comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Illa ergo piscatio in qua speci¬
aliter in quã partẽ mitti rete
debeat. non iubetur: presentem
ȩccłiam designauit: quȩ bonos
simul ac malos colligit: nec
eligit quos trahat. quia et
quos eligere possit ignorat:
Hec autẽ piscatio post dñi re¬
surrectionẽ facta: in solam
dexterã missa est: quia ad ui¬
dendam claritatis eiꝰ gloriam.
sola electorũ ęccłia ꝑtingit.
quę de sinistro opere nichil ha¬
bebit: In illa piscatione pre
multitudine pisciũ rete rũp¬
dur: quia nunc ad confessionẽ
ficdei. etiam cũ electis reprobi
tanti intrant. qui ipsam quoq
eccłiam heresibus scindant:
In ista uero piscatione & multi
pisces. et magna capiuntur. &
rete non rũpitur: quia scã elec¬
torũ ȩccłia in continua aue¬
toris sui pace requiescens. nul¬
lis iam dissensionibꝰ dilaniat᷑:
Captis autẽ tã magris piscibꝰ.
ascendit symon petrus & traxit
pete in terrã: Iam credo quod
at̃a caritas aduertit: quid est

Expanded text:
Illa ergo piscatio, in qua speciIlla ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designavit quae bonos simul ac malos colligit; nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignorat: haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertinget quae de sinistro opere nihil habebit. In illa piscatione prae multitudine piscium rete rumpitur, quia nunc ad confessionem fidei, etiam cum electis reprobi tanti intrant, qui ipsam quoque Ecclesiam haeresibus scindant: in ista vero piscatione et multi pisces et magni capiuntur, et rete non rumpitur, quia sancta electorum Ecclesia in continua auctoris sui pace requiescens, nullis jam dissensionibus dilaniatur. Captis autem tam magnis piscibus, ascendit Simon Petrus, et traxit rete in terram. Jam credo quod vestra Charitas ad
Abbreviated transcription (Latin):
talitate distabat: Quod illic
cũ ipsis positus fatetur. non
se esse cũ ipsis: hoc quoq ex
situ corporis inlicat. cũ adhuc
naui gantibus esse se iam in
littore demonstrat: facta est
autẽ discipulis piscationis mag¬
na difficultas ut magistro
ueniente fieret admirationis
magna sublimitas: qui ꝓtinus
dixit: mittite in dexterã na¬
uigii rete: & inuenietis Bis in
scõ euanglio legitur quia
dñs iussit ut ad piscanlum
retia mitterentur: ante passi¬
onem iudelicet: & post resurrec¬
tionem: Sed prius quã redẽp̃
dor nr̃ pateretur & resurger&e:
mitti quidẽ rete ad piscandũ
iubet : sed utrũ in clexteram
an in sinastram mitti debiuis¬
set non iubet: Post resurrer¬
tionẽ uero discipłis apparens.
mitti rete in dexteram iubet:
In illa piscatione tanti cãpti
sunt. ut retia rũperentur: in
ista autẽ & multi capti sunt.¬
& retia rupta non sunt: Quis
uero nesciat bonos in clȩxtera.
& malos in si nistra figurari.

Expanded text:
talitate distabat. Quod illic talitate distabat. Quod illic cum ipsis positus, fatetur non se esse cum ipsis, hoc quoque hic situ corporis indicat, cum, adhuc eis navigantibus, esse se jam in littore demonstrat. 3. Facta est autem discipulis piscationis magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublimitas. Qui protinus dixit: Mittite in dexteram navigii rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio legitur, quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet, et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dexteram, an in sinset, non jubet: post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti rete in dexteram navigii jubet. In illa piscatione tanti capti sunt, ut retia rumperentur: in ista autem et multi capti sunt, et retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos in dextera, et malos in sinistra figurari?
Abbreviated transcription (Latin):
Cuius rei ratio festine cognos¬
citur: si ipsa quȩ tunc inerat
causa pensetur: Quid etenm
mare nisi presens scłm signat.
quod se causarũ tumultibus.
& undis uitȩ corruptibilis illidit:
Quid per soliditatẽ littoris:
nisi illa perpetuitas quietis
eternę figuratur: Quia igitur
discipuli adhuc fluctibus
mortalis uitȩ merant: in mari
laborabant: Quia autẽ redẽp¬
tor nr̃ iam corruptionẽ car-¬
nis excesserat: post resurrecti.¬
onem suã in litiore stabat:
ac si ipsũ resurrectionis suȩ
mysteriũ. rebus discipulis
loqueretur dicens: iam uobis
in mare̾ non appareo: quia
uobiscũ in percurbationis
fluctibus non sũ: Hinc est
quod alio in loco. post resur¬
rectionẽ suam eisdem disci¬
pulis dicit hȩc sunt uerba
quȩ locutus sum ad uos:
cũ adhuc essem uobiscum:
Neq enĩ cũ ipsis non erat.
quibus presens corporaliter
apparebat: Sed tamen iam se
esse cũ ipsis denegat. a quorũ
mortali corpore carnas in mor¬

Expanded text:
Cujus rei ratio festine cognosCujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa pensetur. Quid enim mare nisi praesens saeculum signat, quod se causarum tumultibus et undis vitae corruptibilis illidit? Quid per soliditatem littoris 1541 nisi illa perpetuitas quietis aeternae figuratur? Quia ergo discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant. Quia autem Redemptor noster jam corruptionem carnis excesserat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebus discipulis loqueretur, dicens: Jam vobis in mari non appareo, quia vobiscum in perturbationis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulis dicit: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos cum adhuc essem vobiscum . Neque enim cum ipsis non erat quibus praesens corporaliter apparebat, sed tamen jam se esse cum ipsis denegat, a quorum mortali corpore carnis immor
Abbreviated transcription (Latin):
ad piscationẽ rediit. & cum
ueritas dicat: nemo nuttens
manũ suam in aratrũ. et as¬
piciens retro. aptus est regno
dei: Cur repetiit quod de¬
reliquit: sed si uirtus discre¬
donis inspicitur: citius uidet᷑:
Quia nimirũ negotiuã quod
ante conuersionem sine pec¬
cato extitit : hoc etiam post
conuersionẽ repetere culpa
non fuit: Nam piscatorem
petrũ: matheũ uero thelone¬
arium scunus: & post conuer¬
sionem suam ad piscationẽ
petrus rediit: matheus uero
ad theloner negotiũ ñ resedit:
Quia & aliud est iuttũ per
piscationẽ quęrere: aliud the
lonei lucris pecunias augeri:
Sunt enĩ pleraq negotia : quȩ
sine peccatis exhiberi aut uix
aut nullatenus posunt: Quȩ
ergo acd peccatũ implicant̃.
ad hec necesse est. ut post
conuersionẽ animꝰ ñ recurrat:
Queri etiam potest cur disci¬
pulis in mari laborantibus
post resurrectionẽ suã dñs in
littore stetit: qui ante resur¬
rectionẽ suam coram discipłis
in fluctus maris ambulauit:

Expanded text:
 rediit; et cum Veritas dicat: Nemo mittens manum suam ad aratrum, et aspiciens retro, aptus est regno Dei , cur repetiit quod dereliquit? Sed si virtus discretionis inspicitur, citius videtur quia nimirum negotium quod ante conversionem sine peccato exstitit, hoc etiam post conversionem repetere culpa non fuit. Nam piscatorem Petrum, Matthaeum vero telonearium scimus; et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non resedit , quia aliud est victum per piscationem quaerere, aliud autem telonei lucris pecunias augere. Sunt enim pleraque negotia, quae sine peccatis exhiberi aut vix aut nullatenus possunt. Quae ergo ad peccatum implicant, ad haec necesse est ut post conversionem animus non recurrat. 2. Quaeri etiam potest cur, discipulis in mari laborantibus, post resurrectionem suam Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram discipulis in fluctibus maris ambulavit .
Abbreviated transcription (Latin):
cia p̃sumunt. ⁊ sed & infir¬
mos quosq despiciunt: atq
ilõ quasi fide uacui cuin
orauerint ñ exaudiuntur:
Duo homines ascenderunt
in tẽplũ: ut orarent: Unus
phariseus. & alter publica¬
nus: Publicanus humiliter
orans: ad illa p̃fatȩ iuduȩ
hoc ẽ. ȩccłiȩ membra ꝑtinae
De quibꝰ supra dicit᷑. Deus
autẽ non faciet uindictã
electorũ suorũ clamantiũ
ad se: Pharisȩus autẽ merita
iactans: ad ea de quibꝰ terri¬
bilis in conclusione senten¬
tia subditur. Uerũptamen
filius hominis ueniens. pugas
inueni Et fidẽ suꝑ derram:

Expanded text:
tia praesumunt, sed et infirmos quosque despiciunt, atque ideo quasi fide vacui, cum oraverint, non exaudiuntur. Duo homines ascenderunt in templum ut orarent: unus Pharisaeus, et alter publicanus. Publicanus humiliter orans, ad illa praefatae viduae, hoc est Ecclesiae, membra pertinet, de quibus supra dicitur: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se . Pharisaeus autem merita jactans, ad ea de quibus terribilis in conclusione sententia subditur: Verumtamen Filius hominis veniens, putas inveniet fidem in terra?
Abbreviated transcription (Latin):
in altũ defixi Clauis quippe atq
stimulis sapientiũ uerba cõparant᷑.
quia culpas delinquentiũ nesciunt
palpare sed pungere: Sed qͥd existis
uidere in deserto: propham: etiam
dico uobis. & plusquã ꝓpħam. Propħȩ
quippe ministeriũ est uentura prȩ¬
dicere: non etiam demonstrare: Ioħes
ergo plusquã propħa est: quia eũ quẽ
precurrendo propħauerat: etiã ostenden¬
do monstrabat: Sed quia arundo uen¬
to agitata esse denegatur: quia non
e̾e̾ uestitus mollibus dicitur: quia
prophetiȩ nomen. huic impar esse
perhibetur: iam quid digne dici possit
audiamus: Sequitur: Hic est de quo
scriptũ est: Ecce ego mitto angłum
meũ ante faciẽ tuã. qui prȩparabit
uiam tuã ante te̾: Quod enĩ grece
angłs: hoc latine nuntius dicitur:
Recte ergo qui nuntiare supernum
iudicem mittitur angłs uocatur: ut
dignitatẽ seruet in nomine: quam
explet in operatione: Iliud quidẽ nomen

Expanded text:
in altum defixi . Clavis quippe atque in altum defixi . Clavis quippe atque stimulis sapientum verba comparantur, quia culpas delinquentium nesciunt palpare, sed pungere. 5. Sed quid existis videre in desertum? Prophetam? Etiam dico vobis, et plus quam prophetam. Prophetae quippe ministerium est, ventura praedicere, non etiam demonstrare. Joannes ergo plus quam propheta est, quia eum quem praecurrendo prophetaverat etiam ostendendo monstrabat. Sed quia arundo vento agitata esse denegatur, quia non esse vestitus mollibus dicitur, quia prophetae nomen huic impar esse perhibetur, jam quid digne dici possit audiamus. Sequitur: Hic est de quo scriptum est: Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te . Quod enim Graece angelus, hoc Latine nuntius dicitur. Recte ergo qui nuntiare supernum judicem mittitur angelus vocatur, ut dignitatem servet in nomine, quam explet in operatione. Altum quidem nomen
Abbreviated transcription (Latin):
hi qui pro dõ perpeti asꝑa fugiuNT.
& solis exterioribus dediti: presen.¬
tis uitȩ mollitiem. & delectationẽ
quęrunt: Nemo ergo existimet in
fluxu. atq studio. preciosarũ uesti¬
um peccatũ deesse: Quia si de hoc
culpa non e̾e̾t: nullo modo ioħem
dñs de uestuenti sui asperitate
laudasset: Si hoc culpa non e̾e̾t:
nequaquã petrus apostolus per
epłam feminas a pretiosarum
uestiũ appetitu cõpesceret dicens.
non in ueste pretiosa Pensate ergo
quȩ culpa sit. hoc etiã uiros appete¬
re: a quo curauit pastor ȩccłiȩ et
iohannes non esse uestitus mollibꝰ
dicitur: ꝑ significationẽ intelligi et
aliter potest: Mollibus enĩ uestitus
non fuit: quia uitã peccantiũ non
blandimentis fouit: sed uigore as¬
perȩ inuectionis increpauit dicensi
genimina uiperarũ. qͥs uob̾ demonstra.¬
uit fugere a uentura ira: Unde et
per salomonẽ dicitur: Uerba sapi¬
entiũ quasi stimuli: & sicut claui

Expanded text:
hi qui pro Deo perpeti aspera fugiunt, hi qui pro Deo perpeti aspera fugiunt, sed, solis exterioribus dediti, praesentis vitae mollitiem et delectationem quaerunt? Nemo ergo exifluxu atque studio pretiosarum vestium peccatum dculpa non esset, nullo modo Joannem Dominus de vestimenti sui asperitate laudasset. Si hoc culpa non esset, nequaquam Petrus apostolus per epistolam feminas a pretiosarum vestium appetitu compesceret, dicens: Non in veste pretiosa . Pensate ergo quae culpa sit hoc etiam viros appetere, a quo curavit pastor Ecclesiae et  hoc quod Joannes non esse vestitus mollibus dicitur, per significationem intelligi et aliter potest. Mollibus enim vestitus non fuit, quia vitam peccantium non blandimentis fovit, sed vigore asperae invectionis increpavit, dicens: Genimina viperarum, quis vobis demonstravit fugere a ventura ira? Unde et per Salomonem dicitur: Verba sapientium quasi stimuli, et sicut clavi
Abbreviated transcription (Latin):
erat: quia hunc. nec blandum gr̃a
prospera hunc erigere: uet aduersa
nouerant inclinare: Arundo ergo
agitata uento. non erat: quem ab
status sui rectitudine nulla rerũ
uarietas iflectebat: Discamꝰ igitur
esse: Solidemus animũ inter auras
linguarũ positũ: stet inflexibilis
status mentis: Nulla nos detractio
ad irã prouocet: atq ad remissionem
uiutilis gr̃ȩ. nullus fauor inclinet:
Non nos prospera eleuent: non ad¬
uersa perturbent: Ut qui in solidita¬
te fidei figimur: nequaquã rerum
transeuntiũ mutabilitate moueam᷑:
Adhuc autẽ de eius expressione
subiungit᷑ : Sed quid existis uicłe
in deserto: lominẽ mollibꝰ uestitũ:
ecce qui mollibus uestiunt᷑: in do¬
mibus regũ sunt: Camelorũ & enĩ
pilis ut scitis uestitus ioħs fuisse
describitur: & quid est dicere.
ecce qui mollibus uestiuntur in
domibus regũ sunt. nisi aperta
sententia demonstrare: quia non
cȩlesti. sed terreno regno militaNT.

Expanded text:
erat, quia hunc nec blandum gratierat, quia hunc nec blandum gratiprospera hunc erigere, nec adversa noverant inclinare. Arundo ergo vento agitata Joannes non erat, quem a status sui rectitudine nulla rerum varietas inflectebat. Discamus ergo, esse; solidemus animum inter auras linguarum positum, stet inflexibilis status mentis. Nulla nos detractio ad iram provocet, atque ad remissionem inutilis gratiae nullus favor inclinet. Non nos prospera elevent, non adversa perturbent, ut qui in soliditate fidei figimur, nequaquam rerum transeuntium mutabilitate moveamur. 3. Adhuc autem de ejus expressione subjungitur: Sed quidin desertum videre? Hominem mollibus vestitum? Ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt. Camelorum etenim pilis contextis vestitus Joannes fuisse describitur. Et quid est dicere: Ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt, nisi aperta sententia demonstrare quia non coelesti, sed terreno regi militant
Abbreviated transcription (Latin):
in me nisi aperta uoce abiectionem
mortis sue. humilitatẽqsignare:
Acsi patenter dicat: Mira quidẽ facio:
sed abiecta perpeti non dedignor: Qa
ergo moriendo te subsequor: cauendũ
ualde est hominibus. ne in me mor¬
tẽ despiciant. qui signa uenerantur:
Sed dimissis ioħis discipłis. quid
de eodem ioħe turbisdicat: au¬
diamus: Quid existis iuidere in de¬
serto: harundinẽ uento agitatam:
Quod uidelicet non asserendo. sed
negando intulit: Arũ dinẽ quippe
mar ut aura contigerit: in partem
alterã inflectit & quid ꝑ arũdinẽ.
raisi carnalis animus designatur.
qui mox ut fauore. uel detractione
tangitur: in partẽ quãlib&e inclinat᷑:
Si erĩ ab humano ore. aura fauo¬
ris flauerit. hilarescit: extollitur:
totũq se quasi ad gr̃am inflectic
Sed si inde uentus detractionis
eruperit. unde laudis aura uenie¬
bat: mox hunc quasi in partẽ alte¬
ram. ad uim furoris incluat: Sed
harundo uento agitata. ioħes non

Expanded text:
in me, nisi aperta voce abjectionem in me, nisi aperta voce abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat: Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est hominibus, ne in me mortem despiciant, qui signa venerantur. 2. Sed dimissis Joannis discipulis, quid de eodem Joanne turbis dicat audiamus: Quid existis in desertum videre? Arundinem vento agitatam? Quod videlicet non asserendo, sed negando intulit. Arundinem quippe mox ut aura contigerit, in partem alteram flectit. Et quid per arundinem nisi carnalis animus designatur? Qui mox ut favore vel detractione tangitur, statim in partem quamlibet inclinatur. Si enim ab humano ore aura favoris flaverit, hilarescit, extollitur, totumque se quasi ad gratiam inflectit. Sed si inde ventus detractionis eruperit, unde laudis aura veniebat, mox eum quasi in partem alteram ad vim furoris inclinat. Sed arundo vento agitata Joannes non
Abbreviated transcription (Latin):
cdigneris insinuaͣ ut qui natiuitatis
tuȩ precursor extiti: descensionis etiam
precursor fiam: & uenturũ inferno te
nuntiem: quẽ iam uenisse mundo e¬
nuntiaui Unde & inquisitus dñs
enumeratis potentię suę miraculis.
de mortis suę protinus humilitate
respondit dicens: Cȩci uident.: clau¬
di ambrlant: leprosi mundantur:
tus in me: Uisis tot signis. tantisq
uirtutibus. non scandalitari quisq
potuit: s ammirari: Sed infidelium
mens. graue in illo scandalũ ꝑtulit:
cũ eũ post miracula morientẽ uidit:
predicamus axp̃m crucifixũ: uideis
quidẽ scandalũ: gentibus autem
ftulticiã: Stultũ quippe hominibus
uisũ est. ut pro hominibꝰ auctor uite
moreretur. & inde contra eũ homo
scandalũ sũpsit: unde ei amplius
debitor fieri debuit: Nam tanto ds
ab homirabus dignius honorandus
est: quanto pro hominibus & indigna
susceperit Quid est ergo dicere.
beatus qui non fuerit scandaliratus

Expanded text:
igneris insinua, ut qui nativitatis igneris insinua, ut qui nativitatis tuae praecursor exstiti, mortis etiam praecursor fiam, et venturum inferno te nuntiem, quem jam venisse mundo nuntiavi. Unde et inquisitus Dominus enumeratis potentiae suae miraculis, de mortis suae protinus humilitate respondit, dicens: Caeci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, Visis enim tot signis, tantisque virtutibus, non scandalizari quisque potuit, sed admirari. Sed infidelium mens grave in illo scandalum pertulit, cum eum et post tot miracula morientem vidit. praedicamus Christum crucifixum, Judaeis quidem scandalum, gentibus autem stultitiam . Stultum quippe hominibus visum est ut pro hominibus auctor vitae moreretur; et inde contra eum homo scandalum sumpsit, unde etiam plus debitor fieri debuit. Nam tanto Deus ab hominibus dignius honorandus est, quanto pro hominibus et indigna suscepit. Quid est ergo dicere: Beatus qui non fuerit scandalizatus
Abbreviated transcription (Latin):
dei. ecce qui tollit peccata mundi:
qui & humilitatẽ suã. & diuinutatis
eius potentiã considerans dicit: qui
de terra est de terra loquitur: qui
autẽ de cę̧lo uenit super omnes est:
cur in carcere positus mittens disci
płos requirit: tu es qui uenturus es.
an aliũ expectamus: tanquã si igno¬
raret quẽ oftenderat: & an ipse sit
nesciat: quẽ ipsũ esse ꝓpħando: bap¬
tizando: oftencdendo clamauerat:
Sed hȩc citius questio soluitur: si gestȩ
rei tẽpus & ordo pensatur Ad iordanis
enĩ fluenta positus: quia ipse redẽp¬
tor mundi esset asseruit. missus in
carcere. an ipse ueniat requirit: non
quia se ipsũ mundi redẽptorẽ dubi
tat: sed quęxit ut sciat. si is qui per
se ui mundũ uenerat: per se etiam
ad infern claustra descendat Quẽ
enĩ prȩcurrens mundo nuntiauerat.
hunc moriendo ad inferos p̃currebat:
Ait ergo: Tu es qui uenturus es. an
aliũ expectamus: Acsi aperte dicat
Sicut ꝓ hominibus nasci dignatus es.

Expanded text:
 ecce qui tollit peccatum mundi ; qui et humilitatem suam, et divinitatis ejus potentiam considerans, dicit: Qui de terra est de terra loquitur, qui autem de coelo venit super omnes est ; cur in carcere positus, mittens discipulos suos, requirit: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? tanquam si ignoret quem ostenderat, et an ipse sit nesciat, quem ipsum esse prophetando, baptizando, et ostendendo clamaverat. Sed haec citius quaestio solvitur si gestae rei tempus et ordo pensetur. Ad Jordanis enim fluenta positus, quia ipse Redemptor mundi esset asseruit; missus vero in carcerem, an ipse veniat requirit, non quia ipsum esse mundi Redemptorem dubitet, 1453 sed quaerit, ut sciat si is qui per se in mundum venerat per se etiam ad inferni claustra descendat. Quem enim praecurrens mundo nuntiaverat, hunc moriendo et ad inferos praecurrebat. Ait ergo: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? Ac si aperte dicat: Sicut pro hominibus nasci dignatus es,
Abbreviated transcription (Latin):
mendetur: Pastores sunt onĩs.
sed grex unus ostenditur: qui
&eꝰ apłis omnibꝰ tunc una¬
nima consensione pasceba t᷑.
& deinceps a successoribꝰ eorũ
cõmuni cura pascitur quorũ
plurimi conditorẽ suũ morte.
om̃s autẽ uita sua clarificare
probantur. Non solũ autem
maxima illa ȩccłiȩ luminaria.
sed & reliqua electorũ turba.
uel uiuerdo. uel moriendo.
dm̃ suo quique tẽpore clari¬
ficat: Quorũ uestigia nos
quoq fr̃s mei nr̃o tẽpore
sequi oportet. & uitȩ uide¬
licet nr̃ȩ ordinẽ ad exẽpla
bonorũ dirigendo. & in pro¬
posita uere rectitudine. ad
mortẽ usq ad ꝑsistendo: ut
socii conuersationis eorum
existentes. socii etiã remu¬
nerationis mereamur effici:
Hoc autẽ ita perficiemus.
si iuxta huiꝰ sacratissimȩ le¬
ctionis timorẽ & redẽptorẽ
nr̃m. debito affectu cõplecti mur:
& erga proximorũ salutem
fraterna sollicitudine iugi¬
lamus: ipso opitu lante qui

Expanded text:
mendetur. Pastores sunt omnes, mendetur. Pastores sunt omnes, sed grex unus ostenditur, qui et ab apostolis omnibus tunc unanimi consensione pascebatur, et deinceps a successoribus eorum communi cura pascitur: quorum plurimi Conditorem suum morte, omnes autem vita sua clarificare probantur. Non solum autem maxima illa Ecclesiae luminaria, sed et reliqua electorum turba, vel vivendo, vel moriendo Deum suo quique tempore clarificat. Quorum vestigia nos quoque, fratres mei, nostro tempore sequi oportet, et vitae videlicet nostrae ordinem ad exempla bonorum dirigendo, et in proposita vitae rectitudine ad mortem usque persistendo, ut socii conversationis eorum existentes, socii etiam remunerationis mereamur effici. Hoc autem ita perficiemus, si juxta hujus sacratissimae lectionis tenorem, et Redemptorem nostrum debito affectu complectimur, et erga proximorum salutem fraterna sollicitudine vigilamus, ipso opitulante qui
Abbreviated transcription (Latin):
acceperit. refert: aut genera¬
li exhortatione. quod omibus
qui pie uolunt uiuere in
xp̃o. persecutiones dȩesse non
possint: insinuat: Testatur
quantũ uita sua dm̃ clarifi-¬
cauerit: cũ in uinculis posi-¬
tus. & appropinquans passio¬
ni. timotheo per epłam ex-¬
empluin sui ordinis ꝓponit
dicens. Bonũ certamen cer¬
taui. cursum consũmaui:
ficlem seruaui: Monstrabat
qualiter morte cͣlarificatu¬
rus esset cũ prȩmisit. Ego
enĩ iam immolor : & tempus¬
mee resolutionis instat: O quã
prȩtiosa in conspectu dñi mors
scĩ illius. qui apertissime no¬
uerat. qui libera uoce p̃dixe¬
rat. se occidi pro dño. ñ aliud
esse quã gratissimam dõ mun-¬
dissimãq hostiã offerri Cla.¬
rificauit & paulus dm̃ Cla¬
rificauerunt & cȩteri apłi.
quia & ipsi puro corde xp̃m
omibꝰ utiq dictũ ẽ Hoc nãq
erant cȩteri apł̃i qđ fuit
petrus : sed primatus petro
clatur: ut unitas eccłiȩ com-¬

Expanded text:
acceperit, refert; aut generaacceperit, refert; aut generali exhortatione, quod omnibus qui pie volunt vivere in Christo, persecutiones deesse non possunt, insinuat. Testatur quantum vita sua Deum clarificaverit, cum in vinculis positus, et appropinquans passioni, Timotheo per Epistolam exemplum sui operis proponit, dicens: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi . Monstravit quali morte clarificaturus esset Deum cum praemisit, Ego enim jam immolor, et tempus resolutionis meae instat. O quam pretiosa in conspectu Domini mors sancti illius, qui apertissime noverat, qui libera voce praedixerat, se occidi pro Domino, non aliud esse quam gratissimam Deo mundissimamque hostiam offerri. Clarificavit ergo et Paulus Deum, clarificaverunt et caeteri apostoli, quia et ipsi puro corde Chrisomnibus utique dictum est. Hoc namque erant caeteri apostoli quod fuit Petrus, sed primatus Petro datur, ut unitas Ecclesiae com
Abbreviated transcription (Latin):
morte sed & uita sua & pas.¬
sionibus quȩ mortẽ precesse¬
rant : dm̃ clarificauit: Cla.¬
rificauit namq uita deum.
qui per omĩa quȩ gessit. ñ
suam propriã. sed conditoris
sui uoluntatẽ. laudemq quȩ¬
rebat: Clarificauit & passioni¬
bus. quẽ a propositis suꝑni
amoris obsequiis nulla persẽ¬
quentiũ ualuit reuocare
pressura: Uerũ quia cũ me¬
moria beati petri. etiã coapł̃i
eius pauli. hodie natalitia
sionibꝰ: uel morte: dm̃ clarifi.¬
cauit: Clarificauit utiq et
ipse: Testatur enĩ lucas euan¬
gelista. qui librũ actuum
apłorũ maxima ex parte
agones ipsius & labores pro
xp̃o describendo cõpleuit:
Testatur hoc & ipse qui opus
scriptorũ suorũ qđ quatuorde.¬
cim ȩpistolis conclusit: solo
ut ita clixerim xp̃o odore
respersit: Quicquid enim
ibi legeris aut fidei archa¬
na reuelat: aut bonorum
operũ fructus ostendit: aut
cȩlestis regni gaudia ꝓmittit
hȩc prȩdicans sustinuerit
lationes diuinȩ consolationis

Expanded text:
sed et vita sua et passionibus quae mortem praecesserant, Deum clarificavit. Clarificavit namque vita Deum, qui per omnia quae gessit non suam propriam, sed Conditoris sui voluntatem laudesque quaerebat. Clarificavit et passionibus quem a propositis superni amoris obsequiis nulla persequentium valuit revocare pressura. Verum quia cum memoria beati Petri etiam coapostoli ejus Pauli hodie natalitia sionibus, vel morte clarificaverit Deum. Clarificavit utique et ipse. Testatur enim Lucas evangelista, qui librum Actuum apostolorum maxima ex parte, agones ipsius et labores pro Christo describendo complevit: testatur hoc et ipse qui opus scriptorum suorum quod quatuordecim Epistolis conclusit, solo, ut ita dixerim, Christi odore respersit. Quidquid enim ibi legeris, aut fidei arcana revelat, aut bonorum operum fructus ostendit, aut coelestis regni gaudia promittit,hic praedicans sustinuerit lationes divinae consolationis
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enĩ uoluntatẽ suam
sed uoluntatẽ quȩrebat
eius. qui misit eum xp̃i:
Prȩmissa igitur dñs ouium
suarũ pastione: adiungit:
Mex eidẽ primo pastorum
tuas. & alius te cinget: &
ducet quo non uis: Acsi pa-¬
tenter dicat. Quanta ine
caritate diligas. hinc liqui-¬
do probabis. cũ paruulorũ
meorũ uita usq ad mortẽ
certando perueneris: Et ut
illi in corpore possint parit᷑
&e̾ mente saluari: ipse tor¬
menta corporis omĩa quȩ
aduersarũ in fligere libet.
forti mentis constantia tole-¬
ra quod ipse quoq e¬
uangelista subsȩquenter in-¬
sinuat: cũ ait Hoc autem
clixit significans qua morte
clarificaturus e̾e̾t dm̃ Cla¬
rificauit quippe petrus morte
sua lm̃: quando hoc inditio
cunctis quantũ deus esset
colendus. amandusq mor¬
strauit : dũ ipse data opiito¬
ne mallet crucis subire tor¬
mentũ. quãꝰ cȩlestis uerbi
prȩdicatione cessare. quod¬

Expanded text:
Neque enim voluntatem suam, Neque enim voluntatem suam, sed voluntatem quaerebat ejus qui misit eum, Christi. Praemissa igitur Dominus ovium suarum pastione, adjungit mox eidem primo pastorum tuas, et alius te cinget et ducet quo tu non vis. Ac si patenter dicat: Quanta me charitate diligas, hinc liquido probabis, cum pro parvulorum meorum vita usque ad mortem certando perveneris; et ut illi in corpore possint pariter et mente salvari, ipse tormenta corporis omnia quae adversarium infligere libet forti mentis constantia toleris. Quod ipse quoque evangelista subsequenter insinuat cum ait: Hoc autem dixit, significans qua morte clarificaturus esset Deum. Clarsua Deum, quando hoc indicio cunctis quantum Deus esset colendus amandusque demonstravit, dum ipse data optione mallet crucis subire tormentum, quam a coelestis verbi praedicatione cessare.
Abbreviated transcription (Latin):
de dñs in euangłio: tales
non pastores. sed mercenarios
potius uocat dicens. Quia
lupo ueniente mercenarius
fugit. quia mercenarius est.
& ñ pertinet ad eũ de ouibꝰ.
Ueri autẽ pastoris. & cui
sincera est cura cle ouibus.
euidens ac speciale initiũ ẽ.
sed ipsam quoq uitã pro
grege xp̃i ponere in prõptu
habet: Unde nunc ipse
postquã pascenclas suas
oues petro hoc ẽ. plebes
docenclas gubernandas q
cõmisit: subsequent̃ addidit
dicens: Amen am̃ dico tibi :
cũ esses unior cigebas
te. & ambulabas ubi uole¬
bas. Cũ autẽ senueris. ex¬
tendes manus tuas: & alius
te cinget : & ducet quo ñ
uis In extensione & enum
manuum. positionẽ mem¬
brorũ eius qua cruci erat
aptandus. insinuat: In
cinctione alterius. imposi¬
tionem uinculorũ. quibus
erat exprimit: In ductu
quo nollet. ipsam mortis
ac passionis acerbitatem
indicat: quã corporalis eiꝰ
infirmitas horrebat: Cuius
animi firmitas spualis.¬
lȩtabatur cuncta sufferre

Expanded text:
de Dominus in Evangelio tales non pastores, sed mercenarios potius vocat dicens, quia, lupo veniente, mercenarius fugit, quia mercenarius est, et non pertinet ad eum de ovibus . Veri autem pastoris, et cui sincera est cura de ovibus evidens ac speciale indicium estsed ipsam quoque vitam pro grege Christi ponere in promptu habet. Unde nunc ipse postquam pascendas oves suas Petro, hoc est, plebes docendas gubernandasque, commisit, subsequenter addidit, dicens: Amen, amen dico tibi, cum esses junior, cingebas te, et ambulabas ubi volebas: cum autem senueris, extendes manus tuas, et alius te cinget, et ducet quo tu non vis . In extensione etenim manuum positionem membrorum ejus, qua cruci erat aptandus, insinuat; in cinctione alterius, impositionem vinculorum quibus erat, exprimit; in ductu quo nollet, ipsam mortis ac passionis acerbitatem indicat, quam corporalis ejus infirmitas horrebat, cujus animi firmitas spilaetabatur cuncta sufferre.
Abbreviated transcription (Latin):
nibus eorũ cõmodis aduer¬
santes deprehenderit. horũ
iuolentiȩ quantũ ualet
obsistat: Ipsos quoq cum
forte errauerint subiectos
iuxta psalmistȩ uocẽ. cor¬
ripiet iustus in miscłia &
increpet: Neq oleo noxiȩ
conse si onis eorũ corda cle¬
mulceat. E hoc enĩ ad pii
pastoris officiũ pertinet̃:
Nam qui subditorũ errata
corrigere: &e uulnera in eis
peccatorũ in quantũ suffi¬
cit. curare neglexerit: int̾
corde tenendũ. ut eos quibꝰ
preest. non quasi suos ꝓprios
sed ut diũ sui gregem trac¬
tare meminerit. uixta il¬
lud quod petro dicitur.
Si cliligis me pasce oues
meas: meas inquit ñ tuas.
meas tibi oues cõmencdatas:
Scito & has quasi meas
regere: si me ꝑfecte amas:
recole ut meã uidelicet
ur eis głam. meũ dñium.
mea lucra. non tua ꝓpria
quȩras Sunt erũ quĩ oues
uel glorie. uel dñationis.
uel questus gr̃a pascunt:
Quorũ multitudine dolens.
apłs paulus ait phylipensibꝰ.

Expanded text:
nibus eorum commodis advernibus eorum commodis adversantes deprehenderit, horum violentiae quantum valet obsistat: ipsos quoque cum forte erraverint subjectos, juxta Psalmistae vocem: Corripiat justus in misericordia et increpet, neque oleo noxiae consensionis eorum corda demulceat . Et hoc enim ad pii pastoris officium pertinet. Nam qui subditorum errata corrigere, et vulnera in eis peccatorum in quantum sufficit curare neglexerit, intercorde tenendum ut eos quibus praeest non quasi suos proprios, sed ut Domini sui gregem tractare meminerit, juxta illud quod Petro dicitur: Si diligis me, pasce oves meas . Meas, inquit, non tuas. Meas tibi oves commendatas scito, et has quasi meas regere, si me perfecte amas, recole: ut meam videlicet in eis gloriam, meum dominium, mea lucra, non tua propria quaeras. Sunt enim qui oves vel gloriae, vel dominationis, vel quaestus gratia pascunt. Quorum multitudinem dolens apostolus Paulus, ait Philippensibus:
Abbreviated transcription (Latin):
Prouicla clispensatione ter¬
tio confitenti amorẽ. tertio
ȩque pascendas suas oues
cõmenclat: Quia  ut quo¬
tiens in pastoris fide aitu¬
bauerat. totiens cũ reno¬
uata fide pastoris: inẽbra
quoq eiusdẽ pastoris iube¬
atur curare: Quod enĩ hoc
dicit ei pasce oues meas:
hoc ẽ utiq quod ei ante
passionẽ apertius dixerat:
Ego autem pro tẽ rogaui
ut non deficiat fides tua:
& tu aliquando conuersus
confirma fr̃s tuos Pascere
ergo oues xp̃i ẽ. credentes
xp̃o ne a ficde deficiant
confirmare. & ut in fide
magis magisq proficiant.
instanter operã dare quã¬
uis sollertius intuendũ qđ
eadẽ pastio gregis dnĩci
non uriformi. sed multi¬
moda est sollicitudine
gerencda: Nã et terrena
subsidia necesse ẽ. ut sub¬
ditis rector ne desint di¬
ligenter p̃uideat: exem pla
urtutis simul cũ uerbo prȩ¬
dicationis eisdẽ sollici tus
impenclat & si quos aut
sp̃ualibꝰ. aut̃ etiam cõmu¬

Expanded text:
Provida dispensatione terProvida dispensatione tertio confitenti amorem, tertio aeque pascendas suas oves commendat, quia decebat ut quoties in pastoris fide titubaverat, toties cum renovata fide pastoris membra quoque ejusdem pastoris jubeatur curare. Quod enim hic dicit ei, Pasce oves meas; hoc est utique quod ei ante passionem apertius dixerat: Ego autem rogavi pro te, ut non deficiat fides tua: et tu aliquando conversus, confirma fratres tuos . Pascere ergo oves Christi est credentes Christo, ne a fide deficiant, confirmare, et ut in fide magis magisque proficiant instanter operam dare. Quamvis solertius intuendum quod eadem pastio gregis Dominici non uniformi, sed multimoda est sollicitudine gerenda. Nam et terrena subsidia necesse est ut subditis rector ne desint diligenter praevideat, et exempla virtutis simul cum verbo praedicationis eisdem sollicitus impendat; et si quos aut spiritualibus, aut etiam commu
Abbreviated transcription (Latin):
ocloramentorũ : quȩ sunt
orationes scõrũ: Fyalę nãq
aureȩ odoramentorũ pleni¬
tudine redundant: cũ fu¬
gila caritate iustorũ prȩ¬
cordia: uirtutũ quoq spũa¬
lium opinione. prgximis in¬
notescunt: & pulchre ipse
qui hȩc uidebat iohannes.
int̃pretando subdidit : quȩ
sunt orationes scõrum: Odo¬
ramenta & enĩ fyalarũ sunt
orationes scõrum: quia quic¬
quid boni operantur aut
dicunt: qui simplici inten¬
tione dõ seruiunt: totum
profecto hoc uicem pro eis
orationis aclimpl&: quanclo
deuotionẽ mentis eorum
diuinis cõmendat aspectibꝰ.
sermones. cogitatus. ⁊psa etiã
temperentur: cuncta ꝑpe¬
reddantur: Prouida autẽ
pietate dñs tertio petrũ
an se diligat int̾rogat: ut
ipsa trina confessione uin-¬
cula quȩ illũ ter negando
li guauerant absoluat:
& quotiens territus eius
passione qđ eũ nosset ne¬
gauerat: totiens eiꝰ resur¬
rectione recreatus: qđ illũ
toto amet corde testetur:

Expanded text:
odoramentorum, quae sunt odoramentorum, quae sunt orationes sanctorum. Phialae namque aureae odoramentorum plenitudine redundant, cum fulgida charitate justorum praecordia, virtutum quoque spiritualium opinione proximis innotescunt. Et pulchre ipse qui haec videbat Joannes interpretando subdidit, Quae sunt orationes sanctorum. Odoramenta etenim phialarum sunt orationes sanctorum, quia quidquid boni operantur aut dicunt, qui simplici intentione Deo deserviunt, totum hoc profecto vicem pro eis orationis adimplet, quando devotionem mentis eorum divinis commendat aspectibus.sermones, cogitatus, ipsa etiam temperentur, cuncta perpereddantur. Provida autem pietate Dominus, tertio Petrum an se diligat interrogat, ut ipsa trina confessione vincula quae illum ter negando ligaverant, absolvat: et quoties territus ejus passione, quod eum nosset, negaverat, toties ejus resurrectione recreatus, quod illum toto amet corde testetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tu scis: quia amo te: O quã
felix & pura conscientia.
quȩ conditori suo cuiꝰ nuda
oculis & aperta nouit omĩa.
dicere non metuit: dñe tu
scis quia amo te: Quã casta
& sc̃ã anima. quȩ & suam
cogitationẽ dño patere non
dubitat: & se nil aliud quã
ea quȩ dñs approbat cogi¬
tare non ignorat: Unde bene
in apocalspsi scõrum corda
fialis aureis cõparantur: di¬
cente ioħe. & habebant sin¬
guli cytharas & fialas aure¬
as: plenas ocdoramentorum
quȩ sunt orationes scorum:
Cytharas quippe aureas habeñ
electi : quia om̃is eorũ sermo.
omne quod de illorũ actibꝰ
ad noticiã proximorũ fama
uulgante person uerit:⁊ purȩ
dilectionis luce rutilũ appa¬
ret: Fyalas quoq habent
aureas. quȩ sunt uasa pa¬
tula amplitudine diffusa:
quia corda sua quo uerius
solo eiusdẽ dilectionis senti¬
unt igne splendescere: eo
latius hȩc diuinis gaudent
pandere conspectib: Ubi
recte subiungit᷑. Plenas

Expanded text:
tu scis quia amo te. O quam tu scis quia amo te. O quam felix, et pura conscientia, quae Conditori suo, cujus nuda oculis et aperta omnia novit, dicere non metuit, Domine, tu scis quia amo te! Quam casta et sancta anima, quae et suam cogitationem Domino patere non dubitat, et se nil aliud quam ea quae Dominus approbat cogitare non ignorat! Unde bene in Apocalypsi sanctorum corda phialis aureis comparantur, dicente Joanne: Et habebant singuli citharas, et phialas aureas plenas odoramentorum, quae sunt orationes sanctorum. Citharas quippe aureas habent electi, quia omnis eorum sermo, omne quod de illorum actibus ad notitiam proximorum fama vulgante personuerit, purae dilectionis luce rutilum apparet. Phialas quoque habent aureas, quae sunt vasa patula amplitudine diffusa, quia corda sua quo verius solo ejusdem dilectionis sentiunt igne splendescere, eo latius haec divinis gaudent pandere conspectibus. Unde recte subjungitur: Plenas
Abbreviated transcription (Latin):
ri iubemur Dicit nãq apłs:
Nolite ante tempus iudicare.
quoad usq ueniat dñs qui
& illuminabit abscondita
tenebrarũ: & manifestabit
consilia cordiũ: Siquidem
& ipse petrus idcirco se in hac
dñica in t̃rogatione. cautius
respondendo cohibebat: quia
meminit se pridem imminen¬
te eius passione. plus sibi con¬
stantię tribuisse quã haber&:
Spondendo uidelicet se esse
paratũ & in carcerem. & in
mortẽ ire cũ illo: qui nec¬
dũ erat idoneus instante
periculo saltẽ confiteri. qr
nosset illũ. uel quia fuisset
aliquantdo cũ illo Instructꝰ
ergo periculo priore: cautiꝰ
loqui cũ dño quẽbene di¬
dicerat. humanȩ conscientie
statũ melius nosse. quã ipsa
se conscientia ullatenꝰ nosse
sufficeret. De fraterra qͥdem
cordis occultis nil prorsus au-¬
det definire: de sui autem
am oris integritate. ñ suim&e
soliꝰ: sed & ipsius qui inter¬
ro gabat dñi testimoniũ
pandit. etiã in quiens dñe

Expanded text:
re jubemur. Dicit namque Apostolus: re jubemur. Dicit namque Apostolus: Nolite ante tempus judicare, quoadusque veniat Dominus, qui et illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabit consilia cordium . Siquidem et ipse Petrus idcirco se in hac Dominica interrogatione cautius respondendo cohibebat, quia meminit se pridem imminente ejus passione plus sibi constantiae tribuisse quam haberet, spondendo videlicet se esse paratum et in carcerem et in mortem ire cum illo, qui necdum erat idoneus instante periculo saltem confiteri quia nosset illum vel quia fuisset aliquando cum illo. Instructus ergo periculo priore cautius loqui cum Domino, quem bene didicerat humanae conscientiae statum melius nosse quam ipsa se conscientia ullatenus nosse sufficeret. De fraterni quidem cordis occultis nil prorsus audet definire; de sui autem amoris integritate non suimet solius, sed et ipsius qui interrogabat Domini testimonium pandit etiam inquiens: Domine,
Abbreviated transcription (Latin):
dño sciscitante. an se plus
aliis diligeret: non ẽ. ausus
responclere. tu scis quia amo
te plus his: sed tẽperata ac
simplici uoce. etiam inquit
dñe tu scis quia amo te:
Quod ẽ. aꝑte dicere. scio qui¬
dem: quia ipse te ut tu meliꝰ
nosti. in tegro corde diligo:
Quantũ uero te alii diligans:
michi quidẽ ignotũ. sed tibi
responsionis nr̃ȩ profecto est
institutio loquutionis. simul
& cogitationis: ut uidelicet
eius exemplo discamus. minꝰ
de nr̃e conscientiȩ puritate
prȩsumere. minus temere
de fraternȩ conscientiȩ oc¬
cultis iudicare: In dubiis
gerantur inspicere nequimꝰ:
Nã de apertis fr̃m erratibꝰ
non solũ potestatẽ. sed et
p̃ceptũ iudicandi ut corrigan¬
tur habemus: dicente dño: si
peccauerit fr̃ tuus: increpa
illũ E si pęnitentiã egerit.
dimitte illi: Ambigua autẽ
eorũ gesta. & quȩ in quãlib&e
partẽ interp̃tari possunt: di¬
uino potius examini reserua¬

Expanded text:
 Domino sciscitante an se plus  Domino sciscitante an se plus aliis diligeret, non est ausus respondere, Tu scis quia amo te plus his, sed temperata ac simplici voce, Etiam, inquit, Domine, tu scis quia amo te. Quod est aperte dicere: Scio quidem, quia ipse te, ut tu melius nosti, integro corde diligo: quantum vero te alii diligant, mihi quidem ignotum, sed tibi responsionis nostrae profecto est institutio locutionis simul et cogitationis, ut videlicet ejus exemplo discamus minus de nostrae conscientiae puritate praesumere, minus temere de fraternae conscientiae occultis judicare, in dubiis gerantur, inspicere nequimus. Nam de apertis fratrum erratibus, non solum potestatem, sed et praeceptum judicandi ut corrigantur habemus, dicente Domino: Si peccaverit frater tuus, increpa illum: et si poenitentiam egerit, dimitte illi . Ambigua autem eorum gesta, et quae in quamlibet partem interpretari possunt, divino potius examine reserva
Abbreviated transcription (Latin):
ioħis diligis me plus his:
Ubi quãius simplicit᷑ mentio
facta terreni parentis eius
possit intelligi. non tamen
ab re est : si quis nomine
ioħis donũ suꝑnȩ generatio¬
nis myftice indicatũ uelit
accipere: De quo ioħes apłs
ammonendo testat᷑: carissimi
diligamꝰ in uicẽ: qm̃ caritas
ex dõ est. & omĩs qui cliligit
ex dõ natus ẽ. & cognoscit
dm̃: Symon nãq obediens:
ioħes dicitur dei gratia:
Et propterea recte primus
apłorũ cũ de amore suo re-¬
quiritur: symon ioħis id
hoc quod maiore p̃ cȩteris
obȩdientia dñi iussis obse¬
quitur: qđ arclentiori illũ
caritate amplectit᷑. mon
humani meriti. sed mune¬
ris esse diuini: Unde et
apłs paulus eadẽ gr̃a
tus est nobis Qui ergo cȩ̨¬
teris flagrantius dñm ama.¬
re probatur. filius iohannis
cognominatur: quia nimirũ
uirtus eiusdẽ amoris. ñ nisi
per grãm sp̃s percipit᷑: Qui
tamen ipse notanclũ. quam
caute & circũ specte testimo-

Expanded text:
Joannis, diligis me plus his? Joannis, diligis me plus his? Ubi quamvis et simpliciter mentio facta terreni parentis ejus possit intelligi, non tamen ab re est, si quis nomine Joannis donum supernae generationis mystice indicatum velit accipere; de quo Joannes apostolus admonendo testatur: Charissimi, diligamus invicem, quoniam charitas ex Deo est: et omnis qui diligit, ex Deo natus est, et cognoscit Deum . Simon namque obediens, Joannes dicitur Dei gratia: et propterea recte primus apostolorum, cum de amore suo requiritur, Simon Joannis, idhoc quod majore prae caeteris obedientia Domini jussis obsequitur, quod ardentiori illum charitate amplectitur, non humani meriti, sed muneris esse divini. Unde et apostolus Paulus eadem gratia tus est nobis . Qui ergo caeteris flagrantius Dominum amare probatur, filius Joannis cognominatur, quia nimirum virtus ejusdem amoris non nisi per gratiam Spiritus percipitur. Qui tamen ipse notandum quam caute et circumspecte testimoni
Abbreviated transcription (Latin):
irtutẽ nobis ꝑfectȩ
lilectionis: prȩ¬
sens scĩ euangelii
lectio cõmendat: Perfecta
&enĩ dilectio ẽ. qua cdm̃ ex
toto corde: tota anima.
tota uirtute. proximũ autẽ.
tanquã nos ipsos diligere
iubemur: & neutra harum
dilectio: sine altera ualet
esse perfecta: Quia nec ds̃
uere sine proximo. nec sine
dõ uere potest preximus
amari: Unde dñs totiens
inter rogato petro an se di¬
ligeret: & illo respondente
quod eũ ipso teste diligeret:
adiungebat per singula
ita concludens. ⁊ pasce oues
meas: siue pasce agnos meos:
Acsi aperte dicerae. Hec sola
&e uera ẽ. probatio integri¬
in dm̃ amoris: si erga fr̃s
studueris curã solliciti ex¬
ercere laboris Nã quicũq
fr̃i opus pietatis qđ ualet
impendere negligit: minus
iusto se conditorẽ diligere
ostendit: cuiꝰ mandatũ in
sustentanda ꝓximi necessitatẽ
contẽptͥut: Que profecto ca
inspiratione minime possit
haberi: tacite qͦđam modo
dñs insinuat: qui petrũ de
nominat: Symon inquit᷑

Expanded text:
irtutem nobis perfectae dilectionis praesens sancti Evangelii lectio commendat. Perfecta etenim dilectio est, qua Deum ex toto corde, tota anima, tota virtute, proximum autem tanquam nosmetipsos diligere jubemur. Et neutra harum dilectesse perfecta; quia nec Deus vere sine proximo, nec sine Deo vere potest proximus amari. Unde Dominus toties interrogato Petro an se diligeret, et illo respondente quod eum ipso teste diligeret, adjungebat per singula ita concludens: Pasce 644 oves meas, sive pasce agnos meos. Ac si aperte diceret: Haec sola et vera est probatio integriinum amoris, si erga fratres studueris curam solliciti exercere laboris; nam quicunque fratri opus pietatis quod valet impendere negligit, minus justo se conditorem diligere ostendit, cujus mandata in sustentanda proximi necessitate contemnit. Quae profecto cinspirationis minime possit haberi, tacite quodammodo Dominus insinuat, qui Petrum de nominat: Simon, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
pietas erigentis gratior: Quo
uero gratior in eis pietas dñi
apparuit: eo certior cunctis
pęnitentibꝰ. spes salutis efful¬
sit. ut iure om̃s qui audiunt
dicant : quia ds̃ uisitauit ple¬
bem suã. Non tantũ modo
uerbũ suũ semel incorporan¬
do. sed etiã nr̃o hoc ut susci-¬
tari debeamus. semꝑ in corde

Expanded text:
pietas erigentis gratior. Quo pietas erigentis gratior. Quo vero gratior in eis Domini pietas apparuit, eo certior cunctis poenitentibus spes salutis apparuit, ut jure omnes qui audiunt dicant: Quia Deus visitavit plebem suam. Non tantummodo verbum suum semel incorporando, sed etiam nostra hoc, ut suscitari debeamus, semper in corda
Abbreviated transcription (Latin):
uili steterunt. quia superni
formidine iudicii attacta
conscientia & carnaliꝙ̃ se pe
affluentiũ uoluptatũ. & in¬
iuste laudantiũ turbã co¬
herens ad se ipsã reuertitur.
uocantiq ad uitã festinare¬
spondit saluatori: Unde rec¬
te sequitur & ait. Adolesceas
tibi dico surge: Et resedit
qui erat mortuus & cępit
loqui: & dedit illũ inatri suȩ:
Resȩdit quippe qui erat mor¬
tuus. cũ interna cõpunctione
reuiuescit peccator. Incipit
loqui: cũ reducis indicia uis
cũnctis qui peccatũ luxeraus
ostendit Redditur matri. cũ
per sacerdotalis decreta iudicis
cõmunioni sociat᷑ eccłiȩ: Acs¬
pit autẽ om̃s timor & magnifi¬
cabant dm̃ dicentes: quia ꝓ¬
pħa magnus surrexit in nob̾
quanto autẽ desperatior ani-¬
mȩ mors ad uitã reuocatur.:
tanto plures eodẽ corrigunt᷑
exẽplo: Uide dauid propħam.
uide apłm petrũ. quorũ quo
gradus altior: eo casus grauior:
Quo autẽ grauior casus: eo

Expanded text:
juli steterunt, quia superni juli steterunt, quia superni formidine judicii attacta conscientia, et carnalium saepe affluentiam voluptatum, et injuste laudantium turbam coercens, ad seipsam revertitur, vocantique ad vitam festina respondet Salvatori, unde recte sequitur: Et dixit adolescenti, tibi dico surge, et resedit qui erat mortuus, et coepit loqui, et dedit illum matri suae. Resedit quippe qui erat mortuus, cum interna compunctione reviviscit peccator, incipit loqui cum reducis indicia vitae cunctis qui peccatum luxerant ostendit. Redditur matri, cum per sacerdotalis decreta judicii communioni sociatur ecclesiae. Accepit autem omnes timor, et magnifcabant Deum, dicentes: Quia propheta magnus surrexit in nobis. Quanto desperatior animae mors ad vitam revocatur, tanto plures eodem corriguntur exemplo. Vide David prophetam, vide apostolum Petrum. Quorum quo gradus altior, eo casus gravior. Quo autem gravior casus, eo