comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deunt. qui miquitates suas subteg¬
mine sacri honoris abscondunt:
ut ꝓfesdione uideri appetant: qe
ẽẽ oꝑib recusant. Quia enim scͥp¬
tum ẽ omnis qui facit peccatum.
seruus ẽ. peccati: quia qͣnto nunc li¬
berius pagunt puersa quȩ uolur.
tanto eius seruicio. obni xius obli¬
rectorem patitur. eum quẽ patcc̃.
accuset: quia nmirũ sua fuit cul¬
pa. puersi rectoris subiacere ditio¬
ni.Culpam g ꝓpriam magis ae¬
cuset talis: qͣm iniusticiam gub̃¬
nantis. Scriptum quippe ẽ Da¬
bo tͥ reges. infurore meo. Quid gͦ
illos nobis pre ẽẽ despicimus: q̃r
suꝑ nos regimen. exdñi furore su¬
scipimus: Si gͦ irascente deose¬
cundum nr̃a merita. rectores ac¬
cepimus: in illoꝵ actione colligi¬
mus. qͥd ex nr̃a estimatione pen¬
semus: qͣmuis plerũq & electi sub¬
iaceant reꝓbis. Unde. & cu dauid
saulem ꝑtulit: s subsequenti cul¬
pa adulterii ꝓditur: quia dignꝰ
tunc fuit. qui tanta p̃positi asꝑi¬

Expanded text:
rodeunt, qui iniquitates suas sub tegmine sacri honoris abscondunt, ut professione videri appetant, quod esse operibus recusant. Quia enim scriptum est: Omnis qui facit peccatum, servus est peccati, quanto nunc liberius peragunt perversa quae volunt, tanto ejus servitio obnixius oblirectorem patitur, eum, quem patitur, accuset; quia nimirum sui fuit meriti, perversi rectoris subiacere ditioni. Culpam ergo proprii magis accuset operis quam iniusticiam gubernantis. Scriptum namque est: 'Dabo tibi reges in furore meo'. Quid ergo illos nobis preesse despicimus, quoram super nos regimina ex Domini furore suscipimus? Sic cundum nostra merita rectores accipimus, in illorum actione legimus, quia de sola aestimatione pensemus, quamvis plerumque electi subjaceant reprobis. Unde et diu David Saulem pertulit ; sed subsequente culpa adulterii proditur, quia dignus tunc fuit qui tanta praepositi as
Abbreviated transcription (Latin):
qui condempnet: Exquo abscon¬
dent uultum suum: quis ẽqui
contempletur eum: Nemo ergo
discutiat cur stante rudico ppło.
dudum minfidelitate gentilitas
iacuit: & cur ad fidẽ gentilitate
surgente. iudaicum ppłm in infi¬
delitatis culpa ꝓstrauit. Nemodi¬
scudat cur alius trahatur adono:
alius repellatur exmerito.Si eñ
gentilitatem miraris assumptã: p¬
so concedente pacem.quis ẽqͥ con¬
dempnet: Si iudeam obstupescis
ꝑditamꝰ ex quo absconderit uul¬
tum suũ. qͥs ẽ qui contempletur
eum: Itaq confiliũ summȩ & oe¬
cultȩ uirtutis: satisfactio sit apte

Expanded text:
qui condemnet? Ex quo absconqui condemnet? Ex quo absconderit vultum suum, quis est qui contempletur eum? - Nemo ergo discutiat cur stante Judaico populo dudum in infidelitate gentilitas jacuit, cur ad fidem gentilitate surgente Judaicum populum infidelitatis culpa prostravit. Nemo discutiat cur alius trahatur ex dono, alius repellatur ex merito. Si enim gentilitatem miraris assumptam, ipso concedente pacem, quis est qui condemnet? Si Judaeam obstupescis perditam, ex quo absconderit vultum suum, quis est qui contempletur eum? Itaque consilium summae et occultae virtutis satisfactio sit aperte
Abbreviated transcription (Latin):
ritate. ꝑȩpulantem splendidȩ di¬
uitẽ iudaicus populus designat᷑
copiam scilicet rerum. non adne¬
cessitatem salutis. s adpompam
elationis assumens: atq inp̃cep¬
interpretatur adiutus.forma po¬
puli gentilis exprimitur. quȩ cdi¬
uino adiutorio tantomagis erigi¬
tur: qͣnto minus desuarũ uirium
facultate confidit. Qui. pauꝑ &
plenus ulcerib ẽe describit᷑: quia
gentilitas corde humilis. peccatoꝵ
suoꝵ aꝑit confessiones. Nã sicut
iniuulnere abinternis trahit᷑ uirꝰ
incute: ita inconfessione peccati.
dum inpublicum secreta pandun¬
tur: qͣs: mali humores auiscerib¬
malis intimis ꝓrumpunt. Illis gͦ
peccantib. pauꝑum clamor audi¬
tur: qͥa dũ iudei contra d̾m super¬
biunt: addm. uota gentiliũ ꝑue¬
nerunt. Vnde & mox. hȩc ipsa in¬
mensa ac ꝓfunda iudicia ꝑhor¬
rescens: ñ ea curat ratione disciitere.
s admiradione uenerari: Atq ait.¬
pso enĩ concedente pacem: quis ẽ

Expanded text:
ritate, per epulantem splendide diritate, per epulantem splendide divitem Judaicus populus designatur; copiam scilicet legis non ad necessitatem salutis, sed ad pompam elationis assumens, atque in praecepinterpretatur adjutus, forma populi gentilis exprimitur, quem divinum adjutorium tanto magis erigit, quanto minus de suarum virium facultate confidit. Qui pauper et plenus vulneribus esse describitur, quia gentilitas corde humilis peccatorum suorum aperuit confessiones. Nam sicut in vulnere ab internis trahitur virus in cute, ita in confessione peccati, dum in publicum secreta panduntur, quasi mali humores a visceribus intimis foras prorumpunt. Illis ergo peccantibus, pauperum clamor auditur, quia dum Judaei contra Deum superbiunt, ad Deum vota gentilium pervenerunt. Unde et mox haec ipsa immensa ac profunda judicia perhorrescens, non ea curat ratione discutere, sed admiratione venerari, atque aitpso enim concedente pacem, quis est
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi. qui asuꝑbientib opprimunt᷑
Uel certe iccirco dr qd̃ add̾m fecert̃
clamorem paupum ꝑuenire: qͥa
istis cadentib. ineoꝵ loco pauꝑes.
id: spũ humiles. subrogantur. Et
qͥa hoc eoꝵ casu factum ẽ ipsi fȩ¬
cisse referunt᷑: eo uidelicet locuti¬
onis genere quo pugnare castra
dicmus: quia pugnatur exillis.
uelceite quia cuncta quȩ supius
dicta sunt. refemi etiã adrectores
eccłiasticos possunt: qui relicto
prȩdicationis studio. sub occasio¬
ne regiminis. terrenis negotiis in¬
uoluuntur apte subiungitur:
ut ꝑuenire facerent adeum clamo¬
rem egeni. & audiret uocẽ pauꝑ¬
um: quia nimirũ dum ipsi curis
scłarib occupati. p̃dicationis of¬
ficium deserunt: gregẽ subditũ.
inquerelarum ꝓrumpe clamorẽ
compellunt:. Et qͣsi iure unusqͥsq
subiectus. de uita ficti pastoris in¬
murmuret & lur denet magistri
locum: qui non exercet offiqum:
Quamuis fortasse melius ꝑtumo¬
tium. figurantur: sic̃ atcestante ue¬

Expanded text:
ipsis superbientibus opprimuntur. Vel certe, idcirco dicitur quod ad Deum fecerunt clamorem pauperum pervenire, quia istis cadentibus in eorum loco pauperes, id est humiles, spiritu subrogantur. Et quia hoc eorum casu factum est, ipsi fecisse referuntur, eo videlicet locutionis genere quo pugnare castra dicimus, quia pugnatur ex illis. Vel certe, quia cuncta quae superius dicta sunt, referri etiam ad rectores ecclesiasticos possunt, qui relicto praedicationis studio, sub occasione regiminis terrenis negotiis involvuntur, apte subjungitur: Ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni, et audiret vocem pauperum. Quia nimirum, dum ipsi curis saecularibus occupati praedicationis officium deserunt, gregem subditum in querelarum prorumpere clamorem compellunt, ut quasi jure unusquisque subjectus de vita ficti pastoris immurmuret, cur teneat magistri locum, qui non exercet officium. Quamvis fortasse melius per tumotium figurantur, sicut, attestante Ve
Abbreviated transcription (Latin):
regnare fac̃ hominem hypocritã
ꝓpter peccata populi: potest ipsũ
omnium hypoentarum caput an¬
tixp̃c designar. Seductor quippe
ille. tunc scitatem simulat: ut ad
iniquitatem trahat. Sed ꝓpt̃ pec¬
cata ppłi regnare ꝑmittitur: quia
nimirũ tunc ipsi. sub illius regin:
te scła presciunt᷑: qui. peccatis sub¬
sequentib exiguntur. ut sub illo
iudices precurrentib disponant᷑.
Qđ gͦ tunc antixp̃s suꝑ impios re¬
gnat᷑ non ẽ. ex iniusticia iudican¬
ts: s exculpa padientis. Quamuis
pleriq & principatum illiꝰ non
uiderunt: & tamen eius principa
puersȩ uiuendo. uenerant᷑. An ñ es¬

Expanded text:
regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi, potest ipsum omnium hypocritarum caput Antichristus designari. Seductor quippe ille tunc sanctitatem simulat, ut ad iniquitatem trahat. Sed propter peccata populi regnare permittitur, quia nimirum tunc ipsi sub illius regimine tis subsequentibus exigunt, ut sub illo judiciis praecurrentibus disponantur. Quod ergo tunc Antichristus super impios regnat, non est ex injustitia judicantis, sed ex culpa patientis; quamvis plerique et principatum illius non viderunt, et tamen ejus principatperverse vivendo venerantur. An n
Abbreviated transcription (Latin):
luisse. suꝑbia. Ettantomagis
excusationẽ non possunt habe.
qͥa nesciunt: qͣntomagis eis. etiã
nolentib opponit᷑ qđ cognoseãt.
Unde ꝑsalomonem łr. Nunquid
non sapientia clamitat. & pru¬
dentia dat uocem suãinsũmis¬
& excelsis uerticib suꝑ uiã. in me¬
diis semits stans: Transire for
tasse ꝑuiã uitȩ temporalis cum
eius ignorantia poteramꝰ: si hec
eadẽ sapientia. insemitis & angu¬
lis constitiss et Inuestiganda fu¬
erat: si occulta ẽẽ uoluisset. Sedd
postqͣm incarnationis suȩ my¬
steria publice ostendit: postquã
humilitads exempla suꝑbientib
prebuit. semetipsam nobis quasi
transeuntib. inmediis semitis
fixit: ut uidelicet in eam si que¬
rere nolumus.impingamus: &
qͣm transeuntes si uidere negli¬
gimus:tangamus offendentes.

Expanded text:
luisse, superbia. Et tanto magis excusationem non possunt habere quia nesciant, quanto magis eis etiam nolentibus opponitur quod cognoscant. Unde per Salomonem dicitur: Nunquid non sapientia clamitat, et prudentia dat vocem suam, in summis excelsisque verticibus super viam in mediis sttasse per viam vitae temporalis cum ejus ignorantia poteramus, si haec eadem sapientia, in semitae angulis constitisset. Investiganda fuerat, si occulta esse voluisset. Sed postquam incarnationis suae mysteria publice ostendit, postquam humilitatis exempla superbientibus praebuit, semetipsam nobis quasi transeuntibus in mediis semitis fixit, ut videlicet in eam, quam quaerere nolumus, impingamus; et quam transeuntes videre negleximus, tangamus offendentes.
Abbreviated transcription (Latin):
prudentib: & reuelasti ea pa̾uulis.
Ita pat̾: qui mox tanqͣm rationem
qͣndã absconsionis ac reuelationis
adiungens: aitͥ qͥa sic fuit placitũ
ante de.Quib nmirum uerbis ex¬
empla humilitatis accepimus: ne
temere cdhscutere suꝑna consilia de
alioꝵ uocatione aliorumue repul¬
sione. prȩsumamus. Cum enim in¬
dulisset uerum: quȩ non mox rato¬
nem redchidit:ssic deo placitum
dixitͥ hoc uidelicet ostendens. qd
iniustȩ ẽt non poderat: qđ placuit
iusto. ynde. & inuinea laboranti¬
bus mercedem reddens.cũ qͦsdam
oꝑarios mȩquales inoꝑe. ȩquales
mercede quereret. qui labori am¬
plius insudasset: ait. Nonne exde¬
nario durno conuenisti mecum:
yolo autem & huic nouissimo da¬
re. sicut & tibi. Aut non licet mͥ qđ¬
uolo facere: Incunctis gͦ quȩ erte¬
rius disponuntur: aꝑtȩ causa rati¬
onis cũ occultȩ iusticia uolu

Expanded text:
a parvulis. Ita Pater. Atque mox tanquam rationem quamdam absconsionis et revelationis adjungens, ait: Quia sic fuit placitum ante te. Quibus nimirum verbis exempla humilitatis accipimus, ne temere discutere superna consilia de aliorum vocatione, aliorum vero repulsione praesumamus. Cum enim intulisset utrumque, non mox rationem reddidit, sed sic Deo placitum dixit: hoc videlicet ostendens, quia injustum esse non potest quod placuit justo. Unde et in vinea laborantibus mercedem reddens, cum quosdam operarios inaequales in opere aequaret mercede quaereret qui labori amplius insudasset, ait: Nonne ex denario convenisti mecum? Volo autem et huic novissimo dare sicut et tibi; an non licet mvolo facere? . In cunctis ergo quae exterius disponuntur aperte causa rationis est, occultae justitia volu
Abbreviated transcription (Latin):
pletur eum: Et quia sic minima
sicut maxima. sic singula ds̃ iu¬
dicat. sicut cuncta: apte subiun¬
nes homines. Ac si aꝑte admone¬
amur intendere: quia hoc iudici
minatione celebratur: ut alius re¬
pellatur: alius eligatur occulte:
sed nullus iniustȩ. Hoc gͦ qđ in
maximis fieri cermius: etiã in
nobis singulis cautȩ timeamus.
Sic enim intenduntur uina iu¬
dicia sup unam animã: sicut suꝑ
unam urbem. Sic suꝑ unã urbẽ:
sicut suꝑ unam gentem. Sic &
multitudinẽ: quia & sic intendit
singłis dñs. ac si uacet acunctis:
& sic simul intendit omnib: ac si
uacet asingulis. Qui cnim omĩa
administrando implet: regit im¬
plendo. Nec uniuerso deest. cum
disponit unũ: nec uni deest. cũ
disponit uniuersum: cunct̾a scili¬
cet naturȩ suȩ potentia. quietus
oꝑatur. Quid gͦ mirũ. qͥa ñ angu¬
statur intus: qui oꝑatur quietus:
Dicatur itaq: quia hoc subtile iu¬
dicium exercet & suꝑ gentẽ. &
suꝑ omnes homines. Quia gͥ de

Expanded text:
et. XIX. Et quia sic minima sicut maxima, sic singula Deus judicat sicut cuncta, apte subjunnes homines. - Ac si aperte admoneantur attendere, quia hoc judiciuminatione celebratur, ut alius repellatur, alius eligatsed nullus injuste. Hoc ergo quod in maximis fieri cernimus, etiam in nobis singulis caute timeamus. Sic enim intenduntur divina judicia super unam animam, sicut super unam urbem; sic super unam urbem, sicut super unam gentem; sic sumultitudinem; quia et sic intendit Dominus singulis, ac si vacet a cunctis; et sic simul intendit omnibus, ac si vacet a singulis. Qui enim omnia administrando implet, regit implendo; nec universis deest, cum disponit unum; nec uni deest, cum disponit universos, cuncta scilicet naturae suae potentia quietus operatur. Quid ergo mirum quia non angustatur intentus, qui operatur quietus? Dicatur itaque quia hoc subtile judicium exercet et super gentem, et super omnes homines. Re
Abbreviated transcription (Latin):
se iudea regnare noluit: & iccirco.
exigentib meritis. hypocritã ac¬
cepit: sicut ipsa qͦ ueritas in euan¬
gelio dicit. Ego ueni innomine
patris mei: & non recepistis me.
Si alius uenerit innomine suo: il

Expanded text:
se Judaea regnare noluit, et idcirco exigentibus meritis hypocritam accepit, sicut ipsa quoque Veritas in Evangelio dicit: Ego veni in nomine Patris mei, et non accepistis me; si alius venerit
Abbreviated transcription (Latin):
sunt uiuendi ordmes: Qͦs adse ue¬
nientib strauit. Iot itaq aclse ue¬
mentib uias prebuit: qͦt beneui¬
uendi exempla monstrauit. Hu¬
militatis eius ꝓpha uias aspexe¬
rat: cum suspiraret. dicens: Inman¬
datis tuis exercebor: & considerabo
uias tuas. Hinc. rursum de unoqͦ
iusto dr: qui curat. ut ꝑ dñica exem¬
pla gradiatur. Adño gressus ho¬
minis dirigent᷑: & uiã ey cupiet

Expanded text:
ivendi ordines, quos ad se venientibus stravit. Tot itaque ad se venientibus vias praebuit, quot bene vivendi exempla monstravit. Humilitatis ejus vias Propheta aspexerat, cum suspirabat, dicens: In mandatis tuis me exercebo, et considerabo vias tuas . Hinc rursum de unoquoque justo dicitur qui curat ut per dominica exempla gradiatur: A Domino gressus hominis diriguntur, et viam ejus cupit
Abbreviated transcription (Latin):
de . Aliud ẽ quippe meis. qđd̃ cer¬
nitur: aliud. qđ expectatur. Quid
emĩ in hac uita aliud qͣm deiecti¬
onem: sputa: ludibria: mortemq.
intuentium oculis ostendit: S
phȩc infima: transitur adsũma.
ꝑhȩc dedecora. quȩ prȩcedunt: eter¬
na nobis & glorios a pollicentur.
Giderunt gͦ suꝑbi uias dñi sed in¬
telligere noluerunt: quia dũ ab¬
iecta quȩ inse illȩ ostendunt. de¬
spicrunt: ꝑdiderunt isti sublimia.
quȩ ꝓmittunt. Uias itaq dei in¬
telligere ẽ: & humiliter tolerare
transitoria: & ꝑseuerant expectare
mansura: ut exemplo dñico. eter¬
na queratur gloria. obꝓbriis dem¬
poralib comparata: & non hoc.
qd quisq tolerat:sed id qđd̃ expec¬
tat. intendat. Adhȩc gͦ. supbi clau¬
sos oculos tenuerunt: quia dum
ingła prȩsentis uitȩ suꝑbiunt̾ hu¬
militats dnĩcȩ celsitudinem non
uiderunt. Lumen enĩ intelligentiȩ.
humilitas aꝑit: suꝑbia abscon¬
dit. Nam secretũ quiddã pietatis¬

Expanded text:
. Aliud quippe est in eis quod cernitur, aliud quod exspectatur. Quid enim in hac vita aliud quam dejectionem, sputa, ludibria, mortemque intuentium oculis ostendit? Sed per haec infima transitur ad summa, per haec dedecora quae praecedunt aeterna nobis et gloriosa pollicentur. Viderunt ergo superbi vias Dei, sed intelligere noluerunt, quia dum abjecta quae in se illae ostendunt despiciunt, perdiderunt isti sublimia quae promittunt. Vias itaque Dei intelligere est et humiliter tolerare transitoria, et perseveranter exspectare mansura, ut exemplo Domini coaeterna quaeratur gloria opprobriis temporalibus comparata, et non quod hic quisque tolerat, sed in id quod exspectat intendat. Ad haec ergo superbi clausos oculos tenuerunt, quia dum in gloria praesentis vitae superbiunt, humilitatis Dominicae celsitudinem non viderhumilitas aperit, superbia abscondit. Nam secretum quoddam est pietatis
Abbreviated transcription (Latin):
netrare:Quid audem ꝑbouem ⁊
asinũ. id: mundũ immundumq
amimal: nͥ fidelis quisq uł infide¬
lis accipitur: Qui gͦ cisteram fo¬
dit. et cooꝑiat: ne illuc bos uł asi¬
nus ruatIdest qui insacro eloqͥo
iam alta intelligit᷑ͥ sublimes sensꝰ
corã ñ accipientib ꝑsilentiũ tegat.
ne ꝑscandalum m̃tis. aut fidelem
paruulum. aut infidelem qͥ credẽ
potiusset. interimat. Exmorte
enim iumentoꝵ. debet p̃cium: qͥa
illuo scilicet admisisse conuincit᷑:
unde. adagendam penitentiã reus
tenetur. Opienda ẽ itaq cisterna:
qͥa corã paruuilis mentib tegenda
ẽ alta scientia: nc unde cor docen

Expanded text:
em et asinum, id est, mundum, et immundum animal, nisi fidelis quisque vel infidelis accipitur? Qui ergo cisternam fodit et cooperuit, ne illuc bos vel asinus ruat, id est, qui in sacro eloquio jam alta intecoram non capientibus per silentium tegat, ne per scandalum mentis aut fidelem parvulum, aut infidelem, qui credere potuisset, interimat. Ex morte enim jumentorum debet pretium, quia illud scilicet admisisse convincitur, unde ad agendam poenitentiam reus tenetur. Operienda est itaque cisterna, quia coram parvulis 549 mentibus legenda est alta scientia, ne unde cor docen
Abbreviated transcription (Latin):
lestib: nec tam̃ t̾rena p̃dicare. Aqͣ¬
nanq ligatur inubib: quia p̃¬
dicatorũ scientia. infirmoꝵ m̃tib
loquens. qͣntum sentire ualet do¬
cere ꝓhibetur. Nã plerumq. si au¬
chtoꝵ cor uerbi immensititate cor¬
rumpit᷑ lingua docentiũ. indiscre¬
tionis pena multatur. Vnde. scͥp¬
tum ẽ. Siqͥs apuerit cisteram &
foderit. et ñ oꝑuerit eamͥ cecideritq
bos uł asinus meam: dñs cisterne
reddet p̃cium iumentoꝵ. Quid ẽ.¬

Expanded text:
lestibus nec tamen terrena praedicare. lestibus nec tamen terrena praedicare. itaque ligatur in nubibus, quia praedicatorum scientia infirmorum mentibus loquens, quantum sentire valet, loqui prohibetur. Nam plerumque si auditorum cor, verbi immensitate corrumpitur, lingua docentium indiscretionis poena multatur. Unde script: Si quis aperuerit cisternam et foderit, et non operuerit eam, cecideritque bos vel asinus in eam, dominus cisternae reddet precium iumentorum. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
tã immensos suꝑnȩ scientiȩ sinꝰ
aꝑiret: Aut cuius ñ untutẽ audi¬
toris opprimeret: si ea quȩ intrin¬
secus haurire poterat. inqͣntũ car¬
nis lingua sufficeret. extrinsecus
Inundans aquȩ huiusimmensitas
emanasset: It uͦ auditores rudes.
ñ inundatione scientiȩ. s modata
p̃dicadonis distilatione foueant᷑:
ligat d̃s aquas innubib. ut non
erumpant pariter deorsum: qͥa
doctorum p̃dicationẽ temꝑat᷑: ut
audhitorum infirmitas. ictoꝵ ro¬
re nutrita. conualescat. Qđ bene
in eugłio mystica descriptione nar¬
ratur: cum dr. Ascendit iħs inna¬
uiculam petri: & rogauit ut at̾ra
reduceret pu sillum. Et ita sedẽs:
p̃dicabat turbis. ꝑ nauem petͥ:
qͥd aliud. qͣm commissa petro
eccłia designatur. De qua. ut dñs¬
turbis confluentib p̃dicet: eam
at̾ra paululũ reduc iubet. Quã.
nec inaltum duqiͥ & tamen at̾ra
p̃cepit remoueri: ꝓfect̾o signifi¬
cans. p̃dicatores suos. rudib de¬
bere pplis. nec alta nimis de cȩ¬

Expanded text:
tam immensos supernae scientiae sinus aperiret ? Aut cujus non virtutem auditoris opprimeret, si ea quae intrinsecus haurire poterat, in quantum carnis lingua sufficeret, extrinundans aquae hujus immensitas emanasset? Ut vero auditores rudes non inundatione scientiae, sed moderata praedicationis distillatione proficiant, ligat Deus aquas in nubibus, ut non erumpant pariter deorsum; quia doctorum praedicationem temperat, ut auditorum infirmitas doctorum rore nutrita convalescat. Quod bene in Evangelio mystica narratione narratur, cum dicitur: Ascendit Jesus in naviculam Petri, et rogavit eum, ut a terra reduceret pusillum, et sedens praedicabat turbis . Per navem Petri quid aliud, quam commissa Petro Ecclesia figuratur. De qua, ut Dturbis confluentibus praedicet, eam a terra paululum reduci jubet. Quam nec in altum duci, et tamen a terra praecipit removeri: profecto significans praedicatores suos rudibus debere populis nec alta nimis de coe
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitudine. adcuram nr̃ȩ melio¬
rationis accingimur: quando id
uirtutis in aliis cernimus. qđ ñ
habemꝰ. Unde & erechiel ꝓpħa cũ
uolantia ammalia descripsisset:
adiunrit. Et auchui post me uocẽ
rum animalium: ꝑcudentum al
teram adalteram.Quid nanq alaᷤ
animalium.nͥ uirtutes debemus
sentire scõꝵ: qui. dũ terrena de¬
spicumt. adcelestia uolando sub¬
dicitur. Qui confidunt in dño.
mutabunt forgtudinem: &assu¬
ment pennas ut aquilȩ. Uolantia
ltaq anmalia. alis suis se uicis¬
sim feriunt: qͥa scõꝵ mentes. ieo
qđ suꝑna appetunt: considãtis
inuicem alternis uirtutib. exci¬
tantur. Ala enim sua me ꝑcutit:
qui exemplo scĩtatis ꝓpnȩ. me ad
melius accendit . Et̃ala mea uici¬
num animal ferio: si aliquando
alteri. opus bonum qđ imitetur.

Expanded text:
sollicitudine ad curam nostrae meliosollicitudine ad curam nostrae meliorationis accingimur, quando id virtutis in aliis cernimus quod non habemus. Unde Ezechiel propheta, cum volantia animalia descripsisset, adjunxit: Et audivi post me vocem rum animalium percutientium 769 alteram ad alteram . Quid namque alas animalium, nisi virtutes debemus sentire sanctorum? Qui dum terrena despiciunt, ad coelestia volando subicitur: Qui confidunt in Domino, mutabunt fortitudinem, assument pennas ut aquilae . Volantia itaque animalia alis suis se vicissim feriunt, quia sanctorum mentes in eo quod superna appetunt, consideratis invicem alternis virtutibus excitantur. Ala enim sua me percutit, qui exemplo sanctitatis propriae me ad melius accendit. Et ala mea vicinum animal ferio, si aliquando alteri opus bonum quod imitetur
Abbreviated transcription (Latin):
s cam̃ iniustȩ agentib obuare lib̾s
ñ pot̃ Alius. iniustȩ agentib audac¬
ter ꝓdõ obiuat: s tamen indigñ¬
tib quȩ habet tribuere omnia re¬
cusat. Alius. iã & abocioso sermo¬
ne restringens. linguȩ lascuuam
suꝑat: sedtamen adhuc insurgñ¬
tes ure stimulos ꝑfecte ñ ealcat.
Alius. insurgentem iram iã ꝑfectȩ
edomat: sedtamen adhuc linguã
mlȩticiã relaxat. Quid ẽ hoc qd
istȩ eobono indiget qͦ alr pollet:¬
& ille. cum multis polleat abun-¬
de aliis bonum adẽe consideret
qđ sibi deecse suspirat:. nͥ qd̃ mira
nobiscum dispensatione agitur.
ut ꝑhoc qđ alter habet. & istȩ ñ
habet unus alteri melior ostenda¬
tur: quatinus tanto ardentius
adhumilitatem quisq ꝓficiat.
qͣnto exbonis quȩ ñ habet. infe¬
riorem se habentib pensat: Sicq
fit: ut dum ille misto. atq: hie in
illo respicit. qđ admiretur: dis¬
tincta bona. & ab altitudine elai¬
ons reprimant: & adstuchum ꝓ¬
fectus accendant. Magna nanq

Expanded text:
entibus obviare libere non potest. Alius injuste agentibus audacter pro Deo obviat, sed tamen indigentibus, quae habet, tribuere omnia recusat. Alius jam et ab otioso se sermone restringens linguae lasciviam superat, sed tamen adhuc insurgentes irae stimulos perfecte non calcat. Alius insurgentem iram jam perfecte edomat, sed tamen adhuc linguam in laetitiam relaxat. Quid est hoc, quod iste eo bono indiget, quo alius pollet, et ille cum multis polleat, abundet, aliis bonum adesse considerat, quod sibi deesse suspirat: nisi quod mira nobiscum dispensatione agitur, ut per hoc, quod alter habet, et iste non habet, unus altero melior ostendatur: quatenus tanto arad humilitatem quisque proficiat, quanto ex bonis quae non habet inferiorem se habentibus pensat? Sicque fit ut dum ille in isto, atque hic in illo respicit quod admiretur, distincta bona et ab altitudine elationis reprimant, et ad studium profectus accendant. Magna namque
Abbreviated transcription (Latin):
ponderis: dum parit̃ głam affectãt
honoris. Unde. cum chceret. ecce gi¬
gantes gemunt subaqͥs: ꝓtinus
Acsi chcat. Parit̃ gemunt: q̃a eorũ
głȩ ex delectatione sociant᷑. Ipsa au¬
tem occupatio scłarium dignita¬
tum. tanto faciliorib uiciis p̃mi¬
tur: qͣnto maiorib curis grauat᷑.
Humanus nanq animꝰ: uidere &
deuitare peccata. uitnã ualeat. uł
quietus. Quia gͦ uidit desideratas
rerum celsituchnes absq peccatis
ministrari ñ posse: & quia cuinȩ
irȩ ñ absconditur. qͥcqͥd illicitũ ꝑ¬
petrat᷑: apte secuitus adiunxit.

Expanded text:
ponderis, dum pariter gloriam affectant ponderis, dum pariter gloriam affectant honoris. Unde cum diceret: Ecce gigantes gemunt sub aquis, protinus Ac si dicat: Pariter gemunt qui eorum gloria ex delectatione sociantur. Ipsa autem occupatio saecularium dignitatum tanto facilioribus vitiis premitur, quanto majoribus curis gravatur. Humanus namque animus videre et devitare peccata utinam valeat vel quietus. Quia ergo vidit desideratas rerum celsitudines absque peccatis ministrari non posse, et quia divinae irae non absconditur quidquid illicitum perpetratur, apte secutus adjunx
Abbreviated transcription (Latin):
gemunt subaqͥs. Ac si aꝑte ccet᷑
Cur de scientia homo suꝑbiat: cũ
ignorantiȩ abyssus. & ipsos suꝑ¬
possunt ppłi figurari. ioħe attes¬
tante qui ait. Aquȩ enĩ sunt ppłi.
bene autẽ contͣ suꝑbientẽ dr. ecce
gigantes gemunt sub aqͥs: qͥa ela¬
t om̃s dũ inhac uita assequi ho¬
noꝵ celsitudinẽ cupiunt. sub pon¬
derib ppłoꝵ gemunt. Nã qͣnto
quisq hic altiꝰ erigitur: tanto cu¬
ris grauiorib oneratur. Cisq ipsiᷤ
ppłis mente & cogitatione suppo¬
nitur: quib suꝑponitur digni¬
tate. ft bene his uerbis ac breuit̃
indicatur. qͥa omĩs suꝑbia eo ipso
inimo iacet qͦ inalta se erigit: ut
inde se magis cunctis supposita
sit unde cunctis se appegt suꝑ¬
ẽẽ. Homo quippe insublimib
eleuatus. tantos suꝑ se sustinet:
qͣntos subpositos regit. hi autẽ
qͥ talib sociant᷑. ipsi etiã laboris
eoꝵ partcipatione depͥmunt᷑.
Nã cum eis laborẽ etiã tolerant

Expanded text:
gemunt sub aquis. Ac si aperte diceretur: gemunt sub aquis. Ac si aperte diceretur: Cur de scientia homo superbiat, cum ignorantiae abyssus et ipsos supossunt populi signari, Joanne attestante, qui ait: « Aquae sunt populi . Bene autem contra superbientem dicitur: Ecce gigantes gemunt sub aquis, quia elati omnes dum in hac vita assequi honorum celsitudinem cupiunt, sub ponderibus populorum gemunt. Nam quanto quisque hic alterius erigitur, tanto curis gravioribus oneratur; eisque ipsis populis mente et cogitatione supponitur, quibus superponitur dignitate. Et bene his verbis breviter indicatur quia omnis superbia eo ipso in imo jacet quo in alta se erigit, ut inde magis cunctis supposita sit, unde cunctis expetit superesse. Homo quippe in sublimibus elevatus, tantos super se sustinet, quantos suppositos regit. Hi autem qui talibus sociantur, ipsi etiam laboris eorum participatione deprimuntur. Nam cum eis laborem etiam tolerant
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ suꝑius dix̃. disputare cũ dõ cu¬
pio. prius uos ostendens fabrica¬
tores mendacii. et cultores ꝑu̾soꝵ
dogmatũ: repente se addoctrinã
erigit et contra elatoꝵ imꝑiciam.
scientiȩ suȩ latitudinẽ ꝑsententi¬
as expandit dicens. Ecce giganteᷤ¬
erat. ut ꝑincrepationẽ prius tu¬
morẽ sapientiȩ t̾renȩ retundẽt: &
ꝑdoctrinã postmodũ adplena my¬
steriis uerba. tͣnsiret. Gigantẽ enĩ
uel apostatas angłos. uel suꝑbos
quosq homines nil. obstat intel¬
nanq mortuos. nͥ peccatores nomi¬
nat: et qͦs gigantes: nͥeos qui de
peccato etã suꝑbiunt. appellat:
lli autem ñuiuunt: qͥa peccando
uitã iusticiȩ ꝑdiderunt. Iti etiã
resurgere pꝰ mortẽ nequeunt: qͥa
pꝰ culpã suã inflati ꝑsuꝑbiã. ad
penitentiȩ remedia ñrecurrunt.
Hinc rursũ scriptum ẽ. Uir qͥ erra¬
uerit auia doctrmnȩ. incetu gigan¬
tum cõmorabit᷑: qͥa qͥsqͥs it̃ rectitu¬
tem cont᷑ elatos dir. Ecce gigantes

Expanded text:
Disputare cum Deo cupio, prius vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum ; repente se ad doctrinam erigit, et contra elatorum imperitiam scientiae suae latitudinem per sententias expandit, dicens: CAerat ut per increpationem prius tumorem sapientiae terrenae retunderet, et per doctrinam postmodum ad plena mysteriis verba transiret. Gigantes enim vel apostatas angelos, vel superbos quosque homines, nil obstat intelnamque mortuos nisi peccatores nominat? Et quos gigantes nisi eos qui de peccato etiam superbiunt appellat? Illi autem non vivunt, quia peccando vitam justitiae perdiderunt. Isti etiam resurgere post mortem nequeunt, quia post culpam suam inflati per superbiam, ad poenitentiae remedia non recurrunt. Hinc rursum scriptum est: Vir qui erraverit a via doctrinae, in coetu gigantum commorabitur ; quia quisquis iter rectitutem contra elatos dicitur: Ecce gigantes
Abbreviated transcription (Latin):
consilium: forsitan illi. qui non
habet sapientã. Dare stulto con¬
silium: caritatis ẽ. Dare sapienti:
ostentationis. Dare uͦ ipsi sapien¬
tiȩ: ꝑuersitatis ẽ. Et quia hi quos
denere heretcoꝵ spẽm dicimus.
plocutionem suã. ostentatoni po¬
dius quã utilitati seruiebant: rec¬
te adhuc contra baldach subdr̃
plurima non ẽ qͥa iuxta paulz
uocẽ. ñ plus appett sape. quã opor¬
cet saꝑe. Cui uͦ ẽ plurima. ñ ẽ rect̾a:
qͥa ultra modum tenditur: in quo¬
libet latere culpe declinatur. Pru¬
dentiã uͦ suã plurimã ostendunt:
qui uideri p̃aliis prudentiores ap¬
petunt. Unde fit plerũq ut dum
moderate saꝑe nesciunt: & fatua
loquantur.P qua re. ipse adhuc ex¬
cessus prudentiȩ subiungit᷑: ut
eum. qͥ fec̃ spiramentũ: ꝑspiram̃¬
tum uiuimus: ꝑprudentiã. sapi¬
entes sum̾. Pnus autẽ nrm̃ ẽ. ui¬
uere: postmodũ. saꝑe: quia ut sa¬
pientes ẽẽ ualeam᷑: priꝰ agitur ut
simꝰ. Qui gͦ uitã dedit: ipse ꝓcul

Expanded text:
consilium? forsitan illi qui non habet sapientiam. - Dare stulto consilium charitatis est, dare sapienti, ostentationis. Dare vero ipsi sapientiae, perversitatis, et quia hi quos tenere haereticorum speciem diximus per locutionem suam ostentationi potius quam utilitati serviebant, recte adhuc contra Baldad subditurplurima non est, quia, juxta Pauli vocem, non plus appetit sapere quam oportet sapere . Cui vero est plurima, non est recta, quia dum ultra modum tenditur, in quolibet latere culpae declinatur. Prudentiam vero suam plurimam ostendunt qui videri prae aliis prudentiores appetunt. Unde fit plerumque ut cum moderate sapere nesciunt, etiam fatua loquantur. Pro qua re ipse adhuc excessus prudentiae subjungitur, uteum, qui fecit spiramentumntum vivimus, per prudentiam sapientes sumus. Prius autem nostrum est vivere, postmodum sapere, quia ut sapientes esse possimus, prius agitur ut simus. Qui ergo vitam dedit, ipse procul
Abbreviated transcription (Latin):
lonis nomine: insacro eloquio. ap¬
pellan diabolus solet: quia ut tor¬
poris frigore gengum corda con¬
stringeret: dix̃. Sedebo inmonte
testamenti: inlat̾ib aquilonis. Qui.
suꝑuacuum extenchitur: qͥa illa cor¬
da possidet. que chuini amoris gr̃a
ñ replentur. Stamen om̃ipotenti
do suppetit. etiã uasa diaboli cun¬
chs uirtutib uacua. suȩ gr̃ẽ mu¬
nere implere: Ieisq chuini timo¬
ris soliditatem ponere: qͦs. nulla con¬
spicit rectituchnis actione roborari.
Unde. aptȩ subiungitur. Etappen¬
dit t̾ram suꝑ nichilum. Quid emĩ
terre nomine. nͥ scã ȩccłia designa¬
tur: quȩ dum u̾ba p̃dicationis su¬
scipit. fructum boni oꝑis reddit:
de qua ꝑmoysen dr. auchat derra
uerba exore meo. expectetur sicut

Expanded text:
lonis nomine in sacro eloquio appellari diabolus solet, qui, ut torporis frigore gentium corda constringeret, dixit: Sedebo in monte testamenti in lateribus aquilonis. . Qui super vacuum extenditur, quia illa corda possidet, quae divini amoris gratia non replentur. Sed tamen omnipotenti Deo suppetit, etiam vasa diaboli cunctis virtutibus vacuae suae gratiae munere implere, in eisque divini timoris soliditatem ponere quos nulla conspicit rectitudinis actione roborari. Unde apte subjungitur: Qui appendit terram super nihilum. Quid enim terrae nomine, nisi sancta Ecclesia designatur. quae dum verba praedicationis suscipit, fructum boni operis reddit? De qua per Moysen dicitur: Audiat terra verba ex ore meo . Et it
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ adiuuet᷑. unde. &alias dic̃ Neq qͥ
plantat ẽ aliqͥd̾. neq qui rigat: s
qͥincrementum dat. ds. Plantare
qͥppe &rigare: adiuuare ẽ. Quod
utrumq uacuũ erit ministerium:
si incorde ds ñdat incrementũ.
S qͥ de sensu suo alta sapiunt. esse
humilit̃ dĩ adiutores nolunt: qͥa
dũ se dõ utiles eẽ estimant a fructu
se utlitats alienant. Unde &ue¬
ritatis uoce. discipłis dr. Cũ fecits¬

Expanded text:
 adjuvetur. Unde et alias dicit: Neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Plantare quippe et rigare, adjuvare est. Quod utrumque vacuum erit ministerium, si in corde Deus non dat incrementum. Sed qui de sensu suo alia sapiunt, esse humiliter Dei adjutores nolunt, quia dum se Deo utiles esse aestimant, a fructu se utilitatis alienant. Unde et Veritatis voce discipulis dicit
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Non potui uob loqui quasi
spiritalib:. s qͣsi carnalib: Tanqͣm
paruulis inxp̃o. lac uob̾ potũ de¬
cdi ñescam. Qs enim ferre potuisset:
siraptus ad tercium cȩlũ. raptꝰ in
paradisum. etiã archana uerba au¬
chens. quȩ dici homini ñ liceret.

Expanded text:
cens: Non potui loqui vobis quasi cens: Non potui loqui vobis quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus, tanquam parvulis indi, non escam . Quis enim ferre potuisset, si raptus ad tertium coelum, raptus in paradisum, etiam arcana verba audiens, quae dici homini non liceret
Abbreviated transcription (Latin):
hoc loco aquã. nͥ scientiã: qͥd nubes.
nͥ p̃dicatores appellat: Nã qͥa insac
eloquio.aliqͣndo aqua scientia dr÷
salomone atcestante chchcimus: ꝗͥ
ait. Aqua ꝓfunda. uerba exore uiri:
&torrens redundans. fons sapientiȩ.
Aquam. signare scientiã. dauid ꝓpħa
testatur: dicens.Tenebrosa aqua in
nubib aeris: id÷ occulta scientia
inꝓphis. Qui ante aduentũ dñi.
dum occultis sacramentis gͣuich.
tuentum ocłis eorum intelligen¬
tia caligabat. Nubium uͦ nomine.
missi. et uerbis nouerant pluere.
miga nascentis ȩccliȩ desidãt exor¬
summoꝑȩ rudib ppłis plana et ca¬
pabilia. ñ summa atq ardua p̃di¬
care. Nam si scientiã scam. quȩ hic.
aquȩ nomine designatur: ut hauri¬
ebant corde. ita ore funderent. imm̃¬
sitate eius auchtores suos opprime¬
rent potius. qͣm rigarent. Vnde re¬
ligata intrinsecus⁊ scientia. ut
ñ parit̃ deorsũ erumperet. audito¬
res suos distillatione uerboꝵ nu¬
triens.nubes illa loquebatur: di¬

Expanded text:
hoc loco aquam nisi scientiam, quid nubes nisi praedicatores appellat? Nam quia in sacro eloquio aliquando aqua scientia dicatur, Salomone attestante didicimus, qui ait: Aqua profunda verba ex ore viri, et torrens redundans Aquam significare scientiam, David propheta testatur dicens: Tenebrosa aqua in nubibus aeris , id est occulta scientia in prophetis; quia ante adventum. Domini dum occultis sacramentis gravidi tuentium oculis eorum intelligentia caligabat. Nubium vero nomine, missi, et verbis noverant pluere, initia nascentis Ecclesiae desiderat exorsummopere rudibus populis plana et capabilia, non summa atque ardua praedicare. Nam si scientiam sanctam, quae hic aquae nomine designatur, ut hauriebant corde, ita ore funderent, immensitate ejus auditores suos opprimerent potius quam rigarent. Unde religata intrinsecus scientia, ut non pariter deorsum erumperet, auditores suos distillatione verborum nutriens, nubes illa loquebatur, di
Abbreviated transcription (Latin):
des uelut nichilum. & mane reputa¬
dȩ sunt: Ineo gͦ nichilo. tra suspen¬
ditur: qđ prius uacuũ abaquilone
tenebatur: quia illa corda gentiliũre¬
pleta st̃ caritate dĩ. que pressa prius
fuerant torpore diaboli. Potest uero¬
et phoc uacuũ. iudeȩ infidelitas:
et ꝑterram sic̃ diximus. sc̃ẽ eccłiȩ
fructificado designari. Uir gͦ sẽs ca¬
sum uuideȩ peuntis aspiciat et gen¬
tiltatis merita adueniã redeuntis
cernat: ac cheat. Qui extendit aqͥlo¬
nem suꝑuacuum: et appendit ter¬
ram suꝑ nichilum. Nã quia iudoꝵ
corda afide uacua. diabolo sunt sub¬
dita: extendit aquilonem suꝑua
cuum. Quia uͦ nullis existentib

Expanded text:
tes velut nihilum et inane reputatae sunt . In eo ergo nihilo terra suspenditur, quod prius vacuum ab Aquilone tenebatur, quia illa corda gentilium repleta sunt charitate Dei, quae pressa prius fuerant torpore diaboli. Vetdelitas; et per terram, sicut diximus, sanctae Ecclesiae fructificatio designari. Vir ergo sanctus causam Judae pereuntis aspiciat, et genlitatis merita ad veniam redeuntis cernat; et dicat: Qui extendit aquilonem super vacuum, et appendit terram super nihilum. Nam quia Judaeorum corda fide vacua, diabolo sunt subdita, extendit aquilonem super vacuum. Quia vero nullis existentibus
Abbreviated transcription (Latin):
dolo pes m̃s. Atq ut monstreture
qͣm fuerit adcuncta pauidus: adom¬
nia circumspectus: inferi asserit:
dicens. S emꝑ enĩ qͣsi tumentes
suꝑme fluctus:cimui d̾m. Qui sci¬
licet inꝓspis positus. atq abun¬
dantia rerum fultus. sispem aut
insuis actib. aut incircumfluen¬
tib reb poneret: ꝓfecto iustus ñ
eẽt. Sz qͣndoistȩ uir sc̃õ ise spem
mente possederit inotescat: Ait
Obrirum dicimꝰ: rude aurũ. Sc̃s cͦ
uir: nec aurũ rob ui. nec sibi esse
obritam. id: rudem auri molem.
fiduciam credidit: q̃ͥa spem atq
delectationem suã. insoli grãm
conditoris figens. neq dequant¬
tate auri. neq de sp̃e peccauit.
De creatore quippe despasse fuat.¬
si spem increatura posuisset Inreb
autem dubiis spem fixerat diues
ille :qui dicebat. Anma:. habes mul¬
ta bona posita mannos plurimoᷤ:

Expanded text:
dolo pes meus . Atque ut monstraretur dolo pes meus . Atque ut monstraretur quam fuerit ad cuncta pavidus, et ad omnia circumspectus inferius asserit, dicens: Semper enim quasi tumentes super me fluctus timui Dominum . Qui scilicet in prosperis positus, atque abundantia rerum fultus, si spem aut in suis actibus aut in circumfluentibus rebus poneret, profecto justus non esset. Sed quando iste vir sanctus in se spem mente possederit innotescat? Ait Obryzum dicimus obrude aurum. Sanctus ergo vir nec aurum robur, nec sibi esse obryzum, id est rudis auri molem fiduciam credidit, quia spem atque delectationem suam in solius gratia conditoris figens, neque de quantitate auri, neque de specie peccavit. De creatore quippe desperasse fuerat, spem in creatura posuisse. In rebus autem dubiis spem fixerat dives ille, qui dicebat: Anima, habes multa bona reposita in annos plurimo
Abbreviated transcription (Latin):
quibdã uisum ẽ. de pͥmis quatuor
uitutib loquar: prudentia tẽpe¬
rantia. fortituido. atq iusticia.
tanto ꝑfectȩ sunt singulȩ: qͣnto
uicissim sibimet conunctȩ. Dis¬
iunctȩ autem. ꝑfecte eẽ nequaqͣm
possunt:qͥa nec prudentia uera
ẽ: quȩ iusta. temperans. & fortis ñ
ẽ. Nec ꝑfecta tempantia: quȩ fortis
iusta. & prudens non ẽ Nec fortitu¬
do integra: quȩ prudens.temꝑans.
& iusta ñẽ. Nec uera iusticia: quȩ
prudens. forts. & temꝑans non ẽ¬
Beatus itaq iob. qđ non unam sine
alia. sed coniunctas inse uircutes
habuerit: enumerando singulas.
innotescit. Nã bona pudiciciȩ in¬
sinuans:dicit. Si deceptũ ẽ cor
meum suꝑ mulierẽ. Atq ut eidẽ
pudiciciȩ demonstraret humili¬
tatis grãm nullateñ defuisse: pt
cȩtera subiungit. Si contempsi
Quiut humilitati suȩ ostenderet mi¬
scdiam fuisse coniunctã: paulop̾t
losuꝑius premisit chcens. Si am¬
bulaui inuanitate. &festinauit in

Expanded text:
quibusdam visum est, de primis quatuor virtutibus loquar, prudentia, temperantia, fortitudine, atque justitia; tanto perfectae sunt singulae, quanto vicissim sibimet conjunctae. Disjunctae autem perfectae esse nequaquam possunt, quia nec prudentia vera est quae justa, temperans et fortis non est, nec perfecta temperantia quae fortis, justa et prudens non est, nec fortitudo integra quae prudens, temperans et justa non est, nec vera justitia quae prudens, fortis et temperans non eBeatus itaque Job, quod non unam sine alia, sed conjunctas in se virtutes habuerit, enumerando singulas innotescit. Nam bona pudicitiae insinuans, dicit: Si deceptum est cor meum super mulierem . Atque ut eidem pudicitiae demonstraret humilitatis gratiam nullatenus defuisse, post caetera subjungit: Si contempsi Qui ut humilitati suae ostenderet misericordiam fuisse conjunctam, paulo post lo superius praemisit, dicens: Si ambulavi in vanitate, et festinavit in
Abbreviated transcription (Latin):
stum. untutis suȩ głam atcendit:
unde pulchrior ẽ. inde descendit:
quia extollendo se de suis merits.
glõsum se ẽẽ iucdicauit. Qui descen¬
dens.cũ incucumcisis dormit:
qͥa mȩternam mortẽ cum cȩteris
peccatorib deficit. Quia gͦ homo
istȩ. humiliter corruptioni se ꝓ¬
pinquum ẽẽ cognouit. bene de
eo dicitur: libera eum. ut non de¬
scendat incorruptionem: ut eo
suos ñ auertit aculpa. Quia uero
mullus erat. cuiꝰ meritis. nob̾ dñs
ꝓpiciari debuisset. nͥ unigenitus
patris: formã infirmitatis nr̃ȩ
suscipiens: solus iustus apparuit.
ꝓpeccatorib intercedens. Et bene
predempto homine. istȩ loquens
angłs dicit: inueni in quo ei ꝓpici¬
er:. Ac si aꝑtȩ mediator di atq ho¬
minum chcat. Quia nullus homi¬
num fuit. qͥ corã deo intercess or
iustus ꝓhominib appareretme¬
metipsum. ad ꝓpiciandũ homi¬
nib. hominẽ fȩci: &dum me ho¬

Expanded text:
stum virtutis suae gloriam attendit; stum virtutis suae gloriam attendit; unde pulchrior est, inde descendit; quia extollendo se de suis meritgloriosum se esse judicavit. Qui descendens cum incircumcisis dormit, quia in aeterna morte cum caeteris peccatoribus deficit. CAP. iste humiliter corruptioni se propinquum esse cognovit, bene de eo dicitur: « Libera eum, ut non descendat in corruptionem; » ut esuos non avertit ad culpam. Quia vero nullus erat, cujus meritis nobis Dominus propitiari debuisset, Unigenitus Patris formam infirmitatis nostrae suscipiens solus justus apparuit pro peccatoribus intercedens. Et bene pro redempto homine iste loquens Angelus dicit: « Inveni in quo ei propitier. » Ac si aperte mediator Dei et hominum dicat: Quia nullus hominum fuit, qui coram Deo intercessor justus pro hominibus appareret, memetipsum ad propitiandum hominibus hominem feci; et dum me ho
Abbreviated transcription (Latin):
litate liberamur: sicut ipse ait
Siuos filius liberauerit: uerȩ liberi
entis. Et bene ꝓhoc redempto ho
rat᷑ appropinquauit corruptioni
anima eius: & postmodum dr:
ñ descendat incorruptionẽ. Ae si
diceret. Quia cognoscendo infir¬
mitatem suã. ẽẽ se corruptioni ꝓ¬
ximum ñ ignorat iccirco ad cor¬
ruptionis interitũ ñ descendat.
Adcorruptionẽ enim iustȩ descen¬
deret: si suis urib longe se a cor¬
ruptione iudicaret. S quia corrup¬
tioni appropinquauit humiliter
debet abea miscditer liberari: ut
eo contra impugnantia uicia for¬
tis sit: quo se suis meritis cognoser
infirmum. Quis quis enim supra
se extollitur: ipse. elationis sue pon¬
dere grauatur: & eo se inĩfi mis mer¬
git: qͦ insuꝑbiȩ uicium ꝓruens ab
eo qui uerȩ excelsus ẽ. elongauit:
atq inde magis ima appetit̾ un
mi cũ incircumcisis. Omĩs enm
qͥ fechtatem infirmitatis suȩ con¬
siderare negligit᷑. s ꝑ elationis fa¬

Expanded text:
itate liberamur, sicut ipse ait: itate liberamur, sicut ipse ait: Si vos Filius liberaverit, vere liberi eritis . Et bene pro hoc redempto homrat: Appropinquabit corruptioni anima ejus; postmodum dicitur: Non descendat in corruptionem. Ac si diceret: Quia cognoscendo infirmitatem suam, esse se corruptioni proximum non ignorat, idcirco ad corruptionis interitum non descendat. Ad corruptionem enim juste descenderet, si suis viribus longe se a corruptione esse judicaret. Sed quia corruptioni appropinquavit humiliter, debet ab ea misericorditer liberari: ut eo contra impugnantia vitia fortis sit, quo se suis meritis agnoscit infirmum. Quisqse extollitur ipso elationis suae pondere gravatur, et eo sese in infimis mergit, quo in superbiae vitium proruens, ab eo, qui vere excelsus est, elongat, atque inde magis ima petit, undmi cum incircumcisis . » Omnis enim qui foeditatem infirmitatis suae considerare negligit, sed per elationis fa
Abbreviated transcription (Latin):
ber appareret: quia exeadem mas¬
sa ȩditos. equȩ cunctos par reatus
inuoluerat. Proinde uenit adnos
unigenitus patris: assumpsit ex
nobis naturam: non penitꝰ culpã.
Sine peccato quippe eẽ debuit: qui.
ꝓpeccatorib interuenire potuis¬
set: quia nimirum aliene pollutio¬
nis contagia ñtergeretͥ s ꝓpria
sustinet. Bene gͦ dicitur. qtua ineo
qđ similis apparuit: equitatem
hominis annunt auit. Int̃cedens
hominẽ. qui ꝓaliis indulgentiã
mereret᷑ ostendit. Seq̃r. Nisere¬
bitur eius de dicet. Libera eum. ut
II. ñ descendat ineorruptionẽ inueni.
qua miscłia . redempto homine di¬
cit patri. Libera eũ. ut ñ descendat
incorruptionẽ. Sicut iam supra¬
nem: naturam hominis assumen¬
do. liberã demonstrare. Exea qͥppe
carne qͣm sumpsit: etiã hanc os¬
tendit liberam. qͣm redemit. Quȩ
redempta caro. uidelicet nos su¬
mus: qͥ cognitione nr̃i reatꝰ astrin¬
gimur. S mediatoris tanti ȩqua¬

Expanded text:
ber appareret, quia ex eadem masber appareret, quia ex eadem massa editos aeque cunctos par reatus invenerat. Proinde venit ad nos Unigenitus Patris, assumens ex nobis naturam, non perpetrans culpam. Sine peccato certe esse debuit, qui pro peccatoribus intervenire potuisset; quia nimirum alienae pollutionis contagia non tergeret si propria sustineret. Bene ergo dicitur, quia in eo quod similis apparuit, aequitatem hominis annuntiavit. Intercedens hominem, qui pro aliis indulgentiam mereretur, ostendit. Sequitur: « Miserebitur ejus, et dicet: Libera eum, ut non descendat in corruptionem; inveni Qua misericordia redempto homine dicit Patri: « Libera eum, ut non descendat in corruptionem. » Sicut jam supranem, naturam hominis assumendo liberam democarne quam sumpsit, etiam hanc ostendit liberam quam redemit. Quae redempta videlicet caro nos sumus, qui cognitione nostri reatus astringimur. Sed Mediatoris tanti aequ
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝑnos metipsos resurgimꝰ. sic̃ ipse.
Peo enĩ qđ simpliciter homines su¬
mus: supiori adiutorio. ut resur¬
gere ualeamus. indigemus. Ille au¬
tem eiusdẽ resurrectionis uim. cũ
patre & sp̃u sco d̃s exhibuit: qͣm
men chstat anobis. magnitudine
potentieꝰs sola concordat nobis.
is.immensa nos uirtute transcen¬
dat: inuno tam̃ ã nob̃.id⁊ informȩ
ueritate non discrepat. ꝑhoc ꝓnob̾
patri loquitur ꝑ qđ semetipsum¬
nobis similem ostendit Loqͥ qͥppe
omnib hominem demonstrare.
Et bene cũ direrit. unum desimilib
loquitur: ilico adiunxit. Utan¬
nunciet hominis ȩquitatem. Qa
hille hominib similis fieret: equus
homo ante dm ñ appareret. Inde
quippe annuntiat ȩquitatem no¬
stram: unde susciꝑe dignatus ẽ
infirmitatem nram. Om̃s uideli¬
cet nos: inimica illa ꝑsuasio. IN
culpȩ contagio. abipsa radice pol¬
luerat. Hullusq erat. qui apud dm
ꝓpeccatorib loquens. apeccato li¬

Expanded text:
non per nosmetipsos resurgimus, sicut ipse. non per nosmetipsos resurgimus, sicut ipse. Pro eo enim quod simpliciter homines sumus, superiori adjutorio ut resurgere valeamus indigemus. Ille autem ejusdem resurrectionis vim cum Patre et Spiritu sancto Deus exhibuit, quam men distat a nobis magnitudine potentiae, sed sola concordat nobis vis immensa nos virtute transcendat, in uno tamen a nobis, id est in formae veritate non discrepat. 4. Pro nobis Patri loquitur, cum senobis similem ostendit. Loqui quiphominibus hominem demonstrare. Et bene cum dixit, « unum de similibus loquitur, » illico adjunxit, « ut annuntiet hominibus veritatem; » quia nisi ille hominibus similis fieret, aequus homo ante Deum non appareret. Inde quippe annuntiat aequitatem nostram, unde suscipere dignatus est infirmitatem nostram. Omnes videlicet nos inimica illa persuasio in culpae contagium ab ipsa radice polluerat, nullusque erat, qui apud Deum pro peccatoribus loquens a peccato li