comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
raxta quod intus ordinatas habuit
affectiones. foris quoq uerba decen¬
der composuit. Bedit pͥus honorẽ
pp̃ositis. ut iam a sublitio iuste re¬
ciꝑet: sciens se a suꝑiorib acciꝑe. qͦd
sua ipse mocderari imꝑia. Forte ñ
ignorabat. quod subiecto sibi homi¬
ni deus om̃ia subiecerit sub pedib
eius: osfendenti se. infensa reddide¬
rit: et is quem humilem conftitue¬
rat suꝑ oꝑa manuum suarũ. suꝑ¬
biȩ merito comparatus iumentis
insipientib. et similis factus sit illiᷤ.
Nouerat et fortassis quod humanus
spc̃ subditus conditori. subiectam
sibi possederit carnem: rebellis rebel¬
lem inuenerit: factusq transgressor
legis suꝑioris. sentire ceꝑit aliam le¬
gem in menbris suis. repugnantẽ
legi mentis sue: et captiuantem se
un legem peccati. Miror quosdam¬
in nr̃o ordine monasterioꝵ abbates.
hanc humilitatis regulam odiosa
contentione infringere. et sub hu¬
mili quod peiusẽ habitu et tonsu¬

Expanded text:
juxta quod intus ordinatas habuit juxta quod intus ordinatas habuit affectiones, foris quoque verba decenter composuit. Dedit prius honorem praepositis, ut jam a subditis juste reciperet: sciens se a superioribus accipere, quod sua ipse moderari imperia. Forte non ignorabat, quod subjecto sibi homini Deus omnia subjecerit sub pedibus ejus; offendenti se infensa reddiderit; et is, quem humilem constituerat super opera manuum suarum, superbiae merito comparatus jumentis insipientibus, et similis factus sit illis. Noverat et fortassis, quod humanus spiritus, subditus conditori subjectam sibi possederit carnem: rebellis rebellem invenerit: factusque transgressor legis superioris, sentire coeperit aliam legem in membris suis, repugnantem legi mentis suae, et captivantem se in lege peccati. in nostro Ordine monasteriorum abbates hanc humilitatis regulam odiosa contentione infringere, et sub humili quod pejus est habitu et tonsu
Abbreviated transcription (Latin):
pulchrȩ locutus ẽ. beatus ille centurio:
cuus fidei nulla par inuenta ẽ in isrł.
Et ego inquit homo sum sub potesta¬
te: habens sub me milites. Non iacta¬
bat potestatem: quam nec solam ꝓtu¬
lit. nec pͥorem. Dicturus quippe habenᷤ
sub me milites: p̃misit homo sum
sub potestate. Prius se agnouit homi¬
nem: quam potentem. Agnouit inꝙͣ.
se hominem homo gentilis: ut in se
iam impleri ostenderet quod longe
ante dixerat dauid: sciant gentes qm̃
homines sunt. Homo inquit sum:
et homo sub potestade. Iam quieqͥd
sub inferas: suspectam non habemus
iactanctiam. Premissa siquidẽ ẽ hu¬
militas: ne altitudo p̃cipitet. Nec enĩ
locum inuenit arrogantia: ubi tam
clarum humilitatis insigne p̃cesserit.
milites ꝓfitere securus. Reuera qͥa
non confusus ẽ de subiectione: iure
ex p̃latione meruit honorari. Non
erubuit suꝑ se potestatem: et ideo dig¬
nus qui haberet et sub se milites. Ex
habuncdantia cordis os loquebatur: et

Expanded text:
pulchre locutus est beatus ille Centurio, pulchre locutus est beatus ille Centurio, cujus fidei nulla par inventa est in Israel! Et ego, inquit, homo sum sub potestate, habens sub me milites . Non jactabat potestatem, quam nec solam protulit, nec priorem. Dicturus quippe, habens sub me milites, praemisit: Homo sum sub potestate. Prius se agnovit hominem, quam potentem. Agnovit, inquam, se hominem homo gentilis, ut in se jam impleri ostenderet, quod longe ante dixerat David: Sciant gentes quoniam homines sunt . Homo, inquit, sum, et sub potestate. Jam quidquid subinferas, suspectam non habemus jactantiam. Praemissa siquidem est humilitas, ne altitudo praecipitet. Nec enim locum invenit arrogantia, ubi tam clarum humilitatis insigne praecesserit. milites profitere securus. Revera quia non confusus est de subjectione, jure ex praelatione meruit honorari. Non erubuit super se potestatem, et ideo dignus qui haberet et sub se milites. Ex abundantia cordis os loquebatur: et
Abbreviated transcription (Latin):
dere censum. Exemplum enu dedit
uob̾: ut et uos ita faciatis. Quando
uero dei sacerdotib debitam negare.
reuerentiam: qui hanc secularib quoq
potestatib exibere curauit. Porro uos
si ce saris successori id ẽ regi. sedulus
in suis curiis. consiliis negotiis. exer¬
citibq adestis. indignum erit uob
cuicumq xpi uicario taliter exhibi¬
re. qualiter ab antiquo inter eccłias
ordinatum ẽ: S quȩ sunt inquit
apłs a deo: ordinata sunt. Uiderint
gͦ huius ignominie dissuas ores:
quale sit. cdei ordinationi resistere.
Ualde ignominiosum seruo. si sit
sicut dñs eius: aut discipulo. si sit
sicut magister eius. Plurimum
se uobis deferre putant. cum uos
xp̃o p̃ferre conantur: ipso recla¬
mante ac dicente. Non ẽ seruus
maior dnõ suo: neq apłs eo qͥ misit
eum. Quod non dedignatus est
magister et dñs. talisq et magister et
dñs: indignum sibi iudicabit seruus
bonus. cdeuotusq discipulus: Quam

Expanded text:
dere censum: exemplum enim dedit dere censum: exemplum enim dedit vobis, ut et vos ita faciatis. Quando vero Dei sacerdotibus debitam negaret reverentiam, qui hanc saecularibus quoque potestatibus exhibere curavit? Porro vos, si Caesaris successori, id est regi, sedulus in suis curiis, consiliis, negotiis, exercitibusque adestis; indignum erit vobis cuicunque Christi vicario taliter exhiberi, qualiter ab antiquo inter Ecclesias ordinatum est? Sed quae sunt, inquit Apostolus, a Deo ordinata sunt . Viderint ergo hujus ignominiae dissuasores, quale sit Dei ordinationi resistere. Valde ignominiosum servo, si sit sicut dominus ejus: aut discipulo, si sit sicut magister ejus. Plurimum se vobis deferre putant, cum vos Christo praeferre conantur, ipso reclamante ac dicente: Non est servus major domino suo, neque apostolus eo qui misit eum . Quod non dedignatus est magister et Dominus, talisque et magister et dominus, indignum sibi judicabit servus bonus, devotusque discipulus? 32. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
quomͦ licebit contẽnnere: Uideant
potius in uobis subditi: quod uobis
redibeant. Intelligitis quȩ dico. Cui
honorem: honorem. Om̃is anima
inquit. potestatib sublimiorib sub¬
dita sit. Si om̃is et ur̃a. Quis uos
excipit ab uniuersitate: Siquis tẽp¬
tat exciꝑe: conatur deciꝑe. Nolite
illoꝵ acquiescere consiliis: qui eum
sint xp̃iani. xp̃i tamen uel sequi
facta. uel obsequi dictis. obꝓbrio du¬
cunt. Ipsi sunt. qui uobis dicere solent.
Seruate ur̃e sedis honorem. Oscebat
quidem ex uob̃: uob̃ cominissam ȩccłiã
crescere. Nunc uero saltem in illa qua
suscepistis. maneat dignitate. Et uoᷤᷤ
enim ur̃o p̃decessore impotentior:
Si non crescit ꝑ uos: non clecrescat
ꝑ uos. Hȩc isti. Ap̃c̃ aliter et iussit et
gessit. Reddite ait quȩ sunt cesaris ce¬
sari: et quȩ sunt dei cdeo. Quod ore lo¬
cutus ẽ: mox oꝑe implere curauit. Con¬
ditor cesaris: cesari non cõnctatus ẽ red¬

Expanded text:
quomodo licebit contemnere? Videant quomodo licebit contemnere? Videant in vobis potius subditi quod vobis redhibeant. Intelligitis quae dico: cui honorem, honorem. Omnis anima, inquit, potestatibus sublimioribus subdita sit . Si omnis, et vestra. Quis vos excipit ab universitate? Si quis tentat excipere, conatur decipere. Nolite illorum acquiescere consiliis, qui, cum sint christiani, Christi tamen vel sequi facta, vel obsequi dictis opprobrio ducunt. Ipsi sunt qui vobis dicere solent: « Servate vestrae sedis honorem. Decebat quidem ex vobis, vobis commissam Ecclesiam crescere: nunc vero saltem in illa qua suscepistis maneat dignitate. Et vos enim vestro praedecessore impotentior? Si non crescit per vos, non decrescat per vos. » Haec isti. Christus aliter et jussit, et gessit. Reddite, ait, quae sunt Caesaris, Caesari; et quae sunt Dei, Deo . Quod ore locutus est, mox opere implere curavit. Conditor Caesaris, Caesari non cunctatus est red
Abbreviated transcription (Latin):
sibi comparantẽ et metientẽ scdm¬
mensuram regulȩ quam mensus ẽ
eids. Audiendo etiam ex eiusore. no¬
lite fraudare inuicem: ꝓpriis place¬
bit eẽ contentum. Qui et ꝓuocans
ad humilitadẽ: suum illud archiepõ
non cunctabitur salubriter intima¬
re. Noli altum saꝑe: s time. In al¬
to posito. non altum saꝑe difficile
ẽ. et om̃ino inusitatum: s quanto
inusitatius. tanto glorisius. Timor
de adepta iam altitudine: dedere ma¬
gis quam placere faciet altiora. Non
uos gͦ felicem. quia p̃estis: s si non
ꝓdestis. in felicem putate. Ut autẽ
secure pẽe̾ possitis. subee̾ et uos sicui
debetis non dedignemini. Dedigna¬
tio quippe subiectionis: p̃lationis
reddit indignum. Sapientis ẽ con¬
silium: quanto maior es. tanto hu¬
milia de in om̃ib. Sapientiȩ uero
p̃ceptum: qui maior ẽ ur̃m. fiat si¬
cut uinior. Quod si expedit etiam
minorib ee̾ subiectumi. maioꝵ iugũ

Expanded text:
sibi comparantem, et metientem secunsibi comparantem, et metientem secunmensuram regulae, quam mensus est ei Deus . Audiendo etiam ex ore ejus, Nolite fraudare invicem , propriis placebit esse contentum. Qui et provocans ad humilitatem, suum illud archiepiscopo non cunctabitur salubriter 474 intimare: Noli altum sapere, sed time . In alto posito non altum sapere difficile est et omnino inusitatum: sed, quanto inusitatius, tanto gloriosius. Timor de adepta jam altitudine taedere magis quam placere faciet altiora. Non vos ergo felicem, quia praeestis: sed si non prodestis, infelicem putate. 31. Ut autem secure praeesse possitis, subesse et vos, si cui debetis, non dedignemini. Dedignatio quippe subjectionis, praelationis reddit indignum. Sapientis est consilium: Quanto major es, tanto humilia te in omnibus . Sapientiae vero praeceptum: Qui major est vestrum, fiat sicut minor . Quod si expedit etiam minoribus esse subjectum, majorum jugum
Abbreviated transcription (Latin):
et audierimus: utinam nec loquen
linquerint moderni noe: unde
a nobis possent aliquatenus oꝑiri.
lunc uero cernente orbe. mundi
fabulam soli tacebimus: Caput me¬
um undiq conquassatum ẽ. et ego
sanguine circumquaq ebulliente.
putauerim eẽ tegendum: Quicqͥd
apposuero eruentabitur: et maior
erit confusio uoluisse celare. cum ce¬
lari nequirierit. Bona humilitas.
quȩ et in p̃sentiarum ab huiusmo¬
di mordacib curis mentem facit ẽẽ
quietam: et a minacib pęnis in fu¬
turo securam reddit conscientiam.
Hec urõs pater animos ab hoꝵ om¬
nium pestifera emulatione compes¬
cat. Audite potius ꝓpħam: taliter
a talib dehortantem. Noli inquit
emulari in malignantib: neq rela¬
ueris facientes iniquitatem. Emu¬
lari magis oportet apłm: non glo¬
riantẽ in immensum. nec se ultra
se extendentem: nec aud entẽ se ut
ipse fatetur comparare quibdam.
qui semetipsos commendant: s se

Expanded text:
et audiremus! utinam nec  al. vet audiremus! utinam nec  al. vliquerint moderni Noe, unde a nobis possent aliquatenus operiri! Nunc vero cernente orbe mundi fabulam, soli tacebimus? Caput meum undique conquassatum est, et ego sanguine circumquaque ebulliente putaverim esse tegendum? Quidquid apposuero, cruentabitur; et major erit confusio voluisse celare, cum celari nequiverit. CAPUT VIII.quae et in praesentiarum ab hujusmodi mordacibus curis mentem facit esse quietam, et a minacibus poenis in futuro securam reddit conscientiam. Haec vestros, pater, animos ab horum omnium pestifera aemulatione compescat. Audite potius Prophetam, taliter a talibus dehortantem: Noli, inquit, aemulari in malignantibus, neque zelaveris facientes iniquitatem . Aemulari magis oportet Apostolum non gloriantem in immensum, nec se ultra se extendentem: nec audentem se, ut ipse fatetur, comparare quibusdam qui se ipsos commendant, sed se
Abbreviated transcription (Latin):
quin illud ad litteram impleant. qͦd
legitur in ꝓpħa. Secuerunt p̃gnanteᷤ
galaad: ad dilatandum t̾minos suos.
Ubi ẽ illa t̾rifica cõminatio: ue qui
coniungitis domum ad domum.
et agrum agro copulatis: Nunqͥd
in his dum taxat exiguis. ue istud
metuendum ẽ. non autem cum ur¬
bes urbib. aut ꝓuintiȩ ꝓuintiis con¬
tinuantur Immo etiam respon¬
deant si uolunt. se imitari dnm̃ xp̃m:
facientes et ipsi utraq unum⁊ ad¬
ducentes et ipsi ex diuersis pascuis
greges: ut fiat unus pastor et unũ
ouile. Huius rei grã non pigritan¬
tur crebro terere limina apłoꝵ: inue¬
nturi et ibi quod magis dolendũ
ẽ. qui suȩ faueant imꝓbȩ uolunta¬
d.non quod ualde romani eurent
quo fine rest̾minetur: s quia ual¬
de diligunt mimera. secuntur retri¬
butiones. Nude nuda loquor: nec
retego uerenda: s in ucrecunda con¬
futo. Utinam p̾uatim et in cameris
hec fierent: utinam soli uiderimus

Expanded text:
quin illud ad litteram impleant quod quin illud ad litteram impleant quod legitur in propheta: Secuerunt praegnantes Galaad ad dilatandum terminos suos . 29. Ubi est illa terrifica comminatio, Vae qui conjungitis domum ad domum, et agrum agro copulatis? Nunquid in his duntaxat exiguis Vae istud metuendum est, non autem cum urbes urbibus, aut provinciae provinciis continuantur? Imo etiam respondeant, si volunt, se imitari Dominum Christum, facientes et ipsi utraque unum, adducentes et ipsi ex diversis pascuis greges, ut fiat unus pastor, et unum ovile. Hujus rei gratia non pigritantur crebro terere limina apostolorum, inventuri et ibi quod magis dolendum est qui suae faveant improbae voluntati: non quod valde Romani curent, quo fine res terminentur; sed, quia valde diligunt munera, sequuntur retributiones. Nude nuda loquor, nec retego verenda, sed inverecunda confuto. Utinam privatim et in cameris haec fierint! utinam soli videremus
Abbreviated transcription (Latin):
agunt ut et uicinas sibi subitiant
ciuitates: quatinus duȩ quib duo
uix p̃sules sufficiebant. sub uno
redigantur antistite. Rogo quȩ he
tam odiosa p̃sumptio: quis hic tan¬
tus ardor dominandi. suꝑ terram: que
pͥncipandi tam effrenis cupiditas:
Certe cum pͥmum tractus es ad cathe¬
dram. flebas. refugiebas. uim que¬
rebaris. inuiltũ ad te et omĩno supa
te ce̾ dicens: miserum clamitans. et in¬
dignum: qui non eẽs idoneus tam scõ
ministerio: tantis non sufficeres curis.
Quid igitur nunc uerecunda depul¬
sa formidine. sponte ambis ad ampli¬
oral immo irreuerenti audacia. ꝓpͥis
non contentiis. inuadis aliena: Cur
hoc: forte ut plures populos salues:
S in alienam messem tuam mittere
falcem. iniuriosum ẽ. Ut tuȩ p̃stes
eccłiȩ. S eccłiarum sponso non pla¬
cet tale unius incrementum: quod
sit detrimentum alterius. Grudeł
ambitio. et incredibilis. si fidem ocłi
non adscruerent. Uix tenent manꝰ.

Expanded text:
agunt ut vicinas sibi subjiciant agunt ut vicinas sibi subjiciant civitates: quatenus duae, quibus duo vix praesules sufficiebant, sub uno redigantur antistite. Rogo, quae haec tam odiosa praesumptio? quis hic tantus ardor dominandi super terram? quae principandi tam effrenis cupiditas? Certe cum primum tractus es ad cathedram, flebas, refugiebas, vim querebaris, multum ad te et omnino supra te esse dicens; miserum clamitans et indignum, qui non esses idoneus tam sancto ministerio, tantis non sufficeres curis. Quid igitur nunc verecunda depulsa formidine, sponte ambis ad ampliora; imo irreverenti audacia, propriis non contentus, invadis aliena? Cur hoc? Forte ut plures populos salves? Sed in alienam messem, tuam mittere falcem, injuriosum est. Ut tuae praestes Ecclesiae? Sed Ecclesiarum Sponso non placet tale unius incrementum, quod sit detrimentum alterius. Crudelis ambitio, et incredibilis, si fidem oculi non adstruerent! Vix tenent manus,
Abbreviated transcription (Latin):
utiq magis ac magis et dilatentur
in plura: et ad celsiora sublimentur:
Uerbi grã cum factus quis fuerit in
conus. aut aliquid huiusmodi: non
contentus uno in una: plures sibi im¬
mo quotquot ualet conquirere hon¬
res satagit. tam in una quam in plu¬
rib. Quib tamen om̃ib si locus eus¬
nerit: libenter unius p̃feret episcopii
dignitatem. S nunquid sic saciabits
Factus ep̃c̃ : archiep̃c eẽ desiderat. Qn
forte adepto: rursum nescio quid alti
somnians. laboriosis itinerib et simp¬
tuosis familiaritatib. romanum sti¬
tuit frequentare paulatiũ: questuo¬
sas sibi quasdam erinde comparan.
ptio. corrigenda. Non nulli cum is
non possint. uertunt se ad aliud am¬
biendi genus: in quo nichilominis
apiunt eam quam habent dominar¬
di lbidinem. Nam cum p̃sideant
urbib ualde populosis. et totas ut
ita dicam patrias. ꝓpͥȩ diocesis amb¬
tu cireumeludant: occasione inuen¬
ta ex quocumq ueteri pͥuilegio. satis¬

Expanded text:
utique magis ac magis et dilatentur utique magis ac magis et dilatentur in plura, et ad celsiora sublimentur. Verbi gratia, cum factus quis fuerit in conus, aut aliquid hujusmodi, non contentus uno in una, plures sibi, imo quotquot valet, conquirere honores satagit, tam in una, quam in pluribus. Quibus tamen omnibus, si locus evenerit, libenter unius praeferet episcopi dignitatem. Sed nunquid sic satiabitur? Factus episcopus, archiepiscopus esse desiderat. Quo forte adepto, rursum nescio quid altius somnians, laboriosis itineribus et sumptuosis familiaritatibus Romanum statuit frequentare palatium, quaestuosas sibi quasdam exinde comparans 3 sed praesumptio corrigenda. 28. Nonnulli cum ista non possunt, vertunt se ad aliud ambiendi genus, in quo nihilominus aperiunt eam, quam habent, dominandi libidinem. Nam cum praesideant urbibus valde populosis, et totas, ut ita dicam, patrias propriae dioecesis ambitu circumcludant; occasione inventa ex quocunque veteri privilegio, sat
Abbreviated transcription (Latin):
iuscemodi puer senex. ꝓmotus in¬
uenitur: opus dei ẽ. his qui tales ñ
sunt mirandum. non imitandũ.
Ceterum curritur in clero passim
ab omni etate et ordine. a doctis
partter et indoctis. ad ȩccłiasticas
euras: tanquam sine curis iam qͥsq
uieturus sit. cum ad curas ꝑuenerit.
Nec mirum de his qui necdum
in semetipsis exꝑti sunt. Uidentes
quippe illos qui iam ꝓprios hume¬
ros cupitȩ sarcinȩ sũmiserunt. non
solum non gemere tanquam sub o¬
nere. s insuꝑ appetere plusontrari:
non deterrentur ꝑiculis. quȩ cupidi¬
tate cecati non uident: s fauorib am¬
plius quos illis inuident ꝓuocantur.
Ouifinita semꝑ ambitio: et insacia¬
bilis auaricia. Cum primos honoꝵ
gradus meruerint in ȩccłia. merue¬
rint aucem uel uitȩ merits. uel pecu¬
mȩ. siue etiam carnis et sanguinis
quȩ regnum dei non possidebunt p̃¬
rogatiua: non ideo corda quiescunt.
duplici semꝑ estuantia desiderio: qͦ

Expanded text:
juscemodi puer senex promotus injuscemodi puer senex promotus invenitur, opus Dei est, his qui tales non sunt, mirandum non imitandum. 27. Caeterum curritur in clero passim ab omni aetate et ordine, a doctis pariter et indoctis ad ecclesiasticas curas, tanquam sine curis jam quisque victurus sit, cum ad curas pervenerit. Nec mirum de his qui necdum in semetipsis experti sunt. Videntes quippe illos qui jam proprios humeros cupitae sarcinae submiserint, non solum non gemere tanquam sub onere, sed insuper appetere plus onerari, non deterrentur periculis, quae cupiditate caecati non vident; sed favoribus amplius, quos illis invident, provocantur. O infinita semper ambitio, et insatiabilis avaritia! Cum primos honorum gradus meruerint in Ecclesia, meruerint autem vel vitae merito, vel pecuniae, sive etiam carnis et sanguinis, quae regnum Dei non possidebunt, praerogativa, non ideo corda quiescunt, duplici semper aestuantia desiderio, quo
Abbreviated transcription (Latin):
etati deest. compensare uirtutib. Bo¬
ni pueri:qui quod ȩtate uidentur eẽ
student et malicia. Malicia inquam
s non sensu: quoꝵ iuxta commoni¬
tionem apłi. nemo contepnat ado¬
lescentiam. Meliores bonȩ indolis
adolescentes: iueteratis dierum ma¬
loꝵ. Puer centum annoꝵ maledictus
ẽ. et ẽẽ regione senectus uenerabilis.
non diuturna. neq numero annoꝵ
computata. Bonus puer samuhel.
qui logti deo ꝓp̃tus aderat audi¬
tor dicens. Loquere dnẽ: quia audit
seruus tuus. Ac si diceret. Paratus
sum et non sum curbatus: ut eusto¬
cdiam mandata tua. Bomis et ihe¬
remias: qui ante scificatꝰ quam natꝰ:
cum se excusaret de pueritia. nichi¬
lominus constitutus ẽ. suꝑ gentes
et suꝑ regna. Bonus quoq daniel:
cuius sp̃m suscitauit deus. ut coniun¬
ceret iniqua iudicia: et sangumẽ
innoxium liberaret. Deniq cani
sunt sensus hominis: et etas senec¬
tutis uita immaculata. Sic ubi hu¬

Expanded text:
aetati deest, compensare virtutibus. Boaetati deest, compensare virtutibus. Boni pueri, qui quod aetate videntur, esse student et malitia. Malitia, inquam, sed non sensu: quorum, juxta admonitionem Apostoli, nemo contemnat adolescentiam . Meliores bonae indolis adolescentes inveteratis dierum malorum. Puer centum annorum maledictus est: et est e regione senectus venerabilis, non diuturna, neque numero annorum computata . Bonus puer Samuel, qui loquenti Deo promptus aderat auditor, dicens: Loquere, Domine, quia audit servus tuus ; ac si diceret: Paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua . Bonus et Jeremias, qui ante sanctificatus quam natus, cum se excusaret de pueritia, nihilominus constitutus est super gentes et super regna . Bonus quoque Daniel, cujus spiritum suscitavit Deus, ut convinceret iniqua judicia, et sanguinem innoxium liberaret . Denique cani sunt sensus hominis, et aetas senectutis vita immaculata . Sicubi hu
Abbreviated transcription (Latin):
nitatẽ. ꝓmouentur ad eccłiasticas dig¬
nitates: et de sub ferula tranfferuntur
ad pͥncipandũ p̃sbiteris: leciores in¬
terim quod uirgas euaserint. quã
quod meruerint pͥncipatum: nec
cam illis blanditur adeptum. quã
ademptũ magisterium. Et hoc qͥdẽ
in initio. Processu uero temporis pau¬
latim insolescentes: docti sunt in breui
uenditare altaria. subditoꝵ marsupia
uacuiare: magistris niinirum in hac
disciplina utentes idoneis: ambitione
et auaricia. Uerum quanta uis indu¬
stria. tua cͥ luera conquirere cautulus
iudearis. quantalibet ugilantia rem
possis seruare tuam. quantocunq
studio regum tͥ ac pͥncipum grãm
captare cures: dicimus tamen. ue t̾rȩ
cuꝰ rex puer ẽ. et cuius pͥncipes mane
comedunt. Nec dicimus quãcunq
etatem dei gr̃ȩ p̃maturam. sicut nec
seram: cum multos uideamus iunioꝵ
suꝑ senes intelligere: morib antiqua¬
re cdies: p̃uenire tempora meritis. qͣd

Expanded text:
nitatem promoventur ad ecclesiasticas dignitatem promoventur ad ecclesiasticas dignitates, et de sub ferula transferuntur ad principandum presbyteris; laetiores interim quod virgas evaserint, quam quod meruerint principatum; nec tam illis blanditur adeptum, quam ademptum magisterium. Et hoc quidem in initio. Processu vero temporis paulatim insolescentes, docti sunt in brevi vindicare altaria, subditorum marsupia vacuare, magistris nimirum in hac disciplina utentes idoneis, ambitione, et avaritia. Verum quantavis industria tua tibi lucra conquirere cautulus videaris, quantalibet vigilantia rem possis servare tuam, quantocumque studio regum tibi ac principum gratiam captare cures, dicimus tamen: Vae terrae, cui rex puer est, et cujus principes mane comedunt . 26. Nec dicimus quamcumque aetatem Dei gratiae praematuram, sicut nec seram: cum multos videamus juniorum super senes intelligere, moribus antiquare dies, praevenire tempora meritis, et quod
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius nobis commendans uirtutis
eecellentiam: quam speciali fui uolue¬
rit honorare p̃sentia. Uobis autem
arbitror hanc eẽ necessariam: quanto
maior noscitur materia suppetere suꝑ¬
uindi. Genus. etas. scientia. cathedra.
et quod maus ẽ pͥmatus p̃rogatiua:
cn non ee̾nt insolentie fomes. elatio¬
nis occasio: Quanquam esse possint
e humilitatis. Meditantib quidem ho¬
nores blancliuntur s onera pensantib
telio sunt ate formidins.  lon autẽ
om̃s capiunt hoc uerbum. Multi enĩ
non tanta filutia et alacritate curre¬
rent add honores: si ee̾ sentirent et onera.
Grauari ꝓfecto metuerent: nec cum
tanto labore et ꝑiculo. quarumlibet
asfectarent infulas dignitatum. Nunc
uero quia sola attenditur gła et non
pena: purum eẽ clericum erubescitur
in ȩxclia: seq uiles estimant et ingłosos.
qui quocumq eminentiori loco non fu¬
erint sublimati. Scolares pueri. et im¬
pubes acdolescentuli. ob sanguinis dig¬

Expanded text:
ipsius nobis commendans virtutis ipsius nobis commendans virtutis excellentiam, quam speciali sui voluerit honorare praesentia. CAPUT arbitror hanc esse necessariam, quanto major noscitur materia suppetere superbiendi. Genus, aetas, scientia, cathedra, et, quod majus est, primatus praerogativa, cui non essent insolentiae fomes, elationis occasio? Quanquam esse possint et humilitatis. Meditantibus quidem honores blandiuntur, sed onera pensantibus taedio sunt atque formidini. Non autem omnes capiunt hoc verbum. Multi enim non tanta fiducia et alacritate currerent ad honores, si esse sentirent et onera. Gravari profecto metuerent, nec cum tanto labore et periculo quarumlibet affectarent infulas dignitatum. Nunc vero quia sola attenditur gloria, et non poena, purum esse clericum erubescitur in Ecclesia; seque viles aestimant, et inglorios, qui quocumque eminentiori in loco non fuerint 472 sublimati. Scholares pueri et impuberes adolescentuli ob sanguinis dig
Abbreviated transcription (Latin):
tatio. Sub tam equo lib ratore meritoꝵ
sub tam intimo secretoꝵ in spectore q̃r
glabitur castum se habere an: Sola pn¬
fecto quȩ non solet głari. non nouit pri¬
sumere. contendere non consueuit: gri¬
tiam inuentura ẽ in oculis pietatis hum¬
litas. Deus nanq suꝑbis resistit: humi¬
lib autem dat grãm. Non contendit
iudicio. nec p̃tendit iustitiam qui ueri
humilis ẽ: s dicit non intres in uicdicti
cum seruo tuo dnẽ. Recusat uidicium.
et postulat miscłiam: facilius sibi ue¬
niam impetrare. quam iustitiam uen¬
dicare confidens. Nouit naturã di¬
uinam naturaliter piam: quȩ in nr̃a
nequaquam humilitatẽ abhoreat. Nlon
despicit illa maiestas cor contritumet
humiliatum in nr̃o genere: quȩ corpꝰ
mere. Nescio quo pacto. familiarius
semꝑ humilitati ꝓpinquare solet di¬
uinitas. Deniq illa se induit: ut ap¬
pareret hominib. Substantiam
formam. habitũq gestauit humilẽ.

Expanded text:
tatio. Sub tam aequo libratore meritorum, tatio. Sub tam aequo libratore meritorum, sub tam intimo secretorum inspectore, quis gloriabitur castum se habere cor? Sola profecto, quae non solet gloriari, non novit praesumere, contendere non consuevit, gratiam inventura est in oculis pietatis humilitas. Deus namque superbis resistit, humilibus autem dat gratiam . Non contendit judicio, nec praetendit justitiam qui vere humilis est, sed dicit: Non intres in judicium cum servo tuo, Domine . Recusat judicium, et postulat misericordiam, facilius sibi veniam impetrare posse, quam justitiam vindicare confidens. Novit naturam divinam naturaliter piam, quae in nostra  al. nostram nequaquam humilitatem abhorreat. Non despicit illa majestas cor contritum et humiliatum in nostro genere, quae corpus a est. Nescio quo pacto familiarius semper humilitati propinquare solet divinitas. Denique illa se induit, ut appareret hominibus. Substantiam, formam, habitumque gestavit humilem,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc iheremias. non satis popularib
sententiis uelut quibdam humani di¬
ei racdiis mouebatur s fidenter loque¬
batur deo. Diem hominis non concupi¬
ui: tu scis. Si meus mͥ arrserit dies:
neq me ipsum in¶lam ulc quia
nec ipse me satis intelligo. Solus me¬
rito constitutꝰẽ. uidex uiuox et mor¬
tuoꝵ: qui finxit singillatĩ corda uni¬
uersoꝵ. et intelligit omĩa oꝑa eoꝵ
Solum attendo iudicẽ: quẽ et solum
iustificatorẽ agnosco. Pater dedit ei
iudicium facere: quia filius homi¬
nisẽ. Non usurpo mͥ uel suꝑ me
seruus filii potestatẽ: nec me annumer
illis. de quib ita conqueri solet. Tulerin
homines a me iudicium. Pater non udi¬
cat quenquam. s om̃e iudicium dedit
filio: etego mͥ p̃sumam quod nec ipse si¬
bi pater assumit: Uelim nolim ipsi
me astare necesse ẽ. ipsi hoꝵ quȩ gesse¬
rim in corpore reddere rationem: cuinee
uerbum p̃ceruolat. nec subterfugit cogi¬

Expanded text:
hoc Jeremias non satis popularibus hoc Jeremias non satis popularibus sententiis, velut quibusdam humani diei radiis, movebatur, sed fidenter loquebatur Deo: Diem hominis non concupivi tu scis. Si meus mihi arriserit dies, neque me ipsum, inquit, judico : quia nec ipse me satis intelligo. Solus merito constitutus est judex vivorum et mortuorum, qui finxit singillatim corda universorum, et intelligit omnia opera eorum. Solum attendo judicem, quem et solum justificatorem agnosco. Pater dedit ei judicium facere, quia filius hominis est . Non usurpo mihi vel super me servus Filii potestatem, nec me annumero illis, de quibus ita conqueri solet: Tulerunt homines a me judicium. Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio : et ego mihi praesumam quod nec ipse Pater sibi assumit? Velim, nolim, ipsi me adstare necesse est: ipsi horum quae gesserim in corpore, reddere rationem, cui nec verbum praetervolat, nec subterfugit cogi
Abbreviated transcription (Latin):
in eo peccatum: si tamen ñ conde¬
lector. si tamen non exhibeo men
bra arma iniquitati. Prohac ora¬
bit ate o misericors. quiuis etiam
sc̃s in tempore oporturno: supplex
nimirum quod malum sentiat: et nichi¬
lominus sc̃s̃. dum non consentiat. Sup
atq beatus: qui condelectatꝰ legi dei
scłm interiorem hominem: de malo qͦd
ita inesse corpori sentit. ut nisi pariter
cum corpore carere non possit. merito
sese consolatur. et ait. Iam non ego oꝑor
illud: s quod habitat in me peccatũ.
Uerumtamen delicta quis intelligit:
Nam si possem clicere cum paulo. quod
quidem longe ẽ a me. nichil mͥ conseiꝰ
sum: non tamen in hoc cẽ iustifica¬
tum oportet me głari. Non enim qui
se ipsum commendat. ille ꝓhatus ẽ.
s quem ds̃ commendat. Si applause¬
rit mͥ iustitiam humanus dies: pro
minimo habeo: qm̃ ille lucet cantũ
in facie. Homo enim uidet in facie:
cdleus autẽ intuetur in corde. Propter

Expanded text:
in eo peccatum: si tamen non dein eo peccatum: si tamen non delector, si tamen non exhibeo membra mea, arma iniquitati. Pro hac orabit ad te, o misericors, quivis etiam sanctus in tempore opportuno: supplex nimirum, quod malum sentiat; et nihilominus sanctus, dum non consentiat: suppctus plane atque beatus, qui condelectatus legi Dei secundum interiorem hominem, de malo, quod ita inesse corpori 471 sentit, ut nisi pariter cum corpore carere non possit, merito sese consolatur, et ait: Jam non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum. . 24. Verumtamen delicta quis intelligit? Nam si possem dicere cum Paulo, quod quidem longe est a me, Nihil mihi conscius sum : non tamen in hoc esse justificatum oporteret me gloriari: Non enim qui se ipsum commendat, ille probatus est, sed quem Deus commendat. . Si applauserit mihi justitiam humanus dies, pro minimo habeo, quia ille lucet tantum in facie. Homo enim videt in facie, Deus autem intuetur cor. Propter
Abbreviated transcription (Latin):
singula sunt quȩdam in te ds conui¬
rm cia. nupta tracundiȩ motus in mansu¬
etudinem. inuidiȩ in caritatẽ. in fru¬
galitatem luxuriȩ. turpitudinis in
castitatẽ: et innumera his similia.
quȩ decenoso lacu prurientis pec¬
toris mei. etiam nunc incessanter
ebulliunt. inundantes et impinguen¬
tes in serenitatẽ p̃fulgentis uultus
tui: quid magnum feci solos cohibe¬
re artus. actus corrigere: Si has atq
huiusmodi quas foris licet uacans
intus actitare non cesso. iniquitates
obseruaueris: o dñẽ quis sustinebit:
An forte iam non ago illa. s patior.
Aguntur quidẽ in me: s a me non
aguntur si non consentio. Sane si
mei non fuerint dñata. tunc inma¬
culatus ero: et immaculatus coram
eo. non solum si caruero. s et si ob¬
seruauero me ab miquitate mea.
Nea dixerim: non quia facio s qͥa
sustina& ¶us gesto mortis car
mortali corpore. Si corpus crimini
non reputatur. nec quod habitat

Expanded text:
singula sunt quaedam in te, Deus, convisingula sunt quaedam in te, Deus, convicia, utputa iracundiae motus in mansuetudinem, invidiae in charitatem, in frugalitatem luxuriae, turpitudinis in castitatem, et innumera his similia, quae de coenoso lacu prurientis pectoris mei etiam nunc incessanter ebulliunt, inundantes et impingentes in serenitatem praefulgentis vultus tui: quid magnum feci solos cohibere artus, actus corrigere? Si has atque hujusmodi, quas, foris licet vacans, intus actitare non cesso, iniquitates observaveris, o Domine, quis sustinebit? An forte jam non ago illa, sed patior? Aguntur quidem in me, sed a me non aguntur, si non consentio. Sane si mei non fuerint dominata, tunc immaculatus ero, et immaculatus coram eo, non solum si caruero, sed et si observavero me ab iniquitate mea. Mea dixerim, non quia facio, sed quia sustineo. Corpus gesto mortis, carmortali corpore. Sic corpus crimini non reputatur, nec quod habitat
Abbreviated transcription (Latin):
nesciret: quas et audit et uidet: hsᷤ
p̃cipuȩ duob sensib id ẽ. uisui et
auditui: nemo fidem putat eẽ ne¬
gandam. Hoc nos scire constanter
astriumus: quod uidimus et audiui¬
mus. Merito itaq non erat opus dnõ
iħii. ut quis testimonium ꝑhiberet
de homine: ipse nimirum sciebat
quȩ e̾ent in homine. Quid cogitatis
ait mala in cordib ur̃is: Respondebat
non sermonib s cogitationib. Audi¬
ebat non loquentes: uidebat non ap¬
parentes. Contremisco dotus. tuam
dñe iħu quantillo possum intuitu
considerans maiestatem: p̃sertim
cum recordor in quantis ipsius aliqua¬
ndo contemptor extiterim. S et nc̃
cum iam a facie maiestatis fugi ad
genua pietatis: quid amplius facio.
Uereor. ne qui aliquando contrariꝰ
extiti maiestati: et nunc ingratus pi¬
etati inueniar. Quid enim si cessant
manus. et non cesset petsꝰ: Quid
sios iam silet. et necdum corquiescit:
Si singuli illiciti motus animi mei.

Expanded text:
nesciret, quas et audit, et videt? His nesciret, quas et audit, et videt? His praecipue duobus sensibus, id est visui et auditui, nemo fidem putat esse negandam. Hoc nos scire constanter adstruimus, quod vidimus et audivimus. Merito itaque non erat opus Domino Jesu, ut quis testimonium perhiberet de homine; ipse nimirum sciebat quae essent in homine. Quid cogitatis, ait, mala in cordibus vestris? Respondebat non sermonibus, sed cogitationibus. Audiebat non loquentes, videbat non apparentes. 23. Contremisco totus, tuam, Domine Jesu, quantillo possum intuitu considerans majestatem, praesertim cum recordor, in quantis ipsius aliquando contemptor exstiterim. Sed et nunc cum jam a facie majestatis fugi ad genua pietatis, quid amplius facio? Vereor ne qui aliquando contrarius exstiti majestati, et nunc ingratus pietati inveniar. Quid enim si cessant manus, et non cessat pectus? Quid si os jam silet, et necdum cor quiescit? Si singuli illiciti motus animi mei
Abbreviated transcription (Latin):
uel ipsi conscientiȩ meȩ: quippe cum
ne ipsa quidem queat me comphen¬
dere totum. Nec potest iudicare de
non subter fugit: etiam quod ꝓpriam
lateat conscientiam. Audit cłs in corde
cogiantis. quod non audit uel ipse qͥ
cogitat. Aderat auris ꝓpħȩ absentis.
ori furtiue poscentis pecuniam: et ego
quantumlibet in oculto ledere cogitan
aut ꝓximum nequiter: aut turpiter
me ipsum. non uerear aurem nusquã
absentẽ: Tremenda ꝓrsus auris et
reuerenda: eui non cessat quies: non
tacet silentium. Beniq ait. Aufere
cagitationum ur̃arum ab oculis meis
s quid ẽ quod dicit ab oculis meis:
An et nr̃a deus non solum audit.
s et uidet archana: Quales oculi qͥ
contemplantur cogitationes: t Ion
sunt coloratȩ ut uideantur: sicut nec
sonant ut audiantur. Solent sentiri
a cogitante. non audiri ab auscultan¬
te: non a contemplante iuideri. Me¬
rito tamen dñs scit cogitationes ho¬
minum: qm̃ uanȩ sunt. Cur enim

Expanded text:
vel ipsi conscientiae meae, quippe cum vel ipsi conscientiae meae, quippe cum ne ipsa quidem queat me comprehendere totum; nec potest judicare de non subterfugit, etiam quod propriam latet conscientiam. Audit Deus in corde cogitantis, quod non audit vel ipse qui cogitat. Aderat auris Prophetae absentis ori furtive poscentis pecuniam : et ego quantumlibet in occulto laedere cogitans aut proximum nequiter, aut turpiter me ipsum, non verear aurem nusquam absentem? Tremenda prorsus auris et reverenda, cui non cessat quies, non tacet silentium. Denique ait: Auferte malum cogitationum vestrarum ab oculis meis. Sed quid est quod dicit, ab oculis meis? an et nostra Deus non solum audit, sed et videt arcana? Quales oculi, qui contemplantur cogitationes! Non sunt coloratae, ut videantur, sicut nec sonant ut audiantur. Solent sentiri a cogitante, non audiri ab auscultante, non a contemplante videri. Merito tamen Dominus scit cogitationes hominum quoniam vanae sunt. Cur enim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ offendere solet in clisciplinata con¬
uersatio. Non dicet hypocrita. gła
mea testimonium conscientiȩ meȩ. qͥa
et si iudicantium scłm faciem. uerbo.
uultu. habitui ue simulatorio eludat
opinionios non enus qui scrutatur
tenes et corda. fallit uel euadit iudiciũ
Siquidem łs non irridetur. Timeat
gͦ et iste nemoris aurem. Lingua licet
manuq cessantib: auri tamen ubiq
p̃senti. cde quaeumq silua latebrosȩ du¬
plicͤatis. et spinosȩ calliditatis. tacentis
et quiescentis cor loquitur: cogitatio con¬
fitetur. Prauum ẽ cor hominis ec in¬
ꝓscrutabile ita ut nemo sciat quȩ sun
in homine. nisi sp̃e hominis qui in co
ẽ. s nec ipse plene. Nam eum apłs di¬
ceret. inichi ꝓ minimo ẽ ut a uobis u¬
dicer aut ab humano die: adiecit. s na
ego me ipsum iudico. Quare: Quom¬
am non possum ait ratam uel ipse de
me ꝓferre sententiam. Ecce enim nichil
michi conscius sum: non camen in hoc
iustificatus sum. Non ex cotoereclo mi

Expanded text:
per offendere solet indisciplinata conversatio. Non dicet hypocrita: Gloria mea est testimonium conscientiae meae: quia etsi judicantium secundum faciem, verbo, vultu habituve simulatorio illudat opinioni; sed non ejus qui scrutatur renes et corda, fallit vel evadit judicium, siquidem Deus non irridetur. 22. Timeat ergo et iste nemoris aurem. Lingua licet manuque cessantibus, auri tamen ubique praesenti 470 de quacumque silva latebrosae duplicitatis et spinosae calliditatis tacentis et quiescentis cor loquitur, cogitatio confitetur. Pravum est cor hominis et imperscrutabile , ita ut nemo sciat, quae sunt in homine, nisi spiritus hominis qui in eo est; sed nec ipse plene. Nam cum Apostolus diceret. Mihi pro minimo est, ut a vobis judicer, aut ab humano die; adjecit: Sed nec ego me ipsum judico. Quare? Quoniam non possum, ait, ratam vel ipse de me proferre sententiam. Ego enim nihil mihi conscius sum, non tamen in hoc justificatus sum. Non ex toto credo me
Abbreviated transcription (Latin):
nam rem ꝓ eccłia sua in ecclĩa
eadem constituit. bonũ est ut
ur̃a auctoritate firmetur. Si¬
imliter et ꝓ decanis. fuessioũ. &
camerac̾ rogamus. ut digne p̃¬
ces eorum exaudiant᷑. ꝑ iclitati
sumus in falsis fr̾ib & nrulte
litt̾e falsate sub falsato sigillo
nr̃o in manus multorũ exier̃t.
et quod magis uereor etiam us¬
q ad uos dicitur falsitas ꝑuo¬
lasse. Hac necessitate abiecto
illo. nouello qđ cernitis de no¬
uo utimur. continente eti¬
maginẽ ur̃am et nom̃. figam
aliam tanqͣm ex nr̃a parte
iã ñ recipiatis. nͥ forte ꝓ ep̃o
claromont̃. cui sub alt̾ero si¬
gillo licteras dedi. anceqͣm istud

Expanded text:
nam rem pro ecclesia sua in ecclesia nam rem pro ecclesia sua in ecclesia eadem constituit: bonum est ut vestra auctoritate firmetur. Similiter et pro decanis Suessionensi et Cameracensi rogamus, ut dignae preces eorum exaudiantur. Periclitati sumus in falsis fratribus, et multae litterae falsatae sub falsato sigillo nostro in manus multorum exierunt: et, quod magis vereor, etiam usque ad vos dicitur falsitas pervolasse. Hac necessitate abjecto illo, novello quod cernitis de novo utimur, continente et imaginem nostram, et nomen. Figuram aliam tanquam ex nostra parte jam non recipiatis, nisi forte pro episcopo Clari-Montis, cui sub altero sigillo litteras dedi, cum necdum istud
Abbreviated transcription (Latin):
magni patrisfamilias tanquã
uas in honorem. Si hoc scicis seruate
honorem eius honorem eccłiȩ eius.
Si bñ noui turum quo magis hono¬
rabitis etm eo plus honorabitur
dłs pum et in illo. Dominꝰ atreba¬
tensis homo simplex et rectus: et
adhuc ꝑmanens in humilitate su¬
a. Non ẽ opꝰ ut ꝑ alium plus hu¬
miliet᷑. ne ꝑdat auctoritatem. ac
ꝑ hoc et utilitatẽ. Hanc si dignũ
ducitis date ei uos. quia suo studio
irunqͣm habebit. ut pote su mag̃
quod ni se est mediocritate contñ¬
tus. Est qui adu̾satur & extollitur.
is plane ut humiliet᷑ eꝑo opꝰ est.
et eidem ipsi ñ minus. Suꝑbis re¬
sistere. et humilib dare gratiã
faimiliare est dño ur̃o & audisti
eum dicentem. qui michi minis¬
trat me sequatur. Abbas de au¬
uetur bonus homo est. sedm bo¬
nitatem suam respondeatur ei.
Exaudiatur ꝓ necessitatib fuis.
et contͣ eum ñ audiat᷑ apostata
Bethumiensis decairus uolunta¬
te ep̃i et assensu aduocati bo¬

Expanded text:
magni Patrisfamilias, tanquam vas in honorem Si hoc scitis, servate honorem ejus, honorem Ecclesiae ejus. Si bene novi virum, quo magis honorabitis eum, eo plus honorabitur Deus per illum, et in illo. Dominus Atrebatensis, homo simplex et rectus, et adhuc permanens in humilitate sua, non est opus ut per alium plus humilietur, ne perdat auctoritatem, ac per hoc et utilitatem. Hanc, si dignum 275 ducitis, date ei vos, quia suo studio nunquam habebit: utpote sui magis, quod in se est, mediocritate contentus. Est qui adversatur et extollitur: is plane ut humilietur episcopo opus est, et eidem ipsi non minus. Superbis resistere, et humilibus dare gratiam, familiare est Domino vestro, et audistis eum dicentem: Qui mihi ministrat, me sequatur . Abbas de Auvecurt bonus homo est; secundum bonitatem suam respondeatur ei. Exaudiatur pro necessitatibus suis, et contra eum non audiatur apostata. Betuniensis decanus voluntate episcopi, et assensu advocati, bo
Abbreviated transcription (Latin):
quam ꝑ campum inceclens. dotus fer¬
tur in głam. Gloriatur etiam cum
male fecerit: et exultat in reb pessimis
Estimat se non uideri: dum plures

Expanded text:
quam per campum incedens, totus fertur in gloriam: gloriatur etiam cum male fecerit, et exsultat in rebus pessimis. Aestimat se non videri, dum plures
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑ his quȩ a nob̾ ur̃e excel¬
lentiȩ placuit sciscitari: ait
nos fallimur: aut ille qui
ea uob̃ retulit:. fallit. Siquid tamen
fuit. suspectam quippe habeo meĩ
quam noui labilem memoriam. ne
tantã in frẽ qui hȩc loquitur suspic
falsitatẽ: hoc me certissime scire co¬
ficdo. et uos indubitanter credere uad.
nemini me suꝑ nomine ur̃o rep̃hen¬
sionis aliquando uel accusationis uls¬
ba fecisse.: uel iniunxisse. Absit hȩc
a nr̃a pussillitate demeritas. ut con¬
tra epõs et absentes. loqui quȩ ad nos
non attinent audeamus. p̃sertĩ quȩ
non ꝓbauimus. Deinde quod nr̃i¬
notitiam dignanter expetitis. gratan¬
ter accipimus. abundantius nos et in¬
notescere uobis. et uos noscere cupi¬
entes. Qua iam sane fidutia. p̃stantiȩ
ur̃ẽ supplicamus. umino urãm fident᷑
cominonemꝰ beniuolentiam. de loco
illo. quem sub tutela ur̃a. ur̃o ut aiuint
hortatu. fr̃ reuerendus. et coabbas
nr̃. dñs uuido de trib fontib con¬

Expanded text:
 his quae a nobis vestrae excellentiae placuit sciscitari, aut nos fallimur, aut ille qui ea vobis retulit, fallit. Si quid tamen fuit suspectam quippe habeo meam, quam novi, labilem memoriam, ne tantam in fratre qui haec loquitur, suspicer falsitatem: hoc me certissime scire confido, et vos indubitanter credere volo, nemini me super nomine vestro reprehensionis aliquando vel accusationis verba fecisse, vel injunxisse. Absit haec a nostra pusillitate temeritas, ut contra episcopos, et absentes, loqui quae ad nos non attinent, audeamus, praesertim quae non probavimus! Deinde quod nostnotitiam dignanter expetitis, gratanter accipimus, abundantius nos et innotescere vobis, et vos noscere cupientes. Qua jam sane fiducia Praestantiae vestrae supplicamus, imo vestram fidenter commonemus benevolentiam, de loco illo quem sub tutela vestra, vestro, ut aiunt, hortatu, frater reverendus et coabbas noster domnus Guido de Tribus-Fontibus con
Abbreviated transcription (Latin):
paruulis: Ita pat̃ qr sic placitum¬
suit coram te. non qr sic meritũ uł
ab ipsis: Om̃s enĩ peccauerunt.ꝙ.
egent gła tua. ut gratis mittas sp̃m
filii tui clamantẽ in cordib filiorũ
adoptionis abba pater: Hoc qͥppe spũ
qui aguntur. hi filii sunt. nec pat᷑uo
ꝓrsus arcendi consilio. habent nẽpe
in se manentẽ sp̃m qui scrutatur ꝙͣ
ꝓfunda cłi: Peniq qͥd ignorent. qͦs
unctio docet de om̃ib: Ne uobis
filii huiꝰ scłi a ur̃a insipiente pru¬
dentia. ignorantes sp̃m salutarem.
nec participantes consiliũ qd̃ solus
soli pat᷑ eructuat filio. excepto cui
uit sensũ dñi. aut qͥs consiliariꝰ fu¬

Expanded text:
parvulis. Ita, Pater, quia sic fuit placitum coram te , non quia sic meritum vel ab ipsis. Omnes enim peccaverunt, et egent gloria tua: ut gratis mittas Spiritum Filii tui clamantem in cordibus filiorum adoptionis, Abba, Pater. Hoc quippe spiritu qui aguntur, hi filii sunt, nec paterno prorsus arcendi consilio. Habent nempe in se manentem spiritum, qui scrutatur etiam profunda Dei. Denique quid ignorent, quos unctio docet de omnibus? 4. Vae vobis, filii hujus saecun, a vestra insipiente prudentia, ignorantes spiritum salutarem nec participantes consilio, quod solus soli Pater aructat Filio, excepto cui vit sensum Domini? aut quia consiliarius ej
Abbreviated transcription (Latin):
tificante. de qua tam̃ iã ꝑcepta sui¬
met ex parte noticia. interĩ quidẽ
głetur inspe. nõdũ in securitate:
Quã miserandi. qui ad tã iocundum
iustorũ consilium. nullũ adhuc te¬
nent sue uocationis testimoniũ: Iñe
quis credidit auditui nr̃o : Dutmã
saperent ꝙ intelligerent: Uerũ nͥ

Expanded text:
tificante. De qua tamen jam percepta suitificante. De qua tamen jam percepta suimet ex parte notitia, interim quidem glorietur in spe, nondum tamen in securitate. Quam miserandi, qui ad tam jucundum justorum consilium, nullum adhuc tenent suae vocationis testimonium! Domine, quis credidit auditui nostro? O utinam saperent et intelligerent! Veru
Abbreviated transcription (Latin):
rit. ipsa morietur. uita e̾ius sine
dubio iusticia. ẽ. qͣm iustus ex fide
uiuit : Iustus autẽ quis . ẽ. nͥ quia¬
manti se dõ. uicẽ rependit amoris:
Qd non fit. nͥ recelante sp̃u ꝑ fidem
homini ȩternũ di ꝓpositũ suꝑ siu
salute futura: Que sane reuelano
non . ẽ. aliud ꝙͣ infusio gr̃e spirital
ꝑ quã dum facta carnis mortifican¬
tur. homo ad regnũ p̃paratur qd can
& sangnis non possident. simuil asd¬
piens in uno spũ. & uude se p̃su¬
mat amatũ . &. unde redamet. neg̃¬
tis amatus sit : Hoc itaq: .ẽ. illud
sacrum secretumq consilium. qd̃
a patre filius in sp̃u sc̃o acccipies.
ficando eos cõmunicat. ꝙ cõmull¬
cando iustificat. qñ id quisq accipit
in sui iustificatione. ut incipiat ꝙ
ipse cognoscere sicut ꝙ cognitus . ẽ.
cũ uidelict datur & ipsi p̾sentire
aliqͥd de sua ipsiꝰ futura beatitudiẽ.
quẽ admodũ ab ȩterno latuit in p̃¬
destinante. plemtꝰ appariturũ in bea¬

Expanded text:
morietur ; vita ejus sine dubio justitia est, quoniam justus ex fide vivit. Justus autem quis est, nisi qui amanti se Deo vicem rependit amoris? quod non fit nisi revelante Spiritu per fidem homini aeternum Dei propositum super sua salute futura. Quae sane revelatio non est aliud quam infusio gratiae spiritualis, per quam, dum facta carnis mortificantur, homo ad regnum praeparatur, quod caro et sanguis non possident; simul accipiens in uno Spiritu, et unde se praesumat amatum, et unde redamet, ne gratis amatus sit. 10. Hoc itaque est illud sacrum secretumque consilium, quod a Patre Filius in Spiritu sancto accipiens, um, justificando eos, communicat, et communicando justificat: quando id quisque accipit in sui justificatione, ut incipiat et ipse cognoscere, sicut et cognitus est; cum videlicet datur et ipsi praesentire aliquid de sua ipsius futura beatitudine, quemadmodum ab aeterno latuit in praedestinante, plenius appariturum in bea
Abbreviated transcription (Latin):
tis inquã & uos o impii cõmunica¬
tũ ad inuicẽ consiliũ. s plane aduer¬
enĩ si dicente scͥptura pietas .ẽ. cultꝰ
dłi. ꝓfecto quisquis plus amat mun¬
dum quã dm̃. impius atq idolatra
ẽẽ. coniuncitur. colens ꝙ. sermens
creaturȩ potiꝰ quã creatori: Haben¬
tib autẽ ut dictũ . ẽ. scĩs atq impi¬
is suũ ad se qͥbq consiliũ. magnũ
ꝓculdubio in utrosq chaos firma¬
tum .ẽ. Nam quomͦ iustus longe se
facit a consilio & consilio malignan¬
tium. ita nec resurgunt omnino im¬
pii in uidicio. neq peccatores in
consilio iustorũ: Est quippe iusto¬
rum consiliũ: pluuia uoluntar ia

Expanded text:
nicatum ad invicem consilium, sed plane adverenim si, dicente Scriptura, Pietas est cultus Dei, profecto quisquis plus amat mundum quam Deum, impius atque idololatra esse convincitur, colens et serviens creaturae potius quam Creatori. Habentibus autem, ut dictum est, sanctis atque impiis suum ad se quibusque consilium, magnum procul dubio inter utrosque chaos firmatum est. Nam quomodo justus longe se facit a consilio et concilio malignantium, ita nec resurgunt omnino impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Est quippe justorum consilium, pluvia voluntari