comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm. Uł humanã eiꝰ naturã q̃ ẽ templum di¬
uinitatis. Alia translatio. Ut contempler delecta¬
species dĩ. & ꝓtegar. ad absorta morte induar ĩmor¬
talitate. ñ aliunde data. s a meipso templo eiꝰ in quo
habitat. Simulachra gentium ꝓtegunt᷑ asuis tẽpliᷤ.
s ds̃ nt̃ in ipso templo manens ꝓtegit templũ suũ.
bernaculo suo. T̃ ab̃ naculum deitatis ẽ caro xp̃i. in qͣ
guralit̃ dauid cum fugeret saul absconditꝰ ẽ in lati¬
bulis ne uidetur abscondit dico in die maloꝵ. id¬
tempore temptationum. qđ ẽ dies uitȩ. Uł in die
maloꝵ quo scł mali florent. ꝓtexit me in abscon¬
ditotabnaculi sui. In abscondito dicit. quasi aliȩ sint¬
partes eius forinsecȩ & intus sit penetrale. qđ utiq
ita ẽ. Nos enim quasi forinseci sumus. in quib per
gr̃am habitat. Ipse uͦ sacerdos ẽ in abscondito tab̾na¬
culi. quia diuinitas de nr̃o tab̾naculo carnẽ sibi per¬
sonalit̃ uniuit. in qua latuit. Qui uͦ in eum corde

Expanded text:
Jerusalem, vel humanam ejus naturam, quae est templum Divinitatis. Alia translatio habet: ut contempler delectaspecies Dei, et protegar, id est absorpta morte induar immortalitate non aliunde data, sed ab ipso protectohabitat. Simulacra gentium proteguntur a suis templis; sed Deus noster in ipso templo manens proteget templum suum. bernaculi sui. Tabernaculum Deitatis est caro Christi, in qua guraliter David, cum fugeret Saul, absconditus est in latibulis, ne videretur. Abscondit, dico, in die malotentationum, quod est dies vitae, vel in die malorum, quo soli mali florent. Et protexit me in abscondito tabernaculi sui. In abscondito dicit, quasi aliae partes ejus sint forinsecae, et intus sit penetrale, quod utique ita est. Nos enim forinseci sumus, in quibus per gratiam habitat. Ipse vero sacerdos est in abscondito tabernaculi Dei, quia Divinitas de nostro tabernaculo carnem sibi personaliter univit, in qua latuit. Qui vero in eum credit
Abbreviated transcription (Latin):
post primam unctionẽ int̾ adu̾sa scł̃i laborans. spe-¬
ret in dominum. certꝰ de scda unctione. In altera
uͦ parte exponitur labor & gemitus. orõ. ut scła un¬
tionem aꝑit. ne quis scł pꝰ pͥmam torpeat uncti
bitans in me non ego: ẽ illuminatio mea contra te¬
nebras ignorantiȩ. ut iam discerñe possum uit̃ bo¬
num & malum. & salus mea contra infirmitatem.
ut iam possim resistere peccato. firmus gͥ & in lu

Expanded text:
post primam unctionem inter adversa saeculi laborans spepost primam unctionem inter adversa saeculi laborans speret in Dominum certus de secunda unctione. In altera vero parte exponitur labor, gemitus, oratio, ut secunda untionem aperit, ne quis post primam torpeat unctictam credo, ipse est illuminatio mea contra tenebras ignorantiae, ut jam discernere possim inter bonum et malum: et salus mea contra infirmitatem, ut jam possim resistere peccato, nimiru
Abbreviated transcription (Latin):
in libris regum. dauid ter fuisse inunctum. Pmo
& sex mensib. Occiso autem isboseth filio saul
qui suꝑ alias tribus regnabat: unctus ẽ ibidem.
ut regnaret suꝑunu̾sum isrł. Et ascendit in ie¬
autem ñ tantum reges s & sacerdotes ungi.ut
qͦ ꝑtinet unctio. qui & in illo unus xp̃i. & eum
illo sumus unus xp̃c caput & membra. Sic̃ aut̃
dauid in sigura futuri regni apud patrẽ unctꝰ
ẽ. ita nos in domo diaboli existentes ungimur
in facram̃to futurȩ impessibilitatis. in qua sicut
ilauid ante regnum laborat. sub hostib. & deside¬
rat regnum. ita & nos int̾m laboramus & gemimꝰ
adoptionem filioꝵ expectantes. qua scło liniamur in
regno. Uñ remouens ab historia: dic̃. in finẽ. finis iste
consummnationis c̃ in quem dirigens psalmus isto:
attribuitur dauid. scł cuilibet fideli. agens de his q̃
ꝑtinent ad ea q̃ fecit priꝰquã scło liniretur. susceptꝰ
in regnum. Inprima autem parte ostendit᷑ qualit̃

Expanded text:
in libris Regum David ter fuisse unctum. Primo bum Juda . Occiso autem Hisboset filio Saül, qui super alias tribus regnabat, tertio inunctus est ibidem, ut regnaret super universum Israel . Et ascendens in Jeautem non solum reges, sed et sacerdotes ungi, ut is unctio, qui et in illo sumus Christi, et cum illo sumus unus Christus, caput et membra. Sicut autem David in figuram futuri regni apud patrem unctus est, ita nos in domo diaboli existentes ungimur in sacramentum futurae impassibilitatis, in qua sicut David ante regnum laborabat sub hostibus et desiderabat regnum, ita et nos interim laboramus et gemimus adoptionem filiorum exspectantes, qua secundo liniamur in regno. Unde removens ab historia dicit in finem. Finis iste consummationis est, in quem dirigens psalmus iste attribuitur David, seu cuilibet fideli agens de his quae pertinent ad ea, quae fecit, priusquam secundo liniretur susceptus in regnum. In prima autem parte ostenditur qualiter
Abbreviated transcription (Latin):
Certum ẽ qł ꝑ dauid intelligit᷑ xp̃c. in ꝑso¬
na capitis aut membroꝵ. S qñ titulus ht̃
buic ł ipsi. tunc attribuitur capiti xp̃o sicut hic
ubi ꝑ totum psalmũ loquitur xp̃c. Est aut̃ hic
psalmus t̃cius eorum qui breuit de passione et re¬
surrectione domini commemorant. Primo p̃cat᷑
quas optare uidetur:. potius indicat. ñ studio mali¬
uolentiȩ. s contestatione uindictȩ. Scdo de sua glo¬
tificatione grãs agit. ibi. Benedictꝰ dñs. & salutẽ
credentium asserit. ibi. Dominus fortitudo. Intenti¬
one monet eos adu̾sa tolerare. qui glificari cũ eo
desiderant. Se autem ꝓponit iustis exemplum confi¬
dendi in dõ. cum ipse adeo dignus. a dõ totum petit
e ait. Odomine ds̃ m̃s. ego homo clamabo ad te. tu
uͦ ne sileas. ita ut ame .i. ab eo qđ homo sum u̾bum
tuum separes. nequando taceas ame. Hoc ñ ẽ in he¬

Expanded text:
Certum est quod per David intelligitur Christus in persona capitis aut membrorum. Sed quando titulus habet: huic, vel ipsi, tunc attribuitur Christo, sicut hic, ubi per totum psalmum loquitur Christus. Est autem hic psalmus tertius eorum, qui breviter de passione et resurquas optare videtur, potius indicat, non studio malevolentiae, sed contestatione vindictae. Secundo de sua glorificatione gratias agit ibi: Benedictus Dominus. Et salutem credentium asserit ibi: Dominus fortitudo. Intentione monet eos adversa tolerare, qui glorificari cum Christo desiderant. Se autem proponit justis exemplum confidendo in Deo, cum ipse a Deo dignus totum petit a Deo, et ait: O Domine Deus meus, ego homo clamabo ad te: tu vero ne sileas, ita ut a me, id est ab eo, quod homo sum, verbum tuum separes. Ne quando taceas a me, et
Abbreviated transcription (Latin):
meum & aduitus sum. Et sic refloruit caro mea
immunis a peccato. q̃ defloruit in adam ex pecc̃o.
Uł quȩ prius floruic peccati immunitate. refloruit
.i. itm floruit in resurrectione: ꝓp̃t qđ metu mortis
consumpto confitebunt᷑ ei illi in quib ego sum.
ce ĩo ego confitebor ei. & hoc ex uoluntate mea.¬
scł non ex timore. sub lege. s lib̾e cum lege. Dñs. ħ¬
pugnam: ẽ ꝓtector saluationum xp̃i sui .i. quas

Expanded text:
meum, et adjutus sum, et sic refloruit caro mea immunis a peccato, quae defloruit in Adam ex peccato. Vel quae prius floruit peccati immunitate, refloruit, id est, iterum floruit in Resurrectione. Propter quod metu mortis consumpto confitebuntur ei illi, in quibus ego sum, et ideo Confitebor ei, et hoc ex voluntate mea, non ex timore sub lege, sed libere cum lege. pugnam ejus protector salvationum Christi sui es
Abbreviated transcription (Latin):
cum audisset saul & uiriisrł. timuerunt nimis.
Tunc forte dauid pascens gregẽ patris sui. iussus ẽ
ab illo portare panes & quedam alia frĩb suis qui
erant in exercitui saul. Quo cum uenisset dauid: au¬
diuit philisteum supradicta dicentẽ. & circumstan¬
tib dix̃. Quid dabitur uiro qui ꝑcusserit hunc phi¬
listeũ: Et auditis his u̾bis in conspectu saul addu
nabo contra philisteum hunc. Cui cum dixisset sa¬
ul. non pot̾is quia tu puer es: & ille uir bellator: ait
dauid. Ego seruus tuus int̾feci leonẽ & ursum. o¬
dominus qui eripuit me de ore leonis o ursi ipse

Expanded text:
cum audisset Saul et viri Israel, timuerunt valde. Tunc forte David, pascens gregem patris sui, missus est ab illo portare panes et quaedam alia fratribus suis, qui erant in exercitu Saul. Quo cum venisset David, audivit Philisthaeum praefata dicentem, et circumstantibus dixit: Quid dabitur viro qui percusserit hunc Philisthaeum? Et auditis his verbis adductus est ad nabo contra Philisthaeum hunc. Cui cum dixisset: Non poteris, quia puer es, et ille vir bellator fortis ; ait David: Ego servus tuus leonem Dominus qui eripuit me de ore leonis et ursi, ipse
Abbreviated transcription (Latin):
lus nocendi. Ideo enim serpit: quia n nt̃ pedes quo
rum strepitus audiatur cum uenit. lenis ẽ. cius
tract᷑. s non rectus. Sic & mali serpunt ad nocen¬
dum: subleni contractu. habentes occultũ uene¬
num. Unde subdit. Uenenũ aspilum sub labiis eoꝵ¬

Expanded text:
lus nocendi: ideo et serpit, non habens pedes, ut non audiatur, cum venit; lenis est ejus tractus, sed non rectus: sic mali serpunt ad nocendum, sub levi tractu habentes occultum venenum, unde subdit, Venenum aspidum sub labiis eo
Abbreviated transcription (Latin):
bis. Thesaurꝰ desidabił requiescit in ore sapien¬
tis. uir autẽ insipiens glutit illum .i. sapiens ea¬
quȩ audierit cogitat. & retractando ruminat.
munda animalia in lege quȩ ruminant. & q̃ ñ¬
spelunca: historia nota ẽ. a qua tñ remouet ti¬
tulus qui ht̃ intellectus dauid. Igitur cdauid¬
in spelunca xp̃c in carne. ł in sepulchro. ł ipse cũ
membris in scło. ubi saluari a saule .i. a diabo¬
lo pͥncipe orat. Unde etiã psalmus iste quintus
intitulatur oratio. In cuiꝰ pͥma parte orans totꝰ
xp̃c mala sua summatim cominemorat. Scdo:
sinẽ eoꝵ ibi. Clamaui. Igitur intentione docens
quid nob̃ faciendum ẽ dum manemꝰ in carne.
ait in spelunca. Clamaui ad dñm uoce mea. in

Expanded text:
verbiis: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis ; vir autem stultus glutit illum, quia sapiens quae audierit cogitat, et retractando ruminat; munda animalia in lege, quae ruminant, et spelunca, historia docet, a qua tamen removet titulus, qui habet: Intellectus David monens acro, vel ipse cum membris in saeculo, ubi salvari a Saule, id est a diabolo principe orat. Unde et psalmus iste quintus intitulatur oratio, in cujus prima parte orans totus Christus mala sua summatim commemorat. Secundo finem eorum ibi: Clamavi. Igitur intentione docens quid nobis faciendum est, dum manemus in carne, ait in spelunca: VERS. 2. Clamavi ad Domin
Abbreviated transcription (Latin):
uasis tantum s ab illo pͥncipe qui in figura dicit᷑
homo. Unde in euangłio. Inimicus homo hoc fec̃.
Attende quod cum dixisset a maligno: tanqͣm ex¬
ponens hoc supposuit ab iniquo. uolens signifi¬
care quod om̃is iniquus malignus. Sunt quidẽ
multi iniqui qui ñ uidentur maligni. & tamen
sunt. sicut illi quinon seui. non p̃ssuras homini¬
b facientes. sunt tam̃ luxuriosi. uoluptatib dedi¬
ti. qualit̃ & si aliis non uidentur nocere. nocent
tam̃ sibi. & inde sunt iniqui s etiã in eodẽ si quis
alte considet: maligni sunt. quia nocent exemplo.
& faciunt in nob̃ quod postea uincere laboremꝰ.
Procecdit etiam ex ipsa uoluptate p̃ssura. postqͣm
enim quis uoluptuose uiuens que habebat: effu¬
derit: rapit. Sicut igitur spinȩ in radice lenes.
emitunt de radice quod pungat: sic tales in¬

Expanded text:
uod est ab ipso principe, qui in figura dicitur homo. Unde in Evangelio: Inimicus homo hoc fecit. Attende quod, cum dixisset: a maligno, tanquam exponens hoc supposuit: ab iniquo, volens significare quod omnes iniqui maligni. Sunt quidem multi iniqui, qui non videntur maligni, et tamen sunt sicut illi, qui non saevi, non pressuras hominibus facientes, sunt tamen luxuriosi, voluptatibus dediti, qualiter etsi aliis non videntur nocere, nocent tamen sibi, et inde sunt iniqui. Sed in eodem si quis alte consideret, maligni sunt qui nocent exemplo, et faciunt in nobis quod postea vincere laboremus. Procedit enim ex ipsa voluptate pressura. Postquam enim voluptuose quis vivens quae habebat effudit, rapit. Sic ergo spinae in radice lenes emittunt de radice, quod pungat. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
tum. Xp̃c enim ipse piscis. hamo captus. primo sur¬
gens de mari. quia pͥmogenitus a mortuis. in cuiꝰ
ore inuemmus duas didraginas .i. quatuor drag¬
mas. que sunt quatuor euangłia. quib ab actione¬
scłi libamur. nec iam debitores remanemus. quia

Expanded text:
tus ergo primus piscis, hamo mortis captus, primus surgens de mari, quia primogenitus a mortuis, in cujus ore invenimus duas didrachmas, id est quatuor drachmas, scilicet quatuor Evangelia, quibus a vexationi liberamur, ne jam debitores remaneamus. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
Corpus xp̃i int malos constitutum non¬
dum hũsnisi in spebonum ubi erit exul¬
tatio: genens orat in hoc psalmo. ꝑ quod ad oran¬
dum inuitat. & pͥmo ponit qui hostes. & quȩ ma¬
lamouent. Scd̾o: quod auxilium habeat contra
corum ibi. Caput. Et in beatitudine iustoꝵ psal¬
mum concludit. ibi. Et habitabunt. Clamat igit᷑¬

Expanded text:
Corpus Christi inter malos constitutum nondum habens nisi in spe bonum, ubi erit plena exsultatio, gemens orat in hoc psalmo, per quod ad orandum invitat. Et primo proponit qui hostes, quae mala moverunt. Secundo quod auxilium habeat contra corum ibi: Caput circuitus. Et in beatitudine psalmum concludit ibi: Et habitabunt recti cum vultu tuo. Clamat igit
Abbreviated transcription (Latin):
fluctuanti in scło portus. & ipse te tam dui enutriet
scłi consumit. Uñ salomon. Sic̃ uermis ligno. et
tinea uestimento. ita uiri tristicia nocet cordi. Se
utiq tanquam in portũ. quia ñ dabit fluctuatio¬
nẽ iusto in ȩõum. &e si hic dat. u̾ba fluctuationis
fuerunt. contristatus sum in exercitatione mea.¬

Expanded text:
fluctuanti in saeculo; et ipse te enutriet utrit Unde Salomon: Sicut vermis ligno et tinea vestimento, ita viri tristitia nocet cordi .  tanquam in portum, quia non dabit fluctuationem justo in aeternum. Et sic verba fluctuationis fuerunt; constristatus sum in exacerbatione mea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ popło .i. contra popłm qui longe ẽ a scĩs. Ecclia
dum allophilis p̃mitur: orat. & pͥmo breuiter
tangit tribulationes in quib ꝑ spem dic̃ se secu¬
ram cẽ. Scdo latius easdem enumerat. ibi. Tota
malis scłi liberata. dicit se laudem in futura be¬
atitudine cantaturã ibi. In me sunt. Exemplo
Sunt ait temptationes utiles ualde. quib cdũ homo
int̾rogatur. incipit infirmitatẽ suã cognoscere. &

Expanded text:
 id est contra populum, qui est longe a sanctis, Ecclesia, dum Allophylis premitur, orat, et primo tangit tribulationes, in quibus per spem dicit se securam esse. Secundo latius eas enumerat ibi: Totu dmalis saeculi liberam dicit se laudem in futura beatitudine canturam ibi: In me sunt, Deus, voSunt autem tentationes utiles valde, quibus dum homo interrogatur, infirmitat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ deleta. quia ꝓpħatum erat in alio psalmo. ne
corrumpas tituli inscriptionẽ. Legimus autẽ in
pͥmo lbro regum. cũ dauid quereret᷑ a saule. qd¬
uenisset ad achis regem gech. q̃ erat ciuitas allo¬
philoꝵ. sed eum ibi retentum eẽ ñ legimus. Ergo
dauid meluis intelligit᷑ xp̃c integer quẽ allophi
li .i. alienigenȩ qui a scĩs facti sunt longe. tenue¬
runt in gech: qđ dr̃ torcular. Nam &e olim ipsũ
contradicunt titulo. tenent in torculari .i. p̃ssura
quȩ infructuosa ñ est. cum ibi manat uua quȩ
ante torcular integra sterilis ẽ. Non aũ incongroe
Saule saule. quid me ꝑsequeris: S &e corpus in
capite suo dicit. conresuscitauit & consede fecit

Expanded text:
scriptio non deleta, quia prophetatum erat in alio psalmo: Ne corrumpas tituli inscriptionem. Legimus autem in primo libro Regum David, cum quaereretur a Saule, venisse ad Achis regem Geth, quae erat civitas Allophylorum, sed eum ibi retentum esse non legimus. Ergo David melius intelligitur Christus integer, quem Allophyli, id est alienigenae, qui a sanctis longe facti sunt, tenuerunt in Geth, quod dicitur torcular. Nam et olim ipsum contradicunt titulo, tenent in torculari, id est in pressura, quae infructuosa non est, cum ibi manat uva, quae ante torcular integra sterilis est. Non autem incongr« Saule, Saule, quid me persequeris? » Sed et corpus in capite suo dicit: « Conresuscitavit nos, et consedere
Abbreviated transcription (Latin):
iste psalmus pͥmo. quia sic̃ in eo prius debeato ui¬
ro. & pꝰ de impus. sic in isto prius de impiis. post
de bonis. Ergo ꝓpħa demonstratiuo genere utit᷑. ho¬
nestatis fine laudans bonos. & fine inhonestatis

Expanded text:
iste psalmus primo, quia sicut in eo prius de beato viiste psalmus primo, quia sicut in eo prius de beato viro et post de impiis; sic in isto prius de impiis, postea de bonis. Ergo Propheta demonstrativo genere utitur, honestate finis laudans bonos, et fine inhonestatis
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dotib : xp̃m ñ tantum regẽ s etiã sacerdotem
doech uͦ idumeus totum corpꝰ maloꝵ cũ suo capi¬
te antixp̃o. quia mali qui etiã sic̃ boni hic ꝑegri¬
nantur migraturi sunt quidẽ s quales sunt ꝑ¬
mansuri .i. treni & corruptibiles homines in ȩter-¬
nũ. Iste doech nunciauit saul hoc uenit dauid
indomum. abimelech. quia tunc xp̃c ẽ ꝓditus
instituit. Uł sp̃ãlit̃ doech antixp̃c. qui ꝑ mira¬
cula ante uidicium ueniens totum orbẽ moue¬
bit. & pecens auxilium adiabolo. nunciabit ue¬
nisse xp̃m ad eccłiam q̃ ẽ domus patris. Uix̃ dđ̃
pꝰ mortẽ sacdotum quoꝵ sanguinẽ effudit do-¬
ech. in quo resurrectio figurata ẽ. sic̃ cũ immo¬
roborare fideles. illoᷤ maxime qui futuri sunt tem¬
porib antixp̃i. q̃ ad eo ꝑiculosa sunt. ut in errorẽ
inclucant᷑ etiam si fieri pot̾ elecci. Opponit᷑ autẽ

Expanded text:
sacerdotibus, Christum non tantum regem sed et sacerdotem sacerdotibus, Christum non tantum regem sed et sacerdotem Doeg vero Idumaeus totum corpus malorum cum suo capite Antichristo, quia mali etiam sicut et boni hic peregrinantur, movendi migraturi sunt quidem, sed quales sunt permansuri, id est terreni et corruptibiles et homines in aeternum. Iste Doeg nuntiavit Sauli hoc: Venit David in domum Abimelech, quia tunc Christus proditinstituit. Vel specialiter Doeg Antichristus, qui per miracula ante judicium veniens totum orbem movebit, et petens auxilium a diabolo nuntiabit venisse Christum ad Ecclesiam, quae est domus Patris. Vixit David post mortem sacerdotum, quorum sanguinem effudit Doeg, in quo resurrectio praefigurata est, sicut cum immoroborare fideles, maxime qui futuri sunt temporibus Antichristi, quae adeo periculosa sunt futura, ut in errorem inducantur etiam si fieri potest, electi. Opponitur autem
Abbreviated transcription (Latin):
athar silius achimelech euadens fugit ad dauid. At¬
tende qđ cum historia habeat achimelech. titulꝰ
ideo error facilius obrepsit. Ut fortassis sicut in alio
psalmo hc̃ titulus ñ coram achis. s mutato nomi¬
ne coram abimelech. ut ñ historiã s misteriũ at¬
tendamus. ita & hic. Ergo doech int̃p̃tatur motus.
idumeus t̃renus. ab edom. quo nomine appellatͥ
ẽ esau. eo qđ ꝓ edulio lentis primogenita uendi¬
dit. Saul: petitio. qđ ẽ nom̃ mortis. eo qđ homo pec¬
cans. mortẽ u̾bis & manib appetiuit. sic̃ popłs a
domino regem. extorsit. & datus ẽ saul. Abime¬
lech patris mei regnum. dauid manufortis. hie
destruetur: nos xp̃o conregnaturos maxime ꝑse¬
quitur. Nisi enim mortales eẽmus. ñ eẽt qd̃ nobis
facẽt inimicus. qui nicħ angłis immortalibus
nocet. Item dauid cum accepit sacratum gladiũ.
& panes ꝓpositionis edit. quos ñ licebat ede nisi

Expanded text:
athar filius Achimelech fugit ad David. Atathar filius Achimelech fugit ad David. Attende quod, cum historia habeat Achimelech, titulus ideo error facilius obrepsit. Vel fortassis, sicut in alio psalmo habet titulus, non coram Achis, sed mutato nomine coram Abimelech, ut non historiam, sed mysterium attendamus, ita et hic. Ergo Doeg interpretatur motus. Idumaeus terrenus, ab eodem, quo nomine appellatus est Esau, eo quod edulio lentis primogenita vendidit. Saul petitio est nomen mortis, eo qcans verbis et manibus appetiit, sicut populus a Domino Saulem regem extorsit . David lech Patris mei regnum, David manu fortis. Hic destruetur, nos Christo conregnaturos maxime persequitur. Nisi enim mortales essemus, non esset quid nobis faceret inimicus, qui nil angelis immortalibus nocet. Item David cum accepit sacratum gladium, et panes propositionis edit, quos non licebat edere nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ue
domum abimelech. Legitur in primo libro regum
qđ cum fugisset dauid a facie saul uenit in nobe ad
achimelech sacerdotẽ. a quo cum quesisset panes
& gładium. dedit ei panes ꝓpositionis. & gladium
goliȩ. & recessit dauid ad regem achis. In die illa
doech idumeus potentissimus pastoꝵ saul. erat ibi
intus in tabnaculo. Cum aũ saul quadã die con¬
quereret᷑. qđ nullus renunciaret sibi ubi eẽt dauid:
doch dixit. Uidi filium isai in nobe apud achime-¬
lech. qui ꝓ eo consuluit dñm. & dedit ei cibaria et
gladium goliȩ. Misit gͦ rex ad accersiendum abi¬
melech. & om̃s sacerdotes qui erant in nobe. & mis
sis emissariis ut occident eos. noluerunt illi ex¬
tendere manus in sacerdotes domini. & au rex ad
doech. Irrue tu in sacerdotes. Et irruit doech. & tru¬
cidauit in illa die occoginta quinq uiros uestitos
ephod. Uiros ꝙͦ qui erant in nobe & mulieres. et
paruulos. bouẽ etiam & asinum occidit. solus abi-¬

Expanded text:
e talis est: Legitur in primo libro Regum, quod cum fugisset David a facie Saul, venit in Nobe ad Abimelech sacerdotem, a quo cum quaesisset gladium et panes, dedit ei panes propositionis et gladium Goliath, et recessit David ad regem Achis. In die illa Doeg Idumaeus, potentissimus pastorum Saul, erat ibi intus in tabernaculo. Cum autem Saul quadam die quereretur, quod nullus sibi renuntiaret, ubi esset David, dixit Doeg: Vidi filium Isai in Nobe apud Achimelech, qui pro eo consuluit Dominum, et dedit ei cibaria et gladium Goliath. Misit ergo rex, et accersivit Achimelech, et omnes sacerdotes, qui erant in Nobe, set emissariis, ut occiderent eos, noluerunt illi extendere manus in sacerdotes Domini. Et ait rex ad Doeg: Irrue in sacerdotes Domini, et irruit Doeg et trucidavit in die illa septuaginta quinque viros vestitos ephod, viros quoque qui erant in Nobe, et mulieres, et parvulos, bovem et asinum occidit. Solus Abi
Abbreviated transcription (Latin):
dauid absconditus ẽ apud nos: legitur in pͥmo¬
libro regum qđ cum dauid fug̾et a facie saul.
saul dicentes. Ecce dauid latitat apud nos. descen¬
de. nr̃m ẽ ut tradamus eum in manum regis.
Et descendit saul. Qđ cum nunciatum ẽẽt dđ.

Expanded text:
David absconditus est apud nos? In libro Regum legitur quod David fugiens a facie Saul, iphaei venerunt ad Saul dicentes: Ecce David latitat apud nos, descende, ut tradamus eum in manus tuas, et descendit Saul. Quod cum nuntiatum esset David,
Abbreviated transcription (Latin):
saul. abut cum sexcentis uiris ad achis regẽ geth.
qui dedit ei cuuitatẽ sicelech. quã absente dauid
uxores eius. & cetõrum uxores. & filios & filias.
Qet cum cognouisset dauia reu̾tens de exercitu re¬
gis achis. insecutus ẽ eos. Quib ꝑcussis: reduxit¬

Expanded text:
Saul abiit cum sexcentis viris ad Achis regem Geth, qui dedit ei civitatem Sicelech, quam David uxores ejus, et aliorum, et filios et filias. Quod cum accepisset David, revertens de exercitu regis Achis, insecutus est eos atque percussit, reduxit
Abbreviated transcription (Latin):
mo in ȩt̃num. & radicem tuã de t̾ra uiuentium.
Radix nrã caritas ẽ. ꝑquã radicati & fundati sumꝰ
in tra uiuentium.Inde radix doech eradicabitur.
quia ñ ẽ altius fixa. S quom semina supͣ petrã
q̃ oe si aliqũa radicem faciunt. tam̃ quia ñ hñt

Expanded text:
suo. Et radicem tuam de terra viventium. Radix nostra charitas est, per quam radicati et fundati sumus in terra viventium. Inde radix tua Doeg eradicabitur, quia non est in altum fixa, sed quomodo semina supra petram jacta, etsi aliquam radicem f
Abbreviated transcription (Latin):
& abiron erectos contra moisen: t̃ra uiuos ab¬
sorbuit. cum tabnaculis & om̃ĩ sub̃a eorum.
Chore uͦ & ducentos quinquaginta scorsum ab
daron. offerentes incensum. ignis egressus adnõ
int̾fecit. dem̃n quatuordecim milia & septin¬
gentos de popło uastauit incendium qui stu¬
dio contentionis accensi a ducib suis rececłe
noluerunt. & iõ uenit ardor consumptionis
suꝑ ardorẽ dissensionif. Hȩc gͥ recolens iste

Expanded text:
et Abiron erectos contra Moysen terra vivos absorbuit cum tabernaculis et omni substantia eorum. Core vero et ducentos quadraginta seorsum ab Aaron offerentes incensum ignis egressus a Domino interfecit. Deinde quatuordecim millia, et septingentos de populo vastavit incendium, qui studio contentioninoluerunt. Et ideo venit ardor consumptionis, super ardorem dissensionis; duces vero absorpti
Abbreviated transcription (Latin):
si timendo pati mala cełet immicis ut faceret
mala. Orat ergo ut qui dedit uincere carnẽ. ne
uoluntate trahatur: det etiã pati ne dolore fran¬
scruũ tuũ. non alterus. Bene nominat se seruũ.
uus enim dr̃ a seruando. eo quod captus ab ĩmi¬

Expanded text:
ne timendo pati mala cedat inimicis, ut faciat mala, quia qui dedit vincere carnem, ne voluptate trahatur, dat etiam patientiam, ne dolore franservum tuum, non alterius. Bene nominat se servum, vus dicitur a servando, eo quod captus ab immi
Abbreviated transcription (Latin):
doech uͦ idumeus totum corpꝰ maloꝵ cũ suo capi¬
te antixp̃o. quia mali qui etiã sic̃ boni hic ꝑegri¬
nantur migraturi sunt quidẽ s quales sunt ꝑ¬
mansuri .i. t̾reni & corruptibiles homines in ȩcer¬
nũ Iste doech nunciauit saul hoc uenit dauid¬
⁊ in domum. abimelech. quia tunc xp̃e ẽ ꝓditus
institnt. Uł sp̃alit̃ doech antixp̃c. qui ꝑ mira¬
cula ante udicium ueniens totum orbẽ moue¬
bit. & pecens auxilium adiabolo. nunciabit ue¬
nisse xp̃m ad eccłiam q̃ ẽ domus patris. Uix̃ dđ
pꝰ mortẽ sac̾dotum quoꝵ sanguinẽ esfudit do-¬
ech. in quo resurrectio figurata ẽ. sic̃ cũ immo¬
inuehitur in dorch. Scc̃o celerẽ ei finẽ ostendit.¬

Expanded text:
Doeg vero Idumaeus totum corpus malorum cum suo capiDoeg vero Idumaeus totum corpus malorum cum suo capite Antichristo, quia mali etiam sicut et boni hic peregrinantur, movendi migraturi sunt quidem, sed quales sunt permansuri, id est terreni et corruptibiles et homines in aeternum. Iste Doeg nuntiavit Sauli hoc: Venit David in domum Abimelech, quia tunc Christus proditinstituit. Vel specialiter Doeg Antichristus, qui per miracula ante judicium veniens totum orbem movebit, et petens auxilium a diabolo nuntiabit venisse Christum ad Ecclesiam, quae est domus Patris. Vixit David post mortem sacerdotum, quorum sanguinem effudit Doeg, in quo resurrectio praefigurata est, sicut cum immoinvehitur in Doeg, secundo celerem ejus finem ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
tende qđ cum historia habeat achimelech. titulꝰ
ideo etror facilius obrepsit. Ut fortassis sicut in alio
psalmo hc̃ titulus ñ coram achis. s mutato nomi¬
ne coram abimelech. ut ñ historiã s misteriũ at-¬
tendamus. ita & hic. Ergo doech int̃p̃tatur motus.
idumeus t̾renus. ab edom. quo nomine appellat᷑
ẽ esau. eo qd ꝓ edulio lentis primogenita uendi¬
dit. Saul: petitio. qd ẽ nom̃ moatis. eoqđ homo pec¬
cans. mortẽ u̾bis & manib appetiuit. sic̃ popłs a
domino regem extorsit. & datus ẽ saul. Abime¬
lech patris mei regnum. dauid manufortis. hie
destruetur: nos xp̃o conregnaturos maxime ꝑse-¬
quitur. Nisi enim mortales eẽmus. ñ eẽt qd̃ nobis
facẽt inunicus. qui nicħ angłis immortalibus
nocet. Item dauid cum accepit sacratum gladiũ.
& panes ꝓpositionis edit. quos ñ licebat ecde nisi
sac̾dotib xp̃m ñ tantum regẽ s etã sacerdotem

Expanded text:
tende quod, cum historia habeat Achimelech, titulus tende quod, cum historia habeat Achimelech, titulus ideo error facilius obrepsit. Vel fortassis, sicut in alio psalmo habet titulus, non coram Achis, sed mutato nomine coram Abimelech, ut non historiam, sed mysterium attendamus, ita et hic. Ergo Doeg interpretatur motus. Idumaeus terrenus, ab eodem, quo nomine appellatus est Esau, eo quod edulio lentis primogenita vendidit. Saul petitio est nomen mortis, eo cans verbis et manibus appetiit, sicut populus a Domino Saulem regem extorsit . David lech Patris mei regnum, David manu fortis. Hic destruetur, nos Christo conregnaturos maxime persequitur. Nisi enim mortales essemus, non esset quid nobis faceret inimicus, qui nil angelis immortalibus nocet. Item David cum accepit sacratum gladium, et panes propositionis edit, quos non licebat edere nisi sacerdotibus, Christum non tantum regem sed et sacerdotem
Abbreviated transcription (Latin):
domum abimelech. Legitur in primo libro regum
qđ cum fugisset dauid a facie saul uenit in nobe ad
achimelech sacerdotẽ. a quo cum quesisset panes
& gladium. dedit ei panes ꝓpositionis. & gladium
goliȩ. & recessit dauid ad regem achis. In die illa
doech idumeus potentissimus pastoꝵ saul. erat ibi
intus in tabnaculo. Cum aũ saul quadã die con¬
queteret᷑. qđ nullus renunciaret. sibi ubi eẽt dauid:.
doch dixit. Uidi filium isai in nobe apud achime¬
lech. qui ꝓ eo consuluit dñm. & dedit ei cibaria et
gladium goliȩ. Misit gͦ rex ad accersiendum. abi¬
melech. & om̃s sacerdotes qui erant in nobe. & mis¬
sis emissariis ut occidẽnt eos. noluerunt illi ex¬
tendere manus in sacerdotes domini. & ait tex ad
doech. Irrue tu in sacerdotes. Et irruit doech. & tru¬
cidauit in ula die occoginta quinq uiros uestitos
ephos. Uiros qͦ qui erant in nobe & mulieres. et
paruulos. bouẽ etiam & asinum occidit. solus abi¬
athar silius achimelech euadens sugit ad dauid. At¬

Expanded text:
alis est: Legitur in primo libro Regum, quod cum fugisset David a facie Saul, venit in Nobe ad Abimelech sacerdotem, a quo cum quaesisset gladium et panes, dedit ei panes propositionis et gladium Goliath, et recessit David ad regem Achis. In die illa Doeg Idumaeus, potentissimus pastorum Saul, erat ibi intus in tabernaculo. Cum autem Saul quadam die quereretur, quod nullus sibi renuntiaret, ubi esset David, dixit Doeg: Vidi filium Isai in Nobe apud Achimelech, qui pro eo consuluit Dominum, et dedit ei cibaria et gladium Goliath. Misit ergo rex, et accersivit Achimelech, et omnes sacerdotes, qui erant in Nobe, set emissariis, ut occiderent eos, noluerunt illi extendere manus in sacerdotes Domini. Et ait rex ad Doeg: Irrue in sacerdotes Domini, et irruit Doeg et trucidavit in die illa septuaginta quinque viros vestitos ephod, viros quoque qui erant in Nobe, et mulieres, et parvulos, bovem et asinum occidit. Solus Abiathar filius Achimelech fugit ad David. At
Abbreviated transcription (Latin):
lo. est o. om̃is qui multaloquit᷑ in lo¬
cutione sua seuꝑ incipere stud qua¬
tinus ip̃a inchoatione suspensos audi¬
tores suos faciat ut eo attencius tace¬
ant qno.q. nonũ audire ad exp̃tanit

Expanded text:
locutus est. - Omnis qui multa loquitur, in locutione sua semper incipere studet, quatenus inchoatione ipsa suspensos auditores faciat, et eo attentius taceant, quo quasi novum audire aliquid exspectant
Abbreviated transcription (Latin):
cioꝵ tumor d ͭ testem hẽs dñi incelis
non sit tibi cure quid de te suspicient᷑
danda detrahendi oct̾o non susurrandi
suspicio sed si au̾t sunt que corrigantut
manifestanda aut si dest̾ hũili protesta¬

Expanded text:
 TUMOR DICIT: Testem habes Deum in coelis, non tibi sit curae quid de te suspicentur danda detrahendi occasio, non susurrandi suspicio, sed si adsunt quae corrigantur, manifestanda, aut certe si desunt, humili protesta
Abbreviated transcription (Latin):
inuat nec multum bñ agãtibus noce
bonis operis aduitor existat ⁊ rursum mͣ¬
lis longuis illius disferatur inuita ut
praua opera augeat ex quoꝵ temptatio¬
ne purgati iusti u̾ius unant uł boꝰ cicinꝰ

Expanded text:
ivat, ne multis bene agentibus noceaboni operis adjutor existat, ut rursum malus longius differatur in vita, ut prava adhuc opera augeat. Ex quorum tentatione purgati justi verius vivant; vel bonus citius
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ in ordinatum dix̾int tuuc req̃runt
quia ad audienciũ iudicio fauores q̾ru̾t
⁊ inueniri facile pot pot̾it quo aĩo hec¬
etiam mala rep̾hendat c̾tam quippe
est quod sicuit inflant᷑ laudibus ita cor¬
rectͥonibus inflãmat᷑ ille aut̃ ⁊ de hin̾s

Expanded text:
 inordinatum dixerint tunc requirunt, quod ab audientium judicio favores quaerant. Nam inveniri facile poterit quo animo percetiam mala reprehendat. Certum quippe est quia sicut inflantur laudibus, ita correptionibus inflammantur; et cum a
Abbreviated transcription (Latin):
sem̃ ꝙ in t̾ra iacitur ut arbor ex illo pro¬
ducatur ⁊ consit̾emus sipossumꝰ ũ illa
tanta b̾uitate semi̾s tam ĩm̾sa arbor la¬
tait que ex illo ꝓcessit uͥ lignũ ñ cortex
nͥ uiriditas folioꝵ uͥ lib̾tas fructuũ ecce¬
occulto ro ⁊ murabili ordine ⁊ in molli¬
cie sem̾is latuit asꝑitas corticis ⁊ in tem̃¬
itudine illnis absconsa est fortitudo ro¬

Expanded text:
semen, quod in terram jacitur, ut arbor ex illo producatur, et comprehendamus, si possumus, ubi in illa tanta brevitate seminis tam immensa arbor latuit, quae ex illo processit, ubi lignum ubi cortex, ubi viriditas foliorum, ubi ubertas fructuucta mirabiliter ordinante, et in mollitie seminis latuit asperitas corticis, et in teneritudine illius absconsa est fortitudo ro
Abbreviated transcription (Latin):
instare nouit eĩ c̾ adhibeat estũ cupidi¬
tatis. cuigule illecebras iug̾at cui ap¬
ponat incitam̃ta hxpͤie cͥ uiꝰ infundat
lux᷑. nouit ꝙ̃ m̾ore ꝯturbet ꝙ̃ fallatgla¬
dio ꝙ̃ metu oppͥmat ꝙ̃ admiratͥone se¬
ducat oĩum discutit ꝯsuetudines uenti¬
rit nocendi. uͥqñ uid̾it studiosius occu¬

Expanded text:
instare. Novit cui adhibeat estus cupiditatis, cui illecebras gule ingerat, cui apponat incitamenta luxurie, cui infundat. Novit quem merore conturbet, quem fallat gaudio, quem metu opprimat, quem admiratione seducat. Omnium discutit consuetudinem, ventirit nocendi, ubi quemque viderit studiosius occu
Abbreviated transcription (Latin):
ili. ꝯfꝰ esferbui inq̃tmiser sequẽs
ipetum fluxꝰ .m. relicto te. ⁊ extet¬
si omĩa legitima tua. nec euasi fla¬
corditer seuiens ⁊ amarisfanis asper¬
gens osfensi ombus om̃s illicitas ioꝯ¬
ditates meas. ut ita q̃retem sã offen¬

Expanded text:
. Sed efferbui miser, sequens impetum fluxus mei relicto te, et excessi omnia legitima tua nec euasi flacorditer saeviens, et amarissimis aspergens offensionibus omnes illicitas jucunditates meas, ut ita quaererem sine offen
Abbreviated transcription (Latin):
getur. Conceptũ sem̃ ex p̃mis nentͤ¬
petre diebus. est quasi lac. reliquis¬
q .ix. fit sanguis et indeꝯsolidat duo¬
na dres bis nona deiceps essigiat tem¬
pus ꝙ seqñs ꝓducit ad ortum ħ ꝑs in

Expanded text:
etus Conceptum semen sex primis crede diebus. Est quasi lac, reliquisque novem fit sanguis, et inde Consolidat duodena dies, bis nona deinceps Effigiat, tempusque sequens producit in ortum. In
Abbreviated transcription (Latin):
mediator exp̃mit᷑ amad pensand̾ uite
ur̃e m̾itum uenit ac secũ iusticiã simł.
au̾unt sibi s mĩe lance p̃pond̾ans culpas
nras ꝓcendo leuigauit ĩ manu ⁊ eĩ pr̃is
.ꝙ. stat᷑a merilib̾nũs fcu̾s hino ĩ se cala¬
iuitatẽ nr̃am ⁊ illĩc pcc̃a suspendit. s¬

Expanded text:
mediator exprimitur? qui ad pensandum vitae nostrae meritum venit, ac secum justitiam simul misericordiae lance praeponderans, culpas nostras parcendo levigavit. In manu etenim Patris, quasi statera miri libraminis factus, hinc in se calamitatem n
Abbreviated transcription (Latin):
euis miserias enu̾are uelis ꝙ̃ sit on̾ata po¬
t̾is uretita uiciis priuiͤns ꝯcupiscentiis. oc¬
cupata passionibus polluta illusiomibus
prona semper ĩ malum ⁊ in õe uitiũ ꝓcli¬
uis plena om̃i ꝯfusione ⁊ ignonuma in

Expanded text:
ejus miserias enumerare velis, quam sit onerata peccatis, irretita vitiis, pruriens concupiscentiis, occupata passionibus, polluta illusionibus, prona semper in malum, et in omne vitium proclivis, plenam omni confusione et ignomin
Abbreviated transcription (Latin):
dicit sicut semĩa messiũ gelu pͥssa solidã¬
dar ⁊ quo ad srͥficiem tardins exeunt eo¬
⁊ioribus cumsentur pͥmũs in retributio¬
ne labor ꝓtrabitur pugne .n. cͥstat co¬
egͥ audire dissiłat eo eg̾tadinis finem pro¬

Expanded text:
t sicut semina messium gelu pressa solidantur, et quo ad superficiem tardijoribus cumulentur praemiis in retributione. Labor protrahitur pugnae, ut crescat coaegri audire dissimulat, eo aegritudinis finem pro
Abbreviated transcription (Latin):
bus pcipites teserunt. millo it̾m co¬
gitationũ colore fatigant᷑. nam qͥ soler¬
t̾ inuice ꝯsiliosigit mentem. tante sese
in om̃i actione cirtũspiciendo ꝯsid̾at. ⁊
ne ex re que agitur repentinꝰ finis ad¬
uersus ꝙ subripiat hũc p̾us molłr poĩ¬
to pete cogitationis palpat pensat ne
ab huis que agenda sunt formido p̾pedi¬
at nem̃hiis que disfe̾nda sunt p̾cipit̾o
inpellat ne pͣua per ꝯcupiãm aꝑtobel¬

Expanded text:
deserunt, nullo interim cogitationum dolore fatigantur. Nam qui solerter in vitae consilio figit mentem, caute sese in omni actione circumspiciendo considerat; et ne ex re quae agitur repentinus finis adversusque subripiat, hunc prius molliter posito pede cogitationis palpat; pensat ne ab his quae agenda sunt formido praepediat; ne in his quae differenda sunt praecipitatio impellat; ne prava per concupisce
Abbreviated transcription (Latin):
scõrũ fecisse credendꝰ
ẽ: qui inuirtutib ꝓficiendĩs
nuitato nomine sunt uocati.
ut abraham et sara et cȩphas.

Expanded text:
orum fecisse credendum est, qui in virtutibus proficientes, mutato nomine sunt vocati, ut Abraham, et Sara, et Cephas.
Abbreviated transcription (Latin):
de moyses natus. occultatus ẽ¬
m̃s̃b tribꝰ aparentibꝰ sius eo qd̃
uidissent elegantem infantẽ. et nõ
timuerunt regis edictum. Fide mo¬
yses grandis factus. negauit se ẽẽ
filiũ filie pharaonis. magis eligens
affligi cum populo dĩ: quã tempo¬
ralis peccati habere iocunditatem.
Maiores diuitias estimans thesau¬
ro egiptioꝵ in ꝓꝑium xp̃i: aspici¬
ebat enĩ in remunerationem. E ide
reliquit egiptum. non ueritus ani¬
mositatẽ regis: inuisibilem enim:
tanquã uidens sustinuit. E ide cę¬
lebrauit pascha. et sanguinis ef¬
fi.sionẽ: ne qui uastabat primiti¬
ua. tangeret eos. Fide transiert̃
mare rubrũ tanquã ꝑ aridã t̾rã:
quod exꝑti egiptii. deuorati sunt.
Fide muri ierico corruerunt:
circuitu dierũ septẽ. Fide raab
meretrix non ꝑiit cũ incredulis.
excipiens exploratores cũ pace.
Et quid adhuc dicam: Deficiet
eñi me tempus. enarrantẽ de ge¬
deon. barach. samson. iepthȩ. da¬

Expanded text:
de Moses natusde Moses natusmensibus tribus a parentibus suis, eo quod vidissent elegantem infantem, et non timuerunt regis edictum. Fide Moyses grandis factus negavit se esse filium filiae Pharaonis, magis eligens affligi cum populo Dei, quam temporalis peccati habere jucunditatem, majores divitias aestimans thesauris Aegyptioebat enim in remunerationem. Fide reliquit Aegyptum, non veritus animositatem regis: invisibilem enim tamquam videns sustinuit. Fide celebravit Pascha, et sanguinis effusionem: ne qui vastabat primitiva, tangeret eos. Fide transierunt mare Rubrum tamquam per aridam terram, quod experti Aegyptii, devorati sunt. Fide muri Jericho corruerunt, circuitu dierum septem. Fide Rahab meretrix non periit cum incredulis, excipiens exploratores cum pace. Et quid adhuc dicam? Deficiet enim me tempus enarrantem de Gedeon, Barac, Samson, Jephte, Da
Abbreviated transcription (Latin):
bilis: uixta fidẽ defuncti sunt om̃s
isti. non acceptis reꝓmissionibꝰ. sed
alonge eas aspicientes. et salutan¬
tes. et confitentes quia ꝑ egrini et
hospites sunt suꝑ t̾ram .xxxui.
Qui enĩ hec dicunt: significant
se patriã inquirere. Et si quidem
illius meminissent de qua exiert̃:
habebant utiq tempus reuerten¬
di nunc aũt meliorẽ appetunt. id
ds̃. uocari ds̃ eoꝵ. Parauit enĩ illis
ciuitatẽ. Fide obtulit abrahã ysa¬
ac cũ temptaretur. et uigenitũ
offerebat qui susceꝑat reꝓmissio¬
nes. ad quẽ dictũ ẽ. Quia in ysa¬
ac uocabitur tibi semen. arbitrans
quia et amortuis suscitare potens
ẽ d̾s. unde eũ et in parabolã acce¬
pit. Fide et de futuris benedixit
ysaac iacob et esau. F ide iacob
moriens singłos filioꝵ ioseph bene¬
dixit. et ad orauit fastigium uir¬
ge eius. Fide ioseph moriens de
ꝓ fectione filioꝵ isrł memoratus
ẽ: et de ossibꝰ suis mandauit. Fi¬

Expanded text:
bilis. Juxta fidem defuncti sunt omnes bilis. Juxta fidem defuncti sunt omnes isti, non acceptis repromissionibus, sed a longe eas aspicientes, et salutantes, et confitentes quia peregrini et hospites sunt super terram. Qui enim haec dicunt, significant se patriam inquirere. Et si quidem illius meminissent, de qua exierunt, habebant utique tempus revertendi. Nunc autem meliorem appetunt, id Deus vocari Deus eorum paravit enim illis civitatem fide obtulit Abraham Isaac cum temptaretur et unigenitum offerebat qui susceperat repromissiones ad quem dictum est quia in Isaac vocabitur tibi semen arbitrans quia et a mortuis suscitare potens est Deus unde eum et in parabola accepit fide et de futuris benedixit Isaac Iacob et Esau fide Iacob moriens singulis filiorum Ioseph benedixit et adoravit fastigium virgae eius fide Ioseph moriens de profectione filiorum Israhel memoratus est et de ossibus suis mandavit fi
Abbreviated transcription (Latin):
dõ. Sine fide aũt: inpossibile ẽ pla¬
cere dõ. Credere enĩ oportet acceden¬
tem addin. quia ẽ. et inquirentibꝰ
se. remunerator fit. Fide noe respon¬
so accepto de his que adhuc non ui¬
debantur: metuens aptauit archã
insalutẽ domus sue. ꝑ quã damp¬
nauit mundũ. et iusticiȩ quȩ ꝑfi
dem ẽ heres ẽ institutus. Eide qui
uocatur abraham obediuit. inlo¬
cum exire quẽ accepturus erat
in hereditatẽ. et exiit nesciens quo
iret. Fide moratus ẽ int̾ra reꝓmis¬
sionis tanquã in aliena. in casulis
inhabitando. cũ ysaac et iacob.
coheredibus reꝓmissionis eiusdẽ.
Ex spectabat eñi fundam̃ta haben¬
tem ciuitatẽ: cuiꝰ artifex et condi¬
tor ds̃. Fide et ipsa sara sterilis:
iurtutẽ inconceptione seminis ac¬
cepit. etiã preter tempus ȩtatis:
qm̃ fidelẽ credidit eẽ qui reꝓmi¬
serat. Propt̃ quod. et ab uno orti st̃.
et hoc emortuo: tanquã sidera
celi inmultitudine. et sicut harena
quȩ ẽ ad horam maris innumera

Expanded text:
possibile placere credere enim oportet accedentem ad Deum quia est et inquirentibus se remunerator fit fide Noe responso accepto de his quae adhuc non videbantur metuens aptavit arcam in salutem domus suae per quam damnavit mundum et iustitiae quae per fidem est heres est institutus fide qui vocatur Abraham oboedivit in locum exire quem accepturus erat in hereditatem et exiit nesciens quo iret fide moratus est in terra repromissionis tamquam in aliena in casulis habitando cum Isaac et Iacob coheredibus repromissionis eiusdem expectabat enim fundamenta habentem civitatem cuius artifex et conditor Deus fide et ipsa Sarra sterilis virtutem in conceptionem seminis accepit etiam praeter tempus aetatis quoniam fidelem credidit esse qui promiserat propter quod et ab uno orti sunt et haec emortuo tamquam sidera caeli in multitudinem et sicut harena quae est ad oram maris i
Abbreviated transcription (Latin):
sicut et moy ses in om̃i domo illiꝰ.
Amplioris enĩ głȩ iste p̃moyse dig¬
nus habitus ẽ: quanto amplio¬
rem honorẽ habet domus. qui fa¬
bricauit illam. Om̃is nanq domꝰ.
fabricatur ab aliquo. Qui autem
omĩa creauit: ds̃. Et moyses qͥ¬
dem fidelis erat in tota domo eius
tanquã famulus. in testimoniũ eoꝵ

Expanded text:
in omni domo illius . Amplioris enim gloriae iste prae Moyse dignus habitus est, quanto ampliorem honorem habet domus, qui fabricavit illam. Omnis namque domus fabricatur ab aliquo. Qui autem omnia creavit, Deus est. Et Moyses quidem fidelis erat in tota domo ejus, tanquam famulus in testimoni
Abbreviated transcription (Latin):
ad peni̾entiam. rursus crucifigentes
entem suꝑ se bibens imbrem. et ge¬
nerans herbam oportunã illis aqui¬
bus colitur. accipit benedictionẽ
adõ. ꝓferens aũt spinas et tribulos.
reꝓba ẽ. et maledicto ꝓxima. cuiꝰ
consummatio in combustionem.
XUIIII. Confidimus aut de uo¬
bis dilectissimi meliora et iucinio¬
ra salutis. tam et si ita loquimur.
Non eñi inuistus ds̃. ut obliuisca¬
tur oꝑis ur̃i. et dilectionis quam
ostendistis in nomine ipsius. quia
ministrastis scĩs et ministratis. Cupi¬
mus aut unũ quemq ur̃m eãdem
ostentare sollicitudinem. ad exple¬
tionẽ spei usq in finẽ. ut non segnes
efficiamini. uerũ imitatores eorũ.
qui fide et patientia hereditabuñ

Expanded text:
gens entem saepe super se bibens imbrem et generans herbam oportunam illis, a quibus colitur, accipit benedictionem a deo; proferens autem spinas et tribulos reproba est et maledicto proxima, cuius consum. Confidimus autem de vobis, dilectissimi, meliora, et viciniora saluti: tametsi ita loquimur. Non enim injustus Deus, ut obliviscatur operis uestri et dilectionis, quam ostendistis in nomine ipsius, qui ministrastis sanctis et ministratis. cupimus autem unumquemque uestrum eandem ostendere sollicitudinem ad expletionem spei usque in finem, ut non segnes efficiamini, uerum imitatores eorum qui fide et patientia hereditabunt
Abbreviated transcription (Latin):
UI. Si enĩ qui ꝑ angłos di ctus ẽ ser¬
mo. factus ẽ firmus: et om̃is p̃uari¬
catio et inobedientia accepit iustã
merredis retributionẽ. quomodo
nos effugiemus. si tantã neglex erimꝰ
salutẽ: Que cum initiũ accepisset
enarrari ꝑ dñm. ab his qui audie¬

Expanded text:
 Si enim qui per angelos dictus est sermo, factus est firmus, et omnis praevaricatio et inobedientia accepit justam mercedis retributionem, quomodo nos effugiemus, si tantam neglexerimus salutem? quae cum initium accepisset enarrari per Dominum, ab eis qui audie
Abbreviated transcription (Latin):
re. in scĩficatione et honore. Su¬
ũ corpus unus quisq castum ser¬
uandom. scĩficet et honoret.
et gentes quȩ ignorãt dm̃. Ni
miȩ et inmoderate libidini ser¬
uientes. similes gentibus sitis:
qui  dm̃ amatorẽ castitatis igno¬
rant. Et nequis suꝑ grediatur¬
neq circumueniat in negocio fra¬
trem suũ. Ne quis post deuotam
aliquam circumuentionẽ ac uĩ¬
inferre nitatur. siue quolibet ne-¬
gocio nequis alterum fraudet.
nicatione et publica turpitu¬
dine. sed de transgressione ꝓpo-¬
siti. Quisq enĩ continentiam dõ
uouerit: facit sibi illicitum qd̾
licebat. Non enĩ uocauit nos ds̃
ininmundiciã. Etiã nimia in
continentia potest inmundicia
deputari: quȩ corpus xp̃i au¬
denter accipi non ꝑmitit. Sed¬

Expanded text:
re in sanctificatione et honore. Suum corpus unusquisque castum servando sanctificet et honoret. et gentes, quae ignorant Deum. Ne nimiae et immoderatae libidini servientes, similes gentibus fiatis: quae Deum amatorem castitatis ignorant. Et ne quis supergrediaturneque circumveniat in negotio fratrem suum. Ne quis post devotam aliquam circumventionem vi circumferre nitatur: sive in quolibet negotio, ne quis alterum fraudet. nicatione et publica turpitudine, sed etiam de transgressione propositi. Quisquis enim continentiam Deo voverit, fecit sibi illicitum, quod licebat. Non enim vocavit nos Deus in immunditia. Quae continentia potest immunditiae imputari, quae corpus Christi audenter accipi non permittit.
Abbreviated transcription (Latin):
dicentur om̃s qui non credide¬
runt ueritati. sed consenserunt¬
se ꝑ incarnationis xp̃i obscu¬
ritatem excusent diuinis non credi¬
disse uirtutibꝰ. cum homini credide¬
rint diabolica arte fallenti .iiI.
Nos aut debemus dño gr̃as agere

Expanded text:
iderunt veritati, sed consenserupropter incarnationis Christi obscuritatem excusent, divinis non credidisse virtutibus: cum homini crediderint, diabolica arte fallente. Nos autem debemus gratias agere
Abbreviated transcription (Latin):
ȩpłam tanquã ꝑnos missã. Pote¬
rat et hoc diabolica ex cogitare
uersucia. sicut inmultis apochri¬
phis apparet. qus ad fidẽ ꝑfidie
faciendã: apłorũ nomine ticulan¬
tur. Quasi instet dies dñi. neqͥs
uos seducat ullo modo. Dicentes.
si uenerit discessio primũ. et re¬

Expanded text:
stolam tamquam per nos missam. Poterant et hoc diabolica excogitare versutia, sicut in multis apocryphis apparet, quae ad fidem perfidiae faciendam, apostolorum nomine intitulantur. Quasi instet dies Domini. Ne quis vos seducat ullo modo. Dicentes: nisi venerit discessio primum.