comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ita animus m̃s occidentalium ꝓuin¬
ciarum. & maxime urbis romȩ.
uastacione confusus ẽ. ut iuxta uul¬
gare ꝓuerbiũ. ꝓpͥum quoq ignora¬
rem uocabulũ: diuq tacui. sciens
tempus eẽ lacrimarũ: hoc autem
anno cum tres explicassem libros:
subitus impetus barbaroꝵ de qͥb
tuus dicit uirgiliꝰ. lateq uagan¬
tes bacchei. et scã scriptura de is¬
mael. contra faciẽ omĩum habitab.
cis. syrie p̃cucurrit. ad instar torren¬
tis cuncta secũ trahens: ut uix manꝰ
Quod si uxta inclytum oratorẽ silent
inter arma leges: quantomagis stu¬
dia scripturarum. quȩ et librorũ
multitudine & silentio ac librari¬
oꝵ sedulitate. quodq uł ꝓpͥũ ẽ. secu¬
ritate & ocio dictantium indigent:
Nuos itaq libros misi scẽ filiȩ mee fa¬
biole: quoꝵ exempla si uolueris ab
ipsa poteris mutuari: Yangustia
quippe temporis: alios describere ñ
potui: Quos cũ legeris. et uestibula

Expanded text:
ita animus meus occidentalium prouinita animus meus occidentalium prouinciarum et maxime urbis Romae uastatione confusus est, ut iuxta uulgare prouerbium proprium quoque ignorarem uocabulum, diuque tacui sciens tempus esse lacri- marum. hoc autem anno, cum tres explicassem libros, subitus lmpetus barbarorum, de quibus tuus dicit Uergilius: lateque uagantes Barcaei et sancta scriptura de Ismahel: contra faciem omnium fratrum sces, Syriae percucurrit ad instar torrentis cuncta secum trahens, ut uix manusquodsi iuxta inclitum oratorem silent inter arma leges, quanto magis studia scripturarum, quae et librorum multitudine et silentio ac librariorum sedulitate, quodque uel proprium est, securitate et otio dictantium indigent! duos itaque libros misi sanctae filiae meae Fabiolae, quorum exempla, si uolueris, ab ipsa poteris mutuari; pro angustia quippe temporis alios describere non potui. quos cum legeris et uestibula
Abbreviated transcription (Latin):
traduce ut tertullianꝰ apollinaris.
et maxima pars occidentaliũ autu¬
mat: ut qͦmͦ corpꝰ ex corpore. sic aĩa
nascat᷑ ex anima: & simili cũ brutis
animantib condicione subsistat:
Suꝑ quo qͥd mͥ uideret᷑. in opusculis
contra rufinũ olim scͥꝑsisse me no¬
ui. ad uersus eum libellũ quẽ scẽ
memoriȩ anastasio ep̃o romanȩ ec¬
cłiȩ dedit: in quo lubrica et sub¬
dola immo stulta confessione dum
auditoꝵ simplicitati illucdere n¬
tit᷑. suȩ fidei immo ꝑfidiȩ illusit:
Quos libros reor scm̃ parentẽ urm̃
habere oceanum Olim enĩ editist̃.
multis rufim libris aduersus nos
calũpnias respuentes: Certe habes
ibi uirũ scm et eruditũ augustinũ
ep̃m. qui uiua ut aiunt uoce doce¬
re te poterit: et suam immo ꝑse no
stram explicare sententiã Ierechie¬
lis uolum̃ olim aggredi uolui: et spõ¬
sionẽ creb̾rimã studiosis lectoribus
reddere: S in ipso dictandi exordio

Expanded text:
traduce, ut Tertullianus, Apollinaris traduce, ut Tertullianus, Apollinaris et maxima pars occidentalium autumat, ut quo modo corpus ex corpore sic anima nascatur ex anima et simili cum brutis animantibus condicione subsistat. super quo quid mihi uideretur, in opusculis contra Rutinum olim scripsisse me noui aduersus eum libellum. quem sanctae memoriae Anastasio, episcopo Romanae ecclesiae, dedit, in quo lubrica et subdola, immo stulta confessione, dum auditorum simplicitati inludere nititur, suae fidei, immo perfidiae inlusit. quos libros reor sanctum parentem uestrum habere Oceanum; olim enim editi sunt multas Rufini libri aduersus nos calumnias respuentes. certe habes ibi uirum sanctum et eruditum Augustinum episcopum, qui uiua, ut aiunt, uoce docere te pstram, explicare sententiam. Ezechielis uolumen olim adgredi uolui et sponsionem creberriman studiosis lectoribus reddere, sed in ipso dictandi exordio
Abbreviated transcription (Latin):
to: et memento mei: obsecrans ut
ominis uere anapsiam¬
scĩs. atq omĩ officioꝵ cari¬
tate uenerandis filiis marcellino
et anapsie: ieronimus in xp̃o salu¬
tem Tandem ex affrica ur̃e litte¬
ras unanimitatis accepi: et non
me penitet impudentie. qua ta¬
centibus uobis epłas meas frequen¬
ter ingessi. ut rescriptum mererer:
et uos eẽ sospites non aliis nunti¬
antibus. sed ur̃o potissimũ sermo¬
ne cognoscerem: Suꝑ animȩ sta¬
tu memini ur̃ȩ questiuncule. im¬
mo maxime eccłiasticȩ questionis:
utrum lapsa de cęlo sit. ut pytago
putant: an aporoea dĩ substantie
ut stoici. manicheus & hispana. pͥs¬
cilliane hereses suͤpicant᷑: an in thes¬
auro habeantur dei olim conditȩ.
ut quidam ȩccłastici stulta ꝑsua¬
sione confidunt: an cotidie a dõ¬
fiant et mittant᷑ in corpora. scłm il¬
lud qđ in eugłio scriptũ ẽ. pat̾ meus
usq mͦ oꝑat᷑ et ego oꝑor: an certe ex

Expanded text:
to, et memento mei, obsecrans ut to, et memento mei, obsecrans ut OMINIS VERE SANCTIS ATQVE OMNI OFFICIORUM CARITATE VENERANDIS FILIIS MARCELLINO ET ANAPSVCHIAE HIERO- NVMUS IN CHRISTO SALUTEM. Tandem ex Africa uestrae litteras unanimitatis accepi et non me paenitet inpudentiae, qua tacentibus uobis epistulas meas frequenter ingessi, ut rescriptum mererer et uos esse sospites non aliis nuntiantibus sed uestro potissimum sermone cognoscerem. super animae statu memini uestrae quaestiunculae, immo maximae ecclesiasticae quaestionis, utrum lapsa de caelo sit, ut Pythagoputant, an anippoia dei substantiae, ut Stoici, Manichaeus et Hispana Priscilliani haeresis suspicantur, an in thesauro habeantur dei olim conditae. ut quidam ecclesiastici stulta persuasione confidunt, an cotidie a dfiant et mittantur in corpora secundum illud, quod in euangelio scriptum est: Pater meus usque modo operatur et ego operor, an certe ex
Abbreviated transcription (Latin):
nes dñi dĩ tui qui ab huiꝰ mundi sa¬
pientib irrident᷑. plenius docere sa¬
pientia spũali: habeant sibi cȩteri
si uelint suas opes: gẽma bibant: se¬
rico niteant: plausu populari delec¬
tentur: & ꝑ uarias uoluntates diui
tias suas uincere nequeant: nr̃ȩ de¬
liciȩ sint. in lege dñi meditari die
ac nocte : pulsare ianuam ñ patentẽ ⁊
panes trinitatis acciꝑe: et scli fluctꝰ
dño p̃eunte calcare: Saluta blesillã
et eustochiũ. tyrunculas nr̃as: salu¬
ta felicianã. uere carnis ⁊ sp̃e uirgi¬
nitate felicem Saluta reliquũ casti¬
tatis chorum. et domesticã tuã eccłiã.
cui omĩa etiã quȩ tuta sunt timeo.
ne dormiente patrefamilias. inimi¬
cus homo zizania suꝑseminet: Qͣmͣ¬
uis enim dicere audeant. ego ci¬
uitas firma. ciuitas quȩ oppugnat᷑. :
securus ẽ: nemo ut beatus cypria¬
nus ait. satis tutus ꝑ iculo ꝓximus:
Exemplum eplȩ si acciꝑe uoluerit

Expanded text:
nes Domini Dei tui, qui ab hujus mundi sanes Domini Dei tui, qui ab hujus mundi sapientibus irridentur, plenos discere sapientia spiritali? Habeant sibi caeteri, si velint, suas opes: gemma bibant, serico niteant, plausu populi delectentur: et per varias voluptates, suas divitias vincere nequeant. Nostrae divitiae sint in lege Domini meditari die ac nocte, pulsare januam non patentem, panes Trinitatis accipere, et saeculi fluctus, Domino praeeunte, calcare. Saluta Blaesillam et Eustochium tirunculas nostras. Saluta Felicianam, vere carnis et spiritus virginitate felicem. Saluta reliquum castitatis chorum et domesticam tuam ecclesiam, cui omnia, etiam quae tuta sunt timeo, ne dormiente patrefamilias, inimicus homo zizania superseminet . Quamvis enim dicere audeant: Ego civitas firma, civitas quae non oppugnatur , securus est. Nemo, ut beatus Cyprianus ait, satis tutus, periculo proximus. Exemplar epistolae, si accipere voluerit
Abbreviated transcription (Latin):
rum: et tẽ uidebimus facie ad faciẽ
bonum pͥncipium. sicuti ẽ: Quarta
conexio ẽ: manꝰ. cordis. siue disciplina:
Manus intelligimus in oꝑe: cor et dis¬
ciplina interp̃tatur in sensu: qͥa ni¬
chil facere possumus. nͥ pͥus quȩ facien¬
da sunt scierimus: Quinta conexio
ẽ: ex ipsis. eternum. ad iutoriũ: hoc
explanatione ñ indiget: et omni
luce manifestius ẽ: ex scripturis et̃¬
na subsidia ministrari: Sexta co¬
nexio habet fons. siue oculus. oris.
iusticie: scđm illud quod in quarto
numero exposuimus: Septima co¬
nexio ẽ: quȩ et extrema: quo & in
ipso quoq septenario numero fit
mysticus intellectus. uocatio. capi¬
tis. dentium signa. ꝑdentes articu¬
lata uox ꝓmitur: ꝙ bis signis ad ca
Oro te quid hoc sacratiris sacramento:
qͥd hac uoluntate iocundiꝰ: qui ey¬
bi. quȩ mella sunt dultiora: dĩ scire
prudentiam: in atria eiꝰ intrare:
sensũ creatoris inspicere : et sermo¬

Expanded text:
nc videbimus facie ad faciem nc videbimus facie ad faciem bonum principium sicuti est . Quarta connexio est, manus, cordis sive disciplinae. Manus intelligimus in opere, cor et disciplina intelliguntur in sensu, quia nihil facere possumus, nisi prius quae facienda sunt scierimus. Quinta connexio est, ex ipsis, sempiternum, adjutorium. Hoc explanatione non indiget, sed omni luce manifestius est ex Scripturis aeterna subsidia ministrari. Sexta connexio est, fons sive oculus, oris, justitiae, secundum illud quod in quartnumero exposuimus. Septima conexio est, quae et extrema, quo et in ipso quoque septenario numero sit mysticus intellectus, \'uocatio capitis dentium signa\'. per dentes articulata uox promitur et his signis ad capOro te, quid hoc sacratius sacramento? quid hac uoluptate iucundius? qui cibi, quae mella sunt dulciora dei scire prusensum Creatoris inspicere, et sermo
Abbreviated transcription (Latin):
siue cordis. men. ex ipsis. nun. sempi¬
ternum. samech adiutorium. ain.fons.
siue oculus. phe . os. ab ore non abosse.
intellige. ne litterarum ambiguita¬
te fallaris. sade. iusticia. coph. uocatio.
res. capitis. sen.dentiũ. tau. signa:¬
hic pꝰ interp̃tationem elementoꝵ in¬
telligentiȩ ordo dicendus ẽ: Prima
conexio ẽ doctrina. domꝰ. plenitado.
tabularum: quia uidelicet doctͥna
eccłiȩ quȩ domꝰ dei ẽ in libroꝵ. reꝑi¬
tur plenitudine diuinoꝵ: Sedã cõ¬
nexio ẽ: ista .&. hec. uita: Quȩ enim
alia potest eẽ uita sine scientia scri¬
turarum: ꝑ quas etiam ipse xp̃c ag¬
noscitur. qui ẽ uita credentium
Tercia conexio ẽ: bonum pͥncipium:
quia qͣmuis nẽ sciamus uniuersa
quȩ scripta sunt. tamen ex parte
cognoscimus et ex parte ꝓpħamus:
et nc̃ ꝑspeculũ uidemus in enigmate:
Cum autem meruerimiis ẽẽ cũ. xp̃o.
et similes angłis fuerimꝰ: tc̃ bonoꝵ

Expanded text:
siue \'cordis\', MEM \'ex ipsis\', NUN \'sempisiue \'cordis\', MEM \'ex ipsis\', NUN \'sempiternum\', SAMECH \'adiutorium\', AIN \'fons siue \'oculus\', PHE \'os\' — ab ore, non ab osse intellege, ne litterarum ambiguitate fallaris —, SADE \'iustitiae\', COPH \'uocatio\', RES \'capitis\', SEN \'dentium\', TAU \'signa\'. Post interpretationem elementorum intellegentiae ordo dicendus est. Prima conexio est \'doctrina domus plenitudo tabularum ista\', quo uidelicet doctrina ecclesiae, quae domus dei est, in librorum repperiatur plenitudine diuinorum. Secunda conexio est \'et haec uita\'. quae enim alia potest esse uita sine scientia scripturarum, per quas etiam ipse Christus agnoscitur, qui est uita credentium? Tertia conexio habet \'bonum principium\', quia, quamuis nunc sciamus uniuersa, quae scrcognoscimus, et ex parte prophetamus, et nunc per speculum videmus in aenigmate. Cum autem meruerimus esse cum Christo, et similes angelis fuerimus, tunc librorum
Abbreviated transcription (Latin):
.iiͦiI. alphabeta. e quib duo pͥma
quasi saphico metro scripta sunt:
quia tres uersiculos qui sibi conexi
sunt. et abuna tantum littera in
cipiunt. heroici cõma concludit:
Tererum uero alphabetũ trimet᷑
scriptũ ẽ. et a ternis litteris. sed
eisdem terni uersus incipiunt:
Quartum alphabetũ simile ẽ pͥmo ꝙ
tremum claudit alphabetũ: quod
tetrametro supputatur: Quomo
potest quis ad liganda uerba texen¬
daq ꝓcedere. nisi pͥus ab elementis
ceꝑit: ita et in scͥpturis diuinis ñ
ualemiis ea quȩ maiora sunt nos¬
se. nisi ethice habuerimus exordi¬
um. scđm illud quod ꝓpħa dicit. a
mandatis tuis intellexi: quod uide¬
licet pꝰ oꝑa cȩꝑit habere scientiam
secretorum: Uerũ iam complendũ
est quod petisti: ut sensum unius¬
cuiꝰq elementi interp̾tacio annexa
significet: Aleph. int̾pretat᷑ doctrina.
beth domus. gimel. plenitudo. delech.
um. caph. manus. lamech. disciplina.

Expanded text:
quattuor alfabeta, e quibus duo prima quattuor alfabeta, e quibus duo prima quasi Saffico metro scripta sunt, quia tres uersiculos, qui sibi conexi sunt et ab una tantum littera icipiunt Heroici comma concludit. Tertium vero Alphabetum trimetro scriptum est, et a ternis litteris, sed eisdem terni versus incipiunt. Quartum Alphabetum simile est primo,tremum claudit Alphabetum, quod tetrametro iambico supputatur, ab eo potest quis ad legenda verba, texendaque procedere, nisi prius ab elementis coeperit: ita et in Scripturis divinis non valemus ea quae majora sunt nosse, nisi Ethicae habuerimus exordium, secundum illud quod Propheta dicit: « A mandatis tuis intellexi ; quod videlicet post opera coeperit habere scisecretorum. uerum iam conplendum est, quod petisti, ut sensum uniuscuiusque elementi interpretatio adnexa significet. ALEPH interpretatur \'doctrina\', BETH \'domus\', GIMEL \'plenitudo\', DELETH um\', CAPH \'manus\', LAMED \'disciplinae\'
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m interp̃tationem eoꝵ debere
intelligi quȩ sequerent᷑ Identidẽ
flagitasti: ut interp̃tationes tibi
singularũ dicerem litterarum:
Dixi fateor: Uerũ quia ꝓpt̾ barbari¬
em linguarũ memorie labitur õe
qđ diximus: desideras cõmentari¬
olum fieri: quo si in aliquo forte ti¬
tubaueris. obliuionem lectio console¬
tur: Ac pͥusquam de singulis disserã
scire debes. iii. psalmos scdm ordinẽ
hebreoꝵ. incipere elementoꝵ:cente¬
simũ decimũ. & centesimũ undeci¬
mũ. & hunc de quo nc̃ scribimus.
et centesimũ quadragesimũ quar¬
tum Uerum in pͥorib singulis lit¬
teris singłos u̾siculos quos trimetro
iambico constat ẽẽ subnexos: inferi¬
ores uero tetrametron iambico con¬
stare: sicuti et deuteronomii canti
singulas litteras octoni uersus se
litteris. singuli uersus deputant᷑:
Sunt et qui alios putent hoc ordi¬
ne inciꝑe: sed falsa eoꝵ opinio est.
habes & in lamentationib ierennȩ

Expanded text:
secundum interpretationem eorum debere secundum interpretationem eorum debere intellegi, quae sequerentur. identidem fsingularum edicerem litterarum. Dixi, fateor. Verum quia propter barbariem linguae memoria labitur omne quod diximus, desideras commentarium fieri, ut si in aliquo forte titubaveris, oblivionem lectio consoletur. Ac priusquam de singuscire debes quattuor psalmos secundum ordinem Hebraeorum incipere elementorum: centesimum decimum et centesimum undecimum et hunc, de quo nunc scribimus, et centesimum quadragesimum quartum, uerum in prioribus singulis litteris singulos uersiculos, qui trimetro iambico constant, esse subnexos, inferiores uero tetrametro iambico constare, sicuti et Deuteronomii canticecimo in singulas litteras octoni uersus secsingulis litteris singuli uersus deputantur. sunt, qui et alios putent hoc ordine incipere, sed falsa eorum opinio est. habes et in Lamentationibus Hieremiae
Abbreviated transcription (Latin):
udiustercius cũ centesimũ
octauũ decimũ psalmũ tibi
insinuare conarer. et dicerẽ
omnẽ moralẽ locũ in eo ẽẽ compre¬
hensũ: et quomodo philosophi solẽt
disputationes suas in phisicam. e¬
thicam. logicamq partiri. ita et
eloquia diuina aut de natura dis¬
putari. ut in genesi & eccłiasten.
aut de morib ut inꝓuerbiis et in
omĩb sparsim libris. aut de logiea.
ꝓponat. assumat. confirmet atq con¬
cludat. quȩ ꝓpͥe artis dialectice ft̃.
studiosissime perquisisti. quid
sibi uelint hebreȩ litterȩ. quȩ in¬
psalmo quem legebamus uideban¬
tur inserte: Respondi sccłm ordinẽ
litterarum eũ eẽ cõpositũ: quo ui¬
delicet ex pͥma littera quȩ apud eos
uocat᷑ aleph. octo uersus inciꝑent:
rursus ex sequenti bech. totidem
uersus exordiũ sumerent: ac pꝰea
exgimel idem numerꝰ cõpleretur.
atq ita usq ad tau quȩ apud eos
extrema littera ẽ psalmũ ẽẽ conscͥp¬
tum: et in singulis quibꝰq elem̃tis.

Expanded text:
udius tertius, cum centesimum octavum decimum Psalmum tibi insinuare conarer, et dicerem, omnem moralem locum in eo esse comprehensum; et quomodo Philosophi solent disputationes suas in Physicam, Ethicam, Logicamque partiri, ita et eloquia divina aut de natura disputare, ut in Genesi, et in Ecclesiaste, aut de moribus, ut in Proverbiis, et in omnibus sparsim libris, aut de Logica, proponat, assumat, confirmet atque concludat, quae proprie artis dialecticae sunt studiosissime perquisisti, quid sibi uelint Hebraeae litterae, quae psalmo, quem legebamus, uidebantur insertae. Respondi secundum ordinem litterarum eum esse conpositum, quo uidelicet ex prima littera, quae apud eos uocatur aleph, octo uersus inciperent, rursus ex sequenti beth totidem uersus exordium sumerent ac postea ex gimel idem numerus conpleretur atque ita usque ad tau, quae apud eos extrema littera est, psalmum esse conscriptum et in singulis quibusque elementis
Abbreviated transcription (Latin):
ita alii clatur ꝑ spm̃ uerbũ sapientiȩ:
alii u̾bũ scientiȩ in eodem spũ: alii fi¬
des: alii linguarũ generaꝰ alii inter¬
p̃tationes in eo spũ: alii gubernatio:
hec autẽ omĩa oꝑat᷑ unus atq idem
spẽ diuiclens omĩb sicut uult: Non
dixit sicut iubet: s sicut uult: osten
statim apłs: Quemadmodũ nemo no¬
uit hominũ quȩ sunt in hoĩe nͥ sp̃e

Expanded text:
ita: Alii datur per spiritum verbum sapientiae, alii verbum scientiae in eodem spiritu, alii fides, alii linguarum genera, alii interpretationes in eodem spiritu, alii gubernatio. Haec autem omnia operatur unus atque idem spiritus, dividens omnibus sicut vult . Non dixit, sicut jubetur, sed sicut vult, ostendstatim Apostolus: Quemadmodum nemo novit hominum quae sunt in homine, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
tholicȩ ueritatis doctrina. macu¬
losa hereticoꝵ uerba depellat Cũ
corporis delicta monstrant᷑: Uasa au¬
tem hominũ corporib compbat apłs¬
paulus: habentes inquit thesaurũ
hunc in uasis fictilibus In stamine

Expanded text:
tholicae veritatis doctrina, macutholicae veritatis doctrina, maculosa haereticorum verba depellat. Cum roprii corporis delicta monstrantur. Vasa autem hominum coporibus comparat Apostolus: Habentes, inquit, thesaurum hunc in vasis fictilibus . In stamine
Abbreviated transcription (Latin):
se cognoscit. siue ꝑcarnalem concu¬
piscentiã. seu ꝑ idolatriam. seu ꝑui¬
rio. seu mendatio. quasi leprȩ se ui¬
ciis intelligit maculatũ. ꝓut potu¬
erit deo satisfacere non desistat: Sed
dicit genus ẽẽ leprȩ quod omĩno mũ¬
dari ñ possit. et ideo huiꝰmodi homo
extra castra iubetur expellr hoc sane
crimen quod admittitur in spm scm̃.
blasphemiȩ scilicet: sicut ipse dñs in
eugłio ait: Qui peccauerit inspiritu
scõ: non remutetur ei neq hic neq
infuturo Adiecit autẽ scriptura di¬
uina lepram eẽ in uasculis. leprã in pa¬
rietib lepra in uestib: lepram insta¬
mine S quomͦ in his rebus lepra eẽ
possit penitus ignoro: quȩ quia ui¬
Sego arbitror. cum in parietib domꝰ
lepra eẽ referat᷑. hereticorũ ꝑfidiam
notari Quid enĩ ñ polluit᷑. ubi ad.¬
ultere doctrinȩ blasphemia p̃dica¬
tur: Ideo hanc leprã sacerdos iu¬
betur a parietib emundare: ut ca¬

Expanded text:
se cognoscit, sive per carnalem concuse cognoscit, sive per carnalem concupiscentiam, seu per idololatriam, seu perjurio, seu mendacio, quasi leprae se vitiis intelligit maculatum: prout potuerit, Deo sacrificare non desinat. Sed dicit genus esse leprae, quod omnino mundari non possit: et ideo hujusmodi homo extra castra jubetur expelli. Hoc est sane crimen, quod admittitur in Spiritum sanctum, blasphemiae scilicet, sicut ipse Dominus in Evangelio ait: Qui peccaverit in Spiritum sanctum, non remittetur ei neque hic, neque in futuro . VII. Adjecit autem Scriptura divina, lepram esse in vasculis, lepram in parietibus, lepram in vestibus, lepram in stamine, sed quomodo in his rebus lepra esse possit, penitus ignoro: quae quia vi Sed ego arbitror cum in parietibus domus lepra esse referatur, haereticorum perfidiam notari. Quid enim non polluitur, ubi adulterinae doctrinae blasphemia praedicatur? Ideo hanc lepram sacerdos jubetur a parietibus emundare, ut ca
Abbreviated transcription (Latin):
mis et abstinentia corpus retinuerit:
Sed his omĩb medelã ꝑ sacerdotem
p̃cepit dñs adhiberi Dicit enĩ eẽ le¬
pr̃a. quȩ sacrificioꝵ oblationibus
emundet᷑: aliã uero quã aquȩ faci¬
lius abluant. nec ñ & quȩ extra castra
posita mundet᷑ Esse quoq lepram
asserit: quȩ mundari omĩno ñ pos
peccatoꝵ crimina cong̃gant᷑ Alia st̃
quȩ ante baptismũ uident᷑ fuisse
cõmissa. que tñ ꝑ gr̃am baptisinidilu¬
unt᷑: alia uͦ que pꝰ lauationẽ baptis¬
matis ꝑpetrantur. quȩ grauiora si¬
ue minora peccata sint. uisus tamen
sacerdotis emundat: Quodcũq em̃
modicũ delicti fuerit. potest a sacer¬
dote omĩa relaxari: quȩ autẽ gͣuio¬
ra st̃. disciplina eccłiastice regulȩ
et oratione purgari Que uͦ uisa¬
nabilia sunt: deo iudici reseruan¬
tur Et inde ẽ quod in hoc loco ait.
curationẽ sacrificiũ offerre debere.
id ẽ unusqͥsq scđm quod se deliquis.¬

Expanded text:
mis et abstinentia corpus retinuerit. mis et abstinentia corpus retinuerit. Sed his omnibus medelam per sacerdotem praecepit Dominus adhiberi. Dicit enim esse lepram quae sacrificiorum oblationibus emundetur. Aliam vero quam aquae facilius abluant: necnon et quae extra castra posita mundetur. Esse quoque lepram asserit: quae mundari omnino non pospeccatorum crimina congregantur. Alia sunt quae ante baptismum videntur esse commissa: quae tamen per gratiam baptismi diluuntur. Alia vero quae post lavationem baptismatis perpetrantur: quae sive graviora, sive minora peccata sint, visus tamen sacerdotis emundat. Quodcumque enim modicum delictum fuerit, potest a sacerdote omnino relaxari. Quae autem graviora sunt, disciplina debent ecclesiasticae regulae et oratione purgari. Quae vero insanabilia sunt, Deo judici reservantur. Et inde est quod in hoc loco ait: curationem, sacrificium offerre debere: id est, unusquisque secundum quod se deliquis
Abbreviated transcription (Latin):
agentem. quasi tricenarie ȩtatis
uirilitas decorauit: Sed & si tetra
liuida & liuoris maculis execran
fumo utiq idolatriȩ et sacrificio¬
rum nidorib notata: Si autem
inquit florens lepra fuerit et coo¬
peruerit lepra omnẽ florẽ macu¬
poris: et mundabit illũ sacerdos a
maculatione. qm̃ albũ mutabit᷑:
In hac lepra quam quasi albam et flo¬
rentem designat. diuersa crimi¬
na. uariȩ dep̃hendit: quia cũ mun¬
dialis ite uoluptas quasi candida
et florens estimat᷑. tum graue uici¬
oꝵ. contagiũ crassat᷑ in corpore: Nam
aut auariticie aut libidinis macłe
ꝑpatescunt: Sed hanc lepra. eito di¬
cit posse mundari Auariciȩ enim
crimine facile carere potest: qui con¬
uersus ad dnm̃. ea quȩ possederit in¬
digentium alimoniȩ ministrauerit
ita ut dñs in eugłio ait: Uerũ date
elemosinã: et ecce uobis oĩa muncda
sunt: Libidinem quoq celeriter mũ¬
dare poterit: si ieiuniis frequentissi¬

Expanded text:
agentem, quasi tricenariae aetatis agentem, quasi tricenariae aetatis virilitas decoravit. Sed et, si tetra,lividam et livoris maculis exsecranfumo utique idololatriae, et sacrificiorum nidoribus est notata. Si autem, inquit, florens lepra fuerit, et cooperuerit omnem florem macuporis, et mundabit illum sacerdos a maculatione, quoniam in album mutabitur. V. In hac lepra, quam quasi albam et florentem designat, diversa crimina varie deprehendit: quia cum mundialis vitae voluptas, quasi candida et florens existimatur, tum grave vitiorum contagium grassatur in corpore. Nam aut avaritiae, aut libidinis maculae perpatescunt. Sed hanc lepram cito dicit posse mundari. Avaritiae enim crimen facile curare potest, qui conversus ad Dominum, et ea quae possederit indigentium alimoniae ministraverit: ita ut Dominus in Evangelio ait: Verum date eleemosynam, et ecce omnia vobis munda sunt . Libidinem quoque celeriter mundare poterit, si jejuniis frequentissi
Abbreviated transcription (Latin):
cere: atq ear habitꝰ uel colores plem¬
ori consideratione dep̃hendere
A colorib enim lepra refert᷑ posse cog¬
nosci Q uos tamen ad peccatũ ma¬
gis anime. quã ad morbũ corporis
manifestum ẽ ꝑtinere: Diuersieñ
et enim colores: diuersas amme indi¬
cant maculas Cum gͥ pallicla lepͣ
conspicit᷑: languens et egra fides
animȩ denotat᷑ Cũ autẽ rubicũ¬
da dep̃hendit᷑: mens furore atq
iracundia inflãmata & homicidii
eruore resꝑsa cognoscitur Cum
uͦ alba: tunc hareticoꝵ fuscata et
male munda conscientia condẽy¬
nat᷑ Sed alia lepra in capite: alia
oriri ꝑhibet᷑ in barba St̃ enĩ here¬
tici: qui dm̃ patrem uidentur tan¬
tũmͦ blasphemare. ut manicheus.
qui ñ solum eum factorẽ denegat
pite portare uident᷑: Caput enim
pra in barba portat᷑: hi sunt qͥ blas¬
phemare udent᷑ in filio Xp̃m enĩ
in aduentu pͥstino. ꝑfecti uiri enũ

Expanded text:
cere, atque earum habitus, vel colores, plencere, atque earum habitus, vel colores, pleniori consideratione deprehendere. A coloribus enim lepra refertur posse agnosci, quos tamen ad peccatum magis animae, quam ad morbum corporis manifestum est pertinere. Diversi etenim colores, diversas animi indicant maculas. Cum igitur pallida lepra conspicitur: languens et aegra fides animae denotatur. Cum autem rubicunda deprehenditur, mens furore atque iracundia inflammata et homicidii cruore respersa cognoscitur. Cum vero alba, tunc haereticorum fucata et male munda conscientia condemnatur. IV. Sed alia lepra in capite, alia oriri perhibetur in barba. Sunt enim haeretici qui Deum Patrem videntur tantummodo blasphemare, ut Manichaeus, qui non solum eum factorem denegat pite portare videntur. Caput enim,pra in barba portatur: hi sunt qui blasphemare videntur in Filium. Christum enim in adventu pristino, perfecti viri aevum
Abbreviated transcription (Latin):
quot colores: Alia pallida. alia tetra.
alia rubicunda: Peinde si homines
lepra. quod ẽ insitum nature uicio
polluantur. quid hi faciunt qui gͣ
ut medelarũ causas agnoscere atq¬
approbare possimus Si fuerit inqͥt
lepra alba uel rubicunda. siue tetra
lepra. quȩ omĩno mundari ñ possit:
ẽ et quȩ facilem habeat mundati¬
onem: Alia quoq aduenticia: alia
innata dep̃henditur: Quȩ omnia
nͥ spũaliter sentiantur: rationem
intelligentiȩ simplicis ñ admit¬
tunt: Nam diuina sapientia. le
scłi regione. quasi templum suo no¬
mini consecratũ. intra ciuitatis al¬
terius mȩnia collocauit: Cuiꝰ quã¬
uis constructio atq opus magnifi¬
cum uideat᷑: interioris tamen adi
interioris scientiȩ aditus reserare
ñ possunt: Qua re oranda ẽ diuina
dignatio: ut pulsantib nobis in¬
telligentie patescat ingressus. Iube¬
tur gͥ diuersa leprarum genera
sacerdos templi diligenter inspi¬

Expanded text:
quot colores, alia pallida, alia tetra, quot colores, alia pallida, alia tetra, alia rubicunda. Deinde si homines lepra, quod est insitum naturae vitio, polluantur, quid hi faciunt, qui grut medelarum causas agnoscere atque probare possimus. Si fuerit, inquit, lepra alba vel rubicunda, sive tetra,lepra, quae omnino mundari non possit. Est et quae facilem habeat mundationem. Alia quoque adventitia: alia innata deprehenditur: quae omnia nisi spiritualiter sentiantur: rationem intelligentiae simplicis non admittunt. Nam divina sapientia, lega saeculi regione, quasi templum suo nomine consecratum, intra civitatis alterius moenia collocavit. Cujus constructio atque opus quamvis magnificum videatur, interior tamen aditinterioris scientiae aditus reserare non possunt. III. Quare oranda est divina dignatio, ut pulsantibus nobis, intelligentiae patescat ingressus. Jubetur igitur diversa leprarum genera sacerdos templi diligenter inspi
Abbreviated transcription (Latin):
modo susurrauit: quos tamen ꝑimẽ¬
posset. absolutum p̃dicationis carm̃
agnouit eis ds̃ ꝑfectam armoniam
solide uocis intonuit: Inde ẽ. quod
frugiferis et enigmatib lex prisca
depingitur: qm̃ dum infirma ude¬
oꝵ acies habetur. candidũ scientiȩ
claritatis uigorem inspiciende lu¬
men non habent.necesse ẽ ut inua¬
riis fuguris figurarũ colorib adhi¬
beatur: Nam illis et uirtutum pre¬
mia supposita specie ꝓmittuntur.
et peccatorum notȩ inurunt᷑ in
corpore: his enim confirmant᷑ alii:
quib alii tranferent᷑ Presens lectio
exigit huiusmodi ferre sermonem:
quȩ diuersa leprarum genera de p̃¬
hendencla. in diuersis materiis desig¬
nauit: Alia enim lepra in parietib
demonstrat᷑. alia humano notatur
in corpore: alia in uasculis. alia in ues¬
te.alia designatur instamine: De¬
inde quȩ in huiꝰ uulneris loco cre¬
bra barba pellicula deputantur.
quid eius dicam: Tot sunt genera

Expanded text:
modo examine susurravit, quos autem demodo examine susurravit, quos autem deposse absolutum praedicationis carmen agnovit, eis Deus perfectam harmoniam solidae vocis intonuit. Inde est quod figuris et aenigmatibus lex prisca depingitur, quoniam dum infirma Judaeorum acies hebetatur, et candidum scientiae claritatis vigorem inspiciendi lumen non habent, necesse est ut in variis figuris figurarum color adhibeatur. Nam illis et virtutum praemia, supposita spe, promittuntur; et peccatorum notae inuruntur in corpore. His enim confirmantur alii, quibus alii transferuntur. Praesens lectio exigit hujusmodi ferre sermonem: quae diversa leprarum genera deprehendenda in diversis materiis designavit. Alia enim lepra in parietibus demonstratur, alia humano notatur in corpore, alia in vasculis, alia in veste, alia designatur in stamine. Deinde quae in hujusmodi vulneris loco, crebra ac varia pellicula deputantur. Quid enim dicam? Tot sunt genera
Abbreviated transcription (Latin):
mus debitorib nrĩs: animo discre¬
pante cum uerbis. oratione dissiden¬
te cum factise Precor itaq quod et¬
ante annum pͥorib litteris rogaue¬
ram. ut pacem quam nobis dñs reli¬
quit habeamꝰ: et meũ desideriũ et
tuam mentẽ xp̃c intueat᷑ In breui
ante tribunal eius reconciliata seu
scissa concordia: aut p̃miũ recuꝑabit
aut penam: Quod si tu qđ ꝓcul absit
nolueris. : ego liber ero: E pła me hec
cum lecta fuerit. absoluet : Cxii. iew¬
nimꝰ de diuersis generib leprarũ
dmirabile diuinȩ dispositionis
uoluit: magno confilio et sollerti sa
cratione mandauit: Niuersa enim
diuersis statuit p̾ceptoꝵ sententiis
gubernari Aliis enim imaginari¬
um legis opus quasi sub ueritatis co¬
lore depinxit: aliis corpus ipsius ue¬
ritatis declarauit: Quos enim ob¬
uolutos adhuc mundi caligine ad
comp̃hendenda ea quȩ germana
erant ac solida ꝑpendit. eis obseruã¬
tiȩ ordinem suspenso subtili quodã¬

Expanded text:
mus debitoribus nostris , animo discremus debitoribus nostris , animo discrepante cum verbis, oratione dissidente cum factis? Precor itaqante annum prioribus litteris rogaueram, ut pacem, quam nobis dominus reliquit, habeamus. et meum desiderium et tuam mentem Christus intuetur: in breui ante tribunal eius reconciliata seu scissa concordia aut praemium recuperabit aut poenam. quod Ri tu, quod procul absit, nolueris; ego liber ero; epistula me haec, cum lecta fuerit, absoluet. XIV. IV. De diversis generibus leprarum. I. Admirabile divinae dispositionis  ac deferri voluit, magno consilio et solerti scientia ac ratione mandavit. Diversa enim diversis statuit praeceptorum sententiis gubernari. Aliis enim imaginarium legis opus, quasi sub veritatis colore depinxit. Aliis corpus ipsius veritatis declaravit. Quos enim obvolutos adhuc mundi caligine, ad comprehendenda ea quae germana erant ac solida, perpendit: eis observantiae ordine suspenso, subtili quodam
Abbreviated transcription (Latin):
libus mercib ad te si spc̃ sc̃s affiaue¬
rit. nauigabunt: Cxi. ad castori
nam materteram
ohannes idem apłs et ȩugłista in
epła sua ait: Quicunq odit frẽm
suum: homicida ẽ. Et recte: Cum¬
enim homicidiũ exodio sepe nascat᷑.
cusserit. animo tam̃ homicida ẽ Cur
ais tale pͥncipium: Scilicet ut ue¬
teri rancore deposito: mundũ pec¬
toris deo paremus babitaculum
rascimini inquit dauid: et nolite
peccare: hoc quid uelit intelligi:
apłs plemus interp̃tatur: Sol non
occidat suꝑ iracundiã ur̃ãm Quid
agimꝰ nos in die iudicii: suꝑ quorũ
ira non unius diei sed tantoꝵ. annoꝵ
sol testis occubuit : Dñs loquitur in
ȩugłio Si offers munꝰ tuum ad alta¬
re. ibiq recordatus fueris: pͥus uade¬
reconciliari fr̃i tuo: et sic offeres mu¬
dico et tͥ. quia tanto tempore. aut non
optuli munus ad altare: aut ira ꝑma
nente sine causa optuli Quomodo ĩ
cotidiana p̃ce unquam dixi. dimitte
nobis debita nr̃a sicut ꝙ nos dimitti¬

Expanded text:
libus mercibus ad te, si spiritus sanctus adflauerit, nauigabunt. XNAM MATERTERAM. Iohannes idem apostolus et euangelista in epistula sua ait: quicumqueodit fratrem suumhomicida est, et recte. qum homicidium ex odio saepe nascatur, ercusserit, animo tamen homicida est. \'cur,\' ais, \'tale principium?\' scilicet ut ueteri rancore deposito mundum pectoris deo paremus habitaculum. irascimini, inquit Dauid, et nolite peccare. hoc quid uelit intellegi, apostolus plenius interpretatur: sol non occidat super iracundiam uestram. quid agimus nos in die iudicii, super quorum ira non unius diei, sed tantorum annorum sol testis occubuit? dominus loquitur in euangelio: si offeres, munus tuum ad altare ibique rememoratus fueris, quiareconciliari fratri tuo, et sic offeres mudicam et tibi, qui tanto temporeaut non obtuli munus anente sine causa, obtulimus. Quomodo in quotidiana prece unquam diximus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimitti
Abbreviated transcription (Latin):
hebree linguȩ saltem paruã habe¬
mus scientiã. ⁊ latinus nobis uteũq
sermo ñ deest: et de aliis magis pos¬
sumus iudicare:⁊ et ea quȩ ipsi ĩtel¬
ligimus. in nr̃a lingua exponere:
te annos płimos latino sermoni da¬
tum. cum rursũ iuxta ipsũ hebra¬
icum uerterem. sic locittus sum Co¬
gor ꝑ singulos scripturȩ diuinȩ
libros aduersarioꝵ respondere ma¬
ledictis: qui int̾pretationẽ meam

Expanded text:
Hebraeae linguae saltem parvam habeHebraeae linguae saltem parvam habemus scientiam, et Latinus nobis utcumque sermo non deest: et de aliis magis possumus judicare, et ea quae ipsi intelligimus, in nte annos plurimos Latino sermoni datum, cum rursum juxta ipsum Hebraicum verterem, sic locutus sum: « Cogor per singulos Scripturae divinae libros, adversariorum respondere maledictis, qui interpretationem me
Abbreviated transcription (Latin):
Quid int̾p̃tẽ laniant: In t̾rogent he¬
breos: et ipsis auctorib. transiationis
mee uel arrogent uel derogent fidẽ.
Porro aliud ẽ si clausis quod dr̃ oculis
michi uolunt maledicere. et ñ imitã¬
tur grecoꝵ. studium & beniuolenti¬
eugłio coruscante iudeos & ebiom¬
tas. legis ueteris interpretes aquilã
uidelicet n simmachũ. theodotionẽ.
et curiose legunt. ⁊ ꝑ origenis labo¬
rem in autenticis eccłiis dedicart:
Quantomagis latini grati eẽ deb̾e̾nt:
quod exultantem cernerent greci¬
am a se aliquid mutuari: Primũ
enim magnoꝵ sũptuũ ẽ. & infinite
difficultatis exemplaria posse habe¬
re omĩa: deinde etiam qui habue¬
rint. & hebrei sermonis ignari sunt.
magis errabunt: ignorantes quis e
multis uerius dixerit: Quod etiã
sapientissimo cuidam nuꝑ apud gͥcos
accidit: ut int̾dum scripture sensũ
relinquens. uniꝰcuilibet interp̃tis
sequeretur errorem: Nos autẽ qui

Expanded text:
Quid interpretem laniant? Interrogent HeQuid interpretem laniant? Interrogent Hebraeos, et ipsis auctoribus translationi meae, vel arrogent vel derogent fidem. Porro aliud est, si clausis, quod dicitur, oculis, mihi volunt maledicere, et non imitantur Graecorum studium et benevolentiEvangelio coruscante, Judaeos et Ebionitas Legis veteris interpretes, Aquilam videlicet, et Symmachum, et Theodotionem, et curiose legunt, et per Origenis laborem in Ἐξαπλοῖς, Ecclesiis dedicarunt. Quanto magis Latini grati esse deberent, quod exsultantem cernerent Graeciam a se aliquid mutuari? Primum enim magnorum sumptuum est et infinitae difficultatis, exemplaria posse habere omnia: deinde etiam qui habuerint, et Hebraei sermonis ignari sunt, magis errabunt, ignorantes quis e multis verius dixerit. Quod etiam sapientissimo cuidam nuper apud Graecos accidit, ut interdum Scripturae sensum relinquens, uniuscujusque interpretis sequeretur errorem. Nos autem qui
Abbreviated transcription (Latin):
Lxx. ñ habent: apocrifa nescit eccłia
Ad hebreos gͥ reu̾tendũ ẽ: unde et dñs
loquitur. et discipłi exempla p̾sumunt:
Hec pace ueterum loquor. et obtrectato¬
rib meis tantum respondeo: qui cani¬
no dente me rodunt. inpublico detra¬
hentes. legentes in angulis. idem ꝙ ac¬
cusatores ꝙ defensores: cũ in aluis ꝓbẽt
quod in me rȩꝓbant: quasi uiciũ et
uirtus ñ in reb sit. sed cum auctore
tribuisse me nrĩs: nec inimicũ debere
estimari. eoꝵ quos inconuentu fr̃m
semꝑ edissero: Et quod nc̃ dabreiamin
idẽ u̾ba dierũ interp̃tatus sũ. iccireo
feci ut inextͥcabiles moras. & siluam
nominum que scͥptoꝵ confusa sunt
uicio. sensuũq barbariem aꝑtius et¬
ꝑuersuũ cola digererẽ. mͥmet ipsi et
meis uixta ismenium canens. si aures
mine similia p̃fatus sũ: et pꝰ multa
hec addidi Quod illaturꝰ sũ: equissi¬
mũ ẽ Edidi aliquid quod ñ habet᷑ ĩ
gͤco: uel alit̾ habet᷑ quã a me uersũ ẽ

Expanded text:
ta non habent, apocrypha nescit Ecclesia. Ad Hebraeos igitur revertendum: unde et Dominus loquitur, et discipuli exempla praesumunt. Haec pace veterum loquor, et obtrectatoribus meis tantum respondeo, qui canino dente me rodunt, in publico detrahentes, legentes in angulis, iidem et accusatores et defensores, cum in aliis probent, quod in me reprobant, quasi virtus et vitium non in rebus sit, sed cum auctore tribuisse me nostris, nec inimicum debere existimari eorum, quos in conventu fratrum semper edissero. Et quod nunc DABRE JAMIM id est, Verba Dierum, interpretatus sum, idcirco feci ut inextricabiles moras, et silvam nominum, quae scriptorum confusa sunt vitio, sensuumque barbariem  ersuum cola digererem, mihimetipsi et meis juxta Hismeniam canens, si aures mine, similia praefatus sum et post multa haec addidi: « Quod illaturus sum, aequissimum est. Edidi aliquid, quod non habetur in Graeco, vel aliter habetur, quam a me versum est.
Abbreviated transcription (Latin):
b ultimũ pene gradũ interp̃tes
tenent: Quid liuore torqueris:
Quid imꝑttoꝵ. animos contͣ me cõ¬
citas: Sicubi tibi in transiatiõe
diuersarũ urbiũ magistros consu¬
le: Qđ illi habent de.xp̃o: tui cocli¬
ces ñ habent: Aliud ẽ si contra se
pꝰea ab apłis usurpata testimonia ꝓ¬
bauert̃: & em̃datiora sunt exẽpla¬
ria latina qm gͤca: gͦca qũa hebrea¬
In libris quoq samuel et malachi.
quos nos regnoꝵ .iiͬ. nominamus:
pꝰ cathalogũ diuinę scͥpturȩ hec intu¬
li Que cũ ita se habeant: obsecro te le¬
ctor. ne laborem meũ rep̃hensionẽ esti¬
mes antiquoꝵ: In tabernaculo dĩ of
fert unꝰqͥsq qđ potest: alii aurũ et ar¬
gentum & lapides p̃ciosos: alii byssũ
et purpuram & coccum offerunt. &
iacinetũ Nobiscũ bene agit᷑. si obtule¬
runuis pelles. & caprarum pilos: et ta¬
m̃ apłs contemptibiliora nr̃a magis ne¬
cessaria iudicat Uñ et tota illa taber¬
naculi pulcrttudo et ꝑsingulas speci¬

Expanded text:
ultimum pene gradum interpretes tenent. Quid livore torqueris? quid imperitorum animos contra me concitas? Sicubi tibi in translatione diversarum urbium magistros consule: quod illi habent de Christo, tui codices non habent. Aliud est, si contra se postea ab Apostolis usurpata testimonia probaverunt, et emendatiora sunt exemplaria LatinaIn libris quoque Samuel et Malachim, quos nos Regnorum quatuor nominamus, post catalogum divinae Scripturae haec intuli: « Quae quum ita se habeant, obsecro te, lector, ne laborem meum reprehensionem existimes antiquorum. In tafert unusquisque quod potest. Alii aurum et argentum et lapides pretiosos, alii byssum et purpuram et coccum offerunt et iacinctum. Nobiscum bene agitur, si obtulerimus pelles et caprarum pilos. Et tamen Apostolus contemptibiliora nostra magis necessaria iudicat. Unde et tota illa tabernaculi pulcritudo et per singulas speci
Abbreviated transcription (Latin):
quod uoluerit emenclare.et ad rec¬
tum iter elucere. et uidȩ osculũ
non refutare. ut ꝓditorem fidei fran¬
geret patiencia: et pꝰquam se intel¬
lexit casso labore sudare. nec pardũ
mutare uarietates. nec ethiopem
pellem suam. quod mente conceꝑat
litteris indicasse : Tale quid et con¬
tra papam anastasium disputas: ut
quia syricii ep̃i habes epłam. iste con¬
tra te scribere non potuerit: Uere¬
or ne tibi factam iniuriam suspice¬
ris: nescio quomͦ homo acutus et
prudens. ad has ineptias deuoluaris:
ut dum stultos lectores putas. te stul¬
tum eẽ demonstres: Post egregiam
argum̃tationẽ. ponis in clausula:
Absit hoc a scĩs uiris: Ie ur̃a scola so¬
lent ista ꝓcedere: Uos nobis pacem
ꝓficiscẽtib dedistis: et a tergo iacu¬
la uenientes armata iecistis: Et
in hoc eadem prudentia immo
declamatio: nam disertus ẽẽ uolu¬
isti Pacem declimus: non heresi
suscepimus Iunximus dexteras

Expanded text:
quod voluerit emendare, et ad recquod voluerit emendare, et ad rectum iter reducere, ut Judae osculum non refutaret, ut proditorem fidei frangeret patientia; et postquam se intellexit casso sudare labore, nec pardum mutare varietates, nec Aethiopem pellem suam, quod mente conceperat, litteris indicasse? tra papam Anastasium disputas, ut quia Siricii Episcopi habes epistolam, iste contra te scribere non potuerit. Vereor ne tibi factam injuriam suspiceris. Nescio quomodo acutus et prudens ad has ineptias devolvaris, ut dum stultos lectores putas, te stultum esse demonstres. Post egregiam argumentationem, ponis in clausula: « Absit hoc a viris sanctis. De vestra schola solent ista 554 procedere. Vos nobis pacem proficiscentibus dedistis, et a tergo jacula venenis armata jecistis. » Et in hac eadem prudentia, immo declamatione disertus esse voluisti. Pacem dedimus, non haeresim suscepimus. Junximus dexteras:
Abbreviated transcription (Latin):
criminis reum. quare ꝓ honorabili
harissimũ transtulissem: S qͥd ad te
qui prudenti consilio cuncta mode¬
raris: et sic mediꝰ incedis. ut si inue¬
neris qui tͥ credant. nec anastasius
comͣ te nec epiphanus scripserint.
nisi ipse epłe reclamauerint et fre¬
gerint tuȩ frontis audaciam. statĩ
iudiciũ utriusq contempnas. & non
ad te ꝑtineat siue scripserint siue
non scripserint. quia de innocente
et absente scribere non potuerint:
da sunt. ut ostendat᷑ ore quidem &
osculo pacem dedisse. mala autẽ et
dolum in suo corde seruasse: Si enĩ
argum̃taris. & hȩc sunt uerba defen¬
sionis tuȩ ipsius ẽẽ adu̾sum te epłam
et orbis agnoscit: et autentieam in
manus tuas uenisse conuincimꝰ: Et
miror quo pudore immo qua impu¬
dentia neges. quod uerum ẽẽ non
ambigis Ergo pollutus erit epipha¬
nius: qui tibi pacem dedit. et dolũ¬
in suo corde seruauit: Cur ñ illud
ueriꝰ sit. quod te pͥmũ monuerit.

Expanded text:
criminis reum, quare pro honorabili criminis reum, quare pro honorabili charissimum transtulissem. Sed quid ad te, qui prudenti consilio cuncta moderaris, et sic medius incedis, ut si inveneris qui tibi credant; nec Anastasius contra te, nec Epiphanius scripserint; nisi ipsae epistolae reclamaverint, et fregerint tuae frontis audaciam, statim judicium utriusque contemnas, et non ad te pertineat, sive scripserint, sive non scripserint, quia de innocente et absente scribere non potuerint da sunt, « ut ostendatur ore quidem et osculo pacem dedisse, mala autem et dolum in suo corde servasse. » Sic enim argumentaris, et haec sunt verba defensionis tuae. Ipsius esse adversum te epistolam, et orbis agnoscit, et authenticam in manus tuas venisse convincimus: et miror quo pudore, immo qua impudentia neges, quod verum esse non ambigis? Ergo pollutus erit Epiphanius, qui tibi pacem dedit, et in suo corde dolum servavit. Cur non illud verius sit, quod te primum monuerit?
Abbreviated transcription (Latin):
senex: hic antropomorantis: hic qui
sex milia origenis libros te p̃sente can¬
tauit: qui omĩum gentiũ linguis pre¬
dicationẽ sibi contra origenem inuc̃¬
tam putat: qui ido eum legi ꝓhibet.
ne alii eius furta cognoscant: Lege
nium: ut non immerito nc̃ a te lau¬
datus ẽẽ uideat᷑: Te autẽ fr̃ liberet
ẽ. et omĩs fr̃s qui tecũ st̃: et maxime
rufinum prb̃m. ab heresi origenis. et
aliis heresib et ꝑditione earũ: Si em̃
ꝓpter unũ uerbũ et duo. quȩ contra¬
ria fidi sunt. multe hereses abiectȩ st̃
ab ȩccłia: qͣntomagis hic inter hereti
cos habebit᷑. qui tantas ꝑu̾sitates et
tam mala dogmata contra fidem ad¬
imienit. dei ȩccłiȩ hostis extitit: hec
ẽ uiri scĩ de te testificatio: sic abeo or¬
natus. sic laudatus ingrederis Ista ẽ
epła quam de cubiculo fr̃is eusebii nũ¬
mis aureis ꝓduxisti. ut calũpmaris
interp̃tem: ut me aꝑtissime teneres

Expanded text:
senex, hic est anthropomorphites; hic qui senex, hic est anthropomorphites; hic qui sex millia Origenis libros, te praesente, cantavit; qui omnium gentium linguis praedicationem sibi contra Origenem injunctam putat; qui ideo eum legi prohibet, ne aliis ejus furta cognoscant. » Lege nium, ut non immerito nunc a te laudatus esse videatur. « Te autem, frater, liberet est, et omnes fratres, qui tecum sunt, et maxime Rufinum presbyterum ab heresi Origenis et aliis heresibus et perditione earum. si enim propter unum uerbum aut duo, quae contraria fidei sunt, multae hereses abiectae sunt ab ecclesia, quanto magis hic inter herecos habebitur, qui tantas perversitates, 553 et tam mala dogmata contra fidem adinvenit, Dei Ecclesiae hostis exstitit! » Haec est viri sancti de te testificatio: sic ab eo ornatus, sic laudatus incedis. Ita est epistola, quam de cubiculo fratris Eusebii nummis aureis produxisti, ut calumniareris interpretem, et me apertissimi teneres
Abbreviated transcription (Latin):
possem ꝓfectionem tuam discutere: cuiꝰ
etatis fueris. unde. quo tempore naui¬
garis. ubi uixeris. quib interfueriss
Sed absit. ut quod in te rep̾hendo faci¬
am: ꝙ in eccłastica disputacione ani¬
lium iurgioꝵ deliram̃ta confingam:
hoc solum prudentiȩ tuȩ dixisse suf¬
ficiat: ut caueas in alterum dicere
quicqͥd inte statim retorqueri potest:
tergiu̾satio. ut pꝰ osculũ. pꝰ orationẽ
neges eum contra te potuisse scribe¬
re: quomͦ si contendas non potuisse
eum mori qui paulo ante uixerit: aut
certior sit tui rep̃hensio. quam pꝰ pacẽ
excõmunicatio Ex nobis inquit exi¬
erunt: sed ñ fuert̃ ex nobis: Si enim¬
biscum: Hereticum pꝰ unam et alterã
cõmonitionẽ uitandũ apłs p̃cipit:
qui utiq antequã uitetur atq dãpne¬
tur. eccłiastici gregis portio fuit: Si¬
mulq risum ñ tenere possum: quod
a quodam prudente cõmonitus ĩ lau¬
des epiphanii ꝑsonas: hic ẽ ille delirꝰ

Expanded text:
possem profectionem tuam discutere? Cujus possem profectionem tuam discutere? Cujus aetatis fueris, unde, quo tempore navigaris? ubi vixeris? quibus interfueris? Sed absit, ut quod in te reprehendo, faciam: et in ecclesiastica disputatione, anilium jurgiorum deliramenta compingam. Hoc solum prudentiae tuae dixisse sufficiat, ut caveas in alterum dicere, quidquid in te statim retorqueri potest. tergiversatio, ut post osculum, post orationem, neges eum contra te potuisse scribere: quomodo si contendas non potuisse eum mori, qui paulo ante vixerat, aut certior sit tui reprehensio, quam post pacem excommunicatio. Ex nobis, inquit, exierunt: sed non fuerunt ex nobis, manbiscum . Haereticum post unam et alteram commonitionem vitandum Apostolus praecipit, qui utique antequam vitetur atque damnetur, Ecclesiastici gregis portio fuit . Simulque risum tenere non possum, quod a quodam prudente commonitus, in laudes Epiphanii personas: « Hic est ille delirus