comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Hisq reuiuiscit fidei untute renatus.
His humana suum natura resumpsit honorẽ.
his serpentinum gaudet suꝑasse furorem.
Q d̾ huiꝰ sacramenti ꝑceptione ⁊ salutifere
crucis uirtute paradisus homini rese¬
ratur. & diabolus superatur.
am paradisiacan repetit uetus incola sedẽ.
Iamq redemptus hõ cȩlũ sͥ uendicat edem
Crux fac̃ ħ cuiꝰ rutilans suꝑ om̃ia splendoR.
hostes humani gnis ꝓsternit mnendor.
C rux dm̃i thronus ẽ celi. baratriq catena:
Crtix cęli clauis. ina uitȩ. mortis habena.
Crux penetͣt cȩlos. replet orbẽ. scindicabyssũ.
Frontib in ur̃is crux imp̃ssit crucifixum.
Iamq tau scͥptum nullius fronte uidemꝰ:
Ex quosigna crucis nob̃ imp̾ssa tenemꝰ.
Mystica signa crucis sacer ille caract habebał.
Quigladium mortis pestẽq malã ꝓhibebat.
Nunc quianos redimit uitalis gr̃ã ligni:
Deletur typici sub signo lictera signi.
Crux patefecit iter tendentib ad paradisum.

Expanded text:
Hisque reviviscit fidei virtute renatus, Hisque reviviscit fidei virtute renatus, His humana suum natura resumpsit honorem, His serpentinum gaudet superasse furorem. § XV. Quod hujus sacramenti perceptione, et salutiferae crucis virtute, paradisus homini reseratur, et diabolus superatur. Jam paradisiacam repetit vetus incola sedem, Jamque redemptus homo coelum sibi vindicat aedem; Crux facit hoc, cujus rutilans super omnia splendor Hostes humani generis prosternit in Endor. Crux Domini thronus est coeli, barathrique catena, Crux coeli clavis, via vitae, mortis habena, Crux penetrat coelos, replet orbem, scindit abyssum; Frontibus in nostris crux impressit crucifixum. Jamque Thau scriptum nullius fronte videmus, Ex quo signa crucis nobis impressa tenemus. Mystica signa crucis sacer ille caracter habebat, Qui gladium mortis pestemque malam prohibebat. Nunc quia nos redimit vitalis gratia ligni, Deletur typici sub signo littera signi; Crux patefecit iter tendentibus ad paradisum;
Abbreviated transcription (Latin):
Sed licet in mensa dñi tria constituantur.
Non nisi sanguis erit. quo sp̃s intus alatur.
Mystica resdat aꝗͣ xp̃i cruor ebibit illam.
N am tͣnsfert nrãm d̾s in sua m̃bra fauillam
Transfert q̃n suum ꝑ corpꝰ ei sociamur:
ꝑq fidem tanto capiti noua m̃bra creamur:
Transfert ⁊ pridem cũ crismatis unctio sacri
Nos popłos fac̃ ẽẽ nouos in fonte lauacri.
S lauacriꝰ fontem fons uulneris iste figurat:
& ꝑutrunq ds̃ animarũ uulnera curat.
Quoꝵ corda facit prius in baptismate iunda.
pꝰ lauacrum lapsos emundat sanguinis unda.
Qͦ duocm̃ cruor & caro ꝑcipiuntur
Tercia res typus est. popłoꝵ qui redimuntur.
Altera res saturat . s. in ebriat altera mentẽ.
Catholicãq dõ confederat utraq gencem:
His geminis gemina sub̾a nr̃a resultat.
Quam ꝑadam uetem morcis sententia multat.
Sanguine uita calet. gaudet caro carne refecta
G audet utroq bono refici mundana senecta.
his renouatur homo peccĩs inueteratus:

Expanded text:
Sed licet in mensa Domini tria constituantur MNonnisi sanguis erit, quo spiritus intus alatur. Mystica res data, quam Christi cruor ebibit illam; Nam transfert nostram Deus in sua membra favillam; Transfert, quando suum per corpus ei sociamur, Perque fidem tanto capiti nova membra creamur. Transfert et pridem, cum chrismatis unctio sacri Nos populos facit esse novos in fonte lavacri, Sed lavacri fontem fons vulneris esse figurat, Et per utrumque Deus animarum vulnera curat; Quorum corda facit prius in baptismate munda, Post lavacrum lapsos emundat sanguinis unda: Ergo duo tantum, cruor et caro percipiuntur, Tertia res typus est populorum qui redimuntur. Altera res saturat, sed inebriat altera mentem. Catholicamque Deo confoederat utraque gentem. His geminis gemina substantia nostra resultat, Quam per Adam veterem mortis sententia multat, Sanguine vita calet, gaudet caro carne refecta; Gaudet utroque bono refici mundana senecta. His renovatur homo peccatis inveteratus,
Abbreviated transcription (Latin):
Xp̃c uterq caper. nã ceditur in cruce pendens:
Desertumq petit cũ surgit ad ethera tendens:
Qui mala nr̃a tulit lignosuspensus ouemq
Inuentam retulit ad nonaginta nouemq.
Qui patris in dextra pollens dĩtatis honore.
Regnat. ⁊ in mundo repletaras. carne cruore:
Qui seinel occisus licet ultra ñ moriat᷑.
mors tnad uitã nob̾ etꝰ renouatur.
m act̾at in altari celibratioiure sacroꝵ
N am quodin altari panis uinumq sacrat᷑
In cruce suspensꝰ saluator connumerat᷑
Ara: crucis lignum. signatq calix monum̃tũ
Hic obit. hiedoriit. dat utrũq sacru monum̃tũ.
Agnus in hac. leo fortis abħ surrex̃ ⁊ ales:
cotidie sequi spiritualiter.
Ut se conformet xp̃o. carnis cruce penset.¬
Cũ uitiis crucifixa caro prius emoriatur.
Uiuificata dõ mens surgat eũq sequat᷑.
Sic bñ cõmoritur. consurgit. ei qͦq uiuit
Sicq redemptꝰ abit hõ quo suus auctor ab iuit

Expanded text:
Christus uterque caper: nam caeditur in cruce pendens, Christus uterque caper: nam caeditur in cruce pendens, Desertumque petit, cum surgit ad aethera tendens, Qui mala nostra tulit ligno suspensus, ovemque Inventam retulit ad nonaginta novemque; Qui Patris in dextra pollens Deitatis honore Regnat et in mundo replet aras carne, cruore; Qui semel occisus licet ultra non moriatur, Mors tamen ad vitam nobis ejus renovatur. Mactat in altari celebratio jure sacrorum; Nam quod in altari panis vinumque sacratur In cruce suspensus Salvator connumeratur. Ara crucis lignum, signatque calix monumentum; Hic obit, hic dormit, dat utrumque sacrum monimentum, Agnus in hac, leo fortis ab hoc surrexit, et ales um sequi spiritualiter aUt se conformet Cum vitiis crucifixa caro prius emoriatur. Vivificata Deo mens surgat, eumque sequatur. Sic bene commoritur; consurgit, ei quoque vivit. Sicque redemptus abit homo, quo suus auctor abivit
Abbreviated transcription (Latin):
agnus & hedus ut in lege presignatum ẽ
immolatur ut sicut ait ieronutꝰ carnib
F iat ut illius in mundis mansio cęlis.
C orda fugit dñs torpentia. plenaq sorde
Cuius semꝑ inest in mundo grã corde:
& quẽ pauꝑ adhuc animꝰ compellit egere.
Saltim manducet sacri de carnib hedi
Qui ꝓpeccõ popłi solet hostia cedi.
Nhomines docet ee pares uetus ordosacroꝵ
Nec petit ħ rõ. nec disparitas meritoꝵ.
Hinc hedum moyses iubet agnimore litari
Dum sub utroq typo uult xp̃m significari.
Hedus ñ tñ ẽ hedos qui dainnat ⁊ odit
S quid sit qd̾ quisq sacridiscrimine ꝓdit.
Agnum mactamꝰ cum iustitiã retinemus
Hedum cũ ueniam poscentes criminaflemꝰ.
Lex siquidẽ geminos hyrcos altarib offert.
In caput alterius sua crimina multiplicabãt.
Hunc uiuum ppłiq sui peccã ferentẽ:
Sic emitebant. heremi deserta petentẽ.

Expanded text:
agnus et haedus, ut in lege praesignatum est, agnus et haedus, ut in lege praesignatum est, immolatur, ut, sicut ait Hieronymus, carnibus Fiat ut illius in mundis mansio coelis. Corda fugit Dominus torpentia, plenaque sorde, Cujus semper inest in mundo gratia corde, Et quem pauper adhuc animus compellit egere, Saltem manducet sacri de carnibus haedi, Qui pro peccato populi solet hostia caedi. Non homines docet esse pares vetus ordo sacrorum. Nec petit hoc ratio, nec disparitas meritorum. Hinc haedum Moyses jubet agni morte litari, Dum sub utroque typo vult Christum significari. Haedus non tamen est, haedos qui damnat et odit. 1168 Sed quid sit quod quisque sacri discrimine prodit, Agnum mactamus, cum justitiam retinemus; Haedum cum veniam poscentes crimina flemus. Lex siquidem geminos hircos altaribus offert, In caput alterius sua crimina multiplicabant; Hunc unum populique sui peccata ferentem Sic emittebant eremi deserta petentem.
Abbreviated transcription (Latin):
Pane salutari. seuuana uł apta secuti.
& licet assistat carnalis prb̾r arȩ:
Summꝰ pontificũ sacra dr hic celebrare:
Hpanem frang̃. hic porrig̃. h bñdicit.
Corpꝰ id eẽ suum qd̾ dat cũ sanguine dicit.
Eia p̃sumis peccõr homo nsi dignus
ad dñi mensamuiteq accedẽ pignus.
Uas nisi sincerũ fu̾it quo suscipiunt᷑.
Illi ꝑditio male qd̾ caꝑit efficiuntur
Unde monet paulus pͥmui se quẽq ꝓbare:
& sic ad panem calicemq sacrũ ꝓpare:
Quisquis enim corpꝰ dñi duudicat ante
Quid sit qđ recipit. quantũue dõ reserante
Illud securus comedat. tñ ante ꝓbatus.
Quem ñ accuset capitalis causa reatus.
Nam qͣmuis aliquẽ culpent peccã minora
Cũ sine peccõ nec̾ una uiuitur hora:
Ñ tñ a sacris epulis reor hunc remouendũ:
Immo qd̾ assidue nocet illis ẽ redimendũ
& quia cotidie peccĩ mole grauamur.
Talib assidue medicam̃tis releuamͣ
Dispensatiue sapientia cunctipotentis:

Expanded text:
Pane salutari, seu damno, sive saluti. Pane salutari, seu damno, sive saluti. Et licet assistat carnalis presbyter arae Summus pontificum sacra dicitur hic celebrare, Hic panem frangit, hic porrigit, hic benedicit, Corpus adesse suum quod dat cum sanguine, dicit. Eia praesumes peccator homo nisi dignus, Ad Domini mensam vitaeque accedere pignus. Vas nisi sincerum fuerit quo suscipiuntur Illi perditio male quod rapit efficiuntur. Unde monet Paulus primum se quisque probare, Et sic ad panem calicemque sacrum properare. Quisquis enim corpus Domini dijudicat ante Quid sit quod recipit, quantumve Deo reserante, Illud securus comedat, tamen ante probatus, Quem non accusat capitalis causa reatus. Nam quamvis aliquem culpent peccata minora, Dum sine peccato nec in una vivitur hora, Non tamen a sacris epulis reor hunc removendum: Imo quod assidue nocet illi, est redimendum. Et quia quotidie peccati mole gravamur, Talibus assidue medicamentis relevamur; Dispensative sapientia Cunctipotentis
Abbreviated transcription (Latin):
Hos exemplares fidei ꝓpono magistros.
Ut doceam ꝑ eos altaris quosq ministros
Esse pios. largos. fortes. castos. sapientes.
Reb in adu̾sis ꝓ iustitia patientes.
C ales sunt digni deligno sum̾e uitȩ:
Quos ñ excltidit sententia mortis auitȩ
Tales ferre dõ libamina sacra merentur
Qd̾ terribile sit ualde ad sacramenta altaris
accedere. uͥ inter angłorum hominumq
frequentiam. ipse suminus pontifex & sa¬
cerdos. xp̃c seipsum singulis in ȩscam uitȩ
aut mortis porrigit. singulorumꝰ meri
Iudiciumq di dum ꝑcipis illa tremisce.
Terribilis res est. ⁊ quam multũ uerearis.¬
N am si forte fidem scripturis uis adhibere
Quȩ nos sepe solent dexp̃ouera docere.
Tempore quo x genitori inctima cara
Prb̃i manib subluni offertur in ara:
Sc̃oꝵ chorus om̃is adest. polus hͥ reseratur
P̃ sentemq dm̃ grex angłicus comitatur.
Iustoꝵ mentes diiudicat atq maloꝵ.
Nouit enĩ planeq uidet quis debeat uti

Expanded text:
Hos exemplares fidei propono magistros, Hos exemplares fidei propono magistros, Ut doceam per eos altaris quosque ministros Esse pios, largos, fortes, castos, sapientes, Rebus in adversis pro justitia patientes: Tales sunt digni de ligno sumere vitae, Quos non excludit sententia mortis avitae. Tales ferre Deo libamina ferre merentur, r. § XXIV. Quod terribile sit valde ad sacramenta altaris accedere, ubi inter angelorum hominumque frequentiam, ipse summus pontifex et sacerdos Christus seipsum singulis in escam vitae aut mortis porrigit, singulorumque merJudiciumque Dei dum percipis, illa, tremisce. Terribilis res est, et quam multum Nam si forte fidem scripturis vis adhibere, Quae nos saepe solent de Christo vera docere; Tempore quo Christus genitori victima chara Presbyteri manibus sublimi fertur in ara, Sanctorum polus omnis adest, polus hic reseratur, Praesentemque Deum grex angelicus comitatur. Justorum mentes dijudicat atque malorum. Novit enim planeque videt, quis debeat uti
Abbreviated transcription (Latin):
Carbones uiuos facit illos carbo relucens:
S quid in ȩccła carbonib ẽ faciendum:
Thus oꝑum. tẏmiama p̃cũ reor his adolendũ.
Thuribulo carnis m̃tisq cremet᷑ utruq
Uictima quȩ placet duplex hominẽq dm̃q
Nunc de carbomũ multoꝵ diuite massa.
Saltim lingua duos mã dic. ad cet̾a lassa:
Ardens carbo fuit laurentius ignis inigne
Cui palmã crates. mors contulit ethera digne:
Carbo fuit dñi nicholaus p̃sul honestus
Uirtutum cuiꝰ splendor ꝓcul ẽ manifestus.
Ille cruore rubens carbo carbonib assus:
Hic meritis ardens olei pinguedine crassus:
Quos dudum genitos nigros errore pat̾no:
Succendi uoluit ds̃ ignis ab igne suꝑno:
Quem ñ alterius succendat pugna uirilis.
Alterius moueat pietas etiam puerilis:
Illius exemplomereamur sanguine laurũ
Huius purgate uitȩ dñodamus . iurum.
Miles ut̃q dispensatorq fidelis:
Ore manu. studinit thesauros conde cȩlis.

Expanded text:
Carbones vivos facit illos carbo relucens. Carbones vivos facit illos carbo relucens. Sed quid in Ecclesia carbonibus est faciendum? Thus operum, thymiama precum, et cor his adolendum, Thuribulo carnis mentisque cremetur utrumque. Victima quae placet duplex hominemque Deumque; Nunc de carbonum multorum divite massa, Statim lingua duos mea dic ad caetera lassa: Ardens carbo fuit Laurentius ignis in igne, Cui palmam grates mors contulit aethera digne. Carbo fuit Domini Nicolaus praesul honestus, Virtutum cujus splendor procul est manifestus. Ille cruore rubens carbo carbonibus assus, Hic meritis ardens olei pinguedine crassus, Quos dudum genitos nigros errore paterno Succendi voluit Deus ignis ab igne superno. Quem non alterius succendat pugna virilis, Alterius moveat pietas etiam puerilis? Illius exemplo mereamur sanguine laurum, Hujus purgatae vitae Domino demus aurum. Miles uterque Dei, dispensatorque fidelis Ore, manu studuit thesauros condere coelis.
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse tñ xp̃s ds ut patet ex ysaia
Angłs ẽ summꝰ. natꝰ de matre matu
Angłs ille qͥdem ꝑ se bonꝰ extat abunde
Angls hic abeofẽs bonꝰ est aliunde
Hunciꝰ hic debet mandata fidelia celi
Adño missus populo deferre fidel
Inde &ẽ popłi flentisq grauamina t̾re
ad dñm remeans quasi nr̃ preco referre.
Quistans intemplo speculum fideiꝙ lucerna.
Contemplando dm medicandoq sola suꝑna
Frigida corda gregis culpe fuligine nigra
Qua pridem fuerant ad uitȩ gaudia pigra
adsuꝑos reuocans. fidei facit igne calere.
& succensa dõ uitȩ candore nitere:
Hic talis merito facie splendet seraphina:
ꝓ ximus uñ calet. culpe fugiente pruina
Qd̾ idemsit carbo lucens. qui ⁊ seraphin. Nam
dum in ȩccła rectores scĩ popłm dĩ peccõrum
tenebris extinctum uerbo salutis ⁊ exemplo
bonȩ actionis ad superna reaccendunt. pro¬
fecto carbones alios succendentes perhi¬
bentur.
Hic popłosfidei sua pꝰ uestigia ducens:

Expanded text:
istus Deus, ut patet ex Isaia, Angelus est summus, natus de matre Maria, Angelus ille quidem per se bonus exstat abunde, Angelus hic ab eo factus, bonus est aliunde. Nuntius hic debet mandata fidelia coeli A Domino missus populo deferre fideli; Inde etiam populi flentisque gravamina terrae Ad Dominum remeans quasi noster praeco referre, Qui stans in templo speculum fideique lucerna Contemplando Deum meditandoque superna Frigida corda gregis culpae fuligine nigra, Quae pridem fuerant ad vitae gaudia pigra Ad superos revocans, fidei facit igne calere, Et succensa Deo vitae candore nitere. Hic talis merito facie splendet seraphina Proximus unde calet culpae fugiente pruina. 1166 § XXIII. Quod idem sit carbo lucens qui et seraphim. Nam dum in Ecclesia rectores sancti populum Dei peccatorum tenebris exstinctum verbo salutis et exemplo bonae actionis ad superna reaccendunt, profecto carbones alios succendere perhibentur. Hic populos fidei sua post vestigia ducens,
Abbreviated transcription (Latin):
Discipłis legitur cenantib attribuisse.
Ucq sui memores faciamꝰ idem docuisse.
Mira d̾iuirtus. quȩ cenat. cena fit idem:
Cenans cotidie nob̾cum sic̃ ibidem:
& qm̃ lateris de uulnere sanguis ⁊ unda
effiuxere simul. ablutio nra scda:
Decreuit patrum uet̾um censura modesta.
Ut sint illa duosimul ad paschalia festa.
Ut qd̃ in altari factum crucis esse uidr.
ħin honore crucis nunc a nob̾ iteretur:
Implent myst̾ium sacrũ tria. fons. caro sanguis:
Q̃ tria nos redimunt. ⁊ ab his tͥb int̾it anguis:
Unumide trib his qui sacrȩ subtrahit arȩ
N digne pot̾it sine causa sacrificare
misceant᷑: post ñ nͥ sanguis bibitur. qr aqua

Expanded text:
Discipulis legitur coenantibus attribuisse, Discipulis legitur coenantibus attribuisse, Utque sui memores faciamus idem, docuisse. Mira Dei virtus, qui coenat, coena fit idem Coenans quotidie nobiscum, sicut ibidem. Et quoniam lateris de vulnere sanguis et unda Effluxere simul, ablutio nostra secunda: Decrevit Patrum veterum censura modesta, Ut sint illa duo simul ad Paschalia festa. Ut quod in altari factum crucis esse videtur, Hoc in honore crucis nunc a nobis iteretur. Implent mysterium sacrum tria, fons, caro, sanguis. Quae tria nos redimunt, et ab his tribus interit anguis. Unum de tribus his, sacrae qui subtrahit arae, Non digne poterit sine causa sacrificare.misceantur, post nonnisi sanguis bibitur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
hos. qui saluificis alimentis uiuificamur.
a uos quasi m̃bra suo capitixͥ cruor unit
Porrosiuinum dño sine fonte litatur:
N amsi qd̃ redimi deberet plasma deessec:
Cur effectus homo ds̃ atit curmortuus eẽt:
E contͣ si fons fu̾it uini sine mixto.
Monstratur qm̃ gens sola manet sñ xͦ.
& sine fonte sacro uinum nicħ hic oꝑatur
Nec fons saluificus sine sanguine ꝓpieiatur.
Sic̃ utrunq sacro fluxit de uulnere. xp̃i.
Sic ⁊ utrunq simul decet in libamine sisti.
Fons de fonte. cruor de uite uenire uidr
Quare ñ aliud aliosine sacrificatur.
Pum sic ad plenum sacra passio cõmemorat᷑.
Imixtã ñ legimꝰ. s ut in hoc sacram̃to nicħ
ad cõmemorationt̃ passionis cinĩce deeẽt.
apłi postmodũ ita fieri decreuerunt.
Hoc innatali calicis ñ ẽ celebratum:
Q uando pascha nouum uetꝰ ẽ pꝰ pascha dicatũ.
Nam panem tm̃ dñs uiniq liquorem:
In ꝓpͥam mutans carnẽ sacrumq cruorem:

Expanded text:
Nos qui salvificis alimentis vivificamur. Nos qui salvificis alimentis vivificamur. Quos quasi membra suo capiti Christi cruor unit. Porro si vinum Domino sine fonte litatur, Nam si quod redimi deberet plasma deesset, Cur effectus homo Deus, aut cur mortuus esset? Econtra si fons fuerit vini sine misto, Monstratur quoniam gens sola manet sine Christo; Et sine fonte sacro vinum nihil hic operatur, Nec fons salvificus sine sanguine propitiatur: Sicut utrumque sacro fluxit de vulnere Christi, Sic et utrumque simul decet in libamine sisti, Fons de fonte, cruor de vite venire videtur. Quare non aliud alio sine sacrificatur, Dum sic ad plenum sacra passio commemoratur.mistam non legimus; sed ut in hoc sacramento nihil ad commemorationem passionis deesset, apostoli postmodum ita fieri decreverunt. Hoc in natali calicis non est celebratum, QuaNam panem tantum Dominus vinique liquorem In propriam mutans carnem, sacrumque cruorem
Abbreviated transcription (Latin):
Ut sic nr̃a fides ad iustitiam doceatuꝵ:
& fidei maior merces exinde sequatur.
Auc iõ uoluit ds̃ ħ archana latere:
Ex ħ ne posset risum iudea mouere:
Si cesi carnes hominis crudas ederemꝰ.
Sanguinis ⁊ calicem crudicrudumbib̾emꝰ:
Q̃ quia corporeo uisu gustuq nequimꝰ.
Qualia sunt inde discernere mente uelimꝰ.
Nec modꝰ aut sp̃es panis sunt inspicienda.
Immo sacͣmenti uirtus ẽ corde tenenda:
Nammenti sanguis uinum conspectib heret:
Qd̃ qͣmuis uini uideatur hr̃e saporem:
Subueniente fide sacrum liquet eẽ cruorem:
Hẽ ille cruor qui xͥ uulnere fusus:
Ore sacerdotis animarũ transit ad usus.
Utq sacramento res possit nulla deesse:
Debet in altari umno fons uiuus in essez
A qua pariter sanguini ammiscet᷑: quia
utrunq simul in cruce de latere saluato¬
ris emanauit. sanguis uidelicet redẽptoriᷤ
⁊ unda baptismatis ꝑ quã ȩccła figuratur.
miniscetur aquauino. qu a sig̃camur

Expanded text:
Ut sic nostra fides ad justitiam doceatur, Ut sic nostra fides ad justitiam doceatur, Et fidei major merces exinde sequatur; Aut ideo voluit Deus haec arcana latere, Ex hoc ne posset risum Judaea movere, Si caesi carnes hominis crudas ederemus, Sanguinis et calicem crudi crudum biberemuQuae quia corporeo visu gustuque nequimus, Qualia sunt inde discernere mente velimus: Nec modus aut species panis sunt inspicienda, Imo sacramenti virtus est corde tenenda. peret; 1160 Nam menti sanguis, vinum conspectibus haeret, Quod quamvis vini videatur habere saporem, Subveniente fide, sacrum liquet esse cruorem. Hic est ille cruor qui Christi vulnere fusus, Ore sacUtque sacramento res possit nulla deesse, Debet in altari vino fons vivus inesse. CAPUT XII. Aqua pariter vino admiscetur, quia utrumque simul in cruce de latere Salvatoris emanavit, sanguis videlicet redemptionis, et aqua baptismatis per quod Ecclesia signatur. Admiscetur aqua vino, qua significamur,
Abbreviated transcription (Latin):
sanguis sine carne recte cõmunicatur.
erturad altare uinum. cum pane litat᷑.
M unusutrunq dõ cũ pascha nouũ celebrat᷑¬
S audet utroq ds̃. laudans acceptat utrunq:
Esse dĩ̃quia se xp̃c subutroq reformat:
m ortalem: qm̃ mortẽ crucis indereformat.
Prb̃iq manu genitori filius offert:
Qd̾ ꝑ melchisedech fuit olim significatum
Libantem dño panem uinumq sacratum:
Huiꝰ inhistoriis patrem reꝑire nequimus.
Huiꝰ nec matrem nec auoꝵ nomina scimus.
Quis signatur eo. nisi xp̃c homo sine patre.
Natus ab eterno de patre dõ sine matre:
hunc ego pontificem suminũ ꝓbo iure dm̃q.
Qui penetrat cęlos. ⁊ donat ab ethere legem.
Panis confirmans hic ẽ. ⁊ uitis abundans.
Letificans animas. ⁊ eas acrimine mundans.
Hunc panemuitemq sacrans floꝰ uirginitatis.
Edidit huic mundo fructu plenus deitatis.
Quȩ male ne uideant homines sapĩa texit.
cultari uoluit. ut & ꝑfidis celarẽtur. te
N ec penitus nob̾ nisi mentis lumine nota.

Expanded text:
sanguis sine carne recte communicatur. Fertur ad altare vinum, cum pane litatur. Munus utrumque Deo, cum pascha novum celebratur, Gaudet utroque Deus, laudans acceptat utrumque, Esse Deum, quia se Christus sub utroque reformat; Mortalem, quoniam mortem crucis inde reformat. t, Presbyterique manu genitori Filius offert; Quod per Melchisedech fuit olim significatum, Libantem Domino panem vinumque sacratum. Hujus in historiis pariter reperire nequimus, Cujus nec patrem, nec avorum nomina scimus. Quis signatur eo nisi Christus homo sine patre Natus ab aeterno de Patre Deo sine matre? Hunc ego pontificem summum probo jure Deumque, Qui penetrat coelos, et donat ab aethere legem. Panis confirmans hic est et vitis abundans, Laetificans animas, et eas a crimine mundans. Hunc panem vitemque sacrans flos virginitatis Edidit huic mundo fructu plenus Deitatis Quae male ne videant homines, sapientia texit, Acultari voluit, ut et perfidis celarentur, et Nec penitus nobis nisi mentis lumine nota,
Abbreviated transcription (Latin):
rex isrł. Sic̃ enimortꝰ aurorȩ ⁊ dilu¬
cutum ⁊ pͥncipium diei qͦd appellatur
mane. int̾ noct̾is solisq uicimam cele¬
riter tͣnsit. ita ut finiatur nox ⁊ clare¬
scat dies: sic rex isrł. id est .xͨ. tͥbuum

Expanded text:
e. Sicut enim ortus aurorae et diluculum et principium diei, quod appellatur mane, inter noctis solisque viciniam transit celeriter; ita ut finiatur nox et clarescat dies: sic rex Israel, id est, decem tribuum
Abbreviated transcription (Latin):
Aut̃. In tantum dileri eos: ⁊ tam clemes
pastor fui. ut morbidam ouem meiꝰ hi
ineris ipse portarem. Ipsi uͦ ignorauer
qͦd ipsos mea passione curarem: & qui
tratist̃ ẽẽ grauissimum.Et declinauis
rer: assumpta forma hoĩs: siue dedies

Expanded text:
antum inquit dilexi eos, et tam clemens pastor fui, ut morbidam ovem humeris meis ipse portarem. Ipsi vero ignoraverunt quod mea illos passione curarem, et quia leve esse gravissimum, et declinavi ad rer assumpta forma hominis; dedique eis
Abbreviated transcription (Latin):
appellatur. Uidet᷑ autem mͥ ideo populꝰ
isrł in solitudine fecisse sibi caput uituli
qͥd coleret. ⁊ ieroboam filiꝰ nabath uitu¬
ios aureos fabricat᷑: ut qͦd in egypto di¬
boum colunt᷑. ẽẽ deos: hoc in sua suꝑsti¬
nominis mei fierim̃tionem: qͦd idoloꝵ
recordatione pollutum ẽ. Siẽ eñ uacca
lasciuiens ⁊ abiciens iugum legis: ita

Expanded text:
et populus Israel in solitudine fecisse sibi caput vituli, quod coleret, et Jeroboam filius Nabath vitulos aureos fabricatus, ut quod in Aegypto diboum coluntur, esse deos, hoc in sua superstinominis mei fieri mentionem, quod idolorum recordatione pollutum est. Sicut enim vacca lasciviens et abjiciens jugum: ita
Abbreviated transcription (Latin):
sciamꝰ uisitationẽ qͣsi tiulneratorũ ⁊ lan¬
guentium ob hoc inferri adeo. ut ueluti
caut̾io ⁊ amarissums potionibꝰ morbis¬
iniqͥtates eoꝵ. ⁊ inuerbib peccata eorum:
misediam aut̃ meã ñ disꝑgam ab eo. Ꝙ gͥ¬

Expanded text:
sciamus, visitationem quasi vulneratorum et languentium ideo inferri a Deo, ut veluti cauterio et amarissimis potioniiniquitates eorum, et in verberibus peccata eorum: misericordiam aut
Abbreviated transcription (Latin):
se amme sunt. qͣs inerrore genuerunt.
⁊ suis doginatib desponsauert̃. Istiꝰ modi
indignisunt correptione di: qm̃ omĩs
coꝵs cultꝰ forncatio ẽ: ⁊ turpes turpibꝰ
cõmiscent᷑. P pt̾ea tiapulabunt: ut aliqñ
ꝑ plagas intelligant quemͣdm̃ deliq̃riñ
Deniq qñuideris peccatorem ĩ mundo¬

Expanded text:
ae quas in errore genuerunt, et suis dogmatibus desponsarunt. Istiusmodi indigni sunt correptione Dei: quoniam omnis eorum cultus fornicatio est, et turpes turpibus commiscentur, et propterea vapulabunt, ut aliquando per plagas intelligant quem requirant Deum. Quando videris peccatorem d
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis impctem fac̃: ita fornicatio tam
sum ꝑuertit. animumq debilitat: et
de rationali hoĩe. brutum animal effiẽ.
ut ganeas ⁊ lupanaria ⁊ libidinum luft᷑
sect̾et᷑. Cumq ita cor locostio motum fu¬
suo int̾rogauit: ⁊ bacłs eiꝰ anmunciauit
ei. Uenꝰ erat diuinationis. q̾d fiebat in

Expanded text:
 impotem facit: ita et fornicatio ac sum, animumque debilitat: et de rationali homine, brutum efficit animal, ut ganeas et lupanaria et libidinum lustra sectetur. Cumque ita cor loco suo motum fusuo interrogavit, et baculus ejus annuntiavit ei. » Genus erat divinationis, quod fiebat in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Et quanto mag̃ capit᷑: tanto plꝰ utent¬
bus fames excitat᷑. E contrariobeatiesum¬
entes ⁊ sitientes iusticiam: q̃i ipsi satura¬
bunt᷑. Sic̃ iusticia saturat: sic iniquitas
deludit: & ut̃os deuorantium uacuos

Expanded text:
est, et quanto magis capitur, tanto plus utentibus se famem creat. Econtrario beati esurientes et sitientes justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Sicut justitia saturat, sic iniquitas deludit, et uteros devorantium vacuos
Abbreviated transcription (Latin):
Cumin lege scͥptum ẽẽt ut ñ sacrificetur
dñonͥ in locoquemad hoc elegerit dñs
ds. ⁊ ut iuxta altare lucꝰ ⁊ arbores ñ plan¬
tent᷑. ne scilieet passiua ⁊ uoluptuosa reli¬
gio austeritatem umiꝰuerȩ religionis euer¬
tat: econtrario popls isrł sacrificabat in
montib. ⁊ in collibꝰ adolebat incensum:
excelsa t̾rȩ diligens loca. qͥ excelsum reliq̃¬
rat dm̃: ⁊ umbram querens implendis¬

Expanded text:
In Lege praeceptum est ut non sacrificetur Domino, nisi in loco quem elegerit Dominus Deus: et juxta altare lucus et arbores non plantentur, ne scilicet passiva et voluptuosa religio austeritatem unius et verae religionis evertat. Econtrario Israel sacrificabat in montibus, et in collibus adolebat incensum, excelsa terrae diligens loca, quia excelsum reliquerat Deum, et umbram quaerens perdi
Abbreviated transcription (Latin):
ec dicit dñs exerci Isperit¬
tuum. Confortentur manꝰ ur̃e
qui auditis in dieb his sermones
istos ꝑ os ꝓpħarum: in die qͦ fundata
ẽ domus dñi exercituum. ut templũ
rias. qͥut templum edificaret᷑ ⁊ du¬
ces ⁊ popłm fuerant cohortati: nunc
ex pͥorum ueritate his que in futu¬
rum ꝓmittunt᷑ accomodent fidẽ:
& confortent manꝰ suas.nequaquã
insidias formidantes: s confortent᷑
damenta sunt iacta.usq ad diem
quo suꝑ edificatum ẽ templum.¬
Qͥcquid de irłm ⁊ de templodicit
sp̃ualit̃ ad eccliam referdur: in qua
confortant᷑ manꝰ ꝑbona oꝑa. ⁊ fun¬
datur domus. quando fidei fun¬
damenta iaciunt᷑: templumq ex¬
truidur. q̃n multitudo credentiũ
roboratur.⁊ itauiuit. ut templum
dei esse mereatur
iquidem ante dies illos merces
hominũ ñ erat. nec merces umm̃¬
torum erat. neq introeunti ⁊ exe¬
untierat pax p̃ tͥbulatione: ⁊ dimis¬
si om̃s homines unumquemq cõ¬
tra ꝓximum suum. Antequã fun

Expanded text:
ec dicit Dominus exercituum: Confortentur manus vestrae, qui auditis in diebus his sermones istos per os prophetarum, in die qua fundata est domus Domini exercituum, ut templum rias, qui ut aedificaretur, et duces et populum fuerant cohortati, nunc ex priorum veritate his quae in futurum promittuntur, accommodent fidem, et confortent manus suas, nequaquam insidias formidantes: et confortenturdamenta sunt jacta, usque ad diem quo superaedificatum est templumquid de Jerusalem, et de templo dicitur, spiritualiter ad Ecclesiam referentes, in qua confortantur manus per bona opera, et fundantur domus, quando fidei fundamenta jaciuntur, templumque exstruitur, quando multitudo credentium roboratur, et ita vivit, ut templum Dei esse mereatur. Siquidem ante dies illos merces hominum non erat, nec merces jumentorum erat, neque introeunti et exeunti erat pax prae tribulatione: et dimisi omnes homines unumquemque contra proximum
Abbreviated transcription (Latin):
& ium̃tors in agricultura in mercimoni
babant pacem: ⁊ erat ubiq tusticium
ob belloꝵ frequentiam & insidias do¬
mesticas: dum nec frat̃ fratͥ exhibet fidẽ
& omiis est inimnica ꝓpinquitas. Qͦd ⁊¬

Expanded text:
 jumenta in agricultura, in mercimoniibabant pacem, et erat ubique justitium ob bellorum frequentiam, et insidias domesticas, dum nec frater fratri exhibet fidem, et omnis est inimica propinquitas.
Abbreviated transcription (Latin):
te plemsunt: qr õs diuites dum alios
unt. Cong̾gationem diuitiai seqͥt᷑
m̃dacium: ⁊ manꝰ asfueta thesauros
condere. fraudulentã linguam possi¬
det. Ueritas pauꝑtatẽ:. m̃dacium ddi¬

Expanded text:
te pleni sunt; quia omnes divitiae dum alios untur. Congregationem divitiarum sequitur mendacium, et manus assueta thesauros condere fraudulentam linguam possidet. Veritas paupertatem, mendacium di
Abbreviated transcription (Latin):
suus disputat cum illo. ñ negligat ul¬
cem arguentis: s sciat qͦdante eum ill¬
tit ds moysen .i. sp̃ualem legem t⁊ allue
tis qͥ÷ rex moab .i. lege abutentiũ. Balaã
lusꝑuanum popłin gentium qͥ ortꝰ ÷ ex pel
le .i. carnis oꝑib deditꝰ. maledicere eu¬
pit hoĩem: ds econtrario bndice cõpel¬
uit. uidet enim popls qmuis uanꝰ diabo¬
lum nunqͣm stabilem. s semꝑ uacillan¬
tem: donec ueniat ⁊ alios inducat in
salgala qͦd int̃pretatur uolutabrum.
uio dignum offeram dño: Curua¬
bo genu deo excelso: Nunqͥd offe¬
ram ei holocaustomata. ⁊ uitulos anni¬
culos: Nunqͥd placari potest d̃s in mili.¬
bus arietum: aut in multis milib hir.¬
coꝵs pinguium: Nunqͥd dabo pͥmoge¬
nitum meũ ꝓ scelere meo: fructꝰum uen¬
tris mei ꝓpecc̃o amme mee: Cum d̃s

Expanded text:
suus disputat cum illo, non negligat vocem arguentis, sed sciat quod ante eum misit Deus Moysen, id est spiritualem legem; et tis, qui est rex lege abutentium. Balaam t ex pelle, id est carnis operibus deditus maledicere cupit hominem, Deus econtrario benedicere compellit. Videt enim populus, quamvis vanus, diabolum nunquam stabilem, sed semper vacillantem, donec veniat, et alios introducat in Galgala, quod interpretatur volutabrum. uid dignum offeram Domino? Curvem genua Deo excelso? Nunquid offeram ei holocautomata et vitulos anniculos? Nunquid placari potest Dominus in millibus arietum aut in multis milibus hircorum pinguium? Nunquid dabo primogenitum meum pro scelere meo, fructum ventris mei pro peccato animae meae? Ad s
Abbreviated transcription (Latin):
les inuentifu̾int ñ b̃n ꝓcurasse popłm.
uideat᷑ siuł culpa difit qͥ ñ idoneos p̃¬
posuit: uł ipsors angłors. si ñ egerint q̃
ad officium eors ꝑtinebant:. uł popłi.
qͥbonis p̃latis obedire contempserit. Q
cum nec in donec in angłis culpa pos¬
sit inueniri: restat qͦd in popło inueni¬
atur. ⁊ iiste puniat᷑. Tam̃ ñ statim uult
ds peccatoribꝰ inferre supplicia ex pote¬
state: sut iustꝰ uideat᷑. ꝓuocat pecca¬
tores adudiciũ: ut sub testimonio an¬
geloꝵ ⁊ totiꝰ creaturȩ respondeant. siqͥd
contͣ dm̃ possint causari. Rtir s ꝓpħa lo

Expanded text:
se populum, videatur si vel culpa Dei sit, qui non idoneos praeposuit; vel ipsorum angelorum, si non egerint, quae ad officium eorum pertinebant; vel populi, qui bonis praelatis obedire contempserint. Et cum in Deo, nec in angelis culpa possit inveniri, restat quod in populos inveniatur et juste puniantur. Tamen non statim vult Deus peccantibus inferre supplicia ex potestate; sed ut justus videatur, provocat peccatores ad judicium, ut sub testimonio angelorum et totius creaturae respondeant si quid contra Deum possint causari. Quidam Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
agnanimi si senimiũ fiducia tollat.
Redditur inflatus. turbidꝰ. atq minax.
N eglectoq modo quo se componit honestas:
Innimis altum se uocemanuq rapit:
Subrectisq suꝑciliis truculentus agendo:
Pacem ꝑturbans. hinc ferit. inde fugat:
S licet impugnet p̃rupto quelibet ausu.
E xpugnare tñ ñ sibi cuncta licet:
Incurret quedã quoꝵ nimis asꝑamoles
Illius uires ui gͣuiore premat.
S cilicet &e dirum finem miserand̾ obibit
U ł lugubris ei fama suꝑstes erit:
oͦ magnanmi cordis mensura tenetur.
N ec nimis audendo. nec metuendo nimis
obrictas uͦ caueat ne parca nuis sit:
N e timmidam stricto contrahat ungue manũ.
N e speculum uitus ipsis adhibendo qͥb q
Cntuncisanimis feteat integritas:
Sobnetas gͥ medio se calle cohercens.
Uitet luxuriã. uitet auariciam.
N euł luxuries dissoluat ꝓdiga quẽqͣ.
Uł ꝑauariciam sordida uita nocet.

Expanded text:
agnanimum si te nimium fiducia tollat, Redditur inflatus, turbidus atque minax; Neglectoque modo quo se composuit honestas, In nimis altum se voce manuque rapit. Sub rectisque superciliis, truculentus agendo, Pacem perturbans, hinc ferit, inde fugat. Sed licet impugnet perrupto quaelibet ausu, Expugnare tamen non sibi cuncta licet. Incurret quaedam, quorum nimis aspera moles Illius vires in graviore premat. Scilicet et durum finem miserandus obibit, Vel lugubris illi fama superstes erit. Ergo magnanimum cordis mensura tenetur. Nec nimis audendo, nec metuendo nimis obrietas vero caveat ne parca nimis sit, Nec timidam stricto contrahat ungue manum. Ut speculum membris ipsis adhibendo, quibusque, Circumcisa nimis feteat integritas. Sobrietas igitur medio se calle coercens, Vitet luxuriam, vitet avaritiam. Ne vel luxuries dissolvat prodiga quemquam, Vel per avaritiam sordida vita notet.
Abbreviated transcription (Latin):
Crux altare funt. uͥ xͦ sacrificatur.
Sanguis ⁊ unda fluunt. hͦ xͦ ꝯ sociatur.
Hic ⁊ cyrogͣphum nr̃e necis euacuatur:
Rfidꝰ occumbit. genus humanũ reꝑat᷑.
Sic uͥ ꝓuidit nr̃e ds ipse saluti.
Nos a pcccĩ miseranda lege soluti.
Eius p̃ceptũ simul exẽplũq secuti:
Huiꝰ holocausti serie decreuimꝰ uti.
N ã quotiens panẽ uinũq sacͤmus in ara
ammiscemꝰ aquã quã miscuit in crucis ara.
Ficq qđ̵ incęna. qd ⁊ ĩ cruce scĩficauit.
Ie disiungat hõ sibi qd̾ d̾s associauit
& fidelis homo panẽ quem sc̃ificatut
Sumis. crede dm̃ ꝓ nob̾ sacrificatum.
Ipse dõ patri cum sic semel hostia factus.
Cotidie nr̃os dum sumitur explat actus.
S emꝑ apud patrem fit nr̃ ꝓmediator:
Nosq representat uerissimus auxiliator
Pastor oues portatut eas ad ouile reponat.
Sic int̃pellat patrẽ qui cum patre donat:
ħgͥ sacrum gaudentes excipiamus:

Expanded text:
Crux altare fuit ubi Christus sacrificatur; Crux altare fuit ubi Christus sacrificatur; Sanguis et unda fluunt, homo Christo consociatur. Hic et chirographum nostrae necis evacuatur, Perfidus occumbit, genus humanum reparatur. Sic ubi providit nostrae Deus ipse saluti, Nos a peccati miseranda lege soluti, Ejus praeceptum simul exemplumque secuti, Hujus holocausti serie decrevimus uti; Nam quoties panem vinumque sacramus in ara, Admiscemus aquam quam miscuit in crucis ara. Sicque quod in coena, quod et in cruce sanctificavit, Ne disjungat homo sibi quod Deus associavit. Ergo, fidelis homo, panem quem sanctificatum Sumis, crede Deum pro nobis sacrificatum. Ipse Deo Patri cum sit semel hostia factus, Quotidie nostros, dum sumitur, expiat actus; Semper apud Patrem sit noster promediator Nosque repraesentat verissimus auxiliator. 1155 Pastor oves portat, ut eas ad ovile reponat. Hic interpellat Patrem, qui cum Patre donat. Hoc igitur sacrum gaudentes accipiamus,
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ds cẽt homo qui nos homines redimebat.
& qd melchisedech pͣuenerat instituebat.
S uideas ꝗͣ dispositissimꝰ ordo geratur:
Ouomͦ queq suo sub tp̃r distribuãtur:
Scimus enĩ qr nox in qͣ d̾s hec statuebat:
Lucem qua fuerat passurꝰ preueniebat:
ħsacͣ constituit mox hostia uera futus.
& tu credis hõ qd ñ redimi potiusti:
Nec reparandꝰ eras. nͥ fuso sanguine xp̃i.
S nec sanguis erat fusus. nec tu reparatus:
ł pt idincena ñ es xp̃o sociatus:
Sic ds in cena pancin uinumq sacrauit.
S quȩ te designat aquam ñ associauit.
N am consummari pꝰ om̃ia conueniebat:
Q̃ de morte crucis. lex atq ꝓpħa canebat.
s sacͣmento iam xp̃i morte ꝑacto.
Principe peccĩ mirando iure subacto.
Nos quib antiquum raptorẽ desspoliauit:
Fecerat. hic fecit nr̃i uictoria regis:
Idem quippe ds. ⁊ p̃sul ⁊ hostia factus.
T̃uaricantis ade dissoluit ⁊ expiat actus.

Expanded text:
Cum Deus esset homo, qui nos homines redimebat, Cum Deus esset homo, qui nos homines redimebat, Et quod Melchisedech praevenerat, instituebat. Sed videas quam dispositissimus ordo geratur, Quomodo quaeque suo sub tempore distribuantur: Scimus enim quia nox in qua Deus haec statuebat, Lucem qua fuerat passurus praeveniebat. sacra constituit, mox hostia vera futurus. Et tu credis, homo, quod non redimi potuisti, Nec reparandus eras, nisi fuso sanguine Christi. Sed nec sanguis erat fusus, nec tu reparatus. Propter id in coena non es Christo sociatus. Sic Deus in coena panem vinumque sacravit, Sed quae te designat aquam non associavit, Nam consummari prius omnia conveniebat. Quae de morte crucis lex atque propheta canebat. Ergo sacramento jam Christi morte peracto, Principe peccati mirando jure subacto, Nos quibus antiquum raptorem despoliavit, SFecerat, hoc fecit nostri victoria regis. Idem quippe Deus et praesul et hostia factus, Praevaricantis Adae dissolvit et expiat actus.
Abbreviated transcription (Latin):
Naturam nr̃am uehic. eius conciliator
Si disiungis aquamxͦ nos dissotiasti.
Siumum demas. nicħ ẽ qđ sacrificasti.
S cur melchisedech panẽ tͥbuendo merũq.
Pret̾misit aquam. nec p̃formauit utrunq ẽ
Tempꝰ erat qͦ nec xͨ de uirgine natus:
Nec peccõr homo fuerat ꝑ eum reparatus
Nec tunc uniricum xp̃o debueramus:
a quo. peccõ primi patris excideramus.
N am nec melchisedech. nec qͦt qͦ sacͥficarunt.
Nos a peccõ primi patris expoliarunt.
Qͦs constabat ei ñ posse reconciliare:
E xpectabatur uerissimus ille litator:
Qͦ uetus antiquum ius ꝑdẽt expoliator.
Qui mirabiłr mortales morte redemit:
& iustus iuste qd̾ habebat iniquusademit:
Forsitan hunc ipsum miraris scĩficasse:
P anem cũ uino. nec a quã cuno sociasse:
Qͣmuis inciꝑent in eadem traditione:
Q uȩ nos ꝑpetua seruamus religione:
Psertim cũ iam ler cẽt iumbra remota:
& subeunte noua cadet uetus hostia tota.

Expanded text:
Naturam nostram velut ejus conciliator. Naturam nostram velut ejus conciliator. Si disjungis aquam, Christo nos dissociasti; Si vinum demas, nihil est quod sacrificasti. Sed cur Melchisedech panem tribuendo, merumque, Praetermisit aquam, nec praeformavit utrumque? Tempus erat quo nec Christus de Virgine natus, Nec peccator homo fuerat per eum reparatus; Nec tunc uniri cum Christo merueramus, A quo, peccato primi patris excideramus: Nam nec Melchisedech, et quotquot sacrificarunt, Nos a peccato primi patris exspoliarunt. Quos constabat ei non posse reconciliare. Exspectabatur verissimus ille litator, Quo vetus antiquum jus perderet exspoliator, Qui mirabiliter mortales morte redemit, Et justus juste, quod habebat iniquus, ademit. Forsitan hunc ipsum miraris sanctificasse Panem cum vino, nec aquam vino sociasse, Quamvis inciperent in eadem traditione Quae nos perpetua servamus religione. Praesertim cum jam lex esset, et umbra remota, Et subeunte nova, caderet vetus hostia tota;
Abbreviated transcription (Latin):
Uł qd̾ discipłis aliud ꝗͣ. uina dedisset
oͦ quid ẽ illud qd̾ aquã umno sociamus.
Nec uinũ nec aquã ꝑ se. s utrunq sacramꝰ.
Quando melchisedech nec aquã psi gcasse¬
N ec d̾s in cęna scribatur eam statuisse:
Si uideas quid aqua. quid umo significatur.
Questio lucebit q̃ nunc obscuta indetur.
Ñ aliud patri qͣm filius ipse litatur:
ꝑquem nr̃a dõ natura reconciliatur.
Panis enim qui nc̃ suꝑ aram scĩficatur.
corꝑis ẽẽ sin substantia non dubitatur.
Illudidem corpꝰ qd̃ nos de uirgine natum:
Qd̃q suꝑ cȩlos iam credimus ẽẽ leuatum:
& uinum calicis qđ scĩficatur in ara:
Ecruor effusus ꝓ nob̾ incrucis ara.
Dix̃ enim panem corpꝰ qđ sumpserat ẽẽ:
& calicem potum fundendi sanguinis ẽẽ.
Ammiscemꝰ aquam q̃ lab̾r ⁊ fluit. illa:
Significat᷑ hõ. res labilis atq fauilla.
uͦ suo capiti reliquum corpꝰ sociatur.
humanatus enim nr̃ uerus mediator:

Expanded text:
Vel quod discipulis aliud quam vina dedisset. Vel quod discipulis aliud quam vina dedisset. Ergo quid est illud quod aquam vino sociamus, Nec vinum, nec aquam per se, sed utrumque sacramus? Quando Melchisedech, nec aquam praesignificasseNec Deus in coena scribatur eam statuisse. Si videas quid aqua, quid vino significetur, Quaestio lucebit, quae nunc obscura videtur. Non aliud Patri quam Filius ipse litatur Per quem nostra Deo natura reconciliatur: Panis enim qui nunc super aram sanctificatur, Corporis esse sui substantia non dubitatur. Illud idem corpus, quod nos de Virgine natum, Quodque super coelos jam credimus esse levatum; Et vinum calicis, quod sanctificatur in ara, Est cruor effusus pro nobis in crucis ara: Dixit enim panem corpus quod sumpserat esse, Et calicem potum fundendi sanguinis esse. Admiscemus aquam, quae labitur et fluit: illa 1154 Significatur homo, res labilis atque favilla. Ergo suo capiti reliquum corpus sociatur, Humanatus enim noster verus mediator,
Abbreviated transcription (Latin):
Ut de more nouo maior sit copia fandi.
Puidit dñs prius orbem qͣm fabricaret:
Qͦ mͦ pecc̃m primi patris euacuaret.
Ñpeccarat adam dñs preuiderat ante:
Qd̾ sit holocausto redimendꝰ qͦ uelitante:
S dño placuit pꝰ hac monstrare figuris:
Possit ut eẽ fides magis indubitata futis.
agnum pͥmus abel mactauit filiꝰ ade:
Agnus ⁊ ipse dĩ peccm̃ diluit ade:
Idem qͥppe ds. ⁊ presul ⁊ hostia factus:
Preuaricantis adȩ nr̃os qͦq diluit accus:
Agnus abel. xp̃m patͥs agnũ sig̃cauit.
Fr̃ eum. sic ⁊ dñm iudea necauit.
Q uide potes qd̃ abel agniq figura:
Uenturi xp̃i signabant sacra futura:
Melchisedech legit᷑ panẽ uinumq dedisse.
s nusqͣm legr̃ lĩnpham simul apposuise.
Utquid melchisedech pardẽ de parte recidit:
Nonne sacranda dõ pꝰ hac tͥa munera uidit:
& figura noui si tẽ ea sacra fuerunt:
Ante crucem panem cum uino sc̃ificauit.
S nusqͣm legr̃ qd̾ aquam simul ipse bibisset.

Expanded text:
Ut de more novo major sit copia fandi. Ut de more novo major sit copia fandi. Praevidit Dominus prius orbem quam fabricaret, Quomodo peccatum primi patris evacuaret. Non peccarat Adam, Dominus praeviderat ante Quod sit holocausto redimendus quo velit ante; Sed Domino placuit posthac monstrare figuris Posset ut esse fides magis indubitata futuris. Agnum primus Abel mactavit filius Adae, Agnus et ipse Dei, peccatum diluit Adae: Idem quippe Deus, et praesul, et hostia factus PraevarAgnus Abel, Christum Patris agnum significavit; Frater eum, sic et Dominum Judaea necavit, Ergo videre potes quod Abel, agnique figura, Venturi Christi signabant sacra futura. Melchisedech legitur panem vinumque dedisse, Sed nusquam legitur lympham simul apposuisse. Ut quid Melchisedech partem de parte recidit, Nonne sacranda Deo posthac tria munera vidit? Ergo figura novi, si tunc ea sacra fuerunt, Ante crucem panem cum vino sacrificavit; Sed nusquam legitur quod aquam simul ipse bibisset,
Abbreviated transcription (Latin):
Altaris nr̃i sub eisdem patrib egit: sisse¬
hoc sub abel. sub melchisedech. sub abrã uigu
Fert᷑. eosq noui sacri speciem tenuisse:
Quoꝵ melchisedech qͣmuis ñ ee̾ legat᷑
P genies. tñ his ñ inferior numeratur
Lex in qͣ dño caro circuncisa placebat.
Pontifices unctos uniꝰ stirpis habebat
U nctio talis erat. quȩ xp̃m significaret:
Qui uerus sacrifex mundi peccã plaret.
s trib illa leui. qr pontifices tͥbuebat:
Sola sac̾dotum ius officiumq gerebat.
q̃ nisi demanib acceptabatur eorum.
N ullꝰ in his arcem capiebat pontificatus.
Ni foiet ex aaron generosa stirpe creatus.
Hic semel ⁊ solus intrabat saera sacroꝵ.
Intͣns hẏrcoꝵ cum sanguine uł uituloꝵ.
Ipse duos lapides humeris hinc ĩn g̾ebat:
Nomina scͥpta patrũ quib insignita g̾ebat:
A trib om̃s humero gestabat utroq.
Sacrificans. oransq dm̃ ꝓ se. popłoq
Hec dixi breuiter ueteri de more litandi.

Expanded text:
Altaris nostri sub eisdem patribus egit. Altaris nostri sub eisdem patribus egit. Hoc sub Abel, sub Melchisedech, sub Abram viguisse Fertur, eosque novi sacri speciem tenuisse; Quorum Melchisedech, quamvis non esse legatur Progenies, tamen his non inferior numeratur. Lex in qua Domino caro circumcisa placebat, Pontifices unctos unius stirpis habebat. Unctio talis erat, quae Christum significaret, Qui verus sacrifex mundi peccata piaret. Sed tribus illa Levi, quia pontifices tribuebat, Sola sacerdotum jus officiumque gerebat; Nonnisi de manibus acceptabatur eorum. Nullus in his arcem capiebat pontificatus, Ni foret ex Aaron generis a stirpe creatus. Hic semel et solus intrabat Sacra sacrorum: Intrans hircorum cum sanguine, vel vitulorum; Ipse duos lapides humeris hinc inde gerebat, Nomina scripta patrum quibus insignita ferebat: Ergo tribus omnes humero gestabat utroque, Sacrificans, oransque Deum pro se populoque. Haec dixi breviter veteri de more litandi,
Abbreviated transcription (Latin):
Cur panis & uinum in sacramento cor¬
poris & sanguinis domini offeratur &e
cur aqua ammisceatur.
i d̾s elegit tria q̃ sibi sacrificentur:
Nolo tñ qd̃ sacra dĩ diu̾sa putentur.
U nus enim ds̃ ẽ unum qđ sacͥficatur:
Q ͤ muis diu̾sum ꝓ t̃ꝑibus uideatur.
N ulla docet rõ cũ uere sit d̾s unus:
a d̾ cupiat uariũ uł cõmutabile munꝰ.
Ipse uoluntatẽ ñ ꝑmutans aliqͣndo:
Consuluit nob̾ solum ritũ uariando:
Solus enim ritus res uͦ ñ uariatur.
His etenim reb dño quib añ litatuR.
Agnum pͥmꝰ abel. uitulũ lex sacͥficauit.
si r̃a q̃ suꝑat panẽ uinumq litauit.
Hec tria sola dõ cͤdunt᷑ grata fuisse:
Qui coluere dm̃. dicunt᷑ in his coluisse:
Ante datã legem precessit lex rationis.
Tercia lex uenit ꝑfecte religionis.
Ergo duȩ leges quȩ nrãm preueniebant.
Q d̃ fit in eccła p̃significando docebant.
Illa prior legitur sacros patres habuisse:
hec circuncisos in carne deo placuisse.

Expanded text:
Cur panis et vinum in sacramento corporis et sanguinis Domini offeratur, et cur aqua admisceatur. Si Deus elegit tria quae sibi sacrificentur, Nolo tamen quod sacra Dei diversa putentur; Unus enim Deus est, unum quod sacrificatur, Quamvis diversum pro temporibus videatur. Nulla docet ratio, cum vere sit Deus unus, Quod cupiat varium, vel commutabile munus; Ipse voluntatem non permutans aliquando, Consuluit nobis, solum ritum variando; Solus enim ritus, res vero non variatur; His etenim rebus, Domino quibus ante litatur Agnum primus Abel, vitulum lex sacrificavit, Gratia, quae superat, panem vinumque litavit. Haec tria sola Deo creduntur grata fuisse; Qui coluere Deum, dicuntur in his coluisse. Ante datam legem praecessit lex rationis, Tertia lex venit perfectae religionis, 1153 Ergo duae leges, quae nostram praeveniebant, Quod fit in Ecclesia praesignificando docebant. Illa prior creditur sacros patres habuisse, Haec circumcisos in carne Deo placuisse:
Abbreviated transcription (Latin):
est. eiꝰq ad popłm nunciat uoluntatẽ
Et iccirco insaẽdotis pect̾ore rõnale:
ut discamꝰ sae̾dotem doet̾um eẽ debe.
& preconem dominicȩ ueritatis.
os autem recessistis de uia: ⁊ scanda¬
lizastis plurimos inlege.Et ẽ sensꝰ.¬

Expanded text:
est, ejusque ad populum nuntiat voluntatem: et idcirco in sacerdotis pectore rationale ut discamus, sacerdotem doctum esse debere, et praeconem dominicae veritatis. os autem recessistis de via, et scandalizastis plurimos in lege.
Abbreviated transcription (Latin):
t hoc rursum fecistis. Oꝑiebatis
ficium: nec accipiam placabile qͥd
de manuur̃a. Et dixistis. Quam ob
causam: Interp̃tem᷑ hystoriam. sin¬
gulis uersicłis breues sententias co¬
mini lacrimis: qr derelicte uxores is¬
raeliticȩ.⁊in thoris maritoꝵ alieni
genas feminas contemplantes.ad so
lius dei auxiltum confugiebant:
dieb ac noct̾ib ante altare dñi ꝓuo

Expanded text:
t hoc rursum fecistis: operiebatificium, nec accipiam placabile quid de manu vestra. Et dixistis, Quam ob uere. Interpretemur historiam, et singulis versiculis breves sententias coisseramus. Derelictae uxores Israeliticae, et in thoris maritorum alienarum gentium feminas contemplantes, ad Dei solius auxilium confugiebant, diebus ac noctibus ante altare Do