comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
errorẽ inducens aut heresim. s
ꝓsola ignorantia romane locu¬
tionis infringendo linguã. ut
supͣfatisumꝰ baptizans dix̃: ñ
possumꝰ consentire. uͭ denuo bap¬
tizent᷑. ¶ Ecce auõ baptizatos
p̃cib contra fidem dict̾is. quia p̾cis
uiciũ suꝑat p̾cantis affect̾us. nõ
denuo sinit baptizari: zachariaᷤ
baptisma rite fieri. quia baptizãs
hesim ñ inducebat. ꝓhibet rebap¬
tirari: qͥb tñ si hesis ĩ duẽet᷑ ꝓfecto
rebaptizand̃ fuiss qr tͥnitatiᷤᷤ nom̃

Expanded text:
errorem inducens aut haeresin, seu errorem inducens aut haeresin, seu pro sola ignorantia Romanae locutionis infringendo linguam, ut supra fati sumus, baptizans dixit, non possumus consentire ut denuo rebaptizentur. » Ecce Augustinus baptizatos, precibus contra fidem dictis quia precis vitium superat precantis affectus, non denuo sinit baptizari; Zacharias,isma non potest rite fieri, quia baptizans haeresin non inducebat, prohibet rebaptizari: quibus tamen si haeresis induceretur, profecto rebaptizandum fuisset, quia Trinitatis nomen
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs intp̃a eccła ñ scĩficant aquã.
Multoꝵ enim p̾ces emendant᷑ coti¬
die. si doctorib fu̾nt recitate: et
młta ineis reꝑiunt᷑ contra catho¬
licã fidem. Nunquid si manifestet᷑
aliqͦs ẽẽ baptizatos. cum ille p̾ces
dict̾e fussent: iubent᷑ denuo bap¬
tizari: Quid ita᷑ Quia plerũq
p̃cis uicium suꝑat p̾cantis affectꝰ.
⁊ quia cuncta illa u̾ba eu̾glica
sine quib ñ pot̾ baptismꝰ conse¬
crari. tm̃ ualent. ut ꝑ illa sic eua¬
cuent᷑. q̃cunq in p̃ce uiciosa cont̾
siquis p̾ces afferat contra regłam
fidei. arbitrans qđ bone sint: ñ
tam̃ qd ineis ꝑuersum ẽ. eua¬
cuat illa que ibi rectasunt. s ab
eis potiꝰ euacuat᷑. Item zachariaᷤ
ppͣ bonefacio ep̃o. Deculerunt
nuntii tui. qd fui̾t in ead ꝓuin¬
tia sac̾dos. qui latinam linguã
penitꝰ ignorabat: ⁊ dum bapti¬
zaret nesciens latmni eloquii lin¬
consid̾auit rebaptizare. S scĩssi¬
me fr̾. si ille qui baptizauit. ñ

Expanded text:
atres in ipsa Ecclesia non sanctificant aquam. Multorum enim preces emendantur quotidie, si doctioribus fuerint recitatae, et multa in eis reperiuntur contra catholicam fidem. Nunquid si manifestetur aliquos esse baptizatos, cum illae preces dictae fuissent, jubentur denuo baptizari? Quid ita? Quia plerumque precis vitium superat precantis affectus: et quia cuncta verba illa evangelica sine quibus non potest baptismus consecrari, tantum valent, ut per illa sic evacuentur quaecunque in prece vitiosa contra si quis preces afferat contra regulam fidei, arbitrans quod bonae sint, non tamen quod in eis perversum est, evacuat illa quae ibi recta sunt, sed ab eis potius evacuatur. » Item Zacharias papa Bonifacio episcopo: « Detulerunt nuntii tui, quod fuerit in eadem provincia sacerdos, qui Latinam linguam penitus ignorabat: et dum baptizaret, nesciens Latine eloqui, linconsideravit rebaptizare. Sed, sanctissime frater, si ille qui baptizavit non
Abbreviated transcription (Latin):
xͥ. unũ idemq teste ambrosio astru¬
at. econtra pelagiꝰ ppͣ. quia ꝑ hoc ħx¬
sim induci uidit. id fi̾ uetat diceis
Gaudentio ep̃o. Multi sunt qui in
se asserunt baptizari. Eũgelictm
net. ĩ nomine tͥnitatis. tͥna & mer¬
sione scm̃ baptisma unicuiq tri¬
tue uicinis cõmorari dnͣr. solũmͦ¬
se mn nomĩe domini baptizatos fu¬
isse forsitan confitent᷑: sñ euiꝰqm
dubietatis ambiguo. eos ad catholi
cam uenientes in sẽẽ tͥnitatis nõie
baptirab̾. ¶ Qd̾ iõ dic̃ quia forsitã
isti hetici. ut paulianiste nom̃ tͥm¬
tatis refutabãt. ⁊ iõ in noĩe tͥnita¬
tis eos rebaptirari p̾cipit. ne ĩnõie
domini quasi uniꝰ ꝑsone tm̃ se
posse baptizari credant᷑: qd̾ tñ
uͥ sine ꝑieło hesis fieri potuit. Ni¬
cholaus ppͣ cõcessit. Sẽdecont᷑ aus̃
in libro de unico bapt̃o ait. Satis

Expanded text:
 unum idemque, teste etiam Ambrosio, astruat, econtra Pelagius papa, quia per hoc haeresin induci vidit, id fieri vetat, dicens Gaudentio episcopo: « Multi sunt qui in se asserunt baptizari. Evangelicumnet, in nomine Trinitatis, trina etiam mersione sanctum baptisma unicuique tris vicinis commorari dicuntur, solummodo in nomine Christi baptizatos fuisse forsitan confitentur, sine cujusquam dubietatis ambiguo eos ad catholicam fidem venientes in sanctae Trinitatis nomine baptizabis. » Quod ideo dicit quia forsitan isti haeretici ut Paulianistae nomen Trinitatis refutabant. Et ideo in nomine Trinitatis eos rebaptizari praecepit, ne in nomine Domini quasi unius personae tantum se posse baptizari credant, quod tamen ubi sine periculo haeresis fieri potuit, Nicolaus papa concessit. Sed econtra Augustinus in libro De unico baptismo, ait: « Satis
Abbreviated transcription (Latin):
sciłc om̃ia sacram̃ta. cũ obsint in¬
digne sumentib: sic̃ uerbũ dei
unde dictũ est. que dicunt facite.
q̃ aũ faciunt facere nolite. ¶Eũ gͦ¬
omĩa sacram̃ta quia xͥ sunt. tam
apd̾ ħeticos qmͣ catholicos astruat᷑
utentib salutaria. quia omĩa mũ¬
da mundis : testent᷑ &̃ nichominꝰ
eadem polluta. quia tractata sũt
ab illo qui &̃ pollutus ẽ in anima.
sollicite a ttendendũ ẽ. qua discre¬
tione sint a catholicis sumenda: ne
łxsis uefariã auetoritatẽ in eccłia
obtineat: si in sacram̃tis suis ħeticoᷤ
⁊ catholieos nlła eligendi uł sꝑne¬
ndi rõ discernat. Ait apłe. Heticũ
hominẽ pꝰ pͥmam & sedam cor¬
reptionẽ deuita: sciens qd̾ huiꝰm᷑i
delinquat ꝓpͥo indicio condepnatꝰ

Expanded text:
ia omnia sacramenta cum obsint indigne sumentibus: sicut et verbum Dei; unde dictum est, Quae dicunt, facite; quae autem faciunt, facere nolite . omnia sacramenta quia Christi sunt, tam apud haereticos quam Catholicos astruant utentibus salutaria, quia omnia munda mundis, testentur etiam nihilominus eadem polluta, quia tractata sunt ab illo qui pollutus est in anima; sollicite attendendum est, qua discretione sint a Catholicis sumenda, ne haeresis nefariam auctoritatem in Ecclesia obtineat, si in sacramentis suis haereticos et Catholicos, nulla eligendi vel spernendi ratio discernat. Ait Apostolus: Haereticum hominem post primam et secundam correctionem devita, sciens quod hujusmodi delinquat, propri
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cor abluat: nͥ faciente u̾bo: Non
quia drͣ. s quia credit᷑. ¶Constat gͦ
quia cum insacram̃tis conficiendis
⁊ dicendũ sit ⁊ credendum. utr̃q
sinc̾e fieri oꝑͦtet: maxime ne meis
infide titubet. etiam si lingͣ ꝑ incu¬
riam insermone erret. Exteriora
enĩ nr̃a. non adeo pensant᷑ a domi¬
no qͣntum cordis intima. qui ĩ om̃i
negotio mag̃ examinat non quid
tradidit filium. ⁊ filiꝰ seipm̃n: iudas
ꝗͥ fecit: facta est traditio a pr̃e. fẽa ẽ
afilio: fc̃a ẽ a iuda. Una res fc̃a est. s
q̃ res disc̾nit eos: Quia hoc fec̃ pr̾
⁊ filiꝰ in caritate: idas ã inꝓditioe.
uidetis quia ñ quid faciat hõ consi¬
dandum ẽ. s quo aĩo & uoluntate¬
faciat. Item idem in omeliis suis.
audiuit tu es symon bariona. Hoc
dixert̃ et demones: ⁊ audiert̃. Ob¬
mutescite. Una uox e̾: s dominꝰ int̾¬
ã scientiã di reliquerint. frustra
habere se iactant. ¶ Patet igit᷑. quia
si in sollempnib uerb̃. uł in reticen¬

Expanded text:
o? Non quia dicitur, sed quia creditur. » Constat ergo quia cum in sacramentis conficiendis, et dicendum sit, et credendum, utrumque sincere fieri oportet, maxime ne mens in fide titubet, etiamsi lingua per incuriam in sermone erret. Exteriora enim nostra non adeo pensatur a Domino, quantum cordis intima, qui in omni negotio magis examinat non quid, tradidit Filium, et Filius seipsum, Judas quid fecit? Facta est traditio a Patre, facta est a Filio, facta est a Juda. Una res facta est. Sed quae res discernit eos? Quia hoc fecit Pater et Filius in charitate; Judas autem in proditione. Videtis quia non quod faciat homo considerandum efaciat. » Item idem in homilis: « Tu es audivit: Tu es Simon Barjona. Hoc dixerunt et daemones, et audierunt: Obmutescite . Una vox est, sed Dominus interautem scientiam Dei reliquerint, frustra se habere jactant. » Patet igitur quia si in solemnibus verbis vel reticen
Abbreviated transcription (Latin):
uł ignorantia. aliqua erroris u̾ba
inserunt᷑. ñ iõ sacram̃tum minꝰ fĩ
credendũ ẽ: quia ut supͣdictum est
deus int̾rogat uere fiđi radicem. ñ
locirtionis florem. Uñ aus̃ de bapt̃o¬

Expanded text:
 ignorantia aliqua erroris verba inseruntur, non ideo sacramentum minus fieri credendum est; quia, ut supra dictum est, Deus interrogat verae fidei radicem, non locutionis florem. Unde Augustinus De bapt
Abbreviated transcription (Latin):
tuendo. qmͣ mundet iustificando.
In ane ã & falsum: quia effect̾ũ sa¬
lutis quem uidet᷑ ꝓmitt̾e ñ con¬
fert: quẽ conferret sirite fieret. Uñ
⁊ d̾s dic̃. Maledicam benedict̾iõibꝰ
ur̃is: eas pͥuando fructu salutis.
cũ maltari eccła concorꝑał. ⁊ con¬

Expanded text:
tuendo, quam mundet justificando. tuendo, quam mundet justificando. Inane autem et falsum, quia effectum salutis, quem videtur promittere, non confert, quem conferret si rite fieret. Unde et Deus dicit: Maledicam benedictionibus vestris, eas privando fructu salutis .cum in altari Ecclesia concorporalis et con
Abbreviated transcription (Latin):
qr ut arc auõ ad petrum subdiaco¬
nũ. tm̃ ualer eccłiastice societatis
ꝯmunitas ad salutẽ. ut &̃ baptismo
ñ saluet̾. cui ñ ibi dat᷑. uͭ oportet
ui det᷑. Uñ in affricano concilio.
capło xx.iiͦii. In eccła omnia sacra
mentã salubrrt̾ ⁊ uitałr accipiunt᷑
que ꝑseuerantib in hesi magnã
dampnationis penã ꝯquirt̃: uͭ
qd eis in u̾itate aduitam c̃ẽt lumi¬
nosius. hoc inerrore sit tenebrosiꝰ
atq dãpnosius. ¶ Eadem gͦ sacra¬
cipiunt᷑ salubrit̃. extra eccłam
Optati qd̾ mundũ mundis astru¬
xerat. panem luctus uocnt: q̃uia
sa cͥficando. ⁊ sumendo: sic̃ aliqͥd
deo execrabile ꝑpetrando. uocant ⁊̃
sc̃i illud sacrilegum. pollutũ. i¬
ane. ⁊ falsum. Sacͥlegum iõ. quia
sic̃ aurũ u̾m quidem ẽ in archa
furis. sic̃ in thesauro regis: stam̃
sacrilegum. quia a fure illierte u¬
Pollutũ ñ qd̾ inse itasit. s sic̃ dies
letus drͣ. quia letos fac̃. ita ip̃m qr
mag̃ polluit sacͥficantem reũ cõsti¬

Expanded text:
tinus ad Petrum subdiaconum, tantum valet ecclesiasticae societatis communitas ad salutem, ut etiam baptismo non salvetur, cui ibi non datur ubi oportet ut detur. Unde in Africano concilio ccipiuntur quae perseverantibus in haeresi magnam damnationis poenam conquirunt, ut quod eis in veritate ad vitam esset luminosius, hoc in errore sit tenebrosius atque damnosius. Eadem ergo sacraaccipiuntur salubriter, extra Ecclesiam Optati, quod mundum mundis astruxerat, panem luctus vocat, quia sacrificando et sumendo, sicut aliquid Deo exsecrabile perpetrando. Vocant etiam sancti illud sacrilegum, pollutum, inane et falsum. Sacrilegum ideo, quia, sicut aurum verum quidem est in arca furis ut in thesauro regis, sed tamen sacrilegum, quia a fure illicite uPollutum, non quod in se ita sit, sed, sicut dies laetus dicitur quia laetos facit, ita ipsum quia magis polluit, sacrificantem reum consti
Abbreviated transcription (Latin):
inconu̾satione tolerare malos
difficile tñ est exemplo illoꝵ si in¬
circumspectũ srt. ñ corrumpi ce¬
teros. Eleazarus aũ insuilla car¬
ne comedenda. simulationẽ ocei¬
dendꝰ &̃ respuit: quia ⁊ si ñ sͥ pec¬
cato. aliis tñ suspicionis exemplo.
noc̃e timuit. Uñ ambꝵ salub̾t̃ cõ¬

Expanded text:
in conversatione tolerare malos, in conversatione tolerare malos, difficile tamen est exemplo illorum, si incircumspectum sit, non corrumpi caeteros. Eleazarus enim in suilla carne comedenda simulationem etiam occidendus respuit , quia etsi non sibi peccato, aliis tamen suspicionis exemplo nocere timuit. Unde Ambrosius salubriter con
Abbreviated transcription (Latin):
accusatꝰ ꝓhibeat᷑ acõmunione. nͥ
tiant debent imitari: sic̃ ⁊ aus̃ pau¬
lo suꝑiꝰ ait. Optati sacͥficio uos pol¬
luti nõ estis si facta etꝰ displicebãt
uob̾. Ecce isti sciebant optatum
ẽẽ scismaticũ: s quia ñ consentie¬
bant. eiꝰ cõmunione impolluti
erant. De quo &̃ quia pacem eccłe
ad em̃itum. Non rep̾hendimꝰ. s
eo temꝑe. nẽ multos secum ex cõ¬
munieatus traheret. ⁊ cõmunionẽ
tir̃am scismatis furore p̃cidet: op¬
tatum excõmunicare noluistis.
inunitate. ip̃i cõmunicãt mał̾.
quib ã displicent. ⁊ eosemendare
ñ possunt. ne simł cũ ⁊izaniis
cradicet ⁊ tͥaicum ñ fcĩs eoꝵ sed
altari cõmunicat̃: ita ut ñ solũ
ab eis ñ maculent᷑. s diuinis ũbiᷤ
laudari mereant᷑: quia ꝓ bono
unitatis tolerant. qd ꝓbono uni¬
tatis oderunt. ¶ Qd̃ cautissime
obseruandũ ẽ. maxime in ħeti¬
coꝵ ⁊ scismaticoꝵ sacram̃tis: quia
quamuis ꝑfect̾oꝵ sit. sine macła

Expanded text:
one, nistiant, debent vitari, sicut et Augustinus paulo superius ait: « Optati sacrificio vos polluti non estis, si facta ejus displicebant vobis. » Ecce isti sciebant Optatum esse schismaticum: sed quia non consentiebant ejus communi impolluti erant. De quo etiam, quia pacem Ecclesiae ad Emeritum : « Non reprehendimus, si eo tempore ne multos secum excommunicatus traheret et communionem vestram schismatis furore praecideret, Optatum excommunicare noluistis. in unitate ipsi communicant malis, quibus autem displicent, et eos emendare non possunt, ne simul cum zizaniis eradicent et triticum, non factis eorum, sed altari communicant: ita ut non solum ab eis non maculentur, sed divinis verbis laudari mereantur, quia pro bono unitatis tolerant quod pro bono unitatis oderunt. Quod cautissime observandum est, maxime in haereticorum et schismaticorum sacramentis. Quamvis enim perfectorum sit sine macula
Abbreviated transcription (Latin):
Et alibi. Qͥ accipit in ist̾ium unita¬
tis. ⁊ ñ tenet uincłm pacis: ñ my¬
st̾ium accip̃ ꝓse. s testimoniũ con
ꝓicit: et quotiens in nomine eiꝰ.
congregati fu̾int. detestat᷑ fecorẽ
eoꝵ.⁊ claudit nares suas. ¶ Qd dic̃
a scĩs contra sacram̃ta heticoꝵ de
testabiłr dicta reꝑiunt᷑. ñ ita ex¬
ponenda s̃. ut u̾itatẽ. uł sc̃ĩtatẽ

Expanded text:
Qui accipit mysterium unitatis, et non tenet vinculum pacis, non mysterium accipit pro se, sed testimonium contt a se projicit, et quoties in nomine ejus congregati fuerint, detestatur fetorem eorum, et claudit nares suas, Quod dicita sanctis contra sacramenta haereticorum seu detestabiliter dicta reperiuntur, non ita exponenda sunt, ut veritatem vel sanctitatem
Abbreviated transcription (Latin):
łĩcuria ł hesi int̾serantur.xiii.¬
uerit᷑ autẽ cũ sollep̃nia u̾ba
It inuocatio diuimi nominis
tante uirtutis sint. ut om̃ia eccłe
sacram̃ta ꝑficiant. si in ip̃is ex in¬
dust̾a. uł negligentia ꝓferentis
aliqd̃ erroris uiciũ sonet. utrũ
s & tunc sacram̃ta rite ꝑficiant.
uñ sciendũ ẽ. quia qͥ taceñdo uł
male ꝓferendo qd debent. in
sollẽpnib uerb̃ ꝑfide peccant. eoꝵ
sacram̃ta ita damnat eccła. ut ea
uł ꝓ nulł reputando iteret. uł
ꝓ imꝑfectis cõsummet: ita tñ uͥ
q̃. neis uera sunt. agnoscat ⁊ ap¬
ꝓbet. Uñ auõ in libͣ de baptismo.
tate ceteroꝵ separantes. unitatis
uincłm rumpũt. si nicħ faciũt
eoꝵ q̃ inunitate accepert̃. ĩ om̃ib
separati sunt: & iõ quem sibi soci¬
ant. si ad eccłani redierit. debet
om̃ia que ñ accepit acciꝑe. Si u̾o
ñ nłła eadem faciunt. ñ se ineis
seꝑauert̃. ⁊ exea parte ecclȩ con¬
nectunt᷑: et iõ siquis eis sociatus

Expanded text:
incuria, vel haeresi interserantur. Quaeritur autem, cum solemnia verba, et invocatio divini nominis tantae virtutis sint, ut omnia Ecclesiae sacramenta perficiant, si in ipsis ex industria vel negligentia proferentis aliquod erroris vitium sonet, utrum etiam tunc sacramenta rite perficiant? Unde sciendum est quia qui tacendo vel male proferendo quod debent in solemnibus verbis perfide peccant, eorum sacramenta ita damnat Ecclesia, ut ea vel pro nullis reputando iteret, vel pro imperfectis consummet; ita tamen, ut quae in eis vera sunt, agnoscat et approbet. Unde Augustinus in libro de baptismo tate caetevinculum rumpunt, si nihil faciunt eorum quae in unitate acceperunt, in omnibus separati sunt: et ideo quem sibi sociant, si ad Ecclesiam redierit, debet omnia quae non acceperit accipere. Si vero nonnulla eadem faciunt, non se in eis separaverunt, et ex ea parte Ecclesiae connectuntur: et ideo si quis eis sociatus
Abbreviated transcription (Latin):
uandũ: in p̾latis tñ ⁊ eis qui pacẽ
ȩccłȩ ꝑturbare possunt discretiꝰ ẽ
agendum. Cum ⁊ canonice statu¬
tum sit. u si pastor a fide exorbi¬
tauerit. sit pꝰ asubditis secrete cor¬
rigend̾. qd siincorrigibił qd absit
apparuerit. erit accusandꝰ. quomͦ
interim a subditis suis ẽ uitandꝰ¬

Expanded text:
vandum, in praelatis tamen, et eis qui pacem Ecclesiae perturbare possunt, discretius est agendum. Cum enim canonice statutum sit, ut si pastor a fide exorbitaverit, sit prius a subditis secrete corrigendus, quod si incorrigibilis, quod absit! apparuerit, erit accusandus: quomodo interim a subditis suis est vitand
Abbreviated transcription (Latin):
diu ꝑꝑ homiñ uicia dei sacm̃ta
uiolatis: aut nos ꝑꝑ di sacram̃ta
scismatis sacͥlegium assum̾e putatiᷤᷤ
Item. Saul ñ habebat in nocentiã
⁊ tñ habebat scĩtatem. ñ uite sue
s saciam̃ti dĩ. qd̾ ⁊ in mał homi¬
cuiq fĩ̾ sacͥficiũ. quał accedit itt
offerat. ⁊ quał accedit uͭ sumat:
⁊ eos de sac̾ficiis taliũ manducare
qui ad illa tales accedunt. qualeᷤ
⁊ illi s̃. Itaq si offerat d̾o malꝰ. ⁊
accipiat bonꝰ. tale cuiq ẽ. quał qͥs¬
munda mundis. ꝑhanc sententiã
u̾idicam.⁊ catholicam om̃s uos
optati sacrificio ñ estis polluti:
si act̾a etꝰ displicebant uob̾. Nam
utiq panis illiꝰ. panis luctus
erat. subeuiꝰ iniquitatib affri¬
ca tota lugebat: s panẽ luctus
om̃ib tiob̾ cõmune om̃iũ ur̃m
malũ scismatis fac̃. Itẽ idẽ ad¬

Expanded text:
 hominum vitia Dei sacramenta violatis: aut nos propter Dei sacramenta, schismatis sacrilegium assumere putatis. » Item : « Saul non habebat innocentiam, et tamen habebat sanctitatem, non vitae suae, sed sacramenti Dei, quod et in malis homicuique fieri sacrificium, qualis accedit ut offerat et qualis accedit ut sumat, et eos de sacrificiis talium manducare qui ad illa tales accedunt, quales et illi sunt; itaque si offerat deo malus et accipiat inde bonus, tale cuique esse qualis quismunda mundis. per hanc sententiam ueridicam et catholicam etiam uos Optati sacrificio non estis polluti, si facta eius displicebant uobis. nam utique panis illius panis luctus erat, sub cuius iniquitatibus Africa tota lugebat, sed panem luctus omnibus uobis communem omnium uestrum malum schismatis facit. na
Abbreviated transcription (Latin):
insinuat. ¶Ecce hi ħeretici qui ałr
senserunt. annlłato pͥoris baptis¬
mo. rebaptizari iussi st̃: quia qͣm¬
uis in nomine domini. s tam̃ ĩ nõie
tͥnitatis baptizati ñ sunt. uñ. G6.¬
Ermo ep̃o in hib̾nia. Hetici qͥ in
tͥnitatis noĩe minime baptizant᷑
sic̃ sunt bonosiaci. ⁊ cata frige. cũ
ad scãm eccłam ueniunt baptizan¬
tur: qr baptisma ñ furc. qd ĩ erro¬
re positi in sc̃e tͥnitatis nõie ñ ꝑce¬
perunt: nec pot̃ ip̃m baptisma
dici iteratũ. qd̾ int̾nitatis nõie
entes rebaptizari iub̾et: causam
baptizant. ¶S opponr᷑ qr si bapt̃a¬
quoc̃q di nomĩe. sine tͥnitatis
nomine consecratũ. irritũ iudi

Expanded text:
insinuat. Ecce hi haeretici quia aliter senserunt, annullato priori baptismo, rebaptizari jussi sunt; quia, quamvis in nomine Domini, tamen in nomine Trinitatis baptizati non sunt. opo in Hibernia : « Haeretici qui in Trinitatis nomine minime baptizantur, sicut sunt Bonosiaci, et Cataphrygae, cum ad sanctam Ecclesiam veniunt, baptizantur; quia baptisma non fuit, quod in errore positi in sanctae Trinitatis nomine non perceperunt. Nec potest ipsum baptisma dici iteratum, quod in Trinitatis nomine entes rebaptizari juberet, causam baptizant. Sed opponitur, quia si baptisma Dei nomine sine Trinitatis nomine consecratum irritum ju
Abbreviated transcription (Latin):
leone annuente. ordinatio rede¬
integram in sacͥficando: cũ integͣ
concessa sit etiam in sac̾dotes con
ficium ħecicoꝵ. si munde cõmu¬
nicetur a carholicis. xi.¬
d ip̃e auõ manifeste approbais
ita indialogo suo seribens ad pe¬
tilianũ. Petulianꝰ dix̃. Siquisqͣm
carmina sacerdotis memorit̾ tenc¬
at. nunquid iñ sacerdos ẽ. qd̾ ore
sacͥlego carm̃ publieat sac̾dotis:
aus̃. Ita istud dicis. quasi q̃ramꝰ qͥ
tisma. Ut enĩ quis sit uerꝰ sac̾dos
opͦtet ut ñ solum sacram̃to. s iu¬
sticia qͦ induat᷑: sic̃ scͥptũ ẽ. Sacer¬

Expanded text:
Leone annuente, ordinatio redeintegram in sacrificando, cum integra concessa sit etiam in sacerdotes conficium haereticorum si munde communicetur a Catholicis. Quod ipse Augustinus manifeste approbans, ita in Dialogo suo scribens ad Petilianum : « Petilianus dixit: Si quisquam carmina sacerdotis memoriter teneat, nunquid inde sacerdos est quod ore sacrilego carmen publicat sacerdotis? Augustinus: Ita istud dicis quasi quaeramus quis tisma. Ut enim quis sit verus sacerdos, oportet ut non solo sacramento, sed justitia quoque induatur, sicut scriptum e
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. In cauenda itaq prauoꝵ ma¬
licia. sue fr̃neq salitris attenden¬
da ẽ nec̾c̃itas: ut ⁊ prauos tołent
boni. ne ȩccłe dissipent unitatẽ.
⁊ pͣuos etiam corꝑałr fugiant. ne
uł consensu. uł opinione suã
uđł fr̃nam negligant salirtẽ.

Expanded text:
 In cavenda itaque pravorum malitia, suae fraternaeque salutis attendenda est necessitas; ut et pravos tolerent boni, ne Ecclesiae dissipent unitatem, et pravos etiam corporaliter fugiant, ne vel consensu vel opinione, suam vel fraternam negligant salutem.
Abbreviated transcription (Latin):
antequam ħ fieret. non erat altus
filiꝰ dĩ uerbũ ds̃. apud dm: s postea
quam ꝑꝑ ħ exaltatus est. quia fac¬
tus est obediens usq ad mortẽ crueis
tc̃ cep̃ eẽ altꝰ filiꝰ di. unicus di deus:
tc̃ cepit hr̃e nom̃. quod est suꝑ oẽ
nom̃: Quis ħ insipientissimꝰ dix¬
erit: Hoc ergo illi donatum est
ut homini. secundum quẽ factus
ẽ obediens usq ad mortem crucis:
qd̾ iã habebat idem ip̃e filiꝰ di. d̾s̾
Hõi gͦ donauit ista. ñ do. Neq ⁊t
cum in forma di ẽẽt. ñ excelsus erat.
aut ñ ei genua flectebant celestia
ip̃i donatum ẽ nom̃. qđ est suꝑ
om̃e nom̃: ut cum ip̃a forma no¬

Expanded text:
antequam hoc fieret, non erat altus Dei Filius, Dei Verbum, Deus apud Deum, sed postea quam propter hoc exaltatus est, « quia factus est obediens usque ad mortem crucisaltus Filius Dei, unicus Dei Deus, tunc coepit habere nomen quod est super omne nomen? Quis hoc insipientissimus dixerit? Hoc ergo illi donatum est ut homini, secundum quem factus est obediens usque ad mortem crucis, quod jam habebat idem ipse Filius Dei Deus rgo donavit ista, non Deo. Neque enim cum in forma Dei esset non excelsus erat, aut non ei genua flectebant coelestiaipsi donatum est nomen quod est super omne nomen; ut cum ipsa forma
Abbreviated transcription (Latin):
ergo cõmendans talẽ escã. & talẽ
potũ dixiss. nͥ manducau̾itis
nẽ. ñ habebitis uitã in uob̾. ⁊ hoc
Erit autẽ illi homini mors ñ ui¬
ta. qui mendacẽ putau̾it uitã:
scandalizati sunt discipł eiꝰ.
¶ Ne gͦ ut isti discipłi putabant
ꝑfrusta discerptus & crudus. uł
coctus manducari credet᷑ ip̃e sũ¬
mus sac̾dos se ip̃m ꝓ nob̾ pr̃i of¬
ferens. sacram̃tũ qd uere ⁊ salub̾¬
ter manducari poss acbibi. con¬
fecit: tradensq discipłis. ne in
loqui putaret᷑ ait. Non fut᷑m
p̃dico ñ absens aliquid denun¬
tio: s hoc qd p̾sentialit̾ do. ẽ corpꝰ
ꝓ uob̾ tradet᷑: hic est san tra.¬

Expanded text:
ergo commendans talem escam et talem ergo commendans talem escam et talem potum, dixisset: Nisi manducaveritis meum, non habebitis vitam in vobis , et hoc Erit autem illi homini mors, non vita, qui mendacem putaverit vitam. Scandalizati erant discipuli ejus. Ne ergo, ut isti discipuli putabant, per frusta discerptus, et crudus vel coctus manducari ipse summus Sacerdos seipsum pro nobis Patri offerens, sacramentum quo vere et salubriter manducari posset ac bibi, confecit; tradensque discipulis, ne in loqui putaretur, ait: Non futurum praedico, non absens aliquid denuntio, sed hoc quod praesentialiter do, est corpus pro vobis tradet
Abbreviated transcription (Latin):
in quo m ꝯplacui: ip̃m audite:
In obedientes erimꝰ do patͥ: si
ut ip̃e p̾cep̃. ñ audierimꝰ filiũ
aurib audiendi idẽ aurib fic̃i.
Ipe aũ filiꝰ testatꝰ ẽ mundo. qula
nͥ manducau̾itis carnẽ meã. & bi
b̾itis meũ sanguinẽ ñ habebitis
uitam in uob̾: & quia om̃is caro
sua ẽ potestate. ne poss alia qm
sua ꝓpͥa caro intelligi: subiecit¬
s qui manducat me uiuet ꝓpt̾ me.
Sed quia manducare hoĩem erat
contͣ humanã consuetudinẽ ⁊ legẽ :
oiscipłi eiꝰ scandalizati dixerunt.
durꝰ ẽ hic sermo: & recesserunt
debant᷑ ignaris infantilia u̾ba
dñi hec. Nisi quis manducau̾it
se uitã et̾nam. S hec uerba tege
p̃dicabat. Item idem in libro de
uerb̾ domim. Audiuimꝰ ueracẽ
magistrũ: diuinũ redẽptorẽ: hu¬
manũ saluatorẽ: cõmendantẽ
nob̾ p̾cium nr̃m sanguinẽ su¬
um. Loquutꝰ est nobis decorꝑe
escã. & sanguinẽ potũ. Sacram̃¬
tũ fideliũ agnoscunt fideles. Cũ

Expanded text:
i complacui, ipsum audite? Inobedientes erimus Deo Patri, si, ut ipse praecepit, non audierimus Filium, auribus audiendi, id est auribus fidei. Ipse autem Filius testatus est mundo, quia nisi manducaveritis carnem Fiberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis . Et, quia omnis caro in sua est potestate, ne posset alia quam sua propria caro intelligi, subjecit: Qui manducat me, vivet propter me . Sed, quia manducare hominem, erat contra humanam consuetudinem et legem, discipuli ejus scandalizati dixerunt: Durus est hic sermo, et recesserunt debantur ignaris infantilia verba Domini haec: Nisi quis manducaveritse vitam aeternam . Sed haec verba tegebpraedicabat. » Item idem in libro De verbis Domini: « Audivimus veracem magistrum, divinum Redemptorem, humanum Salvatorem, commendantem nobis pretium nostrum, sanguinem suum. Locutus est nobis de corpore it, et sanguinem potum. Sacramentum fidelium, agnoscunt fideles. » Cum
Abbreviated transcription (Latin):
quia ip̃a uita et̾na tues. ⁊ ñ das
in carne ⁊ sanguine tuo nͥ qđ es.¬
¶ Exce idem quod xͦ de u̾rtate corꝑis
sui. testat᷑ & petrus: ⁊ quia ꝓ aliis
&̃ loquebat᷑ cum eo alii apł: uide¬

Expanded text:
quia ipsa vita aeterna tu es, et non das in carne et sanguine tuo, nisi quod es. Ecce idem quod Christus de veritate corporis sui, testatur et Petrus, et quia pro aliis etiam loquebatur, cum eo et alii ap
Abbreviated transcription (Latin):
ficat᷑ nob̾ quod corpꝰ suũ accipia¬
mus ⁊ sanguinẽ. Nunquid de¬
bemꝰ de eius fide & testificatione
dubitare: Item hilariꝰ. in libro
ixͦ. de trinitate. Ip̃e ait. qui edit
nẽ : in me manet & ego in co.
De u̾itate carnis ⁊ sanguinis: ñ
ẽ relictus ambigend locus. Nc̃
enim ⁊ ip̃iꝰ domini. ꝓfessione &
fide nr̃a. uere caro est. & u̾e san¬
guis ẽ. ⁊ ħ accepta atq hausta
Est ergo in nob̾ ip̃e ꝑ carnẽ: ⁊
sumꝰ in eo dum secum hoc qd̾
nossumꝰ in do est. & pꝰ pauca.
Hec ergo uite nr̃e causa ẽ qd in
manentẽ hm̃s: uicturis nob̾ ꝑ
eũ ea conditione qua uiuit ille
ꝑ pr̃em. Item eusebiꝰ emisenꝰ.
Celestis cõfirmat auctoritas quia
caro mea uere ẽ cyb. ⁊ sanguis
ms̃ u̾e est potus. Recedat ergo
om̃e infidelitatis ambiguum:
qñquidem qui auctor ẽ mun̾is
ip̃e &̃ testis est ũitatis. Item iesx¬

Expanded text:
catur nobis, quod corpus suum accipiamus et sanguinem. Nunquid debemus de ejus fide et testificatione dubitare? » Item Hilarius in lib. VIII. De Trinitate : « Ipse ait: Qui edit inem, in me manet et ego in eo . De veritate carnis et sanguinis, non est relictus ambigendi locus. Nunc enim et ipsius Domini professione et fide nostra, vere caro est, et vere sanguis est; et haec accepta atque hausta,Est ergo in nobis ipse per carnem, et sumus in eo, dum secum hoc quod nos sumus in Deo est. » Et post pauca: « Haec ergo vitae nostrae causa est, quod in manentem habemus, victuris nobis per eum, ea conditione qua vivit ille per Patrem. » Item Eusebius Emissenus: « Coelestis confirmat auctoritas, quia caro mea vere est cibus, et sanguis meus vere est potus. Recedat ergo omne infidelitatis ambiguum: quandoquidem qui auctor est muneris, ipse etiam testis est veritatis. » Item Hie
Abbreviated transcription (Latin):
habebitis uitã in uob̾: sic sacre men¬
se cõmunicare debetis: ut nicħ ꝓrsꝰ
de u̾itate corꝑis xͥ. & sanguinis am¬
bigatis. Hoc enĩ ore sumit᷑. qd fide
credit᷑. ⁊ frustra am̃ ab ilł respondet᷑
a quib cont᷑ id qd accipit᷑ disputat᷑.

Expanded text:
habebitis uitam in uobis, sic sacre menhabebitis uitam in uobis, sic sacre mense communicare debetis ut nichil prorsus de ueritate corporis Christi et sanguinis ambigatis. Hoc enim ore sumitur, quod fide creditur. Et frustra ab illis amen respondetur, a quibus contra id quod accipitur, disp
Abbreviated transcription (Latin):
detis manducati estis. qͣ illud remo¬
uendo ase. ⁊ itm̃n myst̾ium ur̃m in
mensa domini positũ ẽ estote qd ui¬
detis. ⁊ accipite qd̾ estis: ne ex hac
quasi unitates familiaritate subre¬
pat: ut ad hane dignitate aspira¬
re p̾sumat aliquis. ut suũ uł alicuiꝰ
corpꝰ de uulgo assumi estimet in
astruamꝰ. Aus̃ in libro de tͥnitate
.iiͦIiI. Quis tam sc̃s ⁊ iustus sac̾dos
ofterri & fuscipi poss. qm̃ corpꝰ sacri¬
ficii nr̃i: corpꝰ effectum sacerdotiᷤᷤ
sacͥficio. cui offerat᷑. a quo offerat᷑.
quid offerat᷑. ꝓ quib offerat᷑. idem
um pacis. reconcilians nos d̾o. unũ
cum illo maneret. cui offerebat.
unũ in se facet. ꝓ quib offerebat:
unuᷤ ip̃e eẽt qui offerebat. & qd̾ offe¬
ciliet. uerꝰ immacłati agni sangͥs
emundet: qui licet inpatͥs sit dex¬
tera constitutꝰ: in eadem tñ carne
qmͣ sũpsit ex uͥgine sacramentũ
te dño. nͥ manducau̾itis carnẽ filii
hominis. & bib̾itis eiꝰ sanguinẽ ñ

Expanded text:
ud removendo a se, et iterum mysterium vestrum in mensa Domini positum est, estote quod videtis et accipite quod estis, ne ex hac quasi unitatis familiaritate subrepat, ut ad hanc dignitatem aspirare praesumat aliquis, ut suum vel alicujus corpus de vulgo sumi aestimet in astruamus. Augustinus in libro IV De Trinitate : « Quis tam sanctus et justus sacerdos, offerri et suscipi posset, quam caro sacrificii nostri, corpus effectum sacerdotis n in omni sacrificio; cui offeratur, a quo offeratur, quid offeratur, pro quibus offeratur; idem um pacis recocum illo maneret cui offerebat, unum in se faceret pro quibus offerebat, unus ipse esset qui offerebat, et quod offeciliet, verus immaculati Agni sanguis emundet: qui licet in Patris sit dextera constitutus, in eadem tamen carne quam sumpsit ex virgine, sacramentum  Nisi manducaueritis carnem filii hominis et biberitis sanguinem eius non
Abbreviated transcription (Latin):
mi.lxuͣ. Modo homicidis dona¬
tus ẽ fusus sanguis in nocentis. ⁊
ip̃m sanguinẽ quẽ ꝑ in saniã fu¬
derunt: ꝑ gr̃am biberunt. Itẽ idẽ
in ps̃o.xlxͦ. adiudeos. In illiꝰ nõie
quẽ occidistis baptizamini: & di
bibrte sangnẽ ꝗͦ fudistis. Itẽ idem
Crediderũt inde mult: donatꝰ est
eis sanguis xͥ: ut mag̃ eum bibent
qͦ libarent᷑: qmͣ rei de illo effuso

Expanded text:
LXV : « Modo homicidis donatus est fusus sanguis innocentis, et ipsum sanguinem quem per insaniam fuderunt per gratiam biberunt. » Item idem in psal. XLV ad Judaeos : « In illius nomine quem occidistis baptizamini, dimitbibite sanguinem quem fudistis. » Item idem Crediderunt inde multi, donatus est eis sanguis Christi, ut magis eum biberent, quo liberarentur, quam rei de illo effuso
Abbreviated transcription (Latin):
potũ. sp̃ualem bib̾unt: alid illi.
alid̾ nos. s sp̃e uisibil: qđ tñ i dem
significaret uirtute sp̃uali. Quom
enim etindem potum: Bibebant
⁊ in carne. ¶Manna ⁊ spetiem
uisibilẽ panis ⁊ uini corporalemes¬
cam dic̃÷ diu̾sam ilł ⁊ nob̾. s qd e

Expanded text:
potum spiritualem biberunt. Aliud illi, aliud nos, sed specie visibili: quod tamen idem significaret virtute spirituali. Quomodo enim eumdem potum? Bibebant,s in Verbo et in carne. Manna et speciem visibilem panis et vini corporalem escam dicit, diversa illis et nobis; se
Abbreviated transcription (Latin):
sufficient̾ astructũ sit. qđ uera
caro xͥ. uerusq sanguis in m̃sa
sor aliter intellig̾et. uł expon̾et
fact̾a sunt ado congrua huic nr̃e
reuelare dignatus est huiꝰ myste¬
rii secreta: que nimir̃ fcã ẽẽ ñ
ignorabit. quisqͥs studiosiꝰ scoꝵ¬
prĩn gesta leg̾it: que testant᷑ sac¬
mentum corꝑis ⁊ sanguinis xp̃i
ablata panis & uini sp̃e. carnẽ
⁊ sanguinẽ natural sua sp̃e. sic̃
ẽẽ solz exhibuisse. Ut enĩ ait auõ
contra felicianũ. si in cõp̃hensi¬
ciliꝰ in negotiis fidi testimoniis

Expanded text:
sufficienter astructum sit, quod vera caro Christi verusque sanguis in mensa sor aliter intelligeret vel exponeret, facta sunt a Deo congrua huic nostrae revelare dignatus est hujus mysterii secreta: quae nimirum facta esse non ignorabit, quisquis studiosiusrum gesta legerit, quae testantur sacramentum corporis et sanguinis Christi, ablata panis et vini specie, carnem et sanguinem naturali sua specie, sicut esse solet exhibuisse. Ut enim ait Augustinus contra Felicianum : « Si incomprehensicilius in negoti
Abbreviated transcription (Latin):
accedamꝰ. ut corpꝰ eiꝰ. ⁊ sanguinẽ
accipiamꝰ. Illi de erueifixo tenebͣ¬
ti sunt: nos manducando crucifir¬
um & bibendo illtminam᷑. Et
manducare corpus suũ: in quo
tanta ꝑpessus est. ⁊ sanguinẽ suũ

Expanded text:
accedamus, ut corpus et sanguinem ejus accipiamus. Illi de crucifixo tenebrati sunt, nos manducando crucifixum et bibendo illuminamur. Etmanducare corpus suum, in quo tanta perpessus est, et sanguinem suum
Abbreviated transcription (Latin):
deat eiꝰ manꝰ eẽ. tantarũ rerũ mi¬
nistras: qualem lingͣm uerba illa
fundentẽ: aut quo gen̾e ñ mun¬
diorẽ.⁊ sanctiorẽ animã. tał spc̃
receptͥcem. Tunc etiam angłi cir¬
cumstant sacerdoti: et tribunal
atq altaris locus celestib tirtuti
biũ pꝰsit ĩ ip̃a ĩmolationis hora.
ad sac̾dotis uocẽ celos aꝑiri in illo

Expanded text:
teat ejus esse manus tantarum rerum miteat ejus esse manus tantarum rerum ministras, qualem linguam verba illa fundentem, aut quo genere non mundiorem et sanctiorem animam, talis spiritus receptricem. Tunc etiam angeli circumstant sacerdotem, et tribunal atque altaris locus coelestibus virtutibbium possit, in ipsa immolationis hora ad sacerdotis vocem coelos aperiri, in illo
Abbreviated transcription (Latin):
ruerunt: quia fides xͥana quo fit
certior eo est utilior. Ut ergo certior
sit: alioꝵ scõꝵ subdat᷑ auctoritas.
Arc aus̃ in expositione psalmi xc¬
UIII.In uenio qͦm sine impietate
adoret᷑ terra: sine impietate ad¬
oretur scabellũ eiꝰ. Suscep̃ enim¬
x de t̾ra terram. quia caro det̾raẽ
⁊ de carne marie carnẽ accep̃:⁊
quia in ip̃a carne ambulauit. et
ip̃am carnem nob̃ manducandã
ad salutẽ dedit: nemo illã carnẽ
domini adoremꝰ. ⁊ ñ solũ ñ pecce¬
mus adorando. s ⁊ peccemꝰ ñ ador¬
rando. ¶Hanc filii dei uere ado¬
randã carnẽ. beatus Basiliꝰ admi¬
rans: ait indialogo suo de digni¬
tate sac̃dotii. O miracłm. o d̃i in
nob̾ beniuolentia qui sursũ se¬
det addexteram patris: sacͥficii
tam̃ temꝑe. hominũ manib
continet᷑. tradit᷑q lamb̾e capien¬
tib eum. & cum bñdictione cõ¬
plecti: fitq hoc totũ sub ocłis
uͥ illũ dic mͥ nr̃a estimatione po

Expanded text:
ruerunt; quia fides Christiana quo fit ruerunt; quia fides Christiana quo fit certior, eo est utilior. Ut ergo certior sit, aliorum sanctorum subdatur auctoritas. Ait Augustinus in expositione psalmi invenio quomodo sine impietate adoretur terra, sine impietate adoretur scabellum pedum ejus. Suscepit enim de terra terram; quia caro de terra est, et de carne Mariae carnem accepit. Et quia in ipsa carne hic ambulavit, et ipsam carnem nobis manducandam ad salutem dedit; nemo autem illam carnem Domini adoremus, et non solum non peccemus adorando, sed et peccemus non adorando. » Hanc filii Dei vere adorandam carnem B. Basilius admirans, ait in dialogo suo De dignitate sacerdotii: « O miraculum, o Dei in nos benevolentiam! Qui sursum sedet ad dexteram Patris, sacrificii tamen tempore hominum manibus continetur, traditurque lambere cupientibus eum, et cum benedictione complecti, fitque hoc totum sub oculis ubi illum, dic mihi, nostra aestimatione pon
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ it̾m. hic ẽ sanguis meus noui
testam̃ti. qui ꝓ multis effundet᷑
in remissionẽ pecc̃oꝵ. Si ergo
panis qui de celo descendit. cor¬
pus ẽ domini. ⁊ uinũ qd dis¬
ciptilis dedit. sanguis est illiꝰ
noui testam̃ti. qui effusus ẽ in
remissionẽ pecc̃oꝵ: nec moyseᷤᷤ
ip̃e ꝯuiua ip̃e cõuiurũ iꝑse
cõmedens & qͥ cõmedit᷑. Illiꝰ
bibimꝰ sanguinẽ. ⁊ sñ ip̃o pota¬
ri ñ pꝰsumꝰ. ⁊ cotidie in sacrifitiis
eiꝰ de germine uitis u̾e. & uineȩ
sorech. qd̾ int̾p̾tat᷑ electa. no¬
uũ uinũ bibimꝰ in regno pr̃is
idẽ in regno eccłȩ: ñ in uetusta¬
te litt̾e. s in nouitate sp̃c. ¶ Te¬
stimonio xͥ: testes alios adhib̾e
creuit. ut his datum sit nosse my¬
st̾ium regni di cet̾is autẽ in para¬
ip̃is sc̃is ñ pigrũ fuit scib̾e. neces¬
sariũ duxi repet̾e: ut ipse intel¬
lectus u̾itatis ñ mee uideat᷑ p̾sũp¬
tionis. s catholice auctoritatis eoꝵ
qui ita credid̾unt. ⁊ ita saluari me¬

Expanded text:
est iterum: Hic est sanguis meus novi testamenti, qui pro multis effundetur in remissionem peccatorum. Si ergo panis qui de coelo descendit, corpus est Domini, et vinum quod discipulis dedit, sanguis est illius novi testamenti, qui effusus est in remissionem peccatorum, non Moyses ipse conuiua et conuiuium, ipse comedens et qui comeditur. illius bibimus sanguinem et sine ipso potare non possumus et cotidie in sacrificiis eius de genimine uitis uerae et uineae Sorech, quae interpretatur \'electaregno Patris, id est in regno Ecclesiae; non in vetustate litterae, sed in novitate spiritus. » Testimonio Christi testes alios adhiberecrevit, ut his datum sit nosse mysterium regni Dei, caeteris autem in paraipsis sanctis non pigrum fuit scribere, necessarium duxi repetere; ut ipse intellectus, veritatis non meae videatur praesumptionis, sed catholicae auctoritatis, eorum qui ita crediderunt, et ita salvari me
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ nob̾ hostia do erit: cum nos ip̃o
ẽẽ creature. ꝓhoc ⁊ sacerdos ẽ ip̃e
offerens. & ip̃e ⁊ oblatio: cuiꝰ rei
sacram̃tum cotidianũ: uoluit¬
tis ip̃iꝰ corpꝰ sit: se ip̃am ꝑ ip̃m
discit offerre. In quo notandũẽ
in sacram̃to uere dei carnẽ eẽ:
que tante dignitatis ẽ ut eã an¬
gelice uirtutes honorent mi¬
nistnͣdo.⁊ homines adorando
⁊ se ip̃os hostias offerendo. Hac
c̃titudĩe scĩ xp̃m manducare

Expanded text:
o hostia erit, cum nos ipsos Deo esse creaturae. Pro hoc et sacerdos est ipse offerens, ipse et oblatio: cujus rei sacramtis ipsius corpus sit, seipsam per ipsum discit offerre. » In quo notandum est, in sacramento vere Dei carnem esse, quae tantae dignitatis est, ut eam angelicae virtutes honorent ministrando, et homines adorando, et seipsos hostias offerendo. Hac certitudine sancti manducari
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑis xͥ: ita ut nouitate sua nicħ
in ip̃o innouet: mutatione sua. in¬
tum resurrex̃: si detͥm̃ento obnoxiꝰ
est. corruptõnẽ ñ dũ euasit. Sed
de corꝑe dñi pꝰ resurrectionẽ.
corpꝰ xͥ qđ licet corruptionẽ putͤ¬
dinis in sepulc ñ uid̾et. uñ scͥpt̃
est. nec dab̾ sc̃m tuũ uide corrup¬
tionem. clauis tñ & lancea ꝑrum¬
pi potuit: nc̃ omnino in ineor
ruptionẽ consistere. ¶ Si queriᷤ
itaq qͦm res corruptibił in in cor¬
ruptibilẽ. existens in coexistentẽ
noua in antiqͣm. sñ illiꝰ innouati¬
one. uł mutatione mutet᷑: respõ¬
Si queris modũ qͦ id possit fieri: E¬
uiter ad p̾sens respondeo. Misteri¬
um fidi ẽ. credi salubt̾ pot̃: in ue¬
stigari utilit̾ ñ pot̃. Item idem ccͤ¬
felicianũ. Omittamꝰ in deo corꝑa¬
lis intelligñtie legem: ne oꝑib sui
similẽ dicamꝰ eẽ fact̾orẽ. T̃ pꝰ pau¬
ca. Hoc fides credat: intelligñtia
ñ requirat: ne aut ñ inuentũ pu¬

Expanded text:
Christi; ita ut novitate sua nihil in ipso innovet, mutatione sua nihtum resurrexit; si detrimento obnoxius est, corruptionem nondum evasit. Sed de corpore Domini post resurrectionem : od, licet corruptionem putredinis in sepulchro non uiderit — unde scriptum est: nec dabis sanctum tuum uidere corruptionem — clauis tamen et lancea perrumpi potuit, ruptione consistere. » Si quaeris itaque quomodo res corruptibilis in incorruptibilem, existens in coexistentem, nova in antiquam sine illius innovatione vel mutatione mutetur, respoSi queris modum quo id fieri possit, breuiter ad presens respondeo. Misterium est fidei credi salubriter potest, uestigari utiliter non potest. Be Omittamus in Deo corporalis intelligentiae legem, ne operibus suis similem dicamus esse factorem. » Et post pauca: « Hoc fides credat, intelligentia non requirat, ne aut non inventum pu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ corꝑa nr̃a. Quia gͥ nos ex corꝑe
tam unico unitatis sacram̃to qͦ
eccłe ut corꝑi suo corpꝰ suũ in cor¬
porat: sic̃ corꝑis & anime dñice.
sic &̃ ip̃iꝰ diuinitatis sue m̃eamͣ᷑
hr̃e consortiũ. Ait ambꝵ de sacra¬
sube in illo participaris alim̃to.

Expanded text:
 nostra. » Quia igitur nos ex corpore tam unico unitatis sacramento, quo Ecclesiae, ut corpori suo corpus suum incorporat, sicut corporis et animae Dominicae, sic etiam ipsius divinitatis suae mereamur habere consortium. Ait Ambrosius De sacrae ejus substantiae in illo participaris alimento.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m redẽp̃toris effecti: ut ñ cõmu¬
nẽ carnẽ percipientes qd̾ absie. nec
ut uiri scĩficati ⁊ u̾bo ꝯiuncti. sed̾m
dignitatis unitatem. aut sic̃ diui¬
nã possidentis habitationẽ: s uere
uiuificatͥcẽ. ⁊ ip̃iꝰ uerb ꝓp̾am
factã. Uita enĩ naturałr ut deus
existens. qui eidem ꝓpͥe carni unitꝰ
ẽ: uiuificatͥcem eam ẽẽ ꝓfessus est.
uniꝰ ex nob̾ existimare debemꝰ : qͦ¬
modo ⁊t iuxta nat᷑am suã. uiuifi¬
catͥx eẽ pot̾it caro hominis: S ut
filius hois ⁊ fact̾us est. ⁊ uocatus.
Cum gͦ hac sinodo satis astructũ
sit. ñ alicuiꝰ de uulgo hõis carnem
⁊ sanguinem in myst̾io sumi. s car¬
nẽ uiuificat̾cem & ip̃iꝰ uerbi ꝓpͥam

Expanded text:
rum redemptoris effecti. Non ut communem carnem percipientes quod absit, nec ut uiri sanctificati et uerbo coniuncti secundum dignitatis unitatem, aut sicut diuinam possidentis habitationem, sed uere uiuificatricem et ipsius uerbi propriam factam. Vita enim naturaliter ut deus existens quia proprie carni unitus est, uiuificatricem eam esse professus est. unius ex nobis existimare debemus. Quomodo enim juxta naturam suam vivificatrix esse poterit caro hominis? Sed prFilius hominis et factus est et vocatus. » Cum ergo hac synodo satis astructum sit, non alicujus de vulgo hominis carnem et sanguinem in mysterio sumi, sed carnem vivificatricem, et ipsius Verbi propriam
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiꝰ manifeste dictum sit. cer¬
tius tñ adhuc disseremꝰ. Cũ gͥ
qͥ mendacẽ existimau̾it uitã:
quis ñ credat ei. quẽ pr̃ ds mũ¬
do ꝯmendans & ut summũ pon¬

Expanded text:
s manifeste dictum sit, certius tamen adhuc disseremus. Cum igqui mendacem existimaverit vitam, quis non credat ei, quem Pater Deus mundo commendans, et ut summu
Abbreviated transcription (Latin):
fuit: quia ut ait apłc. ñ animale
s sp̃uale surrex̃: & quale ꝓdire de
sepulcͦ: tale est in panis & uini sacͣ¬
mento. Qd enĩ legit᷑ pꝰ resurrõnẽ
discipłis ostendisse manꝰ & latus.
paschali. Corrumpi necesse ẽ qd
palpat᷑: & palpari ñ pot̃ qd̾ ñ
corrumpit᷑. S miro atq in estima¬
bili mͦ redemptor nr̃. & incorrup¬

Expanded text:
fuit; quia, ut ait Apostolus, non animale, fuit; quia, ut ait Apostolus, non animale, sed spirituale surrexit ; et quale prodiit de sepulcro, tale est in panis et vini sacramento. Quod enim legitur post resurrectionem discipulis ostendisse manus et latuspaschali : « Corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro et inaestimabili modo, Redemptor n
Abbreviated transcription (Latin):
tera di sedens exequit᷑: & in uisibi¬
lis sac̾dos. tusibiles creaturas in sub¬
stantiã sui corꝑis conu̾tat: & qua
p̾sumptione eusebiꝰ ꝓrsus noscõ¬
pescens ait. Cum reuerendũ altan
cybis saciandus ascendis : sacrũ d̃i
tui corpꝰ ⁊ sanguinẽ fide respice. men¬
te continge: honore mirare cordis
manu suscipe. ⁊ inaxime haustu
int̾iori assume. Et pꝰ pauca. Ad ag¬
noscendũ. & ꝑcipiendũ sacͥficium
ueri corꝑis ip̃iꝰ te robur. ⁊ potñtia
consecrantis inuitat: qui tũc latui
p̾figuratꝰ in manna: est tͥ manife¬
ducauit hõ. Et quis est panis an¬
Qd ĩ sacͣm̃to uisibili sit sp̾u̾ale ⁊
Ieusebii. quib astruit inuisibi¬
iẽ sac̾dotem uisibiles creaturas in
sub̾am sui corꝑis conũtere. nosq
monet ip i sum di corpꝰ & sangui¬
nẽ. fide I. mente. cordis manu
lis: quomͦ sua sub̾a st̃. cũ sint uisi¬
bilia corpꝰ & sanguis. S sciendũ
quia pꝰ resurrectionẽ corpꝰ xͥ. sic̃
incorruptibile. ita & inuisibile

Expanded text:
equitur, et invisibilis sacerdos visibiles creaturas in substantiam sui corporis convertit? A qua praesumptione Eusebius prorsus nos compescens, ait: « Cum ad reverendum altare cibis satiandus accedis, sacrum Dei tui corpus et sanguinem fide respice, mente continge, honora, mirare, cordis manu suscipe, et maxime haustu interiori assume. » Et post pauca: « Ad agnoscendum et percipiendum sacrificium veri corporis, ipsa te roboret potentia consecrantis. Qui tunc latuit praefiguratus in manna, est tibi manifeducavit homo . Et quis est panis and in sacramento visibili sit spirituale  verbis Eusebii, quibus astruit invisibilem sacerdotem, visibiles creaturas in substantiam sui corporis convertere, nosque monet ipsum Dei corpus et sanguinem, fide, mente, cordis manu, lis, quomodo sua substantia sunt, cum sint visibilia corpus et sanguis? Sed sciendum quia post resurrectionem corpus Christi, sicut incorruptibile, ita et invisibile
Abbreviated transcription (Latin):
dñi uerb̾ nata ẽ ħesis temꝑe celestini
pape.⁊ cyrilli alexandrini ep̃i. qͥb
adnitentib celebrata est synodꝰ ephe¬
sina & destructa hesis. que dicebat
panẽ & uinũ altaris. ñ in ꝓpͥam car¬
nem & sanguinẽ xͥ. que iam in celo
erat posse inmundo mutari: s in
carnẽ ⁊ sanguinẽ ciuiꝰlib filii homĩs
iusti ⁊ sanct. qui templũ di. ⁊ m̃i¬

Expanded text:
ni verbis nata est haeresis tempore Coelestini papae, et Cyrilli Alexandrini episcopi, quibus adnitentibus celebrata est synodus Ephesina, et destructa est haeresis, quae dicebat panem et vinum altaris, non in propriam carnem et sanguinem Christi, quae jam in coelo erat, posse in mundo mutari, sed in carnem et sanguinem cujuslibet filii hominis justi et sancti, qui templum Dei, et meri
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽt ut docent. in sacͥs canonib
uł romanoꝵ pontificũ decretis
sic̃ ħetica uł apoc̾pha sc̃pta dãp¬
nate ẽẽnt. nec eas in eccła catho¬
lici uiri leg̾ent uł recitarent. Cũ
ergo pret̾iti ⁊ p̾sentes fideles uͥq
t̾rarum hoc credant ⁊ astruant:
lica eccła fait aut ꝑiit. S aut ñ
fuisse. aut ꝑisse eccłam: nemo
ubi est qđ ueritas abrahe ꝓmisit:
insemine tuo benedicent᷑ om̃s
gentes: Itemq ubi est qđ eadem
u̾itas apłis ait: docete omnes g̃s.
qui credidit saluus erit: Cum
enĩ om̃s gentes ita se crede głien¬
tur: si salutis benedictione carẽt:
eu̾głio ꝑielitat᷑. Item cũ carnẽ
⁊ sanguinẽ suum nat᷑ali sua sp̃e
fidelib suis reuelare dignatꝰ sit
si causa desiderii saciandi fec̃. ⁊
ita ñ ẽ. seruorũ suorũ deuotio¬
nẽ ñ cõpleuit s fefellit: si catisi
dubietatis sanande fec̃. ⁊ ita ñ
est. infirmoꝵ errorẽ. ñ abstulit
s addidit: qd de pietate ⁊ u̾ita¬

Expanded text:
docent, in sacris canonibus vel Romanorum pontificum decretis, sicut haeretica vel apocrypha scripta damnatae essent, nec eas in Ecclesia catholici viri vel legerent vel recitarent. Cum ergo praeteriti et praesentes fideles ubique terrarum hoc credant et hoc astruant, lica Ecclesia fuit, aut periit. Sed aut non fuisse, aut periisse Ecclesiam nemo ubi est quod veritas Abrahae promisit: In semine tuo benedicentur omnes gentes? Itemque ubi est quod eadem veritas apostolis ait: Docete omnes gentes. Qui crediderit salvus erit? Cum enim omnes gentes ita se credere glorientur, si salutis benedictione carent, Evangelio periclitatur. Item cum carnem et sanguinem suum naturali sua specie fidelibus suis revelare dignatus sit, si causa desiderii satiandi fecit et ita non est, servorum suorum devotionem non complevit, sed fefellit; si causa dubietatis sanandae fecit et ita non est, infirmorum errorem non abstulit, sed auxit: quod de pietate et verita
Abbreviated transcription (Latin):
morientẽ: ⁊ crediderunt in xp̃m
suis scelerib ignoscentẽ: quousq
bibent sanguinẽ quẽ fuderant:
de sua salute desꝑauerant.xiii.
signis sit sepiꝰ ostensa.
uid gͦ de u̾itate corꝑis & san¬
guinis xͥ. in sacramento dici
pot̃ certius. nͥ forte eam ip̃am ocuł
uid̾e uelimꝰ. In quo tñ nec ip̃e

Expanded text:
morientem; et crediderunt in Christum suis sceleribus ignoscentem. Quousque biberent sanguinem quem fuderant, de sua salute desperaverunt.signis sit saepius ostensa. Quid ergo de veritate corporis et sanguinis Christi in sacramento dici potest certius, nisi forte eam ipsam oculis videre velimus? In quo tamen nec ipse