comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um cadit indm̃ s odire dicttur malosquia non sinit cos manerẽ inse. om̃sdico qui oꝑantur iniquitatẽ. nondicit¬
facit nomp̃e facit. unde apls. iam non egooꝑor illud. s quod habitat in me peccmũ. Sequit᷑. et ꝑdes om̃s. non solum o
uero non est substantia uel natura .i. non est deeo quod naturalit̃ est. s deeo quod non est. Et iñ cro ꝑditur quia
decliuat ab eo quod est adid qđ non est. Et sciendum quod non omino idẽ est m̃tiri et m̃dacium loqui. Ilattiri
ciumuo est falsa significatõ uocis cumintentõne fallendi. Ut ergom̃dacitun sit: ueccẽ est ut falsitas subsit. ⁊ ccͣ
consciam dicatur: N oc autem quod hic ait: nongnalit᷑ de om̃i mendacio accipiendum est. sicut necillud. osꝙ
m̃tͣtur occidit auimam. Sunt enimtria gña mendacioꝵ. Namsunt m̃dacia quedam psalite uel cõmodo alic.

Expanded text:
um cadit in Deum, si odire dicitur malos, quia non sinit manere in se. Omnes dico qui operantur iniquitatem. Hium cadit in Deum, si odire dicitur malos, quia non sinit manere in se. Omnes dico qui operantur iniquitatem. Hifacit, non ipse facit. Unde Apostolus: Jam non ego operor illud, sed quod inhabitat in me peccatum . Sequitur: Et perdes omnes non solum oero non est substantia, vel natura, id est non est de eo quod est naturaliter, sed de eo quod non est. Et merito perditur, qui declinat ab eo quod est ad id quod non est. Et sciendum quia non omnino idem est mentiri, et mendacium loqui. Aug. icium vero est, falsa significatio vocis, cum intentione fallendi. Ut ergo mandacium sit, necesse est ut falsitas subsit, et contra conscientiam dicatur. Hoc autem quod hic ait, non generaliter de omni mendacio accipiendum est, sicut nec illud: Os quod mentitur occidit animam . Sunt enim tria genera mendaciorum. Nam sunt mendacia quaedam pro salute, vel commodo alicujus,
Abbreviated transcription (Latin):
conueniunt. Notasingula uerba. es dicit quad ꝓprie conuenit deo. Item. astabo tibi. Astat ille deo ut p̾sens qui
nox. qua tͣnͣseunte: fit mane ut uideatur ds̃. Et teddit hic cãm cur mane astabit et uidebit: qm̃ deus ñuult inquit᷑¬
cem. quamsiuellet: poss abiniquis undi sine mane uere non ius in iquitatẽ. quia malignus qui malũ uult ꝑri-
mo et sim̃possit: Hon habitabit iuxtate .i. nonsic uidebit te ut adhereat tibi. unde subdit neq ꝑmanebunt ĩ¬
iusti. Iniustus est qui nonfacit quod debet. antes culos tuos .i. antelucem tuam. quia oculi m̃tis eoꝵ ꝓtenebrispecc̃oꝵ
non sustinent lucem recte intelligentie. et si aliqñ uident uetam lucem: non ꝑmanent. qm̃ ea amant quea uero a-¬
u̾tunt. S si hec nox tͣsit: fit eismane ut uideant. et inħieant u̾itati. I ita. mane exaudies. mane dicit qũ incipiet e¬
tibuniqui. et uere quia turic non habitabit uixta te malignus. s tolletut impuis neuideat głamidĩ. et tunc non ꝑ-¬

Expanded text:
conveniunt. Nota singula verba. Es, dicit, quod proprie convenit Deo. Item, astabo tibi. Astat ille Deo ut praesens, qui nox, qua transeunte fit mane, ut videatur Deus. Et reddit hic causam, quare mane astabit, et videbit. Quoniam Deus non vult iniquitatem, quoniam si vellet, posset ab iniquis videriimo, etsi non possit, neque habitabit juxta te, id est non sic videbit te, ut adhaereat tibi. Unde subdit, neque permanebunt injusti. Injustus est qui non facit quod debet. Ante oculos tuos, id est ante lucem tuam, quia oculi mentis eorum prae tenebris peccatorum non sustinent lucem rectae intelligentiae, et si aliquando vident veram lucem, non permanent, quoniam ea amant quae a vero avertunt. Sed si haec nox transit, fit eis mane, ut videant, et inhaereant veritati. Vel ita, Mane, mane dicit, quando incipiet aetibi iniqui. Et vere, quia tunc, non habitabit juxta te malignus, sed tolletur impius ne videat gratiam Dei. Et tunc non
Abbreviated transcription (Latin):
tatis hãt m̃dacia. ut etramabistis si solatemanserint: libetarimeatur et sꝑcsci robur accipe quoquicquidꝑ¬

Expanded text:
tatis habeat mendacia, ut etiam ab istis, si sola remanserint, liberari mereatur, et Spiritus sancti robutatis habeat mendacia, ut etiam ab istis, si sola remanserint, liberari mereatur, et Spiritus sancti robu
Abbreviated transcription (Latin):
dolusuel indoles i prudentia laudatur: quia qui sic r̃min m̃tiuntut. m̃ebuntur aliqñ ab om̃imidacio lib̾ari.¬
Est etiã aliud genus m̃dacii quod fit ioco. quod nonfallit. Sat enim illecui dicitur eausa ioci dici. et h̃
duogna m̃dacioꝵ non sunt sine culpa. snon cum magna. ꝑͥftclis autem non conuienit m̃tiri. necetiã
ꝓ temꝑali uita aliciu̾seruanda. ciuꝰ morte: non occiditur anim̃asua .i. iustitacentis. ut altĩus .i. occisi. Lic
stenditur fetisse discipulis dicens. Multa habeo uobis dicere: que non potestis portare modo. Iludautẽ
ubi non est duplexcor non debet dicim̃daciũ uer bigr̃a nt si quis comm̃det inichi gladium. et piittam rec̃¬
dere poscenti. si furensposcit: nondebes reddeit. ne seuel aliutt occidat. Ideonon est hnc dupplextor: quia cũ
ꝓmibi tte dere noncogitaui fur tntem posse repet̾e. Si quis ergo oriua m̃cdacia uttate non potest: uel sola hui ncc̃i¬

Expanded text:
mentiuntur, merebuntur aliquando ab omni mendacio liberari.Est etiam aliud mendacii genus, quod fit joco, quod non fallit. Scit enim ille cui dicitur, causa joci dici. Et haec duo genera mendaciorum non sunt sine culpa, sed non cum magna. Perfectis autem non convenit mentiri, nec etiam pro temporali vita alicujus servanda, cujus morte non occiditur anima sua, id est justi tacentis, vel alterius, id est occisi. Licet ostendit discipulis suis, dicens; Multa habeo vobis dicere, quae non potestis portare modo . Illud autem ubi non est duplex cor, non debet dici mendacium. Ut, verbi gratia, si quis commendet mihi gladium, et promittam reddere poscenti: si furens poscit, non debeo reddere, ne se vel alium occidat. Ideo non hic est duplex cor, quia cum promisi reddere, non cogitavi furentem posse repetere. Si quis ergo omnia mendacia vitare non potest, vel sola hujus necessi
Abbreviated transcription (Latin):
initłm in quo intelleterunt. spualem libationem
dequa potissimum gaudebant. Intentio ꝓpħeẽ: noᷤᷤ
consolari in herilio. nequis desꝑet quia caficat reditũ
ẽps. primo. affirmat reditũ et precat᷑. Scdo: laudes
dĩet uirtutes. describit iͥ. ꝯpes .o. f. In uocegͦ itũtentiũ¬
ppłia letꝰ cantat dicens. Tedecet himnus ⁊ c̃. Et quiad̾
septuagesima m̃tionem sc̃cimus: sciendum ẽ .iii. septu¬
agesimas inscã eccłia memorari. unãsignificatã et du¬
assignificantes. quarũ una infigura precessit .s. septu¬
agesima captiuitatis uidaice: altera in rep̃sentatione
obseruatur ab eccłia. que incipit acͥcumndederut. ne.
it t̾minat᷑ in sabb̃o in albis. quã obsũat eccłia. in rep̃

Expanded text:
 in quo intellexerunt spiritualem liberationem, de qua potissimum gaudebant. Intentio prophetae est nos consolari in hoc exsilio, ne quis desperet, quia certificat reditum, tus est psalmus. Primo affirmat reditum et precatur, secundo laudes Dei et virtutes describit, ibi spes omnium. In voce ergo revertentiu Te decet hymnus. Alcuin. Et quia de septuagesima mentionem fecimus, sciendum est tres septuagesimas in sancta Ecclesia memorari, unam significatam, et duas significantes quarum una in figura praecessit, scilicet septuagesima captivitatis Judaicae, altera in repraesentatione observatur ab Ecclesia, quae incipit a circumdederunt me, et terminatur in Sabbato in Albis, quam observat Ec
Abbreviated transcription (Latin):
eteccłia miseriasnr̃i incolatus. et labores. acirtũde
Insabbo sipaschaliiã adepta ꝑxp̃i passionẽ faculta¬
te reddeundi. ⁊ita spegaudens: cantatatła. S quia ad-¬
huc molecorruptecarnis premitur. latͦnũq insidias
patitur. pꝰ alła. restat tractus laudate. qr adhuc lõgis¬
sum trahndi laborib et sequenti ebdomada graduale c̃
atła cantam laboriosauia gradientes. et iõ dolentes in
re s gaudentes inspe. Insabbo ũomalbis quasi fitta
ne redeuntes cantamus. o ds̃ te decet himnus quẽ can

Expanded text:
et Ecclesia miserias nostri incolatus et labores, a circumdeIn Sabbato vero paschali jam adepta per Christi passionem facultate redeundi, et ita spe gaudens, cantat Alleluia. Sed, quia adhuc mole corruptae carnis premitur, latronumque insidias patitur, post alleluia restat tractus, Laudate, quia adhuc longis trahendi sumus laboribus, et sequenti hebdomada graduale cum alleluia cantamus, laboriosa via gradientes. Et ideo dolentes in re, sed gaudentes in spe. In Sabbato vero in Albis quasi finita ne redeuntes cantamus; O Deus, te decet hymnus quem can
Abbreviated transcription (Latin):
fdote magno redierunt. Ita et nos xp̃o duce. qui in sep¬
tuagesima septimagn̾atione scđm lucãnatus ẽ. redi¬
teincipimꝰ. donecinfutõ consũmatohuiꝰuite septena¬
no hedis positis in sinistra: nos indextera dĩ collocemur.
uñetintitulo poniturcanticũ. Et ẽ sensus. p̃s iste diri¬
tensnosinsinem .i. in consummationẽ ẽ dauid. et :¬
titum dico habitum tunc cum inciꝑ. m̃te ꝓficisci. debͣ¬
bilonia huiꝰmundi. q. ñin ẽ canticum. qui a ꝑegrina¬
tisunt s quia redire incipiunt. Incipit aũexire: qua
incipitamare. Caritas facit ciuẽ irłm supiditas: bab̾¬
lonis. Et sigͥ corꝑpemixti: desidiosunt scꝑati. et ħcautic̃¬
seremieet aggei. uł ezechieł. leremias int̾̃pr̃ excelsus.
it significat nlos quidicunt. sr̃a conũsationicelis ẽ.
Agqtus: festus dĩ. et significat illos qui sunt spe gau¬
dentes quiinreliquiis cogitationũ: diẽfestũagunt
d̃. E t echiel: roborauit me dñs. et significat illos qui

Expanded text:
dote magno redierunt, ita et nos Christo duce, qui in septuagesima septima generatione secundum Lucam natus est , redire incipimus, donec in futuro consummato hujus vitae septenario, haedis positis in sinistra, nos in dextera Dei collocemur. Unde in titulo ponitur canticum. Et est sensus: Psalmus iste dirigens nos in finem, id est in consummationem, est David, et ticum habitum tunc cum inciperent mente proficisci de Babylonia hujus mundi, non inde est canticum, quia peregrinati sunt, sed quia redire incipiunt. Incipit autem exire qui incipit amare. Charitas facit civem Jerusalem; cupiditas Babylonis. Et si ergo corpore permisti, desiderio sunt separati. Et hoc cantics; et significat eos, qui dicunt: Nostra conversatio in coelis est. Aggoeus, festus. Illos significat, qui sunt spe gaudentes, qui in reliquiis cogitationum diem festum agunt Domino; Ezechiel, roboravit me Dominus, et significat illos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
piam desidĩo calicem .i. passionem. quedicitur calix asimili. quia placita potio ẽ. Dicitur etiamcalir
quia subm̃sura bibitur. uñ fidelisenmnids̃ qui non ꝑmitat uos temptari sup̃id quod potestis .q. d. d̾¬
quocalice dñsadiscipłis querit. potestis biberecalicem quem ego bibiturussum: calicem dicosaluta.
exeis quedñs ip̃e prior retͥbuit. sequitur. et nom̃ dñi muocabo. ñmichis dõfisus. Uota .q. cali
cem accipiam. quod ẽ in desidio. ⁊ postea reddam inip̃o actiuiota mea dũo. ⁊ hoc coramom̃i ppͦ eiꝰ.
scoꝵ eius. uł mors scõꝵ ẽp̃ciosa .i. p̃cio mortis eius cmpta. quia emit eam sanguinequem peisfudit
nedubitarent ꝓeomori hocgͣ p̃cio comꝑatꝰ confitetur conditionem suam dicens. ł Odñe quia . e.¬

Expanded text:
piam in desiderio, calicem, id est passionem, quae dicitur calix a simili, quia placita potio est. Cassiod., Alcuin. Dicitur etiam calix, quia sub mensura bibitur. Unde: Fidelis est enim Deus, qui non permittit vos tentari supra id quod potestis . De quo calice Dominus a discipulis quaerit: Potestis bibere calicem, quem ego bibiturus sum? Calicem dico, salutaex eis quae Dominus ipse prior retribuit. Et nomen Domini invocabo, non mihi, sed Deo fisus. cem accipiam, quod est in desiderio. Et postea reddam ipso actu Vota mea Domino. Et hoc coram omni populo ejus, s est pretiosa, id est mortis ejus pretio empta, quia emit eam sanguine quem pro eis fudit, ne dubitarent pro eo mori. Hoc ergo pretio comparatus, confitetur conditionem suam, dicens: PARS. II.
Abbreviated transcription (Latin):
obediens. itt filius ancilletiie. sum. ut sicutancilla nonsibis dño parit filios. ita et egom morte
mea aliquostibi pariam. sicut et inuita. quod totum ꝑte ẽ. quiatu s̃ meam̃ita. O irupisti
luuntur. Iste u̾sustante uirtutis aquib danicditur. ut pec̃ca homini dimittantur. siinfine
uite tͥna confessione dicatur. et quia dirupisti: iõ sacrificabo ii gratus hostiam lau .s. me ip̃m. ⁊
mat quod supradix̾at. ⁊ hoc michimagnum et mirabileẽ. quia ego odñe sum seruus tuus. Ad¬
miratur se talia accepisse qualia dñs predemptione mundifecit. ⁊ ut augeat aminirõnem

Expanded text:
in. Vel, filius ancillae sum, ut sicut ancilla non sibi, sed Domino parit filios, ita et ego in morte mea aliquos tibi pariam, sicut et invita, quod totum per te est, quia tu non mea merita. VERS. luuntur. Iste versus tantae virtutis creditur, ut peccata homini dimittantur, si in fine vitae trina confessione dicatur. Et quia dirupisti, ideo, tibi sacrificabo, ut gratus hostiam laudis, Aug., Cassmat quod supradixerat, et hoc mihi magnum et mirabile est, quia ego, o Domine, sum servus tuus. Admiratur se talia acc
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. quod non facilescirrt nisi excessum̃tis ad suꝑnauestuseẽt uñ subdit. Ego ã non aitribuensmichͥ¬
confessionem dixiin excessumeo. uł mnextasimea .i. m̃te rapta ad suꝑna. quid: om̃is homo m̃dax
c̃ex se. histe inextasi cognouit. Magnum enimẽsi quis seimpudentem attendit. & dicitur hicex¬
tasiscum mensnon panore alienatur: s aliquaispironereuelationis sur sum assumitui: etcum hͦ
liidicunt inextasi mea .i. inpauore passionum. quid: om̃is homo m̃dax. erse. exdõu̾̃ax. Territ᷑ enĩ
iste respexit infirmitatem suam. ⁊ uidit ñẽe sibi p̃sum̃dum dese. Ex seenim homomendax est.

Expanded text:
est, quod non facile sciret, nisi in excessu mentis ad superna vetus esset. Unde subdit: VERS. 2.-- « Ego disu meo, vel in exstasi mea, id est mente rapta ad aeterna, quid? omnis homo mendax est ex se. Hoc iste in exstasi cognovit. Magnum enim est, si quis se imprudentem attendit. Et dicitur hic exstasis, cum mens non pavore alienatur, sed aliqua inspiratione revelationis sursum assumitur. Et cum homo omo mendax, ex se, ex Deo verax. Territus enim iste respicit infirmitatem suam, et videt non esse sibi praesumendum de se. Ex se enim homo mendax est,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s homines quẽ pat̃ docuit. dequo ip̃eait. Sicut docuit me pãt hec loquor. Ꝙ difficilli¬
me ex ꝓsona ipsus uerbi incelligitur. nisi quisq utcũq caꝑe ualeat idem filium apatre
aoctum eẽ quogenitum. siu enimnonest aluideẽ. auud doctumeẽ quod illiẽ eẽ. hocẽel
doctumeẽ. A quo enmẽtiee: abillosimulẽ ei doctumeẽ. Ex ꝑsonauero hominis ubi for¬
mam seriuiaccepit: facilius intelligitur a patre didicisse quod dixit. inqua forma ser ui
conftitutum maxime puerum ꝓotuerunt homines maioris etatis docendũputare lõ
se nouerat. Doctoresuero sunt seniores. dequib dicit suꝑ senes itellexi. ꝑ hoc notat etatem
quapuerinter senes sedebat. ⁊ suꝑillos intelligebat. ut fecitintraditione senioꝵ delauan¬

Expanded text:
omnes homines, quem Pater docuit, de quo ipse ait: Sicut docuit me Pater, haec loquor , quod difficillime ex persona ipsius Verbi intelligitur. Nisi quis utcunque capere valeat idem esse Filium a Patre doctum esse quod genitum. Cui enim non est aliud esse, aliud doctum esse, quod illi est esse, hoc est ei doctum esse. A quo enim ei est esse, ab illo simul est ei doctum esse. Ex persona vero hominis ubi formam servi accepit, facilius intelligitur 266 a Patre didicisse, quae dixit. In qua forma servi constitutum maxime puerum potuerunt homines majoris aetatis docendum putare. Idse noverat. Doctores vero sunt seniores, de quibus dicit, super senes intellexi, per hoc nota aetatem qua puer inter senes sedebat, et super illos intelligebat, ut fecit in traditione seniorum de lavan
Abbreviated transcription (Latin):
ut ualdeapsecitore. nondicohumiliauime. ut humilitatem que ẽ in precẽpto intelligi sit necẽe. s
humiliatus sum uehem̃tipsecutione. s nefides deficiat: odñe uiuificame scd̃m uerbum tuum.¬
dicia iusticie. Beatꝰ quiglatur humilitate magis quam potestatẽ. Potestas enim decipit. humi¬
ta: placeant tibi. ne repbes. s appba sacrificia laudis confessione oblata caritatis non aliomͦ. ⁊
iõ: bñe ait uoluntaria. Uoluntaria enim confessio laudisquam iste int̾ angustias offert. qua

Expanded text:
ue. Vel usque valde, a persecutore, non dico humiliavi me, ut humilitatem quae in praecepto est, intelligi sit necesse; sed humiliatus sum vehementi persecutione; sed ne fides deficiat, o Domine, vivifica me secundum verbum tuumdicia justitiae tuae. Beatus qui gloriatur humilitate magis quam potestate: potestas enim decipit; humita, placeant tibi, ne reprobes, sed approba sacrificia laudis confessione oblata charitatis, non alio modo. Et ideo bene ait, voluntaria. Voluntaria enim est confessio laudis, quam iste inter angustias offert; qua
Abbreviated transcription (Latin):
tis. pattiohediens. oues patrissui dunna p̾dicatione pascebat. quib scdm scͥpturas certis indicis

Expanded text:
tis, Patri obediens, oves Patris sui divina praedicatione pastis, Patri obediens, oves Patris sui divina praedicatione pas
Abbreviated transcription (Latin):
atem. ucerna pedib meis. In hac xiiii. littera qui supra mandata intellexisse et seruasse
dixit: limen uerbisuis pedib radiare gaudet. ex desiderio rectibitiones petens ⁊ aĩam di
buimiulitate comnidlins his enĩ agit de mimlitate. qura mnictuiboni: ⁊ pfectione ⁊ꝑo tbut¬
Ꝙ̾ quia eo illuminante et adiuante mandata intelligunt᷑ ⁊̃ ꝑficiunt: iõ p̃mittit᷑ litt̾a. nun. que in¬
tiretatur unicus. ut pascua eoꝵ .i. xp̃c. qui est singularis aduitor. ⁊ pascua aĩarũ. Recte ergo dictt̃
nun. uincus ut pascuaeoꝵ. quia hic agitur de unigenito dĩ. ⁊ et̾m lummis claritate. qui ẽ ⁊̃ pascua
fideliũ Ine enimnos pascit ⁊ reficit. Bonaẽ hec pascua. qura carpis allic liliũ et̾nitatis. ⁊ rosas dñi
ci corpis ssanguinis. Docet autẽ humilitatẽ in hac pascua ꝓpħa .i. in octonario isto uagit de hac
nascua. sp̃e etiam xp̃c qui ẽ pascua nr̃a humilctatem in sedoauit. Ip̃e enĩuer dd̾. humilis. manitfor¬

Expanded text:
. In hac decima quarta littera, qui supra mandata intellexisse et servasse dixit, lumen verbi pedibus suis radiare gaudet, ex desiderio retributionem petens, et animam de humilitate, commendans. Hic enim agit de humilitate, quia initium boni et perfectionem Christo tribuitEt quia eo illuminante et adjuvante, mandata intelliguntur et perficiuntur: ideo praemittitur littera nun quae interpretatur unicus vel pascua eorum, id est Christus, qui est singularis adjutor, et pascua animarum. Recte ergo dicitur Nun, unicus vel pascua eorum, quia hic agitur de Unigenito Dei et aeterni luminis claritate, qui est etiam pascua fidelium. Ipse enim nos pascit et reficit. Bona est haec pascua, quia carpis illic novum florem, quia resurrectinici corporis et sanguinis. Docet autem humilitatem in hac pascua, id est in octonario isto, ubi agit de hac pascua, ipse etiam Christus qui est pascua nostra humilitatem in se docuit. Ipse enim verus David humilis et manu for
Abbreviated transcription (Latin):
uũ. quod ẽ quscineu. sic̃ fauusmelle. Uł melli quod exyssum ae eliquatum est. aꝑtadoEt¬
ma similis est. fauoautẽ: illa que dostrusis sacramentis quasi cereis cellulis ore mandentis
.I. deferentis erpͥmitur. Ogrue ergo illa dicuntur in comꝑatione duunoꝵ doquioꝵ: cĩ quib¬
manaata ip̃a dicomeintellexisse. s amandatis. quia ea faciendõ uenit iste ad latitudinem
sapĩe. quia nisi pobedientiã mandatoꝵ: nonuenitur ad sapĩam occultoꝵ. uñ in libro sa¬
pientie. ꝯcupisti sapĩam: seruamandata.: ⁊ dꝰ p̃bet illãt. Si alitͥ fec̃is: digtur tibi in libt oiħiu

Expanded text:
ulcius Veteri, sicut favus melle. Vel melli, quod expressum et eliquatum est, aperta doctrina similis est: favo autem illa quae de obstrusis sacramentis, quasi cereis cellulis ore mandentis, id est disserentis exprimitur. Congrue ergo illa dicuntur in comparatione eloquiorum dimandata ipsa dico me intellexisse, sed a mandatis quia faciendo venit iste ad altitudinem sapientiae, quia nisi per obedientiam mandatorum non venitur ad sapientiam occultorum. Unde in libro Sapientiae: Concupisti sapientiam, serva mandata et Dominus praebet illam tibi
Abbreviated transcription (Latin):
desiderabam.
Aspice inme
et miserere mei:
secundum uidici¬
um diligentium
nomen tuum.
Gressus meosdi¬
rige secundum e¬
loquium tuum:
et non dommetur
mei omnis inuisti¬

Expanded text:
desiderabam. Aspice in me, et miserere mei secundum judicium diligentium nomen tuum. Gressus meos dirige secundum eloquium tuum, et non dominetur mei omnis injusti
Abbreviated transcription (Latin):
fantib scͥpturas humiliasse ꝑ quodet ip̃i magnificentiam dĩcaꝑent. et inimici desteuerentur. et hoc est.
Suꝑ scripturas eleuatus est filius et ꝑillas tñ ꝑfecisti laudem gxore infantium et lactentiũ .i. illas scͥpturaᷤ
inclmasti ifantib et lactentib ad ascendendum. ut sic laus firetꝑfecta. quod est ꝑscͥptutas quas incli

Expanded text:
fantibus Scripturas humiliasse, per quod et ipsi magnificentiam Dei caperent, et inimici destruerentur. Et hoc est, fantibus Scripturas humiliasse, per quod et ipsi magnificentiam Dei caperent, et inimici destruerentur. Et hoc est, super Scripturas elevatus est Filius. Et per illas tamen, perfecisti laudem ex ore infantium et lactentium, id est illas Scripturas in
Abbreviated transcription (Latin):
cendit. et est. exore in fantium et lactentium .i. apłoꝵ ꝑfecisti laudem. Uł de piũs hebreoꝵ potest accipĩ quia¬
dos scilicet paganos. Ideo enim atalib laudari uoluit. ne uideatur hec sapientia humana s diuiitus
data. Et iõ etiam hec fecistiut destruas inunicum .i. iudeumi et ultorem uel defensorem Iudeus enimini¬
micus dei est. dum patrem solum defendit. quia qui non honorificat filium: non honorificat patrem
Uel iminicus est uoto. et ultar. scilicet sue secte defensor Sequitur. Quoniã uidebo. quasi. uere ꝑ fecisti
edificatõnis. tuũo auctoret fundator. Uł aliterabilloloco. Exore. et ꝓceditur de illa sententia inqua
celos appellauit scripturas. Quia crgo dixerat xpmȩraedete or̃nim scripturarum eloquia: forte iudent᷑

Expanded text:
e dictum est, «Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem, ut destruas inimicum et e dictum est, «Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem, ut destruas inimicum et os, forsan paganos. Cassiod. Ideo enim a talibus laudari voluit ne videretur haec sapientia humana, sed divinitus data. Et ideo hoc fecisti, ut destruas inimicum id est Judaeum, et ultorem vel defensorem. Judaeus enim inimicus est Dei, dum Patrem solum defendit, quia qui non honorificat Filium, non honorificat Patrem . Vel, inimicus est voto, et ultor scilicet suae sectae defenaedificationis; tu vero auctor vel fundator. Vel aliter ab illo loco, Ex ore, et proceditur de illa sententia, in qua coelos appellavit Scripturas. Aug. Quia ergo dixerat Christum excedere omnium Scripturarum eloquia, forte videretur
Abbreviated transcription (Latin):
ad plenum non explicatur. Scͥpture autem dicuntur celi. eo quod diuina misteriacelant. et odñe tuꝑfe-¬
cisti laudem Exore infantium et lactentium. infantes et lactentes nonpetate dicit s ꝓsimplicitatẽ
Sicut petrus inepła canonica ait. Quasi modogeniti infantes. ⁊ ct̃a. quiscilicet nundum escam s lacca¬
ꝑe possunt. quales erant illi quib apłc lacdabat dicens. Tanquam pariuuilis inxp̃o lac potum uob̃ded.
non escam. quos significabant illi quidñm uenienten adpassionem laudabant. irquosutitur ħdt̃s
testimonio. cum indĩs dicentib ut eos corriꝑet respondit. Non legistis. exore infantium et lacterti. ⁊ c̃.
Bene autem non ait fecisti. s ꝑfecisti. Ex liis enim ꝑfecit deus laudem. quia si soli ꝑfectieẽnt in eccłis ñ ita
consuleretur gñi humano sicut nunc. cumetiam mmnimi nundum capaces cognitioniᷤ rerum spũali¬
tñet illifidem et illisapĩam ueram impugnent. Ut lactentes et infantes dicit aplos quiastulta mundie¬

Expanded text:
ripturas, quibus ad plenum non explicatur. Scripturae autem dicuntur coeli, eo quod divina mysteria celant. Et, o Domine, tu, VERS. 3. « Ex ore infantium et lactesicut Petrus in Epistola canonica ait: Quasi modo geniti, etc. , qui scilicet nondum escam, sed lac capere possunt, Aug. quales erant illi quibus Apostolus lac dabat dicens: Tanquam parvulis in Christo, lac potum dedi vobis, non escam . Quos significabant illi, qui Dominum venientem ad passionem laudabant, in quos hoc utitur Dominus testimonio, cum Judaeis dicentibus ut eos corriperet, respondit; Non legistis: Ex ore infantium, etc. Bene autem, non ait fecisti, sed perfecisti. Ex his enim perfecit Deus laudem, quia, si soli perfecti essent in Ecclesiis, non ita consulerent humano generi, sicut nunc cum etiam nemini nondum capaces cognitionis rerum spirituali, cum tamen et illi fidem, et hi sapientiam veram impugnent. Vel infantes et lactentes dicit Apostolos, quia stulta mundi e
Abbreviated transcription (Latin):
lius hominis homo est. s nonetonũso. itt adamqui fuit homo s nonfilius hominis. Homo er goħ
accipitur om̃is qui portat imaginem terreni .i. om̃ispẽccor et carnalis. filius hominis accipitur oñs
salus. Uł ꝑ hom inem accipit gñaliter quemlibet hominem ꝑfilium hominis xꝑmet hominem ⁊

Expanded text:
lius hominis, homo est; sed non econverso: ut Adam qui fuit homo, sed non filius hominis. Homo ergo hic lius hominis, homo est; sed non econverso: ut Adam qui fuit homo, sed non filius hominis. Homo ergo hic accipitur; omnis qui portat imaginem terreni, id est omnis peccator carnalis; filius hominis accipitur omnissalus. Vel per hominem accipit generaliter quemlibet hominem, et per filium hominis Christum hominem. Et
Abbreviated transcription (Latin):
tr uelidios. et quasi exponendo subdit scilicet ut destruas inimicum et defensorẽ et accipit cosdem ꝑinimicũ
telliguntur scr ipture usq ad infantium capa citatem ducte. et ꝑeas usq ad robur nuttuntur. et ad sub¬
linutatem intelligentie erigiuit᷑. Dequib subdit. qm̃ udebo celos. quaũ. et uere destrues dicit ꝓpħ̃a in
uidebo lunam .i. unũsalem eccłiam. et stellas .i. eccłias singulas uł doctores. que ut quas tufund. ĩ ci
ĩd ineisdem scripturis collocasti. quasceloꝵ uocabulo positas tredirus ⁊ Q uidest homo: Se¬
cunda parsubidicit naturam hominis olim uiciatam: in xp̃osuꝑ om̃a exaltatam. P̾rius enĩ
totius humane nature. ostendens nullum ẽe penitus hominis m̃itum. deibñficio dignum. q. d.
et quid est homo quod memor es cius. aut filius hominis. ꝑ hominẽ accipiuntur peccores. ꝑ filiũ
hominis sp̃uales. Disiunctio enim mnuit distare inter hominem et filium hominis. Om̃is enĩfi¬

Expanded text:
asi exponendo subdit, scilicet ut destruas inimicum et defensorem et accipit eosdem per inimicum  id est intelliguntur Scripturae, usque ad infantium capacitatem ductae, et per eas usque ad robur nutriuntur, et ad sublimitatem intelligentiae eriguntur. De quibus subdit, quoniam videbo coelos. Et vere destrues, dicit prophetavidebo lunam, id est universalem Ecclesiam; et stellas, id est Ecclesias singulas, vel doctores. Quae vel quas tu fundasti in coelis vel in eisdem Scripturis collocasti quas coelorum vocabulo positas credimus. cundo, naturam hominis olim vitiatam dicit in Christo super omnia exaltatam. Prius enim totius humanae naturae, ostendens nullum esse penitus homini meritum Dei beneficio dignum, Gl. et quid est homo quod memor es ejus? aut filius hominis. Aug. Per hominem accipiuntur peccatores; per filium hominis, spirituales. Disjunctio enim innuit distare inter hominem et filium hominis. Omnis enim fi
Abbreviated transcription (Latin):
et exaltabo soluim meũ. ⁊ c̃. sequitur. et pisces maris.i ciosos. qui ꝑambulant semitas maris .i. qͥ ĩꝑ-¬

Expanded text:
et exaltabo solium meum , etc. Sequitur: Et pisces maris, id est curiosos: qui perambulant semitas maris, iet exaltabo solium meum , etc. Sequitur: Et pisces maris, id est curiosos: qui perambulant semitas maris, i
Abbreviated transcription (Latin):
minum concĩdunt. boues dicouniũsas. femineo gñe utitur. ut notet fructificantes qui senui¬
ne u̾bi dei hominum corda fructificare facunt. et illi sunt. et homines et angeli. sequit᷑ insuꝑ¬
guit hec ap̃dictis scĩs. hec enim sunt acina. sicut p̃dicti sunt uinum. Et malos ergaxposubtos
esse notat. quodminus uideretur quossignificat cumait. et petora campi .i carnales mamplitudie
uoluptatum tamquam in latitudine campoꝵ ñ inmontib uirtutum habitantes. Pecora ergo cãpi:¬
sunt hoĩes quim carne uiuunt nͥ nil arduum nillaboriosũ ascendunt s latauia est ciiberent q̃
ducit ad mortẽ. Uñ et abelafrẽ incamipo occiditur. et subiecistiei Uoiucres celi .i. suꝑbos bñe
ꝑuolucres celi sig̃catttur suꝑbi. deqͥb dr̃. posuert in celũossuũ. Quoꝵ capũt dicit. ascendam incelũ

Expanded text:
iminis conscindunt; boves dico universas. Femineo genere utitur, ut notet fructificantes, qui semiiminis conscindunt; boves dico universas. Femineo genere utitur, ut notet fructificantes, qui semine verbi Dei hominum corda fructificare faciunt, et illi sunt homines et angeli. Sequitur: Insuguit haec a praedictis sanctis. Haec enim sunt acina, sicut praedicti sunt vinum. Et malos ergo subjectos Christo esse notat, quod dicat minus videretur. Quod signivoluptatum, tanquam in latitudine camporum, non in montibusunt homines qui in carne vivunt, ubi nihil arduum, nihil laboriosum ascendunt; sed lata via est cui inhaerent, quae ducit ad mortem. Unde et Abel a fratre in campo occidtur superbi, de quibus dicitur: Posuerunt in coelum os suum . Quorum caput dicit: Ascendam in coelum,
Abbreviated transcription (Latin):
in qua incarnatione medicus celestis uenit ad infirmos. et factus est dĩ filius. hominis filius. dequo pp̃¬
mortalis. s paulo. quia inauis suꝑat angelos quibimꝑat. Dico miniusti s postea coronastieum
lus mundi qui ẽsi quasi similis corone. adfidem eus uenit sequitur et constitiusti .i. stabilisti eũ¬
suꝑ oꝑa manuum tuarum. Quia ergo et angeli sunt oꝑa manuumdei. et suꝑeos constitictus est
sub pedib enis .i. sub dñto et potestate enuis. et enũat que. scilicet oues. ⁊ẽ. Currelictis altiorib. s.
epertitib angeloꝵ et ip̃is hominib hec imadicit: S mistice intelligendum est. Ouesergomno¬
centesdicit. Boues dici illos qui oꝑantes tercenos faciunt fructificare. et hoc de angelis et homini¬
b dicitur. ut de om̃ib ꝓbet quod subiectisunt xp̃o. et est. subietisti ei oues .i. innocentes. tãhoĩes¬
quam angłos. et boues scilicet arantes. tturantes. qui in umnea dñi uomere spũal arbusta cͥ¬

Expanded text:
In qua incarnatione medicus coelestis venit ad infirmos, et factus est Dei Filius, hominis filius, de quo pmortalis, sed paulo quia in aliis superat angelos quibus imperat. Dico minuisti, sed postea, coronasti eumlus mundi qui est quasi similis coronae, ad fidem ejus venit. Et constituisti, id est stabilisti super opera manuum tuarum. Aug. Quia ergo et angeli sunt opera manuum Dei, et super eos constitutus est bus ejus, id est sub dominio et potestate ejus, et enumerat quae, scilicet oves, etc. Aug. Cur relictis altioribus, scilicet exercitibus angelorum, et ipsis hominibus, haec ima dicit? Sed mystice intelligendum est. Oves ergo innocentes dicit. Boves dicit illos qui operantes, terrenos faciunt fructificare. Et hoc de angelis et hominibus dicitur, ut de omnibus probet quod subjecti sint Christo. Et est, subjecisti ei oves, iquam angelos; et boves, scilicet arantes et triturantes, qui in vinea Domini vomere spirituali rura cr
Abbreviated transcription (Latin):
tut. ubi aruma quasuindoro gaudet. ⁊ catoreponit oꝑa sua. rexieus quiregis et ds̃ iñs. qui c̾asti.
ccupisct etdefecitanima m ea a setendens inatria dñi. p̃sentis eccł̃ie. Ecce inħu̾su ostendit. quanta sit mili¬
uiuum .s. quidatiuuere. lõ exultau̾unt. Et enim .i. quia passer inuenit sibidonum. celestiseccłieꝯ
grua similitudo. Sicut enim passet cleserit siluas unuentadomoletatur. uͥ nontimet insichas: itaaĩa
Petatur. dum scit sibi sedemꝑatam incelo. cturtur .i. caroinuenit sibi nidum. quiẽ ad tempus. domꝰ
uio met̾rum. sudum gͦ dicit fidem et conformitatem sacram̃toꝵ eccl̃ie. quem nidum querit turtur. u

Expanded text:
omo gaudet, et caro reponit opera sua. Rex meus qui regis, et Deus meus quia creasti. concupiscit et deficit anima mea, a se tendens in atria Domini, praesentis Ecclesiae. Ecce in hoc versu ostendit quanta sit miliuia dat vivere: ideo exsultaverunt. Etenim, id est quia, passer invenit sibi domum, coelestis Ecclesiae. Congrua similitudo. Sicut enim passer deserit silvas, et inventa domo laetatur, ubi non timet insidias, ita anima laetatur, dum scit sibi sedem paratam in coelo. Et turtur, id est caro, invenit sibi nidum, qui est ad tempus; domus vero est in aeternum. Nidum ergo dicit fidem et conformitatem sacramentorum Ecclesiae, quem nidum quaerit turtur. Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
usibilib torcularib Unde constatalia eẽ torcłaria sp̃ualia. que noshic intelligere uoluit sp̃c dei.¬
⁊uapꝑ quicdagatur in huis torcularib recordemur. ⁊ hocuideamus quema dinodum sp̃ualit agatur ĩ
eccłia. Uuagͦ inuite et oliaiarborependens: lib̃o friuinturaere. nec illa ẽ uinum. necista oleum ante
pssuramtorcularis. Sicilliquos p̃scunt ds̃ ante sclafieri confories imaginis filii sur. antequam acced¬
dant ad seruitictemdĩ. fruuntur inscło deliciosa lib̾tate. S cumaccedunt adseruitutemdei: dicitur eiᷤ
fili accedens adsuitutem stamiusticia et timore ⁊ p̃ꝑa animam tuam adtemptationem. Eccetorcular.
ꝯteruntur enimpssurapassionum exuruntur integum̃tis carnalium desidioꝵ quasiuinacuis. exu¬
untur uetĩ homine. utainapotdietam dĩ defluunt. ⁊ quiahec fiunt meccł̃us iõ. torcularia dicuntur

Expanded text:
visibilibus torcularibus. Unde constat alia esse torcularia spiritualia, quae nos hic intelligere voluit spircularibus recordemur. Et hoc videamus quemadmodum spiritualiter agatur in Ecclesia. Uva ergo in vite, et oliva in arbore pendentes, libero fruuntur aere, nec illa est vinum, nec ista est oleum ante pressuram torcularis; sic illi quos praescivit Deus ante saecula fieri conformes imaginis filii sui , antequam accedant ad servitutem Dei, fruuntur in saeculo deliciosa libertate; sed cum accedunt ad servitutem Dei, dicitur eis: m Dei, sta in justitia et timore, et praepara animam tuam ad tentationem . Ecce torcular, conteruntur, exuuntur in tegumentis carnalium desideriorum, quasi vinaciis exuuntur veteri homine, et in apothecam Dei defluunt: ideo torcularia dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
comburit siluam. lalosdicit si luam quia stilessunt auifticia ⁊ eosem diit mont: e
quia plenisurat suꝑbia un̾susoddit sicut fama comburensmontes. guislancues. est
pumiens ã . Congrue autent⁊ gnis et flamma iiudicio eẽ dicuntur quia tunie denise
ꝑphatis. Orat ꝓ caituris qui nonlĩt sclerum laudatores sed eulpatore quos srpedypro
bescart infuturo cdemalis que fecerunt et conturbentur. depenisquaspatientu es
q. dilli turbentur in etnum querentes autem nom̃ dñi modo⁊ confundantiti. de
pcctis salubrit. ⁊ ꝑeant in quantum mali sunt ut fiant boni. Dt sic cogrioscartt¬

Expanded text:
g., Cassiod. Malos dicit silvam, quia steriles sunt a justitia, et eosdem dicit montes, quia pleni sunt superbia, sicut flamma comburens montes. Ignis flammeus est puniens Deus. Congrue autem ignis et flamma in judicio esse dicuntur, quia tunc densae atis. Orat pro credituris, qui non habent scelerum laudatores, sed et culpatores, quos opprobrium bescant in futuro de malis quae fecerunt, et conturbentur de poenis quas patientur. Et ernum. Quasi dicat: Illi turbentur in aeternum. Quaerentes autem nomen Domini, modo et confundantur de peccatis salubriter, et pereant in quantum mali sunt, ut fiant boni. VERS. 17.-- « Et
Abbreviated transcription (Latin):
terna. Descͥcit anima tendens inatria. quasiuua p̃ssadeficit iniunũ. ltaistemrequiem celestis apothe¬
ce tendens. desidio⁊ amore latiguet. Magna huic uidetur ẽẽ tͥsticiacumait. c̃cupiscit et def. animia. in.
quia ñ b̃t̃ quodãcsid̾at. s nunquidsinegandio. immo ẽgaudium inspe. ⁊iõ tolerat pressuram tordaris.
ut uolet passer indomutnn quaꝑmaneat. Nota quiaduob predictis duo reddit. dixerat eiumex¬
ultasse corsuum. ⁊ animamsuam. quib reddit passeremet curturem. Coremmẽut passer. caro ut
turtur. Cui dat et pullos. Cordeenim cogitamus dm̃. quasi passer uoletaddomum. Parneagiinus

Expanded text:
terna. Deficit anima tendens, in atria Domini, quasi uva pressa deficit in vinum. Ita iste in requiem coelestis apothecae, tendens desiderio et amore languet. Magna huic videtur esse tristitia, cum ait, concupiscit et deficit anima mea, quia non habet quod desiderat. Sed nunquid sine gaudio? Imo est et gaudium in spe, et ideo tolerat pressuram torcularis.  charitate, ut volet passer in domum, in qua permaneat. Nota quia duobus praedictis duo reddit. Dixerat enim exsultasse cor suum, et carnem, quibus reddit passerem et turturem. Cor enim est ut passer, caro, ut turtur, cui dat et pullos. Corde enim cogitamus Deum, quasi passer volet ad Dominum, carne agimus
Abbreviated transcription (Latin):
di. pp̃ quod delinquimꝰ. hic umoi malus : quim primo gͣducum mundo deseritut. s diuinꝰtimor co
cis ⁊ penas metuit. ⁊ timore facit quicquid facit boni. ñtimore amittendi etnũ bonũ ꝗ non amat. s
timore patiendi malum ꝗ formidat Non timet ne ꝑdat amplexꝰ pulcłirimi sponsi. stunet ne mut¬
iciał timor qñ incip̃ ꝙ durũ erat amari. ⁊ sic incipit excludi seruilis timor acaritate: ⁊ succeditõ
inde castos timor. quo timenius ne sponsus tardet nediscedamus. ne offendanus. ne eo ca¬
reamus. Timor iste de amore uenit. Ille qued seruilis icilis: s ñ ꝑmanens in es̃nũ ut iste de quo¬

Expanded text:
di, propter quod delinquimus. Hic timor malus est qui in primo gradu cum mundo deseritur. Sed divinus timor comcis et poenas metuit, et timore facit quidquid boni facit, non timore amittendi aeternum bonum quod non amat, sed timore patiendi malum quod formidat. Non timet ne perdat amplexus pulcitialis timor, quando incipit quod durum erat amari, et sic incipit excludi servilis timor a charitate, et succedit. Deinde castus timor, quo timemus ne sponsus tardet, ne discedat, ne offendamus, ne eo careamus, timor iste de amore venit. Ille quidem servilis, utilis est, sed non permanens in aeternu
Abbreviated transcription (Latin):
frandem patiuntur. ut t̾rena eligant et efna bona relinquant. Dumenimaliis aliqͥd
ddolo tollunt. aĩam suam ꝑdunt. alialitt̾a h̃t. ux lubricum posinstieis. lubricum sunt
temꝑalia uͥ cadunt. que amore sunt iuxta. ⁊ ẽ posiustieis .i. positionem fecisti eis iuxta lu.¬
i. iuxtatemꝑalia . q modo dolosifetisti eis. sub sp̃ebonidanseis que sinteismala. sicut do¬
solationẽ. quia abom̃ib reb des ertisunt inmorte. queet repente ueniteis. uñsubcit
subito defecerunt sicut fumus deficit dum extollinir. ⁊ ñ communit̃tumbonismoriũ¬
tur s ꝑierunt et̾nalit. pp̃imi quitatẽ suã. ita defecerunt Uelud sompniũ surgĩtr.¬
no sibi diuesuidecur. Sompniat hr̃e thesauros ⁊ honores. ⁊ huiꝰmõi. s eiugilans nichilht̃
Sicistidum dehacuita inqua cecidormiunt eugilaiunt. nilnisi misiam inuenient. et ẽaꝑ¬
ta comꝑatio. samquasi clausis oculis uidm̃sbona. quemoxaꝑtis oculisñ inuenimus. In

Expanded text:
fraudem patiuntur, ut terrena eligant et aeterna bona relinquant; dum enim aliquid aliis dolo tollunt, animam suam perdunt; alia littera habet, juxta lubricum posuisti eis: lubricum sunt, temporalia ubi cadunt qui amore sunt juxta, et est posuisti eis, id est positionem fecisti eis juxta lu juxta temporalia, quasi modo dolosi fecisti eis, sub specie boni dans quae sunt eis mala, sicut dosolationem, quia ab omnibus rebus deserti sunt in morte, quae et repente venit eis. Unde subdit: Subito defecerunt sicut fumus deficit dum extollitur, et non communiter cum bonis moriuntur; sed perierunt aeternaliter propter iniquitatem suam. Ita defecerunt VERS. 21.-- « Velutno sibi dives videtur. Somniat habere thesauros et honores et hujusmodi, sed evigilans nihil habet; sic isti dum de hac vita in qua caeci dormiunt evigilaverunt, nil nisi miseriam invenient. Et est apta comparatio. Nam quasi clausis oculis videmus bona, quae mox apertis oculis non invenimus. In
Abbreviated transcription (Latin):
ge sunt qui hec temꝑalia ñ adeo petunt s ademonib. Recessit gͦadeo fc̃s
ut uim̃tum. s non longe. attenim. tecum sum. sequiturex ponendo ꝑdid̾̃¬
stiom̃s qui fornicantur post dõs alienos. hitalessunt longe abste. huic for¬
nicationi contrarius est castusamor. qui gratis dm̃amat. in quo h̃t om̃ia
quia nichil est melius quam uidere dm̃. facie ad faciẽ. Et mͦdum sum ꝑegrinꝰ
dũ nonẽmicdires bonumẽ micdhiponere in dñospem niean. que ẽ quasi
blico eccłie. que ẽfilia fion.i speculationis. Sionenim int̾pretatur speculatio. ł
iportis filie sion .i. inconcordia apłoꝵ. quisunt porteeccłie. quia predicõ
que ẽpretunitatem ectłie: in¬

Expanded text:
 Deo factus ut jumentum, sed non longe, ait enim: Tecum sum exponendo, perdidisti omnes qui fornicantur post deos alienos. Hi tales sunt longe abs te; huic fornicationi contrarius est castus amor, qui gratis Deum amat, in quo habet omnia. quia nihil melius quam videre Deum facie ad faciem, et modo dum sum peregrinus, dum non est mihi res, bonum est mihi ponere in Domino Deo spem meam, quae est quasi blico Ecclesiae, quae est filia Sion, id est speculationis. Sion enim interpretatur speculatio. Vel in portis filiae Sion, id est in concordia apostolorum, qui sunt portae Ecclesiae. Quia praedicatio quae est praeter unitatem Ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
iuidi felicib ⁊ renesinci quib statur. comiutati. uł itsoliti sunt .i. constantiam̃ttis
meeresoluta c̃ ut ꝓsꝑa amaret. Grauis culpa: prebere aliis occonem pactandi. et ego ad
nidͥnlum redactussumuanis lcrens inuirius dõ fẽs. et nesciui mepetait. sstagna et
incepccudum sunt qui contra sca sentiunt. et tñ inhiis errans nesticns iudicia dĩ: ego
somꝑ furietum quodã mͦ. quia abidolisalienus. et tibi ilins ⁊̃tii. Genustimãtũ¬
et ego quimodo talia dico dediuttib: aliqñ talia desidaui. ⁊ ĩo tunc adnichilum ted.¬

Expanded text:
ur commutati vel resoluti sunt, id est constantia mentis meae resoluta est ut prospera amarem. Gravis culpa, praebere aliis occasionem peccandi, Et ego ad nihilum redactus sum, vanis haerens, injurius Deo factus; et nescivi me peccare. Magna et ice pecudum sunt, qui contra sancta sentiunt, et tamen in his errans, et nesciens judicia Dei ego semper fui tecum quodammodo, quia ab idolis alienus et tibi credens, et tuet ego, qui modo talia dico de divitibus, aliquando talia desideravi. Ideo tunc ad nihilum red
Abbreviated transcription (Latin):
i carnales delcctationes commnutati sunt indecerius .i. qñ delectau̾unt me t̾rena renes.
lia litt̃a fcs fum apudte. cum t̾rena amans non nouit et̃na s ñ recessit pautus adeo
petens hec temꝑalia adõ. non ademonib. uñ subdit. et ego semꝑtetũ. Et quia licet
chilum. s ego semꝑtro tetum. quare: quia corm eum in flamatum ẽ uł delcetatum
amore dĩ. ⁊ cum delectatur coraddm: tenesinei .i. carnales dectationes ⁊ libidines. cõ
ut utm̃tum ft̃s sum apudte .i. mnansuetus factussum ferendo honera. uel
ita continua. quia inflamatum ẽcormeum. ĩo ut uim̃tum fc̃s sum apudte
mea Insinistra ũo ẽpecusamans hectemꝑalia. Manus ergo ẽ potestas. dext̃a
quod filius quod tetumi sum. Dedit enim michipotestatem filiosdĩ fieri cre¬
bonaoꝑa dirigit. ⁊ nem̃gatur lib̾at ut petrum. et in uoluntate tua ñmeis¬

Expanded text:
, carnales delectationes, commutati sunt in deterius, id est quando delectaverunt me terrena, renes lia littera, factus sum apud te, cum terrena amans non novi aeterna; sed non recessi penitus a Deo, petens haec temporalia a Deo, non a daemonibus, unde subdit: Et ego semper tecum. Et quia, licet hilum; sed, ego semper ero tecum. Quare? Quia cor meum inflammatum est vel delectatum amore Dei, et cum delectatur cor ad Deum, renes mei, id est carnales delectationes et libidines commuUt jumentum factus sum apud te, id est mansuetus factus sum ferendo onera. Vel ita continua: Quia inflammatum est cor meum, ideo ut jumentum factus sum apud te.mea. In sinistra vero est pecus amans haec temporalia. Manus ergo est potestas, dextera, id est quod filius, quod tecum sum. Dedit enim potestatem filios Dei fieri bona opera dirigit, et ne mergamur liberat, ut Petrum. Viso malo impi
Abbreviated transcription (Latin):
huc quam inficto. ut nullus iam dubitet. cum ante iudices ter tenos soleant cestespduci adcogniti
liarem significat et adiussamuitat. nonerit inte .i. incorde tuo uͭ su̾tas ñ falsitas le̾bet eẽ ndico
tant rtentemdm̃. ⁊ alia liuiusmõi fingunt in corde. ⁊ itaip̃issint templasimul acroꝵ que si
frangere et locumdõuientinon recentim cordedare. om̃semnusti aluid ⁊a liudscunentes
alios q ialios aõssidifacicntes. ip̃amq fidem falsitateliariantes om̃s consentir s uidentus:

Expanded text:
hic quam in futuro, ut nullus jam dubitet, cum ante judices terrenos soleant testes produci ad cognitihic quam in futuro, ut nullus jam dubitet, cum ante judices terrenos soleant testes produci ad cognitiliarem sibi significat, et ad jussa invitat. Non erit in te, in corde tuo, ubi veritas non falsitas debet esse. Non dico itant recentem deum, et alia hujusmodi fingunt in corde; et ita ipsi sunt templa simulacrorum, quae, si frangere, et locum Deo viventi, non recenti in corde dare. Omnes enim isti aliud et aliud sentientes, alios atque alios deos sibi facientes, ipsamque fidem falsitate varian
Abbreviated transcription (Latin):
cordis debet ꝓbari iaqua contradictionis. Cum enim ẽdidit et baptitatus fu̾it iamgͣdiens iuã dĩ
h̃t multos eragitatores. multosinsultatores. multos dccͣctores. dchortatores multis modisobsi¬
stentes. hec est aqua contradictionis quamsenscruntantiqui s iampene siccataẽ. Tunc eiumaq̃
ppłoꝵ tur babantur. et acͥter risistebant Tuncenim sansoni uiro forti cunti ad deducenlã de ali¬
gentium. s dissipauit cumut elum capiarum quiappłc ille nichiletat nisi languiduspec̃or. Occi¬
ꝓeccłia. quasi fauumin oreleonis Quid gͦͥ iam metuenda aqua contradictionis queramppetota sicca¬
ta ẽ Olimnamq etiam xꝑoa qua contradictionis fuit. etiaminseip̃o. ut deto nato dictum ẽ srit inrui¬
namet inresurtõnem inulitꝵ et insignum cui conͣdicetur. Sic̃ ndĩ contradix̃unt atuloctucis eiu
ip̃ecandem sensit. ut eamnos ñtimere facerit. ¶ Diaps̃a. Audippłc m̃s .ii.p. hactenusegit deolco¬

Expanded text:
bari in aqua contradictionis. Cum enim crediderit et baptizatus fuerit, jam gradiens viam Dei habet multos exagitatores, multos insultatores, multos detractores, dehortatores, multis modis obsistentes. Haec est aqua contradictionis quam senserunt antiqui, sed jam pene siccata est. Tunc enim aquae populorum turbabantur, et acriter resistebant. Tunc enim Samsoni viro forti eunti ad ducendam uxorem de aligentium, sed dissipavit eum ut haedum caprarum, quia populus ille nihil erat, nisi languidus peccator, occipro Ecclesia, quasi favum in ore leonis. Quid ergo jam metuenda aqua contradictionis, quae jam prope tota siccata est? Olim namque etiam Christo aqua contradictionis fuit; etiam in seipso, ut de eo nato dictum est. Erit in ruinam et in resurrectionem multorum et in signum cui contradicetur , sicut Judaei contradixerunt titulo crucis ejus, ipse, eamdem aquam sensit, ut eam nos non timere faceret. PARS II.
Abbreviated transcription (Latin):
uisenimoppinionum. uarictate discordent. simili tr̃iuanitate tolligantur. Iõ sanson caudas
uulpiutticolligauit ibiq ignemalligantt ut incendet messes alicmigenarum .s. philiftstoꝵ
quomali dicturi sunt Errauimus aniau̾itatis ⁊ soliusticie nonillitit nobis E t alibi Soluists¬
cieẽ et sanitas inpennis eius unlpesautem sunt irsidiosi maximeheretici latentesintortuosis
et cañtiosisamfractib derpientes etodore putentes. Dequib in canticis dicit sponsa sapite rib
uulpes pusillas ert̃inantes uineas .i. contiinette hereticos. qui et si dissentire uobisiuidñti :¬
ĩaliutũ .i. inpostiorib consentuutt et similiuanitatetenentur etignecori umpente qͦm
quia egosum qui sum non dictate qͣ su aformsetus sitadhibitum simulacrum. hinte i. i cord

Expanded text:
varietate discordent, simili tamen vanitate colligatur. Ideo Samson caudas vulpium colligavit, ibique ignem alligavit, ut incenderet messes alienigenarum, scilicet Philisquo mali dicturi sunt: Erravimus a via veritatis. Et sol justitiae non illuxit nobis. . Et alibi: Sol justitiae est, et sanitas in pennis ejus . Vulpes autem sunt insidiose maximi haeretici, latentes in tortuosis et cavernosis anfractibus decipientes, et ore putentes, de quibus in Canticis dicit sponsa: Capite nobis vulpes pusillas, exterminantes vineas , id est convincite haereticos, qui, etsi dissentire videntid est in posterioribus, consentiunt, et simili vanitate tenentur et igne corrumpente, quem quia ego sum qui sum , non dicit a te quasi forinsecus sit adhibitum simulacrum: sed in te, id