comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ adpopłm. ⁊ ideo ꝑpredicari suꝑ decta. publi e
tenebris .i. dũ adhuc in timore earnali estis. dieite
inluamine.i. infidutia ueritatis. eũ aspu sc̃o eritis
illuminati. & quod in aute auditis .i. solo audrtu
ꝑcipitis. pdicate opere complendo suꝑtecta ex̃¬
istentes. i corpora nra que sunt domiciia aiarũ.
i pdieantes. N olite timere eos qui oceidunt cor¬
p  aĩam autẽ non possunt occidere s. potiꝰ eu̾ti¬
mete qui potest ͥaiam ⁊ corꝑus ꝑde mittere in ge¬
lii em̃ baal legrtr fuisse iuxta iherusalẽ adra¬
iea idolo consecratꝰ. In tantã uͦ dementiam popłs
isrł uenerat. ut relicto templo. ibi hostias urmo¬
laret. ⁊ filios suos danonis incenderet. ⁊ appella¬
bat̃ iocus gehennon .i. ualł filioꝵ hennon i hoc
legit᷑ in patalipomenon. & in libro regil. uuini saia
&e minatus ẽ dñs illũ locũ cadauerib mrortuoꝵ¬

Expanded text:
e ad populum, et ideo praedicare super tecta, pro publice tenebris, id est dum adhuc in timore carnali estis, dicite in lumine, id est in fiducia veritatis, cum a Spiritu sancto eritis illuminati. Et quod in aure auditis, id est solo auditu percipitis, praedicate opere complendo, super tecta existentes, id est corpora vestra, quae sunt domicilia animarum. Et praedicantes: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam non possunt occidere, sed potius eum timete qui potest lum Baal fuisse iuxta Ierusalem ad rain ea idolo consecratus. In tantam ergo dementiam populus Israel devenerat, ut deserto templo, ibi hostias immolaret, et filios suos daemoniis incenderet. Et appellabatur locus gehennon, id est vallis filiorum Ennon. Et hoc legitur in Paralipomenon, et in libro Regum, et in Isaia, et minatus est D
Abbreviated transcription (Latin):
que postea ꝑ apłos conu̾se sunt. S quare d̾s negat
grãm r̃amlibent̾ susceptis. ⁊ grẽ consensuris.
ñ est nr̃m seire. s hoc solũmͦꝰ audemꝰ affiriare.
quod iuste egit. si pecc̃ores respuit. b quare he
surũ gr̃e negligit. soli deo notũ ẽ. ⁊ quib uo
luit reuelare. Honsuscept᷑is ideo offertur grã
oportuno tp̃r transferatur. Serũtam tyro ⁊ sydo¬
ni. Quamius ilł ñ sit facta p̃dicatio. ⁊ ñ sint con¬
u̾si ad fidẽ. tñ remisssꝰ erit eis indie iudieii. quã
uob. Digniꝰ em̃auit illi pumant̾ qui poicationẽ
receꝑunt. ⁊ tñ ei ñ consensert̃. quã illi qui pre¬

Expanded text:
quae postea per apostolos conversae sunt. Sed quare Deus negat quae postea per apostolos conversae sunt. Sed quare Deus negat gratiam libenter suscepturis, et gratiae consensuris, non est nostrum scire, sed hoc solum audemus affirmare quod juste agit, si peccatores respuit. Sed quare husurum gratiae negligit, soli Deo notum est, et quibus Deus vult revelare. Non suscepturis igitur offertur gratiopportuno tempore transferatur. Verumtamen Tyro et Sidoni. Quamvis illis non sit facta praedicatio, et non sint conversi ad fidem, tamen remissius erit eis in die judicii quam vobis. Dignius est enim, ut illi puniantur, qui praedicationem receperunt, et tamen ei non consenser
Abbreviated transcription (Latin):
uitã reparati merebant᷑. Subtili gͦ occultoq ui¬
dicio a quordam aurib predicatio sc̃a subtrahi¬
tur. quia suscitari ꝑ grãm ñ metent᷑. Impletũ gͦ
hodie uidemꝰ dic̾tũ saluiatoris. qr scilicet cortora¬
im ⁊ bethsaida. p̃sente dño credere noluert̃. Cyrꝰ
autẽ ⁊ sydon postea ęuangelizantib discipulis
credidert̃. tantaq fide ⁊ deuotione fuert̃: ut pari¬
lũ tyro ab euntẽ cuncti crues cũ uxorib ⁊ filus fo¬
ras ciuitatẽ ꝓsequerent᷑. pulcherrimo spectaculo
tanta hominũ multitudo paucissimos hospites.
s xp̃i carissimos. ad naues usq ualedictura ꝑduce¬
ret. Quamus ꝓuidebat ds̃ illos ẽẽ habiles ad con¬
ũsionẽ tam̃ ñ fuit ingusticia. si cos qui peccores
erant ⁊ ideo indigni noluit uocare. q em uult
gentib. donec eẽt iudeis oblatã. ⁊ abillis repu¬
diata. Tyrus uͦ & sydon erant ciuitates gentiũ

Expanded text:
vitam reparari merebantur. Subtili ergo occultoque juvitam reparari merebantur. Subtili ergo occultoque judicio, a quorumdam auribus praedicatio sancta subtrahitur, quia suscitari per gratiam non merentur. Impletum ergo videmus hodie dictum Salvatoris, quia scilicet Corozaim et Bethsaida praesente Domino credere noluerunt. Tyrus autem et Sidon postea evangelizantibus discipulis crediderunt, tantaque fide et devotione fuerunt, ut Paulum Tyro abeuntem, cuncti cives cum uxoribus et filiis foras civitatem prosequerentur, pulcherrimoque spectaculo, tanta hominum multitudo paucissimos hospites, sed sibi charissimos ad naves usque valedictura perduceret. Quamvis praevidebat Deus illos habiles esse ad conversionem, tamen non fuit injustitia, sed eos qui peccatores erant, et ideo indigni, noluit vocare, quia cui vult gentibus, donec Judaeis esset oblata, et ab eis repudiata, Tyrus vero et Sidon, erant civitates gentium,
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. beneditite ⁊ nolite maledicere.s facile soluit᷑.
Don enĩ uoto optantis dicuntur talia. s sp̃u pre
quam aliquid mali euenturũ. merito infidelita¬
tis. Corroram my steriũ meũ interp̾tatur. que
nominis interp̃tatio. sũma ẽ eiꝰ confusio. Quan¬
tomagis enĩ mysteria ⁊ oꝑa dei nouit. tanto
magis dananda ẽ quia ñ credidit. Bethsaida.
damnabiłẽ ⁊ istã possumꝰ intelligere. Dicit itaq.
Ue tͥ cororaum. que mysteria mea nouisti. ⁊ tn ere¬
dere nolusti. Uetibi bethsaida. que mͥ fructifi¬
.i. si ingentilib populis diabolicis tẽptationib
angustiatis nue natis .i. deceptis. tot signa fe¬
cissem. olĩ egissent penitentiã in cinere. condicio¬
nẽ memorando. ⁊ cilicio. ierunus carnẽ doman¬
do. Tyrus enĩ angustia. Sydon uͦ uenatio interp̃¬
tatur. Ideo tyro ⁊ sydoni pͥus ñpredicauit nec
signa fec. quod pꝰ modũ tam̃ fecit. quia tunc
apud illos erant qui saluandi ñ erant. nec ad

Expanded text:
s: Benefacite, et nolite maledicere . Sed facile solvitur, non enim voto optantis dicuntur talia, sed praevidequam aliquid mali eventurum, merito infidelitatis. Corozaim, mysterium meum interpretatur, quae nominis interpretatio summa est ejus confusio; quanto magis enim mysteria et opera Dei novit, tanto magis damnanda, quia non credidit. Bethsaida ddamnabilem istam possumus ostendere; dicit itaque: Vae tibi Corozaim, quae mysteria mea novisti, et tamen credere noluisti! Vae tibi Bethsaida, quae mihi fructifi sunt, id est si in gentilibus populis, diabolicis tentationibus angustiatis et venatis, id est deceptis, tot signa fecissem, olim egissent poenitentiam in cinere, conditionem memorando, et cilicio, id est jejuniis carnem domando. Tyrus enim angustia, Sidon vero venatio interpretatur. Ideo Tyro et Sidoni, prius non praedicavit, nec signa fecit, quod postmodum tamen fecit, quia tunc apud illos erant qui salvandi non erant, nec ad
Abbreviated transcription (Latin):
purgatorius ignis eẽ. Dit̃ enĩ gres̃. Datur ex hoc
intelligi. quasdã culpas in hoc scło. quasdã uͦ in
futuro laxari. Q uod enĩ deuno negatur ꝯseqͥns
intellectus patet quia dequib dã concedit᷑. s tam̃
hoc de paruis minimisq peccatis fieri posse creden¬
dũ ẽ. sic̃ ẽ assiduus ociosus sermo. immoderat᷑ risus.
ł peccatũ eure rei familiaris. quȩ uix sine culpa ł
comiissis. que cuncta etiã post mortẽ grauant. si
in hac uita adhuc positis minime fuerint relaxata
hoc tñ sciendũ ẽ q illic saltẽ deminimis ml quisq
purgationis obtinebit. nͥ hoc bonis actib in hac ui

Expanded text:
purgatorius ignis esse. Dicit enim Gregorius: Datur ex hoc purgatorius ignis esse. Dicit enim Gregorius: Datur ex hoc intelligi, quasdam culpas in hoc saeculo, quasdam vero in futuro relaxari. Quod enim de uno negatur, consequens intellectus patet, quia de quibusdam conceditur; sed tamen hoc de parvis minimisque peccatis fieri posse credendum est, sicut est assiduus otiosus sermo, immoderatus risus, vel peccatum curae rei familiaris, quae vix sine culpa, vel iae, quae cuncta etiam post mortem gravant, si adhuc in hac vita positis, minime fuerint relaxata. Hoc tamen sciendum est, quod illic saltem de minimis, nil quisquam purgationis obtinebit, nisi hic bonis actibus in ha
Abbreviated transcription (Latin):
filios. ⁊ imitatores diaboli eos appellat. qui cũ
sint male arbores fructuq inuidie redundantes
scient̃ peceant. scient̾ bonis oꝑib oꝑib detrabum
loquit᷑. qͥ ñ ignorat ex qua intentioe u̾ba pro¬
mant᷑. Quod aꝑtius ostendere uolens. subiung̃.
intentionẽ cordis. scł quod maiora uoluerant
patrare si possent. ⁊ alu maiora untutũ oꝑa osten¬
tantes. ob incuriã cordis tepidi minora a dño p̃¬
mia sortiantur. ⁊ suꝑiori sententie competent̾¬
uidetur hoc adherere. Quomͦ enĩ ñ possit bonꝰ

Expanded text:
filios et imitatores diaboli appellat eos, qui cum sint malae arbores, fructuque invidiae redundantes, scienter peccant, scienter bonis operibus detrahunt, loquitur, qui ignorat, ex qua intentione verba promantur. Quod apertius ostendere volens, subjungit: intentionem cordis, scilicet quod majora voluerant patrare si possent, et alii majora virtutum opera ostendentes, ob incuriam cordis tepidi, minora a Domino praemia sortiantur, et superiori sententiae videtur competenter haec adhaerere. Quomodo enim bonus homo non
Abbreviated transcription (Latin):
hannes pueris comparent᷑. Pueridicunt socus in
ludo. Sos ñ estis socii nr̃i. quia qñ cecinimsꝰ inͦ in
lndo. uos ñ saltauistis. ⁊ quando plorauimꝰ in ludo.
uos noluistis noliustis nob̾cũ plorare. Similit sunt
duo status inscĩs. luctus pro peccatis. gaudiũ pro re¬

Expanded text:
s pueris comparentur. Pueri dicunt sociis in ludo: Vos non estis socii nostri, quia quando cecinimus modo in ludo, vos non saltavistis, et quando ploravimus in ludo, vos noluistis nobiscum plorare. Similiter sunt duo status in sanctis, luctus pro peccatis, gaudium pro Re
Abbreviated transcription (Latin):
tis. ostendite oꝑa mea ẽẽ mala ⁊ hoc ẽ. Aut facite
arborẽ bonã .i. recognosette me ẽẽ bonũ quia fruc¬
tũ meũ bonũ ẽẽ uidetis. Aut facite arborẽ malã
.i. ostendite me ẽẽ malũ. ꝑmalũ fructũ. Ideo dico ad
fructũ ẽẽ respiciendũ. quia ex fructu arbor cog¬
.i. ex oꝑib uita hominis iudicatur. ꝓgenies uiꝑa¬

Expanded text:
a. Et hoc est: Aut facite arborem bonam, id est recognoscite me esse bonum, quia fructum meum bonum esse videtis. Aut facite arborem malam. Id est ostendite me esse malum, per malum fructum. Ideo dico ad fructum esse respiciendum, quia ex fructu arbor cogribus vita hominis judicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bũ ꝓpħasse. & quatuor uirgines filias philippi
uerunt. de domino uenturo uaticinati sunt.
runt: xp̃i tempꝰ ostenditur. ut quẽ illi dixert̃¬
appareat: subiungit. Ipse ẽ helias qui uentu¬
rus ẽ. Non quod eadẽ aĩa ut philosophi ⁊ he¬
retici suspicantur. & in helia & in ioħe fuerit.
suram habuert̃. S ⁊ uite austeritas rigor q
mentis helie ⁊ iob̾s. pares sunt. Iste in here¬
ma. Ille in heremo. Iste zona pellicea einge
Ille quia regẽ achab ⁊ ierabel impietatis arguit.
fugere compulsus ẽ. Iste quia herodis ⁊ hero¬
diadis illicitas arguit nuptias. truncat᷑ capite.¬
Sunt preterea. qui ioħm heliã uocari putãt.
quia quomͦ in sed̾o aduentu saluatoris iuxta
malachiã ꝓpħam precursurus ẽ helias. ⁊ uen¬
turũ iudicẽ nuntiaturus ẽ sic ioħs in pͥmo
aduentu fecerat. ⁊ ita uterq fit nuntius. I ste
Qui habet aures audiendi. audiat. Si enĩ plan
eẽt sensus ⁊ manifesta sententia. quid neceẽ

Expanded text:
asse, et quatuor virgines filias Philippi, taverunt de Domino venturo, vaticinati sunt. risti tempus ostenditur, ut quem illi dixerppareat, subjungit: Ipse est Helias qui venturus est, non quod eadem anima, ut philosophi et haeretici suspicantur, et in Helia et in Joanne fuerit suram. Sed et vitae austeritas, rigorque mentis Heliae et Joannis, pares sunt, ille in eremo, iste in eremo. Ille zona pellicea cingebIlle quia regem Achab et Jezabel impietatis arguit, fugere compulsus est. Iste quia Herodis et Herodiadis illicitas arguit nuptias, capiteerea Joannem Heliam vocari putant, quia quomodo in secundo adventu Salvatoris juxta Malachiam praecursurus est Helias, et venturum judicem nuntiaturus est, sicut Joannes in primo adventu fecerat, et ita uterque fit nuntius. Iste aQui habet aures audiendi, audiat. Si enim planus esset sensus, et manifesta sententia, quid necesse
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ ium patitur .i. uidet᷑ pati ui. E dictũ est
⁊ filus regni auferret᷑. uiolentia ẽẽ uidet᷑.
Similit̃ pharisei ⁊ scͥbę. qui in conspectu homi¬
nũ iusti apparebant. filii regni celoꝵ uidebant᷑.
Publicani uͦ ⁊ peccatores. quasi longe a regno erãt.¬

Expanded text:
lorum vim patitur, id est videtur pati vim, et dictum est , et filiis regni auferretur, violentia esse videretur. Similiter Pharisaei et Scribae, qui in conspectu hominum justi apparebant, filii regni coelorum videbantur, publicani vero et peccatores, quasi a regno
Abbreviated transcription (Latin):
unt celũ. quamuis alieni. Uł de gentib potest
intelligi eẽ dictũ. quia cũ gloria isrł patrib de¬
bita. apropħis nuntiata.a gentib credentib oceu¬
petur. regnũ celoꝵ quasi uĩ pati uidet᷑. Om̃s em̃¬
propħe. Dictũ ẽ suꝑsꝰ quia regnũ celoꝵ uĩ patit᷑
dei aufertur. Nec immerito. ꝙ lum respurtis. ⁊
inumbra u̾sari uultis. quare penitꝰ in excusabi¬
les estis. Quia om̃s ꝓpħȩ ⁊ lex. ⁊ lex .i. quinq lib̾
moysi. usq ad ioħm propħauert̃ .i. status ueteris

Expanded text:
unt coelum, quamvis alieni. Vel de gentibus potest intelligi esse dictum, quia cum gloria Israel. patribus debita a prophetis nuntiata, a gentibus credentibus occupetur regnum coelorum, quasi vim patitur, id e Dictum est superius, quia regnum coelorum vim patitur, daei, aufertur, nec immerito, quia lumen respuitis, et in umbra versari vultis, quare penitus inexcusabiles estis. Quia omnes Prophetae et lex, id est quinque libri Moysi usque ad Joannem prophetaverunt, id est status Veteris
Abbreviated transcription (Latin):
i ꝓfundã cognitionẽ habuit. ⁊ facultatẽ exe¬
abundaret. uidens diuinã essentiã prestantiorẽ
multo se. contra scientia suã ñ ex aliqua infir¬
mitate cepit dõ inuidere. ⁊ uoluit eise parificare
Non gͦ ex infirmitate ignorantiȩ neq sube ꝯt¬

Expanded text:
profundam cognitionem habuit, et facultatem exseabundaret, videns divinam essentiam praestantiorem multo se, contra conscientiam suam, non ex aliqua infirmitate coepit Deo invidere, et voluit se ei parificare. Non ergo ex infirmitate ignorantiae neque sub
Abbreviated transcription (Latin):
conũtunt᷑. Non enĩ amant celestia nͥ qui contẽ¬
nunt terrena. quod ipse ꝑ ꝓham dese ait. Euan¬
gelizare pauꝑib misit me: & beatus ẽ. qͥ ñ fuerit¬
remouet dubitatione dicens. & beatus ẽ qui ñ
fuĩt scandalizatꝰ in me .i. qui ñ dubitauit de

Expanded text:
convertuntur. Non enim amant coelestia, nisi qui contemnunt terrena. Quod ipse per Prophetam de se ait: Evangelizare pauperibus misit me. Et beatus est, etremovet dubitationem, dicens: Et beatus est, qui non fuerit scandalizatus in me, id est qui non dubitaverit de
Abbreviated transcription (Latin):
sito defuisse. ⁊ illũ eui dixerat. Ecce agnꝰ der iẽ.
uterũ. Illũ oportet crescere me autẽ minui. igno¬
tasse. S uidens mortẽ suã proximã. uoluit disci¬
pulos suos xp̃o adiungere antequã discederet:
i quia discipuli sui ad huc dubitabant eũ eẽ
messiã. cui tñ ꝑibuerat testimoniũ. mittit eos ad
duos mittit. quia sub ore duoꝵ uel triũ testiũ.
stat omne uerbũ. Mittit gͦ discipulos. qͣsi disci¬
pulis diceret. Siuos dubitatis illũ eẽ messiã cu
testimoniu ꝑhibui. ite ad eũ. ⁊ querite sub noĩe
prenuntiant: an aliũ uenturũ ẽẽ expectamus:
bitaret eũ inpropͥa ꝑsona in mundũ uenisse.
baptitatũ eẽ. aliis p̃dicasse. tñ ignorabat utrũ
⁊ se ad inferos descensurũ cognosceret. uoluit
scire eiꝰ aduentũ ad inferos. ut qui fuerat p̾cursor
natruitatis. eẽt nuntiator eiꝰ adinferos descensi¬
onis. Querit gͦ ioħs ꝑ discipulos. Tu qui uenisti
in mundũ nascendo. es aͣdinferos uenturus mori¬

Expanded text:
sito debuisse, et illum cui dixerat: Ecce agnus Dei, eccet iterum, Illum oportet crescere, me autem minui , ignorasse. Sed videns mortem suam proximam, voluit discipulos suos Christo adjungere, antequam discederet. Et quia discipuli sui adhuc dubitabant eum esse Messiam, cui tamen perhibuerat testimonium, mittit eos ad bi, et duos mittit, quia in ore duorum testium stat omne verbum. Mittit ergo discipulos, quasi discipulis diceret: Si vos dubitatis, illum Messiam fuisse, cui testimonium perhibui, ite ad eum, et quaerite sub nomine venturum praenuntiant, an alium venturum exspectamus? bitaret, eum in propria persona in mundum venisse, baptizatum esse, aliis praedicasse, tamen ignorabat, utrum se ad inferos descensurum cognosceret, voluit scire ejus adventum ad inferos, ut qui fuerat praecursor nativitatis, esset nuntiator ejus ad inferos descensionis. Quaerit ergo Joannes per discipulos: Tu qui venisti in mundo nascendo, es tu venturus ad inferos mori
Abbreviated transcription (Latin):
ratus q fuit ademonio ita ut loqueret᷑ ⁊ uideret.
quod tunc carnalit̾ factũ. cotidie impletur in
conũsione credentiũ. ut expulso pͥus demone
fidei lum̃ aspiciant. deinde ad dei laudes ora pͥus
tacentia relaxent᷑. Quo facto stupebant om̃s turbe.
⁊ dicebant. Nũquid iħ c̃ filiꝰ dauid: Turbe stupe¬
bant. ⁊ confitebantur ẽẽ dm̃ qui tanta signa fa¬
ciebat. s pharisei calũniabant᷑ oꝑa dei. dicentes.
H ñ eicit demonia. nͥ in beelzebub pͥncipe demo¬

Expanded text:
ratusque fuit a daemonio, ita ut loqueretur et videret; ratusque fuit a daemonio, ita ut loqueretur et videret; quod tunc carnaliter factum, quotidie completur in conversione credentium, ut, expulso prius daemone, fidei lumen aspiciant, dtupebant omnes turbae, et dicebant: Nonne hic est filius David, etc. Turbae stupebant, et confitebantur esse Deum, qui tanta signa faciebat; sed Pharisaei calumniabantur opera Dei dicentes: Hic non ejicit daemonia, nisi in Beelzebub principe daemo
Abbreviated transcription (Latin):
ad uictoriã suã. Ande alibi. Nunc pͥnceps hꝰ mundi
eiciet᷑ foras. ł donec occultũ iudiciũ manifestre.
& in nomine eius gr̃s sꝑabunt. Unde ysaias. Erit
radix iesse. ⁊ qui extirget regere gc̃s. in eũ gt̃s sꝑa¬
bunt. Sẽꝵ. Sł linũ possunt ẽẽ iudei. qui in se
aliquã scintillã ueritatis ꝑ legẽ habebant. s ama¬
rissimas sententias emittebant: N peiorauit xp̃e
quantũ ad se nec extinxit illũ ignẽ. s uoluit pre¬
dicatione ⁊ correctione augm̃tare. Tandui seł
noluit illos destruere nec dãnare. s om̃ia. pati.
riã suã. quod fuit indie ascensionia. Pꝰ ascensi¬
uidiciũ suũ quod prius occultũ erat quandiu ill
parcebat eiciat .i. manifestet. quod fecit indie iu¬
dicu captiuitatis. & intẽpore aliarũ ultionũ. Tc
oblatus ẽ ei hõ demoniũ habens. ⁊ẽ. Demoniac
iste ñ solũ mutus. s etiã cecꝰ fuisse monstratur. en¬

Expanded text:
ad victoriam suam. Unde alibi: Nunc princeps mundi ad victoriam suam. Unde alibi: Nunc princeps mundi ejicietur foras, vel donec occultum Dei judicium manifestetur, et in nomine ejus gentes sperabunt. Unde Isaias: Erit radix Jesse , et qui exsurget regere gentes, in eum gentes sperabunt. Vel lignum possunt esse Judaei, qui in se aliquam scintillam veritatis per legem habebant, sed amarissimas sententias emittebant. Non pejoravit Christus quantum ad se, non exstinxit illum ignem, sed voluit praedicationem et correctionem augmentare. Tandiu scilicet noluit eos destruere nec damnare, sed omnia pati, dictoriam suam, quod fuit in die ascensionis. Post ascensiudicium, quod prius occultum erat, quandiu illis parcebat, ejiciat, id est, manifestat, quod fecit in die captivitatis, et in tempore aliarum ultionum. Tunc oblatus est ei homo daemonium habens, etc. Daemoniacus iste, non solum mutus, sed etiam caecus esse monstratur, cu
Abbreviated transcription (Latin):
arta ⁊ angusta ẽ uia que ducit ad uitã. lata ⁊
spatiosa quȩ duert adꝑditione. ⁊ multi ingreditn¬
tur ꝑ eã. Isti sunt quiuoce ñ audiunt saluatoris.
quia ñ st̃ in arcta uia ẜ. in spatiosa. Unde his qͥ
foris erant ñ sua uoce s. ꝑ parabolas loquebatur.
Seq̃r. Arundinẽ quassatã ñ confringet. Arundi¬
nẽ uocat iuideos. quos ⁊ auento agitatos.i qͣsi ab
inuicẽ dissippatos ñ statĩ condemnabit. s patien¬
t̃ supportabit. Q linũ fumigans ñ extinguet.
.i. populũ degentib congregatũ. qͥ ñ extincto na¬
ñ solũ ñ extimit ⁊ redegit incinerẽ s etiã econ¬
trio deparua scintilla ⁊ pene moriente. maxima
suscitauit incendia. ita ut totꝰ mundꝰ arderet
igne dm̃. saluatoris. quẽ uenit mitre suꝑ t̾rã:
i qui modieã fidei scintillã contẽnit aparuuł.
ħ linũ fumigans extinguit: quod xp̃c ñ fecit.
Addit enĩ. uenit ut saluũ faceret quod ꝑierat. Non

Expanded text:
arcta et angusta est via, quae ducit ad vitam, lata et spatiosa, quae ducit ad perditionem, et multi ingrediuntur per eam . Isti sunt qui vocem non audiunt Salvatoris, quia non sunt in arcta via, sed spatiosa. Unde his, qui foris erant, non sua voce, sed per parabolas loquebatur. Sequitur: Arundinem quassatam non conteret. Arundinem vocat Judaeos, quos et a vento agitatos, et quasi ab invicem dissipatos, non statim condemnabit, sed patienter supportabit. Et linum fumigans non exstinguet,  populum de gentibus congregatum, qui extincto lenon solum non restinxit et redegit in cinerem, sed e contrario de parua scintilla et paene moriente maxima suscitauit igne Domini Salvatoris, quem venit mittere super terram; et qui modicam fidei scintillam contemnit in parvulis, hic linum fumigans exstinguit, quod Christus non fecit. Ad hoc enim venit, ut salvum faceret quod perierat; non
Abbreviated transcription (Latin):
animã suã ꝓpt̾ me. inueniet eã ꝑdicłit dico ut
modũ desolati reddant᷑. confortat. & nota pul¬
cherrimũ ordinẽ. Mittit ad p̃dicationẽ. ꝑicula
ñ tim̃da docuit. affectus ñ p̃tulit religioni.
aurũ ⁊ argentũ abstulit. es de zona excussit.
Oꝗͣ dira ȩuangelistarũ condicio. Uñ gͦ necessatiaᷤ
Austeritatẽ mandatoꝵ tẽꝑat spe ꝓmissoꝵ cũ diẽ¬

Expanded text:
mam suam propter me, inveniet eam, etc. Perdidit dico, ut modum desolati reddantur, confortat. Et nota ordinem pulcherrimum. Mittit ad praedicationem. Pericula non timere docuit, affectus non praetulit religioni, aurum et argentum abstulit, aes de zona excussit. O quam dura evangelistarum conditio. Unde ergo necessaria? Austeritatem mandatorum temperat spe promissionu
Abbreviated transcription (Latin):
probtat. Uos ex patre diabolo estis: s postꝙͣ. uocẽ
monentis audiuimꝰ obliuiscere popłituũ ⁊ domũ
patris tii: uenit gladiꝰ u̾bi dei. separans nos ab
inuicẽ. ⁊ oftendit alt̾m patrem cui diceremꝰ. Lat̃
nr̃ quies incęł. & fili ã adu̾sus matrẽ suam Ma
eccłia degentib quia sponsus ęccłiȩ ẽ xp̃c. filiꝰ¬

Expanded text:
rabat: Vos ex diabolo estis ; sed postquam vocem monentis audivimus: Obliviscere populum tuum, et domum patris tui , venit gladius, verbum Dei, separans nos ab invicem, et ostendit alterum Patrem, cui diceremus: Pater noster, qui es in coelis. Et filiam adversus matrem suam. MaEcclesia de gentibus; quia sponsus Ecclesiae Christus fili
Abbreviated transcription (Latin):
q. d ñ tm̃ uolo ut timore mortis ñ cessetis a con¬
fessione tra nominis mei. s etrã uolo ut ꝓpt̃ me
om̃s affectus parentũ ⁊ amicoꝵ rupatis. ut nec timoi
mortis nec amor carnał. uos separet ame. Hon enĩ
egypti ꝓpħico spũ cecinte dicens. Ecce dñs ascen¬
dit nubẽ leuẽ ⁊ ingoiet᷑ egiptũ. ⁊ mouebuntur

Expanded text:
 tantum volo, ut timore mortis non cessetis a confessione mei nominis, sed etiam volo, ut propter me omnes affectus parentum et amicorum rumpatis, ut nec timor mortis, nec amor carnalis vos separet a me. Non enimAegypti prophetico spiritu cecinit dicens: Ecce Dominus ascendet nubem levem, et ingredietur Aegyptum, et movebunt
Abbreviated transcription (Latin):
dit ad pedes eiꝰ. quia p̃uidens in sp̃u. in carne
uenturũ dñm. humilicorde se eiꝰ potentiȩ subdi¬
talitatis tetigit. accipiendi sunt: & procidere
ad pedes iħu archisinagogũ ẽ legislatorẽ cũ
tota ꝓgenie patrũ mediatorẽ dei ⁊ hominum
lõge s dignitatis gła preferendũ cognoscere &¬
ẽ hominib. filia gͦ archisinagogi ẽ ipsa sinagoga¬
ga. quȩ sola legali institutione cõposita. qͣsiti¬
mea moysi nata erat. E hec uelut duodecimo
etatis anno .i. tẽpore pub̾tatis propinquante
moriebat᷑. qr nobiliter a ꝓpħis educata. pꝰquã
adintelligibiles annos ꝑuenerat. postquã sp̃ualẽ

Expanded text:
dit ad pedes ejus, quia praevidens in spiritu, in carne venturum Dominum, humili corde se ejus potentiae subditalitatis tetigit, accipiendi sunt? Et procidere ante pedes Jesu archisynagogum, est legislatorem cum tota progenie Patrum mediatorem Dei et hominum loebatur . Filia ergo archisynagogi, ipsa est synagoga, quae sola legali institutione composita, quasi unica Moysi nata erat. Et haec velut duo decimo aetatis anno, hoc est, tempore pubertatis appropinquante, moriebatur, quia nobiliter a prophetis educata, postquam ad intelligibiles annos pervenerat, postquam spiritalem
Abbreviated transcription (Latin):
nicas det ñ habenti. ⁊ qͥ ht ȩscas simiłr faciat. & in¬
eceliastico similr d̾r. filiñ sit manus tua ad acci¬
piendũ porrecta. ⁊ ad dandũ collecta. Frustra enĩ
manus propeccatis ad dm̃ rogaturus expandit. qͥ
ñ has aduiduã rogantẽ. beneficiũ laturus extendit¬
i restituta ẽ sanitati sic̃ ⁊ alt̾a. P sinistrã manũ. ma¬
la oꝑatio intelligitur. ⁊ ꝑ dexterã bona. Sic̃ ergo
mala oꝑatio in eis pͥus uigebat. sic ⁊ bona in eis¬
dem cepit uigere. Exeuntes autẽ. Cũ neq u̾bis
aggredi. & mortem eius machinantur. Merito gͦ di¬
cuntur exire. quia a p̃sentia diuinȩ grẽ remotierãt.
hora eiꝰ passionis. cuiꝰ locꝰ extra ierłm ñ erat. E
recessit uͥ plures inuenit sese ꝑamorẽ sequentes:
& p̃ceꝑit eis. hanc moralitatẽ in nob̾ generat. ne
cũ aliquid magnũ fecerimꝰ. Laudẽ humanã que¬
ramꝰ. Sp̃ualit̾ autẽ recessit ab eis cũ eos deseruit

Expanded text:
nicas det non habenti, et qui habet escas, facinicas det non habenti, et qui habet escas, faciEcclesiastico dicitur: Fili, non sit manus tua ad accipiendum porrecta, et ad dandum correpta . Frustra enim manus ad Deum pro peccatis rogaturus expandit, qui non has ad viduam rogantem, beneficium collaturus, extendati, etc. Per sinistram manum, mala operatio intelligitur, et per dexteram, bona. Sicut ergo mala operatio in eis prius vigebat, sic et bona in eisdem coepit vigere. Exeuntes autem Pharisaei consilaggredi, et mortem ejus machinantur. Merito ergo dicuntur exire, qui a praesentia divinae gratiae remoti erant. erat, et accessit, ubi plures invenit, sese per timorem sequentes. Et praecepit eis, etc. Hanc mortalitatem in nobis generat, ne cum magnum aliquod fecerimus, laudem humanam quaeramus. Spiritualiter autem recessit ab eis, cum eos deserit
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ enĩ quesissent an liceret curare sabbo. respondit
bato ouẽ ł aliud quodlibet aĩal infouea decidens.
eripere festinatis. ñ aĩali s ur̃ȩ auaritie consulen¬
tes. quantomagis ego hominẽ qui multo melior
ẽ oue debeo liberare: Itaq licet sabbis beneface¬
re. Alles. hõ qui manũ habebat aridã. humanũ
genꝰ indicat. in fecunditate uoni oꝑis arefactũ. s.
dñi miseratione curatũ. Cuiꝰ dextera que in pͥ¬
mo parente aruerat. dũ uetite arboris poma decer¬
pet: ꝑredemptionis grãm dũ insontes manus in
crucis ẽ auxilio restituta salun. ⁊ bene insinagoga
da manꝰ atida iubet᷑ extendi. quia infructuose de
bilitas aĩe nullo mels ordine quã elemosinarũ
largitate curatur. Unde ioħs baptista turbis scis¬
eitantib quid facerent. ut ñ uelut arbores aride
mitterent᷑ in ignẽ. hoc solũ p̃cipit. Qui ħt duas tu¬

Expanded text:
Cum autem quaesissent, an liceret sabbato curare? Respondit Cum autem quaesissent, an liceret sabbato curare? Respondit bato ovem, aut aliquodlibet animal in foveam decidens eripere festinatis, non animali, sed vestrae avaritiae consulentes, quanto magis ego hominem, qui multo melior est ove, debeo liberare? Itaque licet sabbatis benefacere. ALLEGORIA. Homo qui manum habebat aridam humanum genus significat, infecunditate boni operis arefactum, sed Domini miseratione curatum. Cujus dextera, quae in primo parente aruerat, dum vetitae arboris poma decerperet, per redemptionis gratiam, dum insontes manus in crucis est restituta saluti. Et bene in synagoga da manus arida jubetur extendi, quia infructuosae animae debilitas nullo melius ordine quam eleemosynarum largitate curatur. Unde Joannes Baptista turbis sciscitantibus quid facerent, ut non velut arbores aridae mitterentur in ignem, hoc solum praecipit: Qui habet duas tu
Abbreviated transcription (Latin):
qn sei saẽdotes iuolant sabbatũ. hostias eodie int̾fi¬
ciendo excoriando. ⁊ similia. Dico. Quia possent
templo. Dum enĩ intenti p̃dicationi xp̃i: ñ pos¬
sunt querere cibos. ⁊ ideo spicas uellunt. Si aut
uellent excusare dauid ⁊ suos ꝑ regia potestatẽ.
xp̃c similit̃ rex ẽ. ⁊ suos exeusare potest ꝑ regiã
potestatẽ.¶ si autẽ. Non solũ ꝓpt̾ necrẽsitatẽ
quare posst legẽ uiolare. quia st̃ serui illiꝰ qͥ ẽ
dñs sabbati. ⁊ ideo potest legẽ mutare ꝓuolun¬
tate sua qui ea fec̃. s & eũ inde transisset. hoc
uideret᷑ in eodẽ sabbo factũ fuisse. ñ lucas dice
ret. factũ ẽ autẽ ⁊m alio sabb̾o. ut intraret in
sinagogã ⁊ doceret. ⁊ erat ibi hõ ⁊ c̃. & int̾roga¬
bant eũ. Math̃s refert illos interrogasse si
licet sabbatis eurare. cũ matꝰ ⁊ lucas referãt
rp̃m hoc interrogasse. silicet sabbatis beneface¬
re. s sciendũẽ utianq interrogationẽ factã fuisse

Expanded text:
et sacerdotes violant sabbatum, hostias eo die interficiendo, excoriando, et similia. Dico autem vobis, etemplo. Dum enim sunt intenti praedicationi Christi, non possunt quaerere cibos, et ideo spicas evellunt. Si autem vellent excusare David et suos per regiam potestatem, Christus similiter rex est, et suos excusare potest per regiam potestatem. Si autem, etc. Non solum propter necessitatem quare possunt legem violare, quia sunt servi illius qui est Dominus sabbati, et ideo potest legem mutare pro voluntate sua, qui fecit eam. Et cum inde transisset, etc. Hoc videretur in eodem Sabbato factuin alio sabbato, ut intraret in synagogam et doceret. Et erat ibi homo , etc. Et interrogabant eum. Matthaeus refert illos interrogasse, si licet sabbatis curare? cum Marcus et Lucas referant, Christum hoc interrogasse, si licet sabbatis benefacere? Sed sciendum est utramque interrogationem factam fuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes libare. quã deo offerre sacͥficiũ. hostia
enĩ placabilis dõ. hominũ salus ẽ. figurate
autẽ qd̃ dauid .⁊ pueri eiꝰ panes accepert̃ sc̃ifi¬
catos. ostendit sacerd otalẽ eibũ ad usũ tñsi¬
turũ ee populor. siue qͥa om̃s saẽdotałe uita de¬

Expanded text:
homines liberare quam Deohomines liberare quam Deoenim Deo placabilis, salus hominum est; figurate autem, quod David et pueri ejus panes acceperunt sanctificatos, ostendit sacerdotalem cibum ad usum esse transiturum populorum, sive quod omnes sacerdotalem vitam de
Abbreviated transcription (Latin):
quid uitare debeant. insinuat qͥd p̾dicent. ⁊ qͥd
faciant. Ecce quid predicent. Euntes predicate.
inusũ negotiationis inflectere. sicut simonma¬
alios ad condemptũ sclariũ debent inuitare p̃ce¬
pit ut neq aurũ neq argentũ. ł nummos in
ronis possidennt. Qui enĩ uidẽt eos abscondere
care. ꝑ aurũ ⁊ arg̃. accipit om̃s diuitias. ꝑ peceu¬
niã in ⁊ ons ⁊ perã. accipit omne uiatieũ. Uiatiẽ
bt duas partes. ł unde emantur necessaria. ł
ipsa necessaria. ꝑ peccunã accipitur illd̾ uuatieũ.
uñ emunt᷑ necessaria. In pera uͦ solet defferri
pars casei. łꝑiper. ł candela. ł consimilia neces¬
saria. ⁊ ideo ꝑ eã intelligit᷑ omne necessarrũ in
hac missione probibet defferri necessarios nũ
do. fuit procurator eoꝵ ⁊ habuit loculos ut eos
pasceret. ⁊ ideo noluit ut curã hab̾ent in sũp¬
tibus. quandiu in procuratione eiꝰ erant. Mit¬

Expanded text:
quid vitare debeant, insinuat quid praedicent, et quid quid vitare debeant, insinuat quid praedicent, et quid faciant. Ecce quid praedicent: Euntes praedicate, in usum negotiationis inflectere, ut Simon maalios ad contemptum saecularium debent invitare, praecepit ut neque aurum neque argentum, vel nummos in zonis possideant. Qui enim videret eos abscondere ipit omnes divitias. Per pecuniam in zonis, et per peram accipit omne viaticum. Viaticum habet duas partes, vel unde emantur necessaria, vel ipsa necessaria. Per pecuniam accipitur illud viaticum, unde emuntur necessaria. In pera vero solent poni casei, panes, piper, candela, vel consimilia necessaria, et ideo per eam accipitur omne necessarium in hac missione prohibet deferri necessarios nummdo, fuit procurator eorum, et habuit loculos, ut eos pasceret, et ideo noluit ut curam haberent in sumptibus, quandiu in procuratione ejus erant. Mit
Abbreviated transcription (Latin):
bet ĩ ẽẽ thomas qͥintp̃tat᷑ gemus.ł abyssus. pͥma
biꝰ in resurrectione fuit. Seda uͦ om̃i p̃dicatori con¬
culus intp̃tat᷑. qͣsi cor colens. Qa om̃is p̃dicator.
sit iudas .i. confessor ⁊ seariothes.i. memor do¬
nuat. Searioth enĩ quod memoria mortis
interp̃tat᷑. arguit eũ ñ repente ꝑsuasũ .s. me¬
ditatũ duitius. dominice tradteionis patrasse
suos ad predieandũ. hie uidel̃ ad iudeos. quib
debuit pͥus offerri p̃dicatio. quia eis facta est
promissio. ut eũ illi repudiarent eã. apłi ad
gentes se transferrent. Sedo ad gentes ubi
dictũ ẽ. Ite. predicate eugłiũ omni creature.
In quib missionib quedã sunt cõmunia. qdã
specialia. In hac missione. ẽ hoc speciale. In
erunt gentiles. dimissi in terrã isił a nabueo¬
donosor post captiuitatẽ abeo factã. ⁊ multis
ꝑiculis coacti. ad iudaismũ sũt conũsi. eireueisi
onissurus aplos. pͥus docet quo eant. ⁊ que locũ

Expanded text:
 vel abyssus. Prima dubius in resurrectione fuit. Secunda vero omni praedicatori conculus interpretatur, quasi cor colens, quia omnis praedicator sit Judas, id est confessor, et scariotes, id est memor Doinsinuat. Scarioth autem, quod memoria mortis interpretatur, arguit eum non repente persuasum, sed meditatum diutius Dominicae traditionis patrasse suos ad praedicandum. Hic videlicet ad Judaeos, quibus debuit prius offerri praedicatio, quia eis facta erat promissio, ut cum illi repudiarent eam, apostoli se ad gentes transferrent. Secundo ad gentes, ubi dictum est: Ite praedicate Evangelium omni creaturae. In quibus missionibus quaedam sunt communia, quaedam specialerunt gentiles dimissi in terram Israel a Nabuchodonosor post captivitatem ab eo factam, et multis periculis coacti ad Judaismum sunt conversi, circumcisiMissurus, prius docentur quo eant, et quem locum
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ẽ anditas .i. fortis inpatientia. Andreas enĩ ui¬
rilis interpretatur. Debet etiã ẽẽ iaeob .i. subplan
padis. Om̃ĩs predicator. enĩ agnitionẽ ⁊ claritatẽ
mentis debet ore ꝓfiteri. ut lampadẽ ꝗͣ. habet in
mente. habeat in ore. Hec minꝰ sit barcholomeus.
qui interp̃tat᷑ filius suspendentis aquas. qd
eudent filiũ dei sonat. qui p̃dicator suor m̃tes
ad celestia contemplanda erigri ⁊ suspendit. ut
quo ad celsa lib̾ius ꝑuolant. eo terrenoꝵ cor

Expanded text:
 id est fortis in patientia, Andreas enim virilis interpretatur. Debet etiam esse Jacobus, id est suppadis. Omnis enim praedicator, agnitionem et claritatem mentis ore debet confiteri, ut lampadem quam habet in mente, habeat etiam in ore. Nec minus sit, Bartholomaeus, qui interpretatur filius suspendentis aquas, qui evidenter filium Dei sonat, quod praedicatorum suorum mentes, ad coelestia contemplanda, erigit et suspendit, ut quo celsa liberius personat, eo terrenorum cor
Abbreviated transcription (Latin):
predicaret. ꝯciliũ faciebant. ⁊ uocato illo qͥ legi
eoꝵ contͣrsꝰ erat. pͥmum ꝓhibebant ne ulteriꝰ ta¬
lia p̃dicaret. Si autẽ ꝓpt prohibitionẽ ñ cessa¬
bat: in sinagoga cũ flagellis corripiebatur. Sic̃
de paulo legimꝰ. S si necsic quiescere uolebat ti
p̃sidib aut regib ad damnationẽ tradebat᷑. sic̃
iacob herodi ⁊ hoc ẽ. Ideo necessariũ ẽ ut sitis
serpentes .i. astuti. Nã tradent uos. Primũ in ꝯei¬
lus. ꝓhibendo ne predicetis innoĩe meo. deinde
incorrepͥtos. Flagellabunt. tandem ad reges ⁊ pre¬
sides ducemini indãnationẽ. In testimoniũ ilł:i
gentib. Quia torm̃tũ scõꝵ erit. testimoniũ digne
damnationis impioꝵ. Reddent᷑ enĩ in excusabiles
qͥ int̾fecert̃ suos predicatores. Hotandũ ẽ. quod
auditis tot terrorib possent turbari corda infir¬
moꝵ. ideo consolationẽ supponit. eũ dic̃. Qũaĩti

Expanded text:
praedicaret, concilium faciebant, et vocato illo, qui legi praedicaret, concilium faciebant, et vocato illo, qui legi eorum contrarius erat, primum prohibebant, ne ulterius talia praedicaret. Si autem propter prohibitionem non cessabat, in synagoga cum flagellis corrigebatur, sicut de Paulo legimus. Sed si nec sic acquiescere volebat, tunc praesidibus aut regibus ad damnationem tradebatur, sicut Jacobus Herodi. Et hoc est: Ideo necessarium, ut sitis serpentes, id est astuti. Nam tradent vos, primum in conciliis prohibendo, ne praedicetis in nomine meo, deinde incorrectos flagellabunt; tandem, ad reges et praesides ducemini, in damnationem; in testimonium illis et gentibus, quia tormenta sanctorum erunt testimonia dignae damnationis imqui interfecerunt suos praedicatores. Notandum est, quod auditis tot erroribus possent perturbari corda infirmorum, ideo consolationem supponit, cum dicat: Cum autem
Abbreviated transcription (Latin):
Ne forte quando acciderent. diffiderent. ide op̃¬
tiam: qr ecce ego intito uos. sicut oues int̾ lupos.
Cat̾ misit filiũ ad passionẽ. ñ tam̃ contepsit illiꝰ amo¬
rẽ. sic discipuli a dño mintuntur. S quia pͥus
nominauerat oues. ꝓpt̾ simplicitatẽ ⁊ patientiã.
precepit eos dẽ ẽẽ serpentes. ꝓpter astutiã. Serpens
ħt cor uixta caput. ⁊ideo seruato capite cęt̾a per¬
cussori exponit. quia ñ moritur sine capite leso.
simoriatur: cet̾a om̃ia moriunt᷑. Ea gͦ seruata.
debet predicator omnia scłaria ⁊ corpꝰ etiã ꝑse¬
cutori exponere. ⁊ sibi auferri tolerare. Solets
eligere strictas rimas. ꝑ quas transiens. ueterẽ
pellẽ exuat. Simiłr predicator transiens ꝑ ang̾t
uiã. ueterẽ hominẽ om̃ino deponat. In hoc dif¬
fert ouis a columba. quia ouis tm̃ mitis est: in
quia felle caret. tñ irã uidet᷑ ħre. eũ rostro ꝑcutti.
Simiłr predicator imitis debet ẽẽ interficienti ⁊

Expanded text:
ne forte quando acciderent, desperarent, ideo praetiam. Quia ecce ego mitto vos sicut oves inter lupos, etc. Pater misit Filium suum ad passionem, n sic discipuli a Domino mittuntur. Sed quia prius nominaverat oves, propter simplicitatem et patientiam, praecepit eosdem esse serpentes, propter astutiam. Serpens habet cor juxta caput, et ideo servato capite, caetera percussori exponit, quia non moritur sine capite laeso.si moriatur, caetera omnia moriuntur. Ea ergo servata, debet praedicator omnia saecularia, et corpus etiam persecutori exponere, et auferri sibi tolerare. Solet etiam serpens erigere strictas rimas, per quas transiens veterem pellem exuat. Similiter praedicator, transiens per angustam viam, veterem hominem omnino deponat. In hoc differt ovis a columba, quia ovis tantum mitis est, quia felle caret, tamen iram videtur habere, cum rostro percutit. Similiter et praedicator et mitis debet esse interficienti, et
Abbreviated transcription (Latin):
catũ ẽ generalit̃ omne genus humanũ. quod
quasi mutũ ad confessionẽ uere fidei. nec os
aꝑiebat in laude sui creatoris. ⁊ demonium
habebat. dũ ꝓdeo falsa figmenta colebat. S
ueniente dño in carnae. eiectus ẽ demon. &e
locut᷑ ẽ mutus. ⁊ mirantur turbe. dicentes. Ñꝙͣ.

Expanded text:
catum est generaliter omne genus humanum, quod catum est generaliter omne genus humanum, quod quasi mutum ad confessionem verae fidei, nec os aperiebat in laudem Dei creatoris sui, et daemonium habebat, dum pro Deo falsa figmenta colebat, sed veniente Domino in carne, ejectus est daemon, et locutus est mutus, et mirantur turbae dicentes: Nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
tice domꝰ ista inqͣ illuminati sunt ceci ȩccłia ẽ.
in qua ꝑfidẽ lum̃ uisionis dei ꝑcipimus. quod
ꝑ peccatum pͥmi parentis amisimꝰ. Quod aũ dĩs
cecos interrogat. ñ utiq ignorabat quid. ł quant̃
ipsi credebant. s. ad hoc interrogat. ut fides
sicut erat notificaturos cognoseeret. ꝓpt̾ hu¬
militatẽ tñ. fugiens iactantiã gloriȩ Hoc pre¬
ceꝑit. Iili uͦ. propt̾ memorẽ głam ñ possunt
beneficiũ tacere. Egressis autẽ illis: ecce obtu¬
lert̃ ei mutum hominẽ. demoniũ habentẽ.
demone eiecto locutus ẽ mutus. Qui obtulert̃¬
ei hominẽ istũ. nulli meliꝰ quã sci predieatores
intelliguntur. qui genus humanũ ñ in uno
loco s inuna fide. conspectib dei ñ tm̃ corpore
s ñ aĩa sanandũ p̾sentant. Sic̃ enĩ in duob
cecis significatus ẽ ut̃q populus. udeoꝵ & gen¬
tiũ: ita in homine muto ⁊ demo niaco. signifi¬

Expanded text:
TICE domus illa in qua illuminati sunt caeci, Ecclesia est, TICE domus illa in qua illuminati sunt caeci, Ecclesia est, in qua per fidem, lumen visionis Dei percipimus, quod per peccatum primi parentis amisimus. Quod autem Dominus caecos interrogat, non utique ignorabat, quid vel quantum ipsi crederent; sed ad hoc interrogat, ut fides sicut res erat esse notificaturos cognosceret, propter humilitatem tamen fugiens jactantiam gloriae, hoc praecepit. Illi vero propter memoriae gloriam non possunt beneficium facere. Egressis autem illis, ecce obtulerunt ei hominem mutum, daemonium habentem. Et daemone ejecto, locutus est mutus. Qui obtulerunt hominem istum, nulli melius quam sancti praedicatores intelliguntur, qui genus humanum non in uno loco, sed in una fide, conspectibus Dei, non tantum corpore, sed anima sanandum praesentant. Sicut enim in duobus caecis significatus est uterque populus, Judaeorum et gentium, ita in homine muto et daemoniaco signifi
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sente ministro eccłie.
Illi enĩ duo ceci de quib alii narrant. ñ st̃ isti.
eugłista aliqñ utraq cõmemoret. Nota igit᷑
ut siquando singła talia apud singłos inue¬
neris. atq in eis contrariũ quod ñ possit
solui occurtat. dices hoc ñ pesse factum ibe cu facto
telato abalio euglista. s diũsum. Iħu recedente de
domo pͥncipis p̃dicti. secuti sunt duo ecci. ela man
rente amiserunt. recte ceci uocati sunt. Quia gͦ
in diuinitate ñ ẽ mutabilitas. atq hoc ipsũ tͣnsi re
mutare ẽ. profecto iste transitus dñi ex earne ẽ.
ñ exdiuinitate. ꝑ diuinitatẽ enĩ semꝑei stare ẽ.
quia ũq presens ẽ. Huic gͥ dõ incarnato ꝓclamat
d̾r scdm carnẽ. Eũ aũt uenisset domũ. accessert̃
ad eũ ceci.⁊ dixit eis iħs. Creditis quia hoc possũ
facere uob: Dicunt ei. Utiq dñe. Tunc dñs fide
illoꝵ cognita. tetigit oculos eoꝵ. ⁊ aꝑti sunt. mys¬

Expanded text:
praesente ministro Ecclesiapraesente ministro EcclesiaIlli enim duo caeci, de quibus alii narrant, non sunt istievangelista aliquando utraque commemoret. Nota igitur, ut si aliquando singula talia apud singulos inveneris, atque in eis contrarium, quod non posset solvi, occurrat, dices, hoc non esse factum idem cum facto relato ab alio evangelista, sed diversum. Jesu recedente de domo principis praedicti, secuti sunt eum duo caeci clamrente amiserunt, recte caeci vocati sunt. Quia ergo in divinitate non est mutabilitas, atque hoc ipsum transire mutare est, profecto iste transitus Domini ex carne est, non ex divinitate. Per divinitatem enim semper astare est, quia ubique praesens est. Huic ergo Deo incarnato proclamant dum carnem. Cum autem venisset domum, accesserunt ad eum caeci, et dixit ad eos: Creditis quia hoc possum facere vobis? Dicunt ei: Utique, Domine. Tunc Dominus fide eorum cognita, tetigit oculos eorum et aperti sunt. MYS
Abbreviated transcription (Latin):
quasi extra portã effertur. qui ꝑ filiũ uiduȩ sig¬
nificat᷑. ⁊ quia publica nora publico eget remedio:
in confpectu populi filius uiduȩ suscitatur. Ale
in consuetudine positus ẽ iã. qui ꝑ latarũ intelli¬
gitur. In eisdẽ ⁊̃ leuiores alis aliis penitentiȩ
ꝓ qualitate criminis notant. facili enĩ uoce
suscitat puellã. cũ dic̃. Puella surge. In resusci¬
lescens tibi dico surge. Suꝑ lazarũ uͦ lac̾mat̾ ẽ.
fremuit sp̃u. magna uoee clamauit. Lazare.
ueni foras. Sic qͦ potest notari. quod alii dif¬
ficilius aliis. amorte peccatoꝵ suscitant᷑. Mora¬
lit̃ gͥ puella mortua in domo: ẽ anima mor¬
tua in domo.i. in cogitatiõe. Tibicines. adrila¬
tores. qui fouent mortuã. Turba murmuran¬
tium. turba instantiũ cogitationũ. Eiecta t᷑¬
ba fantasmatũ: rescitat animã. tñ cũ paricis
arbitris .i. ñ ꝑ publicã penitentiã. s ꝑ pͥuatã.

Expanded text:
quasi extra portam effertur, qui per filium viduae sigquasi extra portam effertur, qui per filium viduae significatur; et quia publica noxa publico eget remedio, in conspectu populi filius viduae resuscitatur. Alius in consuetudine jam positus est, qui per Lazarum intelligitur. In eisdem etiam leviores aliae aliis poenitentiae pro qualitate criminis notantur. Facili enim voce suscitat puellam cum dicit: Puella, surge. In resusciicens: Tibi dico, surge. Super Lazarum vero lacrymatus est, infremuit spiritu, magna voce clamavit: Lazare, veni foras. Sic ergo potest notari, quod alii difficilius, alii levius a morte peccatorum suscitantur. MORALITAS. Ergo puella mortua in domo, est anima mortua in cogitatione. Tibicines, adulatores qui fovent mortuam. Turba murmurantium, est turba instantium cogitationum. Ejecta turba fantasmatum, resuscitat animam, tamen cum paucis arbitris, id est non per publicam poenitentiam, sed per privatam,
Abbreviated transcription (Latin):
deos nfiguras. quȩ sunt lugubit carm̃. ł delec¬
tatio oucens adluctũ. ⁊ mortẽ. Curba tumil¬
qr ꝑ oꝑationes illoꝵ mundabit ⁊ suscitabit eã itẽ
exibit inde fama ꝑ mundũ. ⁊ multi ꝑeos ꝯũtentur
Nota qd̾ dic̃ puella dormit. qr qui peccant in presenti.
ñdũ mortui sunt. s dormiunt. qr ꝑ penitentiã adhuc
quantum adxp̃m. qr sic ẽ ei facile mortuã resc̾itare.
sicut alicui dormientẽ excitare. Tenet manũ ꝑuelle
potert̃. Iuxta mortalitatẽ tres mortui a dño susei¬
tati. tria genera mortuoꝵ significant inpecc̃o.
Qui enĩ peccant. alius in cogitatione ñ ꝑducendo
ad auctũ. qui ꝑfiliã istã indomo mortuã signi¬
ficatur. q secreta penitentia potest delere pecc̃a
Snde pauci arbitri in resuscitatione puellȩ st̃
adhibiti. quib uehement̾ ut nemini id mani¬
festarent p̃cepit. Aliꝰ ꝑuenit usq ad oꝑationẽ
pecẽi. ⁊ tunc ñ tm̃ in domo mortuus ẽ s iam

Expanded text:
nisi figuras, quae sunt lugubre carmen, id est delectatio ducens ad luctum et ad mortem. Turba tumulper operationes illorum mundabit et suscitabit eam, et tunc exibit inde fama per mundum, et multi per eos convertentur. Nota quod dicit, puella dormit, quia qui peccant in praesenti, nondum mortui sunt, sed dormiunt, quia adhuc tum, quia sic est ei facile mortuum resuscitare, sicut alicui dormientem excitare. Tenet manum puellaepoterunt. Juxta MORALITATEM, tres mortui a Domino resuscitati, tria genera mortuorum significant in peccato. Qui enim peccant, alius in cogitatione, non perducendo ad actum, qui per filiam istam in domo ista mortuam significatur, qui secreta poenitentia potest delere peccata. Unde pauci arbitri in resuscitatione puellae sunt adhibiti, quibus vehementer ut nemini id manifestarent praecipit. Alius pervenit usque ad operationem peccati, et tunc non tantum in domo mortuus est, sed jam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dñs condonat. ⁊ amor fideliũ animarũ quarũ
causa pedes fuerant sordidati. abluit eos. ita quod
puluis excutitur in eos. Uł pulus ideo excutitur
in faciem illoꝵ. ut predicatores plane ostendant. ni¬
cħ terrenũ abeis querere. dũ etiã puluerẽ de terra
eoꝵ ñ patiunt᷑ sibi adħere. ẜ am̃ dico uob q. d. It̾m

Expanded text:
et Dominus condonat, et amor fidelium animarum, quarum et Dominus condonat, et amor fidelium animarum, quarum causa pedes fuerant foedati, abluit, ita quod pulvis excutitur in eis. Vel ideo pulvis excutitur in faciem illorum, ut praedicatores plane ostendant, nihil terrenum ab illis quaerendum, cum pulverem de terra eorum non patiuntur sibi adhaerere. Amen dico vo