comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sa unire consueuit: unum cor pau¬
cam̃ tanto arcͣius indõ eolligit.
quanto latius ꝑscã desicłia spar¬
git. Prechcando gͥ uult paulus si
mul omnia dicere: amando uult
simul om̃s uidere: quia et incarne
ꝑmanendo uult omnib uiuere:
&de carne transeundo. ꝑsacrifici¬
um fidei uult omnib ꝓdesse. Ua¬
gentur gͥ pullzi coruoꝵ: idest ma¬
gistrum suũ imitentur filii gen¬
gum. Iorporem mentis eecutians:
& cum animarũ lucrũ idẽ cybũ
suum minime reppiunt: ñ quie¬
scant. Ad ꝓuectus se. exꝓuectib
extendant: & estuantes inutilita¬
te multor. refechonem suã qͣsi
uagantes esuriant. Quia uero ꝑ
p̃dicationum oꝑa discurrendo.
refectione fidei gentilitatem sa¬
tiare ñ cessant: dicatur rectȩ. Qͥs
p̃parat coruo escam suam: qͣn¬
do pulli eius addm clamant.
uagantes eo qđ non habeant
cibos: Potest etiam corui no¬
mine: nigra ꝑinfidelitatis meri¬
tum. plebs iudaica designari.
Nam pulli eius addm clamare

Expanded text:
sa unire consuevit, unum cor Pausa unire consuevit, unum cor Pautamen tanto arctius in Deo colligit, quanto latius per sancta desideria spargit. Praedicando igitur Paulus vult simul omnia dicere, amando vult simul omnes videre, quia et in carne permanendo vult omnibus vivere, et de carne transeundo per sacrificium fidei vult omnibus prodesse. Vagentur itaque pulli corvorum, id est magistrum suum imitentur filii gentium, torporem mentis excutiant, et cum animarum lucrum, id est cibum suum minime reperiunt, non quiescant; ad profectum se ex provectibus extendant, et, aestuantes in utilitate multorum, refectionem suam quasi vagantes esuriant. Quia vero per praedicationum opera discurrendo, refectione fidei gentilitatem satiare non cessant, dicatur recte: Quis praeparat corvo escam suam, quando pulli ejus clamant ad Deum, vagantes eo quod non habeantcet.---Potest etiam corvi nomine nigra per infidelitatis meritum plebs Judaica designari. Nam pulli ejus ad Deum clamare
Abbreviated transcription (Latin):
stodia carceris clausus: quia ire
lum pollicetur. cdicens. Spero in
dño iħu timocheum cito me mit¬
tere aduos: ut et ego bono animo
sim. cognitis quȩ circa uos sunt.
ephesi retentus: colõsensib scͥbit.
Nam si corꝑe absens sum: s spu
uobiscum sũ. Ecce. quomͦ scõ desi¬
derio qͣsi uagatur. Hic corpe tene¬
tur: illuc. spu ducitur: & paterni¬
entib exprimit uotã. Efficaciter
p̃sens eis cum quib erat: nectam̃
illis absens cũ quib ñ erat. Cuius
uagationẽ melius cognoscimus:
si eius adhuc adcorinthios uerba
pensamus. Ait enĩ. ueniam aduo.
cum macedoniam ꝑtransiero. Nã
macedoniam ꝑtransibo: apud uos
autem forsitan manebo: ueletiam
hyemabo.ꝑpendamus queso: que
sit ista uagato. Foce alio interim
manet: alio se iterum ꝑhibet: atq¬
alio deflexurum ꝓmitcit. Quid ẽ
qđ tam anriȩ ꝑtot loca partitur:
nͥ qđ cuxa om̃s una caritate co¬
stringitur: Caritas enim quȩ chui¬

Expanded text:
stodia carceris clausus, quia ire stodia carceris clausus, quia ire lum pollicetur, dicens: Spero in Domino Jesu, Timotheum me cito mittere ad vos, ut et ego bono animo sim, cognitis quae circa vos sunt Ephesi retentus, Colossensibus scribit: Nam si corpore absens sum, sed spiritu vobiscum sum . Ecce quomodo sancto desiderio quasi vagatur: hic corpore tenetur, illuc spiritu ducitur; entibus exprimit vota, efficaciter praesens eis cum quibus erat, nec tamen illis absens cum quibus non erat. Cujus vagationem melius agnoscimus, si ejus adhuc ad Corinthios verba pensamus, ait enim: Veniam ad vos, cum Macedoniam pertransiero. Nam Macedoniam pertransibo: apud vos autem forsitan manebo, aut etiam hiemabo . Perpendamus, quaeso, quae sit ista vagatio. Ecce alio interim manet, alio se iturum perhibet, atqalio deflexurum promittit. Quid est quod tam anxie per tot loca partitur, nisi quod circa omnes una charitate constringitur? Charitas enim quae divi
Abbreviated transcription (Latin):
turꝰ. Qui dũ meccłiȩ sinũ recipe
populos ambiunt: magno ardo¬
re succensi. nc̃ adhos. nc̃ adillos
colligendos desich̾um mittunt.
Quasi quedam quippe uagatio ẽ:
ipsa cogitationis estuato. Et ue¬
lut adoca uaria mutatis nutib
transeunt: dũ ꝓ adunandis ani¬
mab. inmodos innumeros. in
paites diuersas. esurienti mente
runt. Ise quippe qͣm ualida carita¬
te flagrat: tã numia exlocis adlo¬
ca sc. uagatione ꝑmiitat. Transire
ad alia exaliis appetit: quia ipsa
eum quȩ implet caritas impellit.
Longe nanq: a iomanis positus:
scribit. Memoriam ur̃i facio sẽꝑ
inoratonib meis: obsecrans si qͦ
mͦ candẽ aliquando ꝓsꝑum iter
habcã inuoluntate dĩ ueniendi
aduos. Desidero enĩ iudere uos.
Retentus ephesi: chorintiis seribit.
Eccc tercio hoc paratus sum ueni¬
re aduos.Rursum ephesi commo¬
rans: galathis loquitur:dicens.
Uellem mͦ esse apuduos: & muta¬
re uocem meã. Romȩ quoq cu¬

Expanded text:
tur. Qui dum in Ecclesiae sinum recipere tur. Qui dum in Ecclesiae sinum recipere populos ambiunt, magno ardore succensi, nunc ad hos, nunc ad illos colligendos desiderium mittunt. Quasi quaedam quippe vagatio est ipsa cogitationis aestuatio; et velut ad loca varia mutatis nutibus transeunt, dum pro adunandis animabus in modos innumeros ac in partes diversas esurienti mente runt. Ipse quippe quam valida charitate flagrat, tam nimia ex locis ad loca se vagatione permutat; transire ad alia ex aliis appetit, quia ipsa eum quae implet charitas impellit. Longe namque a Romanis positus scribit: Memoriam vestri facio semper in orationibus meis, obsecrans si quo modo tandem aliquando prosperum iter habeam in volunad vos: desidero enim videre vos . Retentus Ephesi, Corinthiis scribit: Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos . Rursum Ephesi commorans, Galatis loquitur, dicens: Vellem modo esse apud vos, et mutare vocem meam . Romae quoque cu
Abbreviated transcription (Latin):
ta nunc fame alios esurit: qͣnta
se abaplis concupitam fiusse co¬
gnoscit. ł inde scapte subiungit̃¬
uis p̃parat eoruo escam suam:
bos: Quid enim corui pulloꝵq¬
eius nomine. nͥ peccatis nigra
gentilitas designatur: de qua
ꝑꝓpħam dr̃. qui dat iumentis
pe eseam accipiunt: dũ sacrȩ
scripturȩ pabulo. mentes du¬
dum bnite satiantur: Pullis
uͦ coruoꝵ filiis scilicet gentũ.
esca datur: cũ eoꝵ desidium.
ma conu̾satione reficit᷑. Istȩ cor¬
uus.esca fuit: dũ ipsũ. eccłia que¬
ieret. S nc̃ escam accipit: qͥa ipse
adconiisionẽ alios exquirit. Cur
iudelicet pulli. idest precheatores.
se se sciunt: & quamuis animaꝵ
lucra piis uotis esuriant: abillo
tam̃ qui cuncta intrinsecus oꝑat᷑.
hȩc fier eroptant. Uera enĩ fide
comp̃hendunt: qͥa neq qͥ plan¬
tat ẽ.aliquia. neq qͥrigat: sed qui¬
ẽ uagantes eo qđ ñ habeant cybo.
inhac uagatone. nichil aliud qͣm
estuantum p̃dicatoꝵ uota signan¬

Expanded text:
ta nunc fame alios esurit quanta ta nunc fame alios esurit quanta se ab apostolis concupitam fuisse cognoscit. Proinde et apte subjungituis praeparat corvo escam suam, - Quid enim corvi pullorum nomine, nisi peccati nigra gentilitas designatur? De quas escam accipiunt, dum sacrae Scripturae pabulo mentes dudum brutae satiantur. Pullis vero corvorum, filiis scilicet gentium esca datur, cum eorum desiderium a conversatione reficitur. Iste corvus esca fuit, dum ipsum sancta Ecclesia quaereret, sed nunc escam accipit, quia ipse ad conversionem alios exquirit. Cujus videlicet pulli, id est praedicatores ese se sciunt. Et quamvis animarum lucra piis votis esuriant, ab illo tamen, qui cuncta intrinsecus operatur, haec fieri exoptant. Vera enim fide comprehendunt: quia, neque qui plantat est aliquid, neqest: vagantes eo quod non habeant cibos, in hac vagatione nihil aliud quam aestuantium praedicatorum vota signan
Abbreviated transcription (Latin):
tem quippe qui ꝑinuechonem
cornpit: qͣsi ei qui ñ sentiat pla¬
gas ebrio imponit. Doctrina i¬
taq. ut ꝑuenire adcor audientis
ualeat: quȩ sibi sint congrua dẽ
porum momenta. ꝑpendat. Be¬
ne ergo decisdem catulis dicit᷑
Quando cubant inantris: & in
specub insidiantur. Doctores
enim scĩ qͣndo &arguenda con¬
spiciunt. et tamen se ꝑsilentiũ
incogitationib retinent: qͣst
inspecub latent. Et uelut inan-¬
tris se contegunt: qͥa insuis cor¬
dib occultantur: S cum opor¬
tunum tempus inuenerint:
repente ꝓsiliunt: nulla quȩ cdhi¬
cenda sunt reticent: et ceruicem
suꝑbiengũ. morsu aspe increpa¬
qonis tenent. Siue itaq papłos.¬
subrogauit᷑ huic leenȩ dñs co¬
tidie p̃dam capit: & peos quos
cepit. alios etiam cape ñ defistit.
Ahoc quippe iust:. hur mundi
peccatores rapiunt: ut ꝑconuer¬
sos eos alii etiam exmundo ra¬
piantur. Unde. & ipsa gentilitas
quȩ pio apłoꝵ ore capta ẽ tan¬

Expanded text:
tem quippe qui per invectionem tem quippe qui per invectionem corripit, quasi ei qui non sentiat, plagas ebrio imponit. Doctrina itaque ut pervenire ad cor audientis valeat, quae sibi congrua sint temporum momenta perpendat. Bene ergo de his catulis dicitur: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. Doctores enim sancti quando et arguenda conspiciunt et tamen se per silentium in cogitationibus retinent, quasi in specubus latent, et velut in antris se contegunt quia in suis cordibus occultantur. Sed cum opportunum tempus invenerint, repente prosiliunt, nulla quae dicenda sunt reticent, et cervicem superbientium morsu asperae increpationis tenent. Sive itaque psubrogavit, huic leaenae Dominus quotidie praedam capit, et per eos quos cepit alios etiam capere non desistit. Ad hoc quippe justi hujus mundi peccatores rapiunt, ut per conversos eos etiam alii ex mundo rapiantur. Unde et ipsa geminitas, quae pio apostolorum ore rapta est, tan
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs apłis nouimus: hec nunc
etiã fieri arectis doctorib uide
mus. Ipsi enim. et si subsequent¬
um populorum patres sunt ta
men precedentium filii. ynde &
non immerito catuli dicuntur.
Nel certe. quia & si quorundam
fidelium magistri sunt: uniuer¬
salis tamen ecclie se ẽẽ discipulos
nis. aberrore uitam delinquen¬
qum diripit. Et animas catuloꝵ
illius replet: quia conuersione
multoꝵ. piis doctoꝵ desideriis
satisfacit. De quib catulis: bene
subiungitur. Quando eubant
mantris: & inspectib insidiant᷑
Neq enim cuncta tempora. doc¬
trinȩ sunt congrua. Nã plerũq
doctoꝵ untus ꝑditur: si intem¬
pestiuȩ ꝓferatur. Sepe uͦ et qd̃
lenius dr̃: conuientu temporis
congruentis anmatur. Ille gͦ
scit rectȩ dicere: qui et ordinate
nouit tacere. Quid enim ꝓdest
eo tempore irascentem corripe.
quo alienata mente non potest
aliena uerba ꝑciꝑe: sed semet¬
ipsum uix ualet tolerare: ftuen¬

Expanded text:
sanctis apostolis novimus, et nunc sanctis apostolis novimus, et nunc etiam fieri a rectis doctoribumus. Ipsi enim etsi subsequentium populorum patres sunt, tamen sunt praecedentium filii; unde et non immerito catuli dicuntur. Vel certe quia etsi quorumdam fidelium magistri sunt, universalis tamen Ecclesiae discipulos se esse nis ab errore vitam delinquentium diripit; et animas catulorum illius replet, quia conversione multorum piis doctorum desideriis satisfacit. De quibus catulis bene subjungitur: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. Neque enim cuncta tempora doctrinae sunt congrua. Nam plerumque dictorum virtus perditur, si intempestive proferantur. Saepe vero et quod lenius dicitur conventu temporis congruentis animatur. Ille ergo scit recte dicere, qui et ordinate novit tacere. Quid enim prodest eo tempore irascentem corripere, quo alienata mente non solum non aliena verba percipere, sed semetipsum vix valet tolerare? Furen
Abbreviated transcription (Latin):
de eis dem catulis: apte subiungit᷑
Quando cubant mastris: & inspẽ¬
cub insidiantur. Cum enim ne
quaquam sc̃i apłi. contra menbra
diaboli. inuoce libere p̃cheationis
aduersarios suos. qͣsi mantris in¬
sidiabant᷑. Clausis quippe forib.
qͣsi in quibdam abdits specub
suis. catuli rapturi mundum cu¬
babant: uit animarum predã. post¬
modum presumentes dirꝑent:
de quib tunc certum ẽ qđ mun¬
d impetum. etiam sibimet ipsis
latendo formidarent. Iuis forib¬
clausis. isti catuli mortem morte
nr̃ȩ insidiati quesierant: ut cul¬
pam nram interficerent: omnẽq
innobis peccati uitam necareñ.
Horum primo illo esurienti ca¬
tulo. s iam ualent. ostensa per
linteum gentilitate: qͣsi monstia¬
ta preda: dicitur. Macta: et man¬
duca. his catulis uelut adhuc
infirmis. ut cubare inantris de¬
beant. iubetur: cum eis uoce do¬
minica chicitur. Sedete inquita¬
de: quoadusq induamini uir¬
tute exalto. An non rect̾ȩ. leenȩ

Expanded text:
de eisdem catulis apte subjungitur: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. quaquam contra membra diaboli in voce liberae praedicationis adversarios suos quasi in antris insidiabantur. Clausis quippe foribus, quasi in quibusdam abditis specubus suis catuli rapturi mundum cubabant, ut animarum praedam postmodum praesumentes diriperent, de quibus tunc certum est quod mundi impetum etiam sibimetipsis latendo formidarent. Illis foribclausis, isti catuli mortem mortis nostrae insidiati quaesierunt, ut culpam nostram interficerent, omnemque in nobis peccati vitam necarent. Horum primo illi esurienti catulo, sed jam valenti, ostensa per linteum gentilitate, quasi monstrata praeda dicitur: Macta, et manduca . His catulis velut adhuc infirmis, ut cubare in antris debeant jubetur, cum eis Dominica voce dicitur: Sedete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto . An non recte leaenae ca
Abbreviated transcription (Latin):
armatis hostib. in occursum
ꝑgimus: qͣndo eoꝵ insidias.
longe preuidemꝰ. Effossa gͥter
ra. armatis hostib inoccursũ
ꝑgere ẽ: edomita carnis super¬
bia. dolos immundor spiri¬
tuum mirabiliter explorare.
Effossa terra. armatis hostib in
occursum ꝑgere ẽ: deuicta car¬
nali nequicia. contͣspiritalia
uicia certamen subire. Nã qui
adhuc secum eneruiter pug¬
nat: frustra contͣ se bella extͣ
posita suscitat. Qui enĩ semet¬
ipsum carnalib subiugat: qͦ¬
mͦ spiritalib uiciis resultat:
Aut quomͦ de labore exterm cer¬
taminis triumphare appetitꝰ
qͥ adhuc apud semetipsum. do¬
mestieo libidinis bello succũ¬
bit: Uel certe armatis hostib¬
inoccursum ꝑgimus: qͣndo ꝑ
exhortationis studum. eorũ
insidias: & malieno corde p̃¬
uenimus.Quasi enim exloco
inquo fuimus. adlocũ alium
nr̃a cura ordinatȩ pꝰ posita. acces¬
m̃te ꝓhibemꝰ. Unde fit plerũq. ut
hostes callidi. militẽ di iã etiam

Expanded text:
armatis hostibus in occursum armatis hostibus in occursum pergimus, quando eorum insidias longe praevidemus. Effossa igitur terra, armatis hostibus in occursum pergere, est, edomita carnis superbia, dolos immundorum spirituum mirabiliter explorare. Effossa terra armatis hostibus in occursum pergere, est devicta carnali nequitia contra spiritalia vitia certamen subire. Nam qui adhuc secum enerviter pugnat, frustra contra se bella extra posita suscitat. Qui enim semetipsum carnalibus subjugat, quomodo spiritalibus vitiis resultat? Aut quomodo de labore externi certaminis triumphare appetit, qui adhuc apud semetipsum domestico libidinis bello succumbit. in occursum pergimus, quando per exhortationis studium, eorum insidias et in alieno corde penimus. Quasi enim 1032 ex loco in quo fuimus ad locum alium ando, nostra cura ordinate postposita, accesmente prohibemus. Unde fit plerumque ut hostes callidi militem Dei jam
Abbreviated transcription (Latin):
audacter exultat de his quȩ in
eterna pace desidatz: Tantoq meis
melius adsuꝑna appetenda
componit᷑: qͣnto abillicitis ar¬
dus corpꝰ edomatur. Unde. rectȩ
psalomonẽ dr Diligenter exer¬
ce agrum tuũ: ut postea edifi¬
ces domũ tuã. Ille qͥppe. bene
mentis domũ edificat: qͥ prius
agrum corꝑis abspinis uicioꝵ
purgat: ne si desid̃orum sentes
incarnis agro ꝓficiant: intus
uirtutũ fabrica. fame boni cre
scente. de stiuat᷑. Imipso autẽ qͥsq
belli certamine positꝰ tando sub¬
tilius fraudẽ hostum conspic̃.
qͣnto & districtius corpꝰ ꝓpͥum.
qͣsi quendã hostiũ adiutorem
p̃mit.Unde post contricionem
corꝑis: post leticiã eordis. rectȩ
imundi sp̃s. innumeris cont᷑
nos fraudib accinc̾ti . Qͥ cũ suade
nobis iniqua nequeunt: ea sub
uirdutum sp̃e. nr̃is obtutibus
opponunt: & qͣsi sub qͥb dam
armis se contegunt:ne in sua ma¬
licia. a nobis nudi uideant᷑. Qͥb

Expanded text:
audacter exsultat de his quae in audacter exsultat de his quae in aeterna pace desiderat; tantoque mens melius ad superna appetenda componitur, quanto ab illicitis arctius corpus edomatur. Unde recte per Salomonem dicitur: Diligenter exerce agrum tuum, ut postea aedifices domum tuam . Ille quippe bene mentis domum aedificat, qui prius agrum corporis a spinis vitiorum purgat, ne si desideriorum sentes in carnis agro proficiant, intus tota virtutum fabrica fame boni operis crescente destruatur. In ipso autem quisque belli certamine positus, tanto subtilius fraudem hostium conspicit, quanto et districtius corpus proprium quasi quemdam hostium adjutorem premit. Unde et post contritionem corporis, post laetitiam cordis recte immundi spiritus, innumeris contra nos fraudibus accincti. Qui cum suadere nobis iniqua nequeunt, ea sub virtutum specie nostris obtutibus opponunt, et quasi sub quibusdam armis se contegunt, ne in sua malitia a nobis nudi videantur. Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
finits omnib malis. ꝓfectȩ se¬
curus non ẽ.S inder hec sollici¬
tȩ admentem reu̾titur: & ꝓcel¬
las tante formidinis renuens.
seq insolius pacis tranquilli¬
tate disponens: tots uirib. a di¬
stricto iudice inueniri liber eo¬
natur. Seruile quippe ȩstimat.
dominicã p̃sentiam formidare:
ac ne conspectum patris metuat:
illa agii. ꝑquȩ se filiũ recognoseat.
Discit gͦ iudicem tota expectatio¬
ne diligere: atq ut ita dixcrim.
timendo renuit timere. Oriri au¬
tem cordi formidinem ꝓcarnali
actione considat: & iccireo an¬
de omnia.carnem fordi dñado¬
ne castigat. Unde. postquam di¬
dum ẽ gła narium eius derror:
recte subiungitur. Tertã un¬
gula fodit. Ungula nanq t̾rã
fodere ẽ: districta abstinentia.
carnem domare. Quo autem
plus caro premitur: eo de cȩle¬
sti spe animus securius letat᷑
Unde effossa łla: apte subnedit᷑¬
Exultat audacter. Quia enĩ ua¬
lenter reprimit qđ impugnat:

Expanded text:
finitis omnibus malis, perfecte sefinitis omnibus malis, perfecte securus non est. Sed inter haec sollicite ad mentem revertitur, et procellas tantae formidinis renuens, seque in solius pacis tranquillitate disponens, totis viribus a districto judice inveniri liber conatur. Servile quippe aestimat dominicam praesentiam formidare; ac ne conspectum patris metuat, illa agit per quae se filium recognoscat. Discit ergo judicem tota exspectatione diligere, atque, ut ita dixerim, timendo renuit timere. Oriri autem cordi formidinem pro carnali actione considerat, et idcirco ante omnia carnem forti edomatione castigat. Unde postquam dictum est: Gloria narium ejus terror, recte subjungitur: CAPUgula fodit. 77. Ungula namque terram fodere est districta abstinentia carnem edomare. Quo autem plus caro premitur, eo de coelesti spe animus securius laetatur. Unde effossa terra apte subnectitExsultat audacter. Quia enim valenter reprimit quod impugnat,
Abbreviated transcription (Latin):
Pro eo qd inuisa res odore depre¬
henditꝰ ñ immerito. narium no-¬
mine spei nr̃e cogitatones expͥ¬
muntur: quib uenturũ iudiei¬
um. qd̃ et si ocłis adhuc ñ cerni¬
mus: iam tamen sꝑando p̃uide¬
mus. Omnis autem qui bene ui¬
uere incipit: audiens qđ ꝑ ex
tremum iudicium. iusti adre¬
gnum uocentur: hilarescit. Sed
quia quedã mala adhuc exreli¬
quiis sibi ireẽ considat: hoc ip¬
sum iudicium. de quo exultare
inchoat: appropinquare formi¬
dat. Uitã quippe suã. bonis ma¬
lisq ꝑmixtam conspicit: & co¬
gitationes suas.aliquo mͦ spe &
timore confundit. Nam cum
audit quȩ sint regni gaudia:
mox mentem leticia subleuat:
Etrursũ cum respicit. quȩ sint
gehennȩ tormenta: mor. men¬
tem formido ꝑturbat. Bene gͦ.
gła nanum eiꝰ terror dr: quia
inter spem & metum positus.
dum futuiũ iudicium mente
conspicit᷑ hoc ipsum timet un¬
de głatur. Ipsa ei gła sua terror ẽ
qui inchoatis iam bonis spe
de iudicio letatus ẽ: & necdum

Expanded text:
Pro eo quod non visa res odore deprehenditur, non immerito narium nomine spei nostrae cogitationes exprimuntur, quibus venturum judicium, quod etsi oculis adhuc non cernimus, jam tamen sperando praevidemus. Omnis autem qui bene vivere incipit, audiens quod per extremum judicium justi ad regnum vocentur, hilarescit; sed quia quaedam mala adhuc ex reliquiis sibi inesse considerat, hoc ipsum judicium, de quo exsultare inchoat, appropinquare formidat. Vitam quippe suam bonis malisque permistam conspicit, et cogitationes suas aliquo modo spe et timore 1031 confundit. Nam cum audit quae sint regni gaudia, mox mentem laetitia sublevat; et rursum cum respicit quae sint gehennae tormenta, mox mentem formido perturbat. Bene ergo gloria narium ejus terror dicitur, quia inter spem et metum positus, dum futurum judicium mente conspicit, hoc ipsum timet unde gloriatur. Ipsa ei sua gloria terror est, quia inchoatis jam bonis, spe de judicio laetus est; et necdum
Abbreviated transcription (Latin):
to saporem carnisꝓeadem sapi¬
entia. foris robustius repressisset.
Si enim carni. hoc qdlibet. absci¬
dimus: mox. inspũ qd delectet.
inuenimus. Intentioni quippe
amimȩ. sierterior euagatio clauht᷑.
intenior accessus aꝑitur. Nam quo
extra se spargi. ꝓpter disciplinam
mens ñ potest᷑ co suꝑ se intendere
crescere arbor cogitur:. quȩ pramoᷤ
diffundi ꝓhibetur:. Etcum riuos
fontis obstruimus: fluenta sur¬
gere adsupiora ꝓuocam̾. Igitur
dũ studiosi quiq scoꝵ uitã imi¬
tando conspiciunt: inpetris ibi¬
ces fetus ponunt. Hinc ẽ qđ au¬
ditores suos. qͣsi ibices inpetris
parere paulus admonebat: cum
cnumeratis maioꝵ untutib. di¬
ceret. Habentes tantam impositã
nubem testium: deponentes om¬
ne pondus. & cucumstanꝰ noᷤᷤ pecca¬
tum: ꝑpatientiã curramus adꝓ

Expanded text:
to saporem carnis pro eadem sapito saporem carnis pro eadem sapientia foris robustius repressisset. Si enim a carne hoc quod libet abscindimus, mox in spiritu quod delectet invenimus. Intentioni quippe animae, si exterior evagatio clauditur, interior secessus aperitur. Nam quo extra se spargi propter disciplinam mens non potest, eo super se intendere crescere arbor cogitur, quae per ramos diffundi prohibetur; et cum rivos fontis obstruimus, fluenta surgere ad superiora provocamus. Igitur dum studiosi quique sanctorum vitam imitando conspiciunt, in petris ibices fetus ponunt. Hinc est quod auditores suos quasi ibices in petris parere Paulus admonebat, 975 cum enumeratis majorum virtutibus diceret: Habentes tantam impositam nubem testium, deponentes omne pondus, et circumstans nos peccatum, per patientiam curramus
Abbreviated transcription (Latin):
done ferienda: quagnus hostis
nr̃ unde oritur. inde moriatur.
Considerandum quippe ẽ. ne ac¬
ceptum munus uertamus in
uicum: ne ꝑfauorem uitȩ.nos ab¬
sorbeat uorago nequiciȩ. Irã nanq
contra nos suꝑm iudicii mextin¬
guibiliter accendimus: si contͣ
benignitatẽ illius. etiã exipsa sua
largitate pugnamꝰ. Alius internȩ¬
tamen secreta eius contingere p̃¬
ualens: danielis uitam adimitan¬
dum conspicit: et desid̃ atũ sc̃i¬
entiȩ culmen apprehenchit. Iule
quippe.qui postmodum uoce
angłica. ꝓcognitionis internȩ
concupiscentia. uir desicłiorum
dicitur: prius maula regia car¬
nis inse desidena domuisse me¬
moratur: ut nichil exdelectabili¬
bus cibis attingeret: s lautis ac
molliorib.duriora atq asꝑa cy¬
bania preferret: ut dum sibi exte¬
rioris cibi blandimenta subtra¬
heret᷑: adinterni pabuli delectam̃¬
ta ꝑueniret: &tanto auichus gu¬
stum sapientiȩ intus accipet: qͣn¬

Expanded text:
tione ferienda, quatenus hostis tione ferienda, quatenus hostis noster unde oritur, inde moriatur. Considerandum quippe est, ne acceptum munus vertamus in vitium, ne per favorem vitae nos absorbeat vorago nequitiae. Iramque contra nos superni judicis inexstinguibiliter accendimus, si contra benignitatem illius, etiam ex ipsa sua largitate pugnemus. Sequitur: Atamen secreta ejus contingere praevalens, Danielis vitam ad imitandum conspicit, et desideratum scientiae culmen apprehendit. Ille quippe qui postmodum voce angelica pro cognitionis internae concupiscentia vir desiriorum dicitur , prius in aula regia carnis in se desideria edomuisse memoratur, ut nil ex delectabilibus cibis attingeret, sed lautis ac mollioribus duriora atque asperiora cibaria praeferret , ut dum sibi exterioris cibi blandimenta subtraheret, ad interni pabuli delectamenta perveniret; et tanto avidius gustum sapientiae intus acciperet, quan
Abbreviated transcription (Latin):
luxuriȩ stimulis sentit: sed ioseph
factum admemoriã reuocat: &
marce castitatis se seruat. Qui.
dum sibi adomina conspiceret
pudiciciȩ dampna suaderi: ait fc¬
cc dñs m̃s.omnib mͥ trãditis. ig¬
norat qͥd habeat indomo sua: nec
uxor eius es. Quomͦ gͦ possũ ma¬
lum hoc facere: & peccare indm̃
meũ: Quib uerbis ostenditur.
quia bona qu asseciitus fuerat.
repente memoriȩ intulit: et ma¬
lum qđ se pulsabat euicit. Et qͥa
ꝑcepte grẽ meminit: ui culpȩ
mmmmentis fregit. Cum enĩ uo¬
luptas lubrica temptat iꝑspis:
hec ipsa sunt ꝓsꝑa aculeo tem¬
ptationis opponenda: ut eo eru¬
bescamus praua committere. qͦ
nos adeo menimimꝰ gratuita
bona ꝑcepisse: teillatam grãm
exterioꝵ miinerum. uertamꝰ in
arma uirtutũ: ut sint ante ocłos
quȩ ꝑcepimus: et queq nos illi¬
ciunt subigamus. Quia enĩ uo¬
luptas ipsa. exꝓspitate nascitur:.
eisdem ꝓspitatis ẽ. considera¬

Expanded text:
luxuriae stimulis sentit; sed Joseph luxuriae stimulis sentit; sed Joseph factum ad memoriam revocat, et in arce se castitatis servat. Qui dum sibi a domina conspiceret pudicitiae damna suaderi, ait: Ecce dominus meus, omnibus mihi traditis, ignorat quid habeat in domo sua, nec uxor ejus es. Quomodo ergo possum malum hoc facere, et peccare in dominum meum? Quibus verbis ostenditur, quia bona quae assecutus fuerat repente memoria revolvit; et malum quod se pulsabat ejicit; et quia perceptae gratiae meminit, vim culpae imminentis fregit, cum enim voluptas lubrica tentat in prosperis, haec ipsa sunt prospera aculeo adversitatis premenda: ut eo erubescamus prava committere quo nos a Deo meminimus gratuita bona percepisse; et illatam gratiam exteriorum vertamus in arma virtutum: ut sint ante oculos quae percepimus, et quaecumque nos illiciunt subigamus, quia enim voluptas ex prosperitate nascitur, ejusdem prosperitatis est considera
Abbreviated transcription (Latin):
rent: ait. Quid mͥ et uobis filii sa¬
r uȩ: Dimittite eum ut maledicat:
dñs enĩ precepit ei ut malediceret
dauid. Et quis ẽ qui audeat dic̃e:
qͣre sic fecerit: Et paulopost.Di¬
mitite eum ut maledicat iurta
p̃ceptum dñi: si forte respiciat do¬
minus afflictionem meã: & red¬
dat mͥbonum. ꝓmaledictione hac
hodierna. Quib ꝓfecto uerbis in¬
dicat. quia ꝓꝓpetrato bersabẽe
scelere. exurgentem contra filiũ¬
se fugiens. redurit ad animum.
qͣm adiutoria credidit: quib se
purgari. sibiq misereri posse iu¬
dicauit. Tunc enim illata conui¬
cia bene tolcramus: cum insecre¬
to mentis. admale ꝑpetrata re¬
currimus. Leuc quippe uidebit᷑.
qđ iniuna ꝑcutimur: dum in
achone ña conspicimꝰ. qͥa per
ẽ qđ meremur. Sicq fit. ut con¬
tumeliis. gr̃a magis qͣm ira de¬
beatur: quarum interuentu deo
di huius successib ꝓficit leno¬
cinante cordis leticia temptari se

Expanded text:
rent, ait: Quid mihi et vobis est, filii Sarent, ait: Quid mihi et vobis est, filii Sarviae? Dimittite eum, ut maledicat: Dominus enim praecepit ei, ut malediceret David. Et quis est qui audeat dicere, quare sic fecta praeceptum Domini: si forte respiciat Dominus afflictionem meam: et reddat mihi bonum pro maledictione hac hodierna. Quibus profecto verbis indicat, quia perpetrato Bersabee scelere, exsurgentem contra se filium fugiens, reduxit ad animum, quam adjutoria credidit, quibus se purgari, sibique misereri posse judicavit. Tunc enim illata convicia bene toleramus, cum in secreto mentis ad mala perpetrata recurrimus. Leve quippe videbitur, quod injuria percutimur, dum in actione nostra conspicimus, quia pejus est, quod meremur: sicque fit, ut contumeliis gratia magis quam ira debeatur, quarum interventu Deo di hujus successibus proficit, lenocinante cordis laetitia, tentari se
Abbreviated transcription (Latin):
tant. Nam si illorum fructũ. qͣs:
ibicum ceruarũq partus aspiceres:
ualde humiliter de tua iitute
sentres. Magna quippe quȩ agimꝰ.
qͣs minima ducimus: cum hȩc
pfortiora exempla pensamꝰ. S tẽ
apud dm̃ crescunt ꝑmeritum: cum
apud nosmet ipsos ꝑhumilitatem
one autem ibicum. quia anima¬
lia sunt minima. auditores intelli¬
gi. In petris uero. ibices pariunt: qͥa
adexercenda sc̃a oꝑa. ꝑexempla pa¬
trum precedentium fecundantur.
ut cum fortasse p̃cepta sublimia
auchunt: et infirmitatis ꝓpriȩ con¬
scii. ea se implere pos&e diffidunt:
maioꝵ uitam conspiciant: atq
meorum considerata fortitudine.
bonoꝵ oꝑum fetus ponant. Ut
omm pauca de multis loquar. qͣti
nus studiosius lector multa in pau¬
cis intelligat: iste uerborum con¬
tumeliis pressus. cum uututem
patienciȩ seruare ñ sufficit: daurid
factum admemoriam rediicit. Quc̃
cum semei tot conuiciis urgeret:
&armatz ꝓceres ulcisci contende¬

Expanded text:
tant. Nam si illorum fructum quasi tant. Nam si illorum fructum quasi ibicum cervarumque partus aspiceres, valde humiliter de tua virtute sentires. Magna quippe quae agimus quasi minima ducimus, cum haec per fortiora exempla pensamus. Sed tunc apud Deum crescunt per meritum, cum apud nosmetipsos per humilitatem one autem ibicum, qui animalia sunt minima, auditores intelligi. In petris vero ibices pariunt, quia ad exercenda sancta opera per exempla patrum praecedentium fecundantur, ut cum fortasse praecepta sublimia audiunt, et, infirmitatis propriae conscii, ea se implere posse diffidunt, majorum vitam conspiciant, atque in eorum considerata fortitudine bonorum operum fetus ponant. Ut enim pauca de mulnus studiosus lector multa in uno intelligat: quisquis verborum contumeliis pressus cum virtutem patientiae servare non sufficit, David factum ad memoriam reducat: quia cum Semei conviciis urgeretur, et armati proceres ulcisci contende
Abbreviated transcription (Latin):
momenta. qͣsi quedã flumina tͣnᷤ¬
eunt: cõpatientes caritate.onera
sua sib inuicem suꝑponunt:
qͥa cauta obseruatione custodi¬
unt id qđ scriptum ẽ. Inuicẽ one¬
ra ur̃a portate: & sic adimplebits
legem xp̃i. Quia uͦ post aduen¬
tum dñi. spiritales magistri per
mundum sparsi sunt. qͥ auditoꝵ
animas inconuersatione parere
p̃dicando potuissent: et qͥa hoc
idem dempus incarnationis dñi.
ante ꝓpħarum uoces cognitum
ñ fuit᷑ qͣmiuis ipsa futura incar¬
natio precognita omnib electis
fuit: bene beatus iob de temꝑe
partus ibicum ceruarumq di¬
scutitur: eiq dĩ. Hunquid nost
tempꝰ partus ibicum in petris:
uel parturientes ceruas obserua¬
sti: Ac si dicatur e. Iccireo de egiᷤ¬
se aliquid sublimiter credis: qͥa
illud tempꝰ necdum preuides. qͦ
spiritales magistri inmundum
missi. ꝑ doct̾rinã antiquorum pa¬
trum filios generant: suisq mͥ la¬
borib animarum lucra compor¬

Expanded text:
momenta quasi quaedam flumina transmomenta quasi quaedam flumina transeunt, compatientes charitate, onera sua sibi invicem superponunt, quia cauta observatione custodiunt id quod scriptum est: Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi . Quia vero post adventum Domini spiritales magistri per mundum sparsi sunt, qui auditorum animas in conversione parere praedicando potuissent, et quia hoc idem tempus incarnationis Domini ante prophetarum voces cognitum non fuit, quamvis futura ipsa incarnatio praecognita omnibus electis fuit, bene beatus Job de tempore partus ibicum cervarumque discutitur, eique dicitur: Nunquid nosti tempus partus ibicum in petris, vel parturientes cervas observasti? Ac si dicatur ei: Idcirco te egisse aliquid sublimiter credis, quia illud tempus necdum praevides quo spiritales magistri in mundum missi per doctrinam antiquorum patrum filios generant, suisque laboribus animarum mihi lucra compor
Abbreviated transcription (Latin):
gignunt. Ipsi uelut ibices nulliꝰ
casus dampna sentunt. dũ in
suis cornib suscipiuntur: quia
quicquid eis ruinȩ temporalis ac¬
cesserit: intestamentis scripturȩ¬
sacrȩ se suscipiunt: et q̃si cormiũ
exceptione saluantur. De eis enĩ
testamentis: dict̾um ẽ. Cornua
sunt inmanib eius. Adscriptu¬
rarum gͦ consolatonem refugi¬
unt: dũ aliqua demporalis casꝰ
lactura feriuntur. An ñ more ibi¬
cum. huiꝰ mundi aduersitatib
cadens. qͣs insuis se excipiebat¬
ctrmã scripta sunt. ut ꝑpatien¬
dam & consolatonem scriptu¬
rarũ spem habeamus: Ipsi etiã
ceruȩ uoeati sunt: sic̃ ꝑiheremiã
de doctorib genitos filioᷤ ĩcautȩ
rum. interempts uiciis.qͣs: extin¬
chs serpentib uiuunt: & de ipsa
exqnctione uiciorum. adfontem
uite acriꝰ mardescunt unde psal¬
mista ait. Sic̃ ceruus desiderat
adfontes aquarum: ita desid̾at
anima mea adte ds. Ipsi etiam
dum labentia hur temporalitatiᷤ

Expanded text:
gignunt. Ipsi velut ibices nullius gignunt. Ipsi velut ibices nullius casus damna sentiunt, dum in suis cornibus excipiuntur, quia quidquid eis ruinae temporalis accesserit, in testamentis sacrae Scripturae se suscipiunt, et quasi cornuum exceptione salvantur. De his enim testamentis dictum est: Cornua sunt in manibus ejus . Ad Scripturarum ergo consolationem refugiunt, dum aliqua temporalis casus jactura feriuntur. An non more ibicum, hujus mundi adversitatibus cadens, quasi in suis se ctrinam 973 scripta sunt, ut per patientiam et consolationem scripturarum spem habeamus ? Ipsi etiam cervae vocati sunt, sicut per Jeremiam de doctoribus genitos filios incaute drum, interemptis vitiis, quasi exstinctis serpentibus vivunt, et de ipsa exstinctione vitiorum, ad fontem vitae acrius inardescunt. Unde Psalmista ait: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, Deus . Ipsi etiam dum labentia hujus temporalitatis
Abbreviated transcription (Latin):
ibices. aues uocat: quȩ nili fluen¬
ds in habitant. Orientalis uͦ occi¬
dentalisq plaga. parua quadru¬
pedia ibices nominat: quib &
moris ẽ. inpetris parere: qͥa nec
sciunt ñ inpetris habitare. Quȩ.
si quando etiam de altis saxorũ
cacuminib ruunt: insuis secor¬
nib illesa suscipiunt. Caput qͥp¬
pe ruentes fenunt: cui dũpͥma
cornua opponunt: fit omne cor¬
pus alactura casus alienũ. Cer¬
uoꝵ uͦ moris ẽ. inuentos serpen¬
tes extingucre: eoꝵq menbra.
morsib dilaniare. fertur autem.
quia ⁊ si quando flumina trans¬
eunt: capitum suoꝵ onera dor¬
sis p̃cedentium supponunt:
sibiq inuicem succedentes. labo¬
rem ponderis ommino ñ sentuñ.
Quid ẽ gͦ qđ beatus iob de partu
ibicum ceruarumq disciititur:
nͥ quia inceruis uel ibicib. ma¬
gistroꝵ spintalium ꝑsona signa¬
tur: Ipsi quippe udut ibices in
petris pariunt: quia indoctrina
patrum. qui petrȩ ꝓsoliditate uo¬
cati sunt: ad conuersionẽ animaᷤ

Expanded text:
ibices aves vocat, quae Nili fluentis inhabitant. Orientalis vero Occidentalisque plaga parva quadrupedia ibices nominat quibus et moris est in petris parere, quia neque sciunt nisi in petris habitare. Quae si quando etiam de altis saxorum cacuminibus ruunt, in suis se cornibus illaesa suscipiunt. Caput quippe ruentes feriunt, cujus dum prima cornua opponunt fit omne corpus a jactura casus alienum. Cervarum vero moris est inventos serpentes exstinguere, eorumque membra morsibus dilaniare. Fertur autem quia si quando flumina transeunt, capitum suorum onera dorsis praecedentium superponunt, sibique invicem succedentes laborem ponderis omnino non sentiunt. Quid est ergo quod beatus Job de partu ibicum cervarumque discutitur, nisi quia in cervis vel ibicibus magistrorum spiritalium persona signatur? Ipsi quippe velut ibices in petris pariunt, quia in doctrina patrum, qui petrae pro soliditate vocati sunt, ad conversionem animas
Abbreviated transcription (Latin):
quantus sit eis dolor de cadenti¬
bus: quantus destantib timorᷤ
quo feruore alia adipisci appe¬
tunt: quo pauore alia adepta
conseruant. Quia gͦ ꝑpaucoꝵ
ẽ ista pensare: bene ei dicitur:
uel parturientesceruas obserua¬
sti. Nil uero obstat. qđ uerba dõ
de docdorib faciens. ñ ceruorũ
sed ceruarũ eos specie designat:
quia nimirum illi uerȩ doctores
sunt: qui cũ ꝑuigorem discipli¬
nȩ patres sunt. ꝑpietatis suȩ uisce¬
ra. esse matres nouerunt.Qui la¬
bores sc̃e conceptionis tolerant:
& ꝓferendos deo filios. intra ute¬
rum caritats portant. Inedenda
enim ꝓle. amplius matres laborãt:
quȩ crescentem intra uterum con¬
ceptionem. longo mensiũ cẽpore
sustinent: atqͦue exutero ꝓceden¬
tem. ñ sine magnis dolorib depo¬
nunt. Unde & hic qͦ apta conside¬
ratione subiungitur Dinume x.¬

Expanded text:
quantus sit eis dolor, de cadentiquantus sit eis dolor, de cadentibus quantus de stantibus timor, quo fervore alia adipisci appetunt, quo pavore alia adempta conservant. Quia ergo perpaucorum est ista pensare, bene ei dicitur: vel parturientes cervas observasti? Nihil vero obstat quod verba Deus de doctoribus faciens non cervorum, sed cervarum eos specie designat, quia nimirum illi vere doctores sunt, qui cum per vigorem disciplinae patres sint, per pietatis viscera esse matres noverunt, quae labores sanctae conceptionis tolerant, et proferendos Deo filios intra uterum charitatis portant. In edenda enim prole amplius matres laborant quae crescentem intra uterum conceptionem, longo mensium tempore sustinent, et quae ex utero procedentem non sine magnis doloribus deponunt. Unde et hic apta consideratione subjungitur: CAPUT X
Abbreviated transcription (Latin):
Ac si aꝑtȩdicat. ut ego qͥ iccirco
electorum fetus uiuaces facio.
qͥa prescito intempore ꝓduco:
Bene autẽ expleto fȩtu auchtoꝵ:
subditur:. uel parcurientes cer¬
uas obseruasti. Parturientes e
nim ceruas obseruare ẽ: ipsos
labores patrum. qͥspiritales filios
generant. cauta consideratione
pensare. Sollerter quippe intu¬
endum ẽ: qd hic sermo.tã uigi¬
lanter imprimit᷑ ut dicatur: ob¬
seruasti: Quia utiq ꝑpaucorũ ẽ
pensare qui labor sit inp̃dieati¬
onib patrũ: qͣntis dolorib. qͣsi
quibdã conatib animas infide
et conuersagone paruriunt:ꝗͣ
cauta se obseruatone circũspi¬
ciunt. ut sint fortes inpreceptis:
compadientes minfirmitatib:
inminis derrbiles: inexhortati¬
onib blandi: inostendendo ma¬
gisterio humiles: mrerũ tempo¬
ralium contemptu dominanteᷤ
intolerandis aduersitatib rigi¬
di: ettamen dum uires suas si¬
bimet non tribuunt infirmi.

Expanded text:
Ac si aperte dicat. Ut ego, qui idcirco Ac si aperte dicat. Ut ego, qui idcirco electorum fetus vivaces facio, quia praescito in tempore produco. Bene autem expleto fetu auditorum subditur: Vel parturientes cervas observasti? Partnim cervas observare est: illos labores patrum, qui spiritales filios generant, cauta consideratione pensare. Solerter quippe intuendum est, quod hic sermo tam vigilanter imprimitur, ut dicatur, observasti? Quia utique perpaucorum est pensare, qui labor sit in praedicantionibus patrum, quantis doloribus quasi quibusquam conatibus animas in fide et conversatione parturiunt: quam cauta se observatione circumspiciunt, ut sint fortes in praeceptis, compatientes in infirmitatibus, in minis terribiles, in exhortationibus blandi, in ostendendo magisterio humiles, in rerum temporalium contemptu damnantes, in tolerandis adversitatibus rigidi: et tamen dum vires suas sibimet non tribuunt firmiter,
Abbreviated transcription (Latin):
endo tempꝰ partus andecedunt
Et quia necdum plenȩ incogitato¬
ne formata.ante humanos ocłos
ꝓdeunt: uelut abortiua moriun¬
tur. Bona quippe adhuc tenera.
plerunq humana lingua. dum
iam qͣs fortia laudat: extinguit.
Tanto enĩ celerius occidunt: qͣn¬
to ad fauoris noticiã intempe¬
stiuȩ ꝓrumpunt. Nonnumqͣm
uͦ imꝑfecta nr̃a cogitatio. nec¬
dumq roborata. dũ cicius ho¬
minib ostenditur: resistentũ
aduersitate dissipatur: Et cum
conatur ante tempus uideri qͥa
sit: agit ut non sit. Scĩ autem
uiri. quia cuncta quȩ bene co¬
gitant. student ut occultȩ con¬
ualescant: & qͣsi ꝓcessuros fetꝰ.
prius intra uterum mentis for¬
mãt: rectȩ beatus iob de tẽp̃e
partus discutitur. Qd̃ uidelicet
unicuiq qͣndo sit congritum:
nͥ acreatore nescitur. Qui dum
penetralia cordis aspicit: q̃n
adhumanã noticiã bona nr̃a
congruȩ nascantur: app̃hendit.
bene itaq r. Nunquid nosti
tp̃s partus ibicum inpetris.

Expanded text:
endo tempus partus antecedunt. endo tempus partus antecedunt. Et quia necdum plene in cogitatione formata ante humanos oculos prodeunt, velut abortiva moriuntur. Bona quippe adhuc tenera, plerumque humana lingua, dum jam quasi fortia laudat, exstinguit. Tanto enim celerius occidunt, quanto ad favoris notitiam intempestive prorumpunt. Nonnunquam vero imperfecta nostra cogitatio necdum roborata, dum citius hominibus ostenditur, resistentium adversitate dissipatur; et cum conatur ante tempus videri quia sit, agit ut non sit. Sancti autem viri, quia cuncta quae bene cogitant student ut occulte convalescant, et quasi processuros fetus prius intra uterum mentis formant, recte beatus Job de partus tempore discutitur, quod videlicet unicuique quando sit congruum nisi a creatore nescitur. Qui dum penetralia cordis aspicit, quando ad humanam notitiam bona nostra congrue nascantur, apprehendit. Bene itaque dicitur: Nunquid nosti tempus partus ibicum in petris?
Abbreviated transcription (Latin):
uina precepta corde concipimꝰ:
nonstatim qͣsi iã solidȩ cogitata
parturim̃. Unde. & beatus iob. ñ
de partu ibicum: s de tempore
partus inquiritur. Qd uidelicet
tempꝰ: innobismetipsis uix cum¬
comprehendimꝰ: multomagis
maliena mente nescim̾. Prr enĩ
supni timoris semina. utero cor¬
chs excepta. ꝑmeditationẽ studii
coagulantur ut maneant: post¬
modum stricta intentione cogi¬
tationis affixa. dũ ad discretio¬
nis ratonem dendunt. qͣsi in
menbrorum chstinchione forman¬
tui᷑. De hinc uisu ꝑseuerantiȩ con¬
firmata. uelut insolichtate ossiũ
uemunt: adextiemũ uͦ ꝑfecta au¬
ctoritate roborata. qͣsi inpartu
ꝓcedunt. Quȩ mcrementa chui¬
norum seminũ. nuls maliena
mente considerat. ñ ipse qͥ creat.
Nam &si quemlibet iam uim suꝑ¬
nȩ concupiseentiȩ concepisse qua¬
rundam itrum atcestatione co¬
gnoscimꝰ: qͣndo tamen in pairtu
erumpat ignoramus. Sepe autẽ¬
concepta mente semina. ꝑuenite
adꝑfectionẽ nequeunt: quia ori¬

Expanded text:
vina praecepta corde concipimus, non statim quasi jam solide cogitata parturimus. Unde et beatus Job non de partu ibicum, sed de tempore partus inquiritur. Quod videlicet tempus si in nobismetipsis vix comprehendimus, multo magis in aliena mente nescimus. Prius enim superni timoris semina utero cordis suscepta per meditationem studii coagulantur ut maneant, postmodum, stricta intentione cogitationis affixa, dum ad discretionis rationem tendunt, quasi in membrorum distinctionem formantur; dehinc, usu perseverantiae confirmata velut in soliditatem ossium veniunt; ad extremum vero, perfecta auctoritate roborata, quasi in partum procedunt; quae incrementa divinorum seminum nullus in aliena mente considerat, nisi ipse qui creat. Nam etsi quemlibet jam vim supernae concupiscentiae concepisse quarumdam rerum attestatione cognoscimus, quando tamen in partu erumpat ignoramus. 41. Quconcepta mente semina pervenire ad perfectionem nequeunt, quia ori
Abbreviated transcription (Latin):
Sci enim uiri. cũ de ꝓfectu auditoꝵ
cogitant: qͣsi iam inuterũ concep¬
tionem portant. S cum nonnul¬
la quȩ dicenda sunt differunt: et
aptum suis exhortationib tp̃s
querunt: uelut a partu quẽ fieri
appetunt. inmensium ꝓlixitate
dilatantur. Et sepe.dum quȩdam
quȩ sengunt. intempestuȩ dic̃e
auchentib nolunt: imipsa tardi¬
tade ꝓferende sententiȩ. siue adhȩc
14 suadenda sunt. seu
ad
illa quȩ increpanda
consilio altiore firmantur. Et
dum cogitatur uita filioꝵ. nec

Expanded text:
i enim viri cum de profectu auditorum cogitant, quasi jam in utero conceptionem portant. Sed cum nonnulla quae dicenda sunt differunt, et aptum suis exhortationibus tempus quaerunt, velut a partu quem fieri appetunt in mensium prolixitate dilatantur. Et saepe dum quaedam quae sentiunt, intempestive dicere audientibus nolunt, in ipsa tarditate proferendae sententiae, sive ad haec quae suadenda sunt, seu ad illa quae increpanda, consilio altiori firmantur. Et dum cogitatur vita filiorum, nec
Abbreviated transcription (Latin):
erunt &alios docere. Quȩ doctri¬
nȩ discretio. dũ cautȩ ap̃dicatore
custodit᷑: ez chuinit̃ largior copia
p̃dicationis dat̃. Dũ enĩ ꝑcaritatẽ
compati afflictis discipłis nouitꝰ
dum ꝑdiscretionẽ congruum do¬
ctrmȩ tempꝰ intelligit: ipse. non so¬
lum ꝓse s etiã ꝓ eis quib laboris
sui stuchia impendit. maiora in¬
telligentie suȩ munera ꝑcip̃. Unde¬

Expanded text:
erunt et alios docere . Quae doctrierunt et alios docere . Quae doctrinae discretio dum caute a praedicatore custoditur, ei divinitus largior copia praedicationis datur. Dum enim per charitatem compati afflictis discipulis novit, dum per discretionem congruum doctrinae tempus intelligit, ipse non solum pro se, sed etiam pro eis, quibus laboris sui studia impendit, majora intelligentiae suae munera
Abbreviated transcription (Latin):
sui gemitus. uelut nigrescentes
plumas ꝓferant: ilico incondem¬
plagone doctor adescam de sub¬
limib deferendam. qͣsi pullorũ
refectionẽ eogitans eoruus uolat.
eisq hiantib. more cibum rtuo¬
cat: dum exea intelligenda quã
ceꝑit. esurientib discipulis alim̃¬
ta uitȩ loquendo subministrat.
Quos tanto ardentius de suꝑior¬
bus reficit: qͣnto uerius a mundi
nitore nigrescere penitentiȩ lam̃¬
tatone cognoscit. Pulli autem.
dum nigro se pennarum colore
uestiunt: de se edam uolatum ꝓ¬
mittunt: quia quo magis disci¬
puli abiecta de se sengunt: quo
magis sese despicientes affligt̃.
eo amplius. spẽ ꝓfectus sui inal¬
diora pollicentur. Unde & curat
doctor festinanttus alere: qͦs iã
ꝑ quedam indicia ꝓuidet posse
& aliis ꝓdesse. Hinc enim thimo¬
theum paulus admonet. uelut
plumescentes pullos sollicicius¬
nutrire. dum dicit. Quȩ audist
ame ꝑmultos testes:hȩc cõmen¬
da fidelib hominib. qͥ ydone

Expanded text:
sui gemitus velut nigrescentes sui gemitus velut nigrescentes plumas proferant, illico in contemplationem doctor ad escam de sublimibus deferendam quasi pullorum refectionem cogitans corvus volat, eisque inhiantibus in ore cibum revocat, dum ex ea intelligentia quam coeperit, esurientibus discipulis alimenta vitae loquendo subministrat. Quos tanto ardentius de superioribus reficit, quanto verius a mundi nitore nigrescere poenitentiae lamentatione cognoscit. Pulli autem, dum nigro se pennarum colore vestiunt, de se et volatum promittunt; quia quo magis discipuli abjecta de se sentiunt, quo magis sese despicientes affligunt, eo amplius spem sui profectus in altiora pollicentur. Unde et curat doctor festinantius alere quos jam per quaedam indicia praevidet posse et aliis prodesse. Hinc enim Timotheum Paulus admonet, velut plumescentes pullos sollicinutrire, dum dicit: Quae audisti a me per multos testes, haec commenda fidelibus hominibus, qui idonei
Abbreviated transcription (Latin):
eam quã assumi oportet contra
huius mundi glam. humilitadis
nigrechnem ñ ostendunt. Hi. ue¬
lut ad accipiendas escas os aꝑi¬
unt: cum doceri de secretis sub¬
limib querunt. S eis doctor su¬
us alimenta p̃dicamentorum
sublimium tantominꝰ tribuit:
qͣnto illos peccata preterita mi¬
nus deflere dignȩ cognoscit. Ex¬
pectat quippe atq admonei.
ut aitore uitȩ p̃sentis. prius ꝑ
penitentiȩ lamenta nngreseant:
&tunc demũ. congrue predica
tionis subtilissimȩ nutrimenta
ꝑcipiant. Coruus inpullis ora
hiantia respicit. s ante ineis pen¬
narum ingredine indui corpus
querit. Etdiscretus doctor. int̾na
misteria eoꝵ sensib ñministrat:
qͦs adhuc abhoc scło nequaqͣm
se abiecisse considerat. Quanto
gͥ discipuli exterius ꝑcultum
tanto ꝑcibum uerbi interius
minus replentur. Et quo se a cor¬
porali gła ñeuacuant: eo abspiri¬
tali refectione ieuinant. Siuͦ in
confessione uitȩ preteritȩ. lam̃ti

Expanded text:
eam quam assumi oportet contra eam quam assumi oportet contra hujus mundi gloriam humilitatis nigredinem non ostendunt. Hi velut ad accipiendas escas os aperiunt, cum doceri de secretis sublimibus quaerunt. Sed eis doctor suus alimenta praedicamentorum sublimium tanto minus tribuit, quanto illos peccata praeterita minus digne deflere cognoscit. Exspectat quippe atque admonet ut a nitore vitae praesentis prius per poenitentiae lamenta nigrescant, et tunc demum congrua tionis subtilissima enutrimenta percipiant. Corvus in pullis ora inhiantia conspicit, sed ante in eis pennarum nigredine indui corpus quaerit: et discretus doctor interna mysteria eorum sensibus non ministrat, quos adhuc ab hoc saeculo nequaquam se abjecisse considerat. Quanto igitur discipuli exterius per cultum tanto per cibum verbi interius minus replentur. Et quo se a corporali gloria non evacuant, eo ab spirituali refectione jejunant. Si vero in confessione vitae praeteritae lamenti