comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ares frigius qui hanc historiam scripsit. ait se mi¬
litasse usꝙ dum troia capta est. hos se uidisse cũ
inducie essent. partini plio int̾ fuisse: a dardans
autem audisse. qua facie. & natura fuissent. castor et pollux
fuert̃ autem alt̃ alti stmilis. capillo flauo. oculis auagns. facie
pura. bene figurati: corpore deducto. helenam simnilẽ illis.
formosam. animo simplici. blandam. crurib optamnis. notam
unt᷑ duo suꝑcilia habentem. ore pusillo. Priamum troianorũ
regem. uultu pulcro. magnũ. uoce suaus. aquilino corpore.
hectorem blesum. candidũ. crispum. strabum. ꝑnicib meubris
uultu uenerabili. barbatum decenter. bellicosum amino. Magt̃
mciub. clementem. dignum. et amere aptum. Deiphebirmn.
et henelum. similes patts. cdissimiles patura. Deiphebũ for¬
tem. heuelũ lementem. cloctum uatem. Troilum yagnum.
pulcherrimũ. pro etate ualentem. fortem. cupidũ u̾tuis. Alex¬
andrum. candidum. longum. fortem. oculis pulchertimis. ca¬

Expanded text:
ares Phrygius, qui hanc historiam scripsit, ait se militasse usque dum Troia capta est, hos se vidisse, cum indutiae essent, partim proelio interfuisse, a Dardanis autem audisse qua facie et natura fuissent Castor et Pollux. Fuerunt autem alter alteri similis capillo flavo oculis magnis facie pura bene figurati corpore deducto. Helenam similem illis formosam animi simplicis blandam cruribus optimis notam inter duo supercilia habentem ore pusillo. Priamum Troianorum regem vultu pulchro magnum voce suavi aquilino corpore. Hectorem blaesum candidum crispum strabum pernicibus membris vultu venerabili barbatum decentem bellicosum animo magno in civibus clementem dignum amore aptum. Deiphobum et Helenum similes patri dissimili natura, Deiphobum fortem Helenum clementem doctum vatem. Troilum magnum pulcherrimum pro aetate valentem fortem cupidum virtutis. Alexandrum candidum longum fortem oculis pulcherrimis ca
Abbreviated transcription (Latin):
intellexit: naues xͦbͥ. parauit miltes elegit. Ubi tempꝰ datũ
est ꝓficiscendi: luteras ad eos quos rogauerat ut uenirent
Ad sigeum noctu accesserunt. Inde hercules. telamõ u pele.
exercitum eduxerunt e nauib. Qui uͦ psidio essent. castorẽ

Expanded text:
intellexit, naves paravit, milites elegit. Vbi tempus datum intellexit, naves paravit, milites elegit. Vbi tempus datum est proficiscendi, litteras ad eos, quos rogaverat, misit ut venirent ad Sigeum noctu accesserunt. Inde Hercules Telamon et Peleus exercitum eduxerunt: navibus qui praesidio essent Castorem
Abbreviated transcription (Latin):
profecti erant colchos cum iasone. Spartam: ad castorem et
polluoe uenit. Agit cum his ut secum suas iniurias defeu¬
dant ne laomedon impugne ferret quod illos terta o portu
prohibusset: multos adiuitores futuros si se accommodassẽt
Castor. & pollux. onmia ꝑmisert̃ se facturos que hercules
uellet. Ab his salaminam ꝓfectus est. Ad telamonẽ uenit
Rogat eum uͭ secum ad t̾roiam eat. ut suas suoꝵq ĩiurias
defendat:. Telamon ꝓmisit om̃ib rebus se paratum eẽ: que
hercules uellet. Iude ad sitiam ꝑfectus est ad peleuni. rogatq
eum ut secum eat ad troiam. Sollicituseꝑ est ei peleus se uu¬
rum. Inde pilum ad nestorem profectꝰ est. Rogatq eũ uestor
quid ueniret. Hercules dixit quod dolore cõmotus sit uelle se
exercituum in frigiam ducere. ħsestor herculem collaudauit
opemꝙ suam ill pollicitus est. hercules ubi om̃ium uolũtares

Expanded text:
profecti erant Colchos cum Iasone, Spartam ad Castorem et profecti erant Colchos cum Iasone, Spartam ad Castorem et Pollucem venit, agit cum his, ut secum suas iniurias defendant, ne Laomedon inpune ferat, quod illos a terra et portu prohibuisset: multos adiutores futuros, si se accommodassent. Castor et Pollux omnia promiserunt se facturos quae Hercules vellet. Ab his Salaminam profectus ad Telamonem venit: rogat eum, ut secum ad Troiam eat, ut suas suorumque iniurias defendat. Telamon promisit omnibus se paratum esse, quae Hercules facere vellet. Inde ad Phthiam profectus est ad Peleum rogatque eum, ut secum eat ad Troiam. Pollicitusque est ei Peleus se iturum. Inde Pylum ad Nestorem profectus est rogatque eum Nestor, quid venerit. Hercules dicit quod dolore commotus sit, velle se exercitum in Phrygiam ducere. Nestor Herculem conlaudavit operamque suam ei pollicitus est.Hercules, ubi omnium voluntates
Abbreviated transcription (Latin):
troianoꝵ nonciatum est mirandam nauim in portum sime¬
onta intrasse et in ea multos iuuenes de grecia adu̾tos ẽẽ
Ubi andiuit laomedon rex cõmotus est et considerauit
commune periculum esse si consuescerent greci ad sua
lictora nauibus aduentare. Itaq mittit ad portum qui ĩ¬
dicat ut greci de finib suis discedant: si non dictu obau¬
dissñti. sese cum arnus eos de suis finib euecturum. Ia¬
son ⁊ hũ qui cum eo erant. grauit̾ tulert̃ crudelitatem
la omedontis sic se ab eo tractari cum ulła ab eis iniuria facta
laomedonti. Sinul ⁊ tunebant multitudinem barbaroꝵ. Si coͣtͣ
imꝑuim conarent᷑ ꝑmanere: oppͥmerẽtur cum ip̃i non eeũt ꝑati
ad preliandũ. Nauim co̾scend̾ũt: a t̾ra recesserũt. Colchos ꝑfecti
sut. pellem abstulerunt: domũ reu̾si sunt. hercules grauiter
tulit a rege laomedonte contumeliose se tractatũ: & eos qͣuid

Expanded text:
i nuntiatum est mirandam navim in portum Simoi nuntiatum est mirandam navim in portum Simoenta intrasse et in ea multos iuvenes de Graecia venisse. Vbi audivit Laomedon rex, commotus est: consideravit commune periculum esse, si consuescerent Graeci ad sua litora adventare navibus. Mittit ad portum, qui dicant, ut Graeci de finibus excedant, si non dicto obaudissent, sese armis eos de finibus eiecturum. Iason et qui cum eo venerant graviter tulerunt crudelitatem Laomedontis sic se ab eo tractari, cum nulla ab eis iniuria facta esset. Simul timebant multitudinem barbarorum, si contra imperium conarentur permanere, ne obprimerentur, cum ipsi non essent parati ad proeliandum: navim conscenderunt et a terra recesserunt, Colchos profecti sunt, pellem abstulerunt, domum reversi sunt. Hercules graviter tulit a rege Laomedonte contumeliose se tractatum et eos qui una
Abbreviated transcription (Latin):
lebat atq clariorem se existimabat futurum si pellem ĩ¬
auratam colchis abstulixet. dicit peleo. regi se uelle eo sre
uim edificaret ꝙͣpulcherrimani ad uoluntatem iasonis. ꝑ totã
greciam rumor cucurrit. naiũ edificari in qua colchos erat
iason: pellem auream petiturus. Amici et hospites ad iasonẽ
uenert̃ et pollicentur se una ituros. Iason illis gr̃as agit
tempus suꝑuenit literas ad eos misit qui erant polliciti sese
uta ituros: et illico comietiert̃ ad nauim cuius nomen erat
argo. Peleus rex que opus erant in naui amponi iussit. et hor¬
tatus est iasonem et qui cum eo profecturi erant. ut animo
forti ad perficiendum irent que conati essent. Ea res clarita¬
tem grecie et ipsis factura uidebatur. Ubi iason uen̾ ad fri¬
emonstrare eos qui cum iasone profecti sunt non uidet᷑
nr̃m e̾e̾ sed qui uolunt eos cognoscẽ: argo nautas legant. Iasõ
abi ad frigiam uenit. nauim apponit ad portum simeonta
deiide ouines de naui exierunt in terram. Laomedonti regi¬

Expanded text:
lebat et quod clariorem se existimabat futurum, si pellem inauratam Colchis abstulisset, dicit Peliae regi se eo velle ire,vim aedificaret quam pulcherrimam ad voluntatem Iasonis. Per totam Graeciam rumor cucurrit navim aedificari, in qua Colchos eat Iason pellem auream petitum. Amici et hospites ad Iasonem venerunt et pollicentur se una ituros. Iason illis gratias egit litteras ad eos misit, qui erant polliciti sese una ituros et ilico convenerunt ad navem, cuius nomen erat Argo. Pelias rex quae opus erant in navim inponi iussit et hortatus est Iasonem et qui cum eo profecturi erant, ut animo forti ad perficiendum irent, quod conati essent. Ea res claritatem Graeciae et ipsis factura videbatur. Demonstrare eos qui cum Iasone profecti sunt non videtur nostrum esse: sed qui volunt eos cognoscere, Argonautas legant. Iason ubi ad Phrygiam venit, navim admovit ad portum Simoenta: deinde omnes de navi exierunt in terram. Laomedonti reg
Abbreviated transcription (Latin):
lux in re recentiꝰ postꝗͣ audier̃t helenam sororem
suam raptam: nauim conscenderunt. & sequuti st̃
cumꝰ in futore lesbio nauim soluerẽt: maxana tempestate
nusquam eos cõparuisse creditum est. Postea dictum est eos
ĩmortales factos. Itaq lesbios nauib eos usq ad troiam q̃.¬
sicum esse. neq eoꝵ usꝗͣ uestigĩ inuentũ domũ renũciasse.

Expanded text:
recenti, postquam audierunt Helenam suam sororem raptam, navem conscenderunt et secuti sunt. Cum in litore Lesbio navem solverent, maxima tempestate exorta nusquam eos conparuisse creditum est, postea dictum est eos inmortales factos, itaque Lesbios navibus eos usque ad Troiam quaesitum isse neque eorum usquam vestigium inventum domum renuntias
Abbreviated transcription (Latin):
mox ad demones conu̾sa. o inquit miseri: quid quereba¬
tis in ꝑegrino cliũ et filii mei. et iacobi fidelis sui: e atis
uobis posset suffic̾e pena ur̃a: non eẽt opus ut eam au¬
geretis malicia ur̃a. Postqͣm locuta ẽ illa beatissima: cle¬
ment̾ suꝑme flexit lumina sua. demonib aut̃ magno
timore constrictis. om̃ib qui concilio preerant dicenti¬
bus eos contͣ apłm me fallendo fecisse inuiste: imꝑauit
dña me ad corpus reduci. Sanctus gͥ iacobus me susci¬
piens: confestim in hunc locum restituit. Talit mortius
et resuscitatus sum. Quo incole illuis loci audlientes: ueh¬
ment̾ letati. protumis erundẽ in domũ suam deserunt ⁊ ãt¬

Expanded text:
mox ad daemones conversa: « O, inquit, miseri, quid quaerebamox ad daemones conversa: « O, inquit, miseri, quid quaerebatis in peregrino Domini et filii mei, et Jacobi fidelis sui? Satis vobis posset sufficere poena vestra, non esset opus ut eam augeretis malitia vestra. » Postquam locuta est illa beatissima, clementer super me sua lumina flexit: daemonibus autem magno timore conterritis, omnibus qui in concilio erant dicentibus eos contra apostolum, me fallendo, injuste fecisse, imperavit domina me ad corpus reduci. Sanctus igitur Jacobus me suscipiens confestim in hunc locum restituit. Taliter mortuus et resuscitatus sum. » Quod incolae ipsius loci audientes, vehementer laetati, protinus eumdem in domum suam
Abbreviated transcription (Latin):
rumcum ad filuam que int̾ ur̃bem et uillam que dic
labicanum sita ẽ uenissemus. sanctus iacobus inscuis
nos. post t̾gum nr̃m aduolamit: cõprehenfis q. demon¬
semet ip̃m int̾fice̾t. sos ꝑsuasimus nos fefelb̾ius si
eun habere debenrus. Quib ille. De hoc ait qd̃ quero ni¬
do. Uñ małas habeatis grãs: meus enĩ ꝑegrinus ẽ: qũẽ
uos habere iactatis. Ntiq non hunc impuue feretis. Ui¬
debat᷑ mͥ iacobus inuenis. et uenusti aspectus: macilen¬
tus. mecdii coloris qui uulgo brumis dr᷑. Illo gͥ cogente
Quam ego cum mangno cordis mei affectu considecare ce¬
pi: minqͣm enĩ in uita mea tam pulchram creaturã ui¬
di. Non magne s metliocris erat stature: pulcherruna fa¬
ce: et delectabilis aspectu. Ante eam beatus apłs meuĩ ad¬
uocatus piissimus. coram om̃ib protunis extitit: et de sa¬
thane fallacia qualit̾ me deuicerat: clamorem fecit. el

Expanded text:
rum cum ad silrum cum ad silobus insecutus nos post tergum nostrum advolavit, comprehensisque daemonsemetipsum interficeret. Nos suasimus, nos fefellimus, nos habere debemus. » Quibus ille: « De hoc, ait, quod quaero niis. Unde malas habeatis gratias; meus enim peregrinus est quem vos habere jactatis, utique non vos sine pugna feretis. » Videbatur mihi Jacobus juvenis, et venusti aspectus, macilentus, medii coloris, qui vulgo brunus dicitur. Illo igitur cogente Quam ego cum magno cordis affectu considerare coepi, nunquam enim in vita mea tam pulchram creaturam uspiam vidi: non magnae sed mediocris staturae, erat pulcherrima facie, desirabilis aspectu. Ante beatus apostolus meus advocatus piissimus coram omnibus protinus exstitit, et de Satanae fallacia qualiter me devicerat clamorem fecit. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
recsuit.: et instratu fimereo resedit. Quod qri aderant
intuentes: ꝑterriti fugunt. et exclamant. Quoꝵ da¬
more populi concitati adcurrunt: quud accidi̾t reqͥtũ
et mortuũ uite restitutum aucliunt. Qui c̃ propiuis at¬
cessisset: et eum alloqui cepissent. queq circa se facdtas
issent: lib̾a uoce coram omib enarrauit. Ego inquit
amorte resuscitatum uidetis. ab infancia scm̃ tdilexi ras¬
bum: eiq inqͣntum potui seruire consueui. Mlodo aĩ
dran ad eumꝑgere decreuissem. ⁊ usq in hanc uillami
nissem: adueniens diabolus fefellit me: aicens se esse se
it. atq subinitunit. Postqͣm michimet uitam adem. et
nima mã coartaretur a corꝑe: uenit ad me idem malis¬
nus sp̃s qui me deceperat: ducens secum magnã demons
turbam. Qui confestim absq miscdĩa me rapuerunt
q plorantem. ac miserabiles uoces emittentẽ: adtorĩt
tisserunt. Eũntes aut̾ u̾sus romami tetenderunt ⁊l¬

Expanded text:
rediit, et in stratu funereo resedit. Quod qui aderant rediit, et in stratu funereo resedit. Quod qui aderant intuentes, perterriti fugiunt et exclamant; quorum clamore populi concitati accurrunt, quid acciderit inquirunt, et mortuum vitae restitutum audiunt. Qui cum propius accessissent, et eum alloqui coepissent; quaeque circa eum acta fuerant libera voce coram omnibus enarravit. « Ego, inquit, quem a morte resuscitatum videtis, ab infantia sanctum dilexi Jacobum, eique, in quantum potui, servire consuevi. Modo autem dum ad eum pergere decrevissem, et usque in hanc villam venissem, adveniens diabolus fefellit me, dicens se esse sanctum it; atque subintulit: « Postquam mihimet vitam ademi et anima coarctaretur de corpore. venit ad me idem malignus spiritus qui me deceperat, ducens secum magnam turbam daemonum, qui confestim absque misericordia me rapuerunt, atque plorantem ac miserabiles voces emittentem tulerunt ad tormenta. Euntes ergo versus Romam tetenderunt. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
Quib dictis ꝑegrinus simplex animatus ad facuns. noc¬
te sociis dormientib cułtessum extraxit.: et quicqud ui¬
ile erat in partib illis sibi amputamtt. eeinde i uo mam
ferrum erexit: eiusq accumini se uitiens. sibi uentrem
aisfochit. & ũm aũ ubertum sanguis effluecet. ac ille palpi¬
tando t umultuaret᷑⁊ experrecti sori uocauerunt eũ. lcis¬
ctantes quicd haberet. Qui c̃ illis responsum ñ daret . s an¬
nuis extremum spm̃ redde̾t: traheret: constuati concite
surginit:: suminaria accendunt. sociumq senuitĩ. Nec
am sibi respondere ualentem repperiunt. Ex quo stupesce
at magno timore ꝑcussi. ne mors illius sibi imponet efar.
et egenum quem alere ceꝑant delinquunit. Mane aũ cũ
tum adecel̾iam sepeientlum deferuiit. Ante cuꝰ fores dũ
fossa paratur: propt̾ sanguinis fluorem illum depont
Net multa int̾ueniente mora. ille qiuimortuus fuerat

Expanded text:
Quibus dictis peregrinus animatus ad facinus, nocQuibus dictis peregrinus animatus ad facinus, nocte, sociis dormientibus, cultellum extraxit, et quidquid virile fuerat in partibus illis sibi amputavit, deinde versa manu ferrum erexit, ejusque acumine, se injiciens, ventrem confodit. Cum autem sanguis efflueret, et ille palpitando tumultuaretur, experrecti socii vocaverunt illum sciscitantes quid haberet. Qui cum illis responsum non daret, sed anxius extremum spiritum traheret, conturbati concite surgunt, luminaria accendunt, sociumque semivivum nec jam eis respondere valentem reperiunt. Ex quo stupefacti simul et magno timore percussi, ne mors illius sibi imponeretur sivero et egenum quem alere coeperant, derelinquunt. Mane autem cum ctum ad ecclesiam sepeliendum deferunt; ante cujus fores dum fossa pararetur, propter sanguinis fluorem illum deponunt. Nec multa interveniente mora ille qui mortuus fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
niis siue lacrimis posse deleri: Multum defipis.: crede q̃¬
siliis meis et saluus eris. alioquin: saluari non poters
Quãuis peccauis. tñ teamo. et propt̾ea ueni ad te:lu
tale consilium tͥ tribuam ut saluari possis. si mͥ credes
uolueris. Cũi ꝑegrinus. Ita inquit cogitabam sicut diciꝰ
s postqͣm mͥ ad salutem non prodesse hoc asseris: dic qͥ
tͥ placet uñ sałuari possim et libens exequar. At ille s
inquit płenit̾ adelicto mundari desideras: iurilia quib
peccasti cicuis ampui. Cta. Quo ille consilio t̾ritusd¬
xit. Simͥ hoc quod confulis fecero: uiuere non poter
mortus fuĩs. ad me sine tdlubid transibis. quia puuiendo
delictum tuum martyr eris. O si eẽs tam prudensut te¬
net ip̃m occid̾e non lubitares. ego certe. cum rmetã ma¬
ne sociorrum meorum statim ad te uenirem: ac mecũ man¬
suram animam tuam letus acciperem. Ego sumarrei

Expanded text:
niis sive lacrymis posse delere? multum desipis: crede meniis sive lacrymis posse delere? multum desipis: crede meis consiliis, et salvus eris; alioquin salvari non poteris. Quamvis peccaveris, ego tamen amo; et propterea veni ad te ut tale consilium tibi tribuam unde salvari possis, si mihi credere volueris. » Cui peregrinus : « Ita, inquit, cogitabam sicut dicis: sed postquam ad salutem non prodesse hoc asseris, dic quod tibi placet unde salvari possim, et libens exsequar. » At ille: « Si, inquit, pleniter a delicto emundari desideras, virilia, quibus peccasti, citius amputa. » Quo ille consilio territus dixit: « Si mihi hoc quod consulis fecero, vivere non potero, mortuus fueris, ad me sine dubio transibis, quia puniendo delictum tuum martyr eris. O si esses tam prudens ut temetipsum interficere non dubitares, ego certe cum multitudine sociorum meorum statim ad te venirem, ac mecum mansuram animam tuam laetus acciperem. Ego, ait, sum
Abbreviated transcription (Latin):
quit. sum iacobus apłs quem singulis annis ran ex mł¬
to tempore consueuisti uisitare: tiusq premiis honora¬
re Scias quia multum gaude. Qbam de te: quando qux¬
qsm̃ domũ tuam  ȩxires. forneatus es cum muliere.
net inde usc nunc penitiusti: nec confiteri uoluisti Sic¬
q peregre cum peccato tuo profectus es: qi tuaperegri¬
natio ds et michi foret acceptabilis. Non ita fieri oporce
usꝰ necesse est ut peceata sua ꝑ humilem confessionem
aperiat: et postea ꝑegrmnando eadem cõmussa pumat. Q
asit̾ nan fecit: peregrinatio grata non erit. Hoc dicto: ab
ocusis se uidentis euanuit. His aucditis homo contristarie¬
pit. proponens in animo suo se domũ uelle redlire: fu
prebro confiteri. sic ꝙ cepto itinere regredi. Hoc itaq cũ
uenit demon clicens ei. Quid ẽ qd̾ togitas incorde tuo te do¬
mum uelle reclire. penitutłinem agere. ut ad me postins
tium ualeas dignius rechire: Putas ne tm̃ scelus tuũ reis¬

Expanded text:
quit, sum Jacobus apostolus quem singulis annis jam ex muquit, sum Jacobus apostolus quem singulis annis jam ex multo tempore consuevisti visitare tuisque praemiis honorare. Scias quia multum gaudebam de te, quoniam quiquam domum tuam exires, fornicatus es cum muliere, nec inde usque nunc poenituisti, nec confiteri voluisti; sicque peregre cum peccato tuo profectus es, quasi tua peregrinatio Deo et mihi foret acceptabilis. Non ita fieri oportet: prius necesse est ut peccata sua per humilem confessionem aperiat, et postea peregrinando eadem commissa puniat: qui aliter fecerit, peregrinatio grata non erit. » Hoc dicto ab oculis se videntibus evanuit. His auditis homo contristari coepit, proponens in animo suo se domum velle redire, suo presbytero confiteri; sicque coepto itinere regredi. Hoc itaque du dicens ei: « Quid est quod cogitas in corde tuo, te domum velle redire : poenitudinem agere ut ad me dignius postmodum valeas redire? Putas te tantum scelus tuis jeju
Abbreviated transcription (Latin):
labonib sustentabat. Hic scm̃ iacobum uehement̾ dilige¬
uat. et ad euis limina singulis annis uenire. suamꝙ obla¬
tionem folebat offerre. Yxorem non habebat. s solus cũ
matre uetula uitam castam ducebat. S cum diuscule se¬
se contineret: tandem uite quadam carnis uoluptate su¬
ꝑatus. cum uiuencula quadam fornicatus est. Mane aut̃
stõ quia ꝑegrinationi prus se disposuerat c̃ tluobus uici¬
nis fuus. ducens secum asinum quẽdam ad scm̃ iacõbrim ĩ¬
galecia ire cepit. Qui c̃ in uia eẽt: inuenerunt menclicũ
quẽtiam ad scm̃ iacobum proficiscentem. Hunc secũ et gr̃a
societatis et potius amore apui tulerunt: largientesei
necessaria uictus. Pergentes gͥ plurimos cum leticia cliese¬
parit̾ hoc fecerut. Qluorum pacifice et caritatiue socie¬
tati inuidens diabolus. in humana forma satis honesta. ad
utuenem qui domi fornicatus fuerat. clam accessit. eiꝙ eli¬
xit Nosti qui sim: at ilłe. Nequag̃m. Et demon. Ego in¬

Expanded text:
am sustinebat. Hic sanctum Jacobum vehementer diligebat, ad cujus limina singulis annis venire et suam obedientiam solebat offerre. Uxorem non habebat, sed solus cum matre sua vetula vitam castam gerebat. Sed cum diuscule se contineret, tandem vice carnis voluptate superatus cum juvencla quadam fornicatus est. Mane autem facto quia peregrinationi prius se disposuerat, cum duobus vicinis suis ducens secum asinum suum, ad Sanctum Jacobum ire coepit. Qui, cum in via essent, invenerunt quemdam mendicum ad Sanctum Jacobum proficiscentem. Hunc secum et gratia societatis, et potius amore sancti apostoli tulerunt; largientes ei necessaria victus. Pergentes igitur, plures cum laetitia dies hoc fecerunt. Quoniam pacificae ac charitativae societati invidet diabolus, in humana forma satis honesta ad juvenem qui in domo fornicatus fuerat clam accessit, eique dixit: « Nosti qui sim? » At ille: « Nequaquam. » Et daemon: « Ego, in
Abbreviated transcription (Latin):
erat.⁊ uehement̾ exultauerunt. et domũ uenientes.
rem ꝑ ortdnem asseruerunt: S is qui refuscitatus fus¬
rat postqͣm a sancto ia cobo reduit: hoc quod socis priut
enarrauerunt. re ip̃a confirmait. Nam ut res cligeli
est. passim cłuiulgauit: cicatrices ostent̾lit: et etuab
quod in saretiori loco fuerat: mustis hoc uidere cupientibs
cemonstrauit. Hunc hominem et omĩa signa mortis eius
reu̾entissimus hugo sanctus abb̃as climniatensis. cũ mmuil¬
t̾is aliis iuiclit: ⁊ et proadmiratione hoc relatum esti sepiꝰ
solitum se uitlisse asseruit: et nos apłi amore ne a me¬
moria descretur litt̾is cõmendauimꝰ p̃cipientes om̃ib ut
ꝑ oñs eccłi̾as festum tanti miracult. cetͥorumq miraculo¬
fum sanc̃ti iacobi. u̾: die nonarum ortobris: annuatim¬

Expanded text:
erat, vehementer exsultaverunt, et domum venientes erat, vehementer exsultaverunt, et domum venientes rem per ordinem asseruerunt. Sed qui resuscitatus fuerat postquam a sancto Jacobo rediit, hoc quod socii prius narraverant re ipsa confirmavit: nam ut res gesta est passim divulgavit, cicatrices ostendit, et etiam quod in secretiori loco, multis videre cupientibus demonstravit. Hunc hominem et omnia signa mortis ejus reverendissimus Hugo sanctus abbas Cluniacensis et cum multis aliis vidit, et pro admiratione hoc ubi relatus est saepius solitum se vidisse asseruit, et nos apostoli amore ne a memoria deleretur, litteris commendavimus, praecipientes omnibus ut per omnes Ecclesias festum tanti miraculi caeterorumque miraculorum sancti Jacobi V die Nonarum Octobris dignis annuatim
Abbreviated transcription (Latin):
tes ilim in quo d̃s̃ ꝑ bm̃ iacobum. tam rsolitam renio¬
peratus est. atq mirabisem. Nam plage illus sine mo¬
ꝑa sanate sunt. solis cicatricib loco iuuihierũ manentib
loco nigenitalium creuit sibi caro sibi qͦi uerruta. ꝑ qũa
emittest᷑ urina. Ex̃pletis cliebus quib habitatores loci¬
ilum secum p̃gaudio tenuierant: parauit asinum suũ e⁊
cum socio paupere quem sibi inuia iimxerat. it̾ ageres¬
sus ẽ. S cum appropinquasset bĩ iacobi limiuia: ecce sor¬
i qui eum reliquerant regredientes obuiauerunt ei. etu
cum ad ħue protiũ ert̃. et duos illos asinum minantess̃¬
tuit. fuissent: locuti sunt adinuicẽ. Similes aiuint ho¬
mines ilłi sunt. sccus nrĩs quos reliquimus: alterum
mortuum et alt̾um uiuũ. Nec animal quod minant dl̃¬
fert ab ilło inqͣntum uidetur: quod cum illis d̾eliatie
Postqͣm aut̃ appropinquaueruant: et mittuis agnitio¬
nibus se cognosscere ceperunt: agnoscentes quod frm̃ li¬

Expanded text:
stolum Jacobum tam insolitam rem operatus est atque mirabilem. Nam plagae illius sine mora sanatae sunt, solis cicatricibus loco vulnerum manentibus: loco vero genitalium crevit caro quasi verrucae, per quam mittebatur urina. Expletis diebus quibus habitatores illum secum pro gaudio tenuerant, paravit asinum suum, et cum socio paupere quem in via junxerat sibi, iter agressus est. Sed cum appropinquasset ad beati Jacobi limina, ecce socii qui eum reliquerant regredientes obviaverunt illi; qui cum adhuc procul essent et duos illos asinum incitantes intuiti fuissent, locuti sunt ad invicem: « Similes, aiunt, homines illi sunt sociis nostris quos reliquimus, alterum mortuum, alterum vivum, nec animal quod minant differt ab illo, in quantum videtur, quod illis derelictum est. Postquam autem appropinquaverunt, et mutuis agnitionibus se cognoscere coeperunt, agnoscentes quod actum fu
Abbreviated transcription (Latin):
siringio liberati sanati: alii a t̾cianis et quartanis.
alios febris reliquit. alios morb regius: alii acepha¬
largia curati et migranio: non uulli iuscerum oc¬
culto dolore liberati. Et multas alias carationes sen¬
serunt homines: quas enumerare longumẽ. Et
multas aliaf osculantes reliquias: iterun clausert̃.
Et ita cum psalmis et ymis portauerunt resiqui¬
ta fuerat. Ex his ergo: reliquias transmisi beatitu¬
dini uestre. Quas cum susceperitis: orate pro exigui
Et̃ tunc in temꝑe iuigis. et infinite siccitatis psiuua

Expanded text:
anis; alios febris reliquit, alios morbus regius; alii a cephalalgia curati et hemicrania nonnulli a viscerum occulto dolore liberati. Et multas alias curationes senserunt homines, quas enumerare longum est. Et osculantes sanctas reliquias iterum clauserunt. Et tunc cum psalmis et hymnis portaverunt reliquitaverunt. 9. Ex his ergo reliquiis transmisi Beatitudini vestrae: quas cum susceperitis, orate pro exiguitEt tunc in tempore jugis et infinita siccitas era
Abbreviated transcription (Latin):
niq ñ nulli post longas febrium flaminas hac hausta
stilla: ceseri confestim refrigerio potiunt᷑ salutis. In nu¬
meris qͦ et aliis modis. ibi et crebri sanant᷑ egroti:
et multa que angelica licet potestate geri miracula
comprobantur. et maxime eusdem die natalis: cum
et de prouinciis circumpositis. plus solito conflua tur¬
ba recurrat: et angelice uirtutis. maior quodam mͦ cre¬
datur a deẽ frequencia: ut qd̃ spiritalit̾ dycit apłꝰ: et
corporalit̾ agi uideatur: qr angeli sunt adminstratorii
sp̃c. in minist̾ram missi: propt̾ eos qui hereditatẽ capi¬

Expanded text:
nique nonnulli post longas foebrium flammas hac austa nique nonnulli post longas foebrium flammas hac austa stilla celeri confestim refrigerio potiuntur salutis. Innumeris quoque et aliis modis ibi et crebri sanantur aegroti, et multa quae angelicae tantum licet potestati geri miracula conprobantur. Maxima tamen eiusdem die natalis, cum et de provinciis circumpositis plus solito conflua turba recurrat et angelicae virtutis maior quodammodo credatur adesse frequentia, et quod spiritaliter dixit apostolus et corporaliter agi videtur: 'Quia angeli sunt administratores spiritus et in ministerium missi propter eos qui hereditatem capi
Abbreviated transcription (Latin):
et dilig̾e puritatem. Uertex uͦ montis extrinseeᷤ
partim cornea siłua tegitur: partim uirenti pla¬
nicie diłatatur. ⁊ Missarum itaq celebratione cõ¬
płeta. magno attonitu angeli: quiq redierunt ĩ
sua. Ep̃c aut̃ delegato. ministrorum. cantoꝵ. sacerdo¬
tumq officio. ⁊ mansione constructa: omñe ibidẽ
cotidie. psalmorum. missarumq cursum: congru¬
o precepit ordine celebrari. Nulłꝰ añti ħuc noctur
no temꝑe ausus ẽ ingredi: s auroraansectas matu¬
tinos ibidem cantant ymnos. Ex ip̃o añt saro. qͦ
sacia contegitur sedes. ad aquilonẽ altaris ⁊ łulcis et¬
nimium lucida. guitatim aqua cdilabitur: quam in¬
cole stillam uocant. Ob hoc et uitreum uas eiusdem
reptui preparatum: argentea pendet cathena fuspẽ¬
sum. Morisq est ppło cõmunicato. singulos ad hoc uas¬
culum ascendere ꝑ gradus: donumq liquoris gustare
celestis. Nam et gustu suauis ẽ: et haustu salubris. De¬

Expanded text:
et diligere puritatem. Vertex vero montis extrinsecus et diligere puritatem. Vertex vero montis extrinsecus partim cornea sylva tegitur, partim virenti planitie dilatatur. Missarum itaque celebratione completa, magno attoniti gaudio quique redierunt in sua. Episcopus autem delegato ministrorum, cantorum, sacerdotumque officio, et mansione constructa, omnem ibidem quotidie psalmorum, hymnorum, missarumque cursum congruo praecepit ordine celebrari. Nullus autem huc nocturno est tempore ausus ingredi, sed aurora transacta matutinos ibi decantavit hymnos. Ex ipso autem saxo quo sacra tegitur aedes, ad aquilonem altaris, nimium lucida guttatim aqua delabitur, quam incolae stillam vocant. Ob hoc et vitreum vas eiusdem receptui preparatum argentea pendit catena suspensum, morisque est populo communicato singulos ad hoc vasculum ascendere per gradus donumque caelestis degustare liquoris. Nam et gustu suavis est et tactu salubris. De
Abbreviated transcription (Latin):
cet. Meui aut̃᷑ erit ostend̾e̾: quomͦ ꝑ meniet ipm
locum  nsedauerun illum. adueniant aũ mane
cumbblationib: et magna instancia precũm in
trentꝰ rẽgiam australem: et ecce longa porticus ĩ
aquilonẽ porrecta: atq ad illam attingens posteru¬
i am: extra quam uestigia marmori tłpcimus impreᷤᷤ.¬
sa. S priusqͣm huc uenias: apparet ad orientem basi¬
ca ꝑgrandis: qua ꝑ gradus ascendit᷑. Hec cum ip̃a
porticu sua. quingentos fere homines capere uide¬
batur.: altare uenerandum. rubroq contectũ pal¬
lioło: prope medium parietis meridiani ostendẽ
Er̃at auĩt ip̃a domus angulosa: ñ in morem operis
humani parietib erectis: s instar spelunce p̃rup¬
tis. et sepuis eminentib exasperata scopulis: cul¬
mine qͦ tiu̾se altituilinis qd̾ hic uertice tangi. ali¬
bi uyc mani possit attingi: credo docente archan¬
gelo dtu. non ornatum lapictum ⁊ s cordis querete

Expanded text:
cet; meum autera erit ostendere, quomodo per memet ipsum cet; meum autera erit ostendere, quomodo per memet ipsum locum consecraverim illum'. 5. At veniunt mane cum oblatiotrant regiam australem, et ecce longa porticus in aquilonem porrecta, atque illam attingens posterulam extra quam vestigia marmori diximus impressa. Sed priusquam huc pervenias, apparet ad orientem basilica praegrandis, qua per gradus ascenditur. Haec cum ipsa porticu sua quingentos fere homines capere videbatur, altare venerandum, rubroque contectum palliolo, prope medium parietis meridiem ostendens. Erat autem ipsa domus angulosa, non in more operis humani parietibus erectis, sed instar speluncae praeruptis et saepius eminentibus asperata scopulis, culmine quoque diversae altitudinis, quod hic vertice tangi, alibi manu vix possit attingi, credo docente archangelo, Deum non ornatum lapidum, sed cordis quaerere
Abbreviated transcription (Latin):
dum sit ꝑ nuncios sciscitabat᷑: qui tunc erat¬
forte in monte. quinquagesimo fere miliario a ro¬
mana urbe distante. quem incole sancti siluestri
tit. Si hominis ẽ illam dedicare basilicam: hoc ma¬
ximoͤ die quo uictoria data est. fieri oportet. Sin aũ
alias. sancto pronisori loci illius placuerit: eodem p̃¬
cipue die illius ẽ in hoc uoluntas requirenda. hoc
gͦ mnͣ temꝑe ĩminente: agamus ambo triduanum
cum cuub nr̃is ieiunium: sanctam trinitatem ro
gantes. ut munera que ꝑ sũmum sue sedis mini¬
strum conferre dignatus est: ad certum usq ad
finem ꝑducat. factumq ẽ: ut suggesserat antis¬
tei. Nocte uero constituti ieiunii supprema: ange¬
lus dñi michael ep̃o sepontino ꝑ uisionem appa-
caui dedicare basilicam: ip̃e enĩqui condicli eriam
delicaui. Sos tm̃ intrate: et me astante patro¬
no: precib locum frequentate. Et te quidem cras
ibimissa celebrante: popłs iuxta morem cõmuni¬

Expanded text:
dum sit per nuntios sciscitantur, qui tunc dum sit per nuntios sciscitantur, qui tunc forte in monte Soracti quinquagesimo fere milliario a Romana urbe distante fuerat, quem incolae sancti Sylvestri tit: Si hominis est, dilectissimi, illam dedicare basilicam, hoc maxime die quo victoria data est fieri oportet. Sin autem alias sancto provisori loci placuerit, eodem praecipue die illius in hoc voluntas est requirenda. Hoc ergo tempore imminente, agamus ambo triduanum cum civibus nostris jejunium, sanctam Trgantes, ut munera, quae per summum suae sedis ministrum conferre dignatus est, ad certum usque finem perducat'. Factumque est ut suggesserat antistes. Nocte vero instituti ieiunii supprema angelus Domini Michael episcopo Sepontino per visionem apparecavi dedicare basylicam. Ipse enim qui condidi etiam dedicavi. Vos tantum intrate et me adstante patrono precibus locum frequentate. Et te quidem cras ibi missas caelebrante, populus iuxta morem communi
Abbreviated transcription (Latin):
comꝑto qd̾ angelus dĩ in adiutorium ueniret xp̃ians.
nam et sexentos ferme suorum. fulmine uidebant ĩ¬
teremptos: regi regum xͦ continuo colla submitten¬
tes: armis incduunt᷑ fidei. Cũmq domũ sepontini¬
reuersi uictores: uota dnõ gr̃ãrum ad templum
referrent archangeli: uident iamiam septemtͥ
onalem quam predixi. instar posterule pusille.
qiͣ hominis uestigia marmori artius impressa: ag¬
noscunt bm̃ michaelem hoc p̃sencie sue signum
uoluisse monstrare. Ubi postea culmen appositum
et altare impositum: ip̃ã eccłia obsigna uestigioꝵ
apodunta ẽ uocata. Multa uero clubitatio int̾ se¬
rent: uł quomͦ intrare uł dedicare illic eccliam
deberent. Unde collatione facta ad orientem lo¬
ci illius. bĩ petri apłorum principis nomine fim¬
condunt eccłiam. et dedicant: in qua etiam bẽ
te. altaria statuunt. Tandem aut̃ antistes salub̾
reꝑto consilio: romanũ epm̃ quid de his agen¬

Expanded text:
comperto quod angelus Dei in adjutorium venerit Christianis, comperto quod angelus Dei in adjutorium venerit Christianis, nam et sexcentos ferme suorum fulmine videbant interemptos, Regi regum Christo continuo colla submittentes, armis induuntur fidei. Cumque domum reversi victores, vota Domino gratiarum ad templum referrent archangeli, vident mane juxta januam septentrionalem quam praedixi instar posterulae pusillae quasi hominis vestigia marmori arctius impressa, agnoscunt beatum Michaelem hoc praesentiae suae signum voluisse monstrare. Ubi postea culmen appositum et altare impositum, ipsa ecclesia ob signa vestigiorum Appodonia est vocata. Multa dubitatio inter Serent, utrum intrare et dedicare ibi debeant ecclesiam. Unde collatione facta, ad meridiem loci illius beati Petri apostolorum principis nomine condunt ecclesiam et dedicant. In qua etiam beat Joannis altaria statuunt. Tandem antistites salubri reperto consilio Romanum episcopum quid de his agen
Abbreviated transcription (Latin):
tinos. et bene uentanos. qui centum qͥnquaginta
nulib a seponto distant: bello lacessere temptant.
Qui antistitis sui monitis edoc̾ti. triduo petunt in¬
ducias⁊ ut triduano ieiuno liceret: qͣi fidele patro¬
cinium sancti michaelis implorare p̃łidium. Quo
tempore pagani ludis scenicis: falsorum ĩuitant
auxilia deoꝵ. Ecce aũ nocte ip̃a que belli p̃cederet
diem: ad est in uisione sanctus michael antistiti. di
ta diei hora bello p̃monet hostib occurrendum. Le¬
ani paganis: atq in pͥmo belli paratu. gargamis
ĩmenso timore concutit᷑. fulgura uolant: et cali¬
go tenebrosa totum montis cacumen obduxit: ĩm¬
pleta prophecia que dnm̃ laudans dicit. Qui facit
angelos suos spc̃: et ministros suos flãmam ignis. fui¬
giunt pagani. partim ferro hostium: partim igni¬
feris impulsi sagittis. et neapolim usq sequentib atq
moribundi subintrant. Qui aũ euasere periculum.

Expanded text:
tinos et Beneventinos, qui quinquaginta tinos et Beneventinos, qui quinquaginta millibus a Seponto distant, bello lacessere tentant; qui antistitis sui monitis edocti, triduo petunt inducias, ut triduano jejunio liceret, quasi fidele patrocinium, sancti Michaelis implorare praesidium. Quo tempore pagani ludis obscenis, falsorum invitant auxilia deorum. Ecce autem nocte ipsa quae belli praecederet diem, adest in visione sanctus Michael antistiti, preta diei hora bello pani paganis. Atque in primo belli apparatu Garganus immenso tremore concutitur, fulgura crebra volant, et caligo tenebrosa totum montis cacumen obduxit, impleta prophetia quae Dominum laudans ait: Qui facit angelos suos spiritus, et ministros suos flammam ignis . Fugiunt pagani, partim ferro hostium, partim igniferis impulsi sagittis, ad Neapolim usque sequentibus, atandem suae urbis moribundi subintrant. Qui autem evasere periculum,
Abbreviated transcription (Latin):
a spernentem. singularem uicedere solitum: ad ex¬
tremũ redeunte pecore: domum non ẽẽ regressum.
gus incederet. arrepto arcu appetit illum sagiita to¬
xicata: que uelut flamine uenti retorta: eum a qͦ
iacta est mox reuersa percussit. Turbati ciues ac
us audebant: consulunt epm̃ quid facto opus sit.
Qui indicto triduano ieiumo: adõ monuit ẽẽ que¬
rendũ ii. Quo ꝑacto: sanctus dñ archangelus. ep̃o
so ꝑcussum: sciatis hoc mea gestum uoluntate. Ego
enim sum michael archangelus. qui in conspectu
dei semꝑ assisto: locumq hunc terre incolis serua¬
re instituens: hoc uolui probare inlicio: om̃ium
que ibi gerunt᷑. ipsiusq loci me ẽẽ inspectorẽ atꝙ
custodem. hac reuelatione comꝑta. consuetudinem
australis que et maior erat. aliquot gradib in occasũ
re ausi: pro foribus cotidie orationi uacabant. Int̾ hec
neapolite paganis adhuc ritib oberrantes: sepon¬

Expanded text:
a spernentem, singularem incedere solitum et exa spernentem, singularem incedere solitum et extremum, redeunte peccore, domum non esse regressum. gus incederet, arrepto arcu appetiit illum sagitta toxicata. Quae veluti venti flamine retorta, eum a quo jacta est, mox reversa percussit. Turbati cives et us audebant, consulunt episcopum, quid facto opus sit. Qui indicto jejunio triduano, a Deo monuit esse quaerendum. Quo peracto, sanctus Domini archangelus episcolo percussi. Sciatis hoc mea gestum voluntate. Ego enim sum Michael archangDomini semper adsisto. Locumque hunc in terra incolasque servare instituens, hoc volui probare inditio omnium quae ibi geruntur ipsiusque loci esse inspectorem atque custodem'. Hac revelatione conperta, consuetudinem australis, quae et major erat, aliquot gradibus in occasumre ausi, prae foribus quotidie orationi vacabant. Haec inter Neapolitae, paganis adhuc ritibus oberrantes, Sepon
Abbreviated transcription (Latin):
beati michaelis archangeli toto orbe ue¬
uerandam: ip̃ius et opere condita. et cõ¬
fulgore. s priuilegio ẽ cõmendata sigorum: uili.
facta scemate. s celesti predita. uirtute: ut pote quã
fragiluatis humane memorarchangelus e celo ueni¬
ens: ad promerendam ibi mortalib suꝑnorum soci
ce siquidem montis excelsi posita: de corꝑe i eius¬
dem saxeo. spelunce instar p̃cauata ostenditur. Est
aut̃ locus in campanie finib: ubi int̾ sinum adri¬
aticum. et montem garganum. ciuitas sepontus
posita est. Qui ã menibus ciuitatis ad duodecim
milia pedum erectus. in cacumine supremo beati
archangeli quam p̃fatus sum gestit eccłiam. hanc
mortalibus hoc modo cognitam: libellus in eadẽ
eccłia positus indicat. Er̃at in eadem ciuitate pre¬
diues quidam nomine. garganus: qui euentusrio mõ¬
ti uocabulum. Huiꝰ dum pecora quoꝵ infinita multi¬
tudine pollebat. passim ꝑ deuexi montis latera pas¬
cerentur: contigit taurum armenti gregis consorci¬

Expanded text:
beati Michaelis archangeli toto orbe venerandam ipsius et opere condita et confulgore, sed privilegio commendata signorum; vili facta schemate, sed coelesti est praedita virtute, ut pote quia fragilitatis humanae memor archangelus, e coelo veniens, ad promerendam ibi mortalibus supernorum grce siquidem montis excelsi posita, de corpore ejusdem saxea, speluncae instar praecavata ostenditur. Est autem locus in Campaniae finibus ubi inter sinum Adriaticum et montem Garganum civitas Sepontus posita est, qui a moenibus civitatis ducentis duodecim milliaribus porrectus, in cacumine supremo, beati arcmortalibus hoc modo cognitam libellus in eadem ecclesia positus indicat. 2. Erat in eadem civitate predives quidam nomine Garganus, qui et ex eventu suo monti vocabulum indidit. Huius dum peccora, quorum infinita multitudine pollebat, passim per divexi montis latera pascerentur, contigit, taurum, armenti congregis consorti
Abbreviated transcription (Latin):
positus. in celo uidit stantem: et tanqͣm angesus in
contione hominum apparuit. Hec aũt ut uidi ita e¬
uenerunt: et consona sibi apparuerunt uniu̾sa. di¬
xit aũt mͥ sanctus ep̃c. Uade. fode in aceruo. quiẽ in
ip̃o agro: et si inueneris nuncia mͥ. Et̃ ego cdixi ei. de¬
ambulaui agrum: et uidi aceruũ minutoꝵ lapidũ
in metłio: ubi arbitror eos eẽ. Et̃ dixit michi papa. Iam
dixi tͥ. uade et fõde: et si inucu̾is: sedens custodi locum
et manda nichi ꝑ cliaconum ut ueniam ad locum. et̃
ita me dimsit. Et̃ cum uenissem in uillam. misi pre¬
cones: ut habitatores uille diluculo confurgerent:
et foderent in aceruo. Eadem uero nocte: ip̃e domiꝰ

Expanded text:
us in concione hominum apparuit. Haec autem omnia ut vidi, ita evenerunt et consona sibi apparuerunt universa. Dixit autem mihi sanctus episcopus: Vade, fode in acervo, qui est in ipso agro: et si inveneris, nuntia mihi. Et ego dixi ei: Deambulavi agrum, et vidi acervum minutorum lapidum in medio, ubi arbitratus sum eos esse. Et dixit mihi papa: Jam dixi tibi, Vade, fode; et si inveneris, sedens custodi locum, et manda mihi per diaconum ut veniam ad locum. Et ita me dimisit. Et cum venissem in villam, misi praecones, ut omnes habitatores villae diluculo consurgerent, et
Abbreviated transcription (Latin):
tem harclumꝰ eiusdem tulle miles: eodem die pli¬
strum suũ c̃ manipulis tritici tota die thxcit. s ul¬
st᷑ gothos prouincie montis pessulam. iussu eui̾dam
mstis mircoriensis. rustica quedam apud uilła sc̃ida¬
mani. cdie sancti iacobi: panem subeuericum seeit.
eticyrit. Q uo oblato ad mensam ae coufracto: coram
cunctis discumbentib sanguinolentꝰ apperuit. et dũ
magis frangit᷑: magis ac magis sangninẽ reien. a domino

Expanded text:
tem Harduinus, ejusdem villae miles, eodem die plaustrum suum cum manipulis tritici tota die duxit; sed ulGothos provinciae Montispessulani jussu cujusdam militis Mircoriensis rustica quaedam apud villam Sancti Damiani, die sancti Jacobi, panem subcinericium fecit et coxit; quo allato ad mensam atque confracto coram cunctis discumbentibus sanguinolentus apparuit. Et dum magis frangeretur, magis ac magis sanguinem rejecit. A Domino
Abbreviated transcription (Latin):
menitate paradisi ẽẽ positos. Multitũdo namq po¬
puli aderat nobiscum. int̾ quos plurimi erant ĩfir¬
mi uarus langoribus: et in ip̃a hora mox de odore sua¬
uitatis eius. septuaginta et tres anune curate sint.¬

Expanded text:
maenitate paradisi esse positos. Multitudo namque pomaenitate paradisi esse positos. Multitudo namque populi aderat nobiscum, inter quos plurimi erant infirmi variis languoribus: in ipsa hora mox de odore suavitatis ejus septuaginta et tres an
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ nos dñi loci illius fuimus. Siuis magnum iustũ
inuenire: ip̃e ab orientali plaga positus ẽ. Et hec au
uum: et fodientes nichil imienimuis. Cõnu̾tumis añ
nos ad monumentum illud. ubi monacho illa nocte
apparuerat: et fodientes. imienimus tres thecas se¬
cundum quod apparuerat michi: sccłm typum cala¬
thorum. Inuenimus gͥ altissimis litteris scriptum:
lapidem obrutum habentem ita. Cẽliel quod int̾ pre¬
tatur stephanus dei: et nardan qd̃ int̾ pretat᷑ nicho¬
demus: et gamaliel. Hoc uit̾pretatus papa iobannesẽ:
sicut et ip̃e auctum ab ip̃o sancto ep̃o. Statim ego retiũ¬
ciaui ep̃o. cum e̾ẽt. que in lyda que est diospolis: ĩ syno¬
do agens. Qui assumpsit alios duos ep̃os secum: euleu¬
thersum de sebaste. et eleutherium de iericho: et ue
cam: statim terremotus factus ẽ. Et tanta suauitas
et fraglancia odoris inde egressa ẽ: quantam nullus ho
minutte sensisse se memunt: ut putaremus nos ina¬

Expanded text:
am nos domini loci istius fuimus: si vis magnum et justum invenire, ipse ab orientali plaga positus est. Et haec avum, et fodientes nihil invenimus. Convertimus autem nos ad monumentum illud, ubi monacho ipsa nocte apparuerat, et fodientes invenimus tres thecas, secundum quod apparuerat mihi in typo calathorum. Invenimus igitur altissimis litteris scriptum lapidem obrutum, habentem, Keayea Celiel, quod interpretatur Servus Dei; et Apaan Dardan, quod interpretatur Nicodemus et Gamaliel. Hoc interpretatus est papa Joannes, sicut et ipse audivi ab ipso sancto episcopo. Statim ergo renuntiavi episcopo, cum esset in Lidda, quae est Diospolis, synodum agens. Qui assumpsit secum duos alios episcopos, Eleutherium de Sebaste, et Eleutherium de Jericho, et vencam, statim terrae motus factus est, et tanta suavitas et fragrantia ominum sensisse se meminit: ut putaremus nos in a
Abbreviated transcription (Latin):
non consideras. quia multo meliores sunt ꝑ heremum
sancti uiri: quos pret̾euntes per te uoluimus in notesci
Idõ namq te ex alia in hanc uillam ẽẽ uoluimus sac̃¬
dotem: ut ꝑ te manifestaremur. Exurge gͥ et uade: et
dic illi ut aꝑiat nob̾: et faciat uobis locum orationi:
ut int̾cessione nr̃a misereatur deus populo. Et̃ cum
ad uerba eius intremuissem: dixi. Non negligens do¬

Expanded text:
multi meliores te sunt per eremum sancti viri, quos praetereuntes, per te voluimus innotesci? Ideo namque te ex alia in hac villa voluimus esse sacerdotem, ut per te manifestaremur. Exsurge igitur, et vade, et dic illi, ut aperiat nobis, et faciat locum orationis, ut intercessione nostra misereatur Dominus populo suo. Et cum ad verba ejus intremuissem, dixi: Non negligens
Abbreviated transcription (Latin):
filus meus: qui metum baptismum xͥ accepit. ab eiꝰ dis¬
cipulis : uiguiti annoꝵ existens ante me mortuus. s
tercia theca excelsiore positus est: in qua et ego ip̃e pꝰ¬
ea defunctus applicitus sum. Mea uero iycor. etħna
habens nomen. ac sedemias primogenitꝰ meus: quia
remus: Qui tlyxt michi. In meo proastio: qd̾ potest ĩ¬
telligi proxiis de uilla ager. qui dicit᷑ desagabri.
sum ilnm dicens. dͥnẽ ihũ xp̃e si est ista uisio ex te

Expanded text:
imus, qui mecum Baptismum Christi accepit ab ejus discipulis, viginti annorum existens, ante me mortuus est, et sepultus in tertia theca excelsiori, in qua et ego ipse postea defunctus, applicitus sum. Mea vero uxor Ethna habens nomen, et Selemias primogenitus meus, quia remus? Qui dixit mihi: In medio proastio quod potest intelligi proximo de villa agro, qui dicitur Delagabri, su
Abbreviated transcription (Latin):
sub euis regno cus erant omnes eos hospites
habebat. & ab siallidissime amabatur. Peleus rex uͥ udit
iasonem tam acceptum eẽ omni homint: ueritus et ue sibi
manias. faceret: et se de regno eiceret. Dicit iasomt colchi
pellem mnauratam anetis esse dignam eius uirtute uͥ qͣ
uide aufertet. Omnia se ei datutum pollicetur. Iason io
audiuit ut erat animi fortasimi. & qͥ om̃ia loca nosse uo

Expanded text:
sub regno eius erant, omnes hospites sub regno eius erant, omnes hospites habebat et ab eis validissime amabatur. Pelias rex ut vidit Iasonem tam acceptum esse omni homini, veritus est, ne sibi iniurias faceret et se regno eiceret. Dicit Iasoni Colchis pellem inauratam arietis esse dignam eius virtute: ut eam inde auferret, omnia se ei daturum pollicetur. Iason ubi audivit, ut erat animi fortissimi et qui loca omnia nosse vo