comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ginẽ & stet corã rege. & foueat eum. dormiatq
in sinu sũo: &e calefaciat dñm nr̃m regẽ. Quesie¬
runt igitur adolescentulã speciosã in om̃ib fini¬
bus isrł. & inuenerunt abisag sunamitem᷑ &e ad¬
duxerunt eam ad regẽ. Erat autẽ puella pul¬
chra nimis. Dormiebatq cum rege. & ministra¬
bat ei. Rex uero non cognouit eã. Ad onias au¬
tẽ filius aggith eleuabatur dicens. Ego regna¬
bo. fecitq sibi currum & equites. & quinqua¬
ginta uiros qui ante eum currerent: Nec cor¬
ripuit eũ pat̾ suuꝰ aliqñ dicens. Quare hoc fecisti:
Erat autẽ & ipse pulcher ualde. secundꝰ natu
post absalon: ce sermo ei fuit cũ ioab filio sariuȩ.
&e cum abiathar sacerdote. qui adiuuabant par¬
tes adoniȩ. Sadoch uero sacerdos ce banaias fuliꝰ

Expanded text:
ginem, et stet coram rege, et foveat eum, dormiatque in sinu suo, et calefaciat dominum nostrum regem. Quaesierunt igitur adolescentulam speciosam in omnibus finibus Israel, et invenerunt Abisag Sunamitem, et adduxerunt eam ad regem. Erat autem puella pulchra nimis dormiebatque cum rege et ministrabat ei rex vero non cognovit eam Adonias autem filius Aggith elevabatur dicens ego regnabo fecitque sibi currum et equites et quinquaginta viros qui ante eum currerent nec corripuit eum pater suus aliquando dicens quare hoc fecisti erat autem et ipse pulcher valde secundus natu post Absalom et sermo ei cum Ioab filio Sarviae et cum Abiathar sacerdote qui adiuvabant partes
Abbreviated transcription (Latin):
&e dñs nr̃ dauid hoc ignorat: Nunc gͦ ueni &¬
accipe a me consilium: & salua animã tuam
filiiq tui salomonis. Uade oe ingrede ad regẽ
daiuid: & dic ei. Nonne tu dne mirex iurasti
michi ancillȩ tuȩ dicens. qđ salomon filiꝰ tuus
regnabit post me. & ipse sedebit in solio
meo. quare ergo regnauit adomias: Et adhuc
ibi te loquente cum rege. ego ueniã post te:
&e complebo sermones tuos. Ingressa ẽ itaq bah
sabee ad regẽ in cubiculo. Rex autẽ senuerat ni¬
mis: &e abisag sumamitis ministrabat ei. Incli¬
nauit se bethsabee: & adorauit regẽ. Ad quã
tuȩ dicens. salomon filiꝰ tius regnabit post
me. & ipse sedebit in solio meo:. Ꝙ ecce nunc
adonias reguauit te dnẽ mi rex ignorante.
mactauit boues &e pinguia quȩq & arieces
plurimos: &e uocauit oms filios regis. abia

Expanded text:
 noster David hoc ignorat nunc ergo veni accipe a me consilium et salva animam tuam filiique tui Salomonis vade et ingredere ad regem David et dic ei nonne tu domine mi rex iurasti mihi ancillae tuae dicens quod Salomon filius tuus regnabit post me et ipse sedebit in solio meo quare ergo regnavit Adonias et adhuc ibi te loquente cum rege ego veniam post te et conplebo sermones tuos insabee ad regem in cubiculo: rex autem senuerat nimis, et Abisag Sunamitis ministrabat ei: inclinavit se Bethsabee, et adoravit regem. Ad quam tuae, Salomon filius tuus regnabit post me, et ipse sedebit in solio meo. Et ecce nunc Adonias regnat, te, domine mi rex, ignorante. Mactavit boves, et pinguia quaeque, et arietes plurimos, et vocavit
Abbreviated transcription (Latin):
Unde uenis: Qui ait ad eum. De castris
srł fugi. Et dixit ad eum dauid. Quod
est uerbum qđ factum ẽ.: Indica michi:
Qui ait. fugit popłs exprelio. &e multi cor¬
ruentes e popło mortui sunt.Sed & saul
&e ionathan filius eus interierunt. Dix̃ꝙ
dauid ad adolescentẽ qui nunciabatei. Un¬

Expanded text:
ui ait ad eum: De castris Israel fugi. Et dixit ad eum David: Quod est verbum quod factum est? Indica mihi. Qui ait: Fugit populus ex praelio, et multi corruentes e populo mortui sunt, sed et Saul et Jonathan filius ejus interierunt. Dixitque David ad adolescentem h. pu
Abbreviated transcription (Latin):
inuinea: ꝓ damni ȩstimatione restituet.
Si egressus ignis inuenerit spicas & compre¬
henderit aceruos frugũ. suie stantes segetes in
agris: reddet dampnũ qui ignẽ succenderit: lxxix
Siquis comiñdauerit amico pecuniã uel uas
incustodiã. & ab eo qui susceꝑat. furto ablata
fuerint: si inuenitur fur. duplũ reddet. Si
latetdominus domꝰ applicabit᷑ ad dõs. & iu¬
rabit qđ ñ extendit manum in rẽ ꝓximi sui ad
ꝑpetrandã fraudẽ. tam in boue quã in asino.
&e oue ac uestim̃to. & quicquid damnũ infer-¬
re potest: ad eos utriꝰq causa ꝑueniet. Et si il¬
liuidicauerint: duplũ restituet ꝓximo suo.
Si quis comm̃dauerit ꝓximo suo lxox¬

Expanded text:
in uinea, pro damni aestimatione restituet. in uinea, pro damni aestimatione restituet. si egressus ignis inuenerit spinas et conprehenderit aceruos frugum siue stantes segetes in agris, reddet damnum qui ignem succenderit. si quis commendauerit amico pecuniam aut uas in custodiam et ab eo qui susceperat furto ablata fuerint, si inuenitur fur, duplum reddet: si latet, dominus domus adplicabitur ad deos et iurabit quod non extenderit manum in rem proximi sui ad perpetrandam fraudem, tam in boue quam in asino et oue ac uestimento, et quicquid damnum inferre potest: et ad deos utriusque causa perueniet: et si illi iudicauerint, duplum restituet proximo suo. si quis commendauerit proximo suo
Abbreviated transcription (Latin):
i bosalienus bouẽ
alternis uulnerauerit. & ille mortuus fuerit: uen¬
den bonẽ uiuum. et diuident p̃cium. Cadauer
antẽ mortui: int̃ se disꝑtient. Si autẽ sciebat qd̾
bos cornupeta eẽt ab heri & nudius terciꝰ. & ñ custo¬
diuit eum dñs suus.: redlat bouẽ ꝓ boue: & cada¬
uerintegrum accipiet. lixt Si quis fu¬
tatus fuerit bouẽ aut õuẽ. & occiderit uł uendide¬
rit: quinq boues ꝓ uno boue restituet: ce quatu¬
q ouesꝓ una oue. lxxui Si effringens fur
domum siuie suffodiens fuerit inuentus. & acce-¬
pto uulnere mortius fuerit: ꝑcussor ñ erit reus
sanguinis. Qđ si orto sole hoc fecerit: homici¬
diuim ꝑpetrauit: oe ipse morietur. Si non habu¬
erit qđ ꝓ furto reddat: ipse uenundabitur. Si
inuentum fuerit apud eum qđ furatꝰ ẽ uiuens.
suiebos. siue asinus. siue ouis: duplũ restituet:
Sileserit quispiã agrum uel uineã. lyto u¬
&e dimiserit ium̃tum suũ ut depascat᷑ aliena:
quicquid optimum habuerit in agro suo uel

Expanded text:
i bos alienus bouem alterius uulnerauerit et ille mortuus fuerit, uendent bouem uiuum et diuident pretium, cadauer autem mortui inter se dispertient. sin autem sciebat quod bos cornupeta esset ab heri et nudiustertius et non custodiuit eum dominus suus, reddet bouem pro boue et cadauer integrum accipiet. Si quis furatus fuerit bouem aut ouem et occiderit uel uendiderit, quinque boues pro uno boue restituet et quattuor oues pro una oue. si effringens fur domum siue suffodiens fuerit inuentus et accepto uulnere mortuus fuerit, percussor non erit reus sanguinis. quod si orto sole hoc fecerit, homicidium perpetrauit et ipse morietur. si non habuerit quod pro furto reddat, uenundabitur. si inuentum fuerit apud eum quod furatus est uiuens, siue bos siue asinus siue ouis, duplum restituet. si laeserit quispiam agrum uel uineam et dimiserit iumentum suum, ut depascatur aliena, quicquid optimum habuerit in agro suo uel
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo: & colles desolati sunt. Et ꝯtremuit terra
a facie euis: & orbis & om̃s habitantes in eo. Aute
faciẽ indignationis eiꝰ quis stabit: & quis resistet
in ira furoris euis: Indignatio eius effusa ẽ ut ig¬
nis: & petrȩ dissolutȩ sunt ab eo. Bonus dñs &
confortansin die tribulationis: & sciens sꝑantes
in se. Et in diluiuo p̃tereunte consummationẽ
faciet loci euis: & mimicos eius ꝑsequent᷑ tene¬
bre. Quid cogitatis contra dñm: consummationẽ

Expanded text:
ab eo et colles desolati sunt, et contremuit terra a facie eius et orbis et ommes habitantes in eo. Ante faciem indignationis eius quis stabit et quis resistet in ira furoris eius indignatio eius effusa est ut ignis et petrae dissolutae sunt ab eo bonus Dominus et confortans in die tribulationis et sciens sperantes in se et in diluvio praetereunte consummationem faciet loci eius et inimicos eius persequentur tenebrae quid cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
habens sp̃m: & indacium potiꝰ loquerer. Stilla¬
bo tibim uinũ: &e in ebrietatẽ. Et erit suꝑ quẽ
stillatur: popłs iste. Congregatione congregabo
iacob totum te: in unum conducã reliquias isrł:
Parit ponã illum quasi gregẽ in ouilr: quasi pe¬
cus in medio caularum. Tumultuabunt᷑ a mul¬
titudine hominum. Ascendet enim pandensit̃.
ante ed̾. Diuident & transibunt portã. & egredi¬
ent᷑ ꝑ eam. Et transibit rex eoꝵ corã eis & dñs in¬
capite eoꝵ. Et dixi. Audite principes iacob: &
duces domus isrł. Nunquid ñ ur̃m ẽ scue uidi¬
cium qui odio habetis bonum et diligitis malũ:
qui uolent̃ tollitis pelles eoꝵ desuꝑ eos. & carnẽ
eoꝵ confregerunt: & conciłunt sicut in lebete
quasi carnẽ in medio ollȩ. Tunc clamabunt ad
dñm &e ũ exaudiet cos &e abscondet faciẽ suã

Expanded text:
habens spiritum, et mendacium potius loquerer: Stillahabens spiritum, et mendacium potius loquerer: Stillabo tibi in vinum et in ebrietatem: et erit super quem stillatur populus iste. Congregatione congregabo, Jacob, totum te: in unum conducam reliquias Israel, pariter ponam illum quasi gregem in ovili, quasi pecus in medio caularum, tumultuabuntur a multitudine hominum. Ascendet enim pandens iter ante eos: divident, et transibunt portam, et egredientur per eam: Et transibit rex eorum coram eis, CAPUT III. « Et dixi, Audite, principes Jacob, et duces domus Israel: Nunquid non vestrum est scire judicium, qui odio habetis bonum et diligitis malum? qui violenter tollitis pelles eorum desuper eis, et carnem eorum confregerunt, et conciderunt sicut in lebete, et quasi carnem in medio ollae. Tunc clamabunt ad Dominum, et non exaudiet eos: et abscondet faciem suam
Abbreviated transcription (Latin):
auferetis colla ur̃a. Et ñ ambulabitis suꝑbi: qm̃
tempus pessinum ẽ. In die illa sumet᷑ suꝑ uos
parabola: & cantabitur canticũ cũ suauitate
dicentium. Depopulatione uastati sumꝰ: pars
popłi mei commutata ẽ. Quomodo recedet a me
cum reuertat᷑ qui regiones nr̃as diuidat. Ppt̃
hoc ñ erit tibi mittens funiculũ sortis: in cȩcu
dñi. Neloquamini loquentes. Non stillabit suꝑ
istos: ñ comp̃hendet confusio. dicit domꝰ iacob
Nunquid abbreuiatus ẽ sp̃s dnĩ. aut tales sunt
cogitationes eiis: Nonne u̾bamea bona sunt
cũ eo qui recte graditur: Et e contrario popłs
mĩs in aduersarium consurrexit. Desuꝑ tunicã
pallium sustulistis: eos qui simplicit̃ transiebant
conuertistis in bellum. Mulieres popłi mei eieci¬
stis de domo deliciarũ suarũ: a pariuilis earum
tulistis laudẽ meã in ꝑpetium. Surgite & tte.
quia ñ habetis hic requiẽ. Propt immundiciã eiꝰ
corrumpet᷑ putredine pessima. Utinã ñ essẽ uir

Expanded text:
m tempus pessimum est. In die illa sumetur super vos parabola, et cantabitur canticum cum suavitate, dicentium: Depopulatione vastati sumus: Pars populi mei commutata est: quomodo recedet a me, cum revertatur, qui regiones nostras dividat? Propter hoc non erit tibi mittens funiculum sortis in coetu Domini. Ne loquamini loqueistos, non comprehendet confusio, dicit domus Jacob. Nunquid abbreviatus est spiritus Domini, aut tales sunt cogitationes ejus? Nonne verba mea bona sunt cum eo, qui recte graditur? Et econtrario populus meus in adversarium consurrexit: desuper tunica pallium sustulistis: et eos, qui simpliciter transibant, convertistis in bellum. Mulieres populi mei ejecistis de domo deliciarum suarum: a parvulis earum tulistis laudem meam in perpetuum. Surgite, et ite, quia non habetis hic requiem: Propter immunditiam ejus corrumpetur putredine pessima. Utinam non essem vir
Abbreviated transcription (Latin):
to plus amatis o paula & custochium. tanto
magis ab eo petite. ut ꝓ obtrectatione p̃senti
qua me indesinent emuli laniant. ipse michi
mercedẽ restituat in futuro: qui scit me ob hoc
in ꝑegrinȩ lingue eruditione sudasse: ne ui¬
dei de falsitate scripturarum eccłiis eiꝰ duitiꝰ¬

Expanded text:
o Paula et Eustochium, tanto magis ab eo petite, ut pro obtrectatione praesenti, qua me indesinenter aemuli laniant, ipse mihi mercedem restituat in futuro: qui scit me ob hoc in peregrinae linguae eruditione sudasse, ne Judaei de falsitate Scripturarum Ecclesiis ejus diuti
Abbreviated transcription (Latin):
iseruare. De¬
inde etiam hoc adiciendum: quod non tã ꝓpħa
qͣm euangelista dĩcendus sit. Ita enim unu̾̃ sexp̃ĩ
tes non de futuro uaticinari. s de p̃teritis historiã
texere. Unde conicio noluisse tunc temporis septua¬
ginta interp̃tes fidei suȩ sacram̃ta ꝑspicuã ethni¬
cis ꝓdere: ne sc̃m canib &e margaritas porcis da

Expanded text:
servare. Deinde etiam hoc adjiciendum, quod non tam propheta, quam evangelista dicendus sit. Ita enim universa Christes de futuro vaticinari, sed de praeteritis historiam texere. Unde conjicio, noluisse tunc temporis, Septuaginta Interpretes fidei suae sacramenta perspicue ethnicis prodere, ne sanctum canibus, et margaritas porci
Abbreviated transcription (Latin):
ualent despiciunt. Sciens gͦ & prudens: in flã¬
mam nitto manum. Ꝙ nichilomuiꝰ hoc a fasti¬
diosis lectorib p̃cor: ut quom̃ greci post septua¬
guta translatores aquilã &e simachum & theo¬
dotionẽ legunt. uel ob studium doctrinȩ suȩ.
uelut septuaginta magis ex collatione eoꝵ intel¬
ligant: sic & isti saltẽ unum post priores hab̃e
dignent᷑ interpretẽ. Legant pͥus & postea des¬
piciant: ne uideantur ñ ex iudicio. s ex odii p̃

Expanded text:
go et prudens in flammam mitto manum: et nihilominus hoc a fastidiosis lectoribus precor, ut quomodo Graeci post Septuaginta Translatores, Aquilam et Symmachum et Theodotionem legunt, vel ob studium doctrinae suae, vel ut Septuaginta magis ex collatione eorum intelligant: sic et isti saltem unum post priores habere dignentur interpretem. Legant prius, et postea despiciant: ne videantur, non ex judicio, sed ex
Abbreviated transcription (Latin):
tẽisaias in ierłm &e in uidea necdũ decẽ tribu¬
b m captiuitatẽ ductis: ac de utroq regno. nc̃
commixtu. nunc separatim texit oraculum:
Et cum int̃dum ad p̃sentẽ respiciat historiã:
& post babiloniã captiuitatẽ reditũ popłi sig¬
nificet in uideã: tam̃ om̃is ei cura de uocatio

Expanded text:
 et in Judaea, necdum decem tribubus in captivitatem ductis: ac de utroque regno, nunc commistim, nunc separatim, texit oraculum. Et cum interdum ad praesentem respiciat historiam; et post Babyloniam captivitatem reditum populi significet in Judaeam: tamen omnis ei cura de voca
Abbreviated transcription (Latin):
noui. Silece. Dixit autẽ ei helias. Sede hic:¬
quia dominus misit me usq ad iordanẽ. Qu
ait. Uiuit dñs &e uuit anima tua: quia non
derelinquã te. Ierunt igitur ambo pariter: &
quinquaginta uiri de filiis ꝓpħarum seciti
sunt: qui ee steterunt e contra longe. Iili al¬

Expanded text:
novi: silete. Dixit autem Helias ad Hnovi: silete. Dixit autem Helias ad Hquia Dominus misit me ad Iordanem qui ait vivit Dominus et vivit anima tua quia non derelinquam te ierunt igitur ambo pariter et quinquaginta viri de filiis prophetarum secuti sunt qui et steterunt e contra longe illi a
Abbreviated transcription (Latin):
eis. Ciuiꝰ figure ẽ &e habitus uix qui occurrit
uobis. & locutus ẽ uerba hec: At illi dixerunt:
Uir pilosus: &e zona pellicia accinctus renibꝰ. Qui
ait. Helias thesbites ẽ. Misitq ad eum quinqua¬
genarium principẽ. & quinquaginta qͥ erant
sub eo. Qui ascendit ad eum: sedentiq in uer¬
tice montis ait. Homo dĩ: rex p̃cipit ut descen
das. Respondensq helias dixit quinquagena¬
rio. Si homo dlĩ sum: ego. descendat ignis de cȩ¬
lo ce deuoret. te. & quinquaginta tuos. De¬
scendit itaq ignis de cęlo: & deuorauit eum ce
quinquaginta quierant cum eo. Rursum mi¬
sit ad eum principẽ quinquagenariũ alterũ:
& quinquaginta cum eo. qui locutꝰ ẽ illi. Homo
dĩ. hec dicit rex. festina descende. Respondens
helias. ait. Si homo dĩ ego sum: descendat ignis
decȩlo &e deuoret te. &̃ quinquaginta tuos. De

Expanded text:
habitu est vir qui occurrit vobis et locutus est verba haec at illi dixerunt vir pilosus et zona pellicia accinctis renibus qui ait Helias Thesbites est misitque ad eum quinquagenarium principem et quinquaginta qui erant sub eo qui ascendit ad eum sedentique in vertice montis ait homo das. Respondensque Elias, dixit quinquagenario: Si homo Dei sum, descendat ignis de coelo, et devoret te et quinquaginta tuos. Descendit itaque ignis e caelo et devoravit eum et quinquaginta qui erant cum eo rursum misit ad eum principem quinquagenarium alterum et quinquaginta cum eo qui locutus est illi homo Dei haec dicit rex festina descende respondens Helias ait si homo Dei ego sum descendat ignis e caelo et devoret te et quinquaginta tuos de
Abbreviated transcription (Latin):
xxui Coñgregatiq sunt om̃s filii isrł in silo.
xxuiid estinantur uiri ad describendam teriã. reuersiq de¬
scriptionẽ tradunt iosue. qui misit sorces corã dño in silo.
diuisitq terram filiis isrł in septẽ partes.
xxuiii rbͦs fugiciuorum. xxuiiii Urb̃s leu̾itaru

Expanded text:
XXVI. Congregatique sunt omnes filii Israel in Silo. XXVII. Destinantur viri ad describendam terram, reversique descriptionem tradunt Josue, qui misit sortes coram Domino in Silo, divisitque terram filiis Israel in septem partes. XXVIII. Urbes fugitivorum
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ Si habes in potestate rẽ tuã uende. si ñ
habes. ꝓice. Tollenti tunicã. & palliũ relin¬
quendũ ẽ. Scilicet nisi tu semꝑ recrastinans
& diẽ de die trahens. caute & pedetentim
tuas possessiunculas uendideris. ñ habet
xp̃c̃ unde alat pauꝑes suos. Lotũ dõ dedit:
qui se obtulit. Apłi nauẽ tantũ & retia re-
liquerunt. Uidua duo era misit in garophi¬
latiũ: &e p̃fertur croesi diuitiis. facile contẽ¬
pnit omnia: qui se semꝑ cogitat esse mori¬
turum.

Expanded text:
es in potestate rem tuam, uende; si non habes, proice. tollenti tunicam et pallium relinquendum est. scilicet, nisi tu semper recrastinans et diem de die trahens caute et pedetemptim tuas possessiunculas uendideris, non habet Christus, unde alat pauperes suos. totum deo dedit, qui se obtulit. apostoli tantum nauem et retia reliquerunt: uidua duo aera mittit in gazophylacium et praefertur Croesi diuitiis. facile contemnit omnia, qui se semper cogitat esse moriturum.
Abbreviated transcription (Latin):
bium. qui litterarum tuarũ in grãm duplica¬
uit referens honestatẽ tuoꝵ moꝵ: contemp¬
tum scłi. fidẽ amiciciȩ: amorẽ xp̃i. Nã pru-¬
dentiã & eloquii uenustatẽ: etiã absq illo ip¬
sa epistola p̃ferebat. festina queso te: & heren¬
tiꝰ insalo nauiculȩ funẽ magis p̃cide q̃ solue:
Nemo renunciat᷑uᷤ scło benẽ potest uendere.
quȩ contempsit ut uenderet. Quicquid in
sumptus de tuo tuleris: ꝓ lucro cõputa. An¬
tiquum dictum ẽ auaro tã deest qđ habet.
quã qdđ ñ habet. Credenti totus mundus di-¬
uitiarũ ẽ infidelis autẽ etiã obolo indiget:
Sic iuuamꝰ. quasi nichil habentes: & omĩa

Expanded text:
bium, qui litterarum tuarum mihi gratiam duplicabium, qui litterarum tuarum mihi gratiam duplicavit, referens honestatem morum tuorum, contemptum saeculi, fidem amicitidentiam et eloquii venustatem etiam absque illo ipsa epistola praeferebat. Festina, quaeso te, et haerentis in salo naviculae funem magis praecide quam solve. Nemo renuntiaturus saeculo bene potest vendere quae contempsit ut venderet. Quidquid in sumptus de tuo tuleris, pro lucro computa. Antiquum dictum est, Avaro tam deest quod habet quam quod non habet. Credenti totus mundus divitiarum est: infidelis autem etiam obolo indiget. Sic vivamus, tamquam nihil habe
Abbreviated transcription (Latin):
dixi: & ꝓ merito uoluminis laus om̃is inferior
ẽ. In uerbis singulis multiplices latent intelli¬
meditari. nil aliud nosse. nichil querere. Non¬
ne tibi uidetur iã hic in terris regni celestis ha-¬
bitaculum: Nolo offendaris in scripturis scĩs
simplicitate. & quasi utilitate uerboꝵ quȩ
uel uicio int̃pretum uel de industria sic ꝓla¬
te sunt ut rusticam contionẽ faciliꝰ instrue¬
rent: & in una eadẽq sententia alit̃ doctꝰ alit̃
audiret indoctus. Non sum tã petulans & he-¬
besut hȩc me nosse pollicear.: & eoꝵ fruct᷑ car
in terta. pere. quoꝵ radices in celo fixȩ sunt: s uer e fate
or. sedenti me p̃fem. magistrum renuens. co¬
mitẽ spondeo. Petentidatur: pulsanti aꝑitur:
querens inuenit. Discamus in terris: quoꝵ no¬
bis sententia ꝑseueret in cęlo: obuiĩ de manibꝰ exci¬
niã. oe ut inepte aliquid ac de hermagore tumi-¬
ditate effundã. quicquid quesieris tecũ scire
conabor. Habes hic amantissimũ tui frẽ euse¬

Expanded text:
 pro merito uoluminis laus omnis inferior est; in uerbis singulis multiplices latent intellemeditari, nihil aliud nosse, nihil quaerere, nonne tibi uidetur iam hic in terris regni caelestis habitaculum? nolo offendaris in scripturis sanctis simplicitate et quasi uilitate uerborum, quae uel uitio interpretum uel de industria sic prolatae sunt, ut rusticam contionem facilius instruerent et in una eademque sententia aliter doctus, aliter audiret indoctus. non sum tam petulans et hebes, ut haec me nosse pollicear et eorum fructus in terra capere, quorum radices ior: sedenti me praefero, magistrum renuens, comitem spondeo. Petenti datur, pulsanti aperitur: quaerens invenit. Discamus in terris, quorum nobis scientia perseveret in coelo. 10. Obviis te manibus excipiam, et, ut inepte aliquid, ac de Hermagorae tumiditate effutiam, quidquid quaesieris, tecum scire conabor. Habes hic amantissimum tui fratrem Euse
Abbreviated transcription (Latin):
uissimaᷤᷤ
licteras.
quȩ a principio amiciciarum fidei ꝓba¬
te. etiam fidẽ ueteris amicicie prefere¬
bant. Uera enim illa necessitudo ẽ. et¬
xp̃i glutino copulata: quam non uti¬
litas rei familiaris. non presentia tan
tum corporum. non subdola &e pal¬
pans adulatio. s dñi timor & diuina¬
rum scripturarum studia conciliant:
egimus in ueterib historuis quos¬
dam lustrasse ꝓuincias. nouos adisse
populos. maria transisse. ut eos quos
ex libris nouerant. corã quoq uide¬
rent. Sic pitagoras memphiticos ua¬
tes: sic plato egyptum. & architam ta¬
rentinũ. eãq horã. italiȩ quȩ quon¬
dam magna grecia dicebatur. labo¬
ciosissimẽ ꝑagrauit: ut qui athenis
magister erat & potens. cuiꝰq doctri¬
na achademiȩ gũnnasia ꝑsonabant.
fieret peregrinus atq discipulus: malens
Aliena uerecunde discere: quã sua imp uden-¬
der ingerere. Deniq dũ litteras quasi toto
fugiẽtes orbe ꝑsequitur. captiis a piratis &

Expanded text:
simas litteras, quae in principio amicitiarum fidem probatae iam et ueteris amicitiae praeferebant. uera enim illa necessitudo est, Christi glutino copulata, quam non utilitas rei familtum corporum, non subdola et palpans adulatio; sed Dei timor et divinarum Scripturarum studia conciliant. Legimus in veteribdam lustrasse provincias, novos adiisse populos, maria transiisse, ut eos quos ex libris noverant, coram quoque viderent. Sic Pythagoras Memphiticos vates, sic Plato Aegyptum et Architam Tarentinum eamque oram Italiae quae quondam Magna Graecia dicebatur, laboriosissime peragravit; ut quimagister erat et potens cuiusque doctrina Academiae gymnasia - personabant, fieret peregrinus atque discipulus, malens aliena uerecunde discere quam sua aliis inpudenter ingerere. denique dum litteras quasi toto fugientes orbe per-\' sequitur, captus a piratis et
Abbreviated transcription (Latin):
xemi Sacerdotes lauare manis & pedes. cum accedunt sacri-¬
sacrificare domino.
cpeun ubisat dominus moisi tabulas testamenti.
cateni fecit aaron uitulum conflatilem.
crocix Dicit dominus moisi descende uelocit̃.
I Orauit moises ꝓ poplo.

Expanded text:
tur lavare et manus et pedes cum ascendunt sacrificare Domino.  Ubi dat Dominus Moysi tabulas Testamenti. CXVIII. Ubi fecit Aaron vitulum conflatilem. CXIX. Dicit Dominus Moysi: Descende velociter. CXX. Ubi oravit Moyses pro populo.
Abbreviated transcription (Latin):
dumin agro: cumplantat᷑ uinea. Et detrahã
inuallẽ lapides eius: & fundam̃ta eiꝰ reuelabo:
Et omĩa sculptilia eiꝰ concident᷑: & om̃s merce¬
des eius comburent᷑ igni. Et omĩa idola eius
ponã in ꝑditionẽ: quia de mercedib meretri-¬
cis congregata sunt. & usq ad mercedẽ mere¬
tricis reu̾tentur. Suꝑ hoc plangã & ululabo:

Expanded text:
aham in vallem lapides eius et fundamenta eius revelabo et omnia sculptilia eius concidentur et omnes mercedes eius conburentur igni et omnia idola eius ponam in perditionem quia de mercedibus meretricis congregata sunt et usque ad mercedem meretricis revertentur super hoc plangam et ul
Abbreviated transcription (Latin):
factum est
ad micheã
norasthiten
in dieb ioa¬
tham. achat.
ezechiȩ. re¬
gum uida:
qđ uidit
samariam &e ierłm. Audite popłi om̃s. & atten¬
dat terra & plenitudo eius. Et sit dñs ds̃ uob̃ in
testẽ. dominus de templo sc̃o suo. Quia ecce dñs
egredietur de loco suo: & descendet ce calcabit
suꝑ excelsa tĩȩ. Et consum̃tur montes subtꝰ eũ

Expanded text:
factum est ad Micham Morasthiten in diebus Ioatham Ahaz Ezechiae regum Iuda quod vidit Samariam et Hierusalem audite populi omnes et adtendat terra et plenitudo eius et sit Dominus Deus vobis in testem Dominus de templo sancto suo quia ecce Dominus egreditur de loco suo et descendet et calcabit super excelsa terrae et c
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. in eas gentes quȩ lectione comphense sunt¬
irã cli ob eas causas quas memorauit affuturam
denunciat. Et quia idẽ ꝓpħa in sequentib aut.
su in trib impietatib & suꝑ quatuor ñ conuertã
eum tc̃io peccatoꝵ indulgentiã dm̃ dare pose

Expanded text:
 in eas gentes, quae lectione eius comprehensae sunt, ob eas causas, quas memorat, affuturam iram Dei denunciat. Et quia in sequentibus ait: 'in tribus impietatibus et super quattuor non convertam eum', tertio peccat
Abbreviated transcription (Latin):
res eius ut catuli leonis. Posuit uineã meã inde-¬
sertũ: & ficum meã decorticauit. Nudans spolia¬
uit eã & ꝓiecit: albi facti sunt rami eius. Plange
quasi uirgo accincta sacco: suꝑ uirum pub̃tatis
tuȩ. Periit sacrificium et libatio dedomo dĩi.
luxerunt sacerdotes ministri dñi. Depopulata
ẽ regio. luxit humꝰ. qm̃ deuastatũ ẽ triticum.
confusũ ẽ uinum. &e elanguit oleũ. Confusi st̃
agricolȩ. ululauerunt uinitores suꝑ frum̃to
&t bordeo: quia ꝑiit messis agri. Uinea confu¬
sa ẽ et ficus elanguit. malogranatũ & palma.
& malũ. & omĩa ligna agr̃i aruerunt.: quia
confusum ẽ gaudiũ a filiis hominum. Accin-¬
gite uos & plangite saceridotes: ululate mini¬
stri altaris. Ingredimini. cubate in sacco mi¬
nstri dĩmer. q̃m interuit dedomo dĩ ur̃i sa

Expanded text:
ineam meam in desertum et ficum meam decorticavit nudans spoliavit eam et proiecit albi facti sunt rami eius plange quasi virgo accincta sacco super virum pubertatis suae periit sacrificium et libatio de domo Domini luxerunt sacerdotes ministri Domini depopulata est regio luxit humus quoniam devastatum est triticum confusum est vinum elanguit oleum confusi sunt agricolae ululaverunt vinitores super frumento et hordeosa est et ficus elanguit: malogranatum, et palma, et malum, et omnia ligna agri aruerunt: quia confusum est gaudium a filiis hominum. Accingite vos, et plangite, sacerdotes, ululate, ministri altaris: Ingredimini, cubate in sacco, ministri
Abbreviated transcription (Latin):
te om̃s ha¬
bitatores
terrȩ: si faccum ẽ istud in dieb urĩs aut in die¬
b patrum urõꝵ. Suꝑ hoc filus urĩs narrate: &e
filii ur̃i filiis suis. & filii eorum generationi alterȩ:
Residuum eriicȩ comedit locusta. & residuum lo¬
custȩ comedit brucus: & residuum bruci comedit

Expanded text:
habitatores terrae: si factum est istud in diebus vestris, aut in diebus patrum vestrorum? Super hoc filiis vestris narrate, et filii vestri filiis suis, et filii eorum generationi alterae. Residuum erucae comedit locusta, et residuum locustae comedit bruchus, et residuum
Abbreviated transcription (Latin):
Computruerunt ium̃ta in stercore suo. De¬
molita sunt horrea. dissipatȩ sunt apothetȩ:
qm̃ confusum ẽ triticũ. Quid ingemuit ani¬
mal: Mugierunt greges arm̃ti: quia ñ est
pascua eis. S &e greges pecoꝵ disꝑierunt. Ad
te dnẽ clamabo: quia ignis comedit speciosa
deserti. & flãma succendit omĩa ligna regio¬
nis. S &e bestiȩ agri quasi area sitiens imbrẽ
suspexerunt ad te: qm̃ exsiccati sunt fontes
aquarũ. &e ignis deuorauit speciosa deser¬
ti. Canite tuba in syon: ululate in monte
scõ meo. Conturbent᷑ om̃s habitatores t̃rȩ:
quia uenit dies dnĩ. quia ꝓpe ẽ dies tene

Expanded text:
stercore suo, demolita sunt horrea, dissipatae sunt apothecae: quoniam confusum est triticum. Quid ingemuit animal, mugierunt greges armenti? Quia non est pascua eis: sed et greges pecorum disperierunt. Ad te, Domine, clamabo: quia ignis comedit speciosa deserti et flamma succendit omnia ligna regionis sed et bestiae agri quasi area sitiens imbrem suspexerunt ad te quoniam exsiccati sunt fontes aquarum et ignis devoravit speciosa deserti canite tuba in Sion ululate in monte sancto meo conturbentur omnes habitatores terrae quia venit dies Domini
Abbreviated transcription (Latin):
gelui Si ñ audieritis uenient in uos maledictiones istȩ:
gun u ocauit moyses om̃s filios isrł ce dicit ad eos. scitis
quanta fecerit dñs pharaoni ꝓpt̃ uos.
celi Quẽ sunt absconsa dõ. quȩ autẽ palã nobis.
gebi f rope ẽ uerbũ in ore tuo oe in corde tuo.
gilbi E cce dedi ante ocłos tuos uitã &e mortẽ.
aibus. Et consummauit moyses omĩa uerba ista. s ualesce.¬
E Dixit dominus ad morsen tu dormies cum patri¬
b tus. & fornicabit᷑ plebs hec post dõs alienos.
Vi Seripsit moyses canticum hoc .Clii. Dixte do¬
minus ad moysen ascende in montem aba¬
rim & mortreibi. cluii Benedixit
mosses homo dei filios istł. eliii Mor¬
Ituus est morses in terra moab. ely Nõ
surrexit ꝓpħa in isrł sicut fuit moyses.

Expanded text:
 Si non audieritis, venient in vos maledictiones istae. CXLIV. Vocavit Moyses omnes filios Israel, et dixit ad eos: Scitis quanta fecerit Dominus Pharaoni propter vos. CXLV. Quae sunt absconsa Deo, quae autem palam nobis. CXLVI. Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo. CXLVII. Ecce dedi ante oculos tuos vitam et mortem. CXLVIII. Et consummavit Moses omnia verba ista. C Dixit Dominus ad Mosen: Tu dormies cum patribus tuis, et fornicabitur plebs haec post deos alienos. CLI. Scripsit Moyses canticum hoc. CLII. Dixit Dominus ad Moysen: Ascende in montem Abarim, et morere ibi. CLIII. Benedixit Moyses homo Dei filios Israel. CLIV. Mortuus est Moyses in terra Moab. CLV. Et non fuit propheta in Israel sicut fuit Moyses.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗruislon pignerabis uiduam.
atui Si secaueris segetem.
cich Si uindemiabis uineam.
crxi Si iudicaueris impium dabis ei .xl. flagella
craxiislon infrenabis bouẽ triturantem. ¶ et eã fr̃ eus.¬
cexi si rixauerint duo homines in se.
getyisl on erit tibi pondus imquum. & m̃surȩ duplices.
orxuͥ. In m̃te habe quanta tibi fecerit amalech.
txols im ĩcroieritis in terrã quã dñs ds̃ ur̃ dabit uob̾.
cixix e tsiet moy ses ad popłm tacete &e audite.

Expanded text:
Non pignorabis viduam. CXXVIII. Si secaveris segetem. CXXX. Si vindemiabis vineam. CXXXI. Si judicaveris impium, dabis ei quadraginta flagella. CXXXII. Non infraenabis bovem triturantem. CXXXIII.CXXXV. Si rixaverint duo homines in se. CXXXVI. Non erit tibi pondus iniquum, et mensurae duplices. CXXXVII. In mente habe quanta tibi fecerit Amalec. CXXXVIII. Cum introieritis in terram, quam Dominus Deus dabit vobis. CXXXIX. Et dixit Moyses ad populum, tac
Abbreviated transcription (Latin):
Nioñintiabit abscisus in eccł̃iam domini. sccłiam dñ.¬
cih̃i Non anttabit fornicatia nec ammanites nec moabitesin
Si fuerit homo immundus exibit extra castra.
No trades seruũ dño suo.cxii. Nõ erit isrl̃ites fornicaria
sion inftres mercedem fornicariȩ.
i sonexges a frẽ tuo usuram. ¶ tẽ ꝓxmi tui.
Si uoueris uotum dño non tardes reddere illud.
suntraueris in uimneam ꝓximi tui. cxuii dunt᷑uis sege¬
IiiSi qͥlu̾iꝰ aceꝑit uxorẽ oe inuenerit in ea rẽ turpẽ.
ere Siquis aceꝑit uxorẽ in recenti non exiet ad bellum.
M slon pignerabis molam.
ax Si captus fuerit fur
cei In mente habe quȩ fecerit ds mariȩ.¬

Expanded text:
Non intrabit abscisus in Ecclesiam Domini. CVIII. Non intrabit fornicaria, nec Ammanites et Moabites in CX. Si fuerit homo immundus, exibit extra castra. CXI. Non trades servum domino suo. CXII. Non erit Israelites fornicaria. CXIII. Non inferes mercedem fornicariae. CXIV. Non exiges a fratre tuo usuram. CXV. Si voveris votum Domino, non tardes reddere illud. CXVI. Si intraveris in vineam proximi tui. CXVII. Si Si quis acceperit uxorem, et invenerit in ea rem turpem. CXIX. Si quis acceperit uxorem in recenti, non exiet ad bellum. CXX. Non pignorabis molam. CXXI. Si captus fuerit fur. CXXII. In mente habe quae fecerit Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Unde uenis: Qui ait ad eum. De castris
srł fugi. Et dixit ad eum dauid. Quod
est uerbum qđ factum ẽ.: Indica michi:
Qui ait. fugit popłs exprelio. &e multi cor¬
ruentes e popło mortui sunt.Sed & saul
&e ionathan filius eus interierunt. Dix̃ꝙ
dauid ad adolescentẽ qui nunciabatei. Un

Expanded text:
ui ait ad eum de castris Israhel fugi et dixit ad eum David quod est verbum quod factum est indica mihi qui ait fugit populus e proelio et multi corruentes e populo mortui sunt sed et Saul et Ionathan filius eius interierunt dixitque David ad adulescentem qui nun
Abbreviated transcription (Latin):
ne discedant a p̃ceptis dñi apꝓpinquante die obitus sui
xIiii
Unde natus sit abraham uel ubi ꝑductus itẽ congrega

Expanded text:
ne discedant a praeceptis Domini, appropinquante die obitus sui. XXXIII. Unde natus sit Abraham, vel ubi perductus. Item congrega
Abbreviated transcription (Latin):
Tfactum
mortem
moysi ser¬
loqueret᷑
dñs ad io¬
sue filiũ
nun mi¬
instrum
cum in terrã quã ego dabo filiis urł Omnẽ locũ
quẽ calcauerit uestigium pedis ur̃i uobis tradã.
sicut locutus sum moysi. a deserto &e libano usq
ad flum̃ magnum euphraten. Om̃is terra het¬
theorum usq ad mare magnum contra solis oc¬
casum erit tminus ur̃. Nullus uobis poterit resi¬
stere: cunctis dieb uitȩ tuȩ. Sicut fui cũ moyse
ero &e tecum Non dimittã. nec dereliquã te:
Confortare ce esto robustus: tu enim sorte duu¬

Expanded text:
factum mortem Moysi serloqueretur Dominus ad Josue filium Nun, ministrum  quam ego dabo filiis Israel. Omnem locum, quem 221 calcaverit vestigium pedis vestri, vobis tradam, sicut locutus sum Moysi. A deserto et Libano usque ad fluvium magnum Euphraten, omnis terra Hethaeorum usque ad mare magnum contra solis occasum erit terminus vester. Nullus vobis poterit resistere cunctis diebus vitae tuae: sicut fui cum Moyse, ero et tecum: non dimittam, nec derelinquam te. Confortare, et esto robustus valde: ut cu
Abbreviated transcription (Latin):
sunt uerba
que locutꝰ
ẽ moyses
ad omnẽ
isrł trans
iordanen.
in solitu¬
dine cã¬
pestri.
contra
marẽ rubrum inter pharan &e thophel. &e la-¬
ban. & aseroth: ubi ẽ auri plurimunt᷑. Undecĩ
dieb de oreb ꝑ uam montis seir usq ad cades¬
barnȩ. Quadragesimo anno. undecimo mense.
pͥma die mensis locutus ẽ moyses ad filios isrł
omia quȩ preceꝑat illi dominus ut diceret eis:
postqͣm ꝑcussit seon regẽ amorreorum qui ha-¬
bitauit in esebon: & og regẽ basan qui mansit

Expanded text:
nt verba quae locutus est Moses ad omnem Israhel trans Iordanem in solitudine campestri contra mare Rubrum inter Pharan et Thophel et Laban et Aseroth ubi auri est plurimum undecim diebus de Horeb per viam montis Seir usque Cadesbarne quadragesimo anno undecimo mense prima die mensis locutus est Moses ad filios Israhel omnia quae praeceperat illi Dominus ut diceret eis postquam percussit Seon regem Amorreorum qui habitavit in Esebon et Og regem Basan qui mans
Abbreviated transcription (Latin):
uenite ad montẽ amorreoꝵ: & ad cȩtera quȩ
ei ꝓxima sunt campestria atq montana & hu-
miliora loca contra meridiẽ & iuxta litus maris:
Terram chauaneorum &e libaniaisq ad flum̃
magnum euphraten: en inquit tradidi uob
Ingredimini & possidete eam: suꝑ qua iurauit
dominus patrib ur̃is abraham: ẏsaac & iacob.

Expanded text:
enite ad montem Amorrhaeorum, et ad caetera quae ei proxima sunt campestria atque montana, et ad humiliora loca contra Meridiem, et juxta littus maris, terram Chananaeorum, et Libani usque ad flumen magnum Euphraten. En, inquit, tradidi vobis: ingredimini et possidete eam; super qua juravit Dominus patribus vestris, Abraham, Is
Abbreviated transcription (Latin):
el ducis uida. & sp̃m iħii filii iosedech sacerdotis
magni. ct sp̃m reliquoꝵ de om̃i popło: & ingressi
sunt et faciebant opus in domo dñi exercituũ dĩ
sui. In die uicesima & quarta m̃sis. in sexto men¬
se in anno scd̃o darii regis. In septimo m̃se. uicesi¬
ma & pͥma insis: factum ẽ uerbũ dnii in manu
aggei ꝓpħȩ dicens. Loquere ad zorobabel filium
salathiel ducẽ uida. & ad iħm filium iosedech
sacerdotẽ magnum. et ad reliquos popłi: dicens:
Quis in uob̃ ẽ derelictus. qui uidit domum istã
ingła sua pͥma: Et quid uos uidecis hanc nunc:
Nunquid ñ ita ẽ quasi ñ sit in ocłis ur̃is: Et nẽ
confortare ⁊ orobabel dicit dñs. & confortare ie¬
su fili io sedech sacerdos magne. & confortare oĩs
popłe terre dicit dñs exercituum & facite: qm̃
ego uobcum sum dicit dñs exercituum. Uerbũ¬

Expanded text:
el ducis Iuda et spiritum Iesu filii Iosedech sacerdotis magni et spiritum reliquorum de omni populo et ingressi sunt et faciebant opus in domo Domini exercituum Dei sui in die vicesima et quarta mensis in sexto mense in anno secundo Darii regis in septimo mense vicesima et prima mensis factum est verbum Domini in manu Aggei prophetae dicens loquere ad Zorobabel filium Salathihel ducem Iuda et ad Iesum filium Iosedech sacerdotem magnum et ad reliquos populi dicens quis in vobis est derelictus qui vidit domum istam in gloria sua prima et quid vos videtis hanc nunc numquid non ita est quasi non sit in oculis vestris et nunc confortare Zorobabel dicit Dominus et confortare Iesu fili Iosedech sacepopulus terrae, dicit Dominus exercituum: & facite quoniam ego vobiscum sum, dicit Dominus exercituum.
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ ẽ ut habitetis in domib laque¬
atis. & domista deserta: Et nunc
hec dicit dñs exertituum. Poite cor¬
da ura suꝑ uias urãs. Seminastis
multum: & intulistis parum. Comedistis: & ñ estis

Expanded text:
vobis est ut habitetis in domibus laqueatis, et domus ista deserta? Et nunc haec dicit Dominus exercituum: Ponite corda vestra super vias vestras. Seminastis multum, et intulistis parum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ante ostium tab̃naculi. Detractaq pelle ho¬
stiȩ: artus in frusta concident: & subicient in
altari ignẽ strue lignorum ante composita:
ce membra quȩ cesa sunt desuꝑ ordinantes. ca-¬
put uidelicet et cuncta quȩ adherent iecori. in¬
testinis et pedib lotis aqua: adolebitq ea sacer¬

Expanded text:
m tabernaculi. Detractaque pelle hostiae, artus in frusta concident, et subjicient in altari ignem, strue lignorum ante composita; et membra quae caesa sunt desuper ordinantes, caput videlicet et cuncta quae adhaerent jecori, intestinis, et pedibus lotis aqua . « Pe
Abbreviated transcription (Latin):
culo testi¬
monii. di¬
cens. Lo¬
quere fili¬
is isrł: &e dices ad eos. Homo qui obtulerit ex uo¬
bis hostiam domino de pecorib idest de bubus
&e ouib offerens uictimas: si holocaustum fue¬
rit eius oblatio. ac de arm̃to: masculum imina¬
culatum offeret ad ostium tabernaculi testimo¬
nii ad placandum sibi dñm: ponetq manus

Expanded text:
lo testimonii dicens loquere filiis Israhel et dices ad eos homo qui obtulerit ex vobis hostiam Domino de pecoribus id est de bubus et ovibus offerens victimas si holocaustum fuerit eius oblatio ac de armento masculum inmaculatum offeret ad ostium tabernaculi testimonii ad
Abbreviated transcription (Latin):
Regͤnũ iepthe. is occidit filiã suã: & fecit consuetudinẽ
TIII Iudex ab essan:
Iudexꝰ manne cuiꝰ filius famosus sanson.
UI Excessus miche
II De adolescente leuitica agnito apud michã &e reuoca¬
to a tribu dan in sacerdotio idoli.
xuiii uir letutes cui domigit᷑ nefas. Explicaniri carribla
lib

Expanded text:
Regnum Jephthe. Is occidit filiam suam, et fecit consuetudinem Regnum Jephthe. Is occidit filiam suam, et fecit consuetudinem XIV. Judex Abessan. nue, cujus filius famosus Samson. XVI. Excessus Michae. XVII. De adolescente Levita agnito apud Micham, et revocato a tribu Dan in sacerdotium idoli. XVIII. Vir Levites cui contigit nefas. CAPITULA LIB
Abbreviated transcription (Latin):
Iudas eligitur dux belli.
Increpat popłm dñs ꝓ extessu idolorum.
Post obitum iosue fecerunt isrłite malum in
conspectu dni. quos tradidit inunicis suis in p̃dam.
Excitantur a dño iudices ad lib̾ationẽ ifrł. etiã ipsos
spreuert̃ quib reseruauit gentes ut in ipsis exꝑiant᷑ isrł.
Heȩ sunt gentes quas dominus dereliquit.
Ero excessu idoloꝵ captiuatisa rege cusan mesopotamiȩ.
Itẽ ꝓ malis tradunt᷑ eglon regi moab quẽ int̾fecit a hoth
in cęnaculo suo cũ arte int̾feccis etiã decẽ milib moa¬
bitarum. & quieuit terra triginta annis.
Sangar qui ocadit sexcentos uiros uomere.
Constantia mulieris iahel quȩ clauo infixo tempori si¬
sarȩ: sequitur canticum &e barac debbore.
Post excessus popłi consuetos apparuit apparuit an¬
gelus dnĩ gedeon confortans ad p̃liandum. subuer¬
cit eciã baal & obtulit sacrificiũ dño ipliꝰ. uiri trecen¬
de fragm̃to petrȩ molȩ.xli Regnum iare

Expanded text:
udas eligitur dux belli. II. Increpat populum Dominus pro excessu idolorum. III. Post obitum Josue fecerunt Israelitae malum in conspectu Domini: quos tradidit inimicis suis in praedam. IV. Excitantur a Domino Judices ad liberationem Israel; etiam ipsos spreverunt; quibus reservavit gentes, ut in ipsis experiatur Israel. V. Hae sunt gentes, quas Dominus dereliquit. VI. Pro excessu idolorum captivati sunt a rege Chusan Mesopotamiae. VII. Item pro malis traduntur Eglon regi Moab: quem interfecit Aod in coenaculo suo cum arte, interfectis etiam decem millibus Moabitarum, et quievit terra octoginta annis. VIII. Samgar qui occidit sexcentos viros vomere. IX. Constantia mulieris Jahel, quae clavum infixit tempori Sisarae. Sequitur canticum Barac et Debborae. X. Post excessus populi consuetos, apparuit angelus Domini Gedeon, confortans ad praeliandum. Subvertit etiam Baal, et obtulit sacrificium Domino. Ipsius viri trecende fragmento petrae molae. XII. Regnum Jair. XIII.
Abbreviated transcription (Latin):
rapuerunt sibi de his quȩ ducebant choros uxo¬
res singulas abieruntq in possessionẽ suam:
edificantes urbes. & habitantes in eis. filii qͦq
isrł reuersi sunt ꝑ trib & familias in tab̃nacu¬

Expanded text:
rapuerunt sibi de his quae ducebant choros uxorapuerunt sibi de his quae ducebant choros uxores singulas abieruntque in possessionem suam aedificantes urbes et habitantes in eis filii quoque Israhel reversi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dare non possumus: constricti uiram̃to &e male¬
dictione qua diximꝰ: Maledictus qui dedit de fili¬
ab sius uxorẽ beniamin. Ceꝑuntq consilium:
atq dixerunt. Eoce sollemnitas dnĩ ẽ in silo an¬
niuersaria quȩ sita ẽ ad septentrionẽ urbis be¬
thel. &e ad orientalẽ plagã uiȩ quȩ de bethel ten¬
dit ad sicimã: ce ad meridiẽ oppidi lebona. fre¬
ceꝑuntq filus beniamin: atq dixerunt. Ite. &
latitate in uineis. Cumq uideritis filias silo ad
ducendos choros ex more ꝓcede. exite repente de
uineis & rapite eas singuli uxores singulas: &
ꝑgite in terrã beniamin. Cumq uenerint patres
earum ac fr̃s. & adu̾sum uos queri cȩꝑint atq
uirgari: dicemꝰ eis. Miseremini eoꝵ Non enim
rapuerunt eas ure bellantium atq uictorum:
s rogantib ut acciꝑent ñ dedistis: &e a ur̃a par¬
te peccatum ẽ. feceruntq filii beniamin ut
sibi fuerat imꝑatum: & iuxta numerũ suum

Expanded text:
dare non possumus constricti iuramento et maledare non possumus constricti iuramento et maledictione qua diximus maledictus qui dederit de filiabus suis uxorem Beniamin ceperuntque consilium atque dixerunt ecce sollemnitas Domini est in Silo anniversaria quae sita est ad septentrionem urbis Bethel et ad orientalem plagam viae quae de Bethel tendit ad Sycimam et ad meridiem oppidi Lebona praeceperuntque filiis Beniamin atque dixerunt ite et latete in vineis cumque videritis filias Silo ad ducendos choros ex more procedere exite repente de vineis et rapite eas singuli uxores singulas et pergite in terram Beniamin cumque venerint patres earum ac fratres et adversum vos queri coeperint atque iurgari dicemus eis miseremini eorum non enim rapuerunt eas iure bellantium atque victorum sed rogantibus ut acciperent non dedistis et a vestra parte peccatum est feceruntque filii Beniamin ut sibi fuerat imperatum et iuxta numerum suum
Abbreviated transcription (Latin):
runt eis. Ite & ꝑcutite habitatores iabis galaad
in ore gladii. tam uxores qͣm paruulos eorum. Et
hoc erit qđ obseruare debeatis. Om̃e gen̾i s masculi
I& mulieres quȩ cognouerunt iuros int̾ficite:
Inuenteq sunt de iabis galaad quadringentȩ uir-¬
gines quȩ nescierunt uiri thorum: &e ad duxer̃t
eas ad castra in silo in terra chanaan. Misert̃q
nuntios ad filios beniamin qui erant in petra rẽ¬
mon: & p̃ceꝑunt eis ut eosin pace susciꝑent. Ue¬
neruntq filii beniamin in illo tempore: &e datȩ
sunt eis uxores de filiab iabis gala ad. Alias aut̃
non repꝑerunt: quas simili modo tradẽnt. Uni¬
uersusq isrł ualde doluit: & egit pęnitudinẽ
suꝑ int̃fectionẽ uniꝰ trib ex irł. Dixeruntq ma
iores natu. Quid faciemus reliquis qui ñ accepe¬
runt uxores: Om̃s in beniamin feminȩ concidunt:
Et magna nob̾ cura ingentiq studio ꝓuidendũ
ẽ. ne una tribus deleatur ex isrł. filias nrãs eis

Expanded text:
runt eis: Ite, et percutite habitatores Jabes Galaad in ore gladii, tam uxores quam parvulos eorum. Et hoc erit quod observare debebitis: omne generis masculini, et mulieres quae cognoverunt viros, interficite. Inventgines, quae nesciebant viri thorum, adduxeruntque eas ad castra in Silo, in terra Chanaan. Miseruntque nuntios ad filios Benjamin, qui erant in petra Remmon, et praeceperunt eis, ut eos in pace susciperent. Veneruntque filii Benjamin in illo tempore, et datae sunt eis uxores de filiabus Jabis Galaad: alias autem non repererunt quas simili modo traderent. Universusque Israel valde doluit, et egit poenitentiam super interfectionem unius tribus ex Israel Dixeiores natu quid faciemus reliquis qui non acceperunt uxores omnes in Beniamin feminae conciderunt et magna nobis cura ingentique studio providendum est ne una tribus deleatur ex Israhel filias nostras eis
Abbreviated transcription (Latin):
Et ait uidas symoͣni frĩ suo. Ascende mecũ
in sorte mea. & pugna contra chananeũ.¬
ut et ego ꝑgam tecum in sorte tua. Et abiit
cum eo symeon. Ascenditq uidas &e tradi¬
dit dominus chananeum &e pherezeũ in
manus eorum: &e ꝑcusserunt in berec decẽ
milia uirorum. Inueneruntq adonibetec
in berec: & pugnauerunt contra eumł. ac
ꝑcusserunt chananeum &e pherezeum:
fugit autẽ aclomibezec. Quẽ secuti comp̃¬
hendunt: cesis summitatib manuũ eiꝰ
ac pedum. Dixitq adonibetec. Septua¬
guta reges amputatis manuum ac pe-¬
oum summitatib colligebant sub m̃sa mea
tiboꝵ reliquias. Sicut feci: ita reddidit mͥ dñs:
Adduxeruntq eum in ierłm: & ibi mortuus ẽ:

Expanded text:
suo. Ascende mecum in sorte mea: et pugna contra Chananeum: et ego pergam tecum in sorte tua. Et abiit cum eo Symeon. Ascenditque Judas et tradidit Dominus Chananeum ac Ferezeum in manus eorum: et percusserunt in Bezech decem millia virorum. Inveneruntque Adonibein Bezec et pugnaverunt contra eum ac percusserunt Chananeum et Ferezeum fugit autem Adonibezec quem secuti conprehenderunt caesis summitatibus manuum eius ac pedum dixitque Adonibezec septuaginta reges amputatis manuum ac pedum summitatibus colligebant sub mensa mea ciborum reliquias sicut feci ita reddidit mihi Deus ad
Abbreviated transcription (Latin):
nechabetur. p̃termisimus: ꝓ his omĩb maledi¬
cta ab emulis p̃stolantes: quib me necesse est
ꝑ singula opuscula respondere. Et hoc patior:
mali. rectiꝰ fuerat modum furori eoꝵ silentio meo
ponere: qͣm cotidie nõui aliquid scriptitantẽ.
inuidorum insaniam ꝓuocare.

Expanded text:
rmisimus: pro his omnibus maledicta ab aemulis praestolantes, quibus me necesse est per singula opuscula respondere. Et hoc patior, mali, rectius fuerat modum furori eorum silentio meo ponere, quam quotidie novi aliquid scriptitantem invidorum insaniam provocare.