comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
da ẽ. ut ad miscdi̾am uire ueniatur. ut
qui inferiores sunt substantia. manib
laborent. ut ipsa intentione tollantur
a uulgari inquietudine & praua cogita¬
tione. ut disciplina coꝵ etiam abinfidelib¬
laudetur. & possint ꝓuocari ad fidem
&e ceteri qui spem non hãbent. nam si
credimus quod ihc mortuus ẽ &e resur¬
rexit. sic & deus illos qui dormierunt
ꝑ iłim. ad ducet cum eo. Manifesta ẽ ra¬
cio quia si resurrectio creditur mortuo¬
rum futura. non sunt lugendi. qui cum
signo crucis exeunt. Lugendi autem
uere sunt infideles. qui hinc transeunt
in gehennam. ut ediscant ucrum cẽ qd
eredere noluerunt. Fideles autem resur¬
gent ad głam. ut qui in scło stulti habiti
sunt ꝓpter fidem. uideantur prudentes:
rouiderunt enim sͥ głam. hi sunt qui ꝑ
ih̾m. id est. sub spe fidei huius exeuntes.
adducentur cum eo in aduentu eius. ut
ab hominibus uideantur. Cum ipse ta¬
men defuncti excessum lugendum pro¬
hibeat. alibi dicit. ne tristiciam haberem.

Expanded text:
da est, ut ad misericordiam jure veniatur; ut qui sunt inferiores substantia, manibus laborent; ut ipsa intentione tollantur a vulgari inquietudine, et prava cogitatione, ut disciplina eorum etiam ab infideliblaudetur, et provocari ad fidem et caeteri qui spem non habent. Nam si credimus quod Jesus mortuus est et resurrexit, sic et Deus illos, qui dormierunt per Jesum adducet cum eo. Manifesta est ratio, quia si resurrectio creditur mortuorum futura, non sunt lugendi, qui cum signo crucis exeunt. Lugendi autem vere sunt infideles, qui hinc transeunt in gehennam; ut ediscant verum esse, quod credere noluerunt. Fideles autem resurgent ad gloriam, ut qui in saeculo stulti habiti sunt propter fidem, videantur prudentes; providerunt enim sibi gloriam. Hi sunt qui per Jesum, id est, sub spe fidei hujus exeuntes, adducentur cum eo in adventu ejus; ut ab hominibus videantur. Cum tamen ipse defuncti excessum lugendum prohibeat, ipse alibi dicit: Ne tristitiam haberem .
Abbreviated transcription (Latin):
premio recte uersentur. & quia qui rec¬
te uixta euangłium uiuunt. facile po¬
terunt & impetrare que postulant. Io¬
cuto eos orare pro se hortatur. fãcile
enim multi impetrant. quod desiderañ.
Salutate fr̃s omnes in o̾culo scõ. Sc̃a os¬
cula sunt in salutatione xp̃iana. cetera
carnalia s̃. quia quicquid sine. xp̃o fit car¬
nale est. ac ꝑ hoc &e mortale. Qui enun
auecorem uitȩ contempnit. in morte est.
Adiuro uos ꝑdominum ut legatur epla
hec omnibus frĩbus. Astringit eos. ut sol¬
liciti sint ad legendam epłam cunctis fr̃ib
ut cognoscant & laudes ce ammonitiones
suas. ꝑ quas fiant ꝑfecti. Gr̃a domini nr̃i¬

Expanded text:
praemio recte versentur. Et quia qui recpraemio recte versentur. Et quia qui recte vivunt juxta Evangelium, facile poterunt impetrare quae postulant; idcirco orare eos pro se hortatur; facile enim multi impetrant, quod desiderant. Salutate fratres omnes in osculo sancto. Sancta oscula sunt in salutatione christiana, caetera carnalia sunt; quia quidquid sine Christo fit, carnale est, ac per hoc et mortale. Qui enim auctorem vitae contemnit, in morte est. Adjuro vos per Dominum, ut legatur epistola haec omnibus fratribus. Astringit eos, ut solliciti sint ad legendam epistolam cunctis fratribus; ut cognoscant et laudes et admonitiones suas; per quas fiant perfecti. Gratia Domini n
Abbreviated transcription (Latin):
it enim. Pacem meam douobis. pacem
meam relinquo uobis. Quippe. cum oĩa
quȩ habet pater. filii sunt. hunc scĩfica¬
re nos optat apłs. ut nos illustret pieta¬
te clementiȩ suȩ & omnẽ actum nr̃m
dirigat in ꝑfectione. ut integer sit sp̃c
dacus nobis. Tunc enim integer est si
bone uitȩ studeamus. anunam habentes
mundam & corpus sine querela. ut totus
homo sit ꝑfectꝰ. Potest enim corpꝰ mundum
ẽẽ. & anima inquinari ꝑ malum cogita¬
tum. ideoq sp̃m in homine mundum
dicit eẽ debere. Si autem mala uita uł
cogitatio intercedat. non erit integer sp̃c.
quia deserit hominem peccatis obnoxi¬
um. dum enim dissentit anima & corpus.
quamuis sine sensu sit. alieni ab illo effi¬
ciuntur. & uelut ꝑdens eos ñ erit integer
sp̃e. Ad hoc enum datur homini ut mane¬
at meo. & sit quasi caput eius. Integer
ergo non erit. quia ꝑdit membra dum
recedit abeo homo. ea agens quȩ odit
deum dicit in promissis suis. ut securi de

Expanded text:
ait enim: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis . Quippe cum omnia quae habet Pater, Filii sint, hunc sanctificare nos optat Apostolus; ut nos illustret pietate clementiae suae, et omnem actum nostrum dirigat in perfectione, ut integer sit spiritus datus nobis. Tunc enim integer est, si bonae vitae studeamus, animam habentes mundam, et corpus sine querela; ut totus homo sit perfectus. Potest enim corpus mundum esse, et anima inquinari per malum cogitatum: ideoque spiritum in homine mundum dicit esse debere. Si autem mala vita vel cogitatio intercedat, non erit integer spiritus; quia deserit hominem peccatis obnoxium. Dum enim dissentit anima et corpus, quamvis sine sensu sit, alieni ab eo efficiuntur, et velut perdens eos, non erit integer spiritus; ad hoc enim datur homini, ut maneat in eo, et sit quasi caput ejus. Integer ergo non erit; quia perdit membra, dum recedit ab eo homo, ea agens quae odit Deum dicit in promissis suis, ut securi de
Abbreviated transcription (Latin):
uoniam in prima epła ad
thessalonicenses data. int̃
cetera etiam de aduentu
domini quedam scripsit
& de resurrectione
scõrum. Nunc aliam scribit ad eos inqua
significat licet obscure. neq enim possec
aperte scribere de abolitione regni roma¬
ni & de antixp̃i apparentia & damꝑna¬
cione & de quorumdam fr̃m inquiecudi

Expanded text:
uoniam in prima epistola ad Thessalonicenses data inter caetera etiam de adventu Domini quaedam scripsit, et de resurrectione sanctorum; nunc aliam scribit ad eos, in qua significat, licet obscure neque enim aperte potuit scribere, de abolitione regni Romani, et de antichristi apparentia et damnatione, et de quorumdam fratrum inquietudi
Abbreviated transcription (Latin):
fiant apud dm̃. Que noticia. assiduitate
sit & uigilantia orationis. Tunc demum
munitionibus pacis suȩ quȩ omnem
suꝑat mentem. ait. custodiet corda ur̃a
in xp̃o iħu. Hoc ideo dixit. quia cum deo
qui habet pacem. non tunet omnem men¬
tem aduersam. Tutus est enim pace dei
omnis diligens dm̃ in xp̃o iħu. Quis
enim non metuat eum. quem scit dei

Expanded text:
fiant apud Deum. Quae notitia assiduitate fiant apud Deum. Quae notitia assiduitate fit, et vigilantia orationis. Tunc demum munitionibus pacis suae, quae omnem exsuperat mentem, custodiat corda vestra in Christo Jesu. Hoc ideo dixit, quia cum Deo qui habet pacem, non timet omnem mentem adversam; tutus enim est pace Dei omnis diligens Deum in Christo Jesu. Quis enim non metuat eum, quem scit Dei
Abbreviated transcription (Latin):
cum gr̃arum accione. postulationes ur̃ȩ
innotescant apud dm̃. Et pax dĩ q̃ ex
IIIsuꝑat omnem mentem. custodiat cor
alios uult lucrari. Cum enim modestia
eorum manifesta fuerit. id est rationabi¬
lis conuersatio. lucebunt oꝑa eorum. et
non deerunt qui imitentur bonum illo¬
rum: Ut non solum propriorum gestoꝵ
sed ce aliorum augmentum consequant᷑.
ut sicut dictum est. labores fructuum
suorum edant. Quando enim fructus
oꝑm tpsorum alios acquirit ad opus bo¬
num. labores eorum qui acquisiti sunt.
proficient eis. quorum exemplo bona
oꝑa imitari ceperunt. Dominus. ait ꝓ¬
pe ẽ. in nullo solliciti sitis. Hoc est pre¬
paratos ẽẽ debere. & uigilare in oratione
ce prece. deo gr̃as agentes. seposita mundi
sollicitudine. illud sperare & ante oculos
habere. quod dominus repromisit. Uñ
&e grãs ei agendas docet. Domino enim
imminente. sollicitudo scli cessat. Ut
quid enim sollicitus sit de re cito ꝑitu

Expanded text:
cum gratiarum actione postulationes vestrae cum gratiarum actione postulationes vestrae innotescant apud Deum. Et pax Dei, quae exsuperat omnem mentem, custodiat cordalios vult lucrari; cum enim modestia eorum manifestata fuerit, id est, rationabilis conversatio, lucebunt opera eorum, et non deerunt, qui imitentur bonum illorum; ut non solum propriorum gestorum, sed et aliorum augmentum consequantur; ut sicut dictum est , labores fructuum suorum edant. Quando enim fructus operum suorum alios acquirit ad opus bonum, labores eorum qui acquisiti sunt, proficient eis, quorum exemplo bona opera imitari coeperunt. Dominus, ait, prope est. In nullo solliciti sitis: hoc est, praeparatos esse debere, et vigilare in oratione et prece, Deo gratias agentes, seposita mundi sollicitudine, illud sperare, et ante oculos habere, quod Dominus repromisit, unde et gratias ei agendas docet; Domino enim imminente, sollicitudo saeculi cessat. Ut quid enim solliciti sint de re cito perit
Abbreviated transcription (Latin):
in cadem fide ꝑseuerent. Gaudium
ẽ. & in futurum corona. Discipulis enĩ
in agone uictoribus. dignus erit coro¬
na. magister. Euchodiã rogo & sinti¬
chen obsccro. idem sapere indomino. et
Ite rogo germane compar adiuua illas.
que laborauerunt mecum in engłio eũ
clemente & ceteris qui sunt michi par¬
ticipes oꝑm: quorum nomina sunt ĩ
libro uitȩ. Euchodiam & sintichem ad
prudentiam amplificandam hortatur
ad iuuantibus. quos memorat. ut sicut
in oꝑibus eugłii ꝓfecerant. ꝓficerent
&r in scientia & sapientia dĩ: Quos om̃s
merito fidei in libro uitȩ haberi pro¬
nunciat. Gaudete in domino semper.
iterum dico gaudece. Lȩtiis apłs in oꝑi¬
bus & fide eorum. ad cumulandam ala¬
critatem suam exoptat illos in hoc stu¬
dio proficientes. in domino semꝑ gau¬
dere. Hoc est enim quod iterat. ut se ue¬
ra affectione gaudere in illis ostendat
minibus. dominus ꝓpe ẽ. in nullo sol¬
liciti sitis. sed in omni oratione & prece

Expanded text:
in eadem fide perseverent; gaudium in eadem fide perseverent; gaudium et in futurum corona. Discipulis enim in agone victoribus, dignus erit corona magister. Evodiam rogo, et Syntychen obsecro idem sapere in Domino. Et te rogo etiam, germane compar, adjuva illas, quae laboraverunt mecum in Evangelio cum Clemente, et caeteris, qui sunt mihi participes operum, quorum nomina sunt in libro vitae. Evodiam et Syntychen ad prudentiam amplificandam hortatur, adjuvantibus quos memorat, ut sicut in operibus Evangelii profecerant, proficerent et in scientia et sapientia Dei, quos omnes merito fidei in libro vitae haberi pronuntiat. Gaudete in Domino semper, iterum dico, gaudete. Laetus Apostolus in operibus et fide eorum, ad cumulandam alacritatem suam exoptat illos in hoc studio proficientes, in Domino semper gaudere; hoc est enim quod iterat, ut se vera affectione gaudere in illis ostendat. minibus, Dominus prope est. In nullo solliciti sitis: sed per omnia oratione et prece,
Abbreviated transcription (Latin):
me corꝑori głȩ suȩ. secundum oꝑationẽ
suam qua possit etiam subicere sͥ om̃ia.
p̃alia curantes in celis agere dicuntur.
cum ipsi adhuc sint in terris: quomodo
mali principes & pocestates. cum sint
adhuc ipsi infirmamento. conuersatiõe
tamen in terris sunt. Xp̃ianorum ergo
actus incelis sunt. ubi & spes salutis
eorum est. qui est xp̃c. quem omnis fi¬
dus exspectat ad transsigurationem cor¬
poris carnis: ut quod ex humo ẽ. indu¬
tum spiritali ueste. conforme efficiat
aduentu maiestatis suȩ corpori głȩ suȩ.
iurta oꝑationem suam: id est secundr̃
uirtutem suam qua possit subicere
sibi omnia. Hoc est. quia ꝑ resurree¬
tionem mortuorum & immutationem
in gła apparebit uirtus domini manife¬
stata. comprimens omnes principes et
pocestates. ut manifestetur ds̃ & dñs eẽ¬
omnium. Itaq lim̃i & desiderantissimi.¬
fr̃s mei. gaudiũ meũ ⁊ corona mea. sic state
in domino dilectissimi. Commonet ut

Expanded text:
me corpori gloriae suae, secundum operationem me corpori gloriae suae, secundum operationem suam, qua possit etiam subjicere sibi omnia. Spiritalia curantes in coelis agere dicuntur, cum ipsi adhuc sint in terris; quomodo mali Principes et Potestates, cum sint adhuc ipsi in firmamento, conversatione tamen in terris sunt. Christianorum ergo actus in coelis sunt, ubi et spes salutis eorum est, qui est Christus, quem omnis fidus exspectat ad transfigurationem corporis carnis; ut quod ex humo est, indutum spiritali veste, conforme efficiat adventu majestatis suae corpori gloriae suae, juxta operationem suam, id est secundum virtutem suam, qua possit subjicere sibi omnia: hoc est, quia per resurrectionem mortuorum et immutationem in gloria apparebit virtus Domini 261 manifestata, comprimens omnes Principes et Potestates; ut manifestetur ipse Deus ei charissimi et desideratissimi, gaudium meum et corona, sic state in Domino, dilectissimi. Commonet ut
Abbreviated transcription (Latin):
in quibus sensum magistri sui agno¬
uerint. Multi enim ambulant quos
sepe dicebam uobis nunc uero & flens
dico inimicos crucis xp̃i. quorum fi
na sapunt. Hos quos significat. ex
numero eorum sunt. qui galathas eu̾¬
terant. Cum dolo enum ambulantes ȩe¬
clesias subuertebant. sub nomine xp̃i
iudaismum colendum predicantes qͣsi
ubi xp̃e promissus sit. quos cum dolo¬
re & lacrimis memorat. quia saluti cre¬
dentium obsistebant. de cibis edendis et
non edendis questiones mouentes. qͣsi
salus in esca sit aut uenter ds̃. quem uix¬
ta legem mundis escis delectari putabãt.
głantes inpudendis circumcisis. hoc
est terrena sapere. qui autem spiritalia
sapit: in fide. in spe. in caritate głatur
Ad locum autem hunc non ꝑtinet. ut que¬
stus causa aut gulȩ dixerit. quorum
uenter ds̃ est. Nr̃a autem conuersatio
in celis ẽ. u̾ĩi & saluatorem exspectamꝰ
dominum nr̃m iħm xp̃m. qui transfi.¬
gurabit corpus humilitatis nr̃e. confor¬

Expanded text:
in quibus sensum magistri sui agnoin quibus sensum magistri sui agnoverint. Multi enim ambulant, quos saepe dicebam vobis, nunc vero et flens dico, inimicos crucis Christi: quorum finna sapiunt. Hi quos significat, e numero eorum sunt, qui Galatas everterant. Cum dolo enim ambulantes, Ecclesias Dei subvertebant, sub nomine Christi judaismum colendum praedicantes, quasi sibi Christus promissus sit. Quos cum dolore et lacrymis memorat; quia saluti credentium obsistebant, de cibis edendis, et non edendis quaestiones moventes, quasi salus in esca sit, aut venter Deus, quem juxta legem mundis escis delectari putabant, gloriantes in pudendis circumcisis; hoc est, terrena sapere: qui autem spiritalia sapit, in fide, in spe, in charitate gloriatur. Ad locum autem hunc non pertinet, ut quaestus causa aut gulae dixerit: Quorum Deus venter est. Nostra autem conversatio in coelis est; unde et Salvatorem exspectamus Dominum nstrae confor
Abbreviated transcription (Latin):
curant. ꝑfecti dicendi sunt. qui adhibi¬
ta sollertia ꝑfectionis ambulant iter
Hoc ergo sentiendum ẽ. ut in melius pro¬
ficiatur. & siquid aliter sentietis. id qͦq
ds̃ uobis reuelaiit. Hoc dicit. ut siquid
ampliuis ad culturam meliorate conuer¬
sationis excogitauerint. dĩ existiment
donum eẽ. ne ꝑhoc inflarentur. Uerum¬
tamen ad quod peruenimus. ut idem
sapiamus. & in eo ambulemus. Nequa
hinc oriretur presumptio. & putarecur
quod a deo nonerat a deo reuelatum. ⁊dõ
subiecit dicens. ad quod ꝑuenimus. ut idẽ
sapiamus. Hoc est non extra regulam
discipline sapere in conuersatione fidĩ.
sed hoc sapere quod commune sit. & mo¬
destum in euangłica ueritate. Imitato¬
res mei estote fr̃s. & considerate eos qͥ
sic ambulant. sicut habetis formam no¬
stram: Uult illos cẽ sollicitos. ne prauo¬
rum hominum subtilitate capiantur.
ce notarent unumquemq qualiter &
conuersetur. & doceat. ut ĩhis uingant᷑.

Expanded text:
curant, perfecti dicendi sunt, qui adhibicurant, perfecti dicendi sunt, qui adhibita solertia, perfectionis iter ambulant. Hoc ergo sentiendum est, ut in melius proficiant. Et si quid aliter sentitis, id quoque vobis Deus revelabit. Hoc dicit, ut si quid amplius ad culturam melioratae conversationis excogitaverint, Dei existiment donum esse, ne per hoc inflarentur. Verumtamen ad quod pervenimus, ut idem sapiamus, et in eo ambulemus. Ne qua hinc oriretur praesumptio, et putaretur quod a Deo non erat revelatum; ideo subjecit dicens: Ad quod pervenimus, ut idem sapiamus; hoc est, non extra regulam disciplinae sapere in conversatione fidei: sed hoc sapere, quod commune sit et modestum in evangelica veritate. Imitatores mihi estote, fratres, et considerate eos, qui sic ambulant, sicut habetis formam nostram. Vult illos sollicitos esse, ne pravorum hominum subtillitate capiantur, et notare unumquemque qualiter et conversetur et doceat; ut his jungantur,
Abbreviated transcription (Latin):
uita sua augnentum faciens meritoꝵ.
comprehendat destinatum premium ꝓ¬
meritus. cum quem didicit sui causa oc¬
cisum. Fr̃s. ego me non arbitror compre¬
hendisse adhuc. Unum autem. quȩ qui¬
dem recro sunt obliuiscens. ad ea autem
que aute me sunt extendens me. scđm
destinatum sequor ad palmam supernȩ
dĩ uocationis. Hoc est quod supradixit.
quia ideo laborare se significat. ut coti¬
die in meluis ꝓficiat. semper extendens
se ad pociora. ut illa quę retro acta s̃
obliuiscens. meliora seccetur. Non qi
mala sunt. sed quia parua sunt ad me¬
ritum collocandum: In melius autem¬
proficiendum. ut ad destinatum cȩleste
premium occurratur. Causa enim tam
ammirabilis & iniusibilis premii. non
leuiter utiq certandum eẽ pronunciat.
Quot quot ergo ꝑfecti sumus. hoc sentia¬
mus. Suꝑuis ꝑfectos esse negat. s
iuxta promissum ut adhuc addatur
ad meritum. Ad comparationem autẽ
ceterorum. qui res diuinas negligentiuᷤ

Expanded text:
vita sua augmentum faciens meritorum, vita sua augmentum faciens meritorum, comprehendat destinatum praemium, promeritus eum, quem didicit sui causa occisum. Fratres, ego me non arbitror adhuc comprehendisse. Unum autem, quae quidem retro sunt obliviscens, ad ea autem quae ante sunt, extendens me, secundum destinatum insequor ad palmam supernae Dei vocationis. Hoc est quod supra dixit, quia ideo laborare se significat, ut quotidie in melius proficiat, semper extendens se ad potiora; ut illa quae retroacta sunt obliviscens, meliora sectetur: non quia mala sunt, sed quia parva sunt ad meritum collocandum: in melius autemproficiendum, ut ad destinatum coeleste praemium occurratur; causa enim tam admirabilis et invisibilis praemii non leviter utique certandum esse pronuntiat. Quotquot ergo perfecti sumus, hoc sentiamus. Superius perfectum esse se negat, sed juxta promissum, ut adhuc addatur ad meritum: ad comparationem autem caeterorum, qui res divinas negligentius
Abbreviated transcription (Latin):
cẽnt extollerentur. nunc per suam ꝑsonã
adhuc deeẽ ad iustificationem implendã.
aperta uoce declarat. ut contendant ad¬
dere inoꝑibus bonis. Si enim hic qui
ad ꝑfectionem confitetur. quantomagis
hi intelligerent claborandum sͥ eẽ. ut ui¬
stificationum merita adipiscerentur:
deo subiecit. Sequor autem inquit ut
comprehendam: in quo &e comprehensus
sum a xp̃o. Dum enim errore estu m̃tis
fluctuaret. de uia domini diffidens. mĩa
dei quasi fugientem grãm xp̃i comprehen¬
dit eum in uia euntem ad conturbandã
& affligendam eccłam. ad hoc ut donum
ddei addisceret. grãm refutabat & sciret
ꝓ hac etiam mori lucrum eẽ. Ideoq non
se posse obẽẽ credentibus sed sibi. si non
crederet. qui rem salutarem ꝑ ignorantiã
insequebatur. Ad hoc ergo comprehensꝰ
est. id est a prescientia dei requisitus inuẽ¬
tus ẽ. & didicit mysterium xp̃i. ut in õĩ

Expanded text:
essent, extollerentur: nunc per suam personam essent, extollerentur: nunc per suam personam adhuc deesse sibi ad justificationem implendam aperta voce declarat, ut contendant addere in operibus bonis. Si enim hic qui bi perfectionem confitetur; quanto magis hi intelligerent elaborandum sibi esse, ut justificationum merita adipiscerentur! Ideo subjecit: Sequor autem, inquit, ut comprehendam, in quo et ut comprehensus sum a Christo. Dum enim errore et aestu mentis fluctuaret, 260 de via Domini diffidens, misericordia Dei quasi fugientem gratiam Christi comprehendit eum in via, euntem ad conturbandam et affligendam Ecclesiam, ad hoc ut donum Dei addisceret, et gratiam quam refutabat, et sciret pro hac etiam mori lucrum esse: ideoque non se posse obesse credentibus, sed sibi, si non crederet, qui rem salutarem per ignorantiam insequebatur. Ad hoc ergo comprehensus est, id est, a praescientia Dei requisitus inventus est, et didicit mysterium Christi; ut in omni
Abbreviated transcription (Latin):
ex fide est. non ex lege ad salutem. quȩ
ex cognitione xp̃i. grã dei indulta est.
ognitio enim mysterii incarnationis. &
passionis. & resurrectionis eius. ꝑ fectio
uite ẽ: & thesaurus sapientiȩ. Ubi enim
sapientia: ce uita. quia uita non ẽ. ubi
stulticia ẽ. Deuiq salomon. Stultus ait
per risum agit mala. Qui enum intelli¬
git sui causa xp̃m hominem factum&
passum. & uicta morte resurrexisse. con¬
temptis & spretis omnibus. Hunc sequi-¬
tur. cuuis presidio uidet se amorte libe¬
ratum. querens causas ad ꝓmerendum e¬
um. ut uel in aliquo uicem illi possit
reddere. ut adhuc maiora consequi me¬
reatur. in resurrectione promissa. Non
quod iam acceꝑim. aut iam iustificat᷑
sam: aut iam ꝑfectus sim. Sequor aũt
si comprehendam. in quo & comprehen¬
sus sum a xp̃o. Quoniam in dota epła
gaudere se in eis testatur. & laudat obe¬
dientiam illorum & fidem. neforte qͣsi
homines inflatione eo quod iam digni

Expanded text:
ex fide est, non ex Lege ad salutem, quae ex fide est, non ex Lege ad salutem, quae ex cognitione Christi gratia Dei indulta est. Cognitio enim mysterii incarnationis, et passionis, et resurrectionis ejus perfectio vitae est, et thesaurus sapientiae; ubi enim sapientia, ibi est et vita; quia vita non est, ubi stultitia est. Denique Salomon: Stultus, ait, per risum agit mala . Qui enim intelligit sui causa Christum hominem factum et passum, et victa morte resurrexisse, contemptis et spretis omnibus, hunc sequitur, cujus praesidio videt se a morte liberatum, quaerens causas ad promerendum eum; ut vel in aliquo illi vicem possit reddere, ut adhuc majora consequi mereatur promissa in resurrectione. Non quod jam acceperim, aut jam justifam perfectus sim: sequor autem, si comprehendam, in quo et comprehensus sum a Christo Jesu. Quoniam in tota epistola gaudere se testatur in eis, et laudat obedientiam eorum et fidem; ne forte quasi homines inflatione, eo quod jam digni
Abbreviated transcription (Latin):
dei linguam habent hebream. Uerum
quidem & omnia arbitror damꝑna eẽ
bitror stercora. ut xp̃m lucrifaciam. et
inueniar in illo non habens meam iusti¬
ciam. que ex lege est. sed illam quȩ per
fidem xp̃i que ex deo ẽ. iusticiam suꝑ
fidem ad cognoscendum eum. & uirtutẽ
resurrectionis eius &e communicationẽ
passionum eius. conformans me morti
ipsius: si quomodo occurram ad resur¬
rectionem quȩ est ex mortuis. Cumsu¬
ꝑius de genere abrahȩ. & de lege ce de
iusticia eius. & meritis obseruantium
loqueretur. hec omuia detrimentum¬
detrimentum deputans ad comparationem
promissionum saluatoris. nunc addidit.
non solum hȩc. sed & omnia dampnum
eẽ ꝓpter cminentiam inquit scientiȩ xͥ
iħu domini mei. Post legem & iusticias
ut ipsi uitȩ corporis animeq antepona
quecumq sunt. nullius momenti ducen-¬
la sunt: ut ad excellentiam sapientie &
scientiȩ huius ꝑuenire contingat. Suf¬
ficit ergo immo exuberat. iusticia quȩ

Expanded text:
daeam linguam habent. Verum daeam linguam habent. Verum quidem omnia arbitror damna esse bitror stercora, ut Christum lucrifaciam, ut et inueniar in illo, non habens meam iustitiam, quę ex Lege est, sed illam, quę ex fidem Christi, quae ex Deo est, justitiam super fidem ad cognoscendum eum, et virtutem resurrectionis ejus, et communicationem passionum ejus, conformans me morti ipsius; si quo modo occurram ad resurrectionem, quae est ex mortuis. Cum superius de genere Abrahae, et de Lege, et de justitiis ejus, et meritis observantium loqueretur, haec omnia detrimentum deputans ad comparationem promissionum Salvatoris, nunc addit non solum haec: Sed et omnia damnum esse propter eminentiam, inquit, scientiae Christi Jesu Domini mei. Post legem et justitias ut ipsi vitae corporis animaeque anteponatquaecumque sunt, nullius momenti ducenda sunt, ut ad excellentiam sapientiae et scientiae hujus pervenire contingat. Sufficit ergo, immo exuberat justitia, quae
Abbreviated transcription (Latin):
talia. Ideo autem de tribu se dicit ben¬
iamin: ut genus suum extolleret suꝑhos
qui de patriarchis concubinarum iacob
filiis ducunt originem: Aut propt̃ illos
qui erant ꝓseliti. unde dicit. Ego magis
circumcisus octaua die ex genere isrł.
ut ostenderet primum se eẽ inter uideos:
sed hoc contẽpne̾ ꝓpter spem ꝓmissam.
a xp̃o. Hebrei tamen ꝓpter abraham dic¬
ti sunt. Immutata est enim littera ꝓpter
sonum. ut non uocarentur abrehi sed e¬
brehi. ut ap̃uetes c̃ dice̾t᷑ medidie. & eẽt ab¬
surdum: immutata ẽ littera. ut diceret᷑
meridie. Si enim origo ex abraham est.
ex ipso trahi debet &e nomem non ex he¬
ber: qui sexta generatione ẽ. suꝑ abrabã.
i etum in abraham reformari cepit genꝰ
humanum: & ipse ẽ pater fidei: ex ipso et
nomen. et lingua hebrea. Prima enim
lingua quȩ erat sine nomine. cum huic
redditur. ex eo accepit nomen. Nam nul¬
la causa ẽ: ut heber tͣhat nom̃. Abrahã tñ calotꝰ

Expanded text:
talia. Ideo autem de tribu se dicit Bentalia. Ideo autem de tribu se dicit Benjamin, ut genus suum extolleret super hos, qui de patriarchis concubinarum Jacob filiis ducunt originem, aut propter illos, qui erant proselyti. Unde dicit: Ego magis, circumcisione octavi diei, ex genere Israel; ut ostenderet primum se esse inter Judaeos: sed hoc se contemnere propter spem promissam a Christo. Hebraei tamen propter Abraham dicti sunt; immutata est enim littera propter sonum, ut non vocarentur Abraei, sed Hebraei: ut apud veteres cum diceretur medidie, et esset absurdum, immutata est littera, ut diceretur meridie. Si enim origo ex Abraham est, ex ipso trahi debet et nomen, non ex Heber, qui sexta generatione est super Abraham . Si enim in Abraham reformari coepit genus hominum, et ipse est pater fidei, ex ipso et nomen et lingua Hebraea. Prima enim lingua, quae erat sine nomine, cum huic redditur, ex eo nomen accipit. Nam nulla causa est, ut ex Heber trahat nomen; Abraham enim Chaldaeus
Abbreviated transcription (Latin):
roris nebula. aspiciant & agnoscant do¬
minum creature. Hoc ẽ spũ deo seruire.
dedit. ut carnis gła exinaniretur. Apłs
tamen etiam hanc fiduciam habebat. ut
si uellet głaret᷑ de carnis circumcisione: s
sciens uacuam eẽ hanc głam. repudiauit
eam. Siquis uidetur confidere in carne:
ego magis circumcisus octaua die ex ge¬
nere isrł. tribu beniamin. hebreus ex he¬
breis. secundum legem phariscus. scdin
emulationem persequens eccłam: scđm
bitratus sum ꝓpter xp̃m dampna. Quan¬
tum ad legis culturam ꝑtinet. & ad iusti
hic parem non habuit. In ceteris enim e¬
rant consortes cius: qui similiter eẽnt na¬
tura iudei. s quȩ lucra uidebantur uix¬
ta humanum sensum: comparatione xp̃i
inuenta sunt dampna. Quare dampnał
Hisi quia iam tempus non erat. ut serua¬
retur lex:nania enim erant hec omnia
& impedimenta. nec accederetur ad gr̃ao
Et quia sunt hȩc carnalia: nr̃a uero spiri¬

Expanded text:
roris nebula, aspiciant et agnoscant Dororis nebula, aspiciant et agnoscant Dominum creaturae. Hoc est spiritu Deo servire, dedit, ut carnis gloria exinaniretur; Apostolus tamen etiam hanc fiduciam habebat, ut si, vellet, gloriaretur de carnis circumcisione: sed sciens vacuam esse hanc gloriam, repudiavit eam. Si quis videtur confidere in carne, ego magis, circumcisus octava die, ex genere Israel, de tribu Benjamin, Hebraeus ex Hebraeis, secundum Legem pharisaeus, secundum aemulationem persequens Ecclesiam Deibitratus sum propter Christum damna. Quantum ad Legis culturam pertinet, et ad ejus hic parem non habuit; in caeteris enim erant consortes ejus, qui similiter essent natura Judaei. Sed quae lucra videbantur juxta humanum sensum, comparatione Christi inventa sunt damna. Quare damna, nisi quia jam tempus non erat, ut Lex servaretur? inania enim erant haec omnia, et impedimenta, ne accederetur ad gratiam; et quia haec sunt carnalia, nostra vero spiri
Abbreviated transcription (Latin):
enim uoluerit animam suam saluam
facere: perdet eam. ꝑditiohec: interitus
ẽ. Quia secundum mundum. qui ani¬
mam suam tradit ꝓ xp̃o amittit eam.
in futurum tamen conseruauit eam.
eadem scribere uobis. michi quidem ñ
est pigrum: uobis autem necessarium
stendit sollicitudinem suam quam ge¬
rit circa ꝓfectum illorum: quia impiger
est ad scribendum eis. quȩ necessaria sũt
utilitati illorum. Uidece canes. uidete
malos oꝑarios: uidete concisionem. Hos
designat. qui inuidentes gentibus. pra¬
uitate colloquiorum suorum euerterant
galatbaᷤᷤ. suadentes eis ut circumcideren¬
tur. Quos omni genere uitandos & sꝑ¬
nendos docet. quasi canes qui primum
oblatrant: de hinc morsu seuomale oꝑant᷑
in carnem. Dos enim sumus circumcisio
qui spũ deo seruimus. & głamur in xp̃o
ihu. & non in carne fiduciam habemus.
quamquam ego habeam fiduciam et in
carne. Manifestum ẽ. quia credentes ipsi
circiuncidunt cor suum: ut amputata er¬

Expanded text:
enim voluerit animam suam salvam enim voluerit animam suam salvam facere, perdet eam . Perditio haec interitus est; quia secundum mundum qui animam suam tradit pro Christo, amittit eam; in futurum tamen conservabit eam. Eadem scribere vobis mihi quidem non est pigrum, vobis autem necessarium. Ostendit sollicitudinem suam, quam gerit circa profectum illorum; quia impiger est ad scribendum eis, quae necessaria sunt utilitati illorum. Videte canes, videte malos operarios, videte concisionem. Hos designat, qui invidentes gentibus pravitate colloquiorum suorum everterant Galatas, suadentes eis ut circumciderentur. Quos omni genere vitandos et spernendos, docet, quasi canes qui primum oblatrant, dehinc morsu saevo male operantur in carnem. Nos enim sumus circumcisio, qui spiritu Deo servimus: et gloriamur in Christo Jesu, et non in carne fiduciam habemus; quamquam ego habeam fiduciam et in carne. Manifestum est quia credentes ipsi circumcidunt cor suum; ut amputata er
Abbreviated transcription (Latin):
se excitarent. & apłi animus letaretur:
quia meliori animo fit. qui ad caros su¬
os mittit reuisendos. Excipite illum gͦ¬
in domino cum omii gaudio: &e huius¬
modi in honore habete. quia ꝓpter xp̃i
opus usq ad mortem accessit. in interitũ
tradens animam suam. ut suppleret id.
quod ex uobis deerat circa meum offici¬
um. Quamquam indiuidua eẽt caritaᷤᷤ
ephafroditi &r plebis: tamen etiam abapłõ
commendatur. ut amplus cariorem illũ
faciat: maxime ꝓpter hos qui forte tam
cari non eẽnt cuta enis affectum. In om¬
ni enim plebe diuersitas ẽ. Hinc ẽ un
& prelium eius memorat: quod non du¬
bitauit propter opus euangłi emori.
Hoc c̃ : Ñ est det̾ritus minis &e pressuris in¬
fidelium: sed ꝑsticit in exhortatione fi¬
delium. ut impleret quod deerat plebi
in traditione uixta dispensationem apłi
Qui gͦ a morte non retͣhit animam suã:
ininteritum hanc tradit uxta uitam
presentem: Sicut & dominus ait. Qui

Expanded text:
se excitarent, et Apostoli animus laetaretur; se excitarent, et Apostoli animus laetaretur; quia meliori animo fit, qui ad charos suos mittit revisendos. Excipite ergo illum in Domino cum omni gaudio, et hujusmodi in honore habete; quia propter opus Christi usque ad mortem accessit, in interitum tradens animam suam; ut suppleret id quod vobis deerat circa meum officium. Quamquam individua esset charitas Epaphroditi et plebis; tamen etiam ab Apostolo commendatur, ut amplius chariorem illum faciat: maxime propter hos, qui forte tam chari non essent circa ejus affectum; in omni enim plebe diversitas est. Hinc est unde et praelium ejus memorat, quod non dubitavit propter opus Evangelii emori: hoc est, non deterritus est minis et pressuris infidelium, sed perstitit in exhortatione fidelium; ut impleret quod deerat plebi in traditione juxta dispensationem Apostoli. Qui ergo a morte non retrahit animam suam in interitum, hanc tradit juxta vitam praesentem, sicut et Dominus dicit: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
stabilis inueniatur. aucilium a diuersa
parte non querens. ut augmentum faci¬
at meritorum. Non gͦ contempta ẽ po¬
stulatio apłi: sed melius prouisum ei. ꝓ
quo petebat. Quid autem illud ẽ. ut cum
de excessu fr̃m in alia epła non contrista¬
ri debere ammoncat: In hac autem con¬
tristandum se. si exisset ephafroditus a
corpore significat: tristiciam se. si exisset.
habiturum dixerat. super tristiciam quã
habebat de infirmitate eiuis. Erat enim
necessarius eccłiis. Nam ad chessalonicen¬
ses uidete aut̃ aĩne contristemini de dor¬
mientibus: sicut & ceteri qui non habeñ
spem. Se autem sic tristem futurum di¬
xerat de excessu ephafroditi. quia solati¬
um eius & auxilium requirebat: nonta¬
men ut quasi perditum lugeret. Solli¬
citus itaq misi eum ut cum illum uide¬
ritis. iterum gaudeatis: & ego meliori
animo sim. Affectionem habuisse epha¬
froditum & plebem philippensium signi¬
ficati quem uidentes iterum in leciciam

Expanded text:
stabilis inveniatur, auxilium a diversa stabilis inveniatur, auxilium a diversa parte non quaerens, ut augmentum faciat meritorum. Non ergo contempta est postulatio Apostoli, sed melius provisum ei, pro quo petebat. Quid autem illud est, ut cum de excessu fratrum in alia epistola non contristari debere admoneat: in hac autem contristandum se, si exisset Epaphroditus a corpore, significat? Tristitiam se, si exisset, habiturum dixerat super tristitiam, quam habebat de infirmitate ejus; erat enim necessarius Ecclesiis. Nam ad Thessalonicenses: Videte, ait, ne contristemini de dormientibus, sicut et caeteri qui non habent spem . Se autem sic tristem futurum dixerat de excessu Epaphroditi, quia solatium ejus et auxilium requirebat; non tamen ut quasi perditum lugeret. Sollicitus itaque misi eum, ut cum illum videritis, iterum gaudeatis, et ego meliore animo sim. Affectionem mutuam habuisse Epaphroditum et plebem Philippensium significat, quem videntes iterum in laetitiam
Abbreviated transcription (Latin):
autem eius uerum etiam ce mei. ne tristi¬
ciam suꝑ tristiciam haberem. Omnia ħ
manifesta sunt. Ephafroditum enim
significat missurum se. cum ista epła
ad eos. Inuicem enim desiderio sui me¬
sti erant infirmitatis eius causa &e ppłs
&e ephafroditus: ut uiso eo recrearentur
de recuꝑata salute eius: & ille careret
sollicitudine. quam uidendi eos gerebat.
illum ad exhortationem eorum mittebat
ad eos. & quia uir erat bonus: deside¬
rabatur a plebe. Quid gͦ est ut p̃sente
apło qui mortuos suscitabat: hic epha¬
froditus infirmaretur usq ad mortem:
Numquid non orauit pro illo apłs: & ñ
impetrauit ut cicius sanaretur:: sed sig¬
na. infidelium causa funt. Nam huic
non ad detrimentum contigit egritudo.
sed ad augmentum. Probationes cnum
diuersȩ sunt credentium. Alius enim ꝑ
egritudinem: alius amissione carorum:
alius per dampnum pecuniȩ alius per
tribulationes probatur. Si in necessitate

Expanded text:
autem ejus, sed et mei; ne tristiautem ejus, sed et mei; ne tristitiam super tristitiam haberem. Omnia haec manifesta sunt; Epaphroditum enim significat se missurum cum ista epistola ad eos. Invicem enim desiderio sui moesti erant infirmitatis ejus causa, et populus et Epaphroditus; ut viso 258 eo, recrearentur de recuperata salute ejus, et ille careret sollicitudine, quam videndi eos gerebat. tus, dum illum ad exhortationem eorum mittebat ad eos: et quia vir erat bonus, desiderabatur a plebe. Quid ergo est ut praesente Apostolo, qui mortuos suscitabat, hic Epaphroditus infirmaretur usque ad mortem? Numquid non oravit pro illo Apostolus, et non impetravit, ut citius sanaretur? Sed signa infidelium causa fiunt; nam huic non ad detrimentum contigit aegritudo, sed ad augmentum. Probationes enim diversae sunt credentium; alius enim per aegritudinem, alius amissione charorum, alius per damnum pecuniae, alius per tribulationes probatur, si in necessitate
Abbreviated transcription (Latin):
um se missurum significat: ꝑ quem ad
fidem agnoscat. quȩ circa hos agantur.
rat eium apło unanimus: quare & circa
eos sollicitior signatur. non sicut quidã
qui dum semet ipsos commendare uole¬
bant. negligentes erant de disciplina.
et conuersatione frm̃. Non cium deuoto
anuno predicabant. sed ꝓpter ꝓpria luera.
Et quia tunotheus uir erat egregius: dieit
quia ꝓbatum hunc habebant. quia erat
cum eo ut filius carissimus. deseruiens eu¬
anglio xp̃i. Ideo hunc filium dicit: quia
ab ipso fuerat ordinatus. Hunc se premit¬
tere. se quoq in breui iturum ad eos Ne¬
cessarium uero arbitratus sum ephasto¬
ditum frẽm & commilitonem meum uie¬
strum autem apłm & ministrum oꝑis
mei. mittere ad uos. quoniam quidem de¬
siderabat omnes uos. & impatienter solli¬
citus erat: eo quod audieritis illum infir¬
matum fuisse: et enim infirmatus ẽ. ꝓpe
mortem. s ds̃ misertus est illius. ñ solũ

Expanded text:
um se missurum significat, per quem ad um se missurum significat, per quem ad fidem agnoscat, quae circa hos agantur. Erat enim Apostolo unanimis; quare et circa eos sollicitior signatur, non sicut quidam, qui dum semetipsos commendare volebant, negligentes erant de disciplina et conversatione fratrum. Non enim devoto animo praedicabant, sed propter propria lucra. Et quia Timotheus vir erat egregius, dicit quia probatum hunc habebat; qui erat cum eo ut filius charissimus, deserviens Evangelio Christi. Ideo hunc Filium dicit, quia ab ipso fuerat ordinatus: hunc se praemittere, se quoque in brevi iturum ad eos. Necessarium vero arbitratus sum Epaphroditum fratrem et commilitonem meum, vestrum autem apostolum, et ministrum operis mei, mittere ad vos; quandoquidem desiderabat vos omnes, et impatienter sollicitus erat, eo quod audieratis illum infirmatum fuisse. Etenim infirmatus est prope mortem: sed Deus misertus est illius, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
gaudeo. Si enim oppressus fuerit a per¬
fidis: cur eos ad gregauerit suȩ conspi¬
rationi. gratulandum sibi significat.:
Scit enu effectum habere mortem suam.
Magna enim mesticia ẽ: si patiatur quis
pro eis. inquibus nicħ proficit. Quamob¬
rem gaudere se in illis & eos congratulari
sibi debere testatur. ut inuicem participos
sint gaudii communis. & plebs &e ma¬
gister idoneus. Spero autem in domino¬
iħu xp̃o timotheum in breui mittere me¬
ad uos.: uit & ego bono animo sim. certior
de uobis factus. Neminem enim habeo
tam uiianuem: qui sinceram circa uos
sollicitudinem gerat. Nam omnes que
sua sunt querunt non quȩ xp̃i ih̃u. Pro¬
bationem autem eius nostis: quod ut si¬
lius cum patre mecum seruiuit in eugło.
Hunc ergo spero me missurum confestĩ.
ut uidero que sunt circa me. Confido
autem in domino: quod & ipse cito ueni¬
am. Absoluta sunt hec. nec int̾pretatiõe
egent. Post cplam enim istam. timoche¬

Expanded text:
gaudeo. Si enim oppressus fuerit a pergaudeo. Si enim oppressus fuerit a perfidis, cur eos aggregaverit suae conspirationi, gratulandum sibi significat; scit enim effectum habere mortem suam. Magna enim moestitia est, si patitur quis pro eis, in quibus nihil proficit. Quamobrem gaudere se in illis, et eos congratulari sibi debere testatur; ut invicem participes sint gaudii communis et plebs et magister idoneus. Spero autem in Domino Jesu Timotheum in brevi me mittere ad vos; ut et ego bono animo sim, certior de vobis factus. Neminem enim habeo tam unanimem, et qui sinceram circa vos sollicitudinem gerat; nam omnes quae sua sunt, quaerunt, non quae Jesu Christi. Probationem autem ejus nostis, quod ut filius cum patre mecum servivit in Evangelio. Hunc ergo spero me missurum confestim, ut videro quae circa me sunt. Confido autem in Domino, quod et ipse cito ad vos veniam. Absoluta sunt haec, nec interpretatione egent; post epistolam enim istam Timothe
Abbreviated transcription (Latin):
rium fidei uiẽ. gaudeo & gratulor om̃ib
uobis. Idipsum autem & uos gaudete.
& congratulamini michi. Ut fidei &e oꝑm
suorum fructus possint habere: commonce.
ut omnia quȩ ad disciplinam ꝑtinent
xp̃ianam. sine hesitationibus faciant &
murmurationib quia si negligenter ce
indeuote aliquid agitur: ad ãffectum ñ
peruenit᷑. quia in reprehensionem cadit.
Sed ut omni simplicitate operentur. quasi
filii dĩ unmaculatr.ut memores ꝓfessio¬
nis suȩ respondeant. ut inter diffidentes
tam clari appareant. uita. conuersatione.
moribus: quemadmodum sol &e luna int̃
stellas splendore sublimes sunt. Sicut e¬
nim stella apparente sole obscurantur: ita¬
&e inusti &r infidi presentib fidelib aut
iuustis. turpes &e deformatiu dentur. ut
gła sit apłi in aduentum filii dĩcutus
plantatio tales edidit fructus. Labor e¬
nim &e efficatia cius. tunc ꝓbabitur nõ
ẽẽ inanis. Ideoq &e si immolor ait suꝑ
sacrificium & ministerium fidei ur̃ae

Expanded text:
rium fidei vestrae, gaudeo et gratulor omnibus vobis. Ob idipsum autem et vos gaudete et congratulamini mihi. Ut fidei et operum suorum fructus possint habere, commonet ut omnia, quae ad disciplinam pertinent christianam, sine haesitationibus faciant et murmurationibus; quia si negligenter et indevote aliquid agitur, ad effectum non pervenit, quia in reprehensionem cadit: sed ut omni simplicitate operentur, quasi filii Dei immaculati, ut memores professionis suae respondeant; ut inter diffidentes tam clari appareant vita, conversatione, moribus, quemadmodum sol et luna inter stellas splendore sublimes sunt. Sicut enim stellae, apparente sole, obscurantur; ita injusti et infidi praesentibus fidelibus et justis, turpes et deformati videntur; ut gloria sit Apostoli in adventu Filii Dei, cujus plantatio tales edidit fructus. Labor enim et efficacia ejus tunc probabitur non esse inanis. Itaque etsi immolor, ait, super sacrificium et ministerium fidei vestrae,
Abbreviated transcription (Latin):
positi sumus. nam &e quod apud uos era¬
mus. predicabamus uobis passuros nos
pressuram. sicut & factum ẽ. & scitis.:
esideri supramemorati causas expressit.
ceudo enim presentes eẽ apud eos uolebatł.
ut animos eorum firmarent. ne quis ex
his scandalum pateretur de pressuris
apłorum. ut qui tanta signa facerent
aliquando infirmarentur. ita humilia¬
ti. ut uerberibus et uinculis subiceren¬
tur. ad quam rem exeusandam timothe¬
um missum testatur. idoncum doctorẽ.
qui ostenderet hinc merita crescere xp̃i¬
anis. si pro nomine domini passi. grãs a¬
gant. a quo huuis rei mercedem exspec¬
tant. Simulq deo funderent preces ut
stabilis cẽnt. quam ꝑsecutionem iccirreo
se passuros predicauerant. ut ꝑ id quod
p̃scientiam huius rei habere ꝥtestaren¬
tur. posse se effugere & declinare has in

Expanded text:
positi sumus; nam et cum apud vos erapositi sumus; nam et cum apud vos eramus, praedicebamus vobis passuros nos pressuram, sicut factum est, et scitis. Desiderii supra memorati causas expressit. Idcirco enim praesentes esse apud eos volebant, ut animos eorum firmarent; ne quis ex his scandalum pateretur de pressuris apostolorum, 280 ut qui tanta signa facerent, aliquando infirmarentur; ita humiliati, ut verberibus et vinculis subjicerentur. Ad quam rem excusandam Timotheum missum testatur idoneum doctorem, qui ostenderet hinc merita crescere christianis, si pro nomine Domini passi gratias agant, a quo hujus rei mercedem exspectant, simulque preces Deo funderent, ut stabiles essent. Quam persecutionem idcirco se passuros praedicaverant; ut per id quod praescientiam hujus rei habere se protestarentur, posse se effugere et decl
Abbreviated transcription (Latin):
tio hominibus panderetur. Accendebat
enun ꝑfidorum mentes. ut eos uerberib
ac iunculis detinerent. ne loquerentur
uerbum dĩ. Dixerunt enim maiores
udeorum apłis. nonne precipientes de¬
nunciauimus uobis: ne loquere mini
in nomine iħu ulli hominum: Sed
quia quod non ẽ a deo stare non potest.
dissoluuntur impedunenta sathanę:
estis gła nr̃a & gaudium. Manifestum
est. quia ꝑfectio discipulorum. gaudium
& corona magistri ẽ. Hi enim sunt. qui
labores fructuum suorum edituri sunt.
ructus enim magistri discipulus est obe¬
diens: Cuius dum bona conuersatio ꝓfic̃
magistro. fructus sui edet laborem. Labor
enim discipłi in oꝑe bono. coronam dat ma
tes. obtimum duxuus. ut athenis soli re¬
linqueremur. et misimus timotheum fra¬
trem nr̃m & participem oꝑis dei in eugłio
xp̃i. adhoc ut & uos confirmet. & depre¬
cetur pro fide ur̃a. ne quis moueatur is
his pressuris. Ipsi enim scitis quia adħ

Expanded text:
tio hominibus panderetur. Accendebat tio hominibus panderetur. Accendebat enim perfidorum mentes, ut eos verberibus ac vinculis detinerent; ne loquerentur verbum Dei. Dixerunt enim majores Judaeorum apostolis; Nonne praecipientes denuntiavimus vobis, ne loqueremini in nomine Jesu illi hominum ? Sed quia quod non est a Deo, stare non potest, dissolvuntur impedimenta Satanae. Qestis gloria nostra et gaudium. Manifestum est quia perfectio discipulorum gaudium et corona magistri est. Hi enim sunt, qui labores fructuum suorum edituri sunt; fructus enim magistri, discipulus est obediens, cujus dum bona conversatio proficit magistro, fructus sui edit laborem. Labor enim discipuli in opere bono coronam dat magtes, optimum duximus ut Athenis soli relinqueremur: et misimus Timotheum fratrem nostrum, et participem operis Dei in Evangelio Christi, ad hoc ut et vos confirmet, et deprecetur pro fide vestra, ne quis moveatur in his pressuris. Ipsi enim scitis, quia ad hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uoliumus uenire ad uos ego quidem pau¬
lus & semel & iterum. s impediuit nos
sathanas. Non animo s corpore. diuulsos
se dieunt abeis. Caritas enim non diui¬
ditur nec separatur. sed ꝓpter maiorem
instructionem etiam faciem eorum cuꝑe
se dicunt uidere. In rebus enim diuinis
deficiunt arciculi. comprehendere que
possunt dici. Nec enim sufficit dies stilo.
his quȩ una hora possunt depromi ut ñ
dicam quedam ẽẽ mistica religionis nr̃e.
quȩ ꝓpter carnales seusus ne scandalum
patiantur. facile publicari non debeant:
quia non omnib dicenda sunt omnia.
s pro unius cuiusq captu. moderanda
sunt dic ta. aliter rudib. & aliter fũ¬
datis: Ic circo presentia corprĩs requi¬
ritur. quia sic ꝑficitur ueritas caritatis
Quamuis enim caritas non diuidatur.
desiderium tamen facit absentia corprĩs.
Deniq osculis & amplexii animorum. ex¬
pletur uoluntas. Cui rei impedimento
manus obiuias tendebat. ne ueritatis ra¬

Expanded text:
voluimus venire ad vos, ego quidem Pauvoluimus venire ad vos, ego quidem Paulus, et semel et iterum, sed impedivit nos Satanas. Non animo, sed corpore divulsos se dicunt ab eis; charitas enim non dividitur, nec separatur: sed propter majorem instructionem etiam faciem eorum cupere se dicunt videre. In rebus enim divinis deficiunt articuli comprehendere, quae possunt dici; nec enim sufficit dies stylo his, quae una hora possunt depromi; ut non dicam quaedam esse mystica religionis nostrae, quae propter carnales sensus, ne scandalum patiantur, facile publicari non debeant: quia non omnibus dicenda sunt omnia, sed pro uniuscujusque captu moderanda sunt dicta, aliter rudibus, aliter fundatis. Idcirco praesentia corporis requiritur; quia sic perficitur veritas charitatis. Quamvis enim charitas non dividatur, desiderium tamen facit absentia corporis: denique osculo et amplexu animorum expletur voluntas. Cui rei impedimento tolis obvias manus tendebat; ne veritatis ra
Abbreviated transcription (Latin):
nibus aduersantur. ꝓhibentes nos gen¬
tibus loqui ut saluentur. ad hoc ut sup¬
pleant peccata sua semper. sed p̃tienit
ira dei super eos usq ad finem. De im¬
pietate atq crude litate queritur dif¬
fidentium iudeorum. qui non solum suȩ
salutis inimici sunt. uerum etiam ali¬
orum. prohibentes nec eredant. & salui
fiant. ab inicio parricide uel domino
enim cominuni parcere debuerant. qui
conserus & p̃positis suis non peꝑceruã.
ut repleantur peccata eorum. in tantum.
ne aliquando mĩam consequi mereantur.
deo thessalonicenses a ciuibus suis eadem
passos dicit. imitatos patientiam scoꝵ
& domini nr̃i iħu xp̃i: Cunis sceleris
auctores inducit uideos. ut & quanta
gła digni sint. qui pro nomine domini
patiuntur. & quȩ ultio in festis. perfidis.
preparata sit. dinoscatur. Nos autẽ fr̃s
desolati a uobis ad tempus. ore facie nõ
corde. habundantius festinauimꝰ faciem
ur̃am uidere in multo desiderio. quaꝓpt̃

Expanded text:
nibus adversantur, prohibentes nos gennibus adversantur, prohibentes nos gentibus loqui, ut salventur, ad hoc ut suppleant peccata sua semper; sed pervenit ira Dei super eos usque ad finem. De impietate atque incredulitate queritur diffidentium Judaeorum, qui non solum suae salutis inimici sunt, verum etiam aliorum, prohibentes ne credant, ne salvi fiant, ab initio parricidae. Vel Domino enim communi parcere debuerant, qui conservis et praepositis suis non pepercerunt. Ut repleantur peccata eorum in tantum, ne aliquando misericordiam consequi mereantur. Ideo Thessalonicenses a civibus suis eadem passos dicit imitatos patientiam sanctorum,  Domini nostri Jesu Christi: cujus sceleris auctores inducit Judaeos, ut et quanta gloria digni sint, qui pro nomine Domini patiuntur, et quae ultio infestis et infidis praeparata sit, dignoscatur. Nos autem, fratres, desolati a vobis ad tempus horae, facie, non corde, abundantius festinavimus faciemdesiderio. Quapropter