comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cxpeditione uriam. si forte ad urorem intͣrit ut eiꝰ ꝯcubi¬
tu guida c̃detur. Urias aũ noluit: dum incastris popłs
dłi laboraret. Scͥpiit gͦ rex duci ex̃cit̃ ioab ut uriam poñ
in illa parte belliũ occicetur. hac epła sue mortis uri¬
as accepta. dedit ioab. qͥ ita fecit sicut p̃ceꝑat da̾. & oo

Expanded text:
expeditione Uriam, si forte ad uxorem intraret, ut ejus concubitu gravida crederetur. Urias autem noluit dum in castris populus Domini laboraret. Scripsit ergo rex duci exercitus sui Joab, ut Uriam poneret in illa parte praelii ubi occideretur. Hac epistola suae mortis accepta, Urias dedit Joab, qui ita fecit s
Abbreviated transcription (Latin):
Psalmus uł laus cantici filioꝵ ut filiis chore  miratubs.
seda salbi. S icut legr̃ in genesi pͥmo die fecte die fecit¬
ds lucem & disc̾uit a tencbris. reb cõfusis atq informibꝰ
formas accipientib sic dnĩco die qui pͥmꝰ fuit in pͥma re¬
rum conditione: xpm̃ a mortuis suscitauit. & lucem ĩmor¬
talitatis a tenebris mortalitatis disc̾rire. sccia salb̃r .÷. scdo

Expanded text:
Psalmus, vel laus cantici filiorum vel filiis Core, secunda Sabbati. Sicut legitur in Genesi: Primo die fecit Deus lucem, et discrevit a tenebris, rebus confusis atque informibus formas accipientibus : sic Dominico die qui primus fuit in prima rerum conditione Christum a mortuis suscitavit, et lucem immortalitatis discrevi
Abbreviated transcription (Latin):
es. Tertia pars. uͥ dicit que impiis & iustis reddenda
sint. Q.aͥ. illi ita se iactant. s positi sunt illi qͥ sola p̾sentia
attendunt. iam in inferno mente. ut iusti mente in celo. ip
pastor ÷ illis. ut ouibꝰ quas trahit ad pascua mortis. Uł ita
se iactant. s mͥ iani constat: ꝗ positi sunt sicut oues .i.ꝙ.
ponentur pͦ hanc uitam in inferno sicut oues. Oues erũ a¬
missa lana manent. sic in istis sine consumptione sub̃e
pena inuenit qd̾ cruciet. & mors aͥcpascet eos. hõc d̾ra
tes carpunt. Uñ it̾m h be nascuntur ad pastum. sic & il¬
cua ad pascuam .i. de pena ad penam ducet. E t dna

Expanded text:
 Tertia pars, ubi dicit quae justis et impiis reddenda sint. Quasi dicat: Illi ita se jactant, sed positi sunt illi, qui sola praesentia attendunt, jam in inferno mente, ut justi mente in coelo facpastor est illis, ut ovibus quas trahit ad pascua mortis. Vel ita se jactant, sed mihi jam constat quod positi sunt, id est quod ponentur, post hanc vitam, in inferno sicut oves: oves enim amissa lana manent, sic in istis, sine consumptione substantiae, poena invenit quod cruciet. Et mors depascet eos. Hoc dicitur a tes carpunt, unde iterum herbae nascuntur ad pastum, sic et ilcua ad pascuam, id est de poena ad poenam ducet. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
&̾ c̃ astitit dico in uestitu deaurato .i. in doctͥna sapie. c̾cũ¬
data uarietate .i. om̃ĩb linguis uariata. tñ uestis catholi¬
linguis supaplos disendoto Uł ita ut ꝑ uestitum oꝑam
telligant᷑ qui d̾r deauratꝰ ñ aureus. In auro intelłr ca
aurato ñ aureo ne sola sit caritas s adsint cet̾a q̃ caritas or¬
nat ipsa dico cͥcumdata uario m̃itoꝵ. & si sit cͥaritate um¬

Expanded text:
co in vestitu deaurato, id est, in doctrina sapientiae, circumdata varietate, id est omnibus linguis variata. Tamen vestis Catholilinguis super apostolos descendit . Vel ita, ut per vestitum opera intelligantur, qui dicitur deauratus, non aureus. In auro intelligituperum; deaurato, non aureo, ne sola sit charitas, sed adsint caetera quae charitas ornat. Ipsa dico circumdata varietate meritorum; et si sit u
Abbreviated transcription (Latin):
tra. Quasi dicat dedit uocem suam: Uatate ab armis
diaboli. s a uiciis. a tumultib ꝯtenciosis. ut attentatis ĩtir¬
mitatẽ nr̃am. Infirmaris onm de te .i. infirmari debes. li
fortis sĩ de aͣo. Uẜ ita ab illo loco. Uenite & ÷ ibi uoxdi. &̃
agit dehis aa litc̃am q̃ in aduentu xͥ facta sunt. Q. d. ded̾it¬

Expanded text:
 Quasi dicat: Dedit vocem. Quam? Vacate ab armis diaboli, scilicet a vitiis, a tumultibus contentiosis, ut attendatis infirmitatem vestram. Infirmaris enim de te, id est infirmari debes ut fortis sis de Deo. Vel ita ab illo loco, Venite, et est ibi vox Domini; et agit de his ad litteram, quae in adventu Christi acta sunt. Quasi di
Abbreviated transcription (Latin):
ma. t. bñ docentẽ ⁊ ambulantẽ detrabebas. & dum ħ
facis: ad. filium mat̾s tue .i. aliq̃m ĩfirmum qͥ adhuc ĩ¬
diget lacto i. minori doctrina ꝑone scandalũ. Dũ enĩ
detrahit qui doctus uid̾r fratriꝰ forsan bñdicenti. ł bñ ambu¬
lanti. ponit scandalũ infirmo. qui nescit iudicare & iõ f̾lius

Expanded text:
tem detrahebas. Et dum hoc facis, adversus filium matris tuae, id est aliquem infirmum, qui adhuc indiget lacte, id est minori doctrina, ponebas scandalum. Dum enim detrahit qui doctus videtur fratri forsan bene docenti, vel bene ambulanti, ponit scandalum infirmo, qui nescit judicare. Et ideo filius
Abbreviated transcription (Latin):
ris popłi qͣm pulcͥtudinem. uł quem iacob dilexit Cio
fulgens sicut sol. qͥ nẽ ÷ abicitꝰ. Uł in ꝑsona apłoꝵ sic. Ei¬
legit dare nob̾ ħ̃editatem suam. multoꝵ poploꝵ. ut cola¬
mus eam gladio p̃dicõnis. corda eoꝵ ferientes: & maliciã
descruentes. Quam spcm̃ iacob .i. similes iacob. ł sigc̃a¬
tos a iacob .s. qui t̾rena dant ꝓ celestib. ut iacob fecit qͥ
dedit edulium lentis ꝓ pͥmogenitis esau. qd̃ fuit ex grã
qr cum dilexit:esau reꝓbato. Uñ hic sqr̃. quem dilexte.

Expanded text:
ris populi, quam pulchritudinem. Vel quem Jacob dilexit. Coefulgens sicut sol, qui nunc est abjectus. Vel in persona apostolorum sic, elegit dare nobis haereditatem suam, multorum populorum, ut colamus eam, gladio praedicationis corda eorum ferientes, et malitiam destruentes. Quam speciem Jacob, id est similes Jacob, vel significatos a Jacob, scilicet qui terrena dant pro coelestibus, ut Jacob fecit, qui dedit edulium lentis pro primogenitis Esau , quod fuit ex gratia, quia eum dilexit, Esau reprobato . Unde hic sequitur, quem dilexit.
Abbreviated transcription (Latin):
in uet̃i testõ. multis & abund ant̃ contulit ds bona temꝑa¬
lia. tamꝗͣ rudib. & ad s̃iuendum alliciendis. & paucos af
mundialium rerũ apponit & multis subt̾hit ⁊ affligi ꝑ¬
mitiit. castigans eos tamꝗͣ filios. ut sint filii chore .i. pas¬
sionis & discant alia bona eẽ q̃renda. q̃ñ sint ꝯmunia ma
pło rudi data sunt. Uñ in titulo bñ ponr ad intelłm ⁊ :¬

Expanded text:
ento multis et abundanter contulit Deus bona temporalia, tanquam rudibus et ad serviendum alliciendis, et paucos affmundialium rerum apponit, et multis subtrahit et affligi permittit, castigans eos tanquam filios, ut sint filii Core, id est passionis, et discant alia bona esse quaerenda, quae non sunt communia malia quae populo rudi data sunt. Unde in titulo bene ponitur ad intel
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ firmata. qͣm uocat ciuitatẽ. & cõmendat hanc auitatẽ
& dnm̃ ciuitatis. Quinq aũ modis ꝯmendat ciuitatẽ .s. a
dignitate ꝯditoris. a situ. ab amplitudine. a benignitate
regis. a stabilitate et̃na. Intentione monet ut om̃s camã¬
tatis. qͣm cõmendatiue describit. Scd̾o: grãs agens dead¬
uentu xͥ: monet de gͣdib eccłe distͥbuendis. ꝑ quos salua¬

Expanded text:
firmata, quam vocat civitatem. Et commendat hanc civitatem et dominum civitatis. Quinque autem modis commendat civitatem, scilicet a dignitate conditoris, a situ, ab amplitudine, a benignitate regis, a stabilitate aeterna. Intentio. Monet ut omnes eam amtatis, quam commendative describit. Secundo agit gratias de adventu Christi; monet de gradibus Eccles
Abbreviated transcription (Latin):
fioruit ad mñ candum ad m̃candũ quib suꝑbia gentiũ sig¬
nat᷑. q̃ in inc̃tis diuiciaꝵ ueld̾ in flatib uenti cõtidit. s iã
firma sedes ÷ in sẏon: ñ in mari. Tbienĩ stabiliri debemꝰ
ñ ꝑflariõi uento doct̾ne. & nota qd̾ ait cont̾es. Hod enĩ dic̃
a simili naufragantiũ. Uł iuxta int̃ptõnem noĩs. Int̃p̃¬
tatur enum tharsis: exploratio gaudii Naues gͦ tharsis
sunt discursores indiũsis. mundi gaudia gplorantes. hos
cont̃it dñs ut ab his aesistant. Aliter ab illo loco. Cum

Expanded text:
andum, quibus superbia gentium signatur, quae in incertis divitiarum, velut in flatibus venti confidit. Sed jam firma sedes est in Sion, non in mari. Ibi enim stabiliri debemus, non perflari omni vento doctrinae . Et nota quod ait conteres; hoc enim dicit a simili naufragantium. Vel juxta interpretationem nominis. Interpretatur enim Tharsis exploratio gaudii. Naves ergo Tharsis sunt discursores, in diversis mundi gaudia explorantes. Hos conteret Dominus, ut ab his desistant. Aliter ab illo loco, cum
Abbreviated transcription (Latin):
malo nc̃ sit. Uł insipiens faciam mͥ: qͥ ñ attendit malap̾¬
sentia uł futura. & stultꝰ qͥ si attendit ñ cauet: simł ꝑibt.¬
Et relinq̃nt alienis diuicias suas ꝙ scpulc̾ coꝵ domꝰ illoꝵ
dito: suas q̃ ñ sunt scd̾m dm alienis. & si filiis relĩqͣnt.
alienis tñ qr alicni sunt qͥ nicħ ꝓsunt. Et sepulc̃ coꝵ sunt

Expanded text:
malo nunc sit. Vel, insipiens, qui non attendit mala praesentia vel futura, et stultus, qui, si attendit, non cavet, simEt relinquent alienis divitias suas; et sepulcra eorum domus illorum dico, suas, quae non sunt secundum Deum, alienis: et si filiis relinquant, alienis tamen, quia alieni sunt, qui nihil prosunt; et sepulcra eorum sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ut dciectꝰ de mundo: ñ app̃ciet᷑ clatos. Modꝰ. Quatuor
sunt particiones. Primo attentos fac̃ ad noua & inger¬
tis reddenda suntꝰ ibi. Siõ oues. Quarto ad monet ne ti¬
meant᷑ potentes. qͥ oĩa cum luct relinquunt ibi. ne timn¬
eris. Primo gͦ redden: attentos:ait.¬

Expanded text:
odus. Quatuor sunt partitiones. Primo attentos facit ad nova, et ad ingenstis reddenda sunt, ibi, sicut oves. Quarto admonet ne timeantur potentes, qui omnia cum luce relinquunt, ibi, ne timueris. Primo ergo reddens attentos, ait
Abbreviated transcription (Latin):
. d. cum tales sint. ut non q̃rant nͥbona temꝑalia. fiuit
⁊̃ ỹpocrite. & labiis bñdicunt dͦm ñ corde. audientes de
tt̾na uita. de cortemptu mundi. ñ curant. sine erubes cãt
uł corripiantur ore. bñdicunt. & ptiores sunt aꝑtis malis.
& fiunt p̾teriora pͥorib deteriora. Uł bñdicunt dͥm implen¬
do dͥesidia. hũ ÷ mos peccaritiũ. Eum enim uota implent:
do gr̃as agunt. s inore suo hoc faciunt iuxta illud. ꝑopłs
hic labiis me honorat cor aũ eoꝵ longe ÷ a me. D iapsa

Expanded text:
ona temporalia, fiunt etiam hypocritae, et labiis benedicent Deum, non corde, Audientes enim de aeterna vita, de contemptu mundi non curant, sed ne erubescant vel corripiantur, ore benedicunt Deum, et pejores sunt apertis malis, et fiunt posteriora prioribus deteriora. Vel benedicunt Deum, implendo desideria. Hic est mos peccantium. Cum enim vota implent, Deo gratias agunt, sed in ore suo hoc faciunt, juxta illud: Populus hic, labiis me onorat, cor autem eorum longe est a me . PA
Abbreviated transcription (Latin):
plures domꝰ sunt in eaciuitate. Multi sunt enĩ eccłarũ or¬
d̃ines. una tñ eccł̃a. dico cognoscet᷑. s hõc ꝑ grãm suscipiẽ¬
tis. & b : cũ suscipiet ut medicus cam. curandã. Uł de fu¬
turo pod̾ legi scam aliam litt̃am sic. ds cognoscet᷑ in futo
ingradib ci᷑ .i. scd̾m grad̾ m̃itoꝵ. qr ĩ singulis distincͥcn

Expanded text:
plures domos in ea civitate. Multi enim sunt Ecclesiarum ordines, una tamen Ecclesia. Dico cognoscetur, sed hoc per gratiam suscipientis. Et hoc est, cum suscipiet ut medicus eam curandam. Vel de futuro potest legi, secundum aliam litteram, sic: Deus cognoscetur, in futuro. In gra
Abbreviated transcription (Latin):
se offerant. uł ut elemosinas faciant quib mñcent᷑ regnũ
celoꝵ. Iõ ait in muñib: q uult ut in celo thesaurremus.
largiendo tỹalia. largiendo. filic tiri .s. om̃s diuites ple¬
bis nobiles. sapientes. & huiꝰmͦi. hec̃ sunt filie tiri. Ue
scađm int̾p̃tõnem noĩs. Hrus enim int̾ptat᷑ angustia. & ÷
ciant. s in uultu sponse in unitate.s. eccłe. uultus nãq

Expanded text:
se offerant, vel ut eleemosynas faciant, quibus mercentur regnum coelorum. Ideo ait, in muneribus, quia vult ut in coelum thesaurizemus, largiendo temporalia. Filiae Tyri, scilicet omnes divites plebis, nobiles, sapientes, et hujusmodi. Hae sunt filiae Tyri. Vel secundum interpretationem nominis: Tyrus enim interpretatur angustinas faciant, quibus mercentur regnum ciant sed in vultu sponsae, id est unitate Ecclesiae. Vultus namque
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ s eamomc̃m que ÷ Asolis ortu usq̃ ad occasum:¬
terre. Hongͦ solam affricam uocauit ut ait donatus. si
illam seꝑauit. qr nullas reliquit partes. quas sua uocõne
ñ uocau̾it. tantam uocauit qͣntam fabͥcauit Uñ aũ cep̃:
.i. spctiosus decor xp̃i. qͥuia spetiosus fuit p̃filiis hoĩum.
quasi. qui oms gentes uocat a icrłm incepte qi iñ exeun¬

Expanded text:
occasum,terrae. Non ergo solam Africam vocavit, ut ait Donatus, non illam separavit, quia nullas reliquit partes, quas sua vocatione non vocavit; tantam vocavit, quantam fabricavit. Unde autem coepit? est speciosus decor ejus, quia speciosus fuit prae filiis hominum. Quasi dicat: Qui omnes gentes vocavit, a Jerusalem incoepit, quia inde exeun
Abbreviated transcription (Latin):
dicc̃t .xii. tribꝰ isrb̃ & terram. aduocabit .i. om̃s iudican¬
dos ad quoͥd: Discerñe po. su .i. ut clum cum illo disc̃¬
nat popłm suũ a ñ suo. Celum enim cum illo t̾ram dis¬
cernit. In iuditio enim alii tm̃ iudicabunt qͦs hic dic̃ ce¬
lum: alii iudicabuntur qͦs hic dic̃ terram. si de his. alii
saluabuntur qͦs hic dicit popłm suũ. Ac dãpnandis tacet uł
ita. ut ꝑ celum. om̃s iustos saluandos accipiamꝰ. ꝑͥ terramõs
peccatores dãpnandos. & legr̃ desursum. sic dũs ueniens.¬

Expanded text:
cim tribus Israel; et terram advocabit, id est omnes judicantes. Ad quid? Discernere populum suum, ut coelum cum illo discernat, populum suum, ante suo. Coelum enim cum illo terram discernit. In judicio enim alii tantum judicabunt, quos hic dicit coelum; alii judicabuntur, quos hic dicit terram. Sed de his aliis salvabuntur, quos hic dicit populum suum: de damnandis tacet. Vel ita ut per coelum omnes justos salvandos accipiamus. Per terram, omnes peccatores damnandos; et leg
Abbreviated transcription (Latin):
poni. est enĩ iubiliis ineffabile gaudium ꝗ taceri potest
nec exp̃mm ualet qd̾ eccła rep̃sentat in pcipiuns solẽnitatib
cirta eand uocem uarias formando melodias. ito m natłi
sum. nescioloqui. & moy ses postqͣ m cepit loqui cum dño
dicto se faccum eẽ tardioris & impecditioris lingue. qui om̃i
egiptioꝵ sapiã eruditus fũat. Nam tum quis accedit ad in¬
tessigendum & loq̃ndum dde ũbo qd̾ erat in pͥncipio ap̃ patrẽ
intns deficit uox silet Sqr̃. & dñs in uoce d Ibi erĩ an¬

Expanded text:
poni. Est enim jubilus ineffabile gaudium, quod nec taceri potest, nec exprimi valet, quod Ecclesia praesentat in praecipuis solemnitatibus, circa eamdem vocem varias formando melodias, ut in natali sum, nescio loqui . Et Moyses postquam coepit loqui cum Domino, dicit se esse factum tardioris et impe itioris linguae ; qui omni Aegyptiorum sapientia eruditus fuerat. Nam cum quis accedit ad intelligendum et loquendum de Verbo, quod erat in principio apud Patrem, mens deficit, vox silet
Abbreviated transcription (Latin):
iñ dñs quẽ irtiscrunt pueri: ÷ excelsꝰ .i. potens qd uult &̾
t̾ribilis ascendendo celum: qui pͥus despicabilis apparuit.
Uł t̾ribilis qr udicaturꝰ in potestate. & rex magnꝰ qr suos
regit. suꝑ omnẽ t̾ram. ñ tm̃ suꝑ iud̾os. qd̾ ostensum ÷ in
titulo cruci supposito tͥb linguis inscͥpto. Subiectt

Expanded text:
inus quem irriserunt pueri, est excelsus, id est potens, quos vult, et terribilis ascendendo coelum, qui prius despicabilis apparuit. Vel, terribilis quia judicaturus in potestate, et rex magnus, quia suos regit, super omnem terram, non tantum super Judaeos. Quod ostensum est in titulo crucis superposito, tribus linguis inscripto.
Abbreviated transcription (Latin):
diuidat bonos a malis. Nota qd̾ pͥmo os mixtos cõmumi¬
t̃ uocauit. a solis ortu usq ad occasum tc̃ aũ uocabit ut
disc̃nat. Simł enim ⁊izana c̃ tͥticoc̃scunt. nec sinio ea eradi
& paruos conclusit & usq ad litus tͣcit dum pene frang̾e¬
tur rete. Et in eugłio patfamił misit suos ad exttꝰ uiarũ
uocare ad nuptias qͦscumq reꝑirent. Cong̃gate illi¬

Expanded text:
at malos a bonis. Nota quod primo omnes mistos communiter vocavit. A solis ortu usque ad occasum. Tunc autem vocabit ut discernat. Simul enim zizania cum tritico crescunt, nec sinit ea eradicet parvos conclusit, et usque ad littus traxit, dum pene frangeretur rete . Et in Evangelio: Paterfamilias misit servos ad exitus viarum vocare ad nuptias quoscunque reperirent .
Abbreviated transcription (Latin):
hic: qđ pͥus dic̃at s addit oꝑa mnta regi. ubi in ipsoũbo
linguam dicens. Tingua mea. & c̃. Q.d. Non solum
dispono omĩa cum co. s ⁊̃ ꝑ eum loquor. & hoc ÷ ip̃o
÷ lingua mea. hic ÷ ⁊̃ calamus mei scribe. Apta ÷ com¬
ꝑatio. Ut tnim scriba nicħ sñ calamo nec calamus sñ
scriba oꝑatur: sic cooꝑant᷑ pat̃ ⁊ filius & nota qr ñ so¬
no qͥ tͣnsit cõꝑat filium s scͥpto ꝙ. manet. ut ostendat

Expanded text:
, quod prius dixerat; sed addit: Opera mea regi, ubi in ipso Verblinguam dicens: Lingua mea, quasi dicat: Non solum dispono omnia cum eo, sed etiam per eum loquor. Et hoc est, ipse est lingua mea, hic est etiam calamus mei scribae, apta comparatio est. Ut enim scriba nil sine scriba operatur, sic cooperantur Pater et Filius. Et nota quia non sono, qui transit, comparat Verbum, sed scripto, quod manet, ut ostendat
Abbreviated transcription (Latin):
caritate. Utus enim ciuitatis ÷ caritas. ꝗͣ nicħ uincit Uñ
salomon. Dilectio fortis : ut mors. & habita caritate: distͥ¬
ae qͣi unum sint. Q. d. Si caritatem ħueritis. ñ tem̃ciu¬
alii in cͥcumcisionẽ. dispensationem quid̾ diuserunt:
litt̃e congruit Uñ subdit. Ut sic o p̃dicatores enarretis in
ꝓgenie alt̃a. .i. usq ad posteros. Uł ita. scam alt̾am lit¬

Expanded text:
charitate . Virtus enim civitatis est charitas, quam nihil vincit. Unde Salomon: dilectio fortis est ut mors . Et, habita charitate, distrdere, quasi unum sint. Quasi dicat: Si charitatem habueritis, non temere jualii in circumcisionem, dispensationem quidem diviserunt, litterae congruit. Unde subdit, ut sic, o praedicatores, enarratis in progenie altera, id est usque ad posteros. Vel ita secundum aliam lit
Abbreviated transcription (Latin):
lis si honores exibendo. & complectimini caritate eam
sion .i. bonos. & uos p̃dicatores. narrate i. p̃dicate aliis
laudes eiꝰ. & hoc inturribꝰ. eiͦ .i. in altitudine munitionũ
ciꝰ .i. in concordia apłoꝵ qui sunt turres hꝰ ciuicatis. Sicut
enĩ inactuali ciuitate turres sirit ad munitionẽ & ad ꝓui¬
dendos hostiũ incurs. & ad loq̃ndum ext̾is: itã in hac ciui¬
tate baͣ sunt turres apłice q̃ sunt munitiones cont᷑ heticos
altitudines. uñ .i. de quib ext̾is loq̃ndum. ut possint ex¬
t̾i audire. Ne uͦ ꝑ leticiam remissi lẽtescant: in uͥtute eccłe

Expanded text:
lis, sed honores exhibendo; et complectimini charitate eam, Sion, id est bonos, et vos praedicatores, narrate, id est praedicate aliis laudes ejus. Et hoc in turribus ejus, id est in altitudine munitionum ejus, id est in concordia apostolorum qui sunt turres hujus civitatis. Sicut enim in actuali civitate, turres sunt ad munitionem, et ad providendos hostium incursus, et ad loquendum exteris: ita in hac civitate bene sunt turres apostolicae, quae sunt munitiones contra haereticos: et altitudines, de quibus exteris est loquendum, ut possint exteri audire. Ne vero per laetitiam remissi lentescant, in virtute Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
niter conuenit. quib omnes extͥnseci subiecti sunt. Qͣti enim
inͦ currunt ad eccłam. nondum xͥam. rogantes auxilium ec¬
cłe subueniri sibi temꝑalit̾ uolunte. & si met̾nũ nobcum ad¬
huc regnare nolunt. & gentis sub pedib nris. Sic ÷ exaltata
q̃runt. atq temꝑalit̾ ei suiunt. Uł in ꝑ sona apłoꝵ dicen¬
tium sic Subiecit nob apłis qͥ de iudda sumꝰ. poplos geniũ.
passi enim a suis honorant᷑ a gentib. & gentes sub pedibꝰ¬

Expanded text:
s convenit, quibus omnes extrinseci sunt. Quanti enim modo currunt ad Ecclesiam nondum Christiani rogantes auxilium Ecclesiae? Subveniri sibi temporaliter volunt, et si in aeternum nobiscum regnare adhuc nolunt. Et gentes sub pedibus nostris. Sic enim exaltatquaerunt, atque temporaliter ei serviunt. Vel in persona apostolorum dicentium sic: Subjecit nobis, apostolis qui de Judaea sumus, populos gentium. Passi enim a suis, honorantur a gentibus. Et gentes sub pedib
Abbreviated transcription (Latin):
p̃conia cͣn sc eructuaturũ ꝓmittit. Sca̾o incipit dͥe laude spõ¬
si. laudians eum qͣ ariformit a forma. a potestate. a uidite
ab ornatu. ibi. Speciosus. Ttio laus sponse cantatur sub¬
missiꝰ item qͦdriformit. a forma. ã gła. ab amicab. a pli
sbi. audi filia. ꝑpħa gͦ quasi ad has nuptias int̾mitti dc̃¬
siłans. ut sͥ aꝑiatur se uelle sponso cantare ait.¬

Expanded text:
conia Dei se eructaturum promittit. Secundo incipit de laude sponsi, laudans eum quadriformiter, a forma, a potestate, a judicio, ab ornatu, ibi, speciosus. Tertio, laus sponsae cantatur submissius. Item quadriformiter, a forma, a gloria, ab amicabus, a prole, ibi, audi filia. Propheta ergo, quasi ad has nuptias intromitti desiderans, ut sibi aperiatur se velle sponso cantare, ait
Abbreviated transcription (Latin):
gladiꝰ positꝰ ÷ qui ꝓpe ferti. hio sagitta: q̃ eminꝰ. & sic
in comp̃hensibilis potentia xͥ ostend̾r. & popłi ꝑ eas sa¬
gittas uuln̾ati sub te cadent in corde uł in corda. uͥ se
erigebant cont᷑ xp̃mibi cadent ante cum. Corda ũ¬
inumicis. sint amici sic̃ saulꝰ pͥus crettꝰ cont᷑ xp̃m.¬

Expanded text:
hic sagitta, quae eminus, et sic incomprehensibilis potentia Christi ostenditur. Et populi per eas sagittas vulnerati, sub te cadent in corde, vel corda. Ubi se erigebant contra Christum, ibi cadunt ante eum. Corda in
Abbreviated transcription (Latin):
uetus mutatũ eẽ ostendit᷑ ꝙ eccła longo tp̃r expecta uit
diaboli insidias oĩõ ñ declinans aꝑte ⁊ oculte nocentis.
Est enĩ diab olꝰ leo & draco. Leo cũ aꝑte seuit ut fecit tpr̃
martirũ uͥ opꝰ ÷ pacientia. Draco: cũ occulte insidiat᷑
cũ scandala mouet & temptõnes. sic̃ nc̃ facit. uͥ opꝰ ÷ ugi¬
lantia. ⁊ mag̃ timendꝰ ÷ cũ fallit. ut draco: ꝗͣ cũ seuit ut
leo. Illic en ĩcogit. hͥ docet negare xpm̃. Int̾h tñ expectare

Expanded text:
ia longo tempore exspectavit, diaboli insidias omnino non declinans, et aperte et occulte nocentis. Aug. Est enim diabolus leo et draco; leo, cum aperte saevit, ut fecit tempore martyrum, ubi opus est patientia; draco, cum occulte insidiatur, cum scandala movet et tentationes, sicut nunc facit, ubi opus est vigilantia, et magis timendus est cum fallit ut draco, quam cum saevit ut leo. Illic enim cogit, hic docet negare Christum. Inter haec tame
Abbreviated transcription (Latin):
ponendi animam nonne b̃t̃ & resumdi cam: Ethoc ÷ hũ¬
quid. qͥ dormit ñ quid mortuus ÷. ncc̾itate uł inuitꝰ iti pu¬
tatis s sponte dormit. cto eugilatur᷑ ñ adia: ut resurgat ẽ
rat forma futuri. assumpta ÷ tosta do q̃ formata: cua: tta
dormiuit xp̃c somno mortis ut de lat̾e dormientis de qͥ ꝑ¬
fluxtrt̃ inguis & aqͣ q̃ sunt nr̃e redemptioĩs sacͣmetita for¬

Expanded text:
 resumendi eam? et hoc est, nunquid qui dormit non quidem mortuus est necessitate, vel invitus, ut putatis; sed sponte dormit cito evigilaturus, non adjiciet ut resurgat? Et rat forma futuri, assumpta est costa, de qua formata est Eva, ita dormivit Christus somno mortis, ut de latere dormientis, de quo profluxerunt sanguis et aqua, quae sunt nostrae redemptionis sacramenta, for
Abbreviated transcription (Latin):
& sponse .i. xͥ. & eccłe s. regis & plebis. saluatoris ⁊ sal¬
uancioꝵ. Uñ & hoc canticum dͦr epithalamium .i. laus
thalami. qr laus sponsi & sponse hio cantatur. Solent enĩ
innuptqis ad honorunsponsi & sponsc q̃dam carmina can
conclamant uñ pascitur auditor. harũ miptiarum copu¬
lam in thalamo uͥginis fecit ci gr̃a. qñ ũbum caro factũ
e. & humana natura diuinc unita. & sponso sponsa. uc̃
caritate pꝰ ⁊̃ inmortalitate coniuncta. & ÷. sensus tituli.

Expanded text:
is et salvandorum. Unde et hoc carmen dicitur epithalamium, id est laus thalami, quia laus sponsi et sponsae hic cantatur. Solent enim in nuptiis ad honorem sponsi et sponsae quaedam carmina cantconclamant: unde pascitur auditor. Harum nuptiarum copulam in thalamo Virginis fecit Dei gratia, quando Verbum caro factum est, et humana natura divinae unita, et sponso sponsa, nunc charitate, post etiam immortalitate conjuncta. Et est sensus tituli:
Abbreviated transcription (Latin):
es in te qͥd es cde te: Ille sit sanitas in te: qͥ suscep̃ uulñ a pꝑͣ
tu es salutare uultꝰ m. qr tume sanabis & d̾s ms qr c̾asti.
Egerad te loquor agnosco mełicum. ñ me iactosanũ. Uñ¬
se ert̃ angustie. tue. si alti p̃stitis latitudinẽ. Aliis gͦ dͥa:
ꝙ tͥ denegasti. Quã multos enim pauꝑes saginare pot̃
int̾missum hodie pͥndium᷑. Ita gͦ ieiuna ut alio mã ducãte
pͣna̾isse tegaudeas. bilarẽ enim datorẽ diligit as. Si panẽ
ded̾is tͥstis: panẽ & meritum ꝑdidisti. gͦ ex aiõ fac. & in

Expanded text:
es in te? quid es de te? Ille sit sanitas in te, qui suscepit vulnera prtu es salutare vultus mei quia tu me sanabis, et Deus meus, quia creasti. Aeger ad te loquor, agnosco medicum vel morbum, nsae erunt angustiae tuae si alteri praestiteris latitudinem. Aliis ergo da quod tibi denegasti. Quam multos enim pauperes saginare potest intermissum hodie prandium! Ita ergo jejuna, ut alio manducante, prandisse te gaudeas: Hilarem enim datorem diligit Deus . Si panem dederis tristis, et panem et meritum perdidisti. Ergo ex animo fac
Abbreviated transcription (Latin):
& et̾̃na q̃rẽ. Hic ÷ intellectꝰ tituli. ad q̃m mittunt᷑ filii cho¬
re. & ⁊̃ iõ fecit: ut appartat an gͣcis colat᷑ as. a qͦ gͣtis ÷ hõ
saluatus ñ ÷ ꝓ t̾renis colend̾ as. uł qr simlia his inet̃num
tam adhuc geris meitem. Amore enĩ casto ñ colis. Eam
uis uoluntatõ carnalc̃ ñ amputare. Noli gͥ talia spare a
qło danda. qualia hic iub contempñe ħ sꝑabant iudi qͥ¬

Expanded text:
eterna quaerere. Hoc est intellectus tituli, at quem mittuntur filii Core. Et ideo etiam fecit ut appareat an gratis colatur Deus, a quo gratis est homo salvatus. Non est pro terrenis colendus Deus. Et quia similia his in aeternum tam adhuc geris mentem. Amore enim casto non colis, eamvis voluptatem carnalem, non amputare. Noli ergo talia sperare a Deo danda, qualia hic jubet contemnere. Haec sperabant Jud
Abbreviated transcription (Latin):
gentes ñ sic q̃rant sͥ fieri: sic̃ rudib factum ÷. Illis ꝓ¬
rant. s sciant ꝑ temꝑalia illoꝵ figurari sua spũalia. &
e iste p̃s confortatio infirmoꝵ. Intentione mont ads
temptũ tenoꝵ & ad appenitũ clestium. Mod. Triꝑ¬
titus ÷ ps̃. Primo distinguit bñficia di ostendens q̃ ĩcipit̃¬
tibꝰ data sunt in mũdo & q̃ ꝑfictis daburt᷑ incelo. Scd̾o.¬

Expanded text:
gentes ne sic quaerant sibi fieri, sicut rudibus factum est, illiaerant. Sed sciant per temporalia illorum figurari sua spiritualia. Et est iste psalmus confortatio infirmorum. Intentio. Monet ad contemptum terrenorum, et ad appetitum coelestium. Modus. Tripsalmus. Primo, distinguit beneficia Dei, ostendens quae incipientibus data sunt in mundo, quae perfectis dabuntur in coelo. S
Abbreviated transcription (Latin):
Hic laudat sponsam ab amicab ut supͣ sponsum a iuditio.
.Q. &. Regina domum patͥs oblita uenit ad regem & pͦ eã
pͥmam que ÷ gnãlis mat̾ fidelium: uͥgines .i. pudice m̃¬
tes adducentur grã di. Ñ enim a schoc ħno. regi & hec̃
uͥginis sunt ꝓxime eiꝰ. regine .i. ñ aliene ab ea. s ad dam
ꝑunentes. Et cõũtens ũba ad regem ati. Et iste. afferent᷑
t᷑ orex. Nota ũboꝵ difir̾am. Idducentur oportuna p̃dicõ¬
no uenientes. affcrent᷑ importuna p̃dicõne conũsi. uł tta
ut ꝑuirgines robusti accipiant᷑. & ꝑ ꝑximas infirmi.
& ÷ pꝰ eam reginam adducent᷑ regi uirg̃. ut robusti ⁊ for¬
tes. & prime eiꝰ .s. uidue caste. que sunt ingͣdu scd̃o & alii
infirm. & qͣu imbecillitate fatigati afferentur tͥ. & nota
titia & crultatione: adducentur in templum regis. A ffe
ille fragilis uini ⁊ graucs passiones corꝑis. euo: ad ducent
tamꝗͣ uiui lapides in templũ re ñ solum ad conspectum. s

Expanded text:
Hic laudat sponsam ab amicabus ut supra sponsum a judicio. Quasi dicat: Regina domum patris oblita venit ad regem. Et post eam primam quae est generalis mater fidelium, virgines, id est pudicae mentes, addirgines sunt proximae ejus reginae, id est non alienae ab ea, sed ad eam pertinentes, et convertens verba ad regem ait: Et istae afferentur tibi, o rex! Nota verborum differentias, adducentur, opportuna praedicatione venientes; afferentur, importuna praedicatione conversi. Vel ita ut per virgines robusti accipiantur, et per proximas infirmi. Et est: Post eam, reginam, adducantur regi virgines, ut robusti et fortes; et proximaeinfirmi quasi imbecillitate fatigati, afferentur tibi. Et nota titia et exsultatione; adducentur in templum regis. » Affeille fragilis vicit graves passiones corporis, quo adducentur tanquam vivi lapides, in templum regis, non solum ad conspectum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
te mec̃. NEr ab illo loco. Abyssus. Istȩ memor cłi admirãs
qͦm om̃ia inuitent ad aͣm ⁊̃ homines. alt̾m alt̃ dic̃ do. Abiͤ
sus. Quasi debeo eẽ memor qr abissus abis. inuocat i. hõ
ꝓfundum enim ÷ & inscrutabile cor hominis. Uñ accedet
hõ ad cor altum. & alibi hõ: & quis cognoscet cũ : uocat¬

Expanded text:
 Vel ita ab illo loco, abyssus. Iste memor Dei, admirans quomodo omnia invitent ad Deum etiam homines, alter alterum, dicit Deo: Quasi debeo esse memor, quia, abyssus abyssum invocat, id est homo profundum est enim et inscrutabile cor hominis . Unde, accedet homo ad cor altum, , et alibi: Homo es
Abbreviated transcription (Latin):
fecto. s diũsomͦ. Cath ecumino enĩ doceruo ħita aptatur
similitudo. Qi sic̃ c̃uus tͣcto s̃pente. estuãs fontẽ q̃rit. ut estũ
eo extinguat ita cathecuminꝰ ueneno uitioꝵ a t̾ra contͣctoꝵ
tͣtum int̾imit. quo int̾empto fontẽ ẽa bibendi q̃ritꝰ ita
fidelis ꝯsumptis in se uitiii & po ẽs c . fontẽ ꝯtempłonis

Expanded text:
 cervo adaptatur ita similitudo, quia sicut cervus tracto serpente aestuans fontem quaerit, ut aestum exstinguat, ita catechumenus veneno vitiorum a terra contractorum, tractum interimit, quo interempto, fontem causa bibendi quaerit: ita fidelis consumptis in se vitiis et peccatis, fontem comtemplationis
Abbreviated transcription (Latin):
Sꝑauiđo. qͣ nẽdicat anima. iõ conturbo te.: qr ibi ñ sum
quo ꝑ tͣnsitum rapta sum. & qr hicgͣuor: inqͥt. potiꝰ. Spa
int̾im in do. Ecte salutare remedium. sꝑa. qm̃ adhuc
enĩ ex oĩ parti sum saluus. si confitebor in spe. Quid : qd̾
ipse ÷ salutar & c̃ uł ita sꝑa. & sꝑare potes: qm̃ adhuc

Expanded text:
si dicat: Ne dicat anima, ideo conturbo te, quia ibi non sum, quo per transitum rapta sum; quia et hic gravor, inquit, potius, spera interim in Deo. Ecce salutare remedium, spera, quoniam adhuc, enim ex omni parte sum salvus, sed confitebor in spe, quid? quod ipse est salutare, etc. Vel ita spera et sperare potes, quoniam adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
Nͣn caluo elisco p̃signati dum enim ediscus ascena̾et de ieri¬
cho in bethel egrissi sunt dibethel .xͥl. duo pueri irriden¬
tes elẏseum. dicentes. ascende caluc ascende calus Tunc us¬
sit beliscus duos ursos etire de saltu. a quib pueri inttect
a paruulis. a scendo caluc clamantib .i. a nidis pucrili fa¬
sicut illi pueri. xͣl duo fuerunt a dudb bestiis deuorati. fi

Expanded text:
in calvo Eliseo praesignati. Dum Eliseus ascenderet de Jericho in Bethel egressi sunt de Bethel XLII pueri, irridentes Eliseum, et dicentes: Ascende, calve, ascende, calve! Tunc jussit Eliseus duos ursos exire de saltu, a quibus pueri interfea parvulis: Ascende, calve, clamantibus, id est Judaeis puerili faonem, sicut illi pueri quadraginta duo fuerunt a duabus bestiis devorati. Aug.
Abbreviated transcription (Latin):
ua. ut fuit p̾us. & si quid insurget: timor ñ phibebte
loqͥ. & h ÷. Ecce ñ ꝓhibebo labia mea loqͥ. qͣi ñ hab̾o ĩ so¬
locordc: ut timore taceam. ħ dicit contͣ tim orẽ munda¬
nũ. dñe. Qi dicat. & sñ simułone ⁊̃ id agam: qr tu añe
ũ. hoc dic̃ ne in solis labiis eẽt annunciatio. qr corde c̃d̾r
ad iꝰticiam: ore aũ confessio fit ad salutẽ. Et dic̃ hoc contͣ
simłationẽ. Uł sic ñ ꝓhibebo. ⁊ o dͥñe tu scisti .i. tu ei te

Expanded text:
va ut fuit prius; et siquid insurget, timor non prohibet loqui. Et hoc est ecce non prohibebo labia mea loqui, quasi non habeam in solo corde ut timore taceam. Hoc dicit contra timorem mundanum, Domine. Quasi dicat: Et sine simulatione etiam id agam, quia, um. Hoc dicit, ne in solis labiis esset annuntiatio: quia corde creditur adjustitiam, ore autem confessio fit ad salutem . Et dicit hoc contra s
Abbreviated transcription (Latin):
Stratum cium÷ aliqd̾ t̾renum qd̾ infirmus licet bonꝰ sͥ eli¬
git: in qͦ pauset ut uxor. filii. & cec̃a licita. cum laborem m̃¬
ñ ħre nͥ et̃ne uite: his delotationib miscet amara. & ũtit ĩ
infirmitatem nrãm. ne in uia qͣ ꝑegͥnamur ã dnõ. stabu¬
lum uͥ samaritanꝰ mandat curandum uulneratum. qͥ inci¬
ati in lat̾nes. amemꝰ ꝓ domo et̾ue habitaciõĩs. h ᷤͦ aũ tͦpidꝰ

Expanded text:
Stratum enim est aliquod terrenum, quod infirmus, licet bonus, sibi eligit in quo pauset, ut uxor, filii et caetera licita, cum laborem mnisi aeternae vitae, his delectationibus miscet amara, et vertit in infirmitatem nostram, ne via qua peregrinamur a Domino, stabulum ubi Samaritanus mandat vulneratum curandum qui incidit in latrones , amemus pro domo aeternae habitationi
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ tristicias scłi ne nos a d̾o recbant. Ybi ÷ tox fidelis aͥm
desidd̾antis. q̃ degerat utuitus & ad fontem bapt̃ tendst
Uł qͥ exhaustis uitiis ad contempłonem di ascendit. qͥ eeqͥ¬
sito c̾ui eremplo. aesid̾ium suum ostendit. cui obuiat ma¬
loꝵ insultõ. s ne tͥsticia scłi animũ in desꝑationẽ t̃bet ⁊
tediũ: pꝰea ssolatur animã suam. Intentione mont ne scłi

Expanded text:
t, ubi est vox fidelis Deum desiderantis, qui degerat in vitiis, et ad fontem baptismi tendit; vel qui exhaustis vitiis ad contemplationem Dei ascendit, qui exquisito cervi exemplo desiderium suum ostendit, cui obviat malorum insultatio. Sed ne tristitia saeculi, animum in desperationem traheret, vel taedium, postea
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi dret. Que fuit nec̃itas loq̃ndi. cum suffic̃ent legalia
Quia sacficium q. de aiãlib fiebat. & obłonem q̃ erat do
qi ũba ꝓmittentia. tamdui ÷ ꝓmissor donec dec ut dedit
mutat ũbũ. nec dic̃ dabo: s dedi. Ipso gͦ uenicnte noluit
ca q̃crant eiꝰ figura. Uñ in natali dñi cantat᷑ missa. deꝓ¬

Expanded text:
Quasi dicat: Quae fuit necessitas loquendi, cum sufficerent legalia? quia sacrificium, quod de animalibus fiebat et oblationem, quae erat de quasi verba promittentia: tandiu est promissor donec det. Ut dedit, mutat verbum, non dicit: Dabo, sed: Dedi. Ipso ergo veniente, noluit ea quae erant ejus figura. Un
Abbreviated transcription (Latin):
qr ñ fec̃at uñ u̾ecundari deb̾et. Descbens aũ u̾ecundiam
subdit. Confusio faciei met co. me Quoddam enĩ pallio
tusiõis uultum dicit oꝑtum: dum nube sanguinea fa¬
cies inflammata rutilat s cum dicid oꝑuit me: ñ uultũ.
ñ solum uultꝰ s ⁊̃ totiꝰ corꝑis ĩdicauit horrorẽ. Et ħ ꝯtu
men ĩponentis. Exꝓbre enim ÷: in faciem maleđre oblo¬
qͥ cct absenti detħe & dolose mord̾e Quis aũ sit exꝓbrans
& obloq̃ns subdit. a facie.i. ab instancia inimici odio hñ¬

Expanded text:
i deberet. Describens autem verecundiam subdit: Et confusio faciei meae cooperuit me. Quodam enim pallio confusionis vultum dicit opertum, dum nube sanguinea facies inflammata rutilat. Sed cum dicit, cooperuit me, non vultum, non solum vultus, sed etiam totius corporis indicavit horrorem. Et haec crimen imponentis. Exprobrare enim est in faciem maledicere; obloqui est absenti detrahere, et dolose mordere. Quis autem sit exprobrans et obloquens subdit, a facie, id est ab instantia inimici odio hab
Abbreviated transcription (Latin):
nomen eius. Scđa pars. u ipse d̾s agit de passione
⁊̃ ne ipsi ꝑd̾ent locum ⁊ gentem. & ꝑibit nom̃ eiꝰ : ut ñ sit
de eo fama: Et nota qd̃ dicunt morietur & ꝑibit nom̃ eiꝰ
Q uidentes eum moriꝰ scient se in illo falso sꝑasse popłi. ut
illi mali dnt. ħ de xͦ sp̃alitir dicta sunt. s & de menbris di¬

Expanded text:
od. Secunda pars, ubi Deus agit ipse de passione etiam ne ipsi perderent locum et gentem; et peribit nomen ejus, ut non sit de eo fama. Et nota quod dicunt morietur, et peribit nomen ejus quia, videntes eum mori, scient se in eo falso sperasse populum, ut illi maledicunt. Haec specialiter dicta sunt de Chris
Abbreviated transcription (Latin):
tionis ñ desꝑant s cõtinuant orõnem. & cin̾e supͦ se spar¬
so: animã peccatoꝵ memoria crucianit scd̾m morem pe¬
nitentium. Cinis namq ⁊ cilicium sunt arina penitentiũ.
Uñ tpr̃ qͣdragesimali. ciis̃ spargit᷑. suꝑ capita penitẽtiũ
obhumilitatem & fragilis ec̃r ditionis memoriã. & ħ :¬

Expanded text:
tionis non desperant, sed continuant orationem, et cinere super se asperso animam peccatorum memoria cruciant, secundum morem poenitentium. Cinis namque et silicium sunt arma poenitentium. Unde tempore quadragesimali cinis aspergitur super capita poenitentium ob humilitatem, et fragilis conditionis memoriam. Et
Abbreviated transcription (Latin):
.i. qr fecisti me noli me ext̾minare. tm̃ cede ut ꝓficiam ħiut
deficiam. tm̃ tundo. ut ꝓducar ñ ut cõminuar. Q. d. Qui
c̃auit: ipse retreet. Plagas amoue. Plagas dico gͣuit᷑ illa
feci. ⁊ infirmꝰ sum. immo ꝑꝑ iniqͥtatem ÷ & in hoc erudisci
hoĩem. Alia litt̃a ñ cãpnasti .q. d. tua arguitio. & pena :
& grã Uñ alibi. Qui fingis dolorẽ in p̃cepto .i. formas dolo¬
rem meum quc̃ intulisti. dolorenim aliꝰ informis. aliꝰ for¬
matꝰ. Informis q̃ ñ emendat horc̃m. formatꝰ uͦ ÷ qͥ erudi¬

Expanded text:
id est quia fecisti me, noli me exterminare, tantum cede ut proficiam, non ut deficiam, tantum tonde ut producar, non ut comminuar. Quasi diitudine, quasi plagas amove. Plagas dico, graviter illatfeci et infirmus sum, imo propter iniquitatem. Et in hoc, erudisti hominem. Alia littera, non damnasti, quasi tua argutio, et poena est et gratia. Unde alibi, qui fingis dolorem in praecepto ; id est formas dolorem meum, quem intulisti. Dolor enim alius informis, alius formatus: Informis, qui non emendat hominem; formatus vero est, qui erudi
Abbreviated transcription (Latin):
qr sic̃ aranea tabificum qͥddam ÷. & infirmum: sic aĩa
hominis infirmitate & humilitate erud̾r. ut ñ de se p̃¬
sumat qͥ displicuit. fortitudine & suꝑbia. & hoc ÷ itae
ma fieret ꝑ humilitatem. aͥeposita suꝑbia. qͦi aranea. qͣ
nicb ÷ tabidiꝰ. que leuiter tacta digito: dͥeficit ħ infir¬
mitas bona ÷. sicut supͣ forbtudo: an erat uicium. Ue

Expanded text:
quia sicut aranea, tabidum quiddam est et infirmum, sic anima hominis infirmitate et humilitate eruditur, ut non de se praesumat, qui displicuit fortitudine et superbia. Et hoc est: Ita ema fieret, per humilitatem deposita superbia, quasi aranea, qua nihil est tabidius, quae leniter tacta digito deficit; haec infirmitas bona est, sicut superba fortitudo, ante erat vitium. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
đi: ad đm qͥ letificat iuuc̃tutẽ meã. cđa pars uͥ agit
do leticia finali ꝓ q̃ baudat am in tͥbulatione. qui suꝑ t̾stis
crat Uñ & se confortat. Quasi aret. Deduristi intab̾nacła.
uͥ nos positi hoc sꝑam: q̃d ⁊̃ intibo de mõte scõ eiꝰ .s. de scã ec
c̃dos ascendens ait. Int̾ibo & c̃ Desicłio enim & amore su¬
qͣt. Qd̃ sit illd̾ altare exponit dicens. ad aͦm .s. int̾ibo. qͥ le¬
tificat iuuentittẽ in .i. nouitatẽ qͥ añ ꝯt̾stauit uetustatẽ¬

Expanded text:
a pars, ubi agit de laetitia finali, pro qua laudat Deum in tribulatione, quod supra tristis erat. Unde et se confortat. Quasi dicat: Deduxisti me in tabernacula, ubi nos positi hoc speramus quod etiam introibo de monte sancto ejus, sciliccerdos ascendens, ait: Introibo, etc. Desiderio enim et amore suquatur. Quod sit illud altare, exponit dicens ad Deum, scilicet qui laetificat juventutem meam, id est novitatem, qui ante contristavit vetustate
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ qui sunt porte eccłie quia p̾dicat̾o que
est p̾t̾ unitatem eccłie in anis est.ł inpor. fus¬

Expanded text:
Apostolorum, qui sunt portae Ecclesiae. Quia praedicatio, quae est praeter unitatem Ecclesiae, inanis est. Vel,
Abbreviated transcription (Latin):
& hic ÷. Misterium gͦ pseq̃ntes. p̃rius nõium t̃tp̃tõnes.
deiñ misticas eoꝵ sigc̃ationes attendamus. Ab̾imelet gͦ
int̃p̃tatur pats mci regnum. & sigcãt udos. domus abi
appetiit. sicut populꝰ ã a nõ saulem regem ettorsit. qͥꝙ
manu fortis uł desidabilis aspectu. Doec ꝑdidit dã. ⁊¬
sac̃dotes occidit: ñ ddc sicut aries ĩmolat᷑ fuit ꝑ ysaãc. ñ

Expanded text:
et hic. Mysterium ergo prosequentes, prius nominum interpretationes, deinde mysticas eorumdem significationes attendamus. Abimelech interpretatur ergo patris mei regnum, et significat Judaeos. Domus Abimappetiit, sicut populus a Domino Saulem regem extorsit . David manu fortis, vel desiderabilis aspectu . Aug., Cas
Abbreviated transcription (Latin):
spũ scõ conceptꝰ es. gͦ ⁊̃ his imputas pectã qͥ nullũ actu¬
ale cõmiscrunt. In om̃ĩb enĩ sunt uincda peccati. ꝓpa¬
mouet iudicis. de. uno arguit᷑ & omĩa confitetur. Sq̃r &¬
inpecc̃is. libidinis concep̃ meł aluit me in utero: mat̾. m.
.i. in concupisecutia libidinis. q̃ peccatũ ÷ nͥ excusetur ꝑbo
nũ cõigiĩ. Lam hoo opꝰ castum in cõiuge ñ ħt culpam

Expanded text:
s es. Ergo etiam in his imputas peccata, qui nullum actuale peccatum commiserunt. In omnibus enim sunt vincula peccati, propa pii commovet judicis; de uno arguitur, et omnia confitetur. Et in peccatis libidinis concepit me, vel aluit me in utero mater mea, id est, concupiscentia libidinis quae peccatum est, nisi excusetur per bona conjugii. Nam hoc op
Abbreviated transcription (Latin):
laua dicit qr uidit ꝑ spm̃ ablutionẽ baptismi. uͥ plena ab
in me fuit carnis uoluptate. laua dico ampliꝰ Gm ab accu
peccati. qr plꝰ peccaui qͣm actu. qr scient̃ & ex uoluntate u¬
tr̃q feci. Tu gͦ ampliꝰ lata. ut ñ mͦ culpã oꝑis. s ⁊ reatũ uo¬
luntatis abse̾gas. Uł ampliꝰ laua: ꝗͣ pec̾e intelligam. laua
dico & munda me .i. sic laua ut mundes me lauant᷑ enĩ

Expanded text:
a videbat per spiritum ablutionem baptismi, ubi plena ablin me fuit carnis voluptate. Lava dico, amplius quam ab actu peccati, quia plus peccavi quam actu, quia scienter, et ex voluntate utrumque feci. Tu ergo, amplius lava, ut non modo culpam operis, sed etiam reatum voluntatis abstergas. Vel, amplius lava, quam petere intelligam; lava dico, et munda me, scilicet sic lava, ut mundes me; lavantur enim
Abbreviated transcription (Latin):
unc̾e tm̃ qͥ gͦnd̾ia cõmiserunt. non eos qͥ ex quo nati ft̃
nicħ tale cõmiserunt ꝑsonam totiꝰ humanignis in se o¬
stendens. suba̾it. Ecce enim . q. d. Uere uincis. Ecce enĩ in
qd̾ & macula originalis peccati teneor. & ad actualia ptiꝰ
existo. In mnigͥtatib se cõceptumdicit ñ qr peccatũ ÷ misci

Expanded text:
m qui grandia commiserunt, et non eos qui ex quo nati sunt, nihil tale commiserunt. Personam totius humani generis in se ostendens subdit: Ecce enim. Quasi dicat: Vere vincis. Ecce enim. Ve, quod et macula originalis peccati teneor, et ad actualia pronus existo. In iniquitatibus se conceptum dicit, non quia peccatum sit misceri
Abbreviated transcription (Latin):
ñ loqͣr contͣ te suꝑb defendendoculpam & huic auditui
meo dabis gau. de. absolutione peccati. dicendo. dimissũ
÷ tͥ peccatũ tuũ. & leticiã. de et̾nis q̃ mͥ ꝓmittis. Qui eñ
humilis audit & discit. intꝰ gaudet de ũitate. łñ amicꝰ spõ¬
si stat. & audio stat ñ cadit loq̃ndo. & gaudio gaudet pꝑ¬

Expanded text:
non loquar contra te superbus defendendo culpam. Et huic auditui meo dabis gaudium de absolutione peccati, dicendo: Dimissum est tibi peccatum tuum . Et laetitiam de aeternis, quae promittis mihi. Qui enim humilis audit et discit, intus gaudet de veritate. Unde amicus sponsistat et audit: stat, non cadit loquendo; et gaudet gaudio, p
Abbreviated transcription (Latin):
tante ÷ iusticie ut se cũ uelit hoĩem iudicari. Uñ in ysa¬
ia. ludicate int̃ me & uineã meã. & p̾ea qͣi sub iudice c̃am
suam exponens: ait. Popłe m̃s qͥd feci tͥ aut qͥd molestꝰ
fui responde mͥ. gͣ contra eũ quem ex pastore regẽ fecit
talẽ ħt iusticiam dit uincat si int̃ sc  eum iudicetur. uł¬

Expanded text:
t judicari. Unde in Isaia: Judicate inter me et vineam meam , et postea quasi sub judice causam suam exponens, ait: Popule meus 109 quid feci tibi, aut quid molestus fui tibi? Responde mihi Ergo contra eum quem ex pastore regem fecit, talem habet justitiam, ut vincat, si inter se et eum judicetur.
Abbreviated transcription (Latin):
lictoꝵ. ueniam ꝓuocat. antiqͣrũ. Non dic̃ hoc
de pͥt̾itis tm̃. cũ ⁊ ħ tempͣre: quidam uidi idola
sequerent᷑. s antiqͣrũ .i. similiũ antiquis qͥb
in nũĩs annis peccauerunt. ydola scquendo.
omĩs homo quia ñ indulgentia p̾ueniatim

Expanded text:
lictorum veniam provocat. Antiquarum, non dicit hoc de praeteritis tantum, cum et hoc tempore quidam Judaei idola sequerentur, sed, antiquarum, id est similium antiquis, quibus innumeris annis peccaverunt idola sequendo.omnis homo, quia nisi indulgentia praeveniat in
Abbreviated transcription (Latin):
am. adlit̾ã .i. uinea ẽ gens uideoꝵ. intypo eccłie:
que miltice ꝑuineam accipit᷑. quia uit fbas um¬
bͣ tiles peccantũ. fruge sc̃oꝵ ornat᷑. sic̃ umea
fructu ornat᷑.int̾ folia. ⁊fossa. tͥbulacionib ⁊
martẏrio putata plus crescit sic̾ uinea ⁊ sccła¬
ris p̾ssure torcularib eliquata: ad celestẽ cellã¬

Expanded text:
am. Ad litteram enim vinea est gens Judaeorum in typo Ecclesiae, quae mystice per vineam accipitur; quia inter turbas umbratiles peccantium fruge sanctorum ornatur, sicut vinea fructu ornatur inter folia et fossa tribulationibus, et martyrio putata plus crescit sicut vinea, et saecularis pressurae torcularibus eliquata ad coelestem cella
Abbreviated transcription (Latin):
cita ꝓ.t.s potentiã miracłoꝵ que olim fecisti qr̃
podentia sopita ẽ. donec res eoꝵ. appareat dico
litatẽ iste nouitiso tamstudiose p̃cat᷑. Que i
dm̃ uirtutũ dic̾quẽ nouit asaph. inse ⁊ in altis
hominib miracła facturum. Ip̃e eñi solus t̃
qui ab infidelitatelib̾at hominesdui inqͣm d̾s
Conu̾te .n. distortos ⁊ conu̾sis: ostũde. fã quia¬

Expanded text:
cilicet miraculorum, quae olim fecisti, quorum potentia sopita est, donec res eorum appareat. Dicolitatem iste novit. Ideo tam studiose precatur. Quae enim m virtutum dicit quem novit Asaph, et in se et in aliis hominibus miracula facturum, ipse enim solus est qui ab infidelitate liberat homines. Tu, inquam, Deus, converte nos, distortos, et conversis ostende faci
Abbreviated transcription (Latin):
osuusti nos in contradictionẽ uicinus nr̃s¬
electi sunt qui irent adgentes :⁊ p̾dicarent in
gentib qͥb cont᷑ dicebat᷑ adicentib Qͥs ẽ iste
nouoꝵ demonioꝵ nunciatorᷤ et ñ sunt cibati
lacͥmis p̃dicabant eñi mortuũ resuprisseno¬
ua res. s inc̾dibili rei fidem miracła faciebante
molas leonis. qui sibi occͣrit eunti duc̾e urorẽ
de alicngenns. Sc̃  inimicim̾i. ñ mͦ contͣdir¬
nusoptamꝰ eum s it̾m oramꝰ D suirti¬

Expanded text:
suisti nos in contradictionem vicinis nelecti sunt qui irent ad gentes, et praedicarent in gentibus quibus contradicebatur a dicentibus: Quis est iste novorum daemoniorum nuntiator? Et inde sunt cibati lacrymis. Praedicabant enim mortuum resurrexisse. Nova res, sed incredibili rei fidem miracula faciebant.molas leonis, qui sibi occurrit eunti ducere uxorem de alienigenis. Et inimici nostri, non modo contradixnus optamus eum; sed iterum oramus. VER
Abbreviated transcription (Latin):
uocau̾nt s in suꝑoppugnau̾nt. Quia come¬
ferarum dencibi filenda. Ecce more oratoꝵ ꝓhoĩe:
ut eiꝰ memoria ppłi pecta mitiged ⁊ locũ eł d̾sola.¬
eu̾sione ciuitatis. que citib sius nudata estdł
quia octiderũt substitutos loco ciuium occiso¬
cob .i. eccłiam que est unior cui seruit maior

Expanded text:
comeferarum dentibus tradendo. Ecce more oratorum pro hout ejus memoria populi peccata mitiget. Et locum ejus desolaersione civitatis, quae civibus suis nudata est, vel quia occiderunt substitutos loco civium occisocob, id est Ecclesiam, quae est junior, cui serviet major