comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bato. Decimas do omniũ quȩ pos¬
sideo. Hied echiel ꝓph̃a de ostensis
sibi celi animalib scribit: et totum
mrpus plenum ocłis incircuitu ip̃¬
sorum quatuor. Corpora quippe
animalium idcirco plena ocłis
describuntur. quia scõꝵ actio ab
omni parte circum specta ẽ. bona
desid̾abiliter ꝓuidens. mala soller¬
ter cauens: S nos sepe dum aliis re
bus intendimus. fit ut alia negligamꝰ
riseus adexhibendã abstinentiã. ad
impendendã miscđiam. ad referen¬
das dõ grãs ocłm habuerat: sed ad
humilitatis custodiã non habebat.
Et quid ꝓdest qͦd contra ostium in-¬
sidias pene tota ciuitas caute cu¬
stoditur si unum foramen aꝑtũ
relinquitur unde abhostib intret᷑
Et publicanus alonge stans. nolebat
nec ocłos adcelum leuare. sed ꝑcu¬
tiebat pectus suum dicens. Ds̃ ꝓpiciꝰ

Expanded text:
bato, decimas do omnium quae posbato, decimas do omnium quae possideo. Ezechiel propheta de ostensis sibi coeli animalibus scribit: Et totum corpus plenum oculis, in circuitu ipsorum quatuor . Corpora quippe animalium idcirco plena oculis describuntur, quia sanctorum actio ab omni parte circumspecta est, bona desiderabiliter providens, mala solerter cavens. Sed nos saepe dum aliis rebbus intendimus, fit ut alia negligamusrisaeus ad exhibendam abstinentiam, ad impendendam misericordiam, ad referendas Deo gratias oculum habuerat, sed ad humilitatis custodiam non habebat. Et quid prodest quod contra hostium insidias pene tota civitas caute custoditur, si unum foramen apertum relinquitur unde ab hostibus intretur? Et publicanus a longe stans, nolebat nec oculos ad coelum levare, sed percutiebat pectus suu
Abbreviated transcription (Latin):
duȩ hoc ẽ eccłie menbra ꝑtinet de
quib supra dicitur. Ds̃ autẽ ñ
faciet uindictam electoꝵ suorũ
clamantium adse.: Phariseus all¬
tm merita iactans. adea dequib
tribilis inconclusione sententia subdi¬
tur. Uerumtamen filius hominis ue¬
niens putas inueniet fidẽ iiterra.
Mariseus stans: apud se orabat. Ds̃¬
gras ago tibi. quia non sum sicut
ceteri homines. raptores. iniusti. ad¬
ulteri. uelut etiã hic publicanus.
Quatuor sunt species quib omnis
tumor arrogantium demonstratur
Cum bonũ aut asemetipsis habere
estimant. aut si sibi datum desuꝑ
credunt: ꝓsuis sehoc accepisse meri¬
ts putant. Aut certe cum iactant
schabere qͦd non habent: aut despec¬
tis cȩteris singłariter uideri appe¬
tunt habere quod habent: Qua pha¬
riseus iste iact᷑antie peste laborasse
dephenditur. qui ideirco detẽplo
absq iustificatione descendit. qͥa
bonoꝵ operum merita sibi quasi
singulariter tͥbuens. oranti publi¬
cano se p̃tulit. Ieuno bis insab¬

Expanded text:
c est Ecclesiae, membra pertinet, de quibus supra dicitur: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se . Pharisaeus autem merita jactans, ad ea de quibus terribilis in conclusione sententia subditur: Verumtamen Filius hominis veniens, putas inveniet fidem in terra? Pharisas ago tibi, quia non sum sicut caeteri hominum, raptores, injusti, adulteri, velut etiam hic publicanus. Quatuor sunt species quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, cum bonum aut a semetipsis habere se aestimant, aut si sibi datum desuper credunt, pro suis se hoc accepisse meritis putant; aut certe cum jactant se habere quod non habent; aut despectis caeteris, singulariter videri appetunt habere quod habent. Quia Pharisaeus istae jactantiae peste laborasse deprehenditur, qui idcirco de templo absque justificatione descendit, quia bonorum operum merita sibi quasi singulariter tribuens, oranti publicano se praetulit. Jejuno bis in sab
Abbreviated transcription (Latin):
teruo q̃si uano colore ꝑdiũ grãm ca¬
ruerit. necesse ẽ ad ęccłiam ueniat.
coloremq fidei uerũ quẽ acceꝑit.
ostendat. Cȩtera uͦ uiciatã quã ua¬
litudinis. et qͣsi menbroꝵ animȩ
atq sensuũ. ꝑseipsum interius in
conscientia et intellectu dñs sanat.
et corrigit: Deniq et paulus uoce
dñi audita. qͥd me ꝑsequeris. ⁊ ego
sũ iħus quẽ tu ꝑsequeris. ad anani¬
am tam̃ missus ẽ. ut illo sacerdotio
qͦd ineccłia constitutum ẽ. sacram̃¬
tum doctrinȩ fidei ꝑciperet. et uerꝰ
euis ad ꝓbaretur color. non quia ñ
posuit ꝑse ipsum dñs omĩa facere:
nã qͥs alius hȩc fac̃ etiã ineccłia: s
ut ipsa societas congregatoꝵ fideliũ
apꝓbando ininuicẽ atq communi¬
cando uere fidei doctrinã. in om̃ib
que dicuntur uerbis. uel signant᷑¬

Expanded text:
terno, quasi vario colore per Domini gratiam caterno, quasi vario colore per Domini gratiam caruerit, necesse est ad Ecclesiam veniat, coloremque fidei verum quem acceperit, ostendat. Caetera vero vitia tanquam valetudinis et quasi membrorum animae atque sensuum, per seipsum interius in conscientia et intellectu Dominus sanat et corrigit. Denique et Paulus voce Domini audita: Quid me persequeris? Et: Ego sum Jesus quem tu persequeris , ad Ananiam tamen missus est, ut illo sacerdotio quod in Ecclesia constitutum est sacramentum doctrinae fidei perciperet, et verus ejus approbaretur color; non quia non potest per seipsum Dominus omnia facere nam quis alius haec facit etiam in Ecclesia?, sed ut ipsa societas congregatorum fidelium approbando in invicem atque communicando verae fidei doctrinam, in omnibus quae dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
colore apparentia. significant leprã.
tamquã ueris falsisq coloꝵ locis
humana corpora uariantẽ. atq ina¬
culantem: hi autem tã uitandi sunt
eccłiȩ. ut si fieri potest longiꝰ remoti:
magno clamore. xpm̃ intpellent. un¬
de et apte subiungitur Dyi steterũt
saluentur ihm p̃ceptorẽ nominant:
qͥa enĩ ineius u̾bis se errasse significãt.
hunc saluandi humilit p̃ceptorẽ uo
cant. Cumq ad cognitionẽ p̃ceptoris
redeunt. mox adformã salutis recur¬
runt. Nam sequitur. Qyos ut uidit.
dirit. Ite ostendite uos sacdotib. & fa¬
ctum ẽ dũ irent. mundati sunt. Nul¬
lũ dñs eoꝵ qͥb hec corꝑalia beneficia
p̃stitit inuenitur misisse sac̾dotes:
figura erat futuri sacerdocii regalis.
qͦd ẽ ineccłia. qͦ consecrant᷑ om̃s ꝑti¬
nentes adcorpꝰ xp̃i. sũmi et ueri pͥn¬
cipis sacerdotum. & qͥs qͥs uel hereti¬
ca p̃uitate. uł suꝑsticione gentili. uł
uidaica ꝑfidia. uel etiã scismate fra¬

Expanded text:
apparentia, significant lepram, tanquam veris falsisque colorum locis humana corpora variantem atque maculantem. Hi autem tam vitandi sunt Ecclesiae, ut si fieri potest, longius remoti, magno clamore Christum interpellent, unde et apte subjungitur: Qui steterunt salventur, Jesum praeceptorem nominant, quia enim in ejus verba se errasse significant, hunc salvandi humilcant: cumque ad cognitionem praeceptoris redeunt, mox ad formam salutis recurrunt. Nam sequitur: Quos ut vidit, dixit: Ite, ostendite vos sacerdotibus. Et factum est dum irent, mundati sunt. Nullum Dominus eorum quibus haec corporalia beneficia praestitit invenitur misisse ad sacerdotes figura erat futuri sacerdotii regalis, quod est in Ecclesia, quo consecrantur omnes pertinentes ad corpus Christi summi et veri principis sacerdotum. Et quisquis vel haeretica pravitate, vel superstitione gentili, vel Judaica perfidia, vel etiam schismate fra
Abbreviated transcription (Latin):
diuitẽ obsequentib cuneis fulciri.
et se ininfirmitate & inopia anullo
uisitari. Nam quia nemo ei aduisitã¬
dum aderat. testant᷑ eanes qͥlicenter
uulnera lingebant. exuna gͦ re om̃i¬
potens ds̃ duo iudicia exhibuit. dũ
latarum pauꝑem ante ianuã diui¬
tis iacere ꝑmisit. Ut et diues impiꝰ
dampnationis sͥ augerẽ ultionẽ:
&e temptatus pauꝑ cresceret adre¬
munerationẽ. Lactũ ẽ autẽ ut
moreret᷑ mendicꝰ & portaret᷑ aban¬
głis insinii abrahȩ. Mortuus est
aut̃ &e diues et sepultus ẽ minfer
no: Sinus abrahȩ. requies ẽ bea¬
qͣ post hanc uitã recipiunt᷑. Sepul¬

Expanded text:
divitem obsequentibus cuneis fulciri, divitem obsequentibus cuneis fulciri, et se in infirmitate et inopia a nullo visitari. Nam quia nemo ei ad visitandum aderat, testantur canes qui libenter vulnera lingebant. Ex una ergo re omnipotens Deus duo judicia exhibuit, dum Lazarum pauperem ante januam divitis jacere permisit, ut et dives impius damnationis sibi augeret ultionem, et tentatus pauper cresceret ad remunerationem. Factum est autem ut moreretur mendicus, et portaretur ab angelis in sinum Abrahae. Mortuus est a Sinus Abrahae est requies beain quo post hanc vitam recipiuntur. Sepul
Abbreviated transcription (Latin):
turari qu̾ȩ micis. que cadebant de
sed et canes ueniebant. & lingebãt̃
ulcera eius. Plenus ulcerib mendic̾
latarus ante ianuas diuitis iacet qͣ
de re una dominus duo uidicia exple¬
uit. Habuisset eium fortasse aliqͣm
excusationem diues. si lazarus pauꝑ
ulcerosus ante eus ianuã ñiacius¬
set Si remotus fuisset. si eius inopla.
ñesset ocłis inportuna: Rursus silon¬
ge eẽ diues abocłis ulcerosi pauꝑis:
minorẽ toleras set temptacionẽ pau¬
per inanimo. S dum egenũ & ulce¬
ratum ante ianuam diitis et de¬
liciis affluentis posuit: inuna ea¬
demqre & exuisione pauꝑis nͣ
miserenti duuti cumulum. damp¬
nationis intulit & rursum exiu¬
sione diuitis temptatum cottidie
pauꝑem ꝓbauit. Cui certe poterat
adpenam sufficere pauꝑtas etiã si
sanus fuisset. Rursum suffecisset
eqͥtudo. etiã si subsidium adesset.
S ut ꝓbaretur ampliꝰ pauꝑ. simul
hunc. & pauꝑtas et egritudo tabefe¬
cit at q e insuꝑ uidebat ꝓcedentẽ

Expanded text:
is quae cadebant de Sed et canes veniebant, et lingebant ulcera ejus. Plenus ulceribus mendicus Lazarus ante januas divitis jacet, qua de re una Dominus duo judicia explevit. Habuisset enim fortasse aliquam excusationem dives, si Lazarus pauper et ulcerosus ante ejus januam non jacuisset, si remotus fuisset, si ejus inopia non esset oculis importuna; rursus si longe esset dives ab oculis ulcerosi pauperis, minorem tolerasset tentationem pauper in animo. Sed dum egenum et ulceratum ante januam divitis et deliciis affluentis posuit, in una eademque re, ex visione pauperis non miserenti diviti cumulum damnationis intulit, et rursum ex visione divitis tentatum quotidie pauperem probavit. Cui certe poterat ad poenam sufficere paupertas, etiamsi sanus fuisset; rursum suffecisset aegritudo, etiamsi subsidium adesset. Sed ut probaretur amplius pauper, simul hunc et paupertas et aegritudo tabefecit, atque insuper videbat procedentem
Abbreviated transcription (Latin):
lingebant canes. Nonnumqͣm so¬
lent insacro eloquio ꝑcanes predica¬
dres intelligi.Canũ et enun lingua¬
uulnus dum lingit curat. Quia et doc¬
tores sc̃ĩ dum inconfessione peccati
nr̃i nos instruunt: q̃si uulnus mentis
ꝑlinguã tangunt. Et qͥa nos loquendo
apeccatis eripiunt: qͣsi tangendo uul¬
nera adsalutẽ reducunt. Unde et be¬
ne latarus. adiutus int̃pretat᷑. qͥa ipsi
hunc adireptionẽ iuuant: qͥ eius uul¬
nera ꝑlingue correptionẽ curant:
Contigit uero ut uterq moreretur. di¬
ues qui induebat᷑ purpura etbysso
sepultus minferno. in sinu habrahe
latarus abangłis ductus ẽ: Quid ha¬
brahe sinus. nͨ secretã requiem signi¬
ficat patͥs: Dequa ueritas. Multi in

Expanded text:
lingebant canes. Nonnunquam solingebant canes. Nonnunquam solent in sacro eloquio per canes praedicatores intelligi. Canum etenim linguavulnus dum lingit, curat, quia et doctores sancti dum in confessione peccati nostri nos instruunt, quasi vulnus mentis per linguam tangunt. Et quia nos loquendo a peccatis eripiunt, quasi tangendo vulnera ad salutem reducunt. Unde et bene Lazarus adjutus interpretatur, quia ipsi hunc ad ereptionem juvant, qui ejus vulnera per linguae correptionem curant. Contigit vero ut uterque moreretur: dives, qui induebatur purpura et bysso, sepultus in inferno, in sinu vero Abrahae Lazarus ab angelis ductus est. Quid Abrahae sinus, nisi secretam requiem significat Patris?
Abbreviated transcription (Latin):
so. et epulabatur cottidie splendide.
ñiudaicum populũ significant. qͥ
cultum uitȩ exterus habuit. qͥ accep¬
tĩ legis deliciis ad nitorẽ usus ẽ non
adutilitatem: quem autem latarus
ulcerib plenus. nͥ gentilem populũ
siguralit exprimit: Qui dum conũ¬
sus addeum peccata sua confiteri ñ
erubuit: huic uullus incute fuit. In
cutis quippe uulnerã uirus auiscerib
trahitur. ce foras erumpit. Qͥdẽ gͦ pec¬
catoꝵ confessio: nͥ quedã uulnerum
ruptio: Quia peccati uirus salubrit
apperitur inconfessione: qͦd pestife¬
rae latebat ininente. S lazarus uulne¬
ratus cupiebat saturari demicis. que
cadebant demensa diuitis. et nemo
ili dabat. Quia gentilem quemq ad
cognitionem legis admittere suꝑb.
ille populus despiciebat qui dũ doc¬
ttinã legis non adcaritatem habuit.
sed adelationem: qͣsi de acceptis opib
tumuit. Et qͥa ei u̾ba defluebant de
scientia: qͣsi micȩ eadebant demensa.
At contra iacentis pauꝑis uulnera

Expanded text:
idie splendide, nisi Judaicum populum significat? qui cultum vitae exterius habuit, qui acceptae legis deliciis ad nitorem usus est, non ad utilitatem. Quem autem Lazarus ulceribus plenus, nisi gentilem populum figuraliter exprimit: qui dum, conversus ad Deum, peccata sua confiteri non erubuit, huic vulnus in cute fuit. In cutis quippe vulnere virus a visceribus trahitur, et foras erumpit. Quid est ergo peccatorum confessio, nisi quaedam vulnerum ruptio? Quia peccati virus salubriter aperitur in confessione, quod pestifere latebat in mente. Vulnera ratus cupiebat saturari de micis quae cadebant de mensa divitis, et nemo illi dabat, quia gentilem quemque ad cognitionem legis admittere superbus ille populus despiciebat, qui dum doctrinam legis non ad charitatem habuit, sed ad elationem, quasi de acceptis opibus timuit, et quia ei verba defluebant de scientia, quasi micae cadebant de mensa. At contra jacentis pauperis vulnera
Abbreviated transcription (Latin):
Non ita accipiendum ẽ qͦd cupidi et
uꝑbi qui nomine illiꝰ diuitis signi¬
siati sunt. in regnũ cęloꝵ sunt intra¬
diri cũ suis cupiditatib et suꝑbia:¬
factũ ẽ et cottidie fieri uidemus. a
cupiditate temporaliũ adcaritatẽ ȩter¬
norum. et aꝑniciosa suꝑbia. adhumilita¬
dem saluberrimam conuertantur
Petrus piscator erat. diues ñfuerat. ciboᷤ
manu et arte querebat. et tam̃ loquit᷑
confidenter: dimisimus omĩa: et qͥa ñ
sufficit tantum dimittere: ungit qͦd
ꝑfectum ẽ. et secuti sumus de: fecimus
qͥd uissisti: qͥd gͥ dabis nobis premii:¬

Expanded text:
Non ita accipiendum est, quod cupidi et Non ita accipiendum est, quod cupidi et superbi, qui nomine illius divitis significati sunt, in regnum coelorum sint intraturi cum suis cupiditatibus et superbia,factum esse et quotidie fieri videmus, a cupiditate temporalium ad charitatem aeternorum, et a perniciosa superbia ad humilitatem saluberrimam convertantur.Petrus piscator erat, dives non fuerat, cibos manu et arte quaerebat, et tamen loquitur confidenter: Dimisimus omnia. Et quia non sufficit tantum dimittere, jungit quod perfectum est: Et secuti sumus te, fecimus quod jussisti; quid ergo nobis dabis praemii
Abbreviated transcription (Latin):
aores scłi ad xp̃m posse conu̾ti. Cameli
añ noĩe se intelligi uoluit: qr sponte
humiliatus infirmitatis nr̃e ho¬
nera sustulit. Inquo enim manife¬
sius intelligitur quã inipso. qͦd
scrptum ẽ quanto magnus es hu¬
milia te inomnib. Pacum autẽ
punctiones significat. ꝑpunctioreᷤ.
doiores inpassiones susceptos fora¬
men ergo acus dicit. Angustias pas¬
honis: qua scisma nr̃ȩ quasi uestim̃¬
ta nature quodammͦꝰ res arcire idi
truperare dignatus ẽ. quatenꝰ post
lapsum melis reformati gaudeamꝰ ad
astimoniũ apli dicentis: Quic̃q enĩ
inrp̃o baptirati estis. xp̃m indiustis.
⁊ dixerunt qͥ audiebant. et qͥs potest
salius fieri. Qͦ ꝑtinet ista responsio.
cũ incomꝑabilit maior sit turba pau¬
pum. quȩ diuiti ꝑditis potuerit sal¬
uari. nͥ qͥa intellexerunt om̃s qͥ diuici¬
as amant. etiã si adipisci nequeant.
induitũ numero deputari:
At ulis.: que impos sibilia sunt apd̃
homines: possibilia sunt apud deum.

Expanded text:
ores saeculi ad Christum posse converti. Cameli enim nomine se intelligi voluit, quia sponte humiliatus infirmitatis nostrae onera sustulit; in quo enim manifestius intelligitur, quam in ipso quod scriptum est: Quanto magnus es humilia te in omnibus ? Per acum autem punctiones significat, per punctiones dolores in passione susceptos. Foramen ergo acus dicit angustias passionis, qua scissa nostrae quasi vestimenta naturae quodammodo resarcire, id est, recuperare dignatus est, quatenus post lapsum melius reformati, gaudeamus ad testimonium Apostoli dicentis: Quicunque enim Christo baptizati estis, Christum induistis . Et dixerunt qui audiebant: Et quis potest salvus fieri? Quo pertinet ista responsio, cum incomparabiliter major sit turba pauperum, quae, divitibus perditis, potuerit salvari, nisi quia intellexerunt omnes qui divitias amant, etiamsi adipisci nequeant, in divitum numero deputari? Ait illis: Quae impossibilia sunt apud homines, possibilia sunt apud Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
arroris. Non enĩ uel abscondunt im¬
hericiam suã. s ꝓsumma peritia ꝓfe¬
iunt in lucẽ et ia. ctantiã sermonis
ostentant. Nulla porro falsa doc̾tri¬
na ẽ: quȩ nonaliqua uera int̃misceat.
Uera gͦ falsis inordinatȩ ꝑmixta. in

Expanded text:
rentes. Non enim vel abscondunt imperitiam suam, sed pro summa peritia proferunt in lucem, et jactantiam sermonis ostentant. Nulla prorsus falsa doctrina est, quae non aliqua vera intermisceat. Vera ergo falsis: inordinate permista, in
Abbreviated transcription (Latin):
caritas tria hec. maior autẽ his ẽ caritaᷤ
s Elitabeth autem impletum ẽ tempus
pariendi. et peperit filium. Clerbum
impletionis sca scͥptura inbonoꝵ tan¬
tum ortu. uel obitu. uel actu ponere cõ¬
sueuit: quoꝵ uitam plenitudinem ꝑfec¬
tionis habere significat. Deniq elira¬
beth impletum ẽ tempꝰ pariendi. Im¬
pleti sunt dies mariȩ ut pareret. Imple¬
uit salomon edificare domum dñi.
Defunctus ẽ abraham. uel alius aliquis
patrum: senex et plenus dicrum. E post¬
quam uenit plenitudo temporis misit
d̃s filium suum. At contra: dies improꝵ
inanes sunt et uacui. Uiri enim sangui¬
num et dolosi. non dimidiabunt dies suõ.
Et audierunt uicini et cognati eius qͥa
magnificauit dñs miscđiam suã cum¬
Silla. et congratulabant᷑ ei. Habet scorũ
edicio. leticiam plurimoꝵ. quia cõmu¬
ne ẽ bonum. Iusticia enim communis
ẽ uirtus. et ĩo mortu usti. futurȩ uite in¬

Expanded text:
charitas, tria haec. Major autem his est charitas charitas, tria haec. Major autem his est charitas . Elisabeth autem impletum est tempus pariendi, et peperit filium. Verbum impletionis sancta Scriptura in bonorum tantum ortu, vel habitu, vel actu ponere consuevit, quorum vitam plenitudinem perfectionis habere significat. Denique Elisabeth impletum est tempus pariendi. Impleti sunt dies Mariae, ut pareret . Implevit Salomon aedificare domum Domini . Defunctus est Abraham, vel alius aliquis patrum senex et plenus dierum. Et postquam venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum . At contra dies impiorum inanes sunt et vacui. Viri enim sanguinum et dolosi, non dimidiabunt dies suos . Et audierunt vicini et cognati ejus quia magnificavit Dsabet et congratulabantur uicini. habet sanctorum editio laetitiam plurimorum, quia conmune est bonum; iustitia enim conmunis est uirtus. et ideo in ortu iusti futurae uitae in
Abbreviated transcription (Latin):
apostolus adromanos plenissime dis-¬
seruit Aduentus gͦ saluatoris. abrabȩ
ẽ & semini eius inscła ꝓmissus. hoc ẽ
uel iohannis exortum. matres ꝓphe¬
tando p̃ueniunt: ut sicut peccatum
amulierib cȩpit: ita etiam bona amu¬
lierib incipiant. & que ꝑunuis decep¬
tionem periit duab certatim preco¬
nantib mundo uita reddatur.
Mansit autem maria cum illa qͣsi
Sinensib trib et reuersa ẽ indomũ suã.
Tam diu mansit maria donec elitabeth
partus tempore completo: p̃cursoris do¬
mini sui. ꝓpter quã maxime uenerat.
natiuitatem uideret. Dictum ẽ autem
supra. quod omnis anima casta que spi-¬
ritale uerbi desidium conceperit. Alta
mox necesse sit exercitii cȩlestis uiga
subeat: et qͣsi trium mensiũ dies ibidẽ
demorata quousq ꝑfecta principali¬
um uirtutum luce radietur ꝑseuera¬
re ñ desistat: Quos nimirum ꝑfectis¬
suni fulgoris menses describens apłs
aut. Nunc autẽ manent. fides. spes.

Expanded text:
Apostolus ad Romanos plenissime disApostolus ad Romanos plenissime disseruit: Adventus ergo Salvatoris Abrahae est et semini ejus in saecula promissus ; hoc est, vel Joannis exortum matres prophetando praeveniunt, ut sicut peccatum a mulieribus coepit, ita etiam bona a mulieribus incipiant, et quae per unius deceptionem periit, duabus certatim praeconantibus mundo vita reddatur. Mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus, et reversa est in domum suam. Tandiu mansit Maria, donec Elisabeth partus tempore completo praecursoris Domini sui, propter quam maxime venerat, nativitatem videret. Dictum est autem supra, quod omnis anima casta quae spiritale verbi desiderium conceperit, alta mox necesse sit exercitii coelestis juga subeat, et quasi trium mensium dies ibidem demorata, quousque perfecta principalium virtutum luce radietur, perseverare non desistat. Quos nimirum perfectissimi fulgoris menses describens Apostolus ait: Nunc autem manent fides, spes,
Abbreviated transcription (Latin):
S non cessant. Suscepit isrł puer̃ suũ
Smemorari misericordiȩ suȩ. Pulchre
puerum domini appellat isrł qui ab
eo sit ad saluandũ susceptus: obedientẽ
iudelicet ethumilem Iuxta qͦd oseȩ dic̃
quia puer israhel et dilexi eum. Nam
qui contempnit humiliari: non potest
utiq saluari. nec dicere cũ ꝓpħa. ecce
enum ds̃ adiuiuat me et dñs suscep¬
tor ẽ animȩ meȩ. Quicumq autẽ hu¬
miliauerit se. sicut paruulus: hic est
Smaior in regno cȩloꝵ. Sicut locutus ẽ
ad patres nrõs. abrabam et semini eius
insecula. Semen abrabe ñ carnale sed
spiritale significat. Id ẽ. non eius tan¬
tum carne ꝓgenitos. sed siue incucum¬
cisione seu inpreputio fidei ilius uesti¬
gia secutos. Nam et ipse inp̃putio po¬
situs credidit. reputatũ q ẽ ei adiusti¬
ciam. Atq eusdem fidei signaeulũ.
cireumcisionẽ accepit. ut sic utriusq¬
populi pater fideret ꝑfidem. Iuxta qͦd

Expanded text:
 non cessant. « Suscepit Israel puerum suum,  non cessant. « Suscepit Israel puerum suum, memorare misericordiae suae. » Pulchre puerum Domini appellat Israel, qui ab eo sit ad salvandum susceptus, obedientem videlicet et humilem, juxta quod Oseae dicit: « Quia puer Israel, et dilexi eum . » Nam qui contemnit humiliari, non potest utique salvari, nec dicere cum propheta: « Ecce enim Deus adjuvat me, et Dominus susceptor est animae meae . Quicunque autem humiliaverit se, sicut parvulus, hic est major in regno coelorum . » « Sicut locutus est ad patres nostros Abraham et semini ejus in saecula. » Semen Abrahae non carnale, sed spiritale significat, id est, non ejus tantum carne progenitos, sed sive in circumcisione seu in praeputio fidei illius vestigia secutos: nam et ipse in praeputio positus credidit, reputatumque est ei ad justitiam, atque ejusdem fidei signaculum circumcisionem accepit, ut sic utriusqpopuli pater fieret per fidem, juxta quod
Abbreviated transcription (Latin):
tamqͣm menbrum corporis hereat: s
quia omnia ꝑipsũ facta sunt. ideo
brachiũ dñi dictus ẽ Sicut enĩ tuũ
brachium ꝑ qͦd operaris: sic di brachi¬
um dictum ẽ eius uerbũ. quia ꝑuer
bum oꝑatus ẽ mundum. Cur enĩho¬
mo brachium ut aliqͥd operetur ex¬
dendit nisi quia non continuo fit qͦd
dixerit: Si autem tanta potestate p̃
ualeret ut sine ullo motu corꝑis sui.
qͦd diceret ficiet brachium eiꝰ uerbum
euis esset. Cum gͦ audimus brachiũ dĩ
patris. esse dĩ filium. ñ nobis obstrepat
consuetudo carnalis. s qͣntũ illo donã¬
te possumus: di uirtutẽ & sapientiam
cogitemus ꝑ qͣm facta sunt omnia.
S Deposuit potentes de sede. et exaltauit
Shumiles. Esurientes impleuit bonis:
& diuites dimisit inanes: Qd dix̃ in
brachiosuo. et qͦd p̃misit inꝓgenies et ꝓ¬
idelicet ꝑomnes scłi generationes. et
perire suꝑbi. ethumiles exaltari. pia
iustaq diuinȩ potentiȩ dispensatione¬

Expanded text:
tanquam membrum corporis haereat, sed tanquam membrum corporis haereat, sed quia omnia per ipsum facta sunt, ideo brachium Domini dictus est. Sicut enim tuum brachium, per quod operaris, sic Dei brachium dictum est ejus verbum, quia per verbum operatus est mundum . Cur enim homo brachium, ut aliquid operetur extendit, nisi quia non continuo fit quod dixerit? Si aaevaleret, ut sine ullo motu corporis sui quod diceret fieret, brachium ejus verbum ejus esset. Dum ergo audivimus brachium Dei Patris esse Deum Filium, non nobis obstrepat consuetudo carnalis, sed quantum illo donante possumus, Dei virtutem et sapientiam cogitemus, per quam facta sunt« Deposuit potentes de sede, et exaltavit humiles. Esurientes implevit bonis, et divites dimisit inanes. » Quod dixit in brachio suo, et quod praemisit in progenies et providelicet per omnes saeculi generationes, et perire superbi, et humiles exaltari, pia justaque divinae potentiae dispensatione
Abbreviated transcription (Latin):
cipimur abomnib qui ñ sunt scĩ
nec dõ dedicati. dicente dño: Sc̃i estote.
quia egosc̃s sum: Quicumq enim se
consecrauerit merito extra derrã. et
extra mundũ uidebitur: Potest .N.
et ipse dicere. suꝑ terrã ambulantes
conuersationem incȩlis habemus:
Et mis ericor dia eus inꝑgenies
& ꝓgenies timentib eum. Aspecia¬
lib se donis. ad generalia di uidicia
conuertens. tocius humani genens
statum describit. et qͥd suꝑbi. qͥd hu¬
miles mereant᷑ qͥd filii adȩ. ꝑliberũ
arbitrium. qͥd filii di sint ꝑgrãm
alternis uersib explicat. Non ergo in¬
quit soli mͥ fecit magna qui potens
ẽ sed et in omni gente et ꝓgenie qui
timet eum et operatur iusticiã. ac¬
s ceptus ẽ illi. Fecit potenciã inbra¬
Schio suo. dispersit suꝑbos mente cor¬
dis sui. Inbrachio suo: inipso di filio
significat. Non qͦd d̾̃s pater figura de¬
terminet᷑ carnis humane: eiq filius

Expanded text:
cipimur ab omnibus, qui non sunt sancti, cipimur ab omnibus, qui non sunt sancti, nec Deo dedicati, dicente Domino: Sancti estote, quia et ego sanctus sum . Quicunque enim se consecraverit, merito extra terram et extra mundum videbitur. Potest enim et ipse dicere: Super terram ambulantes conversationem in coelis habemus . Et misericordia ejus in progenies et progenies timentibus eum. A specialibus se donis ad generalia Dei judicia convertens, totius humani generis statum describit, et quid superbi, quid humiles mereantur, quid filii Adae per liberum arbitrium, quid filii Dei sint per gratiam, alternis versibus explicat. Non ergo, inquit, soli mihi fecit magna qui potens est, sed et in omni gente et progenie, qui timet eum, et operatur justitiam, acceptus est illi. Fecit potentiam in brachio suo, dispersit superbos mente cordis sui . In brachio suo, in ipso Dei Filio significat, non quod Deus Pater figura determinetur carnis humanae, eique Filius
Abbreviated transcription (Latin):
parentis mors inmundũ intrauit. ita
denuo phumilitatem marie uitȩ in¬
Stroitus panderetur. ia fec̃ michi¬
: magna qui potens est. et scm nom̃ eiꝰ.
Adinitium carminis respicit ubi dictũẽ
Magnificat anima mea dominum. Sola
quippe anima illa cui dñs magna fa¬
cere dignatur. dignis eum p̃coniis mag¬
nificare. et ad consortes euisdẽ uoti. ac
ꝓpositi potest cohortando dicere. Mag¬
nificate dominum mecũ: et exaltemꝰ
nom̃ eius minuicem. Nam qui dñm qͣm
cognouit. qͣntum inse ẽ magnificare &
nomen euis scĩficare contempserit: mi¬
nimus uocabitur inregno celoꝵ. Sc̃m̃
autem nomen eius uocat᷑. quia singła¬
ris culmine potentiȩ transcendit om¬
nem creaturam. atq ab uniuersis quȩ
fecit. longe segregatur: Quod greca lo¬
cutione meluis intelligit᷑. in qua ipsũ
uerbum qͦd dicit᷑ ãgion᷑ qͣsi extra ter¬
ram esse significat. Cuius etiam nos
imitatione ꝓmodulo nr̃o segregari p̃¬

Expanded text:
parentis mors in mundum intravit, ita parentis mors in mundum intravit, ita denuo per humilitatem Mariae, vitae introitus panderetur. Quia fecit mihi magna qui potens est, et sanctum nomen ejus. Ad initium carminis respicit, ubi dictum est: Magnificat anima mea Dominum. Solet quippe anima illa cui Dominus magna facere dignatur, dignis eum praeconiis magnificare, et ad consortes ejusdem voti ac propositi potest cohortando dicere: Magnificate Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem . Nam qui Dominum, quem cognovit, quantum in se est magnificare, et nomen ejus sanctificare contempserit, minimus vocabitur in regno coelorum . Sanctum autem nomen ejus vocatur, quia singularis culmine potentiae transcendit omnem creaturam, atque ab universis quae fecit, longe segregatur. Quod Graeca locutione melius intelligitur, in qua ipsum verbum, quod dicitur ἅγιον, quasi extra terram esse significat: cujus etiam nos imitatione pro modulo nostro segregari prae
Abbreviated transcription (Latin):
to munere sublimauit. quod nullo
lingue officio explicari. sed ipso ux¬
intimi pectoris affec̾tu ualeat cõm¬
prehendi: et ideo totas animȩ uires
inagendis gratiarum laudib offero.
totum incontemplanda magnitudi¬
ne eius cui non ẽ finis quicqͥd uiuo.
sentio. discerno. gratulant implendo.
quia et eiusdem iħu idẽ salutaris. sp̃c
meus ȩterna duuinitate letatur. Cuiꝰ
mea caro temporali conceptione feta.¬
tur: Cui simile ẽ illud ꝑsalmistȩ. Ani¬
ma autem mea exultauit in dño. &
delectabitur suꝑ salutari eius. Etipse
enim patrem filiumq pari uenerabat᷑
samore Quia resperit humilitatem
Sancillȩ suȩ. ecce enim ex hoc beatã me
Sdicent omnes generationes. Cuiꝰ hu-¬
militas respicitur: recte beata ab om
nibus cognominanda gratulatur. Sic̃
econtrario euius suꝑbia despecta con¬
dempnatur ȩuȩ: idẽ ue siue calamita¬
tis nomine multata tabescit. Decebat
enim. ut sicut ꝑsuꝑbiam primȩ nr̃e

Expanded text:
to munere sublimavit, quod non ullo to munere sublimavit, quod non ullo linguae officio explicari, sed ipso intimi pectoris affectu valeat comprehendi, et ideo totas animae vires in agendis gratiarum laudibus offero, totum in contemplanda magnitudine ejus cujus non est finis, quidquid vivo, sentio, discerno, gratulanter impendo, quia et ejusdem Jesu, id est salutaris, spiritus meus, aeterna divinitate laetatur, cujus mea caro temporali conceptione fetatur. Cui simile est illud Psalmistae. Anima autem mea exsultabit in Domino, et delectabitur super salutari ejus . Et ipse enim patrem Filiumque pari venerabatur amore. Quia respexit humilitatem ancillae suae. Ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes. Cujus humnibus cognominanda gratulatur, sicut e contrario, cujus superbia despecta condemnatur Evae, id est, vae, sive calamitatis, nomine multata tabescit. Decebat enim ut sicut per superbiam primae nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
Scientur ea quȩ dicta sunt ei adomino.
Nides ñ dubitasse mariam. sed credidisse.
et ideo fructum fructũ fidei consecutã.
Beata inquit quȩ credidit. et uere beata.
quȩ sacerdote prestantior. cũ sacerdos
negasset: uirgo correxit errorẽ. Nec mi¬
rum si dñs redempturus mundum. oꝑ¬
ationem suam inchoauit amatre. ut
ꝑqͣm salus omnib parabat᷑ eadẽ pͥma
fructum salutis hauriret expignore.
Pariterq notandum: qͣnta elizabeth a¬
nimum. gr̃a maria intrante ditauit. quẽ
quȩ credidisti. Aꝑte indicat quia uerba
angłi quȩ dicta admariã fuerant ꝑspm̃
agnouit. atq subiungens. ꝑficientur ea
que dicta sunt tibi adño: quȩ etiã eam
infuturo sequerentur: p̃uidit. Matrẽ
uͦ dñi sui nominans. quia redempto¬
rem humani generis inutero portaret.
Sintellexit. Et ait maria. Magnifi¬
S cat anima mea dominum. et exul¬
tauit sp̃c m̃s indõ s alutari meo
Tanto inquit me dñs. tamq in audi¬

Expanded text:
icientur ea quae dicta sunt ei a Dominicientur ea quae dicta sunt ei a DominVides non dubitasse Mariam, sed credidisse, et ideo fructum fidei consecutam. Beata, inquit, quae credidit. Et vere beata quae sacerdote praestantior; cum enim sacerdos negasset, virgo correxit errorem. Nec mirum si Dominus redempturus mundum operationem suam inchoavit a matre, ut per quam salus omnibus parabatur, eadem prima fructum salutis hauriret ex pignore. Pariterque notandum quanta Elisabeth animum gratia Maria intrante ditavit, quem quae credidisti, aperte indicat quia verba angeli quae dicta ad Mariam fuerant, per spiritum agnovit: atque subjungens Perficientur ea quae dicta sunt tibi a Domino, quae etiam in futuro sequerentur praevidit. Matrem vero Domini sui nominans, quia Redemptorem humani generis in utero portaret, intellexit. « Et ait Maria: Magnificat anima mea Dominum. Et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo. » Tanto, inquit, me Dominus tamque inaudi
Abbreviated transcription (Latin):
s mini mei adme: Non qͣsi nescia ꝑqui¬
rit: quod munerum scĩ sp̃c esse cognos¬
cit se uidelicet amatre dñi adpignoris
sui ꝓfectum salutari. s miraculi noui¬
tate ꝑcussa non hoc sui meriti: s mune¬
ris fatetur esse diuini.
sEcce enim ut fact̾a ẽ uox salutationis
Stuȩ inaurib meis. exultauit ingaudio
Sinfans inutero meo. Erubescebat eliza¬
beth onus parentis: qͣm dui nesciebat
mysterium religionis. s quȩ occultabat
se quia conceperat filium: iac̾tare se ce¬
pit quia generabat ꝓpħam. Et quȩ ante
erubescebat: benedicit. Et que dubitabat
ante : firmatur: Ecce enim inquit ut
uox salutationis tuȩ facta ẽ in auribus
meis. exultauit ingaudio infans inu¬
tero meo. Itaq magna uoce clamauit.
ubi domini sensit aduentum: quia re¬
ligiosum credidit partũ. Nulla enim
causa erat pudoris: ubi ꝓpħe ortus. date
non affectatȩ fidem generationis adscisseret.
Et ẜeata quȩ credidit qm̃ ꝑfi Iceret¬

Expanded text:
mini mei ad me? Non quasi nescia perquimini mei ad me? Non quasi nescia perquirit quod nimirum sancti Spiritus esse cognoscit, se videlicet a matre Domini ad pignoris sui profectum salutari, sed, miraculi novitate perculsa, non hoc sui meriti, sed muneris fatetur esse divini. Ecce enim ut facta est vox salutationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo. Erubescebat Elisabeth onus parientis, quandiu nesciebat mysterium religionis. Sed quae occultabat se quia conceperat filium, jactare se coepit quia generabat prophetam. Et quae ante erubescebat benedicit, et quae dubitabat ante firmatur. Ecce enim inquit ut vox salutationis tuae facta est in auribus meis, exsultavit gaudio infans in utero meo. Itaque magna voce clamavit, ubi Domini sensit adventum, quia religiosum credidit partum. Nulla enim causa erat pudoris, ubi prophetae ortus datae, non affectatae fidem generationis ascisceret. Et beata quae credidit, quoniam perf
Abbreviated transcription (Latin):
etates. Nocem prior elisabeth audiuit:s
iohannes prior grãm sensit. Illa nature
ordine audiuit: iste exultauit ratione
mysterii: Illa mariȩ: ĩste dñi sensit a d¬
uentum: Iste grãm loquunt᷑ : illi intus
operantur pietatisq mysteriũ mater¬
nis adoriuntur ꝓfec̾tib. Dupliciq mi¬
mat̃ repleta qͣm filius: s. cum filius esset
repletus sp̃ũ scõ. repleuit et matrem.
Et exclamauit uoce magna et dir̃. Be¬
nedicꝰta tu inter mulieres. et benedictus
fructus uentris tui. Notandum qͦd p̃¬
missa de xp̃o ꝓphetia. ñ rerum tantũ
miraculis. sed et uerboꝵ ꝓprietate com¬
pletur. Iste ẽ enim fructus qui dauid
patriarchȩ subiure uirando ꝓmittit᷑
Defructu uentris tui ponã suꝑ sedem
meam. Simulq intuendum qͦd eadẽ
uoce maria abelitabeth: qua agabrie¬
le benedicitur. Quatenus et angłis &
hominib ueneranda: et cunctis merito
feminis preferenda monstratur.
¶Et uiide hoc in ut ueniat mater do¬

Expanded text:
etates. Vocem prior Elisabeth audivit, sed Joannes prior gratiam sensit. Illa naturae ordine audivit, iste exsultavit ratione mysterii. Illa Mariae, iste Domini sensit adventum. Istae gratiam loquuntur, illi intus operantur, pietatisque mysterium maternis adoriuntur profectibus, duplicique mimater repleta quam filius, sed cum filius esset repletus Spiritu sancto, replevit et matrem. Et exclamavit voce magna, et dixit: Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui. Notandum quod praemissa de Christo prophetia non rerum tantum miraculis, sed et verborum proprietate completur. Iste est enim fructus, qui David patriarchae sub jurejurando promittitur: De fructu ventris tui ponam super sedem meam . Simulque intuendum quod eadem voce Maria ab Elisabeth qua a Gabriele benedicitur, quatenus et angelis et hominibus veneranda, et cunctis merito feminis praeferenda monstretur. Et unde hoc mihi, ut veniat mater Do
Abbreviated transcription (Latin):
bis: continuo qͣsi aꝑtuis qͥd dixe¬
rit explanans: Salutẽ inquit exin¬
imicis nr̃is. et demanu omnium
qui oderunt nos. Omnes autẽ
qui oderunt nos: uel homines per¬
uersos. uel inmundos sp̃c significat:
dequoꝵ manu et interim spe sal¬
ui facti sumus. et infuturo re ipsa
saluandi. Ad faciendam mis ccłiã
Scum patrib nr̃is. et memorari testa¬
m̃ti sui sc̃i. Iusuirandũ qͦd iurauit

Expanded text:
bis, continuo quasi apertius quid dixebis, continuo quasi apertius quid dixerit explanans: Salutem inquit ex inimicis nostris, et de manu omnium qui oderunt nos. Omnes autem qui oderunt nos, vel homines perversos, vel immundos Spiritus significat. De quorum manu et interim spe salvi facti sumus, et in futuro re ipsa salvandi. Ad faciendam misericordiam cum patribus nostris, et memorari testamenti sui. Jusjurandum quod juravit,
Abbreviated transcription (Latin):
lutis: firmã celsitudinẽ salutis dic̃
Ossa siquidem omnia carne inuolu¬
ta sunt: cornu excedit carnẽ. et ideo
cornu salutis regnũ saluatoris xp̃i
uocatur quo mundo sp̃italis et quȩ
carnis gaudia superet altitudo nũ¬
tiatur. Incuius figurã dauid uel
salomon: cornu olei sunt inregni
gloriam consecrati.
remias. daniel. et ysaias. cȩteriq ta¬
les qui et ꝓpħe specialit appellati:
& deeius aduentu manifestȩ sunt
locuti. uerũ ipse pat̃ adam. abel.
et enoch. & cȩteri patrũ: facꝰtis qͥppe¬
quiq suis eius dispensationi desti¬
monium reddunt: Unde dñs ipse
uideoꝵ duriciã redarguens ait. Si
crederetis moysi crederetis forsitan
& michi. Deme enim ille scripsit
Salutem eximmicis nr̃is. et dema¬
nu omnium qui oderunt nos. Iun¬
gendũ ẽ asuꝑiori uersiculo erexit
nobis. id÷ erexit nobis salutẽ. exini¬
micis nr̃is. Cum .u. primo breuiter
p̃misisset. et erexit cornu salutis no¬

Expanded text:
lutis firmam celsitudinem salutis dicit. lutis firmam celsitudinem salutis dicit. Ossa siquidem omnia carne involuta sunt, cornu excedit carnem, et ideo cornu salutis regnum Salvatoris Christi vocatur, quo mundo spiritalis et quae carnis gaudia superet, altitudo nuntiatur. In cujus figuram David vel Salomon cornu olei sunt in regni gloriam consecrati. remias, Daniel, et Isaias, caeterique tales, qui et prophetae specialiter appellati, et de ejus adventu manifeste sunt locuti, verum ipse pater Adam, Abel, et Enoch, et caeteri Patrum, factis quique suis ejus dispensationi testimonium reddunt. Unde Dominus ipse Judaeorum duritiam redarguens, ait: Si crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihi. De me enim ille scripsit . Salutem ex inimicis nostris, et de manu omnium qui oderunt nos. Jungendum est a superiori versiculo erexit nobis, id est, erexit nobis salutem ex inimicis nostris. Cum enim primo breviter praemisisset: Et erexit cornu salutis no
Abbreviated transcription (Latin):
Et zacharias pater euis impletus
S tus dominus ds isrł quia uisitauit
S & fecit redemptionem plebis suȩ
Quanta suꝑni muneris est largitas.
si prompta ad accipiendũ nr̃e fidei sit
pietas Ecce loquela quȩ sola ẽ ablata
credenti. Uisitauit aut̃ dominꝰ ple¬
bem suã. quasi longa infirmitate ta¬
bescentem: et qͣsi uenditã sub peccato.
unici filii sui sanguine redemit. Qͦd
quia beatus zacharias ꝓximȩ faci¬
endum cognouerat. ꝓpħico more qͣsi
iam factum narrat. & notandũ. qͦd
uisitasse et redemisse plebẽ suã di¬
citur: Non quia uidelicet hanc ueni¬
ens suã inuenit: sed quia uisitãdo suã
fec̃ Cui simile ẽ qͦd inꝓuerbiorum fine
deeadem plebe cantatur. Mulierem
fortem quis inueniet. Neq enim
eandem mulierẽ uidelicet eccłiam.
fortẽ id ÷ fide deuotam inuenit: sed
sibi desponsando fortẽ reddidit qͥa
sue fidei sublimͬate ꝑfecit.
Et erexit cornu salutis nobis:
indomo dauid pueri sui: Cornu sa¬

Expanded text:
Et Zacharias pater ejus impletus Et Zacharias pater ejus impletus tus Dominus Deus Israel, quia visitavit et fecit redemptionem plebis suae. Quanta superni muneris est largitas, si prompta ad accipiendum nostrae fidei sit pietas. Ecce loquela quae sola est ablata credenti. Visitavit autem Dominus plebem suam, quasi longa infirmitate tabescentem, et quasi vendita sub peccato, unici filii sui sanguine redemit. Quod quia beatus Zacharias proxime faciendum cognoverat, prophetico more quasi jam factum narrat. Et notandum quod visitasse et redemisse plebem suam dicitur, non quia videlicet hanc veniens suam invenit, sed quia visitando suam fecit. Cui simile est quod in Proverbiorum fine de eadem plebe cantatur: Mulierem fortem quis inveniet ? Neque enim eamdem mulierem, videlicet Ecclesiam fortem, id est, fide devotam invenit, sed sibi desponsando fortem reddidit, quia suae fidei sublimitate perfecit. Et erexit cornu salutis nobis, in domo David pueri sui. Cornu sa
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ post septimã sabbati fac̾ta ẽ. occul¬
ta sacerdotii legalis archana patueit̃
linguaq pontificum iudeoꝵ qͣm dif¬
fidentiȩ uincula strinxerant: intelli¬
gentie rationabilis ẽ uoce soluta.
Et suꝑ omnia montana uidee di¬
Siuil gabantur omnia uerba hec. E¬
Scorde suo dicentes. Quid putaᷤ puer iste
Serit: et enim manus dñi erat cũ ulo.
Magna opera dñi: exquisita inom̃s
uoluntates eius. Eoce enim unum ⁊a¬
chariȩ silentium ñ ipsi tantum cui
datur adpenã incredulitatis et sig¬
num credendi ꝓficit: sedet cum au¬
fertur. omnes uicinos euis miraculo.
actimore stupefacit: omnia circum¬
quae montana fama nati ꝓpħȩ pro¬
fundit. omnes qui audire poterant
adꝑquirendum diligentus pueri
qui natus ẽ modum statumq solli¬
citat. ut his ui delicet atq huius mo¬
di futurus xp̃i ꝓpħa commendetur
auspiciis. iterq ut ita lixerim pre¬
cursori ueritatis precurrentia sig¬
na prebeant.

Expanded text:
post septimam sabbati facta est, occulpost septimam sabbati facta est, occulta sacerdotii legalis arcana patuerunt, linguaque pontificum Judaeorum, quam diffidentiae vincula strinxerant, intelligentiae rationabili est voce soluta. Et super omnia montana Judaeae divulgabantur omnia verba haec. Esuoerit? Etenim manus Domini erat cum illo. Magna opera Domini, exquisita in omnes voluntates ejus. Ecce enim unum Zachariae silentium, non ipsi tantum cui datur ad poenam incredulitatis et signum credendi proficit, sed et cum aufertur, omnes vicinos ejus miraculo ac timore stupefacit, omnia circumquaque montana fama nati prophetae perfundit, omnes qui audire poterant, ad perquirendum diligentius pueri qui natus est modum statumque sollicitat, ut his videlicet atque hujusmodi futurus Christi propheta commendetur auspiciis, itemque, ut ita dixerim, praecursorem veritatis praecurrentia signa praebeant.
Abbreviated transcription (Latin):
S loquebatur benedicens dm. & fac¬
Stus ẽ timor suꝑ omnes uicinos eorũ.
Quia uox claminantis in deserto est
nata. merito lingua parentis solutaẽ
Neq enim patrem alaudib silere
decebat qui uerbi p̃cone sibi nato gau¬
debat quippe cui labia que meredu¬
litas unxerat: fides iã soluit. Uerum
hec etiam allegoricȩ si quiᷤ ꝑscrutari
desideret. iohannis celebrata natiui-¬
tas grẽ noui testamenti ẽ inchoata
sublimitas. Cui uicini et cognati pa¬
tris nomen qͣm iohannis imponere
malebant: quia uidei qͥ legis ei ob¬
seruatione qͣsi affinitate iuncti erãt:
magis iusticiam quȩ exlege ẽ sectari:
qͣm fidei grãm suscipere cupiebant.
S iohannis hoc ẽ grã di. uocabulum
mater uerbis pat litteris intimare
satagunt: Quia etlex ipsa psalmi q
lud uetus figuratis cerimoniarum
et sacrificioꝵ umbris. eidẽ testimoni¬
um ꝑhibet Pulchreq ⁊acharias oc¬
taua die ꝓlis edite loquit᷑. quia ꝑdo
mini resurrectionẽ quȩ octaua die hoc¬

Expanded text:
 loquebatur benedicens Deum, et factus est timor super omnes vicinos eorum. Quia vox clamantis in deserto est nata, merito est lingua parenti soluta, neque enim patrem a laudibus silere decebat, qui verbi praecone sibi nato gaudebat, quippe cui labia quae incredulitas vinxerat, fides jam solvit. Verum haec etiam allegorice si quis perscrutari desiderat, Joannis celebrata nativitas, gratiae Novi Testamenti est inchoata sublimitas. Cui vicini et cognati patris nomen quam Joannis imponere malebant, quia Judaei, qui legis ei observatione, quasi affinitate juncti erant, magis justitiam, quae ex lege est, sectari, quam fidei gratiam suSed Joannes, hoc est, gratiae Dei vocabulum, mater verbis, pater litteris intimare satagunt, quia et lex ipsa psalmique lud vetus figuratis caeremoniarum et sacrificiorum umbris, eidem testimonium perhibet. Pulchreque Zacharias octava die prolis editae loquitur, quia per Domini resurrectionem, quae octava die
Abbreviated transcription (Latin):
S cui nomen nazareth. Id circo angłi pri¬
uatis nominib censent᷑. ut signetur ꝑuo
cabula etiam inoperatione qͥd ualeant.
Neq et enim in illa sc̃a ciuitate qͣm de
uisione omnipotentis dĩ plena scientia

Expanded text:
, cui nomen Nazareth. Idcirco angeli pri, cui nomen Nazareth. Idcirco angeli privatis nominibus censentur, ut signetur per vocabula etiam in operatione quid valeant. Neque etenim in illa sancta civitate, quam de visione omnipotentis Dei plena sci
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificiorum. nec dicta curaret scire ꝓpha¬
rum. Muto gͦ ꝑmanente ⁊acharia. concep̃
iohannem elitabeth. quia non intelligant
licet pontifices. distinctionem fidei phari¬
sei amittant et scribe. ita ut nec ipsi intret̃
nec auditores suos intrare ꝑmittant: inte¬
riora tamen legis xp̃i s acramentis habũ¬
dant: et bene conceptum suũ elitabeth qͥnq
mensib occultat siue quia ipse legifer
moyses quinq libris mysteria xp̃i para¬
bolatim designat. seu qui tota ueteris in¬
strumenti series. eandẽ xp̃i dispensatio¬
nem inquinq mundi etatib. ꝑscõꝵ fac¬
ta uel dicta prefigurat. Et ideo quia xp̃i
incarnatio. uel sexta etate scłi futura. ut
adimpletionem legis erat ꝓfutura: recte
sexto mense concepti iohannis. missus
admariam augłs nasciturũ nunciat sal¬
uatorem. ut sequens exordine lectio de¬
monstrat. Inmense autem sexto miss
ẽ angłs gabriel adeo inciuitatẽ galileȩ.¬

Expanded text:
sacrificiorum, nec dicta curaret scire prophetasacrificiorum, nec dicta curaret scire prophetarum. Muto ergo permanente Zacharia, concipit Joannem Elisabeth, quia non intelligant licet pontifices distinctionem fidei, Pharisaei amittant et Scribae, ita ut nec ipsi intrent, nec auditores suos intrare permittant, interiora tamen legis Christi sacramentis abundant. Et bene conceptum suum Elisabeth quinque mensibus occultat, sive quia ipse legifer Moyses quinque libris mysteria Christi parabolatim designat, seu quia tota Veteris Instrumenti series eamdem Christi dispensationem in quinque mundi aetatibus per sanctorum facta, vel dicta praefigurat. Et ideo quia Christi incarnatio, vel sexta aetate saeculi futura, vel ad impletionem legis erat profutura, recte sexto mense concepti Joannis missus ad Mariam angelus, nasciturum nuntiat Salvatorem, ut sequens ex ordine lectio demonstrat. In mense sexto, missus est angelus Gabriel a Deo, in civitatem Galileae
Abbreviated transcription (Latin):
nendũ dõ filios effec̾ta Ingreditur gͦ
zacharias templum. quia sacerdotũ ẽ in¬
trare inscũarium di. et intelligere innouis¬
sima mẏsterioꝵ cȩlestium Orat foris mul¬
titudo. quia qui secreta queq et mystica
penetrare sublimiter nequeunt: doctorum
necesse ẽ monitis humilit̃ intendant. Dũ
uͦ ⁊ achanas altari thimiama imponit:
nasciturum iohannẽ cognoscit quia dum
doctores ampliori flamina diuine lec¬
uenturam. et de interiori litterarũ medul¬
la. qͣsi deuulua elitabeth ꝓditurã eẽ rep¬
periunt: et hoc bene ꝑangłm: quia ⁊ lex
ẽ ordinata ꝑ angłos inmanu mediatoris:
S quia audita credere dissimilat. silentii
pena multatur: Qluia mutus ẽ qui ñ ser¬
sum litteris intelligit inẽẽ spiritalem. nec
talis iam uerba dare populo qͣsi magister
nouit sed qͣsi uerbi et rationis expers ta¬
citis ut ita dicam nutib innuit. Quale tc̃
erat sacerdotium uideoꝵ. cum nec rationẽ

Expanded text:
nendum Deo filios effecta. Ingreditur ergo nendum Deo filios effecta. Ingreditur ergo Zacharias templum, quia sacerdotum est intrare in sanctuarium Dei, et intelligere in novissima mysteriorum coelestium. Orat foris multitudo, quia secreta quaeque et mystica penetrare sublimiter nequeunt, doctiorum necesse est monitis humiliter intendant. Dum vero Zacharias altari thymiama imponit, nasciturum Joannem cognoscit; quia dum doctores ampliori flamma divinae lecm Christum venturam, et de interiori litterarum medulla, quasi de vulva Elisabeth, prodituram esse reperiunt. Et hoc bene per angelum, quia et lex est ordinata per angelos in manu Mediatoris. Sed qui audita credere dissimulat, silentii poena mulctatur, quia mutus est qui non sensum litteris intelligit inesse spiritalem. Nec talis jam verba dare populo quasi magister novit, sed quasi verbi et rationis expers, tacitis ut ita dicam nutibus innuit. Quale tunc erat sacerdotium Judaeorum, cum nec rationem