comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sepulchro. et cenebre. et terra obliuionis. Et ego ad te. Quarta
dens p̃cinenti. Quasi dicẽt. his mortius non ꝓsunt oꝑa xp̃i quis¬
ergo usus eoꝵ mortuoꝵ: Quid de eis agit deus ad utilitatẽ corpõ¬
ris sui. id est eccłie: M ultum. quia in eis ostenditur. quȩ sit gr̃a in
nos olim cum illis natura filiz irȩ cum quib fuimus unũ. Iaeo ũ
ait simpliciter ego. sed et ego. scilicet fuinatura filius irȩ. sicut et
ceteri. sed clamaui ut saluus eẽm. ad te dñe. non ad alium: qui a nul¬
lus medicoꝵ suscitat. qui autẽ clamat et inuocat: credit. Sed
non credẽt: nisi eum miscdia dei suscitaret. qua p̃ueniente iam ẽ ma¬
ne post tenebras intenebras infidelitatis. sed quia restat futura
clarificatio nunc oratio mea preit. et hoc est clamaui. et ita factum est
futurũ iudicium. quȩ oratio ut feruescat. differtur bonum. et crebre
ut quid dũe repellis orationem meam: E c̃ce quantũ desuderat. ꝓponu

Expanded text:
sepulcro, et tenebrae, et terra oblivionis. VERS. 14.-- Ego dens pergo usus mortuorum? Quid de eis agit ad utilitatem corporis sui? id est Ecclesiae? multum: quia in eis ostenditur quae sit gratia indicat: Nos fuimus olim cum illis natura filii irae, cum quibus fuimus unum. Ideo non ait simpliciter, ego, sed, et ego, scilicet fui natura filius irae, sicut et caeteri; sed clamavi, ut salvus essem, ad te, Domine, non ad alium, quia nullus medicorum suscitat. Qui autem clamat et invocat, credit; sed non crederet, nisi eum misericordia Dei suscitaret, qua praeveniente jam est ei mane, post tenebras infidelitatis; sed quia restat futura clarificatio, nunc oratio mea praeit. Et hoc est, clamavi, et ita factum est futurum judicium, quae oratio ut fervescat differtur bonum, et crebreut quid, Domine, repellis orationem meam. Ecce quantum desiderat, proponit
Abbreviated transcription (Latin):
homine ꝑ peccatum. quod significat sextus dies. Et est sensus tituli.
Laus ista cantiei. id est diuma fit ipsi dauid. id est xp̃o. Laus cuius
hic cantatur demonstratiuo genere de eo quod fecit. quando fun¬
data est terra indie ante sabbatũ. id est sextum diem. id est de eo qd
fecit seita etate seculi significata ꝑsextũ diem. T c̃ enĩ uenit xp̃e fun¬

Expanded text:
homine per peccatum, quod significat sextus dies. Cassiod., Aug. Et est sensus tituli: homine per peccatum, quod significat sextus dies. Cassiod., Aug. Et est sensus tituli: Laus ista cantici, id est, divina fit ipsi David, id est Christo, laus cujus hic cantatur demonstrativo genere, de eo quod fecit, quando fundata est terra in die ante Sabbatum, id est septimum diem, id est de eo quod fecit sexta aetate saeculi significata per sextu
Abbreviated transcription (Latin):
non est difficile cognoscere: dies enim an¬
uona et postea requieuit in sabbato cessando a noius oꝑib presig¬
nans: quoa requiescinus in deo. si faciamus oꝑa bona quȩ cum la¬
bore fiunt in quo deficeret homo nisi spes quietis eum ceneret. Et
quia hȩc oꝑa finem habent. ideo sextus dies qͦ hȩc fiunt habet ues
quia requies quȩ post laborem oꝑum dabitur: fine carebit. Inde
etiam est quo in die qui celebratur ꝓ mortuis. post festum om̃ium
scõrum. ȩccłia in uesꝑa officiũ non facit de mortius. quia requies
quȩ ea die uptatur eis: uesꝑam non habet. Iñ sexta aute die aa lit¬
teram non legitur terra fundata: s mistice dicitur. Ut enĩ serto
die fectt do hominem. ita serto seculo id est sexta seculietate quã
sextus dies significat: uenit hominẽ reformare. Tunc ergo fun¬
datur terra. cum homo fundatur in side inmobilis. et tunc fit
homo ad imagunẽ et similitudinem dei. quȩ deformata erat in

Expanded text:
non est difficile cognoscere. Dies enim anbona, et postea requievit in Sabbato, cessando a novis operibus, praesignans quod requiescemus in Deo, si faciamus opera bona, quae cum labore fiunt, in quo deficeret homo, nisi spes quietis eum teneret. Et quia haec opera finem habent, ideo sextus dies quo fiunt, habet vesquia requies, quae post laborem dabitur operum, fine carebit. Inde etiam est, quod in die qui celebratur pro mortuis, post festum Omnium Sanctorum Ecclesia in vespera officium non facit de mortuis, quia requies quae ea die eis optatur vesperam non habet. In sexto autem die ad litteram, non legitur terra fundata, sed mystice dicitur. Ut enim sexto die fecit Deus hominem, ita sexto saeculo, id est sexta aetate saeculi, quam sextus dies significat, venit hominem reformare. Tunc ergo fundatur terra, cum homo fundatur in fide immobilis, et tunc fit homo ad imaginem et similitudinem Dei, quae deformata erat in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ temporis septi mꝰ dies. quo post oꝑa sex dierum requieuit ds
docens suos in presenti laborare: ut infuturo quiescant. quod sabba¬
tum inueteri lege obseruabatur. Sabbatum autẽ mentis est. tranqͥl¬
litas bonȩ conscientie. ex spe futuri. ut non turbetur reb seculi. de
quo sabb̃o hic agitur. In hoc autẽ sabbato cordis. pͥmum est. utt bona
sabbato ec̾nitatis etiam agit hic ꝓpħa. Agit᷑ gͦ hic de dupplici sabbato¬
sicilicet mentis et ec̃nitatis. Unde bene in titulo ponitur psalmus et
cantici. ꝑ quod notatur exultatio mentis: quia in ea debemus semꝑ
cantare deo. et grãs agere exultantes. et hoc in die sabbati. ul est de
et̃na requie. cummentis tranquillitate. de qua requie loquitur hic
est psalmus. Pͥrimo dicit quomodo bonus imꝑturbatus agit sabba¬
tum mentis. sentiens om̃ia bene agia deo: quod non nouit stultus.

Expanded text:
batum temporis est septimus dies, quo post opera VI dierum requievit Deus, batum temporis est septimus dies, quo post opera VI dierum requievit Deus, docens suos in praesenti laborare, ut in futuro quiescant: quod Sabbatum in veteri lege observabatur. Sabbatum autem mentis, est tranquillitas bonae conscientiae, spe futuri, ut non turbetur rebus saeculi: de quo sabbato hic agitur. In hoc autem sabbato cordis primum est, ut bona sabbato aeternitatis etiam agit hic Propheta. Agitur ergo hic de duplici sabbato, mentis et aeternitatis. Unde bene in titulo ponitur, Psalmus cacantici, per quod notatur exsultatio mentis, quia in ea debemus semper cantare Deo, et gratias agere exsultantes. Et hoc in die sabbati, Alcuin. id est de aeterna requie, cum mentis tranquillitate, de qua requie loquitur hic est confiteri. Primo, agit quomodo bonus imperturbatus agit sabbatum mentis, sentiens omnia bene agi a Deo, quod non novit stultus.
Abbreviated transcription (Latin):
et osteudam illi ꝑ spetiem. non ꝑfidem. salutare meum. id ẽ xp̃m
in inaiestate. hec uisio est tota merces. Notandũ quia hunc psal¬
mnum frequentat eccłia ꝑ totum annũ. et maxime in quadragesi¬
ma.T unc enĩ et inuersiculis et in tractu et multis modis cantat᷑.¬
mo tẽptauit. et eius tẽptationib suꝑatis a xp̃o: uictus abscessit.
hũc gͥ psalmũ ad cõpletoriũ cotidie et dieb ieiunii maxime freq̃ntamꝰ
ut quo cepore di abolus magis nititur ad decipiendum. eo tempo¬
re magis nos laboremus ad resistendum:
Propter fastidium aninoꝵ tollendum.
eadem diuerse et uarie tractantur. Nullũ
enim aliud canticum tractatur in lioc psal¬
mo quam in alus. S idem licet diuerso mͦ.
id est canticum fidei. spei. et caritatis. Qd̾
autẽ ait in die sabbati. sciendum quod tri¬
plex est sabbatum. scilicet sabbatũ temporiᷤ.
sabbatum pectoris. sabbatum et̾nitatis. Sab¬

Expanded text:
et ostendam illi, per speciem, non per fidem, salutare meum, id est Christum et ostendam illi, per speciem, non per fidem, salutare meum, id est Christum in majestate. Haec visio est tota merces. Alcuin. Notandum quia hunc psalmum frequentat Ecclesia per totum annum, et maxime in Quadragesima. Tunc enim et in versiculis et in tractu et multis modis cantatmo tentavit, et ejus tentationibus superatis a Christo victus abscessit. Hunc ergo psalmum ad completorium quotidie, et diebus jejunii maxime frequentamus, ut quo tempore diabolus magis nititur ad decipiendum, eo tempore magis laboremus ad resistendum. Propter feadem diverse et varie tractantur. Nullum enim aliud canticum tractatur in hoc psalmo, quam in aliis, sed idem, licet diverso modo, id est canticum fidei, spei et charitatis. Quod autem ait, in die sabbati, sciendum quod triplex est sabbatum, scilicet sabbatum temporis, sabbatum pectoris, sabbatum aeternitatis. Sab
Abbreviated transcription (Latin):
angłis dicens. qm̃ in me sꝑauit. in m̃bris liberabo eum a malis se¬
culi ꝓtegam tum. łcce cercitudo ꝓtectionis: ꝑ ꝓmissionem dei. Ideo
ꝓtegam. qm̃ uere cognouit nomen meum. Et qm̃ Clamauit¬
in tribulatione. Non est ergo timendum tibi in tribulatione. fides
enim in te. aeus est inte: si dormit. id est tepescit in te fides. excita
eam ut xp̃e dormiens in naui excitatus est adiscipłis et saluati
sunt: ita et tusi fidem excitas saluaris. ñ desereris. et si non eri¬
ꝑif quando uis. non ideo putes te deseri. Eripuit cres pueros de
igne. s illos qui enpuit. nunquid martyres deserit: Absit. Et illoᷤᷤ
eripuit et istos. S tres pueros libauit corporaliter. ut confundau¬
tur infideles maite res liberat spũaliter. ut imitentur fideles.
Aripiam eum. Quasi diceret cum ipso sum intribulatio. et post
eripiam eum de seculo. et glorificabo eũ ĩ celo. Et tc̃ Longitudme
dierũ. id est in uita gt̃na replebo eum. quia sufficit qui habebit

Expanded text:
 in me speravit, in membris, liberabo eum, a malis saeculi protegam eum. Ecce certitudo protectionis, per promissionem Dei. Ideo protegam quoniam vere cognovit nomen meum. Et quoniamin tribulatione. Non est ergo timendum tibi in tribulatione. Fides enim in te, Deus est in te. Si dormit, id est, tepescit in te fides, excita eam, ut Christus dormiens in navi, excitatus est a discipulis, et salvati sunt . Ita et tu si fidem excitas, salvaris, non desereris, et si non eripit quando vis, non ideo putes te deseri. Eripuit tres pueros de igne, sed qui illos eripuit, nunquid martyres deserit? absit. Et illos eripuit, et istos; sed tres pueros liberavit corporaliter, ut confundantur infideles; martyres liberat spiritualiter, ut eos imitentur fideles. Eripiam eum. Quasi dicat: Cum ipso sum in tribulatione, et post, eripiam eum, de saeculo, et glorificabo eum in coelo, et tunc VEdierum, Aug. id est vita aeterna replebo eum, quia sufficit quod habebit,
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse enĩ est aspis cum occulte ꝑcutit. basiliscus cum palam uenenat.
Basiliscus enim rex serpentiũ est: et nocet flatu. Leo uero est. dum ꝑse¬
quitur uiolenter. Leo enim animaliũ rex: uirib nocet. Nraco est: cum
deuorat negligentes. S aduentu dñi. pedib eius. id ẽ a scĩs: omĩia hec
nocum̃ta ꝓstrata sunt. et hoc est quod dicit. et ambulabis suꝑ aspi
qui euam sedurit quẽ calcat ȩccłia. quȩ tauet astutiam eius. et suꝑ
basiliscum. id est regem demonũ. qui uelud basiliscus nocet flatu
et conculcabis leonem et araconem.ia est adiabolum qui leo est dũ
aꝑte seuit in martyres. draco dum occulte insidiatur ꝑ hereticos ut
corrumꝑat uͥginem xp̃i. Unde apłc. Tespondi enim uos. uni uiro:
iginem castam exhibere xp̃o. T imeo autẽ ne sicut serpens sedipxit

Expanded text:
Ipse enim est aspis cum occulte percutit, basiliscus cum palam venenat. Ipse enim est aspis cum occulte percutit, basiliscus cum palam venenat. Basiliscus enim rex serpentum est, et nocet flatu; leo vero est, dum persequitur violenter. Leo enim rex animalium viribus nocet. Draco est cum devorat negligentes; sed in adventu Domini pedibus ejus, id est, a sanctis omnia haec nocumenta prostrata sunt. Et hoc est quod dicit, et ambulabis super aspqui Evam seduxit, quem calcat Ecclesia, quae cavet astutiam ejus, et super basiliscum, id est regem daemonum, qui velut basiliscus nocet flatu. Et conculcabis leonem et draconem, id est diabolum, qui leo est, dum aperte saevit in martyres; draco, dum occulte insidiatur per haereticos, ut corrumpat virginem Christi. Unde Apostolus: Despondi enim vos uni viro virginem castam exhibere Christo. Timeo aute
Abbreviated transcription (Latin):
quod sine eis rueret. s quia obsequebantur regi. et melior est qui por¬
tatur. quã uuinentum portans. Elarificatus autẽ xp̃c misit spm̃ scin¬
molatione agni. data est mosaica lex in tabulis lapideis. scripta di¬
gito dei. id est spũ dei. S lex data est in penã timoris. sp̃c autem ue¬
nit in plenitudinẽ amoris. ut pedes capitis in celo sedentis. i est
euangłiste mundum ꝑagrantes. non offendant in lapidem. ud est
in legem in lapide scriptam. et sine gr̃a in ea ceneantur rei. s a timo¬
re soluantur ꝑ amorem sp̃e: legem implentes. Ido ergo portatus es inU
celum ab angłis: ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. id est ut
misso spũ soluas credentes areatu legis. ne pedes tui qui in cerra sũt
rei sint legis. quod et fecit. quia pulso cimore impleuit eos amore qͥ
tatẽ in xp̃o. hic iam diuina urtus ostenditur. quȩ tantis imꝑat. et
agit de xp̃o scdm membra. hȩc autẽ omĩa nomina diabolo conueniũt.

Expanded text:
quod sine eis rueret, sed quia obsequebantur regi, et melior est qui portatur, quam jumentum portans. Clarificatus autem Christus misimolatione agni data est lex Mosaica in tabulis lapideis scripta digito Dei, id est Spiritu Dei . Sed lex data est in poena timoris. Spiritus autem venit in plenitudine amoris, ut pedes capitis in coelo sedentis, id est evangelistae mundum peragentes non offendant in lapidem, id est in legem in lapide scriptam, et ne sine gratia, in ea teneantur rei; sed a timore solvantur, per amorem spiritus legem implentes. Ideo ergo portatus es in coelum ab angelis, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum, ut misso Spiritu solvas credentes a reatu legis, ne pedes tui qui in terra sunt, rei sint legis. Quod et fecit, quia pulso timore implevit eos amore, qui tatem in Christo, hic jam divina virtus ostenditur; quae tantis imperat, et agit de Christo, secundum membra. Haec autem omnia nomina diabolo conveniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
te in om̃ib inis cius: uñm eũgłio. asticit ei angłs confortanꝰ eũ. Et ẽ
hoc humanȩ infirinitatis indiciũ. hoc autẽ dixit cemptator dño. quan¬
do illum tẽptauit. hoc obiecit deditate eius dubitans. s nos et dm̃
et hominem credimus. Semptatus autẽ xp̃c est ꝓpter nos. ut in eo
tẽptatorem uincere discamus. sicut etiam it baptitari uoluit a seruo
ñ ꝓsua necessitate. s ꝓ hominis utilitate. ut non asꝑnaremur bapti¬
tari a conseruis. Uñs enim ad baptismũ serui uenit. implens humili¬
tatẽ ꝓpter futuroꝵ suꝑbiam retundendam. nequis melior uita et sci¬
entia quib̾ilam xp̃ias. is diceret. Quid michi opus est baptismo quẽ
ite habet. quo iam melior sum: S attendat qͦd non tantũ eum pre¬
cedit: quantũ ipsum dñs. Querat ergo baptismum dñi. quia dñs

Expanded text:
titit ei angelus confortans eum ; et est hoc humanae infirmitatis indicium. Hoc autem dixit tentator Domino, quando illum tentavit, hoc objecit de deitate ejus dubitans. Sed nos et Deum et hominem credimus. Tentatus autem Christus est propter nos, ut in eo tentatorem vincere discamus: sicut etiam et baptizari voluit a servo, non pro sua necessitate, sed pro hominis utilitate, ut non aspernemur baptizari a conservis. Dominus autem ad baptismum servi venit, implens humilitatem propter futurorum superbiam retundendam, ne quis melior vita et scientia quibusdam Christianis diceret: Quid mihi opus est baptismo quem iste habet, quo jam melior sum? Sed attendat quod non tantum eum praecedit, quantum Dominus ipsum. Quaerat ergo baptismum Domini, quia Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
AUGꝰ
ostendisti adde resugiendũ. scilicet ꝓ declinandis penis et uis. st ꝓ alle¬
quendis bonis etins. In alto enim refugiũ est dei ualde in occulto itt
scilieet fiigiatur adipsum auentura na. Multi enum sie facuatisbor
ti resugia scilicerut iasꝑent tui sequi. quo tu ꝑrecessisti ¶do. ou¬
acceae adteo dñe xp̃e. et ad tuos malum. et flagellũ non appropin¬
quabit tab̾naculo cuo. T abernaculũ dei est caro in qua ꝑ nobis
militauit. ad qm leuatam suꝑ celos ut sit illue directa spes nt̃a u
acceaũt flagella ut pͥus accessert in terra. S caput in celo pedes ht
interra. ꝓquib dicit Saule saule. quid ine ꝑsequens Niscretio est ꝑ
loca: comunetio est ꝑ affectus. S nec his pedib flage llum appropiat
ita ut sidem ȩicutiat. Ideo hoc de toto xp̃o: bene accipitur. idco non ap

Expanded text:
Aug., abendis mihi ostendisti, ad te refugiendum, scilicet pro declinandis poenis aeternis. In alto enim est refugium Dei, valde in occulto, ut scilicet fugiatur ad ipsum a ventura ira. Multi enim sic faciunt sibi sti refugium, ut jam sperent tui sequi, quo tu praecessisti.  Domine Christe, et ad tuos, malum, et flagellum non appropinquabit tabernaculo tuo. Tabernaculum Dei est caro, in qua pro nobis militavit, ad quam levatam super coelos, ut sic illuc directa spes nostra, non accedunt flagella ut prius accesserunt in terra; sed caput in coelo, pedes habet in terra; pro quibus dicit: Saule, Saule, quid me persequeris? Discretio est per loca, conjunctio est per affectus. Sed nec his pedibus flagellum appropiat, ita ut fidem excutiat: ideo haec de toto Christo bene accipitur. Ideo non ap
Abbreviated transcription (Latin):
ndi a no uontumeb. idest agraui et aꝑta tẽptatione. iciet et omo an¬
deo teruec estus ꝑsecumonis. nde multi cedunt ieitia noie u¬
gente unt iogant. s possunt ato declinata transire. grauia uleom
unt eum ꝑ secutor accurer instat nondum sirmis in fide quia escunte
a nego pambulante in cenebris uel cum ꝑsecutor adeo instat her
scieuoibte q ue teptatio est a demonio meridiato. et utrosq capit
foscientes ut iguerantes non quidem eos qui habitant inaduro¬
rio altissimi side se p̾sumentes. de quib dicit. E adent alatere

Expanded text:
diano non timebit, id est a gravi et aperta tentatione, sicut est, cum adeo fervet aestus persecutionis, unde multi cedunt. Levia non sic urgent, ut cogant; sed possunt cito declinata transire. Gravia vero non, ut cum persecutor acriter instat, nondum firmis in fide, qui nesciunta negotio perambulante in tenebris, vel cum persecutor adeo instat haec scientibus, quae tentatio est, a daemonio meridiano. Et utrosque capit, et scientes et ignorantes. non quidem eos qui habitant in adjutorio Altissimi, sed de se praesumentes de quibus dicit: PARS. II. VE
Abbreviated transcription (Latin):
rabilium. Quib ut humeris uutus dei ostencitur. is enne ones mni
monita ꝓpharum quȩ ad celos uehunt. Et est. obumbrabit cibi. ut
suis. id est oꝑationib mirabiliũ. et sub pennis cuis. iaest in moni
s apharum. in quib est ꝓtectio: sabis et ueritas eius implens p¬
missa id est in carnatio xp̃i Unde. ueritas deteria ot arit. ercumn¬
dabit ie tanquã scito Idem dixit scutum. qͥt et pennas antiatqu
carigtio nanqs xp̃i et scapulis obumbrat. et scuto defenait. Non
timebis atemore nocturno. Sicut notauit genera lestnsionĩ. tan
norat ei genera piculoꝵ ut gratior sit libatio. et distingunt quat¬
cuor gentra temptationũ quȩ suut leuis et occuita quȩ significa¬
rur ꝑ timorem nocturnum. leiuis et manifesta: que signi ficatur
ꝑ sagitiam udlantẽ in die. grauis et occulta. quȩ signisieatur

Expanded text:
rabilium, quibus ut humeris virtus Dei ostenditur. Pennae sunt rabilium, quibus ut humeris virtus Dei ostenditur. Pennae sunt monita prophetarum, quae ad coelos vehunt. Et est, obumbrabit tibi, Alsuis, id est operationibus mirabilium. Et sub pennis ejus, id est in monitis prophetarum in quibus est protectio, sperabis, et veritas ejus implens promissa, id est incarnatio Christi. Unde: Veritas de terra orta est . Circumdabit te, tanquam scuto. Idem dixit scutum quod et pennas dixerat. Incarnatio namque Christi, et scapulis obumbrat, et scuto defendit. Non timebis a timore nocturno. Aug. Sicut notavit genera defensionum, ita notat et genera periculorum ut gratior sit liberatio, et distinguit quatuor genera tentationum, quae sunt, levis et occulta, quae significatur per timorem nocturnum, levis et manifesta quae significatur per sagittam volantem in die; gravis et occulta quae significa
Abbreviated transcription (Latin):
affectu eoꝵ quod agnoscimus in relaratione plumarũ: et infirmi¬
iate uocis: sic sapientia dei ꝓpter nos qui ifirmi eramus faecrest
uisirua. quia facta est caio et habitauit in nobis. ut siib alis eus
S cuto ale sunt etiam scutum. et utrũq sub similitudimne de deo uict̃
quia nec ale nee scutum ꝓprie indeo sunt. Sicut xp̃e dicit ir lapis et̃
leo et agnus et uitulus. cum tam̃ nichil hoꝵ fit. si enunuere lapis eẽt
leo noneẽt. sileo eẽt. agnus non eẽt. Ideo ergo et leo et agnus diat:
t hui modi. quia nec leo. nec agnus nechiuus modi. Iste enĩ similtu¬
dine. sunt. non ꝓpͥetates. Et est. tarquã scuto miscdiȩ circindabit
e⁊ aest ꝓtegecte: uitas eiꝰ. Ueritas dei est. quȩ non respicit ꝑsonas
nec misceo spautes de scipsis. cum his qui sꝑant in deo s disceratas
ran suideli benefica dei ꝓmittit his. Scapulȩ enĩ sunt oꝑationes in¬

Expanded text:
affectu eorum, quod cognoscimus in relaxatione plumarum, et infirmiaffectu eorum, quod cognoscimus in relaxatione plumarum, et infirmitate vocis: sic sapientia Dei propter nos qui infirmi eramus facta est infirma , quia facta est caro, et habitavit in nobis , ut sub alis ejus  Alae sunt etiam scutum. Et utrumque sub similitudine de Deo dicitur, quia nec alae, nec scutum proprie in Deo sunt, sicut ipse dicitur, lapis et leo, agnus et vitulus, cum tamen nihil horum sit. Si enim vere lapis esset, leo non esset. Si leo esset, agnus non esset. Ideo ergo et leo et agnus dicitur, et hujusmodi, quia nec leo nec agnus, nec hujusmodi. Istae enim similitudines sunt non proprietates. Et est tanquam scuto misericordiae, circumdabit te, id est proteget te, veritas ejus. Veritas Dei est, quae non respicit personas, nec miscet sperantes de seipsis, cum his qui sperant in Deo; sed discernit ranti fideli beneficia Dei promittit hic. Scapulae enim sunt operationes mi
Abbreviated transcription (Latin):
si. Nico libauit. et ut liberet obumbrabit cibi qui habtasua diua¬
porio alissimi. Src apulis suis uelinter scapulas. hocideo dicit ne
putes q uoa uuite possis ꝓtegere. Ad litt̃am cum dicit inter scapi¬
Las suas obumbrabit tibi. et atergo potes intelligere. eta pectore
Scapule enim cirea caput sunt.d quia addit sub alis uel ptir¬
nos eius spabis. manifestũ est. quia ꝓtectio est apeccore. quasite
posito in medio alarum hinc inde expansarũ. et aictr hoc iai¬
rili galline quȩ pullos sub alis ꝓtegit contra iniliiũ. Et est
sensus. Dumbrabit tibi. id est umbraculũ ꝓteccionis p̃stabit t.
inter scapulas suas. a simili galune idest ante pectius suunite po
nis italis ꝓcegat. ut di quasi mn medio possitus. hinc inde pen
ris: siue alis ertensis uel erpansis. quo inunicus non auidieat aer¬
cdede nichul temeas: nisi tuinde exieris. et notanaũ quod muilla
anes sic infirmatur cum pullis ut gallina. quȩ tota mastatur

Expanded text:
dicat: Dico: liberavit, et ut liberet, obumbrabit tibi. Qui habitas in adjutorio Altissimi scapulis suis, vel, inter scapulas suas. Hoc ideo dicit, ne putes quod tu te possis protegere, ad litteram, cum dicit, inter scapulas suas obumbrabit tibi, et a tergo potes intelligere, et a pectore. Scapulae enim circa caput sunt, sed quia addit sub alis, vel pennis ejus sperabis, manifestum est quia protectio est a pectore, quasi te posito in medio alarum hinc inde expansarum; et dicitur hic a simili gallinae quae pullos sub alis protegit contra milvum. Et est sensus: Obumbrabit tibi, id est obumbraculum protectionis praestabit, ie alis sive pennis expansis vel extensis, quo inimicus non audeat accedere, nihil timeas, nisi inde exieris. Et notandum quod nulla avis sic infirmatur cum pullis ut gallina quae tota mutatur
Abbreviated transcription (Latin):
cursoris dño hospiciũ preparantis Unde iubilandum est. et beatus
ille popłs qui scit iubilationẽ. Ille scit iubilationem. qui su amlas¬
tam non insua s in dñ iuitute ponit. uel qui quod ore cantat. eor¬
ile intelligie. Unde sequitur hoc premiũ. añe in lumine uultusui
ambulabunt. id est in contẽplatione tͥnitatis. hicet in suauro ꝑsene
nomine non in sexultabunt tota die. Quim seexultat. ñ tota diegr¬
ultat quia cadit. quos autẽ illuminat: et ustificat: Unde subot.
et inuistitia tua. non in sua in qua depͥmerentur eraltabuncurhie
et in futuro. Bene uico iniustitiatua. Om̃ tu es gła id est exalta¬
tro uirtuis eoꝵ. quos non solum illuminat. s etiam posse dat.
et in beneplacito tuo. ul est quia tibi beneplacuit. non quia digni
sumus uelin beneplacito tuo. id est xp̃o exaltabitur cornu nt̃ni. ilẽ
potestas nr̃a. Iileo in ip̃o. quia assũpsit carnem mũm in quo ẽ ou

Expanded text:
ium praeparantis, et inde jubilandum est. Et beatus est ille, populus qui scit jubilationem. Ille scit jubilationem, qui suam laetitiam, non in sua, sed in Domini virtute ponit; vel qui quod ore cantat, corde intelligit. Unde sequitur hoc praemium: Domine, in lumine vultus tui ambulabunt, id est in contemplatione Trinitatis, hic et in futuro persevernomine, non in se. Exsultabunt tota die. Qui in se exsultat, non tota die exsultat, quia cadit. Quos autem illuminat et justificat, et in justitia tua, non in sua, in qua deprimentur, exaltab int. Benedico in justitia tua, quoniam tu es gloria, id est exaltatio, virtutis eorum, quos non solum illuminat, sed etiam posse dat. Et in beneplacito tuo, Aug., Cassiod. quia tibi beneplacuit, non quia digni sumus. Vel, in beneplacito tuo, id est in Christo, exaltabitur cornu nostrum, id est potestas nostra. Ideo in ipso, quia assumpsit c
Abbreviated transcription (Latin):
res non arescunt estate: ut fenum cui impius cõparatur. quia ci
co palma excelsior est: maxime in libano. et quia non unus est sed
multi qui florebunt: ideo pluraliter subdit. p̃missam aꝑiens com¬
rebunt. id est in ipso initio resurrectionis dum audient. uenite
habent:s ibi plus. Multiplicabuntur dico: in senecta uberi. Eccle
tes uel tranquilli erunt. Eoce sabbatum quod in titulo memorat᷑.
non eos mouet fenum. Cedrus enim et palma. nec in tẽpestatib cur¬
Quantur. s tranquilli sunt: ad quid: ut annuntient hic quid. Qm̃¬
recce agi. fenum est. Qui aut̃e est in sabbato: contra nuntiat. Uel¬
de futuro potest accipi sic. Ideo modo tranquilli sunt: ut annu¬
tient. infuturo ꝑpetua laude: dum p̃mia capient: Sunc enĩ an¬
nuntiabunt hoc. qm̃ rectus dñs deus nr̃. id est quod iustus est qui
suis ꝓmissa complet. et non est iniquitas in eo. ut hic ꝑmittat pa¬

Expanded text:
res non arescunt aetate ut fenum, cui impius comparatur, quia citres non arescunt aetate ut fenum, cui impius comparatur, quia citto palma altior est maxime in Libano. Et quia non unus est, sed multi qui florebunt, ideo pluraliter subdit, praemissam aperiens comrebunt, id est in ipso initio resurrectionis, dum audient: Venite,habent, sed ibi plus. Multiplicabuntur dico in senecta uberi: Ecclestes vel, tranquilli erunt Aug. Ecce sabbatum, quod in titulo memoratur, non eos movet fenum. Cedrus enim et palma, nec in tempestatibus curvantur, sed tranquilli sunt. Ad quid? ut annuntient hic, quid? bene agi, fenum est. Qui autem est in Sabbato, contra nuntiat. Vel potest accipi, sic: Ideo modo tranquilli sunt, ut annuntient in futuro perpetua laude, dum praemia capient. Tunc enim annuntiabunt hoc, quoniam rectus Dominus Deus noster, id est quod justus est, qui suis promissa complet, et non est iniquitas in eo, ut hic permittat pa
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑantes mala. quos respicit uel despicit. Arenem al iqio ꝓbia et ia¬
uenit inmicos qui sunt uisi amici. et insurgentib ir me in alignan
rere ut hat ꝓmissione deuoti gaudeaut. uelita et subauliatiure
de. Quasi diceret. et demaliguantibꝰ mͦ ĩsurgentib in me audiet
ces auduut auris mea in nouissimo. quando se increpabunt di¬
centes. sicut ait salomon Quid nobis ꝓfuit suꝑbia. et diuitia¬
rumiactantia: ẽ cce hȩc istis erunt in futuro. et quid iustis erit:
Iustus florebit ut palma: illi ut fenum. Iustus palma dicitur
ꝓ altitudine. et quia radix asꝑa et pulchra coma in summo. in¬
sine et tarde fert fructum. ita et iustum. hic asꝑat labor. quem
in suꝑnis pulchritudo immortalitatis coronabit. et quasi tar
tatur candidatio. ita et iustus erit imputribilis stola iimortali¬
tatis candidus. his ergo arborib cõparantur iusti: quia heȩ arbo¬

Expanded text:
operantes mala, quos respicit vel despicit, dum in aliquo probat, et inoperantes mala, quos respicit vel despicit, dum in aliquo probat, et invenit inimicos, qui sunt visi amici. Et insurgentibus in me malignantirere, ut hac promissione devoti gaudeant. Vel ita, et subaudiatur de, quasi dicat: Et de malignantibus, modo, insurgentibus in me, audiet tes audiet auris mea, in novissimo, quando se increpabunt dicentes, sicut ait Salomon: Quid nobis profuit superbia, et divitiarum jactantia? Ecce haec erunt illis in futuro: et quid de justis erit? Justus florebit ut palma, illi ut fenum. Justus palma dicitur pro altitudine, et quia radix aspera, et pulchra coma in summo fine et tarde fert fructum, ita et justum hic asperat labor, quem in supernis pulchritudo immortalitatis coronabit, et quasi tardtatur candidatio, ita justus erit imputribilis stola immortalitatis candidus. His ergo arboribus comparantur justi, quia hae arbo
Abbreviated transcription (Latin):
phemi. et amicus mundi huius. dei est in inucus. sicut dicit iacob.
omĩs scilicet qui adult̾ant amore seculi ꝑibunt. qui modo florent er
disꝑgentur a grege dñi. separati om̃s qui oꝑantur iniquitatem hii
spes tibi est qui pateris: Ecce. et exaltabitur sicut unicornis. id est
fortitudo unitatis. quȩ cunc erit sublimis. quȩ est sicut cornume¬
um. id est sicut monarcha. id est p̾ͥuceps mõ. quȩ uel qui exaltabit᷑.
sicut ibi. Et a cornib unicormũ humilitatẽ meam. Aliquando
exaltationem unitatis: sicut hic. Quia unitas exaltabitur. Sicut
unus pͥnceps monarcha. om̃s uero hereses ꝑibunt. Et quando
hoc erit : c̃um senectus mea erit in miscdia uberi. id est in nouissi¬
mo. Totum quod patitur ȩccłia iuuentus ipsuis est. nouissima
autei sunt senectus ipsius que in lȩcitia erit uelerunt. et.deo:
iammuns despexit uel respextt oculus md imimicos ieos idẽ ot̃is

Expanded text:
phemi, et amicus hujus mundi Dei est inimicus, sicut dicit Jacobus . phemi, et amicus hujus mundi Dei est inimicus, sicut dicit Jacobus . Omnes scilicet qui adulterant amore saeculi, peribunt, qui modo florent, et dispergentur a grege Domini separati, omnes qui operantur iniquitatem. Hi spes tibi est qui pateris? ecce et exaltabitur sicut unicornis, id est fortitudo unitatis, quae tunc erit sublimis, quae est sicut cornu meum, id est sicut monarcha, id est princeps meus, qui exaltabitur sicut ibi: Et a cornibus unicornium humilitatem meam , aliquando exaltationem unitatis sicut hic, quia unitas exaltabitur, sicut unus princeps monarcha. Aug. Omnes vero haereses peribunt. Et quando hoc erit? cum senectus mea erit in misericordia uberi, id est, in novissimo. Totum quod patitur Ecclesia juventus est ipsius. Novissima emper senectus ipsius, quae in am nunc despexit, vel, respexit oculus meus inimicos meos, id est, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
dũe altissimus es inȩt̃num. qui expectans desuꝑ ex et̾nitatate cua
quando cranseat cempus impioꝵ. et ueniat tempus iustorum.
quia et̃nus est deus. longanimiter coleuit mala et uidet. qͥd
illis seruet. Uis et cu homo eẽ longanimis. et patiens. Iunge
te ȩc̃no. Si enĩ homo cito trausit. ut fenum: uerbum dei manet n
et̃num. Si exse temporalis est homo. et non longanimis. ex ueibo ẽ
et̃nus. Iunge ergo te uerbo etno. et patienter feres mala: uidens in¬
gi potest. Quasi dicẽt. stultus non intelliget hȩc scilicet quod per¬
catores ȩpriuntur sicut fenum hic. hic enimbreui tẽpore florent ut
fenum. et cum exorti fuerint hic peccatores sicut fenum. postea¬
in iudicio om̃s qui oꝑantur inquitatẽ. id est peccatores apparue¬
rint. id est apparebunt om̃ib conspicui et notabiles. quod ñ hic
erit sicut putauerunt iudei. scilicet te cõmuni sorte mori. Dm̃ ecce.
qm̃ ecce inimici tui. quasi iam uideo quod inimici tui. scilicet blas¬

Expanded text:
pectas desuper ex aeternitate tua, quando transeat tempus impiorum, et veniat tempus justorum, quia aeternus est Deus. Longanimiter tolerat Deus mala et videt quid illis servet. Vis et tu homo esse longanimis et patiens? Junge te Aeterno. Si enim homo cito transit ut fenum, verbum Dei permanet in aeternum. Si ex se temporalis est homo, et non longanimis, ex verbo Dei est aeternus. Junge ergo te verbo aeterno, et patienter feres mala videns ingi potest: Quasi dicat: Stultus non intelliget haec, scilicet quod peccatores exoriuntur hic, sicut fenum. Hic enim brevi tempore florent ut fenum. Et cum exorti fuerint hic peccatores sicut fenum, postea, omnes qui operantur iniquitatem, id est peccatores apparuerint, id est apparebunt omnibus conspicui, et notabiles: quod non hic erit sicut putaverunt Judaei, scilicet te communi sorte mori. Gl. int.,quoniam ecce inimici tui. Quasi dicat: Jam video quod inimici tui, scilicet blas
Abbreviated transcription (Latin):
male uuunt et florent. Inde ꝑturbatur animus et ꝑdit sabbatum:
quia uidet se in decem cordis. id est in oꝑib legis eẽ. et mala tainen
pati. alium uero uidet. sine his ẽẽ: et florere. Unde ait Qm̃ mag¬

Expanded text:
male vivunt et florent? Inde perturbatur animus, et perdit sabbata, male vivunt et florent? Inde perturbatur animus, et perdit sabbata, quia videt se in decem chordis, id est in operibus legis esse, et mala tamen pati. Alium vero videt sine his esse, et florere, unde ait:
Abbreviated transcription (Latin):
ra. Si oꝑaris et non loqueris: cittͥara est sine cantico. Ido et bene loq̃re.
et bene fac: ut sit cithara cum cantico. Uel bonuin est psallere cum
in accualib reb. Eit hara enim ab inferiori redalit sonum Ideo bonũ est
usallere et confiteri. quia hoc in me fecisti. et hoc est. Quia delectastime
ago. Unde apłc. Ipsius figmentũ sumus ereati in oꝑib bonis nisi eim
te formaret deus ad oꝑa bona: non nosses nisi peccatũ. Unde ĩ euange¬
lio. qui loquitur mendatiũ de suo loquitur. hoc ieuangłio dñs dic.
Dinne aittẽ peccatum mendaciũ est: quia contua legem est et ueritatẽ
trgo qui loquitur mendacium desuo loquitur. idest desuo peceat qͥ
peccat. s qui loquitur ueritatẽ de deo loquitur: quia solus deus ue¬
rax. omĩs homo mendax. hec est bona confessio. Sequitur. et moꝑib.
nuũ cuarum. iil est si quid boni ago. de te exulto. S quid de illis qui

Expanded text:
ra; si operaris et non loqueris, cithara est sine cantico. Ideo et bene loquere, ra; si operaris et non loqueris, cithara est sine cantico. Ideo et bene loquere, et benefac, ut sit cithara cum cantico. Haym., Cassiod. Vel bonum in actualibus rebus. Cithara enim ab inferiori reddit sonum, ideo bonum est psallere et confiteri, quia haec in me fecisti. Et hoc est, VERS. 4.-- « Quia ago. Unde Apostolus: Ipsius figmentum sumus, creati in operibus bonis ; nisi enim te reformaret Deus ad bona opera, non nosses nisi peccatum. Unde in Evangelio: Qui loquitur mendacium, de suo loquitur . Hoc in Evangelio Dominus dicit: Omne autem peccatum mendacium est, quia contra legem et veritatem est. Ergo qui loquitur mendacium, de suo loquitur, id est de suo peccat qui peccat; sed qui loquitur veritatem, de Deo loquitur, quia solus Deus verax, omnis homo mendanuum tuarum, id est, si quid boni ago de te exsulto. Sed quid de his qui
Abbreviated transcription (Latin):
tiandum ueritatẽ cuam. non crudelitatẽ ꝑ noctem. id est in adu̾sis
Quasi quando male est tibi. lauda ueritatẽ. quia iuste flagellat.
lt̃ est sensus. In ꝓsꝑis. quȩ ꝑ mane. et in aduersis quȩ ꝑ noctem intel¬
liguntur. laudare debes. Sequitur. In decacordo. Quasi. bonum
est etiam psallere in psalterio. id est in spũ uiuificato. pͥsaltium enuna
supiori reddit sonum. et ideo ꝑ ipsum congrue iuiuficatio sp̃e intelli¬
gitur. ꝓsalterio dico decacordo. id est decem preceptoꝵ ꝑ quoꝵ obser
ꝑ obseruantiã decalogi. cum hilaritate bene agit. In psallñdoem̃ hy¬
laritas est. Quicquid ergo facis cum hilaritate: bene facis. Qui aut
cum tristitia bonũ facit. de eo fit. non ipse facit. et portat psalt̾iũ s ñ
cantat ĩ eo. b onũ est psallere etiam cum cantico. id est uerbo. et in ci¬
thara. id est oꝑe. Si enim bene loqueris tantum: cauticũ est sine citha¬

Expanded text:
ntiandum veritatem tuam, non crudelitatem, per noctem, id est in adversis. ntiandum veritatem tuam, non crudelitatem, per noctem, id est in adversis. Quasi dicat: Quando male est tibi, lauda veritatem qua flagellat juste. Et est sensus: In prosperis quae per mane, et in adversis quae per noctem intelliguntur laudare debes. VERS. 3.-- « In decachordo psalterio, est etiam psallere in psalterio, id est in spiritu vivificato. Psalterium enim a superiori reddit sonum, et ideo per ipsum congrue vivificatio spiritus intelligitur. Psalterio dico, decachordo, id est decem praeceptorum, per quoruper observantiam decalogi, cum hilaritate bene agit. In psallendo enim hilaritas est. Quidquid ergo facis cum hilaritate, bene facis. Qui autem cum tristitia bonum facit, de eo fit, non ipse facit; et portat psalterium, sed non cantat in eo. Bonum est psallere cum cantico, id est verbo, et in cithara, id est opere. Si enim bene loqueris tantum, canticum est sine citha
Abbreviated transcription (Latin):
cumq modo se habeant p̃sentia gratisimus. uel consolationidei. ꝑ¬
consolatio sint. cum desiit iustitia est. Consolatur enim nos deus. et¬
s emendat. In utioq eigo simus ei grati dicentes. Bonum est conficeri
uoce dño. ut inala nobis: bona ileo cribuamus. i eruersi et pertur¬
bati. qui sunt sine sabbato mentis bona sibi tribuunt. mala uero
uel sathanȩ tribuunt. quasi coegerit: uel fato stellarum quod ẽ ac¬
cusare creatorem. uel aꝑte deo tribuunt. quasi ipse hoc uoluerit.
Etontra autẽ docet iste psalmus. scilicet constteri dño. in utroq in
peccato: quia tu fecisti in bono: quia ipse fecit. Et sic psalles nomini
dñi. głam dei querens non tuam: Unde subdit. et bonũ est psallere
ope nõi tuo o altissime. Ieinde duob predictis: auo alia redait.
Quasi dico bonũ est confiteri. ad quã rem: Id annuntiandum mi
scłiam cuam mane. id est quando bene est. quod est miscđia. Quan¬
do ergo bene est tibi annuntia. id est lauda miscdiam dei. et aninir¬

Expanded text:
cunque modo se habeant praesentia, grati simus; vel consolationi Dei consolatio sunt: cum desunt, justitia est. Consolatur enim nos Deus, et emendat: in utroque ergo simus ei grati, dicentes: Bonum est confiterioce Domino ut mala nobis, bona Deo tribuamus; perversi et turbati, qui sunt sine sabbato mentis, bona sibi tribuunt; mala vero vel Satanae tribuunt, quasi coegerit, vel fato stellarum: quod est accusare Creatorem; vel aperte Deo tribuunt. Quasi dicat: Ipse hoc voluerit, contra autem docet iste psalmus, scilicet confiteri Domino in utroque; in peccato, quia tu fecisti; in bono, quia ipse fecit. Et sic psalles nomini Domini, gloriam Dei quaerens, non tuam. Unde subdit: Et bonum est psallere opere nomini tuo, o Altissime. Deinde duobus praedictis duo alia reddit. Quasi dicat: Dico bonum est confiteri, ad iam tuam, Aug. id est, quando bene est, quod est misericordia. Quando bene est tibi, annuntia, id est lauda misericordiam Dei; et ad annu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ iminictabilis ẽẽntia non nouerit pret̾itum uel futurũ. Unde
dictum est. Ego sum qui sum. et qui est misit me ad uos. et mutab̾¬
eas et mutabuntur cu autem iatm iose eo. ⁊t anni tuinon aeicient.¬

Expanded text:
cum immutabilis essentia Dei non noverit praeteritum, vel futurum; unde cum immutabilis essentia Dei non noverit praeteritum, vel futurum; unde dictum est: Ego sum qui sum. Et, Qui est misit me ad vos? Et: Tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient.
Abbreviated transcription (Latin):
fierent montes. ia est angłi. Quid enim magnũ est dicere de mon¬
tib uisibilib quisunt pars terre. qua terta et cęlo et omnib
corporalib prior est deus. et pusquam formaretur terra. id est homi¬
nes. Eece om̃is rationalis creatura hac differentia distincta est: ut
montiũ nomine significarentur celsituames angłoꝵ: et terrȩ nomi¬
ne humilitas hominũ. Ideoq non in congrue uerba sic distuxit
ut diceret: montes. id est angłos fieri. et t̾ram. id est homines for¬
mari. formari em̃ uel fingi solet dici: scđm corpora: Unde. forma¬
uit deus uel fuixit hominẽ de limo terre. fieri de nichilo. et ut
breuiter dicatur uniu̾sitas rerum: subiunxit. et pͥusquam fieret
orbis tu es. quia a seculo et in seculũ tues. Aꝑtius diceretur. ab
eterno inet̾num. Non enĩ a seculo deus est qui est ante secula.
greco. fit plerũq in scripturis. ut uel seculũ ꝑ eterno. uel et̃num

Expanded text:
fierent montes, id est angeli. Quid enim magnum est dicere: De monfierent montes, id est angeli. Quid enim magnum est dicere: De montibus visibilibus, qui sunt pars terrae? quia terra et coelo, et omnibus corporalibus prior est Deus, et priusquam formaretur terra, id est homines. Ecce omnis rationalis creatura hac differentia distincta est, ut montium nomine significaretur celsitudo angelorum, et terrae nomine humilitas hominum. Ideoque non incongrue verba sic distinxit, ut diceret montes, id est angelos fieri, et terra, id est homines formari. Formari enim vel fingi solet dici secundum corpora. Unde: Formavit Deus vel finxit hominem de limo terrae : fieri de nihilo. Et ut breviter dicatur universitas rerum, subjungit, priusquam fieret orbis, quia a saeculo et in saeculum tu es Deus aptius diceretur, ab aeterno in aeternum. Non enim a saeculo Deus est, qui est ante saecula; graeco fit plerumque in Scripturis ut vel saeculum pro aeterno, vel aeternum
Abbreviated transcription (Latin):
ot ist aotfendens. et tractans quȩ lex ꝑ moxsendata sub uelamine
ed iin uat ides st oratiomoysi ia est uoc dauid orat in hoc psalmo
quod et moy ses ante mauit mox si dico hominis dei. homo quidẽ
passibilio erat s tamen dei lib̾andus. et agit psalmus iste de defe¬
ocu cpeueris humani: qui ꝑ xp̃m auferetur. Intentione monet ad¬
psalmis. Primio: etnum refugium ꝓponi temporali homini. Scd̾o
eruonit infirmitatẽ hominis. ei petens subuenir. Ibi. Ne au̾tas.
eectio arat et asfirinat lib̾ationem. Ibi. ilext̾am tuam. In ꝑsonagͦ
ꝑ hoc quod homo factus est nobis cepit ẽẽ quod non erat. ita plene.
ul est refugium. nullitamen accidenti. subiectus est refugium. a
generatione in generationem. id est in om̃i generatione. uel in dua¬
bus generationib. scilicet in ueten id est cuius ille moy ses fuit mi¬
nist᷑. et innoua cuius ille idem fuit ꝓpba. Ne aute uideretar non

Expanded text:
est illa ostendens et tractans, quae lex per Mosen data sub velamine est illa ostendens et tractans, quae lex per Mosen data sub velamine continebat. Vel est oratio Mosi, id est hoc David orat in hoc psalmo, quod et Moses ante oravit. Mosi dico, hominis Dei. Homo quidem passibilis erat, sed tamen Dei gratia liberandus. Et agit psalmus iste de defectu generis humani, qui per Christum auferetur. Intentio. Amo aeternum refugium proponit temporali homini. Secundo exponit infirmitatem hominis, ei petens subveniri, ibi, ne avertas. Tertio orat et affirmat liberationem, ibi, dexteram tuam. In persona per hoc quod homo factus est, nobis coepit esse, quod non erat ita plene, scilicet refugium. Nulli tamen accidenti subjectus es refugium. A generatione in generationem, id est in omni generatione, vel in duabus generationibus, scilicet in veteri cujus ille Moses fuit minister, et in nova cujus ille idem fuit propheta. Ne autem videretur non
Abbreviated transcription (Latin):
Osalmus iste tertius est eorum qui no¬
in ine orationis pretitulãtur. Nicitur aũt
cratio moxsi. qui fuit mumster ueteris tes¬
tamenti. t ꝓpħa noui. scđ̃m quam dispñ¬
sationem Iste psalmus inspiciendus ẽ
non quod moyses eum scripserit. s quia
in hoc psalmo cractantur que in uereri testamento ꝑ moysendla¬
i uospsalmur Ideo dicitur oratio moy si eum enimuita uetus
et nouanenta motasis et uut quitalis et anni qui ꝓ mebilo ha¬
bentu. et dien qiuib imn plebimur miscidia et letiua. et pena pͥ¬
uen bominis et regnum sedĩ. hic apte distinguantur congrut
mo nmne mo si extulatur psalmus: ut eis qui recte scrutantui
uomotue asintimetus leger que ꝑ moy sen data est ubi terrena
umi uideintur ꝓrutti haberetale aliquia sub uelameitto quale
pminuo ist ost enait s lan aute quisq tiansit ad iỹm collitur
uelams srues antur oculi aus. itt consideret mirabilia de lege
uelaat est sensus tiauis̃ pͥ salmis iste est oratio: oratio dico morsi id

Expanded text:
salmus iste tertius est eorum, qui nomine orationis praetitulantur. Dicitur autem oratio Mosi, qui fuit minister Veteris Testamenti, et propheta Novi, secundum quam dispensationem iste psalmus inspiciendus est, non quod Moses eum conscripserit, sed quia, in hoc psalmo tractantur quae in Veteri Testamento per Mosen data continentur. Ideo dicitur oratio Mosi. Cum enim vita vetus et nova, et vita mortalis et vita vitalis, et anni qui pro nihilo habentur, et dies quibus implebimur misericordia et laetitia, et poena primi hominis, et regnum saeculi, hic aperte distinguantur, congrue nomine Mosi titulatur psalmus, ut eis qui recte scrutantur Scripturas intimetur legem quae per Mosen data est, ubi terrena praemia videntur promitti, habere aliquid tale sub velamento, quale psalmus iste ostendit. Cum autem quisque transit ad Christum, tollitur velamen, et revelantur oculi ejus, ut consideret mirabilia de lege Dei. Et est sensus tituli; Psalmus iste est oratio; oratio, dico, Mosi, id
Abbreviated transcription (Latin):
se contingi qui et pedes in terra ꝓtegit. s presũptores abeo cadũt.
Ibi. Eadent a latere. Tertio inducit uerba dei eccłiam consolan¬
tis. Ibi. u m̃ in me sꝑabit. Propħa ergo de quolibet sc̃o ait. Qui¬
ħabitat in aduitorio. non suo. sed altissimi. id est qui dotã spem
ñ in se s in deo semꝑ constituit. scilicet cuius spes non in homine s
in deo est. cõmorabitur in ꝓteccioue dei. id est om̃ib modis ꝓtegecur
a deo ut nec illecebra malȩ blandientis uoluptatis capiatur. necdi¬
uia. non declinantes ad dextam uel ad simstram. Regia uia est uia
xp̃i nr̃i regis. qui sic uiam mundi cucurrit. ut nec ꝓsꝑis illicetur
qualiter sibi respondeãt uerba habitat et cõmorabitur. Sicut enĩ
semꝑ habitat. sic et semꝑ cõmorabit᷑. peiñ illud affirmat scilicet qd

Expanded text:
se contingi, qui et pedes in terra protegit, sed praesumptores ab eo cadunt, se contingi, qui et pedes in terra protegit, sed praesumptores ab eo cadunt, ibi, cadent a latere. Tertio inducit verba Dei Ecclesiam consolantis, ibi, quoniam in me sperabis. Propheta ergo de quolibet sancto ait: Aug., Cassiod. non suo, sed Altissimi, id est qui totam spem, non in se, sed in Deo semper constituit, scilicet cujus spes, non in homine, sed in Deo est commorabitur in protectione Dei, id est omnibus modis protegetur a Deo, ut nec illecebra male blandientis voluptatis capiatur, nec tiia, non declinantes ad dexteram vel ad sinistram . Regia via, est via Christi regis nostri, qui sic viam mundi cucurrit, ut nec prosperis alliceretur, qualiter sibi respondeant, verba, habitat, et commorabitur. Si enim semper habitat; sic et semper commorabitur. Deinde illud affirmat, scilicet quod
Abbreviated transcription (Latin):
factus est ꝓ nobis. i est in humilitate. ad quã uocat dicens. Disciꝰ¬
te ame quia mitis suni et humilis corde. Qui aut̃e sic imitatur
quam siquis introierit. ingredietur et egredietur. et pascua inue¬
niet I utrare ergo ꝑianuam est intrare ꝑ xp̃m. Intrare aut̃ẽ ꝑeum ẽ
imitari eum. non in magnificentia et miraculis. s sicrte dpemus
in mnimilitate et patientia quẽ nos in his sequentes ereo et in eoum¬
cimus diabolũ. de qua uictoria np̃i et suoꝵ contra diabolum: agit
iste psalimis⁊ Unde et in citulo ponitur laus. et est sensus. saluꝰ
est cantiei. quia non est nisi diuina. Est enĩ psalmis ute himnus
uictas a tp̃o. et a suuis manentib in auxilio dei. Hac intentione ut
et nos discamus exemplo xp̃i: temptationes suꝑare. Modus dn¬
ꝑtitus est psalmus. pͥrimo ꝓpħa describit fidentẽ in solo deo om̃ino
ꝓtectione dei uallatum. Scdo: dicit xp̃m in celo leuatũ amullo pos¬

Expanded text:
est pro nobis, id est in humilitate, ad quam vocat dicens: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Qui autem sic imitatur quam si quis introierit, ingredietur et egredietur, et pascua inveniet . Intrare ergo per januam est intrare per Christum. Intrare autem per eum est imitari eum, non in magnificentia et in miraculis, sed sicut diximus, in humilitate et patientia, quem nos in his sequentes, ex eo et in eo vincimus diabolum: de qua victoria Christi et suorum contra diabolum agit iste psalmus. Unde in titulo ponitur, laus. Et est sensus: Psalmus est cantici, quia non est nisi divina. Est enim hymnus psalmus istevictas a Christo, et a suis manentibus in auxilio Dei. Hac intentione monet ut et nos discamus exemplo Christi tentationes superare. Modus: Tripartitus est psalmus. Primo Propheta describit fidentem in solo Deo, omnino protectione Dei vallatum. Secundo dicit Christum in coelo levatum a nullo pos