comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
beniuolentia: etiam morum facit similitu¬
dinem. Deniq ionatha filius regis imnitabat᷑
scĩ dauid mansuetudinẽ: ꝓpt̃ quod dilige¬
bat eum. Unde et illud. cum scõ sc̃s eris: non
solum adconuersationem: sed etiam ad
beniuolentiam. diriuandum uidetur. Nã
utiq et filii noe simul habitabant: et ñ
erat in his morum concordia. Habitabant
etiam simul in domo patris.esau.⁊ iacob:
sed discrepabant. Non erat enĩ beniuolen¬
tia inter eos. quȩ sibi preferret alterum: s
magis contentio quȩ preriperet benedicti¬
onem. Hai cum alter predurus:alter mas¬
suctus esset: inter dispares mores. ⁊ studia
compugnantia: beniuolentia esse non po¬
terat. Adde quia sc̃s iacob. paterne degene¬
tem domus: uirtuti prefent non poterat.
Nichil aũt tam consotiabile quam cũ ȩqui¬
tate iustitia: quȩ uelut compar et sotia be
niuolentiȩ. facit ut eos quos pares nobis cre¬
dimus diligamus. Habet aũt in se beniuo¬

Expanded text:
benevolentia etiam morum facit similitubenevolentia etiam morum facit similitudinem. Denique Jonathas filius regis imitabatur sancti David mansuetudinem, propter quod diligebat eum . Unde et illud: Cum sancto sanctus eris , non solum ad conversationem, sed etiam ad benevolentiam derivandum videtur. Nam utique et filii Noe simul habitabant, et non erat in his morum concordia . Habitabant etiam in domo patria Esau et Jacob, sed discrepabant . Non enim erat benevolentia inter eos, quae sibi praeferret alterum: sed magis contentio, quae praeriperet benedictionem . Nam cum alter praedurus, alter mansuetus esset, inter dispares mores, et studia compugnantia, benevolentia esse non poterat. Adde quia sanctus Jacob paternae degenerem domus virtuti praeferre non poterat. 172. Nihil autem tam consociabile, quam cum aequitate justitia: quae velut compar et socia 46 benevolentiae, facit ut eos quos pares nobis credimus, diligamus. Habet autem in se benevo
Abbreviated transcription (Latin):
qui non habet non liberat syngrapham.
Quid igitur: etiam siipse non erigas auariꝰ.¬
beniuolis heredib seruas: quam potes cum
beniuolentiȩ tuȩ laude sine damno pecu
beniuolentia a domesticis primum ꝓfecta
ꝑsonis. idest. afiliis. parentibus. fratribus. ꝑ
comuntionum gradus inciuitatum ꝑue¬
nit ambitum: et de paradiso egͣssa. mundũ
repleuit. Deniq cum in uiro et femina beni¬
uolentem ds̃ posuisset affectum: dixit. Erunt
ambo inuna carne: et in uno spũ. Unde se
eua serpenti credidit: qm̃ quȩ beniuolentiã
acceꝑat: maliuolentiã ẽẽ non opinabatur.
augetur beniuolentia çȩtu ȩccłiȩ ⁊ fidei con¬
sortio: initiandi societate: ꝑcipiende gratiȩ
necessitudine: mysteriorum communione.
hȩc enĩ etiã appellationes necessitudinũ:
reuerentiam filiorum : auccoritatẽ et pie¬
tatem patrum: germanitatem fratrum sibi
uendicant. Multum gͥ ad cumulandã spec¬
etiam parium studia uirtutum. Siquidem

Expanded text:
qui non habet, non liberat syngrapham. qui non habet, non liberat syngrapham. Quid igitur etiam si ipse non exigas, avaris haeredibus reservas, quam potes cum benevolentiae laude sine damno pecunbenevolentia a domesticis primum profecta personis, id est, a filiis, parentibus, fratribus, per conjunctionum gradus in civitatum pervenit ambitum, et de paradiso egressa mundum replevit. Denique cum in viro et femina benevolentem Deus posuisset affectum, dixit: Erunt ambo in una carne , et in uno spiritu. Unde se Eva serpenti credidit; quoniam quae benevolentiam acceperat, esse malevolentiam non opinabatur. Augetur benevolentia coetu Ecclesiae, fidei consortio, initiandi societate, percipiendae gratiae necessitudine, mysteriorum communione. Haec enim etiam appellationes necessitudinum, reverentiam filiorum, auctoritatem et pietatem patrum, germanitatem fratrum sibi vindicant. Multum igitur ad cumulandam specetiam parium studia virtutum. Siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
niuolentiȩ se magis. quam sapientis cdat
consilio: ut dauid cum esset prudentior.
ionathe tamen iunioris consiluis acquiesce¬
bat. Tolle erusu hominum. beniuolentiam :
tanquam solem emundo tuleris ita crit: qͥa
sine eausus hominum esse non potest: ut
peregrinanci monstrare uiam: reuocare erran¬
tem: deferre hospitium. Non gͥ mediocris iurtꝰ:
de qua sibi applaudebat iobdicens. Foris aũt
non habitabat hospes: ianua mea omni ue¬
nienti patebat. aquam de aqua profluenti
dare: lumen de lumine accendere: beniuolen¬
tia itaq in his est omnib tanquã fons aquȩ
reficiens sitientem: tanquam lumen: quȩ cũ¬
etiam in aluis luceat: nec illis desit. qui de
suo lumine alus lumen accenderint. Est
etiam illa beniuolentiȩ liberalitas: ut si qͦd
habes debitoris cyrographum. scindens
restituas: nichil adebitore consecutꝰ debiti:
quod exemplo sui facere nos debere iob. sc̃s
admonet. Nam qui habet non mutuatur:

Expanded text:
nevolentis se magis quam sapientis credat nevolentis se magis quam sapientis credat consilio: ut David cum esset prudentior, Jonathae tamen junioris consiliis acquiescebat. Tolle ex usu hominum benevolentiam, tamquam solem e mundo tuleris, ita erit; quia sine ea usus hominum esse non potest ut peregrinanti monstrare viam, revocare errantem, deferre hospitium, non igitur mediocris virtus, de qua sibi plaudebat Job dicens : Foris autem non habitabat hospes, janua mea omni venienti patebat  aquam de aqua profluenti dare, lumen de lumine accendere. Benevolentia itaque in his est omnibus, tamquam fons aquae reficiens sitient em, et tamquam lumen quod etiam in aliis luceat, nec illis desit, qui de suo lumine aliis lumen accenderint. 168. Est etiam illa benevolentiae liberalitas, ut si quod habes debitoris chirographum, scindens restituas, nihil a debitore consecutus debiti. Quod exemplo sui facere nos debere Job sanctus admonet . Nam qui habet, non mutuatur:
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ si reddendi nulla facultas suppetit:
In beneficio referendo plus aninus. quã
census oꝑat᷑: magisq preponderat beni¬
uolentia. quam possibilitas referendi mu¬
neris. Grã ciũ in eo ipso quod habet᷑. refert᷑.
Magna gͥ beniuolentia: quȩ etiam si nichil
conferat. plus exibet: et cum in patrimonio
nichil habeat: largitur pluribus: idq facit
sine ullo sui dispendio. et lucro ommum.
Et ideo pr̃at beniuolentia: supra ipsam
liberalitatem. Ditior hec moribus: quam
illa muncribus. Plures enĩ sunt qui indigẽt
benefitio: quam qui abundant. Est aũt
beniuolentia. coniuncta liberalitati.
a qua ipsa liberalitas ꝓficiscit᷑. cũ largitatiᷤ
affectum sequitur largiendi usus: et sepa¬
rata atq discreta. Ubi enun deest lib̾alitaᷤˢ.
beniuolentia manet. Communis quedam
parens omnium: quȩ amicitiam conectit.
et copulat. In consiliis fidelis: in prosperis
leta: in tristibus mesta:ut nnusquisq be¬

Expanded text:
enim si reddendi nulla facultas suppetit? enim si reddendi nulla facultas suppetit? In beneficio referendo plus animus quam census operatur: magisque praeponderat benevolentia, quam possibilitas referendi muneris. Gratia enim in eo ipso quod habetur, refertur. Magna igitur benevolentia, quae etiam si nihil conferat, plus exhibet: et cum in patrimonio nihil habeat, largitur pluribus; idque facit sine ullo sui dispendio, et lucro omnium. Et ideo praestat benevolentia supra ipsam liberalitatem. Ditior haec moribus, quam illa muneribus; plures enim sunt qui indigent beneficio, quam qui abundant. 167. Est autem benevolentia etiam conjuncta liberalitati, a qua ipsa liberalitas proficiscitur, cum largitatis affectum sequitur largiendi usus: et separata atque discreta. Ubi enim deest liberalitas, benevolentia manet, communis quaedam parens omnium, quae amicitiam connectit et copulat: in consiliis fidelis, in prosperis laeta, in tristibus moesta; ut unusquisque be
Abbreviated transcription (Latin):
iob. Sicut terra expectans pluuiam: sic &
uinarum scͥpturarũ humescamꝰ alloquio:
et quasi ros. sic in nos dei uerba descendant.
Cum gͥ sederis ad illam mensam potentis.
intellige quis iste sit potens: et in paradiso
delectationis positus. atq in conuiuio
sapientiȩ locatus: considera quȩ apponun¬
tur tibi Scͥptura diuina: comuuium sapi¬
entiȩ est. Singulilibri: singula sunt fercula
Intellige prius quȩ habeant ferculorum
dapes: et tunc mitte manum ut ea que le
et collatam in te gr̃am officii representes :
ut petius et paulus qui euangelizando ui¬
cem quandam largitori muneris reddide¬
runt: ut possint singuli dicere gr̃a autem
dei sum id quod sum. et gr̃a eius in me ege
na non funit: sed abundantius illis om̃ib
laboraui. alius gͦ fructum accepti beneficii.
ut aurum auro. argentum argento repen¬
dit: alius laborem: alius haud scio an etiã
locupletius solum restituit affectum. Quid

Expanded text:
Job: Sicut terra exspectans pluviam, sic et Job: Sicut terra exspectans pluviam, sic et vinarum Scripturarum humescamus alloquio, et quasi ros sic in nos Dei verba descendant. Cum igitur sederis ad illam mensam potentis, intellige quis sit iste potens: et in paradiso delectationis positus, atque in convivio sapientiae locatus, considera quae apponuntur tibi. Scripura divina convivium sapientiae est: singuli libri singula sunt fercula. 44 Intellige prius quae habeant ferculorum dapes, et tunc mitte manum; ut ea quae let collatam in te gratiam officiis repraesentes: ut Petrus et Paulus, qui evangelizando vicem quamdam largitori muneris reddiderunt, ut possent singuli dicere: Gratia autem Dei sum quod sum, et gratia ejus egena in me non fuit: sed abundantius illis omnibus laboravi . 166. Alius ergo fructum accepti beneficii, ut aurum auro, argentum argento rependit: alius laborem, alius, haud scio an etiam locupletius, solum restituit affectum. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
tecur ut oꝑemur bonum opus dicens. dimit¬
in sinum ur̃m: Itaq et illud conuiium
salomonis. non decibis. sed de bonis oꝑib¬
est. Quo enĩ melius epulantur anii:quã
bonis fact̾is: aut quid aliud tam facile
potest iustorum explere mentes: quã bomi
oꝑis conscientia: Qui autem iocundior
cibus: quam facere uoluntatẽ dei: Quem
cibum sibi solum dñs abundare memora¬
bat: sicut scriptum ẽ. in euangłio. Meus
cibus est: ut faciam uoluntatem patris mei
qui in celis est. Hoc cibo delectemur: de quo
ait ꝓpħa. Delectare in dño. Hoc cibo delec¬
tantur: qui superiores delectationes mira¬
bili ingenio comprehenderunt: qui posst̃
scire qualis sit munda illa et intelligibilis
mentis delectatio. Edamus ergo panes sa¬
pientiȩ: et saturem᷑ in uerbo dei. quia non
in solopane uiuit homo sed in om̃i uerbo
dei. uita hominis est. facti ad imaginẽ
dei. De poculo uero: satis erpresse dicit sc̃s

Expanded text:
tetur ut operemur bonum opus, dicens: Dimittetur ut operemur bonum opus, dicens: Dimitvestrum ? 163. Itaque et illud convivium Salomonis non de cibis, sed de operibus est bonis. Quo enim melius epulantur animi, quam bonis factis? Aut quid aliud tam facile potest justorum explere mentes, quam boni operis conscientia? Qui autem jucundior cibus, quam facere voluntatem Dei? Quem cibum sibi solum Dominus abundare memoravit, sicut scriptum est in Evangelio: Meus cibus est, ut faciam voluntatem Patris mei qui est in coelo . 164. Hoc cibo delectemur, de quo ait Propheta: Delectare in Domino . Hoc cibo delectantur; qui superiores delectationes mirabili ingenio comprehenderunt, qui possunt scire qualis sit illa munda et intelligibilis mentis delectatio. Edamus ergo panes sapientiae; et saturemur in verbo Dei; quia non in solo pane, sed in omni verbo Dei vita est hominis facti ad imaginem Dei. De poculo vero satis expresse dicit sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
quod non reddiderit: Non dare cuiquam
salomon ait. Si sedens cenare admensam
potentis: sapienter intellige ea que appo-¬
nuntur tͥ: et mitte manum tuam. sciens
quod talia oportet te preparare. Si autẽ
insaciabilis es: noli concupiscere escas eiꝰ
hec enĩ continent uitam falsam. Quas
nos umitari cupientes sententias scripsimꝰ.
Conferre gr̃am bonum ẽ. At qui referre nes.¬
cit: durissimus humanitatis. Exemplum
ipsa terra suggerit: spontaneos fructus mi¬
nistrat quos non seueris: multiplicatum
quoq reddit quod acceꝑit. Hegare tibi
pecuniam numeratam non licet: quomͦ
licet acceptam ñ referre gratiam: In ꝓ-¬
uerbiis quoq habes quod ita plurimum
redibitio ista gr̃e apud dñm consucuit
ualere.: ut etiam in diȩ rumnȩ inueniat
gr̃am quando possunt preponderare pec¬
cata. Et quid aliis utar cremplis cũ dñs
ipse remunerationem uberiorem sc̃orum
meritis in euangłio polliceatur. atq hor¬

Expanded text:
quod non reddiderit? Non dare cuiquam quod non reddiderit? Non dare cuiquam Salomon ait: Si sederis coenare ad mensam potentis, sapienter intellige ea quae apponuntur tibi: et mitte manum tuam sciens quod oportet te talia praeparare. Si autem insatiabilis es, 43 noli concupiscere escas ejus; haec enim obtinent vitam fallacem . Quas nos imitari cupientes sententias, scripsimus. Conferre gratiam bonum est: at qui referre nescit, durissimus. Humanitatis exemplum ipsa terra suggerit. Spontane os fructus ministrat quos non severis, multiplicatum quoque reddit quod acceperit. Negare tibi pecuniam numeratam non licet, quomodo licet acceptam non referre gratiam? In proverbiis quoque habes, quod ita plurimum redhibitio ista gratiae apud Deum consuevit valere, ut etiam in die ruinae inveniat gratiam quando possunt praeponderare peccata. Et quid aliis utar exemplis, cum Dominus ipse remunerationem uberiorem sanctorum meritis in Evangelio polliceatur, atque exhor
Abbreviated transcription (Latin):
non reddere quod acceꝑis: Dec m̃sura
pari sed uberiori reddendum arbitror. et
usum pensare beneficii. ut et tu subuenias
quantum cius erumnam repellas. & enĩ
superiorem non esse in referendo quam in
confrrendo beneficio: hoc est minorem esse.
Qm̃ qui prior contulit tempore suꝑior ẽ:
humanitate prior. Unde imitanda nobis
est in hoc quoq natura terrarum:que
susceptum semen multiplicatiore solet nu¬
mero reddere quam acceꝑit. Ideo tͥ scͥptũ.
sicut agri cultura est homo insipiens: et tan¬
quam uinea homo egens sensu. Si reliqͤris
cum: desolabitur sicut agri cultura. Ergo
etiam sapiens: ut tanquam fenerata sibi ma¬
iore mensura semina suscepta restituat. Ter¬
ra ergo aut spontaneos fructus germinat:
aut creditos uberiore cumulo refundit. ac
reddit. Utrumq debes quodam hereditario
usu parentis: ne relinquaris sicut infecundꝰ
ager. Estotamen:ut aliquis excusare possit.
quod non dederit. Quomͦ excusare potest.

Expanded text:
non reddere quod acceperis? Nec mensura non reddere quod acceperis? Nec mensura pari, sed uberiore reddendum arbitror, et usum pensare beneficii; ut et tu subvenias, quantum ejus aerumnam repellas. Etenim superiorem non esse in referendo quam in conferendo beneficio, hoc est minorem esse, quoniam qui prior contulit, tempore superior est, humanitate prior. 161. Unde imitanda nobis est in hoc quoque natura terrarum, quae susceptum semen multiplicatiori solet numero reddere quam acceperit. Ideo tibi scriptum est: Sicut agricultura est homo insipiens, et tamquam vinea homo egens sensu. Si reliqueris eum, desolabitur . Sicut agricultura ergo etiam sapiens, ut tamquam fenerata sibi majore mensura semina suscepta restituat. Terra ergo aut spontaneos fructus germinat, aut creditos uberiore cumulo refundit ac reddit. Utrumque debes quodam haereditario usu parentis, ne relinquaris sicut in foecundus ager. Esto tamen ut aliquis excusare possit quod non dederit, quomodo excusare potest
Abbreviated transcription (Latin):
habuissent dñi gr̃am. Et qui parum habet
non minuit. quia non est corporeum. ut di¬
uidatur. Et quod parum uidetur habenti
plurimum est: cui nichil deest. Consideran¬
qui sibi labore iam non queunt uictum
querere. Similiter et debilitas corporis: &
hec uiuanda promptius. Tunc siquis exdi¬
uitiis cecidit in egestatem: et maxime si
non uitio suo. sed aut latrociniis aut ꝓ¬
scriptione. aut calumniis que habebat
amisit. Sed forte dicat aliquis. Cecus in¬
uno loco sedet et preterit᷑. et iuucnis ua¬
lidus frequenter accipit. Et uerum est.
quia obripit ꝑ importunitatem. Non ẽ
illud iudicii: sed tedii. Nam et dñs ait
in euangłio de eo qui iam clauserat o¬
ostium suum. siqͥs ostium eius ꝓcacius
pulset:quia surget et dat illi propter
importunitatẽ. Pulchrum quoq ẽ pro¬
pensiorem eius haberi rationem. qui tͥ
aut beneficium aliquod. aut munus
contulit: si ipse inecessitatem incidit.
Quid enim tam contra officium quam

Expanded text:
habuissent Domini gratiam? Et qui parum habet, habuissent Domini gratiam? Et qui parum habet, non minuit; quia non est corporeum ut dividatur: et quod parum videtur habenti, plurimum est cui nihil deest. 42 158. Consideranqui sibi labore jam non queunt victum quaerere. Similiter et debilitas corporis, et haec juvanda promptius. Tum si quis ex divitiis cecidit in egestatem: et maxime si non vitio suo, sed aut latrociniis, aut proscriptione, aut calumniis, quae habebat, amisit. 159. Sed forte dicat aliquis: Caecus uno loco sedet et praeteritur, et juvenis validus frequenter accipit. Et verum est, quia obrepit per importunitatem. Non est illud judicii, sed taedii. Nam et Dominus ait in Evangelio de eo qui jam clauserat ostium suum, si quis ostium ejus procacius pulset, quia surgit et dat illi propter importunitatem. pensiorem ejus haberi rationem, qui tibi aut beneficium aliquod, aut munus contulit, si ipse in necessitatem incidit. Quid enim tam contra officium, quam
Abbreviated transcription (Latin):
donet. non abundat: quia quantumus
acquirat. eget semꝑ qui plus concupiscit.
Et qui eriguum habet non minuit: qͥa
non multum est quod pauperẽ pascit.
Sumiliter ergo et ille pauper qui confert
spiritalia ꝓpecumariis. et si plurimum
habcat gr̃e non abundat. Non enĩ honerat
gratia: sed alleuat mentem. Sed etiã sic
potest intelligi. Non abundas ohomo.
Quantum est enim quod accepisti: et si
tibi multum est: Ioħs quo nemo maior est
inter natos mulierum: inferior tam̃ erat
eo qui minor est in regno celoꝵ. Pocest et
sic intelligi. Non abundat dei gratia cor¬
poraliter: quia spiritalis est. Quis eius po
test aut magnitudinẽ. aut latitudinem.
comp̃hendere quã non uidet: Fides si fue¬
rit sicut granum sinapis: montes tͣnsferre
potest. Et non tͥ dat᷑ ultra granũ sinapis:
si abundet in te gr̃a. Non est uerendũ ne
mens tua tanto munere incipiat extolli:
quia multi sunt qui ab altitudine cordis
sui grauius corruerunt. quam si nullam

Expanded text:
donat, non abundat; quia quantumvis donat, non abundat; quia quantumvis acquirat, eget semper, qui plus concupiscit: et qui exiguum habet, non minuit; quia non multum est quod pauperem pascit. Similiter ergo et ille pauper qui confert spiritalia pro pecuniariis, et si plurimum habeat gratiae, non abundat; non enim onerat gratia, sed allevat mentem. 156. Sed etiam sic potest intelligi: Non abundas, o homo. Quantum est enim quod accepisti, etsi tibi multum est? Joannes quo nemo major est inter natos mulierum, inferior tamen erat eo, qui minor est in regno coelorum. 157. Potest et sic: Non abundat Dei gratia corporaliter, quia spiritalis est. Quis potest ejus aut magnitudinem aut latitudinem comprehendere, quam non videt? Fides si fuerit sicut granum sinapis, montes transferre potest, et non tibi datur ultra granum sinapis. Si abundet in te gratia, non est verendum ne mens tua tanto munere incipiat extolli; quia multi sunt qui ab altitudine cordis sui gravius corruerunt, quam si nullam
Abbreviated transcription (Latin):
stitutus aut ministerio: non dotum quod
habet conferat. sed oꝑetur cum honesta¬
te quantũ officio sat est: non michi i¬
perfectis udetur. Et puto quod hic an¬
gustiam non animi: sed rei familiaris
dixerit. De ꝑsonis aũt puto dictum: ut
ur̃a abundantia sit ad illorum inopiã:
et illoꝵ abundantia adur̃am inopiam.
Idest ut popłi abundatia sit bone oꝑa¬
tionis ad illorum subleuandam alendi
inopiam: et illorum abundatia spiritalis.
adiuuet inplebe inopiam meriti sp̃italis:
et conferat ei gratiam᷑. Unde cremplum
obtimum posuit qui multum non abun¬
dauit. et qui modicum non minorauit. Be¬
ne hortatur ad officium miscłiȩ omnes
homines istud exemplum: qm̃ et qͥ pluri¬
mum auri possidet non abundat: quia
nichil est. quicquid in scło est: et qui exi¬
guum habet non minuet: quia nichil est
quod ammitit. Res sine dispendio est quȩ
tota dispendium ẽ. Est etiam sic intellec¬
tus bonus. qui plurimum habet & si non

Expanded text:
stitutus aut ministerio, non totum quod stitutus aut ministerio, non totum quod habet, conferat; sed operetur cum honestate quantum officio sat est, non mihi imperfectus videtur. Et puto quod hic augustiam non animi, sed rei familiaris dixerit. 153. De personis autem puto dictum: Ut vestra abundantia sit ad illorum inopiam, et illorum abundantia ad vestram inopiam; id est, ut populi abundantia sit bonae operationis ad illorum sublevandam alendi inopiam: et illorum abundantia spiritalis adjuvet in plebe inopiam meriti spiritalis, et conferat ei gratiam. 154. Unde exemplum optimum posuit: Qui multum, non abundavit: et qui modicum, non minuit. bene hortatur ad officium misericordiae omnes homines istud exemplum; quoniam et qui plurimum auri possidet, non abundat; quia nihil est quidquid in hoc saeculo est: et qui exiguum habet, non minuit; quia nihil est, quod amittit. Res sine dispendio est, quae tota dispendium est. 155. Est etiam sic intellectus bonus: Qui plurimum habet, et si non
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq docet & liberalitatem sine beniuolen¬
tia: ⁊ beniuolentiã sine liberalitate non ẽc
ꝑfectã. Unde ad ꝑfectum hortat᷑ dicens.
Dunc gͦ et facere consummate: ut quem¬
admodum promta ẽ. in uobis uoluntas
facienditita sit & ꝑficiendi exeo qͦd habe¬
tis. Si enĩ uoluntas promta ẽ: scdm id qͦd
habet acceptum est: non scd̃m id quod non
habet. Non enĩ ut aliis refect̾io sit. uobis
aũt angustia: sed exequalitate. in hoc tẽ¬
pore ur̃a abundantia ad illorum inopiam :
ut et illorum abundantia sit ad uestram
mopiam: ut sit ęqualitas sicut scriptum ẽ.
Qui multũ non abundabit: et qui modi¬
cum non minorabit. Aduercuus quem¬
admodum et beniuolentiã. ⁊ lib̾alitatem.¬
et modum comprehendit: et fructum atq
ꝑsonas. Ideo modum: quia imꝑfectis da-¬
bat consilium. Non enim patiuntur an¬
gustias: nisi imꝑfecti. Sed et siquis eccłiã
nolens grauare in sacerdotio aliquo con-¬

Expanded text:
Itaque docet et liberalitatem sine benevolenItaque docet et liberalitatem sine benevolentia, et benevolentiam sine liberalitate non esse perfectam. Unde ad perfectum hortatur, dicens: Nunc ergo et facere consummate, ut quemadmodum prompta est in vobis voluntas faciendi, ita sit et perficiendi ex eo quod habetis. Si enim voluntas prompta est, secundum id quod habet, acceptum est, non secundum quod non habet. Non enim ut aliis refectio sit, vobis autem angustia: sed ex aequalitate in hoc tempore, vestra abundantia ad illorum inopiam, ut illorum abundantia sit ad 41 vestram inopiam; ut fiat aequalitas, sicut scriptum est: Qui multum, non abundavit: et qui modicum, non minoravit . 152. Advertimus quemadmodum et benevolentiam, et liberalitatem,et modum comprehendit, et fructum, atque personas. Ideo modum quia imperfectis dabat consilium, non enim patiuntur angustias, nisi imperfecti. Sed et si quis Ecclesiam nolens gravare in sacerdotio aliquo con
Abbreviated transcription (Latin):
conferre inopibus. Causa euĩ prestat: non gr̃a.
Neq enĩ ꝓpterea te dño dicasti. ut tuos di¬
uites facias: sed ut uitã tibi ꝑpetuã fructu
boni operis acquiras: et p̃tio miserationis
peccata redimas tua. Putant se parũ posce¬
diuitem non feceris: cum te ille uelit eterne
uite fraudare mercede. Consiliũ ꝓmisimus:
auctoritatẽ petamus. Primum neminem
debet pudere si ex diuite pauꝑ fiat: dum
largitur pauperi: quia xp̃c pauꝑ factus
est cum diues esset:ut omnes sua inopia di¬
taret. Dedit regulam quam sequamur: ut
bona ratio sit exinaniti patrimonii. Siqͥs
pauꝑum famem reppulit:inopiam suble¬
uauit. Unde et consiliũ in hoc do: apłs di¬
cit. hoc enĩuobis utile ẽ : ut xp̃m imidemini.
Consilium bonis datur:correptio errantes co¬
hercet. Deniq quasi bonis dicit: quia non
tantum facere: sed et uelle cepistis ab anno
preterito. Perfectoꝵ utrumq est. non pars.

Expanded text:
conferre inopibus; causa enim praestat, non gratia. conferre inopibus; causa enim praestat, non gratia. Neque enim propterea te Domino dicasti, ut tuos divites facias: sed ut vitam tibi perpetuam fructu boni operis acquiras, et pretio miserationis peccata redimas tua. Putant se parum poscedivitem non feceris, cum te ille velit aeternae vitae fraudare mercede. 151. Consilium prompsimus, auctoritatem petamus. Primum neminem debet pudere, si ex divite pauper fiat, dum largitur pauperi; quia Christus pauper factus est, cum dives esset, ut omnes sua inopia ditaret. Dedit regulam quam sequamur, ut bona ratio sit exinaniti patrimonii; si quis pauperum famem repulit, inopiam sublevavit. Unde et consilium in hoc do, Apostolus dicit: Hoc enim vobis utile est, ut Christum imitemini . Consilium bonis datur, correptio errantes coercet. Denique quasi bonis dicit: Quia non tantum facere, sed et velle coepistis ab anno praeterito . Perfectorum utrumque est, non pars.
Abbreviated transcription (Latin):
auarus dñs est: ut plurimũ querat. Beatus
quidem qui dimittit om̃ia: et sequitur eum.
S et ille beatus est: qui quodhabet ex affectu
facit. Deniq duo era uiduȩ illius. diuitum
munerib p̃tulit: qͥa totũ illa quod habuit
contulit: illi autẽ exabundantia partem exi¬
guam contulerunt. affect̾us igitur diuitẽ
collatione aut pauperẽ facit: et precium re¬
bus imponit. Ceterum dñs non uult simul
effundi opes. sed dispensari: nisi forte ut ely¬
seus boues suos occidit: et pauit pauperes ex
co quod habuit. ut nulla cura teneretur do¬
mestica: sed relict̾is omnib in disciplinam
se ꝓphicã daret. Est etiam illa ꝓbanda li¬
beralitas:ut ꝑximos seminis dui non despi¬
cias: si egere cognoscas. Melius enĩ est ut
ipse subuenias tuis: quibus pudor est ab
aliis sumptum deposcere: aut alicui pos¬
tulare subsidium necessitati. Non tamen
ut illi ditiores eo fieri uelint: qͦd tu potes

Expanded text:
avarus Dominus est, ut plurimum quaerat. Beatus avarus Dominus est, ut plurimum quaerat. Beatus quidem qui dimittit omnia, et sequitur eum: sed et ille beatus est, qui quod habet, ex affectu facit. Denique duo aera viduae illius divitum muneribus praetulit ; quia totum illa quod habuit, contulit: illi autem ex abundantia partem exiguam contulerunt. Affectus igitur divitem collationem aut pauperem facit, et pretium rebus imponit. Caeterum Dominus non vult simul effundi opes, sed dispensari : nisi forte ut Elisaeus boves suos occidit, et pavit pauperes ex eo quod habuit ; ut nulla cura teneretur domestica, sed relictis omnibus, in disciplinam se propheticam daret. 150. Est etiam illa probanda liberalitas , ut proximos seminis tui non despicias, si egere cognoscas. Melius est enim ut ipse subvenias tuis, quibus pudor est ab aliis sumptum deposcere, aut alicui postulare subsidium necessitati: non tamen ut illi ditiores eo fieri velint, quod tu potes
Abbreviated transcription (Latin):
dat os pauꝑis:⁊ non labia sua. Deinde ꝑ-¬
fecta libertas. fide causa loco dempore com¬
mendat᷑: ut primum oꝑeris circa domesti.¬
sticos fide. Grandis culpa:s sciente te fideliᷤ
egeat: siscias eum sine sumptu esse famen to¬
lerare. erumnã ꝑpeti qui prescrtim egere eru¬
bescat. Si incausam ceciderit. aut captiuita¬
tis suorum. aut calumiuȩ et non adiuues: si
sit incarcere et penis et suppliciis ꝓpt̃ debitũ
aliquod iustus ercruciet᷑. Ham et si omnibus
debecur misericordia: tamen iusto amplius.
Si tempore afflictionis suȩ nichil ade ĩpecat:
si tempore periculi quo rapitur ad mortem.
plus apud te pecuma tua ualeat quã uita
morituri. De quo pulchre iob dixit. Benedic
ds̃ acceptor non ẽ:quia nouit omnia. Uos
autem omnibus quidem debemꝰ miscdiã.
S: quia pleriq fraude eam querunt:⁊ affin¬
gunt erumnam: ideo ubi causa manuifesta¬
tur. ꝑsona cognoscitur: tempus urget: lar¬
gius se debet ꝓfundere miscd̃ia. Non enim

Expanded text:
dat os pauperis, et non labia sua. 148. Deinde perfecta liberalitas fide, causa, loco, tempore commendatur; ut primum opereris circa domesticos fidei. Grandis culpa egeat, si scias eum sine sumptu esse, fame laborare, aerumnam perpeti, qui praesertim egere erubescat, si in causam ceciderit aut captitis suorum, aut calumniae, et non adjuves: si sit in carcere, et poenis, et suppliciis propter debitum aliquod justus excrucietur nam etsi omnibus debetur misericordia, tamen justo amplius si tempore afflictionis suae nihil a te impetret: si tempore periculi quo rapitur ad mortem, plus apud te pecunia tua valeat, quam vita morituri. De quo pulchre Job dixit: BenedictDeus acceptor non est, quia novit omnia. Nos autem omnibus quidem debemus misericordiam: sed quia plerique fraude eam quaerunt, et affingunt aerumnam; 40 ideo ubi causa manifestatur, persona cognoscitur, tempus urget, largius se debet profundere misericordia. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑicula: rigidior aduersus uoluptates:
dura aduersus illecebras. quib aurẽ pre¬
bere nesciat: nec ut dicitur hoc aue dicat:
pecuniam negligat. auariciam fugiat tas¬
quam labem quandam. quȩ uirtutem ef.¬
feminet. Hichil enĩ tam contrarium forti¬
tudini: quã lucro uinci. frequenter enim¬
pulsis hostibus inclinata in fuga aduer
sariorum acie: dum cxuuiis cesorum capit᷑
preliator: inter ipsos quos strauit miseran¬
dus occubuit. et triumphis suis deiecte legi¬
ones dum spoliis occupantur: hostemi inse
reuocarunt qui fugerat. Fortitudo igitur
tam inmanem pestem repellat. et pterat:
nec temptetur cupiditatib nec franga.¬
tur metu: quia uirtus sibi constat. ut for¬
titer omnia ꝑsequatur uitia tanquã uir-

Expanded text:
adversus voluptates, dura adversus illecebras, quibus aurem deferre nesciat, nec ut dicitur ave dicat; pecuniam negligat, avaritiam fugiat tamquam labem quamdam, quae 52 virtutem effeminet. Nihil enim tam contrarium fortitudini, quam lucro vinci. Frequenter pulsis hostibum capitur praeliator, inter ipsos quos stravit, miserandus occubuit: et triumphis suis dejectae legiones dum spoliis occupantur, hostem in se revocaverunt, qui fugerat. 193. Fortitudo igitur tam immanem pestem repellat et proterat, nec tentetur cupiditatibus, nec frangatur metu; quia virtus sibi constat, ut fortiter om
Abbreviated transcription (Latin):
innocentium fr̃m suorum. Unde postea stimu¬
latus rex antiochus. cum bellum accenderet
ꝑduces suos. lẏsiam. incanorem. gorgiam.
ita cum orientalib suis et assiriis attritus ẽ
copus: ut quadraginta et octo milia in medio
campi a trib milib ꝓstemerentur. Uirtutẽ
ducis machabei: deuno eiꝰ m ilite conside

Expanded text:
m suorum. Unde postea stimulatus rex Antiochus, cum bellum accenderet per duces suos Lysiam, Nicanorem, Gorgiam, ita cum Orientalibus suis et Assyriis attritus est copiis, ut quadraginta et octo millia in medio campi a tribus millibus prosternerentur. 197. Virtutem ducis
Abbreviated transcription (Latin):
statis metu angitur. Ea est etiã que dicitur
uacuitas animi abangoribus: ut neq in do¬
loribus molliores simus: neq in prosperis
elatiores. Quod si hiqui adcapessendam
rem publicam adhortantur aliquos hȩc
precepta dant. qͣntomagis nos qui ad of

Expanded text:
a. 185. Ea est etiam quae dicitur vacuitas animi ab angoribus; ut neque in doloribus molliores simus, neque in prosperis elatiores. Quod si hi qui ad capescendam rempublicam adhortantur aliquos, haec praecepta dant, quanto magis nos qui
Abbreviated transcription (Latin):
consolationem. Est gͦ fortis: qui se indolore
aliquo consolat᷑. Et reuera iure ca fortitudo
uocatur: quando unusquisq se ipsum uin¬
cit ⁊iram continet: nullis illecebris emollit᷑
atq inflectitur: non aduersis ꝑturbatur:
non extollitur secundis: et quasi uento quo¬
dam uariarum rerum circumfercur mutatio.¬
ne. Quid autem ercelsius et magnificentius.

Expanded text:
qui se in dolore aliquo consolatur. 180. Et re vera jure ea fortitudo vocatur, quando unusquisque se ipsum vincit, iram continet, nullis illecebris emollitur atque inflectitur, non adversis perturbatur, non extollitur secundis, et quasi vento quodam, variarum rerum circumfertur mutatione. Quid autem excelsi
Abbreviated transcription (Latin):
supplicia gͣuioꝵ suppliciorum uincuntur
formidine: ideo si consilio firmes animũ
tuum. nec ratione descendendum putes.
et ꝓponas duum iudicii metum: ꝑpecui
supplicii tormenta: poces animi subire to¬

Expanded text:
ur formidine, ideo si consilio firmes animum tuum, nec a ratione discedendum putes, et proponas divini judicii metum, perpetui supplicii tormenta, potes animi subire to
Abbreviated transcription (Latin):
omnib quȩ agimus. non solum quid ho¬
nestum. sed etiam quid possibile sit que¬
rimus: ne forte aggrediamur aliquid quod
non possimus exequi:unde nos tempore
ꝑsecutionis de cuuitate in ciuitatem conce¬
dere. inmo ut uerbo ipso utar fugere uult
dũs: ne temere aliquis. dum martyrii de-¬
desiderat głam. offerat se periculis: quȩ
fortasse caro infirmior. aut remissior ani-

Expanded text:
honestum, sed etiam quid possibile sit quaerimus, ne forte aggrediamur aliquid quod non possimus exsequi. Unde nos tempore persecutionis de civitate in civitatem concedere, immo ut verbo ipso utar, fugere vult Dominus; ne temere aliquis dum martyrii desiderat gloriam, offerat se periculis, quae fortasse caro infirmior, aut rem
Abbreviated transcription (Latin):
fueris: necesse est ut illud honestum ac de¬
corum p̃ponendum putes: illiq mentẽ ita
intendas tuam: ut quicquid acciderit quo
frangi animi solent. aut patrimonii amis¬
sio:aut honoris imminucio: aut obtrecta¬
tio in fidelium: quasi suꝑior non sentias. De¬
unde ut te salutis ipsius picula: ꝓiustitia
suscepta nonmoueant. Hȩc uera fortitudo
est quam habet xpͣi athleta: qui nisi legi

Expanded text:
est illud honestum ac decorum praeponendum putes, illique mentem ita intendas tuam, ut quidquid acciderit quo frangi animi solent, aut patrimonii amissio, aut honoris immunitio, aut obtrectatio infidelium, quasi superior non sentias. Deinde ut te salutis ipsius pericula pro justitia suscepta non moveant. 182. Haec vera fortitudo est, quam habet Christi athlet
Abbreviated transcription (Latin):
et uereret᷑ ne nox impediret uictoriã: mag¬
nitudine mentis et fidei clamauit. S̾tet
sol: et stecit: donec uictoria consũmaretur.
Gedeon in trecentis uiris: de ingenti popło.
et acerbo hoste reuexit triumphum. Iona¬
cha adolescens uirtutẽ fecit in magno
prelio. Quid demachabeis loquar: Sed priꝰ

Expanded text:
diret victoriam, magnitudine mentis et fidei clamavit: Stet sol; et stetit, donec victoria consummaretur. Gedeon in trecentis viris de ingenti populo et acerbo hoste revexit triumphum . Jonathas adolescens virtutem fecit in magno praelio . Quid de Machabaeis loquar ?
Abbreviated transcription (Latin):
bis. faciamus circa nos: qđ fieri circa se io
tores. humiles et ignari. gr̃am hanc debe¬
mus amare: uidere miscđiam saluatoris:
Noc nobis sponte defertur: qđ ꝓpħa postu¬
lans ñ meretur acciꝑe. Quid aũt cause sit.
qđ ioħs petierit. xp̃i baptismum. nec acce¬
ꝑit: debemus aduertere. Ait enim illi d̾ns
postulanti. Sine mͦ. Sic enĩ decet nos in¬
plere omnẽ iusticiã. Scimus aũt. qđ ioħs
baptista typum legis gerebat. Iustum ergo
erat. ut ipse baptitaret d̾nm: scilicet ut̃
quẽ admodum scđm carnẽ de uideis sal¬
nẽ ducebat originis erinde et traditionẽ
consecrationis acciꝑet. Hoc ẽ gͥ qđ̃ ait:
sic enim decet nos implere omnem uis¬
ticiam. Iustum enim erat. ut mandata
legis quȩ ipse coniliderat: ipse compleret:
sicut alibi dicit. Non ueni sol

Expanded text:
nobis: faciamus circa nos, quod fieri circa se Joanobis: faciamus circa nos, quod fieri circa se Joatores et indigni gratiam hanc debemus ambire! Videte misericordiam Salvatoris: hoc nobis sponte defertur, quod propheta postulans non meretur accipere. 5. Quid autem causae sit quod Joannes petierit Christi baptismum, nec acceperit, debemus advertere. Ait enim illi Dominus postulanti: Sine modo; sic enim decet nos implere omnem justitiam . Scimus autem quod Joannes Baptista typum legis gerebat. Justum ergo erat, ut ipse baptizaret Dominum; scilicet ut quemadmodum secundum carnem de Judaeis Salnem ducebat originis, exinde et traditionem consecrationis acciperet. Hoc est igitur, quod ait: Sic enim decet nos implere omnem justitiam. Justum enim erat, ut mandata Legis, quae ipse condiderat, ipse compleret, sicut alibi dicit: Non veni L
Abbreviated transcription (Latin):
na scĩficat. Unde et si nomen forte fluuio
aliud sit dẽ scło: in ẽ tamen illi mysteriũ
de iordanẽ. Deniq isdem sacramentis res
agitur. quibꝰ et tunc gesta ẽ. nisi qđ gr̃a
plenior ẽ. Tunc enimꝰ trinitatẽ carnalibꝰ
oculis uidimus: mnͦ eande trinitatem fidi
oculis contemplam̃. Tunc. xꝑm uir hu¬
manus uultus aspexit: nunc eundem
mens humana complectitur. Tunc sꝑc
fudit: mͦ se ininteriora hominis. ipsa diui¬
nitatis uirtute infudit. Tunc pat̾ adnoᷤ.
ꝓpt̾ filium longo auditu uocis aduenit.
mͦ aũt descendit adnos. parit ipse cum fi¬
lio. Plenior gͦ grã ẽ. ubi ds non assump¬
ta specie descendit ad homines: s ꝓpͥa sub
qͣm in credulis fidem uult signis corꝑa¬
libus ꝑsuadere: hic tam qͣm fidelibꝰ grãm
sꝑitali uirtute conferre. Plenioris gͦ grẽ
sic ut requiras eum. Nic ẽ ꝑfecta trinitas:
ibi adhuc scrutanda diuinitas. Plenior gͥ
ipsi ꝓnobis: qđ dñm uidemus fecisse ꝓno

Expanded text:
ta sanctificat. Unde et si forte nomen fluvio ta sanctificat. Unde et si forte nomen fluvio aliud sit e saeculo, inest tamen illi mysterium e Jordane. 3. Denique iisdem sacramentis res agitur, quibus et tunc gesta est, nisi quod gratia pleniore; tunc enim Trinitatem carnalibus oculis vidimus, modo eamdem Trinitatem fidei oculis contemplamur: tunc Christum vix humanus vultus aspexit, nunc eumdem mens humana complectitur: tunc Spirfudit, modo se in interiora hominis ipsa virtute divinitatis infundit: tunc Pater ad nos propter Filium longo auditu vocis advenit, modo autem descendit ad nos pariter ipse cum Filio. Plenior ergo gratia est, ubi Deus non assumpta specie descendit ad homines, sed propria quam incredulis fidem vult signis corporalibus persuadere, hic tamquam fidelibus gratiam spirituali virtute conferre. Plenioris ergo grasic, ut requiras eum. Hic est perfecta Trinitas, ibi adhuc 442 scrutanda divinitas. Plenior igiipsi pro nobis, quod Deum videmus fecisse pro
Abbreviated transcription (Latin):
tismatis euiᷤᷤ¬
oñ manifestatione susciꝑe: et defon¬
te iordanis quẽ ille benedirit benedic¬
tionẽ consecrationis haurire: ut in cum
nr̃a mergantur peccataͬ scilicet ut eadẽ
get: quatinus eruenerabili aꝑi lauacro.
nobis unda sc̃a ꝓficiat. & isdem uestigis
atq misteriis. quibꝰ benedictionẽ asalua¬
tore ẽ mutuata. nosfotu beatiore purificit.:
fundat. Ergo fr̃s tingui debemus eodem
utrumq sit d̾ni: tamen gratius puto hoc
baptismum ẽẽ quo nos abliumur: qͣm illud
qͦ saluator ẽ baptilatus. hoc enum celebra¬
In illo se magister excusat: inisto nos salua¬
tor inuitat. In illa iusticia semiplena. i isto
trinitas ẽ ꝑfecta. Ad illud sc̃s uenit sc̃s egreᷤ¬
sus ẽ: adistud peccator uenit. sc̃s abscedit.
In illud benedictio confertur misteriis:
inisto ꝑ misteriũ delicta donant᷑. Bapti
orientalis petenda regio ẽ: non fluuius ter¬
iordanis ẽ. Cadem consecratio que orien¬
tis flumina benedicit. occidentis flumi¬

Expanded text:
tismatis eomni festinatione suscipere, et de fonte Jordanis, quem ille benedixit, benedictionem consecrationis haurire; ut in eum  , nostra peccata mergantur: scilicet ut eadem get; quatenus ex venerabili Christi lavacro nobis unda sancta proficiat, et iisdem vestigiis atque mysteriis, quibus benedictionem a Salvatore est mutuata, nos fotu beatiore purificet, gfundat. 2. Ergo, fratres, tingi debemus eodem utrumque sit Domini, tamen gratius puto hoc baptismum esse, quo nos abluimur, quam illud quo Salvator baptizatus est. Hoc enim celebrain illo se magister excusat, in isto nos Salvator invitat: in illo justitia semiplena, in isto Trinitas est perfecta: ad illud sanctus venit, sanctus egreditur: ad illud peccator venit, et sanctus abscedit: in illo benedictio confertur mysteriis, in isto per mysterium delicta donantur. Baptiorientalis petenda est regio, non fluvius terJordanis est. Eadem consecratio, quae orientis flumina benedixit, occidentis fluen
Abbreviated transcription (Latin):
tis inplebe: saluandis ẽ correctio ⁊
contestatio iudicandis. Contestam᷑
enĩ illis ante iudiciũ. qͥd illis mane¬
at in ipso iudicio: ut t̃c̃ omni excu¬
satione submota. ⁊rei sint de pec¬
catis. ⁊ obiroxii de contẽptũ. Unde
&e ego int̾dũ parcens uob̾ tacere ue¬
lim: s malo uos contumacie cau
ueniatif. ita pauci admo dũ ꝓcedatis:
qͣsi me ꝓficiscente. mecũ parit᷑ ueni¬
retis: & qͣsi cũ necessitatibꝰ ego ꝑtͣhor.
uos mecũ ꝑtraxerit ipsa nacessitas
Parit̾ gͦ adomo dĩ absentes sumus:
s hoc int̾est. qd me absentẽ necessi¬
tas efficit᷑: uos uoluntas. Nescitis
nec implesse xͥam tim̃tis offiçiũ: s
amici deferentes obsequiũ. Qd aut̃
ego uos arguo: cũ possitisme uno ser¬
mone contuncere: Conuincor emm:
cũ in hac parte clericos uob magis
sim: Aut qua fiducia succenseam
laicis: cũ a consortib pudoris uereci¬
dia conticesc̃a: Ego aut̃ fr̃s ñ de oĩbꝰ

Expanded text:
tis in plebe salvandis est correctio, et tis in plebe salvandis est correctio, et contestatio judicandis; contestamur enim illis ante judicium, quod illos maneat in ipso judicio; ut tunc omni excusatione submota, et rei sint de peccatis, et obnoxii de contemptu. Unde et ego interdum parcens vobis tacere velim: sed malo vos contumaciae causveniatis, ita pauci admodum procedatis, quasi me proficiscente, mecum pariter veneritis, et quasi cum necessitatibus ego pertrahor, vos mecum traxerit ipsa necessitas. Pariter ergo a domo Dei absentes sumus, sed hoc interest, quod me absentem necessitas efficit, vos voluntas. Nescitis nec implesse christiani timentis officium, sed amici deferentis obsequium. 4. Quid autem ego vos arguo, cum possitis me uno sermone convincere ? Convincor enim cum in hac parte clericos vobis magis sim? aut qua fiducia succenseam laicis, cum a consortibus pudoris verecundia conticescam? Ego autem, fratres, non de omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
hos complures dies aliqͥd
iberiꝰ p̃dicare: et reu̾tens a
tanto examine sacdotum.
dusci uos sermone refice. Bene dixi
examine sa c̃dotũ: qͥa sic̃ apes de diui¬
naꝵ scͥpturaꝵ flosculis suatua mella
conficiunt: & qͥcqͥd ad medicinã ꝑti¬
net animaꝵ. oris sui arte cõponuil.
Recte cõparant᷑ apib sac̾dotes: qͥa
sic̃ apes castitatẽ corporis p̃ferunt:
cibũ uite cęlestis exhibent: aculeum
legis exercent. Puri enĩ ad scĩficatio¬
nẽ: suaues ad refectionẽ: seueri sunt
adultionẽ. Apib plane st̃ cõparan¬
di: qͥ uelut alucario qͥdã. gr̃a matͥs
eccłiȩ continent᷑: in qua diu̾sorum
meritoꝵ cellulas. dulcissimis p̃dicati¬
onib cõponentes: de uno saluatoriᷤᷤ
examie. xp̃ianoꝵ ex amina multa
corriꝑe: miror nichil uos
tot meis cõmonitionib
ꝓfecisse: et doleo qd̾ freqͤns p̃dicatio
mea ñ uos ꝓfectu aliquo salutiscor¬
rigat: s: qͣdam contestationis pena
constringat. Predicatio nãq sac̾do¬

Expanded text:
hos complures dies aliquid uberius praedicare, et revertens a tanto examine sacerdotum, dulci nos sermone reficere. Bene dixi examine sacerdotum; quia sicut apes de divinarum Scripturarum flosculis suavia mella conficiunt, et quidquid ad medicinam pertinet animarum oris sui arte componunt; recte comparantur apibus sacerdotes; quia sicut apes castitatem corporis praeferunt, cibum vitae coelestis exhibent, aculeum legis exercent; puri enim ad sanctificationem, suaves ad refectionem, severi sunt ad ultionem. Apibus plane sunt comparandi, qui velut alveario quodam gratia matris Ecclesiae continentur, in qua diversorum meritorum cellulas dulcissimis praedicationibus componentes, de uno Salvatoris examine christianorum examina multa corripere, miror nihil vos tot meis commonitionibus profecisse, et doleo quod frequens praedicatio mea non vos profectu aliquo salutis corrigat, sed quadam contestationis poena constringat. Praedicatio enim sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
tiam. Sienim in littera placet:
et in mysterio forsitan pluspla¬
cebit. Ait igit᷑. ut cum intramus
in ciitatem. int̾rogemus quis in
ca uel hospes dignus. uł̃ idonea
dom̃ sit: et ibi maneamꝰ donec
dies ꝓfectionis adueniat. Quȩ
sententia: altiorem nob tribuit in¬
tellectum. Non enim mͥuidetur
de huiꝰ scłi hospite uel domo iussis¬
se. nec tam diligenter inquirere:
sed de illomagis. qui nos usq ad
diem exitus nr̃i. possit in offens
hospes illesos seruare. Nam huiͦꝰ
scłi hospitem. cito ledimꝰ. cito offen¬
dimus: interdum ei et pꝰ triduũ
displicemus. Fidclis igitur dom̃.
et dignus hospes inquiri uissus
est. Qus domus fidelior eccłia:
quis hospes dignior saluatore:
Iste ꝑegrinos ut filios suscipit:
illa susceptos refouet ut infantes.
gestit: illa mensam parare festi¬
nat. Quos enim saluator uiua
aqua refrigerat: hos reficit eccłia
tem euanglista inquiri iussit. &

Expanded text:
mque sententiam; si enim in littera placet, mque sententiam; si enim in littera placet, et in mysterio forsitan plus placebit. Ait igitur: Ut cum intramus in civitatem, interrogemus quis in ea vel hospes dignus, vel idonea domus sit, et ibi maneamus donec dies profectionis adveniat . Quae sententia altiorem nobis tribuit intellectum; non enim mihi videtur de hujus saeculi hospite, vel domo jussisse, nec tam diligenter inquirere, sed de illo magis, qui nos usque ad diem exitus nostri possit inoffensos hospites, illaesosque servare. Nam hujus saeculi hospitem cito laedimus, cito offendimus: interdum ei et post triduum displicemus; fidelis igitur domus, et hospes dignus inquiri jussus est. Quae domus fidelior Ecclesia? Quis hospes dignior Salvatore? Iste peregrinos, ut filios suscipit; illa susceptos refovet, ut infantes. mus, pedes lavare gestit: illa mensam parare festinat; quos enim Salvator viva aqua refrigerat, hos reficit coelesttem evangelista inquiri jussit, et
Abbreviated transcription (Latin):
euangłicam lectionem:
quc̃admodũ dñs disci¬
pulis suis int̾ ceteras
exequendas uircutes. etiam hospi¬
talitatis iura p̃scripserit. Ait em̃.
Inquãcũq ciuitatem introieritis:
int̾rogate quis mea dignus sit.
et ibi manete. donec exeatis. & rł.
Scã plane et diuina sententia: quȩ
et discipulis eligendi optionẽ pri¬
mitus detulit: et facultatẽ penitꝰ
amputauit. Puidit enim modũ
statuendo: ne uir sc̃s aut citus eẽt
iniudicando: aut leuis in hospite
cõmutando. Sicut enim nobis
ꝑmisit arbitrium: ita et uoluit
nos tenere constantiam. Quam
enim rep̃hensi bile ẽ. ut uir qͥ
euangłium annuntiat. et docet
errandum non cẽ: ipse ꝑ diuer¬
sos incipiat oberrare: et domũ
cui pacem dixerat descrere. hospi¬
tem cui benedictionem intulerat
contristare. Magna enim hospi¬
talitatis ẽ grã: nec facile uiolan¬
da. Omnib aꝑta ẽ: omnib para¬
taest. Et scõlibent libent̃ suscipit.
et peccatores tolerat patient̃. S

Expanded text:
evangelicam lectionem, quemadmodum Dominus discipulis suis inter caeteras exsequendas virtutes, etiam hospitalitatis jura praescripserit: ait enim: In quamcunque civitatem introieritis, interrogate quis in ea dignus sit: et ibi manete, donec exeatis , et reliqua. Sancta plane et divina sententia, quae et discipulis eligendi optionem primitus detulit, et facilitatem penitus amputavit. Providit enim modum statuendo, ne vir sanctus aut citus esset in judicando, aut levis in hospite commutando. Sicut enim vobis permisit arbitrium, ita et voluit vos tenere constantiam. Quam enim reprehensibile est ut vir, qui Evangelium annuntiat, et docet errandum non esse, ipse per diversos incipiat oberrare et domum, cui pacem dixerat deserere; hospitem cui benedictionem intulerat contristare! Magna enim hospitalitatis est gratia, nec facile violanda; omnibus aperta est, omnibus parata est, et sanctos libenter suscipit, et peccatores tolerat patienter. Se