comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lis: intra secretũ m̃tis. quasi post pa¬
rietẽ corporis stamꝰ. Sed cum manife¬
stare nosmet ipsos cupimꝰ: qͥsi ꝑlinguȩ
ianuã egredimͣ⁊ ut quales sumꝰ intrin¬
secus ostendamꝰ. Spĩtał autẽ natura
ñ ita ẽ: quȩ exmente & corpore. cõposi¬
ta dupliciter ñ est. Sed rursum sciendũ ẽ.
ꝙ ipsa & iã natura incorporea cũ loqͥ dici¬
tur: eiꝰ locutio. nequaqͣm una atq eãdẽ
qualitate formatur. Auter enim loqͥtur
deus ad angelos: auit̃ angeli ad dm̃. Alit̃
ds̃ ad scõrum animas: alit̾ scõrum ani¬
mȩ ad dm̃. Aut̃ ds̃ ad diabolũ: aliter dia
corporea oppositione nil obstat: loqͥtur
ds̃ ad angelos scõs: eo ipso quo eorũ cor¬
dib occulta sua inuisibilia ostentat:
ut quicquid agere debeant inpsa con¬
templatione ueritatis legant: & uelut
quȩdam p̃cepta uocis sint. ipsa gaudia
contemplationis. Quasi enim audientib
dicitur: quod uidentib inspiratur. Un¬

Expanded text:
lis intra secretum mentis, quasi post palis intra secretum mentis, quasi post parietem corporis stamus; sed cum manifestare nosmetipsos cupimus, quasi per linguae januam egredimur, ut quales sumus intrinsecus ostendamus. Spiritalis autem natura non ita est, quae ex mente et corpore composita dupliciter non est. Sed rursus sciendum est quia ipsa etiam natura incorporea cum loqui dicitur, ejus locutio nequaquam una atque eadem qualitate formatur. Aliter enim loquitur Deus ad angelos, aliter angeli ad Deum; aliter Deus ad sanctorum animas, aliter sanctorum animae ad Dcorporea oppositione nihil obstat, loquitur Deus ad angelos sanctos eo ipso, quo eorum cordibus occulta sua invisibilia ostentat: ut quidquid agere debeant, in ipsa contemplatione veritatis legant, et velut quaedam praecepta vocis sint ipsa gaudia contemplationis. Quasi enim audientibus dicitur, quod videntibus 42 inspiratur. Un
Abbreviated transcription (Latin):
quod diuina uoce beatus iob simplex
& rectus & timens dm̃. ac recedens a
malo dicitur: ꝙ subtilit̃. m̃bratĩq
supra exposuimus: replicare quȩ di¬
ximꝰ deuitamꝰ: nedum discussa re
petimꝰ: tardius ad indiscussa ueniamꝰ.
Hoc ergo nob̾ ẽ sollert̃ intuendum:
quid sit. quod uel ad satan loqͥ dñs di¬
cit᷑: uel quod satan dño respondere
phibetur. Discutienda qͥppe ẽ: quȩ¬
nam sit ista locutio. Neq enim uel a
uel a satan qui nulla ẽ carnea nat᷑a ue¬
stitus: humano mͦ aerfus flatꝰ. folle
uentris attrahit᷑ : ut ꝑ organũ guttu¬
ris uocis exp̃ssione reddat᷑. Sed dũ na¬
turȩ inuisibili. natura in cõprehensi¬
bilis loquitur: dignũ ẽ ut mens nr̃a qͣ¬
litatẽ corporeȩ locutionis excedens: ad
sublimes atq incognitos modos locu¬
tionis intimȩ suspendatur. Nos nãq
ut ea quȩ sentimꝰ intrinsecꝰ. extrin¬
secꝰ exprimamꝰ: hȩc ꝑ organũ guttu¬
ris ꝑsonũ uocis eicimꝰ. Alienis qͥppe ocu¬

Expanded text:
quod divina voce beatus Job simplex et rectus, ac timens Deum, et recedens a malo dicitur, quia subtiliter membratimque supra exposuimus, replicare quae diximus devitamus; ne dum discussa repetimus, tardius ad indiscussa veniamus.  Vet. V.  Hoc ergo nobis est solerter intuendum, quid sit, quod vel ad Satan loqui Dominus dicitur, vel quod Satan Domino respondere perhibetur. Discutienda quippe est quaenam sit ista locutio. Neque enim vel a spiritus, vel a Satan, qui nulla est carnea natura vestitus, humano modo aereus flatus folle ventris attrahitur, ut per organum gutturis, vocis expressione reddatur. Sed dum naturae invisibili natura incomprehensibilis loquitur, dignum est ut mens nostra qualitatem corporeae locutionis excedens, ad sublimes atque incognitos modos locutionis intimae suspendatur. Nos namque ut ea quae sentimus intrinsecus extrinsecus exprimamus, haec per organum gutturis, per sonum vocis ejicimus. Alienis quippe ocu
Abbreviated transcription (Latin):
fundamꝰ linguas eorũ. Ascendt̃ angli in eo qͥa
creatorẽ conspicuint: descendt̃ angłi in eoqͦa
creaturã. sese in illicitis erigentem. eramine
districtionis p̃munt.Dicere er go dei est. des¬
cendamus et confundamus linguas eorum:
in se ipso. eis hoc quod recte agatur ostendere:
& per uim internȩ uisionis. eorum mentib
exhibenda iudicia. occultis motibus inspi
sicut et per iohaninis apocalipsin dicunt.
Dignus est. agnus qui occisus est: acci¬
pere uirtutem. et diuinitatem. et
sapientiam. Uox namq angłorũ ẽ.¬
in laudem conditoris: ipsa admiratio inti¬
mȩ contemplationis. Urtutis diuinȩ mi¬
racula obstupuisse dixisse ẽ: qr excitatus
cum reuerentia motus cordis: magnꝰ ẽ.
ad aures incircumscripti sp̃s. clamor uocis.
Quȩ uox se quasi ꝑdistincta uerba expli¬
cat: dum se se pinnumeros modos ad¬
mirationis format. Ds̃ gͦ angłis loquit᷑.
cum eis uoluntas eiꝰ intima. uidendo ma¬
nifestatur. Angeli autem locuntur dño:

Expanded text:
linguam eorum. Ascendunt angeli, in eo quod creatorem conspiciunt. Descendunt angeli, in eo quod creaturam sese in illicitis erigentem examine districtionis premunt. Dicere ergo Dei est: Descendamus et confundamus linguam eorum, in seipso eis hoc, quod recte agatur ostendere, et per vim internae visionis, eorum mentibus exhibenda judicia occultis motibus inspirsicut et per Joannis Apocalypsim dicunt: Dignus est Agnus, qui occisus est, accipere virtutem, et divinitatem, et sapientiam . Vox namque angelorum ein laude conditoris, ipsa admiratio intimae contemplationis. Virtutis divinae miracula obstupuisse, dixisse est, quia excitatus cum reverentia motus cordis, magnus est ad aures incircumscripti spiritus clamor vocis. Quae vox se quasi per distincta verba explicat, dum sese per innumeros modos admirationis format. Deus ergo angelis loquitur, cum eis voluntas ejus intima videnda manifestatur. Angeli autem loquuntur Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
dam speculũ opponi¬
tur: ut int̾na nr̃a fa¬
cies in ipsa iudeatur.
Ibi & enĩ feda. ibi pul¬
cbra nr̃a cognoscimus: ibi sentimꝰ
quantum ꝓficimꝰ: ibi aꝓfectu qͦm longe
distamus. Harrat autẽ gesta fortium :¬
& ad imitationem corda ꝓuocat infir¬
morum. Dumq illorũ uictricia facta
cõmemorat: contͣ uitiorũ p̃lia. debi¬
lia nr̃a confirmat. Fitq uerbis illiꝰ.
ut eõ minꝰ mens int̾ cerramina tre¬
pidet: qͦ ante sepositos. tot uirorũ
fortiũ triũ phos uidet. Non num qͣm
uero ñsolũ nobis eorũ uirtutes asse¬
rit: s etiã casus innotescit: ut & in
uictoria fortiũ quod imitando arri-¬
beamus. Ecce enĩ iob describit᷑ tẽptati¬
one auctus.s dauid tẽptatione ꝓ¬
stratꝰ ut & malorũ iurtꝰ spem nram
foueat: & maiorũ casus. ad cautelam
nos humilitatis accingat ⁊ quatinꝰ dũ
illa gaudentes subleuant. ista metu¬
entes p̃mant: & audientis animꝰ. il¬
linc spei fiducia. hinc humilitatis

Expanded text:
dam speculum opponitur , ut interna nostra facies in ipsa videatur. Ibi etenim foeda, ibi pulchra nostra cognoscimus. Ibi sentimus, quantum proficimus, ibi a provectu quam longe distamus. Narrat autem gesta sanctorum, et ad imitationem corda provocat infirmorum. Dumque illorum victricia facta commemorat, contra vitiorum praelia, debilia nostra confirmat; fitque verbis illius, ut eo mens minus inter certamina trepidet, quo ante se positos tot virorum fortium triumphos videt. Nonnunquam vero non solum nobis eorum virtutes asserit, sed etiam casus innotescit; ut et in victoria fortium quod imitando arriptimere. Ecce enim Job describitur tentatione auctus, sed David tentatione prostratus; ut et majorum virtus spem nostram foveat, et majorum casus ad cautelam nos humilitatis accingat; quatenus dum illa gaudentes sublevant, ista metuentes premant; et audientis animus illinc spei fiducia, hinc humilitate
Abbreviated transcription (Latin):
unde innocte accusare posset. om̃imͦ ñ ha¬
bebat. Quia uͦ in ꝓsꝑis magna sanitate ui¬
guerat: ꝓeisdẽ ꝓsꝑis bona illũ egisse si¬
mulabat: uersuta assertione mentiens:
quod ñ adusũ dñi substantiã possideret:
s ad usum substantiȩ dñm coleret. St̃
enĩ ñ nulli. qͥ ut fruant᷑ dõ: dispensatorie
utunt᷑ hoc scło. Ꝙ sunt ñnulli. qui ut frũ¬
ant᷑ hoc scło: transitorie uti uolunt deo.
Cũ gͥbona diuini muneris narrat: putat
quod facta fortis oꝑarii leuiget: ut cuius
uitã rep̃hendere de oꝑib ñualet: eiꝰ m̃tẽ
quasi ex cogitationib addicat: m̃tiens qd̃
non amori dñi: s cemporalis ꝓsꝑitatis ap¬
petitioni seruierit. ome qͦd innocue ext̾iꝰ
uixit Uires gͦ beati iob nesciens: sed tamen
unũquẽq aduersis ꝓbari ueriꝰ sciens: tẽp¬
in offenso gressu incesserat: saltẽ innoc¬
t̾e aduersitatis impingeret. ⁊ & ante lau¬

Expanded text:
unde in nocte accusare posset, omnino non haunde in nocte accusare posset, omnino non habebat. Quia vero in prosperis magna sanctitate viguerat, pro eisdem prosperis bona illum egisse simulabat: versuta assertione mentiens quod non ad usum Domini substantiam possideret, sed ad usum substantiae Dominum coleret. Sunt enim nonnulli qui ut fruantur Deo, dispensatorie utuntur hoc saeculo. Et sunt nonnulli qui ut fruantur hoc saeculo, transitorie uti volunt Deo. Cum igitur bona divini muneris narrat, putat quod facta fortis operarii leviget; ut cujus vitam reprehendere de operibus non valet, ejus mentem quasi ex cogitationibus addicat; mentiens quod non amori Domini, sed temporalis prosperitatis appetitioni servierit omne, quod innocue exterius vixit. Vires ergo beati Job nesciens, sed tamen unumquemque adversis probari verius sciens, teninoffenso gressu incesserat, saltem in nocte adversitatis impingeret, et ante lau
Abbreviated transcription (Latin):
creuit in terra. Ac si aꝑte dicat. Q tot
bona int̾ra recȩpit: quid mirũ ẽ. si peis
sese mnocenter gerit: Innocens uere
ẽẽt: sibonus inter aduersa ꝑsisteret.
Cur autẽ magnus dicit᷑: quẽ merces
sui uniuscuiusq oꝑis. tanta rerũ mul¬
tiplicitate comitat᷑. Astutꝰ qͥppe adu̾¬
sarius. cũ scm uirũ int̾ prosꝑa bene
egisse considerat: reꝓbare apud uidi¬
cem ꝑ aduersa festinat. Unde recte
in apocalipsy uoce angelica dicit᷑. ꝓ
iectus est accusator frm nr̃orũ: qui accu¬
sabat illos ante conspectũ dei nr̃i. die ac
nocte. Scriptura autẽ sacra. sepe diẽ ꝓꝓsꝑ¬
is: noctẽ autẽ ꝓ aduersis ponere consue¬
uit. In die gͦ & innocte accusare ñdesinit:
qr mͦ nos in ꝓsꝑis: mͦ in aduersis accusabi¬
les ostendere contendit. In die accusat:
cũ ꝓspis male nosuti insinuat. In noc¬
te accusat: cũ in aduersis nos non habere
patientiã demonstrat. Beatũ gͦ iob. qr
nec dũ flagella attigerant: qͣsi adhuc

Expanded text:
rsis tentat. --Ac si aperte dicat: Qui tot bona in terra recepit, quid mirum est, si pro eis se innocenter gerit? Innocens vere esset, si bonus inter adversa persisteret. Cur autem magnus dicitur, quem merces sui uniuscujusque operis tanta rerum multiplicitate comitatur? Astutus quippe adversarius, cum sanctum virum inter prospera bene egisse considerat, reprobare apud judicem per adversa festinat. Unde recte in Apocalypsi voce anrojectus est accusator fratrum nostrorum, qui accusabat illos ante conspectum Dei nostri die ac nocte . Scriptura autem sacra saepe diem pro prosperis, noctem autem pro adversis ponere consuevit. In die ergo et nocte accusare non desinit, quia modo nos in prosperis, modo in adversis accusabiles ostendere contendit. In die accusat, cum prosperis male nos uti insinuat. In nocte accusat, cum in adversis 45 nos non habere patientiam demonstrat. Beatum ergo Job quia necdum flagella attigerant, quasi adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Hiemps autẽ erat. Scriptũ nã¬
q ẽ. Abundabit iniquitas: refrigescet
karitas multorũ. Id circo gͦ hiemis cu¬
rauit tempꝰ expͥmere: ut in eẽ auditoꝵ
cordib maliciȩ frigus indicaret Hinc ẽ.
qͦd de negaturo petro p̃mittit᷑ q frigꝰ
erat: & stans ad prunas cale faciebat se.
lam nãq intꝰ acaritatis calore torpuerat:
& ad amorẽ p̃sentis uitȩ. quasi ad ꝑsecu¬
torũ prunas infirmitate estuante. reca¬
lebat Aqualitate quoq tẽporis finis ex¬
pͥmit᷑ actionis: sic̃ ñ rediturus adueniã
ad traditionis ꝑfidiã. nocte iudas exis¬
se ꝑhibet᷑: cũ egrediente illo. ab euan¬
głista dicit᷑. Erat autẽ nox. Hinc enĩ
& iniqͦ diuiti dr̃. Hac nocte repetunt
animã tuam abste. Anima qͥppe quȩ
ad tenebras ducit᷑: ñ indie repeti. sed
in nocte memoratur. Hinc ẽ. qͦd salo¬
mon qͥ sapientiã ñ ꝑseueraturꝰ accȩpit:
insompnis hanc. & nocte accepisse de¬

Expanded text:
dicens: Hiems autem erat . Scriptum namdicens: Hiems autem erat . Scriptum namque est: Abundavit iniquitas, refrigescit charitas multorum . Idcirco ergo hiemis curavit tempus exprimere, ut inesse auditorum cordibus malitiae frigus indicaret. Hinc est quod negaturo Petro praemittitur quia frigus erat, et stans ad prunas calefaciebat se. Jam namque intus a charitatis calore torpuerat, et ad majorem praesentis vitae, quasi ad persecutorum prunas, in firmitate aestuante recalebat. A qualitate quoque temporis, finis exprimitur actionis; sicut non rediturus ad veniam, et ad traditionis perfidiam nocte Judas exisse perhibetur, cum egrediente illo ab evangelista dicatur: Erat enim nox . Hinc enim et iniquo diviti dicitur: Hac nocte repetunt animam tuam abs te . Anima quippe quae ad tenebras ducitur, non in die repeti, sed in nocte memoratur. Hinc est quod Salomon, qui sapientiam non perseveraturus accepit, in somnis hanc et nocte accepisse de
Abbreviated transcription (Latin):
qͦmͦ sacra eloqͥa in exordiis narrationũ.
qualitates ex pͥmunt: t̾minosq cau¬
sarũ. Aliqͦndo nãq apositione loci
aliqͣndo apositione corporis: aliqͥndo
a qualitate aeris: aliqͣndo aqualitate
temporis signant: qͦd de uent᷑a actiõe
subicit᷑. Positione qͥppe locorũ diui¬
na scriptura expͥmit subse qͤntium me¬
rita finesq causarũ. sic̃ de israhele dicit᷑.¬
ꝙ uerba dei in monte audire ñ potuit. ⁊¬
s p̃cepta in campestrib accepit: subseqͦn¬
tem nimirũ infirmitatẽ ppłi indicats:
ꝙ ascendere ad sũma ñualuit: sed se¬
met ipsũ in infimis. neglecte uiuendo
laxauit. Apositione corporis futura de¬
nuntiat: sicut in actib apłorũ stephanꝰ¬
iħm qui adextris uirtutis sedet. stantẽ
se uidisse manifestat. Stare qͥppe adiu
lo certaminis opitulat᷑. Aqualitate ae¬
ris res subsequens demonstratur: sicut
euangłista cum predicante dño. nullos
tt̃ ex iudȩa credituros diceret: p̃misit

Expanded text:
quomodo sacra eloquia in exordiis narrationum qualitates exprimunt terminosque causarum. Aliquando namque a positione loci, aliquando a positione corporis, ali quando a qualitate aeris, aliquando a qualitate temporis signant quid de ventura actione subjiciant. A positione locorum divina Scriptura exprimit subsequentium merita finesque causarum: sicut de Israele dicit quia verba Dei in monte audire non potuit, sed praecepta in campestribus accepit; subsequentem nimirum infirmitatem populi indicans, quia ascendere ad summa non valuit, sed semetipsum in infimis, neglecte vivendo, laxavit. A positione corporis futura denuntiat, sicut in Actibus apostolorum Stephanus, Jesum a dextris virtutis Dei stantem se vidisse manifestat. Stare quippe pugnlo certaminis opitulatur. A qualitate aeris res subsequens demonstratur, sicut evangelista cum praedicante Domino nullos tunc ex Judaea credituros diceret, praemisit
Abbreviated transcription (Latin):
lus ñ contra iob sed c̃tra dñm. certam̃ ꝑ¬
posuit: mat̾ia uͦ certaminis beatꝰ iob.
in mediũ fuit. Ꝙ si insermonibus suis di¬
cimꝰ iob int̾ flagella deliqͥsse. quod senti¬
re nefasest: dm̃ dicimꝰ in sua ꝓpositiõe
ꝓdidisse. Namecce & in hoc loco intuen¬
dũ ẽ: ꝙ ñprius diabolus beatum iob a
dño petut. s eũ dñs indiaboli despe¬
ctu laudauit Ꝙ nͥ insua iusticia ꝑman¬
surũ nosset: ñutiq pillo ꝓponeret: nec
ꝑiturũ intemptatione concederet:
de quo ante temptationem ex dei lau¬
dib intẽptatoris mente inuidiȩ fue¬
ipsa ad malum inflectere bona querit.
Cũ de oꝑib uincitur: ad accusandum
uerba nr̃a ꝑscrutat᷑. Cũ nec in uerbis ac¬
cusationem repperit: intentionẽ cor¬
dis fuscare contendit: tamqͦm bona
facta. bono animo ñfiant: & idcirco ꝑpen¬
di a iudice bona ñ debeant. Quia enĩ fruc¬
tꝰ arboris ẽẽ & in estuuirides conspicit.
quasi uermem ponere ad radicẽ querit.

Expanded text:
contra Deum certamen proposuit; materia vero certaminis beatus Job in medio fuit. Et si in sermonibus suis dicimus Job inter flagella deliquisse, quod sentire nefas est, Deum dicimus in sua propositione perdidisse. Nam ecce et in hoc loco intuendum est, quia non prius diabolus beatum Job a Domino petiit, sed eum Dominus in diaboli despectum laudavit. Et nisi in sua justitia permansurum nosset, non utique pro illo proponeret. Nec periturum in tentatione concederet, de quo ante tentationem, ex Dei laudibus, in tentatoris mente invidiae fueipsa ad malum inflectere bona quaerit. Cumque de operibus vincitur, ad accusandum verba nostra perscrutatur. Cum nec in verbis accusationem reperit, intentionem cordis fuscare contendit; tanquam bona facta bono animo non fiant, et idcirco perpendi a judice bona non debeant. Quia enim fructus arboris esse et in aestu virides conspicit, quasi vermem ponere ad radicem quaerit.
Abbreviated transcription (Latin):
diaboli ẽ. extende paululũ tuã manum
& tange cuncta quȩ possidet: afflictio¬
nembonorũ malitiȩ estib anhelare Q
enim eorũ tẽptationem inuidens appe¬
tit : eo illorum qͦͥsi ꝓbationem dep̃cars
petit. Quia igit᷑ int̾narũ locutionũ mo¬
dos succincte diximus: ad int̾missũ pau¬
lulum expositionis ordinem reuertamur.¬

Expanded text:
diaboli est, Extende paululum manum tuam, diaboli est, Extende paululum manum tuam, et tange cuncta quae possidet , ad afflictionem bonorum, malitiae aestibus anhelare. Quo enim eorum tentationem invidens appetit, eo illorum quasi probationem deprecans petit. Quia igitur internarum locutionum modos succincte diximus, ad intermissum paululum expositionis ordinem revertamur
Abbreviated transcription (Latin):
postulat: cũ dicit. Extende manum
tuam: & tange cuncta quȩ possidet: nͥ
infaciem benedixerit tͥ. Sed dicere deiẽ
unde uenis. sicut & supra insinuauimꝰ.
ui suȩ iustitiȩ. itinera maliciȩ eiꝰ increpa
re. Dicere dĩ ẽ. numqͥd considerasti seruum
tales electos suos iustificando facere: qͣ¬
lib nimirũ apostata angłs possit inui¬
dere. Dicere deiẽ. ecce uniuersa qͤ ha¬
bet in manu cua sunt: ad probationẽ
fidelium contra eos occulta ui incur¬
sum illum suȩ malitiȩ relaxare. Dic̾e
deiẽ. tantũ in eum ne extendas manũ
tuam : ab immoderatȩ tẽptationis im¬
petu. eũ etiã ꝑmittendo restringere.
Dicere autẽ diaboli ẽ circuiui t̾ram &
ꝑ ambulaui eam: sagacitatem suȩ mali¬
ciȩ inuisibilib eiꝰ ocuł occultare ñ pos¬
se Dicere diaboliẽ. nũqͥd frustra iob
cimet dm̃: contra bonos intra cogi¬
tationum suarũ latibula conqueri:
eorũq ꝓ uectib inuidere: atq inuidẽ¬
do reꝓbationis rimas exqͥrere. Dic̾e

Expanded text:
postulat, cum dicit: Extende manum tuam, et tange cuncta quae possidet, nisi in faciem benedixerit tibi. Sed dicere Dei est, Unde venis? sicut et supra insinuavimus, vi suae justitiae itinera malitiae ejus inerre. Dicere Dei est: Considerasti servum tales electos alibus nimirum apostata angelus possit invidere. Dicere Dei est, Ecce universa quae habet in manu tua sunt, 44 ad probationem fidelium, contra eos occulta vi incursum illum suae malitiae relaxare. Dicere Dei est, Tantum in eum ne extendas manum tuam, ab immoderatae tentationis impetu eum etiam permittendo restringere. Dicere autem diaboli est, Circuivi terram, et perambulavi eam, sagacitatem suae malitiae invisibilibus ejus oculis occultare non posse. Dicere diaboli est, Nunquid frustra Job timet Deum? contra bonos intra cogitationum suarum latibula conqueri; eorumque provectibus invidere, atque invidendo reprobationis rimas exquirere. Dicere
Abbreviated transcription (Latin):
positam ad diluculum ueritatis uocant:
quatimis et ꝑ cognitionem di quasi ꝑdi¬
luculum surgat⁊ et ꝑp̃cem pęnitentiȩ.
p̃t̾ita diluat. Simundus et rectus incesseriᷤᷤ.
mundus uidelicet incogrratione: rectus
moꝑe: statim eiugilabit adte. Ac si apte
dicat quia is qui minc tribulationibꝰ tuiᷤ
iurtutem suȩ ꝓtectionis non exerit: qua¬
si ab adiutorio errantis dormit. Et paca¬
tum reddet habitaculum iusticie tuȩ:
id. c̃. p̃sentis uitȩ contrarietates amouet:
et tͣantuillitatis ꝓtinus securitatem p̃bet.
Quia enim ꝑu̾si quiq temporale gaudiũ.
singulare estimant. duunȩ remuneratio¬
nis bonum : quȩ ipsi anxiȩ ambiunt. hȩc
aliis ꝓmagno pollicentur. Unde plerumq
sit: ut aut amissa recuꝑari spondeant: aut
admaiora adhuc p̾sentis uitȩ p̃mia. audi¬
toꝵ suoꝵ amimos extendant. Quod paten¬
ter baldath expͥmit: qui ꝓtinus adiungit.¬

Expanded text:
positam, ad diluculum veritatis vocant, positam, ad diluculum veritatis vocant, quatenus et per cognitionem Dei, quasi per diluculum surgat, et per precem poenitentiae praeterita diluat. Si mundus et rectus incesseris. Mundus videlicet in cogitatione, rectus in opere. Statim evigilabit ad te. Ac si aperte dicat: Quia is qui nunc tribulationibus tuis virtutem suae protectionis non exerit, quasi ab adjutorio errantis dormit. Et pacatum reddet habitaculum justitiae tuae. Id est, praesentis vitae contrarietates amovet, et tranquillitatis protinus securitatem praebet. Quia enim perversi quique temporale gaudium singulare aestimant divinae remunerationis bonum, quae ipsi anxie ambiunt, haec aliis pro magno pollicentur. Unde plerumque fit, ut aut ami sa recuperari spondeant, aut ad majora adhuc praesentis vitae praemia auditorum suorum animos extendant. Quod patenter Baldad exprimit, cum protinus adjungit
Abbreviated transcription (Latin):
credere digne nouerunt. Unde buldath
suites post quam diuinam iustitiam ꝓtu¬
lit. ilico adiungit. Riam si filii tui pecca¬
uerunt ei: et dimisit eos in manu iniqui¬
tatis suȩ: tu tamen si diluculo surrexeris
adm̃. et omnipotentem fueris dep̃catus:
si mundus et rectus incesseris. statim eui¬
gilabit adte: et pacatum reddet habita¬
culum iustitiȩ tuȩ dcsi afflictis catholi¬
cis errorum p̃dicatores dicant. Uite ur̃e
p̃uidete: et quam ꝑuersa teneatis exeoꝵ
qui inter uos ilefuncti sunt temptatio¬
ne cognoscite : quia conditori omniũ
nisi ꝑfidia ur̃a displiceret: nequaquam
auobis tam numerosos populos interitu
seuiente subtraheret. Ait enum. Eciam si fi¬
lii tui peccauerunt ei: et dimisit eos inina¬
nu iniquitatis sue: Quasi aꝑte dicens. In
miquitatis suȩ manu dimissi sunt: qui ui¬
tam nr̃e rectitudinis imutari noluerunt.
enim se heretici tenere lucem ueritatis esti¬
mant̾ scãm ȩccłiam quasi inerroris nocte

Expanded text:
credere digna noluerunt. Unde Baldad credere digna noluerunt. Unde Baldad Suhites, postquam divinam justitiam protuit quod justum est? Etiam si filii tui peccaverunt ei, et dimisit eos in manu iniquitatis suae: Tu tamen si diluculo consurrexeris ad Deum, et Omnipotentem fueris deprecatus: Si mundus et rectus incesseris, statim evigilabit ad te, et pacatum reddet habitaculum justitiae tuae: cis errorem praedicatores praedicant: Vitae vestrae providete, et quam perversa teneatis, ex eorum qui inter vos defuncti sunt damnatione cognoscite, quia conditori omnium nisi perfidia vestra displiceret, nequaquam a vobis tam numerosos populos interitu saeviente subtraheret. Ait enim: Etiam si filii tui peccaverunt ei, et dimisit eos in manu iniquitatis suae. Quasi aperte dicens: In iniquitatis suae manu dimissi sunt, qui vitam nostrae rectitudinis imitari noluerint. enim se haeretici tenere lucem veritatis aestimant, sanctam Ecclesiam quasi in erroris nocte
Abbreviated transcription (Latin):
mittis me ut glutiam saluiam meam: ae
si aꝑte diceretur. Cunc homini plene parcis:
cum hunc adꝑfectionem tue contemplatio¬
nis admiseris: ut daritatem tuam raptꝰ
interius iudeat: et eum carnis suȩ corrup¬
tio exterius non repellat. Tunc ꝑmittis
ut saliuiam glutiam. cum me sapore tuȩ
claritatis usq ad ab undantiã sacletatiᷤ in¬
fu dĩs ut nequaquã iam ꝑ indigentiã
gustu oris esuriam : s inte solidus. irriga¬
to mentis uentre subsistam. S: qui ꝓme¬
reri uult bonum qđ expecit: debet ma¬
lum confiteri qđ fecit. Sequitur. Pecca

Expanded text:
mittis me, ut glutiam salivam meam? Ac mittis me, ut glutiam salivam meam? Ac si aperte diceretur: Tunc homini plene parcis, cum hunc ad perfectionem tuae contemplationis admiseris, ut claritatem tuam raptus interius videat, et eum carnis suae corruptio exterius non repellat. Tunc permittis ut salivam glutiam, cum me sapore tuae claritatis usque ad abundantiam satietatis infuderis, ut nequaquam jam per indigentiam gustu oris esuriam, sed in te solidus irrigato mentis ventre subsistam. Sed qui promereri vult bonum quod expetit, debet malum confiteri quod fecit. Sequitur: CA
Abbreviated transcription (Latin):
conatur: gustu incircumscripti luminis pas¬
citur: et ultra se euecta asemet ipsam labi
dedignatur. S quia adhuc corpꝰ qđ corrũ¬
pitur aggrauat animam: mnherere dirilaci
non ualet. quam raptim iudet. Ipsa quip¬
pe carnis infirmitas. transcendentẽ se ani¬
mam retrahit : atq ad cogitanda ima ac
necessaria suspirantẽ reducit. Saliua. gͦ.
excapite defluens. os tangit. sed ad uen¬
trem minime ꝑuenit: quia liquore suꝑ¬
nȩ contemplationis. iam quidem intel¬
lectus nr̃ infunditur s nequaquam mens
plene saciatur. In ore et enim gustus est:
inuentre sacietas. Saliuã itaq glutire ñ
possumus: quia suꝑnę claritatis bono saci¬
ari non ꝑmittimur: quod adhuc extenui¬
tate gustamus. S quia hoc ipsum qđ utauĩ¬
q iam suꝑna cognoscimus expietate parcen¬
tis est: qđ uero hoc ꝑciꝑe ꝑfecte nonpossumꝰ.
adhuc expena uetustę dampnationis: recꝰ¬
te nunc dicitur. Usqueqͦ parcismͥ ÷ nec di¬

Expanded text:
conatur; gustu incircumscripti luminis pasconatur; gustu incircumscripti luminis pascitur, et ultra se evecta ad semetipsam relabi dedignatur; sed quia adhuc corpus quod corrumpitur aggravat animam , inhaerere diu luci 267 non valet, quam raptim videt. Ipsa quippe carnis infirmitas transcendentem se animam retrahit, atque ad cogitanda ima ac necessaria suspirantem reducit. Saliva ergo ex capite defluens os tangit, sed ad ventrem minime pervenit, quia liquore supernae contemplationis jam quidem intellectus noster infunditur, sed nequaquam mens plene satiatur. In ore etenim gustus est, in ventre satietas. Salivam itaque glutire non possumus, quia supernae claritatis bono satiari non permittimur, quod adhuc ex tenuitate gustamus. Sed quia hoc ipsum, quod utcunque jam superne cognoscimus, ex pietate parcentis est, quod vero hoc percipere perfecte non possumus adhuc ex poena vetustae damnationis, recte nunc dicitur: Usquequo non parcis mihi, nec di
Abbreviated transcription (Latin):
carnalem cogitationem nrãm. ꝑ admixtio¬
nem suȩ contemplationis irradiat: et ab
origiali cęcitate. hominẽ ad intellectum
reformat. Nam quia aꝑadisi gaudiis expul¬
sum. in hoc iam exilio natura edidit: quasi
anatiuitate homo sine ocłis ꝓcessit. Sedsicut
iuir sc̃s insinuat. hec saliua ad os quidem labi-¬
tur: ut uͦ aduentrẽ usq ꝑueniat non gluti¬
tur: quia diuinitatis contemplatio sensum
tangit: s plene mentẽ non reficit: qm̃ ꝑfec¬
te animus conspicere non ualet. quod ad¬
huc quia caligo corruptionis p̾pedit. rap
terrena desidia fubigit: iam cuncta quȩ
considat p̃terire transcendit: iam ab exte¬
riorum delectatione suspenditur: & quȩ
sint bona inuisibilia rimatur ÷ atq hȩc a¬
gens plerumq indulcedinem suꝑnȩ condep¬
lationis rapitur: iamq de intiis aliquid
quasi ꝑcaliginẽ conspicit᷑. et ardenti deside¬
rio inter ẽẽ spiritalib angłoꝵ ministeriis

Expanded text:
carnalem cogitationem nostram per admistiocarnalem cogitationem nostram per admistionem suae contemplationis irradiat, et ab originali caecitate hominem ad intellectum reformat. Nam quia a paradisi gaudiis expulsum in hoc jam exsilio natura edidit, quasi a nativitate homo sine oculis processit. Sed sicut sanctus vir insinuat, haec saliva ad os quidem labitur, ut vero ad ventrem usque perveniat non glutitur, quia divinitatis contemplatio sensum, tangit, sed plene mentem non reficit, quoniam perfecte animus conspicere non valet quod adhuc, quia caligo corruptionis praepedit, raptterrena desideria subjicit, jam cuncta quae considerat praeterire transcendit, jam ab exteriorum delectatione suspenditur, et quae sint bona invisibilia rimatur, atque haec agens plerumque in dulcedinem supernae contemplationis rapitur, jamque de intimis aliquid quasi per caliginem conspicit, et ardenti desiderio interesse spiritalibus angelorum ministeriis
Abbreviated transcription (Latin):
meã: Saliua m os excapite labit᷑: ab ore. uͦ
aduentrem ducitur cum glutitur. Quid
itaq ẽ caput nr̃m᷑ nisi diuinitas ꝑ quam ex¬
istendi principium sumimus. ut creatura
simus: paulo atestante quiait: caput iuri
ter noster ẽ nisi mens. que dum cibum
suum suꝑnum uidelicet intellectum sus¬
cipit: refecta. ꝓculdubio omnium meir¬
bra actionum regit: Nisi enim sacra elo¬
quia aliquando m̃tem. noĩe uentris ex¬
pͥmerent: salomon utiq non dixisset. lu¬
cerna domini spiraculum hominis: quȩ
muestigat omnia secreta uentris Quia
nimirũ dum nos gr̃a suꝑni respectꝰ illu¬
minat: ciicta etiam mentis nr̃e nobis abs¬
consa manifestat. Quid ergo saliuȩ
nole: nͥ sapor intimȩ contemplationis
accipit᷑ : Quȩ mos a capite defluit: quia
declaritate conditoris. adhuc inhac iuta nos
positos. iuix gustuᷤ reuelationis tangit. Unde
et redemptor ueniens saliuam luto miscuit:
et cȩci nati oclõs reꝑauit: quia suꝑna gr̃a

Expanded text:
meos . Saliva in nos ex capite delabitur, ab ore vero ad ventrem ducitur cum glutitur. Quid itaque est caput nostrum nisi divinitas, per quam existendi principium sumimus ut creatura simus? Paulo attestante, qui ait: Caput viri, ter noster est nisi mens quae dum cibum suum supernum, videlicet intellectum, suspicit, refecta proculdubio omnium membra actionum regit? Nisi enim sacra eloquia aliquando mentem nomine ventris exprimerent, Salomon utique non dixisset: Lucerna Domini spiraculum hominis: quae investigat omnia secreta ventris . Quia nimirum dum nos gratia superni respectus illuminat, cuncta etiam mentis nostrae nobis absconsa manifenomine nisi sapor intimae contemplationis accipitur? quae ad os a capite defluit, quia de claritate conditoris adhuc in hac vita nos positos vix gustu revelationis tangit. Unde et Redemptor veniens salivam luto miscuit, et caeci nati oculos reparavit , quia superna gratia
Abbreviated transcription (Latin):
ee iordibꝰ sollicitiꝰ purgant. Cũq ꝑituros alios
sigiscere auit amore c̃spiciunt: studiose se
ad penitentiȩ lam̃ta succẽdt̃. Unde & apte sub
at̃ Qua ꝓpt̾ & ego ñ parcã ori meo. Ori &enĩ suo
partit. qͥ cfiteri malũ qͦd fec̃ crubescit. In laborẽ
qroe os mittere ẽ: hoc ad confessonẽ ꝑpetra¬
tȩ miqͥtatis occupare. S iustꝰ ori suo noa

Expanded text:
e sordibus sollicitius purgant. Cumque perituros alios frigescere a vitae amore conspiciunt, studiose se ad poenitentiae lamenta succendunt. Unde et apte subt: Quapropter et ego non parcam ori meo . Ori etenim suo parcit, qui confiteri malum quod fecit erubescit. In labore quippe os mittere est, hoc ad confessionem perpetratae iniquitatis occupare. Sed justus ori suo non
Abbreviated transcription (Latin):
tur: nec tam̃ eiꝰ fidutia animꝰ retardat᷑.
Nullũ adhuc mortis articłm erũpit : et
quasi p̃sentem hanc cotidie conspicit.
Quia enĩ uita indesinent̃ labit᷑: spesei
inuendi funditus amputat᷑. Bene ergo
dediebus p̃tereuntib dr̃: consumpti sunt
absq ulla spe. Acsi aꝑte diceret᷑. Mentis
fidutiã inp̃senti uita ñ posui: quia om̃e
qđ p̃terit. calcando despexi. Unde apte

Expanded text:
tur, nec tamen ejus fiducia animus retardatur. tur, nec tamen ejus fiducia animus retardatur. Nullum adhuc mortis articulum erumpit, et quasi praesentem hanc quotidie conspicit. Quia enim vita indesinenter labitur, spes ei vivendi funditus amputatur. Bene ergo de diebus praetereuntibus dicitur: Consumpti sunt absque ulla spe. Ac si aperte diceretur: Mentis fiduciam in praesenti vita non posui, quia omne quod praeterit calcando desperavi. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
mansura nullatenꝰ sꝑant: sic cecitate
insensibili cord ocłs claudit᷑.: ut ȩc̃nȩlu¬
ci nullatenꝰ intendatur. Unde fit ut
sepe iam corpus molestia quatiat᷑: et
uicina mors uirtutẽ intał spc̃ incidat:
nec tam̃ curare quȩ mundi sunt desinant.
Iamq eosultor adiuditium ꝓtrabit: et ta¬
men ipsi ordinatione sollicita reb tran¬
seuntib occupati nlaliud cogitant: nisi in
hoc mundo adhuc qualit̃ uiuant. Relmn¬
quenda. om̃ia quasi possidenda disponunt :
quia spes uiuendi ñ frangitur. ętiã cum
uita terminat᷑. Iam adiuditiũ trahunttir
ꝑsententiã: et tam̃ adhuc habendis reb uł
et enĩ m̃te abeẽ. mors longe credit᷑. ętiã
cum sentit᷑. Sicq carne anima soluitur.:⁊
ut erga p̃sentia inmodato amore se reci¬
nens. cũ ad ȩt̃nũ suppliciũ ducit᷑. hoc ip¬
sum quoq nesciat quo ducatur: & dese¬
rens quȩ amare cum t̃mino noluit : re¬
uita comitatur. Magna carnis salute uti¬

Expanded text:
mansura nullatenus sperant, sic caecitate mansura nullatenus sperant, sic caecitate 254 insensibili cordis oculus clauditur, ut aeternae luci nullatenus intendatur. Unde fit ut saepe jam corpus molestia quatiat, et vicina mors virtutem vitalis spiritus incidat, nec tamen curare quae mundi sunt desinant. Jamque eos ultor ad judicium pertrahit; et tamen ipsi, ordinatione sollicita rebus transeuntibus occupati, nihil aliud cogitant nisi in hoc mundo adhuc qualiter vivant. Relinquendo omnia quasi possidendo disponunt, quia spes vivendi non frangitur, etiam cum vita terminatur. Jam ad judicium trahuntur per sententiam, et tamen adhuc habendis rebus etenim mente abesse mors longe creditur, etiam cum sentitur. Sicque a carne anima solvitur, ut erga praesentia immoderato amore se retinens, dum ad aeternum supplicium ducitur, hoc ipsum quoque nesciat quo ducitur; et deserens quae amare cum termino noluit, revita comitatur. Magna carnis salute uti
Abbreviated transcription (Latin):
te nunc dicitur. Dies mei uelociꝰ tran¬
sierunt: quamatexente tela succiditur.
Tela qͥppe tarditatem ꝓ fectꝰ habet: ui¬
ta aut̃ p̃sens moram defectꝰ ñ habet.
In illa namq cũ laborantis manꝰ figit᷑.
aduentus terminus elongatur: inista
uero qͥa tempus semꝑ desinens indesi¬
nent̃ c̃sumimꝰ ãd finẽ nr̃i itineris &̃  qͥ escen
doꝑuenimꝰ: & ꝓcursũ nt̃i tͣnsitꝰ d iã dormienteᷤ
imꝰ. Electi .gͥ. qͥa p̃sentis uitę mom̃ta decur¬
rere subfestinatione conspiciunt: neqͣ¬
quã in hoc tantę mobilitatis itinere.
cordis intentionem figunt. Unde ets
es uitȩ p̃sentis tanto amore constrin¬
gitur: ut sic semꝑ hic appetant uiue¬
re.quatinus si ualeant uiuendi cursũ
defident nũquã finire. Cogitare qͥp¬
pe uentura despiciunt ⁊ spem totam
mreb transeuntib ponunt. Habere
nulla nͥ quȩ p̃tereunt concupiscunt.
Cũq nimis transeuntia cogitant. et

Expanded text:
te nunc dicitur: Dies mei velocius trante nunc dicitur: Dies mei velocius transierunt, quam a texente tela succiditur. Tela quippe tarditatem provectus habet, vita autem praesens moram defectus non habet. In illa namque cum laborantis manus figitur, adventus terminus elongatur; in ista vero, quia tempus semper desinens indesinenter consumimus, ad finem nostri itineris etiam quiescenper cursum nostri transitus etiam dormientes imus. Electi igitur, quia praesentis vitae momenta decurrere sub festinatione conspiciunt, nequaquam in hoc tantae mobilitatis itinere cordis intentionem figunt. Unde et es vitae praesentis tanto amore constringitur, ut sic semper hic appetant vivere, quatenus, si valeant, vivendi cursum desiderent nunquam finire. Cogitare quippe ventura despiciunt, spem totam in rebus transeuntibus ponunt, habere nulla nisi quae praetereunt concupiscunt. Cumque nimis transeuntia cogitant, et
Abbreviated transcription (Latin):
mintimis pedem sollicitȩ intentionis
figit. Unde et apte subditur. Dies mei ue¬
fucciditur. Congrua ualde similitudi¬
ne. tempus carnis telȩ comꝑatur: quia
sicut tela filis. sic uita mortalis. diebus
incisionẽ tendit: quia ficut et suꝑiꝰ dixi¬
mus. cum tempora ꝑcepta p̃tereunt: uẽ¬
tura breuiantur. & deuntuerso tutę
spatio. eo fiunt pauciora quȩ ueniunt:
quo multa sunt quȩ transierunt. Tela
quippe infra supraq religata duob
lignis innectitur: ut texatur .S quo in¬
feriustexta inuolinturr: eo suꝑuste¬
xenda deplicatur ⁊ et unde se ad augm̃¬
tũ multiplicat. indefit minus qđ rescat.
Sic nimirum uitȩ nr̃ẽ tempora. et trans¬
acta quasi inferius inuoluimꝰ: et uentu¬
ra asuꝑiori deplicamus: quia quo plus
fiunt preterita. minus eẽ. incipiunt fu¬
tura . S quia nec tela ad exp̃ssionẽ nr̃i
temporis fufficit. nam enis quoq festi¬
natione uitȩ nr̃ȩ uelocitas transit: rec¬

Expanded text:
in intimis pedem sollicitae intentionis in intimis pedem sollicitae intentionis figit. Unde et apte subditur: CAPUT XI comparatur. --Congrua valde similitudine tempus carnis telae comparatur, quia sicut tela filis, sic vita mortalis diebus sincisionem tendit, quia, sicut et superius diximus , cum tempora percepta praetereunt, ventura breviantur, et de universo vitae spatio eo fiunt pauciora quae veniunt, quo multa sunt quae transierunt. Tela quippe infra supraque ligata, duobus lignis innectitur, ut texatur; sed quo inferius texta involvitur, eo superius texenda deplicatur; et unde se ad augmentum multiplicat, inde fit minus quod restat. Sic nimirum vitae nostrae tempora et transacta quasi inferius involvimus, et ventura a superiori deplicamus, quia quo plus fiunt praeterita, minus esse incipiunt futura. Sed quia nec tela ad expressionem nostri temporis sufficit, nam ejus quoque festinationem vitae nostrae velocitas transit, rec
Abbreviated transcription (Latin):
um dũ p̃sentia diligunt. et quasi uixta¬
posita concupiscunt: ad futura tendi. ꝑ
longanmitatem nolunt. Qui dum
int̃nȩ spei pinguedinem negligunt. ut
attrahant᷑ are fiunt ⁊ qͥa si eoꝵ corda des¬
patio ñ ficcaret: nequaquam estus hȩc pu¬
sillanmitatis attraheret. hanc nam̃q at¬
tractionem psalmista formidauerat.
cum ficcitatem mentis metuens dicebat.
Sicut achipe pinguedinis repleat᷑ aĩa
mea. Adeps qͥppe pinguedinis animã
replet: cum hanc contra p̃sentiũ desidi¬
oꝵ estum suꝑnȩ spei infusio refouet.
Cutis ergo arescens attrahit᷑ tũ curis ex¬
tĩorib cor deditũ. atq ex desꝑatione sic¬
catũ. mauctoris sui amore ñ tendit᷑. sed
in semetipso ut ita dixerim rugosa co¬
nime ꝑpendunt. Nam si uelocitatem
transit᷑ eiꝰ aspicerent: hanc ętiã ꝓsꝑan¬
tem minime amarent. Scã aũt ęccła
inelectis sius cotidie quantus sit rebus
exteriorib cursus conspicit: et iccirco

Expanded text:
um cum praesentia diligunt, quae quasi um cum praesentia diligunt, quae quasi posita concupiscunt, ad futura tendi per longanimitatem nolunt. Qui dum rnae spei pinguedinem negligunt, ut attrahantur arefiunt, quia si eorum corda desperatio non siccaret, nequaquam 253 aestus haec pusillanimitatis attraheret. Hanc namque attractionem Psalmista formidaverat cum, siccitatem mentis metuens, dicebat: Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea . Adeps quippe pinguedinis animam replet, cum hanc contra praesentium desideriorum aestum supernae spei infusio refovet. Cutis ergo arescens attrahitur cum cor rebus exterioribus deditum, atque ex desperatione siccatum, in auctoris sui amorem non tenditur, sed in semetipso, ut ita dixerim, rugosa conime perpendunt. Nam si velocitatem transitus ejus aspicerent, hanc etiam prosperantem minime amarent. Sancta autem Ecclesia in electis suis quotidie quantus sit rebus exterioribus cursus conspicit, et idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
ea sunt : qui dum amori carnis inseruiunt.
fetore luxuriȩ computrescunt. & sunt
ñ nulli qui auoluptate quidem carnis
abstinent: s tam̃ tota m̃te int̾renis actibꝰ
iacent. Dicat ergo scã ȩccła uniꝰ sui
m̃bri uocib dicat: quid deutroq ge¬
nere. hominũ tolerat. Induta est caro
mea putredine: et sordibus pulueris. Ac fi
aꝑte infinuet dicens. Sunt pleriq quim
ꝑfidem m̃bra sunt. s tam̃ sana uelmun¬
da ꝑactionem ñ funt: quia aut uicti de¬
sideriis turpibus. ad corruptionis putre¬
dinem defliuint: aut t̃ems actibus de¬
diti. puluere consꝑguntur. In illis enim
quos lubricos tolero : carnem uidelicet
putrescentem gemo. Inistis aut̃ quoster¬
ram querentes pacior: quid aliud quã
fedata puluere ͫ porto: Unde et apte si¬
pore. hi qui solis ext̾ĩorib curis inseruiuns:
c̃grue cutis uocantur. Quȩ nmirũ cutis
arescendo attrahit᷑ : quia mentes carnali¬

Expanded text:
ea sunt qui, dum amori carnis inserviunt, ea sunt qui, dum amori carnis inserviunt, fetore luxuriae computrescunt. Et sunt nonnulli qui a voluptate quidem carnis abstinent, sed tamen tota mente in terrenis actibus jacent. Dicat ergo sancta Ecclesia unius membri sui vocibus, dicat quid de utroque genere hominum tolerat: Induta est caro mea putredine et sordibus pulveris. Ac si aperte insinuet, dicens: Sunt plerique qui mihi per fidem membra sunt, sed tamen sana vel munda per actionem non sunt, quia aut, victi desideriis turpibus, ad corruptionis putredinem defluunt, aut, terrenis actibus dediti, pulvere consperguntur. In illis enim quos lubricos tolero carnem videlicet putrescentem gemo, in istis autem quos terram quaerentes patior quid aliud quam foedatam pulvere porto? pore hi congrue cutis vocantur, quae nimirum cutis arescendo contrahitur; quia mentes carnali
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ paulo suꝑiꝰ diximꝰ: soliditatem inge¬
nitã uoluntarie homo deseruit: et se¬
se inuoraginem corruptionis inmersit.
Unde nunc uel ꝑinmunda oꝑa labitur:
uel ꝑ cogitationes illicitas fedatur. Ut enĩ
ita dixerim. culpę suȩ pęnalit̾ subdita:
ipsa iam natura nr̃a facta est extrana¬
turam : et remissa usq ad ꝑuersa oꝑa du¬
cionẽ gͦ actionis illicitȩ carnem putredo
afficit. ꝑ leuitatẽ uero cogitationis imꝓp¬
bȩ. quasi ante ocłos puluis surgit. Con¬
sentiendo uiciis. putredine atterim: uitioꝵ uero
imagines incorde tolerando. sorcdib pulue¬
ris fedamur. Ait ergo. Induta est caro mea
putredine: et sordib pulueris Ac si aꝑte di¬
ceret. Camnalem uitam quã pacior. aut ta¬
bes lubricȩ oꝑationis polluit: aut exiiti¬
oꝵ memoria. caligo miserȩ cogitationis
accipimis: aliquando hanc ꝓculdubio car¬
nis putredine. aliquando aut̃ grauari sor¬
dib pulueris inuenimus. Multi qͥppe in

Expanded text:
enim paulo superius diximus, soliditatem ingenitam voluntarie homo deseruit, et sese in corruptionis voraginem mersit; unde nunc vel per immunda opera labitur, vel per cogitationes illicitas foedatur. Ut enim ita dixerim, culpae suae poenaliter subdita, ipsa jam natura nostra facta est extra naturam; et remissa usque ad perversa opera dutionem ergo actionis illicitae carnem putredo afficit, per levitatem vero cogitationis improbae quasi ante oculos pulvis surgit. Consentiendo vitiis putredine atterimur, vitiorum vero imagines in corde tolerando sordibus pulveris foedamur. Ait ergo: Induta est caro mea putredine et sordibus pulveris. Ac si aperte diceret: Carnalem vitam, quam patior, aut tabes lubricae operationis polluit, aut ex vitiorum memoria caligo miserae cogitationis accipimus, aliquando hanc procul dubio carnis putredine, aliquando autem gravari sordibus pulveris invenimus. Multi quippe in
Abbreviated transcription (Latin):
bustum incipimus. exercere hoc maꝑto
citius nondebemus. & cum uita nr̃a
simplex quid atq innocuum inchoat:
dignum ẽ. ut secreti sui uelaminañ re-¬
liuqͣt: nec nudũ hoc humanis ocłis. quasi
subducto uellere offendat. Ad sola .gͦ.
diuina sacrifitia. boum pͥmogenita.
ouiumq ꝓficiant: ut quicquid forte.
innocuumq incipimus : hoc adhono¬
rem intimi uidicis inara cordis in mo¬
lemus. Quod ab illo ꝓculdubio tanto
libentius accipitur: quanto et ab ho¬
minibꝰ occultatum nulla laudis appe¬
titione maculatur. Sepe autem nouȩ
conuer sationis primordia. adhuc ex
carnali sunt uita commixta: et id¬
circo innotescere cicius non debent:
ut cum laudantur bona que placent.
deceptus laude sua ammus. depͥhendẽ
meis nequeat mala quȩ latent Unde

Expanded text:
bustum incipimus, exercere hoc in aperto bustum incipimus, exercere hoc in aperto citius non debemus; et cum vita nostra simplex quid atque innocuum inchoat, dignum est ut secreti sui velamina non relinquat, ne nudum hoc humanis oculis, quasi subducto vellere ostendat. Ad sola ergo divina sacrificia boum primogenita oviumque proficiant, ut quidquid forte, simplex, innocuumque incipimus, hoc adrem intimi judicis in ara cordis immolemus. Quod ab illo procul dubio tanto libentius accipitur, quanto et ab hominibus occultatum nulla laudis appetitione maculatur. Saepe autem novae conversationis primordia adhuc ex carnali sunt vita commista; et idcirco innotescere citius non debent, ne cum laudantur bona quae placent, deceptus laude sua animus deprehendere in eis nequeat mala quae latent. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
occultata solidantur: quia humanȩ oc¬
cupacioniᷤᷤ manꝰ cũ incipientẽ conu̾satio¬
nis nr̃ȩ uitam contigerit. quasi rcen¬
tem parietem impellit ÷ eamq facile ins¬
truit. quia adhuc humorẽ infiritiad̃
ꝓpriȩ non amisit. Cum uero in longa
quietis suş abiectione se ammus compri¬
nit. quasi more ex siccati parietis contra
ictus obdurescit: et confractũ ꝓtinus
resilit omne quod solidatum ferit. Hinc
est quod uitam inchoantium. moy ses
humanis occupationibus exerceri ꝓhi¬
buit dicens. Non oꝑab̃is inprimogentto
bouuis: et non tondebis primogenita oui¬
um. In primogenito quippe bouis oꝑa¬
ti. ẽ: bone conuersationis primordia in
excercitio. publice actionis ostendẽ.
Ouium quoq primogenita tondẽ ẽ:
ab occultationis suȩ tegmine. huma¬
nis oculis inchoantia bona nr̃a denudare
Inprimogenito. gͦ. bouis oꝑari ꝓhibem:
atq aprimogenitis ouium de tonden¬
dis compescimur: quia et siquid ro¬

Expanded text:
occultata solidantur, quia humanae ococcultata solidantur, quia humanae occupationis manus cum incipientem conversationis nostrae vitam contigerit, quasi recentem parietem impellit, eamque facile destruit, quia adhuc humorem infirmitatis propriae non amisit. Cum vero in longa quietis suae abjectione se animus comprimit, quasi more exsiccati parietis contra ictus obdurescit, et confractum protinus resilit omne quod solidum ferit. Hinc est quod vitam inchoantium Moyses humanis occupationibus exerceri prohibuit, dicens: Non operaberis in primogenito bovis, et non tondebis primogenita ovium . In primogenito quippe bovis operari est bonae conversationis primordia in exercitio publicae actionis ostendere. Ovium quoque primogenita tondere est ab occultationis suae tegmine humanis In primogenito ergo bovis operari prohibemur, atque a primogenitis ovium detondendis compescimur, quia etsi quid ro
Abbreviated transcription (Latin):
quia. et arbusta plantata priusquam
fixa radice coalescant: si manus concu¬
ciens tangit arefacit. At ubi in altum
radix figitur. & derrȩ humoribꝰ con¬
spsa solidatur: hec et manus impellit s
non ledit: hec et uentorum flatus
inflectendo concutiunt: s non euertunt
Ne gͦ eruatur uta cepti oꝑis. dui ac ro¬
buste malto humilitatis figenda est.
radix cordis: ut cum ab humano ore
detractionis aura. uel fauoris flauerit:¬
& si in quamlibet partem ut cumq in¬
curuat ammum. Funditꝰ non euellãt:
s. ad statum suum ꝓtinus post inflexio¬
nem redeat: si aput se fortiᷤ mradice ꝑdo¬
rat. Quid in rebꝰ excrescentibꝰ parietẽ
surgente robustius: Qui tam̃ si dum
construitur impellatur: statim sine labo¬
re destruitur. Si autem ꝑ spatium tem¬
poris ab humore suo exsiccari ꝑmittitur.
sepe et arietũ ictibꝰ minime quassatur.
Sic sic uidelicet bona nĩa. & intempesti¬
ue maifestata depeunt ⁊ et diutius

Expanded text:
quia et arbusta plantata prius quam quia et arbusta plantata prius quam fixa radice coalescant, si manus concutiens tangit, arefacit. At si in altum radix figitur, et terrae humoribus conspersa solidatur, 280 haec et manus impellit, sed non laedit; haec et ventorum flatus inflectendo concutiunt, sed non evertunt. Ne ergo eruatur vita coepti operis, diu ac robuste in alto humilitatis figenda est radix cordis, ut cum ab humano ore detractionis aura vel favoris flaverit, etsi in quamlibet partem utcunque incurvat, animum funditus non evellat; sed ad statum suum protinus post inflexionem redeat, si apud se fortis in radice perdurat. Quid in rebus excrescentibus pariete surgente robustius? Qui tamen si, dum construitur, impellatur, statim sine labore destruitur; si autem per spatium temporis ab humore suo exsiccari permittitur, saepe et arietum ictibus minime quassatur. Sic sic videlicet bona nostra et intempestive manifestata depereunt, et diutius