comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uerboꝵ se oratione defendit: ñ
patrocinii sermone tuta ẽ: s in
sc̃a femina tacente lingua. pea
castitas loquebat᷑. Castitas enim
susanne affuit iniudicio: que cã
defendit et inparadyso. Ibi enĩ
pudori eius consuluit: hic saluti.
lbi ne macularet᷑ pudicitia. hic
ne innocentia dampnaretur:
sastitas gͦ susanne. et p̃sbiteros
impudicos conuicit inparady¬
so: et inuidicio falsos accusatores
optinuit: bisq uictrix. reos fac̃
testimonii: quos reos facit adulte¬
riratq tandem udicem meret᷑
castitas damhelem. pucrum uini¬
orem. necdum pubescentis etatiᷤ.
Multum gͥ de deo pudicitia con¬
sequitur: cum iudicem uirginẽ
ꝑmeretur. Secura enĩ ẽ de uictoria
castitas: cui ẽ iudicatura uirgim¬
tas. Pudicitiȩ autem causanͥ uir
pudicus audire ñ debuit. Talem
enim arbitrum meret᷑ castimo¬
ma: apud quẽ non ꝑiclitet᷑ uere¬
cundia. Cognito igitur dani hel
susanne negotio: cum eam falsis

Expanded text:
verborum se ratione defendit, non verborum se ratione defendit, non patrocinii sermone tutata est; sed in sancta femina, tacente lingua, pro ea castitas loquebatur. Castitas enim Susannae adfuit in judicio, quae eam defendit et in paradiso; ibi enim pudori ejus consuluit, 143 hic saluti; ibi ne macularetur pudicitia, hic ne innocentia damnaretur. Castitas ergo Susannae et presbyteros, et impudicos convicit in paradiso, et in judicio falsos accusatores obtinuit, bisque victrix reos facit testimonii, quos reos fecerat adulterii. At quem tandem judicem meretur castitas? Danielem puerum juniorem, nec dum pubescentis aetatis. Multum igitur de Deo pudicitia consequitur, cum judicem virginem promeretur; secura enim est de victoria castitas, cui est judicatura virginitas. Pudicitiae autem causam, nisi vir pudicus audire non debuit; talem enim arbitrum meretur castimonia, apud quem non periclitetur verecundia. Cognito igitur Daniel Susannae negotio, cum eam falsis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ igitur causa: quȩ ñ defendit᷑
et ꝓbatur. Plemor iusticia ẽ:
quȩ ñ uerbis astruit᷑. s ueritate
fulcitur. Taceat lingua necesse
ẽ. ubi ipsa cqualitas sibi ad est:
Taccat lingua in bono negotio:
quia et malas causas optinere
consueuit. Nolo sic defendi isti¬
ciam: sicut solet miquitas excu¬
sari. Quod uincit xp̃c. ñ oratio¬
nis ẽ. s uirtutis. Sciit enĩ salua¬
tor qui ẽ sapientia. quomͦ tacen
do uinceret: quomͦ ñ responden¬
do suꝑaret: atq idõ causam suã
mauult compbare quã dicere:
Quȩ enĩ res illum compelleret
ad loquendum:cum silentiũ satis
sufficeret adiuincendũ: S fortas¬
se metus eum cogeret ne salutẽ
ꝑderet: nisi qđ ipsa erat tota
causa uictorie. Suã enĩ salutẽ
ꝑdidit: ut salutem omnium
lucraretur. Ipse uinci maluit:
ut uictor ẽet in cunctis. S qͥd
de xp̃o loquar: Susanna mulier:
inimicos suos. tacuit et uicit. H
enim apud damhelem udicem

Expanded text:
est igitur causa quae non defenditur, est igitur causa quae non defenditur, et probatur: plenior justitia, quae non verbis astruitur, sed veritate fulcitur. Taceat lingua necesse est, ubi ipsa veritas sibi adest: taceat lingua in bono negotio, quae in malas causas obtinere consuevit. Nolo sic defendi justitiam, sicut solet iniquitas excusari. Quod vincit Christus, non orationis est, sed virtutis. Scivit enim Salvator, qui est sapientia, quodo vinceret, quomodo non respondendo superaret: atque causam suam mavult comprobare quam dicere. Quae enim res illum compelleret ad loquendum, cum silentium satis sufficeret ad vincendum? Sed fortasse metus eum cogeret, ne salutem perderet, nisi quod ipsa erat tota causa victoriae; suam enim salutem perdidit, ut salutem omnium lucraretur; in se vinci maluit, ut victor esset in cunctis. Sed quid de Christo loquar? Susanna mulier apud inimicos suos tacuit, et vicit . Non enim apud Danielem judicem
Abbreviated transcription (Latin):
forsitan uideat᷑ uob̃
principibus sacerdotum accu¬
setur et taccat: nec nequitiam
corum sua responsione conum¬
cat: cum utiq ingestam accusa¬
tionem non nisi refellere soleat
subsecuta defensio. Mirum in¬
quam sit fr̃es: quod arguatur
saluator et taceat. Taciturnitas
enim interdum ꝓ consensu ha¬
betur. Uidetur enim confirma¬
re. qđ obicitur: cum non uult
respondere qđ querit᷑. Accusa¬
tionem gͦ suam dñs tacendo
confirmat. Hon plane accusa¬
tionem suam tatendo confir¬
mat: s despicit. non refellendo.
Bene enim tacet: qui defensio¬
ne non indiget. Ambiat defen¬
di: qui metuit suꝑari. festinet
loqui: qui timet iuinci. xp̃c aũt
cum condempnat᷑ et suꝑat:
cum iudicatur. & uncit. sic̃ ait
ꝓph̾a: ut iustificeris in sermoni¬
bus tuis. et iuncas dum iudica¬
ris. Quid gͦ opus erat ei loqui
ante uidicium: cui ipsũ in diciũ
erat plena uictoria: Umcit
sic innocens aꝑꝓbatur.Un
ait pilatus. Innocens ego sũ
a sanguine huis iusti. Melior

Expanded text:
forsitan videatur vobiprincipibus sacerdotum accusetur, et taceat, nec nequitiam eorum sua responsione convincat, cum utique ingestam accusationem nonnisi refellere soleat subsecuta defensio. Mirum, inquam, fiat, fratres, quod arguatur Salvator, et taceat; taciturnitas enim interdum pro consensu habetur; videtur namque confirmare, quod objicitur, cum non vult respondere, quod quaeritur. Accusationem ergo suam Dominus tacendo confirmat? Non plane accusationem suam tacendo confirmat, sed despicit non refellendo; bene enim tacet, qui defensione non indiget. Ambiat defendi, qui metuit superari. Festinet loqui, qui timet vinci. Christus autem cum condemnatur, et superat; cum judicatur, vincit, sicut ait Propheta, Ut justificeris in sermonibus tuis, et vincas cum judicaris . Quid ergo opus erat ei loqui ante judicium, cui ipsum judicium erat plena victoria? Vincit sic innocens approbatur: unde ait Pilatus, Innocens ego sum a sanguine hujus justi . Melior
Abbreviated transcription (Latin):
certa fiducia est᷑: Aurum tuum:
auaritia cesset. et tͣra ẽ. Solidi dui.
cupiditas auferat᷑. et sordes sunt.
Aurum enĩ et argentum: uilis ẽ

Expanded text:
certa fiducia est? Auri tui avaritia cesset, et terra est: solidi tui cupiditas auferatur, et sordes sunt. Aurum enim et argentum vilis e
Abbreviated transcription (Latin):
omne genus hominũ scelerata
miquitas occuparet: tot nume¬
ro patefactis cataractis celi.
aquarũ pluuias defluxisse: et
ne orbitrarum facta. ñ tam di¬
luuium quã baptismũ conti¬
gisse. Baptismũ plane fuit:per
qd peccatorib iiquitas subla¬
ta ẽ. noc iusticia conseruata.
ltagͦ et mͦ nobis dñs ad instar
illius temporis qͣdragesimam
dedit: ut constituto dierum mi¬
mero. patefactis cęlis. pliuia
nos miscdie celestis irroret: et
imndatione facta. ꝑ baptis¬
mum. lauacri salutaris ymber
illuminet: et sicrit tune factũ
c̃. a quarum fluctib extinguat᷑
in nob̃ delictoꝵ iniquitas:. uirtu¬
tum iusticia conseruet᷑. Illa eñ
quȩ sub noe : et mͦ uertit᷑ ratio.
uium ẽ: consecratio ẽ fideli. Per
lauachrũ enim dñi. saluatur
iusticia: necatur in iusticia. Qđ

Expanded text:
omne genus hominum scelerata omne genus hominum scelerata iniquitas occupasset, tot dierum numero patefactis cataractis coeli aquarum pluvias defluxisse, et ne orbi terrarum facta, non tam diluvium quam baptismum contigisse. Baptismus plane fuit, per quod in peccatoribus iniquitas sublata est, Noe justitia conservata. Ita ergo et modo nobis Dominus ad instar illius temporis quadragesimam dedit; ut constituto dierum numero, patefactis coelis, pluvia nos misericordiae coelestis irroret, et inundatione facta per baptismum lavacri salutaris nos imber illuminet: et sicut tunc factum est aquarum fluctibus, exstinguatur nunc in nobis delictorum iniquitas, virtutum justitia conservetur. Ipsa enim quae sub Noe, et modo vertitur ratio; vium est, consecratio est fideli. Per lavacrum enim Domini salvatur justitia, necatur injustitia: quod
Abbreviated transcription (Latin):
tum illum dierum numerũgulȩ
intemꝑantia uiolare: hoc ẽ pran¬
dere septem dierum curriculo:
et septem dierum spatio ieiuna¬
re. Quib hoc dico. eur etiã ꝑ illos
septem dies fraudem sibi faciant
ieuinando: cum illis icuinum
tale non ꝓsit: Quamus enim
abstincat quis cercis dieb: quauis
ciborum dulciora alimenta non
sumat: non tamen illi accepto
fertur quadragesime iciumum.
qui ñ diebus quadraginta ieiunat.
Pudet dicere. Senes et anicule xł
unt. Omni gͥ sollicitudine: tempꝰ
sacratissimũ celebremꝰ. N p̃tercat
nos dies. absq ieiuno: ñ nostͣnseat
una ebdomada absq ugiliis. Ille
enim facit qͣdragesimã: qui ieui¬
nando et igilando ascendit ad
pascha. Nam sicut reliquo anno
necessaria. Illa de arbitrio ueniunt:
ista de lege. Ad illa inuitamur: ad
ista compellim᷑. S uideamꝰ: iste
quadraginta dierum numerus¬
sacratissimꝰ. unde habere cȩpit
erordium. legimus pͥmũ inueteri
testamento noe temporibꝰ. cum

Expanded text:
tum illum dierum numerum gulae tum illum dierum numerum gulae intemperantia violare, hoc est prandere septem dierum curriculo, et septem dierum spatio jejunare. Quibus hoc dico, cur etiam per illos septem dies fraudem sibi faciant jejunando, cum illis jejunium tale non prosit? Quamvis enim abstineat quis certis diebus, quamvis ciborum dulciora alimenta non sumat; non tamen illi accepto fertur Quadragesimae jejunium, qui non diebus quadraginta jejunat. Pudet dicere, senes et aniculae Quunt. Omni igitur sollicitudine tempus sacratissimum celebremus, non praetereat nos dies absque jejunio, non nos transeat una hebdomada absque vigiliis. Ille enim facit Quadragesimam, qui jejunando et vigilando ascendit ad Pascha. Nam sicut reliquo anno necessaria; illa de arbitrio veniunt, ista de lege; ad illa invitamur, ad ista compellimur. Sed videamus 463 iste quadraginta dierum sacratissimus numerus unde habere coeperit exordium. Legimus primum in veteri Testamento Noe temporibus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ dñs suo ieiumo consecrauit.
Dixri ieuiio: non ieiumis. Unum
enim iciunium dñi fuit: quia con¬
timatis qͣdraginta diebus et nocti¬
bus. cibum non sumpsit. Quisq
gͦ xp̃ianus consccratam iciunando
legem diuinitus ꝓ salute sua datã.
prandendo ipse dissoluerit. Rescm¬
dis enim legem dñi. qui exemplũ
dñici ieiuni non costodis. Qualis
go uos. qui .xl. prandetis: si non in
conscientus ur̃is rei estis. qđ absti¬
nente cuncto popło. uos soli contͣ
rubor ẽ cum exitis in publicũ. ne
quis uobis ieumus occurrat: aut
siñ cogitatis. cum ad eccłiam ꝓcedi¬
tis. quẽadmodũ pacem ep̃o corri¬
gatis: ne forte ipso sp̃u osculi ur̃i
uos repbet: Qđ si hec non cogita¬
tis: forsitan uehem̃ter erratis. Sci¬
re enim debetis: cum in quadrage¬
sime diebus ieuino pransus occur¬
rit:non bene dle illo iudicat qui
ieiunat. Hoc enĩ ideo dico: quia
audio complures quod grauiꝰ ẽ
fideles. alternis in quadragesima
ebdomadis abstinere: et consecra¬

Expanded text:
ominus suo jejunio consecravit. Quod dixi jejunio, non jejuniis; unum enim jejunium Domini fuit, qui continuatis quadraginta diebus et noctibus cibum omnino non sumpsit. Quisquis ergo Christianus consecratam jejunando legem divinitus pro salute sua datam prandendo ipse rescindit. Rescindis enim legem qui exemplum jejunii dominici non custodis. Qualis gesima prandetis, si non in conscientiis vestris rei estis, quod, abstinente cuncto populo, vos soli contra rubor est cum exitis in publicum, ne quis vobis jejunus occurrat: aut si non cogitatis, cum ad ecclesiam proceditis, quemadmodum pacem episcopo porrigatis, ne forte ipso spiritu osculi vestri vos reprobet? Quod si haec forte non cogitatis, forsitan vehementer erratis; scire enim debetis cum in Quadragesimae diebus jejuno pransus occurrit, non bene de illo judicat qui jejunat. Hoc enim ideo dico, quia audio complures, quod gravius est, fideles alternis in Quadragesima hebdomadis abstinere, et consecra
Abbreviated transcription (Latin):
iunium ẽ: quia anxietas solitu¬
dimis. concupiscentiam repellit
escarum. Deinde in heremo unde
lisc umq substantia: Intelligimus
gͦ ieuinasse filios isrł. quia cognosci
mus escarum copiam defuisse: et
tunc sumpsisse cibum: quandolar¬
giente dño placuisset. Satis autẽ
ieunat: qui cum xp̃i uoluntate
se reficit. Usq ad eo uero abstinen¬
tia filiorum isrł inheremo placu¬
it saluatori: ut quorũdam etiam
inter ipsos intemꝑantia notaret᷑:
ica ut quisquis auidior duplum
manne cibum colligens. hac in
iuria feriretur: ñ tam cibum sͥ
inueniret᷑ seruasse quã uermes:
scilicet ut quia suꝑ moderatam re-¬
fectionẽ concupierat: uelut stimu¬
lis quibꝰ dã conscientie in more uer¬
miũ urgeret᷑. Igitur et nos fr̃s ob¬
seruantes q̃dragesimȩ cotidiana
et moderata ienuinia: tanꝗͣ inhe¬
remo constituti. delicͥarũ scł̃arium¬
nichil cogitemꝰ. Nulla nos cupidi¬
tatũ corporaliũ dulcedo sollicitet

Expanded text:
junium est; quia anxietas solitujunium est; quia anxietas solitudinis concupiscentiam repellit escarum; deinde in eremo unde liscumque substantia? Intelligimus ergo jejunasse filios Israel, quia cognoscimus illis escarum copiam defuisse et tunc sumpsisse cibum quando largienti Domino placuisset. Satis autem diu jejunat qui cum Christi voluntate se reficit. Usque adeo vero abstinentia filiorum Israel in eremo placuit Salvatori, ut quorumdam etiam inter ipsos intemperantia notaretur; ita ut quisquis avidior duplum mane cibum sibi collegerat, hic hac injuria feriretur, ut non tam cibum sibi inveniretur servasse quam vermes: scilicet ut quia supra moderatam refectionem concupierat, velut stimulis quibusdam conscientiae in morem vermium urgeretur. 7. Igitur et nos, fratres, observantes quadragesimae quotidiana et moderata jejunia, et tamquam in eremo constituti, nihil deliciarum saecularium cogitemus, nulla nos cupiditatum corporalium dulcedo sollicitet.
Abbreviated transcription (Latin):
uiuificat᷑ et paulus. Usq ad eo
aũt ꝑdidit ueterem cum sius
actibus hominẽ ut cum morib
mutaret et nomen. Quisquis gͦ
ipse sibi. morit᷑ ex ea parte qua pec¬
cator est: uiuificat᷑ ex illa parde
qua uistus ẽ. Uideamꝰ etiam:. si ali¬
bi inscripturis hunc mysticũ xl
stimanna nutrierit. Bonus gͦnu¬
merus: qui semꝑ cȩlum aꝑit. Bonꝰ
inquã numerus: ꝑ quẽ iusticia
noe saluat᷑. et isrr filii sagmnant᷑.
Unde et nos obseruemus hunc
numerum. ut aꝑiant᷑ nob celi:
quatinꝰ et pluuia nos grẽ sp̃italis
irroret: et sp̃italium sacram̃toꝵ
manna reficiat. Ad instar enim
patrũ nr̃orum: hac obseruatione
quadragesime et iustificamur et
pascimur. iustificani᷑ lauacro:
pascimur sacramentis. Sed dicit
aliquis: filios isrł in heremo qͣndo
manna saturati sunt. minime ie¬
iunasse. Ego aut̃ dico illos ñ nnisi
abstinentie cunc uacasse: atq ideo
cȩlestis alimonie grãm meruisse:
Primũ. quia desertum omne ie¬

Expanded text:
vivificatur et Paulus. Usque adeo autem perdidit veterem cum actibus suis hominem, ut cum moribus mutaret et nomen. Quisquis ergipse sibi, moritur ex ea parte qua peccator est, vivificatur ex illa parte qua justus est. Videamus etiam si alibi in Scipturis hunc mysticum Quasti manna nutrierit. Bonus ergo numerus, qui semper coelum aperit: bonus, inquam, numerus, per quem justitia Noe salvatur, et Israel filii saginantur. Unde et nos observemus hunc numerum, et aperiantur nobis coeli, quatenus et pluvia nos gratiae coelestis irroret, et spiritalium sacramentorum manna reficiat; instar enim patrum nostrorum, hac observatione Quadragesimae et justificamur et pascimur: justificamur lavacro, pascimur sacramentis. Sed dicet aliquis: filios Israel in eremo quando manna saturati sunt, minime jejunasse. Ego autem dico illos nonnisi abstinentiae tunc vacasse, atque ideo coelestis alimoniae gratiam meruisse. Primum, quia desertum omne je
Abbreviated transcription (Latin):
onnulli xp̃ianorum
frẽs estimantes se di¬
uinitatis p̃cepta reli¬
giosius obseruare:
pretmissa deuotione qͣdragesi¬
me. cuiꝰ hodie curamꝰ exordium.
quinquagesimã se facere menti¬
untur: cum id neq diuinis lit¬
teris iubeatur: neq traditum
sit auctoricate maiorum. Sola
Et dum putant se deuotiꝰ agere:
suꝑsticiosius conuersantur. Dicit
se obseruare quinquagesimã: qui
forte quadragesimã implere uix
potest. Bonum ẽ quidem cunctis
temporib ieiunare: s: melius xl¬

Expanded text:
onnulli christianorum, fratres, aestimantes se divinitatis praecepta religiosius observare, praetermissa devotione quadragesimae, cujus hodie curamus exordium, quinquagesimam se facere mentiuntur; cum id neque divinis litteris jubeatur, neque traditum sit auctoritate majorum. Sola et dum putant se devotius agere, superstitiosius conversantur. Dicit se observare quinquagesimam, qui forte quadragesimam implere vix possit. Bonum est quidem cunctis temporibus jejunare, sed melius
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a corpora sociemꝰ: ut dũ illos tar¬
tarũ metuit: nos pena ñ tangat.
dũ illis xp̃c illuminat: a nob̃ tene¬
brarũ caligo diffugiat. Cum scĩs gͦ
martyrib quiescentib. euadimus
p̃ualet: qͥsq sociat᷑ martyritar¬
taro ñdenet᷑. Martyres enĩ. infer¬
ni porta ñ possidet:qm̃ eos para¬
dysi regna suscipiunt. Nã tudemꝰ
eos hic utiq iam regnare. Cerm¬
mꝰ enĩ abhis freq̃nter obsessos
immundissimis demonibꝰ hoĩes
lib̃ari: ita ut celesti medicina. et
captiuia aĩa de diabolilaqueis
eruat᷑: et ipse diabolus unculis
igneis alligatꝰ. ꝓducat᷑ de sua ca¬
ptiuitate captiuus: ut qͥ predã
paulo ante ceꝑat: ipse subdat᷑
inp̃dam. Hec ⁊alia potiora mira¬
bilia. ꝑscõs fierromĩb notũ ẽ. Et
ideo fr̃s uenerem᷑ eos inscło: quos
defensores hab̃e possimꝰ in futuro.
Et sic̃ eis ossibus parentũ nr̃ors
iungim᷑: ita et eis fidei imitatiõe
iungam᷑. In nullo enĩ ab ipsis se

Expanded text:
ra corpora sociemus; ut dum illos tartarus metuit, nos poena non tangat; dum illos Christus illuminat, nobis tenebrarum caligo diffugiat. Cum sanctis ergo martyribus quiescentes evadamus praevalet, quisquis sociatur martyri tartaro non tenetur. Martyres enim inferni porta non possidet, quoniam eos paradisi regna suscipiunt. 264 Nam videmus eos hic utique jam regnare; cernimus enim ab eis obsessos immundissimis daemonibus homines liberari; ita ut coelesti medicina et captiva anima de diaboli laqueis eruatur, et ipse diabolus vinculis igneis alligatus producatur de sua captivitate captivus; ut qui praedam paulo ante ceperat, ipse subdatur in poenam. Haec et alia potiora mirabilia per sanctos fieri omnibus notum est. Et ideo, fratres, veneremur eos in saeculo quos defensores habere possumus in futuro; et sicut eis ossibus pareatum nostrorum jungimur, ita et eis fidei imitatione jungamur; in nullo enim ab ipsis se
Abbreviated transcription (Latin):
Nũqͥd inquus ẽ ds̃. ut nobñ ȩqualit̃
distribuat uitȩ subsidia: ut cu qͥdem
esses affluens ⁊ abundans. aliis uͦ deessẽt.¬
⁊ egerent: An iccirco magis. qͥa et tibi
uoluit benignitatis sue exꝑim̃ta con¬
ferre ÷ ⁊ aliũ ꝑuirtutẽ patientiȩ coro¬
nare: Cu uͦ susceptis dei muneribꝰ. et
simsinũ tuũ redactis. nichil te putas
agere iniquũ. si tam multoꝵ uitȩ sub¬
sidia solus optineas: Qs enĩtam in¬
iustus. tã auidus. tã auarus: qũa qui
multoꝵ alim̃ta. suũ ñ usũ. s abun¬
dantiã ⁊ delicias facit: Neq enĩ mi¬
nus ẽ criminis. habenti tollere: quã
cũ possis & abundes. indigentibꝰ de¬
negare. Esurientrũ panis ẽ. quẽ tu
detines: nudoꝵ indum̃tũ ẽ qd ture¬
cludis: miseroꝵ redẽptio ẽ ⁊ ab solutio.
pecunia quãtu int̾ra defodis. Tantoꝵ
te gͦ scias inuadere bona: qntis possis

Expanded text:
Numquid iniquus est Deus, ut nobis non aequaliter distribuat vitae subsidia, ut tu quidem esses affluens et abundans, aliis vero deesset et egerent? an idcirco magis, quia et tibi voluit benignitatis suae experimenta conferre, et alium per virtutem patientiae coronare? Tu vero susceptis Dei muneribus, etsi in sinum tuum redactis, nihil te putas agere iniquum, si tam multorum vitae subsidia solus obtineas? Quis enim tam injustus, tam avidus, tam avarus, quam qui multorum alimenta suum non usum, sed abundantiam et delicias facit? Neque enim minus est criminis habenti tollere, quam, quum possis et abundes, indigentibus denegare. Esurientium panis est, quem tu detines; nudorum indumentum est, quod tu recludis; et miserorum redemtio est et absolutio pecunia, quam tu in terram defodis. Tot te ergo scias invadere bona, quod possis
Abbreviated transcription (Latin):
aliena ñ inuadã: ꝓpria diligentius
seruo: O impudens dictũ. Ppria di¬
cis: quȩ ex quib reconditis. in hc̃ mun¬
dum detulisti: Quando in hanc ingͣs¬
sus es lucẽ: qͣndo de tientre matris
existi: quib queso facultatib. quibꝰq
subsidiis stipatꝰ ingressus es:. Aduen¬

Expanded text:
aliena non invadam, propria diligentius servo? O impudens dictum! Propria dicis? quae? ex quibus reconditis in hunc mundum detulisti? Quando in hanc ingressus es lucem, quando de ventre matris exiisti, quibus quaeso facultatibus quibusque subsidiis stipatus ingressus es? E
Abbreviated transcription (Latin):
gitatio ẽ: ⁊ somnia dormienti. Sic̃
enĩ hii qͥ ꝑ insaniã m̃te translati
st̃. ñ iã res ipsas. s passionis sue fan¬
tasias uident: ita etiã mens auari.¬
ñ semel uinculis cupiditatis astri¬
cta. semꝑ aurũ. semꝑ argentũ uidet
semꝑ redicus cõputat: gratiꝰ aurũ
intuet᷑. quã solem uidet: ipsa eiꝰ ora¬
tio ⁊ supplicatio ad dñm. aurũ qͥrit.

Expanded text:
t. Sicut ii, qui per insaniam mente translati sunt, non jam res ipsas, sed passionis suae phantasias vident, ita etiam mens avari semel vinculis cupiditatis adstricta semper aurum, semper argentum videt, semper reditus computat, gratius aurum intuetur quam solem; ipsa ejus oratio et supplicatio ad Dominum aurum quaerit.
Abbreviated transcription (Latin):
deuotionis ẽ gła. Maria iuxta dm̃
constituta. eũ tange̾ ñ meret᷑: ste¬
phanꝰ int̾ris positus. xp̃m tangit

Expanded text:
devotionis est gloria. Maria juxta Dominum constituta eum tangere non meretur: Stephanus in terris positus Christum tangit
Abbreviated transcription (Latin):
lationib constituti. Numquidñ
de medio: & dñi tͥ ꝓximũ tufecisti.
Quomͦ enim potest fr̃es obliuisci
nr̃i ds̃: qui etiam capillos capitis
nr̃i in euangłio apud se dic̃ nume¬
ratos: Si enim capilloꝵ nr̃oꝵ memi¬
circa nos sollicitudinẽq cognosci¬
mus. Hemo enim numerat: nͥ qđ
uult diligentius custodire. Nemo
numerat: nisi qui ueretur. ne frau¬
dem absq numero patiat᷑. Pastor.
ut saluũ gregem habeat: eum fre
de centum ouibus oberrasset: re¬
currens adnumerũ. ꝓpriis cam
ad gregem humeris reportauit.
Usq: ad eo ergo habetur subtutela.
qui habet᷑ innumero: ut exans ꝓ¬
prus ad portet᷑ humeris. ne quid
de numero minuatur. Nolite ergo
putare fratres: quod uel minimi
cuusdam obliuiscatur. Ds̃ om¬
nium meminit: omnium recorda¬
tur:tantũ. ut non nrĩs int̾ueni¬
entibus peccatis. ei inferatur ob¬

Expanded text:
lationibus constituti: Numquid nolationibus constituti: Numquid node medio, et Deum tibi proximum tu fecisti. 6. Quomodo enim potest, fratres, oblivisci nostri Deus, qui etiam capillos capitis nostri in Evangelio apud se dicit esse numeratos? Si enim capillorum nostrorum memicirca nos sollicitudinemque cognoscimus; nemo enim numerat, nisi quod vult diligentius custodire: nemo numerat, nisi qui veretur, ne fraudem absque numero patiatur. Pastor ut salvum gregem habeat, eum freqde centum ovibus aberrasset, recurrens ad numerum, propriis eam ad gregem humeris reportavit . Usque adeo ergo habetur sub tutela, qui habetur in numero; ut errans propriis apportetur humeris, ne quid de numero minuatur. Nolite ergo putare, fratres, quod vel minimi cujusquam obliviscatur; Deus enim omnium meminit, omnium recordatur: tantum ut non, nostris intervenientibus peccatis, ei inferatur ob
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ ñ temptabis eum quem pu¬
tas tanꝗͣ hominẽ ad inferiora pel¬
lendum: s magis tanꝗͣ dm̃ & do¬
minũ ipsum noueris adorandũ.
ad similitudinẽ saluatoris. Simi¬
liter eñi et nos. hostes nr̃i de pinua
ingerunt: dum insidias parant.
cupuint nos de arce religionis ab¬
ducere. Dicit᷑ aũt ei adño. N tẽpta¬
bis scõs uiros et famulos dĩ. Quos
enim tanꝗͣ humiles conculeandos
putatis: sentietis tanꝗͣ strenuos
honorandos. Sunt enĩ sicut dixi
pleriq fr̃ẽs: quos hostes nr̃i de ꝑ¬
fectione religionis abducunt. Qui
dum p̃sens malũ non metuunt:
putant dm̃ nr̃e salutis immemorẽ:
nescientes qđ ds̃ nullius sit imme¬
mor. S immemore illũ nritunc¬
nos facimꝰ: cum peccamꝰ. Cum enĩ
mala oꝑamur: auertit faciẽ. Cũ
nefanda loquim: aurem obstruit.
Et ido bonitatẽ suã a nob̃ ds̃ non
tam ipse retrahit: quam nr̃ã illũ
delicta reiciunt. Ait enĩ idem dñs

Expanded text:
hoc est, non tentabis eum quem puhoc est, non tentabis eum quem putas tanquam hominem ad inferiora pellendum; sed magis tanquam Deum et Dominum ipsum noveris adorandum. ad similitudinem Salvatoris; similiter enim et nos hostes nostri de pinna ingerunt, dum insidias parant, cupiunt nos de arce religionis abducere. Dicitur autem eis a Domino: Non tentabitis sanctos viros et famulos Dei; quos enim tamquam humiles conculcandos putatis, sentietis tamquam strenuos honorandos. 5. Sunt enim, sicut dixi, plerique fratres, quos hostes nostri de perfectione religionis abducunt: qui dum praesens malum metuunt, putant Deum nostrae salutis immemorem, nescientes quod Deus nullius est immemor: sed immemorem illum nostri tunc facimus, cum peccamus. Cum enim mala operamur, avertit faciem: cum nefanda loquimur, aurem obstruit; et ideo bonitatem suam a nobis Deus non tam ipse retrahit, quam nostra illum delicta rejiciunt. Ait enim idem Domin
Abbreviated transcription (Latin):
sa festinat: ut qui stat puritate
mentis in summitate templi: ꝓi¬
ciat se in ꝓfundum infericonta¬
gione peccati. Nam cum dnm̃
depinna templi deicere nititur.
utiq de ꝑfecto religionis cultu¬
eum remouere conatur. Pmnna
enĩ loci sc̃i: ꝑfectio celestisẽ sacra¬
menti. Recte autẽ dñs suꝑ pinnĩa
templi stare dr̃: quia de ipso scri¬
ptum ẽ. qui ambulat suꝑ pennas
uentorũ. Suꝑ pennas enĩ uento¬
rum quod ammͦ ambulat dñs:
cum suꝑ morũ nr̃oꝵ alacri con¬
uersationẽ uolatu incedit. Pen¬
nȩ enĩ nob̃ sunt boni mores. qui
nos eleuatos a t̾re humilibꝰ. incęli
altiora sustollunt: & uolatu qͦdã
mentis. de tartari tenebris educ̃t.
et ad paradysi amena ꝑducunt.
Quoꝵ morũ pennas habereꝓpħa
desidãns: ait. Quis dabit michi
pennas sicut columbe: & uolabo¬
in quodam templo fidei nr̃e consi¬
increpat diabolum dicens. Scptũ
est: non temptabis dñm dm̃ tuũ.

Expanded text:
sa festinat, ut qui stat puritate sa festinat, ut qui stat puritate mentis in summitate templi projiciat se in profundum inferi contagione peccati. Nam cum Dominum de pinna templi dejicere nititur, utique de perfecto religionis cultu removere conatur; pinna enim loci sancti perfectio coelestis est sacramenti. Recte autem Dominus super pinnam templi stare dicitur, quia de ipso scriptum est: Qui ambulat super pennas ventorum . Super pennas enim ventorum quodammodo ambulat Dominus, cum super morum nostrorum alacri conversatione 438 volatu incedit; pennae enim nobis sunt boni mores, qui nos elevatos a terrae humilibus in coeli altiora sustollunt, et volatu quodam mentis de tartaro tenebroso educunt, et ad paradisi amoena perducunt. Quorum morum pennas habere propheta desiderans, ait. Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volaboin quodam templo fidei nostrae consiincrepat diabolum, dicens: Scriptum est, Non tentabis Dominum Deum tuum ;
Abbreviated transcription (Latin):
oNusq a deo contrista¬
ridebemꝰ fr̃s. qd in his qͣ¬
dragesimedieb temptati¬
onos tribulationis in¬
uenit: qm̃ et saluato¬
rem nr̃m ꝓpt̃ ipsã qͣdragesimã uide¬
mus ẽẽ temptatum. Minus gͦ dole¬
re debemꝰ seruuli: quia dñi habemꝰ
exemplũ. Ubi enim ẽ similis cum
xp̃o deuotio: similis ẽ et cum xp̃o
temptatio. Conditionẽ enĩ nobis
tolerandi: imponit conditio ienui¬
nandi. Credimꝰ autem. qđ siẽ salua¬
tor nr̃ diabolum cum temptaret᷑
optinuit: ita et nos hostes nr̃os cũ
tribulamͣ. posse deuincere. Ienna
em̃ xp̃i temptari possunt: ñ possunt
supari. Angustias quidem habent
buunt et salutem. Uideamꝰgͥ inter
cet̾as temptationes: qua dñm dia¬
bolus arte lacessat. Cum enĩ suꝑ
diabolus. Si filius dĩ es: mitte de
astutia: consuetudinis suȩ nitit᷑
argum̃to. Semꝑ enĩ religiosos de
suꝑiorib deicere ad inferiora co
natur ⁊ et de scĩs ac uenerandis
actib. deducere ad t̾rena & ceno¬

Expanded text:
on usque adeo contristari debemus, fratres, quod in his Quadragesimae diebus tentatio nos tribulationis advenit, cum et Salvatorem nostrum propter ipsam Quadragesimam videmus esse tentatum. Minus ergo dolere debemus servuli, qui Domini habemus exemplum. Ubi enim est similis cum Christo devotio, similis est et cum Christo tentatio. Conditionem enim nobis tolerandi imponit conditio jejunandi. Credimus autem quod, sicut Salvator noster diabolum, cum tentaretur, obtinuit, ita et nos hostes nostros, cum tribulamur, posse devincere; jejunia enim Christi tentari possunt, non possunt superari. Angustias quidem in obsebuunt et salutem. Videamus igitur inter caeteras tentationes, qua Dominum diabolus arte lacessat. 2. Cum enim super diabolus: Si Filius Dei es, mitte te astutia consuetudinis suae nititur argumento; semper enim religiosos de superioribus dejicere ad infnatur, et de sanctis ac venerandis actibus deducere ad terrena et coeno
Abbreviated transcription (Latin):
accepta esca. uehementuis reduui¬
uis ardorib conualescere: ita ut¬
ut uideatur aqua. ñ extinxisse in¬
cendia .s auxisse. Quenã ẽ illa aqͣ
que consumit flammas: nec ipsa
consumit᷑. Illa ẽ. puto: quȩ in la¬
uacro. de xp̃i fonte ꝓfluens. non
consummit᷑ a peccatoribus:. sed
gehenne consumit incendia. Que
dum ꝑ baptismum infunditur:

Expanded text:
accepta esca vehementius rediviaccepta esca vehementius redivivis ardoribus convalescat; ita ut videatur aqua non exstinxisse incendia, sed auxisse. Quaenam est illa aqua quae consumit flammas, nec ipsa consumitur? Illa est, puto, quae in lavacro de Christi fonte profluens, non consumitur a peccatoribus, sed gehennae consumit incendia. Quae dum per baptismum infunditur
Abbreviated transcription (Latin):
bra transfundit: quomͦ potest pu¬
rificari ipsa cum polluat: Que
gͦ sit ista meretrix. que ista sama¬
ritana mulier. cuius adulterii sor¬
des fons xp̃i deterserit: sollicitius
requiramꝰ. Ego hanc mulierem.
eccłiam eẽ puto de gentib congre¬
gatam: quȩ et transactis annis qͥn¬
q milibꝰ. cum scrto millesimo an¬
no idolorum formcationib sub¬
iaceret. omnẽ ignominiam suam
adueniente xp̃i fonte purgauit:
et macłas quas adult̾imis sacrilegiis
contraxerat. fide saluatoris abster¬
sit: ac relinquens sicut manẽ ydri¬
am. priorem patrium cultum :
uniuerso orbi dñi annuntiauit
aduentũ. Hec in quã ẽ illa meretͥe:
que postea quã lota ẽ. nichil se dic̃
fecisse prauum. Postquã enĩ eccłia
baptisimi nitore purgata c̾ diaboli¬
cȩ impietatis non meminit: religi¬
one ueritatis exultat. fa̾ctaq de me¬
retrice uirgo: ñ recordatur priorũ
ignium globi. aquarũ fiuenta
consumerent: et ueluti ab aquis

Expanded text:
bra transfundit; quomodo potest pubra transfundit; quomodo potest purificare ipsa cum polluat? Quae ergo sit ista meretrix, quae ista Samaritana mulier, cujus adulterii sordes fons Christi deterserit, sollicitius requiramus. Ego hanc mulierem Ecclesiam esse puto de gentibus congregatam, quae et transactis annis quinque millibus, cum in sexto millesimo anno idolorum fornicationibus subjaceret, omnem ignominiam 329 suam adveniente Christi fonte purgavit, et maculas quas adulterinis sacrilegiis contraxerat, fide Salvatoris abstersit, ac relinquens, sicut inanem hydriam, priorem patrium cursum, universo orbi Domini annuntiavit adventum. Haec, inquam, illa est meretrix, quae posteaquam lota est, nihil se dicit fecisse pravum; posteaquam enim Ecclesia baptismi nitore purgata est, diabolicae impietatis non meminit, religione veritatis exsultat, factaque de meretrice virgo non recordatur priorum,ignium globi aquarum fluenta consumant, et veluti ab aquis
Abbreviated transcription (Latin):
etinet ur̃a dilectio ante
dies cum sermonẽ ad
uos de elemosinis face¬
remus. primitus nos
originem miscđiarũ
querere uoluisse: et
reꝑto earum fonte uirtutũ. osten¬
disse qđ mulieri samaritane sor¬
des. melius xp̃i unda deluerit qͣm
samarie aqua purgaret: et quod
mundius miscđia deterserit pec¬
cata. quã puteus. Mundiꝰ plane
miscdia quã puteus decergit ma¬
culas: quia aqua putei. tantum
corꝑis cutem abluit: miscłie au¬
tem bonitas. animȩ int̃na puri¬
ficat. Hoc etiam demonstrasse :
qđ huic euangłice mulicri. illa
ꝓphetica meretrix conueniret:
que postea quã uiua aqua se ablu¬
it: obliuione: possessa prauitatis.
nitore puritatis exultat. Neq em̃
de meretrice hunis mundi talem sen¬
tentiam ꝓpħa diceret: cuiꝰ polluti¬
o. non solum aqua ñ deluit᷑. s: etiã
polluit ipsa qđ tangit: dicente a¬
postolo. Qui se iungit meretrici:
unum corpus efficitur. Quod si u¬
num corpus tactu suo efficit. & co
herenti sibi. ignominie suȩ mem¬

Expanded text:
etinet vestra dilectio, ante dies aliquot, cum sermonem ad vos de eleemosynis faceremus, primitus nos originem misericordiarum quaerere voluisse; et reperto earum fonte virtutum, ostendisse, quod mulieris Samaritanae sordes melius Christi unda diluerit, quam Samariae aqua purgarit; et quod mundius misericordia detersit peccata quam puteus. Mundius plane misericordia quam puteus detergit maculas, quia putei aqua tantum corporis cutem abluit, misericordiae autem bonitas animae interiora purificat. Hoc etiam demonstrasse, quod huic evangelicae mulieri illa prophetica meretrix conveniret, quae postea quam viva aqua se lavit, oblivione possessa pravitatis nitore puritatis exsultat; neque enim de meretrice hujus mundi talem sententiam propheta diceret, cujus pollutio non solum aqua non diluitur, sed etiam polluit ipsa quod tangit, dicente Apostolo: Qui autem se jungit meretrici, unum corpus est. Quod si unum corpus tactu suo efficit, et in cohaerentem sibi ignominiae suae mem
Abbreviated transcription (Latin):
clemosina extinguit peccatum:
sicut aqua baptismi. gehenne re¬
stinguit incendium. Ergo elemo¬
sina. quodamm animaꝵ aliud est
lauachrũait siquis forte pꝰ baptis¬
mum humana fragilitate delique¬
rit: suꝑsit erut iterum elemosinis
emundetur. sic̃ ait dñs. date elemo¬
sinam. & ecce omnia munda sunt
uob̃: nisi qđ salua fide dixerim.
indulgentior ẽ elemosina. quam
lauacrum. Lauacrũ enim semel
datur. et semel ueniam pollicetur:
elemosinã aut quodiens feceris.
totiens ueniam ꝓmereris. Hii gͦ

Expanded text:
eleemosyna exstinguit peccata, eleemosyna exstinguit peccata, sicut aqua baptismi gehennae exstinguit incendium: ergo eleemosyna quodammodo animarum aliud est lavacrum, ut si quis forte post baptismum humana fragilitate deliquerit, supersit ei, ut iterum eleemosynis emundetur, sicut ait Dominus: Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis ; nisi quod salva fide dixerim, indulgentior est eleemosyna quam lavacrum. Lavacrum enim semel datur, et semel veniam pollicetur; eleemosynam autem quoties feceris, toties veniam promereris. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
modum: aqua xp̃i una eademq
oꝑatione et unuificat et extin¬
guit. Uiuificat animas: delicta
restinguit. Has. lauacri sui refri¬
gerio inuificat: illa gurgitis sui
unda restinguit: et qđ ad maio¬
rem baptismatis ꝑtinet gr̃ãm:
apud suꝑos mysteriũ celebrat᷑.
et apud in feros gehenna restin¬
guitur. hic fiuunt aquȩ: & illic
tepescit incendium. Hic infonte
homo mergitur: et illic de tarta¬
ro liberatur. S nec mirum sun
baptismi sacramento aꝑiatur
infernum: cum tunc quoq rese¬
retur cȩlum. Aꝑiunt᷑ enim hec
elementa: ut ad lauacrum xp̃i
conueniat lib̃tas et grã. Gra de¬
enim resurrecturis tribuit᷑: grã
regnaturᷤ. Illi eruuntur de pena:
hii assumunt᷑ ad głam. Illi qͥ erant
scrui peccati. liberi fiunt iusticie:
hii qui angustus seculi tenebant᷑.
paradysi amena ꝑcipiunt. In ba
& tartara. Inde ut sp̃s sc̃s adueni¬
at: illmc ut miscd̃ia saluatoris
accedat.: ut deferatur a cȩlo uita:
mors a tartaro destruatur. Ita igit᷑

Expanded text:
modum aqua Christi una eademque operatione, et vivificat, et exstinguit; vivificat enim animas, delicta restinguit; has lavacri sui refrigerio reparat, illas gurgitis sui unda consumit; et quod ad majorem baptismatis pertinet gratiam, apud superos mysterium celebratur, 330 et apud inferos gehenna restinguitur: hic fluunt aquae, et illic tepescit incendium: hic in fonte homo mergitur, et illic de tartaro liberatur. Sed nec mirum, si in baptismi sacramento aperiatur infernum, cum tunc quoque reseretur et coelum; aperiuntur enim haec elementa, ut ad lavacrum Christi conveniat libertas et gratiaenim resurrecturis tribuitur, gratia regnaturis. Illi eruuntur de poena, hi assumuntur in gloriam; illi, qui erant servi peccati, liberi fiunt justitiae: hi, qui angustiis saeculi tenebantur, paradisi amoena percipiunt. In bap tartara; inde ut Spiritus sanctus adveniat, illuc ut misericordia Salvatoris accedat; deferatur de coelo vita, mors a tartaro destruatur. Ita igitur
Abbreviated transcription (Latin):
epulaꝵ multiplex ⁊ copiosa col¬
latio: meluisq pascat esurientẽ
religio. quã sagina. Omnia in qͥt:
hac scilicet ratione. ut bona ipso
auctore faciamꝰ: mala ꝓptͥ ipsius
contubernium declinc̾inus. Eru¬
bescit enim mala facere: qui seit
xp̃m se habere participem. Xp̃c
aut̃ in bonis adiritor ẽ: in malis
nr̃ ẽ conseruator. Ergo cũ dilu¬
culo surgimus: debemus prius

Expanded text:
epularum multiplex et copiosa colepularum multiplex et copiosa collatio, meliusque pascat esurientem religio quam sagina. Omnia, inquit,hac scilicet ratione, ut bona ipso auctore faciamus; mala propter ipsius contubernium declinemus. 298 Erubescit enim mala facere qui scit um se habere participem. Christus autem in bonis adjutor est, in malis noster est conservator. Ergo cum diluculo surgimus, debemus, prius
Abbreviated transcription (Latin):
me credo suꝑiore dm̃ca.
ad correptionẽ corum
quidiuinis muneribꝰ
ꝑfruentes. grãs non
referunt creatori: et utentes bene¬
ficiis celestib ÷ tanquã ingrati &
indignibeneficioꝵ ñ remuneran¬
tur auctorem. Ingrati inquam:
qui dm̃ nec quasi serui metrunt
dñm ÷ nec qua si filui honorificant
ut parentem. Dicit ꝑ ꝓpħ̃am ds̃:
Si dñs sum. ubitimor m̃s: Sipat̾:
ubi amor m̃s: Hocẽ. si seruus es:
redde dño timoris obsequium. Si
filius: erhibe patripietatis affe¬
ctum. Tu aut cum grãs non agis.
dm̃ nec diligis nec uereris. Unde
aut contumar seruus: aut suꝑbꝰ
es filius. Qui ẽ igitur utilis xp̃ianꝰ:
semꝑ debet patri ac dño suo lau
des dicere. et in eius głam omnia
pcurare: sicut ait beatus apłs.
dicens. Siue manducatis. siue
bibitis. siue aliquid facitis: omĩa
ingłam dĩ facite. Uidete quale
uium: ut magis fides xp̃i quã
prandii sagina comedat᷑: & plus
reficiat hominẽ dominici nomi¬
nis frequens inuocatio. quam

Expanded text:
me credo superiore Dominica ad correptionem eorum qui, divinis muneribus perfruentes, gratias non referunt Creatori; et utentes beneficiis coelestibus, tanquam ingrati et indigni beneficiorum, non remunerantur auctorem; ingrati, inquam, qui Deum nec quasi servi metuunt Dominum, nec quasi filii honorificant ut parentem. Dicit per prophetam Deus: Si Dominus sum, ubi timor meus? si pater, ubi amor meus ? Hoc est, si servus es, redde Domino timoris obsequium; si filius, exhibe patri familias affectum. Tu autem cum gratias non agis, Deum nec diligis, nec vereris; unde aut contumax servus, aut superbus es filius. Qui est igitur utilis Christianus semper debet Patri ac Ddes dicere, et in ejus gloriam omnia procurare, sicut ait beatus Apostolus, dicens: Sive manducatis, sive bibitis, sive aliud facitis, omnia in gloriam Dei facitevium, ut magis fides Christi quam prandii sagina comedatur, et plus reficiat hominem dominici nominis frequens invocatio quam
Abbreviated transcription (Latin):
doloris: quantomagis nos consolationẽ reciꝑe debemꝰ.
quia mors metuenda ñ sit. eo qd̾ finis sit peccatorum:
uita autẽ desꝑanda ñ sit. quȩ resurrectione reꝑat᷑:
Iob quoq dicit nec mortẽ timendã: s potiꝰ optandam
piis dicens Utinam in inferno me custodires: absconde¬
res me donec mitiget᷑ ira tua: & constituas mͥ tempꝰ in
quo memor sis mei. Si enim mortuus fuerit homo:
uiuet. Consũmas dies uite mee: sustinebo donec iterũ
fiam: T̃ unc uocabis. &. ego tͥ obediã. Oꝑa autẽ manuũ
tuarũ: ne despitias. Esto tam̃: dolendũ sit quod pri¬
meua obierit ȩtate: gratulandũ tam̃. qd uirtutum
stipendiis ueteranꝰ discesserit. Tanta enĩ fuit em̃datio
uitȩ ciꝰ. in illo omĩbus lubrico adolescentiȩ tempore:
tanta laus moꝵ eiꝰ: ut omnẽ memoriã doloris obducat.
Quod enĩ obut fragilitats ẽ: qd̃ talis fuit admiratioĩs.

Expanded text:
doloris: quanto magis nos consolationem recipere debemus; doloris: quanto magis nos consolationem recipere debemus; quia mors metuenda non sit, eo quod finis sit peccatorum: vita autem desperanda non sit, quae resurrectione reparatur? Job quoque docet nec mortem timendam, et potius optandam piis, dicens: Utinam in inferno me custodires, et absconderes me, donec mitigetur ira tua, et constituas mihi tempus, in quo memor sis mei. Si enim mortuus fuerit homo, vivet. Consummans dies vitae meae sustinebo, donec iterum fiam. Tunc vocabis, et ego tibi obediam: opera autem manuum tuarum ne despicias . 46. Esto tamen, dolendum sit quod primaeva obierit aetate; gratulandum tamen quod virtutum stipendiis veteranus decesserit. Tanta enim fuit emendatio vitae ejus in illo omnibus lubrico adolescentiae tempore, tanta laus morum ejus, ut omnem memoriam doloris obducat. Quod enim obiit, fragilitatis est: quod talis fuit, admirationis.
Abbreviated transcription (Latin):
ratis. Tumulũ circũfuse tenetis: ille tumulꝰ uob fr̃is
habitatio sit: ille sit aula palatii in qͦ cara nob m̃bra
requiescunt. Qd̃ si me .ad illũ reuocatis dolorẽ qd̃ crto ex¬
cessit e uita: nec ego abnuo immatura obisse etate: quẽ
uite nr̃e temporibꝰ fulcire cuperemꝰ: ut de nr̃is annis
unucret. qͥ fungi ñ potuit suis. S quero utrũ aliqͥs
sit pꝰ mortẽ sensus: an nullꝰ Si ẽ anma. & uiuit q
reuiniscere. Clamat apss. Nolumꝰ autẽ nos ignorare¬
fratres de dormientibꝰ: ut ñ tristes sitis sic̃ & oteri
qͥ spem ñ habent. Nam si credimꝰ quod iħs mortuus
ẽ &. resurrexit: ita ꝙ. deus illos qͥ dormierunt ꝑ ih̾m
adducet cũ ipso. Manet gͦ eos uita: qͦs manet resurre¬
ctio. Iuod sigentes quȩ spem resurrectionis ñ hñt.
hoc uno se consolant᷑ qd̃ dicant. qd̾ nullus pꝰ mortem
sensus sit defunctoꝵ. ac ꝑ hoc nullus remaneat sensꝰ

Expanded text:
ratis, tumulum circumfusae tenetis. Ille tumulus fratris vobis ratis, tumulum circumfusae tenetis. Ille tumulus fratris vobis habitatio sit, ille sit aula palatii, in quo chara vobis membra requiescent. 43. Quod si me ad illum revocatis dolorem, quod cito excessit e vita: nec ego abnuo immatura obisse aetate, quem nostrae vitae temporibus fulcire cuperemus; ut de nostris annis viveret, qui fungi non potuit suis. 44. Sed quaero utrum aliquis sit post mortem sensus, an nullus? Si est, vivit; reviviscere? Clamat Apostolus: Nolumus vos ignorarefratres, de dormientibus, ut non tristes sitis, sicut et caeteri qui spem non habent. Nam si credimus quod Jesus mortuus est, et resurrexit; ita et Deus illos qui dormierunt per Jesum, adducet cum eo . Manet ergo eos vita, quos manet resurrectio. 45. Quod si gentes, quae spem resurrectionis non habent, hoc uno se consolantur, quod dicant quod nullus post mortem sensus sit defunctorum, ac per hoc nullus remaneat sensus
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ consolari uelis: & duttiꝰ merorẽ euis tenebis. Nson
gͥ uelut pincello q̃dam sermonis mer. uras tergebo
lacrimas. leq enĩ id facere uellem: etiam si possem.
Est enim pris affectibꝰ quid ã flendi uoluntas. ds ple¬
rũq grauis lacͥmis se uaporat dolor. S id postulo:
ne uł infixum pectori ur̃o fr̾em duris gemitibꝰ reuel¬
latis: uł au̾tatis planctibꝰ. uł requiescentẽ exciteris.
Ille uobis maneat in corde.: ille uiuat in pectore. ille
amplexibꝰ piis hereat ut solebat: ille frat̾na oscula
in m̃tibꝰ. Ille iam talis ut ei nichil timeatis: sic ut an¬
te obliuiscamni eiꝰ erũnam: teneatis gr̃am. Ille nobis
auxiliaturꝰ speret᷑. ille noctib presul adsistat. Illum
a uobis iam nec somnꝰ excludat᷑: ꝓpt̾̃ ipsum delectet qͥes:
ut uobis gratior reuertat᷑. In uobis ẽ filiȩ ut fratrem
uobis um nemo possit auferre. s corpꝰ eiꝰ tenere deside¬

Expanded text:
quem consolari velis, et diutius moerorem ejus tenebis. 41. Non quem consolari velis, et diutius moerorem ejus tenebis. 41. Non igitur velut penicillo quodam sermonis mei vestras abstergam lacrymas; neque enim id facere vellem, etiamsi possem: est enim piis affectibus quaedam etiam flendi voluptas, et plerumque gravis lacrymis evaporat dolor. Sed id postulo, ne vel infixum pectori vestro fratrem duris gemitibus revellatis, vel avertatis planctibus, vel requiescentem excitetis. Ille vobis maneat in corde, ille vivat in pectore, ille amplexibus piis haereat, ut solebat; ille fraterna oscula in mentibus: ille jam talis, ut ei nihil timeatis sicut ante. Obliviscamini ejus aerumnam, teneatis gratiam. Ille vobis auxiliaturus speretur, ille noctibus 1186 praesul assistat, illum a vobis jam nec somnus excludat. Propter ipsum delectet quies, ut vobis gratior revertatur. In vobis est, filiae, ut fratrem vobis jam nemo possit auferre. 42. Sed corpus ejus tenere deside
Abbreviated transcription (Latin):
quens. In quo nobis pia pignora qm̃ fratrẽ ur̃m seruare
ꝓpt᷑ mea pecała ñ merui: affectũ patnumi exhibete de¬
sidero. Illum intueor in uobis ⁊llũ teneo: illũ puto
mͥ ẽẽ presentẽ. limo utrũq germanũ: qͥs uelitt ocłos
mͥ effossos arbitror. feliciꝰ ep̃os ꝑsequunt᷑ imꝑatores:
quã diligunt. Quanto mͥ beatiꝰ maxin minabatur::
In illiꝰ odio: laus erat. In hoꝵ amore: supplicii feralrs
hereditas. Utinam filii ꝓ uobis licuisset hunc sp̃m
fundere. Compendiũ doloris iueneram: & glosiꝰ
mͥ fuerat ꝓtantis obire pignoribꝰ. S ad ur̃a scẽ filiȩ¬
consolationẽ reũtar: quãuis rerũ gestarũ acerbius
uini omnẽ consolationis absorbeã. Quȩ si breuis nt¬
sit nichil affert: qͦ mestũ affectũ demulcen. Si ꝓli¬
xior: longiorẽ affert admonitionẽ doloris. Qͦ enim
plixior fueris: hoc magis in consolando afficies eum

Expanded text:
quens. In quo vobis, pia pignora, quoniam fratrem vestrum servare quens. In quo vobis, pia pignora, quoniam fratrem vestrum servare propter mea peccata non merui, affectum paternum exhibere desidero. Illum intueor in vobis, illum teneo, illum puto esse mihi praesentem; immo utrumque germanum, quos velut oculos mihi effosquam diligunt. Quanto mihi beatius Maximus minabatur? In illius odio laus erat, in horum amore supplicii feralis haereditas. Utinam, filii, pro vobis liquisset hunc spiritum fundere! Compendium doloris inveneram, et gloriosius mihi fuerat pro tantis obire pignoribus. 40. Sed ad vetar, quamvis rerum gestarum acerbitas vim omnem consolationis absorbeat. Quae si brevis sit, nihil affert quo moestum affectum demulceat: sin prolixior, longiorem affert admonitionem doloris. Quo enim prolixior fueris, hoc magis in consolando afficies eum,
Abbreviated transcription (Latin):
mallent de suo potiꝰ iure laxare: quã fr̃is in sua cansa
p̃ciosior: frat̾ne laudis ce gle His uos pius frater nobi
rabat. s osculis. Manus ur̃as ñ tam regilibꝰ ambiebat
insignibꝰ. quam imꝑatorio ore lambebat. In ur̃e fru¬
ctu p̃sentiȩ omne ponebat solatiũ: ut nec ipsam i¬
mie desideraret uxorẽ. Ideo nuptias differebat. quia
plus eum ur̃e grẽ pascebat affectus. Hec uobis desiderio
ampliꝰ quã dolox. in tot᷑ frat̾na gła plus resiciat m̃tem.
quã dolor torqueat. Pasciuit froquent᷑ ꝙ. licrimȩ & m̃¬
tem ableuant flet᷑. Refrigerant pectus: & mestum so¬
lant᷑ affectũ. Durũ quidẽ funꝰ indetis: sstabat ꝙ sca
maria iuxta crucẽ fili d spectabat uirgo sui unige¬
niti passionẽ. Stantẽ illã lego: flentẽ non lego. unde
dixit ei filiꝰ. Mulier ecce filiꝰ tuns. Et̃ discipło dixit.
Eece mat̾ tua: hereditatẽ illis caritatissue & grẽ deretm¬

Expanded text:
mallent de suo potius jure laxare, quam fratrem in sua causmallent de suo potius jure laxare, quam fratrem in sua causmae, haereditas pretiosior fraternae laudis et gloriae, his vos pius frater nobilrabat, sed osculis: manus vestras non tam regalibus ambiebat insignibus, quam imperatorio ore lambebat. In vestrae fructu praesentiae omne ponebat solatium, ut nec ipsam nimie desideraret uxorem. Ideo nuptias differebat, quia plus eum vestrae gratiae pascebat affectus. Haec vobis desiderio amplius, quam dolori sint; ut fraterna gloria plus reficiat mentem, quam dolor torqueat. Pascunt frequenter et lacrymae, et mentem allevant: fletus refrigerant pectus, et moestum solantur affectum. 39. Durum quidem funus videtis; sed stabat et sancta Maria juxta crucem Filii, et spectabat Virgo sui unigeniti passionem. Stantem illam lego, flentem non lego. Unde dixit ei Filius: Mulier, ecce filius tuus. Et discipulo dixit: Ecce mater tua ; haereditatem illis charitatis suae et gratiae derelin