comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bat fructus ex ea cũ
ñdum tempꝰ ficuũ
erat. Qd̾. licet apud s inuirius¬
in archꝰ qͦq dicat:
alia die cũ exiret a bethania e¬
suriit: putamꝰ recapitulando
dictũm ẽẽ. Marchus enĩ narrat
hoc factũ ẽẽ: añ eiectionem uen¬
dentiũ de templo. qͣm constat
die dñica factam. Nec ob aliud
t̃n hc̃ ordinẽ marchi sequimur:
nͥ qͥa post matħm scͥpsit. Siue
aũt matħs scd̾a feria dicat fa¬
ctum. recapitulando: siue mar¬
chus añ eiectionẽ p̾occupando.
qͥa de facto ñ ẽ questio:de die:
arbitrio legentis relinquimꝰ. Eun¬
des aũt discipłi: fecert sic̃ p̃ceꝑat
illis dñs. & ponentes uestim̃ta
sua suꝑ pullum: eũ suꝑsedere

Expanded text:
bat fructus ex ea cum nondum tempus ficuum erat, quod licet apud MatthaeuMarcus quoque dicat, alia die cum exiret a Bethania, esuriit, putamus recapitulando dictum esse. Marcus enim narrat hoc factum esse ante ejectionem vendentium de templo, quam constat die Dominico factam. Nec ob aliud tamen, hunc ordinem Marci sequimur, nisi quia post Matthaeum scripsit. Sive autem Matthaeus secunda feria dicat factum, recapitulando, sive Marcus ante ejectionem praeoccupando, quia de facto non est quaestio, de die arbitrio legentis relinquimus. « Euntes autem discipuli fecerunt sicut praeceperat eis Jesus. Et ponentes vestimenta sua super pullum
Abbreviated transcription (Latin):
tacharias qͦq ꝓph̃a dix̃. sedens
suꝑ pullum asinȩ. Matħs dicit
eum sedisse suꝑ asinã: ⁊ pullũ.
potuit. ut pͥmo: insedisset pul¬
io. & forte: quia ñdũ domitus
e lasciuus erat: descendit.⁊ inse¬
dit asine. qd si suꝑ pullum tm:¬

Expanded text:
arias quoque propheta dixit: « Sedens super pullum asinae . » Matthaeus dicit eum sedisse super asinam et pullum. potuit, ut primo insedisset pullo, et forte quia nondum domitus et lascivus erat, descendit, et insedit asinae, quod si super pullum t
Abbreviated transcription (Latin):
ss cũ ñ inuenisset
in ea nͥ folia: ⁊ non
fructũ: ait. Nũqͣm ampliꝰ ex te
exeat fructus. E statim aruit.
Qd̾ tm̃: insignũ synagoge ma¬

Expanded text:
 cum non invenisset in ea nisi folia, et non fructum, ait: « Nunquam amplius ex te exeat fructus; et statim aruit. » Quod tantum in signum Synagogae, ma
Abbreviated transcription (Latin):
fuit necc̃iũ. qͥaiam famosa erat sec
⁊a xp̃ianoꝵ: Non ẽ aut̃ intelligen¬
dũ: angłm aꝑuisse ianuas carceris.
s qd̾ dictũ ẽ aꝑiens: sic accipiendũ ẽ.
ac si diceret᷑. Ita eos educens ac si ia¬
nus eẽnt aꝑte. Credendũ est: iixta
qd tradunt scĩ: ianuis clausis edu¬
Nam quomͦ hesitauit chomas xp̃m in
carne ⁊ ossib clausis ianius ad discipu¬
los intrasse: cũ se ip̃m uiderat clausis
monum̃to: quo furto dic̾e̾nt apłos
quia p̃ceꝑat angłs ut p̃dicarent in
templo .s. in loco celebriori. ⁊ a sac̾doti¬

Expanded text:
erat secta Christianorum. Non est autem intelligendum angelum aperuisse januas carceris. Sed quod dictum est, aperiens, sic accipiendum est, ac si diceretur: Ita eos educens, ac si januae essent apertae. Credendum enim est, juxta quod tradunt sancti, clausis januis eduNam quomodo haesitaret Thomas Christum in carne et ossibus, clausis januis ad discipulos intrasse, cum se ipsum viderat, clausismonumento, quo furto dicerent apostoquia praeceperat angelus, ut praedicarent in templo, scilicet in loco celebriori, et a sacerdoti
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽnt ibi: ego dixissem uob̾ .i. ñ ce¬
lassem uobis.immo dixissem: qͥa
uado parare uob̃ locũ. Iam ꝑate
erant mansiones ut dixãt: pre¬
destinatione. s tñ: adhuc ꝑandȩ
erant: aꝑtione. ⁊ ip̃oꝵ meritoria
oꝑatione. Ieronimꝰ aũt contͣ io¬
uiniansi. legit totũ sub una di.¬
stinctione. Si ñ mansiones multȩ¬

Expanded text:
sent ibi, ego dixissem vobis, id est non celassem vos, imo dixissem vobisvado vobis parare locum. » Jam paratae erant mansiones, ut dixerat, praedestinatione, sed tamen adhuc parandae erant apertione, et ipsorum meritoria operatione. Hieronymus autem contra Jovinianum legit totum sub una distinctione sic: « Si non mansiones mult
Abbreviated transcription (Latin):
iudeoꝵ. ñ biberet bunc calicem.
.Q d. sic erat faciendum. In cõmu¬
n aũt: clix̃ illis trib. Quid dormi
nunc patet carnis infirmitas.
Scdo abiit. ⁊ orauit eundẽ sermo¬
nem dicens. & apparuit illi an¬
głs confortans eum. & factꝰ in ago¬
nia: ꝓlixiꝰ orabat .i. in certamine
contra mort̾ẽ. Iam qͣi uincebat
mortẽ in animo: dũ etiã mori uo¬
lebat. quã post uicit actu ipso .s.
resurgendo. Et ꝙ
decurrentis in t̾rã. Sxp̃i: in cicũ

Expanded text:
Judaeorum, non biberet hunc calicem, Judaeorum, non biberet hunc calicem, t: Sic erat faciendum? In communi autem dixit illis tribus: Quid dormitro me, sed nunc patet carnis infirmitas. « Secundo abiit, et oravit eumdem sermonem. Et apparuit illi angelus confortans eum. Et factus in agonia prolixius orabat, id est in certamine contra mortem. » Jam quasi vincebat mortem in animo, dum etiam mori volebat, quam post vicit actu ipso, scilicet resurgendo. « Et decur
Abbreviated transcription (Latin):
multi ĩ t̾stis ẽ aĩa mea. uł t̾stis ẽ: usq
ad timorẽ mortis ⁊ ꝓ timore morgs
T̾ristabat᷑ aũt ꝓ ruina apostoloꝵ.
uł potest ẽẽ usq exclusiuum. ⁊ri¬
stabatur enĩ: donec se ⁊ suos mor¬
te sua liberaret. uł inclusiuum .s.
donec post mortẽ siã redirent a¬
postol ad fidem eus. & ꝓgressus
ab eis quantũ ractꝰ ẽ lapidis: ꝓci¬
dit in faciem suã.⁊ orabat. abba
pater: si possibile ẽ tusfer hunc
horrebat mortẽ ⁊ uellet ñ mori:
si fieri posset: de iusticia. Habebat
⁊ a constitutione mundi: boc sa¬
cram̃tũ erat ab eo p̾ostensũ. Hec
uoluntas ñ morienchi: głosos mar¬
tyres facit. Ñ enĩ uult sensus car¬
nis: nͥ qd̃ delectat. Si aũt delecta¬
ret eos mori: ñ inde uiderentur
⁊ xp̃c subdidit. uerũtñ: non qd̾
ego uolo. s qd̾ tu. Quidã tñ adbe¬
rentes particulȩ demonstratiue:
.s. hunc: dicunt eũ orasse miser¬
cordit ꝓ iud̃is. ut si fieri posset
qd̾ intrarent gentes sñ cecitate

Expanded text:
ltum tristis est anima mea, vel tristis est usque ad timorem mortis et pro timore mortis. Testabatur autem pro ruina apostolorum, vel potest esse usque exclusivum. Tristabatur enim, donec se et suos morte sua liberaret. Vel inclusivum, scilicet, donec post mortem suam redirent apostoli ad fidem ejus. « Et progressus ab eis quantum jactus est lapidis, procidit in faciem suam, et orabat: Abba Pater, si possibile est, transfer hunc horrebat mortem, et vellet non mori, si fieri posset de justitia. Habebat hoc sacramentum ab eo erat praeostensum. Haec voluntas non moriendi gloriosos martyres fecit. Non enim vult sensus carnis, nisi quod delectat. Si autem delectaret eos mori, non inde viderentur non quod ego volo, sed quod tu. » Quidam tamen adhaerentes particulae demonstrativae, scilicet hunc, dicunt orasse misericorditer pro Judaeis, ut si fieri posset, quod intrarent gentes, sine caecitate
Abbreviated transcription (Latin):
tenenda: mĩa. humilitas. fides.
loco mutanda. ut fames. sitis.ui¬
giliȩ. orõnes. labor oꝑandi ⁊ do¬
cendi. Temꝑe gͦ ꝑsecutionis: do¬
cet necessaria tollere. donec tempꝰ
euugłirandi rediret: sopita ꝑse
sanatione: uirtꝰ dñi monstraret᷑.
alter: qͥ ñ euaginatꝰ: ostenderet
apłos ñ ꝑmissos facere quicqͥd
possent in dñi defensione. Pre¬
dixit qͦq eis iħc. Ecce uenit hora:
⁊ iam uenit: ut disꝑgamini unꝰ¬

Expanded text:
dia, humilitas, fides, loco mutanda, ut fames, sitis, vigiliae, orationes, labor operandi et docendi. Tempore ergo persecutionis docet necessaria tollere, donec tempus evangelizandi rediret, sopita perssanatione virtus Domini monstraretur, alter, qui non evaginatus ostenderet apostolos non permissos facere quidquid possent in Domini defensione. Praedixit quoque eis Jesus: « Ecce veniet hora, etiam venit, ut dispergamini un
Abbreviated transcription (Latin):
etiam d̾s parat. Parat eñi man¬
siones: mansionib parando man¬
sores. Cũq dixisset ei thomaᷤ. dñe
ire : ego sum ueritas .i. uerus et
supremꝰ finis. qͥ solus querendꝰ est.
ubi uis ꝑmanere: ego sum uita
& nota. quia mͦ arguit eos in hoc
sermone. qͣi nescientes ip̃m. mͦ cõ¬
mendat: tamqͣm scientes. Quod
sodm regłam ticonĩ: de aliis ⁊ aliiᷤ
ẽ intelligendũ. St̃ etiã quedã in
hoc sermone: qͥb applaudit sabelhiꝰ
ut qͥ uidet me: uidet ⁊ patrem.
que ego loquor: a me ip̃o ñ loquoe.
⁊ pater maior me ẽ. ⁊ huiꝰmodi. Eti¬
am ꝓmissionẽ hanc addidit iħc.
Qͥ credit in me: oꝑa que ego facio:¬
⁊ ip̃e faciet.⁊ maiora hoꝵ: faciet.
Genitiuus ẽ ꝓ ablatiuo: more goo.
Maius fuit sanari umbra petri:

Expanded text:
etiam Deus ei parat. Parat enim mansiones, mansionibus parando mansiones. Cumque dixisset ei Thomas: « Domire? Ego sum veritas, id est verus et supremus finis, qui solus quaerendus est. Ubi vis permanere? Ego sum vita. Et nota quia modo arguit eos in hoc sermone, quasi nescientes ipsum, modo commendat, tanquam scientes, quod secundum regulam Ticonii de aliis et aliis est intelligendum. Sunt et quaedam in hoc sermone, quibus applaudit Sabellius, ut, « qui videt me, videt et Patrem. quae ego loquor, a me ipso non loquor. » et « major me est, » et hujusmodi. Etiam promissionem hanc addidit Jesus: « Qui credit in me, opera, quae ego facio, ipse faciet, et majora horum faciet, » genitivus est pro ablativo more Graecorum. Majus fuit sanari umbra Petri,
Abbreviated transcription (Latin):
mine suo: hoc ẽ ad noticiam eiꝰ:
⁊ głificationẽ. uł qͥa ht̃ idẽ nom̃:
q̃d filiꝰ .i. d̃s. Nec hoc qd̾ ait: sermo¬
nem quẽ audistis ñ ẽ m̃s: oblo¬
quit᷑ ei qd dixãt: diligentem se
sermones suos seruare. singłarit᷑
enĩ dix̃: se sermonẽ patͥs esse. nec
ẽẽ suum .i. a se. & dixit eis. Qndo
misi uos sine sacculo: ⁊ pera: ⁊

Expanded text:
ine suo, hoc est ad notitiam ejus et glorificationem. Vel quia habet idem nomen quod Filius, id est Deus. Nec hoc quod ait: « Sermonem, quem vos audistis, non est meus, » obloquitur ei, quod dixerat, diligentem se, sermones suos servare. Singulariter enim dixit sermonem Patris esse, nec esse suum, id est a se Et dixit eis: « Quando misi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa illuc consueuerat iħc uenire
cum dĩs suis. & cũ intrasset: dix̃ eiͦ.
Sedete hic: donec uadam illuc ⁊̃
orem.⁊ etiã uos orate: ne intretis
in tẽptationẽ . ne.s. succũbatis tẽp¬
tationi. s assũpto petro ⁊ filiis ee¬
bedei: cepit contristari. ⁊ ait. T̾ ristis¬

Expanded text:
quia consueverat Jesus illuc venire cum discipulis suis. Et cum intrasset, dixit eis: Sedete hic donec vadam illuc, et orem, et etiam vos orate ne intretis in tentationem, ne scilicet succumbatis tentationi. Et assumpto Petro, et filiis Zebedaei c
Abbreviated transcription (Latin):
Cumꝙ plures iudeoꝵ sequaces
hab̾et: romã qͦꝙ ꝓfectꝰ ẽ. Igitur
iudei rome degentes: uisendi eiͦ
studio cͥcũfluebant. Sciscitatꝰq
qualit uiue̾t: aiebat. lictores
miseratos fr̃um: alios similes
eis morti subiecisse. aristobolũq
dri sciens: quẽ dũ rome studeret
puer.amasiũ habuerat: cũ patͤ
quoq post disceptan¬
tem plemꝰ notaua̾th¬

Expanded text:
Cumque plures Judaeorum sequaces haberet, Romam quoque profectus est. Igitur Judaei Romae tunc degentes visendi ejus studio circumfluebant. Sciscitatusque qualiter viveret, aiebat, lictores miseratos fratrum, alios similes eis morti subjecisse. Aristobolum qudri sciens, quem, dum Romae studeret puer, amasium habuerat, cum patre quoque post disceptantem, plenius nota
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: non de pͥmaria institutione Cũ
aut̃ uenissent romã: ñdum erat ne¬
ro ꝯfirmatꝰ in regno. nec inualue¬
rat nequitia eiꝰ. ꝙ audiens ꝯtrou̾si¬
ꝑ eiuitatẽ cum uno tm̃ milite cũ
custodiente. Timuit aut̃ ne forte
uidei qui ꝑsecuti eũ erant in iude¬
a: misissent litt̃as ad iudeos qui
erant romȩ ut in dolo occident¬
eũ. Id̾oq post t̾ciũ diẽ ꝯuocauit
cebat eis. Fratres ego ñ ueni gen¬
tem meã accusare. s coactus sũ
appellare ad cesarẽ. quia iniuste
traditus sũ auideis in manꝰ roma¬
noꝵ. ꝓpt̾ea uolo uos frẽs scire qͥa
nulla ẽ causa mortis meȩ: nisi qͥa
p̃dico resurrõnẽ mortuoꝵ At
illi dixunt ad eũ. Nec litt̾as acce¬
pimꝰ de te a iudea. nec aduenienᷤ
aliqͥs frm̃: locitꝰ ẽ de te malũ.
uolumꝰ aut̃ a te audire quȩ sen¬
tis de secta xp̃ianoꝵ. eui adheres
audiuimꝰ enĩ qd̵ ei ubiq contdrͣ.
Et die assignata uenert ad eum
plures in hospitiũ suũ. quibris.

Expanded text:
 non de primaria instructione. Cum autem venissent Romam, nondum erat Nero confirmatus in regno, nec invaluerat nequitia ejus. Et audiens controversiper civitatem, cum uno tantum milite eum custodiente; timuit autem ne forte Judaei, qui persecuti eum erant in Judaea, misissent litteras ad Judaeos, qui erant Romae, ut in dolo eum occiderent. Ideoque post tertium diem convocavit cebat eis: Ego, fratres, non veni gentem meam accusare; sed coactus sum appellare ad Caesarem, quia injuste traditus sum a Judaeis in manus Romanorum. Propterea volo vos, fratres, scire quia nulla est causa mortis meae, nisi quia praedico resurrectionem mortuorum. At illi dixerunt ad eum: Neque litteras accepimus a te de Judaea, nec adveniens aliquis fratrum locutus est de te malum. Volumus autem a te audire, quae sentis de secta Christianorum, cui adhaeres; audivimus enim, quod ei ubique contradicitur. Et die assignata venerunt ad eum plures in hospitium suum quibus
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ cũ udisset paulus nis¬
frẽs ad se uenientes: grãs
agens deo: accepit fiduciam. mi¬
nus. scił. timuit Et quia ante
aduentũ pauli iam romȩ eraił
xp̃iani ꝑatet ex hoc loco petrũ
⁊ paulũ non primo p̃dicasse
romanis. Qd si qñꝙ legatur de

Expanded text:
t cum vidisset Paulus fratres ad se venientes , gratias agens Deo, accepit fiduciam, minus scilicet timuit. Et quia ante adventum Pauli jam Romae erant Christiani, patet ex hoc loco Petrum et Paulum non primo praedicasse Romanis. Quod si quandoque legatur de
Abbreviated transcription (Latin):
rodẽ: qͥs malicũ occidisset. Cũq
unꝰ respondisset. cassii p̾ceptũ: ait.
Me & patͥam: cassiꝰ seruauit inco¬
lumẽ amboꝵ insidiatore ꝑempto
Non multo post: cũ egrotaret he¬
rodes damasq phenix malici fratͥ.

Expanded text:
r quis Malicum occidisset. Cumque unus respondisset, Cassii praeceptum, ait: « Me et patriam Cassius servavit incolumem, amborum insidiatore perempto. » Non multo post cum aegrotaret Herodes Damasci, Phenix, Malici frater,
Abbreviated transcription (Latin):
turos boĩes qͣm frumenta. Qd hero
erat. solligensq exercitũ contͣ augu¬
stũ adolescentẽ & marcũ antoniũ:
septingenta talenta a iudeis exige¬
bat.Orimꝰ aũt herodes de galilea .c.
ferens talenta: fauorẽ cassii meru¬
it. morã alioꝵ indigne ferentis. de¬
Rat eo temꝑe cũ hircano: qͥdam
de amicis noĩe malicus. aspirans ad
sacerdotiũ. Cũq decreuisset hyrca¬
nũ ueneno appetere: statuit prius
appet̾e antipatrũ. immemor bñfi¬
cioꝵ ipsiꝰ. Suscepto itaq ueneno ꝑ
ministrũ: mortuus ẽ antipat᷑. Malicꝰ
uͦ cũ de morte eiꝰ suspectꝰ haberetur:
corã herode in multis se excusabat
Conquestꝰ aũt herodes ꝑ epłam de
patͥs morte apud cassiũ: rescͥptum
ipsiꝰ accepit. ut dolũ dolo uindica¬
ret. Scͥpsit etiã cassiꝰ ciliarchis: ut in
iusta causa herodi opẽ ferrent. uo¬
cauit itaq herodes byrcanũ & ma¬
licũ ad cenã. Qͥ dũ irent: circũ septũ
malicũ ciliarebȩ int̾feceit̃. Hyrca¬

Expanded text:
turos homines, quam frumenta. » CAP. erat; colligensque exercitum contra Augustum adolescentem et Marcum Antonium septingenta talenta a Judaeis exigebat. Primus autem Herodes de Galilaea centum ferens talenta, favorem Cassii meruit, moram aliorum indigne ferentis. PErat eo tempore cum Hircano quidam de amicis suis, nomine Malicus, aspirans ad sacerdotium. Cumque decrevisset Hircanum veneno appetere, statuit prius appetere Antipatrum, immemor beneficiorum ipsius. Suscepto itaque veneno, per ministrum mortuus est Antipater. Malicus vero cum de morte ejus suspectus haberetur, coram Herode in multis se excusabat. Conquaestus autem Herodes per epistolam de patris morte apud Cassium rescriptum ipsius accepit, ut dolum dolo vindicaret. Scripsit etiam Cassius chiliarchis, ut in ista causa Herodi opem ferrent. Vocavit itaque Herodes Hircanum et Malicum ad coenam: qui, dum irent, circumseptum Malicum chiliarchae interfecerunt. Hirca
Abbreviated transcription (Latin):
aũt: ut q̃m herodes multos
orbauerat filiis: ⁊ ip̃e suis mise¬
rabiliꝰ orbaret᷑. Nam ꝑ astutiam
antipat᷑ it̾m facti st̃ suspecti: a¬
lexander ⁊ aristobolus patri.Ob
hoc: scripsit herodes augusto.
aũt augustꝰ satninũ ⁊ peanium
legatos cũ rescͥpto. ut corã his
duob coacto concilio ꝓcerũ: fili¬
os udicaret. ⁊ de eis si conuinc̾e
eos posset: face̾t qd̾ uellet. Audi
one eoꝵ cercioraret᷑: si in animã
suã aliqͥd machinarent᷑ filii. son¬
fessus ẽ aũt qͥdam: multa s̾ ꝓmiᷤ¬

Expanded text:
ut quoniam Herodes multos orbaverat filiis, ipse suis miserabilius orbaretur. Nam per astutiam Antipatri, iterum facti sunt suspecti Alexander et Aristobulus patri. Ob hoc scripsit Herodes Augusto, autem Augustus Saturnium, et Peanum legatos cum rescripto, ut coram his duobus coacto consilio procerum filios judicaret, et de eis, si convincere eos posset, faceret quod vellet. Auditone eorum certioraretur si in animam suam aliquid machinarentur filii. Confessus est autem quidam multa si
Abbreviated transcription (Latin):
te erant ibi. Ñdũ enĩ missus fue¬
rat in carcẽm ioħes. Salim uͦ est
oppidũ: ultͣ iordanẽ sitũ. uͥ olim
melchisedech regnauit. Mittebat
etiam ioħs multos uemientes ad
se: ad iħm. Inde t᷑bati discipłi ioħis:
dixert̃. Rabi: qui erat tecum trans
iordanẽ cui testimoniũ ꝑhibuisti.
ecce hic baptizat: ⁊ om̃s ueniunł
ad eũ. Quoꝵ retundens inuidiã
qui desursum uenit. suꝑ om̃s est
me gͦ oportet minui. illũ aũt cre¬
scere. Ut aũt cognouit iħc illoꝵ in¬
uidiam: cum ascendisset ad diẽ
festum pasche de qͦ supͣdictum ẽ
s ⁊ ibidem qͥa p̾sensit ortam in se
phariseoꝵ inuidiã: maxime cum
audisset. post. ioħem traditũ: reli

Expanded text:
rant ibi. Nondum enim missus fuerat in carcerem Joannes . » Salim vero est oppidum ultra Jordanem situm, ubi olim Melchisedech regnavit. Mittebat etiam Joannes multos venientes ad se ad Jesum. Inde turbati discipuli Joanni dixerunt: « Rabbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui testimonium perhibuisti, ecce hic baptizat, et omnes veniunt ad eum. » Quorum retundens invidiam qui de sursum venit super omnes est. Me ergo oportet minui, illum autem crescere . » Ut autem cognovit Jesus invidiam illorum, ascendit ad diem festum Paschae, de quo supradictum est. Sed et ibidem quia praesensit ortam in se Pharisaeorum invidiam, maxime cum audisset Joannem traditum i
Abbreviated transcription (Latin):
licet fr̃i hab̾e uxorẽ fr̃is eo uiuen¬
te. Suꝑ matħm legit᷑. qͥa herodias
filia erat regis arethe. quã aufe̾is
philippo: ortis int̾ eos quibdã si¬
multatib: in odium philippi de
adem fuisse filiam aristoboli. quẽ
rodes. ⁊ ita soror erat herodis agͥp¬
pe. Quã auus suus herodes: dede¬
rat herodi filio suo uxorẽ. Dic̃ enĩ
aliũ fuisse herodẽ p̃t̾ tetrarcham.
quẽ pat̾ susceꝑat de filia symoniᷤᷤ
sacerdotis. Phuippũ uͦ iã mortuũ:
cũ gaus regnare cepisset. Fõtte: ⁊
priꝰ nupta herodi.post. nupta phi¬
uppo. Herodes uͦ tetrcha uxorem
uxore frĩs: qd̾ in reditu suo: repu¬
diata uxore sua: ducet eã in uxorẽ
ctans reditũ uiri sui: festinauit ad
patrẽ. Herodes aũt rediens: abstu

Expanded text:
licet fratrem habere uxorem fratris, eo vivente . Super Matthaeum legitur, quod Herodias filia erat regis Arethae, quam auferens Philippo, ortis inter eos quibusdam simultatibus, in odium Philippi dedadem fuisse filiam Aristoboli, quem rodes, et ita soror erat Herodis Agrippae, quam avus suus Herodes dederat Herodi filio suo uxorem. Dicit enim, alium fuisse Herodem praeter tetrarcham, quem pater susceperat de filia Simonis sacerdotis, Philippum vero jam mortuum cum Gaius regnare coepisset. Forte et  forte prius nupta Herodi, post nupta Philippo. Herode vero tetrarcha uxorem uxore fratris, quod in reditu suo, repudiata uxore sua, duceret eam in uxorem. ctans reditum viri sui, festinavit ad patrem. Herodes autem rediens, abstu
Abbreviated transcription (Latin):
strauit uob̾ fug̾e a uentura ira:
facite dignos fructꝰ penitentiȩ. ⁊
ne dicatis patrẽ habemꝰ abrahã.
qͥa potest dominꝰ de lapidib istĩ
.i. de gentib significatis his lapi¬
dib: suscitare filios abrahe. Digi
to ostendebat eis ioħes .xii. lapi¬
des: qͦs tuler̃t .xii. duces tͥbuũ isrł.

Expanded text:
strabit fugere a ventura ira? Facite dignos fructus poenitentiae, et ne dicatis: Patrem habemus Abraham, quia potest Dominus de lapidibus istis, » id est de gentibus significatis his lapidibus, « suscitare filios Abrahae. » Digito autem ostendebat eis Joannes duodecim lapides quos tulerunt duodecim duces
Abbreviated transcription (Latin):
Godem anno dic̃t qͥdã sextã cili¬
adem incepisse. quoꝵ ratio ħ est
ta etate gn̾alis fiebat cõputatio:
anno a prima olimpiade taliuł
tali: ita sub sexta dicit᷑. anno ab
incarnatione dñi. tali uł tali. Alii:
a passione dñi eã inchoasse testan¬
tur. dicentes sextã ⁊ septimam
qͥ escentiũ: simul incepisse. In cro¬
nicis uͦ: ab imꝑio tyberii incho¬
ata legit᷑. Utebat᷑ aũt ioħes cilicio
de pilis cameloꝵ.⁊ eona pellicea.
qͦdam locustaꝵ gn̾e esibili uesce¬
bat᷑. ⁊ melle siluestri.
unc exibat ad eũ om̃is iudea
⁊ baptitabant᷑ in iordane. ui

Expanded text:
Eodem anno dicunt quidam sextam chiliadem incoepisse. Quorum ratio haec est, ta aetate generalis fiebat computatio, anno a prima olympiade tali, vel tali; ita sub sexta dicitur anno ab Incarnatione Domini tali, vel tali. Alii a passione Domini eam inchoasse testantur, dicentes sextam et septimam quiescentium simul incoepisse. In chronica vero ab imperio Tiberii inchoata legitur. Utebatur autem Joannes cilicio de pilis camelorum, et zona pellicea, quodam locustarum genere esibili vescebatur, et melle silvestri. « Tunc exibat ad eum omnis Judaea, et baptizabantur in Jorda
Abbreviated transcription (Latin):
riĩs obsequiis exhibendis. Hic pba¬
rise impietatẽ sub noĩe pietatis
docebant. dicentes: filios meluis
facere: si d̾o uero patͥ uouerent.
q̃ parentib offerenda erant. in¬
struentes eos qͥd egenis parenti¬
b responderent. o pat̃: corban.

Expanded text:
riis obsequiis exhibendis. Hi Pharisaei impietatem sub nomine pietatis docebant, dicentes, filios melius facere si Deo vero Patri voverent quae parentibus offerenda erant, instruentes eos quod parentibus egenis responderent. O pater, « corban
Abbreviated transcription (Latin):
apud ẽum. Cũq uidisset iħmñ
baptiratis manib prand̾e: mur¬
murabat intͣ se. Cui dñs ait. uoᷤ
pharisei: qd̃ deforis ẽ calicis ⁊ ca¬
tini: mundatis. ⁊ ñ qd̃ intꝰ. qͣsi
ti. ñne d̃s utrũq fecit. Hoc cont
manicheos. qͥ anmas tm̃ a dõ
creatas dict̃. carnẽ uͦ: a diabolo.
& addidit. Date elemosinã. ⁊ ecce
om̃ia munda st̃ uob̃. Quidã qͦq
scribe ⁊ pharisei uenientes a ie¬
rosolimis: iudentes discipłos eiꝰ

Expanded text:
apud eum . » Cumque vidisset eum, non baptizatis manibus prandere, murmurabat intra se. Cui Dominus ait: Vos, Pharisaei, quod deforis est calicis et catini mundatis, et non quod intus. Quasi ti, nonne Deus utrumque fecit? Hoc contra Manichaeos, qui animas tantum a Deo creatas dicunt, carnem vero a diabolo. Et addidit: « Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis. » Quidam quoque Scribae et Pharisaei, venientes a Jerosolymis, vid
Abbreviated transcription (Latin):
com̃darent cibũ quẽ eis fecertir.
tñ p̃ferebant manna dicentes
dix̃ eis iħc. Egosũ panis uitȩ qͥ
de celo descendi. Murmurabant
aũt iudei dicentes. Nne hic ẽ fili
ioseph. cuiꝰ nouimꝰ patrẽ ⁊ matr̃e

Expanded text:
comederent cibum, quem eis fecerat, tamen praeferebant ei manna dicentes:dixit eis Jesus: « Ego sum panis vitae, qui de coelo descendi. » Murmurabant autem Judaei, dicentes: « Nonne hic est filius Josephi, cujus novimus patrem et matre
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa ñ solũ cognati: s ⁊ agnati eiꝰ pu¬
tabant᷑. tam qͣm ex duob fr̃ib io¬
seph ⁊ cleopha descendentes. Inter
qͦs tñ: qͣi antonomasice: iacobus
dictus ẽ frat̾ dñi. qͥa qͣmsimilli¬
mus fuit ei in facie. Itẽ: mortuo
cleopha: anna nupsit uiro tercio
ea filios. Iac̃obũ maiorẽ. ⁊ ioħem
cłia. ut singłi in ordinib suis pͥ¬
ores sint: priꝰ ordinati. Ita dic̃ ierꝰ.
minari solere nominib uiroꝵ:
ut marciacatonis. dixer̃t̃: pͥorib
uiris mortuis: has duas marias
nupsisse: cleophe ⁊ salome. uel
pͥores uiros fuisse binomios.⁊ di

Expanded text:
a non solum cognati, sed et agnati ejus putabantur, tanquam ex duobus fratribus Joseph, et Cleopha descendentes. Inter quos tamen quasi antonomastice Jacobus dictus est frater Domini, quia quam simillimus fuit ei in facie. Item mortuo Cleopha, Anna nupsit viro tertio, ea filios, Jacobum majorem et Joannem, clesia, ut singuli in ordinibus suis priores, sint prius ordinati. Ita dicit Hierominari solere a nominibus virorum, ut Marcia Catonis, dixerunt prioribus viris mortuis, has duas Marias nupsisse Cleophae et Salome, vel priores viros fuisse binomios,
Abbreviated transcription (Latin):
uneẽt stepħs est stephanu
plenꝰ sp̃u scõ: intuens in celum.
uidit głam d̾i. ⁊ iħm in forma buma¬
na stantẽ adextris uͥtutis d̾i. Stane
apporuit crucifixiis: ne titubaret la¬
pidandus. Eo enĩ quo stabat. se paratũ
ei subuenire monstrabat. qͥa stare pug¬
nantis ẽ uł adiuuantis. Ecce inquit᷑̃
uideo celos aꝑtos. ⁊ filiũ hõĩs stantem
uoce magna: clausert̃ aures suas. qͣsi
abhorrentes audire blasphemiã. ⁊ un
mus enĩ educebat᷑ extra castra. ⁊ lapi¬
dabat eũ uniu̾sus ppłc. Et testesduo
scił. falsi. qui pͥmi sed̾m legem tene¬
bant᷑ lapides ꝓicere: quia in lege dic¬
tum ẽ de blasphemo: pͥma manus
testiũ lapidabit eũ s deposuerunt
uestim̃ta sua: ne inquinarent᷑ tac¬
⁊ u illiꝰ secus pedes adholescentis qͥ
uocabat᷑ saulus. postea uocatꝰ ẽ pau¬
nocentis polluta. s tm̃ modo seruauit

Expanded text:
utem esset Stephanus plenus Spiritu sancto, intuens in coelum, vidit gloriam Dei, et Jesum in forma humana stantem a dextris virtutis Dei . » Stans apparuit ei crucifixus, ne titubaret lapidandus. Et in ipso quo stabat, se paratum ei subvenire, monstrabat, quia stare pugnantis est, vel adjuvantis. « Ecce, inquit, video coelos apertos, et Filium hominis stantem uoce magna clauserunt aures suas quasi abhorrentes audire blasphemiam; et mus educebatur extra castra, et lapidabant eum universus populus. « Et testes, » duo scilicet falsi, qui primi secundum legem tenebantur lapides projicere, quia in lege dictum est de blasphemo: Prima manus testium lapidabit eum. Et « deposuerunt vestimenta sua: » ne inquinarentur tactu illius, « secus pedes adolescentis, qui vocabatur Saulus, » Postea vocatus est Pausanguine innocentis polluta. Sed tantummodo servavit
Abbreviated transcription (Latin):
tret᷑ obseqͥum se pr̃ared̾o. ꝙ cũ hoc di¬
xisset. obdormiuit in dño: ꝙ facta est
ꝑsecutio magna in ȩccłia quȩ erat ie¬
rosolimis. quia occiso bato stepħo
uno de pͥncipib eccłiȩ: ⁊ q̃si pͥmice¬
rio septẽ diaconoꝵ: ceꝑunt alios ꝑ¬
sequi grauit̃. in tantũ: qd om̃s disci¬
płi pret̃ apłos qui ut pastores gregis
cet̾is erant ꝯstantiores. disꝑsi sunt ꝑ
regiones udeȩ ⁊ samariȩ fugientes a
facie ꝑsecutoꝵ. iuxta qd p̃ceꝑat dñs¬

Expanded text:
 cum hoc dixisset, obdormivit in Domino. Et facta est persecutio magna in Ecclesia, quae erat Hierosolymis , » quia occiso beato Stephano uno de principibus Ecclesiae, quasi primicerio septem diaconorum, coeperunt alios persequi graviter, in tantum, quod omnes discipuli, praeter apostolos, qui ut pastores gregis, caeteris erant constantiores, « dispersi sunt per regiones Judaeae et Samariae, » fugientes a facie persecutorum, juxta quod praeceperat Do
Abbreviated transcription (Latin):
subdit de ꝯm̃datione tab̾nacłi. Qd̃
dictũ est tab̾nacłm testimonii: u qͥa¬
erat in eo archa testimonii: uł quia
ante fores tab̾nacłi cause sub testib
diffiniebant᷑. Tab̾nacłm inqͥt tesii¬
monii fuit: cũ patrib nr̃is in deser¬
to sic̃ disposuit deus loq̃ns ad moysen:
ut fac̾et illud scd̃m formã quã tud̾at
in monte hoc habuert̃ prẽs nr̃i usq
in dieb dauid In dieb aut̃ salomonis.
templũ tab̾nacło successit Postea ce¬
pit eos arguere: postq̃m purgauit se
a cͥmine: sibi a falsis testimoniis obiec¬
to. Dura inquit ceruice. ⁊ incireũcisis

Expanded text:
endatione tabernaculi. Quod dictum est tabernaculum testimonii, vel quia in eo erat arca testimonii, vel quia ante fores tabernaculi causae sub testibus diffiniebantur. « Tabernaculum , inquit, testimonii fuit cum patribus nostris in deserto, sicut disposuit Deus loquens ad Moysen, ut faceret illud secundum formam, quam viderat in monte. » Hoc habuerunt patres nostri, usque in diebus David. In diebus autem Salominis templum tabernaculo successit. Postea incipit eos arguere, postquam purgavit se a crimine sibi a falsis testibus objecto. « Dura, inquit cervice, et incircumcisis
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinis. Tunc iħm flagellis ce¬
sum tͣdidit eis: ut
priꝰ flagellaretur.¬
morte desisterent
adhuc columpna¬
eui alligatus fuit
iħc: uestigia cruoris ostendit.
Alites de illusione militum.
dem coccineam. ad similitudinẽ
purpurȩ qͣ reges utebant᷑. & po¬
tuit in clamide illa assutum ẽẽ

Expanded text:
sanguinis. « Tunc Jesum flagellis caesum tradidit eis, ut prius flagellareturmorte desisterent. Adhuc columnacui alligatus fuit Jesus, vestigia cruoris ostendit. CAP. CLXVIII. De illusione militum. dem coccineam ad similitudinem purpurae, qua reges utebantur, et potuit in chlamide illa, assutum esse
Abbreviated transcription (Latin):
nolens tͣdidit iħũ ut crucifig̾e t᷑¬
Unc misit ad pilatũ flagellatõ.¬
uxor sua dicens. Nichil t̾ ⁊ iusto
illi. Multa enĩ passa sum ꝑ uisum
dormiens ꝓpt̃ eum. Iam d̾i nutu
poterat cognosc̾e diabolus mist̾iũ
crucis. ⁊ ido: laborabat: ne xp̃c mo¬
reretur. forte: iam gaudebant scĩ¬

Expanded text:
eligendi Jesum innocentem, aut Barrabam latronem, elegerunt Barrauxor sua dicens: Nihil tibi, et justo illi. Multa enim passa sum per visum, dormiens, propter eum . » Jam Dei ortu poterat cognoscere diabolus mysterium crucis, et ideo laborabat, ne Christus moreretur. Forte jam gaudebant s
Abbreviated transcription (Latin):
totũ simul accipiant. & his dictis:
exspirauit. De tyrannide regis alexand
eo ñ susceꝑat: fres uiri soluit
auinculis. maiorẽ natu alexandrũ:
regẽ constituens. qͥ cognominatꝰ ẽ
ianneus. qͥa etiã modestia prestare
uidebat᷑. Qui frẽm scd̾m interfecit
quia regno aspirare uidebat᷑. Ter¬
ciũ: secũ uiuere coegit pͥuatum.
Duxitq uxorẽ noĩe alexandrã. q̃
&s salma dicta ẽ Hic adeo neqͥssimꝰ
pulo: muniuit sibi palaciũ in tur¬
ri q̃ baris dicebat᷑. Suꝑ ꝗͣ postea ã¬
miratꝰ ẽ titꝰ. qd eam iudei deseru¬
erant. cũ defendi posset a duob
ab om̃i uiuente. Adeo aũt offen

Expanded text:
totum simul accipiant! » Et, his dictis, exspiravit. CAP. VI. De tyrannide regis Alexandrea non susceperat, fratres viri solvit a vinculis, majorem natu Alexandrum regem constituens, qui cognominatus est Jamnaeus, qui etiam modestia praestare videbatur. Qui fratrem secundum interfecit, quia ad regnum aspirare videbatur, tertium secum vivere coegit privatim, duxitque uxorem, nomine Alexandram, quae et Saloma dicta est. Hic adeo nequissimupulo munivit sibi palatium in turri, quae Baris dicebatur, super quam postea admiratus est Titus, quod eam Judaei deseruerant, cum defendi posset a duobus ab omni vivente. Adeo autem offen
Abbreviated transcription (Latin):
sermonẽ matħs ⁊ lucas: uarie
narrant. Ob hoc quidã tradutł
dũm priꝰ eũ fecisse disciplis. in
in latere montis: cõmunit᷑ ea¬
scipłis ⁊ turbis: stando. Alii u
tradunt: non nͥ unũ sermonẽ
factum ꝯmunit̾ turbis ⁊ disci

Expanded text:
sermonem Matthaeus, et Lucas varie narrant. Ob hoc quidam tradunt Dominum prius eum fecisse discipulis in in latere montis communiter discipulis, et turbis stando. Alii vero tradunt nonnisi unum sermonem factum communiter disci
Abbreviated transcription (Latin):
trẽ. ⁊ herodem reg¬
nantẽ in galilea.
Porro: de infantia saluatoris ⁊
oꝑib eiꝰ usq ad baptismũ: ñ legi¬
tur in enͣugłio: nͥ qd̾ lucas dicit
duodennẽ remansisse in ierłm.
⁊ post tͥduũ inuentũ a parentib
in medio doctoꝵ audientẽ ⁊ int̾¬
rogantẽ eos. Sane: archelaus in
ꝯtumeliã gnĩs sui repudiauit
e dederat uxorẽ. Dux̃q glasirã
filiã regis cappadocũ. fr̃is sui ale¬
xandri qͦndam uxorẽ. ⁊ mortuo
alȩxandro: iubȩ regi libiȩ nuptã
mortuoq iuba: apud patrẽ mͦ
in uiduitate degentẽ. Quȩ cum
in iudeã rediisset: nupta arcbe¬
lao: uid̾e uisa ẽ astantẽ sͥ alexan¬
drũ. ⁊ dic̾e̾. Satis tͥ fuerat libicũ
matͥmoniũ. s tursus reu̾sa ad pe¬
nates meos: fr̃i meo impudent̃
coniuncta es. Te gͦ licet inuitam
recuꝑabo. Q exposito hoc somnio:

Expanded text:
trem, et Herodem regnantem in Galilaea. Porro de infantia Salvatoris, et operibus ejus usque ad baptismum, non legitur in Evangelio nisi quod Lucas dicit duodennem remansisse in Jerusalem, et post triduum inventum a parentibus in medio doctorum audientem, et interrogantem eos . Sane Archelaus in contumeliam generis sui repudiavit er dederat uxorem, duxitque Glasiram, filiam regis Cappadocum, fratris sui Alexandri quondam uxorem, et mortuo Alexandro Jubae regi Lybiae nuptam, mortuoque Juba apud patrem modo in viduitate degentem. Quae cum in Judaeam rediisset nupta Archelao, videre visa est, astantem sibi Alexandrum, et dicere: Satis tibi fuerat Libycum matrimonium; sed rursus reversa ad penates meos, fratri meo impudenter conjuncta es. Te ergo licet invitam recuperabo. Quae exposito hoc somnio
Abbreviated transcription (Latin):
aũt dñs in deserto¬
richo. Exemplo sa¬
ne ipsiꝰ hic numerꝰ¬
dierũ in eccłia pe¬
nitentialis ẽ. Unde.
⁊ post epyphaniã¬
ñ statĩ ieiunat ec¬
clesia. s cicit̾ post

Expanded text:
us in desertoJericho. Exemplo sne ipsius hic numerdierum in Ecclesia pnitentialis est, unde post Epiphanian statim jejunat Ecclesia, sed circiter p
Abbreviated transcription (Latin):
melchi sedech: quasi rex iusticie. u¬
surpabant .N. sibi nom̃ iusticie: cũ
ẽent iusti uł dicti st̃ saducei: a
sadoch sac̃dote. a quo transttilit
salomon sac̾dotiũ ad abyathar.
tiebant pͥncipib sac̾dotũ: in ꝑsecut¬

Expanded text:
Melchisedech quasi rex justitiae. Usurpabant enim nomen justitiae, cum essent injusti. Vel dicti sunt Sadducaei, a Sadoch sacerdote, ad quem transtulit Salomon sacerdotium ab Abiathar, tiebant principibus sacerdotum in
Abbreviated transcription (Latin):
fuit necc̾iũ. qͥa iam famosa erat sec
⁊a xp̃ianoꝵ: Non ẽ aut̃ intelligen¬
dũ. angłm aꝑuisse ianuas carceriss.
S qd dictũ ẽ aꝑiens: sic accipiendũ ẽ.
ac si diceret᷑. Ita eos educens ac si ia
Nam quomͦ hesitauit chomas xp̃m in
carne ⁊ ossib clausis ianius ad discipu¬
los intrasse: cũ se ip̃m uiderat clausis
monum̃to: quo furto dio̾e̾nt apłos
quia p̃ceꝑat angłs ut p̃dicarent in
templo. s. in loco celebriori. ⁊ a sac̾doti

Expanded text:
erat secta Christianorum. Non est autem intelligendum angelum aperuisse januas carceris. Sed quod dictum est, aperiens, sic accipiendum est, ac si diceretur: Ita eos educens, ac si jaNam quomodo haesitaret Thomas Christum in carne et ossibus, clausis januis ad discipulos intrasse, cum se ipsum viderat, clausismonumento, quo furto dicerent apostoquia praeceperat angelus, ut praedicarent in templo, scilicet in loco celebriori, et a sacerdoti
Abbreviated transcription (Latin):
giant in montes. E ccl̃iastica nar¬
rat historia:fideles qͥ erant in iu¬
dea: aduenientib romanis: fugis¬
se in pellam ciuitatẽ ãmonitiõe
angłi. Orate aũt ne fiat fuga ur̃a
hyeme. uł sabbo. hoc ad litt̃am ñ
uidet᷑ dictum de hyeme. Terra enĩ
illa: accomodatior uidet᷑ fuge in
hyeme: qͣm in feruore estatis. De
salbo: stare potest. qͥa scdm legẽ:
ultra mille passus ñ licebat eis
nauerat obseruantiam sabbati:
forte utrũq in misterio dix̃. nͥ hy¬
emem ꝓ qualibet aeris asꝑitate
latio magna. qualis ñ fuit ab ini¬

Expanded text:
giant in montes . » Ecclesiastica Historia narrat: Fideles, qui erant in Judaea, advenientibus Romanis, fugisse in Pellam civitatem admonitione angeli. « Orate autem, ne fiat fuga vestra in hieme, vel Sabbato, » hoc ad litteram non videtur dictum de hieme. Terra enim illa accommodatior videtur fugae in hieme, quam in fervore aestatis. De Sabbato stare potest, quia secundum legem ultra mille passus, non licebat eis naverat observantiam Sabbati, forte utrumque in mysterio dixit. Nisi hiemem pro qualibet aeris asperitatlatio magna, qualis non fuit ab ini
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥum signũ destructionis. Cũ
uideritis abominationẽ desolati¬
onis q̃ dicta ẽ a daniele stantẽ
in loco scõ .i. imaginẽ abomina¬
bilem q̃ signũ erit desolationis:
positã in templo. hoc: de uicino

Expanded text:
um signum eversionis. Cum videritis abominationem desolationis , quae dicta est a Daniele , stantem in loco sancto, id est imaginem abominabilem, quae signum erit desolationis, positam in templo. De imagine
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ choruscꝰ. ⁊ tc̃ apparebit signum
filii hominis in celo. hocẽ in aere¬
locũ ũn ascendit.⁊ an eũ: er̃t in¬
strum̃ta mortis suȩ.qͣi uexilla tͥ¬
umphi.crux. claui. lancea . os in
carne eiꝰ uidebunt᷑ cicatrices. ut
uideant in quẽ pupuger̃t. & in
ualle iosaphat iudicabit᷑ omnis
homo angłis congregantib eos.

Expanded text:
 coruscus, et tunc apparebit signum Filii hominis in coelo, id elocum unde ascendit, et ante eum erunt instrumenta mortis suae, quasi vexilla triumphi, crux, clavi, lancea, et in carne ejus videbuntur cicatrices, ut videant in quem pupugerunt , et in valle Josaphat judicabitur omnis homo, angelis congregantibus eos
Abbreviated transcription (Latin):
continui futuri sint: an int̃polati:
ñ exp̾ssit Prima die: eriget se ma¬
re .xl. cubitis suꝑ altitudinẽ mon¬
tium. stans in loco suo: qͣi murus.
sit uid̾i. Tercio: marine belue
apparentes suꝑ mare:dabunt
rugitꝰ usq ad celũ. Quarto:arde¬
bit mare.⁊ aquȩ. Qnto: herbe ⁊
arbores dabunt rorẽ sanguineũ.
Sexto: ruent edificia. Septimo.
petrȩ ad inuicẽ collidentur. Octa
loqͥ. Undecimo:surgent ossa mor¬
tuoꝵ.⁊ stabunt suꝑ sepulchra.
Duodecimo: cadent stellȩ. Tercio
decimo: morient᷑ iuuentes: ut
cũ mortuis resurgant. Qrtodeqi¬
mo: ardebit celũ ⁊ t̾ra. & qͥnto¬

Expanded text:
continui futuri sint, aut interpolati, non expressit. In prima die, eriget se mare XL cubitis supra altitudinem montium, stans in loco suo quasi murus. eri possit. Tertio marinae belluae apparentes super mare, dabunt rugitus usque ad coelum. Quarto ardebit mare. Quinto herbae et arbores dabunt rorem sanguineum. Sexto ruent aedificia. Septimo petrae ad invicem collidentur. Octavloqui. Undecimo surgent ossa mortuorum, et stabunt super sepulcra. Duodecimo cadent stellae. Decimo tertio morientur viventes, ut cum mortuis resurgant. Decimo quarto ardebit eoelum et
Abbreviated transcription (Latin):
eritis: reten euugłium:
adherent dicentes. neminem
at. S atcendere debent:qͥa etiã
ante resurrectionẽ: declit eis ib̾c
eandem potestatẽ. sñ insufflati¬
suxerunt mel de pẽtra .i. poten¬
tiam ligandi ⁊ soluendi. ⁊ mira¬
qͣmius mortali. ⁊ postea oleum
de saxo durissimo .i. eandem po
Iumq euaniusset ab eis: redi-¬
it thomas. Dixer̃tq alii ad
eum. uidimꝰ dñm. Qͥ dix̃ se ñ
crediturũ: nͥ uid̾et ⁊ tange̾t
cicatrices uulnerũ. Post dies

Expanded text:
eritis, retenta erunt. » adhaerent, dicentes: Neminem at. Sed attendere debent, quia etiam ante resurrectionem dedit eis Jesus eamdem potestatem, sine insufflatisuxerunt mel de petra, » id est potentiam ligandi et solvendi, et miraquamvis mortali, et postea, « oleum de saxo durissimo , » id est eam« Cumque evanuisset ab eis, rediit Thomas. Dixeruntque alii ad eum: Vidimus Dominum. Qui dixit se non crediturum, nisi videret et tangeret cicatrices vulnerum.
Abbreviated transcription (Latin):
onem. Instar uͦ ali¬
orum sacerdotum:¬
dicit postea dñs uo
biscum. ut se unũ¬
hec cum dixisset:¬
insufflauit ⁊ dixit

Expanded text:
onem. Instar orum sacerdotumdicit postea: Dominus biscum, ut se unHaec cum dixissinsufflavit, et dixit
Abbreviated transcription (Latin):
sus erat iudeis: ut semel ꝑcunctan¬
ti ei qͦnam pacto¬
eos sedare posset:¬
responderent:si mo¬
reret᷑. Ob hoc: in pla¬
teis ierłm suspendit

Expanded text:
sus erat Judaeis, ut semel percunctanti ei, quoniam pactoeos sedare posseresponderunt, reretur. Ob hoc in plaerusalem suspendit
Abbreviated transcription (Latin):
iericho. Tacheus aũt pͥnceps pu¬
blicanoꝵ: qͥa pusillus erat: ascen¬
untẽ. Si comorꝰ: ficꝰ fatua dͣr. in fo¬
tet me in domo tua manere. E
it: ut in reddẽt his¬

Expanded text:
II. Zachaeus autem princeps publicanorum, quia pusillus erat, ascenuntem . Sycomorus ficus fatua dicitur, in fotet me in domo tua manere. Etit, ut inde redde
Abbreviated transcription (Latin):
stituit coniugiũ ⁊ idõ: ñ licebat
homini seꝑare illud. qͥa ⁊̃ sic uo¬
luit dñs uirũ adherere uxor: qd̾
ꝓpt̾ eam relinqueret patrẽ ⁊ ma¬
trem .i. affectũ suũ magis dirige̾t
homo ad ꝓcurationẽ liberoꝵ. qͣm
ad curã parentũ. Sic̃ enĩ bumor
de radicib ascendit in herbam
⁊ transmitit᷑ ad semen. s ad ra¬
dices ñ redit: ita affectꝰ transiit
rentũ ad filios: qͣm filioꝵ ad pa¬
tres. Cũq obiecissent de libello re¬
pudii concesso a moyse: ⁊ dixisset
ñ enĩ ordini di moyses suꝑordi¬
naret: addidit. qd excepta cau¬
sa fornicationis: ñ licebat homi¬
ni dimitt̾e uxorẽ. Qd̾ audientes
discipłi: dixert. qͥa ñ expedit nu¬
bere.Ne aũt omnẽ continentiã
meritoriã putarent: distinx̃ dñs
eunuchos. qͥa qͥdam sic nascunt᷑.
qͥ ꝓpͥe dicunt᷑ castrati .i. caste nati
spadones. a spata. Alii: se castrał
ꝓpt̾ regnũ dĩ. qui ꝓp̾e dicuntur
eunuchi .i. bñ uincentes. ab eu.

Expanded text:
ideo non licebit homini separare illud, quia etiam sic voluit Dominus, virum adhaerere uxori, quem propter eam relinqueret patrem et matrem , id est affectum suum magis dirigeret homo ad procreationem liberorum, quam ad curam parentum. Sicut enim humor de radicibus ascendit ad arborem, et transmittitur ad semen, et ad radices non redit, ita affectus a parentrentum ad filios quam filiorum ad parentes. Cumque objecissent de libello repudii concesso a Moyse , et dixisset,Non enim ordini Dei Moyses superordinaret, addidit quod excepta causa fornicationis, non liceat homini dimittere uxorem. Quod audientes discipuli dixerunt, quia non expedit nubere. Ne autem omnem continentiam meritoriam putarent, distinxit Dominus eunuchos, quia quidam sic nascuntur, qui proprie dicuntur castrati, id est caste nati.spadones a spata. Alii se castrant propter regnum Dei, qui proprie dicuntur eunuchi, id est bene vincentes ab eu,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽeis ad ño. hoc facite in meã ꝯmemo¬
rationẽ ꝙ licet ñ int̾fui̾nt barnabaᷤᷤ
⁊ paulus: tam̃: quia postea electi sunt
hoc cũ aliis fuert̃ pͥuilegiati Nec a¬
lia sollẽpnitas ordinationis ẽ circa
eos celebrata & multi in pͥmitiua e¬
ccłia sine hac sollẽpnitate ordinatio¬
nis ad sac̃dotiũ ꝓmoti st̃. etiã młti
laici sine diaconio: ⁊ p̃cedentib or¬
dinib. sac̾dotes facti ft̃ Et impo¬
nentes eis manꝰ: dimisert̃ eos ꝙ
ip̃i quidẽ missi a spũsc̃o: eodẽ duoe
itineris qui seꝑauat eos acet̾is abi¬
erunt seleutiam. ⁊ in de nauigau̾nt
cyprũ. ꝙ cũ uenissent salaminiam.

Expanded text:
eis a Domino. « Hoc facite in meam commemorationem. » Et licet non interfuerit Barnabas, et Paulus, tamen quia postea electi sunt hoc cum aliis fuerunt privilegiati, nec alia solemnitas ordinationis circa eos celebrata est. Multi in primitiva Ecclesia sine hac solemnitate ordinationis ad sacerdotium promoti sunt, et multi laici sine diaconio, et praecedentibus ordinibus sacerdotes facti sunt. « Et imponentes eis manus dimiserunt eos. Et ipsi quidem missi a Spiritu sancto, » eodem duce itineris, qui separaverat eos a caeteris, « abierunt Seleuciam, et inde navigaverunt Cyprum. Et cum venissent Salaminam
Abbreviated transcription (Latin):
sunt idem accipi ꝓpħe ⁊ doctores:
uł pot̃ itadistingui. ꝓpbe. de futis.
⁊ doctores: de p̃teritis: ꝙ uide. quia
iste symon dictus ẽ acolore niger.
si sit latinũ uocabłm. uł si ẽ hebre¬
um: dictus ẽ niger. qͣi ascendens .s.¬
de uirtute in uirtutẽ. Niger: est:
ebreum. ⁊ int̾pretat᷑ ascendens Mi¬
nistrantib aut̃ illis dño ⁊ ieuinamn¬
qui erant ibi Qui gauisi st̃ audito
modũ ordinandoꝵ utrum aut̃ pret̃¬
manuũ impositionẽ aliam ordinis
sollẽpnitatem circa eos celebrau̾int
incertum ẽ. nec de ordinatione apłoꝵ

Expanded text:
unt iidem accipi prophetae doctores. Vel potest ita distingui: prophetae de futuris, et doctores de praeteritis. Et vide quia iste Simon dictus est de colore Niger si sit Latinum vocabulum; vel si est Hebraeum, dictum est Niger, quasi ascendens de virtute ad virtutem. Niger est Hebraeum, et interpretatur ascendens. « Ministrantibus autem illis Domino, et jejunanqui erant ibi. Qui gavisi sunt audito modum ordinandorum. Utrum autem praeter impositionem manuum aliam ordinis solemnitatem circa eos celebraverunt, incertum est. Nec de ordine apostolorum
Abbreviated transcription (Latin):
t nunc redit hystoria ad rauit¬
ordinẽ suũ. ⁊ ꝯtinuat᷑ ei qd̃ suꝑra¬
dictum ẽ collectam factam afidelib
incarceratione ⁊ libatione petri: qi
incidens fuit. ꝓ sequit᷑ gͦde reditu
barnabe ⁊ sauli a ierosolimis: histo¬
ria: in hunc modũ. uerbũ dñi cresce¬
bat ⁊ multiplicabat᷑. Barnabas aut̃

Expanded text:
t tunc redit historia ad ordinem suum, et continuatur ei, quod supradictum est, collectam factam a fidelibus incarceratione, et liberatione Petri, quasi incidens fuit. Prosequitur ergo de reditu Barnabae, et Hierosolymis historia in hunc modum. « Verbum Domini crescebat, et multiplicabatur. Barnaba
Abbreviated transcription (Latin):
imminebat. qͣrtadecima luna
post u̾nale equinoctiũ. ambrosiꝰ
dicit: hoc nom̃ paschagrecum ẽẽ.
⁊ sonare passionẽ. Nom̃ uͦ hebreũ
in hoc nomine congruentiam
utriꝰq lingue. Q enim patit᷑: g̾ce
paschi dicitur. un: pascha passio
putat᷑. s in sua lingua: transitũ
sonat. Quare aũt transitꝰ dicat᷑
⁊ tota dies p̾cedens horã illam:
nec pascha dicebat᷑: nec sollẽpniᷤᷤ
erat. Dicit᷑ etiam pascha: agnus.
ut ibi. Ubi uis paremꝰ tͥ comed̾e
pascha: & apłs xp̃c unmolatꝰ ẽ¬
pascha nr̃m. Sequebant᷑ .uii. di¬
sollẽpnes erant. medii:ñ ad eo.
ut ibi. Ñ iutroiert̃ pretoriũ: ne
contaminarent᷑. s cõmed̾ent pas¬
cha .i. mundi: comed̾ent in pas¬
cha. uł atima: uocat hic pascha.
qͥa his dieb usus erat eoꝵ. Nec
mirũ: si dies azimoꝵ. dicebant᷑
pascha. cũ ⁊ pascha: dicat᷑ dies

Expanded text:
imminebat, quartadecima luna post vernale aequinoctium. Ambrosius dicit hoc nomen Pascha Graecum esse, et sonare passionem. Nomen vero Hebraeum in hoc nomine congruentiam utriusque linguae. Qui enim patitur Graece πάσχειν dicitur, unde Pascha passio putatur. Sed in Syra lingua transitum sonat. Quare autem transitus dicatur  tota dies praecedens horam illam, nec Pascha dicebatur, nec solemnis erat. Dicitur etiam Pascha agnus, ut ibi: « Ubi vis paremus tibi comedere PaschaPascha nostrum . » Sequebantur septem disolemnes erant, medii non adeo, ut ibi: « Non introierunt praetorium, ne contaminarentur, sed comederent Pascha, id est mundi comederent in Pascha, vel azyma vocat Pascha, quia his diebus usus erat eorum. Nec mirum si dies azymorum dicebantur Pascha, cum et Pascha dicatur dies
Abbreviated transcription (Latin):
inseruit. De diuisione re
andẽ: de consilio senatꝰ: cesar
Imonarchiã herodis distͥbuit
tͣdens archelao: sub noie tetͣrchiȩ.
pollicitꝰ facturũ se eum regẽ: si
se dignũ p̃buisset. Mediã uͦ partẽ.
induas secuit tetrarchias. cessitqy
tꝑ artẽ herodis titrarche. regio
tnsfumen.⁊ galilea. Iturea uͦ: ⁊
stinata st̃. factꝰ ẽgͥ archelaus. qͣi
diarchꝰ. monarchus uͦ: numqͣm
fuit. Cũ gͦ eũ legĩs monarchum
fuisse nouẽ annis post patrẽ: in¬
dellige scd̃m opinionẽ uulgi di¬
ctum .⁊ scd̾m sui iactantiã. qͣ se
futurũ regẽ scd̾m ꝓmissũ cesariᷤᷤ

Expanded text:
II. De divisione regni. Tandem de consilio senatus Caesar monarchiam Herodis distribuit Idumaeam tradens Archelao sub nomine tetrarchae, pollicitus se facturum eum regem, si se dignum praebuisset. Mediam vero partem in duas secuit tetrarchias, cessitque in partem Herodis tetrarchae regio trans flumen, et Galilaea. Ituraea vero et stinata est. Factus est igitur Archelaus quasi diarchus, monarchus vero nunquam fuit. Cum ergo eum legeris monarchum fuisse novem annis, post patrem intellige, secundum opinionem vulgi dictam, et secundum sui jactantiam, qua se futurum regem secundum
Abbreviated transcription (Latin):
umq scandaliratores pusilloꝵ
dixisset ꝑ metaphorã membroꝵ
eruendos ⁊ ꝓiciendos: nec ꝯtemp¬
nendũ unũ de pusillis: ad ostenden¬
dum quanti sint pusilli ap̃ patrẽ:
dix̃ eis parabolam ouis centesimȩ
reportate. relictis nonaginta nouẽ.
Licet enĩ pastor plus diligat un¬
decentũ oues qͣm unã: tam̃: ma¬
gis sollicitꝰ ẽ de ꝑdita: qͣm de ma¬
nentib: ꝑ eodẽ addi

Expanded text:
Cumque scandalizatores pusillorum dixisset, per metaphoram membrorum, eruendos, et projiciendos, nec contemnendum unum de pusillis, ad ostendendum quanti sint pusilli apud Patrem, dixit eis parabolam ovis centesimae reportatae, relictis nonaginta novem . Licet enim pastor plus diligat centum oves quam unam, tamen magis sollicitus est de perdita, quam de manentibus. Pro eodem addi