comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de uisione: & tenebre crunt uobis ex
diuinatione. & occũbet sol suꝑ ꝓpħas.
& contenebrescet suꝑ eos dies. & confun¬
dent᷑ qui uident somnia. & irridebt̃
arioli. & loquent᷑ aduersũ eos isti. quia
ñ ẽ qui exaudiat eos. nisi ego ĩpleuero
tes eiꝰ: & isrł peccata sua. Legimꝰ fuisse pse¬
udo ꝓpħas in isrł. qui ꝓpt̃ dona pacem
quȩ eis data ñ erat p̃dicabant: & siquis
munera ñ dedisset. quãuis scs eẽt iram
dĩ nunciarent illi ẽẽ uenturã. Unde nc̃
dicit᷑ ad eos qđ loquant᷑ m̃dacia: & ser¬
nec habeat lum̃.s tenebras. & errorẽ.
Cũq in contrariũ uersa fuerut quȩ
ꝓmiserant: tunc opiant᷑ confusione.
demones accipient potestatẽ. ut eos sua
fraude decipiant: muta erunt oracula.
tacebit in mundus sp̃s: & illudere non
audebit. Hoc de pseudo ꝓpħis. Rursum
oratio de se ipso ꝓpħȩ loquentis inducit̃
illis falsa uaticinantibꝰ. & oꝑtis confusio¬
deant dentibꝰ & predicent pacẽ: ego absq

Expanded text:
divisione, et tenebrae erunt vobis ex divinatione, et occumbet sol super prophetas, et contenebrescet super eos dies, et confundentur qui vident somnia, et irridebuntur harioli, et loquentur adversum eos omnes isti, quia non est qui exaudiat eos, nisi ego implevero tes ejus, et Israel peccata sua. Legimus fuisse pseudoprophetas in Israel, qui propter dona pacem, quae eis data non erat, praedicabant, et si quis munera non dedisset, quamvis sanctus esset, iram Dei nuntiarent illi esse venturam. Unde nunc dicitur ad eos quod loquantur mendacia, et sere habeant lumen, sed tenebras et errorem. Cumque in contrarium versa fuerint quae promiserant, tunc operientur confusione, Al. nam nec daemones accipient potestatem, ut eos sua fraude decipiant. Muta erunt oracula, tacebit immundus spiritus, et illudere non audebit. Hoc de pseudoprophetis. Rursum oratio de seipso prophetae loquentis inducitur, illis falsa vaticinantibus, et opertis confusiodeant dentibus, et praedicent pacem, ego absque
Abbreviated transcription (Latin):
Et ad hunc gͦ montẽ qui p̃paratꝰ ẽ suꝑ
uertices montiũ. & exaltatus suꝑ colle̾.
festinabant siue ut in hebreo habetur.
fluent om̃s popłi. id ẽ in morẽ fluuioꝵ
turbȩ innumerabiles congregabunt᷑.
festinabt̃ aut̃ popłi. quando in eum pa¬
riter crediderint. parchi. medi . elami-
te. habitantes mesopotamiã: iudeam.
cappadotiã. pontũ. asyam. phrigiam.
& pamphiliã: egyptũ & partes libiȩ.

Expanded text:
go montem qui praeparatus est super vertices montium, et exaltatus super colles, festinabunt, sive, ut in Hebraeo habetur, fluent omnes populi, id est, in morem fluviorum turbae innumerabiles congregabuntur. Festinabunt autem populi , quando in eum pariter crediderint Parthi et Medi, et Elamitae, et habitantes Mesopotamiam, Judaeam, et Cappadociam, Pontum et Asiam, Phrygiam et Pamphiliam, Aegyptum et partes Libyae,
Abbreviated transcription (Latin):
euangłio. quando sequutȩ sunt eũ
turbȩ multȩ de galilea. & decapoli. &
iherosolimis. & iudea. & trans iorda¬
nem. & curauit eas. festinantes popłos
ꝓbat. Popłis aut̃ festinantib gentes
plurimȩ ibunt ad montẽ. totus scili¬
cet orbis in eũ credens. & dicent ad ue¬
xillũ se patibuli mutuo ꝓuocantes:
uenite ascendamꝰ ad montẽ dñi. As-¬
censione opus ẽ: ut quis ad xp̃m ua-
leat ꝑuenire. & ad domũ dei iacob.
eccłiam quȩ ẽ domus dĩ. columna &
firmamentũ ueritatis. Porro qđ iacob
saluatorẽ significet. & supra diximꝰ
iacob puer ñs: suscipiã eũ.S & hoc
dicent ad eos: quib loquuti fuerant.
Uenite ascendamꝰ in montẽ dñi. & in
domũ dĩ iacob & addent. ut ostendat.
nobis uiã suã. quã uł in angłis dñi¬
intellige eccłiis p̃sidentib uł inscri¬
pturis scĩs: quȩ ostendunt uiam dñi.¬

Expanded text:
 sunt eum turbae multae de Galilaea, et Decapoli et Jerosolymis, et Judaea et trans Jordanem, 476 et curavit eas, festinantes populos probat. Populis autem festinantibus, gentes quoque plurimae ibunt ad montem: totus scilicet orbis in eum credens, et dicent ad vexillum se patibuli mutuo provocantes: Venite, ascendamus in montem Domini. Ascensione opus est, ut quis ad Christum valeat pervenire, et ad domum Dei Jacob, Ecclesiam, quae est domus Dei, columna et firmamentum veritatis. Porro quod Jacob Salvatorem significet, et supra diximus: Jacob puer meus, suscipiam eum . Sed et hoc dicent ad eos quibus locuti fuerant: Venite, ascendamus in montem Domini, et in domum Dei Jacob; et addent: Ut ostendant nobis viam suam, quam vel in Angelis intellige Ecclesiis praesidentibus, vel in Scripturis s
Abbreviated transcription (Latin):
& cõpleta illiꝰ passione iohes loquitur.
nouissima hora ẽ. In sex milib enim an¬
nis. si quingenteni anni ꝑ horas diei
singulas diuidant᷑: nouissima hora
consequent̃ dicit᷑ tempus fidei gentiũ.
Manifestꝰ inqͥt erit mons dñi p̃paratꝰ
suꝑ uerticẽ montiũ. Manifestus erit.
qui ante fuerat occultus. & p̃paratꝰ non
solũ in montib s suꝑ uertices montiũ.
moysen & ꝓpħas. qui de eo uaticinati
sunt. Licet enĩ omnia scã conscripserit.
tam̃ ad cõparationẽ ꝓpħiȩ in qua de¬
saluatoris aduentu ꝓphetauerunt.
humilia st̃ cetera. & nequaquã usq
ad uerticẽ montiũ ꝑtingentia. Et ex¬
altabit᷑ inquit suꝑ colles. Homo quidẽ
apparuit: & formã serui accepit. Hu¬
miliauit se usq ad mortẽ: mortẽ aut̃
trucis. S exaltauit. eũ pat̾ suus. & de¬
dit ei nom̃. qđ ẽ suꝑ om̃e nom̃. Et ad

Expanded text:
llius passione, Joannes loquitur: Novissima hora est : in sex millibus enim annis, 475 si quingenti anni per horas diei singulas dividantur, novissima hora consequenter dicetur tempus fidei gentium. Et manifestus, inquit, erit mons Domini praeparatus super vertices montium. Manifestus erit, qui ante fuerat occultus, et praeparatus non solum in montibus, sed super vertices montium, Moysen et Prophetas, qui de eenim omnia sancta conscripserint; tamen ad comparationem prophetiae, in qua Salvatoris adventum prophetaverunt, humilia sunt caetera, et nequaquam usque ad verticem montium pertingentia. Et exaltabitur, inquit, super colles . Homo quidem apparuit, et formam servi accepit: humiliavit se usque ad mortem, mortem autem crucis; sed exaltavit eum Pater, et dedit ei nomen q
Abbreviated transcription (Latin):
montẽ dñi. & adomũ dĩ iacob: &r os¬
tendet nob uiã suã. & ambulabimus
in semitis eiꝰ quia de syon exiet lex.
int̃ popłos multos. & arguet gentes
fortes usq in longinquũ. & concidert
gladios suos in aratra. & hastas suas
in falces. & ultra ñ tollet gens contra
gentẽ gladiũ. & nequaꝗͣ discent belli¬
gerare. & requiescet unusquisq sub
uite sua. & unusquisq sub ficũ suam.
& ñ erit qui exterreat. quia os dñi lo

Expanded text:
montem Domini, et ad domum Dei Jacob, et ostendet nobis viam suam, et ambulabimus in semitis ejus, quia de Sion exiet lex, inter populos multos, et arguet gentes fortes usque in longinquum, et concident gladios suos in aratra, et hastas suas in falces: et ultra non tollet gens contra gentem gladium, et nequaquam discent belligerare, et requiescet unusquisque sub vite sua, et unusquisque sub ficu sua, et non erit qui exterreat, q
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ udiciũ. & omnia recta ꝑuerteraN.
& ȩdificauerant syon in sanguinib:
& ierłm in iniquitate: & ñ solũ hec
fecerant. uerũ in munerib quoq
iudicauerant. & sacerdotes ierłm in
merce de responderant. & ꝓpħȩ eius
in peccunia diuinauerant: & ꝓpter
eos syon quasi ager aratus erat . & hie¬
rusalẽ in tumulos lapidũ corruerat:
& mons templi desolatus in excelsa sil¬
uarũ. idcirco nc̃ derelicta domo eorũ
atq deserta. quando filius dĩ egredien
de templo ait. surgite eamus huic: & de
relinquet᷑ uobis domꝰ ur̃a deserta. angłi
quoq iosepho referente dixerunt: tran¬
seamꝰ ex his sedib. Pro monte syon. monꝰ
dñi eleuatus ẽ. de quo ad principem
gri dicit᷑. & uulneratꝰ es in monte
dñi. Iste aut̃ mons dñi in nouissimo
dierũ ostensus ẽ: quando apꝓpinqua

Expanded text:
 omnia recta perverterant, et aedificaverant Sion in sanguinibus, et Jerusalem in iniquitate: et non solum haec fecerant, verum in muneribus quoque judicaverant, et sacerdotes Jerusalem in mercede responderant, et prophetae ejus in pecunia divinaverant, et propter eos, Sion quasi ager aratus erat, et Jerusalem in tumulos lapidum corruerat, et mons templi Dei, desolatus in excelsa silvarum, idcirco nunc, derelicta domo eorum atque deserta, quando Filius Dei egrediens de templo ait: Surgite, eamus hinc : Et: Relinquetur vobis domus vestra deserta . Angeli quoque, Josepho referente, dixerunt: Transeamus ex sedibus, pro monte Sion mons Domini inelevatus est, de quo ad principem Tyri dicitur. Et vulneratus es in monte Domini . Iste autem mons Domini in novissimo dierum ostensus
Abbreviated transcription (Latin):
genui te. In principio enĩ erat uerbũ:
& uerbũ erat apud dm̃: & ds̃ erat u̾bũ.
hoc erat in principio: apud dm̃. Et id cir¬
co egressus eiꝰ ab initio: a dieb et̃nitatiᷤᷤ.
Qđ aut̃ bethleem ipsa sit. que & effra-¬
tha: liber geneseos testis ẽ. in quo scrip.¬
tura cõmemorat. mortua ẽ rachel. &
sepultha in uia effratha. hec ẽ bethleẽ:

Expanded text:
nim erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Hoc erat in principio apud Deum. Et idcirco egressus ejus ab initio a diebus aeternitatis. Quod autem Bethleem ipsa sit Ephratha, liber Geneseos ostendit, in quo Scriptura commemorat: Mortua est Rachel, et sepulta in via Ephratha, haec
Abbreviated transcription (Latin):
dis fudtrs̃ lumtersiũ ticita triniere. Qd
piret: Propt̃ hoc causa nr̃i qui tales
sumus. qui syon edificamus in san-¬
guine. & ierłm in iniquitate: qui
uudicamꝰ in munerib. qui in merce¬
dibus respondemꝰ. qui in peccunia di¬
uinamꝰ. & suꝑ hoc fictã nob̾ scĩmoniã
uendicantes. dicimꝰ: ñ uenient super
nos mala: audiamꝰ sentenciã dñi quȩ
sequatur. syon. & ierłm. & mons tẽpli.
speculatoꝵ & uisio pacis. & tẽplũ xp̃i
in consũmatione. & in fine. quando
refriguerit caritas. & dilectio. & rara
fides fuerit: quasi ager arabitur. et
rediget᷑ in tumulos: & erit in excelso
siluarũ. siue in custodiam pomorũ:
ut ubi ample domus erant & absq
numero acerui frugũ: ibi uix parua
sit casula. seruans species ciboꝵ: refec¬
tionẽ animȩ ñ habentiũ. Et erit
in nouissimo dierum mons domus
dñi p̃paratus in uertice montiũ. et
sublimis suꝑ colles: & fluent ad eum
popłi. & ꝓperabunt gentes multe: &¬

Expanded text:
ere. Quipiret? Propter hoc, causa nostri, qui tales sumus, qui Sion aedificamus in sanguine, et Jerusalem in iniquitate, qui judicamus in muneribus, qui mercedibus respondemus, qui in pecunia divinamus, et super hoc fictam nobis sanctimoniam vindicantes dicimus: Non venient super nos mala. Audiamus sententiam Domini quae sequatur: Sion et Jerusalem, et mons templi, speculatorium, et visio pacis, et templum Christi in consummatione, et in fine, quando refrixerit charitas, et rara fides fuerit, quasi ager arabitur, et redigetur in tumulos, et erit in excelsa silvarum sive in custodiam pomorum: ut ubi amplae quondam domus erant, et absque numero acervi frugum, ibi vix parva sit casula servans speciem ciborum, refectionem animae non habentium. Et erit in novissDomini pręparatus in uertice montium, et sublimis super colles; et fluent ad eum populi, et properabunt gentes multę.
Abbreviated transcription (Latin):
nabant: nescientes aliud ẽẽ ꝓpħam. ali¬
ud diuinationẽ. Nũquã enĩ diuinatio
in scripturis in bonã partẽ accipit᷑. Non
erit ait auguriũ in iacob: neq diuina
ipsoꝵ facta ẽ diuinatio. Petrus apl̃s ar¬
gentũ inqͥt & aurũ ñ habeo. Poterat
utiq simoni mago uendere qđ pete¬
bat: ĩmo poterat simulare uendentẽ.¬

Expanded text:
nabant, nescientes aliud esse prophetiam, alinabant, nescientes aliud esse prophetiam, aliud divinationem: numquam enim divinatio in Scripturis in bonam partem accipitur. Non erit, ait augurium in Jacob, neque divinaipsorum facta est divinatio. Petrus apostolus: Argentum, inquit, et aurum non habeo : poterat utique Simoni mago vendere, quod petebat; immo poterat simulare vendente
Abbreviated transcription (Latin):
gulã scripturarũ malis int̾pretationib
deprauantes. Isti ȩdificant syon in sangui¬
nib & ierłm in iniquitate. Cum enim
scriptura iubeat: ne inducas impium
in tabernaculũ rustoꝵ. & uirũ sangui¬
de scłis suis ordinant clericos. uitã eoꝵ
in scandalũ popłis exponentes ei st̃ infi¬
delitatis eoꝵ: qui scandalizant᷑. Unde ar
expedire homini. ut mola asinaria liget᷑
in collo eiꝰ. & p̃cipitet᷑ in ꝓfundũ: quã ut
scandaliret unũ de minimis ȩccłiȩ. Cũq
sacerdotes malachias ꝓpħa angłos uo¬
cet: & os eoꝵ oraculũ dñi sit: sine mune¬
rũ acceptione ñ iudicant. legentes. mu¬
nera excȩcant occłos etiã sapientium.
& quasi frenũ in ore auertunt increpa¬
tionem. Et cũ dicatur ad apłos. nolite
possidere aurũ & argentũ. neq es in ro¬
nis ur̃is sit: & excutiat᷑ de scĩ uiri mani¬
bus etiã labore reꝑta peccunia. uoces dĩ
uenditant: & de colũbis mercant᷑ in tẽ

Expanded text:
pturarum malis interpretationibus depravantes, isti aedificant Sion in sanguinibus: et Jerusalem in iniquitate. Cum enim Scriptura jubeat: Ne inducas impium in tabernaculum justorum , et virum sanguide asseclis suis ordinant clericos, et vitam eorum in scandalum populis exponentes, rei sunt infidelitatis eorum qui scandalizantur . Unde dicitur expedire homini, 471 ut mola asinaria ligetur in collo ejus, et praecipitetur in profundum, quam ut scandalizet unum de minimis Ecclesiae. Cumque sacerdotes Malachias propheta angelos vocet , et os eorum oraculum Domini sit , sine munerum acceptione non judicant, legentes: Munera excaecant oculos etiam sapientium, et quasi frenum in ore avertunt increpationem ; et cum dicatur ad apostolos: Nolite possidere aurum, et argentum, neque aes in zonis vestris sit : et excutiatur de sancti viri manibus etiam labore parta pecunia, voces Domini venditant, et de columbis mercantur in tem
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ diuinis offerte sot etant & tan¬
tẽ moro scripturã narrasse quio illi
uolueruit nec tm̃ intulisse qđ ipsũ
aut offerre aus̃ fuerint iut ꝓpmete
acccrint. Apii poulus qui altan in qͥt

Expanded text:
od divinis offerre consueverant, et tantummodo Scripturam narrasse quid illi voluerint, nec tamen intulisse quod ipsi aut offerre ausi fuerint, aut prophetae acceperint. Apostolus Paulus: Qui altari, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Accessistis ad syon montẽ. & ciuita¬
tem dei uiuentis ierłm cȩlestem: quȩ
tam diusqualeat. quamdiu ñ redu¬
cantur ad eã filii sui: & rex. & consilia¬
peperit. uidens tantos filios int̃fectos.¬
Dole. & satage filia syon quasi parturi¬
ens: quia nunc egredieris de ciuitate.
⁊ habitabis in regione: & uenies usq
ad babilonem. Ibi liberaberis. ibi redi¬
met te dñs: de manu inimicoꝵ tuoꝵ.
lxx. Dole. & uiriliter age filia syon.
quasi parturiens: quia nunc egredi¬
eris de ciuitate. & habitabis in campo:
& uenies usq ad babilonẽ. Inde libe¬
rabit te. & inde redimet te dñs ds̃ tu¬
us: de manu inimicoꝵ tuoꝵ. Cui p̃ci¬
pitur ut doleat siue parturiat. & p̾ea
infertur uirilit̾ age: ñ frustra p̃cipit᷑.
s ut dolores patient̃ ferens. egrediat᷑
de ciuitate. & habitet in cãpo. siue in
regione: & ueniat usq ad babilonem.
& cũ ꝓ peccato sustinens captiuitatẽ
fortiter tulerit qđ illatũ est: tunc li¬

Expanded text:
ait: Accessistis ad Sion montem, et civitatem Dei viventis, Jerusalem coelestem , quae tamdiu squalet, quamdiu filii sui non reducunturait: Accessistis ad Sion montem, et civitatamdiu squalet, quamdiu Dole et satage, filia Sion, quasi parturiens: quia nunc egredieris de civitate, et habitabis in regione, et venies usque ad Babylonem: ibi liberaberis, ibi redimet te Dominus de manu inimicorum tuorum. LXX: Dole, et viriliter age, filia Sion, quasi pariens, quia nunc egredieris de civitate, et habitabis in campo, et venies usque ad Babylonem: inde liberabit te, et inde redimet te Dominus Deus tuus de manu inimicorum tuorum. Cui praecipitur ut doleat, sive parturiat, et postea infertur, viriliter age, non frustra praecipitur; sed ut dolores patienter ferens, egrediatur de civitate, et habitet in campo sive in regione, et veniat usque ad Babylonem, et cum pro 484 peccato sustinens captivitatem fortiter tulerit quod illatum est, tunc li
Abbreviated transcription (Latin):
maxillã tribus isrł. Non quo tribꝰ ꝑcu¬
tiant maxillã alterius: s quo alii ꝑcu¬
tiant tribus isrł in maxillam. Pollicitꝰ
quidẽ tibi sum õfilia syon. qđ uentu¬
rũ sit tempus. quo cornu tuũ ponam
ferreum. & ungulas tuas ȩreas: & cõ¬
minuta demonũ multitudine offeras
quicqͥd illi ante possederant dño uniu̾¬
sȩ t̾rȩ s quia hoc futurũ ẽ quando sub¬

Expanded text:
maxillam tribus Israel. Non quod una tribus percumaxillam tribus Israel. Non quod una tribus percutiat maxillam alterius, sed quod alii percutiant tribus Israel in maxillam. Pollicitus quidem tibi sum, o filia Sion, quod venturum sit tempus quo cornu tuum ponam ferreum, et ungulas tuas aereas, et comminuta daemonum multitudine, offeras quidquid illi ante possederant Domino universae terrae. Sed quia hoc tunc futurum est, quando sub
Abbreviated transcription (Latin):
tos. & consecrabis dño multitudinem
eoꝵ: & robur eoꝵ dño uniuersȩ terrȩ.
Legamꝰ numeros. & iħm naue. & primũ
regnoꝵ librũ: & uidebimus quomͦ de
subiectis gentib cũ uniuersa perieri
in ore gladii: aurũ. & argentũ. & tã de
hominib quã de iumentis certus p̃de
numerus: dño consecratus sit.Deniq
& achan. qui de anathemate hierico
aliquid ẽ furatus. conturbauit popłm:
& ex peccato ualli nomen impositũ ẽ.
emech. achor: idẽ uallis tumultꝰ. siue
turbarũ. Ut aut̃ scias iuxta septuagin¬
ta int̃pretes qui dixerunt. consecrabis
año multitudinẽ eoꝵ. & robur eorũ
adño uniuerse t̾re: in bonã partẽ de¬
bere accipi consecrationẽ: theodotio ꝓ
multitudine munera transtulit. qͥnta
editio emolumentũ id ẽ. u TNAIAR. sim¬
sidionẽ posuer̃ suꝑ nos: in uirga ꝑcuti¬
ent maxillam iudicis isrł .lxx. Hunc
obstuetur filia obstructione. angustiã
posuit suꝑ nos: in uirga percutient suꝑ

Expanded text:
em eorum, et robur eorum Domino universae terrae. Legamus Numeros, et Jesum Nave, et primum Regnorum librum, et videbimus quomodo de subjectis gentibus, cum universa perierint in ore gladii, aurum et argentum, et tam de hominibus, quam de jumentis certus praedae numerus Domino consecratus sit. Denique et Achor, qui de anathemate Jericho aliquid est furatus, conturbavit populum, et ex peccato valli nomen impositum est, EMEC ACHOR  , id est, vallis tumultus, sive turbarum . Ut autem scias juxta LXX interpretes, qui dixerunt: Consecrabis Domino multitudinem eorum, et robur eorum Domino universae terrae, in bonam partem debere accipi consecrationem: Theodotio pro multitudine, munera transtulit: Quinta editio, emolumentum, id est, ὠφέλειαν: Symsidionem posuerunt super nos: in virga percutient maxillam judicis Israel. LXX: Nunc obstruetur filia obstructione: angustiam posuit super nos: in virga percutient super
Abbreviated transcription (Latin):
tit: flagelloq penitus eietit: accipiant¬
ipsũ somat. & i t̾cio regnoꝵ libro. qđ
uxor iersnet infirmante filio ꝑ¬
git ad asmam hominẽ sũ & defert ei
panes el temas passis & uascub̃ mellꝰ¬

Expanded text:
ccipiantipsum sonat et in tertio Regnorum libro, quod uxor Jeroboam, infirmante filio, pergit ad Achiam hominem Dei, defert ei panes et uvas passas, et vasculum mell
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ uera captiuitas. & extremȩ ruinȩ.
& ꝓpt̾ suꝑiora quidẽ scelera. s maxime
ꝓpt̃ effusionẽ dñici sanguinis irrogatȩ
st̃. Unde & syon quasi ager arata ẽ. et
ierłm in tumulos uersa saxoꝵ: & tẽplũ
illud quondã nobile atq sublime: in
extremos cineres cõminutũ. Siquis aut̃
hec quȩ de ierłm dicunt᷑. & de syon ad
ȩccłam tranfferat: ip̃sa ẽ enĩ domꝰ iacob.¬
& domus isrł. scđm illud qđ in isara scri¬
bitur. iacob puer m̃s suscipiã eũ: & illud
ad thimotheũ. ut scias quomͦ oporteat
in domo dĩ conuersari quȩ ẽ ȩccłia: iste
liquido ꝑuidebit qđ principes domus
iacob. & reliqui de domo isrł. siue ut me¬
lius in ebreo scriptũ ẽ. iudices domꝰ isrł ñ
hominant᷑ iudiciũ. & uniu̾sa recta per¬
uertunt. Quando enĩ ruxta ꝑsonã iu¬
dicant. && in disceptione negotii. ñ ua¬
let causȩ meritũ: s reoꝵ potentia: non¬
ne abhominant᷑ iudiciũ: & om̃ia recta

Expanded text:
ra captivitas et extremae ruinae, et propter superiora quidem scelera, sed maxime propter effusionem Dominici sanguinis irrogata sunt. Unde et Sion quasi ager arata est, et Jerusalem in tumulos versa saxorum, et templum illud quondam nobile atque sublime, in extremos cineres comminutum est. Si quis autem haec quae de Jerusalem dicuntur, et de Sion ad Ecclesiam transferat ipsa est enim domlud quod in Isaia scribitur: Jacob puer meus, suscipiam eum . Et illud ad Timotheum: Ut scias quomodo te oporteat in domo Dei conversari, quae est Ecclesia iste liquido pervidebit, quod principes domus Jacob, et reliqui de domo Israel sive, ut melius in Hebraeo scriptum est Judices domus Israel, non ominantur judicium et universa recta pervertunt: quando enim juxta personam judicant, et in disceptatione negotii non valet causae meritum, sed reorum potentia, nonne abominantur judicium, et omnia recta
Abbreviated transcription (Latin):
decipiebant. postea uera annunciando
deterreant. & ad rectã reuocent uiam:
& qui causa erroris fuerant: incipiant
mederi uulnerib quȩ intulerant: et
ẽẽ occasio sanitatis. Animaduerte in pre¬
in p̃senti loco posse docere aliquẽ post
peccatũ: si tam̃ uitia pristina digna pę¬
nitentia abluerit. Unde & dauid post
adulteriũ. & homicidiũ loquit᷑ in psal¬
mo. asꝑges me ysopo & mundabor. laua¬
bis me & suꝑ niuẽ dealbabor. nec sua
tantũ puritate contentus ẽ. s infert.
redde mͥ leticiã salutaris tui: & sp̃u pͥn¬
cipali confirma me. Cũq hoc feceris.
docebo ait iniquos uias tuas: & impii
adte conuertent᷑. Audite hec principes
domus iacob. & iudices domus isrł: qui

Expanded text:
decipiebant, postea vera annuntiando decipiebant, postea vera annuntiando deterreant, et ad rectam revocent viam, et qui causa erroris fuerant, incipiant mederi vulneribus quae intulerant, et esse occasio sanitatis. Animadverte in praesenti loco, posse aliquem docere post peccatum, si tamen vitia pristina digna poenitentia eluerit. Unde et David post adulterium et homicidium loquitur in psalmo: Asperges me hyssopo et mundabor: lavabis me, et super nivem dealbabor. Nec sua tantum puritate contentus est, sed infert: Redde mihi laetitiam salutaris tui, et spiritu principali confirma me. Cumque hoc feceris. Docebo, ait, iniquos vias tuas, et impii ad te convertentur . Audite haec, principes domus Jacob, et judices domus I
Abbreviated transcription (Latin):
dicit dñs. & dñs ñ misit eos ñ errabimꝰ.
Iili enĩ popłm dĩ quondã errore decipi¬
unt: & hoc faciunt. ut comedant eos uł
mistice in occasione animnarũ eorum.
& ꝓmittunt eis pacem. & regna cȩlestia:
& dicunt. Non necesse ẽ ut uiuas conti¬
nent̃ & sc̃e: habeto fidẽ quã doceinus.
& om̃ia ꝓmissa dñi consequeris. Quȩ
loquentes magis aduersũ eos irã dñi
Quã obrẽ o heretici qui putatis hab̃e
uos ꝓphetiã. & imitamini ȩccłam dei.
ubi estimatis uisionẽ ẽẽ ibi nox erit:
suꝑ huiꝰcemodi ꝓpħas: & uidebunt te¬
nebras suas & confundentur. Cumq
diuini magis quã ꝓpħȩ fuerint com¬
ꝓbati: ridebuntur suꝑ sõniis suis. &
popłi qui prius ab eis decepti fuerant:
eos exaudiet: nisi ego quẽ offenderant.
Et quia clemens sũ. & nolo mortẽ pecca¬
toris. s cupio ut reuertat᷑ & uruat: cum
exaudiero eos. & dabo eis uirtutẽ sp̃s mei.
& implebo eos iudicio meo. & fortitudine:
ut qui prius popłm meũ blandimentis

Expanded text:
Dominus non misit eos, non errabimus. Illi enim populum quondam Dei errore decipiunt, et hoc faciunt, ut comedant eos, vevel mystice in occisione animarum eorum, et promittunt eis pacem et regna coelestia, et dicunt, non necesse est ut vivas continenter et sancte, habeto fidem quam docemus, et omnia promissa Domini consequeris: 468 quae loquentes, magis adversum eos iram Domini Quamobrem, o haeretici, qui putatis habere vos prophetiam, et imitamini Ecclesiam Dei, ubi aestimatis esse visionem, ibi nox erit: super hujuscemodi prophetas, et videbunt tenebras suas et confundentur. Cumque divini magis quam Prophetae fuerint comprobati, ridebuntur super somniis suis, et populi qui ab eis prius decepti fuerant, eos exaudiet, nisi ego quem offenderant. Et quia clemens sum, et nolo mortem peccatoris , sed cupio ut revertatur et vivat, cum exaudiero eos, dabo eis virtutem spiritus mei, et implebo eos judicio meo et fortitudine, ut qui prius populum blandimentis
Abbreviated transcription (Latin):
aduentu xp̃i. in quo colligunt᷑ reliquiȩ
claudicantes: ut gentes ante saluentur:
Igit᷑ ysaias huiuscemodi posuit testimo¬
niũ. Sermo qui factus ẽ ad ysaiam filiũ
amos. de iuida & ierłm. quia erit in no¬
uissimis diebus manifestus mons dñi &
domus dĩ suꝑ sũmitatẽ montiũ. & exal¬
tabitur suꝑ colles: & uenient ad eũ om̃s¬

Expanded text:
adventu Christi, in quo colliguntur reliquiae claudicantis, et gentes ante salvantur. Igitur Isaias hujuscemodi posuit testimonium: Sermo qui factus est ad Isaiam filium Amos de Juda et Jerusalem: quia erit in novissimis diebus manifestus mons Domini, et domus Dei super summitatem montium, et exaltabitur super colles, et venient ad eum om
Abbreviated transcription (Latin):
eius in peccunia diuinabant. & super
dñm requiescebant: dicentes. Honne
dñs in nobis ẽ: Non uenient super nos
mala. Idcirco ꝓpt̾ uos. syon quasi ager
arabitur. & ierłm ut custodia pomarii
erit: & mons dñi in luctũ saltus. Nemo
pitulo describunt᷑. fuisse subuersã. Et qr
supͣ uł ad iudices. uł ad pseudo prophetas
p̃cesserat cõminatio: audite principes
domus iacob. & duces domus isrł: & pꝰ
paucos uersiculos. hec dicit dñs suꝑ ꝓpħaᷤ¬

Expanded text:
n pecunia divinabant, et super Dominum requiescebant, dicentes: Nonne Dominus in nobis est? non venient super nos mala. Idcirco propter vos Sion quasi ager arabitur, et Jerusalem ut custodia pomarii erit, et mons Domini in lucum saltus. Nemo  hoc capitulo describuntur, fuisse subversam, et quia supra vel ad judices, vel ad pseudoprophetas praecesserat comminatio: Audite, principes domus Jacob, et duces domus Israel. Et post paucos versiculos: Haec dicit Dominus sup
Abbreviated transcription (Latin):
derit in ore eorũ quippiam: scĩficant
suꝑ eum p̃lium. Propterea nox uob̃ ꝓ
uisione erit. & tenebre uob̃ ꝓ diumatio¬
bit᷑ suꝑ eos dies: & confundent᷑ diumi.
& oꝑient uultꝰ suos om̃s: quia ñ ẽ res-¬
ponsũ dĩ. Ueruntam̃ ego repletus sũ
ut annuntiẽ iacob scelus suũ: & isrł
peccatũ suũ Lxx. Hec dicit dñs super
ꝓpħas qui seducunt popłm meũ. & mor

Expanded text:
derit in ore eorum quippiam sanctificant derit in ore eorum quippiam sanctificant super eum proelium propterea nox vobis pro visione erit et tenebrae vobis pro divinatiosiones: et confundentur divini, et operient vultus suos omnes, quia non est responsum Dei. Verumtamen ego repletus sum ut annuntiem Jacob scelus suum, et Israel peccatum suum. LXX: Haec dicit Dominus super prophetas, qui seducunt populum
Abbreviated transcription (Latin):
xerunt duro imꝑio. & ossa contriuert̃:
ut qͥcqͥd in eis forte fuerat frangerent.
ossa miser̃ in ollam feruentẽ. qua rex
succendit assyrius. tradentes gregem
meũ diabolo & angłis eius: sic & ipsi
cũ uenerit dies ultionis. clamabunt
manus suas ad dñm. & ds̃ auertet faci¬
em suã ab eis. quia & illi auerterant
a peccantib uultũ: & hec uniuersa
patientur. quia pessime egerunt in
studiis & in uoluptatib suis: & non
reges fuere s tiranni: nec prepositi
s: leones: neq magistri discipłoꝵ. sed
lupi ouium: &e satiauerunt se carnib
& incrassati sunt. & sub pinguissima ho¬
stia int̾fectioni. & suppliciis dñi p̃parati.
Hucusq contra principes malos. sequers
sermo aduersum pseudo ꝓpħas ẽ. & docto¬
res pessimos: qui poplm dĩ adulatione
supplantant: pollicentes scientiã scriptu¬
ducunt popłm meũ. qui mordent den¬
tib suis & p̃dicant pacẽ: & siquis ñ de¬

Expanded text:
xerunt duro imperio, et ossa eorum contriverunt, xerunt duro imperio, et ossa eorum contriverunt, ut quidquid in eis forte fuerat, frangerent ossa miserunt in ollam ferventem, quam rex accendit Assyrius, tradentes gregem meum diabolo, et angelis ejus: sic et ipsi cum venerit dies ultionis, clamabunt manus suas ad Dominum, et Deus avertet faciem suam ab eis, quia et illi averterunt a precantibus vultum. Et haec universa patientur, quia pessime egerunt in studiis et voluptatibus suis: et non reges fuere, sed tyranni: nec praepositi, sed leones: neque magistri discipulorum, sed lupi ovium, et satiaverunt se carnibus, et incrassati sunt, et sicut pinguissima hostia interfectionis, et suppliciis Domini praeparati. Hucusque contra principes malos: sequens vero sermo adversus pseudoprophetas est et doctores pessimos, qui populum Dei adulatione supplantant, pollicentes scientiam Scriptuducunt populum meum qui mordent dentibus suis et praedicant pacem et si quis non de
Abbreviated transcription (Latin):
popłi uestigia illiꝰ ñ sequunt᷑ cõminat᷑.
& dicit. Audite principes domus iacob:
& duces domꝰ isrł. Qd ẽ aut̃ qđ eos cogit
qđ ẽ quasi abyssus multa. & profundũ
iusticiȩ eiꝰ mens praua ñ inuenit. Aut
tores: Simulq consideremꝰ uerboꝵ sig¬
nificantiã. Bona ñ amare peccati ẽ. qͣnti
sceleris etiã odisse. Et econtrario mala
ñ fugere uitii ẽ. quantȩ impietatis est
etiã diligent̃ inquirere: Post hec descri¬
bit᷑ seuitia iudicũ: & in subiectos crude¬
litas.lxx. Diripientes pelles eoꝵ ab eis. et
carnẽ eoꝵ ab ossib eoꝵ: sicut deuorauer̃
carnes popłi mei. & pelles ab eis excoriauer̃.
& ossa eoꝵ confreger̃. & conciderunt sic̃
carnes in lebete. & sicut carnes in olla:
sic clamabunt ad dñm & ñ exaudiet eos:
& auertet faciem suã ab eis in tẽpore il¬
lo. eo qđ pessime egerunt in adinuenti¬
onib suis. Non suffecerat spoliasse sub-¬
iectũ gregem: s corpora quoq eoꝵ affli¬

Expanded text:
lius non sequuntur, comminatur et dicit: Audite, principes domus Jacob, et duces domus Israel. Quid est autem quod eos cogit quod est abyssus multa: et profundum justitiae ejus mens prava non invenit. Aut tores. Simulque consideremus verborum significantiam: bona non amare, peccati est: quanti sceleris etiam odisse? et econtrario, si mala non fugere, vitii est: quantae impietatis est etiam diligenter inquirere? Post haec describitur saevitia judicum, et in subjectos crudelitas. 466 LXX: Diripientes pelles eorum ab eis, et carnes eorum ab ossibus eorum. Sicut devoraverunt carnes populi mei, et pelles ab eis excoriaverunt, et ossa eorum confregerunt, et conciderunt sicut carnes in lebete, et sicut carnes in olla: sic clamabunt ad Dominum, et non exaudiet eos, et avertet faciem suam ab eis in tempore illo, eo quod pessime egerunt in adinventionibus suis. Non suffecerat spoliasse subjectum gregem; sed corpora quoque eorum affli
Abbreviated transcription (Latin):
decẽ tribuũ. ñ solũ iudiciũ ñ faciebars.
s abhominabant᷑ illud. & omĩa recta
ꝑuertebant: ne saltẽ parua iusticia re¬
maneret in ciuitate. Quia ȩdificauer̃
syon in sanguinib & ierłm in iniqui¬
tatẽ: rapinis pauꝑum. cedȩ insontium:
occisione scõꝵ. Qđ siquis de principib
uidebat᷑ iudicare qđ erat rectũ. uende¬
bat magis sentenciã: & in muneribus
iudicabat: sacerdotes quoq ñ docebant
popłm. nisi accepto p̃cio. Et cũ dicat᷑ ad
scõs. gratis accepistis: gratis date: illi dĩ res¬
ponsa accepta peccunia ꝓferentes: gr̃am
dñi: auara mercede uendebant. Et post
hec mala ñ intelligentes peccatũ suũ.
quasi scelerib redimerent caritatẽ dei.
memorant: & scđm impenitens cor suũ
dicebant. Dñs in medio nr̃m ẽ: & non ue¬
nient suꝑ nos mala. Quia gͥ ñ egerunt
penitentiã: & om̃is popłs secutus ẽ prin¬
cipũ. & sacerdotũ ꝓpħarũq uitia: syon¬

Expanded text:
decem tribuum, non solum judicium non faciebant; sed abominabantur illud, et omnia recta pervertebant, ne saltem parva justitia remaneret in civitate. Qui aedificaverunt Sion in sanguinibus, et Jerusalem in iniquitate, rapinis pauperum, caede insontium, occisione sanctorum. Quod si quis de principibus videbatur judicare quod erat rectum, vendebat magis sententiam, et in muneribus judicabat. Sacerdotes quoque non docebant populum, nisi accepto pretio; et cum dicatur ad sanctos: Gratis accepistis, gratis date , illi Dei responsum, accepta pecunia proferentes, gratiam Domini avara mercede vendebant. Et post haec mala non intelligentes peccatum suum, quasi sceleribus redimerent charitatem Dei,memorabant, et secundum impoenitens cor suum dicebant: Dominus in medio nostrum est, et non venient super nos mala. Quia igitur non egerunt poenitentiam, et omnis populus secutus est principum et sacerdotum prophetarumque vitia, S
Abbreviated transcription (Latin):
niet: & qđ nunc dicit᷑ ꝑ ꝓpħam. & trall
sierunt portã. & egressi st̃ ꝑ eam. Qul
tam̃ transitus & egressio. absq xp̃oss
ge nr̃o tribui ñ potest: qui rex dñse
Statim quippe conectitur. Dñs autẽ
princeps erit. Et dixi. Audite princr
iacob: & duces domꝰ isrł. Humquios
ur̃m ẽ scire iudiciũ. qui odio habetis bo¬
nũ. & diligitis malũ: qui uiolent̃ tollitiᷤ

Expanded text:
niet; et quod nunc dicniet; et quod nunc dicsierunt portam, et egressi sunt per eam: qui tamen transitus et egressio absque Christo rege nostro tribui non potest, qui rex et Dominus est. Statim quippe connectitur: Dominus autem princeps erit. Et dixi: Audite, principes Jacob, et duces domus Israel. Numquid non vestrum est scire judicium, qui odio habetis bonum et diligit
Abbreviated transcription (Latin):
re inuaser̃ iter: non solũ ingressi su
portã. s etiã transierunt. Ingressi sunt
aut̃: quia & rex eoꝵ eandẽ ingressust
portã. & aꝑuit eis iter. ut absq ulla dif¬
ficultate graderent᷑. Ipse enĩ dñs. & rex
& pastor. & uia ẽ. & porta: dicitq egosu
pastor. ꝑ me qui fuerit ingressus salua
De qua porta & alibi ꝓphetat᷑. hec ẽ por¬
ta dñi. iusti intrabunt ꝑ eã. Quicũq
aut̃ fuerit ingressus. ñ debet in eo sa
tu quo intrauerat ꝑmanere: s egredi¬
atur ad pascua. ut intrando exordium
sit: in exeundo in pascua reꝑienda uir¬
tutũ ꝑfectio. Qui in greditur adhuc in
scło ẽ: & ex creaturis. intelligit creatorẽ¬
Qui aut̃ egredit᷑. transcendit un uisan
creaturã: & om̃ib quȩ uideri posst̃ pro
nichilo cõputatis. inuenit pascua supes
cȩlos. & sermone dĩ uescit᷑ & dicit. Diis
pascit me: & nichil mͥ deerit. Hoc ideoe
intelligeremꝰ euangłicũ testimoniũ
ingrediet᷑ & egredietur. & pascua miul¬

Expanded text:
i sunt portam, sed et transierunt per eam. Ingressi sunt autem, quia et rex eorum eamdem ingressus est portam, et aperuit eis iter, ut absque ulla difficultate graderentur. Ipse enim Dominus, et rex et pastor, et via est et porta, dicitque: Ego sum porta: per me qui fuerit ingressus, salvaDe qua porta et alibi prophetatur: Haec est porta Domini, justi intrabunt per eam . Quicumque autem ingressus fuerit, non debet in eo statu in quo intraverat, permanere; sed egrediatur ad pascua, ut in intrando exordium sit, in exeundo et in pascua reperiendo, virtutum perfectio. Qui ingreditur, adhuc in saeculo est, et ex creaturis intelligit  Aegreditur, transcendit universam creaturam, et omnibus quae videri possunt pro nihilo computatis, inveniet pascua super coelos, et sermone Dei vescetur, et dicet: Dominus pascit me, et nihil mihi deerit . Hoc ideo, ut intelligeremus Evangelicum testimonium: Ingredietur et egredietur, et pascua inve
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ. Utquid diuisa ẽ ꝓpt̾ te macheria :
Si intellexisti exemplũ de genesi: as¬
cende qui saluari cupis. nequaꝗͣ per
ueterẽ popłm qui manũ contractã
Ipse enĩ soluit mediũ parietẽ. & ma¬
cheriam. id ẽ obscuritatẽ ueterũ pro¬
phetarũ. & omnis antiquȩ legis aꝑuit
sacram̃ta: & dissipata incedendi diffi
ut qui uult ꝑgere: nullo impediat᷑
obice. nec obscuritatis caligine t̾reat᷑.¬

Expanded text:
rem: Ut quid divisa est propter te maceria? rem: Ut quid divisa est propter te maceria? Si intellexistis exemplum de Genesi, ascende qui salvari cupis, nequaquam per veterem populum qui manum contractam ione sua solvit medium parietem et maceriam, id est obscuritatem veterum prophetarum, et omnis antiquae legis aperuit sacramenta, et dissipata incedendi difficut qui vult ad Deum pergere, nullo impediatur obice, nec obscuritatis caligine terreat
Abbreviated transcription (Latin):
tulit obstetrix. & ligauit in manu eiꝰ
coccinũ. dicens. hic egrediet᷑ prior. Cũ
aut̃ contraxisset manũ. statĩ egressus ẽ
fr̃ eiꝰ: & illa ait. Quare diuisa ẽ ꝓpt̃ te
macheria : Et uocauit nom̃ eiꝰ phares.
qđ interp̃tatur diuisio. Et post hec egs¬
sus ẽ frat᷑ eius. in cuiꝰ manu erat coc¬
cinũ. & uocauit nom̃ eius zara: qui
in lingua nr̃a dicitur semen. uł ori¬
ens. Ostendit gͦ senior popłs in qͦ erat
ortus. & semen. antequã de gentibus
eccłia nasceret᷑. manũ suã in oꝑibus.
& postea contraxit eã: audiens ꝑ ysaiã.
Manus enĩ ur̃e sanguine plene sunt.
Cũq ille contraxisset manũ. & a iusti¬
destruxit dñs atq saluator. ut ille pos¬
set incedere. parietẽ.qui erat in medio.
& macheriã duos popłos separantem:
& fecit unũ gregẽ. & duos creauit in
semet ipso: in uno nouo homine fa¬
ciens pacẽ. Unde & obstetrix ꝓpħice
loquens dicit ad phares popłm iunio¬

Expanded text:
tulit obstetrix et ligavit in manu ejus tulit obstetrix et ligavit in manu ejus coccinum, dicens: Hic egredietur prior. Cum autem contraxisset manum, statim egressus est frater ejus, et illa ait: Quare divisa est propter te maceria? et vocavit nomen ejus Phares, quod interpretatur divisio. Et post haec egressus est frater ejus, in cujus manu erat coccinum, et vocavit nomen ejus Zara, qui in lingua nostra dicitur semen, vel oriens . Ostendit ergo senior populus, in quo erat ortus et semen antequam de gentibus Ecclesia nasceretur, manum suam in operibus, et postea contraxit eam audiens per Isaiam: Manus enim vestrae sanguine plenae sunt . Cumque ille contraxisset  Al. contdestruxit Dominus atque Salvator, ut ille posset incedere, parietem, qui erat in medio, et maceriam duos populos separantem: et fecit unum gregem, et duos creavit in semetipso in uno novo homine faciens pacem. Unde et obstetrix prophetice loquens dicit ad Phares populum junio
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s susceꝑo suscepturꝰ sũ. Hunc interĩ
quia aduersati st̃ me. ponã in tribulati¬
one. & angustabo: & faciã sedere sine
sacerdote. & sine altariꝰ: & sine ꝓpheta.
ut quẽ beneficia ñ senserunt. intelli¬
gant ꝑ supplicia. Lxx. Quasi gregem in
postquã tribulati fuerint. &angustie
tẽpus expleuerint ponent᷑ in requie
nȩ conditionis statũ: & implebunt
quod sequit᷑. exilient ex hominibꝰ. Non
solũ aut̃ illi exilient & abibunt: sed
om̃s ad quos fit sermo dĩ. & qui huma¬
na uitia relinquentes conu̾sationẽ
diuinitatis imitant᷑ & audiunt. ego
quasi ꝓpriũ habet exordiũ: & apostrofã
eloquii ꝓpħalis. ad eũ qui saluari cu¬
pit: cui imꝑatur ut ascendat ꝑ diuisi¬
onẽ. Qđ quidẽ manifestius fiet. si de
genesi sũpserimꝰ exemplũ. ubi nascunt᷑
gemini de thamar: cũ qua uidas patri¬
archa concubuit. factũ ẽ inquit cũ
pareret. & haberet geminos in ute¬
ro. in ipso partu unꝰ ꝓtulit manũ: &

Expanded text:
 suscepturus sum: nunc interim quia aversi sunt a me, ponam in tribulatione, et coangustabo, et faciam sedere, sine sacerdote, sine altari, et sine propheta: ut quem per beneficia non senserunt, intelligant per supplicia. LXX: Quasi gregem in postquam tribulati fuerint, 463 et angustiae tempus expleverint, ponentur in requie,nae conditionis statum, et implebunt quod sequitur: Exsilient ex hominibus. Non solum autem illi exsilient et abibunt; sed omnes ad quos fit Dei sermo, et qui humana vitia relinquentes, conversationem divinitatis imitantur, et audiunt: Ego quasi proprium habet exordium et apostrophen eloquii prophetalis, ad eum qui salvari cupit, cui imperatur ut ascendat per divisionem. Quod quidem manifestius fiet, si de Genesi sumpserimus exemplum, ubi nascuntur gemini de Thamar, cum qua Judas patriarcha concubuit: Factum est, inquit, cum pareret, et haberet geminos in utero: in ipso partu unus protulit manus, et
Abbreviated transcription (Latin):
paruit conturbata st̃. Cũ enĩ legissent
incisse isrł quando morses manus leua¬
bat ad dñm. suꝑatũ ẽẽ ab amalech. qͣn¬
do morses lassa brachia deponebat. ñ
leuauer̃ ad dm̃ manꝰ suas. s omnia in
pauꝑes. & plebẽ dñi scelera ꝑpetrantes:
desiderauer̃ agros. & pupillorũ domos
diripuerunt: ac uirũ parit̃ & uxorem.
liberosq eiꝰ & substantiã depopulaban¬
tur. Propterea cogitauit dñs mala suꝑ¬

Expanded text:
paruit, conturbata sunt. Cum enim legissent paruit, conturbata sunt. Cum enim legissent vicisse Israel, quando Moyses manus levavit ad Dominum, superatum esse ab Amalec, quando Moyses lassa brachia deponebat , non levaverunt ad Dominum manus suas, sed omnia in pauperes et plebem Domini scelera perpetrantes, desideraverunt agros, et pupillorum domos diripiebant, ac virum pariter et uxorem liberosque ejus et substantiam depopulabantur. Propterea cogitavit  Al.
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ita uos premet. ut colla ur̃a ñ possi¬
tis leuare. nec ambuletis suꝑbi. scilicet
quos tempus captiuitatis oppresserit.
tum dicetur suꝑ uos parabola. & mi¬
seriȩ ur̃ȩ uertentur in canticũ: depo¬
pulatione uastati sumus pars populi
mei. Templũ inquit meũ qđ solum
int̾ gentes ceteras plus habebã: muta¬
bitur in ruinã. Quomͦ a me recedat.
assyrius. cũ reuertat᷑ ut agros meos
sibi sorte distribuat: Propterea o fami
de extrema captiuitate hoc ipsũ accipi
potest: qđ om̃ia eis euenerint qui a
dñm crucifixerunt: ita tam̃ ut septu¬
aginta int̃pretũ editio disserat᷑. Gioria
nãq filiȩ isrł decaluata ẽ & adtonsa su¬
ꝑ filiis quondã delicatissimis: & si quid
deinceps renatũ pilorũ fuit. alia dein¬
ceps rasura & ad tonsione truncatũ ẽ.
Tunc om̃ia consilia eoꝵ euersa sunt
in laborem: or quȩ cogitauerunt m̃te.
& animo dormiente attuler̃ eis laborẽ
quȩ oꝑati st̃. statĩ ut lux xp̃i & ultio ap¬

Expanded text:
 ita vos premet, ut colla vestra non possitis levare, nec ambuletis superbi, scilicet quos tempus captivitatis oppresserat. Tunc  Al. tum dicetur super vos parabola, et miseriae vestrae vertentur in canticum: Depopulatione vastati sumus, pars populi mei: Templum, inquit, meum quod solum inter gentes caeteras plus habebam, mutabitur in ruinam. Quomodo a me recedet Assyrius, cum revertatur ut agros meos sibi sorte distribuat? Propterea, o familde extrema captivitate hoc ipsum accipi potest, quod omnia eis evenerint quia Dominum crucifixerunt: ita tamen ut Septuaginta interpretum editio disseratur. Gloria namque filiae Israel decalvata est, et attonsa super filiis quondam delicatissimis, et si quid deinceps renatum pilorum fuit, alia deinceps rasura et attonsione truncatum est. Tunc omnia consilia eorum versa sunt in laborem, et quae cogitaverunt, mente et anima dormiente, attulerunt eis labores: quaeque operati sunt, statim ut lux Christi et ultio ap
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ syon: principes peccati fuere filiȩ
syon. & in ipsa hoc ẽ in lachis inuente st̃
syon quȩ habitat in lachis: id ẽ ãbulatio
pessima gradu pariter fluctuante: & im¬
pietas isrł in his ẽ. qui sẽꝑ mouent pedes
suos. & habitare dicuntur in lachis. Da¬
bunt᷑ quoq emissarii. usq ad heredita¬
tẽ geth gech pessimã. & torcular uenenoꝵ.
qđ edificatur contra domũ dĩ. ubi suit¬

Expanded text:
id est, Sion, principes peccati fuere filiae Sion. Et in ipsa, hoc est, in Latinis, inventae sunt Sion, quae habitat in Lachis, id est, ambulatio pessima, gradu jugiter fluctuante, et impietas Israel in his est qui semper movent pedes suos, et habitare dicuntur in Lachis. Dabuntur quoque emissarii usque ad haereditatem Geth: Geth pessimam, et torcular venenorum, quod aedificatur contra domum Dei, ubi su
Abbreviated transcription (Latin):
sũ porta: quo it̃ diuidente. & p̃cedente &
uia. & porta: transibit ꝑ eũ credulũ peccus
Pastor aut̃ iste: & rex ẽ. & dñs. Unde sequi᷑
Et transibit rex eoꝵ corã eis: & dñs in ca¬
pite eoꝵ. Qd si uoluerimꝰ hec omnia de
multitudinẽ quȩ in actib apłoꝵ salua¬
ta ẽ ex iudeis. ñ abhorrebit a ueritate ex¬

Expanded text:
sum porta: quo iter dividente et praecedente, et sum porta: quo iter dividente et praecedente, et viae porta, transibit per eum credulum pecus. Pastor autem iste rex est et Dominus. Unde sequitur. Et transibit rex eorum coram eis, et Dominus in capite eorum. Quod si voluerimus haec omnia de multitudinem, quae in Actibus apostolorum salvata est ex Judaeis, non abhorrebit a veritate ex
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ loquit᷑ & dicit. Ueniam. humanum
corpus assumã: nascar de uirgine.Siue
ita. quia in humilitate carnis ueni. & ñ
credidistis mͥ: ueniã in consũmatione
mundi. in maiestate mea cũ angłis. cete¬
risq uirtutib & tc̃ te totũ congregabo
iacob. tunc in unũ conducã reliquias is¬
rahel: & cũ gentiliũ popło in ouili meo
parit̃ copulabo. Tunc te muro firmissimo
sepiã: & tanta erit credentiũ multitudo.
& int̃ caulas positi gregis tumultuatio:
uincat᷑ numerus peccoꝵ largitate. Ac ne
forsitan putes quia dixi ponã illũ quasi
gregem in ouili. & quasi peccus caularũ
de ouibz me loqui.intellige qd oues iste
homines sinit. Sequit᷑ enĩ. Tumultua¬
bunt᷑ a multitudine hominũ. Tuinutt̃
uox plurimoꝵ ẽ: & nimiȩ multitudi¬
nis clamor parit̾ emissus. Ne estimemus
uniꝰ uocẽ. s omniũ eẽ cõmunem laudan¬
uerit. & suo equauerit pede: dux itiners
eoꝵ. ipse paradisi ianua sit: & dicat. Ego

Expanded text:
nunc dicit: Veniam, et humanum corpus assumam, nascar de Virgine. Sive ita: Quia in carnis humilitate veni, et non credistis mihi, veniam in consummatione mundi in majestate mea cum Angelis caeterisque virtutibus, et tunc te totum congregabo, Jacob: tunc in unum conducam reliquias Israel, et cum gentium populo in ovili meo pariter copulabo: tunc te muro firmissimo sepiam, et tanta erit credentium multitudo, et inter caulas positi gregis tumultuatio, ut vincatur numerus pecorum largitate. Ac ne forsitan putes, quia dixi: Ponam illum quasi gregem in ovili, et quasi pecus in medio caularum, de ovibus me loqui, intellige quod oves istae homines sint. Sequitur enim: Tumultuabuntur a multitudine hominum. Tumultus, vox plurimorum est, et nimiae multitudinis clamor pariter emissus: ne aestimemus unius vocem esse: sed omnium communem, laudanverit, et suo aequaverit pede, dux itineris eorum ipse sit paradisi janua, et dicat: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ uenit nisi ad oues ꝑditas domꝰ isrł.
congregatus ẽ iacob om̃is qui sub plan¬
tat ȩsau. & eripit primitiua eiꝰ ac bene¬
dictionẽ: & anteꝗͣ nascat᷑ adhuc positꝰ
in utero: plantã pilosi frĩs inuasit.lxx.¬

Expanded text:
enim venit nisi ad oves perditas domus Israel enim venit nisi ad oves perditas domus Israel congregatus est Jacob: omnis qui supplantat Esau, et eripit primitiva ejus ac benedictionem, et antequam nascatur adhuc in utero positus, plantam pilosi fratris invadit. LXX
Abbreviated transcription (Latin):
spũ & ambulemꝰ. Et alibi. Si aut̃ spitil
oꝑa carnis mortificauerimꝰ. uiuemus.
Et in ueteri testam̃to. Dans flatũ popło
qui ẽ in ea. & spm̃ his qui calcant eã. haud
dubiũ ex p̃cedentibꝰ quin t̾ram significet.
Qui enĩ calcant oꝑa t̾rena. & pedib suis
subiciunt ea: utiq ñ malũ s bonũ spm̃
merent᷑ acciꝑe. Econtrario malus sp̃s cũ
posuit in pseudo ꝓphis. ipse tͥ suiabit
in uinũ & ebrietatẽ: uinũ qđ iecificat
cor hominis. & ebrietatẽ qua in ebriatꝰ ẽ
noe. & de qua alibi dicit᷑. comedite am
ci: & in ebriamini. Hec aut̃ om̃is leticia.
& ebrietas ad cõparationẽ sapientie dei.
quȩ uelut fluuius cęlestẽ irrigat ierłm
stilla ẽ: & gu̾ta ꝑmodica. Nec dubitabunt
sapientes dĩ stillã in hominib ddicere.
qui lapidem abscisũ de monte sine ma¬
nib legerint. & fatuum dĩ sapientiꝰ ho¬
minibꝰ. & apłos quoq ipsos ex parte cog¬
nouisse: & ex parte ꝓpħasse. De hac igit᷑

Expanded text:
u et ambulemus . Et alibi: Si autem spiritu opera carnis mortificaveritis, vivetis . Et in veteri Testamento: Dans flatum populo, qui est in ea, et spiritum his, qui calcant eam : haud dubium ex praecedentibus quin terram significet. Qui enim calcant terrena opera, et pedibus suis subjiciunt ea, utique non malum, sed bonum spiritum merentur accipere. Econtrario malus spiritus endacio posuit in pseudoprophetis, ipse tibi stillabit in vinum et ebrietatem. Vinum quod laetificat cor hominis ; et ebrietatem qua inebriatus est Noe, et de qua dicitur: Comedite, amici mei, et inebriamini . 462 Haec autem omnis laetitia et ebrietas ad comparationem sapientiae Dei, quae ut fluvius coelestem irrigat Jerusalem, stilla est, et gutta permodica. Nec dubitabunt sapientiae Dei stillam in hominibus dicere, qui lapidem abscissum de monte sine manibus legerint , et fatuum Dei sapientius hominibus, et Apostolos quoque ipsos ex parte cognovisse, et ex parte prophetasse . De hac igitur