comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in unitate contaminari innocentes. si scismatis sacrilegioñ
possunt. Quare uos gͥ seꝑastis: Quare cum leuiora quȩ fin¬
gitis fugitis. ipsum sacrilegium scisinatis. quod ẽ omnibus
grauius commisistis.: An forte iam placet fateri non fuisse
iam illos uel saismaticos. uel hereticos. qui extra communi¬
onem eccłȩ uł inscismate aliquo uel in herese fuerant bap¬
tiati. quia transcundo ad eccłam. & errores suos pristinos
anathematirando destiterant eẽ. quod erant. Quomodo gͥ
sine baptismo non suꝑ eos remanserant scelera eoꝵ: An ille
baptismus xp̃i erat. s eis extra ȩccłȩ communionẽ ꝓdc̃ẽ ñ pete¬
rat: cum autẽ uenerunt. & anathematicato p̃terito errorem
ȩccłe pacem ꝑ manus impositionem recepti sunt tẽ in cari¬
tate radicatis atq fundatis sine qua infructuosa sunt ceca
ꝓdeẽ cepit. & ad remissionem peccatoꝵ. & ad scĩficationem

Expanded text:
in unitate contaminari innocentes, si schismatis sacrilegio non in unitate contaminari innocentes, si schismatis sacrilegio non possunt? quare uos ergo separastis? quare, cum leuiora quae fingitis fugitis, ipsum sacrilegium schismatis quod est omnibus grauius commisistis? an forte iam placet fateri non fuisse iam illos uel schismaticos uel haereticos, qui extra communionem ecclesiae uel in schismate - aliquo uel in haerese fuerant baptizati, quia transeundo ad ecclesiam et errores suos pristinos anathemando destiterant esse quod erant? quomodo ergo sine baptismo non super eos remanserant scelera eorum? an ille baptismus Christi erat, - sed eis extra ecclesiae communionem prodesse non poterat, cum autem uen-erunt et anathemato praeterito errore in ecclesiae pacem per manus inpositionem recepti sunt, tunc in caritate radicatis adque fundatis, sine qua infructuosa sunt cetera, prodesse coepit et ad remissionem peccatorum et ad sanctificationem
Abbreviated transcription (Latin):
brosa. Sic uolumus. ẽu quiꝰ es qui uidicas alienum seruũ. Suo
domino stat. aut cadit. Cum autẽ infirma ouis in solitudine
aspicitur. ubi pastor qui reclamet absens uidetur: dentes ere¬
runtur. frangitur guttur inualidum. Bonus homo si non
t̃es traditur. consulȩ animȩ tuę esto ap̃ianus. O improbam
rabiem. Cum xp̃iano dictt᷑ esto xp̃ianus. quid aliud docetur.
nisi se negare xp̃ianum. Numquid erat aliud quod docere cu¬
piebat. illi xp̃ianorum ꝑsecutores quibus qui restituerunt
martẏres facti sunt: An leuius putatur quod gladio minã¬
te. quam quod lingua insidiante comiittitur: Ad istare¬
spondete lupi rapaces. qui pellibus oumnis in dui cupientes.
beati ꝙypani litteras ꝓ uob̃ esse arbitramini. Contaminabat
cypanum sagrilegum scismaticorum. an non contaminabat:
Si contaminabat. iam tẽ ꝑut eccła. non erat unde ꝓpagare¬
mini. Si autem ñ contaminabat. quo soclere alieno possunt

Expanded text:
brosa: sic uolumus. tu quis es qui iudices alienum seruum? suo brosa: sic uolumus. tu quis es qui iudices alienum seruum? suo domino stat aut cadit. cum autem infirma ouis in solitudine aspicitur, ubi pastor qui reclamet absens uidetur, dentes exeruntur, frangitur guttur inualidum: \'bonus homo, si non esses traditor; consule animae tuae, esto christianus.\' o inprobam rabiem! cum christiano dicitur: <esto christianus us: quid aliud docetur nisi se negare christianum? numquid erat aliud quod docere cupiebant illi christianorum persecutores, quibus qui restiterunt martyres facti sunt? an leuius putatur quod gladio minante, quam quod lingua insidiante committitur? Ad ista respondete, lupi rapaces, qui pellibus ouinis indui cupientes beati Cypriani litteras pro uobis esse arbitramini: contaminabat Cyprianum sacrilegium schismaticorum an non contaminabat? si contaminabat, iam tunc periit -ecclesia, non erat . unde propagaremini. si autem non contaminabat, quo scelere alieno possunt
Abbreviated transcription (Latin):
dicas alienum seruum: Suo dño stat. aut cadit. Quos eis
dictum intelligo. qui uolebant non de factis. manifestis. s
de alienis cordib iudicare. slam quomodo ipse tam multa
de scelerib scismatum & heresim loquitur. aut quomodo
canitur in psalmis. si uere utiq iusticiam diligitis. recta iu
dicare filii hominũ: Cur autem ipse dominus dic̃ nolite
licet de alio iudicare: Postremo ipsi de illis traditoribus de
quibus falsa iudicauert̃. cur omnino iudicauerunt. de ser¬
uis alienis. Suo dñc stabant aut cadebant. Cur de recentibꝰ
maximianistis plenarii concilii.sicut dicunt. ore ueridico
non dubitauerunt. tale ꝓferre iudicium. ut eos primis
scismaticis quos uiuos terra sorbuit comꝑarent. quorum
tñ quosdam quod negare non possunt. aut innocentes
dampnauert̃ aut nocentes iterum recepunt. S cum uerum
dicitur. cum respondere non possunt. rodunt murmura sale¬

Expanded text:
dices alienum servum? Suo domino stat, aut cadit » . Quod eis dices alienum servum? Suo domino stat, aut cadit » . Quod eis dictum non intelligunt, qui volebant non de factis manifestis, sed de cordibus alienis judicare. Nam quomodo ipse tam multa de sceleribus schismatum et haeresum loquitur? Aut quomodo canitur in dicate, filii hominum? cur autem ipse dominusdicit:nolite licet de aliquo iudicare? postremo ipsi de.illis traditoribus, de quibus falsa iudicauerunt, cur omnino iudicauerunt de seruis alienis? suo domino stabant aut cadebant. cur denique de recentibus Maximianistis plenarii concilii, sicut dicunt, ore ueridico non dubitauerunt tale proferre iudicium, ut eos primis illis schismaticis quos uiuos terra sorbuit conpararent? quorum tamen quosdam, quod negare non possunt, aut innocentes damnauerunt aut nocentes iterum receperunt. sed cum uerum dicitur, cui respondere non possunt, rodunt murmura sale
Abbreviated transcription (Latin):
exemplis cauenda monstrauit. & idolum fabriaatũ. atq ado¬
ratum est: & ꝓpħicus liber ira regis contemptoris incensu.
& scismate temptatũ. idolatria gladio punita est exustio
libri bellica cede. & ꝑegrina captiuitate scisma hiatu c̾re
sepultis auctoribus uiuis. & cetĩs celesti igne consumptis.
Quis tam dubitauit hoc eẽ sceleratius commissum. quod ẽ
grauius uindicatũ :  talibus sacrilegis uenientes sine bap¬
tismo & dicitis ypͥanum contaminabant. Quomodo uos
contaminare poterãt non conuicti. s conficti traditores. qͥ
non si libros incendendos traditlissent. sea eos ipsi suis manibꝰ
ui cendissent. minoris fuissent sceleris quam si scisma oomnit¬
terent. quia hoc mitius illut grauius uindicatum ẽ. non
Si ullus sensus in uob c̃ uidetis uos cerce. quid responderi põ¬
sit non inuenire.Non usq adeo inquiunt omnia defecert̃.
ut non possimus respondere. Sic uolumus. ẽu qui es qui u¬

Expanded text:
exemplis cauenda monstrauit et idolum fabricatum adque adoexemplis cauenda monstrauit et idolum fabricatum adque adoratum est et propheticus liber ira regis contemptoris iucensus et schisma temptatum, idololatria gladio punita est, exustio libri bellica caede et peregrina captiuitate, schisma hiatu terrae, sepultis auctoribus uiuis et ceteris caelesti igne consumptis. quis iam dubitauerit hoc esse sceleratius commissum quod est grauius uindicatum? a talibus sacrilegis uenientes sine baptismo ut dicitis Cyprianum non contamicontaminare poterant non convicti, sed conficti traditores? Qui si non Libros incendendos tradidissent, sed eos ipsi manibus suis incendissent, minoris fuissent utique sceleris, quam si schisma committerent; quia illud mitius, illud gravius vindicatum est, non Si ullus sensus in vobis est, videtis vos certe quid responderi possit non invenire. Non usque adeo, inquiunt, omnia defecerunt, ut non possimus respondere, Sic volumus. « Tu quis es, qui ju
Abbreviated transcription (Latin):
nare ttaditores qui nonst̃ a uob̃ conuicti & a quibus uos
estis uicti: multo magis possent saceguai scismaticoꝵ ⁊ hetico¬
rum sine baptismo seđm sententiam urã recepta contamina¬
re ypanum. Non se cñ ille separauit. Et quia ꝑmanebat ec¬
cda manifestũ est. quod contaminari non potuit. Quare gͦ uõ
non dico ab innocentibus non ꝑbatur: seaͥ ab ipsis quod non
ꝓbatur. traditoribus seꝑastis: An ut dicere ceꝑam grauiora
sunt cͥmina traditoꝵ qui scismaticoꝵ: son afferamus statersᷤ
dolosas ubi appendamus quod uolumus. ⁊ quomodo uolumꝰ
ꝓ arbitrio nr̃o dicentes. hoc gͣue hoc leue est s afferamus di¬
uinã staterã de scͥpturis scĩs. tamq de chesauris domincꝰ.
& in illa quid sit grauuis. quit leuius appendamus. im¬
mo non appendamus. s a dño appensum recognoscamu.
Tempore illo quo dominus pͥor delicta recentibus penaꝵ

Expanded text:
nare traditores, qui non sunt a uobis conuicti et a quibus uos nare traditores, qui non sunt a uobis conuicti et a quibus uos estis uicti, multo magis possent sacrilegia schismaticorum et haereticorum sine baptismo secundum sententiam uestram recepta contaminare Cyprianum. non se tamen ille separauit, et quia permanebat ecclesia manifestum est quod contaminari non potuit. quare uos ergo non dico ab innocentibus quod probatur, sed ab ipsis quod non probatur traditoribus separastis? an, ut dicere coeperam, grauiora sunt crimina traditorum quam schismaticorum? non adferamus stateras dolosas, ubi appendamus quod uoluØluS et quomodo uolumus, pro arbitrio nostro dicentes: hoc graue, hoc leue est,\' sed adferamus diuinam stateram de scripturis sanctis tamquam de thensauris dominicis et in illa quid sit grauius appendamus, immo non appendamus, sed a domino appensa recognoscamus. tempore illo, quo dominus priora delicta recentibus poenarum
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ñ erat ȩccła. Respondete unde huc existis.: Si autẽ ꝑma¬
nebat ȩccła: nullomodo boni a malis tali cominumone con-¬
caminantur. Respondete quare uinculum disrupistis: An
forte scismatici sine baptismo recepti non contaminant. ⁊ tra¬
ditores sc̃orum librorum contaminant: Ur̃os quidem fuisse
traditores manifestissima rerum gesta testantur: Et̃ si tc̃
in illos quos arguebatis uera diceretis: causam ur̃am unita¬
ti orbis cerrarum ꝑsuasisetis ut uob̃ tecentis illi exludent᷑.
Quod si conati estis facere. ⁊ non obtinuistis. innocens ẽ. orbis
terraꝵ. qui iudicibus ȩccłasticis potius quam uietis litigato¬
ribus credidit Si autẽ noluistis agere causam ur̃am. in nocẽs
c̃ orb̃ terraꝵ. qui dampnare non potuit. in auditos. Quaregͦ
uos ab innocentibꝰ seꝑastis. Sacrilegum scismatis ur̃i defend̾e
non ualetis. S hȩc omitto. hoc dico. Si uos possent contami¬

Expanded text:
tunc non erat ecclesia. respondete: unde huc existis? si autem permatunc non erat ecclesia. respondete: unde huc existis? si autem permanebat ecclesia, nullo modo boni a malis tali communione contaminantur. respondete: quare uinculum dirrupistis? An forte schismatici sine baptismo recepti non contaminant et traditores sanctorum librorum contaminant? uestros quidem fuisse traditores manifestissima rerum gesta testantur. et si tunc in illos quos arguebatis uera diceretis, causam uestram unitati orbis terrarum persuasissetis, ut uobis retentis illi excluderentur. quod si conati estis facere et non optinuistis, innocens est orbis terrarum, qui iudicibus ecclesiasticis potius quam uictis litigatoribus credidit. si autem noluistis agere causam uestram, innocens est orbis terrarum, qui damnare non potuit inauditos. quare ergo uos ab innocentibus separastis? sacrilegium schismatis uestri defendere non ualetis. sed haec omitto, hoc dico: si uos possent contami
Abbreviated transcription (Latin):
ẏpriani ꝑierat. Unde gͥ extitit origo donati: Ubi catetitatus
ẽ ubi bapticatus. ubi ordinatus. quando iam ȩccłam contagio
communionis extuxerat: Si autẽ erat ȩccła. nichil obẽt̃ mali
bonis in ȩccłȩ communione potuerunt: Quare uos seꝑastis. Eece
in unitate uideo &ypanum.⁊ alios collegas eiꝰ. qui facto concilio
censuert̃ omnes qui extra ȩccłȩ communionẽ fuerint baptira¬
ti baptismum ñ hab̃e. & idõ eis dandum eẽ conueniunt. S ecce
rursus in eadem unitate uideo quosdam de hac re diu̾sa senti¬
re & eos qui ab heticis uel scismaticis uenerint agnito in eis
baptismo xp̃i non audere iterum baptirare. Hos omnes catho
lica unitas materno sinu complectit᷑: inuicem onera sua por¬
tantes. ⁊ studentes seruare unitatẽ sp̃c in uinculo pacis: do¬
nec alteris eorum si quid aliter sapiebant dñs reuelaretur:
minabant᷑: Quod uolueritis cligite. Si contaminabantur. iã

Expanded text:
Cypriani perierat. unde igitur extitit origo Donati? ubi catechizatus Cypriani perierat. unde igitur extitit origo Donati? ubi catechizatus est, ubi baptizatus, ubi ordinatus, quando iam ecclesiam contagio communionis extinxerat? si autem erat ecclesia, nihil obesse mali bonis in una communione potuerunt. quare uos separastis? ecce in unitate uideo Cyprianum et alios collegas eius, qui facto concilio censuerunt omnes, qui extra ecclesiae communionem fuerint baptizati non habere et ideo eis dandum esse cum ueniunt. sed ecce rursus in eadem unitate uideo quosdam de hac re diuersa sentire et eos, qui ab haereticis uel schismaticis uenerint, agnito in eis baptismo Christi non audere iterum baptizare. hos omnes catholica unitas materno sinu complectitur, invicem onera sua portantes, et studentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis, donec alteris eorum, si quid aliter sapiebant, Dominus revelaret. minabantur? quod uolueritis eligite. si contaminabantur, iam
Abbreviated transcription (Latin):
disrupistis.: Si autem ur̃a sententia de baptismo uera ẽ. cypa¬
anus & cet̾i cum quibus eum tale concilium celebrasse ꝑbi¬
betis. cum eis qui aliter sapiebant in unitate manserant. qu
uos seꝑastis. quare contra orbem cerraꝵ altare erexistis. quare
non communicastis ȩccłiis quibꝰ eplł̃as apl̃icas missas tenetis a
legitais. ⁊ scam ipsas nos uiuere dicitis. Respondete quare uos
seꝑastis. Propterea certe ne malorum communionẽ ꝑiretis. Qͦ¬
modo gͦ non ꝑierunt eypanus. & tot college ipsius. qui eumcre¬
derent. ħeticos & scismaticos. baptismum ñ hab̾e. sine baptismo
tñ receptis. cum peccata eoꝵ tam immania tamq saclega sr̃
eos eẽ crederent eis tñ communicare quã separare ab unita¬
te. maluerunt dicente cypano neminẽ iudicantes. aut a iuire
communionis aliquem si diu̾sum senserit amouentes: Si gͦ
tali communione malorum ꝑeunt iusti: i am ȩccła temporibꝰ

Expanded text:
dirrupistis? si autem uestra sententia de baptismo uera est, Cyprdirrupistis? si autem uestra sententia de baptismo uera est, Cyprianus et ceteri, <;um quibus eum tale concilium celebrasse perhibetis, cum eis qui aliter sapiebant in unitate manserunt. quare uos separastis? quare contra orbem terrarum altare erexistis, quare non communicatis ecclesiis quibus epistulas apostolicas missas tenetis et legitis et secundum ipsas uos uiuere dicitis? respondete: quare uos separastis? propterea certe, ne malorum communione periretis. quomodo ergo non perierunt Cyprianus et tot collegae ipsius? qui cum crederent haereticos et schismaticos baptismum non habere, sine baptismo tamen receptis, cum peccata eorum tam inmania tamque sacrilega super eos esse crederent, eis tamen communicare quam separari ab unitate -maluerunt dicente Cypriano: neminem neminem aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. Si ergo tali communione malorum pereunt iusti, iam ecclesia temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
q cum dycsset apłs. & si quid aliter sapitis. hoc quoq uob̃
d̾s reuelauit. ne putarent pret̾ uiam pacis quod aliter sa¬
piebant sibi posse reuelari. continuo addidit. Uerumpcũ
in quod ꝑuenimus. in eo ambulemus. In quo ambulans
ꝙ̇panus ꝑseuerantissima ꝑseuerantia. nam fuso sanguine
s in unitate fuso: quia si traderet corpus suum ut ardẽt.
& non haberet caritatem. nichil ei ꝓdeẽt. ꝑ martyrii confes¬
sionem ꝑuenit ad angłicam lucem ut si non antea. ibi certe
reuelatum agnosceret: quod cum aliter saꝑet sententiam
diu̾sȩ opinionis. uinculo non p̃posuit unitatis. Uos itaq do¬
natistȩ quid ad hȩc dicitis: Si nr̃a sententia de baptismo uã
ẽ: omnes qui aliter sapiebant ꝙypͥani temporib non sunt ab
unitate eccłȩ separati. donec illud quod aliter saꝑent d̃s illi
reuelarit. Uos gͦ quare seꝑatione sacrilega pacis uinculum

Expanded text:
 cum dixisset: et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis  cum dixisset: et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reuelabit, ne putarent praeter uiam pacis quod aliter sapiebant sibi posse reuelari, continuo addidit: uerumtamen in quod peruenimus in eo ambulemus. in quo ambulans Cyprianus perseuerantissima tolerantia non fuso sanguine sed in unitate fuso, quia si traderet corpus suum ut arderet et non haberet caritatem nihil ei prodesset, per martyrii confessionem peruenit ad angelicam lucem, ut si non antea, ibi certe reuelatum agnosceret, quod cum aliter saperet sententiam diuersae opinionis uinculo non praeposuit unitatis. Uos itaque, Donatistae, quid ad haec dicitis? si nostra sententia de baptismo uera est, omnes qui aliter sapiebant Cypriani temporibus non sunt ab unitate ecclesiae separati, donec illud quod aliter saperent deus illis reuelaret. uos ergo quare separatione sacrilega pacis uinculum
Abbreviated transcription (Latin):
ineliorib usq ad p̃cipiende communionis & condendi sci¬
matis uel heresis sacrilegium ꝑuenire: diabolica p̃sump¬
tio ẽ. In nullo autem alit̾ sapere quam se res habet: angl̃ica
ꝑfect̾io ẽ. Quia utraq homines sumus. s spe angł̃i dei sumꝰ.
quibus equales in resurrectione futuri sumus: quam diu
ñ habemus ꝑfectionẽ angłi. non habeamus p̾sumptionem
diaboli. Idõ dicit apłs. Temptatio uos non apprehendat nͥ
humana. Humanum ẽ gͦ aliquid aliter sapere. Fropterea
dicit alio loco. Quotquot gͦ ꝑfecti hoc sapiamus. & si quid
aliter sapitis hoc quoq d̃s uob̃ reuelauit. Quibus autem
reuelat. cum uoluerit siue in hac uita. siue post hanc uitã.
nisi ambulantib in uiam pacis. & in nullam p̃cisionis
deui antibus. non quales isti sunt. qui uiam pacis non agno¬
uerunt. nec ꝓpt̾ aliud unitatis iuinculum disruꝑunt: Idõ¬

Expanded text:
melioribus usque ad praecidendae communionis et condendi schimelioribus usque ad praecidendae communionis et condendi schismatis uel haeresis sacrilegium peruenire diabolica praesumptio est. in nullo autem aliter sapere quam se res habet angelica perfectio est. quia itaque homines sumus, sed spe angeli dei sumus, quibus aequales in resurrectione futuri sumus, quamdiu non habemus perfectionem angeli, non habeamus praesumptionem diaboli. ideo dicit apostolus: temptatio uos non adprehendat nisi humana. humanum est ergo aliquid aliter sapere. propterea dicit alio loco: quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus. et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reuelabit. quibus autem reuelat cum uoluerit siue in hac uita siue post hanc uitam nisi ambulantibus in uia pacis et in nullam praecisionem deuiantibus, non quales isti sunt, qui uiam pacis non agnouerunt nec propter aliud unitatis uinculum dirruperunt?id
Abbreviated transcription (Latin):
ant unitatẽ cum in rebus obscuriorib diu̾sa sentiunt. uł
quomodo accipiant ueritatẽ cum contra id quod sentie¬
bant declarata ẽẽ cognoscunt. Quorum duũ manifestitũ
tenemus unum in beato epͥano. idem quomodo tenuerte
unitatem cum eis a quibus diuersum sentiebat: ait eni ne¬
minem udicantes. aut a iure communionis aliquem si di¬
uersum senserit amouentes. alterum aut̃ idẽ quomodo acci¬
ꝑe potuerit ueritatem contra id quod sentiebat inuentam.
⁊ si littere tacent: merita clamant. Si epła non inuenit᷑. c̃oro¬
na testatur. Si consilium non indicat. episcopoꝵ consortiũ
indicat angłoꝵ. Non enĩ paruum documentũ ẽ pacatissi¬
mȩ animȩ in ea unitate martyrium meruisse unde se diu̾¬
sum sentiens noluit separare. Homines enĩ sumus. Unde ali¬
quid aliter sapere. quam se res habet. humana temptatio
est. Nimis autem amando sententiam suam uel inuidendo

Expanded text:
ant unitatem, cum in rebus obscurioribus diuersa sentiunt, uel ant unitatem, cum in rebus obscurioribus diuersa sentiunt, uel quomodo accipiant ueritatem, cum contra id quod sentiebant declaratam esse cognoscunt. quorum duorum manifestatum tenemus unum in beato Cypriano, id est quomodo tenuerit unitatem cum eis a quibus diuersum sentiebat; ait enim: neminem iudicantes aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. alterum autem, id est quomodo accipere potuerit ueritatem contra id quod sentiebat inuentam, etsi litterae tacent, merita clamant. si epistula non inuenitur, corona testatur; si concilium non indicat episcoporum, consortium indicat angelorum. non enim paruum documentum est pacatissimae animae in ea unitate martyrium meruisse, unde se diuersum sentiens noluit separare. homines enim sumus, unde aliquid aliter sapere quam se res habet humana temptatio est. nimis autem amando sententiam suam uel inuidendo
Abbreviated transcription (Latin):
nescimus. Neq enĩ omnia quȩ illo cempore. int̾ ep̃os gesta suit
memoriȩ litterisq mandati potuerunt: aut non omnia que
mandata sunt nouimus. Quomodo enim potuit ista res tãã
alt̾rationum nebulis inuoluta ad plenarii concilii luculentã
illustrationem confirmatiomq ꝑduci nisi pͥmo diuitius ꝑ er
bis cerraꝵ regiones multis hinc atq hinc disputationibus.
e collationib episcopoꝵ ꝑtractata constaret. Hoc autẽ fact
sanitas pacis. ut cũ diutius aliqua obscuriora queruntur
& ꝓpter inueniendi dificultatem diu̾sas pariunt in frat̾na
disceptatione sententias. donec ad uerum liquidum pueniat.
uinculum ꝑmancat unitatis. ne in parte precisa remaneat
insanabile uulnus erroris. Et idõ plerumq doctiorioribus
minus aliquid reuelatur. ut eoꝵ paciens ⁊ humilis caritaᷤᷤ
in qua fructus maior est comprobetur. uel quomodo tene¬

Expanded text:
nescimus. neque enim omnia, quae illo tempore inter episcopos gesta sunt, nescimus. neque enim omnia, quae illo tempore inter episcopos gesta sunt, memoriae litterisque mandari potuerunt aut omnia quae mandata sunt nouimus. quomodo enim potuit ista res tantis altercationum nebulis inuoluta ad plenarii concilii luculentam inlustrationem confirmationemque perduci, nisi primo diutius per orbis terrarum regiones multis hinc adque hinc disputationibus et conlationibus episcoporum pertractata constaret? hoc autem facit sanitas pacis, ut, cum diutius aliqua obscuriora quaeruntur et propter inueniendi difficultatem diuersas pariunt in fraterna disceptatione sententias, donec ad uerum liquidum perueniatur, uinculum permaneat unitatis, ne in parte praecisa remaneat insanabile uulnus erroris. Et ideo plerumque doctioribus minus aliquid reuelatur, ut eorum patiens et humilis caritas in qua fructus maior est comprobetur, uel quomodo tene
Abbreviated transcription (Latin):
quando a fribus & collegis nr̃is utiliter & salubriter suggetũ
se corresturum fuisse sententiam suã satis ostendit. si quis ei de¬
monstraret baptismum. xp̃i sic dari posse ab eis qui foras exie¬
runt. quemadmodu amiti ñ potuit. cum foras exirent: unde¬
iam multa diximus. Nec nos ipsi tale aliquid aud eremus asse
rere: nisi uniu̾sȩ ȩccłȩ concor dissima auctoritate firmati. cui
e ipse sine dubio cederes si iam illo tempore questionis huius
ueritas eliquata. & declarata ꝑ plenarium concilium solio aret̃
Si enĩ pettum laudat e p̃dicat ab uno posteriore collegi. pacien¬
ter. concorditerq correctum. quanto ipse cuiꝰ cum concilio ꝓuĩ¬
tiş suȩ uniu̾̃si orbis auctoritati patefacta ueritate cessisset̃. qͥ ꝑ
fecto. ⁊ uni uerum dicenti & demonstranti. posset facille con¬
sentire. cam sc̃a anina. tam peccata: Et fortasse factum alb. si

Expanded text:
qqse correcturum fuisse sententiam suam, si quis ei demonstraret Baptismum Christi sic dari posse ab eis qui foras exierunt, quemadmodum amitti non potuit cum foras exirent: unde multa jam diximus. Nec nos ipsi tale aliqrere nisi uniuersae ecclesiae concordissima auctoritate firmati, cui et, ipse sine dubio cederet, si iam illo tempore quaestionis huius ueritas eliquata et declarata per plenarium concilium solidaretur. si enim Petrum laudat et praedicat ab uno posteriore collega patienter concorditerque correctum, quanto ipse citius cum concilio prouinciae suae uniuersi orbis auctoritati patefacta ueritate cessisset! quin profecto et uni uerum dicenti et demonstranti posset facillime consentire tam sancta anima, tam pacata. et fortasse factum est, sed
Abbreviated transcription (Latin):
bet in ea ce ꝑrtions e ꝑ alioꝵ episcopoꝵ grauiore auctoenta
tẽ doctiorẽq prudentiam& ꝑ coneilia licere rep̃hendi si quid in
cis forte a uitate deuiatum ẽ. e ipsa concilia quȩ ꝑ singulas re¬
gionis uel ꝓuintias fuint. plenariorum conciliorum auctorita¬
ti quȩ fiunt. ex uniuerso orbe xp̃iano sine ullis ambagibus ȩccłẽ
ipsaq plenaria sepe pͥora posterioribus emendari. cum aliquo
exꝑimento rerum aꝑitur quod cdausum erat. & cognoscitur
quod latebat. sine ullo tipo saclegȩ suꝑbiȩ sine ulla inflata cer¬
uice arrogantiȩ. sine ulla contentione liuide inuidie. cũ scã
humilitate. cum pace catholica. cum caritate. xpiana.: Q ꝓpter
sc̃s cipͥanus tanto excelsior quanto humilior. qui documentũ
pleri sic amauit ut diceret. documentum scilicet nob̃ concordiş
&e patientiȩ tͥbuens. ut non ꝑtinaciter nr̃a amemus. s quȩ ali¬

Expanded text:
bet in ea re peritioris, et per aliorum episcoporum graviorem auctoritabet in ea re peritioris, et per aliorum episcoporum graviorem auctoritatem doctioremque prudentiam et per concilia licere reprehendi, si quid in eis forte a ueritate deuiatum est, et ipsa concilia, quae per singulas regiones uel prouincias fiunt, plenariorum conciliorum auctoritati, quae fiunt ex uniuerso orbe christiano, sine ullis ambagibus cedere ipsaque plenaria saepe priora a posterioribus emendari, cum aliquo experimento rerum aperitur quod clausum erat et cognoscitur quod latebat, sine ullo tyfo sacrilegae superbiae, sine ulla inflata ceruice arrogantiae, sine ulla contentione liuidae inuidiae, -cum sancta humilitate, cum pace catholica, cum caritate christiana? Quapropter sanctus Cyprianus, tanto excelsior quanto humilior, qui documentum Petri sic amauit ut diceret: documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae ali
Abbreviated transcription (Latin):
eos sibi reconcilia uert. idẽ non ut acciꝑent. quod non habe¬
hoc uere confert & p̃stat ds̃ ꝑ communionẽ catholicã illis
qui ueniunt ab aliqua heresi uel scismate ubi baptismũ
xp̃i acceꝑunt. idẽ non ut baptismũ sac̃mentũ incipiant ha¬
bere quod non habebant. s ut baptismi sacͣmentũ qd̾ extra¬

Expanded text:
eos sibi reconciliauernt, id est non ut acciperent quod non habeeos sibi reconciliauernt, id est non ut acciperent quod non habehoc uere confert et praestat deus per communionem catholicam illis. qui ueniunt ab aliqua haeresi uel schismate ubi baptismum Christi acceperunt, id est non ut baptismi sacramentum incipiant habere quod non habebant, sed ut
Abbreviated transcription (Latin):
tigunt᷑. in grauant᷑. hi qui cũ iam ignorare ñ ꝑmittantur.
in ꝑnitiẽ suam ꝑtinatit᷑ seuiunt. Dampnatio quippe maxi¬
mianistaꝵ & receptio dampnatoꝵ. cũ his quos exera eorum
communionẽ in saclegio sicut concilium eoꝵ damat: inscis¬
mate baptitart̃: totam istam soluit questionẽ. totã contenoi¬
onem abstulit. Nichil omnino int̾ nos & eos donatistas qui pͥ¬
miano communicant derelinquit. unde dubitet᷑. non solum
haberi s etiã dari posse baptismũ xp̃i ab eis qui ab eccła se¬
parantur: Sicut enĩ ipsi eos quos felicianus baptirauit ue
nc̃ habent in ipso baptismo quẽ inscismate ꝑceꝑunt: sio noᷤ
dicimus baptisinum xp̃i eẽ eciã extra communionẽ catho¬
licam quẽ dant illi qui ab eadem communione p̾cisi sunt:
quia eum cũ p̃cidentur non amisert̃. Et quod ipsi se putant
contulisse illis quos felicianus in scismate baptirauit. cum

Expanded text:
riguntur, inde grauantur hi, qui cum iam ignorare non permittantur, riguntur, inde grauantur hi, qui cum iam ignorare non permittantur, in perniciem suam pertinaciter saeuiunt. damnatio quippe Maximianistarum et receptio damnatorum cum his quos extra eorum communionem in sacrilego, sicut concilium eorum clamat, in schismate baptizarunt, totam istam soluit quaestionem, totam contentionem abstulit. nihil omnino inter nos et eos Donatistas qui Primiano communicant derelinquit, unde dubitetur non shaberi, sed etiam dari posse Baptismum Christi ab eis qui ab Ecclesia separantur. Sicut enim ipsi eos quos Felicianus in schismate bnunc habent in ipso Baptismo quem in schismate perceperunt: sic nos dicimus baptismum Christi esse etiam extra communionem catholicam, quem dant illi qui ab eadem communione praecisi sunt, quia eum cum praeciderentur non amiserunt. et quod ipsi se putant contulisse illis quos. Felicianus in schismate baptizauit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
quo migraturus es cum alibi acceꝑis. recte posse accipi.
quod desidas: non illi tantũ ad quos transiturus es. s
tu ipse qui transiturus es confiteris. Si enĩ utrũ recte illic
posset accipi dubitares. etiam illuc transeundum esse du¬
bitares. Accipere itaq in parte donati si incertũ ẽ eẽ peca¬
tum. quis dubitet certum eẽ peccatũ. ñ ibi potius acciꝑs.
ubi certũ ẽ ñ eẽ peccatũ. Illi uͦ qui ꝑ ignorantiã ibi bapti¬
rant᷑. arbitrantes ipsam eẽ ȩccł̃am xp̃i: in istoꝵ quidem com¬
paratione minus peccant: saclegio tñ scismatis uulnerat᷑.
ñ idõ non grauit̾ quia alii grauius. Cum enĩ dictũ ẽ quib¬
dam tolerabilius erit sodomis in die iudicii quã uobis: non
idõ dictum ẽ. quia sodomite ñ torquebunt᷑. s quia illi gͣuiꝰ
torquebunt᷑ tamquam fuerat hoc fortasse occultũ aliqñ.
e incertũ. Unde autẽ sanantur hii qui adu̾tunt e cor¬

Expanded text:
quo migraturus es, cum alibi acceperis, recte posse accipi quo migraturus es, cum alibi acceperis, recte posse accipi quod desideras non illi tantum ad quos transiturus es, sed tu ipse qui transiturus es confiteris. si enim utrum recte illic possit accipi dubitares, etiam illuc transeundum . esse dubitares. accipere itaque in parte Donati si incertum est esse peccatum, quis dubitet certum esse peccatum non ibi potius accipere ubi certum est non esse peccatum? illi uero qui per ignorantiam ibi baptizantur, arbitrantes ipsam esse ecclesiam Christi, in istorum quidem conparatione minus peccant, sacrilegio tamen schismatis uulnerantur non ideo non grauiter, quod alii grauius. cum enim dictum est quibusdam: tolerabilius erit Sodomisin die iudicii quam uobis, non ideo dictum est quia Sodomitae non torquebuntur, sed quia illi grauius torquebuntur. Quamquam fuerat hoc fortasse occultum aliquando et incertum. unde autem sanantur hi qui aduertunt et cor
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ in unitate catholica: Hoc gͥ malũ quot dieb feceris.
tot dierum malũ futurꝰ es Et dici potest maius malum
fieri plurium dierũ. minus paucoꝵ. nullum autẽ malũ
fieri dici non potest. Quid autẽ opus ẽ. hoc tñ extrabile
malum uel uno die uel una hora committere : Hoc enĩ
qui sibi concedit uult: potest ab ȩccła uel ab ipso dõ pete
ut sibi uel uno die apostatare concedit. Nam cur unius
diei ẽẽ apostata timeat. ⁊ umius diei ẽẽ scismaticus here¬
ticus ue ñ timeat. nulla causa est. Illic inquit acciꝑe mal¬
ui: ubi baptismum xp̃i ẽẽ utriq consentiunt. S illic ñ
recte accipȩ illi ad quo migraturꝰ es dicunt. Recte uͦ
illic accipi: illi a quibus migraturus es dicunt. Illud itaq
quod hii dicunt. quod ipse ꝓponis. contradicentib illis
quos ipse ante ponis. aut falsum ẽ aut initius dicatur
incertum. Uera gͦ falsis. aut incertis certa p̃pone. Illic enĩ

Expanded text:
esse in unitate catholica? hoc igitur malum quot diebus feceris, esse in unitate catholica? hoc igitur malum quot diebus feceris, tot dierum malum facturus es, et dici potest maius malum fieri plurium dierum, minus autem paucorum, nullum autem malum fieri dici non potest. quid autem opus est hoc tam execrabile malum uel uno die uel una hora committere? hoc enim qui sibi concedi uult potest ab ecclesia uel ab ipso deo petere, ut sibi uel uno die apostatare concedat. nam cur unius diei esse apostata timeat et unius diei esse schismaticus haereticusue non timeat, nulla causa est. \'Illic\', inquit, \'accipere malui ubi baptismum Christi esse utrique consentiunt. sed illic non recte accipi illi ad quos migraturus es dicunt, recte uero illic accipi illi a quibus migraturus es dicunt. illud itaque, quod hi dicunt quos ipse postponis contradicentibus illis quos ipse anteponis, aut falsum est aut ut mitius dicatur incertum. uera ergo falsis aut incertis certa praepone. illic enim
Abbreviated transcription (Latin):
& dicit. Deduxisti me quia factus es spes mea turris for¬
titudinis a facie inimici. Ex illiꝰ quippe ꝓmissionibus
tamquã teli iaculis in turri munitissima constitutis.: ñ
solũ cauetur. s etiã expugnat᷑ inimicus. induens lupos
suos pellibus ouium ut dicant. ecce hic ẽ xp̃c. ecce illic.
& ab umuersitate ciuitatis suꝑ montẽ constitutȩ. ad par¬
ticulas insidiaꝵ suaꝵ multos separent. & iugulatos as¬
sumant. Et cũ hoc nouerint. eligunt extra communionẽ
unitatis corporis xp̃i. accipere baptismũ xp̃i ad eandem
communionẽ cũ eo quod alibi acceꝑint postea migrat᷑i.
Scientes enĩ habituri sunt adu̾sus ęccł̃am xp̃i. baptisium
xp̃i: uel eo ipso die quo accipiunt. Quori si sceleratũ ẽ quiꝰ
ẽ qui dicat. ꝑmittat᷑ michi uno dic scelus admittere: Sieni
transiturus ẽ ad catholicam: quero causam. Quid aliud re¬
sponsurus ẽ. nisi quia malum ẽ cẽ in parte donati. & non

Expanded text:
et dicit: deduxisti me, quia factus es spes mea, turris foret dicit: deduxisti me, quia factus es spes mea, turris fortitudinisafacieinimici. ex illius quippe promissionibus tamquam telis et iaculis in turri munitissima constitutis non solum cauetur, sed etiam expugnatur inimicus, induens lupos suos pellibus ouium, ut dicant: ecce hic est Christus, ecce illic et ab uniuersitate ciuitatis super montem constitutae ad particulas insidiarum suarum multos separent et iugulatos absumant. et cum hoc nouerint, eligunt extra communionem unitatis corporis Christi accipere baptismum Christi, ad eandem communionem cum eo quod alibi acceperint postea migraturi. scientes enim habituri sunt aduersus ecclesiam Christi baptismum Christi uel eo ipso die quo accipiunt. quod si sceleratum est, quis est qui dicat: permittatur mihi uno die scelus admittere\'? si enim transiturus est ad catholicam, quaero causam. quid aliud responsurus est, nisi quia malum est esse in parte Donati et non
Abbreviated transcription (Latin):
recte dari dicamus. attendat quia nec recte ibi ẽẽ dicimꝰ.
quod & illi dicunt. in his qui ab eoꝵ societate discedunt.
Intueant᷑ etiã similitudinẽ note militaris. q̃ uia extra mi¬
litiã ã desertorib. & haberi. & accipi potest. s tñ extra mi¬
litiã nec habenda nec accipienda. Et̃ reducto uel ꝑducto
ad militiã. nec mutanda. nec iteranda ẽ. Uerunptñ alia
ciusa ẽ. eoꝵ qui in istos ħheticos imprudent̃ incurrunt.
ñ eẽ catholicam ȩccłam. nisi eã quȩ sic̃ ꝓmissa ẽ toto or¬
be c̾raꝵ diffunditur. & extenditur usq usq ad fines terrȩ
quȩ crescens int̾ tirania ⁊ in tedio scandaloꝵ. requiẽ futu¬
rĩ desiderant: dicit in psalmis. A finib terrȩ ad te clama¬
ui. cum tedet animã meã. in petra exaltasti me. Petra aũ
erat. xp̃c. In quo iã nos resuscitatos. & in celo considentes
dicit apłs nondum in re.: s in spe. Ideoq sequit᷑ psalmꝰ

Expanded text:
recte dari dicamus; illud attendat, quia nec recte ibi esse dicimus, recte dari dicamus; illud attendat, quia nec recte ibi esse dicimus, quod et illi dicunt in his qui ab eorum communione discedunt. Intueatur etiam similitudinem notae militaris, quia extra militiam a desertoribus et haberi et accipi potest; sed tamen extra militiam nec habenda nec accipienda est, et reducto vel perducto ad militiam nec mutanda nec iteranda est. Verumtamen alia causa est eorum qui in istos haereticos imprudenter incurrunt, non esse catholicam Ecclesiam, nisi eam quae, sicut promissa est, toto terbe diffunditur et extenditur usque ad fines terrae, quae crescens inter zizania et in taedio scandalorum requiem futuram desiderans dicit in psalmis: a finibus terrae ad te exclamaui, cum taederet anima mea: in petra exaltasti me. petra autem erat Christus, in quo nos iam resuscitatos et in caelo considentes dicit apostolus nondum in re, sed in spe. ideoque sequitur psalmus
Abbreviated transcription (Latin):
quod ñ utͥq dicimus. nob̃ potiꝰ inherere. Hic gͦ securus acci¬
piat: ubi & ẽẽ. & accipi recte. certus est. Illic autẽ ñ accipiat
quod ẽẽ. ibi quidem dicunt. s ibi accipiendum ẽẽ ñ dicunt.
quoꝵ sententiã decreuit eligere. quamquã etiã si dubium
hab̾et. ñ illic recte accipi. quod in catholica recte accipi. cer¬
tum hab̾et: grauit̃ peccaret in reb ad salutẽ anime ꝑtinẽ¬
tibus uł eo solo quod certis incerta p̃poneret: Recte qͥppe
hominẽ in eccła catholica baptirari eo ipso certus ẽ. quod
etiã alibi baptiratus huc transire decreuit. Non recte apud
donatistas hominẽ baptirari saltẽ incertũ habeat. cũ hoc
illi dicant quorũ sententiã donatistis anteponendã esse.
certũ ht̃. & incertis certa p̃ferendo hic baptiretur. ubi ꝓpt̾¬
ea certꝰ est. recte fieri. quia & cũ alibi facere cogitabat. huc

Expanded text:
quod non utrique dicimus nobis potius inhaerere. hic ergo securus acciquod non utrique dicimus nobis potius inhaerere. hic ergo securus accipiat ubi et esse et recte accipi certus est, illic autem non accipiat quod esse ibi quidem dicunt, sed ibi accipiendum esse non dicunt quorum sententiam decreuit eligere. quamquam etiamsi dubium haberet non illic recte accipi quod in catholica recte accipi certum haberet, grauiter peccaret in rebus ad salutem animae pertinentibus uel eo solo, quod certis incerta praeponeret. recte quippe hominem in ecclesia catholica baptizari eo ipso certus est, quod etiam alibi baptizatus huc transire decreuit. non autem recte aput Donatistas hominem baptizari saltem incertum habeat, cum hoc illi dicant quorum sententiam Donatistis anteponendam esse certum habet, et incertis certa praeferendo hic baptizetur, ubi propterea certus est recte fieri, quia et cum alibi facere c
Abbreviated transcription (Latin):
Esse autẽ in catholica baptismũ. nos dicimus. illi ñ dicunt. Re.¬
te accipi in catholica baptismũ. nos dicimus. illi non dict̃.
Sic̃ gͦ id potius credit quod nos soli dicimꝰ ẽẽ credendũ. ita
hoc potius faciat quod nos soli dicimus. ẽẽ faciendum. Qd̾ uͦ
quã id quod & solis dt̃ nob̃. Nobustiꝰ enĩ erediturꝰ ẽ esse bap¬
rursus magis crediturꝰ ẽ eẽ baptismum xp̃i etiã apud nos.
quod nos soli dicimus quam ñ ẽẽ apud nos quod illi soli di¬
cunt. Iam enĩ decreuit. & certus est. in quibus dissentimꝰ nos
illis eẽ p̃ponendos. Ita gͦ quod nos soli dicimꝰ recte apud nos
accipi. magis crediturus ẽ: quam non recte apud illos accipi
quia hoc illi soli dicunt. Cadẽ regła quod nos soli dicimus.¬
uidet᷑ securus ibi accipere. quod ẽẽ quidem ibi utriq dicimꝰ:
s ibi ẽẽ accipiendum. ñ utͥq dicimus. Clegit autẽ ipse in eo

Expanded text:
Esse autem in Catholica Baptismum, nos dicimus, illi non dicunt. RecEsse autem in Catholica Baptismum, nos dicimus, illi non dicunt. Recte accipi in Catholica Baptismum, nos dicimus, illi non dicunt. Sicut ergo id potius credit quod nos soli dicimus esse credendum; ita hoc potius faciat quod nos soli dicimus esse faciendum. Quod autquam id quod a solis dicitur nobis. robustius enim crediturus est esse baprursus magis crediturus est esse baptismum Christi etiam aput nos quod nos soli dicimus, quam non esse aput nos quod illi soli dicunt. iam enim decreuit et certus est, in quibus dissentimus, nos illis esse praeponendos. ita ergo quod nos soli dicimus recte aput nos accipi magis crediturus est quam non recte aput nos accipi, quia hoc illi soli dicunt. eadem regula quod nos soli dicimuuidetur securus ibi accipere quod esse quidem ibi utrique dicimus, sed ibi esse accipiendum non utrique dicimus. elegit autem ipse in eo
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ alibi acceꝑit. Duo sunt enĩ quȩ dicimus. & cẽ in catholica
baptismũ. ⁊ illic tm̃ recte accipi. Horũ duũ. illi unum mag¬
noꝑe affirmant. idc̃ eẽ ibi baptismũ: non autẽ illic recte
accipi. nolunt fateri. Harum quatuor sententiaꝵ tres nr̃e
tantũ sunt. Unã uͦ utriq dicimus. Nam ẽẽ in catholica bapti¬
smũ. ⁊ illic recte accipi. & apud donatistas ñ recte accipi:
nos cantũ dicimꝰ. Esse uͦ baptismũ. apud donatistas. & illi
in ea sola ꝓdcẽ baptismum axp̃i etiã alibi acceptũ fuerit:
s iđo in parte donati uult baptizari. quia eẽ sibi baptismũ
non illi soli. neq nos soli. s utriq dicimus: attendat alia tͥa.
Si enĩ nos elegit sequi in his que illi ᷤ dicunt. ea uͦ quȩ utriq
dicimus p̃ponit eisq illi soli dicimus: satis ẽ nob̵ quod ea q̃
illi ñ dicunt. ⁊ nos soli dicimus. p̃ponit eisq illi soli dicunt.

Expanded text:
quod alibi acceperit. Duo sunt enim quae dicimus, et esse in catholica quod alibi acceperit. Duo sunt enim quae dicimus, et esse in catholica baptismum et illic tnopere affirmant, id est, esse ibi Baptismum; non autem illic recte accipi, nolunt fateri. Harum quatuor sententiarum tres nostrae tantum sunt, unam vero utrique dicimus. Nam esse in Catholica Baptismum, et recte illic accipi, et apud Donatistas non recte accipi, nos tantum dicimus: esse vero Baptismum et apud Donatistas, et illi in ea sola prodesse baptismum Christi etiamsi alibi acceptum fuerit; sed ideo in parte Donati vult baptizari, quia esse ibi Baptismum non illi soli neque nos soli, sed utrique dicimus: attendat alia tria. Si enim nos elegit sequi in iis quae illi non dicunt, ea vero quae utrique dicimus, praeponit his quae nos soli dicimus; satis est nobis quod ea quae illi non dicunt, et nos soli dicimus, praeponit eis quae illi soli dicunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nitatẽ catholicam positũ acceꝑit. quod erat in ipsa catholi¬
ca unitate accepturꝰ: si statim etiã de hac uita emigrau̾it.
ñ eũ nisi catholicũ deputamus. Si autẽ fuerit a corporali
morte delib̾atus. cum se catholice congregationẽ etiam p̃-¬
sentia corporali reddidit unde nunꝙͣ. corde discesserat: ñ
solũ non imꝓbamꝰ quod fecit. s etiã securissime uerissimeq
laudamus. quia p̃sentẽ dm̃ credidit. cordi suo ubi unitatẽ
seruabat:⁊ siue scĩ baptismi sac̾mento. quod ubicumq inue¬
nit non hominũ s dei eẽ cognouit. noluit ex hac uita emi¬
qͣte. Si quis autẽ cũ possit in ipsa catholica acciꝑe. ꝑ aliꝗͣ
mentis. ꝑu̾sitatẽ elegit. in scismate baptizari. etiã si postea
uenire ad catholicam cogitat. quia certus est ibi ꝓdec̃ sacͣ¬
dubitat recte illic accipi. sic̃ non dubitat illic ꝓdeẽ. etiam

Expanded text:
nitatem catholicam positum acceperit quod erat in ipsa catholinitatem catholicam positum acceperit quod erat in ipsa catholicae unitate accepturus, si statim etiam de hac uita emigrauerit, non eum nisi catholicum deputamus. si autem fuerit a corporali morte liberatus, cum se catholicae congregationi etiam praesentia corporali reddiderit unde numquam corde discesserat, non solum non inprobamus quod fecit, sed etiam securissime uerissimeque laudamus, quia praesentem deum credidit cordi suo ubi unitatem seruabat et sine sancti baptismi sacramento, quod ubicumque inuenit non hominum sed dei esse cognouit, noluit ex hac uita emigrare. si quis autem, cum possit in ipsa catholica accipere, per aliquam mentis peruersitatem eligit in schismate baptizari, etiamsi postea uenire ad catholicam cogitat, quia certus est ibi prodesse sacrdubitat recte illic accipi, sicut non dubitat illic prodesse etiam
Abbreviated transcription (Latin):
luntatũ. Si gͦ qui recessit ab unitate aliquid aliud age
uoluerit quam quod in unitate ꝑcepit: in eo discedit: atq
disiungit᷑. Qd̾ autẽ ita uult agere sicut in unitate agit᷑.
ubi hoc accepit. & didicit. in eo manet. atq iungitur. Itaq
isti in quibusdam rebus nob̾cum sunt: in quibusdam uero
a nob exiert̃. Proinde illa in quib nob̾cũ sunt: eos agereñ
uetamus. in quibꝰ nob̾cum non st̃ ut ueniendo accipiant.
uel redeundo. recipiant. ad hortam̃. e quibus modis possimꝰ.
ut id eligant emendati atq correcti. cũ caritate satagimꝰ.
Neis itaq dicimus nolite dare. s nolite in scismate dare:
Neceis quos uidentur baptiraturi dicimus nolite accipere
s nolite in scismate acciꝑe. Nam si quem forte coegerit ex¬
trema necessitas ubi catholicum ꝑ quẽ accipiat non inuene¬
rit. & in animo pace catholica custodita ꝑ aliquẽ extra u¬

Expanded text:
luntatum. si ergo qui recessit ab unitate aliquid aliud agere luntatum. si ergo qui recessit ab unitate aliquid aliud agere uoluerit quam quod in unitate percepit, in eo recedit adque disiungitur; quod autem ita uult agere sicut in unitate agitur, ubi hoc accepit et didicit, in eo manet adque coniungitur. Itaque isti in quibusdam rebus nobiscum sunt, in quibusdam uero a nobis exierunt. proinde illa in quibus nobiscum sunt eos agere non uetamus; in quibus autem nobiscum non sunt, ut ueniendo accipiant uel redeundo recipiant adhortamur et quibus modis possumus, ut id eligant emendati adque correcti, cum caritate satagimus. non eis itaque dicimus: \'nolite dare\', sed: \'nolite in schismate dare\\ nec eis quos uidentur baptizaturi dicimus: \'nolite accipere\', sed: \'nolite in schismate accipere\'. nam si quem forte coegerit extrema necessitas, ubi catholicum per quem accipiat non inuenerit et in animo pace catholica custodita per aliquem extra u
Abbreviated transcription (Latin):
non imponit᷑. Nam neq sacramentũ baptismmi. neq sacͣm̃¬
tũ dandi baptismi quando ab eis cum maximiano disces¬
sit. felicianus amisit. Nunc enĩ eũ secũ habent. cũ eis ipsis
quos cum foris eẽt in maximiani scismate baptizauit. Qu¬
ꝓpt̾ potuert̃ ab eis accipere ceti cũ ad nr̃m consortiũ non
accessissent. quod illi non amiserant. cũ a nr̃o consortio re¬
cessissent. Quib rebus ostendit᷑. & ipsos impie facere. qui
rebapticare conantur bis unitatẽ: & nos recte facere. qui dĩ
sac̃menta improbare nec in ipso scismate audemꝰ. In quo
enĩ nob̾cum sentiunt. in eo etiam nob̾cum sunt. In eo aut̃
a nob recesserunt. in quo a nob̃ disentiunt. Non enĩ accessꝰ
iste. atq dissessus. corporalib motib & non sp̃alibus men¬
tiendꝰ ẽ. Sicut enĩ coniunctio corpoꝵ fit ꝑ ꝯtinuationẽ
locorum. sic amicoꝵ: quidam contactus ẽ. consensio uo¬

Expanded text:
non inponitur. nam neque sacramentum baptismi neque sacramenon inponitur. nam neque sacramentum baptismi neque sacramentum dandi baptismi quando ab eis cum Maximiano discessit Felicianus amisit; nunc enim eum secum habent cum eis ipsis, quos cum foris esset in Maximiani schismate baptizauit. quapropter potuerunt ab eis accipere ceteri, cum ad nostrum consortium non accessissent, quod illi non amiserant, cum a nostro consortio recessissent. quibus rebus ostenditur et ipsos impie facere qui rebaptizare conantur orbis unitatem, et nos recte facere qui dei sacramenta inprobare nec in ipso schismate audemus. in quo enim nobiscum sentiunt, in eo etiam nobiscum sunt, in eo autem a nobis recesserunt in quo a nobis dissentiunt; non enim accessus iste adque discessus corporalibus motibus et non spiritalibus metiendus est. sicut enim coniunctio corporum fit per continuationem locorum, sic animorum quidam contactus est consensio uo
Abbreviated transcription (Latin):
baptismi ẽ. quod ht̃ qui ordinatur. Sic̃ autẽ baptiratꝰ si ab
unitate recesserit. sacramentũ baptismi non amittit: sic
etiam ordinatus si ab unitate recesserit. sacramentũ dandi
baptismi non amittit. Nulli enĩ sacͤmento inuiria facienda
ẽ Sic discedit a malis. utrumq discedit. Si ꝑmanet in
malis: utrumq ꝑmanet. Sicut gͦ acceptat᷑ baptismus ꝗͣ
non potuit amittere. qui ab unitate discesserat: sic accep¬
tandus ẽ baptismus. quem dedit ille qui sacramentũ dan¬
di cum discedet non amiserat. Nam sic̃ redeuntes qui pri¬
usquam recedent baptitati st̃. non rebaptirant᷑. ita redeun¬
tes qui pusquam recederent ordinati st̃. non utiq rursus
ordinant᷑: s aut administrant. quod administrabant. si
hoc ȩccłȩ utilitas postulat: aut si ñ adminis trabant. sacͣ¬
mentũ tñ ordinationis sue ger̃. & idõ eis manus int̃ laicõ

Expanded text:
baptismi est quod habet qui ordinatur. sicut autem baptizatus, si ab baptismi est quod habet qui ordinatur. sicut autem baptizatus, si ab unitate recesserit, sacramentum baptismi non amittit, sic etiam ordinatus, si ab unitate recesserit, sacramentum dandi baptismi non amittit. nulli enim sacramento iniuria facienda est; si discedit a malis, utrumque discedit, si permanet in malis, utrumque permanet. sicut ergo acceptatur baptismus, quem non potuit amittere qui ab unitate discesserat, sic acceptandus est baptismus, quem dedit ille qui sacramentum dandi cum discederet non amiserat. nam sicut redeuntes, qui priusquam recederent baptizati sunt, non rebaptizantur, ita redeuntes, qui priusquam recederent ordinati sunt, non utique rursus ordinantur, sed aut administrant quod administrabant, si hoc ecclesiae utilitas postulat, aut si non administrant, sacramentum tamen ordinationis suae gerunt, et ideo eis manus inter laicos