comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hinc celebratur: pro eo qd̾ eode
die dñs in sepulcro iacuit: uł qͥenit :¬
uñ ⁊ bñ hebreo sermone sabbatum
requies int̾pretatur: siue qd̾ deus eo¬
dem die requieuit mundo ꝑfecto: sũ
qdꝰ in eo requieuit redemptor et dñs.¬
significans requiem quãdam aĩaꝵ
ab om̃i labore oĩumq molestiarum
post mortemꝰ. u̾o ꝑ quam fit tnͣsitꝰ
per resurrectionem carnis ad illam
surrectione monstrare ꝑse dignatꝰ
am u̾o paschale sacram̃tum qd̾ nc̃
in saluacoris nr̃i misterio manifes¬
tissime celebratur: in ueteri testõ fi¬
gurałr primũ gestum est: qñ aꝙ¬
no occiso. pascha celebrauit ppłs d̾i
in egipto cuiꝰ figgura: in u̾itate ꝯpleta
est in xp̃o. Qui sicut oius ad inmolã¬
dum ductus estecuiꝰ sangume linitis
postibus. id est cuius signo crucis sig¬
natis frontib nrĩs. a ꝑdicione huiis
sclr a optiuitace egiptia libemur. Cuiꝰ
quidem paschalis resurrectoĩs ñ solũ

Expanded text:
hinc celebratur, pro eo quod eodem hinc celebratur, pro eo quod eodem die Dominus in sepulcro quievit. Unde et bene in Hebraeo sermone Sabbatum requies interpretatur, sive quod Deus eodem die requievit mundo perfecto, sive quod in eo Dominus et Redemptor nossignificans requiem quamdam animarum ab omni labore omnium molestiarum post mortem, per quam fit transitus per resurrectionem carnis ad illam surrectione praemonstrasse dignatus am vero paschale sacramentum, quod nunc in Salvatoris nostri mysterio manifestissime celebratur, in Veteri Testamento figuraliter primum gestum est, quando agno occiso pascha celebravit populus Dei in Aegypto . Cujus figura in veritate completa est in Christo, qui sicut ovis ad immolandum ductus est. Cujus sanguine illitis postibus nostris, id est, cujus signo crucis signatis frontibus nostris a perditione hujuscaptivitate Aegypti liberamur. Cujus quidem diem paschalis resurrectionis, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem significat crucis la: n titu¬
do in tnͣsu̾so ligno. ubi figuntur ma¬
nus per manus eñ opus incelli¬
gitur ꝑ latitudinem hilaritas ope¬
rantis. quia tristicia facit angustias:
porro ꝑ altitudinem crucis cui caplit
adiungitur. expectatõ suꝑne ret̾ͥbu¬
toĩs de sublimi iusticia dei significat᷑:
ut et ip̃a oꝑa bona ñ ꝓpter bñficia dei
terrena ac temꝑalia facienda credant᷑:
s pocius ꝓpter illud qd̾ desuꝑ sꝑat
fiam fides. per dilectionem oꝑatur. Iã¬
u̾o ꝑ longitudinem qua cotum corpꝰ
excenditurꝰ ip̃a tolerantia signifioat᷑
ut longamimes ꝑmaneannis: Unde
longanimes dicuntur: qui tollerat:
ꝑ profundum autem hoc est ꝑtẽ illã¬
ligni. q̃m terra abdita de fixa iacet
s inde consurget omẽ qd̾ emiuet. in¬
scrutabilia indicantur iudicia dei de
quibus occulta eius uoluntate uoca¬
tur homo ad ꝑtiçipationem tante ꝙͣ¬
abb̃i paschalis uen̾atio pasche¬

Expanded text:
ritatem significat crucis latituritatem significat crucis latitudo in transverso ligno, ubi figuntur manus. Per manus enim opus intelligitur, per latitudinem hilaritas operantis, quia tristitia facit angustias. Porro per latitudinem crucis, cui caput adjungitur, exspectatio supernae retributionis de sublimi justitia Dei significatur. Et ut ipsa opera bona non propter beneficia Dei terrena ac temporalia facienda credantur, sed potius propter illud quod desuper sperat fides, quae per dilectionem operatur. vero per longitudinem qua totum corpus extenditur, ipsa tolerantia significatur, ut longanimes permaneamus. Unde longanimes dicuntur qui tolerant. Per profundum autem, hoc est ligni quae in terrae abdito affixa latet, sed inde consurgit omne quod eminet, inscrutabilia indicantur judicia Dei, de quibus occulta ejus voluntate vocatur homo ad participationem tantae grabbati paschalis veneratio
Abbreviated transcription (Latin):
qũa tolerare debemꝰ. beatam quam
sperare debemꝰ tercia causti est suscep¬
te crucis: ut suꝑbia scłi ⁊ inflata
sapiencia per crucis stulticiam atri
putatur p̾dicacionem. humiliata cor¬
rueret. ut pateret id quod stultũ sit.
citudins docet aut̃ apłs paulus il¬
incelligendum que sit latitudo cru
num qͦd extendunt᷑ manus. altitu
to que a transu̾so ligno incipiens su¬
ꝑius eminet. ubi fuit capusͣ. longi¬
tudo uero est que transu̾so ligno ĩci¬
piens et usq ad terram desinet ꝓ¬
fundum u̾o quod terre infixũ abs¬
conditur.ex quo ligno crucis. om̃is
uita scõꝵ describitur. Dicitur em̃
homini: tolle crucem cuam. et seque¬
re me. Tunc eni cruciatur caro cũ
diem passio et crucis ⁊ hec quidem
dum sunt bona oꝑa. tñ adhuc labo¬
riosa. quoꝵ m̾ces requies est. ¶do
dicitur. spe gaudentes. ut cogitanteᷤᷤ
scil requiem futuramt cum hilari¬
tatẽ ⁊ laborib oꝑemur hanc hila¬

Expanded text:
quam tolerare debemus; beatam, quam quam tolerare debemus; beatam, quam sperare debemus. 4. Tertia causa est susceptae crucis ut superba saeculi et inflata sapientia, per crucis stultam, ut putatur, praedicationem humiliata, corrueret; ut putaret id quod stultum Dei etitudine . 5. Docet apostolus Paulus , ilintelligendum quae sit latitudo crucnum quo extenduntur manus. Longitudo, quae a transverso ligno incipiens superius eminet, ubi fuit caput; longitudo vero est quae a transverso ligno incipiens usque ad terram desinit; profundum vero, quod terrae infixum absconditur, ex quo ligvita sanctorum describitur. 6. Dicitur enim homini: Tolle crucem tuam, et sequere me. Tunc enim crucifigitur caro, cum die in diem, passio est crucis. Et haec quidem dum sunt bona opera, tamen adhuc laboriosa, quorum merces requies est. Ideoque dicitur: Spe gaudentes, ut cogitantes scilicet requiem futuram, cum hilaritate et laboribus operemur. 7. Hanc hila
Abbreviated transcription (Latin):
arasceuen. idest sexta sabbati id̾o̾
quod uenerat in hunc mundum᷑ ut
quia ligno ꝑcussi fueramꝰ in adam. r᷑¬
sus ꝑ lignim misteriũsanaremur
huiꝰ eim causa criumphi. humana
possibilitas xp̃o per omnẽ mũdum
celebritatẽ ãmiã preberet ꝓ eo quod
dignatus est sanguine passionis sue
iuriam. nõ ꝑtulit illa diuinitatis sb̾
rõ dñice passionis ostendicur. prima
itaq causa est. ut xpc̃ pro reatu m̃di ĩ
redempcionẽ daretur et hostis auti¬
quus uelud hamo crucis caperetur:
scił ut quos absorbu̾at enomẽt:
et  predam quam tenebat amit¬
tet: non potencia uictus. s iusticiaͭ
nõ dominacioned s racione. I. scdã
causa est ut securis hõibus iite ma¬
gisterium p̾beretur: ascendit enim ĩ
cruce xpc̃iut nobis passionis ⁊ re¬
surrectoĩs p̾be̾t exemplum. passionis
ad firmandam pacienciam. resurret¬
toĩs. ad excitandam spem: ut duas ui¬
tas nobis ostend̾e̾t in carne. unam
laboriosam. altam beatam: laboriosã

Expanded text:
arasceve, id est, sexta Sabbati, ideo quod venerat in hunc mundum, ut quia ligno percussi fueramus in Adam, rursus per ligni mysterium sanaremur. Hujus enim causa triumphi humana pusillitas Christo per omnem mundum celebritatem annuam praebet, pro eo quod dignatus est sanguine passionis suaejuriam non pertulit illa divinitatis subsratio dominicae passionis ostenditur. Prima itaque causa est ut Christus pro reatus mundi redemptione daretur, et hostis antiquus, velut hamo crucis, caperetur, scilicet ut quos obsorbuerat evomeret, et praedam quam tenebat amitteret, non potentia victus, sed justitia, non dominatione, sed ratione. 3. Secunda causa est ut secuturis hominibus vitae magisterium praeberetur. Ascendit enim in crucem Christus, ut nobis passionis et resurrectionis praeberet exemplum, passionis ad confirmandum patientiam, resurrectionis ad excitandam spem, ut duas vitas nobis ostenderet in carne, unam laboriosam, alteram beatam: laboriosam,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter tempus tertium᷑ quia inde inci
ferioribus ad suꝑiora ꝯu̾titur. Et
hoc nob̾ de lima similitudo assumi¬
tur: de ansibilibꝰ ad inuisibilia et
de corꝑalibus ad sꝑitalia sacͣmenta
tͣnsire: ut magis magisq huic scło
suꝑiora ꝯu̾tamur.: ad illam scil et̾¬
nam ꝯtemplatoẽm in mutabilis iu̾¬
id̾o pascha obẜuatur ꝓpter septena¬
rium mimerum quo uniu̾sitatis sig¬
nificacõ sepe figuratur. qui ⁊̃ ipsi
eccłia tribintur apter instar uniu̾
u̾o adhuc in ista mortalitatis carne
constituta: ꝓpt̾ ipãm mutabilitatẽ. lu¬
ne noiẽ in scͥpturis sepe uocatur
Qñ u̾o anniu̾ sarium diei pascha¬

Expanded text:
pter tempus tertium, quia inde incipferioribus ad superiora convertitur, et haec nobis de luna similitudo assumitur, de visibilibus ad invisibilia, et de corporalibus ad spiritualia sacramenta transire, ut magis magisque huic saeculo superiora convertamus, ad illam scilicet aeternam contemplationem immutabilis verideo Pascha observatur, propter septenarium numerum, quo universitatis significatio saepe figuratur, qui etiam ipsi Ecclesiae tribuitur, propter instar universiis. Ecclesia vero adhuc in ista mortalitatis carne constituta propter ipsam mutabilitatem lunae nomine in Scripturis saepe vocatur. Quod vero anniversarius die
Abbreviated transcription (Latin):
creatura cogitandi acceꝑat facultatẽ
scienciam boni u̾tit ad malum et
multa cogitando fcũs est inuentor
mali qui quod in se ꝑdid̾at ⁊ uidit
in aliis. Nec cõtep̃tus solus ꝑire sua¬
sit aliis ut qui eẽt sue malicie ĩuẽ¬
tor fieret ⁊ alioꝵ actor ex eo malũ
cetas racõnabiles creaturas. Unde
cognoscimꝰ nicħ esse natura ĩmuta¬
bile nͥ solum deum patrẽ ⁊ filium ⁊

Expanded text:
, et cogitandi acceperat facultatem; scientiam boni vertit ad malum, et multa cogitando factus est inventor mali, et quod in se perdiderat invidit in aliis; nec contentus solus perire suasit aliis, ut qui esset suae malitiae inventor, fieret et aliorum auctor, et ex eo malum teras rationabiles creaturas. Unde cognoscimus nihil esse natura immutabile, nisi solum Deum Patrem, et Filium
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ alios condeant ꝙ̃ad̾m illa q̃ cũ
lib̾aretur a sodomis in uia posita
retro respexit ibiq remansit fcã sta¬
tua salis quo signo conde̾ntur hii
qui ꝑ fidem mundo et actib deside¬
riis q eius renũciant ut affectio¬
nis pͥstine nõ recordentur neq ad
scł̃i ralecebras reuocent᷑: qr scd̾m
suꝑ aratrum et respiciens retͦ reg¬
ntim celorum aptus esse non potest

Expanded text:
et alios conterant, quemadmodum illa quae cum et alios conterant, quemadmodum illa quae cum liberaretur a Sodomis, in via postea retro aspexit, ibique remansit facta statua salis; quo signo condirentur ii qui per fidem mundo et actibus, desideriisque ejus renuntiant, ut affectionis pristinae non recordentur, neque ad saeculi illecebras revocent; quia secundum super aratrum, et respiciens retro, regno coelorum aptus esse non potest
Abbreviated transcription (Latin):
dñs deus cuus d̾s uius est uñ et
pͥmũ loquitur cathecumĩs. id est
audiens noĩetur scł ut unũ agnos¬
cens dnm̃ relinquat errores uari¬
os idolorum. Puto aut̃ ⁊ om̃s a io¬
hane baptista penitencie baptiz atos
cathecuminoꝵ p̾culisse figuram
exorcizantur aut̃ hiis que pͥmu
deinde sale accipunt et ungunt᷑.
Exortismus aut̃ sermo increpatoĩs
est contͣ mũdum spm̃ in erguminis
dyaboli nequissima uͥtus ⁊ inuetera¬
ta malicia uł molencia incursio ex¬
pulsa fugatur hoc significabat lu¬
natitus ille quem increpabat dñs
in eis ut eas renuĩciãt atq erepti
potestate tenebrarum in regni sui
diũ ꝑ satͣmentum baptismatis tnͣs¬
ciare nõ possunt ꝑcorda ⁊ ora ges¬
tancium adimpletur. Salis aut̃ ĩ¬
misterio cathecuminos dandos a
patͥb id̾o est institutum ut eormi
gustu cõdim̃tum sapiencie ꝑcipi¬
nec sint fatui et retro alios respi¬
ciant sicut uxor loth ne maluz
exemplum dantes ip̃i remaneant

Expanded text:
nus Deus tuus, Deus unus est , inde est primum loquitur, catechumenus, id est, audiens, nominetur, scilicet, ut, unum agnoscens Dominum, relinquat errores varios idolorum. 2. Puto autem et omnes a Joanne in poenitentiam baptizatos catechumenorum praetulisse figuram. Exorcizantur autem hi primum, deinde sales accipiunt, et unguntur. Exorcismus autem sermo increpationis est contra immundum spiritum in energumenis, diaboli nequissima virtus, et inveterata malitia, vel violentia, et incursio expulsa fugiatur. Hoc significavit lunaticus ille quem increpavit Dominin eis, ut ei renuntient; atque erepti a potestate tenebrarum, in regnum sui Domini, per sacramentum baptismatis, transtiare non possunt, per corda et ora gestantium adimpletur. Sed in ministerio catechumenis dandum a Patribus ideo est institutum, ut ejus gustu condimentum sapientine et sint fatui, et retro respiciant sicut uxor Lot; ne malum exemplum dantes ipsi remaneant,
Abbreviated transcription (Latin):
ait quippe dñs mulieri conu̾satõ tua
ad uirum tuũ erit et ip̃e tui dñabit᷑
Obediendum est itaq scẽ scͥpture pͥ¬
ceptis et seruiend̾ uiro quadam serui¬
tute libera et dilectione plena ⁊ enĩ
nõ est creatus uir ꝓꝑter mulierem s
mulier ꝓpter uirum Et cum capud mu¬
lieris nir sit capud aut̃ uiri xp̃c que¬
cumq uxor non subicitur uiro ħ est
capite suo. eiusdem de crimĩbus cͥm̃is
rea est cuiꝰ et iuir si nõ subicitur xp̃o
smã et pro nichilo ducitur uł xp̃i in¬
famatur enuangłium dum contra le¬
gem fidem ꝙ nature ea que xp̃iana
est ex d̾i lege subiecta p̾esse desid̾ãt cũ
eciam gentiles femine uiris suis ser¬
uiant cõmune lege nature seruãt᷑
subiecta est at contra si illa iuiro ĩꝑa¬
re desiderat et ordo nature corrũpit᷑
⁊ domũ illa misera et ꝑu̾sa uocabit᷑¬

Expanded text:
ulierem: Conversio tua ad virum tuum, et ipse tui dominabitur . Obediendum est itaque sacrae Scripturae praeceptis, et serviendum viro quadam servitute libera et dilectione plena. Etenim non est creatus vir propter mulierem, sed mulier propter virum; et cum caput mulieris vir sit, caput autem viri Christucumque uxor non subiicitur viro, id est capiti suo, eiusdem criminis rea est cuius et vir, si non suo sententia, et pro nihilo ducitur; vel Christi infamatur Evangelium, dum contra legem fidemque naturae ea quae Christiana est, et ex Dei lege subjecta, praeesse viro desiderat, cum etiam gentiles feminae serviant viris suis communi lege naturae. Servatur  et marito subjecta est. At contra si illa viro imperare desiderat, et ordo naturae corrumpitur, et domus illa misera et perversa vocabit
Abbreviated transcription (Latin):
bentes bñdictionem post aleuita u¬
no inuicem uinculo copulant᷑ uide¬
licet ne cõpagem coniugalis uui¬
tatis disrumpant ad eo quod eade
uicta candido purpureo q colore
ꝑmiscetur. candor quippe ad mundi¬
tiam nicte purpura ad sanguinis
post̾icatem adhibitur ut hoc signũ
et continencie lex tenenda ab ut̾sꝙ
ad tempus ad moneatur et post hec
reddendum debitum nõ nega̾tur
Qd̃ em̃ dicit coniugatis apłs ab¬
stinete uos ad tempꝰ ut uacetis o¬

Expanded text:
benedictionem a Levita uno vinculo copulantur, videlicet ne compagem conjugalis unitatis disrumpant. At vero quod eadem vitta candido purpureoque colore permiscetur, candor quippe ad munditiam vitae, purpura ad sanguinis posteritatem adhibetur, ut hoc signo et continentiae lex tenenda ab utrisque ad tempus admoneatur, et post haec reddendum debitum non negetur. Quod enim dicit conjugatis Apostolus: Abstinete vos ad tempus, ut vacetis o
Abbreviated transcription (Latin):
iduarum multarum exempla
sunt. quarum pͥma in scͥpturis
legitur noemi legitur et iudua ad
quem helias missus est scribitur ⁊
uidua simamiitis q̃ solebat helise¬
um reciꝑe ⁊ uictum illi admĩstrare
extra ⁊ indich illa ad mirabilis ui¬
dua que de holoferne assirioꝵ pͥnci
pe tͥũphauit saluoq pudore hoste
cognonit infancem. que meruit gͣ¬
ciam diuinitatis. eius agnoscere
añquam potuit u̾bum eius audi¬
re Cuiꝰ quidem gradus uͥginitati pe¬
plurimis fuit nexa maritis. careat
nom̃ ĩnduitatis. Quales aut̃ nidue¬
exp̾ssit dicens. si fui̾t in oꝑibus bo¬
nis testimoniũ hñs. utiq sic hĩta. si fi¬
lios educauit subauditoꝵ d̾o si hospi¬
cio recepit si scõꝵ pedes lauit. si tͣ¬
bulacionem pacientib submĩstra¬
uit l est egrocis uł in carc̾e positis. si
om̃e opus bonũ subsecuta est breui¬

Expanded text:
iduarum multa exempla sunt, quarum prima in Scripturis legitur Noemi , et vidua, ad quam Elias missus esse scribitur , et vidua Sunamitis, quae solebat Elisaeum recipere, et victum illi administrare . Exstat et Judith illa admirabilis vidua, qupe, salvoque pudore hoste cognovit. Ipsa namque meruit gratiam divinitatis ejus agnoscere, antequam potuerit verbum ejus audire . Cujus quidem gradus, uplurimis fuit nexa maritis careat ne viduitatis. 3. Quales esse viduexpressit, dicens: Si fuerit in operibus bonis, testimonium habens, utique sicut Tabitha : si filios educavit, subauditur Dcio recepit, si sanctorum pedes lavit, si tribulacionem pacientibus subministravit, scilicet egrotis vel in carcere ‹positis›, si omne opus bonum consecuta est. He
Abbreviated transcription (Latin):
adiecit non cͥminatrices ñ multu
nino seruientes. s parum utences.
siam solencie etates que corꝑis fri¬
uere luxuria uiros se dedere pro
luxuria. post hec addit bñ docendo
ut prudenciam doceant. doc̾e illis
quidem ꝑmisit. s feminas et hoc
muliercularum solet ẽẽ garrulũ
atq decuriosas et u̾bosas. quas dam
uiduas item apłs notat et ħ intĩ¬
ut ociose discant circuire domos.
scił dum nullo cimore detente nec
mariti potestate subiecte sunt. ñ
solum uiciose uerum eciam curiose
disturrunt. loquences que non opor¬
cionem hab̾e uiduas que post ꝓposi¬
tum ꝯtinencie nb̾e cupiut̃/ Cum

Expanded text:
n multo vino servientes, sed parvo utentes. Nam solent hae aetates, quae corporis frixere luxuria, vino se dedere pro libidine. Post haec additur: Bene docentes, ut prudentiam doceant. Docere illis quidem permisit, sed feminas; et hoc muliercularum solet esse garrulum. Unde et curiosas, et verbosas quasdam viduas idem Apostolus notat, et hoc vitiem otiosae discunt circuire domos , scilicet dum nullo timore detentae, nec mariti potestate subjectae sunt, non solum otiosae, verum etiam curiosae discurrunt loquentes quae non oportionem habere viduas quae post propositum continen
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ eñ ut id exigat qd p̾stare nõ possit
caput eĩ mulieris uir ubi aut̃ me¬
lius uiuit mulier quam uir capite
deorsum pendet illa domꝰ. id̾oq p̾ced̾e
debet uir in õĩbus boĩs fcĩs uxorẽ suam
que capud est ut illa inittetur uirum
et sequatur uirum ut corpus capũt
ut ꝓpter oratoẽ abstineant ad̃que
et consensu temꝑa scĩficacoĩs obier¬
uent ⁊ sñ impedimento carnali ora¬
tõibus uacent. nam et in uet̾i testõ
añ scĩficati sunt hoĩes a mulierib
⁊ sit descendenti dõ in monte assist̾e
meruerunt. Item hortatur apłs Idẽ
mulieres subditas eẽ iuris sius. Nam
multe ergo simpliciores uiros diui¬
ciis et nobłitate p̾late dei sm̃ã nõ

Expanded text:
 enim ut id exigas quod praestare non possis; caput est enim mulieris vir; ubi autem melius vivit mulier quam vir, capite deorsum pendet domus. Ideoque praecedere debet vir in omnibus bonis factis uxorem suam, quia caput est, ut illa imitetur virum, et sequatur vere, ut corpus caput ut propter orationem abstineant, atque ex consensu tempora sanctificationis observent, et sine impedimento carnali orationibus vacent . Nam et in Veteri Testamento ante sanctificati sunt omnes a mulieribus, et sic descendenti Deo in monte assistere meruerunt . 14. Item hortatur idem apostolus mulieres subditas esse viris suis ; nam multae erga simpliciores viros, divitiis et nobi
Abbreviated transcription (Latin):
milus ab sponso sponse datur fit ħ
ni mirum uł ꝓpter mutue fid̾i sig¬
m̃ĩ uł ꝓpter id magis ut eodẽ pig¬
nore eorum corda uingantur uñ
et quarto digito anulus id iserit᷑
qd̾ in eo q̃dam uena est ut infertur
at antiquitus aut̃ ñ amplius qmͣ¬
uno dabatur ne pluralitatis amorem
unicum caꝑet. Pene isrł aut̃ iil lici¬
tum erat puellam tradere nͥ post
manifestum sanguinem maritalẽ
apud aut̃ uetẽs in eligendis maritis
quatuor ista expectabantur uirtus
genus pulcritudo oratõ in feminis
tria si generosa si bñ morata esset¬
⁊ si pulcra. Nunc aut̃ ñ genus ac
mores s magis diuicie in uxori¬
bus placent. nec queritur feiã
tra que et concupiscendi libidinẽ
nutriat ⁊ multorum post se sus¬
piria trahant. Pulcra enĩ ut ait
quidam sapiens. Cito ad amatur
et difficile custoditur qd̾ plures a¬
mant. Ille aut̃ sunt certe nupcie
que in coniugio nõ libidiuẽ s pro¬
lem requirunt neq emĩ sic instituta
sunt ut carnis uoluptatibus ser¬

Expanded text:
lus a sponso sponsae datur, fit hoc nimirum vel propter mutuae fidei signum, vel propter id magis, ut eodem pignore eorum corda jungantur. Unde et quarto digito annulus idem inseritur, quod in eo vena quaedam, ut fertur, at. Antiquitus autem non amplius uno dabatur, ne pluralitas amorem unicum carperet. Penes Israel autem illicitum erat puellam viro tradere, nisi post manifestatum sanguinem maturitate. 9. Apud veteres in eligendis maritis quatuor ista spectabantur: virtus, genus, pulchritudo, oratio; in feminis tria: si generosa, si bene morata esset, si pulchra. Nunc autem non genus, ac mores, sed magis divitiae in uxoribus placent; nec quaeritur quam mosa, quae et concupiscendi libidinem nutriat, et cunctorum post se suspiria trahat. Pulchra enim ut ait quidam sapiens cito adamatur, et difficile custoditur, quod plures amant. Illae enim sunt certae nuptiae, quae in conjugio non libidinem, sed prolem requirunt; neque enim sic institutae sunt, ut carnis voluptati ser
Abbreviated transcription (Latin):
est et fecit deus hoĩem ad imaginẽ
dei fecit eum masculum ⁊ feminam
creauit eos et bñdixit eos dicens
crescite et multiplicamimi hec ego
similitudine fit nũc in eccłia que tc̃
scm̃ est in ꝑadiso. quod u̾o eisdem
uirginib legittime nubentibus uni¬
monogamiam et si arspitui cã tam̃
iuri boni aspicuũ est. Qd̾ u̾o eedem
femine dum maritantur uelantur
scił ut nouerint suꝑ hec uiris suis
eẽ subiectas et humiles uñ ⁊ ipm
uelam̃tum uulgo mafortem uocat̃
idest martẽ quia signum maritalis
dignitatis ac pocestatis i eo est. Ca¬
put aut̃ mulieris uir est licet et ꝓ¬
uide uelantur dum nibunt ut n̾e¬
cundia mulieris agnoscant quia
iam sequitur inde qd̾ pudeat unde¬
et rebeca que cum ad sponsum duc̾e¬
tur simul ut eum ip̃a conspexit salu¬
tacionem uł osculo ñ sustimut s sta¬
tim sciens qd eẽt futura pallio capiit

Expanded text:
est: Fecit Deus hominem: ad imaginem Dei fecit eum, masculum et feminam creavit eos, et benedixit eos, dicens: Crescite et multiplicamini . Hac ergo similitudine fit nunc in Ecclesia qua tunc factum est in paradiso. Quod vero eisdem virginibus legitime nubentibus unimonogamiam, etsi auspicii causa fit, tamen boni auspicium est. 6. Quod vero eaedem feminae, dum maritantur, velantur, scilicet ut noverint se per haec viris suis esse subjectas, et humiles, unde et ipsum velamen vulgo mavortem vocant, id est, Martem, quia signum maritalis dignitatis ac potestatis in eo est. Caput enim mulieris vir est , licet et proinde velentur, dum nubunt, ut verecundiam muliebritatis agnoscant, quia jam sequitur inde quod pudeat. Unde Rebecca, cum ad sponsum duceretur, simul ut eum ipsa conspexit, salutationem vel oscula non sustinuit; sed statim sentiens quod esset futura, pallio caput
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ se nupciis functi formam hoĩs
de origĩs auctoritate ⁊ pͥma dei uolũ¬
tate sanxerunt Item scd̾m spiritales
nupcias sicut unus xp̃t ⁊ ua eccłia
sit ⁊ unus uir ⁊ una uxor tam scd̾m
gn̾is docum̃tum quam scd̾m xp̃i sli
t̃mentum. Numerus autem matri¬
monii a maledicto uiro cepit pͥmus
lamech. duabus maritatus tres in
unam carnem efficit s dicit aliqͥs¬
qd̾ et patͥarche simmul pbaribus uxori¬
bus usi sunt. Ergo ꝓꝑterea nobis li¬
res duc̾e sane licebit siquis ad huc
typi alicuiꝰ futuri sacramenti super¬
sunt quibus plures impcie figurarẽ¬
tur scdas aũt̃ nuꝑcias ꝓpter in cõti¬
uentiam iubet apłs dicens melius
est emĩ uni uiro iibere quam explẽ¬
delibidinis causa cum plurib for¬
nicare sepuis aut̃ nubendi licenciã
iam non est religionis s cͥminis.
siam qd̾ in ip̃a constitucõne cõnubi

Expanded text:
inter se nuptiis functi, formam hominibus inter se nuptiis functi, formam hominibus de originis auctoritate et prima Dei voluntate sanxerunt. Item secundum spirituales nuptias, sicut unus Christus et una Ecclesia, sic unus vir et una uxor tam secundum generis documentum quam secundum Christi sacramentum. 4. Numerus autem matrimonii a maledicto viro coepit. Primus Lamech duabus maritatus tres in unam carnem effecit. Sed dices quod et patriarchae simul pluribus uxoribus usi sunt; ergo propterea lires ducere. Sane licebit, si qui adhuc typi alicujus futuri sacramenti supersunt, quibus plures nuptiae figurentur. Secundas autem nuptias propter incontinentiam jubet Apostolus ; melius est enim denuo uni viro nubere, quam explendae libidinis causa cum plurimis fornicari. Saepius enim nubendi licentia jam non est religionis, sed criminis. 5. Nam quod in ipsa conjunctione connubi
Abbreviated transcription (Latin):
nouit adam mulierem suam ⁊ con¬
cepit et peꝑit filium chain. Ergo
adiectum laborem nupcie p̾cessim̃t
et tͥbulos spinas q passuri p̃uius
sit  edictum in dolore inquit ⁊ in
merore paries filios quos utiq sic
treatus diu̾sis ut cernimꝰ chaog
luctos q subripent uñ ⁊ apłs pre¬
bile nͥ sine fructu ẽ Nemꝑe sobolis
inde sacri et qd laudatur in uirgimi¬
tate coningii est ideo q nec pccm̃
nupcias dicimꝰ nec tñ eas bono uir¬
quamus. Coniugia aut̃ tantũ ꝑ se
bona sunt per ea uͦ que çirca illa sunt
mala sunt. ꝑ qd̾ dicit apłs qui aute̾
cum uxore est cogitat que sunt mun
quisq suam uxorem hẽat. Qd̾ aut̃
ñ unus et multi fid umus ⁊ nua co¬
pulantur. Ip̃a pͥma diuinitus facta
coniunctõ in exemplo nam est cum
d̾s hominem figurasset eiq parem
necessariam ꝓspexisset unam de costis
eius mutuatus unam illi feminam
finxit sic ꝗ̃ adam et mulier eua uniꝰ

Expanded text:
novit Adam mulierem suam, et connovit Adam mulierem suam, et concepit, et peperit filium . 2. Ergo adjectum laborem nuptiae praecesserunt, et tribulos spinasque passuri praevios sit edictum: In dolore, inquit, et moerore paries filios ; quos utique sic creatos diversi ut cernimus casus luctusque subriperent. Unde et Aposbile sine fructu est . Nempe soboles inde sanctorum, et quod laudatur in virginitate, conjugii est. Ideoque nec peccatum nuptias dicimus, nec tamen eas bono virquamus. Conjugia autem tantum per se bona sunt; per ea vero quae circa illa sunt, mala sunt quod dicit Apostolus: Qui autem cum uxore est, cogitat quae sunt munquisque suam uxorem habeat . Quod autem non unus et multae, sed unus et una copulantur, ipsa prima divinitus facta conjunctio in exemplum est. Nam cum Deus hominem figurasset, eique parem necessariam prospexisset, unam de costis ejus mutuatus, unam illi feminam finxit, sicque Adam et mulier Heva, unis
Abbreviated transcription (Latin):
id qr meo qd pͥma uouerunt. Non ste¬
terunt Isiec tamen ait iibunt s
que nubere uolunt et id̾o nõ nubat̃
quia impugnite nõ possunt que me¬
lius nõ nouerint et nuberent quam
urerentur id est quã occulta flãma
concupiscencie castrarentur. que pe¬
nitet professionis ⁊ ꝑiget confessi¬
ones que nͥ correcte dirigant et dei
timore rursum libidinem uincant
in mortuis deputandi sunt siue in de¬
liciis agunt uñ dicit apłs. Que
aut̃ in deliciis est uiuens uiuens
mortua est siue in laborib atq ie¬
iuniis nulla cordis correctione sed
magis ostentacione quam emenda
em̃ fecit adam et dedit ei adiu¬
torium euam cum procreacione sb¬
secuta suĩa ditens crescite ⁊ mul¬
tiplicanĩ ⁊ replete terram. S facta
eadem mulier prius solatõ quam
coniugium fuit donet a paradiso ĩ¬
obedientia eice̾t qͣd intra ꝑadisum o¬
bediencia tenusset ac post bẽ sedis
excessum mulierem suam pulsus ag¬
noscere libro genesis edocente ⁊ cog¬

Expanded text:
ia in eo quod primo voverant, non steterunt. Nec tamen ait, nubunt, sed quae nubere volunt, et ideo non nubunt, quia impune non possunt, hae melius non voverent et nuberent quam urerentur , id est, quam occulta flamma concupiscentiae vastarentur, quas poenitet professionis, onis, nisi correctum cor dirigant et dei timore rursus libidinem uincant, in mortuis deputandae sunt, sine in deliciis agant — unde dicit apostolus: quae autem in deliciis agit, uiuens mortua est — siue in laboribus atque ieiumagis ostentationi quam emendatst. Deus enim fecit Adam, et dedit ei adjutorem Hevam cum procreationis subsecuta sententia, dicens: Crescite, et multiplicamini, et replete terram . Sed facta eadem mulier prius solatio quam conjugio fuit, donec a paradiso inobedientia ejiceret quos intra paradisum obedientia tenuisset, ac post beatae sedis excessus mulierem suam pulsus agnosceret, libro Geneseos edocente: Et cog
Abbreviated transcription (Latin):
genio preditus in exertitacione disci¬
pline rectus. in scã meditatione assidu¬
us ietu q mortis intrepidus. Uerbe¬
rauit tyrannosꝰ sacͥlegos int̾fecit. mł¬
tisq signis uirtutum effulsit: ac triẽ
mĩ suctitatem᷑ clausit imbribus celu.
oranit rursum ⁊ celum deoit pluuias:
mortuũ mulieris filium suscitauit.
Cuiꝰ urtute hidria farme non defecit.
uas olei ppetuo fonte manauit᷑. cuiꝰ
u̾bo suꝑ sacͥficium ignis de celo desten¬
dit. duos quinquagenarios cum mili¬
tibus celesti igne combussit᷑. iordanem
transiens tactum melotis abruit pt¬
hec igneo currui in celum raptus. as¬
cendit. Uenturus iuxta mala chi¬
am ꝓph̾am in fine mundi. pcursurꝰ
uentum cum mag̃nis uirtutib pro¬
digiis q signorumꝰ ita ut eciam bel¬
lum gerat antixp̃c adu̾sus eum uel
qui cum eo uenturus est: et occidit
eos. cadauera quoq eorum in plate¬
is et ͣͥ sepulta iacebunt᷑. de hinc susti¬

Expanded text:
genio praeditus, in exercitatione discigenio praeditus, in exercitatione disciplinae structus, in sancta meditatione assiduus, metuque mortis intrepidus, verberavit tyrannos, sacrilegos interfecit, multisque signis virtutum effulsit. Triennii namque siccitate clausit imbribus coelum. Oravit rursum, et coelum dedit pluvias, mortuumque mulieris filium suscitavit. 62. Cujus virtute hydria farinae non defecit, vas olei perpetuo fonte manavit. Cujus verbo super sacrificium ignis de coelo descendit. Hic duos quinquagenarios cum militibus coelesti igne combussit. Jordanem transiens, tactu melotis abrupit. Post igneo curru in coelum raptus ascendit, venturus juxta Malachiam prophetam in fine mundi, ac praeceventum cum magnis virtutibus prodigiisque signorum: ita ut etiam in terra bellum gerat Antichristus adversus eum, vel qui cum eo venturus est, et occidet eos, cadavera quoque eorum in plateis insepulta jacebunt. 63. Dehinc susci
Abbreviated transcription (Latin):
et rachel peperisset. obtubuit ibi eciam¬
et sepulcrum iesse patris dauid ostendi¬
tur. Est autem hic locus in tribu ida
sexto ab iherłm miliario positus ꝯtra
meridieur in itinere quo ꝑgitur ebion
Dex bersabee in iherłm: añ quam nas¬
ceretur noi uocatur sapientissimꝰ om̃iũ.
et dm̃ci dedicatur templi. felix imꝑio:
pacerius nũtis imparͥ dilectus a ded̾. su¬
piens in iudicio: in sententia iustus. pa¬
cificus in regnorqui popostit sapienciã
et impetrauit. lit sciret disputacionez
orbis terrarum et uirtutes elemento¬
rum. naturas animalium. et cogitatõ
cipia bona fun̾t: nouissima malaͥ. nã
post miram uirtutis głam amore depͣ¬
uatus femineoͥ et acceptam sapienci¬
am ꝑdidit. ⁊ in profundum idolatrie
flenda ruina demersit .xlͣ annis reg
imꝑio et uite dedit: sepultus q est
in ciuitate patris sui bethleem xxxu.
propheta: habitator solitudinisͥ fide
plenusᷤ deuocione sũmus. in laborib
fortis ⁊ industria sollers: excellenti in¬

Expanded text:
 peperisset, occubuit. Ibi etiam sepulcrum Jesse patris David ostenditur. Est autem hic locus in tribu Juda sexto ab Jerusalem milliario positus contra meridiem in itinere quo pergitur inex Bethsabee in Jerusalem, antequam nasceretur, vocatus sapientissimus omnium, et dominici dedicator templi: felix imperio, paternis meritis impar, dilectus a Deo, sapiens in judicio, in sententia justus, pacificus in regno. Qui poposcit 167 sapientiam, et impetravit, ut sciret dispositionem orbis terrarum, et virtutes elementorum, naturas animalium, et cogitationcipia bona fuerunt, novissima vero mala. Nam, post multarum virtutum gloriam, amore depravatus femineo, et acceptam sapientiam perdidit, et in profundum idololatriae flenda ruina demersus est. Quadragimperio et vitae dedit, sepultusque est in civitate patris sui Bethlehem. CAPUpropheta, habitator solitudinis, fide plenus, devotione summus, in laboribus fortis, industria solers, excellenti in
Abbreviated transcription (Latin):
nere iudã filius iesse. natus ĩ belle¬
enr puer pastor ouium. int̾ fratres
etate iumor: mente prestancior a do¬
mino in regno uocatus:. a ꝓpħa ĩ reg¬
no unctus. belliger iuuenis: in certa¬
mine singularis. in triumpho glori¬
osus uincendo ueteramr paciens ĩ ad¬
u̾sis.prudens in ꝑiculis. peccato ꝓprio
dolens in alieno funere lugens pronꝰ
ad penitenciam. uelox ad ueniam. in cõ¬
iucio mittis: ad miscd̾iam facilis: qui
inimicum regem dum possit nõ no¬
cuitꝰ. s tantum reseruauit traditum ⁊
uindicauit occisum: hic leonem et
ursum sine gladio interfecit. Citha¬
rã suauitate inmunduni semꝑ depu¬
lit: gigantem expugnauit. Igitur
quadragesimo interea regni ac sep¬
diẽ uite sue suppremũ ꝯsũmauit. Se¬

Expanded text:
nere Juda, filius Jesse, natus in Bethlehem, puer pastor ovium inter fratres aetate minor, virtute praestantior, a Domino in regnum vocatus, a propheta in regem unctus, belliger juvenis, in certamine singularis, in triumpho gloriosus, vincendo veteranus, patiens in adversis, prudens in periculis, in peccato proprio dolens, in alieno funere lugens, pronus ad poenitentiam, velox ad veniam, in convicio mitis, ad misericordiam facilis. 57. Qui inimicum regem, dum posset, innocuum non tantum reservavit traditum, sed et vindicavit occisum. Hic leonem et ursum sine gladio interfecit, citharae suavitate immundum spiritum pepulit, gigantem expugnavit. Igitur quadragesimo regni, et sepdiem vitae su
Abbreviated transcription (Latin):
amuel ꝓph̾a filius helchana de
ramatha de tribu effraym. ꝯnume¬
ratus moysi in sac̾dotibus dei: ab ipĩs
cimabulis dño consetratus. sedulus
in ministerioan gente pͥncepsͥ. in tem¬
plo uates. cuius u̾bo obtemperauerunt
celr occurrerunt nubila. effusi sunt
imbres ħic triũphator ex hostib ad¬
iutorii lapidem posuit. hic pͥmũs pͥn¬
cipẽ in regno unxit: Sepultus est
autẽ in uiculum suum ramatha: q̃ ẽ¬

Expanded text:
amuel propheta, filius Elcana, de Ramatha, ex tribu Ephraim, connumeratus Moysi in sacerdotibus Dei, ab ipsis cunabulis Domino 166 consecratus, sedulus in ministerio, in gente princeps, in templo vates, cujus verbo obtemperaverunt coeli, occurrerunt nubila, effusi sunt imbres. 55. Hic triumphator ex hostibus, Adjutorii lapidem posuit; hic primum principem in regno unxit. Sepultus est autem in vico suo Ramatha quae
Abbreviated transcription (Latin):
rim natus: ibiq mortuus. suo iacet
bacuc de tribu symeon: in agro be¬
thacar ortus est. Et hic antẽ biẽ¬
num reu̾sionis filiorum isrł de capti¬
uitate in agro sabaritha uita deces
chusi. in agro saraba ortus. et gło¬
sa maiorum suorum stirpe ppe ꝓge¬
uitus ꝓphetauit. mortuusq est atq
sepultus in agro suo xluiiii.

Expanded text:
rim natus, ibique mortuus, suo jacet UT XLVIII. 88. Habacuc, de tribu Simeon, in agro Bethsachar ortus est; hic ante biennium regressionis filiorum Israel de captivitate, in agro Sabarith, qui est in Chusi, in agro Sarabath ortus, et gloriosa majorum suorum stirpe progenitus, prophetavit, mortuusque est atque sepultus in agro suo.
Abbreviated transcription (Latin):
ut mag̾ terribiles qmͣ mittes
aspiciantur. Suꝑbi doctores uul¬
nerare pocius qmͣ em̃dare noue
runt salomone testante in ore
stulti uirga suꝑbie qmͣ increpã¬
do rigide defu̾nt et ꝯpati hũi¬
litati nestiunt Bene alieni pec¬
cati curanda iuicia suscipit qui
hoc ex cordis dilectione et hu¬
mili ꝯsciencia facit. Ceterum
qui delinquẽtem suꝑbo uł odi¬
obiirgantis furor est nõ dilec¬

Expanded text:
ut magis terribiles quam mites ut magis terribiles quam mites aspiciantur. 6. Superbi doctores vulnerare potius quam emendare norunt, 329 Salomone attestante: In ore stulti virga superbiae , quia increpando rigide feriunt, et compati humiliter nesciunt. 7. Bene alieni peccati curanda vitia suscipit, qui hoc ex cordis dilectione et humili conscientia facit. Caeterum qui delinquentem superbo vel odiobjurgantis furor est, non dilec
Abbreviated transcription (Latin):
subditos potant iñoi pocius uul¬
nant Ideo sũ m̃sura ulcissitur
culpas ppoĩtus iracudus qr cor
eius disꝑsum in rerũ curis nõ
colligitur in amorem unius d̾i¬
tatis. Mens em̃ soluta in diu̾¬
sis cathena caritatis nõ astͥn¬
gitur s male laxata male ad
omnẽ occasionem mouetur
onus rector est qui ⁊ humili¬
tatem ẜuat ꝑ disciplinam
et ꝑ discipliuam nõ incurrit
suꝑbiam elati aut̃ pastores ple¬
bes tirannice p̾mũt. nõ regut
quiq ñ dei s suam głam a subdi¬
tis exigunt multi sunt qui in u̾¬
bo doctrine nõ humiles s arro¬
gantes existunt quia que ip̃i
recta p̾dicant nõ studio correpti¬
onis s uicio elacoĩs ãdnũciant
mꝯulti sunt qui nõ ex consulto e¬
dificandi s ex timore suꝑbiẽ di
docent nec ut ꝓsint sapientes
sunt s ut sapientes iudeantur
gligunt caritatis affectionem
inderi uolunt rigidi seu̾itate ⁊
formã huilitatis p̾stare neq̃nt̃

Expanded text:
subditos poterant, inde potius vulsubditos poterant, inde potius vulnerant. 2. Ideo sine mensura ulciscitur culpas paepositus iracundus, quia cor ejus dispersum in rerum curis non colligitur in amorem unius Deitatis. Meus enim soluta in diversis catena charitatis non astringitur, sed male laxata, male ad omnem occasionem moveturonus rector est qui in humilitate disciplinam, et per disciplinam non incurrit superbiam. Elati autem pastores plebes tyrannice premunt, non regunt quia non Dei sed suam gloriam a subditis exigunt. Multi sunt qui verbo doctrinae non humiles sed arrogantes existunt, quique ipsa recta quae praedicant, non studio correctionis, sed vitio elationis annuntiant. 4. Multi sunt qui non ex consulto aedificandi, sed ex tumore superbiendi docent; nec ut prosint sapientes sunt, sed ut sapientes videantur gligunt charitatis affectione: videri volunt rigidi severitate, et formam humilitatis praestare nequeunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tis plebium dispoĩtur a dõ uita
rector exemplo dauid pecranti
ad comꝑacionẽ pͥncipũ qui ex
marito plebis p̾uaricant᷑ sen¬
tencia dampnantur cham filiĩ
noe qui suoꝵ p̃poĩtoꝵ culpas ĩ
publicum ꝓdunt sicut cham
qui prĩs pudenda ñ oꝑuit s de¬
ant que prẽs suos excessisse
cognoscunt s tam̃ patrũ fcã
ñ diligant s tantum oꝑiant
nec inutentur. Nam sunc qui
pp̃oĩtos suos ꝑu̾se iudicant
dum terrenis studiis eos plux
uiderint s intentos si uł parũ
iã ip̃i de spiritalib cogitaue¬
runt. Rectores gͦ a deo iudicã
di sunt a suis aut̃ subdicis ne¬
quaqmͣ iudicandi sunt exẽplo
dñi qui ꝑ se uendentes colum¬
eu̾tit flagello et ꝓiecit a tem
de exorbitau̾i̾t rector tunc e¬
rit arguendus a subdicis pro
morib u̾o reprobis cołandus
magis qmͣ distͥngendos a ple¬
ꝑrabiem furoris discipline
modum ad inmanitatẽ crude¬
licatis ꝯu̾tunt. et unde enĩdare

Expanded text:
tis plebium disponitur a Deo vita tis plebium disponitur a Deo vita rectorum, exemplo David peccantis ad comparationem principum, qui ex merito plebis praevaricantur. 4. Sententia damnantur Cham filii Noe, qui suorum praepositorum culpas in publico produnt; sicut Cham, qui punt quae patres suos excessisse cognoscunt, si tamen patrum facta non diligant, sed tantum operiant, nec imitentur. Nam sunt qui praepositos suos perverse judicant, dum terrenis studiis eos plus viderint esse intentos, si vel parum jam ipsi de spiritalibus cognoverint. Rectores ergo judicandi a Deo sunt, a suis autem subditis nequaquam judicandi sunt, exemplo Domini, qui per se vendentes columevertit flagello , et projecit a tempde exorbitaverit rector, tunc erit arguendus a subditis. Pro moribus vero reprobis tolerandus magis quam distringendper rabiem furoris disciplinae modum ad immanitatem crudelitatis convertunt; et unde emendare
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis de ppõitis carnalibus
rouidencia plerũq diuini cõ¬
silii ordinantur preposici mũ
dana et ext̾iora sectantes ut dũ
temꝑalib reb se totos impẽdũt¬
spiritales tuitiorem uitam ꝯtem¬
platoĩs ex̾ceant. Quia dure sũt
quiete uiuere uolenciũ sarcine
curarum episcopaliũ ꝓuidet se¬
pe d̾s curis dedicos scłarib ad sus¬
ceptionẽ regiminis ut dum hñ
curant spiritales reb int̾iorib
sũ impedim̃to rerũ t̾reuaꝵ deser¬
uiant. Dei gͦ ordine accusata cõ
stituũtur qui epõs ꝯdep̃nant dũ
mimis spiritalia s magis t̾rena
sectantur. Ex diuini enĩ taber¬
nacłi dispoĩsione obimurias
mũdi ferendas et tͥbines quos
insistentes ut hii qui interus
suꝑna desidañt nullo terreno
obsistente negõ liberiꝰ ħ quod
amãt intendant. Non ẽ itaq
iudicandus a plebe rector ĩor¬
dinatus dum magis nouerĩt
ppłi sii fuisse m̾iti ꝑu̾si regimẽ
suscepisse pontificis. Nam ꝓ nu̾¬

Expanded text:
IX. De praepositis carnalibus. 1. Providentia plerumque divini consilii ordinantur praepositi, 327 mundana et exteriora sectantes, ut dum temporalibus rebspiritales tutiorem vitam contemplationis exerceant. Quia durae sunt quiete vivere volentibus sarcinae curarum episcopalium, providet saepe Deus curis deditos saecularibus ad susceptionem regiminis: ut dum hi curant, spiritales rebus interioribus sine impedimento rerum terrenarum deserviant. Dei ergo ordinem accusant, a quo instituuntur, qui episcopos condemnant, dum minus spiritualia, sed magis terrena sectantur. Ex divini enim tabernaculi dispositione ob injurias mundi ferendas, et turbines quosdinsistentes, ut hi qui interius superna desiderant, nullo terreno obsistente negotio, liberius hoc quod amant intendant . 3. Non est itaque judicandus a plebe rector inordinatus, dum magis noverint populi, sui fuisse meriti perversi regimen suscepisse pontificis. Nam pro meri
Abbreviated transcription (Latin):
homo quid tantum diffidis am¬
mo: Cur mente debilitaris :
Cur spe fiduciam omẽm amittis
Cur animo tancum diffunderis
Quare tanta pusillanmitate te¬
deiceris. Quare in adu̾sis ad eo fran¬
geris: Omitte tristiciam desine
tristis eẽi tristiciam repelle a te
mesticie noli succumbere noli te
multum dare mesticie. Repelle a
corde tuo dolorem ab animo exclu¬
de dolorem mhibe impetum doloris

Expanded text:
homo, quid tantum diffidis animo? cur adeo mente debilitaris? cur spem atque fiduciam omnem amittis? cur animo tantum diffunderis? quare tanta pusillanimitate dejiceris? quare in adversis adeo frangeris? Omitte tristitiam, desine tristis esse, tristitiam repelle a te, moestitiae noli succumbere, noli te multum dare moestitiae, repelle a corde tuo dolorem, ab animo exclude dolorem, inhibe doloris
Abbreviated transcription (Latin):
riduanis aut̃ ieiuniis
dieb ieuinare exemplo sumptũ
ciis totos se trib diebus ieuinio
ac penitencie contulu̾nt ⁊ oꝑti sac¬
cis dm̃ ad miscd̾iam prouocauerut᷑¬

Expanded text:
riduanis autem diebus jejunare, de exemplo sumptum istinis vitiis, totos se tribus diebus jejunio ac poenitentiae contulerant, et operti saccis Deum ad misericordiam provocaveru
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstricti hiis saltim diebus uacare
dño coge̾ntur ac dierum uite sue
quos totus quas fructus quosdam
fuerant uorature uł decimas dño

Expanded text:
stricti his saltim diebus uacare domino cogerentur ac dierum uitae suae, quos totos quasi fructus quosdam fuerant uoraturi, uel decimas do
Abbreviated transcription (Latin):
pecunie quasi materiam cunctoꝵ
cͥminũ fugiant secularia officia
negotiaq abiciant honorum gͣ¬
dus per ambiciones nõ subitiant
ꝓ bñficiis medicina d̾i munera nõ
accipiant. Dolos et coniuratõnes
caueant odium emulacionem ob¬
tractacionem atq inuidiam fugi¬
ant. Non uanis oculis nõ in frena
lingua aut peculanti tumilo q
gestu incedant. S pudorem ac u̾e¬
condiam mentis simplici hĩtu ĩ ces¬
su q ostendant. obscenitatem ecia
u̾boꝵ sicut ⁊ oꝑum penitus exẽrẽ¬
tur iuduarum ac uirginũ uisita¬
ciones frequentissimas fugiant
Concubernia extranearum femi¬
narum nullatenus appetant casti¬
moniã quoq inuolati corꝑis per¬
petuo conseruare studeant aut cer¬
te unius mat̾ monii uinculo federẽ¬
tur. Seniorib quoq debitam prebe¬
ant obedienciam neq ullo iactan¬
cie studio semet ipõs adtollant po¬
stremo in doct̾na in lectionebus psal
incumbant tales enĩ esse debent qͥ

Expanded text:
pecuniae, quasi materiam cunctorum pecuniae, quasi materiam cunctorum criminum fugiant, saecularia officia negotiaque abjiciant, honorum gradus per ambitiones non subeant, pro beneficiis medicinae Dei, munera non accipiant. Dolos et conjurationes caveant, odium et aemulationem, obtrectationem atque invidiam fugiant: non vagis oculis, non infraeni lingua aut petulanti tumidoque gestu incedant, sed pudorem ac verecundiam mentis simplici habitu incessuque ostendant, obscenitatem etiam verborum, sicut et operum, penitus exsecrentur: viduarum ac virginum visitationes frequentissimas fugiant. contubernia extranearum feminarum nullatenus appetant. Castimoniam quoque inviolati corporis perpetuo conservare studeant, aut certe unius matrimonii vinculo foederentur. Senioribus quoque debitam praebeant oboedientiam, neque ullo iactantiae studio semetipsos attollant. Postremo in doctrina, in lectionibus, psalincumbant. Tales enim esse debent, qui
Abbreviated transcription (Latin):
machias sorte elcũs est quẽ pͥmu
ꝑ apłos legimus ordinacum sic et¬
quos illis temꝑibus eccł̃iarum pͥu¬
cipes ordinabant sorte eligebant
nam clerus sors interpretatur uñ¬
⁊ here dericos hereditas grece cle¬
romiine appllacur ⁊ heres cleros no
men Proinde ergo cleros uocari
aiuint eo qd̾ in sorte hereditatis dñi
dentur uł pro eo quod ip̃e dñs sors
eoꝵ sit sicut de eis scͥptum est loꝙ̃
te dño ego heredicas eoꝵ uñ opor¬
tet ut qui dm̃i h̾rditem possident
asq ullo impedim̃to scłi deo seruire
studeant ⁊ pauꝑes spũ ẽẽ conten¬
dant ut congrue illud psalmiste
dic̾e possint dñs pars hrditatis
iis ꝙͣ lege patrum cauetur ut
a uulgari uita reclusi amũdi uo¬
luꝑtatibus sese abstineant nõ ex¬
pectaculis nõ pompis int̾sint. Cõ¬
uiuia publica fugiant pͥuata non
tantum pudica s et sobria colant
usuris nequaqm in cumbant neq
turpium occupaciones lucroꝵ frau¬
desq cuiꝰ ꝙͣ studiũ appetant amorẽ

Expanded text:
us est quem primum per apostolos legimus ordinatum quos illis temporibus Ecclesiarum principes ordinabant sorte eligebant. Nam cleros sors interpretatur, unde et haereditas graece cleronomia appellatur, et haeres cleronomos. 2. Proinde ergo clericos vocari aiunt, eo quod in sortem haereditatis Domini dentur, vel pro eo quod ipse Dominus sors eorum sit, sente Domino: Ego haereditas eorum . Unde oportet ut qui Deum haereditate possident, absque ullo impedimento saeculi Deo servire studeant, et pauperes spiritu esse contendant , ut congrue illud Psalmistae dicere possint: Dominus pars haereditatis igitur lege Patrum cavetur, ut a vulgari vita seclusi, a mundi voluptatibus sese abstineant. Non spectaculis, non pompis intersint, convivia publica fugiant: privata non tantum pudica, sed et sobria colant. Usuris nequaquam incumbant, neque turpium occupationes lucrorum, fraudisve cujusquam studium appetant. Amorem
Abbreviated transcription (Latin):
bus oracione uacare: ⁊ sic deinde ad
xp̃i corpus accedere relegamus reg¬
norum libros. et inueniemus sac̾¬
dotem abimeleth de panib ꝓpositõ¬
nis noluisse prius dare dauid ⁊ pu̾s
eius nͥ pͥus añ int̾rogaret utrum
mũdi eent̃ pueri a mulierib. nõ
nudius tercius uacasse ab oꝑe ꝯiu¬
gali: nũ quam panes quos prius
negaua̾t ꝯcessisset. Quanto int̾est
differenciam incer umbrã. ⁊ corpus:
inter imaginem ⁊ u̾tatem. inter
exemplaria futuroꝵ: ⁊ ip̃a que per
eã figurabantur. Qua ꝓpt̾ eligen¬
di sunt aliqui dies. quib prius ho¬
mo continencius uia quo ad tan¬
tum sacram̃tum dignis accede̾ pos¬
sit. sacͥficiũ pro defiui horum fideli¬
um requie offerre uł pro eis orare
quia per totum hos orbem custodi¬
tur.credimꝰ qd̾ ab ipĩs apłis tradi¬
tum sit: hoc enĩiubiq catholica te¬
net eccłiaͥ quia nͥ crediderit fideli¬
bus defunctis dimitti peccata. nõ¬

Expanded text:
atque orationi vacare, et sic dein ad atque orationi vacare, et sic dein ad Christi corpus accederenorum libros, et inveniemus sacdotem Abimelech de panibus propositionis noluisse prius dare David, et pueris ejus, nisi ante interrogaret utrum mundi essent pueri a mulieribus, nonnudius tertius vacasse ab opere conjugali, nequaquam panes quos prius negaverat concessisset . 10. Tantum interestdifferentia est inter umbram et corpus, inter imaginem et veritatem, inter exemplaria futurorum et ipsa quae efigurabantur! Quapropter eligendi sunt aliqui de his quibus prius homo continentius vitum sacramentum dignus accedere possit. 386 11. Sacrificium pro defunctorum fidelium requie offerre, vel pro eis orare, quia per totum hoc orbem custoditur, credimus quod ab ipsis apostolis traditum sit. Hoc enim ubique catholica tenet Ecclesia, quae nisi crederet fidelibus defunctis dimitti peccata, no