comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iam de lectulo raro surgere ualeam. Si gͦ
mei molem corporis in tantam ariditatẽ
pore sentiam quod nimis siccum ante
dolores fuit: De elemosina uero quam
beati apłi andreȩ monast̾io fecistis. quid
necesse ẽ. me aliquid dicẽ. cum scͥptum sit.
absconde elemosinam in sinu pauperis.
& hȩc pro te exorabit: Si ergo apud secre¬
tas aures dĩ habet ipsa bona oꝑatio uo¬
cem suam. siue nos clamemꝰ siue taceamꝰ.
hoc ipsum quod bene egistis clamat. In¬
dico aut̃ quia tanta miracula. tanta cu¬
ra. tanta custodia monachoꝵ in eodem
monast̾io eiusdẽ apłi ẽ. ac si specialiter
abbas monasterii ipse sit. Nam ut pauca
de multis loquar. quȩ abbate ac p̃posito
monasterii narrantib agnoui edicam.
Quadam die uero duo fr̃s transmissi sunt
qui aliquid emere ꝓ monast̾ii utilitate
debuissent. unus unior qui prudentior
uidebatur. alter semor qui custos iumo¬
ris eẽt.ꝑ rexerunt utriq & de precio quod

Expanded text:
jam de lecto raro surgere valeam. Si ergo jam de lecto raro surgere valeam. Si ergo mei molem corporis in tantam podagrae dopore sentiam, quod nimis siccum ante dolores fuit? De eleemosyna vero quam beati Andreae apostoli monasterio fecistis, quid necesse est me aliquid dicere, cum scriptum sit: Absconde eleemosynam in sinu pauperis, et haec pro te exorabit. Si ergo apud secretas aures Dei habet ipsa bona operatio vocem suam, sive nos clamemus, sive taceamus, hoc ipsum quod bene egistis, clamat. Indico autem quia tanta miracula, tanta cura, tanta custodia monachorum in eodem monasterio ejusdem apostoli est, ac si specialiter abbas monasterii ipse sit. Nam ut pauca de multis loquar quae abbate ac praeposito monasterii narrantibus agnovi, quadam die duo exinde fratres transmissi sunt, qui aliquid emere pro monasterii utilitate debuissent: unus junior, qui prudentior videbatur: alter senior, qui custos junioris esset. Perrexerunt utrique, et de pretio quod
Abbreviated transcription (Latin):
quam scͥpta suscepimꝰ. Tam̃ predictꝰ uir
cum om̃i familia domꝰ ur̃ȩ boc fecit. quã
nos cum clero facẽ uoluistis. S si uoces
defuer̃ hominũ. habet ipsa ur̃a oblatio a¬
pud omnipotentẽ dm̃ uocem suam. In
eius pietate confido. quia cuiꝰ corpꝰ uos
cooꝑuistis in t̾ra. eius uos int̾cessio ab om¬
nib peccatis protegat in cęlo. omnemq
domũ urãm sua prouisione reget. sua
uigilantia custodiet. De podragrȩ autẽ
molestia quam uobis euenisse signastis.
& contristatꝰ uehement̃ sũ & lecatus. Le¬
tatus quia humor noxius inferiora pe¬
tens. suꝑiora ꝑfecte deseruit. contristatꝰ
uero. quia intam tenussimo corpore.
dolores uos nimios ꝑpeci ꝑtimesco. Ubi
enim caro deest. quȩ uirtus eẽ poterit
dolorib resistens: Me et enim quẽ quał
fuerim nostis. ita amaritudo animi et
stia afficit. ut corpus meum tanquã in
sepultura ita scͥcatum sit. Unde fit. ut

Expanded text:
quam scripta suscepimus. Tamen praedictus vir quam scripta suscepimus. Tamen praedictus vir cum omni familia domus vestrae hoc fecit, quod nos cum clero facere voluistis. Sed et si voces defuerunt hominum, habet ipsa vestra oblatio apud omnipotentem Deum vocem suam. In ejus enim pietate confido quia cujus corpus vos cooperuistis in terra, ejus vos intercessio ab omnibus peccatis proteget in coelo, omnemque domum vestram sua provisione 1124 reget, et sua vigilantia custodiet. De podagrae autem molestia, quam vobis evenisse signastis, et contristatus vehementer sum et laetatus. Laetatus, quia humor noxius inferiora petens, superiora perfecte deseruit; contristatus vero, quia in tam tenuissimo corpore dolores vos nimios perpeti pertimesco. Ubi enim caro deest, quae virtus esse poterit doloribus resistens? Me etenim quem qualis fuerim nostis, ita amaritudo animi et stia afficit, ut corpus meum tanquam in sepultura ita siccatum sit. Unde fit ut
Abbreviated transcription (Latin):
xcellentię ur̃e scͥpta suscepi. quȩ me
in grauissima egritudine positum. de
salute. de deuotione. ac de dulcedine fua
om̃ino releuarent. Unum uero egre susce¬
pi. quia in eisclem epłis ad me quod semel
ẽẽ poterat sepius dicebatur. ancilla ur̃a
ancilla ur̃a. Ego enim qui ꝑ ep̃atus onera
seruus sum omnium factus. qua ratione
illa mͥ seancillam dic̃. cuiꝰ ante susceptũ
ep̃atum propͥus fui. Et ideo rogo ꝑ omni¬
ex purissimo sincerissimoq corde beato
petro apłoꝵ. pͥncipi munera tnͣsmisistis:
presente om̃i clero suscepta atq illie suspẽ¬
psa sunt. Filius enim m̃s uir memorandꝰ
egrotum me et pene desꝑatum repperit.
scͥpta ur̃a mͥ dare distulit. ⁊ pꝰ multum
tempꝰ quã uela suscepta sunt dedit. Post¬
modum uero in scͥptis excellentiȩ ur̃ȩ
inuenimꝰ. ut cum letania ad beati petri
ȩccłam portare debuissent. quod ideo mi¬
nime factum ẽ: qr sic̃ predixi. ante uela

Expanded text:
xcellentiae vestrae scripta suscepi, quae me in gravissima aegritudine positum de salute, de devotione ac de dulcedine sua omnino relevarent. Unum vero aegre suscepi, quia in eisdem epistolis ad me, quod semel esse poterat, saepius dicebatur: Ancilla vestra, et ancilla vestra. Ego enim qui per episcopatus onera servus sum omnium factus, qua ratione se illa mihi ancillam dicit, cujus ante susceptum episcopatum proprius fui? Et ideo rogo per omniex purissimo sincerissimoque corde beato Petro apostolorum principi munera transmisistis, praesente omni clero suscepta atque illic suspensa sunt. Filius autem meus, vir magnificus egrotum me ex podagrae dolore et pene desperatum reperit, scripta vestra mihi dare distulit, et post multum temporis quam vela suscepta sunt dedit. Postmodum vero in scriptis excellentiae vestrae invenimus ut cum litania ad beati Petri ecclesiam portari debuissent. Quod ideo minime factum est, quia, sicut praedixi, ante vela
Abbreviated transcription (Latin):
neruenit ad nos qd quosdam in cantato¬
res atq sortilogos fueris insequutus.
& omnino nob̾ sollicitudinẽ zelumq cu¬
um gratũ fuisse cognoscas. S moleste
tulimꝰ qd̾ te dubitare ne ab eis nob̾ contra
exꝑientiam tuam subripi potuissec didi¬
cimꝰ. dum quando certꝰ eẽ ac scire debue¬
ris. hoc tͥ apud nos ad cõmendationem
magis ꝓfic̾e: ñ ad culpam asscribi. Et
ideo studii tui sit sollicite querere. ⁊ qͦsc̃q
huiꝰmodi inimicos xͥ inueneris: ita distri¬
cta ultione corrigere. ut & nos de exꝑi¬
entia tua melius debeamꝰ habere uidi

Expanded text:
ervenit ad nos quod quosdam incantatores atque sortilegos fueris insecutus. Et omnino nobis sollicitudinem zelumque tuum gratum fuisse cognoscas; sed moleste tulimus quod te dubitare ne ab eis nobis contra experientiam tuam subripi potuisset didicimus, cum certus esse ac scire debueris hoc tibi apud nos ad commendationem magis proficere, non ad culpam ascribi. Et ideo studii tui sit sollicite quaerere, et quoscunque hujusmodi inimicos Christi inveneris, ita districta ultione corrigere, ut et nos de experientia tua melius debeamus habere judi
Abbreviated transcription (Latin):
nugis &e secłarib litteris studere consti¬
terit. & deo nrõ grãs agimꝰ. qui cor ur̃m
maculari blasphemiis nefandoꝵ laudi¬
b ñ ꝑmisit.:⁊ de concedendis quȩ poscitis
securi iam & sine aliqua dubitatione tra¬
ctamꝰ. Monachos uero quos tina cũ filio¬

Expanded text:
nugis et saecularibus litteris studere constinugis et saecularibus litteris studere constiterit, Deo nostro gratias agimus, qui cor vestrum maculari blasphemis nefandorum laudibus non permisit, et de concedendis quae poscitis securi jam et sine aliqua dubitatione tractabimus. Monachos vero quos una cum dil
Abbreviated transcription (Latin):
Uum multa nob̾ bona de ur̃is fuissent
studis nuntiata. ita cordi nrõ ẽ nata
concedenda poposcerat: minime paterem᷑.
s pꝰ hoc ꝑuenit ad nos qd̾ sine uereẽdia
memorare ñ possumꝰ. fr̃nitatem tuam
grãmaticam quibdam ex ponere. Quam
rem ita moleste suscepimꝰ. ac sumꝰ uehe¬
mentius asꝑnati. ut ea quȩ pͥus dicta
fuerant in gemitum ꝙ tristiciam uerte¬
remus. qr in uno se ore cum iouis laudibꝰ
xp̃i laudes ñ capiunt. Et quam graue
nefandũq sit ep̃is canere. qd nec laico
religioso conueniat. ipse considera. Et
quamuis dilectissimꝰ filius nr̃ candidꝰ prb̃r
pꝰmodũ ueniens ac de re subtilit̾ requisitꝰ
negauerit. atq uos conatus fuerit excu¬
sare: de nr̃is tam̃ adhuc animis ñ recessit.
quia quanto execrabile sit hoc de sac̾do¬
te enarrari. tanto utrum ita sit districta
& ueraci oportet satisfactione cognosci.
Unde si post hoc. euident̃ hȩc quȩ ad nos
plata sunt falsa eẽ claruerint. neq uos

Expanded text:
um multa nobis bona de vestris fuissent studiis nuntiata, ita cordi nostro nata econcedenda poposcerat minime pateremur. Sed post hoc pervenit ad nos, quod sine verecundia memorare non possumus, fraternitatem tuam grammaticam quibusdam exponere. Quam rem ita moleste suscepimus, ac sumus vehementius aspernati, ut ea quae prius dicta fuerant in gemitum et tristitiam verteremus, quia in uno se ore cum Jovis laudibus Christi laudes non capiunt. Et quam grave nefandumque sit episcopis canere quod nec laico religioso conveniat, ipse considera. Et quamvis dilectissimus filius noster Candidus presbyter postmodum veniens hac de re subtiliter requisitus negaverit, atque conatus vos fuerit excusare, de nostris tamen adhuc animis non recessit quia quanto exsec abile est hoc de sacerdote enarrari, tanto utrum ita necne sit districta et veraci oportet satisfactione cognosci. Unde si post hoc evidenter ea quae ad nos perlata sunt falsa esse claruerint, nec vos
Abbreviated transcription (Latin):
Fides itaq ur̃a fides ẽ. nr̃a. ea tenemꝰ que
dicitis. ea dicimꝰ quȩ tenetis. Quia uero
ꝑuenit ad nos in orientis ȩccłus nullum
ad sacrum ordinem nisi p̾mioꝵ datione
ꝑuenire. si ita eẽ ur̃a frat̾nitas agnoscit:
banc pͥmam oblationem omp̃i dño offe¬
rat. ut a subiectis sͥ ȩccłus errorẽ sẏmoni¬
ace hereseos compescat. Nam ut alia
taceam quales ẽẽ insacris ordinib poter̾.
qui ad hoc non merito s p̃mio ꝓuebunt᷑:¬

Expanded text:
Fides itaque vestra fides est nostra. Ea tenemus quae Fides itaque vestra fides est nostra. Ea tenemus quae dicitis, ea dicimus quae tenetis. Quia vero pervenit ad nos in Orientis Ecclesiis nullum ad sacrum ordinem nisi ex praemiorum datione pervenire, si ita esse vestra fraternitas agnoscit, hanc primam oblationem omnrat, ut a subjectis sibi Ecclesiis errorem simoniacae haereseos compescat. Nam, 964 ut alia taceam, quales esse in sacris ordinibus poterunt, qui ad hoc non merito, sed praemiis evehunt
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝑu̾si homines praua loquentes dila¬
nient. aut maligni sp̃c delectam̃ta uiti¬
oꝵ ꝑsuadentes deuastent. S in his om̃i¬
b ipse nos instruat. qui ꝓpt̃ nos homo
factus ẽ. qui dignatus ẽ. fieri quod fecit.
Ipse &r infirmitati meȩ ⁊tuȩ caritati sp̃m
sui amoris infundat. atq in om̃i sollici¬
tudine ⁊ custodia circumspectionis ocu¬
lum nr̃i cordis aꝑiat. Quod uero ad sa¬
cros ordines recte fidĩ uiri ꝑducuntur.
sima eius coniuge:⁊ mansuetissima so¬
bole semꝑ orandum ẽ. quoꝵ temporib¬
ora hereticoꝵ conticescunt. quia ⁊si eoꝵ
corda in insaniaꝑu̾si sensus ebulliunt.
orthodori tam̃ imꝑatoris cep̃r praua
quȩ sentiunt. eloqui non p̃sumunt.
ita ut aꝑte udeamꝰ impleri đ scͥptũ ẽ.
Congregans sicut in utre aquas maris. Aqͣ
enim maris sicut in utre congregata ẽ.
qr amara hereticoꝵ scientia quicquid ho¬
die prauũ sentit: in pectore cõpͥmit. ⁊ aꝑte

Expanded text:
aut perversi homines prava loquentes dilaaut perversi homines prava loquentes dilanient, aut maligni spiritus oblectamenta vitiorum persuadentes devastent. Sed in his omnibus ipse nos instruat, qui propter nos homo factus est. Qui dignatus est fieri quod fecit, ipse et infirmitati meae, et tuae charitati spiritum sui amoris infundat, atque in omni sollicitudine et custodia circumspectionis oculum nostri cordis aperiat. Quod vero ad sacros ordines rectae fidei viri perducuntur, sima ejus conjuge, et ejus mansuetissima sobole, semper orandum est, quorum temporibus haereticorum ora conticescunt, quia etsi eorum corda in insania perversi sensus ebulliunt, orthodoxi tamen imperatoris tempore prava quae sentiunt eloqui non praesumunt; ita ut aperte videamus impleri quod scriptum est: Congregans sicut in utre aquas maris. Aqua enim maris sicut in utre congregata est, quia amara haereticorum scientia quidquid hodie pravum sentit, in pectore comprimit, et ape
Abbreviated transcription (Latin):
demꝰ. magnasq omp̃i deo grãs ex solui¬
mus. qui et immittatis gregis sui pasto¬
rib fidem quam semel scĩs patribus
tradidit. etiam post eos immutabilẽ
custodit. Predicator egregius dicit.
fundamentum aut̃ aliud nemo pot̃
ponere. pret̃ id quod positum ẽ. quod
cem tenet. eundem iħm xp̃m dei et
hominis filium apud se posuit funda¬
mentum. Sꝑandum ergo ẽ. quia ubi
xp̃c fundamentum ẽ. bonoꝵ quoq
oꝑum sequatur ȩdificium. Ipsa quoq
ueritas ꝑ se dicit. Qui non intrat ꝑ ostiũ
in ouile ouium s ascendit aliunde. ille
fur ẽ. ⁊latro. Qui aut̃ intrat ꝑ ostium.
pastor ẽ. ouium. Et paulo post subicit
dicens. Ego sum ostium. Ille uero ad
ouile ouium intrat ꝑ ostium. qui intrat
uera sentit. et predicat. predicata custo¬
dit. culmen regiminis ad officium por
tandi oneris suscipit. non ad appetitum
głȩ transitorii honoris. Curȩ quoq susce¬
pti ouilis sollert̃ inuigilat. ne oues dei

Expanded text:
demus, magnasque omnipotenti Deo gratias exsolvidemus, magnasque omnipotenti Deo gratias exsolvimus, qui, et immutatis gregis sui pastoribus, fidem quam semel sanctis Patribus tradidit etiam post eos immutabilem custodit. Praedicator autem egregius dicit: Fundamentum aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum est, quod tem tenet, eundem Iesum Christum Dei et hominis filium apud se posuit fundamentum. Sperandum ergo est, quia ubi Christus fundamentum est, bonorum quoque operum sequatur officium. Ipsa quoque per se Veritas dicit: Qui non intrat per ostium in ovile ovium, sed ascendit aliunde, ille fur est et latro; qui autem intrat per ostium, pastor est ovium. Et paulo post subiecit dicens: Ego sum ostium. Ille ergo in ovile ovium intrat per ostium, qui intrat vera sentit et praedicat et praedicata custodit; culmen retandi oneris suscipit, non ad appetitum gloriae transitorii honoris. Curae quoque suscepti ovilis solerter invigilat, ne oves Dei
Abbreviated transcription (Latin):
eruata ueritate historiȩ. quid ẽ. aliud
q̃ diluuii tempore humanum genꝰ
extra archam moritur. aduitam uero
in archa seruatur. nisi hoc qͥ aꝑte nunc
cernimꝰ. quia infideles quosq extra ȩccle¬
siam peccati sui unda ꝑimit: ifideles suos
in fide atq incaritate sc̃ẽ eccłȩ unitas qͣsi
arche compago custodit: Quȩ archa
uidelicet de imputribilib lignis compin¬
gitur. quia de animab: fortib atq in bo¬
no suo ꝑseuerantib ȩdifficatur. Et cum
a scłari uita unusquisq conu̾titur. quasi
adhuc ligna de montib succiduntur.
Cum uero ad sc̃e eccłȩ ordinem. ad aliorũ
custodiam deducitur. quasi de excisis
atq compositis lignis ad seruandam uitã
hominum archa edificatur. Quȩ ꝓfecto
archa cessante diluiio in monte requie¬
uit. quia huiꝰ uitȩ corruptione cessante:
cum maloꝵ oꝑum fluctꝰ transierut.
in cȩlesti patria scã ȩccła uelut in mon¬
te requiescet excelso. In huiꝰ itaq archȩ

Expanded text:
ervata veritate historiae, quid aliud est quod diluvii tempore humanum genus extra arcam moritur, ad vitam vero in arca servatur, nisi hoc quod aperte nunc cernimus, quia infideles quosque extra Ecclesiam peccati sui unda perimit, et fideles suos in fide atque in charitate sanctae Ecclesiae unitas, quasi arcae compago, custodit? Quae arca videlicet de imputribilibus lignis compingitur, quia de animabus fortibus atque in bono suo perseverantibus aedificatur. Et cum a saeculari vita unusquisque convertitur, quasi adhuc ligna de montibus succiduntur. Cum vero ad sanctae Ecclesiae ordinem ad aliorum custodiam deducitur, quasi de excisis atque compositis lignis ad servandam vitam hominum arca aedificatur. Quae profecto arca, cessante diluvio, in monte requievit, quia hujus vitae corruptione cessante, cum malorum operum fluctus transierint, in coelesti patria sancta Ecclesia velut in monte requiescet excelso. In hujus itaque arcae
Abbreviated transcription (Latin):
tem cȩlestis regni glam cupit acqui¬
rere. ad faciendum lucrum creatori suo
debet enixius laborare. ut ad ea quȩ de¬
siderat oꝑationis suȩ gradib possit ascen¬
dere.sic̃ uos fecisse gaudemꝰ. Remeantes
gͥ dilectissimꝰ filius nr̃ laurentius prb̃r.
ꝙ petrus monachus. quał erga reueren

Expanded text:
elestis gloriam cupit acquirere, ad faciendum lucrum 1113 Creatori suo debet enixius laborare, ut ad ea quae desiderat operationis suae gradibus possit ascendere, sicut vos fecisse gaudemus. Remeantes igitur dilectissimus filius noster Laurentius presbyter et Petrus monachus, qualis erga reveren
Abbreviated transcription (Latin):
omnipotentis dĩ timore. om̃imͦ ñ audemꝰ.
Quid si boc petere ille noluerit. quod pus
faciat ꝑmisceri. Quod uero ipse fecerit.
si canonicum ẽ.sequimur. si uero canoniẽ
non ẽ. in quantum sine peccato nõ ua¬

Expanded text:
omnipotentis Dei timore omnimodo non valemus. omnipotentis Dei timore omnimodo non valemus. Quod si hoc ita petere ille noluerit, quod piisfaciat permisceri. Quod vero ipse fecerit, si canonicum est, sequimur. Si vero canonicum non est, in quantum sine peccato no
Abbreviated transcription (Latin):
Scripsit mͥ cua dilectio. pussimũ dnm̃
Inrm̃ reuerentissimo frĩ meo iohanne
pͥme iustiniane epõ pro egritudine capi¬
tis quam patitur preciꝑe succedi. ne forte
dum ep̃i iura eadem ciuitatis non habet.
quod absit ab hostib ꝑeat. Et quidẽ nusꝗͣ
canones precipiunt. ut ꝓ egritudine ep̃o
succedatur. ⁊ omnino iniustum ẽ. ut si mo¬
lestia corporis irruit. honore suo pͥuetur e¬
grotus. atq ideo hoc ꝑ nos fieri nullatemus
potest. ut ne peccatũ in mea anima ex eiꝰ
depositione ueniat. S suggerendum est
ut si is qui ẽ. in regimine egrotat. dispen¬
sator illi requiratur talis. qui possit eius
curam omnem agere. ⁊ locũ illiꝰ in regimi¬
ne eccłȩ ipso non deposito ac in custodia
datur. neq ciuitas inueniatur neglecta eẽ
Si uero isdem reuerentissimꝰ ioħs fortasse
ꝓmolestia sua pecierit ut ab ep̃atus debe¬
at honore uacare. eo petitionẽ scͥpto dante
concedendum ẽ. Alit̾ aut̃ nos id facere pro

Expanded text:
dilectio, piissimum domnum nostrum reverendissimo fratri meo Joanni, primae Justinianae episcopo, pro aegritudine capitis quam patitur, praecipere succedi, ne forte dum episcopi jura eadem civitas non habet, quod absit, ab hostibus pereat. Et quidem nusquam canones praecipiunt ut pro aegritudine episcopo succedatur. Et omnino injustum est ut si molestia corporis irruit, honore suo privetur aegrotus. Atque ideo hoc per nos fieri nullatenus potest, ne peccatum in mea anima ex ejus depositione veniat. Sed suggerendum est ut si is qui est in regimine, aegrotat, dispensator illi requiratur talis qui possit ejus curam omnem agere, et locum illius in regimine Ecclesiae, ipso non deposito, conservare, ac in custodia datur, neque civitas inveniatur esse neglecta. Si vero idem reverendissimus Joannes fortasse pro molestia sua petierit ut ab episcopatus honore debeat vacare, eo petitionem scripto dante concedendum est. Aliter autem nos id facere pro
Abbreviated transcription (Latin):
dixi. ne quotiens stultos homines deroga¬
re cognoscis. qualibet uł paruula mentis
tristitia tangaris. S quia sedari boc ipsũ
stultoꝵ hominũ murmur tranquilla ra¬
tione potest. peccatum credo. sibonum
qd̃ ualet fieri: neglig̃itur ut fiat. Nam
cum placare insanas mentes atq ad salu¬
tem reduce possumꝰ. scandalitare eas mi
uero cum uitari sine culpa possunt. des¬
picienda non sunt. ne cum culpa seruent᷑.
Quod sacro eu̾głio predicante cognouimꝰ.
quia cum ueritas dice̾t. non quod intrat
in os comquinat hominem. s. quod proce¬

Expanded text:
dixi, ne quoties stultos homines tibi derogadixi, ne quoties stultos homines tibi derogare cognoscis, qualibet vel parvula mentis tristitia tangaris. Sed quia sedari hoc ipsum stultorum hominum murmur tranquilla ratione potest, peccatum credo si bonum quod valet fieri negligitur ut fiat. Nam cum placare insanas mentes atque 1129 ad salutem reducere possumus, scandalizare eos minam vero, cum vitari sine culpa possunt, despicienda non sunt, ne cum culpa serventur. Quod sacro Evangelio praedicante cognovimus, quia cum Veritas diceret: Non quod intrat in os coinquinat hominem, s
Abbreviated transcription (Latin):
dicatione currere cestatur ꝑ infamiam
ibonam famã. Qui etiam dic̃. Ut sedu¬
ctores & ueraces. Si gͥ fuer̃ qui malam
famã paulo imponerent. qui hunc se¬
ductorem uocarent. quis rogo xp̃ianꝰ
debet indignum ducere. pro xp̃o inui¬
rias audirẽ : Quantȩ aut̃ uirtutis pre¬
cursor nr̃i redemptoris fuit nouimꝰ. qui
ꝑ sacrum eloquium non solum plusqͣm
mortis eius historia testatur. pꝰ mortem
a ꝑsequutorib eius corpus incensum ẽ.
S quid ista de scĩs hominib dicimus:
homo factus ẽ. loquam᷑. qui ante mort̾e
iniuriam. quia demonium haberet au¬
diuit: pꝰ mortẽ uero a suis ꝑsequutoribus
seductor appellatus ẽ. cum dicerent sci¬
mus quia seductor ille dix̃. pꝰtres dies
resurgam. Quanta ergo nos peccatores
alingua uł manib iniquoꝵ hominum
portare necesse ẽ. qui in aduentu ȩcermi
iudicis udicandi sumꝰ. si et ipse tanta pꝰ
dulcissima ⁊ excellentissima filia breuit̃

Expanded text:
dicatione currere testatur per infamiam dicatione currere testatur per infamiam et bonam famam. Qui etiam dicit: Ut seductores et veraces. Si fuerunt qui malam famam Paulo imponerent, qui hunc seductorem vocarent, quis ergo nunc Christianus debet indignum ducere pro Christo injurias audire? Quantae autem virtutis praecursor nostri Redemptoris fuit novimus, qui per sacrum eloquium non solum plusquam mortis ejus historia testatur, post mortem a persecutoribus ejus corpus incensum est. Sed quid ista de sanctis hominibus dicimus? homo factus est, loquamur, qui ante mortem in injuriam quia daemonium haberet audivit; post mortem vero a suis persecutoribus seductor appellatus est, cum diceret: Scimus quia seductor ille dixit: Post tres dies resurgam. Quanta ergo nos peccatores a lingua vel manibus iniquorum hominum portare necesse est, qui in adventu aeterni judicis judicandi sumus, si et ipse tanta tamdulcissima et excellentissima filia, breviter
Abbreviated transcription (Latin):
dics. In medio nationis prauȩ ⁊ ꝑuse. int̃
quos lucetis sic̃ luminaria in mundo. uer¬
bum uitȩ continentes. Quia ergo scͥpt᷑a
teste cognoscimꝰ in bac uita bonos sine
malis eẽ ñ posse: de stultoꝵ uocib excel¬
lentia ur̃a turbari nullatenꝰ debet. iaxi¬
me quia in ommipotentis dĩ mĩa tẽ certa
fiducia ẽ: quando ꝓ bono oꝑe adu̾sitatis
aliquid in hoc mundo recipitur. ut ple¬
cum adu̾sum uos om̃e malum dixerint
homines. mentientes ꝓpt̃ nom̃ meũ. Qui
in consolatione nr̃a sua in exemplum ad¬
ducere obprobria dignatus ẽ. dic̃s. Si pa¬
tremfamilias beelzebub uocauer̃. qͣnto
magis domesticos eius: Sunt aut̃ pluri¬
mi qui uitam bonoꝵ fortasse amplius
quam debent laudant. ⁊ne qua elatio
de laude subriꝑiat: ꝑmittit omp̃e deris
malos in obtrectationem ⁊ oburgationẽ
ꝓrumꝑe. ut siqua culpa ab ore laudanti¬
ũ incorde nascit᷑ ab ore uitu. ꝑartiũ
suffocetur. Hinc ẽ qd doctor gentiũ mnpre¬

Expanded text:
 In medio nationis pravae et perversae, inter quos lucetis, sicut luminaria in mundo, verbum vitae continentes Quia ergo Scriptura teste cognoscimus in hac vita bonos sine malis esse non posse, de stultorum vocibus excellentia vestra turbari nullatenus debet, maxime quia in omnipotente Deo tunc certa fiducia est, quando pro bono opere adversitatis aliquid in hoc mundo recipitur, ut plecum adversum vos omne malum dixerint homines, mentientes propter nomen meum. Qui in consolatione nostra sua in exemplum adducere opprobria dignatus est, dicens: Si patrem familias Beelzebub vocaverunt, quanto magis domesticos ejus ? Sunt autem plurimi qui vitam bonorum fortasse amplius quam debent laudant; et ne qua elatio de laude subripiat, permittit omnipotens Deus malos in obtrectationem et objurgationem prorumpere, ut si qua culpa ab ore laudantium in corde nascitur, ab ore vituperantium suffocetur. Hinc est ergo quod doctor gentium se in prae
Abbreviated transcription (Latin):
crimas loquebantur. ñ minor nos dile¬
ctissimi filii nr̃i quam uos de patris egri¬
tudine meror afficit. Nec enim extrancam
possumus reputare cristiciam. quippe
quȩ nobis caritatis lege fit propͥa. Sed
quia in nulla desperatione de redemptoris
consolationẽ patͥs erigite spem urãm in om¬
nipotentis dĩ man̾u ponite: iin ipsius pro¬
tectione confidimꝰ: quia & ab om̃i uos ad¬
u̾sitate custodic: atq tribulationẽ urãm
exhilarat: & sedm pat̾na desideria propi¬
tius uos ordinari concedit. Si uero debitũ
humanȩ sortis impleũit: nec te desperatio aliqͣ
uos compͥmat. uł quoꝵdam uob̾ uerba
t̾rorem incutiant. Nam post dm̃ qui or¬
phanoꝵ gub̃nator ac protector ẽ.: sic de
litati ũȩ prouidere ut possumꝰ adiuuante
dño festinamꝰ. ut necuos inustoꝵ hõium
concussio ulla ꝑturbet. ⁊ nos debitum qͦ
de parentum ur̃oꝵ benignitate contraxi¬
mus: uob̾ ꝑ omĩa repensemꝰ. Gr̃a itaq cȩle¬

Expanded text:
crymis loquebantur, non minor nos, dilectissimae filiae nostrae, quam vos de patris aegritudine moeror afficit. Nec enim extraneam possumus reputare tristitiam, quippe quae nobis charitatis lege fit propria. Sed quia in nulla desperatione de Redemptoris consolationem patris erigite, spem vestram in omnipotentis Dei manu ponite; et in ipsius protectione confidimus quia et ab omni vos adversitate custodit, atque tribulationem vestram exhilarat, et secundum paterna desideria propitius vos ordinari concedit. Si vero debitum humanae sortis impleverit, nec tunc desperatio aliqua vos comprimat, vel quorumdam vobis verba terrorem incutiant. Nam post Deum, qui orphanorum gubernator ac protector est, sic de litati vestrae providere ut possumus adjuvante Domino festinabimus, ut nec vos injustorum hominum concussio ulla perturbet, et nos debitum quod de parentum vestrorum bonitate contraximus vobis per omnia repensemus. Gratia itaque coele
Abbreviated transcription (Latin):
dari debeant: distribuimꝰ. S quia sicut ꝑre¬
uidimꝰ non om̃ib equaliter ẽ prebendũ:
necesse ẽ. ut tina cum predicto subdiacono
prout preuideritis dare singłis debeatis.
atq id modis om̃ib studeatis. quatinus
quod alter iniuste detinuit: uos deuote
ac celerius impendendo ad ur̃am possitis

Expanded text:
dari debeat distribuimus. Sed 1118 quia, sicut praedari debeat distribuimus. Sed 1118 quia, sicut praevidimus, non omnibus aequaliter est praebendum, necesse est ut una cum praedicto subdiacono, prout praevideritis, dare singulis debeatis, atque id modis omnibus studeatis, quatenus hoc quod alter injuste detinuit vos devote ac celerius impendendo ad vestram possitis
Abbreviated transcription (Latin):
empore quo fr̃nitas ur̃a ad ep̃atus of¬
ficium deo auctore prouecta ẽ: consti¬
tuisse nos recolit. ut ex peccuniis ȩccłe uĩx
portio cleri uł pauꝑum quam minime
decessor ur̃ prebuerat: id ẽ. quadringenti
solidi seorsum fieri debiussent. qui eiusdẽ
cleri atq pauꝑum erogatiom profice̾nt.
Quod quia diutius non ẽ differendum: uo¬
lumꝰ ut scđm distributionem presentib
scͥptis in sertam coram anthenuo subdia¬
cono inõ sine difficultate aliqua fr̾nitas
ur̃a debeat erogare. Prebendi itaq sunt
clericis ur̃is ꝑ singulos sicut ꝓspexeritis
simul omĩs sũma solidi centum p̃iacenti¬
b quos centum .xxui. ẽẽ cognouimus.
clericis ꝑegrinis. solidi quinquaginta.
hominib honestis ac egenis quos publice
petere uerecundia non ꝑmictit: solidi cen
singulos solidos uł si uisum fuerit ampliꝰ
dimittantur. Reliquis uero pauꝑum qui ele¬
mosinam publice petere consuer̃. solidos
triginta sex. Ecce nos quantum uł quibus

Expanded text:
empore quo fraternitas tua ad episcopatus officium Deo auctore provecta est, constituisse nos recolit ut ex pecuniis Ecclesiae vestrae portio cleri vel pauperum, quam minime decessor vester praebuerat, id est quadringenti solidi seorsum fieri debuissent, qui ejusdem cleri atque pauperum erogationi proficerent: quod quia diutius non est differendum, volumus ut secundum distributionem praesentibus scriptis insertam, coram Anthemio subdiacono nostro, sine difficultate aliqua, fraternitas vestra debeat erogare. Praebendi itaque sunt clericis vestris per singulos, sicut prospexeritis, simul omni summa solidi centum; praejacentibus, quos centum viginti sex esse cognovimus, clericis peregrinis solidi quinquaginta; hominibus honestis ac egenis, quos publice petere verecundia non permittit, solidi centsingulos solidos, vel si visum fuerit amplius dimittantur. Reliquis vero pauperibus qui eleemosynam publice petere consueverunt, solidos triginta sex. Ecce nos quantum vel quibus
Abbreviated transcription (Latin):
uł capitis faterentur. s subito ꝑ eu̾sugnib
inferni sunt traditi: Nos ergo habemus
indicium quia derelicti non sumꝰ. quia
assidue flagellam᷑. teste scͥptura quȩ dic̃.
Quem diligit dñs castigat. flagellat aut̃
omnẽ filium quẽ recipit. In ipsis itaq u̾¬
berib dĩ. reuocemꝰ ad memoriam ⁊ eius
munera:inri reatus dampna. Pensemus
& quanta mala sub eius bonitate com¬
misimus. impleamꝰ quod ꝑ propħam do¬
minus dicit. Reduc me in memoriam.
ut iudicemur simul. Iudicem᷑ mͦ in mͣa
cogitatione cum deo. ne distrirte pꝰmo¬
dum iudicemur a deo. Quid ⁊ enim paulꝰ
euadere districtionem iudicii sequentis.
ꝑ amaritudinem penitentiȩ omnẽ sͥ
dulcedinem int̾imat uitȩ presentis. Quȩ¬
cumq aut̃ huiꝰ mundi bona sunt. cuiꝰ
dona sunt nisi conditoris: S libere no¬
bis ñ debet donũ dĩ. quod ꝑ delectationẽ
sui separat ab amore dĩ. ne data danti

Expanded text:
vel capitis paterentur, sed et subito percussi ignibus vel capitis paterentur, sed et subito percussi ignibus inferni sunt traditi? Nos ergo habemus indicium, quia derelicti non sumus, qui assidue flagellamur, teste Scriptura, quae dicit: Quem diligit Dominus castigat, flagellat autem omnem filium quem recipit. In ipsis itaque verberibus Dei revocemus ad memoriam et ejus munera, et nostri reatus damna. Pensemus it Dominus, et quanta mala sub ejus bonitate commisimus. Impleamus quod per prophetam Dominus dicit: Reduc me in memoriam, ut judicentur simul. Judicemur modo in nostra cogitatione cum Deo, ne districte postmodum judicemur a Deo. Quid etenim Paulusevadere districtionem 1115 sententiae judicii sequentis, per amaritudinem poenitentiae omnem sibi dulcedinem interimat vitae praesentis. Quaecunque autem hujusmodi bona sunt, cujus dona sunt, nisi conditoris? Sed libere nobis non debet donum Dei, quod per delectationem sui separat ab amore Dei, ne data danti
Abbreviated transcription (Latin):
alloquium solluens ea uolui loqui
quȩ patior. s incongruum puto narrare
quȩ nostis. Podagre enim dolorib tor¬
queor. qui imͥ ⁊uobis ñ disparilit̃ noti.
dũ apd̾ nos uebement̃ excrescunt: nos
decrescere a uita fecer̃. Int̾ quos quid a¬
dimento multa ꝑeccauimꝰ. ex carnis af¬
flictione purgamur: Sciendum nobis
et sumoꝑe in flecib cota mentis conu̾sio¬
ne uigilandum: ne de tormento ad tor¬
m̃ta transeamꝰ. Considerandũ quoq ẽ qͣn¬
ca g nos dispensatione ꝑietatis agit
conditor nr̃: quod morte dignos assidue
ꝑcutit: ⁊tam̃ adhuc minime occidit
Mmatur enim quod faturus ẽ:⁊tam̃ non
facit. ut dolores Nos precurrentes terre¬
ant. ⁊conu̾sos ad timorem districti iudi¬
abscondãt. Quis enim dicat: quis enume¬
rare sufficiat: quanti in sua luxuria di¬
missi: in blasphemiis quoq ⁊ suꝑbia pro¬
ruentes: in rapinis & in iniquitatibus
ꝑmanentes: usq ad diem obitus sui ita
in hoc scło uixerunt ut nunquã dolorẽ

Expanded text:
lloquium solvens, ea volui loqui quae patior. Sed incongruum puto narrare quae nostis. Podagrae enim doloribus torqueor, qui et mihi et vobis non dispariliter nocivi, dum apud nos vehementer excrescunt, nos decrescere a vita fecerunt. Inter quos quid adimento multa peccavimus, ex carnis afflictione purgamur. Sciendum quoqueet summopere in fletibus tota mentis conversione vigilandum, ne de tormento ad tormenta transeamus. Considerandum quoque est quanta erga nos dispensatione pietatis agat conditor noster, quod morte dignos assidue percutit, et tamen adhuc minime occidit. Minatur enim quod facturus est, nec tamen facit, ut dolores nos praecurrentes terreant, et conversos ad timorem districti judiabscondant. Quis enim dicat, quis enumeret quanti in sua luxuria dimissi, in blasphemiis quoque et superbia proruentes, in rapinis et iniquitatibus permanentes usque ad diem obitus sui, ita in hoc saeculo vixerunt, ut nunquam dolorem
Abbreviated transcription (Latin):
ohannes seruus & actor domni uenantii.
sanctuaria beati seuerini confessoris oblata
petitione suprascͥpto dño suo postulat
debere concedi. quatinꝰ in eius nomine
conuenit obedire. ut deuotionis suȩ in
conseeratione quam postulat potiatur

Expanded text:
oannes, servus et actor domni Venantii, sanctuaria beati Severini confessoris, oblata petitione, suprascripto domino suo postulat debere concedi, quatenus in ejus nomine convenit obedire, ut devotionis suae in consecratione quam postulat potiatur
Abbreviated transcription (Latin):
nisi sola utilitatis causa fecimꝰ. scientes
ꝓpt̾ ꝑsonas ibidem sconsistentes ualde ne¬
cessariam illic ur̃am fuisse presentiam.
S ne forte ex hoc ingratum erga uos ani¬
mũ nr̃m eredatis quod absit existere. si
ueniendi uob uoluntas ẽ. apto uos cemp̃r
apłoꝵ liminib presentate. Nam quantũ
ad nos ꝑtinet. ita caritatem urãm diligimꝰ.
ut uidere uos sepius cupiamꝰ. Gr̃ rustici¬

Expanded text:
nisi sola utilitatis causa fecimus, scientes nisi sola utilitatis causa fecimus, scientes propter personas ibidem consistentes valde necessariam illic vestram fuisse praesentiam. Sed ne forte ex hoc ingratum erga vos animum nostrum credatis, quod absit, existere, si veniendi vobis voluntas est, apto vos tempore apostolorum liminibus praesentate. Nam quantum ad nos pertinet, ita charitatem vestram diligimus, ut videre vos saepius cupiamus
Abbreviated transcription (Latin):
nec illic sit ratio retinendi. Uos tam̃ in qͣntũ
potestis mał hominib obuiate. earũ sub¬
stantiam propt̃ dm̃ om̃pcentẽ uelut pro¬
pͥam defendite:⁊ si adhuc licet. quomodo
omĩs occasio remoueatur iuolentiȩ. in pre¬
dicti uiri domni uenantu testam̃to ꝓui¬
dece.Si aut̃ ita placet ut palatio cõmen¬
dentur. mͥ non debet imponere pondus.
ut in anima mea curã ordinationis eaꝵ¬
uelit impingere. de quarum ordinatiõe
qualit̾ cogitem om̃ptentẽ dm̃ sufficiat
scire. Unde statim filio meo anatholio di¬
cia rusticͥana loqui studeat: iqualiter de
ꝑsonis quarum mͥ nomina transmissa st̃.
debeat exquirere ⁊ iudicare: scribere curaui.
ut nobis omĩa sub celeritate indicet. et
quȩ fienda sunt: deo ordinante disponant᷑.
Pret̾ea in scͥptis quȩ ad nos misistis. fr̃nitatẽ
eam quasi pro ĩgͣtitudine aliqua uenire
noluimꝰ. dũ quando non illud obaliuo

Expanded text:
nec illis sit ratio retinendi. Vos autem, in quantum nec illis sit ratio retinendi. Vos autem, in quantum potestis, malis hominibus obviate. Earum substantiam propter Deum omnipotentem, velut propriam, defendite; et si adhuc licet, quomodo omnis occasio removeatur violentiae in praedicti viri domni Venantii testamento providete. Si autem ita placet ut palatio commendentur, mihi non debet imponere pondus ut in anima mea curam ordinationis eaelit impingere, de quarum ordinatione qualiter cogitem omnipotentem Deum sufficiat scire. Unde statim dilectissimo filio meo Anatociana patricia loqui studeat, et qualiter de personis quarum mihi nomina transmissa sunt debeat exquirere et indicare, scribere curavi; ut nobis omnia sub celeritate indicet, et quae fienda sunt, Deo ordinante, disponantur. Praeterea, in scriptis quae ad nos misistis fraternitateeam quasi pro ingratitudine aliqua venire noluissemus, quando non illud ob aliud
Abbreviated transcription (Latin):
uidit eas ordinari. quod quam sit contra¬
rium pͥori uoluntati: ꝑpenditis. Ex qua re
dubito ne hominib in sicilia positis et
querentib occasionẽ in reb ipsius. apta de
Toccasio. Ham hoc cognoscite. quid fa¬
llo cturi ft̃ qui nulla existente causa
iam sigillum in substantia ipsius quantũ
dr̃ nitebant᷑ imponere. Num qͥd ñ illos uide¬
t᷑ ratio ad faciem adiuuare: iadhoe illis
iustã qͣsi prebere materiam: Si dixerint
domno imꝑatori cõmendate st̃. negligere
ñ possumꝰ. ꝑiculi nr̃i int̾est res. institutũ
facͥmus quousq domnꝰ imꝑator constan
tinopolim duci preceꝑit. Dic ergo quid
adhȩc facturus sum. quando homini ha¬
benti potestatem. pat̾na uidet̃ cõmenda¬
tio concordare. Me enim coniurat ut ita
eas ordinari ꝓuideam. quatinꝰ aut in ro¬
mana ciuitate sint: aut de sicilia ñ tollan¬
tur & ille id ag̃ ut eas nulla nec huc deducendi

Expanded text:
aeviderit ordinari. Quod quam sit diveaeviderit ordinari. Quod quam sit diversum priori voluntati perpenditis. Ex qua re dubito ne hominibus in Sicilia positis et quaerentibus occasionem in rebus ipsius apta detur occasio. Nam hoc cognito, quid facturi sunt qui, nulla existente causa, jam sigillum in substantia ipsius, quantum dicitur, nitebantur imponere. Nunquid non illos videtur ratio ad faciem adjuvare, et ad hoc illis justam quasi praebere materiam? Si dixerint: Domno imperatori commendatae sunt, negligere non possumus, periculi nostri interest, res in tutum facimus, quousque dtinopolim duci praeceperit. Dic, rogo, quid ad haec facturus sum, quando homini habenti potestatem paterna videtur commendatio concordare? Me enim conjurat ut ita eas ordinari provideam, quatenus aut in Romana civitate sint, aut de Sicilia non tollantur, et ille id agit ut eas nulla nec huc deducendi,
Abbreviated transcription (Latin):
rat̾nitatis uĩxe scͥpta suscepi. quȩ michi de
dulcissimi filii mei domni uenantii egͥ¬
tũdine loquebantur. ⁊ cuncta cirra eum
qualit̾ acta sunt: enarrabant. S uno cem¬
ꝑe auditis &e illũ desꝑate acguit̃ egrotare &
in reb: orphanoꝵ homines iniquos insistere
uix se dolor in corde meo caꝑe poterat.
negligere non debet. ut de anima eius co¬
gitare debeat. exhortando. rogando. dĩ ter¬
ribile iudicium proponendo. ineffabilẽ
eius miscdam promittendo: ut ad habi¬
tum suum redire uł inextremũ debeat.
obsistat. ac deinde urm̃ ẽ. cogitare quomͦ
filie eius barbara ⁊ antonina debeant
ordinari. ut nulla occasio malis hominib
prebeatur. Nam pogtquã me de eis solli-¬
citudinis curam gerere conurauit. addens
ut earum debeam ordinationi ꝓspicere.
aliud in ȩpła sua sequutꝰ ẽ: quod hoc mͥ stu¬
dendi dubium ñ ẽ. quia possit obsistere.
Ait enim ut serenissimo domno imꝑatori
sepius supplicem. quatinꝰ ipse faciat ut p̃¬

Expanded text:
raternitatis vestrae scripta suscepi, quae mihi de dulcissimi filii mei domni Venantii aegritudine loquebantur, et cuncta circa eum qualiter acta sunt 1119 enarrabant. Sed uno tempore auditis et illum desperate ac graviter aegrotare, et in rebus orphanorum homines iniquos insistere, vix se dolor in corde meo capere poterat. negligere non debet, ut de anima ejus cogitare debeat, exhortando, rogando, Dei terribile judicium proponendo, ineffabilem ejus misericordiam promittendo, ut ad habitum suum redire vel in extremis debeat, obsistat; ac deinde vestrum est cogitare quomodo filiae ejus domna Barbara et Antonina debeant ordinari, ut nulla occasio malis hominibus praebeatur. Nam postquam me de eis sollicitudinis curam gerere conjuravit, addens ut earum debeam ordinationi prospicere, aliud in epistola sua secutus est, quod hoc mihi studenti dubium non est quia possit obsistere. Ait enim ut piissimo domno imperatori saepius supplicem, quatenus ipse eas faciat ut pr
Abbreviated transcription (Latin):
& sic insemet ipso głam habebit &e ñ in altero.
Si .u. laudib letamͣ. & uttuperationibu
frangimur. głam nrãm non in nobis
s inalioꝵ ore posuimꝰ. Et fatuę uirgines
in uasis sius oleum ñ sumpserunt. sapi¬
entes aut̃ sumꝑser̃ oleum in uasis suis
cum lampadib. Lampades quippe m̃ȩ
bona sunt oꝑa. De quib scͥptum est.¬
luceat lux nr̃a coram hominib ut uide¬
ant oꝑa ur̃a bona. uei. & głificent
patrem ur̃m qui in cęlis est. Tunc aut̃
oleum inuasis cum lampadibꝰ sumimꝰ.
quando de bonis actib nitorem głȩ
ñ laudantib proximis querimꝰ. s hẽ
in cestimonio conscientiȩ seruamus.
de nobis dr̃. recurrere ad archana m̃tis
debemus. Et si om̃s uituperent. liber est
tam̃ quem conscientia ñ accusat. quia
si om̃s laudant. liber ẽẽ non potest. si
hunc conscientia accusat. Unde de ioħe
ueritas dicit. Quid existis in desertum
uidere : harundinem uento agitatam:

Expanded text:
et sic in semetipso gloriam habebit, et non in altero. et sic in semetipso gloriam habebit, et non in altero. Si enim laudibus laetamur, et detractionibus frangimur, gloriam nostram non in nobis, sed in aliorum ore posuimus. Et quidem fatuae virgines in vasis suis oleum non sumpserunt, sapientes autem sumpserunt oleum in vasis suis cum lampadibus. Lampades quippe nostrae bona sunt opera. De quibus sc« Luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . » Tunc autem oleum in vasis cum lampadibus sumimus, quando de bonis actibus nitorem gloriae non a laudantibus proximis quaerimus, sed haec in testimonio conscientiae servamus. de nobis dicitur, recurrere ad arcana mentis debemus. Etsi omnes vituperent, liber est tamen quem conscientia non accusat. quia et si omnes laudent, liber esse non potest, si hunc conscientia accusat. Unde de Joanne Veritas dicit: Quid existis in desertum videre? arundinem vento agitatam.
Abbreviated transcription (Latin):
Agnas omp̃i deo grãs agere debemus.
qđ pussimi ⁊ benignissimi imꝑatorĩs
nr̃i tales de suo genere iuxta se propinqͦs
habent. de quoꝵ conu̾satione nob̃ om̃ib
grande sit gaudium. Unde ꝙ pro isdem
diũs continue nob̃ orandum ẽ: ut corũ
uita cum suis om̃ib procegente celesti gr̃a
ꝑ longa tempora ⁊tranquilla seruetur.
Indico aut̃ quod leuitate popłi tumultũ
contra uos detractionis exortum. quibꝰdã
tiam urãm audio fuisse ñ modice contri¬
statam. Qd̃ si ita ẽ. ualde miror cur uos
que cor fixistis in celo u̾ba hominũ agitãt
in t̾ra. Beatus et enim iob cum amici esꝰ
qui ad consolandum uenerant in mere¬
pationem prosilissent. ait. Eoce enim in
cȩlo cestis ms. ⁊ conscius m̃s in excelsis.
Qui enĩ uite sue incelo destem ht̃ iudicia homi¬
nũ int̾ra ꝑtimescere ñ debet. Dux qͦ bonorũ pau¬
lus dic̃. Gła nr̃a hec est testimoniũ conscientie
nr̃e. Qui tterũ dicit. Opus suũ ꝓbet unusqͥsq :

Expanded text:
agnas omnipotenti Deo gratias agere debemus, quod piissimi et benignissimi imperatores nostri tales de suo genere juxta se propinquos habent, de quorum conversatione nobis omnibus grande sit gaudium. Unde et pro eisdem dominis continue nobis orandum est, ut eorum vita cum suis omnibus, protegente coelesti gratia, per longa tempora et tranquilla servetur. Indico autem quod levitate populi tumultum contra vos detractionis exortum nuntiantibtiam vestram audio fuisse taedio non modico contristatam. Quod si ita est, valde miror cur vos, qui cor fixistis in coelo, verba hominum agitent in terra. Beatus enim Job, cum amici ejus qui ad consolandum venerant in increpationem prosiliissent, ait: Ecce enim in coelo testis meus, et conscius meus in excelsis. Qui enim vitae suae in coelo testem habet, judicia hominum in terra pertimescere non debet. Dux quoque bonorum Paulus dicit: Gloria nostra haec est testimonium conscientiae nostrae. Qui iterum dicit: Opus suum probet unusquisque,
Abbreviated transcription (Latin):
eieceris. Quod si uerum ẽ. rem te omnino
inhonestam: i non leuit̃ increpandam. fe¬
cisse cognoscas. Eosdem ergo clericos ep̃o
suo sine mora restitue. ⁊ hoc de cet̾o caue
cõmittere. quia si neglexeris: nr̃os te noue¬
ris. non mediocrit̾ motus incurrere. GR̃¬

Expanded text:
ejeceris; quod si verum est, rem te omnino ejeceris; quod si verum est, rem te omnino inhonestam et non leviter increpandam fecisse cognoscas. Eosdem ergo clericos episcopo suo sine mora restitue. Et hoc de caetero cave committere, quia si neglexeris, nostros te noveris non mediocriter motus incurrere.
Abbreviated transcription (Latin):
Seruenit ad nos quod si quis contra
clericos quoslibet causam babeat. despec¬
tis eoꝵ ep̃is: cosdem clericos in tuo facias
iudicio exhiberqͥ. Quod si ita ẽ qͥa ualdc̃stat
ẽẽ incongruum. hac cͥ auctoritate preci¬
pimꝰ. ut hoc denuo facere non p̃sumas. s
si quis contra quemlibet clericum causam
habuerit: epm̃ ipsius adeat. ut aut ipse co¬
gnoscat. aut certe ab ipso iudices deputen¬
tur. aut si forte ad arbitros eundum est.
partes ad eligendum ab ipsom exͬcusatio
deputata compellat. Siquis uero cleri¬
cus uł laicus contra ep̃m causam habue¬
rit: tunc te int̾ponere debes. ut int̾ eos
aut ipse cognoscas: aut certe ce ãmonen¬
ce sͥ iudices eligant. Nam si sua unicuiq
ep̃o uiris dictio non seruatur. quid aliud
agitur. nisi ut ꝑ nos ꝑ quos ȩcclastieus cu¬
stodri debuit ordo. confundatur: Item
nuntiatum ẽ nob̃. quia quosdam clericos
exigente culpa in penitentiã cõmissi sunt:
nesciente eo tua illos exinde auecoritate

Expanded text:
Pervenit ad nos quod si quis contra clericos quoslibet causam habeat, despectis eorum episcopis, eosdem clericos in tuo facias judicio exhiberi. Quod si ita est, quia valde constat esse incongruum, hac tibi auctoritate praecipimus ut hoc denuo facere non praesumas. Sed si quis contra quemlibet clericum causam habuerit, episcopum ipsius adeat, ut aut ipse cognoscat, aut certe ab eo judices deputentur; aut si forte ad arbitros eundum est, partes ad eligendum judicem ab ipso exsecutio deputata compellat. Si quis vero clericus vel laicus contra episcopum causam habuerit, tunc te interponere debes ut inter eos aut ipse cognoscas, aut certe te admonente sibi judices eligant. Nam si sua unicuique episcopo jurisdictio non servatur, quid aliud agitur, nisi ut per nos per quos ecclesiasticus custodiri debuit ordo, confundatur? Item nuntiatum est nobis quia quosdam clericos exigente culpa, in poenitentiam missi sunt, nesciente illo, tua illos exinde auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
atore hic presentium candido abbate
nutrimento letatus sum: quod in eo stu¬
dium tuę fr̃nitatis apꝑaruit. tanto con¬
tristatus sum: quod in eius ut uolui pre¬
sentia frui ñ potui. Propt̃ quod me et
egrotum repꝑit. ⁊ discedens in infirmitate
adhuc positum dereliquit. Multum enĩ
iam temꝑus ẽ. quod surgere de lectulo ñ
pandit. ⁊ fit plerumq ut uno in me cẽ¬
pore ardor cum dolore confligat. ⁊corpꝰ
in me animꝰq deficiat. Quantis aut̃ alus
necessitatib extra hȩc quȩ reculi infirmi¬
tatis afficiar: enumerare ñ ualeo. s breuit̃
dico qr sic me infectio noxii humoris in¬
bibit. ut uiuere mͥ pęna sit:⁊ mortẽ desi¬
derant̃ expectem. quam gemitib meis
solam eẽ credo posse remedium. Proinde
et̃ scĩssime diuinȩ pro me pietatis mĩam
propitius mitiget: ⁊patientiam tolerandi
plagam poterat culpa. crescat ex mur-¬

Expanded text:
atore huc praesentium Candido abbate nutrimento laetatus sum, quod in eo studium tuae fraternitatis apparuit, tanto contristatus sum quod ejus, ut volui, praesentia frui non potui, quod me et aegrotum reperit, et discedens in infirmitate adhuc positum dereliquit. Multum enim jam tempus est quod surgere de lectulo nonpandit; et fit plerumque ut uno in me tempore ardor cum dolore confligat, et corpus in me animusque deficiat. Quantis autem aliis necessitatibus extra haec quae retuli infirmitatis afficiar, enumerare non valeo. Sed breviter dico quia sic me infectio noxii humoris imbibit, ut vivere mihi poena sit, et mortem desideranter exspectem, quam gemitibus meis solam esse credo posse remedium. Proinde, frater sanctissime, divinae pro me pietatis miseripropitius mitiget, et patientiam tolerandi ne curari per plagam poterat culpa, crescat ex mur