comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rursum aurinomine. nitor glorie tempo¬
ralis accipitur: sicut per propham dicitur:
Calx aureus babilon: Quid enim babilo¬
nis nomine. nisi huius mundi gloria desig¬
natus: Que calix aureus dicitur. quia dum
pulcra esse temporalia ostentat. stultas m̃¬
tes insui concupiscentia debriat. ut speciosa
temporalia appetant. ⁊ inuisibilia pulcra
contempnant: Hoc aureo calice prima
sponte sua eua debriata ẽ: de qua historie
ueritas dicit. quia cum uetitum lignum cõ¬
cupisceret. uidit quod esset pulcrum uisu
a spectuq delectabile ⁊ comedit. Aureus
ergo calix babilonest. quia dum uisum exte¬
rioris pulchritudinis ostendit: sensum inter¬
ne rectitudinis subtrahit: Rursum auri no¬
mine splendor sanctitatis accipitur. sicut ui¬
daicum populum absplencdore iusticie ad ne¬
quicie renebras cominutatum: hieremias de¬
plorat dicens. Quomodo obscuratum est au¬
rum mutatus est color optimusꝰ Sicut enĩ¬

Expanded text:
Rursum auri nomine, nitor gloriae tempoRursum auri nomine, nitor gloriae temporalis exprimitur, sicut per Prophetam dicitur: Calix aureus Babylon . Quid enim Babylonis nomine, nisi hujus mundi gloria designatur? Quae calix aureus dicitur, quia dum pulchra esse temporalia ostentat, stultas mentes in sua concupiscentia debriat, ut speciosa temporalia appetant, et invisibilia pulchra contemnant. Hoc aureo calice prima sponte sua Eva debriata est, de qua historia veritatis dicit, quia cum vetitum lignum concupisceret, vidit quod esset pulchrum visu, aspectuque delectabile et comedit . Aureus ergo Babylon calix est, quia dum visum exterioris pulchritudinis ostendit, sensum internae rectitudinis subtrahit. Rursum auri nomine splendor sanctitatis accipitur, sicut Judaicum populum a splendore justitiae ad nequitiae tenebras commutatum plorat dicens: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus ? Sicut eni
Abbreviated transcription (Latin):
ticis. spees sponsi describitur: Caput eius:
aurum optimum: Quia enim capud xp̃i
deus. nil uero est in metallis auro fulgentiꝰ.
sponsi capud aurum dicitur. quia eius hu¬
manitas. ex diuinitatis sue nobis claritate pͥn¬
cipatur: Rursum auri nomine splendor su¬
perne ciuitatis accipitur: sicut hanc ioħs se
indisse testatur dicens: Ipsa ciuitas auro mũ¬
do: simile intro mundo: Aurum namq ex
quo ciuitas illa constat. simile uitro dicit᷑:
uit ⁊ per aurum clara. ⁊ per uitrum per spi¬
cua designetur: Rursum auri nomine ca¬
ritas intimatur: sicut angelum quem sibi
loqui isdem ioħs aspexit. ad manullas ro¬
na aurea cunctum uidit: Quia numirum
supernorum ciuium pesdora dum penali
iam ne quaquam cunore subiecta sunt.
atq a se uicissim nulla scissione soluunt᷑:
ex sola se caritate constringunt. ⁊ onam
quippe auream circa mamillas habere est.
cunctos mnutabilium cogitationum motꝰ
per soluis iam amoris uincula restringere:

Expanded text:
ticis sponsi species describitur: Caput ejus ticis sponsi species describitur: Caput ejus aurum optimum . Quia enim caput Christi Deus, nil vero est in metallis auro fulgentius, sponsi caput aurum dicitur, quia ejus humanitas ex divinitas suae nobis claritate principatur. Rursum auri nomine splendor supernae civitatis accipitur, sicut hanc Joannes se vidisse testatur, dicens: Ipsa civitas aurum mundum simile vitro mundo . Aurum namque ex quo illa civitas constat, simile vitro dicitur, ut et per aurum clara, et per vitrum perspicua designetur. Rursum auri nomine charitas intimatur, sicut Angelum quem sibi loqui idem Joannes aspexit , ad mamillas zona aurea cinctum vidit, quia nimirum supernorum civium pectora dum poenali jam nequaquam timori subjecta sunt, atque a se vicissim nulla scissione solvuntur, ex sola se charitate constringunt. Zonam vero auream circa mamillas habere, est cunctos mutabilium cogitationum motus per solius jam amoris vincula restringere.
Abbreviated transcription (Latin):
iuathan istrus pedibus se radii solis subdũt.
quotiens hi qui doctrine uidentur lumine
resplendere. immoderato acumine. prauain
sacro eloquio sentiunt. peruersisq sensibus.
eus se erroribus substernunt: Quia dũ con¬
tra fidelia ueritatis predicamenta se erigũt:
leuathan hinus uestigiis falia sentiendo
famulantur: Eociens radii solis fub ipsost̃.
quociens docti quiꝙ ⁊ intelligentie luce pol¬
lentes. uel despectis ceteris in elatione se eri¬
gunt. uel summa que sapiunt postponen¬
tes sordidis carnis desideriis inquinantur.
uel obliti celestium terrena ambiunt: uel ñ
remunscentes quia terra sunt. de cognicione
celestium inanit̾ gloriantur. Unde ⁊ recte
aliquando diuinitatis claritas. aliquando
splendor superne cuutatis: aliquando cari¬
tas. aliquando nitor glorie secularis. aliquã¬
do autem pulchritudo sanctitatis accipitur.
Auri enim nomine ipsa intima diuinitatis
claritas designatur: sicut in canticorum can¬

Expanded text:
Leviathan istius pedibus se radii solis subdunt, Leviathan istius pedibus se radii solis subdunt, quoties hi qui doctrinae videntur lumine resplendere, immoderato acumine prava in sacro eloquio sentiunt, perversisque sensibus ejus se erroribus substernunt, quia dum contra fidelia veritatis praedicamenta se erigunt, Leviathan istius vestigiis falsa sentiendo famulantur. Toties radii solis sub ipso sunt, quoties docti quippe, et intelligentiae luce 1128 pollentes, vel despectis caeteris in elatione se erigunt; vel summa quae sapiunt postponentes, sordidis carnis desideriis inquinantur; vel obliti coelestium, terrena ambiunt; vel non reminiscentes quia terra sunt, de cognitione coelestium inaniter gloriantur. Unde et rectealiquando divinitatis claritas, aliquando splendor supernae civitatis, aliquando charitas, aliquando nitor gloriae saecularis, aliquando pulchritudo sanctitatis accipitur. Auri enim nomine ipsa intima divinitatis claritas designatur, sicut in Canticorum can
Abbreviated transcription (Latin):
radios indebantur uicis aspergere. ⁊ per au¬
ctoritatem rectitudinis desuper resplendere
potestati leuiathan istius. iniqua se operatiõe
substernunt: Ut non iam recta predicando
desuper luceant. sed ei peruerse obsequendo
famulentur: Solis ergo radii sub ipso sunt:
cum non nulli etiam docti uiri sapientie sue
atumina non libere agendo subleuant. sed
ad uestigia leuiathan istius. ⁊ peruersitate
operis. ⁊ blandimento adulationis inelr¬
nant. Ut intelligentia que illis sicnt sol
d̃ super fuit. ex celesti munere: antiqui hos¬
tis pedibus substernatur ex terrena cupidi¬
tate: Unde ⁊ nunc cum quisq sapientiun
atꝙ doctorum procominodo uel gloria ui¬
te temporalis per adulationis lapsum. terre¬
nis se potestatibus peruersa agentibus subi¬
cit: quasi sub uestigiis uenientis antixp̃i solis
se radiis sternit: Et uelut celi lucem sibibe¬
hemoth humiliat: dum per pestiferum as¬
sensum sapientium mentes calcat: Eociens le

Expanded text:
radios videbantur lucis aspergere, et per auradios videbantur lucis aspergere, et per auctoritatem rectitudinis desuper resplendere, potestati Leviathan istius iniqua se operatione substernunt, ut non jam recta praedicando desuper luceant, sed ei perverse obsequendo famulentur. Solis ergo radii sub ipso sunt, cum nonnulli etiam docti viri sapientiae suae acumina non libere agendo sublevant, sed ad vestigia Leviathan istius et perversitate operis, et blandimento adulationis inclinant, ut intelligentia, quae illis sicut sol desuper fuit ex coelesti munere, antiqui hostis pedibus substernatur ex terrena cupiditate. Unde et nunc cum quisque sapientium atque doctorum pro commodo vel gloria vitae temporalis per adulationis lapsum terrenis se potestatibus prave agentibus subjicit, quasi sub vestigiis venientis Antichristi solis se radiis sternit. Et velut coeli lucem sibi Behemoth humiliat, dum per pestiferum assensum sapientium mentes calcat. Toties vero
Abbreviated transcription (Latin):
supplicia. uiris sapientie splendore fulgenti¬
bus in rogare Et datum est illis. ut afficerẽt
homunies estu ⁊ igni: quia dum sapientes ui¬
ri cruciatibus uictimale agendi errore tan¬
guntur. tanguntur. illorum exemplis ꝑsua¬
si infirmmi quiq temporalibus desideriis i¬
ardescunt. Ruine namq fortium: augm̃ta
prestant perditionibus infirmorũ Quia¬
sole acumina sapientium designantur: per
comparationem quoq a salomone dicitur:
Sapiens ut sol permanet: stultus ut lu¬
na mutabitur Hoc gͦ loco quid per solis
radios. nisi acumina sapientium demonstrã
tur: Quia enim multi in sancta ecckia luce
sapientie resplendere uidebantur. tunc uel
persuanionibus capiti uel minis territi. uł cni¬
ciatibus fracti. leuiathan istius se dicioni
subiciunt: recte dicitur: s ub ipso erunt ra
dii solis: Acsi aꝑte diceretua: hiqui intra sã¬
ctam ecclesiam. per acumina sapientie. qͣsi

Expanded text:
supplicia viris sapientiae splendore fulgentisupplicia viris sapientiae splendore fulgentibus irrogare: Et datum est illi ut afficeret homines aestu et igni, quia dum sapientes ri cruciatibus victi male agendi errore tanguntur, illorum exemplo persuasi infirmi quique, temporalibus desideriis inardescunt; ruinae namque fortium augmentum praestant perditionibus infirmorum. Quiasole acumen sapientium designatur, per comparationem quoque a Salomone dicitur: Sapiens ut sol permanet, stultus ut luna mutabitur . Hoc ergo loco quid per solis radium nisi acumina saptur? Quia enim multi in sancta Ecclesia lucere sapientiae fulgore videbuntur, tunc vel persuasionibus capti, vel minis territi, vel cruciatibus fracti, leviathan istius se ditioni subjiciunt. Recte didii solis. Ac si aperte diceretur: Hi qui intra sanctam Ecclesiam per acumina sapientiae quasi
Abbreviated transcription (Latin):
gelio ueritas dicit: quod nata sine radib
semina. orto sole aruerunt:. Quia uidelicet
uerba uite incorde terrenorum hominum
temporali momento uirentia: superuem¬
ente persecutionis ardore siccantur. Rur¬
sum sole manifeste uisionis ostensio desig¬
natur: sicut propħa dominum cunctorum
oculis apparentem demuntiat dicens. In so¬
le posuit tabernaculum suum. Ac si dicẽt
humanitatis ad stimpte sacramentum: in
lumine maifeste uisionis ostendit: Et si¬
cut eidem propħe: durina uoce ꝑ nathan
dicitur: Eu fecisti in abscondito: ego uero faci¬
am uerbum istud in conspectuominis isrł.
⁊ i conspectu solis: Quid enum per conspec¬
tum solis. nisi cognicionem insinuat mam¬
feste uisionis: Rursum solis nomine sapl¬
entium intellectus exprimitur: sicut itz
apocalipsm scriptum est: Quartus angelũ
effudit fialam suam in sole: ⁊ datum est il¬
li estu afficere homines. ⁊ igni: fialam ui¬
delicet in sole effundere est: percussions

Expanded text:
ngelio Veritas dicit, quod nata sine radicibus ngelio Veritas dicit, quod nata sine radicibus semina orto sole aruerunt , quia videlicet verba vitae in corde terrenorum hominum temporali momento virentia, superveniente persecutionis ardore, siccantur. Rursum sole manifestae visionis ostensio designatur, sicut Propheta Dominum cunctorum oculis apparentem denuntiat, dicens: In sole posuit tabernaculum suum . Ac si diceret: Humanitatis assumptae sacramentum in lumine manifestae visionis ostendit. Et sicut eidem Prophetae divina voce per Nathan dicitur: Tu fecisti in abscondito, ego vero faciam verbum istud in conspectu omnis Israel, et in conspectu solis . Quid enim per conspectum solis, nisi cognitionem insinuat manifestae visionis? Rursum solis nomine, sapientium intellectus exprimitur, sicut in Apocalypsi scriptum est: Quartus angelus effudit phialam suam in solem, et datum est illi aestu afficere homines et igni . Phialam videlicet in solem effundere est persecutionis
Abbreviated transcription (Latin):
lis: Inscriptura enim sacra cũfigurate sol
ponitur: aliquando dominus. aliquando
persecutio. aliquando de re qualibet mani¬
feste uisionis ostensio. aliquando autem ĩ¬
telligentia sapientium designatur: Per solẽ
quippe dominus designatur: sicut sapien¬
tie ubro perhibetur. quod omnes impii in
extremi die iudicii. cognita sua dampnatio¬
ne dicturi sunt: Errauimus a uia ueritatiᷤ.
⁊ lumen usticie non luxit nobis: ⁊ sol non
ortus est nobis. Acti aperte dicant. Inter¬
ni nobis luminis raduis: non refulsit: U̾ nde
⁊ ioħs ait Mulier amicta sole: ⁊ luna sub
pedibus euis: In sole enim. illustratio uerita¬
tis: in luna autem que menstrius sub pleti¬
ombus deficit. mutabilitas temporalitatis
accipitur: Sancta auten ecclesia quia super¬
ni luminiis splendore protegitur: quasi so¬
le uestitur: Quia uero cuncta temporalia
despicit: luuiam sub pedib premit: Rur¬
sum sole persecutio designatur: sicut in eũ¬

Expanded text:
In Scriptura enim sacra cum figurate sol In Scriptura enim sacra cum figurate sol ponitur, aliquando Dominus, aliquando persecutio, aliquando de re qualibet manifestae visionis ostensio, aliquando autem intelligentia sapientium designatur. Per solem quippe Dominus figuratur, sicut Sapientiae libro perbibetur, quod omnes impii in extremi die judicii cognita sua damnatione dicturi sunt: Erravimus a via veritatis, et lumen justitiae non luxit nobis, et sol non est ortus nobis . Ac si aperte dicant: Interni nobis luminis radius non refulsit. Unde et Joannes ait: Mulier amicta sole, et luna sub pedibus ejus . In sole enim illustratio veritatis, in luna autem, quae menstruis suppletionibus deficit, mutabilitas temporalitatis accipitur. Sancta autem Ecclesia, quia superni luminis splendore protegitur, quasi sole vestitur, quia vero cuncta temporalia despicit, lunam sub pedibus pre mit. Rursum sole persecutio designatur, sicut 1127 in Eva
Abbreviated transcription (Latin):
um deputat: quia adiuste ire se pondera. ue¬
lut contra leuissimos terrores parat: Unde
adhuc: expressius subditur: Et deridebit ui
brantem hastam: Contra leuiathan enim
dominus hastam ubrat: quia in eius inte¬
ritu. districtam minatur sententiam: Hastã
quippe iubrare ẽ: eternam ei mortem exli¬
stricta anumaduersione preparare: Sed
apostata spiritus auctorem uite etiam cum
sua morte despiciens. hastam uibrantem de¬
ridet: quia ex iusto iudicio quicquid graue.
quicquid horribile se preuidet pati non me¬
tuit: Sed quo se eterna tormenta non posse
euadere conspicit: eo in exercenda neqͥcia
durior adsurgit: Quem cum pleriq huius
mundi sapientes. in cunctis que appetit. tã¬
ta pertinatia. tanta fortitudine stringi con¬
siderant. corda sua ad famulatum eius ti¬
rannidis inclinant: ⁊ omne quod añ lar¬
giente deo sapiunt. hoc contra eum adserui¬
cumm hostis illuis inflectunt: Unde: ⁊ re¬

Expanded text:
um deputat, quia ad justae irae se pondera veum deputat, quia ad justae irae se pondera velut contra terrores levissimos parat. Unde et adhuc expressius subbrantem hastam. - Contra leviathan enim Dominus hastam ritu districtam minatur sententiam. Hastam quippe vibrare est aeternam ei mortem ex districta animadversione praeparare. Sed apostata spiritus auctorem vitae etiam cum sua morte despiciens, hastam vibrantem deridet, quia ex districto judicio quidquid grave, quidquid horribile esse praevidet, pati non metuit; sed quo se aeterna tormenta non posse evadere conspicit, eo in exercenda nequitia durior assurgit. Quem cum plerique hujus mundi sapientes in cunctis quae appetit tanta pertinacia, tanta fortitudine stringi considerant, corda sua ad famulatum ejus tyrannidis inclinant, et omne quod Deo largiente sapiunt, hoc contra eum ad servitium hostis illius inflectunt. Unde et re
Abbreviated transcription (Latin):
rum anime quasi quidam expoliti lapi
des deferuntuu: Que cum edificatur in
celis. nullus hic iam discipline malleus
sonat: quia dolati atq ꝑfecti illuc lapides
ducimur. ut locis iuxta meritum congru¬
is deponamur: Hinc enim foris tundimur:
utt illuc sine reprehensione ueniamus:
Hic malleus. hic securis: hic omnia tunsi¬
onum rosonant ferramnenta: In domo au¬
tem dei nulli ictus ardiuntur: quia in et̾¬
na patria omnes iam percussionum strepi¬
tus conticescunt: So e quaquam ibi mal¬
leus percutit: quia nulla animaduersio
affligit. Ne quaquam securis incidit: qr
receptos interius. nulla foraᷤ se ueritati sen¬
tentia proicit. Nequaquam ferramenta
perstrepunt: quia nec quelibet minima
ultra iam flagella sentiuntur. Quia ergo
per malleum desuperuenientem. celestis
pondus percussionis exprimitur. quid est
quod leuiathan iste malleum despicit. nisi
quod superne ammaduers ionis ictus formi¬
dare contempnit: Et quasi stipulam malle¬

Expanded text:
rum animae, quasi quidam expoliti laprum animae, quasi quidam expoliti lapdes deferuntur. Quae cum aedificatur in coelis, nullus illic jam disciplinae malleus resonat, quia dolati atque perfecti illuc lapides ducimur, ut locis juxta meritum congruis disponamur. Hic enim foris tundimur, ut illuc sine reprehensione veniamus. Hic malleus, hic secucuris, hic omnia tunsionum resonant ferramenta. In domo autem Dei nulli ictus audiuntur, quia in aeterna patria omnes jam percussionum strepitus conticescunt. Nequaquam ibi malleus percutit, quia nulla animadversio affligit. Nequaquam securis incidit, quia receptos interius nulla foras severitatis sententia projicit. Nequaquam ferramenta perstrepunt, quia nec quaelibet minima ultra jam flagella sentiuntur. Quia ergo per malleum desuper venientem coelestis pondus percussionis exprimitur, quid est quod Leviathan iste malleum despicit, nisi quod supernae animadversionis ictus formidare contemnit? Et quasi stipulam malle
Abbreviated transcription (Latin):
b corrigant᷑: uł iusta ira reꝓboᷤ ꝑcutit. &x iã supplicia
et̾na preueniens. qͥd etiã ĩ posterũ mereant᷑ ostendit.
doIam quia appellatione mallei. antiquus
hostis exprimitur. propheta testatur: cum
super eum extremi iudicii contemplatur di¬
cens. Quomodo confractus est ⁊ contritus
malleus uinuerse terre: Acsi diceret: Pum
per quem uascula sua dominus in imniste¬
rii usu formanda percutit. quis ꝑ pendat qͦ
turbine ueniente. extremo iudicio in eterna
dampnatione confringitꝰ. Rursum ꝑ mal¬
leun: percussio celestis exprimitur: Quod sa¬
lomone templum edificante signatur: cum
dicitur: Domus autem cum edificaretur. la¬
pidibus dolatis atq perfectis edificata est:¬
⁊ malleus. ⁊ securis. ⁊ omne ferramentum
non sunt audita indomo: cum edificaret᷑:
Quid enim domus illa. nisi sanctam ecrle¬
siam. quam celestibus dominus in habitat.
figurabat: Ad cuius edificacionem: electo¬

Expanded text:
bus corrigantur, vel justa ira reprobos percutit, ut jam supplicia bus corrigantur, vel justa ira reprobos percutit, ut jam supplicia aeterna praeveniens, quid eNam quia appellatione mallei antiquus hostis exprimitur, Propheta testatur, cum super eum vim extremi judicii contemplatur, dicens: Quomodo confractus est et contritus malleus universae terrae? Ac si diceret: eum, per quem vascula sua Dominus in ministerii usu formanda percutit, quis perpendat, quo turbine, veniente extremo judicio, in aeterna damnatione confringat. Rursum per malleum percussio coelestis exprimitur: quod Salomone templum aedificante signatur cum dicitur: Domus autem cum aedificaretur, de lapidibus dolatis atque perfectis aedificata est: malleus et securis et omne ferramentum non sunt audita in domo, cum aedificaretur . Quid enim domus ille, nisi sanctam Ecclesiam, quam in coelestibus Dominus inhabitat, figurabat: ad cujus aedificationem electo
Abbreviated transcription (Latin):
dampnato illo homine ad sumpto quos¬
libet fortes ecclesie uelut in firmos despi¬
ciet. eorumq uires temporaliter premet:
recte nunc dicitur: In stipulam uersi sut
ei lapides funde: Acsi aperte diceretur:
Sanctorum robur quasi instipule mollici¬
em redigit: quorum lingua prius pectus
alius duris ictibus tritudit. Omnem qͥp¬
pe tunc fortitudinem sue iniquitatis exer¬
cens. quanto se ab eis uinci spiritaliter do¬
ualet:. Et quia nichil se contra eorum sp̃m
preualere considerat: in eorum carne cru¬
delitatis sue omnia arguinenta consum
despicit. qui ipsa etiam supermi in se uidi¬
cii eterna tormenta contempnit: Wude
animaduersionis despicit: que se per sup¬
plicium desuperueniens ferit: In scriptura
ienim sacia. mallei nomine. aliquando
diabolus designatur. per quem nunc delin¬
quentium culpe feriuntur: aliquando uͦ
percussio celestis accipitur. quia uel el ecti
supernos ictus sentiunt. ut a prauis itineri¬

Expanded text:
damnato illo homine assumpto, quosdamnato illo homine assumpto, quoslibet fortes Ecclesiae velut infirmos despicit, eorumque vires temporaliter premit, recte nunc dicitur: In stipulam versi sunt ei lapides fundae. Ac si aperte diceretur: Sanctorum robur quasi in stipulae mollitiem redigit, quorum lingua prius pectus illius duris ictibus tutudit. Omnem quippe tunc fortitudinem suae iniquitatis exercens, quanto se ab eis vinci spiritaliter doraliter praevalet. Et quia nil se contra eorum spiritum praevalere considerat, in eorum carne crudelitatis suae omnia argumenta consummdespicit, qui ipsa etiam superni in se judicii aeterna tormenta contemnit? Unde animadversionis despicit, quae se per supplicium desuper veniens ferit. In Scriptura enim sacra mallei nomine aliquando diabolus designatur, per quem nunc delinquentium culpae feriuntur; aliquando vero percussio coelestis accipitur, qua vel electi supernos ictus sentiunt, ut a pravis itineri
Abbreviated transcription (Latin):
ctorum uurorum contemptus ad icitur. cum
lapides funde Quid ꝑ fundam. nisi sancta
eccłsia figuraturꝰ funda namq cum ingi¬
rum mittitur: sic de illa lapides ereunt. qui¬
bus aduersariorum pectora feriantur: Ita
sancta ecclesia dum uolubilitate temporũ
per tribulationum circuitum ducitur. for¬
tes ex illa iuri prodeunt: quib quasi lapi¬
deis ictibus iniquorum corda tundantur:
Unde ad propħam de bonis doctoribus
dominus dicit: Deuorabunt: ⁊ subicient
lapidibus funde: Sancti quippe doctores
qui ad uirtutem ⁊ alios instruunt. hostes
deuorant: dum eos intra corpus suum per
ium conuersationis in mutant. Quos la¬
pidibus funde subiciunt: quia dum forteᷤ
quosq in sancta ecclesia uiros institutunt.
ꝑ eos ad uersariorum suꝑbientium pectora
dura confringunt. Unde ⁊ golias in ma¬
nissimus saxo funde moritur: quia singu¬
lari sancte ecclene lapide. diabolica celsi¬
tudo superatur: Leuiathan itaq iste. quia

Expanded text:
ctorum virorum contemptus adjicitur, cum ctorum virorum contemptus adjicitur, cum id namque per fundam, nisi sancta Ecclesia figuratur? Funda namque dum in gyrum mittitur, sicut de illa lapides exeunt quibus adversariorum pesancta Ecclesia dum volubilitate temporum per tribulationum circuitum ducitur, fortes ex illa viri prodeunt quibus quasi lapideis ictibus iniquorum corda tundantur. Unde ad prophetam de bonis doctoribus Dominus dicit: Devorabunt, et subjicient lapidibus fundae . Sancti quippe doctores qui ad virtutem et alios instruunt, hostes devorant, dum eos intra corpus suum per vim conversionis immutant. Quos lapidibus fundae subjiciunt, quia dum fortes quosque in sancta Ecclesia viros instituunt, per eos adversariorum superbientium pectora dura confringunt. Unde et Golias immanissimus saxo fundae moritur , quia singulari sanctae Ecclesiae lapide diabolica celsitudo superatur. Leviathan itaque iste quia,
Abbreviated transcription (Latin):
sagitarius: qui per sancte intentionis arcum
audientium cordibus uerba recte exortatioĩs
infigit. Quia igitur leuiathan iste uerba p̃¬
dicantium despicit. ⁊ cum reproboriun men¬
tes male suadendo momorderit: durus int̾
iacula. eas omnimodo non relinquit: recte di¬
citur: Non fugabit eum: uir sagittarius
Acsi aperte diceretim: A reproborum cordi¬
bus eum sancti predicatoris sagita non excu¬
tit: quia quisquis ab illo apprehenditur. u̾ba
iam predicantium audire contempnit:. Unde
bene peccatis precedentibus irascens. de his
quos in manu antiqui hostis deserit: per pro¬
phetam dominus dicit: In mittam uobis ser¬
pentes regulos: quibus non est in cantatio:
Acsidiceret. Iusto iudicio talibus uos in mun¬
dis spiritibus tradam: qui auobis excuti ex hor¬
tatione predicantium. quasi in cantantium
sermone non ualeant. Quia uero leuiathã
iste. acortlibus reproborum sancte predicati¬
onis spiculis non mouetur: ipse etiam san¬

Expanded text:
itaque est sagittarius qui per sanctae intentionis arcum itaque est sagittarius qui per sanctae intentionis arcum audientium cordibus verba rectae exhortationis infigit. Quia ergo Leviathan iste verba praedicantium despicit, et, cum reproborum mentes male suadendo momorderit, durus inter jacula omnimodo eas non relinquit, recte dicitur: Non fugabit eum vir sagittarius. Ac si aperte dicatur: A reproborum cordibus eum sancti praedicatoris sagitta non excutit, quia quisquis ab illo apprehenditur, verba jam praedicantium audire contemnit. Unde bene peccatis praecedentibus irascens, de his quos in manu antiqui hostis deserit, Dominus per prophetam dicit: Immittam vobis serpentes regulos, 1125 quibus non est incantatio . Ac si diceret: Justo judicio talibus vos immundis spiritibus tradam, qui a vobis excuti exhortatione praedicantium quasi incantantium sermone non valeant. Quia vero Leviathan iste a cordibus reproborum sanctae praedicationis spiculis non movetur, ipse etiam san
Abbreviated transcription (Latin):
illo tunc tribulationis igne. paleas se esse de¬
prehenduntꝰ Et quam multiqui ꝑ infirim¬
tatem propriam esse se paleas metuunt. ꝑ
diuinum aduitorium fulti. inferri atq arĩ
soliditate roborantur: Ut coutra aduersa¬
rium suum tanto magis in deo fortes sint.
quantose ampluis infirmos esse memine¬
runit: Sed quanto altius leinathaniste con¬
tra electos dei per miracula erigitur: tauto
contra eum quiq uehementius ad predicati¬
onis se uerba constringunt. Qui tamen ita
reproborum mentes possider: ut eas nulla cõ¬
sossus ueritatis iaculatione derelinquat: Unde
accipimus: Que dum ex uoce bene uiuenti¬
um distringitur: audientium corda transfi
gittis: psalmiste uoce narratur: S agute par¬
uulorum: facte sunt plage eorun:. Quia sci¬
licet uerba humilium: penetrauerunt ani¬
mos superborum: De his sagittis: uenienti ꝓ¬
pugnatori dicitur:. Sagite tue acute potẽ¬
tissime: populi sub te cadent: Uir itaq est

Expanded text:
illo tunc tribulationis igne se paleas esse deillo tunc tribulationis igne se paleas esse deprehendunt; et quam multi, qui per infirmitatem propriam se esse paleas metuunt, per divinum adjutorium fulti, in ferri atque aeris soliditate roborantur, ut contra adversarium suum tanto magis in Deo fortes sint, quanto de se amplius infirmos se esse meminerunt. Sed quanto altius Behemoth iste contra electos Dei per miracula erigitur, tanto contra eum sancti quique vehementius ad praedicationis se verba constringunt. Qui tamen ita reproborum mentes possidet, ut eas nulla confossus veritatis jaculatione relinquat. Unde et accipimus? Quae dum voce bene viventium distinguntur, audientium corda transfiggittis Psalmistae voce narratur: Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum , quia scilicet verba humilium penetraverunt animos superborum. De his sagittis venienti propugnatori dicitur: Sagittae tuae acutae, potentissime, populi sub te cadent in corde . Vir
Abbreviated transcription (Latin):
rantiam illic aꝑtius insinuat: subdens Si¬
cut dies uinentutis eius: ita erit ⁊ senectus
diun quem sacra eloquia antixp̃m uocant.
in exertitatione sue iniquitatis ad supipse¬
rit. ⁊ ferrum uelut paleas. ⁊ es uelut lignũ
pudridum reputabit: quia nisi duunagla¬
tia protegat. ⁊ predicantium uires uelut pa¬
leas nequicie sue igne consumit: ⁊ pacienti¬
um constantiam quasi lignum pudridum
in puluerem redigit: Et acumen igitur fer¬
ri. ⁊ aeris fortitudo deficiet: dum ꝑ iuolenti¬
am uirtutis illius. ⁊ predicationis sensus
obtunditur. ⁊ pacientie lõganimitas dissipa
na roboret. ubi tunc infirmi erunt. si forteᷤ
uelut palee reputantur: Quid tunc leina¬
than ute de paleis faciet. si ferrum quasi pa¬
leas estimabit: Quid de pudridis lignis ac¬
turus est. si quasi lignum pudridum eris
fortitudinem soluetꝰ Sed o quam multi qͥ
suis uiribus ferrum se. uel es estimant: in

Expanded text:
rantiam illic apertius insinuat, dicens: Sirantiam illic apertius insinuat, dicens: Sicut dies juventutis ejus, ita erit et senectus dium quem sacra eloquia Antichristum vocant in exercitationem suae iniquitatis assumpserit, et ferrum velut paleas, et aes velut lignum putridum reputabit, quia nisi divina gratia protegat, et praedicantium vires velut paleas nequitiae suae igne consumet, et patientium constantiam quasi lignum putridum in pulverem rediget. Et acumen igitur ferri, et aeris fortitudo deficit, dum per violentiam virtutis illius et praedicationis sensus obtunditur, et patientiae longanimitas dissipatna roboret, ubi tunc infirmi erunt, si fortes sicut paleae reputantur? Quid tunc Leviathan iste de paleis faciet, si ferrum quasi paleas aestimabit? Quid de putridis lignis acturus est, si quasi lignum putridum aeris fortitudinem solvet? Sed o quam multi, qui suis viribus ferrum se vel aes aestimant, in
Abbreviated transcription (Latin):
disrupta penetratur: Unde ⁊ subditur:
lignum putridum es: Quod superius hastã¬
dyxit: hoc inferius ferri appellatione replica¬
uit. Et quod toracem protulit: hoc rursum
eris commemoratione signauit: ferrum nã¬
q acuitur: ut aduersarius uulneretur: Es
autem rubigine pene nulla consumitur:
ferro ergo predicationis iacula: aere autem
longanimitatis constantia designatur. Un¬
de ⁊ sub aser specie: de sancta ecclesia ꝑ moy¬
sen dicitur: ferrum ⁊ es. calciamentum eius:
Galciamentum quippe in scriptura sacra. mu¬
nimen predicationis accipitur: sicut scriptũ
est Ealciati pedes: in predicatione euange¬
lii pacis Quia ergo per ferrum uirtus peras
autem perseuerantia exprimitur: ferrum
⁊ es calcia mentum eius dicitur. dum predi¬
catio illius aculmine simul ⁊ constantia mu¬
nitur: Per ferrum enimn mala aduersantia
penetrat: ꝑ ces autembona que proposuit
longanimiter seruat: Euius profecto ꝑseue¬

Expanded text:
dirupta penetratur. Unde et subditur:dirupta penetratur. Unde et subditur:lignum putridum aes. dixit, hoc inferius ferri appellatione replicavit; et quod thoracem protulit, hoc rursum aeris commemoratione signavit. Ferrum namque acuitur ut adversarius vulneretur, aes autem rubigine pene nulla consumitur. Ferro ergo praedicationis jacula, aere autem longanimitatis constantia designatur. Unde et sub Aser specie de sancta Ecclesia per Moysen dicitur: Ferrum et aes calceamentum ejus . Calceamentum quippe in Scriptura sacra munimen praedicationis 1124 accipitur, sicut scriptum est: Calceati pedes in praeparatione Evangelii pacis . Quia ergo per ferrum virtus, per aes autem perseverantia exprimitur, ferrum et aes calceamentum ejus dicitur, cum praedicatio ejus acumine simul et constantia munitur. Per ferrum enim mala adversantia penetrat, per aes autem bona quae proposuit longanimiter servat. Cujus profecto perseve
Abbreviated transcription (Latin):
possidens tenet: sed ab ira seruiens tenetur:¬
Eunctis autem liquet. quod hasta ad uersariũ
ꝑcutinius: torace uero ab aduersario munimur:
Per hastam uulnera in ferimus: ꝑ toracem tegi¬
mur. ne uulneremur: Quid igitur per hastam
nisi predicationis iaculum: Quid ꝑ torasem. ni¬
si fortitudo pacientie designatur. Leuiachan er¬
go iste quia per ad sumptum reprobum homi¬
nem. in ira omnimode crudelitatis effrenatur:
ad prehendi agladio dicitur: NIam ꝑ ostensio¬
nem in mense cunc fortitudinis exhibet. quicqͥd
nequiter potest:. Et neq hasta neq torax subsi¬
stere poterit: quia in antixp̃m ueniens. tante uͥ¬
tutis apparebit. ut si suꝑnum aduitorium desit.
⁊ prelicantium acumen obtundat. ⁊ longam¬
mitatem pacientium destrriait: Nisi enim iu¬
storum uitam superna gratia solidet. non sub¬
sistit hasta: quia predicatorum uirtis frangit᷑
Non subsistit torax: quia constantia pacientiũ

Expanded text:
possidens tenet, sed ab ira saeviens teneturpossidens tenet, sed ab ira saeviens teneturunctis autem liquet quod hasta adversarium percutimus, thorace vero ab adversario munimur. Per hastam vulnera inferimus, per thoracem tegimur ne vulneremur. Quid igitur per hastam nisi praedicationis jaculum, quid per thoracem nisi fortitudo patientiae designatur? Leviathan ergo iste, quia per assumptum reprobum hominem in ira omnimodae crudelitatis effrenatur, apprehendi a gladio dicitur. Nam per ostensionem immensae tunc fortitudinis exhibet quidquid nequiter potest. Et neque hasta neque thorax subsistere poterit, quia in Antichristum veniens, tantae virtutis apparebit, ut si supernum adjutorium desit, et praedicantium acumen obtundat, et longanimitatem patientium destruat. Nisi enim justorum vitam superna gratia solidet, non subsistit hasta, quia praedicatorum virtus frangitur; non subsistit thorax, quia constantium patientia
Abbreviated transcription (Latin):
sancte predicationis ẽ. gladius: quo percutim᷑.
ut a culpa moriamur: Malignus uero ẽ. dia¬
bolice persuasionis gladius: quo male quisq
percutitur. ut a uita rectitudinis extinguatur:
Antiqui ergo hostis est gladius: ille tunc dãp¬
natus homo inusum ministerii eius ad sump¬
tus: Ipsum quippe ꝑ maliciam fraudis exacu¬
it: ⁊ infimorum corda transfigit. hunc ergo
leuiathan gladius apprehendit: cum eñ su¬
us dampnatus homo susceperit: Si autem
gladii nomne ira euis signatur: recte non
apprehendere gladium. s a gladio deprehen¬
di describitur: In tanta qiuippe tunc in sama
uertitur: ut dominari omnibus appetens. ne¬
quaquam sue ire dominetua: So os namq
cum iram in issu iusticie adsumimus. gladium
tenemus: quia eam sub equitate iudicii possidẽ¬
do moderamur: Ille autem quia ꝑ abruta fu¬
roris rapitur: non apprehendere gladium. se d
a gladio comprehendi perhibetirr: Non enĩ irã

Expanded text:
sanctae praedicationis est gladius, quo percutimur sanctae praedicationis est gladius, quo percutimur ut a culpa moriamur. Malignus vero est diabolicae persuasionis gladius, quo male quisque percutitur ut a vita rectitudinis exstinguatur. Antiqui ergo hostis est gladius, ille tunc damnatus homo, in usum ministerii ejus assumptus. Ipsum quippe per malitiam fraudis exacuit, et infirmorum corda transfigit. Hunc ergo Leviathan istius gladius apprehendit, cum eum suus damnatus homo susceperit. Si autem gladii nomine ejus ira signatur, recte non apprehendere gladium, sed a gladio apprehendi describitur. In tantam quippe tunc insaniam vertitur, ut dominari omnibus appetens, nequaquam suae irae dominetur. Nos namque cum iram in usu justitiae assumimus, gladium tenemus, quia eam sub aequitate judicii possidendo moderamur. Ille autem quia per abrupta furoris rapitur, non apprehendere gladium, sed a gladio apprehendi perhibetur. Non enim iram
Abbreviated transcription (Latin):
purgabuntur: Sed quia hec de leuathan
istius fine cognouunus: interim prius quã
pereat. quid agat audiamus Seouit uR
tura sacra aliquando per gladium saucta p̃¬
dicaticatio. aliquando eterna dampnatio:
aliquando temporalis tribulatio. aliquan¬
do antiqui hostis ira. uel persuasio designa¬
tur: Gladius enim sancta predicatio ponit᷑.
sicut paulus ait. Et gladium spiritus: quo dẽ
uerbumn dei Gladii nomine eterna damp
natio desiguatur: sicut de predicante heretico
scriptum ẽ. Si multiplicati fuerint filii euis:
ingladio erunt: Quia quanta libet hic nume¬
rositate germinent: eterna dampnatione
consumuntur: Gladius cribulatio tempora¬
lis accipitur: sicut marie de secuturis tribula¬
tionibus dicitur Et tuam ipsius aninam ꝑ¬
transibit gladius: Rursum per gladumira
uel persuasio maligni hostis exprimitur: si¬
cut psalmista ait. Qui liberasti dauid seruum
tuum. de gladio maligno: Benignus quippe

Expanded text:
purgabuntur. Sed quia haec de Leviathan purgabuntur. Sed quia haec de Leviathan istius fine cognovimus, interim priusquam pereat quid agat audiamus. Sequiturtura sacra aliquando per gladium sancta praedicatio, aliquando aeterna damnatio, aliquando tribulatio temporalis, aliquando antiqui hostis ira vel persuasio designatur. Gladius enim 1123 pro sancta praedicatione ponitur, sicut Paulus ait: Et gladium spiritus, quod est verbum Dei . Gladii nominicut de praedicante haeretico scriptum est: Si multiplicati fuerint filii ejus, in gaudio erunt , quia quantalibet hic numerositate germinent, aeterna damnatione consumuntur. Gladius tribulatio temporalis accipitur, sicut Mariae de secuturis tribulationibus, dicitur: Et tuam ipsius animam pertransibit gladius . Rursum per gladium ira vel persuasio maligni hostis exprimitur, sicut Psalmista ait: Qui liberasti David servum tuum de gladio maligno . Benignus quippe
Abbreviated transcription (Latin):
cti: ad huc tamen quia in carne sunt positi. ñ
possunt in tanti terroris turbine nulla formi¬
dine concuti: Sed cum leuiathan iste rapitur.
cũq om nia inerus interitu elementa qua¬
tiuntur. predicatores sanctos quoᷤ ut dixi ad¬
huc insiuis corporibus illud tempus inuenerit
spes de regni propinquitate lecificat: ⁊ carnis
infirmitas de ire ostensione perturbat Erit
ergo ineis aliquomodo tremor letus. ⁊ timor
securus: quia ⁊ celesti regno se remunerari
certi sunt. ⁊ per tanti turbinis metum ꝓ car¬
nis in firmitate contremiscunt. Consideremꝰ
concutitur: quando etiam iustorum uita tͣ¬
batur: Hi qui oderunt aduentum iudicis qͥd
faciunt. si terrorem tanti iudicii et iam quidi¬
ligunt expauescunt: Et quia in sanctis pre¬
dicatoribus hoc pauore excoquitur. si qua
eis inesse potuit leuium rubigo uiciorum:
postquam dixit. cum sublatus fuerit cune¬
bunt angeli. aperte mox subdidit: ⁊ territi

Expanded text:
cti sunt, adhuc tamen; quia in carne sunt positi, non cti sunt, adhuc tamen; quia in carne sunt positi, non possunt in tanti terroris turbine nulla formidine concuti. Sed cum Leviathan iste rapitur, cumque omnia in ejus interitu elementa quatiuntur, praedicatores sanctos, quos, ut dixi, adhuc in suis corporibus illud tempus judicii invenerit, spes de regni propinquitate laetificat, et carnis infirmitas de irae ostensione perturbat. Erit ergo in eis aliquo modo tremor laetus, et timor securus, quia et coelesti regno se remunerari certi sunt, et per tanti turbinis metum pro carnis infirmitate contremiscunt. 16. Justis concutitur, quando etiam justorum vita turbatur. Hi qui oderunt adventum judicis, quid facient, si terrorem tanti judicii etiam qui diligunt expavescunt? Et quia in sanctis praedicatoribus hoc pavore excoquitur, si qua eis inesse potuit levium rubigo vitiorum, postquam dixit: Cum sublatus fuerit, timebunt angeli, apte mox subdidit: Et territi
Abbreviated transcription (Latin):
mentum. quod manifestatum ẽ. in carne. ius¬
tificatum est inspiricu: appariit angelis. precdi¬
catum est gentibus. creditum est mundo. ad sũp¬
tum est in gloria. Quia igitur dispensationis
misterium postquam apparuisse angelis dixit.
predicatum ẽ. gentibus subdidit: profecto ange¬
lorum nomine. predicatores sanctos idẽ. uerita¬
cum sublatus fuerit tinebunt angeli. ⁊ terri¬
ti purgabuntur. ad futurum tempus refertur:
Aduemente cdistricto iudice. extrema hic leui¬
athan istius dampnatio designatur. quia de
hoc mundo per iram iudicii coilitur. qui nũc
mira mansuetudinis longanmitate tolerat᷑
Eauto autem hinc pondere terroris ȩxcutitur.
ur sanctorum et iam predicatorum fortitudo
turbetur: Cum enim sublatus fuerit. timebt̃
angeli: quia cum iudicii turbine rapitur. hiqͥ̃
in corporibus repperiri potuerint. in menso ter¬
rore concussi. etiani suꝑne patrie nuncii cõtre¬
miscunt. Quamius enim iam fortes atq perfe¬

Expanded text:
mentum, quod manifestatum est in carne, jusmentum, quod manifestatum est in carne, justificatum est in spiritu; apparcatum est gentibus, creditum est in hoc mundo, assumptum est in gloria . Qui igitur dispensationis mysterium postquam apparuisse angelis dixit, praedicatum esse gentibus subdidit, profecto angelorum nomine praedicatores sanctos, id est veritaCum sublatus fuerit, timebunt angeli, et territi purgabuntur, ad futurum tempus refertur, adveniente districto judice, extrema hic istius Leviathan damnatio designatur, quia de hoc mundo per iram judicii tollitur, qui nunc mira mansuetudinis longanimitate toleratur. Tanto autem hinc pondere terroris excutitur, ut sanctorum etiam praedicatorum fortitudo turbetur; Cum enim sublatus fuerit, timebunt angeli, quia cum judicii turbine rapitur, hi qui in corporibus reperiri potuerint, immenso terrore concussi, etiam supernae patriae nuntii contremiscunt. Quamvis enim fortes jam atque perfe
Abbreviated transcription (Latin):
culpa superbientium: inde humilibus ange¬
lis ⁊ inuenta ⁊ solidata sunt augmenta me¬
ritorum: Iitis namq cadentibus illis in mune¬
re datum ẽ: ut cadere omnino non possint:
S ancti enum angeli dum in istis nature sue
dampna conspiciunt: in se ipsis iam cautius
robustiusq consistunt. Unde fit auctore re
rum domino cuncta mirabiliter ordinaute.
ut illi electorum spiritiium patrie. et iam ru¬
ine sue dampna proficiant: dum inde firmi¬
us constructa ẽ: unde fuerat ex parte destru¬
nuntiant. angel orum soler nomine designa¬
re: possumus hoc loco angelos etiam sanctõ
predicatores accipere: Hinc est enim quod io¬
hannes in apocalipsy septem ecclesis scriben:
angelis ecclesiarum loquitur. idest predicato¬
ribus populorum: Hinc propħa ait Et angłi
pacis amare flebunt: Hunc rursumalachias
stodiunt scientiam: ⁊ legem requirunt er ore
euis. quia angelus domni exercituum est:
hinc paulus ait Magnum est pretatis sacra¬

Expanded text:
culpa superbientium, inde humilibus angeculpa superbientium, inde humilibus angelis et inventa et solidata sunt augmenta meritorum. Istis namque cadentibus, illis in munere datum est ut cadere omnino non possent. Sancti enim angeli, dum in istis naturae suae damna conspiciunt, in seipsis jam cautius robustiusque consistunt. Unde fit, auctore omnium rerum Domino cuncta mirabiliter ordinante, ut illi electorum spirituum patriae etiam ruinae suae damna proficiant, dum inde 1122 firmius constructa sit unde fuerat ex parte destrununtiant, angelorum solet nomine designare, possumus hoc loco angelos sanctos praedicatores accipere. Hinc est enim quod Joannes in Apocalypsi, septem Ecclesiis scribens, angelis Ecclesiarum loquitur, id est praedicatoribus populorum . Hinc propheta ait: Et angeli pacis amare flebunt . Hinc rursum Malachias stodiunt scientiam, et legem requirent ex ore ejus: quia angelus Domini exercituum est . Hinc Paulus ait: Magnum est pietatis sacra
Abbreviated transcription (Latin):
men adhuc longe post futura niuitiat᷑: Hoc
ergo loco quod dicitur. cum sublatus fuerit.
timebunt angeli. nichil obstat intelligi: quia
sub futuri temporis modo. p̾cerita desebunt
MIec recte intelligentie sensum relinqui¬
nus: si credamus. leuiathan isto ab arce beati¬
tudinis cadente. in ruina eius etiam electos
angelos expauisse: ut cum istum ex illorum
numero suꝑbie lapsus eiecerit. illos ad robu¬
stius standum. timor ipse solidaret: Unde ⁊
enim sunt: quia nimirum isto cum reprob
legionibus exeunte. soli in cel estibus sedibus
qui beate ineternum uiuerent remanserut
Huius itaq lapsus: eos ⁊ terruit ⁊ purgauit.
Eerruit ne conditorem suum superbe dispi¬
cerent: purgauit uero quia exeuntibus re¬
probis actum est. ut electi soli remanerent:
Sed quia cunctorum opifex deus. scit ad bono¬
rum custodiam bene uti etiam mala actioe
reproborum: lapsum cadentium. uercit it
prouectum manentium: Et unde punita ẽ.

Expanded text:
men adhuc longe post futura nuntiatur. Hoc men adhuc longe post futura nuntiatur. Hoc ergo loco quo dicitur: Cum sublatus fuerit, timebunt angeli, nil obstat intelligi quia sub futuri temporis modo praeterita describuntur. Nec rectae intelligentiae sensum relinquimus, si credamus Leviathan isto ab arce beatitangelos expavisse. Ut cum istum ex illorum numero superbiae lapsus ejiceret, illos ad robustius standum timor ipse solidaret. De aposenim sunt; quilegionibus exeunte, soli in coelestibus sedibus qui beate in aeternum viverent remanserunt. Hujus itaque lapsus eos terruit et purgavit: terruit, ne conditorem suum superbe despicerent; purgavit vero, quia, excuntibus reprobis, actum est ut electi soli remanerent. Et quia cunctorum opifex Deus scit ad bonorum custodiam etiam bene uti mala actione reproborum, lapsum cadentium vertit in profectum manentium; et unde punita est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ illum quasi uascula formata transimus:
In ipso enim tunduur: sed ut ad usum domꝰ
superne ueniamus: Ipse uero quasi incus strĩ¬
gitua: quia ⁊ si nunc temptando mundum
circuit. in infirno tamen positus: iam subie¬
ctus sententie non uacatur: SeqͥtuR Eum¬
sublatus fuerit timebunt angeli: ⁊ territi pur¬
gabuntur: S criptura sacra ita non numquã
tempus preteritum futurumq ꝑ miscet: ut
aliquando futuro pro preterito. aliquando
uero utatur preterito profuturo futuro nã¬
q pro precerito utitur: cum ioħi mulier pari¬
tura masculum qui regat gentes in uirga fer¬
rea demonstratur: Q uod quia in carnato do¬
mino ueniente. iaitunc factum fuerat: res
gesta nuntiabatur: Rursum preterito utitur
pro futuro: sicut per psalmistam cominus
loquitur dicens: foderunt manus meas ⁊ pe¬
des meos: dinumerauerunt omnia ossa mea
Quibus uidelicet uerbis species dominice pas¬
sionis quasi iam transacta describitur: sedta¬

Expanded text:
per illum quasi vascula formata transimus. per illum quasi vascula formata transimus. In ipso enim tundimur, sed ut ad usum domus supernae veniamus. Ipse vero quasi incus stringitur, quia etsi nunc tentando mundum circuit, in inferno tamen positus, jam sub ictu sententiae non vagatur. Sequitur: sublatus fuerit, timebunt angeli et territi purgabuntur . Scriptura sacra ita nonnunquam tempus praeteritum futurumque permiscet, ut aliquvero utatur praeterito pro futuro. Futuro namque pro praeterito utitur cum Joanni mulier paritura masculum, qui regat gentes in virga ferrea, demonstratur . Quod quia incarnato Domino veniente jam tunc factum fuerat, res gesta nuntiabatur. Rursum praeterito utitur pro futuro, sicut per Psalmistam Dominus loquitur, dicens: Foderunt manus meas et pedes meos, dinumeraverunt omnia ossa mea . Quibus videlicet verbis species dominicae passionis quasi jam transacta describitur, sed ta
Abbreviated transcription (Latin):
Cor enu antiqui hostis ut lapis indurabit᷑.
quia nulla umquam conuersionis penitẽ¬
tia mollietur: Qui quia solis ictibus eterne
ultionis aptabitur: recte protinus subinfer¬
tur. Et stringetur: quasi malle atoris incus:
Incudem qiuippe malleator solis aptam ꝑ¬
cuisionibus figit: Ad̾hoc namq incus sta¬
tuitur: ut crebris ictibus feriatur. Leuiathã
ergo ut malleatoris uncus instringetur: quia
inferni uinculis coartabitur. ut eterni suppli¬
cii continua percussione tundatur: Qui mo¬
do quoq ꝑcutitur: dum iusti quiq illo in ĩ¬
sidiis uigilante. sed doloribus tabescente: sal¬
uantur: In incide autem alia uasa forman¬
tur: ipsa uero tot ꝑcussionibus inuas alud
non transfertur: Recte ergo leuiathan iste m¬
cudi comparatus est: quia nos illo ꝑsequente
componimur. ipse autem ⁊ semꝑ percutitur.
⁊ inuase utili numquam mutatirr: Eterne
illum ꝑ cussioni relinquimus: ⁊ nos suꝑ ni
artificis manu in eius temptatione percussi.

Expanded text:
Cor enim antiqui hostis ut lapis indurabitur, quia nulla unquam conversionis poenitentia mollietur. Qui quia solis ictibus aeternae ultionis aptabitur, recte protinus subinfertur: IBID.---Et stringetur quasi malleatoris incus. 1121 Incudem quippe malleator solis aptam percussionibus figit. Ad hoc namque incus statuitur, ut crebris ictibus feriatur. Leviathan ergo ut malleatoris incus stringitur, quia inferni vinculis coarctabitur, ut aeterni supplicii continua percussione tundatur. Qui modo quoque percutitur, dum justi quique, illo in insidiis vigilante, sed doloribus tabescente, salvantur. In incude autem alia vasa formantur, ipsa vero tot percussionibus in vas aliud non transfertur. Recte ergo Leviathan iste incudi comparatus est, quia nos illo persequente componimur, ipse autem et semper percutitur, et in vas utile nunquam mutatur. Aeternae illum percussioni relinquimus, et nos, superni artificis manu in ejus tentatione percussi,