes: Quando uidebas ipsum
panem. laudabas: cȩpisti manducare. &
dolent dentes: Idest quando audiebas ser¬
monem dei collaudabas: cum tibi dicitur
fac hoc blasphemas: Noli sic uellez hoc

Expanded text:
Sed semper pateris. Concedo. Ex quo natus es, per omnes aetates tuas usque ad senectam tuam, quo usque morieris, puta quia hoc pateris quod est passus Job; quod ille passus est aliquot diebus, aliquis patiatur ab ipsa infantia: quod pateris transit, finitur; quod accepturus es, finem non habebit. Nolo jam aeques poenam cum praemio: tempora aequa aeternitati, si potes. 10. Confitebitur tibi, cum bene feceris ei. Nolite esse tales, fratres: videte quia propterea dicimus haec, propterea cantamus, propterea tractatur, propterea sudatur: nolite facere ista. Negotia vestra vos probant: aliquando in negotio vestro auditis verum, et blasphematis, Ecclesiam blasphematis. Quare? Quia christiani estis. Si sic est, duco me in partem Donati: paganus volo esse. Quare? Quia momordisti panem, et dolent dentes. Quando videbas ipsum panem, laudabas; coepisti manducare, et dolent dentes: id est, quando audiebas sermonem Dei, collaudabas, cum tibi dicitur, Fac hoc, blasphemas. Noli sic velle: hoc
Abbreviated transcription (Latin):
licanum illũ dicentem. dñe ꝓpicus esto
mͥ peccatori. ostendunt uulnera: implo¬
rant medicum E quia ñse laudant s
reprehendunt se. ut qui głatur non in se
s indño głetur. agnoscunt causã aduen¬
tus xp̃i: qͥa ideo uenit. ut peccatores sal¬
uos faceret Quia iħs. xp̃c uenit inquit
inhunc mundum peccatores saluos fac̾e.
quoꝵ primus ego sum: Promde illos iu¬
deos deope suo gloriantes. sic arguit idẽ
apłs: ut eos diceret ad grãm ñꝑtinere. qui
meritis & oꝑib suis mercedem deberi arbi¬
trabantur: Qui gͦ ad grãm se scit ꝑtinere
get gr̃a. Si gr̃a uocatur: gratis datur: Si
gratis datur: nulla merita tua p̃cessert̃.
ut detur: Nam si p̃cesserunt merita tua:
merces non imputatur scđm grãm. sed
scdm debitum: Si gͦ dicis p̃cessisse meri¬
ta tua: te uis laudare ñdm: ideo non ag¬
noscis xp̃m qui uenit cum gr̃a dĩ: Con¬

Expanded text:
licanum illum dicentem, Domine, propitius esto licanum illum dicentem, Domine, propitius esto mihi peccatori: ostendunt vulnera, implorant medicum; et quia non se laudant, sed reprehendunt se, ut qui gloriatur, non in se, sed in Domino glorietur , agnoscunt causam adventus Christi, quia ideo venit ut peccatores salvos faceret: Quia Jesus Christus venit, inquit, in hunc mundum peccatores salvos facere, quorum primus ego sum . Proinde illos Judaeos, de opere suo gloriantes, sic arguit idem Apostolus, ut eos diceret ad gratiam non pertinere, qui meritis et operibus suis mercedem deberi arbitrabantur . Qui ergo ad gratiam se scit pertinereget gratia. Si gratia vocatur, gratis datur; si gratis datur, nulla merita tua praecesserunt ut detur. Nam si praecesserunt merita tua, merces non imputatur secundum gratiam, sed secundum debitum . Si ergo dicis praecessisse merita tua, te vis laudari, non Deum: ideo non agnoscis Christum, qui venit cum gratia Dei. Con
Abbreviated transcription (Latin):
uiuit: ñ acceptum adeo: Nlec ille lau¬
dat: qui cum sciat se qͦdbene uiuit ac¬
grãs t ago ds̃. quod non sum sicut cȩteri ho¬
mines. ⁊musti. raptores. adulteri. sicut ⁊ pub¬
dona et publicano huic quod mͥ donasti:
magis quã ille phariseus Ergo audite
qui bene uiuitis: audite qui male ui¬
uitis: sacrificium laudis głificabit me:
Nemo mͥ offert hoc sacͥficium: et malus ẽ:
Non dico ñhoc mͥ offerat malus: s nemo
mͥ hoc offert malus Qui enim laudat
bonus ẽ: quia si laudat. etiam bene uiũ:
qr si laudat ñ solũ lĩgua laudat: s tuita c̃ lingͣ
me Et ibi uia ẽ: inqua ostendam illi.
salutare dĩ Insacrificio laudis uia ẽ: qua
tem incarne uiuo. infide uiuo filii dei:
qͥme dilexit et tradidit semetipsum ꝓ
me: Agnoscant gͦ peccatores: quia ñ opꝰ
esset medicꝰ si sani essent: Et enim xp̃c ꝓ
impiis mortuus ẽ Cum gͦ agnoscunt
impietates suas: et primo imitant᷑ pub¬

Expanded text:
vivit, non acceptum a Deo: nvivit, non acceptum a Deo: ndat, qui cum sciat se quod bene vivit, acGratias tibi ago, Deus, quod non sum sicut caeteri hominum, injusti, raptores, adulteri, sicut et Pubomine, dona et Publicano huic quod mihi donasti, magis quam ille Pharisaeus . Ergo audite qui bene vivitis, audite qui male vivitis, Sacrificium laudis glorificabit me. Nemo mihi offert hoc sacrificium, et malus est. Non dico, Non mihi hoc offert malus; sed, Nemo mihi hoc offert malus. Qui enim laudat, bonus est: quia si laudat, etiam bene vivit; quis laudat, non solum lingua laudat, sed et vita cum lingua me: et ibi via est, qua ostendam illi salutare Dei. In sacrificio laudis via est, qua tem in carne vivo, in fide vivo Filii Dei, qui me dilexit et tradidit semetipsum pro me . Agnoscant ergo peccatores, quia non opus esset medicus, si sani essent . Etenim Christus pro impiis mortuus est . Cum ergo agnoscunt impietates suas, et primo imitantur Pub
Abbreviated transcription (Latin):
głans de meritis tuis: ñ melaudas. Nec
ille me laudat qͥmale uiuit:nec ule me
laudat qui qͣsi de suo bene uiuit. S nun¬
quid ille phariseus qͣsi de suo talis erat cũ
diceret grãs tͥ ago quia non sum sicut¬
et cȩteri homines:Grãs deo agebat. ex
eo qđ bonum inse habebat. Quamuis gͦ
aliqͦd bonum inte sit: quãus iam ĩtelli¬
gas. non exte ẽẽ qđ bonum ẽ s ado te ac¬
cepisse: tamen ieo ipso si de extuleris
supra alium ñhabentem: inuidus tene¬
ris: nondum laudator m̃s eris: Primo gͦ
corrigere auia pessima: incipe uiuere
bene: intellige quia non corrigeris ñ do¬
no di: adño enim gessus hominis diri¬
guntur: Hoc cum intellexeris: faue &
aliis ut sint qđ et tu es: quia hoc eras &
tu. qͦd &uli sunt. Faue quantum potes.
& noli desꝑare: non enim usq adte diues
ẽ. ds̃. Non gͦ laudat qui male uiuendo of¬
fendit dnm: non laudat qui cũ iã ceꝑit
bene uiuere. de suo putat esse qdđ bene

Expanded text:
glorians de meritis tuis, non me laudas. Nec glorians de meritis tuis, non me laudas. Nec ille me laudat qui male vivit; nec ille me laudat qui qquid ille Pharisaeus quasi de suo talis erat, cum diceret, Gratias tibi ago, quia non sum sicut caeteri hominum? Gratias Deo agebat ex eo quod bonum in se habebat. Quamvis ergo aliquid bonum in te sit, quamvis jam intelligas non ex te esse quod bonum est, sed a Deo te accepisse; tamen in eo ipso, si te extuleris super alium non habentem, invidus teneris, nondum laudator meus eris. Primo ergo corrigere a via pessima, incipe vivere bene: intellige quia non corrigeris nisi dono Dei; a Domino enim gressus hominis diriguntur . Hoc cum intellexeris, fave et aliis, ut sint quod et tu es: quia hoc eras et tu, quod illi sunt. Fave quantum potes, et noli desperare; non enim usque ad te dives est Deus. Non ergo laudat, qui male vivendo offendit Dominum; non laudat, qui cum jam coeperit bene vivere, de suo putat esse quod bene
Abbreviated transcription (Latin):
cim laudis głificabit me Certe nichil
ꝓdest malis sacrificium laudis. quia as¬
sumunt testamentũ tuũ ꝑos tiũ: & fa¬
ciunt dampnanda quȩ displicent ocłis
tuis. Prorsus inquit & ulis hoc dico: sacͥ¬
ficium laudis głificabit me Iam puta¬
bas t laudem non ꝓdesse. lauda: ꝓdit
tͥ Si enim male uiuis. et bona dicis. ñ¬
dum laudas S rursus sicum ceꝑis bene
uiuere meritis tuis tribuis quod bene
uuus. nondum laudas Nolo te ẽẽ latro¬
nem insultantem cruci dñi: s nec te uo¬
lo eẽ phariseum intemplo iactantem
merita sua: et occultantem uulnera sua
Si fueris iniquus & ꝑseuerans in illa iniqͥtã¬
te. ñ tͥ dico non ꝑderit laus: sea non me
laudas: laudem istam ẽẽ non deputo: Rur¬
sus si fueris qͣsi iustus. nam nemo iustus
nͥ humilis & pius: & de iusticia tua infla¬
tus incesseris. & alios intua comparatio¬
ne contempseris. & suꝑ extuleris de tanqͣ

Expanded text:
cium laudis glorificabit me? Certe nihil cium laudis glorificabit me? Certe nihil prodest malis sacrificium laudis, quia assumunt Testamentum tuum per os suum, et faciunt damnanda quae displicent oculis tuis. Prorsus, inquit, et illis hoc dico, Sacrificium laudis glorificabit me. Jam putabas tibi laudem non prodesse: lauda, proderit tibi. Si enim male vivis et bona dicis, nondum laudas: sed rursus si cum coeperis bene vivere, meritis tuis tribuas quod bene vivis, nondum laudas. Nolo te esse latronem insultantem cruci Domini : sed nec te illum volo esse in templo jactantem merita sua, et occultantem vulnera sua Si fueris iniquus et perseverans in illa iniquitate, non dico tibi, Non proderit laus; sed, Non me laudas, laudem istam esse non deputo: rursus si fueris quasi justus nam nemo justus nisi humilis et pius. et de justitia tua inflatus incesseris, et alios in tua comparatione contempseris, et superextuleris te tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
laude: ponitur & inuituꝑatione Dictus ẽ
leo diabolus: Aduersarius ur ait tanquã
leo rugiens circuit querens quem deuoret.
Nunqͥd quia ille leo dictus ẽ ꝓpt̃ immanem
fortitudinem : & ubi ẽ. uiud: uicit leo de
tribu iuda: Intendat paululum caritas
ur̃a. adhuc modicum qđ restat. Obsecro
uos ut excutiatis fatigationẽ: aderit ule
qͥ uob̾ usq adhanc horam uires dedit Pau¬
lo ante dixerat tanquam indicens nob ut
audistis. uectigal. quoddam laudis sue: im¬
mola deo sacrificium laudis. & redde altis¬
simo p̃cestuas: postea autem. peccatori autẽ
dic̃ ds̃. ut quid tu enarras iusticias meas. &
assumis testamentum meum pos tuum
Tanquam diceret ei Nichi t ꝑdest qđ laudaᷤ.
Ego indici laudis sacrificium illis qui bene
uiuunt: enim eis ꝓdest qđ̃ laudant Tu
autem si laudas: nicħ tͥ ꝓdest. Utquid me
laudas: Non ẽ speciosa laus inore peccatoris.
Postea concludit qͣsi adutrumq: & arguens

Expanded text:
laude, ponitur et in vituperatione. Dictus est laude, ponitur et in vituperatione. Dictus est leo diabolus: Adversarius vester, ait, tanquam leo rugiens circumit quaerens quem devoret . Numquid quia ille leo dictus est propter immafortitudinem? Et ubi est illud, Vicit leo de tribu Juda ? Intendat paululum Charitas Vestra adhuc modicum quod restat: obsecro vos ut excutiatis fatigationem; aderit ille qui vobis usque ad hanc horam vires dedit. Paulo ante dixerat, tanquam indicens nobis, ut audistis, vectigal quoddam laudis suae: Immola Deo sacrificium laudis, et redde Altissimo preces tuas. Postea autem: Peccatori autem dixit Deus, Utquid tu enarras justitias meas, et assumis Testamentum meum per os tuum? Tanquam diceret ei, Nihil tibi prodest quod laudas: ego indixi laudis sacrificium illis qui bene vivunt; eis enim prodest quod laudant: tu autem si laudas, nihil tibi prodest; utquid me laudas? Non est speciosa laus in ore peccatoris . Postea concludit quasi ad utrumque, et arguens
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: dum licet audire & tacentem Ueniet
enim & ñ silebit &arguet quando correc¬
tiomi locus nullus erit. Statuam te in qͥt
ante faciem tuam Modo gͦ tu fac quisqͥs
talis es: qͦd tͥ minatur facere dñs Tolle gͦ¬
te atergo tuo ubi te uidere non uis dissimu¬
lans a factis tius: et constitue te. ante te.
Ascende tribunal mentis tuȩ: estotͥ uidex
torqueat tetimor: timorꝰ erumpat con¬
fessio: et dic deo tuo: Qm̃ iniquitatem meã
ego agnosco: et delictum meum ante me
est semꝑ: Qd erat post te. fiat ante te: ne tu
ipse postea ado udice fias ante te. & non
qͥ obluuiscimini dñm. Nidete qͥa clamat &
non tacet. ñ paret Oblitus eras dm̃m: non
cogitabas de uita tua mala Intellige quia
oblitus es dnm̃: ne qͣndo rapiat sic̃ leo: & ñ
sit qͥ eruat: Quid ẽ. sicut leo: Sicut potens
sic̃ fortis. sic̃ ille cui nemo resistere potest
Adhoc retulit: ut diceret leo: Ponitur & in

Expanded text:
sunt, dum licet audire et tacentem. Veniet sunt, dum licet audire et tacentem. Veniet enim, et non silebit, et arguet, quando correctioni locus nullus erit. Statuam te, inquit, ante faciem tuam. Modo ergo tu fac, quisquis talis es, quod tibi minatur facere Deus. Tolle te a tergo tuo, ubi te videre non vis, dissimulans a factis tuis, et constitue te ante te. Ascende tribunal mentis tuae, esto tibi judex, torqueat te timor, erumpat a te confessio, et dic Deo tuo: Quoniam iniquitatem meam ego cognosco, et delictum meum ante me est semper . Quod erat post te, fiat ante te: ne tu ipse postea a Deo judice fias ante te, et non qui obliviscimini Deum. Videte quia clamat, et non tacet, non parcit. Oblitus eras Dominum, non cogitabas de vita tua mala. Intellige quia oblitus es Dominum. Nequando rapiat sicut leo, et non sit qui eruat. Quid est, sicut leo? Sicut fortis, sicut potens, sicut ille cui nemo resistere potest. Ad hoc retulit, ut diceret leo. Ponitur enim in
Abbreviated transcription (Latin):
Estote in quit ꝑfecti. sicut & pat̃ ur qui incę¬
lis ẽ: qui facit solem suum oriri suꝑbonoᷤ
& malos: hunc imitari noluisti qͥ donat
bona et malis: ut sedens detrahas etbonis.
Suspicatus es iniquitatem: qđ ero tͥ similis
faciam arguendo te: Quid tͥ faciam: M
te ñuides: facio ut uideas te: qͥa si uideres
de. & displiceres tͥ. placeres mͥ Quia uͦ te ñ
uidens placiusti tͥ: displicebis & mͥ & tibi
Mͥ cum iudicaberis. tͥ cum ardebis:. Quid enĩ
⁊ faciam inquit: Constituam te ante fa¬
ciem tuã Quid enim yis latere te ipsũ:
indorso tuo ubi es: non te uides: facio ut
te uideas: Quod post dorsum posiusti: an¬
te faciem ponam Uidebis feditatem tuã:
ñ ut corrigas. s ut erubescas Iam quia dic̃¬
ista fr̃s: despandus ẽ. iue cui dicitur: Nec il¬
la ciuitas de ꝗͣ dictũ ẽ adhuc cͥduũ ⁊ niniue
euertetur. Intra triduum idonea fuit
conuerti orare plangere: depena iminenti
miscłiam ꝓmereri Audiant gͦ qui tales

Expanded text:
quit, perfecti, sicut et Pater vester qui in coelis est, qui facit solem suum oriri super bonos et malos . Hunc tu imitari noluisti, qui donat bona et malis; ut sedens detrahas et bonis. Suspicatus es iniquitatem, quod ero tibi similis. faciam arguendo te? quid tibi faciam? Modo te non vides; facio ut videas te. Quia si videres te, et displiceres tibi, placeres mihi: quia vero non te videns placuisti tibi, displicebis et mihi et tibi; mihi cum judicaberis; tibi, cum ardebis. Quid enim tibi faciam, inquit? Constituam te ante faciem tuam. Quid enim vis latere teipsum? In dorso tuo tibi es, non te vides: facio ut te videas; quod post dorsum posuisti, ante faciem ponam; videbis foeditatem tuam, non ut corrigas, sed ut erubescas. atres, desperandus est ille cui dicitur? Nonne illa civitas de qua dictum est, Triduum, et Ninive evertetur, intra triduum idonea fuit converti, orare, plangere, de poena imminenti misericordiam promereri ? Audiant ergo qui tales
Abbreviated transcription (Latin):
direrat. frẽm tuũ: analiquã distinctionẽ
nob̃ intelligendam insinuauit: Plane
fr̃s: puto eẽ distinguendum Frater aduer¬
sus frẽm detrahit: uerbi gr̃a ut puta qͣsi
firmus et alicuius iam momenti doctor
i doctꝰ detrahit fr̃i suo force bene docenti et
bene ambulanti: Est autem alius infir¬
mus: aduersus illum ponit scandalum
huic detrahendo. Et enim cum detrahi¬
tur bonus abhis qui uidentur aliciuus
momenti eẽ. et docti esse: in scandalum
cadunt infirmi qui ad huc nesciunt iu¬
dicare: Ideo infirmus ille filius matris
dictus ẽ. nondum patris: ad huc lact̾e in¬
digens et uberib adherens Portatur adhuc
simi matris ȩccłiȩ: ñualet accedere ad sol¬
dum cibum mensȩ patris sui: s de ub̾e ma-¬
tris uictum trahit. ignarus uidicandi:
qm̃ adhuc animalis atq carnalis est
Spiritalis autem: omĩa diuidicat. Ani¬
malis autem homo ñꝑcipit ea que sunt

Expanded text:
dixerat, fratrem tuum. An aliquam distinctionem dixerat, fratrem tuum. An aliquam distinctionem nobis intelligendam insinuavit? Plane, fratres, puto esse distinguendum. Frater adversus fratrem detrahit, verbi gratia, ut puta quasi firmus et alicujus jam momenti doctor et doctus, detrahit fratri suo, forte bene docenti et bene ambulanti: est autem alius infirmus; adversus illum ponit scandalum huic detrahendo. Etenim cum detrahitur bonis ab his qui videntur alicujus momenti esse et docti esse, in scandalum cadunt infirmi qui adhuc nesciunt judicare. Ideo infirmus ille filius matris dictus est, nondum patris, adhuc lacte indigens et uberibus adhaerens. Portatur adhuc sinu matris Ecclesiae, non valet accedere ad solidum cibum mensae patris sui, sed de ubere matris victum trahit, ignarus judicandi, quoniam adhuc animalis atque carnalis est. Spiritualis enim omnia dijudicat; animalis autem homo non percipit ea quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nebris. ubi tu puteum eẽ scires. et taceres:
qualis esses: Nonne inimnicus deputareris
anime eius: & tamen si in puteum cadẽt.
non anima s: corpore moreretui: Precipitat
se inuicia sua: predicat apud te mala facta
sua: Tu nosti mala esse et laudas: et irrides
apud te Osi conuertatur aliquando ad dm̃
ille quem irrides apud te. et quem corripere
nolusti: et dicat Confundantur qui di¬
adhoc ꝑtinet qđ suꝑus dirit amplexa
ta ẽ Qui enim stans aut transiens facit.
non cum uoluntate facit Qui uero ad
hoc sedet: quantum ocium querit ut fa¬
ciat: Sedens aduersus frẽm tuum de¬
trahebas: Ipsam detractionem malam
diligenter faciebas: sedendo faciebas:
uolebas ibi occupari: amplexabaris ma¬
lum tuum: oscłabaris. dolum tuum:
edens aduersus frẽm tuum detrahebas:
et aduersus filium matris tuȩ ponebas
scandalum: Quis ẽ. filius matris: Nõne
frater: Hoc gͦ repetere uoluit qđ suꝑius

Expanded text:
nebris ubi tu puteum esse scires, et taceres, nebris ubi tu puteum esse scires, et taceres, qualis esses? nonne inimicus deputareris animae ejus? Et tamen si in puteum caderet, non anima, sed corpore moreretur. Praecipitat se in vitia sua, praedicat apud te mala facta sua; tu nosti mala esse, et laudas, et irrides apud te. O si convertatur aliquando ad Deum ille quem irrides, et quem corripere noluisti, et dicat: Confundantur qui diad hoc pertinet quod superius dixit, amplexa est. Qui enim stans aut transiens facit, non cum voluptate facit: qui vero ad hoc sedet, quantum otium quaerit ut faciat! Sedens adversus fratrem tuum detrahebas: ipsam detractionem malam diligenter faciebas, sedendo faciebas; volebas ibi occupari, amplexabaris malum tuum, osculabaris dolum tuum. Sedens adversus fratrem tuum detrahebas: et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. Quis est filius matris? nonne frater? Hoc ergo repetere voluit, quod superius
Abbreviated transcription (Latin):
nebas Os tuum habundauit malicia: et
lingua tua amplexata ẽ dolositatẽ. Maliuo¬
lentiã istã idolositatẽ frs̃ quorundã homi¬
num dicit: qui ꝑadulationem quamius sci¬
ant mala ẽẽ quȩ audiunt: ne offendant eos
aquib audiunt. ñ solum non reprehenden¬
do. s tacendo consentiunt: Parum ẽ qͥa non
dicunt male fecisti: s dicunt et bene fecisti.
Etnorunt malũ eẽ. s: habũdat oseorũ mal Itia:
et lingua eoꝵ amplexata ẽ dolositatem: Do¬
lositas ẽ fraus quedam inuerbis: aliud ꝓ¬
mendi. aliud sentiendi. Non ait lingua
tua admisit dolositatẽ. aut ꝑpet᷑uit dolositatẽ:
s ut ostẽdet tͥ ꝗͣdã delectationẽ in ipso malo fac¬
to. amplexata ẽ. dixit: Parum ẽ. quia facis.
et delectaris. Laudas in promptu: irrides ap̃
te: Precipitas hominem incaute uicia sua
proferentẽ: et ansint uicia nescientẽ: Tu
qui scis uicium eẽ. non dicis: Quo irruis: Si
illum uideres ambulare incautum inte¬

Expanded text:
alitia, et lingua tua amplexa est dolositatem. Malevolentiam et dolositatem, fratres, quorumdam hominum dicit, qui per adulationem, quamvis sciant mala esse quae audiunt, ne offendant eos a quibus audiunt, non solum non reprehendendo, sed tacendo consentiunt. Parum est, quia non dicunt, Male fecisti; sed dicunt, Et bene fecisti: et norunt malum esse; sed abundat os eorum malitia, et lingua eorum amplexatur dolositatem. Dolositas est fraus quaedam in verbis, aliud promendi, aliud sentiendi. Non ait, Lingua tua admisit dolositatem, aut, perpetravit dolositatem; sed ut ostenderet tibi quamdam delectationem in ipso malo facto, amplexa est, dixit. Parum est quia facis; et delectaris: laudas in promptu, irrides apud te. Praecipitas hominem incaute vitia sua proferentem, et an sint vitia nescientem: tu qui scis vitium esse, non dicis, Quo irruis? Si illum videres ambulare incautum in te
Abbreviated transcription (Latin):
uobis potum dedi nonescam. Neq enĩ po¬
teratis: sed neq quidem adhuc potestis.
Mat̃ uob̾ fui: quomͦ dicitur alio loco factꝰ
sum paruulus inmedio ur̃m: tanquã¬
si nutrix filios suos fouens Non nutrix
nutriens filios alienos: s nutrix fouens
filios suos. Sunt enim matres quȩ cũ
pepererint dant nutricib. Ille quȩ peꝑ¬
erunt ñfouent filios: quia nutriendos
delerunt: Iule autem que fouent: ñ suoᷤ
fouent s alienos. Iste uͦ ipse peꝑerat ipse
fouebat. Nulli nutriq quẽ peperat mitte
paulo detraherent:. Epłȩ quidem aiunt
graues et fortes sunt: p̃sentia autẽ cor¬
poris infirma. et sermo contemptibilis
Dic̃ ipse in epła sua quosdam detractores
suos ita dixisse Sedebant et aduersꝰ frẽm
suum detrahebant: et aduersus lac̾tandũ
ulum filium matris. ponebant scanda¬
lum: Merito fecerunt ipsi matri: ut
iterum parturiret. Etaduersus filiũ ma¬
tris tue ponebas seandalum. Hec feci¬

Expanded text:
vobis potum dedi, non escam; neque enim poteratis: sed nec nunc quidem adhuc pMater vobis fui: quomodo dicitur alio loco, Factus sum parvulus in medio vestrum, tanquam nutrix fovens filios suos . Non nutrix nutriens filios alienos, sed nutrix fovens filios suos. Sunt enim matres quae cum pepererint, dant nutricibus: illae quae pepererunt, non fovent filios suos, quia nutriendos dederunt; illae autem quae fovent, non suos fovent, sed alienos: iste vero ipse pepererat, ipse fovebat, nulli nutrici quem pepererat commPaulo detraherent. Epistolae quidem, aiunt, graves et fortes sunt, praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis : dicit ipse in Epistola sua quosdam detractores suos ista dixisse. Sedebant, et adversus fratrem suum detrahebant, et adversus lactandum illum filium matris suae ponebant scandalum. Merito fecerunt ipsi matri ut iterum parturiret. Et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. 28.
Abbreviated transcription (Latin):
iret incelum: admoniti sunt uoce angłi¬
ca dicente. Quid statis uiri galilei: hic ihs
quem uidistis ire: sic ueniet quẽadmo¬
dum uidistis eum euntem uicelum: Ascen¬
dit gͦ: Regressi illi lȩtantes manserunt in
ciuitate. scdm eius p̃ceptum: donec imple¬
rentur spũ scõ: Quid autem dictum erat
thomȩ palpanti: Quia uidisti credidisti:
beatĩ qui non uiderunt et erediderunt:
Predicti sumus: Terra illa uocata asolis ortu
usq adoccasum: ñiuidet et credit Occultus
gͦ ds̃ deoꝵ: eteis inter quos ambulauit. et
eis aquib crucifirus ẽ. et eis ante quoꝵ ocłos
resurrexit: & nob̃ qui credimus incȩlo seden¬
lem.quẽ non uidimus interra ambulantẽ:

Expanded text:
iret in coelum, admoniti sunt voce angeliiret in coelum, admoniti sunt voce angelica dicente: Quid statis, viri Galilaei? Hic Jesus quem videtis ire, sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in coelum. Ascendit ergo: regressi illi laetantes, manserunt in civitate, secundum ejus praeceptum, donec implerentur Spiritu sancto . Quid autem dictum erat Thomae palpanti? Quia vidisti, credidisti; beati qui non vident, et credunt . Praedicti sumus. Terra illa vocata a solis ortu usque ad occasum non videt, et credit. Occultus ergo Deus deorum, et eis inter quos ambulavit, et eis a quibus crucifixus est, et eis ad quorum oculos resurrexit, et nobis qui credimus in coelo sedentem, quem non
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ: et habitauit innobis: Et qui tene¬
bat hominem thomas: intelligebat ut
poterat dm: Palpatis enim cuatricibus:
exclamauit: Dominus m̃s et ds̃ m̃s: Osten¬
debat tamen dñs eam formam. eamq car¬
nem quam incruce uiderant: quȩ insepul¬
tura posita erat. fuit cum eis quadragin¬
ta dieb. Impiis uideis ñ se demonstrauit:
Illis demonstrauit se qui ineum credide¬
rant ante quam crucifigeretur: ut quos
crucifixus dimiserat titubantes. resur¬
gens faceret fortes: Deinde quadragesimo
die commendans eccł̃iam suam. id÷ uo
catam derram asolis ortu usq ad occa¬
sum: ne haberent excusationem qui uo¬
lunt in scismate deꝑire: ascendit uicelũ.
dicens eis: Fritis m testes iniherłm: Unde
spẽs decoris eius. Et intotam iudȩam &
samariam: et usq intotã terram: His enĩ
dictis: nubes suscepit eum: Intuebantur
illi q̃ nouerant: Nouerant tamen inhu¬
militate: nondum inclaritate: Et cũ abei

Expanded text:
tum est, et habitavit in nobis . Et qui tenetum est, et habitavit in nobis . Et qui tenebat hominem Thomas, intelligebat ut poterat Deum. Palpatis enim cicatricibus, exclamavit: Dominus meus et Deus meus . Ostendebat tamen Dominus eam formam, eamque carnem quam in cruce viderant, quae in sepultura posita fuerat. Fecit cum eis quadraginta dies. Impiis Judaeis non se demonstravit: illis demonstravit se, qui in eum crediderant antequam crucifegeretur; ut quos crucifixus dimiserat titubantes, resurgens faceret fortes. Deinde quadragesimo die commendans Ecclesiam suam, id est vocatam terram a solis ortu usque ad occasum, ne haberent excusationem qui volunt in schismate deperire, ascendit in coelum, dicens eis, Eritis mihi testes in Jerusalem unde species decoris ejus, et in totam Judaeam et Samariam, et usque in totam terram. His enim dictis, nubes suscepit eum. Intuebantur illi quem noverant: noverant tamen in humilitate, nondum in claritate. Et cum ab eis
Abbreviated transcription (Latin):
Unde ergo ds̃ d̃s m̃s ut quid me dereliqͥ¬
sti: nͥ quia incarne infirmitatis agnosoe¬
bat᷑ uox peccatoris: Qui enĩ suscep̃ simil¬
tudinẽ earnis pecc̃i: cͣ ñ susciꝑet similitudi
fatigatus sedit. et cum lassato corpore
dormiuit: et cum apprehensus. & cum
flagellatus et cum ante iudicem positus.
et cum suꝑbienti respondit. non haberes
uime potestatem. nͥ data tͥ fuisset desuꝑ:
et qͦd ductus adiuctimam. coram tonden¬
de se non aꝑuit os suum: et qͦd crucifixus.
et qđ sepu̾tus. semꝑ occultus deus deoꝵ:
Quid postea quã resurrexit: Mirati discipłi.
et primo noncrediderunt donec tangereis
atq palparent: S caro resurrexerat. quia
caro mortua erat: Diuinitas quȩ mori ñ
poterat: adhuc etiam inicarne resurgentis
latebat: Nideri forma potuit.deneri men¬
bra: palpari cicatrices: Uerbum ꝑ qd̃ fac¬
ta sunt omnia quis uidet: Quis tenet:
Quis palpat: & tamen uerbum caro fac¬

Expanded text:
Unde ergo, Deus, Deus meus, utquid me dereliquUnde ergo, Deus, Deus meus, utquid me dereliquisti, nisi quia in carne infirmitatis agnoscebatur vox peccatoris? Qui enim suscepit similitudinem carnis peccati , cur non susc sitivit, et cum fatigatus sedit, et cum lassato corpore dormivit, et cum apprehensus, et cum flagellatus, et cum ante judicem positus, et cum superbienti respondit, Non haberes in me potestatem, nisi data fuisset desuper : et quod ductus ad victimam, coram tondente se non aperuit os suum , et quod crucifixus, et quod sepultus, semper occultus Deus deorum. Quid postea quam resurrexit? Mirati discipuli et primo non crediderunt, donec tangerent atque palparent . Sed caro resurrexerat, quia caro mortua erat: divinitas quae mori non poterat, adhuc etiam in carne resurgentis latebat. Videri forma potuit, teneri membra, palpari cicatrices: Verbum per quod facta sunt omnia, quis videt? quis tenet? quis palpat? Et tamen Verbum caro fac
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc ingr̃a fidei Nam cum ipse dñs ue¬
nisset: quia passurus uenit. occultus ue¬
nit: Etcum esset fortis inse: infirmus in
carne apparuit: Oportebat enim eum ui¬
deriut non intelligeretur. contempni ut
occideretur: Erat głe spẽs indiuinitate:
s: hec latebat iicarne. Si enim cognouis¬
sent: nunquam dnm̃ głe crucifixissert.
Sicgͦ inter iudeos. Inter inimicos ambu¬
lauit occultus: mira faciens. mala
patiens: donec suspen deretur inligno:
Uidentesq pendentem iudȩi. magis ma¬
gisq contempserunt: ante crucem caput
agitantes & dicentes: Si filius dei est:
descendat de cruce Occultꝰ gͦ erat ds̃ deoꝵ
et uoces edebat magis excompassione
nr̃a quam ex maiestate sua: Unde enim
illȩ uoces nͥ exnobis assumptȩ: ds̃ ds̃ m̃s
ut quid me dereliquisti: Quando autẽ
pat̾ filium dereliquit: aut filius patrẽ:
Nonne unus ds̃ filius & pater: Nonne ue¬
rissimum. ego et pater unum sumus:

Expanded text:
et hoc in gratia fidei. 5. Nam cum ipse Dominus veet hoc in gratia fidei. 5. Nam cum ipse Dominus venisset, quia passurus venit, occultus venit: et cum esset fortis in se, infirmus in carne apparuit. Oportebat enim eum videri, ut non intelligeretur; contemni, ut occideretur. Erat gloriae species in divinitate; sed haec latebat in carne. Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Sic ergo inter Judaeos, inter inimicos ambulavit occultus, mira faciens, mala patiens, donec suspenderetur in ligno; videntesque pendentem Judaei magis magisque contemnerent, et ante crucem caput agitantes, dicerent: Si Filius Dei est, descendat de cruce . Occultus ergo erat Deus deorum, et voces edebat magis ex compassione nostra, quam ex majestate sua. Unde enim illae voces, nisi ex nobis assumptae, Deus, Deus meus, utquid me dereliquisti . Quando autem Pater Filium dereliquit, aut Filius Patrem? Nonne unus Deus, Filius et Pater? nonne verissimum, Ego et Pater unum sumus ?
Abbreviated transcription (Latin):
casum Concordat uerbis dm̃i dicentis.
oportebat. xp̃m pati et resurgere a mor¬
tuis tercia die: et predicari innomine eiꝰ
penitentiam & remissionem peccatorũ
ꝑom̃s gentes: Om̃s enum gentes sunt:
asolis ortu usq adoccasum: Qđ uͦ exsyon
spẽs decoris eius: qđ inde cepit decus
euangłii eius: qͦd inde cepit annuntia
ri speciosus forma pre filiis hominũ con¬
cordat uerbis dñi dicentis. incipientib
abihrłm: Concinunt noua ueterib: ue¬
tera nouis Dicunt adinuicem. seraphin
sonant duo testamenta: et unam uocem
habent duo testamenta. Audiatur uox
conci nentium testamentoꝵ: non calũp¬
niantium exhedatorum. fecit gͦ ista ds̃
deoꝵ: Uocauit terram asolis ortu usq ad
occasum: ex syon ꝓcedente specie sua¬
Ibi enim erant discipłi. qͥ acceꝑunt sp̃m̃ scm̃:
quinquagesimo post resurrectionem eiꝰ die
missum de cęlo: Inde euuangłium: inde
predicatio: inde impletur orb̃ terrarum.

Expanded text:
casum, concordat verbis Domini dicentis: casum, concordat verbis Domini dicentis: Oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis tertia die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes . Omnes enim gentes sunt a solis ortu usque ad occasum. Quod vero Ex Sion species decoris ejus, quod inde coepit decus Evangelii ejus, quod inde annuntiari coepit speciosus forma prae filiis hominum , concordat verbis Domini dicentis, Incipientibus ab Jerusalem. Concinunt nova veteribus, vetera novis: dicunt ad invicem seraphim dsonant duo Testamenta, et unam vocem habent duo Testamenta: audiatur vox concinentium Testamentorum, non calumniantium exhaeredatorum. Fecit ergo ista Deus deorum, Vocavit terram a solis ortu usque ad occasum, ex Sion procedente specie suaIbi enim erant discipuli, qui acceperunt Spiritum sanctum quinquagesimo post resurrectionem ejus die missum de coelo . Inde Evangelium, inde praedicatio, inde impletus orbis terrarum,