comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cuigła mȩt̃nũ amen : Similit̃ dic̃ & petrus co.¬
apłs eiꝰ : quia adũsarius nr̃t diabolus circuit
fremens sic̃ leo quorens quẽ deuoret: Sedqrna
inapło occasionẽ non inucmebat qu a illum
dciꝑ et : ꝑfilios sios pressuram illi excittibat
& poenas &smon quasi petcator uł quasi iustus
dehac tam̃ tolleret᷑ uita ine multos hortare᷑
ad fidẽ : Quedcũ ꝓpe mpleret di puidentia lib̵¬
atꝰ apłs insulgait illi infirmũ illũ testificans:
qria de ore eiꝰ ereptꝰ est. qrna qđ cupant implere
non potuit : Igit᷑ dĩ auxiliis mertise ereptũ
gratulat᷑ & de prndentia dm̃ tam securus est. ũt &¬
defuturis teptatiomb: liberari se credat & non
solũ lib̾ari ad presens. uerũ etiam saluum se fut᷑ ũ
indie uditii & regnaturũ cũ dnõ x põ inet̃ nascła¬
Salutti priscillam & aquilã & onesifori domũ
erastus remansit chorinthi trophimũ aut̃ reliqͥ
infirmũ. mileti sollicitꝰ esto ante hremam uerire:

Expanded text:
in aeternum. Amen. » Similiter dicit et Petrus coapostolus ejus, quia adversarius noster diabolus circuit, fremens, sicut leo, quaerens quem devoret . Sed quia in Apostolo occasionem non inveniebat, qua illum deciperet, per filios suos pressuram illi excitabat, et poenas, ut si non quasi peccator, vel quasi justus, de hac tamen tolleretur vita, ne multos hortaretur ad fidem. Quod cum prope impleret, Dei providentia liberatus Apostolus, insultat illi, infirmum illum testificans, quia de ore ejus ereptus est; quia quod cupivit, implere non potuit. Igitur Dei auxiliis morti se ereptum gratulatur, et de providentia Dei tam securus est, ut de futuris tentationibus liberari se credat: et non solum liberari ad praesens, verum etiam salvum se futurum in die judicii, et regnaturum cum DSaluta Priscillam, et Aquilam, et Onesiphori domum. Erastus remansit Corinthi. Trophimum autem reliqui infirmum Mileti. Sollicitus esto ante hiemem venire. »
Abbreviated transcription (Latin):
tet᷑ : Pressuras & tribulationes sibi in lattos. defensi¬
onẽ suam nuncupat: Pasño em̃ xp̃iams uita est:
& ꝑsccutio dfensio Pres suras orp̃ inlattis ꝓiustitia:
nt̃ ipsa ergo initia illatȩ ep̃s. pressurȩ derelictũ se
conqueritur : & qunia scit hacic esse consuetudi
is munitũ se dic̃ & auctũ uirtute: it p̃dica¬
tionẽ impleret inom̃ib gentib: Idcirco
ignosci petit eis aquib dereclictus est in ne¬
cesstitite : ut bene acceptꝰ adõ uindictam
non querat: Haec enĩ causa amplius ad uitu s ẽ redit
se adõ quẽ derelictꝰ est ab ominib & liberatussi

Expanded text:
tetur. » Pressuram, et tribulationes sibi illatas, defensitetur. » Pressuram, et tribulationes sibi illatas, defensionem suam nuncupat. Passio enim Christianis vita est, et persecutio defensio. Pressura enim illata pro justitia  perfidos. Inter ipsa ergo initia illatae pressurae derelictum se conqueritur; et quia scit hanc esse consuetudinis munitum se dicit, et auctum virtute, ut praedicationem impleret in omnibus gentibus; idcirco ignosci petit eis, a quibus derelictus est in necessitate, ut bene acceptus a Deo, vindictam non quaerat. Hac enim causa amplius adjutum se credit a Deo, quia derelictus est ab hominibus. « Et liberatus
Abbreviated transcription (Latin):
mma de apud carpũ uemens acfferꝰ libros iina¬
xine aute menbranas: Apłs natura uideus fun
& nequi quã habuit ałlieum
Unde ergo illi penulam : sed quna erat atarso quos
consitit in soticititẽ romainoꝵ receptos. ut decet̃ os
ciues appellarent᷑ romani. ĩ derco necesse est cos
et curiã hab̾e in quã more romanoꝵ pemilati
conuemant: Quicũq enĩ illo tẽpore cummunerib:
obinam exissent romams imnuitate ꝑpetua
donati : ques romani & fr̃s eoꝵ nuncupatuir
Teste eodẽ apło: Potest ergo fieri ut si non suã.
qrna totii selegi dederat patrissin haberet
Et qrna stillaces tempore ꝓba it᷑ ãmbo ab eo reces¬
serunt. Hic arit̃ erarius quii audatior erat in
malis sic ab eo recesstt ut & contra dictor uerboꝵ
eiꝰ eisteret : Qui ergo apło ausus crat contradi¬
cere : non inmerito erntandũ hunc ad monet: dĩta¬
cio istũ admittens: In primamea defensione nemo
michi ad finit : sed om̃s me dereliquer: non illis in pri¬

Expanded text:
pum, veniens affer, et libros, maxime autem membranas. » Apostolus natura Judaeus fuit, et nec quidquam habuit alienum. Unde ergo illi penula? Sed quia erat a Tarso, quos constat in societatem Romanorum receptos, ut de caetero cives appellarentur Romani, idcirco necesse est eos et curiam habere, in qua more Romanorum penulati conveniant. Quicunque enim illo tempore cum muneribus obviam exissent Romanis, immunitate perpetua donati, cives Romani, et fratres eorum nuncupabantur, teste eodem Apostolo. Potest ergo fieri, ut si non suam, quia totum se legi dederat, patris sui haberet et quia fallaces tempore probabantur, ambo ab eo recesserunt. Hic autem aerarius, qui audacior erat in malis, sic ab eo recessit, ut et contradictor verborum ejus existeret. Qui ergo Apostolo ausus erat contradicere, non immerito evitandum hunc admonet, Dei judicio istum dimittens. « In prima mea defensione nemo mihi adfuit; sed omnes me dereliquerunt. Non illis impu
Abbreviated transcription (Latin):
rius psalmi dicere. Ait enul: Ex tu dñe
in principio terram fundasti : &opera
manuũ tuarũ sunt celi: Cũ dicit in prin¬
cipio terrã tu fundasti dñe: ostendit qđ
a sanis mentibus non potest abnegare
quia creator &creaturas suafsine aliquo
initio cognoscitur extitisse: ftoꝑa mi¬
nuum tuarum sunt caeli: Flicmanui
uirtutẽ iussionis dei accipere debemus:

Expanded text:
rius psalmi dicere; ait enim: Et tu, Domine, in principio terram fundasti, et opera manuum tuarum sunt coeli. Cum dicit: In principio terram tu fundasti, Domine, ostendit quod a sanis mentibus non potest abnegari, quia creator ante creaturas suas, sine aliquo initio, cognoscitur exstitisse. Et opera manuum tuarum sunt coeli. Hic manum virtutem jussionis Dei deb
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑ factꝰ. ẽ. nos aut̃ ut nob ꝓficiat. Etconsi.¬
liuĩ in hoc do. Hoc enĩ uob̾ utile .ẽ. qͥñ tantũ facerȩ
sed &ił le coepistis ab anno pͥore. Hunc gͦa& fa.
cere consimite. Ut quẽ ad modũ ꝓpͥta .ẽ. uolun¬
tas inuob uł le: ita sit & ꝑficiendi ex eo qͣhabetis.
Hoc dic̃ ut uoluntas illoꝵ in oꝑe appareat si
uera .ẽ. scđm uires ut tantũ d& quantũ potest

Expanded text:
pauper factus est, nos autem, ut nobis proficiat. Et consilium in hoc do; hoc enim vobis utile est, qui non tantum facere, sed et velle coepistis ab anno priore: nunc ergo etiam facere consummate; ut quemadmodum prompta est voluntas in vobis velle, ita sit et perficiendi ex eo quod habetis. Hoc dicit, ut voluntas illorum in opere appareat, si vera est, secundum vires; ut tantum det, quantum potest
Abbreviated transcription (Latin):
scõs. Iã si plicit᷑ & deuoto animo obtuł se illos
ministeriũ qđ ultra uires illorũ erat p̃dicat:
ut cũ lacrimis de p̃cantes offerent. u ituł sic co¬
gerent accipi asẽ qđ accipiendũ ñ uidebat᷑.
qͥi pluserat quã poterat eorũ substantia : ne
forte eis postea egestas boni oꝑis penitentia
suader&. Sed qͥa tales ostender̃ ut puro animo
iã p̃sentia pꝰponentes. futuris se ꝓmissionib:
confidentia fidei confirmarent : accipi
primũ deder̃ dõ. Deinde nob̵ ꝓuoluntate
dĩ. Id cireo inqͥt abhis accipi debuit : qͥa pͥns
eñ dantes errores pristinos & uitȩ uitia
timer& cui offerebat᷑ acciꝑe : qͥa nũtiq hoc
animo offerebant ut redim̃tes p̃positos suos
uitia eoꝵ paterent᷑ nec arguerent quia

Expanded text:
illos ministerium, quod ultra vires eorum erat, praedicat; ut cum lacrymis deprecantes offerrent, ut vel sic cogerent accipi a se, quod accipiendum non videbatur: quia plus erat, quam poterat eorum substantia; ne forte eis postea egestas boni operis poenitentiam suaderet. Sed quia tales se ostenderunt, ut puro animo jam praesentia postponentes, futuris se promissionibus confidentia fidei confirmarent, accipi primum dederunt Deo, deinde nobis per voluntatem Dei. Idcirco, inquit, ab his accipi debuit; quia prius emendantes errores pristinos et vitae vitiatimeret, cui offerebatur, accipere; quia non utique hoc animo offerebant, ut redimentes praepositos suos, vitia eorum paterentur, nec arguerent; quia
Abbreviated transcription (Latin):
munera exceant oculos. & eil a uetoritatis in¬
dinant. Dantes ergo se deo . duĩ emendantui¬
tia: Dcinde frĩb: dũ offersũptus÷ contris¬
tari non debuer̃. qͥ ante ꝓpe quã incipent
ꝑfecti eẽ uoluer. Horũ igitur exemplo
inuitat chorinthiossut ea quȩ coeꝑant ac ex¬
ortatione acti m̃te sedula consũmarent Ata
ut rogemꝰ titũ ut quẽ ad modũ coepit: ita con¬
sũ m& inuosetiã grãm istã. Qm̃ titiad fectum
sincerũ sciebat circa istos. fec non hos oboedi¬
entesei. id circo ꝑ ipsũ &iã ad hoc opꝰ excitari
illos faciliꝰ possẽ significat ut quomͦ incetiris
reb exhortationis suȩ habuit fructũ ineis.
hab̵ & etiã in hac grã. ut administeriũ sc̃orum
ꝓmptos eos facer& it qͥa ic̃ uitia em̃ dabanti
huiꝰ largitatis fructũ habent. Iiuenĩ ad hoc
dant ne arguane: innullũ fructũ hiuꝰrei
habebant: Vos aut quẽ ad modũ in omib:
habundetis fide &ser mo & scientia. & om̃i sõb

Expanded text:
munera excaecant oculos, et vim auctoritatis inclinant. Dantes ergo se Deo, dum emendant vitia: deinde fratribus, dum offerunt sumptus; contristari debuerunt, qui ante prope quam inciperent, perfecti esse voluerunt. Horum igitur exemplo invitat Corinthios, ut ea quae coeperant, hac exhortatione aucti, mente sedula consummarent. Ita ut rogaremus Titum, quod quemadmodum coepit, ita consumet in vos etiam gratiam istam. Quoniam Titi affectum sciebat sincerum circa istos, nec non hos obedientes ei; idcirco per ipsum etiam ad hoc opus exhortari illos facilius posse significat; ut quomodo in caeteris rebus exhortationis suae habuit fructum in eis, haberet etiam in hac gratia; ut ad ministerium sanctorum promptos eos faceret: ut quia jam vitia emendabant, hujus largitatis fructum haberent. Qui enim ad hoc dant, ne arguantur, nullum fructum hujus rei habebunt. 191 Vos autem quemadmodum in omnibus abundatis fide, et sermone, et sci
Abbreviated transcription (Latin):
miretꝰ᷑ apłm qui feritatẽ moꝵ mansuetabat. siccẽ cõmotum
Progulictharũ enĩ sulute indignatur aduersusinimicosdisciplino
xp̃ĩanȩ. Indignatioem̃ hac ostendit non loue peccatũ esse:
post acceptũ fidẽ conuertiadlegem: Nont̃i firmũ & uerũ
audiridecelis appareret contrahec p̃dicans. sciretꝰ esse
contrariũ : & habominatio haberetur: Siergo apłos xp̃i

Expanded text:
miretur Apostolum, qui feritatem morum mansuetabat, sic esse commotum. Pro Galatarum enim salute indignatur adversus inimicos disciplinae Christianae. Indignatio enim haec ostendit, non leve peccatum esse, post acceptam fidem converti ad legem. Nam tam firmum et verum audiri, de coelis appareret contra haec praedicans, sciretur esse contrarium, et ut abominatio haberetur. Si ergo apos
Abbreviated transcription (Latin):
sub iunx̃. Uicit amor patria laudũq mmensa cupido.
tarquinii mutuo ꝑcussus suꝑ uiuere non potuit. eiq potius
ipse tarquinius suꝑuixit. Collatni collegae uidet̾ in no¬
centia uindicatit. qui bonus cuus hoc tarqͥnio pulso passus
ẽ. qđ tyrannus ipse tarquinius : Hã &idembrutꝰ c̃sangui¬
neus tarquinii fuisse ꝑhibet᷑: sed collatinũ uidelic& simi¬
litudo nominis p̃ssit: quia etiã tarquinius uocabatur
Mutare engoᷤ ñ patriã cogeret᷑: Postremo ineiꝰ nomine hoc
uocabulũ minus eẽt: lucius conlatinus tantũ mͦ uocaret᷑.
Sed ideo non amisit quod sine ullo detrim̃to poss& amit tere:
ut & honore primꝰ consul. & ciuitate bonus ciuifs carere iu¬
beret᷑. Etiamne ista ẽ głt iunii bruti. detestanda inquitas.
& ihilo ut ilis rei publica : Etiã ne adhanc ꝑpetrandã uicit
amor patrae laudũq immensa cupido: lam expulso itaq

Expanded text:
subiungit: Vincit amor patriae laudumque inmensa cupido. subiungit: Vincit amor patriae laudumque inmensa cupido. Tarquinii mutuo percussus supervivere non potuit, eique potius ipse Tarquinius supervixit, Collatini collegae videtur innocentia vindicata, qui bonus civis hoc Tarquinio pulso passus est quod tyrannus ipse Tarquinius? Nam et idem Brutus consanguineus Tarquinii fuisse perhibetur. Sed Collatinum videlicet similitudo nominis pressit, quia etiam Tarquinius vocabatur. Mutare ergo nomen, non patriam cogeretur: postremo in ejus nomine hoc vocabulum minus esset, L. Collatinus tantummodo vocaretur. Sed ideo non amisit quut et honore primus consul et ciuitate bonus ciuis carere iuberetur. Etiamne ista est gloria, Iunii Bruti detestanda iniquitas et nihilo utilis rei publicae? Etiamne ad hanc perpetrandam \'uicit amor patriae laudumque inmensa cupido? Iam expulso utique
Abbreviated transcription (Latin):
dicit atuo & modesto iure gestã rẽ publicã: metu p̃mente
nsuadente iusticia: In quo breuissimo tẽpore quã funestus
ille annus fuit. qͦ pͥmi consules creatis̃ expulsa regia po¬
testate: annũ quippe suũ ñ cõpleuer̃. Nã iunius brutus.
exhonoratũ eiecit urbe collegã  luciũ tarqͥniũ collatinũ.
Peinde mox mñbello ipse cecidit. mutuis cũ hoste uulnerib:
occisis a seipso pͥmitꝰ filiis siuis &uxoris suȩ fr̃ib qđ cos pr̃o¬
restituendo tarqͥnio coniurasse cognouerat Iuod faccum
uirgilius pꝰet quã laudabilit cõmemorauit: continuo dem̃ter
exhorruit. Cũ enĩ dixiss& Natosq pat̃ noua bella mouentes
adpoenã pulchrt ꝓlibtate uocauit: mox deinde exclamauit¬
& ait. Infelixut cũq: ferent ea facca minores. Quomodo lib&
inquit ea factt posteri ferant idest p̃ferant & extollant. qͥ
filios occidit infelix ẽ: &tãquã ad consolandũ infelicem.

Expanded text:
dicit aequo et modesto iure gestam rem publicam metu premente, dicit aequo et modesto iure gestam rem publicam metu premente, non persuadente iustitia. In quo breuissimo tempore quam funestus ille annus fuit, quo primi consules creati sunt expulsa regia potestate! Annum quippe suum non conpleuerunt. Nam Iunius Brutus exhonoratum eiecit Urbe collegam Lucium Tarquinium Collatinum; deinde mox ipse in bello cecidit mutuis cum hoste uulneribus, occisis a se ipso primitus filiis suis et uxoris suae fratribus, quorestituendo Tarquinio coniurasse cognouerat. Quod factum Vergilius postea quam laudabiliter commemorauit, continuo clementer exhorruit. Cum enim dixisset: Natosque pater noua bella monentes Ad poenam pulchra pro libertate uocabit, mox deinde exclamauit et ait: Infelix, utcumque ferent ea facta minores. Quomodolibet, inquit, ea facta posteri ferant, id est praeferant et extollant, qui filios occidit, infelix est. Et tamquam ad consolandum infelicem
Abbreviated transcription (Latin):
red dider̃ nec discessere adicis arisq relictis dii: nisi forte
quispiã sic defendat istos dios ut dicat eos ideo mansisse
romae quo possent romanos magis punire supplicus quã
beneficiis adiuuare. seducentes eos uanis uictoriis & bellis
grauissimis conterentes. Hat fuit romanoꝵ uita sub regib¬
laudabili tẽpore illius rei publica: usq ad expulsionem
cum illae om̃s uictoria tã multo sanguine & tantis emtȩ
calamitatib uix illud imꝑiũ intra .axx. ab urbe milit di¬
latauerint. quantũ spatiũ absic ut saltẽ alicuius getula
ciuitatis nunc territorio cõparet᷑. Huic tẽpori adiciamꝰ¬
etiã tẽpus illud. quousq dicit salustius aequo & modesto
iure agitatũ. dũ metus atarquinio & bellũ graue cũ etru¬
rit positũ ẽ. Iuamdiu enĩ etrusci tarqͥnio redire in regnũ
conanti opitulatis: graui bello rome concussa ẽ: ideo

Expanded text:
reddiderunt. Nec « discessere adytis arisque relictis dii. » Nisi forte reddiderunt. Nec « discessere adytis arisque relictis dii. » Nisi forte quispiam sic defendat istos deos, ut dicat eos ideo mansisse Romae, quo possent Romanos magis punire suppliciis, quam beneficiis adjuvare, seducentes eos vanis victoriis et bellis gravissimis conterentes. Haec fuit Romanolaudabili tempore illius rei publicae usque ad expulsionem cum illae omnes uictoriae tam multo sanguine et tantis emtae calamitatibus uix illud imperium intra uiginti ab Urbe milia dilatauerint; quantum spatium absit ut saltem alicuius Getulae ciuitatis nunc territorio conparetur. CAPUT XVImodesto iure agitatum, dum metus a Tarquinio et bellum graue cum Etruria positum est. Quamdiu enim Etrusci Tarquinio in regnum redire conanti opitulati sunt, graui bello Roma concussa est. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
bat: nescimꝰ quid facer&. si adeiꝰ noticiã flagicium
filii deferret᷑: & tam̃ inexplorato iudicio eiꝰ & mexꝑto
ei popłs ademit imꝑiũ : & recepto exercitu aquo deseri
iussus ẽ clausis de inde portis ñ sinunt intrare redeuntẽ.
Atille pͦ bella grauissume quib eosdẽ roma nos con
citatqͥs finitimis attriuit. pꝰ ea quã desertus auris quoꝵ
fidebat auxilio regnũ recipere ñ eualuit: inopi do
quietus habut &cũ utore consenuit. obtabiliore fortassis
exitu quã socr eiꝰ generi sui facinore nec ignorante filict sic̃
ꝑhibet᷑ extinctus. Nec tam̃ istũ tarqͥniũ romani cruddem
aut scleratũ sed suꝑbũ appellauer̃ : fortasse regios eiꝰ fastus
alia suꝑbit ñ ferentes. Nam scelus occisi abeo socerroptimi
regis sui usq adeo contẽserunt. ut eũ regẽ facerent suũ ulbi
miror sinon sedere grauiore mercedẽ tantã tanto scelere

Expanded text:
bat: nescimus quid faceret, si ad eius notitiam flagitium bat: nescimus quid faceret, si ad eius notitiam flagitium filii deferretur; et tamen inexplorato iudicio eius et inexperto ei populus ademit imperium et recepto exercitu, a quo deseri iussus est, clausis deinde portis non siuit intrare redeuntem. At ille post bella grauissima, quibus eosdem Rcitatis finitimis attrivit, posteaquam desertus ab eis quorum fidebat auxilio, regnum recipere non evaluit, in oppido am quietus habuit, et cum uxore consenuit, optabiliore fortassis exitu, quam socer ejus generi sui facinore, nec ignorante filia, sicut perhibetur, exstinctus. Nec tamen istum Tarquinium Romani crudelem aut sceleratum, sed superbum appellaverunt, fortassis regios ejus fastus alia superbia non ferentes. Nam scelus occisi ab eo soceri optimi regis sui usque adeo contempserunt, ut eum regem suum facerent: ubi miror si non scelere graviore mercedem tantam tanto sceleri
Abbreviated transcription (Latin):
querent. adulterio paridis fuisse cõmotos: Sed in suꝑ
int̃fecto ase socero tarqͥnus ipse successit. Hunc illi
du nefariũ parricdã. soceri int̃fectione regnantem.
insuꝑ multis bellis uictorusq gloriantẽ & demanu¬
biis capitoliũ fabricantẽ. ñ abscedentes sed p̃sentes
manentesq uider̃: & regẽ suũ iouẽ in illo altis simo
tẽplo hoc ẽ. inoꝑe parricidae sibi p̃sidere atq
regnare ꝑpessi sunt. Neq enĩ adhuc in nocens capi¬
toliũ instrux̃. & pꝰea malis meritis urbe pulsus est:
sed ad ipsũ regnũ in quo capitoliũ fabricars immanis.¬
simi scleris ꝑpetratione ꝑuenit. Iuod uͦ eũ regno
romani pꝰet depuler̃ ac seduser̃ menib cuitatis:
non ipsius delucretiȩ sttipro sed fili percatũ fuit.
illo ñ solũ nesciente sedetiã absente cõmissũ. Ardeã
cuuitatẽ tunc oppugnabat ꝓspło romano bellũ gere¬

Expanded text:
querent, adulterio Paridis fuisse commotos; sed insuper querent, adulterio Paridis fuisse commotos; sed insuper interfecto a se socero Tarquinius ipse successit. Hunc illi di nefarium parricidam soceri interfectione regnantem, insuper multis bellis uictoriisque gloriantem et de manubiis Capitolium fabricantem non abscedentes, sed praesentes manentesque uiderunt et regem suum louem in illo altissimo templo, hoc est in opere parricidae, sibi praesidere adque regnare perpessi sunt. Neque enim adhuc innocens Capitolium struxit et postea malis meritis Urbe pulsus est. sed ad ipsum regnum, in quo Capitolium fabricaret, inmanissimi sceleris perpetratione peruenit. Quod uero eum regno Romani postea depulerunt ac secluserunt moenibus ciuitatis, non ipsius de Lucretiae stupro, sed filii peccatum fuit illo non solum nesciente, sed etiam absente commissum. Ardeam ciuitatem tunc obpugnabat, pro populo Romano bellum gere
Abbreviated transcription (Latin):
famaq sustulimꝰ: Ut non uere faccũ sed ꝓpt̃ meritit
uirtutis eiꝰ beniuole iactatũ diffamatũq monstrar&
In ortensio uͦ dialogo. cũ desolis canonicis defeccionib
loqueret᷑. ut easdẽ inquit tenebras efficiat. quas effec̃
minteritu romuli. qui obscuratione solis ẽ. factus
Certe hic minime timuit hominis interitũ dicere :
quit disputator magis quã laudator fuit. Cateri
maro qui morbo incerier: quã horrendos exicus
hȩbuer̃. Tullus ut dixi hostibꝰ uictor & euersor
alba: cũcoct domo suc fulmine conere matus ẽ.
Priscus tarqͥnius. ꝑsui decessoris filios int̾emtus est.
Seruius tullius. generi sui tarqͥnii suꝑbi qͥei successit
in regnũ nefario scelere occisus ẽ: Nec discessere
aditis arisq relictis dii. tanto in optimũ illius popli
regẽ parricidio ꝑpetrato. quos dieunt ut hoc miserȩ
troiae facerent. eãq gretis diruendã exurendãq relin¬

Expanded text:
famaque sustulimus\', ut non uere factum, sed propter merita famaque sustulimus\', ut non uere factum, sed propter merita uirtutis eius beniuole iactatum diffamatumque monstraret. In Hortensio uero dialogo cum de solis canonicis defectionibus loqueretur: Ut easdem, inquit, tenebras efficiat, quas effecit interitu Romuli, qui obscuratione solis est factus\'. Certe hic minime timuit hominis interitum dicere, quia disputator magis quam laudator fuit. Ceteri io et Anco Marcio, qui morbo interierunt, quam horrendos exitus habuerunt! Tullus, ut dixi, Hostilius, uictor et euersor Albae, cum tota domo sua fulmine concrematus est. Priscus Tarquinius per sui decessoris filios interemtus est. Seruius Tullius generi sui Tarquinii Superbi, qui ei successit in regnum, nefario scelere occisus est. Nec \'discessere adytis arisque relictis di tanto in optimum illius populi regem parricidio perpetrato, quos dicunt, ut hoc miserae Troiae facerent eamque Graecis diruendam exurendamque relin
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. inquit consecutus ut cũ subito sole obscurato non
cõparuiss&. deoꝵ innumero collocatus putaretur.
quã opinionẽ nemo uiquã mortalis ase qui potuit
sine eximit uirtutis głat. Quod aut̃ dicit eũ subito
non cõparuis se. ꝓfecco ibi intelligit᷑ aut uiolentia
tẽpestatis. aut cedis facinorisq secretum. Nam & alni
scriptores eoꝵ defectioni addunt solis etiã subitã
tẽpestatẽ: quȩ profecco aut occasionẽ sceleri
p̃buit. aut romulũ ipset consumsit. Detullo
quippe etiã hostilio qͥ t̃cius aromulo rex fuit. quia
& ipse fulmine absumtus ẽ. Dicit incisdem libris
idem cicero. ꝓpt̃ta & istum noncreditũ indeos retep¬
tum tali morte. quia fortasse quod erat in romulo
ꝓbatũ idest ꝑsuasum. romani uulgare noluerunt.
id est uile facere sihoc & alteri facile tribueretur
Dicit etiã aꝑte in inuectiuis. Illũ quihanc urbem con¬
didit romulũ. ad deos immortales beniuolentit

Expanded text:
est, inquit, consecutus, ut, cum subito sole obscurato non est, inquit, consecutus, ut, cum subito sole obscurato non conparuisset, deorum in numero conlocatus putaretur, quam opinionem nemo umquam mortalis assequi potuit sine eximia uirtutis gloria\'. Quod autem dicit eum subito non conparuisse, profecto ibi intellegitur aut uiolentia tempestatis aut caedis facinorisque secretum; nam et alii scriptores eorum defectioni solis addunt etiam subitam tempestatem, quae profecto aut occasionem sceleri praebuit aut Romulum ipsa consumsit. De Tullo quippe etiam Hostilio, qui tertius a Romulo rex fuit, quia et ipse fulmine absumtus est, dicit in eisdem libris idem Cicero, propterea et istum non creditum in deos receptum tali morte, quia fortasse quod erat in Romulo probatum, id est persuasum, Romani uulgare noluerunt, id est uile facere, si hoc et alteri facile tribueretur. Dicit etiam aperte in inuectiuis: <Illum, qui hanc urbem condidit, Romulum ad deos inmortales beniuolentia
Abbreviated transcription (Latin):
dicer&. eumq ꝑse popło mandasse romano ut inter
numine coleret᷑. eoq modo popłm qui contra senatũ
intumescere coeꝑat repressum atq sedatum. Acciderat
enĩ & solis defectio: quã cerat ratione sui cursus effectã
imꝑitt nesciens imnultitudo. meritis romuli tribuebat:
Quasi uero siluetus ille solis fuiss& non magis ideo credi
deber& occisus. ipsumq scelus auersione etiã diurni
luminis indicatũ : sicut reuera factum ẽ. cũ dñs cruci¬
fixus ẽ. crudelitate atq impietate iudaoꝵ: Quam
solis obscurationẽ non excanonico siderũ cursu acci¬
disse satis ostendit. quo d tunc erat paschat iudaoꝵ.
Namplenat lun sollemnit̃ agit᷑. Regularis autem
solis defectio. non nisi lunae fine contingit. Satis &
cicero illam int̃deos romuli receptionẽ putatã magis
significat eẽ. quã factam: quando & laudans cum
in libris de republicat scipionisq sermone. tantũ

Expanded text:
diceret eumque per se populo mandasse Romano, ut inter diceret eumque per se populo mandasse Romano, ut inter numina coleretur, eoque modo populum, qui contra senatum intumescere coeperat, repressum adque sedatum. Acciderat enim et solis defectio, quam certa ratione sui cursus effectam inperita nesciens multitudo meritis Romuli tribuebat. Quasi uero si luctus ille solis fuisset, non magis ideo credi deberet occisus ipsumque scelus auersione etiam diurni luminis indicatum; sicut re uera factum est, cum Dominus crucifixus est crudelitate adque inpietate Iudaeorum. Quam solis obscurationem non ex canonico sideruin cursu accidisse satis ostendit, quod tunc erat pascha Iudaeorum; nam plena luna sollemniter agitur, regularis autem solis defectio non nisi lunae fine contingit. Satis et Cicero illam inter deos Romuli receptionem putatam magis significat esse quam factam, quando et laudans eum in libris de re publica Scipionisque sermone: \'Tantum
Abbreviated transcription (Latin):
una ciuitas fier&: esto: ita factũ sit. urbs tam̃ illet
ascanii regnũ. & tertiũ domiciliũ troianoꝵ deorũ :
ab urbe filia mat̾ euersa t̃. Ut aut̃ belli reliquiae ex
duob popłis unũ facerent. miscrabile coagulũ multus
ante fusus utriusq sangiuis fuit. Quidiam singnlatim
dicant subcȩteris regib toties eadẽ bellit renouata
qua uictoriis finitet uidebant᷑. & tantis stragib iterũ iterũq
confectt. iterũ iterũq pꝰ fȩdus & pacẽ int̃ generos &
soceros & eoꝵ stirpẽ posterosq repecitat : Non paruũ
indiciũ calamitatis huiꝰ fuit. quod portas belli nul¬
lus clausit illoꝵ. Nullus ergo illoꝵ sub totdus p̃sidib
inpace regnauit: Ipsoꝵ aut̃ regũ qui exitꝰ fuerunt:
de romulo uiderit adulatio fabulosc. qua ꝑhibetur
receptus incaelũ uiderint quidã scriptores eoꝵ quieũ
ꝓpt̃ ferocitatẽ asenatu discerpcũ et̃ dixer̃. suborna¬
tũq nescio quẽ iulium proculũ qui cũ sibi apparuisse

Expanded text:
una ciuitas fieret. Esto, ita factum sit; urbs tamen ilia, Ascanii regnum et tertium domicilium Troianorum deorum, ab urbe filia mater euersa est; ut autem belli reliquiae ex duobus populis unum facerent, miserabile coagulum multus ante fusus utriusque sanguis fuit. Quid iam singillatim dicam sub ceteris regibus totiens eadem bella renouata, quae uictoriis finita uidebantur, et tantis stragibus iterum iterumque confecta, iterum iterumque post foedus et pacem intesoceros et eorum stirpem posterosque repetita? Non parvum indicium calamitatis hujus fuit, quod portas belli nullus clausit illorum. Nullus ergo illorum sub tot diis praesidibus erit. Ipsorum autem regum qui exitus fuerunt? De Romulo uiderit adulatio fabulosa, qua perhibetur receptus in caelum; uiderint quidam scriptores eorum, qui eum propter ferocitatem a senatu discerptum esse dixerunt subornatumque nescio quem Iulium Proculum, qui eum sibi apparuisse
Abbreviated transcription (Latin):
romã ꝑducer&, Pericł inficais fribus, łalsi fr̃is
hi sint. de quibus diat ad glathas Propt sibintro¬
partim xp̃ianierant partim iudorꝰ Inneutro ꝑ¬
fecti: qui x eo legisapło mudiam excitabunł
cidere Futꝰ ergo x pianꝰ est: qui emuilatione logis
ꝑsequit᷑ xpĩamuim: Hic est falsus fr̃: Sieñ tantũ
uidei erant h : & ꝓpt̃ uidais mũ fr̃s cos falsos appe
labore & molestia: Verũ est. quia potest et̃. labo
si ne molestia Sed hic ideo addit & molestiam :¬
ut laborem ipsum exitiosumostender& : Inuigilus
mulas: Multe fuer̃ eiꝰ uigiliȩ sedaliae uo¬
luntariȩ. aliae ex necessitate : In p̃ssura erum
positꝰ. necesse erat ut uigilarit deiquerens auxi¬
lium non solũ diebus sed & noctibus docer&
frequent̃ uidȩis ꝑ sequentibus necesse erat ut

Expanded text:
Romam perduceret. Periculis in fictis fratribus. Falsi fratres ii sunt, de quibus dicit ad Galatas: Propter subintropartim christiani erant, partim Judaei, in neutro perfecti, qui zelo Legis Apostolo invidiam excitabant,cidere. Fictus ergo christianus est, qui aemulatione Legis persequitur christianum: et hic est falsus frater. Si enim tantum Judaei erant hi, et propter Judaismum fratres eos falsos appellabore et molestia. Verum est quia potest esse labor sine molestia: sed hic ideo addidit: Et molestia, ut laborem 203 ipsum exitiosum ostenderet. In vigiliis multis. Multae fuerunt ejus vigiliae: sed aliae voluntariae, alterae ex necessitate; in pressura enim positus, necesse erat, ut vigilaret Dei quaerens auxilium: et non solum diebus, sed et noctibus doceret, frequenter a Judaeis persequentibus, necesse erat ut
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o indere uteũ dũo om̃s uenqi ant ad prelum & quos
occiderait uideat uiuos: Qua sic̃ dño stomulate sunt
nubes itet & his qͦs frssuos dignatus. ẽ appellare: Et sicsem ꝑ
porẽ ut egresse. anrima mmou m̃to reddat᷑: Cũ enĩ collam¬
t᷑ morient᷑ ut ꝑueni entes addnm presentia dñi recipi¬
consola st mueẽ iub& eos qͥ adhuc more gentili caroꝵ

Expanded text:
in aera; ut cum Domino omnes veniant ad praelium, et quos occiderat, videat vivos; quia sicut Domino famulatae sunt nubes, ita et his quos fratres suos dignatus est appellare. Et sic semper soporem, ut egressa anima in momento reddatur. Cum enim tollentur, morientur; ut pervenientes ad Dominum, praesentia Domini recipiconsolari se invicem jubet eos, qui adhuc more gentili charorum
Abbreviated transcription (Latin):
& silee quã supͣ memoraui. scandalũ ñpate¬
rent᷑. sed in exultatione m̃tis acciꝑent confi¬
dentes despe ꝓmissa ut ꝓbatosse horũ pass̃¬
onib: demonstrarent. Et qđ ꝓfunda pauꝑtas
illorũ habundaũ indiuitiis siplicitatis illoꝵ.
Notũ eoꝵ p̃dicat: qu̾ia cũ detenius sent substantiã
facultatũ. animꝰ eoꝵ diues inuentꝰ .ẽ. inmifterio
scõrũ. Ptira enĩ conscientia oꝑati s̃ ñ ut hominib
ilł sũ & ultra uires uoluntarui fuer̃ : Iuantũ dig¬
nũ fuit & dõ placitũ qͥuires illorũ sciit: infaculta¬
tib dederant ad ministeriũ & qͥt extoco corde

Expanded text:
 memoravi, scandalum non paterentur: sed in exsultatione mentis acciperent confidentes de spe promissa, ut probatos se horum passionibus demonstrarent. Et quod profunda paupertas illorum abundavit in divitiis simplicitatis eorum. Votum eorum praedicat, quia cum tenui essent substantia facultatum, animus ipsorum dives inventus est in ministerio sanctorum; pura enim conscientia operati sunt, non ut homiet supra vires voluntarii fuerunt. Quantum dignum fuit, et Deo placitum, qui vires illorum scivit, in facultatibus dederant, ad ministerium. Et quia ex toto corde
Abbreviated transcription (Latin):
nib & hesitationib: ut sitis in rep̃ hensibiles & simplices
sic̃ filii dĩ inmaculati. in medio nationis prauȩ & ꝑuersȩ
int̃ quos licetis sic̃ luminria inmũdo ũbũ uttȩ continentes¬
igłam mihi indie xp̃i : quia non inuacuũ cucurri nec
in irritũ laboraui. sed & sibisolor suo sacrifitiũ & minisceriũ
sidei ur̃ae: gaudeo & congritulor em̃alieo: In ipsum aut¬

Expanded text:
ne et haesitatione, ut sitis inreprehensibiles et simplices sicut filii Dei immaculati in medio nationis prauae et peruersae, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo. sic ubiquead gloriam mihi in die Christi; quia non in vacuum cucurri, nec in irritum laboravi. Sed etsi immolor super sacrificium et ministerium fidei vestrae, gaudeo et gratulor om
Abbreviated transcription (Latin):
deb̾e testat̾ : ut inuicẽ participes sint gqudi cõmunis.
& plebs & nagister idoneus Spero aut̃ in dño iru xp̃o.
timotheũ inbreni mattẽ aduos: ut eģo bono anmo sim. cer

Expanded text:
testatur; ut invicem participes sint gaudii communis testatur; ut invicem participes sint gaudii communis et plebs et magister idoneus. Spero autem in Domino Jesu Timotheum in brevi me mittere ad vos; ut et ego bono animo sim, cer
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ fructꝰ possit̾ habe commonex ut om̃a quȩ ael disciplinã
ꝑtinent xpianã : sinc hesitationibus faciant & murmurationib :
quia si neglegent̾ & indeuote aliquic agit̾. adeffectũ nor ꝑ¬
ut int̾ diffidentes tã dari apareait. uita. conũ satione morib
quẽ ad modũ sol&eluna int̾ stellas splendore sublimes sunt:
Sic̃ eñ stellae aparente sole obscurantꝰ: ita & muisti & infidi
p̃sentibus fidelibus aut iustis turpes defeament. deformati
uidentꝰ : ut gl̃a sit apłi inaduentũ filudĩ cuꝰ plantatio
tales edidit fructꝰ. Labor enĩ &refficatia eiꝰ tunc ꝓbabit᷑
non esse manis Idõq & si inmolor ait. suꝑ sacrificiũ &
ministeriũ fidei ur̃ae gaudeo Sienĩ op̃ssus fuerit aꝑfidis
cur eosaggregauerit: Siuę conspiratiani. gratulaadum sibi
significat Scit enĩ lffectũ hab̾e mortẽ suã Magna enĩ meftria
est: si patit᷑ur quus ꝓ eis. inquib ihil ꝓficit Quã obrẽ gaude

Expanded text:
monet ut omnia, quae ad disciplinam pertinent christianam, sine haesitationibus faciant et murmurationibus; quia si negligenter et indevote aliquid agitur, ad effectum non put inter diffidentes tam clari appareant vita, conversatione, moribus, quemadmodum sol et luna inter stellas splendore sublimes sunt. Sicut enim stellae, apparente sole, obscurantur; ita injusti et infidi praesentibus fidelibus et justis, turpes et deformati videntur; ut gloria sit Apostoli in adventu Filii Dei, cujus plantatio tales edidit fructus. Labor enim et efficacia ejus tunc probabitur non esse inanis. Itaque etsi immolor, ait, super sacrificium et ministerium fidei vestrae, gaudeo. Si enim oppressus fuerit a perfidis, cur eos aggregaverit suae conspirationi, gratulandum sibi significat; scit enim effectum habere mortem suam. Magna enim moestitia est, si patitur quis pro eis, in quibus nihil proficit. Quamobrem gaudere
Abbreviated transcription (Latin):
expediat Sed qͦmͦ licet qđ ꝓhibet᷑: autcerte si om̃ia
licent nichil potest dici ĩlicitũ. sed licet ñ tam̃ expe¬
dit: H ȩc susurrant potius quã asserunt aut uime¬
mores aut neglegẽtes: Diẽ enĩ iołis baptista adhero¬
dẽ: Non licet tͥ abere uteorẽ fr̃is tiui Sed forte iołs
ex ꝑs fuerit humani eloqͥi iispiratus piut̃o : qͥa si ho&

Expanded text:
expediat. Sed quomodo licet, quod prohibetur? Aut certe si omnia licent, nihil potest dici illicitum. Sed licet, non tamen expedit. Haec susurrant potius, quam asserunt, aut immemores aut negligentes. Dicit enim Joannes Baptista ad Herodem: Non licet tibi habere uxorem fratris tui . Sed forte Joannes expers fuerit humani eloquii, inspiratus in utero; quia si hoc
Abbreviated transcription (Latin):
sed chĩo nc̃ redit ad superioꝵẽ sensum. & diis
corpori Quid drĩs corpori.e sub audit᷑ imortt¬
lita tẽ resuscitato prestabit : corpus aut dicatum¬
dõ dono sp̃ĩtali remunerabit̃ merito ducis id ast

Expanded text:
sed Domino. Nunc redit ad superiorem sensum: Et Dominus sed Domino. Nunc redit ad superiorem sensum: Et Dominus corpori. Quid Dominus corpori? Subauditur immortalitatem resuscitato praestabit; corpus enim Deo dicatum, dono spiritali remunerabitur merito ducis, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ & lex continet naturalis non morsi qͥa multa
ꝓhibuit morses ꝓpt̃ duriciã cordis popłi mereduli
& ceruicosi: Tamen siad causam respiciaf aliud fu¬
Proponuit enĩ designans qud acturus ẽ post ea
Deniq statł ad superiaae sensũ breuit̃ uiterĩ recõm̃data
redit Hoc enĩ eo diaeit: qͥa licebat illi ab his sumptꝰ
accipere: sed qm̃ sciebat pseudo apłos oc casionẽ quȩ¬
rere aceiprendi noluit ab his accipere. ne causauen¬
tris. uigor euuangelice ueritatis torpesceret: sienĩ
ab ins acciꝑet qͦsintãtis uitiis arguebat: actoritatẽ
magisterũ concessam sibi adño inclinabat: Nonenĩ
potest constã t̃ argui: aqͦ accipit᷑: Maxime eũ idẽ
ꝓmptus ad dãdũsit ut sibi humiliet prepositũ: Onde
sat officiũ Esce uero destrutio tme erit: quãdo
steterit nati uitas łseudo apłi autẽ qui non utiq
religionis causa sed questus circuibait. per cãtib
amari. ẽẽ. nolebant: Corpus aut̃ ñ forni eationi

Expanded text:
quae et lex continet naturalis, non Moysis; quia multa prohibuit Moyses propter duritiam cordis populi increduli et cervicosi . Tamen si ad causam respicias, aliud fuproponit enim designans quid acturus esset postea. Denique statim ad superiorem sensum, breviter interim re commendata, redit; hoc enim ideo dixit, quia licebat illi ab his sumptus accipere. Sed quoniam sciebat pseudoapostolos occasionem quaerere accipiendi, noluit ab his accipere, ne causa ventris vigor evangelicae veritatis torpesceret. Si enim ab iis acciperet, quos in tantis vitiis arguebat, auctoritatem magisterii concessam sibi a Domino inclinabat; non enim potest constanter argui a quo accipitur: maxime cum ideo promptus ad dandum sit, ut sibi humiliet praepositum. Undesat officium: escae vero destructio tunc erit, quando steterit nativitas. Pseudoapostoli autem, qui non utique religionis causa, sed quaestus circumibant, peccantibus amari esse nolebant. Corpus autem non fornicationi,
Abbreviated transcription (Latin):
pax est delictosprut auditittis suȩ qđ mpossibile
est imple at desidertum semꝑ bibens & semꝑ sesatien
Honm merito gͦ sub uno nomineiutrũq malũ

Expanded text:
pax est delictorum, ut aviditatis suae, quod impossibile est, impleat desiderium, semper bibens et semper sitiens. Non immerito ergo sub uno nomine utrumque malu
Abbreviated transcription (Latin):
uina ut᷑ ab enitre conuertant᷑ aduerititẽ capiti
& auctorisuo copulati ꝑcartaat᷑s xũquo & sepul¬
tisunt inbaptismate. resurrexerunt aut̃ ꝑfidẽ dĩ
de quo credunt qđ exemplo xp̃oresuscitabie
illos exmortius Illic enĩ homo uetus deponitꝰ.
& nouus assumit: Peceatis morit᷑: ut uiuat iusti

Expanded text:
vina, ab errore convertantur ad veritatem, capiti vina, ab errore convertantur ad veritatem, capiti et auctori suo copulati per charitatem. Cum quo sepulti sunt in baptismate: resurrexerunt autem per fidem Dei, de quo credunt quod exemplo Christi resuscitabit illos ex mortuis. Illic enim homo vetus deponitur, et novus assumitur: peccatis moritur, ut vivat justi
Abbreviated transcription (Latin):
trix est nondi. quiun us est: Nec ach epm̃ seda xp̃o¬
abstrait in quo ꝑfectio diuimttitis est: Om̃ĩa enĩ
quȩ habet dedit p̃at̃ filio dũ illũ mnplentudiqis
genuit diumitaite cerporalit̃. Vt quia ipse capurt
est. creatura aut̃ eius corpris est quicquid pututꝰ
possẽ celestis creatura. hoc totũ plene pixp̃o. eẽ cre
dat᷑ ut nullus arbitret᷑ quẽ quam colendũ Quic¬
quid em̃ inaliquo magnũ putituerit. plus millo
inuenia. quia om̃s exipso ha bent sicut ex
captte menbra ipse aut̃ plenꝰeis est semꝑ: Et estis in
illo repleti qui est capud onñs principatꝰ & potestitus
Plus significat credentib dariquam potest: mele¬
ut iuibilis. habita ret insubsiantia iusibilis  in¬
corporeus in his quȩ insensibilia sunt : Audiant gͦ
illo sepulti ibaptismo in quo & sonul resurrexis
tiꝑfidẽ oꝑationis di : qui suscrtituit illũ exmor
triditionis humanȩ cultura: xpo iungunt᷑ corde

Expanded text:
trix est, non Dei, qui unus est, nec ad Christum, sed trix est, non Dei, qui unus est, nec ad Christum, sed trahit, in quo perfectio divinitatis est. Omnia enim quae habet Pater, dedit Filio, cum illum in plenitudinis genuit divinitate corporaliter; ut quia ipse caput est, creatura autem ejus corpus est, quidquid putatur posse coelestis creatura, hoc totum plene in Christo esse credatur; ut nullus arbitretur quemquam alium colendum. Quidquid enim in aliquo magnum putaverit, plus in illo inveniet; quia omnes ex ipso habent, sicut ex capite membra: ipse autem plenus est semper. Et estis in illo repleti, qui est caput omnis Principatus et Potestatis. Plus significat credentibus dari, quam potest in eleut invisibilis habitaret in substantia visibili, et incorporeus in iis quae sensibilia sunt. Audiant ergo cum illo sepulti in baptismo: in quo et simul surrexistis per fidem operationis Dei, qui suscitavit illum ex morttraditionis humanae cultura, Christo junguntur, corde
Abbreviated transcription (Latin):
rebis. Nichil tamuerũ estimans quã conspieitꝰ
& nitelligtur melem̃tas. Ꝙ qr quȩ ad presens
sunt & cermãtur oculis. suania & oblectti bilia
udent᷑. aliquantos seducunt. qui spiritedẽ
rationẽ despiciendam & deridendam prtant.
clesperatiorie futuri uimastris ad signantes car¬
naliratione obncteii: Negrauia credenda
fint sustolli posse incȩlosuł leuia uenire ad t̾ras.
Aut aliquid corporeum fagererũ amitione
generari . repugnantes potentiȩ acprudentiȩdĩ.
minib multet gestet ꝑmor̾isen quȩ bnimana ratio
cñe capit : Simili modo &mnorus libris facto
credi. Hanc gͦ traditionẽ uł pħi losophiam ftl¬
lacẽ & manẽ apellat. qinon apotentia dĩ or¬
dinatit est sed ab in becillittite ratiotinationil
hunanȩ quȩ potentiã di intra scuentiam suam
deuatit negalit̃ credat᷑ sticerẽ quam carnalis se
gontinet ratio: Qua singłis elementis dimaita¬
tis diuerfitur̃ deputant adcultura : ut obliger
animos imperitoꝵ nese ad b̃ uerũ extendant

Expanded text:
ihil tam verum aestimans, quam conspicitur et intelligitur in elementis. Et quia quae ad praesens sunt, et cernuntur oculis, suavia et oblectabilia videntur, aliquantos seducunt, qui spiritalem rationem despiciendam, et ridendam putant desperatione futuri, omnem vim astris assignantes carnali rationi obnoxii, ne gravia credenda sint sustolli posse in coelo, neve levia venire ad terras, aut aliquid corporeum sine rerum admistione generari, repugnantes potentiae ac providentiae Dei. minibus multa gesta per Moysen, quae humana ratio non capit: simili modo et in novis libris facta credi. Hanc ergo traditionem vel philosophiam fallacem et inanem appellat; quia non a potentia Dei ordinata est, sed ab imbecillitate ratiocinationis humanae, quae potentiam Dei intra scientcoarctat, ne aliter credatur facere, quam carnalis se continet ratio, qua singulis elementis divinitatis diversitatem deputant ad culturam, ut obligent animos imperitorum, ne se ad Deum verum extendant.
Abbreviated transcription (Latin):
Ohnloso phiam dic̃ terrena ꝑquam solent secluci
qui cupiunt prudentes uidicars inmundo : Hȩc ar¬
gum̃tis & subtilitite minuciarũ quortn dam
componit᷑ quasi phisicas inuestiguerit rationes
quȩ damhabens adniaxte quehor tam̃ta sint
bone uite uł docum̃ta. Aliquando dem̃ furis
necnon denumeris. aliquando deelem̃toꝵ
qualitatib & quantitaitib ordinattor. in cuiꝰ clis¬
prtationib qui meiderit uix & aro euadit

Expanded text:
hilosophiam dicit terrenam, per quam solent seduci qui cupiunt prudentes judicari in mundo. Haec argumentis et subtilitate minutiarum quorumdam componitur, quasi physicas investigaverit rationes, quaedam habens admista, quae hortamenta sint bonae vitae vel documenta: aliquando de mensuris, necnon de numeris, aliquando de elementorum qualitatibus et quantitatibus ordinata. In cujus disputationibus qui inciderit, vix, et raro evadet
Abbreviated transcription (Latin):
uituti slib iect ꝓudẽtes diẽ udicii ne& hossimus
in parati ꝑinpedim̃ ti neces sitatis presentis Mill:
incurrant qđ nos timemus: etiã alicitis gͦi tẽperare¬
uult fideles ut ñ solũ in nocẽtes. ed et głori osiuideat᷑:
concessa enĩ p̃terire. uirtutis est maxime. & ꝓhibita
non desidertre. non longe est: et qͥflent. taquã non

Expanded text:
dentes diem judicii; ne et nos simus imparati per impedimenta necessitatis praesentis, et illi incurrant, quod nos timemus. Etiam a licitis ergo vult temperare fideles; ut non solum innocentes, sed et gloriosi videantur: concessa enim praeterire virtutis est maximae; et prohibita non desiderare non longe est. Et qui flent, tamquam non
Abbreviated transcription (Latin):
ma & sangumẽ mustebe magna cura e&e piaon¬
dũ: & quia idõ morsi sepultura abscondrat ẽ.
ad uitorio demomort: tẽ plũ etlificauit: ai quo oꝑe¬
ingens multi tudo. laborauit. Quid tam fabulosũ:
Hereticũ hominẽ pose prima correptionẽ deuitaer.
sciens qđ puq sus est huiꝰ modi & delmquit. a semcͦ ipso
clampnatus Heretici in sunt qui ꝑuerbũ legis legem
inpugnant: Proprum eni sensum uerbis astruunt legis
re fallaciã sub nomine eiꝰ conponitiut quia res
mala ꝑsem& ipsegͣ accepttibilis esse non potest. beno
eusabiles sint. semel corripeopatuere. Fretuentius
em̃ coritpti excertita niores fiant i malo: Co gere
ꝑdituane i niladiꝵ : Idõ ront tendos ut negͥla genaiores
effecti sel ferte depereant: Cũ misero alt ar tͥe¬
mam aut tͥfła festuna acbne uenire nnchopolim. iba
enꝰ statui. Inemare Post epłam datcĩ. etiam ipstm
unidere urilt affectus eausa. &iit plenius illam firma¬
ret meccłi astica disciplna ⁊ ort̃om legisperitũ

Expanded text:
ma, et sanguinem mustelae magna cura expiandum : et quia ideo Moysis sepultura abscondita est, adjutorio daemoniorum templum aedificavit, in quo opeingens multitudo laboravit, quid tam fabulosum? Haereticum hominem post primam correptionem devita, sciens quod perversus est hujusmodi, et delinquit a semetipso damnatus. Haeretici hi sunt, qui per verba Legis Legem impugnant; proprium enim sensum verbis astruunt Legis,re, fallaciam sub nomine ejus componit; ut quia res mala per semetipsam acceptabilis esse non potest, bono excusabiles sint, semel corripi oportere dicit: frequentius enim correpti, exercitatiores fient in malo. Cogere aperditionem multorum: ideo dimittendos, ut negligentiores effecti, soli forte depereant. Cum misero ad te Artemam aut Tychicum, festina ad me venire Nicopolim: ibi enim statui hyemare. Post epistolam datam etiam ipsum videre vult affectus causa, et ut plenius illum firmaret in ecclesiastica disciplina. Zenam legisperitu
Abbreviated transcription (Latin):
Honori ficentiamergo & głam dõ patri inueri¬
tate ꝓnuntiat: cunius pietate ac ꝓiuidentia
xep̃s liberauit pec catores exmortt : Hoc pre¬
ceptũ conmendo tibi fili timotheȩ seđm
precedentes suꝑte ꝓphecias: ut milites millis
bonam miliciam. ha bens fidẽ & bonam consci¬
entiam: Quam qͥdam repellantes circam fi¬
de nauifra gaiuerunt: ex quib est hymeneus

Expanded text:
Honorificentiam ergo, et gloriam Deo Patri in veriHonorificentiam ergo, et gloriam Deo Patri in veritate pronuntiat, cujus pietate ac providentia Christus liberavit peccatores ex morte. Hoc praeceptum commendo tibi fili Timothee secundum precedentes in te prophetias: ut milites in illis bonam miliciam: habens fidem et bonam conscientiam. Quam quidam repellentes: circa fidem naufragaverunt: ex quibus e
Abbreviated transcription (Latin):
plũ ceterorum credentium ꝑsequentẽ se uoca¬
uit ad gram : ut ꝑ pacientiam suam & magnani¬
mitatẽ ineo ostenderet ceteris qͥ mimico tam bom¬
uolus extitit: qualis. cẽt futurus ad se decur-¬
rentibus Regi autẽ scłoꝵ inmortali muibili.¬
ꝑsonam ꝑtinent quẽ inmortalẽ. idõ solũ &muibi¬
lẽ appellat : quia omũs in morttlitas ab ipso est.
ut ipsq soli magis conpetat inueritate : Quia
quis quis in mortalis est: non alse hanc habet
sed ab illo. Simili modo &euangłie legit᷑ dicen¬
te cdnõ: quia nemo est inquĩabonus nii imus ds
At iterũ ipse dic: Bonus homo debonothes auro
ꝓfert bona: nemo tam̃ nisi unus ds̃ bonus est:
quia ipse fons bonatatis est : Ex quo ceter po¬
tantꝰ ut bonisint: Ipse est & iuisibilis solus. quia
anullo unꝗ uisss est: omia enĩ agit ꝑfilium :
Que ielcirco iuisum dicimus. ut licet alit̾ quam
est: apparusse tam̃ illũ significemas

Expanded text:
plum caeterorum credentium persequentem se vocaplum caeterorum credentium persequentem se vocavit ad gratiam; ut per patientiam suam et magnanimitatem in eo ostenderet caeteris, qui inimico tam benevolus exstiterit, qualis esset futurus ad se decurrentibus. Regi autem saeculorum immortali et ipersonam pertinent, quem immortalem ideo solum, et invisibilem appellat, quia omnis immortalitas ab ipso est, ut ipsi soli magis competat in veritate, quia quisque immortalis est, non a se hanc habet, sed ab illo. Simili modo et in Evangelio legitur, dicente Domino: Quia nemo est, inquit, bonus, nisi unus Deus . Et iterum ipse dicit: Bonus homo de bono thesauro profert bona . Nemo tamen, nisi unus Deus, bonus est, quia ipse fons bonitatis est, ex quo caeteri potantur, ut boni sint. Ipse est et invisibilis solus Deus, quia nulli unquam visus est. Omnia enim agit per Filium, quem idcirco visum dicimus, ut licet aliter quam est, apparuisse tamen illum significemus.