comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in mille gn̾ationes. ⁊ reddens odientib se statã
ini. dispͣdar eos. Tultta non differat: ꝓtinus eis restitu¬
ens: qd̃ merentur. Custodigͦ p̾cepta.⁊ cerimonias.
atq iuditia: que ego mando tibi hodie. ut facias.
Si pꝰqͣm audieris hec iuditia: custodieris ea.⁊ feceris:
custodiet dñs ds tuus tͥ pactum ⁊ mũam: ꝗͣ uirauit¬
patͥb tiuis. ⁊ diliget te: ac multiplicabit. benedicetꝙ
fructui uentris tui: ⁊ fructui terre tue. frum̃to tuo at¬
q undemie: oleo.⁊ arm̃tis gregib ouiũ tuarũ suꝑ
Benedictus erifinter om̃s ppłos. ñ erit aput Quedam
te stẽrilis: utͥusq sexus. tam inhoib quam

Expanded text:
nes et reddens odientibus se statim ita ut disperdat eos et ultra non differat protinus eis restituens quod merentur custodi ergo praecepta et caerimonias atque iudicia quae ego mando tibi hodie ut facias si postquam audieris haec iudicia custodieris ea et feceris custodiet et Dominus Deus tuus tibi pactum et miseripatribus tuis, et diliget te, ac multiplicabit, benedicetque fructui ventris tui, et fructui terrae tuae, frumento tuo, atque vindemiae, oleo, et armentis, gregibus ovium tuarum super Benedictus eris inter omnes populos, scilicet non te sterilis utriusque sexus tam in hominibus quam
Abbreviated transcription (Latin):
quas nouisti: ñ inferet tͥ. s cunctis hostibuᷤ
tus. Deuorabit om̃s ppłos. quos dñs ds tiuᷤ
daturus ẽ tibi. Non parcet eis ocłs tuus:
nec seruiẽ diiseoꝵ. ne sint in ruinam tui.
Si dixerisincorde tuo: pluressunt gentes iste quã ego.

Expanded text:
eret tibi, sed cunctis hostibus XXV. Devorabis omnes populos, quos Dominus Deus tuus daturus est tibi. Non parcet eis oculus tuus, nec servies diis eorum, ne sint in ruinam tui. Si dixeris in corde tuo: Plures sunt gentes istae quam ego,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊c̃. Non legitur alicu¬
bi in hẏstoria: qd̾ scra¬
bones.arł uespas ĩ hos¬
tes eoꝵ ds̃ p̾miserit. s
ꝑ aĩalia aculeata: ti¬
inoris opunctiones de¬
signat. quib hostes
territos sugabat.

Expanded text:
c. Non legitur alicubi in historia, quod crabrones vel vespas in hostes eorum Deus praemiserit. Sed per animalia aculeata timoris compunctiones designat, quibus hostes territos fugabat.
Abbreviated transcription (Latin):
tatem ꝓmittens ei inalia
uita. Si aũ cdix̾it nolo egre¬
di. eo qd diligat te. ⁊ demũ
tuam.i.si bona que fecit
nõ ꝑeterna mercede: s ꝑ
humana laude. qͣi diligeis
p̾sentẽ uitam fecerit: ꝓfora¬
bis aurem eius subula .i.
mentem eius terrore iudicii
cõpungens. in ianua domꝰ.
qr uidiciũ erit in huiꝰ uite¬

Expanded text:
tatem promittes ei in alia tatem promittes ei in alia vita. Si autem dixerit, Nolo egredi, eo quod diligat te et domum tuam, id est si bona quae fecit non pro aeterna mercede, sed pro humana laude, quasi diligens praesentem vitam fecerit, perforabis aurem ejus subula, id est mentem ejus terrore judicii; compunges in janua domus, quia judicium erit in huju
Abbreviated transcription (Latin):
audieris uocem dñi dei tui. ⁊ custo¬
dieris uniũsa que ussit.⁊que ego
hodis p̾cipio tibi. benedicct tibiut
pollicitus ẽ. Tenerabis gentib mul¬
tis.⁊ ipse a nullo accipies mutuũ. bo
rant᷑ intra portas ciuitatis tue.inter¬
ra qͣm dñs d̾s tuus daturus ẽ tibi:
ad pauꝑtatem uenerit. Non obosiura¬
bis cor tuum. nec contrahesmanũ.
s aꝑies eam pauꝑi.⁊dabis mutuum
quo eum indigere ꝑspexeris. Caue ne
forte subripiat tibi impia cogitatio:
⁊ dicas incorde tuo. Appropinqͣt. sep¬
timus annus remissionis. ⁊ au̾̃tas o¬
culos a pauꝑe fr̃e tuo: Nolens ei qd̃
postulat mutuũ cõmodare. Ne cla
ustͣnsitor qui ad et̾nam .s.
patͥam tendit.⁊ de uiciis ad
uittutes. de terrenis ad celes¬
tia tͣnsit. Si talis setͥ uendi
tit: docebis eũ. ut in p̾senti
uita studeat oꝑari: ut adre¬
quiem puenire possit. hoc ẽ
sex annĩs. seriuet t. Septi¬
modimittes eũ lib̾m. nec
uacuũ abire pacieris. qͣsi
et̾na p̾mia ⁊ ueram liber¬

Expanded text:
audieris vocem Domini Dei tui, et custodieris universa quae jussit, et quae ego hodie praecipio tibi, benedicet tibi, ut pollicitus est. Foenerabis gentibus multis, et ipse a nullo accipies mutuum. Domratur intra portas ciuitatis tuae in terra, quam dominus deus tuus daturus est tibi, ad paupertatem uenerit, non obdurabis cor tuum, nec contrahes manum : sed aperies eam pauperi et dabis mutuum, quo eum indigere perspexeris. caue, ne forte subrepat tibi impia cogitatio et dicas in corde tuo: adpropinquat septimus annus remissionis, et auertas oculos . a paupere fratre tuo nolens ei quod postulat mutuum commodare, ne claus transitor qui ad aeternam scilicet patriam tendit, et de vitiis ad virtutes, de terrenis ad coelestia transit; si talis se tibi venrit, docebis eum, ut in praesenti vita studeat operari, ut ad requiem pervenire possit. Hoc est, sex annis serviet tibi, septimo dimittes eum liberum, nec vacuum abire patieris; quasi: aeterna praemia et veram liber
Abbreviated transcription (Latin):
met contra te
at tibi inpec¬
catum. s da¬
bis einec ages
quippiam cal¬
lide. in eius
nec̾citatibus
subleuandis.
ut benedicat

Expanded text:
met contra te at tibi in peccatum: sed dabis ei, nec ages quippiam callide in eius necessitatibus subleuandis, ut benedicat
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ac .Lxx. aitende
tibi ip̃i. ne fiat u̾bũ
occultum incorde tuo
iniquitas dicens. Ap¬
propinqͣt annus sep¬
timus: annus renus¬
sionis ⁊⁊ maliqnetur
oculus tuus infr̃em
fice occultũ u̾bũ hoc
dixit: qm nemo au¬
det hoc dicere. qd̾ po¬
tuerit cogitare. Io: ñ
ẽẽ mutuũ dandum
indigenti:qm appro¬
pinquat annus remi
quo dandum est.¬

Expanded text:
 » LXX: « Attende tibi ipsi, ne fiat verbum occultum in corde tuo iniquitas dicens: Appropriat annus septimus, annus remissionis, et malignetur oculus tuus in fratrem fice occultum verbum hoc dixit, quod nemo audet hoc dicere, qui potuerit cogitare, ideo non esse mutuum dandum indigenti, quoniam appropinquet annus remisquo dandum est
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ñ debet relinqui ĩ
ead dap̃natĩoe. s reuo¬
cari doctoꝵ exhortati¬
one. ut nulli dũ ui¬
uit: reconciliatio te¬
netur.

Expanded text:
est non debet relinqui in eadem damnatione, sed revocari doctorum exhortatione, ut nulli, dum vivit, reconciliatio negetur.
Abbreviated transcription (Latin):
pec̃cm ariolandi ẽ: re¬
pugnare ⁊c̃. In obecl¬
entem gͦ filium. ⁊ui¬
tiosum: moyses iuib
obrui lapidib. euã¬
głium quoq duris
increpationib. qͣsi
lapidib tales argu¬
it. Genimina iuꝑa¬
rũ. quis. s. docebit

Expanded text:
peccatum ariolandi est repugnare, etc. Inobedientem ergo filium et vitiosum Moyses jubet obrui lapidibus: Evangelium quoque duris increpationibus, quasi lapidibus tales arguit: Genimina viperarum, quis docebit
Abbreviated transcription (Latin):
Si genuerit homofiliũ otumacem
⁊ ꝓteruum: qui ño audiat patris a i
matͥs imꝑium. ⁊ cohercitus obedire con-¬
tempserit:apphendent eum. ⁊ ducent
ad senuores citatis illius. ⁊ ad portam

Expanded text:
Si genuerit homo filium contumacem et proteruum, qui non audiat patris ac matris imperium et coercitus oboedire contempserit, adprehendent eum et educent ad seniores ciuitatis illius et ad portam
Abbreviated transcription (Latin):
te maledictiones iste.⁊ app̾hendent
te. Maledictus eris in cuutate: male¬
dictus in agro. Maledictum horreũ
tuũ: ⁊ maledicte reliquie tue. oya¬
ledictus fructus uentris tui: ⁊ fructꝰ
terre tue. armenta boum tuorũ: ⁊
greges ouiũ tuarũ. maledictus eris in¬
grediens.: ⁊ maledictus egrediens. Mit¬
tet dñs suꝑ te famem.⁊ esuriem. ⁊
increpationem: in omnna oꝑa tua.
que tu facies. donec conterat te: &¬

Expanded text:
 maledictiones istae et adprehendent te maledictus eris in civitate maledictus in agro maledictum horreum tuum et maledictae reliquiae tuae maledictus fructus ventris tui et fructus terrae tuae armenta boum tuorum et greges ovium tuarum maledictus eris ingrediens et maledictus egrediens mittet Dominus super te famem et esuriem et increpationem in omnia opera tua quae facies donec conterat te
Abbreviated transcription (Latin):
tre post deos alienos. serui¬
re illis. dextra in laude po
tur inuia uite. qui dech¬
nat ad dexteram. nõ ea re¬
p̾henduntur que in dect᷑

Expanded text:
 post deos alienos ierit seruire illis, cum dextra in laude pontur in uia uitae qui declinat in dextra, non ibi ea reprehenduntur quae dextra
Abbreviated transcription (Latin):
merentur clem̃tiã. s durissimã dis¬
ciplinã. q̃m ip̃i ñ con carneũ. ⁊ mollẽ
aium. s lapideũ hñt. ⁊ ferreũ. Sic̃
duro ppło. lex inlapide dabatur.
ut ex ntunere: acceptor figuraretur.

Expanded text:
mam disciplinam, quoniam ipsi non cor carneum et mollem animum, sed lapideum habent et ferreum. Sicut duro populo lex in lapide dabatur, ut ex munere acceptor figuraretur.
Abbreviated transcription (Latin):
sustuos. ⁊c̃. Dextra gͦ aut
sinistra. ire pꝰ deos alienoᷤ.
serture illis. ñ ĩo dictũ ẽ.
qd dii alieni possint in
dextris accipi. s terrena
nistra. habebant gentesa¬
lienos deos colentes. Uel¬

Expanded text:
dextra aut sinistra, ire post deos alienos, servire illis, » non ideo dictum est quia dii possint etiam in dextris accipi: sed aut terrena sinistra habebant gentes alios deos colentes, a
Abbreviated transcription (Latin):
Et accessistis
nũi scͥptum est:
dñm dixisse mo¬
ysi. ut muteret
terram. hic uero
ppłs dixisse legi¬
tur: mutamus
uiros qui osi de¬
rent terram. Sed
ppłs hoc prius
moysi suggessit:
ad dñm retulit.
tũ: p̾ea explora¬
tores misit.
⁊ c̃. Duodecim ex¬
ploratores missi.
ad explorandũ
uberem tertam:
cut enim illi ꝑ
moysen missi ft̃:
erat terra .i. ca¬

Expanded text:
Et accessistis Numeri scriptum est, Dominum dixisse Moysi, ut mitteret terram: hic vero populus dixisse legitur: Mittamus viros qui considerent terram, sed populus hoc prius Moysi suggessit, inum retulit, tum postea exploratores misit. . Duodecim exploratores missi ad explorandam uberem terram, cut enim illi per Moysen missi sunt,erat terra, id
Abbreviated transcription (Latin):
Quod si difficile uobis
te ad me.⁊ ego audiam.
p̾cepiq omnia que fa¬
cere deberetis. Profectiã
de oreb tͣnsiuimꝰ ꝑ he¬
temum terribilem. et
maximã: qͣm uidistis.
ꝑ uiam montis amorrei.
nobis. Cumq uenis¬
setis in cades barne: di¬
xi uob̃. uenistis ad mõ¬
tem amorrei: quem do¬
minus ds nr daturus
ẽ nob̃. uide terram: qͣ
dñs ds tius dabit tib.¬

Expanded text:
od si difficile vobis te ad me et ego audiam praecepique omnia quae facere deberetis profecti autem de Horeb transivimus per heremum terribilem et maximam quam vidistis per viam montis Amorrei nobis cumque venissemus in Cadesbarne dixi vobis venistis ad montem Amorrei quem Dominus Deus noster daturus est nobis vide terram quam Dominus Deus tuus dat tib
Abbreviated transcription (Latin):
mittit᷑ auxilia. qͣi. ñ p̾siunat
de urib suis iudas:s m illo cõ¬
fidat. qui ait. confidite: ego ui¬
q mundũ. cuiꝰ manus incruce.
ccͣ sp̃itales nequitias pugnaue¬
riuit: ut ꝑ mortem destrueret

Expanded text:
mittit auxilia, quasi non praesumat de viribus suis Judas, sed in illo confidat qui ait: Confidite, ego vici mundum ; cujus manus in cruce contra spiritales nequitias pugnaverunt, ut per mortem dest
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. ⁊ martyrũ. ⁊ omniũ ꝑfectoꝵ.
ista dicuntur. qui ꝑfectionem
caritatis. moriendo ꝓ clño im¬
pleuerunt.⁊ mundo renunciã¬
tes. culmͥen eccłie doctrine asse¬
cuti sunt. tanqͣm ueri leuite. ĩ
terra partem nõ habentes. sed
I alibi. Qui ꝑdidit aĩam suã¬

Expanded text:
martyrum et omnium perfectorum ista dicuntur, qui perfectionem charitatis moriendo pro Domino impleverunt; et mundo renuntiantes, culmen ecclesiasticae doctrinae assecuti sunt, tanquam veri Levitae in terra partem non habentes, sed etc. Qui perdiderit animam sua
Abbreviated transcription (Latin):
excelso. ⁊ scripsit in
lapidib deuterono¬
mium legis moysi.
edificatur altare: õs
⁊c̃. his non ẽ iniectum
⁊ iaculadiaboli igni¬
ta ñ receꝑunt. hii u
nũ altare faciunt:
unitate fidei.⁊concor¬
dia caritatis. In his

Expanded text:
et scripsit in lapidibus Deuteronomium legis Moysi. aedificatur altare. Omne. His non est injectum t jacula maligni ignita non receperunt, quique unum altare faciunt unitate fidei, vel concordia charitatis. Non as
Abbreviated transcription (Latin):
qui altaris ostru¬
ctione digni sũt.
¶Qui iuxta mõ¬
tem garitim in¬
cedunt. electi ad
benedicendũ: fi¬
gurant eos. qui
nõ metu pene.s
celestis ꝓmissioĩs
amore succensi:
ueniunt ad salu¬
tem. qui uixta
montem hebal
incedunt. in quo
maledictiones ꝑ¬
late sunt. hii. ft̃
qui ñ amore be¬
nedictionũ uel
ꝓmissionũ. s sup¬
plicioꝵ timore. le¬
gis p̾cepta faciut̃.
Omnes aũ circa
archam incedut̃:
qr ab eccłie sinu
non recedunt. s
nobiliores. qui ex
caritate: quam
qui pene timore

Expanded text:
qui altaris constructione digni sunt. Qui juxta montem Garizim incedunt electi ad benedicendum, figurant eos qui non metu poenae, sed coelestis promissionis amore succensi, veniunt ad salutem. Qui juxta montem Hebal incedunt, in quo maledictiones prolatae sunt; hi sunt qui non amore benedictionum vel promissionum, sed suppliciorum timore, legis praecepta faciunt. Omnes autem circa arcam incedunt, quia ab Ecclesiae sinu non recedunt. Sed nobiliores, qui ex charitate, quam qui poenae timore
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ. Qiͣ. nõ offero:
nͥ qd dedit. om̃e
¶ Dñi ⁊ c̃. Qui qͣi
subocłis seruabit:¬
⁊ reddet in illa die
iustus uidex.
q.⁊inebriamin
¶ Et leuites. ue¬
rus dĩ minist̾. as¬

Expanded text:
 non offero nisi quod dedit: omne  Dei tui. Qui quasi sub oculis servabit, et reddet in illa die justus judex. et inebriamini, . Et Levites, verus Dei minister as
Abbreviated transcription (Latin):
catum ẽ de domo mea.⁊ dedi illũ Sr¬
leuite.⁊ aduene.pupillo.⁊iudue. sicut iussisti mi¬
chi. Nõ p̾teriui mandata tua. nec sum oblitus im¬
pii tui. Non comedi ex eis in luctu meo:nec seꝑaui
ea in qualib inmunditia. nec expendi ex his quic

Expanded text:
catum est de domo mea et dedi illuLevitae et advenae pupillo et viduae sicut iussisti mihi non praeterivi mandata tua nec sum oblitus imperii non comedi ex eis in luctu meo nec separavi ea in qualibet inmunditia nec expendi ex his quic
Abbreviated transcription (Latin):
te interra ꝓmissionis
sue. pͥmicias iubentur
offerre. ꝓ g̃rarũ actione:
qr erepti sunt de egypto: sic nos ꝑ
sp̃italem iordanem .i. baptismum
terram eccłie intͣntes: ponamus in
cartallo conu̾sationis nr̃e. pͥmici¬
as oꝑationis bone. ⁊ offeramus dõ
in altari fidei catholice:ut sacer¬
dos nr̃ xp̃s suscipiat. ibiq ꝯfitea¬
mur domino dicentes. quod syrꝰ
diabolus. ꝑsequebatur patrẽ nrm.¬

Expanded text:
e in terra promissionis suas primitias jubentur offerre pro gratiarum actione, ia erepti sunt de Aegypto sic nos per spiritalem Jordanem, id est baptismum, terram Ecclesiae intrantes ponamus in cartalo conversationis nostrae primitias operationis bonae, et offeramus Deo in altari fidei catholicae, ut sacerdos noster Christus suscipiat, ibique confiteamur Domino dicentes quod Syrus,diabolus, persequebatur patrem n
Abbreviated transcription (Latin):
sessione pͥuaret. Uñ: exul. inegyp¬
to huiꝰ mundi ꝑegͥnatusẽ. in paruo
nũo. qr multi ydolatͥam secutis̃.
⁊ pauci fideles remanserunt. sẽd
postqͣm lege data plures surrexe¬
runt. scĩam ⁊ fidem unusdei ac¬
cipientes: afflixerunt eos egyptii.
.i. demones. onera pec̾coꝵ grauissi¬
ma imponentes. S respexit deus
humani generis afflictiorem ⁊ la¬
borem.⁊ misit filiũ suũ qui manꝰ
eius ⁊ brachiũ d̾r: ut erꝑet de po¬
testate tenebrarũ. ⁊ tranfferret in
regnũ lucis. Sic tradidit nob̾ t̾ram
lacte ⁊ melle manantẽ .i. p̾sentem
eccłiam. ubi lac innocentie ⁊ facihꝰ
doctrine. Uñ: nutriantur paruub.
⁊ mel dulcis. ⁊ multiplicis sap̃ie:
unde sacientur ꝑfecti.

Expanded text:
aret, unde exsul in Aegypto hujus mundi peregrinatus est in parvo numero, quia multi idololatriam secuti sunt, et pauci fideles remanserunt. Sed postquam lege data plures surrexerunt, scientiam et fidem unius Dei accipientes, afflixerunt eos Aegyptii, id est daemones, onera peccatorum gravissima imponentes. Sed respexit Deus humani generis afflictionem et laborem, et misit Filium suum, qui manus ejus et brachium dicitur, ut eriperet de potestate tenebrarum, et transferret in regnum lucis. Sic tradidit nobis terram lacte et melle manantem, id est, potentem Ecclesiam, ubi lac innocentiae et favus doctrinae, unde nutriantur parvuli, et mel dulcis et multiplicis sapientiae, unde satientur perfecti.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tradendo eos gentib qui
aliquando nõ ppłs. nunc aũ
ppłs dei. Similiter xp̃iani qͥ
deserta u̾itate ad erroes de¬
clinant: malignis sp̃itib tra¬
duntur. qui dignitatẽ angłi¬
cam ꝑdiderunt. qui bene geis
stulta dicuntur. Iusticiam odi¬
entes: iniquitatẽ amantes.
de bis quos dampuant fla¬
gella.⁊ non lib̾ant:scͥptum ẽ.
ꝑcussisti eos. nec doluerunt. ⁊c̃.
His flagella in hac uita incho¬
ant. ⁊ in et̾nũ ꝑmanebt̃. Unde:
moyses. Ignis exarsit abira ma:
⁊ ardebit usq ad inferos ⁊ deor¬
sũ. de p̾senti .it. ꝑcussione dr̃:
Ignis exarsit ab ira mea. de et̃¬
na sequitur. Dardebit usq ad
inferos deorsum. nõ tñ uidicat
as̃ bis inidip̃m. Unũ .it. est.:

Expanded text:
 Tradendo eos gentibus, qui aliquando non populus, nunc autem populus Dei. Similiter Christiani, qui deserta veritate ad errores declinant, malignis spiritibus traduntur, qui dignitatem angelicam perdiderunt. Qui bene gens stulta dicuntur, justitiam odientes, iniquitatem amantes. De his quos damnant flagella, et non liberant, scriptum est: Percussisti eos nec doluerunt, etc. His flagella in hac vita inchoant, et in aeternum permanebunt; unde Moyses: Ignis exarsit ab ira sua, et ardebit usque ad inferos et deorsum. De praesenti enim percussione dicitur: Ignis exarsit ab ira mea ; de aeterna sequitur: Et ardebit usque ad inferos et deorsum . Non tamen judicat Deus bis in idipsum: unum est
Abbreviated transcription (Latin):
serant. ut ad aĩam huma¬
nã sentẽtiã u̾tant: patrẽ
in nob̾leuẽ punctum sẽ¬
suũ. ⁊ incentiua uitiorũ:
eẽ dicentes. filiũ uͦ: si co¬
gitatio pet̾cin oceꝑit: ne¬
potẽ: si cõceptionẽ oꝑe ꝑ

Expanded text:
serant, ut ad animam humanam sententiam referant: patrem in nobis, leve punctum sensuum et incentiva vitiorum esse dicentes, filium vero si cogitatio peccatum conceperit. Nepotem, si
Abbreviated transcription (Latin):
diem sabbati.ut sancti¬
fices eum: sicut p̾cepit
tibi dñs deus tuus. Sex
dieb oꝑaberis. ⁊ facies
mus dies sabbatiest:i.
requies domini deitui.
Non facies in eo quicqͣm¬

Expanded text:
diem sabbati ut sanctifices eum sicut praecepit tibi Dominus Deus tuus sex diebus operaberis et facies mus dies sabbati est id est requies Domini Dei tui non facies in eo quicq
Abbreviated transcription (Latin):
Et ait. ego dñs d̾s tuus: qui eduxi
te de terra egypti. de domo seruitu¬
tis.Non habebis deos aliesios in¬
ospectu meo. Non facies tibi sculp¬
tile: nec similitudinẽ õium que
sũ:.⁊que u̾santur in aquis subter¬
ra. non adorabis ea:⁊ non coles.Ego¬

Expanded text:
i eduxi te de terra Aegypti, de domo servitutis. Non habebis deos alienos inspectu meo. Non facies tibi sculptile, nec similitudinem omnium quae quae versantur in aquis sub terra. Non adorabis ea, et non coles.
Abbreviated transcription (Latin):
timũ diem sc̃ĩficauit ds̃. In a¬
liis .N. dieb oꝑm: scificatio nõ
nõiatur. nisi insabbo. in quo
requreuit ds̃. Recte gͦ hoc mã¬
datũ ꝑtinet ad spiritũ. tũ:
eternam requiem. ad donum
Memento ut diem sabb̃i sc̃ĩficeᷤ.
sex dieb oꝑabis.⁊c̃. In oꝑe sex
dierũ: uidetur sex milium ã¬
noꝵ oꝑatio signari. In septi¬
mo: tempꝰ et̾ne quietis. in quo
proximũ ꝑtinent. Int̾ .uii. p¬
mũ. s in ordine õiũ. qͣrtum

Expanded text:
timum diem sanctificavit Deus. In aliis enim diebus operum sanctificatio non nominatur, nisi in sabbato, in quo requievit Deus. Recte ergo hoc mandatum pertinet ad Spiritum: tum aeternam requiem, ad donum Memento ut diem sabbati sanctifices: sex diebus operaberis, etc. In opere sex dierum, etc., videtur sex millium annorum operatio signari, in septimo tempus aeternae quietis, in quo proximum pertinent. Inter septem primum, sed in ordine omnium quartum
Abbreviated transcription (Latin):
monere curauit:. qd
nullã similitudinẽ
uiderint. s solã uo¬
cem de medio ignis
bitare nemo posset:
his u̾bis usus ẽ.Pot̃¬

Expanded text:
monere curauit, quod nullam similitudinem uiderint, sed solam uocem de medio ignis bitare nemo posset, his uerbis usus est
Abbreviated transcription (Latin):
aque rubri maris. cũ uos ꝑseq̃rentur. ⁊ deleu̾it eos do¬
minus usq inp̾sentem diem. Nobisq que fecerit ĩ
solitudine: donec ueniretis adhunc locũ.⁊ dathan
atq abyron. filius eliab: qui fuit filius ruben. quos
aꝑto ore suo: terra absorbuit. cũ domib ⁊ tab̾nacłis.
⁊ uniu̾sa sub̃a eoꝵ: quam habebant in medio ifrł.
oculi ũri uidunt oꝑa domini magna que fecit: ut¬
custodiatis uniu̾sa mandata illuisque ego hodie
p̃cipio uob̃. ⁊ possitis introire. ⁊ possidere terram: ad qͣ
ingredimini. Multoq in ea uiuatis tempore: quam
sub iuram̃to pollicitus ẽ dñs patrib ũis ⁊ semini eo¬
rum. lacte ⁊ melle manantem. Cerrae ¶ Dẽqua exist

Expanded text:
rentur et deleverit eos Dominus usque in praesentem diem vobisque quae fecerit in solitudine donec veniretis ad hunc locum et Dathan atque Abiram filiis Heliab qui fuit filius Ruben quos aperto ore suo terra absorbuit cum domibus et tabernaculis et universa substantia eorum quam habebant in medio Israhelis oculi vestri vidcustodiatis universa mandata illius quae ego hodie praecipio vobis et possitis introire et possidere terram ad quam ingredimini multoque in ea vivatis tempore quam sub iuramento pollicitus est Dominus patribus vestris et semini eorum lacte et melle manantem terra enim
Abbreviated transcription (Latin):
dam dicunt tresesse
celos. aerium. ethere¬
um: ⁊sydereum. Nõ¬
um. scdđm ethereum.
tertium olimpium.
quartum igneum.
quintum firmamẽ¬
tum. sextũ: aqueũ.
septiũ: angłorum.

Expanded text:
dam dicunt tres esse coelos, aereum, aethereum, et sidereum. Nonum, secundum aethereum, tertium olympium, quartum igneum, quintum firmamentum, sextum aqueum, septimum angelorum.
Abbreviated transcription (Latin):
tiscustodiam. ⁊ u̾am
abstinentiã. qͣi. cum
luuriam carnis extĩ¬
xẽtitis. ⁊̃ m̃tis suꝑflua
resecate. crtũcidendi
sunt om̃s sensus. Uñ:
moẏses se incirtũcisũ
labiis q̃ritur. ⁊ steph¬
amis iudeis incircun¬
cis inquit corde. ⁊ au¬
cisus ẽ. qui obturat au¬
res: ne audiat sangui¬
nem: ⁊ claudit oculoꝰ.
ne uideat malũ qui
nõ delinquit in lingͣ.
cui cor non grauatur.
crapula. ⁊ ebrietate. qͥ
lauat int̾ innocentes
manus suas.⁊ ab om̃i
iua mala ꝓhibet pe¬
dessuos. qui castigat
corpus suum: ⁊ serui¬
tuti subicit. ⁊ oĩ custo¬
dia: seriuat cor suum.
Bia quoq circuncisi¬
one indigemus. ne ex
his queramus uanãm
głam. ne foris mũdi.
⁊ intus inmundi simꝰ.
⁊ simulate scitatis pe¬
nas sustineamꝰ. sicut
sichimite qui patͥar¬
charum cusicisionẽ:
inutat sunt. non des
amore s obcausã lux¬
urie. Ideo nichil mer¬
cedis acquisiuerunt.
s die tercia intra cui¬
tatis sue riunas ꝑ ie¬
runt. Tales .Nt. intẽ¬

Expanded text:
odiam, et veram abstinentiam. Quasi, cum luxuriam carnis exstinxeritis, etiam mentis superflua resecato. Circumcidendi sunt omnes sensus. Unde Moyses se incircumcisum labiis conqueritur; et Stephanus Judaeis: Incircumcisi, inquit, corde et aucisus est, qui obturat aures ne audiat sanguinem, et claudit oculos, ne videat malum; qui non delinquit in lingua, cujus cor non gravatur crapula et ebrietate, qui lavat inter innocentes manus suas, et ab omni via mala prohibet pedes suos; qui castigat corpus suum et servituti subjicit, et omni custodia servat cor suum. Bina quoque circumcisione indigemus, ne ex his quaeramus vanam gloriam, ne foris mundi, et intus immundi simus, et simulatae sanctitatis poenas sustineamus, sicut Sichimitae qui patriarcharum circumcisionem imitati sunt, non Dei amore, sed ob causam luxuriae: ideo nihil mercedis acquisiverunt, sed die tertia intra civitatis suae ruinas perierunt. Tales enim in tem
Abbreviated transcription (Latin):
nunc isrł: quid dñs ds̃ tuus petit a
te.nisiut timeas dñm dm̃ tuum: et
ambules inuiis eius. ⁊ diligas eum: ac
seruias dño deo tuo. ⁊ in toto corde tu¬
o. ⁊ in tota ãia tua. custodiasꝙ mãda¬
ta dñi ⁊ cerimonias eius quas ego ho¬
die p̾cipio. ut bene sit tibi: En dñid¬

Expanded text:
nunc, Israel, quid Dominus Deus petit a te, nisi ut timeas Dominum Deum tuum, et ambules in viis ejus, et dilservias Domino Deo tuo in toto corde tuo et in tota anima tua custodiasque mandata Domini et caerimonias eius quas ego hodie praecipio ut bene sit tibi en Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ignis: qͣn ppłs cong̾¬
gatus ẽ.⁊ dedit eas
michi. Neu̾susq de
monte descendi: et
posui tabulas i
archam quamfece¬
ram que hucusq
ibi sunt:sicut mi¬
chi p̾cepit dominuᷤ.¬

Expanded text:
ignis quando populus congregatus est et dedit eas mihi reversusque de monte descendi et posui tabulas in arcam quam feceram quae hucusque ibi sunt sicut mihi praecepit Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
portaret archam fedis dñi:¬
⁊ staret coram eo inminis¬
terio ac benediceret in nõie¬
illius. usq inp̾sentem diẽ.¬
qͣmobrem non habuit leui

Expanded text:
portaret arcam foederis Domit staret coram eo interio, ac benediceret in nominllius usque in praesentem diem.m ob rem non habuit Levi
Abbreviated transcription (Latin):
ticoꝵ nequiciam sig̾cat:
qui a scĩs doctorib sp̃ita¬
lem doctrinam puram
acceꝑunt. s ueneno suo:
corruperunt. ⁊ infellis ⁊
ab sinthii. amarirudinẽ:

Expanded text:
ticorum nequitiam significat, qui a sanctis doctoribus spiritalem doctrinam puram acceperunt, sed a veneno suo corruperunt, et in fellis et absinthii amaritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cũ nõ alieniscon¬
iugib. pecc̃m esse
pitudo. In decalogo
nisi adult̾iũ intel¬
ligi solet. Uñ: quid¬

Expanded text:
m cum non alienis coniugibus peccatum esse pitudo. In Decalogo nisi adulterium intelligi solet. Idem su
Abbreviated transcription (Latin):
circuncisionis: isrłitas seꝑat a
cet̾is Suꝑstitios u̾o magistri:
captantes auram ppłi. ⁊ lucra
ex mulierculis dilatabãt fim¬
brias. ⁊ eis alligabat̃ spinas:
ut uł ambulantes. uł seden¬
tes pung̾entur. ⁊ sic ad ser¬
uiendum d̃o: monerent᷑. Uñ:

Expanded text:
circumcisionis Israelitas separat a caeteris. Superstitiosi vero magistri captantes auram populi, et lucra ex mulierculis, dilatabant fimbrias et eis alligabant spinas, ut vel ambulantes vel sedentes pungerentur, et sic ad serviendum Deo monerentur, unde:
Abbreviated transcription (Latin):
bant in digitis. ⁊ tc̃ nobile ceꝑunt ilłs fac̃e aureum
ł argenteũ ꝙ mag̃ uidebat᷑ eẽ honori ꝙͣ dedecori. ⁊
ex eo t̃pr̃ ĩoleuit ꝯsuetũdo ut nobile deferrent a
to lapide incluso. qͣ ꝯsuetudie hoĩes usi anulos ħre
ceꝑuntꝰ ⁊ pͥma gens cep̃ gestare eos ĩ qͣrco digito a
pollice qr ĩ eo uena ẽ que usq ad corpung̾. ꝗ ͣ.ᷤ notã¬
dã ⁊ ornandã ĩ aliquo ĩsigni uet̾es putau̾unt. Iõ ꝑꝯ¬

Expanded text:
unt illum facere aureum vel argenteum, quod magis videbatur honori esse quam dedecori. Et ex eo tempore inolevit consuetudo ut nobiles deferrent anto lapide incluso; qua consuetudine homines usi, anulos habere ceperunt et postea gens cepit eos gestare in quarto digito a pollice, quia in eo vena est que usque ad cor pertingit, quam notandam et ornandam in aliquo insigni veteres puta
Abbreviated transcription (Latin):
hõib oblatõnẽ de frugib t̾re ⁊ ouiũ fuisse celebtam
nio socio iasonis qͥ recollecta mistaitudie q̃ amisso re¬
ge iasone passĩ uagabat᷑ armeniam cep̃. ⁊ t̾re de suo
U archadici asini d rͦi magni ⁊ alti qr iͥ tales habũdant
⁊ pͦ iñ uectisuito. Nrarat mõs armenie in qͦ archã
historici post diluuium sedisse destant᷑. Atcheme¬

Expanded text:
hominibus oblationem de fructibus terre et ovium fuisse celebratam,nio socio Iasonis qui, recollecta multitudine que amisso rege Iasone passim vagabatur, Armeniam cepit et terre nomennde archadici asini dicuntur magni et alti, quia ibi tales abundent et primo inde vecti sunt. A 347 ARARAT, mons Armenie in quo archam historici post diluvium sedisse testantur. A
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ ĩ ͥtauo. postea diñs maiores. It̃ pat̃ filiꝰ nepos. ꝙͣ
natꝰ post filiũ. ꝓnepos qͣi natꝰ ꝑpe nepotẽ. uł porro
natꝰ a filio ab nepos qͣi anepote longe. nã se uĩgit᷑
a nepote medio ꝓnepoce. atnepos tͥnepos qͣi tetͣne¬
pos: qr post ne potẽ ÷ quartꝰ in ordiẽ. ⁊ pꝰea dꝰ mino¬
ros. It̃ ab aueo ħ auis. qr escar̃ sit cupida. ł d ab a ꝗ

Expanded text:
tritavo; postea dicimus maiores. Item pater, filius, nepos quasi natus post filium, pronepos quasi prope nepotem vel porro natus a filio, abnepos quasi longe a nepote, nam seiungitur a nepote medio pronepote, atnepos, trinepos quasi tetranepos, quia post nepotem est quartus in ordine; postea dicimus minores.
Abbreviated transcription (Latin):
moditas uͥtꝰ ⁊ scĩa. Nã idigencie mo¬
estias ꝯmoditas. uicii corruptõtiẽ
iurtus: ignorantie cectiatẽ expessit scĩa: ad quã qdã longe
accedñtes pãniculũ ab ea diripiendo sͥ toram misisse cre¬
uentes. ⁊ si qñ eam in qͣdam ꝑte possideant more tñ besti¬
at̃ degñtes ñ mͦ p̃dc̃am tͥplicẽ miseriam aliqͣ i̾tute iolũ
redim̾e. uͭ sic honestar̃ artiũ ex̃citõ ad pͥstine acc̾atõis
relictũ honiorem aliqͣntulum ualeãt ꝓmoueri s ⁊ sin
głis dieb. cumulare conãt᷑. Nã ñ dñtiũ existñtias elima¬
re nͨ balbuentiũ lingnat̃ uituligines ab rad̾e nͦ in genii
taditatẽ excitare ñ madide memorie. ouluia corriꝑe.
uiã corꝑis i g̾gitare conant᷑. Quors doct̾tiam uitã mortẽq
uix᷑ existimandũ est. Nos uͦ altiꝰ ꝓcedñtes nesi talĩtũ a dõ¬
te nob̾ ꝯmissũ i trã ĩfode̾mꝰ patñt̃ furti argui possemꝰ ꝙ¬

Expanded text:
moditas, virtus et scientia. Nam indigentie molestiam commoditas, vitii corruptionem virtus, ignorantie cecitatem expellit scientia; ad quam quidam longe accedentes, panniculum ab ea diripiendo sibi totam nupsisse credentes, et si quandoque eam in quadam parte possideant, more tamen bestiarum degentes non modo predictam triplicem miseriam aliqua virtute non redimere ut sic honestarum artium exercitio ad pristine decusationis celticum honorem aliquantillum valeant promoveri, sed etiam singulis diebus cumulare conantur. Nam nec dentium exstantias elimare, nec balbutientium linguarum vituligines abradere, nec ingenii tarditatem excitare, nec madide memorie oblivia corripereunam corporis ingurgitare nituntur; quorum doctrinam, vitam mortemque iuxta extimandum est. Nos vero altius procedentes, ne, si talentum a Deo nobis concessum in terram infoderemus, patenter furti argui possem
Abbreviated transcription (Latin):
a.ũ .i. regał. It̃ ab aula dr᷑ q̃n scͥ̾niũ ĩ quo res ponũt᷑.
uñ plautꝰ ĩ auiaria qͣsbłem aulã auro honustã ł qͣsᷤ¬
błem ego habeo uñ ⁊̃ idẽ eãdẽ comediã ĩ qͣ ħdixit aula¬
riã ł aululariã qͣi aulariã uocauit eo ꝗ ĩ ea m̃tõẽ de au¬
la .i. de qͣtã capsella auroplena faciat. It̃ aule g̾c̾ lat̾ d̾r cã¬

Expanded text:
andoque scrinium in quo res ponuntur, unde Plautus in Aularia ‘quadrilibrem aulam auro onustam ego habeo’; unde etiam idem eandem comediam, in qua hoc dixit, Aulariam vel Aululariam, quasi aulariam, vocavit, eo quod in ea mentionem de aula, idest quadam capsella auro plena, faciat. Item aule grece, latine
Abbreviated transcription (Latin):
spẽs eid̾ coloris c̃ harena. Amorreꝰ. arasceꝰ. asceneꝰ. ara¬
diꝰ fun̾t filis chanaã. Uͫ qͥdã pͥꝑ dc̃i sũt amorrei. alii ara¬
cei. alii ascener alii aradii. Ampelos leuce su bonia¬
t̃t̃pr᷑ ꝙͣ. latini uitẽ albã uocãt. ab ãpelos ꝙ ẽ uitis ⁊ leucoͤ¬
ꝙ ẽ albũ.ł aqͣsitate coloris. ł qr eiꝰ radyx ꝯi̾ta. ⁊ corꝑi ĩfric¬
ta ton̾iorẽ ⁊ candidiorẽ cutẽ reddit. Nã ⁊ succꝰ bachoꝵ
eiꝰ lac ubĩb sictis rẽddit. Einpelos melena .i iutis n¬

Expanded text:
loris cum arena. A 164 AMOREUS, Araceus, Aseneus, Aradius fuerunt filii Chanaan, unde quidam populi dicti sunt Amorei, alii Aracei, alii Asenei, alii Aradii. A 165 AMPELOS LEUCE, sive brionia, quam Latini vitem albam vocant, ab ampelos, quod est vitis et leucofricata teneriorem et candidiorem cutem reddit. Nam et succus baccarum eius lac uberibus siccis reddit. Ampelos melena, idest vitis n
Abbreviated transcription (Latin):
lacem ẽe mortifer̃. ⁊ hinc pilosi dñ qui g̾ce panite lati¬
ite incubi appłłantur. siue ĩnii ab inetindo passĩ c̾ani¬
malib. uñ ⁊ incubił incubones dñr ab inculando. Sepe
ił unꝑbi existunt młierib ⁊ ear̃ ꝑagunt ꝯcubitũ quos
demões galli dusios uocant. qui assidue hanc ꝑagũt un¬
munditiam. s ꝗ̃ uulgo incubonem dñt hunc rõani
e. polotellꝰ c̃ quo ludr qi sit pilis plenꝰ. plla ⁊̃ dr̃ tab̾na
in ꝯpitis põita. ⁊ pila .e. ĩstru. ꝯcauũ ĩ quo frum̃tum
ꝓt̾itur. ⁊ pila dñr q̃dã tela roͣ. It̃ pilꝰ dr̃ ꝗ ꝓdit a pelle¬

Expanded text:
as; et hinc pilosi dicuntur qui grece panite, latine incubi appellantur sive invii ab ineundo passim cum animalibus, unde et incubi vel incubones dicuntur ab incumbendo ideenim improbi existunt mulieribus, et earum peragunt concubitum, quos daemones Galli Dusios nuncupant, qui assidue hanc peragunt immunditiam. Quem autem vulgo incubonem vocant, hunc Romani -e, polotellus cum quo luditur, quia sit pilis plena; pila etiam dicitur in compitis posita; et pila instrumentum concavum in quo frumentum teritur, et pila dicuntur quedam tela Ro
Abbreviated transcription (Latin):
ł pẏrrꝰ .i. splendidꝰ apyrꝙ. est ignis. terciꝰ lampꝰ łs phlegon
.i. feruens a phos ꝙ est ignis. quartꝰ ethoꝰ .i. tepens ł philo¬
geꝰ .i. amans t̾ram. a philos ꝙ. est amor ⁊ ge ꝙ. est t̾ra. qr tc
tendit ad occasũ Seiuga cͦr ꝰ iouis. a sex ⁊ ugo. qr asex eqͥs
tͣhatur. ⁊ atibuit᷑ ioui. ittpote sũmo dõ ⁊ iͣ biga tͥga qͣd̾ͥga.

Expanded text:
 idest splendens, a pir quod est ignis; tertius Lampus vel Phlegon, idest fervens, a phos quod est ignis; quartus Ethon, idest tepens vel Philogeus, idest amans terram, a philos quod est amor et ge quod est terra, quia tunc tendit ad occasum. Seiuga currus Iovis a sex et iugo, quia a sex equis trahitur et attribuitur Iovi utpote summo deo;
Abbreviated transcription (Latin):
pea dicet᷑. It̃ a caleo ħ color .is. qr calore ignis ł soł eilores
ꝑficiant᷑ ł a colo. as. qr olĩ cola. bant᷑. ut eent numie
a coloro fit color ꝑ apoco  ut dñt ꝯ pẽ. Uñ ẜ inbanum
ris. latibłm foram̃ uͥ nidificãt columbe. colũbar ⁊̃ dr᷑ ꝗdam
mi emictunt᷑ qr sint silia latibulis colũbar̃ uͥ nidificãt. ⁊ ħ
colũbinꝰ quidã lapis a colore illiꝰ auis sic dc̃s. color ꝯpo ⁊ dͤ¬

Expanded text:
 color -ris, quia calore ignis vel solis colores perficiuntur; vel a colo -las, quia olim colabantur ut essent nimie t quod a coloro fit color per apocopam, unde secundum Rabanum -baris latibulum, foramen ubi nidificant columbe; columbar etiam dicitumi emittuntur, quia sint similia latibulis columbarum ubi nidificant. Et hic columbinus quidam lapis, a colore illius avis sic dictus. Color co
Abbreviated transcription (Latin):
.i pͥmꝰ dies m̃sis. qr ea die solobait pontifex ascend̾e turrĩ
de ꝯsuetud̾ie r᷑a. ⁊ uolens ñciare qͦta eẽt luna. ea die l̾
pͥncipiũ m̃sis dicebat płies. calo. caloq uoco. uos uentre
⁊ audite etatẽ lime.ł pͥncipiũ m̃iis ⁊ iõ dc̃i est dies ũ¬
cꝰ libet m̃sis celebrent ñdinas. ⁊ eas incipiebant in noniᷤ
ad nundinas qͦt dies restabant usq ad diẽ in quo uole¬
bant inciꝑe foꝵ uͥ si in qͣrto die qͣter decebat calo. Si in

Expanded text:
imus dies mensis, quia eo die solebat pontifex ascendere turrim de consuetudine romana et volens nuntiare quota esset luna ea die vel principium mensis, dicebat pluries ‘calo, calo, calo’, quasi ‘voco vos, venite et audite etatem lune vel principium mensis’, et ideo dies icuiuslibet mensis celebrarent nundinas et eas incipiebant in nonis.ad nundinas’, quot dies restabant usque ad diem in quo volebant incipere forum, ut, si in quarto die, quater dicebat ‘calo’, si in
Abbreviated transcription (Latin):
ca dem̃ ẽ idẽ ydolũ belzebub .i. deꝰ ł uir mꝰcar̃. ꝓ ĩmundi¬
cia ł sordib ydolatͥe ł sangͥnis iͥ ĩ molati ad quẽ multi¬
tudo muscar̃ ꝯueniebat ł ꝓ ĩmũdicia belial i. diaboli
ignominie. ydolũ it fuir moab cognom̃to lunal suꝑ mõ¬
⁊ bell. belebub. belphegor. bebrich. bertih. belbͥs. id̾ ẽ.s.¬

Expanded text:
ctum est idem ydolum Belzebub, idest deus vel vir muscarum pro immunditia et sordibus ydolatrie et sanguinis ibi immolati ad quem multitudo muscarum conveniebat, vel pro immunditia Belial, idest diaboli  simulacrum ignominie. Ydolum enim fuit Moab, cognomento Bahal, super mon, Belial, Belzebub
Abbreviated transcription (Latin):
mali qͥ suꝑant equi sic̃ uiliores gallicis canteriis. It̃ a cano
ł camena .i. cantilena .i. musa. q. canens amene. ⁊ hee cã¬
tes. tiũ .i. fistule organoꝵ in quib cõtꝰ temꝑant᷑. Uł ut
ille cantes dicebant᷑. ⁊ qͥcqͥd appħnd̾ent uenꝰtabanto ⁊ apre¬
t̾ito cecini. ħ cignꝰ qr bñ canat. Uͣ ħ cignulꝰ di. ⁊ cigneꝰa.¬

Expanded text:
mali qui superant equi sunt viliores Gallicis canteriis’. Item a cano hec Camena idest cantilena vel musa quasi canens amene, et hee cantes -tium, idest fistule organorum in quibus cantus temperatur vel, ut ille Cantes dicebantur et quicquid apprehendebant venustabant’; et a preterito cecini hic cignus, quia bene canat, et hic cignul
Abbreviated transcription (Latin):
gilare: c̾uox rugire. boũ mugire. equoꝵ hĩnire. asinoꝵ ru¬
d̾e. porcoꝵ grũnire. Uerris qͥrritare. arietũ lerestare. ouiũ
bulare. hyrcoꝵ mictire. hedoꝵ nebare. canũ latre ł baulare.
uulpiũ gãnie. catuloꝵ clatire. lepor ⁊ pũoꝵ uagire. Muste¬
lar̃ druorare. airiũ prpitare. Souc̃ disticare. elephantũ
barrire. Ranar̃ cagxare. coruoꝵ cͦcttare. Aqͥlar̃ glang̾e. Ac¬
cipitrũ pipiare. uult̾m pulpare. Miluoꝵ lupite. olor dr̃e¬
sare. Gruũ grucre. ciconiar̃ cͦtolare. Anser̃ clang̾e̾. Ana¬
tũ recssitare. pauoñ paupulare. Galloꝵ cucrire. Meruloꝵ¬

Expanded text:
gilare, cervorum rugire, boum mugire, equorum hinnire, asinorum rudere, porcorum grunire, verris quiritare, arietum lorectare, ovium balare, hyrcorum miccire, hedorum vebare, canum latrare sive baulare, vulpium gannire, catulorum glatire, leporum et puerorum vagire, mustellarum drinorare, murium pipitare, soricum desticare, elefantum barrire, ranarum coaxare, corvorum crocitare, aquilarum clangere, accipitrum pipiare, vulturum pulpare, milvorum lupire, olorum drensare, gruum gruere, ciconiarum crotolare, anserum sclingere, anatum tetrissitare, pavonum paupolare, gallorum cucurrire, graculo
Abbreviated transcription (Latin):
tus. hebes ineptus tardꝰ qui ⁊ alio noĩe dr᷑ blẽnꝰ. Uñ ceci¬
liꝰ nimis audacem. nimisq bardũ. bardꝰ qͦ in alia accip᷑
fudistis cͣiiã bardi. Uͣ ⁊ dc̃i sunt longobardi ł ꝑ syncopã
lõbardi qr lõgi bardi ł alq̃ns barbis quas solebant nu¬
tre nõ tond̾e. Uñ longobardia ł lombardia ꝓuincia
ꝙͣ possedeĩt acꝰ noĩe mͦ sumit᷑ gerttile. lõbrtꝰ .a.ũ.¬

Expanded text:
tus, hebes, ineptus, tardus, qui et alio nomine dicitur blennus, unde Cecilius ‘nimis audacem nimisque bardum’; bardus quoque in alia accipitfudistis carmina, bardi’; unde et dicti sunt Longobardi, vel per sincopam Lombardi quasi Longibardi, vel a longis barbis quas solebant nutrire et non tondere, unde Longobardia vel Lombardia provincia quam possederunt, a cuius nomine modo sumitur gentile lo
Abbreviated transcription (Latin):
tui.coriũ c̃ plũbo infuso quo manꝰ suas pugi¬
arma pugilũ dnr cestꝰ. Uñ uidet᷑. di. cesticb̾s li c̾ruꝰ¬
in capite c̃ad portat᷑. It̃ a cedo ħ cem̃tũ. ti .i. calxis ⁊ miiu¬
tata .i. ĩ.ni .i. cc̃ cͥca. cedẽ. Uñ ħ ãcile. lis .i. scutũ rotun¬
dũꝙ. de celo descendit numa sacficante .q. ancisũ .i. cc̃ cisũ.¬

Expanded text:
tui corium cum plumbo infuso, quo manus suas pugarma pugilum dicuntur cestus; unde videtur dici hic cesticuin capite cum aliquid portatur. Item a cedo hoc cementum -ti, idest calx et minutata m in n, idest circumcirca cedere, unde hoc ancile -lis scutum rotundum quod de celo cecidit Numa sacrificante, quasi ancisum idest ci
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sit in usu. It̃ a capio ħ cathena q capiendo teneat. ł qr
dnr᷑ cathenule colli ĩuicẽ se ꝯp̾hendente ĩ mod̾ cathene
actã. It̃ a capio hͥ capͥolꝰ.li. ⁊ so̾ capͥoli cĩcĩmi siue micioli qͥ¬
b se ĩnectẽ uittes ⁊ suspendẽ arborib solent sic dcĩ qi capi¬
ant arbores. It̃ acapio. pesso. sis. desid̾at̾m ꝙ ⁊ ꝓ coꝑe c̃ de
uiss rẽ pu capessiuit.ꝙ. quidã solent ꝓferre ħ u̾bo ĩ sco
ũ capesco. cis. Sñ dubio ĩcho. ẽ ⁊ fac̃ sup̃ i capescitũ. penł

Expanded text:
non sit in usu. Item a capio hec catena, quia capiendo teneat vel quia r catenule colli invicem se comprehendentes in modum catene. io hic capriolus -li, et sunt caprioli cincinni sive uncinoli quibus se innectere vites et suspendere arboribus solent, sic dicti quia capiant arbores. Item a capio capesso -sis desiderativum, quod evisset, rem publicam capessivit’. Quod quidam solent proferre hoc verbum in -sco ut capesco -scis, sine dubi
Abbreviated transcription (Latin):
acceptum est. ⁊ ħ scipa .e. q̃dã ꝑua arbor ut dicũt
scopa. qr ex ea stipentur recta. ħ sepe ad fornates ⁊
furnos calefatiendos colligitur. Uñ ħ stipta. le. dt̃¬
⁊ hinc stiple dnr folia ł uagine. quib culm̃ ãbit᷑.¬
⁊ fulcitur. ne ponde frugis curuetur. ⁊ stipłe ipsi

Expanded text:
acceptum est. Et hec stipa -e, quedam parva arbor, ut dicunt, scopa, quia ex ea stipentur tecta; hec et sepe ad fornaces et furnos calefaciendos colligitur, unde hec stipula d hinc stipule dicuntur folia vel vagine quibus culmus ambitur et fulcitur, ne pondere frugis curvetur, et stipule ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
nosus qi spume densitate ꝯtractus fiat. ⁊ totã res̾¬
gerandi ht̃ naturam ꝗ ĩ uas missus musta deferu̾e̾
desinant᷑. uñ h spumicłs. li. di. ⁊ ħ spuinicellꝰ ambo
pon̾e. exspumo. as. ualde ł extra spumare. ł spumaᷤ
ꝗ ẽ nitidare. qr apta est ad t̾gendũ. It̃ a spu¬
tre inc̾to. mr̃e uidua genitus.q. tm̃ spurii filius.
qi mulietͥnẽ naturam spuriũ uet̾es uocabant.
uñ hi qui ñ sunt de legitimo ꝑ matͥmonio. m̃rẽ

Expanded text:
rnosus, quia spume densitate concretus fiat, et tantam refrigerandi habet naturam, ut, in vas missus, musta defervere desinant; unde hic pumiculus et pumicellus, ambo ponere, expumo -as, valde vel extra spumare vel spumas  nitidare, quia apta est ad tergendum. Item a sputre incerto et matre vidua genitus, quasi tantum spurii filius, quia muliebrem naturam spurium veteres vocabant, unde et hii, qui non sunt de legitimo matrimonio, matrem
Abbreviated transcription (Latin):
eicerunt. qr ĩ nob̃ pͥncipatũ uigoris hc̃. uñ spasmotꝰ
A .ĩ. patiens talem infirmitatem.
patiũ .tii. distantia ł utt̃uallũ. int̾capedo. uñ olũ.¬
ł ualde ł de uno loco ad abum spatiari. ł a spatiari
⁊ spatule rami ł folia. ł feuctus palmat᷑. añꝙͣ aꝑiau¬

Expanded text:
dixerunt, quia in nobis principatum vigoris habet, unde spasmosus -a -um, patiens talem infirmitatem. S 282 SPATIUM -tii, distantia vel intervallum vel intercapedo, unvel valde vel de uno loco ad alium spatiari vel a spatiari  spatule rami vel folia vel fructus palmarum, antequam aperian
Abbreviated transcription (Latin):
ł abẽẽ ut dix᷑ ꝑꝑ eiꝰ durabiltatẽ. ⁊ dr̃ etas duobus
mͣo aut nuindi. aut hominis. ⁊ sunt .ui. etates
mundi ⁊ ui. hominis. pͥi etas mundi fuit ab adã
usq ad noe. Sod̾a a noe usq ad abraham. T̃ cia ad ab abiaã.
dauid usq ad aduentũ domini. Sexta ab aduentu dnĩ
est infantia usq ad septẽ annos. Ex huic usq ad
nendum aptã. uñ puer dr̃ a puritate. qr purus ẽ
tia ad gignendum apta. ⁊ adulta. q̃ porrigitur usq
ad .xxuiii. annos. iͭii. ÷ iuuentus firmissia om̃iũ
etatum finiens. in qnquagesimo anno .uͣ. ÷ etaᷤ se
nił .i. gͣuitas. q̃ ẽ declinatio auiuentute ĩ senͥtutẽ.
ñdũ senectus. s tñ ñ iuuentus. qr senioris etas est
qͣm g̾ci p̾sbitem uocant. Nam senex ap̃ g̾cos ñ pbr

Expanded text:
 propter eius durabilitatem. Et dicitur etas duobus modis, aut mundi aut hominis; et sunt VI etates mundi et VI hominis: prima etas mundi fuit ab Adam ue ad Noe, secunda a Noe usque ad Habram, tertia ab Habram Moyse usque ad adventum Domini, sexta ab adventu Dominest infantia usque ad VII annos; exinde usque adnerandum apta, unde puer dicitur a puritate, quia purus est tia, ad gignendum apta et adulta, que porrigitur usque ad XXVIII annos; quarta est iuventus, firmissima omnium etatum, finiens in quinquagesimo anno; quinta eidest gravitas, que est declinatio a iuventute in senectutem, nondum senectus, sed iam non iuventus, quia senioris etas est, quam Greci presbitem vocant: nam senex apud Grecos non pr
Abbreviated transcription (Latin):
tres hc̃ ꝓͥctates. abluit sordes sequitur dediuia. refic̃
sitientes. S sciã p̾gat ignorantiam. de magr̃o tͣn¬
sit ad discipłm fatiens decliuia. Quia om̃is imtatõ
ctori. Reficit haustus sui atdore uera cognoscendi
flagrantes. It̃ a seateo ł sacaturio. zioo. as .i. sca¬
turire. ł scaturientem unitari.⁊ ꝯp̃o excaturixo.as.¬

Expanded text:
t proprietates: abluit sordes, sequitur declivia, reficit sitientes; sic scientia purgat ignorantiam, de magistro transit ad discipulum sequens declivia, quia omnis imitatio ctori, reficit austu sui ardore cognoscendi vera flagrantes. Item a scateo vel scaturio scaturi
Abbreviated transcription (Latin):
ut specib facit tñ freq̃tiꝰ ĩ ub .s. specub. It̃ aspetio
ħ spica .ce. qr de stipła ꝓsilit zapparet. ł spica .q. sꝑi¬
ca. qr rotunda ẽ. ⁊ spica de maturis frugil dr̃ abusiue.
culii ariste adhuc tenues ĩ mod̾ spiculi apparent.
uͥ ⁊ sagite ł lancee b̾ues. dñr spicula a spicar̃ siłitudĩe¬
ex spicis ꝯpͭo sic̃ ĩ euͣngłio legitur. Unguentũ spicatũ
fex. qui portat spicłm ad occidend̾. It̃ a spica. spico as.
.i. spicas emut̾e. ł hr̃e. ł collig̾e̾. ł dare ł ad mod̾ spice acu
de spica extutẽ. ⁊ extraħe. Uñ ⁊ sepe po̾ ꝓ aut̾re. ⁊ pro

Expanded text:
ecubus. Item a specio hec spica -ce, quia de stipula prosilit et apparet, vel spica quasi sperica, quia rotunda est, et spica de maturis frugibus abusive diciculmi, ariste adhuc tenues in modum spiculi apparent; unde et sagitte vel lancee breves dicuntur spicula a spicarum similitudineitus, sicut in Evangelio legitur unguentum spicatum fex, quia portat spiculum ad occidendum. Item a spica spico -as, idest spicas emittere vel habere vel colligere vel dare vel ad modum spice acuede spica excutere et extrahere, unde et sepe ponitur pro
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hͥ pio nis. ꝗdã aĩal uenenosũ. ⁊ dr̃ scorpio.q. scorte¬
poio. q ab antiori fingit blanditicis. s apt̾i̾ori pũgit.
capice it blanditur. s dauda pungit ⁊ dr̃ scorpio ab
fingat ⁊ a c̾uato uenena diffiũdat. Uñ scorpio dr̃ qui¬
dum psaiz. qr ledit dũ manu tollit᷑. Scorpio ⁊̃ d̾ sagsita
uenenata arcu łͥ torm̃tis. excussu q̃ dum ad homĩem
It̃ ascorpio ħ scorpitis. q̃dã gẽina scorpionẽ ⁊ dalore
to colore qi aculeis ferreis cꝰ atm̃to uariar̃ figu¬
par̃ scinate ãnotentur. Uñ ħ scotia .e. regio eoꝵ.¬

Expanded text:
pio -nis, quoddam animal venenosum, et dicitur scorpio quasi scortepoio, quod ab anteriori fingit blanditias, sed a posteriori pungit: capite enim blanditur, sed cauda pungit; vel dicitur scorpio ab figat vel arcuato venena diffundat. Unde scorpius dicitur quidam piscis quia ledit dum manu tollitur; scorpio etiam dicitur venenata, arcu vel tormentis excussa, que, dum ad hominemItem a scorpio hec scorpitis, quedam gemma scorpionem colore to colore, quia aculeis ferreis cum atramento variarum figurarum stigmate annotantur, unde hec Scotia, regio eo
Abbreviated transcription (Latin):
inseto . as. septã filo ad aptare. It̃ asus ⁊ edo.es. ħ subĩes.¬
ris. arbor ex qͣ cortex natatoriꝰ extrohitur. qui sub dr̃.¬
ad suendum. S sutͥum locꝰ ẽ uͥ sub t̾ra ꝯduntur alique
endo adiung̾e. unam rem alii. absuo. is. dissuere. a suo
iung̾e. sut᷑am frang̾e. desuo. is. id̾ ł deꝙ sum suere. ex¬
suo. is. extͣħe. expoliarẽ. Uñ exuuie. spolia. uestes. indum̃
sueñdo .q intus suere. Int̾suo is. int̾pon̾e. suendo int̾
Resuo. is. it̃m suere. ł dissuere. subsuo .is. par ł pꝰ ł sb̃tꝰ
t̃nsmitt̾e. Suendo ꝑforare. Suo ⁊ eiꝰ ꝯp̃o ac sũt.⁊ fa.¬

Expanded text:
inseto -as, setam filo adaptare. Item a sus et edo es, hec suberies, arbor ex qua cortex natatorius extrahitur, qui suber dicad suendum, sed subtrinum locus est ubi sub terra conduntur alique endo iungere unam rem alii, absuo -is, dissuere; consuo iungere, suturam frangere, desuo -is, idem, vel deorsum suere; exsuo -is, extrahere, expoliare, unde exsuvie -arum, spolia, vestes, indumensuendo, quasi intus suere, intersuo -is, interponere suendo, inter resuo -is, iterum suere vel dissuere, subsuo -is, parum vel subtus transmittere, suendo perforare. Suo et eius composita a