comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
terius moritur. unde renatus
ẽẽ uidebatur. fraternitas gͦ ur̃a
huiuscemodi homines frequen¬
ti p̾dicatione ꝓuocet: quatinus
mutare uet̾em magis uitã de
doctoris suauitate desiderent.
Sic en̾im & intentio nr̃a recte
ꝑficitur: & conuersi animus ad
priorem denuo uomitũ non mu¬
tatur. Ad hibendus gͦ illis est
sermo. qui & erroꝵ in ipsis spi¬
nas iirere debeat: & p̃dicando
quod in his tenebrascit illumi¬
net. ut ꝓhis admonitione fre¬
quenti mercedem fraternitas ur̃a
capiat. & eoꝵ quantos d̃s donaue¬
rit ad regenerationẽ noue uite ꝑ¬

Expanded text:
terius moritur, unde renatus terius moritur, unde renatus esse videbatur. Fraternitas ergo vestra hujusmodi homines frequenti praedicatione provocet, quatenus mutare veterem magis vitam de doctoris suavitate desiderent. Sic enim et intentio vestra recte perficitur, et conversi animus ad priorem denuo vomitum non mutatur. Adhibendus ergo illis est sermo, qui et errorum in ipsis spinas urere debeat, et praedicando quod in his tenebrescit illuminet, ut pro his admonitione frequenti mercedem fraternitas vestra capiat, et eorum quantos Deus donaverit, ad regenerationem novae vitae
Abbreviated transcription (Latin):
ad fraternitatem urãm.
reddendiq debite salu¬
tationis alloquium. licet nulla
congrui temporis uł ꝑsonarum
esset occasio. actum est ut uno
in tempore & que decebant de
dilectione ꝓrimitatis fraterne
moniam que ad nos ꝑlata est.
quomodo errantiũ saluande
sint anime non tacerem. Plu¬
rimi siquidem udaice religio¬
nis uiri in hac ꝓuincia com ma¬
nentes: ac subinde in massilie
partes ꝓ diuersis negotiis am¬
bulantes. ad nram ꝑduxere no¬
ticiam. multos consistentium
in illis partibus iudeoꝵ. ui ma¬
gis ad fontem baptismatis qũã
prediatione ꝑductos. Nam inten¬
tũ quidem huiuscemodi &e lau¬
hanc eandem intentionẽ nisi cõ¬
petens scripture sacre comitet᷑
effectus. timeo ne aut mercedis
opus exinde non ꝓueniat: aut
uixta aliquid animarũ quas
cripi uolumꝰ quod absit dis¬
pendia subsequant᷑. Dum enim
quispiam ad baptismatis fontẽ
non p̾dicatioĩs suauitate. s ne¬
cessitate ꝑuenerit: ad pristinã
suꝑsticionem remeans. inde de¬

Expanded text:
ad fraternitatem vestram reddendique debitae salutationis alloquium, licet nulla congrui temporis vel personarum esset occasio, actum est ut uno in tempore et quae decebant de dilectione proximitatis fraternae moniam, quae ad nos perlata est, quomodo errantium animae salvandae sint, non tacerem. Plurimi si quidem Judaicae religionis viri in hac provincia commanentes, ac subinde in Massiliae partes pro diversis negotiis ambulantes, ad nostram titiam, multos consistentium in illis partibus Judaeorum vi magis ad fontem baptismatis quam praedicatione perductos. Nam intentum quidem hujuscemodi, et lauhanc eamdem intentionem, nisi competens Scripturae sacrae comitetur effectus, timeo ne aut mercedis opus exinde non proveniat, aut juxta aliquid animarum quas eripi volumus, quod absit, dispendia subsequantur. Dum enim quispiam ad baptismatis fontem non praedicationis suavitate, sed necessitate pervenerit, ad pristinam superstitionem remeans, inde de
Abbreviated transcription (Latin):
Gregorius Petro subdiacono.
Iuina precepta nos
admonent. diligere ꝓ¬
rimos tamquam nos¬
metipsos. & cum hac eos p̃cipi¬
amur caritate diligere. quanto
magis debemus his in subsidiis
necessitatũ carnalium subue¬
godiscalchi uiri dignissimi. non
solum amissione uisus. s etiam
inopia uictus egestatem pati
conspeximus: necessariũ duximꝰ
in quantũ possibilitas suppetit.
ei prebere consultum. Propterea
expientie tue p̾senti iussione p̾¬
modios tritici. fabe quoq modios
tatione uite debeat ministrare:
quod tuis postinodum possit ra-¬
tionib imputari. Ita gͦ fac. ut
p̃sentium lator nullas de ꝑcipi¬
endis dñi donis moras sustineat:¬
& tu bene dispensate mercedis
possis particeps inueniri. xl.¬

Expanded text:
Gregorius Petro subdiacono. Divina praecepta nos admonent diligere proximos sicut nosmetipsos; et cum hac eos praecipiamur charitate diligere, quanto magis debemus his in subsidiis necessitatum carnalium subvego Godiscalchi viri dignissimi filium non solum amissione visus, sed etiam inopia victus egestatem pati conspeximus, necessarium duximus, in quantum possibilitas suppetit, ei praebere consultum. Propterea experientiae tuae praesenti jussione prquatuor modios tritici, fabae quoque modios tatione vitae debeat ministrare, quod tuis postmodum possit rationibus imputari. Ita ergo fac ut praesentium lator nullas de percipiendis Domini donis moras sustineat, et tu bene dispensatae mercedis possis particeps inveniri.
Abbreviated transcription (Latin):
studui in libroꝵ ductum ꝑmuta-¬
re: que nunc adhuc a librariis
conseribuntur. Et nisi portitoris
p̾sentium me festinatio coangustaᷤᷤ¬
set. cuncta uobis transmittere sine
aliqua inminutione uoluissem:
maximã quia & hoc ipsum opus
ad reuerentiam urãm scripsi. ut
ei quem p̾ceteris diligo. in meo
uidear labore desudasse. Preterea
si uobis indulgeri dempora ab ec-¬
clesiastica occupatione cognoscitis.
quid sitiam scitis. quamius etiam
absentem corpore p̾sentem michi
te semꝑ intueor: quia uultus tui
imagnniem intͣ cordis uiscera im-¬
pressam porto.

Expanded text:
studui in librorum ductum permutastudui in librorum ductum permutare, quae nunc adhuc a librariis conscribuntur. Et nisi portitoris praesentium me festinatio coangustasset, cuncta vobis transmittere sine aliqua imminutione voluissem, maxime quia et hoc ipsum opus ad vestram reverentiam scripsi, ut ei quem prae caeteris diligo, in meo videar labore desudasse. Praeterea si vobis indulgeri tempora ab ecclesiastica occupatione cognoscitis, quid sit jam scitis; quamvis etiam absentem corpore, praesentem mihi te semper intueor, quia vultus tui imaginem intra cordis viscera impressam porto.
Abbreviated transcription (Latin):
sacramenta signamus: ut dum
tercio ab aquis infans educitur
resurrectio triduani temporis
exprimatur. Quod si quis forte
etiam ꝓ sumine trinitatis uene¬
ratione estimet fieri. neq ad hoc
aliquid obsistit. baptizandum
semel in aquis mergere: quia dũ
in trib subsistentiis una substan¬
tia est. reprehensibile ẽẽ nullate¬
nus potest. infantem in baptis¬
mate uel ter uł semel mergere.
quando & in tribus mersionibꝰ
ꝑsonarum trinitas. & in una
potest diuinitatis singularitas
designari. Sed quia ne usc ab he¬
reticis infans in baptisinate tercio
mergebatur: fiendum apud uos
ẽe̾ non censeo. ne dum mersiones
numerant dinitatem diuidãt.
Dumq quod faciebant faciunt:
morem urũm se uicisse glorient᷑.
dulcissime audem mͥ frateruitati
ur̃e codices direxi: quoꝵ noticiam
subter inserui. Ea autem que in
beati iob expositione dicta fue¬
quia hec uerbis sensibusq tepen-¬
tibus ꝑ omelias dixeram. utcumq

Expanded text:
sacramenta signamus, ut dum sacramenta signamus, ut dum tertio infans ab aquia educitur, resurrectio triduani temporis exprimatur. Quod si quis forte etiam pro summae Trinitatis veneratione aestimet fieri, neque ad hoc aliquid obsistit, baptizandum semel in aquis mergere, quia dum in tribus subsistentiis una substantia est, reprehensibile esse nullatenus potest infantem in baptismate vel ter vel semel mergere, quando et in tribus mersionibus personarum trinitas, et in una potest divinitatis singularitas designari. Sed quia nunc usque ab haereticis infans in baptismate tertio mergebatur, fiendum apud vos esse non censeo; ne dum mersiones numerant, divinitatem dividant, dumque quod faciebant faciunt, se morem nostrum vicisse glorientur. Dulcissimae autem mihi fraternitati vestrae Codices direxi, quorum notitiam subter inserui. Ea autem quae in beati Job expositione dicta fuequia haec verbis, sensibusque tepentibus per homilias dixeram, utcunque
Abbreviated transcription (Latin):
aduersantibus tenere non possũ.
orationis in his fluctibus ma-¬
num tende: ut quo laborantem
me adiuuas. ex ipsa uice merce¬
dis in tuis quoq laboribus exi-¬
stas ualentior. E xplere autem lo¬
quendo nullatenus ualeo gau¬
dium meum: quod communẽ
regem ad catholicam fidem inte¬
gerrima agnoui deuotione con-
ur̃a mores exprimitis: amare me
etiam quẽ nescio fecistis. S quia
antiqui hostis insidias scitis.
quoniã bellum duriꝰ contra iuic¬
tores ꝓponit. nunc erga eunde
bene cepta ꝑficiat. nec se de ꝑfec¬
tis bonis oꝑibus extollat: ut fi¬
dem cognitam uite quoq meri¬
tis teneat: & quia eterni regni ci¬
uis sit oꝑib ostendat: quatinus
post multa annoꝵ. curricula de
regno ad regnum transeat. De
trina uero mersione baptisma¬
tis. nil responderi ueruis potest
quam ipsi sensistis: quia in una
fide nil officit sc̃e eccłe consuetu¬
do diuersa. Nos autem qui tercio
mergimus. triduane sepulturȩ

Expanded text:
adversantibus tenere non possum. adversantibus tenere non possum. orationis in his fluctibus manum tende; ut quo laborantem me adjuvas, ex ipsa vice mercedis in tuis quoque laboribus valentior existas. Explere autem loquendo nullatenus valeo gaudium meum, quod communem regem ad catholicam fidem integerrima agnovi devotione convescripta vestra mores exprimitis, amare me etiam quem nescio fecistis. Sed quia antiqui hostis insidias scitis, quoniam bellum durius contra victores proponit, nunc erga eumdembene coepta perficiat, nec se de perfectis bonis operibus extollat, ut fidem cognitam vitae quoque meritis teneat, et quia aeterni regni civis sit operibus ostendat, quatenus post multa annorum curricula de regno ad regnum transeat. De trina vero mersione baptismatis, nil responderi verius potest quam ipsi sensistis, quia in una fide nihil officit sanctae Ecclesiae consuetudo diversa. Nos autem quod tertio mergimus, triduanae sepulturae
Abbreviated transcription (Latin):
epłis ur̃is tota intentione
uoluissem. nisi pastoralis
cure ita me labor attereret: ut mͥ
magis flere libeat quam aliquid
dicere. Quod ur̃a quoq reuerentia
in ipso litterarum mearum textu
uigilanter intelligit: qñ ei negli¬
genter loquor quem uehementer
diligo. Tantis quippe in hoc loco hu¬
ius mundi fluctibus quatior: ut
uetustam ac putrescentem nauem¬
quam regendam occulta dei dis¬
pensatione suscepi. ad portum
dirigere nullatenus possum. Nẽ
ex aduerso. fluctus irruunt. nẽ
ex latere cumuli spumosi maris
intumescunt: nunc a tergo dem¬
pestas insequitur. Interq hec
omĩa turbatus cogor modo in
ipsam clauum aduersitatem
dirigere: modo curuato nauis
latere. minas fluc̾tuum ex obli¬
quo declinare. Ingemisco quia
sentio quod negligente me cres¬
cit sentina uicioꝵ: & tempesta¬
te fortiter obuiante. iam iamq
putridȩ naufragium tabule
sonant. Flens reminiscor quod
ꝑdidi mee placidum litus quie¬
tis: & suspirando terram conspi-¬
cio. quam tamen rerum uentis

Expanded text:
estris tota intentione voluissem, nisi pastoralis curae ita me labor attereret, ut mihi magis flere libeat, quam aliquid dicere. Quod vestra quoque reverentia in ipso litterarvigilanter intelligit, quando ei negligenter loquor, quem vehementer diligo. Tantis quippe in hoc loco hujus mundi fluctibus quatior, ut vetustam ac putrescentem navemquam regendam occulta Dei dispensatione suscepi, ad portum dirigere nullatenus possim. Nunc ex adverso fluctus irruunt, nunc ex latere cumuli spumosi maris intumescunt, nunc a tergo tempestas insequitur. Interque haec omnia turbatus cogor modo in ipsam clavum adversitatem dirigere; modo, curvato navis latere, minas fluctuum ex obliquo declinare. Ingemisco, quia sentio quod negligente me crescit sentina vitiorum, et tempestate fortiter obviante, jamjamque putridae naufragium tabulae sonant. Flens reminiscor quod perdidi meae placidum littus quietis, et suspirando terram conspicio, quam tamen rerum ventis
Abbreviated transcription (Latin):
finxert. Nos enĩ teste conscientia fa¬
temur. de fide eiusdem sc̃i chalcedo¬
nensis concilii nichil motũ. nichil
ẽe iuolatum: s quiequid p̾dicti ui¬
stiniani temporib actum ẽ. ita
actum est. ut fides calcedonensis
concilii in nullo uexaretur. Siquis
autẽ contra eiusd̃ synodi fidem ali
cognoscitis. suꝑ est ut uos numqͣm
a catholice eccłie cõmuniõe sepa¬
retis. ne tot ur̃e lacrime tantaq
bona oꝑa pereant. si a fide uera
inueniuntur aliena. Decet gͦ głam
urãm ad reuerentissimũ frẽm &¬
coepͣm meũ constantiũ. cuiꝰ & fides
ta. sub om̃i celeritate tnͣsmittere:
tionẽ eiꝰ qũa benigne suscepistis. &
quia ab eius eccłie cõmuniõe in nul
ueniente filio meo ioħe abbate atq
ypolito notario. ex corde ur̃o arbi¬
tror fuisse sublatum

Expanded text:
finxerunt. Nos enim, teste conscientia, fafinxerunt. Nos enim, teste conscientia, fatemur de fide ejusdem sancti Chalcedonensis concilii nihil motum, nihil esse violatum; sed quidquid praedicti Justiniani temporibus actum est, ita actum est ut fides Chalcedonensis concilii in nullo vexaretur. Si quis autem contra ejusdem synodi fidem aliqcognoscitis, superest ut nunquam vos a catholicae Ecclesiae communione separetis, ne tot vestrae lacrymae, tantaque bona opera pereant, si a fide vera inveniuntur aliena. Decet ergo gloriam vestram ad reverendissimum frcopum meum Constantium, cujus et fides, t, sub omni celeritate transmittere, tionem ejus quam benigne suscepistis, et quia ab ejus Ecclesiae communione in nullveniente filio meo Joanne abbate, atque Hippolyto notario, ex corde vestro arbitror fuisse sublatum
Abbreviated transcription (Latin):
posita anatematizamꝰ. atq a si¬
nu matris eccłie alienũ ẽẽ de¬
cernimꝰ. Quem igit᷑ ista mea con¬
fessio non sanat: ñ iam calcedo¬
nensem sinodum diligit. s ma¬
tris eeccłie sinũ odit. Si gͦ ea ip̃a
que audere uisi sunt zelo loqui
anime p̾sũpserunt: suꝑ est ut
hac satisfactione suscepta ad
frateruitatis tue unitatẽ redeãt.
ad nos relatione ꝑuenit.
tra scãm eccłiam fuisse ꝑduct᷑a.
rit sese a catholice un nimita¬
tis cõmunione suspendet. Quod
quantũ uos pure diligimꝰ. tantũ
de uobis fortiꝰa dolemꝰ: quia uos im¬
peritis stultisq hominib creditis.
qui non solũ ea que loquuntur
nesciunt. s uix ea ꝑciꝑe que audi¬
erint possunt. Dicunt enĩ pie me¬
morie iustiniani demporib aliqͣ
contra calcedonensẽ sẏnodũ fuis¬
se constituta. Qui dũ neq legunt
neq legentib credunt: in ipso er¬
rore manent quẽ sibi de nob̃ ipsi

Expanded text:
posita anathematizamus, atque a siposita anathematizamus, atque a sinu matris Ecclesiae alienum esse decernimus. Quem igitur ista mea confessio non sanat, non jam Chalcedonensem synodum diligit, sed matris Ecclesiae sinum odit. Si ergo ea ipsa quae audere visi sunt, zelo loqui animae praesumpserunt; superest ut hac satisfactione suscepta, ad fraternitatis tuae 684 unitatem redeant, ad nos relatione pervenit atra sanctam Ecclesiam fuisse perductam, ut sese a catholicae unanimitatis communione suspenderet. Quod quantum vos pure diligimus, tantum de vobis fortius dolemus, quia vos imperitis stultisque hominibus creditis, qui non solum ea quae loquuntur nesciunt, sed vix ea percipere quae audierint possunt. Dicunt enim piae memoriae Justiniam temporibus aliqua contra Chalcedonensem synodum fuisse constituta, qui dum neque legunt neque legentibus credunt, in ipso errore manent quem sibi de nobis ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
quod quidam ep̃i ur̃e
dioceseos exquirentes oc¬
casionem potius quam inueni¬
entes. sese scindere a fraterinta¬
tis ur̃e unitate temptauerint:
dicentes te apd̃ romanã urbem
in trium capituloꝵ dãpnatiõe
cautionẽ fecisse. Quod uidelicet
iccirco dicunt: qr quantũ fr̃nita¬
ti tue etiam sine cautiõe crecde
soleã nesciunt. Si enĩ hoc e̾ẽt ne¬
cessarrũ fieri:. uerbis uob̾ nudis cre¬
di potuisset. Ego tam̃ nominata
uiter nos. neq uerbo neq scripto
tria capitula recolo. S eis si citiꝰ
reuertunt᷑ de suo errore parcen¬
dum est: quia uixta pauli apłi
uocem non intelligunt neq que
loquuntur neq de quib affirmãt.
Nos enim auctore ueritate. teste
conscientia. fatemur uos fidem scẽ¬
calcedonensis syuodi illibatam
ꝑ omĩa custodire: nichilq eiꝰ defi¬
nitioni ad dere nichil subtrah̾e.
audere. S siquis contra eam eiꝰd̃
synodi fidem siue plus minusq
ad sapiendum usurpare appe¬
tit: eum omni dilatione post

Expanded text:
quod quidam episcopi vestrae dioecesis exquirentes occasionem potius quam invenientes, sese scindere a fraternitatis vestrae unitate tentaverint, dicentes te apud Romanam urbem in trium capitulorum damnationem cautionem fecisse. Quod videlicet idcirco dicunt, quia quantum fraternitati tuae etiam sine cautione credere soleam, nesciunt. Si enim hoc esset necessarium fieri, verbis nudis vobis credi potuisset. Ego tamen nominata inter nos neque verbo neque scripto tria capitula recolo. Sed eis, si citius revertuntur, de suo errore parcendum est, quia, juxta Pauli apostoli vocem: Non intelligunt neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant . Nos enim, aconscientia, fatemur fidem Calcedonensis symboli illibatam per omnia custodire, nihilque eius definitioni addere, nihil subtrahere audere. Sed si quis contra eam eiusdemque synodi fidem siue plus minusue ad sapiendum usurpare appetit, eum omni dilatione po
Abbreviated transcription (Latin):
ei sit de quolibet molestꝰ arti¬
culo. Sed quia cometiebam il¬
lam quam uir eius agendam
susceꝑat. neͦ theodoro palatino
concedente ipsi est mulieri ut
ꝑagere debeat attributum uł
quem ipsi placuerit. donec p̃¬
sentis indictionis celebretur
impletio: nullum eandem quo¬
usq expleat inquietare ꝑmit¬
tas. Ita gͦ facite. ut et dm̃ uobis
faciatis ꝓ rebus talibus debito¬
rem: et nr huiuscemodi de im¬
pensis a uobis solatiis propensiꝰ
animus gratuletur.

Expanded text:
sit ei de quolibet molestus artisit ei de quolibet molestus articulo. Sed quia comitivam illam, quam vir ejus agendam susceperat, nunc Theodoro palatino concedente, ipsi est mulieri, ut peragere debeat, attributum, vel quem ipsi placuerit, donec praesentis indictio is celebretur impletio, nullum eamdem quousque expleat inquietare permittas. Ita ergo facite, ut et Deum vobis faciatis pro rebus talibus debitorem, et noster hujuscemodi de impensis a vobis solatiis propensius animus gratuletur.
Abbreviated transcription (Latin):
ma se a ur̃a scitate grauamina
sustinere: et non solum in his que
necessitatis tempore aliquod mo¬
nasterio possint ferre subsidium:.
possint ferre subsidium. uerum
etiam in eodem monasterio mis¬
sas prohibeatis celebrari. sepeli¬
ri etiam ibidem mortuos interdi¬
catis. Quod si ita est: a tali uos hor¬
tamur in humanitate suspendi:
&e sepeliri ibidem mortuos uł ce¬
lebrari missas. nulla ulterius
habita contradictione ꝑmittatis:
ne denuo querelam de his que
dicta sunt p̾dic̾tus uir uenerabi¬
lis agapitus deponere cõpellat᷑¬
fficii quidem sacerdo.xiii.¬
talis est. ut uiduis ac ma¬
ritali regimine desolatis.
imꝑtire solatia debeatis: ut unde
in hoc mundo humana conditi¬
one priuantur: sacerdotali tui¬
tione possint remedia reꝑire.
Quoniam gͦ luminosa herilis
femina. relicta clarissimi re¬
marci tribuni. nr̃e se post
dm̃ tuitioni cõmisit: huie
uos solatiari in quo sibi neces¬
se fuerit admonemus: nullusq

Expanded text:
ma se a vestra sanctitate gravamina ma se a vestra sanctitate gravamina sustinere, et non solum in his quae necessitatis tempore aliquod monasterio possint ferre subsidium, possint ferre subsidium; verum etiam quod in eodem monasterio missas prohibeatis celebrari, sepeliri etiam ibidem mortuos interdicatis. Quod si ita est, a tali vos hortamur inhumanitate suspendi; et sepeliri ibidem mortuos, vel celebrari missas, nulla ulterius habita contradictione permittas, ne denuo querelam de iis quae dicta sunt praedictus vir venerabilis Agapitus deponere compellatOfficii quidem sacerdotalis est ut viduis ac maritali regimine desolatis impertiri solatia debeatis, ut unde in hoc mundo humana conditione privantur, sacerdotali tuitione possint remedia reperire. Quoniam ergo Luminosa, herilis femina relicta clarissimi Zemarchi tribuni, nostrae se post Deum tuitioni commisit, huic vos solatiari in quo sibi necesse fuerit admonemus, nullusque
Abbreviated transcription (Latin):
gle ur̃e suscipiens. que de
transit eutherii quondã
magnifice memorie loquebatur.
indicamus non minus animos
nrõs quam uros ẽẽ tali merore
confusos: eo quod opinionis ꝓbate
uiros huic paulatim subtra hi
mundo conspicimus: cuius ruina
in ipsis iam causarum effectib
comprobaturr. Sed huic nos sol¬
lerti decet conuersationis caute¬
la subducere: ne sua nos secum
pariter ruina circumplicet. Et
quidem amicoꝵ nos amissio. tan¬
to debet tolerabilius contristare:
quanto amissuros nos illos con¬
ditio mortalitatis exposcit. Sed
tamen amissum carnalis uite
subsidium. potens est ille conso¬
lari. qui ut adimeret᷑ ꝑmitten¬
do concessit: & ipse ad locũ qui
destitutus erat. consolator acce¬
dere. Diaconum uero anatoliũ
quem ad uos dirigi poposcistis.:
hoc nos facere non posse. cause
magis modus quam rigoris
austeritas facit. Uicerdñm enim
illum constituimus: euiis arbi¬
trio episcopium commisimus dis¬
ponendum
bas monasterii sc̃i Georgii
insinuauit nobis pluri-¬

Expanded text:
estrae suscipientes, quae de transitu Eutherii quondam magnificae memoriae loquebatur, indicamus non minus animos nostros quam vestros esse tali moerore confusos, eo quod opinionis probatae viros huic paulatim subtrahi mundo conspicimus, cujus ruina in ipsis jam causarum effectibus comprobatur. Sed huic nos solerti decet conversionis cautela subducere, ne sua nos secum pariter ruina circumplicet. Et quidem amicorum nos amissio tanto debet tolerabilius contristare, quanto amissuros nos illos conditio mortalitatis exposcit. Sed tamen amissum carnalis vitae subsidium potens est ille consolari, qui ut ad imeretur permittendo concessit, et ipse ad locum qui destitutus erat consolator accedere. Diaconum vero Anatholium, quem ad vos dirigi poposcistis, hoc nos facere non posse, causae magis modus, quam rigoris austeritas facit. Vicedominum enim eum constituimus, cujus arbitrio episcopium commisimus disponendumabbas monasterii sancti Georgii insinuavit nobis pluri
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a in notescere transacto anno
sc̃ĩtas fecit. Nam nos hic a negotia¬
torib nom̃ cognidii & non sub¬
stantiam comꝑamꝰ. Peto autem
ut contra om̃s amaritudines qͣs
in hac uita patior ur̃e me sc̃itatis
oratio fulciat. atq ab his apud
omnipotentẽ dnm suis int̾ces¬
sionib defendat

Expanded text:
vestra innotescere transacto anno vestra innotescere transacto anno sanctitas fecit. Nam nos hic a negotiatoribus nomen cognidii, et non substantiam comparamus. Peto autem ut contra omnes amaritudines quas in hac vita patior vestrae me sanctitatis oratio fulciat, atque ab his apud omnipotentem Dominum suis intercessionibus defendat
Abbreviated transcription (Latin):
caritas facit. qr sicut existimo
bonum ꝓrimi etiam ocioso cõ¬
mune fit qui de alteriꝰ actib
gaudere cõmunit̾ scit. Preterea
ligna transmittere uolui. s be¬
atitudo ur̃a siẽẽnt necessaria ñ
indicauit. Et maiora multũ mit¬
tere possumꝰ s nequaqmͣ talis
nauis huc mittit᷑. que hec caꝑe
ualeat. Minora autẽ mitt̾e ue¬
recundum puto. Quid tam̃ fac̾e
debeam beatitudo ur̃o suis mͥepi¬
stolis innotescat. Paruulam uͦ
benedictionẽ de amatoris urĩ
scĩ petri eccłia sex minora aquita¬
nica pallia & duo oraria trans¬
misi. Qui enĩ multũ diligo &ẽ
de parius p̾sumo. Habet enim
ipsa dilectio auctoritatẽ suam. &
omiino certa est qr iniuria non
erit in omne quod amando p̾su¬
mit. Suscepi autẽ benedictionẽ
scĩ eu̾głiste marci uxta breuem
uris epłis insertum. S quia colla¬
tum acuiritheum non libent̾ bi¬
bo. p̃sum̃t̾ cognidiũ requiro: qd̾
in hac urbe post multa tempora

Expanded text:
charitas facit. Quia, sicut aestimo, charitas facit. Quia, sicut aestimo, bonum proximi etiam otioso commune fit, qui de alterius actibus gaudere communiter scit. Praeterea ligna transmittere volui; sed beatitudo vestra si essent necessaria non indicavit, et majora multo mittere possumus, sed nequaquam talis navis huc mittitur quae haec capere valeat. Minora autem mittere verecundum puto. Quid tamen facere debeam, beatitudo vestra suis mihi epistolis innotescat. Parvulam vero benedictionem de amatoris vestri sancti Petri Ecclesiae sex minora Aquitanica pallia, et duo oraria transmisi, quia enim multum diligo, etiam de parvis praesumo. Habet enim ipsa dilectio auctoritatem suam, et omnino certa est quia injuria non erit in omne quod amando praesumpserit. Suscepi autem benedictionem sancti Evangelistae Marci, 889 juxta brevem vestris epistolis insertum. Sed quia colatum ac viritheum non libenter bibo, praesumens cognidium requiro, quod in hac urbe post multa tempora
Abbreviated transcription (Latin):
surus sedit. Cum gͦ uniꝰ atq una sit
sedes cui ex auctoritate diuina tͦs
boni audio hoc mͥ ĩputo. siquid
de me boni creditis hoc ur̃is me¬
ritis imputate. quia in illo unum
sumꝰ qui ait. ut om̃s unũ sint sic̃
tu pat̾ in me & ego in te. ut et ipsi
in nobis unũ sint. Debitũ autem
salutationis alloquiũ ꝑsoluens. in¬
dico quia magno gaudio exulto:
quod uos contra hereticoꝵ latratꝰ
assidue laborare cognoui. atq
omnipotentẽ dm̃ dep̃cor ut bea¬
titudinẽ urãm sua ꝓtectione ad¬
iuuet. quatinꝰ ꝑ linguã uram de
sinu sc̃e eccłie omnẽ radicẽ ama¬
ritudinis euellat. niͦsi rursũ ger¬
minans impediat multos &ẽ ꝑ
illam comquinent᷑ multi. Accep¬
to etenim talento cogitatis qd̃
p̃ceptũ est: negotiamini dum ue¬
nio. Ego itaq & si negotiari nil
ualeo: lucris tñ negotii ur̃ĩ con¬
gaudeo. hoc uidelicet sciens qͥa
& si me participem oꝑatio ñ
facit laboris ur̃i. me participẽ

Expanded text:
surus, sedit. Cum ergo unius atque una sit surus, sedit. Cum ergo unius atque una sit sedes, cui ex auctoritate divina treso de vobis boni audio, hoc mihi imputo. Si quid de me boni creditis, hoc vestris meritis imputate, quia in illo unum sumus, qui ait: Ut omnes unum sint, sicut et tu, Pater, in me, et ego in te, ut et ipsi in nobis unum sint. Debitum autem salutationis alloquium persolvens, indico quia magno gaudio exsulto, quod vos contra haereticorum latratus assidue laborare cognovi; atque omnipotentem Dominum deprecor ut beatitudinem vestram sua protectione adjuvet, quatenus per linguam vestram de sinu sanctae Ecclesiae omnem radicem amaritudinis evellat, ne rursum germinans impediat multos, et per illam coinquinentur multi. Accepto etenim talento cogitatis quod praeceptum est: Negotiamini dum venio. Ego itaque etsi negotiari nihil valeo, lucris tamen negotii vestri congaudeo, hoc videlicet sciens, quia etsi me participem operatio non facit, laboris vestri me participem
Abbreviated transcription (Latin):
Gre Eulogio ep̃o alexandrino.
uauissima¬
mͥ scĩtas ur̃a multa in
suis successorib sedeat. Et quide
ego indignũ me ẽẽ ñ solũ in ho¬
nore p̾sidentiũ. s &̾ in numero
stantiũ agnoseo. S cuncta que¬
dicta sunt in eo libent̾ accepi qd ille
mͥ de petri cathedra loquutꝰ ẽ qui
petri cathedrã sedet. Et cum me spe¬
cialis honor nullomͦ delectet. ualde
letatus sum quia uos scĩssimi quod
mͥ impendistis uob̃metipsis dedistis.
Qͥs enĩ nesciat scãm eccłiam in apło¬
rũ pͥncipis soliditate firmatã. qui
firmitatẽ m̃tis traxit in nomine
ut petrus a petra uocaret᷑. cui u̾itatiᷤᷤ
amas me pasce oues meas: Itaq cũ
tu sola apłoꝵ principis sedes in
auctoritate conualuit. que in tͥbꝰ
locis uniꝰ est. Ipse enĩ sublimauit
sedem in qua etiã quiescere ⁊ p̾se¬
tẽ uitã finire dignatꝰ ẽ. Ipse decora.¬
uit sedem. in qua eu̾głistam disci¬
pulũ misit. Ipse firmauit sedem.
in qua septẽ annis quãuis disces¬

Expanded text:
 Eulogio episcopo Alexandrino. Suavissimasanctitas vestra multa in suis successoribus sedeat. Et quidem ego indignum me esse non solum in honore praesidentium, sed etiam in numero stantium agnosco. Sed cuncta qudicta sunt in eo libenter accepi, quod ille mihi de Petri cathedra locutus est qui Petri cathedram tenet. Et cum me specialis honor nullo modo delectet, valde tamen laetatus sum quia vos, sanctissimi, quod mihi impendistis, vobismetipsis dedistis. Quis enim nesciat sanctam Ecclesiam in apostolorum principis soliditate firmatam, qui firmitatem mentis traxit in nomine, ut Petrus a petra vocaretur? cui Veritatis amas me? Pasce oves meas. Itaque cum tu sola apostolorum principis sedes in auctoritate convaluit, quae in tribus locis unius est. Ipse enim sublimavit sedem, in qua etiam quiescere et praesentem vitam finire dignatus est. Ipse decoravit sedem, in qua evangelistam discipulum misit. Ipse firmavit sedem, in qua septem annis, quamvis disces
Abbreviated transcription (Latin):
e religiosoꝵ. uiroꝵ. corda se¬
culariũ rerũ contentio a
mutua quod absit carita¬
te disiungat: magna est sollicitudi¬
ne studendũ ut facillimũ finem res
possit in altercatione deducta ꝑciꝑe.
Quia gͦ indicante cesario abb̃e mo¬
nasterii sc̃i petri quod in loco qui¬
baias dr constitutũ ẽ cõꝑimꝰ inter
eũ ⁊ ioħ̾em abb̃em monast̾ii sc̾e lucie
in syracusana ciuitate constituti
grauẽ ẽẽ exortam de quibꝰdã finibꝰ
questionẽ ne ipsa int̾ eos ualeat in¬
tentio ꝓlongari certamina eoꝵ agri¬
messores definitione ꝓspeximꝰ finien¬
da. Et id̾o scripsimꝰ fantino defensori
ut iohem agͥ messorẽ qui de romana
hortamur gͦ ut cũ eo ad loca de
quib est contentio debeatis acce¬
dere. ⁊ utͣq parte cõminꝰ instituta
loca que in lite sunt ur̃a faciatis
p̾sentia terminari. quadraginta
tam̃ annoꝵ utriq parti p̾scrip¬
tione seruata. Queq uͦ definita
fuerint ita seruari fr̃nitas ur̃a

Expanded text:
Ne religiosorum virorum corda saecularium rerum intentio a mutua, quod absit, charitate disjungat, magna est sollicitudine studendum, ut facillimum finem res possit in altercationem deducta percipere. Quia, ergo, indicante Caesario, abbate monasterii sancti Petri, quod in loco itur constitutum, comperimus inter eum et Joannem abbatem monasterii sanctae Luciae, in Syracusana civitate constituti, gravem esse exortam de quibusdam finibus quaestionem, ne ipsa inter eos valeat contentio prolongari, certamina eorum agrimensoris definitione prospeximus finienda. Et ideo scripsimus Fantino defensori, ut Joannem agrimensorem, qui de Romana Hortamur ergo ut cum eo ad loca de quibus est contentio debeatis accedere, et utraque parte cominus constituta, loca quae in lite sunt vestra faciatis praesentia terminari, quadraginta tamen annorum utrique parti praescriptione servata. Quaecunque vero definita fuerint, ita servari fraternitas vestra
Abbreviated transcription (Latin):
tione ita lucrum animarum
deo nr̃o facere festinato: ut dig¬
na de merces ante eiꝰ conspectũ
in die retributionis inueniat.
Quieqͥd uero de p̾dicte rebus eccłie.
uel eius patrimonio. seu cleri or
dinatione ꝓmotione ue & om̃ib
generaliter ad eam ꝑtinentib.
sollerter atq canonice ordinare
facereq ꝓuideris: liberam ha¬
bebis quippe ut sacerdos ꝓpriꝰ
modis omnib facultatem. Illd̾
quoq fraternitatẽ tuam scire
necesse est. qm sic te p̾dicte ter¬
racinensis eccłie cardinalem ẽe
constituimꝰ sacerdotem. ut & fun¬
densis eccłie pontifex ẽẽ ñ desi-¬
nas: nec curam gub̾nationẽq
eus pretereas. Quia ita fraterni
densis eccłie tibi uira potestatẽ-¬
ue nullomodo subtrahamus.

Expanded text:
tione ita lucrum animarum tione ita lucrum animarum Domino nostro facere festinato, ut digna te merces ante ejus conspectum in die retributionis inveniat. Quidquid vero de praedictae rebus Ecclesiae vel ejus patdinatione promotioneve, et omnibus generaliter ad eum pertinentibus solerter atque canonice ordinare facereque provideris, liberam habebis, quippe ut sacerdos proprius, modis omnibus facultatem. C. VI . Illud quoque fraternitatem tuam scire necesse est, quoniam sic te praedictae Tarracinensis ecclesiae cardinalem esse constituimus sacerdotem, ut et Fundensis ecclesiae pontifex esse non desinas, nec curam gubernationemque ejus praetereas, quia ita fraternitdensis ecclesiae tibi jura potestatemve nullo modo subtrahamus.
Abbreviated transcription (Latin):
euiquam habitandi licentia.
ideoq hac te auctoritate. terraci¬
nensi eccłie cardinalem consti¬
tuimus sacerdotem. admonenteᷤ
ut ita de animanib popłoꝵ
illic consistentiũ deo ꝓtegente
debeas ẽẽ sollicitus: quatinus
callidi ꝑuersiq hostis insidie
commisso tibi gregi nocere nͨ
circũseptus custodia digni se pa¬
storis gaudeat meruisse tutami¬
na. In tuis actibus plebi exem¬
pla bene uiuendi consistant.
Auaritia in te uires non habe¬
at. tua predicatione qui litceras
nescuunt quid diuinitꝰ p̾cipiat᷑
coguoseant. in dei timore popłm
quemadinodũ uiuere possit tui
mores iustituant: oꝑib exerce
quod subiectos doces & p̾dicas.
actus tui in alioꝵ correctione ꝓ¬
ficiant. in adiutorium sibi uite
tue imitationem assumant. Sic¬
q te in cunctis oꝑib exhibere
festiua: ut scripturam constru¬
ctionemq te habeant. quicũq
aut negligit aut ñ potest lectio¬
ne formari. Tota gͥmentis inten¬

Expanded text:
cuiquam habitandi licentia, cuiquam habitandi licentia, ideo te auctoritate nostra Terracinensi Ecclesiae cardinalem constituimus sacerdotem, admonentes ut ita de animabus populorum illic consistentium, Deo protegente, debeas esse sollicitus, quatenus callidi perversique hostis insidiae commisso tibi gregi qualibet acircumseptus custodia, digni se pastoris gaudeat meruisse tutamina. In tuis actibus plebi exempla bene vivendi existant, avaritia in te vires non habebat. Tua praedicatione qui litteras nesciunt quid divinitus praecipiatur agnoscant. In Dei timore populum, quemadmodum, vivere possit, tui mores instituant. Operibus exerce quod subjectos doces et praedicas. Actus tui in aliorum correptionem proficiant, in adjutorium sibi vitae tuae imitationem assumant. Sicque te in cunctis operibus exhibere festina, ut scripturam constructionemque in te habeat, quicunque aut negligit, aut non potest lectione formari. Tota igitur mentis inten
Abbreviated transcription (Latin):
fraternitati ur̃e scripseram.
ut eos qui aduersus grego¬
rium ep̃m agrigentine ciuitatis
aliqua dixerant. ad romanam
ciuitatem transmittere debere¬
tis. quod & nẽ ut instantius fieri
debeat p̾sentib adhortam᷑ epłis.
unde ꝑsonas ipsas ceteraq do¬
cumenta. id÷ gesta &e peticiones
que data sunt festinate cũ cele-¬
ritate transmittere: nec moram
aliquam excusationẽq ꝑquiri
penitus ꝑmtitamꝰ: quatinꝰ eis
romane sicut diximꝰ cuuitati sub
celeritate transmissis. sciamus
quid auxiliante dño de ꝑsona¬
euis salubrius disponere debeamꝰ.
puli terracine degentis
nos ualde letificat: obhoc
quod de tua fraternitate bona
testatur. Et quia defuncto petro
pontifice suo. te sibi cardinalem
postulant constitui sacerdotem.
eoꝵ necessario complenda p̾uidi¬
mus: quatinus & illi se gaudeãt
impetrasse quod postulant. & noᷤ
concessisse quod expedit uideam᷑
Quia gͥ ob eladem hostilitatis. nec
in ciuitate nec in eccłia tua est

Expanded text:
fraternitati vestrae scripseram ut eos qui adversus Gregorium episcopum Agrigentinae civitatis aliqua dixerant, ad Romanam civitatem transmittere deberetis. Quod et nunc ut instantius fieri debeat praesentibus adhortamur epistolis. Unde personas ipsas, caeteraque documenta, id est gesta et petitiones, quae data sunt festinate cum celeritate transmittere. Nec moram aliquam excusationemque perquiri penitus permittimus, quatenus eis in Romanam, sicut diximus, civitatem sub celeritate transmissis, sciamus quid auxiliante Domino, de persona salubrius ejus disponere debeamus. puli Terracinae degentis nos valde laetificat, ob hoc quod de tua 634 fraternitate bona testatur. Et quia defuncto Petro pontifice suo te sibi cardinalem postulant constitui sacerdotem, eorum vota necessario complenda esse praevidimus, quatenus et illi se gaudeant impetrasse quod postulant, et nos concessisse quod expedit videamur. Quia igitur ob cladem hostilitatis nec in civitate nec in Ecclesia tua est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmittuntur oꝑe compleant᷑. Si
qui eoꝵ de quib ẽ questio in ec-¬
clesia fortasse refugerint: ita de¬
bet causa disponi. ut nec ipsi uio¬
lentiam patiantur. nec hi qui
dicunt᷑ oppressi dampna susti
neant. Cure gͦ ur̃e sit ut eis sacͣ¬
m̃to ab his quoꝵ int̾est de ser¬
uanda lege & iusticia ꝓmittat᷑. &
ꝑ omnnia cõmoneant᷑ exire. atq
suoꝵ actuum reddẽ rationem.
Quib etiam eccłie ur̃e defensorem
deputare uos conuenit. cuiꝰ sollici¬
tudine ea que illis fuerint ꝓmissa
seruent᷑. quatinꝰ nec aliis noxia
sint. & ipsis eccłiastica salua ratiõe
possint ꝓdesse refugia. Ita gͦ fr̃ni-¬
tas ur̃a faciat. ut hec que eiꝰ studio¬
st̃ emendanda mora ꝑ eam uel im-¬
pedim̃tũ aliquod ñ contingat.

Expanded text:
promittuntur opere compleantur. Si promittuntur opere compleantur. Si qui eorum de quibus est quaestio, in ecclesiam fortasse refugerint, ita debet causa diligentia vestra disponi, ut nec ipsi violentiam patiantur, nec ii qui dicuntur oppressi damna susneant. Curae ergo vestrae sit, ut eis sacramento ab his quorum interest, de servanda lege et justitia promittatur, et per omnia commoneantur exire, atque suorum actuum reddere rationem, quibus etiam Ecclesiae vestrae defensorem deputare vos convenit. Cujus sollicitudine ea quae illis fuerint promissa serventur, quatenus nec aliis noxia sint, et ipsis ecclesiastica, salva ratione, possint prodesse refugia. Ita ergo fraternitas vestra faciat, ut haec quae ejus studio emendanda sunt mora per eam vel impedimentum aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
Quale p̾terea patrociniũ qualẽq
sui gła ur̃a p̾buerit. hylaro cartula¬
rio nr̃o testificante didicimus. Ex
qua re uberes grãs exoluentes om¬
nipotentis dei miscdiam exoramus.
ut gre sue ꝓtectione uos muniat
&e nec malos contra uos homines
exterius. nec malignos sp̃s interiꝰ
p̾ualere ꝑmittat. s ita actiones
urãs in suo ꝓpitius timore dispo¬
nat. ut sicut fecit int̾ homines
ita quoq post longeue etatis dis¬
cursus in sc̃oꝵ suoꝵ uos ẽẽ faciat
numero gloriosos. Gregorius.¬
Gregorius
in sardinia minores uł
paupes ab eis qui illic
maiores sunt opprimant᷑ reue¬
rentissimi fr̃is nr̃i dominici car¬
tha giniensis ep̃i. atq eminentis¬
simi filii nr̃i innocentis p̾fec̾ti
epłe docuerunt. a quib ut q̃
nob̾ scripta sunt noueritis ip¬
sarũ uobis epłarũ exemplaria
p̃uidimꝰ transmittenda. Et ido
quia ea que petenda st̃ offerunt᷑
studiose agendum est ut ea que

Expanded text:
Quale praeterea patrocinium, qualemque Quale praeterea patrocinium, qualemque sui gloria vestra praebuerit, Hilaro chartulario nostro testificante didicimus. Ex qua re uberes gratias exsolventes omnipotentis Dei misericordiam exoramus, ut gratiae suae protectione vos muniat,  nec malos contra vos homines exterius, nec malignos spiritus interius praevalere permittat; sed ita actiones vestras in suo propitius timore disponat, ut sicut fecit inter homines, ita quoque post longaevae aetatis discursus in sanctorum suorum vos esse faciat numero gloriosos. Gregorius in Sardinia minores vel pauperes, ab eis qui illic majores sunt opprimantur, reverendissimi fratris nostri Dominici Carthaginensis episcopi atque eminentissimi filii nostri Innocentii praefecti epistolae docuerunt; a quibus ut quae nobis scripta sunt noveritis, ipsarum vobis epistolarum exemplaria praevidimus transmittenda. Et ideo quia ea quae petenda sunt offeruntur, studiose agendum est ut ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
in p̃parandis dromonib gesseritiᷤ.
sollicitudinẽ urãm desid̾ato nun-¬
tio releuamꝰ. indicantes cũ lango¬
bardoꝵ rege usq ad mensem mar-¬
tium future quarte indictionis
de pace ꝓpitiante dño conuenisse.
Que si retineat᷑ ignoramꝰ. qd̵ isdem
rex obisse postea nuntiatꝰ ẽ licet
ad huc habeat᷑ incertũ. De anamun-¬
daro autẽ que scripsistis fecimus.
s uoluntatẽ utinã sequat᷑ effectꝰ.
quia quantũ ad nos ꝑtinet affli-¬
ctis int̾cessionis nr̃e solatiũ non
negamus. Quod uͦ in expositiõe
scĩ iob transmitti uob̃ codice uolu¬
istis. ur̃o omnino studio congaudemꝰ:
qm̃ illi rei eminentiam urãm stud̃e
conspicimꝰ que nec totos foris uos
exire ꝑmittat: & ad cor iterum scł̃a-¬
rib curis disꝑsos recolligat. Ss si de-¬
licioso cupitis pabulo saginari. bea¬
ti augustini patriote ur̃i opuscła
legite. & ad cõꝑationẽ similaginis
illius: nr̃m furfurem ñ queratis.

Expanded text:
in praeparandis dromonibus gesseritis, in praeparandis dromonibus gesseritis, sollicitudinem vestram, desiderato nuntio, relevamus, indicantes cum Langobardorum rege usque ad mensem Martium futurae quartae indictionis, de pace, propitiante Domino, convenisse. Quae si retineatur ignoramus, quia idem rex obiisse postea nuntiatus est, licet adhuc habeatur incertum. De Anamundaro autem quae scripsistis fecimus, sed voluntatem utinam sequatur effectus quia quantum ad nos pertinet, afflictis intercessionis nostrae solatium non negamus. Quod vero in expositionem sancti Job transmitti vobis codicem voluistis, de vestro omnino studio gaudemus: quoniam illi rei eminentiam vestram studere conspicimus, quae nec totos foras vos exire permittat, et ad cor iterum saecularibus curis dispersos recolligat. Sed si delicioso cupitis pabulo saginari, beati Augustini patriotae vestri opuscula legite, et ad comparationem siliginis illius nostrum furfurem non quaeratis.
Abbreviated transcription (Latin):
uculenta eminentie ur̃e
ce condita cordis melle facundia:
ita sui nobis saporem medullitꝰ
infudit. & in suo amore nos ra¬
puit: ut nob̾ & dulce sonet qd̃
scribitis & sapiat suaue qd̃ agi¬
tis. Nec inmerito quia qui bonis
studiis comptus est: iudicio mag¬
nus est non fauore. Prefecture
autem uos suscepisse cingula
cognoscentes. leticie se miscuit
nr̃a tristicia. Nam ex una parte
letati de ꝓuectu dulcissimi filii.
contristati sumus ab altera: qr
quam graue sit confusis tempo¬
rib locis maiorib ẽẽ p̾positos
ex nr̃o ꝓrsus dolore sentimꝰ. Uñ
omĩo studendũ ẽ. ut res asꝑa fi¬
at mercedis occasio. Nam sicut
nostis de terra plena carduis fru¬
mentum egreditur: & de spinis ro¬
sa ꝓducit᷑. Dum gͦ semi nandi uob̃
congruum tempus est bonoꝵ oꝑũ
serere semina non cessetis: ut ma¬
iores in die messis leticie manipu¬
los reportetis : atq ad eterña głam
ex transitorii honoris merito ue¬
niatis. Cognoscentes qͣle studium

Expanded text:
Luculenta eminentiae vestrae, et condita cordis melle facundia ita sui nobis saporem medullitus infudit, et in suo amore nos rapuit, ut nobis et dulce sonet quod scribitis, et sapiat suave quod agitis; nec immerito, quia qui bonis studiis comptus est, judicio magnus est, non favore. Praefecturae autem vos suscepisse cingula cognoscentes, laetitiae se miscuit nostrae tristitia. Nam ex una parte laetati de provectu dulcissimi filii, contristati sumus ab altera, quia quam grave sit confusis temporibus locis majoribus esse praepositos, ex nostro prorsus dolore sentimus. Unde omnino studendum est ut res aspera fiat mercedis occasio. Nam, sicut nostis, de terra plena carduis frumentum egreditur, et de spinis rosa producitur. Dum ergo seminandi vobis congruum tempus est, bonorum operum serere semina non cessetis, ut majores in die messis laetitiae manipulos reportetis, atque ad aeternam gloriam ex transitorii honoris merito veniatis. Cognoscentes igitur quale studium
Abbreviated transcription (Latin):
ab itinere rectitudinis deflectant.
Quam sit uita breuis aspicite.
ad quem quandoq ituri estis iu¬
dicem qui iudiciariam potesta¬
tem geritis. cogitate. S ollerter
gͦ intuendum est. quod cuncta
pendiosoꝵ lucroꝵ causas nobiscũ
ad iudicium deportamus. Illa gͦ¬
nobis sunt cõmoda querenda que
nequaquam mors adimat. s man¬
sura imꝑpetiumi p̾sentis uite fi¬
nis ostendat. De frumentis autẽ
que scribitis. longe aliter uir ma¬
gnificus citonatus asserit: quia
solummꝰ tanta transmissa sunt.
que protransacte inditionis de¬
bito ad replendum sitonicum
redderentur. De qua re curam
gerite. quia si quid minus hic
transmittit᷑. non unus qͥlibet ho¬
mo. sed cunctus simul popłs tru¬
cidatur: Ad regendum uͦ patrimo
rum deo auctore trasmisi: cum qͦ
uobis si ut ego exꝑtus sum recta
diligitis. omnino conueniat. Qd̾
autem me ut ur̃i debeam esse
menor ad monetis. uerum fateor
si ex antiqui hostis insidiis iniusti¬

Expanded text:
ab itinere rectitudinis deflectant. ab itinere rectitudinis deflectant. Quam sit vita brevis aspicite; ad quem quandoque ituri estis judicem, qui judiciariam potestatem geritis, cogitate. Solerter ergo intuendum est quod cuncta pendiosorum lucrorum causas nobiscum ad judicium deportamus. Illa ergo sunt nobis commoda quaerenda, quae nequaquam mors adimat, sed mansura in perpetuum praesentis vitae finis ostendat. De frumentis autem quae scribitis, longe aliter vir magnificus Citonatus asserit, quia solummodo tanta transmissa sunt quae pro transactae indictionis debito ad replendum sitonicum redderentur. De qua re curam gerite, quia si quid minus huc transmittitur non unus quilibet homo, sed cunctus simul populus trucidatur. Ad regendum vero Sicilirum, Deo auctore, transmisi, cum quo vobis, si, ut ego expertus sum, recta diligitis, omnino conveniat. Quod autem me ut vestri memor esse debeam admonetis, verum fateor, si ex antiqui hostis insidiis injusti
Abbreviated transcription (Latin):
uod lingua loquitur at¬
testatur conscientia: quia
dudum uos & nulliꝰ dig.¬
nitatis occũpationibus implicatos
multũ dilexi: multũq ueneratus
sum. Ipsa namq incessus ur̃i mo¬
destia quibusdam conatibꝰ exigebat:
ut diligi etiam a nolente debuisset.
O cum tios uenisse ad administran¬
dam preturam sicilie audiui. ual-¬
de gauisus sum: & quia quandam
inter uos atq eccłiasticos simulta¬
tionem subreꝑe comperi. uehemen¬
tissime contristatus. Nunc uero qr
&ẽ uos administrationis cura. & me
studium huius regiminis occupat:
in tantum nos recꝰte diligere specia¬
liter possumus. in quantũ generali¬
tati nunime nocemus. Unde ꝑ om¬
nipotentem dñm rogo. in cuius
tremendo uidicio nr̃oꝵ actuim
posituri rationes sumus. ut eius
respec̾tum semꝑ gła ur̃a ante ocu¬
los habeat: & nunquam quodli¬
bet ex quo inter nos uł parua dis¬
sensio ꝓueniat admittat. Nulla
uos luera ad iniusticiam ꝑtraha¬
nt: nullius uł mine uel amicitie

Expanded text:
uod lingua loquitur, attestatur conscientia, quia dudum vos et nullius dignitatis occupationibus implicatos, multum dilexi, multumque veneratus sum. Ipsa namque incessus vestri modestia quibusdam conatibus exigebat ut diligi etiam a nolente debuisset. Et cum vos venisse ad administrandam praeturam Siciliae audivi, valde gavisus sum. Et quia quamdam inter vos atque ecclesiasticos simultationem subrepere comperi, vehementissime constristatus sum. Nunc vero quia et vos administrationis cura, et me studium hujus regiminis occupat, in tantum nos recte diligere specialiter possumus, in quantum generalitati minime nocemus. Unde per omnipotentem Dominum rogo, in cujus tremendo judicio nostrorum actuum posituri rationes sumus, ut ejus respectum semper gloria vestra ante oculos habeat, et nunquam quodlibet ex quo inter vos vel parva dissensio proveniat admittat. Nulla vos lucra ad injustitiam pertrahant, nullius vel minae, vel amicitiae,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ st̃: neq alia ratiorinatione
monstranda. Quia apud nolentis
animum quamuis sit euidens
ratio. hec ipsa obstaculum ẽẽ so¬
let. Sed ꝑ uos uenite. & beati pe¬
tri apłoꝵ principis liminibus
uos p̾sentate. Et cuncta que scrip¬
si nisi ex lectione monstrauero:
cum qua uultis disputatione re¬
cedite. hortor tam̃ ut dum uite
spatium suꝑ est. ab eiusdem be¬
ati petri eccłia eui claues celestis
regni cõmisse sunt. & ligandi
ac soluendi potestas attributa.
urã anima non inueniat᷑ di¬
uisa. ne si hic beneficiũ eiꝰ des¬
picitur. illic uite aditũ claudat
hi autẽ qui dubitationis ur̃e
participes sunt. si ad me uenire
uoluerint: nullam in ine quasi
ex potestate ꝓdeuntem uiolen¬
tiam ꝑtimescant. Nam nos li¬
cet in omnibus causis in his p̃
cipue que dei sunt: ratione ma¬
gis stringere. hom ines quam

Expanded text:
non sunt, neque alia ratiocinatione non sunt, neque alia ratiocinatione monstranda, quia apud nolentis animum, quamvis sit evidens ratio, haec ipsa obstaculum esse solet. Sed per vos venite, et beati Petri apostolorum principis liminibus vosmet praesentate, et cuncta quae scripsi, nisi ex lectione monstravero, cum qua vultis disputatione recedite. Hortor vos tamen ut dum vitae spatium superest, ab ejusdem beati Petri Ecclesia, cui claves coelestis regni commissae sunt, et ligandi ac solvendi potestas attributa, vestra anima non inveniatur divisa, ne si hic beneficium ejus despicitur, illic vitae aditum claudat. Hi autem qui dubitationis vestrae participes sunt, si ad me venire voluerint, nullam in me quasi ex potestate prodeuntem violentiam pertimescant. Nam nos licet in omnibus causis, in his tamen praecipue quae Dei sunt, ratione magis stringere homines quam