comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
atq ĩd̾ psallendi ordo ininatutius ułdo s̾uet᷑¬
uesꝑtinis officũs teneat᷑ ⁊ñ du̾se ac pͥuate. n¬
eꝙ mouast̾ioꝵ ꝯsuetudines cũ eccłastica reg
ła sint ꝑtuixre Item. Adu̾sus ule ius nulla
dispẽsacio adiniccit᷑. nͥ forte duo malaita ut.¬
geant ut alt̾m eoꝵ necesse sit elegi. Uñ into

Expanded text:
atque idem psallendi ordo in matutinis vel vespertinis officiis teneatur, et non diverse ac private, neque monasteriorum consuetudines  I. Pars. Item adversus naturale jus nulla dispensatio admittitur; nisi forte duo mala ita urgeant, ut alterum eorum necesse sit eligi. Unde in
Abbreviated transcription (Latin):
tre ⁊ filia fornicatꝰ fiñt. ignoiante mĩe
de filia ⁊ filia demr̃e. ille mĩqmͣ accipiei
urorem. ie uo̾ si uolũint accipient
maritos. Si aũ ħ sciertit ip̃e femine:
absq maritis ꝓpetuo maneant. Itẽ
in eod̾m Oꝑrdam fornicatꝰ scum
quadam muliere ⁊ postea fuiꝰ nesci¬
ens patris ft̾m: stiprauit eandẽ. qd̾
cum pater rem sciret. dese filioq cõ¬

Expanded text:
atus fuerit, ignorante matre de filia et filia de matre, ille numquam accipiat uxorem. Ille vero si voluerint accipient maritos. Si autem hoc scierint ipse femine, absque maritis perpetuo maneant. Idem in eodem: Quidam fornicatus est cum quadam muliere et postea filius nesciens patris factum, stupravit eandem. Quod cum pater nesciret, de se filioque con
Abbreviated transcription (Latin):
mum inpiiis hinc in de scelebratis
dep̃henditur ñ fuisse ꝯsangnea pͥ¬
oris. an scd̾a ꝯingia sint rescordũda.
⁊pͥora sint rettegianda. Decimo
si telicta alicuiꝰ de ꝓpa cognacõrie:
ad s das imptias traͣmsterit arꝓles
er eis suscepta possit ꝑtorg̾e ad con¬
sortiur asicurꝰ. de cognatõne pͥoris

Expanded text:
um nuptiis hinc inde celebratis deprehenditur non fuisse consanguinea prioris, an secunda conjugia sint rescindenda, et priora sint redintegranda? Decimo, si relicta alicujus de propria cognatione ad secundas nuptias transierit, an proles ex eis suscepta possit pertingere ad conso
Abbreviated transcription (Latin):
tudelicet loch imierẽ durit. I saas
rebectã inꝯtugem accep̾it. qͥ erat cõ
sobrini filia mrĩs sue. Nacob duas
sorores. ħam indelicet ⁊ mebel filias
si ut nullus duc̾et lrorem. nͥ de ꝓpͥa
tͣribu ⁊ familia. Item si aliquis
absq lb̾is moreret precep̃ dñs. ut
fr̃ eiꝰ urorẽ defu̾ncti sibt copłaret ⁊
e ea semen fr̃i sue susciruet. porro
ad quosc̾q ler ip̃a puenit. eiꝰ p̃ceptis

Expanded text:
elicet Loth, in conjugem duxit. Isaac Rebeccam in uxorem accepit, quae erat filia consebrini matris suae. Jacob duas sorores, Liam videlicet et Rachel filias si, ut nullus duceret uxorem, nisi de propria tribu et familia. Item, si aliquis absque liberis moreretur, praecepit Dominus, ut frater ejus uxorem defuncti sibi copularet, et ex ea semen fratri suo suscitaret. Porro, ad quoscunque lex ipsa pervenit, ejus praeceptis
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ.ũ posse sensualiter. nͥ in solõ sacram̃¬
to manib sac̃dotã tractarił frangi. aut
fideuum dentib atten. Uonsencio q̃
fiteor de sacrant̃tis dnĩce m̃se eand̾ fidẽ¬
me ẽẽ tenere. qm dñs. ⁊ ue ñ̾abił ppͣ nicho¬

Expanded text:
ec posse sensualiter nisi in solo sacramento manibus sacerdotum tractari uel frangi aut fidelium dentibus atteri. Consentio autem fiteor de sacramentis dominice mense eam fidem tenere quam dominus et uenerabilis papa Nicho
Abbreviated transcription (Latin):
eos qui ceͣ hancͥ fidem uen̾int cũ dogmatib
⁊ fectationib suis etno anachate dignos ẽẽ
ꝓinicio. ar si ego ip̃e aliqñ ccͣ hoc aliqͥd
Rio rome coram .e. riuiiepis ftãm misit
Sͣllie ad quet̃q loca fama prauitatis

Expanded text:
dogmatibus et sectatoribus suis aeterno anathemate dignos esse pronuncio. Quod si ego ipse aliquando contra haec aliquid rio Romae coram CXIII. episcopis factam misit Galliae, et ad quaecunque loca fam
Abbreviated transcription (Latin):
uincti surit. uenitq euanglũ p̃dicator
credidit eoꝵ. aut unꝰ. aut una. s ita ut in¬
fideł cũ fideli ꝯsentiat Nĩtate. iubet fideli
dr̃is ut ifidelẽ dimitat. aut ñ inbet: si dxxĩt
tubet reclamat apłs. ego dico ñ dũs si dixe¬
ris ñ iubet. cãm requiro. neq ilłã mͥ respon¬
ꝓhibet. sideles insidelib ⁊ ugi. hit gnĩ nłło mͦ
esta cã nãde iam ꝯtuinetis loquiim.ñ de con

Expanded text:
uncti sunt. Venit evangelii praedicator, credidit eorum unus aut una; sed ita, ut infidelis cum fideli habitare consentiat. Jubet fideli Dominus, ne infidelem dimittat, an non jubet? Si dixeris, jubet, reclamat Apostolus: Ego dico, non Dominus. Si dixeris, non jubet, causam requiro. Neque illam mihi responohibet fideles infidelibus jungi. Hic enim nullo modo est ista causa; de jam junctis loq
Abbreviated transcription (Latin):
acͣtas do feminas ł monachas sac̃ ua¬
sa. uił sac̃tãs pallas peue uos ꝯtingͥe. ⁊̃
incensum. cͥca altaria deferre ꝑlatumẽ ad
apli̾ram sedem. Que om̃ia rep̃hẽsione tui¬
cuꝑatione plena eẽ nłħ rect̾e sapiẽtuim

Expanded text:
atas Deo feminas vel monachas, sacra vasa vel sacratas pallas penes vos contingere et incensum circa altaria deferre perlatum est ad apostolicam sedem, quae omnia reprehensione et vituperatione plena esse, nulli recte sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
alid̃ raũi⁊ ũ legitimũ. alid̾ ẽ legitimũ.⁊ ratum
legnimũ coniugiũ ẽ. qd̾ legali institucõne. ⁊
ꝓuintie morib tͣcͣhitur ħ int̃ infideles ratũ
dato enĩ libello repudii. licet eis discede ab
inuicem.⁊ alit̾s copłari lege fori. ñ poli. qͣm
rugia semel mita nt̃ eoł. ult̾iꝰ solui ñ possñt.

Expanded text:
aliud ratum et non legitimum, aliud legitimum et ratum. Legitimum conjugium est, quod legali institutione vel provinciae moribus contrahitur. Hoc inter infideles ratum Dato enim libello repudii licet eis recedere ab invicem, et aliis copulari lege fori, non lege poli, quam jugia semel inita inter eos, ul
Abbreviated transcription (Latin):
a ñ ꝯtẽptu. s necc̃tate defilat sis mifanti¬
b qͥ baptitati mornint᷑ ead̾ giͣͫ oĩporñtis
explere c̃denda ẽ. ꝙ ñ ex nrpia uol̃tate s
exetatis ⁊ noigontia nec corde cred̾e adi̾citiã
pont̃. nec ore ꝯfit̾i ad salutẽ. Iõ ẽ ꝓers orat᷑ ut¬

Expanded text:
ntemptu, sed necessitate defuerat; sic infantibus qui baptizati moriuntur eadem gratia Omnipotentis explere credenda est, quod non ex impia voluntate, sed ex aetatis indigentia, nec corde credere ad justitiam possunt, nec ore confiteri ad salutem. Ideo cum pro
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i ⁊ publice ꝑ otestates bella geretes. Nõ fue¬
raat tͣnsgressores illiꝰ mãdati slõ occides ꝙͣ¬
ius qͦsꝙ flagiciosos dignamorte ꝓutĩet simi¬
les sue potestati obedies ñ ẽ reꝰ honucidũ. si
eiꝰ imꝑio q̃lib flagitiosim int̾fecit. Si ho¬
micidas ⁊ uenenarios puntre ĩ ẽ effusio sau¬
gͥnis s legum ministum. sipax eccłẽ mestieiã
ꝯsolat᷑ ꝑditoꝵ. Siilliqͥ telo catholice mat᷑s
accensi excõĩcatos ĩt̾ficiut homitide ũ iudicã¬
t. pat ꝙ inalos ñ solum flagellari. s ⁊ ĩttie¬

Expanded text:
sancti et publicae potestates bella gerentes non fuerunt transgressores illius mandati: Non occides, quamvis quosque flagitiosos digna morte perimerent; si miles suae potestati obediens non est reus homicidii, si ejus imperio quemlibet flagitiosum intilegos et uenenarios punire non est effusio sanguinis, sed legum ministconsolatur perditorum; si illi, qui zelo catholicae matris accensi excommunicatos interficiunt, homicidae non judicantur, patet, quod malos non solum flagellari, sed eti
Abbreviated transcription (Latin):
agiair. sco petro. soluicits ꝓreligiotus obseruã¬
ita uocibꝰ clamat cum sollicita obsetͣntis peti¬
eione miscet᷑ oro. ne hos inuarias res solitos
tẽptatore occulte sollicitante. semel euulsa
discordia ditͣħat. ang̃etͣ de płibꝰ p̾nceps x̾am¬

Expanded text:
agitur, sancto Petro, sollicitis pro religionis observantia vocibus clamat, cum sollicita petitione miscetur oratio, ne humanas res solito tentatore occulte sollicitante semel evulsa discordia distrahat. Augeretur pluribus, princeps
Abbreviated transcription (Latin):
foras remañe. ut calũpiuẽt᷑ s ĩ tͣre pociꝰ ut
ꝑis uemãt ⁊ labores suos ñ dnandi cupiditate
s bñ utendi pietate pꝰsideant. llos ã uolũtutẽ
ur̃ãm ut iam dictum ẽ. ab hꝰ cupiditatis sor¬
dibꝰ quolib inumco iudicãte p᷑gauimꝰ. qñ eos
ip̃os quoꝵ labores dnͣr. cit nob̾cum ⁊illis r̃is

Expanded text:
foris remanere, ut calumnientur, sed intrare potius, ut poris ueniant et labores suos non dominandi cupiditate sed bene utendi pietate possideant. nos autem uoluntatem nostram, ut iam dictum est, ab huius cupiditatis sordibus quolibet inimico iudicante purgamus, quando eos ipsos, quorum labores
Abbreviated transcription (Latin):
nos mouet. si ĩiusti sumꝰ qͣre nos q̃ritis: Qłbͥ
respõdemꝰ. Eriinꝰ uos ĩ iustos ne ꝑmaneatis
in iusti. Qrimꝰ ꝑditos ut de ĩuẽtis gaud̾e pͦsi¬
mꝰ dicẽtes. Mortuꝰ erat sr̃ ⁊ reiuxit. ꝑiercit¬
me apeccis : Respõdeo. Qͥa nõ facio ĩ iuiriã
catacteri imꝑatoris. eũ errorẽ corrigo deser

Expanded text:
nos mouet: si iniusti sumus, quare nos quaeritis? quibus respoudemus: Quaerimus uos iniustos, ne permaneatis iniusti: quaerimus perditos, ut de inuentis gaudere possimus dicentes: Mortuus erat frater et reuixit, peria peccatis? respondeo: Quia non facio iniuriam characteri imperatoris. cum errorem corrigo deser
Abbreviated transcription (Latin):
non iudeo carnis. ñ uideo sangnins
uĩ tatem pͥmo om̃ĩũ dixi tibi desermo¬
ne ip̃i qui oꝑat᷑ ut possit mutare ⁊ ꝯ¬
uertere qn̾a ⁊ instituta nature. dem̃
ubr ñ tułerunt sermonẽ xp̃i discapuli
eiꝰ ħ audientes ꝙ carnem suã daret
mandiicare ⁊ sangͥnem snũ ad bibend̾

Expanded text:
nem uideo, non uideo sanguinis ueritatem. Primo omnium dixi tibi de sermone Christi, qui operatur ut possit mutare et conuertere genera instituta nature. Deinde ubi non tulerunt sermonem Christi discipuli eius, audientes quod carnem suam daret manducare et sang
Abbreviated transcription (Latin):
homidii e̾mine in neetitur. Icem. Hoc
dicimiꝰ. ħ asserimꝰ ħ mõdis oibꝰ app̾bamꝰ. ne¬
minem spontaneam sͥ mortem inferre deb̾e.
uelud fugiendo molestias tẽꝑales ne incidat
ĩꝑpetuas. neminem ꝑꝑ aliena pecc̃a. ne hoc
ip̃so incipiat hr̃e gͣuissimum ꝓͥum. nemi nem
ut possit penitũdo sanari: neminẽ uelud de
mortis melior pꝰ mortem uita nõ suscipit.

Expanded text:
homicidii crimine innectitur. Item: Hoc dicimus, hoc asserimus hoc modis omnibus approbamus, neminem spontaneam mortem sibi inferre debere, velut fugiendo molestias temporales ne incidat in perpetuas; neminem propter aliena peccata, ne hoc ipso incipiat habere gravissimum peccatumut possint paenitendo sanari; neminem uelut desmortis melior post mortem uita non suscipit.
Abbreviated transcription (Latin):
purgat᷑ fu̾it: sub ꝯspect̾u pͥublico: ita demũ
ordiũet᷑. Si ħ dec̾tum ur̃e scĩtatis aĩo ꝯcordat
roboret᷑ ur̃e dignitacis respõsioue. ab unũsic¬
xi. uota sue ꝓmissiõis ołiei spõdeat qͦs eecuastica

Expanded text:
purgatus fuerit sub conspectu publico, ita demum ordinetur. Si hoc cum vestrae sanctitatis animo concordat, roboretur vestrae dignationis responsione. Ab univXLI. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
bsit a romana eccła uigorẽ suum tam
ꝓphana facilitate dimuctẽ ⁊ neruos seũi¬
tatis eũsa fidĩ maiestare cdissolu̾e. ut cum ad
fr̃m riune ꝓperata nimis remedia cõicato¬
num utiq nõ ꝓ futura prestent᷑ Quomodo¬

Expanded text:
sia Romana vigorem suum tam profana facilitate dimittere, et nervos severitatis eversa fidei majestate dissolvere; ut cum adhtrum ruinae, properata nimis remedia communicationum, utique non profutura, praestentu
Abbreviated transcription (Latin):
Slum̃ irami arboris multi sunt. s robur uu¬
um tenati radice fundatũ. Et qͦmꝰ de sonte
Iuno riui płimi defluunt. ⁊ nũositas lies di
ã corꝑe diuisionẽ unitas ñ cap̃. Ab arbore fr¬
ange ramum. sructꝰ g̃minare ñ pot̾it. Afõ¬
te p̃scide riuum. p̾scisus arescit. Sic ⁊ eccła
di luce ꝑfusa ꝑtotum orbem radios suos por¬
ia ub̃tatis extñdit. ꝓfluentes largit riuos lai¬
eꝰ pandit. unum tñ cap̃ ẽ. ⁊ una drigo iuna

Expanded text:
unum, et rami arboris multi, sed robur unum tenaci charitate fundatum. Et cum de fonte uno rivi plurimi defluunt, numerositas al., una corpore, divisionem lucis unitas non capit; ab arbore frange ramum, fructus germinare non potest; a fonte praecide rivum, praecisus arescit. Sic Ecclesia Domini luce perfusa per orbem totum radios suos poria ubertatis extendit, profluentes largiter rivos latius pandit: unum tamen caput est, et origo una
Abbreviated transcription (Latin):
suam ut illã duuctat. ad ꝙͣ ꝯsecͣtꝰ ẽ ⁊ sic̾ uxo¬
ri ñlic dimitt̾e uirũ suũ ut alt̾i seniuẽte
eopat̾moĩo societ. aut eũ adult̾et. licet for¬
nicatꝰ sit uir eiꝰ. S uixta apłm. aut iuro su¬
suo deb reꝯciliari aut man̾e ĩ nupta ĩ eccͫ¬
seg̃garisꝑat alẽm uuẽte eo accipiat. s aut¬
ipm hãt. Aut ĩ nupta maneat .i. alcm ep̃m¬

Expanded text:
 Et sicut uxori non licet dimittere virum suum, ut alteri, vivente eo, matrimonio se societ, ut eum adulteret, licet fornicatus sit vir ejus, sed juxta Apostolum, aut viro suo debet reconciliari, aut manere innupta: ita Ecclsegregare, ut alterum eipsum habeat, aut innupta maneat, id e
Abbreviated transcription (Latin):
uno uissu ad puniẽdũ pecẽa ppłi excitãt
siẽ ppłs ille iud aicꝰ ẽ excitatꝰ. ad occupan¬
dam t̾ram ꝓmissioĩs ⁊ ad ddeledas gẽtes
peccat᷑ces sme culpa noxiꝰ sangͥnis esfum¬
aliqͥ monẽt᷑ ad ꝑseqnd̾ malos siẽ senache

Expanded text:
no jussu ad puniendum peccata populi excitantur, sicut populus ille Judaicus est excitatus ad occupandam terram promissionis, et ad delendas gentes peccatrices, sine culpa noxius sanguis effunaliqui moventur ad persequendos malos, sicut Sennache
Abbreviated transcription (Latin):
satis ꝑspicue ostñd̾r. ꝙ sic serra ⁊ securis cͥcͣ¬
eum qͥ cedit nͨ secare nec ced̾e ligna possũt
nͥ ab alio regant᷑. ac ĩo ceͣ regẽtes se suꝑire
ñ debñt sic illi ꝑ qͦs d̾s punit᷑ absq nutu di¬
uine dispositionis nichil ag̾e ualet ac iõceͬ
regentẽ se suꝑbire eis ñ licet T̃ales ĩ eo ꝙ

Expanded text:
satis perspicue ostenditur, quod sicut serra et securis nec secare, nec caedere ligna possunt, nisi ab alio regantur, ac ideo contra regentes se superbire non debent: sic illi, per quos Deus punit, absque nutu divinae dispositionis nihil agere valent ac ideo contra regentem se superbire eis non licet. § 2. Tales in eo,
Abbreviated transcription (Latin):
Reũ qͥpꝑe añ ꝯspectũ dnum iudicii se
nom̃t ẽẽ. ꝙ nitit᷑ utilit̃ finita rescind̾e.
ac poborata qͦlib ausu molare eccłasti¬
ci qͥppe uugoris ordo contundit᷑ si aut
tem̃e illicita p̃sumant᷑ aut ñ ꝯcessa
ĩpuine tẽpitent᷑ ꝓm̃ si negligent̃ ea q̃¬

Expanded text:
Reum quippe ante conspectum divini Judicis se noverit esse, qui nititur utiliter finita rescindere ac roborata quolibet ausu violare. Ecclesiastici quippe vigoris ordo confunditur, si aut temere illicita praesumantur, aut non concessa impune tenentur. Proinde si negligenter ea q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcibũ. lateb pꝰ cibum cognicio ĩ firmitatiᷤᷤ
incibo. firmitatis uͥtꝰ ĩ ienuuo. serpens su¬
gula ꝑ adiso regnãtẽ expulit abstinẽcia
ad ꝑ adisũ reuocauit errãtẽ. ⁊̃ fra. Inpͥnci
pio gñis huãni ignorabat᷑ eb̾etas pͥmꝰ noe
uineã plantauit. denudauit nat᷑am. s¬
ignorauit potẽciam. Itaq uinũ ñ suo pe¬
eb̾etatis agnouit ium̃tũ suum. ad reme¬
dium cẽꝑauit nͨ effudit ad iucium. Ma
lib̾tas. Nemo sciebat ã ꝯsorte natẽ sue ob¬
seqͥa seruirutis exig̾e. Nõ eẽthodie seruitꝰ
sieb̾etas ñ fuiss. obrepserat qͥd̃iam fr̾
pat̾ne pietatis reu̾encia. lesaẽ pietas ẽ d
um uridet᷑ eb̾etas n̾ ilł ita soł nocẽt uĩa¬

Expanded text:
per cibum, latebra post cibum: cognitio infirmitatis in cibo, uirtus firmitatis in ieiunio. deniqugula de paradiso regnantem expulit, abstinentia ad paradisum reuocauit errantem., Et dipio generis humani ignorabatur ebrietas. primus uineam ipse plantauit: dedit naturam, ignorauit potentiam. itaque uinum nec suo peebrietatis agnovit, jumentum suum ad remedium temperavit, non effudit ad vitium. § 3. libertas; nemo sciebat a consorte naturae suae obsequia servitutis exigere. Non esset hodie servitus, si ebrietas non fuisset Obrepserat quidem jam fpaternae pietatis reverentia. Laesa pietas est, dum ridetur ebrietas. Non illis itaque solis nocent
Abbreviated transcription (Latin):
mundꝰ iste regit᷑. regat uidel ⁊ sac̃dotalis.
Sic̃ reges p̾sunt s̃causis scłi: ita sac̾dotes ie
ausis d᷑. Regũ ẽ corꝑalẽ urogare penam sac
docum sp̃ualem ĩserre uĩclieta. dd gͦ ⁊ si ex
appłns ⁊ sac̾docibꝰ ungebat᷑ ⁊ coꝵ oblatione pͥe¬
cc̃aregum exꝑiabant᷑. Siẽ gͦ oria a dño les ꝑ¬

Expanded text:
mundus iste regitur: regalis videlicet et sacerdotalis: sicut reges presunt in causis seculi, ita sacerdotes in causis Dei; regum est irrogare penam cerdotum spiritualem inferre vindictam. David ergo, etsi ex a prophetis et sacerdotibus ungebantur et eorum oblatione peccata regum expiabantur. §
Abbreviated transcription (Latin):
p̃lati. ñ tũ ħ exemplo ꝓbant᷑ p̾laci accusaudi
a subdicis. s subditis cm̃cdat sorina humilit̾
renitũdi p̾lacis. si forte eos ad m̃alum cog̾e uo¬
ruciatibus a subditis exigunt. ut eis iunialo fa¬
utores ⁊ eo adiutores exisfant. S qr angłꝰ quili¬
ꝯsensu alieue malicie illos renocat. licet eis ĩ

Expanded text:
 exemplo probantur praelati accusandi a subditis, sed subditis tantum forma datur humiliter renitendi praelatis, si forte eos ad malum cogere voi verberibus et cruciatibus a subditis exigunt, ut eis in malo fautores et coadjutores existant. Sed, quia angelus, quiliconsensu alienae malitiae illos revocat, licet eis in
Abbreviated transcription (Latin):
diximꝰ q̃rumus. ut examinlim exagitẽt. s si¬
ue minora. suie ⁊̃ maiora ilł sint de nob̾ in¬
dicata negocia. ita eoꝵ cuncta legittimo t̾mui
opposuit. enagnatoꝙ gl̾adio eam abitiẽ ꝯ
pescuit. ꝙͣ dum ille u̾bibꝰ afflige̾t. ĩuocem ꝓ¬

Expanded text:
diximus, quaerimus ut examussim exagitent, sed sive minora, sive etiam majora illis sint de nobis indicata negotia, ita eorum cuncta legitimo termineopposuit, evaginatoque gladio eam ab itinere compescuit, quam dum ille verberibus affligeret, in vocem
Abbreviated transcription (Latin):
potẽs d̾s x̾aue religionis cłicos ⁊ sac̾dotes uoluit
ordiuari ⁊ discuti ⁊⁊ recipi deerrore remeantes
lmꝑatores xͥani: subd̾e debent execuciones su¬
as eccłasticis p̃sulibꝰ. n p̃ferre. Idem.¶ Uinꝗͣ
cłe pͥncipalit̾ ꝯstitutis poncificibꝰ obseqͥ sołe

Expanded text:
potens Deus Christianae religionis dominos et sacerdotes voluit ordinari, et discuti, recipique de errore remeantes. Imperatores Christiani subdere debent exsecutiones suas ecclesiasticis praesulibus, non praeferre. Nulla clesiae principaliter constitutis pontificibus; obsequi solere
Abbreviated transcription (Latin):
dat. qui pot̃ caꝑe capiat. ñ dit̃ uelitis
nolitis bibend̾ uobri ẽ. atq currendũ.
s qui uolũit qui pot̾it cutre atq por¬
tate. ille iuincet. ille satiabit᷑. ⁊ iõ plus
amat uirgines ꝓp̃c. qr s sponte tribuũt
ꝙ sibi ñ fũat imꝑatũ. maiorisq gr̃e ẽ

Expanded text:
bat. Qui potest capere, capiat . Non dicit, velitis, nolitis bibendum vobis est, atque currendum: sed qui voluerit, qui potuerit currere, atque potare, ille vincet, ille satiabitur. Et ideo plus amat virgines Christus, quia sponte tribuunt, quod sibi non fuerat imperatum. Majorisque gratiae
Abbreviated transcription (Latin):
nis ⁊ ĩnania sunt. ⁊ ꝑuiciosa. atq saclega¬
bonos ꝙͣ corrigant aĩmosos malos. ũ fra. t̾¬
nẽ gñali obiurgatiõe feriẽda ẽ. ⁊ maxĩe si
ocẽouẽ atq i portumtatẽ p̾buit aliqd̾ fla¬
gellũm de suꝑdrũ quo eos appareat ꝓ sun

Expanded text:
nis inania sunt, et perniciosa, et sacbonos, quam corrigunt animosos malos. » nerali obiurgatione ferienda est et maxime si occasionem atque opportunitatem praebuerit aliquod flagellum desuper domini, quo eos appareat pro suis
Abbreviated transcription (Latin):
uidicis ad epta sꝑe correctiõis maloꝵ tollatur
ex̾cituum. In ħ gͦ iubem̃ dilig̾e̾ ĩimicos ⁊ mise
alt̾iꝰ hoña portãtes ñ tñ ut ꝑtinaces: ũ ma¬
ioꝑ sistũtes impunitati donemꝰ. Si gͣ eim
penitũtes ñ seneri. s misericordes ẽẽ monenĩ
Iuxta illud. Noliẽe nimium iuistꝰ. qr ẽ uistꝰ¬

Expanded text:
judicis, ademta spe correctionis, malorum tollatur exercitium. In hoc ergo jubemur diligere inimicos, et miseralterius onera portantes; non ut pertinaces et in malo persistentes impunitate donemus. Sicut enim erga poenitentes non severi, sed misericordes esse monemur, juxta illud: Noli esse nimis justus, quia est
Abbreviated transcription (Latin):
lect̾ores. exorcistas. acolitos. si exͣ uotum ⁊
habitum monachi ĩueniant᷑. ⁊ ꝯtinẽciam ꝓfĩ¬
tum ꝓuehi pocer̃t. nͨlaicꝰ nͥ u̾ginẽ sortitꝰ uxo¬
pot̾ sũ cõsen᷑su  ux̃oris sue ut fiat de caruali
neq ꝑiuitit᷑ pꝰeauxor uĩgi eidem marito suo
carnalit̾. nͨ qͥ qͣm nub̾e inuita: aut pꝰ mor̃tẽ

Expanded text:
ores, exorcistas, acolythos, si extra votum et habitum monachi inveniantur, et continentiam profitum provehi poterunt, nec laicus nisi virginem sortitus uxopotest sine consensu uxoris suae, ut fiat de carnali Nec permittitur postea uxor jungi eidem marito suo carnaliter, nec cuiquam nubere in vita aut post mortem
Abbreviated transcription (Latin):
ab insidratoribꝰ qͣqͣmi. insestẽt᷑. auc ledat᷑ ã suis.
ant u̾ba diuina detͣhendo aut insidiando po¬
luant᷑ itt despiciant᷑. s uitas inspũali redole¬
At feruore. ⁊ pax p̃clitata labiis eum uoluntate
lle ꝓculdubio scandalitat᷑ indm q recte nõ
Docet. ⁊ qͥeiꝰ scandalizat ep̃m uł sac̾dotẽ. Itẽ

Expanded text:
ab insidiatoribus quoquo modo infestetur, aut laedatur a suis, aut verba divina detrahendo aut insidiando polluantur, vel despiciantur, sed veritas spirituali redoleat fervore, pax praedicata labiis animi cum voluntate lle proculdubio scandalizatur in Deum, qui recte non docet, et qui ejus scandalizat episcopum vel sacerdotem. C.
Abbreviated transcription (Latin):
iuros ad ꝓuincias regetias accede qͥ ad hono¬
ris insigina ñ ambirione uł p̾cio. s ꝓbate ui¬
te. ⁊amplituduis cue. solent testimonio ꝓ¬
sorciendis neq dedisse qͣ ppiam : neq datõs
uiqͣm pꝰmod̾ sore siue ꝑse. siue ꝑ ĩposica¬
redclitibꝰ nicħ peintꝰ tam ĩ amiministͣcionẽ

Expanded text:
viros ad provincias regendas accedere, qui ad honoris insignia non ambitione vel pretio, sed probatae vitae et amplitudinis tuae solent testimonio psortiendis neque dedisse quidpiam, neque daturos unquam postmodum fore, sive per seriis nihil penitus tam in administratione
Abbreviated transcription (Latin):
onoꝑtet cłi cos seruiẽtes a pbris. usq
ad subdiacoues. ⁊ deĩceps ordinis eccła
mistas aut ĩ om̃s qͥ in ꝓposito ꝯtinencie¬

Expanded text:
oportet clericos servientes a presbyteris usque ad diaconos et deinceps ordinis ecclesmistas, aut etiam eos, qui in proposito continenti
Abbreviated transcription (Latin):
ueñanda dĩ templa pecumis expugnetur.
Quẽ murum ĩtegͥtate. aut uallum fid̾i ꝓui¬
debimꝰ. si auari sac fames penetͣlia ueñan¬
da ꝓserꝑit: Qͥd deniq tutum ẽẽ pot̾it. ⁊ se¬
cinum. si scĩtas ĩ cormpta corrũpit᷑. cess al¬

Expanded text:
veneranda dei templa pecuniis expugnantur? quem murum integritati aut vallum fidei providebimus, si auri sacra fames penetralia veneranda proserpit? quid denique cautum esse poterit aut securum, si sanctitas incorrupta corrumpit
Abbreviated transcription (Latin):
dẽpnari. uł absolui. Sic̃ã uitiata sit qͦ reme¬
dio possit ł debeat subleuari. si accusatoreᷤᷤ
defecũnt anreus sit cogñdꝰ ad p̾gatiouem
uit faciliꝰ pateat ꝙ dict̃i sumꝰ. exẽplum po¬
nat᷑ sub ocełis ui quo auctoritates huic
inde controu̾santes distinguantur. ⁊ qͥd
scõꝵ patrum sentiat auctoritas liquido
de lapsu tarius alouz impe

Expanded text:
ondemnari vel absolvi; si causa vitiata fuit, quo remedio possit sublevari; si accusatores defecerint, an reus sit cogendus ad purgationem. Et ut facilius pateat quod dicturi sumus, exemplum ponatur sub oculis, in quo auctoritates hinc inde controversantes distinguantur, et quid sanctorum Patrum sentiat auctoritas liquido de lapsu car
Abbreviated transcription (Latin):
gere aut ꝯmestos magno ꝑtos ⁊ ꝑditos la¬
bore doleamꝰ holerũ ⁊ pomoꝵ ac legunini faci¬
ltor ꝓpparatꝰ s ⁊ arte impendnsq cocotũ ñ indi¬
get ⁊ fũ cura sustentat hũanui genꝰ mod̾ate
sũptꝰ. qr nec auide deuorat᷑. qd̾ urrgtam̃ta gule
ñ ht̃. ⁊ lemore digestione decoquit᷑ uemo enĩ
uino ⁊ duob cibis hisq uilib ad inflacõneni
uientris honerat᷑. qne diu̾sitate carniũi ⁊ sapo¬
ris delectacõne ꝯcipit. mnuariis nidorib fu¬
mant patine adrisũ sui explenda esiture:
qͣiͣ captiuos trahuũt uñ ⁊ morb sat̾itate
Nimia ꝯcitant᷑ multiq in pacientia gine

Expanded text:
gerere, aut comestos magno partos et perditos labore doleamus. Olerum, pomorum ac leguminum et facilior apparatus est, et arte impendiisque coquorum non indiget, et sine cura sustentat humanum corpus, moderatesumptus: quia nec avide devoratur. Quod irritamentum gulae non habet, leviori digestione decoquitur. Nemo enim uno et duobus cibis, hisque vilibus usque ad inflationem ventris oneratur, quae diversitate carnium et saporis delectatione concipitur, cum variis nidoribus fumant patinae, et ad esum sui, expleta esurie, quasi captivos trahunt. Unde et morbi ex saturitate nimia concitantur. Multiq
Abbreviated transcription (Latin):
adnos ꝑuenisse cognoscite. qr solidos
ded̾it adusuras: ꝙ uos oportet c̃ onũ a tili¬
tate ꝑ guirere. ⁊ si ita ꝯstit̾it. alium eligi¬
te.⁊ abbꝰmiͦ uos ꝑsona sine mora suspen¬
dite. Nlam nos amatoribꝰ usurar̾ nulla
rõne manꝰ imponunꝰ. Siuͦ subt̾ili habi¬
ꝑ soua eiꝰ nob̾ iguota ẽ. ⁊ utrum ita sit.

Expanded text:
ad nos pervenisse cognoscite, quod solidos dedit ad usuram. Quod vos oportet cum omni subtilitate perquirere, et si ita constiterit, alium eligite, et ab hujus vos persona sine mora suspendite. Nam nos amatoribus usurarum nulla ratione manus imponimus. Si vero subtili habipersona ejus nobis ignota est, et utrum ita sit
Abbreviated transcription (Latin):
dieatũ ⁊ hãcsĩam detͥbus auctoritatibus
conuentis. ex eu̾agłica iuctoriate celest¬
nus aduestoriũ dicens ⁊ ephesina si nodꝰ
de eod̾ dec̾nens. et beatꝰ g̃g̾. ad iohem scͥbẽ
conꝓbauit. deꝑemptorio scͥpto affricanũ
conciliũ demonstiuns decresconio ut sicon¬
uentus respsee detractau̾it. suo contẽptu
et sua contumacia faciente. auctoritate
iudieiaria iamꝓtimis excludatur. Et item.
admaxi mu̾ p̾su̾ptorem. solitanu ep̃m
dixit. Portamur ut adnos uonire oĩpꝰ¬
poĩta excusatõne festines. quatinus serua¬
ta iusticia. ħ qͥbus accusaris. ⁊ cognoscere
et finire sed̾m canonicam ĩscituta xp̃ore¬
uelante possimꝰ. Ita aũt fac ut ad conuenuã¬
du amplius iam moras nõ ingeras. nimagis
ip̃a te absencia obnoriu̾ his q̃ dñi assignet.
et nos inte ħres nõ solum pp̃ p̃dicta cͥmina
que purgare sub t̾fuga. set etiam ꝓpt̾ ino¬
bedrentie culpam. duriꝰ .s. ut incontũmaceni. cogat

Expanded text:
us conventus ex evangelica veritate Coelestinus ad Nestorium scribens, et Ephesina synodus de eodem decernens, et beatus Gregorius ad Joannem scribens comprobat. De proprio scripto, Africanum concilium monstrat de Cresconio ut se conventus resipiscere detractaverit, suo contemptu et contumacia faciente, auctoritate judiciaria protinus excludatur. Et item, ad Maximum praesumptorem Salonitanum episcopum dicit: « Hortamur ut ad nos venire omni postposita excusatione festines, quatenus servata justitia, haec de quibus accusaris coget finire secundum canonica instituta Christo revelante possimus. Ita autem fac, ut ad veniendum amplius iam moras non ingeras, ne ipsa te magis absentia obnoxium his, quae dicuntur, assignet, et nos in te haec res non solum propter dicta crimina, quae purgare subterfugis, sed etiam propter inobedienciae culpam durius, scilicet ut in contumacem, cogat
Abbreviated transcription (Latin):
tabitnt.
b isto dre ⁊ nantea tu ꝑ nullũ ingetitum
te sociabis huic tue consangͥnee. nec i
ꝯnigio nec inaditt̾io nec cũ illa adimam
m̃sam maridricab̾. aut bibes. aut sub uno
tecto manebis. nisi in eccła aut ĩ alio lo¬
co priblito. uͥ nłła mala sispicio pꝰsit eẽ.
ut ibi corã testib idonerł ꝓ c̃ta neccĩtate
parit̾ colloquamim. n aliã ꝯtigẽ accipi¬
es nͥ forte p̾t actam pñam tͥ licentia da

Expanded text:
tabitur. Ab isto die in antea, tu per nullum ingenium te huic sociabis tue consanguinee, nec in coniugio nec in adulterio, nec cum illa ad unam mensam manducabis et bibes aut sub uno tecto manebis, nisi in ecclesia aut in alio loco publico, ubi nulla mala suspicio possit esse, ut ibi coram testibus idoneis pro certa necessitate pariter colloquamini, nec aliam coniugem accipies, nisi forte post actam penitentiam tibi licentia da
Abbreviated transcription (Latin):
ui habecis aliqͥd de malo: facite iñ bonum
qͥ nõ habetis de malo: nolite acqͥrẽ de mialo
bomi fac̃ẽ de malo: noli remañe tu malꝰ. Nũmi
⁊ sollicitudo mortaliũ expͥmit᷑. De malogͦ bonũ
fac̃ q̃ pauꝑibꝰ dispñsat. ꝙ cũ labore isollicitudĩe

Expanded text:
uid habetis de malo, facite inde bonum. Qui non habetis de malo, nolite acquirere de maloboni facere de malo, noli remanere tu malus. Nummi et sollicitudo mortalium exprimitur. De malo ergo bonum facit qui pauperibus dispensa
Abbreviated transcription (Latin):
uoscat ad̾o ut neq eccła ip̃iꝰ necẜ monast̾ia si¬
ue filuĩ. ut opp̃ssi yauꝑes eiꝰ erga se dilec̃tionis
stadium senciãt. nec aliꝙͣ supplicãtibꝰ sibi ĩ
qͥbꝰ iustui ẽ opem defenssionis accomod et¬
⁊ quõ ad huc ẽ grauiꝰ diciꝯsilia sapiẽtium

Expanded text:
oscatur; adeo ut neque Ecclesia ipsius, neque monasteria, sive filii, vel oppressi pauperes, ejus erga se dilectionis studium sentiant, nec aliquam supplicantibus sibi in quibus justum est opem defensionis accommodet, et, quod adhuc dici est gravius, consilia sapientum
Abbreviated transcription (Latin):
ligendum ẽ. qr inmanifestacõne singo¬
ꝑis indistinctione suoꝵ m̾broꝵ om̃iũ
uerꝰ ẽ d̾s ⁊ uerus ẽ homo semel tm̃ in
crute peptãdit. offerens patri se ip̃m hos¬
tam untã ⁊ passibilem mortalẽ uiuo¬
rũ ac mortuor redẽptionis efficatem

Expanded text:
ligendum est, quia in manifestatione sui corporis, in distinctione suorum membrorum omnium, verus Deus et verus homo semel tantum in cruce pependit, offerens Patri seipsum, hostiam vivam, passibilem, mortalem, vivorum atque mortuorum redemptionis efficacem
Abbreviated transcription (Latin):
tuturati estis. qu cathecumini defereba¬
mini. in horreo seruabimm. noĩa nr̃a
dedistis cepistis moli ieuiniis erorcsmi.
p̾ea ad aqm̃ uenistis ⁊ ꝯsꝑsi estis ⁊ panis
dñicus fci estis. ecce ꝙ accepistis. qmꝰ gͦ¬

Expanded text:
triturati estis. Quando catechumeni deferebamini, in horreo servabamini, nomina vestra dedistis, coepistis moli jejuniis et exorcismis: postea ad aquam venistis, et conspersi estis, et panis Dominicus facti estis. Ecce quod accepi
Abbreviated transcription (Latin):
I⁊ domis eiꝰ abrehe orbmb sanauit. sanare
ꝑcurent. qui si forte sanari ñ pot̾unt seꝑa¬
riñ ualebunt.s p̃tꝗ̃ alias nuptas expecie¬
rit illis incarne untentib quib iuncte
fr̃nt. pͥorib quos reliq̃rant. ⁊̃ si pꝰ̾sibilt¬
tas ꝯcũbendi eis reodita fui̾t reconciliari

Expanded text:
ac domum ejus Abrahae orationibus sanavit, sanare procurent. Quod si forte sanari non potuerint, separari valebunt; sed post, quam alias nuptias expetierint, illis in carne viventibus, quibus juncti fuerant, prioribus, quos reliquerant, etiamsi possibilitas concumbendi eis reddita fuerit, reconciliari
Abbreviated transcription (Latin):
ex et̾na ita medio quodam loco posuit ali
abraham si spõtaneꝰ in occid endo filio motꝰ
fuiss exec̾rabił haberet᷑. aut iubñtid̾o obses̃.¬

Expanded text:
ex aeterna ita medio quodam loco posuit aliqia laudetur. Abraham, si spontaneus in occidendo filio motus fuisset, exsecrabilis haberetur: at jubenti Deo obsecun
Abbreviated transcription (Latin):
set. Iilscriptioe uideł p̃missaneq ulħũ
ꝙͣ uidicet᷑. añ ꝙͣ logutimos accus atores ł
nuitores p̃sentes hãc. loẽq defendũdi ac¬
cipiat acl abluenda cͥmina. Item exꝯcilio
nocẽtis nulla maculer᷑ ꝑnicie accusatoris
suplicio detui⁊ ꝙͣ accus ator p̃sentet᷑. acq le¬
dum ⁊ canonũ sentłicia exqͥrat᷑. Ꝙ si in di¬
gn̾a ad accusandũ ꝑsona inuenitur adeiꝰ
ac cusatione nõ uidicetur. Item bonifa

Expanded text:
set, inscriptione videlicet premissa, neque ullus unquam iudicetur, antequam legitimos accusatores vel tutores presentes habeat locum que defendendi accipiat ad abluenda crimina. Item Felix nocentis nulla maculetur pernicie accusatoris. supplicio detur, quam accusator praesentetur, atque legum et canonum sententia exquiretur. Quod si indigna ad accusandum persona invenitur, ad ejus accusationem non judicetur. XII. Pra
Abbreviated transcription (Latin):
nsimm ⁊ do dilectisimm iuemiant᷑. Quo exem¬
plo eiudt̃it̾ datͣ intelli quociens aliquis
seiirat ñ fact᷑um. aliqͥd ex quo expedicior
sͥ ud p̃paret᷑ ad beatitudineidum mͦ sine
eo salutem u aleat inuenireꝙ iuiram̃tum ñ
ꝓhibet᷑ seruate. Uñ cum nos iur amꝰ nõ alicͥ
datos aliͥd. sine quo utͣꝙ salꝰ eiꝰ pͭ eẽ ĩ columis

Expanded text:
ilecti inveniantur. Quo exemplo evidenter datur intelligi, quoties aliquis se iurat non facturum aliquid, ex quo expeditior sibi via preparetur ad beatitudinem, dummodo sine eo salutem valeat invenire, hoc iuramentum non prohibetur servare. Unde cum iuramus nos non daturos aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ iurat᷑ tuc̃ ẽ illicitum iuram̃tũ. qñ id ꝙ ul
rat᷑ insui nat᷑a uiciosum ẽ ł uitã adimens
ut ad ult̾ium. homicidium⁊ ⁊his similia. ł
reparari ñ ꝑmittñs. Ueluri cum unmico ad
pacẽ ñredire. indigñti mĩcordit᷑ ñ sub uemi¬
re. Ista qr ꝑspicuam hñt inse iniusticiam.
isi iuram̃to sumẽt᷑ cã seruari ñ debñt. sir¬
ca ħ icaq uram̃ta intlłigñda sut q̃ de illi

Expanded text:
 iuratur, tunc est illicitum iuramentum, cum id quod iuratur in sui natura vitiosum est vel vitam adimens, ut adulterium, homicidium et his similia, vel reparari non permittens, veluti cum inimico ad pacem non redire, indigenti misericorditer non subvenire. Ista quia perspicuam habent in se iniustitiam et si iuramento firmentur, tamen servari non debent. Circa hec itaque iuramenta intelligenda sunt que de illi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. si eũ aptum cognou̾is utua uolũtate fuu̾t
diffraitũ. ea hora quate de p̃senti scło migͣ¬
turum cognoũis . p̃sentibꝰ euuẽtis tͥ succesorẽ
de signa. ut hic ueniat ordinadꝰ ħ nulł alii
ꝯcedi patim᷑ ꝙ tͥ caritate cogñte larguri cẽ¬

Expanded text:
eresse, si eum aptum cognoveris, et in tua voluntate fuerit definitum, ea hora qua te de praesenti saeculo migraturum cognoveris, praesentibus cunctis tibi successorem designa, ut huc veniat ordinandus, quod nulli alii concedi patimur, quod tibi charitate cogente largiri cen
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ni hec sp̃os nec ali̾is gradib qͣm scͥpta
ẽ. nec alus uocabuł declari pot̾. ꝑeto gͣ¬
du uentũt sip̃. tͥauus tͥ arna. Infra
trinepos trineptis. ex obliqͦ fũs ⁊ soro¬
ris ab nepos ab neptes. fr̃is patrueł ⁊ so¬
roris patrueł amititu. amitine. ꝯfob̾iri
ꝯsobͥnȩ. patrui magni. amite magne
auũcłi magni. mat̾cere magne ne¬
pos reptis ꝓoris ꝯsob̾ni filiꝰ ł fili ͬ. su

Expanded text:
aliis gradibus quam scripta est, nec aliis vocabulis declarari potest. Sexto gradu veniunt supra triavus, triavia; infra trinepos, trineptis. Ex obliquo fratris et sororis, abnepos abneptis, fratris patruelis, sororis matruelis amitini, amitinae, consobrini, consobrinae; patrui magni, amitae magnae; avunculi magni, materterae magnae nepos, neptis: propioris consobrini filius vel filia, qu
Abbreviated transcription (Latin):
subdiacono: usq ad lec̾t̾ores oĩtis subditi
sunt. Diacono cardiuali iuro. ⁊ reitentissi
suibdiacono. acolitꝰ. Acolito exorcista. exoreis¬
te. lector: lectori hostiariꝰ. hostiario : albas. ało¬
ati: monachꝰ. ob seqͥum moi loco rep̃sentet si¬

Expanded text:
subdiacono usque ad lectores omnes subditi sint diacono cardinali urbis Romae, in subdiaconus, subdiacono acolythus, acolytho exorcista, exorcistae lector, lectori ostiarius, ostiario abbas, abbati monachus in omni loco repraesentent ob
Abbreviated transcription (Latin):
at̾ ma̾ mediolanum me secuta: uiuenit ec¬
cłiara sb̾co nͥ ieuinantẽ ceꝑat fluct̾uare qͥd
agẽ. Tunc ego ꝯsului de bac re: beatissime
memorie ambrosium ep̃m. at ille ait. sũ
itinam uenio: sbt̾o ieumo. Sm medi olam
sum: ñ reuino. Sic itu ad ꝙͣ forte eccłiam

Expanded text:
ater mea Mediolanum me secuta invenit ecclesiam sabbato non ieiunantem; ceperat fluctuare quid ageret. Tunc ego consului de hac re beate memorie Ambrosium episcopum. At ille ait: cum Romam venio, sabbato ieiuno, cum Mediolani sum, non ieiuno. Sic et tu ad quam for
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ ⁊ aqͥleꝓflgato asobole mala pat̾monio
apd uos solos incorrupta patrum seruat᷑ auc̃to¬
ritas. Ibi cespite t̾ra fecundo dñiei semĩs purita¬
tẽ centeno fruet̾u refert. Hic obruta suͥeis fru¬
tensol iusticie orit᷑. Inoriẽte ãluciser ille qͥ oe¬
cid̾at supͣ sid̾ a posuit chronũ suum. Uos estis
lux mundi. sal t̾re uos uasa auiea ⁊ argen¬
docñ ĩuitat humanitas. ⁊ sac̾dote iuctimasa¬
lutem. a pastore p̃sidiũ ouis flagite fatiseat
inuidia. roam culmĩs recedat ãbicio. Cũ succe¬

Expanded text:
 . Profligato a sobole mala patrimonio, apud vos solos incorrupta patrum servatur haereditas. Ibi cespite terra fecundo, Dominici seminis puritatem centeno fructu refert. Hic obruta sulcis frute sol iustitiae I oritur; in oriente autem lucifer ille, qui ceciderat, super sidera posuit thronum suum. uos estis lux mundi, uos sal terrae, uos uasa aurea et argentamen inuitat humanitas. a sacerdote uictima salutem, a pastore praesidium ouis flagito. facessat inuidia, Romani culminis recedat ambitio: cum succe
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ mał hec iołies descismaticis siue hecicis
rra it. de illo auditor eiꝰ scissimꝰ ⁊ marcỹr for¬
tissimꝰ policarpꝰ nurneoꝵ antistes. qr qͦdam rẽ
ꝑe cum ap̃ ephesum þalneas lauãdi gr̃a fuiss
ing̃ssus. ⁊ iudiss ibi exire. ꝯtinuo dicessit nõ

Expanded text:
 Haec Joannes de schismaticis sive haereticis rrat enim de illo auditor ejus sanctissimus et martyr fortissimus Polycarpus, Smyrnaeorum antistes, quod tempore quodam cum apud Ephesum balneas lavandi gratia fuisset ingres
Abbreviated transcription (Latin):
causa mentiris. si non eras pector ante
quam mentireris. menciendo efficereris ꝙ
euitaras. Ueritas inte non est. insite ita
dixeris peccatorem. ut etiam ẽe cognoseas
Ueritas autẽ ipsa est. ut quod est dicas. Nlam
quomodo est humilitas. ubi regriat falsitas.

Expanded text:
causa mentiris, si non eras peccator ante, quam mentireris, mentiendo efficeris quod evitaveras. Veritas in te non est, nisi te ita dixeris peccatorem, ut etiam esse cognoscas. Veritas autem ipsa est, ut quod es dicas. Nam quomodo est humilitas, ubi regnat falsitas?
Abbreviated transcription (Latin):
salute corrũpitur. ad sempit̾nam u̾o salutem
niullꝰ clucendꝰ ẽ. opitulante m̃dacio. Neq sep¬
tinio gen̾e menciendum ẽ. neꝙ enum cuiꝰq ꝯ
moditas. aut salꝰ temꝑalis ꝑficienda fidei p̃fe¬
renda est. Nec sise qͥsquana inrecte fact̾is nr̃is
tam male moner senciat ut fiat ⁊̃ anmio
deiec̃tior. longeq a piecate remotior. Nec ot¬
tauo genere mẽtiendum est. qr ⁊ inbonis
castitas auimi pudicicie corꝑis p̾fertur. ⁊ ̃ nã
lis que ipsi facimus eo quod fieri sinunuis ib
dampniabilius ẽ. In his aut̃ oct̾o gen̾ibus tan¬
ro quisq minus peccat cum mentitur. qͣnto
rum se eẽ deceptorem arbitretur alioꝵ.¬

Expanded text:
lutem nullus deducendus est opitulante mendacio. Neque septimo genere mentiendum est; non enim cujusque commoditas aut salus temporalis perficiendae fidei praeferenda est, nec se quisquam in recte factis nostris tam male movetur, ut fiat etiam animo deterior longeque a pietate remotior. Nec octavo genere mentiendum est, quia et in bonis castitas animi, pudicitiae corporis praefertur, et in malis id quod ipsi facimus, eo quod fieri sinimus nobis damnabilius est. In his autem octo generibus tanto quisque minus peccat, cum mentitur, quanto tum se deceptorem arbitratur alio
Abbreviated transcription (Latin):
uit dd̃ ꝑ dm̃ occid̾e nabal uirũ stultum ⁊uim¬
pium. atq omĩa q̃ ad eum ꝑtinebãt demoli¬
ri. s ad pͥmam int̾cessionem abigail femiẽ
prudentis mox remisit minas. reuosauit
ensem inuaginam. neq aliqͥd culpe seꝓta¬
t hostis incid̾imꝰ insidũs ex quo sine aliqͦ peei
aditum petamꝰ. in quo mĩnꝰ ꝑiculi nos ꝑpei¬

Expanded text:
occidere Nabal virum stultum et impium, atque omnia quae ad illum pertinerent demoliri; sed ad primam intercessionem Abigail feminae prudentis, mox remisit minas, revocavit ensem in vaginem, neque aliquid culpae se tati hostis inciderimus insidiis, ex quo sine aliqua peccaditum petamus, in quos minus periculi nos pe
Abbreviated transcription (Latin):
mist̾io intelligunt᷑ sub diaconi: qͥ calicem dia¬
couo offerunt. ⁊acoliti qͥ cum cereis diacones
cubuia intelligñda ẽ. p̾t̾ uxorem. ut istẽ sit
sensus capit̃. Siͥs pꝰ accept̃ sacr̃ bap̃as
cd̃is nuptiis fu̾it copulatꝰ. aut ꝯcubiuam hũit
distinguẽd̾ ẽ. añ ꝙͣ uxorẽ dux̃it. siue pꝰ mortem

Expanded text:
ministerio intelliguntur subdiaconi, qui calicem diacono offerunt, et acolythi, qui cum cereis diaconos ncubina intelligenda est praeter uxorem, ut iste sit sensus capituli: Si quis post acceptum sacrum baptisma secundis nuptiis fuerit copulatus, aut concubinam duxerit: d
Abbreviated transcription (Latin):
em refert sollectam pecuniamu de cõĩone in¬
se accipit. ⁊ ep̃o defert. ⁊cłicis partes ꝓpͥas d
istͥbuit. Ab archĩdiacono nuiciat᷑ ep̃o. ex¬
cessus diaconoꝵ ip̃e denunciat saẽdoti in
missaꝵ sollempina celebret. ⁊ collect̃as di¬
cat . ł cui ip̃e miunẽit. Ad p̾miẽum ꝑ¬
tinẽt. acoliti. exorciste. ꝓsalisteatꝙ lect̾ires
siguum ꝙ̃ dandũ ꝓofficio dĩcoꝵ ꝓuute ho¬

Expanded text:
em refert. Collectam pecuniam de communione ipse accipit, et episcopo defert, et clericis partes proprias idem distribuit. Ab archidiacono nuntiantur episcopo excessus diaconorum. Ipse denuntiat sacerdoti in missarum solemnia celebret, et collectas dicat, vel cui ipse injunxerit. Ad primicerium pertinent acolythi, exorcistae, psalmistae atque lectores, signum
Abbreviated transcription (Latin):
plebisq ꝯspectu. uoluntas eoꝵ de ex pecẽdo
d̾o inspirante placũit.⁊ ꝓmissionẽ castimo¬
nie sue absq ꝯiugali necc̃ita̾te se spopõde¬
nt̃ sciuatõs. hi i tãꝙͣ appetitores artissime
ture. leuissimo dñi iugo sub dant᷑. ac pͥmũ
sub diaconii ininist̾ium. habita ꝓbaciõe
ꝓfessionis sue arucesimo aunosusciprãt.¬

Expanded text:
plebisque conspectu voluntas eorum de expetendoDeo inspirante placuerit et professionem castimoniae suae absque conjugali necessitate se spoponderint servaturos, hi tanquam appetitores arctissimae vitae lenissimo Domini jugo subdantur, ac primum subdiaconatus ministerium habita probatione professionis suae a vicesimo anno suscipiant
Abbreviated transcription (Latin):
ctͥor se ad loq̃nd p̃parat. sub qͣnto cautele
studio loqͣtur attedat. ue suuordinate adlo¬
q̃nd̾ rapit᷑: erroris uuln̾e audiẽtium corda fe¬
nant᷑. ⁊ cum forte sapiẽtem se uid̃i desidat:
uͥtutis cõpagẽ insipientꝰ abscidat. hinc namq

Expanded text:
t, sub quanto cautelae studio loquatur attendat, ne si inordinate ad loquendum rapitur, erroris vulnere audientium corda feriantur, et cum fortasse sapiens videri desiderat, unitatis compagem insipienter abscidat. Hinc namque
Abbreviated transcription (Latin):
sis tẽꝑibꝰ ab urbe roma dedert̃. fore uenerabili
ẽ suscipiẽdas ⁊ custodiẽdas exinuos pͥsules leo¬
agatho p̃p. oclꝰ ep̃is. ¶¬

Expanded text:
sis temporibus ab urbe Roma dederunt, venerabiliter fore suscipiendas et custodiendas, eximios praesules, LeoAgatho Papa omnibus Episc
Abbreviated transcription (Latin):
r egule subiectum. ado̾ ꝑpecuiam ordina
ꝓhibs ita ut ĩt̾uecores quoq tãti scełis an̾a¬
tħ atitet. nͥ ꝙ sosdem simomacos iudicet. s
si p̃ fati nlites eccłe ob huiꝰ cemodi scelus ta¬
lit̾ ꝑ cellunt᷑. nemo sapiẽs negabit. Nlõ mi¬

Expanded text:
per pecuniam ordinari prohibet, ut interventores quoque tanti sceleris anathematizet, nisi quod eosdem symoniacos iudicet? Quod si praefati milites aecclesiae ob huiusmodi scelus taliter percelluntur, nemo sapiens negabit non mi
Abbreviated transcription (Latin):
nĩs ꝓtessionib atq accõnib fregũter
int̾suit. ⁊ tuciens ad nos missus qd ĩ om̃ib
aplice sedis auctoritas tenet agrorit
tem as̾ misse peculiares ñ st̃ in pribuo¬
deafuares q̃ ꝑ dies sotiẽpnos a sac̃dotib
a priblicis missarũ sollẽpnib q bora t̃tia

Expanded text:
is processionibus atque actionibus frequenter interfuit, et toties ad nos missus quid in omnibus apostolicae sedis auctoritas teneret agnovit. C. LII. Missae peculiares non sunt in pus, quae per dies solennes a sacerdotibus s populus a publicis missarum solennibus, quae hora tertia
Abbreviated transcription (Latin):
lestia ariminẽsis eccła pastorali hact̾enꝰ ac
sac̾dotali sit regimĩe desticuta. dudũ sr̃uita
ur̃a cogͦuit. Quẽ dudũ habitatoꝵ loci illiꝰ
p̃cibꝰ ꝓ moti sumꝰ. sepłꝰ hortati. ut side eadẽ
capitis qͣ detinebat᷑ molestia melioratũ ẽẽ se
sentiret ad suam auxiliãte dño reu̾ẽt᷑ eccłã¬

Expanded text:
lestia, Ariminensis Ecclesia pastorali hactenus ac sacerdotali sit regimine destituta, dudum fraternitas vestra cognovit. Quem dum, habitatorum loci illius precibus permoti, saepius hortaremur ut si de eadem capitis, qua detinebatur molestia melioratum se esse sentiret, ad suam, auxiliante Domino, reverte
Abbreviated transcription (Latin):
districti ut omnẽ ⁊̃ mansuetudinem
beingintatis amitant. ⁊ sc̾ ñ nulli ita man¬
sueti: ut ꝑdant distͥcti uira regimuns Uñ
cunctis rectoribꝰ utq sũmoꝑe sunt tenẽda.
ut nͨ indiscipline uigore benignitatẽ mã¬
gor mansuetudinẽ. ⁊ ma̾suetudo oret ser
imone iugorẽ. ⁊ sic alt̾m com̃det᷑ ex alto.
ut nec uigor sit rigidꝰ: nec mansuetudo sit¬

Expanded text:
districti, ut omnem etiam mansuetudinem benignitatis amittant; et sunt nonnulli ita mansueti, ut perdant districti jura regiminis. Unde cunctis rectoribus utraque summopere sunt tenenda, ut nec in disciplinae vigore benignitatem mangor mansuetudinem, et mansuetudo ornet vigorem, et sic alterum commendetur ex altero, ut nec vigor sit rigidus, nec mansuetudo di
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m qͥsꝗͣ nͨ ip̃e unꝗͣ uisserat. mõ ẽ cẽ so
ppe pact̾um ẽ societatis humane ob temp¬
erare regibꝰ suis. ꝗͣtomag̃ dõ regnatoriu¬
mu̾se cature sue.⁊ ad ea que uuserit sũ
dubitacione seruẽd̾ ẽ: Sicit. inporestatibꝰ
societati hurinane maior pocestas mnincei ad

Expanded text:
o ppe pactum est societatis humanae obtemperare regibus suis, quanto magis Deo regnatori universae creaturae suae, ad ea quae jusserit sine dubitatione serviendum est? Sicut enim in potestatibus societatis hu
Abbreviated transcription (Latin):
se posse hac excisacõne defendi qd̃ inspici
et ꝓbari possit an pirgo sit. cũ ⁊ manꝰ obstetri¬
cum ⁊ oculꝰ sepe sallat᷑. et si incorrũpta fu̾t iu
uenta uirgo. ea ꝑte qua mulier pot̃ ẽẽ pot̾it
tñ ex alia ꝑte corpis peccasse. qua corrũpi pot̃.¬

Expanded text:
se posse hac excusatione defendi, quod inspici et probari possit, an virgo sit, quum et manus obstetricum et oculi saepe fallantur, et, si incorrupta inventa fuerit virgo ea parte, qua mulier potest esse, potuerit tamen ex alia corporis parte peccasse, quae corrumpi pot
Abbreviated transcription (Latin):
secũ hacͥsua ĩpudica obstinacõne nũꝗͣ anobis
admitii i eccłã posse. ne erẽplũ cetis ad tuinas
delictis sius fac̾e inciprant. nec putent sͥ uite
aut salntis constare rõnẽ. si ep̃ĩs ⁊ sac̃datib ob¬
diaconis aut fubdiaconꝰ moniali mechatꝰ fu

Expanded text:
se cum hac sua inpudica obstinatione numquam a nobis admitti in ecclesiam posse, ne exemplum ceteris ad ruinas delictis suis facere incipiant. nec putent sibi uitae aut salutis constare rationem, si episcopis et sacerdotibus obD