comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quam plure his similia quae ꝑ sequi longumest: plerũq
elegius ꝓph&iae grte afflatus. prcenunciauit axxiui¬
ed interc&uera bona sermo quoque ei sapienciae
Non proponebat in honore locupletem. pauperi. nec
principemuel nobilem subiec to uili p̃ ferebat. sed his se
caritite diligebat: Iamuero inbarbaris colerandis
aequammittitis. & quantti paciencie erat sinftbat
nimirum incredulos ad fidem suadendo flestere ed seqͥs
inoratos limre contitedicere leniter respondereer
suꝑbos humiliter sub portare.: Existebat ad omnẽ toleran¬
ciam fortis: ad sustinendam iniuriam mitis as suista¬
dum mseri cor diam facilis Tribuebat egenis substa¬
noness sutis sed ꝓcuper uii quorum ꝓeara cione rsou¬
nomesodo afere iu debatur d onqo n nes opes in tesauris
cue lestibus largiendo a egeniscondens: cuneeom supe¬
lles tilen iustao peracione ad para disum remouebat. Illuc
uidelic& tons ferens ubi fruetus caper&e possessioma &ene

Expanded text:
lia plura his similia, quae prosequi longum est plerumque Eligius prophetiae gratia afflatus praenuntiavit. CAPUEt inter caetera bona sermo quoque ejus sapientiaNon praeponebat in honore locupletem pauperi, nec principem vel nobilem subjecto vili praeferebat; sed his se charitate diligebat. Jam vero in perversis tolerandis aequanimitas qualis et quanta patientia erat? Instabat nimirum incredulos ad fidem suadendo flectere, obsequio ingratos lenire, contradicentibus leniter respondere, superbos humiliter supportare, existebatque ad omnem tolerantiam fortis, ad sustinendam injuriam mitis, ad faciendam misericordiam facilis. Tribuebat egenis substanon esse suas, sed pauperum, quorum procurationem quodammodo agere videbatur. Denique omnes opes in thesauris coelestibus largiendo egenis condens, cunctam supellectilem justa operatione ad paradisum removebat, illic videlicet transferens, ubi fructus caperet possessionis aeternae,
Abbreviated transcription (Latin):
Et post hochaud longo spatio. exduobus quoq regno un
priuebitur. testius uero solus monar chiamr egmindeptus.
dilactibitur suꝑ om̃s ad fines suos. atq magnificabit᷑
& obtinebit subdicione sua tria haec regna. & sicuisio
haec consubitur. Ucusq elegius: Sed nos minime dif¬
fidere conuenit: quin uerba eius consequantur effectum
Prteesertim cum haec iam aliquaex parte iam compl&
cernamus: Ca& erte uerõ ⁊que nondum impl&a sunt.
exconsider acione prbeecedencium implerie proximo
non dubittimus Nam secundum eius sentenciam. et
rex chlodoueus in paueo tonpore hoc est antici pans
trigintadies in pace obut: & gius demum regina relic¬
tu cum paruulis paucos annos regnum obtinens. post¬
modum iure regio exempta. filios in principatu reliquid.
Acnon post multos annos maiornatu exipsis qui potissimũ
Iustenere uidebatur. dum quiete tranquillequae regar&
diem obiens duos superfttes fr̃s reliquid deinde alter¬

Expanded text:
et post hoc haud longo spatio ex duobus quoque regno unus et post hoc haud longo spatio ex duobus quoque regno unus privabitur, tertius vero solus monarchiam regni indeptus dilatabitur super omnes adfines suos atque magnificabitur et obtinebit sub ditione sua tria haec regna. Et sic visio haec consummabitur'. Huc usque Eligius. Sed nos minime diffidere convenit, quin verba eius consequantur effectum, praesertim cum haec iam aliqua ex parte completa cernamus. Cetera vero quae nondum impleta sunt ex consideratione praecedentium impleri e proximo non dubitamus. Nam secundum eius sententiam et rex Hlodoveus infra paucum tempus, hoc est anticipans triginta dies, in pace obiit, et eius demum relicta regina cum parvulis paucis annis regnum obtinens, postmodum iure regio exempta, filios in principatum reliquit, ac non post multos annos maior natu ex ipsis, qui potissimum ius teuere videbatur, dum quiete tranquillaeque regnaret, diem obiens, duos superstites fratres reliquit. De
Abbreviated transcription (Latin):
nam accedert. acuicissim suis radus sese reper¬
tere : eaq eximior extribus uidebatur exinprouiso sub¬
lata duas tintum liquid in propatulo: Deinde cumsi¬
mul duae ille comitari uiderentur. dicto citius: una earũ
obscurata atque subtracta. una tantun modo remansit
inpalam: quae sola recto tiemite solis cursum imitans.
mugno demum fulgore rutilabat Quantoq amplic
a doccidentem delinabat t̾anto uberius claritas ẽi
late propagabatur: Atubi adultimum occidui locũ
ꝑuenit: tantum dariatem suarum lampadarum
profudit: ut potissimã solis cdariatem superare ui¬
deiaeur Hic est itiq hor douisionis Post mortem
ch lodouei regis. namꝰ absq dubio cito de fungitur.
aliquanto tempore obtinebit hocfrrencorum reg¬
num. relicta eius regina cum histribus pariuulis ꝓost¬
quam uero &ipsa regna exempta fuerit. tribus
filiis in regno relictis. unus demum exipsis cad&:

Expanded text:
nam accedere ac vicissim suis radiis sese repernam accedere ac vicissim suis radiis sese repercutere, ea quae eximior ex tribus videbatur ex inprovisu sublata, duas tantum liquit in propatulo. Deinde cum simul duae illae comitare viderentur, dicto citius una earum obscurata atque subtracta, una tantummodo remansit in palam, quae sola recto tramite solis cursum imitans, magno demum fulgore rutilabat, quantoque amplius ad occidentem declinabat, tanto uberius claritas eius late propagabatur. At ubi ad ultimum occidui locum pervenit, tantam claritatem suarum lampadarum profudit, ut potissimam solis claritatem superare videretur. Hic est itaque ordo visionis. Post mortem Hlodovei regis – nam absque dubio cito defungetur – aliquanto tempore obtinebit hoc Francorum regnum relicta eius regina cum tribus parvulis. Postquam vero et ipsa regno fuerit exempta, tribus filiis in regno relictis, unus demum ex ipsis cadet;
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ ad haec omniacercius tenenda : quoddamoppificium quod par¬
uulo possit aptairi. fierirogtuit atq adusus cius usquedũ
& clegius cum filiolum habuit : ac nomine chlotarii quoddudum
indiderat uocittiuit: P ost hunc quoq multiplicauit deus
sobolemeius: & genuit ad huc filios duos Sed cumiamtres
ꝓereatiessent. pciruuli & rex ac regina pacifice gratequue
ceu solem circaiter ei am dieihoram ꝓperantem clariter que
erelucentem: subitonus quam comparuisse: Cumq ad huc
in forme ꝓ digium. sollester intenderem : conspexi ilico
& ecce qucisimedia osta luna trib circumquaq ualla tai
stellis. eum tenere tramitemuis ebatur. quosol recurrens
cotidie uestitur. Ittiq cum ad hoc pos tentumattõnitus ex¬
pectarem: mox inter mir antis obtutum stellis ꝑmanentib
lunci fortuitu exemptuest Posthaecuero cumenixius tres
illas considerarem stellas adhoram paene meridia¬

Expanded text:
et ad haec omnia certius tenenda quoddam opificium, quod paret ad haec omnia certius tenenda quoddam opificium, quod parvulo posset aptari, fieri rogavit atque ad usus eius, usque dum et Eligius eum filiolum habuit ac nomen Hlotharius, quod dudum indiderat, vocitavit. Post hunc quoque multiplicavit Deus sobolem eius et genuit adhuc filios duos. Sed cum tres iam procreati essent parvuli et rex ac regina pacifice grateque cceu solem circa tertiam diei horam properantem clareque praelucentem subito nusquam conparuisse. Cumque adhuc informe prodigium sollerter intenderem, conspexi ilico, et ecce! quasi media oborta luna, tres circumquaque vallata stellas, eo teneri tramite visebatur, quo sol recurrens cottidie vertitur. Itaque cum et hoc portentum attonitus expectarem, mox inter mirantis obtutum, stellis permanentibus, luna fortuitu exempta est. Post haec vero cum enixius tres illas considerarem stellas ad horam paene meridia
Abbreviated transcription (Latin):
ut eundem in clciusum celle suue clciustra pacefacta: palaciũ
regis adire necessictis ceftti conpeller&: Ubi abelegio honor fice
susceptus: contigerat enim eum ibi tuncadesse & inter dulcia
colloquia honefte ualde ac iocabiliter increpitus. demuaa
post trans acttm p&icionem ad ꝓpria est regressus: XXX II¬
Qunt & alia multti quae familiariterꝰ loquens: saepe
ꝓph&cando pruedixit Sicut & demorte quondã arib̾ti
regis: quam sicut praedixit itti post pau lulum euenit: Et
demorte dagoberti. inditiprincipis Nec non & denatiui tate
clotar ilunioris : Namcum adhuc inutero e& inditus: & regina
magnopere obid paiuitar&. uerens nefiliameder& : & obhoc
regnum subcumber& : ueniens ad eamelegius a lacriter eam recre¬
auit. atq coram omnib puerperam uocitins pastum eius mas¬
culum praenunciauit. suumq filium exmisteriore generacionis
fore pruedixit: Nomen&iam puero: adhuc in aluoimposuit:

Expanded text:
ut eumdem inclusum cellulae suae claustris patefactis palatium ut eumdem inclusum cellulae suae claustris patefactis palatium regis adire necessitas certa compelleret, ubi ab Eligio honorifice susceptus est. Contigerat enim ut ibi tunc adesset, conloquia honeste valde ac iocabiliter increpitus, demum post transactam petitionem ad propria est regressus. 32. Sunt et alia multa quae familiariter loquens saepe prophetando praedixit, sicut et de morte quondam Hariberti regis, quam sicut praenuntiavit, ita post paulolum evenit, et de morte Dagoberti incliti principis necnon et de nativitate Lotharii iunioris. Nam cum adhuc in utero esset inditus et regina magnopere ob id pavitaret, verens, ne filiam ederet et ob hoc regnum succumberet, veniens ad eam Eligius alacriter eam recreavit, atque coram omnibus puerperam vocitans, partum eius masculum praenuntiavit suumque filium ex mysterio regenerationis fore praedixit; nomen etiam puero adhuc in alvo inposuit
Abbreviated transcription (Latin):
& non nullos ex eis reꝑtos ad coenobium reduxit : aliquantos
linterritorio limouiceno uisittis s&. atq inde rediens
biturigas deueniss& : uoluit uidere quendam qui illic mo¬
rabatur inclausum nomine ebregisilum cuius bona stana
ab omnib: tuncbi turice hominib elebrabatur.
quiui delic& inclausaus in discr&e institucionis sue¬
originem seruans: nec fticiem quidẽ suai melegio tunc pre¬
buit᷑ uidendam : sed solum modo ꝑ fenestram: & ipsam infec¬
touitro elciusam sic ut c&eris consueuerat elogim reddidit:
Quieleguis post aliquantulam conlocucionem cumeum
uidere non quiuis s& : ultime uale faciens ait: Hic te freter
uidere non potui modo uidebo ꝓculdubio inaularegis clipiaco
ꝓbabis hoc indie illa cumte illuc coram populis & principibus
uisurus sum palcim : Uerum post breui tempore : sequitur effec¬
tus eius et sermonem: Namtalis qued am extitit causa:

Expanded text:
et nonnullos ex eis repertos ad coenobium reduxit, aliquantos et nonnullos ex eis repertos ad coenobium reduxit, aliquantos in territorio Lemovicino visitasset, atque inde rediens Bituricas devenisset, voluit videre quemdam qui illic morabatur inclusum, nomine Ebrigisilum; cujus bona fama ab omnibus tunc Bituricae urbis hominibus celebrabatur: qui, videlicet, inclusus indiscrete suae institutionis rigorem servans, nec faciem quidem suam Eligio tunc praebuit videndam, sed solummodo per fenestram, et ipsam infecto vitro clausam, sicut caeteris consueverat, elogium reddidit: cui Eligius post aliquantulam collocutionem, cum videre eum non quivisset, ultimo valefaciens ait: Hic te, frater, videre non potui modo, videbo procul dubio cito in aula regis, Clipiaco;  eia, probabis hoc in die illa, cum te illuc coram populis et principibus visurus sum in palam. Verum post breve tempus sequitur effectus ejus sermonem; nam talis quaedam exstitit causa,
Abbreviated transcription (Latin):
que pecierant obtinuit: acsic demum eos dem ad pro¬
pria remeare fecit:
Inolus: uisi tticionis gr̾a ad eum quondca
pro fectus : diucius apud eui commortretur : Cui legius
nocte quadam post quietem sec recius euocato: dixit
Tuhic securus consistis: sed monasterium tibi comiissum
uehementer inimici inpulss quatitur. ac demonum pro¬
cellis fortiter conquas satur Vidienim in uisione noctis.
flumen ingens multtiui suꝑ eum irruere: & non nullaae¬
dificia funditus ad solumusq diruere Quamobrẽ ꝑge
que sonisi honero sumsit: ⁊ uide utrum ergt fr̃s. cuncta
prospere agantur: Punc abbas sollicitudine cumulat
ꝓtinus itinere arrepto : regressus est ad coenobium: It pri
fr̃s d aemonum instinctu ꝓposito monachi relieto elancule
non sine mcixima ammiracione. reminicens: dñi in eo
mir abatur graciamẽe diffuscim Interimuero desalute
F&e trum sollicitus: ad eos inuestigndos ꝓperauit quantocius.

Expanded text:
quae petierant obtinuit, et sic demum eosdem ad proquae petierant obtinuit, et sic demum eosdem ad proprnolus, visitationis gratia ad eum quondam profectus, diutius apud eum commoraretur: cui Eligius nocte quadam post quietem secretius evocato, dixit: Tu hic securus consistis, sed monasterium tibi commissum vehementer inimici impulsu quatitur, ac daemonum procellis fortiter conquassatur; vidi enim in visione noctis flumen ingens multa vi super eum irruere, et nonnulla aedificia funditus ad solum usque diruere; quamobrem perge, quaeso, nisi onerosum est, et vide utrum erga fratres cuncta prospere agantur. Tunc abbas sollicitudine cumulatus, protinus itinere arrepto regressus est ad coenobium, et priue fratres daemonum instinctu proposito monachi relicto clancule non sine admiratione reminiscens, Domini in eo gratiam mirabatur diffusam. Interim vero de salute fratrum sollicitus, ad eos investigandos properat quantocius,
Abbreviated transcription (Latin):
sub laiccili habituẽde: presagus futura p̃nunciciuit.⁊
Ex. quib noc te quadam dum consu& as oraciones ex pless&:
pciululum in discubiturequiescens. coepit subito in somnis
uehementer agitari. Quem mox clericus excitum cumcuisam
uisionis illius interrogtr&: huius modihabeo responsum
audiuit: Nuꝑ inquid simplicius limouice nue urbi sep̃s
migrauit demundo : & ecce modo felix qui iam sacep¬
dotio sortitur. missos ad nos destincuit. ut eiꝰ pasti
solacium p̃beamus cum ipsis equidẽ nunc loque bar:
Sollicitiergoe stote : haud ꝓculenim sunt dixit : & con¬
quieuit Wecce post eius uerba cumlux dieidar& ini¬
cium: ceperunt repente p̃dictinuncii uestibulum
domus pulscire: Qui ilico ingressi nunciauerunt ep̃ĩ
dixerat: Tunc uero offerentes ei copiosam pecuni am
a felice mis sam ꝓ aminiculo episcopatus : nullatenus
suaidere potuerunt. ut quipiã exeadẽ acciper&.
Sed ꝓtinus ingressus ad principẽ: gratifice cunctti

Expanded text:
sub laicali habitu esset, praesagus futura praenuntiavit. Ex quibus nocte quadam, dum consuetas orationes explesset, paulolum in discubitu requiescens, coepit subito in somnis vehementer satagere. Quem mox clericus excitum cum causam visionis illius interrogaret, huiusmodi ab eo responsum audivit: 'Nuper', inquit, 'Simplicius Lemovecenae urbis episcopus migravit de mundo, et ecce! modo Felix , qui iam sacerdotio sortitur, missos ad nos destinavit, ut eius parti solatium praebeamus; cum ipsis equidem nunc loquebar. Solliciti ergo estote, haud procul enim sunt'. Dixit et conquievit, et ecce! post eius verba, cum lux diei daret initium, coeperunt repente praedicti nuntii vestibulum domus pulsare; qui ilico ingressi nuntiant episcopi mdixerat. Tunc vero offerentes ei copiosam pecuniam a Felice pro adminiculo episcopatus missam, nullatenus suadere potuerunt, ut quippiam ex eadem acciperet, sed protinus ingressus ad principem gratifice cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
et in ualuit aeger: & surrexit Nam omnes qui ad¬
erant: audiebant cũ magno stupore iuncturas
& ner uos atq omnia ossa claudi illius cruscirel ac
solidare: Sanus ergofactus est ex illa hora : & ambula¬
bat exiliens & benedicens dm̃ cum omni alacritate:
Fuerat enĩ exmultis iam annorum spaciis uinculis
artuum astrictus atq ex hoc magis cunctos occupa¬
bat. ammiratio quod tam celer fieri eius potuisset
curatio: dedit ergo ei elemosinam uirbeatus. & di¬
misit eum in pace: & ille adorans & glorificans dm̃.
reuersus est in locum suum Tunc elegius coepit ter¬
ribiliter coniurare pueros. & cunctos comites suos.
nequo usq ipse in corpore maner&. rem gestam cui¬
lib& homini indicarent Magnopere metuens ne
inuirtute facti: mens eius humanis laudibus
grauaretur:¬

Expanded text:
et invaluit aeger et surrexit; nam omnes qui adet invaluit aeger et surrexit; nam omnes qui aderant audiebant cum magno stupore iuncturas et nervos atque omnia ossa claudi illius cruscire ac solidare. Sanus ergo factus est ex illa hora et ambulabat exiliens et benedicens Deum cum omni alacritate. Fuerat enim ex multis iam annorum spatiis vinculis artuum adstrictus, atque ex hoc magis cunctos occupabat admiratio, quod tam celeris fieri eius potuisset curatio. Dedit ergo ei elemosinam vir beatus et dimisit eum in pace; et ille adorans et glorificans Deum, reversus est in locum suum. Tunc Eligius coepit terribiliter coniurare pueros et cunctos comites suos, ne, quousque ipse in corpore maneret, rem gestam cuilibet homini indicarent, magnopere metuens, ne in virtute facti mens eius humanis laudibus gravaretur
Abbreviated transcription (Latin):
bat iter cum puerissuis. de uilla regali queuoca¬
tur sterpiniacus Cumq peruenissa gemmappio
uicum in grediens ili cobasilicam: inuenit quendam
pauperem claudũ proforibus iacentem: qui uiso
elegio caepit clamare. alimoniam abeo uel aliqũã
postulans consolationem. Tunc elegius sentiens
forte donũ sp̃ssc̃ĩ. accessit ad eum dicens Rogemus
dnm pariter: nisi forte te in colomem reddat: Et mox
introducens eum in ecclesiã. praecepit innixe oratio¬
ni insistere: ipse uero prosternens se interrã diutissi¬
me orauit Deinde paululum se erigens. cũ ad huc
uider& claudum iacere rursum orationi incubu¬
it: Et lacrimabiliter precem fundens tam prolixe
orauit. tantasq lacrimas effudit: ut partem paui¬
menti. ubertas lacrimarũ humectar&. ac ueluti
riuolũ decurrentem interra efficera Tandem
roboratus fide erexit se: & cũ magna fiducia ad aegrũ
et confestim prosecuta ẽ salus uerbũ hominis dĩ

Expanded text:
bat iter cum pueris suis de villa regali, quae vocabat iter cum pueris suis de villa regali, quae vocatur Sterpiniacus. Cumque pervenisset Gamappio vico, ingrediens ilico basilicam, invenit quendam pauperem claudum pro foribus iacentem, qui viso Eligio coepit clamare, alimoniam ab eo vel aliquam postulans consolationem. Tunc Eligius sentiens forte donum Spiritus sancti, accessit ad eum, dicens: 'Rogemus Dominum pariter, si forte te incolomem reddat'; et mox introducens eum in ecclesiam, praecepit innixe orationi insistere. Ipse vero prosternens se in terram, diutissime oravit; deinde paulolum se erigens, cum adhuc videret claudum iacere, rursum orationi incubuit, et lacrimabiliter praecem fundens, tam prolixe oravit tantasque lacrimas effudit, ut partem pavimenti ubertas lacrimarum umectaret ac veluti rivolum decurrentem in terra efficeret. Tandem roboratus fide erexit se et cum magna fiducia ad aegrum Et confestim prosecuta est salus verbum hominis Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
illo uase quod uirsc̃s signauerat. Liquor uini non
quidem augeretur: sed pot ius nasci crederetur
uehi & querulis se uocibus inclamare Adquem
accedens cum ualde misertus ei uell& manus in¬
ponere. humilitatis pristine recordatus. protinꝰ
se ab eo subtraxit. alteri pocius quam sibi fauoris
gloriam uolens tribuere Praecepit tamen minis¬
tris ut auferentes aegrum a carruca: in ecclesiã
deportarent ac iuxta cancellos praefati scĩ depo
basilica prolixe orauit. Monuitq claudũ in reuo¬
cabiliter infide persistere. usquequo eum dñs sana¬
I iubera Nec mora post haec coepit claudus uoci¬
ferare tocoq corpore contremescere Cũq omnes
procul ad stantes ad expectaculũ concurreren
confestim claudus resolutis neruorum uinculis
liber apiuimenco surrexit & ita in colomis
ab ecdesia processit: Euerat enim annis nouem: claudico¬
tionis impedimento ad strictus : Tuncelegius ex intimo

Expanded text:
illo vase quod vir sanctus signaverat, liquor vini non illo vase quod vir sanctus signaverat, liquor vini non quidem augeretur, sed potius nasci crederetur.a vectum, querulis se vocibus inclamare: ad quem accedens cum valde misertus ei vellet manus imponere, humilitatis pristinae recordatus, protinus se ab eo subtraxit, alteri potius quam sibi favoris gloriam volens tribuere: praecepit tamen ministris ut auferentes aegrum a carruca in ecclesiam deportarent, ac juxta cancellos praefati sancti Gerbasilicam prolixe oravit, monuitque claudum irrevocabiliter in fide persistere usquequo eum Dominus sanari juberet: nec mora, post haec coepit claudus vociferari, totoque corpore contremiscere; cumque omnes procul astantes ad spectaculum concurrerent, confestim claudus resolutis nervorum vinculis liber a pavimento surrexit, et ita incolumis ab ecclesia processit: fuerat enim annis novem claudicationis impedimento astrictus. Tunc Eligius ex intimo
Abbreviated transcription (Latin):
Nl io preterea tempore cumiter quoddam in
proximo carper&: habuit obuiam pauperũ
turbam sua iam opinione collectam Iuibus elemo¬
sina sicut solebat data: uoluit insupersiti fatigatis.
laborem temperare itineris Coepitergo querere
in ministris quisi aber& potũ subsellis. Cum que
tandem reppericur: qui par uũ cum ino uasculum
sel abere proficetur quo protinus oblato. uir sc̃s be¬
nedixit: ⁊ ut pauperibus miscera ilico imperauit:
Sed quid eros timexigua mensura. id est tria cotila
in tanta pauperũ turba : Cumergo pincerna pauxil¬
lum mitter& inscyphum. ut pote cum nec mediis posset
sufficere merum. mox increpitus abelegio. uasculum
miscere iussus est plenum: Cui cum puer exiguitatẽ
flasconis obtender&: statim ille signũ crucis opponens
eia inquit eia. misce crateraplenũ : qm̃ larga & mag¬
na dñi est clementia Sic ergofactum est ut exea¬
dem quantitate & uniuersi largissimos hauserint
meros: & exiguitas non defecerit potus Itaut in

Expanded text:
Alio praeterea tempore cum iter quoddam in proximo carperet, habuit obviam pauperum turbam sua jam opinione collectam, quibus eleemosyna sicut solebat data, voluit insuper siti fatigatis laborem temperare itineris. Coepit ergo quaerere in ministris quis haberet potum sub sellis, cumque tandem reperitur qui parvum cum vino vasculum se habere profitetur; quod protinus allatum vir sanctus benedixit, et ut pauperibus misceret illico imperavit: sed quid erat tam exigua mensura, id est, quasi tria cotyla, inter tantam pauperum turbam? Cum ergo pincerna pauxillum mitteret in scyphum, ut pote cum nec mediis posset sufficere merum, mox increpatus ab Eligio vasculum miscere jussus est plenum, cui cum puer exiguitatem flasconis obtenderet, statim ille signum crucis opponens: Eia, inquit, eia, misce crateram plenam: quoniam larga et magna Domini est clementia. Sic ergo factum est, ut ex eadem quantitate et universi largissimum hauserint merum, et exiguitas non defecerit potus, ita ut in
Abbreviated transcription (Latin):
doctores quiq deleciabiliter. sumerent.: Siue ergo
ulius ⁊ secilquid nitidius ex sequere potui decretũ
cinimat. fuit  parciuitẽ ingenii quã obom̃i pontente
ccce p̃i in laude comifessoris. ad gloriam omni potentis
expenderemb  ipso adiuuante qui regnat
mtermitaio per fert ds per

Expanded text:
doctiores quique delectabiliter sumerent. Sive ergo doctiores quique delectabiliter sumerent. Sive ergo vilius, seu quid nitidius exsequi potui, decretum animo fuit, ut parcitatem ingenii, quam ab omnipotente accepi, in landem confessoris ad gloriam omnipotentis expenderem, ipso adiuvante, qui regnat in trinitate perfecta Deus per
Abbreviated transcription (Latin):
mustr unis uuq duuis honcos sprtti depatrio coide
artidtum: Perquem splendor honor laus sapiencia
incuesttis bonitus &&piecus tar. Regnium centinuat¬
aeuis nomine triplici uxens omnibus ꝑp&uis altis scła¬
saeelis. amen. Amen.¬
Scitis feçcisse mereor suecincto carmine plectro
plurcinam referre grecuor. necesse quoque nec
opinor. Haec pauea exaimetris recipr ocare studui.
uersiculis alludentibus digitis canti amore antistitis.
non differã breuiter explanare.: Partique causa
quia multisunt quos studiorum saecularium disciplinas
ꝑ pocticcis magis delicias & carminum lenitades oblecttri
quam simplex quamuis luculenta historia qechit.
Et quod idemque uersuumuiderint: blandim̃ta mollitũ
hoc nimirum intenta mente canmaq defixo sepius aui¬
dius quaie libentissimẽ ꝑcurrunt: Horũ equidem
studiis ut cumquae consulens haecq omnimodis
simpliciter atq ꝓlixe digesit ascõ uiro dadone ep̃o
itpae uuu. Neuidelicet non haberent qđ in tanto uolumine

Expanded text:
noster Dominus, qui tuus Unicus, Spirat de patrio corde Paraclitum. Per quem splendor, honor, laus, sapientia, Majestas, bonitas, et pietas tua Regnum continuat nomine triplicisaeclis. Amen. Satisfecisse me reor succincto carmine plectro; plura nam referre gravor, necesse quoque nec opinor. Haec pauca exametris reciprocare studui versiculis, adludentibus digitis tanti amore antestitis. non differam breviter explanare: ea itaque causa, quia multi sunt, quos studiorum saecularium disciplina per poeticas magis delicias et carminum lenitates oblectat, quam simplex quamvis luculenta historia trahat; et quod idemque, quod versuum viderint blandimento mollitum, hoc nimirum intenta mente animoque defixo sepius avidiusque libentissime percurrunt. Horum equidem studiis utcumque consulens, haec quae omnimodis simpliciter atque prolixe digesta a sancto viro Dadone episcopo  repetivi, ne videlicet non haberent, quod in tanto volumine
Abbreviated transcription (Latin):
remis sum. Oreccionum unt̃erum supplexqucieso suffragiũ
INCIPIT ALTERIUS OPUS CONSCRIpTAN
nnumeros homines sublimia facta ferentes. et
burtutes intemporr honus frequentant longinqua.
Quorum famam laudesq poete plectro ingenis nec¬
tentes fictt mendacia diuersis carminib aptant.

Expanded text:
remissum, orationum vestrarum supplex quaeso suffragium, remissum, orationum vestrarum supplex quaeso suffragium, INCIPIT ALTERIUS MANU CONSCRIPTA VITA LIB. III. Innumeros homines sublimia facta ferentes, et virtutes in tempora honos frequentat longinqua: Quorum famam laudesque poete plectro ingeniis nectentes, ficta mendacia diversis carminibus aptant.
Abbreviated transcription (Latin):
omino scõ cul mena postolieo sublimato mibiquas
modis omnibus uenerabiliter prarferendo dom no
& patrt dadonc pape chrodobertus percator. Deercuerã
quidem gietifice iussioniurãe uenerabilis pates obtenpetrant
pere nobuiassec. Totum itaq uolumen quouita scĩ continetuar
elegu a summis usq adimma sollerti ut ius seras curae quidẽ
pcurrens nihi lominus. quod adicere emendariq deberem
usquam potui repperiri sed magis pocius quod ad mirer
uenerarer preceferrem & predicarem. Et utuere fatear
pina is se mihi illic uideris scitatis tuae immoq beatissim
antistitis elegii in tegerrimam formam ntaut nihil prorsus
defuerit excũnctis sc̃i uirtutibus quod nom potenta tu uerbon
ꝑsingula inues tigtiueris uenti laueris cel soq in sublime
stiro sus tuleris unde quidẽ animo iammeo exeiꝰ uberta ce
reputo exem plaria &iaim in tegerrimi uoluminis fr̃ibus
mihiq confec ta. totũq demũ uolumen in libatũ ac scitadiure

Expanded text:
NCTO, CULMINE APOSTOLICO SUBLIMATO MIHIQUE MODIS OMNIBUS VENERABILITER PRAEFERENDO, DOMNO ET PATRI DADONI PAPAE HRODOBERTUS PECCATOR. Decreveram quidem gratificae iussioni vestrae, venerabilis pater, obtemperare, pere obviasset. Totum itaque volumen, quo vita sancti continetur Eligii, a summis ad ima usque sollerti, ut iusseras, cura quidem percurrens, nihil omnino quod adicere emendarique deberem usquam potui repperire, sed magis potius quod admirarer, venerarem, praeferrem et praedicarem. Et, ut vere fatear, pinxisse mihi illic videris sanctitatis tuae immoque beatissimi antestitis Eligii integerrimam formam, ita ut nihil prorsus defuerit ex cunctis sancti virtutibus, quod non potentatu verborum per singula investigaveris, ventilaveris celsoque in sublime faro sustuleris. Unde equidem, animo iam meo ex eius libertate refoto, exemplaria etiam integerrimi voluminis fratribus mihique confecto totumque demum volumen inlibatum a sanctitate vestrae
Abbreviated transcription (Latin):
alio libello expleredesideramus: Confidimus
enim non nostris sed ipsius meritis. opus coeptum
feliciter atq fideliter ad finẽ usq perducere
in caclis. qui eius munere meruit tanta mirabi¬
lia operari interris Per eundem dñm nr̃m

Expanded text:
alio libello explere desideramus. Confidimus alio libello explere desideramus. Confidimus enim non nostris, sed ipsius meritis opus coeptum feliciter adque fideliter ad finem usque perducere, in caelis, qui eius munere meruit tanta mirabilia operare in terris per eundem dominum
Abbreviated transcription (Latin):
reiciat & aridicas nr̃i sermonis attenuata: uelu¬
tiq longo tramite poenae defessa succumbat
Non quod omnia quae deelegio narranda erant
expleuerit : quippe qui nec ad centesimum eius
ut ita dixerim attingere potuit. quantũ in eo
bonorum omnium ornamenta que sunt uel prae¬
ciosa uel maxima. supernae remunerationis con¬
tulerit praerogatiua Sed quo uelut quidam emi¬
nens. in sublimiscopulus magna iam exparte adul¬
tus: ipsa sui prolixitate fronti se narrantis oppo¬
nat Nunc ergo interim illa solum modo quae sublai¬
cohabitu gessit. praesenti libello trans currere
fecimus cui &iam terminũ iam libenter in poni¬
mus. ne sui prolixitate audientibus fastidium
in rogemus: C&erum ea que ad liuc restant. queq
in epis copatu gesserit: quoue ordine dehoc scto
migrauerit quasq &iam post obitum uirtutes
operatus fuit. siuita comes fuerit. & si facultatẽ
dñs tribuerit. intercessionibus sc̃itatis eius aduiti

Expanded text:
rejiciat, et ariditas nostri sermonis attenuata, velurejiciat, et ariditas nostri sermonis attenuata, veluti longo tramite pene defessa succumbat, non quod omexpleverit, – quippe qui nec ad centissimum eius, ut ita dixerim, adtingere potuit, quanta in eo bonorum omnium ornamenta, quae sunt vel praetiosa vel maxima, supernae remunerationis contulerit praerogativa, – sed quo velut quidam eminens in sublimi scopulus magna iam ex parte adultus ipsa sui prolixitate fronti se narrantis opponat. Nunc ergo interim illa solummodo, quae sub laico habitu gessit, praesenti libello transcurrere fecimus, cui etiam terminum iam libenter inponimus, ne sui prolixitate audientibus fastidium inrogemus. Ceterum ea quae adhuc restant, quaeque in episcopatu gesserit, quoque ordine de hoc saeculo migraverit, quasque etiam post obitum virtutes operaverit, si vita comes fuerit et si facultatem Dominus tribuerit, intercessionibus sanctitatis eius adiuti,
Abbreviated transcription (Latin):
i hensibilis intemplo xp̃i praepararctur sacerdos:
O quam perfectissimũ laicũ: cuius imitatores
ipsi esse desiderabant sacerdotes O mens omnib
praedicanda: cui non fuit aliud uiuere. nisi
xpm cum dilectione timere. & cũ timore diligere:
Ouere felicem sacculi inimicũ. cui mundus tanto¬
pere fuit crucifixus & ipsemundo: qui ita sa pien¬
tia extitit per uigil. lenitate placabilis: ut & ser¬
pentis astutiam cum discretione gerer&. & colũ¬
be simplicis animam non amitter& Cuius quidẽ
inmente uirtutum omnium decorem: colloca¬
uit ualde sobrium. sapientia domicilium Uere
dignissimũ in quo dñs habicar& templum: ieiu¬
niis mundũ orationibus ornatum. puritate
refectum. uigiliis exercitatum nomine &iam
meritoq electum: quiq dũ nominis sui dignita¬
te pascitur. sic se cotidie exerit. ut nequeat amit
iam supra modum refertus. finẽ postulans sermonẽ

Expanded text:
hensibilis in templo Christi praepararetur sacerdos. hensibilis in templo Christi praepararetur sacerdos. O quam perfectissimum laicum, cujus imitatores ipsi esse desiderabant sacerdotes! O mens omnibus praedicanda, cui non fuit aliud vivere, nisi Christum cum dilectione timere, et cum timore diligere! O vere felicem saeculi inimicum, cui mundus tantopere fuit crucifixus, et ipse mundo! quia ita sapientia exstitit pervigii, lenitate placabilis, ut et serpentis astutiam cum discretione gereret, et columbae simplicis animum non amitteret: cujus quidem in mente, virtutum omnium decore, collocavit valde sobrium sapientia domicilium. Vere dignissimum in quo Dominus habitaret templum, jejuniis mundum, orationibus ornatum, puritate refertum, vigiliis exercitatum, nomine etiam meritoque electum; quique dum nominis sui dignitate pascitur, sic se quotidie exerit, ut nequeat amittjam supra modum refertus, finem postulans, sermonem
Abbreviated transcription (Latin):
uid plura loquendo in morer. In omni conuer¬
satione sua quasi lucifer inter astra refulgens
instar magnelampadis magne micabat Semper
enim perfectos aemulabatur adbonũ: semꝑq
aliorum uirtutes. sibi proponebat ad exemplũ
Tardus erat ad loquendũ secundum apostolum
& uelox adaudiendum: Eratq sermone subtilis.
humilitate sublimis: elemosinis diues. caritate
longanimis: Uigil ingenio. promptus e loquio.
flagrans studio utilenem pe uas in xp̃i domo:
Ad miserorum obsequium non piger. adorationẽ
paratus ad elemosinã profusus. ad tribuendũ
largissimus: Man su&udinẽ colens. paupertate
ualde gaudens. bonitatẽ tenens. puritatẽ cordis
semper amplectens Quiq ita assidue uenerabiles
animos ecclesiasticae regulae tradidit informan¬
dos: ut sublaicali proposito constitutus. diuino
nutu pontificis gratiam possider& uberius:
sicq seipsũ propria disciplina cohercebat inton¬
sus quasi futuram speciem indicans. ut in repre¬

Expanded text:
uid plura loquendo immorer? In omni conversatione sua quasi Lucifer inter astra refulgens, instar magnae lampadis micabat; semper enim perfectos aemulabatur ad bonum, semperque aliorum virtutes sibi proponebat ad exemplum. Tardus erat ad loquendum, secundum apostolum , et velox ad audiendum: eratque sermone subtilis, humilitate sublimis, eleemosynis dives, charitate longanimis, vigil ingenio, promptus eloquio, flagrans studio, utile nempe vas in Christi domo; ad miserorum obsequium non piger, ad orationem paratus, ad eleemosynam profusus, ad tribuendum largissimus, mansuetudinem colens, paupertate valde gaudens, bonitatem tenens, puritatem cordis semper amplectens, quique ita assidue venerabiles animos ecclesiasticae regulae tradidit informandos, ut sub laicali proposito constitutus, divino nutu pontificis gratiam possideret uberius; sicque seipsum propria disciplina coercebat intonsus, quasi futuram speciem indicans, ut irrepre
Abbreviated transcription (Latin):
hospitio possic recipere Salutarib quoq actibus
iugiter erat occupatus. ut quotiens cumq temp¬
tator acceder&. quotiens hostis callidus aditum
quaerer&. clausum semper aduersũ sepectoris
ostium inuenir& Orabat frequenter secundũ
apostolum proom̃ibus hominib pro regibus.
& his qui insublimitate sunt: ut qui&am & tran¬
quillam uitam. agant in om̃i pi&ate & castitate
Sciens secundũ eundem a postolum hoc bonum
esse & acceptũ coram saluatore nr̃o dõ. qui omnes
homines uult saluos fieri. & ad agnitionẽ uerita

Expanded text:
hospitio posset recipere. Salutaribus quoque actibus hospitio posset recipere. Salutaribus quoque actibus jugiter erat occupatus, ut quotiescunque tentator accederet, quoties hostis callidus aditum quaereret, clausum semper adversum se pectoris ostium inveniret. Orabat frequenter, secundum Apostolum pro hominibus omnibus, pro regibus et his qui in sublimitate sunt, ut quietam et tranquillam vitam agant, in omni pietate et charitate; sciens secundum eumdem apostolum hoc bonum esse et acceptum coram Salvatore nostro Deo, qui omnes homines vult salvos fieri, et ad imaginem ve
Abbreviated transcription (Latin):
Qui sub imagine martyrii. ueluti catenarigentis
ferri sicdura lege constrictus: sem& ipsum sibi
diligens illũ desiderans. illũ ingenti auiditate
sitiens qui amore hominis homo factus. ut nos
ad celum traher& desinu patris interrãdescen¬
dit: eiq omnẽ suũ laborẽ omnẽq dilectionem
infundens: bonã terram sui cordis iugicultu¬
& indesinentib exertiis excolebat. Et uelutiquis
esuriens acsitiens: sic ille auiditatẽ quandam
sustinens illud crebrius psal mistedictũ uocefle¬
bili conqui rebatur Quis dabit michi pennas sicut
columbe & uolabo & requies cam : & illud Quando
ueniam & parabo ante faciẽdĩ : & illud salomonis:
Post te inodorem ungentorũ tuorũ currimus.
Porrosectabatur in omnib mansu&udinẽ & fidẽ
nec non & caritatẽ perfectam. quae spitalis
aedificationis est uinculum Studebat seuasscĩ¬
ficatũ exibere: ut habitatorem dm̃ in mentissuae

Expanded text:
qui sub imagine martyrii veluti catena rigentis qui sub imagine martyrii veluti catena rigentis ferri, sic dura lege constrictus semetipsum sibi posset, illum desiderans, illum ingenti aviditate sitiens, qui pro amore hominis homo factus est, et ut nos ad coelum traheret, de sinu Patris in terram descendit, eique omnem sui laborem, omnemque dilectionem infundens, bonam terram sui cordis jugi cultu indesinentibus exercitiis excolebat. Et veluti quis esuriens ac sitiens, sic ille aviditatem quamdam sustinens, illud crebrius Psalmistae dictum voce flebili conquerebatur: Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo et requiescam? Et illud: Quando veniam et apparebo ante faciem Dei? Et illud Salomonis: Post te in odorem unguentorum tuorum curremus . Porro sectabatur in omnibus mansuetudinem et fidem, necnon et charitatem perfectam, quae spiritualis aedificationis est vinculum. Studebat se vas sanctificatum exhibere, ut habitatorem Deum in mentis suae
Abbreviated transcription (Latin):
ueniente noc te cumdecumberet Inpauimento aeger.
adueniens ilico sc̃s atq ad clodum inclinatis cepit eius
extendere astus. Quonimirum forcius poblitem ex ꝗte¬
hente ner uosq conplicitos propagante. prorumpens
clodus inuocem omnibus quiaderant incussit terrorem.
Quo diucius uocifertente cucurrerunt cus todes ad cundẽ
multum abeo scisci tantes. quid sibi uolunt huius modi
uoces. Tunc ille interrumpens uerbo. manusq. porrecta
surgens cito apciuimento cepit ambulare libero gressu
conlaudans & benedicens sanatatis suae auctorem dñm

Expanded text:
erveniente nocte cum decumberet in pavimento aeger, erveniente nocte cum decumberet in pavimento aeger, adveniens illico sanctus atque ad claudum inclinatus, coepit ejus extendere artus, quo nimirum fortius poplitem extrahente, nervosque complicatos propagante, prorumpens in voce claudus omnibus qui aderant incussit terrorem; quo diutius vociferante, cucurrerunt custodes ad eumdem, multum ab eo sciscitantes quid sibi velint hujusmodi voces. Tunc ille interrumpens verba, manuque porrecta surgens cito a pavimento coepit ambulare libero gressu, collaudans et benedicens sanitatis suae auctorem Dom
Abbreviated transcription (Latin):
uidit subito apaste sepulchri. quendc̃ splendoris pudium
umicͥcire: atq in fuci tabida & gelida menbrer mirĩ in modũ
resplendero. Et protinus pciuore magno ꝑculsus. coepit
repente calefieri atq ubertim sudare. Deinde cum totus
corpus in funderetur exumore manante confestim cum
ipso sudore uelutiquis ouum depelit. exiens cuncit.
putredo lepre nitidam ac mundissimam reliquid cor poris
cutem. Et continuo exurgens qui fuerert aeger . itti scinus
atq in lesus ab aeccła processit. ut nec uestigium quidẽ
cica tricum in eo remaneret. Lxii
Itempus arcebatur omnimodis gressurepens bae¬
terio corpore curuo. Quiq & ipse audiens eximia quae
gererentur a scõ uiro mirticula. adhibito itineris amini¬
niculo delatus est ad eius basilicam. Cumq tũ temporis
instaret dies betiti elegii natiilis. deportatus ille ad
se pul chrum coepit flagitare reme dium. Et ecce suꝑ¬

Expanded text:
vidit subito a parte sepulcri quemdam splendoris radium vidit subito a parte sepulcri quemdam splendoris radium micare, atque in sua tabida et gelida membra mirum in modum resplendere, et protinus pavore magno perculsus coepit repente calefieri, atque ubertim sudare; deinde cum totum corpus infunderetur ex humore manante, confestim cum ipso sudore veluti quis ovum depellit exiens cuncta putredo leprae nitidam ac mundissimam reliquit corporis cutem: et continuo exsurgens qui fuerat aeger, ita sanus atque illaesus ab ecclesia processit, ut nec vestigium quidem cicatricum in eo remaneret. CAPUTtempus arcebatur omnimodis gressu, repens bacterio corpore curvo; quique et ipse audiens eximia quae gererentur a sancto viro miracula, adhibito itineris adminiculo delatus est ad ejus basilicam. Cumque tunc temporis instaret dies beati Eligii natalis, deportatus ille ad sepulcrum coepit flagitare remedium: et ecce sup
Abbreviated transcription (Latin):
tes uerumq coram scĩ sepulchro expecttbant ꝑsacram̃tũ
dĩ fore iudicium. Et ecce repente dum iuramentũ ꝓmeret.
coepiesset. areptus iuuenis ademone collisus intert est
gir uiter. Sicq. se uehementer decerpens. uolutaibatur miser
tremens & spumans atq pallescens. Ex quo fticto cuncti
asstuntes at tonit nimioq timore ꝑ territi. dĩ ommi poten¬
tis magnificcibant iudicium fore. Sic ergo inpublicum fticin
manifeste ꝓlatum. ab uecła est discessum. Posthec autem
acerrime iuuene castigtito condolentes multi eidem misero
conuenerunt patre: ut pro eosimul fticerent orationem. Et ita
innixius. ut que ad modum eos audieret adiudicandum. sic
iterum exaudiret admiserendum. Cumq diutissime inprtrcce
ꝓsisterent. tandem miserente grrcia xp̃i effugata maligni
Etoto corpore ttibidus. Qui addiscens demultimodis beati
elegii mirrculis. peciit se ex fide de duci ad eius basilicam

Expanded text:
tes utrumque coram sancti sepulcro, exspectabant per sacramentum tes utrumque coram sancti sepulcro, exspectabant per sacramentum Dei fore judicium: et ecce repente dum juramentum coepisset promere, arreptus juvenis a daemone collisus in terram est graviter, sicque se vehementer decerpens volutabatur miser, tremens, et spumans atque pallescens. Ex quo facto cuncti astantes attoniti, nimioque timore perterriti, Dei omnipotentis magnificabant judicium fieri. Sic ergo in publicum facinus manifeste prolatum ab ecclesia est discessum. Post haec autem acerrime diuque juvene castigato, condolentes multi pro eodem misero conveniunt patrem, ut pro eo simul facerent orationem, et ita innixe, ut quemadmodum eos audierat ad judicandum, sic iterum exaudiret ad miserandum. Cumque diutissime in prece persisterent, tandem miserante gratia Christi effugata maligni toto corpore tabidus, qui addiscens de multimodis beati Eligii miraculis, petiit se ex fide deduci ad ejus basilicam;
Abbreviated transcription (Latin):
igitur in huius modi iurgio uterq inpublicum. Et congloba¬
ts undiq multis sis tuntur in examine ep̃i & comias ubi
mul tt uicissim al tercantes. sactigebat filius magnopere
inpatre ccilumniam reflectere. Econqur pater ut res qure
in noxium se huius sticinoris eẽ defendebat. Atq. in hunc
modum contendebant corrm duce atq ep̃o. Tunc ittique
uidimus impleri. quod dñs in euangłio olim prredixit.
Exurgent inquid filii inparentes & odio eos afficient.
uidcaim ergo circum stincium pas tib fili ftiuebant. alii
uer Sreccius quid ꝓmulgaintes. Nonesse rectum credifilio
suꝑ patrem iudiccibat᷑. Cumq diuhuiuscedͦ altercacio
inter eos uteretur. nec facile aut tmere aquoquam
difiniretur. tuindem ep̃s cum duce accepto consilio
cum nullatenus possent reiuerittitem cognoscere. iudicio
exhis pocius credi decernamus tibisce elegii. cumdĩ senten¬
cia. hoc supplices iudicium cominittimus. Tunc statuen¬

Expanded text:
igitur in huiusmodi iurgium uterque in publicum, et conglobaigitur in huiusmodi iurgium uterque in publicum, et conglobatis undique multis, sistuntur in examine episcopi et comitis. Ubi multa vicissim altercantes, satagebat filius magnopere in patrem calumniam reflectere; e contra pater, ut res erat, innoxium se huius facinoris esse defendebat, atque in hunc modum contendebant coram duce atque episcopo. Tunc itaque vidimus impleri, quod Dominus in euangelio olim praedixit: Exsurgent, inquit, filii in parentes et odio eos afficient. Quidam ergo circumstantium partibus filii favebant, alii vero rectius quid promulgantes, non esse rectum credi filium super patrem iudicabant. Cumque diu huiuscemodi altercatio inter eos verteretur nec facile aut tdefiniretur, tandem episcopus cum duce accepto consilio, cum nullatenus possent rei veritatem cognoscere, judicio ex his potius credi decernamus, tibi, sancte Eligi, cum Dei sententia hoc supplices judicium committimus. Tunc statuen
Abbreviated transcription (Latin):
laim amplius resumens femina resedic. Nec moret post haec
omni dolore fugiente decorpore nec ullo tumore rema¬
nente incute fticie & iam decoratti rubore surrexit de
lec tulo bene dicens & glorificans cre atorẽ qui re uocas¬
secs amorte. Sanci ergo ex hoc effectti. coepit eos conpel¬
lere illic eodie cibum sumere. nec aliter distiait nequę
ꝑmisit eos domum suam exire nisi prius prandiums aX¬
ad positum ipsci eis circai frequens & misceret & ministrarer
Sost hos autem dies fuerat quod dam fus tum inrure
nouiomagense ammissum. Cumq ꝑsona ammis si faci¬
noris quererctur. Iuuenis quidam ꝑ indicium eidem cul pe
conscius compellitur. Habeb at cutẽ idem iuuenis eo tem¬
pore cum genitore suo quandam intencionẽ obquam uide¬
licet & insidias ei moliebatur intentare. Tumergo occasi¬
one reꝑta & scitis accurate repellens a se huiusce oppinio¬
nem cepit eandem suꝑ patrem uelle deflectere. Ducunt᷑

Expanded text:
iam amplius resumens, femina resedit. Nec mora, post haec et iam amplius resumens, femina resedit. Nec mora, post haec et omni dolore fugiente de corpore nec u Ho tumore remanente in cute, facie etiam decorata robore, surrexit de lectolo, benedicens et glorificans creatorem, qui se revocasset a morte. Sana ergo ex hoc effecta, coepit eos conpellere illic eo die cibum sumere nec aliter distitit neque permisit eos domum suam exire, nisi prandio apposito ipsa eis circa frequens et misceret et ministraret. 62. Post hos autem dies fuerat quoddam furtum in rure Noviomagense admissum, cumque persona admissi facinoris quaereretur, iuvenis quidam per indicium eidem culpae conscius conpellabatur. Habebat autem idem iuvenis eo tempore cum genitore suo quandam contentionem, ob quam videlicet et insidias ei moliebatur intentare. Tum ergo, occasione reperta, et satis accurate repellens a se huiusce opinionem, coepit eadem super patrem velle deflectere. Ducuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ei inbasi lica suppliciter postulat. Cumq abeo utrum
ueraciter esset mortua in terrogaretur. unum inquid cons
tat. utrum sit factum anfuturum cum iammuiti & toto
lamcorpore decumbebat p̃mortua. Tunc ille festine ual¬
de ad confessoris menbra contendit. & sumens ex eo quod
ibi funditur olei liquore ad domum funeris cito accedit
Dycebat enim hoc sibi Innoctur na uisione a scõ elegioprere¬
ceptum fuisse. ut allato olei liquore sanaret ab incõmodo
mulierem. Ingressus ergo domum : uidit corpus interlam̃ta
ad finiũ lacere tumidum & gelidum. ocius accedens
confidenter ex uisione scĩ ꝑ unꝰxit oleo quod detalerat corpus
& ait. Haec mandat sẽs egius. ut in uircute nominis xp̃i
exurgus mode sant ab hac peste. Et confestim oleosio uiscent
cius p̾ene trante: coepit palpebrrs oculorum commouere
acueluti ex grauissimo somno euigilans suspirare
demde mir a celeritate de tumescente corpore. & uirium

Expanded text:
ei in basilicam suppliciter postulat. Cumque ab eo utrum ei in basilicam suppliciter postulat. Cumque ab eo utrum veraciter esset mortua interrtat, utrum sit factum an mox futurum, cum iam muta et toto corpore decumbat praemortua'. Tunc ille festine valde ad confessoris sepulchrum contendit, et sumens ex eo qui ibi funditur olei liquore, ad domum funeris cito accedit. Dicebat enim hoc sibi in nocturna visione a sancto Eligio praeceptum fuisse, ut, allato olei liquore, sanaret ab incommodo mulierem. Ingressus ergo domum, vidit corpus inter lamenta adfinium iacere tumidum et gelidum. Et ocius accedens, confidenter ex iussione sancti perunxit oleo quod detulerat corpus et ait: 'Haec mandat sanctus Eligius, ut in virtute nominis Christi exsurgas modo sana ab hac peste'. Et confestim, oleo sancto viscera eius penetrante, coepit palpebras oculorum commovere, ac veluti ex gravissimo somno evigilans, suspirare. Deinde mira celeritate detumescente corpore et virium