comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rerunt. sed hoc tacito. uerba dixit eoꝵ
Nam qui alii dic̃e potuerunt. et ñ sic erit.
nͥ qui grauit̃ indignati. uindictam mo¬
cxxii. liebantur. Notandum qͦd emmor lo¬
quens dedina adiacob et filios eiꝰ filiã
urãm dicit. non dic̃ filiam tuam. sororẽ
.cxxu. bat eam. Et filium eius sychem int̃fe¬
cerunt inore gladii: ac si diceret gladio.¬
cxxui. Que abstulerunt filii iacob deciuitate
sichimorum salem. cum eam expugna¬
uissent. sic enumerantur: oues eorum
iboues eorum: ⁊asinos eoꝵ quecumq
erant inciuitate. et quecumq erant in
campo tulerunt. ⁊omnia corpora eoꝵ¬

Expanded text:
xerunt; sed hoc tacito verba dixit eorum: xerunt; sed hoc tacito verba dixit eorum: nam qui alii dicere potuerunt, et non sic erit, nisi qui graviter indignati vindictam moliebantur? Ib. 8. Notandum quod Emmor loquens de Dina ad Jacob et filios ejus, filiaram dicit; non dicit filiam tuam, sororem at eam. Et filium eius Sychem interfecerunt in ore gladii: ac si diceret "gladio". Quae abstulerunt filii Iacob de ciuitate Sicimoram Salem, cum eam expugnauissent, sic enumerantur: oues eorum et boues eorum et asinos eorum, quaecumque orant in ciuitate et quaecumque erant in campo tulerunt. et omnia corpora eo
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat usitata locutione. munera misit
Surrexit autem eadem nocte: laccepit
duas uxores. et duas ancillas. Hic dis¬
tinguunt᷑ aburorib. qͣs prius urores
scriptura dixerat et accepit duas uro¬
res. et duas ancillas. Notandum ẽ quẽ¬
admodum dicatur consuetudine sc̃p¬
turarum accepit: non enim tunc eas¬
addurit. aut tunc a socero accepit.¬
.cxx. Quod habent latini codices: ⁊oues:⁊
boues fȩtantur. greci habent fȩtant᷑
suꝑ me qͦd ea significatione dictũ ẽ.
ut intelligatur. suꝑ sollicitudinem
uel euram meam: qͦm solemꝰ loqui¬
cum dicimꝰ suꝑ caput nr̃m eẽ aliqͥd.
cuius maximam curam gerimus.
cum audissent. compuncti sunt uiri.
et triste erat illis ualde quod turpe fe¬
cerat inisrł. qͦd dormisset eum filia
lacob. ⁊ non sic erit: difficile talis locu¬
tio reperitur inscripturis. ñ inducta
psona loquentiũ. scriptorẽ uerba
eorum interposuisse: non enim ait. etdi¬

Expanded text:
fuerat usitata locutione: munera misi dfuerat usitata locutione: munera misi dSurrexit autem eadem nocte et accepit duas uxores et duas ancillas. hic distinguuntur ab uxoribus, quas prius uxores scriptura dixerat. Et accepit duas uxores et duas ancillas: notandum est, quemadmodum dicatur consuetudine scripturarum "accepit"; non enim eas tunc duxit aut tunc a socero accepit. Quod habent latini codices: et oues et boues fetantur, graeci habent: fetantur super me. quod ea significatione dictum est, ut intellegatur "super sollicitudinem uel curam meam", qcum dicimus super caput nostrum esse aliquid, cujus maximam curam gerimus. cum audissent, compuncti sunt viri, et triste erat illis valde quod turpe fecerat in Israel, quod dormisset cum filia Jacob, et non sic erit: difficile talis locutio reperitur in Scripturis, non inducta persona loquentium scriptorem verba eorum interposuisse: non enim ait, et di
Abbreviated transcription (Latin):
mum dic̃. cuius menbra erant domus
uxorum eius ⁊concubinarum. ut intel¬
ligatur domos appellatas. cum essent
cubicula. aut tentoria. qͦs etiam papi¬
liones uocant. Nisi ds̃ patris mei abra¬
ham. et timor ysaac adfuisset mͥ pa¬
trẽ suum appellat auum suum. sicut
ei dixerat ysaac pater eius.¬
cxui. Aisit autẽ iacob nuncios ante se ad
esau frẽm suum interrã seir. inregi¬
onem edom: ⁊mandauit uls dicens
sic dicetis domino meo esau sic dic̃ puer
duus iacob cum laban habitaui et demo¬
ratus sum usq mͦ. et facti sunt mͥ boues
lasini. et oues. et pueri ⁊ puelle. et misi
munciare dño meo esau non dixit. misi¬
XUII. nunciare tͥ Sunterrogau̾it de esau di¬
cens cuius es et qͦ uadis. et cuius hec quȩ
ante cedunt te. et dices. pueri tui iacob
plenum esset untegrum. etiã si et non
cruiii. haberet. Munera misit domino meo ȩ¬
sau. ⁊ ecce ipse post nos dicendum autẽ

Expanded text:
mum dicit, cuius membra erant domus mum dicit, cuius membra erant domus uxorum eius et concubinarum, ut intellegatur domos appellatas, cum essent cubicula aut tentoria, quos etiam papiliones uocant. Nisi deus patris mei Abraham et timor Isaac esset mihi: patrem suum appellat auum suum, sicut ei dixerat Isaac pater eius. Misit autem Iacob nuntios ante se ad Esau fratrem suum in terram Seir in regionem Edom et. mandauit illis dicens: sic dicetis domino meo Esau: sic dicit puer tuus Iacob: cum Laban habitaui et demoratus sum usque modo; et facti sunt mihi boues et asini et oues et pueri et puellae; et misi nuntiare domino meo Esau. non dixit: misi nuntiare tibi. Si interrogauerit te Esau dicens: cuius es? et quo uadis? et cuius haec quae antecedunt te? et dices: pueri tui Iacob: plenum esset et integrum, etiam " e t" si non haberet. Munera misit domino meo Esau, et ecce ipse post nos. dicendum autem
Abbreviated transcription (Latin):
id÷ adbonũ augurium te indomo mea
.cyuii. haberẽ. Et exaudiet me iusticia mea in
die crastino. id÷ exaudiri me faciet
adeum sicut hesterna et nudiꝰ derci¬
ana die. Familiarissima inscͥpturis locutio.
Hesterna & nudius terciana die. ꝓtp̃r pre¬
terito posuit. Et uidiocłis meis insõno. Cũ
clausi sint insõno ocłi corporis. Ego sũ ds qͥ
apparui tͥ in loco dĩ. Locutio ẽ aũt: ds̃ ĩ loco
dĩ sic accipiendũ est: qͣmͦ pluit dñs adño. filiꝰ apa
.cxii. Respondens autem iacob. dĩ adlabair
Dici enĩ neforte auferas filias tuas ame.
⁊ omnia mea intrauit autem laban:¬
scrutatus ẽ indomo lie¬
criuaduertendum ẽ qͦmͦ dicat᷑ domꝰ uxoris.
cũm itinere comprehensi sint alaban.
nͥ forte consuetudo scripturarum do¬
mum dicit ꝓcubiculo ueltentorio.
qͦmͦ etiam ancillarum domos dicit.
.cxiiii. Iacob dic̃ adlaban. quia scrutatus es
omnia uasa domꝰ meȩ. Nunc unã do¬

Expanded text:
id est, ad bonum augurium te in domo mea id est, ad bonum augurium te in domo mea haberem. Ib. 33. Et exaudiet me justitia mea in die crastino: id est, exaudiri me faciet.ad eum sicut hesterna et nudiusterana die: familiarissima in scripturis locutio; hesterna et nudiustertiana die pro tempore praeterito posuit. Et uidi oculis meis in somno, cum clausi sint in somno oculi corporis. Ego sum deus, qui adparui tibi in loco dei, locutio est. an deus in loco dei sic accipiendum est, quomodo: pluit dominus a domino, filius a patre? Respondens autem Iacob dixit ad Laban: dixi enim: ne forte auferas filias tuas a me et omnia mea. Intrauit autem Laban et inscrutatus est in domo Liae: aduertendum est, quomodo dicatur domus uxoris, cum in itinere comprehensi sunt a Laban; nisi forte consuetudo scripturarum domum dicit pro cubiculo uquomodo etiam ancillarum domos dicit. Ib. 37. Jacob dicit ad Laban, Quia scrutomnia uasa domus meae: nunc unam do
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ dominus inloco hoc. ego autẽ ignorabã.¬
.ciii. Plenus sensus ẽ ⁊ si nonhabeat quia: ẽ do¬
minus in loco hoc. ac si diceret ẽ hic demon¬
cuiii. Iacob interrogans quod ait nostis laban
filium nachoi cumesset filiꝰ bathuel. in¬
telligendum ẽ nobiliorẽ fuisse nachor
imerito dignitatis eiꝰ factum ẽẽ. ut de
ipso interrogaret: filium autem dici:⁊
qui exillo ꝓpagatur. usitatissimȩ locu¬
tionis ẽ hinc ẽ qͦd iysaac patrẽ filii sui
ẽ hora congregandi pecora
cui. Et dedit illi ballam anciiã suã ipsi u¬
xorem: plenũ esset ⁊si ipsi ñ adderetur.
.cuii. Siinueni grãm ante te auguratus essẽ:
benedixit enim me ds̃ inintroitu tuo:
nonuidetur consequens quia hic dicen¬
dum fuit. sunuenissem grãm ante te
auguratus essem. Nunc autẽ sunueni
ordo ẽ id: si inueni gram ante te. per¬
mitte me augurari. Ita enĩ dirit augura¬
tus essem tanqͣm dicẽt. Osi auguratꝰ ẽe̾m:

Expanded text:
est dominus in loco hoc, ego autem ignorabaest dominus in loco hoc, ego autem ignorabam: plenus sensus est, etsi nonminus in loco hoc; ac si diceret, est hic demon. Ib. XXIX, 5. Jacob interrogans quod ait, Nostis Laban filium Nachor? cum esset filius Bathuel; intelligendum est nobiliorem fuisse Nachor, et merito dignitatis ejus factum esse ut de ipso interrogaret. Filium autem dici etqui ex illo propagatur, usitatissimae locutionis est. Hinc est quod et Isaac patrem filii sui est hora congregandi pecora. Ib. XXX, 4. Et dedit illi Ballam ancillam suam ipsi uxorem: plenum esset, etsi ipsi non adderetur. Ib. 27. Si inveni gratiam ante te, auguratus essem; benedixit enim me Deus in introitu tuo: non videtur consequens; quia hic dicendum fuit, Si invenissem gratiam ante te, auguratus essem; nunc autem Si inveni: ordo est, Si inveni gratiam ante te, permitte me augurari; ita enim dixit, auguratus essem, tanquam diceret, o si auguratus essem!
Abbreviated transcription (Latin):
retiam. deinde aliud. et arcum. qͦd non
aditłd uas ꝑtiueret qͦd ẽ pharetra aut
ceite faretram etarcum uas uoluit ap¬
pellare. singularẽ ponens numerum
ꝓplurali. tanqͣm si diceret: accipe uestẽ
tuam. qͦ nomine intelligeremꝰ plures
uestes. sicut intelligimꝰ militẽ ꝓmili¬
tib. & multa sunt talia.
Exi incampum ⁊ uenare mͥ uenatio¬
teneros etbonos. Nomine ouiũ utriꝰꝙ
pecoris genus significauit. quod ineisdẽ¬
.xcuiiii. pascius simul erant. Et det tibi benedic¬
tionem patris tui abraham: ysaac dic̃
suo deauo eius patre suo.
Et exiit inmesopotamiam sẏriez quasi
mesopotamia dicatur nisi syrie: qͣm uis
hoc septuaginta non habere ꝑhibeant᷑
sẏrie. sed cum asterico scriptum est.
.ci. Ds adiacob ñ te derelinꝙͣ donec faciam
omnia quȩ tecum locutus sum qͣsi dimiᷤ¬
surus eum cũ fec̃it. non utiq s locutio ẽ¬
.cii. Surrexit iacob de somno suo:idĩ quia

Expanded text:
retram, deinde aliud "et arcum", quod non retram, deinde aliud "et arcum", quod non ad illud uas pertineret, quod est pharetra. aut certe pharetram et arcum uas uoluit appellare, singularem ponens numerum pro plurali, tamquam si diceret: accipe uestem tuam, quo nomine intellegeremus plures uestes, sicut intellegimus militem pro militibus, et multa sunt alia. Exi in campum et uenare mihi uenatioteneros et bonos. nomine ouium utriusque pecoris genus significauit, quod in eisdem pascuis simul erant. Et det tibi benedictionem patris tui Abraham: Isaac dicit filio suo de auo eius patre suo. Et exiit in Mesopotamiam Syriae: quasi Mesopotamia dicatur nisi Syriae; quamuis hoc Septuaginta non habere perhibeantur "Syriae", sed cum asterisco scriptum est. Deus ad Iacob: non te derelinquam, donec faciam omnia, quae tecum locutus sum, quasi dimissurus eum, cum fecerit; non utique, sed locutio est. Et surrexit Iacob de somno suo et dixit quia
Abbreviated transcription (Latin):
iuuenes cum infantes essent: intelligi¬
tur crescendo facti sunt uiuenes.
n. Iacob adesau. uende mͥ hodie pͥmoge¬
nita tua mͥ sic enim hñt codices greci.
CIII Nidentes uidimꝰ. quia ẽ dñs tecum. &
disponemus decum testamentũ: amãt
scripturȩ ꝓpacto ponere testamentum.
id÷ diathecen. qͦd latini habent. et dispo¬
nemꝰ tecum testamentũ. ne facias no¬
bicum malum tanqͣm diceretur. ut pa¬
ciscaris non facere nobiscum malum.
Et uocauit filiũ suum seniorem esaii.
et dirit: hoc loco senioris nomen non si¬
gnificat etatẽ gͣuẽ. s ex comꝑatione maiorẽ.¬
cui. Nunc gͦ sume uas tuum faretramq &
arcum non dir̃ uasa s uas qͦd aũt intel¬
ligi uoluit non apparet. nisi forte locu¬
tio ẽ. ut uas pharetramq uoluerit in¬
telligi ⁊ exponendo qͥd dixerit uas. &¬
adiunrerit phaietramq et arcũ: tãqͣm
direrit. sume uas tuum et pharetrã
ueluti si diceret. sume uas tuum id÷ pha¬

Expanded text:
juvenes, cum infantes essent, intelligijuvenes, cum infantes essent, intelligitur, crescendo facti sunt juvenes. Ib. 31. Jacob ad Esau, Vende mihi hodie primogenita tua mihi: sic enim habent codices graeci. Uidentes uidimus, quia est dominus tecum. Et disponemus tecum testamentum . amant scripturae pro pacto ponere testamentum, id est διαθήκην quod latini habent: et disponemus tecum testamentum, ne facias nobisum malum, tamquam diceretur, ut paciscaris non facere nobiscum malum. Et uocauit filium suum seniorem Esau et dixit: hoc loco senioris nomen non significat aetatem grauem, sed ex conparatione maiorem. Nunc ergo sume uas tuum pharetramque et arcum: non dixit uasa, sed uas . quod autem intellegi uoluit, non adparet, nisi forte locutio est, ut uas pharetram uoluerit intellegi et exponendo quid dixerit uas adiunxerit: pharetramque et arcum, tamquam dixerit: sume uas tuum et pharetram, uelut si diceret: sume uas tuum, id est pha
Abbreviated transcription (Latin):
sinistram ꝑ dextram ꝓsperitatẽ. ꝑsi
iustram adu̾sitatem significauit. idest
dextram si concesserint. sinistrã si non
concesserint: nam utiq ea uia reditu¬
rꝰfuerat qua uenerat qͣm locutionem
scripturarum. etiam cȩtera earum lo¬
ca indicabunt. quia dextra nomina¬
tur inomnib bonis. sinistra in malis
siue felicitas & infelicitas. siue iusti¬
cia uiniusticia. et aliquando dextra in
eternis. sinstra intemporalibus.
hec sunt nomina filioꝵ isrł. secundũ
nomina generationũ eoꝵ tam quam
dixisset. scđm quȩ nomina generatio
nes eorum appellatȩ sunt.
.c. Accepit rebeccam filiam bathuel syri
demesopotamia sororem laban syri
sibi inuxorem. cum posset dici tantr̃¬
mͦ uxorem. aut sibi urorem.
ci. Etei erant gemini inutero eius cum
posset non addi qͦd dictum est eius.
ren. Creuerunt autẽ iuuenes ẽ talis locu¬
dio ⁊apud auctores seculares. sicuti ẽ
et scuta latentia condunt. idest conden¬
do latentia faciunt: sic ethic creuerunt

Expanded text:
sinistram. per dextram prosperitatem, per sinistram aduersitatem significauit; id est dextram, si concesserint, sinistram, si non concesserint; nam utique ea uia rediturus fuerat qua uenerat . quam locutionem scripturarum etiam cetera earum loca indicabunt, quia dextra nominatur in omnibus bonis, sinistra in malis, siue felicitas et infelicitas siue iustitia et iniustitia et aliquando dextra in eternis, sinistra in temporalibus. Haec sunt nomina filiorum Ismahel secundum nomina generationum eorum: tamquam dixisset, secundum quae nomina generationes eorum appellatae sunt. Ib. 20. Accepit Rebeccam filiam Bathuel Syri de Mesopotamia, sororem Laban Syri, sibi in uxorem: cum posset dici tantummodo, uxorem; aut, sibi uxorem. Ib. 24. Et ei erant gemini in utero ejus; cum posset non addi quod dictum est, ejus. Ib. 27. Creverunt autem juvenes. Est talis locutio et apud auctores saeculares, sicuti est, Et scuta latentia condunt : id est, condendo latentia faciunt. Sic et hic, Creverunt
Abbreviated transcription (Latin):
dib uirorum qui cum eo erant
lxxxini. Dominus cui placui ante ipsum. ipse
mittet angelum suũ tecum: quasi ñ
sufficeret cui placui anpoterat ei pla¬
hȩ. quȩ dixit accessurus ad fontem. ita nar¬
rauit et erit. uirgo cui ego dixero damͥ
bibere pusillum aquȩ deydria tua. ⁊ di¬
cet mͥ itubibe. et camelis tuis hauriam:
hec mulier ẽ qͣm parauit dñs famulo
suo ysaac: quib uerbis satis eudenter
expressum ẽ. etiam mulieres appellatas
locutione hebraica. que uirgines essent.
rruii. Et benedixi dominum. dm̃ domini mei
abraham honorificientiȩ locutio ẽ ⁊ fa¬

Expanded text:
dibus virorum qui cum eo erant. dibus virorum qui cum eo erant. Ib. 40. Dominus cui placui ante ipsum, ipse mittet angelum suum tecum; quasi non sufficeret, cui placui: an poterat ei plahae, quae dixit accessurus ad fontem, ita narravit: Et erit virgo cui ego dixero, Da mihi bibere pusillum aquae de hydria tua, et dicet mihi, Et tu bibe, et camelis tuis hauriam: haec mulier est quam paravit Dominus famulo suo Isaac. Quibus verbis satis evidenter expressum est, etiam mulieres appellatas ocutione hebraica, quae virgines essent. Ib. 48. Et benedixi Dominum Deum domini mei Abraham: honorificentiae locutio est,
Abbreviated transcription (Latin):
utrum sint inscripturis aliȩ similes lo¬
cutiones. Nam quod dixit abraham si
noluerit mulier uenire recum. purus
eris auiramento. hoc manifestauit. ita se
dixisse adiuro te. tanqͣm dice̾t iura mͥ.¬
.lixix. Quod scriptum ẽ derebecca. uirgo autem
erat speciosa ualde. uirgo erat uir non
cognouerat eam. ista repetitio comenda¬
tionem uirginitatis insinuat sed cur
additum sit uir ñ cognouerat eam.
nͥ locutionis sit mirum si possit ita ac¬
cipi. ut uirgo nomen sit ętatis non inte¬
gritatis: greci autem non habent cogno¬
uerat. sed cognouit. quoduidetur incon¬
.lxxx. sequens. Adorauit domino. qͦd nob̃ usi¬
tatum dicere ẽ adorauit dominum.
xri. Qm̃ non dereliquit iusticiã etueritatẽ
tem quȩ est adomino meo ac si diceret.
qͣm fecit dominus meus.
lxxxii. Et currens puella nunciauit indomũ
matris sue. qͣsi non ipsa esset ⁊ patͥs domꝰ.
lxxxii.Etaquam lauare pedib ipsius. & pe¬

Expanded text:
utrum sint in Scripturis aliae similes loutrum sint in Scripturis aliae similes locutiones: nam quod dixit Abraham, Si noluerit mulier venire tecum, purus eris a juramento hoc; manidixisse: adiuro te, tamquam diceret: iura mihi. Quod scriptum est de Rebecca: uirgo autem erat speciosa facie ualde; uirgo erat, uir non cognouerat eam, ista repetitio commendationem uirginitatis insinuat. sed cur additum sit: uir non cognouerat eam, nisi locutionis sit, mirum, si possit ita accipi, ut uirgo nomen sit aetatis, non integritatis. graeci autem non habent "cognouerat", sed "cognouit": quod uidetur inconsequens. Adorauit domino: quod nobis usitatum est dicere "adorauit dominum". Quoniam non dereliquit iustitiam et ueritatem tem quae est a Domino meo, ac si diceret, quam fecit Dominus meus. Ib. 28. Et currens puella nuntiavit in domum matris suae: quasi non ipsa esset et patris domus. Ib. 32. Et aquam lavare pedibus ipsius, et pe
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ multiplicans multiplicabo semen tuũ.
cum sufficere poss et multiplicabo.¬
xi. Et nunciatum ẽ habrahȩ diceutes. cũ
consuetudo loquendi habeat nuncia¬
uerunt abrahȩ dicentes. aut nuntia¬
tum ẽ adicentib. Et surrexit abraham
amortuo suo non dixit amortua sua
⁊iterum deeadẽ ⁊ sepeliam inqͥt mor¬
tuum meum qͦd non neutro qͣsi corpꝰ
mortuum. s masculino genere dictũ:
greca scriptura demonstrat.¬
.lxriii. Et adiuro te ꝑdominum dm̃ cęli.
& dm̃ terre. greci nonhabent per sed
adiuro te dominum deum cȩli¬
.lxxiii. Cum quib ego habito ineis.
Nequando noluerit noluerit mulier me¬
cum ire mulierem feminam appellare.
existi inde. Attende tibi. nereuoces filiũ
meum illue his uerbis solet cõminatio
femore abrahȩ ⁊iurauit ei deuerbo hoc.
Ergo locutio ẽ qua dixerat abrahã ad¬
iuro te ac si dixisset iura mͥ non autẽ
solemus sic loqui sedobseruandum est.

Expanded text:
Et multiplicans multiplicabo semen tuum. Et multiplicans multiplicabo semen tuum. cum sufficere posset "multiplicabo". Et nuntiatum est Abrahae dicentes, cum consuetudo loquendi habeat: nuntiauerunt Abrahae dicentes. aut: nuntiatum est a dicentibus. Et surrexit Abraham a mortuo suo: non dixit "a mortua sua". et iterum de eadem: et sepeliam. inquit, mortuum meum: quod non neutro quasi corpus mortuum, sed masculino genere dictum graeca scriptura demonstrat. Et adiurabo te per dominum deum caeli et deum terrae. graeci non habent "per", sed: adiurabo te dominum deum caeli. Cum quibus egNe quando noluerit mulier ire mecum: mulierem feminam appellare pexisti inde. Ib. 6. Attende tibi ne revoces filium meum illuc: his verbis solet comminatio femore Abrahae, et juravit ei de verbo hoc: ergo locutio est qua dixerat Abraham, adjuro te, ac si dixisset, jura mihi; non autem solemus sic loqui, sed observandum est
Abbreviated transcription (Latin):
mor sodomoꝵ ⁊gomorre impletus ẽ ⁊ de¬
licta eorum magna ualde clamorem sqͥp¬
tura solet ponere. ꝓtanta impudentia. ⁊
libertate iniquitatis. ut nec uerecundia
i. nectimore abscondatur. Et dixit. quia
non perdam si inuenero ibi quadraginta
quinq suꝑfluum uidetur qͥa. et ideo ĩ
codicib ñ nullis latinis non legitur.
Numquid domine si loquar: subaudit᷑
quibus habitabant ineis.
u.Inomni loco ubi intrauerimus ibi
Et aperuitdñs ocłos eius. et uidit pu¬
teum aquȩ uuȩ. locutio ẽ. non enim
clausis ocłis erat. unde iam in principio
mentum. uel testati sunt ambo. A mat
scriptura destamenti nomine pactum
illa locutione dicꝰtum ẽ accipe. qua etiã¬
.lxix. adagar defilio eius. Et respiciens abra¬
ham ocłis cum sufficeret respiciens.
xx. ꝑmemet ipsum uiraui. nisi benedicens.
benedicam te: ac si diceret. ꝑ me met ipsum
uiraui qͦd benedicens benedicam de: aut
nullo uerbo addito. simpliciter ꝑme met
ipsum uiraui benedicens benedicam te.

Expanded text:
mor Sodomorum et Gomorrhae impletus est, et delicta eorum magna valde. Clamorem Scriptura solet ponere pro tanta impudentia et libertate iniquit nec timore abscondatur. Et dixit, quia non perdam, si inuenero ibi quadraginta quinque: superfluum uidetur "quia", et ideo in codicibus nonnullis latinis non legitur. Numquid, domine, si loquar: subauditurabitabat in eis. In omni loco ubi intrauerimus ibi. Et aperuit deus oculos eius, et uidit puteum aquae uiuae. locutio est; non enim clausis oculis erat. unde iam in princmentum, vel testati sunt ambo: amat Scriptura testamenti nomine pactum illa locutione dictum est, Accipe, qua etiam ad Agar de filio eius. Et respiciens Abraham oculis, cum sufficeret "respiciens". Per me ipsum iuraui: nisi benedicens benedicam te . ac si diceret: per me ipsum iuraui, quod benedicens benedicam te, aut nullo uerbo addito simpliciter: per me ipsum iuraui: benedicens benedicam te.
Abbreviated transcription (Latin):
nem. ñcreationem dictã. notandum ẽ:
anastasin enim grece scriptum ẽ: qͦd
nomen resurrectionis assidue ponit᷑
inscripturis grecis. cum pos set exanastasis
dici. ut resurrectio sit anastasis. resurrectio

Expanded text:
nem, non creationem dictam notandum est: nem, non creationem dictam notandum est: ἀνάστασιν enim graece scriptum est, quod nomen etiam resurrectionis assidue ponitur in scripturis graecis, cum posset ἐξανάστασις dici, ut suscitatio sit ἀνάστασις, resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
uod latini codices habent plurimi. nidos
facies inarchã. cum latina locutio sit non
inarcam sed inarca. greci nec in archam.
nec iarcha habent. s nidos facies airã.
qͦd intelligitur. ut ipsa archa nidi essent.
Quod habent pleriq codices facies hostium rui¬
archȩ alatere. Non nulli habent extrans¬
uerso sic enim uoluerunt interpretari.
Ayod scriptum ẽ. adhuc enim septẽ dies
ego inducã diluuium aque suꝑ terram.
qͦd non nulli latini codices habent. ingre¬
co inuenitur. ego inducam pluuiam
suꝑ terram: greca locutio genitiuum
casum habet. non accusatiuum. ut si hoc
inlatinum exprimamus. ita dicatur
adhuc enim septem dieb inducã plu¬
uiam suꝑ terrã. Q uod scriptũ ẽ et fec̃.xuii
noe omnia quecumq p̃cepit illi dñs
ds̃ sic fecit. locutio ẽ similis ei qͦd incon¬
dicione creature postea qͣm dicitur &
sic ẽ factum. Addit᷑. Et fecit ds̾.
uod scriptum ẽ delebo omnẽ suscitatio¬

Expanded text:
habent latini codices plurimi: nidos habent latini codices plurimi: nidos facies in arcam, cum latina locutio sit non "in arcam" sed "in arca", graeci nec "in arcam" nec "in arca" habent sed: nidos facies arcam, quod intellegitur, ut ipsa area nidi essent. Quod habent plerique codices: facies ostium arcae x latere, nonnulli habent: ex transuerso; sic enim uoluerunt interpretari, Quod scriptum est: adhuc enim septem dies ego inducam diluuium aquae super terram, quod nonnulli latini codices habent, in graeco inuenitur: ego inducam pluuiam super terram. graeca locutio genetiuum casum habet, non accusatiuum, ut, si hoc in latinum exprimamus, ita dicatur: adhuc enim septem dierum inducam pluuiam super terram. Quod scriptum est: et fecit Noe omnia, quaecumque praecepit illi dominus deus, sic fecit, locutio est similis ei, quod in conditione creaturae, posteaquam dicitur: et sic est factum, additur: et uod scriptum est, Delebo omnem suscitatio
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ et edisti deligno de quo preceꝑam
tibi deeo solo non edere. greci habent.
edisti deligno de quo preceꝑam tibi eo
solo nonedere exeo. Alii autem int̃p̃tes
greci habent manducasti uel edisti. ut
ita sit sensꝰ scđm ipsos. quia audisti
uocẽ mulieris tuȩ. et edisti de ligno de
quo p̃ceꝑam tͥ eo solo non edere. exeo
.xii. edisti. Et apposuit parere fratrẽ erꝰ
abel. locutio. ẽ frequens inscripturis.¬
.xii. apposuit dicere. Et factum ẽ eumes¬
sent in campo. insurrȩxit cain super
abel. ⁊ occidit eum: locutio ẽ. Nam ⁊si
non hab̾et & factum ẽ. posset integer
sensꝰ ẽẽ. & cum essent incampo .xiiii.
Qyod scriptum ẽ in quib dã latinis codici¬
bus. ⁊ penituit et dirit ds̃. deleam ho¬
minem quem feci afacie terrȩ. ingreco in¬
uenitur die node. qͦd magis recogita uit ꝗͣ
penituit significare ꝑhibetur: qͦd uerbum.
etiam non nulli latini codices habent.xu

Expanded text:
tuae et edisti de ligno, de quo praeceperam tuae et edisti de ligno, de quo praeceperam tibi de eo solo non edere, graeci habent: edisti de ligno, de quo praeceperam tibi eo solo non edere ex eo; alii autem interpretes graeci habent: manducasti uel: edisti, ut ita sit sensus secundum ipsos: quia audisti uocem mulieris tuae et edisti de ligno de quo praeceperam tibi eo solo non edere, ex eo edisti. Et adposuit parere fratrem eius Abel. locutio est frequens in scripturis: adposuit dicere. Et factum est, dum essent in campo, insurrexit Cain super Abel et occidit eum: locutio est; nam etsi non haberet "et factum est", posset integer sensus esse: et cum essent in campo. Quod scriptum est in quibusdam latinis codicibus: et paenituit. et dixit deus: deleam hominem, quem feci, a facie terrae, in graeco inuenitur: SievoTjOifj, quod magis recogitauit quam paenituit significare perhibetur. quod uerbum etiam nonnulli latini codices habent. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
radiso esce distinguendum ẽ. s escȩ
edes. Nam esca edes dici. amittit la¬
tina locutio. qm̃ ꝓdatiuo casu greci
ablatiuum. uel quẽ appellant septi¬
mum. inhiuus modi locutionib so¬
lent ponere. aut certe ordo uerboꝵ ẽ. ex¬
tissimus omnium bestiarũ: qͦd multi
cum absurde credatur eos inparadiso
cȩcos uel ocłis clausis prius oberrasse.
locutionis ẽ. qua etiã deagar scriptũẽ.
aperuit ocłos suos. ⁊ uidit puteum: neq
enim clausis ocłis prius sedebat: et qͦd
infractione panis aꝑti sunt ocłi eorũ.
qui cognouerunt dominum. post resur¬
x.rec̾tionem: neq enim ꝑuiam cum illo
multi codices ⁊inimiciciã ponã inter te
& mulierem. greci habent inmedio tui.
⁊inmedio mulieris qͦd locutionis est.
nam tantundẽ ualet. qͣntum cum di¬
citur inter te & mulieremz hoc et ineo
xi. qͦd sequitur. inmedio seminis tui. ⁊ in
medio seminis eius. Q uod habent mul
ti codices. qͥa audisti uocẽ mulieris

Expanded text:
paradiso escae, distinguendum est; sed, escae paradiso escae, distinguendum est; sed, escae edes: nam esca edes dici admittit latina locutio, quoniam pro dativo casu graeco, ablativum vel quem appellant septimum, in hujusmodi locutionibus solent ponere. Aut certe ordo verborum etissimus omnium bestiarum, quod multi cum absurde credatur eos in paradiso caecos, vel oculis clausis prius oberrasse, locutionis est, qua etiam de Agar scriptum est, Aperuit oculos suos, et vidit puteum ; neque enim clausis prius oculis sedebat: et quod in fractione panis aperti sunt oculi eorum qui cognoverunt Dominum post resurrectionem ; neque enim per viam cum illo uod habent multi codices, Inimicitiam ponam inter te et mulierem; grin medio mulieris: quod locutionis est; nam tantundem ualet quantum cum dicitur: inter te et inter mulierem. hoc et in eo, quod sequitur: in medio seminis tui et in medio seminis eius. Quod habent multi latini codices: quia audisti uocem mulieris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcutiones scripturarum. quȩ uiden¬
tur secundum ꝓprietates quȩ ydiomata
grecȩ uocantur. linguȩ hebraicȩ uł grece.
tdiuidant inter mediũ diei. ⁊ inter me¬
dium noctis. Uolatilia uolantia. suꝑ
terrã: secundum firmamentum cęlu
ueritur quomͦ accipiendum sit scđm fir¬
mamentum: sic etiam faciamus homi¬
nem secundum imaginem. et scđm
sumilitudinem. qͦd muiti latini codices
habent adimaginem et similitudinem.
mplete terram. et dominamini eius: la¬
tina enim locutio est. dominamini er.
thomo non erat operari terram: quod
latini codices habent. qͥ operaret᷑ t̾ram.
lautauit ds̃ paradisum secundũ ori¬
entem qͦd latini habent ad orientem.
uod habent multi latini codices et lignũ
sciendi bonum ⁊ malum. uel lignũ sci
uarietates. dehac re int̾pretatũ grecus habet.
celignũ adsciendum cognoscibile boni
unali quod nescio utrũ locutionis sit:
et non magis certum sensũ insinuet.
no qͦd ẽ inparadiso esce edes. non pa

Expanded text:
Locutiones scripturarum, quae uidentur secundum proprietates, quae idiomata graece uocantur, linguae hebraicae uel graecae. Et diuidant inter medium diei et inter medium noctis. Uolatilia uolantia super terram secundum firmamentum caeli. quaeritur, quomodo accipiendum sit: secundum firmamentum. sic etiam: faciamus hominem secundum imaginem et secundum similitudinem: quod multi latini codices habent "ad imaginem et similitudinem." Inplete terram et dominamini eius. latina enim locutio est: dominamini ei. Et homo non erat operari terram: quod latini codices habent: qui operaretur terram. Plantauit deus paradisum secundum orientem: quod latini habent "ad orientem". Quod habent multi latini codices: et lignum sciendi bonum et malum, uel: lignum sciuarietates de hac re interpretum, graecus habet: et lignum ad sciendum coget mali: quod nescio utrum locutionis sit, et non magis certum sensum aliquem inno quod est in paradiso, escae edes: non, in
Abbreviated transcription (Latin):
lem ei qͦd inconditione creature postea¬
qͣm dicitur. et sic ẽ factum. additur
& fecit ds̃: non omiumodo simile hoc
eidem mͥ uidetur: Deniq ibi etiam sen¬
sus latet hic sola locutio est. hoc opꝰ
sic incipit locutiones scripturarum.

Expanded text:
lem ei, quod in condicione creaturae, postealem ei, quod in condicione creaturae, posteaquam dicitur: et sic est factum, additur: et fecit deus, non omni modo simile hoc eidem mihi uidetur. denique ibi etiam sensus latet, hic sola locutio est. Hoc opus sic incipit: Locutiones scripturarum.
Abbreviated transcription (Latin):
uinarum scripturarum idẽ
moysiquinq. et uno iesu
ue. & altero uidicum feci
iotatis locutionib singu¬
lorũ. quȩ minus usitate s̃
linguȩ nr̃e: qͣs parum ad¬
uertendo. sensum querunt qui legunt
diuinoꝵ eloquiorum cum sit locutionis
genus. & non numquam exsculpunt
aliquid qͦd aueritate quidẽ non ab¬
horreat. non tamen hoc sensisse auctor
aquo id scriptum ẽ. inuenitur: sed gene¬
re locutionis hoc dixisse credibilius ap. n¬
paret. Multa autem inlitteris sacris
obscura: cognito locutionis genere di .iiii.s¬
lucescunt. ꝓpter qͦd cognoscenda sunt
eadem genera locutionum. ubi sentẽtie
patent: ut etiam ubi latent cognitio ip¬
sa succurra t: easq intentioni legentis .ui. O¬
aperiat huius operis titulus ẽ. locuti¬
oues de genesi: atq ita. desingłis libris.
Q uod autem in primo libro posui scrip¬
tum esse. & fecit noe omnia uerba
queciunq precepit illi dominus sic
fecit. eamq locutionem dixi ẽẽ simi¬

Expanded text:
uinarum scripturarum, id est Moysi quinque et uno Iesu Naue et altero Iudicum, feci notatis locutionibus singulorum, quae minus usitatae sunt linguae nostrae, quas parum aduertendo sensum quaerunt, qui legunt, diuinorum eloquiorum, cum sit locutionis genus, et nonnumquam exculpunt aliquid, quod a ueritate quidem non abhorreat, non tamen id sensisse auctor, a quo id scriptum est, inuenitur, sed genere locutionis hoc dixisse credibilius apparet. multa autem in scripturis sanctis obscura cognito locutionis genere dilucescunt. propter quod cognoscenda sunt eadem genera locutionum, ubi sententiae patent, ut etiam, ubi latent, cognitio ipsa succurrat easque intentioni praesentes aperiat. huius operis titulus est: locutiones de Genesi, atque ita de singulis libris. Quod autem in primo libro posui scriptum esse: et fecit Noe omnia uerba, quae praecepit illi dominus, sic fecit, eamque locutionem dixi esse simi
Abbreviated transcription (Latin):
li. Cum autẽ udit se conceptum habere.
spreta sum coram illa greci habent hoc
loco participium. qͦd latina lingua ñ
habet. hoc ẽ idusa sed tanqͣm si dieatur
uidens autẽ seconceptum habere spre¬
ta sum coram illa qͣsi soloecismꝰ soriat.
sic etiam ꝑillud participium qͦd dic¬
.lii. mus uidens. Qrod latim habent au¬
geam de nimis ualde greci habent ual¬
.liii. de ualde. Et dabo tͥ et semini tuo post
te terram inqua habitas. omnẽ terrã
chanaan inpossessionem ȩternam ui¬
dendũ utrum locutio sit. qͦd dixit eter¬
nam: greci habent ẽogio. et qͦd ait &
semini tuo post te ibi enim uoluit intel
II.Tu autem testamentum meum conser

Expanded text:
". Cum au.tem uidit se conceptum habere, ". Cum au.tem uidit se conceptum habere, spreta sum coram illa. graeci habent hoc loco participium, quod latina lingua non habet, hoc est iSoooa; sed tamquam si diceretur: uidens autem se conceptum habere, spreta sum coram illa, quasi soloecismus sonat. sic etiam per illud participium, quod dicximus: uidens. Quod latini habent: augeam te nimis ualde, graeci habent: ualde ualde. Et dabo tibi et semini tuo post te terram, in qua habitas, omnem terram Chanaan in possessionem aeternam. uidendum, utrum locutio sit, quod dixit aeternam — graeci habent alwvtov — et quod ait: et semini tuo post te; ibi enim uoluit intellegi quod dixerat: tibi. Tu autem testamentum meum conser
Abbreviated transcription (Latin):
frĩs. sedintelligitur filius. sic̃ cũdicit᷑ ia¬
cobꝰ alphei.qͣmiuis ñdicatur filius ni¬
chil aluid intelligitur. ⁊ multe sunt ta¬
les locutiones scripturarum ubi filius
tacetur et intelligitur.¬
.XIUII. Quod habent quidã latim codices. &dixit
abraham adregem sodomoꝵ ertendã ma¬
num meam addm altissimũ. qui creauit
celum etterram. si asporto usq ad corri¬
giam calciamenti. fefellit interpretem.
qͦd grecus habet spartion. qͦdlatine filũ
mum qͥ creauit celum etterrã. si accipiã
deomnib tuis sic enim ꝓeo dixit exten¬
dam manum meam addm altissimũ.
ac si dic̾et iuro. nonẽ inlatino usitata lo¬
cutio. nisi ita dicat᷑. extendo manũ meã
addm̃ altissimũ me ñ accipe de omĩbꝰ tuis¬
III. Sciendo scies quia peregrinum erit sem̃
duum interra locutio quidẽ scriptu¬
rarũ ẽ. usitat issima. sed greci habent sci
ens scies. qͦd pene tantundem est.

Expanded text:
fratris, sed intellegitur "filius": sicut dicitur Iafratris, sed intellegitur "filius": sicut dicitur Iacobus Alphei, quamuis non dicatur filius, nihil aliud intellegitur; et multae sunt tales locutiones scripturarum, ubi filius tacetur et intellegitur. Quod habent quidam latini codices: et dixit Abram ad regem Sodomorum: extendam manum meam ad deum altissimum, qui creauit caelum et terram, si a sparto usque ad corrigiam calciamenti, fefellit interpretes, quod graecus habet STcaptCoo, quod latine filum mum, qui creauit caelum et terram, si accipiam de omnibus tuis: si enim pro eo dixit: extendam manum meam ad deum altissimum, ac si diceret "iuro", non est in latino usitata locutio, nisi ita dicatur: extendo manum meam ad deum altissimum me non accipere de omnibus tuis. Sciendo scies, quia peregrinum erit semen tuum in terra: locutio quidem scripturarum est usitatissima; sed graeci habent: sciens scies, quod paene tantundem est.
Abbreviated transcription (Latin):
ut atter sit insuꝑiore. alter mninferiore. sic̃
hoc loco nam patruus erat abraham
nem sic incipere suffic̾e̾t. in regno autẽ
amarfal ergo qͦd ait scriptura. factũ ẽ
autẽ. more suo locuta ẽ.
xliii. Quarto decimo autẽ anno. godollogomor
etreges qͥcum eo. sub audit᷑ erant: unde a¬
quibusdã latiuis etiam additum est.¬
rb Et correos qͥimontib seur: subaudit᷑ erant.¬
rlri Adueniens autem eoꝵ qui euaserunt qͥdã.
nunciauit abraham transfluuiali. ipse
autem habitabat ad quertum mambre.
amoris frĩs excol. et frĩs aunan qͥerant
coniurati abraham obscurum yꝑbaton.
Ordo ẽ enim. adueniens eorum qͥ euase¬
runt quidã amoris frĩs excol. et fratris
aunan qui erant conuirati. nuntiauit
abraham transfluualy ipse autẽ ha¬
bitabat adquercum. hoc yꝑbaton ob¬
seurius ft etiam ꝑeclẏpsin. Cũ enim
dictum esset quidam amoris fratris ex¬
cos. et fratris aunan. non dictum ẽ qͥd

Expanded text:
ut alter sit in superiore, alter in inferiore, sicut ut alter sit in superiore, alter in inferiore, sicut hoc loco; nam patruus ejus erat Abruetudinem sic incipere sufficeret, in regno autem Amarphal: ergo quod ait Scriptura, Factum est autem, more suo locuta est. Ib. 5. Quarto decimo autem anno Chodollogomor et reges qquibusdam latinis etiam additum est.\' Et Correos qui in montibus Seir, subauditur "erant". Adueniens autem eorum qui euaserunt quidam nuntiauit Abram transfluuiali - ipse autem habitabat ad quercum Mambre — Amoris fratris Excol et fratris Aunan qui erant coniurati Abram: obscurum hyperbaton. ordo est enim: adueniens eorum qui euaserunt quidam Amoris fratris Excol et fratris Aunan, qui erant coniurati, nuntiauit Abram transfluuiali; ipse autem habitabat ad quercum. hoc hyperbaton obscurius fit etiam per ellipsin; cum enim dictum esset: quidam Amoris fratris Excol et fratris Aunan, non dictum est, quid
Abbreviated transcription (Latin):
xxxuii. E rit ergo. cum te uiderĩt egyptii dicent qͥa
uxor illius hęc. genere locutionis adiunc¬
tum ẽ quia. nam sufficere potuit uror
fecisti mͥ. quia non annunciasti mͥ quia
uxor tua ẽ cum sufficeret non annunci¬
astimͥ & ipsum annunciasti more scrip¬
turarum dictum ẽ Nam latini habẽt
nia eius. etloth cum eo indesertum:
sub auditur ascenderunt: nec tame
ꝓprie dicitur ascendisse cum eo quod
habebat exanime. sicut aurum et ar¬
gentum. ⁊ omnis suppellex: ac ꝑ hoc
intelligitur hic locutio. quȩ uocatur
peccorum abraham& pe corũ loth. Uñ latini
codices pene omnes non transtulerunt
istam locutionem. s ita locuntur ut
consuetudo nr̃a habet et nob deinceps
eam notare non placuit. Ista ẽ enĩpom
nia ingreca scriptura ubi tale aliqͥd dr̃
adloth unde intelligitur morẽ ẽẽ scriptẽ
ita loqui. ut fr̃s appellent᷑ unus cogna¬
tionis. etiam si gradu sanguinis differãt.

Expanded text:
Ib. XII, 12. Erit ergo cum te viderint Aegyptii, dicent, Quia Ib. XII, 12. Erit ergo cum te viderint Aegyptii, dicent, Quia uxor illius haec: genere locutionis adjunctum est, Quia; nam sufficere potuit, uxorfecisti mihi, quia non annuntiasti mihi quia uxor tua est? cum sufficeret, non annuntiasti. Et ipsum, annuntiasti, more Scripturarum dictum est; nam latini habent nia ejus, et Loth cum eo in desertum; subauditur, ascenderunt: nec tamen proprie dicitur ascendisse cum eo quod habebat exanime, sicut aurum et argentum et omnis supellex; ac per hoc intelligitur hic locutio, quae vocatur pecorum Abram et pecorum Loth: unde latini codices pene omnes non transtulerunt istam locutionem, sed ita loquuntur ut consuetudo nostra habet, et nobis deinceps eam notare non placuit; ipsa est enim per omnia in graeca scriptura, ubi tale aliquid dicad Loth: unde intelligitur morem esse Scripturae ita loqui, ut fratres appellentur unius cognationis, etiamsi gradu sanguinis differant,
Abbreviated transcription (Latin):
nator contra dominum dñi incertũ
ẽ utrum possit accipi. coram dño
dõ. quia et sic solet intelligi. qͦd grece¬
rxx. dicitur anantion. Unde exut inde
philistim. cũ sufficeret unde exit phi¬
txxi listim. Eterat omnis terra labium
unum. qͦd usitate nos dicimꝰ lingua¬
rem una. Eterat omnis terra labiũ unum.
Hotandum. omnem terram appellatam
om̃s homines qui tunc erant. qͣmuis
facti sunt illis lateres inlapidẽ. qͦd si la¬
dine diceretur. locutio minus intellig̾et᷑
rxrun Genite ȩdificemus nobis ciuitatẽ. &
turrẽ cuius caput erit usq ad cȩlum.
secundum ẏperbolem dictum ẽ. si lo-¬
cutionis genus hic accipiendum est
filius noe erat annoꝵ centum cum genu¬
it arfaxat greci habent. sem filius cen¬
tum annorum cum genuit arfaxat: uͥ
edypsis ẽ quia deẽ erat. sed qͦd nonhabent
filius noe sedfilius tantum. noua locutio ẽ
poss et sufficere et erat sarra sterilis.

Expanded text:
nator contra dominum deum. incertum nator contra dominum deum. incertum est, utrum possit accipi "coram domino deo", quia sic solet intellegi, quod graece dicitur ἐναντίον. Unde exiit inde Phylisthim, cum sufficeret: unde exiit Phylistim. Et erat omnis terra labium unum: quod usitate nos dicimus "lingua una". Et erat omnis terra labium unum: notandum omnem terram appellatam omnes hofacti sunt illis lateres in lapidem; quod si latine diceretur, locutio minus intelligeretur. . 4. Venite, aedificemus nobis civitatem et turrim, cujus caput erit usque ad coelum; secundum hyperbolen dictum est, si locutionis genus hic accipiendum est: filius Noe erat annorum centum cum genuit Arphaxad; graeci habent, Sem filius centum annorum cum genuit Arphaxad: ubi ellipsis est, quia deest erat. Sed quod non habent filius Noe, sed filius tantum, nova locutio estposset sufficere, Et erat Sara sterilis.
Abbreviated transcription (Latin):
xrii uec siccaret aqua. Quod scriptũ ẽ. & ex¬
tendit manum suam. ⁊ accepit eam.⁊
indurit eam ad semetipsũ inarcham:
locutio ẽ qͣm ꝓpterea hebream puto.
quia et punice linguȩ familiarissima
ẽ. inqua multa inuenimus hebreis uerbis c̃¬
sonantia. Nam utiq sufficeret ⁊ extendit ma¬
num. et sinon adderet suam: tale ẽ et quod
paulo post dicit. habebat oliuȩ folia surcu¬
.xxiiii. lum inore suo. Et non apposuit reuerti
adeum amplius locutio ẽ familiarissima
.xxu. scripturis. Quod scriptum ẽ & non adici¬
am ad huc maledicere suꝑ derram simile
.xxui. ẽ suꝑiori. & non apposuit reuerti adeũ
Et non adiciam ꝑcutere omnem earnẽ
rruulliuam. ipsa locutio est. Etenim ur̃m
sanguinem animarũ uestrarum. cũ
sufficeret. aut sanguinem urm. aut
aruni. sanguinem animarum uestrarum.
Hoc signum testamenti. qͦd ego ponã
int̃medium meum ⁊uestrum quod
xrix ẽ inter me et uos. Nic erat gigas ue¬

Expanded text:
nec siccauit aqua. Quod scriptum est: et exnec siccauit aqua. Quod scriptum est: et extendit manum suam, accepit eam et induxit eam ad semet ipsum in arcam, locutio est, quam propterea hebraeam puto, quia et punicae linguae familiarissima est, in qua multa inuenimus hebraeis uerbis consonantia; nam utique sufficeret: et extendit manum, etsi non adderet "suam". tale est et quod paulo post dicit: habebat oliuae folia surculum in ore suo. Et non adposuit reuerti ad eum amplius: locutio est familiarissima in scripturis. Quod scriptum est: et non adiciam adhuc maledicere super terram, simile est superiori: et non adposuit reuerti ad eum. Et non adiciam percutere omnem carnem uiuam, ipsa locutio est. Et enim uestrum sanguinem animarum uestrarum, cum sufficeret aut "sanguinem uestrum" aut "sanguinem animarum uestrarum". Hoc signum testamenti, quod ego pono inter medium meum et uestrum: quod est "inter me et uos". Hic erat gigas ue
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ terrã secundũ genꝰ suum. & om̃e
uolatile scđingenꝰ suũ intrart̃ adnoe in
archam. bua abomnni carne inquo est
sp̃s uitȩ. non refertur inquo. nisi genꝰ sub¬
audias. id÷ inquo genere. Nã si incarne
subaudiremus. in qua fuerat dicendum:
mn. qͦd solus interpres sẏmachus dirit.
Quod scͥptũ ẽ et deleta ẽ omnis suscitatio.
Notandum locutionis eẽ. ꝓeo ac si diceret
conditionem uelcreaturam carnis: cum
dirisset et deleta ẽ omnis fuscitatio que
erat suꝑ faciem omis terrȩ abhomine
usq ad pecudum ⁊repentium ⁊ uolatiliũ
celi. deinde addidit et deleta sunt deter¬
ra locutione. illa repeticionis qua¬
in. familiariter utitur scriptura. notandũ ẽ
Iuod scriptum ẽ. dimisit coruum. uidere
si cessauit aqͣ. & exiens reuerdꝰ non est
donec siccauit aqua aterra: locutio est
usitata inscripturis. quȩ iam nunc inci¬
piat aduerti. Non enim postea reuer¬
sus ẽ. quia dictum ẽ non reuersum do¬

Expanded text:
super terram, secundum genus et omne uolatile secundum genus intrarunt ad Noe in arcam, bina ab omni carne, in quo est spiritus uitae, non refertur "in quo", nisi "genus" subaudias, id est in quo genere; nam si "came" subaudiremus, "in qua" fuerat dicendum: quod solus interpres Symmachus dixit. Quod iterum est: et deleta est omnis suscitatio, notandum locutionis esse pro eo, ac si diceret: conditionem uel creaturam carnis. Cum dixit: et deleta est omnis suscitatio, quae erat super faciem omnis terrae, ab homine usque ad pecudem et repentium et uolatilium caeli, deinde addidit: et deleta sunt de terra, locutionem illam repetitionis qua familiariter utatur scriptura notandum est. Quod scriptum est: dimisit coruum uidere, si cessauit aqua: et exiens reuersus non est, donec siccauit aqua a terra, locutio est usitata in scripturis, quae iam nunc incipiat aduerti: non enim postea reuersus est, quia dictum est non reuersum do
Abbreviated transcription (Latin):
sermones. dicunt & ualentini robustissimã
secta qͥ fabularũ eiꝰ cõm̃ta suscipiunt. Quȩ
utilitas qr plurima ȩxcłiȩ heretica pͣuitate
decepte. in eoꝵ conspirauere sententia: Hoc
est quod querit᷑. ut diis sermonũ eoꝵ testis as¬
sistat. ut ipse comꝓbet quę dicunt᷑ scarũ testimonio
scripturarum Propt hoc ecce ego ad uos dicit ado¬
na x dñs. extendam manum meam ad ꝓpħas qui
uident mendatia Hȩc cõminationes sunt acuer¬
siur falsos magistros. & eos qͥ lociuit̾ m̃datia Uide¬
amꝰ aũt quid de eiꝰ cõminet᷑. In discipliua popłi mei
non erunt. Non unomͦ ãdño peccatores corripiunt᷑
Alit̃ arguitur ꝓpłs dei. alit̃ alienꝰ ab eo filine negli¬
xeriꝰ diciplinã dnũ. neq fatigeri dũ ab eo argueriᷤ
Quẽ enĩ diltg̃ dñs castigat. fla gellat aũ omñe filiũ
quẽ recipit. Argue nos dñe uerũ ĩ udicio: & ñ ĩ fu¬

Expanded text:
sermones, dicunt et Valentini robustissimam sermones, dicunt et Valentini robustissimam sectam, qui fabularum ejus commenta suscipiunt. Quae utilitas? Quia plurimi Ecclesiae haeretica pravitate decepti in eorum conspiravere sententiam, hoc est quod quaeritur, ut Dominus sermonum meorum testis assistat, ut ipse comprobet quae dicuntur sanctarum testimonio Scripturarum. Propter haec ergo ad nos dicit Adonai Dominus: Extendam manum meam ad prophetas, qui vident mendacia. Hae comminationes sunt adversum falsos magistros, et eos, qui loquuntur mendacia. Videamus autem quid de his comminetur: In disciplina 904 populi mei non erunt. Non uno modo a Domino peccatores corripiuntur. Aliter arguitur populus Domini, aliter alienus ab eo: Fili, ne neglexeris disciplinam Domini, neque fatigeris, dum argueris ab eo. Quem enim diligit Dominus castigat: flagellat autem omnem filium, quem recipit . Argue nos, Domine, verum in judicio, et non in fu
Abbreviated transcription (Latin):
stri: qui dicerent in die dñi Uidentes falsa st̃
neq aliquando possunt concupiscere ueritate:
Accipe exemplum. Qui scriptura in legit. &¬
aliter eam quam scripta est accipit. scriptu¬
ram mendacit uidet. Qui uero audit seriꝑ¬
turã & seueritatis intellectꝰ habet. si eam in¬
t̃p̃tat᷑ uidet ueritatem: & scĩ qͥde ñ diuinant
Nson enim diuinatio in iatob Peccatores uͦ diui¬
hab̾e dicant. audi falsos magistros qͦmͦ affir¬
ment doctrinã suã diũ eẽ doctrinã sensum
& dñs n misit eos & ceperunt suscitare sermone
Non uisionem falsã uidistis & hii enim uolunt
dñis ꝓeo quod sermones ur̃i mendaces sunt
Orate ꝓ nobis: ut sermones nri ñ sint falsi. licet
quidem homines ignoratione uidicii eos asse¬
rant falsos: dñs ñ dicat & recte nob̾cũ agetu
Si uero mille hominũ eos dixerint ueros udi¬
cio porro dei fuerint falsi qͥd michi ꝓderit:
Dicunt & marcioniste. magitri sui ueros ẽẽ

Expanded text:
tri; quae dicunt a Domino videntes falsa sunt, neque aliquando possunt conspicere veritatem. Accipe exemplum: qui scripturam legit, et aliter eam, quam scriptum est accipit, scripturam mendaciter videt. Qui vero audit scripturam, et sicut veritatis intellectus habet, sic eam interpretatur, videt veritatem. Et sancti quidem non divinant: « Non enim divinatio in Jacob ; » peccatores vero diviostolorum habere se dicant; audi falsos magistros, quomodo affirment doctrinam suam, Domini esse doctrinam, et sensum  non misit eos. Et coeperunt suscitare sermonem. Non visionem falsam vidistis . Et hi enim volunt Dominus pro eo quod sermones vestri mendaces sunt. Orate pro nobis, ut sermones nostri non sint falsi. Licet quidam homines ignorantia judicii eos asserant falsos, Dominus non dicat, et recte nobiscum agetur. Si vero mille hominum eos dixerint veros, judicio porro Dei fuerint falsi, quid mihi proderit? Dicunt et Marcionitae magistri sui veros esse