comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ios dicta. amicoꝵq
illius. mistica ꝓpofui
int̃pretatione discu¬
tere: Quia cunctis
uera scientib liquet:
qđ redemptorem
mundi totis suis alligationib curat sacri¬
et isdem beatus ios latino eloqͥo dolens
dicitur. ut ꝑeiꝰ et nom̃ et uulnera. re¬
demptoris nr̃i passio designetur: deqͦ
ꝓpħa ait. Uere langores nr̃os ipse tulit:
et dolores nr̃os ipse portauit. Cui temp¬
tator ab latis om̃ibꝰ. et seruos et filios
occidit: quia ñ solum iudaicũ ppłm
extimore seruientem: s ipsos quoq
apłos insolo amore generatos. passio¬
nis eiꝰ tp̃r. telo ꝑfidiȩ ꝑculit. Uulnei
beati ios corpus atteritur: qͥa redꝙ̃dr
nr configi clauis incrucis patibulo ñ de¬
dignatur. Aplanta aut̃ ped usq aduer¬
cicc̃ uulnera susceꝑit: quia scãm ȩccl̃am
quȩ corpus eius est. ñ solum ꝑextrema
t ultima: s usq ad sũma m̃bra. ꝑsecutio¬
ne seiuens temptator affligit. Unde ȩciã¬
et paułꝰ dicit. Cõpleo ea quȩ desunt pas¬

Expanded text:
ob dicta, amicorumque illius mystica proposui interpretatione discutere; quia cunctis vera scientibus liquet quod redemptorem mundi totis suis allegationibus curat saet idem beatus Job latino eloquio dolens dicitur, ut per ejus et nomen et vulnera, Redemptoris nostri passio designetur, de quo propheta ait: Vere languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit . Cui tentator, ablatis omnibus, et servos et filios occidit; quia non solum Judaicum populum ex timore servientem, sed ipsos quoque apostolos in suo amore regeneratos, passionis ejus tempore telo perfidiae perculit. Vulnere beati Job corpus atteritur, quia Redemptor noster configi clavis in crucis patibulo non dedignatur. A planta autem pedis usque ad verticem vulnera suscepit, quia sanctam Ecclesiam, quae corpus ejus est, non solum per extrema et ultima, sed usque ad summa membra persecutione saeviens tentator affligit. Unde etiam Paulus dixit: Compleo ea quae desunt pas
Abbreviated transcription (Latin):
menbris meis repugnantẽ legi m̃tis meȩ
& captiuũ me ducentẽ in lege peccati qͤ
est in menbris meis: Contẽplet᷑ gͦ uirsc̃s
in qͣnta cordis pace requiesceret: siserpen¬
tis uerba homo suscipe noluisset: cedicat.
Nunc enĩ dormiens silerẽ: & somno meo
requiescerem. Id est intra secretũ m̃tis. a
conditoris contẽplatione ñ secederẽ: nisi
me extra me temptationũ tumultib con¬
sensus pͥmi culpa ꝓdidisset. Huius autẽ
quietis gaudiis. cum quib etiã socus ꝑ¬
frueretur. adiungat dicens. Cum regib¬
& consulib t̾rȩ. Ex reb insensibilibus
discimꝰ : quid de sensibilib atq intelli¬
gibilib sentiamꝰ. Terra nãq aere fȩcundat᷑.
aer autẽ ex cȩli qualitate disponit᷑. Sic

Expanded text:
membris meis repugnantem legi mentis meae, membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis ? Contempletur ergo vir sanctus in quanta cordis pace requiesceret, si serpentis verba suscipere homo noluisset, et dicat: Nunc enim dormiens silerem, et somno meo requiescerem, id est, intra secretum mentis ad conditoris contemplationem secederem, nisi me extra me tentationum tumultibus consensus primi culpa prodidisset. Hujus autem quietis gaudiis cum quibus etiam sociis perfrueretur, adjungat, dicens: CAPUT XXIaturarum. . Ex rebus insensibilibus discimus quid de sensibilibus atque intelligibilibus sentiamus. Terra namque aere fecundatur, aer autem ex coeli qualitate disponitur.
Abbreviated transcription (Latin):
triȩ requiẽ ductus. quasi secessũ quendã
a clamore hoc humanȩ infirmitatis inue-¬
niret. Post peccatũ nãq quasi clamans
uigilat: qui contentionẽ carnis ꝓpͥę re¬
pugnans portat. Hoc quietis silentium¬
iã homo conditꝰ habuit: cũ contra hostẽ
suum liberũ uoluntatis arbitriũ accepit.
Cui q sua sponte succubuit: mox de se
quod contra se ꝑstreꝑet inuenit. Mox
incertamine infirmitatis tumultus rep¬
ꝑit. ⁊ ꝙ qͣmius in pace silentiĩ ab auctore
fuerat conditꝰ. hosti tam̃ sponte substratꝰ.
clamores de pugna colerauit. lpsa enĩ
carnis suggestio: quasi quidam clamor. ẽ.
contra quietem m̃tis. Quã ante transgres¬
sionẽ homo ñsensit: ꝙr nimirũ quod de
infirmitate posset tolerare ñhabuit. Post¬
qͣm uero se sponte hosti subdidit: astrictꝰ
culpe sue uinculis. inquibdã ei e iã nolers
res audiebat qui prauȩ contra se legisuer¬
ba tolerabat dicens: uideo aliã legẽ in

Expanded text:
triae requiem ductus, quasi secessum quemdam triae requiem ductus, quasi secessum quemdam a clamore hoc humanae infirmitatis inveniret. Post peccatum namque quasi clamans vigilat, qui contentionem carnis propriae repugnans portat. Hoc quietis silentium homo conditus habuit, cum contra hostem suum liberum voluntatis arbitrium accepit. Cui quia sua sponte succubuit, mox de se, quod contra se perstreperet, invenit, mox in certamine infirmitatis tumultus reperit; et quamvis in pace silentii ab auctore fuerat conditus, hosti tamen sponte substratus, clamores de pugna toleravit. Ipsa enim carnis suggestio, quasi quidam clamor est contra quietem mentis, quam ante transgressionem homo non sensit; quia nimirum quod de infirmitate posset tolerare, non habuit. Postquam vero se sponte hosti subdidit, astrictus culpae suae vinculis, in quibusdam ei etiam nolens 7 intrinsecus audiebat, qui pravae contra se legis verba tolerabat, dicens: Video aliam legem in
Abbreviated transcription (Latin):
rep̃hensionum suarũ uocib: inparente
pͥmo se peccasse redarguit. S ed si aderũp¬
nã huius exilii nequaquã homo peccando
descenderet: dicat qua ꝑfrui quiete potu¬
radiso homo positꝰ fuerat: ut sise ad con¬
ditoris sui obȩdientiã uinculis caritatis
astringeret: ad cȩlestẽ angłorũ patriam
qͣndoq sine carnis morte transiret. Sic nã¬
q immortalis. ẽ. conditꝰ: ut tam̃ sipeccar&.¬
& ia ⁊mori po̾scest sic mortalis. ẽ. conditus
ut si ñ peccaret. & iã ñ mori posset: atq
ex merito liberi arbitrii beatitudinẽ illiꝰ
regionis attingeretꝰ inqua uł peccare. uł
mori ñposset. Ubi igitur post redempti¬
onis tẽpus carnis morte inter posita ele¬
cti transeunt: illuc ꝓcul dubio parentes
primi sun conditionis suȩ statu ꝑstitissent :¬
&iã sine morte corporũ transferri potu
issent. Dormiens igit᷑ sileret: & somno
suo homo requiesceret: dum adẽt̃ne pa¬

Expanded text:
reprehensionum suarum vocibus in parente reprehensionum suarum vocibus in parente primo se peccasse redarguit. Sed si ad aerumnam hujus exsilii nequaquam homo peccando descenderet, dicat qua perfrui quiete poturadiso homo positus fuerat, ut si se ad conditoris sui obedientiam vinculis charitatis astringeret, ad coelestem angelorum patriam, quandoque sine carnis morte transiret. Sic namque immortalis est conditus, ut tamen si peccaret, et mori posset: et sic mortalis est conditus, ut si non peccaret, etiam non mori posset: atque ex merito liberi arbitrii beatitudinem illius regionis attingeret, in qua vel peccare, vel mori non posset. Ubi igitur post redemptionis tempus, carnis morte interposita electi transeunt, illuc procul dubio parentes primi si in conditionis suae statu perstitissent, etiam sine morte corporum transferri poissent. Dormiens igitur sileret, et somno suo homo requiesceret, dum ad aeternae pa
Abbreviated transcription (Latin):
post pͥmã culpã qͣnta deterius homo ma¬
la cõmisit: postqm paradisũ ꝑdidit: usq
ad qͣnta huius exilii p̃rupta descendit &
dicat. Quare ñ inuulua mortuus sũ: Idẽ.
cũ serpentis suggestio peccatorẽ me con¬
cipet: tunc utinã quȩ me mors sequeret᷑
agnouissem: ne usq addelectationẽ sug¬
gestio raperet: & morti artius ligaret.
Egressus ex utero ñstatim ꝑiie Acsi dicat.
Utinã ad exteriorẽ delectationẽ exiens.
qͦinteriore lumine pͥuabar agnouissem:
& salcẽ in ipsa delectatione occũberem:
ne ꝑ consensum mors acrius puniret Cur
exceptus genib: Ac si dicat. Utinã mini¬
me me consensus subiectis prauitati sen¬
sib excepisset: ne ipsa me consensio ad
audatiã deteriꝰ raperet. Cur lactatꝰ ube¬
ribus: Acsi dicat. Utinãblandiri michi
saltem post mala ꝑpetrata noluissem:
ne tanto me culpȩ nequius astringerem:
quanto me inilla mollius fouerẽ. his itaq

Expanded text:
post primam culpam quanta deterius homo mapost primam culpam quanta deterius homo mala commisit; postquam paradisum perdidit, usque ad quanta hujus exsilii praerupta descendit, et dicat: Quare non in vulva mortuus sum? id est, cum serpentis suggestio peccatorem me conciperet, tunc utinam quae me mors sequeretur agnovissem, ne usque ad delectationem suggestio raperet, et morti arctius ligaret. Egressus ex utero non statim perii? Ac si dicat: Utinam ad exteriorem delectationem exiens, quod interiore lumine privabar agnovissem; et saltem in ipsa delectatione occumberem, ne per consensum mors acrius puniret. Cur exceptus genibus? Ac si dicat: Utinam minime me consensus subjectis pravitati sensibus excepisset, ne ipsa me consensio ad audaciam deterius raperet. Cur lactatus uberibus? Ac si dicat: Utinam blandiri mihi saltem post mala perpetrata noluissem, ne tanto me culpae nequius astringerem, quanto me in illa mollius foverem. His itaque
Abbreviated transcription (Latin):
occultis. sed & iã inaꝑtis iniquitatib mor¬
tuos: & mole prauȩ consuetudinis pres¬
ualde difficile. ẽ. ut is quem post usum
cium lingue excipiunt: am̃tis sue morte
reuocetur. De quo & bene dicitur. Dine
mortuos sepeliant mortuos suos. Mor¬
tui enĩ mortuos sepeliunt: cũ peccatores
peccatorẽ fauorib p̃munt. Quidenĩẽ. ali¬
cantẽ laudib ꝓsequuntur: extinctũ sub
uerborũ suorũ aggere abscondunt. Erat
ut & lararꝰ mortuit. s tam̃ñ amortius sepultꝰ.
fideles qͥppe illum mulieres obruerant.
quȩ & eiꝰ mortẽ uiuificatori nunciabañ.
Unde & protinꝰ ad lucem redit: qr cũ in
peccato animꝰ morit᷑: cicius ad uitã reduci¬
tur: si suꝑhunc sollicitȩ cogitationes ui¬
falsa spes m̃tẽ ñ intercipit: s hanc det̾ior
desꝑatio configit. Quȩdũ omnẽ spẽ ue¬
niȩ funditꝰ interimit: erroris lacte animũ
uberius nutrit. Consideret igitur sc̃s uir¬

Expanded text:
occultis sed etiam in apertis iniquitatibus moroccultis sed etiam in apertis iniquitatibus mortuos et mole pravae consuetudinis presvalde difficile est ut is quem post usum malae tium linguae excipiunt a mentis suae morte revocetur, de quo bene dicitur: Sine ut mortui sepeliant mortuos suos. Mortui enim sepeliunt mortuos, cum peccatores peccatorum favoribus premunt. Quid enim est alicantem laudibus prosequuntur, exstinctum sub verborum suorum aggere abscondunt. Erat autem et Lazarus mortuus, sed tamen non a mortuis sepultus. Fideles quippe illum mulieres obruerant quae et ejus mortem vivificatori nuntiabant. Unde et protinus ad lucem rediit, quia cum in peccato animus moritur, citius ad vitam reducitur, si suictum est, falsa spes mentem non intercipit, sed hanc deterior desperatio configit, quae dum omnem spem veniae funditus interimit, erroris lacte animam uberius nutrit.
Abbreviated transcription (Latin):
uorib nutrita. Curari autẽ uulnus negi¬
gitur: quod dignũ p̃mio laudis uidetur
Unde bene psalomonẽ r filimi. site lacta¬
uerint peccatores: ne ad quiescas eis. Peca¬
tores & enĩ lactant: cum uel ꝑ petranda
mala blandim̃tis inferunt: uel ꝑpetrata
fauorib extollunt. Anñlactat᷑. de qͦ ppsal¬
Sciendũ quoq ẽ. quod tres illi modi pec¬
cantium iuxta descensus sui ordinẽ facilꝰ
corrigunt᷑: qͥrtꝰ uͦ. iste difficiliꝰ em̃datur.
Unie & redemptor nr̃. puellã indomo: iu¬
uenem extra portã: in sepulchro autẽ ia¬
tarum suscitat. Adhuc qͥppe indomo mor¬
tuus iacet: qui latet inpeccato. lã qͣsi ex¬
tra portã educit᷑: cuiꝰ iniquitas usq ad
inuerecundiã publicȩ ꝑpetrationis aꝑit᷑.
Sepulture uͦ aggere p̃mitur: qui in ppe¬
tratione nequitiȩ. & iã usu consuetudinis
pressus grauat᷑. Sedhos ad uitã miserator
reuocat: ꝙ plerũq diuna gr̃a ñsolũ in

Expanded text:
voribus nutrita. Curari autem vulnus neglivoribus nutrita. Curari autem vulnus negligitur, quod dignum praemio laudis videtur. Unde bene per Salomonem dicitur: Fili mi, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas eis . Peccatores etenim lactant, cum vel perpetranda mala blandimentis inferunt, vel perpetrata favoribus extollunt. An non lactantur, de quo per PsalSciendum quoque est, quod tres illi modi peccantium juxta descensus sui ordinem facilius corriguntur; quartus vero iste difficilius emendatur. uod redemptor noster puellam in domo, iuvenem extra portam, in sepulchro autem Lazarum suscitat. Adhuc quippe in domo / mortuus iacet, qui latet in peccato. Iam quasi extra portam educitur, cuius iniquitas usque ad inverecundiam publice perpetrationis aperitur. Sepulturę vero aggere premitur, qui in perpetratione nepressus gravatur. Sed hos ad vitam miseratus revocat, quia plerumque divina gratia non solum in
Abbreviated transcription (Latin):
inforib qͥppe peccatũ adest: cũ incogitati¬
onib pulsat. Cuiꝰ appetitꝰ subt̃ est. eiq ho
anat᷑. si cordis neqͥtia inspecta. citius p̃mit᷑:
& pͥusqͣm adduritiã crescat reluctanti inti
subigatur. Ut gͦ delictũ suũ citius animꝰ sen¬
tat: & culpȩ tẏrannidẽ sub iure suo pęni¬
tendo restringat: dicatur recte. Noctẽ illã
tenebrosus turbo possideat Ac si aꝑte dice¬
retur. Ne captiua mens culpȩ seruiat: cul¬
pã apęnitentia liberã ñ relinqͣt. & qr qͦd
flendo inseqͥm᷑. neqͣqͣm nobis a uenturo hoc¬
iudice obici certe speramꝰ : bene subditur.¬

Expanded text:
In foribus quippe peccatum adest, cum in cogitationibus pulsat. Cujus appetitus subter est, eique homo dominatur, si cordis nequitia inspecta, citius prematur, et priusquam ad duritiam crescat, reluctanti mente subigatur. Ut ergo delictum suum citius animus sentiat, 119 et culpae tyrannidem sub jure suo poenitendo restringat, dicatur recte: Noctem illam tenebrosus turbo possideat. Ac si aperte diceretur: Ne captiva mens culpae serviat, culpam a poenitentia liberam non relinquat. Et quia quod flendo insequimur, nequaquam nobis a venturo judice hoc objici certe speramus, bene subditur
Abbreviated transcription (Latin):
rius intelligat. & eo magis acceptã salu¬
tẽ diligat: quo de molestia meminit
qͥd euasit. In illa itaq leticia. sic tunc si¬
ne tedio mala nr̃a conspicimꝰ: sicut nc̃
in luce positi. sine ulla cordis caligine
animo tenebras uidemus: ꝙ & si obscu¬
rum est quod m̃te cernimꝰ: de uidicio
est hocluminis. ñ de passione cȩcitatis
& inȩt̾nũ gͦ laudem miscdiȩ largitori
nr̃o referimus: & nequaquã miseriȩ con¬
scientia grauam᷑: qr dũ mala nr̃a sine
aliquo mentis malo respicimꝰ: & nũqͥ
erit qͦd corda laudantiũ de transactis
iniquitatib polluat: & semꝑ erit. qd̾
hȩc ad laude liberatoris accendat. Qua
gͦ int̾nȩ lucis reqͥes. sic inse magnos
subleuat: ut tam̃ nec paruulos derelinqͦt.
dicat᷑ recte: paruus & magnus ibi sunt.
Quia autem sic ibi conuersi peccatoris
animus culpe suȩ memoria tangitur.
ut tam̃ nulla eiusdẽ memorię confusio¬
ne depͥmat᷑. congrue subiungit᷑. &

Expanded text:
rius intelligat, et eo magis acceptam salurius intelligat, et eo magis acceptam salutem diligat, quo de molestia meminit, quid evasit. In illa itaque laetitia sic tunc sine taedio mala nostra conspicimus, sicut nunc in luce positi, sine ulla cordis caligine animo tenebras videmus; quia etsi obscurum est quod mente cernimus, de judicio est hoc luminis, non de passione caecitatis. Et in aeternum ergo laudem misericordiae largitori nostro referimus, et nequaquam miseriae conscientia gravamur; quia dum mala nostra sine aliquo mentis malo respicimus, et nunquam erit quod corda laudantium de transactis iniquitatibus polluat, et semper erit quod haec ad laudem liberatoris accendat. Quia ergo internae lucis requies sic in se magnos sublevat, ut tamen nec parvulos derelinquat, dicatur recte: Parvus et magnus ibi sunt. Quia autem sic ibi conversi peccatoris animus culpae suae memoria tangitur, ut tamen nulla ejusdem memoriae confusione deprimatur, congrue subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Miscđias tuas dñe. inȩt̃nũ cantabo.
Quomͦ enĩ dei miscđias inȩt̾num cantat:
qui se fuisse miserum ignorat: & si mise¬
riȩ transactȩ ñ meminit: unde largitati
miscđiȩ laudes reddit: Sed rursũ quȩ¬
rendũ est. quomͦ electorũ mens ꝑfecta eẽ
inbeatitudine poterit: sihanc int̾ gau¬
dia memoria sui reatꝰ tangit: aut qͦmͦ
ꝑfectȩ lucis clarescet gła: quã reducta
ad animum obumbrat culpa. SSed scien¬
dum ẽ. qr sepe sicut nunc tristiũ lȩti re¬
miniscimur: ita tc̃ transactȩ neqͥtiȩ. sine
lesione nr̃ȩ beatitudinis recordamur.
Plerumq enĩ in columitatis cempore. ad
memoriã dolores p̃teritos sine dolore re¬
ducimꝰ: & quo egros recolimꝰ: eo nos in¬
coluines plus amamꝰ. Erit gͦ & in illabe¬
polluat: s quȩ nos lȩtitiȩ altius astrin¬
gat : ut dum doloris sui animꝰ sine dolo
re reminiscit᷑: & debitorẽ se medico ue¬

Expanded text:
ait: Misericordias tuas, Domine, in aeternum cantabo . ait: Misericordias tuas, Domine, in aeternum cantabo . Quomodo enim Dei misericordias in aeternum cantat, si se fuisse miserum ignorat? Et si miseriae transactae non meminit, unde largitati misericordiae laudes reddit? Sed rursum quaerendum est, quomodo electorum mens perfecta esse in beatitudine poterit, si hanc inter gaudia memoria sui reatus tangit? Aut quomodo perfectae lucis clarescit gloria, quam reducta ad animum obumbrat culpa? Sed sciendum est quia sicut saepe nunc tristium laeti reminiscimur, ita tunc transactae nequitiae sine laesione nostrae beatitudinis recordamur. Plerumque enim incolumitatis tempore ad memoriam dolores praeteritos sine dolore reducimus; et quo aegros recolimus, eo nos incolupolluat, sed quae laetitiae arctius astringat, ut dum doloris sui animus sinre reminiscitur, et debitorem se medico ve
Abbreviated transcription (Latin):
rat. Nam quã praua cõmiserit meminit:
sed si hȩc cõmissa digne defleuerit nescit:
ac ne culpȩ unmanitas modũ pęnitentiȩ
transeat metuit. Ꝙ plerũq culpã iã ueri¬
tas relaxat: sed mens afflicta adhuc de
uenia dum ualde sibi est. sollicita trepidat.
Seruus gͦ hic iã fugit dnm: sed liber ñ est:
qr peccatũ suum homo iã corrigendo &
pęnitendo deserit: sed tam̃ adhuc distri¬
ctum iudicem de eius retributione ꝑ¬
timescit. lbi gͦ seruus adnoliber erit: ubi
iã de peccati uenia dubietas ñ erit: ubiiã
securã m̃tẽ culpe suȩ memoia ñ addicit.
ubi ñ sub reatu animꝰ trepidat: sed de eiꝰ
ibi homo peccati sui memoria tangitur:
ereptũ se unde gratulat᷑: Aut qͦmodo lar¬
gitori grãs refert deuenia quã accȩpit:
siinter ueniente obliuione transactȩ ne¬
qͥtiȩ eẽ se pęnȩ debitorem nescit: Neq
enim neglecte p̃tereundũ ẽ. qͦd salmista

Expanded text:
rat. Nam quam prava commiserit, meminit; rat. Nam quam prava commiserit, meminit; sed an commissa digne defleverit, nescit; ac ne culpae immanitas modum poenitentiae transeat, metuit. Et plerumque culpam jam veritas relaxat, sed mens afflicta adhuc de venia, dum valde sibi est sollicita, trepidat. Servus ergo hic jam fugit dominum, sed liber non est, quia peccatum suum homo jam corrigendo et poenitendo deserit, sed tamen adhuc districtum judicem de ejus retributione pertimescit. Ibi ergo servus a domino liber erit, ubi jam de peccati venia dubietas non erit, ubi jam securam mentem culpae suae memoria non addicit, ubi non sub reatu animus trepidat, sed de ejus ibi homo peccati sui memoria tangitur, ereptum se unde gratulatur? Aut quomodo largitori gratias refert de venia quam accepit, si interveniente oblivione transactae nequitiae, esse se poenae debitorem nescit? Neque enim neglecte praetereundum est quod Psalmista
Abbreviated transcription (Latin):
Scriptũ qͥ ppe. ẽ. Omĩs qui peccat seruus
est peccati : quia nimirũ quisqͥs se prauo
desiderio suibicit: iniqͥtatis dominio. du-¬
dũ libera mentis colla supponit. Sedhu¬
ic domino contra dicimus: cũ iniqͥtati
quȩ nos cȩpat reluctamͣ: cũ consuetudi¬
ni uiolenter resistimꝰ: & desideria ꝑuer¬
sa calcantes. contra hanc ius nob liber¬
tatis ingenitȩ uendicamꝰ: cũ culpã pę¬
nitendo ꝑcutimꝰ: & maculas sordium
quod ꝑuerse egisse se meminit deplorat:
iam praua acta ñ solũ deserit: sed ama-¬
rissimis & iã lam̃tis punit: s tam̃ dũ eoꝵ
quȩ egit reminiscitur: graui de iudicio
pauore terret᷑. lã se ꝑfecte conuertit: s
adhuc se ꝑfecte insecuritate ñ erigit: qr
dum quanta sit districtio extremi exa
minis pensat: int̾ spẽ ac formidinẽ sollici¬
ta trepidat: quia iustus uidex ueniens.
qͥd de ꝑpetratis reputet. qͥd relaxet igno¬

Expanded text:
Scriptum quippe est, Omnis qui peccat, servus Scriptum quippe est, Omnis qui peccat, servus est peccati ; quia nimirum quisquis se pravo desiderio subjicit, iniquitatis dominio dudum libera mentis colla supponit. Sed huic domino contradicimus, cum iniquitati quae nos ceperat, reluctamur; cum consuetudini violenter resistimus, et desideria perversa calcantes contra hanc jus nobis libertatis ingenitae vindicamus; cum culpam poenitendo percutimus, et maculas sordium quod perverse egisse se meminit, deplorat; jam prave acta non solum deserit, sed amarissimis etiam lamentis punit; sed tamen dum eorum quae egit reminiscitur, gravi de judicio pavore terretur. Jam se perfecte convertit; sed adhuc se perfecte in securitatem non erigit, quia dum quanta sit districtio extremi eminis pensat, inter spem ac formidinem sollicitus trepidat, quia, justus Judex veniens quid de perpetratis reputet, q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑum: erit in illa ꝓculdubio discretio
dignitatũ : ut quo hic aliꝰ aliũ merito
suꝑat: illic aliꝰ aliũ retributione trans
cendat. Unde & in euangłio ueritas dicit.
Indomo patris mei mansiones multȩ st̃.
Ded in eisdem multis mansionib. erit aliqͦ
modo ipsa retributionũ diuersitas concors:
qr tanta uis in illa pace nos sociat: ut qd̃
inse quisq ñ accȩpit: hoc se accepisse in
alio exultet. Unde & ñ ȩque laborantes
inuinea: ęque cuncti denariũ sortiunt᷑.
& qͥdem apud patrẽ mansiones multȩ st̃.
& tam̃ eundem denarium dispares labo¬
ratores accipiunt: ꝙ una cunctis erit bea-¬
titudo lȩtitiȩ: qͣmius ñ una sit omnib sub¬
limitas uitȩ. Paruum & magnum in hac
luce conspexerat: qui exuoce capitis dicebat.
Imꝑfectũ meum uider̃ ocłi tui: & in libro
tuo om̃s scribentur. Paruũ & magnũ con¬
spexerat: cum dicebat. Benedixit om̃s ci-¬
mentes se dñs: pusillos cũ maiorib. Bene

Expanded text:
perum, erit in illa procul dubio discretio perum, erit in illa procul dubio discretio dignitatum: ut quo hic alius alium merito superat, illic alius alium retributione tracendat. Unde in Evangelio Veritas dicit: In domo Patris mei mansiones multae sunt . Sed in eisdem multis mansionibus erit aliquo modo ipsa retributionum diversitas concors; quia tanta vis in illa pace nos sociat, ut quod in se quisque non acceperit, hoc se accepisse in alio exsultet. Unde et non aeque laborantes in vinea , aeque 137 cuncti denarium sortiuntur. Et quidem apud Patrem mansiones multae sunt, et tamen eumdem denarium dispares laboratores accipiunt; quia una cunctis erit beatitudo laetitiae, quamvis non una sit omnibus sublimitas vitae. Parvum et magnum in hac luce conspexerat, qui ex voce capitis dicebat: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Parvum et magnum conspexerat, cum dicebat: Benedixit omnes timentes se Dominus, pusillos cum majoribus . 71.
Abbreviated transcription (Latin):
nomine exactoris intelligi: nisi impor¬
tunus ille ꝑsuasor. qui humano gene¬
ri semel nũmum deceptionis contulit:
& abhoc cotidie expetere mortis debitũ ñ
desistit: Quia in paradiso homini peccan¬
a pecuniã cõmodauit: sed iniqͥtate cre¬
scente. hanc cotidie cum usuris exigit.
De hoc exactore ineuangłio ueritas di¬
cit. Ꝙ udex tradet te exactori. Huiꝰ gͥ
exactoris uox ẽ: temptatio miserȩ sug¬
gestionis. Audimus autẽ uocem ex acto¬
ris: cum eiꝰ temptatione pulsam᷑: sed ñ
exaudimꝰ. si pulsanti resistimꝰ. Audit enĩ
qui temptationem sentit: ex audit uero
qͥ cẽptationi consentit. Dicatur itaq de
iustis: ñ exaudierunt uocẽ exactoris:
mone sepius replicat: beatꝰ iob qr int̾nȩ
pacis frequentiã diligens conspicit: descrip¬
tioni eiꝰ iterũ inseru. it dicens. Paruus &¬
magnꝰ ibisunt:& seruus liber ad nõ
Isuo. Quia in hac uita nobis. ẽ. discretio o¬

Expanded text:
nomine exactoris intelligi, nisi impornomine exactoris intelligi, nisi importunus ille persuasor, qui humano generi semel nummum deceptionis contulit, et ab hoc quotidie expetere mortis debitum non desistit? Qui in paradiso homini peccati pecuniam commodavit; sed iniquitate crescente, hanc quotidie cum usuris exigit. De hoc exactore in Evangelio Veritas dicit, Et judex tradet te exactori . Hujus igitur exactoris vox est tentatio miserae suggestionis. Audimus autem vocem exactoris, cum ejus tentatione pulsamur; sed non exaudimus, si pulsanti resistimus. Audit enim, qui tentationem sentit; exaudit vero qui tentationi consentit. Dicatur itaque de justis: Non exaudierent vocem exactoris, mone saepius replicat, beatus Job, quia internae pacis frequentiam diligens conspicit, descriptioni ejus iterum servit, dicens: CAPUT magnus ibi sunt, et servus liber a domino suo. - Quia in hac vita nobis est discretio o
Abbreviated transcription (Latin):
Hec altẽ uincula q certissime rũpenda
in resurrectione conspexerat: iã qͣsi rup¬
ta gaudebat ꝓpħa cũ diceret. Dirupi¬
sti uincula mea: tͥ sacrificabo hostiã lau¬
sos peccatores lux int̾na recipiat: & dicat.
Ibi impu cessauert̃ atumultui. Contem¬
pletͣ quod scĩ desiderii exercitatioẽ fati¬
gati: altius in illo intimo sinu reqͥescant.
&e dicat. Ibi reqͥeuer̃ fessi robore. Contẽ¬
pletͣ quod cunctiꝰ simul corruptionis
suȩ uinculis absoluti: ad illa libertatis
gaudia incorupta ꝑueniant: & dicat.
& quondã uincti parit̃ sine molestia.
Bene autẽ dr̃. quondã uincti: q dũ illa
semꝑ presens lȩtitia cernit᷑: om̃e qͦd erit¬
& defluit. quasi preteritũ iã uidetur. dũ
enĩ rerũ finis attenditur: om̃e quod p̃te¬
rit quasi iã fuisse pensat᷑. Sed om̃s hi quos
illuc quies int̾na suscipie: hic interim
quid egerint narret. Sequit᷑. Non exail¬

Expanded text:
Haec autem vincula, quia certissime rumpenda Haec autem vincula, quia certissime rumpenda in resurrectione conspexerat, jam quasi rupta gaudebat Propheta, cum diceret: Dirupisti vincula mea, tibi sacrificabo hostiam launa recipiat, et dicat: Ibi impii cessaverunt a tumultu. Contempletur, quod sancti viri desiderii exercitatione fatigati, altius in illo intimo sinu requiescant, et dicat: Et ibi requieverunt fessi robore. Contempletur, quod cunctis simul corruptionis suae vinculis absoluti, ad illa libertatis gaudia incorrupta perveniant, et dicat: Et quondam vincti pariter sine molestia. Bene autem dicitur, Quondam vincti; quia dum illa semper praesens laetitia cernitur, omne quod erit et defluit, quasi praeteritum jam videtur. Dum enim rerum finis attenditur, omne quod praeterit, quasi jam fuisse pensatur. Sed omnes hi quos illuc quies interna suscipiet, hic interim quid egerint, narret. Sequitur: CA
Abbreviated transcription (Latin):
inspe: qr & ipsa creatura liberabit᷑ aser¬
uitute corruptionis inlibtatẽ głȩ filiorũ dĩ
Uanitati qͥppe creatura ñ uolens subdit᷑.
q homo qui ingenitȩ constantiȩ statũ uo¬
lens deseruit: pressus iustȩ mortalitatis pon¬
dere. nolens mutabilitati suȩ corruptionis
seruit. Sed creatura hȩc tunc aseruitute
corruptionis eripit᷑: cũ ad głam filiorũ dei
incorrupta resurgendo subleuat᷑. Hic itaq
electi molestia uincti sunt: q adhuc cor¬
ruptionis sue pena depmunt᷑. S cũ cor¬
ruptibili carne exuimꝰ: quasi ab his qͥb
nunc astringim᷑ molestię uinculis re¬
laxamur. Presentari namq iã deo cupimꝰ
sed adhuȩ mortalis corporis obligatione
p̃pedim᷑. lure gͦ iuncti dicim᷑: qͥ adhuc
incessũ nr̃i desiderii ad dm̃ liberũ ñ ha¬
benius. Unde bene paulus ȩt̾na coͣnͣside¬
rans: sed tam̃ adhuc corruptionis suę
sarcinã portans: uinctꝰ clamat. Cupio
reret: nisi se ꝓcul dubio uictũ uiderae

Expanded text:
eatura liberabitur a servitute corruptionis, in libertatem gloriae filiorum Dei . Vanitati quippe creatura non volens subditur, quia homo, qui ingenitae constantiae statum volens deseruit, pressus justae mortalitatis pondere, nolens mutabilitatis suae corruptioni servit. Sed creatura haec tunc a servitute corruptionis eripitur, cum ad filiorum Dei gloriam incorrupta resurgendo sublevatur. Hic itaque electi molestia vincti sunt, quia adhuc corruptioni suae poena deprimuntur. Sed cum corruptibili carne exuimur, quasi ab his, quibus nunc astringimur, molestiae vinculis relaxamur. Praesentari namque jam Deo cupimus, sed adhuc mortalis corporis obligatione praepedimur. Jure ergo vincti dicimur, quia adhuc incessum 136 nostri desiderii ad Deum liberum non habemus. Unde bene Paulus aeterna desiderans, sed tamen adhuc corruptionis suae sarcinam portans, vinctus clamat: Cupio on quaereret, nisi se procul dubio vinctum videret.
Abbreviated transcription (Latin):
trahere est: eos qui uidentur studio uitȩ
cȩlestis inherere: ex amore t̾reno iniqͥtate
apti ertoris inuoluere. Sunt namq ñ nul¬
li qui ante humanos oculos uelut magnis
opibus lucent: sedq hȩc ipsa oꝑa amun¬
do corde ñ pdeunt: capti in occultis co¬
gitationibus noctis huius tenebris ob¬
scurant᷑: qui sepe ea quȩ mundo corde
ñfaciunt. &iã oꝑa amittunt. Quia gͦ
nox preualere ꝑmittit᷑: qͦndo & inter
bona oꝑa cordis intentio minime mun¬
ddatur: dicatur recte. Obscurent᷑ stellȩ
caligine eiꝰ. Idẽ. contra eos qui ante huma¬
nos oculos quasi bonis oꝑib splendent:
malitia antiqͥ hostis obscura ͤ p̃ualeat: &
hoc quod ante humana iudicia sũpserant
lum̃ laudis deponant. Caligine qͥppe no¬
clis obscurant᷑: cũ eorũ uita aꝑto errore
confunditur: ut nimirũ tales & iã foris ĩ
actione appareant: quales apud semetip¬
sos intꝰ diuino parere iudicio ñ formidant.

Expanded text:
trahere, est eos qui videntur studio vitae trahere, est eos qui videntur studio vitae coelestis inhaerere, ex amore terreno iniquitate aperti erroris involvere. Sunt namque nonnulli qui ante humanos oculos velut magnis operibus lucent; sed quia haec ipsa opera a mundo corde non prodeunt, capti in occultis cogitationibus, noctis hujus tenebris obscurantur; qui saepe ea quae mundo corde non faciunt, etiam opera amittunt. Quia ergo nox praevalere permittitur, quando et inter bona opera cordis intentio minime mundatur, dicatur recte: Obscurentur stellae caligine ejus; id est, contra eos qui ante humanos oculos quasi bonis operibus splendent, malitia antiqui hostis obscura praevaleat; et hoc, quod ante humana judicia sumpserant, lumen laudis deponant. Caligine quippe noctis obscurantur, cum eorum vita aperto errore confunditur; ut nimirum tales etiam foris in actione appareant, quales apud semetipsos intus divino parere judicio non formidant.
Abbreviated transcription (Latin):
b disponitur. ut adint̾nitionẽ aꝑti cer¬
taminis destruendus funditꝰ qͣndoq re¬
uocetur: dicat᷑ recte: qui parati st̃ susci¬
tare leuiathan. Quia tam̃ hostis callidꝰ
ad aꝑta bella nec dũ suscitatus ẽ.: qͦm̾qͦ
rundã m̃tes nox ista nunc latent̾ obscu¬
chritarũ fictio demonstratur: quibona
quȩ faciunt. ad ꝑcipiendas laudes homi¬
nib ostendt̃. Si enĩ recte uiuentes stellȩ
ñ ẽent: nequaqͣm paulus discipuł dic̾et.
inmedio nationis prauȩ ce ꝑuersȩ: inter
qͦs lucetis sic̃ luminaria in mundo. Rur¬
sũ sunt̃ eos qui recta agere uident᷑ qͥdã
de actione sua retributionẽ fauoris hu¬
mani ñquererent: nequaqͣm stellas iohs
ruere acęlestib uideret dicens. Misit dra¬
co caudã: & traxit terciã partẽ stellarũ.
Draconis enĩ cauda stellarũ pars trahit᷑:
q extrema ꝑsuasione antixp̃i. qͥdã quiui¬
dentur lucere rapie nt᷑ S tellas nãq int̾rã

Expanded text:
bus disponitur, ut ad intentionem aperti cerbus disponitur, ut ad intentionem aperti certaminis destruendus funditus quandoque revocetur, dicatur recte: Qui parati sunt suscitare Leviathan. Quia tamen hostis callidus ad aperta bella necdum suscitatus est, quomodo quorumdam mentes nox ista nunc latenter obscucritarum fictio demonstratur, qui bona quae faciunt, ad percipiendas laudes hominibus ostendunt. Si enim recte viventes, stellae non essent, nequaquam Paulus discipulis diceret: In medio nationis pravae et perversae, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo . Rursum, si inter eos qui recta agere videntur, quidam de actione sua retributionem favoris humani non quaererent, nequaquam stellas Joannes ruere a coelestibus videret, dicens: Misit draco caudam, et traxit tertiam partem stellarum . Draconis enim cauda stellarum pars trahitur, quia extrema persuasione Antichristi quidam qui videntur lucere rapientur. 112 Stellas namque in terram
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ ẽ. Uidi angłm descendentẽ de cȩlo
habentẽ dauem abissi & catenã magnã in
manu sua: & app̃hendit draconem
tẽ. antiquũ qui ẽ. diabolus &
satanas: & ligauit eũ per annos mille:
&misit eũ in abissũ. Quẽ tam̃ in mundi
fine ad aꝑtiora certamina reuocant: & to¬
tũ contra nos insuis uirib relaxant. Unde
illic rursũ scriptũ ẽ. Cũ cõpleti fuerint mille
anni: soluetur satanas. Iile enĩ apostata an¬
głs qui ita conditus fuerat. ut angłorũ cȩts
legionib emineret: ita suꝑbiendo succu¬
buit. ut nunc stantium angłorum ditioni
substratꝰ sit: quatinꝰ uł nunc adutilitatẽ
nrãm eis ministrantib religatꝰ lateat:
uel tunc adꝓbationẽ nram eis relaxant¬
bus cotis se suis contra nos uirib solutus
exerceat. Quia igitur hii electi sp̃s suꝑbũ
apostatã cõpͥmunt. qui humiles hunc
sequi noluerunt: ipsisq ad ministranti¬

Expanded text:
scriptum est: Vidi angelum descendentem de coelo, scriptum est: Vidi angelum descendentem de coelo, habentem clavem abyssi, et catenam magnam in manu sua: et apprehendit draconem tem antiquum, qui est diabolus et Satanas, et ligavit eum per annos mille, et misit eum in abyssum . Quem tamen in mundi fine ad apertiora certamina revocant, et totum contra nos in suis viribus ralaxant. Unde et illic rursum scriptum est: Cum completi fuerint mille anni, solvetur Satanas . Ille enim apostata angelus, quia ita conditus fuerat, ut angelorum caeteris legionibus emineret, ita superbiendo succubuit, ut hunc stantium angelorum ditioni substratus sit; quatenus vel nunc ad utilitatem nostram eis ministrantibus religatus lateat, vel tunc ad probationem nostram eis relaxantibus, totis se contra nos suis viribus solutus exerceat. Quia igitur hi electi spiritus superbum apostatam comprimunt, qui humiles hunc sequi noluerunt, ipsisque administranti
Abbreviated transcription (Latin):
oribus ꝑsuasionib ñdesistit. Uel certe ꝑex
ꝓbrationẽ leiuathan uocatꝰ ẽ: idẽ. addita¬
m̃tũ hominũ dictus. Eos nãq inparadiso
immortales repꝑit: sed diuinitatẽ immor¬
talib ꝓmittendo: quasi eis aliquid ultra qͣm
erant se addere spopondit. Sed dũblande
ñ habita se daturũ ꝑhibuit: callide & habi¬
ta subtraxit. Unde & eundẽ leuiathan ita
ꝓpħa describit: dicens. Suꝑ leuiathan serpen¬
tem uectem: suꝑ leuathan serpentẽ tortu¬
osũ. Leuiathan qͥppe iste. in eo quod se ad¬
dere homini spopondit: tortuosis ad eũ
sinib irrepsit: ꝙ dũ falso impossibilia pro¬
mittit: uere & possibilia sustu lit. Queren
osũq ilico subiunxerat: inter posuit uec¬
tem: nisi forte quod inserpentis tortitudi¬
ne fluxa mollities: inuecte autẽ ẽ duri¬
tia rigiditatis. Ut gͦ hunc &durũ signaret
& mollem: & uectẽ nominat & serpentẽ.
serpens autẽ: ꝙ se ꝑ insidias molliter infun
nunc in puteo abissi clausũ p̃munt: unde

Expanded text:
us persuasionibus non desistit. Vel certe per exprobrationem Leviathan vocatus est, id est, additamentum hominum dictus. Eos namque in paradiso immortales reperit; sed divinitatem immortalibus 111 promittendo, quasi eis aliquid ultra quam erant se addere spopondit. Sed dum blande non habita se daturum perhibuit, callide et habita subtraxit. Unde et eumdem Leviathan ita propheta describit dicens: Super Leviathan serpentem vectem, super Leviathan serpentem tortuosum . Leviathan quippe iste in eo, quod se addere homini spopondit, tortuosis ad eum sinibus irrepsit; quia dum falso impossibilia promisit, vere et possibilia sustulit.  Vet. Xosumque illico subjungens, interposuit vectem, nisi forte quod in serpentis tortitudine fluxa mollities, in vecte autem est duritia rigiditatis. Ut ergo hunc et durum signaret, et mollem; et vectem nominat, et serpentem. serpens autem, quia se per insidias molliter infundnunc in puteo abyssi clausum premunt. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
nis ñ concupiui: tuscis. Hanc tribulati¬
onis noctẽ. postremo incarnationis suȩ
tempore passurũ se dñs nunciabat: cũ
ꝑ psalmistã quasi ex p̃terito diceret. Usq
ad noctem in crepauerunt me renes mei
Potest autẽ ꝑdiem peccati delectatio: ꝑ no¬
ctẽ uͦ cȩcitas m̃tis intelligi: ꝑ qͣm se homo
patit᷑ inculpȩ ꝑpetratione ꝓsterni. Optat
igitur perire diẽ: ut om̃e quod blandiri
culpa cernitur: uigore iustitiȩ int̃ueni
ente destruat᷑. Optat etiã ꝑire noctẽ:
ut quod cȩcata mens etiã ꝑ consensũ ꝓpe¬
trat: animaduersione pęnitentiȩ extinguat.
Sed querendũ nobis ẽ. cur in die homõ
sacra: trib modis hominẽ appellat. Sci¬

Expanded text:
nis non concupivi, tu scis . Hanc tribulatinis non concupivi, tu scis . Hanc tribulationis noctem postremo incarnationis suae tempore passurum se Dominus nuntiabat, cum per Psalmistam quasi ex praeterito diceret: Usque ad noctem increpuerunt me renes mei . Potest autem per diem, peccati delectatio, per noctem vero caecitas mentis intelligi, per quam se homo patitur in culpae perpetratione prosterni. Optat igitur perire diem, ut omne quod blandiri culpa cernitur, vigore justitiae inteente, destruatur. Optat etiam perire noctem, ut caesata mens etiam per consensum perpetrat, animadversione poenitentiae exstinguat. Sed quaerendum nobis est cur in die homo nsacra tribus modis hominem appellat, sci
Abbreviated transcription (Latin):
ret si ab irruptione cessaret. Pensat nã¬
q de quo loquitur: & ꝑpendit quod
prauo spũi. quafilucra nobis dedisse fu¬
erat: si dãpna ñ intulisset. Sic nos de
atione repetere: atq ex eo quod in usu
p̃sentis uitȩ recognoscimꝰ moralit̃ re sos¬
qͣm am̃tis statu succubuit genus huma¬
num. qͣnta in reb ꝓspis fiducia subleue¬
tur: uł qͣnta ex aduersis ꝑturbatione fran¬
gat᷑ : ad illũ quẽ habere in paradiso po¬
tuit. in cõmutabilitatis statũ m̃te re¬
cucurrit: & mortalitatis lapsũ ꝓsꝑa &e
aduersa uariantẽ. qͣm despicabilẽ cer¬
neret: maledicendo declarauit dicens.
Pereat dies inqua natus sũ: & nox in
qua dictũ ẽ. conceptꝰ. ẽ. homo. Quasi dies
quȩdã est: cũ mundi huiꝰ ꝓsꝑitas arri¬
det. Sed dies iste innoctẽ desinit: qr
sepe temporalis ꝓsꝑitas ad tribulationis¬
tenebras ꝑdiicit. Hunc ꝓsꝑitatis diem
ꝓpħa despexerat: cũ dicebat. Diem homi¬

Expanded text:
ret, si ab irruptione cessaret. Pensat namret, si ab irruptione cessaret. Pensat namque de quo loquitur, et perpendit quod pravo spiritui quasi lucra nobis dedisse fuerat, si damna non intulisset. Sic nos de atione repetere, atque ex eo quod in usu praesentis vitae recognoscimus, moraliter requam a mentis statu succubuit genus humanum, quanta in rebus prosperis fiducia sublevetur, vel quanta ex adversis perturbatione frangatur, ad illum, quem habere in paradiso potuit, incommutabilitatis statum mente recurrit, et mortalitatis lapsum persa variantem, quam despicabilem cerneret maledicendo declaravit, dicens: Pereat dies in qua natus sum, et nox in qua dictum est: Conceptus est homo . Quasi dies quaedam est, cum mundi hujus prosperitas arridet. Sed dies iste in noctem desinit, quia saepe temporalis tenebras perducit. Hunc prosperitatis diem propheta despexerat, cum dicebat: Diem homi
Abbreviated transcription (Latin):
unicuiq homini uent̾ ẽ. matris: hoc uni¬
uerso humano generi extitit habitatio il¬
crem̃ta corporis: sic ad augm̃ta ꝓpaginis
foras emanauit. Ibi conceptio nr̃a coaluit:
ubi origo hominũ. homo pͥmꝰ habitauit. S
huiꝰ uentris ostia serpens apuit: q ꝑsuasi¬
one callida. incorde hominis mandatũ cę¬
leste dissoluit. huiꝰguents ostia serpens
aꝑuit: ꝙ munita suꝑnis monitis claustra
m̃tis irrupit. Sc̃s gͥ uir inpęna quã tolerat.
ad culpã m̃tis oculos reducat. doleat hoc
quod tenebrosa nox. idẽ. antiqui hostis ob¬
scura suggestio humanis mentib intulit:
doleat hoc quod suggestioni callide hu¬
mana mens insua deceptione consensit.
& dicat. Qiłia ñ conclusit ostia uentris
qui portauit me: nec abstulit mala ab
oculis meis. Nec moueat quod ñ conclu¬
sisse querit᷑: quẽ aꝑuisse paradisi ianuã
detestat᷑. Non conclusit enĩ dicit. apuit:
ꝙ mala ñ abstulit sirrogauit. Quasi au
ferret enĩ si quiesceret: & quasi claude¬

Expanded text:
unicuique hominum venter est matris, hoc universo humano generi exstitit habitatio ilcrementa corporis, sic ad augmenta propaginis foras emanavit. Ibi conceptio nostra coaluit, ubi origo hominum homo primus habitavit. Sed hujus ventris ostia serpens aperuit, quia persuasione callida in corde hominis mandatum coeleste dissolvit. Hujus ventris ostia serpens aperuit, quia munita supernis monitis claustra mentis irrupit. Sanctus igitur vir in poena quam tolerat, ad culpam mentis oculos reducat. Doleat hoc, quod tenebrosa nox, id est, antiqui hostis obscura suggestio humanis mentibus intulit; doleat hoc, quod suggestioni callidae humana mens in sua deceptione consensit, et dicat: Quia non conclusit ostia ventris, qui portavit me, nec abstulit mala ab oculis meis. Nec moveat quod non conclusisse queritur, quem aperuisse paradisi januam detestatur. Non conclusit enim dicit, aperuit; et mala non abstulit, irrogavit. Quasi enim auferret, si quiesceret; et quasi claude
Abbreviated transcription (Latin):
licet ppłs: nisi uitium signat: & sepe in
magnis uirtutib t̾rã reꝓmissionis ingre¬
uitia quȩdã parua retinemꝰ: qͣsi cha¬
naneũ uiuere int̾ra nr̃a concedimus.
Qui tam̃ tributariꝰ efficit᷑: qr hoc
ipsũ uitiũ quod subigere ñpossumus : ad
usum nr̃ȩ utilitatis humilit̾ retorquemꝰ.:
ut eo de semens & insũmis uilia sentiat:
quo suis uirib &iã parua quȩ appetit ñ
expugnat. Vnde bene rursũ scriptũ ẽ. Hȩ
sunt gentes quas dñs dereliqͥt: ut erudi¬
ret in eis israhelẽ. Adhoc nãq quȩdã mi¬
numa uicia nr̃a retinent᷑: ut se se nr̃a in¬
tentio sollicitã incertamine semꝑ exerce¬
at: & eo de uictoria ñ suꝑbiat. qͦ uiuere
inse hostes conspi cit. aquib adhuc unci
formidat. Israhel gͦ reseruatis gentib erudit᷑:
qͣndo in quibusdã minimis uitiis elatio
uirtutis nr̃e cõpͥmit᷑: & inparuis sibi re¬
sistentibus discit. quod ex se maiora ñsube¬

Expanded text:
licet populus, nisi vitium signat? Et saepe in licet populus, nisi vitium signat? Et saepe in magnis virtutibus terram repromissionis ingrevitia quaedam parva retinemus, quasi Chananaeum vivere in terra nostra concedimus. Qui tamen tributarius efficitur, quia hoc ipsum vitium, quod subigere nousum nostrae utilitatis humiliter retorquemus. Ut eo de se mens, et in summis vilia sentiat, quo suis viribus, etiam parva, quae appetit, non expugnat. Unde bene rursum scriptum est: Hae sunt gentes, quas Dominus dereliquit, ut erudiret in eis Israel . Ad hoc namque quaedam minima vitia nostra retinentur, ut sese nostra intentio sollicita in certamine semper exerceat; et eo de victoria non superbiat, quo vivere in se hostes conspicit, a quibus adhuc vinci formidat. Israel ergo, reservatis gentibus, eruditur, quando in quibusdam minimis vitiis elatio virtutis nostrae comprimitur, et in parvis sibi resistentibus discit quod ex se majora non sub
Abbreviated transcription (Latin):
tharsis naues conterit: cũius cõpunctio¬
nis ualida mentes nr̃as hiuic mundo qͣsi
mari deditas. salubri t̾rore confundit. Di¬
cat᷑ igit᷑. Noctẽ illã tenebrosus turbo pos¬
sideat: idẽ ꝓpecrationẽ culpȩ ñblandim̃to
securȩ quiȩtis foueant: sedpie de seuiens a

Expanded text:
Tharsis naves conterit, cum vis compunctioTharsis naves conterit, cum vis compunctionis valida mentes nostras huic mundo, quasi mari deditas, salubri terrore confundit. Dicat igitur: Noctem illam tenebrosus turbo possideat; id est, perpetrationem culpae, non blandimenta securae qu
Abbreviated transcription (Latin):
penitentiȩ. mens apollutione t̃genda ẽ. in¬
tõ se ꝑconsensũ conspicit sordiciꝰ inqͥnaã
Unde &e apte subiungitur. Nocte illa tene¬
brosus turbo possideat. Quasi enĩ quidatoo
tempestatis ẽ: concitatꝰ sp̃s meroris. Nam
dũ peccatũ qͥsq qđ fecit intelligit: dũ pra¬
m̃tem obnubilat: & quasi concusso serene
lȩtitiȩ aere omnẽ inse tranquillitatẽ coroi
penitentiȩ turbine deuastat. Misi enĩ recog¬
noscentẽ se animt̃iiste turbo contereret:
ne quaqͣm ꝓpħa dixisset. Inspũ uehem̃tic̃¬
teres naues tharsis. Tharsis qͥppe.explorato
rep̃hensibilis gaudũ ꝑturbat: ut nichil ei
iã nisi flere libeat: nicbil nͥ qͦd se t̾rere pos¬
sit attendat. Ponit nãq ante ocłos illinc
districtionẽ iustitiȩ: hinc meritũ culpȩ. &¬
conspicit qͦ supplicio dignasit. si parcentis
pietas desit: quȩ ꝑ lam̃ta p̃sentia ab ȩtna
eruere pȩna consueuit. Dp̃s gͦ uehemers

Expanded text:
poenitentiae, mens a pollutione tergenda est, quanpoenitentiae, mens a pollutione tergenda est, quanto se per consensum conspicit sordidius inquinatam. Unde et apte subjungitur: CAPUT XIX. VErcutitur. MORALITER. Quasi enim quidam turbo tempestatis est, concitatus spiritus moeroris. Nam dum peccatum quisque, quod fecit, intelligmentem obnubilat, et qualaetitiae aere, omnem in se tranquillitatem cordis poenitentiae turbine devastat. Nisi enim recognoscentem se animum iste turbo contereret, nequaquam Propheta dixisset: In spiritu vehementi conteres naves Tharsis . Tharsis quippe exploratioreprehensibilis gaudii perturbat, ut nihil ei jam nisi flere libeat, nihil nisi quod se terrere possit attendat. Ponit namque ante oculos illinc districtionem justitiae, hinc meritum culpae: conspicit quo supplicio digna sit, si parcentis pietas desit, quae per lamenta praesentia ab aeterna eruere poena consuevit. Spiritus ergo vehemens
Abbreviated transcription (Latin):
tentiȩ. digno merore ꝑturbet. Unde &
cognitionẽ m̃te redeunte. peccati blan¬
dim̃ta cruciatꝰ pęnitentiȩ sequuntur.
Diem a maritudine inuoluimꝰ. cũ prauȩ
delectationis gaudiũ. quȩ supplicia seqͣn¬
tur aspicimꝰ: & asꝑis hoc fletib cireunda¬
mus. Quia enĩ hoc quod inuoluit᷑. ex lat̾e
omĩs partis oꝑitur: inuoluidies amari¬
tudine optat᷑: quatinꝰ quȩ mala incorre¬
ctis imminent. ex omĩ parte qͥsq conspi¬
ciat: & uoluptatis suȩ lasciuiã. tristitiȩ la¬
cationẽ diximꝰ. tot impeti p̃cib audimꝰ.
ut uidelicet circũdantes fletꝰ expient qͥc¬
qͥd delectatꝰ ꝑ negligentiã animꝰ delinqͥt:
qͣnta anĩaduersione pęnitentiȩ huiꝰ diei
nox ferienda ẽ. uidelicet ipse iã consensus
ad culpã: Sic̃ enĩ minoris culpȩ ẽ. cũcar¬
bram non solũ delectatione ꝑtrahi: sedetiam
consensu famulari. Tanto gͥ arciore manu

Expanded text:
tentiae digno moerore perturbet. Unde et tentiae digno moerore perturbet. Unde et cognitionem mente redeunte, peccati blandimenta 118 cruciatus poenitentiae sequuntur. Diem amaritudine involvimus, cum pravae delectationis gaudium, quae supplicia sequantur aspicimus, et asperis hoc fletibus circumdamus. Quia enim hoc quod involvitur, ex latere omnis partis operitur, involvi dies amaritudine optatur, quatenus quae mala incorrectis imminent, ex omni parte quisque conspiciat, et voluptatis suae lasciviam tristitiae latationem diximus, tot impeti precibus audivimus, ut videlicet circumdantes fletus expient quidquid delectatus per negligentiam animus delinquit, quanta animadversione poenitentiae hujus diei nox ferienda est, videlicet ipse jam consensus ad culpam? Sicut enim minoris culpae est, cum carbram non solum delectatione pertrahi, sed etiam consensu famulari. Tanto igitur arctiori manu