comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re aquas : et t̾ram reꝓmislionis in¬
trare ÷ et ad domũ dei ascendere. et
dicere cum ꝓpħa. Dñe dilexi deco¬
tem domus tue: ec locum habi¬
tationis głe tue. Et illud. unã
petii a dño hanc requiram: ut inha¬
bitem indomo dñi omnib diebus
uite mee. Felix illa conscientia et
beata uirginitas : in cuius corde
preter amorem xp̃i. qui est. sapieni¬
tia. castitas. patientia. atq iusticra.
cetereq uirtutes. nullus alius uer¬
saturamor: nec ad recordationem
hominis aliquando suspirat᷑. nec
uidere desiderat. quem cum iu¬
ne se agentim nom̃ infamat: qͥ¬
bus aꝑte dicendum est. utt aut nu¬
bant si se non possunt continere
aut contineant si nolunt nube¬
re. Digna res risu. immo planctu:
incedentib dñis ancilla urgo pro¬
cedit ornatior⁊ ut ꝓ nimia consu¬
ecudine. qͣra incomptam uideris.
dñam susciꝑis. Nonnulle separa¬
ta. et absq arbitris quertnt hos¬
picia. ut uiuant licentius: utan¬

Expanded text:
re aquas et terram repromissionis inre aquas et terram repromissionis intrare et ad domum dei ascedicere cum Propheta: Domine, dilexi decorem domus tuae, et locum habitationis gloriae tuae . Et illud: Unam petii a Domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo Domini, omnibus diebus vitae meae . Felix illa consbeata virginitas, in cujus corde, praeter amorem Christi, qui est sapientia, castitas, patientia atque justitia, caeteraeque virtutes, nullus alius versatur amor; nec ad recordationem hominis, aliquando suspirat; nec videre desiderat, quem cum vine se agentium nomen infamat. quibus aperte dicendum est, ut aut nubant, si se non possunt continere, aut contineant, si nolunt nubere. digna res risu, immo planctu: incedentibus dominis ancilla uirgo procedit ornatior, ut pro nimia consuetudine, quam incomptam uideris, dominam suspiceris. nonnullae separata et absque arbitris quaerunt hospitia, ut uiuant licentius, utan
Abbreviated transcription (Latin):
as patefacere. Qui sermo offendit
plurimos: dum unusquisq in se
intelligens quod dicebatur: non
quasi monitorem libenter audiuit:
sed quasi cͥminatorem sui oꝑis ad¬
uersatus est. Uerum quid ꝓfu¬
it armasse exercitum redamanti¬
um. et unlcus consciente dolore
monstrasse: Liber manet: homi¬
nes p̃cerierunt. Ocripsi et ad ple¬
asaiapa. et quicquid diti poterat. in
illis opusculis defloratum est: ut
aut ex suꝑfluo eadem a nobis repe¬
prianus egregium uolumen deuir¬
ginitate edidit: et multi alii tam
latino sermone qͣm greco: omniũq
Sed hoc ad eas ꝑtineat. que nec¬
dum elegerunt uirgmitatem. et
exhortatione indigent: ut sciant
quale sit quod eligere debeant. No
bis electa seruanda sunt: et quasi
inter scorpiones ⁊ colubros incedẽ¬
dum: ut accinctis lumbis calci¬
atisq pedibus. et apprehensis ma¬
nu baculis. iter ꝑinsidias huius
scłi. et interuenena faciamus: pos¬
simusq ad dulces iordanis ꝑueni¬

Expanded text:
as patefacere; qui sermo offendit as patefacere; qui sermo offendit plurimos, dum unusquisque in se intelligens quod dicebatur, non quasi monitorem libenter audit, sed quasi criminatorem sui operis adversatus est. Verumtamen quid profuit armasse exercitum criminantium, et vulnus conscientiae dolore monstrasse. Liber manet, et homines perierunt. Scripsi et ad plealios, et quiquid dici poterat in illis opusculis defloratum est, ut aut ex superfluo eadem a nobis repeprianus egregium de virginitate volumen edidit, et multi alii, tam Latino sermone, quam Graeco omniumque Sed hoc ad eas pertineat, quae necdum elegerunt virginitatem, et exhortatione indigent, ut sciant quale sit quod eligere bis electa seruanda sunt et quasi inter scorpiones et colubros incedendum, ut accinctis lumbis calciatisque pedibus et adprehensis manu baculis iter per insidias huius saeculi et inter uenena faciamus possimusque ad dulces Iordanis perueni
Abbreviated transcription (Latin):
et se infamat et alias: ne etiam si
nichil mali oꝑis perpetretur: tamẽ
hoc sit uel maximũ malum: frustͣ
patere maledistis et morsib echni¬
choꝵ. Nec hoc de omnib dicimus.
sed dehis quos eccł̃ia ipsa reprehen¬
dit. quos interdum abicte. in quos
desente. ut ꝓpe ꝑiculosius sit lasciuiᷤᷤ
puellis. ad loca religionis. ꝙͣ ad publi¬
cum procede. Que uiuunt in mo¬
nast̾io. et quarum multis est nu¬
merus: numqͣm sole numqͣm si ne
matre ꝓcedant. De agmine colum¬
barum. crebro auceps unam sepa¬
rat: qͣm statim intadat ⁊ laceret: et
cuius cruore eo carnibus saturetur.
Morbide oues suum relinquunt gre¬
gen: et lupoꝵ morsib deuorantur.
Scio ego scãs uirgines que diebits feᷤᷤ¬
tis ꝓꝓter ppłoꝵ frequentiam pedem
donn cohibent: nec tunc egrediun
todia. et publicum penitus detutã¬
dum. ante annos circiter trigin
cont᷑ uicia: et ꝓpt̃ instrustionem uͥ¬
guns qͣm monebam. diaboli ins idi¬

Expanded text:
et se infamat et alias, ut, etiamsi et se infamat et alias, ut, etiamsi nihil mali operis perpetretur, tamen hoc sit uel maximum malum frustra patere maledictis et morsibus ethnicorum. nec hoc de omnibus dicimus, sed de his, quos ecclesia ipsa reprehendit, quos interdum abicit, in quos desaeuit, ut prope periculosius sit lasciuis puellis ad loca religionis quam ad publicum procedere. quae uiuunt in monastmerus, nunquam solae, nunquam sine matre procedant. De agmine columbarum crebro accipiter unam separat, quam statim invadat, et laceret, et cujus carnibus et cruore saturetur. Morbidae oves suum relinquunt gregem, et luporum faucibus devorantur. Scio ego sanctas virgines, quae diebus festis, propter populorum frequentiam, pedem domi cohibent, nec tunc egrediunttodia, et publicum penitus devitandum. Ante annos circiter trigintcontra vitia, et, propter instructionem virginis quam monebam, diaboli insidi
Abbreviated transcription (Latin):
ueretundia. Fuge laciuiam puel
laꝵ. que ornant capita: crines a frõ¬
te demittunt: cutem poliunt: utũ¬
tur pymentis: astrictas habent ma¬
nicas: uestrmenta sine ruga. soc¬
cosq crispantes: ut sub nomine
uirginali uendibilius ꝑeant. Mo¬
ter socias. que nescit esse se pul¬
chram: que neggligit forme bonũ:
et ꝓcedens ad publicum. non pectꝰ
et colla denudat. nec pallio releua¬
to ceruices aꝑit: sed que celat faci¬
eni: et uix uno oculo qui uie ne¬
cessarius est. patente ingredit᷑. Du¬
bito. an loquar. Sed uelim. nolim.
quiia crebro fit ditendum est. non qͦ
hec in de tumere debeam. que ista
forsitan nescias. nec uinqͣm audie¬
ris: sed quo ꝑ occalionem tui. ce¬
tere p̃monende sint. Cincinnatu¬
los pueros. et calamistratos. et ꝑ¬
egrini muris olentes pelliculas.: de
quibus illud arbitris est. non be¬
ne olec qui semꝑ bene olet.quasi
cicie. uirgo deuitet: ut taceam de
ceceris. quaꝵ importuna iusitatio

Expanded text:
verecundia. Fuge laverecundia. Fuge lalarum, quae ornant capita, crines a fronte demittunt, cutem poliunt, utuntur lomentis, adstrictas habent manicas, uestimenta sine ruga soccosque crispantes, ut sub nomine uirginali uendibilius pereant. moter socias, quae nescit esse se pulchram, quae neglegit formae bonum et procedens ad publicum non pectus et colla denudat nec pallio reuelato ceruices aperit, sed quae celat faciem et uix uno oculo, qui uiae neces- Varius est, patente ingreditur. Dubito an loquar, sed — uelim, nolim —, quia crebro fit, dicendum est, non quo haec in te timere debeam, quae ista forsitan nescias nec umquam audieris, sed quo per occasionem tui ceterae praemonendae sint. cincinnatulos pueros et calamistratos et peregrini muris olentes pelliculas, de quibus illud Arbitri est: non bene olet, qui bene sem p er olet, quasi citiae uirgo deuitet, ut taceam de ceteris, quorum inportuna uisitatio
Abbreviated transcription (Latin):
tacere non possunt. Nocent scriptu¬
ras quas non intelligunt: et cũ
aliis ꝑsuaserint. eruditorum sibi
torum magistri. qͣm doctoꝵ disci¬
puli. Sonũ est igitur obedire ma¬
ioribus. parere ꝑfectis. et post re¬
gulam scripturaꝵ uite sue trami¬
tem ab altis discere: nec preceptore
itti pessimo. scilitet p̃sumptione
suu. De talib feminis atc apłs.¬
que cirtumfer̃tur omni uento dec¬
trine: semꝑ discentes. ⁊ numqͣm
ad scientiam ueritatis ꝑuenientes.
Matronaꝵ maritis ac scł̃o seriuen¬
tium. tibi consorna declinentur..
ne sollicitetur animus: et audi
as quid uel maritus uxori: uel
uxor loquuta sit iuro. uenenate
suint huiuscemodi confabulatiões.
Suꝑ quarum dampnationem scła¬
rem uersum assumens apłs: fecit
eccłiasticum. Corrumpunt mores
uici metrum: dura uerbum ser¬
uat ex uerbo. neqͣqͣm expressit lati¬
et maxime uidue ac uirgines. t̾
comites eligantur. quaꝵ ꝓbata ẽ.
conuersatio᷑ sermo moderatus. sca

Expanded text:
tacere non possunt docentque scriptutacere non possunt docentque scripturas, quas non intellegunt, et, cum aliis persuaserint, eruditorum sibi torum magistri quam doctorum discipuli. bonum est igitur oboedire maioribus, parere perfectis et post regulas scripturarum uitae suae tramitem ab aliis discere nec praeceptore uti pessimo, scilicet praesumptione sua. de talibus feminis et aposquae circumferuntur omni uento doctrinae semper discentes et numquam ad scientiam ueritatis peruenientes. Matronarum maritis ac saeculo seruientium tibi consortia declinentur, ne solas, quid vel maritus uxori, vel locuta sit viro. Venenatae sunt hujuscemodi confabulationes. Super quarum damnatione, saecularem versum assumens Apostolus, fecit Ecclesiasticum: Corrumpunt mores Cujus Iambici metrum dum verbum servat ex verbo, nequaquam expressit latiet maxime viduae, ac virgines, tibi comites eligantur: quarum probata est conversatio, sermo moderatus, sancta
Abbreviated transcription (Latin):
prefertur quidem scde̾ sed in
iuris quoq ꝑiculosa est: ne ab¬
strati ab hominum frequentia.
sordidis et impiis cogitationib
pateant: et pleni arrogantie et
suꝑcili: cunstos despiciant: arnic̃t¬
q liriguas suas. uel clerieis uel
aliis monachis dethraendis:de
minum dertes eoꝵ arma et lagit¬
te: et lingua eoꝵ gladius acutus.
Quantomagis in feminis: quaꝵ
mnutabilis. Nustuansq sententia.
si suo arbitrio relinquatur. cita
ad deceriora delabitur: Nouie¬
go in utroq sexu ꝑ numiam absti¬
nentiam cetebri sanitatem in qui¬
buisdam suisse uexatam: precipue¬
ꝙ in his qui in humectis ec frigi¬
des habitauere cellulis: ita ut ne¬
scirent quid agerent: quo se uerte¬
rent: qͥd. loqui. quid tacere debe¬
rent. Certe si rudes sclarium litte¬
rarum de tractatib hominum dis¬
ercoꝵ quippiam legerint: uerbo¬
sitatem uantum discunt absq
scientia scripturarum: et iuxta ue¬
tus eulogium cum loqui nesciant.

Expanded text:
praefertur quidem secundae, sed, in praefertur quidem secundae, sed, in uiris si quidem periculosa est, ne abstracti ab hominum frequentia sordidis et inpiis cogitationibus pateant et pleni adrogantiae ac supercilii cunctos despiciant armentque linguas suas uel clericis uel aliis monachis detrahendi cauminum, dentes eorum arma et sagittae et lingua eorum gladius acutus-, quanto magis in feminis, quarum mutabilis fluctuansque sententia, si suo arbitrio relinquatur, cito ad deteriora delabitur! noui ego in utroque sexu per nimiam abstinentiam cerebri sanitatem in quibusdam fuisse uexatam praecipueque in his, qui in humectis et in frigidis habitauere cellulis, ita ut nescirent, quid agerent quoue se uerterent, quid loqui, quid facere deberent. certe, si rudes saecularium litterarum de tractatibus hominum disertorum quippiam legerint, uerbositatem solam discunt absque notitia scripturarum et iuxta uetus elogium, cum loqui nesciant,
Abbreviated transcription (Latin):
cus ex utero nasceretur. anparentes
eius ⁊ cet̾a his similia. Hec impia
et scelerata doctrina olimm u egyp¬
to. et in orientis parcibus uersabat᷑:
et nunc abscondite quasi in foueiᷤᷤ
inꝑarum. apud plerosq uersatur:
illarumq parcium polluit priri¬
tatem: et quasi hereditario ma¬
lo serpit in paucis. ut ꝑueniat ad
płimos. Qm terus sum. quod si
audieris non recipias. Habes enĩ
apud deum magistras: quarum
sum seuissimam heresim. et mul¬
to his nequiora qͣm dixi responsi¬
instruere uirginẽ: non hereticis
respondere. Ecterum omnes frau¬
dulentias eoꝵ. eocuniculos quib
nicuntur subuertere ucritatẽ:
in alto opere deo adiuuante sub¬
uertimu. Quod si uolueris.:
ꝓmpte libent̃q intitemus. Ul¬
rroncas enim aiunt putere mer¬
ces: et preua facilitate detrescere.
que semꝑ in raritate maiora sũt.
Solet inter plerosq esse certamẽ:
utrum solitaria. ancum multis
uita sit melior. Quaꝵ prior

Expanded text:
cus ex utero nasceretur, an parentes cus ex utero nasceretur, an parentes eius?et cetera his similia\'. haec inpia et scelerata doctrina olim in Aegypto et in orientis partibus uersabatur et nunc abscondite quasi in foueis uiperarum apud plerosque uersatur illarumque partium polluit puritatem et quasi hereditario malo serpit in paucis, ut perueniat ad plurimos, quam certus sum quod, si audieris, non recipias. habes enim apud deum magistras, quarum rsum saeuissimam heresim et multo his nequiora, quam dixi, responsiinstruere uirginem, non hereticis respondere. ceterum omnes fraudulentias eorum et cuniculos, quibus nituntur subuertere ueritatem, in alio opere deo adiuuante subuertimus, quod, si uolueris, prompte libenterque mittemus. ultroneas enim aiunt putere merces et pretia facilitate decrescere, quae semper in raritate maiora sunt. Solet inter plerosque esse certamen, utrum solitaria an cum multis uita sit melior. quarum prior
Abbreviated transcription (Latin):
nascantur parentibus: alii inter
feras et seuissimas nationes. ubi nł¬
la dei noticia est: Cumq hoc quasi
scorpionis ictu simplices quosq per¬
cusserint: eo fistulato uulnere lo¬
cum sibi fecerint: uenena diffundũt.
Putas ne frustra infans paruulus
et qui iux matrem risu et uitltus
hylaritate cognoscat. qui nec bo¬
na aliqusd fecit nec mali demone
corripitur: morbo oppͥmitur regio.
et ea sustinet que uidemus impios
homines non sustinere. et sustiñe
deo seruientes. Si autem uidicia
dm̃ uera inquiure. iustificata in
semet ipsa: et nichil apud deum
inuistum est: ipsa ratione compel¬
liraur ut creclamus animas fuisse
in celestibus: et ꝓpt̾ quedam pecca¬
ta antiqua. dampriatas in corpo¬
rib humanis. ut ita loquaraur
sepultas: nosq in ualle lacmarũ
penas luere ueterũ peccatoꝵ. Unde
ec ꝓpħa dicit. Prius qͣm humiliarer
ego peccaur: et edue de carcere ara¬
mam meam: et iste peccaruit ut ce¬

Expanded text:
nascantur parentibus, alii inter nascantur parentibus, alii inter feras et saevissimas nationes, ubi nulla Dei notitia est? Cumque hoc quasi scorpionis ictu simplices quousque percusserint, et fistulato vulnere, locum sibi fecerint, venena diffundunt. Putasne frustra infans parvulus, et qui vix matrem risu, et vultus hilaritate cognoscat; qui nec boni aliquid fecit, nec mali daemone corripitur, morbo opprimitur 993 regio, et ea sustinet, quae videmus impios homines non sustinere, et sustinere Deo servientes? Sin autem judicia  uera, iustificata in semet ipsis et nihil apud deum iniustum est, ipsa ratione conpellimur, ut credamus animas fuisse in caelestibus et propter quaedam antiqua peccata damnatas in corporibus humanis et, ut ita loquamur, sepultas nosque in ualle lacrimarum poenas luere peccatorum. unde et propheta dicit: priusquam humiliarer, ego peccaui et: educ de carcere animam meam et: iste peccauit, ut cae
Abbreviated transcription (Latin):
num ceterarũ: uel quod aiue matͥ¬
q offerad: maiora ab eis in refectionẽ
terii. quod uel precipuũ est. Dum
esses pauula et sc̃e ac beate memorie
anastasis ep̃c romanam regeret et¬
dĩam : de orientis partib hereticorũ
seua tempestas. simplicitatẽ fidei.
que apłi uoce laudata est. polluere.
et labefactare conata est: sed uir di¬
tissime pauꝑtatis et aplĩce sollictai¬
dinis statim noxium ꝑtulit caput.
et sibilantia Hydre ora compestit¬
it. Et quia uereor unmo rumore cog¬
nout in quibusdam adhuc uiuere.
et pullulare uenenata plantaria: il¬
lud te pio haritetis affectu p̃monẽ¬
dam puto: ito sc̃i innocentis qui apłi¬
oe cathedre et supradisti uiri suttes
sor et filius est. teneas fidem: nec
ꝑegrinam qͣmuis tibi prudens. cal¬
lidaq uideatur doctrinam recipias.
Solent enim huius cemodi ꝑ angu¬
los musttare: et quast iusticiam
dei querere. Cur illa anima. in illa
cause exstitit ut altquid de xp̃ianis

Expanded text:
num ceterarum uel, quod auiae matrnum ceterarum uel, quod auiae matrique offeras maiora ab eis in refectionem terii, quod uel praecipuum est. dum esses paruula et sanctae ac beatae memoriae Anastasius episcopus Romanam regeret ecclesiam, de orientis partibus hereticorum saeua tempestas simplicitatem fidei, quae apostoli uoce laudata est, polluere et labefactare conata est. sed uir ditissimae paupertatis et apostolicae sollicitudinis statim noxium perculit caput et sibilantia hydrae ora conpescuit. et quia uereor, immo rumore cognoui in quibusdam adhuc uiuere et pullulare uenenata plantaria, illud te pio caritatis affectu praemonendam puto, ut sancti Innocentii, qui apostolicae cathedrae et supra dicti uiri sor et filius est, teneas fidem: nec peregrinam, quamvis tibi prudens callidaque videaris, doctrinam recipias. Solent enim hujuscemodi per angulos mussitare, et quasi justitiam Dei, quaerere. Cur illa anima, in illa causae exstitit, ut alii de christianis
Abbreviated transcription (Latin):
in alueolis fusa uercant᷑. aliaꝵq
neta. aut in globum collige: aut
rexenda compone: que texta sunt
conspice: que errata reprehende:
que fatienda compone. Si tantis
oꝑum uarietatibus occupata fu
eris: numqͣm tibi dies longi er̃t:
sed qͣmiuis estiuis tendantur soli¬
bus. breues uidebuntur: in quib
aliquid oꝑis pret̾misstum est. Hẽc
obseruans et te ipsam seruabis
et alias: et eris magistra sc̃e conĩt¬
sationis. multaꝵq castitatem lu¬
crum tuum facies: scriptura dicen¬
te. In desideriis est: omnis animã
otiosi. Nec idcirco tͥ aboꝑe cessandũ
est: quia deo propitio nulla reui¬
diges : sed ideo cum omnibus la¬
borandum est: ut ꝑ occasiones
oꝑis. nichil aliud cogites: nisi q̃d
ad dñi ꝑtinet sernitutem. Dimpli¬
citer loquar: qͣmuis omnem cersũ
tuum in pauperes distribuas. Nichil
apud xp̃m erit p̃tiosius. nisi qd̾
manib tius ipsa confeceris: uel
in usus tuos. uel in exemplum uirgi¬

Expanded text:
in alueolis fusa uertantur aliarumque in alueolis fusa uertantur aliarumque neta aut in globum collige aut tegenda conpone. quae texta sunt, perspice; quae errata, reprehende; quae facienda, constitue. si tantis operum uarietatibus fueris occupata, numquam tibi dies longi erunt, sed, quamuis aestiuis tendantur solibus, breues uidebuntur, in quibus aliquid operis praetermissum est. haec obseruans et te ipsam saluabis et alias et eris magistra sanctae conuersationis multarumque castitatem lucrum tuum facies scriptura dicente: in desideriis est omnis anima otiosi. nec idcirco tibi ab opere cessandum est, quia deo propitio nulla re indiges, sed ideo cum omnibus laborandum est, ut per occasionem operis nihil aliud cogites, nisi quod ad domini pertinet seruitutem. simpliciter loquar: quamuis omnem censum tuum in pauperes distribuas, nihil apud Christum erit pretiosius, nisi quod manibus tuis ipsa confeceris uel in usus proprios uel in exemplum uirgi
Abbreviated transcription (Latin):
pascere in esurientibusͥ suscipe
in his qui tecto indigent. et ma¬
xime domesticis fidei: uirginum
alere monasteria: seruoꝵ et pau
tur. nisi quod ad laudes der ꝑtinet.
habentesq uictum atq uestiaũ̃¬
diuttĩs: qui plus habere nolunt:
si tamen seruant ꝓpositum. Ali¬
oquin si amplius desiderant: his
quoq que necessaria sunt ꝓban¬
tur indigni. Nec ad uirginẽ
diuitem. et uirginem nobilẽ:
sim loquutus. Nc. tantum ad
uirginem loquar: id est non ea
num ordiuert. quod tͥ hora. t̾ria.
sextai nona. ad uesperum. me¬
dio nostis. ⁊ mane. semꝑ exercen¬
dum est: statue quot horis. scãm
scripturam ediscere debeas: quan¬
to temꝑe legere: non ad laborem
sed ad delectationem ⁊ instructio¬
uem anime. Cumq hec funeris
spatia. et frequenter te ad figenda
genua sollicitudo animi incitane¬
rit: habeco semꝑ in manib lanã
uel: staminis pollice fila deduct¬
to: uel ad torquenda subtemina

Expanded text:
pascere in esurientibus, suscipere pascere in esurientibus, suscipere in his, qui tecto indigent — et maxime in domesticis fidei —, uirginum alere monasteria, seruorum dei etur, nisi quod ad laudes dei pertinet, habentesque uictum atque udiuitiis, qui plus habere nolunt, si tamen seruant propositum. alioquin, si amplius desiderant, his quoque, quae necessaria sunt, probantur indigni. haec ad uirginem diuitem et uirginem nobilem sim locutus. Nunc tantum ad uirginem loquar, id est non ea,nis ordinem, quod tibi hora tertia, sexta, nona, ad uesperum, medio noctis et mane semper est exercendum, statue, quot horis sanctam scripturam ediscere debeas, quanto tempore legere non ad laborem, sed ad delectationem et instructionem animae. cumque haec finieris spatia et frequenter te ad figenda genua sollicitudo animi suscitauerit, habeto lanam semper in manibus uel staminis pollice fila deducito uel ad torquenda subtemina
Abbreviated transcription (Latin):
tati ꝑpecue consecrata es. tuia non
aia sunt: ummo uere tua quia xp̃i
esse ceperunt.que aua uiuente
uel matre. ipsarum arbitrio dis¬
pensanda sunt. Sin autem obi¬
erint et sompno scõꝵ requienerĩt.
scio erum et illas hoc optare utte
habeant suꝑ stitem: cura etas ma¬
turior fuerit. et uoluntas grauior
firmior q senteritia. facies quod tibi
iusum fuerit. immo quod dñs im¬
ꝑauerit: scitura te nichil habitu¬
ram. nisi quod in bonis oꝑib eroga¬
ueris. Alii edificent eccl̃ias uesti¬
ant parieces marmoꝵ crustis: cho¬
lũpnaꝵ mores aduearit. eaꝵq deau¬
rerit capita. p̃tiosum ornatum nõ
sentiente ebore: argentoq ualuas
et geminis aurea uel aurata dis¬
tingant altaria. Non reprehen¬
do: non abnuo. Unusquisq enĩ
in suo sensu habundat. Meliꝰ¬
q est hoc facere: qͣm repositis opi¬
bus inctibare. Sed tͥ aliud pro¬
positum est: xp̃m uestire in paui¬
ꝑib i uisitare in languentibus:

Expanded text:
tati perpetuae consecrata es, tua non tati perpetuae consecrata es, tua non tua sunt, immo uere tua, quia Christi esse coeperunt, quae auia uiuente uel matre ipsarum arbitrio dispensanda sunt. sin autem obierint et somno sanctorum requieuerint — scio enim et illas hoc optare, ut te habeant superstitem —, cum aetas maturior fuerit et uoluntas grauior firmiorque sententia, facies, quod tibi uisum fuerit, immo quod dominus imperarit, scitura nihil te habituram, nisi quod in bonis operibus erogaueris. alii aedihcent ecclesias, uestiant parietes marmorum crustis, columnarum moles aduehant earumque deaurent capita pretiosum ornatum non sentientia, ebore argentoque ualuas et gemmis aurea uel aurata distinguant altaria — non reprehendo, non abnuo; unusquisque in sensu suo abundet meliusque est hoc facere quam repositis opibus incubare —, sed tibi aliud propositum est: Christum uestire in pauperibus, uisitare in languentibus,
Abbreviated transcription (Latin):
neceslitatem. Siue ille sacerdos.
siue cognatus sit et affinis: nichil
in eo consideres. nisi pauꝑtatem.
Laudent te esurientium iuscera:
non ructantiũ opulenta coniuua.
huc calebat cruor. et feruebat recẽs
in credentib fides: uendebant omẽs
possessiones suas. et p̾tia earum. ad
apłoꝵ deferebant pedes. ut ostende¬
rent pectinias esse calcandas: daba¬
tui singłis proite optes erat. Ana¬
nias ⁊ saphyra dispensatores timi¬
di. unmo corde duplici. et ideo con¬
dempnati: quia post uotum obtu¬
lerunt quasi sua. et non eius cui
semel ea uouerartt.partemq sibi
iam altene substantie reseruaue¬
runt. mecuentes famem qͣm uera
fides non timet. presentem merue¬
re uindictam: non crudelitate sentẽ¬
te: sed correctionis exemplo. Deni¬
catur mortem. utt stultus phyloso¬
phus chalumpniatur: sed cei ui¬
dicium ꝓpħico sp̃u annuntiat: ut
pena duoꝵ hominura. sit doctrina
multoꝵ. Ex eo tp̃re quo uirgini¬

Expanded text:
necessitatem. siue ille sacerdos necessitatem. siue ille sacerdos siue cognatus sit et adfinis, nihil in illo aliud consideres nisi paupertatem. laudent te esurientium uiscera, non ructantium opulenta conuiuia.huc calebat cruor et feruebat recens in credentibus fides, uendebant omnes possessiones suas et pretia earum ad apostolorum deferebant pedes, ut ostenderent pecunias esse calcandas; dabaturque singulis, prout opus erat. Ananias et Saphira, dispensatores timidi, immo corde duplici et ideo condemnati, quia post uotum obtulerunt quasi sua et non eius, cui semel ea uouerant, partemque sibi iam alienae substantiae reseruarunt metuentes famem, quam uera fides non timet, praesentem meruere uindictam non crudelitate sententiae sed correptio-. nis exemplo. denicatur eis mortem, ut stultus philosophus calumniatur, sed dei iudicium prophetico spiritu adnuntiat, ut poena duorum hominum sit doctrina multorum. ex eo tempore, quo uirgini
Abbreviated transcription (Latin):
te monere contra auariciam: cum
generis tui sit. et habere et calcare
citanti. magister bone quid factẽs
uttam eternam possidebo:. si iuscẽ
ꝑfectus uade uende omnia que ha¬
bes. et da pauꝑib. et habebis thesati¬
rum in celo: et ueni sequere me apłi¬
ci fastigii est. ꝑfecteq iuitutis. uen¬
sic leuem atq expeditum. cum xp̃o
ad celestia subuolare: nobis immo
tibi dilige credita est dispensatio:
qͣmq in hoc omni etati. omni ꝑso¬
ne. libertas arbitrii derelicta sit. Si
non imꝑo: sed ꝓpono palmam: os¬
tendo p̃mia. Titũ est eligere: si uo¬
lueris in agone eitq certamine co¬
ronari. Et consideremus. qͣm sapi¬
enter sapientia sit loquitea. uen¬
de qie habes. Etu ista p̃cipiunt᷑:
Nempe illi cui dictum est: si uis
esse ꝑfectus. Non partem bonorũ
tuoꝵ uende: sed omnia. Cumq
uendideris quid sequit᷑: Et dapau¬
peribus. Non diuitibus. non ꝓ¬
pinquis. non ad luxuriam: sed ad

Expanded text:
te monere contra auaritiam, cum te monere contra auaritiam, cum generis tui sit et habere et calcare citanti: magister bone, quid boni faciens itam aeternam possidebo? si uis esse perfectus, uade, uende omnia, quae habes, et da pauperibus et habebis thesaurum in caelis et ueni, sequere me. apostolici fastigii est perfectaeque uirtutis uensic leuem atque expeditum cum Christo ad caelestia subuolare. nobis, immo tibi diligens credita est dispensatio, quamquam in hoc omni aetati omnique personae libertas arbitrii derelicta sit. si non impero, sed propono palmam, ostendo praemia; tuum est eligere, si uolueris in agone atque certamine coronari\'. et consideremus, quam sapienter sapientia sit locuta: uende, quae habes. cui ista praecipiuntur? nempe illi, cui dictum est: s i uis esse perfectus. non partem bonorum tuorum uende, sed omnia. cumque uendideris, quid sequitur? et d a pauperibus. non diuitibus, non propinquis, non ad luxuriam sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
elegantia: quia in omni sexu et eta¬
de. et trũcatorum corporum iuolẽ¬
ta pudicicia. animi considerandi
sunt: qui ampritari nͥ xp̃i timore
non possunt. Ocurrelitas atq las¬
ciuia: te presente non habeat locĩt
Numqͣm uerbum in honestum au¬
sermone. temptant claustra pudi¬
cicie. Ridere et rideri: scl̃arib dere¬
linque. Grauitas tuam ꝑsonam
decet. Catonem quoq illtm dico
censorium. et ur̃e quondam urbis
principem.qui in extrema erate.
grecas litteras non erubuit censor
sccipsit lucilius Fuerit illa affesta¬
ta seuertras: et glam querens aurã¬
q popularem. Nos affectus et ꝑt᷑¬
bationes. qͣm du in tabernaculo
licatis carne circumdamur. mo¬
derari et regere possumus: ampui¬
tare non possumus. Unde et psalmiꝰ¬
ta dicio. Irascimini: et nolite pecca¬
re. Quod apłs edisserens. sol inquit
non occidat suꝑ iracundiam urãm.
quia et trasci. hominis est: et finẽ
ire ponere. xp̃ians. Duꝑfluum reor.

Expanded text:
elegantia, quia in omni sexu et aetaelegantia, quia in omni sexu et aetate et truncatorum corporum uiolenta pudicitia animi considerandi sunt, qui amputari nisi Christi timore non possunt. scurrilitas atque lasciuia te praesente non habeat locum. numquam uerbum inhonestum ausermone temptant claustra pudicitiae. ridere et rideri saecularibus derelinque; 2 grauitas tuam personam decet. Catonem quoque — illum dico censorium et uestrae quondam urbis principem —, qui in extrema aetate Graecas litteras non erubuit censor risisse Lucilius. fuerit illa affectata seueritas et gloriam quaerens auramque popularem; nos affectus et perturbationes, quamdiu in tabernaculo li carne circumdamur, moderari et regere possumus, amputare non possumus. unde et psalmista dicit: iras cimini nolite peccare, quod apostolus disserens: s o 1, inquit, non occidat super iracundiam uestram, quia et irasci hominis est et finem irae ponere Christiani. Superfluum reor
Abbreviated transcription (Latin):
quen⁊ ille nesciant. Dcdaris quoq
sententia est:eadem uelle et eadem
nolle. ea demum firma amicicia
est. Ut appeteres uirgutatem. ut
xp̃i precepta cognosceres. ut scires
quid t expediret. quid eligere debe¬
res. illarum te exempla docuerũt:
scã domi instruxit conuersatio.
Non ignur tuum solum putes. quod
tuum est. sed earum que suam in de
expressunt pudiciciam: et honora¬
bilium nuptiarum cubilisq inma
fectos afferret fructus. si humiliaue¬
ris te sub potent manu dei: eo scrip¬
tum semper memmeris. suꝑbis ds̃
resistit humilibus aitem dat gratiã.
Ubi autem gr̃a: non oꝑum recribu¬
tio. sed donantis est largitas: ut un¬
pleatur dictum aplĩ. non uolentis. ne¬
q currentis. sed intserentis est dei: et
tamen et uelle et nolle. nr̃m est Ipst̃
quoq quod nr̃m est: sine dei misera¬
tione non nr̃m est. Cunuchorum qͦ
tibi et puellarum eoseruorum mo¬
res magis eligantur qͣm uulatum

Expanded text:
quem illae nesciant. saecularis quoque quem illae nesciant. saecularis quoque sententia est: eadem uelle et eadem nolle, ea demum firma amicitia est. ut adpeteres uirginitatem, ut Christi praecepta cognosceres, ut scires, quid tibi expediret, quid eligere deberes, illarum te exempla docuerunt, sancta domi instruxit conuersatio. non igitur solum tuum putes esse, quod tuum est, sed et earum, quae suam in te expressere pudicitiam et honorabilium nuptiarum cubilisque inmafectus afferet fructus, si humiliaueris te sub potenti manu dei et scriptum semper memineris: superbis deus resistit, humilibus autem dat gratiam. ubi autem gratia, non operum retributio sed donantis est largitas, ut inpleatur dictum apostoli: non est uolentis neque currentis sed miserentis dei. et tamen uelle et nolle nostrum est; ipsum quoque, quod nostrum est, sine dei miseratione non nostrum est. Eunuchorum quoque tibi et puellarum ac seruulorum mores magis eligantur quam uultuum
Abbreviated transcription (Latin):
sum sit. Sic debes ieiunare. ut
non palpites. et respirare ux possiz
et coratium tuarum uel porteris
uel thraaris manib: sed ut fracto
corporis appetiti. nec in lectione.
nec in psalmis. nec in iugiliis. so¬
lito quid minus fatias. Ieuiniũ
non ꝑfecta iurtus. sed ceterarum
uirtitum fundamentum est: et
sc̃ificatio atq pudicicia sine qua ne¬
mo uidebit deum. gradus prebet ad
summa scandentibus: nec tamen
si sola fuerit. iurginem poterit co¬
ronare. Legamus euͣngłm sapien¬
tum et stultarum uirginũ: quaꝵ
alie cubiculum ingrediuntur spõ¬
N et alic bonoꝵ operum oleura
non habentes. extincdis lampadib
exluduntut. Latus est suꝑ ieiumiꝰ
campus: in quo et ego sepe tucurri.
et multoꝵ proprii habentur libri
ad quoꝵ de mnutimus lectionem.
ut discas quid bora habeat conti¬
nentia et quid e contrario mali sa¬
turitas. Imitare sponsum tuum:
esto aiie matriq subiecta. Nullũ
uiroꝵ et maxime iuuenum. nisi
cum illis uideas: nullum scias

Expanded text:
sum sit. sic debes ieiunare, ut non palpites et respirare uix possis et comitum tuarum uel porteris uel traharis manibus, sed, ut fracto corporis appetitu nec in lectione nec in psalmis nec in uigiliis solito quid minus facias. ieiunium non perfecta uirtus, sed ceterarum uirtutum fundamentum est et sanctificatio atque pudicitia, sine qua nemo u i debit deum, gradus praebet ad summa scandentibus nec tamen, si sola fuerit, uirginem poterit coronare. legamus euangelium 3 sapientium et stultarum uirginum, quarum aliae cubiculum ingrediuntur sponsi, aliae bonorum operum oleum non habentes extinctis lampadibus excluduntur. latus est super ieiuniis campus, in quo et nos saepe cucurrimus et multorum proprii habentur libri, ad quorum te mittimus lectionem, ut discas, quid boni habeat continentia et quid e contrario mali saturitas. Imitare sponsum tuum: esto auiae matrique subiecta. nullum uirorum — et maxime iuuenum — nisi cum illis uideas. nullum scias,
Abbreviated transcription (Latin):
nes qui laboratis et onerati estis:
et ego uos requiescere faciam. Tol¬
lite iugum meum suꝑ uos: et dis¬
cite a me quia mitis sum et humi¬
us corde. Si ꝑiculosum est imita¬
ri illos. de quibus dubitas an ii¬
tandi sint: hunc certe imitari
tutissimum est. atq eiꝰ uestigia
insequi. qui dixit. Ego sum iua.
ucritas. eo uita. Numqͣm enim
errat imitatione: qui sequitur
ueritatem. Unde et iohannes di¬
cit. Qui dicit se inquit in xp̃o
mariere: debet sicut ipse ambu¬
lauit. et ipse ambulare. Beatus
pecrusait. xpistus prouobis pas¬
sus est. uobis relinquens exemplũ.
ito seqͣmini uestigia euis: qui pec¬
catum non fecit nec inuentus est
dolus in ore eius. Quicum male

Expanded text:
nes qui laboratis et onerati estis, nes qui laboratis et onerati estis, et ego uos requiescere faciam. tollite iugum meum super uos et discite a me, quia mitis sum et humilis corde. si periculosum est imitari illos, de quibus dubitas an imitandi sint, hunc certe imitari tutissimum est atque eius uestigia insequi, qui dixit: ego sum uia ueritas et uita. numquam enim errat imitatione qui sequitur ueritatem, unde et Iohannes: qui dicit se, inquit, in Christo manere, debet sicut ille ambulauit et ipse ambulare. beatus Petrus ait: Christus pro nobis passus est, uobis relinquens exemplum, ut sequamini uestigia eius, qui peccatum non fecit, nec inuentus est dolus in or
Abbreviated transcription (Latin):
trario si abhis uiciis extͣnet sumus
si purum ac liberum p̃sentarꝰ ani¬
mum. et omna cupiditate calcata.
solis studemus diuites esse uirtitti¬
bus: ꝑ angustam uiam intimur.
Conuersatio enim ista est paucorũ:
estq ꝑ rarum atq difficile. idone¬
os trincris comites repperire: quin
eciam multi hac ire se simulant.
ec ꝑ diuersa erroꝵ diuerticula. ad
iuam multitudinis reuertuntur.
Adeo timendum est: ne quos duces
recti hiuius taneris habere nos credi¬
mus: eos comites habeamus errori.
Diigitur inuenuut᷑ exempla que
nos per hanc duicãt ad uitam. et rec¬
tuua eungłis tͣmitem teneant. seq̃n¬
da sunt: Din uero ea ud desiciũt
uel deficere pritant᷑: apłoꝵ forma
unauersis ꝑpostta est. Clamat uas
electionis: nosq quasi ad angus¬
tum hoc tter conuocans. dicit. Ini¬
ratores mei estote: sicut et ego xp̃i.
Certe quod est amplicis. omnibus
ipsius dñi relucescit exemplũ: qͥ
in euangłio ait. Uenite ad me om¬

Expanded text:
trario, si ab his uitiis extranei sumus, trario, si ab his uitiis extranei sumus, si purum ac liberum praesentamus animum et omni cupiditate calcata solis studemus diuites esse uirtutibus, per angustam uiam nitimur; conuersatio enim ista paucorum est estque perrarum atque difficile idoneos itineris comites reperire; quin etiam multi hac ire se simulant et per diuersa errorum diuerticula ad uiam multitudinis reuertuntur. adeo timendum est ne, quos duces recti huius itineris habere nos credimus, eos comites habeamus erroris. Si igitur inueniuntur exempla, quae nos per hanc ducant uiam ad uitam et rectum euangelii tramitem teneant, sequenda sunt; sin uero ea uel deficiunt uel deficere putantur, apostolorum forma uniuersis proposita est. clamat uas electionis nosque quasi ad angustum hoc iter conuocat dicens: imitatores mei estote, sicut et ego Christi. certe, quod est amplius omnibus, ipsius domini relucescit exemplum, qui in euangelio ait: uenite ad me om
Abbreviated transcription (Latin):
rationem uite nr̃e: et ꝑ quam po¬
assimum gradiamur uiam. con¬
scientia teste discamus. Omne enĩ
quod agimus omne quod loqui m᷑:
aut de lata aut de angusta uia est.
Si cum paucis angustum iter. et
subtilem qͣmdam semitam inueni¬
mus: ad uitam tendimus. Sinuͦ
mubtoꝵ comitam᷑ uiam: scd̃m dñi
sententiam imus ad mortẽ. Di gͥ
odio atq iniuidia possidemur: si
cupiditati et auaritie credimus:
sipresentia comoda futuris preferi¬
mus: per spaciosam uam incedi¬
mus. Habemus enim ad hec co¬
mitem multitudinem: et late simi¬
lium stẏpamur agmnibus: Si
iracundie lybidinem explere uolu¬
mus: si iniuriam undicare: si ma¬
ledicimus maledicenti. et adu̾sum
inunicum inimico animo sumus: eq̃
cum plurimis ferimut. Si uero uł¬
adulamur ipsi. uel adulantẽ liber
et magis offendere timemus animos
hominum: qͣm non ex animo loqͥ:
de multoꝵ item uia sumus: tot nr̃i
socu quot extͣnci ueritatis. At e con

Expanded text:
rationem uitae nostrae et, per quam porationem uitae nostrae et, per quam potissimum gradiamur uiam, conscientia teste discamus. omne enim, quod agimus, omne, quod loquimur, aut de lata aut de angusta uia est. si cum paucis angustum iter et subtilem quandam semitam inuenimusad uitam tendimus; sin uero multorum comitamur uiam, secundum domini sententiam imus ad mortem. Si igitur odio atque inuidia possidemur, si cupiditati et auaritiae cedimus, si praesentia commoda futuris praeferimus, per spatiosam uiam incedimus; habemus enim ad haec comitem multitudinem et late similium stipamur agminibus. si iracundiae libidinem explere uolumus, si iniuriam uindicare, si maledicenti maledicimus et aduersum inimicum inimico animo sumus, aeque cum plurimis ferimur. si uel adulamur ipsi uel adulantem libentet magis offendere timemus animos hominum quam non ex animo loqui, de multorum item uia sumus. tot nostri socii, quot extranei ueritatis. at e co
Abbreviated transcription (Latin):
diuersum ttinera uiuendi: in eũn¬
głio saluator ostendit. Quam inqͥt
spatiosa uia que dicit ad mortem:
et multi sunt qui initrant ꝑ eara.
Et rursum. Qm arta uia que du¬
cit ad uitam: et pauci sunt qui in¬
ueniunt eam. Uide qͣnta inter has
uas separatio sit: qͣntumq discrim̃.
Illa ad uitam: hec tendit ad mortẽ.
Illa celebratur ⁊ t̾ctur a multis: hec
iux inuenitur a paucis. Illa eniraue¬
ciis ꝑ consuetudinem quasi decliui¬
or ac mollior: et uelut quibdam a¬
mena Norib uoluptatum facile ad
se rapit commeantem mulaitudinẽ:
hec uero insueco calle uirtutũ. tris¬
tior atq horridior. ab his tantur
eligitur. quibus non dam delecta¬
tio ttineris cordi est. qͣm utiltras mã¬
sionis. Asꝑam enim nobiᷤᷤ et insu¬
auem uirtutũ uiam. nimia effecit
consuetudo uitiorum: que
si in partem alteram tͣnsferatur :
inueniet situt scriptura dicit. seri¬
tas iusticie leues. Ponamus ergo iã

Expanded text:
diuersum itinera uiuendi in euandiuersum itinera uiuendi in euangelio saluator ostendit: quam, inquit, spatiosa uia, quae ducit ad mortem, et multi sunt, qui intrant per eam, et rursum: quam arta uia, quae ducit ad uitam, et pauci sunt, qui inueniunt eam. uide, quanta inter has uias separatio sit quantumque discrimen. illa ad uitam, haec tendit ad mortem, illa celebratur et teritur a multis, haec uix inuenitur a paucis; illa enim uitiis per consuetudinem quasi decliuior ac mollior et uelut quibusdam amoena floribus uoluptatum facile ad se rapit commeantem multitudinem, haec uero insueto calle uirtutum tristior atque horridior ab his tantum eligitur, quibus non tam delectatio itineris cordi est quam utilitas mansionis. asperam enim nobis et insuauem uirtutum uiam nimia effecit consuetudo uitiorum, quae si in partem alteram transferatur, inueniet, sicut scriptura dicit, semitas iustitiae leues. ponamus ergo iam
Abbreviated transcription (Latin):
cum iniquitate : aut que societas
luci ad tenebias: Que autera con¬
uentio xp̃i ad belyal: atq pars fide¬
li cum infidele: Qui autem consen¬
sus templo dei cum ydolis: Dit gͦ
iiter nos atq illos maxima separa¬
tio. Distinguatur certo discrimine:
error et uerttas. Illi terrena sapiãt:
qui celestia ꝓmissa non habent. Illi
breui huic se uite totos implicent:
qui eterna nesciunt. Illi peccare ñ
metuant: qui peccatoꝵ impunita¬
tem pritant. Illi seriuant uiciis qͥ
non sperant premia futura uircu¬
tura. Nos uero qui purissima fide¬
confitemur omnem hominem ma¬
ni festandum esse ante tribunal
xp̃i ̃ ut recipiat unus quisq ꝓpria
corporis prout gessit. siue bonũ
siue malum: ꝓcul esse debemius
auiciis. Qui enim sunt xp̃iͥ car¬
nem suam crucifixerunt cum uinis
et concupistentiis. nec turbam sequ¬
untur errantem. qui se ueritatis
discipulos confitentur. Duas cerce
conuersationis iuas. et distincta in

Expanded text:
cum iniquitate aut quae societas cum iniquitate aut quae societas luci ad tenebras? quae autem conuentio Christi ad Belial aut quae pars fideli cum infidele? qui autem consensus templo dei cum idolis? Sit ergo inter nos atque illos maxima separatio. distinguatur\' certo discrimine error et ueritas. illi terrena sapiant, qui caelestia promissa non habent, illi breui huic se uitae totos implicent, qui aeterna nesciunt, illi peccare non metuant, qui peccatorum impunitatem putant, illi seruiant uitiis, qui non sperant praemia futura uirtutum. nos uero, qui purissima confitemur fide omnem hominem manifestandum esse ante tribunal Christi, ut recipiat unusquisque propria corporis, prout gessit, siue bonum sine malum, procul esse debemus uitiis. qui enim sunt Christi, carnem suam crucifixerunt cum uitiis et concupiscentiis. nec turbam sequantur errantem, qui se ueritatis discipulos confitentur. Duas certe conuersationis uias et distincta in
Abbreviated transcription (Latin):
entia: sicum potes adiuuare nõ
desmas. Din uero dituisa inter
se ista atq distincta sunt: aliudq
est non nocere quod semper potes.
alud ꝓdesse cum possis: aliud ma¬
lum non facere. altud oꝑari bonũ:
illud tibi occurrat rursus. non stif¬
fice xp̃iano. si unam iusticie partẽ
impleat: cui utraq p̃cipitur. Neq
enim debemus ad multitudinis ex¬
empla respicere: que nullam ho¬
rum disciplinam sequens. nullũ
uiuendi tenens ordinem: non tã
ratione ducitur. qͣm quodam im¬
petu fertur. Nec initandi nob̃
illi funt. qui sub xp̃iano nomĩe
gentilem uitam agunt. et aliud
ꝓfessione. aliud conuersatione tes¬
tantur: atq ut apls ait: dm confi¬
tentur se nosse: factis autem negant.
Inter xp̃ianũ enim atq gentilem. cũ
fides tum debet etiam uita distingue¬
re: et diuersam religionem ꝑ diũ¬
sa oꝑa monstrare. Noliait apłs. ui
gum ducere cum infidelibus.
Que enim participatio iusticie

Expanded text:
entia, si, cum potes adiuuare, non entia, si, cum potes adiuuare, non desinas; sin uero diuisa inter se ista atque distincta sunt aliudque est non nocere, quod semper potes, aliud prodesse, cum possis, aliud malum non facere, aliud operari bonum, illud tibi rursus occurrat non sufficere Christiano, si unam iustitiae partem impleat, cui utraque praecipitur. Neque enim debemus ad multitudinis exempla respicere, quae nullam morum disciplinam sequens, nullum uiuendi tenens ordinem non tam ratione ducitur, quam quodam impetu fertur. nec imitandi nobis illi sunt, qui sub Christiano nomine gentilem uitam agunt et aliud professione, aliud conuersatione testantur atque, ut apostolus ait, deum confitentur se nosse, factis autem negant. inter Christianum enim atque gentilem cum fides tum debet etiam uita distinguere et diuersam religionem per diuersa opera monstrare. noli, ait apostolus, iugum ducere cum infidelibus. quae enim participatio iustitiae
Abbreviated transcription (Latin):
cum sc̃o iob dicere. Nulli noctit ho¬
minum: uste uixi cum omnibus.
uide audent̃ ac simpliciter loqueba¬
tur ad dãm. Quis est qui iudicet᷑
mecum. Id est quis tuum aduerstĩ
me porest implorare uidicirm. ut
se lesum a me conuincet: Purissi¬
me conscientie est. secure cariere
cum ꝓpħa: ꝑambulabam in inno¬
centia cordis mei. in medio domꝰ
tue. Unde idem alibi dicit. Non
fraudabio ds bonis: eos qui ambu¬
lant in innocentia. Itaq maliciam.
odium atq inuidiam. que uel raa¬
xima uel sola semina sunt nocen¬
di. xͥana a se anima propellat ⁊̃¬
neq manu rantũ aut lingua. sed
corde quoq custodiat innocentiã.
formidet. Quantum enim edpecca¬
ti rationem ꝑtinet: nocuit et qui
nocere disposuit. Multi nr̃oꝵ. il¬
lum absolute atq integre diffint¬
unt innocentem: qui ne in eo qui¬
dem nulli noteat. quod ꝑdesse desis¬
tat. Quod siuerum est: tum de¬
mum letare de innocentie consci¬

Expanded text:
cum sancto Iob dicere: nulli nocui hocum sancto Iob dicere: nulli nocui hominum; iuste uixi cum omnib u s. unde audenter ac simpliciter loquebatur ad dominum: quis est, qui iudicetur mecum? idest: quis tuum aduersum me potest implorare iudicium, ut se laesum a me conuincat? purissimae conscientiae est secure canere propheta: perambulabam in innocentia cordis mei, in medio domus meae, unde idem alibi dicit: non fraudabit deus bonis eos, qui ambulant in innocentia. itaque malitiam, odium atque inuidiam, quae uel maxima uel sola semina sunt nocendi, Christiana a se anima propellat neque manu tantum aut lingua sed corde quoque custodiat innocentiam formidet. quantum enim ad peccati rationem pertinet, nocuit et qui nocere disposuit. multi nostrorum illud absolute atque integre definiunt innocentem, qui ne in eo quidem nulli noceat, quod prodesse desistat. quod si uerum est, tum demum laetare de innocentiae consci
Abbreviated transcription (Latin):
differentiam. et delicta omnia pari¬
ter uendicare:nec ullum iter sce¬
lus et erratum discrimen facere.
Nos uero et simultum inter pecca¬
ta distare credimus. quia eo legimꝰ:
tamen satis ꝑdesse ad captionem di¬
cimus: eciam minima timere pro
maximis. Tanto etum faciluis ab¬
stinemus a quocumq delicto: qͣnto
illud magis metuimus. Nec cito ad
inaiora ꝓgredit᷑: qui etiam parua.
formidat. Et sane. nescio an possi¬
mus leue aliquid peccatum dicere.
quod in dei contemptũ admiccitur:
estq ille prudentissimus. ꝗtni nõ
tam considerat quid uissum sit.
qͣm illum qui iusserto: nec qͣntita¬
tem imꝑii. sed imꝑantis cogitat dig¬
nitatem. Edificanti itaq tibi
spũalem domũ. non suꝑ leuitatẽ ha¬
rene. sed supͣ soliditatẽ petre innocẽ¬
die in primis fundamenta ponant᷑.
supra que facilus possis arduum
culmen iusticie erigere. Maximã
enim partem equitatis impleutt. qͥ
nulli nocuit: beatusq est. qui potest

Expanded text:
differentiam et delicta omnia paridifferentiam et delicta omnia paria uindicare nec ullum inter scelus et erratum discrimen facere. nos uero, etsi multum inter peccata distare credimus, quia et legimus, tamen satis prodesse ad cautionem dicimus etiam minima timere pro maximis. tanto enim facilius abstinemus a quocumque delicto, quanto illud magis metuimus, nec cito ad maiora progreditur, qui etiam parua formidat. et sane nescio, an possimus leue aliquod peccatum dicere, quod in dei contemptum admittitur. estque ille prudentissimus, qui non tam considerat, quid iussum sit, quam illum, qui iusserit, nec quantitatem imperii, sed imperantis cogitat dignitatem. Aedificanti itaque tibi spiritualem domum non super leuitatem arenae sed supra soliditatem petrae innocentiae inprimis fundamenta ponantur, supra quae facilius possis arduum culmen iustitiae erigere. maximam enim partem aequitatis impleuit, qui nulli nocuit, beatusque est, qui potest
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipiuntur bona. Ibr otium oꝑatur.
hic studium. Ibi cohercetur animꝰ:
Hic incitatur. Hic fecisse. Hic non
fecisse culpabile. est. Unde ꝑph̾a di¬
cit. Quis est homo qui uult uitã:
et cupit uidere dies bonos: Phibe
linguam tuam a malo. et labia tua
ne loquantur dolum. Declina ama¬
lo. et fac bonum. Et beatus apls. Odi¬
entes malum: adherentes bono. Hoc
itaq duplex diuctsumq p̃ceptum:
ꝓhibendi scilicet et imꝑandi. equo õi¬
bus iure mandatum est. Non uirgo.
non iudua. non nupta. ab hoc uri¬
ꝑio libera est. In quo uis ꝓposito. ĩ
quo uis gradu. equale peccatum ẽ:
uel ꝓhibita adrantere : uel iuissa nõ
facere. Neq uero eoꝵ re seducat er¬
ror. qui ex arbitrio suo eligunt. que
potissimum d̃i mandata contemp¬
nant: que ue parua ac quasi uilia
despiciant. nec metuunt ne scdm
diuinam sentertiam minima con¬
tempnendo paulatim decidant. Sto¬
ichoꝵ quidem est. peccatoꝵ tollere

Expanded text:
praecipiuntur bona. ibi otium imperatur, praecipiuntur bona. ibi otium imperatur, hic studium; ibi cohercetur animus, hic incitatur; hic fecisse, hic non fecisse culpabile est. unde propheta dicit: quis est homo, qui uult uitam et cupit uidere dies bonos? prohibe linguam tuam a malo et labia tua, ne loquantur dolum. declina a malo et fac bonum et beatus apostolus: odientes malum, adhaerentes bono. hoc itaque duplex diuersumque praeceptum, prohibendi scilicet et imperandi, aequo omnibus iure mandatum est. non uirgo, non uidua, non nupta ab hoc imperio libera est. in quouis proposito, in quouis gradu aequale peccatum est uel prohibita admittere uel iussa non facere. neque uero eorum te seducat error, qui ex arbitrio suo eligunt, quae potissimum dei mandata contemnant quaeue quasi uilia ac parua despiciant, nec metuunt. ne secundum diuinam sententiam minima contemnendo paulatim decidant. Stoicorum quidem est peccatorum tollere