comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Andẽ cũ nec ui nec blandiciis
flecteretur. qͥn semꝑ iuira eccĩe
tueretur. Ecce nulites regis armati
adueniũt. ⁊ ubi ess archiep̃e inter cłi¬
cos ⁊ monachos qui in eccĩa cũ eo erãt
uociferando dequirunt. Qnib mox
sc̃s thomas ex gradib caucelli respõ¬
dit. ecce ego. quid uultis. Respondͭ
unus militũ. ut modo moriaris. qr
ultra uniere nõ potes Et ilłe. Ego ꝓ
deo mori ꝑatus sum ⁊ ꝓ assertione ius¬
ticie. ⁊ ecc̃ie lib̾tate. set si caput meũ¬
queritis: er parte dei onũpotentis. ⁊ lb
atis. libenter quidẽ morsar. dũ modo
morte patẽ ⁊ libertateui eccĩa ꝯsequa¬
tur. Deo itaq ⁊ bẽ marie. ⁊ scĩs hꝰ eccĩe
p̃ronis. ⁊ lõ dyonisio. ꝯmendo me ip̃m
⁊ ecciẽ cãm. Et hiis dictis. Eductis
carnificũ gladiis inclinato capite de¬
collatur. Et qd̾ dictu horribile defunc
ficalib uestiret᷑. Inuenerunt corpus
referto. Ip̃aq femoralia usq ad popli¬
tes cilicuria. s cũ inhiis nõ quiesce̾t

Expanded text:
andem cum nec ui nec blanditiis flecteretur, quin supra iura ecclesie sue tueretur, ecce, milites regis armati adueniunt et ubi esset archiepiscopus inter clericos et monachos qui in ecclesia cum ipso erant uociferando requirunt. Quibus mox sanctus Thomas ex gradibus cancelli respondit: «Ecce ego. Quid uultis?». Respondit unus militum: «Vt modo moriaris, quia ultra uiuere non potes». Et ille: «Ego pro deo mori paratus sum et pro assertione iustitie et ecclesie libertate. Sed si caput meuqueritis ex parte dei omnipotentis et sub atis. Libenter quidem moriar dum modo morte mea pacem et libertatem ecclesia consequatur. Deo itaque et beate Marie et sanctis huius ecclesie patronis et beato Dyonisio commendo me ipsum et ecclesie causam». Et hiis dictis eductis carnificum gladiis inclinato capite decollatur et quod horribile est iam defunctficalibus uestiretur, inuenerunt corpus referto ipsaque femoralia usque ad poplites cilicina; sed cum in hiis omnibus non quiesceret
Abbreviated transcription (Latin):
Aterea clericalis ordo quibdã inlotis
tanta ꝯfusione agebatur. ut nõ solum a
⁊̃ improbis actib. longe inferior iaccret
Qua de repastorales eccĩaꝵ turbati. di¬
stanũ ut ꝓpriũ primatẽ ademit. ies ma

Expanded text:
ta clericalis ordo quibusdam in locis confusione agebatur, ut non solum a rum etiam improbis actibus longe inferior jaceret. Qua de re pastores ecclesiarum turbati, Dunstanum ut proprium primatem adeunt, res ma
Abbreviated transcription (Latin):
nis. ꝙ postea rei probauit euentus
sepulto socio cũ redissent. ⁊ illi dño
hoc dixissent ille se nõ emendans
pro sompnio u̾ba coꝵ duxit. set
paulo post in bello lançea cinusdã
militis transfossus int̾iit .xxxix.

Expanded text:
 postea probavit rei eventus. Sepulto socio cum rediissent, et illi domino hoc dixissent, ipse se non emendans, pro somnio verba eorum duxit. Sed paulo post in bello lancea cujusdam militis transfossus interiit.
Abbreviated transcription (Latin):
iuiis tñ pro uolucris nonitate ꝙ
illa sit rara anis in terra cecidit suꝑ
faciem suã. ⁊ uix palpitans sese eri¬
g̾e ansus ẽ. uł qñ officii su ncc̃ctas
postulanit᷑. Post missam seorsũ ꝯ
dmacha ess tũ quodam coepõ suo
de nocte singens cepit memorias sc̃oꝵ
do lustrare. Et ecce unũ de altarib
subito ardere ꝯspiciũt. Ambo enĩ uide¬
rant uisionẽ hauc magnã. Et am¬
bo mirati sũt. Et masachias intel¬
ligens signũ esse magni m̾iti illiꝰ
uł illoꝵ quoꝵ sub altare illo corpo¬
ra reqmescerent. currens ⁊ se medi¬
brachiis sacram amplexatus ẽ arã
Quid ibi fecĩt quid ue senserit ne¬
erant tunc reor neminẽ ẽẽ qui nes¬
ciat. Hes dicta sunt pauca quidẽ
de plurib. s multa pro tempore. Nõ
eiĩ signoꝵ tempora. hec scd̃m illud

Expanded text:
inis, tum pro volucris novitate, quod illa sit rara avis in terra, cecidit super faciem suam, et vix palpitans, sese erigere ausus est, vel quando officii sui necessitas postulavit. Post Missam seorsum codmacha esset cum quodam coepiscopo suo, de nocte surgens, coepit memorias sanctoae sunt, orando lustrare: et ecce unum de altaribus subito ardere conspiciunt. Ambo enim viderunt visionem hanc magnam, et ambo mirati sunt. At Malachias intelligens signum esse magni meriti illius, vel illorum, quorum sub altari illo corpora requiescerent, currens, et se medibrachiis sacram amplexatus est aram. Quid ibi fecerit, quidve senserit, netunc erant, reor neminem esse qui nesciat. 66. Haec dicta sunt, pauca quidem de pluribus, sed multa pro tempore. Non enim signorum tempora haec, secundum illud:
Abbreviated transcription (Latin):
Orporis humani cognitio ĩ duo
plexionẽ medicis relmiquo. Materia
ex hiis autẽ duob. trahit homo ncc̃ita¬
tem dupplicẽ. de forma ut sc̃s sit. de ma¬
teria ut humuł. Licet aũt forma huma¬
na inter om̃s formas ałiũ ab ip̃a mũdi
creacõne semꝑ excelluerit. tñ exnicar¬
natione u̾bi. ⁊ ex forma hom̃is a deo al¬
sumpti longe maioris dignitatis excel¬
lentiam acquisunt. Neq enĩ frustra
istam caritatem qmͣ dilexit nos deus.
miniã appellauit apłs. s pro certo intel¬
tudo pronereri potãt. sic nulla estima¬
re ponderatio uł estimacio ponderare
natio grãꝵ actio qmͣ dispritacio. faciliꝰ¬
q comꝑat illud pauꝑtas spc̃: quan
quilib diuitiaꝵ aceriuis. ante in car¬
nacionẽ u̾bi similis erat deo sola hoĩs¬
forma interior. set ab incarnatione

Expanded text:
orporis humani cognitio in duobplexionem autem medicis relinquo. Materia Ex his autem duobus trahit homo necessitatem duplicem: de forma, ut sanctus sit; de materia, ut humilis. Licet enim forma humana inter omnes formas animalium ab ipsa mundi creatione semper excelluerit, tamen ex incarnatione Verbi, et forma hominis a Deo assumpti, longe majorem dignitatis excellentiam acquisivit. Neque enim frustra istam charitatem, qua dilexit nos Deus, nimiam appellavit Apostolus, sed pro certo inteltudo promereri poterat, sic nulla aestimare ponderatio vel aestimatio ponderare.natio; gratiarum actio, quam disputatio; faciliusque comparat illud paupertas spiritus, quam quilibet divitiarum acervus. Ante incarnationem Verbi similis erat Deo sola forma interior, sed ab incarnatione
Abbreviated transcription (Latin):
di. illa poscit lucernã. accendi ⁊ sibi
anxilium ferri. Sensitq interim
carnẽ sub digitis ⁊ paninitulo p̾slã
mollescere. ⁊ nesciebat quia caro ẽ
nasi ⁊ labii. reformati. Dñq sepius

Expanded text:
di, illa poscit lucernam accendi, et sibi auxilium ferri: sensitque interim carnem sub digitis et panniculo pressam mollescere; et nesciebat quia caro est labii et nasi reformati: dumque saepius
Abbreviated transcription (Latin):
dã fr̃ dñitus. qui comes eins erat¬
⁊ ab ip̃o litore ꝑcussus dieb aliqnibͤ
suꝑuxit. postea retuler̃t. sic̃ gramĩ
frimenti cadẽs int̾r̾am ⁊ ĩfidelim
manib ꝯp̾ssũ ⁊ mortuũ uberem
ꝯsurgit inspitã. sic botrũ in tortula

Expanded text:
 Dominicus, qui comes illius erat, ab ipso littore percussus, diebus aliquibus supervixit, postea retulerunt. Sic granum frumenti cadens in terram et infidelium manibus compressum et mortuum uberem consurgit in spicam, sic botrus in torcula
Abbreviated transcription (Latin):
nec mala iuari. Igitur hec omnia
net ad malũ bono. nec ad bonũ malo
mando aut inctuendo uane. Quid ꝓ¬
dest carnẽ moriturã deliciaꝵ liixu. et
uolaptatũ affirentia ꝯͣ corruptionẽ
tanto ad insu defendere. tũ nemo sit
qui possit eam ad corruptionẽ custo¬
dire. Nam si suꝑbia inte sue de diuiti¬
is. siue de dignitatib gloriari ueit
quid uanius esse pot. Hoc profecto di¬
nitie hoc dignitates suis possessorib
solum ꝯferunt ut quo in eis plus a¬
liis acciꝑe uidentur. Inde plus aliis
honerasi inueniantur. Quos certe
pro eisdem acquirendis uł consernã¬
dis plus semꝑ uł labore asterunt ul

Expanded text:
nec mala juvari. Igitur haec omnia nec ad malum bono, nec ad bonum malo mando, aut metuendo vane. Qurodest carnem morituram deliciarum luxu, et voluptatum affluentia contra corruptionem tanto adnisu defendere, cum nemo sit qui possit eam a corruptione custodire? Nam superbia vitae, sive de divitiis, sive dignitatibus gloriari velit, quid vanius esse potvitiae, hoc dignitates suis possessoribus solum conferunt, ut quod in eis plus aliis accipere videntur, inde plus aliis onerati inveniantur; quos certe pro eisdem acquirendis vel conservandis plus semper vel labore atterunt vel
Abbreviated transcription (Latin):
ante. Esca u̾iiuũ ẽ om̃is hõ. Qmͣus
enĩ uestem mutet ⁊ remutet. nõ tñ oĩ¬
modis carere nõ potest morsib tine
nullam uestem bis niduit. uł hyla¬
nioni quid obfint quod cilitiũ nõ mu¬
tauit. locus iste fabulam exposcit. Au¬
di ergo fa̾mulã nõ fabulã. s remges¬
tam detuo helynando. philippus bel
tatus est. nõ ut quidã denotacõns

Expanded text:
tem esca vermium est omnis homo. Quamvis enim vestem mutet et remutet, non tamen omnimodis carere potest morsibus tinenullam vestem bis induit, aut Hilarioni quid obfuit, quod cilicium non mutavit? Locus iste fabulam exposcit. Audi ergo non fabulam, sed rem gestam de tuo Helinando. Philippus epistatus est, non ut quidam, devorationis
Abbreviated transcription (Latin):
comprtacõem dyonisii multa prodi¬
gia uisa funt. Terremotus fcũs ẽ mag¬
iaus cometes apparint .xix.kl. ianuarii
suta horam nonã aꝑto çelo qi hacula
ardens cũ longo tractu fulguris instar
illabitur terris ⁊ cũ tantõ splendore
ut nõ tm̃ modo qui magris erant. s
⁊ intectis ⁊̃ irrupto lumine ferirent᷑
Qua celi scissura sensim enanescen¬
te. Int̾m insa est figura qiͣ serpentis
capite qui dẽ crescente cũ ceruleis pedi

Expanded text:
putationem Dionisii multa prodigia visa sunt. Terraemotus factus est permaximus; cometes apparuit; 19 Kalendas Januarii circa horam 9 fisso caelo quasi facula ardens cum longo tractu instar fulguris illabitur terris, tanto splendore, ut non modo qui in agris erant, sed etiam in tectis, irrupto lumine ferirentur. Qua caeli fissura sensim evanescente, interim visa est figura quasi serpentis, capite quidem crescente, cum ceruleis pedi
Abbreviated transcription (Latin):
quiꝰ or̾e om̃s pendebant insignia regni
ab eo uiolenter extorsit qͣi mre heredi¬
tario sibi ꝯpetentia. Erat quippe fili
henriti diitis qui fint genitus ex hemi¬
co fr̃e primi othonis imꝑatoris .i. de¬

Expanded text:
cujus ore omnes pendebant, insignia regnicujus ore omnes pendebant, insignia regniab eo violenter extorsit; quasi jure haereditario sibi competentia, Erat enim filius Henrici ducis, qui fuit genitus de Henrico fratre primi Othonis imperatoris. He
Abbreviated transcription (Latin):
otho imꝑator rome trescentem
pstriciũ bello aggreditur. s uctus crei¬
ceus ⁊ ex fuga refractus capitur iuliq
iumento au̾se impositus circũducit᷑
⁊ paulatim membris truncatus ad
ultumũ aute urbem suspenditur.¬
tractans qualit̾ uira regmi ⁊ ecclĩe ad
antiquũ statũ reformaret romam ꝑ
hoc ad contemptũ enis adducti. sub
emptis eũ in palacio obsident. unde ꝑ
industriam henrici ducis baioarie.⁊
hugonis marchionis ytalie simula¬
to pacto ix extractus roma discedit
cũ silur̃o papa. ⁊ qr uxor crescentis mi¬
ꝑatorem spe regnandi ad amorẽ sin de
lens pro eius discessu uenenũ misit ei
Qͦ ilłe ꝯsumptus mõ remeandñ in
ytalia moritur. milites transalpuu
corpus imꝑatoris defuicti cũ insigni¬
b imꝑii ad galliam referentes crebris
ytaloꝵ incursib lacessiti armis sibi
mani parant. s cũ iam res in tuto eẽ
uideretur dux baioarie henritus mui¬
nato herib̾to colomensiũ archiepõ. a

Expanded text:
Otto imperator Romae Crescentem patricium bello aggreditur; sed victus Crescens et ex fuga retractus, capitur, vilique jumento averse impositus circumducitur, et paulatim membris truncatus, ad ultimum atractans qualiter jura regni et Ecclesiae ad antiquum statum reformaret, Romani per hoc ad contemptum ejus adducti, subiperemptis eum in palatio obsident; unde per industriam Henrici ducis Bajoariae, et Hugonis marchionis Italiae simulato pacto vix extractus Roma recedit cum Sylvestro papa; et quia uxor Crescentis imperatorem spe regnandi ad amorem sui pelens pro ejus discessu, venenum ei misit; quo ille consumptus, inter remeandum in Italia moritur. Milites transalpini corpus imperatoris defuncti cum insignibus imperii ad Galliam referentes, crebris Italorum incursibus lacessiti, armis sibi viam parant. Sed cum jam res in tuto esse putaretur, dux Bajoariae Heinricus, injuriato Heriberto Coloniensium archiepiscopo, a
Abbreviated transcription (Latin):
tro isto agapitũ paꝑam hoc in loco po¬
nũt. Q. nod nõ otiose fcm̃ esse dicitur
qr is siluester. nõ ꝑ oftrũ intrasse creditͥ¬
quippe qui a quibdam creditur ⁊ in¬
gromantie arguitur. De morte quo

Expanded text:
tro Agapitum papam hoc in loco ponunt; quod non otiose factum esse creditur is Silvester non per ostium intrasse dicitur;--quippe qui a quibusdam etiam nichromantiae arguitur; de morte quoqu
Abbreviated transcription (Latin):
cedere nolui. lyiis dictis sp̃es loqñtis
nes quosdã festiuos qui a monachis
oronus sui lreqñtantur eleganter
abbas lobteisis adaboldiis ep̃c ul
timectensis. In francia filb̾tus ep̃c
carnotensis. albo abbas floriacęnsis¬
qui suꝑ calculum uictorit omẽtatul
est. Gogone rege francoꝵ mortuo
robertiis filius eius regnat. amnis
tus funt meccĩastitis tantib nõ me¬
diocriter doctus. Demq ⁊ pulcher¬
rimã seqñtiam fecit. Scĩ sp̃c assit
nobis grã. ⁊ Responsoriũ istud. O
a fertur fecisse. Eripe me de mimi¬
tulit ceduliam quandam suꝑ altare
Pntantib om̃ib illũ magnũ aliqͥd
optulisse. repererunt illũ nichil aliud
suꝑ altare posuisse insi cedulami inq̃
scriptũ erat responsoriũ istud cũ u̾su
suo. Cornelus centurio qd̾ iꝑse rexcũ¬
nis xiiiiͦ. heribertus ordinatus coloni¬
en suĩ ep̃c. multa scĩtate claret. Clare¬
bat ⁊̃ hoc tempore unter gallos anstri¬
dus quitũ fuiss comes bratuspantiũ

Expanded text:
cedere nolui. Et his dictis species loquentis nes quosdam festiuos, qui a Monachis Ordinis sui frequentantur, eleganter abbas Lobiensis, Adelboldus episcopus Ultrajectensis; in Francia Fulbertus episcopus Carnotensis, Abbo abbas Floriacensis calculum Victorii commentatus est. Hugone rege Francorum mortuo, Robertus filius ejus regnat annis tus fuit in ecclesiasticis canticis non mediocriter doctus. Denique et pulcherrimam sequentiam fecit: Sancti Spiritus adsit nobis gratia, et responsorium istud: O a fertur fecisse: Eripe me de inimitulit schedulam quamdam super altare. Putantibus illis magnum aliquid obtulisse, repererunt illum nihil aliud super altare posuisse nisi schedulam, in qua scriptum erat responsorium istud cum versu suo: Cornelius centurio, quod ipse rex 1. Heribertus ordinatus Coloniensium episcopus, multa sanctitate claret. Clarebat etiam hoc tempore inter Gallos Ansfridus; qui cum fuisset comes Bratuspantium,
Abbreviated transcription (Latin):
nich̾ sꝑent iuisi a deo. Qͥ aduentanti¬
um uõ maius attendant. s ncc̃itates
qui stent uuiliter pro afflictis ⁊ idi¬
cent in equitate pro mansuetis terre
obedientiã mansueti ad ꝑatientiam
subiecti ad disciplinã uigidi ad censu¬
rani catholici ad fidem fideles. ad dis
pensacõem ꝯcordes ad pacem miu
do discreti. in disponendo industrii
ri. in prosꝑitate deuoti. in zelo sobri
nõ cupidi sue nõ prodigi ubiq ⁊ ĩ
om̃ib arcunspecti. qnꝗ legacione
pro xp̃o finigi quociens. opus erit
nec młli renuant nec nõ uissi affec
s .x ͫ. sequant᷑. Q in questũ legatio¬
nẽ nõ estiment. nec requirant datũ
hannẽ. egyptiis moysen formcãtibꝰ
sinces helyam ydolatus helyseũ aua¬
ris petrimi mentib ꝑ aulũ blasphe¬
mantib negociantib xp̃m. Qui

Expanded text:
nihil sperent nisi a Deo. Qui adventantium non manus attendant, sed necessitates. Qui stent viriliter pro afflictis, et judicent in aequitate pro mansuetis terrae. obedientiam, mansueti ad patientiam, subjecti ad disciplinam, rigidi ad censuram, catholici ad fidem, fipensacionem, concordes ad pacem, condo discreti, in disponendo industrii,ri, in prosperitate devoti, in zelo sobriinon cupidi, sue non prodigi, ubique et in omnibus circumspecti; qui legacione pro Christo fungi, quociens opus erit, nec iussi rennuant nec non iussi affectsed Christum sequantur; qui questum legacionis non estiment nec requirant datum, eant, Egipciis Moysen, fornicantibus Finees, Heliam ydolatris, Helizeum avaris, Petrum mencientibus, Paulum blasphemantibus, negociant
Abbreviated transcription (Latin):
nõ palpent. S tr̾eant. pauꝑes nõ gͦ¬
uent. s foueant minał principum
nõ paueant. s ꝯtempnãt. Qui nõ
cũ turba intrent nec cũ na exent
ecc̃ias nõ spolient. s emendent. mar¬
supia. nõ exhariant. s corda refici¬
ant. ⁊ cruuna corrigãt fame ꝓuide¬
ant sue. nec muideant aliene. De õi
re plus or̃omi fidant qmͣ industrie
sue uł labori. quoꝵ ingressus patific᷑¬
deant ad te fatigati quidẽ. s nõ suf¬
fartinati simul ⁊ gloriantes nõ ꝙ
curiosa. sine p̾ciosa q̃q terraꝵ attu¬
lerunt. s qd̃ reliquerint patẽ reg¬
nis legẽ barbaris quietem monas¬
teriis eccliis ordinẽ cl̾icis disciplinã
deo populũ acceptabilem lonoꝵ¬

Expanded text:
 sed terreant, pauperes non gravent, sed foveant, minas principum non paveant, sed contempnant; qui non cum turba intrent nec cum ira exeant; qui ecclesias non spolient, sed emendent; qui marsupia ‹non› exhauriant, sed corda reficiant et crimina corrigant, fame provideant sue nec invideant aliene; qui plus fidant, quam suae industriae vel labori. Quorum ingressus pacificudeant fatigati quidem, sed non suffarcinati, simul et gloriantes non quod curiosa seu preciosa queque terrarum attulerint, sed quod reliquerint paeem regnis, legem barbaris, quietem monasteriis, ecclesiis ordinem, cleris disciplinam, deo populum acceptabilem
Abbreviated transcription (Latin):
q̃e ci Auqr illa cogitari possunt hr̃e
inẽ. tu uͥo nequaqm̃. Nami sit ilła qͥdẽ
buũe finẽ quodammõdo. tu ucro
nullo indigens. quo omia indigẽt
ut sunt ⁊ bñ sint. hoc bonũ es tu d̃s
enĩ nõ põt aliud qmͣ qd̾ es aut aliqͥd
manis uł minus te esse in u̾bo quo
te ipm dicis. quĩ u̾bum tuũ sic ẽ re¬
rum quõ tu uerax. Et idcirto ẽ ipã
u̾itas sic̃ tu nõ alia qmͣ̃ tu. Et sic est
tu simplex. ut de te nõ possit nasci ali¬
nd qmͣ ꝙ tues. hoc ip̃m est amor unͤ
par tibi ⁊̃ filio tuo. qr tm̃ amas te ⁊
illum ⁊ ille te ⁊ seip̃m qnͣtus tu es
⁊ ille. Nec ẽ aluid. ate ⁊ ab illo ꝙ dis¬
par nõ est tibi ⁊ illi. Nec de suma
simplititate põt procedere aliud qmͣ
quod ẽ dequo procedit. Porro hoe ẽ¬

Expanded text:
etiam quia illa cogitari possunt habere finem; tu vero nequaquam? Nam sic illa quidem habent finem quodammodo; tu vero nullo indigens, quo omnia indigent ut sint, et bene sint. Hoc bonum est Deus enim non potest aliud, quam quod es, aut aliquid majus vel minus te, esse in Verbo, quo teipsum dicis; quoniam Verbum tuum sic est verum, quomodo tu es verax. Et idcirco est ipsa veritas sicut tu; non alia quam tu; et sic es tu simplex, ut de te non possit nasci aliud quam quod tu es. Hoc ipsum est amor unuspar tibi, aut Filio tuo; quia tantum amas te et illum, et ille te et seipsum; quantus es tu, et ille; nec est aliud a te et ab illo quod dispar non sit tibi et illi; nec de summa simplicitate potest procedere aliud quam quod est hoc de quo procedit. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
uideo. Nmus fulget nõ capit illani nec
suffert oculus anume uice du initendẽ
in illam. Renb̾atur fulgore unicitur
amplitudine. obruitur. in mensitate.
ꝯfimiditur capacitate. o sũma ⁊ macces¬
es a me qui tam ꝓpe tibi sũ. Q mͣ remo¬
ta es a conspectu meo. qui sic p̾sens sũ
ꝯspectui tui. ubiq es tota p̾sens ⁊ nõ
te uideo. In te moueor ⁊ in te sũ: ⁊ ad
te nõ possum accedere. intra me ⁊ cir¬
ta me es. ⁊ nõ te sentio. Adhuc lates
dũe aĩam meã in luce ⁊ bĩtudine tua
⁊ idcirco u̾satur adhuc intenebris et¬
in miseria sua. sꝑabat iam sacietatem¬
⁊ itm̃ obruitur egestate. Affectabam
Conabat assurgere ad lucẽ dei. ⁊ retidi
uultũ tuũ domine requirã. Ne auer¬
tas faciem tuã a me. R enela me de me
ad te. Munda sana atue illimuna o¬
tulum mentis mee. ut intueatur. Re¬
colligat uires suas aĩa mea ⁊ toto intel¬
lectu intendat it̾m inte domine. Tu

Expanded text:
, nimis fulget, non capit illam, nec suffert oculus animae meae diu intendere in illam. Reverberatur fulgore, vincitur amplitudine, obruitur immensitate, confunditur capacitate. O summa et inacceses a me, qui tam prope tibi sum! Quam remota es a conspectu meo, qui sic praesens, sum conspectui tuo! Ubique es tota praesens, et non te video. In te moveor et in te sum, et ad te non possum accedere. Intra me et circa me es, et non sentio te. Adhuc lates, Domine, animam meam in luce et beatitudine tua, et idcirco versatur illa adhuc in tenebris et miseria sua; rum obruitur egestate! Affectabam Conabar assurgere ad lucem dei, et recidi vultum tuum, Domine, requiram, ne avertas faciem tuam a me . Revela me de me ad te. Munda, sana, acue, illumina oculum mentis meae ut intueatur te. Recolligat vires suas anima mea, et toto intellectu iterum intendat in te, Domine. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s m̃s formator ⁊ reformator m̃s
dic desid̾anti aĩe mee. quid aluid es qmͣ
qd̾ uidit ut pure uideat qd̾ desid̾at. In¬
tendit se ut plus uideat. ⁊ nicħ ultra ha¬
qd̾ uidit insi tenebras q̃ mille sũt in te
s uidet se nõ plus posse uidere pp̃ tene¬
bras suas. Cur hoc dũe cur hoc. Tenebra¬
tur otulus enis infirmitate sua. aut ie¬
u̾beratur fulgore tuo. s certe in setene¬
titur amplitudine tua. qũta namq ẽ¬
lux illa de qua mitat om̃e u̾m quod põ¬
ualimente lucet. Qmͣ ampla ẽ illa u̾i¬
tas in qua ẽ om̃e qd̾ ũm ẽ. ⁊ exͣ qmͣ nõ¬
nisi nicħ̃ ⁊ flm̃ ẽ. qmͣ in mensa ẽ q̃ uno
in tuitu uidet omĩa q̃cumq fc̃ã sunt. ⁊
a quo ⁊ ꝑ quẽ. ⁊ quõ de nichilo frã sunt
quid puritatis quid simplicitatis quid
rtitudinis ⁊ splendoris ibi ẽ. Certe plꝰ
atieatura ualeat intelligi. Ergo dñe¬

Expanded text:
s meus, formator et reformator meus, die desideranti 33 animae meae, quid aliud es quam quod vidit, ut pure videat quod desiderat. Intendit se, ut plus videat; et nihil  videt tenebras, quae nullae sunt in te; sed videt se non plus posse videre, propter tenebras suas. Cur hoc, Domine, cur hoc? Tenebratur oculus ejus infirmitate sua, aut reverberatur fulgore tuo? Sed certe et tenencitur amplitudine tua. Quanta namque eslux illa, de qua micat omne verum, quod rationali menti lucet? Quam ampla est illa veritas, in qua est omne quod verum emensa est, quae uno intuitu videt quaecumque facta sunt, et a quo et per quem et quomodo de nihilo facta sunt! Quid puritatis, quid simplicitatis, quid certitudinis et splendoris ibi est! Certe plus quam a creatura valeat intelligi.
Abbreviated transcription (Latin):
accẽpta a rege pecuma partẽ eius foue¬
bãt. multã ueracõem bõ uuro in sua cã
p̾stiterunt. p̾cipue Gmlłmus papien
sis qui regierat amicitior ⁊ familiari¬
or. hic em̃ bñi uirũ modis om̃ib im¬
pedire satagens ad singula in surge¬
bat. seq ei obiciebat. multa proponẽs¬
⁊ multa inquirens. q̃ uir uenerabił¬
uelut fila araneaꝵ sine difficultate⁊
putalat enĩ idẽ Guill̃mꝰ. qd̾ archiep̃e¬
set eũ a tramite sui sermonis deflectẽ
ꝯtimio eũ ludibrio ⁊ ꝯfusioni hñduiu
S ⁊̃ ip̃e sc̃s intelłigens siulliũ sibi ex
directo obuiti. aliquotiens eũ recpco
sermonis excursu ita sius intricauit ⁊
illaqueanit obiectionib ut om̃ib mia¬
infestum fieret quod nõ lolum ꝓpriis
uteretur uirib ⁊ disertitudine uerũ qd̃¬

Expanded text:
a rege pecunia, partem ejus fovebant, multam vexationem beato viro in sua causa praestiterunt, praecipue Guillelmus Papiensis, qui prae caeteris regi erat amicior et familiarior. Hic enim beatum virum modis omnibus impedire satagens, ad singula insurgebat, seque ei objiciebat: multa ei proponens, multa inquirens, quae vir venerabilis ut fila aranearum sine difficultate et Putabat enim idem Guillelmus, quod archiepset eum a tramite sui sermonis deflectere, continuo eum ludibrio et confusioni habendum. Sed et ipse sanctus intelligens Guillelmum sibi ex directo obniti, aliquoties eum reciproco sermonis excursu ita suis intricavit et illaqueavit objectionibus, ut omnibus manifestum fieret, quod non solum propriis uteretur viribus et disertitudine, verum
Abbreviated transcription (Latin):
teriora uagari compulit. Nisi quod
sepe dum infirma nra erubescimus
an forte alii easdem infiriitates inse
senciant mirari incipimus. ⁊ uidemꝰ
nobis ꝯuoddam solatii genus iuemi¬
se si deprehendamus nos in mã saltẽ
delectatione uł sũos hr̃e. Inde fit utĩ¬
cipiamus alioꝵ studia. curiosius que¬
rere. nũc uultũ mĩc gestum totiusq
corporis hĩtũ freqñter cixtuspicere
eoꝵq occulta ex alioꝵ rextu libenter
addiscere. Ddñ igitur dyna maliis
aĩaꝵ statum exͣ signis exteriorib de¬
pͥhendere nititur: quid aliuid qmͣ sua
deserens ad indendas mulicies foras gg¬
ditur foris q uagatur. Et dũ secum¬
tacita sc̃pe comparat. qmͣ multas pul¬
critudnus suc magnitudine longe an¬
reccdat. Quid mirũ si appetitus cam
uane glorie uehementuis pulsat. ¶ mͦ
impctũ dum resistendo repellere non
sufficit. quid aliud qmͣ uirib sicheni

Expanded text:
teriora vagari compulit, nisi quod teriora vagari compulit, nisi quod saepe dum infirma nostra nimis erubescimus, unde forte alii easdem infirmitates in se sentiant, mirari incipimus, et videtur nobis quoddam solatii genus invenisse, si deprehendamus nos in nostra saltem dejectione vel socios habere? Inde fit ut incipiamus aliorum studia curiosius quaerere, nunc vultum, nunc gestum, totiusque corporis habitum frequenter circumspicere, eorum occulta ex aliorum relatu libenter addiscere. Dum igitur Dina in aliis animarum statum ex signis exterioribus deprehendere nititur, quid aliud quam sua deserens ad videndas mulieres foras egreditur, forisque vagatur? Dum tacita saepe comparat, quam multas pulchritudinis suae magnitudine longe antecedat, quid mirum si appetitus eam vanae gloriae vehementius pulsat? Cujus impetum dum resistendo repellere non sufficit, quid aliud quam viribus Sichem
Abbreviated transcription (Latin):
ne efficere uõ differunt ⁊ pudendoꝵ super¬
flua q̃ ꝓro deo amputare debuerant. or¬
ta confusionis occõne pro enitando ue¬
rumdiã detrimercto ampittare not
tardant. ⁊ malunt in ampitandis
uite sue suꝑfluis. cirtũcisionis moles¬
tiam subire. qmͣ impudentes uideri ⁊
quicquid agitur pro leticia u̾a. totũ
ex̾cetur pro letitia uana. ysachar la¬
borat pro requie quã uidit. sychem p
landis uanitate. qm̃ ꝯcupiscit. Recte
Oycheni egredienti dynẽ̾ occurrit. op¬
p̾ssamq corrumpit. Integritatẽ for
Nam quoniã ueretũdie uenustas ab
om̃ib fere ꝯmendatur. laudatur ama¬
tur. Dyani egredientẽ. ⁊ intima sua de¬
serentẽ. ⁊ q̃ eam humilitate ꝯsueuerit
infirmitatis memoriã ccto obliuscẽ¬
tem. subito hoĩi landes excipiunt. et
eam dũ fanorib demulcent corrii¬
sue dampna uiolentia quadam potiꝰ
qmͣ uoluictate palctur cũ blandienti
prane delectationi qnͣtũ põt reluctat
l quid ea sua intima deserere ⁊ ad ex¬

Expanded text:
ae efficere non differunt, et pudendorum superflua, quae pro Deo amputare debuerant, orta confusionis occasione, pro evitando verecundiae detrimento amputare non tardant, et malunt in amputandis vitae suae superfluis circumcisionis molestiam subire, quam impudentes videri, et quidquid agitur pro laetitia vera, totum exercetur pro laetitia vana. Issachar laborat pro requie quam vidit. Sichem pro laudis vanitate quam concupiscit. Recte i egredienti Dinae occurrit, oppressamque corrumpit. Integritatem ergoNam quoniam verecundiae venustas ab omnibus fere commendatur, laudatur, amatur, Dinam egredientem et intima sua deserentem, et quae eam humiliare consueverat infirmitatis suae memoriam cito obliviscentem, subito hominum laudes excipiunt, et eam, dum favoribus demulcent, corrumsuae damna violentia quadam potius quam voluntate patitur, cum blandienti pravae delectationi quantum potest reluctat quae eam sua intima deserere, et ad ex
Abbreviated transcription (Latin):
didicit. ⁊ inhac pugna ꝯͣ demones du
suit. ¶uadam nõcte dũ frẽs ĩ hyeme
post uigilias sederent. ⁊ leg̾ent ad lu¬
mẽ in capło. ille remansit in clanst ͤ
orans. Et cũ oraret dixit ad eñ uox de
celo. Illi hom hoĩes quos indeis in capło
sunt mrͣes dei. Eodem anno uidit idẽ
xͥanus omnẽ ꝯuentũ cirtumdari a de

Expanded text:
didicit; et in hac pugna contra daemones diu didicit; et in hac pugna contra daemones diu fuit. Quadam nocte dum fratres in hieme post vigilias sederent, et legerent ad lumen in capitulo, ille remansit in claustro orans. Et cum oraret, dixit ad eum vox de coelo: « Illi boni homines, quos vides in capitulo, sunt martyres Dei. » Eodem anno vidit idem Christianus omnem conventum circumdari a d
Abbreviated transcription (Latin):
famiã de ordine cysterciensi.:
depit admonere socios suos ut ad illũ
transur trausirent. Et enudẽ xp̃ianũ
miserunt. abbatiam de elemosina cũ
quo iuit prior sinis cũ uno socio post.
annũ probatõis expletũ sp̃c maligni
dicebant. qr nõ duraret in ordine ilło
aAt ille returrebat ad orõnem. Et dũ
hoc bellũ hrẽt cũ demonib. qͣdam die
fc̃a ẽ ad eũ quedã uox a capite lecti su
dicens. Memor esto u̾ siculis hꝰ deꝓsaltĩo
D̾s ĩ noĩe tuo. sal .ii. fac. ⁊ in uirc̃.t.
ad om̃s temptacões dyaboli sꝑ̃ postea
de isto u̾siculo tanqmͣ clipeo semum¬
nit. Cñ aut̃ demones uid̾ent eũ hre fi¬
duciam in isto u̾su dicebant. Stulte ħ
nos te dotiumꝰ. ħ uolumꝰ ut dicas. Tc̃
ille in dubio poĩtus utrũ hoc dicẽ debẽt
an nõ qr simplex erat ⁊ illcterat᷑ quesi¬
unt aclericis quid ħ nox sigͣret. Aqui¬
b cũ andiss. Hoc ẽẽ pͥncipium ciuꝰdã
psalmi: totũ illũ psalmũ ꝑ grãm dei

Expanded text:
famam de ordine Cisterciensi, coepit admonere socios suos, ut ad illumtransire, transirent: et eumdem Christianum miserunt ad abbatiam de Eleemosyna; cum quo ivit prior suus cum uno socio. Post annum probationis expletum spiritus maligni dicebant, quia non duraret in ordine illo. At ille recurrebat ad orationem. Et dum hoc bellum haberet cum daemonibus, quadam die facta est ad eum quaedam vox a capite lecti sui, dicens: « Memor esto hujus versiculi de Psalterio: Deus, in nomine tuo salvum me fac, et in virtute ad omnes tentationes diaboli semper postea de isto versiculo, tanquam clypeo sese munivit. Cum autem daemones viderent eum habere fiduciam in isto versu, dicebant: « Stulte, hoc nos te docuimus, hoc volumus ut dicas. » Tunc ille in dubio positus, utrum hunc dicere deberet, an non, quia simplex erat et illitteratus, quaesivit a clericis, quid haec vox significaret. A quibus cum audisset hoc esse principium cujusdam psalmi, totum illum psalmum per gratiam Dei
Abbreviated transcription (Latin):
bunc apłs aut̃ eũ ⁊ hostes qui eũ acrius
niseqñdo carꝑe sciebant apparuit. ⁊ hos¬
tib illum .ui. leugis inseqñtib. clipei
sui protectione liberauit. Qui ne uoti
reus existeret. se ⁊ equũ suũ. qui .xx. soł
medietatis guonete. tune ualebat apło
gallie. uirquidã uxore sterili fiuũ nõ
hñs. scm iacobũ pp̃ hor adiit. ⁊ rediens
filiũ hũit. Cui iacobo nomẽ imponẽs
tũ ess annoꝵ .xu. cũ ipo ⁊ mr̃e ad ire scũ
iacobũ. ⁊ eũ ei offerre ꝓposuit. S in me¬
dio itinere. puer egrotans expirauit.
De cinus morte ꝑentes ualde dolentes
quasi amentes totũ uenus clamorib
deret. se mnuã cũ ip̃o facẽt sepeliri. Int̾ea

Expanded text:
us inter eum et hostes, qui eum acrius insequendo capere sitiebant, apparuit, et hostibus VI leucis insequentibus clypei sui protectione liberavit; qui ne voti reus existeret, se et equum suum, qui XX solidos medietatis monetae non valebat apostolo Galliae, vir quidam uxore sterili filium non habens, sanctum Jacobum propter hoc adiit, et rediens filium habuit cui Jacob nomen imponens, cum esset annorum XV, cum ipso et matre adire sanctum Jacobum, et ei offerre proposuit. Sed in medio itinere puer aegrotans exspiravit: de cujus morte parentes valde dolentes quasi amentes totum nemus clamoribusderet, se vivam cum eo faceret sepeliri. Interea
Abbreviated transcription (Latin):
milites er duab ciuitatib inter se disli¬
dentibr ad certamen congressi sunt quoꝵ
una ꝑs ab alia suꝑata fugere cepit in qͣ
O bẽ iacobe si ab ĩnunciti ꝑitulo. libe¬
rare dignaberis me ⁊ equũ meũ inch̾¬

Expanded text:
milites ex civitatibus duabus inter se dissidentibus ad certamen congressi sunt. Quorum una pars ab alia superata fugere coepit. In q« O beate Jacobe, si me ab immenti periculo liberare dignaberis, me et equum meum, nih
Abbreviated transcription (Latin):
pis mire magnitudinis. tomtrui ⁊ tem¬
pestate turbulenta de celo iactus ingõs
miratulũ uidentib p̾buit. Templa ꝑle¬
risq ni locis ualida tempestate ꝯtufsa

Expanded text:
pis mirae magnitudinis tonitru ac tempestate turbulenta de caelo jactus, ingens miraculum videntibus prebuit. Templa plerisque in locis valida tempestate concussa
Abbreviated transcription (Latin):
carter trenũ lascine. dacioiis iigum
uinculũ iratundie. que domat intem¬
ꝑantiam. lenitatẽ ligat. ⁊ om̃s mordi¬
natos motus mentis atq illicitos appe¬
titus suffotat. sic̃ enĩ de inꝯstantia mẽ¬
tis nascetur mordinatõ motus corporis
Ita quoq dum corpus. ꝑ disciplinã strĩ¬
gitur. aminiꝰ ad ꝯftanciã solidatur. Et
paulatim intrinsetus. mens ad quietͭ
componitur. tũ ꝑ discipline tustodiã
mali motus eins foras fluere nõ sinũ¬
tur. In tegritas ergo uirtitis ẽ. qñ ꝑ
internã mentis custodiã ordinate re¬

Expanded text:
carcer, frenum lasciviae, elationis jugum, vinculum iracundiae, quae domat intemperantiam, levitatem ligat, et omnes inordinatos motus mentis atque illicitos appetitus suffocat. Sicut enim de inconstantia mentis nascitur inordinata motio corporis, ita quoque dum corpus per disciplinam stringitur, animus ad constantiam solidatur. Et paulatim intrinsecus mens ad quietem componitur, cum per disciplinae custodiam mali motus ejus foras fluere non sinuntur. Integritas ergo virtutis est, quando per internam mentis custodiam ordinate re
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ foris ꝑ disciplmã membra corporis
ut intrmsetus solidetur. status mentil
Quatinuis dũ undiq extĩor custodia
interiori mobilitate cobercende. oppo¬
nitur tandẽ mens ad pacem stabilem

Expanded text:
sunt foris per disciplinam membra corporis, ut intrinsecus solidetur status mentis, quatenus dum undique exterior custodia interiori mobilitati coercendae opponitur, tandem mens ad pacem in sem
Abbreviated transcription (Latin):
stro puerquidã modo in extrenis
positus ab heri ⁊ undius t̾cius loque¬
lam amiserat. Qui tũ a mirẽ sua ex¬
itũ postulante seruaretur. subito ĩ
hec uerba prorupit. uideo inquit.
scalam lucidissimã cuiꝰ altera ꝑs ce¬
lum. altera tangit muretũ. ⁊ ange¬

Expanded text:
stro puer quidam modo in extremis positus ab heri et nudiustertius loquelam amiserat, qui cum a matre sua exitum praestolante servaretur, subito in haec verba prorupit: Video, inquit, scalam lucidissimam, cujus altera pars coelum, altera tangit Muretum, et ange
Abbreviated transcription (Latin):
latronib ⁊ hom̃ie quẽ ceꝑant ad celle ia¬
nuã pulsantes astiterunt. homo n̾o qͥ
captus fuerat ⁊ ligatus solutus ⁊ liber
fures ⁊ traditor unculis erãt religati.
isse gaudiũ mentis nultu dissimulaus
u̾bim qd̃ inceꝑat minime p̾termisit
dans frĩb exemplũ ut nõ ĩ miratulis
s in solo dei gli̾arentur. Deniceps com¬
pleto sermone fures ⁊ proditorẽ a nin¬
tulis quib erant ligati soluit. deo q¬

Expanded text:
latronibus et homine quem ceperant, ad cellae januam pulsantes astiterunt. Homo vero qui captus fuerat et ligatus, solutus et liber; fures et traditor vinculis erant ligati: s gaudium mentis vultu dissimulans, verbum quod incoeperat minime praetermisit, dans fratribus exemplum, ut non in miraculis, sed in solo Domino gloriarentur. Deinceps completo sermone, fures ac proditorem a vinculis quibus erant religati solvit, et
Abbreviated transcription (Latin):
ris desmet esse tuũ. has ludit fortima
uites reges q supbos. aut seruos hunu¬
les nõ sũt esse diu. Illa dolosa comes
sola lenitate fidelis. Non impune fa

Expanded text:
ris, desinet esse tuum. Has ludit fortuna vices, regesque superbos; Ac servos humiles non sinit esse diu. Illa dolosa comes sola levitate fidelis. Non impune fa
Abbreviated transcription (Latin):
laris turmis armator stipatus cã¬
pum p̾liaturꝰ ingreditur. Abbas a
tunctis qui prose dimuitare uenerant
suũ proh ibuit comitatũ. solos mona¬
chos suos equis imposunt. capita cucu¬
lis oꝑiri p̾cepit ⁊ sic armatus ad locũ c̾¬
taminis uenit. Protinus ad n̾sariis
tanto horore ꝑcussi sunt. ut mox e¬
quis dissilirent arma proicerent t̾re
se himiliter sternerent indulgena¬
ami flagitarent. Si obitiatur leonem
papani bella gessisse. Rñdeo. nõ ideo
la uel bona. nõ de m̃itis hñciũ. s de ꝓpri¬
is debent qualitatib estimari. Grego¬
rius multas rapmas ⁊ uiolentias a lõ¬
gobardis passus est ambrosus ab ar¬
riꝗnis uterq sola patria dimicant
Dusimis ep̃c in capite ieuiii. ferr
.iiiĩ. fecit sibi ⁊ militib sumptuosũ cõ¬
repente paralisis corripunt. ⁊ faciem
⁊ oĩ cũ tali morbo dm postea uixit. l¬
uidam alienã suẽ de eodem.

Expanded text:
laris turmis armatorum stipatus, campum praeliaturus ingreditur. Abbas autem cunctis qui pro se dimicare venerant suum prohibuit comitatum, solos monachos suos equis imposuit, capita cucullis operiri praecepit, et sic armatus ad locum certaminis venit. Protinus adversarii tanto horrore concussi sunt, ut mox equis desilirent, arma projicerent, terrae se humiliter sternerent, indulgentiam flagitarent. Si objiciatur, Leonem papam bella gestasse, respondeo, non ideo la vel bona non de meritis hominum, sed de propriis debent qualitatibus aestimari. Gregorius multas rapinas et violentias a Longobardis passus est, Ambrosius ab Arianis: uterque sola patientia dimicavit. Dusinus episcopus, capite jejunii feria quarta, fecit sibi et militibus sumptuosum conrepente paralysis corripuit, et faciem, et os, et cum tali morbo diu postea vixit. Quidam alienam suem
Abbreviated transcription (Latin):
q cordam in sũmitate hastaꝵ ponũt
ligant q suꝑ cordam illam quidam
tit homunes ac bestie ⁊ staciones. sũt ⁊̃
duc mulieres. uua hinc ⁊ alia inde
aqͣm proicientes. ac q̃dan carmina
retitantes. Ceterum si aliquis a ful¬

Expanded text:
es et unam cordam in summitate hastarum, et ligant super cordam illam quasdamunt homines, bestie ac stationes. Et sunt due mulieres, una hinc et alia inde, aquam proicientes et quedam carmina recitantes. Et si aliqui cu
Abbreviated transcription (Latin):
N de uenerunt thuronis. Ibi q̃dam
femina q̃ de lecto singere nõ poterat
taretur sanata ẽ lxe modo. Alpparint
ad feretrũ suũ in eccĩa scĩ mauricii fa¬
teret deferri. et portata est in uanuo
supposita q feretro protins obdormi¬
uit ⁊ sana surrexit. Ibidẽ apd̾ scm mrͣ¬
tiñ. sanatus inuenis a natinitate
surdus ⁊ mtus. ex toto corpore sudorẽ
cnuttens ⁊ uenis cirta aurẽ inflatis
sangnis ubertim profluxit ex auribꝰ
Q in postea cum feretro ⁊ mut laudu¬
nũ. Post hec uenit illud feretrum
ad scmi laurentiũ de cala. infesto eiͤ¬
dem martyris. Monachus autẽ qui¬
dam ibi habitans pati nõ potuit. Ut
feretrum bẽ uirgnus suꝑ altare sc̃
laurentii pon̾etr. s fecit sssud poni
suꝑ quoddam minus altare in ꝑte
ecciẽ. timens amittere oblaciones ꝯ¬
suetas in eodem festo. Cum u̾o thuro¬
nenses qui feretrũ subsecuti fuerãt
referentes nuracula q̃ uiderant omnes
ꝑegrinos suꝑnenientes ad feretrũ

Expanded text:
nde venerunt Turonos. Ibi quaedam femina, quae de lecto surgere non poterat taretur, sanata est hoc modo. Apparuit ad feretrum suum in ecclesia Sancti Mauritii faceret deferri. Et portata est in vano, suppositaque feretro protinus obdormivit, et sana surrexit. Ibidem apud Sanctum Martinum sanatus juvenis, a nativitate surdus et mutus, ex toto corpore sudorem emittens, et venis circa aures inflatis, sanguis ubertim fluxit ex auribus: qui postea cum feretro ivit Laudunum. Post haec venit illud feretrum ad Sanctum Laurentium de Cala in festo ejusdem martyris. Monachus autem quidam ibi habitans pati non potuit, ut feretrum beatae Virginis super altare Sancti Laurentii poneretur, sed fecit illud poni super quoddam minus altare in parte ecclesiae, timens amittere oblationes consuetas in eodem festo. Cum vero Turonenses, qui feretrum subsecuti fuerant referentes miracula quae viderant, omnes peregrinos supervenientes ad feretrum
Abbreviated transcription (Latin):
tentoriũ ornauert̃ ⁊ luminarib cepio¬
sis tota nocte splendidũ reddiderunt pre¬
fatus aũt monachus ad us̃ epilemsie
morbo granter arreptus coram omni
populo niterram cetidit. magnũq ti¬
morem ui dentib incussit. Campana
⁊̃ maior de turre cadens ꝯfractaẽ. ⁊ tur¬
ris ipã in suꝑiori ꝑte fissa crepuit. Mo¬
nathus ergo sero penitens midis pedib
coram feretro t̾re prostratus celesti regi¬
ne humiliter satisfecit rogans ut idem
feretrum suꝑ manis altare referretur

Expanded text:
entissime ornaverunt, et luminaribus copiosis tota nocte splendidum reddiderunt. Praefatus autem monachus ad vesperam epilepsiae morbo graviter arreptus, coram omni populo in terram cecidit, magnumque terrorem videntibus incussit. Campana etiam major de turre cadens confracta est; et turris ipsa in superiori parte fissa crepuit. Monachus ergo sero poenitens, nudis pedibus coram feretro terrae prostratus, coelesti Reginae humiliter satisfecit, rogans ut idem feretrum super majus altare referretur
Abbreviated transcription (Latin):
scẽ marie uenit idem feretrum tarno
ta processione canonicoꝵ. usq ad uini¬
as positũ q ẽ feretrum in maiori eccĩa
inꝑ altare sce marie. Ibi mulier ꝯtrat¬
ta erat iam ꝑ qͥnq annos ĩ donio ubi
coquebatur panis ep̃i. huic pͥma noe¬
tis hora apparint in sompnis. bã mr¬
go maria p̾cipiens ei ut qnͣtotuis sur¬
geret. ⁊ ad maiorẽ eccĩam iret feretrũ¬
q laudimense quereret protunis
eigilans sana cuturrit adeccli̾am
ꝑ plateas cumi gandio uotiferans et
dlamans. ⁊ ingeminãs. Dnã sant¬
ta maria. Statim ep̃c omĩa signa
p̾cepit pulsari duicuus ⁊ ip̃em̾et ĩ¬
cepit. te denni laudamiis. Quod dũ
tantaretur altera ꝯtracta sauata ĩ¬
tranit duoq scabellala quib reptan¬
do se cirtunferre solebat suꝑ altare po¬
sint. Rursus signa pulsantur. ⁊ Te
denin cantator ep̃o intipiente. Qd̃
anteqmͣ fiiretur quidã inuenis
miles qui in caftello quodam cathe¬
nis religatus captus sernabatur

Expanded text:
ae Mariae venit idem feretrum Carnotta processione canonicorum usque ad vineas: positumque est feretrum in majori ecclesia super altare Sanctae Mariae. Ibi mulier contracta erat, jam per 5 annos in domo, ubi coquebatur panis episcopi. Huic prima noctis hora apparuit in somnis beata virgo Maria, praecipiens ei, ut quantocius surgeret, et ad majorem ecclesiam iret, feretrumque Laudunense quaereret. Protinus evigilans sana cucurrit ad ecclesiam, per plateas cum gaudio vociferans, et clamans, et ingeminans: « Domina sancta Maria. » Statim episcopus omnia signa praecepit sonari diutius, et ipsemet incepit: Te Deum laudamus. Quod dum cantaretur, altera contracta sanata intravit; duoque scabellula, quibus reptando se circumferre solebat, super altare posuit. Rursus signa pulsantur, et Te Deum cantatur, episcopo incipiente. Quod antequam finiretur, quidam juvenis miles, qui in castello quodam catenis religatus captus servabatur,
Abbreviated transcription (Latin):
quisolus lothariensiũ appendebat ad par¬
rochiam francoꝵ nulluis hortatu potuit
adduti. ad hec suspitienda. s singnla ta¬
pctula refessebat. dicens gemis hom̃i ab
micio trifariam cẽ diuisũ. oratorib pug¬
natorib. agritultorib ⁊ unũ duoꝵ. et
duos unus egere auxio. Ideo debere. arma
ferre. ⁊ rapinas reddi. ꝑ auctoritatẽ legil
⁊ grẽ. ultorem ꝑtulli uł occisi nõ exate̾r¬
b unũ eẽ imponendũ. qr nõ ẽ una oĩb᷑
pofsibilitas nec om̃s yno ieuinio hec ꝰ¬
tentos eẽ. qr nõ est una om̃i penitendi
qualitas hec satramẽto firmare. Uel sa

Expanded text:
qui solus Lothariensium appendebat ad paqui solus Lothariensium appendebat ad parochiam Francorum, nullius hortatu potuit adduci ad haec suscipienda. Sed singula capitula refellebat dicens, genus hominum ab initio trifariam esse divisum, in oratoribus, propugnatoribus, agricultoribus. Ut unum duorum, et duos unius egere auxilio. Ideo debere arma ferri, et rapinas reddi; per auctoritatem legis et gratiae ultorem percussi vel occisi non exacerus unum esse imponendum, quia non est una omnibus possibilitas, nec omnes hoc uno jejunio contentos esse, quia non est una omnibus penitendi qualitas. Haec sacramento firmare ve
Abbreviated transcription (Latin):
lebritas unuis officii expletione comple¬
retur. s gerardus cameracensis ⁊ pauci
tũ eo hinc multoꝵ detreto ꝯtradicentes
obtinnerũt ut ienimũ p̾ͥmi mensis in
altera ebdomada in qua hẽtur officiũ¬
N mio . uiii ͦ. istius modi detretũ a fra¬
tie ep̃is datũ ẽ ẜnari subiectis sibi popuł
unuis eoꝵ dixit. Celitus sibi delatas esse
litteras que pacem mouerẽt renonadã
int̾ra. Qmͣ rem mandanit cet̾is. ⁊ hec
tradenda dedit ppłis. Arma quisqm nõ¬
ferret. direpta nõ repeteret sui sangͥnis
uł tuisislib proximi ultor ninime exit¬
tens ꝓtussorib cogeretur indulgere. Ic¬
iuniũ in pane ⁊ aqua om̃i sexta feiꝵ ser¬
uarent ⁊ in sabbato a carne ⁊ liquanu
let xp̃ianitate prinaretur. ⁊ exemitẽ de
setuło nullus uisitaret. nec sepulture tra
deret. alia quoq importabilia qmͣ plu¬
care. hanc mandatoꝵ nouitatẽ tũ mul¬
ti cupidi nonaꝵ reꝵ libentus insto am¬
plecterentur. Gerardus cameracensis ep̃c

Expanded text:
lebritas officii expletione compleretur. Sed Girardus Cameracensis, et pauci cum eo huic multorum decreto contradicentes, obtinuerunt, ut jejunium primi mensis in altera hebdomada in qua habetur officiu Kal. Julii. Istiusmodi decretum a Franciae episcopis datum est servari subjectis sibi populis. Unus eorum dixit, celitus sibi delatas esse litteras, quae pacem monerent renovandam in terra. Quam rem mandavit caeteris, et haec tradenda dedit pferret, direpta non repeteret; sui sanguinis vel cujuslibet proximi, ultor minime existens percussoribus cogeretur indulgere; jejunium in pane et aqua omni sexta feria observarent, et in sabbato a carne et pinguamlet, christianitate privaretur, et exeuntem de saeculo nullus visitaret nec sepulturderet. Alia quoque importabilia quamplucare. Hanc mandatorum novitatem cum multi cupidi novarum rerum libentius justo amplecterentur, Girardus Cameracensis episcopus,
Abbreviated transcription (Latin):
in candem eccliam ꝯcurrentis affuit bã
dei genit̾r trahens setum fortia agmi
ret inferus. ⁊ pauerent porte mortis
trantes fugerent omẽs. s ubi inchil ꝑi
tuli adẽe sensermt ren̾si omnẽ ardorẽ
languentiũ extinctũ. ⁊ omnẽ dolorem

Expanded text:
in eamdem ecclesiam concurrentis, adfuit beata in eamdem ecclesiam concurrentis, adfuit beata Dei Genitrix, trahens secum fortia agminret inferus, et paverent portae mortis. trantes, fugerent omnes. Sed ubi nil adesse periculi senserunt reversi omnes ardorem languentium extenuatum, et omnem dolor
Abbreviated transcription (Latin):
diuerse ctats ⁊ sexus. ita ut semel suc¬
censa coꝵ corpora cũ intollerabili cruci¬
atu arderent. Erat autẽ morb lucta¬
bitus sub extenta liuenti cute carnem
ab ossib seꝑans ⁊ ꝯsumens. ⁊ mora tẽ¬
poris augnienta doloꝵ ⁊ ardoris capi¬
eus. Per singula monienta cogit mi¬
seros mori. s desiderantib morte̾ nõ ue¬
nit. Donec de pastis artub ignis ille
celer ⁊ pestifer inuadit menibra uitalia
⁊ quod balde mirũ ẽ. ignis hic sine ca¬
lore ualidus ad ꝯsimiendũ tanto frigo¬
re uelut glaciali ꝑfudit miserabiles
ut nullis remediis possint calefieri. It
ꝙ nõ minus ẽ mirabile ex quo diumna
grã restinctus fu̾it. fugato mortali fri¬
gore. tantus calor in eisdem ꝑtib egros
ꝑuadit ut morb cantri eidem feruo¬
ri ꝑsepe se societ. nnsi medicamentis oc¬
turratur. Sex dieb mense septembrio
ieccĩa bẽ uirgiuis fuerunt. Ad preces
autẽ ppłi de aliis eccĩs ⁊ de maiori eccĩa

Expanded text:
diversae aetatis et sexus: ita ut semel succensa eorum corpora cum intolerabili cruciatu arderent. Est autem morbus hic tabificus, sub extenta liventi cute carnem ab ossibus separans et consumens, et mora temporis augmenta dolorum et ardoris capiens, per singula momenta cogit miseros mori; sed desiderantibus mortem non venit, donec depastis artubus ignis ille celer et pestifer invadit membra vitalia; et quod valde mirum est, ignis hic sine calore validus ad consumendum, tanto frigore velut glacie perfundit miserabiles, ut nullis remediis possint calefieri. Item, quod non minus est mirabile, ex quo divina gratia restinctus fuerit, fugato mortali frigore tantus calor in eisdem partibus aegros pervadit, ut morbus cancri eidem fervori persaepe se societ, nisi medicamentis occurratur. Sex diebus mense Septembri in ecclesia Beatae Virginis fuerunt. Ad preces autem populi de aliis ecclesiis, et de majori ecclesia