comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Pitiũ uocatũ uolunt eo qđ hoc genere
marioracula apullinisit editanã
quã in parnaso pitomem serpentẽ
inuindictã maris sagatis insequerte
acole delfici hoc illũ maro ortatis
dicentes ut ait terrentianus. R.¬
Pitium apollinem uocariagunt api¬
tone in mense molis serpentem cuiꝰ
non magis uenena quã magnitudo
t̃rebat hunc apollo sagit tarum
ictibus sternens nominis quoque
spolia repor tauit ut pitius uoca¬
r&ur unde & obhoc insigne uicto¬
riae picicius laracae branida cons
test enim essepi&as &sulle quipius erat
factus est impius ipseperut pi&ate
Nihil abstulit.
uocant aliiuolunt expino picem uoca¬
ri haec agraetis appellatur douia
Nr̃a malem dicere possumus cuius ꝓ¬
babilis splendens lenis & munda.

Expanded text:
autem vocatum volunt eo, quod hoc genere metri oracula Apollinis sint edita. Nam cum in Parnaso Pythonem serpentem in vindictam matris sagittis insequeretur, accolae Delphici hoc illum metro hortati sunt, dicentes, ut ait Terentianus m Apollinem vocari aiunt, a Pythone immensae molis serpente, cujus non magis venena quam magnitudo terrebat. 55. Hunc Apollo sagittarum ictibus sternens, nominis quoque spolia reportavit, ut Pythius vocaretur; unde et ob insigne victoriae Pythia sacra celebranda constest enim esse pietas, etsi ille qui pius erat, factus est impius. Ipse perdidit pietatem, nihil abstulit. vocant. Alii volunt ex pino picem vocari. Haec a Graecis appellatur κλωνία: nos ramalem dicere possumus. Cuius probabilis splendens, lenis et munda.
Abbreviated transcription (Latin):
te concipiunit ostre animalicum¬
omniũ iniaquis uiuenitiũ nomina
centum quad raginta quattuor plini
us ait diuis a ingeneribus beluarum.
serpentiũ cõmuniũ terre & aque. cancrorũ
cancartim. lucus tarũ peloisdum pilipporũ
solearũ. lacertorũ. ut luligo & huiosimi¬
nature intellectu ordinẽ temporũ suorũ
agnoscunt. quedã uerom suis locissine
mutatione uagantur inpiscibus autẽ feminis
Ualiae cõmixtione masculi concipiunt & pari¬
modi aliȩ ponunt ouas ine masculi susceptio¬
ne concepta queidem in sequens suis seminis
iactu profunduntur & quae hoc munere
fucrunt afflata generabilia funt quae
uero profusa non fuerint sterilia per seue¬
rant atq putrescunt. pisces autem quae¬
partus siquid forte insidiarũ terrorsq
persenserint cirta catulos suos quẽ quã
iterũ facu quodã eos sui caloris animare
rant aut corporesuo oblectonatus suis
defendant periculis.

Expanded text:
te concipiunt ostreae. Balte concipiunt ostreae. Balomnium in aquis viventium nomina centum quadraginta quattuor Plinius32, 142 ait, divisa in generibus beluarum, serpentium communium terrae et aquae, cancrorum, concharum, lucustarum, peloridum, polyporum, solearum, lacertorum, et lulliginum, et huic siminaturae intellectu ordinem temporum suorum agnoscunt, quaedam vero in suis locis sine mutatione vagantur. In piscibus autem feminis aliae commixtione masculi concipiunt et parios: aliae ponunt ova sine masculi susceptione concepta, quae iterum insequentis sui seminis jactu perfunduntur: et quae hoc munere fuerint afflata, generabilia fiunt: quae vero perfusa non fuerint, sterilia perseverant aut putrescunt. Piscium autem partus, si quid forte insidiarum terrorisque praesenserint circa catulos suos quemquam miterum fotu quodam eos sui caloris animare,rant, aut corpore suo objecto natos suos defendant a periculis.
Abbreviated transcription (Latin):
uisa & cognita sunt pisciũ uero postea
paulatim cognitis generibus nomina insti¬
tutaI sunt. aut ex similitudine terres¬
triũ  animaliũ aut exspeciar ꝓpria.
siue moribus seu colore. uel figura aut sexo
ex similitudine terrestriũ ut rane & untu¬
li aleonis & nigrimeruli. & paui diuerso
colore dorsꝗ & collo pato & turdi albo ua¬
ru& c&era quae sibi uxta species terres¬
trium animaliũ Nomina uinidicauert
exmoribus terrestrium ut canes in ma¬
ri a terrenis canibus nuncupati quod
mordeant & lupi quod in probrauara¬
citare alius ꝓsequatur a colore ut
umbra qui a colore umbrȩsunt & au¬
rate quia inicapite auricolorem ha¬
berit & auarii auari&ate quos uulgo
tructas uocant: asigura ut orbis
quirotunidus est totusq ii capite
constat. ut solia quidsit instar
calciamentoꝵ solũ.
Asexu ut mascu lus quod sit bellens
masculus. eiꝰ enim coitu concipe¬
re hȩcbellia ꝑhibetur.
Hinc &masculi conclearũ corũ lacer¬

Expanded text:
visa et cognita sunt. Piscium vero postea visa et cognita sunt. Piscium vero postea paulatim cognitis generibus nomina instituta sunt aut ex similitudine terrestrium animalium, aut ex specie propria sive moribus seu colore, vel figura, aut sexu. Ex similitudine terrestrium: ut ranae et vituli et leones et nigri meruli et pavi diverso colore, dorso et collo picti, et turdi albo varii, et cetera quae sibi iuxta species terrestrium animalium nomina vindicaverunt. Ex moribus terrestrium: ut canes in mari a terrenis canibus nuncupati, quod mordeant; et lupi, quod inproba voracitate alios persequantur. A colore: ut umbrae, quia colore umbrae sunt; et auratae, quia in capite auri colorem habent; et varii a varietate, quos vulgo tructas vocant. A figura: ut orbis, quia rotundus est totusque in capite constat; ut solea, quod sit instar calciamentorum soleis. A sexu: ut musculus, quod sit ballenae masculus; eius enim coitu concipere haec bellua perhibetur. Hinc et musculi coclearum, quorum lac
Abbreviated transcription (Latin):
riq putauert̃ ꝓpterea non ani¬
mã uiuã sed reptilia animarum
uiuarũ pisces esse appellatus quo
eis nulla memoria sit nec aliqua
uita ueludrationi uicinior sed
fallit eos experientia minor nã
quidã scripserunt quae anima¬
duertere potuert̃ in uiuaris
pisciũ multa miranda sed &iam
si falsa scripserunt. memoriã
tamen pisces habere cercissimu.
ẽ. quod ipsesum expertus haec ex¬
periantur quipossunt & uolunt
Nã quidã fons magnus bellensium
regionũ fere plenus. ẽ piscium
solenit autẽ homines desuꝑ inti¬
entes eis aliquid iacere quod sibi
uel praeripiant confluenites
uel interse diripiant concer¬
tantes quo. partu ad suefacti
deambulantib: suꝑ oram fontis
hominibus ipsi quoq: cũ eis gregatim nutando
cunte trecedunt expectantes unde aliquid
iactanit quoꝵ praesentiã sentiunt. pecorib¬
aut̃ &uestus & uolatilib antea homines no¬
mina in posuerunt quã pis cibus quia prius

Expanded text:
 putauerunt propterea non ani putauerunt propterea non animam uiuam, sed reptilia animarum uiuarum pisces esse appellatos, quod eis memoria nulla sit nec aliqua uita uelut rationi uicinior; sed fallit eos experientia minor. nam quidam scripserunt, quae animaduertere potuerunt in uiuariis piscium, multa miranda. sed etiamsi forte falsa scripserunt, memoriam tamen pisces habere certissimum est. quod ipse sum expertus, et experiantur, qui possunt et uolunt. nam fons quidam magnus Bullensium regionum fere plenus est piscium. solent autem homines desuper intuentes eis aliquid iacere, quod sibi uel praeripiant confluentes uel inter se diripiant concertantes. quo pastu adsuefacti deambulantibus super oram fontis hominibus ipsi quoque cum eis gregatim natando eunt et redeunt, expectantes, unde aliquid iactent, quorum praesentiam sentiunt. noautem et bestiis et volatilibus antea homines nomina inposuerunt quam piscibus, quia prius
Abbreviated transcription (Latin):
montib: copia aut fluuius iNter¬
lauentib: transitus inpeditur sed
unus natura in prȩssus tam quã
patriae finibus unum quemq
sese tenere & ultra in colas ꝓde
sus pectũ sunt enĩ tamen aliqua
genera pisciũ quae non in genui
facilitate loca mutent sed fouen¬
di pastus necessitate quemopor¬
tuno & qua legitimo ꝓcurantes
flatus petunt & adillud septt̃ triona¬
lio mare partium quadã nature lege
uiolento impocu profluentes ꝑgunt¬
enĩ astatis tempone ad sracũ ponti
eoquod reliquomaris sinu hicsimus dul¬
cior sit non eũ tamdiu solei fr&o quã¬
diuc&eris inmoratur eaq: fit causa
ut nonom nẽ aqua exauriat quaedules
& generare & partus possit proprio
enutrire quã teneris faus laborẽ
aliene regionis ferreuix posseNT
eoqđ uenerit agmine reuertuntur
quis piscib haec anuntiat loca aut p̃
uersorũ suũ in fundit imperium
qui mutis ammantibus naturalis
discipline ordinẽ tribuit nãple¬

Expanded text:
montibus copia aut fluuiis intermontibus copia aut fluuiis interlabentibus transitus inpeditur, sed usus natura inpressus tamquam patriae finibus unumquemque sese tenere et ultra incolas prodire sigere. Sunt tamen aliqua genera piscium, qui non ingenii facilitate loca mutent, sed fovendi partus necessitate; quem opportuno atque legitimo procurantes flatus petunt, et ad illud Septentrionalium mare partium quadam naturae lege m pontum violento impetu profluentes. Quenim aestatis tempore ad fretum Ponti, eo quod reliquo maris sinu hic sinus dulcior sit. non enim tamdiu sol ei fluctu quamdiu ceteris inmoratur, eaque mari causa ut non omnem aquam exhauriat, quae dulcis  generare et partus possint omnesque enutrire, quod teneri fetus laborem alienae regionis ferre uix possinteo quo uenerant agmine reuertunturquis piscibus haec adnuntiat loca, praeciiuersorum suum infundat imperium, qui tacitus mutis animantibus naturalis disciplinae ordinem tribuat, n
Abbreviated transcription (Latin):
mine qđ enĩ nobis est sp̃s ita illis aqua uiuen¬
diministrat substantiã non int̃ duso com
sublatideaqua sine substantia sua uiuies se
non possunt & causa manifesta est qm̃ nob̵
quas nunc plicant & colligunt nunc explicaNT
atq: ad periunt. in hanc ergo collectionẽ
xaꝑtionem. dum sus cipitur aqua & trans¬
mittitur acpenarat respirationi
sedutrasq: partes armate sunt dentib:¬
trans mittanit. nesidiutius cibum
dentib: eorum esca possit auferri
tamen escaurus in hisruminare
ꝑhib&ur. ut ferunt hii quibus fuit
minutis uermibus sunt tamen quiin¬
uicem redeborent & sua carne
pascuntur : minor apud illos esca
maioris est rursum ipse maior
aualidiore in auditur & fit esca
alteris predatur alieni & inunũ¬
sane sine quadã dotenature mane
domicilia hab&q sui generis nul¬
lus excedat non incursat alienus.¬
maris alitur & gignitur. illud in
alio deniq: non repperies confusa
genera piscium sed qđ hic abundat
alibi deest & iterũ sullesinus maris

Expanded text:
qua. sicut nobis spiritus ita illis aqua uiuendi ministrat substantiam. nos intercluso commsublati de aqua sine substantia sui esse non possunt. et causa manifesta est, quoniam quas nunc plicant et colligunt, nunc explicant atque aperiunt. in hac ergo collectione et apertione dum suscipitur aqua et transmittitur ac penetrat, respirationis sed utraque pars armata est dentibqua sunt et, si diutius cibum dentibus eorum esca posset auferri tamen scarus in his ruminare perhibetur, ut ferunt quibus autminutis vermibus. Sunt tamen qui invicem se devorant, et sua carne pascuntur. Minor apud illos esca majoris est, rursus ipse major a validiore invaditur, et fit esca alterius, praedator alieni. Itaqvero sine quadam dote naturae manerdomicilia habet, quae sui generis nullus excedat, non incurset alienusmaris alitur et gignitur, illud in alio. denique non repperies confusa genera piscium, sed quod hic abundat alibi deest iterum. ille sinus maris
Abbreviated transcription (Latin):
quatur phisicam apud grecos primus prȩ¬
scrutatus est tales milesius unus ex septẽ
illis sapientibus hic enim ante alius caeli
causas atq: uim rerum naturaliũ contẽ¬
plata ratione suspexit quam post modũ
plato inseptem definitiones distribuit.
id est aruhm&ica. geu̾metricã musicã

Expanded text:
atur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium, contemplata ratione, suspexit, quam postmodum Plato in quatuor definitiones distribuit, id est, arithmeticam, geometriam, musicam
Abbreviated transcription (Latin):
Scimus aut̃ reptilia dicigenera serpentium
eo qđ suꝑ t̃rã repunt. sed multomagis omne
quod natat reptandi hab& uel speciem uel
pore qđ trahunt suꝑ quȩdã dorsu a quarũ
unde &dauidait. hoc mare magnum
& spatiosum illic reptilia quorum non est.
usum & natandi in aquis officiũ habeanT
anfienim graecae utrumq dicitur
id est quia & maquis& in terris uiuunt.
ut foce crodilli ippopotami. id est & qui flu¬

Expanded text:
scimus reptilia. dici genera serpentium eo quod super terram repant, sed multo magis omne quod natat reptandi habet uel speciem uel pore, quod trahunt super quaedam dorsa aquarum. unde et Dauid dixit: hoc mare magnum et uirtutum; illic reptilia, quorum non est usum, et natandi in aquis officium habeant. Anfi enim Graece utrumque dicitur, id est, quia et in aquis et in terris vivunt, ut focae, crocodili, hippopotami hoc est, equi flu
Abbreviated transcription (Latin):
est. iNt̃ pastes ex pace conuemiens.
quisq facit placitũ uero &iã nolens con¬
pellitur ueluti quando quisq paratus
sit iniudicio ad respondendum qđ nemo
potest dicere pactũ sed placitum.

Expanded text:
 inter partes ex pace conveniens squisque facit; placitum vero etiam nolens conpellitur, veluti quando quisque paratus sit in iudicio ad respondendum; quod nemo potest dicere pactum, sed placitum.
Abbreviated transcription (Latin):
Pistrinũ dictũ. quasi pilistrinũ quia
pilo antea tundebant granũ. unde
& apud uaeres non molitores sed
pistores dicti quasi pinsores apin
dendis granis frumeniti molarũ
enim usus nondum erat sed granũ
pila findebant unde &uir gilius
nunc torr&e igrustuges Nunc
frangite saco.¬

Expanded text:
pistrinum dicitur quasi pilistrinum a pilo, quia pilo antea tundebant ibi et findebant granum, unde et apud veteres non molitores dicti sed pistores, quasi pinsores a pinsendis granis frumenti, idest terendis; molarum enim usus nondum erat, sed granum pilo ibi findebant; unde et Virgilius ‘nunc torrete flammis fruges, nunc frangite saxo
Abbreviated transcription (Latin):
isidor. Pira est. quae in modum ȩre ex lignis construi
sol& ut ardeat. piro enim. ignis dicitur.
sed pira est ipsa lignorum congeries cum
non ard&. rogus est cum ardereceperit.
bustum uero iam exus tum uocatur

Expanded text:
r. Pyra est, quae in modum arae ex lignis construi solet, ut ardeat. Pur enim ignis dised pira est ipsa lignorum congeries, cum nondum ardet, rogus est cum ardere ceperit; bustum vero iam exustum vocatur
Abbreviated transcription (Latin):
haec ultra omma excelsitatem quȩ fieri sa¬
manupossunt unde et mensuram
um brarum egresse nullam habere
umbra dicuntur. tali autẽ edificio
surgunt. ut a latitudine incipiant.
& in anigustum finiantur sicut ignis
pir enim dicitur ignis hos egrptus
hab&: apud maiores enim potentes
aut submontibus aut in montibus
sepeliebantur unde tractum est.
ut super cadauera aut piramides
aut ingentes columne conlocarent.
Piramis est figura quȩ in modũ ignis
ab ãplo in acumen consurgit ignis
enim apud grecos prrin appellantur.
Pira necrogum ħłnt. pira est cons¬
tructio lignorũ antequam ignis ad¬
motus sit. rogus est dum ardoe
bus tum uero post quã arsit.

Expanded text:
 ultra omnem excelsitatem quae fieri manu possit, unde et mensuram umbrarum egressae nullam habere umbram dicuntur. Tali autem aedificio surgunt ut a lato incipiant et in angusto finiantur sicut ignis; πῦρ enim dicitur ignis. Hos Aegyptus habet. Apud maiores enim poaut sub montibus aut in montibus sepeliebantur; inde tractum est ut supra cadavera aut piramides fierent aut ingentes columne collocarentur. Pyramis est figura, que in modum ignis ab amplo in acumen consurgit. Ignis enim apud Grecos pyr appellatur.piram et rogum. Pira est constructio lignorum, antequam ignis admotus est; rogus est dum ardet; bustum uero postquam arsit.
Abbreviated transcription (Latin):
is đ  Pirus uocata uid&᷑ qđ imnignis speciȩ deforma¬
taost nam hoc genus pomab amplo incipit
& in angustum finit sicut ignis pirus autẽ
arbor fructus autẽ piricest. cuius
multe idus pecies exquibus crustumia sunt
pira ex parte rubentia ab oppido crusto¬
mio nominata. poma piriiumentis iN¬
posita uel si pauca uebementer onerosa
habent aliquid coloris unde plerumq
dissoluunt stomacho inherentem fleg¬
mã desissimam dulcia quae sunt a quati
& saluti soporis nhl indeneq frigidi

Expanded text:
 Prius vocata videtur quod in ignis speciem deformata est; nam hoc genus pomi ab amplo incipit et in angustum finit, sicut ignis. Pirus autem arbor, fructus eius pira est. Cuius multae species, ex quibus Crustumia sunt pira ex parte rubentia, ab oppido Crustumio nominata. Poma piri iumentis inposita, vel si pauca, vehementer onerosa se aliquid et caloris unde plerumque dissoluunt stomacho inhaerentem flegmatis densitatem. Dulcia cum sint aquati et soluti saporis, nihil in se neque frigidi
Abbreviated transcription (Latin):
manꝑ ꝑmariami operonib: ledib:
& fugatibos non solum nauium.
cũ meatus sed &iã insulas ꝓuincias¬
quaeuas tanitibus quos primus
igneus pompeius post multam
uastationem quã terremuri quȩ
diregerat mira celeritate
con pressit.

Expanded text:
ioparonibus levibus et fugacibus, non solum navibus commeatus, sed etiam insulas provinciasque vastantibus. Quos primum Gnaeus Pompeius post multam vastationem, quam terra marique diu egerant, mira celeritate conpressit
Abbreviated transcription (Latin):
thologum nr̃m mosen quiunum dm̃
p̃uener̃ hac ꝑ hoc quanitũ ad graecos
ad tin& inqua lingua litterȩ huiussłi.
maxime feruer̃ Nibilhabent unide
sapientiã suã iactent que religio nr̃a
ubiuera sapientia est. si non superior
saltim uideanitur antiquior.
& pilo dicitur apila ubi pigmentum
contunditur

Expanded text:
theologum nostrum Moysen, qui unum uerum theologum nostrum Moysen, qui unum uerum praeuenerunt; ac per hoc, quantum ad Graecos adtinet, in qua lingua litterae huius saeculi maxime ferbuerunt, nihil habent unde sapientiam suam iactent, quo religione nostra, ubi uera sapientia est, si non superior, saltem uideatur antiquior. pilo dicitur a pila, ubi pigmentum contunditur
Abbreviated transcription (Latin):
Piperis arbor Nascitur inindia in latere
montis caucasi quos oliob uersus est folia.
adiuniperi similitudinem cuius siluas ser¬
pentes custodiunt sed in cole regionis illius
cũ mature fuerint. incendunt eadem loco¬
& serpentes igne fugaritur. & inđ exflãma
natura piperis alba est. cuius quidem di¬
uersus est fructus Nam quod in maturũ . ẽ
piꝑ. longum uocatut. quod incorruptum
ab igne piꝑalbũ. quod uero cuterugosa &
nigra fuerint excalore ignis trah& & colo¬
rem & nomeni piꝑ silue est u&ustum est
sigraue : nouellum uitanda est autem merca¬
torum fruas solent enim u&us tissimopiperi
humecto argenitis spumam aut plumbum
ad spargere ut pondorosum fiat.

Expanded text:
Piperis arbor nascitur in India in latere montis Caucasi, quod soli obversum est: folia juniperi similitudinem habent, cujus silvas serpentes custquum maturae fuerint, incendunt, et serpentes igni fugantur; et inde ex flamma natura piperis alba est, cuius quidem diversus est fructus. Nam quod inmaturum est, piper longum vocatur, quod incorruptum ab igni, piper album; quod vero cute rugosa et horrida fuerit, ex calore ignis trahit et colorem et nomen. Piper si leve est, vetustum est; si grave, novellum. Vitanda est autem mercatorum fraus; solent enim vetustissimo piperi humecto argenti spumam aut plumbum aspargere ut ponderosum fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
Pinna & calamus. instrumenta scribe
sed calamus arboris est. pinna
auis diius cacumen indiade diuidit᷑.
In toto corpore unitate seruata
credo ꝓpt̃ mysterium ut duobus
apicibus u&us & nouum testam̃tũ
signar&ur quibus exprimitur
uerbi
sacramenitum sani¬
ne passionis efsusum
dicta autem pinna

Expanded text:
i qualitate. Instrumenta scribaesed calamus arboris est: penna avis, cujus cacumen in duo dividitur, in toto corpore unitate servata credo, propter mysterium, ut in duobus apicibus Vetus et Novum Testamentum signaretur: quibus exprimitur verbi Sacramentum sanguine passionis effusum. Dictus autem ca
Abbreviated transcription (Latin):
siđr. Pinus arbor picea ab acumine foliarum uocita
pinum enim antiqui acutũ Nomina uerunt.
pinum autẽ aliã pitin aliã graeci peucer uocant.
quamnos piceam adicimus eoquod desud&
picem Nam & specie differurit ingermani
autem ini sulisbuius arboris lacrime lectuũ
ggnit. Gutta enim defluens rigore uel tem¬
pore in soliditate durescit & gemmã facit.
dequalitate sua & nomen accipiens id est
sicinum eo qđ succisit arboris pinis. credit᷑
ꝓdesse cunctisq subea asseruntur sicut
ficus Nocere omnibus nudei autem pinoꝵ¬

Expanded text:
. Pinus arbor picea ab acumine foliorum vocata. Pinum enim antiqui acutum nominabant. Pinum autem aliam pitin, aliam Graeci πέυκην vocant, quam nos piceam dicimus, eo quod desudet picem. Nam et specie sibi differunt. In Germaniae autem insulis hujus arboris lacryma electrum gignit. Gutta enim defluens rigore vel tepore in soliditatem durescit, et gemmam facit de qualitate sua nomen accsuccinum, eo quod succus sit arboris. Pinus creditur prodesse cunctis, quae sub ea seruntur, sicut ficus nocere omnibus. Potest autem timo
Abbreviated transcription (Latin):
pinna apendendo id est auolando
dicta. unđ &pendere. uolucres
enim pinnarum auxilio nouent᷑
quandose aerimandanit.
Pinaces dicuntur ymagines miri de¬
pictae id est tabulȩ marmoreae
aequales sint pinaces genereuasorũs:¬

Expanded text:
Pinna a pendendo, id est a volando, dicta; unde et pendere. Volucres enim pinnarum auxilio moventur, quando se aeri mandant.Pinaces dicuntur imagines mire depictae, id est tabulae marmoreae aequales. Item pinaces genera uasoru
Abbreviated transcription (Latin):
habemus haec quem nos possuimus
more uulgato uocare pincerniam
uec uile put&ur. officium cũ apud
reges barbaros usq: hodie maxime
dignitatis fit regit poculum por¬
rexisse

Expanded text:
mus, quem nos possumus more vulgi 366 vocare pincernam. Nec vile putetur officium, cum apud reges barbaros usque hodie maximae dignitatis sit, regi poculum porrexisse
Abbreviated transcription (Latin):
Pirgus dictus. qđ ꝑeum tessere ꝑgurT.
siue quod turris speciem habeat. Nã
Tirricius dictus est quia hic as siduo uel
iNcertã me uel in ludu puerili sepius
frequeritabatur.
Pirricius dictus apirro filio acillius¬
eoquod a summus patris armatus
eodem maro salutauerunt uNđ
& piricia iuuenita apud graecos
saltatio dicitur.
igriibus nuncupatus:
grecae erum ignis
piro uocatur.
iste est enim quiini
galliam adq spaniam quasi
dein dustria munimentum inat̃iac&.¬

Expanded text:
Pyrgus dictus, quod per eum tesserae pergant, sive quod turris speciem habeat. Nam Pyrrichius dictus est, quia hic assidue, vel in certamine, vel in ludo puerili saepius frequentabatur. dictus sic a Pirro filio Achillis, quia ad funus patris armatus eo metro saltaverit, unde et pirrichia apud Grecos saltatio dicitur.ignibus nuncupatus: Graece enim ignis pyr vocatur. Iste est, qui inter Galliam atque Hispaniam quasi industria munimentum interjac
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑibetur inuenta ut homeros dicit. hauic
quidem glosidem uocant. quod dulcis sapo¬
rissit uel pentoro finum anumero granoꝵ
uelut alii dactilos adigitorũ similitudinem
nascitur insiluis

Expanded text:
hibetur inventa, ut Homerus dicit. Hanc quidam glycysiden vocant, quod dulcis saporis sit, vel pentorobinam a numero granorum; vel, ut alii, dactylos a digitorum similitudine. Nascitur in silvis
Abbreviated transcription (Latin):
parsorationis si prioremnaturalitero
longam hab& dultimam breuencir¬
cum flecutur ut musa. Aliter acuitur
trisyllaba parsorationis simediam bre¬
uem hab& ut tybia. Tunc primama cui¬
mus siuero naturalit̃ longam hab&
secundam & ultimam breuẽutm &ellus
tunc mediam circum flectimus t&ra sel
syllabarũ rinentur. Grauis accentus
cum uno accentu ponipotest indictiont
unacum utrisque numquã ut catullus
in conposita dictione unus accentus est
diquac inlitore conspicitur sus Ne
uł discernende ambiguitatis causa
utergonam cum producitur go. cau¬
sam significat cum corripitur con¬
luntionem

Expanded text:
pars orationis si priorem naturaliter pars orationis si priorem naturaliter longam habet et ultimam brevem, circumflectitur, ut 'Musa'; aliter acuitur. Trisyllaba pars orationis si mediam brevem habet, ut 'tibia', tunc primam acuimus. Si vero naturaliter longam habet secundam et ultimam brevem, ut 'Metellus', tunc mediam circumflectimus. Tetrasylsyllabarum retinentur. Gravis accentus cum uno accentu poni potest in dictione una, cum utrisque numquam; ut 'Catullus'. In conposita dictione unus accentus est.'Viridique in litore conspicitur sus' ne vel discernendae ambiguitatis causa, ut 'ergo'. Nam cum producitur 'go' causam significat; cum corripitur, coniunctionem
Abbreviated transcription (Latin):
Acantus quigracȩ ꝓsodia dicitur exgre¬
nom̃ de uerbo ad uerbum expressumt̃
Retns aut habent &ailia nomina Namuntꝰ
accentus &tonus & tenores dicunt.
quia ibi sonus crescit & desinit. Ac¬
tum sit sicut aduerbium quia iuxta
uerbum est. Acutus accentus dictus. A cceptur
Qđ acuat & crigat syllabam. Grauis
quod diprimat &deponat. Cenima
trarias acuto circum flex quia decu¬
to & graui constat. Incipiens enimab
Acuto ingrauem desinit. Atque itadũ
a scendit & descendit circum flex effi¬
citur. Acutus aut̃ & circum flexus si¬
miles s̃ nam uterque lcuat syllabam
Grauis contrarius uid&ur ambobus. VrgA ce¬
nam semꝑ de primit sellabas cum illile¬
uent. Utest undeuenit titan. & nox
ibisidera condit. Vn de hicgrauis est
minus cnim sonat quam acutus &cir plđł¬
cũ flexꝰ Mono sillaba aut̃ parsora eab¬
tionis Sinatur aliter breuis estutuir
aut positione longaut ars: Acutum
Accentum habebit᷑. Siueronatur alit uat A¬
longaut rescir cũ flexum. Dissellabai

Expanded text:
centus, qui Graece prosodia dicitur ex Graenomen de verbo ad verbum expressum est. Latini autem habent et alia nomina. Nam accentus et tonos et tenores dicunt, quia ibi sonus crescit et desinit. Actum fit; sicut adverbium, quia iuxta verbum est. Acutus accentus dictus est, quia acuat et erigat syllabam. Gravis, quod deprimat et deponat; est enim contrarius acuto. Circumflexus, quia de acuto et gravi constat. Incipacuto in grauem desinit atque ita, dum ascendit et descendit, circumflexus efficitur. Acutus autem et circumflexus similes sunt; nam uterque leuat syllabam. Grauis contrarius uidetur ambobus; nam semper deprimit syllabas, cum illi leuent, ut Vnde uenit Titan et nox ubi sidera condit. Vnde hic grauis est; Minus enim sonat quam acutus et circumflexus. Monosyllaba autem pars orationis si naturaliter brevis est, ut 'vir', aut positione longa, ut 'ars', acutum accentum habebit. Si vero naturaliter longa, ut 'res', circumflexum. Disyllaba
Abbreviated transcription (Latin):
Accfali. her&icidicti idẽsinecapitenul
lus eorum repperitus auctor a quo exor¬
tisunt hitrium calcidonensium capi¬
tuloꝵ inpumatores duarum in xp̃osubs¬
tantiã rum ꝓpri&atemn negant a

Expanded text:
Acephali dicti, id est sine capite quem eorum reperitur auctor, a quo exorti sunt. Hi trium Chalcedonensium capitulorum inpugnatores duarum in Christo substantiarum proprietatem negant,
Abbreviated transcription (Latin):
mia athenarum ubi idẽ platodocebat ÷ hi
omnia incerta ẽe definiunt necesse aliqđ
in rebus quod itasituerum utnsitambigũi
Vnde & contra phisiciscire aliquid defi¬
niunt ut a cademicinibil

Expanded text:
mia Athenarum, ubi idem Plato docebat. Homnia incerta esse definiunt nec esse aliquid in rebus quod ita sit uerum ut non sit ambiguum. Vnde etcontra fisici scire aliquid definiunt, Academici nichil
Abbreviated transcription (Latin):
Achates gemina reꝑta primum in sicilia
iuxta flum̃ cius dem nominis postea pla¬
rimis interris. Estautemni grababens
inmedio circulos nigros & albos iunc
tos & uariatos similisematiti magis
suffictu carum secreditur tempesta¬
tes auertuñ flumina sistunt

Expanded text:
a est, reperta primum in Sicilia juxta flumen ejusdem nominis, postea plurimis in terris: est autem nigra, habens in medio circulos nigros, tos et variatos, similis haematiti. Magi suffitu earum, si creditur, tempestatus avertunt, flumina sistunt
Abbreviated transcription (Latin):
Achademiam archesila sprimus reppe¬
ritcuius sectator fuit democritus quidix̃
tam quam in puteo altout fundus nullus sitita
in occulto iacereueritatem indo cõmentant᷑
a chedemiam. id est ex incerto uerutitemo¬

Expanded text:
c sectam Archesilaus chirenaicus reperit, cuius sectator fuit Democritus; qui dixit tamquam in puteo alto, ubi fundus nullus sit, in occulto iacere veritatem. Inde commentatur Academiam, id est ex incerto veritatem
Abbreviated transcription (Latin):
quilonis parter acedoniae coniungitꝰ
uł potius attice qui locus istemos uocatus
ubi est corintbus habensinattica adbo¬
ream non longe athenas ciuitatem
undiq septa estmari. Aborient e cnimhab&
myrtecuonare. Abcuro crxicum. Ameri¬
die lonium. Abafrico & occasu cassiopas
insulas. A sola septem trionali parte ma¬
chedoniac uł atice teriue coniungitur
huius Napud est urbs corintbus grociȩ decdi¬

Expanded text:
quo Macedoniae coniungitur uel potius Atticae; qui locus Isthmos uocatur, ubi est Corinthus, habens in Attica ad boream non longe Athenas ciuitatemundique septa est mari. Ab oriente enim habet Mirtheum mare, ab euro Creticum, a meridie Ionium, ab Africo et occasu Cassiopas insulas, a sola septentrionali parte Macedoniae vel Atticae terrae adjungitur. Hujus caput est urbs Corinthus, Graeciae decus
Abbreviated transcription (Latin):
Multifico frequenter mulceo¬
mulcertenim blandireẽ uł utrbis blan¬
dis delinire animumtrans latio amul¬
so iđ melle quod acceptum linire fauces
idolentos auto pplaccũs ordidus stomacũ

Expanded text:
Mulcito, frequenter mulceoMulcere enim blandiri est uel uerbis blandis delinire animum, a mulso id est melle, quod acceptum lenire solet fauces dolentes aut oppletum sordibus stomachum
Abbreviated transcription (Latin):
siđ mn iricę quam latinitramuriciãuocant
examaritud in enominata gustłsenimeiꝰ
nimis amarus esthaec arborinsolitudine
& saxosa humonascitur ex qua&iamar¬
concitari dicuntur

Expanded text:
 Myrice, quam Latini tamaricum vocant, ex amaritudine nominata; gustus enim eius nimis amarus est. Haec arbor in solitudine et saxosa humo nascitur; ex qua etiam art odia, concitari dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
mensura liquido¬
rum haccemensura accepitnomen me¬
tron enĩm ensuram dicunt grecietinde
appellata metritalic& ur naetanpfo¬
ra etreliqua huius modimensurdrum
sinttamenista hoc nomen ad enarii nume¬
riperfectione accepit
M&rum adomnem mensurã pertin&
m& rumenim greclatincmensuradicit᷑
nam & ciatum mensura est &amphoram̃¬
sura est: & quicquid plus minus ueapit
mesura est. sed ideo hoc nom̃ specialitersi¬
bi ad sumpsit. quod sit mensura perfati
numeri. iđ denarii
Metreta una. ut quidam dicunt hab& sex¬
tarios decem mensura aut̃ grecem& ron
dicit᷑ unde et metretdaippellatur motan inet¬
dum uero quod mensura hebreum nom̃ ẽ¬

Expanded text:
mensura liquidorum: haec a mensura accepit nomen: metron enim mensuram dicunt Graeci, et inde appellata metreta. Licet et urna et amphora et reliqua hujusmodi nomina mensurarum sint, tamen ista hoc nomen a denarii numeri perfectione accepit. Metrum ad omnem mensuram pertinet. μέτρον enim Graece, Latine mensura dicitur. Nam et cyathus mensura est, et amphora mensura est, et quidquid plus minusve capit, mensura est. Sed ideo hoc nomen specialiter sibi assumpsit, quod sit mensura perfecti numeri, id est, denariiMetreta una, ut quidam dicunt, habet sextarios centum. Mensura autem Graece μέτρον dicitur, unde metreta appellatur. Notandum vero, quod mensura Hebraeum nome
Abbreviated transcription (Latin):
quinq: cubitorum similis spine quam
a cantũ dicuntꝰ cuius guita uiridisatq
a mara undeet nomen accepit myrra
guita eiꝰ sponte manansp̾ciosior ẽ
elicita corticis uulnercuilior iudicatur
s armentacius antbes ignibus fouent
Quoꝵ fumo satis noxionisi cidodorem
storacisoccurrant᷑ plerumq: in sana¬
biles morbos contrabunt mrrra autẽ
trogo dite ab insula arabia dita ubime¬
lior colligitur & purior mrrra¬

Expanded text:
quinque cubitorum, similis spinae, quam achanton dicunt. Cujus gutta viridis atque amara: unde et nomen accepit myrrha: et gutta ejus sponte manans pretiosior est: elicita corticis vulnere vilior judicatur. Sarmenta ejus Arabes ignibus fovent: quorum fumo satis noxio, nisi ad odorem storacis occurrant, plerumque insanabiles morbos contrahunt. Myrrha autem Troglodytica ab insula Arabiae dicta, ubi melior colligitur et purior
Abbreviated transcription (Latin):
& soloccismus in poemate schema nominatur
und eetdictio quetrans formatione conponit᷑
sit libro quindecim lapulius sedͥmetaplas¬
mus in uncipaste orationis fit m&amorfos¬
cosuero : in omni sericie uerborum omñs mela¬
plusmi que madmadum pedes sepede capi¬
te sepede medio sepedefine siue contrarusun
sic&meta plas morums peciessibi contraries s̃¬
V &ate sis est quae mititanimos iudicium
cuminses pr&erittis autfuturas. hocmodo
reuocte aementes adspectaculum expug¬
nantemi sereciuitattis & uidercuos creditt
incendico cedes rapinas direptiones. libe
dationes senum in fucurum autemanti¬
cipatiocorum dedicturus est ad uersa¬
rius uttillium promilone cummittit ani¬
mos iudiciũ in eum reipublicȩ statum
fcicuirus est ctiam siccus omilo nedo¬
dios uiuer&¬

Expanded text:
et solecismus in poemate schema nominatur. et solecismus in poemate schema nominatur. unde et dictio, quae transformatione conponitursit libros quindecim uel Apuleius; sed metaplasmus in una parte orationis fit, metamorphoseos uero in omni serie librorum. omnes metaplasmi, quemadmodum pedes saepe de capite, saepe de medio, saepe de fine sibi contrarii sunt, sic et metaplasmorum species sibi contrariae sathesis est, quae mittit animos iudicum in res praeteritas aut futuras, hoc modo: 'Revocate mentis ad spectaculum expugnatae miserae civitatis, et videre vos credite incendia, caedes, rapinas, direptiones, liberdationes senum'. In futurum autem anticipatio eorum, quae dicturus est adversarius, ut Tullio pro Milone, cum mittit animos iudicum in eum reipublicae statum, qui futurus est, etiamsi occiso Milone Clodius viver
Abbreviated transcription (Latin):
rũ inter barbarisinum & łiguras hoc t
latinam & perfeccam locutionem m&a¬
plasmumee quiinuno sermonẽ fitratione
uitiosus incersolecisinum aũt & schenia hoc
inter ẽ. quod persectã sermonum conexio¬
nem. figura ẽ quefit in contextis ermonũ
ratione nuitiosa. ergoratione &aplas¬
peritia. & inperitia fiunt autẽ adordinatũ¬
in & aplasmus ẽ tnens formatio quȩdam
recci soluti qͦue sermonis in alterã speciẽ
para goge. a feresis. sincopȩ. a poco peec¬
tasis. sistole diere sis episinalĩ fe. sinali¬
fe en limpsis. antitesis. in&atesis.
VIN&a plasmus grȩca lingua latin&
tnens formatiodiitur que fit in uno uerbo¬
ꝓptermetrineces sitatem & licentiam poda¬
rum. fit meca plasius perconpositiones
pastium diuessarun m& aenim gratã
diutur ꝑ lasinata fingere quod ẽcomponest
ultmns formare & fit hocdeorandi metri
ratioͣbarbarifmus in prosauitium : in carmi¬
nac meta plasmꝰ c̃. quia sic in una paste ora¬
tionis fitm & aplasmus sic barbaris mus. sic̃

Expanded text:
um inter barbarismum et lexin, hoc est latinam et perfectam elocutionem, metaplasmum esse, qui in uno sermone fit ratione vitiosus. item inter soloecismum et schema, id est perfectam sermonum conexionem, figura est, quae fit contextu sermonum ratione vitiosa. ergo metaplasperitia et inperitia. Fiunt autem ad ornatuaplasmus est transformatio quaedam recti solutique sermonis in alteram speciem paragoge, aphaeresis, syncope, apocope, ectasis, systole, diaeresis, episynaliphe, synaliphe, ecthlipsis, antithesis, metathesis. metaplasmus Graeca lingua Latine transformatio dicitur. qui fit in uno uerbopter metri necessitatem et licentiam poetarum. fit metaplasmus per conpositionem partium diuersarum: meta enim Graece per dicitur; plasmare, fingere; quod est conponere uel transformare. et fit hoc decorandi metri ratio. barbarismus, in prosa uitium, in carmine metaplasmus est; quia sic in una parte orationis fit metaplasmus, sicut barbarismus. sicut
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ multitudinem turbam hocinterẽ.
Imultitudonum erofuit turba loco
possunt enimpauciin angustotur¬
bam facere

Expanded text:
Inter multitudinem et turbam. Multitudo numero fit, turba loco. Possunt enim pauci in angusto turbam facere
Abbreviated transcription (Latin):
Militia amilitib: dicta autãmultis
quasimultitia quasi negotiũ multoꝵ
auta molererum quasi mola&ia
Milim indrum uulgus uocat propt̃
quod alicationemmentis inducat
haec uerba loscamus appellantur

Expanded text:
Militia a militibus dicta est, aut a multis, quasi multitia, quasi negotium multorum, aut a mole rerum quasi molitia. MILIMINDRUM Vulgus vocat, pro eo qud elevationem mentis inducat; haec herba Hyosciamus appellatur
Abbreviated transcription (Latin):
Millȩ diccus qui milleerant anteimu
mero uno uł quia unus ẽ ex milledec¬
tus. romulus autẽ primus expopulor
milite sumpsit et appella uitdiber uero
primus miliciceor dinem docuitmiles
autor dinarius dicitur autextraordinarꝙ¬
isđ Miliaria mensura suiarũ nosmmiliaridi¬
cimus greci stadia. gallileuguas a egro¬
proprioq̃ ques patio
Miliarium millepas sibus terminatur
& dictummiliariũ quasimilleadium ha¬
bens pedes quinq: milia

Expanded text:
Miles dictus, quia mille erant ante in numero uno, vel quia unus est ex mille electus. Romulus autem primus ex populo milites sumpsit et appellavit. Liber vero primus militiae ordinem docuit. Miles aut ordinarius dicitur, aut extraordinariis agrorum. Mensuras viarum nos milliaria dicimus: Graeci, stadia; Galli, leucas; Aegytproprio quaeque spatio: milliarium mille passibus terminatur. Et dictum milliarium, quasi milladium, habens pedum quinque millia
Abbreviated transcription (Latin):
paroestenims capha ex uimine facta quȩ
conteta crudo corio genus nauigñ preb&
quale sutuntur germanorum pirate
saxaona mio paronibus non uirib: ni¬
tuntur fugere pocus quam bello parati

Expanded text:
paro: est enim scapha ex vimine facta, quae contecta crudo corio genus navigii praebet: qualibus utuntur Germanorum piratae Saxonum myoparonibus, non viribus nituntur, fugae potius quam bello parati
Abbreviated transcription (Latin):
& apud latinos longeantiquiorem
curã fuis sec arminũ quã prose. om̃ã
enĩ prius uersibus condebat. orationis
autc̃ studium scrouiguit. primus autemapud
grecos fertidessirius solutcoratione scrip¬
sit apud romanus autem apius caecus ad¬
uersus pirrbũ salutã orationem primus
exercuit: Iamex hino etceteriprosȩ do¬

Expanded text:
m apud Latinos longe antiquiorem curam fuisse carminum, quam prosae. Omnia enim prius versibus condebantur, prosae autem studium sero viguit. Primus apud Graecos Pherecy des Syrius soluta oratione scripsit, apud Romanos autem Appius Caecus adversus Pyrrhum solutam orationem primus exercuit. Jam ex hinc, et caeteri prosae elo
Abbreviated transcription (Latin):
intelligipanem perliberum uinum. ꝑ
uentrem concubitum perinuentum sub¬
iectum ueinuentorem dominantem ue¬
significans ut quis uulcanum: significcire
uelit &ignem dict᷑ faciente iđ qud edefi¬

Expanded text:
intellegi panem, per Liberum uinum, per Venerem concubitum: per inuentum subiectumue inuentorem dominantemue, ut siquis Vulcanum significare uelit et ignem dicat: a faciente id quod
Abbreviated transcription (Latin):
in orbe. rcminucidunt urbehi somnouinoꝗ¬
giunt. Itẽ contraꝑid qđ continet id qđ
continecur uticam proximus ard& ca¬
Itẽ iungit aequos aurigenitos: spuman¬
tia quȩ addit frena feris spumantia frena
ea contin& spumis conspergit in fusis aut
per inuentorem id qđ inuentũ ẽ ut sinecere¬

Expanded text:
in orbe. item: inuadunt urbem somno uinogiunt. item contra, per id quod continetur id quod continet, ut: iam primus ardet / Vcaitem: iungit equos auri genitor spumantiaque addit / frena feris Vergilius Aen. 5ea continet spumis conspargantur infusis. aut per inuentorem id quod inuentum est, ut: sine Cere
Abbreviated transcription (Latin):
Minores esseresaliquas
aut homines dicimus.
naniminoris aẽptum
aut estimatum quippĩa
rectestribimus si cut etplu¬
ris quod incuoris summa taxat iat

Expanded text:
minores esse res aliquas aut homines dicimus. nam minoris emptum aut aestimatum quippiam recte scribimus, sicut et pluris, quod maiore summa taxatur.
Abbreviated transcription (Latin):
nomia ẽ trans nominatio ab alia sig¬
nificitione adalicĩ proximittẽ trans¬
lata. fit autẽ multis modis. autenĩ
ꝑ id quod contin&idquod contin&ur
ostendit. uiteat raplaudunt prata
mugiunt dum hinc homines placudun¬
& illicboues mugiunt aut tontra per
illȩ sed domꝰ eius cird& Itemperinuen¬
torem id quodinuentũ ẽ. ut sinꝙerere
& libero frig& uenus. & commixtã uula¬
nus misit ad astraestiuillam. uultenim
percererem frumenti in uentricẽ intelle repa¬
nem. perliberuminuentor ẽuiti suinũ. perue¬
nerem libidinem peruulcinũ ignema dc̃o¬
tra perinuentum inuentoren Demons¬
tratutiunum precam᷑ prolibero quiuinũ
apud grecosinuenit. Itẽꝑefficentẽ id qđ
efficitur sicut pigrumnig frigus qđ pi¬
grãs homines faciat &timor pcillidus
eo quod pallidos homines reddat. autco¬
tra perid quod efficitꝰefficiens ut iungit ae¬
quos aurigenitor spumantia qͣueai đđ
frenafenis spumantia frenadixit cũ
uti que nompse facant spumam eẽ

Expanded text:
nymia, transnominatio ab alia significatione ad aliam proximitatem translata. Fit autem multis modis. Aut enim per id, quod continet, id, quod continetur, ostendit, ut 'theatra plaudunt', 'prata mugiunt', dum illic homines plaudunt, hic boves mugiant; aut contra per ille, sed domus eius arderet. Item per inventorem id, quod inventum est, utTer. Eet Libero friget Venus, et commistam Vulcanus mittit ad astra favillam. Vult enim per Cererem frumenti inventricem intelligere panem; per Liberum inventorem vitis, vinum; per Venerem, libidinem; per Vulcanum, ignem. At contra per inventum inventorem demonstrat, ut, Vinum precamur, pro Libero, qui vinum apud Graecos invenit. 10. Item per efficientem, id quod efficitur, sicut, pigrum frigus, quod pigros homines faciat; et, timor pallidus, eo quod pallidos homines reddat. At contra per id quod efficitur, efficiens, ut: Jungit equos auro genitor, spumantiaque addit Frena feris. Spumantia frena dixit, cum utique non ipsa faciant spumas,
Abbreviated transcription (Latin):
male ab in animali ad amimaler abin ani¬
mali adinanimale. ut aurigam cęle
auis. quia & quad rupedes & uolatilȩanimã
ex humanis motib: transferuntur ad dm̃
non habent . item põcum pinus drat pã
&pinus & pontus animã non habent Itẽ¬
cuit usumterre aquisdumarare & sulcũ
premeread terram percin eathion ad ma¬
re ab animali ab inanimale. ut cd¬
lanten cinctum assiduȩ cui nubib: atris
b& cui membra hominis adscribuntur.
Itemplaudent manib: omã lignasi luȩitẽ¬

Expanded text:
male, ab animali ad inanimale, ab inanimale, ab animali ad inanimale, ab inanimali ad animale. auis, quia et quadrupes et uolatile animam ex humanis motibus transferuntur ad deum. non habent. item ut: pontum pinus arat; nam et pinus et pontus animam non habent. itecuit usum terrae aquis, dum arare et sulcum premere ad terram pertineat, non ad mare. ab animali ad inanimale, ut: Atlantem cinctum adsidue cui nubibus atris, bet, cui membra hominis adscribuntur. item: plaudent manu omnia ligna siluae
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ i& a foremodis quaituor adanima¬
li ad animale uta ligeros conscendit cquos
m&a foricae loquens miscuitiue quad rupe¬
di alduis & quocursu deserta paeaucritinis¬
cuituo latlicursum qua drupedis abanimali
ad animaleuit pontum pinus erat sulcum pre¬
mit alta carina miscuitus unsterreaquisdũ
a rarcet sulcum premerȩ ađ t̃erram ꝑtineat
non admart. ab animalia danimaleut flo¬
rida iuuentus miscuit floresinanimales iu¬
uentuti qucanimam hab& ab animali adin¬
animalẽ ut tu neptune patercuitempora ca
nacres panticinita sciloresonant magnus
cui perpetesento ꝓfluit occanus & flumi¬
mines sic& alidrerum nomina exaliogene¬
rein aliudgenus decentissime. decorisgra¬
tia tranfferuntur ut oratio perorn&ur
M& a foraaut̃ autparti sunius estut fluc¬
tucires egetes nom potts diceresegetare
fluctus aut antris trofaȩ̃ iđ reciprocut
remigium alcrum nãetalenauium &alar̃
borumq tnens latio haec fitmodis quattuor
ab animaliadanimale. abin animalr adinani¬

Expanded text:
autem metaphorae modis quatuor: ab animali ad animale, ut, aligeros conscendit equos; metaphorice loquens miscuit quadrupedi alas avis, et quo cursu deserta petiverit, miscuit volatili cursum quadrupedis. Ab inanimali ad inanimale, ut, Pontum pinus arat; sulcum premit alta carina. Miscuit usum terrae aquis, dum arare et sulcum premere ad terram pertineat, non ad mare. 4. Ab inanimali ad animale, ut florida juventus; miscuit flores inanimales juventuti quae animam habet. Ab animali ad inanimale, ut: Tu, Nna crepanti / cincta salo resonant, magnus cui perpete mento / profluit Oceanus et flumimines. sic et alia rerum nomina de alio genere in aliud genus decentissime decoris gratia transfMetaphora autem aut partis unius est, ut 'fluctuare segetes non potes dicere 'segetare fluctus', aut antistropha est, id est reciproca, ut 'remigium alarum'. Nam et alae navium et alarum borumque translatio, haec fit modis quattuor: ab animali ad animale, ab inanimali ad inani
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ icmis dictigrad appellatione qđrt̃
rũ humanarum sint imitatores nã
habebant suum auitorẽ qui antequã
mimi agerent fabulam pronuntiaren
nam febulȩ ita conponebant᷑ a po&is
ut aptissime essent moriui corporis.

Expanded text:
 sunt dicti greca appellatione, quod rerum humanarum sint imitatores, nam habebant suum auctorem, qui antequam mimum agerent, fabulam pronunciaret. Nam fabule ita componebantur a poetis, ut aptissime essent motui corporis.
Abbreviated transcription (Latin):
tia referuntunt᷑. M& a fora autem
aut partis ẽ unius ut fluctuare segetes¬
tare fluctus autantis trofa ẽ iđ reci¬
procti ut remigiũ alarũ. nãa lenauiũ
& alarum remigia dicuntur

Expanded text:
tio perornetur. Metaphora autem aut partis unius est, ut 'fluctuare setare fluctus', aut antistropha est, id est reciproca, ut 'remigium alarum'. Nam et alae navium et alarum remigia dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ΗΘΛ ΜΛΑΝ quod naturaçeius ca
sit ut ubiunauena apparuerit ibigpes
sita ltcrius in quirendi septemautẽ
sunt genera mettillorum argentum¬
durum aes clactrum st agnumplũ¬
bũ & quod domat omnia ferrumno
talla itamuenerunt: Dum enim quo
illud fuerat siuedurum cumin loca terrȩ
de pressoriã decurrer&. sumpsit figurã
in quã illud uel profluens riuosuel excipiens
lacuna formauerat quarum rexsplendo¬
re capti homines cum ligatas attolle¬
rentmassas uiderunt in eaterre uestigia
figurata. hincque ex cogitiuer̃ lique¬
fciccas ad omnem formã possededueua¬
I Metallum ẽ. ubi exules deputiintur
aderudiendam uenam marmora quȩ
secandis incrustris

Expanded text:
μεταλλᾶν quod natura ejus ea sit, ut ubi una vena apparuerit, ibi spes sit alterius inquirendi. Septem autem sunt genera metallorum: aurum, argentum, aes, electrum, stagnum, plumbum, et quod domat omnia, ferrum. talla ita venerunt. Dum enim quacillud fuerat, sive aurum, cum in loca terrae depressiora decurreret, sumpsit figuram, in quam illud, vel profluens rivus, vel excipiens lacuna formaverat. Quarum rerum splendore capti homines, cum ligatas attollerent massas, viderunt in eis terrae vestigia figurata, hincque excogitaverunt liquefactas ad omnem formam posse deduci Metallum est ubi exules deputantur ad eruendam venam marmoraque secanda in crustis
Abbreviated transcription (Latin):
M&a fora est uerbi alicuius usurpata
tranflatio sicutcumdicimus fluc¬
tuares egetes. gemmare uites dum
in omnib: reb fluctus & gemmas
non inuenimus in quibus haecuer¬
ba aliunde transferunturi sed hacatq:
alie tropicelocutiones ade eaque intelle¬
genda sunt propter cafiguratis amitib:

Expanded text:
aphora est verbi alicuius usurpata translatio, sicut cum dicimus 'fluctuare segetes', 'gemmare vites', dum in his rebus fluctus et gemmas non invenimus, in quibus haec verba aliunde transferuntur. Sed hae atque aliae tropicae locutiones ad ea, quae intellegenda sunt, propterea figuratis amictib
Abbreviated transcription (Latin):
ct inistrareet subministrare¬
horum obsequiũ humilitaitis in altero au¬
temindicium abundantiae. ac potestatis
ostenditur aminis aministrante quip¬
peobsequium redditur aministrente
uero a subsidium prgerdgatur  ru¬

Expanded text:
c esse subministrarehorum obsequium humilitatis, in altero autem indicium abundantiae 583 ac potestatis ostenditur. A ministrante quippe obsequium redditur, a subministrante vero subsidium praerogatur.