comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Qiia sic̃ ms̃ diaconus. ad exhibenda scã my¬
steria illi non debet ministrare. qui elatio¬
nis culpam aut cõmisit. aut cõmissam
ab aliis ĩꝑse non corrigit: ita ministri illiꝰ
in celebratione missarum mͥ adeẽ debuer̃.
qui custodiente dõ insuꝑbie errore non ce¬
cidi. Fundem uero frẽm ⁊ consac̾dotẽ meũ
studiose ãmonere curaui: ut si habere pacẽ
omnium concordiamq defiderat: ab stulti
uocabuli se appellatione compescat. De qua
re mͥ in stus iussionib dominoꝵ pietas prece¬
pit dies: ut ꝓ appellatione friuoli nominis.
int̾ nos scandalum generari non debeat.
S rogo ut imꝑialis pietas penset. qr alia st̃
friuola ualde innoxia: atq alia uehement̃
nociua. Numquid ñ cum se antrxp̃c ueni¬
ens. dm̃ dixerit: friuolum ualde erit: sed
tam̃ nimis ꝑuitiosum. Si quantitatẽ ser¬
monis attendimꝰ. due st̃ sillabe: si uero pon¬
dus iniquitatis. unu̾sa ꝑnities. Ego aut̃ fi¬

Expanded text:
quia sicut meus diaconus ad exhibenda sancta myquia sicut meus diaconus ad exhibenda sancta mysteria illi non debet ministrare, qui elationis culpam aut commisit, aut commissam ab aliis ipse non corrigit, ita ministri illius in celebratione missarum mihi adesse debuerunt, qui, custodiente Deo, in superbiae errorem non cecidi. Eumdem vero fratrem et coepiscopum meum studiose admonere curavi, ut si habere pacem omnium concordiamque desiderat, ad stulti vocabuli se appellatione compescat. De qua re mihi in suis jussionibus dominorum pietas praecepit, dicens, ut pro appellatione frivoli nominis inter nos scandalum generari non debeat. Sed rogo ut imperalis pietas penset quia alia sunt frivola valde innoxia, atque alia vehementer nociva. Nunquid non cum se Antichristus veniens Deum dixerit, frivolum valde erit, sed tamen nimis perniciosum? Si quantitatem sermonis attendimus, quae sunt syllabae; si vero pondus iniquitatis, universa pernicies. Ego autem fi
Abbreviated transcription (Latin):
rem. Et licet pussime dñe apte ⁊ ꝓuide
cuncta precipias: ut ego tam̃ in uenio qr
eoꝵ iudicio indiseretꝰ ẽẽ ex hac tali ãmo¬
nitione reprebendor. Nũquid nam si ex su¬
ꝑbo ac profano uocabulo m̃s ñ inmodico
ẽ. animus uulneratus : tante indiscretionis
ẽẽ potui. ut nescue quid unitati fidĩ. quid
concordiȩ eccłasticȩ deberem: & fr̃is mei res¬
ponsales. ⁊ synodicam epłam suscipere ciuiꝰ¬
ubet cause amaritudine int̾ueniente recu¬
sarem: Absit hoc. slimis mͥ fuerat desipuisse
sic sapere. Aliud namq ẽ. quod conseruande
unitatis fidĩ: atq aliud quod debemꝰ compͥ¬
m̃de elationi. Distinguenda ergo erant
tempora: ne predicti frĩs mei ex quolibet
articło nouitas turbaretur. Unde ⁊ responsa¬
les eius cum magno affectu suscepi: quicqͥd
debui caritatis exhibui: meliusq eos quam
consuetudo p̾sca fuerat honoraui: ⁊ mecum
feci eos sacra missaꝵ sollempnia cȩlebrare.

Expanded text:
rem. Et licet, piissime domine, apte et provide rem. Et licet, piissime domine, apte et provide cuncta praecipiatis, ego tamen invenio quia eorum judicio indiscretus esse ex hac tali admonitione reprehendor. Nunquidnam si ex superbo ac profano vocabulo meus non in modico est animus vulneratus, tantae indiscretionis esse potui ut nescirem quid unitati fidei, quid concordiae ecclesiasticae deberem, et fratris mei responsales et synodicam epistolam suscipere cujuslibet causae amaritudine interveniente recusarem? Absit hoc. Nimis mihi fuerat desipuisse sic sapere. Aliud namque est quod conservandae unitati fidei, atque aliud quod debemus compescendae elationi. Distinguenda ergo erant tempora, ne praedicti fratris mei ex quolibet articulo novitas turbaretur. Unde et responsales ejus cum magno affectu suscepi. Quidquid debui charitatis exhibui, meliusque eos quam consuetudo prisca fuerat honoravi, et mecum feci eos sacra missarum solemnia celebrare,
Abbreviated transcription (Latin):
mo ur. in grã semꝑ sale sit conditꝰ. Quia
ergo ꝑ doctrinam u̾bi cȩlestis sal habere
uos nouimꝰ. restat ut ꝑ caritatis grãm eti¬
am int̾ uos pacem toto corde teneatis.
diligo: atq omnino ꝑtimesco. ne oratio¬
nũ uraꝵ sacͥficia. ex aliqua int̾ uosdissen¬
sione maculentur. Benedictionẽ uͦ quã
⁊ pͥus ꝑ exilaratum socũ dicerium ⁊ pꝰmo¬
dum ꝑ sauimanum diaconem transmi¬
sistis: cum gr̃ actione suscepi: qr de scõ
loco decuit uos sca transmittere: icui as¬
sidue ministratis: ex ur̃o ipso munere de¬
monstrare. Omp̾e ds̾ sua uos dextera pro¬
tegat: atq amalis om̃ib seruet illesos.
ominoꝵ pietas ꝓuida ne quid fortasse
scandali in unitate sc̃e ęccłȩ ex sac̾do¬
tum dissensione generari potuisset. semel
ac bis ammonere dignata ẽ: ut responsa¬
les frĩs ⁊ consac̃dotis mei cyriaci benigne
susciꝑem. eosq ad remeandum citiꝰ relaxa¬

Expanded text:
mo vester in gratia semper sale sit conditus. Quia mo vester in gratia semper sale sit conditus. Quia ergo per doctrinam verbi coelestis sal habere vos novimus, restat ut per charitatis gratiam etiam inter vos pacem toto corde teneatis. diligo, atque omnino pertimesco ne orationum vestrarum sacrificia ex aliqua inter vos dissensione maculentur. Benedictionem vero quam et prius per Exhilaratum Secundicerium, et postmodum per Sabmianum diaconum transmisistis, cum gratiarum actione suscepi, quia de sancto loco decuit vos sancta transmittere, et cui assidue ministratis, ex vestro ipso munere demonstrare. Omnipotens Deus sua vos dextera protegat, atque a malis omnibus servet illaesos. ominorum pietas provida, ne quid fortasse scandali in unitate sanctae Ecclesiae ex sacerdotum dissensione generari potuisset, semel ac bis 881 me admonere dignata est ut responsales fratris et consacerdotis mei Cyriaci benigne susciperem eosque ad remeandum citius relaxa
Abbreviated transcription (Latin):
poteras. si neq ducatum monast̾ii qͥ neas
dr̃ suscepisses: quia in eodem monastio sic̃
audio. monachoꝵ quidem species tenetur:
multa uero sub sc̃ĩtatis habitti scłariagun¬
tur: s. etiam adhoc te ex istimabo celesti gr̃a
ꝑuenisse: si ea quȩ in loco illo. omp̃i deo
displicent te fuerint duce correpta. S quia
quȩ predixi iurgia colerentur. Nunc ergo
ostendite quantum uos pͥus amastis. Scio
quia utͥq abstinentes: utͥq docti. utͥq hu¬
miles estis Unde necesse ẽ. ut saluatoris nr̃i¬
corium solum expelle sicca ẽ. In choro uero:
uocũ concordia. Quid gͥ ꝑ tympanũ. nisi
abstinentia. quid ꝑ chorum nͥ unanimitas
designatur: Quid ergo ꝑ abstinentiam do¬
minũ laudatis in tympano: peto ut ꝑ una¬
nimitatem laudecis in choro. ꝑ semetipsã
ueritas dicit. habete sal in uob̃: ⁊ pacem
habece int̃ uos. Quid ꝑ sal. nisi sapientia
designatur: Paulo attestante qui ait. Ser¬

Expanded text:
poteras, si neque ducatum monasterii, quod Neas poteras, si neque ducatum monasterii, quod Neas dicitur, suscepisses, quia in eodem monasterio, sicut audio, monachorum quidem species tenetur, multa vero sub sanctitatis habitu saecularia aguntur. Sed etiam ad hoc te existimabo coelesti gratia pervenisse, si ea quae in loco illo omnipotenti Deo displicent te fuerint duce correcta. Sed quia quae praedixi jurgia tolerentur. Nunc ergo ostendite quantum vos prius amastis. Scio quia utrique abstinentes, utrique docti, utrique humiles estis; unde necesse est ut Salvatoris nicca est, in choro vero vocum concordia. Quid igitur per tympanum nisi abstinentia, quid per chorum nisi unanimitas designatur? Quia ergo per abstinentiam Dom num laudatis in tympano, peto per unanimitatem laudetis in choro. Per semetipsam quoque Veritas dicit: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos. Quid per sal nisi sapientia designatur, Paulo attestante qui ait: Ser
Abbreviated transcription (Latin):
multum diligit: oportet ut de ꝓximo mul¬
tum p̃sumat. Non enim loca. uł ordines cre¬
atori nr̃o ꝑximos faciunt: s ei nos aut meri¬
ta bona iungunt. aut mala disiungunt.
Quia ergo adhuc incertum ẽ. quis interiꝰ qͣlis
sit: cur non audeas scribere. dum int̾ me
ite quis sit suꝑior ignores: Et quidem bene
te uiuere scio: me aut̃ multis oneratũ pecca¬
tis noui. S ⁊ si ipse peccator es. mͥ tam̃ mul¬
to melior: quia tu tua tantũmͦ: ego uero ꝙ
eoꝵ qui mͥ cõmissi st̃ poccata porto. In hoc
ergo te altum. in hoc magnum aspicio: quia
ante humanos ocłos in magno atq in alto
loco. minime ꝓfecisti. In quo sepe dũ ext̾ius
ab om̃ib honor tͥbuitur: ad ima animꝰ mer¬
gitur. quia curis discerpentib grauatur. T̃¬
ut̃ omp̃c ds̃ iuxta hoc quod scͥptum ẽ. ascen¬
sus in corcde disposuit: in conualle lac̾maꝵ.
Multo aut̃ mͥ altior. multo sublimior uideri

Expanded text:
multum diligit, oportet ut de proximo mulmultum diligit, oportet ut de proximo multum praesumat. Non enim loca vel ordines Creatori nostro nos proximos faciunt, sed ei nos aut merita bona jungunt, aut mala disjungunt. Quia ergo adhuc incertum est quis interius qualis sit, cur non audebas scribere, dum inter me et te quis sit superior ignores? Et quidem bene te vivere scio, me autem multis oneratum peccatis novi. Sed etsi ipse peccator es, me tamen multo melior, quia tu tua tantummodo, ego vero et eorum qui mihi commissi sunt peccata porto. In hoc ergo te altum, in hoc te magnum aspicio, 880 quia ante humanos oculos in magno atque in alto loco minime profecisti; in quo saepe dum exterius ab hominibus honor tribuitur, ad ima animus mergitur, quia curis discerpentibus gravatur. Ts juxta hoc quod scriptum est: Ascensus in corde disposuit, in convalle lacrymarum. Multo autem me altior, multo sublimior videri
Abbreviated transcription (Latin):
na quę dicitis nos in cordis medulla sentia¬
niꝰ: quatinꝰ dum in unanimitate corda fue¬
rint sac̾dotum: ꝑ pussimoꝵ dominoꝵ uita
deprecantes. tanto citius exaudiri meream̃.
quanto ⁊ orationes nras ante dĩ ocłos pax
illuminat. ⁊ discordiȩ macła ñ obscurat.
Gregorius anastasio presbitero. xxxiiii¬
uia bonus homo de bono ches. auro cor¬
dis sui bona proferat: hoc tua caritas
de uirtutib litigantes: te uidelicet ꝓ cari¬
tate. atq alium ꝑ timore ⁊ humilitate con¬
tendere. Et quamuis in multis occupatus.
quamuis grecȩ lingue nescius: in contentioe
in meo iudicio contraditorem tuum ipse ui¬
cisti. ꝑ apłicam sententiam. quam uobis
contendentib ꝓtuli: quia timor ñ ẽ. in cari¬
tate. s ꝑfecta caritas foras mitit timorem:
qm̃ timor penam ht̃. Qui aut̃ timec: ñ est
ꝑfectus in caritate. Tua itaq fr̃nitas qnͣtũ
in caritate ꝑfecta sit scio. ⁊ quia omp̃m dm

Expanded text:
na quae dicitis nos in cordis medulla sentiana quae dicitis nos in cordis medulla sentiamus quatenus dum in unanimitate corda fuerint sacerdotum, pro piissimorum dominorum vita deprecantes, tanto citius exaudiri mereamur, quanto et orationes vestras ante Dei oculos pax illuminat, et discordiae macula non obscurat. Gregorius Anastasio presbytero. Quia bonus homo de bono thesauro cordis sui bona proferat, hoc tua charitasde virtutibus litigantes, te videlicet pro charitate, atque alium pro timore et humilitate contendere. Et quamvis in multis occupatus, quamvis Graecae linguae nescius, in contentionein meo judicio contradictorem tuum ipse vicisti per apostolicam sententiam, quam vobis contendentibus protuli: Quia timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem. Quoniam timor paenam habet; qui autem timet, non est perfectus in charitate. Tua itaque fraternitas quantum in charitate perfecta sit scio. Et quia omnipotentem Deum
Abbreviated transcription (Latin):
dere dignata ẽ. letatꝰ. Et quod domina con¬
stantina clarissima puella pͥusquam nuptias
facẽt. ab huiꝰ mundi illecebris ẽ. erepta: ue¬
hement̃ exulto. Illud aut̃ qđ uos in militia
sponsi eius intrasse dixistis: & quod serenssi¬
mo domino imꝑatori cõmendari uoluistis.
ut aliqua inuĩgat ubi uos utiles eẽ existimat.
mentẽ meam non modico merore tetigit. qr
ego bonitatẽ moꝵ ur̃oꝵ. ad aliud tende semꝑ
estimaui. Multos aut̃ noui. qͥ in seruicio rei¬
publice positi uehem̃t̃ affliguntur. qr eis ñ
licet uacare ⁊ peccata sua plangere: ꝙy uoe
qua re nescio occupari desideratis. Cur enim
magnifice fili non consideras quia mundus
in fine ẽ: Omĩa urgentur. Cotidie ad redden¬
das rationes et̾no ⁊tremendo iudici ducimur.
Quid ergo aliud nisi de aduentu illius cogitare
debemus: Uita enim nr̃a : nauiganti ẽ. simił.
Is namq qui nauigat: stac. sedet. iacet. uadit:
qr in pulsu nauis ducit᷑. Ita ergo mnos sumus:

Expanded text:
de laetatus. Et quod domna Constantina, clarissima puella, priusquam nuptias faceret, ab hujus mundi illecebris est erepta, vehementer exsulto. Illud autem quod vos in militiam sponsi ejus intrasse dixistis, et quod serenissimo domno imperatori commendari voluistis, ut vobis aliqua injungat, ubi vos utiles esse existimat, mentem meam non modico moerore tetigit, quia ego bonitatem morum vestrorum in aliud tendere semper existimavi. Multos autem novi qui in servitio reipublicae positi vehementer affliguntur, quia eis non licet vacare et peccata sua plangere; et vos quare, nescio, implicari desideratis? Cur enum, magnifice fili, non consideras quia mundus in fine est? Omnia urgentur quotidie, ad reddendas rationes aeterno et tremendo judici ducimur. Quid ergo aliud nisi de adventu illius cogitare debemus? Vita enim nostra naviganti est similis: is namque qui navigat stet, sedeat, jaceat. Vadquia impulsu navis ducitur. Ita ergo et nos sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad rectitudinis uiam dĩ p̃cepta ñ reuo¬
cant. Necesse ẽ. ergo ut omi studio ⁊ oratio¬
ne assidua. ad redemptoris nr̃i conuerci
miscdam festinemꝰ: ubi tutus om̃ib locꝰ ẽ.
⁊ magna securitas. Nam illic quenquã solide
ꝑsistentẽ: nec ꝑicłm conterit. nec metꝰ exagi¬
tat. Codicem uero sic̃ scͥpsistis. predicto dile¬
ctissimo filio nr̃o candido prb̃o. uob̃ offeren¬
dum tͣnsiittimꝰ: qr boni ur̃i studii ẽẽ par¬
ticipes festinamꝰ. Omp̃c ds̃ sua uos ꝓtectioe
custodiat: atq aꝑfidis gentib regnũ ur̃m
annoꝵ longa curricula ad gaudia et̃na
ꝑducat. Gr̃ uenantio ep̃o lunensi.xi
Irat̾nitatis ur̃e insinuatione didicimus.
quȩ habentur in subditis: intͣ ciuitatẽ
ibidem constat humatum: data pͥmitus a
fr̃nitate tua donatione legitima id ẽ. cali¬
cem argenteum unum. habentem unẽ.ui:
ꝑtoriũ suꝑ altare unum. lectastrata numero

Expanded text:
tes ad rectitudinis viam Dei praecepta non revotes ad rectitudinis viam Dei praecepta non revocant. Necesse est ergo ut omni studio et oratione assidua ad Redemptoris nostri converti misericordiam festinemus, ubi tutus omnibus locus est et magna securitas. Nam illic quemquam solide persistentem nec periculum conterit, nec metus exagitat. Codicem vero, sicut scripsistis, praedicto dilectissimo filio nostro Candido presbytero vobis offerendum transmittimus, quia boni vestri studii esse participes festinamus. Omnipotens Deus sua vos protectione custodiat, atque a perfidis gentibus regnum vestrum longa annorum curricula ad gaudia aeterna us Venantio episcopo Lunensi. Fraternitatis vestrae insinuatione didicimus, quae habetur in subditis, intra civitatem lum corpus ibidem constat humatum, data primitus a fraternitate tua donatione legitima, id est calicem argenteum unum habentem uncias sepertorium 898 super altare unum, lecta strata numero
Abbreviated transcription (Latin):
S neq quid dicẽt. neq quid audiret: ualuit
scire. hoc quoq parim ter hortam᷑. ut cete¬
ros subiectos ur̃os sub discipline debeatis.
moderatione restringere: ut idolis ñ imino¬
lent. cultores arboꝵ ñ existant. de anima¬
monũ non discedant. Qm̃ uero omĩno dõ
nro hȩc displicent: idiuisas mentes ñ pos¬
sidec: ꝓuidece ut ab his debeant illicitis
salubrit̃ coherceri: ne quod absit non eis
ad ereptionem. s ad penam sacͥfiat bap¬
tismatis sacramentũ. Si quos gͥ uiolentos.
si quos adulteros. si quos fures. uł aliis pra¬
uis actib studere cognoscitis: deũ de eoꝵ
correptione placare festinate: ut ꝑ uos fla¬
gellũ ꝑfidarum gentium q quantũ uide¬
mꝰ ad multaꝵ nationũ uindictã excitatũ
ẽ. ñ inducat: ne si qd̃ ñ credimꝰ. diuinȩ ulti¬
onis iracundia. sceleratoꝵ fuerit actione
cõmota: belli pest̾it int̾imat. quos delinqͥn¬

Expanded text:
Sed neque quid diceret, neque quid aliud audiret, valuit Sed neque quid diceret, neque quid aliud audiret, valuit scire. Hoc quoque pariter hortamur ut et caeteros subjectos vestros sub disciplinae debeatis moderatione restringere, ut idolis non immolent, caltores arborum non existant, de animamonum non abscedant. Quoniam vero omnino Deo nostro haec displicent, et divisas mentes non possidet, providete ut ab his debeant illicitis salubriter coerceri; ne, quod absit, non eis ad ereptionem, sed ad poenam sacri fiat baptismatis sacramentum. Si quos igitur violentos, si quos adulteros, si quos fures vel aliis pravis actibus studere cognoscitis, Deum de eorum correctione placare festinate, ut super vos flagellum perfidarum gentium, quod, quantum videmus, ad multarum nationum vindictam excitatum est, non inducat; ne si, quod non credimus, divinae ultionis iracundia sceleratorum fuerit actione commota, belli pestis interimat quos delinquen
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. Pro quo grãs referentes. diuinȩ potentiȩ
mĩam deprecamur: ut ⁊ hic uos sua ꝓtectio¬
ne custodiat: isic̃ int̾ homines. ita quoq
ipꝰ multoꝵ annoꝵ cempora in ec̾na faciat
uita regnare. Precẽa bos quos ab unitace
eccłȩ scĩsmaticor error dissotiat: ad unita¬
ant disciplinam: ⁊ ꝑu̾se habeant ut uolue¬
rint uiuendi licentiam: qr nec quid defen¬
dãt. nec quid sequant᷑ intelligunt. Nos aucẽ
calcedonensem sy nodum de qua illi sibi pe¬
stifere nebulas excusationis adsumunt: ꝑ
omĩa ueneram᷑. ⁊ sequim᷑. Et siquis de fide eiꝰ
minuere aut addere quid p̃sumpserit: ana¬
tematizamꝰ. S ita illos errores. labes imbi¬
bit: ut ignorantiȩ stiȩ credentes. uniu̾sam
eccłam atq om̃s quatuor patͥarchas ñ ratio¬
ne s maliciosa tantũmͦ mente refugiant:
ita ut is qui ad nos a ur̃a excellentia missus
ẽ. cũ quereretur a nob̃ cur uniu̾sali eccłȩ se¬
paratus existeret: se ignorare ꝓfessus est.

Expanded text:
eferentes, divinae potentiae misericordiam deprecamur ut et hic vos sua protectione custodiat, et sicut inter homines, ita quoque et post multorum annorum tempora in aeterna faciat vita regnare. Praeterea hos quos ab unitate Ecclesiae schismaticorum error dissociat, ad unitaant disciplinam, et perverse habeant, ut voluerint, vivendi licentiam, quia nec quid defendant, nec quid sequantur intelligunt. Nos autem Chalcedonensem synodum, de qua illi sibi pestiferae nebulas excusationis assumunt, per omnia veneramur et sequimur; et si quis de fide ejus minuere aut addere aliquid praesumpserit, anathematizamus. Sed ita illos erroris labes imbibit, ut ignorantiae suae credentes, universam Ecclesiam atque omnes quatuor patriarchas non ratione sed malitiosa mente tantummodo refugiant; ita ut is qui ad nos a vestra excellentia missus est, cum quaereretur a nobis cur ab universali Ecclesia separatus existeret, se ignorare professus sit.
Abbreviated transcription (Latin):
posita. filiam głosȩ memoriȩ tulliani ma¬
gistri militie. que ꝓiectis quas sponte as¬
sumpsit religiosis uestibꝰ indumentis se
laicis deturpauit: una cũ frẽ ⁊ coep̃o nr̃o
uitaliano festina comprehendere. atq ad
religiosũ rursus habitum reuocare: ac
in monast̾io mittere ubi stricte omnino
ualeat eustodiri. Nec eius custodiam ali¬
quatenus releuari ꝑmittas: quousq m̃a
denuo sc̃pũi susceꝑis. Nam si quolibet mͦ
in bac re negligens uł lentꝰ extiteris: ita
in te districtissime noueris uindieandũ:
ut ꝙd ex te nescis. pena possis resecante cog¬
noscẽ: quia sic̃ diximꝰ. si intellectum homi¬
nis habuisses: hȩc quȩ facẽ modo p̃ciperis.
ante debueramꝰetiam cum ultione ante fa¬

Expanded text:
stposita filiam gloriosae memoriae Tulliani mastposita filiam gloriosae memoriae Tulliani magistri militiae, quae projectis quas sponte assumpsit religiosis vestibus, indumentis se laicis deturpavit, una cum fratre et coepiscopo nostro Vitaliano festina comprehendere atque ad religiosum rursus habitum revocare, ac in monasterio mittere, ubi districte omnino valeat custodiri, nec ejus custodiam aliquatenus relevari permittas quousque nostra denuo scripta susceperis. Nam si quolibet modo in hac re negligens vel lentus exstiteris, ita in te districtissime noveris vindicandum ut quod ex te nescis, poena possis reserante cognoscere: quia, sicut diximus, si intellectum hominis habuisses, haec quae facere modo praeciperis, ante debueras etiam cum ultione a te fa
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitudinẽ exhibere: ut quam sit nefa¬
rium quod cõmisit: ex tua possit distri¬
ctione cognoscere. Qua in re si quis quod
non credimꝰ laicoꝵ. aliquo tͥ ingenio tem¬
ꝑtauerit obsistendũ: a sacratissime eũ
cõmunionis participatione suspende.
nob̾q renuntiare festina: ut quantum
sit execrabile quod p̃sumit: pꝰquam con¬
sideratione ꝓpͥa non adũtit: emendatio¬
nis qualitate cognoscat. In his aut̃ om̃ib
ita te cautum ac stude uigilantem osten¬
dere: ut culpam tuam ñ geminare negle¬
ctus. s aliquantis ꝑualeat sollicitudo mi
buisses: ita regularis discipline debuisti
custos existere: ut ea quȩ illic inlicite com¬
mittuntur. ante uindicta corrigeret. qͣm
ad nos eoꝵ nuntiꝰ ꝑueniret. S dũ nimia
te facit stulticia negligentem: non solum
de illis offendim᷑. s eciam ad ulciscendum
desidiam tuam nichilominꝰ ꝑuocamur.
Om̃i ergo dilatione omĩq excusatione pꝰ¬

Expanded text:
sollicitudinem exhibere, ut quam sit netasollicitudinem exhibere, ut quam sit netarium quod commisit, ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si quis, quod non credimus, laicorum aliquo tibi ingenio tentaverit obsistendum, a sanctissimae eum communionis participatione suspende, nobisque renuntiare festina, ut quantum sit exsecrabile quod praesumit, postquam consideratione propria non advertit, emendationis qualitate cognoscat. In his autem omnibus ita cautum ac stude dere ut culpam tuam non geminare neglectus, sed aliquantisper valeat sollicitudo minbuisses, ita regularis disciplinae debuisti custos existere, ut ea quae illic illicite committuntur ante vindicta corrigeres quam ad nos eorum nuntius perveniret. Sed dum nimia stultitia te facit negligentem, non solum de illis offendimur, sed etiam ad ulciscendam desidiam tuam nihilominus provocamur. Omni ergo dilatione omnique excusatione po
Abbreviated transcription (Latin):
nec ad nos licuisset ꝑu̾sam epłam destina¬
re.S qr nimia desidia ac torpore depri¬
meris: in tuo dedecore. res ad presens illi¬
cita impune cõmissa ẽ. Nam sic̃ prefati
sumꝰ. si sollicitus extitisses: pͥus ad nos ul¬
cio mulieris prauissime. qͣm culpa debuit
tumq es negligens. ut nisi canonicam
in te fueris cohercitationem exꝑtꝰ. in aliis
districtionem ⁊ disciplinam nescras custo¬
dire: qualit̾ debeas ẽẽ sollicitꝰ. congruo tͥ
si dño placuerit cemp̃r demonstramus.
Presentia gͥ se̾pta suscipiens euigila: ⁊ ex¬
citatus saltem exsequere: quod pressus
IIII nẽ usq ignauia distulisti. Instan¬
tie ergo tuȩ sit. predictam mulierẽ una
cũ sergio defensore ño cõprehende: ⁊ statĩ
ñ solum ad male contemptũ habitũ. sine
exeusatione aliqua reuocare: s etiam in
monast̾io ubi omino districte ualeat cu¬
stodiri detrudere: ⁊ita omnẽ enxa illam

Expanded text:
nec ad nos licuisset perversam epistolam destinanec ad nos licuisset perversam epistolam destinare. Sed quia nimia desidia nimioque torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad praesens illicita impune commissa est. Nam si, ut praefati sumus, sollicitus extitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae, quam culpa, debuit tumque es negligens, ut nisi canonicam vitae fueris coercitionem expertus, in aliis districtionem et disciplinam nescias custodire, qualiter debeas esse sollicitus, congruo tibi, si Domino placuerit, tempore demonstramus. Praesentia igitur scripta suscipiens evigila, et excitatus saltem exsequere quod pressus nunc usque ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sit, praedictam mulierem una cum Sergio defensore comprehendere, et statim non solum ad male contemptum habitum sine excusatione aliqua revocare, sed etiam in monasterio ubi omnino districte valeat custodiri detrudere, et ita omnem circa illam
Abbreviated transcription (Latin):
hoc contra antiquã consuetudinẽ in suo gra¬
uamine p̾iudicialit̃ statutum: quippe qui
de eadem quarta semꝑ se duas partes ⁊ t̾̃ciam
clerum ꝑhibent consequutum: ⁊petiuert̃
ne hec definitio in suo p̃iudicio ꝑmaneat.¬
S nos hoc frat̾nitatis tuȩ dispositioni opor¬
cere p̃uidimꝰ cõmittendum. Uolumꝰ ergo
ut quieqͥd eccłe tuȩ ex reditu uł quolibet
alio titulo fortassis accesserit. quartã ex in¬
de portionem sine diminutione aliqua de-¬
beas segregare: atq eam scdm dĩ timorem
prb̃is. diaconib. ac clero. ut tͥ uisum fuerit
discrete diuidere: ita sane ut unicuiq si me¬
ritum laboris exegerit. lib̾a tͥ sit iuxta quod
preuidis largiendi licentiam. quatinꝰ ⁊ hi
qui merentur. etiam temporali se sentiant
cõmodo consolatos: ⁊ alii adiuuante dño
eoꝵ ad melius contendant unitatione pro¬
religiosis uestib ad scłarem reu̾ti habitũ:

Expanded text:
hoc contra antiquam consuetudinem in suo grahoc contra antiquam consuetudinem in suo gravamine praejudicialiter statutum; quippe quia de eadem quarta semper se duas partes et tertiam clerum perhibent consecutum, et petiverunt ne haec definitio in suo praejudicio permaneat; nos hoc fraternitatis tuae dispositioni oportere praevidimus committendum. Volumus ergo ut quidquid Ecclesiae tuae ex reditu vel quolibet alio titulo fortassis accesserit, quartam exinde portionem sine diminutione aliqua debeas segregare, atque eam secundum Dei timorem presbyteris, diaconis, ac clero, ut tibi visum fuerit, discrete dividere; ita sane ut unicuique, sicut meritum laboris exegerit, libera tibi sit, juxta quod praevideris, largiendi licentia, quatenus et hi qui merentur etiam temporali se sentiant hoc commodo consolari, et alii adjuvante Domino eorum ad melius contendant imitatione proreligiosis vestibus ad saecularem reverti habitum,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iudicia eẽ constituit: ut nec p̃positi
in oppͥmendos se frustra ualeant occupare
subiectos: nec subiectis it̾m contra suos pre¬
positos effrenata sit resultandi licentia. Et
elapsam. eccłe tuȩ acoliti dato cont̃ te ca¬
pitulare quedam conquesti sunt: ne aut
in tuȩ fr̃nitatis inuidia remanerent. aut
illos in suis uideremur petitionib ñ audi¬
re: dilectissimo filio nr̃o cipͥano diacono ea
subtilit̃ inquirenda mandauimꝰ. Qui in iun¬
cta cognoscens: quid de capitulo unoquoq
decreuerit. inquifitioni nr̃e ẽ. subtilius pa¬
tefactum. Et quia int̾ alia de quarta porti¬
one clerus hoc tenendum statuit. ut unã
portionem hi qui in sacro loco sunt positi.
⁊ reliquas duas elerus accipiat: &. acdei
latores presentium donatꝰ prbr necnon &
theodosianus atq uiator diacones. alioꝵ
quoq qui insacrato sunt ordine constituti
relationem ad nos deferentes conquesti st̃.

Expanded text:
et judicia esse constituit, ut nec praepositi et judicia esse constituit, ut nec praepositi in opprimendos se frustra valeant occupare subjectos, nec subjectis iterum contra suos praepositos effrenata sit resultandi licentia. Et ionem elapsam ecclesiae tuae acolythi, dato contra te capitulari, 900 quaedam conquesti sunt, ne aut in tuae fraternitatis invidia remanerent, aut illos in suis videremur petitionibus non audire, dilectissimo filio nostro Cypriano diacono ea subtiliter inquirenda mandavimus. Qui injuncta cognoscens, quid de capitulo unoquoque decreverit, inquisitioni nostrae est subtilius patefactum. Et quia inter alia de quarta portione clerus hoc tenendum statuit, ut unam portionem hi qui in sacro loco sunt positi, et reliquas duas clerus accipiat, et latores praesentium Donatus presbyter, necnon et Theodosianus atque Viator diaconi, aliorum quoque qui in sacrato sunt ordine constituti relationem ad nos deferentes, conquesti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
sum fr̃nitatem urãm confidamꝰ canonum
statuta iuigorẽ diligere disciplinȩ: ne
clerici nr̃i uob̃ ad euitandam districtionem
eccłastici ordinis falsitas subripere ualeat.
eius culpam sc̃itati ur̃e indicare ꝓspeximus:
ut sollicitudine ur̃a discipline possit submit¬
ci. quam refugit. Comperimꝰ aut̃ qd pecrus
acolitus quẽ dilectissimo filio nr̃o sabiniano
diacono responsa eccłastica facienti. obser¬
uare in urbe regia feceramꝰ: fugiens ad ur̃am
ȩccłam uenerit. Quod si uerum ẽ: in toto
eum face̾ fr̃nitas ur̃a ⁊ inuenta huc stude¬
at occasione remitt̾e. Aut si forte hoc me
comprehendi ualeat latitat: in om̃ib par¬
rochiis ur̃is ut diligent̃ requiratur iniungi¬
te: ⁊ inuentũ ad nos sic̃ p̃fati sumꝰ tnsmitti¬
te. Quem etiam uolumꝰ ꝑ uos qr sit cõmuni¬
one pͥuatꝰ agnoscẽ : nec dñici corporis ac
sanguinis quousq ad nos redeat. audeat
mist̾ia sumere: nisi forte uicino mortis in
d hoc locoꝵ gradus rationis ordo distinx̃.

Expanded text:
Cum fraternitatem vestram confidamus canonum statuta et vigorem diligere disciplinae, ne clerici nostri vobis ad evitandam districtionem ecclesiastici ordinis falsitas surripere valeat, ejus culpam sanctitati vestrae indicare prospeximus, ut sollicitudine vestra disciplinae possit submitti quam refugit. Comperimus autem quod Petrus acolythus, quem dilectissimo filio nostro Sabiniano diacono responsa ecclesiastica facienti observare in urbe regia feceramus, fugiens ad vestram Ecclesiam venerit. Quod si verum est, in tuto eum facere fraternitas vestra et inventa huc studeat occasione remittere. Aut si forte hoc metcomprehendi valeat, latitet, in omnibus parochiis vestris, ut diligenter requiratur, injungite, et inventum ad nos, sicut praefati sumus, transmittite; quem etiam volumus per vos quia sit communione privatus agnoscere; nec dominici corporis ac sanguinis quousque ad nos redeat audeat mysteria sumere, nisi forte vicino mortis ind hoc locorum gradus rationis ordo distinxit,
Abbreviated transcription (Latin):
uod aut̃ scͥpsi augustino. angloꝵ gentis
ȩp̃o. alunno uidelicet ut recordatuses tuo.
de consanguinitatis coniunctione: ipsi et
angloꝵ genti quȩ nuꝑ ad fidem uenerat.
ne a bono qd̾ ceꝑat metuendo aubstĩora re¬
cedet: specialit̃ mon generalit̾ cet̾is me scͥp¬
sisse cognoscas. Unde mͥ omĩs romana ciuitas
testif existit. non ea intentione hȩc illis scͥp¬
ta mandasse . ⁊ pꝰqͣm firma radice infide fue¬
rint solidati. si infra ꝓpͥam consanguinitatẽ
fuerint inuenti non separentur: aut infra
affinitatis lineam. id ẽ. usq ad septimã gene¬
rationẽ coniungantur: s adhuc illos neo
i exemplis instruere: & quȩ pꝰ de talib gege¬
rint. rationabilit̾ ⁊ fidelit̾ excludere oportet.
Nam iuxta apłm quod ait. lac uob̾ potum
q infirma adhuc radice plantatum erat.
unũquenq de his qui fidelit̾ edocti sunt.
etiam firma radice plantati stant in con¬
uulse. usq ad septimã obseruare decernimꝰ
generationem: ut quamdu se agnoscunt

Expanded text:
uod autem scripsi Augustino, Anglorum gentis episcopo, alumno videlicet, ut recordaris, tuo, de consanguinitatis conjunctione, ipsi et Anglorum genti, quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat, metuendo austeriora recederet, specialits Romana civitas testis existit, nec ea intentione haec illis scriptis mandavi, ut postquam firma radice in fide fuerint solidati, si infra propriam consanguinitatem inventi fuerint, non separentur, aut infra affinitatis lineam, id est usque ad septimam generationem conjungantur. Sed adhuc illos neopet exemplis instruere, et quae post de talibus egerint, rationabiliter et fideliter excludere oportet; nam juxta Apostolum, qui ait: Lac vobis potum quod infirma adhuc radice plantatum erat, unumquemque de his qui fideliter edocti sunt, etvulsi, usque ad septimam observare decernimus generationem, et quandiu se cognoscunt
Abbreviated transcription (Latin):
sit uacua. Sin aut̃ in eadem ciuitate egressꝰ
ad publicũ potuerit doce quȩ dixit. uł cer¬
te sciens se non posse quȩ scͥpsit ostendere.
errorem suum fuerit aꝑte confessus: do¬
minici corporis ac sangunis participatiõe
ñ sit pͥuatus: neq corpore sc̃ẽ eccłȩ alienus
cotidie culpis agnoscimꝰ : ut quamuis ser¬
uato discipline moderamine alioꝵ tamen
errata parcendo indulgeamus. Exꝑucit¬

Expanded text:
eprecatio sit vacua. Sin autem in eadem civitate egressus eprecatio sit vacua. Sin autem in eadem civitate egressus ad publicum potuerit docere quae dixit, vel, certe sciens se non posse quae scripsit ostendere, errorem suum fuerit aperte confessus, dominici corporis ac sanguinis participatione non sit privatus, neque a corpore sanctae Ecclesquotidie culpis agnoscimus ut, quamvis servato disciplinae moderamine, aliorum tamen erratis parcendo indulgeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
consistentib. uł ex ea foris degentibus.
Quidam maligni sp̃c consilio repletus. contra
castorium notarium ac responsalem nr̃m
nocturno silentio in ciuitatis loco contesta¬
tionẽ posuit in eius cͥmine loquentẽ: michiq
etiam de facienda pace. callide contradicen¬
tem. Et quia quisqͥs ueracit̾ loquitur. semet¬
ipsum innocesc̾e̾ ñ debet formidare: opor¬
tet. ut publice exeat. ⁊queq in contesta¬
tione sua loqui presumpsit. ostendat. Q
si non exierit. neq publice confessus fue¬
rit: quis ille sit qui hoc agere p̾sumpsit.
mus. ut scĩ eius corporis ac sanguinis par¬
ticipatione pͥuatus sit. Sin uero quia la¬
tet ⁊ qm̃ nescit᷑. teneri a disciplina ñ ualet:
tanti mali conscius. etiam prohibitus corpꝰ
ac sanguinem dñi ꝑcipere p̃sumit. anathe¬
matis ultione ꝑcussus sit: ut fallax ac pe¬
stifer. a scẽ eccłȩ corpore sit diuisus. Si qͥs
aut̃ fortasse talis ẽ. quem nos huiꝰ facti
auctorem aut participem ẽẽ scientes. ad

Expanded text:
consistentibus, vel ex ea foris degentibus. Quidam, maligni spiritus consilio repletus, contra Castorium notarium ac responsalem nostrum nocturno silentio in civitatis loco contestationem posuit in ejus crimine loquentem, mihique etiam de facienda pace callide contradicentem. Et quia quisquis veraciter loquitur semetipsum innotescere non debet formidare, oportet ut publice exeat, et quaecunque in contestatione sua loqui praesumpsit ostendat; quod si non exierit, neque publice confessus fuerit, quisquis ille sit qui hoc agere praesumpsit, mus ut sancti ejus corporis ac sanguinis participatione privatus sit. Si vero quia latet, et quoniam nescitur, teneri a disciplina non valet tanti mali conscius, et jam prohibitus corpus ac sanguinem Domini percipere praesumit, anathematis ultione percussus sit, et ut fallax ac pestifer a sanctae Ecclesiae corpore divisus. Si quis autem fortasse talis est quem nos, hujus facti auctorem ac participem esse nescientes, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ut erroris siti pulsa caligine. rectam uobis
uiam quam sequi ⁊ tenere debeatis ostendec.
Gloriosum aut̃ coniugem ur̃m quousq uiui¬
mus. a nob̾ dimitti nolumꝰ: & ideo eum ad
ipse ad uos uenire desiderat: s pꝰ̾quam in
ciuitate romana ẽ: non pot̃. non ei licet.
qͥa amoris nr̃i omnino tenetur uincłis alliga¬
tus. Melius ẽ. ergo. ut uos ad eum uenire
modis om̃ĩb festinetis: quia caput suum

Expanded text:
ut, erroris sui pulsa caligine, rectam vobis ut, erroris sui pulsa caligine, rectam vobis viam, quam sequi et tenere debeatis, ostenderet. Gloriosum autem conjugem vestrum quousque vivimus a nobis dimittere nolumus, et ideo eum ad ipse ad vos venire desiderat, sed postquam in civitate Romana est, non potest, non ei licet, quia amoris nostri omnino tenetur vinculis alligatus. Melius est ergo ut vos ad eum venire modis omnibus festinetis, quia caput suum
Abbreviated transcription (Latin):
ipsus contactꝰ non uulneretur: s gr̃ȩ suȩ
dono. eius nob̾ insidias ⁊intelligere donet et
uincere. Codicem uero quem dirigeremꝰ ta¬
lem qui uos ut petistis instrueret᷑. minime
paratum habuimꝰ: s insubsequenti transmit
etos nos ur̃e nimis epłe reddiderunt.
qd uos unitati eccłe sociatam. dõ ꝑtegente
cognouimꝰ. Et quidem sic̃ upsa scribitis.
ante hoc facere debitstis: quia talis uiri con¬
igem. nec admod̾ũ eẽ decuit a cõmunioĩs
unitate disiunctam. Considerare debuisti
głosa filia. quanta multitudo fidelium in
matͥs eccłȩ sinu consistat: quantisq uirtu¬
tib sac̾dotes qui in ista fide defuncti sunt
coruscar̃. uł quanti ad corpora sua miracu¬
la faciant: atq eos non duudicare: s: plus
tantis iuiris ac sac̾dotib quam tͥ credere de¬
biusti. Int̾ hec tam̃ omp̃i dõ grãs agimus:¬
qui ita cordi ur̃o. lum̃ suȩ ueritatis infudit:

Expanded text:
ipsius contactus non vulneret, sed gratiae suae ipsius contactus non vulneret, sed gratiae suae dono ejus nobis insidias et intelligere donet et vincere. Codicem vero quem dirigeremus, talem qui vos, ut petistis, instrueret, minime paratum habuimus, sed in subsequenti transmitetos nos vestrae nimis epistolae reddiderunt, quod vos unitati Ecclesiae sociatas Deo protegente cognovimus. Et quidem sicut et ipsae scribitis, ante hoc facere debuistis, quia talis viri conjugem, nec ad modicum esse decuit a communionis unitate disjunctam. Considerare enim debuistis, gloriosa filia, quanta multitudo fidelium in matris Ecclesiae sinu consistat, quantisque virtutibus sacerdotes, qui in ista fide defuncti sunt, coruscarunt, vel quanta ad corpora sua miracula faciant, atque eos nos non dijudicare, sed plus tantis viris ac sacerdotibus quam tibi credere debuisti. Inter haec tamquia ita cordi vestro lumen suae veritatis infudit,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i miscdia nicł ambigere. s spe debemus
indubitata presumere. Nec enim muneris
sin largitate frustrabitur. s tures optinendi
prorsus indulget. qui uelle concessit. Nam
iam hoc ipsum desiderantes appetere: do
mere. ut non simꝰ neglegentes inoratiõe
uł oꝑe: uoce᷑ idem ueritatis expͥmitur
Oporcet semꝑ orare:⁊ non deficẽ. Pecamus
ergo orando: queramꝰ legendo: pulsemus
oꝑando. Sit gͥ mens uigilans. sit undiq
suspecta. sit ubiq sollicita: ut insidiantis
possit laqueos precauere. S qr quanto
hostis nr̃ cautum contra se unũquenq
cognoscit. tanto corda sibi resistentium
subtili molitur arce subu̾tere: omp̃m do
minũ assiduis lacͥmis &o deprecatione pos¬
camꝰ. ut nos ueneni enis ñ sinat infectiõe
corrumpi: s contra certamina ⁊ latentes
suggestiones quas ingerit. potentiȩ sue
nos seuto cireum tegat. in quo iacula ipsiꝰ
illisa frangantur: ⁊ cor nr̃m ꝑcussionis

Expanded text:
nostri misericordia nihil ambigere, sed spe debemus nostri misericordia nihil ambigere, sed spe debemus indubitata praesumere. Nec enim muneris sui largitate frustrabitur, sed vires obtinendi prorsus indulget, qui velle concessit. Nam jam hoc ipsum desideranter appetere donumere, ut non simus negligentes in oratione vel opere, voce ejusdem Veritatis exprimitur: Oportet semper orare, et non deficere. Petamus igitur orando, quaeramus legendo, pulsemus operando. Sit igitur mens vigilans, sit undique suspecta, sit ubique sollicita, ut insidiantis possit semper laqueos praecavere. Sed quia quanto hostis noster cautum contra se unumquemque cognoscit, tanto corda sibi resistentium subtili molitur arte subvertere, omnipotentem Dommum assiduis lacrymis et deprecatione poscamus, ut nos veneni ejus non sinat infectione corrumpi; sed contra certamina et latentes suggestiones quas ingerit potentiae suae nos scuto circumtegat; in quo jacula illius illisa frangantur, et cor nostrum percussionis
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ poterat imitatio ꝑuocare: emendacio
a culpa reuocet : ⁊ sins ut dignum ẽ. doceat
prepositis obedire. Quia uero aquib dam
epĩs excedentes monachos exhibet defensa¬
ri: frat̾nitas ur̃a in hoc studeat ẽẽ sollicita:
& eos atali defensione. sua modis omnib
Ina lectione ꝑcussa. magnam nob̾ stu¬
dio ur̃o contulit inrdicato leticiam: quia ꝑ
hoc quod uos sacre lectionis pabula quere¬
re.⁊ fuꝑne patȩ desiderare gaudia nunci¬
auit: dilectionẽ urãm. religiosam conu̾sa¬
tionem non solum nomine. s etiam denere
uita monstrauit. Et qm̃ desiderata uos ad¬
epturos posse confidimꝰ: uehementi uob̾ cor
nr̃m exultatione congaudet. Ham quia
huuiscemodi desidium gr̃a diuina desidãt:
ipsa nos ueritas testimonio suȩ uocis. infor¬
mat dics. Omĩs qui querit inuenit᷑: qui
pecit accipit: pulsanti aꝑietur. Hac itaq
fulti certitudine: de eiusdem redemptoris

Expanded text:
eorum poterat imitatio provocare, emendatio eorum poterat imitatio provocare, emendatio a culpa revocet, et suis, ut dignum est, 885 doceat praepositis obedire. Quia vero a quibusdam episcopis excedentes monachos perhibet defensari, fraternitas vestra in hoc studeat esse sollicita, et eos a tali defensione, sua modis omnibus na lectione percussa magnam nobis studio vestro contulit indicato laetitiam, quia per hoc quod vos sacrae lectionis pabula quaerere et supernae patriae desiderare gaudia nuntiavit, dilectionem vestram religiosam conversationem non solum amare nomine, sed etiam tenere vira monstravit. Et quoniam desiderata vos adepturos esse confidimus, vehementi vobis cor nostrum exsultatione congaudet. Nam quia hujusmodi desiderium gratia divina non deserat, ipsa nos Veritas testimonio suae vocis informat, dicens: Omnis qui quaerit invenit, qui petit accipit, et pulsanti aperietur. Hac itaque fulti certitudine, de ejusdem Redemptoris
Abbreviated transcription (Latin):
endum paratꝰ. retineri non potuit: ad hȩc
responsali meo tliacono ueniente. respondeo.
icet frat̾nitatem tuam erga monast̾ioꝵ
curam pastorali uigilantia credamus esse
sollicitam. eam tam̃ quȩ de monast̾io in
affricana ꝓuincia posito cognouimꝰ. uob̾
necessario preuidimꝰ indicare. Querit᷑ aut̃
cũ quods̃ abbas lator presentium. quia si
quando monachos quib preeẽ dinoscitur.
sub regulari uoluerit disciplina restringere:
monastium temere deserant: ilicite qͦc̾q
uoluerint uagantes existant. Quia ergo
hoc ⁊ ipsis omnino ꝑnitiosum ẽ: ⁊ aliis ꝑdi¬
cionis monstrant exemplum: Hortam̃ fr̃ni¬
tatem ur̃am ut si ita ẽ. eccłasticã in illos cor¬
reptionem exerceat: & congrua eos ultioe.
a tali proculdubio presumptione cõpescat:
atq ita ad obediendum salubri prouisiõe
suꝑbientes animo iugo disciplinę subiciat:
ut quos ad huiꝰmodi prauitatis excessum

Expanded text:
endum paratus retineri non potuit, ad haec endum paratus retineri non potuit, ad haec responsali meo diacono veniente respondebo. icet fraternitatem tuam erga monasteriorum curam pastorali vigilantia credamus esse sollicitam, ea tamen quae de monasterio in Africana provincia posito cognovimus, vobis necessario praevidimus indicare. Queritur autem Cumquodeus abbas lator praesentium, quia si quando monachos quibus praeesse dignoscitur sub regulari voluerit disciplina restringere, monasterium temere deferant, et licite quocunque voluerint vagantes existant. Quia ergo hoc et ipsis omnino perniciosum est, et aliis perditionis monstrat exemplum, hortamur fraternitatem vestram, ut si ita est, ecclesiasticam in illos correptionem exerceat, et congrua eos ultione a tali procul dubio praesumptione suspendat; atque ita ad obediendum salubri provisione superbientes animos jugo disciplinae subjiciat, ut quos ad hujus pravitatis excessum
Abbreviated transcription (Latin):
bucellam intiount in eum sathanas. Et ibi¬
rursus dr̃. Cum diabolus iam se misisset in
corde ut traderet eum iudas. hoc aut̃ qui
negat: in pelagianam heresem cadit. Quia
ergo ꝑserutantes ephesinam sy nodum. nicħ
in ea tale inuenimꝰ contineri: de rauennati
quoq eccła uetustum ualde codicẽ eiusdẽ
sy nodi ad nos deferri fecimꝰ: ⁊ synodo quam
habemꝰ. eum ita concordare inuenimꝰ ⁊ͣ in nul¬
lo disereparet: ⁊ nichil aliud continet indefi¬
totam rationem multo latius subtiliusq pre¬
dictis responsalib eius in presenti positis reddi¬
dimiꝰ: atq ei plenissime satiffecimꝰ. Igit᷑ ne
uel hȩc uł aliqua similia illic subrepant q̃
scãm eccłam scandalizent: necesse nob̾ fuit.
hȩc ipsa sc̃itati ur̃e indicare. Et quamuis fra
doxum: tam̃ ꝓpt̾ alios cauti eẽ debemꝰ. ut
ante quam ad publicum ꝑdeant errorum
cõmuni filio sabiniano diacono ueniente
suscepi. S quia harum lator iam ad egredi¬

Expanded text:
buccellam introivit in eum Satanas. Et buccellam introivit in eum Satanas. Et rursus ibi dicitur: Cum diabolus jam se misisset in cor Judae, ut traderet eum Judas. Hoc autem qui negat, in Pelagianam haeresim cadit. Quia ergo perscrutantes Ephesinam synodum, nihil in ea tale invenimus contineri, de Ravennati quoque Ecclesia vetustum valde Codicem ejusdem synodi ad nos deferri fecimus, et synodo quam habemus eum ita concordare invenimus, ut in nullo discreparet, et nihil aliud contineret in defitotam rationem multo latius subtiliusque praedictis responsalibus ejus in praesenti positi reddidimus, atque eis plenissime satisfecimus. Igitur ne vel haec, vel aliqua similia illic subrepant, quae sanctam Ecclesiam scandalizent, necesse nobis fuit haec ipsa sanctitati vestrae indicare. Et quamvis fratdoxum, tamen propter alios cauti esse debemus, ut antequam ad publicum prodeant, errorum nctitatis communi filio Sabiniano diacono veniente suscepi. Sed quia horum lator jam ad egredi
Abbreviated transcription (Latin):
dum uixer̃. Constat itaq quia in carne ñ
ẽ mortuus. Si ergo in anima mortuus non ẽ.
q dici nefas ẽ: falsam sententiam de illo pro¬
tulit ds̃ qui dixit. quia qua die comederet.
enim pͥmum hominem qua die peccauit
anima mortuum dicimꝰ: atq ꝑ hunc omne
genus humanum in hac mortis ⁊corrupti¬
onis pena dampnatum. ꝑ seđm uero homi¬
nem ⁊ mͦ amorte anime. ⁊ pꝰmodum ab om̃i
corruptione carnis. in et̾na resurrectione
liberari nos posse confidimꝰ. Sicut aut̃ ⁊ pre¬
dictis responsalib diximꝰ. ade animã in pec¬
cato mortuam didicimꝰ: ñ a substantia uiuen¬
di. s a qualitate uiuendi. Quia enim aliud
ẽ. substantia. atq aliud qualitas: non ẽ. eitis
amma mortua ita ut non eẽt:s ita mortua.
ut beata non eẽt. Qui tam̃ adam pꝰmodum
ꝑ penitentiam ad uitam rediit. Quod uero
diabolus cor hominis ingrediatur: si eugłio
creditur ñ negatur. Ibi enim scͥptum ẽ. & pꝰ

Expanded text:
dum vixerunt. Constat itaque quia in carne non dum vixerunt. Constat itaque quia in carne non est mortuus. Si ergo in anima mortuus non est, quod dici nefas est, falsam sententiam de illo protulit Deus, qui dixit quia qua die comederet menim primum hominem qua die peccavit, anima mortuum dicimus, atque per hunc omne genus humanum in hac mortis et corruptionis poena damnatum. Per secundum vero hominem, et modo a morte animae, et postmodum ab omni coliberari nos posse confidimus. Sicut autem et praedictis responsalibus diximus: Adae animam peccato mortuam dicimus, non a substantia vivendi, sed a qualitate vivendi. Quia enim aliud est substantia, atque aliud qualitas, non est ejus anima ita mortua, ut non esset; sed ita mortua, ut beata non esset. Qui tamen Adam postmodum per poenitentiam ad vitam rediit. 884 Quod vero diabolus cor hominis ingrediatur, si Evangelio creditur, non negatur. Ibi enim scriptum est: Et post
Abbreviated transcription (Latin):
neq in aliis patrib aliquid inuenimꝰ. Cari¬
tas gͥ ur̃a siquid apud grecos probatorum
patrum de eo sermonem feẽ̾: suis michi epi¬
stolis innotescat. Preterea ante trienmum
cogente causa monachoꝵ hisaurie qui here¬
tici accusabantur: satisfaciens mͥ fr̃ iconsa
quib intebatur ostendere eos ephesine sino¬
di definitionib contradixisse. uelut ex eadẽ
smodo certa nobis quib ipsi obsisterent: ca¬
pitula destinauit. Int̾ alia aut̃ scͥptum illic
continebatur de ade anima qr in peccato mor¬
tua ñ fuerit: eo quod diabolus in cor hominis
non ingrediatur. Et siquis hȩc dixisset: ana¬
thema eẽt. Quę cum mͥ relecta fuissent: ual¬
de contristatus sum. Si enim ade qui pͥmꝰ
modo de ligno uetito ei dictum ẽ. in quaẽq
die comederitis ex eo. morte moriemini: Et
certe comedit adam ⁊eua de ligno uetito: ꝙ
tam̃ in carne sua ultra.decce. annos. pꝰmo¬

Expanded text:
neque in aliis Patribus aliquid invenimus. Charineque in aliis Patribus aliquid invenimus. Charitas igitur vestra si quis apud Graecos probatorum Patrum de eo sermonem fecit, suis mihi epistolis innotescat. Praeterea ante triennium, cogente causa monachorum Isauriae, qui haeretici accusabantur, satisfaciens mihi quondam fquibus nitebatur ostendere eos Ephesinae synodi definitionibus contradixisse; et velut ex eadem synodo certa nobis quibus ipsi obsisterent capitula destinavit. Inter alia autem scriptum illic continebatur de Adae anima, quia in peccato mortua non fuerit, eo quod diabolus in cor hominis non ingrediatur; et si quis hoc dixisset, anathema esset. Quae cum mihi relecta fuissent, valde contristatus sum. Si enim Adae, qui primodo de ligno vetito ei dictum est: In quacunque die comederitis ex eo. morte moriemini ? Et certe comedit Adam et Eva de ligno vetito, et tamen in carne sua ultra nongentos annos postmo