comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
c̃osumpsit. qr nrãm dupplam uet̾tatẽ sua simꝑla
ꝯsumpsit. unde ⁊ unodie ⁊ duab nectib in sep̃ist¬
cro quieuit. ꝑ unam diem siłn eiꝰ uetustas signat᷑
ꝑ duas noctes gemina nr̃ uecustas. Qui eutn gͦ in
sepulcro una die ⁊ duab nectib. qr sua simpla uetꝰ¬

Expanded text:
em sua simpla consumpsit. Unde et uno die et duabus noctibus in sepulcro quievit. Per unum diem simpla ejus vetustas signatur, per duas noctes gemina nostra vetustas. Quievit ergo in sepulcro una die et duabus noctibus, quia sua simpla vetu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝓbatio a potestatib ⁊ ab effectu. dimitte em̃ boñ
⁊ fac̾e matum. sunt ꝑtes oꝑari malum. dicit enim
larga accepore ꝯ sueta locutõe ⁊̃ ille oꝑari mał qui
dimittit hom̃: uolo aũ ⁊ nolo sunt effect᷑ untlligo e
lum. uult illd̾. ⁊ ño illd̾. ⁊ ha ẽ. Hon eñi lix ars .i. h¬

Expanded text:
est probatio a partibus et ab effectu. Dimittere enim bonum, et facere malum, sunt partes operari malum. Dicitur enim larga acceptione et consueta locutione etiam ille operari malum qui dimittit bonum. Volo autem et nolo sunt effectus intelligo. lum, vult illud et non ill
Abbreviated transcription (Latin):
ne p̾sentis tribuationis possit᷑ intlłitm̃. siquis dẽ
igne fictare purgõis accipiat pensand̃ sollicite est.
ꝙr cumdixit ꝓignẽ posse saluari. Nonqui suꝑ hoc fũ¬
dam̾itum. ferrum. uel es. uel plunbum edificat .i.

Expanded text:
nis praesentis possit intelligi, tamen si quis de nis praesentis possit intelligi, tamen si quis de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est, quia illum dixit per ignem posse salvari, non qui super hoc fundamentum ferrum, aes, vel plumbum aedificat, id est
Abbreviated transcription (Latin):
manser ut igne ut opus
illorum ques amissio tẽ
hoc sumet unde cogitau
s etiam inbacuita ubi
hr requiem suam anima¬
itemptietis omtua. Sicui
ꝓpꝰ exarserit .i cremabilẽ¬
det ⁊ ꝑ eo quod dilexit nͥ
ł infuturo punietur. s
qͣm alt̾utra oditione iposi¬
ta eis porius mallet carere
quod sit tam enit quasi ꝑ
ignem qr ⁊ sic uritur do¬
iore amissorum nõ tam̃
ea p̃fert deo ⁊ sigͦ urit enm dolor amissdeum ñ subñ¬
tit net ꝯsumit eum fundam̃ti stabilitate ⁊ incorrup¬
nis ẽ temptatio tͥbulatõis d qua scriptum ẽ. uasa fi¬
guli pbat fornar ⁊ homines iustos temptatio tͥbula¬
tionis. hic quer solet quomͦ opus illuis eruridica
oꝑib ut dc̃m ẽ. sonenim op̾ ardet it detrim̃num
patit᷑ n inalum fu̾it. aut gͥ no ardent oꝑa ꝑ illa tͥ¬
mala opamilligi s bona que ad sustentatõem sui
⁊ suorum aliquio faciut. ⁊ ad sustentacõem indi¬
amore temꝑalium. ideo hoc oꝑa dicuntur arsura ñ

Expanded text:
manserit, in igne, ut opus illorum quos amissio temphoc sumet unde cogitavit, sed etiam in hac vita ubi et requiem suam animantemnentis omnia. Si cujus opus arserit, id est cremabileet pro eo quod dilexit, hic vel in futuro punietur. Sed quoniam alterutra conditione ta eis potius mallet carere Quod sic tamen erit, quasi per ignem, quia etsi uritur dolore amissorum, non tamen ea praefert Deo. Etsi ergo urit eum dolor amissorum, non subvertit, neque consumit eum fundamenti stabilitate, et incorruptentatio tribulationis, de qua scriptum est: Vasa figuti probat fornax, et homines justos tentatio tribulationis . Hic quaeri solet quomodo opus illius exuri dicaoperibus, ut dictum est. Non enim opus ardet, vel detrimentum patitur, nisi malum fuerit. Aut igitur non ardennon intelligi, sed bona quae ad sustentationem sui, et suorum aliqui faciunt, vel ad sustentationem indiamore temporalium, ideo haec opera dicuntur arsura, no
Abbreviated transcription (Latin):
apides ꝑ̃. itã bonus magr incorruptibilis ꝑmane¬
ũit. ⁊ ent ei merces uita eterna sicutꝰ opꝰ. arser̃. detͥ.
patietur. op̃us qiuod ane̾ dititur mala doctrina est̃¬
est. que interibit detrimentũ patiet᷑. penas ꝑpeti.
quĩ eñi in pena posit̾ iacturam nõ senait. Ip̃̾e autem
saluus erit. qͥ nõ int̾ibit fidei substantia que ⁊ stat.i.

Expanded text:
 et bonus magister incorruptibilis permanebit, et erit ei merces vita aeterna. Si cujus opus arserit, detrimentum patietur. Opus quod ardere dicitur mala doctrina est, quae interibit: detrimentum pati, est poenam perpeti. Quis enim in poena positus jacturam non sentit? Ipse autem salvus erit, q
Abbreviated transcription (Latin):
corpalis fabrite ẽ in uno ita fundamtũ sp̃uali fab̾¬
ce est in sũmo. Ideqq sicut parietum pondus. ten¬
dit ad una ubi est fundam̃tum ita sp̃ualis edifica¬
tio tendit ad sũma ubi suum ẽ fundamtũ. Nam ⁊
pond̾unt gemina sunt gn̾a quorum alia una pet̾̃t
ut lapis suꝑ aqm positus. ⁊ aqua suꝑ oleum. aliauͦ¬
ꝑiora penit ⁊ oleum ⁊̃ sub aquam fusum. nd se patt᷑¬
subt̃. Sic ec̃o ht in imo posita tencit ad celũ funda¬

Expanded text:
corporalis fabricae est imo, ita fundamentum spiritualis fabricae est in summo: ideoque sicut parietum pondus tendit ad ima, ubi est suum fundamentum, ita spiritualis aedificatio tendit ad summa, ubi suum est fundamentum. Nam et ponderum gemina sunt genera, quorum alia ima petunt, ut lapis super aquam positus, et aqua super oleum. Aliais petit. Et oleum etiam subter aquam fusum non se patitur. Sic Ecclesia nunc in imo posita tendit ad coelum, u
Abbreviated transcription (Latin):
due sunt. Siqͣ
autem uidua
filios aut nepo¬
tes h̃t discat pͥ¬
mum domum
suam regere ⁊¬
ita .s. ut ꝑfectus tuus ma¬
nnfestus sit om̃ib .i. ut
codatrine ⁊ tibi s tibi et doc¬
ualent. hac̃ enim faciens ⁊¬

Expanded text:
duę sunt. Siqua autem uidua filios aut nepotes habet, discat primum domum suam regere t ut profectus tuus manifestus sit omnibus, id est ut co doctrinae et tibi, sed tibi et docvalent. Haec enim faciens
Abbreviated transcription (Latin):
affectu dilectionis. ut ui¬
dentes amoris c̃a se ꝯmo¬
neri facilius se corrigant
anue ut matres. ut cũ
mitti serm̃õe dreantur
⁊ sic honorifice ꝓficiat.¬

Expanded text:
affectu dilectionis, ut videntes amoris causa se commoneri, facilius se corrigant; anus ut matres, ut cum miti sermone doceantur, et sic honorifice proficia
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e salitis orauit obtulit
p̃ces dico cum clamore ua¬
lido .i. cum intentõe efficã¬
cissima ut q̃n prolixius
orabat ⁊ lacrimis. hoc nõ
in euangłiolegnt᷑. credend̾¬

Expanded text:
rae salutis oravit. Obtulit preces dico, cum clamore valido, id est cum intentione efficacissima, ut quando prolixius orabat, et lacrymis. Hoc non in Evangelio legitur, credend
Abbreviated transcription (Latin):
multiplex ẽ: qr multi
icati. Si gͦ unum delutũ multos
mortificare petuit. pater qd̾ nusttiplex
habundans. ex qua omĩa bona sunt homini. sine qͣ
nicħ ht̃ boni causa ade ẽ pcc̃m illd̾ originale. cuiꝰ rei
ta ⁊ si illo originali sunit ad pecandum magis ꝓm p̃
mortis ex adam. in et̾num aũt ualebat uite forma per

Expanded text:
multiplex est, qua multi vivificati. Si vero unum delictum multos mortificare potuit, patet quod multiplex st gratia abundans, ex qua omnia bona sunt homini, sine qua nil habet boni. Causa Adae est peccatum illud originale, cujus reitsi ex illo originali sint ad peccandum magis proni.mortis ex Adam; in aeternum autem valebit vitae forma per
Abbreviated transcription (Latin):
multomagis habundauit .i. multomañ habundans
tͣnͣsiit. in plures .i. in om̃es filig eiꝰ habundans autẽ
⁊ maiores mom̃rib sius magis ꝓdest. qr nõ selum uld̾¬
fectõe uirtutũ. q̃ in xp̾o homme fuit. qui ꝑ suam bo¬
nitatem de sua plenitudme nob tͥbuit. ⁊ irota płes
ñ sibi poni cõꝑatiue s ab solute tanqm dic̾er iultos

Expanded text:
multo magis abundavit, id est multo magis abundans transiit, in plures, id est omnes filios ejus. Abundans autem et major res omnibus suis magis prodest, quia non solum ilerfectionem virtutum quae in Christo homine fuit, qui per suam bonitatem, de sua plenitudine nobis tribuit. Et nota, plures, non ibi poni comparative, sed absolute, tanquam diceret multos.
Abbreviated transcription (Latin):
ualuit qiuidem olim s non ideo digniores sunt infide ⁊ ħ¬
ẽ quod ait. multum plus ẽ uideo scd̾ pͥorem statum quam
gentili ⁊ hoc ꝑ omẽm modum. Omĩs modus uel in ammi¬
multa uideis d̾e fecit. que non gentib. ⁊ ita scd̾ priorem
statum digniores fu̾nt f equitur. Rimum crndem

Expanded text:
Valuit quidem olim, sed non ideo digniores sunt in fide, et hoc est: Multum est plus Judaeo secundum priorem statum, quam gentili, et hoc per omnem modum. Omnis modus est vel in admimulta Judaeis Deus fecit, quae non gentibus, et ita secundum priorem statum digniores fuerunt. Primum quidem
Abbreviated transcription (Latin):
agimꝰdõ. ⁊ hoc ẽ. qd̾ ait.
nos aũt ofr̃e. cdilecti a do
debemus agere gr̾as deo
semꝑ ꝑro uob. eo quod
⁊ uos. primit as fidei ut

Expanded text:
agimus Deo. Et hoc est quod ait: Nos autem fratres dilecti a Deo debemus agere gratias Deo semper pro vobis eo quod et vos primitias fidei, ut
Abbreviated transcription (Latin):
taq .& qr hec bona sunt
iođ ⁊ nõ instat dies dñi
itaq fr̾es state ĩmobiles¬
et in fide et ut stetis te¬
nete tratlicõe quas a nob̾
dicdicistis usq ad intellet¬
tum siue ꝑ sermon̾e p̾¬

Expanded text:
dicat: Quia haec bona sunt nobis, et non instat dies Domini, itaque fratres, state immobiles in fide. Et ut stetis tenete traditiones quas a nobis didicistis usque ad intellectum, sive per sermonem pr
Abbreviated transcription (Latin):
dedix nõ m̾ito n̾ro s ingͣ¬
cia sua. ip̃e in quan q̃ui
iam tõt fecit exhortetur
⁊ ofirmet. otra impugra¬
tores in om̃i oꝑe ⁊ sermo̾e

Expanded text:
dedit non merito nostro, sed in gratia sua. Ipse inquam qui jam tot fecit, exhortetur et affirmet, contra impugnatores, in omni opere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑꝑ suos fecit. hẽc pseu¬
do apłi traclid̾ant qui
negabant u̾itatẽ di¬
se in carnem. nec pas
resurrectõem xp̃i subd̾
incõuemientia clitens
remuñatio sit futura.
quod ues n̾o uultis. In¬
uenimur aũ. ⁊ non
solum hoc inconueni
de falsa laude sua iras¬
citur qm̃ dixꝰ testimo¬
cum ẽ aliquid fl̃ de dõ
clr̃e ⁊̃ si adlaudem eius
nõ minori s maiori for¬
tasis scese indeo laudat

Expanded text:
 suos fecit. Haec pseudoapostoli tradiderant, qui negabant veritatem dise in carnem, nec passresurrectionem Christi, subdit inconvenientia dicens: remuneratio sit futura, quod vos non vultis. Invenimur autem, et non solum hoc inconveniede falsa laude sua irascitur, quoniam diximus testimoum est aliquid falsi de Deo dicere, et si ad laudem ei non minori, sed majori fortassis scelere in Deo laudat
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ de resurrettõe sentiẽtes
intentio apłi in hac epła. prauos ⁊ incorrectos.
corrig̾e. ⁊ bongs acl ꝑsel̾antiam aliorumq corre¬
tioneni cohortari. Modus talis ẽ. de more suo sa¬
lutatõem p̾mitrit. qua p̃missa. de bonis eorum
gr̃as agit. omemorans nõ solum fidem et oꝑa.
s etiam oũsionis modum. ⁊ malorum sustine
eos ꝯu̾sato̾e. ⁊ quanto affectu eos desid̾et uid̾e iñt¬
int̾serit. Deinde prauos ut a lururia. ⁊ ocio. ⁊ cu¬
riositate otincant. obsetrat. ⁊ mortuo resurretturo
⁊ firmat. Circa finem moralis ẽ inftructio. p̾mittit

Expanded text:
tientes, intentio Apostoli in hac Epistola pravos et incorrectos corrigere, et bonos ad perseverantiam, aliorumque correctionem cohortari. Modus talis, more suo salutem praemittit: qua praemissa de bonis eorum gratias agit, commemorans non fidem et opera, sed etiam conversionis modum et malorum sustineneos conversatione, et quanto affectu desideret eos videre interserit. Deinde pravos, ut a luxuria, et otio, et curiositate contineant, obsecrat, et mortuos resurrecturos confirmat. Circa finem est moralis instructio. Dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e extra castra passus¬
e. ut nos sc̃ifitaret. igrͣ
exeanins fide ⁊ carita¬
te. extra castra corꝑm
mortificantes m̃bra¬
cum uitiĩs ⁊ ꝯcupiscẽ¬
ciis ad eum imitancdũ¬
nos dico portantes. pa

Expanded text:
stra passus ut nos sanctificaret, igitur exeamus fide et charite, extra castra, corporum mortificantes mcum vitiis, et concupiscentiis ad eum imitanddico, portantes, pa
Abbreviated transcription (Latin):
m infidelib nob̾aũt sc̾ifitatio ⁊ redẽp
&e debemus erire exͣ castra.
on em̃ hm̃s hic manẽtẽ¬
cuutatem .i. in hoc sta¬
tu manens corpꝰ. s fu
futͣm statum corpꝰ. ut
quamur ⁊ iupꝓperium

Expanded text:
ficatio et redemptio. Et debemus exire extra castra. Non enim habemus hic manentetatem, id est in hoc statu manens corpus; sed ffuturum statum corpus. Ut quamur, et imperium
Abbreviated transcription (Latin):
neq derelinqͣm. dere¬
linq̾retur ille qui fa¬
me ꝑiret. s quia hoc
nõ est nõ sit homocu¬
pidus. hoc̾ post mortẽ
moysi clixit dominu
Iosne tra sic̃ fuicum
moyse ita ero tecum.
confortare ⁊ esto ro¬
bustus nõ te deseram
neq derelinqͣm. hocã
dicit om̃i sꝑamti in se
sucressores. ideo mem̃¬
tote quia ip̃i scint qui
nob̾ locuti sunt ũbum
dei. Quoꝵ intuentes exi
ut eos morte imitenũ
siopus ẽ. moriendo ꝓ¬

Expanded text:
neque derelinquam. Derelinqueretur ille qui fame periret. Sed quia hoc non est, non sit homo cupidus. Haimo Hoc post mortem Moysis dixit Dominus Josue: Ita sicut fui cum Moyse, ita ero tecum. Confortare et esto robustus, non te deseram neque derelinquam . Hoc autem dicit, omni speranti in sesuccessores, ideo mementote, quia ipsi sunt qui nobis locuti sunt verbum Dei, quorum intuentes exitum, ut eos morte imitemini. Si opus est moriendo
Abbreviated transcription (Latin):
octrinis. quia ꝑ gra
ẽẽ pc̃cm. escis affluere.
s bonumẽe. alii uero¬
suꝑsticiose docebant ab¬
stinend̾ ẽẽ. a quibdam
cibis quos lex ꝓhibet quosdam ꝯcedens qui escarũ
cdiffr̾a ⁊ obseruatc̃e multos seilucebant. ꝯtra quos
a u̾itate. hii ab surde no. sꝑantur lepsis qui scĩam
u̾e fidei ño hñtes uarias doctrinas ꝓfitentur etroris

Expanded text:
Doctrinis, quia per grpeccatum escis affluere, sed bonum esse. Alii veroperstitiose dicebant abstinendum esse a quibusdam cibis quos lex prohibet, quosdam concedens qui escarum differentia et observatione multos seducebant, contra quos a veritate. Hi non absurde comparantur leprosis, qui scientiam verae fidei non habentes varias doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
ceat. uera ergostis inordinate ꝑmixta in una dis¬
putatõ̾e uel narratõe uelud in unius coloris corꝑe
apparentia lepreꝯꝑant᷑. humana corꝑa dulsis colo¬
rit uarianti atq macłanti. tales uitantii sunt sic̃
hic decet apłs. nolite abouti clico. Oꝑtimumẽ. em̃
stabilire cor gr̃a .s. ut ha

Expanded text:
ceat: Vera ergo falsis inordinate permista in una disputatione vel narratione, velut in unius coloris corpore apparentia; leprae comparantur humana corpora diversis coloribus varianti atque maculanti. Tales vitandi sunt, sicut hic docet Apostolus: Nolite abduci, dico: Optimum enim est stabilire
Abbreviated transcription (Latin):
Salutatio mea .a. ut
s̃ciatis missam epłani¬
a me salutatõ meama¬
mi pauli scripta ẽ. et
añqm salutatõem po¬
nat p̾mittit exhortaci
dicit ut tales se prebe¬
ant pro quibus none

Expanded text:
 Ut sciatis a me missam Epistolam, salutatio mea manu Pauli scripta est. Et antequam salutationem ponat, praemittit exhortatiodicit ut tales se praebeant, pro quibus non
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia ⁊ beatitudo
sepeno sit firmitas. tam̃ testam̃tum honnius .i.
ab homine frm sius hedib firiminiẽ. quia nẽo
sꝑint ut dicat nõ uale. nõ bñfcm̃ ẽe. aut suꝑor¬
dinat. ut alit̃ de reb deilł clisponat s est in auct̃o
si solum subdetur. facilis ẽet intlłig̾ntia in aptati¬
one similitutiinis. s ex eo aliquantuluꝯ obl̃cura¬
tur. quia ãnqͣm cllud inferat p̾mittit cui fc̃m sit

Expanded text:
ustitia et beatitudo.aepe non sit firmitas, tamen testamentum hominis, id est ab homine factum, suis haeredibus firmum est, quia nemo spernit, ut dicat non valere, non benefactum esse, aut superordinat, ut aliter de rebus illis disponat, sed est in auctosi solum subderetur, facilis esset intelligentia in aptatione similitudinis, sed ex eo aliquantulum obscuratur, quia antequam illud inferat, promittit cui factum sit
Abbreviated transcription (Latin):
iideos ⁊ gentiles pot̃ etiq̃¬
piuuendꝰ sit honore dignꝰ
appareat. si miłr ⁊ de uideo
qui simuilat quod nõ est.
⁊ iõ congrue ait uidicae qͣi¬
aliorum doctor nõ te accusaᷤ
s alio impimitatem sꝑans¬
qr ħ potestac data ẽ tibi. ⁊ ñ
ẽ in mundo ad p̃sene qui
sens qui te uidicet esfug̾e
tñ uidicium dei quod in mundo euasisti. in futuro nõ pot̾is
⁊ q̃i ille dr̃et. Cur gͦ non punit ait apłe. euia boniis deus et¬
pectat te. quod tu tgnoras ⁊ contempnie. ⁊ hoc ẽ. tu contẽp¬
trahat. et ꝯtempnis diuitias. pitientie .i. copiosate
parientiam dei. q̃ tot ⁊ tanta pectantes sustinet nec
cito eos punit. subd̾. ⁊ contempnie diuitias longamiita

Expanded text:
Judaeos, et gentiles, potedus sit, honore dignus appareat. Similiter et de qui simulat quod non est. Et ideo congrue ait, judicas aliorum doctor; non te accusas, sed alios, impunitatem sperhaec potestas data est tibi, et non est in mundsens qui te judicet, effugere tamen judicium Dei quod in mundo evasisti, in futuro non poteris. Et quasi ille diceret: Cur ergo non punit? Ait Apostolus: Quia bonus Deus exspectat te. Quod tu ignoras, et ideo contemnis. Et hoc est: Tu contemtrahat. Et contemnis divitias patientiae, id est copiosam patientiam Dei, quae tot et tanta peccantes sustinet, nec cito eos punit. Subdit, et contemnis divitias, longanimit
Abbreviated transcription (Latin):
longanimitas que alibi sustentatio dicit᷑ a patientia
differre. qr quimsirmitate miagio qͣm ꝓposito delinqͥd
sustentari ꝑ longamintatem dnͣt qui uero ꝑtinati m̃¬
statm punit. longanimitas ẽ qua ꝑ infirmitatẽ ⁊ ñ
deliłiti animi malitia pecentres diu portat. exspectans
tentiam ut deus intendit.s. ad impunitate u̾tix quẽ
ut sollicitum faciat. atq aꝑcituo redarguat. add̾. Iguo
tus pecoꝵ annotatos. Pecoas enim o homo dum tͥ impu¬
tarẽ ꝓmitis. quod ibi notatur. Existimas aũt ⁊c̃. Itẽ
gͣuius pectas quia otemptus boñ dei. unde ibi. andiuicaᷤᷤ
ignoras ⁊ c̃. ⁊ an hoc facis: increpatio q mirum ẽ seꝵͣ.¬

Expanded text:
longanimitas, quae alibi sustentatio dicitur, a patientia differre, quia qui infirmitate magis quam proposito delinquunt, sustentari per longanimitatem dicuntur: qui vero pertinaci mstatim punit. Longanimitas est qua per infirmitatem, et non deliberati animi malitiam peccantes diu portat, exspectans tentiam, ut Deus intendit, sed ad impunitatem vertit. Quem ut sollicitum faciat atque apertius redarguat, addit: Ignous adnotatos. Peccas enim, o homo, dum tu impunitatem promittis: quod ibi notatur, existimas autem, etc. Item, gravius peccas, quia contemnis bonitatem Dei. Unde ibi, an divitiasignoras, etc. An hoc facis? Increpatio es
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s ẽ. homo ⁊ natus de
femina. uñ in pso. dic̃¬
de uenire matris mee
⁊ scd̾ hominem de uirgine natus ẽ. deus. ut non
solum pat̾ illi e̾et qui eum de seip̃o genuit. s etiã
eius deus ẽet quem de uentre matris hominem ẽ¬
aint. Qui ergo ẽ. pat̾ filio. ex ut̾o suo de uentre ma¬
tris deus eus est. nõ de suo. unde ipe domintis ait.¬

Expanded text:
s est homo et natus ex femina. Unde in psDe ventre matris meae secundum hominem de virgine natus est Deus, ut non solum Pater illi esset qui eum de seipso genuit, sed etiam ejus Deus esset quem de ventre matris hominem creavit. Qui ergo Pater est Filio ex utero suo, de ventre matris Deus ejus est, non de suo. Unde ipse Dominus ait
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m cognoscite. ⁊ aurst ñitis ip̃m audite ĩn corꝑe
ubi diu̾sa m̃bra sunt. Alidi auelis alibi iuides. Incor¬
ꝑt au tuc uͥ diu̾sa m̃bra nõ inueniunt᷑ ibi audis uͥ
uides ad hoc illummet ocłos Et sciatis plenius ꝗͣ¬
hex dic̃ ut ꝓpensiores sĩt¬
qr cum plene scierint qͥ
fructus est credentium¬
ꝓpensioros fient cͥca erco¬
lendam religionem dem̃

Expanded text:
ipsum cognoscite, et auribus mentis ipsum audite. In corpore enim diversa membra sunt. Alibi audis, alibi vides; in corde autem tuo, ubi diversa membra non inveniuntur, ibi audis ubi vides. Ad hoc illuminet oculos, ut sciatis, plenius qHoc dicit ut propensiores siia cum plene scierint qui fructus est credentiumopensiores fient circa excolendam religionem. Vel
Abbreviated transcription (Latin):
mine speculi ymagi¬
nẽ signifauit. ita no¬
mine enignatis sili¬
tudinem quamuis obscuram ⁊ ad ꝓcipienlum
difficilem utroq igitur nõie similituclines segc̃a¬
te sunt q̃ ualent ad milligñdum dñ licet obcure

Expanded text:
mine speciali imaginem significavit, ita nomine aenigmatis similitudinem, quamvis obscuram, et ad perspiciendum difficilem. Utroque igitur nomine similitudines significatae sunt, quae valent ad intelligendum Deum, licet obscure
Abbreviated transcription (Latin):
cabulo etiam nos uti¬
mur ꝓ latimo. ut it
scemata usitatius di¬
cimus qͣm siguras ita
usititius. qͣm modos
Est aũt allegoria tro

Expanded text:
cabulo etiam nos utimur pro Latino. Ut enim schemata usitatius dicimus quam figuras, ita usitatius tropos quam modos. Est autem allegoria, tro
Abbreviated transcription (Latin):
fideles et alii. de carne eiꝰ sunt .i. infirͣmi. quimdi¬
gẽt sustentari fortib ut caro sustentat olsib et alii
erat forma futuri cum de costa sua fc̃am mułrem ui¬
cliss ingenesi dicit. hoc oe de ossite meis ⁊ ca. de car.¬
alii ut caro .s. infirim et ĩo ait. ex carne eiꝰ .i. infir¬
misumus a simili infirmitatis eiꝰ quam hũit in

Expanded text:
fideles, et alii de carne ejus, id est infirmi qui indigent sustentari fortibus ut caro sustentatur ossibus, et alii:erat forma futuri, cum de costa suam factam mulierem vidisset, in Genesi dixit: Hoc os de ossibus meis, et caro de caralii ut caro, scilicet infirmi. Et ideo ait, ex carne ejus, id est infirmi sumus a simili infirmitatis ejus quam habuit in
Abbreviated transcription (Latin):
Der legem enim
sticia. quia ꝑ legem tãtũ¬
ẽ agnitio peccati. non cõ¬
sumpcio. Sit ergo cognos¬
cunt ⁊ nõ cauent p̾uarica¬

Expanded text:
er legem enim stitia, quia, per legem tantuognitio peccati, non consumptio. Si ergo cognoset non cavent, praevarica
Abbreviated transcription (Latin):
peccabimus qu
oniam sub lege
petcabiniꝰ. hac fiducia q̃ca
nio sintĩ sub lege s sub gtã
hoc quidam dicebant qr u
legẽ qͣi cohentem p̃dicab¬

Expanded text:
ccabimus, umus sub legeHaim. hac fiducia, quoniam non sumus sub lege, sed sub gratia? Hoc quidam dicebant, qui legem quasi cohaerentem gra
Abbreviated transcription (Latin):
his ofirna. stultas
lus nec utilis scĩa est
⁊ genea logias .i. ori¬
ginum enum̾ationeᷤᷤ
⁊ otentiones quac de¬

Expanded text:
his confirma. Stultas lus, nec utilis scientia, et genealogias, id ginum enumerationes, et contentiones, quas de
Abbreviated transcription (Latin):
sius acrib raꝑe intenclit. s nec paulus mundũ
cupit nec muntlus eum. ut inluob mortius ne¬
ut̃ nentr̃ udet. euia igit᷑ nec paulus mundi glo¬
riam q̃rebat. nec a mundigła ip̃e q̃ rebat᷑. ĩõ ⁊ se

Expanded text:
suis actibus rapere contendit; sed nec Paulus mundum suis actibus rapere contendit; sed nec Paulus mundum cupit, nec mundus eum: ut in duobus mortui neuter neutrum videt. Quia igitur nec Paulus mundi gloriam quaerebat, nec a mundi gloria ipse quaerebatur, ideo et se
Abbreviated transcription (Latin):
unde muntti ꝑ hilosoph̃
erubuit. Ibi apłe thesaur̃
repperit. quod illi isum
gam ex pauescas aliena.
dẽ qua cruce nõ crubesc̾e¬
ũecumdie fegit᷑ it de
nomine eĩ. fides nõ eru¬
bescat ⁊ magio dergłam
qͣr hominum diligat.
tatio hic reuelatio ẽ. ĩo
illud sub uelamiue. hoc
ẽ in facie. Crũtem autẽ
ut in eagłemnr dominꝰ¬
in cruce defernis. s deformitas illius pulltudo m̃ne¬
rat. In hac ergo deformitate głemur. cuiꝰ signum in
dret. s nõ ẽ. magnum in sapia dei uel in maiestate
tat. irridett philosophus. ⁊ qͣiquis dr̃et. cur gła¬
ẽ ut me noteneat ⁊ ego mundo. ut non teneam q̃i
nec ego inmundo aliqiud cupio. nec ip̃e suũ aliquid
inie cognoscit sit̃ dominu ait. uenit eñ pͥnceps
munth hiꝰ. ⁊ inme nõ hr̃ quicqͣm. et ẽ. sensus per
crucem xp̃i. muniliꝯcupiscentie. nõ hñt in me
dominium. nec mũdugiam se michi ingerit ⁊ ego
⁊tra eum sum fortis. Et nota quia nõ sine tã utr̃q

Expanded text:
ubi mundi philosophus erubuit, ibi Apostolus thesaurum reperit: quod illi visum guam expavescas alienam: de qua cruce ut non erubesceverecundiae figitur, ut de nomine ejus fides non erubescat, et magis Dei gloriam quam hominum diligat. tatio, hic revelatio est: ibi sub velamine, hic revelata facie. Crucem autem ut in ea gloriemur Dominin cruce deformis, sed deformitas illius pulchritudo nostra erat. In hac ergo deformitate gloriemur, cujus signum indiceret. Sed est magnum in sapientia Dei vel majestate tat, irridetque philosophus. Et quasi quis diceret: Cur gloria ut me non teneat, et ego mundo, ut eum non teneam. Quia nec ego in mundo aliquid cupio, nec ipse aliquid suum in me cognoscit, sicut Dominus ait: Venit princeps mundi hujus et in me non habet quidquam . Et est sensus: Per crucem Christi mundi concupiscentiae non habent in me dominium, nec mundus jam se mihi ingerit, et ego contra eum sum fortis. Et nota quia non sine causa utrum
Abbreviated transcription (Latin):
ga regni ꝯm̃dauit. quod ẽ grande litlibrium impis
grande miftium piis. hoc ergo oꝓpbrium ⁊ deformi¬
tatẽ xp̃i nõ erubedamus. s uen̾emur. Defor mitas
enim xp̃i te deformat. nͥ deformis ille ẽe uoluisset.
tu formam qͣm ꝑdiclisti nd̃ recepisses. pendebat eig¬

Expanded text:
endavit: quod est grande ludibrium impiis, grande mysterium piis. Hic ergo opprobrium et deformitatem Christi non erubescamus, sed veneremur. Deformitas enim Christi te format; nisi deformis ille esse voluisset, tu formam quam perdidisti non recepisses. Pendebat e
Abbreviated transcription (Latin):
ne t̾reant᷑ .e. instet cues domini. In ꝑsona ergo e¬
lectorum loquit᷑ qui uiiui in corꝑe inuenieneli st̃
maduentu domini ⁊ seił uitimis ideo mumerat
quia cum eis unũ corpͥ ẽ. ⁊ quia apłi ilł ultimis si¬
miles sunt in passionionib ⁊ u̾e uiuu reꝑti nõ p¬
uenient mortuo in resurrectõe qmͣ. pocius mortu
.i. de occulto. descendet
.s. iubens ut dominus
⁊ inuore. qua clicet ͣ
gite mortui. uoxe cuico
ip̃us archangłi uel¬

Expanded text:
ne terreantur, quasi instet dies Domini. In persona ergo electorum loquitur qui vivi in corpore, inveniendi sunt in adventu Domini; et se illis ultimis ideo commemorat, quia cum eis unum corpus est, et Apostoli illis ultimis similes sunt in passionibus. Et vere vivi reperti non praevenient mortuos in resurrectione, quin potius mortuid est de occulto. Descendet,ubens ut Dominus, et in voce, qua dicet: gite, mortui. Voce, dico, ius archangel
Abbreviated transcription (Latin):
unitatis eiꝰ. Clectos au̾t ideo clicit aormieutes quia
nemo tam fatile potest socium excitare a sompno
qͣm facile oẽs exitabunt᷑ a sompno mortis. Hoc enun
p̃uenient mortuos ⁊ si illos magis putetis cum ihu
ducendos ⁊ hoc ẽ. quod ait hoc em dici uo. in uer. do.¬
xp̃i. erunt residui un sunt clignissimi nõ p̃ueniẽt
mortuos adeo ent festinata resurrettio mortuorum
⁊ nota quod ait noş qu uiuimꝰ. Sic̃ em̃ uidentur hec

Expanded text:
initatis ejus. Electos autem ideo dicit dormientes, quia nemo tam facile potest socium excitare a somno, quam facile omnes excitabuntur a somno mortis. Hoc enim.praevenient mortuos, et si illos magis putatis cum Jesu adducendos: et hoc est quod ait, hos enim dicimus vochristi erunt residui ex nobimortuos: adeo erit festinata resurrectio mortuorum. Et nota quod ait: nos qui vivimus. Sic enim videntur haec
Abbreviated transcription (Latin):
qr tunc inimnicos debellabit. ⁊ sic̃ tuda infestis sona¬
dat. sic auntos ad sollempnitatem et̾ne gle ĩutabit.¬
uox engo illa erit quasi tube .s. suo extitans ⁊ malꝙ ter¬
in. dico quod mortui resurgent pͥmi. Deide ne¬
einde nos qui¬
ui erunt ⁊ residui antixͤ
nubes suscipienti eo ut

Expanded text:
ia tunc inimicos debellabit; et sicut tuba infestis sonat, sic amicos ad solemnitatem aeternae gloriaVox ergo illa erit quasi tubae suos excitans, et malos tert efficaciam. Dico quod mortui resurgent primi, deinde nos quivi erunt, et residui Antichrnubes suscipient eos,
Abbreviated transcription (Latin):
tuus offendit. ꝓtlitꝰ
infirmatur.
Tu fidem habes
penes demet ip¬
sum habe corã
deo. Beatus qͥ
non iuduat
semet ipsum
in eo qd̃ probat.

Expanded text:
tuus offendit, aut infirmatur. Tu fidem quam habes penes temetipsum, habes coram Deo. Beatus qui non judicat semetipsum in eo quod probat.
Abbreviated transcription (Latin):
respondet. fu̾nt uti¬
q quia abrahe. qũe¬
ꝓmissões. adeo plurã¬
lit cdicit ꝓmilsiones
quia freqñt̾ idem .i.¬

Expanded text:
Respondet: Fuerunt utique, quia Abrahae, quepromissiones a Deo. Plurter dicit promissiones, quia frequenter idem, i
Abbreviated transcription (Latin):
he̾bant. Iat̾ igitur pauli de õischalo uide ubi natus
fũat tuaslatus un tarsum cicilie. quod̾a tꝑe ueniẽ¬
tib romanis ꝑ cicsuam occurrit eis ip̃e cũ aliis thar¬
sensib ut pote nobłis exceꝑitq eos cum pate tunc
romani ꝯcesserũt eis p̃cc̃a. ibiq pat̾ pat̾ parili penulã¬
lus sibirecinuit. uel pẽnula hic clicit᷑ uolum̃ legis un̾
Ieronimꝰ ait. uolum̃ legis ebreui replico quos paulus

Expanded text:
ebant. Pater igitur Pauli de Giscalo oppido Judaeae ubi natus fuerat translatus in Tharsum Ciliciae, quodam tempore venientibus Romanis per Ciliciam occurrit eis ipse cum aliis Tharsensibus, utpote nobilis, exceperuntque eos cum pace. Tunc Romani concesserunt eis praedicta, ibique pater Pauli penulalus retinuit. Vel penula hic dicitur volumen legis. Unde Hieronymus ait: « Volumen Hebraeorum replico, quod Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊fortauit me. qͣnto plus
ab hominib relictꝰ sum
ꝯfortauit me dico. ut ꝑ
me p̾dicatio impleatur.
⁊ audiant oes gentes qd̃
lib̾atꝰ sum. etiam de ore

Expanded text:
nfortavit me, quanto plus ab hominibus relictus sum. Confortavit me dico, ut per me praedicatio impleatur et audiant omnes gentes quod liberatus sum de ore
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃i pauli m insigne a ro¬
manis quando susceptus
ẽ. in sociũs ⁊ cuiem roma¬
num. unde ⁊ paulus se
ciuem romanum appłłat
pen̾ula enim uestis erat¬
ꝯsularis qua inluebant᷑
romani ingrelientee in
curiam. de qua siq̾ritur

Expanded text:
ri Pauli in insigne a Romanis quando susceptus est in socium et civem Romanum. Unde et Paulus se civem Romanum appellat. Penula enim erat vestis consularis qua induebantur consules Romani ingredientes in curiam. De qua si quaeritur
Abbreviated transcription (Latin):
catus abraham quimultum ãn legem ficit. qd̾ quia
dr̃e nõ possunt. coguntur fat̃i no legis oꝑib mͨtifi¬
cari homine. s fide sunuletiam. nos cogit imłtigere
om̃es antiiͦs qui iꝰtifitati sunt. ex ipa fide uistificatoꝵ
ẽẽ. ergolex nõ facit irritũ. no infirmat lex ꝓmissio¬
nem s quad finura. ⁊ qñ futura sig̾̃c. ad enatuãdã.

Expanded text:
catus, Abraham, qui multum ante legem fuit. Quod quia dicere non possunt, coguntur fateri non legis operibus justificari hominem, sed fide, simul etiam nos cogit intelligere omnes antiquos qui justificati sunt ex ipsa fide justificatos esse. Ergo lex non facit irritum, id est non infirmat lex promissionem, sed quod futura: et quando futura significat. Ad evacuandam.
Abbreviated transcription (Latin):
beatitudinis que dicit᷑ heditas. quia furmt᷑ ħebitur
.i. q̃uod nos p̃aliis hebumus głam. nõ ut stetis ⁊ hã¬
beatis s tendatis sad illud mauis quod h̾ebimus.⁊
ad̾dam enim increm̃tum głe hebunt sũmm docto¬
res. ultra illud quod ꝯmiuuit᷑ oẽs ħebunt. habebũt¬
om̃es eumid̾ denarium. s differt stella a ftłła in ⁊¬
claritate. ⁊ erunt duuse mansiones in domopa¬
suꝑ cam alta corona aureola. ꝑ coronam attam
dig̾itis quatuor q̃ m̃sam oꝑiebat. gła uite et̃ne sig

Expanded text:
beatitudinis, quae dicitur haereditas, quia firmiter habebii prae aliis habebimus gloriam, non ut stetis et habeatis, sed tendatis ad illud majus quod habebimus. Quoddam enim incrementum gloriae habebunt summi doctores ultra illud quod communiter omnes eumdem denarium. Sed differt stella a stella in claritate . Et erunt diversae mansiones in domo Pasuper eam altera corona aureola. Per coronam altam digitis quatuor quae mensam operiebat, gloria vitae aet
Abbreviated transcription (Latin):
qr corithii hunc q̃sie¬
erant qui ab apło orti¬
natus fuĩat ep̃e ilorum
postolus dicens. raga.¬
eũ ⁊c̃. Et utiq nõ fuit᷑
uolutas eius ut nũc tie¬
niret ad uos. qi timet᷑¬

Expanded text:
 Corinthii hunc requisierant 115 quia ab Apostolo ordinatus fuerat episcopus illorum:Apostolus dicens, rogavi, etc. Et utique non fuit voluntas ejus, ut nunc veniret ad vos, quia timet
Abbreviated transcription (Latin):
nant extrinsetus set ñ
expugnant. ⁊ trastulit
quo ip̃e dlicit. Regnum meum nõ ẽ de hoc mũdo.
ño ait ño ẽ. hit. s nõhinc. Quta ꝑegͥnatur quidem
in mũdo.si nõ ẽ. de mundo. Regno em̃ suo cicit de
mundo nõ estis. s ego elegiuos de mundo qͣn ad pͥn¬
inferno in q̃uo tenebamur adiabolo. tam ex ꝓpͥo
de imo tartari. indux̾ incelum cum u̾o filio suo. Iam
em̃ credentes qui fixa mente deuoti sunt ereuntes de
dico dilecrõis sue. qũe .s. diltgit ita. ⁊ nos ꝑ eũ ctili¬
get sine eo oliosi erimus. Attende dilignt᷑ quid
dicit. filii caritatis sue. Si c̃aritas qua pat̾ ditigit
filium.⁊ pr̃em dilegit filiꝰ. in effabłt ꝯmumonem
demostrat amboꝵ. quid ꝯuenienttiꝰ qm ut ille ꝓpͥe

Expanded text:
nant extrinsecus, sed non expugnant. Et transtulit quo ipse dicit: Regnum meum non est de hoc mundo Non ait non est hic, sed non est hinc, quia peregrinatur quidem in mundo; sed est in mundo. Regno enim suo dicit: De mundo non estis , sed ego elegi vos de mundo . Eraninferno, in quo tenebamur a diabolo: tam ex proprde imo tartari, induxit in coelum cum unico Filio suo. Jam enim credentes, qui fixa mente devoti sunt, exeuntes dedico, dilectionis suae, quos scilicet diligit. Ita et nos per eum diliget; sine eo odiosi erimus. Attende diligenter quod dicit, filii charitatis suae. Si charitas qua Pater diligit Filium, et Patrem diligit Filius, ineffabiliter communionem demonstrat amborum, quid convenientius,
Abbreviated transcription (Latin):
lus eñi ⁊ angłi eius capti¬
uau̾ant p̾destinatis ad di
głam. a redemptore au
nr̃o foras missi qui clña¬
ri infidelid solebant in¬
trinsecus. fideles oppug

Expanded text:
lus et angeli ejus captivaverant praedestinatos in Dei iam: a Redemptore autem nostro foras missi qui ri infidelibus solebant intrinsecus, fideles oppug
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uob exhibemus. ut un¬
deus uelit ⁊ quid nõ ⁊ hoc
ꝑ partes exequitur .s. ĩ
pleamini mom̃i sapia
rerum q̃ sunt actiue iũ
magnũ ẽ. utiq plene su¬
re quid deus uelit in oĩb
tiue uite impleamini:
dicoita. ut pͥea ambule ᷤ
oꝑa bona. altgne deo.i it

Expanded text:
pro vobis exhibemus, ut imDeus volit, et quid non, et hoc per partes exsequitur, scilicet impleamini in omni sapientia rerum quae sunt activae magnum est utique plene scire quid Deus velit in omnibus tivae vitae. Impleamini, dico, ita ut postea ambuletis opera bona, digne Deo, id
Abbreviated transcription (Latin):
gentes in ꝓmissionẽ uideoꝵ. dico quod uos fecit tligno
⁊ hoc no in lege s in lumine .i. ꝑ eum qui ẽ lum̃ de lu¬
mine cuius gr̃a slluminamur qd̾ lex no potuit ũqͣm¬
pr̃are uel dignos nos fetit ponedo uo in lumine .i. in
clara cognitẽe a qua deuians carlit in tenebras pi¬

Expanded text:
missionem Judaeorum. Dico quod nos fecit dignos; et hoc non in lege, sed in lumine, id est per eum qui est lumen de lumine, cujus gratia illuminantur quod lex non potuit praestare. Vel, dignos nos fecit, ponendo nos in lumine, in clara cognitione, a qua devians cadit in tenebras
Abbreviated transcription (Latin):
sufficit bona quod possũt
scire ex eo quia ip̃e ⁊ alii¬
apostoli. qui in legatib
recreare quia deus. ⁊ uult
quia pat̾ qui etiam uos gentiles situt nos uideos fecit
dignos in partem sortiᷤ scõꝵ in lir i. in participatõem
no ẽ. iniquitas. s omĩa facit ꝑ iusticiam ⁊ s occultã
ꝑ quam h̾eititas et̾na datur quili uult. uñ ⁊ ip̃a here

Expanded text:
mnia bona; quod possunt scire ex eo, quia ipse et aliapostoli qui in legalibus recreare, quia Deus; et qui etiam vos, gentiles, sicut nos Judaeos fecit dignos in partem sortis sanctorum, id est in participationem non est iniquitas, sed omnia facit per justitiam, etsi occultam; per quam haereditas
Abbreviated transcription (Latin):
b quod de ch̃ uolinitate pͥmi sentiunt quad fit aliqͥ¬
munes missi utunt᷑ si inquam hoc fatiam caritatẽ aũt
uelut e sonans quod mutiliter sibi ꝯtunditur. aliiu̾
eram̃tum ⁊ cymbalum impuisu aliquo nõ ꝑ se resonã
sic loqu̾es linguis nõ ꝑ se qui nescit quia loquatur set
uͥtute sp̃s ꝓfert ea quil autlientes mulcent . R.espice

Expanded text:
 quod de Dei voluntate primum sentiunt, quod fit aliquet ad homines missi utuntur. Si, inquam, haec faciam, charitatem autvelut aes sonans, quod inutiliter sibi contunditur. Aliis vero aeramentum et cymbalum impulsu aliquo non per se resonant, sic loquens linguis, non per se qui nescit quid loquatur, sed virtute spiritus, profert ea quibus audientes mulceat. Respice
Abbreviated transcription (Latin):
ctre aliquid magnũ quia hn̾t secretum ⁊ suauiꝰ
hauriant insipientiã. qͣm putant scĩam dulciꝰt
audiant que palam in eccͣdici crediq ꝓhibent᷑. Nruilier
ũm etiam audax nũcupat᷑. sub xͥanoenim uocabło
multas scelestes ħeses ailidit. nephandas fabłas fĩ¬
xit. ⁊ utitinam tales quales in theatris cantantur
liue iniraica scutilitate rident᷑ ⁊ nõ tales qͣles aclũ

Expanded text:
cere aliquid magnum, quia habent secretum, et suavius hauriant insipientiam quam putant scientiam, dulciusque audiunt quae palam in Ecclesia dici credique prohibentur. Mulier iens, verum etiam audax nuncupatur. Sub Christiano enim vocabulo multas scelestas haereses condidit, nefandas fabulas finxit, et utinam tales quales in theatris cantantur, sive rhythmica scurrilitate ridentur, et non tales quales adversus
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ut tu ꝯ regnes et̾nauit.
portune. quantũ ad eo
illi ẽẽ oportunum quod ei
uidetur importunũ. dile
⁊ modesto. flulti enim ꝗ¬
uid̾ent᷑ absced̾e paulatĩ tam̃ u̾bi iugore ꝑ meclulas pe¬
necnͣte sanati sunt. ⁊ cũ scͥptura dicat ĩmultiloho¬
non effugies pcc̃m. nõ ẽ clicentum istum multum
ẽẽ locutum ⁊ si apłs ditat insta oportune importune
in tantiloquio enim nõ ẽ multu quod ẽ. necͣca¬
gui insta opor. impor. argue.deũ cet̾a ꝯtexumur.
obsecra. ad ura uolentes. increpa. asꝑis uerb ꝑsiftẽ¬
tes. ⁊ hoc morĩi patientia. repugnantium. ⁊ doctra
accipientium .i. tta ut patient̾ sustineas repugnan¬
tes ⁊ doceas accipientes. O nota quod huic atͥori ꝑ fua¬
det apłs patientiã dito nimis patienti ꝑsuadet im¬
multi nõ sustinebunt
sanam doctrinã .i. noñ¬
ferent saltem autlire
bunt sͥ. multos magi̾ts̃¬

Expanded text:
 ut tu conregnes aeternaliter, opportune, quantum ad eosilli esse opportunum, quod ei videtur importunum, dilecet modesto. Multi enim identur abscedere, paulatim tamen verbi vigore per medullas penetrante sanati sunt, cum Scriptura dicat: In multilonon effugies peccatum , non est dicendum istum multum esse locutum, et si Apostolus dicat, insta opportune importune. In tantiloquio enim non est multum quod est necgui. Ista opportune importune argue. Deinde caetera contexuntur. Obsecra, id est adjura volentes, increpa, asperis verbis persistentes, et hoc, in omni patientia repugnantium et doctrina accipientium, ita ut patienter sustineas repugnantes, et doceas accipientes. Haimo Et nota quod huic acriori persuadet Apostolus patientiam, Tito nimis patienti persuadet immulti non sustinebunt sanam doctrinam, nonferent saltem audire bunt sibi multos, magistro
Abbreviated transcription (Latin):
ailc̾as salutis. Omnns
en̾i scriptã ciuũs ãuttor
ẽ deus. inspirata alicui
gentes ad corripientlũ
.rad increpanlum dũ¬
rit̾. in malo ꝑsistentes.
ad erucdiencdum penitẽ¬
iusticia .i. ut ustum faci¬
at. ttaut homo dei ĩstruc¬
tus ad om̃e opus bonum

Expanded text:
ad causas salutis. Omnis enim Scriptura, cujus auctor Deus est, inspirata alicui ientid est ad increpandum duriter in malo persistentes, ad erudiendum dijustitia, id est ut justum faciat, ita ut homo Dei instructus ad omne bonum opus
Abbreviated transcription (Latin):
sius doceri uolunt ut a
magr̃is ostantib ⁊ ue¬
ratib ⁊ ad hoc cõ¬
ceant que libeut̃ aucli¬
a sꝑa uidebitur ut relic¬
ta u̾a doctrira fabulis
uacent. ip̃i dico pruriẽ¬
⁊ au̾itate quidem. que
ẽ. eisa sꝑi auditum ad¬
ũtent. ad fabulas au ou̾tentur. quãs docent ma¬
gr̃i quos sibi coadc̃uant. hos magtos salomõ tuilt
intiłi ꝑ mułrem de qua ait. Mulier insipiens et
occulros libent̃ attingite. ⁊ aque furctue ducedi¬
nem. hec eñi mulier uantras ẽ. impioꝵ.q̃ cũ sit ĩ¬
obs panis ꝓmittit panes .i. cum sit ignara u̾tiatis
furant᷑ seducti autlientiã ħ eñi octultatio fac̃

Expanded text:
lint, ut a tris constantibus et veracibus ad hos coceant quae libenter audeaaspera videbitur, ut relicvera doctrina fabulis vacent. Ipsi dico, pruriena veritate quidem, quae est eis aspera, auditum avertent, ad fabulas autem convertentur, quas docent magistri quos sibi coacervant. Hos magistros Salomon vult intelligi per mulierem de qua ait: Mulier insipiens et attingite, et aquae furtivae dulcedinem . Haec enim mulier vanitas est impiorum, quae cum sit inops panis promittit panes, id est cum sit ignara veritatisfurantur seducti audientiam. Haec enim occultatio facit
Abbreviated transcription (Latin):
sit ut stultos statuatiꝰ
uidices thii tam̃ pociꝰ¬
statuendi sunt qm ad ĩ¬
sunt sapientes. sic̃ inqͣm¬
dicio ꝯtendit

Expanded text:
sit ut stultos statuatis judices. Et hi tamen postatuendi sunt, quam ad insunt sapientes; sic, inqdicio contendit
Abbreviated transcription (Latin):
sicut iam repͥhũdit eõ
qui ods agebant ap̃ infi¬
deles ꝯtemptis fid elibus
tta nũc repͥhendit eos
qd̾. temptibiles uidi¬

Expanded text:
Sicut jam reprehendit eos, qui causas agebant apud infideles, contemptis fidelibus, ita nunc reprehendit eos quod contemptibiles judi
Abbreviated transcription (Latin):
Aliqͦs sc̃os hetis qui iudi¬
cabunt. indigni estis qͥ
iudicetis de istis mini
creati digni .i. indigti¬
tate tam̃ lapsi sunt cũ
isti fiagiles stent ⁊ ĩo
eta angłi iudicibitt᷑¬

Expanded text:
aliquos sanctos habetis qui judicabunt, indigni estis qui judicetis de istis minimcreati digni, id est in dignitate, tamen lapsi sunt, cum isti fragiles stent, et ideo etiam angeli judicabunt
Abbreviated transcription (Latin):
angłi dei. scd̾ ħumãi¬
tatem uibent᷑ angłi
adorare xp̃m: ex quo
eum tanto melioĩe angłis demonstrãt. qͣnto serus
Quamuis eñino uideamꝰ apparitoẽm angłoꝵ abs¬
condita ẽ. eñi ab oculis nris ⁊ ẽ. in quada republi¬

Expanded text:
angeli Dei, secundum humanitatem jubentur angeli adorare Christum, ex quo eum tanto meliorem angelis demonstrat, quanto servis Quamvis enim non videamus apparitionem angelorum, abscondita est eni
Abbreviated transcription (Latin):
q̃miẽ. hostia pro pc̃tis¬
quod astat quod nec
ad fidem proqua quidam secuturi sunt. qͣi nũqͣm ꝑi¬
uoluntarie peccantio. quia uoluntariꝰ ẽ qui in
aliquo assuduus̃ uolens. qui ad tp̃s. ꝑ hoc ergo sig̾c¬

Expanded text:
qui est hostia pro peccatisonstat quod nec ad fidem, pro qua quidam securi sunt, quasi nunquam perivoluntarie, quiaaliquo assiduus est, volens qui ad tempus; per hoc ergo sig
Abbreviated transcription (Latin):
ti minores eos hor¬
tando. ⁊ minores
ꝑfec res mutandoeos¬
⁊̃ sideremus nos in¬
quibdam. nr̃m quiuł timore ꝑsecutõis cedũt
utł ꝓpria p̾sumptõe a poc̃orib uel imꝑfects ut iusti
iudeantur recetunt. Culpat ergohic ilo scruden¬
des unitatem caritatis . qͣi. mt̾ alios nõ possñt ħ̾ita¬
re causa sc̃itatis sue qui parins suo exemplodebue¬
tunt ꝯ solari alio. un suld̾. s pocius ꝯsolanta. eos
ꝯsolatur laborantẽ qui ꝑtrer in laboreꝑsistĩt. qꝑ
Iubleuatio laboris ẽ. uisio collaborantis ut in i
tomagis instate nettuis culꝑa u̾ra desit. Uolun¬
oluntarie

Expanded text:
ti minores eos horndo et minores perfectos imitando eossideremus nos inquibusdam vestrum, qui vel timore persecutionis cedunt, vel propria praesumptione a peccatoribus vel imperfectis, ut justi videantur recedunt. Culpat ergo scindentes unitatem charitatis, quasi inter alios non possent habitare causa sanctitatis suae, qui potius suo exemplo debuerunt consolari alios. Unde subdit: Sed potius consolantes eos. Consolatur laborantem qui pariter in labore consistit, quia sublevatio laboris est visio collaborantis, ut in ito magis instate, ne quis culpa vestra desit. Voluntarie
Abbreviated transcription (Latin):
dataque ad hominẽ ꝑti¬
nenua scͥpta sunt in scd̾a
tabula. ad lũo naraq p̾¬
cepta caritatis .s. dilecti¬
onis deiet ꝓximi pertinet
decalogus. ad pͥmum pte

Expanded text:
data quae ad hominem pertinentia scripta sunt in secunda tabula. Ad duo namque praecepta charitatis, scilicet dilectionis Dei et proximi pertinet Decalogus. Ad primum pra
Abbreviated transcription (Latin):
seruorumẽ. ⁊ hoc m̃sim¬
plicitare corclis ur̾i. ut
sicut ostentlitis extra ẽ
sit ⁊ in uoluntate ur̃a
ut si nõ potestie a cłi libe¬
sub dolo s fideli alilectioe
euacuetur porestas. ita
simpliciter obedite sic̃

Expanded text:
servorum. Et hoc in simplicitate cordis vestri, ut sicut ostenditis extra, sic sit in voluntate vestra, ut si non potestis a domino libesubdolo, sed fideli dilectione, evacuetur potestas. Ita simpliciter obedite, sicu
Abbreviated transcription (Latin):
Etuos patres:
nolite ꝑd iracũ¬
diam ꝓuocare
filios uros set
eclucate eos in
disciplina ⁊ cor¬
reccõe domini.

Expanded text:
Et uos, patres, nolite ad iracundiam prouocare filios uestros, sed nutrite eos in disciplina et correptione Domini.
Abbreviated transcription (Latin):
tus. suꝑ t̾ram uiuentum.
care fuio ad iacunctiã.
qũia sic legem ñ cͥtodiet
sunt. ne legem otempĩat
uiclisciplina ũborum et
correctione u̾eberum ut
ut ꝓliciant in rebus do¬
mini uos autẽ seriuote

Expanded text:
tus, super terram viventium. vocare filios ad iracundiam, quia sic legem non custodient.sunt, ne legem contemnant, in disciplina verborum et correctione verberum, ut proficiant in rebus Domini. Vos autem servi, obe
Abbreviated transcription (Latin):
relinquo. ⁊ cursum. mee p̾clicationis qua cucͣ¬
ri ubi fatilis tnͣsitus erat. ꝯsũmaui. firmit̃ lo¬
setut᷑ sum nõ quia fidelis eram s ut fideł eẽm.
Apł̃iĩ ergo inuenimus sine nulł bonis m̃itis ĩmo
restabat ip̃ius passionis qͣm sͥ iam impñdẽ dix̾at tã
magna ꝯflictatio tam molestũ tam grande certm̃ꝵ
.ad cuius ꝯsũmandum cursum adhut ilsd̾ deerat. uͥ
erit fut᷑us acrior ⁊ crudelior inimuicus. s hoc cdicit nõ
re plena s spe firma quia de uictoria futuri c̾tami¬
nis ⁊ cursus ꝯsũmatt̾e c̾tum eum securumt ĩa fec̃at

Expanded text:
relinquo. Et cursum, meae praedicationis qua cucurri, ubi facilis transitus erat, consummavi, firmiter losecutus sum ; non quia fidelis eram, sed ut fidelis ostolum ergo invenimus sine ullis meritis bonis, imo restabat ipsius passionis quam sibi impendere dixerat tam magna conflictatio, tam molestum certamen, ad cujus consummandum cursum, adhuc illud deerat ubi erat futurus acrior et crudelior inimicus? Sed hoc dicit non re plena, sed spe firma, quia de victoria futuri certaminis, et cursus consummatione certum eum securumque jam fecerat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hoc ostendit ex dei dispostice uenisse. qũibn̾uti no¬
uit ⁊̃ malis nõ qua ei ꝓsint s qi ipͥo ił bene ute̾te
psunt electis. Est gͦ in malorum potestate petare. ut
añt peccando her uł hx illa malitia fatiant. nõ ẽ me
Qũ potestate. s dei ꝑmnitẽtis. ex se gͦ possiit inmica¬
ri qua ꝓficit euangłio deo utente malis ad bonũ. ut
cũ faciant ꝯtra uoluntatẽ .i. p̃oeptũ dei impleatur ta¬
m̃ de ił. ⁊ si nõ ab ilł uoluntas dei sapient᷑ omĩa dic¬

Expanded text:
x Dei dispositione venisse, qui bene uti novit, etiam malis non quod eis prosint, sed ipso illis bene utente, prosunt electis. Est ergo in malorum potestate peccare, ut autem peccando hoc, vel hoc, illa malitia faciant, non est in eorum potestate, sed Dei permittentis. Ex se ergo possent inimicari, quod proficit Evangelio Deo utente malis ad bonum, ut cum faciant contra voluntatem, id est praeceptum Dei, impleatur tamen de illis, et sinit ab illis voluntas Dei sapienter omnia di
Abbreviated transcription (Latin):
mĩa pstita ẽ. quib ułła ꝓmissio fc̃a erat. Impleta ẽ g u̾i
angłm nõ fac̾et nͥ in se pariet̾ẽ alium susciꝑet. Ille iͥq
paries tanqͣm ꝓpͥe ꝑtinet adu̾ttatẽ. ille uͦ alus ad mi¬
sed̾iam unde subdit. Sentes aũt .q. no mͦ udeos xͦ
miam. ⁊ ĩo dico gen
oues adduxit. hõc aũt¬
subdens. sic̃ scͥptum est

Expanded text:
aestita est, quibus nulla promissio facta erat. Impleta ergo est angulum non faceret, nisi in se parietem alium susciperet. Ille itaque paries, tanquam pertinet ad veritatem; ille vero alius ad misericordiam. Unde subdit: Gentes autem. Quasi dicat: diam. Et ideo dico gentoves adduxit. Hoc autsubdens, sicut scriptum est
Abbreviated transcription (Latin):
laudantes Et it̾m ysaias dicit len¬
unũ ouile cum plebe¬
eiuus .i. cum udeis. qr c̃
eis unum estis. ꝙ it̃m
dd̾ dicit. Laudate dñm¬
b omnb gentib dm̃

Expanded text:
laudantes. Et iterum Isaias dicit: Laetunum ovile, cum plebeest cum Judaeis, quia cum eis unum estis. Et d dicit: Laudate, ombus omnibus gentibus Deum,