comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nia que scripta sunt in lege moisi
et ꝓpħis et psalmis de me. Onił¬
Scensurus in celum dñs
primo discipulos de mis¬
terio sue fidei diligentex instrue¬
re curauit: ut tanto certius
hanc mundo predicarent. quã¬
to eã iabipso ueritatis ore ꝑce¬
pissent: et ꝓpħarum ore iam du¬
dum presignatam fuisse cognos¬
cerent. Apparens enun eis post
resurrectionis triumphum: iux¬
ta hoc quod modo cum euan¬
gelium legeretur audiumus.
Hec sunt inquit uerba que lo¬
cutus ad uos cum ad huc essem
uobiscum: idest cum simile uo¬
bis adhuc corpus corruptibile.
ac mortale gestarem: qm̃ necẽe
est impleri omnia que scripta st̃
in lege moisi et ꝓpłus et psalmis de
me. Impleta in se dicit sacramenta:
que moises et ꝓpħe et psalmi predi-¬
xerunt. Unde li quido patet qͥa
una est eccłia in omnib scĩs eiꝰ:
eadem fides electorum omnium:
precedentium uidelicet et subse¬
quentium carnalem eiꝰ aduentũ
Quia nimirum sicut nos ꝑfidẽ
trans acte incarnationis. passio¬

Expanded text:
in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. Aus in coelum Dominus primo discipulos de mysterio suae fidei diligenter instruere curavit, ut tanto certius hanc mundo praedicarent, quanto eam et ab ipso veritatis ore percepissent, et prophetarum ore jamdudum praesignatam fuisse cognoscerent. Apparens enim post resurrectionis triumphum, juxta hoc quod modo, cum Evangelium legeretur, audivimus: Haec sunt, inquit, verba quae locutus sum ad vos cum essem vobiscum, id est, cum simile vobis adhuc corpus corruptibile ac mortale gestarem, quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. Impleta in se dicit sacramenta quae Moyses, prophetae et psalmista praedicaverunt: unde liquido patet quia una est Ecclesia in omnibus sanctis ejus, eadem fides electorum omnium, praecedentium videlicet et subsequentium carnalem ejus adventum, quia nimirum sicut nos per fidem transactae incarnationis, passio
Abbreviated transcription (Latin):
extenderetͥ completo isaie uati¬
cimo quo dixit. Quia de sion exi¬
bit lex. et uerbum domini de ie¬
rusalem: et uidicabit gentes. et
arguet poyulos multos. Bene pre
dicatio penitentiȩ et remissionis pec¬
catorum quȩ ingentes idolatras et
uariis pollutas scelerib erat euan¬
gelizanda. ab ierosouinis sumit
imcium: ne ullus scilicet suorum
magnitudine facinorum ꝑterritꝰ.
de impetranda uenia si dignum pe¬
nitentiȩ fructum faceret dubita¬
ret: quando etiam ierosolimitis
qui filium dei blasfem auere. et
crucifixere indultum esse consta¬
ret. Uos audem. inquit estis ces¬
tes horum: et ego mitto ꝓmissũ
patris mei inuos. Promissum pa¬
tris. gr̃am dicit sp̃c scĩ: de quo et¬
in euangelio iohannis multa il¬
lis ante passionem suam locutus
est: ex quib est illud. Cum au¬
tem uenerit ꝑaclitus quem ego
mittam uobis a patre sp̃m uerita¬
tis qui apatre ꝓcedit: ille testimo

Expanded text:
extenderet, completo Isaiae vatiextenderet, completo Isaiae vaticinio quo dixit quia de Sion exibit lex, et verbum Domini de Hierusalem, et judicabit gentes, et arguet populos multos . Bene autem praedicatio poenitentiae et remissionis peccatorum, quae in gentes idololatras et variis pollutas sceleribus erat evangelizanda, ab Hierosolymis sumit initium, ne ullus scilicet, suorum magnitudine facinorum perterritus, de impetranda venia, si dignum poenitentiae fructum faceret, dubitaret, quando etiam Hierosolymitis, qui Filium Dei blasphemavere et crucifixere indultum esse constaret. Vos autem, inquit, estis testes horum; et ego mitto promissum Patris mei in vos. Promissum Patris gratiam dicit Spiritus sancti, de quo in Evangelio Joannis multa illis ante passionem suam locutus est, ex quibus est illud: Cum autem venerit Paracletus, quem ego mittam vobis a Patre, Spiritum veritatis, qui a Patre procedit, ille testimo
Abbreviated transcription (Latin):
passionem resurrectionemq illiꝰ
iam olim ꝓpħarum ut diximus
patrumq fides nouerat: petro
attestante qui ait. de eisdem lo¬
dimus saluari: quemadmodũ
et illi. ꝑ acta autem passione ac
resurrectione. sed et ascensione
eius ad celos: eadem nominis
illius fides. non solum posteris
uenire in carne. pati ac resur gere
oportebat: quia genus humanũ
aliter ad uitam institui. a morte
redimi. ad spem resurrectionis in¬
formari. quam ꝑ ipsius psentiam
passionis. et resurrectionis pecca
lebat. Bene autem predicatiope¬
nitentie. et remissionis peccatoꝵ
in confessione nominis xp̃i.ab
ierosolimis incipit: ut ubi doc¬
trine & uirtutum eius magnifi¬
centia. ubi passionis triumphus.
ubi resurrectionis et ascensionis
sunt gaudia ꝑfecta: ibi prima fi¬
dei illius radix ederetur. primus
eccłie nascentis quasi magne cu¬
ius dam uinee sur eulus plantare¬
tur: que ꝓiide multiplicato uer¬
bi germine. intotam mundi lati¬
tudinem. doetrinȩ suȩ palmites

Expanded text:
esurrectionemque illius jam olim prophetarum, ut diximus, patrumque fides noverat, Petro attestante, qui de eisdem lodimus salvari quemadmodum et illi . Peracta autem passione ac resurrectione, sed et ascensione ejus ad coelos, ejusdem nominis illius fides non solum posteris venire in carne, pati, ac resurgere oportebat, quia genus humanum aliter ad vitam institui, a morte redimi, ad spem resurrectionis informari, quam per ipsius praesentiam, passionem, et resurrectionem, lebat. Bene autem praedicatio poenitentiae et remissionis peccatorum in confessione nominis Christi ab Hierosolymis incipit, ut ubi doctrinae et virtutum ejus magnificentia, ubi passionis triumphus, ubi resurrectionis et ascensionis sunt gaudia perfecta, ibi prima fidei illius radix ederetur, primus Ecclesiae nascentis quasi magnae cujusdam vineae surculus plantaretur: quae perinde, multiplicato verbi germine, in totam mundi latitudinem doctrinae suae palmites
Abbreviated transcription (Latin):
cas: det non habenti. Et qui
habet escas: similiter faciat.
pse leuiorib cotidsanisq nr̃is.
erratib sine quib hec uita transi¬
gi non potest. cotidiana confessio¬
nis & intercessionis mutue medi¬
camenta concessit: dicens ꝑ apł̃m
iacobum: Confitemini alterutrũ
peccata ur̃a. et orate ꝓmuicem ut
saluemini. Ipse rogari ut prestet
ammonet: qui anuas inopum
ad se rogandum largus donator
erigit: Omnis inquiens qui petre
accipit. & qui querit inuenit. et
pulsanti aꝑietur. Non enim dubi¬
tandum quod petentes accipimus:
querentes inuenimus ⁊ pulsan¬
tib nob̃ api tur: quia nimirum fal¬
lere non potuit ueritas ea que
ꝓmisit. Sed hoc est uigilantius
intuendum: quia non omnes qui

Expanded text:
i habet escas, similiter faciat pse levioribus quotidianisque nostris erratibus, sine quibus haec vita transigi non potest, quotidiana confessionis et intercessionis mutuae medicamenta concessit, dicens per apostolum Jacobum: Confitemini alterutrum peccata vestra, et orate pro invicem ut salvemini . Ipse rogari ut praestet admonet, qui animos inopum ad se rogandum largus donator erigit, Omnis, inquiens, qui petit accipit, et qui quaerit invenit, et pulsanti aperietur. Non ergo dubitandum quod petentes accipimus, quaerentes invenimus, pulsantibus nobis aperietur, quia nimirum fallere non potuit Veritas quae promisit. Sed hoc est vigilantius intuendum, quia non omnes qui
Abbreviated transcription (Latin):
actib quasi qui misericordi a
iusti uidicis non egeat a preci¬
b cesset. quin potius cum se eti
am aliquid boni quis egisse
iudicetur ignorat. tremens
cum ꝓpħa ꝓclamet. Non intres
in uidicium cum seruo tuo.
quia non iustificabitur in con¬
spectu tuo omnis uiuens. Et

Expanded text:
actibus quasi qui misericordia actibus quasi qui misericordia justi judicis non egeat a precibus cesset; quin potius, etiam cum se aliquid boni quis egisse ictione judicetur ignorat, tremens cum Propheta proclamet: Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omni
Abbreviated transcription (Latin):
choauerat. usq ad finem firma
ꝑducere. Quin immo meliꝰ erat
non cognoscere uiam iusticie:
quam post agnitionem retror¬
sum conuerti. Unde necesse est
fr̃s mei ut petamus seduli. sine
intermissione oremus: ꝓcidamꝰ
ante dominum: ploremus co-¬
ram domino qui fecit nos. Et
ut exaudire mereamur: uide¬
amus sollicite qualiter nos uiue¬
re uelit. quid nos facere uisserit
qui fecit nos. Queramus dnm
& confirmemur: queramus fa¬
ciem eius semꝑ. Et ut hunc in¬
uenire et uidere mereamur.
mundemus nos ab omni inqͥ¬
namento carnis et sp̃c: quia
non nisi casto corꝑe in die resu¬
rrectionis ad celos sublimari:
non nisi mundo corde gloriam
ualent diuine maiestatis in¬
tueri. Pulsemus infatigabili
desidio eterne beatitudinis au¬
res pii conditoris: ne deficiamus
a ceptis. prius quam illo aꝑiente
de carcere mortis huius eripi. de
portam mereamur patrie celests
ingredi. Nemo sibi de innocenti¬
a blandiatur: nullus fidus suis

Expanded text:
choaverat usque ad finem firma choaverat usque ad finem firma perducere; quin imo melius erat non cognoscere viam justitiae, quam post agnitionem retrorsum converti; unde necesse est, fratres mei, ut petamus seduli, sine intermissione oremus, et procidamus ante Dominum, ploremus coram Domino, qui fecit nos. Et ut exaudiri mereamur, videamus sollicite qualiter nos vivere velit, quid nos facere jusserit qui fecit nos. Quaeramus Dominum et confirmemur, quaeramus faciem ejus semper; et ut hunc invenire et videre mereamur, mundemus nos ab omni inquinamento carnis et spiritus, quia nonnisi casto corpore in die resurrectionis ad coelos sublevari, nonnisi mundo corde gloriam valent divinae Majestatis intueri. Pulsemus et infatigabili desiderio aeternae beatitudinis aures pii Conditoris, nec deficiamus a coeptis priusquam, illo aperiente, de carcere mortis hujus eripi ac portam mereamur patriae coelestis ingredi. Nemo sibi de innocentia blandiatur, nullus suis
Abbreviated transcription (Latin):
tor nr̃ ad celestis
regni gaudia nos
ꝑuenire desiderans
& nos eadem gaudia a se petere
docuit: & nobis perentib se
hec daturum esse ꝓmisit. Pente¬
inquit et dabitur uobis: que¬
rite ⁊ inuenietis: pulsate. et aꝑie¬
tur uobis. Que nobis sunt uer¬
ac toto corde pensanda: quia ui¬
delicet regnum celorum. non oci¬
osis et uacantib s petentibus
querentib pulsantib. dandum
inueniendum. et aꝑiendum ẽẽ
testãtur. Petenda est ergo ia¬
nua regni orando. querenda ẽ¬
recte uiuendo: pulsanda est ꝑse¬
uerando. Non enim sufficit uer¬
bo tantummodo dominum ro¬
gare: si non etiam quesierimꝰ
diligentius qualiter nobis sit
iuuendum. ut digni simus
impetrare que poscimus: ip¬
so attestante qui ait. Non omĩs
qui dicit michi domine dñe
antrabit in regnum celorum: s
iqui facit uoluntatem patris me¬
eii qͥiuĩ iħ eelis est. ipse intrabit
⁊in regnum celorum. Neq ali¬
quid ꝓdest bona in eoasse. si ñ¬
it quisq studeãt eit que bene. in¬

Expanded text:
ptor noster ad coelestis regni gaudia nos pervenire desiderans, et nos eadem gaudia a se petere docuit, et nobis petentibus se haec daturum esse promisit. Petinquit, et dabitur vobis; quaerite, et invenietis; pulsate, et aperietur vobis. Quae nobis sunt verac toto corde pensanda, quia, videlicet, regnum coelorum non otiosis et vacantibus; sed petentibus, quaerentibus, pulsantibus dandum, inveniendum et aperiendum, esse testatur. Petenda est ergo janua regni orando, quaerenda recte vivendo, pulsanda perseverando. Non enim sufficit verbo tantummodo rogare, si non etiam quaesierimus diligentius, et qualiter nobis sit vivendum ut digni simus impetrare quae poscimus, ipso attestante qui ait: Non omnis qui dicit mihi: Domine, Domine, intrabit in regnum coelorum; sed qui facit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse intrabit in regnum coelorum . Non aliquid prodest bona inchoasse, si non quisque studeat ea quae bene in
Abbreviated transcription (Latin):
inuocantib eum inueritate: si
s: non in ueritate cognosceret. In¬
uocant quippe dominum in ueri¬
tate: qui in hoc quod orando di¬
cunt. uiuendo non contradicũt
Inuocant dñm inueritate: qui
suas ei preces oblaturi. primo
iussa illius implere satagunt:
qui dicturi ei moratione dunit¬
te nobis debita nr̃a sicut et nos
dimittimus debitorib nrĩs. illud
eiꝰ mandatum impleuerunt qͦd di

Expanded text:
invocantibus eum in veritate , si sed non in veritate, cognosceret. Invocant quippe Dominum in veritate, qui in hoc quod orando dicunt vivendo non contradicunt; invocant Dominum in veritate, qui suas ei preces oblaturi primo jussa illius implere satagunt, qui dicturi ei in oratione: Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris , illud ejus mandatum
Abbreviated transcription (Latin):
loquens de regno dei. et con¬
uescens. ut in eorum actibus
legimus: qua illos sus fre¬
quentia uisionis letabundum
hoc tempus habere fecit ac festũ.
Sed et in celum ascendens. nequa¬
quam eis priscȩ suȩ presentiȩ
dulcedinem abstulit: sed eaudẽ
potius. ꝓmisso sp̃c sc̃ĩ carismate
cumulauit. Deniq cum ꝓmit¬
teret eos spũ scõ baptirandos
post dies non multos. eisq bene¬
dicens ascenderet ac ferretur in
celum. quadragesimo utiq die
suȩ resurrectionis: mox illi ado¬
rantes regressi sunt in ierłm cum
gaudio magno. et erant semꝑ in
templo laudantes et benedicen¬
tes deum: hocq nobis gaudio.
ac laude. et benedictione celesti.
qua sp̃c scĩ prestolabantur aduẽ¬
tum.usq ad diem quinquagesi¬
mam. quam greci pentecosten
appellant: souempnitatis huius
leticiam docuerunt esse ꝓtelan
solum futuri scłi gaudia. que
cum ullo sumus habituri pre¬
signauit: uerum etiam in ef¬
fabilem circa nos suȩ pietatis
osten affectu. denosita iam in¬

Expanded text:
uens de regno Dei et convescens, ut in eorum Actibus legimus, quia illos suae frequentia visitationis laetabundum hoc tempus habere fecit ac festivum. Sed et in coelum ascendens nequaquam eis priscae suae praesentiae dulcedinem abstulit, sed eamdem potius promisso Spiritus sancti charismate cumulavit. Denique cum promitteret eos Spiritu sancto baptizandos post dies non multos, eisque benedicens ascenderet ac ferretur in coelum, quadragesimo utique die suae resurrectionis, mox illi adorantes regressi sunt in Hierusalem cum gaudio magno, et erant semper in templo laudantes et benedicentes Deum. Hoc quoque nobis gaudio, ac laude, et benedictione coelesti, qua Spiritus sancti praestolabantur adventum usque ad diem quinquagesimum, quem Graeci Pentecosten appellant, solemnitatis hujus laetitiam docuerunt esse protelandsolum futuri saeculi gaudia, quae cum illo sumus habituri praesignavit, verum etiam ineffabilem circa nos suae pietatis ostendit affectum, qui, deposita jam in
Abbreviated transcription (Latin):
illis: quia nimurum tanta be¬
atitudine donati sunt. que am¬
plior ẽẽ non possit. Ipse enim pa
ter amat uos: quia uos me a¬
mastis. et credidistis quia a
qo exuiii. Non ita intelligen¬
dun est. quasi amor & creduli¬
tas discipulorum precesserit amo¬
rem quo illo pater amaret: meri¬
tumq hum anum prius sit mu¬
nerib gr̃e celestis: cum aꝑtissi¬
me dicat apłs. Aut quis prior
dedit illi. et retribuenir ei.̃
Qm̃ exipso et ꝑipsum et in ipso
sunt omnia: s ita potius quia pa
ter illos gratiuto amore pͥuene¬
rit. atq ad amandum credendũq
filium amando sustulerit: & qͥ a
ipsi agnitam filii dilectionẽ.
ac fidem.pio et souicito
corde seruauerint: maio rib
eos donis pater. nȩ dilectionis

Expanded text:
illis, quia nimirum tanta beillis, quia nimirum tanta beatitudine donati sunt, quae amplior esse non pter amat vos, quia vos me amastis et credidistis quia ego a Deo exivi. Non ita intelligendum est, quasi amor et credulitas discipulorum praecesserit amorem quo illos Pater amaret, meritumque humanum prius sit muneribus gratiae coelestis, cum apertissime dicat Apostolus: Aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? am ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia ; sed itter illos gratuito amore praevenerit, atque ad amandum credendumque filium amando sustulerit, et quia ipsi agnitam filii dilectionem, ac fidem pio et sollicito corde servaverint, majorum eos donis paternae dilectionis
Abbreviated transcription (Latin):
stolȩ albȩ: et dictum est illis ut
requiescerent tempus adhuc
modicum: donecimpleretur nu-¬
rum. Singulas quippestolas nẽ
habent anunȩ. cumsola sua feli
citate fruuntur: bina tunc ac¬
cipient cum impleto in fine nu¬
mero fr̃m. corporum quoꝙ mi¬
mortalium receptione letabuntur.
ma deitatis. modo humanitatis
humilia loquendo designat. Quod
enun dicit non rogaturum se pa¬
trem de discipulis. ꝓpter consubs¬
tantialem patri diuinitatis sue
potentiam dicit: in qua non pa¬
trem ip̃se rogare. sed rogata cum
patre consueuit donare. Iuome¬
ro petro ait. ego autẽ rogaut
ꝓte ut non deficiat fides tua::
& de illo ioħs. aduocatum inqͥt
triumphum. patris ostendit
oculis: ꝓ nr̃a infirmitate ꝓpiti¬
us inceruenit. Potest et ita non
inconuenienter accipi quod ait.
Et non dico uobis. quia ego ro¬
gabo patrem de uobis: quia
non de presenti rogo. s de fucu¬
ro temꝑe posuit rogabo: quod
Sc̃is in eterna pace receptis. ñ
opus sit iam aliquid rogare de

Expanded text:
dictum est illis ut requiescerent tempus adhuc modicum, donec impleretur nurum . » Singulas quippe stolas nunc habent animae cum sola sua felicitate fruuntur; binas tunc accipient cum, impleto in fine numero fratrum, corporum quoque immortalium receptione laetantur. ma deitatis, modo humanitatis humilia loquendo designat. Quod enim dicit non rogaturum se Patrem, de discipulis propter consubstantialem Patri divinitatis suae potentiam dicit, in qua non Patrem ipse rogare, sed rogatam cum Patre consuevit donare. Quod vero Petro ait: Ego autem rogavi pro te, ut non deficiat fides tua ; et de illo Joannes: Advocatum, inquit,triumphum Patris ostendit oculis, pro nostra infirmitate propitius intervenit. Potest et ita non inconvenienter accipi quod ait: Et non dico vobis, quia ego rogabo Patrem de vobis, quia non de praesenti rogo, sed de futuro tempore posuit rogabo, quod, sanctis in interna pace receptis, non opus sit jam aliquid rogari de
Abbreviated transcription (Latin):
enim petunt: quia non inter
pressu rarum ut nr̃a inpresenti :
s in luce sempi. ternȩ pacis et głȩ.
beatorum spĩtuum ꝓ nobis int̃¬
cessio funditur. Possunt autem i¬
dem sp̃c electorum inula celesti ci¬
uitate positi. etiam ꝓseipsis in
nomine saluatoris petere intelli¬
gi: quia uidelicet tempus uniu̾¬
salis uidicii. & resurrectionis cor¬
porum. in quib ꝓ dño certauere.
uenire desiderant. Unde iohannes
ait. Uidi sub altare dei animas
interfectorum ꝓpt̃ uerbum dei.
& ꝓpter cestimonium quod habe¬
bant:& clamabant uoce magna

Expanded text:
enim petunt, quia non in tenebris enim petunt, quia non in tenebris pressurarum, ut nostra in praesenti, sed in luce sempiternae pacis, et gloriae beatorum spirituum pro nobis intercessio funditur. Possunt autem idem spiritus electorum in illa coelesti civitate positi, etiam pro seipsis in nomine Salvatoris petere intelligi, quia, videlicet, tempus universalis judicii et resurrectionis corporum in quibus pro Domino certavere, venire desiderant. Unde et Joannes ait: Vidi sub altare Dei animas interfectorum propter verbum Dei, et propter testimonium quod habebant . Et clamabant voce magna
Abbreviated transcription (Latin):
ra cum iam in ꝓu̾biis loquar
uobis: ĩ: paiam de patre meo.¬
annunciabo uobis. Iuam nĩ¬
mirum. horam significat:
qua eis ꝑacta sua passione
spiritali dilectione succensi:¬
t quo ꝑfectius omnia que de
agnitione diuinitatis morta¬
ub erant capienda ceꝑunt:
eo ardentius sosa que. ad eiꝰ
uisionem ꝓmerendam iuua¬
rent. petere ac desiderare cu¬
rarunt. Hocest enim. quod sub¬
iunxit. Illo die innomine meo
petetis. Posfumus horam quam
pollicetur. in futura uita intel¬
ligere: in qua palam de patre
annunciat. idest palam patr̃e
ostendit electis: quando sicut
apłs ait. uidebimus eum facie
ad faciem: de qua annuncia
nune iħu petunt electi: dum̃ ꝓ
nra fragilitate int̾redutit. qua¬
tinis ad sue saluanonis sortem
ꝑtingamus: a qua adhuc inter
insidias hostium ꝑegrinamur in¬
terris interris. Quam sc̃orum pe-¬
ticionem aptissime indiem futu¬
ram ꝓmisit: illo inquiens die.
in nomine meo pecetis. Indie et¬

Expanded text:
ra, cum jam non in proverbiis loquar ra, cum jam non in proverbiis loquar vobis, sed palam de Patre annuntiabo vobis. Illam nimirum horam significat, qua eis, peracta sua passione spirituali dilectione succensi, quo perfectius omnia quae de agnitione divinitatis mortalibus erant capienda, ceperant, eo ardentius sola quae ad ejus visionem promerendam juvarent, petere ac desiderare curarent. Hoc est enim quod subjunxit: Illo die in nomine meo petetis. Possumus horam quam pollicetur in futura vita intelligere, in qua palam de Patre annuntiat, id est, palam Patrem ostendet electis, quando, sicut Apostolus ait: Videbimus eum facie ad faciem . De qua annuntiatmine Jesu petunt electi, dum pro nostra fragilitate intercedunt, quatenus ad suae salvationis sortem tingamus, a qua adhuc inter insidias hostium peregrinamur in terris, quam sanctorum petitionem aptissime in die futura promisit: Illo, inquiens, die in nomine meo petetis. In die et
Abbreviated transcription (Latin):
dere cum gaudentib. Ait itaq.
Petite & accipiens: ut gaudiũ
urm sit plenum. Ac si patenter
dicat. Non fruxa fełi gaudia.
que et merori semꝑ ꝑmixta. et
certo sunt fini obnoxia: s illud
singulare. gaudium a patre
petite. euus plenitudo nullo
cuius libet in quietudinis at¬
tactu minuitur: eternitas
nullo unquan tlissoluitur.
Sieuma ꝑstitetitis in petendor
ꝓcul duno qne pentis accipi¬
etis de huis ꝓlenitudine
gaudir petrus froelib seripsit
dicens: C redentes autem .ex.¬
ultabitis leticia in en arrabi¬
li & głificata: reportantes fr¬
nem froei nr̃ȩ. salutem anima¬
rum ur̃arum. Petere autem
muus modi gaudium est: ñ
uerbis tantũmodo patrie ce¬
lestis introitum flagitare:s
& digna oꝑatione ꝓ euus ꝑcep¬
tione certare. Neq enim quip¬
piam utilitatis affert. bene
orando suꝑna querere: si ñ
desistit ꝑuerse uiuendo infi¬
mis implicari. hec in ꝓu̾biis
locutus sum̃ nobis. uenit. ho¬

Expanded text:
dere gaudentibus. Ait itaque: dere gaudentibus. Ait itaque: Petite et accipietis, ut gaudium vestrum sit plenum. Ac si patenter dicat: Non fluxa saeculi gaudia, quae et moerore semper mista, et certo sunt fine obnoxia, sed illud singulare gaudium a Patre petite, cujus plenitudo nullo cujuslibet inquietudinis attactu minuitur, aeternitas nullo unquam termino dissolvitur. Si enim perstiteritis in petendo, procul dubio quae petitis accipietis. De cujus plenitudine gaudii Petrus fidelibus scribit, dicens: Credentes autem exsultabitis laetitia inenarrabili et glorificata, reportantes finem fidei vestrae salutem animarum vestrarum . Petere autem hujusmodi gaudium est, non verbis tantummodo patriae coelestis introitum flagitare, sed et digna operatione pro ejus perceptione certare. Neque enim quidpiam utilitatis affert bene orando superna quaerere, qui non desistit perverse vivendo infimis implicari. Haec in proverbiis locutus sum vobis. Venit ho
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑali uisu sui saluatoris ab
et̾nȩ salutis peticione retarda¬
ta: s obstaculo ꝓprie eupiditatis
abintiutu dñice uoluntatis im¬
pedita. Quid autem pͥncipaut̃
petendum: ac fine ulla dubie¬
tate eis qui fidelit̾ inpetendo
ꝑstiterint sit sꝑandum a patre:
dns subdendo manifestat dicens
Petite & accipietis: ut gaudium
ur̃m sit plenum: Ordo quippe
sensus est. Petite & acxxpsetis⁊¬
ur̃m sit plenum: et accipretis.¬
Plenum ergo gnduim beatitu¬
dinem ꝑpetue pacis appellat. Nã
ut taceamꝰ de gaudis r eꝓborum
quo sibi luctum. meriutur etex¬
num: habent scĩ etiam in poe¬
senti gaudium de spe celestiam.
bonorum. cum ꝓdña terrenis ex¬
ercentur adu̾sis. Habent gaudi¬
um: cum amore fr̃nitatis sua¬
dente. discunt gaudere cũ gau¬
dentibi Flere cum flentib s non
est plenum gaudium: quod fle¬
tu uariante miscetur. Plenum
quipƿe gaudium fit. ubi nemi¬
ne flente.cum solis datur gau¬

Expanded text:
corporali visu sui Salvatoris ab corporali visu sui Salvatoris ab aeternae salutis petitione sit retardata, sed obstaculo propriae cupiditatis ab intuitu dominicae voluntatis impedita. Quid autem principaliter petendum, ac sine ulla dubietate eis qui fideliter in petendo perstiterunt sit parandum a Patre, Dominus subdendo manifestat, dicens: Petite et accipietis ut gaudium vestrum sit plenum. Ordo quippe sensus est: Petite ut gaudium vestrum sit plenum, et accipietis.Plenum ergo gaudium beatitudinem perpetuae pacis appellat. Nam ut taceamus de gaudio reproborum, quo sibi luctum mercantur aeternum, habent sancti etiam in praesenti gaudium de spe coelestium bonorum, cum pro Domino terrenis exercentur adversis: habent gaudium cum amore fraternitatis suadente, discunt gaudere cum gaudentibus, et flere cum flentibus. Sed non est plenum gaudium quod fletu variante miscetur. Plenum quippe gaudium fit, ubi, nemine flente, cum solis datur gau
Abbreviated transcription (Latin):
oramus. et̃ si eorum saluatioẽm
impetrare nequimus: nequa¬
quam tamen fructu precis nr̃e
priuamur. quia et su lli non fi
digni saluari: nos tamen amo¬
ris quem illis impendimus mer¬
cede donabimur. sicq in tali qͦ¬
peticione implebitur. nobis illa
dñi ꝓmissio qua ait: si quid pe¬
tieritis patrem in nomine meo
dabit uob̃. Intuendum enim.
quia non ait simpliciter dabit.
s dabit inquit uobis: quia &¬
si non eis ꝓ quib petimus da¬
bit: nobis tamen cum ꝓ alior
erratib misericorditer interueni¬
mus premium nr̃e benignita¬
tis restituet. S equitur.Usq
modo non petistis quicquam
innomine meo. Non petierunt
eatenus in nomine saluatoris:
quia dum. ipsum saluatorem:
uisibili presentia complecten¬
tur :minais ad innisebilia salu¬
tis dona nrentis intuitum e¬
rexerant. Si & nr̃a fragilitas
patrem petens non in nomine
iłm. idest saluatoris petit: dũ
contra rationem sue petit salu¬
tis. non ut apłorum simplicitaᷤ.

Expanded text:
oramus, et si eorum salvationem oramus, et si eorum salvationem impetrare nequimus, nequaquam tamen fructu precis nostrae privamur, quia etsi illi digni non sunt salvari, nos tamen amoris quem illis impendimus mercede donabimur, sicque in tali petitione implebitur nobis illa Domini promissio, qua ait: Si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis. Intuendum enim quia non ait simpliciter dabit, sed dabit, inquit, vobis, quia etsi non eis pro quibus petimus dabit, nobis tamen, cum pro aliorum erratibus misericorditer intervenimus, praemium nostrae benignitatis restituet. Sequitur: Usque modo non petistis quidquam in nomine meo. Non petierunt eatenus in nomine Salvatoris, quia dum ipsum Salvatorem visibili praesentia complecterentur, minus ad invisibilia salutis dona mentis intuitum erexerant. Sed et nostra fragilitas Patrem petens non in nomine Jesu, id est, Salvatoris petit, dum contra rationem suae petit salutis, non ut apostolorum simplicitas
Abbreviated transcription (Latin):
a nob̾ iusti uidicis auertimus.¬
mcidentes incidentes in. illud
salomonis. Qui auerterit au¬
rem suam ne audiat legem:
oratio eius erit execrabilis:
Uel dum ꝓ peccantib quib dã
ut resipiscant oramus. & si sa¬
lubriter petimus. atq ex nr̃o
merito adigni sumus auditu :
ipsorum tamen ꝑu̾sitas ne im¬
petremus obsistit. fit etiam a¬
uquando. ut salutaria ꝓrsus &
precib sollicitis & deuotis que¬
ramus actionib mnec tam̃ stat̃i
in futurum peticionis nr̃e dif¬
feratur effectus: sicut cum gemi
tib cotidie rogamus patrem di¬
centes. adueniat regnum
tuum: idem tamen regnum ñ
mox oratione finita. s tempore¬
congruo sumus accepturi. Quod
pia ꝓuisione nr̃i conditoris cons¬
tat actitari: ut uidelicet desi¬
deria nr̃ȩ deuotionis dilatione
crescant ⁊ &̃ ineremento cotidi¬
ano magis magisq ꝓuecta.
tandem ꝑfectius capiant gau¬
dia que requirunt. Int̾ que no¬
tandum. quia cum ꝓ peccantib

Expanded text:
a nobis justi Judicis avertimus,a nobis justi Judicis avertimus, incidentes in illud Salomonis: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis; vel dum pro peccantibus quibusdam, ut resipiscant, oramus, et si salubriter petimus, atque ex nostro merito digni sumus auditu, ipsorum tamen perversitas ne impetremus obsistit. Fit etiam aliquando ut salutaria prorsus et precibus sollicitis, et devotis quaeramus actionibus, nec tamen statim in futurum petitionis nostrae differatur effectus, sicut cum genibus flexis quotidie rogamus Patrem, dicentes: Adveniat regnum tuum, idem tamen regnum non mox oratione finita, sed temporecongruo sumus accepturi. Quod pia provisione nostri Conditoris constat actitari, ut, videlicet, desideria nostrae devotionis dilatione crescant, et incremento quotidiano magis magisque provecta, tandem perfectius capiant gaudia quae requirunt. Inter quae notandum quia cum pro peccantibus
Abbreviated transcription (Latin):
trem in nomine meo dabit
uobis: eum non solum nr̃i
similes multa que patrẽ in
xipi nomine uidentur pet̾e
non accipiant: uerum etiam ipse
apłs paulus tercio dñm rogault
ut a se angelus sathane aquo tri¬
bulabatur abscederet: nec impetra¬
re potuerit. S huius motio ques¬
tionis. antiqua iam patrũ explana¬
tione reserata est: qui uera citer in¬
tellexerunt ilos solum innomine
ideoq apłm non innomine salua¬
toris petisse. ut temptatione care¬
ret. quam ob custodiam. humilita¬
tis acceꝑar: quia si hac caruisset.
saluus ẽẽ non poss. ipso affirmai
non exaudimur: id̃o fit. quia uł
contra auxilium nr̃e salutis pesi¬
mus. ac ꝓpterea a misericord ͤ pa¬
tre beneficii gr̃a nob quod inepte
petimus negatur: quod eidem a¬
pło paulo contigisse compbatur.
eui ter petenti responsum est.
sufficit tibi gr̃a mea. nam uir¬
tus in infirmitate ꝑficitur
Uel utilia quidem et que ad ue¬
ram salutem respiciant petimꝰ:
s ipsi male uiuendo. auditum

Expanded text:
trem in nomine meo, dabit vobis, cum non solum nostri similes multa quae Patrem in Christi nomine videntur petere non accipiant, verum etiam ipse apostolus Paulus tertio Dominum rogaverit, ut a se angelus Satanae, a quo tribulabatur, abscederet, nec impetrare potuerit. Sed hujus motio quaestionis antiqua jam Patrum explanatione reserata est, qui veraciter intellexerunt illos solum in nomineideoque apostolum non in nomine Salvatoris petisse aiunt, ut tentatione careret, quam ob custodiam humilitatis acceperat, quia si hac caruisset, salvus esse non posset, ipso affirmantnon exaudimur, ideo fit, quia vel contra auxilium nostrae salutis petimus, ac propterea a misericorde Patre beneficii gratia nobis quod inepte petimus negatur, quod eidem apostolo Paulo contigisse probatur, cui ter petenti responsum est: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus in infirmitate perficitur; vel utilia quidem, et quae ad veram salutem respiciant petimus, sed ipsi male vivendo auditum
Abbreviated transcription (Latin):
diit ad patrem: quia humani¬
ca. Et sicut ipse testatur inꝓu̾¬
bus sunt dicta: s discipuli qui¬
bus dicebantur adeo carnales ad¬
hue erant. ut eorum ꝓfundita¬
tem minime. caꝑent. Et nonso¬
lum archana dietorum. s nec ip¬
sam ignorantiam suam intelli¬
gerent. putantes simpli. cit᷑ et
dilucide. ꝓlata. que non intelli¬
gentib ꝓuerbia erant. Unde con¬
tinuo responderunt. Ecce nũc
palam loqueris: et ꝓuerbium
nullum dicis. Palam gͥ eum lo¬
qui autumabant: ciuꝰ misteria
dictorum nec dum comprehend̾e
ualebant. Quod autem adiun¬
gunt. nunc scimus quia scis oĩa.
et non opus est tibi ut quis te
interroget. in hoc credimus qͥa
a deo existi: aꝑte ostendunt. qͥa
loquens ad eos dñs. de his ma¬
xime disputabat que illos delec¬
tabat audire: et que illi inter¬
rogare uolebant. hec ipse preue¬
niens eis ultro ꝓferebat. Unde
merito illum scire omnia quasi deũ. ⁊ qua¬
si  dei filium a deo uenisse

Expanded text:
diit ad Patrem, quia humanidiit ad Patrem, quia humanica, et, sicut ipse testatur, in proverbiis sunt dicta; sed discipuli quibus dicebantur adeo adhuc carnales erant, ut eorum profunditatem minime caperent, et non solum arcana dictorum, sed nec ipsam ignorantiam suam intelligerent, putantes simpliciter et dilucide prolata, quae non intelligentibus proverbia erant. Ecce continuo responderunt: Ecce nunc palam loqueris, et proverbium nullum dicis. Palam igitur loqui aestimabant, cujus mysteria dictorum necdum comprehendere valebant. Quod autem adjungunt: Nunc scimus quia scis omnia, et non opus est tibi ut quis te interroget, in hoc credimus quia a Deo existi, aperte ostendunt quia loquens ad eos Dxime disputabat quae illos delectabat audire, et quae illi interrogare volebant, haec ipsa praeveniens eis ultro proferebat. Unde merito illum scire omnia quasi Deum, et quasi Dei Filium a Deo venisse
Abbreviated transcription (Latin):
patre et spiritu scõ ualeat amari uł credi.¬
di. Quod ergo ait. ip̃se enim pa¬
ter amat uos: intelligendum
est una cum filio et sp̃n scõ a¬
mare. quos amore dignos ui¬
dicat. Et quod aduinxit. qͥa
uos me amastis: eadem ratione
senciendum est. quia quicũq
filium recte amat. hunc cum
patre & amborum spũ amet.
Quia quorum inseꝑabilis est
natura diuinitatis: horum
una eademq sunt dona uit¬
tutis. Eaiui a patre & ueni
inmnundum: iterum relinqͦ
mundum. et uado ad patrem.
Ecunt apatre et uenit in mun-¬
dum: quia uisibilis mundo ap¬
paruit in humanitate: qui e¬
rat inuisibilis apud patrem in
diuinitate. Exiuit a patre: qͥ¬
a non mea forma qua equali est
patri. s: in assumpta creatura
minor apparuit. Et uenit in
mundum: quia in forma serui
quam accepit. etiam mundi hu
reliquit munoum et redut ad
patrem: quia ab aspectu ama¬
torum mundi quod uiderant
abstulit: et se amatorib suis e¬
qualem patri ẽẽ credendum do¬
cuit. Reliquit mundum et re¬

Expanded text:
Patre et Spiritu sancto valeat amari vel credi. Quod ergo ait: Ipse enim Pater amat vos, intelligendum est una cum Filio et Spiritu sancto amare, quos amore dignos judicat. Et quod adjunxit: quia vos me amastis, eadem ratione sentiendum est, quia quicunque Filium recte amat, hunc cum Patre et amborum Spiritu amat, quia quorum inseparabilis est natura divinitatis, horum una eademque sunt dona virtutis. Exivi a Patre, et veni in mundum. Iterum relinquo mundum, et vado Exivit a Patre et venit in mundum, quia visibilis mundo apparuit in humanitate qui erat invisibilis apud Patrem in divinitate. Exivit a Patre quia non in ea forma qua aequalis est Patri, sed in assumpta creatura, minor apparuit. Et venit in mundum, quia non in ea forma servi quam accepit, etiam mundi hujreliquit mundum et rediit ad Patrem, quia ab aspectu amatorum mundi quod viderant abstulit, et se amatoribus suis aequalem Patri esse credendum docuit. Reliquit mundum et re
Abbreviated transcription (Latin):
tercessione sumamus: dicente¬
let deprecatio iusti assidua. Et
sicut idem p̾misit. oratio fid̾i sal¬
uabit infirmum. et alleuabit
eum dñs: et sunpeccatis sit. di¬
mittentur ei. Quia suꝑuacius
cogitationib ad integrum ca¬
rere non ualemus: has in quan¬
tum possumꝰ immissione bona¬
rum. cogitationum. et maxi¬
me frequenti scripturarum me¬
ditatione fugemus: uixta exem¬
plum psalmiste qui dicit. Q uo¬
modo dilexi legem tuam dñe:
ntotadie meditatio mea est:¬
Peramus suꝑnam clementiam
quod est uere in nomine salua¬
toris petere: ut et cordis nobis¬
mundiciam. & bon i oꝑis p̃stet
efficatiam. Et ante omnia. il¬
lam sedula mente recolamus ho¬
ram. ad illam citius uenire opte¬
mus. in qua non iam ꝑscriptu¬
ras loquatur nobis dominus.
s palam de patre annunciet no¬
nat ds in unitate sp̃c scĩ. ꝑ omnia

Expanded text:
tercessione sumamus. Mutercessione sumamus. Mulet deprecatio iusti assidua. Et sicut idem praemisit: Oratio fidei salvabit infirmum, et allevabit eum dominus, et si in peccatis sit, dimittentur ei. Et quia supervacuis cogitationibus ad integrum carere non valemus, has, in quantum possumus, inmissione bonarum cogitationum et maxime frequenti scripturarum meditatione fugemus, iuxta exemplum psalmistę, / qui dicit: Quomodo dilexi legem tuam, domine! Tota die meditatio mea estPetamus supernamquod est vere in nomine Salvatoris petere, ut et cordis munditiam, et boni operis praestet efficaciam, et ante omnia illam sedula mente recolamus horam, illam citius venire optemus, in qua non jam per Scripturas loquatur nobis Dominus, sed palam de Patre annuntiet nonat Deus in unitate
Abbreviated transcription (Latin):
liciunt. quam a bonis que cogi¬
tare debuit impediunt: ueluti
est cum phantasmata rerũ que
aliquando suꝑuacue gesta uel
dicta nouimus. ad memoriam re¬
ducimus. Quarum crebra retrac¬
tatio quasi importuna muscarũ
uolare. ac sp̃alem eius aciem ui¬
quietare magis quam excecare
consueuit. A cunctis autem his
cogitationum nequam generi¬
b castigari monuit salomon:
cum dicit. Omni custodia ser¬
ua cortuum: qm̃ ex ipso uita
ꝓcedit. Cuius monita sequen
res agamus solliciti: ut si qͥd
consensu ꝑpetrandi facinoris
in animo deli quimus: cita
hoc confessione: dignis peni¬
tentie fructib abstergamus. Si
delectatione peecandi nos tempta¬
ri senserimus: noxiam delectatio¬
nem crebriᷤ precib ac lacrimis.
crebra amaritudinis ꝑpetue re¬
cordatione pellamus. Et si nõs
solos ad hãc ꝓpulsandam sufficere
non posse uiderimus. fr̃m quera¬
mus auxilia: ut quod nr̃is iuri¬
b nequimꝰ. illorum consilio & in¬

Expanded text:
liciunt, quam a bonis quae cogiliciunt, quam a bonis quae cogitare debuit impediunt, veluti est cum phantasmata rerum, quae aliquando supervacue gesta vel dicta novimus, ad memoriam reducimus: quarum crebra retractatio, quasi importuna muscarum volare ac spiritualem ejus aciem inquietare magis quam excaecare consuevit. A cunctis autem his cogitationum nequam generibus castigari, monuit Salomon cum dicit: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Cujus monita sequentes, agamus solliciti, ut, si quid consensu perpetrandi facinoris in animo deliquimus, cita hoc confessione et dignis paenitentiae fructibus abstergamus. Si delectatione peccandi nos temptari senserimus, noxiam delectationem crebris precibus ac lacrimis, crebra amaritudinis perpetuae recordatione pellamus. Et si nos solos ad hanc propulsandam sufficere non posse viderimus, fratrum quaeramus auxilia, ut, quod nostris viribus nequimus, illorum consilio et in
Abbreviated transcription (Latin):
pplicans ait. Tu enim solus nos¬
ti corda omnium filiorũ hominũ
Undͤetiam iheremias ait. E u autẽ
domine sabaoth qui uidicas iuste:
et ꝓbas renes et cor̃. Ileq hec tran¬
seunter aut negligenter comme
tantum et oꝑa nr̃a .s ipsa quoꝙ
cordium secreta. diunis aspectib
digna reddamus. Non intemplo
nr̃i pectoris odiorum. non in ui¬
diȩ rubigo resideat: non inde
turpis uel contumeliosi sermoniꝰ
radix ouatur. Non ibi meditatio
facti nocentis uin ascatur. Memo¬
res simus dominicȩ ammonitioĩs
qua dicitur: Ego enim oꝑa et
cogitationes eorum uenio ut
congregem. Et expulsis uicioꝵ
ruderib talem cordis nr̃i paremꝰ
mansionem. cuius ipse dig᷑ ne¬
tur in ẽe mansor: qui eiusdem
in euitabilis est inspector & uidex.
Es ciendum autem: quia triplex ẽ¬
modus cogitationum nequam.
Unus easum que deliberatione
et ꝓposito peccandi mentem conta¬
minant: alius earum que natura¬
li motu mentem ꝑcurrentes. ñ
tam hanc ad peͣnetranda uicia il¬

Expanded text:
pplicans ait: Tu enim solus nosti corda omnium filiorum hominum . Unde etiam Hieremias ait: Tu autem, Domine Sabaoth, qui judicas juste, et probas renes et cor . Neque haec transeunter aut negligenter commetantum, et opera nostra, sed ipsa quoque cordium secreta divinis aspectibus digna reddamus. Non in templo nostri pectoris odiorum flamma, non invidiae rubigo resideat, non inde turpis vel contumeliosi sermonis radix oriatur, non ibi meditatio facti nocentis innascatur: memores simus dominicae comminationis, qua dicitur: Ego enim opera et cogitationes eorum venio ut congregem . Et expulsis vitiorum ruderibus, talem cordis nostri paremus mansionem, cujus ipse dignetur inesse mansor, qui ejus inevitabilis inspector et judex est. Sciendum autem quia triplexmodus cogitationum nequam: unus earum quae deliberatione, et proposito peccandi mentem contaminant; alius earum quali motu mentem percurrentes, non tamen hanc ad perpetranda vitia il
Abbreviated transcription (Latin):
cere nesciebant. Ergo illi iudentes
siguum q̃d fecerat iħc: dicebant.
Quia hic ÷ uere ꝓpħa. qui uentu¬
rus ẽ iniiuidum. Noscertiori
aguitione u̾itatis ⁊ fidei uiden¬
tes mnundum queni fecit ihe.
signa quib illum repleuit:
dicamus quia hic ẽ uere mẽdia¬

Expanded text:
. Ergo illi videntes signum quod fecerat Jesus, dixerunt: Quia hic est vere propheta, qui venturus est in mundum. Nos certiori agnitione veritatis et fidei, videntes mundum quem fecit Jesus, et signa quibus illum replevit, dicamus: Quia hic est vere media
Abbreviated transcription (Latin):
erpͥmitur : qui obscura scriptura¬
rum que ꝑse turbe uequeunt.
⁊ meditando colligere. ⁊ meditata
ꝯ mandata literis. suo parit ac
turbarum usui conseruare iuben
nustica. suis untpretatione addita
inserendo opusculis:ͥ hoc sequaces
eoꝵ. eccłe toto orbe magistri. etiã
uitegros ĩmulli utriusq testam̃¬
ti libros. diligentiori ex planatio¬
ne discutieudo. qui quamlibet
honuuib despecti. celestis tamen
gr̃e sunt pane fecundi. Nam ser¬
uilia cophius solent oꝑa fieri:
unde de popło qui in luto ac la¬
terib seruiebat in egipto. dicit
psalmista. Manus eius incophi¬

Expanded text:
exprimitur, qui obscura Scripturaexprimitur, qui obscura Scripturarum, quae per se turbae nequeunt, et meditando colligere, et meditata et mandata litteris suo pariter ac turbarum usui conservare jubentmystica suis interpretatione addita inserendo opusculis; hoc sequaces eorum Ecclesiae toto orbe magistri, etiam integros nonnulli utriusque 521 Testamenti libros, diligentiori explanatione discutiendo: qui quamlibet hominibus despecti, coelestis tamen gratiae sunt pane fecundi. Nam servilia cophinis solent opera fieri, unde de populo, qui in luto ac lateribus serviebat in Aegypto, dicit Psalmista: Manus ejus in cophi
Abbreviated transcription (Latin):
In ip̃a hora exultauit sp̃u scõ:¬
ĩre : quia abscondisti hec a sapien¬
tib ⁊ prudentib :⁊ reuelasti ea
pariuilis. Claret gͦ quia saluti
ac uite fidelium congratuletur:
qui patrem gr̃as agendo collau¬
dat. qdea que suꝑbientib abscor¬
dit huiilib spu secreta reuela¬
uerit. Qd autem saturata multi¬
tudine. uissit discipłos colligere
gi sensus ũ capit: ñ nulla que ꝑ se
quidem inuns docti assequi ueque¬
unt. si a doctorib. exposita mox in¬
telligere queunt. Hec gͦ necesse est
qui ualent diligentius scrutando
colligant. ⁊ aderuditionem mi¬
uoꝵ. suo uł dicto uł scripto faci¬
ant ꝑuenire: ne alimenta u̾bi illo¬
rum desidia ꝑeant. plebibq tol¬
lantur : qui hec dño douaute int¬
p̃tando colligere norunt. College¬
duõdeuario uu̾o solet ꝑfectioius
euiuslibet summa figurari: rec¬
te ꝑ duõdecim cophinos fragm̃toꝵ
pleuos. om̃is doctoꝵ sp̃aluim chorꝰ

Expanded text:
In ipsa hora exsultavit in SIn ipsa hora exsultavit in Sterrae, quod abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis . Claret ergo quia saluti ac vitae fidelium congratuletur, qui Patrem gratias agendo collaudat, quod ea quae superbientibus abscondit, humilibus spiritu secreta revelaverat. Quod autem saturata multitudine, jussit discipulos colligere gi sensus non capit; nonnulla, quae per se quidem minus docti assequi nequeunt, sed a doctoribus exposita mox intelligere queunt. Haec ergo necesse est, ut qui valent, diligenter scrutando colligant, et ad eruditionem minorum suo dicto vel scripto faciant pervenire, ne alimenta verbi illorum desidia pereant, plebibusque tollantur, qui haec Domino donante interpretando colligere norunt. Seduodenario numero solet perfectionis cujuslibet summa figurari, recte per duodecim cophinos fragmentorum plenos, omnis doctorum spiritalium chorus
Abbreviated transcription (Latin):
aũt numerus. ultra quem nr̃a
computatio succrescit: plenitudi¬
nem rerum de quib agit᷑ inclica¬
re consueuit. Quinario uͦ numo.
quinq notissimi corporis nr̃i sensꝰ
exprimuntur: uifus uidelicet
auditus. gustus. olfactus. ⁊ tactus.
In quib singulis qͥcũq iuriliter
age̾ et confortari satagunt. sobrie
et iuste. ⁊ pie uiuendo. ut celestis
sapientie mereantur dulcedins
recreari: hinimirum quinꝙ mi¬
lib uiroꝵ. quos dñis iisticis dapi¬
bus saciauit. figurantur. Nec pre¬
reuuidum: qd refecturus multitu¬
dinem gr̃ãs egit. Egit quippe gr̃as:
ut ⁊ nos de ꝑceptis celitus multis.¬
imunib gr̃as semꝑ agere doceret:
⁊ ip̃e quantum de ur̃is ꝓfectib gͣ¬
tuletur. de nr̃a sp̃ali refectione gau¬
deat uitimaret. Uultis ⁊ em̃nos¬
se fr̃s: quantum saluator nr̃e con¬
gaudeat saluti: Narrat eugłista
lucas. dedisse euni discipłis potes¬
tareui calcandi supra omnẽ uirtu¬

Expanded text:
autem numerus, ultra quem nulla autem numerus, ultra quem nulla nostra computatio succrescit, plenitudinem rerum de quibus agitur indicare consuevit. Quinario vero numero quinque notissimi corporis nostri sensus exprimuntur, visus videlicet, auditus, gustus, olfactus et tactus. In quibus singulis quicunque viriliter agere, et confortari satagunt, sobrie, et juste, et pie vivendo, ut coelestis sapientiae mereantur dulcedine recreari; hi nimirum quinque millibus virorum, quos Dominus mysticis dapibus satiavit, figurantur. Nec praetereundum quod refecturus multitudinem gratias egit. Egit quippe gratias, ut et nos de perceptis coelitus muneribus gratias semper agere doceret, et ipse quantum de nostris profectibus gratuletur, de nostra spiritali refectione gaudeat intimaret. Vultis enim nosse, fratres, quantum nostrae congaudeat saluti? Narrat evangelista Lucas dedisse eum discipulis potestatem calcandi supra omnem virtu
Abbreviated transcription (Latin):
humaue salutis muitium accepisset
enarrari ꝑdũm: ab eis qui audier̃t
i nos confiriatum ẽ. Quinq si¬
quidem panes ⁊ duos pisces fregit.
⁊ distribuit discipłis suis: quando
aꝑuit illis sensum. ut uitelligent
puli apposuerunt turbis: quan¬
do ꝑfecti p̃dicauerunt uͥq dño co¬
oꝑante. ⁊ sermonem confirman¬
te sequentib signis. Feiuim inquo
discumbens turba reficitur: con¬
cupisceutia carnalis intelligit᷑:
quam calcare ac p̃mere deber.
om̃is qui sp̃alib alimentis sacia¬
ri desiderat. Om̃is enimi carofe¬
num: ⁊ oĩs gła enus tanquam
flos feui. Discumbat gͦ suꝑ fenũ:¬
ut florem feui conterat: id: casti¬
get corpus suum ⁊ seruituti subi¬
ciat: uoluptates carus edoniet
lururie flura restringat: quisq
paiis uiui cupit suauitate refici:
ꝑfectiores quiq figurari: quos feii¬
uea mollicies nulla corrũpit: qͣ¬
les eos ẽẽ cupit. quib dicit apłs
Nigilate. state in fide: uirilit̃ agi¬
te ⁊ confirmamini. Milleuariꝰ

Expanded text:
humanae salutis initium accepisset enarrari per Dominum, ab eis qui audierunt in nos confirmatum est. Quinque siquidem panes, et duos pisces fregit, et distribuit discipulis, quando aperuit illis sensum, ut intelligerent puli apposuerunt turbis, quando profecti praedicaverunt ubique Domino cooperante, et sermonem confirmante sequentibus signis . Fenum, in quo discumbens turba reficitur, concupiscentia carnalis intelligitur, quam calcare ac premere debet omnis qui spiritalibus alimentis satiari desiderat. Omnis enim caro fenum, et omnis gloria ejus tanquam flos feni . Discumbat ergo super fenum, florem feni conterat, id est, castiget corpus suum, et servituti subjiciat ; voluptates carnis edomet, luxuriae fluxa restringat, quisquis panis vivi cupit suavitate refici, perfectiores quique figurari, quos feminea mollities nulla corrumpit: quales esse cupit eos, quibus dicit apostolus: Vigilate, state in fide, viriliter agite, et confortamini . Millenarius
Abbreviated transcription (Latin):
delicet concupiscentias. mentis
subluitate transcendant: infir¬
ma mundi desideria pariter et adu̾
sa: celestiuni spe ⁊ amore ꝯulcent:
et. si necum aĩa uel carne adsu
paratione et̾uoꝵ. quasi miebil des¬
piciant: iurta exemplũ illius. qͥ
uatum suꝑ cedros liban. Trai¬
siit tpralia contemplaudo: ⁊ qua¬
suam ĩ ẽe uidebat. quẽ cito tollen¬
dum p̃uidebat. Qd̃ subleuasse
oclos iħc. ⁊ uenientẽ ad se multi¬
tudiuem uidisse ꝑhibet᷑: diuine
pietatis indiciũ est: quia iu̾delic̃.
cunctis ad se uenire quereutib.
consueuit: ꝯne querendo erra¬
re possint. lucem sui sp̃e aꝑire
currentib solitus ẽ. Nani quod
ocli ih dona sp̃e erus mnistice de¬
signeut. testatur in apocalip¬
si ioħs ÷ qui figurate loquens
de illo. ⁊ iudiinquit agnun
stantem tanquã occisum. ha¬
bentem corma septẽ ⁊ ocłos uͭii:
qui sunt septẽ sp̃c missi iom

Expanded text:
delicet concupiscentias mentis delicet concupiscentias mentis sublimitate transcendant, infirma mundi dersa coelestis regni spe et amore conculcent, et si necdum anima vel carne ad suaratione aeternorum quasi nihil despiciant, juxta exemplum illiusvatum sicut cedros Libani , transiit temporalia contemplando, et quasi jam non esse videbat, quem cito tollendum praevidebat. Cum sublevasset oculos Jesus. Et venientem ad se multitudinem vidisse perhibetur, divinae pietatis indicium est: quia videlicet cunctis ad se venire quaerentibusconsuevit, et ne quaerendo errare possint, lucem sui Spiritus aperire currentibus. Nam quod oculi Jesus dona Spiritus ejus mystice designent, testatur in Apocalypsi Joannes, qui figurate loquens de illo: Et vidi, inquit, agnum stantem tanquam occisum, habentem cornua septem, et oculos septem : qui sunt septem spiritus Dei m