comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
modofit ut uideat et uiuum ⁊ ambob
utiq nescientib neq curantib. quis uł
ubi uł quando eorum imagines somniet:
Similia sunt autẽ somniis ñnulla etiam
uisa uigilantium. qui turbatos habent
sensus: sicut freneticiuł quocunq fu¬
rentes modo. Nam et ipsi loquunt᷑ se
uiuoꝵ. S quẽadmodum hi qui uiuunt
ab eis se uideri et cum eis seloqui nesciunt.
neq enim reuera ipsi adsunt. aut ipsi ser¬
mocinant᷑. s turbatis sensib homines ta¬
lia uisa imaginaria patiunt᷑: eodem mo¬
do et hi qui exhac uita migrarunt. sic af¬
fectis hominib uident᷑ quasi p̃sentes cũ
sint absentes: et utrũnq eos aliquis ima¬
ginaliter uideat omnino nescientes. Hu¬
ic rei simile ẽ etiam illud: cũ homines al¬
tius quam si dormirent subtrahunt᷑ a cor
gines uiuorũ atq mortuoꝵ. S cũ fueriã
sensib redditi: quoscunq mortuos uidis¬
se se dixerint: uere cum eis fuisse credun¬

Expanded text:
modo fit, ut uideat et uiuum? ambobus modo fit, ut uideat et uiuum? ambobus utique nescientibus neque curantibus, quis uel ubi uel quando eorum imagSimilia sunt autem somniis nonnulla etiam visa vigilantium qui turbatos habent sensus, sicut phrenetici vel quocunque furentes modo: nam et ipsi loquuntur semortuorum: sed quemadmodum hi qui vivunt ab eis se videri et cum eis se loqui nesciunt neque enim re uera ipsi adsunt aut ipsi sermocinantur, sed turbatis sensibus homines talia uisa imaginaria patiuntur — eo modo et hi, qui ex hac uita migrarunt, sic affectis hominibus uidentur quasi praesentes, cum sint absentes et, utrum aliquis eos imaginaliter uideat, omnino nescientes. Huic rei simile est etiam illud, cum homines altius, quam si dormirent, subtrahuntur corpgines uiuorum atque mortuorum; sed cum fuerint sensibus redditi, quoscumque mortuos uidisse se dixerint, uere cum eis fuisse credun
Abbreviated transcription (Latin):
receperat quando ẽ pecuma ꝑsoluta.Hic
itaq putat᷑ anima hominis curam ges¬
sisse ꝓfilio. et adeum uenisse dormientẽ.
ut docens quod ignorabat.magna eum¬
molestia liberaret. S eodem ipso ferme
tempore quo id audiuimus id. ẽ. nobis
apud mediolanũ constitutis. carthaginis
rethor eulogius qui meus mead ẽ arte
discipulus fuit sicut michi postea quã in
affricam remeauimus retulit: cũ rethori¬
cos &yceronis libros discipulis suis trade¬
ret. recensens lectionem quam post tridu¬
um fuerat traditurus. quendam locum
offendit obscurum. Quo non intellecto:
iuix potuit dormire sollicitus. Qua nocte¬
eo somniante. ego illi qđ non intellige¬
bat exposui: immo ñ ego s imago mea.¬
me nesciente et tam longe transmare ali¬
quid aliud siue agente siue somniante.
et nichil de illius curis omnino curante.
Quomodo fiant ista nescio. S quomͦlibet
ut in somnis quisq uideat mortuũ. qͦ¬

Expanded text:
receperat, quando est pecunia persoluta. hic receperat, quando est pecunia persoluta. hic utique putatur anima hominis curam gessisse pro filio et ad eum uenisse dormientem, ut docens. quod ignorabat, magna molestia liberaret. sed eodem ipso ferme tempore, quo id audiuimus, id est nobis apud Mediolanum constitutis Carthaginis rhetor Eulogius, qui meus in eadem arte discipulus fuit, sicut mihi ipse, posteaquam in Africam remeauimus, retulit, cum rhetoricos Ciceronis libros discipulis suis traderet, recensens lectionem, quam postridie fuerat traditurus, quendam locum offendit obscurum, quo non intellecto uix potuit dormire sollicitus. qua nocte somnianti ego illi quod non intellegebat exposui, immo non ego, sed imago mea nesciente me et tam longe trans mare aliquid aliud siue agente siue somniante et nihil de illius curis omnino curante. quomodo fiant ista nescio; sed quomodolibet ut in somnis quisque uideat mortuum, quo
Abbreviated transcription (Latin):
mortuum in somnis quisq uiderit. ipsiꝰ
animam se uidere arbitretur: cũ autẽ ui¬
uũ similiter somniauerit. non eiꝰ animã
neq corpus. s hominis similitudinẽ sibi
apparuisse non dubitet: quasi non pos¬
sint et mortuorum hominũ eodem mo¬
do nescientium non anime s similitudi¬
nes apparere dormientib a certo cũ me¬
diolani essemus audiuimus. qđ cũ de¬
bitum repeteret᷑ a quodam defuncti pa¬
tris cautione ꝓlata. qđ filio nesciente
apatre iam fuerat ꝑsolutum: contristari
homo grauissime cepit atq mirari. qđ ei pa¬
ter moriens non dixerit quid deberet. cũ fe¬
cisset etiam testamentũ. Tunc illi nimis
anxio. apparuit idem pater eiꝰ in somnis:
et ubi eẽt recautum quo illa cautio uacu¬
ata fuerat indicauit. Quo inuento iuue¬
nis atq monstrato. ñ solum falsi debiti
calumniam ꝓpulsauit: s etiam pater¬
num recepit ꝙy rographum. qđ pater ñ

Expanded text:
mortuum in somnis quisque uiderit, ipsius mortuum in somnis quisque uiderit, ipsius animam se uidere arbitretur, cum autem uiuum similiter somniauerit, non eius animam neque corpus, sed hominis similitudinem sibi adparuisse non dubitet. quasi non possint et mortuorum hominum eodem modo nescientium non animae, sed similitudines adparere dormientibus. pro certo, cum Mediolani essemus, audiuimus, quod cum debitum repeteretur a quodam defuncti patris cautione prolata, quod filio nesciente a patre iam fuerat persolutum, contristari homo grauissime coepit atque mirari. quod ei pater moriens non dixerit, quid deberet, cum fecisset etiam testamentum. tunc ei nimis anxio adparuit idem pater eius in somnis et ubi esset recautum, quo illa cautio uacuata fuerat, indicauit. quo inuento iuuenis atque monstrato non solum falsi debiti calumniam propulsauit, sed etiam paternum recepit chirographum, quod pater non
Abbreviated transcription (Latin):
imagines somniantib. siue ut his ad mo¬
nitionib generi humano sepulture com¬
mendet᷑ humanitas. Quȩ licet defunctis
non opitulet᷑: culpanda tam̃ irreligiosi¬
tate negligit᷑. Aliquando autem fallacib¬
suis imaginationib homines in magnos
mituntur errores. quos talia ꝑpeti iustũ
est. Uelut si quisquam uideat in somnis.
quod eneas uidisse apud inferos poetica fal¬
sitate narratur. Et ut ei cuiꝰpiam ñ sepul¬
ti appareat imago. loquaturq: talia qua¬
lia fertur locutus illi fuisse palinurus: et
cum euigilauerit ibi corpus eiꝰ inueniat.
ubi iacere inhumatum cũ somniaret au¬
diuit. admonitus et rogatus ut sepeliret
inuentum. Et quia id uerum esse compe¬
rit. credat ideo mortuos sepeliri: ut eoꝵ
animȩ ad loca transeant. unde insepulto¬
rum animas inferna prohiberi lege som¬
niauit. Nonne ita credens plurimũ a
tramite ueritatis exorbitat: Sic autẽ
infirmitas humana sese habet. ut quem

Expanded text:
imagines somniantibus, siue ut his admoimagines somniantibus, siue ut his admonitionibus generi humano sepulturae commendetur humanitas, quae, licet defunctis non opituletur, culpanda tamen inreligiositate neglegitur. aliquando autem fallacibus uisis homines in magnos mittuntur errores, quos talia perpeti iustum est. uelut si quisquam uideat in somnis, quod Aeneas uidisse apud inferos poetica falsitate narratur, et ei cuiuspiam non sepulti adpareat imago loquaturque talia, qualia fertur locutus illi fuisse Palinurus, et cum euigilauerit, ibi corpus eius inueniat, ubi iacere inhumatum, cum somniaret, audiuit, admonitus et rogatus, ut sepeliret inuentum, et quia id uerum esse comperit, credat ideo mortuos sepeliri, ut eorum animae ad loca transeant, unde insepultorum animas inferna prohiberi lege somniauit: nonne ita credens plurimum a tramite ueritatis exorbitat? Sic autem infirmitas humana sese habet, ut, cum
Abbreviated transcription (Latin):
mauerunt audiuã dicentib qđ eos in
somnis uiderint agentes aliquid uł loqͦn¬
tes. Si gͦ me potest aliquis in somnis uide¬
re sibi aliquid qđ factum ẽ indicantem.
uel etiam quod futurum ẽ p̃nunciantem.
cũ id ego prorsus ignorem. et omnino ñ
curem. non solum quid ille somniet. s
utrum dormiente me uigilet.an uigi¬
lante me dormiat. an uno eodemq tẽ¬
pore uigilemꝰ ambo siue dormiamꝰ.
quando ille somniũ uidet in quome ui¬
det: quid mirum si nescientes mortui nec
ista sentientes. tamen auiuentib uident᷑
in somnis. et aliquid dicunt. qͦd euigilan¬
tes uerum esse cognoscant: Angłicis igit᷑
opationib fieri crediderim. siue ꝑmittatur
desuꝑ siue iubeat᷑. ut aliquid dicere de sepe¬
liendis corporib suis uideant᷑ in somnis:
cum id penitus nesciant quoꝵ illa sunt
corpora. Id autem aliquando utilit̃ fit.
siue ad uiuorum qualecunq solatiũ ad
quos ꝑtinent illi mortui. quoꝵ apparent

Expanded text:
niauerint audiunt dicentibus, quod eos in niauerint audiunt dicentibus, quod eos in somnis uiderint agentes aliquid uel loquentes. si ergo me potest aliquis in somnis uidere sibi aliquid quod factum est indicantem uel etiam quod futurum est praenuntiantem, cum id ego prorsus ignorem et omnino non curem, non solum quid ille somniet, sed utrum dormiente me uigilet, an uigilante me dormiat, an uno eodemque tempore uigilemus ambo siue dormiamus, quando ille somnium uidet, in quo me uidet: quid mirum, si nescientes mortui nec ista sentientes tamen a uiuentibus uidentur in somnis et aliquid dicunt, quod euigilantes uerum esse cognoscant? angelicis igitur operationibus fieri crediderim, siue permittatur desuper siue iubeatur, ut aliquid dicere de sepeliendis corporibus suis uideantur in somnis, cum id penitus nesciant, quorum illa sunt corpora. id autem aliquando utiliter fit siue ad uiuorum qualecumque solacium, ad quos pertinent illi mortui, quorum adparent
Abbreviated transcription (Latin):
unquã carnẽ suam odiohabet. nolunt fi¬
eri post mortem suã corporibus suis: et qͣd
sibi exhiberi uolunt quando sensuri ñ st̃.
aliis nonsentientibus curant exhibere dũ
sentiunt: Narrantur uisa quedam: que
huic disputationi non negligendam ui¬
deant᷑ inserere questionem. Ferunt᷑ appe
quippe mortui ñnulli. uł in somnis. uł
alio quoq modo apparuisse uiuentib at¬
q ubi eoꝵ corpora iacerent inhumata nesci¬
entibus. locisq monstratis ad monuisse ut
sibi sepultura que defuerat p̃beret᷑. Hec si
falsa eẽ responderimus contra quorundam
scripta fidelium. & contra eoꝵ sensus qui
talia sibi accidisse confirmant. impudent᷑
uenire uidebimur. S respondendumẽ
non ideo putandũ mortuos ista sentire:
quia hec dicere uł indicare. uł petere. ui¬
dentur in somnis. Nam et iuiuentes sepe¬
apparent uiuentib dormientib. dũ se
ipsi nesciunt apparere: et abeis qͥ hec som¬

Expanded text:
umquam carnem suam odio habet, nolunt fiumquam carnem suam odio habet, nolunt fieri post mortem suam corporibus suis, et quod sibi exhiberi uolunt, quando sensuri non sunt, aliis non sentientibus curant exhibere, dum ipsi sentiunt? Narrantur uisa quaedam, quae huic disputationi non neglegendam uideantur inferre quaestionem. feruntur quippe mortui nonnulli uel in somnis uel alio quocumque modo adparuisse uiuentibus atque ubi eorum corpora iacerent inhumata nescientibus locisque monstratis admonuisse, ut sibi sepultura quae defuerat praeberetur. haec si falsa esse responderimus, contra quorundam scripta fidelium et contra eorum sensus, qui talia sibi accidisse confirmant, inpudenter uenire uidebimur. sed respondendum est non ideo putandum esse mortuos ista sentire, quia haec dicere uel indicare uel petere uidentur in somnis. nam et uiuentes adparent saepe uiuentibus dormientibus, dum se ipsi nesciant adparere, et ab eis haec quae som
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiam p̃stiterunt. Quȩ tandem miseri¬
cordia p̾stabat᷑ nichil sentientibus: An for¬
te reuocandum ẽ adopinionem qͦd infer¬
num fluuium. insepulti non poterant tͣns¬
meare: Absit hoc afide xp̃iana. Alioquin
pessime actum ẽ cum tanta martyrũ mul¬
titudine. quorum non potuerunt corpo¬
ra sepeliri. ⁊ et fallaciter eis ueritas dixit
nolite timere eos qui corpꝰ occidunt. et
postea non habent quid faciant: si eis
tanta mala facere potuerunt. quib im¬
pedirent᷑ adloca exoptata transire. Sed
quia hoc sine ulla dubitatione falsissimũ
est. nec aliquia obest fidelibus negata eo¬
rum corporibus sepultura. nec aliquid si
exhibeatur infidelib prodest: cur gͦ illi qui
saulem et eius filium sepelierunt miscđiam
fecisse dicunt᷑. et ex hoc arege piobenedicun¬
tur: nisi quia bene afficiunt᷑ corda miseran¬
tium. quando ea fieri dolent mortuoꝵ cor¬
porib alienis. que illo affec̃tu quo nemo

Expanded text:
misericordiam praestiterunt. quae tandem miserimisericordiam praestiterunt. quae tandem misericordia praestatur nihil sentientibus: an forte reuocandum est in opinionem, quod infernum fluuium insepulti non poterant transmeare? absit hoc a fide christiana: alioquin pessime actum est cum tanta martyrum multitudine, quorum non potuerunt corpora sepeliri, et fallaciter eis ueritas dixit: nolite timere eos, qui corpus occidunt et postea non habent quid faciant, si eis tanta mala facere potuerunt, quibus inpedirentur ad loca exoptata transire. sed quia hoc sine ulla dubitatione falsissimum est nec aliquid obest fidelibus negata eorum corporibus sepultura nec aliquid, si exhibeatur infidelibus, prodest, cur ergo illi, qui Saulem et eius filium sepelierunt, misericordiam fecisse dicuntur et ob hoc a rege pio benedicuntur, nisi quia bene afficiuntur corda miserantium, quando ea dolent in mortuorum corporibus alienis, quae illo affectu, quo nemo
Abbreviated transcription (Latin):
omni uita carente nec aliquid sentire pos¬
set quimde migrasset. nec aliquid inde
ꝑderet qui creasset. Sed inter hec quȩ fie¬
bant de corporib occisoꝵ. cum martyres
non ea metuentes magna fortitudine pate¬
rentur: tamen apud er̃s luctus ingens erat.
qđ nulla dabatur potestas scõꝵ funeribus
iusta ꝑsoluere: nec occulte subtrahere ali¬
quid sicut eadem testatur hystoria. crude¬
lium custodum uigiliȩ ꝑmittebant. Ita
cũ illos quifuerant indilaceratione m̃broꝵ
scõꝵ. inconflagratione ossium. indispsio¬
ne cinerum.miserianulla contingeret ⁊
istostamen qui nichil eoꝵ sepelire poterañ
magna miscia cruciabat: quia his nullo
modo sentientibus. ipsi quodãm̾ sentie¬
bant. Et ubiiam illoꝵ nulla erat passio:
erat istorum misera compassio. Scđm istã
quam dixi miseram compassionẽ. laudan¬
tur illi o a dauidrege benedicunt᷑: qui
saulis et ionathe ossibus aridis sepulture

Expanded text:
omni uita carente nec aliquid sentire posomni uita carente nec aliquid sentire posset, qui inde migrauit, nec aliquid inde perdere, qui creauit. sed inter haec, quae fiebant de corporibus occisorum, cum martyres non ea metuentes magna fortitudine paterentur, tamen apud fratres luctus ingens erat, quod nulla dabatur potestas sanctorum funeribus iusta persoluere nec occulte subtrahere aliquid, sicut eadem testatur historia, crudelium custodum uigiliae permittebant. ita cum illos, qui occisi fuerant, in dilaceratione membrorum suorum, in conflagratione ossuum, in dispersione cinerum miseria nulla contingeret, istos tamen, qui nihil eorum sepelire poterant, magna misericordia cruciabat, quia in nullo modo sentientibus ipsi quodam modo sentiebant et, ubi iam illorum nulla erat passio, erat istorum misera conpassio. Secundum istam quam dixi miseram conpassionem laudantur illi et a rege Dauid benedicuntur, qui Saulis et Ionathae ossibus aridis sepulturae
Abbreviated transcription (Latin):
tib uinc. Poterat utiq ds̃. qui leonem ꝓ¬
phetȩ corpus quod ipse occiderat ulte¬
rius non ꝑmisit attingere. et fecit de
ꝑemptore custodem: poterat inquam a su¬
oꝵ interfectis corporib martyrum. canes
quib fuerant proiecta prohibere: poterat
et ipsam hominũ innumerabilib modis
terrere seuiciam. ne cadauera incendere.
ne cineres disꝑgere auderent: s hoc qͦq
exꝑimentum multiplici uariedati dempta¬
tionum de esse non debuit. ne fortitudo con¬
fessionis quȩ immanitati ꝑsecutionis ꝓ
corporis salute non cederet. ꝓsepulchri
honore trepidaret:postremo ne fides re¬
surrectionis. consumptionẽ corpoꝵ for¬
midaret. Debuerunt gͦ et ista ꝑmitti: ut
etiam post hȩc tanti honoris exempla.
martyres in xp̃i confessione feruentes. huiꝰ
quoq testes fierent ueritatis. inqua didice¬
rant eos aquib sua corpora interficerent᷑ po¬
stea nichil habere qd facerent: qm̃ quicqͥd

Expanded text:
tibus uinci. poterat utique deus. qui leonem ptibus uinci. poterat utique deus. qui leonem prophetae corpus, quod ipse occiderat, ulterius non permisit adtingere et fecit de peremptore custodem, poterat, inquam, a suorum interfectis corporibus canes, quibus fuerant proiecta, prohibere; poterat et ipsorum hominum innumerabilibus modis terrere saeuitiam, ne cadauera incendere, ne cineres dispergere auderent: sed hoc quoque experimentum multiplici uarietati temptationum deesse non debuit, ne fortitudo confessionis, quae inmanitati persecutionis pro corporis salute non cederet, pro sepulcri honore trepidaret, postremo, ne fides resurrectionis consumptionem corporum formidaret. debuerunt ergo et ista permitti, ut etiam post haec tanti horroris exempla martyres in Christi confessione feruentes huius quoque testes fierent ueritatis, in qua didicerant eos, a quibus sua corpora interficerentur, postea nihil habere quod facerent, quoniam quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
uit. seq sepeliendum iuxta eiꝰ ossa curauit:
ita sperans parciposse quoq: ossibus suis.
cum ueniret tempus quando scđm illius
hominis deꝓphetiam. iosias rex iuda in
illa t̾ra multoꝵ eruit ossa mortuoꝵ: eisdẽq
ossibus sacrilega altaria quȩ scuptilibus
constituta fuerant funestauit. Peꝑcit
quippe illi monumento ubi iacebat pro¬
pheta. qui ante annos amplius quã tre¬
centos ista p̾dixerat: et ꝓpter ipsum nec
illius qui cum seduxerat sepultura uiolata
est. Affectu nanq illo quo nemo unquã
carnem suam odiohabet. ꝓuiderat cada¬
ueri suo: qui occiderat mendacio animã
suam. Ex hoc gͥ quod carnem suam qͥsq
naturaliter diligit. et illz pęna fuit ad¬
discere. non eum futurum in sepulchro
patrũ suoꝵ: et huic cura ꝓspicere. ut par¬
ceretur ossib suis. si iuxta cum iaceret
cuiꝰ sepulchrum nemo uiolaret. Hunc
runt eis quos uiuentes sentiebant crucia¬

Expanded text:
uit seque sepeliendum iuxta eius ossa curauit, uit seque sepeliendum iuxta eius ossa curauit, ita sperans parci posse quoque ossibus suis, cum ueniret tempus, quando secundum illius hominis dei prophetiam Iosias rex Iuda in illa terra multorum eruit ossa mortuorum eisdemque ossibus sacrilega altaria, quae sculptilibus constituta fuerant, funestauit. pepercit quippe illi monumento, ubi iacebat propheta, qui ante annos amplius quam trecentos ista praedixerat; et propter ipsum nec illius, qui eum seduxerat, sepultura uiolata est. affectu namque illo, quo nemo umquam carnem suam odio habet, prouiderat cadaueri suo. qui occiderat mendacio animam suam. ex hoc igitur, quod carnem suam quisque naturaliter diligit, et illi poena fuit addiscere non eum futurum in sepulcro patrum suorum et huic cura prospicere, ut parceretur ossibus suis, si iuxta eum iaceret, cuius sepulcrum nemo uiolaret. Hunc runt eis, quos uiuentes sentiebant, crucia
Abbreviated transcription (Latin):
Hactenus enĩ uoluit dñs scruũ suũ plecte¬
re: qui non sua contumacia spreuerat pre¬
ceptum eius implere̾. s aliena decipiente
fallacia obedire se credidit: quando ñ obe¬
diuit. Neq enim putandum ẽ ita fuisse in¬
teremptum illũ morsubestie. ut ad suppli¬
ciũ tartareũ eius deinde anima raperetur:
quando quidem ipsum eiꝰ corpus idem leo
qui occiderat custodiuit. iumento etiã quo
uehebatur illeso: et simul cũ illa immani
fera intrepida p̃sentia ad suidomini funꝰ
astante. Quo mirabilisigno. apparet ho¬
minẽ dei cohercitum potius temporalit̃
usq ad mortem: quam punitũ cẽ post
dam offensas commemorasset infirmita¬
tes mortesq multorum: si enĩ inquit nos
ipsos iudicaremus:a dnõ non iudicare¬
mur. Cum iudicam᷑ autẽ a dño corripi¬
mur: ne cum hoc mundo damnaemur.
Eum sane ipse qui deceperat ꝓpħa in mo¬
numento ꝓprio satis honorifice sepelz¬

Expanded text:
hactenus enim uoluit dominus seruum suum plectehactenus enim uoluit dominus seruum suum plectere, qui non sua contumacia spreuerat praeceptum eius inplere, sed aliena decipiente fallacia oboedire se credidit, quando non oboediuit. neque enim putandum est ita fuisse interemptum morsu bestiae, ut ad supplicium tartareum eius deinde anima raperetur, quandoquidem ipsum eius corpus idem leo qui occiderat custodiuit iumento etiam, quo uehebatur, inlaeso et simul cum illa inmani fera intrepida praesentia ad sui domini funus adstante. quo mirabili signo adparet hominem dei cohercitum potius temporaliter usque ad mortem, quam punitum esse post dam offensas commemorasset infirmitates mortesque multorum, si enim nos ipsos, inquit, iudicaremus, a domino non iudicaremur; cum iudicamur autem, a domino corripimur, ne cum mundo damnemur. eum sane ipse qui deceperat in monumento proprio satis honorifice sepel
Abbreviated transcription (Latin):
et quod ad eos post mortem non ꝑtinet.
in regnoꝵ libris ds̃ ꝑ ꝓpħam minari alteri
ꝓpħȩ qui eius transgressus ẽ uerbum. quod
non inferret᷑ cad auer eius in sepulchrum pa¬
trũ eiꝰ. Quȩ scriptura sic se habet. Hȩc cheit
dñs. Quia in obediens fuisti ori domini. et
ñ custodisti mandatum qͦd tibi p̾cepit dñs
ds̃ tuus. et reuersus es. et comedistz panẽ et
bibistiaquam. in loco quo p̃cepit tibi ne co¬
mederes panẽ neq biberes aquam: non inferet᷑
cadauer tuum insepulchrum patrũtuorum.
Quanti hȩc pȩna pendendasit si scđm ȩuange¬
liũ cogitemus. ubi post corpus occisum nicħ
metuendum didicimus ne m̃bra exanima
patiant᷑: nec pena dicenda ẽ. Si autẽ huma¬
num erga suam carnem consideremꝰ affectũ:
potuit inde terreri uł contristari uiuus. qͦd
sensurus non erat mortuus. Et hec erat pe¬
na: qm̃ dolebat animus id de suo corpore
futurum: quamius cũ fieret non doleret.

Expanded text:
et quod ad eos post mortem non pertinetet quod ad eos post mortem non pertinetin Regnorum libris deus per prophetam minari alteri prophetae, qui eius transgressus est uerbum, quod non inferretur cadauer eius in sepulcrum patrum eius. quae scriptura sic se habet. haec dicit dominus: quia inoboediens fuisti ori domini et non custodisti mandatum quod tibi praecepit dominus deus tuus, et reuersus es et comedisti panem et bibisti aquam in loco in quo praecepit tibi, ne comederes panem neque biberes aquam, non inferetur cadauer tuum in sepulcrum patrum tuorum. quanti haec poena pendenda sit, si secundum euangelium cogitemus, ubi post corpus occisum nihil metuendum esse didicimus, ne membra exanima patiantur, nec poena dicenda est. si autem humanum erga suam carnem consideremus affectum, potuit inde terreri uel contristari uiuus, quod sensurus non erat mortuus; et haec erat poena, quoniam dolebat animus id de suo corpore futurum, quamuis cum fieret non doleret.
Abbreviated transcription (Latin):
tendo xp̃m. dum contemnunt hanc uitã.
multomagis contemnere sepulturã. Hoc
enĩ quod ingenti seuicia de corporib mar¬
tyrum factum ẽ: si eis quicquam noceret
quominus beate requiescerent eoꝵ uicto¬
riosissimi sps̃:. nonutiq fieri sineret᷑. Re
ipsa gͦ declaratum ẽ. ñ ideo dixisse dñm. no¬
lite timere eos qui corpus occidunt et po¬
stea non habent quid faciant. qͦd ñ eẽt ꝑ¬
missurus aliquid eos facere de suoꝵ corpori¬
b martyrum: s qm̃ quicquid facere ꝑmis¬
si eẽnt nichil quo minueret᷑ xp̃ianoꝵ de¬
functoꝵ felicitas fieret. nichilq inde ad
sensum post mortem uiuentiũ ꝑueniret:
quominus integra resurgerent ꝑtineret.
Et tamen ex illo humano cordis affectu.
quo nemo unquam carnem suam odio
habet. si cognoscant homines aliquidpꝰ
mortem suam suis corporib de futurũ.
qđ in sua cuiꝰq gente uł patria poscit sol¬
lemnitas sepulturȩ.: contristant᷑ ut hoĩes.

Expanded text:
tendo Christum, dum contemnunt hanc uitam, tendo Christum, dum contemnunt hanc uitam, multo magis contemnere sepulturam. hoc enim quod ingenti saeuitia de corporibus martyrum factum est, si eis quidquam noceret, quo minus beate requiescerent eorum uictoriosissimi spiritus, non utique fieri sineretur. re ipsa ergo declaratum est non ideo dixisse dominum: nolite timere eos qui corpus occidunt et postea non habent quid faciant, quod non esset permissurus aliquid eos facere de suorum corporibus mortuorum, sed quoniam quidquid facere permissi essent, nihil quo minueretur christiana defunctorum felicitas fieret, nihil inde ad sensum post mortem uiuentium perueniretorum. quo minus integra resurgerent, pertineret. Et tamen ex illo humani cordis affectu, quo nemo umquam carnem suam odio habet, si cognoscant homines aliquid post mortem suam suis corporibus defuturum, quod in sua cuiusque gente uel patria poscit sollemnitas sepulturae. contristantur ut homines
Abbreviated transcription (Latin):
debet asupplicationib necessariis in eiꝰ
cõmendatione cessare. Ubicunq enĩ iace¬
at uł non iaceat defuncti carospũu reqͥ¬
es acquirenda ẽ: qui cum inde exiret se¬
cum abstulit sensum. quo inter eẽ pos¬
sit. quomͦ quisq sit siue in bonis siue in ma¬
lis. Nec ab eacarne expectat adiuuari suã
uitam. cui p̃bebat ip̃se uitam. quam detra¬
xit excedens et redditurus est rediens: qm̃
surrectionis meritũ comparat. utrũ ad pe¬
nam an ad głam reuiuiscat. Legimꝰ in ec¬
clesiastica hystoria. quam grece scripsit eu¬
sebius. et inlatinam linguam uertit rufi¬
nus: martyrũ corpora in gallia canib
exposita. canumq reliquias atq ossa mor¬
tuoꝵ usq ad extremam consumptionẽ
ignib concremata: eosdemq cineres flu¬
uio rodano ne quid ad memoriã qualen¬
cunq relinqueret᷑ inspersos. Quod non ob
aliud eredendum est diuinitus fuisse per¬
missum: nisi ut discerent xp̃iani inconfi¬

Expanded text:
debet a supplicationibus necessariis in eius debet a supplicationibus necessariis in eius commendatione cessare. ubicumque enim iaceat uel non iaceat defuncti caro, spiritui requies adquirenda est, qui cum inde exiret, secum abstulit sensum, quo interesse possit quomodo quisque sit siue in bonis siue in malis, nec ab ea carne expectat adiuuari suam uitam, cui praebebat ipse uitam, quam detraxit excedens et redditurus est rediens, quoniam nsurrectionis meritum comparat, utrum ad poenam an ad gloriam reuiuescat. Legimus in ecclesiastica historia, quam graece scripsit Eusebius et in latinam linguam uertit Rufinus, martyrum corpora in Gallia canibus exposita canumque reliquias atque ossa mortuorum usque ad extremam consumptionem ignibus concremata eosdemque cineres fluuio Rhodano, ne quid ad memoriam qualemcumque relinqueretur, inspersos. quod non ob aliud credendum est diuinitus fuisse permissum, nisi ut discerent christiani in confi
Abbreviated transcription (Latin):
animus ei pandatur humanus: sed his
magis seipsum excitet homo adorandũ
gemendumq humilius atq feruentius.
Et nescio quomodo cumhi motus corpo¬
ris fieri nisi motu animi p̃cedente ñ pos¬
sunt: eisdem rursus exterius uisibiliter fa¬
ctiss ille interior inuisibilis qui eos fecit
auget᷑. Ac ꝑhoc cordis affectus qui ut fie¬
rent ista precessit: quia facta sunt cresgit
Ueruntamen si eo modo quisq tencat᷑ uł
etiam liget᷑. ut hec de suis m̃bris facere
nequeat:. non idõ non orat interior hõ:
et ante oculos dei insecretissimo cubil ubi
compungit᷑ sternt᷑. Ita etiam cũ plurimũ
intersit. ubi ponat corpus mortui sui qui
ꝓspũ eius deo supplicat: quia et p̃cedens
affectus locum elegit sc̃m. et illic corpore
posito. recordatꝰ locus sc̃s eum qui p̃cesserat
renouat et auget affectum: tamen etiã¬
si non possit religiosus amicus ubi eli¬
git humare quem diligit: nullomodo

Expanded text:
animus ei pandatur humanus. sed hinc animus ei pandatur humanus. sed hinc magis se ipsum excitat homo ad orandum gemendumque humilius atque feruentius, et nescio quomodo, cum hi motus corporis fieri nisi motu animi praecedente non possint, eisdem rursus exterius uisibiliter factis ille interior inuisibilis qui eos fecit augetur, ac per hoc cordis affectus. qui, ut fierent ista, praecessit, quia facta sunt crescit. uerum tamen si eo modo quisque teneatur uel etiam ligetur, ut haec de suis membris facere nequeat, non ideo non orat interior homo et ante oculos dei in secretissimo cubili, ubi conpungitur, sternitur. ita etiam cum plurimum intersit, ubi ponat corpus mortui sui, qui pro spiritu eius deo supplicat, quia et praecedens affectus locum elegit sanctum et illic corpore posito recordatus locus sanctus eum qui praecesserat renouat et auget affectum, tamen etiamsi non possit ubi religiosus animus elegit humare quem diligit, nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
puto quod nichil ꝓdesset spiritib eoꝵ
quamlibet locis scĩs ex anima corpora po¬
nerent᷑. Cum gͦ fidelis mater. fidelis filii
defuncti corpus desiderauit inbasilica
martyris poni:siquidem credidit eius
animam meritis martyris adiuuari:
hoc quodita credidit. supplicatio quȩdã
fuit: et hȩc ꝓfuit siquid ꝓfuit. Et quod
ad idem sepulchrum recurrit animo. et fili¬
um p̃cibus magis magisq commendat: ad¬
iuuat defuncti sp̃m̃ non mortui corporis lo¬
cus. sed ex loci memoria uiuus matris affectꝰ.
Simul enim et quis. et cui cõmendandus
sit nonutiq infructuose religiosam mentẽ
p̃cantis attingit. Nam et orantes. de m̃bris
sui corporis faciunt quod supplicationib
congruit: cum genua figunt. cũ extendt̃
manus. uł etiam ꝓsternunt᷑ solo. et siqͥd
aliud faciunt uisibiliter᷑. Quamuis eoꝵ
inuisibilis uoluntas et cordis intentio dõ
nota sit. nec ille indigeat his indiciis ut

Expanded text:
puto, quod nihil prodesset spiritibus eorum, puto, quod nihil prodesset spiritibus eorum, quamlibet locis sanctis exanima corpora ponerentur. Cum ergo fidelis mater fidelis filii defuncti corpus desiderauit in basilica martyris poni, si quidem credidit eius animam meritis martyris adiuuari, hoc, quod ita credidit, supplicatio quaedam fuit, et haec profuit, si quid profuit. et quod ad idem sepulcrum recurrit animo et filium precibus magis magisque commendat, adiuuat defuncti spiritum non mortui corporis locus, sed ex loci memoria uiuus matris affectus. simul enim et quis et cui commendatus sit, non utique infructuose religiosam mentem precantis adtingit. nam et orantes de membris sui corporis faciunt quod supplicantibus congruit, cum genua figunt, cum extendunt manus uel etiam prosternuntur solo et si quid aliud faciunt uisibiliter, quamuis eorum inuisibilis uoluntas et cordis intentio deo nota sit nec ille indigeat his indiciis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cant. qđ nos memoriam seu monumentũ
appellamus: qm̃ lingua eoꝵ memoria
ipsa qua meminimus menme dicit᷑. Cũ
itaq recolit animꝰ ubi sepultum sit kmĩ
corpus. et occurrit locus nomine marty¬
ris uenerabilis: eidem martyri animam
dilectam cõmendat recordantis et p̃can¬
tis affectus. Quicum defunctis ac fideli¬
b Rm̃is exhibetur: eum ꝓdesse ñ dubi¬
um ẽ his qui cum incorpore uiuerent.
talia ꝓdesse sibi post hanc uitam meruert̃.
Uerum et si aliqua necessitas uł humari
corpora. uł intalib locis humari nulla data
facultate ꝑmitat: ñ st̃ p̃t̃mitende suppli¬
cationes ꝓspiritibꝰ mortuoꝵ qͣs faciendas pro
bus eoꝵ sub general cõmemoratione susce¬
pit ȩccłia: ut quib ad ista desunt parentes
aut filii. aut quicunq cognati uł amci.
ab una eis exhibeantur pia matre cõmu-¬
ni. Si autem de essent iste supplicationes.
quȩ fiunt recta fide ac pietate ꝓ mortuis:

Expanded text:
cant, quod nos memoriam seu monumentum cant, quod nos memoriam seu monumentum appellamus, quoniam lingua eorum memoria ipsa, qua meminimus, μvήμη dicitur. cum itaque recolit animus, ubi sepultum sit carissimi corpus, et occurrit locus nomine martyris uenerabilis, eidem martyri animam dilectam commendat recordantis et precantis affectus. qui cum defunctis a fidelibus carissimis exhibetur, eum prodesse non dubium est his, qui cum in corpore uiuerent, talia sibi post hanc uitam prodesse meruerunt. uerum et si aliqua necessitas uel humari corpora uel in talibus locis humari nulla data facultate permittat, non sunt praetermittendae supplicationes pro spiritibus mortuorum, quas faciendas pro ibus eorum sub generali commemoratione suscepit ecclesia, ut quibus ad ista desunt parentes aut filii aut quicumque cognati uel amici, ab una eis exhibeantur pia matre communi. si autem deessent istae supplicationes, quae fiunt recta fide ac pietate pro mortuis,
Abbreviated transcription (Latin):
tas ẽ erga funera suoꝵ: Qm̃ si non nulla religio
ẽ ut sepeliantur: non potest nulla non eẽ. qͣn¬
do ubi sepeliantur attenditur. S cũ talia
uiuoꝵ solatia requirant᷑. quib eoꝵ pius ani¬
mus in suos amicos appareat: non uideo
quȩ sint adiumenta mortuoꝵ: nisi adhoc.
ut dum recolunt ubi sunt posita eoꝵ quos
diligunt corpora: eisdem scĩs illos tanqͣm
patronis susceptos. apud dñm adiuuandos
orando cõmendent. Quod quidẽ facere pos¬
sent: etiam sitalib locis eos humare ñ pos¬
sent. S non ob aliud uł memoriȩ uł mo¬
numenta dicunt᷑. ea quȩ insigniter fiunt
sepulchra mortuoꝵ: nisi quia eos qui ui¬
uentiũ oculis subtracti sunt. ne obliuio¬
ne etiam cordibus subtrahant᷑. in memo¬
riam reuocant. et admonendo faciunt
cogitari. Nam et memoriȩ nomine id aꝑ¬
tissime ostenditur: et monumentũ eo qd̾
moneat mentem: id est admoneat nun¬
cupat᷑ Propter qđ et greci menmion uo¬

Expanded text:
ae est erga funera suorum, quoniam, si nonnulla religio ae est erga funera suorum, quoniam, si nonnulla religio est, ut sepeliantur, non potest nulla esse, quando ubi sepeliantur adtenditur. sed cum talia uiuorum solacia requiruntur, quibus eorum pius in suos animus adpareat, non uideo quae sunt adiumenta mortuorum nisi ad hoc, ut, dum recolunt, ubi sint posita eorum quos diligunt corpora, eisdem sanctis illos tamquam patronis susceptos apud dominum adiuuandos orando commendent. quod quidem facere possent, etiamsi talibus locis eos humare non possent. sed non ob aliud uel \'memoriae\' uel monumenta> dicuntur ea quae insignite fiunt sepulcra mortuorum, nisi quia eos, qui uiuentium oculis morte subtracti sunt, ne obliuione etiam cordibus subtrahantur, in memoriam reuocant et admonendo faciunt cogitari. nam et memoriae nomen id apertissime ostendit et monumentum eo quod moneat mentem, id est admoneat, nuncupatur. propter quod et Graeci μvημεῑοuo
Abbreviated transcription (Latin):
ctemus: cũ sufficiant ista quȩ diximꝰ. S si
ea quȩ sustentandis uiuentib sunt necessa¬
ria. sicut uictus et amictus. quãuis cũ gra¬
ui afflictione desint. non frangunt in bonis
ꝑferendi tolerandiq uirtutem. nec eradicañ.
ex anima pietatem. s excitatam faciunt fe¬
cundiorem: quantomagis cũ desint ea gͤ
curandis funerib condiendisq corporib de¬
functorum adhiberi debent. ñ efficiunt mi¬
seros. inoccultis pioꝵ sedib iam quictos:
Ac ꝑhoc quando ista cadauerib xp̃ianoꝵ
in illa magnȩ urbis uł etiam alioꝵ oppido¬
rum uastatione defucrunt: nec uiuorũ
culpa ẽ qͥ ñ potuert̃ ista p̃bere. nec pena mortu¬
oꝵ. qui ñ potuert̃ istasentire. Hec ẽ mea de sepul
inistũ transtuli: quia facilius hoc ame recen¬
seri potuit. quam id ipsum alio modo eloqͦn
dum fuit. Quod si uerum ẽ: ꝓfecto etiam
riam scõꝵ locus. bone affectionis humani¬

Expanded text:
ctemus, cum sufficiant ista quae diximus. sed si ctemus, cum sufficiant ista quae diximus. sed si ea quae sustentandis uiuentibus sunt necessaria, sicut uictus et amictus, quamuis cum graui afflictione desint, non frangunt in bonis perferendi tolerandique uirtutem nec eradicant ex animo pietatem, sed exercitatam faciunt fecundiorem: quanto magis, cum desunt ea, quae curandis funeribus condendisque corporibus defunctorum adhiberi solent, non efficiunt miseros in occultis piorum sedibus iam quietos! ac per hoc, quando ista cadaueribus Christianorum in illa magnae urbis uel etiam aliorum oppidorum uastatione defuerunt, nec uiuorum culpa est, qui non potuerunt ista praebere, nec poena mortuorum, qui non possunt ista sentire\\ haec est mea de sepultin istum transtuli, quia facilius hoc a me recenseri potuit, quam\' id ipsum alio modo eloquendum fuit. Quod si uerum est, profecto etirias sanctorum locus bonae affectionis human
Abbreviated transcription (Latin):
commendat: quod unguentũ p̃ciosũ su
ꝑ m̃bra eius effuderit: atq hoc ad eũ sepe¬
liendum fecerit. Et laudabiliter cõmemo¬
rantur in ȩuangłio. qui corpus eiꝰ de cru¬
ce acceptum: diligenter atq honorifice
tegendum sepeliendumq curarunt. Ue¬
rum iste auctoritates non hoc admonent.
quod insit ullus cadauerib sensus: sed
ã der ꝓuidentiam cui placent etiã talia
pietatis officia. corpora quoq mortuoꝵ ꝑti¬
nere significant. ꝓpter fidem resurrectionis
astruendam. Ubi et illud salubrit̃ discuti¬
tur. quanta possit esse remuneratio ꝓ elemo¬
sinis. quas uiuentib et sentientib exhibe.¬
mus: si neq hoc apud dm̃ perit. qđ exani¬
mis hominũ membris officii diligentiȩq ꝑ¬
soluit᷑. Sunt quidẽ et alia: quȩ sc̃i patriar¬
chȩ de corporib suis uł condiendis uł trans¬
ferendis. ꝓpħico spũ dicta intelligiuolue¬
runt. Non autem hic locus ẽ. ut ea ꝑtra¬

Expanded text:
commendat. quod unguentum pretiosum super commendat. quod unguentum pretiosum super membra eius effuderit atque hoc ad eum sepeliendum fecerit. et laudabiliter commemorantur in euangelio qui corpus eius de cruce acceptum diligenter atque honorifice tegendum sepeliendumque curarunt. uerum istae auctoritates non hoc admonent, quod insit ullus cadaueribus sensus, sed ad dei prouidentiam, cui placent etiam talia pietatis officia, corpora quoque mortuorum pertinere significant propter fidem resurrectionis astruendam. ubi et illud salubriter discitur, quanta possit esse remuneratio pro elemosynis, quas uiuentibus et sentientibus exhibemus, si neque hoc apud deum perit, quod exanimis hominum membris officii diligentiaeque persoluitur. sunt quidem et alia, quae sancti patriarchae de corporibus suis uel condendis uel transferendis prophetico spiritu dicta intellegi uoluerunt; non autem hic locus est, ut ea pertra
Abbreviated transcription (Latin):
da ꝓmittitur: Nec ideo tam̃ contemnen¬
da et abicienda sunt corpora defunctoꝵ.
maximeq ustoꝵ atq fidelium: quib
tanquam organis et uasis ad omnia oꝑa
et anulus. ac siquid huiꝰmodi tanto cariꝰ
est posteris. quanto erga parentes maior
affectus: nullomodo ipsa spernenda ft̃
corpora: quȩ utiq multo familiariꝰ atq
coniunctius. quam quȩlibet indumen¬
ta gestamꝰ. Hȩc enim ñ ad ornamentum
uł ad adiutorium quod adhibet᷑ extrinse¬
cus: sed ad ipsam naturam hominis ꝑti¬
nent. Unde etiam antiquoꝵ iustoꝵ fune¬
ra. officiosa pietate curata sunt: et exeqͥȩ
celebratȩ. et sepulchra. ꝓuisa. Ipsiq cum
uiuerent. de sepeliendis uł etiam transfe¬
rendis suis corporib filiis mandauerunt.
Et tobis sepeliendo mortuos. dm̃ ꝓmerus¬
se teste angło cõmendat᷑. Ipse quoq dñs
die tercio resurrecturus religiosȩ mulie¬
ris bonum opus p̃dicat. p̃dicandumq

Expanded text:
da promittitur! Nec ideo tamen contemnenda promittitur! Nec ideo tamen contemnenda et abicienda sunt corpora defunctorum maximeque iustorum atque fidelium, quibus tamquam organis et uasis ad omnia bonaet anulus ac si quid huius modi tanto carius est posteris, quanto erga parentes maior affectus, nullo modo ipsa spernenda sunt corpora, quae utique multo familiarius atque coniunctius quam quaelibet indumenta gestamus. haec enim non ad ornamentum uel adiutorium, quod adhibetur extrinsecus, sed ad ipsam naturam hominis pertinent. unde et antiquorum iustorum funera officiosa pietate curata sunt et exequiae celebratae et sepultura prouisa, ipsique, cum uiuerent, de sepeliendis uel etiam transferendis suis corporibus filiis mandauerunt. et Tobis sepeliendo mortuos deum promeruisse teste angelo commendatur. ipse quoque dominus die tertio resurrecturus religiosae mulieris bonum opus praedicat praedicandumque
Abbreviated transcription (Latin):
in conspectu hominũ purpurato illi diui¬
ti turba exibuit famulorũ: s multo ela¬
riores in conspectu dñi ulceroso illi pau¬
peri ministerium p̾buit angłoꝵ: qui
eũ non extulerunt in marmoreũ tumu¬
lum: sed in abrahȩ illum sustulerunt¬
sinum. Rident hȩc ille contra quos de¬
fendendam suscepimꝰ ciuitatẽ dei. Ue.¬
runtamen sepulture curam etiam eorũ
philosophi contempserunt. Et sepe uni¬
uersi exercitus dum ꝓt̾rena patria moreren¬
tur: ubi postea iacerent ut quib bestiis es¬
ca fierent non curarunt. Placuit de hac
re poctis eorũ plausibiliter dicere. Cȩlo te¬
gitur qui non habet urnam. Quanto
minus debent de corporib insepultis in¬
sultare xp̃ianis: quib et ipsius carnis m̃¬
broꝵq omniũ reformatio. ñ solum ex tra
uerũ etiam ex alioꝵ elementoꝵ secretissi¬
mo sinu. quo dilapsa cadauera recesser̃t̃.
intemporis puncto reddenda et remtegͣn¬

Expanded text:
in conspectu hominum purpurato illi diuiin conspectu hominum purpurato illi diuiti turba exhibuit famulorum, sed multo clariores in conspectu domini ulceroso illi pauperi ministerium praebuit angelorum, qui eum non extulerunt in marmoreum tumulum, sed in Abrahae gremium sustulerunt. rident haec illi, contra quos defendendam suscepimus ciuitatem dei. uerum tamen sepulturae curam etiam eorum philosophi contempserunt. et saepe uniuersi exercitus, dum pro terrena patria morerentur, ubi postea iacerent uel quibus bestiis esca fierent, non curarunt, licuitque de hac re poetis plausibiliter dicere: caelo tegitur, qui non habet urnam. quanto minus debent de corporibus insepultis insultare Christianis, quibus et ipsius carnis membrorumque omnium reformatio non solum ex terra, uerum etiam ex aliorum elementorum secretissimo sinu, quo dilapsa cadauera recesserunt, in temporis puncto reddenda et redintegran
Abbreviated transcription (Latin):
bere qd faciant: quia nullus sensus est
in corpore occiso.Multa itaq corpora
xp̃ianoꝵ terra non texit: sed nullũ eoꝵ
quisquam a cęlo et trͣa separauit: quã to¬
tam implet p̾sentia sua. qui nouit unde
resuscitet quos creauit. Inde enim dicit᷑
inpsalmo. Posuerunt mortalia seruoꝵ tu¬
oꝵ escas uolatilib cȩli: carnes scõꝵ tuoꝵ be¬
stiis terrȩ. Effuderunt sanguinẽ eoꝵ tan¬
quam aquã incircuitu ierłm: et non erat
qui sepeliret. Sed magis ad exaggerandã
crudelitatẽ eoꝵ quiista fecerunt. non ad
eoꝵ infelicitatem qui ista ꝑpessi sunt.
Quãuis enĩhȩc inconspectu hominũ du¬
ra et dira uideant᷑: s p̃ciosa in conspectu
domini mors scõꝵ eiꝰ. Proinde ista omnia.
id est curatio funeris. condidio sepulturȩ.
pompa exequiarum.magis sunt uiuoꝵ
solatia: quam subsidia mortuoꝵ. Si ali¬
quid ꝓdest impio sepultura p̃ciosa: oberit
pio uilis aut nulla. Preclaras exequias

Expanded text:
bere quod faciant, quia nullus sensus est bere quod faciant, quia nullus sensus est in corpore occiso. multa itaque corpora Christianorum terra non texit, sed nullum eorum quisquam a caelo et terra separauit, quam totam inplet praesentia sui, qui nouit unde resuscitet quod creauit. dicitur quidem in psalmo: posuerunt mortalia seruorum tuorum escam uolatilibus caeli, carnes sanctorum tuorum bestiis terrae; effuderunt sanguinem eorum tamquam aquam in circuitu Hierusalem, et non erat qui sepeliret, sed magis ad exaggerandam crudelitatem eorum, qui ista fecerunt, non ad eorum infelicitatem, qui ista perpessi sunt. quamuis enim haec in conspectu hominum dura et dira uideantur, sed pretiosa in conspectu domini mors sanctorum eius. proinde ista omnia, id est curatio funeris, conditio sepulturae, pompa exequiarum, magis sunt uiuorum solacia quam subsidia mortuorum. si aliquid prodest inpio sepultura pretiosa, oberit pio uilis aut nulla. praeclaras exequias
Abbreviated transcription (Latin):
fidei meritis ab illo fuisse susceptas: in¬
sultant de cadaucrib insepultis. Totũ
itaq istum de sepultura locum: uerbis
talib explicaui. At enim intanta in quã
strage cadauerum. nec sepeliri potuert̃.
Neq istud pia fides nimium reformidat:
tenens p̃dictum. nec absumentes bestias
resurrecturis corporib obfuturas: quo¬
rũ capillus capitis non peribit. Nullo¬
ciũ modo diceret ueritas. nolite timere
eos qui corpus occidunt. animã autẽ
non possunt occidere: si quicquã obes¬
set future uite. quicqͥd inimici de cor¬
porib occisoꝵ facere uoluissent. Sed¬
forte quispiam sic absurdus ẽ: ut conten¬
dat eos qui corpus occidunt non debere
timeri ante mortem ne corpus occidant.
et timeri debere post mortẽ. ne corpus oc¬
cisum sepeliri non sinant. Falsum ẽ gͦ
quod ueritas dixit. Dictum ẽ enĩ aliqͥd
eos facere cum occidunt. quia incorpore
sensus ẽ occidendo: post uero nichil ha¬

Expanded text:
fidei meritis ab illo fuisse susceptas, infidei meritis ab illo fuisse susceptas, insultant de cadaueribus insepultis. totum itaque istum de sepultura locum uerbis talibus explicaui. At enim in tanta, inquam, strage cadauerum nec sepeliri potuerunt. neque istud pia fides nimium reformidat, tenens praedictum nec absumentes bestias resurrecturis corporibus obfuturas, quorum capillus capitis non peribit. nullo modo diceret ueritas: nolite timere eos, qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere, si quidquam obesset futurae uitae quidquid inimici de corporibus occisorum facere uoluissent. nisforte quispiam sic absurdus est, ut contendat eos, qui corpus occidunt, non debere timeri ante mortem, ne corpus occidant, et timeri debere post mortem, ne corpus occisum sepeliri non sinant. falsum est ergo quod ueritas dixit. dictum est enim aliquid eos facere, cum occidunt, quia in corpore sensus est occidendo, postea uero nihil ha
Abbreviated transcription (Latin):
hanc uitam spiritib hominũ. si eoꝵ cor¬
pora sepulta non fuerint: ñ scđm opinio¬
credendum ẽ sicut apud maronem legit᷑.
insepultos nauigando atq transeundo
inferno amne prohiberi: quia scilicet
nec ripas datur horrendas. et rauca flu¬
enta transportari. priusquam sedib ossa
quieuerint. Quis cor xp̃ianum inclinet
hispoeticis fabulosisq figmentis: cum
dnĩs iħs ut inter manus inimicoꝵ qͥ eoꝵ
corpora in potestate haberent securi occũ¬
berent xp̃iani. nec capillum capitis eoꝵ
asserat periturum: exortans ne timeant
eos. ut cũ corpus occiderint. ampliꝰ non
habent quid faciant: Unde in pͥmo li¬
bro de ciuitate dei.satis quantũ existimo
sum locutus: ut eoꝵ dentem retunderem
qui barbaricam uastitatem. p̃cipue quã
nuꝑ roma ꝑpessa ẽ xp̃ianis temporibus
imputando. etiam id obiciunt qđ suis
illic non subuenerit xp̃c. Quib cum re¬
sponsum fuerit. animas fideliũ ꝓ suȩ

Expanded text:
hanc uitam spiritibus hominum, si eorum corhanc uitam spiritibus hominum, si eorum corpora sepulta non fuerint, non secundum opiniocredendum est, sicut apud Maronem legitur, insepultos nauigando atque transeundo inferno amne prohiberi, quia scilicet nec ripas datur horrendas et rauca fluenta transportare prius, quam sedibus ossa quierunt. quis cor christianum inclinet his poeticis fabulosisque figmentis, cum dominus Iesus, ut inter manus inimicorum, qui eorum corpora in potestate haberent, securi occumberent christiani, nec capillum capitis eorum adserat periturum, exhortans ne timeant eos, qui cum corpus occiderint, amplius non habent quid faciant? unde in primo libro de \'Ciuitate dei\' satis, quantum existimo, sum locutus, ut eorum dentem retunderem, qui barbaricam uastitatem, praecipue quam nuper Roma perpessa est, Christianis temporibus inputando etiam id obiciunt, quod suis illic non subuenerit Christus. quibus cum responsum fuerit animas fidelium pro suae
Abbreviated transcription (Latin):
Genere gͥ uite quod gessit quisq ꝑcorpus
efficitur: ut prosint uł nonpsint. quȩc̃q
ꝓ illopie fiunt. cumreliquerit corpus. Nã
tam querit᷑. Ita fit ut neq maniter ecclesia.
uł suoꝵ cura ꝓdefunctis quod potuerit
religionis impendat: et ferat unusqͥsq
possit epꝓdesse post corpus: in cauita ẽ
acquisitum quam gessit incorpore. Pote¬
rat inquisitioni tuȩ sufficere mea bre¬
uis ista responsio: sed quia alia mouent
quib respondendum existimo: parũꝑ
attende. In machabeoꝵ libris legimus
oblatum ꝓ mortiuis sacrificiũ. S et si
nusquam inscripturis ueterib omnino
claret auctoritas: ubi inprecib sacerdo¬
tis quȩ dño dõ ad eius altare fundunt᷑.
locũ suum habet etiam cõmendatio mor¬
tuoꝵ. S utrum aliquid ꝓsit animȩ
mortui locus corporis sui: operosius inqͥ¬
rendum ẽ. Ac pͥmũ utrum intersit aliqͥd
ad inferendam uł augendam miseriã post

Expanded text:
genere igitur uitae, quod gessit quisque per corpus. genere igitur uitae, quod gessit quisque per corpus. efficitur, ut prosint uel non prosint, quaecumque pro illo pie fiunt, cum reliquerit corpus. nam tur uitam. ita fit, ut neque inaniter ecclesia uel suorum cura pro defunctis quod potuerit religionis inpendat et tamen ferat unusquisque possit ei prodesse post corpus, in ea uita est adquisitum, quam gessit in corpore. Poterat inquisitioni tuae sufficere mea breuis ista responsio; sed quae alia moueant, quibus respondendum existimo, parumper adtende. in Machabaeorum libris legimus oblatum pro mortuis sacrificium. sed et si nusquam in scripturis ueteribus omnino claret auctoritas, ubi in precibus sacerdotis quae domino deo ad eius altare funduntur locum suum habet etiam commendatio mortuorum. Sed utrum aliquid prosit animae mortui locus corporis sui, operosius inquirendum est. ac primum utrum intersit aliquid ad inferendam uel augendam miseriam post