comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
seutenciã diuine examinatõnis exibuit. dũ reꝑta eoꝵ falsitate susannã ab int̾ini
libauit. siue qd̾ uisiones et somnia quib ꝑsingła quedã ez enigmata futura m̃os¬
trabant᷑ Sagaci mente discernens aꝑuit. Hic et desidioꝵ uirappellatꝰ ẽ q panẽ
desiderii ñ com̃dit. et uinũ ꝯcupiscencie ñ bibit. Osee saluator. aut saluans int̾pre¬
uerãt. templũ dñi purgans purificasse monstratur. Iohel dñs ds̃. siue incipiens
dõ. uł fuit dei. Hec eñi eius uocabulũ resonat ethimologia incerta. Amos ppłs auu¬
lsꝰ. ꝓpħecia eñi eius ad ppłm fure ifrł.qr iam auulsꝰ erat a cdño et aureis utuilis si̾e¬
bat̾ siue auulso a regno stirpis dauid. Nlaum gerinen siue consolitor. increpat eñi
ciutatẽ sanguiũ. et post euersionẽ eius ꝯsolatur. sion. dicens. Scce suꝑ montes¬

Expanded text:
sententiam divinae examinationis exhibuit, dum reperta eorum falsitate Susannam ab interitu sententiam divinae examinationis exhibuit, dum reperta eorum falsitate Susannam ab interitu liberavit; sive quod visiones et somnia, quibus per singula quaedam et aenigmata futura monstrabantur, sagaci mente discernens aperuit. Hic et desideriorum vir appellatus est, quia panem desiderii non manducavit et vinum concupiscentiae non bibit. Ozec salvator, aut salvansaverant, templum Domini purgasse ac purificasse monstratur. Iohel Dominus Deus, sive incipiens Deo, vel fuit Dei. Haec enim eius vocabulum resonat etymologia incerta. Amos populus avulsus. Prophetia enim eius ad populum fuit Israel, quia iam avulsus erat a Domino, et aureis vitulis serviebat, sive avulsus a regno stirpis David. Nahum gemens, sive consolator. Increpat enim civitatem sanguinum, et post eversionem illius consolatur Sion dicens Nahum
Abbreviated transcription (Latin):
Nelyas int̾pretat᷑ dñs dõ. Ex futuri gͥ presagio sic uocitur. Nam dilgiet aretir
in sacrificio ẽ quadringentis sacerdonb baal. inuocato nomine dñi descenarrae
celo ignis suꝑ holo caustũ. Qdđ c̃ iudiss& om̃is ppłs. cecidie in fa̾ciem suã et atꝰ.
Dominus ip̃e ẽ dõ. Ex hac igit᷑ causa tale priꝰ nom̃ accepit. pro eo q peũ postea po¬
sacerdotes. uł ꝓpt ꝗđ acab adu̾sitatẽ tolerauit. Helyseꝰ dñi silis int̾pretat᷑. Uocabii¬
lũ aũt et̃ isdẽ ex futuri presagio suscepit. Seniq ex uirrutes multas fẽc. et fimẽ
pellens ppłm a morte saluauit. Hathan dedit. siue dantis. Isaias int̾pretat᷑ salua¬
tor dñi. et merito. Saluatorẽ em̃ imiuersatũ gentiũ. eiusq sac̾menta amplius quã
ceteri predicat. Iheremias ercess dm̃. pro eo qͣ dictũ ẽ ei. Constitiute suꝑgentes
et regna. Ihezechiel fortitudo dĩ. Danihel iudiciũ dĩ. siue qi in p̾sbroꝵ iudicio

Expanded text:
interpretatur Dominus Deus. Ex futuri igitur praesagio sic vocatus. Nam dum altercaretur in sacrificio cum quadringentis sacerdotibus Baal, invocato nomine Domini descendit de caelo ignis super holocaustum. 'Quod cum vidisset onmis populus, cecidit in faciem suam et ait: Dominus ipse est Deuod Achab adversitatem toleravit. 6. ELISAEUS Domini salus interpretatur, vocabulum autem idem ex futuri praesagio accepit. Denique et multas virtutes fecit, et famem pellens populum a morte salvavit. 7. NATHAN, dedit, sive dantis. Isaias interpretatur Salvator Domini. Et merito; Salvatorem enim universarum gentium, ejusque sacramenta amplius quam caeteri praedicat. 8. JEREMIAS excelsus Domini, pro eo quod dictum est ei: Constitui te super gentes et regna
Abbreviated transcription (Latin):
culũ agnoscit᷑. Ad ꝑfectũ uͦ omp̃s reꝑit᷑. dũ infuturũ ficie ad fãciẽ quibq electiᷤ
presentabit᷑. ut ipsã speciẽ ꝯtemplentꝰ: cuiꝰ nunc uestigia õprehende conantur.
Hoc ẽ qd uideri ꝑ speculũ dr̃. Nam ez sitꝰ. et habito et locus et tp̃s. in dñ nõ
sitũ. et abyssum tamꝙͣ uestimentũ amictꝰ. qd ẽ ad habitũ. et anni tui ñ defici¬
ent. q̃ ad tp̃s ꝑtinet. et si ascendo in celũ tu illic es. q̃ ad locũ maner. Nam in
ꝓpħa plaustri portantis fenũ sp̃es ad dm̃ dr̃. et hec om̃ia ꝑfĩguiãds̃.q nichil¬
hoꝵ ad proprietatẽ substancie eius. De filio dei .ii.mu¬
ultis &ẽ modis xp̃s appellari in script̾is inuenit᷑ diumis. Nam ip̃e dei
patris unigenitꝰ filiꝰ dũ esset equalis pr̃. ꝓpt̾ salutẽ urãm fõrmã sui accepit̾.¬

Expanded text:
ad faciem quibusque electis praesentabitur, ut ipsam speciem contemplentur, cuius nunc vestigia conprehendere conantur, hoc est, quem videre per speculum dicitur. Nam et situs et habitus et locus et tempus in Deum non situm; et: Abyssum tanquam vestimentum amictus , quod est ad habitum; et: Anni tui non deficient , quod ad tempus pertinet; et: Si ascendero in coelum, tu illic es , quod ad locum manet; et in Propheta, plaustri portantis fenum species ad Deum dicitur: et haec omnia per figuram dici ad proprietatem substantiae eius. De filio dei . Multis etiam modis Christus appellari in scripturis invenitur divinis. Nam ipse Dei Patris Unigenitus filius, dum esset aequalis Patri, propter salutem
Abbreviated transcription (Latin):
eñ. uił peticio Mdanaim. osolins. faceis aꝑiens. Nabiicho donosor ꝓphecia lagincule
anguste. siue ꝓphetans. istiusmodi signũ ꝑ sominiũ scilica futuroꝵ. q uidisse narrait᷑:
tẽ. Norobabel ap̃ hebreos ex trib integris nominib traditu eẽ cõpositꝰ. ⁊̃o. iste. ro.
magift᷑. babel ꝓpuie babiloniũ: et efficit᷑ nom̃ ⁊ orobabel. Iste magist ae babilono.
In babilone enimortus ẽ ubi et pͥnceps gentis uide .ui. De patriarchis.oue.
xorundĩ patriarcharũ ethimologie notande s̾ ut sciamus quid ĩ suo uocatło¬

Expanded text:
el petitio. Manahem consolans. Paceas aperiens. Nabuchodonosor prophetia lagunculae angustae, sive prophetans istiusmodi signum, pro somnio scilicet futurorum quod vidisse narratur,  eo ducti sunt. Zorobabel apud Hebraeos ex tribus integris nominibus traditur esse conpositus: zo iste, ro magister, babel proprie Babylonium sonat; et efficitur nomen Zorobabel, iste magister de Babylone. In Babylone enim ortus est, ubi et princeps gentis Iudaeae extitit. De patriarchis . Quorundam patriarcharum etymologiae notand
Abbreviated transcription (Latin):
gi. ĩ nominis sumpsit. Abimelech. pat̾ meus rer. Tola: uermicłm. uł coccinum.Ia¬
Abdõ: siuis eiꝰ. Samson. soleoꝵ. uł solis fortitudo. fiue uirtute clarꝰ. et lib̾aiir filio
isrł de hostib. Dalila. pauꝑcła uł situla. Boor. in fortitudine. siue ĩ quo robur. No¬
enii: qd̾ int̾pretari possumꝰ ꝯsolatã. eo qd̾ marito et lib̾is ꝑegre mortius. nurũ mo¬
abitidẽ in ꝯsolatõne sua tenuiz. Quth. int̾pretat᷑ festinans. Alienigena eĩ erat᷑ ex
ppło gentili. que relicta patria sua. Festinauir transire in t̾ram isrł. dicens socruisue.
pꝰca dei grã fe̾cunda ẽ. heli : ds̾ meus. Ot̾m. discalciatꝰ. filius emi fuir heli electus ĩ
ministeriũ sacerdocii. cuiꝰ amissionẽ suo exꝑsit uocibulo. Apłs eni ar. Calciati eñ

Expanded text:
giam nominis sumpsit. 55. ABIMELECH, pater meus rex. THOLAH, vermiculus, vel coccinum. Jgiam nominis sumpsit. 55. ABIMELECH, pater meus rex. THOLAH, vermiculus, vel coccinum. JABDO, servus ejus. 56. SAMSON sol eorum, vel solis fortitudo. Fuit enim virtute clarus, et liberavit Israel de hostibus. Dalila paupercula, vel situla. Booz in fortitudine, sive in quo robur. Noemi, quam interpretare possumus consolatam, eo quod marito et liberis peregre mortuis, nurum Moabitidem in consolatione sua tenuit. Ruth interpretatur fpopulo gentili, 323 quae relicta patria festinavit transire in terram Israel, dicens socrui suaepostremo Dei gratia fecundata est. HELI, Deus meus. 60. OPHNI, discalciatus. Filius enim fuit Heli electus in m
Abbreviated transcription (Latin):
sumpsissoc eũ. Aaron mons fortitudinis int̾pretat᷑. ꝓpt̾ qd̾ turribulũ accipiens:
ĩ medio suꝑstitũ et int̾emptoꝵ obuã stetit. et ruinã mortis q̃i quidã monsfor¬
tis exclusit̾. Elearar dei aduitoriũ. Balac p̾cipitans. siue deuorans. Balaham uanis
ipss. Finees ori parcens. transfix̃ em̃ pugione. ⁊ ambri. c̃ scorto madianinde. ex dñi
tus. Iosus intpretat᷑. saluator. Ip̃e eñi infigurã xp̃i ppłm a dest̾o saluauit. et in t̾ram
reꝑmissionis induxit. Caleph. qi cor. auĩ carnis. Ethomel. tempꝰ eius ds̃. uł respon¬
sio dei. Aoth: głosꝰ. Baach fulgorans. De bora. apis uł loqͣx. Apis: qd̾ fuit ad bellũ
ꝓmtissima. dimicaus aduersꝰ sisaram. qͦ ꝑempto eecinis canticũ. inde loquax. Isrt:
ascentõ. Gedeon: exꝑimentũ iniqͥtatis eoꝵ. Freq̃ntib enĩ docum̃tis eoꝵ informatꝰ
ẽ. quali presagio ꝯ̃ hostes futurã uictoriã expedirx. ex quo fut᷑o exꝑun̾to ethimolo

Expanded text:
ons fortitudinis interpretatur, propter quod turibulum accipiens in medio superstitum et interemptorum obviam stetit, et ruinam mortis quasi quidam mons fortis exclusit. Eleazar Dei adiutorium. Balac praecipitans, sive devorans. Balaam vanus populus. Phinees ori parcens. Transfixit enim pugione Zambri cum scorto Madianitide, et Domini tus. Iosue interpretatur salvator. Ipse enim in figura Christi populum a deserto salvavit, et in terram repromissionis induxit. Caleph quasi cor, aut canis. Othoniel tempus eius Deus, vel responsio Dei. Aoth gloriosus. Barach fulgurans. Debbora apis vel loquax. Apis, quia fuit ad bellum promptissima, dimicans adversus Sisaram, quo perempto cecinit canticum; inde loquax. Iahel ascensio. Gedeon experimentum iniquitatis eorum. Frequentibus enim documentis informatus est qua
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ ammionite uocit᷑ ppło mõ. Sarai int̾pretat᷑ princeps mei. eo qͣ eẽt unius tantũ¬
modo domus mat̾ familias. Pdostea causa nominis imemuitata.ablatade fine i liti
sarra.: id ẽ pͥnceps. Dinnũ qͥppe gentiũ futura pͥnceps erat. sic̃ ex dña policitus
fuerat̾. ad abraham. Dabotibi ex sarra filiũ. et benedicã ei. et erit ingentes. so rege¬

Expanded text:
sunt Ammonitae, vocatur populus meus. Sarai intsunt Ammonitae, vocatur populus meus. Sarai intmodo domus materfamilias. Postea causa nominis immutati, ablata i littera, dicitur Sara, id est princeps. Omnium quippe gentium futura princeps erat, sicut et Dominus pollicitus fuerat ad Abraham: Dabo tibi ex Sara filium, et benedicam ei, et erit in gentem mag
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sa dm̃ impietatis edificare turrẽ. Heber: transitꝰ. E thimologia eius mis
tica ẽ. qd̾ ab eiꝰ stirpe transiroe ds̃. nec ꝑseuerar& in his. translata ĩ gentib gr̃a.
Ex ipso sunt em̃ exorti hebrei. faleg dnusio cui pat̾ ꝓpt̾ea tale nom̃ ĩposuit. qr
tunc natꝰ.ẽ. qn̾o ꝑ lĩguas t̾ra aiuisa ẽ. Thara: erploraitõ ascentõnis. Melchi sedech
rex iusto. Rex: qr ip̃e postea imꝑauit salem. Iustus: ꝓ eo qd̾ discernẽs sacram̃ta
legis et eiigłii. ñ pecudũ uictimas s& oblationẽ panis et calicis ĩ sacrificium
obtulit. Loth declinans. factis eũi sodomoꝵ ñ consensit. soc eoꝵ inlicita carnnis
incendia declinauit. Moab ex patre. et totũ nom̃ ethimologiã ht̾. Concepir
eñi eũ primogenita filia ex parre. Ammon cuiꝰ causa nom̃ reddit᷑ filius ppłim̃i.
sic diriuat᷑ ut ex parte sensꝯ nominis ex parte ip̃e sit sm̃no. Animi enĩ a quo dicti

Expanded text:
adversus Deum impietatis aedificare turrem. adversus Deum impietatis aedificare turrem. tica est, quod ab ejus stirpe transiret Deus, nec perseveraret in eis translata in gentibus gratia. Ex ipso enim sunt exorti Hebraei. 24. PHALEG divisio, cui pater propterea tale nomen imposuit, quia tunc natus est, quando per linguas terra divisa est. Thara exploratio ascensionis. Melchisedech rex iustus. Rex, quia ipse postea imperavit Salem. Iustus, pro eo quod discernens sacramenta Legis et Evangelii, non pecudum victimas, sed oblationem panis et calicis in sacrificio obtulit. Loth declinans. Factis enim Sodomorum non consensit, sed eorum inlicita carnis incendia declinavit. Moab ex patre. Et totum nomen etymologiam habet. Concepit enim eum primogenita filia de patre. Ammon, cuius causa nomen redditur filius populi mei, sic derivatur, ut ex parte sensus nominis, ex parte ipse sit sermo. Ammi enim, a quo dicti
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ ex presagio poff̾itatis accep̃. Ex ip̃o eni patriarche et apłi. et ppłs dei. Ex eiꝰ
qͦ stirpe ẽ rp̃s. cuius ab ortu solis usq ad occisum magnũ ẽ nomen eiꝰ ingentib.
Cham calidꝰ. et ip̃e ex p̾sagio futuri cognominatꝰ ẽ. Post̾i̾tas enĩ eius eã t̾re partẽ
possedit. q̃ incino sole calentior ẽ. Unde et egipta usq hodie egiptioꝵ lingua le ham
dr̃. Iaphet latitudo. ex eo eñi ppłs gentiũ nascit᷑. et qr lata ẽ ex gentib multitu¬
docredentiũ: ab eadẽ latitudine Iaphet dictꝰ ẽ. Chanaan filiꝰ cham int̾pretatut
mot eoꝵ. qd̾ quid ẽ. aliud nͥ opꝰ eoꝵ : ꝓ motu eni patris. idͤpro oꝑe eius maledictꝰ
ẽ. Arphaxath sanans depopulatione. Chus hebraice ethiops int̾pretat᷑. a poffitate
sui gen̾is nom̃ sortitꝰ. ab ip̃o eñi sunt primogeniti ethiopes. Nebroth int̾pre¬
tat᷑ tyrannꝰ. Ip̃e em̃i prior arripiut insuetã in ppłos tirannidẽ. et ip̃e ad gressꝯ ẽ

Expanded text:
x praesagio posteritatis accepit. Ex ipso enim patriarchae et apostoli et populus Dei. Ex eius quoque stirpe et Christus, cuius ab ortu solis usque ad occasum magnum est nomen in gentibus. Chain calidus, et ipse ex praesagio futuri cognominatus. Posteritas enim eius eam terrae partem possedit, quae vicino sole calentior est. Unde et Aegyptus usque hodie Aegyptiorum lingua Kam dicitur. Iapheth latitudo. Ex eo enim populus gentium nascitur; et quia lata est ex gentibus multitudo credentium, ab eadem latitudine Iapheth dictus est. Canaan filius Cham interpretatur motus eorum. Quod quid est aliud nisi opus eorum? Pro motu enim patris, id est pro opere eius, maledictus est. Arfaxat sanans depopulationem. Chus Hebraice Aethiops interpretatur; a posteritate sui generis nomen sortitus. Ab ipso enim sunt progeniti Aethiopes. Nembroth interpretatur tyrannus. Iste enim prior arripuit insuetam in populo tyrannidem, et ipse adgressus est
Abbreviated transcription (Latin):
separabant diuisi appellabant᷑. ⁊ ara fr̾eius incuius manu erat coccinũ int̾preta¬
tur oriens. siue q primꝰ apparut̾. siue qd̾ plurumi ex eo usti nari s̃. ut in libro pa¬
ꝓpt̾ ꝯfusionẽ carnis et passiones doloꝵ. Calamitites eñi suas nominis ethimolo¬
gia prefigurauit. Ioharaho nomenẽ ñ hominis soc honoris. sic et apud nos augti
appellant᷑ reges.c ꝓpriis nominib censeantꝰ. Exprimitꝰ. iũt in latinũ pharao dene¬
gans eũ. utiq deũ. siue dissipator eius. ppłi eñĩ dei fuit. atflictor. Iamnes marinꝰ
siue ubi ẽ signuim. Cessit eñĩ ez defecit signũ euis. corã signis moysi. Unde et

Expanded text:
separabant, divisi appellabantur. Zara frater eius, in cuius manu erat coccinum, interpretaseparabant, divisi appellabantur. Zara frater eius, in cuius manu erat coccinum, interpretatur oriens; sive quia primus apparuit, sive quod plurimi ex eo iusti nati sunt, ut in libro Padolens, propter percussionem carnis et passiones dolorum. Calamitates enim suas nominis etymologia praefiguravit. Pharao nomen est non hominis, sed honoris, sicut et apud nos Augusti appellantur reges, cum propriis nominibus censeantur. Exprimitur autem in Latino Pharao denegans eum, utique Deum, sive dissipator eius. Populi enim Dei fuit afflictor. Iannes marinus, sive ubi est signum. Cessit enim et defecit signum eius coram signis Moysi; unde et
Abbreviated transcription (Latin):
mahel int̾pretat᷑. auditio dei. sic eñi scriptũ ẽ. et uocauit nomen eiꝰ hisinahel. qr
exaudiuit eũ ds̃.ẜ sau tinomius ẽ. et ex ꝓpriis causis uarie nuncupat᷑. Dr̃ eĩ esa
appellat᷑ esau. id ẽ rufus. Edom. id ẽ sanguineus. Seir. idẽ pilosꝯ. qr ñ habuit le¬
nitatẽ. Rebecea. idẽ pacienscia. siue q̃ multũ acceꝑit. L. ia laboriosa. uriq gn̾ando
plurunos em̃ dolores quã rachel fecunditare parturiendi erꝑta ẽ. Rachel int̾pro¬
tat oiuis dei. pro eñi ea iacob pascit oues labant. ⁊ elpha os sitiens. Bala mue
tãta. Dina tranffert᷑ in causã. Iurgi eñi sichinus causi ertitit. ⁊̃ hamaramari¬
tudo. ꝓ uiris mortius. Cadẽ ex cõmutans. Mutauit eñi se in habitũ meretricis
qu̾o c̃ socero suo ocubuit. s hares diuisio. ad qs diuiserit membranulã secundarũ
diuisoris. et inde phares sorrit᷑ eͥ nomen. Unde pharisei qui se quasi iustos a ppło

Expanded text:
 'Et vocavit nomen eius Ismahel, quia exaudivit eum Deus.' Esau trinomius est, et ex propriis causis varie nuncupatur. Dicitur enim Esau, appellatur: Esau, id est rufus: Edom, id est sanguineus: Seir, id est pilosus, quia non habuit lenitatem. Rebecca patientia, sive quae multum acceperit. Lia laboriosa, utique generando. Plurimos enim dolores quam Rachel fecunditate pariendi experta est. Rachel interpretatur ovis. Pro ea enim Iacob pavit oves Laban. Zelphterata. Dina transfertur in causam, jurgii enim in Sichimis causa exstitit. 39. THAMAR amaritudo pro viris mortuis. Item et commutans. Mutavit enim se in habitu meretricis, quando cum socero suo concubuit. Phares divisio, ab eo quod diviserit membranula secundarum, divisoris, id est phares, sortitus est nomen. Unde et Pharisaei, qui se quasi iustos a populo
Abbreviated transcription (Latin):
eũ a quo crentis. Qđ au̾̃t duo Seriphim in ysaia legunt᷑. figuralit̾ uet̾is et noui
testim̃ti significitionẽ oñdunt. Qđ uͦ faciem et pedes dñi oꝑiunt. qr piet̾ita ante
mundũ. et futa pꝰ mundũ scire ñ possumꝰ. soe media tantũ eoꝵ testimonio ꝯtẽplamꝰ.
Singłi senas alas hñt. qr de fabrica tantũ muindi que in ser dieb facta s̃ in p̃senti
scło nouimꝰ. Qđ clamant ter sc̃s alterad alt̾um: trinitatis in una diuinitate de

Expanded text:
o Seraphim in Esaia 6, 2 leguntur, figuraliter Veteris et Novi Testamenti significationem ostendunt. Quod vero faciem et pedes Dei operiunt, quia praeterita ante mundum et futura post mundum scire non possumus, sed media tantum eorum testimonio contemplamur. Singuli senas alas habent, quia de fabrica tantum mundi, quae in sex diebus facta sunt, in praesenti saeculo novimus. Quod clamat te
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ ad modũ figurate ñ ꝓprie multa diciuit᷑. ita &e̾ figurate multa monstrantur.
Terciũ auñt uisionis genꝰ ẽ. qd̾ neq cõporeis sensib. ueq ulla parte anime qua
corporaliũ rerũ imagines capiunt᷑. sox ꝑ intuitũ mentis quo intellecta ꝯspicitur
uerit io. sic̃ Amibel preditꝰ. mente uidit qd balthasar corpore uiderit. Sine quo
Enimus saulem regẽ ꝓphetasse. ꝑsequebat᷑ eñi scm daurd. et ĩpleto sp̃u scõ ꝓpfure cepͥ¬

Expanded text:
quemadmodum figurate, non proprie multa dicuntur, ita etiam figurate multa monquemadmodum figurate, non proprie multa dicuntur, ita etiam figurate multa monTertium autem genus visionis est, quod neque corporeis sensibus, neque illa parte animae qua corporalium rerum imagines capiuntur, sed per intuitum mentis quo intellecta conspicitur veritas sicut Daniel praeditus mente vidit quod Balthasar viderat corpore, sine quo enimus Saulem regem prophetasse. Persequebatur enim sanctum David, et inpletus Spir
Abbreviated transcription (Latin):
iro maria cdĩa mincupatur. Et pulcre. q dñm geniuit. Flizabeth dei saturitas
uł dei mei nirimentũ. Maglale turris. Martha irritans. uł prouocans. Sermo¬
fluens iste. ⁊̃ acheus iustus. siue iustificatus. aut iustificandꝰ. sirũ ẽ nomen ñ he
uomens ore. Iniqͦ eñi ore suo iustũ ꝯdempnauit. quãius hoc misterio ꝓphetali
adminciassoe. Poncius declinans ꝯsiliũ utiq uideoꝵ. Accepta em̃ aqua lauit ma

Expanded text:
Syro Maria domina nuncupatur; et pulchre; quia Dominum genuit. Elisabeth Dei mei saturitas, vel Dei mei iuramentum. Magdalena turris. Martha inritans, vel provocans. Sermofluens iste. Zacchaeus iustus, sive iustificatus, aut iustificandus. Syrum est nomen, nonvomens ore. Inique enim ore suo iustum condemnavit, quamvis hoc mysterio prophetali adnuntiasset. Pontius declinans consilium, utique
Abbreviated transcription (Latin):
lant faciẽ. et pedes sedentis ui thono dĩ. et idcirco cet̾a angłoꝵ turba uidere eẽn¬
ciã plene ñ ualet. qm cherubin eã tegit. Hec gͥ uocabula agminũ angłoꝵ. ita s̃
specialia ordinũ singłoꝵ. ut tam̾ sinz ex parre cõmunia omniũ. Nam dũ throni
hec nomina suis nominib ordinib deputant᷑. Uniciuq eñi sic̃ predictũ ẽ ppaoffĩ¬
cia sunt iniuncta. q̃ promerusse eos in mundi constar erordio. Namq angłer

Expanded text:
lant faciem et pedes sedentis in throno Dei; et idcirco cetera angelorum turba videre Dei essenlant faciem et pedes sedentis in throno Dei; et idcirco cetera angelorum turba videre Dei essentiam plene non valent, quoniam Cherubin eam tegit. Haec igitur vocabula agminum angelorum ita sunt specialia ordinum singulorum, ut tamen sint ex parte communia omnium. Nam dum Throni haec nomina suis ordinibus deputantur. Unicuique enim, sicut praedictum est, propria officia sunt iniuncta, quae promeruisse eos in mundi constat exordio. Nam quia angeli et
Abbreviated transcription (Latin):
qui latino eloquio sedes dicunt᷑. et uocati throniq illis conditor p̾sider. et
ꝑ eos iudicia sua disponit. Cherubiti au̾t et ip̃i sblimes celoꝵ p̾ates et angłi¬
ca ministia phibent᷑. qui ex hebreo in linguã ur̃am int̾pretat᷑ sciencie młtitudo.
Sunt eñi sblumiora agmina angłoꝵ. qui pro eo qd̾ uicimꝰ positi diuina sciẽcia
cet̾is amplius sunt pleni: cherubin idẽ plenitudo sciencie appellant᷑. Ipsa sũt
illa duo animalia suꝑ ꝓpiciatoriũ are e ficta ex metallo ꝓpt̾ significandã angło¬
rũ presenciã. in quoꝵ medio on̾dit᷑ deus. SSeraphin qͦ similit̾ młtitudo angło¬
rũ qui ex hebreo in latinũ ardentes uł incendẽtes int̾pretant᷑. qui idcirco arden
tes uocant᷑. qr uit̾ eos et dm̃ nulli alii angłi ꝯsistunz. ez idõ qͣ̃nto uicimus corã
eo ꝯsistunt. tanto magis claritate diuini luminis inflamant᷑. Unde ex ip̃i ue¬

Expanded text:
qui Latino eloquio sedes dicuntur; et vocati Throni quia illis conditor praesidet, et per eos iudicia sua disponit. Cherubin autem et ipsi sublimes caelorum potestates et angelica ministeria perhibentur; qui ex Hebraeo in linguamiti divina scientia ceteris amplius pleni sunt, Cherubin, id est plenitudo scientiae, appellantur. Ipsa sunt illa duo animalia super propitiatorium arcae ficta ex metallo, propter significandam angelorum praesentiam, in quorum medio ostenditur Deus. Seraphin quoque similiter multitudo est angelorum, qui ex Hebraeo in Latinum ardentes vel incendentes interpretantur. Qutes vocantur, quod inter eos et Deum nulli alii angeli consistunt; et ideo quantum vicinius coram eo consistunt, tanto magis claritate divini luminis inflammantur. Haec igitu
Abbreviated transcription (Latin):
Soli em̃ octo homines inarcha diluuiũ euaser̃. L.amech ꝑcuciens. Ip̃e em̃ ꝑcus
ꝓ eo qđ sb̾ illo om̃ia retro oꝑa quieuer᷑ ꝑ diluuiũ. Uude et p̃r eius uocans nom̃ eiꝰ¬

Expanded text:
Soli enim octo homines in arca diluvium evaserunt. Lamech percutiens. Iste enim percussSoli enim octo homines in arca diluvium evaserunt. Lamech percutiens. Iste enim percusspro eo quod sub illo omnia retro opera quieverunt per diluvium. Unde et pater eius vocans nomen ei
Abbreviated transcription (Latin):
rerio. eo qd̾ pꝰ fr̃is int̾fe̾ctꝰ sit. quasi resurrectionẽ fris ex mortus suscitarae. Idẽ
et positio. quia posuit eũ dẽ pro abel. Et nos iuxta ꝓprie lingue uarietatẽ. homo
uł uir dr̃. et congrue hoc uocabulũ habuit. De eo em̃ scriptum ẽ. Tumc miciũ fu¬
it inuocandi nom̃ diñ. Lic& pleriq hebreoꝵ arbitrent᷑. qͥ tunc primũ in nomi¬
ne dñi. et ĩsimilitudine eius fãbricatas̃ ỹdola. Henos dedicatio. In ipsius en̾i
nomine ciuitatẽ postea edificauit cham. Chainan lam̾̃tatio uł possessio eoꝵ. sic̃
em̃ chan possessio. ita diriuatũ nomen chainan. fac̾ possessio eoꝵ. Matussalan
int̾pretat᷑ mortuus ẽ. Euidens ethimologi nominis. Quiclamem̃ cũ patre
translatũ fuisse. et diluuiũ pret̾isse putauer̃. Ob hoc signant̾ transfert᷑ mortuuᷤᷤ
ẽ. ut oñderet᷑ nõ uixisse eum pꝰ diluuiũ. soc in codẽ cathaclisino fuisse defunctũ

Expanded text:
ionem natus sit, quasi resurrectionem fratris ex mortuis suscitaret. Idem et positio, quia posuit eum Deus pro Abel. Enos iuxta propriae linguae varietatem homo vel vir dicitur. Et congrue hoc vocabulum habuit. De eo enim scriptum est Genes. t invocandi nomen Domini'; licet plerique Hebraeorum arbitrentur quod tunc primum in nomine Domini et in similitudine eius fabricata sint idola. Enoch dedicatio. In ipsius enim nomine civitatem postea aedificavit Cain. Cainan lamentatio vel possessio eorum; sicut enim Cain possinterpretatur mortuus est. Evidens etymologia nominis. Quidam enim eum cum patre translatum fuisse, et diluvium praeterisse putaverunt. Ob hoc signanter transfertur: mortuus est, ut ostenderetur non vixisse eum post diluvium, sed in eodem cataclysmo fuisse defunctum.
Abbreviated transcription (Latin):
necesse ñ hc̃tis ut aliquis doceat uos. so sic unctõ eius docoe uos de om̃i re. Ipse ẽ eñ
sꝑiricus sanctus unctio inuisibilis. De eadem trinitate.iiii.
rinitas appellat᷑ qd̾ fiat totũ unũ. ex quibdam trib. qͣi t̾nitas ur memoria
intelligencia. et uoluntas. in quib mens ht inse quandã diuine imaginẽ tͥni¬
tatis. Nam dũ tria sint unũ sunt. quia et singła in se manent. et om̃ia in om̃ib
Pat̾ gͥ et filius et sp̃s sc̃s trintas et unitas. Idem em̃ unũ. idem et tria. In natu¬
ra unũ. in ꝑsonis tria. Unũ ꝓpt̾ maiestatis cõmuionẽ. tria ꝓpt̾ ꝑsonarũ ꝓpͥetatẽ.¬
plex. parit̾q incõimuitabile bonũ. et coeternũ. Pat̾ solus ñ ẽ cle alio. idõ solus ap¬

Expanded text:
necesse non habetis ut aliquis doceat vos: sed sicut unctio eius docet vos de omni re.' Ipse est enim necesse non habetis ut aliquis doceat vos: sed sicut unctio eius docet vos de omni re.' Ipse est enim Spiritusrinitas appellata quod fiat totum unum ex quibusdam tribus, quasi Triunitas; ut memoria, intellegentia et voluntas, in quibus mens habet in se quandam imaginem divinae Trinitatis. Nam dum tria sint, unum sunt, quia et singula in se manent et omnia in omnibus. Pater igitur et Filius et Spiritus sanctus trinitas et unitas. Idem enim unum, idem et tria. In natura unum, in plex, pariterque incommutabile bonum et coaeternum. Pater solus non est de alio; ideo solus
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ ignis naturã accensꝰ. ut qͣnti ad eũ. qͣnti ad crinẽ purpurei splendoris aspererĩt
tantis uisum sue lucis imꝑtiar̾. tantis ministeriũ sui mumeris tribuar et ip̃e ni¬
chilomiimꝰ insui integritate ꝑmaneat. Sp̃s sc̃s nomine aq̃ appellatꝰ in euugło. dño
clamante et dicente. Siquis sitit ueniat ad me et bibat. Qui credit in me. flumina¬
Hoc em̃i dicebat de sp̃u sc̃o quã accepturi erant credentes in eũ. Soe aliud ẽ aqua sacci¬
m̃ti aliud aqua que significit sp̃m dei. Aqua eni sacram̃ti uisibilis:᷑ Aqua sp̃s inuisi¬
mundat᷑ et saginat᷑. Sp̃s st̃s ideo unctio dr̃ ioħe testante apło. q sic̃ oleum
naͣli pondẽ suꝑfertur omni licori: ita in pͥncipio suꝑferebatꝰ sp̃s sc̃s aquis. uñ
et dñs oleo exultatõnis hocͤ sp̃u scõ fuisse legit᷑ uncta. Soc et ioħs apłs sp̃m scm im
ctionẽ uocat dicens. et uos inquit unctionẽ quã accepistis ab eo. ꝑmaneat ĩ uobis. et

Expanded text:
erint, tantis visum suae lucis impertiat, tantis ministerium sui muneris tribuat, et ipse nihilominus in sui integritate permaneat. Spiritus sanctus nomine aquae appellatur in Evangelio, Domino clamante et dicente: « Si quis sitit, veniat ad me et bibat, et flumin'Hoc enim dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum.' Sed aliud est aqua sacramenti, aliud aqua quae significat Spiritum Dei. Aqua enim sacramenti visibilis est: aqua Spiritus invisimundatur et saginatur. Spiritus sanctus ideo unctio dicitur, Iohanne testante apostolo, quia sicut oleum naturali pondere superfertur omni liquori, ita in principio superferebatur Spiritus sanctus aquis. Unde et Dominus oleo exultationis, hoc est SpirituEp. 2, 27: 'Et vos,' inquit, 'unctionem quam accepistis ab eo, permaneat in vobis; et
Abbreviated transcription (Latin):
ip̾e in celũ ascendit. Consolator eñi tristib mittit᷑. scłm illã eiusdẽ dñi sententiã.
B̾cati lugentes. qm ip̃i consolabunt᷑. Ip̃e &̾ dixit. Tunc lugebunt filii sponsi: cum
ab eis sublatꝰ fuerit sponsꝰ. Item paratlitꝰ. pro eo qd̾ consolationẽ prestet animab que
gaudiũ temporale amitrunt. Alii paraclitũ latine oratorẽ uł aduocatũ int̾pietant᷑. Ip̃e
eñi sp̃s sc̃s dicit. Ipẽ docet. ꝑ ipsum dat᷑ sino sapiencie. et ab ip̃o scã scriptura inspi¬
rata ẽ. Sp̃s sc̃s ideo septiformis nuncpat᷑. ꝓpt̾ dona que diuiitatis eius plenitudi¬
ne particulatĩ qui q ut digni s consequi promerent᷑. Ip̃e eni sp̃s sapiencie et intellec¬
tus. sp̃s consilii et fortitudins. sp̃s sciencie et pietatis. sp̃s timoris dm̃i. Sp̃s aut pͥnci

Expanded text:
ristibus mittitur, secundum illam ejusdem Domini sententiam: Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur , ipse etiam dixit: Tunc lugebunt filii sponsi, cum ablatus ab eis fuerit sponsus . 12. Item Paracletus pro eo quod consolationem praestet animabus quae gaudium temporale amittunt. Alii Paracletum Latine oratorem, vel advocatum interpretantur. Ipse enim Spiritus sanctus dicit; ipse docet; per ipsum datur sermo sapientiae; ab ipso sancta Scriptura inspirata est. Spiritus sanctus ideo septiformis nuncupatur, propter dona quae de unitatis eius plenitudine particulatim quique, ut digni sunt, consequi promerentur. Ipse enim Spiritus sapientiae et intellectus: Spiritus consilii et fortitudinis: Spiritus scientiae et pietatis
Abbreviated transcription (Latin):
Archangłi aũt dicti. eo qd̾ primatũ teneant int̾ angłos. Arcbos eni grece. larine
pͥnceps int̾pretat᷑. Sunt em̃ duces et pͥnceps. sb̾ quoꝵ ordine unicuiq angłoꝵ
officia deputata sͣ. Nam q archangłi angłis presunt: zacharias ppħa testatur.
dicens. Ecce angłs qui loquebat᷑ in me egrediebat᷑. et alius angłꝰ egrediebat᷑
in occursũ eius. et dixit̾ ad oũ. Curre loquere ad puerũ istum dicens. qi absq mu¬

Expanded text:
eant inter angelos; archos enim Graece, Latine princeps interpretatur. Sunt enim et duces principes, sub quorum ordine unicuique angelorum officia deputata sunt. Nam quia archangeli angelis praesunt, Zacharias propheta testatur dicens: Ecce angelus, qui loquebatur in me, egrediebatur: et alius angelus egrediebatur in occursum ejus, et dixit ad eu
Abbreviated transcription (Latin):
dõ unus ẽ. Scilicoe ut et trinitas sit̾: ex unꝰ dñs ad̃ sit. Fides ap̃ grecos de triniti¬
te hoc mͦ ẽ. Una usia. ac sidicar una natura aut una essencia. Tres ẏpostasis. qd̾
resonat in latinũ. uł tres ꝑsonas uł tres substancias. Nã latinitas ꝓprie ñ dicitꝰ
icia apud grecos ꝑsona intelligit᷑ non natura. U. de angelis. u
ngeli grece uocant᷑ hebruce dicunt᷑ maloth. Latine uͦ mincis int̾pretant᷑ ab
eo qd̾ cdñi uoluntatẽ ppłis nuncient. Angłoꝵ uͦ uocabłm off̾icii nomenẽ ñ na¬
ture. Semꝑ eñi sp̃s sunt. soe c̃ mitunt᷑ uocant᷑ angłi. Quib ideo pictoꝵ hcẽcia
pennas facit. ui celerẽ eoꝵ in cunta discursum significent. sic̃ et uirta faibulis
poetarũ uenti pennias hr̃e dicunt᷑ ꝓpt̾ uelocitatẽ scilicae. Unde et scripta̾ sacra

Expanded text:
eus unus est, scilicet, ut, et Trinitas sit, et unus Dominus Deus sit. 11. Fides apud Graecos de Trinitate hoc modo est: una οὐσία, ac si dicatur una natura, aut una essentia; tres hypostases, quod resonat in Latinum, vel tres personas, vel tres substantias. 12. Nam Latinitas proprie non dicit tia apud Graecos persona intelligitur, non natura. CAPUT V. De angelis. 1. Angeli ii nomen est, non naturae; semper enim spiritus sunt, sed cum mittuntur, vocantur angeli. 3. Quibus ideo pictorum licentia pennas facit, ut celerem eorum in cuncta discursum significent, sicut et juxta fabulas poetarum venti pennas habere dicuntur, propter velocitatem, scilicet. Und
Abbreviated transcription (Latin):
pumogenitꝰ. Homo usion patri ab unitate substancie appellat᷑. Substancia eĩ
uł essentia. grece usia dr̃. Homo usion utrũq dr̃gͥ ꝯunctũ. sonat una sub¬
cõne tam̃ tociꝰ trinitatis defendit᷑. qr datur ratio unde recte dici oñdat᷑. sic̃
et pat̾ in illis libris nusꝙͣ ingenitꝰ legitur. soe tam̃ dicendo ẽẽ atq creden¬
dꝰ ñ dubitat᷑. Honio usion similis sb̾stancie. qr qualis ds̃ talis ẽ &e er una¬
go eiꝰ. inuisibilis ds̃ et imago inuisibilis. Principiũ eoq ab ip̃o s̃ omnia
et mori. et iudiciũ nouissimũ ip̃e susciꝑe. uł qr quicqͥd aginus ad illum
ꝓ dei uerbo osponit᷑. quia mos ẽ ut ore u̾ba forment᷑. uerbũ aũt ideo dr̃ qr ꝑ eũ¬

Expanded text:
primogenitus. Homousion Patri ab unitate substantiae appellatur, substantia enim vel essentia Graece usia dicitur. Omoynum, utrumque enim conjunctum sonat una subtione tamen totius Trinitatis defenditur, quia datur ratio unde recte dici ostendatur; sicut et Pater in illis libris nusquam Ingenitus legitur, sed tamen dicendus esse atque credendus non dubitatur. Homoeusion, similis substantiae, quia qualis Deus, talis est et imago eius. Invisibilis Deus et imago invisibilis. Principium, eo quod ab ipso sintet mori, et iudicium novissimum ipse suscipere, vel quia quidquid agimus ad illum pro Dei verbo os ponitur, quia mos est ut ore verba formentur. Verbum autem ideo dicitur, qu
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ unꝰ eiugłisti dirissoc in digito eicio demonia: aliud hoc idẽ dixit. In sp̃u dei
eicio demonia. Unde et digito dĩ scripti lex ẽ.data dic qͥnquagesimo aib occisicne ag¬
ni. et die qͥnq̃gesimo uenit sp̃s sc̃s. a passione dñi nr̃i iłni xͥ. Idõ aũrr digitꝰ dei dr̃.
atur unꝰ ait idẽ sp̃s diuidens singłis ꝓ ur uult. Sic̃ aũt ꝑ baptisimĩ in xp̃o morimi
et renascimur. ita spũ signamur qui ẽ digitꝰ dei et spitale signiculũ. Sp̃s sc̃s idcir¬
co in columbe specie uenisse scribitꝰ. ut natura eiꝰ ꝑ auẽ simplicitatis et in nocencie de¬
clararet᷑: Xnde et dñs. ẜstote in quit simplices sic̃ colu̾be. Hec eñ auis corporalit̾
fellecarae. hñs tantũ innocenciĩ et amorẽ. Sp̃s sc̃s inde nomine ignis appellat᷑ ꝓ eo
ditõne ppłoꝵ. Qł uero suꝑ singłos eoꝵ sedisse memorat᷑. id cause ẽ ut intelligat᷑

Expanded text:
evangelistis dixerit: In digito Dei ejicio daemonia , alius hoc ita dixit: In spiritu Dei ejicio daemonia . Unde et digito Dei scripta lex est data die quinquagesimo ab occisione agni . Et die quinquagesimo venit Spiritus sanctus a passione Domini nostri Jesu Christi . atur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult . Sicut autem per baptismum in Christo morimur, et renascimur, ita spiritu signamur, qui est Digitus Dei et spirituale signaculum. Spiritus sanctus idcirco in Columbae specie venisse scribitur, ut natura ejus per avem simplicitatis et innocentiae declaretur. Unde, et Dominus: Estote, inquit, simplices sicut columbae . Haec enim avis corporaliter felle caret, habens tantum innocentiam et amorem. Spiritus sanctus inde nomine ignis appellatur, proditioni populorum. Quod vero supra singulos sedisse memoratur, id causa est, ut intel
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ isrihelitas scilica taitũ. postea appellatꝰ abriham q̾ transtert᷑ pͥat̾ multarũ
gentiũ. qd̾ erat adhuc ꝑfidẽ futurũ. Gentiũ aũt ñ hẽnir in nomiue. sox fb̾ audi¬
tꝰ iuxta illud. Erit nonĩ tuũ abriam.qr pr̃em multirũ gentiũ posuite.Isab ac ex
risu nom̃ accep̃.Riserat̃ em̃ pr qno ei promissũ ẽ. adinirans ingaudio. Risit ex ma¬
ter. qño ꝑ illos tres uiros ꝓmisso ẽ. dubitans ingaudio. Exhac gͦ causa nomen
accepit ũsahac. Int̾pretat᷑ eñ risꝯ. Sciendũ aũt qd quatuor ĩ uet̾i testam̃to aibsq

Expanded text:
ultarum gentium, quod erat adhuc per fidem futurum. Gentium autem non habetur in nomine, sed subauditur, juxta illud: Erit nomen tuum Abraham, quia patrem multarum gentium posui te. 3. Isaac, ex risu nomen accepit. Riserat enim pater quando ei promissus est, admirans in gaudio. Risit et mater, quando per illos tres viros promissus est, dubitans in gaudio. Ex hac ergo causa nomen accepit Isaac, interpretatur enim risus. 4. Sciendum autem quod quatuor in veteri Testamento
Abbreviated transcription (Latin):
d dm̃ imus. Ostium: quia ꝑ ip̃m ad dm̃ ingredimꝰ. Mons: qr fortis. Petra: qi
firmitis ẽ credentiũ. Lapis angulatis: uł qr duos parietes ediũso. id ẽ de circũci¬
sione et ppucio. uenientes in unã fabricã eccłe iungit. ił qd̾ pacẽ in se angłis et

Expanded text:
ad Deum imus. Ostium, quia per ipsum ad Deum ingredimur. Mons, quia fortis. Petra, quia ad Deum imus. Ostium, quia per ipsum ad Deum ingredimur. Mons, quia fortis. Petra, quia firmitas est credentium. Lapis angularis, quia duos parietes e diverso, id est, de circumcisione
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdociũ uendicare conatꝰ lepra infĩonte ꝑcusso ẽ. Ioathan c̃ ꝑs enꝰ. so ulcra ethi¬
molegia nominis. Iste ẽ eñ fẽcit enim rectũ in osp̾cru dm̃. et portateiplredi¬
ficuut ercelsim. Achar ad prehendens. Sz echias fortis diũ. M annasse. ousun¬
simulicri cõbussit. Ioachat robustus. Ioeluim. ubi ẽ p̃paratio. Fliachim. dĩ resur¬
rectio. Iechonia. p̃paratio dñi. Serechias austus dm̃. Ieroboam idicio fiue causa po¬
isrł. et p̾cisus a regno stirpis cdaud. Diuusionis eñi ppłi causa iste extitit. ⁊̃ aimbri
psalmꝰ uł canticũ nr̃m. Ambri. erispans mens. Achab: fr̃ pris. Ierabel flurꝰ singui¬
nis: ut fluens sanguinẽ. soe melius ubi ẽ sterquilinũ. Precipitati eñi deorsũ. come

Expanded text:
are conatus, lepra in fronte percussus est. Ioatham est perfectus. Pulchram etyare conatus, lepra in fronte percussus est. Ioatham est perfectus. Pulchram etymologiam nominis. Fecit enim rectum in conspectu Domini, et portam templi aedificavit excelsam. Achaz adprehendens. Ezechias fortis Dominus. Manasse oblivsimulacra conbussit. Ioachaz robustus. Ioachim, ubi est praeparatio. Eliachim Dei resurrectio. Ieconias praeparatio Domini. Sedechias iustus Dt populus Israel, et praecisus a regno stirpis David. Divisionis enim populi causa iste extitit. Zambri psalmus vel canticum meum. Omri crispans meus. Achab frater patris. Iezabel fluxus sanguini
Abbreviated transcription (Latin):
mũ uocibulũ eius salomon. id ẽ pacificꝰ eo qd̾ in regno eius par fuerit. Scđm nom̃
ydida. eo qd̾ fueriz dilecto et̃ amabilis dñi. Terciũ uocibulũ eius coheleth. đ g̾ce
appellat᷑ eccłistes. latine ꝯcionator. qđ ad ppłm loqueret᷑. Ionathan. columbe donũ
Absalon. pr̃is pax. ꝑ antifrasin. eo qd bellũ aduersꝰ patrẽ gessissoe: siue qd̾ in ipso
bello cdauid paccatus fuisse legitꝰ᷑ filio. adeo ut &e magno cũ dolore errmetũ plange¬
ret. Roboam latitudo ppłi. et ipsum ꝑ antifrasin. qd̾ decẽ tribubus ab eo separatis
due tantũ ei relicte sint. Abia. p̃r dñs. uł paterfuit. Asa. dolens. siue sustollens.
Iosaphar dĩ iudiciũ. Ioram. quiẽ excelsꝰ. Achasias. ad p̾hendens dm̃. A thalia tp̃s
dm̃. Ioas. spirans uł dñi robur. Amasias. ppłin tollens. Or ias. fortitudo dñi. Ara¬
rus auriliũ dñi. Ot ias añt ip̃e ẽ qui ararias. dupplici nomine. Iste qui inlicitũ sibi

Expanded text:
mon dicitur, id est pacificus, eo quod in regno eius pax fuerit. Secundum nomen Ididia, eo quod fuerit dilectus et amabilis Domino. Tertium vocabulum eius Coheleth, quod Graece appellatur Ecclesiastes, Latine Contionator, quod ad populum loqueretur. Ionathan columbae donum. Absalon patris pax per antiphrasin, eo quod bellum adversus patrem gessisset, sive quod in ipso bello David pacatum fuisse legitur filio, adeo ut etiam magno cum dolore extinctum plangeret. Roboam latitudo populi, et ipsud per antiphrasin, quod decem tribubus ab eo separatis, duae tantum ei relictae sint. Abia pater Dominus, vel pater fuit. Asa tollens, sive sustollens. Iosaphat Domini iudicium. Ioram, qui est excelsus. Achazias adprehendens Dominum. Athalia tempus Domini. Ioas spirans, vel Domini robur. Amasias populum tollens. Ozias fortitudo Domini. Azarias auxilium Domini. Ozias autem ipse est qui Azarias du
Abbreviated transcription (Latin):
Dñi nemo uidir umꝙͣ. Res eñi ẽ inuisibił. ideoq ñ ocło sx corde querendꝰ ẽ.
Inpassibilis qr nullis ꝑturbatõnib afficit᷑. quib fr̾agilitas humana succũbit.
Non enĩ attingunt eũ ulle passiones. u libido. iracundia. cupiditas. timor.
tas sũma ẽ. Simplex aũt dr̃ si nõ amittendo qd hr̃. seu qr ñ aliud ẽ ipse. et aliud
qm ip̃o ẽ sic̃ in homine cuiꝰ aliud ẽ eẽ et aliud sapere. Nam et eẽ pͥ. et sapiens
uõ eẽ. Ds aũt ht̃ essentiã. ht et sapientiã. s& q hc̃ hoc et ẽ. et om̃ia unus ẽ ac¬

Expanded text:
eoque non oculo, sed corde quaerendus est. 24. Impassibilis est, quia nullis perturbationibus afficitur quibus fragilitas humana succumbit. Non enim attingunt eum ullae passiones, ut libido, iracundia, cupiditas, timor, sp. Simplex dicitur sive non amittendo quod habet, seu quia non aliud est ipse, et aliud quod in ipso est; sicut in homine, cujus aliud est esse, et aliud sapere, nam et esse potest, et sapiens non esse; Deus autem habet essentiam, habet et sapientiam, sed quae habet, hoc et est, et om
Abbreviated transcription (Latin):
qm pr maior me ẽ. Homines aũt̾ minꝰ intelligentes quid et pro qͦ dicatur. eaq
que ꝓpt̾ formã sui dictas̃. uolune transferre ad formã dei. et rurso ea que deã s̃
ut ad se inuicẽ ꝑsone referant᷑. uolunt nomina eẽ nature. atq substancie. et faci¬
unt errorẽ infide. Sic aũt dei filio ꝯiuncta ẽ huiana natura. ut ex cluab substã¬
cus fieret una ꝑsona. Solus gͥ homo ꝑtulitꝰ cruce̾. s& ꝓpt̾ imitatẽ ꝑsone et ds̃ dr̃¬

Expanded text:
r maior me est.' Homines autem minus intellegentes quid pro quid dicatur, ea quae propter formam servi dicta sunt volunt transferre ad formam Dei; et rursus ea quae dicta sunt ut ad se invicem personae referantur, volunt nomina esse naturae atque substantiae, et faciunt errorem in fide. Sic autem Dei filio coniuncta est humana natura, ut ex duabus substantiis fieret una persona. Solus igitur homo
Abbreviated transcription (Latin):
multarũ linguarũ ꝑitus. hebreoꝵ nominũ int̾pretationẽ primus ĩ
latinã linguã ꝯuertit ex quib ꝓ breuitate pret̾missis multis: quedã
huic oꝑi adiectis int̾preratõnib int̾ponenda studui. Uocabuloꝵ eni expo¬
fitio satis indicat. quid uelint intelligi. Habent em̃ quedã ex ꝓpriisenisis
nominũ rationẽ. In pͥncipio decem aũt nomina ponimꝰ. quib ap̃ hebreos
d̾s uocatur. i Primũ ap̃ hebreos dĩ nom̃ el dr̃. qd̾ alis dñi. alii ethimolo

Expanded text:
multarum peritus, Hebraeorum nominum interpretationem primus in 294 Latinam linguam convertit. Ex quibus, pro brevitate, praetermissis multis, quaedam huic operi, adjectis interpretationibus, interponenda studui. 2. Vocabulorum enim expositio satis indicat quid velint intelligi. Habent enim quaedam ex propriis causis nominum rationem. In principio autem decem nomina ponimus, quibus apud Hebraeos Deus vocatur. 3. Primum apud Hebraeos Dei nomen El dicitur, quod alii Deum, alii etymol
Abbreviated transcription (Latin):
gnitudinẽ designauit. Manꝰ dei ẽ. qd om̃ia ꝑ ipsũ facta s̃. Hinc et dertã ꝓpt̾ ef
fectũ oꝑis tociꝰ creature. q̃ ꝑ ipsũ formata s̃. Brachiũ qr ab ip̃o om̃ia ꝯtinent᷑. Uir¬
tus. ꝓ eꝯđ ominẽ potenciĩ patris insemeripso hẽat. et onmnẽ celi treq creatu¬
rĩ gubernet. ꝯtineat. atq regat᷑. Sapiencia ꝓ eo qd̾ ip̃e reuelet misteria sciencie
et lux. ꝓprie tam̃ his nominib nuncupatꝰ filiꝰ. Splendor au̾t appellat᷑. propt᷑
qd manifestat. Lumen: q illuminat. Lux.qr ad ueritatẽ ꝯtẽplandã cordis re
serat ocłos. Sol: qr illuminator. Orieus: qr luminis fons et illustrator ẽ rerũ
et qoriri nos faciat ad uitã et̾nam. Fõns: qr rerũ origo ẽ. uł qd̾ reficiatꝰ scicienteᷤ.

Expanded text:
gnitudinem designavit. Manus Dei est, quod omnia per ipsum facta sunt. Hinc et deeaturae, quae per ipsum formata est. 19. Brachium, quia ab ipso omnia continentur. Virtus pro eo quod omnem potestatem Patris in semetipsum habeat, et omnem coeli terraeque creaturam gubernet, contineat atque regat. Sapientia est pro eo quod ipse revelet omnia mysteria scientiae, et lux, proprie tamen his nominibus Filius nuncupatur. Splendor autem appellatur propter quod manifestat. Lumen, quia inluminat. Lux, quia ad veritatem contemplandam cordis oculos reserat. Sol, quia inluminator. Oriens, quia luminis fons et inlustrator est rerum, et quod oriri nos faciat ad vitam aeternam. Fons, quia rerum origo est, vel quod satiat sitientes.
Abbreviated transcription (Latin):
cepte humanitatis assũpta sunt. Xp̃s nãq a xpismate ẽ appellatꝰ hoc ẽ unctus.
Preceptũ eñi fuerat iuideis ut sacrũ ꝯficerent unguentũ. quo ꝑ ungi possent
hi qui uoca. bant᷑ ad sacerdociũ uł ad regnũ. et sic̃ nunc regib indumentũ pur¬
pure. in signe ẽ regie dignitatis. sic illis unctio sacri unguenti nom̃ ac p̾atẽ regi¬
ã ꝯferebat̾. et inde xp̃i dicti a xpisinate d̃ ẽ unctio. Nam xpisma grece latine un¬
patre. sic̃ in actib apłoꝵ dr̃. Collecti s̃ eñi in hac ciuitate adu̾sꝯ scm̃ filiũ tuũ quẽ un¬
risti. ñ utiq oleo insibili soe gr̾e dono. qͣ uisibili significat᷑ unguento. Non enim
alibi om̃ino nec in aliagente fiuie. nisi tantũ in illo regno ubi xp̃s ꝓpħaba¬
loquutõne unctꝰ. Iħs hebraice. grece sother. Latine au̾t salutaris siue salua¬
tor int̃pretat᷑: pro eo qđͣ cunctis gentib salutifer uẽit. Ethimologiã aũt no¬

Expanded text:
anitatis adsumpta sunt. Christus namque a chrismate est appellatus, hoc est unctus. Praeceptum enim fuerat Iudaeis ut sacrum conficerent unguentum, quo perungui possent hi qui vocabantur ad sacerdotium vel ad regnum: et sicut nunc regibus indumentum purpurae insigne est regiae dignitatis, sic illis unctio sacri unguenti nomen ac potestatem regiam conferebat; et inde Christi dicti a chrismate, quod est unctio. Nam chrisma Graece, Latine unum Filium tuum, quem uncxisti': non utique oleo visibili, sed gratiae dono, quod visibili significatur unguento. Non est autem alibi omnino, nec in aliqua gente fuit, nisi tantum in illo regno ubi Christus prophetabalocutione unctus. 7. Jesus Hebraice, Graece Σωτὴρ, Latine autem Salutaris, sive Salvator interpretat
Abbreviated transcription (Latin):
eloy. MI Tercium eloe. qd̾ utrũq in latinũ dicitur. Est aũt nom inlatinĩ ex
greca appellatõne translatum. Nam ds̃ grece theos dr̃. id ẽ timor. Unde teic
ad patrẽ et filiũ et sp̃m sc̃m. Ad quã trinitatẽ oẽ reliqua que in deo infra s̃ posi¬
Sunt eñi in huniꝰ modi ordinatione uirtutes multe. ut angłi archangłi. uirtuteᷤᷤ¬
pͥncipato. et p̾ates. cunctiq celestis milicie ordines. quoꝵ tam̃ ille dñs ẽ. Om̃s
enĩ fb̾ ip̃o sunt. eiꝰ q dñatui sb̾iacent.U Quntũ nom̃ elion qd̾ int̾preta
ualde eninena. Mi Sertum eie ie. id ẽ qui ẽ. D eñi solꝰ. qr eternꝰ ẽ. hoc ẽq¬

Expanded text:
oi, tertium Eloe, quod utrumque in Latinum Deus dicitur; est autem nomen in Latinum ex Graeca appellatione translatum; nam Deus Graece Theos dicitur, id est, timor, unde tractad Patrem et Filium et Spiritum sanctum. Ad quam Trinitatem etiam reliqua quae in Deo infra sunt posiSunt enim in huius mundi ordinatione virtutes multae, ut angeli, archangeli, principatus et potestates, cunctique caclestis militiae ordines, quorum tamen ille Dominus est. Omnes enim sub ipso sunt eiusque dominatui subiavalde eminens. Sextum Eiei, id est, qui est: Deus enim solus, qui aeternus, e
Abbreviated transcription (Latin):
neq infamiliam seminis sui ꝑ bene¬
dictiones fidei suȩ renatus. euadis.
Non de lapidib abraȩ filiꝰ excitaris.
seo natio uꝑarum. confessionis fuȩ
hostis existis. Non es ifrł dei. non es
abrahe successio. non iustificatus ex
fide es: non enĩ deo credidisti. Peã
namq fidem iustificatus ẽ. et con¬
stitutus ẽ. abiaham pat̾ gentium.
ꝑ quã dm̃ cui crediderat. adorauit.
Adorauit enim beatus ille. ⁊ fidelis
parriarcha dm̃. ⁊ accipe qͣm dm̃ ue¬
rum cui ut ipse de se ait. non ĩpos¬
sibile ẽ: oñie uerbum. Aut nũqͥd.
non soli deo possibile ẽ. om̃e uerbũ:
Aut cui possibile ẽ: om̃e uerbũ:
Quero qͥd desit de deo uero. et quero¬

Expanded text:
neque in familiam seminis sui per beneneque in familiam seminis sui per benedictiones fidei suae renatus evadis. Non de lapidibus Abrahae filius excitaris; sed natio viperarum confessionis suae hostis exsistis. Non es Israel Dei, non es Abrahae successio, non justificatus ex fide es: non enim Deo credidisti. Per eam namque fidem justificatus est, et constitutus est Abraham pater gentium, per quam Deum cui crediderat adoravit. Adoravit etenim beatus ille et fidelis patriarcha Deum ; et accipe quam Deum verum, cui, ut ipse de se ait, non impossibile est omne verbum. Aut numquid non soli Deo possibile est omne verbum? Aut cui possibile est omne verbum, quaero quid desit de Deo vero. 16. Ju