comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aristotles & e&eri oratores & philo sophi. quiuelut reges habentur hominũ & pm¬
Felices fone res publicas si auphilosophi regnent. aut reges philo sophent᷑. Quin
aũ difficile istius modi homines credant indm̃ : ut cotidiana exempla prȩt̃cã
& sileã deu&erib hystoriis & hnicorũ Sufficit nob̵ apstłi testimoniũ qui adco¬
rinhios seribens art : id&e frĩ uocationẽ urã mi quia nons̃ multi sa pientet iux¬
ta car nemꝰ Non multi nobiles: sedstulta mundi elogit dr̃ ut confundit sapientes:
& infirma mundi elegit dr̃. ut confundat fostia ignobilia mundi &ea quae
erant contemptibilia elegit ds̃. &c&era unde rursũ dicit. Perdam sapientiam
sapientiũ: & in tellegentiã prudentiũ reprobabo & uid&e nequis spoli&uos. ꝑ
philo sophiam & inanem seductionem Ex quo ꝑspicuum ẽ. p̃dicationem xp̃ĩ
reges mundi audire nouissimos: & deposito fulgore eloquentiae &or namentis

Expanded text:
Aristoteles, et caeteri oratores ac philosophi, qui velut reges habentur hominum, et prAristoteles, et caeteri oratores ac philosophi, qui velut reges habentur hominum, et prPlato dicit: Felices fore respublicas, si aut philosophi regnent, aut reges philosophentur. 420 Quam autem difficile istiusmodi homines credant in Deum, ut quotidiana exempla praeteream, et sileam de veteribus historiis ethnicorum, sufficit nobis Apostoli testimonium, qui ad Corinthios scribens, ait: Videte, fratres, vocationem vestram, quia non sunt multi sapientes secundum carnem non mt infirma mundi elegit Deus, ut confundat fortia, et ignobilia mundi, et ea quae erant contemptibilia elegit Deus , et caetera. Unde rursum dicit: Perdam sapientiam sapientium, et intelligentiam prudentium reprobabo . Et: Videte, ne quis vos spoliet per philosophiam et inanem seductionem . Ex quo perspicuum est, praedicationem Christi reges mundi audire novissimos, et deposito fulgore eloquentiae et ornamentis
Abbreviated transcription (Latin):
ginem & prostibulũ : quae differentia int̃matrẽ dñi. Quodoic coꝰ quoq scelus ẽ¬
& de mones Item proph&ȩ & pseudo proph&ȩ. Item mastyres & ꝑsecutores te
Finge quot lib& annos & tempora duplica & infinitas aetates congere cruciati¬
bus: si finis omniũ similis ẽ prȩteritũ omne pronihilo ẽ : quia nonquȩrimus quo
ali quando fuerimus. sed quid futurisumus Semꝑnec ignonꝰ. i quȩ aduersũ
hec soleant dicere: & spẽ sibi ac salutẽ cũdiabolo preparare. Uerum non ẽ istus
&angelis publice denegantiũ priuilegiũ latiur scribere. Sufficic nob indicas se qubo
de hoc testimonio senserimus & quasi in cõmentariis breuit̃ intimane. quisit rexiim¬
ue. ad quem extremũ dĩ sermo ꝑueniat: Quidual& apud homines seđi eloquentia
& sapientia sȩcularis. Tetes sunt demordienes tullius plato xenofoncheo s rastus

Expanded text:
ginem et prostibulum? Quae differentia erit inter matrem Domini, et quod dictu qginem et prostibulum? Quae differentia erit inter matrem Domini, et quod dictu qet daemones? Idem prophetae et pseudo-prophetae? Idem martyres et persecutores? Finge quod libet, annos et tempora duplica, et infinitas aetates congere cruciatibus: si finis omnium similis est, praeteritum omne pro nihilo est, quia non quaerimus quid aliquando fuerimus; sed quid semper futuri simus. Nec ignoro quae adversum haec soleant dicere, et spem sibi ac salutem cum diabolo praeparare. Verum non est istius ulis, et in publico denegantium, latius scribere. Sufficit nobis indicasse, quod de hoc testimonio senserimus, et quasi in commentariis breviter intimare, quis sit rex Ninive, ad quem extremum Dei sermo perveniat. Quid valeat apud homines saeculi eloquentia et sapientia saecularis, testes sunt Demosthenes, Tullius, Plato, Xenophon, Theophrastus,
Abbreviated transcription (Latin):
ta putantes &iam diabolũ quia uetor malorum ẽ & omniũ m̃alorũ peccato ꝵ¬
fons acta pȩnitentia posse saluari. de nr̃is mentib. abiciamus & scimus pec¬
catores ineuangelia Mit cunignem aecernum qui prȩparatus sit diabolo & ang¬
lis cius : & dehis dicallermis eorum non morietur : & ignis eorũ non ex tinguet᷑
Scimus quidem clementem eẽ dm̃. Nec qui pec catores sumus crudelitate illus
tadĩ uallatur misericordia & tali adiudicium ambitione procedit. Sic parci
ut iudic&: Sic iudicat ut misereatur. Miseri cordia &ueritas obuauer sibi
iustitia & pax osculatȩ sunt. Alio quin si om̃s rationabiles creaturȩ aequa¬
les sunt. & uel uir tutib uel uitiis sponte propria. Aut sursũ eriguntur. aut
in ima merguntur : & longum post circuitũ atq infinita sȩculaomnium
rerum restitutio fi& & una dignitas militantiũ quȩ distantia erit inter uir¬

Expanded text:
tia, putantes etiam diabolum, qui auctor malorum est, et omnium peccatotia, putantes etiam diabolum, qui auctor malorum est, et omnium peccatofons, acta pdiabolo et angelis ejus , et de his dici: Vermis eorum non morietur, et ignis eorum non exstinguetur . Scimus quidem clementem esse Deum, nec qui peccatores sumus, crudelitate illius seretur. Justitia Dei vallatur misericordia, et tali ad judicium ambitione procedit: sic parcit, ut judicet: sic judicat, ut misereatur. Misericordia et veritas obviaverunt sibi: justitia et pax osculatae sunt se . Alioquin si omnes rationabiles creaturae aequales sunt, et vel ex virtutibus, vel ex vitiis sponte propria aut sursum eriguntur, aut in ima merguntur, et longo post circuitu atque infinitis saeculis, omnium rerum restitutio fiet, et una dignitas militantium, quae distantia erit inter vir
Abbreviated transcription (Latin):
&reuersus ẽ unur quisq desuauia mala: & ab iniquitate quȩ ẽ inmanib eorum
pereamus : Scio plerosq regem nineue qui extremus audiat p̃dicationem
& descendat desoliosuo & pristinũ abiciat ornatũ Vestitusq sacco sedeat
incinere nec suaconuersione contentus. c&eris quoq conducib suis p̃dc&
penitentiã dicens. Homines & iumenta. boues & pe cora cruciantur
fame operiantur saccis &dãpnatis pristinis uitiis totos se conferant ad peni¬
tentiã: Suꝑ diabola interp̃tari: quiinfine mundi quia nulla rationabilis
& quȩ adõ facta sit pereat creatura : descendens desua suꝑbia acturur sit pȩ¬
nitentiam : & in locum pristinum restituendus: Ad cuius sensur comparati¬
onẽ &iam illud dedani hele exemplũ ꝓfer̃ : ubi nabuchodo nosor acta ꝑ septẽ
annos penitentia in regnũ pristinũ restituet᷑. Sed hoc quia scriptura sc̃a¬
nondicit. & euestit penitus timorem dĩ : dum facile homines labunt᷑ adui¬

Expanded text:
reversus est unusquisque de via sua mala, et ab iniquitate quae erat in manibus eorum pereamus? Scio plerosque regem Ninive qui extremus audiat praedicationem, et descendat de solio suo, et pristinum abjiciat ornatum, vestitusque sacco, sedeat in cinere: nec sua conversione contentus, caeteris quoque conducibus suis praedicet poenitentiam, dicens: Homines, et jumenta, et boves, et pecora crucientur fame, operiantur saccis, et damnatis pristinis vitiis, totos se conferant ad poenitentiam super diabolo interpretari, qui in fine mundi quia nulla rationabilis, et quae a Deo facta sit, creatura pereat descendens de sua superbia, acturus sit poenitentiam, et in locum pristinum restituendus. Ad cujus sensus comprobationem etiam illud de Daniele exemplum proferunt: ubi Nabuchodonosor, acta per septem annos poenitentia, in regnum pristinum restituitur . Sed hoc quia sancta Scriptura non dicit, et evertit penitus timorem Dei, dum facile homines labuntur ad vi
Abbreviated transcription (Latin):
reptio non tamemendatiosit. quam ex probratio. Dñs aũ nr̃ post resurre
tionem secundo mittitur adnineuen: Vt qui prius quodam modo fugerat di¬
cens. Pater si possibile ẽ. transeatame calix iste : Et noluerat dare panẽ
filiorum canibus: Nunc quia illi dixerant. Crucifige crucifige talem
os non habemus regem nisicȩsarem :Sponte pergat adnineuen: & hoc
predic& post resurrectionem quod ut p̃ dicar&. & ante passionem ei fue¬
rat imperatum. Totum aũ quodiubitur: quod oboedit: quod non uult.
quod iterum uelle cogitur: quod patris secundam ex sequitur uoluntatem
Refes ad hominem & ad formam seruicuitalia uerba conueniunt : Et sur¬
rex ionas & abiit adnineuen: iuxta uerbum dni & nineue erat ciuitas

Expanded text:
reptio non tam emendatio sit, quam exprobratio. Dominus autem noster post reptio non tam emendatio sit, quam exprobratio. Dominus autem noster post resurrectionem secundo mittitur ad Niniven, ut qui prius quodammodo fugerat, dicens: Pater, si possibile est, transeat a me calix iste , et noluerat dare panem filiorum canibus ; nunc quia illi dixerant, Crucifige, crucifige talem: Nos non habemus regem nisi Caesarem , sponte pergit ad Niniven, ut hoc praedicet post resurrectionem, quod ut praedicaret, et ante passionem ei fuerat imperatum. Totum autem quod jubetur, quod obedit, quod non vult, quod iterum velle cogitur, quod Patris secundo exsequitur voluntatem, refer ad hominem et ad formam servi, cui talia verba conveniunt. Et surrexit Jonas, et abiit in Niniven juxta verbum Domini: et Ninive erat civitas
Abbreviated transcription (Latin):
ergo huic magno co&o & abyssͦ: & inferno: ut terris restituant saluatorẽ :
Et qui mortuus fuerat ut liberar& eos qui mortis uinculis tenebantur. secum plu¬
mus accipere: quod eximi s uitalib mortis uictrix uita proces serit. Et factum
ẽ uerbum dnĩ adionam secundo dicens. Surge. & uade innineuen ciuitatem
magnam : & predica in ea ⁊ uxtu p̃dicationẽ priorem : quam ego loqͥuar Adte
Lxx Et factus ẽ sermo dni adionam secundo dicens. Surgei &uade inni¬
neuen. ciuitatẽ magnã. Et p̃dica in ea iuxta prȩdicationẽ priorem quan¬
egolocutus sumadte. Non dicitur prophetȩ quare non fecisti. quod tibi fuerat
imperatum: sed sufficit ei naufragii & deuorationis sola correptio: ut qui imperan¬
tem non senseracdm̃. intellegeret liberantem Alio quinsuꝑ fluum ẽ. de lin¬
quenti seruo post plagas uelle inputare quod fecit: Cum huius cemodi cor¬

Expanded text:
ergo huic magno ceto, et abyssis et inferno, ut terris restituant Salvatorem: ergo huic magno ceto, et abyssis et inferno, ut terris restituant Salvatorem: et qui mortuus fuerat, ut liberaret eos qui mortis vinculis tenebantur, secum plumus accipere: quod ex imis vitalibus mortis, victrix vita processerit. Et factum est verbum Domini ad Jonam secundo, dicens: Surge et vade in Niniven civitatem magnam, et praedica in de in Niniven civitatem magnam, et praedica in ea juxta praedicationem priorem, quaego locutus sum ad te. Non dicitur prophetae, quare non fecisti quod tibi fuerat imperatum, sed sufficit ei naufragii et 415 devorationis sola correptio, ut qui imperantem non senserat Dominum, intelligeret liberantem. Alioquin superfluum est delinquenti servo post plagas velle imputare quod fecit, cum hujuscemodi cor
Abbreviated transcription (Latin):
molabo tibi: quȩcumq uoui reddamtibi salutare dni: Quicus todiuit uanitates.
suam miseri cordiam reliquerunt. Ego autem qui promultorum salute deuoratus sum.
in uoce laudis & confersionis immolabo tibi meipsum offerens: quia pascha nr̃m immolatus
feci prosalute hominũ dño: ut omne quod dedistimihi Nonpereat in acternum
ernimus quod in sua passione saluator pronrã salute promiserit: Non ficiamus
mendacem ihm̃ mundi simus & ab uniuersis peccatorum sordibus separati: ut nosdõ
patri offerat uictimas. quas uouerat: & dixit dñs pisci: & uomuit ionam in aridam.
Lxx. Et praecepit cocto &eiecit ionam suꝑ siccam. Haec quae supra legimus. sub
ꝑ sone ionȩ dñs dep̃catus sit inuentre coetr᷑ Dequo & iob mystice loquitur ::
cnꝰ aledicat ei quimaledixit diei ille. Quimagnam co&am capturus ẽ. Precipit᷑

Expanded text:
molabo tibi, quaecumque vovi reddam tibi salutare Domino. Qui custodiunt vanitates, molabo tibi, quaecumque vovi reddam tibi salutare Domino. Qui custodiunt vanitates, suam misericordiam reliquerunt: ego autem qui pro multorum salute devoratus sum, in voce laudis et confessionis immolabo tibi, meipsum offerens: quia Pascha nostrum immolatfeci pro salute omnium Domino, ut omne quod dedisti mihi non pereat in aeternum. Cernimus quid in sua passione Salvator pro nostra salute promiserit: non faciamus mendacem Jesum: ergo mundi simus, et ab universis peccatorum sordibus separati, ut nos Deo Patri offerat victimas quas voverat. Et dixit Dominus pisci: et evomuit Jonam in aridam. LXX: Et praecepit ceto, et ejecit Jonam super siccum. Haec quae supra legimus sub persona Jonae Dominus deprecatus est in ventre ceti, de quo et Job mystice loquitur: Maledicat ei qui maledixit diei, ille qui magnum cetum capturus est . Praecipitur
Abbreviated transcription (Latin):
nanimitatẽ ꝓphorȩ. In prosundo maris inuentre tantȩ bestue. Aet̃ na nocte
coopertus: Non cogitat depericulo suo: sed denatura rerum generali sententia pͥh¬
losophatur. Miseri cordiam inquit suam derelinquent. Lic& offensa sit mi¬
seri cordia quamnos possumus ipsum intellegere dm̃: Miseri corsenim &mi¬
serator dñs patienr & multȩ miscrationis e amen cos quicus todiunt uanita tes
non relinquit. Nonde testatur : sed expectat ut redeant: Illiuero stantẽ misericor¬
diũ & ultrose offerentẽ : sponte propria derelinquunt Potest hoc exꝑsona dñ de
iudeorum ꝑrifidia prophetari : quidumse aestimant p̃cepti hominũ & phariscon
mandaiti seruare.: Quaeuanitas atq mendatium sunt: dñi qui semꝑ eorũ misertus
fuerat non recordant᷑. Ego autem cumuoce laudis immolabo tibi: quȩcumq
uoui reddam prosalute dñõ. Lex. Ego aũ cumuoce laudis & confessionis im¬

Expanded text:
nanimitatem prophetae, in profundo maris, in ventre tantae bestiae aeterna nocte nanimitatem prophetae, in profundo maris, in ventre tantae bestiae aeterna nocte coopertus, non cogitat de periculo suo, sed de natura rerum, generali sententia philosophatur. Misericordiam, inquit, suam derelinquent. Licet offensa sit misericordia, quam nos possumus ipsum intelligere Deum  Misericors enim et miserator Dominus, patiens et multae miserationis , tamen eos qui custodiunt vanitates, non relinquit, non detestatur, sed exspectat ut redeant: illi vero stantem misericordiam et ultro se offerentem sponte propria derelinquunt. Potest hoc et ex persona Domini de Judaeorum perfidia prophetari, qui dum se aestimant praecepta hominum et Pharisaeorum mandata servare, quae vanitas atque mendacium sunt, Deum qui semper eorum misertus fuerat, reliquerunt. Ego autem in voce laudis immolabo tibi: 414 quaecumque vovi reddam pro salute Domino. LXX: Ego autem cum voce laudis et confessionis im
Abbreviated transcription (Latin):
atitudine: & considerandũ. quod nouo genere oratio fiat prooratione: & p̃¬
c&ur. ut oratio illius conscendat ad templum dĩ P&it aũ quasi pontifex: ut in cor¬
pore suo populus liber&ur: Quicus todiunt uanitates: frustra misericordiã
derelinquent. lxx. Quicus todiunt uana & falsa miseri cordiam suã reli¬
querunt: dr̃ natura misericors ẽ : & paratus ut salu& clementia quos non potest
saluare iustitia. Nos aũ uitio nr̃o paratã miseri cordiam. & ultro se offerentẽ
ꝑdimus : & relinquimus: & non dixit. quifaciunt uanitater: Vanitas quippe
uanitatũ omnia uanitas: Ned amnare uideretur uniuersos. & cuncto generi
humano miseri cordiã denegare Sed qui custodiunt uanitates. siue menda¬
tium. Qui transier̃ in affectum cordis. Quinon solũ faciunt. sed ita consentiuN
uanitates quasi diligant: & thesaurum inuenisse se putent. Simulq cerne mag¬

Expanded text:
atitudine. Et considerandum quod novo genere, oratio fiat pro oratione, et pratitudine. Et considerandum quod novo genere, oratio fiat pro oratione, et precetur ut oratio illius conscendat ad templum Dei. Petit autem quasi pontifex, ut in corpore suo populus liberetur. Qui custodiunt vanitates frustra, misericordiam suam derelinquent. LXX: Qui custodiunt vana et mendacia, misericordiam suam reliquerunt. Deus natura misericors est, et paratus ut salvet clementia, quos non potest salvare justitia: nos autem vitio nostro paratam misericordiam, et ultro se offerentem perdimus et relinquimus. Et non dixit, qui faciunt vanitates Vanitas quippe vanitatum, et omnia vanitas ne damnare videretur universos, et cuncto generi humano misericordiam denegare; sed qui custodiunt vanitates, sive mendacium, qui transierunt in affectum cordis: qui non solum faciunt, sed ita custodiunt vanitates, quasi diligant, et thesaurum invenire se putent. Simulque cerne mag
Abbreviated transcription (Latin):
Nihil me deuita sperare ꝑ mitter&: Quicquid in possibile uidebat᷑. dñi recordatione
speratum ẽ : Videbamme clausum utero co&: & tota spes mea dñs erat: ex quibus
discimus Iuxta Uex̾ eo tempore quodeficit anima nr̃a. &acorporis compage
diuellitur: Nonnos debere alio cogitationẽ uertere: nisi adeũ qui & incor pore
& extra corpus noster ẽ dñs Suꝑ saluatoris uero ꝑsona nonẽ. difficilis interp̃¬
tatio. Quidixit: Tristis ẽ anima mea usq ad mortẽ : Pater si pos sbile ẽ tran¬
seat calix iste ame. & in manus tuas cõmendo spmmeum : & c&era his similia:
ut ueniat ad te oratio mea: Ad templum scm̃tuum: Lxx. similit̃. Idcirco intribu¬
latione dñi recordatussũ : ut oratio mea de extremo mari. & scissuris montiũ.
conscendat adcelos: &uenut ad templum scm̃ in quo tua aeterna frueris be¬

Expanded text:
nihil me de vita sperare permitteret, quidquid impossibile videbatur, Domini recordatione nihil me de vita sperare permitteret, quidquid impossibile videbatur, Domini recordatione superatum est. Videbam me clausum in utero ceti, et tota spes mea Dominus erat. Ex quibus discimus juxta Septuaginta eo tempore quo deficit anima nostra, et a corporis compage divellitur, non nos debere alio cogitationem vertere, nisi ad eum, qui et in corpore et extra corpus noster est Dominus. Super Salvatoris vero persona non est difficilis interpretatio, qui dixit: Tristis est anima mea usque ad mortem . Et: Pater, si possibile est, transeat a me calix iste. Et: In manus tuas commendo spiritum meum : et caetera his similia. Ut veniat ad te oratio mea, ad templum 413 sanctum tuum. LXX similiter. Idcirco in tribulatione Domini recordatus sum, ut oratio mea de extremo mari, et scissuris montium conscendat ad coelos, et veniat ad templum sanctum tuum, in quo tu aeterna frueris be
Abbreviated transcription (Latin):
litatem. Quando dicitur hoc quodĩ modo duob digitulis conp̃hensũ corpus
ostendtur. hoc in quo nascimur. hoc quod timent recipere qui puniendis̃: hoc
quod uirginitas expectat ad premium. adulterium formidat ad poenam. Suꝑ
ionans ita intellegi potest : Quod quinuentre co& iuxta nituram corporum
corrumpidebuerat. & cibus bestiȩ proficere ac ꝑuenas artusq diffundi sos¬
pes & integer manserit. Porro quod ut. dñe dr̃ meus blandientis affectus ẽ quod eõ¬
munem omnium dñ beneficii magnitudine. suum & quasi proprium senseritdm̃
me animamea dñi recordatur sum. Cuminquit nullũ aliud sperarẽ auxilium:
recor ditio dni mihi saluti fuit: Iuxta illud Recordatus sum dñi & laetatus sum
& in alio loco. Recordatus sumdierum antiquorũ : & annos aet̾nos inmente ha¬
bui. Ego cumdisperarem salutem : & carnis fragilitas inmedio uentre coeti

Expanded text:
litatem. Quando dicitur, hoc, quodammodo duobus digitulis comprehensum corpus litatem. Quando dicitur, hoc, quodammodo duobus digitulis comprehensum corpus ostenditur: hoc in quo nascimur, hoc in quo morimur, hoc quod timent recipere qui puniendi sunt, hoc quod virginitas exspectat ad praemium, adulterium formidat ad poenam. Super Jona autem ita intelligi potest: Quod qui in ventre ceti juxta naturam corporum corrumpi debuerat, et in cibos bestiae proficere, ac per venas artusque diffundi, sospes et integer manserit. Porro quod ait: Domine Deus meus, blandientis affectus est, quod communem Deum omnium, beneficii magnitudine suum et quasi proprium senserit Deume anima mea, Domini recordatus sum. Cum, inquit, nullum aliud sperarem auxilium, recordatio Domini mihi saluti fuit, juxta illud: Recordatus sum Domini, et laetatus sum . Et in alio loco: Recordatus sum dierum antiquorum, et annos aeternos in mente habui . Ego cum desperarem salutem, et carnis fragilitas in medio ventre ceti
Abbreviated transcription (Latin):
lii uero int̃prȩtant᷑ quod ad conparationẽ. caelestisbeatitudinis. & uerbi dĩ hu¬
manũ corpus corruptio sic. quod seminatur incorruptione: & incentesi mo secun¬
do psalmo exꝑsona iusti signific&ur . Qui sanat om̃s infirmitates tuas : quire
liberabit decorpose mortis huius. Rapelletur corpus mortis uel corpus humilita¬
tis. Hoc illi adoc casionem suȩ ducant aereseos : & sub ꝑ sona xp̃i metiantur anti¬
christum Ecclesias teneant ut uentrẽ pinguis simũ nutriant : & carnalit̃ uiuen¬
tes. contra carnẽ disputent . Nos ãt scimus de incorrupta uirgine corpus a sup¬
tum Non corruptionem xp̃i fuisse : sed templũ. Quod si in a postoli adcorintheos
sententiã trahimur. inqua corpus dicitur spiritale: ne contentiose uide amur
Dicimur idipsum quidẽ corpus & eandem carnem resurgere que sepulta ẽ quie
in humo condita : sed mutare eamgloriam. Non mutare naturã. Opost& enim
corruptiuum hoc induere incorruptionẽ: & mortale hoc induere in morta¬

Expanded text:
beatitudinis et verbi Dei humanum corpus corruptio sit, quod seminatur in corruptione, et in centesimo secundo psalmo ex persona justi significetur: Qui sanat omnes infirmitates tuas, qui redliberabit de corpore mortis hujus? , et appelletur corpus mortis vel corpus humilitatis. Hoc illi ad occasionem suae ducant haereseos, ut sub persona Christi mentiantur Antichristum, Ecclesias teneant, ut ventrem pinguissimum nutriant, et carnaliter viventes, contra carnem disputent: nos autem scimus de incorrupta virgine corpus asumptum non corruptionem Christi fuisse, sed templum. sententiam trahimur, in qua corpus dicitur spirituale , ne contentiosi 412 videamur, dicemus idipsum quidem corpus, et eamdem carnem resurgere, quae sepulta est, quae in humo condita; sed mutare eam gloriam, non mutare naturam: Oportet enim corruptivum hoc induere incorruptionem, et mortale hoc induere immorta
Abbreviated transcription (Latin):
siunius quidem diei fuerat uita eius: & sinumerabiles Anni uitae illius: Si enĩ
stellȩ non s̃ mundȩ inc̃spectudi ÷ quanto magis uermes & putredo & hi quiper¬
u&as sacco induitur. Uiri non p̃dicant saccum: sed tantũ ieiuniũ: At uero his
uent̃ & habitus luctuosus. ambitiosius dnm̃ dep̃centur. Et ꝑuenit uerbum adre¬
gemniniue : & surrexit desoliosuo : & abiecit uestimentum suum ase : & indutus

Expanded text:
si unius quidem diei fuerit vita ejus, et numesi unius quidem diei fuerit vita ejus, et numestellae non sunt mundae in conspectu dei, quanto magis uermis et putredo et hi quimnis aetas sacco induitur. Viri non praedicant saccum, sed tantum jejunium: At vero hi venter, et habitus luctuosus ambitiosius Dominum deprecentur. Et pervenit verbum ad regem Ninive, et surrexit de solio suo, et abjecit vestimentum suu
Abbreviated transcription (Latin):
nineuitȩ in dños : & p̃dicauer̃ ieiunium &uestitir̃ saccis : Amaiore usq admino¬
rem .Lxx. similit̃. Crerdit nineue : & isrł incredulus ꝑseuerat. Credit pr
putium: &cir cũ cisio ꝑ man& infidelis. Et primum credunt uirimine ue
qui adaetatẽ xp̃i ꝑueneranT. Prȩdican᷑q ieiuniũ. & uestiunt᷑ saccis amaiore
usq adminorem : Dignur &uictur & habitus penitentiȩ ÷ ut qui offenderant dm̃.
luxu. & ambitione eorum damna  tione placeant. perquȩ prius offen¬
derant. Saccus &ieiuniũ. arma sunt pȩnitentiue : Auxilia peccatorũ : Ante
ieiunium. & sic saccur: Ante quod occultumẽ & postet quod palã : hoc semper
dnõ : illud interdum exhib&ur & hominib : & sie duob necessarus unũ est sub¬
trahendum : magis ieiuniũ absq sacco quã saccum eligam absq ieiunio
Maior aetar incipit: &usq adminorẽ peruenit. Nullus enim absq peccato: &

Expanded text:
Ninivitae in Deum, 417 et praedicaverunt jejunium, et vestiti sunt saccis a majore usque ad minoNinivitae in Deum, 417 et praedicaverunt jejunium, et vestiti sunt saccis a majore usque ad minoreaeputium, et circumcisio permanet infidelis. Et primum credunt viri de Ninive, qui ad aetatem Christi pervenerant: praedicantque jejunium, et vestiuntur saccis a majore usque ad minorem. Dignus et victus et habitus poenitentiae, ut qui offenderant Deum luxu et ambitione, eorum damnatione placent, per quae prius offenderant. Saccus et jejunium arma sunt poenitentiae, auxilia peccatorum: ante jejunium, et sic saccus; ante quod occultum est, et postea quod palam: hoc semper Deo, illud interdum exhibetur et hominibus. Et si e duobus necessariis unum est subtrahendum, magis jejunium absque sacco, quam saccum eligam absque jejunio. Major aetas incipit, et usque ad minorem pervenit : nullus enim absque peccato, et
Abbreviated transcription (Latin):
nihil. notandum quoque quod non dixerit tribus diebus & noctibus: uel uno die
& nocce. Sed absoluce diebus & diemꝰ : ut ostender& inmysterio trinitatis. &un¬
us dĩ confessione nihil ẽẽ tenebrosum. Et clamauit: & dixit. Ad huc xl dier &m
curita trans latum sit : cum in hȩbreo nec litterarũ. Nec syllabarum Nec accentũm
nec uerbi sit ulla communitas : T res enim dicuntur salos : & xl arbaim Alioqun
nec de iudei itinere tanto missus proph&a Ad assyrios. dignam prȩdicationis suȩ pe¬
nitentiam flagitabat ut antiqua & putrida uulnera Diu ad posito curarentur
emplastro: Porro quadragenarius numerus conuenic peccatoribꝰ: &ieiunio &orati¬
mero nostras animas p̃parat. Quod aũ clamauit: euangelicũ illud expl&ur :
Stans clamabat intemplodicens. Quisitit ueniat ad me&bibat. Omnis enim ser¬
mo saluatoris quia demagnis p̃dicat clamor appellatur. Et credider̃ uiri

Expanded text:
nihil . Notandum quoque quod non dixerit, tribus diebus et noctibus, vel, uno die et nocte, sed absolute, diebus et die, ut ostenderet in mysterio Trinitatis, et unius Dei confessione nihil esse tenebrosum. Et clamavit et dixit: adhuc quadraginta cur ita translatum sit, cum in Hebraeo nec litterarum, nec syllabarum, nec accentuum, nec verbi sit ulla communitas. Tres enim dicuntur SALOS  , et quadraginta ARBAIM  . Alioquin et de Judaea tanto itinere missus propheta in Assyrios, dignam suae praedicationis poenitentiam flagitabat, ut antiqua et putrida vulnera diu apposito curarentur emplastro. Porro quadragenarius numerus convenit peccatoribus et jejunio, et oratimero nostras animas praeparat. Quod autem clamavit, Evangelicum illud expletur: Stans clamabat in templo, dicens: Qui sitit, veniat ad me et bibat. Omnis enim sermo Salvatoris, quia de magnis praedicabat, clamor appellatur. Et crediderunt viri
Abbreviated transcription (Latin):
inmanibus eorum. Quis scit si conuestatur &ignoscat ds̃. & reuertatur a furore
irȩ suȩ : & non peribimus : Eex. Et ad propinquauit sermo ad regẽ nineue: &
surrexit de drono suo: & abstulit stolam suam ase & cooꝑtus̃ sacco & sedit in
cinere : Et p̃dicatum eꝰ innineue arege & ab omnib maioribus eius. dicens :
Homines & iumenta & boues & oues nongustent quicquam. nec pascant᷑ : & aquã

Expanded text:
convertatur 418 et ignoscat Deus, et revertatur a furore irae suae et non peribimus? LXX: Et appropinquavit sermo ad regem Ninive et surrexit de throno suo, et abstulit stolam suam a se, et coopertus est sacco, et sedit in cinere, et praedicatum est Ninive a rege, et ab omnibus majoribus ejus, dicentibus: Homines et jumenta et boves et ove
Abbreviated transcription (Latin):
salsos fluctus: ego in mediis temptationibus dulcissima fluenta sorbebam.
Nec impium tibi eẽ uideatur. Sinunc dñs dicat. proiecistime in profundum.
Quiloquitur inpsalmo Qñ quem tu ꝑcussistiꝰ ꝑsecuti sunt. Secundũ illud quod
ex ꝑsona patris in Zacharia ponitur: percutiam pastorem &oues disꝑgentur
Omnes gurgitertui & flucturtui suꝑ me transier̃. Lxx. Omnes eleuationes tuȩ
& fluctus tui. suꝑ me transier: Quod suꝑ ionam tumentes. fluctus maris tran¬
sierunt. & tonuerit sȩua tempestas Nulli dubium ẽ: quȩ rimus ergo quo mo¬
do om̃s eleuationes & gurgites & fluctus dĩ suꝑ saluatorem transierint Tempta¬
tio ẽ uita hominum suꝑ terram: siue ut in hȩbreo hub&ur. Militia : quia hic
militamus ut alibi coronemur. Nullus que ẽ hominũ qui cunctas sustinere
quȩat temptationes: Absque eo qui temptatus ẽ. In omnib iuxta nrãm similitu¬

Expanded text:
salsos fluctus, ego in mediis tentationibus dulcissima fluenta sorbebam. salsos fluctus, ego in mediis tentationibus dulcissima fluenta sorbebam. Nec impium tibi esse videatur, si nunc Dominus dicat: Projecisti me in profundum , qui loquitur in psalmo: Quoniam quem tu percussisti, ipsi persecuti sunt: secundum illud quod ex persona Patris in Zacharia ponitur: Percutiam pastorem, et oves dispergentur . Omnes gurgites tui et fluctus tui super me transierunt. LXX: Omnes elevationes tuae et fluctus tui super me transierunt. Quod super Jonam tumentes maris fluctus transierint, et detonuerit saeva tempestas, nulli dubium est. Quaerimus autem quomodo omnes elevationes, et gurgites, et fluctus Dei, super Salvatorem transierint. Tentatio est vita hominum super terram , sive ut in Hebraico habetur, militia, quia hic militamus, ut alibi coronemur. Nullusque est hominum, qui cunctas sustinere queat tentationes, absque eo qui tentatus est in omnibus, juxta nostram similitu
Abbreviated transcription (Latin):
psalmo dicitur : Tuaũ ab iecisti & dispexisti. distulistixp̃mtuũ: subuestisti testa men¬
tum seruitui : contaminasti in terra scũ arium eius. Destruxisti omnes macerias eius :
& reliqua : Ad conparationem caelestis beatitudinis & eius loci Dequo scriptum
est. In pace scã locus eius. Omnis terrena habitatio plena ẽ fluctib. plena tẽ pes¬
tatibus: Porro cormaris significatur infernus: proquo in euangelio legimus. in
corde terrae. Quomodo aũ cor animalis inmedio ẽ: ita & infernus in medio t̃rx
ẽẽ ꝑhib&ur. Vel ceste iuxta AΝΛΓCΤΕΝ incorde maris. Inmediis temptationi¬
bus eẽ se memorat : &tamen cum int̃ amaras aquas fuerdt. & temp tatissit. Iuxta
omnia Absq peccato non sensit amaras aquas. Sed flumine circũ datus ẽ de quo &
in alio loco legimus Fluminis imp&us laetificat ciuitatẽ dĩ: Alus bibentib

Expanded text:
psalmo dicitur: Tu autem abjecisti et despexisti, distulisti Christum tuum: subvertisti testamenpsalmo dicitur: Tu autem abjecisti et despexisti, distulisti Christum tuum: subvertisti testamentum servi tui, contaminasti in terra sanctuarium ejus, destruxisti omnes macerias ejus , et reliqua. Ad comparationem enim coelestis beatitudinis, et ejus loci, de quo scriptum est: In pace sancta locus ejus , omnis terrena habitatio plena est fluctibus, 408 plena tempestatibus. Porro per cor maris significatur infernus, pro quo in Evangelio legimus: In corde terrae . Quomodo autem cor animalis in medio est, ita et infernus in medio terrae esse perhibetur. Vel certe juxta ἀναγωγὴν, in corde maris, id est, in mediis tentationibus esse se memorat. Et tamen cum inter amaras aquas fuerit, et tentatus sit juxta omnia absque peccato, non sensit amaras aquas: sed flumine circumdatus est, de quo et in alio loco legimus: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei : aliis bibentibus
Abbreviated transcription (Latin):
maui & ex audiuit me. Uentrẽ aũ inferi. aAluũ coeti intellegamus: quȩ tar¬
tȩ fuit magnitudinis. ut instar inferni obtiner&. Sed meliu ad ꝑsonam
xp̃ĩ referri potest: qui s ub nomine diuid cantat inps almo. Non derelin ques
animam meam in inferno Nec dabis scm̃ tuum uidere corruptionẽ. Qui fu¬
it in inferno uiuens in termor tuos liber. Et proiecistime in profundũ cordis
maris & flumin me circũ dedẽr . Lxx proiecistime in profundũ cordis ma¬
ris & flumina mecircuideder̃: Quantũ ad ꝑsonam ionȩ non ẽ difficilis int̃¬
pretatio: quod coeticlausus aluo. inprofundissimo & inmedio maris fu̾it flu¬
minibus quiuallatus sit. Quantum ad dnm saluatorem sexagesim ĩ octaui psal¬
mi sumamus exemplum: In quo loquitur. Infixus sum inlimo profundi. & nonẽ
substantia. Veni in pro fundũ maris & tempestas dimersit me: De quo & in alio

Expanded text:
mavi, et exaudivit me . Ventrem autem inferi, alvum ceti intelligamus, quae tanmavi, et exaudivit me . Ventrem autem inferi, alvum ceti intelligamus, quae tantae fuit magnitudinis, ut instar obtineret inferni. Sed melius ad personam isti referri potest, qui sub nomine David cantat in psalmo: Non derelinques animam meam in inferno: nec dabis sanctum tuum videre corruptionem . Qui fuit in inferno vivens, inter mortuos liber. Et projecisti me in profundum in corde maris, et flumen circumdedit me. LXX: Projecisti me in profundum cordis maris, et flumina me circumdederunt. Quantum ad personam Jonae non est difficilis interpretatio: quod ceti clausus alvo in profundissimo et in medio maris fuerit, fluminibusque vallatus sit. Quantum ad Dominum Salvatorem sexagesimi octavi psalmi sumamus exemplum in quo loquitur: Infixus sum in limo profundi, et non est substantia: Veni in profundum maris, et tempestas demersit me; de quo et in alio
Abbreviated transcription (Latin):
ne dilatasti mihi Cla maui detribulatione mea ad dñm : Exaudiuit me deuen
tre inferi Clamaui & ex audiu uocem meam. Lxx similiter. Hoc cantũ¬
modo cõmutato deuentre inferi. Clamoris mei : Nondix̃ clamo sed clamaui:
Nec defuturo precatur. sed de p̃terito gratias agit Indicans nob̵. quodex eo tempo¬
re . quo p̃cipitatus inmare uidiss& co&um & tantã corporis molem & in manem
rictum apto seore sorbere Dñĩ recordatus sic : &clamauerit uel a quis cedentib
& clamore inueniente locum: uel toto cordis affectu: Secundũ illud quod apos¬
tolur dicit: Clamanter incordib: nris. abba. pat̃ & clama ueritei qui solus no¬
uit corda hominũ & loquitur ad moysen. Quid clamas adme : Cumutiq nis
ante hane uocem clamasse moxsen scriptura cõmemoret. Hoc ẽ illud:
quod & inprimo graduum psalmo legimus: Addnm cum tribularer cla¬

Expanded text:
ne dilatasti mihi . 407 Clamavi de tribulne dilatasti mihi . 407 Clamavi de tribultre inferni clamavi, et exaudisti vocem meam. Septuaginta similiter, hoc tantummodo commutato: de ventre inferi clamoris mei audisti vocem meam. Non dixit, clamo, sed clamavi: nec de futuro precatur, sed de praeterito gratias agit: indicans nobis quod ex eo tempore quo praecipitatus in mare vidisset cetum, et tantam corporis molem, et immanes rictus aperto se ore sorbere, Domini recordatus sit, et clamaverit, vel aquis cedentibus, et clamore inveniente locum, vel toto cordis affectu, secundum illud quod Apostolus dicit: Clamantes in cordibus vestris, abba, pater . Et clamaverit ei qui solus novit corda hominum, et loquitur ad Moysen: Quid clamas ad me ? Cum utique nihil ante hanc vocem clamasse Moysen Scriptura commemoret. Hoc est illud quod in primo graduum psalmo legimus: Ad Dominum cum tribularer cla
Abbreviated transcription (Latin):
eta uopgocΕVΝ+ &omnem grecam. latinamq hystoriam : Ibiq cernent uel
dapͥnen in laurum. uel phetontis sorores in poptilo arbore fuisse conuersas
quomodo iuppiter eorum sublimissimus deus sit mutatus incignum. In auro flx¬
erit. Intauro rapuerit : & c&era in quibus ipsa turpitudo fabularum diuinitatis
denegat scĩtatẽ. Illis credunt & dicuntdõ cunctu possibilia : & cum turpibus or¬
dant. potentia quȩ dĩ uniuersa defendant : Eandemuirtutẽ non tribuunt &¬
honestis. Quod autẽ scriptum ẽ &o rauit ionas ad dñm dm̃ suum deutero pis¬
cis & dixit Intellegimus eum post quam in utero co&i se sospitem eẽ sense¬
rit. Non disperisse dednĩ miseri cordia : & totũ ad obsecrationem eẽ conuersũ:
Dñs enim quidixerat de iusto cumipso sum in tribulatione : & cum inuo cauerit
me dicam adsum Ad fuit ei & dicere potest. quia ex auditus ẽ: intribulatio¬

Expanded text:
Metamorphoseos, et omnem Graecam, Latinamque historiam, ibique cernent vel Metamorphoseos, et omnem Graecam, Latinamque historiam, ibique cernent vel Daphnen in laurum, vel Phaetontis sorores in populos arbores fuisse conversas: quomodo Jupiter eorum sublimissimus deus, sit mutatus in cygnum, in auro fluxerit, in tauro rapuerit, et caetera, in quibus ipsa turpitudo fabularum, divinitatis denegat sanctitatem. Illis credunt, et dicunt Deo cuncta possibilia: et cum turpibus credant, potentiaque Dei universa defendant, eamdem virtutem non tribuunt et honestis. Quod autem scriptum est: Et oravit Jonas ad Dominum Deum suum de utero piscis, et dixit, intelligimus eum postquam in utero ceti sospitem esse se senserit, non desperasse de Domini misericordia, et totum ad obsecrationem esse conversum. Deus enim qui dixerat de justo: Cum ipso sum in tribulatione . Et: Cum invocaverit me, dicam: adsum, affuit ei, et dicere potest qui exauditus est: In tribulatio
Abbreviated transcription (Latin):
huius exponere sacramentũ illius magis sequenda sententia ẽ. Et orauit ionas
refestur addnm. & exeo qđ tribus diebus & trib noctib inutero co&i fuit. passionẽ
indicat saluatoris : Deb& & oratio illius tipureẽ orationis dominicȩ : Nec ignoro quor¬
dam fore quibus incredibile uideatur. tribus diebus & tribus noctib. inutero co&i
In quo nausragia degerebantur hominẽ potius se seruari: quiutiq aut fidele¬
erunt: aut in fideles : si fideles : multa credere maiora cogentur. Quo modo tres pu¬
eri missi in camino aestuantis incendii Intantum inlesi fuer̃. ut ne uestimenta qui¬
demeorum odorignis attigerit. Quo modo recesserit mare & ad instar muroꝵ
hic inde rigidum stecit᷑ : ut p̃ber&uiam populo transeunti. Quomodo humana
ratione. aucta fame. Leonum rabies prȩdam suam timens aspexerit. Necteq¬
gerit : & multa huius cemodi. Sin autem in fideles erunt legan .XV. libros nasonr

Expanded text:
hujus exponere sacramentum, illius magis sequenda est sententia. Et oravit Jonas hujus exponere sacramentum, illius magis sequenda est sententia. Et oravit Jonas refertur ad Dominum, et ex eo quod tribus diebus ac noctibus in utero ceti fuit, passionem indicat Salvatoris, debet et oratio illius typus esse orationis Dominicae. Nec ignoro, quosdam fore, quibus incredibile videatur, tribus diebus ac noctibus in utero ceti, in quo naufragia dirigebantur, hominem potuisse servari, qui utique aut fideleerunt, aut infideles: si fideles, multo majora credere cogentur: Quomodo tres pueri missi in caminum aestuantis incendii, intantum illaesi fuerint, ut ne vestimenta quidem eorum odor ignis attigerit : Quomodo recesserit mare, et ad instar murorum hinc inde rigidum steterit, ut praeberet viam populo transeunti : Quomodo humana ratione, aucta fame, leonum rabies praedam suam timens aspexerit, nec tetigerit: et multa hujuscemodi. Sin autem infideles erunt, legant quindecim libros Nasonis
Abbreviated transcription (Latin):
Quidamna pac heviiiquando sole fugiente ab hora sexta usq adhoramnonã
Nox succes sit diei induas dies & noctes diuidunt : & ad ponentes sabbatũ. tresdies
& tres noctes aestimant sub putandas : Nos uero CΥΝE DOXΙRUC totũ intel¬
legamus a parte ut exeo quod inΠΑ ΡΑCΚΕΟΕΝ Mortuus ẽ unamdiem suppu¬
temus & noctem & sabbati alterã : Tertiã uero noctẽ. quaediei dominicȩ mancipa¬
tur. referamus ad exordiũ diei alterius: Nam & ingenesi. nox non p̃cedentis diei
est. sed sequentis: id est principiũ futuri. non finis p̃teriti. Hoc ut intellegi possit:
dicam simplicius. Finge aliquem hora nona egressum eẽ demansione. & alte¬
rius diei hora testia ad mansionẽ alterã ꝑuenisse. Si dixero bidui eũ fecis se
iter: Nonstatim rep̃hendar mendacui. Quia ille qui ambulauit non omnes horas

Expanded text:
Quidam παρασκευὴν, quando sole fugiente ab hora sexta usque ad horam nonam, Quidam παρασκευὴν, quando sole fugiente ab hora sexta usque ad horam nonam, nox successit diei, in duos dies et noctes dividunt, et apponentes sabbatum, tres dies et tres noctes aestimant supputandas: nos vero συνεκδοχικῶς totum intelligamus a parte: ut ex eo quod εἰν παρασκευῇ mortuus est, unam diem supputemus et noctem, et sabbati alteram: tertiam vero noctem, quae diei Dominicae mancipatur, referamus ad exordium diei alterius: nam et in Genesi nox non praecedentis diei est , sed sequentis, id est, principium futuri, non finis praeteriti. Hoc ut intelligi possit, dicam simplicius. Finge aliquem hora nona egressum esse de mansione, et alterius diei hora tertia ad mansionem alteram pervenisse: si dixero bidui eum fecisse iter, non statim reprehendar mendacii, quia ille qui ambulavit, non omnes horas
Abbreviated transcription (Latin):
ne lu&uata ẽ : Tantũ luxit in uomitu : tune quȩ completumẽ illud quod legimus
inoscȩ. Ero mors o mors eromor sus tuus inferne. In hebraico autẽ piscẽ gran¬
dem legimus: proquo lxx inter pretes & dñs in euangelio coetumuocant rem
ipsam byeuius explicantes. In hebraico enim dicitur. daççadol quod int̃pre¬
tatur piscis grandis : haud dubium qui incoetum signific& : & anim aduertendum
quodubi putabatur interitus : ibi custodia sit: Porro quodait. Prȩparauit uel ab
initio cum conaderit᷑. De quo & inpsalmo scribitur. Draco iste quẽ formasti
ad inludendũ ei. Vel ceste iuxta nauem dicit uenire : ut p̃cipitem ionam insu os
reci per& sinus & promoste preber& habita culum : ut qui in raui senserat ira¬
tumdm̃. propitiũ in mortȩ sen:rit. Et erat ionas inuentre piscis. tribus diebus.
& tribus noctibus. LX. Et erat ionas inuentre co&i: tribus diebus. & trib. noctib
Huius locimysteriũ in euangelio dñs exponit : Et suꝑ fluumẽ. uel id ipsum uel aluo

Expanded text:
um luxit in vomitu. Tuncque completum est illud quod legitur in Osee: Ero mors tua, o mors: ero morsus tuus, inferne . In Hebraico autem piscem grandem legimus, pro quo LXX interpretes, et Dominus in Evangelio cetum vocant, rem ipsam brevius explicantes. In Hebraico enim dicitur DAG GADOL,   quod interpretatur, piscis grandis: haud dubium quin cetum significet. Et animadvertendum, quod ubi putabatur interitus, ibi custodia sit. Porro quod ait, praeparavit, vel ab initio cum conderet, de quo et in psalmo scribitur: Draco iste quem formasti ad illudendum ei : vel certe juxta navem fecit venire, ut praecipitem Jonam in suos reciperet sinus, et pro morte praeberet habitaculum: ut qui in navi iratum senserat Deum, propitium in morte sentiret. Et erat Jonas in ventre piscis tribus diebus et tribus noctibus. LXX: Et erat Jonas in ventre ceti tribus diebus et tribus noctibus. Hujus loci mysterium in Evangelio Dominus exponit , et superfluum est, vel id ipsum, vel aliud
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ dñs. Erat haec nineue ciuitas magna dg̃: quasi itinere fuerat uiȩ¬
trium dierum. Et coepit ionas ingredi ciuitatẽ: quasi itinere diei uni
us. Statim ionas. quod ei fuerat imperatum : opere perfecit: Nineue
aũ erat ad quam ꝑgebat propheta ciuitas magna: & tanti ambitus. ut uix
trium dierum possit itinere circumire. At ille p̃cepti & superiores nau¬
fragii memor: uiam trium dierum unius diei festinatione compleuit.
Quamquã sunt. qui ita simpliciter in tellegunt: quod in tertia tantum
paste urbis predicauerit : & ad reliquos confestim predicationis sermo ꝑ
dñi prȩdicare : quando mittit a postolos. ut baptizent eos. quierant innine¬
ue : in nomine patris & filii & spr̃ scĩ. Hoc ẽ itinere trium dierũ : & hoc
ipsũ sacramentum salutis humane unius diei uia: Idest unius d ei con
nontam a postolis quam in apostolis predicanteiomay ipseenimdicit : ece ogo uobiscum sumusq ad consum matio¬

Expanded text:
t Dominus. Erat autem Ninive civitas magna Deo, quasi itinere viae dierum trium: et coepit Jonas ingredi civitatem quasi itinere viae unius diei. Statim Jonas quod fuerat sibi imperatum opere perfecit. Ninive autem erat, ad quam pergebat propheta, civitas magna, et tanti ambitus, ut vix trium dierum posset itinere circumiri. At ille praecepti et superioris naufragii memor, viam trium dierum unius diei festinatione complevit, quamquam sint qui ita simpliciter intelligant, quod in tertia tantum parte urbis praedicaverit, et ad reliquos confestim praedicationis sermo pDomini praedicare, quando mittit apostolos ut baptizent eos, qui erant in Ninive, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, hoc est, itinere trium dierum. Et hoc ipsum sacramentum non tam apostolis, quam in apostolis praedicante Jona. Ipse enim dicit: Ecce ego vobiscum sum omni
Abbreviated transcription (Latin):
gis alligoriae: & non ponus unusquirq locus secundũ hẏstoriȩ diuersitatẽ diuersam
intellegentiam recipi& sp̃italem : Igitur sic̃ haec testimonia suas int̃ pretationes
habent & nec p̃cedentia nec consequentia eandem allegoriam desiderant : sic & ionas
proph&a. Non absq periculo int̃pretantis. totus referri addm̃ poterit : Nec exeoqđ᷑
in euangelio dicitur Generatio pessima & adultera signum querit & signũ nonda¬

Expanded text:
ge allegoriae? et non potius unusquisque locus secundum historiae diversitatem, diversam ge allegoriae? et non potius unusquisque locus secundum historiae diversitatem, diversam recipiet intelligentiam spiritualem? Igitur sicut haec testimonia suas interpretationes habent, et nec praecedentia, nec consequentia eamdem desiderant allegoriam: sic et Jonas propheta non absque periculo interpretantis, totus referri ad Dominum poterit. Nec ex eo quod in Evangelio dicitur: Generatio pessima Al. prava et adultera signum quae
Abbreviated transcription (Latin):
prudens rogandus ẽ lector : Non eundem ordinem tropologiae. quẽ hystoriȩ quȩ rere:
Nam & apostolus Agar & sa ram adduo testamenta refest: & ta menno nomnia
quae in hystoria illa narrantur tropoloice interp̃tari possumus & ad effesios. de
nio sic abusus ẽ. a postolus : fac. Hoc enim quod scriptum ẽ. Id eo relinqu& homo
patremsuum referamus ad x pm utdicamus cũ patrẽ incȩlis relinquis sedm̃. utgen
tium unger&ur ecclesiae:. Hoc quod sequitur matrẽ suãt Quam possumus inter¬
p̃tari. Nis foste dicamus relinquisse eũ eȩlestem herłm quac ẽ mat̃ scõrum
& c&era multo his difficiliora : Illud &iam quod ab eodem apostolo scribitur. Bibe
p&ra amorse. ꝑcursa sit. Non semel sedbis quod a quae fluxerunt & torrenter re¬
pl&i sunt: Namuniuersam loci illius hystoriam ꝑhanc occasionem cogimũẜ suble¬

Expanded text:
Prudens rogandus est lector, ne eumdem velit ordinem tropologiae, quem et historiae quaerere. Prudens rogandus est lector, ne eumdem velit ordinem tropologiae, quem et historiae quaerere. Nam et Apostolus, Agar et Saram ad duo Testamenta refert: et tamen non omnia quae in historia illa narrantur, tropologice interpretari possumus. Et ad Ephesios de nio sic abusus est Apostolus? Fac enim hoc quod scriptum est: Ideo relinquet homo patrem suum, referamus ad Christum, ut dicamus eum Patrem in coelis reliquisse Deum, ut gentium populus jungeretur Ecclesiae: hoc quod sequitur, matrem suam, quomodo possumus interpretari, nisi forte dicamus reliquisse eum coelestem Jerusalem, quae est mater Sanctorum, et caetera multo his difficiliora? Illud etiam quod ab eodem Apostolo scribitur: Bibebpetra a Moyse percussa sit, non semel sed bis , quod aquae fluxerint, et torrentes repleti sint. Num universam loci hujus historiam per hanc occasionem cogemus sub le
Abbreviated transcription (Latin):
funẽ soluentem elitore: & in gredientem mare: deditque naulum eius. siue mercedem
nauis : Id est subuectionis eus iuxta hebraicum. siue naulum prose : ut lxx. transtuler :
& uel descendit ineam ut proprie continetur. Inhȩbraico. hire t enim descendit dicit᷑
ut fugitiuus sollicite latebras querer&: uel ascendit : ut scriptumest ineditione uulga¬
ta ut quocumq nauis perger& ꝑ uenir& : Eua sisse se putans. si iudȩam relinquer&:
rimum. non uult tollere panem filiorũ & dare eũ canibus : Sed quia uenerat adoues
perditas domus isrł: Dat uectoribus pretium : ut qui primum suum saluare uult popu¬
lum. salu& accolas maris : & inter turbines ac tempestates. Id est passionẽ suã crucis¬
que: conuicia submersos inferno salu& eos. quos quasi innaui dormiens neglegebat:

Expanded text:
funem solventem e littore, et ingredientem mare, deditque naulum ejus, 395 sive mercedem funem solventem e littore, et ingredientem mare, deditque naulum ejus, 395 sive mercedem navis, id est, subvectionis ejus, juxta Hebraicum, sive naulum pro se Al. suum , ut Septuaginta transtulerunt. Et descendit in eam, ut proprie continetur in Hebraico: IERED   enim descendit dicitur: ut fugitivus sollicite latebras quaereret. Vel ascendit, ut scriptum est in editione Vulgata: ut quocumque navis pergeret, perveniret: evasisse se putans, si Judaeam relinqueret.rimum non vult tollere panem filiorum, et dare eum canibus ; sed quia venerat ad oves perditas domus Israel, dat vectoribus pretium, ut qui primum suum sanare  Al. salvare vult populum, salvet accolas maris, et inter turbines ac tempestates, id est, passionem suam, crucisque convicia submersus in inferno, salvet eos, quos quasi in navi dormiens negligebat .