comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sei̾am diligendi. Scultũ est eium legem uenerariᷤ
et dm legis ꝑ sequi. stultum est etiam patrẽ. ꝯsiti:
et filiuui negare. Et est sensus. ꝓdilectiõe aĩ putãt
se fac̾e. s ueram dilectioneni dĩ nonhu̾t. et io necesse
est ꝓ eis orare. dehis autemi ħ dicit: qui ñ inuidia.

Expanded text:
iam, diligendi. Haimo Stultum est enim legem venerari, et Deum legis persequi, stultum est etiam Patrem confiteri et Filium negare. Et est sensus: Pro dilectione Dei putant se facere, sed veram Dei dilectionem non habent, et ideo necesse est pro ei
Abbreviated transcription (Latin):
non caueatur. et petrã scandali .i. eund̃ xp̾m ex toco
at. qi gͥ hii qui erãt insyon uias nbonas incedeutes.
et it̾ ꝑdicionis. ꝯcito p̃ede currẽtes. xp̃m infut᷑o sẽ¬
tient iuĩdicem: io̾ petͣ scaudali di. Uł sicut petra dr
ante policionem. et lapis ꝑ policione. ita et xp̃c. ec pe¬
tra: dr aute policionẽ: et lapis ꝑpolicionẽ. policio
tpr̃. scaudalizati sc̃ ineũ iudei irascentes. et indignã¬
tes. ꝙ filiũ dei fe fac̾ẽt. lapis uͦ offensionis fuit xͤ: ur
połlitione .i. inpassione qñ maxime offender̃t̃. et ex¬
ecatist̃. dm̃ noneẽ credentes. quẽ mortuuĩ uidebant.
uumeratio erit bonis. qr outis siue sic uideus stue
gentil qui credidit ieũ. ñ confundet᷑. cũ uen̾it in fu¬
quidem mea ẽ ut saluent᷑.¬
et ħ uolũta ũ utiq ficta

Expanded text:
non caveatur, et petram scandali, id est eumdem Christumat, quia igitur hi qui erant in Sion viam non bonam incedentes, et iter perditionis concito pede currentes, Christum in futuro sentient vindicem, ideo petra scandali dicitur. Vel sicut petra dicitur ante politionem, et lapis per politionem; ita Christus et petra dicitur ante politionem, et lapis per politionem. Politio tempore scandalizati sunt in eum Judaei irascentes et indignantes, quod Filium Dei se faceret. Lapis vero offensionis fuit Christus in politione, id est in passione, quando maxime offenderunt, et excaecati sunt, Deum non esse credentes quem mortuum videbant, muneratio erit bonis; quia omnis sive sit Judaeus sive gentilis, qui crediderit in eum, non confundetur, cum venerit in fuquidem mea est, ut salvent voluntas non utique ficta,
Abbreviated transcription (Latin):
no. Uñ głiostis apparet : Ante ꝯu̾sionem enĩ
cũ mase mererer ex meis nouerat głiosior.
Et est sensus. Ac si dicet. Ꝙ añ remissionẽ
uidi pot̾at: ẜ uidĩ non debet. s. qd̾ ego peccator
uidicandus sim. qr uẽ certũ ⁊. qd̾ dimitten

Expanded text:
no, unde gloriosus apparet. Ante conversionem enim cum male mererer, ex meis non erat gloriosior. Et est sensus, ac si diceret, quod ante remissionem videri poterat, post videri non debet, scilicet quod ego peccator judicandus sum, quia nunc certum est quod dimitten
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dictis et aliis nonsitis sapienteᷤ¬
sentientes. alta. incorde saltim. s sitis con¬
sentientos hunulib. Idẽ humiluĩ imĩtores. Et
nota qd̃ ñ aic. collo quentes humilib s consentienti¬
entes qd̾ non fit ore tñi. qr t̾c uera est humilitas. si ñ ÷
insola ligua. sient ypocͥta. quidic̃ se pecẽm non ha¬
be. foris fiug̾ humilitatẽ. intꝰ amplectitur rianita

Expanded text:
praedictis et aliis, non sitis sapientes alta, in corde saltem; sed sitis consentientes humilibus, id est humilium imitatores. Et nota quod non ait, colloquentes humilibus, sed consentientes, quod non sit ore tantum, quia tunc vera est humilitas, si non est lingua sola, sicut hypocrita qui dicit se peccatum non habere foris, fingit humilitatem, i
Abbreviated transcription (Latin):
drẽ. cui adhuc restabat: ipꝰ passioius qmͣ
sibi iam inpencłẽ dix̾at. tam magna ꝯflicta¬
sũmandũ cursũ ad hñc illud de erat: ubi
erat futurꝰ acͥor ⁊ crudelior immicꝰis ħ dicit
non replena: s spe firma. qr uictoria futi cer¬
taminis. ⁊ cͣsus ꝯsũmatione. certũ eum securũ q
iam fecerat: qui sibi passiouẽ iam ĩmĩe re¬

Expanded text:
 cui adhuc restabat ipsius passionis quam sibi impendere dixerat tam magna conflictaonsummandum cursum, adhuc illud deerat ubi erat futurus acrior et crudelior inimicus? Sed hoc dicit non re plena, sed spe firma, quia de victoria futuri certaminis, et cursus consummatione certum eum securumque jam fecerat, qui sibi passionem jam imminere re
Abbreviated transcription (Latin):
ti estis. Qiͣ et alios satutare potestis aronia ẽ. Ac sidi¬
dico. ita ut et uos regnemꝰ uob̾c. ñ dico uos nob̾ eũ.
c̃ nos sequi dediguemini.s dico nos uob̾eũ. ut nosse¬
quam᷑ uos. si eni ñ uultis seqͥ. nos qͦs quidem seqͥ de¬
hecis qr nos reueril regnamꝰ. s timeo ne siue uob̾.
Puto enim q̃s¬

Expanded text:
i dicat: Et allos saturare potestis. Ironia est, ac si didico, ita ut et nos regnemus vobiscum. Non dico vos nobiscum, cum nos sequi dedignemini; sed dico nos vobiscum, ut nos sequamur vos, si non vultis sequi nos quos quidem sequi deberetis, quia nos revera regnamus. Sed timeo ne sine vobis. Puto enim. Q
Abbreviated transcription (Latin):
isti: qͥd gTARI. quis enĩ baptista. qnͣtũ¬
te abeo. quibaptitatꝰ :
tizatꝰ es apetro. quomͦ
dic̾ũis ab eo quibapt¬
utiq ille ht̃ abaptista:¬
redarguit illos eosdẽ¬

Expanded text:
debes. Quis enim baptista, quantumte ab eo qui baptizatus est tizatus es a Petro, quomodo discernis ab eo qui baputique illi habet a baptista,redarguit illos eosde
Abbreviated transcription (Latin):
na qm̃ cepit eqͣlitas angłoꝵ. quã quinͣ su habẽ¬
bat. et ꝑꝑ illam que iam merat ꝑfecctũ: et pꝑ
utau. qͣue ad huc de erat :mꝑfectum se ẽe dide¬
bat. ininor ista iticia: fa c̃ m̾itũ. maior illa: p̃¬
uaui ło qui istam ñ sequit᷑: illam ñ assequit᷑.¬

Expanded text:
cepit aequalitas angelorum: quam qui nondum habebat, et propter illam quae jam inerat, perfectum, et propter istam quae adhuc deerat imperfectum se esse dicebat. At minor ista justitia facit meritum, major illa praemium. Ideo qui istam non sequitur, illam non assequit
Abbreviated transcription (Latin):
nulla infidelitate dubitemꝰ. de uitlłigeudis:
nulla tem̾itate affirmemꝰ. Iu ilł auetoritas
eteneuda. inhis u̾itas. exqͥrenda et sciend̾ qd̃
sticia qua iustꝰ exfide iuuit. nẽ uera iusticia ẽ
quelicet ñ inm̃ito. inaliqͥl iustiᷤ ꝓhiuͦ uite ca¬

Expanded text:
nulla infidelitate dubitemus; de intelligendis, nulla temeritate affirmemus. In illis auctoritas tenenda est, in his veritas exsquirenda. Et sciendum quod justitia qua justus ea fide vivit, nunc vera justitia est. Quae licet non immerito in aliquibus justis
Abbreviated transcription (Latin):
uenes impłe aliquẽ sinũ ⁊ nosti qͣm maguũ ÷
et excendendo facis capaciorẽ. sic d̾s differendo
rem: excendit desidĩũ. desid̾ando excendit aur¬
niuĩ. extendendo: facit capacẽ. desid̾emꝰ gͦ. qr im¬
plendi simmꝰ: ħ ẽ uica nr̃a ut desid̾ audo erceamꝰ.

Expanded text:
e aliquem sinum, et nosti quam magnum est et extendendo facis capaciorem: sic Deus differendo rem, extendit desiderium; desiderando, extendit animum; extendendo, facit capacem. Desideremus ergo quia implendi sumus. Haec est vita nostra ut desiderando exerceamur:
Abbreviated transcription (Latin):
tendamꝰ. gͦ nec exp̃t̾ita uita: nẽc exp̾senti: delae¬
tari debemꝰ. reuocandꝰ ÷ animꝰ. arecordandis:
cũ quadã delectacione: p̃t̾itis mał. et c̃ quad̾a
ꝯcupiscentia fruendi ueredeamꝰ coede mnegip¬
tũ. uitam gͥ pt̾itã malã: oblicusc̾e: si te delos¬
tauit aliqã uanitas: ñ te modo delectet: ꝑ segͦ

Expanded text:
tendamus. Ergo nec ex praeterita vita, nec ex praesenti delectari debemus: revocandus est animus a recordandis cum quadam delectatione praeteritis malis, et cum quadam concupiscentia fruendi ne redeamus corde in Aegyptum. Vitam igitur praeteritam malam obliviscere, si te delectavit aliquando vanitas,
Abbreviated transcription (Latin):
he.m. iõ: non addidit
ĩ dño: cũ ait. fuistis te¬
nebre. s cũ ait. nc̃ aũ
lux. et qi luxestis in
dño: io: ambulate. bo¬
noꝵ oꝑm gͥssu. ut filis

Expanded text:
deo non addidit in Domino, cum ait fuistis tenebrae, sed cum ait, nunc autem lux et quia lux estis in Domino, ideo ambulate bono operum gressu, ut filii
Abbreviated transcription (Latin):
disũ.i. ineamtͣnqͥllitatem qua fruiit᷑ illi: qui st̃
huiꝰ uite sensib: quedam uehem̃tissima incencioĩs
aũsio. et tunc: audiũ archana u̾ba .i. ꝑ cep̃ intinia¬
poss hoĩb dici. et cenuit ap̃ se qd̃ non posset dici.
gͦ et audiatur ad qd̾ possumꝰ atting̾e: et credat᷑:
ad qd̾ non possumꝰ. si dicẽmꝰ illi. Rogamꝰ te explica

Expanded text:
st in cam tranquillitatem qua fruuntur illi qui sunt hujus vitae sensibus quaedam vehementissima intentionis aversio. Et tunc audivit arcana verba, id est percepit intimaposset hominibus dici, et tenuit apud se quod non posset dici. Ergo et audiatur ad quod possumus attingere, et credatur ad quod non possumus. Si diceremus illi, rogamus te, explica
Abbreviated transcription (Latin):
sangͥne eiꝰ. apecco¬
mindari uolumꝰ.
pͣa et angustias passuri.
castra. Icabernacłi delicias et uolup¬
tates deseramꝰ. et pus ꝓbat ꝑalegoriam

Expanded text:
sanguine ejus a peccmundari volumus improperia et angustias passuri, tabernaculi delicias et voluptates deseramus. Et prius probat per allegoriam
Abbreviated transcription (Latin):
Horeus ꝓ similitu dine carnis pecc̃i. qr ca¬
ro es pallibu et mortał. aries qr iucia ꝓ¬
put gemins comu claritatis. taurus. for¬
utud iueresurrcetiorms. Qel cremacur qi¬
n efticitiur. ꝑ cinem memoria r̾ei pͣciteas
aoc qpit cit᷑ castra eẽ est uoluptaas corꝑis

Expanded text:
 similitudine carnis peccati, quia caro ejus passibilis et mortalis; aries, qui vitia propulit, gemino cornu charitatis; taurus, fortitudine resurrectionis: quod crematur, cinis efficitur. Per cinerem, memoria rei praeteritae accipitur; extra castra esse est voluptates carnis
Abbreviated transcription (Latin):
his onũb uftra ꝑsonde
sue mod nlũ. ⁊ mores.
occasione mouende
pocius ꝑ omĩa boua
oꝑ asint ꝓnuttentes.
⁊ iudicantes extra pi¬

Expanded text:
his omnibus ultra personae suae modum et mores occasioni movendae potius per omnia bona opera sint promittentes et indicantes extra
Abbreviated transcription (Latin):
ubi ẽ eiũ tempestas ire. uł hesitacio. ũ placet d̾o.
Distinque. Ira ẽ: ad ꝓriniũ. disceptacio: add̾m.
uuit᷑ ⁊ mulieres. uolo ut orent ⁊ manꝰ leuẽt.
sine ira et disceptaci¬
one existentes. inha¬
bitui ornato.s. religio¬
ne eaꝵ ornãte eas. mͦu¬
lieres dico: ornantes.
se. aliis uͥtutib. enio
uerecundia uultis. ut̃
non sint actͥte fronti

Expanded text:
haesitatio, non placet Deo. Distingue: ira est ad proximum: disceptatio ad Deum. Similiter et mulieres, volo ut orent et manus levent sine ira et disceptatione existentes, in habitu ornato, scilicet religionem earum ornante. Eas mulieres dico, ornantes se, aliis virtutibus cum verecundia vultus, ut non sint attritae fronti
Abbreviated transcription (Latin):
si in suo sexu s ẽẽ insilentio. ut ñ ꝯfabulet᷑
cũ iueia. Ecce ñ solũ habitũ humilẽ i ho¬
nestũ nab̾e nulierẽ docuit: uer̾̃ etiã auecori¬
tatẽ docendi ei negaũ. ⁊ subiciendã iuro p̃ce¬
p̃. uttam habitu quã obseqͥis sub potestate
sit. uiri: exquo trahit origuẽ. Nadã enĩ. eͤ

Expanded text:
si in suo sexu, sed esse silentio, ut non confabuletur cum vicina. Ecce non solum habitum humilem et honestum habere mulierem docuit, verum etiam auctoritatem docendi ei negavit, et subjiciendam viro praecepit, ut tam habitu quam obsequiis, sub potestate sit viri ex quo trahit originem. VERS. 14.--
Abbreviated transcription (Latin):
dilig̃ ꝓrimiin: qͥd in codibgit uisi d̃m: ip̃a est adlec¬
tio ab onrĩ inuidana dilectione disc̾ca qmͣ distin¬
guendo dus ait. Sicut dilexi uos. quiꝰ enĩ insid̾m
tem. qm̃ cup̃ utiq reuocare᷑ ñ morbũ. quem ueñ
expelłe: sicgͥ et nos inuicẽ diligamꝰ ut qnͣtũ possimꝰ.

Expanded text:
d in eo diligit nisi Deum? Ipsa est dilectio ab omni mundana dilectione discreta, quam distinguendo Dominus ait: Sicut dilexi vos . Quid enim nisi Deum tem, quam cupit utique revocare, non morbum quem venit expellere? Sic ergo et nos invicem dili
Abbreviated transcription (Latin):
potens est ꝯfirmareuoᷤ.
infid̾ ꝑ fecta. sit honor
et għia aquo solo o mia
bona⁊ sunt ui quo epłe
notat᷑ sũma. qr hic pͥn¬
illos mon̾e. ut omĩa at¬

Expanded text:
potens est vos confirmare in fide perfecta, sit honor et gloria, a quo solo omnia bona sunt. In quo Epistolae, notatur summa, quia hoc prinillos monere, ut omnia
Abbreviated transcription (Latin):
qr fr̃ib sumptꝰ minis¬
trabat. Et uniu̾sa ec¬
cłia supͣ dix̾at om̃s eccłia
salutare illos. et hic dic̃.
uiũsam eccłiam. saluta¬

Expanded text:
 his sumptus ministrabat; et universa Ecclesia. Supra dixerat omnes Ecclesias salutare illos, et hic dicit universam Ecclesiam saluta
Abbreviated transcription (Latin):
dentii illi qͥ audiebat
pͥor ꝓpħ ans. taceat. et
det illi locũ udicat qi
datur aliqnͣ inferiori.
ꝙ. ñ suꝑiori. Idõ dico.
ut det locũ. potestisi.
om̃s etiam sedens. ac¬
cepta ꝓpħandi gr̾a.
discant. ctom̃s etiã mi
qr nõ est disseusioĩs ds.
.l. discordie auocor s pa¬
eis et iõ alt̃ cedat alt̾i.
issensiouis aũ ds cẽt.
si quos replet simulloqͥ
ceo. et ita mͦ uob̾ dico. ac̃

Expanded text:
est illi qui audiebat, prior prophetans taceat, et det illi locum ut dicat. Quia datur aliquando inferiori quod non superiori. Ideo dico ut det locum: potestis enim omnes, etiam sedens, accepta prophetandi gratia, discant, et omnes, etiam mion est dissensionis Deus, id est discordiae auctor, sed pacis, et ideo alter cedat alteri. Dissensionis autem Deus esset, si quos replet simul loquceo. Et ita vobis dico, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdẽ putatur. et tc̃ ꝑdit
p̃sidia: cũ se uicisse gra¬
tulatur. plaudit gͦ xa
surgit: cũ p̃mitur. Inhiᷤ
aũ omĩb ꝯm̃dacioĩb. factus sũ in sipiens .i.¬

Expanded text:
ere putatur; et tunc perdit perfidia, cum se vicisse gratulatur. Plaudit ergo Csurgit cum premitur. In his autem omnibus commendationibus factus sum insipiens, i
Abbreviated transcription (Latin):
isticuta ẽ .s. contra origiuale peccatũ. qł apparen¬
tib ꝯtrahurꝰ. ꝯcepti inꝯcupiseentia quȩ iuparte illa
magis dũat᷑. et qi inillo menbro culpam mobed¬
entie pͥus h̾o cognouit. decuit ut in ħ menbro sig¬
nłiꝰ obedientie acciꝑet. fiẽbat aute̾ ogcauo die lapi¬
deo cult᷑. qr post septenariũ uite ħꝰ moctaua etate
q̃ erit resurgentiuͣ. ouris ab elecas ꝑpetã xp̃m ab¬

Expanded text:
ilicet contra originale peccatum, quod a parentibus contrahimus; concepti in concupiscentia, quae in parte illa magis dominatur; et quia in illo membro culpam inobedientiae primus homo cognovit, decuit ut in hoc membro obedientiae acciperet. Fiebat autem octava die lapideo cultro, quia post septenarium vitae hujus in octava aetate, quae erit resurgentium, o
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissa dieb
ut ꝑ eam impleatur. alit̾
ñ est inimica ꝓmissioniᷤᷤ.¬
s ꝯfirmat eam Si enim
lex posset pr̾are uitam:¬
id qd̃ reꝓmissio spoponde

Expanded text:
missa Dei? Ut per eam impleatur aliter n est inimica promissioninfirmat eam. Si enim lex posset praestad repromissio spoponder
Abbreviated transcription (Latin):
inceger torus. incelo. in anet. uiteg̾ totus. in cordetuo.
totꝰ euĩ erat ap̃ patrem. qũ uenit iniurginẽ impleũ
uam. nec recessit ab illo uenit ĩ carnen ut eũ hoĩes
mauducarent. et uranebat ap̃ pat᷑m. integ̃ ut angłos
paleet. Sequit᷑. U m̃ unꝰ panis. Exponit ꝯnomͦ
calix bñdiccioĩs et pauᷤ.¬

Expanded text:
elo: manet integer totus in corde tuo. Totus enim erat apud Patrem, quando venit in Virginem; implevit illam, nec recessit ab illo. Venit in carnem, ut eum homines manducarent, et manebat apud Patrem integer, ut angelos pasceret. Quoniam unus panis. Exponit quomodo calix benedictionis et pa
Abbreviated transcription (Latin):
edꝰ nob̾ largitate. donat᷑. Iusticia gͦ dĩ sine
lege ost s non sine lege uiantfestata. quo¬
mt euĩ ꝑlegẽ cestificata. si sine lege uian¬
festas s uifticia di sñ lege. ẽ. qnam ds ꝑspi¬
ritũ gre. credenti ꝯfert sine adiutorio le

Expanded text:
 nobis largitate donatur. iustitia ergo dei sine lege non sine lege manifestata. quomodo enim per legem testificata, si sine lege manifestata? sed iustitia dei sine lege est, quam deus per spiritum gratiae credenti confert sine adiutorio leg
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃e. cap̃ ̾itutũ p̃mnisit .i. caritatẽ. Quȩ enĩ. alia
me fructus sp̃c. debuit tenere pͥmatum uͥ caritas¬
hne caritas qua iͥtutes cec̾e non reputabũt᷑ eẽ u̾tu¬
tes ẽt exqua nascunt᷑ uniu̾sa bonas de inde seqũ¬
dr mñbra existo capite. exorta et religata .s. gaudiũ¬
pai ic̃. q̃ sñ ea: non possũt ꝓdee. ñ eñ b̃n gaud
qn oiligit bomĩ uñ gaud. ñ ħt pacem ueram c̃
aliguo: insi eum diligat. nou̾ est longanimis ꝑse¬
uerant᷑ expectando: nisi ferueat diligendo. ñ est
benignꝰ msi diligat. cui opitulat᷑. nõ ẽ bonꝰ ñ dili¬
gendo. uonest fidelis salub̾t̃: nsi ea fide: quȩ ꝑdi
segcionem oꝑatur: non ẽ mansuetꝰ: cui dileccio nõ
moder᷑. ñ ꝯtinet seqͥs ab eo: uñ turpat᷑: nsi dilgat:

Expanded text:
s, caput virtutum praemisit, id est charitatem. Quae enim alia inter fructus spiritus debuit tenere primatum nisi charitas, sine qua virtutes caeterae non reputabuntur esse virtutes, et ex qua nascuntur universa bona? Deinde sequuntur membra ex isto capite exorta et religata, sci ea non possunt prodesse. Non enim bene gaudet, qui non diligit bonum unde gaudet; non habet pacem veram cum aliquo, nisi eum diligat; non est longanimis perseveranter exspectando, nisi ferveat diligendo; non est benignus nisi diligat cui opitulatur; non est bonus, nisi diligendo; non est fidelis salubriter, nisi ea fide quae per dilectionem operatur; non est mansuetus, cui dilectio non moderatur; non continet se quis ab eo unde tu
Abbreviated transcription (Latin):
Id̾o aũ dic̃. insimilitudiunẽ hoĩs. ⁊ uoluens
⁊ quadrupedum et serpentiũ: qr hoꝵ simu¬
lacra diu̾sis temꝑib a romianis colebant᷑.
Mos enim fuit ab antiquo romanis adorare
simulacra hoĩũ. ut romuli. iouis. et alioꝵ.
n maxime abeͣuentu eneẽ: intaliam: uolu¬
crum autemi. et quadrupedũ et serpenti¬
ũ. simulaẽ coluer̃t. exquo alerandria ab
augusto. uicta ẽ. ⁊ iome subiugata. Seqͣr

Expanded text:
imilitudinem hominis, et volucrum, et quadrupedum, et serpentium, quia horum simulacra diversis temporibus a Romanis colebantur. Mos enim fuit ab antiquo Romanis adorare simulacra hominum, ut Romuli, Jovis, et aliorum, et maxime ab adventu Aeneae in Italiam. Volucrum autem et quadrupedum, et serpentium simulacra coluerunt, ex quo Alexandria ab Augusto victa est, et Romae subjugata. VER
Abbreviated transcription (Latin):
Et ¶E imagiues. ingłiam
rum. ap̃ quos plus pͥ imiago gmͣ u̾itas.
numero. et ip̃i st̃ sicut inlibro sapĩe salo¬
mouis dt̾. mortuus mortuũ fingit. oꝑib
et cogitacione peccaueĩt. s etiã oꝑe. ꝙ.i. qr¬
corruptibił ÷. muta uer̃t. qnͣtum adse pͥuᷤ¬

Expanded text:
m rum, apud quos plus potest imago quam veritas! ros. De quorum numero et ipsi sunt, sicut in libro Salomonis dicitur: Mortuus mortuum fingit, operibus et cogitatione peccaverunt, sed etiam opere. corruptibi
Abbreviated transcription (Latin):
erat mag̃ gaud̾e. ñ
iustis. et sic gͣuit̾ pec¬
castis. Gaudiũ au¬
apłi: purificat̾o ppłi.
S cͥpsi dico: considens¬
tra u habeͤo tͥsticia de

Expanded text:
erat me gaudere, non istis, et sic graviter peccavistis. Gaudium auli purificatio est populi. Scripsi dico, confidenstra non habebo tristitiam de
Abbreviated transcription (Latin):
laqͥs est. quẽ multis figuris ud̾at et facie ad fa¬
aan ei locutus erat. qr ibi idẽ. uulla. sp̃e quad̾sẽt
onge ineffabiliꝰ. ⁊ p̃sentius .i. secretiꝰ indetur. et arxh¬
iia dicit .i. reuelat. ubi: i. inqua claritate sp̃ei: ue¬
no uitiens uustis sensib. d̾m uidet. hoc ẽ t̃ciũ ce¬
lim.s iusio. qua ds uid̾r facie ad faciem. et iste ẽ
paradisus si dici p̃: p aradysoꝵ. Nam et p̃sens ec¬
cd̃ia: paradisus dr᷑. ⁊ paradisus. dictus ẽ ille: in quo
adã corꝑałr uix̃. Ad illd̃ terciũ celu̾: raptũ se dic̃
apss s an incorꝑe. anaĩa. seꝑata: se nescire dic̃.Q.
tente ud̃it: nonsit ꝯtra ułd̃. qd̃ dns dic̃ moysi.
lonnidebit me b̾o: et uiuct. Tunc enĩ apłs: ñ iux̃

Expanded text:
s est, quem multis figuris viderat, et facie ad faciem ei locutus erat, quia ibi, id est in illa specie qua Deus est longe ineffabilius et praesentius, id est secretius videtur, et arcana dicit, id est revelat, ubi, id est in qua claritate speciei nemo vivens in istis sensibus Deum videt. Hoc est tertium clicet visio qua Deus videtur facie ad faciem; et iste est paradisus, si dici potest, paradisorum. Nam et praesens Ecclesia paradisus dicitur, et paradisus dictus est ille in quo Adam corporaliter vixit. Ad illud tertium coelum raptum se dicit Paulus, sed an in corpore an anima separata, se nescire dicit. Qstente viderit, non sit contra illud quod Dominus dicit Moysi: Non videbit me homo et vivet . Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
choros. qũ raptus est helẏas et balchasar: indic
manũ scribentẽ in pariete. ¶ane. zechel. phare
nes rerum: dĩ reuelatione. ut pecrꝰ uidit discũ der¬
ciũ celũ ẽ: intellectuał usio. qñ nec corꝑa: nec ima
i dĩ potentia figitur. Ad hanc raptꝰ est. apłs: ut
ipp̃a dͣm inse. non aliqua figura uid̾et. et hec iusio:
dũb aliis. multo excellentior est. Ꝙ gͦ non ꝑ corpꝰ
num. Y niĩ: ꝑ occłos. quib ip̃e litt̾e uident᷑. alt̾m:¬
ꝑ sp̃m hois. quo ꝓrima. et ab sencia. cogitant. Ter¬
eium: ꝑcõcnitum mentis. qͦ ip̃a dileccio: intellecta
ꝯspicitur. In his tͥb gñib: illud pͥmũ. manifestũ:
oĩb:quo uidecur: celũ. ⁊ t̾ra. ⁊ omĩa occłis ꝯspicua.

Expanded text:
 raptus est Elias. Et Balthasar vidit manum scribentem in pariete mane, rechel, phares. nes rerum Dei revelatione, ut Petrus vidit discum. Tertium coelum est intellectualis visio, quando nec corpora nec imags mentis mira Dei potentia figitur. Ad hanc raptus est Apostolus, ut ipsum Deum in se non in aliqua figura videret. Et haec visio duabus aliis multo excellentior est. Quod ergo non per corpus num, unum per oculos quibus ipse litterae videntur; alt hominis, quo proxima et absentia cogitantur; tertium, per contuitum mentis, quo ipsa dilectio intellecta conspicitur. In his tribus generibus illud primum manifestum est omnibus quo videtur coelum et terra, et omnia oculis conspicua.
Abbreviated transcription (Latin):
an oĩo de corꝑe erierit: ut mortuũ corpꝰ iac̃et. donec
ꝑ acca illa dde monstratione: menbris moraus aia
reddet᷑ et mortuus omĩs reuiuisc̾e̾t. et quip̃a acorꝑe
alienatio: utr̃ oĩo mortuũ corpꝰ reliquerit: an icd̾m¬
modum quendã uiuentis corꝑis: ubi aĩa fũit. s
mens ei. aduidenda. ł audienda ineffabilia alius
uisionis arxepta sit. incertũ erat: ĩ õforsitan dixit.

Expanded text:
e exierit ut corpus mortuum jaceret, donec peracta illa demonstratione membris mortuis anima redderetur, et mortuus omnino revivisceret. Et, quia ipsa a corpore alienatio, utrum omnino mortuum corpus reliquerit, an modum quendam uiuentis corporis ibi anima fuerit, sed mens eius ad uidenda uel audienda ineffabilia illius uisionis abrepta sit, hoc incertum erat, ideo forsitan dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
quomͦ uitatur. ħ quippe narrabat. ꝙ ad euis laudẽ
huiꝰmoĩ usq adt̾ciũ celũ. hoc aute̾ accidit illi hoĩ
trans acti: atpr. quo uidit iusione᷑. usq ad illud:
tam dui tacuit: constat. mͦ non suꝑbe. ẜ ex necessitate
dici. Scio inquam huiꝰmoĩ hoĩem raptũ s nescio. qua¬

Expanded text:
o vitatur. Hoc quippe narrabat quod ad laudem Dei hujusmodi usque ad tertium coelum. Hoc autem accidit illi homin jam erant transacti a tempore quo vidit visionem usque ad illud qt ex eo quod tandiu tacuit, constat non superbe, sed ex necessitate dici. Scio, inquam, hujusmodi hominem raptum, sed nescio qua
Abbreviated transcription (Latin):
inhystoria: ubi rerũ ges¬
tarũ suscipit᷑ explicanda
uartatio. s in epła. sic in¬
ferens se ordiui narrõis¬
suȩ. tanquã rerͣ gestar᷑ scriptor. uõ¬

Expanded text:
in historia, ubi rerum gestarum suscipitur explicanda narratio; sed in Epistola sic inserens se ordini narratisuae tanquam rerum gestarum scriptor, no
Abbreviated transcription (Latin):
spũi eius inp̃ssa est. atq ip̃o uiso fcõ: et p̃c̾ito: illaiͦ
cogitacione ꝑmausit. Yidebatur illd̾ inspĩc: et nõi¬
tlłigebat᷑ si tc̃ intellectũ erat: cum corꝑałr fieret et
appareret. Iam tñ signũ eẽ intelligebatur. et id: ex
iñtis. officio eiat. sicut et ipam. inqͥsitionẽ: quaro¬
rebatur: quid illd̾ sigc̾aret: utiq mens agebat. qͦ
non ꝯꝑco. damel accessit: et spũ ꝓpħico mente ils¬
strata: quid illo signo portend̾etur: aꝑuit meliꝰ
uisionẽ scd̃am: udit peciꝰ inextasi discum. plenũ
uariis aĩalib. et audiũ uocẽ. Macta: ⁊ manduca
Que omĩa: nou corꝑalia: s corꝑ aluĩ unagines erã.
suie cum pͥmũ inextasi uise sunt. sue cnĩm postea
mens diunitꝰ adiuita. in cłłexit. quid illdꝰ siguisioa¬
ret h ac uisione. quȩ dr intelleccuał: ea ceriuitͦ
que nec sunt corꝑa nec ullas gert formass limes
corꝑuim. uelud ipã mens et omiis aĩe: affeco. qnsũ¬

Expanded text:
ito illa in cogitatione permansit. Videbatur illud in spiritu et non intelligebatur; nec tunc intellectum erat, cum corporaliter fieret et appareret. Jam tamen signum esse intelligebatur, et id ex mentis officio erat, sicut et ipsam inquisitionem qua requirebatur quod illud significaret, utique mens agebat: quo non comperto, Daniel accessit, et spiritu prophetico mente illustrata quid illo signo portenderetur aperuit. Melvisionem secundam vidit Petrus in exstasi discum plenum variis animalibus, et audivit vocem: Macta et manduca quae omnia non corporalia, sed corporalium imagines erant, sive cum primum in exstasi visae sunt, sive cum postea mens divinitus adjuta intellexit quid illud significaret hac visione. Quae dicitur intellectualis ea cernuntur, quae nec cernuntur corporea, nec ullas gerunt formas similes corporum, velut ipsa mens et omnis animae affec
Abbreviated transcription (Latin):
imagines si sumles. que nonsinit: qd ip̃e: dilectio¬
np non ałr uicletur p̃sens in sp̃e: qm ẽ. et ałr absens:
in aliqua unagiue sui simili. s qͣnͣtũ mͦte cermpot᷑:
mis ⁊ ab sentia cogitantur. uaginib aĩo inpͦssis ħ
sunt tͥa gña uisiouũ: prunũ: appellat᷑ corꝑale. qr em¬

Expanded text:
imagines sui similes, quae non sint quod ipsae. Dilectio enim videtur praesens in specie qua est, et aliter absens in aliqua imagine sui simili, sed quantum mente cerni potest, amis et absentia cogitantur imaginibus animo impressis. Haec sunt tria genera visionum: Primum appellatur cor
Abbreviated transcription (Latin):
non abicio gram dĩ . iͦ.
non recipio legem. qd̃
ut ei ꝯparem ałuid .i.¬
legem. ut dicam ꝑ legẽ¬
c̃ẽ iusticiã. nec debeo. si

Expanded text:
non abjicio gratiam Dei, id est non recipio legem, quodut ei comparem aliud, ilegem, ut dicam pese justitiam. Nec debeo: Si
Abbreviated transcription (Latin):
enus. et ne sespẽ ꝑdi-
incerco diuitiaꝵ : adiecit s p̃cipe sꝑare. ĩdo
adutendũ. et̾ua ad fruendũ. illa : unͣ bona
faciamꝰ: ista: uũ boni efficiam᷑. Si uͦ quid
faciant de sius duutiis querant. p̾cipe di¬
uites. bñ ag̾e. ⁊ diuites fieri in oꝑib bonis.
.i. p̃cipe illos bñ oꝑari. ita: ut diuites sut.
inoꝑib bonis. et p̃cips ilł. tͥbuere. sua et ħ
facile. ⁊̃. Uł ita. ⁊ ad ħ sint faciles. et p̾cipe
ilł. ꝯmunicare .i. ꝯmunica putare quȩ ha¬
bent. et chesaurizare sͥ fundam̃tũ bonũ .i.

Expanded text:
in incerto divitiarum, adjecit: Sed, praecipe sperare in Deo ad utendum, aeterna ad fruendum: illa, unde bona faciamus; ista, unde boni efficiamur. Si vero quid faciant de suis divitiis quaerant, praecipe divites bene agere, et divites fieri in operibus bonis, id est praecipe illos bene operari, ita ut divites sint in operibus. Et praecipe illis tribuere sua: et hoc facile etiam, vel ita, et ad hoc sint faciles. Et praecipe illis communicare, id est communia putare quae habent, et thesaurizare sibi fundamentum bonum, id
Abbreviated transcription (Latin):
discipliua. ⁊ena le¬
Cisꝑitũ. io̾ hoc dict
non q ꝑigior sicapo¬
fuerat insynagosa
erat inscͥpturis. sol¬
licice p̾mitte: ita sol¬
licite: ut nicħ de sic

Expanded text:
disciplina. Zenam legisperitum. Ideo hoc dicit, non quia peritior sit Apofuerat in Synagoga, erat in Scriptura, sollicite praemitte, ita sollicite, ut nihil desit
Abbreviated transcription (Latin):
non attendicis: stiguiata gͦ appellauit: qͣi uotas pe¬
narũ de ꝑsecutionib quas paciebat᷑. stigina . N.
dr̃ punctũ. ł nota: aliquo ferro fca̾ et est sensus.
id non debet mͥ sieri molestia: qr ego habeo alios
ꝯflictus. et certamina. quȩ inꝑsecutionib quas
patior: inec̃ dunicant: Gr̃a ec̃ce conclusio epłȩ.
gr̃a nondissensio: non
legis seruitꝰ. ñ rira. ñ nirgiũ:¬

Expanded text:
ata ergo appellavit quasi notas poenarum de persecutionibus quas patiebatur. Stigma enim dicitur punctum vel nota aliquo ferro facta. Et est sensus: ideo non debet fieri mihi molestia, quia ego habeo alios conflictus, et certamina quae in persecutionibus quas patior mecum dimicant. Gratia. Ecce conclusio Epistol, gratia, non dissensio, non legis servitus, non rixa, non jurgiu
Abbreviated transcription (Latin):
litt̃a: ut ꝑficiatur sẽ¬
tentia. et sub intelli¬
gitur mandat. uł
scribit. In hac autem
ꝯclicione. a dignitate.¬
gllui ab officio. Anoie dicẽs.
Paulus. Aꝯdicione. S̾uus. Adigni

Expanded text:
littera ut perficiatur sententia, et subintelligitur, mandat, vel scribit. In hac autem ione, a dignitate, ab officio. A nomine, dicens, Paulus; a conditione, servus; a digni
Abbreviated transcription (Latin):
cem xͥ. mũdi concupiscentie. uon ħ̾nt inme dñi¬
um. nͨ mu̾dus iam se mͥ iug̾it: et ego contra eũ
sim fortis. sẽt nota. qr non sine causa utr̃q dix̃
enĩ ꝯtingit: ut ho mundũ mente noiteneat. s
uiuiis ꝯspicitꝰ dum alio intentũ. in suis actib ra¬
ꝑe ꝯtendit. s nͨ paulꝰ mundũ cuꝑit: nec mundꝰ
cũ. ut in duob mortuis nent̾ neͣcr᷑ uidet. qi nec

Expanded text:
Christi mundi concupiscentiae non habent in me dominium, nec mundus jam se mihi ingerit, et ego contra eum sum fortis. Et nota quia non sine causa utrumque dixenim contingit ut homo mundum mente non teneat, sed vivus eum conspicit, dum alio intentum in suis actibus rapere contendit. Sed Paulus mundum non cupit, nec mundus eum; ut in duobus mortuis ne
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ uos adexemplũ ue̾¬
trũ. et u̾e. sic enim faci¬
endũ docebam. et ħ÷
ꝙ ait. Nam et cũ eẽmꝰ
ap̃ uos. ħ denunciabamꝰ¬
oꝑari: nͨ manducet: Di.¬

Expanded text:
inter vos ad exemplum trum. Et vere, sic enim faciendum docebam. Et hoc od ait: Nam et cum essemus apud vos, haec denuntiabamoperari, non manducet. D
Abbreviated transcription (Latin):
iutirce. redẽptas decem epłarum doctriua
sit :ͥut duoꝵ testam̾tor concordiam atq
ꝯuenientiam. signaret. quam moyses an
duab tabuł lapideis. simł iunictis. quibꝰ
legis decalogiis inscͥptus erat ostendit.
tans in occłis nr̃is. panem suꝑ celestem.
qui noue legis sacram̃ti. forma est. duo
testamenta figurauit. adq illa duo desta¬

Expanded text:
rum doctrina sit, ut duorum Testamentorum concordiam atque convenientiam significaret, quam et Moyses in duabus tabulis lapideis simul junctis, quibus legis Decalogus inscriptus erat, ostendit.tans in oculis nostris, panem supercoelestem cqui novae legis sacramenti forma est, duo Testamenta figuravit, atque illa duo
Abbreviated transcription (Latin):
inquo ipso: spes nr̃a plurimu᷑ sub leuat᷑.
Sicut eium cũ auduiimłꝰ. dd. homicidam.
tollitur: ita cum saulũ pͥus eccłie ꝑ secuto.¬
rem: postea factum apłm et p̾dicatorem
adu̾timus: no modicũ spes nr̃a atollitur.

Expanded text:
In quo ipso spes nostra plurimum sublevatur. Sicut enim cum audimus David homicidam etollitur, ita, cum Paulum prius Ecclesiae persecutorem, postea factum apostolum et praedicatorem advertimus, non modicum spes nostra attolitur.
Abbreviated transcription (Latin):
te. modũ et rationem ostenłimꝰ: po¬
t̾it uidi uerum: qđ dicimꝰ. Sciendũ
gͥ quid sicut in uet̾i test̾. post legism¬
osayce erudicionẽ. ubiculture diui¬
ne manclata ꝯtinebant᷑. ꝓpħica ooc¬
tͥna fuit necessaria. quȩ reduuiua po¬
płi pecc̃a supplicioꝵ denuntiatione
compesc̾et : atq eiidem ppłm. bo¬
noꝵ repmissionib. adobedien dũ. ac¬

Expanded text:
modum et rationem ostenderimus, poterit videri verum quod dicimus. Sciendum igitur quod sicut in Veteri Testamento post legis Mosaicae eruditionem, ubi culturae divinae mandata continebantur, prophetica doctrina fuit necessaria, quae rediviva populi peccata suppliciorum denuntiatione compesceret, atque eumdem populum bono
Abbreviated transcription (Latin):
testamenti sũma. ꝯtineri moistraret᷑. ꝑ de¬
nariũ namq: uetꝰ testam̃tum signatur. qͣ¬
t̾uarnis uero: noui testam̃ti nota est. Ido ita¬
ꝯ sentire insin uaret. Atq emuloꝵ calũpni¬
am dilueret. ipũm legis di. ꝑ moysem d̾a¬
te destructorem forẽ. calumpniantiũ aĩq
in odium iudeoꝵ tͣhentiũ. quos placatos
habere uolens: decem ad eccłias scripsit
Ut sicut moy ses isrłitico. ppło. apharaois
et egyptioꝵ seruitute educto. decem mã¬
datoꝵ doccrinã tradidit. ita et apłs di ec-¬

Expanded text:
ma contineri monstraretur. Per denarium namque Vetus Testamentum significatur. Quaternarius vero Novi Testamenti nota est. Ideo itaconsentire insinuaret, atque aemulorum calumniam dirueret, ut ipsum legis Dei per Moysen datae destructorem esse calumniantium, eumque in odium Judaeorum trahentium; quos placatos habere volens, X ad Ecclesias scripsit. Ut sicut Moyses Israelitico populo a Pharaonis et Aegyptiorum servitute educto X mandatorum doctrinam tradidit, ita et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dum. difficiltꝰ est. Infidei assertione. qr
paulus inlege. et ꝓpħis ꝑitꝰ: adficłi catholi¬
cȩ assertionem: congrna auecoritatũ legis.
ẽt ꝓpħie. in durit testimonia. uit eẽt balis.
sub columpnia. In gre cõmendatione. seu
icauit. quȩ nimirũ: in illo eindentior
et cdarior apparuit: qr int̾ alia opera uehe¬
ment̾ eccłiam dĩ ꝑ secutus ꝑ quo. sñmo fu¬

Expanded text:
dum difficilius; in fidei assertione, quia Paulus in lege et prophetis peritus ad fidei catholicae assertionem congrua auctoritatum legis et prophetiae induxit testimonia, ut esset basis sub columna; in gratiae commendatione, seu icavit. Quae nimirum in illo evidentior et clarior apparuit, quia inter alia opera violenter Ecclesiam Dei persecutus, pro quo summo
Abbreviated transcription (Latin):
laboris: Ne autẽ hac oc¬
casione munstrare cessa¬
rent. pauꝑib: addidit.
uos audẽ frẽs uolite de¬
fic̾e bñfacientes. pauꝑib
qr et si oꝑent᷑. posstint
monet. ue illi qui habe¬
bant uñ seruis dĩ neci̾a
p̃berent. hac occasioue
pigresce̾nt. non enĩ iure¬
p̃hensione uenit. qui
humanꝰ ẽ in largiendo
s hic qui eũ possit labo¬
rem ferre: ociose uult
cipimꝰ ut oꝑentur. ⁊ ẽ.

Expanded text:
laboris; ne autem hac occasione ministrare cessarent pauperibus, addidit: vos autem, fratres, nolite deficere benefacientes pauperibus quia et si operentur, possunt monet, ne illi qui habebant unde servis Dei necessaria praeberent, hac occasione pigrescerent. Non enim in reprehensionem venit qui humanus est in largiendo, sed hic qui, cum possit laborem ferre, otiose vult bant unde servis
Abbreviated transcription (Latin):
nos: asꝑe increpabimꝰ
illũ. ⁊ ne ꝯmisceami cũ
illo. ut ꝯfuudat᷑ .i. eru
beseat. ab rectꝰ ab omĩbꝰ.
ut sic se subiciat p̃cep¬
tis apłi. et tñ: nolite es¬
timare. eit qiͣ inimicũ
ut oditi hãtis eñ. s ex
dilectione corripite eũ

Expanded text:
nos aspere increpabimus illum, et non commisceamini cum illo ut confundatur, id est erubescat abjectus ab omnibus, ut sic se subjiciat praeceptis Apostoli. Et tamen nolite aestimare eum, quasi inimicum, ut odio habeatis eum, sed ex dilec
Abbreviated transcription (Latin):
nomie. seruus: ꝯdicione. non tñ peccati ini¬
sera seruitute. s dĩ. quadam uobilitate. qͣ¬
lit̾ moyses et dd̃ serui st̃ appellati ⁊ maria
cans fidem quam tenent. ł qua saluant᷑ e¬
lecti cli ⁊ io magis ꝓ ea laborandũ ẽ. et scdm
agnitionẽ u̾itatis. q̃ u̾itas ẽ scđm pietadem.¬

Expanded text:
peccati misera servitute, sed Dei, quadam nobilitate, qualiter Moyses et David servi sunt appellati, et Maria cans fidem quam tenent, vel qua salvantur electi Dei, et ideo pro ea laborandum est, et secundum agnitionem veritatis, quae veritas est secundum
Abbreviated transcription (Latin):
mittendo io̾: de
rabatur ad igne̾. ⁊
liquescebat adsolem. et ba¬
cdida ẽ M. cutꝰ pontificał ab inferiori
pungit. et insũmo: in anderiora extendr̃.ii
se rediens ꝙ eccłiasticꝰ doctor gladio u̾bi pũ
ex inferiori nat᷑a et correccos in ant̾iora di
one redeat. si forte uise habeat: que aliis
annunciat. E st gͥ intentio apłi. instruere
tytum de ep̾ali officio. atq mon̾ei ut id inꝑ¬
iose tractet: et ħecicos uitec. Modus: tał pͥ¬
mo salutat. Dem̾ iustruit eñ de ep̾ali offici¬
o. docens eũ: quid ag̾e debeat. et quales ep̃oᷤᷤ
ꝑ ciuitates ꝯstituerẽ. Detũ qualit̾ diũsos. ł
sexu. uel etate. uł ꝯdicione: ustituere debe

Expanded text:
mittendo. Ideo de rabatur ad ignem, et liquescebat ad solem. Et baculus pontificalis ab inferiori pungit, et a summo in anteriora extenditur, in se rediens, quia ecclesiasticus doctor gladio verbi punex inferiori natura, et correctos in anteriora dirconsideratione redeat, si forte in se habeat quae aliis annuntiat. Est igitur intentio Apostoli instruere Titum de episcopali officio atque monere ut id imperiose tractet, et haereticos vitet. Modus talis: primo salutat; deinde instruit eum de episcopali officio, docens eum quid agere debeat, et quales episcopos per civitates constituere; deinde qualiter diversos vel sexu vel aetate, vel conditione instituere debe
Abbreviated transcription (Latin):
dat. Deĩ sui minist̾u dignitatẽ ꝯmenioians
monet ne ꝑ philosopiam ł legis cerionias
fine archipũ ꝯmonet. sollicitũ fore suscepti u¬
nist̾ii. p̃miccens aũ salutacionẽ: ait. ꝑautꝰ cx¬
nito omĩb nose: apłs iħu xͥ. nota omib dig¬

Expanded text:
dat. Deinde sui ministerii dignitatem commemorans, monet ne per philosophiam vel legis caerimonias fine Archippum commonet, sollicitum fore suscepti ministerii. Praemittens autem salutationem, ait: Paulus, cognito omnibus nomine, apos
Abbreviated transcription (Latin):
huc usq emĩ pendet
litt̾a: ut ꝑficiatur sẽ¬
tentia. et sub indelli¬
gitur mandat. uł
scribit. In hac autem
ꝯdicione. a dignitate.¬
głlum ab officio. Añoie dicẽs.
Paulus. Aꝯdicione. S̾uiis. adigni

Expanded text:
Hucusque pendet littera ut perficiatur sententia, et subintelligitur, mandat, vel scribit. In hac autem itione, a dignitate, ab officio. A nomine, dicens, Paulus; a conditione, servus; a digni
Abbreviated transcription (Latin):
ones et mat̾ias reqͥrimꝰ. Prima itao epła.
na. ad que eos hortat᷑. Intendit uicia eoꝵd̾e
di tal̃ ÷ more seribentium. epłas. saluta cio¬
nem p̃mitcit. iniquatͥa. fac̃. Cõmendat .N.
ꝑsonam suam. et nego ciũ et auccorem nego¬
cii. inquib congrue captat. bũuolentiam.
Post salucacionem uero. utͥq pͣts uicia ar¬
guit. ostendeus gentiles. apat᷑ali ratione:⁊
iudeos alege exhorbitasse. Demͦ plurib
ge eos dollat. etͦ insola fide. xͥ eos ꝯsficuat. Cir¬
ca finem uͦ. morał subdit᷑ instructio. atq in
accione grãrũ finem teuit epła. Premittit
aut᷑ salutacionẽ dicens.¬

Expanded text:
t materias requiremus. Prima itaque Epistola na, ad quae eos hortatur: intentio, vitia eorumdem di talis est: More scribentium epistolas salutationem praemittit, in qua tria facit. Commendat enim personam suam et negotium et auctorem negotii: in quibus congrue captat benevolentiam. Post salutationem vero utriusque partis vitia arguit, ostendens gentiles a naturali ratione, et Judaeos a lege exorbitasse. Deinde pluribge eos tollat, et in sola fide Christi eos constituat. Circa finem vero moralis subditur instructio, atque in actione gratiarum finem tenet Epistola. Praemittit autem salutationem, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ ꝑꝑea et gr̃am uocari. oͦstendit: qr ñ ꝯiͣ debi¬
tum uisticie reddica ÷ s gͣtuit᷑ data. Quid enĩ
est gr̾a : gratisdata clouata non redlita. Si
em̃ tibi debebant᷑ Autequam gram. hab̾es. m̃¬
ces tibi reddita ẽ. nͥ grã: douaca. Merito itaq
tionib oꝑis. numeri. et ordinis epłaꝵ. explica¬
to qͦ unieet quare apłs romanis scͥpserit.
siꝑ est demat̾ia. et intentiõe et mͦ cͣtandi.

Expanded text:
ea et gratiam vocari ostendit, quia non quasi debitum justitiae reddita est, sed gratuito data. Quid enim est gratia? Gratis data, donata, non reddita. Si enim tibi debebatur, antequam gratiam haberes, merces tibi reddita est, non gratia donata. Merito itaquetionibus operis, numeri et ordinis Epistolarum, explicato quoque, unde et quare Apostolus Romanis scripsit, superest de materia et intentione et modo tractandi
Abbreviated transcription (Latin):
ii. Ilũ ꝯstat. ñ nos ex industria: s exignorãtia
deliquisse. Si errĩ ꝓpħas aut apłos añ habuis¬
semꝰ. ydola ñ coluissemꝰ. Qd̾ aũ degn̾is nobilita¬
et ꝯͣi bonus ꝯtionator: uoce sonora. illos allo¬
qnͣs: ad unã omĩs ꝯcordiam ad dux̃. ostend̾ns
nlłos eoꝵ : sius m̾itis ẽẽ saluatos. qr om̃s et
uidĩ et gentiles sub peccato tenebantur. s ꝑ
grãm dĩ. Palt̾eationenaq p̃diota. scͥbit roma¬

Expanded text:
mihi . Unde constat nos non ex militia sed ex ignorantia deliquisse. Si enim prophetas aut apostolos ante habuissemus, idola non coluissemus. Quod autem de generis nobilitaet quasi bonus concionator voce sonora illos alloquens, ad unam omnes concordiam adduxit, ostendens nullos eorum suis meritis esse salvatos quia omnes et Judaei et gentiles sub peccato tenebantur, sed per gratiam Dei. Pro altercatione itaque praedicta scribit Roma
Abbreviated transcription (Latin):
nis: ds eduxit.
nos sicco uestigio. mare rubrũ tnsire fecit. itd̾¬
serto: manna ꝑauit. Aquã de petra  dnx̃. atq
aliis sub silentio relictis. hos soli digni fuimꝰ. legẽ
di acciꝑe. et enis uoluntatem cognosc̾e. Ad nos
quoq specialit̾ di filius uenit. ut ip̃e meugłio
ait. Nonsum missus nisi ad oues que ꝑier̾t do¬
mus isrł. Gentiles aũ eꝯtͣ aicebant. qnͣto plura¬
bñficia uob̃ exibita uiemoratis. tanto uos det̾i¬
ores ẽẽ: offenditis. Eisdem siquidem pͤdib
quib mare tͣnsistis: añ ydola. postea saltastis.
quȩ et ꝓpriis manib fecistis. ⁊ llo ore quo pau¬
lo añ de submersione pharaonis. ⁊ ogiptioꝵ
laudem do ꝑsolueratis: idola adorastis. Pret̾e¬
a manua celitꝰ datũ indeserto. fastidistis. cu¬
pientes redire inegẏptũ: ad ollas carniũ. Se¬
pe etiam in irã d̾mꝰ irritastis. adultimũ xp̃m.¬

Expanded text:
nus eduxit; nos sicco vestigio mare Rubrum transire fecit, in deserto manna pavit, aquam de petra produxit, et aliis sub silentio relictis, nos soli sumus digni legem Dei accipere et ejus voluntatem cognoscere. Ad nos quoque specialiter Dei Filius venit, ut ipse in Evangelio ait: Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domui Israel . Gentiles autem contra dicebant: Quanto beneficia plura vobis exhibita memoratis, tanto vos deteriores esse ostenditis. Eisdem siquidem pedibus quibus mare transivistis, ante idolum postea saltavistis, quod et propriis manibus fecistis. Et illo ore quo paulo ante de submersione in Pharaonis et Aegyptiorum laudem Deo persolveratis, idola adorastis. Praeterea manna coelitus datum in deserto fastidistis, cupientes redire in Aegyptum ad ollas carnium. Saepe etiam Dominum in iram irritastis. Ad ultimum
Abbreviated transcription (Latin):
sit. bũdictus. et si iise¬
gła eiꝰ nec potest augĩ
nec miniu: tñ sit. bñdie¬
tus .i. graltatus insuis. ⁊̃
qͥb ꝑ cognitionẽ. et ip̃oꝵ¬

Expanded text:
sit benedictus, et si ia ejus nec potest augeri, nec minui, tamen sit benedit exaltatus in suis, in quibus per cognitionem et ipso
Abbreviated transcription (Latin):
¶sore solito: salutacionẽ p̾mittit. Deiũ. de bonis ꝑ gr̾ã
tolos de pͥmendo: redarguit. detegens uersutias eoꝵ.
⁊ se multis moĩs ꝯm̃dat: Tandem: sub dit᷑ morał a
monitio: cũ iteratione bñdictioĩs. Premittens aũ salu¬
facioneni. ꝯtia seudo suꝑiam: paulum. ⁊ otra eors¬
dem p̃sũptionẽ: apłm se nominat dicens. Panlus
minũ qi non ab hõĩb fuit electus.: uł missus. ⁊ ti¬
motheus sẽ. qui uut cum pͥma epła. ad corrinthios
etrenuintiauit a po̾tło omĩa. quȩ fiebant ap̃ illos
et u̾: hic poni. ut sciant ea que faciũt apłm ñ la¬
tere. paulus in ꝙͣ ⁊ timotheris. scribunt. ł mandãt.
hauc epłam reccłiȩ dĩ quȩ est corriithii cum scĩs. oĩ¬

Expanded text:
ore solito salutationem praemittit; deinde de bonis per gratiam tolos deprimendo redarguit, detegens versutias eorum, et se multis modis commendat; tandem subditur moralis admonitio cum iteratione benedictionis. Praemittens autem salutationem, contra pseudosuperbiam Paulum, et contra eorumdem praesumptionem Apostolum se nominat dicens: Paulus minum, quia non ab hominibus fuit electus vel missus; et Timotheus frater, qui ivit cum prima Epistola ad Corinthios, et renuntiavit Apostolo omnia quae fiebant apud illos. Et ideo hic ponitur, ut sciant ea quae faciunt, Apostolum non latere. Paulus, inquam, et Timotheus scribunt vel mandant hanc Epistolam Ecclesiae Dei, quae est Corinthi cum o
Abbreviated transcription (Latin):
contͥstati: post
ei pseudo apłos p̃fere¬
bant. Quibydam gͦ corrurthioꝵ. ꝓ pͥmam epłam cor¬
apłos ostendendo deceptionẽ p̃dicationis eoꝵ ⁊ semul¬
tis moĩs ꝯmendans. Notat ⁊̃ illos: melemostnis par¬
cos p̃cipit qͦ correctũ fornicatorẽ recipi. quẽ sathane¬

Expanded text:
contristati, posteei pseudoapostolos praeferebant. Quibusdam ergo Corinthiorum per primam Epistolam corapostolos ostendendo deceptionem praedicationis eorum, et se multis modis commendans. Notat etiam illos in eleemosynis parcos. Praecipit quoque correctum fornicatorem recipi, quem Satan
Abbreviated transcription (Latin):
moni colosensi. qͥ
nulla eccłiasticȩ
ministracionis p̾ditus
erat dignitate. s uir
laudabił inplebe. ciii.
familiares litt̾as mittit:
ꝓ onesimo seruo suo qͥ
cũ dompno eius fuge¬
rat. s ab apło audito
engłio: baptiratus :.
ciu et ueniaᷤ dep̾catur
apłs. scribens ei: aro¬
ma cle carc̃e et ẽ intẽ¬
tio apłi: implorare ue

Expanded text:
moni Colossensi, qui nulla ecclesiasticae ministrationis praeditus erat dignitate, sed vir laudabilis in plebe, cui familiares litteras mittit pro Onesimo servo suo, qui cum damno ejus fugerat; sed ab Apostolo audito Evangelio baptizatus est, cui et veniam deprecatur Apostolus, scribens ei a Roma de carcere. Et est intentio Apostoli implorare ve
Abbreviated transcription (Latin):
De uĩ ut sollicitiorẽ eum faciat. et ad obedi¬
endu ꝓmptiorẽ. uenturũ. se adillum sig̾cat:
subdens Sinł autem et para mͥ hospicũ.
uł hoc p̾otest eũ mou̾e. ad uenian Io: dico
para. nam sꝑo ꝑ orationes ur̾as. me donari
uob̾. hoc dicic ut magis obediant. solent
enim absentes: ꝯtempni. Salutat te epafraᷤ.

Expanded text:
Deinde ut sollicitiorem eum faciat, et ad obediendum promptiorem, venturum se ad illum significat, subdens: Simul autem et para mihi hospitium, vel hoc potest eum movere ad veniam. Ideo, dico, para, nam spero per orationes vestras me donari vobis. Hoc dicit ut magis obediant. Solent enim absentes contemni. Salutat te Epaphras
Abbreviated transcription (Latin):
atq facũdiore stilo. ꝙͣ alie rẽplẽd̾at. s aut barnabe.
aut luce. ł clementis. ł t̾tulliani quib in
ꝓmptu nob̾ ÷. respond̾e. Si enĩ iõ. ũ est di¬
cenda. pauli qr noĩe eius. p̾titulata nonẽ.
gͦ nec alicinꝰ illoꝵ animo nulluiꝰ oĩo: cum
odiosus erat. quibꝰ legis destructor uidebat᷑.
qr gͦ non eoꝵ. sgentiũ apłs erat. nom̃ suũ¬
eis odiosũ tacuit. ne p̾scripti noi̾s inuidia:
eoꝵ suꝑbiam suamq humilitatẽ ip̃e demõ¬
strans: sui ordinis dignitatẽ noluit aute fer
iore relucet facundia qm alie sane mi¬
randũ ñ ÷. cũ natirale sit uncmiq plus
in sua qmͣ inaliena uałe lingua. ceteras .i.¬
nc autem scripsit ebraica lingͣ. cuius sensũ
et ordinem tetinens lucas: pꝰ excesũ eius greco
sermone ꝯposuit. Non gͦ miruͭ. si in hac tan¬
to doctͥnȩ suget eloquio. ꝓpulsatis gͥ calu᷑p¬

Expanded text:
et facundiore stylo quam aliae resplendeat; sed aut Barnabae, et facundiore stylo quam aliae resplendeat; sed aut Barnabae, aut Lucae, vel Clementis, vel Tertulliani; quibus in promptu nobis est respondere. Si enim ideo non est dicenda Pauli, quia nomine ejus praetitulata non est, ergo nec alicujus illorum, imo nullius omnino, cum odiosus erat, quibus legum destructor videbatur. Quia ergo non eorum, sed gentium Apostolus erat, nomen suueis odiosum tacuit, ne praescripta nominis invidia eorum superbiam, suamque humilitatem demonstrans, sui ordinis dignitatem noluit anteferrejore relucet facundia quam aliae, sane mirandum non est, cum naturale sit unicuique plus in sua quam in aliena valere lingua. Caeteras nc autem scripsit Hebraica lingua, cujus sensum et ordinem retinens Lucas post excessum ejus Graeco sermone composuit. Non ergo est mirum si in hac tanto doctrinae fulget eloquio. Propulsatis igitur calum