comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑducturiis eẽt adillum finem quẽ ꝓmisit. ꝑ
cum ipsum filium suum & ostenderet & p̃¬
beret Parum enim erat dõ. ut filium suum
faceret demonstratorẽ iuie eũ ipsum uiam
fecit: ut ꝑillum ires. regentẽ de ambulantẽ
ꝑse Promisit ergo quia uenturi eẽmus adcũ:
id ÷ adillam ineffabilem inmortalitatem: &
cum angłis eius equalitatem. Quam longe
eramꝰ: quam ille sursum. qͣm nos deorsum
qͣm ille insummo. quam nos inimo desꝑati
lacebamus: Sine expectatione salutis egro¬
tabamus Missus ẽ medicus. quẽ non gno¬
uit egrotus. Si enim cognouissent nunqͣm
dñm głe crucifixissent: Sed hoc qͦ ualuit ad
egroti medicamentum: qđ medicum occi¬
dit egrotus Uenit ut uisitaret: occisus est
ut sanaret: Insinuauit se credentib deum
et hominẽ. Dm̃ ꝑ quem facti sumus: homi¬
nem ꝑ quem recreati sumus Aluid inillo
apparebat: alud latebat Et qđ latebat mł¬

Expanded text:
perducturus esset ad illum finem quem promisit, per perducturus esset ad illum finem quem promisit, per eum ipsum Filium suum et ostenderet et praeberet. Parum enim erat Deo si Filium suum faceret demonstratorem viae; eum ipsum viam fecit, ut per illum ires regentem te, ambulantem per se. 3. Promisit ergo quia venturi essemus ad eum, id est ad illam ineffabilem immortalitatem, et cum Angelis ejus aequalitatem. Quam longe eramus? quam ille sursum, quam nos deorsum? quam ille in summo, quam nos in imo desperati jacebamus? Sine exspectatione salutis aegrotabamus: missus est medicus, quem non cognovit aegrotus. Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Sed hoc quoque valuit ad aegroti medicamentum, quod medicum occidit aegrotus: venit ut visitaret, occisus est ut sanaret. Insinuavit se credentibus Deum et hominem; Deum per quem facti sumus, hominem per quem recreati sumus. Aliud in illo apparebat; aliud latebat; et quod latebat, mu
Abbreviated transcription (Latin):
querentem se. & patiatur ꝑditus inuenire se:
possumus ei dicere. Ohomo quomͦ te ds̃ fac¬
tum ñ computauit: qui ut fieres ante cura¬
uit: Cum te inordine rerum conditarum
numerari ñputas. noli cedere seductori: ca¬
pilli tui numerati sunt conditori: Hoc de¬
niq & dominus in euangłio discipłis sus
ait. nemortem timerent: nealiq:ud suũ in
morte periturum putarent: Illi inmorte de
animab suis ꝑtimescebant: ille illis securi¬
tatẽ etiã decapillis dabat: Itane gͦ anima ꝑit:
cuius capillus non perit: Ueruntamen fr̃s
qͥa incredibile uidebatur hominib qđ pro¬
mittebat ds̃. ex hac mortalitate. corruptiõe. ab¬
iectione. infirmitate. puluere. & cinere. fu¬
turos homines equales angłis dĩ.÷ ñsolum
scripturã cum hominib fecit ut crederent. s
etiam fidei suc posuit mediatorẽ: ñ quẽlibet
principem. aui quẽlibet angłm uł archange¬
lum: sedunicum filium suũ: ut qua uia nos

Expanded text:
quaerentem se, et patiatur perditus inveniri se; quaerentem se, et patiatur perditus inveniri se; possumus ei dicere: O homo, quomodo te Deus factum non computabit, qui ut fieres ante curavit? Cur te in ordine rerum conditarum numerari non putas? Noli credere seductori: capilli tui numerati sunt conditori . Hoc denique et Dominus in Evangelio discipulis ait, ne mortem timerent, ne aliquid suum in morte periturum putarent. Illi in morte de anima sua pertimescebant, ille ipsis securitatem etiam de capillis dabat. Itane vero anima perit, cujus capillus non perit? Verumtamen, fratres, quia incredibile videbatur hominibus quod promittebat Deus, ex hac mortalitate, corruptione, abjectione, infirmitate, pulvere et cinere futuros homines aequales Angelis Dei; non solum Scripturam cum hominibus fecit, ut crederent; sed etiam fidei suae posuit mediatorem, non quemlibet principem, aut quemlibet angelum vel archangelum, sed unicum Filium: ut qua via nos
Abbreviated transcription (Latin):
nec anima humana sͥ prestat lucem. s clamat
addominũ tu illuminabis lucernã incã do¬
mine: Cum gͦ peccatorib ꝓmissum sit regnũ
cȩloꝵ ñinpeccato ꝑmanentib. s apeccato lib̾a¬
tis & iusticię seruientib: qđ ipsum ut possint
tantã dm̃ curam gerere ꝓ hominib. hodieq
qͥ degr̃a diuina desꝑant atq apessimis mo¬
rib nolunt se conuertere addm. ut ab illo ui¬
stificentur. et ꝑ eius indulgentiam deletis om¬
nib peccatis suis in illo incipiant uiuere iuste
qͥ nunqͣm uixit inuiste: hanc habent ꝑnitiẽ
cogitationis sue inseipsos. ut dicant dm̃ res
humanas ñcurare. nec inde posse cogitare
mundi huius artificem atq rectorem quem¬
admodum quisq mortalis interra uiuat:¬
etita nec computari se homo putat adõ. qͥ
factus ẽ adeo. Talem hominẽ si alloqui possi¬
mus:  si admittat nos prius ad aures suas. de¬
inde ad cor suum: si non repellat resistendo

Expanded text:
nec anima humana sibi praestat lucem; sed clamat nec anima humana sibi praestat lucem; sed clamat ad Deum, «Tu illuminabis lucernam meam, Domine» . 2. Cum ergo peccatoribus promissum sit regnum coelorum, non in peccato permanentibus, sed a peccato liberatis, et justitiae servientibus; quod ipsum ut possint,tantam Deum curam gerere pro hominibus, hodieque qui de gratia divina desperant, atque a pessimis moribus nolunt se convertere ad Deum, ut ab illo justificentur, et per ejus indulgentiam deletis omnibus peccatis suis incipiant in illo vivere juste, qui nunquam vixit injuste, hanc habent perniciem cogitationis suae in seipsos, ut dicant Deum res humanas non curare, nec inde posse cogitare mundi hujus artificem atque rectorem, quemadmodum quisque mortalis in terra vivat. Ita nec computari se homo putat a Deo, qui factus est a Deo. Talem hominem si alloqui possimus: si admittat nos prius ad aures suas, deinde ad cor suum; si non repellat resistendo
Abbreviated transcription (Latin):
nam: dulcedinem uultus sui: domum scĩ¬
ficationis suȩ incęlis: exresurrectione amor¬
tuis nullum deinceps moriendi metum:
Hoc ẽ ꝓmissum eius tanqͣm finale: quo decur¬
rit nr̃a omnis intentio: quo cum uenerimꝰ
nichil amplius requiramus: nichil ampliꝰ
exigamus sed adillud qđ erit infine quo or¬
dine ueniatur: neq hoc tacuit ꝓmutendo ⁊
p̃mntiando Promisit enĩ hominib diuinita¬
tem: mortalib inmortalitatẽ: peccatorib ui¬
stificationẽ. abiectis głificationem Suicqͥd ꝓmi¬
sit indignis ꝓmisit: ut non qͣsi oꝑib merces ꝓ¬
mitteretur. sed gr̃a anomine suo gratis daret᷑
quia & hoc ipsum qđiuste uiuit inqͣntum po
test homo iuste uiuere non meriti humani. s
beneficii est dĩ. Nemo enim uiste uiuit nisi
iustificatus: id÷ uistus effectus. Ahillo autẽ
fit homo iustus: qͥ nunqͣm potest ẽẽ iniustus.
Sicut enim lucerna ñaseipsa accenditur: tta

Expanded text:
rnam, dulcedinem vultus sui, domum sanctirnam, dulcedinem vultus sui, domum sanctificationis suae in coelis, ex resurrectione a mortuis nullum deinceps moriendi metum. Hoc est promissum ejus tanquam finale, quo decurrit nostra omnis intentio, quo cum venerimus, nihil amplius requiramus, nihil amplius exigamus. Sed ad illud quod erit in fine quo ordine veniatur, neque hoc tacuit promittendo et praenuntiando. Promisit enim hominibus divinitatem, mortalibus immortalitatem, peccatoribus justificationem, abjectis glorificationem. Quidquid promisit, indignis promisit, ut non quasi operibus merces promitteretur, sed gratia a nomine suo gratis daretur. Quia et hoc ipsum quod juste vivit, in quantum homo potest juste vivere, non meriti humani, sed beneficii est divini. Nemo enim juste vivit, nisi justificatus, id est, justus effectus: ab illo autem fit homo justus, qui nunquam potest esse injustus. Sicut enim lucerna non a seipsa accenditur, ita
Abbreviated transcription (Latin):
uem numero uerborum: sed magnũ pond̾e
sententiarum: aduuante illo qui uos fecit
intentos: ut & nos faciat ydoneos. sicut pos¬
sumus considerare atq tractare. Niuat ani¬
ma ur̃a & uigilet indm Tempus enim con¬
stituit ds̃ ꝓmissis suis: & tempus eis quȩ
ꝓmisit implendis Promissionum tempus
erat tempore ꝓpħarum: usq ad ioħem bap¬
tistam. Abillo autẽ et deinceps usq infi¬
nem: tempꝰ est implendi que ꝓmissa sunt.
Fidelis ds̃ qui se nr̃m debitorẽ fecit: ñ aliqͥd
a nob̾ accipiendo: s tanta nob̃ ꝓmittendo.
Parum erat ꝓmissio: etiam scripto se tene¬
ri uoluit: ueluti faciens nobiscum cyrogͣ¬
phum ꝓmissoꝵ suoꝵ: ut cum ea que ꝓmisit
soluere inciꝑet. inscriptura ꝓmissoꝵ conside¬
raremꝰ ordinem soluendorum: Lempꝰ itaq
ꝓphetiȩ p̃dictio erat ut sepe iã diximus ꝓ¬
missionum: Promisit salutem ȩternam. &
beatam uitam cum angłis sine fine. & he¬
reditatem inmarcescibilem: głam sempit̃¬

Expanded text:
ro verborum, magnum pondere sententiarum, adjuvante illo qui vos fecit intentos, ut et nos faciat idoneos, sicut possumus, considerare atque tractare. Vivat anima vestra, et vigilet in Deum. Tempus enim constituit Deus promissis suis, et tempus eis quae promisit implendis. Promissionum tempus erat tempore Prophetarum usque ad Joannem Baptistam: ab illo autem et deinceps usque ad finem, tempus est implendi quae promissa sunt. Fidelis Deus qui se nostrum debitorem fecit; non aliquid a nobis accipiendo, sed tanta nobis promittendo. Parum erat promissio, etiam scripto se teneri voluit, veluti faciens nobiscum chrirographum promissorum suorum; ut cum ea quae promisit solvere inciperet, in scriptura promissorum consideraremus ordinem solvendorum. Tempus itaque prophetiae, praedictio erat, ut saepe jam diximus, promissionum. Promisit salutem aeternam, et beatam vitam cum Angelis sine fine, et haereditatem immarcescibilem, gloriam sempite
Abbreviated transcription (Latin):
IXT
DOMINIIS
DOMINNIO
meo sede adextris
meis: donec ponam
immicos tuos scabellũ
pedum tuoꝵ. Hanc ergo questionẽ uideis pro¬
positam adomino: in ipso ingressu psalmi
ꝑtractare debemus: Si enĩ qđ responderunt
uidei exigatur a nobis. utrum confiteamur
et nos annegemus: absit ut negemus. Sidi¬
catur nob̃̾ xp̃c filius ẽ dauid. annon ẽ si di¬
xerimus non. contra dicimus euangłio. Nãq
matheo scribente: sic incipit eu angłium
Liber generationis iħu xp̃i filii dauid. Euan¬
głista dic̃ librũ se scribere generationis iħu
derunt dauid Responsioni eorum: con¬
grut euangłium Habet hoc ñsolum su¬
spicio uideorum: sed et fides xpĩanorum.
Adhuc alia firmamenta conspicio Dicit
apłs. Qui factus ẽ ei exsemine dauid: seđd
carnem Dicit etiam adtimotheum me¬
mor esto xp̃m ibm resurrexisse amortus
ex semine dauid. Ccdm euangłium meum.
Et deipso euangłio quid dicit: In quo labo¬
ro usq aduincula tanquam male faciens.

Expanded text:
it Dominus Domino meo, Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum.» Hanc ergo quaestionem Judaeis propositam a Domino, in ipso ingressu Psalmi pertractare debemus. Si enim quod responderunt Judaei exigatur a nobis, utrum confiteamur et nos, an negemus; absit ut negemus. Si dicatur nobis, Christus filius est David, annon est? si dixerimus non, contradicimus Evangelio; namque Matthaeo scribente, sic incipit Evangelium: «Liber generationis Jesu Christi filii David» . Evangelista dicit librum se scribere generationis Jesuderunt, «David.» Responsioni eorum congruit Evangelium. Habet hoc non solum suspicio Judaeorum, sed et fides Christianorum. Adhuc alia firmamenta conspicio. Dicit Apostolus, «Qui factus est ei ex semine David secundum carnem» : dicit etiam ad Timotheum, «Memor esto Christum Jesum resurrexisse a mortuis ex semine David, secundum evangelium meum.» Et de ipso evangelio quid dicit? «In quo laboro usque ad vincula, tanquam malefaciens;
Abbreviated transcription (Latin):
Adquem accedimus lapidẽ uiuum: abhomini¬
bus reꝓbatum: ado electum ethonorificatum:
Et uos gͦ tanqͥm lapides uiui edificamini uido
mum spiritalem. in sacerdotium scm̃: offeren¬
tes spiritales uictimas acceptas dõ ꝑiħm xp̃o.
quia continet scriptura: fece pono ĩsyon lapi¬
dẽ angularẽ electum. preciosum: et qui credidit
millũ ñconfundetur: Ergo ut fiat quisq
lapis uiuus adtalem fabricam ydoneus.
sputtalit intelligat templi renouationem
exritna uetere que inadam facta ẽ repa¬
ratione noui popłi scd̾m nouũ hominem.
atq celestem: ut sic̃ portauimus iaginẽ
t̾reni. portemus & imaginẽ eius qui decȩlo
ẽ quo possimus post om̃s huius scli etates.
tanqͣm post septuaginta annos qͥ mystico
ꝑfectionis numero p̃signantur: & tanquam
post captiuitatem longinque. peregrina¬
tionis ñruitura mole construi: sed eterna in¬
mortalitate solidari Spiritalem quippe ie¬

Expanded text:
«Ad quem accedentes lapidem vivum, ab homini«Ad quem accedentes lapidem vivum, ab hominibus reprobatum, a Deo autem electum et honorificatum; et vos ergo tanquam lapidesmum spiritalem, in sacerdotium sanctum, offerentes spiritales hostias, acceptabiles Deo per quia continet Scriptura, Ecce pono in Sion lapidem angularem, electum, pretiosum, et qui crediderit in illum, non confundetur» . Ergo ut fiat quisque lapis vivus ad talem fabricam idoneus, spiritualiter intelligat templi renovationem ex ruina vetere quae in Adam facta est, reparationem novi populi secundum novum hominem atque coelestem: ut sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imaginem ejus qui de coelo est , quo possimus post omnes saeculi hujus aetates tanquam post septuaginta annos, qui mystico perfectionis numero praesignantur, et tanquam post captivitatem longinquae peregrinationis, non ruitura mole construi, sed aeterna immortalitate solidari. Spiritualem quippe Je
Abbreviated transcription (Latin):
merantur. sic̃ diuina scriptura maximeq
matħs euangłista testatur Quersi autem
exilla transmigratione post annos septua¬
ginta sperabatur Qui cũ complerent᷑ subda¬
rio rege babilonis impleti sunt spũ scõ hi duo
cem intra unum annum ꝓphare ceꝑunt: qd
adrenouationem templi sicut tanto ante pre¬
dictum ẽ ꝑtinere uidebatur Sedquisqͥs cor¬
poraliter gestis ocłm cordis infigit. neq in de
ingrãm spũalis intellectus extenditur: habi¬
tat cogitatione inlapidib templi. qͥb uisibi¬
lis fabrica manib hominũ instructa consur¬
git nec ipse lapis huiͥus efficitur. templo illi
accominodatus atq aptus qđ insuo corpore
pͥmum dñs figurauit. cum ait Soluite tem¬
plum hoc: ⁊ in t̾duo suscitabo illud Est enim
corpꝰ dñi plenius ipsa scã eccłia cuus caput
ascendit incelum: qui ẽ maximȩ lapis uiuus.
lapis angłaris: dequo beatus petrus apłs dicit

Expanded text:
merantur, sicut divina Scriptura, maximeque merantur, sicut divina Scriptura, maximeque Matthaeus evangelista testatur : eversi autem ex illa transmigratione post septuaannos sperabatur : qui cum complerentur, sub Dario rege Babylonis impleti sunt Spiritu sancto hicem intra unum annum prophetare coeperunt, quod ad renovationem templi, sicut tanto ante praedictum est, pertinere videtur . Sed quisquis corporaliter gestis oculum cordis infigit, neque inde in gratiam spiritualis intellectus extenditur, habitat cogitatione in lapidibus templi, quibus visibilis fabrica manibus hominum instructa consurgit; nec ipse lapis vivus efficitur, templo illi accommodatus atque aptus, quod in suo corpore primum Dominus figuravit, cum ait: «Solvite templum hoc, et triduo suscitabo illud» . Est enim corpus Domini plenius ipsa sancta Ecclesia, cujus caput ascendit in coelum, qui est maxime lapis vivus, lapis angularis, de quo beatus Petrus dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
omnib huius scł̃i. quales uł exꝑtus es. uł au¬
g̾e. oc multiplicare cogitando potes: inmortali¬
um deliciarum matrẽ concupisce sapientiam.
Sedinitium sapientiȩ timor dñi Delectabit u¬
la: & ineffabilit̃ ꝓculdubio delectabit: castis
atq eternis ueritatis amplexib. Sed prius tͥ
donanda sunt debita: qͣm p̃mia flagitanda
Nitium gͦ sapientiȩ timor dñi: bonus ẽ intel¬
lectus Suis negat: sed intelligere & ñfacere
periculosum ẽ Bonus ẽ gͦ facientib. Hec
ertollat. mentem insuꝑbiã: cuius enim
hec statio sedesq ꝑpetua: illic inueniunt᷑
inȩternum: Unam petii uiquit ad nõ hanc
requiram: ut inhabitem indomo dñi ꝑos̃
titulum psalmi: memorieq
mandastis Conuersio inqͥt
aggei: & ⁊achariȩ. Hondum
erant hi ꝓpħe cum ista canta¬
ta sunt: Namq inter tempꝰ
dauid. & transinigrationẽ popłi isrł inba¬
biloniam. quatuordecim generationes nu¬

Expanded text:
omnibus hujus saeculi, quales vel expertus es, vel auomnibus hujus saeculi, quales vel expertus es, vel augere ac multiplicare cogitando potes, immortalium deliciarum matrem concupisce sapientiam: sed, «Initium sapientiae, timor Domini.» Delectabit illa, et ineffabiliter procul dubio delectabit castis atque aeternis veritatis amplexibus: sed prius tibi donanda sunt debita, quam praemia flagitanda. «Initium» ergo «sapientiae timor Domini. Bonus est intellectus.» Quis negat? Sed intelligere et non facere, periculosum est. «Bonus» ergo «facientibus.» Nec extollat mentem in superbiam. Cujus enim haec statio sedesque perpetua. Illic inveniuntur in aeternum. «Unam petii,» inquit, «a Domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo Domini titulum psalmi, memoriaeque mandastis. «Conversio,» inquit, «Aggaei et Zachariae.» Nondum erant hi prophetae, cum ista cantata sunt. Namque inter tempus David, et transmigrationem populi Israel in Babyloniam, quatuordecim generationes nu
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ẽ uerum & iustum. ut hic laboretur ibi
requiescatur. Quia redemptionem mi¬
sit populo suo Unde autem redimuntur:
nͥ acaptiuitate peregrinationis huius: Ñ
gͦ requies nͥ incȩlesti patria requiratur. Dedit
quidem ds̃ isrłitis carnalib terrenã iheru¬
salem. quȩ seruit cum filus suis: sed hoc ue¬
tus testamentum ẽ. adueterẽ hominem ꝑ¬
tinens Qui autem ibi figuram intellexert̃:¬
etiam heredes tunc noui testamenti exstite
uit quippe ineternum testamentũ suũ:
Sed qđ nisi nouum: Cuius heres quisqͥs eẽ
uolueris: nolo te fallas. nec terram trahentem
lac et mel carnaliter cogites: ñamena predia:
non ortos fructiferos. & opacos. ñtale aliquid
mediteris adipisci quale solet hic occulus a¬
consumatur: non differenda ut ibi satietur:
Primo penas fuge: gehennas deuita: ante qͣm
desideres ꝓmittentem dm̃ caue minantem:
cm̃ enim & terribile nomen eius Pro deliciis¬

Expanded text:
Hoc est verum et justum, ut hic laboretur, illic Hoc est verum et justum, ut hic laboretur, illic requiescatur: quia, «Redemptionem misit populo suo.» Unde autem redimuntur, nisi a captivitate peregrinationis hujus? Non ergo requies nisi in coelesti patria requiratur. 8. Dedit quidem Deus Israelitis carnalibus terrenam Jerusalem, «quae servit cum filiis suis:» sed hoc Vetus Testamentum est, ad veterem hominem pertinens. Qui autem ibi figuram intellexerunt, haeredes etiam tunc Novi Testamenti exstitervit» quippe «in aeternum Testamentum suum.» Sed quod, nisi Novum? Cujus haeres quisquis esse volueris, nolo te fallas, nec terram trahentem lac et mel carnaliter cogites, non amoena praedia, non hortos fructiferos et opacos, non tale aliquid mediteris adipisci, quale solet hic oculus aconsumatur, non differenda ut ibi satietur. Primo poenas fuge, gehennas devita: antequam desideres promittentem Deum, cave minantem. «Sanctum» enim «et terribile nomen ejus.»
Abbreviated transcription (Latin):
cile ẽ Sic enim multi uocati sunt: sic occu¬
pata ẽ hereditas gentiũ: sic factum ẽ utetiã
plurimi qͥ non dimiserunt omĩa sua in hac
uita ut sequerent᷑ eum. uitã etiam ipsam
ꝓnominis eius confessione contempnerent.
& tanqͣm cameli humiliantes se ad portan¬
da onera pressurarum. intrarent etiam sicut
ꝑforamen acus. ꝑconpungentes passionis
angustias: Ipse fecit hȩc: cui omĩa
possibilia sunt. Opera manuũ
euis: ueritas & iudicium Teneatur ueri¬
tas abhis: qui iudicantur hic ludicantur
hic martyres: & adiudicium ꝑduce ntur:
qͦñ solum eos aquib udicati sunt s etiam
angłos diuidicent. Aduersus qͦs eis erat col¬
luctatio: etiã cum abhominib uidicari ui¬
derent᷑ Nonseparet axp̃o tribulatioꝰ angu¬
stia: fames. nuditas gladius Eidelia enĩ
oĩa mandata eius: Non fallit: exhibet qđ
dum ẽ. ñ hic sperandum Sed confirmata
sunt inscłm scłi: facta inueritate & iusticia.

Expanded text:
cile est. Sic enim multi vocati sunt, sic occupata est haereditas Gentium, sic factum est ut etiam plurimi qui non dimiserunt omnia sua in hac vita ut sequerentur eum, vitam etiam ipsam pro nominis ejus confessione contemnerent; et tanquam cameli humiliantes se ad portanda onera pressurarum, intrarent etiam sicut per foramen acus, per compungentes passionis angustias. Ipse fecit haec, cui omnia possibilia sunt. 7. «Opera manuum ejus veritas et judicium.» Teneatur veritas ab iis qui judicantur hic. Judicantur hic martyres, et ad judicium perducuntur, quo non solum eos a quibus judicati sunt, sed etiam angelos dijudicent, , adversus quos eis erat colluctatio, etiam cum ab hominibus judicari viderentur. Non separet a Christo tribulatio, angustia, fames, nuditas, gladius . «Fidelia» enim «omnia mandata ejus:» non fallit, exhibet quohic exspectandum, non hic sperandum; sed «confirmata sunt in saeculum saeculi, facta in veritate et justitia.»
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ dicitur: cui honor precipuus exhibetur.
Si autem corẽ tanqm hominis mediũ: nicħ
melius intelligitur dictũ qͣm incordib mul¬
torum laudabo eum Habitat enim. xp̃c ꝑ
fidẽ incordib nr̃is: & ideo ait inore meo: id÷
inore corꝑis mei. qđ ẽ eccłia. Corde enimcre
euis: qͥ suas diuicias augere uoluit xp̃o uen¬
dito: hic autem dominu asut¬
tit a dextrie pauperie: ut
diuiciȩ pauperie sint
ipse. dominue: Astitit qͥppe adextͥs pau¬
ꝑis: ñut ei multiplicaret annos uite qͣndoq
finiende: neq ut eius augẽret pecuniã: aut
eum fac̾et corꝑis uirib fortẽ. uł ad tempus
incolõmem: S ed ut saluam faceret inqͥt
aꝑsequentib animã meam. Salua fit autẽ
aꝑsequentib anima: si ñ eis consentiat᷑ ad
malum: Noneis autẽ consentitur. cum assis¬
tit dominus a dextris pauꝑis: ne ipsa pau¬
ꝑtate id ÷ infirmitate succumbat: hoc ad¬

Expanded text:
esse dicitur, cui honor praecipuus exhibetur. esse dicitur, cui honor praecipuus exhibetur. Si autem cor est tanquam hominis medium; nihil melius intelligitur dictum, quam in cordibus multorum laudabo eum. Habitat enim Christus per fidem in cordibus nostris : et ideo ait, «in ore meo,» id est in ore corporis mei, quod est Ecclesia. Corde enim creejus;» qui suas divitias augere voluit Christo vendito: hic autem Dominus «astitit a dextris pauperis,» ut divitiae pauperis sint ipse Dominus. «Astitit» quippe «a dextris pauperis,» non ut ei multiplicaret annos vitae quandoque finiendae, neque ut ejus augeret pecuniam, aut eum faceret corporis viribus fortem, vel ad tempus incolumem; sed «ut salvam faceret,» inquit, «a persequentibus animam meam.» Salva fit autem a persequentibus anima, si non eis consentiatur ad malum; non eis autem consentitur, cum assistit Dominus a dextris pauperis, ne ipsa paupertate, id est infirmitate, succumbat. Hoc ad
Abbreviated transcription (Latin):
telligitur autẽ confundant᷑ & intus & foris. id:
dño nimis inore meo Nimis dici solet incon¬
suetudine sermonis latini: qđ plus ẽ qͣm de¬
bet Cui contrarium c̃ parũ: qã minui ẽ qͣm
debet. S nimis grecȩ. atañ dicit᷑. Iste autem
qđ quidam nr̃i int̃pretati sunt. ut ꝓeo pone¬
rent aliquando nimis: aliquando ualde
test & inlaude poni: Nam & ista confessio:
laudẽ significat. Ita enĩ & sequitur. Et
inmedio multoꝵ laudabo eum: Dicit etiam
malio psalmo: Inmedio eccłe laudabo te: S
multi cum sint menbra xp̃i: sicut ipsi lau¬
dant: ille laudat qui ẽ inmedio eius Quom
inmedio multoꝵ laudat: qͣndo ipsis multiᷤ
laudantib dicitur ipse laudare: Anido lau¬
dat inmedio multoꝵ: quia eum ȩccłia sua
ẽ hic usq ad consummationem scłi ut qd̃
ait inmedio multorũ. hoc accipiamus qd̃
abeis dem multis honoratur: Inmedio qͥ̃ppe

Expanded text:
telligitur autem, confundantur et intus et foris, id telligitur autem, confundantur et intus et foris, id Domino nimis in ore meo, Nimis» dici solet in consuetudine sermonis latini, quod plus est quam debet: cui contrarium est parum, quod minus est quam debet. Sed «nimis,» graece ἄγαν dicitur; iste autem od quidam nostri sic interpretati sunt, ut pro eo ponerent aliquando «nimis,» aliquando «valde.» gatur, potest et in laude poni; nam et ista confessio laudem significat. Ita enim sequitur: «Et in medio multorum laudabo eum.» Dicit etiam in alio psalmo, «In medio Ecclesiae cantabo te» . Sed multi cum sint membra Christi, si cum ipsi laudant, ille laudat, quia membra sunt ejus; quomodo in medio multorum laudat, quando ipsis multis laudantibus dicitur ipse laudare? An ideo laudat in medio multorum, quia cum Ecclesia sua est hic usque in consummationem saeculi ; ut quod ait, «in medio multorum,» hoc accipiamus quod ab eisdem multis honoratur? In medio quippe
Abbreviated transcription (Latin):
quia in principio erat uerbũ. ÷ & uerbũ caro
factum ẽ. Eterat sine tempore. scđm diuini¬
tatẽ: et factus ẽ ei exsemine dauid scđ̾m car
nem Maledicent illi: et tu benedices ua¬
na ẽ gͦ & falsa maledictio filioꝵ hominum.
cdiligentium uanitatem: etquerentiũ men¬
datium. Ds̃ autẽ cũ bñdicit: facit qđ dicit
Qui insurgunt inme confundantur Ut enĩ
insurgant aliqͥd se aduersus me ꝓficere ar¬
bitrant᷑: sed cũ exaltatus fuero suꝑ cȩlos: &
ẽẽ ceꝑit suꝑ omnẽ tęrramgła mea: confuN.¬
dentui: Seruus autem tius le tabi¬
tur. suie in dextera pat̾s: siue insuis men
bris letantib: & int̃temptationes inspe. & pr
se mͥ. Sed hoc potest & inbono accipi: dum cor¬
riguntur. Etoꝑiantur sic̃ diploide confusi¬
one sua: Diplois duplex pallium ẽ. Nam qͥdã
etiam sic interpretati sunt istum uersũ: & oꝑi¬
antur sic̃ pallium duplex confusione sua In¬

Expanded text:
quia, «In principio erat Verbum, et Verbum caro quia, «In principio erat Verbum, et Verbum caro factum est» : et erat sine tempore secundum divinitatem, et factus est ei ex semine David secundum car Maledicent illi, et tu benedices.» Vana est ergo et falsa maledictio filiorum hominum, diligentium vanitatem, et quaerentium mendacium ; Deus autem cum benedicit, facit quod dicit. «Qui insurgunt in me, confundantur». Ut enim insurgant aliquid se adversus me proficere arbitrantur; sed cum exaltatus fuero super coelos, et esse coeperit super omnem terram gloria mea, confundentur. «Servus autem tuus laetabitur:» sive in dextera Patris, sive in membris suis laetantibus, et inse mihi. Sed hoc potest et in bono accipi, dum corriguntur. «Et operiantur sicut diploidem confusionem suam.» Diplois duplex pallium est. Nam quidam etiam sic interpretati sunt istum versum: «Et operiantur sicut pallium duplex confusionem suam.» In
Abbreviated transcription (Latin):
cis Ap̃c enim nos redemit de maledicto legis:
factus ꝓ nobis maledictum: Uiderunt me &
mouerunt capita sua: qͥa iuderunt pependis¬
se: non iuiderunt resurrexisse Uiderunt qñ
genua eius sunt infirmata: non uiderunt qñ
totum referri potest: id: & ad caput. & ad
corpus Ad caput ꝓpt̃ formã serui: adcorpus
ꝓpt̃ ipsos seruos: Potuit enim ⁊ ineis dice̾ deo.
adiuua me & saluum me fac: inquib saulo
ent. ꝓ quib seuientib & orauit: quia in eis qͥb
factus ẽ obꝓbrium mouẽtib ineius illusionẽ
capita sua: erant etiam hi qͥ ineũ postea credi¬
derunt: Discant autẽ qͥ formã humani cor¬
poris dõ tribuunt: qͦmͦ habeat ds̃ manum:
Sienim qđ facit. manu fac̃: nunquid & ipsam
manum suã manu fec̃: quomͦ g̃ hic dictum ẽ
& sciant quia manus tua hȩc & tu dñe feci¬
sti eam: Intelligamus itaq manum dĩ esse
xp̃m: unde alibi dicit᷑. & brachium dĩi cui
reuelatũ ẽ hec manus. & erat & fecit eam.

Expanded text:
nos redemit de maledicto Legis, factus pro nobis maledictum» . «Viderunt me, et moverunt capita sua.» Quia viderunt pependisse, non viderunt resurrexisse; viderunt quando genua ejus sunt infirmata, non viderunt quando totum referri potest, id est et ad caput, et ad corpus: ad caput, propter formam servi; ad corpus, propter ipsos servos. Potuit enim et in eis dicere Deo, «Adjuva me,» et, «salvum me fac;» in quibus Saulo ant,» pro quibus saevientibus et oravit; quia in eis quibus factus est opprobrium moventibus in ejus illusionem capita sua, erant etiam hi qui in eum postea crediderunt. Discant autem qui formam humani corporis Deo tribuunt, quomodo habeat Deus manum. Si enim quod facit, manu facit, numquid et ipsam manum suam manu facit? Quomodo ergo hic dictum est, «Et sciant quoniam manus tua haec, et tu, Domine, fecisti eam?» Intelligamus itaque manum Dei esse Christum: unde alibi dicitur, «Et brachium Domini cui revelatum est» ? Haec manus et erat, et fecit eam;
Abbreviated transcription (Latin):
ta delectant. sic̃ aqua ininteriora: et sicut
oleum inossibus: Sed ideo maledictio uo¬
catur. qͥa talib ds̃ tormenta predixit. Tanqͣm
nes inde se fortes putant: quia licet eis mala
iam dixerit deuestimento: quid ẽ qͦd repe¬
tit: Anquia dixerat induit maledictionẽ
sicut uestimentum: differt abeo uestimen¬
to. qđ non induitur. sed oꝑitur. Indiut̃ enim
Et sicut zona inquit qua semꝑ p̃cingitur
Maxime homines ideo p̃cinguntur ut adope¬
randum sint aptiores: neuestis sinib p̃pe¬
diantur: Ergo maledictione se p̃cingit: qͥ
malũ ñrepentinum sed dispositum adgre¬
ditur: & tta discit male facere ut semꝑ pa¬
ratus sit Unde & hic ait : & sicut zona qͣ

Expanded text:
ta delectant, sicut aqua in interiora, et sicut ta delectant, sicut aqua in interiora, et sicut oleum in ossibus; sed ideo maledictio vocatur, quia talibus Deus tormenta praedixit. Tanquamnes inde se fortes putant, quia licet eis mala jam dixerit de vestimento, quid est quod repetit? An quia dixerat, «Induit maledictionem sicut vestimentum,» differt ab eo «vestimentum quo» non induitur, sed «operitur?» Induitur enim «Et sicut zona,» inquit, «qua semper praecingitur.» Maxime homines ideo praecinguntur, ut ad operandum sint aptiores, ne vestis sinibus praepediantur. Ergo maledictione se praecingit, qui malum non repentinum, sed dispositum aggreditur, et ita discit malefacere, ut semper paratus sit: unde et hic ait, «Et sicut zona qua
Abbreviated transcription (Latin):
lexerit: & furando deloculis & dominũ uen¬
dendo atq tradendo: tam̃ aꝑtius ille popłs
dilexit maledictionem. qñ dixit. sangus hꝰ
suꝑ nos et suꝑ filios nr̃os. Et noluit bene¬
iudeoꝵ: cui dixit ille illuminatus ad nõ:
Nunquid & uos uultis discipłi eius fieri: &
noliut benedictionem: & ꝓmaledicto habu¬
it & respondit: lu sis discipłs eius: Etlonge fac¬
ta ẽ abeo benedictio. quia transitum fecit ad
gentes. Etinduit maledictionẽ sicut ue¬
stimentum: siue iudas siue ille popłs: Et
intrauit sicut aqua ininteriora euis Ergo
& foris & intus Foris sic̃ uestimentum: int̾
sicut aqua: qͥa ineius incidit iudicium qͥ
potest & corpus & animam occidere inge¬
hennam Corpus foris: animã intus. Et
sic̃ oleum inossib eus Ostendit eũ cum de¬
lectatione male facere & comparare sͥ ma¬
ledictionem. hoc ẽ penã ȩternã: quia bene¬
dictio uita ȩterna ẽ Modo quippe male fac¬

Expanded text:
lexerit, et furando de loculis, et Dominum venlexerit, et furando de loculis, et Dominum vendendo atque tradendo; tamen apertius populus ille dilexit maledictionem, quando dixit: «Sanguis ejus super nos et super filios nostros» . «Et noluit beneJudaeorum, cui dixit ille illuminatus a Domino: «Numquid et vos vultis discipuli ejus fieri?» Et noluit benedictionem, et pro maledicto habuit; et respondit, «Tu sis discipulus ejus» : et longe facta est ab eo benedictio, quia transitum fecit ad Gentes. «Et induit maledictionem sicut vestimentum:» sive Judas, sive ille populus. «Et intravit sicut aqua in interiora eet foris et intus: foris, sicut vestimentum; intus, sicut aqua. Quoniam in ejus incidit judicium, qui potest et corpus et animam occidere in gehenna ; corpus foris, animam intus. «Et sicut oleum in ossibus ejus.» Ostendit eum cum delectatione malefacere, et comparare sibi maledictionem, hoc est, poenam aeternam; quia benedictio vita aeterna est. Modo quippe malefac
Abbreviated transcription (Latin):
bris siuis dequib dicturus ẽ qđ attinet ad
mortificare: Plane conpunctum corde sed in
mcnbris suis Dehis autẽ qui ꝑsecuti sunt
it conpunctum corde mortificarent: erat ⁊ sau¬
lus consentiens innecẽ stephani. conpuncti cor¬
de: qͥa & ipse stephanus deipsis erat qui con¬
puncti sunt corde Sed saulus recordatus ẽ fac̾e
miscđłiam: et qui mane rapiebat: aduesꝑum
diuisit escas. Et ipse conpunctus corde: uteti¬
am inipso illi ꝑsequerentur in opem: uolen¬
tes mortificare conpunctũ corde Hoc qͥppe
oderant inpaulo apło: quia conpunctus cor¬
de predicabat quẽ fuerat persecutus In¬
opem quippe & mendicũ. & conpuctũ corde
inmenbris suis. & ipse ut mortificaret ꝑseqñs.
audiuit decȩlo Saule saule: qͥd me ꝑsequeriᷤ.:
& factus conpunctus corde: cepit talia pati:
qͣlia faciebat conpunctis corde Deinde sequit᷑
niet ei Quamqͣm & uidas maledictionem di¬

Expanded text:
bris suis: de quibus dicturus est, quod attinet ad bris suis: de quibus dicturus est, quod attinet ad mortificare:» plane «compunctum corde,» sed in membris suis. De his autem qui persecuti sunt, ut compunctum corde mortificarent, erat et Saulus consentiens in necem Stephani compuncti corde ; quia et ipse Stephanus de illis erat qui compuncti sunt corde. Sed Saulus recordatus est facere misericordiam; et qui mane rapiebat, ad vesperum divisit escas : et ipse compunctus corde, ut etiam in illo ipsi persequerentur inopem, volentes mortificare compunctum corde. Hoc quippe oderant in Paulo apostolo, quia compunctus corde praedicabat quem fuerat ante persecutus. Inopem quippe et mendicum et compunctum corde in membris suis et ipse ut mortificaret, persequens, audivit de coelo, «Saule, Saule, quid me persequeris?» et factus compunctus corde, coepit talia pati, qualia faciebat compunctis corde . 20. «vers.» 1niet ei.» Quanquam et Judas maledictionem di
Abbreviated transcription (Latin):
fitio: S qđ sequitur. qͦmͦ accipiatur in ipso ca¬
pite nr̃o: id÷ sui corꝑis saluatore quẽ uidas
ꝑsecutus ẽ: ñ inuenio Cũ enim dixisset et ꝑ¬
secutus ẽ hominẽ inopem. & mendicum: ad¬
iecit atq ait E ⁊ conpunctum corde
mortificare: id: ut mortificatum mortifica¬
ret. Nam quidã etiam sic sunt interpretati.
Compunctus autem corde ñsolet dici. nͥ stimulr
peccatorũ indolore penitendi: sic̃ de illis dic¬
tum ẽ. qui cum audissent apłos post domini
ascensionẽ: conpuncti sunt corde qui occide¬
rant dominum. Quos allocutus ẽ beatus petrꝰ
dicens intercȩtera: agite penitentiã et bapti¬
Retur unusquisq urm. in nomine domini nr̃i
iħu xp̃i: et dimittentur uob̃ peccata ur̃a. Sed
qm̃ idem ipsi menbra eius facti sunt. cuuis
inligno menbra fixerunt: populus iuideoꝵ ñ
ẽ recordatus facere miscđiam ꝑ secutus est
hominem inopem & mendicũ: sed inmen¬

Expanded text:
«Sitio» ? Sed quod sequitur quomodo accipiatur in ipso ca«Sitio» ? Sed quod sequitur quomodo accipiatur in ipso capite nostro, id est sui corporis Salvatore, quem Judas persecutus est, non invenio. Cum enim dixisset, «Et persecutus est hominem inopem et mendicum,» adjecit atque ait, «Et compunctum corde mortificare;» id est, ut mortificaret: nam quidam etiam sic sunt interpretati. Compunctus autem corde non solet dici, nisi stimulis peccatorum in dolore poenitendi; sicut de illis dictum est, qui cum audissent Apostolos post Domini ascensionem, «compuncti sunt corde,» qui occiderant Dominum. Quos allocutus est beatissimus Petrus dicens inter caetera: «Agite poenitentiam, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Domini Jesu Christi, et dimittentur vobis pecm iidem ipsi membra ejus facti sunt, cujus in ligno membra fixerunt, populus Judaeorum non est recordatus facere misericordiam; persecutus est hominem inopem et mendicum, sed in mem
Abbreviated transcription (Latin):
eius non deleatur: peccatum ihrłm que seruit
cũ filiis suis quȩ uñficit ꝓpħas & lapidat mis¬
sos adse: fiant contra dnm semꝑ. iniqͥtas ⁊ pec¬
catum eoꝵ: id÷ ut a conspectu dm̃i ñ aboleantur
deo ineternum uindicante Et disꝑeat deterra
memoria eoꝵ. Terra dci. agerdĩ ẽ: ager dĩ ec¬
cłia dĩc̃. Dequa terra petut memoria eoꝵ: qͥa
cum essent rami naturales: ꝓpt̃ infidelitatem
de popło accipitur qđ ait: nonẽ recordatus: Nã
si xpm occiditꝰ saltm recordaretur peniten¬
do. & faceret miscđiam supra menbra eius:
quȩ ꝑseucrantissimȩ ꝑsecutus ẽ. Ideo dicit
Quia ꝑsecutus ẽ hominem inopem & mendi¬
cum Potest quidem accipi deiuda: qͥa non
ẽ dedignatus dñs pauꝑfieri cum diues eẽt:
ut illuis pauꝑtate nos ditarinunz Mendicũ
autẽ qͦmͦ intelligamꝰ: nͥ forte quia dixit mu¬
lieri samaritane. dam̾ bibere. & incruce ait

Expanded text:
ejus non deleatur.» Peccatum Jerusalem, quae servit ejus non deleatur.» Peccatum Jerusalem, quae servit cum filiis suis, quae interficit Prophetas, et lapidat missos ad se . «Fiant contra Dominum semper,» iniquitas et peccatum eorum; id est, ut a conspectu Domini non aboleantur, Deo in aeternum vindicante. «Et dispereat de terra memoria eorum.» Terra Dei, ager Dei est; ager Dei, Ecclesia Dei est: de qua terra periit memoria eorum, qui cum essent rami naturales, propter infidelitatem de populo accipitur quod ait, «non est recordatus:» nam si Christum occidit, saltem recordaretur poenitendo, et faceret misericordiam super membra ejus, quae perseverantissime persecutus est. Ideo dicit quia «persecutus est hominem inopom et mendicum.» Potest quidem accipi de Juda; quia non est dedignatus Dominus pauper fieri, cum dives esset, ut illius paupertate nos ditaremur . Mendicum autem quomodo intelligam, nisi forte quia dixit mulieri Samaritanae, «Da mihi bibere» , et in cruce ait,
Abbreviated transcription (Latin):
nentur Et diripiet aliem õs labores eius: di
D abolus & angłi eius: quia non thesaurirant
id ÷ regno. sic remanserunt ut amisso dõ cuius
filium ꝑsecuti sunt & oderunt. non sit qui eoꝵ
misereatur: ñ ad temporalem uitã sumendã.
Fiant nati eius ininteritum: utiq inint̾itum
sempiternum: Ingeneratione una deleatur
nomen euis Quia generati sunt. ñ regenerati:
ideo inuna generatione delentiuz Naminalt̾a
id÷ in regeneratione. si eam cognoscerent & de¬
nerent: ñdelerent᷑. Inmemoriam redeat iniqui¬
tas patrum eius in conspectu dñ: ut reddat ei¬
dem popło dominus ꝑ seueranti inmalicia etiã
patrum eius iniquitatem: Sic enim eis dicit.
estimonium estis uobis met ipsis: quia filii
estis eorum qͥ ꝓpħas occiderunt. Et paulo pꝰt.
Ut ueniat suꝑ uos omnis sanguis iustus qui ef¬
fusus ẽ suꝑ terram: asanguine abel iusti: usq
ad sanguinem ⁊acharie Et peccatum matris

Expanded text:
nentur. «Et diripiant alieni labores ejus:» nentur. «Et diripiant alieni labores ejus:» diabolus et angeli ejus; quia non thesaurizant tre perdito, id est regno, sic remanserunt, aut amisso Deo, cujus Filium persecuti sunt et oderunt, non est qui eorum misereatur, non ad temporalem vitam sumendum «Fiant nati ejus in interitum:» utique in interitum sempiternum. «In generatione una deleatur nomen ejus.» Quia generati sunt, non regenerati, ideo in una generatione delentur: nam in altera, id est in regeneratione, si eam cognoscerent et tenerent, non delerentur. «In memoriam redeat iniquitas patrum ejus in conspectu Domini:» ut reddat eidem populo Dominus perseveranti in malitia etiam patrum ejus iniquitatem. Sic enim eis dicit, «Testimonium estis vobismetipsis, quia filii estis eorum qui Prophetas occiderunt:» et paulo post ait, «Ut veniat super vos omnis sanguis justus qui effusus est super terram, a sanguine Abel justi usque ad sanguinem Zachariae. Et peccatum matris
Abbreviated transcription (Latin):
sisse Qui enim filium non habet ait ueritas:
nec patrẽ habet. Et uror eus uidua Uxor re¬
gni plebs intelligi potest: eui reges subdite ec¬
cłiȩ dominantur Nidua uͦ facta ẽ: amisso ip¬
so regno Nutantes transferantur filii eius: ⁊
mendicent: Nutauerunt periculis. urgentibus
hostib: translati sunt debellati. filii regni ui¬
deorum: Suid ẽ autem mendicare. nͥ ad homi¬
num miscdiam iuiuereꝰ sicut uiuunt subeaꝵ
gentium regib inqͥs translati sunt: Eiciantur
dehabitationib suis Ita factum ẽ Scrutet᷑ fe¬
nerator omnem substantiam euis: id÷ popłi
eius Nui nichil melius intelligitur qͣm debita
eorum ñdimittantur: quia insolo xp̃o dinit¬
tuntur quem respuerunt: qui etiam dicere
docuit dimitte nob̃ debita nr̃a. sicut et nos
dimittimus debiir torib nr̃is Omnem
autem substantiã eius dictũ ẽ omnẽ uitam
eiꝰ: ut ei nulla debita. id ÷ nulla peccata do¬

Expanded text:
sisse: «Qui enim Filium non habet,» ait Veritas, sisse: «Qui enim Filium non habet,» ait Veritas, «nec Patrem habet» . «Et uxor ejus vidua.» Uxor regni plebs intelligi potest, cui reges subditae dominantur: vidua vero facta est amisso ipso regno. «Nutantes transferantur filii ejus, et mendicent.» Nutaverunt periculis, urgentibus hostibus translati sunt, debellati filii regni Judaeorum. Quid est autem mendicare, nisi ad hominum misericordiam vivere, sicut vivunt sub earum gentium regibus, in quas translati sunt? «Ejiciantur de habitationibus suis.» Ita factum est. «Scrutetur fenerator omnem substantiam ejus:» id est, populi ejus. Ubi nihil melius intelligitur, quam debita eorum non dimittantur, quia in solo Christo dimittuntur, quem respuerunt; qui etiam dicere docuit, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris» . «Omnem» autem «substantiam ejus» dictum est, omnem vitam ejus; ut ei nulla debita, id est, nulla peccata do
Abbreviated transcription (Latin):
scđ̃m ordinem melchisedeh: Fiant dies eius pau¬
ci scđ̾m regnum accipiendum ẽ: qͥa non diu
postea ꝑseuerauit regnum iudeorum: Et ep̃a¬
tum eius accipiat alter: Ipsum dominũ xp̃m
nonincongruenter intelligi existimo. ep̃ãtum
popłi iudeorum: quia detribu uida factus ẽ se¬
cundum carnem Et apł̃s ait Dico enĩ xp̃m
ministrum fuisse circumcisionis ꝓpt̾ uerita¬
tem dĩ: ad confirmandas ꝓmissiones patrũ:
Etipse ait Nonsum missus nͥ adoues que peri¬
erunt domus isrł: quia illis exhibuit in
carne prescutiam: Et magi qui aboriente ue¬
nerunt hoc dixerunt Ubi ẽ qui natus ẽ rex
uideoꝵ: Et hoc intitulo scriptum erat super
crucifixum: Ynde ilud mutare uolentibus. ñ
frustra respondit pilatus: qđ scripsi scripsi.
filii eius orphani: Dequib dicitur filii autem
regni:ibunt intenebras exteriores facti
sunt autẽ opham. amisso ipso regno qͣsi patre ꝑ¬
dito: quãqͣ idm̃ patrem bene in telligunt᷑ ami¬

Expanded text:
secundum ordinem Melchisedec . «Fiant dies ejus pauci.» Secundum regnum accipiendum est, quia non diu postea perseveravit regnum Judaeorum. «Et episcopatum ejus accipiat alter.» Ipsum Dominum Christum non incongruenter intelligi existimo episcopatum populi Judaerum, quia de tribu Juda factus est secundum carnem: et Apostolus ait, «Dico enim Christum ministrum fuisse circumvisionis propter veritatem Dei, ad confirmandas promissiones patrum» . Et ipse ait: «Non sum missus, nisi ad oves quae perierunt domus Israel» ; quia illis exhibuit in carne praesentiam. Et Magi qui ab oriente venerunt, hoc dixerunt: «Ubi est qui natus est rex Judaeorum» . Et hoc in titulo scriptum erat super crucifixum: unde illud mutare volentibus non frustra respondit Pilatus, «Quod scripsi, scripsi»filii ejus orphani:» de quibus dicitur, «Filii autem regni ibunt in tenebras exteriores» . Facti sunt autem orphani amisso ipso regno, quasi patre perdito; quanquam et Deum patrem bene intelliguntur ami
Abbreviated transcription (Latin):
draginta dicrum habuisse ieuinium: Sed
tantum ne meo ualuit ula inedia: ut genua
eius infirmarentur: An ⁊hoc ĩ menbris eius.
hoc ẽ scĩs eius. aptius intelligitur: Et ca¬
ro mea inmutata ẽ ꝓpter oleum: ꝓpt̾ grãm
spiritalem. Unde & xp̃s appellatur acrisma¬
oleum non indeterius s inmelius inmutata
ẽ hoc ẽ amortis contumelia ingłam in mor¬
talitatis exurgens. Cum itaq dixisset. & ge¬
nua mea infirmatast̃ aicuinio. uͥ significatũ
ẽẽ arbitror eos qui inmenbris eius fortes ui¬
debantur: tanqͣm presentia panis quo susten¬
tabantur abstracta. ineuis passione defecisse
usq adnegationem quȩ apparuit inpetro:
tanquam ad eos confirmandos. ne succum¬
bendo penitus eaderent. & caro mea inquit ĩmu¬
tata ẽ ꝓpt̾ oleum: ut illos amca morte defici¬
entes mea resurrectione firmarem: emisso sp̃ũ
scõ ungerem : qͥ ñ ad eos uenisset. nͥ ego abissẽ
Hoc enim direrat: ñpotest ille uenire nisi ego

Expanded text:
draginta dierum habuisse jejunium : sed tantumne valuit in eo illa inedia, ut genua ejus infirmarentur? An et hoc in membris ejus, hoc est sanctis ejus, aptius intelligitur? «Et caro mea immutata est propter oleum:» propter gratiam spiritualem. Unde et Christus appellatur a chrismapropter oleum non in deterius, sed in melius immutata est, hoc est, a mortis contumelia in gloriam immortalitatis exsurgens. Cum itaque dixisset, «Genua mea infirmata sunt a jejunio,» ubi significatum esse arbitror eos qui in membris ejus fortes videbantur, tanquam praesentia panis quo sustentabantur abstracta, in ejus passione defecisse usque ad negationem, quae apparuit in Petro; tanquam ad eos confirmandos, ne succumbendo penitus caderent, «Et caro mea,» inquit, «immutata est propter oleum,» ut eos mea morte deficientes, mea resurrectione firmarem, et misso Spiritu sancto unguerem, qui non ad eos venisset, nisi ego abiissem. Hoc enim dixe
Abbreviated transcription (Latin):
aqͣm ꝓpt̃ ablutionem uł irrigationẽ: siue ꝑ
oleum. ꝓpt̃ exultationem & inflaminationem
diuersus: quia signa diuersa sunt. Multum
ud Nontam̃ alius: quia nec fortis ẽ agnus:
nec innocens leo. Xp̃c aũ et innocens ẽ ut agnꝰ:
et fortis ut leo Dic̃ enĩ apud esaiam ipse. xp̃s

Expanded text:
pter ablutionem vel irrigationem, sive per oleum propter exsultationem et inflammationem a seipso diversus, quia signa diversa sunt. Multum ud; non tamen alius: quia nec fortis est agnus, nec innocens leo; Christus autem et innocens est ut agnus, et fortis ut leo. Dicit autem apud Isaiam ipse Jes
Abbreviated transcription (Latin):
Lib̾a me quia egenus & pauꝑ ego sum Egesta ᷤ¬
& pauꝑtas. infirmitas ẽ: exqua crucifixus ẽ.
Et cor meum turbatum ẽ intra me hoc ad il¬
lud refertur qđ ait ꝓpinquante passione:
mortem significauit Sicut enĩ exumbra de¬
clinante fit nox: sic exmortali carne fit mor ᷤ.
Excussus sum sicut locustez lam hoc inmen¬
bris eius. hoc ẽ fidelib euis: conuenientiꝰ in¬
telligi existimo Q uod ut aliqͣnto aꝑtiꝰ po¬
neret: maluit dic̃e sicut locuste qͣm sicut
locusta: quãius et numero singłari possent
accipi etiam multȩ sic̃ & illud ẽ dixit &
uenit locusta: sed eẽt obscurius. Excussi s̃
mine locustarum: uel qđ transilierunt

Expanded text:
Libera me, quia egenus ei pauper ego sum.» Egestas et paupertas, infirmitas est, ex qua crucifixus est. «Et cor meum conturbatum est intra me.» Hoc ad illud refertur, quod ait propinquante passione, mortem significavit. Sicut enim ex umbra declinante fit nox, sic ex mortali carne fit mors. «Excussus sum sicut locustae.» Hoc jam in membris ejus, hoc est fidelibus ejus, convenientius intelligi existimo. Quod ut aliquanto apertius poneret, maluit dicere, «sicut locustae,» quam sicut locusta: quamvis et numero singulari possent accipi etiam multae, sicut illud est, «Dixit, et venit locusta» ; sed esset obscurius. Excussi sunmine locustarum, vel quod transilierunt
Abbreviated transcription (Latin):
cit: Pat̃ quippe adiuuat filiũ inqͣntũ ds̃ ho¬
minẽ: ꝓpt̃ formã serui. cui homini ds̃: &
cui ꝓpt̾ formae serui etiã dñs ẽ pat̃ Nã in
forma dĩ filius adiutorio ñ indiget: equalit̃
enĩ cũ patre omĩps ẽ ex quo & ipse adutor
ẽ hominis Sic̃ enim pat̃ suscitat mortuos
& iuficat: sic et filuis qͦs uult uuificat:
nec aliud pat̃. aliud filius : aut alit̃ pater.
alit filius: quia eteadem fac̃ & similiter.
Un de in qͣntum homo ẽ filius dĩ. ds̃ illũ su¬
scitauit amortius. hoc ẽ pat̃: cui dicit in
psaliis. suscita me & reddam illis: inqͥntũ
autẽ ds̃ ẽ etiã ipse se suscitauit Ppt̃ qd dic̃
Soluite templum hoc: & intriduo suscitabo
illud. Qd etiã hic significauit. si qͥs diligñ¬
ter intendat Scrutari enim uissit scͥptu¬
ras quȩ destimonium ꝑhibent deillo: ñ
insuꝑficiȩ ꝑtransiri Non enim tantũmͦ

Expanded text:
cit. Pater quippe adjuvat Filium, in quantum Deus hocit. Pater quippe adjuvat Filium, in quantum Deus hominem, propter formam servi: cui homini Deus, et cui formae servi etiam Dominus est Pater. Nam in forma Dei, Filius adjutorio non indiget; aequax quo et ipse adjutor est hominis. «Sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat» : nec alios Pater, alios Filius, aut aliter Pater, aliter Filius; quia et eadem facit, et similiter. Unde in quantum homo est Filius Dei, Deus suscitavit illum a mortuis, hoc est Pater, cui dicit in Psalmis, «Suscita me, et reddam illis» : in quantum autem Deus est, etiam ipse se suscitavit; propter quod dicit, «Solvite templum hoc, et triduo suscitabo illud» . Quod etiam hic significavit, si quis diligenter intendat: scrutari enim jussit Scripturas, quae testimonium perhibent de illo , non in superficie pertransiri. Non enim tantummod