comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
appellare. Sephion. absconditus. uł
egredere os meroris. ł specule eoꝵ. So¬
ni. coccũ ł pupilla mea. Sela peticio
ł petens. Semrom. nom̃ uidit. ł cu¬
stos eiꝰ. Sichen humerus. Semidahe.
nom̃ meũ scienta. Salphaad. um¬
bra formidinis. siue umbra inidipsũ
.i. parit̃. Suthale. poculũ mixtũ. si¬
ue spina uiridis aut madida. Suphan.
atterens. siue adumbraculũ rostroꝵ.
qd̃ hebraice dr suphaphin. Sophar. tu
sio q̃piam. ł leuia ineis. ł tolle altitudi¬
nem. Saphan. labia. ł lepus. aut he
umbra portionis. ł umbra ntmerauit.
siue imago ciꝰ. Sian. sitiens.Senna. uo¬
luntas. ł ciꝰ mandatum. Sedada. ex la¬
tere eiꝰ. Saphan. labiũ. ł barba suꝑioris

Expanded text:
efion  Sephon , absconditus, vel egredere os moeroris, aut speculae eorum. Soni, coccum, vel pupilla mea. Sela, petitio, vel petens. Semron, nomen vidit, vel custos ejus. Sichem, humerus. Semidae, nomen meum scientia. , umbra formidinis, sive umbra in idipsum, id est pariter. Suthale, poculum mistum, sive spina viridis, vel madida. , atterens, sive ad umbraculum 32 rostrorum, quod Hebraice dicitur SAPHAPHIM. Sophar, tubsio quaepiam, sive leva in eis, vel tolle altitudinem. Saphan  Saphar , labium, aut her, umbra portionis, sive umbram numeravit, aut imago ejus. , sitiens. Senna, voluntas, sive mandatum ejus. Sedada, ex latere ejus. Sophan, labium, sive barba superioris
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s inclitus. Abidam. pat̃ ms̃
amicus. Anan. nubes. Abia pat̾ m̃siste.
uel patris mei abundantia. Aseroch.
atriũ angustię. uel beatitudines. Ami¬
hel. popłs ms dei. Amath. indignatio¬
monile collo sublimi. Aechi. obstupes¬
suscitauit descendens. uel suscitait
Aranon. aceruus tristicie uel laus. Ar.
suscitauit. uł uigilia. Ammon. popłs
beatitudo. uł gressus. Aggi. festiuitas.
uel sollemnnis. Arodi: maledictio suffi¬
ciens. ł maledictus. Ariheli. leo ds̃ ms̃.
Ammon. peꝑcit. Assarahel. beatꝰ ds̃.¬
ista. uł uitulus. Airam. frĩs mei sub¬
limitas. Arad. descendi. Aber. cõmisit.
grece dr nexañ. Astaroth. coronȩ. Aro¬
er. subleuans. uł uacuefactio uigił

Expanded text:
us inclytus. Abidan, pater meus amicus. Anan, nubes. , pater meus iste, vel patris mei abundantia. , atrium angustiae, sive beatitudines. Ammiel, populus meus Dei. Amath  Ematmonile collo sublimi. Aetthi  , obstupefsuscitavit descendens, vel suscitavit Aranon, acervus tristitiae, sive laus. Ar, suscitavit, vel vigilia. Ammon  , populus beatitudo, sive gressus. Aggi, festivitas, sive solemnis. Arodi, maledictio sufficiens, sive maledictus. Arieli, leo Deus meus. Ammon  , pepercit. Asareel  Asista, sive vitulus. Ahiram, fratris mei sublimitas. Arad, descendi. Aber  Heber , Graece dicitur πέραν. Ataroth, coronae. Aroer, sublevans, vel vacuefactio, vigilis,
Abbreviated transcription (Latin):
Obal. dilectus uel amplexatus aut se¬
pes.Ori. coquens uel exeludens me.
uel ap̃phendens. Osee. saluator. aut sal¬
uans. Onam. dolor. ł tristicia eoꝵ aut
musitatio ł murmuratio. Or. lum̃. Obath.
ł pax mea ds̃. Surisadde.continens
mea tib̾a. ł fortis ms̃ dñs. Suriel. con¬
dinens me d̃s. ł fortis ms̃ ds̃. Soar. pu¬
sillus. Samoe. audiens. Saphat. iu¬
dicauit. Sodi. arcanũ meũ uł exclu¬
sit me. Susi equus ms̃. Sethur. abscon¬
ditus ł deuertens. Sisai. longeuus ms̃.
aut calor siue temptatio. lassesciens.

Expanded text:
Obab, dilectus, sive amplexatus, aut sepes. Ori, coquens, vel excludens me, vel apprehendens. Osee salvator, aut salvans. Onam, dolor, vel tristitia eorum, aut mussitatio, vel murmuratio. Or, lumen. Obath vel pax mea Deus. Surisadai, continens mea ubera, vel fortis meus Dominus. Suriel, continens me Deus, vel fortis meus Deus. Soar, pusillus. Samoe dicavit. Sodi, arcanum meum, vel exclusit me. Susi, equus meus. Sethur, absconditus, sive divertens. Sisai, longaevus meus. aut calor, sive tentatio lacessens.
Abbreviated transcription (Latin):
num.Medaba. aquȩ imminentes. Ma¬
chir. resticuet. ł uenundabit. uł de in¬
firmitate. Maala. chorus ł infirmitas.
Melcha. rex eius.Malchiel. rex ms ds̃
ł saturitas. Moseroth. exclusiones uel

Expanded text:
num. Medaba, aquae eminentes. Machir, restituet, sive venundavit, vel de infirmitate. Maala, chorus, vel infirmitas. Melcha, rex ejus. Malchiel, rex meus vel saturitas. , exclusiones
Abbreviated transcription (Latin):
plasmatut. hoc ẽ finxit. ł fictũ. Iair.
illuminans. Iethebata. bonitates. uł
declinauit ut ueniat. Isimoch. addu¬
cet mortẽ. Iegali. redimens me. ł ꝓpin¬
quus m̃s. Iahel indm̃ ł dõ. Iobna. al¬
ba ł candida. Manasse. obliuiosus ł qͦd
oblitus ẽ. Madiam. contradictio. ł res¬

Expanded text:
plasmavit, hoc est finxit, vel fictum. Jair, illuminans. Jetebatha  , bonitates, sive declinavit ut veniat. Isimoth, adducet mortem. Jegali, redimens me, vel propinquus meus. Lael, in Deum, vel Deo. Lomna, alba, vel candida. , obliviosus, vel quod oblitus e
Abbreviated transcription (Latin):
Arada. obstupuit. uł ãmiratus ẽ. Asmo¬
p̃rupta. Alamon. suꝑ multitudinẽ ł des¬
pectio. Ab etsechim. luctus litorũ. ł ripa
Adar. sublimis. ł palliũ. Asemona. os
eius. os ab osse. ñ ab ore. Asmo. nouissi
Aram.fortitudo eoꝵ. Ahiddod: frĩs
mei gła. Beniamin. filiꝰ dextere. Ba¬
brucꝰ. ⁊ pinguedo. Nam qͦd interp̃tari
solet ignominia uel confusio: busa dr̃.
Balac. lingens uel elidens. aut inuol
Baal. habens uel uir. Balphoor. hñs
os pelliciũ. Bacher insagmate. uł in¬
gressus ẽ agnus. Bale pcipitauit. P
uł spcculam. Baon. iniquitate. Bar¬
neȩ. electa cõmotio. Bethananra. domꝰ
Beelsephon. ascensio speculȩ. Betharã.
domus arche. ł montiũ. aut ascenstis
humiliũ. Gaalmeon. hñs habitacłm.
Benacham. filiꝰ nccessitatis. Baci. luctꝰ.
siue inuomitu. aut uccus. Cades. com¬
mutat᷑. siue sc̃s. Cem crarius m̃s. siue
ł mirantib. Canath. emulatio. ł zeloti¬
Cades barnȩ. cõmutatus. electus nota¬

Expanded text:
Arada, obstupuit, admiratus est. Asmopraerupta. Alamon, super multitudinem, aut despectio. , luctus littorum, vel riparAdar, sublimis, vel pallium. , os ejus, ab osse, non ab ore. Asmo  , novi. Achidod, fratris mei gloria. Benjamin, filius dexterae. ,bruchus, sive pinguedo. Nam quod interpretari solet ignominia, vel confusio, busa   dicitur. , lingens, vel elidens, aut involvBaal, habens, sive vir. Balfeor, habens os pelliceum. , in sagmate, vel ingressus est agnus. Bale, praecipitavit, sive sive speculam. Baon, in iniquitate. Barnee, electa commotio. Bethanamra, domusBeelsephon, ascensio speculae. Betharan, domus arcae, vel montium aut ascensus humilium. Baalmeon, habens habejacan , filius necessitatis. Bacci, luctus, sive in vomitu, aut vetus. Cades, commutatus, sive sanctus. Ceni, aerarius meus, sive  mirantibus. Canath, aemulatio, sive zelotyCadesbarnee, commutatus electus, vel muta
Abbreviated transcription (Latin):
uel ds̃ pater. Elon. exercitus fortitu¬
do.Elisame.ds̃ ms̃ adiuuit. Elisama
Enan. nubes. edroi. mundatio pas¬
cet me. Er. uigilans. uel consurgens.
Eran. uacuefecit. Etham.fortem. Esao
Enon. fons tristiciȩ. Etidad. ds̃ m̃s pa¬
trueł. uel ds̃ ms patruus. Fadassur
redemptio fortis uel uallata. Fagihel
occurre michi ds̃. uel occursio dei.
Paran.ferus eoꝵ. uł frugifer. Fallat

Expanded text:
e quo in. Elon, exercitus fortitudo. Elisame, Deus meus audivit. Elisama, Enan, nubes. Edrai, inundatio pascet me. 28 Er, vigilans, aut consurgens, Eran, vacuefecit. Etthan, fortem. EsaonEnon  Enan , fons tristitiae. Elidad, Deus meus patruelis, vel Deus meus patruus. Fodasur, redemptio fortis, sive vallata. Fagiel, occurre mihi Deus, vel occursio Dei. , ferus eorum, vel frugifer. Falet
Abbreviated transcription (Latin):
leb. quasi cor. aut omẽ cor. ł canis.
Chamos. congregatꝰ. uł quasi attrectatio.
Chasbi. calix inme.uel imimolamͥ.Chen¬
neroth. chiterarũ signũ. uel qͣsi lucerne.
Chaslon. scelerata tristicia. ł ꝓtectio.
Cherubim quasi plures uł uermictila¬
ta piclura. uel scientiȩ multitudo¬
Dehuhel. agnoscant dm̃. Dathan. domũ
eoꝵ. uel sufficiens donum. Debon. suffici¬
ens ad intellectum. ł abundanter intelli¬
recentib ficis compingere solent. qͣs
hebrei debelath: greci p̃alatas nuncu¬
pant. In p̃senti itaq loco nom̃ qđ ꝓpo¬

Expanded text:
leb, quasi cor, aut omne cor, vel canis. Chamos, congregatus, vel quasi attrectatio. Chaneroth, cithararum signum, aut quasi lucernae. Chaslon, scelerata tristitia, aut protectio, Cherubim, quasi plures, aut vermiculata pictura, vel scientiae multitudoDeuel, agnoscant Deum. Dathan, donum eorum, sive sufficiens donum. Dibon, sufficiens ad intellectum, vel abundanter intellirecentibus ficis compingi solent, quas Hebraei Debelath  , Graeci palathas nuncupant. In praesenti itaque loco, nomen quod propo
Abbreviated transcription (Latin):
eorum sit suꝑ illos. Lxx¬
ixit quoq: dñs ad moy¬
sen. Loquere ad sacerdo¬
tes. filios aaron: & dices eis
Ne  contaminetur sacerdos.
inmortib cruium suoꝵ: ni¬
si tantũ in consanguineis
ac ꝓpinquis: id est suꝑ pa¬
tre & matre. & filio ac filia:
fratre quoq & sorore uirgi¬
ne quȩ ñ est nuptauiro:
sed nec in principe popubi
su contaminabitur. Non
radent caput. nec barbam:
neq: in carnib suis facient in¬
cisuras. Sc̃i erunt dõ suo: et
ñ polluent nomeneius. In

Expanded text:
eorum sit super illos dixit quoque Dominus ad Mosen loquere ad sacerdotes filios Aaron et dices eis ne contaminetur sacerdos in mortibus civium suorum nisi tantum in consanguineis ac propinquis id est super matre et patre et filio ac filia fratre quoque et sorore virgine quae non est nupta viro sed nec in principe populi sui contaminabitur non radent caput nec barbam neque in carnibus suis facient incisuras sancti erunt Deo suo et non polluent nomen eius in
Abbreviated transcription (Latin):
candelabro erunt quatuor
scyphi. innucis modũ: spe¬
rulȩq ꝑsingulos. & lilia:spe¬
rulȩ sub duob calamis per
tria loca: qui simul sex fi¬
unt ꝓcedentes de hastili u¬
no.Et sperulȩ igitur et cã¬
lami. ex ipso erunt: uniuer¬
sa duccilia. de auro purissimo.
facies et lucernas septem: &
pones eas suꝑ candelabrũ:
ut luceant exaduerso. Emun¬
ctoria quoq & ubi que emun¬
cta sunt extinguantur: fi¬
ent de auro purissimo.Om̃e
pondus candelabri.cũ uni¬
uersis uasis suis: Habebit ta¬
lentum auri mundissimi. In¬
spice. & fac scđm exemplar:
qđ dibi in monte monstratũ

Expanded text:
candelabro erunt quatuor scyphi in nucis modum, sphaerulaeque per singulos, et lilia. Sphaerula sub duobus calamis per tria loca, qui simul sex fiunt, procedentes de hastili uno. Et sphaerulae igitur et calami ex ipso erunt, universa ductilia de auro purissimo. Facies et lucernas septem, et pones eas super candelabrum, ut luceant ex adverso. Emunctoria quoque, et ubi quae emuncta sunt exstinguantur, fiant de auro purissimo. Omne pondus candelabri cum universis vasis suis habebit talentum auri mundissimi. Inspice, et fac secundum exemplar quod tibi in monte monstratum
Abbreviated transcription (Latin):
retorta. & hiacincto. ac purpu¬
ra. coccoq bistincto: uariatas
oꝑe plumario. facies. Longi¬
tudo cortinȩ unius habebit
uiginti octo cubitos: latitu¬
do. quatuor cubitorũ erit. Uni¬
us mensure fient uniuersa ten¬
toria. Quinq cortinȩ sibuun

Expanded text:
torta, et hyacintho, ac purpura, coccoque bis tincto, variatas opere plumario facies. Longitudo cortinae unius habebit viginti octo cubitos: latitudo, quatuor cubitorum erit. Unius mensurae fient universa tentoria. Quinque cortinae sib
Abbreviated transcription (Latin):
locum camelis. Et introdu¬
xit eum in hospitium: ac
destrauit camelos: dedit¬
ꝙ paleas et fenũ et aqua
inconspectu eius. panis.
Quiait. Aoncomedamdo¬
nec loquar sermones meos.
Respondit ei. Loquere.
At ille. Seruus inquit abra¬
ham sum: & dñs benedi¬
xit dño meo ualde. magni¬
ficatusq est: et dedit ei oues
& boues:argentum. & au¬
rum: seruos et ancillas:ca¬
melos & asinos. Et peꝑit
sara uxor dni mei filiũ dño
meo. in senectute sua: dedit¬
q illi omĩa que habuerat.
Et adiurauit me dñs meus:
dicens. Non accipies uxorẽ
filio meo.de filiabus chanane¬
orum.in quorum derra habi

Expanded text:
locum camelis. Et introduxit eum in hospitium: ac destravit camelos, deditque paleas et fenum camelis in conspectu ejus panis. Qui ait: Non comedam, donec loquar sermones meos. Respondit ei: Loquere. At ille: Servus, inquit, Abraham sum: et Dominus benedixit domino meo valde, magnificatusque est: et dedit ei oves et boves, argentum et aurum, servos et ancillas, camelos et asinos. Et peperit Sara, uxor domini mei, filium domino meo in senectute sua, deditque illi omnia quae habuerat. Et adjuravit me dominus meus, dicens: Non accipies uxorem filio meo de filiabus Chananaeorum, in quorum terra habi
Abbreviated transcription (Latin):
q nati sunt. patre omnium
filioꝵ heber: fr̃e iafeth maio¬
re.Filii sem: elam. & assur.
& arfaxad. o lud. & aram.
Filii aram: hus. & hul. & ge¬
ther. & mesi. At uero arfa¬
xad gentit sala: de quo or¬
tus est heber. Natiq sunt
heber. filĩ duo. Nom̃ uni.
phaleg: eoquod indiebus
eius diuisa sit terra.Et no¬
men fris eius:iectan. Qui ie¬
ctan: genuit helmodadd. & sa¬
leph. et asarmoth. iare. & ad¬
yram. et uzal. decla. & ebal.
& abimahel. saba. & ophyr.
et eila. et iobab. Omnes
isti: filii iectan. Et facta ẽ. ha¬
bitatio eorum: de messa per¬
gentib usq sephar. montẽ
orientalem. Isti filii sem: se¬
cundum cognationes et
linguas &e regiones.in gen¬
tibus. suis. xxXII.

Expanded text:
 nati sunt, patre omnium filiorum Heber, fratre Japhet majore. Filii Sem: Aelam et Assur, et Arphaxad, et Lud, et Aram. Filii Aram: Hus, et Hul et Gether, et Mes. At vero Arphaxad genuit Sale, de quo ortus est Heber. Natique sunt Heber filii duo, nomen uni Phaleg, eo quod in diebus ejus divisa sit terra et nomen fratris ejus Jectan: Qui Jectan genuit Elmodad, et Saleph, et Asarmoth, Jare, et Aduram, et Uzal, et Decla, et Ebal, et Abimael, Saba, et Ophir, et Evila, et Jobab; omnes isti filii Jectan. Et facta est habitatio eorum de Messa pergentibus usque Sephar montem orientalem. Isti filii Sem, secundum cognationes, et linguas, et regiones, in gentibus suis.
Abbreviated transcription (Latin):
runt sicut preceperat dñs.
Eulitq aaron uirgam. corã
pharaone et seruis eius: que
uersa est incolubrũ. Uoca¬
uit autem pharao sapientes
& maleficos: et feccrunt
etiam ipsi ꝑincantationes
egyptias et archana quȩdã
similiter. Proieceruntq sin¬
guli uirgas suas:quȩ uersȩ
sunt in dracones: s deuora¬
uit uirga aaron uirgas eoꝵ.
Induratumq: est cor pharao

Expanded text:
rat Dominus tulitque Aaron virgam coram Pharao et servis eius quae versa est in colubrum vocavit autem Pharao sapientes et maleficos et fecerunt etiam ipsi per incantationes aegyptias et arcana quaedam similiter proieceruntque singuli virgas suas quae versae sunt in dracones sed devoravit virga Aaron virgas eorum indu
Abbreviated transcription (Latin):
ledictus inagro. Maledictũ
fructus uentris dui. & fru¬
ctus terrȩ tuȩ: arm̃ta boũ
tuorum. & greges ouiũ dua¬
rum. Maledictus eris i¬
grediens: & maledictus

Expanded text:
 maledicto fructus uteri tui et fructus terre tue, armenta bovum tuorum et greges ovium tuarum. Maledictus eris ingrediens et maledictus
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiam filios. Cumq
ille acquiesceret dep̃canti:
tulit agar egyptiam ancil¬
lam suam. post annos decẽ
quam habitare ceꝑant in
terra chanaan: & dedit eam
uiro suo uxorem. Qui in¬
gressus ẽ. ad eam. At illa
concepisse se uidens: despe¬
xit dominam suã. Dixitq
sarai ad abram. Iniquȩ agis
contra me. Ego dedi ancil¬
lam meã. in sinum tuum:
que uidens quod conceꝑit.
despectui me habet. Iudi¬
cet dñs inter me & de. Cui
respondens abram.ecce ait
ancilla  tua in manu tua ẽ:
utere ea ut libet. Affligen¬
de igitur cam sarai: fugam
iniit. Cumq inuenisset
illam angelus dñi. iuxta
sur: dixit ad eam. Agar an¬
cilla sarai. unde ucnis: & qͦ
uadis: Quȩ respondit. A
facie sarai dominȩ meȩ ego
fugio. Dixitq ei angłs do¬
mini. Reuertere ad domi¬
nam tuam: & humiliare

Expanded text:
suscipiam filios. Cumque ille acquiesceret deprecanti, tulit Agar Aegyptiam ancillam suam, post annos decem quam habitare coeperant in terra Chanaan, et dedit eam viro suo uxorem. Qui ingressus est ad eam. At illa concepisse se videns, despexit dominam suam. Dixitque Sarai ad Abram: Inique agis contra me: ego dedi ancillam meam in sinum tuum, quae videns quod conceperit, despectui me habet: judicet Dominus inter me et te. Cui respondens Abram: Ecce, ait, ancilla tua in manu tua est, utere ea ut libet. Affligente igitur eam Sarai, fugam iniit. Cumque invenisset illam angelus Domini juxtavia Sur, dixit ad illam: Agar ancilla Sarai, unde venis? et quo vadis? quae respondit: A facie Sarai dominae meae ego fugio. Dixitque ei angelus Domini: Revertere ad dominam tuam, et humiliare
Abbreviated transcription (Latin):
modo potui comedere eãaut
placere dño incȩrimonus. m̃¬
te ligubri: Quod cũ audis¬
set moyses: recepit satisfactio
ad moysen & aaron:dicens.
Dicite filiis isrł̃. Hec sunt a

Expanded text:
modo potui comedere eam aut placere Domino in caerimoniis mente lugubri quod cum audisset Moses recepit satisfactionem ad Mosen et Aaron dicens dicit
Abbreviated transcription (Latin):
b terrȩ. Om̃e qđ habet diui¬
sam ungulam. & ruminat
in pecorib.: comedetis. Quic¬
quid autẽ ruminat quidẽ.
& habet ungulam. sed ñ di¬
uidit cam:.sicut camelus. et
cȩtera: ñ comedetis illud: et
inter immunda reputabi¬
tis. Ehyrogrillus qui rii¬
minat. ungulamq ñ diui¬
dit: immundus est. Lepus
quoq: nam & ipse ruminat.
sed ungulam ñ diindit: &
sus. quicũ ungulam diuidat.
ñ ruminat: horum carnib
non uesceminr: nec cadauera
contingetis: quia immunda
sunt uobis. .xui.

Expanded text:
mne quod habet divisam ungulam, et ruminat in pecoribus, comedetis. Quidquid autem ruminat quidem, et habet ungulam, sed non dividit eam, sicut camelus et caetera, non comedetis illud, et inter immunda reputabitis. Choerogryllius qui ruminat, ungulamque non dividit, immundus est: Lepus quoque, nam et ipse ruminat, sed ungulam non dividit. Et sus, qui cum ungulam dividat, non ruminat. Horum carnibus non vescemini, nec cadavera contingetis, quia immunda sunt vobis. C.
Abbreviated transcription (Latin):
tur umuersa generatio.quȩ
fecerat malũ in conspectu eiꝰ.
Et ecce inquit uos surrexistis
ꝓ patrib urĩs. incrementa
et alumni hominũ peccatoꝵ:
ut augeretis furorem dñi. con¬
tra isrł̃. Qui si nolueritis se¬
qui eum: in solitudine po¬
pulum derelinquet: et uos
causa erits necis omĩum. At
illi ꝓpe accedentes:dixerus
Caulas ouium fabricabimꝰ:
& stabula iumentorũ: par¬
uulis quoq nrĩs urbes mu¬
nitas. Nos autẽ ipsi armati
& accincti ꝑgemus ad preli¬
um. ante filios isrł̃: donec in¬
troducamus eos ad loca sua.
Paruuli nr̃i & quicquid ha¬
bere possumus.erunt mur¬
bib muratis: ꝓpter habita¬
torum insidias. Non reuer¬
temur in domos nrãs.usq¬
dum possideant filii isrł he¬
reditatẽ suam: nec quicqͣm
quęrimus trans iordanen:
quia iam habemus possessio¬
nẽ nram. in orientali eius pla¬
ga Quib moyses ait. Si faci¬
tis quod ꝓmittitis: expediti
ꝑgite coram dño adpugnã:

Expanded text:
a generatio quae fecerat malum in conspectu eius et ecce inquit vos surrexistis pro patribus vestris incrementa et alumni hominum peccatorum ut augeretis furorem Domini contra Israhel qui si nolueritis sequi eum in solitudine populum derelinquet et vos causa eritis necis omnium at illi prope accedentes dixerunt caulas ovium fabricabimus et stabula iumentorum parvulis quoque nostris urbes munitas nos autem ipsi armati et accincti pergemus ad proelium ante filios Israhel donec introducamus eos ad loca sua parvuli nostri et quicquid habere possumus erunt in urbibus muratis propter habitatorum insidias non revertemur in domos nostras usquequo possideant filii Israhel hereditatem suam nec quicquam quaeremus trans Iordanem quia iam habemus possessionem nostram in orientali eius plaga quibus Moses ait si facitis quod promittitis expediti pergite coram Domino ad pugna
Abbreviated transcription (Latin):
duxerit eam inconspectu
dñi. & fecerit ei sacerdosiux¬
ta omĩa quȩ scripta sunt:
maritus absq culpaerit:
et illa recipiet inquitatẽ
est dñs ad moysen:dicens.
Loquere ad filios isrł: & di¬
ces ad eos.u̾ur.siue mulier.

Expanded text:
duxerit eam in conspectu Domini et fecerit ei sacerdos iuxta omnia quae scripta sunt maritus absque culpa erit et illa recipiet iniquitatem est Dominus ad Mosen dicens loquere ad filios Israhel et dices ad e
Abbreviated transcription (Latin):
lent uitulam de armento.
quȩ ñ traxit iugum. nec t̃¬
ram scidit uomere: & du¬
cent eam ad uallem aspe¬
ram atq saxosam.que nur¬
quam arata ẽ. nec sementẽ
recepit: & cedent in eacer

Expanded text:
lent vitulam de armento quae non traxit iugum nec terram scidit vomere et ducent eam ad vallem asperam atque saxosam quae numquam arata est nec sementem recepit et caedent in ea cer
Abbreviated transcription (Latin):
cito. Et ebdomada trans¬
actarachel duxit uxorẽ:
cui pater seruam balam
dederat. Gandemq potĩ¬
tus optatis nuptiis: amo¬
rem sequentis. priori pre¬
tulit: seruiens apud cum.

Expanded text:
cito et ebdomade transacta Rahel duxit uxorem cui pater servam Balam dederat tandemque potitus optatis nuptiis amorem sequentis priori praetulit serviens apud eum
Abbreviated transcription (Latin):
Uxit autem dñs ad moy¬
sen.Extende manum
duiam in cȩlum: & sint dene¬
brȩ suꝑ terram ȩgypti:tam
dense: ut palpari queant.
Extendit moyses manum
in cȩlum: et factȩ sunt tene¬
brȩ horribiles. inuniuersa
terra egypti. Tyribus dieb
nemo uidit frem suũ: nec¬

Expanded text:
xit autem Dominus ad Moysem: Extende manum tuam in coelum, et sint tenebrae super terram Aegypti, tam densae ut palpari queant. Extendit Moyses manum in coelum, et factae sunt tenebrae horribiles in universa terra Aegypti. Tribus diebus nemo vidit fr
Abbreviated transcription (Latin):
tabant filii isrł. lux erat.
Iocauitꝙ pharao moysen. et¬
ficate dño: oues tantũ urẽ
et armenta remaneant:
paruuli ur̃i eant uobiscũ.
Ait moyses. Hostias quo¬
q et holocausta dabis no¬
bis: quȩ offeramus dño dõ
nr̃o. Cuncti greges ꝑgent
nobiscum: non remanebit ex
eis ungula quȩ necessaria ft̃
incultum domini dei nr̃i: p̃¬
sertm. cum ignoremus quid

Expanded text:
Israel, lux erat. Vocavitque Pharao Mosen, etficate Domino, oves tantum vestrae et armenta remaneant, parvuli vestri eant vobiscum. Ait Moses: Hostias quoque et holocausta dabis nobis, quae offeramus Domino Deo nostro. Cuncti greges pergent nobiscum: non remanebit ex eis ungula: quae necessaria sunt in cultum Domini Dei nostri: praesertim cum ignoremus quid
Abbreviated transcription (Latin):
inforti. arcus eius: et disso¬
luta sunt uincula brachio¬
rum et manuũ illius. ꝑ ma¬
nus potentis iacob. Inde
pastor egressus est: lapis isrł.
Os patris tui erit adiutor
tuus:et omp̃s benedicet tibi
benedictionib cȩli desuper:
benedictionib abyssi iacen¬
dis deorsum: benedictionib
uberum et uulue. Benedi¬
ctiones patris tuni confortade
sunt. benedictionib patrũ
eius: donec ueniret deside¬

Expanded text:
in forti arcus eius et dissoluta sunt vincula brachiorum et manuum illius per manus potentis Iacob inde pastor egressus est lapis Israhel Deus patris tui erit adiutor tuus et Omnipotens benedicet tibi benedictionibus caeli desuper benedictionibus abyssi iacentis deorsum benedictionibus uberum et vulvae benedictiones patris tui confortatae sunt benedictionibus patrum eius
Abbreviated transcription (Latin):
inuertice nararei. inter fr̃s
suos. Deniamin. lupus ra¬
pax: mane comedet p̾dã:
et uesꝑe diuidet spolia.¬
Et om̃s hiin tribub isrł
duodecim. Hȩc locutus ẽ
eis pater suus. Benedixitop
singulis. benedictionib pro¬
priis: & precepit eis.dicens.

Expanded text:
araei inter fratres suos. Benjamin lupus rapax, mane comedet praedam, et vespere dividet spolia. Omnes hi in tribus Israel duodecim: haec locutus est eis pater suus, benedixitque singulis, benedictionibus propriis. Et praecepit eis, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
tus insenectute bona. Ge¬
neratione autẽ quarta: re¬
uertentur huc. Necdum e¬
nim complete sunt iniqͥ¬
tates amorrcoꝵs: usq ad
presens tempus. Cum ergo
occubuisset sol: facta est
caligo tenebrosa: & appa¬
ruit clibanus fumans: et
lampas ignis. transiens in¬
ter diuisiones illas. Indie
illo.pepigit dñs cũ abram
fedus:dicens. Semini tuo
dabo terram hanc.afluui¬
o egyptiusq ad fluuium
magnum eufraten: cineos
& cenezeos : cedmoneos. &
heccheos. & ferezeos:rapha¬
im quoq & amorreos. et
chananeos. et gergeseos. et
iebuseos. Igitur sarai uxor
abram non genuerat libe¬
ros:sed habens ancillam
egyptiam. nomine agar: di¬
xit marito suo. Ecce con

Expanded text:
tus in senectute bona. Generatione autem quarta revertentur huc: necdum enim completae sunt iniquitates Amorrhaeorum usque ad praesens tempus. Cum ergo occubuisset sol, facta est caligo tenebrosa, et apparuit clibanus fumans, et lampas ignis transiens inter divisiones illas in die illo pepigit Dominus cum Abram foedus dicens semini tuo dabo terram hanc a fluvio Aegypti usque ad fluvium magnum flumen Eufraten Cineos et Cenezeos et Cedmoneos et Hettheos et Ferezeos Rafaim quoque et Amorreos et Chananeos et Gergeseos et Iebuseos igitur Sarai uxor Abram non genuerat liberos sed habens ancillam aegyptiam nomine Agar dixit marito suo ecce con
Abbreviated transcription (Latin):
& indicauit ei quod frat̃
cẽt patris eius: et filius re¬
becce. At illa festinans:
nuntiauit patrisuo. Qui
cum audisset uenisse iacob
filium sororis sue: cucurrit
obuiam ei. Complexusq
eum. et moscularuens: du¬
xit in domum suam. Au
ris: respondit. Os meũ es:
& caromea.Et postquam
explecisunt dies mensis u¬
nus: dixit ei.Num. quia
fr̃ meus es.gratis seruies
lias duas: nomen maioris
rachel. Sed lya. lippis erat
oculis: rachel decora facie.
et uenusto aspectu. Quã
diligens iacob: ait. Ser¬
uiam dibi ꝓrachel filia tua
minore septem annis. Res¬
pondit. laban. Melius ẽ.
ut tibi eam dem: quam ui

Expanded text:
 indicavit ei quod frater esset patris sui, et filius Rebeccae: at illa festinans nuntiavit patri suo. Qui cum audisset venisse Jacob filium sororis suae, cucurrit obviam ei, complexusque eum, et in oscula ruens, duxit in domum suam. Audris, respondit: Os meum es, et caro mea. Et postquam expleti sunt dies mensis unius, dixit ei: Num quia frater meus es, gratis servies lias duas, nomen majoris Rachel. Sed Lia lippis erat oculis: Rachel decora facie, et venusto aspectu. Quam diligens Jacob, ait: Serviam tibi pro Rachel filia tua minore, septem annis. Respondit Laban: Melius est ut tibi eam dem quam vi
Abbreviated transcription (Latin):
ditis. Oñs enim erat cum
illo: & omma eius opera
dirigebat.LxX.
UNS ita gestis: accidit
ut peccarent duo eu¬
nuchi:pincerna regis egyp¬
di. et pistor. dño suo. Iratus¬
alter pincernis preerat.
alter pistorib: misit eos
in carcerem principis mi¬
litum:. in quo erat uinctus
et ioseph. At custos carce¬
ris tradidit eos ioseph: qͥ
& ministrabat eis. Auqͣn¬
tum temporis fluxerat: et
illi incustodia tenebant᷑.¬
ẽ Iideruntq ambo somni¬
um. nocte una: iuxta in¬
terp̃tationẽ congruam si¬
bi. Ad quos cũ introisset
ioseph mane: et uidisset
eos tristes: sciscitatus est. di¬
cens.Cur tristior est ho

Expanded text:
ditis: Dominus enim erat cum illo, et omnia opera ejus dirigebat. His itaque gestis, accidit ut peccarent duo eunuchi, pincerna regis Aegypti, et pistor, domino suo. Iratusalter pincernis pralter pistoribus misit eos in carcerem principis militum in quo erat vinctus et Ioseph at custos carceris tradidit eos Ioseph qui et ministrabat eis aliquantum temporis fluxerat et illi in custodia tenebantur videruntque ambo somnium nocte una iuxta interpretationem congruam sibi ad quos cum introisset Ieos tristes, sciscitatus est, dicens: Cur tristior est ho
Abbreviated transcription (Latin):
immunda sunt. Hoc
re debetis. Bouem & ouẽ
& capram:ceruum.capre¬
am. bubalum: tragelaphũ.
pygargon.orygen. camelo¬
pardalum. Ome anmal.
quod in duas partes ungu¬
lam findit. et ruminat: co¬
medecis. De his autẽ quȩ
ruminant. & ungulam ñ
debetis: camelũ.leporem.
cyrogrillũ. Quia ruminar.
& ñ diuidunt ungulam:
immunda erunt uobis.
Sus quoq. qm̃ diuidit
ungulam. & ñ ruminat: im¬
munda erit. Carnib eorum
ñ uescemini: & cadauera ñ

Expanded text:
immunda sunt h. Nre debetis, bovem, et ovem, et capram, cervum, capream, bubalum, tragelaphum, pygargon, orygem, camelopardalum. Omne animal, quod in duas partes ungulam findit, et ruminat, comedetis. De his autem quae ruminant, et ungulam non d. ut camelum, leporem, choerogrillium; quia ruminant, et non dividunt ungulam, immunda erunt vobis. Sus quoque, quoniam dividit ungulam, et non ruminat, immunda erit. Carnibus eorum non vescemini, et cadavera n
Abbreviated transcription (Latin):
uenerat tercius dies. & ma¬
ne inclaruerat: & ecce cȩpe¬
runt audiri comtrua.acmi¬
care fulgura: & nubes den¬
sissima opire montẽ: clan¬
gorq bucinȩ uehementius
set eos moyses moccursũ dei.

Expanded text:
enerat tertia dies, mane inclaruerat, et ecce coeperunt audiri 70 tonitrua, ac micare fulgura, et nubes densissima operire montem, clangorque buccinae vehementius set eos Moses in occursum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
E auete ne ascendadis inmoz¬
tem: nec tangatis fines illius.
Omis qui detigerit montẽ:
morte morietur. Manus
ñtanget eum: sed lapidib
iaculis: siue iumentũ fuerit
siue homo. ñ uiuet. Cum
cȩperit clangere bucma: tc̃
ascendantmmontẽ. Uescen¬
ditq: moyses de monte ad
popłm: & scĩficauit eũ. Cũ¬
q lauissent uestim̃ta sua:
ait ad eos. Estote paratim
diem tercium: ne apꝓpin

Expanded text:
avete, ne ascendatis in montem, nec tangatis fines illius: omnis qui tetigerit montem, morte morietur. Manus non tanget eum, sed lapidibusjaculis: sive jumentum fuerit, sive homo, non vivet. Cum coeperit clangere buccina, tunc ascendant in montem. Descenditque Moses de monte ad populum, et sanctificavit eum. Cumque lavissent vestimenta sua, ait ad eos: Estote parati in diem tertium, ne
Abbreviated transcription (Latin):
ocutusq est dñs ad mo¬
ysen: dicens. Loquere filiis is¬
rahel. Mense septimo. prima
die mensis.erit uobis sabba¬
tum memoriale clangentib
tubis: & uocabitur sanctũ.
Omẽ opusseruile ñ facietis
meo: & offeretis holocaustũ

Expanded text:
ocutusque est Dominus ad Mosen dicens loquere filiis Israhel mense septimo prima die mensis erit vobis sabbatum memorabile clangentibus tubis et vocabitur sanctum omne opus servile non facietis in eo et offeretis holocau
Abbreviated transcription (Latin):
reham de lignis secchim
compingite: cuius lon¬
gitudohabeat duos semis cu¬
bitos: latitudo. cubitum et
dimidium ÷ altitudo cubitũsi¬
militer ac semissẽ: & deaurabis
eam auro mundissimo.intus
&foris. Faciesq supra coronã
auream ꝑcircuitũ: & qua¬
tuor circulos aureos:quospo¬
nes ꝑquatuor arche angu¬
los. Ouo circuli sint in late¬
re uno: & duo.in altero. Fa¬
cies quoq uectes de lignis set¬
thim: & oꝑies eos auro: indu¬
cesq ꝑcirculos qui sunt in
arche laterib ut portecur
meis. Qui semperunt in
circulis: nec unquam extra¬
hentur ab eis. Ponesq in ar¬
cha testificationẽ: quã dabo
tibi. Facies & ꝓpitiatorium:
de auro mundissimoͬ. Ouos
cubitos & dimidium denebit
longitudo eius: semissem
& ecu̾bitum. latitudo. Puos
quoq cherubim aureos & pro¬
ductiles facies: ex utraq par¬
te oraculi. Eherub unus sit¬
oraculi in latere uno: & alter.

Expanded text:
rcam de lignis settim compingite, cujus longitudo habeat duos semis cubitos: latitudo cubitum et dimidium: altitudo cubitum similiter ac semissem. Et deaurabis eam auro mundissimo intus et foris: faciesque supra coronam auream per circuitum, et quatuor circulos aureos, quos pones per quatuor arcae angulos; duo circuli sint in latere uno, et duo in altero. Facies quoque vectes de lignis settim, et operies eos auro. Inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribus, ut portetur in eis, qui semper erunt in circulis, nec umquam extrahentur ab eis. Ponesque in arca testificationem quam dabo tibi. Facies et propitiatorium de auro mundissimo, duos cubitos et dimidium tenebit longitudo ejus: semissem et cubitum latitudo. Duos quoque Cherubim aureos et productiles facies, ex utraque parte oraculi. Cherub unus sit in latere uno, et alter
Abbreviated transcription (Latin):
ueterem: dicemusq. fera
pessima deuorauit eũ. Et
dunc apparebit: quid illi ꝓ¬
sint somnia sua. Audiens
hoc ruben. nitebatur libe¬
rare eũ de manib eorũ: et
dicebat. Non interficiamus
animam eius:nec effunda¬
mus sangumnẽ: s ꝓicite e¬
um in cisternam hanc quȩ
est insolitudine: manusq
urãs seruate innoxias. Hoc
autem dicebat:uolens eri¬
pere eũ de manib eorum:
& reddere patri suo. Con¬
festim igitur ut ꝑuenit ad
fr̃s:nudauerunt eũ tumca
talari & polimita: miser̃t¬
q in cisternam.que non ha¬
bebat aquam.Et sedentes

Expanded text:
eterem dicemusque fera pessima devoravit eum et tunc apparebit quid illi prosint somnia sua audiens hoc Ruben nitebatur liberare eum de manibus eorum et dicebat non interficiamus animam eius nec effundatis sanguinem sed proicite eum in cisternam hanc quae est in solitudine manusque vestras servate innoxias hoc autem dicebat volens eripere eum de manibus eorum et reddere patri suo confestim igitur ut pervenit ad fratres nudaverunt eum tunica talari et polymita miseruntque in cisternam quae non habebat aquam et sedentes
Abbreviated transcription (French):
Obi seduxit serpens mulierem. ir
bi interrogantur de dransgresso. ua
Eductint᷑ de paiadiso ne sumant de
ligno uite. n

Expanded text:
bi seduxit serpens mulierem. XI. Ubi interrogantur de transgressu. XII. Educuntur de paradiso, ne sumant de ligno vitae.
Abbreviated transcription (Latin):
us circuncidetor: & sic co¬
medet. Aduena. & mercenna¬
rius:non comedent ex eoIn
una domo comedetur: nec
efferetis de carnib eius. fo¬
ras: nec os illius confringe¬
tis. Omnis cȩtus filioꝵ ifrł.
faciet illud. Q uod siquis
peregrinorum in urãm tolu¬
erit transire coloniam. & fa¬
cere phase dñi: crcuncidet᷑
prius omne masculinũ eius:
& tunc rite celebrabit: eritq
sicut indigena terrȩ. Siquis
autem circuncisus non fuerit:
non uescetur ex eo. Eadem lex
erit indigene et colono: qui
peregrinatur apud uos. Fe¬
cerunt om̃s filii isrł: sicut p̃¬
cȩperat dñs moysi. & aaron.
Et in eadem die eduxit dñs
filios isrł de terra egypti: ꝑ
turmas suas.xxx.¬
ocutꝰq ẽ dñs ad moy¬
sen:dicens.Scĩfica michiom¬
ne primogenitum. quod a¬
perit uuluam. in filiis isrł:
tam de hominib quam de
iumentis. Oea sunt enim
omnia.Et ait moyses ad po¬
pulum. Mementote diei hu¬
ius. inqua egressi estis de ȩ¬
gypto. & de domo seruitu¬

Expanded text:
comedet advena et mercennarius non edent ex eo in una domo comedetur nec efferetis de carnibus eius foras nec os illius confringetis omnis coetus filiorum Israhel faciet illud quod si quis peregrinorum in vestram voluerit transire coloniam et facere phase Domini circumcidetur prius omne masculinum eius et tunc rite celebrabit eritque sicut indigena terrae si quis autem circumcisus non fuerit non vescetur ex eo eadem lex erit indigenae et colono qui peregrinatur apud vos fecerunt omnes filii Israhel sicut praeceperat Dominus Mosi et Aaron et in eadem die eduxit Dominus filios Israhel de terra Aegypti per turmas suas locutusque est Dominus ad Mosen dicens sanctifica mihi omne primogenitum quod aperit vulvam in filiis Israhel tam de hominibus quam de iumentis mea sunt enim omnia et ait Moses ad populum mementote diei huius in qua egressi estis de Aegypto et de domo servitu
Abbreviated transcription (Latin):
arimos. Ne¬
q: enim poterant fermentari.
cogentibus exire egyptiis: et
nullam facere sinentibus mo¬
ram: nec pulmenti quicqũa
occurrerant preparare. xxix
abitatio autem filiorum
isrł̃. qua manserant in
egypto: fuit quadringento¬
rum triginta annorum. Q¬
bus expletis: eadem die eg̾s¬
sus est omnis exercitus dñ.
de terra egypti. Nox est ista
obseruabilis dñi: quando
eduxit eos de terra egypti
Hanc obseruare debent om̃s
filii isrł. ingenerationib suis.

Expanded text:
azymos: neque enim poterant fermentari, cogentibus exire Aegyptiis, et nullam facere sinentibus moram: nec pulmenti quidquam occurrerat praeparare. C. XVIII. Habitatio autem filiorum Israel, qui manserunt in Aegypto, fuit quadringentorum triginta annorum. Quibus expletis, eadem die egressus est omnis exercitus Domini de terra Aegypti. Nox est ista observabilis Domini, quando eduxit eos de terra Aegypti: hanc observare debent omnes filii Israel in generationibus suis.
Abbreviated transcription (Latin):
sum eloquens abheri et nudi¬
ustercius: et exquo locutus
es ad seruum tuum: impedi¬
tioris et tardioris linguȩ sũ:
Dixit dñs adeum. Quis
fecit os hominis: aut quis
fabricatus est mutũ et sur¬
dum: uidentẽ. & cȩcum
Nonne ego: Perge igitur: et̃s
ego ero inore tuo: docebo¬
ꝙ te quid loquaris. At ille.
Obsecro inquit dñe: mitte
quem missurus es. Iratus
dñs in moysen: ait. Naron
frader tuus leuites.scio qđ
eloquens sit: ecce ipse egre¬
dietur in occursum tuum:
uidensq de. letabitur corde.
Loquere adcum:& pone u¬
ba mea. in ore eius: et ego e¬
ro in ore tuo. & in ore illius:
et ostendam uobis quid age¬
re debeatis. Ipse loquetur
ꝓde ad populum: et erit os
tuũ: tu autem eris ei inhis¬

Expanded text:
sum eloquens ab heri et nudiustertius, et ex quo locutus es ad servum tuum, impeditioris et tardioris linguae sum. Dixit Dominus ad eum: Quis fecit os hominis? aut quis fabricatus est mutum aut surdum, videntem et caecum? nonne ego? Perge igitur, et ego ero in ore tuo: docehoque te quid loquaris. At ille: Obsecro, inquit, Domine, mitte quem missurus es. Iratus Dominus in Mosen, ait: Aaron frater tuus Levites, scio quod eloquens sit; ecce ipse egredietur in occursum tuum, vidensque te, laetabitur corde. Loquere ad eum, et pone verba mea in ore ejus, et ego ero in ore tuo, et in ore illius, et ostendam vobis quid agere debeatis. Ipse loquetur pro te ad populum, et erit os tuum: tu autem eris  V
Abbreviated transcription (Latin):
Ciuitates significat quȩ dant᷑ leuitis
tel quȩ sint in refugium. Lxxiii.
In ciuitatib resugioꝵ quib causas
ꝑpetrantes homicidia confugere de¬
beant ostendit.
De filiab salfaat itibet᷑ ut sint in

Expanded text:
Civitates significat, quae dantur Levitis, vel quae sint in refugium. LXXIII. In civitatibus refugiorum, quibus causis perpetrantes homicidia confugere debeant, ostendit. LXXIV. De filiabus Salphaad jubetur, ut sint in
Abbreviated transcription (Latin):
biit moyses: et reuersus
est ad iechro cognatum
suũ. Gixitq ei. uadam. et re¬
uertarad fr̃s meos in egyp¬
tum: ut uideam si adhuc
uiuant. Eui ait iethro. Ua¬
de in pace. x¬
ixit ergo dñs ad moy¬
sen: in madianuade et¬
reuertere inegyptum: mor¬
tui sunt enim om̃s. qui quȩ
rebant animã tuam. G¬
lit ergo moyses uxorem su¬
am. et filios suos: et imposuit
eos suꝑ asinum: reuersusq ẽ
in ȩgyptum᷑: portans uirgã
dei in manu sua. Uixitq ei
dñs reuertendi inegyptum.
Uide ut omnia ostenta quȩ
posui in manu tua:facias
coram pharaone. Ego indu¬
rabo cor erus: et ñ dimittet
popłmn:. Dicesq adeum. Hec
dicit dñs. Filius primogeni¬
mitte filium meũ ut seruiat
michi: & noluisti dimittere
eum: ecce ego interficiam fi¬
lium tuum primogenitũ:

Expanded text:
biit Moses et reversus est ad Iethro cognatum suum dixitque ei vadam et revertar ad fratres meos in Aegyptum ut videam si adhuc vivunt cui ait Iethro vade in pace dixit ergo Dominus ad Mosen in Madian vade revertere in Aegyptum morturebant animam tuam. Tulit ergo Moyses uxorem suam, et filios suos, et imposuit eos super asinum, reversusque est in Aegyptum, portans virgam Dei in manu sua. Dixitque Dominus Moysi revertenti in Aegyptum: Vide ut omnia ostenta quae posui in manu tua, facias coram Pharaone: ego indurabo cor ejus, et non dimittet populum. Dicesque ad eum: Haec dicit Dominus: Filius meus primogenimitte filium meum ut serviat mihi; et noluisti dimittere eum: ecce ego interficiam filium tuum primogenitum.
Abbreviated transcription (Latin):
creuerunt. & quasi germinan¬
tes multiplicati sunt: ac ro¬
borati nimis. impleuerunt
terram. Surrexit inderea rex
nouus suꝑ egyptum. qui igno¬
rabat ioseph: & ait ad popu¬
lum suũ. Ecce popłs filiorũ
isrł. multus: & fortior nobis ẽ¬
Elenite sapienter opprima¬
mus eum: ne forte multiplice¬
tur. Et si ingruerit contra
nos bellum. addatur inimicis
nr̃is: expugnatisq nobis.
egrediatur e terra. Preposu¬
it itaq eis magistros oꝑum:
ut affligerent eos onerib¬

Expanded text:
creverunt et quasi germinantes multiplicati sunt ac roborati nimis impleverunt terram surrexit interea rex novus super Aegyptum qui ignorabat Ioseph et ait ad populum suum ecce populus filiorum Israhel multus et fortior nobis Venite, sapienter opprimamus eum, ne forte multiplicetur, et si ingruerit contra nos bellum, addatur inimicis nostris, expugnatisque nobis, egrediatur e terra. Praeposuit itaque eis magistros operum, ut affligerent eos onerib
Abbreviated transcription (Latin):
in genesi quam in cȩteris libris. ubi auoca¬
li littera nom̃ incipit. apud hebreos ut su
uersitas: simplici sumus elatione con¬
tenti. Ende accidit. ut eadem uocabu¬
la que apud illos ñ similiter scripta
sunt: nob̃ udeant᷑ in int̃p̃tatione uari¬

Expanded text:
in Genesi, quam in caeteris libris, ubi a vocain Genesi, quam in caeteris libris, ubi a vocali littera nomen incipit, apud Haebreos a divvocalium tanta diversitas, simplici sumus elatione contenti. Unde accidit, ut eadem vocabula, quae apud illos non similiter scripta sunt, nobis videantur in interpretatione vari
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ inauditũ. ñ quo studiũ nr̃m insolen¬
ter extollam: s qđ sudoris conscius ad lecti¬
onẽ earum ꝓuocem nescientes. Siqͥs gͥ
et illum et p̃sens uolum̃. librũ quoq lo¬
corũ quem editurus sum habere uolue¬
rit: paruipendet ructum et nausiam
iudeoꝵ. Ae ne forte consummato edificio
quasi extrema deesset manꝰ: noui testa¬
menti uerba ⁊ nomina interp̃tatus sũ. imi¬
tari uolens ex parte origenẽ. quẽ post apo¬
stolos ȩccłiarũ magistru. nemo nisi nisi¬
imꝑitus negat. Inter cȩtera enim inge¬
nii sui p̃clara monim̃ta. etiam in hoc labo¬
rauit: ut qđ philo quasi iudeus omiserat
hic ut xp̃ianus impleret. Nonstatim ubi¬
cunq ex. a. littera. quȩ apud hebreos dicit᷑
alepħ ponunt᷑ nomina: estimandũ ẽ ipsã
solam eẽ quȩ ponitur. Nam int̃dũ exãm
aspirationes suas uocesq cõmutant. ha¬
bent exordium. Sciendum gͥ qđ tam

Expanded text:
3-4 inauditum. Non quo studium meum insolen3-4 inauditum. Non quo studium meum insolenter extollam, sed quod sudoris conscius, ad lectionem eorum provocem nescientes. Si quis igitur et illos, et praesens volumen, librum quoque Locorum, quem editurus sum, habere voluerit, parvipendet ructum et nauseam Judaeorum. Ac ne forte consummato aedificio quasi extrema deesset manus, novi Testamenti verba et nomina interpretatus sum: imitari volens ex parte Origenem, quem post Apostolos Ecclesiarum magistrum, nemo nisi imperitus negabit. Inter caetera enim ingenii sui praeclara monumenta etiam in hoc laboravit, ut quod Philo quasi Judaeus omiserat, hic ut Christianus impleret. INCIPIT LIBER. Non statim ubicumque ex A   littera quae apud Hebraeos dicitur ALEPH  , ponuntur nomina, aestimandum est, ipsam solam esse, quae ponitur. Nam interdum ex AIaspirationes suas vocesque commutant, habent exordium. Sciendum igitur, quod tam
Abbreviated transcription (Latin):
iudeorum origenis quoq testimonio
comꝓbatur edidisse librum hebraicoꝵ
nominũ: eoꝵq ethimologias iuxta or¬
dinẽ litterarũ elatere copuilasse ꝑhibet᷑
Qui cum uulgo habeat᷑ a grecis. et bi¬
bliothecas orbis impleuerit. studiimͥ
fuit in latinam eum linguã uertere
Uerum tam dissona int̾ se exemplaria
repꝑi. et sic confusũ ordinem: ut tac̾e
melius iudicauerim: quam rep̃hen¬
sione quid dignum scribe. Itaq hor¬
tatu fr̃m lupiniani et ualerian. qui
me putant in hebreȩ linguȩ noticiã aliqͥd¬
ꝓfecisse. et rei ipsius utilitate cõmotus.
singula ꝑ ordinẽ scripturarũ uolumina
ꝑcucurri: et uetus edificium noua cura
instaurans. fecisse me reor quod a grecis
quoq appetendũ sit. Preterea et illud
in p̃fatione cõmoneo.ut siqua hic p̃ter¬
missa sunt: alteri sciat lector oꝑi reser¬
uata. Libros enim hebraicarũ questio¬
num nunc in manib habeo. opus nouũ
et tam latinis quam grecis usq ad id lo

Expanded text:
eorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam Graecis quam Latinis usque ad id locorum
Abbreviated transcription (Latin):
ilia uiri sacerdotis si ꝓstituat᷑ ad for¬
nicandum. igni cremabit᷑. m
lxxii. Homo in qͦ fuerit macula non acce¬
det offerre dona deo. ii¬
lxxiii S

Expanded text:
ilia viri sacerdotis, si prostituatur ad fornicandum, igne cremabitur. LXXII. Homo in quo fuerit macula, non accedet offerre dona Deo. LXXIII. S
Abbreviated transcription (Latin):
lxxun. Nuntiauit ioseph pharaoni quod ue
bxxuiiMixit pharao iosephut eligeret t̾am
in qua habitaret. pater eIVI.i
lxxix Habitauit isrł̃ in egypto ⁊ dixit filio
suo ioseph ne sepeliret eum illic.

Expanded text:
LXXVII. Nuntiavit Joseph Pharaoni, quoniam Dixit Pharao ad Joseph, ut eligeret terram in qua habitaret pater ejus. LXXIX. Habitavit Israel in Aegypto, et dixit filio suo Joseph, ne sepeliret eum illic,
Abbreviated transcription (Latin):
exiii Sacerdotẽ in qͦ fuerit immunditia
⁊ sic accesserit ad scã exterminari
adõ ⁊ de scĩs extraneus ñ manducet.
ntMaculosa iuiciosa non offerenda.
lxxu. D

Expanded text:
XIII. Sacerdotem, in quo fuerit immunditia, et sic accesserit ad sancta, exterminari a Deo, et de sanctis extraneus non manducet. LXXIV. Maculosa et vitiosa non offerenda. XXV. D
Abbreviated transcription (Latin):
& og regem basan.qui mansit
in aseroch. & in edrai:trans ior¬
danen. in terra moab.Cepit¬
q moyses explanare legem:
& dicere. Dñs ds̃ nr̃ locutus
est adnos in horeb:dicens.
Siifficit uobis. qđ in hoc mon¬
te mansistis: reuertimini. et
uenite ad montẽ amorreorũ.
& ad cȩtera quȩ ei ꝓxima sur
campestria atq montana. et
humiliora loca contra meri¬
diem. & iuxtalitus maris:
terram chananeorum & liba¬
ni.usq ad flumen magnum

Expanded text:
 Og regem Basan qui mansit in Aseroth et in Edrai trans Iordanem in terra Moab coepitque Moses explanare legem et dicere Dominus Deus noster locutus est ad nos in Horeb dicens sufficit vobis quod in hoc monte mansistis revertimini et venite ad montem Amorreorum et ad ccampestria atque montana et humiliora loca contra meridiem et juxta littus maris, terram Chananaeorum et Libani usque ad flumen magnum
Abbreviated transcription (Latin):
rum. in cognationib
quorum ista sunt no¬
sedeur. De symeon:sa¬
lius helon. Filiorum d
seph: de ephraim. elis
lius amiuid̃. De mana
malihel filius phada
bemamin: abidan.fil
deonis. De dan: ahie
lius amisaddai . De as
Ihel. filius ochran.L
eliasaph.filiꝰ duhel:
talim: ahira. filius

Expanded text:
rum in cognationibus suis quorum ista sunt nofilius Sedeur de Symeon Salafilius Helon filiorum autem Ioseph de Ephraim Helisama filius Ammiud de Manasse Gamalihel filius Phadassur de Beniamin Abidan filius Gedeonis de Dan Ahiezer filius Amisaddai de Aser Phegihel filius Ochran de Gad Heliasaph filius Duhel de Nepthali Ahira filius
Abbreviated transcription (Latin):
De die pͥmo inqcio lux facta est. uirtura¬
II De dic sedo inquo edum factum est.
III De die tercio in quo terra et mare ami
IIN De die quarto inquo sol &e suna ⁊ stellȩ.
U De dic qͥnto ĩ quo repenti a in mari
De die scxto in quo quadruipedia ⁊ ier¬
pentes et bestie et omnia pecora et
repentina et homo. a

Expanded text:
De die primo, in quo lux facta est. II. De die secundo, in quo coelum factum est. III. De die tertio, in quo terra et mare. IV. De die quarto, in quo sol, et luna, et stellae. V. De die quinto in quo repentia in mari, De die sexto, in quo quadrupedia et serpentes, et bestiae et omnia pecora, et repentia, et homo.