comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum reddit sonum a suꝑiori ꝑ manuũ tactum: sic liber iste de¬
cet bene oꝑari. non ꝑ terrenis .s. pio cȩlestib quȩ sursum sunt.
Constat autẽ liber iste. in centum quinquaginta psalmis. non
p̃ter altioris significantiȩ rationem. Hic enim numerus. celeber¬
rimis annotatur mysteriis. Constat enm ex occogenario. et sep¬
tuagenario. Et octogenarius idem significat quod octonarius.
et septuagenarus idem quod septenarius. Occonarius uero os¬
tauam significat resurrectionis:. quia cum sint sexetates uuenti¬
um et septima morientium. octaua etas erit resurgentium. ꝑer
septenarium uero siqnificatur tempus buius uite.: quę septem die¬
rum repetione agitur. Recte ergo compositus est liber iste in tali
numero psalmoꝵ. cuius partes p̃fata notant misteria. quia fic
nos in huius uitȩ septenario. oꝑari ac uiuere docet. ut in octaua
resurrectionis. non induamur diploide confusionis: s stola ge¬

Expanded text:
tum reddit sonum a superiori per manuum tactum, sic liber iste dotum reddit sonum a superiori per manuum tactum, sic liber iste docet bene operari, non pro terrenis, sed pro coelestibus, quae sursum sunt. Consistit autem liber iste in centum et quinquaginta psalmis, non praeter altioris significantiae rationem. Hic enim numerus celeberrimis annotatur mysteriis. Constat enim ex octogenario et septuagenario: et octogenarius idem significat quod octonarius, et septuagenarius idem quod septenarius. Octonarius vero octavam significat resurrectionis, quia cum sint VI aetates viventium, et septenarium vero significatur tempus hujus vitae, quae septem dierum repetitione agitur. Recte ergo compositus est liber iste in tali numero psalmorum, cujus partes praefata notant mysteria, quia sic nos in hujus vitae septenario operari ac vivere docet, ut in octava resurrectionis non induamur diploide confusionis, sed stola ge
Abbreviated transcription (Latin):
um omnes pphetas spiritus sc̃i
dam diqniori atq excellentiori
quasdam reriun imagines. atq
uerborum integum̃ta scilicet per
somnia. ac uisiones. facta ac dicta
iphetarunt: dauid autem soluis spiritus sc̃i iustinctu. sine om̃i
ercerion aminiculo. suam edidit ꝓpħiam. Unde conuenienter
dicitur liber iste soliloquiorum. Dititur quoq psalteriũ quod¬
nomen accepit a quodam musico instrumento. quod ebraice na¬
blum. grece psalterium. a greco psallĩ quod est tangere: latine
organum dicitur quod est decacordum. et a suꝑiori reddit sonũ.
y manuũ tactum. Ab illo autẽ instrumento ad litteram. id eo
nominatur liber iste. quia ad uocem illius instrum̃ti. dauid
aecantabat psalmos. ante aicham in tab̾naculo dñi. łt queni¬
admodũ singule modulationes illius instrum̃ti uocabant᷑
psalmi: ita et singule istuis libri partic.l uel elausule. Iuita
docet obseruantiam decem madatoꝵ. Et sicut illud instrumen¬

Expanded text:
um omnes prophetas Spiritus sanctdam digniori atque excellentiori quasdam rerum imagines atque verborum integumenta, scilicet per somnia ac visiones, facta ac dicta prophetarunt. David autem solius Spiritus sancti instinctu sine omni exteriori adminiculo, suam edidit prophetiam. Unde convenienter dicitur liber iste Soliloquiorum. HIER. et nomen accepit a quodam musico instrumento, quod Hebraice nablum, Graece psalterium, a Graeco ψάλλειν quod est tangere, Latine organum dicitur, quod est decachordum et a superiori reddit sonum per manuum tactum. Ab illo autem instrumento ad litteram ideo nominatur liber iste, quia ad vocem illius instrumenti David decantabat psalmos ante arcam in tabernaculo Domini. Et quemadmodum singulae modulationes illius instrumenti vocabantur psalmi, ita et singulae istius libri particulae vel clausulae. Juxta docet observantiam decem mandatorum. Et sicut illud instrumen
Abbreviated transcription (Latin):
g̃s quid multiplicati funt. Titulus łe alenos dđ
cuor fyzener a facis ab salon filn sui.
De historia sumpsit esdras uelamen misteriorum. Legi¬
tt enim in libro regum quod absalon filius dauia ꝑsequens
patrrem suum querebat eum occidere. cui dauid cessit cum ĩius.
exiens de ciuitate ierłm nudis plantis. Intelligens hoc sibi contin¬
gere ꝓpter peccatũ adulterii cõmissi cum bersabee. et homicidui
de uria ꝑpetrati. sicut natham ꝓpħa predixerit ei dicens. non re¬
cedet gladius de domo tua et suscitabit as semen tuũ contrate
ium autẽ absalon ꝑsequeretur daid. conuerso contra eum
xxercitu d auid. terga uertit in fugam. atq impetu muli duetuᷤ
est in ramosam quercum. ramis cuius circũ nectentib collum
eius. ibiq capite intercepto: pendens ab ioab pͥncipe militie
dauid interfectus est. Quo mortuo. dauid restitutus in regnum
in pace regnauit. huic hystoriȩ alludit ciculus de qua tamen

Expanded text:
 quid multiplicati? Titulus: Psalmus David  quid multiplicati? Titulus: Psalmus David cum fugeret a facie Absalonis filii sui. De historia sumpsit Esdras velamen mysteriorum; legitur enim in libro Regum quod Absalon filius David persequens patrem suum, quaerebat eum occidere. Cui David cessit cum suis, exiens de civitate Jerusalem, nudis plantis: intelligens hoc sibi contingere propter peccatum adulterii commissi cum Bersabee, et homicidii de Uria perpetrati, sicut Nathan propheta praedixerat ei dicens: Non recedet gladius de domo tua, et suscitabit Dominus semen tuum contra te . Dum autem Absalon persequeretur David converso contra eum exercitu, Absalon terga vertit in fugam, atque impetu muli ductus est in ramosam quercum: ramis cujus circumnectentibus collum ejus, ibique capite intercepto pendens, ab Joab principe militiae David, interfectus est. Quo mortuo David restitutus in regnum, in pace regnavit. Huic historiae alludit titulus, de quo tamen
Abbreviated transcription (Latin):
eta sunt intelligite quanta facit filius et siꝑ̃ uosñ sufficitis
erudimmi ab aliis Ne autem in de suꝑbiant: subdit. Et ser
uite dño in timore. qui non sinit peccare. In timore: ut quistat
diceret constitutus sum rex. et nunc me constituto rege. uos
dño omniũ seruiatis et in beatitudine exultetis Et hoc ẽ quod
Et app̃hendite. etiam si fugiat disciplinam dei scilicet aduersa
app̃hendite dico: quasi presidiũ et munimentũ. Ne quando
iram dei. Uel nequando dicit. ꝓpter patientiam dei. quia in hoc
seculo diu sustinet. Et ne ꝑeatis de uia iusta. id est xp̃o sublati.
uel de opatione bona. a qua deficere magna pena est: his qui dul¬
cum exarserit. modo non ardet. cum castigat ut pater s in fut᷑o
rum separatm. s simul om̃ia discutiet. uel in breui. Quicũmq¬
erunt qui confidunt in eo. Et est sensus. Cum exarserto. id est cũm
uenerit undicta iniquoꝵ. Nonmodo non attinget confidentes
in deo. s etiam beati erunt. quia ad regnum ꝑuenient.:¬

Expanded text:
cta sunt, intelligite quanta facit Filius, Aug. et si per vos nonerudimini ab aliis. Ne autem inde superbiant, subditur. VERvite Domino, qui non sinit peccare, in timore, ut qui statdicat: Constitutus sum rex, et nunc me constituto rege, vos  sed Domino omnium serviatis et in beatitudine exsultetis. Et hoc est quod» Apprehendite, etiamsi fugiat disciplinam Dei, scilicet adversa. Gl. int., Aug. Apprehendite, dico, quasi praesidium et munimentum. Nequando iram Dei. Cassiod. Vel, nequando, dicit, propter patientiam Dei, quia in hoc saeculo diu sustinet; Ne pereatis de via justa, id est Christo sublati, vel de operatione bona. Aug. A qua deficere magna poena est, his scilicet qui dulCum exarserit. » Modo non ardet cum castigat, ut pater, sed in futuro rum separatim, sed simul omnia discutit. PSALMUS III. es qui confidunt in eo, et est sensus, Aug. cum exarserit, id est cum venerit vindicta iniquorum, non modo non attinget confidentes in Deo, sed et beati erunt, quia ad regnum pervenient.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbi. heretici. qui locum montium usurpant: s aueritate di sũt
deserti. quib deus presens est. non tamenita: ut bonis quib p̃sens
est ꝑ grãm. non modo ꝑ cognitionem. Et est: cur hȩc non faciatis: qui a
deus neq deest ab oriente. id est a bonis ueq ab occidente. id est a ma
bus generib hominũ. deus presens et cognitor est. qm̃ deus uidex ẽ.
etiam eoꝵ qui sunt in corde. Et ipse qui talis est suꝑbos humiliat. et
milem gentilem. ut publicanũ dicentein. ꝓpitius esto michi peccatori.
exaltat. ꝑ quud: ꝑ legem. quȩ est inmanu metiatoris. quȩ. Sicit᷑ calre:

Expanded text:
superbi haeretici, qui locum montium usurpant; sed a veritate Dei sunt superbi haeretici, qui locum montium usurpant; sed a veritate Dei sunt deserti, quibus Deus praesens est, non tamen ita ut bonis quibus praesens est per gratiam, non modo per cognitionem. Et est cur non faciatis: Quia Deus, neque deest ab oriente, id est a bonis; neque ab occidente, id est a mabus generibus hominum Deus praesens et cognitor est, quoniam Deus judex est etiam eorum quae sunt in corde. Et ipse qui talis est, superbos humiliat et milem gentilem, ut publicanum dicentem: Deus, propitius esto mihi, etc. ; exaltat, per quid? per legem quae est in manu Dei mediatoris
Abbreviated transcription (Latin):
loqui aduersus dm̃ iniquitatẽ. ut faciunt illi qui non sua culpa. sed
necessitate stellarum dicunt sepeccasse. ut deo ñ sibi imputetur. uel
qui sciuint peccata sua: s impunitatẽ sibi ꝓmittunt. Cur non hoc
debetis facere: Quia iudex talis est: qui uitari non potest. quia uͥq
est. deus enĩ est. et hoc est. ideo non facias. Quia uidex neq udi¬
cidente. ut inde fugias morientem. quasi de nullo loco diuiso iu
dicat: quia non est localis. Nani ubiq presens est. ut deus. neq uidi¬
cat a desertis montib ut in de fugias in medim popłoꝵ. Quare non:
ab oriente neq ab occidente. neq a desertis montib. id est secretis lo¬
cis. subaudit est absens. Quare: qͥ m̃ est deus. Idem pene sensus cũ
tiȩ. scilicet homines claritate dei conspicui. Occidens uero sunt: quib
occidit sol iustitiȩ: id est mali. Neserti montes sunt falsi p̃dicatores.

Expanded text:
loqui adversus Deum iniquitatem, ut faciunt illi, qui non sua culpa, sed loqui adversus Deum iniquitatem, ut faciunt illi, qui non sua culpa, sed necessitate stellarum dicunt se peccasse, ut Deo, non sibi imputetur; vel qui sciunt peccata sua, sed impunitatem sibi promittunt. Cur haec non debetis facere? quia judex talis est, qui vitari non potest, quia ubique est, Deus enim est. Et hoc est: Ideo non faciatis hoc VEcidente, ut inde fugias in orientem. Quasi dicat: De nullo diviso loco judicat, quia non est localis. Nam ubique praesens ut Deus. Neque judicat a desertis montibus, ut inde fugias in medium populorum. Quare nab oriente, neque ab occidente, neque a desertis montibus, id est a secretis locis, subaudi est absens. Quare? Quoniam Deus judex est, idem pene sensus cum tiae, scilicet homines claritate Dei conspicui; Occidens vero, sunt quibus occidit sol justitiae, id est mali. Deserti montes sunt falsi praedicatores,
Abbreviated transcription (Latin):
bilitate uirtutis et iustitie. in adiuersas diffutit concupiscentias. Dem¬
de exponit. quam t̾ram dicit. et. pro id est om̃s qui habitant in ea.
Ipsa enim terra defluxit in habitantib se. T alem mueni terra.
Si ego non supplicioꝵ eraccer. d peccatoꝵ donator consumaui ao¬
limnas eius quȩ in passione muitauerunt. ia est aplos qui confir¬
mati suntt. in resurrectione el ita terra prius uicis constricta. li¬
quefacta est. flante spũ sc̃o. ut germina untutũ enitteret. et. pro
ic est om̃s qui habitant mnea. ego confiriaui columnas eius. hec
non mutantur. Et ꝑ colũnas confirmatãs Oui miqius. om̃ib ma
altũ corn ur̃m. id est contra dm̃. ut facit ille qui contra dm̃ blasphema
cogitatione remurmurat. Ieinde exponit in re quod dixerat. Nolite
loqui. corde. et si non lingua loquamini. aduersus dm̃ iniquitatẽ.
quasi deus uesciat hec: uel non curet. ut ille qui dicit se inuiste pa¬
ti. cum nequiores ꝓsꝑi sint: quod est iniustũ facere dm̃. Uel. nolite

Expanded text:
bilitate virtutis et justitiae in diversas diffluit concupiscentias. Deinde exponit quam terram dixit. Et, pro id est, omnes qui habitant in ea; ipsa enim terra defluxit in habitantibus se, talem inveni terram. Sed ego non suppliciorum exactor, sed peccatorum donator, confirmavi columnas ejus quae in passione nutaverunt, id est apostolos, qui confirmati sunt in resurrectione. Vel ita: terra, prius vitiis constricta, liquefacta est, flante Spiritu sancto, ut germina virtutum emitteret. Et, pro id est, omnes qui habitant in ea, ego confirmavi columnas ejus. Haec non mutantur. Et per conAlcuin. id est contra Deum, ut facit ille qui contra Deum blasphema cogitatione remurmurat. Deinde exponit in re, quod dixerat, nolite loqui corde, etsi non lingua loquamini, adversus Deum iniquitatem. Quasi dicat: Deus nesciat haec, vel non curet, ut ille qui dicit se injuste pati, cum nequiores prosperi sint; quod est injustum facere Deum. Vel, nolite
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet om̃s simul non pauci. quid dixerunt istud quiescere faciamꝰ¬
a terra om̃s dies festos. ne sit in terra gła nominis idei. dies festos di
ent̃ẽ ydiliꝰ dm̃ appellarent. cuius templũ euertebant. Signa. Pece¬
intellectus asaph. prȩdicta enĩ mala sunt ei disciplina in his. hoc
asaph intelligit. quod euersa sunt om̃ia signa. quia tes uenit. Qua¬
si diceret. om̃ia sunt euersa. et cum hȩc om̃ia acciderint. pret̾ea. signa
nĩa non uidemus. quasi his om̃ib euersis. cessant signa. quiaiam ñ
est propheta. ut olim in aliis captiuitatib. qui eis p̃dicebant libe¬
rationem. et nos non cognoscet deus. ia est non reducet amalis. am¬
plius. uel adhuc alia lutera. donec scilicet uideus agnoscet eũ. uel
increpature. potest legi. scłm aliam litt̾am quȩ est signa nr̃a ñne
uidimus: Quasi diceret. m̾ito hȩc mala nobis concigerunt. quia ñ

Expanded text:
 simul, Gl. int. id est omnes simul, non pauci. Quid dixerunt? Illud: quiescere faciam simul, Gl. int. id est omnes simul, non pauci. Quid dixerunt? Illud: quiescere faciamus omnes dies festos a terra, ne sit in terra gloria nominis Dei. Dies festos dicentes Deum appellaverunt, cujus templum evertebant. VERS. intellectus Asaph. Praedicta enim mala sunt ei disciplina. In his hoc Asaph intelligit, quod eversa sunt omnia signa, quia res venit. Quasi dicat: Omnia sunt eversa, et cum haec omnia acciderint, praeterea signa nostra non vidimus. Quasi dicat: His omnibus eversis cessant signa, quia jam non est propheta, ut olim in aliis captivitatibus, qui eis praedicebant liberationem, et nos non cognoscet Deus, id est non reducet a malis amplius, vel adhuc, alia littera, donec scilicet Judaeus agnoscet eum. Vel increpative potest legi, secundum litteram aliam, quae est: Signa nostra nonne vidimus? quasi dicat: Merito haec mala nobis contingunt, quia nonn
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ securib id est sine aliquo respectu et reuerentia. exciderunt. iã est
cõminuerunt. iamias eius. cẽpli in quib ordmandis olim cura
afuit. in idipsum existentes. id est conspirati in unũ constanter. No¬
ta quia antequã construeretur. ꝓpħat eu̾sionem templi. in securi et
ascia. uel in dolabro et fractorio. deiecerunt eam. ciuitatẽ. securis ce¬
dic tiabes. ascia mimitius ꝑsequitur. ꝑ hoc ergo et magnas res et mini¬
incisa. p̾ea ignis om̃ia uorauit. Unde sequitur. Incenderunt igni¬
quod enĩ non poterat extidi combustũ est. scũ arium tuũ. non modo
domos pͥuatas. et tab̾nacula nominis tui. quod salomon fecte in nomi¬
ne dñi. polluerunt in terra. quia illud quod est in celo ñ potuerunt.
unde magis cuiq laborandum esset deillo. uelpolluerunt tab̾na¬
culũ nominis tui in terra. id est usq ad t̾ram deiecerunt culmina.
ad laudem dei erecta. anget scelus eoꝵ. ut atrocius uindicetur i eos.

Expanded text:
 exciderunt, id est comminuerunt, januas ejus templi, in quibus ornandis olim fuit cura, in idipsum existentes, id est conspirati in unum constanter. Nota quia antequam construeretur templum, prophetat eversionem templi; in securi et ascia, vel in dolabro, alia littera, et fractorio dejecerunt eam civitatem. Securis cedit trabes; ascia minutius. Persequitur per hoc ergo et magnas res, et miniincisa, postea ignis omnia voravit. Unde sequitur: VERS. Quod enim non poterat excidi, combustum est, sanctuarium tuum, non modo domos privatas, et tabernaculum nominis tui, quod Salomon fecit in nomine Domini, polluerunt in terra, quia illud quod est in coelo non potuerunt. Unde magis cuique laborandum esset de illo. Vel, polluerunt tabernaculum nominis tui, id est usque ad terram dejecerunt culmina ad laudem Dei erecta. Auget scelus eorum, ut atrocius vindicetur in eos.
Abbreviated transcription (Latin):
calice bibent secem om̃s peccatores terre. non solũ iudti peccatores bi¬
bent. Ego aitẽ. cum meis dicit xp̃e anmintiabo. uel gaudebo in se¬
gunt᷑. id est dignitates suꝑboꝵ. confringam in fine: quȩ modo nolũt
frangi. hoc est quod ante dixit. hunc humiliat. et cornua uisti quȩ
non sunt hic. sed ibi erunt. id est munera ip̃i. quȩ sunt sublimitas

Expanded text:
calice bibent faecem omnes peccatores terrae, non solum Judaei peccatores bicalice bibent faecem omnes peccatores terrae, non solum Judaei peccatores bibent. Ego autem cum meis, dicit Christus, annuntiabo, vel gaudebo, in saeicet dignitates superborum, confringam, in fine, quae modo nolunt frangi, hoc est quod ante dixit, hunc humiliat, et cornua justi, quae non sunt hic, sed ibi erunt, id est munera Christi, quae non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
in titulo. Ne corrumpas. Uel ita. et conuenit in parte cum priori sen¬
su. calix est lex. uinũ merum. cȩleste misteriũ. id est spũalis seusus¬
fex non accipitur hic ꝓsordib. S nna et ultima uini sgnificat. id est
cet inclinet: uerũtamen fex eius quod inclinauit. non est exinauita.
quia illa secretiora non penitus possunt capi. Unde. Siquid resi
est iudei in fine conuersi: cum aliis bibent utrũq testameutum.
exaltat quod potest. quia calix id est potestas et dispensatio uidican
nus mixco. id est miscđia et iudicio. quia aliis mors ꝑ i̾titiam. aliis
uita ꝑ miscdiam. quod mixtum inclinat. et ꝓpinat om̃ib. et hoc est.
Et inclinauit ex hoc in hoc. id est om̃ib generaliter. Om̃s enim sentient
miscđ̃iam et uidiciũ. et licet inclinet calicem istũ. uerũtamen fex tius
ñ est exinanita. id est pena bibentib austera: ñ fimetur malis. Et ex eo

Expanded text:
in titulo: Ne corrumpas, etc. Vel ita, et convenit in parte cum priori senin titulo: Ne corrumpas, etc. Vel ita, et convenit in parte cum priori sensu. Calix est lex, vinum merum coeleste mysterium, id est spiritualis sensu Verumtamen faex ejus. Faex non accipitur hic pro sordibus; sed ima et ultima vini significat, id estcet inclinet. Verumtamen faex ejus, quam inclinavit, non est exinanita, quia illa secretiora non penitus possunt capi. Unde si quid residest Judaei in fine conversi cum aliis bibent, utrumque Testamentumexaltat: quod potest, quia calix, id est potestas et dispensatio judicannus misto, id est misericordia et judicio, quia aliis mors per justitiam; aliis vita per misericordiam, quod mistum inclinat et propinat omnibus. Et hoc est: Et inclinat ex hoc in hoc, id est omnibus generaliter. Omnes enim sentient misericordiam et judicium. Et licet inclinet calicem istum, verumtamem faex ejus non est exinanita, id est poena bibentibus austera, non finietur malis, ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
calix est plenus mixto. id est fece corꝑalium sacramentoꝵ. Et quia
inde: Et inclinauit. dñs hunc calicem. id est legem. er hoc id est
a iudeo in hoc. uel in hunc gentilem. in quem spũalis sensus eliq̃tꝰ
uerũtamen fex eius non est exmanita. apud uideos. quia carnalia
sacramenta: apud eos remanserunt. et bibent ex eo mixto. id est de fe¬
ce figurartim: om̃s peccatores terrȩ. id est om̃s infidi uel ex eo calice
idest lege. bibent generaliter om̃s peccatores terre. id est suꝑbi pec¬
catores. et huiniles peccatores. Iudei sunt suꝑbi peccatores. et hiimi¬
alii bibunt uinum calicis. scilicet humiles peccatores. alii fecem sci¬
licet suꝑbi peccatores. om̃s bibent s seorsum Ego xp̃c cum corꝑe¬
meo. annuntiabo in seculũ. quãdui seculũ trit. uel gaudebo in se¬
culũ. alia lit̾a id ẽ de ꝑmissione futura in finẽ seculi. de qua dicit᷑

Expanded text:
calix plenus misto, id est faece corporalium sacramentorum. Et quid calix plenus misto, id est faece corporalium sacramentorum. Et quid inde? Et inclinavit Dominus hunc calicem, id est legem. Ex hoc, id est a Judaeo, in hoc, vel in hunc, gentilem, in quem spiritualis intellectus verumtamen faex ejus non est exinanita apud Judaeos, quia carnalia sacramenta apud Judaeos remanserunt; et bibent ex eo misto, id est de faece figurarum, omnes peccatores terrae, id est omnes Judaei infidi. Vel ex eo calice, id est bibent generaliter omnes peccatores terrae, id est superbi peccatores, et humiles peccatores. Judaei sunt superbi tores, quorum alii bibunt vinum calicis, scilicet humiles peccatores, alii faecem, scilicet superbi peccatores omnes bibent, sed seorsum. VERS. 9.-- « Ego autem annuntiabo in saeculum; caculum, alia littera, de promissione futura, in finem saeculi, de qua dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
Et inelmauit ex hoc in hoc. hucusq ꝓtenditur us ꝓbationis. s singła
uerba qͥtd intelligentiȩ contineant uideamus. Ẽ alixest lex et om̃is
scriptura ueteris testam̃ti. ubi nouũ testamentũ absconditum est:
quasi in fece corꝑalium sigutarum. quȩ dicitur calix. quia mde me¬
briat deus mentes credentiũ. calix ergo umi meti id est legis sincere
occides. et cet̾a uel calix iuri meri dicitur. quantũ ad spũaleta intelli¬
gentiam. plenus mixto. id est fe&e corꝑalium sacramentoꝵ. quȩ resident
et remanent apud iudeos. et funditur mñ om̃is sp̃alis intellectus. Et
eliquatus est in humiles gentes. S apud iudeos sex sigurȩ reman¬
sit. de qua om̃s infidi potati sunt. et hoc est Iudeum humiliat gen¬
lem eraltat. et hoc ꝑ legem. quia calix id est lex. et totũ uetus testa¬
mentũ. in manu dñi. ia est in potestate xp̃i mediatoris. calre dico: iu
mmeri. ꝓpter sincerctatẽ moralium prȩceptoꝵ. et sp̃alis sensus. Et ille

Expanded text:
 Hucusque tenditur vis probationis, sed singula verba quid intelligentiae contineant, videamus. Calix est lex, et omnis scriptura Veteris Testamenti, ubi Novum absconditum est, quasi in faece corporalium figurarum, quae dicitur calix, quia inde inebriat Deus mentes credentium. Calix ergo vini meri, id est legis sinceraeetc. Vel calix vini meri dicitur, quantum ad spiritualem intelligentiam, plenus misto, id est faece corporalium sacramentorum, quae remanent et resident apud Judaeos: et funditur inde omnis spiritualis intellectus et eliquatus est in humiles gentiles. Sed apud Judaeos faex figurae remansit, de qua Judaei infidi potati sunt. Et hoc est, Judaeum humiliat, et gentilem exaltat. Et hoc per legem, quia calix, id est lex et totum Vetus Testamentum est, in manu Domini, id est in potestate Christi mediatoris. Calix dico vini meri, propter sinceritatem moralium praeceptorum, et spiritualis sensus. Et ille
Abbreviated transcription (Latin):
tñtiõe monet. ut xp̃m regem uerum dm̃ et uerum hominem
credamus. Modus. Septem sunt partiones. Primo agit de
iudicio optando illud darifilio. Scd̃o agit de eodem iudicio:¬
affirmando quodd optauerat. Ibi. Iudicabit pauꝑes. Tercio
icit quis et qualis ante ueniet rex ille. in futuro iudicatus.
Ibi. I escendee sicut pluuia. Quarto agit de oꝑib eiꝰIbi. Quia
liberabit pauꝑem. Quinto agit de honorificentia regis Ibi
Et uiuet. Sexto monet: om̃s laudes euis dicere. Ibi. Sit nom̃ eiꝰ
Septimo a sua parce laudat. Ibi. ħ enedictus dñs. Propħa gͦ.

Expanded text:
tentio: Monet ut Christum verum Deum et verum hominem regem tentio: Monet ut Christum verum Deum et verum hominem regem credamus. Modus: Septem sunt partitiones. Primo agit de judicio optando illud dari Filio. Secundo agit de eodem affirmando quod optaverat, ibi, judicabit pauperes. Tertio dicit quis, et qualis anteveniet rex ille in futuro judicaturus, ibi, descendet sicut pluvia. Quarto agit de operibus ejus, ibi, quia liberabit. Quinto agit de honorificentia regis, ibi, et vivet. Sexto monet omnes laudes dicere ei, ibi, sit nomen ejus. Septimo a sua parte laudat, ibi, benedictus Dominus. Propheta ergo
Abbreviated transcription (Latin):
labis exultat. quib tacite clamat ad dm̃. non solũ anima redemp
cetur scdo. iterum. id est cuius reductio significata est ꝑ secundũ ite¬
rũ meditabitur iustitiam tuam tota die. idest sine sine met̾nitate.
Quando hec exultatio erit: Quasi. cum confusi et reueriti fuerint
uelerubuerint. qui querunt mala michi. id est qui modo insul¬
tant quod erit infine. scilicet seculi. quando uidebunt oculi quȩ
nunquã crediderunt fieri. Tunc enun locus est sanctis secure
exultationis: cum non licet impiis dominari:¬
eus iudicium tuum. Titulus. Iu salo
pacificus. quod uerissime atq optime illi
congruit ꝑ quem mediatorem dei et homi
fecit utraq unum. medium parietem macerie. id est inimicitie sol¬
uens. et ambos reconciliauit deo. qui suꝑ pacem reconciliationis da¬
bit pacem immortalitatis. Unde pacem meam do uobis. pacem re
linquo uobis. Et in hunc salomonem. id ẽ ĩ hunc uerum pacificũ
naturam. et est psalmus iste quartus de duab naturis xp̃i. In¬

Expanded text:
labiis exsultat, quibus tacite clamat ad Dominum. Nec solum anima redempcetur secundo, iterum, id est cujus reductio significata est per secundo, iterum; meditabitur justitiam tuam tota die, id est sine fine, in aeternitate: Quando haec exsultatio erit? cum confusi et reveriti fuerint, vel erubuerint, qui quaerunt mala mihi, id est qui modo insultant, quod erit in fine, scilicet saeculi, quando videbunt oculis quae nunquam crediderunt fieri. Tunc enim locus est sanctis securae exsultationis, cum non licet impiis dominarieus judicium tuum. Titulus: In Salompacificus, quod verissime atque optime illi congruit per quem Mediatorem Dei et hominfecit utraque unum, medium parietem maceriae solvens, et ambos reconciliavit Deo, qui super pacem reconciliationis dabit pacem immortalitatis . Unde: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis . Et in hunc Salomonem, id est in hunc verum pacificum, um utramque naturam. Et est psalmus iste quartus de duabus naturis Christi. In
Abbreviated transcription (Latin):
Scd̃a pars: ubi t̾recur suꝑb iudicio. quod effugi non potest. et ad
eum reuocandũ colũnȩ confirmantur. quẽ et deus hic humiliat.
humilem uero exalta . Uel scđ̃m aliam litt̾am singulariter dicit᷑:
narrabo. quãuis płaliter premiserit. confitebimur et inuocabimnꝰ.
Iamenim om̃s sunt unus xp̃c: ex quo habetur inuocatus. loquit᷑
mirabilia tua. Quȩ siquis non audit: ego xp̃c qui modo non¬
erit tempus iudicii. S nunquid accepit xp̃e tempus. S nunquid
accepit filius dei: filius dei non acepit tempus. S filius hominis
accepit tẽpus. Idem tamen est et filius dei ꝑ quẽ facti sumus. et fi¬
lius hominis ꝑ quẽ refecti sumus. Accepit ergo tempus ut filus
hominis qui gubernat cẽpora: ut filius dei. Accepit ergo xp̃c scd̾̃m
hominem: quod ipse deus dat. scilicet potestatẽ udicium faci¬
endi. Nani scd̾m quod filius dei: nunquã caruit potestate udi¬
candi. et ido non accepit. s scđ̾m quod filius hominis. accepit. totus gͦ

Expanded text:
da pars, ubi terretur superbus judicio, quod effugi non potest, et ad eum revocandum columnae confirmantur, quem etiam Deus humiliat, hic vero humilem exaltat. Vel secundum aliam litteram, singulariter dicitur, Narrabo, quamvis pluraliter praemiserit: Confitebimur et invocabimus. Jam enim omnes sunt unus Christus, ex quo habetur invocatus. Loquiturmirabilia tua, quae si quis non audit, ego, Christus, scierit tempus judicandi. Sed nunquid accepit Christus tempus? Nunquid accepit Filius Dei, Filius Dei non accepit tempus; sed filius hominis accepit tempus, idem tamen est et Filius Dei, per quem facti sumus, et filius hominis per quem refecti sumus. Accepit ergo tempus ut filius hominis, qui gubernat tempora ut Filius Dei. Accepit ergo Christus secundum hominem quod ipse Deus dat, ipse, scilicet potestatem judicium faciendi. Nam secundum quod Filius Dei, nunquam caruit potestate judicandi. Et ideo non accepit; sed secundum quod Filius hominis accepit. Totus ergo
Abbreviated transcription (Latin):
seculi. Ideo hoc dicit: ut ipsa continuatio mansuedinem patientis iu
dicis incitaret. Adhuc contra inimicos p̃catur dicens. Ne obliuisca¬
ris uoces inimicoꝵ tuoꝵ. quĩ eoꝵ blasphenuas depͥmas. Quia suꝑbia
eoꝵ. scilicet romanoꝵ. qui te oderunt. contra hostes cõmouet cum. as¬
cendit semꝑ. in fine ponit execrabile malum quod est suꝑbia. Uel in
bono potest accipi scdm aliamliteram. Quasi diceret. diemor esto ĩꝑ¬

Expanded text:
saeculi. Ideo haec dicit, ut ipsa continuatio opprobriorum mansuetudinesaeculi. Ideo haec dicit, ut ipsa continuatio opprobriorum mansuetudinem judicis patientis incitaret. Adhuc contra inimicos precatur, dicens: VERS Cassiod., Aug. quin eorum blasphemias deprimas, quia superbia eorum, scilicet Romanorum, qui te oderunt, contra hostes commovet eum, ascendit semper. In fine ponit exsecrabile malum, quod est superbia. Vel in bono potest accipi secundum aliam litteram. Quasi dicat: Memor esto i
Abbreviated transcription (Latin):
exurge. ad confortandũ me quia desertus uuleor: quia nondũ acce¬
pi que ꝓmisisti. quȩ muisibilia nichil pirtantur. et uidica causam
tuam. post om̃ia facit iste causam cẽ iudicis. cui negociĩ sui qualitas
intimatur cum dicitur. causami tuam. qui ego defendo contra illos:
qui obmurmurant. Nicunt enĩ ubiest deus tuii. ĩ ontẽptus est xp̃e a
iudeis ambulans in terra. et a falsis xpĩans: sedens incelo. Ait ergo.
Iudica causam tuam. id est fac: ut non fallatur spes mea. qui credidi
quod non uidi. et illi manifesta ueritate p̃dicent. quod pͥus stulte ab¬
Dum asaph insultatur dicendo ubi est deus tuus. ipsi deo etiã detra¬
etiam insultatur xp̃o. Non deerunt uasa ire usq infinem seculi.
quȩ dicunt uana p̃dicant xp̃iani. inanis est resurrectio mortuoꝵ.
hoꝵ esto memor.tius dans coronam: hostib penam. scilicet eoꝵ quȩ
abinsipiente sunt tota die. Noñ enĩ deerunt insulantes usq in finẽ

Expanded text:
uia desertus videor, quia nondum accepi quae promisisti, quae invisibilia nihil putantur et judica causam tuam, post omnia facit iste causam esse judicis, cui negotii sui qualitas intimatur, cum dicit causam tuam, quam ego defendo, contra illos qui obmurmurant. Dicunt enim: Ubi est Deus tuus? contemptus est Christus a Judaeis ambulans in terra, et a falsis Christianis sedens in coelo. Ait ergo: Judica causam tuam, id est fac ut non fallatur spes mea, qui credidi quod non vidi. Et illi manifesta veritate praedicent, quod prius abdum Asaph insultatur dicendo: Ubi est Deus tuus? ipso Deo etiam detraetiam insultatur Christo, non deerunt vasa irae, usque in finem saeculi, quae dicunt, vana praedicantur um. Esto memor, tuis dans coronam, hostibus poenam, scilicet eorum quae ab insipiente sunt tota die. Non enim deerunt insultantes usque in fine
Abbreviated transcription (Latin):
scientie ꝑdunt. habitantes in domib terrȩ. id est in t̾rena habitatio¬
ne. id est ceci sunt. et t̾renis dati. quib delectantur. Uelita. Respice.
eoꝵ ne uideant. Etiam. repleti terrȩ. id est terra. id est amore t̾renita¬
tis. et hoc ideo. quia habitant in domib iniquitatũ. quia corda ha¬
bent iniqua. Domus enĩ sunt corda: ubi libent̃ habitant. Ne quib
dicitur. Beati mundo corde: qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. Sequit᷑. Ne
auertatur. Quasi diceret. quia ꝓmifisti. ido confusus. confundi
ñ est humilis:s. suꝑbi. qui non deo s sibi tribuit. Ergo confusus. id
est quẽ suꝑbia confundit. Illos enĩ qui t̾rena amant. confundit
ꝑsona mittat. quia gratus ꝓ odioso ponitur. ut dilectio deuoti:
contumacis temꝑec odium. et si non auertitur: pauꝑ. spũ scilicet
humilis et inops. scilicet qui non sunt turgidi de tẽporalib. uel

Expanded text:
scientiae perdunt, habitantes in domibus terrae, id est terrena habitatioscientiae perdunt, habitantes in domibus terrae, id est terrena habitatione, id est caeci sunt, et terrenis dati, quibus delectantur. Vel ita, respice,eorum, etc. Et repleti terrae, id est terra, id est amore terrenitatis. Et hoc ideo, quia habitant in domibus iniquitatum, id est quia corda habent iniqua. Domus enim sunt corda, ubi libenter habitant, de quibus dicitur: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . VERS. 22.-- « Ne avertatur hunon est humilis, sed superbi; qui non Deo, sed sibi tribuit. Ergo confusus, id est quem superbia confundit. Illos enim qui terrena amant, confundit persona mutat, quia gratus pro odioso ponitur, ut dilectio devoti ontumacis temperet odium; et si non avertitur pauper spiritu, scilicet humilis et inops, scilicet qui non sunt turgidi de temporalibus, vel
Abbreviated transcription (Latin):
ut indulgeat. Quasi diceret. et quia hȩc p̃dicta fecisti: memor esto
hius. non dicit cuius: S incelligi debet huius scilicet oꝑis tui.
M anet tam̃ radix gentis. Ecce as aph in intellectu dolet pristinam
scit futurũ. E rant enĩ inter iudeos uasa miscd̾ie. Sequit᷑. et popłs
insipiens. Tunc asaph sine intellectu erat. Incitauit factis. id est ex¬
acerbauit nomen tuum. quanddo dedert̃ alapas: et obtulerunt acetũ.
beneficia xp̃i da pauꝑib.Iam enĩ sunt pauꝑes. qui pͥus erant diui¬
tes. scilicet statuentes iustitiã suam. modo uero non audent ocłos
ple quod ꝓmisisti: ut testamentũ nouũ quod est de ec̃nis constitu¬
as. deminit iste ꝓmissionis: quia metita ei deficiunt. Ideo item
debes reminisci: quia repleti sunt iniquitatũ. id est iniquitatib.
Unde sequit᷑ obscuritas. Ideo addit: q̃ui obscurati sunt: quia luñ

Expanded text:
ut indulgeat. Quasi dicat: Et quia haec praedicta fecisti, memor esto ut indulgeat. Quasi dicat: Et quia haec praedicta fecisti, memor esto hujus, non dicit cujus, sed intelligi debet, hujus scilicet operis tui.manet tamen radix gentis . Ecce Asaph in intellectu dolet pristinam sit futurum. Erant enim inter Judaeos vasa misericordiae; et populus insipiens tunc sine intellectu erat Asaph. Incitavit factis, id est exacerbavit, nomen tuum, quando dederunt alapas, et obtulerunt acetum . beneficia Christi da pauperibus. Jam enim sunt pauperes, qui prius erant divites, scilicet statuentes suam justitiam, modo vero non audent oculosple quae promisisti, ut testamentum novum quod est de aeternis constituas. Meminit iste promissionis, quia ei merita deficiunt. Ideo item debet reminisci, quia repleti sunt iniquitatum, id est iniquitatibus. Unde sequitur obscuritas: Ideo addit, qui obscurati sunt, quia lumen
Abbreviated transcription (Latin):
quasi spũalib. s quasi carnalib. quos uelut noctem consolatur luna.
id est carins mamfestatio. Uerbum enĩ factum est caro: et habitauit in
nobis: Unde nor nocti indicat scientiam. Uere tua sunt: quia tu fabri¬
catus es aurorem. uel. lunam. id est carnalem quiut luna mutatur.
qui tam̃ non est deserendus. Et solem id est sapientes. qui ꝑmanent
scdm illud. Sapiens manet sicut sol: stultus autẽ sicut luna mu¬
tatur: Uel fecisti auroram et solem. id est initiũ et ꝑfectionẽ sapien¬
tiȩ. i est incipientes et ꝑfectos. Qu fecisti om̃s t̃minos terre. Gr̃a¬
sti ergo om̃s t̾minos terrȩ. quia unusquisq fidelis ꝓprium donum
gunt: ita hu fidei iuira custodiunt. Sequit᷑. Estatem. id est feruen¬
tes spũ. et uer. id est nouello in fide. tẽꝑatos in mansuetudine: cu
plasmasti ea. Uel hec om̃ia ystorialiter accipi possunt: ab illo loco.

Expanded text:
quasi spiritualibus, sed quasi carnquasi spiritualibus, sed quasi carnid est carnis manifestatio. Verbum enim caro factum est et habitavit in nobis . Unde: Nox nocti indicat scientiam . Vere tua sunt, quia tu fabricatus es auroram vel lunam, id est carnalem, qui ut luna mutatur, qui tamen non est deserendus, et solem, id est sapientes, qui permanent, secundum illud: Sapiens permanet sicut sol. Stultus autem sicut luna mutatur Vel, fecisti auroram et solem, initium et perfectionem sapientiae, id est insipientes et perfectos. VERS. sti ergo omnes terminos terrae, quia unusquisque fidelis proprium donum gunt, ita hi fidei jura custodiunt. Aestatem, id est ferventes spiritu, et ver, id est novellos in fide, temperatos in mansuetudine, tu plasmasti ea. Vel haec omnia historialiter accipi possunt ab illo loco:
Abbreviated transcription (Latin):
Harrabuis. Depleno eructuauit iste: ut alii ueniant. ut qui au¬
dit: dicat ueni. et cortina cortinam ducat. et fontes nr̃i deruientur
foras. mirabilia tua. Hȩc est regula sc̃e deuotionis. quȩ hic nobis in¬
pꝰea inuocare dm̃ in auxiliũ. quo bonis implemur. tandem de ple¬
no eructuantes: narrare possumus. A purgato enĩ uocatur deus:
ut a suo. In deuotus uero si eum inuocat: iudicium postulat. Si
autẽ purgatus inuocauerit: deinde poterit. narrare. Alioquin
dicitur ei. Quare tu enarras iustitias meas: inde itiã est. quod locus
orationis scilicet eccłia: prius mundatur a sordib. Neinde ornatur
cortinis. postea palliis uanoꝵ coloꝵ decoratur. ut nos qui sumus
tẽplum dei scm̃ pͥus ꝑ confessionem purgemur a malis. postea ꝑ
inuocationem cortinis uirtutũ decoremur. inde uariis colorib bo
noꝵ oꝑum inconspectu hominũ ad głani dei niteamus. Pro hac¬

Expanded text:
assiod. De pleno ructavit iste, ut alii veniant, ut qui auassiod. De pleno ructavit iste, ut alii veniant, ut qui audit, dicat: Veni , et cortina cortinam ducat , et fontes nostri deriventur foras . Mirabilia tua, haec est regula sanctae devotionis, quae hic inpostea invocare Deum in auxilium, quo bonis implemur; tandem de pleno eructantes narrare possumus: a purgato enim invocatur Deus ut a suo. Indevotus vero, si eum vocat, judicium postulat. Si autem purgatus invocaverit, deinde poterit narrare: Alioquin dicitur ei, Quare tu enarras justitias meas? Inde etiam est quod locus orationis prius mundatur a sordibus; deinde cortinis ornatur, postea palliis variorum colorum decoratur , ut nos qui sumus templum Dei sanctum, prius per confessionem purgemur a malis: postea per invocationem cortinis virtutum decoremur, inde variis coloribus operum bonorum in conspectu hominum ad gloriam Dei Patris nitea
Abbreviated transcription (Latin):
corrumpas psalmis cantici
Ps almus iste contra cumorem asaph.¬
suꝑbiȩ: mediciuam humilitatis apportat.
In quo xp̃e ostenditur uerus deus et ue¬
rus homo. iudex uiuoꝵ et mortuoꝵ. ut
udei credant et non corrũpant fidem et
net ad bene oꝑandum. cantici. quia agit deremuneratione et̃na. qu
est asaph. id est sideli synagoge. hoc agit. netu õ uideȩ. uł qͥcũq corrũ¬
pa uel disꝑdas. id est ne uioles spem que habetur in ꝓmissione dei s sit
sibi certa eius ꝓmissio. et ut hoc facias: respice in finem. id est uide fi¬
nem. ubi tu beatus. Miseri uero: qui hic rident. et ideo quecũquȩ mͦ
occurrunt ꝓsꝑa uel ailuersa: despice. In sola ꝓmissione gaude dei. In¬
tentione monet hic psalmꝰ. neqͥs suꝑbꝰ de sep̃sumat. nec humił de d̾o
lesꝑet q̃m et si affligitur. certa consolatur ꝓmissio. Modus. h̾iꝑtitus ẽ.
iudicio. quod effugi non potest. Ibi. Cum acceꝑo. As aph ergo certus

Expanded text:
corrumpas, psalmus cantici Asaph. Psalmus iste contra tumorem superbiae medicinam humilitatis apportat, in quo Christus ostenditur verus Deus, et verus homo, judex vivorum et mortuorum: ut Judaei credant, et non corrumpant fidem et net ad bene operandum est cantici, quia agit de remuneratione aeterna, qui est Asaph, id est fidelis Synagogae, hoc agit ne tu, o Judaee, vel quicunque corrumpas vel disperdas, id est ne violes spem, quae habetur in promissione Dei; sed sit tibi certa ejus promissio, et ut hoc facias, respice in finem, id est vide finem, ubi tu beatus eris; miseri vero qui hic rident. Et ideo quaecunque modo hic occurrunt prospera vel adversa despice, in sola promissione Dei gaude. Intentio: Monet hic psalmus, ne quis superbus de se praesumat, nec humilis de Deo desperet; quem et si affligitur, certa consolatur promissio. Modus: Bipartitus estjudicio, quod effugi non potest, ibi, cum accepero tempus. Asaph ergo certu
Abbreviated transcription (Latin):
ipsam. scilicet aduentu xp̃i. salutẽ ubiq factam. et dicit a saph incelli¬
gens nos ita: quasi relicti adeo. sine intellectu clamamus. Iam nou ẽ
ꝓpħa et cet̾a. Ileus autẽ rex nr̃. qui est aute secula. non est cẽporalis:
quia in pͥncipio erat uerbum. hec oꝑatus est inmedio cerre. id est u̾q
scilicet salut̾ẽ. et nos uidei dormimꝰ. uel tandem ad intellectũ redeamꝰ.
scilicet oꝑatus est ut discerent homines gc̃na querere non t̃rena. Ecce ce¬
citas contigit in isrł: ut plenitudo gentiũ int̾ret. et sic om̃is isrł salius

Expanded text:
ipsam, scilicet in adventum Christi, salutem ubique factam. Et dicit Asaph intelliipsam, scilicet in adventum Christi, salutem ubique factam. Et dicit Asaph intelligens, nos ita, quasi relicti a Deo sine intellectu clamamus: Jam non est propheta, etc. Deus autem rex noster, qui est ante saecula, non est temporalis, quia in principio erat Verbum . Haec operatus in medio terrae, id est ubique; scilicet salutem, et nos Judaei dormimus. Vel tandem ad intellectum redeamus, scilicet operatus est, ut discerent homines aeterna quaerere, non terrena. Ecce contigit caecitas in Israel, ut plenitudo gratiae intraret
Abbreviated transcription (Latin):
illis deuotis factũ est. Ad huc sunt uerba desꝑantiũ iudeoꝵ. iam ñ
est ꝓpħa nobis quẽ consulamus. ut olim fiebat in aduersitatib.
Eum enĩ post xp̃m eos non haberent: dixerunt se derelictos. un¬
de subditur. Nos non cognoscet amplius. hec dixit ne uideretur
in rlementia dei: quod asaph ꝓ eis non est auditus. quia merito su¬
stinenit. qui int̃ hȩc non penitent. hȩc dixerunt. S Usquequo deus
improꝑabit tibi. inunicus. udeus scilicet. Usq quo irritat aduer¬
sarius nomen tuũ. id est ust quo pateris impropia iudeoꝵ: Non idõ
hoc dicit: ut uelit eos ꝑdi. s cõmutari in meluis. Nemde ostendit. Usqr qͦ
Ieinde querit. quare usq tunc abiciat eos subdens. Ut quid auer¬
tis manũ tuam. et dext̾ani tuam de medio sinu tuo infinem. uel. attio.
usq in finem. Os̃ autem. Scd̾a pars. Uestructis signis. ostenditrem

Expanded text:
illis devotis factum est. Adhuc sunt verba desperantium Judaeorum. Jam non illis devotis factum est. Adhuc sunt verba desperantium Judaeorum. Jam non est propheta nobis, quem consulamus, ut olim fiebat in adversitatibus. Cum enim post Christum eos non haberent, dixerunt se derelictos. Unde subdit: Et nos non cognoscet amplius. Haec dixit, ne videretur inclementia Dei, quod Asaph pro eis non auditus est. Quia merito sustinent, qui inter haec non poenitent. Haec dixerunt, sed usquequo Deus improperabit, tibi inimicus, Judaeus scilicet, usquequo irritat adversarius nomen tuum, id est usquequo pateris improperia Judaeorum? Non ideo hoc dicit, ut velit eos perdi, sed commutari in melius: Deinde ostendit, usquequo ntur. Deinde quaerit quare, usque tunc abjiciat eos, subdens: Ut quid avertis manum tuam et aexteram tuam, de medio sinu tuo, vel atrio, usque in finem. PA
Abbreviated transcription (Latin):
cla. Albor enĩ incute: lepra est non candor. It̾um dixit. Reuoea eã
in sinũ cuum. et reuocauit. et reuersa est ad colorem suum. Hȩc
manũ tuam et dext̾am tuam de medio sinu cuo. id est. usq quo. et ut
quid: alienas popłm tuum ate: ut foris immundus remaneat: usqꝑ¬
quo ñ reuocas manũ in sinem. id est ut cognoscat saluatorem : uel pot̾¬
legi totum ex ꝑsona desꝑantiũ udeoꝵ ab illo loco. Nirerunt. Predic¬
ta utiq mala quȩ exposuit miscdiam iudicis pot̾ant mouere: nisi
obstinata eẽt in uideis suꝑbia. Irascentes enĩ uisa eu̾sione: furiose
dixerunt in corde suo cognatiõ eoꝵ simul. istud. Quiescere faciamꝰ
om̃s dies festos dei a terra. id est abiciamꝰ legem dei. quȩ nos ñ libera¬
uit. Quia etiam. Signa nr̃a. quȩ olim fiebant patrib: non modo
uidemus. stulte locuntur. Quasi post reatum his deberetur. quod

Expanded text:
da . Albor enim in cute, lepra est, non candor. Iterum dixit: Revoca eam da . Albor enim in cute, lepra est, non candor. Iterum dixit: Revoca eam in sinum tuum, et revocavit; et reversa est ad colorem suum Haec mmanum tuam et dexteram tuam, de medio sinu tuo? id est usquequo, et ut quid alienas populum tuum a te? ut foris immundus remaneat, usquequo non revocas manum. In finem, id est ut cognoscat salvatorem. legi ex persona desperantium Judaeorum ab illo loco: Dixerunt. Praedicta itaque mala quae exposuit, misericordiam judicis poterant movere, nisi obstinata esset in Judaeis superbia. Irascentes enim visa eversione furiose, dixerunt in corde suo cognatio eorum, scilicet istud: Quiescere faciamus omnes dies festos Dei a terra, id est abjiciamus legem Dei, quae nos non liberavit, quia etiam signa nostra, quae olim fiebant patribus, modo non videmus. Stulte loquuntur, quasi post reatum his deberetur quod
Abbreviated transcription (Latin):
lictus eger qui maluit medicũ cedere quã curari. Quasi diceret. hec
mala nobis. s o deus inimicus id est gentilis popłs. usquequo
aduersarius. Quasi diceret tã diu ̃ ꝑabit quãdiu addu̾sarius. id est
uideus irritat nom̃ tuuĩ. Quasi ut iratus corripis uideos ꝑ gentes.
quam diu te iritant. Q uod ideo facis: ut sic coguoscas cos ducendo
infinem. id est in xp̃m. uel irritat usq in finem seculi id est quousq
apprehensa cauda redeatur ad regnum saluatis reliquiis. Et o dñe¬
ut quid auertis manũ tuam et dexterã tuã. id est uideos de medio si¬
nu tuo ñ adducendo eum in finem. id est in xp̃m. danus et dext̾a popu¬
lus iudaicus est. Post signũ uirge de quo supra dixit: adicum est hie
signum manus moysi. Cum enĩ illud factũ ẽẽt de uirga dedit deus
alt̾um signum moysi dicens. Mitte manũ tuam in sinũ cuum. et
misit. et ait. ꝓduc eam. et ꝓduxit. et inuenta est alba: id ẽ immun¬

Expanded text:
lictus aeger, qui maluit cedere medicum quam curari. Quasi dicat: Haec mala nobis, sed o Deus, inimicus, id est gentilis populus, usquequo adversarius? quasi diceret: Tandiu improperabit, quandiu adversarius, id est, Judaeus, irritat nomen tuum. Ut quandiu te irritant, quod ideo facis, ut sic cognoscas eos ducendo in finem, id est in Christum. Vel, irritat usque in finem saeculi, id est quousque apprehensa cauda redeatur ad regnum salvatis reliquiis . Et, o Dtuam et dexteram tuam, Aug. id est Judaeos, de medio sinu tuo, non adducendo eam in finem, id est in Christum. Manus et dextera populus Judaicus est, post signum virgae, de qua supra dixerat, additum est hic signum manus Mosi. Cum enim illud factum esset de virga, dedit Deus alterum signum Mosi, dicens: Mitte manum tuam in sinum tuum; et misit, et ait: Produc eam; et produxit, et inventa est alba, id est immun
Abbreviated transcription (Latin):
tendentes in affectum cordis. id est facientes quod placet. Uel transie¬
runt. quasi arectis semitis de uicio in uicium ruentes. in affectũ coras̃.
implendũ. quasi desiderio. hoc aguiit non necessitate. et ut grauiꝰ eõ
peccasse ostendat. quã si ex impuiso egissent: subdit. Cogitaue
ñ cum trmiore. s in excelso. id est palam ii manifesto. in alto. clare cunc¬
tis audientib et suꝑbe. uel locuti sunt in excelso. id est contra ercel¬
sum. id est contra dm̃ blasphemi sunt. et. Posuerunt os in celum. ita
libet disponunt. ac si eoꝵ dignitas sit immortalis: uel posuerunt

Expanded text:
tendentes in affectum cordis, scilicet facientes quod placet. Vel, transietendentes in affectum cordis, scilicet facientes quod placet. Vel, transierunt, quasi dicat, a rectis semitis de vitiis in vitia ruentes, in affectum cordis implendum. Quasi dicat: Desiderio hoc agunt, non necessitate. Et ut gravius eos peccasse ostendat, quam si ex improviso egissent, subdit: VERS. sunt non cum timore, sed in excelso, id est palam, id est in manifesto, in alto clare cunctis audientibus et superbe. Vel locuti sunt in excelsum, id est contra excelsum, id est contra Deum blasphemi sunt. Et VERS. 8.-- « Posuerunt in libet disponunt, ac si eorum dignitas sit immortalis. Vel posuerunt