comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
imilis est dilectus meus
capree hinuloq ceruorum
Ex p̃cedenti uersiculo pen¬
det. Quem enim salientem.
et ꝓꝑantem modo descrip¬
serat. consequenter comparat capreȩ hinu¬
loq ceruorum. Apte quidem: quod hocge¬
nus animantium eursu uelox. et saltuagi¬
le sit. Porro sermo de sponso est: et sermo
sponsus est. Et ꝓpħa dicit de deo. quia
uelociter currit sermo eius: sane congru¬
ens huic loco. ubi sponsus qui sermo dei est
saliens transiliensq describiturͥ similis
ꝑinde factus capreȩ hinuloq ceruorum.
Et hec ratio similituidinis. Ad de tamen ne
ulla similitudinis ipsius uel minina pro¬
portiuncula uacet: quia caprea quidem ñ
modo curstis ꝑnicitate. s et acumine uisus
eminet. Quod utiq ꝓprie. illam respicit
narrationis partem. qua sponsus non tan¬
tum saliens s et transiliens apparere refer¬
tur: quia nisi acuto et ꝑspicaci intuitu non
posset om̃ino. presertim intercurrendum
discernere. inquos salire et quos transilire

Expanded text:
imilis est dilectus meus capreae hinnuloque cervorum Ex praecedenti versiculo pendet. Quem enim salientem et properantem modo descripserat, consequenter comparat capreae hinnuloque cervorum. Apte quidem, quod hoc genus animantium cursu velox, et saltu agile sit. Porro sermo de sponso est, et sermo sponsus est. Et Propheta dicit de Deo quia velociter currit sermo ejus ; sane congruens huic loco, ubi sponsus, qui sermo Dei est, saliens transiliensque describitur, similis proinde factus capreae hinnuloque cervorum. Et haec ratio similitudinis. Adde tamen, ne nulla similitudinis ipsius vel anima proportiuncula vacet, quia caprea quidem non modo cursus pernicitate, sed et acumine visus eminet. Quod utique proprie illam respicit narrationis partem, qua sponsus, non solum saliens, sed et transiliens apparere refertur; quia nisi acuto et perspicaci intuitu non posset omnino, praesertim inter currendum, discernere in quos salire, et quos transilire
Abbreviated transcription (Latin):
et implesti hydriam usq ad sũmũ. Almat ds̃
integrum mimus : affectum plenum: ꝑfectũ
sacrificium. Oura ꝓinde nuptiis celestibus
plenam inferre hydriam: ut de te quoq dica¬
tur. quia repletuit eum sp̃e timoris dm̃. Qui
sic timet: nichil negligit. Unde namq ne¬
gligentia intret in plenitudine: Alioquin.
quod capere adhuc aliquid potest: plenũ
non est. Eadem sane ratione: non potes si¬
mul et sic timere. et altum sapere. Non est
enim quo adinittas suꝑbiam: repletus timo¬
re dm̃. Et sic de ceteris uicus sentiendum:
quia necesse est omĩa plenitudine timoris
excludi. Tunc demum si plene. si ꝑfecte tim¬
eris: dabit saporem caritas aquis tuis. ad dñi
benedictionem. Sine caritate enim. timor penã
habet. Et quidem caritas uinum: quod let¬
ficat cor hominis. Perfecta aut̃ẽ caritas foras
mittit timorem: ut ubi aqua fuerat. uinũ ẽẽ
incipiat. ad laudem et głam sponsi eccłie iħt¬

Expanded text:
et implesti hydriam tuam usque ad summum. Amat Deus et implesti hydriam tuam usque ad summum. Amat Deus integrum munus, affectum plenum, perfectum sacrificium. Cura proinde nuptiis coelestibus plenam inferre hydriam, ut de te quoque dicatur: Quia replevit eum spiritu timoris Domini . Qui sic timet, nihil negligit. Unde namque negligentia intret in plenitudinem? Alioquin quod capere adhuc aliquid potest, plenum non est. Eadem sane ratione non potest simul et sic timere, et altum sapere. Non est enim quo admittas superbiam, repletus timore Domini. Et sic de caeteris vitiis sentiendum, quia necesse est omnia plenitudine timoris excludi. Tunc demum si plene, si perfecte timueris, dabit charitas saporem aquis tuis ad Domini benedictionem. Sine charitate enim timor poenam habet. Et quidem charitas vinum, quod laetificat cor hominis . Perfecta autem charitas foras mittit timorem, ut ubi aqua fuerat, vinum esse incipiat ad laudem et gloriam sponsi Ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
Beatus es. si cortuum triplicusto timore reple¬
ueris: ut timeas quidem ꝓ accepta gr̃a: ampliꝰ
ꝓamissa: longe plus ꝓrecuꝑata. Hoc fac: et
summum: continens nimirum metretas non
binas tantum. s ternas: ut xp̃i merearis bene¬
dictionem quȩ aquas tuas conuertat inuinũ
leticie: et ꝑfecta caritas foras mittat timorẽ.
Quod dico: tale est. Aqua timor est: qm̃ ab es¬
tu refrigerat desideriorũ carnalium. Initium
inquit sapientiȩ: timor dñi. Et habes. Aqua
sapientie salutaris potauit illum. Si timor
sapientia: et sapientia aqua: timor aqua est
Deniq timor dñi inquit fons uite. Porro hy¬
dria: mens tua. Capientes inquit singule
metretas binas. uel ternas. Tres metrete:
timores tres. Et impleuerunt eas inquit us¬
q adsummum. Non unus timor: non duo quo¬
q: s toti tres simul replent usq ad sũmum
Om̃i tempore time dm̃: et exom̃i corde tuo:

Expanded text:
Beatus es, si cor tuum triplici isto timore repleBeatus es, si cor tuum triplici isto timore repleveris, ut timeas quidem pro accepta gratia, amplius pro amissa, longe plus pro recuperata. Hoc fac, et summum, continens ni mirum metretas, non binas tantum, sed et ternas, ut Christi merearis benedictionem, quae aquas tuas convertat in vinum laetitiae, et perfecta charitas foras mittat timorem . 12. Quod dico, tale est. Aqua timor est, quoniam ab aestu refrigerat desideriorum carnalium. Initium, inquit, sapientiae timor Domini ; et habes: Aqua sapientiae salutaris potavit illum . Si timor sapientia, et sapientia aqua; timor aqua est; denique: Timor Domini, inquit, fons vitae . Porro hydria mens tua. Capientes, inquit, singulae metretas binas vel ternas. Tres metretae, timores tres. Et impleverunt eas, inquit, usque ad summum . Non unus timor, non duo quoque, sed toti tres simul replent usque ad summum. Omni tempore time Deum, et ex omni corde tuo,
Abbreviated transcription (Latin):
Quod enim tu nescis. scit deus: et quite iudi¬
cat ipse est. S nec qui se ipsum commendat.
ille probatus est: s quem deus cõmendat.
Ntunquid commendat de deus: cum gr̃a
pͥuat : Fut numquid qui humilib dat gra¬
tiam: humili auferet datam: Ergo argu¬
mentum suꝑbie: priuatio gr̃e est. Quãqũa
tamen interdum subtrahitur grã siue re¬
trahitur: non ꝓsuꝑbia. que iam est:s quȩ
futura est. nsi subtrahatur. Habes huiꝰ rei
euidens documentum de apło: qui stimulos
carnis suȩ sustinebat inuitus: non quia extol¬
leretur: s ne extolleretur. S siue iam existens.
siue nondtim: suꝑbia tamen semꝑ causa erit
multo amplius tunc timendum. ne forte
contingat recidiuum pati: iuxta illud de euũ¬
głio. Ecce santis factus es: uade et amplius iã
noli peccare: ne aliquid deterius tibi contingat.
Audiᷤ recidere. quam meidere ẽẽ deterius: Pro¬
inde inualescente ꝑiculs: inualescat et metus.

Expanded text:
Quod enim tu nescis, scit Deus; et qui te judiQuod enim tu nescis, scit Deus; et qui te judicat, ipse est. Sed nec qui se ipsum commendat, ille probatus est, sed quem Deus commendat . Nunquid commendat te Deus, cum gratia privat? Aut nunquid qui humilibus dat gratiam , humili auferet datam? Ergo argumentum superbiae privatio est gratiae. Quanquam tamen interdum subtrahitur gratia, sive retrahitur, non pro superbia quae jam est, sed quae futura est, nisi subtrahatur. Habes hujus rei evidens documentum de Apostolo, qui stimulos carnis suae sustinebat invitus, non quia extolleretur, sed ne extolleretur . Sed sive jam existens, sive nondum, superbia tamen semper causa erit multo amplius tunc timendum, ne forte contingat recidivum pati, juxta illud de Evangelio. Ecce sanus factus es, vade et amplius jam noli peccare, ne aliquid deterius tibi contingat . Audis recidere quam incidere esse deterius. Proinde invalescente periculo, invalescat et metus.
Abbreviated transcription (Latin):
fouea hic. quȩ nolo uos lateat: de qua is ipse
suꝑbiȩ sp̃c. tanto ꝑiculosius quanto occul¬
tius sicut habetis inpsalmo. insidiatur qͦsi
leo inspelunca sua. Nam si impedire non pre¬
ualet actionem: tẽptat intentionem: sugge¬
rens et suadens. quatinus effectum gr̃ȩ ar¬
roges tibi. Quod quidem suꝑbiȩ genus: lon¬
ge illo pͥore intolerabilius ẽẽ non ambigas
Quid enim odiosius illa uoce.quaquidam
direrunt: manus nr̃a excelsa. et. non dñs fe¬
eit hec omĩa: Sic gͦ timendum. manente gr̃a
Quid si recesserit : Num multo magis tunc
timendum: Plane multomagis: quia ubi tͥ¬
deficit gr̃ã: deficis tu. Audi et enim quid da¬
tor gr̃e dicat. Sine me ait nichil potestis fa¬
cere. Time gͦ subtracta grã: tanquã moxca¬
surus. Time et contremisce: deo tibi ut sen¬
tis irato. Time: quia reliquit de custodia
tua. Nec dubices incausa ẽe suꝑbiam: etiã¬
si non appareat: ȩtiam si nil tibi conseius sis.

Expanded text:
fovea hic, quae nolo vos lateat, de qua is ipse fovea hic, quae nolo vos lateat, de qua is ipse superbiae spiritus tanto periculosius, quanto occultius, sicut habetis in psalmo, insidiatur quasi leo in spelunca sua . Nam si impedire non praevalet actionem, tentat intentionem, suggerens et suadens, quatenus effectum gratiae arroges tibi. Quod quidem superbiae genus longe illo priore intolerabilius esse non ambigas. Quid enim odiosius illa voce, qua quidam dixerunt: Manus nostra excelsa, et non Dominus, fecit haec omnia? 10. Si ergo timendum manente gratia; quid, si recesserit? num multo magis tunc timendum? Plane multo magis; quia ubi deficit tibi gratia, deficis tu. Audi etenim quid dator gratiae dicat. Sine me, ait, nihil potestis facere . Time ergo subtracta gratia, tanquam mox casurus; time et contremisce, Deo tibi, ut sentis, irato; time, quia reliquit te custodia tua. Nec dubites in causa esse superbiam, etiamsi non appareat, etiamsi nihil tibi conscius sis.
Abbreviated transcription (Latin):
nendam. recuꝑandam: quam si om̃i tempore
coram deo inuemaris non altum sapere.s ti¬
mere. Beatus homo:qui semꝑ est pauidus.
Time gͦ cum arriserit grã:timecum abierit:
time cum denuo reuertetur: et hoc est semꝑ
pauidum ẽẽ. Succedant uicissim sibi in ani¬
mo tres isti timores: scđm quod grã uel ad ẽe
dignanter. tiel offensa recedere. scu iterũ redi¬
re placata sentietur. Cum ad est. time ne ñ
digne oꝑcris ex ea: nam hoc monet apls: uide¬
te inquiens ne inuacuum grãm dei recipia¬
tis. Et ad discipłm. Noli inquit negligere
grãm. quȩ inte est. Et de semet ipso dicebat:
quia gra dei in me uacua non fuit. Sciebat
homo consilium dei habens. redundare in
contemptum donantis. donum negligere:
nec expendere ad quod donatũ est: idq in¬
tolerabilem ec̃ suꝑbiam iudicabat: et ꝓpte¬
rea studiosissime hoc malum et ipse caue¬
bat: docebatq cauendum. S rursum latet

Expanded text:
nendam, recuperandam, quam si omni tempore nendam, recuperandam, quam si omni tempore coram Deo inveniaris non altum sapere, sed timere. Beatus homo qui semper est pavidus . Time ergo cum arriserit gratia, time cum abierit, time cum denuo revertetur; et hoc est semper pavidum esse. Succedant vicissim sibi in animo tres isti timores, secundum quod gratia vel adesse dignatur, vel offensa recedere, seu iterum redire placata sentietur. Cum adest, time ne non digne opereris ex ea: nam hoc monet Apostolus: Videte, inquiens, ne in vacuum gratiam Dei recipiatis ; et ad discipulum: Noli, inquit, negligere gratiam quae in te est ; et de semetipso dicebat: Quia gratia Dei in me vacua non fuit . Sciebat homo, consilium Dei habens, redundare in contemptum donantis donum negligere, nec expendere ad quod donatum est; idque intolerabilem esse superbiam judicabat: et propterea studiosissime hoc malum et ipse cavebat, docebatque cavendum. Sed rursum latet
Abbreviated transcription (Latin):
ud putem quam tinum e montib gelboe. quẽ
p̃terit mira et indignatione sua ille ceterorũ
om̃rum benignissimus uisitator: Filioli. hec
cogitatio tollit excollentiam oculorũ: concili¬
at grãm: sponsi saltib p̃parat. Hec ego in me
tranffiguraui. ꝓpter uos: ut et uos ita facia¬
tis. Innitatores mei estote. Quod non de exer¬
citio dico modo turtutum. aut morũ diserpli¬
na. aut gła sanctatis: nec enum de huiꝰmodi
quiequam michi temere arrogauerim uni¬
tatione dignum. S uolo uos non parcere uo¬
bis: s accusare uos met ipsos. quotiens forte
in uobis tiel ad modicum tepere grãm. auir¬
tutem languescere deprehenditis: sicut et ego
ꝓhuius modi memet ipsum accuso. Hoc facere
hominis est.qui curiosus circum spector est
fui. et serutator tuarum suarum ac stadioꝵ:
atq in om̃ib semꝑ suspectum habet arro¬
gantie uicium ne surrepat. Inueritate didie
nil eque efficar eẽ ad grãm ꝓmerendam. reti¬

Expanded text:
ud putem quam unum 1454 de montibus Gelboe, quem ud putem quam unum 1454 de montibus Gelboe, quem praeterit in ira et indignatione sua ille caeterorum omnium benignissimus visitator? 9. Filioli, haec cogitatio tollit extollentiam oculorum, conciliat gratiam, sponsi saltibus praeparat. Haec ego in me transfiguravi propter vos, ut et vos ita faciatis. Imitatores mei estote. Quod non de exercitio dico modo virtutum, aut morum disciplina, aut gloria sanctitatis nec enim de hujusmodi quidquam mihi temere arrogaverim imitatione dignum; sed volo vos non parcere vobis, sed accusare vosmetipsos, quoties forte in vobis, vel ad modicum tepere gratiam, virtutem languescere deprehenditis, sicut et ego pro hujusmodi memetipsum accuso. Hoc facere hominis est, qui curiosus circumspector est sui, et scrutator viarum suarum ac studiorum, atque in omnibus semper suspectum habet arrogantiae vitium ne subrepat. In veritate didici, nil aeque efficax esse ad gratiam promerendam, reti
Abbreviated transcription (Latin):
spũ scõ: Idco adopus manuum piger: ad ui¬
gilias sonmolentus: adiram p̃ceps:ad odium
ꝑtinax: lingaȩ et gulȩ indulgentior: segnior
obtusiorq ad p̃dicationem. Heuom̃s montes
incireuitu meo uisitat dñs: ad me autem non
appropinquat. Num collis non sum exhis qͦs
transilit sponsus: Nam alium quidem intu¬
eor singularis abstinentiȩ: alium uero patien¬
ciȩ ammirandȩ:. alium autem summe humi¬
litatis et mansuetudinis: alium multe mise¬
ricordie et pietatis: illum in contemplatione
frequenter excedere: hunc pulsare et penetra¬
re cȩlos.orationum instantia: aliosq maliis
p̃minere uirtutib. Hos inquam considero.
omnes feruentes:omnes deuotos:onmes in
xp̃o unammes: om̃s donis celestib et gratia
affluentes:tanquam spiritales reuera mon¬
tes. qui adño uisitantur ⁊ et sponstm in se sa¬
lientem frequenter recipiunt. Ego autem
qui horum in me inuenio nichil:quid me ali¬

Expanded text:
Spiritu sancto? Ideo ad opus manuum piger, ad viSpiritu sancto? Ideo ad opus manuum piger, ad vigilias somnolentus, ad iram praeceps, ad odium pertinax, linguae et gulae indulgentior, segnior obtusiorque ad praedicationem. Heu! omnes montes in circuitu meo visitat Dominus, ad me autem non appropinquat. Num collis non sum ex his quos transilit sponsus? Nam alium quidem intueor singularis abstinentiae, alium vero patientiae admirandae, alium autem summae humilitatis et mansuetudinis, alium multae misericordiae et pietatis; illum in contemplatione frequenter excedere, hunc pulsare et penetrare coelos orationum instantia, aliosque in aliis praeeminere virtutibus. Hos, inquam, considero omnes ferventes, omnes devotos, omnes in Christo unanimes, omnes donis coelestibus et gratia affluentes, tanquam spirituales revera montes qui a Domino visitantur, et sponsum in se salientem frequenter recipiunt. Ego autem, qui horum in me invenio nihil, quid me ali
Abbreviated transcription (Latin):
in diuite suꝑbiam. quam inpaupere ducat:
Ue michi. Si tamdure in potente illo anim¬
aduersum est. ꝓeo quod eleuatum est cor
illius. nec ei ꝑfuit quod cognata potentib
suꝑbia ẽẽ cognoscitur: quid de me exigen¬
dum. Et misero et suꝑbo: Deniq iam luo
penas:iam acerbissime uapulo. Nonsine
causa sane abheri et nudius tercius inuasit
me languor iste ammi. et mentis hebitudo:
insolita quedam mertia sp̃c. Currebam be¬
ne: s ecce lapis offensionis in uia: impegiet
corrui. Suꝑbia inuenta est in me: et dñs de¬
elinauit mira a seruo suo. Hinc ista sterilitas
animȩ mee: et deuotionis inopia quã patior
Quomodo ita exaruit cor meum: coagulatũ
est sicut lac. factum est sieut terra sine aqua:
Nec compungi ad lacrimas queo:tanta est
duricia cordis.Non sapit psalmus: non lege¬
re libet: non orare delectat. Meditationes so¬
litas non intienio. Ubi illa iebriatio sp̃c ͤ
Ubi mentis serentas: et paret gaudium in

Expanded text:
in divite superbiam, quam in paupere ducat? in divite superbiam, quam in paupere ducat? Vae mihi! si tam dure in potente illo animadversum est pro eo quod elevatum est cor illius, nec ei profuit quod cognata potentibus superbia esse cognoscitur; quid de me exigendum et misero, et superbo? Denique jam luo poenas, jam acerbissime vapulo. Non sine causa sane ab heri et nudiustertius invasit me languor iste animi, et mentis hebetudo, insolita quaedam inertia spiritus. Currebam bene: sed ecce lapis offensionis in via; impegi, et corrui. Superbia inventa est in me, et Dominus declinavit in ira a servo suo. Hinc ista sterilitas animae meae, et devotionis inopia quam patior. Quomodo ita exaruit cor meum, coagulatum est sicut lac, factum est sicut terra sine aqua? Nec compungi ad lacrymas queo; tanta est duritia cordis. Non sapit psalmus, non legere libet, non orare delectat, meditationes solitas non invenio. Ubi illa inebriatio spiritus? ubi mentis serenitas, et pax, et gaudium in
Abbreviated transcription (Latin):
eorum suꝑbiam. Ergo repudiatio angłoꝵ.
fiat emendatio hominum: scͥpta est enim ad
ipsorum correꝑtionem. Cooꝑetur michi in
bonum. etiam diaboli malum: et lauem ma¬
nus meas insanguine peccatoris. Qualiter
inquis: Audi. Suꝑbo certe diabolihorren¬
da et formidolosa maledictio intorquet᷑:
ꝓpħa dauid in spũ dicente de illo subts po
gelboe. ut supra memoratum est. Mondes
inquit qui incircuitu eius sunt uisitet dñs:
a gelboe autem transeat. Sane ego hoc le¬
gens. referensq oculos inme. et intuens
diligenter: inuenio me peste ipsa infectũ.
quam inangło dñs intantum ex horruit.
qtatinus ꝓpterea declinaret abeo:cũ om̃s
ineireuitu eius montes.siue de angłis siue
de hominib uisitationis sue gr̃a dignaret᷑:
et pauens tremensq: aio ad memet ipsũ.
Si sic actum est cumangło: quidde me fiet
terra et cinere: Ille incelo intumuit: ego
insterquilinio. Quis non tolerabiliorem

Expanded text:
eorum superbiam. Ergo repudiatio Angelorum eorum superbiam. Ergo repudiatio Angelorum fiat emendatio hominum: scripta est enim ad ipsorum correptionem. Cooperetur mihi in bonum etiam diaboli malum, et lavem manus meas in sanguine peccatoris. Qualiter, inquis? Audi. Superbo certe diabolo horrenda et formidolosa maledictio intorquetur, propheta David in spiritu dicente de illo sub typo Gelboe, ut supra memoratum est: Montes, inquit, qui in circuitu ejus sunt, visitet Dominus, a Gelboe autem transeat. 8. Sane ego hoc legens, referensque oculos in me, et intuens diligenter, invenio me peste ipsa infectum, quam in angelo Dominus in tantum exhorruit, quatenus propterea declinaret ab eo, cum omnes in circuitu ejus montes, sive de Angelis, sive de hominibus, visitationis suae gratia dignaretur; et pavens tremensque aio ad memetipsum: Si sic actum est cum angelo, quid de me fiet terra et cinere? Ille in coelo intumuit, ego in sterquilinio. Quis non tolerabiliorem
Abbreviated transcription (Latin):
regione illa. quȩ nullis unquam istiusmodi uel
saltib uel instillationib humectatur: p̃ter flu¬
ente et transiliente illam fonte sapientiȩ. Et
ꝓpter suam insipientiam. Ecce uenit is saliens
inmontib: transiliens colles. Ad hoc salit ut
transiliat. qui non uult ad om̃s ꝑtingere: neq
enim in om̃ib beneplacitum est deo. Fratres.
si iuxta sapientiam pauli scripta sunt ista ad
correptionem nr̃am obseruemus sponsidiscre¬
tos et circumspectos saltus: quẽ admodum ui¬
delicet cam apud angłos quam apud nos. et
inhumiles saliat: et suꝑbos transiliat. Si¬
quidem excelsus dñs. et humilia respicit: et
alta alonge cognoscit. Hec inquam attenda¬
mus: quo cauti simꝰ sponsi nos salutiferis
saltib p̃parare: ne ueluti amontib gelboe
forte transeat et anobis: si indignos sua uisi¬
tatione conspererit. Quid suꝑbis terra et ei¬
nis: Et de angelis transilit dñs: execrans

Expanded text:
regione illa, quae nullis unquam istiusmodi vel regione illa, quae nullis unquam istiusmodi vel saltibus, vel instillationibus humectatur, praeterfluente et transiliente illam fonte sapientiae: Et  perierunt propter suam insipientiam . 7. Ecce venit is saliens in montibus, transiliens colles. Ad hoc salit ut transiliat, qui non vult ad omnes pertingere; neque enim in omnibus beneplacitum est Deo. Fratres, si, juxta sapientiam Pauli, scripta sunt, ista ad correptionem nostram , observemus Sponsi discretos et circumspectos saltus, quemadmodum videlicet tam apud Angelos quam apud nos, et in humiles saliat, et superbos transiliat: siquidem excelsus Dominus et humilia respicit, et alta a longe cognoscit . Haec, inquam, attendamus, quo cauti simus Sponsi nos salutiferis saltibus praeparare, ne veluti a montibus Gelboe forte transeat et a nobis, si indignos nos sua visitatione conspexerit. Quid superbis, terra et cinis? Et de Angelis transilit Dominus, exsecrans
Abbreviated transcription (Latin):
brabat scdm illud inꝑsalmis. draco iste quem
formasti ad illudendum ei: Atq hoc quia ob
ipsorũ suꝑbiam transilit eos sponsus: saliens
inmontes. qui incireuitu eius sunt: tanquam
fons ascendens de medio paradysi:.irrigans
uniu̾sa. et implens omne animal benedictiõe.
Beati qui torrente uoluptatis huiꝰ potari in¬
terdum uel raro ꝓmerentur: in quib et si non
continue fluit: saltim ꝑhoras salit aqua sapi¬
entiȩ et fons uitȩ: ut fiat impsis quoq fons a¬
que salientis inuitam et̃nam. Et quidem huiꝰ
fluminis impetus letificat cuntatẽ dei: sane
ꝑhenniter et affluenter. In nr̃os autẽ montes
qui interra sunt. utinam interdũ facta qͦsi
inundatione.saltus dare aliquos non despici¬
at: quib sufficienter irrigati. nobis quoq
qui ualles sumus.stillare uel raras guttulas
possint: ne om̃ino aridiet steriles remaneamꝰ.
Miseria et egestas et om̃ino fames ualida in

Expanded text:
brabat, secundum illud in Psalmis: Draco iste quem brabat, secundum illud in Psalmis: Draco iste quem formasti ad illudendum ei? 6. Atque hoc, quia ob ipsorum superbiam transilit eos Sponsus, saliens in montes qui in circuitu ejus sunt, tanquam fons ascendens de medio paradisi, irrigans universa, et implens omne animal benedictione. Beati qui torrente voluptatis hujus potati interdum vel raro promerentur in quibus etsi non continue fluit, saltem per horas salit aqua sapientiae et fons vitae, ut fiat in ipsis quoque fons aquae salientis in vitam aeternam. Et quidem hujus fluminis impetus laetificat civitatem Dei, sane perenniter et affluenter. In nostros autem montes qui in terra sunt, utinam interdum facta quasi inundatione saltus dare aliquos non despiciat, quibus 1453 sufficienter irrigati, nobis quoque, qui valles sumus, stillare vel raras guttulas possint, ne omnino aridi et steriles remaneamus! Miseria, et egestas, et omnino fames valida in
Abbreviated transcription (Latin):
um inter celum et terram. de celo cadens. sor¬
titus est: ut uideat et inuideat: ipsaq inui¬
dia torqueatur: scriptura dicente. Peccator
uidebit et irascetur: dentib suis fremet et
tabescet. Quam miser. cum suspicit celos: in
quib innumeros montes intuetur diuina
claritate fulgentes: diunns laudib resul¬
tantes: sulimes ingla: abundantes ingr̃a.
Quam miserior cum respicit terram. montes
nichilominus quam plurimos de popło ac qͥ¬
sitionis habentem: fide solidos: spe excelsos:
caritate spaciosos: cultos uirtutib. bonorum
oꝑum fructib refertos: de rore cȩli. tanquã
de saltu sponsi. cottidianam capientes bene¬
dictionem. Cum quanto putamus dolore
et rancore aspiciat ille cupidissimus głe. istoᷤ
incircuitu stio tam głosos montes: cum se et
suos eregione incultos. tenebrosos. bonis om̃ib
infecundos despiciat᷑:. ita ut se sentiat ẽẽ opꝓ¬
brium hominum et angłorũ qui om̃ib expro¬

Expanded text:
um inter coelum et terram, de coelo cadens sorum inter coelum et terram, de coelo cadens sortitus est, ut videat et invideat, ipsaque invidia torqueatur, Scriptura dicente: Peccator videbit et irascetur, dentibus suis fremet, et tabescet . Quam miser, cum suspicit coelos, in quibus innumeros montes intuetur divina claritate fulgentes, divinis laudibus resultantes, sublimes in gloria, abundantes in gratia! Quam miserior, cum respicit terram, montes nihilominus quam plurimos de populo acquisitionis habentem, fide solidos, spe excelsos, charitate spatiosos, cultos virtutibus, bonorum operum fructibus refertos, de rore coeli tanquam de saltu sponsi quotidianam capientes benedictionem! Cum quanto putamus dolore et rancore aspiciat ille cupidissimus gloriae istos in circuitu suo tam gloriosos montes, cum se et suos e regione incultos, tenebrosos, bonis omnibus infecundos despiciat, ita ut se sentiat esse opprobrium hominum et angelorum, qui omnibus expro
Abbreviated transcription (Latin):
s transilit illos et p̃terit: nec ullum in se
retinent dei transeuntis uestigium. Nam
quomodo indiabolo ueritas est.de quo in
euangłiis. ueritatis sententia extat. quod
in ueritate nonstetit: s mendax extitit ab
initio: S nec miscdem quis dixerit eum: qui
nichilomints abinitio homicida fuisse. ea¬
ro autem qualis paterfamilias: tales et do¬
mesticieius. Pulchre ꝓinde de sponso ȩccłia
psallens. quod in altis habitet. et humilia
respiciat incelo et interra:. nullã om̃ino men¬
tionem facit de his qui maere uersantur spi
grãm. Uidet gͦ illũ salientẽ in montib. et transi¬
lientem colles: iuxta imprecationẽ dauid di¬
centis. Om̃s montes qui incircuitu eiꝰ st̃ idest
meireuitu gelboe. iisitet dñs: agelboe autẽ
transeat. Diabolo nempe qui ꝑgelboe de¬
signatur. hincinde sunt montes quos uisi¬
tat dñs. supra angli: infra homines. In pe¬
uam siquidem suam locũ maere isto medi¬

Expanded text:
sed transilit illos et praeterit nec ullum in se sed transilit illos et praeterit nec ullum in se retinent Dei transeuntis vestigium. Nam quomodo in diabolo veritas est, de quo in Evangeliis Veritatis sententia exstat, quod in veritate non stetit, sed mendax exstitit ab initio? Sed nec misericordem quis dixerit eum, qui nihilominus ab initio homicida fuisse earo autem qualis paterfamilias, tales et domestici ejus. Pulchre proinde de Sponso Ecclesia psallens, quod in altis habitet, et humilia respiciat in coelo et in terra , nullam omnino mentionem facit de his qui in aere versantur spirgratiam . 5. Videt ergo illum salientem in montibus et transilientem colles, juxta imprecationem David dicentis: Omnes montes qui in circuitu ejus sunt, id est in circuitu Gelboe, visitet Dominus; a Gelboe autem transeat . Diabolo nempe, qui per Gelboe designatur, hinc inde sunt montes quos visitat Dominus; supra angeli, infra homines. In poenam siquidem suam locum in aere isto, medi
Abbreviated transcription (Latin):
quia miscia dm̃ plena est terra. Deniq oꝑa¬
tus est salutem in medio terre numquid et
in medio aeris: Hoc aduersum origenem: qͥ
inaere dnm̃ gle denuo ꝓ demonib impriden¬
ti crucifigit mendacio: cum huius conscius
mysterii paulus affirmet. quod resurgens ex
mortuis iam non moritur: et mors illi ultra ñ
dominabitur. Uerum. non solum uisitauit ter¬
ram. qui aerem transiliuit: s etiam cęlum: di¬
cente scriptura. Domine incȩlo miscdia tua:
et ueritas tua tisq ad nubes. Usq ad nubes
enim cȩlum est. quod in habitant scĩ angeli:
quos nontransilit sponsus. s salit in eis. ita ut
imprimat ipsis duo quedam uestigia pedũ
suorum: miscdĩam et ueritatem. De quibus
domini uestigus. meminime insuꝑiorib ser¬
monib plenitis disputasse. Anubib uero et
infra demonum habitatio est inaere istoin¬
funo et caliginoso: inquib non salit sponsus

Expanded text:
quia misericordia Domini plena est terra . Denique, Operaquia misericordia Domini plena est terra . Denique, Operatus est salutem in medio terrae ; nunquid et in medio aeris? Hoc adversum Origenem, qui in aere Dominum gloriae denuo pro daemonibus impudenti crucifigit mendacio, cum hujus conscius mysterii Paulus affirmet, quod resurgens ex mortuis jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur . 4. Verum non solum visitavit terram, qui aerem transilivit, sed etiam coelum, dicente Scriptura: Domine, in coelo misericordia tua, et veritas tua usque ad nubes . Usque ad nubes enim coelum est quod inhabitant sancti angeli, quos non transiliit Sponsus, sed salit in eis, ita ut imprimat ipsis duo quaedam vestigia pedum suorum, misericordiam et veritatem: de quibus Domini vestigiis memini me in superioribus sermonibus plenius disputasse . A nubibus vero et infra daemonum habitatio est in aere isto infimo et caliginoso; in quibus non salit sponsus,
Abbreviated transcription (Latin):
inquit nec pluuia descendant suꝑuos. atq
ut noueris quod adangelos qui p̃uaricati st̃.
sub figura montium gelboe. ista loquatur:
ubi inquit ceciderunt uulnerati multi. Quã
multi in his maledictis montib de exercitu
isrł ceciderunt aprincipio: et cotidie cadũt
De quib et habes incodem ꝓpħa: cum dicit
deo.Sicut uulnerati dormientes in sepul¬
chris. quorum non es memor amplius: et
ipsi de manutua repulsi sunt. Non est ergo
mirum. si steriles et infructuosi ꝑmanent isti
non montes celici. s aericolles: suꝑ quos. nec
ros nec pluuia descendit: quippe auctore gr̃e
et benedictionum largitore.transiliente eos.
et descendente. aid ualles: ut celesti imbre ꝑ¬
fundat humiles qui sunt suꝑ terram. et fruc¬
tum afferant in pacientia. fructum tricesimũ.
seragesimum. et centesimum. Deniq uisita¬
uit terram. et inebriauit eam: multiplicauit
locupletare eam. Terram uisitauit. non aerẽ:

Expanded text:
inquit, nec pluvia descendant super vos. Atque inquit, nec pluvia descendant super vos. Atque ut noveris quod ad angelos qui praevaricati sunt sub figura montium Gelboe ista loquatur, Ubi, inquit, ceciderunt vulnerati multi . Quam multi in his maledictis montibus de exercitu Israel ceciderunt a principio, et quotidie cadunt! De quibus et habes in eodem propheta, cum dicit Domino: Sicut vulnerati dormientes in sepulcris, quorum non es memor amplius, et ipsi de manu tua repulsi sunt . 3. Non est ergo mirum, si steriles et infructuosi permanent isti, non montes coelici, sed aerii colles, super quos nec ros, nec pluvia descendit; quippe auctore gratiae et benedictionum largitore transiliente eos, et 1452 descendente ad valles, ut coelesti imbre perfundat humiles qui sunt super terram, et fructum afferant in patientia, fructum tricesimum, sexagesimum, et centesimum . Denique visitavit terram, et inebriavit eam: multiplicavit locupletare eam . Terram visitavit, non aerem
Abbreviated transcription (Latin):
patriarchas et ꝓpħas. ceteros ꝙ spiritales
uiros de terta. S transiuebat et colles. eum
non solum magnis et spiritalib uiris.
s et aliquib de popło. etiam et nonnul¬
lis mulierib eque inangłis loqui et ap¬
parere dignatus sit. Uel colles dicit
aerias potestates: qui inter montes
quidem minime iam numerantur: ꝓ
eo quod auirtutum celsitudine de flux¬
erunt ꝑ suꝑbiam: nec tamen usq ad
humilia uallium. siue adualles humi¬
lium. ꝑ penitentiam detumescunt.
De his arbitor illud dictum inpsalmis.
Montes sicut cera fluxerunt. a facie dñi.
Hos itaq tumentes ac steriles colles. tanquã
medios positos inter montes ꝑfectorum.
et ualles penitentum: ꝓculdubio transilit.
qui inmontib salit: hisq p̃teritis et des¬
pectis descendit ad ualles: uit ualles abtin¬
dent frumento. Porro illiet̃na eregione ari¬
ditate ac sterilitate dampnantur: sicut ha¬
bes ꝓpħe suꝑ illos imprecationem. Necros

Expanded text:
patriarchas et prophetas, caeterosque spirituales patriarchas et prophetas, caeterosque spirituales viros de terra. Sed transiliebat et colles, cum non solum magnis et spiritualibus viris, sed et aliquibus de populo, etiam et nonnullis mulieribus aeque in angelis loqui et apparere dignatus est. Vel colles dicit aerias potestates, quae inter montes quidem minime jam numerantur, pro eo quod a virtutum celsitudine defluxerunt per superbiam; nec tamen usque ad humilia vallium, sive ad valles humilium per poenitentiam detumescunt. De his arbitror illud dictum in psalmis: Montes, sicut cera, fluxerunt a facie Domini . Hos itaque tumentes ac steriles colles, tanquam medios positos inter montes perfectorum et valles poenitentium, procul dubio transiliit, qui in montibus salit; hisque praeteritis et despectis descendit ad valles, ut valles abundent frumento. Porro illi e regione aeterna ariditate ac sterilitate damnantur, sicut habes prophetae super illos imprecationem: Nec ros,
Abbreviated transcription (Latin):
pennas uentorum: Tictus es oarchangele:
transiliit te. qui p̃misit te. Aut certe saliebat
inmontib. cum u angłis olim patrib ap¬
parebat: quod utiq ꝓpͥetati litterȩ magis
conuenire uidetur. Non enim ait. saliens in
montes. s in montib: ut ipse in eis salire ui
deatur. qui facit et dat ut saliant: quẽ ad mo¬
dum loquitur inꝓpħis: operatur iniustis. cũ
illis uerba. et istis opera tribuit. Adde quod
aliqui illorũ ꝑsonam eius gerebant: ita ut
loqueretur quisq illorũ non canquã angłs:
s tanquam dñs. Terbi grã. ille angłs qui cum
ergo inmontib idest in angłis: in quib et
loquebatur: et suam hominib exhibebat
presentiam. Ad homines enim saliebat: s
mangłis non inse. Non insua natura: s in
subiecta creatura. Qui enĩ salit. de loco ad
locum uadit: quod non cadit indm̃. Ergo
inmontib. idest in angłis sauebat. qui inse
non poterat: et saliebat usq ad colles id est

Expanded text:
pennas ventorum. Victus es, o archangele: pennas ventorum. Victus es, o archangele: transiliit te qui praemisit te. 2. Aut certe saliebat in montibus, cum in angelis olim patribus apparebat: quod utique proprietati litterae magis convenire videtur. Non enim ait, saliens in montes; sed, in montibus, ut ipse in eis videatur salire, qui facit et dat ut saliant; quemadmodum loquitur in prophetis, operatur in justis, cum illis verba, et istis opera tribuit. Adde quod aliqui eorum personam ejus gerebant, ita ut loqueretur quisque illorum, non tanquam angelus, sed tanquam Dominus. Verbi gratia, ille angelus qui cum ergo in montibus, id est in angelis, in quibus et loquebatur, et suam hominibus exhibebat praesentiam. Ad homines enim saliebat, sed in angelis, non in se; non in sua natura, sed in subjecta creatura. Qui enim salit, de loco ad locum vadit: quod non cadit in Deum. Ergo in montibus, id est in angelis, saliebat, qui in se non poterat; et saliebat usque ad colles, id est
Abbreviated transcription (Latin):
quierat suꝑ illos. factus est inter illos. tan¬
quam unus exilis: dissimulans iniuriam:¬
et accumulans grãm. S audi ipsum. Non
uem inquit inmnistrari.s ministrare: et ani¬
mam meam dare ꝓmultis. Quod quidem
ceterorum nemo fecisse inuentus est: ut
omnes quotquot ministrasse uisi sunt. ipse
de uotis transierit fidelibq obsequiis. Bo¬
nus minister: qui carnẽ suam incibũ: san¬
guinem in potum: animã ministrauit in
precium. Bonus plane: qui spũ alacer. ca¬
ritate feruens. pietate deuotus. non solũ
salit inmontib. s et transilit colles: id est
suꝑat et uincit alacritate ministrandi:
ut pote quem unxit ds̃ d̃s suus oleo leticiȩ
p̃consortib suis: in quo utiq exulcauit ut¬
gigas ad currendam uiam: Deniq transi¬
lit gabrihelem: et p̃uenit ad uirginem: eo¬
dem archangło attestante.cum ait. Aue
gr̃a plena: dñs tecum. Quid: Quem modo
Quonam modo uolauit. et p̃tiolauit super

Expanded text:
qui erat super illos, factus est inter illos tanqui erat super illos, factus est inter illos tanquam unus ex illis, dissimulans injuriam, accumulans gratiam. Sed audi ipsum. Non veni, inquit, ministrari, sed ministrare, et animam meam dare pro multis . Quod quidem caeterorum nemo fecisse inventus est, ut omnes quotquot ministrasse visi sunt, ipse devotis transierit fidelibusque obsequiis. Bonus minister, qui carnem suam in cibum, sanguinem in potum, animam ministravit in pretium. Bonus plane, qui spiritu alacer, charitate fervens, pietate devotus, non solum salit in montibus, sed et transilit colles, id est superat et vincit alacritate ministrandi, utpote quem unxit Deus Deus suus oleo laetitiae prae consortibus suis : in quo utique singugigas ad currendam viam. Denique transiliit Gabrielem, et praevenit ad Virginem, eodem archangelo attestante, cum ait: Ave, gratia plena, Dominus tecum . Quid? Quem modo Quonam modo? Volavit et praevolavit super
Abbreviated transcription (Latin):
Iꝑe eodem capitulo quod
hesterno sermone uersatum
est. dicturus sum alium in¬
tellectum. quem hodierno
seruaui: tios ꝓbate et eligite
potiora. Non est opus suꝑiora
repett̾re: que excidisse non arbitror intambre¬
ui.Si quominus tamen: scripta sunt ut dicta
sunt. et excepta stilo sicut et sermones cȩteri:
ut facile recuꝑetur. quod forte exciderit.Qua¬
propter accipite alia. Ecceuenit is inquit sa¬
liens inmontib: transiliens colles. Sponsũ
loquitur: qui ꝓfecto tunc inmontib saliit.
cum missus apatre ad euangłizandũ pauꝑi¬
b angłorũ fungi non est dedignatus officio:
factus magni consilii angłs. qui dñs erat.
ꝑse descendit adterras. qui alios delegare
solebat: ꝑ se notum fecit dñs salutare suũ:
ꝑse inconspectu gentium reuelauit iusticiã
suam. Ctm itaq om̃s iuxta pauli sententiam
amministratorii sp̃c sint. missi inministeriũ
ꝓpter eos qui hereditatẽ capiunt salutis:

Expanded text:
 eodem capitulo, quod hesterno sermone  alias, die versatum est, dicturus sum et alium intellectum quem hodierno servavi: vos probate, et eligite potiora. Non est opus superiora repetere quae excidisse non arbitror in tam brevi. Si quominus tamen, scripta sunt ut dicta sunt, et excepta stylo, sicut et sermones caeteri, ut facile recuperetur quod forte exciderit. Quapropter accipite alia. Ecce venit is, inquit, saliens in montibus, transiliens colles . Sponsum loquitur: qui profecto tunc in montibus saliit, cum missus a Patre ad evangelizandum pauperibus, Angelorum fungi non est dedignatus officio, factus magni consilii Angelus, qui Dominus erat. Per se descendit ad terras, qui 1451 alios delegare solebat: per se notum fecit Dominus salutare suum, per se in conspectu gentium revelavit justitiam suam . Cum itaque omnes, juxta Pauli sententiam, administratorii spiritus sint, missi in ministerium propter eos qui haereditatem capiunt salutis ;
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo cui consentiat ad correctio¬
nem. Scdo qͦ illuminet᷑ ad cogni¬
tionem. Tertio cui innitat᷑ ad uir¬
tutem. &rto qͦ reformetur ad sapientiam.¬
Quinto cui conformet᷑ ad decorem. Sexto cui
maritet᷑ ad fecuuditatem. Septimo qͦ fruat᷑
ad iocunditatem. die¬

Expanded text:
m, cui consentiat ad correptionem, quo illuminetur ad cognitionem, cui innitatur ad virtutem, quo reformetur ad sapientiam, cui conformetur ad decorem, cui maritetur ad fecunditatem, quo fruatur ad jucunditatem.
Abbreviated transcription (Latin):
siillum amiserit. alterum non requirat: s sola
de inceps conuersetur. Tugͦ qui hec audis. ut
sane nonociose audias ea que scripta sunt
propter te. et nunc propt̃ te uersantur. et dis¬
putantur : tumquam si ad istiusmodi sp̃e sc̃i
incitamenta moueris. et in ardescis dare ope¬
ram. quomodo animam tuã facias sponsam
dei :stude ambas speciosas habere has genas
tue intentionis: ut imitator castitissime uo¬
domino desponsari.An non supra de.adherere
deo:atq unum sp̃m eẽ cum eo: Sede itaq soli¬
tarius. sicut turtur: nichil tibi et turbis. nichil
cum multitudine ceterorum: etiamq ipsum
obliuiscere popłm tuum. et domum patris
tui: et concupiscet rex decorem tuum. O sancta
anima.sola esto. ut soliomĩum serues te ipsam:
quem ex omnib tibi elegisti. Fuge publicum:
fuge et ipsos domesticos:secede ab amicis. Et
intimis: etiam et ab illo qui tibi ministrat.
annescis te uerecundum habere sponstum: et

Expanded text:
si illum amiserit, alterum non requirat, sed sola si illum amiserit, alterum non requirat, sed sola deinceps conversetur. Tu ergo qui haec audis, ut sane non otiose audias ea quae scripta sunt propter te, et nunc propter te versantur et disputantur: tu, inquam, si ad istiusmodi Spiritus sancti incitamenta moveris, et inardescis dare operam, quomodo animam tuam facias sponsam Dei; stude ambas speciosas habere has genas tuae intentionis, ut imitator castissimae voDomino desponsari. An non supra te, adhaerere Deo atque unum spiritum esse cum eo? Sede itaque solitarius, sicut turtur. Nihil tibi et turbis, nihil cum multitudine caeterorum; etiamque ipsum obliviscere populum tuum, et domum patris tui et concupiscet rex decorem tuum . O sancta anima, sola esto, ut soli omnium serves te ipsam, quem ex omnibus tibi elegisti. Fuge publicum, fuge et ipsos domesticos; secede ab amicis et intimis, etiam et ab illo qui tibi ministrat. An nescis te verecundum habere sponsum, et
Abbreviated transcription (Latin):
cimus stibosctiram. et minus acceptam.
Porro econtrario intendere in aliud quam
in dm̃tamen propter dm̃: non ocium mariȩ:
s marthe negocium est. Absit aticem ut que¬
huiꝰ modi est. quicquam illam dixerim hab̾e
de forme: nec tamen ad ꝑfectum adfirmaue¬
rim ꝑtienisse decoris: quippe quȩ adhuc solli¬
cita est et turbatur erga plurima: et non po¬
test terrenorum actuum uel tenui puluere.
non resꝑgi. Quem tamencito facileq deter¬
get. uel in hora sc̃ȩ dormitionis: casta intentio.
et bonȩ conscientiȩ interrogatio indm̃. Ergo
solum inquirere dm̃ ꝓpter ipsum solum: hoc
plane est utramq biꝑtite intentionis faciem
habere pulcherrimam. atq id ꝓpͥum ac spe¬
ciale sponse. cui merito singulari p̃rogatiua
audire conueniat: pulchrȩ sunt genȩ tue. sic̃
turturis. Cur uerosicut turturis: Pudica a¬
uicula est: et conuersatio eius non cum multis.
s solo degere fertur contenta cõpare: ita tit

Expanded text:
cimus subobscuram, et minus acceptam. cimus subobscuram, et minus acceptam. Porro e contrario intendere in aliud quam in Deum, tamen propter Deum; non otium Mariae, sed Marthae negotium est. Absit autem ut hujusmodi est, quidquam illam dixerim habere deforme! Nec tamen ad perfectum affirmaverim pervenisse decoris: quippe quae adhuc sollicita est et turbatur erga plurima, et non potest terrenorum actuum vel tenui pulvere non respergi. Quem tamen cito facileque deterget vel in hora sanctae dormitionis casta intentio, et bonae conscientiae interrogatio in Deum. Ergo solum inquirere Deum propter ipsum solum, hoc plane est utramque bipartitae intentionis faciem habere pulcherrimam; atque id proprium ac speciale sponsae, cui merito singulari praerogativa audire conveniat: Pulchrae sunt genae tuae, sicut turturis. 4. Cur vero, sicut turturis? Pudica avicula est, et conversatio ejus non cum multis, sed solo degere fertur contenta compare, ita ut
Abbreviated transcription (Latin):
iudicare uel ex parte de formen: cuiꝰ alteram
faciem. catse turpitudo fedatierit. Si autem
uideris hominem nullis honestis studus in¬
tri et lururie deditum. quales sunt illi. quoꝵ
deus uenter est et gloria inconfufione corum.
qui terrena sapiunt: quid istum. nonne ex
utraq parte fedissimum iudicabis. in cuius
titiq incentione. et res et catisa reꝓba inueni¬
tur : Ergo intendere non indm̃ s in scłm.
sectilaris anime est: nec ullam prorsus genarũ
speciosam habentis. Intendere autẽ quasi in
dm̃. s non ꝓpter dm̃. Y poerite plane anime
est: cuius et si una facies decora uidetur. quod
ad deum qualicumq intentione respiciat:
ipsa tamen simulatio. omne in ea decorum
exterminat: et magis ꝑtotum ingerit fedi¬
tatem. Si autem uel solum tiel maxime ob
uicȩ presentis necessaria ad dm̃ conuerterit
intentionem: non quidem fece ypocrisis
putidam: ꝓusillammitatis tamen uicio di¬

Expanded text:
judicare vel ex parte deformem, cujus alteram judicare vel ex parte deformem, cujus alteram faciem causae turpitudo foedaverit. Si autem videris hominem nullis honestis studiis intri et luxuriae deditum quales sunt illi, quorum deus venter est, et gloria in confusione eorum, qui terrena sapiunt : quid istum? nonne ex utraque parte foedissimum judicabis, in cujus utique intentione et res, et causa reproba invenitur? 3. Ergo intendere non in Deum, sed in saeculum, saecularis animae est, nec ullam prorsus genarum speciosam habentis. Intendere autem quasi in Deum, sed non propter Deum, hypocritae plane animae est: cujus etsi una facies decora videtur, quod ad Deum qualicunque intentione respiciat; ipsa tamen simulatio omne in ea decorum exterminat, et magis per totum ingerit foeditatem. Si autem vel solum, vel maxime, ob vitae praesentis necessaria ad Deum converterit intentionem; non quidem faece hypocrisis putidam, pusillanimitatis tamen vitio di
Abbreviated transcription (Latin):
habuerit: illi merito ueraciterq dicatur:
pulchre sunt gene tuȩ. sicut turturis. Quȩ
uero altero horum caruerit: non poterit dici
de ea quod ptilchre sint gene eius sicut turtu¬
ris: proꝑter eam que adhuc ex parte erit de-¬
formitatem. Multo autem minus illi hoc
poterit conuenire: quȩ neutrum horũ habere
laudabile inuenitur. At id totum fiet plani¬
us inexemplis. Si uerbi causa incendat quis
animum inquirende ueritati. atq id solo ueri¬
tatis amore: nonne is tibi uidetur. et rem et
causam habere honestam:. meritoq sibi uen¬
dicare quod dicitur. pulchre stint gene tuȩ
sicut turturis: qtippe cui inneutra genarũ.
neuts reprehensionis appareat : Quod simi¬
mme quidem tieritatis desiderio. s aut ina¬
nis glę aut alterius qualiscumq cõmodi tem¬
poralis obtentu. inueritatem intenderit :
iam et siunam genarum uideatur habere
formosam: non tamen ut arbitror dubitabis

Expanded text:
habuerit, illi merito veraciterque dicatur: habuerit, illi merito veraciterque dicatur: Pulchrae sunt genae tuae, sicut turturis. Quae vero altero 1410 horum caruerit, non poterit dici de ea, quod pulchrae sint genae ejus sicut turturis, propter eam, quae adhuc ex parte erit, deformitatem. Multo autem minus illi hoc poterit convenire, quae neutrum horum habere landabile invenitur. At id totum fiet planius in exemplis. Si, verbi causa, intendat quis animum inquirendae veritati, atque id solo veritatis amore; nonne is tibi videtur et rem, et causam habere honestam, meritoque sibi vindicare quod dicitur: Pulchrae sunt genae tuae, sicut turturis? quippe cui in neutra genarum naevus reprehensionis appareat. Quod si minime quidem veritatis desiderio, sed aut inanis gloriae, aut alterius qualiscunque commodi temporalis obtentu in veritatem intenderit: jam, etsi unam genarum videatur habere formosam, non tamen, ut arbitror, dubitabis
Abbreviated transcription (Latin):
hec potissimum uirtus. et uenustatem
ingerat. et augeat grãm. Pulcbre ergo
sunt gene tue. sicut curturis. Poterat
tisitatius faciem ponere. et describere pul¬
chram: sicut solet cuiꝰ pulchritudo lau¬
datur. pulchra facie seu decora facie di¬
ci: s nescio qtud sibi uoluerit. ut magis
genas pluraliter dicendum putauerit
nisi quod minime id credider̃ ociosum.
Sp̃c namq sapientie loqtutur: eui non
est fas uel modicum quid om̃ino ascri¬
bere ociosum: aut secus dictum quã opor¬
tuerit. Est itaq sine dubio causa quecũ
q illa sit: cur pluraliter genas maluerit.
quam singulariter faciem dicere. Et si
tu melius non habes: ego quod michi uide¬
tur aꝑio. Duo quedam inintentione. quã
faciem ammȩ eẽ diximus. necessariȩ requi¬
runtur: tres et causa: idẽ quid intendas. et
propter quid. Et ex his sane duob anime
uł decoruł deformitas iudicat᷑: ut uerbi causa.
anima que ambo istarecta atq pudica

Expanded text:
haec potissimum virtus et venustatem haec potissimum virtus et venustatem ingerat, et augeat gratiam. Pulchrae ergo sunt genae tuae, sicut turturis. Poterat usitatius faciem ponere et describere pulchram, sicut solet, cujus pulchritudo laudatur, pulchra facie seu decora facie dici: sed nescio quid sibi voluerit, ut magis genas pluraliter dicendum putaverit, nisi quod minime id crediderim otiosum. Spiritus namque sapientiae loquitur, cui non est fas vel modicum quid omnino ascribere otiosum, aut secus dictum quam oportuerit. Est itaque sique illa sit, cur pluraliter genas maluerit, quam singulariter faciem dicere. Et si tu melius non habes, ego, quod mihi videtur aperio. Duo quaedam in intentione, quam faciem animae esse diximus, necessarie requiruntur: res et causa, id est quid intendas, et provel decor, vel deformitas judicatur; ut, verbi causa, anima, quae ambo ista recta atque pudica