comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
studio ꝓcessisse. ut tractata lib̾aliterpari¬
at uobis in illa melioris scłi ꝯmutatiõe
mercedẽ. In quibꝰ mancipiis. uxta adnũ¬
tiationẽ beatissimi laurentũ martris
opes eẽ maximas quis negabit: Sut enĩ
femine q̃ quanuis extioris hominis lumi¬
na ꝑdidissent. m̃tiũ splendore radiabunt.
Quicqͥd enĩ corporib deꝓsꝑitate subducitur
ad frugẽ crescit ammarũ. Nolite male acri¬
ꝑe qd̾ nec uide potunt nec uid̾i. Pcul ama¬
turitate urã ielliciens decore formositas. Qui
uitã suã sic̃ uos in hac innocentie calle dis¬
uob̾ gaudia pariat. susa ad dm̃ ub̾tas illa lac̾¬
marũ. ꝯ tẽpt eritis posside sub ꝯtinuatioẽ
plangentes.Int̾ista bona que p̾satus sum li¬
cct magno uob̾ labore ⁊ p̃cio. Istitissent. ad¬
ditio que secuntur. Una int̃ ipas ⁊ ingenua:
sine filiis. ⁊ puto ꝙ fit scĩs uicinũ desidiis
nec habebit eͣnĩ in rp̃ianis hominibꝰ fecun¬

Expanded text:
studio processisse, ut tractata liberaliter paristudio processisse, ut tractata liberaliter pariat uobis in illa melioris saeculi commutatione mercedem. in quibus mancipiis iuxta adnuntiationem beatissimi Laurenti martyris opes esse maximas quis negabit ? sunt enim feminae, quae quamuis exterioris hominis lumina perdidissent, mentium splendore radiabunt: quicquid enim corporibus de prosperitate subducitur, ad frugem crescit animarum. nolite male accipere, quod nec uidere poterunt nec uideri procul a maturitate uestra inliciens decore formositas. qui uitam suam sicut uos in hoc innocentiae calle disi, quamuis uobis gaudia pariat fusa ad deum ubertas illa lacrimarum, contenti eritis possidere sub continuatione plangentes. inter ista bona, quae praefatus sum, licet magno uobis labore et pretio constitissent, adicio quae secuntur. una inter ipsas et ingenua et sine filiis est et puto, quod fit sanctis uicinum desideriis, nec habebit... enim in christia?is hominibus fecun
Abbreviated transcription (Latin):
ñ merentur: Hac extremitate qui indig¬
nus ẽ ñ rebellat. Occurrunt ad obseqͥa
quoꝵ mensẽ digna culminibꝰ. ⁊ puica¬
ciã mortalitatis eliminãt: quos nefas ẽ ad
inhonesta ꝯstringi. Institu ꝑicła. si ab sol¬
ui nequaꝗͣ mẽantur intendunt. Non
possunt subtrahi hõibꝰ quos ñ indelligimꝰ
quieꝙͣ ampliꝰ habe de hoĩe. Iuuate mͥe
sotii uiuate ꝯsortes:⁊ garrulitatem impu¬
gnatoris mei auxiliante ui̾tate ꝯpͥmite.
Agitur res dequa qͥd senserit suꝑoꝵ senten¬
tia. iam teuem. addicantur inmi̾t ut bonoᷤ
hr̃e possimꝰ antistites. Instituantur pistos
quos suos eẽ ñ conciliatrix fabła. ñ incerta
deffensio. s ipẽ sũmi di fũgor enuntiet.
artifices ꝓ sequi ꝯm̃datiõe ñ opus ẽ. Bes
enĩ plussuo placitura geniode deuotiõe
laudatoris. aburat in iuriã. fãmilia ẽ. quã
cũ uid̾itis ñ possitis ambige̾ ab eecła desti¬
natã.⁊de eius thesauris i gremio sub łi

Expanded text:
non merentur? hac extremitate qui indignon merentur? hac extremitate qui indignus est non rebellat. occurrunt ad obsequia quorum mens est digna culminibus et peruicaciam mortalitatis eliminant quos nefas est ad inhonesta constringi. isti tui pericula, si nequaquam absolui mereantur, intendunt. non possunt subtrahi hominibus quos non intellegimus nequaquam amplius habere de homine. iuuate me, socii, iuuate consortes et garrulitatem inpugnatoris mei auxiliante ueritate conprimite. agitur res, de qua quid senserit superorum sententia, iam tenemus. addicantur inmeriti, ut bonos habere possimus antistites. instituantur per istos, quos suos esse non conciliatrix fabula, non incerta defensio, sed ipse summi dei fulgor enuntiet.artifices prosequi commendatione non opus est. res enim plus suo placitura genio de deuotione laudatoris abiurat iniuriam. familia est, quam cum uideritis, non possitis ambigere ab ecclesia destinatam et de eius thesauris et gremio sub hoc
Abbreviated transcription (Latin):
turbas captiuitate p̃ssas erraie. Non illis
erat diuinus splendor iniuultib ñ que of¬
fitiũ ñtiaret hilaritas. Nesciunt int᷑ adu̾sa
turbari. quib in scłi tempestatibꝰ de innoꝙ̃¬
ti ꝯscĩa portus occurrit. Uidemꝰ affuetioreᷤ
cea̾s repedantibꝰ. qͥb nuda nominateriu
denda ꝯcedis. Qui remansit locus inmitis.
si sacm̃tũ istudsolo ꝯ stat intitilo: Miciere¬
do aĩuid. aliudeẽ pontificẽ. Uidi sepeante
ꝯfectas ieiunis facies duecta in iuguiũ cela
cocidissẽ. ⁊ recusos ab inermibꝰ qladios ri¬
gentẽ ꝑdidisse naturã. Si creditis religi¬
osa dicturo: ñ fuit temploꝵ minister qͣ
int̾ quelibet discͥmina. humano eget au¬
xilio. scit sup̃mꝰ arbit̾ possessionẽ sutã noua
luce uestire. Non latet celestis illa ꝑmir¬
tio. ⁊ ꝙͣuis humane fiugilitatis tumea ues¬
tiatur. effulgorat. Quĩ qd̾ ip̃i ꝑati ad fa¬
mulandũ ueniunt. qͥ trahi ad seruitia

Expanded text:
turbas captiuitate pressas errare. non illis turbas captiuitate pressas errare. non illis inerat peregrinus splendor in uultibus, non quae officium nuntiaret hilaritas. nesciunt inter aduersa turbari quibus in saeculi tempestatibus de innocenti conscientia portus occurrit uidimus adflictiores ceteris trepidantibus quibus nuda nomina, lex ridenda, concedis. qui remansit locus in meritis, si sacramentum istud solo constat in titulo? dici credo aliud ∗∗ aliud esse pontificem. uidi saepe ante confectas ieiuniis facies directa in iugulum tela cecidisse et retusos ab inermibus gladios rgentem perdidisse naturam. si creditis religiosa dicturo, non fuit templorum minister qui inter quaelibet discrimina humano eget auxilio. scit supremus arbiter possessionem suam suam luce uestire. non latet caelestis illa permixtio et, quamuis humanae fragilitatis tunica uestiatur, effulgorat. quid quod ipsi parati ad famulandum ueniunt qui trahi ad seruitia
Abbreviated transcription (Latin):
nibꝰ inimica u̾tuq ⁊trafas.⁊ iustic̃rã pugnat᷑
mito colore pietatis. Nescis loquacissime hõ¬
minũ quã uistus dolorde amissa laboris fru¬
ge nascatur. ħẽdicere. quieqͥd diis ductoꝰ to¬
quisitis. eripimꝰ. Uidi ui bem in inicã qͣsi
uno incendio senescentẽ. ⁊ ip̃as celicolũ seddes
uesertas ⁊ spoliatas diuinitade psti.  tou¬
tas remane qͥ eqͣ qͦd ñ debeat ẽẽ uictoris: qd
qͦd ip̃a friuola.⁊ manis ꝯstitutio obseuritate
ꝯ funditur. Dicit enĩ sacenlotes uł ⁊̃ uestales
uirgines deb̾e lib̾tate gaudẽ. crdo illos nõ¬
minat in quibꝰ domiciliũ suũ eẽ celi habita¬
tor ostendit. qͦs maiores eẽ hõib etheruista¬
uor sua luce signaui̾t. Indicit eoꝵ reuentiã
quos agnosei uoluĩt diuina pontifices. Ui¬
uem᷑ miseros quos tuet᷑ iste int̾ fauillas iapse
urbis. de sola expectantis lam̃tatione p̃sidi¬
um:inil habentes fidutie de ꝓposito. inter

Expanded text:
nibus, inimica uirtuti, contra fas et iustitiam pugnat nibus, inimica uirtuti, contra fas et iustitiam pugnat mentito colore pietatis. nescis, loquacissime hominum, quam iustus dolor de amissa laboris fruge nascatur. hoc est dicere, quicquid dis ducibus adquisistis, eripimus. uidi urbem inimicam quasi uno incendio senescentem et ipsas caelicolum sedes desertas et spoliatas diuinitate prosterni: et putas remansisse quicquam quod non debeat esse uictoris P quid quod ipsa friuola et inanis constitutio obscuritate confunditur ? dicit enim sacerdotes uel Vestales uirgines debere libertate gaudere. credo illos nominat, in quibus domicilium suum esse caeli habitator ostenderit, quos maiores esse hominibus aetherius fauor sua luce signauerit. indicunteorum reuerentiam quos agnosci uolunt diuina pontifices. uidimus miseros, quos tuetur inter, inter fauillas lapsae urbis de sola expectantes lamentatione praesidium et nil habentes fiduciae de proposito inter
Abbreviated transcription (Latin):
Nunqͥd equũ ẽ hr̃ẽ ualitudinem santioẽs
de extremo iure ꝯscͥptas. Aut uidetur rati¬
oni uicinũ spem de futura possessione p̃ci¬
dere: Q uid nobreligionis in sacerdotum ꝑ¬
soms nom̃ opponitis: deo duce quẽ in illis
illo inspirante captiuos. Contra supos niti¬
tur: qui quosẽq illoꝵ sententia p̾sternit.
extułit. Quos festinas criꝑe: Nequaꝙͣ. esfe̾s¬
t fuerant hominũ. si meruissent ministr
eẽ celestiũ. Ecce tecũ de sapore legis quasi
ñ habeã que responsiloeo obitiã tela ꝯtendo.
Quad̃ iusticiã putas in aula iussione querit
hostem fulciat. sotios imꝑia ppagantes addiẽ.
Tolle spem p̃detulist nota certaminis. i si
defraudaturgeniꝰ laureati. ad pemtentiã re¬
diet qͥequid ꝯtẽptu lucis expecii. facessat᷑ aͥ
prudentibꝰ equitatẽ huim̾i. ñ dico leqo. s ti¬
rãpnica inseptiõe requirẽ. que ingrata numi¬

Expanded text:
numquid aequum est habere ualitudinem sanctiones numquid aequum est habere ualitudinem sanctiones de externo iure conscriptas? aut uidetur rationi uicinum spem de futura possessione praecidere? quid nobis religionis in sacerdotum personis nomen opponitis ? deo duce, quem in illis illos imperante captiuos. contra superos nititur qui quoscumque illorum sententia prosternit extulerit: quos festinas eripere nequaquam effecti fuerant hominum, si meruissent ministri esse caelestium. ecce tecum de sapore legis, quasi non habeam quae responsi loco obiciam tela, contendo. quam iustitiam putas in illa iussione, que ut hostem fulciat socios imperia propagautos addicit P tolle spem praedae, tulisti uota certaminis. et, si defrudater genius laureati, ad paenitentiam rediet quicquid contemptu lucis expetii. facessat a prudentibus aequitatem huiusmodi, non dico lege, sed tyrannica inscriptione requirere, quae ingrata numi
Abbreviated transcription (Latin):
afferunt defunctoꝵ pͥncipũ decreta terroris.
Nescit ꝓbate qualitatẽ uirtutis expende. qͥ
de cartarũ freno suꝑbit armatis. aoquies¬
cant istis inertia corda repagłis. E go quicqͥd
mͥ licentiã tollebat. ense disꝑsi. Iuud tĩ pot
nob quic̃q negare quod nolumus. Ilum
ꝯtemptus sum hab̾e tminũ. ad cuiꝰ metrans¬
gressionẽ desidia ñ uocarunt. Michi qͥcqͥd
pualuero hab̾e lex tribuit. Otium ⁊ toga
denegantis aliqͥd ferant. Michi totũ natura
peꝑit quioqͥd in ꝑcinctu ꝯstitutus extorsero.
iectabatur asserui. Nutrix tñ iuroꝵ fortuĩ
lex iundex lib̾tatis. pate munim̃tũ. uibet
post certam̃ eroas suos recidiuã intentionẽ
hab̾e de p̃mio. ⁊ gestis ñ ꝯtempta felicibͫ
oum tollit sudoris p̃cium. frangit studia
oimicandi. Ergo ne bona sunt p̃cepta q̃
nec boni efficiam᷑ occurrunt: Que cum
fructũ adimant laborem censores pruden¬
tissimi. de aliena nos facultate castigant.

Expanded text:
adferunt defunctorum principum decreta terroris. adferunt defunctorum principum decreta terroris. nescit probatae qualitatem uirtutis expendere qui de cartarum freno superbit armatis. adquiescant istis inertia corda repagulis: ego quicquid mihi licentiam tollebat ense dispersi. illud tantum potest nobis quicumque negare, quod. nolumus : illum contentus sum habere terminum, ad cuius me transgressionem desideria non uoearunt. mihi quicquid praeualuero habere lex tribuit. otium et toga deaegantes aliquid ferant: mihi totum natura peperit quiequid in procinctu constitutus extorsero. iectabatur, adserui. nutrix tamen uirorum fortium lex, uindex libertatis, patriae munimentum, iubet post certamen heroas suos retidiuam intentionem habere de praemio, et gestis non contenta felicibus, dum tollit sudoris pretium, frangit studia dimicandi. ergone bona sunt praecepta quae, ne boni efficiamur, occurrunt? quaecumque fructum adimant laborum, censores prudentissimi, de aliena nos facultate castigant.
Abbreviated transcription (Latin):
Uopiose quidem egregius adolescens inue¬
torũ suoꝵ diuitias in ordinẽ digens
uerboꝵ quoq ub̾tate dotauit. ⁊ que ꝓ
religione eẽ credidit. digno reuerentia
ore deꝓmpsit. S ꝓcul opimonis insidias
cessent᷑ malignoꝵ ꝯm̃ta tractatuũ. Nosꝯt̾
aratorem dictionis pectꝰ opponimꝰ s nec erũ¬
pentẽ in lucẽ laudis palinitẽ.in unica fasce
truncamꝰ. s quẽ uerboꝵ callem sequi debeat
demonstrantes. sicimus in illo nob̾ clarius.
si eum p̾ferri ꝯtig̾it triumphandꝰ. quia de
nr̃o hausit quioquid do amplificante de scĩ
opũ largus effudit
De capta ciuitate hostium sacdotes⁊ uesta¬
triumphos ⁊ laureas uires hab̾e ñ potͣ
lex ad resistendũ recitata uictoribꝰ. Qud gla¬
oiis ꝑ affectionẽ mortis egimꝰ. si erit quod p
pͣlia formidemꝰ: Iacet añ ocłos meos qͥequid
hactenus minabatur examinũ. ⁊ pͥquam
fusa ẽ inimica ꝯgressio. Nescio quid nobis

Expanded text:
Copiose quidem egregius adolescens inueCopiose quidem egregius adolescens inuentorum suorum diuitias in ordinem digerens uerborum quoque ubertate dotauit et quae pro religione esse credidit digno reuerentia ore deprompsit. sed procul opinionis insidiis cessent malignorum commenta tractatuum. non nos contra Aratorem dictionis pectus opponimus, sed nec erumpentem in lucem laudis palmitem inimica falce truncamus: sed quem uerborum callem sequi debeat demonstrantes, scimus in illo nobis clarius, si eum praeferri contigerit, triumphandum, quia de nostro hausit quicquid deo amplificante de scientia opum largus effuderit THEMA. LEX. De capta ciuitate hostium sacerdotes et uestatriumphos et laureas uires habere non potest lex ad resistendum recitata uictoribus. quid gladiis per affectionem mortis egimus, si erit quod post proelia formidemus? iacet ante oculos meos quicquid hactenus minabatur exanimum, et postquam fusa est inimica congressio, nescio quid nobis
Abbreviated transcription (Latin):
d longinqua digrediens. caritatis im¬
memor extitist. Nonlicuit tecũ piam dili¬
gentiã muros exire. dum urbis habitator
es. fabricatas blandicias ñ sine dedala ar¬
te custodis. At uͥ petendũ eẽ decreueris.
quasi graues sarcinas. amicoꝵ memonã
uerelinquis. Cu uilas res delicias expetisti
⁊ nos apud te int̾memũ mala remansimꝰ.
Non habuit radicem affectio. quã uelut
curarũ torm̃ta seꝑasti. dicas uñ tã uelor
exꝓbratio. nec equũ eẽ pari ante delicta do¬
torem. Scͥptur̃ te mox fuisses ad optata
ꝑuectus sine eunctatiõe ꝓmisisti. Quan¬
tũ tuus pat̾ semꝑ culparũ tuarũ uulg̃¬
tor exposuit. iam ate pueri paginis uacui
ꝯmearunt. Cuneo ne ista tactturnitas di¬
uturntate conualescat. ⁊ imsũ silentii tur¬
pis crescat incuria. Onẽ mͥ saluto gͦ ⁊ pmisi
de memorẽ deb̾e eẽenio. Quatmꝰ ĩter cana
nemora redinitꝰ hederis efferaris. Pretatio

Expanded text:
Ad longinqua digrediens caritatis inAd longinqua digrediens caritatis inmemor extitisti. non licuit tecum piam diligentiam muros exire. dum urbis habitator es, fabricatas blanditias non sine daedala arte custodis: at ubi rus petendum esse decreueris, quasi graues sarcinas amicorum memoriam derelinquis. tu uillares delicias expetisti, et nos apud te inter moenium mala remansimus. non habuit radicem affectio, quam uelut curarum tormenta separasti. dicas, unde tam uelox exprobratio? nec aequum esse parari ante delicta tortorem. scripturum te, mox fuisses ad optata peruectus, sine cunctatione promisisti: quantum pater tuus semper culparum tuarum uulgator exposuit, iam a te pueri paginis uacui commearunt. timeo, ne ista taciturnitas diuturnitate conualescat et in usum silentii turpis crescat incuria. domine mi, saluto ergo et promissi te memorem debere esse conuenio, quatenus inter cana nemora redimitus hederis efferaris. V. FAVSTO
Abbreviated transcription (Latin):
iuctus crebris scͥptionibꝰ emisisti. in con¬
tinua taciturnitate ꝑduras. ⁊ credo neces¬
sitate ñstudio. seruas pħiam ñ dicendi.
Non respiciens uet̾es ut loquerentur me¬
lius. inp̃sentia nil locutos. et ilam silen¬
tii nutrioem fuisse sermonis. Tu uid̾is
michi disciplinas atticas. immuta fidelit̾
parce sectari. Nolens suentio acquisita
uulgare. ostende pꝰ̾oris ferias quetͥ pauriũ
callem diuitie ꝯmearunt. destinast michi
uictiones tuas in quibꝰ si ñ fuit optanda
sublimitas. ñ tũ dep̃hensa ẽ que sorde̾t ab¬
iectio. Egi do gras quia iam te deuincło inqͦ
negligentia constringebaris. exemeras. ꝓ¬
misi sequentibꝰ potiorem successũ estimatioẽ
pͥncipii. S uos inchoationẽ quantũ adme
eui nichil dirigitis cũ extremitate iunxisti.
Onẽ messala cotidie cuꝰ sisfiliꝰ hab̾e ante
ocłos cordis dĩ nr̃i dispensatioẽ ꝯtingat.
S nolo ꝓlixa eẽ que asꝑa sunt. Uale offi
literarum. Ennodiꝰ arator

Expanded text:
victus crebris scriptionibus emisisti, in continua taciturnitate perduras; et credo necessitate, non studio servas philosophiam nil dicendi, non respiciens, veteres ut loquerentur melius, in praesentia nil locutos, et illam silentii curam nutricem fuisse sermonis. tu uideris mihi disciplinas Atticas in muta fideliter parte sectari, nolens silentio adquisita uulgare. ostende post oris ferias quae tibi per aurium callem diuitiae commearunt. destinasti mihi dictiones tuas, in quibus etsi non fuit optanda sublimitas, non tamen deprehensa est quae sorderet abiectio. egi deo gratias, quia iam te de uinculo, in quo neglegentia constringebaris, exemeras. promisi sequentibus potiorem successum aestimatione principii. sed nos inchoationem, quantum ad me, cui nihil dirigitis, cum extremitate iunxistis. domne Messala, cotidie cuius sis filius habere ante oculos cordis dei nostri dispensatione contingat. sed nolo prolixa esse quae aspera sunt. uale officIIII. ENNODIVS ARATORI.
Abbreviated transcription (Latin):
onis impendite: ut qͥeqͥd medicina mora¬
ꝓcesserit: eoꝵ qͥ aliqͥd saporis habiuint. sibi
m̃tes obligat. Et tñ minis lib̾a seruitus
que caris exhibetur. Confiteor magnitudi¬
i tue: latebat me ante ixlationẽ hominis
mei. quid in sublimitate tua ⁊ saporis ⁊ grẽ
sub nobili humilitate delitiscẽt. Didici ho¬
minẽ qͥ canã infide beatitudinẽ dum ami¬
coꝵ absentiã benetractat. exsuꝑat. Plura
qͥdem discedens ꝓmiseras. s ad geniũ ꝯscĩe
tue maiora p̃stitisti. Dnẽ fili salutationis
effusissime munꝰ imꝑtiens ago. atq habeo
insufficientes grãs: dehis que m̃ in pͥma po¬
tentie fronte conlata sunt. Q uod restat dep̃cor
ut residua illa mancipiateneri iam facias.
Ecce fiduciã debonis p̃cedentibꝰ descenden¬
tem. Qui ante ignoto p̃ces metuebat offerre.

Expanded text:
onis inpendite, ut quicquid medicina mortaonis inpendite, ut quicquid medicina mortaprocesserit, eorum qui aliquid saporis habuerint sibi mentes obligat. est tamen nimis libera seruitus, quae caris exhibetur. confiteor magnitudini tuae: latebat me ante relationem hominis mei quid in sublimitate tua et saporis et gratiae sub nobili humilitate delitesceret: didici hominem, qui canam in fide beatitudinem, dum amicorum absentiam bene tractat, exsuperat. plura quidem discedens promiseras, sed ad genium conscientiae tuae maiora praestitisti. deffusissimae munus inpertiens ago atque habeo insufficientes gratias de his, quae mihi in prima notitiae fronte conlata sunt. quod restat, deprecor, ut residua illa mancipia teneri iam facias. ecce fiduciam de bonis praecedentibus descendentem! qui ante ignoto preces metuebat offerre
Abbreviated transcription (Latin):
meã ꝑducas. Cogitet dm̃. cogitet necessitates¬
meas. Quia nicħ ẽ quod potentia ipsius
qͦd affectus. maiꝰ circa me possit stare. Aure
digrediens ñremansi. ⁊ beatitudinem
uram mecũ quamins locatã instatione
ũ detuli ⁊ qr animꝰ inme ut inceti̾s impa¬
tor ẽ corporis. ip̃e eirra diligentiã urãm ẽ
tota intentioẽ captiuuis. Ergo salutatiõis
honorificentiã debita humilitate ꝑsoluẽs
nicħ ualitudim mee de itinĩs ꝯfractione
indico decessisse. Ecce qua sollicitudinẽ
urãm benigni studii eura iemuneror fã¬
eite qͦd scͥptum e̾. accepta restituentes de
ꝓsꝑitatis ur̃e me significatiõe gratulari.
meas nͥ intellexissem qͦd sollicitudo
ura me subleuat. Nundũ agnoscetis quã
uariis morboꝵ fatigor in cõmodis. ꝓ pecc̃is
meis febribꝰ frequent̾ addicor⁊ uires que
uidebant᷑ restitute fiangunt᷑. Ergo uos
remedia ꝯsueta p̃state. ⁊ usũ illũ sce ꝯu̾sati¬

Expanded text:
meam perducas. cogitet deum, cogitet necessitatesmeam perducas. cogitet deum, cogitet necessitatesmeas, quia nihil est quod potentia ipsius, quod affectus circa me maius possit praestaredigrediens non remansi et beatitudinem vestram mecum quamvis locatam in statione non detuli. et quia animus in me, ut in ceteris, inperator est corporis, ipse circa diligentiam vestram est tota intentione captivus. ergo salutatihonorificentiam debita humilitate persoluens nihil ualitudini meae de itineris confractione indico decessisse. ecce qua sollicitudinem uestram benigni studii cura remuneror: facite, quod scriptum est, accepta restituentes de prosperitatis uestrae me significatione gratulari. nisi intellexissem, quod sollicitudo uestra me subleuat. nondum agnoscitis, quam uariis morborum fatigor incommodis, pro peccatis meis febribus frequenter addicor et uires, quae uidebantur restitutae, franguntur. ergo uos remedia consueta praestate et usum illum sanctae conuersati
Abbreviated transcription (Latin):
Possum te crede̾ bonũ fierist audiã que ho¬
nesta sunt p̃dicantẽ. Nunc salutẽ largissimã
dicens. ut resebas admoneo. Et ñuneme de
epła mea estimes. quã ds̃ testisẽ. dũ de basi¬
lica irmearem: transeursioẽ dictaui. Enno
qualitate collige̾. Uix enĩ amari ꝯtinget. nͥ
quod sinceriter amare ꝯstitit. Congredit᷑ int̾
se celestis uigor animoꝵ ⁊ studia sua mutis
sibi pandit affatibꝰ. ⁊ ĩõ uicissitudinẽmͥ ied¬
Uere disponis. In siste dño. ut suburbanũ
at. Quod dũ inliguria fuero felicit̾ habeam.
ipost obitum meũ ip̃e suiq possideant.
Michi tñ pꝰ dm̃ lib̾tatẽ sub̾am uidet᷑ ip̃e con¬
ferre.si hoc beneficii ꝑ ipm̃ fuero ꝯsecutus
S sic filia tua uiuat. sic de illa quales optas
filios teneas. sic d̾s ammã tuã. scĩs suis faciẽt
coequari⁊ ⁊ fr̃tuus uiuat. ut insistas simpli¬
citer importune. quatinꝰ ad effectũ petitionẽ

Expanded text:
possumus te credere bonum fieri, si audiamus quae hopossumus te credere bonum fieri, si audiamus quae honesta sunt praedicantem. nunc salutem largissimam dicens ut rescribas admoneo-, et non me de epistola mea aestimes, quam, deus testis est, dum de basilica remearem, transcursione dictaui. XII. qualitate colligere. vix enim amari contigit, nisi quos sinceriter amare constiterit. congreditur inter se caelestis vigor animarum et studia sua mutis sibi pandit affatibus. et ideo si vicissitudinem mihi reddere disponis, insiste domno, ut suburbanum at: quod dum in Liguria fuero, feliciter habeam et post obitum meum ipse suique possideant. mihi tamen post deum libertatem substantiam videtur ipse conferre, si hoc beneficii per ipsum fuero consecutus. sed sic filia tua vivat, sic de illa quales optas filios teneas, sic deus animam tuam sanctos suos faciat coaequari et frater tuus vivat, ut insistas suppliciter inportune, quatenus ad effectum petitionem
Abbreviated transcription (Latin):
romanũ decorẽ politi in tebona collo¬
quii. ⁊ coactas multo sudore diuitias fu¬
giens. Dispensationẽ taciturnitate ꝯ sumaᷤ.
Quicqͥd uignis latũ fiu̾t. dũ in usu ẽ omat
actorẽ. In genorũ elegantiã qͥ ꝯcludit erte¬
nuat. Unus error ẽ. ꝓdire rusticantem.:
uignũ laudis honore delitesee̾. Nunqͥdñha¬
buistis digna memoratu: Aut ego tibi u¬
sus sũ ñ colendꝰ eloquio: fuit aliqn̾ matĩa
que sic omĩũ linguis. ilitc̃is &lebranda sit
qũ ad nuptialem copłam ꝑductus hõ ẽ cui
eũ magna sit lux nataliũ. habundantia fa¬
cultatium. disciplina ⁊ pudor utrũq tians¬
greditur. Qui uitia carnis abiurans. ꝓblã¬
oun̾to turpi respuebat qͥeqͥd leges dedẽ pre
medio. ⁊ nolens uxoriis corpus deputate ser¬
uitiis. putauit se addioe̾ si quieꝙͣ mundo
impend̾et lib̾am castitatẽ. Hec ⁊ si ñ diligis.
uebestñ ꝓingenii cui ostentatione laudarẽ

Expanded text:
Romanum decorem politi in te bona conloRomanum decorem politi in te bona conloquii et coactas multo sudore diuitias fugiens dispensationem taciturnitate consumas. quicquid dignis conlatum fuerit dum in usu eat, ornat auctorem: ingeniorum elegantiam qui concludit extenuat: unus error est prodire rusticantem et dignum laudis honore delitescere. numquid non habuisti digna memoratu aut ego tibi uisus sum non colendus eloquio? fuit ąliquando materia, quae sic omnium linguis et litteris celebranda. sit, quando ad nuptialem copulam perductus homo est, cui cum magna sit lux natalium, abundantia facultatum, disciplina et pudor utrumque transgreditur, qui uitia carnis abiurans pro blandimento turpi respuebat quicquid leges dedere pro remedio et nolens uxoriis corpus deputare seruitiis putauit se addicere, si quicquam mundo inpenderet liberam castitatem? haec etsi non diligis, debes tamen pro ingenii tui ostentatione laudare.
Abbreviated transcription (Latin):
cura te agitur. tabellarũ ꝓmulgatione cog
tuas ueniat.qui pͥmoparentidum adhuc na¬
tiua immortalitate gaudet. bñdictionis mu¬
nus indulsit. faciat tibi xp̃e nr̃ nec custodite
integritatis fructũ ꝑire.nec muna miptiar̃
Sic uirginitas ꝓsit ad sobolem. ut castitati
tue fecunditas nil decerpat.⁊ miro dispensa¬
tionis archano. nec scło dum pat̾ esꝑeas. nec
di gr̃ẽ dũ pudicꝰ. Ueniat suꝑ te qd ysaac ui¬
nior filio pie inductus optauit. Illis domũ
socrus auspitiis uxor introeat. quibꝰ ad tobie
penetralia nurꝰ accessit. Sit tibi causa ꝑfec¬
te dilectionis in ꝯiuige. uite uirginitas custo¬
oita solam illã deputatã t̾ͥ nou̾is. cuite q̃i ñ
cẽs exmundi fece seruasti. Eere qr uemre ñ
potui. oratione ñ desũ. dnẽ mͥ. sꝑo ut ho¬
nore salutatioĩs accepto. que a me diree¬
ta sunt dignant̃ accipias. arator ennodiᷤ
iror eur deuenustu̾s turpi sientio. ad

Expanded text:
circa te agitur tabellarum promulgatione cogcirca te agitur tabellarum promulgatione cogtuas ueniat qui primo parenti, dum adhuc natiua inmortalitate gauderet, benedictionis munus indulsit. faciat tibi Christus noster nec custoditae inteSic virginitas prosit ad sobolem, ut castitati tuae fecunditas nihil decerpat: et miro dispensationis arcano nec saeculo, dum pater es, pereas nec dei gratiae, dum pudicus. ueniat super te quod Isaac iuniori filio pie inductus optauit. illis domum socrus auspiciis uxor introeat, quibus Tobiae penetralia nurus accessit. sit tibi perfectae causa dilectionis in coniuge, in te uirginitas custodita. solam illam tibi deputatam noueris, cui te, quasi non esses ex Mundi faece, seruasti. ecce quia uenire non potui, oratione non desum. domine mi, spero, ut honore salutationis accepto quae a me directa sunt dignanter accipias. XI. ARATORI ENNODIVS. Miror cur deuenustes turpi silentio ad
Abbreviated transcription (Latin):
directione signaris. An forte cirra me illã qã
cautelitatẽ estimas eẽ seruandã dedignaris col¬
loquio. quoꝵ grãm multo fudore quesisti. cre
uemͥ. nͥ ab hoc te uitio subea qͣ ambislare soles
uelocitate suspendis. neceõ e ut ad alios nra
patrocima transferamꝰ. qui memores ꝯstituti.
amorẽ mun̾ent᷑ obsequiis. his gͦ salutans. amico
⁊ modico indico. me graui corporis in equalitate
laborare. quã ñ te dictante pagina iocos exhibi
i iamte fauor diuims aꝓposito nẽgligen¬
tie ad uotiua duct studia. si quq̃te uena qͦ
Uõnus faustus uocat attendis. optata ñ tacea
scͥptione. S timeo nedũ offitiosũ desidio. susti¬
neã rusticantẽ. ⁊ incipiat ħ desidiis meis resistẽ
qͦd eupiui. celestes diuitie illam mneitiã sti¬
mulo pietatis exsuscitent. et m̃dicitatẽ oris
tui suꝑna ope locupletent. Eoce uł in uiriis
ꝓuocatus scͥbe. Salutem gͦ dicens rogo. ut qͥd

Expanded text:
directione signares? an forte circa me illam tuam directione signares? an forte circa me illam tuam cautelitatem aestimas esse seruandam? dedignaris conloquio quorum gratiam multo sudore quaesisti. crede mihi, nisi ab hoc te uitio sub ea qua ambulare soles uelocitate suspenderis , necesse est, ut ad alios nostra patrocinia transferamus, qui memores constituti amorem munerentur obsequiis. his ergo salutans amico et medico indico me graui corporis inaequalitate laborare, quam nisi te dictante pagina iocos exhibitSi iam te fauor diuinus a proposito neglegentiae ad uotiua ducte domnus Faustus vocat, attendis, optata non taceas s. sed timeo, ne dum officiosum desidero, sustineam rusticantem et incipiat hoc desideriis meis resistere quod cupivi. caelestes divitiae illam inertiam stimulo pietatis exsuscitent et mendicitatem oris tui superna ope locupletent. ecce vel iniuriis provocatus scribe! salutem ergo dicens rogo, ut quid
Abbreviated transcription (Latin):
rrdo ad iusticiã ꝑtinẽ. ut qd̃ a uob̾ ex¬
pecto : pͥmus exhibeã. decet enĩ ut qui
Bona oꝑa p̃stolaturinitet exemplo. Er¬
pugnat calcaribꝰ tarditatẽ qui formã mi¬
nstrat officii. His gͦ salutatiõis mumis imꝑ¬
sꝑans ut inħꝰ rei solutioẽ muitus incumbas.
occupatio. nec eliminat pii amoris aula fer¬
uorem. Testimoniũ dat soli de affectiõi. qui
eam int̾impedim̃ta obliuione ñ obruit. Cõ¬
m̃date mͥ scriptiõe culmina ur̃a que uoto
impo̾tumꝰ emerui. eustodia ꝯmunioĩs ho¬
norẽ dignitatũ. his gͦ obsequentissime sa¬
lutans. epłas breuitate ꝯstringo. sciens posse
pductas horrer⁊ faciens ut ꝓme ddno gr̃as re¬
feratis. qui molestiã quã pͥtuli anteꝙͣ. eai
homo uboꝵ locuplesin mesilentia ꝑegͥna
custodis: Elegi ut loqui teloqͣndo faciam.
⁊ illam atticam eruditionẽ ad epłas alia gar¬
rulitate ꝓducã. Iustũ fuit. ut tot dieb a ꝓmi¬
sione desistẽs.⁊ qualit̾ ꝑuenisses. nulla pagine

Expanded text:
Credo ad iustitiam pertinere, ut quod a vobis expecto primus exhibeam. decet enim, ut qui bona opera praestulatur invitet exemplo. expugnat calcaribus tarditatem qui formam ministrat officii. his ergo salutationis munus inpersperans ut in huius rei solutione multus incumbas. occupatio, nec eliminat pii amoris aula fervorem. testimonium dat solidae adfectioni, qui eam inter inpedimenta oblivione non obruit. commendate mihi scriptione culmina vestra, quae voto inportunus emerui: custodia communionis honor est dignitatum. his ergo obsequentissime salutans epistolas breuitate constringo, sciens posse productas horreri, faciens ut pro me domino gratias referatis, qui molestiam quam perteli, antequam eam homo uerborum locuples in me silentia peregrina custodis? elegi, ut loqui te loquendo faciam etillam Atticam eruditionem ad epistolas alia garrulitate producam. iustum fuit ut tot diebus a promissione desisteres et qualiter peruenisses nulla paginae
Abbreviated transcription (Latin):
delectati. uniu̾sa q̃ habebant uendid̾unt:
& agrũ eiꝰmodi emerunt: ut exon̾ati scłari¬
b negocus. uacare possent & intend̾e. uł me¬
ditari in illa lege dñi: c&e necdũ potuert̃. nec
nͥ ex parte cognosc̾e poter̃t sensũ dñi. iatẽ

Expanded text:
delectati, universa quae habebant, vendiderunt, delectati, universa quae habebant, vendiderunt, et agrum hujusmodi emerunt, ut exonerati saecularibus negotiis, vacare possent, et intendere vel meditari in illa lege Domini, et necdum potuerunt, nec nisi ex parte cognoscere poterunt, senserunt Dominum late
Abbreviated transcription (Latin):
pite tuo. & ornata es auro ce argento. &e ueᷤ¬
tita es bẏsso. &e polumito. &e muitis colorib.
Tantis tãq splendidis dugciarũ no¬
minib: qͥd nͥ sacͣmenta celestia sub iliꝰ
sacre scͥpture grosso uelamine latentia.
significari putamꝰ: Nami si eiꝰdem ꝓphie
textũ in p̃cedentib ac sub sequentib at¬
tendas. nimirũ constat dicta hec eẽ. de sa¬
ere legis institutionẽ qͣ. a dño in manu
moysi. ĩmo in dispositione angłoꝵ. eccłia
pͥmitiua tẽ accepit. plenã celestib sacra¬
mentis. Quisqͥs hec attendis ꝓfecto u̾am
ce ꝯgruã ꝓspicis illã parabolã u̾bi in car¬
nati. dicentis. Simile ẽ. regnũ celoꝵ thesau¬
ro abscondito in agro: quẽ qͥ inuenit hõ
abscondit.: & p̃ gaudio illiꝰ uadit. & uend̾̃
uniu̾sa que h̃t̃. & emit agrũ illũ. Siqͥdẽ
littatura illa insuꝑficie quodãmͦ aggrestis
ueraet᷑ dño dicit. Sonũ mͥ lexoris tui. suꝑ
inilia auri ce argenti. &canti ħ inuento

Expanded text:
ornata es auro et argento et vestita es bysso polimito et multis coloribus. Tantis tamque splendidis divitiarum nominibus quid nisi sacramenta cęlestia sub illius sacrę scripturę grosso velamine latentia significari putamus? Nam si eiusdem prophetię textum in precedentibus ac subsequentibus attendas, nimirum constat dicta hęc esse de sacrę legis institutione, quam a domino in manu Moysi, immo in dispositione angelorum, ecclesia primitiva tunc accepit plenam cęlestibus sacramentis. Quiquis hęc attendis, profecto veram et congruam perspicis illam parabolam verbi incarnati dicentis: Simile est regnum cęlorum thesauro abscondito in agro, quem qui invenit Homo abscondit et pre gaudio illiuuniversa quae habet, et emit agrum illum » Siquidem litteratura illa in superficie quodammodo agnoscibveraciter Domino dicit: « Bonum mihi lex oris tui super millia auri et argenti » Qui hoc invento
Abbreviated transcription (Latin):
infans inutero mulieris. Quante cũq
uel quales cumq sortes eiꝰ fuerint ułsunit.
quas cõmemorans. deo patͥ dicit ipse. in
manib tuis sortes mȩe :ullomͦ debent
ercipi sortes quas misit aman: qͥn ad sorteᷤ
eiusdẽ ꝑtineant. Et reuera. sicut ĩ alio
psalmo iam tune dicebat. ꝙ suꝑ uestem
meam mniserunt sortem᷑ ita constãtim ue¬
ritate ipsi dicere conueniebat: ꝙ super
eram. miserunt sortem. Igit᷑ ille ꝑditus.
a sua suꝑbia deceptꝰ. una sortiũ cõsulta¬
cione. de duab reb existimauit sͥ respon
sum. uł satis factũ ẽẽ: scilicet ꝙ deinter¬
fectione ꝙ de int̾fectionis tempore: sed
mmanib tuis inquit. sortes meȩ. Qd̃
siͤ recte iutelligit᷑. ac si diceret. iam deisto
maligno sortitore aman. Hostis &. inimi¬
cus mñs pessimꝰ misit sortes ut int̾ficeret:
tu aut̃. in manib tuis habens potestatem
uitȩ ꝙ mortis. sortes casdẽ cõmutasti ad

Expanded text:
infans in utero mulieris. Quantęcumque infans in utero mulieris. Quantęcumque vel qualescumque sortes eius fuerint vel sint, quę, commemorans deo patri dicit ipse: 'In manibus tuis sortes meę', nullo modo debent excipi sortes quę, misit Aman, quin ad sortes eiusdem pertineant. Et revera sicut in alio psalmo iam tunc dicebat: Et super vestem meam miserunt sortem, ita constanti veritate ipsi dicere conveniebat: et super eram, miserunt sortem. Igitur ille perditus et a sua superbia deceptus una sortium consultatione de duabus rebus existimavit sibi respsum vel satisfactum esse, scilicet et interfectione, et interfectionis tempore. Sed, « in manibus tuis, inquit, sortes meae, » quod sic recte intelligitur, ac si diceret: Jam de isto maligno sortitore Aman hostis et inimicus meus pessimus misit sortes, ut interficeret. Tu autem in manibus habens potestatem vitae et mortis, sortes easdem commutasti ad
Abbreviated transcription (Latin):
onsideremꝰ altitudinẽ cordis suꝑbi:
impsa p̃paratione malignitatis.
Mense primo. cuiꝰ uocabulũ ẽ. nisan. anno
duodecimo regni assueri. inissa ẽ soss in
urnam. quȩ hebraicȩ dicit᷑ phur. coram
aman: qͦ die. ꝙ qͦ mense. gens iudeoꝵ de¬
beret int̾fici & exiuit mensis duodecimꝰ:
qͥuocat᷑ adar. Nondũ sciebat stultꝰ utrũ
querebat qͦ die qͦmense deberet int̾fiei.
Forte putabat se ẽẽ tantũ.q. tantͦ erat in
oculis suis: ut in manu sua. mors hõium
ꝙ uita credi deberet ꝯstituta: ꝙ iecireo
uoluntatem suã satis ẽẽ iudicans deint̾¬
fectione. querendũ censebat a sortibus
solũ mͦ de int̾fectionis tempore. At ille cuiꝰ
carnis origniẽ. scd̾m sortes illas parabat
p̾cid̾e. iam dudũ dicebat ꝑ os ꝓpłie: in ma¬
ub tuis sortes meȩ. Uoces quippe illius
psalim tricesimi uoces suut u̾bi incar¬
nati: cuiꝰ incarnatioĩs fides ꝙ spes. scd̾m
ꝓmissionẽ sic erat in corde illiꝰ gentifisic̃

Expanded text:
onsideremus altitudinem cordis superbi in ipsa preparatione malignitatis. Mense primo, cuius vocabulum est nisan, anno duodeciurnam, quae Hebraice dicitur Phur, coram Aman, quo die et quo mense gens Judaeorum deberet interfici, et exivit mensis duodecimus qui vocatur adar. Nondum sciebat stultus, utruquęrebat, quo die, quo mense deberet interfici. Forte putabat se esse tantum et tantus erat in oculis suis, ut in manu sua mors hominum et vita credi deberet constituta, et idcirco voluntatem suam satis esse iudicans de interfectione quęrendum censebat a sortibus solummodo de interfectionis tempore. At ille, cuius carnis originem secundum sortes illas parabat precidere, iamdudum dicebat per os prophetę: In manibus tuis sortes meę. Voces quippe illius psalmi tricesimi voces sunt verbi incarnati, cuius incarnationis fides et spes secundum promissionem sic erat in corde illius gentis sicut
Abbreviated transcription (Latin):
officio. Dum enĩ magnitudinẽ urãm alloqͣ
uotiuo me estimo ñ deeẽ ꝯspectui. S reme¬
gentͥe pabulũ inuenitur. hoc magis mace¬
rat de amoris fruge ieiuniũ. Uere dũe sic
uos lumina mea d̾s̃ seruet incolumes¬
Quia si utes corporis mei sinissent. aut festi¬
natio dñi. rauennã totis indentionis mee ui¬
rib expetissem. Si d̾s uoluit salua uita dñi
mei patris ur̃i. ⁊ dñe matͥs. pꝰ pascha cum ad¬
iuirio suꝑno ueniã. ut uob̃ uisis ad opem uite
recalescam. Dnẽ mi salutationẽ ub̃rimã dicens.
Precor ut om̃s scõs orare ꝓme instantissime
ꝓcuretis. Ennodius senario.
Uamuis ꝓ peccatis meis etiã luta̾rũ ur̃ar
solatia subducant᷑. ego tnĩ memor debiti quo
me ꝓgrãm uram ut di memores obligastis scͥ¬
bere ñ omitto. sꝑans dne̾ senari ut dm̃ quẽ
in me cogitasti semꝑ attendas. ⁊ fraquenter
luto płimũ reu̾entia ꝯsucta. ⁊ imploro: ut
ꝑ om̃s scõꝵ basilicas ꝑ afflctioẽ mea dm̃ ro¬

Expanded text:
officio: dum enim magnitudinem uestram alloquor, uotiuo me aestimo non deesse conspectui. sed remegentiae pabulum invenitur, hoc magis macerat de amoris fruge jejunium. Vere, domine, sic vos lumina mea Deus servet incolumesquia si aut vires corporis mei sivissent, aut festinatio domni, Ravennam totis intentionis meae viribus expetissem. Sed si Deus voluerit, salva vita domni mei patris vestri, et domnae matris, post Pascha cum adjutorio superno veniam, ut vobis visis ad opem vitae reualescam. domine mi, salutationem uberrimam dicens precor, ut omnes sanctos orare pro me instantissime procuretis. VIII. ENNODIVS SENARIO. Quamuis pro peccatis meis etiam litterarum uestrarum solacia subducantur, ego tamen memor debiti, quo me per gratiam uestram ut dei memores obligastis, scribere non omitto, sperans, domne Senari, ut deum, quem in me cogitasti, semper attendas et frequenter luto plurimum reuerentia consueta et inploro, ut per omnes sanctorum basilicas pro adflictione mea deum ro
Abbreviated transcription (Latin):
ce appareat arida: factũq ẽ. ita.I stis
partib trib sciłc firmas̃to idẽ. cȩlo.
&e congregationib aqͣrũ. idẽ mari ce a¬
rida idẽ. terra. locus effectus ẽ. sciłe hic
mundꝰ: & dem̃ ornatus ẽ. ita ut reccȩ uoce¬
tur chomos ingreco: quod. ornatũ sonat
in latino. Dixit enĩ ds̃. germinet t̾rã. &
germinauit herbam uirintem. & affe¬
rentẽ sem̃. ixta genꝰ suũ. lignũq faci¬
ens fructũ: ce habens unũ qd̾q sem̃ scd̾m

Expanded text:
tis partibus tribus, scilicet firmamento, id est cęlo, et congregationibus aquarum, id est mari, et arida, id est terra locus effectus est, scilicet hic mundus, et deinde ornatus est, ita ut recte vocetur chosmos in greco, quod ornatum sonat in latino. Dixit enim deus: Germinet terra, et germinavit herbam virentem et afferentem semen iuxta genus suum lignumque faciens fructu
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. totiꝰq certaminis ẽ causa. ñ dixit ds̃.
fiat hõ. s faciamꝰ ait hominẽ ad imagi-¬
nẽ ce similitudinẽ tir̃am. De ista parte
creat᷑ȩ dĩ ide̾. de humano gen̾e qualit̃
ꝓ illo u̾bum dei certau̾it. & ꝑsemet ip̃m
uicerit. notȩ ceplanȩ hẏstorie sacris digeste¬
sunt litt̾is: ñ solũ euãgłicis siue apłicis:
uerũ etiã legalib & ꝓpħeticis. P orro de
alia idẽ. deangłica creatura qͣle in celo
certam̃ fuerit. tantiulũ notũ ẽ qͣntũ ex
cĩmodi sermonib ꝓpheticis ualet agnoser
qͦs ex parte aliqͣ conting̾e siue explanare p̃¬
cedentis libri ratio postulauit. S acrȩ nãq
scͥptor hystorie ĩmo qui ꝑ illũ scͥpsit digitꝰ
dei ea suffic ere iudicans. quȩ ad rationes
ꝑtinent gen̾is humani. fere ncħ de ange
lux &e facta ẽ lux. &e uidit ds̃ lucẽ quod eẽt
bona. & diuisit lucẽ ce tenebras. appellauit¬
ꝙ lueẽ diem &e tenebras noctẽ. Qd̾ de ange¬

Expanded text:
ertaminis est causa, non dixit deus: Fiat homo, sed: Faciamus, ait, hominem ad imaginem et similitudinem nostram. De ista parte creaturę dei, id est de humano genere, qualiter pro illo verbum dei certaverit et per semetipsum vicerit, note, et planę sunt hystorię sacris digestę litteris, non solum evangelicis sive apostolicis, verum etiam legalibus et propheticis. Porro de alia, id est de angelica creatura, quale in cęlo certamen fuerit, tantillum notum est, quantum ex eiusmodi sermonibus propheticis valet agnosci, quos ex parte aliqua contingere siaecedentis libri ratio postulavit. Sacrae namque scriptor historiae, imo 530 qui per illum scripsit, digitus Dei, ea sufficere judicans quae ad rationes pertinent generis humani, fere nihil de anglux, et facta est, et vidit Deus lucem, quod esset bona, et divisit lucem et tenebras appellavitque lucem diem et tenebras noctem. Quod de ange
Abbreviated transcription (Latin):
morer: Positus ẽ. locus certaminiᷤ.:
&e factus ẽ. homo legittima possessio dei:
&e causa totiꝰ certaminis. Locus certami¬
nis: hoc mͦ positꝰ ẽ. D ixit ds̃. fiat. ce fac¬
tũ ẽ firmam̃tũ in medio aqͣrsi. diuiscoq
aqͣs qͦ erant sub firmam̃to ab his que

Expanded text:
morer? Positus est locus certaminis, et factus est homo legitima possessio dei et causa totius certaminis. Locus certaminis hoc modo positus est: Dixit deus: Fiat, et factum est firmamentum in medio aquarum, divisitque aquas, quę erant
Abbreviated transcription (Latin):
tis aduersitatem subierunt. Tantum
qͥppe studium seẽ confessioĩs aggress sunt:
ut ꝓponerent. laudabilem ⁊ paucis imi¬
tabilem iugit̾ tenere ciboꝵ ac potus parsi¬
moniam: quatinus sobrietatis pulchritudo.
confessionem deo magis redderet accep

Expanded text:
tis adversitatem subierunt. Tantum tis adversitatem subierunt. Tantum quippe studium sanctae confessionis aggressi sunt, ut proponerent laudabilem et paucis imitabilem jugiter tenere ciborum ac potus parcimoniam, quatenus sobrietatis pulchritudo confessionem Deo magis redderet accep
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt ingrati: ueruntamẽ ũ ualde magnũ
ẽ grates agere ꝓp̃sentib beneficiis dum negli¬
genter aut sine cura caret et̾nis. licet eũ repu¬
tare cũ eiuis modi. dequalib psalmista dicit.
Quia anima eius inuita ipsius benedicetur.
confitebit᷑ tͥ cũbene feceris ei. Deniq cũ dicit.
quia anima eius in uita ipsius benedicet᷑:
fubaudiendum ẽ.⁊ illa benedictione erit
cõten tus. de futuro ñ eurans. dũ mͦ in p̃sen¬
ti scło. dũ uiuit aĩa eiꝰ. id ẽ. seusualitas eius.
eraltet᷑. siue ꝓsperetur. quȩ nimirum illa
benedictioẽ. qua contemptus fuit esau. Nõ
inquã ualde magnũ ẽ. tunc deo confiteri.
cũ in hac parte deus illi bene fecerit: nisi
confiteatur etiam cũ aliqͥd adu̾si contig̾it.
ueri confessores tunc instantius confitent᷑.
quando adu̾sis fatigant᷑: u̾bi grã. ut danel
⁊ soeiĩ eius: qui tunc ad confitendũ dño sese
amplius extenderunt. quando captiuita-¬

Expanded text:
fuerunt ingrati. Verumtamen non valde magnum fuerunt ingrati. Verumtamen non valde magnum est, grates agere pro presentibus beneficiis, dum negligenter aut sine cura caret ęternis. Licet eum reputare cum eiusmodi, de qualibus psalmista dicit: Quia anima eius in vita ipsius benedicetur, confitebitur tibi cum benefeceris ei. Denique cum dicit: Quia anima eius in vita ipsius benedicetur, subaudiendum est: et illa benedictione erit contentus de futuro non curans, dummodo in presenti seculo, dum vivit anima eius, id est sensualitas eius, exaltetur sive prosperetur; quę nimirum illa benedictio est, qua contentus fuit Esau. Non, inquam, valde magnum est tunc deo confiteri, cum in hac parte deus illi benefecerit, nisi confiteatur etiam, cum aliquid adversi contigerit. Veri confessores tunc instantius confitentur, quando adversis fatigantur, verbi gratia ut Danihel et socii eius, qui tunc ad confitendum damplius extenderunt, quando captivita
Abbreviated transcription (Latin):
dñs deus celi: p̃sertim p̃eunte ꝓpħia eiusmodi:
qua magnus ⁊ potens rerabeodem dũo deo
p̃signatus ꝙͥ. nomine uocatus est. xxu.
ad et̾nam salutem ẽẽ potuit eidẽ cyro:
Repensionẽ gr̃ȩ dicimꝰ hanc ẽẽ: quia sciens si¬
ue animaduertens. sibi regnum euenisse. illo
disponente deo cuius templum fuerat inihe¬
rusalem: non omĩno ingrat᷑ extitit᷑. s ipse ẽ.
inquit deus qͥ est miherłm: ⁊ edictũ ꝓposuit
inuniu̾so regnosuo. ut ascend̾ent filii capti¬
uitatis: ⁊ templum. ⁊ ciuitatem reedificandi.
licentiam haberent. Hanc gͦ quasi beneficii
uicissitudinẽ. putas illi suffie̾ntem fuisse ad
et̾nam salutem: Nequaquam suffieientem:
nec enĩ ammadu̾ti pot̾ qd̾ eand̾ scilicet spera
u̾it et̾nam.uł quesierit salutem. fuerit qͥdẽ
alicuiꝰ moment p̃ceteris regib qͥ creatori ꝑrustã
dispositionẽ regna illis danti om̃inosunt uł

Expanded text:
dominus deus celi, presertim preeunte prophetia eiusmodi, dominus deus celi, presertim preeunte prophetia eiusmodi, qua magnus et potens rex ab eodem domino deo presignatus et ex nomine vocatus est. 25. ad ęternam salutem esse potuit eidem Cyro? Repensionem gratię dicimus hanc esse, quia sciens sive animadvertens sibi regnum evenisse illo disponente deo, cuius templum fuerat in Iherusalem, non omnino ingratus exstitit, sed: Ipse est, inquit, deus, qui est in Iherusalem, et edictum proposuit in universo regno suo, ut ascenderent filii captivitatis et templum et civitatem reędificandi licentiam haberent. Hanc ergo quasi beneficii vicissitudinem putas illi sufficientem fuisse ad ęternam salutem? Nequaquam sufficientem, nec enim animadverti potest, quod eandem scilicet ęternam speraverit vel quesierit salutem. Fuerit quidem alicuius momenti pre cęteris regibus, qui creatori per iustam dispositionem regna illis danti omnino sunt vel
Abbreviated transcription (Latin):
uam. inuenit iurtainfãtem canculam ꝓar¬
uulo ubera p̃bentẽ:⁊ aferis alitibq defendẽ
uiderat᷑. puerum de fer̾ adstabula: eadem
cane anrie ꝓsequente. Quẽ ubi inmanu mui¬
lier accepit: tantꝰ ugor⁊ dulcis quidã blan¬
dientis infantis risus apparuit. ut pastorẽ
ultro rogaret. ꝑmitteret sibi puerũ nut¬
re: ꝑmutata sorte paruuloꝵ: ut hic ꝓfilio
pastoris edu caretur᷑: ille ꝓnepote regis.ex¬
poneretur. Puer deinde. eũ int̃ pastores ẽt.
cyrinom̃ accepit. Interiecto tempore cũ
adoleuisset: ꝑarpagum aui amicum didiẽ
quomͦ paruulum illum occidi auus iusse¬
rit: quomͦ seruatus fuerit. hoitatur ut erer¬
citum paret: ⁊ꝓnam ad regnum uiam ing̾¬
diatur. medoꝵ transitionem pollicitus. fãc¬
tum ẽ ita. ut eirus. medoꝵ ⁊ ꝑsarum fieret
rex. Si uera ẽ. eiusmodi hystoria. minirum
seient̃ dicere poterat. om̃ia regua t̾rȩ ded mͥ

Expanded text:
vam invenit iuxta infantem caniculam parvam invenit iuxta infantem caniculam parvulo ubera prebentem et a feris alitibusque defendeiam canem viderat, puerum defert ad stabula eadem cane anxie prosequente. Quem ubi in manu mulier accepit, tantus vigor et dulcis quidam blandientis infantis risus apparuit, ut pastorem ultro rogaret, ut permitteret sibi puerum nutrire permutata sorte parvulorum, ut hic pro filio pastoris educaretur, ille pro nepote regis exponeretur. Puer deinde, cum inter pastores esset, Cyri nomen accepit. Interiecto tempore cum adolevisset, per Arpagum avi amicum didicit, quomodo parvulum illum occidi avus iusserit, quomodo servatus fuerit. Hortatur ut exercitum paret et pronam ad regnum viam ingrediatur Medorum transitionem pollicitus. Factumque est ita, ut Cyrus Medorum et Persarum fieret rex. Si vera est eiusmodi hystoria, nimirum scienter dicere poterat: Omnia regna terrę dedit mihi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ iniudea. Siquidẽ deus idẽ ubi dint. qui
uoco nom̃ tuum: statim sub iunxit. Propt̃
seruum meum iacob: ⁊ isrł electum meũ.
Igit᷑ ob hoc mͥ om̃ia regna dedit: ut inppło
ipsuus grãm rependam illi redendo eum
libertat .xXiiiI.
tam legens uł audiens ꝓphiam. suamq
tiam euenisset ut ipse regnaret. Si quidem
de hoc scͥbit ponpenis trogrus. qd̾ natus
infans de filia astiagis.ꝑ aui mudiam.
datus ẽ occidendꝰ sompniũ uerentis. quo.
p̃monstrato regnũ infantulo futurũ ariol
auspicabantur. Is euinecandꝰ in fans ẽ. tradit᷑
uerit᷑ nemfantis necati ultionemmat᷑ eius
quandoq in ip̃m erigeret: pastoris regum
pecoris ꝓuerum erponendũ tradidit. forte eode
tempore ⁊ ipsi pastori. natꝰ erat filius. Gius gͥ
uror.audita recii infantis erpositione: pue¬
rum ꝓferri sibiq ostendi summis rogat p̃¬
cib. Cuiꝰ precib fatigat᷑ ꝑastor: reuersus insil¬

Expanded text:
est in Iudea. Siquidem deus idem ubi dixit: Qui est in Iudea. Siquidem deus idem ubi dixit: Qui voco nomen tuum, statim subiunxit: Propter servum meum Iacob et Israel electum meum. Igitur ob hoc mihi omnia regna dedit, ut in populo ipsius gratiam rependam illi reddendo eum libertati. 24. tam legens vel audiens prophetiam suamque  providentiam evenisset ut ipse regnaret. Siquidem de hoc scribit Pompeius Trogus, quod natus infans de filia Astiagis per avi invidiam datus est occidendus somnium verentis, quo premonstrato regnum infantulo futurum arioli auspicabantur; is cui necandus infans est traditus, veritus ne infantis necati ultionem mater eius quandoque in ipsum exigeret, pastori regii pecoris puerum exponendum tradidit. Porte eodem tempore et ipsi pastori natus erat filius. Eius igitur uxor audita regii infantis expositione puerum proferri sibique ostendi summis rogat precibus. Cuius precibus fatigatus pastor reversus in sil