comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Dextera dm̃ fecit inrtutẽ. Qũã uircu¬
tem: Dextera inquit dñi exaltaũ me:
Magna uirtꝰ exaltare humiłe. difica¬
re mortałe. p̃bere de infirmitate ꝑfe¬
one głam. de passione uictoriam: dare
auxilium de t̾bulatione. ut afflictis
uera si salus patesceret. affugenttib
aut̾e uana salus nominis remancret. Mag¬
na sunt hec. S quid miraris: Audi qͥd
repetat. Non homo se exaltauit: ñ nomo
se ꝑfecit: non sͥ homo głam dedit: ñ homo

Expanded text:
Dextera Domini fecit virtutem.» Quam virtutem dicit? «Dextera,» inquit, «Domini exaltavit me.» Magna virtus exaltare humilem, deificare mortalem, praebere de infirmitate perfeone gloriam, de passione victoriam, dare auxilium de tribulatione; ut afflictis vera salus Dei patesceret, affligentibus autem vana salus hominis remaneret. Magna haec; sed quid miraris? audi quid repetat. Non homo se exaltavit, non homo se perfecit
Abbreviated transcription (Latin):
malicia quȩ in eis iustos ꝑsequebatur
extincta. xp̃ianis popłis soci ati sum.
seu qͥa ceceri eoꝵ qͥ contempserunt noc t̃¬
porc uocantis miscdiam. ueritate iudi¬
eantis in fine sensuri sunt. Tanqmͣ cu
ius enĩ eẽt tam magna multitudo ere¬
dentiũ. quasi hareuę innumerabilic̃o¬
paranda. & in unam societat̾ẽ tanqmͣ
in cumulũ ducta: tam̃ quid ẽ homo¬
qͥd. insi qͥa memor es eius: Nonduit
suscpit me. Mulntud iñe gͦ fideliũ in u¬
nitate fidi simul nabitantem. ꝑsequutio
gntium quo impelleret & duceret ñ na¬
bebat: qñ uicum ereditum ẽ. qui & sin¬
gulos et om̃s ubiq susciꝑet: qͥa eis inuo
nca & laus mea dominus: et factus ẽ mͥ
in salutẽ. Qui gͦ cadunt cum impellun¬
tꝰ : nnsi qui sua sͥ fortitudo. ꝙ sua sͥ uolt̾
c̃ landatio: Nullus itaq in certamine
cadit: nisi cuius fortitudo & laudatio
caidit. Quappt̾ cuiꝰ fortitudo ẽ et laus do¬
minus: iam ñ cadit. Dñs ideo factus ẽ mͥ

Expanded text:
sequebatur exstincta, christiano populo sociati sunt; sive quia caeteri eorum qui contempserunt hoc tempore vocantis misericordiam, veritatem judicantis in fine sensuri sunt. 8. «vers.vis enim esset jam magna multitudo credentium, quasi arenae innumerabili comparanda, et in unam societatem tanquam in cumulum ducta; tamen quid est homo, nisi quod memor es ejus ? Non dixit, «suscepit me.» Multitudinem ergo fidelium in unitate fidei simul habitantem persecutio gentium quo impelleret, ut dejiceret, non habebat: quando in eum creditum est, qui et singulos et omnes et ubique susciperet; quia eis inmea et laudatio mea Dominus; et factus est mihi in salutem.» Qui ergo cadunt, cum impelluntur, nisi qui sua sibi fortitudo, et sua sibi volunt esse laudatio? Nullus quippe in certamine cadit, nisi cujus fortitudo et laudatio cadit. Quapropter cujus fortitudo et laudatio est Dominus, tam non cadit quam
Abbreviated transcription (Latin):
& in nomine dñi quia ultꝰ sum ĩ eos:
Hic iam ex ordine gestarũ ierũ: etiam
ordo uerboꝵs contexit᷑. Nam ce ipstum
dominũ caput eccłiȩ. recte accipimus cir¬
cumdatũ a ꝑsequucorib: sic̃ circũdant
apes fauum. Quid enĩ ab ignorantib
gestum sit: mystica subtilitate sp̃c sc̃s
loquit᷑. Mel quippe: apes oꝑant᷑ in fa¬
uis. Nescientes autẽ ꝑsequutoros dm.
fecerunt cum nob̾ ipsa passione dulci¬
orem: ut gustemus & uideamus qu̾a
suauis ẽ dñs. qͥ mortuus ẽ ꝓpt̃ delicta
nr̃a: et resurrer ꝓpt̾ iustificationẽ nr̃am:

Expanded text:
et in nomine Domini ultus sum eos.» et in nomine Domini ultus sum eos.» Hic jam ex ordine gestarum rerum, etiam verborum ordo contexitur. Nam ipsum Dominum caput Ecclesiae recte accipimus circumdatum a persecutoribus, sicut circumdant apes favum. Quid enim ab ignorantibus gestum sit, mystica subtilitate Spiritus sanctus loquitur. Mel quippe apes operantur in favis: nescientes autem persecutores Domini, fecerunt eum nobis ipsa passione dulciorem; ut gustemus et videamus quam suavis est Dominus , qui mortuus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem
Abbreviated transcription (Latin):
S quasi causa queierct᷑ unde tanta
mala suꝑare potucrit: respectum ẽ ad
exemplum. & dix̃ qͥd pͥmo passa sit in
Scapite suo: addendo qͦd sequit᷑. Circum¬
dantes circumdederunt me: & in no¬
solis factum ẽ. Et in nomine domini
ultꝰ sum in eos: qͥa illic se pnus populuᷤᷤ
qui ẽ corpus xp̃i ꝑ sequutores senserit.
de quoꝵ gente caro illa suscepta ẽ: et
ore diuinitate. ꝑ exteriorem carnem
untute immortali mortalit̃ factũ ẽ:¬
C ircumdedert̃ me sic̃ apes: &. exarse¬
runt sic̃ ignis in spinis. Apes enĩ in
ore mel hñt: & in aculeo caude uulnꝰ:
Et omnes qͥ lingua blandiunt᷑. s la¬
tent̾ ex malicia feriunt. apes sunt: qͥa
loquendo dulcedinẽ melł ꝓponunt.
s occulte feriendo uulnus inferunt:
Ista uͦ facientes. ex aidescunt sic̃ igniᷤᷤ in
spinis: qͥa ꝑ flammas detrahentium.
ñ iustoꝵ uita comburit᷑: s siquȩ in
eis inẽẽ poterant peccatoꝵs spinȩ. con¬
Sapes. et exarserunt sic̃ ignis in spis:

Expanded text:
sed quasi causa quaereretur unde tanta mala superare potuerit, respectum est ad exemplum, et dixit quid primo passa sit in capite suo, addendo quod sequitur, «Circumdantes circumdederunt me:» et solis factum est. «Et in nomine Domini ultus sum eos:» quia illic ipse pius populus, quod est corpus Christi, persecutores sensit, de quorum genere caro illa suscepta et suspore divinitate per exteriorem carnem virtute immortali mortaliter factum eCircumdederunt me sicut apes, et exarserunt sicut ignis in spinis . Apes enim in ore mel habent, in aculeo caudae vulnus. Et omnes qui lingua blandiuntur, sed latenter ex malitia feriunt, apes sunt, quia loquendo dulcedinem mellis proponunt, sed occulte feriendo vulnus inferunt. Ista vero facientes exardescunt sicut ignis in spinis, quia per flammas detrahentium non justorum vita comburitur, sed si quae in eis esse poterant peccatorum spinae, conapes favum, et exarserunt sicut ignis in spinis,
Abbreviated transcription (Latin):
dies. de quo dix̃. Temꝑe acccpto exauddi¬
ui te. et in dic salutis adiuui te. idẽ di¬
es quo ille mediator factus ẽ caput an¬
me fac: quia de longniqua ꝑegnatiõe
rcu̾tens seringor inquit ab eis qͥ ołunt
pacem. cum quib eram pacificus: ꝙ ci
loquerer illis debellabant me gratis:
Bene ꝓsꝑare iter redeunti: quia tu factꝰ¬

Expanded text:
dies de quo dixit, «Tempore acceptabili exaudivi te, et in die» «salutis adjuvi te» ; id. est, dies quo ille mediator factus est in caput anme fac:» quia de longinqua peregrinatione revertentes sejungimur ab eis qui oderant pacem, cum quibus eramus pacifici, et cum loqueremur eis, debellabant nos gratis; «bene prospera iter» redeuntibus, quia tu
Abbreviated transcription (Latin):
In atrus domus dñi. Quȩ domus diẽ.
hec aucilla di ẽ. Et quȩ domus di: nisi
in conspectui omnis popłi eiꝰ .ꝙ. aꝑtius
iam nominat ip̃am mat̾r̃e. Quid ẽ em̃
aliud populus cius : nisi qđ sequit᷑ in
medio tui icrłm : Tunc enĩ ẽ qđ reddit᷑
gratũ: si de pace atq in pace redditur:¬
aut̃ẽ filii nuꝰ ancillȩ non sunt: bellũ
potius qmͣ pacem diligunt. Ne quis uͦ
existimet atͥa domis dñi. et omñe ppłm
eiꝰ iudeos significare. qͥa ita clausit iste
les isrłitȩ głant᷑: audite psalmũ sequea¬

Expanded text:
us Domini.» Quae domus Dei est, haec ancilla Dei est: et quae domus Dei, nisi In conspectu omnis populi ejus.» Et apertius jam nominat ipsam matrem. Quid est enim aliud populus ejus, nisi quod sequitur, «In medio tui, Jerusalem?» Tunc est enim quod redditur gratum, si de pace atque in pace reddaturautem filii hujus ancillae non sunt, bellum potiusquam pacem amaverunt. Ne quis autem existimet atria domus Domini, et omnem populum ejus Judaeos significari, quia ita clausit iste les Israelitae gloriantur; audite seque
Abbreviated transcription (Latin):
głos ciꝰ: quc̃ ddiabłm alibi dicit pͥncipẽ
potestatis aeris huiꝰ. Audi gͦ qd̵ sequit᷑:
Dominꝰ mͥ ad iutor: & ego despiciam in¬
imicos meos. Ex quolibet genere inimi¬
ci insurgant. siue ex numero malors ho¬
minũ. seu ex numero malors angłorum.
in domini adiutorio despiciant᷑: eui con¬
fitem laude. cui cantamus alła. Uespe
mcã iubeat collocari. Bonum ẽ enun
confidcir in dño: qũa confidere in ho¬
mine. Nec quisqͥs scđm qued̃a modũ
sic a me cogitet᷑. ut in eo confidere debe¬
am. Ncino enim bonus: nisi solus ds:
Ꝙ cum uident᷑ adiuuare nomo uel
angłs: cũ noc ucra dilectione faciunt:
ille ꝑ cos facit. qͥ cos ꝓ modo coꝵ bonoͤ

Expanded text:
dicit principem potestatis aeris hujus . Audi ergo quod sequitur: «Dominus mihi adjutor, et ego despiciam inimicos meos.» Ex quolibet genere inimici exsurgant, sive ex numero malorum hominum, sive ex numero malorum angelorum; in Domini adjutorio despicientur cui confitemur laudem, cui cantamus Alleluia. 5.meam jubeat collocari: «Bonum est» enim «confidere in Domino, quam confidere in homine.» Nec quisquis secundum quemdam modum sic a me cogitetur, ut in eo confidere debeam: nemo enim bonus, nisi solus Deus; et cum videntur adjuvare homo vel angelus, cum hoc vera dilectione faciunt, ille per eos fac
Abbreviated transcription (Latin):
facti unum in xp̃o. facti unus gres sub¬
uno pastore. ꝙ corpus illius capitis tan¬
qmͣ unus homo dicamus. De tͥbula¬
tione inuocaui dnm̃: & exauchiuit
me in latitudine dñs. Angustia nr̃a¬
Y tͥbulatio finit᷑ de qua cotidie ad¬
dnm̃ p̃ces fundunt᷑. Latitudo aut̃e¬
quo tiansimus. ñ h̃t̃ terminũ. Ubi¬
quide ñ oratio fit: s et̃na laudatio. Non
enĩ ht̃ orationẽ: nisi tͥbulatio. E qͥs tunc

Expanded text:
facti unum in Christo, facti unus grex sub pastore uno, et corpus illius capitis tanquam unus homo dicamus, «In tribulatione invocavi Dominum, et exaudivit me in latitudine.» Angustia nostrae tribfacti unum in Christo, facti unus grex sub pastore uno, et corpus illius capitis tanquam unus homo dicamus, «In tribulatione invocavi Dominum, et exaudivit e tribul
Abbreviated transcription (Latin):
Conterritꝰ enĩ respex̾ infirmitate suam:
ꝙ uidit ñ de sc sͥ ec̃ p̾sumendũ. Qnͣtũ
enĩ ad ipsũ hominẽ ꝑtinet mendax ẽ.
s gra dĩ uerax effectus ẽ. ne p̃ssuris in¬
imicoꝵ cedens. ñ loquerct᷑ qđ eitdide¬
ret. s negaret. Sicut petͦ accidit. qm̃
de se p̃sumpserat: et docendus erat ñ¬
de nomine ẽẽ p̾sumendum: et si de
homine ñ debet quisq p̃sumere: ittss
nec de seipso. quia homo ẽ. Hoc itass¬

Expanded text:
 enim respexit infirmitatem suam, et vidit non de se sibi esse praesumendum. Quantum enim ad ipsum hominem pertinet, mendax est: sed gratia Dei verax effectus est, ne pressuris inimicorum cedens non loqueretur quod crediderat, sed negaret; sicut Petro accidit, quoniam de se praesumpserat, et docendus erat de homine non esse praesumendum. Et si de homine non debet quisque praesumere, utique nec de seipso; quia homo es
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ omnis ciratura subdita ẽ ercatori: et
ucrissimo domino debet uerissimũ fa¬
mulatũ. Qũe cum exhibet lib̾a ẽ: Hãc
accipiens a domino gram. ut ei ñ neces¬
sicate s uoluntate descriuat. Ergo iste
filius ẽ ietłm celestis. quȩ sursum est.
egrinantib đr. Uos in lib̾tatem uoca¬
ti estis. Et rursus eos seruos fecit dicens:
S in caritate. seruite inuicem. Quib
iterum dr. Cum seruiebatis peccato:

Expanded text:
quod omnis creatura subdita est Creatori, et verissimo Deo debet verissimum famulatum: quem cum exhibet, liber est: hanc accipiens a Domino gratiam, ut ei non necessitate, sed voluntate deserviat. Ergo iste filius est Jerusalem coelestis, quae sursum est, eregrinantibus dicitur, «Vos in libertatem vocati estis;» et rursus eos servos facit, dicens, «Sed in charitate servite invicem» : quibus item dicitur, «Cum serviebatis peccato,
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbuat: et non inuenit. nisi ex eis qͤ
ipse dñs retͥbuit. Calicem inquit sa¬
tͥ dedit imitari passiones suas: nisi
qui ꝓ te passus ẽ prior: Ideoq ꝑteci¬
osa in conspectu dm: mors scõꝵ eius:
Emit enĩ eam sangiue suo. qu̾e pͥor
fudit ꝓ salute seruoꝵ. ne ꝓ nomine

Expanded text:
tribuat Domino, et non invenit, nisi ex eis quae ipse Dominus retribuit. «Calicem,» inquit, «sa dedit imitari passiones suas, nisi qui pro te passus est prior? Ideoque, «Pretiosa in conspectu Domini mors sanctorum ejus.» Emit eam sanguine suo, quem prior fudit pro salute
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ uota redditurus es: Quas uo¬
iusti uictimas: quȩ incensa: quȩ
holocausta: An ad illud respicis.
qd paulo aute dixisti. calic̃ẽ saluta¬
ris accipiam ⁊ꝙe. nom̃ am̃ inuocabo. Et
ituera quisqͥs bene cogitat quid noueat
domino. & quȩ uota reddat: seipsum
hoc debct᷑. hinc ẽ qđ conspecto nũmo
dñs dicit. Reddite cesari quȩ cesaris sunt.¬

Expanded text:
Quae vota redditurus es? Quas vovisti victimas? quae incensa? quae holocausta? An ad illud respicis, quod paulo ante dixisti, «Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo;» etera quisquis bene cogitat quid voveat Domino et quae vota reddat, seipsum hoc debetur. Inspecto nummo Dominus dicit; «Reddite Caesari quae C
Abbreviated transcription (Latin):
bũ di: ñ caste.i. ñ animo simplici ⁊ puro.
ex fide sincera quȩ ꝑ dilectionẽ oꝑatur:
Terrenis quippe cupiditatib consulen¬
tes. regnũ celoꝵ annuntiabant haben¬
tes in pectore falsitatẽ: in lingua uerita¬

Expanded text:
 id est, non animo simplici et puro, et fide sincera quae per dilectionem operatur : terrenis quippe cupiditatibus consulentes, regnum coelorum annuntiabant, habentes in pectore falsitatem, in lingua verita
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq melius intelligit᷑. que cirtumnde¬
derunt me om̃s gc̃s. cum sit collectus
de omnib gentib. Exarseriunt quippe
sic̃ ignis in spinis: qñ peccatͥcem canĩe
atq huiꝰ mortał uitę mo. lestissimaᷤ com¬
punctiones. ꝑsequutionis incendio cre

Expanded text:
uso melius intelligitur; quem circumdederunt omnes gentes, cum sit collectus de omnibus gentibus. «Exarserunt» quippe «velut ignis in spinis,» quando peccatricem carnem atque hujus mortalis vitae molestissimas compunctiones, persecutionis incendi
Abbreviated transcription (Latin):
med̾unt iacob: ⁊ locy ⁊b eiꝰ desolau̾nt.
Iacob quippẽfiguram gestat ȩccłȩ: sic̃
esauueteris synagoge. Uñ dictum est.
telligi ea de qua supra locutum ẽ heredi¬
tas di: in quam inuadendam atq uastã¬
dam. post resurrectionẽ ⁊ ascensionem
dñi. gc̃s ꝑsequendo uenerunt. ꝑlocũ¬
ligere in qua erat templum: quo uni¬
uersam illam gentẽ sacrificandi ⁊ ad¬
orandi causa. ⁊ pascha celebrandi. dñs

Expanded text:
mederunt Jacob, et locum ejus desolaverunt. Jacob quippe figuram gestavit Ecclesiae, sicut Esau veteris Synagogae; unde dictum est: Et mine intelligi ea, de qua loquebamur, haereditas Dei, in quam invadendam atque vastandam post resurrectionem et ascensionem Domini Gentes persequendo venerunt. potest, in qua erat et templum quo universam illam gentem, sacrificandi et adorandi causa et Pascha celebrandi, Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
exhortante eoꝵ gła ad imitandũ accen¬
si copiosissimis agminib crediderunt. e¬
Ideo dixit scđm magnitudinẽ brachii
tui. Res enim tam magna facta ẽ in po¬
fligere. & redde inquit uicinis nr̃is se¬
rio autem numero septuplam retribu¬
tionẽ. id ẽ ꝑfectionem pęnȩ uult incelli¬
gi: quia isto numero ꝑfectio uł pleni¬

Expanded text:
exhortante illorum gloria ad imitandum accensi, copiosissimis agminibus crediderunt. Ideo dixit, Secundum magnitudinem brachii tui. Res enim tam magna secuta est in po. Redde, inquit, vicinis nostris serio autem numero, id est septupla retributione, perfectionem poenae vult intelligi, quia isto numero pleni
Abbreviated transcription (Latin):
qd letatur iustus cũ uidet uindictam.
⁊ manus suas lauat. id ẽ oꝑa sua mundi¬
ora facit. insanguine id ẽ in exitio pec¬
catoris: sumens inde ñ malialieni gau
dium: s diuinȩ ammonitioĩs exemplũ.
impii ꝑfruantur. Qđ utiq ñ ẽ iniustũ.
necaregulaueritatis quã iustꝰ
dilig̃alienũ Cumenim nos ad
diligendos inimico ssns hortaret᷑.
exemplum ꝓposuit patiis nr̃i qui ĩ
cȩlis ẽ: qui solem suũ oriri facit suꝑ
bonos ⁊ malos. ⁊ pluit suꝑ iustos ⁊ n¬
iustos. Nunquid tam̃ ideo uł tempora¬
lib correctionib ñ emendat: uł ꝑtina¬
citer duros infine ñdamnat: Sic ergo
immicus diligatur: ut ñ displiceat do¬
mini iustitia qua punit᷑. ꝓ sic placeat
iustitia qua feritur: ut ñ de malo eiꝰ. s¬

Expanded text:
d laetatur justus, cum videt vindictam, et manus suas lavat, id est, opera mundiora efficit in sanguine, hoc est in exitio peccatoris; sumens inde non mali alieni gaudium, sed divinae admonitionis exemplum. impii perfruantur: quod utique injustum est, et a regula veritatis, quam justus diligit, alienum. Cum enim nos ad diligendos inimicos Dominus hortaretur, exemplum proposuit Patris nostri qui in coelis est, qui facit solem suum oriros, et pluit super justos et injustos ; numquid tamen ideo vel temporalibus correptionibus non emendat, vel pertinaciter duros in fine non damnat? Sic ergo inimicus diligatur, ut non displiceat Domini justitia qua punitur; et sic placeat justitia qua punitur, ut non de malo e
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ⁊ in circuitu eius: interquos ini¬
micos suos habitat  ȩccła in circuitu
infinem: accendetur uelut ignis telus
tuus: Rogat itaq ne ds usq infinem
irascatur: id ẽ ne illa tanta pssura ⁊ tri¬
hulatio atq uastatio usq in finem ꝑse

Expanded text:
sunt et in circuitu ejus, inter quos inimicos suos habitat Ecclesia in circuitu in finem, exardescet velut ignis zelus tuus? Rogat utique ne Deus usque in finem irascatur, id est, ne illa tanta pressura, et tribulatio, atque vastatio usque in finem pe
Abbreviated transcription (Latin):
qđ scriptum ẽ in apocalipsi: sub ara d̾i
mrẽs ad dm̃ clamare ⁊ dicere. Quousq
domine ñ uindicas sanguinẽ nr̃m.¬
Nẽ pretercundum quomͦ accipi oporte¬
at. ne ꝓpt̾ exsaturandum odium cre¬
dantur scĩ desiderare uindictam: qd̃ ab
eorum ꝑfectione longe abest.Ettamen
scͥptum ẽ. Letabitur iustus cũ uiderit
ꝓponic in similitudinem. que uindica
dedio uictus adiuuit. hoc aũ dñs ꝓposu¬
it: ut ostendet multomagis dm̃ iustum.
cito facturum iudicium electoꝵ suoꝵ. qͥ
ad illum clamant die ac nocte. Ubi est gͦ¬

Expanded text:
quod scriptum est in Apocalypsi, sub ara Dei martyres ad Deum clamare et dicere, Quousque, Domine, non vindicas sanguinem n praetereundum quemadmodum accipi oporteat; ne propter exsaturandum odium credantur sancti desiderare vindictam, quod ab eorum perfectione longe abest. Et tamen scriptum est, « Laetabitur justus, cum viderit proponit in similitudinem, quae vindicartaedio victus audivit : hoc autem Dominus proposuit, ut ostenderet multo magis Deum justum cito facturum judicium electorum suorum, qui ad eum clamant die ac nocte. Inde est
Abbreviated transcription (Latin):
nuum suarum deduxit eos.Alius puta¬
ret ita congruentius potuisse dici: in
innocentia manuum. ⁊ in intellectu cor¬
dis. hic aũ qui magis qͣm aliquis quid
loqueretur sciebat. cordi maluit adiun¬
innocentes qd̾ mala ñ faciunt: cũtimẽt
ne patiantur si fecerĩt. Uellent aũ facere:
si impune possent. Tales inideri possunt
hr̃e innocentiam manuum: ñ tñcordis.
& quȩtandem aut qualis ẽ ista innocen¬
ne ab illo erremus. dum de nr̃auelut
ex nob̾ sit intelligentia confidimus: eiꝰ
manib nos credendo subdamꝰ. Ipse in
nob̃ eam faciat. ut intelligentia manu¬
um suarum nos deducat erucos ab erro¬
re: eoq ꝑducat uͥiam ñ possimꝰ errare.
hic est fructus popłidĩ attendentis le¬
gem dĩ. ⁊ inclinantis aurem suã in u̾ba
oris eius. ut dirigat in eo cor suũ. ⁊ sit cũ
illo creditꝰ sp̃s eiꝰ ÷ ne imitetur genera¬
tionẽ prauam ⁊ amaricantẽ: shis oĩb
sibi annuntiatis. ñ solum ad presentẽ

Expanded text:
nuum suarum. Alius putaret ita congruentius potuisse dici, In innocentia manuum et intellectu cordis: hic autem qui magis quam alii quid loqueretur sciebat, cordi maluit adjuninnocentes, qui non faciunt mala, cum timent ne patiantur si fecerint; vellent autem facere, si impune potuissent. Tales videri possunt habere innocentiam manuum, non tamen cordis. Et quae tandem aut qualis est ista innocenne ab illo erremus, dum de nostra, velut ex nobis sit, intelligentia fidimus, ejus manibus nos credendo subdamus. Ipse in nobis eam faciat, ut in intelligentia manuum suarum nos deducat erutos ab errore, eoque perducat ubi jam non possimus errare. Hic est fructus populi Dei, attendentis legem Dei, et inclinantis aurem suam in verba oris ejus, ut dirigat in eo cor suum, et sit cum illo creditus spiritus ejus, ne immutetur in generationem pravam et amaricantem; sed his omnibus sibi annuntiatis, non solum ad praesentem
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sc̃m ẽ: qđ estis uos. Hoc itaq tẽplũ
ꝑsecutores in his polluerunt.quos ad
negandum xp̃m derrendo uł excruci¬
ando coegerunt: atq ut ydolis suppli¬
carent. uehement̃ instando fecer̃. Quoꝵ
multos penitentia reparauit:atq ab il¬
la inquinatiõe mundauit. Posuerunt¬
eccła hoc nomine recte intelligr̃. hierłm
libera mat̾ nr̃a. De qua scriptum ẽ.
Letare sterilis quȩ ñ paris: erumpe
⁊ clama que ñ parduris: qm̃multi fi¬
lii desertȩ. magis qͣm eius quȩ habet

Expanded text:
Dei sanctum est, quod estis vos . Hoc itaque templum persecutores in his utique polluerunt, quos ad negandum Christum, terrendo vel cruciando coegerunt, atque ut idolis supplicarent, vehementer instando fecerunt: quorum multos poenitentia reparavit, atque ab illa inquinatione mundavit. PoenEcclesia hoc nomine recte intelligitur, « Jerusalem libera, mater nostra, de qua scriptum est, Laetare sterilis quae non paris, erumpe et exclama, quae non parturis; quoniam multi filii desert
Abbreviated transcription (Latin):
ut iustificetur impius:⁊ redeat ouis ꝑdi¬
ta. ñ tñ uirib ꝓpͥis. s in humeris repor¬
tata pastoris. quȩ se ꝑdere potuit dum
sponte uagaret᷑. seaũ inuenire ñ potuit.
nec om̃ino inueniret᷑. nͥ pastoris miscd̃ia
temptau̾unt dm̃: ⁊ sc̃m isrł exacerba¬
uer̃. Eandẽ eoꝵ infidelicatẽ repecit:
quam suꝑius iam cõmemorauit.Ss re
existere ingrati. Deinde seqr̃. Ñ st̃ recor¬

Expanded text:
ut justificetur impius, et redeat ovis perdita; non tamen in viribus suis, sed in humeris reportata pastoris , quae se perdere potuit dum sponte vagaretur, se autem invenire non potuit, nec omnino inveniretur, nisi pastoris misericordia et sanctum Israel exacerbaverunt. Eamdem illorum infidelitatem repetit quam superius jam commemoraverat; sed repexistere ingrati. Denique quid se
Abbreviated transcription (Latin):
ditus. merito pietatis. casticatis. sapi¬
entiȩ. iustissime sublimatꝰ ẽ. & effrem
maiori fr̃i: iacob aui sui bñdictione p̃¬
latus ẽ. Ꝙ tam̃ ds reppulit tab̃nacłm
ioseph: ⁊ tribum effrem ñ elegit. Ubiꝑ
hec preclari meriti nomina. quid aliud
qͣm uniuersum popłm illum uetusta
cupiditate adño terrena prȩmia reqͥ¬
rentẽ. repulsum. ⁊ repbatum intelligimꝰ:
electam aũ tribum iuda ñ ꝓm̾itis ipsiꝰ iuide:
Longe enim maiora sunc merita ioseph.S

Expanded text:
ditus, merito pietatis, castitatis, sapiditus, merito pietatis, castitatis, sapientiae, justissime sublimatus est ; et Ephraem majori fratri avi sui Jacob benedictione praelatus est : et tamen Deus repulit tabernaculum Joseph, et tribum Ephraem non elegit. Ubi per haec praeclari meriti nomina, quid aliud quam universum populum illum vetusta cupiditate a Domino terrena praemia requirentem, repulsum et reprobatum intelligimus; electam autem tribum Juda, non pro meritis ipsius Judae? Longe quippe majora sunt merita Joseph; sed
Abbreviated transcription (Latin):
flos feni. fẽnum aruit. flos decidit. arca
domini manet in et̃num: secretũ scilicet
testamenti regnum celoꝵ: ubi ẽ ȩc̃num d̾i¬
quia illi qui posteriora dilexerunt. ex
ipsis iustissime cruciabunt᷑. & reppulit¬
tab̾naculum ioseph: ⁊ tribum effraim ñ
elegit. S elegit tribum iuda. Ñdix̃ reppu¬
lit tab̾naculum ruben: qui fuit pͥmogeniꝰ
iacob. Nec eos qui secunt᷑ ⁊ iudam nascen¬
eligeretur. Pocerat enuim dicimerito illos
repulsos. quia ⁊ in benedictione iacob qͣ
suos filios bñdixit peccã eoꝵ cõmemora¬
ta grauit̃ decestatur: qͣmuis in eis trib le¬
ui sacerdotalis trib ẽẽ meruit: unde etiã
moyses fuit. Nec dix̃ reppulit tab̾naculũ
beniamin. uł tribum beniamin ñ cleg̃. exqͣ
Unde ex ipsa uicinitate temporis. qͣndo
ter posset hoc dici. Nec tam̃ hoc dictũ ẽ.
s eos potissimum nominauit: quos cla-¬
in egypto patrem ⁊ fr̃s pauit: ⁊ impie uen¬

Expanded text:
flos feni. Fenum aruit, et flos decidit: Arca autem flos feni. Fenum aruit, et flos decidit: Arca autem Domini manet in aeternum ; secretum scilicet testamenti regnum coelorum, ubi est aetilli qui posteriora dilexerunt, ex ipsis justissime cruciabuntur: Opptabernaculum Joseph, et tribum Ephraem non elegit. Et elegit tribum Juda. Non dixit, Repulit tabernaculum Ruben, qui fuit primogenitus Jacob; nec eos qui sequuntur, et Judam nasceneligeretur. Poterat enim dici merito illos repulsos, quia et in benedictione Jacob, qua suos filios benedixit, peccata eorum commemorata graviter detestatur ; quamvis in eis tribus Levi sacerdotalis tribus esse meruerit, unde etiam Moyses fuit . Nec dixit, Repulit tabernaculum Benjamin; vel, Tribum Benjamin non elegit, ex qua Unde ex ipsa vicinitate temporis, quandoter posset hoc dici; nec tamen dictum est, sed potius eos nominavit, qui clapavit in Aegypto patrem et fratres suos, et impie ven
Abbreviated transcription (Latin):
didit in captiuitate uirtutẽ eoꝵ: et
pulchritudinem eoꝵ in manꝰ inimici.
Ipsam archam unde uidebantur inui¬
cti. ⁊ unde sibi placebant: uirtutem ⁊
pulcritudinem eoꝵ dicit. & conclusit¬
ingladio popłm suũ. ⁊ hereditatẽ sua
Iuuenes eoꝵ comedit ignis. id est ira¬
uastauit: uirgines eoꝵ ñ it lam̃tatȩ:
quia neq hoc uacabat in hostilimetu.
in gladio filii heli. quoꝵ unius uxor
uiduata. & mox in partu mortua: ꝓpt̃
eandem ꝑturbationẽ plangi ñ potuit
dormiens dñs. Uidetur enun dormire.
quando popłm suumdat in manu eoꝵ
quos odit: ubi eis dicatur. Ubi ẽ ds tiuiꝰ:
miat: quando ñ cam cito qͣm putant
debant. qđ artam eius captiuare potu¬
erant. Ecussi enim sunt in sedib siuis:¬
ra estimari debent. qui enim sic suscipi¬
unt cestam̃tum di. ut uetere uanitate
ñ se exuant: similes sunt hostib ppłi¬
cius. qui arcam cestamenti captiuam
iuxta ydola sua posuerunt. & illa qͥdẽ
uet̾a etiam illis nolentib cadunt: quia

Expanded text:
didit in captivitatem virtutem eorum, et pulchritudinem eorum in manus inimici. Ipsam Arcam unde sibi videbantur invicti, et unde sibi plaudebant, virtutem et pulchritudinem eorum dicit. Deniin gladio populum suum, et haereditatem suam rum comedit ignis: id est, ira. Et virgines eorum non sunt lamentatae: quia neque hoc vacabat in hostili metu.in gladio filii Heli, quorum unius uxor viduata, et mox in partu mortua, propter eamdem perturbationem plangi non potuit dormiens Dominus. Videtur enim dormire, quando populum suum dat in manus eorum quos odit, ubi eis dicatur: Ubi est Deus tuusmiat, quando non tam cito quam putant debant quod Arcam ejus captivare potuerunt; percussi enim sunt in sedibus suisra . Qui enim sic suscipiunt testamentum Dei, ut vetere vanitate non se exuant, similes sunt hostilibus populis qui Arcam testamenti captivatam juxta sua idola posuerunt. Et illa quidem vetera etiam illis nolentibus cadunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ unqͣm reddendum: ñ solũ factũ
malum ꝓ malo facto: s nec uocum
malũ reddendum ẽ. ꝓfacto uł uoto malo.
Reddit aũ uotum malum: qui ⁊ si ñ
ipse uindicat: tñ ut eiꝰ mimicũ ds
puniat expectat:⁊ optat. Quappt̃ cũ
⁊ homo iustus ⁊ homo malus de mni¬
micis suis uelint a dño uindicari: in¬
hoc discernunt᷑. quia iustus magiscu¬
pit inimicũ suum corrigi. qͣm puniri.
& cum in eum uidet adñõ uindicari:
ñeius delectatur pęna. quia ñ eum
odit: s diuina iustitia. quia eam dilig̃.¬

Expanded text:
uam reddendum; non solum factum malum pro facto malo, sed nec votum malum reddendum est pro facto vel voto malo. Reddit autem votum malum, qui etiamsi non ipse vindicat, tamen ut ejus inimicum Deus puniat, expectat atque optat. Quapropter cum et homo justus et homo malus de inimicis suis velint a Domino vindicari, unde discernentur, nisi quia justus et magis cupit inimicum suum corrigi quam puniri; et cum in eum videt a Domino vindicari, non ejus delectatur poena, quia non eum odit, sed di
Abbreviated transcription (Latin):
gyptioꝵ impietatẽ occulta ȩquitate pu¬
niuit. S eidem semitȩ uiam fec̃: cũ eos
tanqͣm ex abdicis ꝑ angłos malos in
manifesta scelera ꝓducens. in euidentis¬
simos impios euidentissime uindicauit.

Expanded text:
gyptiorum impietatem occulta aequitate puniret; sed eidem semitae viam fecit, ut eos tanquam ex abditis per malos angelos in manifesta scelera producens, in evidentissimos impios evidentissime vindicaret.
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ ei. Cor aũ eoꝵ ñ erat rectum cũ eo: nec
fideles habiti st̃ intestam̃to eiꝰ. Aliud ĩ
lingua eoꝵ aliud in corde eoꝵ inueni
amarent uidebat. Rec̃tum itaq cor
cũ dõ ẽ: qͣndo ꝓpt̃ dm̃ querit deum.

Expanded text:
orum non erat rectum cum eo, nec fideles habiti sunt in testamento ejus. » Aliud in lingua eorum, aliud in corde eorum invenamarent videbat. Rectum itaque cor cum Deo est, quando propter Deum quaerit Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ fallit. Sic gͦ peꝑcit illi gentid̾s. ut ñ
accendet omnẽ iram suã: subaudis ad
eam penitus cradicandam ⁊ finiendã.¬
uidemus enĩquantũ ei peꝑcit: ⁊ adhuc
partat. Nam introduxit eam in t̾ram ꝓ¬
regna disseminatut. ñ utiq deleuit: s mance iõe
ppłs ꝓlis successione scruat᷑: uelut ca¬
in signo accepto nequis eũ occidat.
id ẽ penitus ꝑdat̃. Ecce qͦmͦ impletur.

Expanded text:
ium. Sic ergo pepercit illi genti, ut non accenderet omnem iram suam ad eam penitus eradicandam atque finiendaideamus enim quantum pepercerit, et adhuc parcat. Nam introduxit eos in terram pregna disseminavit, non utique delevit; sed manet idem populus prolis successione servatus, velut Cain signo accepto, ne quis eum occidat, id est, penitus perdat . Ecce quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ electos isrł impediuit. frant enim ibi
eis ꝓdessent: quib pat̃no affectu consu¬
lere cupiebant. Quib enĩ irascitur ds:
quid miscđia confert humana: an potiꝰ
simul cũ eis compedidos. etiã electos in¬
telligi uoluit: ut qui mente ⁊ uita discer¬
nebant᷑. ad exemplum ñ iustitiȩ tm̃. s &̃¬

Expanded text:
 electos Israel impedivit. Erant illic eis prodessent, quibus paterno se affectu consulere cupiebant. Quibus enim Deus irascitur, quid misericordia confertur humana? An potius simul cum eis compeditos etiam electos intelligi voluit; ut qui mente et vita discernebantur, ad exemplum non justitiae tantum,
Abbreviated transcription (Latin):
noluit. Rectus e enim ds: ⁊ ideo recto
adherens danqͣm incõmutabili regulȩ:
possit: acceditur ad eum fide ⁊ uolun-¬
tate. Uoluntas gͦ quȩ ẽ in corde recto.
paratur adño fide p̃cedente: qua acce¬
ditur ad dm̃ rectum. ut cor fiat rectum.
Quȩ fides p̃ueniente iuocante miscđia¬

Expanded text:
jus. Rectus est enim Deus: et ideo recto adhaerens, tanquam incommutabili regulae, possit, acceditur ad eum, nont . Voluntas igitur quae est in corde recto, paratur a Domino, fide praecedente, qua acceditur ad Deum rectum, ut cor fiat rectum. Quae fides, praeveniente et vocante miseri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetiam uͦ quamhic premissam legimꝰ.
autem ista canerentur temporib regis
gentium nichil tale adhuc contigerat:
erat. Post mortem quippe dauid. filiũ
eius salomonem deo demplum fecisse
quis nesciat.: Dicitur ergo tanquam
preceritum: quod in spiritu uidebat᷑¬

Expanded text:
phetiam vero quam hic praemissam legimus, enim ista canerentur temporibus regis id, nihil tale adhuc contigerat eerat. Post mortem quippe David, filium ejus Salomonem Deo templum fecisse quis nesciat? Dicitur ergo tanquam praeteritum, quod in spiritu videbat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fluxerunt aque: ⁊ torrentes inun¬
dauerunt. Nunquid ⁊ panẽ pot̾it da¬
re: aut parare mensam popło suo:
q̃ credenteᷤ gͦ petierunt escas aĩabꝰ suis:
Ñ sic̃ apłs iacob escam mentib p̃cip̃
postulari: s acredentib eam petiam¬

Expanded text:
orrentes inundaverunt, numquid et panem poterit dare, aut parare mensam populo suo? » Non credentes ergo petierunt escas animabus suis. Non sic apostolus Jacobus escam mentis praecipit postulari; sed a credentibus eam peti ad
Abbreviated transcription (Latin):
tas noui testam̃ti: inqua illi fideles ha¬
bitiñ sunt. Cinus tñ fides etiãtc̃ qͣndo
uelabatur erat in electis: ⁊ nc̃ qͣndoiã
reuelata ẽ. ñ ẽ in multis uocatis. Multi
enim st̃ uocati: pauciuͦ electi. Ipse aũ ẽ¬

Expanded text:
tas Novi Testamenti, in quo illi fideles habiti non sunt, cujus tamen fides etiam tunc quando velabatur erat in electis, et nunc quando jam revelata est, non est in multis vocatis: Multi enim sunt vocati, pauci autem electi
Abbreviated transcription (Latin):
his peccauunt adhuc: ⁊ ñ credid̾unt
in mirabilib eiꝰ. & defecer̃ in uanitate
dies eoꝵ: cũ possent si credent dies in
ueritate sine defectuhr̃e apud eũ cui
dictum ẽ. Annitui ñ deficient. Defecer̃¬

Expanded text:
his peccaverunt adhuc, et non crediderunt in mirabilibus ejus. Et defecerunt in vanitate dies eorum: » cum possent, si crederent, dies in veritate sine defectu habere apud eum cui dictum est: Anni tui non deficient . Defeceru
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt ⁊ saturati sunt nimis. ⁊ desidium
eoꝵ attulit eis. ñ sunt fraudati a desid̃io
suo: pot ⁊ ñ temptantiũ s credentium
paniulam fidem. carne ȩdicis uocũ
signis.⁊ ꝑ aerem transcurrentib tãqͣ
uolatilib pascẽ: ñ tam ab aquilone
uenientib uͥ frigus ⁊ caligo p̃ualet.
qui in fide sunt paruuli audiendo t̃re¬
stria: nutriantur ad capienda cȩlestia.
Translatus enim erat ille de cȩlo qͦdã¬
mͦ uͥ mende excesserat do: uc temꝑans
eẽt eis quib dicebat. Ñ potui uob̾lo¬
qui quasi sp̃italib: s quasi carnalibꝰ.
Ibi enim audierat ineffabilia u̾baq̃ in
t̃ra illi ñ licebat loqui ꝑ u̾ba sonantia
tos meridianos feruendes ⁊ lucentes
p̃dicantium sp̃s. ⁊ hoc in uirtute sua.
ne sͥ tribuat affricus qd habet ex deo.
ueniunt aũ ultro istiuenti ad hoĩes.
apportant eis uerba diuinitꝰ missa: ut
in suis sedib curta tab̾nacula colligãt
eiusmodi uolatilia: ⁊adoret unusqͥsq

Expanded text:
 desiderium eorum attulit eis, nec sunt privati a desiderio suo, » potest et non tentantium, sed credentium parvulam fidem, carne editis vocum signis et per aerem transcurrentibus, tanquam volatilibus pascere: non tamen ab Aquilone venientibus ubi frigus et caligo praevalent, qui in fide sunt parvuli, audiendo terrestria nutriantur ad capienda coelestia.Translatus enim erat ille de coelo quodammodo, ubi mente excesserat Deo; ut temperans eis esset quibus dicebat: Non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus . Ibi enim audierat ineffabilia verba , quae in terra illi non licebat loqui per verba sonantia,tos meridianos, ferventes et lucentes praedicantium spiritus; et hoc in virtute sua, ne sibi tribuat Africus quod habet ex Deo. Veniunt autem ultro isti venti ad homines, et apportant eis verba divinitus missa; ut in suis sedibus et circa tabernacula sua colligant ejusmodi volatilia, et adoret unusquisque
Abbreviated transcription (Latin):
distułat. Distulit enim ut priꝰ faceret
qd̃ eum facere posse ñ credebant: de¬
inde intulit. qd̾ eos pati oportebat.
slam si pon̾ent in do spemsuam: ñ solũ
eis illa desidia carnis. s etiã sp̃s imple¬
rent᷑. Qui enim mandauit nubib de¬
suꝑ. ⁊ ianuas cęli aꝑuit. ⁊ pluit ilł man
na ad manducandũ. ⁊ panem cęli ded̃
cibaria misit eis in abundantia ut sati¬
manna significabat qui uere cibus est
caro factum ẽ:⁊ habitauit in nob̃. Ipse
enim panis ꝑ nubes ȩuuangłicas uniũ¬
so orbi pluitur:aꝑtis p̃dicatoꝵ cordibꝰ
tanqͣm cȩlestib ianuis. ñ murmuranti
⁊ demptanti synagogȩ. s credenti & in
illospem ponenti ȩccłȩ p̃dicat᷑. Qui tͣn¬
stulit austrum de cȩlo. ⁊ induxit in uir¬
tute sua affricum: ⁊ pluit suꝑ eos sicut

Expanded text:
Israel. Distulerat ergo, ut prius faceret quod eum facere non posse crediderant, deinde inferret quod eos pati oportebat. Nam si ponerent in Deo spem suam, non solum eis illa desideria carnis, sed etiam spiritus, implerentur. Qui enim mandavit nubibus desuper, et januas coeli aperuit, et pluna ad manducandum, et panem coeli dedit cibaria misit eis in abundantia, ut satimanna significabat; qui vere cibus estcaro factum est, et habitavit in nobis . Ipse enim panis per nubes evangelicas universo orbi pluitur; et apertis praedicatorum cordibus tanquam coelestibus januis, non murmuranti et tentanti Synagogae, sed credenti et in illo spem ponenti Ecclesiae praedicatur. Qui « transtulit Austrum de coelo, et induxit in virtute sua Africum, et pluit super eos
Abbreviated transcription (Latin):
eos uelut in abysso multa: ⁊ eduxit
aquam de petra. ⁊ deduxit tanqͣm
flumina aquas: pot̃ utiq sicienti fi¬
huc peccare ei: id ẽ ñ credere. Nã hoc ẽ
peccm̃ de quo arguit sp̃s mundũ: sic̃
dñs ait. De peccõ quidẽ: quia ñcredi¬
an in siccitate heremi: an pociꝰ in sua: Qa
licet bibissent de petͣiñ uentres s m̃tes
gis dõ fidelit̃ supplices eẽ debuerant:
ut qui siccitatẽ donauerat faucibus.
ȩquitatẽ donaret mentib. & tẽpta-

Expanded text:
eos sicut in abysso multa; et eduxit aquam de petra, et deduxit tanquam flumina aquas, potest utique sitienti fihuc peccare ei: id est, non credere. Nam hoc est peccatum de quo arguit Spiritus mundum, sicut Dominus dicit: De peccato quidem, quia non crediremi siccitate, an potios in sua? Quia licet bibissent de petra, non ventres, sed mentes gis fideliter Deo supplices esse debuerant, ut qui satietatem donaverat faucibus, aequitatem do
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ in uederi ppło acta nar¬
rantur. Recentior aũ ⁊ post̾i¬
or pplsꝰ ammonet᷑ ut caueat ne sic in¬
qͣtus bñficiis dĩ: eiusq in se ꝓuocet
iracundiam: cuius obedient ⁊ fidelic̃
debet susciꝑe grãm. Ne fiant inquit
sic̃ patres eoꝵ: gn̾atio praua ⁊ exasꝑãs.

Expanded text:
quae in veteri populo acta narrantur: recentior autem et posterior populus admonetur ut caveat ne sit ingratus beneficiis Dei, ejusque in se provocet iracundiam cujus obedienter et fideliter debet suscipere gratiam: Ne fiant, inquit, sicut patres eorum generatio prava et amaricans;
Abbreviated transcription (Latin):
quadraginta dieb ieiunauit. quadra
dieb fuit cum discipulis pꝰ resurrectio¬
nem. Primis quadiaginta dieb demp
sine dubio consolamur. Corpus cnu
eiꝰ idest ȩccłia: necesse est cemptationes
patiat᷑ in hoc scculo. E non deest ille
consolator: qui dixit. Eccc ego uob̃cũ
sum: usq ad consuumationẽ scculi.

Expanded text:
quadraginta diebus tentatus diebus fuit cum discipulis post resurrectionem . Primis quadraginta diebus tentamur, sine dubio consolamur. Corpus enim ejus, id est Ecclesia, necesse est tentationes patiatur in hoc saeculo; sed non deest ille consolator qui dixit: «Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi»
Abbreviated transcription (Latin):
głium regni: aliis placebat. aliis displice
decorem induit. Ad eos uͦ quib displicebat:
possis ẽẽ ipsius uestis. Esto cum decore ad
cos: quib placent bona oꝑatua. E sto¬
fortis aduersus detractores. Audi paulum
apłm imitantẽ dominum suum: qͦmͦ
& ipse habuit decorem et fortitudinem.
Xp̃i inquit bonus odor sumus dõ in om̃i
loco: & in his qui salui fiunt. et in his

Expanded text:
gelium regni, aliis placebat, aliis displicebdecorem induit, ad eos quibus displicebat, possis esse vestis ipsius; esto cum decore ad eos quibus placent bona ofortis adversus detractores. Audi apostolum Paulum imitantem Dominum suum, quomodo et ipse habuit decorem, habuit fortitudinem. «Christi bonus odor sumus,» inquit, «in omni loco, et in his qui salvi fiunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
consolabunt᷑. ñ expectaui. ut pͥus amit¬
terẽ bona temꝑalia. quib male oble¬
ctabar: ⁊ tunc lugciem: s atcendi in eade
ipsã miscriã incã. qua talib oblectabar.
quȩ & amitt̾e formidar̃e. et denere non
ari aduersitatib huiꝰ sccł̃i. s etiã obliga¬
ri ꝓsꝑitatib uidi. Atq ita tͥbulationẽ
ec dolorem inueni. qui me latebat. &¬

Expanded text:
consolabuntur» , non exspectavi ut prius amitterem bona temporalia quibus male oblectabar, et tunc lugerem: sed attendi in eamdem ipsam miseriam meam qua talibus oblectabar, quae et amittere formidarem, et tenere non ari adversitatibus hujus saeculi, sed etiam obligari prosperitatibus vidi; atque ita «tribulationem et dolorem» qu
Abbreviated transcription (Latin):
sepelir mortuos suos: & illud. non
pot̃ recte intelligete homo fidel̃. iame¬
ieptam ec̃ animã suã. eo ipso qđ ex in¬
fideli fideł effecta ẽ. Unde ipse saluator
eis: qui ñdum ex hac uita emigrauert̃:
gitamus: ñ cessent oculi a lacrimis. Tunc
aut̃ cripiet ocłos nr̃os a lacͥmis. qñ ⁊ pe¬
des a lapsu: qͥa tunc nullus erit lapsus
ambulantium pedũ. qñ infirmȩ cartiᷤ

Expanded text:
 nos potest recte intelligere homo fidelis jam exemptam esse animam suam, eo ipso quod ex infideli fidelis effecta est: unde ipse Salvator,eis qui nondum ex hac vita emigrarunt. gitamus, non cessant a lacrymis oculi: tunc autem eximet oculos nostros a lacrymis, quando et pedes a lapsu. Quia tunc nullus erit lapsus ambulantium pedum, quando infirmae carnis
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ dm: audiant & querant. et inue¬
niant tͥbulationẽ et dolorem: & inus¬
cent nom̃ dm̃i. & saluȩ fiant. Nonhos
eis dicimus. ut querant miseriã qmͣ
ñdum nñt:s ut inueniant eam qũa
nescientes habent. Neq hoc eis optamꝰ.
qd̃ amissa societate celesti. trenis necessa

Expanded text:
Domini; audiant et quaerant, ut inveniant tribulationem et dolorem, et invocent nomen Domini, et salvae fiant. Non hoc eis dicimus, ut quaerant miseriam quam non habent, sed ut inveniant eam quam nescientes habent: neque hoc eis optamus, quod amissa satietate coelesti, terrenis, non a
Abbreviated transcription (Latin):
uir qui ñ pot̃ in loquendo cohibere
spm̃ suũ. Qui cñ murũ silentii ñ ht̃:
patet immici iacuł ciuitas m̃tis. Et
cũ se ꝑ uerba extra semet ip̃am eicit:
aꝑtam se aduersario ostendit. Qmͣ tanto
ille sine labore suꝑat: qnͣto et hec eadem
quȩ uincit᷑ contra semetip̃am ꝑmutti¬
lo quiũ pugnat. Dicat᷑ gͦ. pone dñe cu¬

Expanded text:
o cohibere spiritum suum . Quia enim murum silentii non habet, patet inimici jaculis civitas mentis; et cum se per verba extra semetipsam ejicit, apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine labore superat, quanto et ipsa quae vincitur, contra semetipsam per multiloquium pugnat.
Abbreviated transcription (Latin):
da scĩficet. turbulenta screnet. fidelis
uamq & iustus ẽ. ut remittat nob̾ pec¬
cata nr̃a. et emundet nos ab omnim
iquitate: si ad illum sedula m̃tis uoce
cus & facinorib cooꝑtam. Quacumq
respexit: nichil in se bonũ iuenit:¬

Expanded text:
da sanctificet, turbulenta serenet. Fidelis da sanctificet, turbulenta serenet. Fidelis namque et justus est, ut remittat nobis peccata nostra et emundet nos ab omni iniquitate; si ad illum sedula mentis voce tiis et facinoribus coopertam: quacumque respexit, nihil in se bonum invenit
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Sepe namq oramus ore. & alibi
corde intendimus. nec ip̃m qd dicimus
cui ipse qui orat non intendit. Quod
instinctu diaboli: seꝑe fieri solet. Scienᷤ
enun utlitat̾e orandi. & nob̾ inuidenᷤ
grãm unpetrandi. immitat orantib cogi¬
tationum tumultꝰ. ut mentẽ ab oratione
diuidat. & fructũ orationis tollat. Contͣ
cuiꝰ maliciã debemus habcre constantiã:
ut qnͣto plus turba cogitationũ nos un¬
pugnat. tanto robustius nr̃a mens in sui
status rectitudine fixaꝑmaneat. Muitũ
auĩe uiuat ad orationis puritatẽ: siomĩi
pariter castigemꝰ. & ungũa. su n lege dñ
ambulare. et testimonia eiꝰ assuescamus
toto corde scrutari. Quecũq enim sepius
agere. loqui uł audire solemus. eadem
necesse ẽ ad animũ quasi solitã ꝓpͥamq
recurrant ad sedem. Sane si ad exempłii
chananes muilicris in orando ꝑstamus.
fixiq mancmꝰ: aderit gr̃a conditoris nr̃i.
quȩ cuncta in nob̾ errata col igat. ĩmun¬

Expanded text:
mur. Saepe namque oramus et alibi corde intendimus, nec ipsum quod dicimus orationem, cui qui orat non intendit; quod instinctu diaboli saepe fieri solet. Sciens autem utilitatem orandi, et nobis invidens gratiam impetrandi, immittit orantibus cogitationum tumultus, ut mentem ab oratione dividat et fructum orationis tollat. Contra cujus malitiam debemus habere mentis constantiam, ut quanto plus cogitationum turba nos impugnat, tanto robustius mens nostra in sui status rectitudine fixa permaneat. Multum enim juvat ad orationis puritatem si in omni tum pariter castigemus et linguam; si in lege Dei ambulare et testimonia ejus assuescamus toto coagere, loqui vel audire solemus, eadem necesse est saepius ad animum quasi solitam propriamque recurrant ad sedem; Chananaeae mulieris in orando perstamus fixique manemus, aderit gratia Conditoris nostri, quae cuncta in nobis errata recorrigat immun
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ firmauit t̾ram suꝑ aqͣs. Obscura em̃
questio ẽ: qͥa terra grauior uidet᷑. ut ñ
portari ab aquis. s aquas potuis porta¬
re credat᷑. De qua re ne aduersus eos qͥ se
putant ista certis rationib comꝑisse. con¬
tentiose scͥpturas nĩas defendere iuidea¬
mur. siue illud ita. siue alit̃ sit: habe¬
mus qd̃ de ꝓximo intelligamꝰ. Terra su¬

Expanded text:
m super aquas?» Obscura enim quaestio est; quia terra gravior videtur, ut non portari aquis, sed aquas potius portare credatur. De qua re ne adversus eos qui se putant ista certis rationibus comperisse, contentiose Scripturas nostras defendere videamur; sive illud ita, sive aliter sit, habemus quod de proximo intelligamus, terra
Abbreviated transcription (Latin):
meis. repugnantẽ legim̾tis meȩ. & captuũ
me ducentem in lege peccati quȩ ẽ in m̃b̃s
meis. qͥa ñsolum in domo sua. ñ solũ in
agͦ suo. s in carne sua &. in spũ suo non
impleuit quȩ uolebat. clamauit ad dm
qͥ omnia quecũq uoluit fecit uͥq: ⁊ dixit:

Expanded text:
eis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis:» quia non solum in domo sua, nec solum in agro suo, sed in carne sua vel in spiritu suo non implevit quae volebat, clamavit ad Deum, qui «omnia quaecumque voluit, fecit in
Abbreviated transcription (Latin):
grãm: lex enim sine gr̃a impleri ñ pot:¬
tͣ autẽ gr̃a. lacte. Hoc ẽ enim in carne
gratuitum: ubi mat̾ ñ quetit acciꝑe
legem sine gr̃a oꝑari ñ posse: nisi cũ illo ᷤᷤ
lapides quinq quib significabat᷑ lex in¬

Expanded text:
gratiam. Lex enim sine gratia impleri non potetur autem gratia lacte: hoc est enim in carne gratuitum, ubi mater non quaerit accipere, legem sine gratia operari non posse, nisi cum illos lapides quinque, quibus significabatur lex i
Abbreviated transcription (Latin):
de: studentes seruare uiitat᷑e sp̃e in uin¬
culo pacis. Deniq illo ꝑcusso atq deie
cto gladium illiꝰ abstulit: et illi caput
abscidit. Et noc fec̃ ñr dauid. deiecit di¬
abolum de suis. Qnͣdo autẽ credune
magni eius qͦs ille in manu habebat.
& de quib ceteras animas trucidabat.
conu̾tunt linguas suas contͣ diabolũ:
et sic de degladio suo goliȩ caput inci¬

Expanded text:
one, studentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis» . Deinde illo percusso atque dejecto, gladium ejus abstulit, et mox caput illi abscidit: et hoc facit noster David, dejicit diabolum de suis: quando autem credunt magni ejus, quos ille in manu habebat, et de quibus caeteras animas trucidabat, convertunt linguas suas contra diabolum, et sic Goliae de gladio suo caput inci
Abbreviated transcription (Latin):
tuus: Ergo ñ deficiamus in ista crũpna
mitte semina: nam & sicũ fictu semina¬
mus. tam̃ cũ gaudio medemus :
cũ graduũ: iste p̃s aliqͥd ampliꝰ intitulo
um: & qͦdam scõ desid̃io fiaglantiũ. Ar¬
dent enĩ: qͥ ista cantant excorde. Quorũ
ternoꝵ. E quare sit additũ salomonis:¬
inuestigandũ ẽ. Salo mon erat tp̃r suo
filiꝰ dauid. magnus ille: ꝑ quẽ multa p̾¬
& reꝓbatꝰ ẽ a deo. et usq ad eo laqueus
illi fuit illa cupiditas. ut a mulicribus
cadente quȩ ꝑ illum dicta ft̃ deleicnt᷑:
indicauet᷑ qͥa ipse drxcrat. ñ ꝑ illũ dicta

Expanded text:
tur, non deficiamus in ista aerumna mittere semina. Etsi cum fletu seminamus, tamen cum gaudio metemus. cum graduum,» iste psalmus aliquid amplius in titulo um, quodam sancto desiderio flagrantium. Ardent qui ista cantant ex corde, quorum ternorum. Sed quare sit additum, «Salomonisi vestrae. 2. Salomon erat tempore suo filius David, magnus ille, per quem multa saet reprobatus est a Deo: et usque adeo laqueus illi fuit illa cupiditas, ut a mulieribus cadente, quae per illum dicta sunt, delerentur; judicaretur quia ipse dixerat, non per illum dicta