comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tor sum: ut indocilis non sum. Qui
aut̃ meliꝰ non intelligit. qd intelligit
iumꝰ. sicut apparet. hominẽ putabant
discipłi. et seđm hoc fidem suam libra¬
bant. altius non erigebant. in t̾ra cũ
xp̃o ambulabant. qd̃ factus erat ꝓpt̃
nos hoc nouerant: qui nos fecit non
nouerant. Ipse ÷ xp̃c: et factor et factus:
U ide factorem. In pͥncipio erat uerbum:
et u̾bum erat apud dm̃. et ds̃ erat u̾bũ:
Hocerat in pͥncipio apud dm̃. Omnia

Expanded text:
tor sum, ut indocilis non sim. Qui tor sum, ut indocilis non sim. Qui autem melius non intelligit, quod intelligit vimus, sicut apparet, hominem putabant discipuli, et secundum hoc fidem suam librabant: altius non erigebant. In terra cum Christo ambulabant. Quod factus erat propter nos, hoc noverant: quod nos fecit, non noverant. Ipse est Christus et factor, et factus. Vide factorem: « In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Omn
Abbreviated transcription (Latin):
Nunqͥd iam ascenderat: Nondũ ascendat
ad patrem suum: et dicit discipłis. palpate
et uidete. Ubi.ẽ. noli me tangere: Hic
forte aliquis dicturꝰ .ẽ. Tangi a uiris. a
mulierib noluit. Si feminam horreret.
non nasceret᷑ ex femina. Ueruntamen
quicꝗͥd hoc ÷ qd̃ potest facere qualẽcũq
qͥstionẽ. ut dicat᷑ dñm se ante ꝗͣ ad pa¬
trem ascenderet. a uiris tangi uoliusse.¬
tħs. Ipse enim narrauit occurrisse nu¬
lueres dño resurgenti. in qͥb erat et
ipsa maria: et ten̾usse pedes eius.
Coartata ÷ questio multis modis. qͥd
sͥ uelit noli me tangere nondum enĩ
ascendi ad patrẽ meum. Totũ qͥcqͥd lo¬
cutus sum. ad hoc locutꝰ sum: ut q̃stioĩs
difficultas augeretur. Uidetis ualidã.
ut quasi insolubilem. Adiuuet me
dignet᷑ expone. Oratẽ mecum effectum.
Ad me aures. ad illum cor cor. Qd̾ mͥ
siggerere dignat᷑. cõmunicabo uobis
Qui meliꝰ intelligit. doceat me. Sic doc¬

Expanded text:
Numquid jam ascenderat? Nondum ascenderat Numquid jam ascenderat? Nondum ascenderat ad Patrem suum, et dixit discipulis suis, Palpate, et videte. Ubi est, Noli me tangere? Hic forte aliquis dicturus est: Tangi a viris voluit, a mulieribus noluit. Si feminam horreret, non nasceretur ex femina. Verumtamen quidquid hoc est quod potest facere qualemcumque quaestionem, ut dicatur Dominum se, antequam ad Patrem ascenderet, a viris tangi vangelista Matthaeus. Ipse enim narravit, occurrisse mulieres Domino resurgenti, in quibus erat et ipsa Maria, et tenuisse pedes ejus . Coarctata est quaestio multis modis, quid sibi velit, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum. Totum quidquid locutus sum, ad hoc locutus sum, ut quaestionis difficultas augeretur: videtis validam, et quasi insolubilem. Adjuvet me dignetur exponere. Orate mecum effectum: ad me aures, ad illum cor. Quod mihi suggerere dignatur, communicabo vobis. Qui melius intelligit, doceat me: sic doc
Abbreviated transcription (Latin):
stea tam̃ qnͣdo dñs dixit mulieri. maria
conũsa agnouit eum. et appellauit ma¬
gistrum raboni. Manifestata ÷ huic
mulieri resurrectio xp̃i. Qͥd sͥ gͦ uult.
noli me tangere. nondum enim ascendi
ad patrem meum: Questio mirabilis
multismodis. Primo qr uetuit se tangi
qͣsi aliqͥd mali posset pati a tangente.:
deinde quia rationẽ reddens quare se
tangi noluerit. et ꝓhibuit. ait. Nondũ
enim ascendi ad patrẽ meum. Quasi di¬
ceret. Iunc me tanges. cum ascendero
ad patrẽ meum. In t̾ra positũ tangere
celo sedentem: Dixerã enĩ. Qd ÷ noli
me tangere. nondũ enĩ ascendi ad pa¬
trem meum: Plus addo. Q uando re¬
surrexit. sicut et ipse dicit. et alii euan¬
głistȩ. et audiuimꝰ iam cum lectiones
sc̃ẽ legerent᷑ : apparuit discipłis suis.
& cum ͥp̃m eum putarent. ait illis. Qd
turbati estis. et quare cogitationes as¬
cendunt in cor ur̃m. Uidete manus
meas et pedes meos. Palpate. et uidete.

Expanded text:
stea tamen, quando Dominus dixit mulieri, Maria, stea tamen, quando Dominus dixit mulieri, Maria, conversa agnovit eum, et appellavit magistrum, Rabboni. Manifestata est huic mulieri resurrectio Domini. Quid sibi ergo vult, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum? Quaestio mirabilis multis modis. Primo quia vetuit se tangi, quasi male posset tangi a tangente. Deinde quia rationem reddens quare se tangi noluerit et prohibuerit, ait, Nondum enim ascendi ad Patrem meum: quasi diceret, Tunc me tanges, cum ascendero ad Patrem meum. In terra positum tangere coelo sedentem? Dixeram enim, Quid est, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem meum? Plus addo: Quando resurrexit, sicut et ipse dicit, et alii Evangelistae, et audivimus jam, cum lectiones sanctae legerentur, apparuit discipulis suis; et cum spiritum eum putarent, ait illis: Quid turbati estis, et quare cogitationes ascendunt in cor vestrum? Videte manus meas et pedes meos. Palpate, et videte .
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq ut sciatis hoc eos credidisse. subie¬
cit mox euangłista: & ait. Nondũ enim
nouerant scripturas. qr oportebat eum
a mortuis resurgere. Ubi ẽ. fides. ubi
÷ totiens ueritas contestata: Nonne
eis ipse dñs iħc ante passionẽ aliquo¬
ciens dixit tradendũ se. eẽ. occidendum.
et resurrecturum: Loquebat᷑ adhuc
mon bariona: qr non tͥ reuelaint caro
et sanguis. s pat̾ m̃s qui in cęlis. ẽ. &
ego dico tͥ quia tu es petrꝰ. et suꝑ hanc
petram edificabo ȩccłam meam. E porte
inferoꝵ non uincent eam. Talis fides
dño crucifixo absorta.ẽ. Tam dui eum
petrus filium dĩ credidit. donec uidet
in ligno pendentẽ. donec uideret clauis
affixum. donec uideret mortuum: do¬
nec uideret sepultum. Tc̃ ꝑdidit qđ te¬
nebat. Ubi petra. ubi firmitas petrȩ:
Petra erat ipse xp̃c. Ille aut̃ a petra petrus.
I deo surrex̾at petra. ut firmaret petrum.
Nam ꝑierat petrus. nͥ uiueret petra. Po¬

Expanded text:
Denique ut sciatis hoc eos credidisse, subjeDenique ut sciatis hoc eos credidisse, subjecit mox Evangelista, et ait: Nondum enim noverant Scripturas, quia oportebat eum a mortuis resurgere. Ubi est fides? ubi est toties veritas contestata? Nonne eis ipse Dominus Jesus ante passionem aliquoties dixit tradendum se esse, occidendum, et resurrecturum? Loquebatur adhuc mon Bar-Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est. Et ego dico tibi, quia tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam, et portae inferorum non vincent eam. » . Talis fides Domino crucifixo absorpta est. Tamdiu enim Petrus Filium Dei credidit, donec videret in ligno pendentem, donec videret clavis affixum, donec videret mortuum, donec videret sepultum. Tunc perdidit quod tenebat. Ubi petra? ubi firmitas petrae? Petra erat ipse Christus, ille autem a petra Petrus. Ideo surrexerat petra, ut firmaret Petrum: nam perierat Petrus, nisi viveret petra.
Abbreviated transcription (Latin):
Iax eũgłio scđm ioħem. resurrectio
dñi cȩpit hodie recitari. Audiuimꝰ.
et fidei ocłis uidimꝰ. erga dñm iħm
piȩ mulieris affectum. Querebat
iħm: si tam̃ adhuc tanquã corpus reqͥ¬
rebat hominis mortu. & diligebat tam̃.
tanꝗͣ magistrum bonum. Non intelli¬
gebat eũ resurrexisse a mortuis.
N oncrede bat: et qd̃ a monum̃to remo¬
tum lapidem uidit. credens ablatum m̃
corpꝰ qd̃ querebat. nunciauit discipłis
rem dolendam. Cucurrer̃t̃ duo. quoꝵ
unꝰ erat petrus. alius ioħs. Ipse ÷ enim
quẽ diligebat iħe utiq pre cęt̾is. N am
om̃s ut dñs diligebat. Cucurrerunt ut
uiderent utrum uerũ diceret mulier.
sublatum. eẽ. corpꝰ de monum̃to. Uenert̃.
attenderunt. non inueuerunt corpus:
et crediderunt. S quid crediderunt:
Q d̾ credere non debuerunt. Qnͣdo gͦ
audistis et crediderunt. forte putastis
eos credidisse. qđ credere debuerunt.
hoc ÷ resurrexisse dñm a mortuis. H
hoc crediderunt. s qd̃ nunciau̾at mulier.

Expanded text:
angelio secundum Joannem resurrectio Domini coepit hodie recitari. Audivimus, et fidei oculis vidimus erga Dominum Jesum piae mulieris affectum. Quaerebat Jesum, sed tamen adhuc tanquam corpus requirebat hominis mortui, et diligebat tamen tanquam magistrum bonum. Non intelligebat eum resurrexisse a mortuis, non credebat; et quod a monumento remotum lapidem vidit, credens ablatum inde corpus quod quaerebat, nuntiavit discipulis rem dolendam. Cucurrerunt duo, quorum unus erat Petrus, alius Joannes. Ipse est enim quem diligebat Jesus, utique prae caeteris: nam omnes ut Dominus diligebat. Cucurrerunt, ut viderent utrum verum diceret mulier, sublatum esse corpus de monumento. Venerunt, attenderunt, non invenerunt corpus, et crediderunt. Sed quid crediderunt? Quod credere non debuerunt. Quando ergo audistis, Et crediderunt, forte putastis eos credidisse quod credere debuerunt, hoc est, resurrexisse Dominum a mortuis. Non hoc crediderunt, sed quod nuntiaverat mulier.
Abbreviated transcription (Latin):
certus nob et p̃cipue cõmendandꝰ. de qͦ
dicit apłs. Sicut in die honeste am¬
bulemꝰ. Dies iste uulgaris. cotidianus.
oriente sole et occidente ꝑficit᷑ est aliꝰ
dies quo fulget uerbũ dei in cordib
fidelium. et pellit tenebras ñ ocłoꝵ
in ipso gaudeam᷑. Audiamus apłm di¬
centem. filii enim lucis sumꝰ. et filii
diei. Non sumꝰ noctis. neq tenebrarum:
S. icut in die honeste ambulemꝰ. Non in
cõmessationib et ebrietatib. non ui
cubilib et impudicitiis. ñ in contenti

Expanded text:
nobis et praecipue commendandus, de quo dicit Apostolus: Sicut in die honeste ambulemus. Dies iste vulgaris quotidianus, oriente sole et occidente perficitur. Est alius dies, quo fulget verbum Dei in cordibus fidelium, et pellit tenebras, non oculin ipso gaudeamus. Audiamus Apostolum dicentem, « Filii enim lucis sumus, et filii diei: non sumus noctis, neque tenebrarum . Sicut in die honeste ambulemus: non in comessationibus et ebrietatibus, non in cubilibus et impudicitii
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. Et carnis ꝓuidentiam ne fȩceritis
in concupiscentiis. Hoc si facitis. toto
corde cantatis. Hic ÷ dies quẽ fecit dñs.
Qd̃ enun cantatis. uos estis. si bene ui¬
÷ quia inebriant᷑. insuꝑ etiam turpiter
crudelit̾q rixant᷑. Tales non cantant.
hic ⁊ dies quem fecit dñs. Respondet
eis dñs. Tenebre estis. Non ego feci
uos. Siuultis. eẽ. dies quem fecit dñs.
bene uiuite. et habebitis lucem ueritatis.
quȩ nunꝗͣ occasum faci&e in cordib¬

Expanded text:
m, et carnis providentiam ne feceritis in concupiscentiis » . Hoc si facitis, toto corde cantatis, Hic est dies quem fecit Dominus. Quod enim cantatis, vos estis, si bene viest quia inebriantur, insuper etiam turpiter crudeliterque rixantur? Tales non cantant, Hic est dies quem fecit Dominus. Respondet eis Dominus: Tenebrae estis; non ego feci vos. Si vultis esse dies quem fecit Dominus, bene vivite; et habebitis lucem veritatis, quae nunquam occasum faciet in cordib
Abbreviated transcription (Latin):
cumbente angło p̃ualuit. Preualuert̃
ad tempꝰ et in xp̃i passione iudei: in
illã refugientes diei noctem: et tota
in eum impietate seuientes. Preualue¬
runt qnͣdo crucifixerunt: p̃ualuerunt
qnͣdo occiderunt. Ergo eum uicisset
iacob bñdici tam̃ se a uicto posse cog¬
nouit dicens. Non dimittã te: nͥ bñdrce¬
ris mͥ. Quale mysterium. Infirmior
in certamine estimat᷑: et ad conferendã
bñdictionẽ idoneus iniuenitur. Aꝑte
xp̃c adũsarios bñdix̃: quando et ꝓ in¬
t̾ficientib supplicauit dicens. Dinit¬
te illis pat̃: quia nesciunt quid facum̃.
Denedicit uictꝰ. qͥ lib̾at passus: Int̾uenit
reus. absoluitq dampnatꝰ: qui et adu̾¬
sariis si resipiscant redemptionẽ tͥbuit
acceͥpit: et claudꝰ incedit: Sic enĩ dr̃
Tetigit angłs latitudinẽ femoris eius:
et claudicabat pede. Latitudo femoris:
pars credidit. pars in infidelitate re¬
mansit: et a iusticiȩ ac uitȩ semitis
claudicauit. Qd̃ aut̃ dicit ipse angłs

Expanded text:
cumbente praevaluit. Praevaluerunt ad tempus, et in Christi passione Judaei, in illa refugientes diei nocte, et tota in eum impietate ferientes praevaluerunt, quando crucifixerunt; praevaluerunt, quando occiderunt. Ergo cum vicisset Jacob, benedici tamen se a victore posse cognovit, dicens, Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Quale mysterium in certamine! Infirmior aestimatur, et ad conferendam benedictionem idoneus invenitur. Ape adversarios benedixit, quando et pro interficientibus 495 supplicavit, dicens: Dimitte illis, Pater, quia nesciunt quid faciunt . Benedixit victus, qui liberat passus; intervenit reus, absolvitque damnatus, quia et si adversarii resipiscant, redemptionem tribuit tionem accepit, et claudus incedit? Sic enim ait: Et tetigit angelus latitudinem femoris ejus, et claudicabat pede. Latitudo femoris Jpars credidit, pars in infidelitate permansit, et a justitiae ac vitae semitis claudicavit. Quod autem dicit ipse angelus:
Abbreviated transcription (Latin):
Oum enĩ unꝰ in uno manet: semꝑ patrẽ
filiumq simul eẽ. significat. Aut nũqͥd
illuc ascende se dicit filius: uͥ ante ha¬
bitat ꝗͣ ascendat: Dixit enĩ idẽ dñs.
incȩlo : Sigͦ cum descendit saluator
ascendat uicęlo ÷. S uide ne forte ad
obuirgationẽ mariȩ uox ista ꝑtineat:
cui paulo ante sepulchro q̃renti dñm

Expanded text:
dum enim unus in uno manet, semper Patrem Filiumque simul esse significat; aut nunquid illuc ascendere se dicit Filius, ubi ante habitat quam ascendat? Dixit enim idem Dominus:  ergo cum descendit Salvator ascendat, in coelo est. Sed vide ne forte ad objurgationem Mariae vox ista pertineat: cui paulo ante inter sepulcra quaerenti Dom
Abbreviated transcription (Latin):
Eqͣlitatẽ dĩ usurpauit angłs: icecidit: factꝰ ẽ di¬
abolus. Equalitatẽ dĩ usurpauit homo: ⁊ ce¬
cidit ⁊ factus ẽ. mortalis. hic aut̃ qui natꝰ ẽ.
equalis. quia non natꝰ ex tempore: sed sempi¬
t̃no patri sẽpit̾nꝰ filiꝰ. semꝑ natꝰ ꝑ qu̾e facta st̃
omĩa. in forma dei erat. Ut aut mediator
aliquid ab inustis et mortalib: seruans
aliqͥd cũ iusto & ĩmortali. Cum iusto ait
et immortali seruans iusticiam. ab iniui-
stis mortalib assumens mortalitatẽ. factꝰ
in medio reconciliator: deiciens murum
peccatoꝵ nr̃oꝵ. Unde illi cauit᷑ a popło
suo. & in deo meo transgrediar murit.
Reddens deo qd̃ peccata alienau̾ant. redi¬
mnens suo sanguine qđ diabolus possi¬
debat. Mortuus ⁊ ꝓ nob̾. et resurrexit
ꝓ nob̃. Portauit peccata nr̃a. non illis
inherens: s ea sustiuens. Sicut iacob
portauit pelles hȩdoꝵ. ut pilosus patͥ
benedicenti uidetur. E sau malͤs pilos
ꝓprios habebat. iacob aũt̃ bonus alienos

Expanded text:
rpavit angelus, et cecidit, et factus est diabolus: aequalitatem Dei usurpavit homo, et cecidit, et factus est mortalis. Hic autem, qui natus est aequalis, quia non natus ex tempore, sed sempiterno Patri sempiternus Filius, semper natus, per quem facta sunt omnia, in forma Dei erat. Ut autem mediatoaliquid ab injustis et mortalibus, servans aliquid cum justo et immortali. Cum justo enim et immortali servans justitiam, ab injustis et mortalibus assumens mortalitatem, factus in medio reconciliator, dejiciens murum peccatorum nostrorum; unde illi canitur a populo suo, Et in Deo meo transgrediar murum : reddens Deo quod peccata abalienaverant, redimens suo sanguine quod diabolus possidebat; mortuus est pro nobis, et resurrexit pro nobis. Portavit peccata nostra, non illis inhaerens, sed ea sustinens: sicut Jacob portavit pelles haedorum, ut pilosus patri benedicenti videretur . Esaü malus pilos proprios habebat, Jacob autem bonus alienos
Abbreviated transcription (Latin):
dum enĩ ascendi ad patrẽ meum:
Qd̾ me uides hoc me putas. nondũ ascen¬
di ad patrẽ. Hominẽ me uides. homi¬
nẽ me putas. Sum qͥdẽ homo. s non
hic stet fides tua. Noli me sic tang̾e.
cendi ad patre meũ. Ascendo ad patr̃e & tan¬
ge me: id est profice. Intellige me equalẽ
patri. & tunc tange. & salua eris. slolime
tangere: nordũ enĩ ascendi ad patr̃e. Quod

Expanded text:
dum enim ascendi ad Patrem meum? dum enim ascendi ad Patrem meum? Quod me vides, hoc me putas: nondum ascendi ad Patrem. Hominem me vides, hominem me putas: sum quidem homo, sed non hic stet fides tua. Noli me sic tangere, cendi ad Patrem meum. Ascendo ad Patrem meum, et tange me: id est, profice, intellige me aequalem Patri, et tunc tange, et salva eris. Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patre
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ accessit. et cecigit᷑: ꝓpinquauit. et
credidit. Ut seiatis eam credendo teti¬
gisse. dñs dix̃. Tetigit me aliqͥs. Quid
÷ tetigit me. nͥ credidit in me. Et ut
noueritis hoc. eẽ. tetigit me. qd̾ ÷ credi¬
dit in me: responderunt discipłi. et
dixerunt ei. Turbȩ te cõprimunt. et
dicis quis me terigit: Si solus ambu¬
lares. si spacium tͥ ambulandi turba
fȩcisset. si nemo iuxta te. ẽẽt. bñ diceres:
tetigit me aliquis. Turba p̾mit te: tu
unum tangentem cõmemoras: Ee ille
repetiuit. Tetigit me aliqͥs. Prius enim
dix̾at quis me tetigit: et postea. tetigit
me aliquis. Nostis qr dicitis. turbȩ te
compͥmunt. tetigit me aliqͥs. Turba
ista p̃mere nouit: tangere ñ nouit:
Constat hoc eum significare uoluisse.
dicendo quis me tetigit. tetigit me ali¬
qͥs. ut illum tactũ fidem credamꝰ. ẽẽ.
tangentis: uł potius credentis acces¬
sũ. Eed sͥ gͦ uult. noli me tangere non¬

Expanded text:
est, Accessit et tetigit? Propinquavit et est, Accessit et tetigit? Propinquavit et credidit. Ut sciatis eam credendo tetigisse, Dominus dixit: Tetigit me aliquis. Quid est, Tetigit me; nisi, Credidit in me? Et ut noveritis hoc esse Tetigit me, quod est Credidit in me; Responderunt discipuli, et dixerunt ei: Turbae te comprimunt, et dicis, Quis me tetigit ? Si solus ambulares, si spatium tibi ambulandi turba fecisset, si nemo juxta te esset, bene diceres, Tetigit me aliquis. Turba premit te, tu unum tangentem commemoras. Et ille repetiit, Tetigit me aliquis. Prius enim dixerat, Quis me tetigit? et postea, Tetigit me aliquis. Nostis, quia dicitis, Turbae te comprimunt. Tetigit me aliquis. Turba ista premere novit, tangere non novit. Constat hoc eum significare voluisse dicendo, Quis me tetigit? Tetigit me aliquis. Ut illum tactum fidem credamus esse tangentis, vel potius credentis accessum. Quid sibi ergo vult, Noli me tangere; non
Abbreviated transcription (Latin):
Non facio inuriam. Non audeo dicere
ignorantes. s tam̃ uideo ignorantiam
confitentes. Non nou̾ant. postea didicer̃:
qd̃ iam nos nouimꝰ. Xp̃m et dm̃ et ho¬
minem. xp̃m et factorẽ reꝵ. et factum
in reb: xp̃m et creatorẽ hominis et cre
ille: talis ÷ quał ille. Hoc ÷ qđ ille. non
hic ÷ qui ille. Hoc ÷ qd̾ ille. qr ille ds̃. et
ille ds̃: ille omp̃s et ille omp̃s: ille un¬
mutabilis. et ille immutabilis. Non hic
quicunq nouit. ille ascendit ad patrẽ.
Qui hoc non nouit: nondũ illi afcendit
xp̃c ad patrem. Paruulus cum illo.
in t̾ra cum illo. ẽ equaliꝰ omnipotenti
nondũ illi ẽ. ꝓ ficienti ascendit. cũ illo
qui ꝓficit ascendit. Quid ÷ gͦ noli me
taugere : Tactus. fidem significat. Tan¬
gendo enim. accedit᷑ ad eum qui tangitꝰ.
Mulierem illã uidete. quȩ fluxum san¬
guinis patiebat᷑. Dix̃ in corde suo. Sa¬
uabor. si tetigero fimbriam uestum̃ti
eiꝰ. Accessit. et tetigit. Sanata .ẽ. Quid

Expanded text:
Non facio injuriam. Non audeo dicere ignorantes: sed tamen video ignorantiam confitentes. Non noverant, postea didicerunt, quod jam nos novimus. Christum et Deum et hominem, Christum et factorem rerum et factum in rebus, Christum et creatorem hominis et creaille: talis est, qualis ille: hoc est quod ille; non hic est, qui ille. Hoc est quod ille; quia ille Deus; et ille Deus ille omnipotens, et ille omnipotens; ille immutabilis, et ille immutabilis: hoc est quicumque novit, illi ascendit ad Patrem: qui hoc non novit, nondum illi ascendit Christus ad Patrem; parvulus cum illo est, in terra cum illo est, aequalis omnipotenti nondum illi est. Proficienti ascendit, cum illo qui proficit ascendit. Quid est ergo, Noli me tangere? Tactus fidem significat. Tangendo enim acceditur ad eum qui tangitur. Mulierem illam videte, quae fluxum sanguinis patiebatur. Dixit in corde suo: Sanabor, si tetigero fimbriam vestimenti ejus . Accessit et tetigit, sanata est. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ addat᷑ noli me tang̾e. qr nondũ
ascendi ad patrẽ. Hoc ÷ quid me tang̾e
cupis: q̃ me dũ int̃ tumulos queris.
adhuc ad patrẽ ascendisse ñ credis:
Quȩ dum me uit̾ inferna scrutaris: ad
cȩlestia redisse diffidis: Oũ inter
mortuos queris: uiuere cum deo patre
tineor in sepulchro. Qnͣtum in te ÷ enĩ
adhuc in humilib immoror. adhuc t̾re¬
nis inhereo: qr nondũ me fides tua
eleuauit ad celum. Qd gͦ me festinas
contingere ut dei filium: quem redeun¬
tẽ ad patrẽ m̃tis deuotione non seq̃ris:
illum debet fide sua ad dexterã diini¬
tatis imponere: et credulitate cordis
collocare in cęlestib. potiꝰ quã int̃ de¬
functos inquirere. Illi aut̃ ascendit dñs
ad patrem: qui eum semꝑ credit in pa¬
tre. Ascendit beatis apłis ad patrem:
quib ait. Qui me uidet: uidet et patrẽ.
Ascendit ioħi eũgłistȩ qui eum apud pa

Expanded text:
 Noli me tangere, quia nondum ascendi ad Patrem; hoc est, quid me contingere cupis, quae me, dum inter tumulos quaeris, adhuc ad Patrem ascendisse non credis; quae dum me inter inferna scrutaris ad coelestia rediisse diffidis; dum inter mortuos quaeris, vivere cum Deo Patre meo tineor in sepulcro. Quantum in te est enim 178 adhuc humilibus immoror, adhuc terrenis inhaereo, quia nondum me fides tua elevavit ad coelum. Quid ergo me festinas contingere ut Dei Filium, quem redeuntem ad Patrem mentis devotione non sequeris? illum debet fide sua ad dexteram Divinitatis imponere, et credulitate cordis collocare in coelestibus, potiusquam inter defunctos inquirere. Illi autem ascendit Dominus ad Patrem, qui eum semper esse credit in Patre. Ascendit beatis apostolis ad Patrem, quibus ait: Qui me videt, videt et Patrem . Ascendit Joanni Evangelistae, qui apud Pa
Abbreviated transcription (Latin):
radios quosdã apłos suos misit. qͥ nos de
nocte tet̾rima. derelinq̾ntiȩ lib̾arent. et
paulatim resolutis in nob̃ tenebris peccatoꝵ
matutina susceptione consuescerent. ut ꝑ¬
fecti facilius possemꝰ tolerare solis ardorem:
hoc ÷ pͥmum nos p̃ceptis simpliciorib eru¬
dirent. quo capatiores efficerent. celestium
secretors. Huiꝰ itaq solis iusticiȩ matittino.
peccatoꝵ caligo tota ꝑimit᷑: sicut ipse ꝓpħa
ait ex ꝑsona dñs. In matutino int̃ficiebã
om̃s peccatores t̾rȩ. Hoc ÷ oriente in nob̾
sole iusticie. qui habitacłm dĩ sumꝰ: omĩs
cogitatio iniqua subu̾tit᷑ Cuiꝰ solis etiã¬

Expanded text:
radios quosdam apostolos suos misit, qui nos de radios quosdam apostolos suos misit, qui nos de nocte teterrima delinquentiae liberarent, et paulatim, resolutis in nobis tenebris peccatorum, matutina nos susceptione consuescerent; ut perfecti facilius possimus tolerare solis ardorem, hoc est primum nos praeceptis simplicioribus erudirent, quo capaciores efficerent coelestium secretorum. Hujus itaque solis justitiae matutino, peccatorum caligo tota perimitur, sicut ipse propheta ait ex persona Domini: In matutinis interficiebam omnes peccatores terrae . Hoc est: oriente in nobis sole justitiae, qui habitaculum Domini sumus, omnis cogitatio iniqua subvertitur.
Abbreviated transcription (Latin):
neat: ut cognita eius origine. iutelligentiã
ipsius facilius conseqͣm: et manifestato
capite. possint rectiꝰ m̃bra distribui. Iuscͥ¬
bitur enim ita. In fuiem ꝓ susceptione
matutina: psalmꝰ ipsi dauid. Nisi fallor
susceptio matutina solis anteuenit ortũ:
illuminet. matutinũ. noctium tenebris
t̾minũ pouit.⁊ ac resoluta sensim caligi¬
num cecitate. reb eunctis facies quedã
ac lum̾ infundit᷑. Et cum uelicti sub una
materie tenebraꝵ mundus in confusione
laeuerit. int̾ueniente matutino. diu̾sa spe¬
cierum uarietate distinguit᷑: Hoc ÷ cum
omnia ceca fu̾int. ocłi omniũ reparant᷑.
Nox enĩ quodãmͦ aufert ocłos mundo: au¬
rora restituit. Atq ita ante matutina
susceptione ꝑfruim᷑: ut głosius pꝰ modũ
solis splendore potiamur. Sed qm̃sic̃ diẽ
tie tenebris et peccatoꝵ cecitate submersis.
celestis doctrine sue lumen infudit. & qͦs
ñ habebamꝰ ocłos cordis inserum: & uelut

Expanded text:
neat, ut, cognita ejus origine, intelligentiam neat, ut, cognita ejus origine, intelligentiam ipsius facilius consequamur, et manifestato capite, possint rectius membra distribui. Inscribitur enim ita: In finem pro susceptione matutina psalmus ipsi David. Nisi fallor, susceptio matutina solis ortum semper anteus splendor illuminet, matutinum noctium tenebris terminum ponit; ac resoluta sensim caliginum caecitate, rebus cunctis facies quaedam ac lumen infunditur; et cum veluti sub una materie tenebrarum mundus in confusione jacuerit, interveniente matutino, diversa specierum varietate distinguitur; hoc est, cum omnia caeca fuerint, oculi omnium reparantur. Nox enim quodammodo aufert oculos mundo, aurora restituit; atque ita ante matutina susceptione perfruimur, ut gloriosius postmodum solis splendore potiamur. Sed quoniam, sicuis ignorantiae tenebris, et peccatorum caecitate submersis, coelestis doctrinae suae lumen infudit; et quos non habebamus, oculos cordis inseruit, et velut
Abbreviated transcription (Latin):
ris. restituo. lã nc̃ erige te: dilata aua-¬
ritiam tuam. d uno forte solido. ñ decem
non centũ. ñ mille: ñ t̾ram. s celũ accep¬
turus es. Si dares librã eram̃ti. et acci¬
ꝑes argenti. aut librã argenti. et acciꝑes
auri: felicem te gauderes. Mutabitur re¬
uera qd̃ das. Non aurum. ũ argenum:
s uita ęt̃na tͥ fiet. Mutabit᷑. qr et tumuta¬
beris. Qͥ dedit. fiet angłs: qđ dedit. fiet sedes
angłica. Rm̃i. non ⁊ qd̾ liberet a morte: nͥ
elemosina. Difficile ÷ uitam istã ducere. sine
peccatis: cuilibet homini. Erogate gͦ fr̃s
mei. distribuite res ur̃as. facite uob̃ saccłos
non ueterascentes: thesaurum mauentẽ in
cȩlo. Audite psalmũ. Quanꝗͣ in imagine
ambulet homo: uane aũt conturbat᷑. The¬
saurizat: et nescit cui ea colligat. Date gͦ.¬
salmi qui lectus ÷ seriem decur¬
suri. diligent̃ priꝰ debemꝰ iuten¬
dere. quid ui suꝑscͥptione conti¬

Expanded text:
ris restituo. Jam nunc erige te; dilata avaris restituo. Jam nunc erige te; dilata avaritiam tuam. Pro uno forte solido, non decem, non centum, non mille, non terram, sed coelum accepturus es. Si dares libram aeramenti et acciperes argenti, aut libram argenti et acciperes auri, felicem te gauderes. Mutabitur revera quod das; non aurum, non argentum, sed vita aeterna tibi fiet. Mutabitur, quia tu mutaberis. Qui dedit, fiet angelus. Quod dedit, fiet sedes angelica. Remedium non est quod liberet a morte, nisi eleemosyna. Difficile est vitam istam ducere sine peccatis cuilibet hominum. Erogate ergo, fratres mei, distribuite res vestras: facite vobis sacculos non veterascentes, thesaurum manentem in coelo. Audite Psalmum: Quanquam in imagine ambulat homo, vane autem conturbatur; thesaurizat, et nescit cui colligat . Date mi, qui lectus est seriem decursuri, diligenter prius debemus intendere quid in superscriptione conti
Abbreviated transcription (Latin):
psaltau̾it. Ante archam gͦ psaltauit ꝓpħa
d̾auid. Archam autt̃ quid nisi scãm mariã
dixerimus: Siquidẽ archa in trinsecus
portabat testam̃ti tabłas: Maria aũt ipssꝰ
testaũti portauit heredem. Illa intra
semet legem: hec euangłm retinebat. Illa
dei uocem habebat: hec u̾bum uerum. Tan¬
dem. archa intꝰ forisq aurinitore radiabat:
S et sc̃a maria intus forisq uirgiitatis
splendore fulgebat. lila t̾reno ornabatur

Expanded text:
saltaverit. Ante arcam ergo saltavit propheta saltaverit. Ante arcam ergo saltavit propheta David: arcam autem quid, nisi sanctam Mariam dixerimus? Siquidem arca intrinsecus portabat Testamenti tabulas, Maria autem ipsius Testamenti gestabat haeredem: illa intra semet Legem, haec Evangelium retinebat; illa Dei vocem habebat, haec Verbum. Verumtamen arca intus forisque auri nitore radiabat, sed et sancta Maria intus forisque virginitatis splendore fulgebat: illa terreno ornabatur
Abbreviated transcription (Latin):
tate semꝑ se mouens. gyrum ⁊ͥ totiꝰ orbis
assuut. Solent aut̃ homines sicut mos
pue uel canere. Unde et nos habemus uo¬
tuias nuptias. in quib ysaltare uł cane¬
re debeamꝰ. Hota enim nr̃a celebrant᷑. qñ¬
xp̃o eccła copulat᷑: sicut ati iohannes. Qͥ
habet sponsam: sponsus ẽ d pt̃ has gͦ nup¬
tias ꝑsaltare nos conuenit. Siquidẽ daiuo
rex p̾arit̃ p& ꝓpħa dum multa ceciuerit.
aute archam testam̃ti etiam psaltasse di¬
cit᷑. E latus enim gaudio: in psaltationem
ꝓrupit. Prouidebat enim in sp̃u mariam
de germine suo. xp̃i thalamo sociandam.
ndeait. Ipse tanꝗͣ sponsus ꝓcedens decha¬
lamo suo. Ideo ipse p̃ceteris ꝓpħiarũ aue¬
corib plus cantauit. qr letior cunetis ꝑ
hec gaudia suos posteros conuigabat. &
ad ꝓpria uota solito dulcius inuitans. docu¬
it nos quid in ipsis nuptiis facere deb̾emꝰ:
cum ille ante nuptias tanta exultatione

Expanded text:
tate semper se movens, gyrum sibi totius orbis tate semper se movens, gyrum sibi totius orbis assumit. 6. Solent autem homines, sicut mos are vel canere; unde et nos habemus votivas nuptias, quibus saltare vel canere debeamus. Vota enim nostra celebrantur, qo Ecclesia copulatur, sicut ait Joannes: Qui habet sponsam, sponsus est . Propter has ergo nuptias saltare nos convenit. Siquidem David rex pariter et propheta, dum multa cecinerit, ante arcam testamenti etiam saltasse dicatur . Elatus enim gaudio in saltationem prorupit. Praevidebat enim in spiritu Mariam de germine suo Christi thalamo sociandam. Unde ait: Et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo . Ideo ipse prae caeteris prophetiarum auctoribus plus cantavit, quia laetior cunctis per haec gaudia suos posteros conjugabat, et ad propria vota solito dulcius invitans, docuit nos quid in ipsis nuptiis facere deberemus, cum ille ante nuptias tanta exsultatione
Abbreviated transcription (Latin):
nunciamꝰ gͦ uob̃ tegni cęlestis gaudium: &
minime corda ur̃a motu quodam alacri¬
tatis exultant. P redicamꝰ triste iudicium:
et sensus ur̃i ad penitentiam in lacrimas
ñ ꝓrumpunt. Infidelitatis enim genus. ẽ
in diuinis reb nec gaudere ꝓsꝑis. nec fle¬
re contrariis. saltationẽ gͦ a nob̃ reqͥrit
qͥs:. ñ utiq sinuosi uolubilitatem corꝑis
s extollentissime fidei sc̃ĩtatem. Sieut eñ
qui corporalit̃ ꝑsaltat. nc̃ aere suspendit᷑.
nunc ad altiora lactatur. nunc alt̃nis osal¬
tib loca diu̾sa collustrat: ita et qui sp̃a lit̃
saltat. int̾ueniente fide.mͦ in aeris subli¬
iitatẽ erigit᷑. ⁊ modo ad syder ui altiora
sustollitur. mͦ diu̾sis cogitationum psal¬
tib para dẏsum cȩlumq collustrat. De
sicut qui corporalit̃ ⁊ saltat. uolubilitate
m̃broꝵ seexercens. girum sͥ ꝓsaltationis
adquirit: ita et qͥ sp̃alit̃ saltat fide i alacri¬

Expanded text:
nuntiamus ergo vobis regni coelestis gaudium, et nuntiamus ergo vobis regni coelestis gaudium, et minime corda vestra motu quodam alacritatis exsultant: praedicamus triste judicium, et sensus vestri ad poenitentiam in lacrymas non prorumpunt; infidelitatis enim genus est in divinis rebus nec gaudere prosperis, nec flere contrariis. Saltationem ergo a nobis requirit Dominus, non utique sinuosi volubilitatem corporis, sed extollentis se fidei sanctitatem. Sicut enim qui corporaliter saltat, nunc aere suspenditur, nunc ad altiora jactatur, nunc alternis saltibus loca diversa collustrat: ita et qui spiritaliter saltat, interveniente fide, modo in aeris sublimitate erigitur, modo ad siderum altiora sustollitur, modo diversis cogitationum saltibus paradisum, coelumque collustrat. Et sicut qui corporaliter saltat, volubilitate membrorum se exercens, gyrum sibi saltationis acquirit: ita et qui spiritaliter saltat, fidei alacri
Abbreviated transcription (Latin):
at atq donare: stulticia illi est. Hanc enĩ
p̃dicationẽ ridiculã pittat: sicut ait apłs.
Animalis aut̃ homo: ñ ꝑcipit q̃ sunt sp̃s
dei. Stulticia enim . ẽ. illi. Tale enĩ ẽ illis
p̾dicare qđ ꝑfectũ. ẽ: quale sim̃dicum
pannis obsitum. oloserica uelis indue¬
re: et esurientem rusticum placento de¬
lectare. Necesse ÷ enim ut ab utroq ista
recusetur oblatio. Illi enim displicẽt olo¬
serica. qui necessaria magis frigori uesti¬
menta desi̾at: hiuic placentum amarum.
dum escã magis saturitatis exquirit. Istis
gͦ ꝑsonis auferenda potiꝰ sunt q̃ sua sunt: sic̃
ait eigłm. Ftiam id qd̾ ht̃. auferetur ab
eo. Hoc ÷ cogendꝰ fornicator pannos suȩcor¬
ruptionis abicere: compellendꝰ auarus. ẽ.
panẽ sue cupiditatis exponere. Uereor aũt
fr̃s. ne hec euangłica leccio plerisq: de uob
congruat. que ait. Cantauimꝰ uob̾ et non
saltastis. lauĩtauimꝰ et non plorastis. An¬

Expanded text:
at atque donare, stultitia illi est. Hanc enim at atque donare, stultitia illi est. Hanc enim praedicationem ridiculam putat, sicut ait Apostolus: Animalis autem homo non percipit quae sunt spiritus Dei; stultitia enim est illi . Tale enim est iis praedicare quod perfectum est, quale si mendicum pannis obsitum holoserica velis induere, et esurientem rusticum placento delectare; necesse est enim ut ab utroque recusaretur oblatio. Illi enim displicet holoserica, qui necessaria magis frigori vestimenta desiderat: huic placentum amarum, dum escam magis saturitatis exquirit. Istis ergo personis auferenda potius sunt, quae sua sunt, sicut ait Evangelium: Etiam id quod habet, auferetur ab eo; hoc est, cogendus fornicator pannos suae corruptionis abjicere, compellendus avarus est panem suae cupiditatis exponere. 5. Vereor aute evangelica lectio plerisque de vobis congruat, quae ait: Cantavimus vobis, et non saltastis: lamentavimus, et non plorastis . An
Abbreviated transcription (Latin):
Ego aũt dico: recte ac sapient̃ dñm p̃cepis¬
se. N abenti gͦ iubet᷑ dari. Meret᷑ plane
acciꝑe: qui ita laborauit. ut ꝓpria sollici
Itputa quis continentiȩ forte ꝓposito cepit
castimoniȩ custodire uirtutẽ. meret᷑ audi¬
re. quȩ castitatis remuneratio sit futura:
ut ad uirtutis obseruantiam. addens re¬
muneratioĩs głam. faciliꝰ possit pugnam
quam cȩpit atterere. Alius ad miscđiam
ꝓmptꝰ: debet audire qi ipsi miserebitur ds̃.
& qui hanc t̾renã sub̃am cęlestib diuitiis
repensabit. neceẽ. ẽ. ut auscultans uicissi¬
tudinem cęlestium p̾mioꝵ ꝓmptior ac
qd̾ habet bonum. laroitatis addat augm̃¬
tum. Ideo ait dñs. Qui ht̃. dabit᷑ ei. Hoc ÷
quidiues fuit bonis oꝑib. hic magis euan¬
glica p̃dicatione ditet᷑. Cȩt̾m si fornicatori
predices & dicas qđ uirgo debeat ꝑinan̾e.
et auaro qđ omiria sua distrahere debe¬

Expanded text:
ego autem dico recte ac sapienter Dominum praecepisego autem dico recte ac sapienter Dominum praecepisse. Habenti ergo jubetur dari. Meretur plane accipere, qui ita laboravit, ut propria sollicitquireret: ut puta quis continentiae forti proposito coepit castimoniae custodire virtutem, meretur audire quae castitatis remuneratio sit futura; ut ad virtutis observantiam audiens remunerationis gloriam, facilius possit pugnam, quam coepit, atterere. Alius ad misericordiam promptus debet audire quia ipsi miserebitur Deus, et qui hanc terrenam substantiam coelestibus divitiis repensabit, necesse est 447 ut auscultans vicissitudinem coelestium praemiorum, promptior ac quod habet bonum, largitatis addat augmentum. Ideo ait Dominus: Qui habet, dabitur ei, hoc est, qui dives fuerit bonis operibus, hic magis evangelica praedicatione ditetur. 4. Caeterum si fornicatori praedices, et dicas quod virgo debeat permanere; et avaro quod omnia sua distrahere debe
Abbreviated transcription (Latin):
dispitantẽ: Rẽ utilẽ p̃dicauit: debemꝰ paupibꝰ
tura: requiramꝰ ne ignorantib Nob̃ in pos¬
sessione nr̃a sit ydolum. Ammonuit etiã
festinare debere cathecuminum ad grãm
fidei: offeramꝰ familiolȩ nr̃ȩ. ut fidẽ quisq
: infidelis accipiat⁊ ne forte ratio salutis
eoꝵ querat᷑ a nob̾: quia uita eoꝵ ex nr̃o pen¬
det arbitrio. Nemo de dei reb cogitat: ne¬
omnia morituri. Michi credite. ita iuui¬
mus in hoc scło ut corpore moriam᷑. ita
morim ut rationi reddendȩ uiuamus:
Morit᷑ interim homo: s actuum causa ñ
morit᷑. Uiente aut̃ causa. neceẽ. ẽ ut
cause suȩ ꝑsona ñ desit: sic̃ ait ꝓpħa. Ecce
homo: et oꝑa eiꝰ. Nolueram gͦ subtrahere
uob̾ dñicȩ p̃dicationis eloquia. ñ qđ iratꝰ
hoc facerem: s ut euangłicam sententiam
ũ solum ñ dari. s etiam id qd ht̃ auferri.
Quȩ sententia. suꝑflua uob̃ forsitan uideat᷑.

Expanded text:
disputantem, rem utilem praedicavit, debemus pauperibus disputantem, rem utilem praedicavit, debemus pauperibus tura, requiramus ne ignorantibus nobis in possessione nostra sit idolum. Admonuit etiam festinare debere catechumenum ad gratiam fidei, offeramus familiolae nostrae ut fidem quisquis est fidelis, accipiat; ne forte ratio salutis eorum quaeratur a nobis, quia vita eorum ex nostro pendet arbitrio. Nemo de Dei rebus cogitat, neomnia morituri. Mihi credite, ita vivimus in hoc saeculo, ut corpore moriamur: ita morimur, ut rationi reddendae vivamus. Moritur interim homo, sed actuum causa non moritur: vivente autem causa, necesse est ut causae suae persona non desit, sicut ait propheta: Ecce homo, et opera ejus. 3. Volueram ergo subtrahere vobis Dominicae praedicationis eloquia, non quod iratus hoc facerem, sed ut Evangelicam sententiam non solum non dari sed etiam id quod habet, auferri. Quae sententia superflua vobis forsitan videtur:
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s subtrahere uob dñicȩ p̾dicatio¬
nis eloquia: acñ largiri sepius
sermonum clesium sacram̃ca. Si quat
nicħ ꝓsit offerre pabula recusanti. et po¬
tum porrigere minime sitienti: cum id qd̃
offeras. non tam libenter hauriat. quam
fastidiose uelut turbulentum reddat.
Atq ita fit: ut et poculi sinceritas iuciet᷑:
et causas delicti fastidiosus potator inue¬
niat. Sic gͦ et caritati ur̃e ingerere dñici
poculi p̾dicationem. forte suꝑfluum. ẽ: cũ
id anima ur̃a clausis uiscerib ñ tam siti¬
ent̃ hauriat. quã dissimulant̃ effundat.
Fundit enim mandatũ dñi. qui illud au
re ꝑcipit: corde non continet. In suꝑficie
enuim quadã corporis illud gestans. ac
minime ad interiora transititens. qd̃ au¬
diuit dum obliuiscit᷑ seriem p̃dicationis
effundit. Et ita domum uacuus repedat:
qui de ȩccł̃a onustus exierat. Dicite enĩ mͥ.
quis de uob̃ cum ad hospicium redierit.
dicet. hodie audiiumꝰ ep̃m de elemosinis

Expanded text:
res, subtrahere vobis Dominicae praedicationis eloquia, ac non elargiri saepius sermonum coelestium sacramenta. Siquidem nihil prosit offerre pabula recusanti, et potum porrigere minime sitienti: cur id quod offeras, non tam libenter hauriat, quam fastidiose velut turbulentum reddat; atque ita sicut et poculi sinceritas vitietur, et causas delicti fastidiosus potator inveniat? Sic ergo et charitati vestraex ingerere Dominici poculi praedicationem forte superfluum est; cum id anima vestra clausis visceribus non tam sitienter hauriat, quam dissimulanter effundat. Fundit enim mandatum Domini, qui illud aure sua percipit, corde non continet; in superficie enim quadam corporis illud gestans, ac minime ad interiora transmittens quod audivit, dum obliviscitur, seriem praedicationis effundit, et ita domum vacuus repedat, qui de Ecclesia onustus exierat. 2. Dicite enim mihi, quis de vobis cum ad hospitium redierit, dicet: Hodie audivimus episcopum de eleemosynis
Abbreviated transcription (Latin):
radii libiores aliqñto largius infundamt᷑.
domos alienas sepe deicere moluimt᷑ et eos
qui contradix̾int etiam si uire certissimo
contͣdicant. iunimicitiis acerbissimis inse¬
tantur: Siquidem gͥ infirmoꝵ. potentior
aliquis inuiste ac uefarie ꝓpt̾ usum solis op¬
p̃sserit. diriꝑuerit. in exilium etiam mortẽue
cõpulerit solis: crim̃ quo ille abundantius
uti desiderat. an male utentis iniquitas. qͥ
dum cupit corporeis ocłis tp̃rale lum̃ largiꝰ
adquirere. cubiculũ cordis luci ñ aꝑit equi¬
argentum se accusare ñ oport̾e. ꝗͣuis de au¬
ro et argento sepe homines cupidissimi de¬
micent: aut a ceusationes suas de t̾ra in ce¬
lum. & de metallis fulgentib insydera atq
ipsũ solẽ deb̾e tͣnsferre: qͣndo iniqui hoĩes
mexpiabili sepe discordia de possidenda soł
luce confliguiti. Simul etiã discant: quid
unt̃sit in hanc luoem uisibilẽ. lucẽq iusticie.

Expanded text:
radii liberiores aliquanto largius infundantur, radii liberiores aliquanto largius infundantur, domos alienas dejicere saepe moliuntur; et eos qui contradixerint, etiamsi jure certissimo contradicant, inimicitiis acerbissimis insectantur? Si quem igitur infirmorum potentior aliquis injuste ac nefarie propter usum solis oppresserit, diripuerit, in exsilium etiam mortemve compulerit, solis est crimen, quo ille abundantius uti desiderat, an potius male utentis iniquitas, qui dum cupit corporis oculis temporale lumen largius acquirere, cubiculum cordis luci non aperit aequiargentum se accusare non oportere, quamvis de auro et argento saepe homines cupidissimi dimicent; aut accusationes suas de terra in coelum, et de metallis fulgentibus in sidera, atque in ipsum solem se debere transferre; quando iniqui homines inexpiabili saepe discordia de possidenda solis luce confligunt. Simul etiam discant quid intersit inter hanc lucem visibilem, lucemque justitiae.
Abbreviated transcription (Latin):
inuenisse thesaurum. Nonne oꝑante mĩa.
lassi. paccant᷑ litigiosi. reparant᷑ naufra¬
gi. curant᷑ egroti: corporales opes disꝑtium᷑
in t̾ra. sp̃itales recondunt᷑ in celo: Qͥs hȩc
ͦfacit: Misericors et iustiis. Unde facit:
De auro et argento. Cui seruiens hec facit
Ei qui dix̃: meum ÷ aurii. et meũ ÷ argentũ.
Uidetis iã ut arbitror fr̃s: quã magno erro¬
re. magnaq dem̃tia. in res ipsas quib¬
male homines utuntur. crim̃ maleuten¬
tium tͣnsferatur. Ham siꝓptẽa uituꝑatur
aurum et argentũ. qr hoĩes auaritia depͣ¬
uati. neglectis p̃ceptis omĩpotentissimi cre¬
atoris. in ea que condidit deͤ stabili cupi¬
coluerunt. et seruierunt creaturȩ potius
quã creatori. qui ÷ benedictus in scła.
Nituꝑet᷑ etiam iste sol: quẽ certe idem ma-
ipsum ñ uituꝑaut. eum pler̃q: hoĩes de
ususolis et luminis in edificiis suis lites
in uistissimas concitant: et ut fenestͥs suis

Expanded text:
invenisse thesaurum: nonne operante miseinvenisse thesaurum: nonne operante miselassi, pacantur litigiosi, reparantur naufragi, curantur aegroti, corporales opes dispertiuntur in terra, spirituales reconduntur in coelo? Quis haec facit? Misericors et bonus. Unde facit? De auro et argento. Cui serviens haec facit? Ei qui dixit, Meum est aurum, et meum est argentum. Videtis jam, ut arbitror, fratres, quam magno errore magnaque dementia in res ipsas quibus homines male utuntur, crimen male utentium transferatur. Nam si propterea vituperatur aurum et argentum, quia homines avaritia depravati, neglectis praeceptis omnipotentissimi Creatoris, in ea quae condidit detestabili cupicoluerunt et servierunt creaturae potius quam Creatori, qui est benedictus in saecula . Vituperetur etiam iste sol: quem certe iidem Manipsum non vituperant, cum plerumque homines de usu solis et luminis in aedificiis suis lites injustissimas concitant; et ut fenestris suis
Abbreviated transcription (Latin):
÷ aurũ et argentũ: s qr iniustũ ÷ eas pitta¬
re diuitias. quȩ ñ auferunt egestatem:
Tanto enĩ magis quisq ardebit egestate aua¬
ritie: qnͣto magis eas diligens maiores ha¬
buit. Quomͦ ergo st̃ diuitie. quib crescen¬
tib crescit inopia᷑: q̃ amatorib suis qnͣto
fuint ampliores ñ affert̃ sacietatẽ s inflã¬
mant cupiditatẽ: iuitẽ tu putas. qͥ minꝰ
egeret si minꝰ hab̃et: Nã uidimꝰ qͦsdã cũ
hab̾ent paruã peccuniã: paruiᷤ lucris fuisse
letatos. S postea cum ceꝑut habundare.
uerũ qͥdem corpꝰ auri ⁊ argenti s tamen
false diuitie. cũ parua obtuleris ia recu¬
sant. Credas eos iam. ẽẽ. satiatos: s falsũ ÷
Nam maior peccuma. faces auaritie ñ clau¬
dit s extendit. Non irrigat. saccendit.
Pocłm respuunt: qr fluuiũ sitiunt. Utrũ gͥ
ditior an egentior dicendus ÷. qui cũ ideo
uoluit habere aliqͥa ne indiger&e: ideo plꝰ
pa et argenti. fac enĩ misericordẽ aliquẽ

Expanded text:
est aurum et argentum; sed quia injustum est eas putare divitias, quae non auferunt egestatem. Tanto enim magis quisque ardebit egestate, quanto magis eas diligens majores habuerit. Quomodo ergo sunt divitiae, quibus crescentibus crescit inopia: quae amatoribus suis quanto fuerint ampliores, non afferunt satietatem, sed inflammant cupiditatem? Divitem tu putas, qui minus egeret, si minus haberet? Nam videmus quosdam, cum haberent parvam pecuniam, parvis lucris fuisse laetatos: sed posteaquam coepit eis abundare, verum quidem corpus auri et argenti, sed tamen falsae divitiae, cum parva obtuleris, jam recusant. Credis eos jam esse satiatos: sed falsum est. Nam major pecunia fauces avaritiae non claudit, sed extendit; non irrigat, sed accendit. Poculum respuunt, quia fluvium sitiunt. Utrum ergo ditior, an egentior dicendus est, qui cum ideo voluit habere aliquid ne indigeret, ideo plus pa et argenti. Fac enim misericordem aliquem
Abbreviated transcription (Latin):
ta sint uideamꝰ. qui milites. quodue etiã
pturarum cȩlestium lectiones: qͥb xp̃i
tes manꝰ impias ingerunt. ꝓ sua sͥ diui¬
dunt uoluntate: et uniꝰ corporis uestim̃¬
ta. ꝑ uaria mĩbra distribuunt: atq spoli¬
antes dñm. sua falsa dogiata uestiert̃.
estim̃tũ aũt eiꝰ qd̾ ñ erat consutũ. sapien¬
tiam eiꝰ celestem possumꝰ apꝓbare. qr ait.¬
s erat de suꝑiori contextũ. Nr̃a enĩ sapi¬
entia hoc ÷ humana: consuit᷑. A ssuitur
enim cum libos damus ad studia. grama¬
ticis tra dimus. phylosophis erudi
mͦ: itt sapientia in illis quȩ non erat
adquirat᷑. Dñĩ aũt sapientia. ñ assuta ÷.
non quesita. non enim didicit a magistro:
sicut ipsi uidei dicunt. Quomͦ hic litteras
nouit. cum ñ didicerit: E ipse dicit. Mea¬
doctrina non ÷ dehoc mundo. s eius qui¬

Expanded text:
sunt, videamus; qui milites, quodve etiam ipturarum coelestium lectiones, quibus Chrtes manus impias ingerunt, hoc pro sua sibi dividunt voluntate, et unius corporis vestimenta per varia membra distribuunt, atque spoliantes Dominum, sua falsa dogmata vestierunt. Vestimentum autem ejus, quod non erat consutum, sapientiam ejus coelestem possumus approbare: quia erat de superiore contextum. Nostra autem sapientia, hoc est humana consuitur; assuitur enim cum liberos damus ad studia grammaticis, tradimus philosophis, erudimus eos, ut sapientia in illis, quae non erat, acquiratur. Domini autem sapientia non assuta est, non quaesita; non enim didicit a magistro, sicut ipsi Judaei dicunt: Quomodo hic litteras novit, cum non didicerit, et ipse dicat: Doctrina mea
Abbreviated transcription (Latin):
int̾rogate qͥs in ea dignꝰ ÷: & ibi manete do¬
nec exeatis. & reliqͣ. Sc̃a plane & diuina
sententia. quȩ & disciplis eligendi optionẽ
pͥmitꝰ detulit: et facilitatẽ penitus ampu¬
tauit. ꝓ̾uidit enim modũ statuendo. ne
uir sẽs. aut citꝰ. ẽẽt. in iudicando:. aut le¬
uis in hospite cõmutando. Sicut enĩ nob
ꝑmisit arbitrium:. ita et uoluit tenere nos¬
constantiam. Quã enĩ rep̃hensibile ÷.
ut uir qui eu̾głm annunciat. et docet er¬
randũ non. ẽẽ. ipse ꝑ diu̾sos incipiat ober¬
rare. et domũ eui pacẽ dix̾at deserereᷤ ho¬
spitem cui bñdictionẽ iutulerat. contristare᷑
Magna enim hospitalitatis ÷ gr̃a. uec facile

Expanded text:
in ea dignus sit: et ibi manete, donec exeatis , et reliqua. Sancta plane et divina sententia, quae et discipulis eligendi optionem primitus detulit, et facilitatem penitus amputavit. Providit enim modum statuendo, ne vir sanctus aut citus esset in judicando, aut levis in hospite commutando. Sicut enim vobis permisit arbitrium, ita et voluit vos tenere constantiam. Quam enim reprehensibile est ut vir, qui Evangelium annuntiat, et docet errandum non esse, ipse per diversos incipiat oberrare et domum, cui pacem dixerat deserere; hospitem cui benedictionem intulerat contristare! Magna enim hospitalitatis est gratia, nec facile
Abbreviated transcription (Latin):
in euangło mãmona iniquitatis appellat:
significat. eẽ. alterũ mãmona. id ÷ alias di¬
uitias. quas nͥ iusti etboni pͦssidere non
possunt: eͣt ideo mãmona iniqͥtatis uocent᷑.
qr iniqͥtas eas uocat diuitias. lusticia uͦ

Expanded text:
in Evangelio mammona iniquitatis appellat, in Evangelio mammona iniquitatis appellat, significat esse alterum mammona, id est, alias divitias, quas nisi justi et boni possidere non possunt, ut ideo mammona iniquitatis vocetur, quia iniquitas eas vocat divitias. Justiti