comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cui dũ loqͥ ceꝑit. quȩ sit retributio celestis patͥe
quȩ uisio pacis suꝑnȩ. ciuitatẽ ihrłm describit
in latere. Quẽ corã se ponit. quia intenta m̃te
qͣlitatẽ audientis considerat. id÷ ꝓfectũ uel
defectũ conspicit. et iuxta eiꝰ intelligentiam
pͣdicationis suȩ u̾ba moderat᷑. ut describi in au
Dicat᷑ gͦ. Sume tͥ laterẽ uidelicet ꝓximi cor t̾re¬
nũ. Et pones eũ corã te. scilicet ut uitã atq
intellectũ illiꝰ. itterita m̃te custodias. Et des¬
cribes in eo ciuitatẽ ihrłm. ut ei que sunt su¬
ꝑna gaudia dȩ uisione pacis in nõtescas. Iua¬
si enim iã ihrłm in latere descripta ẽ. cũ trena
mens ceꝑit quȩ sint illa int̾ne pacis gaudia
uera cognoscere. et ad conspiciendã glãm pa¬
trię cesestis anbelare. Quasi in t̾ra uisio pacis
describit᷑ qnͣ mens quȩ priꝰ trena sapuerat. per
amorẽ iã ad contẽplandã glãm regni cȩlestis
eleuatur. S mox ut animꝰ amare celestia

Expanded text:
Cui dum loqui coeperit quae sit retributio coelestis patriae, quae visio pacis supernae, civitatem Jerusalem describit in latere. Quem coram se ponit, quia intenta mente qualitatem audientis considerat, id est provectum vel defectum conspicit, et juxta ejusdem intelligentiam praedicationis suae verba moderatur, ut describi in audDicatur ergo: Sume tibi laterem, videlicet proximi cor terrenum. Et pones eum coram te, scilicet ut vitam atque intellectum illius intenta mente custodias. Et describes in eo civitatem Jerusalem, ut ei quae sint superna gaudia de visione pacis innotescas. Quasi enim jam Jerusalem in latere descripta est, cum terrena mens coeperit quae sint illa internae pacis gaudia vera cognoscere, et ad conspiciendam gloriam patriae coelestis anhelare. Quasi in terra visio pacis describitur, quando mens, quae prius terrena sapuerat, per amorem jam ad contemplandam gloriam regni coelestis elevatur. 24. Sed mox ut animus amare coelestia
Abbreviated transcription (Latin):
te non possit. s eiꝰ necesse ẽ. ut adutoriũ speret.
qui nos et in carne corruptibili uiuentes per
redepͣtionis suȩ mysteriũ potest etiã suꝑ spiritꝰ
qui sunt sine carne roborare. ihc̃ xp̃c dñs nr̃.¬

Expanded text:
eripi non possit, sed ejus necesse est ut adjutorium speret, eripi non possit, sed ejus necesse est ut adjutorium speret, qui nos et in carne corruptibili viventes, per redemptionis suae mysterium potest etiam supernos spiritus, qui sunt sine carne, roborare, Jesus
Abbreviated transcription (Latin):
cũ a doctore agit᷑. semꝑ necesse ẽ ut dulcedo et
humilitas in corde teneatur. quatinus et mul¬
tum amet. et numquã cont̾ eũ ꝑ elationem
suꝑbiat. cui tamen amorẽ suũ et humilitatẽ
putilitate eius ꝓdere recusat. Sequitur.
t circũdabis eam. Circũdat dorͤtor audito¬
ris animam. cum in om̃e quod in hac uita a¬
gitur tep̃tatione̾m laqueos apponi posse
d̾enutiat. ut aum ubiq fit mens pauida.
ubiq circumspecła. quan to timidior. tanto
facta ẽ signũ ẽ. domꝰ isrł quod ꝓpħa fecit. Si ad
mysteriũ quod cotidie erga unius cuiꝰq animã
Adoc̃tore agit᷑. signũ ẽ domꝰ isrł. et hoc quod egit.
et hoc quod agendo nuntiat. Iuia sicut domuis
isrł obsidionẽ corꝑalit᷑ ꝑtulit. ita una quȩq aĩa
quȩ iã seruire omipotenti dõ incipit. obsidentes
insidias malignoru spuũ sentit. dquib si uere
eripi appetit᷑. scire debet. quia eripi sua uirtu

Expanded text:
cum a doctore agitur semper necesse est, ut dulcedo et cum a doctore agitur semper necesse est, ut dulcedo et humilitas in corde teneatur: quatenus et multum amet, et nunquam contra eum per elationem superbiat, cui tamen amorem suum et humilitatem pro utilitate ejus prodere recusat. Sequitur: « Et circumdabis eam. » Circumdat doctor auditoris animam, cum in omne, quod in hac vita agitur, tentationum laqueos apponi posse denuntiat, ut dum ubique fit mens pavida, ubique circumspecta quanto timidior, tanto facta est, signum est domus Israel, quod propheta fecit; si ad mysterium, quod quotidie erga unius cujusque animam a doctore agitur, signum est domus Israel, et hoc quod egit et hoc quod agendo nuntiavit. Quia sicut domus Israel obsidionem corporaliter pertulit, ita unaquaeque anima, quae jam servire omnipotenti Deo incipit, obsidentes se insidias malignorum spirituum sentit, a quibus si vere eripi appetit, scire debet quia sua virtute
Abbreviated transcription (Latin):
et ponamꝰ eam murũ ferreũ utͣ nos et ciuitatẽ
id÷ assumamꝰ zelũ fortẽ. ut int nos ⁊ auditoris
nr̃i animã inueniamꝰ hc̃ pꝰmodũ forte̾ muni¬
tionẽ. Tunc enĩ murũ ferreũ inuenturi sumꝰ
si nunc eum fortit᷑ tenemꝰ. uidelicet docendo.
custodiendo. suadendo. increpando mulcendo
tã. nͥ ut ei animȩ cui cȩlestis pacis uisionem doi¬
tor denitiat. si adhuc eam infirmari in suis
acͣłib conspicit. remissiorẽ et clementiorẽ se
minime ostendat: Unde scriptũ ẽ. filie tibi st̃
serua corpus illarũ et non ostendas hilarẽ faciẽ
tuã ad illas. Infirmȩ quippe aninȩ atq ad ap¬
petitũ mundi dedite. aliquando meliꝰ ex seuerita¬
te seruant᷑. ut obfirmata facies it̾ ꝑseueritatis
custodiam ab om̃i spe frucole remissionis abducꝰ¬
łae inconstantẽ animã t̾reat. atq a delec̃tatione
uitiorũ distric̾tionis uigore constringat. Qͦd

Expanded text:
et ponamus eam murum ferreum inter nos et civitatem, et ponamus eam murum ferreum inter nos et civitatem, id est assumamus zelum fortenostri animam inveniamus hanc postmodum fortem munitionem. Tunc enim hunc murum ferreum inventuri sumus, si nunc eum fortiter tenemus, videlicet docendo, custodiendo, suadendo, increpando, mulcendo, tam, nisi ut ei animae cui coelestis pacis visionem doctor denuntiat, si adhuc eam infirmari in suis actibus conspicit, remissiorem et clementiorem se minime ostendat? Unde scriptum est: Filiae tibi sunt? serva corpus illarum, et non ostendas hilarem faciem tuam ad illas . Infirmae quippe animae atque ad appetitum mundi deditae, aliquando melius ex severitate servantur, ut obfirmata facies, id est per severitatis custodiam ab omni spe frivolae remissionis abducta, inconstantem animam terreat, atque a delectatione vitiorum districtionis vigore constringat.
Abbreviated transcription (Latin):
translatione altera hoc in loco hec eadẽ simila que
insartagine frigit᷑. holocaustũ fieri iubet᷑. Hoc aũ
int̾ holo caustũ et sacͥficiũ distat. quia omẽ quidem
holocaustũ sacͥficiũ ẽ. ñ omẽ sacͥficiũ holo caustum.
unt enĩ multa bona quȩ agunt᷑ sacͥficia. s holo cau¬
sta non sunt. qi totã m̃tẽ in amore sp̃itali minune
incendunt. Qui enĩ sic oꝑant᷑ ea quȩ dĩ sunt ut tã¬
m̃ quedã que sunt scłi ñ relinquant. nimirũ
sacrificiũ et ñ holo caustũ offeruitt. Qui autem
cuncta quȩ mundi sunt desert᷑. et totã m̃tem
igne diuini amoris accendunt. hi nimirũ omĩ¬
potenti dõ sacͥficiũ et holo caustũ fiit. Simila
itaq insartagine. ẽmunda mens iusti in teli
sp̃italis afflcͤtione. quȩ ꝑsollicitudinẽ anima¬
rum frigitur. et ñ solũ sacrificiũ. s et holocaustũ
dño eẽ deputatur. Sumamꝰ gͦ sartaginẽ ferreã.

Expanded text:
translatione altera hoc in loco haec eadem simila quae translatione altera hoc in loco haec eadem simila quae in sartagine frigitur holocaustum fieri jubetur. Hoc autem inter holocaustum eum sacrificium est, non omne sacrificium holocaustum. Sunt enim multa bona quae aguntur sacrificia, sed holocausta non sunt, quia totam mentem in amore spirituali minime incendunt. Qui enim sic operantur ea quae Dei sunt, ut tamen ea quae sunt saeculi non relinquant, nimirum sacrificium, et non holocaustum, offerunt. Qui autem cuncta quae mundi sunt deserunt, et totam mentem igne divini amoris accendunt, hi nimirum omnipotenti Domino sacrificium et holocaustum faciunt. Simila itaque in sartagine est munda mens justi in zeli spiritalis afflictione; quae per sollicitudinem animarum frigitur, et non solum sacrificium, sed etiam holocaustum Domino esse deputatur. Sumamus ergo sartaginem ferream,
Abbreviated transcription (Latin):
gine oleo consꝑsa frigat᷑. Offe ret eã calidam
mnodorẽ suauissimũ dño sacerdos qui patͥ iure
successerit. et tota cremabitur in altare. Tunc
enĩ simila insartagine frigitur. cũ munda
mens iusti ꝑ reli scĩ ardorẽ cremat᷑. Que con¬
spergi oleo p̃cipit᷑. id÷ Raritatiᷤᷤ miscđie mi¬
sceri. quȩ in conspectu om̃ipĩs dĩ ardet et lucet
Consꝑgatur gͦ oleo mens que insartagine
frigitur. quia zeli scĩ districtio necesse est.
ut exmiscdie uirtute et ardeat. et clarescat.
Amat enĩ eundẽ ipsũ. quẽ insequi uidetur.
Unde et calida in odore̾ suauissimũ dño offer¬
ri p̃cipit᷑. quia si amorẽ zelus ñ ht̃. ea quȩ
de sartaine ostertur. calorẽ simila amisit.
Et notandũ quis eam offerre pͣcipitur. uidelicet
sacerdos qui patͥ iure successerit. Ille enĩ sacͣdos
altari tota cremari p̾cipit᷑. ut uidelicet holo caustum
fiat. Holocaustũ enĩ. totũ incensũ dicimꝰ. Unde et in

Expanded text:
ne oleo conspersa frigetur, offeretque eam calidam in odorem sua vissimum Domino sacerdos qui patri jure successerit, et tota cremabitur in altari . Tunc enim simila in sartagine frigitur, cum munda mens justi per zeli sancti ardorem 305 crematur. Quae conspergi oleo praecipitur, id est claritatis misericordiae misceri, quae in conspectu omnipotentis Domini ardet et lucet. Conspergatur ergo oleo mens quae in sartagine frigitur, quia sancti zeli districtio necesse est ut ex misericordiae virtute et ardeat et clarescat. Amat enim eumdem ipsum quem insequi videtur. Unde et calida in odorem suavissimum Domino offerri praecipitur, quia si amorem zelus non habet, ea quae de sartagine offertur calorem simila amisit. Et notandum quis eam offerre praecipitur, videlicet sacerdos qui patri jure successerit. Ille enim sacerdoscrepat. Quae in altari tota cremari praecipitur, ut videlicet holocaustum fiat. Holocaustum enim totum incensum dicimus. Unde et in
Abbreviated transcription (Latin):
Notandũ uͦ quod ait quartodecimo anno postꝗͣ ꝑcu̾ssa ẽ.
ciuttas ipsa hac die. Quid ÷ enĩ quod ꝑhanc uisionem
ultimã omp̃s ds̃ ea ipsa die dignatꝰ ẽ ꝓmissioniᷤ sue
misccłiam facere. q̃ die inꝑcussa eiuitate irã iustitie
impleuit. nͥ quod illa diuinitaᷤᷤ quȩ indiu̾sitatis
ciȩ affuctos acpenitenteᷤᷤ uiuificat. qͣ suꝑbientes
ac rigidos ꝑcutit : Premisso itaq uisionis sue tẽ¬
pore. sub iungit. Fac̾la ẽ. suꝑ me manꝰ dm̃i. et ad¬
duxit me illuc uiuisionib dnͣi. Adduxit me in t̾rã

Expanded text:
Notandum vero quod ait: Quartodecimo anno postquam percussa est Notandum vero quod ait: Quartodecimo anno postquam percussa est civitas, ipsa hac die. Quid est enim quod per hanc visionem ultimam omnipotens Deus ea ipsa die dignatus est promissionis suae misericordiam facere, qua die in percussa civitate iram justitiae implevit, nisi quod illtiae afflictos ac poenitentes vivificat, quae superbientes ac rigidos percutit? Praemisso itaque visionis suae tempore subjungit: « Facta est super me manus Domini, et adduxit me illuc. In visionibus D
Abbreviated transcription (Latin):
annis sedechias pꝰ captiuitatẽ pͥmã in qua ꝓpheta
rosolimoꝵ urbe regnauerat. ꝑ ost captiuitatẽ uero
eiusdẽ sedechiȩ que iã setunda erat urbis captiuitaᷤ¬
quarto decimo anno ꝓpħa uisionẽ ultunã uidebat.
Undecĩ itaq & quatuordecĩ sunul uincta faciunt
uiginti & quinq. Si gͥ captiuitatẽ primã quinto
quinto anno factã fuisse describit. ꝓfecto patos
quod uginti annis locutionis suę moras usq ad ul¬
tima uisionis eius uerba tetenderit. Nlec mouere quẽ¬
piã deb& quod in medio ꝓpħiȩ sue uolumine cũ
de habilonico rege loqueretur uicesimi & septunt
auni fecit memoriã. Quo in loco cũ uichil de tẽꝑe
suȩ captiuitatiꝰ intt̾serit aꝑte demonstrat. qr ei regis
dio anni decima m̃sis. tẽpꝰ simplicit̾ expͥnut. ut ex
ipso quoq tẽꝑe in corde audientiũ uirta litteram
uerbi radicẽ figat. ex qͣ spitales fructꝰ pꝰmodũ ꝓferat.

Expanded text:
annis Sedecias post captivitatem primam, in qua propheta annis Sedecias post captivitatem primam, in qua propheta rosolymorum urbe regnaverat. Post captivitatem vero ejusdem Sedeciae, quebat. Undecim itaque et quatuordecim simul juncti faciunt viginti et quinque. Si igitur visionem primam quinto igesimo et quinto anno factam fuisse describit, profecto patet quod in viginti annis locutionis suae moras usque ad ultimae visionis suae verba tetenderit. Nec moyere quempiam debet quod in medio prophetiae suae volumine, cum de Babylonico rege loqueretur, vigesimi ac septimi anni memoriam facit. Quo in loco cum nihil de tempore suae captivitatis interserit, aperte demonstrat, quia ejus regis dio anni, decima mensis, tempus simpliciter exprimit, ut ex ipso quoque tempore in corda audientium juxta litteram verbi radicem figat, ex qua spiritales fructus postmodum proferat. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
no pꝰꝗͣ ꝑcussa ẽ ciuttas. ipsa hac die fac̾ta ẽ. suꝑ me
manus dnĩ. et addurit me illuc. Dic̾turꝰ mystica.
narrationẽ historicã p̃mittit. ut figat ex temꝑe
quod credat᷑ exreuelatione. Hotandũ uͦ quod in
exordio libri huiꝰ quo anno ꝓpħare cepit indicaũ.
infine uͦ inseruit. qͦ extremã uisionẽ uidit. ita
ut agnosci ualeat. in quot annis ꝓpħie sue libru
dixerit. Tempꝰ namq quo ꝓpħare cepit in locutio¬
nis suȩ untio posuit dicens. Aꝑti sunt cęli. & uidi
uision es dĩ. in quinta mensis ipse est annus qͥntꝰ
trans nugrationis regis ioachim. slunc uͦ loquitur
dicens. In uicesimo & quinto anno tͣnsmigrationis
nr̃e.Idem namq ꝓpħa in captiuitate pͥma cũ ior¬
chi rege fuerat in babilone transductꝰ. Nam de se¬
cunda iherosolimoꝵ captiuitate subiungit. Quarto
decimo anno postꝗͣ ꝑcussa ÷ ciuitas. Undecĩ quippe

Expanded text:
no postquam percussa est civitas, ipsa hac die facta est super me no postquam percussa est civitas, ipsa hac die facta est super me manus Domini, et adduxit me illuc. » Dicturus mystica, narrationem historicam praemittit, ut figat ex tempore quod credatur in revelatione. Notandum vero quod in exordio libri hujus quo anno prophetare coepit, indicavit. In fine vero inseruit quo extremam visionem vidit: ita ut cognosci valeat in quot annis prophetiae suae dixerit librum. Tempus namque quo prophetare coepit in locutionis suae initio posuit, dicens: « Aperti sunt coeli, et vidi visiones Domini in quinta mensis, ipse est annus quintus transmigration In vicesimo et quinto anno transmigrationis nostrae. » Idem namque propheta in captivitate prima cum Joachim rege fuerat in Babylonia transductus: nam de secunda Jerosolymorum captivitate subjungit, « quarto decimo anno postquam percussa est civitas. » Undecim quippe
Abbreviated transcription (Latin):
regem ad obsidionẽ nram sũmoꝑe festinantẽ: padum
transire cognouimꝰ. Unde pensate fr̃s karissimi in
caliginosis ac mysticis sensib penetrare qͥd ualeat
mens misera. timoris sui ꝑturbationib occupata.
Quanto enĩ circa t̾rena plus angit᷑. tanto inhis quȩ
sunt celestia minꝰ uidet. ꝓ eo quod curis suis ext̃ se
ducitur. Et ualde uitꝰ minor ẽ. quia sic̃ scriptũ ẽ.
depͥmit t̾rena in habitatio sensum inulta cogitan¬
tem. Quȩ etiã penet̾re suꝑiora etiã collec̾ta non
sufficit. pensate quid agere poterit diuisa. Scimꝰ
aut om̃s. quia et fluuius qui in multis riuis
diuidit᷑. a suo alueo ex siccat᷑. S tam̃ uitͣ hec ad¬
ẽ suꝑna grã. et si mentẽ meã cogitationũ mearũ
ne leuant. Obscurũ quidẽ ualde ẽ. opꝰ quod
aggredim᷑ s ponamꝰ in animo qr nocturnum
tter agunus. restat gͦ ut hoc patpando carpamꝰ.¬
N yicesimo et quinto anno transinigrationis nr̃e
in exordio anni. decuna mensis. quarto decimo an¬

Expanded text:
regem ad obsidionem nostram summopere festinantem Padum transisse cognovimus . Unde pensate, fratres charissimi, in caliginosis ac mysticis sensibus penetrare quid valeat mens misera, 1308 timoris sui perturbationibus occupata. Quanto enim circa terrena plus angitur, tanto in his quae sunt coelestia minus videt; et pro eo quod curis suis extra se ducitur, valde intus minor est, quia, sicut scriptum est: Deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Quae enim superiora penetrare etiam collecta non sufficit, pensate quid agere poterit divisa? Scimus autem, scimus omnes, quia et fluvius qui in multis rivis dividitur, a suo alveo exsiccatur. Sed tamen inter haec adest superna gratia. Et si mentem meam cogitationum mearum um levant. Obscurum quidem valde est opus quod aggredimur, sed ponamus in animo quia nocturnum iter agimus. Restat ergo ut hoc palpando carpamn vicesimo et quinto anno transmigrationis nostrae, in exordio anni, decima mensis, quartodecimo an
Abbreviated transcription (Latin):
UONIAM MUITIS CURIS DREMEN¬
ti bus iterecmelis propuete: Lioñq
coram Raritate urã totũ ꝑordinẽ ꝑscrutari ñ licuit.
bons urĩs desideriss placuit petere. ut saltẽ esꝰ extremi
uisio quȩ ei facta ẽ. de edificio inmonte constititto. quȩ
et cunctis ẽ uisionib eiꝰ obscurior erponi debuisset.
sunt quȩ in hac re ꝑturbant animũ meũ. Unum
quod hec eadẽ uisio tante obscuritatis nebulis
tegitur. ut uix in ea aliquid intellec̾tu int̾ lucere
uideatur. Aliud quod iũ agilultũ langoliandorũ¬

Expanded text:
ultis curis prementibus, Ezechielis prophetae librum coram charitate vestra totum per ordinem perscrutari non licuit, bonis vestris desideriis placuit petere ut saltem extrema ejus visio, quae ei facta est de aedificio in monte constituto, quae et cunctis est visionibus ejus obscurior, exponi debuisset. sunt quae hac in re perturbant animum meum. Unum, quod haec eadem visio tantae obscuritatis nebulis tegitur, ut vix in ea aliquid intellectu interlucente videatur. Aliud, quod jam Agilulphum Langobardoru
Abbreviated transcription (Latin):
rector cogitatione sit mundus. oꝑatione sit¬
p̃cipuus. discretꝰ insilentio. utilispeti
uerbo. singulis cõpassione ꝓximꝰ. p̃ cunctis
contẽplatione suspensus. bene agentib ꝑ humi¬
litatẽ socius. contra delinquentiũ uitia ꝑ ze¬
lũ rectitudinis erectꝰ. et cetem. qͦ latiꝰ pꝰ̾ inli¬
uro pastoralli ꝓsequit᷑. Preterea qͥa corde credit᷑¬
sc̃i enuangłi. iii. libros. sic . iiii. concilia sus¬
cipe et uenerari me fateor: nicenũ scilicet. in
quo puersũ arrii dogma destruit᷑. constai¬
nopolitanũ qͦq. inquo cunomis et macedonus
ertor conuincit᷑. efesenũ etiam pͥmũ. in quo
nestorii impietas uidicat᷑: calcedonense uero.
in qͥ euthichis dioscoriq prauttas repbatͦdioai
desiotione cõplector. integerrima appbatione
cistodio. qͥa in his uelut ingadiato lapide
sc̃e fidei structura consurgit. et cuilibediu¬
ss̃ tiq actionis existat. quisquis eoꝵ soliditatẽ

Expanded text:
rector cogitatione sit mundus, operatione prarector cogitatione sit mundus, operatione praecipuus, discretus in silentio, utilis in verbo, singulis compassione proximus, prae cunctis contemplatione suspensus, bene agentibus per humilitatem socius, contra delinquentium vitia per zelum rectitudinis erectus, » et caetera quae post in libro Pastorali prosequitur. 4. « Praeterea quia corde, inquitsancti aeuangelii IIII libros, sic IIII concilia suscipere ac venerari me fateor, Nycenum scilicet, in quo perversum Arrii dogma destruitur, Constantinopolitanum quoque, in quo Eunomii et Macedonii error convincitur; Ephesinum etiam primum, in quo Nestorii impietas judicatur; Chalcedonense vero, in quo Eutychis Dioscorique pravitas reprobatur; tota devotione complector, integerrima approbatione custodio: quia in his velut in quadrato lapide, sanctae fidei structura consurgit, et cujuslibet vitae atque actionis existat, quisquis eorum soliditatem
Abbreviated transcription (Latin):
Qua itaq fidutia ad eũ ꝓpeccatis alienis inter¬
cessor uenio. apud quẽ securus deꝓprus ñ
sũ: Si fortasse quispiã apud potent᷑ẽ uirũ qͥ
et sibi iratꝰ. et mͥ eẽt incognitus intercessorem
suũ me fieri quereret. ꝓtinꝰ responderẽ. Ad in¬
tercedendũ uenire nequeo. quia eiꝰ noticiã ex
sedula familiaritate ñ habeo. Si gͥ recte homo
ad hominẽ de qͦ minime p̃sũpsissẽ fieri inter¬
cessor erubescerẽ. quantȩ hoc audatiȩ ẽ qͦd
apud dm̃ ꝓppło locũ interioris obtineo. cui fa¬
familiarẽ me eẽ ꝑuitȩ mertũ mertũ ñ agnosco.
Qua in re ẽ mͥ adhuc aliqͥd grausꝰ formidandũ. qͥa
nuric usq dñs delicta equanimit᷑ tolerabat.
Cuiu ut eũq hunc timorẽ sup primo. et consola
tuĩ mente ad pontificalis oꝑis studia accingo.
considerata ipsa rei immensitate deterreor.
Perpendo qͥppe qͦd om̃i cura uigilandũ ẽ: ut

Expanded text:
Qua itaque fiducia ad eum pro peccatis alienis interQua itaque fiducia ad eum pro peccatis alienis intercessor venio, apud quem de propriis securus non sum? Si fortasse quispiam apud potentem virum, qui et sibi iratus, et mihi esset incognitus, intercessorem suum me fieri quaereret, protinus responderem: Ad intercedendum venire nequeo, quia ejus notitiam ex sedula familiaritate non habeo. Si igitur recte homo apud hominem, de quo minime praesumpsissem, fieri intercessor erubescerem, quantae hoc audaciae est, quod apud Deum pro populo locum intercessoris obtineo, cui familiarem me esse per vitae meritum non agnosco? Qua in re est mihi adhuc aliud gravius formidandum, quia nunc usque delicta Dominus aequanimiter tolerabat. Cum vero utcunque hunc timorem tam mentem ad pontificalis operis studia accingo, considerata ipsa rei immensitate, deterreor. Perpendo quippe quod omni cura vigilandum est ut
Abbreviated transcription (Latin):
uirgine: qͥ naturã nr̃ãm suscepit absq peccatõ:
et subpontio pilato crucifixus ẽ. et sepultꝰ: tercia
die resurrexit amortuis: die aũt. xͦl. ascendit
ante ocłos om̃iũ. occulta singuloꝵ: daturus
iustis. ꝑpetua p̃mia regni cȩlestis: iniquis aũt
supplicia ignis eterni. innouaturꝰ scłm ꝑ ig¬
nẽ incarnis resurrectione. Confiteor uña fi¬
dẽ. unũ baptisma. unã apłicã et uniuersa¬
lẽ ȩccłiam: inqua sola possunt laxari pecca¬
ta. in nomine patris et filii et sp̃c sc̃i am̃.¬
y nodicã qͦq suã gregoriꝰ scđm priscum
decessoꝵ suoꝵ morẽ. ioħi constantinopo¬
litano. eulogio alexandrino:. gregorio anti¬
ocheno. ioħi iherosolimitano: et anastasio ex
to animo renitens regimen pastoralis curȩ ac
pondera portare cõpulsus sũ: caligo meroris oc¬
currit et triste cor: nichil aliud nͥ eas qͤ uide¬
re nil sinunt tenebras uidet. Nunqͥd artistes
ad dnm̃. nͥ ꝑ delictis ppłi intercessor. eligt᷑ :

Expanded text:
virgine, qui naturam nostram suscepit absque peccato; et sub Pontio Pilato crucifixus est, et sepultus tertia die resurrexit a mortuis; die autem quadragesimo aante oculos omnium omnia occulta singulorum, daturus sanctis perpetua praemia regni coelestis, iniquis autem supplicia ignis aeterni, innovaturus saeculum per ignem in carnis resurrectione. Confiteor unam fidem, unum baptisma, unam apostolicam, et universalem Ecclesiam, in qua sola possunt laxari peccata in nomine Patris, et Filii, et Spiynodicam quoque suam Gregorius, secundum priscum decessorum suorum morem, Joanni Constantinopolitano, Eulogio Alexandrino, Gregorio Antiocheno, Joanni Jerosolymitano, et Anastasio patto animo renitens pastoralis curae pondera portare compulsus sum, caligo moeroris occurrit, et triste cor nihil aliud nisi eas quae videri nil sinunt tenebras videt. Nam quid antistes a Domino, nisi pro delictis populi intercessor eligitur?
Abbreviated transcription (Latin):
hanc uobis in ꝑpetuum repensare mercedem. ut
grĩm qua indignis famulis eiꝰ impenditis. apud eũ
multiplicius inuenire ualeatis. AAt ego hic a de¬
florationis oꝑe paululũ respirabo. ut quę specialit᷑
de pontificio eius dicenda sunt. in libello alio dño¬
suffragante referant᷑. Ex ELICIT LiBER PRI¬

Expanded text:
hanc vobis in perpetuum recompensare mercedem, ut hanc vobis in perpetuum recompensare mercedem, ut gratiam 44 quam indignis famulis ejus impenditis, apud eum multiplicius invenire valeatis. » At ego hic a deflorationis opere paululum respiro, ut quae specialiter de pontificio dicenda sunt, in libello alio suffragante Domino referantur. LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
culinen ñ posse ꝑtingere. onꝰ hoc malu declinare.
ne in pastorali regimine imparis amministrationis
actione succumbere. S qͥa contraire ñ ẽ dñi dispo¬
nentis arbitrio. obedierit᷑ secutꝰ sũ: qđ misericors de
me regentis manꝰ uoluit oꝑari. Nã frat̾nitati ur̃ȩ.
et si p̾sens ñ eueniret occasio: necessario fuerat indi¬
excubitoꝵ. In quantũ homo discutere et inuesti¬
gare iudicia suꝑna ñ sufficit. in tantũ subea debet
ceriuce ondis in lectere: Ut qͥa ia qͥd sibi tribut᷑.¬
quo iudicio disponat᷑ ignorat. nec ad appetendũ lo¬
cũ hetũ ꝓcax insistere. nec ad repellendũ contumax
debet in ueniri. Unde indignꝰ ego ad suscipienda
episcopatꝰ onera. iussioni om̃ipotentis dĩ ur̃eq
uoluntati me subdidi. cui me pre ẽe̾ largitate
magis gre quã iudicii estimatione uolustis. Po¬
tens ẽ enĩ omp̃c ds̃. ꝓpt̾ quẽ me indignũ diligiti.

Expanded text:
culmen non posse pertingere, onus hoc malui declinare, culmen non posse pertingere, onus hoc malui declinare, ne in pastorali regimine imparis administrationis actione succumberem. Sed quia contraire non est Domini disponentis arbitrio, obedienter secutus sum quod misericors de me regentis manus voluit operari. Nam fraternitati vestrae, et si praesens non eveniret occasio, necessario fuerat indiexcubitorum. In quantum homo discutere et investigare judicia superna non sufficit, in tantum sub eis 521 debet cervicem cordis inflectere; ut quia id quod sibi tribuituquo judicio disponatur ignorat, nec ad appetendum locum procax insistere, nec ad repellendum contumax debet inveniri. Unde indignus ego ad suscipienda episcopatus onera, jussioni omnipotentis Dei vestraeque voluntati me subdidi, cui me praeesse largitate magis gratiae quam judicii aestimatione voluistis. Potens est enim Deus, propter quem me indignum diligitis,
Abbreviated transcription (Latin):
rerũ uertis aduersantib tenere ñ possũ. Sigͦ me
fr̃ ħm̃e diligis. cus mͥ orationis in his fiuctibͦ ma¬
nũ tende.: ut qͦ laberantẽ me adiuuas. ex ipsa mer¬
cedis uice. in tuis qͦq laborib ualentior. existas.¬
ed quia GREGoriũ ñ solũ
declinare uoluisse. quin etiam cũ magnoan¬
gore animi sũmũ sacerdotiũ suscepisse satis ut
opinor. ꝓbatũẽ. qua discretione id fecerit uidet᷑ bre¬
uit̃ indicandũ. ne scilicet tantꝰ uir aut ꝑtinatię.
ai pusillanimitatis uitio saltẽ leuit̾ suc cubusse
uditia dñi quatito sunt inuestigabilia. tarito debent
ẽẽ humariis sensib metuenda: ut qͥa ea intio mor¬
talis cõprehendere ñ ualet. his se necesse ẽ humili
cordis ceruice subternat: quatinꝰ qͦ cã regentis uolun¬
tas duxent. illic obedientis mentis gressib ꝓsequat᷑.
Ego aut considerins infirmitatẽ meã. ad apłicȩ sedis

Expanded text:
rerum ventis adversantibus tenere non possum. Si ererum ventis adversantibus tenere non possum. Si euctibus manum tende, ut quo laborantem me adjuvas, ex ipsa vice mercedis in tuis quoque laboribus valentior existas. » 53. Sed quia Gregorium non solum declinare voluisse, quin etiam cum magno angore animi summum sacerdotium suscepisse satis, ut opinor, probatum est, qua discretione id fecerit, videtur breviter indicandum, ne scilicet tantus vir, aut pertinaciae, aut pusillanimitatis vitio saltem leviter succubuisse Judicia Dei quanto sunt investigabilia, tanto debent esse humanis sensibus metuenda: ut quia ea ratio mortalis comprehendere non valet, his se necesse est humili cordis cervice substernat, quatenus quo eam regentis voluntas duxerit, illic obedientis mentis gressibus prosequatur. Ego autem considerans infirmitatem meam ad apostolicae sedis
Abbreviated transcription (Latin):
ita me labor. adtereret. t in magis flere libeat. qͣ aliqͥd
dicere. Quod uira qͦq reuerentia inipso litterarũ me¬
arũ cextu ugilant᷑ intelligit. quando ei neglegent᷑
loqͦr. qͦm uehement̃ diligo: Tantis quippe in hos
loco huiꝰ mundifluctib quatior. ut uetustã et pu¬
trescentẽ nauĩ quã regendã occulta dĩ dispensatio
ne suscepi: ad portũ dirigere nullatenꝰ possĩ. Nunc
eraduerso fluctꝰ irruurt᷑. nunc ex latere cumuli
spumosi maris intumescunt. nunc atergo tẽpestas
inseqͥt᷑: int̾q hȩc om̃a turbatꝰ cogor mͦ inipsa. clauu
aduersitate dirigere: mͦ curuato nauis latere minas
Ruchiũ ex obliquo declinare. Ingemisco qͥa sentio qͦd
negligente me erescit sentina uitioꝵ: et tẽpestate
for̾titer obiuante. ia iãq putridȩ naufragiũ tabu¬
ls sonant. flens reminiscor qđ ꝑdidi meę placidũ
lutꝰ quietis. et suspitando terrã conspicio. qua tam̃

Expanded text:
ita me labor attereret, ut mihi magis flere libeat quam aliquid ita me labor attereret, ut mihi magis flere libeat quam aliquid dicere. Quod vestra quoque reverentia in ipso litterarum mearum textu vigilanter intelligit, quando ei negligenter loquor, quem vehementer diligo. Tantis quippe in hoc loco hujus mundi fluctibus quatior, ut vetustam ac putrescentem navim, quam regendam occultane suscepi, ad portum dirigere nullatenus possim. Nunc ex adverso fluctus irruunt, nunc ex latere cumuli spumosi maris intumescunt, nunc a tergo tempestas insequitur. Interque haec omnia turbatus cogor modo in ipsa clavum adversitate dirigere, modo curvato navis latere minas fluctuum ex obliquo declinare. Ingemisco, quia sentio quod negligente me crescit sentina vitiorum, et tempestate fortiter obviante jam jamque putridae naufragium tabulae sonant. Flens reminiscor quod perdidi meae placidum littus quietis, et suspirando terram conspicio, quam tamen
Abbreviated transcription (Latin):
RE G̃ORIUS. Ioh̃i exconsuli atq
patricio. atq questori. Bona ur̃ȩ er¬
cellentiȩ ex pertus. tanto erga uos amore con
stringor. ut ura memoria de meo pectore
ab olere nullatenꝰ possit. sed contra amorẽ
non modice contristor: quia quietẽ me qͦ¬
rere cognouistis. & ad inquietudinẽ ꝑdu¬
xistis. Uobis qͥdem om̃pe ds̃ qͥa bono hoc
animo fecistis bona ȩterna retͥbuat. sed
me a tanto loci huius ꝑicło qualit uolue¬
rit absoluat. Quia sic̃ peccata mea mere¬
bant᷑. ñ romanoꝵ sed langobardoꝵ ep̃c
factꝰ sum . Q.uoꝵ scinthichiȩ stͣ spate: et
gr̃a pęna. Ecce. uͥ me ur̃a patrocinia per¬
ducerunt. Gemo cotidie occupationib p̾s¬
sus. & respirare non ualeo. S uos qui ad¬
huc ualetis. mundi huiꝰ occupationes fugi¬
te : quia quanto in eoqͥsq profecerit: tanto
ut iudeo ab amore dĩ ampliꝰ decrescit.
REGO RIUS. Leandro hispalensi
ep̃o. Respondere ȩpłis ur̃is tota in¬
tentione uoluissem. nͥ pastoralis curȩ

Expanded text:
regorius Joanni exconsuli, atque patricio, et quaestori. Bonitatem excellentiae vestrae expertus, tanto erga vos amore costringor, ut vestra memoria de meo pectore aboleri nullatenus possit. Sed contra amorem non modice contristor, quia quietem me quaerere cognovistis, et ad inquietudinem perduxistis. Vobis quidem omnipotens Deus, quia hoc bono animo fecistis, bona aeterna retribuat; sed me a tanto loci hujus periculo, qualiter voluerit, absolvat, quia sicut peccata mea merebantur, non Romanorum, sed Langobardorum episcopus factus sum, quorum synthichiae spathae sunt, et gratia poena. Ecce ubi me vestra patrocinia perduxerunt. Gemo quotidie occupationibus 42 pressus, et respirare non valeo. Sed vos qui adhuc valetis, mundi hujus occupationes fugite, quia quanto in eo quisque profecerit, tanto ut video, ab amore Dei amplius decrescit. » 52. Gregorius Leandro Hispalensi episcopo. « Respondere epistolis vestris tota intentione voluissem, nisi pastoralis curae
Abbreviated transcription (Latin):
hostia ñ immolet᷑. Quii ꝓtinꝰ abscessit. et paruit.
Gregorio aut̃ alia curante. atq euolutos dies mi¬
nime numerante. idem fr̃ qͥ defunctꝰ fuerat. noc¬
te quadã fr̃i suo copioso ꝑ uisione apparuit. Sin
ille cũ cognoiusset: reqͥsiuit dicens. Iuid ẽ fr̃: qͣ¬

Expanded text:
hostia non mactetur. » Qui protinus abscessit, et dictis paruit. hostia non mactetur. » Qui protinus abscessit, et dictis paruit. Gregorio autem curante, atque evolutos dies minime numerante, idem frater qui defunctus fuerat nocte quadam fratri suo Copioso per visionem apparuit. Quem ille cum vidisset, inquisivit, dicens: Quid est fr
Abbreviated transcription (Latin):
taret. e carnalis fr̃ cur ab om̃ib ẽe̾t ab homi¬
suo uehement᷑ ingemuit. atq in ipsa tristi¬
cia decerꝑe exiuit. Qui ita sepultꝰ ẽ ut gregoriꝰ¬
ti. ceꝑunt singuli extrema queq et uilia et
ũ ꝓferre. uehement᷑q formidare. neqͥd apd
se eet unde rep̃hendi potuissent. Cũ uͦ pꝰ mor¬
tẽ fr̃is. xxͫx. iã e̾e̾nt dies euoluti. cepit animus
gregorii miscdit᷑ ei cõpati. eiꝰq cũ graui merore
supplicia pensare. et si qͦd eẽt ereptionis eiꝰ re
mediũ querere. Tunc euocato ad se eodẽ p̃cio¬
so monasterii sui p̃posito: tristis dixit. Diu ẽ.
qͦd fr̃ iustꝰ qͥ defunctꝰ ẽ in igne cruciat᷑. Debeniꝰ
ei aliquid caritatis impendere. et ei in quantũ
possumꝰ ut eripiat᷑ adiutoriũ cõmodare. Uade
itaq. et ab hodierna die continuatis. xx̃x. di¬
eb offerre ꝓ eo sacrificiũ stude. ut nullus om̃ino
p̃termittat᷑ dies. qͦ ꝓ absolutione illiꝰ salutaris

Expanded text:
r ab omnibus esset abomu vehementer gemuit, atque in ipsa tristitia e corpore exivit. Qui ita sepultus est, ut dixti, coeperunt singuli extrema quaeque, et vilia,um proferre, et vehementer formidare ne quid apud se esset, unde reprehendi potuissent. Cum vero post mortriginta jam essent dies evoluti, coepit animus Gregorii misericorditer ei compati, ejusque cum gravi moerore supplicia pensare, et si quod esset ereptionis ejus 28 remedium quaerere. Tunc evocato ad se eodem Pretioso, monasterii sui praeposito, tristis dixit: « Diu est quod frater Justus, qui defunctus est, in igne cruciatur; debemus ei aliquid caritatis impendere, et ei, inquantum possumus, ut eripiatur, adjutorium commodare. Vade itaque, et ab hodierna die continuis triginta diebus offerre pro eo sacrificium stude, ut nullus omnino praetermittatur dies quo pro absolutione illius salutaris
Abbreviated transcription (Latin):
peccatũ solũmͦ et pena peccati ee̾t. si ñ adhuc ex
hoc peccato. et aliud sequeret᷑. Nã pꝰ infidelitatẽ
eorũ subdidit. Propt̾ quod t̾didit illos ds̃ indeside¬
ria cordis eorũ inimmnundiciam. ut contumeliis¬
afficiant corꝑa sua insemetipsis. Quia gͥ cognoscenteᷤᷤ
dm̃. ñ sic̃ dm̃ głificauert᷑. ex eo peccato et causa pec¬
cati. ad hoc quoq perducti sunt. ut ad cultũ ser¬
pentiũ et uolucrũ laberent᷑. S qr ꝑhanc etiam
cecitate̾ uꝰq ad inmundiciã et carnis contumelias
cecider̾. ipsa infidelitatis eorũ cecitas p̃cedenti
intellectui et peccatũ ẽ et pęna peccati. Subsequen¬
te uͦ immundicia. peccatũ factaẽ. et causa peccati.
S qr de his in libris moralib dui tractatũ ẽ. nob̾ nunc
in eis diutiꝰ immorandũ ñẽ. hoc aut nob̾ cũ tremore
tis irascit᷑ ꝑmatit ut ceca mens etiã in aliis labatur.

Expanded text:
peccatum solummodo et poena peccati esset, si non adhuc ex peccatum solummodo et poena peccati esset, si non adhuc ex hoc peccato et aliud sequeretur. Nam post infidelitatem eorum subditur: Propter quod tradidit illos Deus in desideria cordis eorum, inafficiant corpora sua in semetipsis . Qui igitur cognoscentes Deum, non sicut Deum glorificaverunt, ex eo peccato et causa peccati ad hoc quoque perducti sunt, ut ad cultum serpentium et volucrum laberentur. Sed quia per hanc etiam caecitatem usque ad immunditiam et carnis contumelias ceciderunt, ipsa infidelitatis eorum caecitas praecedenti intellectui et peccatum est, et poena peccati, subsequenti vero immunditiae peccatum facta est et causa peccati. Sed quia de his in libris Moralibus diu tractatum est , nobis nunc in eis diutius immorandum non est. 25. Hoc autem nobis cum tremore tis irascitur, permittit ut caecata mens etiam in aliis labatur.
Abbreviated transcription (Latin):
piscentie. factũ ẽ. ut ueniret adfurtũ. et culpa cordis
iurio tegere uoluit. expeccato rursũ peccatũ genu¬
it. Furtũ gͦ quod exconcupiscentia ꝓcessit. ⁊ ꝑuiriũ
ptulit. peccatũ et pena peccati fac̾ tũ ẽ. culpe p̾ce¬
denti. peccatũ et causa peccati culpe subsequenti. qr
de illa natũ. hanc genuit. Iuod bene paulꝰ apłs de
quib dã dm̃ intelligentib s ñ honorantib in sinu¬
at. dic̃s. Cũ cognouissent dm̃. ñ sic̃ dm̃ głificauerunt.¬
aut grãs egert̃. s euanuer̃ incogitationib suis. Pcce
ẽ peccatũ: et causa peccati. Ex qua causa. quid seqͥt᷑
adiungit. Et obscuratũ ẽ. insipiens cor eorũ. Dicen¬
tes enĩ se eẽ sapientes. stulti fac̾ti sunt. et mutauerunt
glãm incorruptibilis dĩ insimilttudine̾ imaginis
corruptibilis hominis. et uolucrũ et quadrupedũ.
et serpentiũ. Ecce ẽ peccatũ. et pena peccati. Sed

Expanded text:
piscentiae factum est ut veniret ad furtum, et culpa cordis piscentiae factum est ut veniret ad furtum, et culpa cordis d quia furtum perjurio tegere curavit, ex peccato rursum peccatum genuit. Furtum ergo quod ex concupiscentia processit, et perjurium protulit, peccatum e poena peccati factum est, culpae praecedenti peccatum, et causa peccati culpae subsequenti, quia de illa natum hanc genuit. Quod bene Paulus apostolus de quibusdam Deum intelligentibus, sed non honorantibus, insinuat dicens: Cum cognovissent Daut gratias egerunt, sed evanuerunt in cogitationibus suis . Ecce est peccatum et causa peccati, ex qua causa quid sequatur adjungit: Et obscuratum est insipiens cor eorum: dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt. Et mutaveruntaginis corruptibilis hominis, et volucrum, et quadrupedum, et serpentium . Ecce est peccatum et poena peccati, sed
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾am ꝑmittit cadere. ut quę flendo et corrigendo
noluit mundare quod fec̃. peccatũ incipiat peccato
cumulare. Peccatũ gͦ quod pęnitentiȩ lam̃to ñ diluit᷑.
peccatũ simul ẽ. et causa peccati. qr exillo orit᷑. unde
cato sequit᷑. peccatũ simul ẽ. et pena peccati. quia exere¬
scente cecitate ex retribucione pͥoris culpȩ generat᷑.
ut quasi iam quȩdã sint ipeccatore supplicia. ipsa
increm̃ta uiciorũ. Fit uͦ ñtiũꝗͣ ut unũ idẽq peccatũ.
et peccatũ sit et pena peccati. simul et causa peccati.
onamꝰ enũ ante oclos quẽpiã rẽ ꝓximi concupisse.
quã quia aꝑte nͣ ualuit. furto diripuit. s infurti
accusatione positꝰ. se hanc diripuisse uire uirando
denegauit. Huic gͦ concupiscentia. peccatũ fuit et
causaᷤ peccati. quia ꝑ eã ꝑuenit adrapinã. Ipsũ uͦ fur¬
tũ quo rẽ concupitã diripuit. et peccatũ ei fac̾tũẽ. et
pena peccati. quia exretributione iã ñ repressȩ concu¬

Expanded text:
mittit cadere, ut qui flendo et corrigendo noluit mundare quod fecit, peccatum incipiat peccato cumulare. Peccatum ergo quod poenitentiae lamento non diluitur, peccatum simul est et causa peccati; quia ex illo oritur unde cato sequitur, peccatum simul est et poena peccati, quia, excrescente caecitate, ex retributione prioris culpae generatur, ut quasi jam quaedam sint in peccatore supplicia, ipsa incrementa vitiorum. Fit vero nonnunquam ut unum idemque peccatum, et peccatum sit, et poena peccati, simul et causa peccati. Ponam enim ante oculos quempiam rem proximi concupisse, quam quia aperte non valuit, furto diripuit; sed in furti accusatione positus se hanc diripuisse jurejurando denegavit. Huic ergo concupiscentia peccatum fuit et causa peccati, quia per eam pervenit ad rapinam; ipsum vero furtum quo rem concupitam diripuit, et peccatum ei factum est et poena peccati, quia ex retributione jam non repressae concu
Abbreviated transcription (Latin):
qr cũfestinatione ⁊ silentio. u̾ba uite legentes sumud.
Sed sciendũ ẽ qr quanto auditores incaritate atq intel¬
lec tu ꝓfitiunt. tanto sc̃is p̾dicatoribꝰ maior.grã spc̾
datur. Unde cũ pruis ꝓpħa dixisset assũpsit me sp̃s.
adaltiora mens p̃dicantiũ ꝓficit. cũ ꝑeos sensus audi¬
entium adomĩpotentis dei desiderium ꝯmouetur. qr
uidelicet p̃dicatores sc̃ĩ il cireo ꝓfitiunt ut ꝑeoꝵ mi¬
nistenũ dona gr̃um inscã eccłia multiplicent᷑ sicut de¬

Expanded text:
quia cum festinatione et silentio verba vitae legentes sumunt. 40. quia cum festinatione et silentio verba vitae legentes sumunt. 40. Sed sciendum est quia quanto auditores in charitate atque intellectu proficiunt, tanto sanctis praedicatoribus major gratia spiritus datur. Unde cum prius propheta dixisset: Assumpsit me spiritus, ad altiora mens praedicantium proficit cum per eos sensus audientium ad omnipotentis Dei desiderium commovetur. Qui videlicet praedicatores sancti idcirco proficiunt, ut per eorum ministerium dona grati
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ cognoscendo dm̃ cepimꝰ peccata plangere. iã diligen.¬
do quẽ cognoscimꝰ ñ cessamꝰ eũ cũ fletib desiderare. Post
rotarũ itaq uocẽ uox magnȩ ꝯmotionis seqͥt᷑. qr cum
testam̃ta dĩ in aure cordis sonare cȩperuit. audienti¬
um sp̃c examore cõpunctꝰ. ad lam̃ta cõmouet᷑. Hinc
ẽ enĩ. qͦd scͥpt̾e sacrȩ u̾ba. fiunt in corde legentiũ sipi¬
da. hinc ẽ. quod ab amantib plerũq insilentio q̃si
recidisti in alienatione capita potentiũ. mouebunt᷑
in ea gentes. Ad aꝑient ora sua. sic̃ pauꝑ edens inoccul¬
to. Omp̃c enĩ ds̃ inalienatione capita potentium
p̃cidit. qr uideoꝵ suꝑbiã asemet ipso alienando reppu¬
lit. Inqua alienatione gentes mote st̃ qͥa dũ uidei afi¬
de caderent. ad cognitionẽ fidei corda gentiũ cucur¬
rerunt. Quȩ uidelicet gt̃s insacre lectionis pabulo
os cordis aꝑiunt.⁊ in occulto sicut pauꝑ comedunt.

Expanded text:
qui cognoscendo Deum coepimus peccata plangere, jam diligenqui cognoscendo Deum coepimus peccata plangere, jam diligendo quem cognovimus non cessamus eum cum fletibus desiderare. Post rotarum itaque vocem vox magnae commotionis sequitur, quia cum Testamenta Dei in aure cordis sonare coeperint, audientium spiritus ex amore compunctus ad lamenta commovetur. Hinc est enim quod Scripturae sacrae verba fiunt in corde legentium sapida, hinc est quod ab amantibus plerumque in silentio quasi um dicitur: Praecidisti in alienatione capita potentium, movebuntur in ea gentes, adaperient ora sua sicut pauper edens in occulto . Omnipotens enim Deus in alienatione capita potentium praecidit, quia Judaeorum superbiam a semetipso alienando repulit. In qua alienatione gentes motae sunt, quia dum Judaei a fide caderent, ad cognitionem fidei corda gentilium cucurrerunt. Quae videlicet gentes in sacrae lectionis pabulo os cordis aperiunt, et in occulto sicut pauper comedunt,
Abbreviated transcription (Latin):
rũ atq iotarũ subditur. ⁊ uocẽ ꝯmotionis magnȩ. Qđ
si diligent᷑ aspicitur. inueniri potest. qr n̾ociose repe¬
titur. Due quippe sunt ꝯmotiones. quib corda nrã
comouentur. Una quippe ꝯmotio extimore ẽ. altera
excaritate. Una fit exluc tu penitentiũ. alia ex fer¬
uore amantiũ. Post p̾dicationis gͦ u̾bum pͥma cõmo¬
tio ẽ. cũ plangimus mala qͣ fecunud. Post uocẽ uͦ ala¬
rum atq rotarium. scda ꝯmotio ẽ. dũmagius fictib
querimus celestia bona quȩ audiuunus. Ecce enĩ
qr intra sc̃ãm eccłiã demultis patͥo uirtutũ exẽpla
cogioscimus. quasi alarum sonitũ cotidie audimꝰ¬
Et qr ubiq sacra eloquia ꝑsonant. quasi rotarum
uocib excitamꝰ᷑ Et qͥa ꝑeadẽ sacͣ eloquia ad amo¬
rẽ nr̃i ꝯditoris accendimur. magnis feruentibꝰ ig¬
nib ardentes. eẽ nos longe adhuc ab omipotentiᷤ
dei facie plangimus. Post pͥmãgͦ uocẽ ꝯmotionis
magnȩ ad extremũ qͦ uox magne ꝯmotioniᷤ fit. qr

Expanded text:
atque rotarum subditur, « et vocem commotionis magnae. » Quod si diligenter aspicitur, inveniri potest quia non otiose repetitur. Duae quippe sunt commotiones quibus corda nostra commoventur. Una quippe commotio ex timore est, altera ex charitate. Una fit ex luctu poenitentium, alia ex fervore amantium. Post praedicationis ergo verbum prima commotio est, cum plangimus mala quae fecimus. Post vocem vero alarum et rotarum, secunda commotio est, dum magnis fletibus quaerimus coelestia bona quae audimus. Ecce enim quia intra sanctam Ecclesiam de multis Patribus virtutum exempla 1278 cognoscimus, quasi alarum sonitum quotidie audimus, quia ubique sacra eloquia personant, quasi rotarum vocibus excitamur. Et quia per eadem sacra eloquia ad amorem nostri conditoris accendimur, magni fervoris ignibus ardentes, esse nos longe adhuc ab omnipotentis Dei facie plangimus. Post primam ergo vocem commotionis magnae ad extremum quoque vox magnae commotionis fit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia stillicidus letatur. Instillicidio ⁊ enĩ. aqua detet¬
to int̾ram cadit. quȩ de celo cęcid̾at intectum. Lec tũ
nitionib muniendo ꝓtegunt. Sed quia illoꝵ cor. diui¬
nitꝰ inp̾dicatione infundit᷑. quasi aqua decelo uenit
instillicidus suis letabitur. quia cũ infide et bonis
oꝑib nascitur. ea que accepit dona ꝯsid̾at ⁊ inuerb̾
p̃̾dicantium erultat. Quia gͦ auditorib ad meliora
surgentibꝰ. eoꝵ qͦq p̃dicatorib gra multiplicatur.¬
ꝑ propħam dicatur. Sp̃c quoq eleuauit me. et assũp¬
sit me. Inde enum p̾dicator magis ac magis eleua¬
tur ⁊ assumit᷑. unde auditor admeliorẽ uitã muta¬
tur. Sed quęrendũ tiob̾ ẽ. cũ spc mentẽ ñ eleuet. nͥ
assũpserit. cur priꝰ eleuauit. ⁊ pꝰ modũ dr̃ assumpsit.
Nã sunt ñnulli qͦs eleuat sp̃c s n̾ assiunit. qͦꝵ ⁊ uttelle¬
tus adspiritalia emicat. et tam̃ uita infactis carna¬
lib remanens. intellectui ñ concordat. Bala.im nãq

Expanded text:
is stillicidiis laetatur. In stillicidio enim aqua de tecto in terram cadit, quae de coelo ceciderat in tectum. Tectum nitionibus muniendo protegunt. Sed quia illorum cor divinitus in praedicatione infunditur, quasi aqua de coelo venit in stillicidiis suis laetatur, quia cum in fide et bonis operibus nascitur, ea quae accepit dona considerat, et in verbis praedicantium exsultat. Quia ergo auditoribus ad meliora surgentibus, eorum quoque praedicatoribus gratia multiplicatur, propheta dicit: Spiritus quoque elevavit me, et assumpsit me. Inde enim praedicator magis ac magis elevatur et assumitur, unde auditor ad meliorem vitam mutatur. 42. Sed quaerendum nobis est, cum spiritus mentem non elevet nisi assumpserit, cur prius elevavit et postmodum dicitur assumpsit? Nam sunt nonnulli quos elevat sed non assumit, quorum et intellectus ad spiritalia emicat, sed tamen vita in factis carnalibus remanens, intellectui non concordat. Balaam namque
Abbreviated transcription (Latin):
li qui dũ p̃lus saꝑe quã necesse ẽ. student a ꝓximorũ
pace resiliunt. cũ eos uelut hebetes stultosq contẽp¬
nunt. Uñ ꝑ se ueritas ammonet dicens. habere ui
uobis sal.et pacẽ habete int̾ uos: ut qͥsqͥs habere
sal sapientiȩ studet. curet necesse ẽ. qͣtinꝰ a pace
concordie ñ quã recedat. Quod uͦ de his duab uirtu¬
tibus diximꝰ. hoc ẽ decȩteris om̃ib sentiendũ. Unde

Expanded text:
li, qui dum sapere plusquam necesse est student, a proximorum li, qui dum sapere plusquam necesse est student, a proximorum pace resiliunt, dum eos velut hebetes stultosque contemnunt. Unde per se Veritas admonet, dicens: Habete in vobis sal, et pacem habete inter vos . Quisquis habere sal sapientiae studet, curet necesse est, quatenus a pace concordiae nunquam recedat. Quod vero de his duabus virtutibus diximus, hoc de caeteris omnibus sentiendum e
Abbreviated transcription (Latin):
nimis concordie nr̃e inuidet. qr hanc nos tenemꝰ
utt̾ra. qͦ ipse tenere nolens amisit ĩcelo. Bene gͦ dr̃.
tͣribilis ut castroꝵ acies ordinata. qr elec̾torum
multitudinẽ eo maligni spc̃ ꝑtimescunt. qͦ eos
ꝑkaritatis concordiã unitos cont᷑ se et conglobatoᷤ
cũ sine illa uirtutes relique. uirtutes ñ eẽ monstrant᷑.
Magna enĩ ẽ uirtus abstinentiȩ. S siquis ita ab alim̃tis
abstineat. ut cet̾os in cibo diuidicet. et alimͣta eadẽ
quȩ ds̃ creauit adꝑcipiendũ cũ grarũ actione fide¬
lib etiam cdampnet. quid huic uirtꝰ abstinentie
facta ẽ nͥ laqueus culpe: Unde psalmista quoque¬
nullã ẽẽ abstinentiã sine concordia designans: ait.
audate eũ in tẏmpano et choro. In tẏmpano enĩ
corium siccũ resonat: in choro aũ. uoces concorditer
sic abstinentiã tenet ut concordiam deserat. laudat
quidẽ in tẏmpano s ñ laudat in choro. Et st̃ ñ nul¬

Expanded text:
nimis concordiae nostrae invidet, quia hanc nos tenemus nimis concordiae nostrae invidet, quia hanc nos tenemus in terra, quam ipse tenere nolens amisit in coelo. Bene ergo dicitur: Terribilis ut castrorum acies ordinata, quia electorum multitudinem eo maligni spiritus pertimescunt, quo eos per charitatis concordiam munitos contra se et conglobatos cum sine illa virtute reliquae virtutes non esse monstrantur. Magna enim est virtus abstinentiae, sed si quis ita ab alimentis abstineat, ut caeteros in cibo dijudicet, et alimenta eadem quae Deus creavit ad percipiendum cum gratiarum actione, in fidelibus etiam damnet quid huic virtus abstinentiae facta est, nisi laqueus culpae? Hinc ergo Psalmista nullam esse abstinentiae virtutem sine concordia designans, ait: Laudate eum in tympano, et choro. In tympano enim corium siccum resonat, in choro autem voces concorditer sic abstinet, quidem in tympano, sed non laudat in choro. Et sunt nonnul