comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ electis dei in hac uita ẽ dis¬
cretio oꝑum. in alia quoq
uita erit proculdubio discretio
dignitatum: ut quo hic aliꝰ aliũ
mento suꝑat. illic alius aliũ retͥ¬
butione transcendat: & quamuis¬
ipsa ueritas diẽ. In domo patris
mei. mansiones multȩ sunt.Sieni
dispar retributio in illa beatitu¬
mansio quam multȩ eẽnt. Multȩ
lȩtentur. Illi quippe qui diuersis
horis inuineã ducti uenert̃: licet ñ
eque laborantes. eundem tam̃ eque
cuncti denariũ ꝑceꝑunt. & quide¬
uno denario: nisi quia diuetsȩ qͥd
beatoꝵ ciuiũ dignitates erunt .s.
tam̃ una requies ȩternȩ retributio¬
nis: Nam si dispat erit qualitas re
sequentur: una tam̃ ẽ beatitudo qͣ.
illic ꝑcipient qui in multis mansio¬
nibus distinguunt᷑. & si dispar erit
meritum singuloꝵ. non erit diuer¬
sitas gaudioꝵ: quia &e si alter minꝰ
& alius amplius exultat: om̃s tam̃
unũ gaudiũ de conditoris sui uisi¬
one letificat: & una cunctis ẽ beati¬

Expanded text:
m electis Dei in hac vita discretio operum, in alia quoque vita erit proculdignitatum: ut quo hic alius alium merito superat, illic alius alium retributione transcendat. ipsa Veritas dicit: In domo Patris mei mansiones multae sunt. Si enim dispar retributio in illa beatitumansio quam multae essent. Multae uniter laetentur. Illi quippe qui diversis horis in vineam ducti venerunt, licet non aeque laborassent, eumdem tamen aeque cuncti denarium perceperunt. Quuno denario, nisi quia diversae quidem beatorum civium dignitates erunt, sed tamen una requies aeternae retributionis? Nam si dispar erit retributionisequentur, una tamen est beatitudo quam illic percipient qui in multis mansionibus distinguuntur; et si dispar erit meritum singulorum, non erit diversitas gaudiorum, quia etsi alter minus, et alius amplius exsultat, omnes tamen unum gaudium de Conditoris sui visione laetificat, et una cunctis est beati
Abbreviated transcription (Latin):
k m̃i nẽ filii disumꝰ. ⁊ ñdũ apparuit
qͥd erimꝰ. scimꝰ aut̃ qm̃ cũ apparu̾it
similes ei erimꝰ. Qͥ mox unde hoc fieri
ualeat: adiungit dicens.Qm̃ uidebi¬
mus eum sicuti ẽ. Esse ⁊ enim dei est.
eternum hunc atq icõmutabilẽ ꝑina¬

Expanded text:
nc filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus; scimus autem quoniam cum apparuerit, similes ei erimus . » Qui mox unde hoc fieri valeat adjungit dicens: « Quoniam videbimus eum sicuti est, » esse etenim Dei est aeternum hunc atque incommutabilem
Abbreviated transcription (Latin):
ignem tergitut. & tam̃ insua sẽꝑ
natura seruatur: unde ꝑ psalmi¬
stam d̾r. Mutabis ea & mutabun¬
tur. Quam quidem ultimã com¬
mutationẽ suã ipsis. nob ñc ui¬
cissitudinib nuntiant: quib nr̃is
usib indesinenter alternant. Nã
terra asua spec ie hie mali ariditate
descit. Celum eotidie caligine noc¬
tis obducitur: & diurna claritate
renouatur. hinc gͥ hinc fidelis

Expanded text:
ignem tergitur, et tamen in sua semper natura servatur. Unde per Psalmistam dicitur: Mutabis ea, et mutabuntur . Quam quidem ultimam commutationem suam ipsis nobis nunc vicissitudinibus nuntiant, quibus nostris usibus indesinenter alternant. Nam terra a sua specie hiemali ariditate descit. Coelum quotidie caligine noctis obducitur, et diurna claritate renovatur. Hinc ergo hinc fidelis
Abbreviated transcription (Latin):
ait apłs: ut det illis ds̃ penitentia
& resipiscant a diaboli laqueis. aquo
capti tenentur ad ipsius uoluntatẽ.
& quomͦ pro illis tunc orabitur qui iã
nullatenus possunt ad iusticiȩ oꝑa ab
iniquitate commutari : Eadẽ itaq
causa ẽ cur ñ oretur tc̃ ꝓhominib
eterno igne damnatis. quȩ ne etiã
causa ẽ ut non oretur ꝓdiabolo an¬
głisq eius ettrno supplicio deputa¬
tis: uel quȩ nunc etiam causa ẽ ut
ñ orent sc̃i homines pro hominib
infidelib impusq defunctis. qui
de eis utiq quos eterno deputatos
supplicio iam nouert̃. ante illũ iusti¬
uidicis conspectũ orationis suȩ me¬
ritum cassari refugiunt. Qd̃ si ñeqͦ
uiuentes iusti mortuis ⁊ dãnatis
iniustis minime compatiuntur. qñ
adhuc aliquid iudicabile decarne
sua se ꝑpeti etiã ipsi nouerunt: quan¬
to districtius tunc iniquoꝵ torm̃ta
respiciunt. quando ab omni uitio
corruptionis exuti. ipsi iam iusticie
uicinius atq artius inherebunt:

Expanded text:
s Deus poenitentiam, et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captivi tenentur ad ipsius voluntatem ? Et quomodo pro illis tunc orabitur, qui jam nullatenus possunt ad justitiae opera ab iniquitate commutari? Eadem itaque causa est, cur non oretur tunc pro hominibus aeterno igne damnatis, quae nunc causa est, ut non oretur pro diabolo angelisque ejus aeterno supplicio deputatis. Ipsa nunc etiam causa est, ut non orent sancti homines pro hominibus infidelibus impiisque defunctis, qui de eis utique quos aeterno deputatos supplicio jam noverunt ante illum judicis justi conspectum orationis suae meritum cassari refugiunt. Quod si nunc quoque viventes justi mortuis et damnatis injustis minime compatiuntur, quando adhuc aliquid judicabile de sua carne se perpeti etiam ipsi noverunt, quanto disrespiciunt, quando ab omni vitio corruptionis exuti, ipsi jam justitiae vicinius atque arctius inhaerebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
& inpictura niger color substernit᷑.
ut alb uel rubeus clarior uideat᷑
S sicut dictum ẽ. tanto bonis sua
gaudia excrescunt: quanto eoꝵ ocłis
damnatoꝵ mala subteriacent quę
dum: mala tamen reproboꝵ. absq
dubio semꝑ aspiciunt: qm̃ qui erea¬
toris sui claritatem uident. nchil

Expanded text:
et in pictura niger color substernitur, et in pictura niger color substernitur, ut albus vel rubeus clarior videatur? Nam sicut dictum est tanto bonis sua gaudia excrescunt, quanto eorum oculis damnatorum mala subterjacent quae nt, mala tamen reproborum absque dubio semper aspiciunt, quia qui Creatoris sui claritatem vident, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
tis semꝑ intuentur iniustos: ut hinc
maiores ereptori suo grãs referant:
quanto uident inaliis quod ipsi ꝑ¬
peti. si eẽnt derelicti potuerunt. Nec si¬
illam tante beatitudinis claritatẽ.
apud iustoꝵ animum fuscat aspecła
non erit. minui ꝓculdubio beator
lȩticia ñ ualebit᷑. Iustoꝵ enim aĩe.
quamius in sue nature bonitate
miscd̃iam habeant. etiam si misere¬
ri uellent. iam tunc omnino ñ pos¬
sunt: quia iusticiȩ auctoriᷤ sui con¬
iunctȩ. tanta rectitudine constrin¬
guntur. ut nulla adreptobos cõ¬
passione moueant᷑: & erecti iam
ꝑ iusticiã uidicii. eis nullo modo
misereantur. Ipsi quippe uidici ꝯ
cordant cui inherent: & eis quos
eripere non possunt. nec exmiseri¬
cordia condescendunt: quia tan
tum illos tunc ase uidebunt ex
traneos. quanto & abeo quẽ diligt̃
auetore suo conspiciunt repulsos.
Quid autẽ mirum. si dũ iusti. iniustor
tormenta conspiciunt. hoc eis eue¬
niat mobsequio gaudioꝵ: quando

Expanded text:
tis semper intuentur injustos, ut hinc majores Redemptori suo gratias referant, quanto vident in aliis quod ipsi perpeti si essent derelicti potuerunt. Nec illam tantae beatitudinis claritatem apud justorum animum fuscat aspecta non erit, minui procul dubio beatorum laetitia non valebit. Justorum enim animae quamvis in suae naturae bonitate misericordiam habeant, etiamsi misereri vellent, jam tunc omnino non possunt, quia justitiae auctoris sui conjunctae tanta rectitudine constringuntur, ut nulla ad reprobos compassione moveantur, et erecti jam per justitiam judicii, eis nullomodo misereantcordant, cui inherent, et eis quos eripere non possunt nec ex miserictum illos tunc a se videbunt esse extraneos, quanto ab eo quem diligunt auctore suo conspiciunt esse repulsos. Quid autem mirum si dum justi injustorum tormenta conspiciunt, hoc eis eveniat in obsequio gaudiorum, quando
Abbreviated transcription (Latin):
hilareseit: nec damnatis iam tunc
ex humanitate compatitur: quia
diuine iusticie ꝑ sp̃em inherens.
inconcusso districtionis intimȩ ui¬
gore solidatur. Erectas namq in
qm̃ has. a miserus altitudo beati¬
tudinis. alienas reddit. Dainnatis¬
quippe supplicio deditis. ñ ẽẽ miseren¬
dũ. in ipsa qua beati sunt iusticia u¬
dicantis legunt: quia quod suspica¬
ri fas nonẽ. qualitatẽ sͥ ꝑcepte felici¬
tatis imminuunt. si in regno positiuo¬
lunt. qd implere neq̃qͣm possunt. In om̃¬

Expanded text:
hilarescit. Nec damnatis jam tunc ex humanitate compatitur, quia divinae justitiae per speciem inhaerens, inconcusso districtionis intimae vigore solidatur. Erectas namque inquia has a miseriis altitudo beatitudinis alienas reddit. Benitaque supplicio deditis non esse miserendum, in ipsa, qua beati sunt, justitia judicantis legunt: qui, quod suspicari fas non est, qualitatem sibi praeceptae felicitatis imminuunt, si in regno positi volunt quod implere nequaquam possunt. »
Abbreviated transcription (Latin):
in electis: quia non solũ eos. quos in
hoc mundo nouerant agnoscunt:
s. uelut uisos ac cognitos. recognos¬
cunt bonos quos nunquã uidert̃.
Quia eni illie om̃s communi clari¬
tate dm̃ conspiciunt: non ẽ quod
ibi nesciant. uͥ scientẽ omnia scuĩt .iii.¬

Expanded text:
in electis, quia non solum eos, quos in in electis, quia non solum eos, quos in hoc cognoverunt mundo, agnoscunt, sed velut visos ac cognitos recognoscunt bonos, quos nunquam viderunt. Quia enim illic omnes communi claritate Deum conspiciunt, non est quod ibi nesciant, ubi scientem omnia sciunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum fontem uitȩ creatorẽ nr̃m
uenerimus: erit nob̃ delectabilit᷑
impressa sitis simul ⁊ satietas: s
longe ab ista siti necessitas. s lon¬
ge a sacietate fastidiũ: quia sicien¬
tes satiabim. & satiati sitiemus.
Uidebimus gͥ dm̃n ipsum. qui erit
nr̃i laboris premiũ: ut post huiꝰ
tenebras mortalitatis. gaudeamꝰ
luce diuine contemplationis:
Que nimirũ uisio ñc fide inchoat᷑.
s tunc in specie ꝑficitur: quando
coeternam deo sapientiam. quã
mͦ ꝑ ora predicantium quasi ꝑ
decurrentia flumina sumimus.
in ipso suo fonte bibemus.S.ii.
icut mali malos insupplicio: sic
bomi bonos eognoscent in regno.
Inqͣ uidelicet cognitione utriusq
partis. cumulus excrescit retribu¬
tiomis: ut ⁊boni ampliꝰ gaudeant
qui secũ eos letari conspiciunt. qͦs
amauerunt: & mali dum cũ eis
torquentur. quos in hoc mundo
oilexcrunt despecto deo. eos non
solum sua .s. etiã eoꝵ consumat
pena: fit autẽ quiddã mirabilius

Expanded text:
ipsum fontem vitae, Creatorem nostrum, venerimus, erit nobis delectabiliter impressa sitis simul et satietas, sed longe ab ista siti necessitas, et longe a satietate fastidium, quia sitientes satiabimur, et satiati sitiemus. Videbimus ergo Deum nostri laboris praemium, ut post hujus tenebras mortalitatis gaudeamus luce divinae contemplationis. Quae nimirum visio fide nunc inchoatur, sed tunc in specie perficietur, quando coaeternam Dei sapientiam, quam modo per ora praedicantium quasi per decurrentia flumina sumimus, in ipso suo fonte bibemus. In icut mali malos in supplicio, sic boni bonos cognoscent in regno. In qua videlicet cognitione utriusque partis cumulus excrescit retributionis, ut et boni amplius gaudeant, qui secum eos laetari conspiciunt, quos amaverant; et mali, dum cum eis torquentur, quos in hoc saeculo dilexerunt, despecto Deo, eos non solum sua, sed etiam illorum consumat poena. Fit autem quiddam mirabilius
Abbreviated transcription (Latin):
poris. Sicq unusquisq tunc erit
conspicabilis alteri. sieut ñe non
potest ẽe conspicabilis sͥ. Nẽ autẽ
corda nr̃a. quandiu sumus in hac
uit.i. qm̃ ab altero in alcrum uide
nñ possunt. si intra uitrea .ẜ. intra
lutea concluduntur uascula: eu¬
scilicet luto ꝑpassionem mentis
inherere propha formidabat cũ
diceret. Eripe me deluto ut ñ inhe¬
bili carne quousq uiuimꝰ. ipsũ ut
ita dicam corruptionis nr̃c parietẽ.
mentis oculo nullatenꝰ penetramꝰ:
& uicissim cogitationes nras. & oc¬
culta malterutrũ uidere non possu
mus: Illa itaq ciuitas in qua om̃s
sc̃i tanta claritate fulgent. tantaq¬
ꝑspienitate transuicent. que sua.
uicissim singulis corda manifestat.
ex aurodr simili uitro mundo instru¬
cta: ut designetur auro clara intro

Expanded text:
poris. Sicque unusquisque tunc erit poris. Sicque unusquisque tunc erit conspicabilis alteri, sicut nunc non potest esse conspicabilis sibi. Nunc autem corda nostra quandiu in hac vita sumus, quia ab altero in alterum videri non possunt, non intra vitrea, sed intra lutea vascula concluduntur. Cui scilicet luto per passionem mentis inhaerere Propheta formidabat, cum diceret: Eripe me de luto, ut non inhaebili carne, quousque vivimus, ipsum ut ita dicam, corruptionis nostrae parietem mentis oculo nullatenus penetramus, et vicissim cogitationes nostras et occulta in alterutrum videre non possum . Illa itaque civitas in qua omnes sancti tanta claritate fulgent, tanta perspicuitate translucent, quae sua vicissim singulis corda manifestat, ex auro dicitur similis vitro mundo, ut designetur auro clara, vitro
Abbreviated transcription (Latin):
dor suꝑne ciuitatis accipitur. Aurũ
enim ex quo ciuitas illa conftat. simi¬
le uitro d̾r: ut ꝑ aurũ clara. & ꝑuitrũ
ꝑspicua designetur. Auri quippe me¬
tallum nouimus. potiori metallis
om̃ib claritate fulgere: uitri uͦ na¬
tura ẽ. ut extrinsecus uisu pura. in¬
trinsecus ꝑspicuitate ꝑluceat. In
alio metallo. quicquid intrinsecus
continetur absconditur. ⁊nuitro uͦ
quilibet liquor qualis continetur
interius. talis exderius demonstͣt.
& ut ita dixerim. omis liquor in
intreo uasculo clarus patet. Qͥd
gͥ aliud mauro uel iutro accipimꝰ.
nisi illam suꝑnam patriam. illã
quor corda sibi inuic̃ẽ & claritate
fulgent. & puritate translucent:
Quia enĩ om̃s sc̃i in eterna beatitu¬
dine summa claritate fulgebunt.
attenditur. simul & conseientia
penetratur. hoc ipsum auru stmil
initro mundo ee memoratur. Ibi qͥppe
membror corpulentia nl abscondet:
s patebit. Animus corporalib pate¬
bit oculis ipsa etiam armonia cor¬

Expanded text:
dor supernae civitatis accipitur. Aurum namque ex quo civitas illa constat simile vitro dicitur, ut per aurum clara et per vitrum perspicua designetur. Auri quippe metallum novimus potiori metallis omnibus claritate fulgere, vitri vero naturae est ut extrinsecus visum pura intrinsecus perspicuitate perluceat. In alio metallo quidquid intrinsecus continetur absconditur, in vitro vero quilibet liquor qualis continetur interius talis exterius demonstratur, et, ut ita dixerim, omnis liquor in vitreo vasculo clausus patet. Quid igitur aliud in auro vel vitro accipimus, nisi illam supernam patriam, illam quorum corda sibi invicem et claritate fulgent, et puritate translucent? Quia enim omnes sancti in aeterna beatitudine summa claritate fulgebunt, attenditur, simul et conscientia penetratur, hoc ipsum aurum simile vitro mundo esse memoratur. Ibi quippe membrorum corpulentia non abscondet, sed patebit animus, patebit corporalibus oculis ipsa etiam harmonia cor
Abbreviated transcription (Latin):
sine fine deficiens durat. fit gͦ mi
seris mors sine morte. finis si ne fine:
defectus sine defectu. quia ⁊ mors
uiuit. & finis semꝑ incipit. &e defi¬
cert defectus neseit: mors ꝑimit
& non extinguit: dolor cruciat.
s nullatenꝰ pauorẽ fugat: flãma
comburit. s. nequaquã tenebras

Expanded text:
sine fine deficiens durat. Sic al., sine fine deficiens durat. Sic al., sit ergo miseris mors sine morte, finis sine fine, defunctus sine defunctu, quia et mors vivit, et finis semper incipit, et deficere defectus nescit, et mors perimit, et non exstinguit; dolor cruciat, sed nullatenus pavorem fugat; flamma comburit, sed nequaquam tenebras
Abbreviated transcription (Latin):
N huius uitę tormentis. timor dolorẽ
habet. dolor timorẽ non habet. qͥ a
nequaquam mentẽ metus eruciat.
cum pati iam eeꝑit quod metuebat.
gustia pulsati. sic semꝑ pauore feri¬
entur: ut & quod timent tolerent.
tione ꝑtimescant. Dehis & enĩ sẽptũ
eor non extinguetur. Hic flam ma
quę suecendit᷑ illuminat: illie ignis
qui crueiatobseurat. Hie metus
amittitur. cũ tolerari sa ceꝑit qd
tunebatur: illie & dolor dilaniat.
&e pauior angustat. horrendo gͥ modo
tune erit reprobis dolor cum formi¬
dine: flamma eũ obseuritate. Sic sic
indelicet adamnatis sentiri pondus
suminȩ equitatis debet: ut qui a
uoluntate conditoris nequaquam
sunt ueriti discrepare cũ uiuerent.
in cor quandoq interitu ipsa asius
qualitatib etiam tormenta discor¬
dent: quatinus quo se impugnent
cruciatus augeant: & cũ uarie ꝓ¬
deunt. multipliciter sentiant. Quȩ
tam̃ supplicia in se dimersos. ul tra
sinc termino eruciatus uiuat: qm̃
⁊ ad finem ꝑtormenta ꝓperat. ce

Expanded text:
n hujus vitae tormentis timor dolorem habet, dolor timorem non habet, quia nequaquam mentem metus cruciat, cum pati jam coeperit quod metuebat. gustia, pulsante semper pavore, feriuntur, ut quod timent tolerent, tione pertimescant. De his etenim scriptum eorum non exstinguetur ; hinc flamma, quae succendit illuminat, illinc ignis qui cruciat, obscurat. Hinc metus amittitur, cum tolerari jam coeperit quod timebatur: illinc et dolor dilaniat, et pavor angustat. Horrendo igitur modo erit tunc reprobis dolor cum formidine, flamma cum obscuritate; sic, sic videlicet a damnatis sentiri pondus summae aequitatis debet. Ut, quia a voluntate Conditoris nequaquam sunt veriti discrepare dum viverent, in eorum quandoque interitu ipsa a suis qualitatibus etiam tormenta discordent; quatenus quo se impugnant, cruciatus augeant, et cum varie prodeunt, multipliciter sentiantur. Quae tamen supplicia in se diversos, et ultra sine termino cruciatus vivat; quia et ad finem per tormenta properat, et
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m iħm xͣ. qͥ reformauit corpus
humilitatis nr̃s configuratũ corpo¬
ri claritatis sue. Ert̃ gͦ tune electoꝵ
corpora. claritati dominici corporis
configurata: quȩ & si equalitatẽ
glę eius ñ habent ꝑ naturã: simili¬
tudinẽ tamen configurationis eiꝰ
habebunt ꝑ grãm. Quia utiq si¬
militudo uite eiꝰ. ne in morib tra¬
hitur electoꝵ: & in resurrectione
se quetur similitudo ȩternitatis
in mente. qm̃ uidebimꝰ eũ sicuti ẽ.
ad illa gaudia eterna ꝑuenient:
ut ẽẽ dõ similes possint: & tamen
scͥptũ ẽ. Dñe quis similis tibi: &
iterum. Aut quis similis erit deo
infiliis deiꝰ Unde gͦ similes ce un¬
de non similes: nͥ quia &e similes
ert̃ ad imaginẽ. & tamen non erunt
similes ad equalitatẽ: Aspiciendo
quippe ȩtͣ̃nitatem dei. fit eis ut et̾m
sint: & dum uisionis eiꝰ donum ꝑci¬
piunt. exꝑceptione beatitudinis
imitant᷑ qͥuod uident. & similes gͦ
sunt. quia beati fiunt: & tam̃ crea¬

Expanded text:
 qui reformabit corpus humilitatis nostrae, configuratum corpori claritatis suae . Erunt ergo tunc electorum corpora claritati dominici corporis configurata, quae etsi aequalitatem gloriae ejus non habent per naturam, similitudinem tamen configurationis ejus habebunt per gratiam. Quia itaque similitudo vitae ejus nunc in moribus trahitur electorum, et in resurrectisequetur similitudo aeternitatis in mente, quoniam videbimus eum sicuti est. ad illa gaudia aeterna pervenient, ut esse Deo similes possint; et tamen scriptum est: Domine, quis similis tibi ? Et iterum: Aut quis similis erit Deo inter filios Dei? Unde ergo similes et unde non similes? Nisi quia et similes erunt ad imaginem, et tamen non erunt similes ad aequalitatem. Aspiciendo quippe aeternitatem Dei, fit eis ut aeterni sint; et dum visionis ejus donum percipiunt, ex perceptione beatitudinis imitantur quod vident. Et similes ergo sunt quia beati fiunt, et tamen Crea
Abbreviated transcription (Latin):
reprobos aspiciat cremari. qui ad
doloris sui cumulũ. eũ quẽ despexe¬
rat in sinu abrahȩ latarũ uidit. Is
gͦ eui ut pena cresceret uir electus
apparuit: eur ñ credendũ sit qd eos
in supplicio uidere quos contͣ dm̃
dilexerat possit: Qua exre colligit᷑.
miro iudien ordine secum tunc in
tormentis uidebunt: ut penam ꝓpͥe
oculos ultione damnata. Ignis ita¬
q qui in obscuritate cruciat creden¬
dum ẽ. quia lum ad tormentũ seruat
quod si approbare testimoniis in ex
pressione sua ñ possumꝰ. suꝑ ẽ ut e
tis hebree pueris. qui ꝑ chaldei re¬
mira dispensatione conditoris qͣlitas
ignis in diu̾sa u̾tute temperata:
& uestimenta ñ attigit. & uicula
lucebit ad consolationis grãm. & tn
lucebit ad penam: ut dãpnatoꝵ oelis
ignis supplitu & nulla claritate candeat
& ad doloris cumulii dilectis qualiter
crucientur ostendat. Non autẽ mirũ
si gehenc ignem credimus habere suy¬
pliciũ simul obscuritatis & luminis:

Expanded text:
reprobos aspiciat cremari, qui, ad doloris sui cumulum, eum quem despexerat, in sinu Abrahae Lazarum vidit? Si ei, cui ut poena cresceret, et vir electus apparuit, cur non credendum sit quod videre in supplicio eos etiam quos contra Deum dilexerat possit? qua ex re colligiturmiro judicii ordine secum tunc in tormentis videbunt, ut poenam propoculos ultione damnata. Ignis itaque qui in obscuritate cruciat, credendum est quia lumen ad tormentum servat, quod si approbare testimoniis in sua expressione non possumus, superest ut e  Hebraeae gentis pueri per Chaldaei reur dispensatione Conditoris, qualitas ignis in diversa virtute temperata, et vestimenta non attigit, et vincula lucet ad consolationis gratiam, et tamen lucet ad poenam; ut damnatorum oculis ignis supplicii et nulla claritate candeat, et, ad doloris cumulum, dilecti qualiter crucientur ostendat. Quid autem mirum si gehennae ignem credimus habere supplicium simul obscuritatis et luminis,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽuidebimus: quia morte carebi¬
mus uidendo uitam: mutabili¬
tatem nrãm transcendemus ui¬
dendo immutabilitatẽ: corrup¬
tione nulla tenebimur. uidendo
in corruptionẽ Erit autẽ tune
similitudo hominis iħu xp̃i etiã
in corporib nr̃is: hinc enim ꝑ paulũ

Expanded text:
idebimus, quia morte carebimus videndo vitam: mutabilitatem nostram transcendemus, videndo immutabilitatem; corruptione nulla tenebimur, videndo incorruptionem. Erit autem tunc similitudo hominis etiam in corporibus nostris. Hinc enim per Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis una sit. ñ tam̃ cunctos
una eademq qualitate succen¬
dit. Nam sicut uno sole om̃s tan¬
gimur. nec tamen subeo ordine
uno oms estuamus: quia iurta
qualitatẽ corporis. sentitur etiã
pondus caloris: sie damnatis ce
una ẽ gehenna quȩ afficit. ⁊ tn
non una om̃s qualitate combu¬
rit: quia quod hic agit dispar ua¬
litudo corpor: hoc illic exhibet
dispar causa meritor. Iuxta modũ

Expanded text:
cunctis una sit, non tamen cunctos una eademque qualitate succendit. Nam sicut uno sole omnes tangimur nec tamen sub eo uno ordine omnes aestuamus, quia iuxta qualitatem corporis sentitur etiam pondus caloris, sic damnatis et una est gehenna, quae afficit, et tamen non omnes una qualitate comburit, quia quod hic agit dispar valitudo corporum, hoc illic exhibet dispar causa meritorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ad lucẽ redibit: quia nequaquam
ultra miscd̃ia parcentis liberat. qͦs
semel in locis penalib iusticia uidi¬
comburit. quos ñe carnalis delec¬
tatio polluit: tunc infiuite patens
inferni baratrũ deuorat. quos ina¬
nis elatio ñe exaltat: atq qui quoli¬
bet exuitio uoluntatẽ callidi per¬
suasoris hic expleuert. tunc cũduce
suo reꝓbi adtormenta ꝑueniunt. &
quamuis angłoꝵ atq hominũ longe
sit natura dissimilis: una tamen
pena implicat. quos unus incri¬

Expanded text:
delicet quia nequaquam ultra misericordia parcentis liberat, quo semel in locis poenalibus justitia judicomburit, quos nunc carnalis delectatio polluit. Tunc infinite patens inferni baratrum devorat, quos nunc inanis elatio exaltat. Atque qui quolibet ex vitio hic voluntatem callidi persuasoris expleverunt, tunc cum suo duce reprobi ad tormenta perveniunt: et quamvis angelorum atque hominum longe sit natura dissimilis, una tamen poena implicat, quos unus in cri
Abbreviated transcription (Latin):
hos s post modũ ꝑ tormenta con¬
iungit. & quia ñe in semetipsis re¬
probi malignos sp̃s illicrta ꝑpet̾n¬
tuum om̃s ardebunt.sM .ł.xu.¬
& qmex anima simul & carne pec¬
cauerunt: illic mnanima pariter
& carne cruciabuntur: Bene nãq

Expanded text:
hos sibi postmodum per tormenta coniungit. Et quoniam nunc / in semetipsis reprobi malignos spiritus inlicita perpetrancum mortuis ardebunt. Sicu ex anima simul et carne peccaverunt, illic in anima pariter et carne cruciabuntur. Clibanus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ enim ut qui auctori suo corpo¬
re & corde deliquerunt. soil. uiiii¬
simul corpore & corde pumantit
& utrobiq penas sentiant. qui du
hic uiuerent. prauis suis delectatio¬
nib ex utroq seruiebant. Cũ ipsis¬
itaq membris. quib desidia uo¬
luptatis expleueri nt ęterni iudi¬
nunc suis delectati onib subditi.
undiq contra iusticiam iuste iu¬
dicantis pugnant.sXXQd pares¬

Expanded text:
et. Quatenus qui auctori suo corpore et corde deliquerunt, simul corpore et corde puniantur, et utrobique poenas sentiant qui dum hic viverent pravis suis delectationibus ex utroque serviebant. Uquoque membris, quibus desideria voluptatis expleverunt, aeterni judinunc, suis delectationibus subditi, undique contra justitiam juste judicantis pugnant. Mir
Abbreviated transcription (Latin):
icut in domo patͥs x.iiii.
mansiones multe sunt pro
diuersitate uirtutis: sic dãnatos di¬
uerso supplicio gehenne ignib subi¬
cit disparilitas eͥminis. Hisi enĩ sũ¬
iudiciiq sui diem denuntians. semes
tirania: & ligate ea fasciculos ad cõ¬
burendum. Messores quippe: itania
ad comburendum in fasciculos ligãt
cumpares parib intormentis simi¬
libus sotiant. ut suꝑbi eũ suꝑbis.
luxuriosi cũ lixuriosis. auari cũ
auaris. fallaces cum fallacib. inui¬
di cũ inuidis. infideles cum infidc¬
lib ardeant. Cũ gͦ similes inculpa.
eos in locis penalib angli depu¬
tant. quasi zitamor fasciculos ad
comburendum ligant. Iustumẽ
eni hos qui eterno igni sunt tͣden
di. pares parib sociare ut quos eul¬
pa similis inquinat. par etiam pe
quatinus simul damnatio ꝯterat.
quossimul elatio subleuabat qͣsq
ñ dissimiliter dilatauit ambitio.
non dissimilis angustet affilictio:
& par crutiet flamina supplien. quos
igne luxuriȩ par succendit flãma

Expanded text:
sicut in domo Patris mansiones multae sunt pro diversitate virtutis; sic damnatos diverso supplicio, gehennae ignibus subicit disparilitas criminis: quae sjudicii sui diem denuntians, ait: zizania, et ligate ea in jasciculos ad comburendum . Messores quippe angeli zizania ad comburendum in fasciculos ligant, cum pares paribus in tormentis similibus sociant, ut superbi cum superbis, luxuriosi cum luxuriosis, avari cum avaris, fallaces cum fallacibus, invidi cum invidis, infideles cum infidelibus ardeant. Cum ergo similes in culpa eos in locis poenalibus angeli deputant, quasi zizaniorum fasciculos ad coeos qui aeterno igni tradendi sunt pares paribus sociare; ut quos similiter culpa inquinat, par etiam poequatenus simul damnatio conterat, quos simul elatio sublevarat: quosque non dissimiliter dilatabat ambitio, non dissimilis angustet afflictio: et par cruciet flamma supplicii quos in igne luxuriae par succendit flamma
Abbreviated transcription (Latin):
bere quippe nr̃m. in regno qui escere
ẽ: unde rursũ dñs dic̃. uemient
& recumbent cũ abrahã ysaac
tiansit: quia abhumanitatis forma
in diuinitatis suę comtemplationẽ
nos eleuat. & transire eiꝰ ẽ. in clari¬
tatis suş speculationem nos ducere:
cum eũ quem in humanitate inui¬
dicio cernimꝰ. etiam in diuinitate
post iudiciũ uidebimꝰ. Adiudiciũ
quippe ueniens in forma serui om̃ib
apparebit. quia scͥptum ẽ. Uidebt̃

Expanded text:
ippe nostrum in regno quiescere est. Unde rursum Dominus dicit: Venient et recumbent cum Abraham, Isaac post judicium transit, quia ab humanitatis forma in divinitatis suae contemplationem nos elevat. Et transire ejus est in claritatis suae speculationem nos ducere, cum eum quem in humanitate in judicio cernimus, etiam in divinitate post judicium videmus. Ad judicium quippe 1483 veniens, in forma servi omnibus appa
Abbreviated transcription (Latin):
tutes ceteras menti inserit. inser
se uellet obeoiens subdere:a det̾nã
ꝑuenir&. beatitudinẽ sine labore.¬
Non autẽ inparadiso mala arbor
extitit: qmͣ ds̃ homini ne con¬
ting̃et interdixit s ut ꝑ melius
ob edientie m̃itũ hõ bene conditu᷑
cresc̾et. digniĩ fuerat ut hunc ꝙ̃ a
bono ꝓhiber&: quatinꝰ tanto ũtiꝰ¬

Expanded text:
tutes caeteras menti inserit, insertsi vellet obediens subdere, ad aeternam beatitudinem sine laborenim mala in paradiso arbor exstitit, quam Deus homini, ne contingeret, interdixit. Sed ut per melius obedientiae meritum homo bene conditus cresceret, dignum fuerat ut hunc etiam a bono prohiberet, quatenus tanto
Abbreviated transcription (Latin):
paradisi arbores adesũ dñs con¬
cessit. cũ ab una ꝓhibuit: ut cre¬
aturam suam qmͣ nolebat extin¬
gui s. ꝓuelii. tanto facilius ab una
restͥng̾et. qmͣtd latius ad cunctas te
laxaret. Qui enĩ ab tino quolibet
bono subiectos uetat. necesse est
ut multa concedat: ne mens obe¬
dientis funditꝰ intereat. si ã boniꝰ
om̃ib penitꝰ repulsa ieunat. Adho

Expanded text:
paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto facilius ab una restringeret, quanto ad cunctas latius ritis . Qui enim ab uno quolibet bono subjectos vetat, necesse est ut multa concedat, ne obedientis mens funditus intereat, si a bonis omnibus penitus repulsa jejunat. O
Abbreviated transcription (Latin):
so: ut si se ad conditoris sui obectiẽ¬
tiam uincłis caritatis astͥng̃et.
ad cȩlestẽ angłoꝵ patriã. qñq sine
parentes primi si i condicionis
sue statri ꝑstitissent . &̃. sine morte
corpoꝵ tnͣfferri potuissent. Sic nã¬
q ĩmortał ẽ hõ conditꝰ ut tñ si pec¬
caret ꝙ̃ mori posset: et sic morta¬
lis ẽ conditus. ut si ñ peccaret. ꝙͣ
ñ mori posset: & ex merito liberi
arbitrii beatitudinẽ illius regi¬

Expanded text:
 ut si se ad conditoris sui obedientiam vinculis charitatis astringeret, ad coelestem angelorum patriam quandoque sine parentes primi, si in conditionis suae statu perstitissent, etiam sine morte corporum transferri potuissent. que immortalis est conditus, ut tamen si peccaret, et mori posset; et sic mortalis est conditus, ut si non peccaret, etiam non mori posset; atque ex merito liberi arbitrii beatitudinem illius regi
Abbreviated transcription (Latin):
opp̃ssoꝵ captiuitas poterat. s erepati¬
onis eoꝵ beneficio. hoc qͦ qͦd ingͤcoᷤ
deliquerant obuiabat. Recte ergo dr̃
qđ contͣ se angłi ueniunt: qr. subiec¬
tarũ sͥ gentiũ uicissim m̃ita contͣdi¬
cunt. Iam sublimes sp̃e eisdem gen¬
tib principantes. ne quaꝗͣ. ꝓ inite
agentib decertant. si eoꝵ facta ite ui¬
dicantes examinant. Ct̃q unicuiꝰq
gentis uł culpa. uel iꝰticia adsuꝑne
curie consiliũ ducit᷑: eiꝰdẽ gentis p̃¬
positus uł optininsse incertamine

Expanded text:
oppressorum captivitas poterat, sed ereptioppressorum captivitas poterat, sed ereptionis eorum beneficio hoc quoque quod in Graecos deliquerant obviabat. Recte ergo dicitur  contra se angeli veniunt, quia subjectarum sibi gentium vicissim merita contradicunt. Nam sublimes spiritus eisdem gentibus principantes nequaquam pro injuste agentibus decertant; sed eorum facta juste judicantes examinant. Cumque uniuscujusque gentis vel culpa vel justitia ad supernae curiae consilium ducitur, ejusdem gentis praeposit
Abbreviated transcription (Latin):
inalia parte tenebat᷑. Qd ẽ gͦange¬
lum dic̃e. ego uem ꝓpt̾ sermones
tuos. pͥnceps aũt regni ꝑsaꝵ resti¬
dit mͥ: nisi sua subditis oꝑa nuncia¬
re: Ac si aꝑte dicat. Precũ quidẽ tu¬
arũ m̃ita exigunt. ut ifrłiticꝰ ppł̃s
aiugo sue captiuitatis exlat᷑: s
ẽ adhuc quod in eodẽ populo ꝑsaꝵ
dominio pͣgari debeat᷑: unde erep-¬
tionẽ illius ꝑsaꝵ pͥnceps mͥ uire cõ¬
tradicat: qmͣuis preces tuas eorũ
quoq lacͥme qui inuidea relictis
aduiuent. Inde hoc quoq qd̾ dixi¬
mus adiungit. Michahel pͥnceps ũr
ret. Qua ex re innuit᷑. qđ aduiersiĩ
grecos quoq aliquid uidea cõmise¬
nam & si iam uita iusti dep̃can¬
tis ereptionem ppłi exigit. eiꝰdẽ tñ
ppłi adhuc uita contradicit:. ue qr
nec dũ plene hi qui incaptitritatẽ
fuerant ducti purgati st̃ iure eis
adhuc ꝑse dominent᷑. Micahel adiu¬
uat s grecoꝵ pr inceps adpreliũ uenit:
qr mereri quidẽ ueniam tam longa

Expanded text:
tenebatur. Quid est ergo angelum dicere, Ego veni propter sermones tuos, princeps autem regni Persarum restitit mihi, nisi sua subditis opera nuntiare? Acsi aperte dicat: Precum quidem tuarum merita exigunt ut Israeliticus populus jugo suae captivitatis exuatur; sed est adhuc quod in eodem populo Persarum dominio purgari debeat: unde ereptioni illius Persarum princeps mihi jure contradicat, quamvis preces tuas eorum quoque lacrymae qui in Judaea sunt relicti, adjuvent. Unde hoc quoque quod diximus, adjungit: Michael princeps vestret. Qua ex re innuitur quod adversum Graecos quoque aliquid Judaea commiseia etsi jam vita justi deprecantis ereptionem populi exegit, ejusdem tamen populi hanc vita contradicit, ut quia necdum plene ii qui in captivitatem fuerant ducti purgati sunt, jure eis adhuc Persae dominentur. Michael adjuvat, sed Graecorum princeps ad praelium venit, quia mereri quidem veniam tam longa
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ñ nulli. qui dam sederrenis
opib habundare conspicuint. ue¬
tas dei diuitias ñ requirunt: atq
et̾nam patriam ñ amat quia hoc
s frifficere qͦd reb demporalib fulci¬
untur. putant. Non ẽ gͦ census in
crimine: s affectus. Cuncta enm
que ds̃ condidit:bona st̃ S qͥ bo¬
nis male ucitar: ꝓfecto agit. ut qͣsi
ꝑ edacitatis ingluuiem eo ꝑ quẽ
uiuere debut pane moriat᷑. Utq
iterum sunt ñ nulli quib et rest̾re¬
dumoris eriguntur. Hos et census

Expanded text:
sunt nonnulli, qui dum se terrenis opibus abundare conspiciunt, veras Dei divitias non requirunt, atque aeternam patriam non amant; quia hoc sibi sufficere, quod rebus temporalibus fulciuntur, putant. Non est ergo census in crimine, sed affectus. Cuncta enim quae Deus condidit bona sunt, sed qui bonis male utitur, profecto agit ut quasi per edacitatis ingluviem, eo per quem vivere debuit pane, moriatur. iterum sunt nonnulli quibus et res terretumoris eriguntur. Hos et census
Abbreviated transcription (Latin):
tolerant qͦd festinandes ad patri¬
am initinere multa portant. Un¬
de fitut hȩc cum indigentib ꝓxi¬
mis deuote partiantur: quatinus
duim st:mit iste quod ñ ht̃ depo¬
nat ille qtod ampltus habebat:
nec contuator. uacuus ambulet:
nec eti qtiͣe retardare intua po¬
terat. nimium onus grauet. E¬
lecti ergo de multa habundan¬
da minine lecantur: qmͣ uideli¬
cet ꝑ amore celestis patrimonii
aut largiendo disꝑgunt. atit deᷤ¬

Expanded text:
tolerant, quod festinantes ad patritolerant, quod festinantes ad patriam in itinere multa portant. Unde fit ut haec cum indigentibus proximis devote partiantur, quatenus dum sumit iste quod non habet, deponat ille quod amplius habebat; nec conviator vacuus ambulet, nec eum quem retardare in via poterat nimium onus gravet. Electi ergo de multa abundantia minime 699 laetantur, quam videlicet pro amore coelestis patrimonii aut largiendo dispergunt, aut des
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enim reb labentib in heret:i¬
lo uidelicet trah itur quo dendit qͦd
tenet. Sed sunt pleriq qui &. si m
reb transeuntib fiduciam nequa¬
quam ponunt:cum tamen sibi¬
met adtisus necessarios abunde
ad sunt. mente tacita letandar. Q
in re dtbium non est. quia danto
quisq minus dolet quod desint
ȩterna: quandomagis gaudet
quod ad sunt temporalia. Et qͥ
minus dolet quod desunt tempe¬
ralia: certius expectat uit adsitit
eterna. Prius itaq carandumẽ
ne quisq demporalia diligat: ac
deinde. ne in eisdẽ temporalib
quȩ non ad delectationem sibi.
sed adusum retinet. fiduciam po
nat. Sancti aũt uiri in hac peteg¬
nationis erumpna. qm̾ eam qmͣ
appetunt ad huc creadoris siti spe¬
ciem condemplari minime sinã¬
tur:omnem presentis uite copia
mopiam deputant: quia uideli¬
cet nil extca dm̃ fufficit menti quli
teraciter dm̃ querit. & plerumꝙ
eis ipsa sua habundantia fit uehe¬
mender onerosa: qr. Hoc ipsui gͣuit̾

Expanded text:
Qui enim rebus labentibus inhaeret, illo videlicet trahitur, quo tendit quod tenet. rebus transeuntibus fiduciam nequaquam ponunt, cum tamen sibimet ad usus necessarios abunde adsunt, mente tacita laetantur. Qua in re dubium non est, quia tanto quisque minus dolet quod desint aeterna, quanto magis gaudet quod adsint temporalia; et qui minus dolet quod desint temporalia, certius exspectat ut adsint et. Prius itaque curandum est ne quis temporalia diligat, ac deinde ne in eisdem temporalibus quae non ad delectationem sibi, sed ad usum retinet, fiduciam poSancti quippe viri in hujus peregrinationis aerumna, quoniam eam quam appetunt adhuc creatoris sui speciem contemplari minime sinuntur, omnem praesentis vitae copiam inopiam deputant, quia videlicet nil extra Deum sufficit menti quae veraciter Deum quaerit; et plerumque eis ipsa sua abundantia fit vehementer onerosa, quia hoc ipsum graviter
Abbreviated transcription (Latin):
lapsum de corruptibili stirpe se edi¬
suꝑna gr̃a. ad meliora se uota. uelo¬
ꝑa comttatos: &. quicquid sibi ma¬
li meẽ cognoscunt: de mortali ꝓpa¬
gine sentrant m̃itam. Qtricqtud uie¬
ro inse bom consinciunt. immorta¬
lis gr̃e cognoscunt dontm ⁊eiq deac¬
cepto mmere debitores fiunt. qui
& preueniendo dedit eisbonum uiel-¬
ie quod noluerant: & stibsequendo
concessit bonum posse quod uolut̃.
Atictoris .N. sui grãm negare conuineit᷑.
negat. amꝰ despecta gr̃ã sͥ tures boni
oꝑisarrogat. Om̃e quippe pecc̃m
qͦdex infirmitate ẽ spem neqͣqm᷑¬
Prestimptio aut uirtutis ꝓprie tan¬
to gragius in despatione ẽ: quanto
longius ab huimilitate. Cumq tri¬
res sͥ tͥbuit oꝑis. ad adiutorium ñ
recarrit auctoris. Fitq ut eo gͣunᷤ
pecc̃or. ꝑeat: quo et ipsum hocqr¬

Expanded text:
edisuperna gratia ad meliora se vota vel opera commutatos; et quidquid sibi mali inesse cognoscunt, de mortali propagine sentiunt meritum; quidquid vero in se boni inspiciunt, immortalis gratiae cognoscunt donum, eique de accepto munere debitores fiunt, qui et praeveniendo dedit eis bonum velle quod noluerunt, et subsequendo concessit bonum posse quod volunt.Auctoris enim sui gratiam negare convincitur negat, cujus despecta gratia, sibi vires boni operis arrogat. Omne autem peccatum quod ex infirmitate est spem neqPraesumptio vero virtutis propriae tanto gravius est in desperatione, quanto longius ab humilitate. Cumque vires sibi tribuit operis, ad ajutorium non recurrit auctoris, fitque ut eo gravius peccator pereat, quo et ipsum hoc qu
Abbreviated transcription (Latin):
ficis: alienum scꝑ de iudicium
cur requiris: Hec blandiens in¬
timat: seorsum uero inuolupta¬
tib esus ꝓpriis exercende suꝑbie
causas parat.ꝙ. dum lauoat cor.
de indestina recticudine: iuesti¬
gat callide tibi subruat in pͣtu
plene toluptadib sus. multa iã
uetusti homtnis uitia ꝙ imu¬
tatione uite.&. lamentatione pe¬
rizelo contͣaliena peccata accẽ¬
ditur qͣnͣdo sibimet ipsi funditꝰ
mortuus. iniquitatib ꝓprus ñ
denetur. Hunc hostis callidu
nam considerare tiia contiales¬
cas. Un non ꝑpendis qr. cũ ad
aliena extendĩs:erga curanda
que dua sunt minor. inueniris:
&. quid prodest aliem uulm̃s cruo¬
rem dergere: et putredinem ꝓpͥ
negligendo dilatare: Hec dũ
quasi conscilens dicit. xeltĩ cari¬
tatis adimit: & om̃e bonũ qͦd ꝓ¬
dire ex caritade poderat: gladio

Expanded text:
ficis, alienum super te judicium ficis, alienum super te judicium cur requiris? Haec blandiens intimat, seorsum vero in voluntatibus ejus propriis exercendae superbiae causas parat; et dum laudat cor de intestina rectitudine, investigat callide ubi subruat in praviplene voluntatibus suis, multa jam vetusti hominis vitia et mutatione vitae, et lamentatione pori zelo contra aliena peccata accenditur, quanto sibimetipsi funditus mortuus, iniquitatibus propriis non tenetur. Hunc hostis callidusnam tua considerare convalescas. An non perpendis quia cum ad aliena extenderis, erga ea curanda quae tua sunt minor inveniris? Et quid prodest alieni vulneris cruorem tergere, et putredinem proprii negligendo dilatare? Haec dum quasi consulens dicit, zelum charitatis adimit, et omne bonum quod prodire ex charitate pote
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtͣhat: ꝙ. intima ꝑfectionis uota
blandum de ext̃iorib sonũ red¬
dunt: ꝑinitiosum dispendium
lictis om̃ib quȩ ext̾ius possedat
ut ordinem suiblimioris discipti¬
latus apprehendat ꝙ intimaᷤ
frangere uoluntates Parat: tit
rectiorib se alterius uoluntati¬
b subdens non solum pͣuis deside¬
rns s adꝑfectionis cumtilum ꝙͣ
in bonis uotis sibi metipsi tenun¬
det.&. cuncta que sͥ agenda sunt
ex alieno arbitrio obseruet. Hũc
hostis callidus dando mollius
alloꝯtut᷑. qnͣto ab excelsiore loco
deicere ardentius conatur:. mox¬
qr turtilenta suggestione blan¬
dien̾dicit. O qnͣta ꝑ temet ipstĩ
qmͣ de iudicio alterius subdis.
Cur ꝓtiectum trium stib stuidio
meliorationis ĩminins᷑. Eur intẽ¬
tonis tuȩ bonum dum tilt᷑qmͣ
necẽẽ ẽ extendere nideris. fnͣgis :
Que .Ni. dum uoluntate ꝓpria
uscis es. ꝑuersa ꝑpetrasti: Qtu gͦ
tibi plane adoene tuuenduĩ suf¬

Expanded text:
pertrahat, in intima perfectionis vota pertrahat, in intima perfectionis vota blandum ex exterioribus sonum reddunt, perniciosum dispendium lictis omnibus quae exterius possederat, ut ordinem sublimioris discipulatus apprehendat, etiam intimas frangere voluntates parat, ut rectioribus se alterius voluntatibus subdens, non solum pravis desideriis, sed ad perfectionis cumulum etiam in bonis votis sibimetipsi renuntiet, et cuncta quae sibi agenda sunt ex alieno arbitrio observet. Hunc hostis callidus tanto mollius alloquitur, quanto ab excelsiori loco dejicere ardentius conatur, moxque virulenta suggestione blandiens, dicit: O quanta per temetipsum quam te judicio alterius subdis! Cur profectum tuum sub studio meliorationis imminuis? Cur intentionis tuae bonum, dum ultra quam necesse est extendere niteris, frangis? Quae enim dum voluntate propria usus es, perversa perpetrasti? Qui ergo tibi plene ad bene vivendum suf
Abbreviated transcription (Latin):
int̃im blandiens insinuat: &. seoꝵ¬
sum iam mnegotio terreno qd̃
ꝓtudet. pec̾ci laqueos occultat
tori suo constilentis uocis suaui¬
tade blandiuntur Alius quoq
que possidet rentntiareut in
disciplinatu celestis magisterii
tanto se liberius exerceat qnͣto
& expeditior. reodidus ea que pꝰ¬
sidendem premere poterant.de¬
serens calcat. Huiꝰ oor hostis i¬
sichans occulta suggestione al¬
loquit᷑ dicens. Ulnde hec tante de¬
m̃itatis surrexit audatia: ut cre¬
dere audeas. quod om̃ia relinque¬
do subsistas:Aliter te creador.
condidit:atq aliter tu te ipse dis¬
pomis. Ualentiorem de robustiorẽ¬
q faceret: si sequi te stia uestigia cũ
inopie necessitate uoluisset. an
ñ pleriq & terrena patͬmonia
ec̃na mercantur: Hec blandiens
sugg̃it: seorstim uero in eisdem re¬
b quas retinere ad monet ante re¬
tinentis ocłõs delectationes pesti¬
feras decipiens apponit: quatinꝰ
seductum cor adblanda ext̃iora

Expanded text:
interim blandiens insinuat, et seorinterim blandiens insinuat, et seorsum jam in negotio terreno quod providet peccati laqueos occultat.tori suo consulentis vocis suavitate blandiuntur. 42. Et mundo quae possidet renuntiare ut in discipulatu coelestis magisterii tanto se liberior exerceat, quanto et expeditior redditus, ea quae possidentem premere poterant deserens calcat. Hujus cor hostis insidians occulta suggestione alloquitur, dicens: Unde haec temeritatis tantae surrexit audacia, ut credere audeas quod omnia relinquendo subsistas? Aliter te creator condidit, atque aliter tu teipsum disponis; valentiorem te robustioremque faceret, si sequiste sua vestigia cum inopiae necessitate voluisset. An non plerique et terrena patrimonia aeterna mercantur? Haec blandiens suggerit, seorsum vero in eisdem rebus quas retinere admonet ante retinentis oculos delectationes pestiferas decipiens apponit, quatenus seductum cor ad blandimenta exteriora
Abbreviated transcription (Latin):
qtippe eius consilia duĩ quasi blã¬
da ꝓ uisione consulunt. cor a for¬
ti indentione ꝑñtunt .u. dũ dul¬
terna intendione animum in
ext̾ioris uite delectatione deiciut.
ad exequendam deceptionẽ saca¬
git. at dum ꝑũsitatis sue consili¬
um quasi ucile ostendit. suaurit̾ ua¬
leat sonare qd̃ dicit: quatinus et
ostensa uitilitate mendem mulce¬
at:q. absconsa iniquitate corrũ¬
dimtis: si pauca breanit̃ consilioꝵ
eiꝰ argumenta pandamꝰ. Coce qui
dam reb condentus propriis. de¬
cregit nullis mudi huius occci¬
pationib implicari: ualde formi¬
dans. quietis suie commoda ꝑde:
& ualde despiciens cum pec̃cis lu¬
cra cumulare. Ahunc hostis cal¬
lidus ueniens. cit indentionẽ bo¬
ne deuotionis fubruat: quasi uci¬
litatis consilium submmistrat
acturtis es. si ꝙͣ post hec nulla ꝓ¬
uidentur: Ad stint que adp̾sens
culpa declinari: quatinus et exc̃i¬
ora stipendia prebeat. & cñ int̾nam
ioctitudinem ñ infiectat: Hȩc

Expanded text:
astuta ejus consilia dum quasi blanda provisione consulunt, cor a forti intentione invertunt; et dum dulterna intentione animum in exterioris vitae delectationem dejiciunt. ad exsequendam deceptionem satagit, ut dum perversitatis suae consilium quasi utile ostendit, suaviter valeat sonare quod dicit, quatenus et ostensa utilitate mentem mulceat, et absconsa iniquitate corrumdimus, si pauca breviter consiliorum ejus argumenta pandamus. Ecce enim quidam rebus contentus propriis, decrevit nullis mundi hujus occupationibus implicari, valde formidans quietis suae commoda perdere, et valde despiciens cum peccatis lucra cumulare. 1068 Ad hunc hostis callidus veniens, ut intentionem bonae devotionis subruat, quasi utilitatis consilium subministrat, acturus es? Si enim post haec nulla providentur, adsunt quae ad praesens culpa declinari, quatenus et exteriora stipendia praebeat, et tamen internam rectitudinem non inflectat? Haec
Abbreviated transcription (Latin):
&. ꝑseccitor. & contumeliostis: sed
misericordiam consecutus sum.
Qttib tĩbis aꝑte declarat qͦd gr̃a ñ
ꝓ m̃itis tribuatur: dam ex se ip¬
so doauit. & quȩ de malicia me¬
ruit .ꝙ. que de beniuolentia acce¬
pit Rurstim ñ nulli iactant se ha¬
bere quod ñ hñt: sic̃ diuina uo¬
ce ꝑ propħam de moab dr̃. duꝑ¬

Expanded text:
s; sed misericordiam consecutus sum . Quibus verbis aperte declarat quod gratia non pro meritis tribuatur, dum ex seipso docuit et quid de malitia meruit, et quid de benevolentia accepit. Rursum nonnulli jactant se habere quod non habent, sicut divina voce per prophetam de Moab dicitu
Abbreviated transcription (Latin):
pis paruus ẽ serpens: uiꝑa uͦ ꝓlixi¬
oris ẽ corporis. ꝙ aspides oua grg¬
nunt:atq ex otus eoꝵ filii ꝓcreant᷑.
uiꝑe aũt cum conceꝑint. filii earũ
intientre seciunt: qui rupdis lat̾ib
matrum.ex earum uentrib ꝓcedt᷑:
unde &. inꝑa. eo qͦd cii pariat nõat᷑.
Uiꝑa itaq sic nascitur. ut uiolent̾
exeat. & cũ sue matris extinctione

Expanded text:
lixioris est corporis; et aspides ova gignunt, atque ex ovis eorum filii procreantur, viperae autem cum conceperint, filii earum in ventre saeviunt, qui ruptis lateribus matrum ex earum ventribus procedunt. Unde et vipera, eo quod vi pariat, nominatur. Vipera itaque sic nascitur ut violenter ex
Abbreviated transcription (Latin):
species quib om̃is tuma
arrogantium demonst¬
tur: cum bontim aut a semet ipsi
habere se estimant. aut si sibi da¬
dum destiꝑ credunt. ꝓstus se acce¬
pisse m̃itis putant: acit certe cũ
iactant se habere quod ñ hñtaui¬

Expanded text:
species quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, cum bonum aut a semetipsis habere se aestimant, aut si sibi datum desuper credunt, pro suis se hoc accepisse meritis putant; aut certe cum jactant se habere quod n
Abbreviated transcription (Latin):
sum. & locupletatus & nullius e¬
geo.ꝙ. nescis quia du es miser.&.
miserabilis: et pauꝑ. &. cȩcus. &.
nudus. Rurstm ñ nulli despec¬
tis cet̾̃is uidi appecunt. singłarit̃
bonum habete quod hnͣt. Unde
et phariseus idcirco de templo
absq iustificatione descendit:qr
bonoꝵ op̃m merita sͥ quiasi singa¬
larit̾ tribuens. oranti publicano
ta specie crebro huimantis animꝰ
labitrr:ut id quod ħt habere se sin¬
gularit̃ gloriet᷑. Inqua tñ diablicȩ
similitrdim tucimiꝰ appropinquat: qr
quisquis bonum se habere singlarit̃
gaudet. quisquis sublimior. uidĩ oe¬
tis querit. illum iudelicet imitatur.
qui despecto bono sociecatis angłoꝵ
sedem suam ad aquilonem ponens
& altissimi similidudinem suꝑbe
appetens:ꝑiniquum desiderium
quasi ad quoddam culm̃ conatuᷤ :

Expanded text:
tus, et nullius egeo: et nescis quia tu es miser, et miserabilis, et pauper, et caecus, et nudus . Rursum nonnulli, despectis caeteris, videri appetunt singulariter bonum habere quod habent. Unde et Pharisaeus idcirco de templo absque justificatione descendit, quia bonorum operum merita sibi quasi singulariter tribuens, oranti Publicano ta specie crebro humanus animus labitur, ut id quod habet habere se singulariter glorietur. In qua tamen diabolicae similitudini vicinius appropinquat, quia quisquis bonum se habere singulariter gaudet, quisquis videri sublimior caeteris quaerit, illum videlicet imitatur qui despecto bono societatis angelorum, sedem suam ad Aquilonem ponens, et Altissimi similitudinem superbe appetens, per iniquum desiderium quasi ad quoddam culmen conatus est