comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
taceã hus corporis uietũ. usũq tẽporis huiꝰ:
q: suꝑ omĩa sanguinẽ. dilecti filii claman¬
tẽ deterra. Eudet ingratitudinis. Quã¬
ꝙͣ ad confusionis cumulũ. aiguar etiã
reddidisse mala ꝓbonis: ꝙ odiũ ꝓdilecti¬
one mea. Mimme qͥdem i abenefacto¬
re sicut nec apatre tim̃dum: uerus qͥppe
beneficus ẽ: dans affluent̃ & ñ imꝑans.
sua mͥ dedit. ñ uendidit. Deniq sine pe¬
nitentia sunt dona eiꝰ. At quanto de il¬
lobenigniꝰ tanto de me indigniꝰ sentire
cogor.fruibesce ꝙ dole nichominꝰ anima
decet: nos tam̃ om̃ino dedecet. ingratos.
immemoresq extitisse. Heu qͥd tił nunc
equitur pudor: timor sane excitet᷑ in adiu¬
toriũ. Excitet᷑. ut excitet. Sepone parũpia
uocabula benefactoris ꝙ patͥs:atq ad au¬
iustꝰ ꝙ fortifilegitur. terribilis inconsilus
ẽ. qd beneficus ẽ. tibi ẽ: qd̾ dñs accreator.sibi.

Expanded text:
taceam, hujus corporis victum, et usum temporis hujus, taceam, hujus corporis victum, et usum temporis hujus, et super omnia sanguinem dilecti Filii clamantem de terra. Pudet ingratitudinis, quanquam ad confusionis cumulum, arguar etiam reddidisse mala pro bonis, et odium pro dilectione. Minime quidem mihi a benefactore, sicut nec a patre timendum. Verus quippe beneficus est, dans affluenter, et non imprsua mihi dedit, non vendidit. Denique sine poenitentia sunt dona ejus. At quanto de illo benignius, tanto de me indignius sentire cogor. Erubesce, et dole nihilominus, anima decet, nos tamen ommino dedecet ingratos immemoresque exstitisse. Heu! quid vel nunexsequitur pudor, timor sane excitetur in adjutorium. Excitetur, ut excitet. Sepone parum pia vocabula benefactoris et patris, atqnus , et legitur terribilis in consiliis est, quod beneficus est, tibi est: quod Dominus ac Creator, sibi
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bo u̾itatis: ñ stimulo carnalis copiditati
ereuissit: quẽ ad modũ genitor camis mes
Deinde etiã ñ peꝑcit unigenito: ꝓsic ge¬
nito. Ita ipse qͥdem patrẽ se exibuit mͥ: s
ñ ego me illi uicissim filiũ. Qua nã fronte
attollo ia ocłos ad uultũ pat̾s tam boni:
tã malus filiꝰ: Pudet indigna gessisse ge¬
nere meo: pudet tanto patre uixisse dege¬
nerẽ. Eritꝰ aquarũ deducite ocłi mei: oꝑiat
confusio facit̃ meã: uultũ mcũ pudor stif¬
fundat. occupetq caligo: deficiat in dolore
uita mea ꝙ auni mei ingemitib Prohpu¬
dor: qũẽ fructũ habu. i quib nc̃ erubẽᷤ¬
co: Sincarne seminaui: de carne ñ metã
iisi corruptionẽ. Si in mundo: ꝙ ipse tͣn¬
sit. ꝙ concupiscentia eiꝰ. Quid: Caduca.
uana. & ꝓpe nulla. ꝙ qͦrum finis mors ẽ:
ifelix . insanꝰ p̃ferre ñ erubui. et̾m patͥs
amori ꝙ houori. Confundor confundor
urat adu̾sum me testes:tit alia innum̾a

Expanded text:
o carnalis cupiditatis excussit, quemadmodum genitor carnis meae. Deinde etiam non pepercit. Unigenito pro sic genito. Ita ipse quidem patrem se exibuit mihi, sed non ego me illi vicissim filium. Quanam fronte attollo jam oculos ad vultum patris tam boni, tam malus filius? Pudet indigna gessisse genere meo, pudet tanto patre vixisse degenerem. Exitus aquarum deducite, oculi mei; operiat confusio faciem meam, vultum meum pudor suffundat, occupetque caligo. Deficiat in dolore vita mea, et anni mei in gemitibus. Proh pudor! quem fructum habui in quibus nunc erubesco? Si in carne seminavi, de carne non metam nisi corruptionem ; si in mundo, et ipse transit, et concupiscentia ejus . Quid? caduca, vana, et prope nulla, et quorum finis mors est, infelix et insanus praeferre non erubui aeterni Patris amori et honori. Confundor, confundor urat adversum me testes, ut alia innumera
Abbreviated transcription (Latin):
ne: qd̃ dũ suꝑenatat cunctis quib immiꝰ¬
cet᷑ liquorib: liqͥdo illtd designat nom̃
dulce. O nom̃ p̃clarũ. p̃electum. ꝙ p̃excel¬
sum: ꝙ suꝑexaltatũ in scła. Hoc uere oleũ.
qd̃ exbilarat faciẽ hominis. qd̾ caput ie

Expanded text:
ne, quod dum supernatat cunctis quibus immisne, quod dum supernatat cunctis quibus immiscetur liquoribus, liquido illud designat nomen, dulce! o nomen praeclarum, praeelectum et praeexcelsum, et superexaltatum in saecula! Hoc vere oleum quod exhilarat faci
Abbreviated transcription (Latin):
lit ꝓinde qͥnq cados oler: uini ñ nisi duos.
uinũ siquidẽ. timor tantũ ꝙ fortitudo
fuere: reliqua qͥnq oleũ ꝓpͥa suauitate de¬
signant. In spũ deniq forcitudus tanꝙͣ
potens crapulatꝰ aunno descendit ad in¬
feros: contriuit portas ereas.ꝙ uectes fer¬
reos confregit: alligauit fortẽ. ꝙ uasacap¬
tiuitatis eripuit. Descendit nicħomirus
in spũ timoris. s: tim̃dus ñ timidus. O sa¬
pientia quanta arte medendi in uino ꝙ
oleo anime meȩ sanitatẽ restauras: fortit
suauis: ꝙ suauit fortis. fortis ꝓme: sua¬
uis mͥ. Deniq attingis a fine usq adfinẽ
fortit᷑. ꝙ disponis omĩa suauit̃: ꝓpellens in¬
imicũ q infirmũ fouens. Sana me dñe
ꝙ sanabor ÷ psallam ꝙ confitebor nomi¬
ni tuo: ꝙdicã. Olcũ effusum nom̃ tutim.
Non uinũ effusum: nolo enĩ ut intres in
iudiciũ cũ seruo tuo: s: oleũ: qr coronas
me in miscdia ꝙ miserationib Oleũ pla¬

Expanded text:
lit proinde quinque cados olei, vini nonnisi duos. lit proinde quinque cados olei, vini nonnisi duos. Vinum siquidem timor tantum et fortitudo fuere; reliqua quinque oleum propria suavitate designant. In spiritu denique fortitudinis, tanquam potens crapulatus a vino , descendit ad inferos, contrivit portas aereas, et vectes ferreos confregit; alligavit fortem, et vasa captivitatis eripuit. Descendit nihilominus in spiritu timoris, sed timendus, non timidus. 15. O Sapientia! quanta arte medendi in vino et oleo animae meae sanitatem restauras, fortiter suavis, et suaviter fortis! fortis pro me, et suaum, qui attingis a fine usque ad finem fortiter, et disponis omnia suaviter imicum, et infirmum fovens. Sana me, Domine, et sanabor; psallam et confitebor nomini tuo, et dicam: Oleum effusum nomen tuum . Non vinum effusum nolo enim ut intres in judicium cum servo tuo, sed oleum, quia coronas me in misericordia et miserationibus . Oleum pla
Abbreviated transcription (Latin):
gentiã. ꝙ clausis aꝑtionẽ: ut p̃dicarẽ
agnũ placabilem dño. Ueniebat ut
audis ungere contͥtiones nr̃as aclenire
dolores: id̾oq uenit unctꝰ⁊ uenit man¬
suetꝰ ꝙ mitis: ꝙ multe miscdiȩ om̃ib in¬
uocantib se. Sciebat se ad infirmos des¬
cendere: exibuitq qͣlem oportuit. & qm̃
multe erant infirmitates: multa qͦq ꝓ
uidus medicus medicamina curauit af¬
ferre. Attulit sp̃s sapientiȩ ꝙ intellectus:
spm̃ consilii ꝙ. fortitudinis: sp̃m scientiȩ
ꝙ pietatis: & sp̃m timoris dm̃i. Uides qͦtfi¬
alas plenas odoram̃tis celestis medicus p̃¬
parauit. ad sananda uulnera illiꝰ miseri.
qͥ incidit in latrones: Septẽ sunt numo:
septẽ fortasse p̃fatis excitandis oscitatiõi
lis. Ex hisꝓfecto infudit oleũ meis uulne¬
rib Infuditq uinũ: s minꝰ quã olei. Sic
nempe congruebat infirmitatib meis:
ut miscđiam suꝑ exaltaret iudicio: quẽ¬
ad modũ uino oleũ suꝑfert᷑ infusũ. Attu¬

Expanded text:
gentiam, et clausis apertionem, ut praedicarem annum placabilem Domino . Veniebat, ut audis, ungere contritiones nostras, ac lenire dolores; ideoque venit unctus, venit mansuetus et mitis, et multae misericordiae omnibus invocantibus se. Sciebat se ad infirmos descendere, exhibuitque qualem oportuit. Et quoniam multae erant infirmitates, multa quoque providus medicus medicamina curavit afferre. Attulit spiritum sapientiae et intellectus, spiritum consilii et fortitudinis, spiritum scientiae et pietatis, et spiritum timoris Domini 14. Vides quot phialas plenas odoramentis coelestis medicus praeparavit ad sananda vulnera illius miseri, qui incidit in latrones? Septem sunt numero, septem 1317 fortasse praefatis oscitationiblis. Ex his profecto infudit oleum meis vulneribus; infudit et vinum, sed minus quam olei. Sic nempe congruebat infirmitatibus meis, ut misericordiam superexaltaret judicio, quemadmodum vino oleum superfertur infusum. Attu
Abbreviated transcription (Latin):
bulantes: et sequentes eum qͦtumq
nium creata sapientia. fundamenta
ciuitatis dñi abinitio firmit̾ stabili¬
ta consistunt: que utiq una est in
celo et in t̾ra:. licet ex parte ꝑ egrinans
& ex parte regnans. Et ex his nichilo¬
minus iuxta ysaiam tanqũa quibꝰ¬
dam uitalib cimbalis benesonanti¬
b iugis resonat gr̃arum actio. & uox
laudis suaui et incessabili uoce in¬
plentib qđ ex eodem ꝓpħa pauloan¬
de memorauimus. quia montes et col¬
les cantabunt coram deo laudes: & it̾e
qd̃ ille alius lo quens ad dñm dm̃. be¬
ati ait qui habitant in domo tua
dñe. in secula seculorũ laudabunt tẽ.
Hi gͦ ut ad id recurramus unde ali¬
quantũ s ut puto necessariȩ digres¬
sum est. illi sunt montes atq colles
ii quib eccłia uidit celestem sponsũ
mira alacritate salientem. cum ad su¬
os ꝓperaret amplexus: nec mͦ salien¬
tem: s et transilientem cos. Uis tibi

Expanded text:
bulantes, et sequentes eum quocunqubulantes, et sequentes eum quocunquanquam prima omnium creata sapientia, fundamenta civitatis Domini ab initio firmiter stabilita consistunt ; quae utique una est in coelo et in terra, licet ex parte peregrinans, et ex parte regnans. Et ex his nihilominus, juxta Isaiam, tanquam quibusdam vitalibus cymbalis bene sonantibus, jugis resonat gratiarum actio, et vox laudis , suavi et incessabili voce implentibus, quod ex eodem Propheta paulo ante memoravimus, quia montes et colles cantabunt coram Deo laudes: et item quod ille alius loquens ad Dominum Deum: Beati, ait, qui habitant in domo tua, Domine: in saecula saeculorum laudabunt te . 7. Hi ergo: ut ad id recurramus, unde aliquantulum, sed, ut puto, necessarie digressum est: illi sunt montes atque colles, in quibus Ecclesia vidit coelestem sponsum mira alacritate salientem, cum ad suos properaret amplexus; nec modo salientem, sed et transilientem eos. Vis tibi
Abbreviated transcription (Latin):
in uisibilia di intellecta conspicientes:
angłi autẽ in omni plenitudine & si
non a semet ipsis. tamen in semet ipsis
tanta facilitate quanta et felicitate ac¬
cipiunt unde beatȩ uiuiut. Sunt
enim om̃s docibiles dĩ. qd̾ sane electos
hominũ qñq assequuturos certa ue¬
ritate ꝓmittitur et nondũ exꝑiri
tribuitur felicitate secura. Pascuntur
ꝓinde in montib montes. uel oues
in ouibusł cum sane ille suꝑne suib¬
stantiȩ spiritales. intra semet ipsas de
uerbo uitȩ unde suam beatam ꝑpctu¬
ent uitam. affluent̃ inueniunt: idem
ipsi et montes et oues÷. montes ꝓpter
plenitudinem uel celsitudinem: oues
ꝓpt̾ mansuetudinẽ. Pleni quippe dõ.
celsi meritis. cumulati uirtutib. nichil¬
ominꝰ tam̃ erectos uertices tota et humi¬
li obedientia submittunt et inclinant
illius longe suꝑeminentis imꝑio ma¬
iestatis: tanquã oues mansuetissimȩ
ad nutum sui pastoris ꝑ omnia am¬

Expanded text:
invisibilia Dei intellecta conspicientes. invisibilia Dei intellecta conspicientes. Angeli autem in omni plenitudine, etsi non a semetipsis, tamen in semetipsis, tanta facilitate quanta et felicitate accipiunt, unde et beate vivunt. Sunt enim omnes docibiles Dei: quod sane electos hominum quandoque assecuturos certa veritate promittitur, et nondum experiri tribuitur felicitate secura. 6. Pascuntur proinde in montibus montes, vel oves in ovibus, cum sane supernae illae substantiae spirituales intra semetipsas de Verbo vitae, unde suam beatam perpetuent vitam, affluenter inveniunt, iidem ipsi et montes, et oves: montes, propter plenitudinem vel celsitudinem; oves, propter mansuetudinem. Pleni quippe Deo, celsi meritis, cumulati virtutibus, nihilominus tamen erectos vertices tota et humili obedientia submittunt et inclinant illius longe supereminentis imperio majestatis, tanquam oves mansuetissimae ad nutum sui pastoris per omnia am
Abbreviated transcription (Latin):
illis. Uerumtam̃ si non in ueritate
aliqui eeñt: ueritas hoc non dixisset.
S neq ꝓpha longe ante de ciuitate
non mͦ spiritales. s et uiuos ac rati¬
onales montes collesq: audi ysaiam.
Montes et colles cantabunt coram
deo laudes. Qui nam gͥ isti. nisi idem
ipsi sint montes qui oues:Nisi for¬
de absurdum dibi uidetur aut in
montib montes. aut oues in ouib
pasci. Et uixta lict̾am quidẽ durum
sonat: scdm spiritalem autẽ intelli¬
gentiam dulce sapit: si subtilit̃ aduer¬
tamus quomͦ utrarumq ouiũ pastor.
dĩ scilicet sapientia xp̃c. unũ idemq
pabulum ueritatis. aliter in t̾ris. alit̃
in celestib gregib suis amministret.
Nam nonͣ quidem mortales homi¬
nes. interim in loco ꝑegrinationis
nr̃ȩ in sudore uultus nͣri comedere
panem nr̃m necẽe habemusͥ foris
illum in labore et erumpna mendi¬
cantes. idẽ uel a doctis uiris. uel a sa¬
cris libris. uel certe ꝑ ea quȩ facta fc̃

Expanded text:
illis. Verumtamen si non in veritate illis. Verumtamen si non in veritate aliqui essent, Veritas hoc non dixisset. Sed neque Propheta longe ante de civitate non modo spirituales, sed et vivos ac rationales montes collesque, audi Isaiam: Montes et colles cantabunt coram Deo laudes . 5. Quinam igitur isti nisi iidem ipsi sint montes qui oves? Nisi forte absurdum tibi videatur, aut in montibus montes, aut in ovibus oves pasci. Et juxta litteram quidem durum sonat; secundum spiritualem autem intelligentiam dulce sapit, si subtiliter advertamus, quomodo utrarumque ovium pastor, Dei scilicet sapientia Christus, unum idemque pabulum veritatis aliter in terris, aliter in coelestibus gregibus suis administret. Nam nos quidem mortales homines interim in loco peregrinationis nostrae, in sudore vultus nostri comedere panem nostrum necesse habemus, foris illum in labore et aerumna mendicantes; id est, vel a doctis viris, vel a sacris libris, vel certe per ea quae facta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tes collesq hos qͦs uidemꝰ mole corpo¬
rea suꝑ plana t̾re tanta altitudine emi-¬
nentes. ut et supra nubes aliqui illoꝵ
uerticem extulisse cernant᷑: Uerum
ñ decet istiꝰmodi corporeas fantasias
imaginari. p̃sertim tractantes hoc can¬
ticum spiritale: s nec licet omnino no¬
hi spiritales montes et colles: ut post¬
modum consequent̾ agnoscamꝰ. spon¬
sus qui ds ac ꝑ hoc et sp̃c est. quales
et cuiꝰmodi dabat saltus in illis. siue
suꝑ illos: Si illos putamꝰ in quibus
euangłium refert olim fuisse relictas
nonaginta nouem oues. cum piꝰ pastor
earum uenit unam in t̾ris querere q̃
ꝑierat: nichilominꝰ adhuc in obscu¬
to res est. & intellectus heret: dum
difficile sit inuenire. spiritales ille
et suꝑ celestes beatitud ines. nam ipse
sunt sine dubio quȩ ibi memorate
sunt oues. qͦs uel quales alios habeãt
spiritales similit̃ montes uel colles
ad habitandum pascendumue in

Expanded text:
tes collesque hos, quos videmus mole corpotes collesque hos, quos videmus mole corporea super plana terrae tanta altitudine eminentes, ut et supra nubes aliqui illorum verticem extulisse cernantur? Verum non decet istiusmodi corporeas phantasias imaginari, praesertim tractantes hoc canticum spirituale: sed nec licet omnino nohi spirituales montes et colles, ut postmodum consequenter agnoscamus, sponsus qui Deus, ac per hoc et spiritus est quales et cujusmodi dabat saltus in illis, vel super illos? Si illos putamus, in quibus Evangelium refert olim fuisse relictas nonaginta novem oves, cum pius pastor earum venit unam in terris quaerere quae perierat ; nihilominus adhuc in obscuro res est, et intellectus haeret: dum difficile sit invenire, spirituales illae et supercoelestes beatitudines nam ipsae sunt sine dubio, quae ibi memoratae sunt oves quos vel quales alios habeant spirituales similiter montes vel colles ad habitandum, pascendumve in
Abbreviated transcription (Latin):
mirum omnino egere me fateor ad¬
iutorio sp̃e sci÷ ut ponere in lucem
possim qui sint illi montes seu colles.
suꝑ qͦs salientem et transilientẽ eos
eccłia sponsum letis spectauit obtu¬
tibus: credo cũ ꝓperaret ad ipsius re¬
demptionem. cuiꝰ concupierat deco¬
rem. Nam id quidẽ ꝓpt̾ea ita et ñ
dubie senserim: qm̃ simile qͥd de ꝓ¬
pheca occurrit mͥ. euident̃ in sp̃u
p̃uidente et expͥmente saluatoris ad¬
uentum. In sole posuit tab̾naculũ
suũ: et ipse tanqu̾a sponsus ꝓcedens
de thalamo suo. Exultauit ut gigas
ad currendam uiam: a summo celo
egtessio eius. et occursus eius usq ad
summũ eius. Cursus et recursus is no¬
tissimus est: a quo et adquid inctus
consummatusq notissimũ. Quid igit᷑:
Pingemꝰ nob̃ siue in psabnis ista legen¬
tes siue in p̾senti cantico. uirũ gygan¬
tem ꝑcere staturȩ absentis cuiꝰpiam mu¬
lierculȩ amore captum: et dum ꝓperat
ad cupitos amplexus transilientem mon¬

Expanded text:
mirum omnino me egere fateor admirum omnino me egere fateor adjutorio Spiritus sancti, ut ponere in lucem possim, qui sint illi montes seu colles, super quos salientem, et transilientem eos, Ecclesia sponsum laetis spectavit obtutibus, credo cum properaret ad ipsius redemptionem, cujus concupierat decorem. Nam id quidem propterea ita et non dubie senserim, quoniam simile quid de Propheta occurrit mihi, evidenter in spiritu praevidente et exprimente Salvatoris adventum: In sole posuit tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo. Exsultavit ut gigas ad currendam viam: a summo coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus . Cursus et recursus is notissimus est; a quo, et ad quid initus consummatusque, notissimum. Quid igitur? pingemus nobis, sive in psalmis ista legentes, sive in praesenti cantico, virum gigantem procerae staturae, absentis cujuspiam mulierculae amore captum, et, dum properat ad cupitos amplexus, transilientem mon
Abbreviated transcription (Latin):
corda. Uidet itaq uenientem quem
loquentem audierat: obseruante eti¬
am hic ordinem illum sp̃u sc̃õ. qui
apud ꝓpłiam descriptus est ita. Audi
filla et ude. Et ut certius aduertas. ñ
casu neq fortuitu. s de studio magis
et industria. ob illam scilicet rationẽ
qũa p̾misimus auditum hoc loco p̃¬
missum uisui: uide si non hic ordo
uerboꝵ a sco qͦ iob obseruatus inue¬
niturͥ ubi sic loquit᷑ deo. Auditu
auris audiui te: et nunc oculus m̃s
describitur: Ait enim. factus ẽ repen¬
te de celo sonus tanqu̾a aduenientis
sp̃c uehementis. E infra. Et apparu¬
erunt illis disꝑtite linguȩ tanqũa
auditus dehinc uisus ꝑcepisse refert᷑.
S de hoc satis: qm̃ tu quoq si curas
oꝑam dare huiꝰcemodi inquisitioni:
poteris et ipse fortassis in aliis scriptu¬
rȩ locis ñnulla similia repperire
Nunc iam illud consideremus. quod
diligentioris eget inquisitionis: &
difficiliores habet accessus. Ad qd̾ ni¬

Expanded text:
corda . Videt itaque venientem, quem corda . Videt itaque venientem, quem loquentem audierat, observante etiam hic ordinem illum Spiritu sancto, qui apud Prophetam descriptus est ita: Audi, filia, et vide . Et ut certius advertas, non casu, neque fortuito, sed de studio magis et industria, ob illam scilicet rationem quam praemisimus, auditum hoc loco praemissum visui; vide si non hic ordo verborum a sancto quoque Job observatus invenitur, ubi sic loquitur Deo: Auditu auris audivi te, et nunc oculus meusdescribitur? Ait enim: Factus est repente de coelo sonus tanquam advenientis spiritus vehementis; et infra: Et apparuerunt illis dispertitae linguae tanquam auditus, dehinc visus percepisse refertur. Sed de hoc satis; quoniam tu quoque, si curas operam dare hujuscemodi inquisitioni, poteris et ipse fortassis in aliis Scripturae locis nonnulla similia reperire. 3. Nunc jam illud consideremus, quod diligentioris eget inquisitionis, et difficiliores habet accessus, ad quod ni
Abbreviated transcription (Latin):
suauit̃ ferianti. cum ex metu quod̾a
et reuerentia erga se immissa diuini¬
tus cordib subditoꝵ. intelligit suam
dõ placere quietem: qui facit ut illi
equo magis animo suas necessitates
sustineant᷑. quã patͥs spiritalis grata
audeant otia temere ꝑturbare. Nam
iusta trepidatio paruuloꝵ. manife¬
ste signat audisse eos intus quasi mi¬
nacem atq increpatoriam illius ꝓcul
dubio uocem: qui in ꝓpħa loquitur.
Ego qui loquor iusticiam. Uox eius
inspiratio eius: ac iusti timoris incus¬
sio. Comꝑta gͦ hac uoce sponsa: gau¬
dens ex exultans. uox inquit dilecci
mei. Amica est: et gaudio gaudet
ꝓpt̾ uocem sponsi. E addit. Ecce ue
nit is saliens in montib: transiliens
colles. Comꝑta ex auditu uocis dile¬
cti p̾sentia: incunctant̃ indendit be¬
ne curiosos oculos ad uidendum
qu̾e audierat. Auditus ducit ad ui¬
sum: quia fides ex audituͤ qua cor¬
da mundant᷑ ut possit uideri ds.
Sic enim habes: fides mundans

Expanded text:
suaviter ferianti, cum ex metu quodam suaviter ferianti, cum ex metu quodam et reverentia erga se immissa divinitus cordibus subditorum, intelligit suam Deo placere quietem, qui facit ut illi aequo magis animo suas necessitates sustineant, quam patris spiritualis grata audeant otia temere perturbare. Nam justa trepidatio parvulorum manifeste signat, audisse eos intus quasi minacem atque increpatoriam illius procul dubio vocem, qui in propheta loquitur: Ego qui loquor justitiam . Vox ejus, inspiratio ejus est, ac justi timoris incussio. 2. Comperta ergo hac voce, sponsa gaudens et exsultans: 1448 Vox, inquit, dilecti mei. Amica est, et gaudio gaudet propter vocem sponsi. Et addit: Ecce iste venit saliens in montibus, transiliens colles. Comperta ex auditu vocis dilecti praesentia, incunctanter intendit bene curiosos oculos ad videndum quem audierat. Auditus ducit ad visum, quia fides ex auditu , qua corda mundantur, ut possit videri Deus: sic enim habes: Fide mundans
Abbreviated transcription (Latin):
ox dilecti mei. Uidens Luii¬
sponsa nouam adolescentulaꝵ
uerecundiam. et uerecundum
timorem. qđ scilicet de nouo cepissent
non audere se ingerere sco otio ipsuis.
nec sicut heri et nudiustertius moleste
fieri quiescenti in contemplatione p̃su¬
merent: agnoscit hoc sibi ꝓuenisse cura
et oꝑa sponsi: & exultans in sp̃u. siue
ꝓ illarum ꝓfectu quȩ a nimia & suꝑ¬
flua inquietudine compescunt᷑. siue
ꝓ sua deinceps futura lib̾iore quiece.
siue etiam ꝓ dignatione & fauore spon¬
si adeo ꝓ hac ipsa eius quiete zelantis.
& tanto studio desensantis suauissima
ocia sua. inmo studia feruentissimaͬ.¬
ait hoc facere uocẽ dilecti sui. huiꝰ rei
gr̃a factam ad illas. Et enim is qui
aliis p̾est in sollicitudine uix unqu̾a
uel raro secure uacat sͥ: dum semꝑ
timet sui penuriam facere subditis
& non placere deo qđ commnuni uti¬
litati ꝓpriam p̃fert quiete contẽpla¬
tionis dulcedinem. Non autẽ parũ
gaudii et securitatis accedit interdũ

Expanded text:
ox dilecti mei . Videns sponsa novam adolescentularum verecundiam, et verecundum timorem, quod scilicet de novo coepissent non audere se ingerere sancto otio ipsius, nec sicut heri et nudiustertius molestae fieri quiescenti in contemplatione praesumerent: agnoscit hoc sibi provenisse cura et opera sponsi; et exsultans in spiritu, sive pro illarum profectu, quae a nimia et superflua inquietudine compescuntur; sive pro sua deinceps futura liberiori quiete, sive etiam pro dignatione et favore sponsi, adeo pro hac ipsa ejus quiete zelantis, et tanto studio defensantis suavissima otia sua, imo studia ferventissima,ait hoc facere vocem dilecti sui, hujus rei gratia factam ad illas. Etenim is qui aliis praeest in sollicitudine, vix unquam, vel raro secure vacat sibi, dum semper timet sui penuriam facere subditis, et non placere Deo, quod communi utilitati propriam praefert quietem et contemplationis dulcedinem. Non autem parum gaudii et securitatis accedit interdum
Abbreviated transcription (Latin):
in bonum. etiam diaboli malum.
et lauem manus meas in sanguine
peccatoris. Qualiter inqͥs. Audi. Su¬
ꝑbo certe diabolo horrenda & formi¬
dolosa maledictio intorquet᷑: ꝓpheta
dauid in sp̃u dicente de illo sub ty¬
po gelboe ut supra memoratum est.
Montes inqͥt qui in circuitu eiꝰ sunt
uisitet dñs: a gelboe autẽ transeat.
Sane ego hoc iegens. referensq ocłos
in me. et intuens diligent̃: in uenio
me peste ipsa infectum quam in an¬
gelo dominus intantum exhorruit.
quatinus ꝓpt̾ea declinaret ab eo. cum

Expanded text:
in bonum etiam diaboli malum, in bonum etiam diaboli malum, et lavem manus meas in sanguine peccatoris. Qualiter, inquis? Audi. Superbo certe diabolo horrenda et formidolosa maledictio intorquetur, propheta David in spiritu dicente de illo sub typo Gelboe, ut supra memoratum est: Montes, inquit, qui in circuitu ejus sunt, visitet Dominus, a Gelboe autem transeat. 8. Sane ego hoc legens, referensque oculos in me, et intuens diligenter, invenio me peste ipsa infectum, quam in angelo Dominus in tantum exhorruit, quatenus propterea declinaret ab eo, cum
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ nullis unqũa istiuimodi uel
saltib uel instillationib humectat᷑:
prẽtfluente et transiliente illam fon
tib: transiliens colles. Ad hoc salit ut
transiliat qui non uult ad om̃s ꝑtinge¬
re: neq enim in omnib beneplacit᷑u
deo est. fratres si iuxta sapientiam
pauli seripta sunt ista ad correptioñe
nrãm. obseruemus sponsi discretos et
circum spectos saltus: queadmodum
uidelicet tam apud angłos qmͣ apud
nos. et in humiles saliat. & suꝑbos
tranfiliat. Siquidem excelsus dñs &
humilia respicit: & alta alonge cog¬
noscit. Hec inquam attendamus. quo
cauti simus sponsi nos salutiferis sal¬
tib p̾̃parare: ne ueliti a montib gel¬
boȩ forte transeat et a nobis. si in dig
nos sua uisitatione conspexerit. Quid
suꝑbis t̾ra et cinis: Et de angłis tran¬
silit dñs: execrans eorum suꝑbiam.
Ergo repudiatio angelorum. fiat. em̃¬
datio hominum: scripta ẽ enim ad
ipsorum correptionem. Cooꝑet᷑ mͥ

Expanded text:
quae nullis unquam istiusmodi vel quae nullis unquam istiusmodi vel saltibus, vel instillationibus humectatur, praeterfluente et transiliente illam fonttibus, transiliens colles. Ad hoc salit ut transiliat, qui non vult ad omnes pertingere; neque enim in omnibus beneplacitum est Deo. Fratres, si, juxta sapientiam Pauli, scripta sunt, ista ad correptionem nostram , observemus Sponsi discretos et circumspectos saltus, quemadmodum videlicet tam apud Angelos quam apud nos, et in humiles saliat, et superbos transiliat: siquidem excelsus Dominus et humilia respicit, et alta a longe cognoscit . Haec, inquam, attendamus, quo cauti simus Sponsi nos salutiferis saltibus praeparare, ne veluti a montibus Gelboe forte transeat et a nobis, si indignos nos sua visitatione conspexerit. Quid superbis, terra et cinis? Et de Angelis transilit Dominus, exsecrans eorum superbiam. Ergo repudiatio Angelorum fiat emendatio hominum: scripta est enim ad ipsorum correptionem. Cooperetur mihi
Abbreviated transcription (Latin):
psalmis. draco iste qu̾e formasti ad il¬
ludendũ eiͦ Atq hoc. quia ob ipsoꝵ
suꝑbiam transilit eos sponsus. saliens
in montes qui in circuitu eius sunt:
tanquam fons ascendens de medio ꝑa¬
disi irrigans uniuersa et implens õe
animal benedictione: Beati qui tor¬
rente uoluptatis huius potari inter¬
dum uel raro ꝓmerent᷑: in quib et¬
si non continuȩ fluit. saltim ꝑ horas
salit aqua sapientiȩ & fons uitȩ : ut
fiat in ipsis quoq fons aquȩ salientis
in uitam. ȩt̾nam. Et quidem huiꝰ flu-¬
minis impetus letificat ciuitatem
di: sane ꝑhennit̾ et affiuent̃. In nr̃os
autem montes qui in t̾ra sunt. utinã
interdum facta quasi inundatione
saltus dare aliqͦs non despiciat: quib
sufficient̾ irrigati. nobis qͦ qui ualles
sumus stillate uel raras guttulas pos¬
sint: ne omnino aridi et steriles re¬
maneamus. Miseria et egestas & om¬
nino fames ualida in regione illa.

Expanded text:
Psalmis: Draco iste quem formasti ad ilPsalmis: Draco iste quem formasti ad illudendum ei? 6. Atque hoc, quia ob ipsorum superbiam transilit eos Sponsus, saliens in montes qui in circuitu ejus sunt, tanquam fons ascendens de medio paradisi, irrigans universa, et implens omne animal benedictione. Beati qui torrente voluptatis hujus potati interdum vel raro promerentur in quibus etsi non continue fluit, saltem per horas salit aqua sapientiae et fons vitae, ut fiat in ipsis quoque fons aquae salientis in vitam aeternam. Et quidem hujus fluminis impetus laetificat civitatem Dei, sane perenniter et affluenter. In nostros autem montes qui in terra sunt, utinam interdum facta quasi inundatione saltus dare aliquos non despiciat, quibus 1453 sufficienter irrigati, nobis quoque, qui valles sumus, stillare vel raras guttulas possint, ne omnino aridi et steriles remaneamus! Miseria, et egestas, et omnino fames valida in regione illa,
Abbreviated transcription (Latin):
isto medium int̾ celum et t̾ram de
celo cadens sortitus est: ut iuideat
et inuideat: ipsaq inuidia torque¬
atur scriptura dicente. Peccator ui¬
debit et irascetur: dentib suis fre¬
met et tabescet. Quam miser qu̾i
suspicit celos: in quib innumeros
montes intuetur diuina claritate
fulgentesͤ diuinis laudib resultan¬
tes: sublimes in gła. abundantes in
gr̃a. Quam miserior cum respicit
deriam. montes nichilominꝰ quam
plurimos de ppło acquisitionis ha¬
bentem: fide solidos. spe excelsos. cari¬
tate spatiosos: cultos uirtutib bonoꝵ
oꝑum fructib refertos: de rore celi
tanquam de saltu sponsi. cotidian̾a
capientes benedictionem. Cum qnͣto
putamus dolore et rancore aspiciat
ille cupidissimus gle. istos in circuitu
suo tam głosos montes. cum se & suos
eregione incultos. tenebrosos. bonis oꝑi¬
bus infecundos despiciat. ita ut se sen¬
tiat ẽẽ obꝓbrium hominum: angeloꝵ
qui omnib exꝓbrabat scdm illud ur

Expanded text:
isto, medium inter coelum et terram, de isto, medium inter coelum et terram, de coelo cadens sortitus est, ut videat et invideat, ipsaque invidia torqueatur, Scriptura dicente: Peccator videbit et irascetur, dentibus suis fremet, et tabescet . Quam miser, cum suspicit coelos, in quibus innumeros montes intuetur divina claritate fulgentes, divinis laudibus resultantes, sublimes in gloria, abundantes in gratia! Quam miserior, cum respicit terram, montes nihilominus quam plurimos de populo acquisitionis habentem, fide solidos, spe excelsos, charitate spatiosos, cultos virtutibus, bonorum operum fructibus refertos, de rore coeli tanquam de saltu sponsi quotidianam capientes benedictionem! Cum quanto putamus dolore et rancore aspiciat ille cupidissimus gloriae istos in circuitu suo tam gloriosos montes, cum se et suos e regione incultos, tenebrosos, bonis omnibus infecundos despiciat, ita ut se sentiat esse opprobrium hominum et angelorum, qui omnibus exprobrabat, secundum illud in
Abbreviated transcription (Latin):
illos et p̾teritͤ nec ullum in se reci¬
nent di transeuntis uestigiũ. Nam
quomͦ in diabolo ueritas est. de qͦ
in ȩuangłiis ueritatis sententia ex¬
stat. quod in ueritate non stecit. s
mendax extitit ab initio : S nec
misericordem qͥs dixerit eum: qui
nichilominus ab initio homicida
fuisse. eadem ipsa ȩuangłii uerita¬
te conuincitur. Porro autem qualis
pat̾ familias : tales et domestici eiꝰ.
Pulchrȩ ꝓinde de sponso ȩccłia psal¬
lens. qđ in altis habitet. et humilia
respiciat in celo et in t̾ra. nullã om¬
niuo mentionem facit de his qui
grãm. Uidet gͦ illum salientem in
montib. et transilientem colles: iu¬
xta imprecationem dauid dicentis.
Om̃s montes qui in circuitu eiꝰ sunt
.idest in circuitu gelboe. uisitet dñs.
a gelboȩ autem transeat. Diabolo
nempe qui ꝑ gelboȩ designatur. hinc
inde sunt montes quos uisitat dñs:
supra angeli: infra homines. In pe¬
nam siquidẽ suam locum in aerȩ

Expanded text:
illos et praeterit nec ullum in se retiillos et praeterit nec ullum in se retinent Dei transeuntis vestigium. Nam quomodo in diabolo veritas est, de quo in Evangeliis Veritatis sententia exstat, quod in veritate non stetit, sed mendax exstitit ab initio? Sed nec misericordem quis dixerit eum, qui nihilominus ab initio homicida fuisse eadem ipsa Evangelii veritate convincitur . Porro autem qualis paterfamilias, tales et domestici ejus. Pulchre proinde de Sponso Ecclesia psallens, quod in altis habitet, et humilia respiciat in coelo et in terra , nullam omnino mentionem facit de his qui gratiam . 5. Videt ergo illum salientem in montibus et transilientem colles, juxta imprecationem David dicentis: Omnes montes qui in circuitu ejus sunt, id est in circuitu Gelboe, visitet Dominus; a Gelboe autem transeat . Diabolo nempe, qui per Gelboe designatur, hinc inde sunt montes quos visitat Dominus; supra angeli, infra homines. In poenam siquidem suam locum in aere
Abbreviated transcription (Latin):
ñ aerem: quia miscdia dñi plena ẽ
t̾ra. Deniq oꝑatus est salutem in me¬
dio t̾rȩ: nunquid et in medio aerisͤ
Hoc aduersum origenem. qui in ae¬
re dñm głe denuo ꝓ demonibus
impudenti erucifigit mendatio:
cum huiꝰ conscius misterii paulus
affirmet. quod resurgens ex mortu¬
is iam non moritur. & mors illi ultͣ
ñ dominabit᷑. Uerum ñsolum ui¬
sitauit t̾ram qui aerem transiliuit:
s etiam celum dicente scriptura.
Dñe in celo miscd̃ia tua: & ueritas
tua usq ad nubes. Usq ad nubes
enim celum ẽ qͦd inhabitant sc̃i an¬
geli. qͦs non transilit sponsus s salie
in eis: ita ut impͥmat ipsis duo q̃d̾a
uestigia pedum suorũͤ miscłiam
et ueritatem. De quib dñi uestigi-¬
is memini me in suꝑiorib sermo¬
nib plenius disputasse. A nubibus
uͦ et infra demonum habitatio est.
in aere isto infimo et caliginoso: in
quib non salit sponsus s transilit

Expanded text:
non aerem quia misericordia Domini plena est non aerem quia misericordia Domini plena est terra . Denique, Operatus est salutem in medio terrae ; nunquid et in medio aeris? Hoc adversum Origenem, qui in aere Dominum gloriae denuo pro daemonibus impudenti crucifigit mendacio, cum hujus conscius mysterii Paulus affirmet, quod resurgens ex mortuis jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur . 4. Verum non solum visitavit terram, qui aerem transilivit, sed etiam coelum, dicente Scriptura: Domine, in coelo misericordia tua, et veritas tua usque ad nubes . Usque ad nubes enim coelum est quod inhabitant sancti angeli, quos non transiliit Sponsus, sed salit in eis, ita ut imprimat ipsis duo quaedam vestigia pedum suorum, misericordiam et veritatem: de quibus Domini vestigiis memini me in superioribus sermonibus plenius disputasse . A nubibus vero et infra daemonum habitatio est in aere isto infimo et caliginoso; in quibus non salit sponsus, sed transilit
Abbreviated transcription (Latin):
uia descendant suꝑ uos. Atq ut noue¬
ris qͦd ad angłos qui p̾uaricati sunt
sub figura montium gelboe ista. lo¬
quatur: ubi inqͥt ceciderunt uulnera¬
ti multi. Qũa multi in his maledictsᷤ
montib de exercitu isrł ceciderunt a
pͥncipio: et cotidie cadunt. De quib
& habes in eodem ꝓpħa. eum dicit dõ.
Sicut uulnerati dormientes in sepul¬
chris quoꝵ non est memor amplius:
et ipsi de manu tua repulsi sunt. Non
est gͦ micũ si steriles et infructuosi ꝑma¬
Luent
isti. non montes celici s aerii colles.
suꝑ qͦs nec ros nec pluuia descen¬
dit᷑. quippe auctore gr̃ȩ et benedicti¬
onum largitore. transiliente eos et
descendente ad ualles: ut celesti ym¬
bre ꝑfundat humiles qui sunt suꝑ
t̾ram. et fructum afferant in pacien¬
cia: fructum tricesimũ. sexagesimũ
et centesimũ. Deniq uisitauit t̾ram
& inebriauit eam: multiplicaute
locupletare eam. Terram uisitauit

Expanded text:
via descendant super vos. Atque ut novevia descendant super vos. Atque ut noveris quod ad angelos qui praevaricati sunt sub figura montium Gelboe ista loquatur, Ubi, inquit, ceciderunt vulnerati multi . Quam multi in his maledictis montibus de exercitu Israel ceciderunt a principio, et quotidie cadunt! De quibus et habes in eodem propheta, cum dicit Domino: Sicut vulnerati dormientes in sepulcris, quorum non es memor amplius, et ipsi de manu tua repulsi sunt . 3. Non est ergo mirum, si steriles et infructuosi permanent isti, non montes coelici, sed aerii colles, super quos nec ros, nec pluvia descendit; quippe auctore gratiae et benedictionum largitore transiliente eos, et 1452 descendente ad valles, ut coelesti imbre perfundat humiles qui sunt super terram, et fructum afferant in patientia, fructum tricesimum, sexagesimum, et centesimum . Denique visitavit terram, et inebriavit eam: multiplicavit locupletare eam . Terram visitavit,
Abbreviated transcription (Latin):
rosq spiritales uiros de t̾ra. S transilibat
colles: cum ñsolum magnis et sp̃alib
iuris. s et aliquib de ppło. etiam et ñ¬
nullis mulicrib. equȩ in angłis loqui
et apparere dignatus sit. Nei colles di¬
cit aerias potestates: quȩ int̾ montes
quidẽ minime iam numerant᷑. ꝓ eo
quod a uirtutũ celsitudine defluxer̃t
ꝑ suꝑbiam: nec tam̃ usq ad humilia
uallium. siue ad ualles humilium.
ꝑ penitentiam detumescunt. De his
arbitror illud dictum i psalmis. Mon¬
ts sicut cera fluxerunt a facie dñi
hos itaq tumentes ac steriles colles
tanqũa medios positos int̾ montes ꝑfe¬
etorum. & ualles penitentium. ꝓculdu¬
bio transilit qui in montib salit: hisq
p̃teritis et despectis descendit ad ualles:
ut ualles habundent frumento. Porro
illi ȩt̾na ẽ regione ariditate ac sterilitate
dampnant᷑: sicut habes ꝓpħȩ suꝑ illos
imprecationem. Nec tos inquit nec plu¬

Expanded text:
rosque spirituales viros de terra. Sed transiliebat et rosque spirituales viros de terra. Sed transiliebat et colles, cum non solum magnis et spiritualibus viris, sed et aliquibus de populo, etiam et nonnullis mulieribus aeque in angelis loqui et apparere dignatus est. Vel colles dicit aerias potestates, quae inter montes quidem minime jam numerantur, pro eo quod a virtutum celsitudine defluxerunt per superbiam; nec tamen usque ad humilia vallium, sive ad valles humilium per poenitentiam detumescunt. De his arbitror illud dictum in psalmis: Montes, sicut cera, fluxerunt a facie Domini . Hos itaque tumentes ac steriles colles, tanquam medios positos inter montes perfectorum et valles poenitentium, procul dubio transiliit, qui in montibus salit; hisque praeteritis et despectis descendit ad valles, ut valles abundent frumento. Porro illi e regione aeterna ariditate ac sterilitate damnantur, sicut habes prophetae super illos imprecationem: Nec ros, inquit, nec plu
Abbreviated transcription (Latin):
utiq ꝓprictati litterȩ magis conueni¬
re uidetur. Non enim ait saliens in
montes s in montib: ut ipse in eis
salire uideat᷑. qui facit et dat ut saliãt:
qu̾eadmodum loquit᷑ in ꝓpħis. oꝑatur
in iustis: cum illis uerba. et istis oꝑa
tribuit. Adde qͦd aliqui illoꝵ ꝑsonam
eius gerebant: ita ut loqueretur qͥsq
illoꝵ non tanqu̾a angłs. s tanquam do¬
minus. Uerbi gr̃a. ille angłs qui cum
moyse loquebatur. dicebat. non ego dñi.
s ego dominus: atq id frequentius ite¬
rabat. Saliebat gͦ in montib idest in
angłis: in quib et loquebatur: et suã
hominib exibebat p̃sentiam. Ad hoĩes
enim saliebat: s in angłis non in se.
Non in sua natura: sed in subiecta cre¬
atura. Qui enim salit. de loco ad lo¬
cum uadit: qdđ non cadit in dcum.
Ergo in montib idest in angłis saliebat.
qui in se non poterat: et saliebat usq
ad colles idest patriarchas et ꝓpłas. cete¬

Expanded text:
utique proprietati litterae magis conveniutique proprietati litterae magis convenire videtur. Non enim ait, saliens in montes; sed, in montibus, ut ipse in eis videatur salire, qui facit et dat ut saliant; quemadmodum loquitur in prophetis, operatur in justis, cum illis verba, et istis opera tribuit. Adde quod aliqui eorum personam ejus gerebant, ita ut loqueretur quisque illorum, non tanquam angelus, sed tanquam Dominus. Verbi gratia, ille angelus qui cum Moyse loquebatur, dicebat, non, Ego Domini, sed, Ego Dominus, atque id frequentius iterabat. Saliebat ergo in montibus, id est in angelis, in quibus et loquebatur, et suam hominibus exhibebat praesentiam. Ad homines enim saliebat, sed in angelis, non in se; non in sua natura, sed in subjecta creatura. Qui enim salit, de loco ad locum vadit: quod non cadit in Deum. Ergo in montibus, id est in angelis, saliebat, qui in se non poterat; et saliebat usque ad colles, id est patriarchas et prophetas, caete
Abbreviated transcription (Latin):
accumulans grãm. S audi ipsũ. Nlon
ueni inqͥt ministrari s ministrate:
et anima meã dare ꝓ multis. Ud̾ qͥd̃e
ceteroꝵ nemo fecisse inuentus est: ut
om̃s quotqt ministrare uisi sunt.
ipse deuotis transierit fidelibusq ob¬
sequiis. Bonus minister: qui carnem
suam in cibum. sangunẽ in potum
animam ministrauit in pretium. Bo¬
nus plane: qui spu alacer. caritate fer¬
uens. pietate deuotus. ñsolum salit in
montib sed et transiliit colles: id est
suꝑat et uincit alacritate ministran¬
di: utpote qu̾e unxit ds̃ deus suus
oleo leticie preconsortib siusͤ in quo
utiq singularit᷑ exultauit ut gigas
ad currendam uiam. Deniq transiliit
gabrielem et p̾uenit ad uirginẽ: eodẽs
archangelo attestante cum aid. Aue
peris: Quonam mͦ uolauit et p̃uola¬
uit suꝑ pennas uentorum: Uictus es
o archangele: transiliit te qui p̃misit
te. Aut certe saliebat in montib cum
in angłis olim patrib apparebat: qd̾

Expanded text:
udi ipsum. Non veni, inquit, ministrari, sed ministrare, et animam meam dare pro multis . Quod quidem caeterorum nemo fecisse inventus est, ut omnes quotquot ministrasse visi sunt, ipse devotis transierit fidelibusque obsequiis. Bonus minister, qui carnem suam in cibum, sanguinem in potum, animam ministravit in pretium. Bonus plane, qui spiritu alacer, charitate fervens, pietate devotus, non solum salit in montibus, sed et transilit colles, id est superat et vincit alacritate ministrandi, utpote quem unxit Deus Deus suus oleo laetitiae prae consortibus suis : in quo utique singulariter exsultavit ut gigas ad currendam viam. Denique transiliit Gabrielem, et praevenit ad Virginem, eodem archangelo attestante, cum ait: Ave, peris. Quonam modo? Volavit et praevolavit super pennas ventorum. Victus es, o archangele: transiliit te qui praemisit te. 2. Aut certe saliebat in montibus, cum in angelis olim patribus apparebat: quod
Abbreviated transcription (Latin):
offitio: factus magni consilii angelus.
qui dñs erat. Per se descendit ad terras
qui alios delegare solebat: ꝑ se notũ
fecit dominus salutare suum: ꝑ se
in conspectu gentium reuelauit iusti¬
ciam suam. Cum itaq om̃s iuxta pau¬
li sententiam amministratorii spiritꝰ
sint missi in ministerium ꝓpt̃ eos

Expanded text:
officio, factus magni consilii Angelus, officio, factus magni consilii Angelus, qui Dominus erat. Per se descendit ad terras, qui 1451 alios delegare solebat: per se notum fecit Dominus salutare suum, per se in conspectu gentium revelavit justitiam suam . Cum itaque omnes, juxta Pauli sententiam, administratorii spiritus sint, missi in ministerium propter eos
Abbreviated transcription (Latin):
in loco pascue collocatiͤ. & iocundiu
pascimur & ub̃ius. E nos siquidem
oues pascue eius. Ruminemus ergo
tanqu̾a munda animalia boni pa-¬
storis. quȩ de hodierno sermone to¬
ta auiditate glutiuimus: sermone
altero residua capituli eiusdem atten¬
tius ꝑcepturi. largiente sponso eccl̃iȩ¬
deus benedictus in secula ameni: S̾¬
uꝑ eodem capitulo liiii.
quod hesterno sermone uersa¬
tum est. dicturus sum alium
intellectum. qu̾e hodierno seruaui:
uos ꝓbate et eligite potiora. Non est
opus suꝑiora repetere: quȩ excidisse
non arbitror in tam breui. Siquomi¬
nus tam̃: scripta sunt ut dicta sunt
et excepta stilo sicut et sermones ceq᷑
ut facile recuperctur qđ forte excide¬
rit. Quappt̃ accipite alia. Ecce uenit
is inqt saliens in montibꝰ: transiliens
colles. Sponsum loquit᷑ qui ꝓfecto
tunc in montib saliit. cum missus
a patre ad ȩuangłirandum pauꝑib
angłorum fungi non est dedignatus

Expanded text:
in loco pascuae collocati, et jucundius in loco pascuae collocati, et jucundius pascimur, et uberius. Et nos siquidem oves pascuae ejus. Ruminemus ergo, tanquam munda animalia boni pastoris, quae hodierno sermone tota aviditate glutivimus; sermone altero residua capituli ejusdem attentius percepturi, largiente sponso EccleDeus benedictus in saecula. Amen eodem capitulo, quod hesterno sermone  alias, die versatum est, dicturus sum et alium intellectum quem hodierno servavi: vos probate, et eligite potiora. Non est opus superiora repetere quae excidisse non arbitror in tam brevi. Si quominus tamen, scripta sunt ut dicta sunt, et excepta stylo, sicut et sermones caeteri, ut facile recuperetur quod forte exciderit. Quapropter accipite alia. Ecce venit is, inquit, saliens in montibus, transiliens colles . Sponsum loquitur: qui profecto tunc in montibus saliit, cum missus a Patre ad evangelizandum pauperibus, Angelorum fungi non est dedignatus
Abbreviated transcription (Latin):
ge incomꝑabiliter p̾minere: certum
tam̃. quia et si p̾it maiestate: s in¬
firmitate succubuit. Ita gͦ salut in
montib et transiliit colles: cũ ñsolũ
suꝑioreb sed et inferiorib spiritib
dignantissime se inferiorem exhibu¬
it. Nec mͦ illis suꝑnis spiritib. s et
ipsis qui domos luteas in habitant
subiectum se exibuit: transiliens et
iuncens humilitate. etiam hominũ
humilitatem. Erat deniq subditus
mariȩ et ioseph cum ẽẽt duodennis
in narareth: et apud iordanem ioħ̃is
se manib iam iuuenis inclinaurs.
S inclinata est dies: nec adhuc õmo
de his montib descendere libet. Cete¬
rum si hac uice uoluerimꝰ euncta ho¬
rum ꝓut delectet explorare amena:
abdita ꝑserutari: uerendumne aut
sermo grata b̃uitate careat: aut lar¬
ga excellensq materies debita diligen¬
tia. festinatione fraudetur. Pausemꝰ
ꝓinde hodie iam si placet in monti¬
b istis. qm̃ bonũ est nos hic ẽe: ubi
a pastore xp̃o una cum scĩs angelis

Expanded text:
ge incomparabiliter praeeminere; certum tamen quia etsi praeit majestate, sed infirmitate succubuit. Ita ergo saliit in montibus, et transiliit colles, cum non solum superioribus, sed et inferioribus spiritibus dignantissime se inferiorem exhibuit. Nec modo illis supernis spiritibus, sed et ipsis qui domos luteas inhabitant, subjectum se exhibuit, transiliens et vincens humilitate etiam hominum humilitatem. Erat denique subditus Mariae et Joseph, cum esset duodennis, in Nazareth : et apud Jordanem Joannis se manibus jam juvenis inclinavit . Sed et inclinata est dies, nec adhuc omnino de his montibus descendere libet. 9. Caeterum si hac vice voluerimus cuncta horum, prout delectat, explorare amoena, abdita perscrutari; verendum ne aut sermo grata brevitate cureat, aut larga excellensque materies debita diligentia festinatione fraudetur. Pausemus proinde hodie jam, si placet, in montibus istis; quoniam bonum est nos hic esse, ubi a pastore Christo una cum sanctis angelis
Abbreviated transcription (Latin):
seruamus in aliud sermonis prin¬
cipiũ: ne rem bonam coartemus
int̾ angustias huiꝰ ꝓpe iam modũ
fiuendi. Et si ꝓbatis facio finem
etiam ante finem. ut famelicidas¬
pestiue conueniamus eras ad dei¬
cias sc̃e animȩ. quib beate ment

Expanded text:
servamus in aliud sermonis prinservamus in aliud sermonis principium, ne rem bonam coarctemus inter angustias hujus jam propemodum finiendi. Et si probatis, facio finem etiam ante finem, ut famelici tempestive conveniamus cras ad delicias sanctae animae, quibus beata me
Abbreviated transcription (Latin):
diligit creatura. qm̃ minor ẽ. tam̃ si ex
tota se diligit: nichil deẽ ubi totũ ẽ
ꝑpterea ut dixi sic amare nupsisse ẽ:
qm̃ non pot̾ sic diligere & parum
dilecta ẽẽ. ut in consensu duoꝵ in cegrũ
stet ꝑfectumq conubiũ. Nisi quis du¬
bites anim̃a a uerbo et prius amari
& plus. Prorsus et preuenit᷑ amando
et uincit᷑. felix qui meruit p̃ueni¬
ri in tante bñdictione dulcedins.
felix cui tante suauitatis complexũ
esperiri donatum est. Quod non est
aliud qũa amor castus & sc̃s. amor
suauis & dulcis: amor tante sereni¬
tatis. quante & sinceritatis. amor mu¬
tuus. intimus. ualidusq. qui ñ in
carne una s uno plane in sp̃u. du¬
os iungat: duos faciat iam ñ duos
s unum: paulo ita dicente. Qui ad¬
heret deo: unus sp̃c ẽ. Eł nunc po¬
tius eam suꝑ his audiamus. quã
facile magistram de omuib fecit.
ꝙ magistra unctio: et frequens ex¬
ꝑientia. Nisi forte id melius

Expanded text:
diligit creatura, quoniam minor est; tamen si ex diligit creatura, quoniam minor est; tamen si ex tota se diligit, nihil deest ubi totum est. Propterea, ut dixi, sic amore, nupsisse est: quoniam non potest sic diligere, et parum dilecta esse, ut in consensu duorum integrum stet perfectumque connubium. Nisi quis dubitet, animam a Verbo et prius amari, et plus. Prorsus et praevenitur amando, et vincitur. Felix, quae meruit praeveniri in tantae benedictione dulcedinis! Felix, cui tantae suavitatis complexum experiri donatum est! Quod non est aliud, quam amor sanctus et castus, amor suavis ei dulcis; amor tantae serenitatis, quantae et sinceritatis; amor mutuus, intimus, validusque, qui non in carne una, sed uno plane in spiritu duos jungat, duos faciat jam non duos, sed unum, Paulo ita dicente: Qui adhaeret Deo, unus spiritus est . Et nunc potius eam super his audiamus, quam facile magistram de omnibus fecit et magistra unctio, et frequens experientia. Nisi forte id melius