comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nũc dimittis dñe seruũ tuũ. scd̃m u̾¬
bum tuum in pace: qr uiderũt oculi
mei salutare tuum. Qͥa ergo ex genti
litate uenimꝰ. set scõs iudee patres no¬
bis in diuini amoris imitationem peo¬
ponimus: quasi quȩdã cantoꝵ gazo¬
philatia. ex latere porte. quȩ uiam a¬
quilonis respicit. sumꝰ: Set ad uiam
austri facies tenemus. Et notandũ
qd̃ hec eadem garophilatia. inter portã
aquilonis. ⁊ orientis. ex ꝑhibentita:
quia post incarnationem dñicam.
multitudo gentiũ ad fidem uenit: at¬
q int̾ ipos fideles populos. ꝙ per sa¬
crament᷑a dñicȩ incarnationis quȩ
medullitus diligunt: corda amanti
a. hinc orientis portam. ⁊ inde aqͥlo¬
nis: quia int̾ ipsa suȩ redẽꝑtionis
misteria. quȩ sequuntur. ⁊ carnales
multi in deum forti amore ꝑficiũt:
uirtutib excrescunt: ęt̾ni iudicis ad¬
uentũ quȩrunt : et inter ea quȩ a¬

Expanded text:
Nunc dimittis, Domine, servum tuum secundum veNunc dimittis, Domine, servum tuum secundum verbum tuum in pace, quia viderunt oculi mei slitate venimus, sed sanctos Judaeae patres nobis in divini amoris imitatione proponimus, quasi quaedam cantorum gazophylacia ex latere portae, quae viam aquilonis respicit, sumus, sed ad viam austri facies tenemus. Et notandum, quod haec eadem gazophylacia inter portam aquilonis et orientis esse perhibentur. Quia post incarnationem Dominicam, multitudo gentium ad fidem venit, atque inter ipsos fideles populos et sacramenta dominicae incarnationis quam medullitus diligunt, corda amantiua, hinc Orientis portam, et inde Aquilonis, quia inter ipsa redemptionis suae mysteria quae sequuntur, et carnales multi in Deum forti amore proficiunt, virtutibus excrescunt, aeterni judicis adventum quaerunt, et inter ea quae a
Abbreviated transcription (Latin):
rophilatia cantoꝵ ex latere portȩ
aquilonis: qr nõ solum in uidea fu¬
erũt corda sc̃oꝵ. sp̃ualit̾ actensa: Set
etiam in gentilitatis multitudine
ad sc̃e fidei sacͣm̃ta conuersa. Ardent
corda scõꝵ amore celestis patͥȩ: inhy¬
ant gaudiis et̾nis: suspirant ad so¬
cietatem suoꝵ cuuum ꝑuenire in ce¬
lo: secdtñ exempla huiis ardoris. ꝗͣ
dono scĩ sp̃c acceperunt. ab spũalib
prĩb synagoge accipiunt. Unde et¬
ip̃a quoq garophilatia. ⁊ in aqͥlo¬
lem tendunt. Ecte enĩ ex gentib
in suis dictis cotidie sci desiderii exẽ¬
pla prebent. Annon qͣsi calore me¬
ridiani feruoris ardebat. qui estua¬
bat dicens: sicut ceruꝰ desiderat ad
fontes aquarum. ita desiderat aĩa
mea ad te deus. sitiuit aĩa mea ad
deum uiuũ. qͣndo ueniam ⁊ appare¬
bo ante faciem dei: Qͥ rursus ait.
Psallam ⁊ inttłigam in uia inma¬
culata: qͣndo uenies ad me. Hoc qͦq
ardore succensus fuerat: qui dicebat.

Expanded text:
 ex latere portae aquilonis: quia non solum in Judaea fuerunt corda sanctorum spiritaliter accensa, sed etiam in gentilitatis multitudinem ad sanctae fidei sacramenta conversae ardent corda sanctorum amore coelestis patriae, inhiant gaudiis aeternis, spirant ad societatem suorum civium in coelo. Sed tamen exempla hujus ardoris quem dono sancti Spiritus acceperunt, ab spiritalibus patribus synagogae capiunt. Unde ipsa quoque gazophylacia et in Aquilolem tendunt. Ecce enim ex gentibusin suis dictis quo tidie sancti desiderii exempla praebent. 9. An non quasi calore meridiani fervoris ardebat, qui aestuabat, dicens: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, Deus. Sitivit anima mea ad Deum vivum; quando veniam et parebo ante faciem Dei ? Qui rursus ait: Psallam et intelligam in via immaculata, quando venies ad me . Hoc quoque ardore succensus fuerat qui dicebat:
Abbreviated transcription (Latin):
entis ⁊ aquilonis: set sicut dictũ est.
ad australem uiam facies intendãt:
ut inter hec qd̾ nati in fide sumus.
⁊ qd̾ post ad peccata dilapsi. de spe pie¬
tatis presumimꝰ. exerceamꝰ nos metip̃os
in ardore caritatis: et ibi tendamus
oculos cordis: ubi actẽdam᷑ ignib amo¬
ris. Potest aũ ꝑ aquilonis portan
gentilitas : ꝑ australem uiam iudea:
ꝑorientis aũ portam ip̃e dñs ut lõ¬
nis quippe nõ in merito gentilitas
figuratua: quã ille ĩ torporis frigo¬
re possedit. qui dixit. Sedebo in mon¬
te testamenti: in laterib aquilonis.
Der australem quoq portam recte iu¬
dea accipitur:in qua spũales ꝑatres
in celesti amore ferbuerunt: quoꝵ
unꝰ loquitur. dicens. C dnuertere
dñe captiuitatem nr̃am: sicut tor¬
rens in austro. Quȩ ⁊ si carnalẽ
popłm hũit. in quouelut aquiloĩs
re caritatis arsit. Orientalis aũ por¬
ta. nõ inmerito ip̃m designat: de qͦ

Expanded text:
entis, et aquilonis, sed, sicut dictum est, entis, et aquilonis, sed, sicut dictum est, ad australem viam facies intendant, ut inter hoc, quod nati sumus in fide, et quod post ad peccata delapsi de spe pietatis praesumimus, exerceamus nosmetipsos in ardore charitatis, et ibi tendamus oculos cordis, ubi accendimur igne amoris. Potest autem per aquilonis portam gentilitas, per Austri viam Judaea, per Orientis autem portam ipse Donem quippe non immerito gentilitas figuratur, quam ille in torporis frigore possedit qui dixit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis . Per Australem quoque portam recte Judaea accipitur, in qua spiritales patres coelesti amore ferbuerunt. Quorum unus loquitur, dicens: Converte, Domine, captivitatem nostram, sicut torrens in Austro . Quae etsi carnalem populum habuit in quo velut Aquilonis imum calore charitatis arsit. Orientalis autem porta non immerito ipsum signat, de quo
Abbreviated transcription (Latin):
dem. om̃ia in baptismate pc̃cata laxan¬
tur: set tñ dum adhuc uiuimꝰ: etiam
post fidem sepius ad peccata declinamꝰ.
Et quasi orientis porta uiam aquilo¬
nis resꝑicit: cũ uita nr̃a pꝰ perceptam
fidem. adhuc aliqͣtenꝰ in frigore culpe
torpescit. Qs enĩ in hac uita ualeat
post fidem sine culpa uiuere: cũ ioħs
dicat. si dixerimꝰ. qr peccatũ non habe¬
mus. iꝑsi nos seducimus. ⁊ ueritas
in nobis non est: Cuius uerbis iaco¬
b concordans: ait. In multis enĩ of¬
fendimus om̃s. Si aũ peccata pret̾i¬
ta in fidei perceptione dimissa funt:
⁊ adhuc post fidem ad ꝑct̃m declmat᷑:
quȩ nobis erit presumptio iusticiȩ. quȩ
spes uitȩ ꝑmanentis: nisi ut nt̃ dũ adhuc ĩ¬
ter portam orientis ⁊ aquilonis sumꝰ.
ad uiam australem mentis cculos leuemꝰ:
qͣtiiꝰ ex sc̃a caritate feruentes. calor nos
amoris liberet. a culpa teporis ⁊ frigoriˢ:
Sunt gͦ garophilatia uiter portam ori¬

Expanded text:
idem omnia in baptismate peccata laxanidem omnia in baptismate peccata laxantur, sed tamen dum adhuc hic vivimus, etiam post fidem saepius ad peccata declinamus. Et quasi Orientis porta viam Aquilonis respicit, cum vita nostra post perceptam fidem adhuc aliquatenus in frigore culpae torpescit. Quis enim in hac vita valeat post fidem sine culpa vivere, cum Joannes dicat: Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in nobis non est ? Cujus verbis Jacobus concordans, ait: In multis enim offendimus omnes . Si autem peccata praeterita in fidei perceptione dimissa sunt, et adhuc post fidem ad peccata declinatur, quae nobis erit praesumptio justitiae, quae spes vitae permanentis nisi ut nunc, dum adhuc inter portam Orientis et Aquilonis sumus, ad viam Austri mentis oculos levemus, quatenus, ex sancta charitate ferveamoris liberet a culpa teporis, et frigoris. Sint ergo gazophylacia inter portam ori
Abbreviated transcription (Latin):
illa die. Qͥ laboꝵ suoꝵ conscius. memor
certaminis qd̃ egit. memor fidei qͣm
seruauit. esse sibi in uidicio repositam
coronam dicit ⁊ eamꝙ sibi in illa die red¬
di sperat potius qͣm donari: ꝓsecto pa¬
tet. quia iudicium cantat quo uenire
desiderat. Unde etiam subdit. Non solũ
autem mͥ: Set ꝙ hiis qui diligũt ad¬
uentũ eius. Nemo enĩ aduentũ iudi¬
cis diligit: nisi qui se habere causam
aduentũ iusti iudicis diligunt. garophi¬
latia cantoꝵ sunt: quia ꝑ presũptionem
ri locutione per portam orientis. fidem :¬
ꝑ aqͥlonis. sꝑem: per austͥ aũ caritatẽ dixi¬
mꝰ designari. Hec itaq garophilatia int̾
portam orientis & aquilonis esse memo¬
rantur ⁊ atq ad uiam australem respi¬
cere: qr corda scõꝵ int̾ fidem ⁊ sꝑem po¬
sita. australem uiam respiciunt: quȩ
sc̃e caritatis ignib in ardescunt. Ip̃ẽ qͦ
orientalis porta respicere dicitur ad
uiam aquilonis. quia nobis ꝑ fidem qͥ¬

Expanded text:
Qui laborum suorum conscius, memor certaminis quod egit, memor fidei quam servavit, esse sibi in judicio repositam coronam dicit, eamque sibi in illa die 1421 reddi sperat potius quam donari, profecto patet quia judicium cantat, quod venire desiderat. Unde etiam subdit: Non solum autem mihi, sed et his qui diligunt adventum ejus . Nemo enim adventum judicis diligit, nisi qui se habere causam adventum judicis diligunt gazophylacia cantorum sunt, quia per praesumptionem ri locutione per portam Orientis fidem, per Aquilonis spem, per Austri autem charitatem diximus designari. Haec itaque gazophylacia inter portam Orientis et Aquilonis esse memorantur, atque ad viam Australem respicere, quia corda sanctorum, inter fidem et spem posita, Australem viam respiciunt, quoniam sanctae charitatis ignibus exardescunt. Ipsa quoque Orientalis porta respicere dicitur ad viam Aquilonis, quia nobis per fidem qu
Abbreviated transcription (Latin):
sis ostiis ad discipulos intͣuit. Ecce hec
ĩ uestigare nõ uales: ⁊ tam̃ credis. Cur
ergo de resurrestionis głia disputando
et discutiendo dubitas: qͥ tam multa
misteria sine discussione credidisti: Qi
tarĩ ⁊ si resurrectionẽ cariris ñ credis.
om̃ia sine causa credidisti: quia et ĩ
hoc angłoꝵ spestatulo uidis quidẽ uelo¬
cit̾ currere÷ s postqͣm cursũ ꝑeg̾is. ne
brauiũ accipias au̾saris. Unde ꝑ pau

Expanded text:
sis ostiis ad discipulos intravit. . 10. Ecce haec investigare non vales, et tamen credis. Cur ergo de resurrectionis gloria disputando et discutiendo dubitas, qui tam multa mysteria sine discussione credidisti? Qui tamen si resurrectionem carnis non credis, omnia sine causa credidisti, quia in hoc angelorum spectaculo videris quidem velociter currere, sed postquam cursum peregeris, ne b
Abbreviated transcription (Latin):
iitiȩ dormientiũ xp̃c. Si enĩ nos a
mͣtis sõpno nõ resurgimꝰ : qͦmͦ resuriͤ¬
tionẽ dñicam pͥmitias habemꝰ : Etco
uet̾es ac noui patres. uno sibi spu de
carnis resurrestione cõcordant. Et ce
resurrectione carnis pꝰmodũ oꝑe mõ¬
strauit: ⁊ tñ adhuc quoꝵdã infirmitaᷤᷤ
fidẽ nõ habet. ⁊ ĩ domo fidei stãt. Sed

Expanded text:
itiae dormientium Christus . Si enim nos a mortis somno non resurgimus, quomodo resurrectionem dominicam primitias habemus? Ecce veteres ac novi Patres uno sibi spiritu de carnis resurrectione concordant . Ecce resurrectione carnis postmodum opere demonstravit; et tamen adhuc quorumdam infirmitas fidem non hab
Abbreviated transcription (Latin):
nebim᷑. uidendo incorruptionẽ. Erit
autem tunc similitudo hominis: etiã
incorporib nr̃is. Hinc etenim ꝑ pau¬
lum dicitur. Nostra conu̾satio inn cȩ¬
lis est. Hnde etiam salua torem exspͤ¬
mabit corpꝰ humilitatis nr̃e configͥa¬
tum corpori claritatis sue. Erunt gͦ
tunc electorum corpora: claritati do¬
minici corporis configurata. Quȩ
⁊ si equalitatem gloriȩ etꝰ nõ hñt ꝑ
naturam. similitudinẽ tñ cõfigura¬
tionis eius habebunt ꝑ grãm. Qͥa
ribuᷤ tͣhitur electoꝵ: ⁊ in resurrecti¬
one sequetur similitudo et̾nitatis
in mente: qm̃ uidebimꝰ eum sicuti
est. Et qr similitudinẽ qͦ illiꝰ. etiã
corpora nostͣ ꝑcipient in configura¬
tione: dicatur rectȩ de scĩs anima¬
lib. dicatur ÷ similitudo hominis ĩ
eis. Hec nos in expositionis exordio
prelibasse sufficiat: ut loquendi
u̾tu s silentio refota: ad iundagan¬
da misteria quȩ sequunt᷑. robustioi exur¬

Expanded text:
nebimur, videndo incorruptum. nebimur, videndo incorruptum. autem tunc similitudo hominis etiam in corporibus nostris. Hinc enim per Paulum dicitur: « Nostra conversatio in coelis est. Unde etiam Salvatorem exspemabit corpus humilitatis nostrae, configuratum corpori claritatis suae . Erunt ergo tunc electorum corpora claritati dominici corporis configurata, quae etsi aequalitatem gloriae ejus non habent per naturam, similitudinem tamen configurationis ejus habebribus trahitur electorum, et in resurrectione sequetur similitudo aeternitatis in mente, « quoniam videbimus eum sicuti est; » et quia similitudinem quoque illius etiam corpora nostra percipient in configuratione, dicatur recte de sanctis animalibus: Similitudo hominis in eis. Haec nos in expositionis exordio praelibasse sufficiat, ut loquendi virtus silentio refota, ad indaganda mysteria quae sequuntur robustior exsur
Abbreviated transcription (Latin):
rie peruenttirr. Hĩc ⁊ enim iohan¬
nes dicit. Nunc fili dei sumꝰ: ⁊ nõ¬
dum apparuit quid erimꝰ. Scimuᷤ
aũ qm̃ cũ apparuerit: similes eie¬
rimꝰ. Qui mox unde ħ fieri ualeat ad¬
iungit: dicens: Qm̃ uidebimꝰ eũ sicu
ti÷. Eĩse ⁊ enim dei est: et̾nũ hunc at¬
ꝙ incõmutabilem ꝑmanere. Nam oẽ
qd̃ mutat᷑ desint esse qued fuit: ⁊ in¬
ẽe. Uñ ad moysendr᷑. Ego sũ qͥsum: et dices
filiis israel. Qui est. misit me aduos.
Iacobus quoq dit. Apud quem non ÷
tͣnsiitatio: nec uitissitudus obũ¬
bratio. Itaꝙ ꝑ iohannem dicitur: si¬
miles ei erimus. qm̃ uidebimꝰ eum
sicuti est: qi ꝑ ħ quod aspicimnꝰ essenti¬
am eius nature ÷ a mutabilitate nr̃a li¬
berati. figimur in eiꝰ et̾nitate. Inmuta¬
but᷑ quippe in ip̃o quem uidebimꝰ: qr mͣ¬
te carebimꝰ. uidendo uitam. Mutabi¬
litatem nr̃am tͣnscendemꝰ. uidendo ĩ¬
mutabilitatem: corruptione ulła te¬

Expanded text:
riae pervenitur. Hinc etenim Joanriae pervenitur. Hinc etenim Joannes dicit: « Nunc filii Dei sumus; sed nondum apparuit quid erimus. Scimus autem quoniam cum apparuerit, similes ei erimus . Qui mox unde hoc fieri valeat adjungit dicens: Quoniam videbimus eum sicuti est . Esse enim Dei est aeternum hunc atque incommutabilem permanere. Nam omne quod mutatur desinit esse quod fuit, et ine. Unde ad Moysen dicitur: Ego sum qui sum. Et: Dices filiis Israel: Qui est, misit me ad vos . Jacobus quoque ait: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Ita per Joannem dicitur: Similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est. Quia per hoc quod aspicimus ejus essentiam naturae, a mutabilitate nberati figimur in aeternitatem. Immutabimur quippe in ipso quem videbimus, quia morte carebimus videndo vitam, mutabilitatem nostram transcendemus, videndo immutabilem. Corruptione nulla te
Abbreviated transcription (Latin):
hoc in eis de spetie similitudinis est:
idest de uirtute imitationis. Capd̾
quippe om̃iũ nr̃m. redemptor nost̾
est: ⁊ per salomonem dicit᷑. Oculi
sapientis in capite eiꝰ. stultꝰ autẽ
ĩ tenebris ambulat. Tunc enĩ in
caprte oculoᷤ habemus : cũ uitã redẽꝑ¬
toris nr̃i. tacita togitatione conspi¬
cuꝰ: cum om̃is nostra intentio ĩ
eiꝰ mitatione se erigit: ne si ui¬
ad lutis aspicere oculus mentis
neglex̾it: statim clausus. in tenebͥ
erroris cadat. Ad hiuus similitudinem
hominus surgere festinabat ꝓpheta cũ
cdiceret. In mandatis tius me exercebo:
et consid̾abo uias tuas. Qui enĩ uias
dñi tacitus in mente considerat: ⁊
sese exercere in mandatis illius festi¬
nat ͥ quid aliud in semetipso. nisi y¬
maginem noui hominis reformat:
Qd̾ qi in scõꝵ cordib incessant̾ agit᷑:
rectȩ nunc de animalib dicitur. Di
b tenetur: qñ ad similitudinẽ glo¬

Expanded text:
hoc in eis de specie similitudinis est, hoc in eis de specie similitudinis est, id est de virtute imitationis. Caput quippe omnium nostrum Redemptor noster est. Et per Salomonem dicitur: Oculi sapientis in capite ejus, stultus autem in tenebris ambulat . Tunc enim in capite oculos habemus, cum vitam Redemptoris nostri tacita cogitatione conspicimus, cum omnis nostra intentio in ejus imitationem se erigit, ne si vias lucis aspicere oculus mentis neglexerit, statim clausus in tenebris erroris cadat. Ad hujus similitudinem hominis surgere festinabat Propheta, cum diceret: In mandatis tuis exercebor, et considerabo vias tuas . Qui enim vias Det sese in mandatis illius exercere festinat, quid aliud in semetipso, nisi imaginem novi hominis reformat? Quod quia in sanctorum cordibus incessanter agitur, recte nunc de animalibus dicitur: « bus tenetur, quandoque ad similitudinem glo
Abbreviated transcription (Latin):
lori nostro diceretur. demoniũ
hãbes: non iniuriam reddidit: si
mansuete respondit. dicens. Ego
demoniũ non habeo. feruent re¬
lo rectitudiuuis predicatores sc̃i:
s ⁊ redemptor om̃iũ. Nagello de¬
Aͥ resticulis facto. uendentes ⁊ ementes eie
cit de templo: cathedras uendentiũ co¬
lumb as euertit: ⁊ nũmularioꝵ effu¬
dit es. In om̃e qd̾ fortit̾ agunt ⁊ huini¬
litatem tota intentione custodiunt:
s et per redemꝑtorem nr̃m dicitu:
discite a me. qr mitis sum ⁊ humilis
corde. Persecutores qͦ suos diligunt
predicatores sc̃i: d̃ et ipse auctor om̃i¬
um ac redemptor in passione positꝰ.
ꝓ persecutorib int̾cedit. dicens. Pa¬
ter ignosce illis: quia nestiunt qͥd
faciunt. Membra sua ponunt in
passione pro fratͥb: s et ꝓelestoꝵ ui¬
ta. usq ad mortem se tͣlidit austor
uite. Dicat᷑ gͦ de scĩs animalib. qd̾
similitudo hominis ini eis est: qi quod

Expanded text:
tori nostro diceretur: « Daemonium tori nostro diceretur: « Daemonium habes , » non injuriam reddidit, sed mansuete respondit, dicens: « Ego daemonium non habeo. » Fervent zelo rectitudinis praedicatores sancti, sed redemptor omnium flagello de resticulis factocit de templo, cathedras vendentium columbas evertit, et nummulariorum effudit aes . In omne quod fortiter agunt, humilitatem tota intentione custodiunt, sicut per Redemptorem nostrum dicitur: « Discite a me quia mitis sum, et humilis corde . » Persecutores quoque suos diligunt praedicatores sancti, sicut ipse auctor omnium ac Redemptor in passione positus pro persecutoribus oravit, dicens: « Pater, ignosce illis: non enim sciunt quid faciunt . » Membra sua ponunt in passione pro fratribus, sicut pro electorum vita usque ad mortem se tradidit auctor vitae. Dicatur ergo de sanctis animalibus quod similitudo hominis in eis est, quia quod
Abbreviated transcription (Latin):
habere. e gregius p̾dicator ostẽdͤ dicẽs.
Imitatores mei estote: Sicut ⁊ ego xp̃i. Ad
euus nos similitudinem surgere admo¬
net: cum dicit. Primꝰ homo de t̾ra t̾renꝰ.
secundus homo de celo celestio. Et situ
portauimꝰ ymaginem t̾reni: portemꝰ ⁊
ymaginem celestis: eiꝰ qui de celodes¬
cendit. Dc̃s etenim quisq in tantũ
ad similitudinem huius hominis du¬
cit᷑. ĩ qnͣtũ uitã sui redẽptoris imitat᷑.
Nam ab eiꝰ mandatis atq oꝑib discor¬
dare ⁊ quid est aliud quam a simili¬
tudine eius longe reced̾e: Plangũt
autẽ uitam delinquentiũ predica¬
dent de bonis actib subditoꝵ ⁊ et
restȩ operantes diligunt: s et de
redemptore nr̃o scriptũ est. qr cum
adolescens quidam diceret. Hec õ¬
nia custodiui a iuuentute mea:
magis dilexit illum. Portant il¬
latas tontumelias. predicatores
scĩ ͥ ⁊ nullam aduicen contume¬
liam reddunt: s & cum redemꝑ¬

Expanded text:
habere egregius praedicator ostendit, dicens: habere egregius praedicator ostendit, dicens: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi . Ad ejus nos similitudinem surgere admonet, cum dicit: Primus homo de terra terrenus, secundus homo de coelo coelestis. Sicut portavimus imaginem terreni, imaginem ejus qui de coelo descendit . » Sanctus enim quisque in tantum ad similitudinem hujus hominis ducitur, in quantum vitam sui redemptoris imitatur. Nam ab ejus mandatis atque operibus discordare, quid est aliud quam a similitudine longe recedere? Plangunt autem vitam delinquentium praedicadent de bonis actibus subditorum, et recte operantes diligunt. Sed de redemptore nostro scriptum est: quia cum adolescens quidam diceret: « Haec omnia custodivi a juventute mea , » magis dilexit eum. Portant illatas contumelias praedicatores sancti, et nullam ad invicem contumeliam reddunt. Sed cum redemp
Abbreviated transcription (Latin):
simile dicatur ÷ quid est. quod hoc loco
de om̃ib simul dicitur. sunilitudo ho¬
minis ineis: Set quis hoc loco homo
describitus ⁊ nisi ille de quo scriptũ ÷.
qui cum in forma dei essetͤ non rapi¬
uam arbit᷑tus est. esse se equalem deo.
s semetip̃m exiuaniuit formam sui
accipiens. in similitudine hominũ
factus. et habitu inuentus ut homo:
Hec itaq animalia. ut surgere ad scĩ¬
tatis uirtutem ualeant: ad huiꝰ ho¬
minis similitudinem tendũt. Dc̃a
enim non essent: Si huiꝰ homĩs fłitu¬
dinem non haberent. Quicquid ĩ
eis de uiscerib pietatis ÷ quicqͥd de
mansuetudine sꝑ̃c: quicquid de zelo
rectitudinis ÷ quicquid de custodia
humilitatis ⁊ quicquid de f̾uore cari¬
tatis est: hoc ab ipso fonte misericor¬
die ⁊ abipsa radice mansuetudiuis ÷
ab ipsa uirtute iusticie: idest a me¬
diatore dei ⁊ hominũ deo dño tͣx̾ũt.
Huius se hominis similitudinẽ

Expanded text:
simile dicatur, quid est quod hoc loco simile dicatur, quid est quod hoc loco de omnibus simul dicitur, Similitudo hominis in eis? Sed quis hoc loco homo describitur, nisi ille de quo scriptum est: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse sanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo ? Haec itaque animalia ut surgere ad sanctitatis virtutem valeant, ad hujus hominis similitudinem tendunt. Sancta enim non essent, si hujus hominis similitudinem non haberent, quia quidquid in eis de visceribus pietatis, quidquid de mansuetudine spiritus, quidquid de zelo rectitudinis, quidquid de custodia humilitatis, quidquid de fervore charitatis est, hoc ab ipso fonte misericordiae, ab ipsa radice mansuetudinis, ab ipsa virtute justitiae, id est a Mediatore Dei et hominum Deo Domino traxerunt. Hujus se hominis similitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
dicerunt. De mecdio enim eius simili¬
tudo quatuor anmalium: qr illi tunc
eiꝰ corꝑori uniti. eiꝰ maiestate coniuncli.
⁊ simul facti cum eo udices uidebunt᷑.
qui modo perfecta opera iuxta euange¬
lica p̾ceꝑta secun sunt. Hinc est enun:
quod ipsis sanstis apłis dicit᷑. Nos qui
secuti estis me: in regen̾atione cũ se¬
derit filiꝰ hominis insede maiestatis su
e. sedebitis ⁊ uos suꝑ sedes duodecun
udicantes duodecim tͥb israhel. Hĩc
ysayas ait. Dñs ad uidicium ueniet.
ciun seniorib populi sui. Hinic salomõ
de ecclesia loquitur. dicens. Nobilis
inportis uir eiꝰ: quando sederit cum
senatorib t̾re. Huis itaq sub breui¬
tate tnͣscursis: aduentus pͥmi ordi¬
uem sicut cepunus exequentes: ad
euangelistaꝵ personas in exposinone rede¬
militudo hominis ineis. Cum ꝑaulopꝰ. ⁊
sancta ħ animalia. singulis distincta y¬
maginib describant᷑. ut aliud homini.
aliud leoni. aliud uitulo. aliud aqͥlȩ

Expanded text:
enim ejus similitudo quatuor animalium, quia illi tunc ejus corpori uniti ejus majestati conjuncti, et simul facti cum eo judices videbuntur, qui modo perfecta opera juxta Evangelica praecepta secuti sunt. Hinc est enim quod ipsis sanctis apostolis dicitur: Vos qui secuti estis me, in regeneratione, cum sederit Filius hominis in sede majeduodecim, judicantes duodecim tribus Israel . Hinc Isaias ait: Dominus ad judicium veniet cum senioribus populi sui . Hinc Salomon de Ecclesia loquitur, dicens: Nobilis in portis vir ejus, cum sederit cum senatoribus terrae . His itaque sub brevitate transcursis, adventus primi ordinem, sicut coepimus, exsequentes, ad Evangelistarum personas in expositione redeilitudo hominis in eis. 19. Cum paulo post sancta haec animalia singulis distincta imaginibus describantur, ut aliud homini, aliud leoni, aliud vitulo, aliud aquilae
Abbreviated transcription (Latin):
portat: eiuis manꝰ in contemplationẽ nis
subleuat. Nisi enum ut dc̃m est. om̃i¬
potens uerbũ. proꝑt̾ homines homo
fieret: humana corda ad contemplã¬
dam u̾bi excellentiam nõ uolarent. Ide
ergo excelsȩ ftẽ sunt hõuiũ mentes:
unde iit̾ homines apparuit humilis
deus. Dicatur itaq de scĩs animalib.
dicatur: ⁊ manꝰ hominis sub pennis
eoꝵ. De quib adhuc subditur. Et fa
bant: uincteq erant peime eoꝵ. al¬
t̾uis ad alt̾um. ꝑ quatuor partes fa¬
cies ⁊ pennas hñt ÷ qr incunctis mũ¬
di regionib predicantes. demonstrãt
quicqͥd dehumanitate. quicqͥd de di¬
uinitate nostri redemptoris sentiũt:
qr dũ incarnatum deum ubiq pre¬
dicant: inquatuor mundi partib
facies demonstrant: dumq eum

Expanded text:
at, ejus manus in contemplatione nos sublevat. Nisi enim, ut dictum est, omnipotens Verbum propter homines homo fieret, humana corda ad contemplandam Verbi excellentiam non volarent. Inde ergo excelsae factae sunt hominum mentes, unde inter homines apparuit humilis Deus. Dicatur itaque de sanctis animalibus, dicatur: Et manus hominis sub pennis eorum. De quibus adhuc subditur: VERS. bant, junctaeque erant pennae eorum alterius ad alterum. 15. Per quatuor partes facies et pennas habent, quia in cunctis mundi regionibus praedicantes demonstrant quidquid de humanitate, quidquid de divinitate nostri Redemptoris sentiunt. Quia dum incarnatum Deum ubique praedicant, in quatuor mundi partibus faciem demonstrant. Dumque
Abbreviated transcription (Latin):
turam iam requiem degustat. Quid
itaq ꝑ manus. nisi actiuaᷤ. Et quid
ꝑ pennas. nisi contemplatiua uita
designatua: Manus gͦ hominis sub
pennis eoꝵ est: id. uͥtꝰ oꝑis. sub uo¬
latu contemplationis. Qe cl bene ĩ
ewdã gelio due ille mulieres desig¬
nant: martha scilicet ⁊ maria. Alar
des dñi: et u̾ba eus audiebat. Etat
ergo una intenta oꝑi: alt̾a contẽ¬
plationi. Una actiuę seriuebat. ꝑ
ext̾ius mminst̾ium: alt̾um contẽpla¬
tiue. ꝑ suspensionem cordis ĩ u̾bũ.¬

Expanded text:
turam jam requiem degustat. Quid turam jam requiem degustat. Quid itaque per manus nisi activa, et quid per pennas nisi contemplativa vita signatur? Manus ergo hominis sub pennis eorum est, id est virtus operis sub volatu contemplationis. Quod bene in Evangelio duae illae mulieres designant, des Domini, et verba audiebat ejus. Erat ergo una intenta operi, altera contemplationi. Una activae serviebat per exterius ministerium, altera contemplativae per suspensionem cordis in verbum.
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾a fortitudo : tercia iustina: quar¬
ta temperantia est. Qͥd enim peo¬
dẽe pͥ pͥdentia: si fortitudo desit. Sci¬
re ⁊ enim cuiquam. quod non ꝑotest
facere: pena magis. quam uirtꝰ est.
S qui prudent̾ intelligit quod a¬
gat. ⁊ fortiter agit quod intellex̾it:
iam procul dubio iustus est: s eiꝰ
iusticiam. temperantia sequi deb:
qr plerumꝙ iusticia si modum non h̃t:
in crudelitatem caclit. Ipsa gͦ iusticia. u̾e
iusticia est. que se temꝑantiȩ freno mo¬
deratur: ut in zelo quo quisq feruet.
sit etiam temperans ÷ ne si plus ferite¬
at. perdat iustitiam: cuiꝰ seruare med̾a¬
mina ignorat. Due autem sunt scõꝵ
predicatoꝵ uite: actiua scilicet ꝙ cõ¬
templatiua. D actiua prior. est tpõre
qm contemplatiua: qr ex bono oꝑe
tenditur ad contemplationem. Cõ¬
templatiua autẽ maior est m̾ito qͣm
actiua: qr hȩc in isu presentis operiᷤ
laborat: illa u̾o sapore intimo. uen¬

Expanded text:
secunda fortitudo, tertia justitia, quarsecunda fortitudo, tertia justitia, quarta temperantia est. Quid enim prodesse potest prudentia, si fortitudo desit? Scire etenim cuiquam quod non potest facere poena magis quam virtus est. Sed qui prudenter intelligit quod agatur, et fortiter agit quod intellexerit, jam procul dubio justus est. Sed ejus justitiam temperantia sequi debet, quia plerumque justitia si modum non habet in crudelitatem cadet, ipsa ergo justitia vere justitia est, quae se temperantiae freno moderatur, ut in zelo quo quisque fervet sit etiam temperans, ne si plus ferveat perdat justitiam, cum servare moderamina ignorat. Duae autem sunt sanctorum praedicatorum vitae, activa scilicet et contemplativa. Sed activa prior est tempore quam contemplativa, quia ex bono opere tenditur ad contemplationem; contemplativa autem major est merito quam activa, quia haec in usu praesentis operis laborat, illa vero sapore intimo ven
Abbreviated transcription (Latin):
dum abuniꝰ doctoris ore. parum quid
de amore duinitatis multorũ ia¬
cue mientes audiunt. exub̾ante gͣ¬
cia unguento diuini amoris usq ad
sĩmã teplentur⁊ ⁊ iam nunc multoꝵ
corcla. quȩ prius fuerant uacua uasa.
unguento sp̃c plena sunt: quȩ ex pau¬
citate olei solummꝰ infiisa uidebãtuR.
d cdlum alus atq aliis dat᷑. ⁊ ab audi¬
torib fides accipitur: ereꝑta mulies.
uidelicet scã eccł̃ia. sub creditoris sui iã
debito ñ tenetur. Dequitur. Et ma
⁊nus hominis suppennis eoꝵ: inqͣ¬
tuor partes. Possunt in hoc loco qͣtu¬
tore deo. incunctis mundi partib ẽ
egressa. Possumꝰ etiam ꝑ qͣtuor ꝑtes
principales quatuor uirtutes acci¬
pere. ex quib reliquȩ uirtutes oriũ¬
tur: iudelicet prudentiam. fortitudi¬
nem. iꝰticiam. atq temperantiam.
Quas ni mirum uͥtutes tunc uaci¬
ter accipunꝰ: cum earum ordinẽ tꝰ¬
todimꝰ. Prima quippe prudentia:

Expanded text:
dum ab unius ore doctoris parum quid dum ab unius ore doctoris parum quid de amore Divinitatis multorum vacuae mentes audiunt, exuberante gatia, unguento divini amoris usque ad summum replentur. Etiam nunc multorum corda, quae prius fuerant vacua vascula, unguento Spiritus plena sunt, quae ex paucitate olei solummodo infusa videbantur. Quod dum aliis atque aliis datur, et ab auditoribus fides accipitur, erepta mulier, videlicet sancta Ecclesia, sub creditoris sui jam debito non tenetur. « Facta est a hominis sub pennis eorum in quatuor partes. « Possunt hoc in loco quatutore Deo, in cunctis mundi partibus est egressa. Possumus etiam per quatuor partes, principales quatuor virtutes accipere, ex quibus reliquae virtutes oriuntur, videlicet, prudentiam, fortitudinem, justitiam atque temperantiam. Quas nimirum virtutes tunc veraciter accipimus, cum earum ordinem custodimus. Prima quippe prudentia,
Abbreviated transcription (Latin):
pe predicationis. semen in corde audien¬
tis est: ꝙ auditor bonꝰ. inde profert post¬
modum magnam messem scientiȩ ⁊ un¬
de paruum priꝰ acceperat semen lingue.
Cui rei bene concuit factum iuidu¬
a. ab helyseo ꝓpħa miracłm ⁊ quȩ ne du¬
os filios auferente creditore amitt̾et: ꝓ¬
pħe dictis obediuit: et ex eo quod parũ
olei habebat. per uasa uatua effudit: qͣͥ
cuncta post usq ad sũmũ repleta sunt.
et ex eoꝵ repletione. mulier a creditoris
sui debito est soluta. Qe uidelicet młi¬
er. quam aliã nisi scãm eccłiam signͣt᷑ :¬
duoꝵ ꝑopuloꝵ ad est iudaici et genn¬
lis. quasi duoꝵ filioꝵ matreme Qs
priꝰ ex peru̾so opere. ꝑ callidi spc̃ ꝑsua¬
sionem quasi quen dam pcc̃i nũmũ
a creditore acceperat: ⁊ duos quos in
fide genuit. amitt̾e filios timebat.
S ꝓpħe uerbis id. script᷑e sacre pre¬
ceꝑtis obediens: ex paruo quod ha¬
bebat olei. uasa uacua infudit: qr

Expanded text:
ppe praedicationis semen in corde audienppe praedicationis semen in corde audientis est. Et auditor bonus inde profert postmodum magnam messem scientiae, unde parvum prius acceperat semen linguae. Cui rei bene concinit factum in vidua ab Elisaeo propheta miraculum, quae, ne duos filios auferente creditore amitteret, prophetae dictis obedivit, et ex eo quod parum olei habebat, per vasa vacua effudit, quae cuncta post usque ad summum repleta sunt, et ex eorum repletione mulier a creditoris sui debito est soluta . Quae videlicet mulier quam aliam nisi sanctam Ecclesiam signat, duorum populorum, id est Judaici et gentilis, quasi duorum filiorum matrem? Quae prius ex perverso opere per callidi spiritus persuasionem quasi quemdam peccati nummum a creditore acceperat, et duos quos in fide genuit amittere filios timebat. Sed prophetae verbis, id est Scripturae sacrae praeceptis, obediens, ex parvo quod habebat olei vasa vacua infudit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
corde tetigerit. incendunt. Consi¬
derandũ qͦ est. quod scintille subtileᷤ
ualde ꝙ tenues sunt: qi cũ predica¬
tores sc̃ĩ. de celesti patria loquiuit᷑:
non tm̃ ualent aperire uerbo: qnͣ¬
tum possunt ardere desid̾io. Ex eo¬
rum gͦ lingua. quasi quedam ad
nos scintillȩ ueniunt: qr de celesti
patria in eoꝵ uoce. uix tenue aligͥ
cegnostitur ÷ quod tñ ab eis nõ te¬
nuit̾ amatur. Neꝙ at. celestem
gloriam. aut tm̃ uidere sufficiuĩt
qͣntum est: aut tantũ loqui p̾ua¬
lent. qͣntũ uident. Candens gͦ es.
scintillas ꝓicit: qͣndo uix tenuit̾
predicator. loqui sufficit hoc. unde
ipse fortit̾ ignescit. Diuina aũ
pietate agitur: ut ex ipsis scuitil¬
lis tenuissimis audientis animꝰ.
inflaminet᷑: qr sunt quidam. qui
dum ꝑua audiunt. maiori desid̾is
desiderio replentua: ⁊ inide perfeste in dei
amore arclent: unde uix teniussimnas u̾¬
borum scintillas acceperuit. Herbum qͥꝑ¬

Expanded text:
corde tetigerint incendunt. Consicorde tetigerint incendunt. Considerandum quoque est quod scintillae subtiles sunt valde et tenues, quia cum praedicatores sancti de coelesti patria loquuntur, non tantum valent aperire verbo quantum possunt ardere desiderio. Ex eorum ergo lingua quasi quaedam ad nos scintillae veniunt, quia de coelesti patria in eorum voce vix tenue aliquid cognoscitur, quod tamen ab eis non tenuiter amatur. Neque enim coelestem gloriam aut tantum videre sufficiunt quantum est, aut tantum loqui praevalent quantum vident. Candens ergo aes scintillas projicit quando vix tenuiter praedicator loqui sufficit hoc unde ipse fortiter ignescit. Divina autem pietate agitur ut ex ipsis scintillis tenuissimis audientis animus inflammetur, quia sunt quidam qui dum parva audiunt majore desiderio replentur; et inde perfecte in Dei amore ardent, unde vix tenuissimas verborum scintillas acceperunt. 6. Verbum qui
Abbreviated transcription (Latin):
gunt enim sacra eloquia predicato¬
res sc̃i ÷ et aliqndo in hystoria. litt̾am
facta patrum precedentium. sicut
iuxta litt̾am inueniunt. unitant᷑:
modo quȩdam que iuxta hystoriam
imitanda non sunt. sp̃ualit̾ intelli¬
gunt. ꝙ ad ꝓuestum tendunt. Qͥd¬
gͦ aliud predicatores sci in suo opere ⁊
nisi in pede ungulam findunt: De
quib adhuc apte subditur. Et scin¬
tille quasi aspectus eris candentis.
Pris metallum: ualde sonoꝵ est. Et
recte uoces predicantium eri compa
rantur: qr in om̃em t̾ram exiuͭ sonꝰ
eoꝵ: et ĩ fines orb̾ t̾re u̾ba eorum.
Bene autem es. candems dicitur: qi
uita predicantium sonat. ⁊ ardet. Ar¬
det enum desid̾io: zonat uerbo. Es gͦ
candens est: predicatio accensa. S de
candenti ere scintillȩ prodeunt: qr
de eoꝵ exhortationib uerba flãmã¬
tia. ad aures audientium procedũt.
Rectȩ autem p̾dicatoꝵ uerba. scin¬
tille apellata sunt: qr eos quos in

Expanded text:
gunt enim sacra eloquia praedicatogunt enim sacra eloquia praedicatores sancti et aliquando in historia litteram facta patrum praecedentium, sicut juxta litteram inveniunt, imitantur, modo quaedam quae juxta historiam imitanda non sunt, spiritaliter intelligunt, et ad profectum tendunt. Quid aliud praedicatores sancti in suo opere, nisi in pede ungulam findunt, de quibus adhuc aperte subditur: « Et scintillae quasi aspectus aeris candentis. » Aeris metallum valde sonorum est. Et recte voces praedicantium aerrantur, quia in omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum . Bene autem aes candens dicitur, quia vita praedicantium sonat et ardet. Ardet enim desiderio, sonat verbo. Aes ergo candens est praedicatio accensa. Sed de candente aere scintillae prodeunt, quia de eorum exhortationibus verba flammantia ad aures audientium procedunt. Recte autem praedicatorum verba scintillae appellata sunt, quia eos quos in
Abbreviated transcription (Latin):
discrescio monstraietua: restȩ subiũ¬
gitia. Et planta pedis eoꝵ: planta
pedis uituli. Qͥa enum predicatoreᷤ
sancti. boum nomine designantur:
docet paulus aposto us. legis testi¬
monium exponens: non obturabis
os boui trituranti. In scĩs gͦ predicato¬
ribꝰ. plãta pediꝰ ẽ uituli: scilic mat᷑e ĩ cedẽs
et fortis et diuisa: qͥa unꝰqͥsꝙ p̾dicator. ⁊ ue¬
u̾at̃oem ht ĩ matitate: et fortitudĩe ĩoꝑe:
et diuuisionem ungulȩ in discrescione.
Non enum facile p̾dicatio eiꝰ actipitur:
si leius inmorib esse uideatira. Et nł¬
la erit mat᷑itatis ostensio: si contͣ ad¬
uersa om̃ia non affuerit operis forti¬
tudo. Uirtutis autem meritum. ip¬
safortitudo operis amittit: si discre¬
ta in intellectu amittit. nõ fuerit.
Ecte enim sacram scriptura m legimꝰ:
si om̃ia ad litt̾am sentiamꝰ: uirtutẽ
discrescionis amisimꝰ. Si om̃ia ad
sp̃ualem allegoriam ducimꝰ: simili¬
t̃ indiscrescionis stulticia ligam᷑. Le¬

Expanded text:
monstraretur, recte subjungitur: « Et planta pedis eorum quasi planta pedis vituli. » Quia enim praedicatores sancti boum nomine designantur, docet Paulus apostolus, legis testimonium exponens: « Non obturabis os bovi trituranti . In sanctis ergo praedicatoribus planta pedis est vituli, scilicet et mature incedens et fortis et divisa. Quia unusquisque praedicator et venerationem habet in maturitate, et fortitudinem in opere, et divisionem ungulae in discretione. Non enim facile praedicatio ejus accipitur, si levis in moribus esse videatur. Et nulla erit maturitatis ostensio, si contra adversa omnia non adfuerit operis fortitudo. Virtutis autem meritum ipsa fortitudo operis admittit, si discreta in intellectu non fuerit. Ecce enim sacram Scripturam legimus, si omnia ad litteram sentiamus, virtutem discretionis amittimus, si omnia ad spiritalem allegoriam ducimus, similiter indiscretionis stultitia ligamur, le
Abbreviated transcription (Latin):
predicatores illiꝰ. resta oꝑera non ha¬
berent : Sequitur. Et pedes eoꝵ:
pedes resti. Quid ꝑ pedes ⁊ nisi gres¬
sus actuum designant᷑ : DEtuor
g̾ animalium pecles. recti esse describunt᷑:
opera. ad sequendam innquitatem nõ sũt
retorta. Hu autẽ pedes restos non habẽt:
qui ad mala mundi quȩ reliquerunt.
reflestuntur. De quib scriptũ est. Ca¬
nis reuersus ad uomitum suum: ⁊ sus
lota in uolutabro luti. Dolebat de qui¬
busdam doctor egreguis. quod pedum rͤ¬
titudinem retro detorserant: quib ꝑ in¬
crepationem dicẽbat. Qmͦ conuerti¬
menta: quib denuo seruire uultis:

Expanded text:
praedicatores illius sancta opera non hapraedicatores illius sancta opera non haberent? Sequitur: « Et pedes eorum pedes recti. » Quid per pedes, nisi gressus actuum designantur? Quatuor ergo animalium pedes recti esse describuntur: opera ad sequendam iniquitatem non sunt retorta. Hi autem pedes rectos non habent, qui ad mala mundi quae relireflectuntur. De quibus scriptum est: Canis reversus ad suum vomitum, et sus lota in volutabro luti . Dolebat de quibusdam doctor egregius, quod pedum rectitudinem retro retorserant, quibus per increpationem dicebat: Quomodo convertimenta, quibus denuo
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ facies uni sunt: qi noticia fidei. qua
cognoscuntur a deo ⁊ ipsa est in uno: qͣ
est simul in qͣtuor. Qcquid enim ĩ u¬
no inueneris: hoc in om̃ib simul qͣtu¬
or recte cognosce̾s. Et quatuor penne
uni: qr dei om̃ipotentis filiũ. dñin iħm
xp̃m simul om̃es concordit̾ predicant:
et ad diuinitatem erꝰ mentis cculos le¬
uantes: penna contemplationis uolant.
Ewangłistarũ gͥ facies adhiemanita¬
tem dñai ꝑtinent : penna ad diuiuitatẽ:
qr in eo quem corporeum aspienuit:
quasi facies intendunt. Set dum hũc¬
esse incircunis triptim atq incorporeũ
ex diuinitate aumintiant: ꝑ contẽ¬
plationis pennam. qi in qere leuant᷑.
Quia itaq et una est fides incainatio¬
nis eius in om̃ib. ⁊ par contẽplatro di¬
uinitatis eius in singulis: rectȩ ñc
dicitur. Qͣ tuor facies uni: ⁊ qua¬
tuor penne uni. Set quȩ uirtꝰ esset.:
si fidem atq contẽplationẽ dñi hũtes

Expanded text:
ergo facies uni sunt, quia notitia fidei qua ergo facies uni sunt, quia notitia fidei qua cognoest simul in quatuor. Quidquid enim in uno inveneris, hoc in omnibus simul quatuor recognosces. Et quatuor pennae uni, quia Dei omnipotentis Filium Dominumm simul omnes concorditer praedicant, et ad divinitatem ejus mentis oculos levantes, penna contemplationis. volant. Evangelistarum ergo facies ad humanitatem Domini pertinet, penna ad divinitatem: quia in eum, quem corporeum aspiciunt, quasi facies intendunt. Sed dum huesse incircumscriptum atque incorporeum ex divinitate annuntiant, per contemplationis pennam, quasi in aera levantur. Quia itaque et una est fides incarnationis ejus in omnibus et par contemplatio divinitatis ejus in singulis, recte nunc dicitur, quatuor facies uni, et quatuor pennae uni. Sed quae virtus esset, si fidem atque contemplationem Domini habentes
Abbreviated transcription (Latin):
narratione describun¬
t᷑: cum dicitur. Quatuor facies uni:
⁊ quatuor pennȩ uni. Quid ꝑfaciẽ:
nisi noticia: Et quid per pemiam :¬
nisi uolatꝰ exprimit᷑: Per faciem qͥꝑ¬
pe. unꝰ quisq cognoscitua: ꝑpennam
uͦ in altum. auium corpora subleuan¬
tur. Facies itaq ad fidem ꝑtinet: pen¬
na ad contemplationem. Per fidem nã¬
ꝙ ab om̃ipotente des cognosçim: Si¬
cut ipse de siuis ouib dicit. Ego sum
pastor bonus: ꝙ cognosco meas ⁊ et cag
noscunt me mee. Qui rursus ait. sgo
scio quos elegertm. Per contempla¬
tionem uͦ. qr suꝑ nos met ipõs tollim᷑.
quasi in aere leuamur. Q tuor gͦ
facies uni sunt: qi si requiras quid
matheus de incarnatione dñi senti¬
at: hoc nimirum sentit qd̾ martus.
lucas ⁊ iohannes. Si queras quod io¬
hamnes sentiat: boe paudu  bio
quod lucas anartꝰ. et matheꝰ. Si queras qͥo
marcus: ħ quod matheus iohannes ⁊ lu¬
cas. Si queras quid lucas: hoc quod iohã¬
nes. matheus. ⁊ marchꝰ sentit. Qtuor

Expanded text:
atione describuntur, cum dicitur: « Quatuor facies uni, et quatuor pennae uni. » Quid per faciem, nisi notitia, et quid per pennam nisi volatus exprimitur? Per faciem quippe unusquisque cognoscitur, per pennam vero in altum avium corpora sublevantur. Facies itaque ad fidem pertinet. Penna ad contemplationem. Per fidem namque ab omnipotente Deo cognoscimur. Sicut ipse de suis ovibus dicit: « Ego sum pastor bonus, et cogn Qui rursus ait: « Ego scio quos elegerim. » Per contemplationem vero quia super nosmetipsos tollimur quasi in aere elevamur. Quatuor ergo facies uni sunt. Quia si requiras quid Matthaeus de incarnatione Domini sentiat, hoc nimirum sentit quod Marcus, Lucas et Joannes. Si quaeras quid Joannes sentiat, hoc procul dubio quod Lucas, Marcus et Matthaeus. Si requiras quid Marcus, hoc quod Matthaeus, Joannes et Lucas. Si requiras quid Lucas, hoc quod Joannes, Matthaeus et Marcus sentit. Quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
considerare libet. nos ad ista tͣstanda
que simꝰ: unde uenimꝰ: et usq ad q̃
sacri eloquii misteria ꝑ scrutanda
subleuam᷑. Certe in antiquis parẽ¬
celestia rimamus. Unde hoc nob̃:
deserta inubertatem uersa. adue¬
ne comedent. Hec quippe prophaz
inquirendo noluerunt. Nobis aũ
in ubertatem uersasunt: qr iuxta
hystortam uisionis dicta. largien¬
te deo menti nostix sp̃ualit̾ sapiũt :
ꝙ. iam aduenȩ comedimꝰ: quȩ ciuẽ
legis manducare noluerunt. Sint
gr̃e unigenito: sit lauꝰ et̾ne sapĩe:
qui uiuit et regnat cum patre in uni¬

Expanded text:
considerare libet nos ad ista tractanda qui sumus, et unde venimus, et usque ad quae sacri eloquii mysteria perscrutanda sublevamur. Certe in antiquis parenerba jam coelestia rimamur. Unde hoc nobis?deserta in ubertatem versa advenae comedent . Haec quippe prophetainquirendo noluerunt. Nobis autem in ubertatem versa sunt, quia juxta historiam visionis dicta largiente Deo menti nostrae spiritaliter sapiunt, et jam advenae comedimus quae cives legis manducare noluerunt. Sint gratiae Unigenito, sit laus aeternae Sapientiae, qui vivit et regnat cum Patre in uni
Abbreviated transcription (Latin):
tentis dei mancipauerit: bone actioĩ
conuingit. Nam et predicatores dñi
uocantira: sicut helyseo ꝓpħe. de pre¬
dicatore suo dicitua. Scis qr dñs tuꝰ
tollatira ate: Lẜcor uͦ serui empticii.
filios ⁊ filias parit: qͣndo bona actio
fortes ł teneros fructꝰ gr̾at. D̾ mu¬
lier quȩ a dño data est. eidem dño cũ

Expanded text:
tenti Deo mancipaverit, bonae actioni tenti Deo mancipaverit, bonae actioni conjungit. Nam et praedicatores domini vocantur: sicut Elisaeo prophetae de praedicatore suo dicitur: Scis quod Dominus tuus tollatur a te ? Uxor vero servi empti tum filios et filias pariet, quando ei bona actio fortes vel teneros fructus generat. Sed mulier quae a domino data est, eidem domino cum
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsit: qui in actiua uita intentioniᷤᷤ
sue uestem ad det̾iora nõ mutau̾it.
Et sunt non nłłi qui priꝰqͣm om̃ipo¬
tentis dei seruitio. in sancta conu̾sa¬
tione socient᷑: iam bona oꝑari dili¬
gunt. Sunt uͦ alii qui bona opera
postqͣm ad seruitium om̃ipotentis dei
uen̾uit : discunt. Qui gͦ operationẽ
bonam. ⁊ priꝰquam ad dei seruitium
ueniret. Habere studuit. hebreus ser¬
uꝰ cũ uxore emptꝰ est. Et plerumq
is qui talis est. potest ad contempla¬
tiuam uitam tͣnsire: ꝙ tamen actiuam
non deserere. Unde et illic sulditur.
Si habens uxorem: et uxcor egrediat᷑ si¬
plationem ꝑuenit. etiam foris acti¬
onem boni oꝑis. qua prodesse possit
aliis. non relinquid. Sin autem dñs
ded̾it illi uxorem. & ꝑepererit filios
et filias: mulier et liberi erunt dñi
sui: ip̃e uͦ exibit cum uestitu suo. Ser¬
uo empto dñs dat uxorem: cum p̾di¬
cator quisq. eum quem itrionũpo¬

Expanded text:
transit, qui in activa vita intentionis transit, qui in activa vita intentionis suae vestem ad deteriora non mutaverit. Et sunt nonnulli qui priusquam omnipotentis Dei servitio in sancta conversatione socientur, jam bona operari diligunt. Sunt vero alii qui bona opera, postquam ad servitium omnipotentis Dei venerint, discunt. Qui ergo operationem bonam et priusquam ad Dei servitium venerit habere studuit, Hebraeus servus cum uxore emptus est. 12. Et plerumque is qui talis est potest ad contemplativam vitam transire, et tamen activam non deserere. Unde et illic subditur: Si habens uxorem, et uxor egrediatur siplationem pervenit etiam foris actionem boni operis qua prodesse poaliis, non relinquit. Si autem dominus dederit illi uxorem et pepererit filios et filias, mulier et liberi ejus erunt domini sui: ipse vero exiet cum vestitu suo. Servo empto dominus dat uxorem, cum praedicator quisque, eum quem jure omnipo
Abbreviated transcription (Latin):
eleuatum suꝑ cedros libani. tͣnsiuͭ.
et ecce non erat: qr uniquoꝵ potenti¬
ad.esse magnum aliqͥd fortasse cͤdimꝰ :
nisi ad ꝑmanens seculum mente
transeamꝰ. Seruꝰ u̾o hebreus emp¬
tus. sex annis seriure pretipitua:
ita ut in seꝑtimo liber exeat gͣtis. Qiud e¬
nĩ per senarium mini̾um: nͥ actiue uite
ꝑfectio designatur: Qͥ el per seꝑtenari¬
um ÷ nisi contemplatiua uita exprimi¬
tur: Sex gͦ annis seruit: et insepti¬
mo egreditur liber: qui per actiuamꝙͣ
lib̾tatem tͣnsit. Et notandum qd gͣtis
liber egreditur: q̃i hii. qui postqm om¬
nia fecerint. dicunt se mutiles seruos:
eis ꝓculdubio. sicut ipsa astiua fuit ex
munere: ita erit ex gratia etiam con¬
templatiua. Cum quali ueste intͣu̾it.
cum tali exeat: qr om̃ino nccͣe est. ut
unus quisq nr̃m. in hoc quod incipit.
perseueret ÷ atq uscad finem operis.
in ea qua inthoauit intentione ꝑdu¬
ret. Ille bene ad contemplatiuam

Expanded text:
elevatum super cedros Libani, transivit, elevatum super cedros Libani, transivit, et ecce non erat . Quia iniquorum potentias esse magnum aliquid fortasse credimus, nisi ad permanens saeculum mente transeamus. Servus vero Hebraeus emptus sex annis servire praecipitur, ita ut in septimo liber exeat gratis. Quid enim per senarium numerum nisi activae vitae perfectio designatur? quid per septenarium nisi contemplativa exprimitur? Sex ergo annis servit, et septimo egreditur liber, qui per activam vilibertatem transit. Et notandum quod gratis liber egreditur, quia ii qui postquam omnia fecerint dicunt se inutiles servos , eis procul dubio sicut ipsa activa fuit ex munere, ita erit ex gratia etiam contemplativa. Cum quali veste intraverit, cum tali exeat, quia omnino necesse est ut unusquisque nostrum in hoc quod incipit perseveret, atque usque ad finem operis in ea qua inchoavit intentione perduret. Ille quippe bene ad contemplativam