comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ria sacrificii. ꝑ mysteria ꝓpħiȩ sic intra
sinũ gr̃ę. quasi intra uterũ creatoris
habebantur: S quia ueniente dño con¬
stricti frigore ꝑfidiȩ. feruorẽ fidei & cari¬
tatis amiserunt: a secreto gr̃ȩ sinu piecti
quasi glacies de utero creatoris egressi st̃.
Et gelu de cęlo quis genuit: Quid aliud
hic cȩlum: nisi sullimis debet intelligi
loquar: Non enĩ insensibili: s rationabi¬
li creature loquebat᷑. De hoc cȩloait dr̃s.¬
Cȩlum mͥ sedes ẽ. Dequa sede alias scrip¬
tũ ẽ. Anima iusti: sedes sapientiȩ. Quia
ergo sapientia. ẽ. deus sedes dei cȩlum ẽ. &
anima iusti sedes ẽ. sapientiȩ: cęlũ ẽ. utiq
anima isti. Celũ fuit abraham. cęlũ ysa¬
ac: cȩlũ iacob. S quia ꝑsecutores dñi pon¬
tifices iudeorũ ꝑfidiȩ torpore frigidi. de
illorum patrũ ꝑgenie ꝓcesser̃: quasi de cȩ¬
lo gelu exiit: quia de sullimi prole scõrũ

Expanded text:
ria sacrificii, per mysteria prophetiae, sic intra ria sacrificii, per mysteria prophetiae, sic intra sinum gratiae, quasi intra uterum creatoris, habebantur. Sed quia, veniente Domino, constricti frigore perfidiae, fervorem fidei et caritatis amiserunt, a secreto gratiae sinu projecti, quasi glacies, de utero creatoris egressi sunt: Et gelu de coelo quis genuit? Quid hic aliud coelum, nisi sublimis debet intelligi loquar . Non enim insensibili, sed rationabili creaturae loquebatur. De hoc coelo Dum mihi sedes est . » De qua sede alias scriptum est: « Anima justi sedes est sapientiae. » Quia ergo sapientia est Deus, sedes Dei coelum est, anima justi sedes sapientiae. Coelum est utique anima justi. Coelum fuit Abraham, ac, coelum Jacob. Sed quia persecutores Domini pontifices Judaeorum perfidiae torpore frigidi de illorum patrum progenie processerunt, quasi de coelo gelu exiit, quia de sublimi prole sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
crucifixum. Et rursũ pluuiã manabat
dicens Os nr̃m patet ad uos o corinthii:
cor nr̃m dilatatũ ẽ. Hinc. ẽ. qͥ moyses q
& ualida fortib & tenera infirmis dic¬
turũ se nouerat: dicebat. Ex pectet᷑ sic̃
pluuia eloquiũ meum: & descendant si¬
cut ros uerba mea. S ecce audiuimꝰ quo
munere gentilitas uocat᷑: audia mꝰ nc̃ qͥ
districtione iudea repellit᷑. Audiuimus
quomͦ deserta exco lat: arentia infundat
audiamꝰ ñc quomͦ eaquȩ quasi uidentur
int̾na piciat. Neq enĩ sic colligit electos.
ut non iudic&e reꝓbos. Neq sic quibdã
culpas relaxat: ut ñ & inquibdã feriat.
Scriptũ quippe. ẽ. Miscd̃ia enĩ & ira ab
illo. Unde hic quoq postquã tot dona
grẽ intulit: etiam irȩ suȩ udicia ñ abscõ¬
enĩ aliud ingelu uel glacie. nisi frigida
& ꝑfida. & torpore constricta accipimus
corda iudȩorũ: qui quondã acceptionẽ
legis. ꝑ custodiã mandatorũ. ꝑ ministe¬

Expanded text:
crucifixum . Et rursum pluviam manabat, dicens: Os nostrum patet ad vos, o Corinrinthii, cor nostrum dilatum est . Hinc est quod Moyses, qui et valida fortibus, et tenera infirmis dicturum se noverat, dicebat: Exspectetur sicut pluvia eloquium meum, et descendant sicut ros verba mea . Sed ecce audivimus quo munere gentilitas vocatur; audiamus nunc qua districtione Judaea repellitur. Audivimus quomodo deserta excolat, arentia infundat; audiamus nunc quomodo ea quae quasi videntur interna projiciat. Neque enim sic colligit electos, ut non etiam judicet reprobos; neque sic quibusdam culpas relaxat, ut non et in quibusdam feriat. Scriptum quippe est: Misericordia enim et ira ab illo . Unde hic quoque postquam tot dona gratiae intulit, etiam irae suae judicia non absconenim aliud in gelu vel glacie nisi frigida et perfidiae torpore constricta accipimus corda Judaeorum? Qui quondam per acceptionem legis, per custodiam mandatorum, per ministe
Abbreviated transcription (Latin):
erat obdurata: ita pꝰmodũ ad fidem gen¬
tilitate suscepta. uideȩ ppłs ꝑfidiȩ tor¬
pore durescer&ẽ. Unde paulus apłs eisdẽ
gentilib dicit. Sic̃ aliq̃n uos ñ credidistis
deo: nc̃ autẽ miscdiam consecuti estis ꝓpt̃

Expanded text:
erat obdurata, ita postmodum ad fidem generat obdurata, ita postmodum ad fidem gentilitate suscepta, Judaeae populus perfidiae torpore duresceret. Unde Paulus apostolus eisdem gentibus dicit: Sicut aliquando vos non credidistis Deo, nunc autem miseri
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Aquaᷤ enĩ populos accipi: iam sepiꝰ
dociusse me menuni. Lapis uero ꝓ ipsa
duricia: aliquando gentiles ppłi desig¬
nant᷑: Ipsi quippe lapides coluerunt:
et de eis ꝑ ꝓpħam dictũ. ẽ. Similes illis
fiant qui faciunt ea: & om̃s qui confidt̃
in eis. Unde iohannes iudeos aspiciens
se de ste mate generationis extollere.
& gentiles ꝓuidens ad abrahȩ ꝓlẽ fidei
cognitione transire: ait. Ne uelitis di¬
cere intra uos: patrẽ habemꝰ abraham.
Dico enĩ uobis. quia potens ẽ. deus de
lapidib istis suscitare filios abrahȩ: la
Quia gͦ pͥmũ iudea deo credidit: gentili¬
tate omi in ꝑfidiȩ suȩ obstinatione re¬
manente: pꝰmodũ uͦ ad fidẽ gentiliũ
corda molliti sunt. & iudeorũ infideli¬
illa mollia & penetrabilia fideicorda ui-
deorũ: in insensibilitate uertuntur gen¬
tium. Cum enĩ misericors gentes traxit :
iratus uideam reppulit.Actũ est. ut sic̃
dudũ ad ꝑcipiendã fidem gentilitas fu¬

Expanded text:
ipi jam saepius edocuisse me memini. In lapide vero pro ipsa duritia aliquando gentiles populi designantur. Ipsi quippe lapides coluerunt, et de eis per Prophetam dictum est: « Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . » Unde Joannes Judaeos aspiciens se de stemmate generationis extollere, et gentiles praevidens ad Abrahae prolem fidei cognatione transire, ait: « Ne velitis dicere inter vos: Patrem habemus Abraham. Dico enim vobis quia potens est Deus de lapiQuare primum Judaea credidit, gentilitate omni in perfidiae suae obstinatione remanente; postmodum vero ad finem gentilium corda mollita sunt, et Judaeorum infideliilla mollia et penaeorum in insensibilitatem vertuntur gentium. Cum enim misericors Deus gentes traxit, iratus Judaeam repulit. Actumque est ut sicut dudum ad percipiendam fidem gentilitas fu
Abbreviated transcription (Latin):
remanere ꝑmitto. Requirat᷑ homo ne¬
sciens ꝑ quã uiam spargitur lux: ac siei
aꝑte dicatur. Dum dura corda emollio.
dũ rigida inflecto: dũ asꝑa mitigo. dũ
frigida accendo: dum debilia roboro.
dum uaga stabilio. dum nutancia
Hȩc quippe omnia nos facta cernimꝰ.
Nam qualit̾ intrinsecus efficiantur ig¬
noramus. Hanc uiam lucis ẽẽ nobis in¬
uisibilem in euangłio ueritas ostendit:
dicens. Sp̃c ubi uult spirat. & uocem eiꝰ

Expanded text:
remanere permitto? Requiratur ergo homo neremanere permitto? Requiratur ergo homo nesciens per quam viam spargitur lux. Ac si ei patenter dicatur: Dum dura corda emollio, dum rigida inflecto, dum aspera mitigo, dum frigida accendo, dum debilia roboro, dum vaga stabilio, dum nutantia Haec quippe omnia nos facta cernimus: nam qualiter intrinsecus efficiantur ignoramus. Hanc viam lucis esse nobis invisibilem, in Evangelio Veritas ostendit, dicens: Spiritus ubi vult
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑspicimꝰ: quȩdam tam̃ ita ut uidenda
sunt ñuidemꝰ. Cor nanq petri lux spar¬
sa tenuerat. qui tanto fidei. tanto mira¬
culorũ fulgore claruerat: & tam̃ conuer¬
sis gentib dum circuncisionis pondꝰ im-¬
poneroe:quid rectũ diceret nesciebat᷑.
Lux gͦ in hac uita spargitur: qr ad oĩs
rei intelligentiã continuo ñ habet᷑. Dũ
enim aliud sic̃ ẽ. comprȩhendimꝰ. & ali-¬
ud ignoramꝰ: quasi sparsa luce & expar-¬
te cernimꝰ. & in obscuritate ex parte
remanemꝰ. Tunc uͦ lux nob sparsaiã
ñ erit : q̃n mens nr̃a ad dm̃ funditꝰ rapta
modis humano cordi insinuetur igno
Dic quo ordine iusticiam meã occultis
sensib cordis infundo: cũ & ꝑ ascessũ
ñ uideor. & tam̃ uisibilia oꝑa hominũ
inuisibilit̾ immuto: cum unã eandẽq
mentẽ. modo hac mͦ illa uirtute irra¬
dio. & cam̃ ꝑsparsam lucẽ adhuc ex par¬
te aliqua e̾ã intemptationis tenebris

Expanded text:
perspicimus, quaedam tamen ita ut videnda perspicimus, quaedam tamen ita ut videnda sunt non videmus. Cor namque Petri lux sparsa tenuerat, qui tanto fidei, tanto miraculorum fulgore claruerat, et tamen conversis gentibus dum circumcisionis pondus imponeret, quid rectum diceret nesciebat. Lux ergo in hac vita spargitur, quia ad omnis rei intelligentiam continua non habetur. Dum enim aliud sicut est comprehendimus, et aliud ignoramus, quasi sparsa luce et ex parte cernimus, et in obscuritate ex parte remanemus. Tunc vero lux nobis sparsa jam non erit, quando mens nostra ad Deum funditus rapta mDic quo ordine justitiam meam occultis sinibus cordis infundo, cum et per accessum non videor, et tamen visibilia opera hominum invisibiliter immuto? Cum unam eamdemque mentem, modo hac, modo illa virtute irradio, et tamen per sparsam lucem adhuc ex parte aliqua eam in tentationis tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ. Saulus adhuc spirans minarũ. &
cedis in discipulos dni. accessit ad princi-¬
pem sacerdotũ. & petiit ab eo epłas quas
deferr& addamascũ & ad synagogas: ut
siquos inueniss& huiꝰ uiȩ uiros ac mulie¬
res uinctos deducer& in ierłm. Quia gͦ
nc̃ hic nc̃ illic ꝑsecutio excreuerat: hiqͥ
lucem ueritatis agnouerant. quasi sub ar¬
dore diuisi estus anhelabant. S quia¬
beatum iob de iudiciis occultis requisitũ
suꝑiorib dictis audiuimꝰ: oportet ut hoc
quod de sparsa luce. & diuiso estudictũ
c̃ subtiliꝰ ꝑscrutemur. Ad hoc enĩ alta in¬
terrogatione discutitur: ut saltim quia
nesciat doceatur. eiq dicatur. ꝑquã uiã
spargitur lux diuiditur estus suꝑ t̾ram.
Quid enĩ lucis nomine: nisi iusticia de-¬
signatur: De qua scriptũ ẽ. Popłs qui se¬
debat intenebris: uidit lucem magnã.
Omne autẽ. quod spargitur ñcontinue
s sub quadã int̾missione iactat᷑ & idõ
spargi lux dr̃: quia & suã quȩdã ut st̃

Expanded text:
c spirans minarum et caedis in discipulos Domini, accessit ad principem sacerdotum, et petiit ab eo epistolas, quas deferret in Damascum ad synagogas, ut si quos invenisset hujus vitae viros ac mulieres, vinctos deduceret in Jerusalem . Quia ergo nunc hic, nunc illic persecutio excreverat, hi qui lucem veritatis agnoverant, quasi sub ardore divisi aestus anhelabant. 42. Lubeatum Job de occultis judiciis requisitum superioribus dictis audivimus, oportet ut hoc quod de sparsa luce vel diviso aestu dictum est subtilius perscrutemur. Adhuc enim alta interrogatione discutitur, ut saltem quia nesciat doceatur, eique dicatur: Per quam viam spargitur lux, dividitur aestus super terram? Quid enim lucis nomine, nisi justitia designatur? De qua scriptum ebulabat in tenebris vidit lucem magnam . Omne autem quod spargitur, non continue, sed sub quadam intermissione jactatur. Et idcirco spargi lux dicitur, quia etsi jam quaedam, ut sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
iungitur. diuiditur estꝰ suꝑ t̾ram: nimitũ
ꝑ eandẽ uiã ꝑ quã lux spargitur. etiã diui¬
irradiat: etiã temptationes aduersarii tẽꝑ¬
ando modificat: ut simul multȩ ñ ueni¬
ant. ut ipse tantummͦ quȩ ferri possut
illustratã iam deo animã tangant: ut cũ
tactus sui ardore nos cruciant. ꝑfectionis
incendio ñ exurant: paulo attestante quiꝰ
aitͥ. Edelis autẽ ds̃ qui ñ patietur uos tẽp¬
tari sidꝑra quam potestis: s faci& cũ tẽp¬
tatione: ẽtiã exitũ ut possitis sustinere.
tor: alit̾ misericors conditor. Iue diuidit
ut ꝑ illum citiꝰ interimat: iste ut eũ tolera¬
bilẽ reddat. Et quia cum temptatione fa¬
aigamur. ñ solũ interno dei spũ instruim᷑ :
s etiam exteriorib prȩdicantiũ uerbis ad¬
iuuam᷑: recte pꝰ diuisũ ȩstũ subdit᷑. Quis¬

Expanded text:
jungitur, dividitur aestus super terram: nimirum jungitur, dividitur aestus super terram: nimirum per eamdem viam, per quam lux spargitur, etiam divies nostras irradiat, etiam tentationes adversarii dispensando modificat, ut simul multae nant; ut ipsae tantummodo quae ferri possunt illustratam jam Deo animam tangant; ut cum tactus sui ardore nos cruciant, perfectionis incendio non exurant, Paulo attestante, qui ait: Fidelis autem Deus qui non patietur vos tentari supra quam potestis, sed facitatione etiam proventum ut possitis sustinere .tor, aliter misericors Conditor. Ille dividit, ut per illum citius interimat, iste ut eum tolerabilem reddat. Et quia cum tentatione fatigamur, non solum interno Dei Spiritu instruimur, sed etiam exterioribus praedicantium verbis adjuvamur; recte post divisum aestum subdit
Abbreviated transcription (Latin):
le capiat: uicinas conpersionib decepti¬
ones parat. Quia enĩ lȩticiȩ uoluptas uꝵ¬
ta ẽ: lȩtismorib luxuriã ꝓponit. Et quia
tristicia iniram facile labitur: tristib po¬
culum discordiȩ porrigit. Quia timidi sup¬
plicia formidant: pauentib t̾rores intenta .⁊.
Et quia elatos extolli laudib conspicit: eos
adquȩq uoluerit blandis fauorib trahit. Sin¬
gulis gͥ hominib uiciis conuenientib insi¬
diatur. Neq enĩ facile captiuãr&:. si aut
luxurios is prȩmia aut auaris scorta ꝓpone¬
rae: si aut uoraces de abstinentiȩ gła. aut
abstinentes de gulȩ imbecillitate pulsar&:
si mites ꝑstudium certaminis. aut iracun¬
dos caꝑe ꝑ pauorem formidinis querer&. Qa
gͦ intemptationis ardore callide singulis in¬
sidians. uicinos morib laqueos abscondit:¬
recte dr̃. Diuidit᷑ ȩstus suꝑ t̾rã. S cũ p̃mit¬
titur ꝑ quã uiam spargitur lux. statĩq sub¬

Expanded text:
le capiat, vicinas conspersionibus deceptile capiat, vicinas conspersionibus deceptiones parat. Quia etenim laetitiae voluptas juxta est, laetis moribus luxuriam proponit. Et quia tristitia in iram facile labitur, tristibus poculum discordiae porrigit. Quia timidi supplicia formidant, paventibus terrores intentat. Et quia elatos extolli laudibus conspicit, eos ad quaeque voluerit blandis favoribus trahit. Singulis igitur hominibus vitiis convenientibus insidiatur. Neque enim facile captivaret, si aut luxuriosis praemia, aut avaris scorta proponeret, si aut voraces de abstinentiae gloria, aut abstinentes de gulae imbecillitate pulsaret, si mites per studium certaminis aut iracundos capere per pavorem formidinis quaereret. Quia ergo in tentationis ardore callide singulis insidians recte dicitur: Dividitur aestus super terram. Sed cum praemittitur, per quam viam spargitur lux; statimque sub
Abbreviated transcription (Latin):
iudic& qm̃ fecere fecistis odorẽ nr̃m
corã pharaone & seruis eiꝰ: & prebui¬
stis ei gladium int̃ficer& nos. Uolenti¬
b qͥppe exegipto discedere. pharaopa¬
leas subtraxerat: & tam̃ eiꝰdẽ mensurȩ
oꝑa requirebat. Quasigͦ contralegẽ
mens submurmurat. ÷ post cuiꝰ cogni¬
tionẽ temptationũ stimulos acriores
portat: & cũ sibi labores crescere conspi¬
cit: in eo quod aduersario displicqͣsi¬
fetere se mnoculis pharaonis dolet. P̾
lucẽ gͦ estꝰ sequitur: qr post illumina¬
tionem diuini muneris tẽptationis cer-¬
tam̃ augetur. Recte uero etiã diuidi
estus dr̃ : quia nimirũ ñ singuli om̃ib.
s quib dã uicinis ac iuxta positis uiciis
fatigant᷑. Priꝰ enĩ conspersionẽ unius¬
cuiusq antiquus aduersariꝰ ꝑspicit: unc
temptationis laqueos apponit Aliꝰ nãq
lȩtis. aliꝰ tristib aliꝰ ti midis: aliꝰ elatis mo-¬
rib existit. Quo gͦ occultꝰ aduersariꝰ faci¬

Expanded text:
quoniam fetere fecistis odorem nostrum coram Pharaone, et servis ejus, et praebuistis ei gladium ut interficeret nos. Volentibus quippe ex Aegypto discedere, Pharao paleas subtraxerat, et tamen ejusdem mensurae opera requirebat. Quasi ergo contra legem mens submurmurat, post cujus cognitionem, tentationum stimulos acriores portat. Et cum sibi labores crescere conspicit, in eo quod adversario displicfetere se in oculis Pharaonis dolet. Post lucem aestus sequitur; quia, post illuminationem divini muneris tentationis certamen augetur. Recte ergo etiam dividi aestus dicitur; quia nimirum non singuli omnibus, sed quibusdam vicinis ac juxta positis vitiis fatigantur: prius enim conspersionem uniuscujusque antiquus adversarius perspicit, et tunc tentationis laqueos apponit. Alius namque laetis, alius tristibus, alius timidis, alius elatis moribus existit. Quo ergo occultus adversarius faci
Abbreviated transcription (Latin):
etas inuirtutum exercitatione dilatatur:
ut iste insermone sapientiȩ. ille insermo
ne scientiȩ fulgeat: hic incurationũ gr̃a.
ille in uirtutũ oꝑatione conualescat. Et
dona sc̃i sp̃c dũ dispariliter singuli accipi¬
unt: necessario sibim& iuncti om̃s una¬
dr̃: potest conuenienter intelligi quod
ꝑestũ ꝑsecutio designetur. Quia enĩ lux
predicationis inclaruit: mox aꝑfidoꝵ
cordib ardor ꝑsecutionis exarsit. Nãqͤ
non habebant radicem. aruert᷑. Quod
paulopꝰ cũ exposuit. estũ ꝑsecutionem
uocauit. Sparsa gͥ luce estus suꝑ t̾rã
diuisus est: quia clarescente uita fideliũ
accensa ẽ. crudelitas ꝑfidorũ. Diuisus nãq
estus erat: quando nc̃ ierosolimis. nunc
damascum. nunc in aliis longe regioni¬
b ꝑsecutio seuiebat. Scriptũ qͥppe ẽ. Fac¬
ta ẽ. in illa die ꝑsecutio magna in ȩccła.¬

Expanded text:
etas in virtutum exercitatione dilatatur; etas in virtutum exercitatione dilatatur; ut iste in sermone sapientine scientiae fulgeat; hic in curationum gratia, ille in virtutum operatione convalescat; et dona sancti Spiritus dum dispariliter singuli accipiunt, necessario sibimet juncti omnes unadicitur, potest convenienter intelligi quod per aestum persecutio designatur, quia ut lux praedicationis inclaruit, mox a perfidorum cordibus ardor persecutionis exarsit. Nam qunon habebant radicem, aruerunt . Quod paulo post cum exposuit, aestum persecutionem vocavit. Sparsa igitur luce aestus super terram divisus est, quia clarescente vita fidelium, accensa est crudelitas perfidorum. Divisus namque aestus erat, quando nunc Jerosolymis, nunc Damasci, nunc in aliis longe regionibus persecutio saeviebat. Scriptum quippe est: Facta est in 936 illa die persecutio magna in Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
auros niuis. aut chesauros grandinis aspe¬
xisti: quȩ prȩparaui intempus hostis
in die pugnȩ & belli: Ac si aꝑte diceret᷑.
Nulli te de oꝑib p̾feras: quia de his quos
intueris ad huc ꝑculpam frigidos. quantos
oꝑatores iusticiȩ. & defensores recte fidei
sim facturꝰ ignoras. Qđ quia ꝑ aduentum
mediatoris agitur: recte subiunx̃. Perqͣm
qui ait. Ego sum uia. ueritas. & uita. ꝑ
hanc gͦ uiam lux spargitur: quia ꝑ eiꝰ p̃¬
sentiam cuncta gentilitas illustrat᷑. Spar¬
git autẽ conuenient᷑ dixit: quia ꝑ apłoꝵ¬
uoces ñ angustata atq coartata. s late ful¬
gens lux p̃dicationis emicuit. Quia uero
accepta luce conuersionis in ardescit intrin¬
secus uis amoris: ut uel transacta mala an¬
xie lugeantur. uel uentura bona flagran¬
tissume requirantur: competent̾ ad iungt̃
Diuidit᷑ estus suꝑ t̾ram. Sparsa enĩ luce
estꝰ suꝑtrã diuidit᷑: quia ꝑ aꝑtũ predica¬
ta iustitia ad requirendũ dm̃ cordis anti¬

Expanded text:
auros nivis, aut thesauros grandinis aspexisti, quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli? Ac si aperte diceretur: Nulli te de operibus tuis praeferas, quia de his quos intueris adhuc per culpam frigidos, quantos operatores justitiae et defensores rectae fidei sim facturus ignoras. Quod quia per adventum Mediatoris agitur, recte subjungitur: qui ait: Ego sum via, veritas et vita . Per hanc ergo viam lux spargitur, quia per ejus praesentiam cuncta gentilitas illustratur. Spargi autem convenienter dixit, quia poces non angustata atque coarctata, sed late fulgens lux praedicationis emicuit. Quia vero accepta luce conversionis inardescit intrinsecus vis amoris, ut transacta mala anxie lugeantur, vel ventura bona flagrantissime requirantur, competenter adjungitur: Dividitur aestus super terram. Sparsa enim luce aestus super terram dividitur, quia aperte praedicata justitia, ad requirendum Deum cordis anxi
Abbreviated transcription (Latin):
nemo desper& eos quos adhuc frigidos
uidet: quia thesauros dei in niue & gran
occulta recurrimꝰ. nullos omnino desꝑan¬
tes. nec illis nos in corde nr̃o prȩferimꝰ qͥb
ꝓtempore prȩlati sumꝰ : quia & siiã uide¬
mꝰ quantũ prȩcessimꝰ. nescimꝰ quantũ dũ¬

Expanded text:
nemo desperet eos quos adhuc frigidos nemo desperet eos quos adhuc frigidos videt, quia thesauros Dei in nive et granocculta recurrimus, nullos omnino desperamus, nec illis nos in corde nostro praeferimus, quibus pro tempore praelati sumus, quia etsi jam videmus quantum praecessimus, nescim
Abbreviated transcription (Latin):
tur dicens. Uirtutem t̾ribiliorũ tuorũ
dicent: & magnitudinẽ tuã narrabt̃.
Et quẽ admodũ blandienter rigent: se¬
cutus adiunx̃. Memoriã abundantiȩ
suauitatis tuȩ eructabunt: & iustitia
tua exultabunt. In niue gͦ uel grandine
habentur thesauri: quia pleriq iniqͥ¬
tatis torpore frigidi. a suꝑna gr̃a assũp¬
ti in sc̃a ęccła iusticiȩ luce fulgescunt:
& prauã aduersariorũ scientiã doctrinȩ
fuerat saulus: ꝑfrigidã insensibilitatẽ.
S nix & grando contra aduers orũ pec¬
tora factus. ẽ: uł candore iusticię. uel
districti e loquii correptione. O qualẽ
hunc thesaurũ inniue & grandine
habuit: quando illũ int̾ prauorũ uitã
positum. iamtunc electũ suũ dñs latent̃¬
uidit. O ad quanta aduersariorũ pectora
ferienda hanc in manu sua grandinẽ sũp¬
sit: ꝑ quã tot sibi resistentia corda ꝓstra¬
uit. Nemo itaq de suis oꝑib extollat᷑:

Expanded text:
tur, dicens: Virtutem terribilium tuorum tur, dicens: Virtutem terribilium tuorum dicent, et magnitudinem tuam narrabunt . Et quemadmodum blandientes rigent secutus adjunxit: Memoriam abundantiae suavitatis tuae eructabunt, et justitia tua exsultabunt . In nive ergo vel grandine habentur thesauri, quia plerique iniquitatis torpore frigidi, ad supernam gratiam assumpti, in sancta Ecclesia justitiae luce fulgescunt, et pravam adversariorum scientiam doctrinae fuerat Saulus per infidam insensibilitatem; sed nix et grando contra adversariorum pectora factus est, vel candore justitiae, vel districti eloquii correptione. O qualem hunc thesaurum in nive et grandine habuit, quando illum inter pravorum vitam positum jam tunc electum suum Dominus latentscivit! O ad quanta adversariorum pectora ferienda hanc in manu sua grandinem sumpsit, per quam tot sibi resistentia corda prostravit? Nemo itaque de suis operibus extollatur;
Abbreviated transcription (Latin):
candidos psuꝑnam grãm ostendit. Scrip¬
tum quippe. ẽ. Lauabis me: & suꝑ niuẽ
deababor. Quos ad diem belli pugnea p̃¬
paratos: di intra suȩ p̃scientiȩ sinũ teg̃.
S cum repente eos eduxerit: resistentia
aduersariorũ pectora. illorũ uerbis ac
redargutionib. quasi quibdã grandi¬
nib ꝑcutit. Unde alias dictũ ẽ. Prȩful¬
gore inconspectu eiꝰ: nubes transiert̃
grando & carbones ignis. Prefulgore
enĩ nubes transeunt: quia predicatores
scĩ uniuersa mundi spacia miraculorũ
claritate ꝑcurr̃. Qui etiã grando & car-¬
bones ignis uocati sunt : qr & ꝑ correp-¬
tionẽ feriunt: & ꝑflãmã caritatis accen¬
dunt. Ipsa quoq libera scorũ increpatio.
natura grandinis conuenienter expͥmit᷑.
Grando enĩ ueniens ꝑcutit: liquata ri¬
gat. Scĩ autẽ uiri corda audientiũ & t̃¬
rentes feriunt: & blandientes infundt᷑.
Nam quẽ admodũ feriunt: ꝓpħa cesta¬

Expanded text:
candidos per supernam gratiam ostendit. Scripcandidos per supernam gratiam ostendit. Scriptum quippe est: Lavabis me, et super nivem dealbabor . Quos ad diem belli pugnaeque praeparatos diu intra suae praescientiae sinum tegit; sed cum repente eos eduxerit, resistentia adversariorum pectora illorum verbis ac redargutionibus quasi quibusdam grandinibus percutit. Unde alias scriptum est: Prae fulgore in conspectu ejus nubes transierunt, grando et carbovero nubes transeunt, quia praedicatores sancti universa mundi spatia miraculorum claritate percurrunt; qui etiam grando et carbones ignis vocati sunt, quia et per correptionem feriunt, et per flammam charitatis accendunt. Ipsa quoque libera sanctorum increpatio natura grandinis convenienter exprimitur. Grando enim veniens percutit, liquata rigat. Sancti autem viri corda audientium et terrentes feriunt, et blandientes infundunt. Nam quemadmodum feriant Propheta testa
Abbreviated transcription (Latin):
b quasi suis contͣ nos armis utat᷑. ꝑ ipsos
quippe nos seuiens cruciat: sed nesciens
purgat. Pec. catis nãq nr̃is ipsi flagel¬
lum fiunt: de quorũ tali uita dũ ꝑcutim᷑.
ab ȩt̾na morte liberam᷑. Unde agit᷑. ut
electorũ uitȩ ꝓficiat. etiã ꝑdita uita re¬
proborũ: & utilitati nr̃ȩ dũ illorũ ꝑ¬
ditio militat. mira dispensatione fiat:
ut quia uerb̃ prȩcedentib uidetur ad¬
nixũ. a suꝑioris uersus expositione
ñ discrep&. Nam quia indicauerat
uł bonos ad malũ. uł malos ad bonũ
posse conuerti: ilico secutꝰ adiunxit.
Nunquid ingressus es thesauros niuis.
aut chesauros grandinis aspexisti: quȩ
p̃paraui intempus hostis. indie pugnȩ &
beili: In niue uł grandine: frigida uel
multos electos ad huc inter prauorũ uitã
repositos habeat nouit: apte inniue uł
grandine chesauros habere se ꝑhiba. The
minantur. Et plerosq in uita frigida
diu latentes respicit. quos ad medium
cum iubet ꝓducit: & iusticiȩ nitore

Expanded text:
bus quasi suis contra nos armis utitur, per ipsos quippe nos saeviens cruciat, sed nesciens purgat. Peccatis namque nostris ipsis flagellum ab aeterna morte liberamur. Unde agitur ut electorum vitae proficiat etiam perdita vita reproborum, et utilitati nostrae dum illorum perditio militat, mira dispensatione fiat ut quia verbis praecedentibus videtur annexum, a superioris versus expositione non discrepet. Nam quia indicaverat vel bonos ad malum, vel malos ad bonum posse converti, illico secutus adjunxit: Nunquid ingressus es thesauros nivis, aut thesauros grandinis aspexisti, quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli? In nive vel grandine frigida, vel multos electos adhuc inter pravorum vitam repositos habeat novit, apte in nive, vel grandine thesauros habere se perhibet. Tsitione nominatur. Et plerosque in vita frigida diu latentes respicit, quos ad medium cum jubet producit, et justitiae nitore
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Iudea igitur circa ueritatis noticiã
etiã cum seruire uideret᷑. sic̃ uestim̃tũ
stetit: quia ꝑ exteriora mandata seruire
se dño ostendit: sed adherere ei ꝑ carita¬
tis intelligentiã noluit. dũ solã inp̃ceptis
dei lit terã tenuit. & nequaquã se ꝑ spm̃
sensib intimis iunxit: quasiei quise in¬
duerat ñ adhȩsit. Ubi & apte subditur.¬
auferetur ab impiis lux sua: quia dũ
legis in ꝑpetuũ amittunt: & dũ de ac¬
cepta lege suꝑbiunt: nimirũ de scien¬
tiȩ suȩ gta cȩxantur. Sriptũ quippe.ẽ.
Obscurentur oculi eorum ne uideant. Rur¬
sumq scriptũ est. Ex ceca cor populi huiꝰ:
& aures eiꝰ aggraua. & rursũ scriptũ ẽ.
Iniudiciũ e go ĩhunc mundũ ueni: ut qͥ
ñuident udeant. & qui uident cȩci fiañ.
Et quia sem& ipsos de legis oꝑib contͣ
conditorẽ legis extulerunt: apte subdit᷑.
Etbrachiũ excelsum conteret᷑. Excelsũ

Expanded text:
tur. Judaea igitur circa veritatis notitiam tur. Judaea igitur circa veritatis notitiam etiam cum servire videretur, sicut vestimentum stetit, quia per exteriora mandata servire se Domino ostendit, sed adhaerere ei per charitatis intelligentiam noluit. Dum solam in praeceptis Dei litteram tenuit, et nequaquam se per spiritum sensibus intimis junxit, quasi ei qui se induerat non adhaesit. Ubi et apte subjuAuferetur ab impiis lux sua , quia dum legis in perpetuum amittunt: et dum de accepta lege superbiunt, nimirum de scientiae suae gloria caecantur. Scriptum quippe est, Obscurentur oculi eorum, ne videant; rursumque scriptum est, Excaeca cor populi hujus et aures ejus aggrava . Et rursum scriptum est: In judicium ego in hunc mundum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant, et quia semetipsos de legis operibus contra conditorem legis extulerunt, apte subditur, et brachium excelsum conteretur
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ꝑductã cognitionis suȩ scientia imple¬
uit: dũ tot archana secretorũ ei ꝑ pro¬
pħiam contulit: quid eã aliud quã seruan¬
di mysterii signaculũ fecit: Ipsa qͥppe
dui in ꝓpħia clausũ continuit: quicqͥd de
se ueritas infine reuelauit. S dũ post
tot diuina secreta. post tot ꝑcepta mi¬
racula in redemptoris sui aduentu. plus
terrã quã ueritatẽ dilexit: ꝑ sacerdotes
dicens. si dimittimꝰ eũ sic. om̃s credent
in eum. & uenient romani & tollent nr̃m.
locũ & gentẽ: quasi ad eos quos inegip¬
to reliquerat lateres rediit: & quȩ fa¬
cta iam dei signaculũ fuerat. ad hoc se
iterũ quod deseruerat inflexit. Lutũq
se post signaculũ inocuł ueritatis ex¬
hibuit. cũ ꝑ impietatis maliciã accepti
uerbi mysteria ꝑdidit: & sola t̾rena saꝑe
quȩ inquinant elegit. Ubi apte subiun
lita nanq & grossiora uestim̃ta etiã cũ in¬
duta fuerint. quia induentiũ menbris
bene applicata ñ inherent: stare referun¬

Expanded text:
dum perductam cognitionis suae scientia implevit, dum tot arcana secretorum ei per prophetiam contulit; quid eam aliud quam servandi mysterii signaculum fecit? Ipsa quippe divina prophetia clausum continuit quidquid de se Veritas 921 in fine revelavit. Sed dum post tot divina secreta, post tot percepta miracula in Redemptoris sui adventu, plus terram quam veritatem dilexit, per sacerdotes dicens: Si dimittimus eum sic, omnes credent in eum, et venient Romani, et tollent nostrum locum et gentem , quasi ad eos quos in Aegypto reliqueret lateres rediit; et quae facta jam Dei signaculum fuerat, ad hoc se iterum quod deseruerat inflexit; lutumque se post signaculum in oculis veritatis exhibuit, cum per impietatis malitiam accepti verbi mysteria perdidit, et sola terrena sapere quae inquinant elegit. 7. Soli lita namque et grossiora vestimenta etiam cum induta fuerint, quia induendis membris bene applicata non inhaerent, stare referun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓpħiȩ sp̃m incarnandũ suꝑnȩ patriȩ re¬
gem cognoscerent: bona eiusdẽ patriȩ
quã ẽẽnt desiderabilia ñuiderent. Lo cũ
ueritas aurore patefȩcit: cũ patrẽ corã
discipuł petiit dicens. Pat̃ quos dedisti
mͥ. uolo ut ubi ego sum: & illi sint mecũ
Locũ suũ aurorȩ monstrauit: cũ dicer&.

Expanded text:
 spiritum, incarnandum supernae patriae re spiritum, incarnandum supernae patriae regem cognoscerent, bona ejusdem patriae quam essent desiderabilia non viderent. Locum suum veritas aurorae patefecit, cum Patrem coram discipulis petiit, dicens: Pater, quos dedisti mihi, volo ut ubi ego sum et illi sint mecum . Locum suum aurorae monstravit, cum di
Abbreviated transcription (Latin):
eñiẽ. locꝰ aurorȩ nisi ꝑfecta claritas uisio¬
nis ȩt̾nȩ: adquẽ cũ ꝑducta uenerit. iã
detransacte noctis tenebris nichil ha¬
bebit. Nc̃ autẽ adhuc temptationum
molestias sustinens. quia ꝑ intentionẽ
cordis ad aliud festinat eccła: ad locũ su¬
um tendit aurora. Quẽ locũ si mente ñ
cerner&: in huiꝰ uitȩ nocte remanerte.
plene sibi clarescere solẽ querit. Locũ
suũ aurora considerat: quando scã aĩa
ad contemplandã conditoris sui speciẽ
flagrat. Ad locũ suũ ꝑtingere aurora sata¬
gebat: cum dauid dicer&. Sitiuit anima
mea ad dm̃ uiuũ : quando ueniã & parebo
ante faciem dei : Locũ suũ ueritas aurorȩ
nionstrabat: cum ꝑsalomonẽ diceret. Qͥd
hab& ampliꝰ sapiens abstulto: Et quid
pauꝑ: nͥ ut ꝑgat illuc ubiẽ. uitas Quẽ ꝓ¬
fecto locũ etiã p̃cedentib incarnationẽ
suã patrib. pꝰ ortũ suũ dñs ostendit: q nͥ¬

Expanded text:
enim est locus aurorae, nisi perfecta claritas visioenim est locus aurorae, nisi perfecta claritas visionis internae, ad quem cum perducta venerit, jam de transactae noctis tenebris nihil habebit? Nunc autem adhuc tentationum molestias sustinens, quia per intentionem cordis ad aliud festinat Ecclesia, ad locum suum tendit aurora: quem locum si mente non cerneret, in hujus vitae nocte remaneret. plene sibi clarescere solem quaerit. Locum suum aurora considerat, quando sancta anima ad contemplandam conditoris sui speciem flagrat. Ad locum suum pertingere aurora satagebat, cum David diceret: Sitivit anima mea ad Deum vivum, quando veniam et apparebo ante faciem Dei ? Locum suum veritas aurorae monstrabat, cum per Salomonem diceret: Quid habet amplius sapiens a stulto; et quid pauper, nisi ut pergat illuc ubi est vita ? Quem profecto locum etiam praecedentibus incarnationem suam patrib
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ inmenbris meis repugnantẽ legi
mentis meȩ: & captiuũ me ducentem
in legem peccati quȩ ẽ. in m̃bris meis.
Ubi ergo lex peccati cũ lege m̃tis ẽten¬
dit. ꝓfecto adhuc aurora .ẽ: quia lux
quȩ iã emicuit. nec dum prȩtereuntes
tenebras funditꝰ pressit. Ad huc aurora
est: quia dũ lex carnis legẽ mentis. &
lex mentis legẽ carnis ꝑcutit: int̾ se ui¬
cissim lux & umbra confligit. Unde
rursum paulus cũ dicer&. nox p̃cessit
nequaquã subdidit diesuenit: s dies au¬
tẽ appropinquauit. Qui enĩ post disces¬
sum noctis ñ iam uenisse s appropinqͣs¬
se diem insinuat: ẽẽ se ꝓculdubio ante
solem post tenebras adhuc in aurora
demonstrat. Tunc autẽ plene scã electoꝵ
eccła dies erit: cũ ei ad mixta peccati
Tc̃ plene dies erit: q̃n nullã malorũ suori
temptantẽ memoriã tolerans: om̃s ase¬
tenebrarũ etiã reliquias abscondit. Unde
& bene hȩc aurora quasi adhuc ĩtransi
tur: ꝓfecto exalio ad aliud uocat᷑. Quid

Expanded text:
em in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati quae est in membris meis . Ubi ergo lex peccati cum lege mentis contendit, profecto adhuc aurora est, quia lux quae jam emicuit necdum praetereuntes tenebras funditus pressit; adhuc aurora est, quia dum lex carnis legem mentis, et lex mentis legem carnis percutit, inter se vicissim lux et umbra confligit. Unde rursum Paulus cum diceret: Nox praecessit, nequaquam subdidit: Dies venit, sed dies autem appropinquavit. Qui enim post discessum noctis non jam venisse, sed appropinquasse diem insinuat, esse se proculdubio ante solem post tenebras adhuc in aurora demonstrat. Tunc vero plene sancta electorum Ecclesia dies erit, cum ei admixta peccati tunc plene dies erit, quando nullam malorum suorum tentantem memoriam tolerans, omtenebrarum etiam reliquias abscondet. Unde et bene haec aurora, quasi adhuc in transittur, profecto ex alio aliud vocatur; quid
Abbreviated transcription (Latin):
mortis aꝑiunt. Quȩ tenebrosa ostia dñs u
det: quia in mundorũ sp̃uum fraudulentã
se nob̾ nescientib uidendo ꝓhibera: &
nil de insidiis mens nr̃a cognoscer&: &
eisdem insidiis capta deꝑir&. Quȩ tene¬
brosa ostia. nos etiã cernimꝰ: q̃n suꝑnȩ lucis
munere nob̾ uisibiles facit. Uel certe tene¬
brosa ostiatune dñs uidit. cum claustra in¬
ferni penetrans. crudeles sp̃s ꝑculit: & mor¬
tis p̃positos moriendo dãpnauit. Qđ iccirco
hic ñ adhuc de futuro. s iam de p̾terito dr̃.
quia hoc quod facturꝰ erat in oꝑe. nimirũ
iã fecerat in prȩdestinatione. Quia uͦ pꝰmor
tẽ resurrectionẽq eiꝰ creuit eccła. atq in
cunctis ẽ. gentib dilatata: apte subiun¬
gitur. Nunquid considerasti latitudinẽ
t̾rec Dum enim angustias mortis petuit.
fidem suã ingentib dilatauit: atq in in¬
tentorii tui: & pelles tabernaculorũ tuo¬
rũ extende. ne parcas. Longos fac funicu¬

Expanded text:
momovidet; quia immundorum spirituum fraudulentam se nobis nescientibus jubendo prohiberet, nihil de insidiis mens nostra cognosceret, et eisdem insidiis capta deperiret. Quae tenebrosa ostia nos etiam cernimus, quando supernae lucis eos nobis visibiles facit. Vel certe tenebrosa ostia tunc Dominus vidit, cum claustra inferni penetrans, crudeles spiritus perculit, et mortis praepositos moriendo damnavit. Quod idcirco hic non adhuc de futuro sed de praeterito dicitur, quia hoc quod facturus erat in opere, nimirum jam facerat in praedestinatione. Quia vertem resurrectionemque ejus crevit Ecclesia, atque in cunctis est gentibus dilatata, apte subjungitur: Nunquid considerasti latitudinem terrae? Dum enim angustias mortis petiit, fidem suam in gentibus dilatavit, atque ad intentorii tui, et pelles tabernaculorum tuorum extende, ne parcas. Longos fac funicu
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Solutis dolorib inferni: iuxta quod
impossibile erat. teneri illũ ab eo. Uł cer¬
te quia deambulando. noscũ de loco ad
locũ ducim᷑. hic illicq prȩsentes inueni¬
murꝰ ambulasse ĩ ĩferno dñs dr̃: ut ele¬
ctis animab in locis singulis ꝑdiuinita¬
tis potentiam prȩsens fuisse monstraret᷑.
Unde & sp̃c sapientiȩ mobilis describit᷑.
ut ꝑhoc quod nusquã de est. ubiq nobis
occurrere designetur. Quã descensionem
suã dñs tanto mirabilẽ respicit: quanto
eam redempto homini crebriꝰ infundit.
Fam nanq adhuc replicans subdit. Nũqͥd
aꝑtȩ sunt tibi portȩ mortis: & ostia tene¬
brosa uidistic Portȩ enĩmortis sunt: pote¬
states aduersȩ. Quas descendens dñs aꝑuit:
quia earum fortitudinẽ moriendo suꝑa¬
uit. Quȩ appellatio ^ quoq alia. tenebrosa
ostia uocantur: quia dũ ꝑ occultationis
suȩ insidias ñuident᷑. deceptis m̃tib uiã

Expanded text:
ait: Solutis doloribus inferni, juxta quod ait: Solutis doloribus inferni, juxta quod impossibile erat teneri illum ab eo . Vel certe, quia deambulando nos cum de loco in locum ducimur, hic illicque praesentes invenimur, ambulasse in inferno Dominus dicitur, ut electis animabus in locis singulis, per divinitatis potentiam praesens fuisse monstretur. Unde et spiritus sapientiae mobilis describitur, ut per hoc quod nusquam deest, ubique nobis occurrere designetur. Quam descensionem suam Dominus quanto mirabiliorem respicit, tanto eam redempto homini crebrius infundit. Eam namque adhuc replicans, subdit: Nunquid apertae sunt tibi portae mortis, et ostia tenebrosa vidisti? Porta enim mortis sunt potestates adversae, quas descendens Dominus aperuit, quia earum fortitudinem moriendo superavit. Quae appellatione quoque alia tenebrosa ostia vocantur, quia dum pro occultationis suae insidiis non videntur, deceptis mentibus
Abbreviated transcription (Latin):
uentum ñuia s carcer fuit: quia inse etiã
quia illuc ueniens electos suos a claustris
de & apte illic dr̃: ut transirent liberati.
Qđ uero ꝓfundũ maris dixerat. hoc ali¬
is uerb̾ replicans abyssi nouissimũ uo¬
cat: quia sic̃ aquarum abyssus. nulla nr̃a
uisione comprȩhendit᷑: ita occulta infe¬
ri. nullo a nobis cognitionis sensupene¬
trantur. Qui enimhinc subtrahant᷑ cer¬
nimꝰ s quȩ illis iuxta meritum retribu¬
tio suppliciorũ maneat ñ uidemꝰ. Uigilan¬
ambulare quippe: ñ constricti. sed libe¬
ri ẽ. Quem enĩ uincula astringunt: eiꝰ
nichilominꝰ gressus impediunt. Quia
gͥ dñs nulla peccati uincula ꝑtulit: in
inferno de ambulauit. Liber quippe:
adligatos uenit. Unde scriptũ.ẽ. Factus
sũ sic̃ homo sine ad iutorio: int̾ mortuos
liber. In nouissimis gͦ abyssi dño deambu¬
lare.ẽ: in loca dãpnationis nilsuȩ reten¬
tionis inuenire: at testante petro qui

Expanded text:
ventum non via, sed carcer fuit, quia in se etiamventum non via, sed carcer fuit, quia in se etiamquia illuc veniens electos suos a claustris de et apte illic dicitur, ut transirent liberati. Quod vero profundum maris dixerat, hoc aliis verbis replicans, abyssi novissimum vocat: quia sicut aquarum abyssus nulla nostra visione comprehenditur, ita occulta inferi nullo a nobis cogitationis sensu penetrantur. Qui enim hinc subtrahantur cernimus, sed quae illos juxta meritum retributio suppliciorum maneat, non videmus. Vigilaneambulare quippe non constricti, sed liberi est. Quem enim vincula astringunt, ejus nihilominus gressus impediunt. Quia igitur Dominus nulla peccati vincula pertulit, in inferno deambulavit: liber quippe ad ligatos venit, unde scriptum est: Factus sum sicut homo sine adjutorio inter mortuos liber . In novissimis ergo abyssi Dominum deambulare, est in locis damnationis nil suae retentionis invenire, attestante Petro, qui
Abbreviated transcription (Latin):
est. quȩ electos luci suȩ restituit: lu¬
cem suã repbis tollit. Lux nanq: suꝑbi¬
entis. ẽ. gła uitȩ prȩsentis. Quȩ eilux tunc
sum brachium confringitur: quia cel¬
situdo cordis. ultra naturȩ ordinẽ uio¬
lent̾ arrepta opprimente se diuinȩ u¬
sticiȩ mole dissipatur: ut quã se ꝑuer¬
se inbreui erexerat: ꝑ pondꝰ iudicii in
ȩt̾num fracta cognoscat. Nullus autẽ
cer&: nisi uitȩ nr̃ȩ conditor ad pęnã
usq nr̃ȩ mortis uenir&. Nisi enĩ ipse
misericordit̾ infima peter&: nequaꝗͣ
lum mare. id.ẽ. scłm ꝑ assũptã humanã
carnẽ atq animã petii: s etiã ꝑ eã spon¬
te in morte positã usq adultimũ inferi.
quasi ad maris ꝓfunda descendi. Si enĩ
mare more diuini eloquii scłm debet in¬
celligi: nihil ꝓhib& ꝓfunda maris. in¬
ferni claustra sentire. Qđ ꝓfundũ ma¬
ris dñs petiit: cum inferni nouissima
electorũ suorũ animas erepturꝰ intrauit.
nanq ꝓfundũ maris. ante redẽptoris ad¬

Expanded text:
s, quae electos luci suae restituit, lucem suam reprobis tollit. Lux namque superbientis est gloria vitae praesentis. Quae ei lux tunc sum brachium confringitur, quia celsitudo cordis ultra naturae ordinem violenter arrepta opprimentis se divinae justitiae mole dissipatur, ut quia se perverse in brevi erexerat, per pondus judicii in aeternum fracta cognoscat. Nullus autem ceret, nisi vitae nostrae conditor ad poenam usque nostrae mortis veniret. Nisi enim ipse misericorditer infima peteret, nequaqulum mare, id est saeculum, per assumptam humanam carnem atque animam petii, sed etiam per eam sponte in mortem positam, usque ad ultimum inferi, quasi ad maris profunda descendi. S. enim mare more divini eloquii saeculum debet intelligi, nil prohibet profunda maris inferni claustra sentiri. Quod profundum mare Dominus petiit, cum inferni novissima, electorum suorum animas erepturus, intravitnamque profundum maris ante Redemptoris ad
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ plus iudicat: & iccirco electos suos
infinẽ sollicitiꝰ purgat. Scriptũ quippe. ẽ.
Dñs iudicabit fines t̾rȩ Tanto gͦ impensiꝰ
ultimis nr̃is inuigilat: quanto in ipsis
pendere inicia uitȩ sequentis pensat. Qđ
quia miscđit̾ facit ⁊⁊ pietate sua in medio
deducta. qua etiã sero conuersos pecca¬
tores recipit: beati iob iusticiã erudit di¬
cens. Nunquid cenusti concutiens extre¬
ma t̾re. & excussisti impios ex ea. subaudis
ut ego: qui in suis ultimis sepe peccato¬
res terrendo concutio. conuertendo teneo.
atq ab eorũ cordib impios cogitationĩ
motus euello: & recte beato iob dñs qͦmͦ
iuxta finem peccatores conuertat. insinuat.
Acsi aꝑte dicat. Miscđiȩ meȩ potentiam
respice: & tuȩ iusticiȩ elationẽ prȩme. Iuȩ
extrema hominis. quia cũ conu̾tit᷑ per
carnis mortẽ illa antiquȩ culpę uindicta
comitat᷑: ꝓtinꝰ insinuat. cũ dicit. Restitue¬

Expanded text:
nostrae plus judicat, et idcirco electos suos nostrae plus judicat, et idcirco electos suos in fine sollicitius purgat. Scriptum quippe est: Deus judicabit fines terrae . Tanto ergo impensius ultimis nostris invigilat, quanto in ipsis pendere initia vitae sequentis pensat. Quod quia misericorditer facit, pietate sua in medium deducta, qua etiam sero conversos peccatores recipit, beati Job justitiam erudit, dicens: Nunquid tenuisti concutiens extrema terrae, et excussisti impios ex ea? Subaudis ut ergo, qui in suis ultimis saepe peccatores terrendo concutio, convertendo teneo, atque ab eorum cordibus impios cogitationum motus evello. Et recte beato Job Dominus quomodo juxta finem peccatores convertat insinuat. Ac si aperte dicat: Misericordiae meae potentiam respice, et tuae justitiae elationem preme. Quae extrema hominis quia, etiam cum convertitur per carnis mortem, illa antiquae culpae vindicta comitatur, protinus insinuat, cum dicit. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
iutorii. Et sic̃ pigmentũ quanto plus terit᷑
tanto in poculo. eiꝰ uirtꝰ augetur: ita diui¬
na eloquia quo magis ex ponendo conteri¬
mus: eo audientes ampliꝰ quasi bibentes
ta hominum tolerat. & cũ iam uicinũ finẽ
respicit. plerũq mentes peccantiũ immu¬
tat: recte de se uim tantȩ pietatis insinu¬
ans. ait. Nunquid tenuisti concutiens ex¬
trema t̾rȩ: & excussisti impios ex ea: Pt̾rã
cui peccanti dictũ est. Terra es: & int̾rã ibis.
S quia piꝰ conditor facturã suam ñ desert:
mala hominum & ꝑ suã patientiam tole
rat: & ꝑ eorum quandoq conuersionẽ
relaxat. Cumduras atq insensibiles m̃¬
tes respicit: modo eas minis. mͦ uerberib.
modo reuelationib t̾r&: ut quȩ pessima
securitate duruerant. salubri timore mol¬
lescant: quatinꝰ uel sero redeant: & hoc
ipsum saltim quod dui expectatisunt eru¬
bescant. Scit enĩ dñs quia extrema uitę

Expanded text:
utorii. Et sicut pigmentum quanto plus teritur, utorii. Et sicut pigmentum quanto plus teritur, tanto plus in poculo ejus virtus augetur, ita divina eloquia quo magis exponendo conterimus, eo audientes amplius quasi bibentes ta hominum tolerat, et cum jam vicinum finem respicit, plerumque mentes peccantium immutat, recte de se, vim tantae pietatis insinus. Et tenuisti concutiens extrema terrae, et excussisti impios ex ea? Potest cui peccanti dictum est: Terra es, et in terram ibis . Sed quia pius conditor facturam suam non deserit, mala hominum et per suam sarat, et per eorum quandoque conversionem relaxat. Cum duras atque insensibiles mentes respicit, modo eas minis, modo verberibus, modo revelationibus terret, ut quae pessima securitate duruerant, salubri timore mollescant, quatenus vel sero redeant, et hoc ipsum saltem, quod diu exspectati sunt erubescant. Sic enim Dominus quia extrema vitae
Abbreviated transcription (Latin):
ritis sic̃ dii. Iccirco gͦ uterq cecidit:
quia eẽ similis dõ. ñ ꝑ iusticiã s ꝑ po¬
tentiã concupiuit. S homo ꝑgrãm li¬
beratꝰ. qui dei similitudinẽ ꝑuerse ap¬
petendo ceciderat: in reatu criminis
sui longe deo imparẽ se ẽẽ cognoscers
clamat. Dñe quis similis tibi: Diabo¬
lus uero in lapsus sui crimine iuste di¬
missus: in mensuram ruinȩ suȩ mini¬
me ꝑmansit. S quanto dui ab omnipo¬
tentis dei gr̃a defuit: tantomagis reatũ
criminis cumulauit. Nam qui ideo ceci¬
dit quia ꝑuerso ordine deo ẽẽ similisuo
quem habere ñ potuit suꝑb ȩqualem.
dampnatus inferiorẽ putet. Nã cũ de
dei si militudinẽ. quasi iuxta dm̃ se eri¬
gere uoluit: s insuꝑbiȩ culpa crescen¬
do. iam se supra omne quod ds & dr̃ &
colit᷑ extoll&. Quia ergo hec eiꝰ suꝑbia
districti iudicis erit aduentu ferienda. sic̃
adhuc intelligi&e alit̾ possunt. Uerba enim
dei: quasi pigmenta quȩdam sunt nr̃i ad-¬

Expanded text:
cecidit, quia esse Deo similis non per justitiam, sed per potentiam concupivit. Sed homo per gratiam liberatus, qui Dei similitudinem perverse appetendo ceciderat, in reatu criminis sui longe Deo imparem se esse cognoscens clamat: Domine, quis similis tibi ? Diabolus vero in lapsu sui criminis justi dimissus, in mensura ruinae suae minime permansit; sed quanto diutius ab omnipotentis gratia defuit, tanto magis reatum criminis cumuladit, quia perverso ordine Deo esse similis volquem habere non potuit superbus aequalem, damnatus inferiorem putet. Nam cum de Dei similitudinem, quasi juxta Deum erigere se voluit, sed in superbiae culpa crescendo, jam se supra omne quod Deus dicitur et colitur extollit. Quia ergo haec ejus superbia districti judicis erit adventu ferienda, sicutadhuc intelligi et aliter possunt. Verba enim Dei quasi pigmenta quaedam nostri sunt adj
Abbreviated transcription (Latin):
quod dr̃ ds̃: aut quod colitur. Deus enim
dici aliquando & homo potest: iuxta qdͥ
ad moysen dr̃. Ecce constituite dm̃ pha¬
&e hoc quod d̃s dr̃. & hoc quod ds̃ colitur
transire conatur. Notandũ uero est in
quantã suꝑbiȩ. foueã cecidit: qui in
mensurã ruinȩ qua lapsus ẽ. ñ ꝑmansit.
Diabolus qͥppe uł homo abstatu condi¬
tionis ꝓpriȩ elata m̃te corruerunt. ut uł
ille dicer&. ascendã suꝑ altitudinẽ nu¬
bium. similis ero altissimo: uel iste au

Expanded text:
ur Deus, aut quod colitur. Deus enim dici aliquando et homo potest juxta quod ad Moysen dicitur: Ecce constitui te Deum Phaet hoc quod Deus dicitur, et hoc quod Deus colitur, transire conatur. Notandum vero est in quantam superbiae foveam cecidit, qui in mensura ruinae qua lapsus est, non permansit. Diabolus quippe vel homo ab statu conditionis propriae elata mente corruerunt, ut vel ille diceret: Ascendam super altitudinem nubium; similis