comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uendicat omnes n atura sibi.
Nichil ĩmune est. odiumqz perit.
Cum iussit amor ueteres cedunt.
Ignibus ire. Quid plura canam.
O incit seuas cura nouercas.

Expanded text:
ndicat omnes natura, sibi nihil immune est, odiumque perit, cum iussit Amor: veteres cedunt ignibus irae. quid plura canam? vincit saevas cura novercas.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Feras autẽ hos qͥ cũ negligẽtis¬
sime amicos hẽant imẜime lugẽt.
tũc effusiꝰ merẽt qz uerẽt᷑ ne dubiũ
sit an amauerĩt. Serci iudicia cifft̃s
micos male de hus et merenur et e¬
uistimamꝰ qr parũ ualẽt ĩ uniꝰ elati
solaciũ. Si nõ hẽmꝰ maiorẽ ĩuiriã ipi
fecimꝰ nobis. ꝙͣ a fortuna accepimus.¬

Expanded text:
 Feras autem hos, qui neglegentis Feras autem hos, qui neglegentissime amicos habent, miserrime lugent, tunc effusius maerent, quia verentur, ne dubium sit, an amaverint; sera indicia adfectus micos, male de iis et meremur et existimamus, qui parum valent in unius elati solacium; si non habemus, maiorem iniuriam ipsi nobis fecimus quam a fortuna accepimus
Abbreviated transcription (Latin):
nomẽ occurrat. Sz hic quoqz morsus
ht̃ suã noluptatẽ. Nã ut dice̾ solebat
actalus nr̃. Sic amicorũ defũctorũ me
moria iocũda est. quõ ponia quedã sũt
suauit̾ aspa. quõ ĩ iino ninis uet̾i ip̃a
nos amaritudo delectat. Cũ uoͣ ĩterueĩt
liguit᷑. et pura ad nos uoluptas uenit.
Si uo issi credimꝰ amicos ĩcolumes co¬
gitare melle at placẽta frui ẽ. Eorũ
micorũ defũctorũ cogitacio dulcis ac
blanda ẽ. Hiũ eĩ illos tũꝙͣ amisẜus.
Amissi tãꝙͣ hẽam ¶ Rac gͦ mi lucil
li ꝙ equitatẽ tuã decet. Sesine bñ fici¬
ũ fortune male interp̾tari. Abstulit
s dedit. Ideo a micis auide fruaniur.
qr ꝙͣ dui cõtĩgere hoc possit ĩ certũ est.
cogitemꝰ ꝙͣ sepe illos relĩꝯuerimꝰ ĩ aliꝙͣ
pegrinacõe lõgiquã exituri ꝙͣ sepe
codẽ morãtes loco nõ uiderimꝰ. ĩ tessige¬
mꝰ plus nos tpr̃is ĩ uiius ꝑdidisse.¬

Expanded text:
nomen occurrat. Sed hic quoque morsus nomen occurrat. Sed hic quoque morsus habet suam voluptatem. Nam, ut dicere solebat Attalumoria iucunda est, quomodo poma quaedam sunt suaviter aspera, quomodo in vino nimis veteri ipsa nos amaritudo delectat; cum vero intervenit tinguitur et pura ad nos voluptas venit." Si illi credimus, " Amicos incolumes cogitare melle ac placenta frui est; eorumamicorum defunctorum cogitatio dulcis ac blanda est. Habui enim illos tamquam amissurus, amisi tamquam habeam. Fac ergo, mi Lucili, quod aequitatem tuam decet, desine beneficium fortunae male interpretari; abstulit, sed dedit. Ideo amicis avide fruamur, quia quamdiu contingere hoc possit, incertum est. Cogitemus, quam saepe illos reliquerimus in aliquam peregrinationem longinquam exituri, quam saepe eodem morantes loco non viderimus; intellegemus plus nos temporis in vivis perdidisse.
Abbreviated transcription (Latin):
derit ĩ unũ dñ taxat diẽ. Cũ dix̾it ⁊̃
uyobẽ de cibo cogitasse. Queris uñ
sint lamẽtacões uñ ĩmodici fletus
ꝑ lacͥmas argumẽta desideru q̃muꝰ et
dolorem nõ seqͥmur s oũdimꝰ. Nẽo tri¬
stis sibi ẽ. Oinfelicẽ stulticiã. Est a¬
liqua et doloris abicio. Quid gͦ ĩquis
obluuscar amici. Breuẽ illi apd̃ te me¬
moriã ꝓmictis si cũ dolore mãsura est.
Iã istã frontẽ ad risũ q̃libet res fortui
ta trãferet nõ differo ĩ longiꝰ tp̃s quo
desideriũ õẽ mulcet᷑ quo ⁊ acerum luc¬
tus residũt. Cũ pͥmũ te obẜuare desie¬
ris ymago ista tristicie descendet. Nũs
ip̃e custodis dolorẽ tuũ s custodiẽti qͦ
elabitur eoq ciciꝰ quo ẽ accior definit.
Id agamꝰ ut iocũda nobis amissorũ fi¬
at recor dacio. Nlemo libẽter ad id redit
ꝙ nõ sine tormẽto cogitaturus est.
Si illud fieri nccͣie ẽ ut cũ aliquo no¬
bis morsu amissorũ quos amauimꝰ

Expanded text:
in unum dumtaxat diem, cum dixerit etiam Niobam de cibo cogitasse ? Quaeris, unde sint lamentationes, unde inmodici fletus ? Per lacrimas argumenta desiderii quaerimus et dolorem non sequimur, sed ostendimus. Nemo tristis sibi est. O infelicem stultitiam ! Est aliqua et doloris ambitio. "Quid ergo?" inquis, "Obliviscar amici?" Brevem illi apud te memoriam promittis, si cum dolore mansura est; iam istam frontem ad risum quaelibet fortuita res transferet. Non differo in longius tempus, quo desiderium omne mulcetur, quo etiam acerrimi luctus residunt. Cum primum te observare desieris, imago ista tristitiae discedet; nunc ipse custodis dolorem tuum. Sed custodienti quoque elabitur eoque citius, quo est acrior, desinit. Id agamus, ut iucunda nobis amissorum fiat recordatio. Nemo libenter ad id redit, quod non sine tormento cogitaturus est. Sic et illud fieri necesse est, ut cum aliquo nobis morsu amissorum, quos amavimus,
Abbreviated transcription (Latin):
sisse flaccum amicũ tiũ
plus tñ equo dolore te nolo.
illud ut nõ doleas uix audebo exigere
et ẽẽ melius scio. S cui ista firmmitas¬
cũ cõtinget. nͥ iã multũ supͣ fortunã
elato. Illa quoq ista res uellitabit.
S tm̃ uellicabit nobis aũt ignosci
põt prolapsis ad lacͥmas si nõ mim¬
e decurerũt si ip̃i illas rep̾ssimꝰ Nec sic¬
ci suit oculi amisso amico nec flu¬
ãt. sacͥmandũ ẽ nec plorandũ.

Expanded text:
sisse Flaccum amicum tuum; plus tamen aequo dolere te nolo. Illud ut non doleas uix audebo exigere a te; et esse melius scio. Sed cui iam ista firmitas contingeret, nisi iam multum supra fortunam elato? Illum quoque ista res uellicabit. res uellicabit. Nobis autem ignosci potest prolapsis ad lacrimas si non minime decurrerint, si ipsi illas repressimus. Nec sicci sint oculi amisso amico nec fluant: lacrimandum est, non plorandum.
Abbreviated transcription (Latin):
uͥcũq sũ ibi meus sũ. Reb eĩ me nõ
trado s cõmodo uͨ cõsector ꝑdendi tpr̃i
cãs et quocũq cõstiti loco ibi cogita¬
cões meas meas tracto. et aͥd ĩ cũs sa¬
lutare u̾so. Cũ me amicis dedi nõ tñ
mͥ cibduco nec cũ illis moror qͥb me
tp̃s aliqd̃ cõgregauit aut cã ex offi¬
cio nata ciiuui. S cũ optĩo qͦ sum.
cũfero. et relictis cõchiliatis cũ illo
seminudo loquor illũ admiror. Qͥdm¬

Expanded text:
 sum, ibi meus sum. Rebus enim me non trado, sed commodo, nec consector perdendi temporis causas. Et quocumque constiti loco, ibi cogitationes meas tracto et aliquid in animo salutare converso. Cum me amicis dedi non tamen mihi abduco, nec cum illis moror, quibus me tempus aliquod congregavit aut causa ex officio nata civili, sed cum optimo quoque sum; cumfero et relictis conchyliatis cum illo seminudo loquor, illum admiror. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
torũ aĩa liũ ꝙͣ cõcitata fint desideria et
tñ ꝙ breuia. Uaccarũ uno sie alt̾o ue
mugitꝰ audit̃ nec diutiꝰ equarũ uagus
ille amẽsqz decursus ẽ fere cũ uestigia
catulorũ cõsectate sũt et siluas ꝑuaga¬
te cũ sepe ad cubilia expoliate redierũt
rabiẽ ĩtra exignũ tp̃s exfĩguũt. ¶ Ãue
cũ stridore magno ĩ aues indos circũ fre¬
mũt ĩ tra momẽtũ tñ quietẽ uolatus fu¬
os repetũt. Nec ulli aĩali longũ fetus

Expanded text:
torum animalium quam concitata sint desideria et tamen quam brevia: vaccarum uno die alterove mugitus auditur, nec diutius equarum vagus ille amensque discursus est ; ferae cum vestigia catulorum consectatae sunt et silvas pervagatae, cum saepe ad cubilia expilata redierint, rabiem intra exiguum tempus extinguunt ; aves cum stridore magno inanes nidos circum- fremuerunt, intra momentum tamen quietae volatus suos repetunt ; nec ulli animali l
Abbreviated transcription (Latin):
cõsuetudo ĩfecit et ĩ becillũ et ĩpacientẽ¬
qr reddit p̾sũpta oppĩo de nõ timendis
t̾ribilib ¶ Deinde ꝙͣ naͣle ẽ non detres¬
sit mora dolorẽ dies lõga cõsumit licet
cõtumacissimũ cotidie ĩ surgentẽ et cõ¬
tra remedia efferuescẽtẽ tñ illũ effica¬
cissimũ mictigãtẽ ferocie tẽpus enuat.
Manet qͥdẽ tibi marcia ⁊̃ nũc ingẽs tri¬
scicia et iã uidet᷑ duxisse callum nõ illũ
cõcitata qualis ĩ illa fuit s ꝑtinar et
obstinata. Tñ hãc quoq tͥetas mumi¬
tatĩ eximet. Quot̃ aliud egeris aũis
relarabit nõ te ip̃a custodis. Multũ ãt
int̾est utrũ tͥ ꝑmictas merẽ an speres.
Qͬto magis hoc morũ tuorũ elegãtie
ꝯͥt finẽ luctus pociꝰ face̾ ꝙͣ expectare nec
issũ appiri. siem quo te ĩ uita dosor de¬
finat ip̃a illi renũcia

Expanded text:
 impatientemque reddit praesumpta opinio de non timendis terribilis. Deinde quod naturale est non decrescit mora; dolorem dies longa consumit. Licet contumacissimum, cotidie insurgentem et contra remedia effervescentem, tamen illum efficacissimum mitigandae ferociae tempus enervat. Manet quidem tibi, Marcia, etiamnunc ingens tristitia et iam videtur duxisse callum, non illa concitata, qualis initio fuit, sed pertinax et obstinata ; tamen hanc quoque tibi aetas minutatim eximet. Quotiens aliud egeris, animus relaxabitur. Nunc te ipsa custodis ; multum autem interest, utrum tibi permittas maerere an imperes. Quanto magis hoc morum tuorum elegantiae convenit, finem luctus potius facere quam expectare, nec illum opperiri diem, quo te invita dolor desinat ! Ipsa illi renuntia
Abbreviated transcription (Latin):
PR enuictat ip̃e.¬
Nero faua sz uictũ feret.
Leuis atqz uana.¬
Sit licet multos notat.
Excelsti metuit.¬
Nero. Non minꝰ carpit tñ
Facile opprimetur merita te diui patris. eh¬
S tusq frangat cõuigis probitas pudor
Desiste tandem iam grauis miniũ michi.
Iustare liceãt facere ꝙ seneta improbat.
En ip̃e populi uota iam pridem moror
Cũ portit utero pignus et partem mei.
Quĩ destmnanius proximũ thalamiis diẽ.¬

Expanded text:
Remittat ipse. Fama sed victum feret. Levis atque vana.Sit licet, multos notat. Excelsa metuit. Non minus carpit tamen. Facile opprimetur. merita te divi patris aetasque frangat coniugis, probitas pudor., Desiste tandem, iam gravis nimium mihi, instare: liceat facere quod Seneca improbat. et ipse populi vota iam pridem moror, cum portet utero pignus et partem mei. quin destinamus proximum thalamis die
Abbreviated transcription (Latin):
tudus qͥd se¬
tiam scire desi¬
deras. Nussũ
suspicõ nullũ
ĩbomis numo
ꝙ ad es exit.
Meritoria ar¬
tificia iluit hactenus utilia si p̾pa¬
rãt ĩgenũ nõ detinẽt. Tã diu eni

Expanded text:
tudiis quid sentiam, scire desideras: nullum suspicio, nullum in bonis numero, quod ad aes exit. Meritoria artificia sunt, hactenus utilia, si praeparant ingenium, non detinent. Tamdiu enim
Abbreviated transcription (Latin):
partẽ bonã accopit Risitq nõ nimꝰ ꝙͣ
cũ ab urore uãthippe ĩmũda aqua ꝑ¬
fũderet᷑. Anthiphoen mat barbara et
traesse obiciebat. Respõdit et deorũ mͣ
et ꝯͥcqͥd horũ aib ĩprudẽtib fiet fieri
sũt honores ĩuirie uulgi ĩ promistuo
hũde nec hus dolendũ nec illis gaudẽ

Expanded text:
 bonam accepit risitque non minus quam cum ab uxore Xanthippe immunda aqua perfunderetur. Antistheni mater barbara et Thraessa obiciebatur ; respondit et deorum matet quicquid horum ab imprudentibus fiet fieri m et honores iniuriaeque vulgi in promiscuo habendae. Nec his do
Abbreviated transcription (Latin):
gradu substineat. ¶ Eciã si pͥmetis
et ĩfesta u urgeris cedẽ aũt turpẽ c̃.¬
assignatũ a naͣ locũ tuere. q̃ris ꝯs h
sit locus uͥtus ẽ sapiẽtis ad auriliũ
ẽ huic cõtrariũ. Uos eĩ rẽ geritis illi
parcita uictoria ẽ nec repugnat ur̃o bo¬
no. Et hãc spẽm dũ ad uerũ ꝑueĩstis
alr̃ in aĩs libẽterq meliora cõcipite et
oppĩone ac uoto uiuate ẽẽ aliꝙͣ ĩuic¬

Expanded text:
gradu sustineat. Etiam si premens gradu sustineat. Etiam si premens et infesta vi urgere, cedere tamen turpe a locum tuere. Quaeris quis hic sit locus ? Viri. Sapienti aliud auxilium est huic contrarium ; vos enim rem geritis, illi parta victoria est. Ne repugnate vestro bono et hanc spem, dum ad verum pervenistis, alite in animis libentesque meliora excipite et opinione ac voto iuvate. Esse aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ob iratis potẽtib detegeniꝰ hũc as¬
fectũ ĩtẽꝑãti lib̾tate. Non ẽ aũt lib̾caᷤᷤ
nich̾ pati fallimur. Lib̾cas ẽ aĩuz suppo¬
nere ĩuirus et eũ face̾ se ip̃m ex quo so¬
lo sibi gandẽda uemãt ert̾iora dedu¬
cere a se ne ĩquieta agẽda sit uita oĩ¬
ũ risus oĩu lĩguas tunẽti. Qͥs eĩ ẽ
qͥ nõ possit cõtumelias facẽ si ꝯͥspiã
põt̃. ¶ Siu̾so a̾ remedio utet sapiẽs
affectatorq sapie. Imꝑfectis eĩ et ad¬
huc ad publicũ se indiciũ dirigẽtib
hoc ꝓponẽdũ ẽ. int̾ ĩuirias ipos cõtume¬
liasq debe̾ u̾scri. Oĩa leuiora acci
patͥmoĩoq hoc se fortiꝰ gerat. Mẽor ĩ
pͥma acie altos ordĩe stare cõtume¬
lias et u̾ba ꝓbrosa et ignominĩas et
cet̾a de hoẽstamẽta uelut clamorem
hostiũ ferat et logĩqua tela et sara si¬
ue uusue̾ circa galeas crepitãcia. ¶u
uirias uoͣ ut uuln̾a alia armis alia
pectori ĩ fia nõ deiectus nec motꝰ ꝯͣdẽ

Expanded text:
 obirati potentibus de- tegemus hunc affectum intemperanti libertate. Non est autem libertas nihil pati, fallimur ; libertas est animum superponere iniuriis et eum facere se, ex quo solo sibi gaudenda veniant, exteriora diducere a se, ne inquieta agenda sit vita omnium risus, omnium linguas timenti. Quis enim est, qui non possit con- tumeliam facere, si quisquam potest ? Diverso autem remedio utetur sapiens affectatorque sapientiae. Imperfectis enim et adhuc ad publicum se iudicium derigentibus hoc proponendum est inter iniurias ipsos contumeliasque debere versari; omnia lpatrimonio est, hoc se fortius gerat, memor in prima acie altos ordines stare. Contumelias et verba probrosa et ignominias et cetera dehonestamenta velut clamorem hostium ferat et longinqua tela et saxa sine vulnere circa galeas crepitantia ; iniurias vero ut vulnera, alia armis, alia pectori infixa, non deiectus, ne motus quidem
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quẽ mn dabis qui aliqd p̾cuiz
tprĩ ponat qͥ diem ertumet qͥ intelli¬
gat se cotidie mori. In hoc eni fallim̃
tenet. ¶ Rac ergo mi lucili ꝙ fac̾e
te scribis. Omĩs horas cõplectere. sic
fiet ut nimus ex crastmo pendecis
si hodieruo manũ neceris dũ differt
uita trãscutrit. Omĩa lucili alieñ
sugacis ac lubrice possessionez nã
nos mictit ex qua nõ expellit᷑ qui¬
cũqz nuilt. Et tãta stulticia morta¬
liũ ẽ ut que inimina et iulissĩa sũt
corte reparabilia. ĩputari sibi cũ mi¬
petrare paciãtur. Nemo se iudicat
ꝯuicꝙͣ debere qui tpus accepit cũ ĩteũ
hoc unũ est. nec gͣtus quide pot̾ redde̾.
¶Int̾rogabis fortasse quid ego fa¬
ciam qͥ tibi ista p̾cipio. satebor inge¬
nue ꝙ apd lirouriosũ s diligentẽ eue¬
int. Racõ mͥ cõstat ĩpense. Non possũ¬

Expanded text:
 Quem mihi dabis qui aliquod pretium tempori ponat, qui diem aestimet, qui intelligat se quotidie mori? In hoc enim fallimutenet. Fac ergo, mi Lucili, quod facere te scribis, omnes horas conplectere. Sic fiet, ut minus ex crastino pendeas, si hodierno manum inieceris. Dum differtur, vita transcurrit. Omnia, Lucili, aliena rei unius fugacis ac lubricae possessionem natura nos misit, ex qua expellit quicumque vult. Et tanta stultitia mortalium est, ut quae minima et vilissima sunt, certe reparabilia, imputari sibi, cum impetravere, patiantur; nemo se iudicet quicquam debere, qui tempus accepit, cum interim hoc unum est, quod ne gratus quidem potest reddere. Interrogabis fortasse, quid ego faciam, qui tibi ista praecipio. Fatebor ingenue: quod apud luxuriosum sed diligentem evenit, ratio mihi constat inpensae. Non possu
Abbreviated transcription (Latin):
cid̾ dicã. Causas pauꝑtatis mee red¬
dcun. Sz euenit mͥ ꝙ plerisq nõ suo
uicio ad ĩopiã redcictis oñs ignoscũt
nemo succureit. Quid ergo ẽ. nõ pu¬
to pauꝑem cui ꝙͣ tulũcũqz suꝑest. sat
ẽ. tu tñ malo ẜues tua et bono tp̃r ĩci¬
pics. Nam ut uisũ est mauorib nr̃is
sera parsymoĩa ĩ fuido ẽ. Non eñi tã¬
cũ nimimũ in ymo s pessimũ rema¬
net. ¶¬

Expanded text:
sas paupertatis meae reddam, sed evenit mihi, quod plerisque non suo vitio ad inopiam redactis: omnes ignoscunt, nemo succurrit. Quid ergo est ? Non puto pauperem, cui quantulumcumque superest, sat est. Tu tamen malo serves tua, et bono tempore incipies. Nam ut visum est maioribus nostris, sera parsimonia in fundo est. Non enim tantum minimum in imo, sed pessimum remanet.
Abbreviated transcription (Latin):
gustũ ⁊ tyberiũ cescrem ad deos isse. Alũt si int̾ro¬
gaueris soli nacrabit. Corã plurib nũꝙͣ uecbũ
faciet. Nam ex quo ĩ senatu uirauit se drusilai
uidisse celũ ascendentẽ et illi pro tã bono nũciõne¬
mo credidit. quid iuderit u̾bis cõceptis affirma¬
uit se non iudicaturũ ⁊ si ĩmedio foro hoĩemt
ocisũ indisset. Abhoc ego que cũ audiui certe cla¬
ra affõ illa illũ saluũ et fellitẽ hẽam.
Am pheb breuiore ia cõtraperat ortũ.

Expanded text:
gustum et Tiberium Caesarem ad deos isse. Hunc si interrogustum et Tiberium Caesarem ad deos isse. Hunc si interrogaveris, soli narrabit: coram pluribus nunquam verbum faciet. Nam ex quo in senatu iuravit se Drusillam vidisse caelum ascendentem et illi pro tam bono nuntio nemo credidit, quod viderit, verbis conceptis affirmavit se non indicaturum, etiam si in medio foro hominem occisum vidisset. Ab hoc ego quae tum audivi, certa clara affero, ita illum salvum et felicem habeam. Iam Phoebus breviore via contraxe
Abbreviated transcription (Latin):
allidus e fracta nũmos fur
auferet archa.
Prosteruet patrios mi¬
pia flamma lares.
Debitor usuram pariter
sortemq negabit.
Non redd̃ et sterilis seni¬
ua iacta segeo.
Dispensatorem sallar spoliabit amnica.
Mercibus extructas obruet unda Rates.
Extra fortunam est quicquid donat̾ amicis.
Quas dederis solas semper habebis opes.
sactũ fuit incelo ante diem t̾cio ydus
sciam pͥmũ si uoluero non respondebo: Quis coas¬
turus est. Ego scio me liberũ factũ ex quo scio dicm.
obiit ille qui uerũ prou̾bũ fecerãt aut regem aut
fatuũ nasci oportere: Si lubuerit respondẽ dicã ꝙ
michi ĩ bucam uenerit. Quis ũꝙͣ ab ystories ura¬
tores eregit. Tamẽ si nocͣe fu̾it auctorem produc̾e
querite ab eo qui drusilã eiuitẽ incelũ uidit: Idez
claudiũ iudisse se dicet iter facientẽ non passibus
cquis. uelit uolit nccͣe ẽ illi omĩa uide̾ que ĩcelo e¬
gant̾: Ã ppie uie curator es qua stis et diuũ au¬

Expanded text:
allidus effracta nummos fur auferet arca, Prosternet patrios impia flamma lares: Debitor usuram pariter sortemque negabit, Non reddet sterilis semina iacta seges: Dispensatorem fallax spoliabit amica, Mercibus extructas obruet unda rates. Extra fortunam est, quidquid donatur amicis: Quas dederis, solas semper habebis opes.actum sit in caelo ante diem III idus sciam, primum, si noluero, non respondebo. Quis coacturus est? Ego scio me liberum factum, ex quo suum diem obiit ille, qui verum proverbium fecerat, aut regem aut fatuum nasci oportere. Si libuerit respondere, dicam quod mihi in buccam venerit. Quis unquam ab historico iuratores exegit? Tamen si necesse fuerit auctorem producere, quaerito ab eo qui Drusillam euntem in caelum vidit: idem Claudium vidisse se dicet iter facientem non passibus aequis. Velit nolit, necesse est illi omnia videre, quae in caelo aguntur: Appiae viae curator est, qua scis et divum Au
Abbreviated transcription (Latin):
tuo lecto idest de plurimus aliquebz
caput prouĩcie direuisti mira exor
refecti sumus. Quos sensus nõ pu¬
to ex te dictos sz per te. Certe aliqñ
ẽ rerũ tantaqz generositate clarent.
quib institui ꝑficiq possunt. Bñ¬

Expanded text:
tuo lecto, de plurimis ad quosdam seu populum caput prouincia- direxisti mira exhoruequaque refecti sumus. Quos sensus non puto ex te dictos, sed per te: certe aliquanrerum est, tantaque generositate clarent, quibus institui perficique possint.
Abbreviated transcription (Latin):
Puta itaq te nõ equidẽ romanũ esse
s lib̾tiũ. potes hoc cõseqͥ ut solus sis
liber ĩter ĩgenuos. Quõ ĩquis si mala
bonciqz nõ pplõ auctore distĩcx̃is. In¬
tuendũ ẽ nõ uñ euemiãt s quo eãt.

Expanded text:
Puta itaque te non equitem Romanum esse, Puta itaque te non equitem Romanum esse, sed libertinum; potes hoc consequi, ut solus sis liber inter ingenuos. " Quomodo?" inquis. Si mala bonaque non populo auctore distinxeris. Intuendum est non unde veniant, sed quo eant.
Abbreviated transcription (Latin):
reuocatur adus sũt. Eques rornus es
et ad hũc ordinẽ te tua ꝑduxit ĩdustͥa
At me hertule multis xiiii. gradꝰ clau¬
si sũt nõ om̃s curia admictit. castra
ꝙ quos ad laborẽ et ꝑiculũ recipiũt fa¬
stidio se legũt. Uonci mẽs oĩb patet
om̃s ad hoc sumꝰ nobiles. Nec reicit ꝙ̃
tricius socrates nõ fuit. Cleantes a¬
quã trasit et rigũdo ortos socauit ma¬
nus. Platonẽ non accepit nobilem
phĩa s fecit. Quid ẽ qͣr despes hus te
posse fieri parẽ. Om̃s hn maiores tiu¬
non sũt. si te illis geris dignũ. Geres
aũt si ħ protinꝰ tibi ip̃e ꝑsuaẜis a nul¬
lo te nobilitate suꝑari. Sĩb nobis to¬
tidẽ añ nos sũt. Nullius ñ origo ultra
scuit et sursũ deorsũ fortunci uerauit
q altnata series. Non facit nobilem
atriũ pleuũ fumosis ymagib Nẽo
ĩnr̃am glĩam uioit. nec ꝙ añ nos fu¬
it nr̃m ẽ. Aũio facit nobilẽ cui ex qua
cũq cõdiciõe supͣ fortunã licet surge̾

Expanded text:
revocantur, a dis sunt. Eques Romanus es, et ad hunc ordinem tua te perduxit industria; at mehercules multis quattuordecim clausa sunt; non omnes curia admittit; castra quoque, quos ad laborem et periculum recipiant, fastidiose legunt. Bona mens omnibus patet, omnes ad hoc sumus nobiles. Nec reicit quetricius Socrates non fuit. Cleanthes aquam traxit et rigando horto locavit manus. Platonem non accepit nobilem philosophia, sed fecit. Quid est quare desperes his te posse fieri parem ? Omnes hi maiores tui sunt, si te illis geris dignum; geres autem, si hoc protinus tibi ipse persuaseris, a nullo te nobilitate superari. Omnibus nobis totidem ante nos sunt; nullius non origo ultra scuit et sursum deorsum fortuna versavit. que alternata series. Non facit nobilem atrium plenum fumosis imaginibus. Nemo in nostram gloriam vixit nec quod ante nos fuit, nostrum est; animus facit nobilecumque condicione supra fortunam licet surgere.
Abbreviated transcription (Latin):
ata optẽt ꝙ ĩstrumẽta eiꝰ pro ip̃a ha¬
bẽt et illã dũ petũt fugũit.Nã cũ sũ¬
ma bte ute sit solida securitas et ciꝰ
ĩcõcussa fiducia sollicitudĩs colligũt
cãs. et ꝑ ĩsidiosũ iter uite ñ tm̃ ferũt
sarcinas s trahũt. Ita lõgius ab ef¬
fectu eius ꝙ petũt semꝑ abscedunt.
Et quo plus oꝑis ĩpendetũt hic se ma¬
gis ĩpediũt et ferũ tur retio. Qd eue¬
int ĩ lamberito ꝓperãtib. Ip̃a illos

Expanded text:
am optent ? Quod instrumenta eius pro ipsa habent et illam, dum petunt, fugiunt. Nam cum summa vitae beatae sit solida securitas et eius inconcussa fiducia, sollicitudinis colligunt causas et per insidiosum iter vitae non tantum ferunt sarcinas, sed trahunt; ita longius ab effectu eius, quod petunt, semper abscedunt et quo plus operae inpenderunt, hoc se magis impediunt et feruntur retro. Quod evenit in labyrintho properantibus; i
Abbreviated transcription (Latin):
Nlõ refert ꝙͣ ml¬
tos s ꝙͣ bonos
hẽas. lectio c̾ta
prodest. uaria
delectat. Qui
quo destinauit
puenire uult unã sequat᷑ uiã. non
ꝑ multas uaget᷑. No ire istud s er

Expanded text:
Non refert, quam multos, sed quam bonos habeas; lectio certa prodest, varia delectat. Qui, quo destinavit, pervenire vult, unam sequatur viam, non per multas vagetur. Non ire istuc, sed er
Abbreviated transcription (Latin):
spem de te cõcipio.Alon
pͥmũ argum̃tũ cõposite mẽtis exi¬
stimo posse cõsistere et secũ morari
Illud autẽ iude neista lecc̃o multoꝵ
auctorũ et oĩs gn̾is uolumniũ hẽcit
aliqd uagum et ĩstabile. Certis ĩ¬
gemis ĩmorari et ĩnuitriri oz si nelis

Expanded text:
spem de te concipio; non Primum argumentum conpositae mentis existimo posse consistere et secum morari. Illud autem vide, ne ista lectio auctorum multorum et omnis generis voluminum habeat aliquid vagum et instabile. Certis ingeniis inmorari et innutriri oportet, si velis
Abbreviated transcription (Latin):
tutis mee uide¬
o. Uenerã iusub¬
urbanũ meũ.
et q̃rebar de ĩpẽ¬
sis edificii mei¬
dilabẽtis. Ait
ialicus mͥ. non esse negligẽcie sue
uiciũ. Omĩa se face̾ s uillẽ ueterem
c̃ẽ. hec illa inter manꝰ meas cremt
Quid mͥ futurũ ẽ si tã putrida sũt
etatis mee sara. ¶ Iratus illi pro¬
xiã occasionẽ stomachandi arripui.¬

Expanded text:
ideo. Veneram in suburbanum meum et querebar de inpensis aedificii dilabentis. Ait vilicus mihi non esse neglegentiae suae vitium, omnia se facere, sed villam veterem esse. Haec villa inter manus meas crevit; quid mihi futurum est, si tam putria sunt aetatis meae saxa ? Iratus illi proximam occasionem stomachandi arripi
Abbreviated transcription (Latin):
Ucius ãny¬
us seneca
cordubẽsis
stoyci disci¬
pulus et
patruus
lucam poe¬
te cõtinen¬
tissime uite
fuit. quẽ non ponerem ĩ cathalogo

Expanded text:
ucius Anneus Seneca Cordubensis, stoyci discipulus et patruus Lucani poete, continentissime vite fuit, quem non ponerem in cathalogo
Abbreviated transcription (Latin):
uitã efficiat ca¬
ligãt. A deoq
nõ est facile cõse¬
qui bcam uitã
ut ab ea quisqz eo lõgius recedat quo ad
illam cõcitatus fert. Si uia lapsus est

Expanded text:
vitam efficiat, caligant ; adeoque non est facile consequi beatam vitam, ut eo quisque ab ea longius recedat, quo ad illam concitatius fertur, si via lapsus est
Abbreviated transcription (Latin):
nu p̾nderẽ. Que¬
dã ĩ obscuriora ⁊
ĩ recessu. Quedã
nõ cõtinua szex
q̃ uel molestissiã
dixerĩ ut hostes uagos et ex occasioĩb
ad siliẽtes ꝑ quos neutrũ licet nec tãꝙͣ
ĩ bello paratũ ẽẽ nͨ tãꝙͣ ĩ pace securum.
eñ ut nõ uerũ mẽdico fatear nͨ bona
fide lib̾atũ eis q̃ tiebã et oderã nec
rursus obnoiũ me direiĩ. In statu
uoͣ nõ pessiõ tñ marĩe q̃ruso et moro¬
so poitus sũ nec egroto nec ualeo. Nlõ¬

Expanded text:
nu prenderem, quaedam obscuriora et in recessu, quaedam non continua sed ex quae vel molestissima dixerim, ut hostis vagos et ex occasionibus adsilientis, per quos neutrum licet, nec tamquam in bello paratum esse nec tam- quam in pace securum. enim non verum ut medico fatear ? nec bona fide liberatum me iis, quae timebam et oderam, nec rursus obnoxium ; in statu ut non pessimo, ita maxime querulo et moroso positus sum : nec aegroto nec valeo. No
Abbreviated transcription (Latin):
Ucius ãnꝑ¬
us seneca
cordubẽsis
stoyci disci¬
pulus et
te cõtinen
sanctorũ insi me ille epistole prouoca¬
rẽt que legũtur a plunis pauli ad
seuecam et senece ad paulũ. In qui¬
b cum eẽt neronis mag̾r et illius tẽ¬
poris potẽtissmiꝰ optare se dicit eius
eẽ loci apud suos cuiꝰ sit paulus apd̾
opĩanos. Hic ante biẽniũ ꝙͣ petru
et paulus martirio coronarẽtur a
nerone interfectus est

Expanded text:
ucius Anneus Seneca Cordubensis, stoyci discipulus et e, continentsanctorum, nisi me ille epistule provocarent que leguntur a plurimis Pauli ad Senecam et Senece ad Paulum; in quibus, cum esset Neronis magister et illius temporis potentissimus, optare se dicit eius esse loci apud socios, cuius sit Paulus apud christianos. Hic ante biennium quam Petrus et Paulus martirio coronarentur, a Nerone interfectus est
Abbreviated transcription (Latin):
lis. indicãt sacͣte. indicãt federa quib est cũ hoste
deinicit᷑ fides. Iudicãt nociones. aĩadũsioes q
censorũ qui nuilla de Re diligẽcius ꝙͣ de imenxã¬
do Indicabat᷑. L. maulio . a. f. cum dictator
fuisset .ii. põpomꝰ .t. r. p.l. diem dixit. qd
is paucos sibi dres ad dictaturã gerenda addidiss
est appellatus, ab homĩbus relegasset et Ruri
hitare iussisset. Quod cũ audiuisset a dolestens
filius negociũ exhiberi patri. accurrisse Ro¬
mã. et cum pͥma luce pomponn doniũ uenisse
dicit᷑. Cui cum ẽẽt mĩciatũ. qui illi Ratum
allaturũ ad se aliquid ꝯͣ patrẽ arbitraret
surrexit e lectulo remotis qz arbitris ad se
adolestentẽ iussit uenire At ille ut ingressus
esc. Confestim gladiũ descoiuxit. Iurauit qr
se illum statim int̾fecturũ nͥ insiurandũ sobi
dedisset se prem missum ẽẽ facturũ. Inrauit
hoc terrore eoactꝰ popomꝰ. Rem ad populiũ
detulit. Docuit cur sibi causa desistere ncce

Expanded text:
cant foedera, quibus etiam cum hoste devincitur fides, indicant notiones animadversionesque censorum, qui nulla de re diligentius quam de iure iurando iudicabant. L. Manlio A. f., cum dictator fuisset, M. Pomponius tr. pl. diem dixit, quod is paucos sibi dies ad dictaturam gerendam addidisseus appellatus, ab hominibus relegasset et ruri habitare iussisset. Quod cum audivisset adulescens filius, negotium exhiberi patri, accurrisse Romam et cum primo luci Pomponi domum venisse dicitur. Cui cum esset nuntiatum, qui illum iratum allaturum ad se aliquid contra patrem arbitraretur, surrexit e lectulo remotisque arbitris ad se adulescentem iussit venire. At ille, ut ingressus est, confestim gladium destrinxit iuravitque se illum statim interfecturum, nisi ius iurandum sibi dedisset se patrem missum esse facturum. Iuravit hoc terrore coactus Pomponius; rem ad populum detulit, docuit, cur sibi causa desistere necesse
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑. decoꝵ. huꝰ uis ea est ut ab hoẽsto nõ q̃ãt
separari. Nã et qd decet honestũ ẽ et qd hoẽstũ
est decet. Qualis aut differẽcia sit hõesti ⁊ deco¬
est hoẽstas/. Itaq nõ solũ in hac parte honesta ͭ ͭ
aut p̾stãciꝰ. S ex tota hac laude reguli unũ
illud ẽ ãmrõe dignũ ꝙ captĩos Retinẽdos cẽsuit
Nam quod rediit nobis nũc mirabile uidet᷑. illis
quod temꝑibus a lit̾ facere non potuit. Itaqz
illa laus est nõ est hõmĩs s temꝑũ. Nullũ em̃

Expanded text:
dicitur. Huius vis ea est, ut ab honesto non queat dicitur. Huius vis ea est, ut ab honesto non queat separari; nam et, quod decet, honestum est et, quod honestum est, decet; qualis autem differentia sit honesti et decoest honestas. Itaque non solum in hac parte honestatis, aut praestantius. Sed ex tota hac laude Reguli unum illud est admiratione dignum, quod captivos retinendos censuit. Nam quod rediit, nobis nunc mirabile videtur, illis quidem temporibus aliter facere non potuit; itaque ista laus non est hom
Abbreviated transcription (Latin):
sume pateat ad plurmiosq ꝑtineat. Esse aũt magni
annm et fuisse, multos eciã in uita occiosa quiauit
Rem. p. amnistrarẽt delectarent᷑ Re sua familiari nõ
eamꝗdẽ om̃n ione exaghantes/ neq exclude̾tes ab¬
eius usu suos pociꝰqz et amicis inꝑciẽtes. et Rei.¬
p. si qñ usus ẽẽt que pͥmũ benre parata sit nullo¬
neq turxi questi. neq odioso. Tãꝙͣ plurimis
modo dignis se utilẽ prebeat Deide augeatur
iõne diligẽtia parsimonia. nec libidnm pociꝰ lu¬
xurieq ꝙͣ liberalitati et benesiciẽcie pareat. ħ
prescp̃ta seruãtẽ honnẽm licet mag̾fice gͣuit aĩo¬
se q unere atq eciã simplicit᷑ fidelit᷑ uere homĩ¬
Equitur ut de una Reliqͣ parte hõestatis. di¬
cendũ sit in qua uerecũdia et qͣi quidã orna¬
tus uite temꝑancia et modestia, oĩs q sedatõ ꝑ¬
curbacõnũ amim et Rerũ modus cerint᷑. hoc loco
ꝯtinet᷑ id qd dici latine decoꝵ põt. Orete eñi p̾pon

Expanded text:
sime pateat ad plurimosque pertineat; esse autem magni animi et fuisse multos etiam in vita otiosa, qui aut rem publicam administrarent, delectarentur re sua familiari non eam quidem omni ratione exaggerantes neque excludeeius usu suos, potiusque et amicis impartientes, et reipub. si quando usus essct. quaeprimum bene parta sit, nulloque turpi quaestu, neque odioso: tum, quam plurimis, modo dignis, fe utilem praebeat: deinde augeatur ratione, diligentia parsimoma: nec libidini potius luxuriaeque, quam liberalitati et beneficentiae pateat. Haec praescriptaservantem licet magnifice, graviter, animoseque vivere atque etiam simpliciter, fideliter, ° vere homiequitur, ut de una reliqua parte honestatis dicendum sit, in qua verecundia et quasi quidam ornatus vitae, temperantia et modestia omnisque sedatio perturbationum animi et rerum modus cernitur. Hoc loco continetur id, quod dici Latine decorum potest; Graece enim pre/pon
Abbreviated transcription (Latin):
inquit occidere. Ex quo et multis alus intelligi deb
utilitatũ comꝑacõnis fieri solere. Recte q ħ adm̃ctũ
ẽẽ quartum exquirendoꝵ officõꝵ genus. S toto
hoc de genere. de querenda de collocanda peccinã
rit i auue mediũ sedentibus. ꝙͣ ab ullis philosophis
ulla in scola difputat᷑. Sunt taniẽ ea ꝯgnostenda
pertinẽt enũ ad utilitatẽ. de qua hoc libro disputa¬

Expanded text:
inquit, occidere? Ex quo et multis aliis intellegi debet utilitatum comparationes fieri solere, recteque hoc adiunctum esse quartum exquirendorum officiorum genus. hoc de genere, de quaerenda, de collocanda pecunia ris ad Ianum medium sedentibus quam ab ullis philosophis ulla in schola disputatur. Sunt tamen ea cognoscenda; pertinent enim ad utilitatem, de qua hoc libro disputa
Abbreviated transcription (Latin):
uemadinodũ officia ducerent᷑ ab ho¬
nestate marce fili atq ab oñu genere
untutis satis explitatũ arbitior li¬
bro superiore/ Sequitur ut hec officioꝵ genera
persequar que pertinẽt ad uite cultũ. et ad eaꝵ
Rerinu quibus uertunnt᷑ homies facultatẽ ad opes
de instituto ac indicõ meo dipero. Ꝙꝙͣ em̃ libri
nõi ꝯplures. non modo ad legendi s eciã ad scri¬
⁊ bendi studiũ excitauerũt. cũ int̾dum uereor. ne
quibusdã bonis uiris plulosophie nour̃e sit Inui¬
sum. nuirent᷑ qz in ea tm̃i me oꝑe et tempis poue
Ego aũt ꝙͣdui ies. ꝑ. per eos gerebat᷑. q̃bus
se ip̃a gunserat. om̃es meas curas cegitacões¬
q in eã confereba̾. Cum aũt dũãtu unius omĩa
enerẽt᷑. neq ẽẽt usꝙͣ ꝯsilio aut auctoritati locus
socios deiqz tuende Re p. sũmos unos amisissẽ¬

Expanded text:
uem ad modum officia ducerentur ab honestate, Marce fili, atque ab omni genere virtutis, satis explicatum arbitror libro superiore. Sequitur, ut haec officiorum genera persequar, quae pertinent ad vitae cultum et ad earum rerum, quibus utuntur homines, facultatem, ad opes, de instituto ac de iudicio meo dixero. Quamquam enim libri nostri complures non modo ad legendi, sed etiam ad scribendi studium excitaverunt, tamen interdum vereor, ne quibusdam bonis viris philosophiae nomen sit invisum mirenturque in ea tantum me operae et temporis ponere. Ego se ipsa commiserat, omnis meas curas cogitationesque in eam conferebam; cum autem dominatu unius omnia tenerentur neque esset usquam consilio aut auctoritati locus, socios denique tuendae rei publicae, summos viros
Abbreviated transcription (Latin):
npblicũ scipionem marce fili eũ qui p̾mꝰ
affricanus appellatus Sit dicere solitum
scp̃sit cato. qui fuit eius fere equalis.
nũꝙͣ se minus ociosum eẽ. ꝙͣ cum ociosus nec mĩs
solum ꝙͣ cum solus eẽt. Magnifita uero nop. et
magno uiro ac sapiente digna. que declarat illĩ
et in ocio de negociis cogitare. et in solitudinẽ secũ
loqui solitũ. ut neq cessaret unꝙͣ. et int̾dũ collo¬
quio alt̾ius non egeret. Ita dure Res ociũ et solitudo¬
que laugorẽ afferũt cet̾is. illum accuebãt. ocium
et solitudo. uellem nobis l idem uere dicere licẽt
S si minus. inncõne tantã ingenii prestantiã
ꝯsequi possumꝰ. uolinitate certe proxine accedimꝰ
Nam et a Re. p. forensibus q negociis. armis
impiis uiq prohibiti. ociũ persequim᷑. et ob eam
causam urbe Relicta Rura ꝑagrãtes sepe soli sum
Ded nec hoc ociũ cũ affricam ocio. nrec hoec solitu¬
t a cetu honui frẽꝙ̃cia q interdũ tãꝙͣ in portũ

Expanded text:
it: Scipionem, Marce fili, eum, qui primus Affricanus appellatus sit, dicere solitum scripsit Cato, qui fuit eius equalis, numquam se minus ociosum esse, quam cum ociosus, nec minus solum, quam cum solus esset. Magnifica vero vox et magno viro ac sapiente digna, quae declarat illum et in ocio de negotiis cogitare et in solitudine secum loqui solitum, ut neque cessaret umquam et interdum colloquio altae languorem afferunt ceteris, illum acuebant, otium et solitudo. Vellem nobis hoc idem vere dicere liceret; sed si minus imitatione tantam ingenii praestantiam consequi possumus, voluntate certe proxime accedirnus; nam et a re publica forensibusque negotiis armis impiis vique prohibiti otium persequimur et ob eam causam urbe relicta rura peragrantes saepe soli sumus. Sed nec hoc otium cum Africani otio nec haec solituet e coetu hominum frequentiaque interdum tamquam in portum
Abbreviated transcription (Latin):
cuiqr prestet intelligi possit ut prnna officid. dir¬
Smoitasibus scda patoie. tercia parẽtib ⁊ douiceps
Q madatim reliquis debeantur. Emibud sx Relans
bieniter dispuitatis intelligi põt. non solum hoĩes¬
id soleie dubitare honestum ne on trmpesit. s sero
duobiis ppoĩtis honestis. utiũ honestiꝰ sit. hic loco
a panrerio est ut supͣdixi p̾tinissus s eciã ad reli ÷ͥ¬
qua pertanius¬
liber secundus Incipit.

Expanded text:
stet, intellegi possit, ut prima dis immortalibus, secunda patriae, tertia parentibus, deinceps gradatim reliquis debeantur. Quibus ex rebus breviter disputatis intellegi potest non solum id homines solere dubitare, honestumne an turpe sit, sed etiam duobus propositis honestis utrum honestius sit. Hie locus a Panaetio est, ut supra dixi, praetermissus. Sed iam ad reliqua pergamusLiber Secundus
Abbreviated transcription (Latin):
sepe ad te cohortandi gratia scripsimus. Nunc ad reliquã
partem ꝓpositȩ diuisionis reuertamur.
Anetius igitur qui sine controuersu. de officiis accu¬
ratissime disputaut: quẽq nos correptione quadi
adhibita porissimũ secuti sumus: tribꝰ generib ꝓpositis in
quibꝰ deliberare homines & cosultare de officio solerent Uno
cum dubitarent honestũ id esset de quo ageretur an turpe.
altero utile ne esset an inutile: tertio si iel quod speciẽ ha¬
beret honesti. pugnaret cũ eo. quo utile iuderetur: quomͦ
ea discerni oporterer. de luobꝰ generibꝰ primis tribꝰ libris
explicauit. Detertio aũt genere deinceps se scripsit dicturũ.
nec exsoluit id quod ꝓmiserat. Quod eo magis miror quia
scriptũ .a. discipulo suo possidio est. xxx annis uixisse pa

Expanded text:
saepe ad te cohortandi gratia scripsimus; nune ad reliquam saepe ad te cohortandi gratia scripsimus; nune ad reliquam partem propositae divisionis revertamur. Panaetius igitur, qui sine controversia de officiis accuratissime disputavit, quemque nos correctione quadam adhibita potissimum secuti sumus, tribus generibus propositis, in quibus deliberare homines et consultare de officio solerent, uno, cum dubitarent, honestumne id esset, de quo ageretur, an turpe, altero, utilene esset an inutile, tertio, si id, quod speciem haberet honesti, pugnaret cum eo, quod utile videretur, quo modo ea discerni oporteret, de duobus generibus primis tribus libris explicavit, de tertio autem genere deinceps se scripsit dicturum nec exsolvit id, quod promiserat. Quod eo magis miror, quia scriptum a discipulo eius Posidonio est triginta annis vixisse Pa
Abbreviated transcription (Latin):
Equitur ut de una reliqua parte honestatis dicendũ
sit: in qua uerecundia: & quasi quidam ornatus uite
mperintia: & modestia: omnisq sedatio ꝑturbationũ ani
arbitror talibꝰ aueres tuas uocibꝰ undiq circũsonare. ne eas
si fieri possit quicqͣ aliud audire. quod cum omnibus est
faciendũ qui uitam honestam in gredi cogitant: tum
haud scio: an nemini potius ꝗͣ tibi. Sustines enim non
paruam expectationem imitande in clustriȩ nostix magnã
honoꝵ non nullam fortasse nominis. Duscepisti onus pre¬
terea onus grande & athenas & cratippi: ad quos cũ tãqͣ
ad mere aturã bonaꝵ artiũ sis ꝓfcctis. in ninẽ redire. tur¬
pisimũ est. delecorantẽ & urbis auforitatem & magistri.
Quare quantũ eniti animo potes quantũ labore contendere
si discendi labor est potius ꝗͣ uoluptas. tantũ fac ut efficus
ne ue cõmictas: ut cum omnia suppeditata sint a nobis:
tu te tibi defiusse uideare. Sed hec hactenus. multa enim

Expanded text:
equitur, ut de una reliqua parte honestatis dicendum sit, in qua verecundia et quasi quidam ornatus vitae, temperantia et modestia omnisque sedatio perturbationum aniarbitror talibus aures tuas vocibus undique circumsonare, nec eas, si fieri possit, quicquam aliud audire. Quod cum omnibus est faciendum, qui vitam honestam ingredi cogitant, tum haud scio an nemini potius quam tibi; sustines enim non parvam exspectationem imitandae industriae nostrae, magnam honorum, non nullam fortasse nominis. Suscepisti onus praeterea grave et Athenarum et Cratippi; ad quos cum tamquam ad mercaturam bonarum artium sis profectus, inanem redire turpissimum est dedecorantem et urbis auctoritatem et magistri. Quare, quantum coniti animo potes, quantum labore contendere, si discendi labor est potius quam voluptas, tantum fac ut efficias neve committas, ut, cum omnia suppeditata sint a nobis, tute tibi defuisse videare. Sed haec hactenus; multa enim
Abbreviated transcription (Latin):
Uanquã te marce fili antiũ iam audientem cratippu.
idq athenis: ab unclare oportet: preceptis stitutiq pħiȩ.¬
spter summã & doctoris autoritatẽ & urbis: quoꝵ alter
te scientia angere potest: altera exemplis. ramen ut ipse ad meã
utilitatem semꝑ cum grecis latina cõiũxi: req id in pħia solũ
sed & indicendi exercitatione feci ilem tibi censeo faciendum
ut par sis in utriusq orationis facultate. Quã quidẽ ad rem nos
ut uidemur magnũ attulimus ad iumentũ hominibꝰ nostris: ut¬
ut non modo grecaꝵ luteraꝵ rudes: sed & doti aliquantũ se
arbitrentur adeptos & ad diserendũ & ad iudicandũ. suã obs
anon penitebit. Sed tamen nostra leges non multũ a pe¬
ripatheticis dissidentia. qm̃ utriq socratici & platonici esse¬
uolumus: de rebus tuis utere tuo uidicio: nichil enim inpe¬
dio. Orationẽ aũt latinã efficies ꝓfecto legendis nostris ple¬
niorẽ. Nec uero hoc arroganter dictũ existimari uelim. nã

Expanded text:
uamquam te, Marce fili, annum iam audientem Cratippum, idque Athenis, abundare oportet praeceptis institutisque phipter summam et doctoris auctoritatem et urbis, quorum alter te scientia augere potest, altera exemplis, tamen, ut ipse ad meam utilitatem semper cum Graecis Latina coniunxi neque id in philosophia solum, sed etiam in dicendi exercitatione feci, idem tibi censeo faciendum, ut par sis in utriusque orationis facultate. Quam quidem ad rem nos, ut videmur, magnum attulimus adiumentum hominibus nostris, ut non modo Graecarum litterarum rudes, sed etiam docti aliquantum se arbitrentur adeptos et ad dicendum et ad iudicandum. Quam ob as, non paenitebit; sed tamen nostra legens non multum a Peripateticis dissidentia, quoniam utrique Socratici et Platonici volumus esse, de rebus ipsis utere tuo iudicio nihil enim impedio, orationem autem Latinam efficies profecto legendis nostris pleniorem. Nec vero hoc arroganter dictum existimari velim. Na
Abbreviated transcription (Latin):
urpi questu: neq ocdiolo.tamen ꝗ plurimis modo digni
⁊ utilẽ prebeat. deinde augeatur ratione diligentia pa¬
monia nec libidini potius. luxurięq ꝗͣ liberalitati & bo¬
uficentię pareat. Hec prescripta seruantem licet magn¬
ice grauiter animoseq uiuere atq & simpliciter. fidelite
uere hominũ amice

Expanded text:
urpi quaestu, neque odioso: tum, quam plurimis, modo dignis, fe utilem praebeat: deinde augeatur ratione, diligentia parsimoma: nec libidini potius luxuriaeque, quam liberalitati et beneficentiae pateat. Haec praescriptaservantem licet magnifice, graviter, animoseque vivere, atque etiam simpliciter, fideliter, viraeque hominum amice
Abbreviated transcription (Latin):
pħrandi scientiã cõcedens multis: quod est oratoris ꝓpriũ
apte. distincte. ornate. dicere qm̃ in eo studio etatẽ cõsump¬
simus: si id michi assũmo. iudeor id meo uire quodã modo uẽ¬
dicare. Quã obrem magnopeͣ hotor te m̾i cicero: ut nõ solum
orationes meas: sed hos oẽ de pħ ia libros: qui iam illis
fere se. equarunt studiose legas. Uis enĩ maior est in illis
dicendi. Sed hoc quoq colendũ est equabile & tempatu
orationis genus. & id quidẽ nemini udeo grecoꝵ ad huc
cõtigisse: ut idẽ utroq ingenere laborasset. sequereturq il

Expanded text:
phandi scientiam concedens multis, quod est oratoris proprium, apte, distincte, ornate dicere, quoniam in eo studio aetatem consumpsi, si id mihi assumo, videor id meo iure quodam modo vindicare. Quam ob rem magnopere te hortor, mi Cicero, ut non solum orationes meas, sed hos etiam de philosophia libros, qui iam illis fere se aequarunt, studiose legas; vis enim maior in illis dicendi, sed hoc quoque colendum est aequabile et temperatum orationis genus. Et id quidem nemini video Graecorum adhuc conti
Abbreviated transcription (Latin):
ad te ꝑferri enstino sũma tamẽ eadem est¬
⁊ idem exituis. Quem ego tam uid̾o animo
ꝙͣ ea que oculis cernimꝰ. Nec uͦ quicꝗͣ uideo
qd̾ non idem te uidere certo scio. Nam et si
quem exitum acies habitura fit duũari
non potest tñ ⁊ belli exitũ uideo ⁊ fud mi
miis hoc quid̾ certe tum sit ueccẽe alt̾m utr̃

Expanded text:
ad te perferri existimo, summa tamen eadem est etad te perferri existimo, summa tamen eadem est et idem exitus; quem ego tam video animo quam ea, quae oculis cernimus, nec vero quicquam video, quod non idem te videre certo sciam. nam, etsi quem exitum acies habitura sit divinare nemo potest, tamen et belli exitum video et, si id minus, hoc quidem certe, cum sit nec
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis. plura .ii. ꝯmitenda epłe nonerant.
si adtendes quos facis ꝓfecto etiam sine meiꝰ
licteris intelliges te aliquid habere qd̾ spes
nicħ qd̃ aut hoc aut aliqͦ.r.p. statu timeas.
Omnia sunt̾ierint cum suꝑstitem te eẽ rei .p.
ne si liceat q uelis ferendam ẽẽ fortunã pre¬
sercim que absit aculpa s hec actenus. t u
uelim scribas ad me quid agas aut tͥ futu¬
rus sis. ut aut quos seribam. aut qͦ ueniã
scire possim.¬
literis beniuolentia magis ad duc¬
tui ꝗͣ quo res ita postularet sui longior
Neq enĩ confirmatione nr̃a egebat iur¬
tus tua neq erat ea mea causa atq for¬
tuna ut cui ip̃i omnia deessent alt̾in con¬
firmarem. hoc item tempore breuior
ẽẽ debeo. siue enĩ nicħ tũ opus fuit tam
multis uerbis nichilo magis nunc opus:
siue tum opus fuit illut satis est preser¬
tun cum accesserit nichil noui. Namet¬
si cotidie aliquid audimꝰ earum rerum qͣs

Expanded text:
verbis plura enim committenda epistulae non erant, verbis plura enim committenda epistulae non erant, si attendes, quod facis, profecto etiam sine meis litteris intelleges te aliquid habere, quod speres, nihil, quod aut hoc aut aliquo rei p. statu timeas; omnia si interierint, cum superstitem te esse rei publicae ne si liceat quidem velis, ferendam esse fortunam, praesertim quae absit a culpa. sed haec hactenus. tu velim scribas ad me quid agas et ubi futurus sis, ut aut quo scribam aut quo veniam scire possim.litteris benevolentia magis adductus, quam quo res ita postularet, fui longior. neque enim confirmatione nostra egebat virtus tua neque erat ea mea causa atque fortuna, ut, cui ipsi omnia deessent, alterum confirmarem. hoc item tempore brevior esse debeo. Sive enim nihil tum opus fuit tam multis verbis, nihilo magis nunc opus est, sive tum opus fuit, illud satis est, praesertim cum accesserit nihil novi. nam, etsi cotidie aliquid audimus earum rerum, quas
Abbreviated transcription (Latin):
qoͣ aburbe qui ad te ꝓficistat᷑ scire non pos¬
sim. qͣte uelim ita statutũ habeas me tui
memoriã cum sũma beniuolentia denere
tuasq omnes res non minori mͥ cure qͣ me¬
as ẽe. Qd̾ maiore in uarietate uersata est ad¬
huc tua causa qͣ homĩes aut uolebant aut
moleste feras. N Iecesse ⁊ .ii. aut armis urge¬
ri rem .ꝑ. sempit̾nis aut hus positis retreait
aliqͥnto aut funditꝰ int̾ire. si arma ualebũt
nec eos aquib recrꝑis uereri debes nec eos qͦs
ao iuiisti. si armis aut ꝯditione positis aue
defatigatione ab iectis aut iuctoria detͣctis ciui¬
tas respnauit ⁊ dignitate tua frm tͥ ⁊ fortu¬
nis licebit. sm omnino ntt̾ieriit oĩa fu̾̃iꝙ
isexitꝰ quẽ uir pͣdentissimꝰ. in antoniꝰ iam
tum tumebat cum tm̃ instare maloꝵ suspi¬
cabatur misera est illa quidẽ consolatio ta¬
h presertim eui ⁊ iuro s tamẽ necessaria ni¬
chil ẽẽ precipue cuiꝗͣ dolendũ meo qd̾ acci¬
dat uniuersis. Que uis infit in hiis paucis

Expanded text:
, qui ad te proficiscantur, scire non possim. qua re velim ita statutum habeas, me tui memoriam cum summa benevolentia tenere tuasque omnis res non minori mihi curae quam meas esse. quod maiore in varietate versata est adhuc tua causa quam homines aut volebant aut moleste feras; necesse est enim aut armis urgeri rem p. sempiternis aut iis positis recreari aliquando aut funditus interire. si arma valebunt, nec eos, a quibus reciperis, vereri debes nec eos, quos adiuvisti; si armis aut condicione positis aut defetigatione abiectis aut victoria detractis civitas respiraverit, et dignitate tua frui tibi et fortunis licebit; sin omnino interierint omnia fueritque is exitus, quem vir prudentissimus, M. Antonius, iam tum timebat, cum tconsolatio, tali praesertim civi et viro, sed tamen necessaria, nihil esse praecipue cuiquam dolendum in eo quod accidat universis. quae vis insit in his paucis