comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
trẽ suũ illis induerit: Ne solis femina¬
lib nichil dictũ e: hac ut arbitror ex
causa. qđ ad genitalia & uerecunda.¬
nr̃a lex ñ mitat manũ sed ipsi see¬
tiora nr̃a ⁊ cõfusiõe digna. tegere et

Expanded text:
trem suum Aaron illis induerit: de solis feminatrem suum Aaron illis induerit: de solis feminalibus nihil dicitur hac, ut arbitror, causa, quod ad genitalia nostra et uerecunda lex non mittit manum, sed ipsi secretiora nostra et confus
Abbreviated transcription (Latin):
phanius egͣgium suꝑ hoc uolum̃ edi¬
dit Qd si legere uolueris: plenissimã
scientiã consequeris: Ego me iã men¬
surã epłe excedere intelligo: & excipi¬
entes ceras uideo ẽẽ cõpletas Unͣ ad
reliqua tͣnseo: ut tandẽ finiat᷑ orati¬
o liãmina aurea rutilat infronte
tinis: sacrato balteo cingim᷑: dant᷑ no¬
inpectore ponitur accipimꝰ ueri¬
tatem: ꝓfert sermo doctrinã: imꝑ
queratur auriga: et suꝑ creaturas
creator insistens. regat ipse qͦ conclidit:
Qd olim in lãmina monstrabat᷑: ne in
guis eugłii p̃ciosior. ẽ Tc̃ signũ tau¬
uixca iezechiel gem̃tib figebat᷑ ĩ fron¬
te: nẽ portantes crucẽ dicimꝰ Signa¬
tũ ẽ suꝑ nos lum̃ uultꝰ tui dñe: Bis
in exodo legimꝰ p̃cipiente dño. & mo¬
yse iussa faciente. octo uestiũ genera
pontificis: in leuitico de septẽ tantũ
scͥptum ẽ Et refert᷑ quomͦ moyses fra¬

Expanded text:
phanius egregium super hoc uolumen ediphanius egregium super hoc uolumen edidit, quod si legere uolueris, plenissimam scientiam consequeris —: ego iam mensuram epistulae excedere me intellego et excipientis ceras uideo esse conpletas; unde ad reliqua transeo, ut tandem finiatur oratio. lamina aurea rutilat in fronte;hinis, sacrato balteo cingimur, dantur noin pectore ponitur: accipimus ueritatem, profert sermo doctrinam; inpequaeratur auriga et super creaturas creator insistens regat ipse, quae condidit. quod olim in lamina monstrabatur, nunc in guis euangelii pretiosior est. tunc signum iuxta Ezechiel gementibus figebatur in fronte, nunc portantes crucem dicimus: signatum est super nos lumen uultus tui, domine. bis in Exodo legimus praecipiente domino et Moyse iussa faciente octo uestium genera pontificis. in Lenitico de septem tantum scriptum est et refertur, quomodo Moyses fra
Abbreviated transcription (Latin):
gamꝰ leuiticũ: ñ pͥꝰ rationale et sic
suꝑhumerale÷ s ante suꝑhumerale.
& deinceps rationale: Amandatis
tuis inqͥt intellexi Prius faciamus.¬
et sic doceamꝰ: ne doctrine auctoritas
metite fructũ uite: illuminate uo¬
bis lumen scientie: Primũ semina¬
te uob̾ in iusticia᷑ et fructꝰ uitȩ et̾nȩ
metite: et pꝰea uobis scientiã uendi¬
cate Hec statim absoluta ꝑfectio est.
si quis suꝑbumerale & rationale ha¬
beat. nͥ hȩc ipsa inter se forti cõpagi.¬
ne solident᷑. & sibi iicẽ conexa sint
ut & oꝑa rationi. & ratio oꝑib here¬
at: et his p̃cedentib doctrina sequat᷑.
& ueritas: Quatuor elem̃ta de quib
supra diximus. & duos lapides uel
onichinos uł smaragdinos. et gẽmas.
aiͦi. q̃ ponunt᷑ in rationali. si eẽt tẽpꝰ
ut discuterẽ. singłoꝵq nat᷑as et cau¬
sas tͥ exponerẽ÷ & qͥd unꝰquisq uale¬
at et qͦmͦ uͥtutib cõparent᷑: longi tẽ¬

Expanded text:
gamus Leuiticum: non prius rationale et sic gamus Leuiticum: non prius rationale et sic superumerale, sed ante superumerale et deinceps rationale. a mandatis, inquit, tuis intellexi: prius facimus, sic docemus, ne doctrinae auctoritas metite fructum uitae; inluminate uobis lumen scientiae. primum seminate in iustitia et fructus uitae aeternae metite, et postea uobis scientiam uindicate. nec statim absoluta perfectio est, si quis superumerale et rationale habeat, nisi haec ipsa inter se forti conpage solidentur et sibi inuicem nexa sint, ut et opera rationi et ratio operibus haereat et his praecedentibus doctrina sequatur et ueritas. Quattuor elementa, de quibus supra diximus, et duos lapides uel onychinos uel zmaragdinos et gemmas duodecim, quae ponuntur in rationali, si esset tempus, ut discuterem singulorumque naturas et causas tibi exponerem et, quid unusquisque ualeat, et, q
Abbreviated transcription (Latin):
ipso habitu: sacͣm̃ta demonstnͣtur
Inhumeris oꝑa st̃: in pectore ratio
Unde & pectꝰculũ cõmedunt sacer¬
dotes hoc autẽ rationale duplex¬
ẽ. aꝑtũ et absconditũ simplex et
mysticũ: .xiiͥ. in se lapides habens
tes. prudentiã. fortitudinẽ. tẽꝑan
cem. & dũ mutuo miscentur. duode
dñi luce radiantia mundũ illumi¬
ueritas in pectore sac̾dotis ẽ: Cũ enĩ
qͥs indutꝰ fuerit ueste multiplici: con¬
seq̃ns ẽ. ut ueritatẽ quã corde retinet.¬
et insermone ꝓferat: Et ob id in rati.¬
onali ueritas ẽ. idẽ. scientia. ut noue¬
rint que docenda st̃. & manifestacio
atq doctrina. ut possit instruere ali¬
os quod mente concepit: Uͥ ftͣ qui in¬
uocentiã sacerdoti dicunt posse suf¬
ficere: Netꝰ lex nouȩ congruit. Id ip¬
sum moyses qđ apłs. Ille sac̾dotis sci¬
entiã ornat in uestib: iste thimothe¬
um et titũ instruit disciplinis Sed
et ipse uestim̃toꝵ ordo p̃cipuus. Le¬

Expanded text:
ipso habitu sacramenta demonstrans! in umeris opera sunt, in pectore ratio; unde et pectusculum comedunt sacerdotes. hoc autem rationale duplex, apertum et absconditum, simplex et mysticum, duodecim in se lapides habens tes: prudentiam, forcem: et dum mutuo miscentur, duodenni luce radiantia mundum illumiueritas. in pectore sacerdotis est. cum enim indutus quis fuerit ueste multiplici, consequens est ueritatem, quam corde retinet, sermone proferre. et ob id in rationali ueritas est, id est scientia, ut nouerit, quae docenda sint, et manifestatio atque doctrina, ut possit instruere alios, quod mente concepit. ubi sunt, qui innocentiam sacerdotis dicunt posse sufficere? uetus lex nouae congruit: id ipsum Moyses, quod apostolus. ille sacerdotis scientiam ornat in uestibus, iste Timotheum et Titum instruit disciplinis. sed, et ipse uestimentorum ordo praecipuus. le
Abbreviated transcription (Latin):
ñ caderẽ: docẽt ꝑpenitentiã. quo¬
mͦ cadens resurgerẽ Quiẽ tam im¬
turis. quã achab de quo scrip¬
tura dicit: ñ fuit talis ut achab
qui uenundatꝰ ẽ. ut faceret ma¬
lũ in conspectu dñi: Hic cũ ꝓpter
sanguinem nabuthȩ correptus fu¬
isset ab helia. et audisset iram dm̃
distiꝰ et ego inducam suꝑ te ma¬
la. & demetam posteriora tua.
et reliqua: scidit uestim̃ta sua.
capite Tc̃ factus ẽ sermo dñi ad
heliam thesbitem dicens: Honne

Expanded text:
non caderem, doceret per, paenitentianon caderem, doceret per, paenitentiamodo cadens resurgerem. Quid tam imreges, quam Achab, de quo Scriptura dicit; Non fuit alius talis ut Achab, qui venundatus est, ut faceret malum in conspectu Domini? Hic cum propter sanguinem Nabuthae correptus fuisset ab Elia, et audisset iram Domidisti: et ecce ego inducam super te malum, et demetam posteriora tua, » et reliqua: scidit vestimenta sua,capite. Tunc factus est sermo Dei ad Eliam Thesbyten, dicens: « Nonne
Abbreviated transcription (Latin):
retricios. saccũ indueret. ut erro¬
rem publice fateret᷑: et tota urbe
spectante romana. ante diem pas¬
che in basilicã qͦndam laterani. qͥ
das manꝰ. sordida colla sũmitt̾et:
Que peccata fletꝰ iste ñ purget:
Quas inueteratas macłas. hȩc lam̃ta
ñ abluant: Petrus trinã negatio¬
nẽ trina confessiõe deleuit. aiaron
saclegiũ et conflatũ ex auro uitu¬
li caput. fr̃ne correxere p̃ces: lla¬
uid scĩ & mansuetissimi uiri ho¬
micidiũ parit̃ & adulteriũ: sep¬
tem dierum emendauit fames.
acebat in terrã: uolutabat᷑ in ci¬
nere: & oblitꝰ regie potestatis lu¬
men querebat in tenebris: illũ¬
q tantum respiciens quẽ offen¬
derat. lacͥmabili uoce dicebat:
Libi soli peccaui. ꝙ malũ corã te
feci: et redde michi leticiã saluta¬
ris tui. et spũ pͥncipali confirma
me: Atq ita factũ ẽ: ut qui me¬
pͥꝰ docierat uͥtutib sins quomͦ stãs

Expanded text:
retricios, saccum indueret, erroretricios, saccum indueret, errorem publice fateretur et tota urbe spectante Romana ante diem paschae in basilica quondam Laterani, quidas manus, sordida colla submitteret? quae peccata fletus iste non purget? quas inueteratas maculas haec lamenta non abluant? Petrus trinam negationem trina confessione deleuit. Aaron sacrilegium et conflatum ex auro uituli caput fraternae correxere preces. Dauid, sancti et mansuetissimi uiri, homicidium pariter et adulterium septem dierum emendauit fames. iacebat in terra, uolutabatur in cinere et oblitus regiae potestatis lumen quaerebat in tenebris illumque tantum respiciens, quem offenderat, lacrimabili uoce dicebat: tibi soli peccaui et malum coram te feci et: redde mihi laetitiam salutaris tui et spiritu principali confirma me. atqueitafactumest, ut, quimepriusdocuerat uirtutibus suis, quomodo stans
Abbreviated transcription (Latin):
bris suis repugnantẽ legi mentis
sue: et se inictam atq captiuã ad
coitum trahi Meliꝰ arbitrata est
aꝑte confiteri imbecillitatẽ suam.
& umbrã quandã miserabilis subi¬
re coniugii: quã sub gła uni uire
oꝑa exercere meretͥcũ: Idem apłs¬
uult uiduas adolescentulas nube̾:
filios ꝓcreareꝰ nullã occasionem¬
dare maledicti grã: et ꝓtinꝰ cur hoc
uelit exponit: Iam enĩ quedã abi¬
erunt retro post sathanam Igit᷑
et fabiola quia ꝑsuaserat sibi. et
putabat uirũ iure a se dimissum
nec uigorem ȩugłii nouerat. in quo
mibendi uniu̾sa causatio uiris ui
nus excepit: Sed ego in abolitis
& antiquis moror: querens excusa¬
re culpam. cutaniꝰ penitentiã ipsa
confessa ẽ Os ut hoc crederet. ut
pꝰ mortẽ sedi ui. ri in semet reuer¬
sa. quo tempore solent uidue ne¬
glegentes iugo seruitutis excusso
liberiꝰ agere. adire balneas. uolita¬
re ꝑ plateas. uultꝰ circũferre me¬

Expanded text:
bris suis repugnantem legi mentis bris suis repugnantem legi mentis suae et coitum trahi. Melius arbitrata est aperte confiteri imbecillitatem suam, et umbram quamdam miserabilis subire conjugii, quam sub gloria univirae opera exercere meretricum. Idem Apuult uiduas adulescentulas nubere, filios procreare, nullam dare occasionem maledicti gratia. etprotinuscur hoc uelit, exponit: iam enim quaedam abierunt retro satanan. igitur et Fabia, quia persuaserat sibi et putabat uirum iure a se dimissum nec euangelii uigorem nouerat, in quo nubendi uniuersa causatio uiuentibunus accepit. Sed quid ego in abolitis et antiquis moror quaerens excusare culpam, cuius paenitentiam ipsa confessa est? quis hoc crederet, ut post mortem secundi uiri in semet reuersa, quo tempore solent uiduae neglegentes iugo seruitutis excusso agere se liberius, adire balneas, uolitare per plateas, uultus circumferre me
Abbreviated transcription (Latin):
meretci iungit᷑ unum corpꝰ facit:
gͦ quȩ scortatori impuroq sociat᷑.
unum cum eo corpus efficit᷑ Alię
sunt leges cesarũ: alię iħu. xp̃i Ali¬
ud papinianꝰ. aliud paulus nr̃ pre¬
cipit Apud illos in uiris pudiciciȩ
frena laxant᷑: & solo stupro atq ad¬
ulterio condempnato. passim ꝑ lu¬
panaria et ancillulas libido ꝑmit¬
tit᷑ quasi culpam dignitas faciat
ñ uoluntas: apud nos quod ñ licet
feminis. equȩ ñ licet uiris: et ea¬
dem seruitꝰ pari conditiõe cense¬
tur Uimisit gͦ ut auunt uiciosũ
dimisit illiꝰ & illiꝰ cͥminis obnoxi¬
um: dimisit pene. quẽ clamante
uicima. uxor sola ñ ꝓdidit: Sin
autem arguit᷑ quare repudiato
marito ñ innupta ꝑmanserit: fa
cile fatebor culpã. dũ tam̃ referã
necessitatem Melius ẽ inquit apłs
uubere: quã uri Ad olescentula
erat: uiduitatẽ suã seruare non
poterat: Hidebat aliã legẽ in mẽ¬

Expanded text:
meretrici iungitur, unum corpus facit, meretrici iungitur, unum corpus facit, ergo et, quae scortatori inpuroque sociatur, unum cum eo corpus efficitur. aliae sunt leges Caesarum, aliae Christi; aliud Papinianus, aliud Paulus noster praecipit. apud illos in uiris pudicitiae frena laxantur et solo stupro atque adulterio condemnato passim per lupanaria et ancillulas libido permittitur, quasi culpam dignitas faciat, non uoluptas. apud nos, quod non licet feminis, aeque non licet uiris et eadem seruitus pari condicione censetur. dimisit ergo, ut aiunt, uitiosum; dimisit illius et illius criminis noxium; dimisit - paene dixi, quod clamante uicinia uxor sola non prodidit. sin autem arguitur, quare repudiato marito non innupta permanserit, facile culpam fatebor, dum tamen referam necessitatem. melius est, inquit apostolus, nubere quam uri. adulescentula erat, uiduitatem suam seruare non poterat. uidebat aliam legem in mem
Abbreviated transcription (Latin):
monstraret: ego diu̾soris beth¬
leemitici & p̃sepi s dñici ama¬
tor. in quo uͥgo puerpera dm̃ fudit
infantẽ. aneillã xp̃i ñ de nobilita¬
te ueteris historie. s de eccłȩ humi¬
litate ꝓducam Et qͥa statĩ in pͥnci¬
pio quasi scopulus qͥdã et ꝓcella michi
obtrectatoꝵ eius opponit᷑. qđ scd̾m
sortita matͥmoniũ prius reliquerit.
ñ laudabo conu̾sam. nͥ reã pͥus absol¬
uero Tanta pͥor maritꝰ uicia ha¬
buisse narratur: ut nec scortũ qui¬
dem. et uile manc ipiũ ea sustinere
posset: Quȩ si uoluero dicere ꝑdã
uirtutem feminȩ: que maluit cul¬
pã subire discidii. qm quandã cor¬
poris sui infamare partẽ. et macłas
eiꝰ detergere: Hoc solũ ꝓferã: quod
dimitti. excepta fornicationis cau¬
sa: et si dimissa fuerit. manere in¬
nuptã Qnicqͥd uiris iubet᷑: hoc con¬
sequenter redundat infeminis:
Neq enĩ adultera uxor. dimittenda
ẽ: & uir mechus tenendus Si qͥ

Expanded text:
monstraret. ego, diuersorii Bethmonstraret. ego, diuersorii Bethlemitici et praesepis dominici amator, in quo uirgo puerpera deum fudit infantem, ancillam Christi non de nobilitate ueteris historiae, sed de ecclesiae humilitate producam. Et quia statim in principio quasi scopulus quidam et procella mihi obtrectatorum eius opponitur, quod secundum sortita matrimonium prius reliquerit, non laudabo conuersam, nisi ream absoluero. tanta prior maritus. uitia habuisse narratur, ut ne scortum quidem et uile mancipium ea sustinere posset. quae si uoluero dicere, perdam uirtutem feminae, quae maluit culpam subire discidii quam quandam corporis sui infamare partem et maculas eius detegere. hoc solum proferam, quod dimitti excepta causa fornicationis et, si dimissa fuerit, manere innuptam. quidquid I uiris iubetur, hoc consequenter redundat ad feminas. neque enim adultera uxor dimittenda est et uir moechus tenendus. si, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qͤnti comparatioe uilescit: Ieuimũ
litatem laudẽ: maior ardor ẽ fidei.
Dicam appetitas sordes. et in condẽp¬
nationẽ uestiũ sericarũ plebeium
cultũ. et seruilia indum̃ta quesita:
plus ẽ animũ deposuisse quã cultũ
Difficiliꝰ arrogantia: quam auro care¬
mus et gẽmis his enĩ abiectis. int̾¬
dũ głosis tumemꝰ sordib: & uendibi¬
lem pauꝑtatẽ. popłari aure offeri¬
mꝰ Cȩlata uirtꝰ & inconscientiȩ fo¬
ta secreto: dm̃ solũ iudicẽ respicit:
Uñ nouis mͥ ẽ efferenda p̃coniis: et ordi¬
ne rethoꝵ p̃t̾misso. tota de conu̾sionis
ac penitentiȩ cunabulis assumenda.
Aliꝰ forsitan seole memor. quintũ maxi
mũ qui nobis unꝰ pugnando restitu¬
it rem publicã. et fabioꝵ. gentẽ pro¬
ferret in mediũ: diceret pugnas. des¬
cribe̾t p̃lia. et ꝑtante nobilitatis gͣ¬
dus fabiolam uenisse iactaret: ut
qđ in uͥga ñ poterat. in radicib de¬

Expanded text:
quentium conparatione vilescit. Ieiunium quentium conparatione vilescit. Ieiunium litatem laudem? Maior est ardor fidei. Dicam adpetitas sordes et in condemnationem vestium sericarum plebeium cultum et servilia indumenta quaesita? Plus est animum deposuisse quam cultum. Difficilius adrogantia quam auro caremus et gemmis. His enim abiectis interdum gloriosis tumemus sordibus et vendibilem paupertatem populari aurae offerimus. Celata virtus et in conscientiae fota secreto Deum solum iudicem respicit. Unde novis mihi est efferenda praeconiis et ordine rhetorum praetermisso tota de conversionis ac paenitentiae incunabulis adsumenda. Alius forsitan scholae memor Quintum Maximum, Unus qui nobis cunctando restituit rem, et totam Fabiorum gentem proferret in medium, diceret pugnas, describeret proelia et per tantae nobilitatis gradus Fabiolam venisse iactaret, ut, quod in virga non poterat, in radicibus de
Abbreviated transcription (Latin):
minã recenti adhue
uulnere consolatꝰ sum Quar¬
te estatis circulus uoluitur. ex
quo ad heliodorũ ep̃m nepoti¬
ani scribens epitaphium. qͥcqͥd
habere uiriũ potui. in illo tũe
dolore consũpsi Ante hoc fer¬
me bienniũ. pãmachio meo ꝓ sub¬
ta ꝑegrinatione pauline breuem
epłam dediͥ erubescens ad disertis¬
simũ uirũ plura loqui. & ei sua in¬
gerere: ne ñ tã consolari amicũ
uiderer. qm stulta iactantia doce̾
ꝑfectũ: Nẽ mͥ fili oceane uolenti &
ultro appetenti debitũ ouus impo¬
nis: qđ ꝓ nouitate uͥtutũ ueterem
materiã nouã faciat: In illis enim
uel parentis affectꝰ. uel meror. auũ¬
culi uel desideriũ mariti tẽꝑandũi
fuit: & ꝓ diuersitate ꝑsonarũ. diu̾¬
sa de scripturis adhibenda medi¬
camina: In p̃sentiarũ tradis mͥ fabi
olã: laudẽ xp̃ianoꝵ miraculũ gen¬
tiliũ. luctũ pauꝑum. solaciũ mona¬
choꝵ: Quicqͥd primũ arripuero: se¬

Expanded text:
minam, recenti adhuc minam, recenti adhuc uulnere consolatus sum. quartae aestatis circulus uoluitur, ex quo ad Heliodorum episcopum Nepotiani scribens epitaphium, quidquid habere uirium potui, in illo tunc dolore consumpsi. ante hoc ferme biennium Pammachio meo pro subita peregrinatione Paulinae breuem epistulam dedi erubescens ad disertissimum uirum plura loqui et ei sua ingerere, ne non tam consolari amicum uiderer, quam stulta iactantia docere perfectum. nunc mihi, fili Oseane, uolenti et ultro adpetenti debitum munus inponis, quod pro nouitate uirtutum ueterem materiam nouam faciam. in illis enim uel parentis affectus uel maeror auunculi uel desiderium mariti temperandum fuit et pro diuersitate personarum diuersa de scripturis adhibenda medicinaolam, laudem Christianorum, miraculum gentilium, luctum pauperum, solacium monachorum. Quidquid primum adripuero, se
Abbreviated transcription (Latin):
edificato monasterio. et diuersorio
ꝓpter extructo. ne forte mͦ iosephẽ
maria beth leem ueniens hospiciũ¬
ñ inueniat: tantis de toto orbe con¬
fluentib turbis obrium᷑ monacho¬
rum: ut nec cȩptũ opꝰ deserere. nec
supra uires ferre ualeamus Unde
qͥa pene illud de eugłio contigit.
ut futurȩ turris nequaqͣm cõpu¬
taremus expensas: compulsi sumꝰ
frẽm paulinianũ ad patͥam mitte¬
re. ut semirutas uillulas quȩ bar¬
baroꝵ effugert̃ manꝰ. & parentũ¬
cõminiũ census uenderet: necep¬
tũ scõꝵ. ministeriũ deserentes. risũ
maledicis & ȩmulis p̃beamꝰ: In calce
epłȩ recordatꝰ sum quadrige ur̃e. et
ꝓposito qͥntam desisse blesillã: pene
oblitꝰ de ea loqui. quȩ pͥma de uob̾
p̃cessit ad dñm Uere nẽ. quinq in
tres & duas. uidemus eẽ diuisas Iua
cum sorore paulia dulci sõno fru¬
it᷑: tu duarũ medius. ad xp̃m leutꝰ
paulã uenerabilem fe¬

Expanded text:
aedificato monasterio et diuersorio aedificato monasterio et diuersorio propter extructo, ne forte et modo Ioseph cum Maria Bethlehem ueniens non inueniat hospitium, tantis de toto orbe confluentibus turbis obruimur monachorum, ut nec coeptufu opus deserere nec supra uires ferre ualeamus. unde, quia paene nobis illud de euangelio contigit, ut futurae turris non ante conputaremus inpensas, conpulsi sumus fratrem Paulinianum ad patriam mittere, ut semirutas uillulas, quae barbarorum effugerunt manus, etparentumcommuniumcineresuenderet, ne coeptum sanctorum ministerium deserentes risum maledicis et aemulis praebeamus. In calce epistulae recordatus sum quadrigae uestrae et proposito quintam deesse Blesillam, paene oblitus de ea loqui, quae prima de uobis praecessit ad dominum. uere nunc quinque in tres et duas uidemus esse diuisos: illa cum sorore Paulina dulci somno fruitur, tu duarum medius ad Christum leuius Paulam, uenerabilem fe
Abbreviated transcription (Latin):
tenebat. atq utinã ꝑtenuisset. qͣndo
socero tuo uiuente toxocio scło seru¬
ebant : sed tamen ut audio quȩ ini¬
mũdicias platear̃ ferre ñ pot̾ant. q̃ eunu¬
choꝵ manibꝰ portabant᷑. ⁊ ĩ eqͣle solũ molestiꝰ
tͣnͣscẽdebant. qͥbꝰ serica uestis oneri erat ⁊ soł
calor incendium. nc̃ sordidatȩ et
liugubres et sui comꝑatione forticu¬
le uł lucernas concinnant. uel sue¬
cendunt focum: pauim̃ta uerrt̃.
mundant legumina. holerũ fasci¬
culos in feruentẽ ollam deiciunt.
apponunt mensas. calices porrigũt.
effundt̃ cybos. hue illucq discur¬
rt᷑ Et certe magnꝰ uͥginum chorus.
cũ illis habitat: Nun huiꝰcemodi mi¬
nisteria aliis imꝑant: Sed nolunt
uinci ab his labore corpoꝵ: quas
ipse suꝑant uirtute anmi: hec
dico: ñ quo de ardore mentis tue
aliquid dubitẽ: s qd̾ currentẽ impel¬
lam: et acͥter dimicanti feruorẽ fer¬
uore augeam: Nos in ista ꝓuincia

Expanded text:
heremus — atque utinam pertenuisset! — quando heremus — atque utinam pertenuisset! — quando socero tuo uiuente Toxotio saeculo seruiebant, sed tamen audio: quae inmunditias platearum ferre non poterant, quae eunuchorum manibus portabantur et inaequale solum molestius transcendebant, quibus serica uestis oneri erat et solis calor incendium, nunc sordidatae et lugubres et sui conparatione forticulae uel lucernas concinnant uel succendunt focum, pauimenta uerrunt, mundant legumina, holerum fasciculos in feruentem ollam deiciunt, adponunt mensas, calices porrigunt, effundunt cibos, huc illucque discurrunt. et certe magnus uirginum chorus cum illis habitat. num huiusce modi ministeria aliis imperare non poterant? sed nolunt uinci ab his labore corporum, quas ipsae superant uirtute animi. haec dico, non quo de ardore mentis tuae quicquam dubitem, sed quo currentem inpellam et acriter dimicanti feruorem fauore augeam. Nos in ista prouincia
Abbreviated transcription (Latin):
tum ad uoluntatẽ totũ mundum
pariter relinquere: Si offeramꝰ xp̃o
opes eũ aĩa nr̃a: libent̾ suscipit Sin
autẽ quȩ foris sunt deo. quȩ intus
diabolo demus: ñ ẽ equa portio. et dĩ¬
⁊ nob̾ Honne si recte offeras. recte au
tem ñ diuidas peccasti: Quod patͥen
generis pͥmiis int̾ pͥmos monachus
eẽ cepistiͥ ñ tͥ sit tumoris s humili¬
tatis oc casio: scienti filiũ di factum
filiũ  hominis: Quantũ¬
cũq te der. ieceris: humilior
xp̃o ñ eris: Esto: In cedas pedib ful¬
ua tunica uestiaris: equeris pauꝑibꝰ
inopũ cellulas dignanter intͦeas: ce¬
coꝵ ocłs sis: manus debiliũ: pes clau¬
doꝵ ÷ ipse aquam portes: ligna con¬
cidas ⁊ focum extruas: uͥ uincula:
uͥ alape: uͥ sputa: uͥ flagella: uͥ pati¬
bulũ: uͥ mors: Et cũ quȩ dixi fece¬
ris÷ ab eustochio tua. paulaq uin¬
ceris: si ñ oꝑe. certe sexii Ego qͥdẽ¬
tẽ romȩ n̾ eram. et tẽ me heremus

Expanded text:
mundum pariter reliquerunt. si offeramus Christo opes cum anima nostra, libenter suscipit; si autem, quae foris sunt, deo, quae intus, diabolo demus, non est aequa partitio et dicitur nobis: nonne, si recte offeras et non recte diuidas, peccasti? Quod patricii generis primus inter primos monachus esse coepisti, non tibi sit tumoris, sed humilitatis occasio, scienti filium dei factum filium hominis. quantumcumque te deieceris, humilior Christo non eris. esto, incedas pedibus, fusca tunica uestiaris, aequeris pauperibus, inopum cellulas dignanter introeas, caecorum oculus sis, manus debilium, pes claudorum, ipse aquam portes, ligna concidas, focum extruas: ubi uincula? ubi alapae? ubi sputa? ubi flagella? ubi patibulum? ubi mors? et cum omnia, quae dixi, feceris, ab Eustochio tua Paulaque uinceris, si non opere, at certe sexu. ego quidem Romae non eram et tunc me tenebat
Abbreviated transcription (Latin):
diuites & religiosos ꝓpter stomachi
angustias exercere huiꝰce mõi miscdi¬
am ꝑ aliena ministeria: et clementes
ẽẽ pecunia ñ manu: quos equidem
ñ reꝓbo. & teneritudinẽ aĩȩ nequa.¬
quam int̾pretor infidelitatẽ: sed si¬
cut imbecillitati stomachi ueniã
tͥbuo: sic ꝑfectȩ mentis ardorẽ in
cȩlum laudib fero Magna fides.
ista contẽpnit: Scit quod in lararo
diues purpuratꝰ aliqͣndo ñ fecerit:
qͣli suꝑba mens retͥbutione dãpna¬
ta sit Iule que despicimꝰ. quẽ uidere

Expanded text:
diuites et religiosos ob stomachi diuites et religiosos ob stomachi angustiam exercere huiusce modi misericordiam per aliena ministeria et clementes esse pecunia, non manu. quos equidem non reprobo et teneritudinem animi nequaquam interpretor infidelitatem; sed, sicut inbecillitati stomachi ueniam tribuo, sic perfectae mentis ardorem in caelum laudibus fero. magna fides ista contemnit; scit, quid in Lazaro diues purpuratus aliquando non fecerit, quali superba mens retributione damnata sit. ille, quem despicimus, quem uid
Abbreviated transcription (Latin):
licet in die bona. maloꝵ. ñ oblita ẽ.
et post naufragium rursũ tẽptare
noluit ꝑicula naufragandi: quinpo¬
tiꝰ omẽm censũ quem habere poterat.
erat autẽ amplissimus et respondẽs
generi eiꝰ. dilapidauit ac uendidit.
& in pecunia congregatũ. usib paupe¬
rum p̃parauit Et pͥmo omĩũ nuso¬
comon instituit: in quo egrotantes
colligeret de plateis: et consũpta lan¬
gorib atq media. miseroꝵ menbra
foueret: Pescribã nẽ ego diu̾sas homi¬
nũ calamitates: cruncas nares. effos¬
sos oculos. semiustos pedes. luridas ma¬
nus. tumentes aluos. ex ilr fȩmur. cru¬
ra turgentia. et de exesis ac putridis
carnibus uermiculos bullientes: Quo¬
tiens morbo regio et putore confectos.
humeris suis ipsa portauit: quotiens
lauit prurulentã uulnerũ saniẽ. qũa
aliꝰ aspicere ñ ualebat: Prebebat cy¬
bo ꝓpͥa manu: & spirans cadauer sor¬
biciuncłis irrigabat: Scio multos

Expanded text:
licet in die bona malorum oblita est licet in die bona malorum oblita est et post naufragium rursum temptare uoluit pericula nauigandi? quin potius omnem censum, quem habere poterat — erat autem amplissimus et respondens generi eius - dilapidauit ac uendidit et in pecunia congregatum usibus pauperum praeparauit. et primo omnium voooxdfuov instituit, in quo aegrotantes colligeret de plateis et consumpta languoribus atque inedia miserorum membra refoueret. describam nunc ego diuersas hominum calamitates, truncas nares, effossos oculos, semiustos pedes, luridas manus, tumentes aluos, exile femur, crura turgentia et de exesis ae putridis carnibus uermiculos bullientes? quotiens morbo regio et paedore confectos humeris suis ipsa portauit ? quotiens lauit purulentam uulnerum saniem, quam alius aspicere non audebat? praebebat cibos propria manu et spirans cadauer sorbitiunculis inrigabat. scio multos
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: & p̃senti cause conuenit Nẽ con¬
fusa dnm̃ int̾ris: & ille eã ñ confi¬
det in cęlis: Aꝑuit cunctis uulnus
suũ: et discolorẽ in corpore cicatͥcem
Flens romã conspexit: dissuta habii
latera: nudũ caput: clausũ os Hon
ẽ ingressa ȩccłiam dñiꝰ sed extra cas
ut quã sacerdos eiecerat. ipse reuo¬
caret: Descendit de solio deliciarũ
suarũ.⁊ accepit molã: fecit farmã
et discatiatis pehib transiuit fiuen¬
ta lacrimarũ÷ sedit suꝑ carbones
ignis hi ei fuere in adiutorium
f᷑ aciẽ ꝑ quã scdo uiro placuerat: uerbe¬
rabat: Oderat gẽmas:⁊ linteamina iu¬
dere ñ poterat: ornam̃ta fugiebat : Sie
dolebat: quasi adulteriũ cõmisisset:
M utis impendiis medicaminũ: unũ
uulnus sanare cupiebat: Du morati
sumꝰ in penitentia: in qua uelut in
uadosis locis resedimus: ut maior no¬
bis et absq ullo impedim̃to se laudũ
eiꝰ campꝰ aꝑiret: Recepta sub oculis oĩs
ȩccłiȩ in cõmunionem. qͥd fecit: Sei¬

Expanded text:
et praesenti causae conueniat. non est confusa dominum in terris et ille eam non confundetur in caelo. aperuit cunctis uulnus suum et decolore in corpore cicatricem flens Roma conspexit. dissuta habuit latera, nudum caput, clausum os. non est ingressa ecclesiam domini, sed extra castut, quam sacerdos eiecerat, ipse reuocaret. descendit de solio deliciarum suarum, accepit molam, fecit farinam et discalciatis pedibus transiuit fluenta lacrimarum. sedit super carbones ignis; hi ei fuere in adiutorium. faciem, per quam secundo uiro placuerat, uerberabat, oderat gemmas, linteamina uidere non poterat, ornamenta fugiebat. sic dolebat, quasi adulterium commisisset et multis inpendiis medicaminum unum uulnus sanare cupiebat. Diu morati sumus in paenitentia, in qua uelut in uadosis locis resedimus, ut maior nobis et absque ullo inpedimento se laudum eius campus aperiret. recepta sub oculis omnis ecclesiae communione quid fecit ? sci
Abbreviated transcription (Latin):
tima meotidȩ. int̾ glacialem tanain
et massagetharũ ĩmanes popłos. ubi
caucasi rupibus feras gentes alexan¬
dri claustra cohibent. erupisse huno¬
rum examina: quȩ ꝑnicib equis huc
illueq uolitantia. eȩdib parit᷑ ac ter¬
rorib euncta cõplerent: Aberat tunc
romanꝰ exertitus: et bellis ciuilibus
in italia tenebatur: Hane gentẽ hero¬
dotus refert sub dario rege medoꝵ
.xxxͥ. annis orientem tenuisse captiua.
& ab egy ptiis atq ethiopib annũ
exegisse uectigal: Abigat iħc romana
ab urbe: tales ultra bestias: Insꝑati
ubiq aderant: & famã celeritate iñ¬
centes. ñ religiom. ñ dignitatibus.

Expanded text:
tima Maeotide inter glacialem Tanain tima Maeotide inter glacialem Tanain et Massagetarum inmanes populos, ubi Caucasi rupibus feras gentes Alexandri claustra cohibent, erupisse Hunorum examina, quae pernicibus equis huc illucque uolitantia caedis pariter ac terroris cuncta conplerent. aberat tunc Romanus exercitus et bellis ciuilibus in Italia tenebatur. hanc gentem Herodotus refert sub Dario, rege Medorum, uiginti annis Orientem tenuisse captiuum et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annuum exegisse uectigal. auertat Iesus ab orbe Romano tales ultra bestias! insperati ubique aderant et famam celeritate uincentes non religioni, non dignitatibus,
Abbreviated transcription (Latin):
brum. ꝑueni ad eũ locũ ubi catha¬
logus describitur omĩum mansionũ.
ꝑ quas de egypto egrediens popłs per¬
uenit usq ad fiuenta iordanis Cũq
causas & rationes quereret singłarũ:
inqͥbꝰdam hesitaui. in aliis in offenso
cucurri pede: in plerisq simplicit᷑
ignorantiã confessus sum Tc̃ uͦ ma¬
gis cȩpit urgere: et quasi ñ mͥ lice¬
ret nescire qđ nescio. expostulare.
ac se indignã tantis inysteriis dic̃e
Quid plura: Extorsit michi negandi
q in p̾sens tempus ut nẽ intelligo
dm̃ uoluntate dilatum. reddetur
memorie illiꝰ: ut sacerdotalibus pͥo¬
ris ad se uoluminis induta uestib.
ꝑ mundi huiꝰ solitudinẽ gaudeat se
ad terrã reꝓmissionis aliqͣndo uenis¬
se Werum qđ cepimus ꝑsequamur
habitaculũ. cum illa sollitudinem
euꝑet. et diu̾sorio mariȩ carere nol¬
letꝰ ecce subito discurrentib mm¬
tus oriens totus intremuit ab ul¬

Expanded text:
brum pervenit ad eum locum, ubi catabrum pervenit ad eum locum, ubi catalogus describitur omnium mansionum, per quas de Aegypto egrediens populus pervenit usque ad fluenta Iordanis. Cumque causas et rationes quaereret singularum, in quibusdam haesitavi, in aliis inoffenso cucurri pede, in plerisque simpliciter ignorantiam confessus sum. Tunc vero magis coepit urguere et, quasi mihi non liceret nescire, quod nescio, expostulare ac se indignam tantis mysquid plura? extorsit mihi negandi que in praesens tempus, ut nunc intellego, domini uoluntate dilatum redditur memoriae illius, ut sacerdotalibus prioris ad se uoluminis induta uestibus per mundi huius solitudinem gaudeat se ad terram repromissionis aliquando uenisse. Uerum, quod coepimhabitaculum, cum ita solitudinem cuperet, ut diuersorio Mariae carere nollet, ecce subito discurrentibus nuntiis oriens totus intremuit, ab ul
Abbreviated transcription (Latin):
& contra opinionem om̃iũ ierosoli¬
mã nauigauit: ubi multorũ excep¬
ta concursu. nr̃o parũꝑ usa ẽ hospi¬
cio Cuiꝰ societatis recordans: iudeor.
mͥ adhuc uidere quam uidi Iħubo¬
ne. quo illa feruore. quo studio in¬
tenta erat diumis uoluminib: &
ueluti qͣnͣdam famẽ satiare deside
rebat: questiones. ꝓponens. et solu¬
tas recondens in scrimolo pectoris
sui:. Hec uero satiabat᷑ audiendicu¬
pidine: s addens scientiã addebat
dolorẽ: & quasi oleum eũ flãme ad¬
ieceris. maioris ardoris fomenta eũ¬
piebat: Quodã die cũ in manibus
moysen & numeros teneremꝰ. & me
uerecunde rogaret. qͥd sibi uellet
nominũ tanta congeries: cur sin
gulȩ trib in aliis atq aliis locis ua.¬
riȩ iungerent᷑: quomodo balaam
ariolus sic futura xp̃i mysteria ꝓ¬
tam aꝑte de eo uaticinatꝰ sit.: respon¬
di ut potui. & nisus sũ interrogati¬
oni eius satisfacere: Noluens gͦ ii¬

Expanded text:
et contra opinionem omnium Hierosolyet contra opinionem omnium Hierosolymam nauigauit, ubi multorum excepta concursu nostro parumper usa est hospitio; cuius societatis recordans uideor mihi adhuc uidere, quam uidi. Iesu bone, quo illa feruore, quo studio intenta erat diuinis uoluminibus et ueluti quandam famem satiare desiderrebat quaestiones proponens et solutas recondens in scriniolo pectoris sui! nec uero satiabatur audiendi cupidine, sed addens scientiam addebat dolorem et, quasi :2 oleum flammae adiceres, maioris ardoris fomenta capiebat. quodam die, cum in manibus Moysi Numeros teneremus et me uerecunde rogaret, quid sibi uellet nominum gulae tribus in aliis atque in aliis locis varie iungerentur, quomodo Balaam ariolus sic futura Christi mysteria ptam aperte de eo vaticinatus sit, respondi, ut potui, et visus sum interrogationi eius satisfacere. Re volvens ergo li
Abbreviated transcription (Latin):
erũpit: nr̃i similis ẽ: De eocłe no.¬
biscũ formatꝰ ẽ luto: hisdem cõpactꝰ
elementis: Quicqͥd patit᷑: et nos pati
possumꝰ: Uulnera eiꝰ estimemꝰ ꝓpria:
et om̃is animi duritia in alterum.
clementi innosmet ipsos cogitatio¬
ne franget᷑: Non michi si linguȩ cen¬
tũ fint oraq centũ. ferrea uox. omĩa
morboꝵ ꝑcurrere nomina possem:
quȩ fabiola intanta miseroꝵ refri-¬
geria cõmutauit. ut multi paupe¬
rum sani. languentib inuiderent:
quãqͣm illa simili liberalitate erga
clericos et monachos ac uͥgines fu¬
erit Qd monasteriũ. ñ illiꝰ opibus
sustentatũ ẽ: Qũẽ nudũ et cleri¬
cum: ñ fabiole uestim̃ta texerunt:
In quoꝵ se indigentia. ñ effudit pre¬
ceps et festinata largicio: Angusta
miscdiȩ eiꝰ roma fuit Lagrabat gͦ ĩ¬
coꝵq ꝓuinciam: ac reconditos cur¬
consistunt chori. uel ꝓpͥo corpore uł
transinssa ꝑ fideles ac scõs uiros mu¬
nificentia eircũibat: Uñ repente

Expanded text:
tri similis est, de eodem nobiscum formatus luto, isdem conpactus elementis. quidquid patitur, et nos pati possumus. uulnera eius aestimemus propria et omnis animi in alterum duritia clementi in nosmet ipsos cogitatione frangetur. non, mihi si linguae centum sint oraque centum, ferrea uox, omnia morborum percurrere nomina possim, quae Fabiola in tanta miserorum refrigeria conmutauit, ut multi pauperum sani languentibus inuiderent. quamquam illa simili liberalitate erga clericos et monachos ac uerit—quod monasterium non illius opibus sustentatum est? Quem nudum et clinicum non Fabiolae vestimenta texerunt? In quos se indigentium eius non effudit praeceps et festina largitio? Angusta misericordiae Roma fuit; peragrabat ergo incorumque provinciam et reconditos curconsistunt chori, vel proprio corpore vel transmissa per fideles ac snificentia circuibat. Unde repente
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ O felix penitentia: quȩ ad se di
trarit oculos: quȩ furentẽ senten¬
Hoc idem et manassen in paralipomȩ.¬
non. et mmiuen fecisse legimꝰ iuꝓ
pha publicanũ quoq in eugłio.
Equib pͥmꝰ ñ solũ indulgentiã ses
et regnũ reciꝑe merut: aliꝰ im
pendentẽ di fregit iramꝰ tercur
pectꝰ uerberans pugnis. oculos ñ
lenabat ad cęlũ: et multo iustifi¬
catior recessit humili confessionȩ

Expanded text:
lix poenitentia, quae ad se Dei traxit oculos, quae furentem sentenHoc idem et Manassen in Paralipomenon , et Niniven fecisse legimus in Propheta , Publicanum quoque in Evangelio . e quibus primus non solum indulgentiam, sed et regnum recipere meruit, alius rex inpendentem dei fregit iram, tertius pectus uerberans pugnis oculos non leuabat ad caelum et multo iustificatior recessit humili confessione
Abbreviated transcription (Latin):
circundat Plus gͦ accepimus. quã
dedimꝰ: Parua dimisimꝰ: & grandia
possidemꝰ: Centuplicato fenore:
xp̃i ꝓmissa reddunt᷑: In tali et isa¬
ac quondã agro seuerat: qui paratꝰ
ad mortẽ. ante eugłm eugłicam por¬
tauit crucem: Si uis inquit ꝑfectꝰ
ẽẽ. uade uende omĩa quȩ habes. ꝙ
cda pauꝑib: ꝙ ueni et sequere me
Si uis ꝑfectꝰ ẽẽ: Semꝑ gaudia in audi
disputans de eumichiᷤ. qui se castras¬
sent ꝓpt̾ regna cȩloꝵ. ad extremũ
intulit: Qui potest caꝑe capiat: H
ẽ enim uolentis neq currentis:
sed miserentis dei Si uis ꝑfectꝰ eẽ:
Nontͥ imponit᷑ necessitas: ut uolun¬
tas p̃miũ consequat᷑ Si gͦ uis ꝑfecͥ¬

Expanded text:
circumdat. plus ergo accepimus, quam circumdat. plus ergo accepimus, quam dedimus. parua dimisimus et grandia possidemus, centuplicato faenore Christi promissa redduntur. in tali agro et Isaac quondam seuerat, qui paratus ad mortem ante euangelium euangelicam portauit ccucem. Si uis, inquit, perfectus esse, uade, uende omnia, quae habes, et da pauperibus et ueni, sequere me. si uis perfectus esse: semper grandia in audieia dominus disputans de eunuchis, qui se castrassent propter regna caelorum, ad extremum intulit: qui potest capere, capiat. non est enim uolentis neque currentis, sed miserentis dei. si uis perfectus esse: non tibi inponitur necessitas, ut uoluntas praemium consequatur. si ergo uis esse p
Abbreviated transcription (Latin):
natu: s et multi alii habebant in¬
fulas ꝓconsulares Totus orbis hu¬
iꝰcemodi honorib plenus ẽ. Primꝰ
erat: s inter pͥmos: Precedebat alios
dignitate: sed et alios sequeba¬
Quãuis clarus honor
uiles¬
cit inturba: et apud
bonos
uiros indigna fit ip
nitas. quam multi in¬
digni
possident: Unde egregie tulliꝰ de
cesareꝰ dum quosdam ait ornare
uoluit: ñ illes honestauit. sed or¬
nam̃ta ipsoꝵ. tpauit: At nc̃ om̃s¬
eccłiȩ pãmachiũ locunt᷑ Mirat᷑
orbis pauꝑem: quẽ ante diuitem
ignorabat: Quid consulatu illus¬
truis Annuus honor ẽ: et post¬
quã alius successerit. pͥor desinet:
Latent in multitudine laureȩ: &
tͥumphi int̾dũ triumphantium
sordib polluunt᷑:. Qd̃ ante per
midiȩ. teutonũ. atq cimbroꝵ no¬
bilitate familie putabat᷑ indignꝰ:
qđ scipio ultͣ annos ꝓuirtute meru¬
it. nc̃ sola milicia possidet: & agres¬
tia dudum corpora fulgens palma

Expanded text:
natu, sed et multi alii habebant innatu, sed et multi alii habebant infulas procollsulares. totus orbis huiusce modi honoribus plenus est. primus erat, sed inter primos; praecedebat alios dignitate, sed et alios sequebaquamuis clarus honor uilescit in turba et apud bonos uiros indigna ipsa nitas, quam multi indigni possident. unde egregie de Caesare Tullius: dum quosdam, ait, ornare uoluit, non illos honestauit, sed ornamenta ipsa turpauit. at nunc omesiae Pammachium loquuntur. Miratur orbis pauperem, quem hucusque divitem nesciebat. Quid Consulatu illustrius? Annuus honor est, et postquam alius successerit, prior desinit. Latent in multitudine laureae, et triumphi interdum triumphantium sordibus polluuntur. Quod ante per midiae et Theutonum, atque Cimbronouitatem familiae putabatur indignus, quod Scipio ultra annos pro uirtute meruit, nunc sola militia possidet et agrestia dudum corpora fulgens palmata
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ: et
ẽ confusio quȩ ducit
ad uii¬
tam Prima uirtus
ẽ mo¬
nachi contẽpnere ho¬
minũ
iudicia: et semꝑ apłi
recordari dicentis Si adhuc hoĩ¬
bus placere uellẽ: xp̃i seruus non
& lapidem ad amantimi. et colun¬
nam ferreã. ne pauerent adimu¬
rias popłi: s impudentiã subsan¬
nantium. frontis rigore conte¬
rerẽt. Ingenia liberalit᷑ educata. fa¬
ciliꝰ uerecundia quã metꝰ suꝑat:
et quos torm̃ta ñ uincunt. int̾dũ
uineit pudor: Hon ẽ parũ uirũ
nobilem. uirũ disertũ. uirũ locuple¬
tem. potentiũ in plateis uitarẽ comi¬
tatũ. miscere se turbis: adherere
pauꝑib: rusticis copulari: de pͥn¬
cipe uulgꝰ fieri: sed qͣntũ humilior.
tantũ sublimior: Lucet margaritũ
in sordib: et fulgor gẽme purissime
etiã in luto radiat: hoc ẽ qđ dñs ꝓ
misit Glorificantes me głorifica
nͣ transit: ego ꝙ
in p̃sen.¬
tiarũ uideo pro¬
missa com¬
tota m̃te seruiret. notꝰ erat in se¬

Expanded text:
tem, et est confusio, quae ducit ad uitam. prima uirtus est monachi contemnere hominum iudicia et semper apostoli recordari dicentis: si adhuc hominibus placere uellem, Christi seruus non et lapidem adamantinum et columnam ferream, ne pauerent ad iniurias populi, sed inpudentiam subsannantium frontis rigore contererent. ingenia liberaliter educata facilius uerecundia quam metus superat et, quos tormenta non uincunt, interdum uincit pudor. non est parum uirum nobilem, uirum disertum uirumque locupletem potentium in plateis uitare comitatum, miscere se turbis, adhaerere pauperibus, rusticis copulari, de principe uulgum fieri. sed quanto humilior, tanto sublimior est. Lucet margaritum in sordibus et fulgor gemmae purissimae etiam in luto radiat. hoc est, quod dominus repromisit: glorificantes me glorificabrona non transit: ego et in praesentiarum uideo promissa contota mente seruiret, notus erat-in se
Abbreviated transcription (Latin):
tib et sare manib coctos cybos ie¬
iunaturꝰ apposuit: Hȩc moneo fr̃
carissime pietate qua te diligo:
ut ñ solũ pecuniã s te ipsũ offeras
xp̃o. hostiam uiuam. do placentẽ.
rationabile obsequiũ tuũ. ꝙ imi¬
teris filiũ hominis qui ñ uenit
ministrari s ministrare: et quod
patͥarcha alienis. hoc discipłis & ser¬
iuis magister exhibuit & dñs: Cori¬
um ꝓcorio et oĩa qͦ habet homoda¬
re potest ꝓ anima sua: s tange inqͥt
diabolus carnes eiꝰ. nͥ infacie bene¬
dixerit tibi Scit hostis antiquus.
magis continentie. qͣm nũmoꝵ eẽ
certamen: facile abicit᷑. qđ heret ex¬
trinsecus Intestinũ bellũ. ꝑiculosi¬
us ẽ Coniuncta disglutinamus:
unita discindimꝰ: Tacheus diues
erat: apłi panꝑes Reddit ille qua-¬
druplum qđ rapuerat: diuisitq
pauꝑib mecdietatem substantiȩ qͣ
pitem xp̃mꝰ salus ẽ facta domui eiꝰ.
et tam̃ quia paruulus erat apłicȩ

Expanded text:
tibus et Sanae manibus coctos cibos ietibus et Sanae manibus coctos cibos ieiunaturus adposuit. Haec moneo, frater carissime, pietate, qua te diligo, ut non solum pecuniam, sed te ipsum Christo offeras, hostiam uiuam, placentem deo, rationabile obsequium tuum, et imiteris filium hominis, qui non uenit ministrari, sed ministrare et, quod patriarcha alienis, hoc discipulis et seruis magister exhibuit et dominus. corium pro corio et omnia, quae homore potest pro anima sua. sed tange, inquit diabolus, carnes eius, nisi in faciem benedixerit tibi. scit hostis antiquus maius continentiae quam nummorum esse certamen. facile abicitur, quod haeret extrinsecus; intestinum bellum periculosius est. coniuncta disglutinamus, unita dissicimus. Zacheus diues erat, apostoli pauperes. reddidit ille quadruplum, quod rapuerat, diuisitque pauperibus medietatem substantiae, quae pitem, salus est facta domui eius; et tamen, quia paruulus erat et
Abbreviated transcription (Latin):
fainẽ repentina saturitate compẽs¬
sas: Euge nrͣ initia transgrederis:
statũ sũmũ tenes: de radice ꝑueniᷤ
ad cacum̃ Primus inter monachos.
in pͥma urbe pͥmũ sequeris patri¬
archam: Loth qui int̃ptatur dech¬
nans campestria eligat: et iuxta
pitagore litterã facilia magis ac
sis cũ sara tͥ monum̃tũ para: Itrx¬
ta sit cuntas litterarũ: deletisq
gigantib filiis enach. hereditatẽ
tuã gaudiũ et risus excipiat: Di¬
ues erat abrahã: auro. argento.
pecore. possessione. uestib. Tantã
habebat familiã. ut ad subitos nũ¬
cios iuuenib electis armare pos¬
reges fugerant. indã consecutꝰ ocei¬
det: & tam̃ postqͣm crebro hospita¬
litatis officio homines ñ refutat :
susciꝑe meruit dm̃ Non seruis. ñ
ancillulis imꝑauit. ut hospitibus
it: ipse pedes lauit: ipse pinguẽ
uitulũ portauit de armento⁊ ste¬
tit ut seruus: ꝑegrinis pranden¬

Expanded text:
famem repentina saturitate conpenfamem repentina saturitate conpensas.. euge, noster, initia transgredens; statim summum tenes; de radice peruenis ad cacumen; primus inter monachos in prima urbe primum sequeris patriarcham. Loth, quod interpretatur \'declinans\', campestria eligat et iuxta Pythagorae litteram facilia magis et sis cum Sarra tibi monumentum para, ut iuxta sit ciuitas litterarum deletisque gigantibus filiis Enac hereditatem tuam gaudium et risus excipiat. diues erat Abraham auro, argento, pecore, possessione, uestibus tantamque habebat familiam, ut ad subitos nuntios iuuenibus electis armare posreges fugerant, in Dan consecutus occideret; et tamen, postquam crebro hospitalitatis officio, dum homines non refutat, suscipere meruit deum, non seruis et ancillulis imperauit, ut hospitibus it. ipse pedes lauit, ipse pinguem uitulum portauit umeris de armento, stetit ut seruus peregrinis pranden
Abbreviated transcription (Latin):
nimã tuam: hoc amore furibundꝰ
& tenueris: ne dimittas Et si paxil¬
lum dormitanti elapsus fuerit e
manib: noli ꝓtinꝰ desꝑare: ł grede¬
re in plateas: adiura filias ierłm:
reꝑies eũ cubantẽ in meridie. las¬
sum. ebrium. noctis rore madefac¬
tum. int̾ gͤges sodalium. in aroma¬
tũ uarietatibus. inter flores parady¬
si: ibi ei da mamillas tuas. sugat
de erudito pectore: et requiescat
iuter medios cleros pennȩ colũbe
deargentate. et interiora eiꝰ in ful¬
gore auri Paruulꝰ iste ꝙ puer qui
tos nutritꝰ ẽ montes. cito crescit
iniuuenem: uelociter intehostes
spoliat: mature p̃datur damascũ:
& regẽ uincit assyrioꝵ : audio te
xenodochiũ in portu fecisse roma¬
no. et uirgam de arbore abrabam
iausomio plantasse litore: et quasi
ȩneas noua castra metaris. et super
nuria. crustis fatalib et quadris pa¬
tulis ñ peꝑcit. tu uiculũ nr̃m idẽ
domũ panis ȩdificas: et diutur nã

Expanded text:
nimam tuam, hoc amore furibundusnimam tuam, hoc amore furibunduset tenueris, ne dimittas. et si pauxillulum dormitanti elapsus fuerit e manibus, noli protinus desperare. egredere in plateas, adiura filias Hierusalem, repperies eum cubantem in meridie, lassum. ebrium, noctis rore madefactum, inter greges sodalium, in aromatum uarietatibus, inter poma paradisi. ibi ei da mamillas tuas, sugat de erudito pectore et requiescat inter medios cleros, pinnae deargentatae columbae et interiora eius in fulgore auri. paruulus iste et puer, qui tos nutritus est montes, cito crescit in iuuenem, uelociter in te hostes spoliat, mature praedatur Damascum et regem uincit Assyrium. Audio te xenodochium in portu fecisse Romano et uirgam de arbore Abraham in Ausonio plantasse litore. quasi Aeneas noua castra metaris et super nuria crustis fatalibus et quadris patulis non pepercit, tu uiculum nostrum, id est domum panis, aedificas et diuturnam
Abbreviated transcription (Latin):
trarius sanitatiẽ Scitũ ẽ illud ca¬
tonis Sat cito: si sat bene: Qđ nos
qͦndã adolescentuli eũ a ꝑfecto ora¬
tore in p̃faciuncła diceret᷑: risimus
Meminisse te puto erroris mutui:
qnͣdo õe atheneũ scolasticoꝵ uocibꝰ
consonabat. sat cito. si sat bene
felices inqͥt fabius ee̾nt artes: si de
illis soli artifices iudicarent: Poetã
ñ potest nosse: nsi qͥ uersũ potest
instruere Philosophos ñ intelligit:
nͥ qui scit doginatũ uarietates: Ma¬
ni facta & oculis poͣtentia: magis
ꝓbant artifices Hr̃ã qm dura sit
necessitas. hinc potes animaduerte¬
re. qđ uulgi dandũ ẽ iudicio: et il¬
le in turba metuendus. quẽ cũ so¬
lũ uideris despicias: Hȩc p̃teriens
tetigi: ut eruditis contentꝰ auri¬
de ingemo tuoxũ musculi iactitẽt
sed ꝓpħarũ cotidie medullas bibas:
Siue leges siue scribes. siue uigilab̾
in auribꝰ sonet: hic litiuis excitet a¬

Expanded text:
trarius sanitati est. scitum est illud Catrarius sanitati est. scitum est illud Catonis: sat cito, si sat bene, quod nos quondam adulescentuli, cum a praefecto oratore in praefatiuncula diceretur, risimus. meminisse te puto erroris mutui, quando omne Athenaeum scholasticorum uocibus consonabat: sat cito, si sat bene. felices, inquit Fabius, essent artes, si de illis soli artifices iudicarent. poetam non potest nosse, nisi qui uersum potest struere; philosophos non intellegit, nisi qui scit dogmatum uarietates; manu facta et oculis patentia magis probant artifices. nostra quam dura sit necessitas, hinc potes animaduertere, quod uulgi standum est iudicio et ille in turba metuendus, quem cum solum uideris, despicias. haec praeteriens tetigi, ut eruditis contentus auride ingenio tuo rumusculi iactitent, sed prophetarum cotidie medullas bibas, Siue leges siue scribes siue uigilabis in auribus sonet, hic lituus excitet a