comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tegat. atq operiat ẽ autõ palleũ parã
forma rotunda & fasicre quasi mundan¬
tes inu & sub dextero ueniens suprahu¬
merũ sinistrũ ponitur . cuius similitu¬
dinẽ in operimentis simulacroꝵ
uel picturarum aspicintius easq
statuas togattis uocamus
Togã autẽ romani i paceutabantur
belli aut tẽpore paludamentis
mensura. togueiusta sise ulnas
species toga p̃textoẽ cui p̃cexitur
latior purpurabanc hitioromȩ ꝓpin¬
quos & amicos regũ solus habere
solutos purpuratos que hoc uiti
obseruatã aut̃ nequis p̃textto ut &ur
nisi qui honores sumpsiss& a populo
toga palmate dicebatur quã
merebantur hii qui repor tabant
de hostib palmas ipsa uocabatur
mis intextas habere
Togacandida eandẽq: creato in qua
candulati iđ magistratrũ p&entes
ãbiebant. Addito creca quocandi¬
dio insigniorq esso
erceron oratione quã habuit contra
comp&itores in toga candida stripsit

Expanded text:
at atque operiat. Est autem pallium purum forma rotunda effusiore, et quasi inundante sinu, et sub dextro veniens supra humerum sinistrum ponitur: cujus similitudinem in operimentis simulacrorum vel picturarum aspicimus, easque statuas togatas vocamus. Toga autem Romani in pace utebantur, belli autem tempore paludamentis: mensura togae justa, si sex ulnas eat toga pretexta est, cui pretexitur latior purpura. Hanc initio Rome propinquos et amicos regum solos habere solitos, purpuratosque ob hoc vocari; observatum ne quis pretexta uteretur, nisi qui honores sumpsisset a populoToga palmata dicebatur quam merebantur hi qui reportabant de hostibus palmas: ipsa vocabatur s cum palmis intextas haberet. Toga candida eademque cretata in qua candidati, id est magistratum petentes, ambiebant, addita creta quo candidior insigniorque esset. Cicero in oratione quam habuit contra conpetitores 'In Toga Candida' scripsit
Abbreviated transcription (Latin):
excitarent nouilissimus desena torib:
iuuenis lucius manbus ꝓuocante gallo ad
singulare certamen ꝓgressus eũ occidit
sublato torque a ureo colloq: suo inposito
ꝑ p&cuũ torquati & sibi & posteris suis¬

Expanded text:
erunt. ibi nobilissimus de senatoribus iuvenis L. Mallius provocantem Gallum ad singulare certamen progressus occidit et sublato torque aureo colloque suo inposito in perpetuum Torquati et sibi et posteris
Abbreviated transcription (Latin):
Torques sunt circuli aurei acollo ad pectus
usq: ad destendentes
Torques aut̃ & belleauirs reguntur
Asemineis uero munilia & catello
Dictat aut̃ torques quod sint torte
& bulla qđ similes sint rotunditate
bullis quae in aquẽ toinflantur

Expanded text:
Torques sunt circuli aurei a collo ad pectus usque pendentes. Torques autem et bullae a viris geruntur; feminis vero monilia et catella. Dictae autem torques quod sint tortae, et bullae quod similes sint rotunditate bullis quae in aqua vento inflantur
Abbreviated transcription (Latin):
Torax A grecis dicitur Nterior
pars trunci a collo usque adstochũ quđ nos
dicimus arcbam. ea qđ ibi archanã sit
l secretũ a quo ceteri arcentor unde
& archa ara dicta quasi res secrite ħ
cuius enĩ eminentes pulpae nã mille
int̃quas pars illa osse a peccatũ dicit᷑
Dextra autẽ leuaq coste¬

Expanded text:
orax, a Graecis dicitur anterior pars trunci a collo, usque ad stomachum, quam nos dicimus arcam, eo quod ibi arcanum sit, id est, secretum, quo caeteri arcentur. Unde, et arca, et ara dicta, quasi res secretae, cujus eminentes pulpae mamillae. Inter quas pars illa ossea pectus dicitur, dextra autem laevaque cost
Abbreviated transcription (Latin):
Torrens ẽ aquauenienscũ in pecũ
dictus aut̃ torrens quia pluuia.
croscitur siccitate torrestit
lđ arestit dequo paucibius flẽmeo
uapareo torrens torr& cui greci abbime
nomendeder̃ nos ab astate illi atẽ pore
quos ub crestit nos tẽ pore quo sic catur

Expanded text:
Torrens est aqua veniens cum impetu. Dictus autem torrens quia pluvia crescit, siccitate torrescit, id est arescit. De quo Pacuvius 13: Flammeo vapore torrens torret. Cui Graeci ab hieme nomen dederunt, nos ab aestate; illi a tempore quo succrescit, nos a tempore quo siccatur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonarũ siue causarĩ sententiae ritio
sub inputatione formatur ut uir glius
Tu potes ae neã manib: subdacere cradũ nos
aliquid contra rutulos in uisos nefandũ ẽ
ltẽ argum̃ta quaȩ ducuntur extrinsecus

Expanded text:
personarum sive causarum sententiae ratio personarum sive causarum sententiae ratio sub inputatione formatur, ut Vergilius Aen. 10, 81: Tu potes Aenean manibus subducere Graium, nos aliquid contra Rutulos iuvisse nefandum est? Item argumenta quae ducuntur extrinsecus,
Abbreviated transcription (Latin):
animo nec tantes a ꝑiua uactis
ab ante cedentib: argum̃ tũ ẽ quando
aliqua exhisquȩ prius gesta sunt
conꝓbantur ut orcero ꝓmilioriẽ
cũ non dubi taberit a p̃enꝰre quid agi¬
tauerit uos potestis dubitare quid
fecerit a repugnantib:
Argumentũ ẽ quando illud qđ obicit᷑
aliqua contrarietate destruitur
ut cicero: his igitur ñ modo decali
periculo liberatus sed honore ãplisisi¬
moditatus demite int̃ficere uoluisset
a coniugatis
Argum̃ tũ ẽ cũ contropabiliter osten¬
ditur quid sit ex requaq: uenturũ ut
uirgilius nossi pellatT nihi la fore
subiuga mittat a causis argum̃tũ ẽ
quan consetudini cõmuni resquȩq:
tractantur ut terrentius ego ñ¬
nihilueritus sũ dudũ. abste cauere
ne faceres qđ uulgus scruoꝵ sol&
dolis ut medeludere ab effectis
Argum̃tũ ẽ ũocũ ex his qua facca
aliqud ad ꝓbatur ut uirgilius degeneres
animostimor arcuit a conparatione¬
Argum̃ tũ ẽ quando ꝓ collocatione

Expanded text:
animo, nec tanta superbia uictis.' animo, nec tanta superbia uictis.' Ab antecedentibus argumentum est, quando aliqua ex his quae prius gesta sunt comprobantur – Cicero pro Milone: 'Cum non dubitauerit aperire quid cogitauerit, uos potestis dubitare quid fecerit?' A repugnantibus argumentum est quando illud, quod obicitur, aliqua contrarietate destruitur, ut Cicero: 'Is igitur non modo tali periculo liberatus, sed honore amplissimo ditatus, domi te interficere uoluisset.' A coniugatis argumentum est cum contropabiliter ostenditur, quid sit ex re quaque uenturum: 'Nos si pellant, nihil affore sub iuga mittant.' A causis argumentum est, quando consuetudine communi res quaeque tractatur – Terentius: 'Ego nonnihil ueritus sum dudum abs te, Daue, ne faceres quod uulgus seruorum solet, dolis ut me deluderes.' Ab effectis argumentum est, cum ex his quae facta sunt aliquid approbatur, ut Vergilius: 'Degeneres animos timor arargumentum est, quando per conlationem
Abbreviated transcription (Latin):
euersisse ꝓuintiã uel nomen a uerbo
cũ latrocinari dicitur latronomenẽ
a nomine terentius
hnt̃ ceptio humentiũ aut animantiũ
dũ modo distet unius appellationis
post tremitas i alia uocis declinatione
formata. scđm argumentũ
a genere ẽ. cũ de eodẽ genere
sententia dicitur ut uirgilius uariũ¬
& mutabile genus
testiã adspocia argumentũ ẽ cũ generali
secuntur surgere talẽ mihi non
nullũ deextra torserit in rutulos st&e¬
runt quii corpore gradũ heliacis
cãpis a differentia argumentũ ẽ quando
ꝑdifferentiã aliqua separantur ut
uirgilius nondiomedes aequis nec currũ
cernis acrllis a contrariis argumentũ
dicitur quandores distre pantas sibi m&
opponuntur ut uirgilius mortalinae
manu facte in mortale carine feis babe¬
ant certusq: in certa pericula iustres
aneas a consequentib argumentũ dicit᷑
quando positã rẽ. aliquid in euittibili¬
ter consequitur ut uirgilius ñ eauis

Expanded text:
everrisse provinciam; vel nomen a verbo, everrisse provinciam; vel nomen a verbo, cum latrocinari dicitur latro. Nomen est a nomine; Terentius: Inceptio est amentium, haud amantium, dummodo distet unius appellationis postremitas in aliam vocis declinationem formata. 6. Secundum argumentum a genere est, cum de eodem genere sententia dicitur, ut Virgilius: Variu mutabile genus. Tertium ab specie argumentum est, cum generali s: 'Suggere tela mihi: non ullum dextera frustra torserit in Rutulos, steterunt quae in corpore Graium Iliacis campis.' A differentia argumentum est, quando per differentiam aliqua separantur – Vergilius: 'Non Diomedis equos nec currum cernis Achillis.' A contrariis argumentum dicitur, quando res discrepantes sibimet opponuntur – Vergilius: 'Mortaline manu factae immortale carinae fas habeant, certusque incerta pericula lustret Aeneas?' A consequentibus argumentum est, quando positam rem aliquid ineuitabiliter consequitur – Vergilius: 'Non ea uis
Abbreviated transcription (Latin):
est autẽ amplissima gẽ marũ eadẽ
sola nobiliũ limã sentit genera eiꝰ di¬
Topicaẽ distiplina inueniendorũ
Argumentorũ diuisio topicorũ
sibelocorũ ex quib: argum̃ ta dicuntur
Triplex ẽ nã alia in eo ipso dequo agicur
herent. Alia q: dicuntur effecta
quae quodã modo exreb aliis tracta
nascuntur Aliaq: ad sumuntur
extrinsecus Argum̃ta qua ineo ipso
dequo agitur herent intrib: diuisc
sunt prima a toto secunda a parte
tertia a nota Argum̃tũ a toto
cũ difinitio adhib&ur adid qđ quaeritur
sicut ait cicero gloria est laus recte
factorũ magnoꝵq hi re puplica
fama meritoꝵ a pastib ẽ argum̃tũ
cũ his quise defendit aut nexat factũ
aut factũ esseiure defendit
A Nota ẽ argumentũ cũ ex uinominis
argumentũ aliuo delicitur ut cicero
consulẽ in quã quȩ rebant
quẽ istomalali uenire non poterã
effec argumenta sunt quȩ quod ã modo
exreb aliis tracta nostuntar
& fit uerbũ ut crcero uerrẽ dicit

Expanded text:
Est autem amplissima gemmarum; eadem sola nobilium limam sentit. Genera eius dTopica est disciplina inveniendorum argumentorum. Divisio topicorum sive locorum ex quibus argumenta ducuntur triplex est. 114 Nam alia in eo ipso de quo agitur haerent; alia, quae dicuntur affecta, quae quodammodo ex rebus aliis tracta noscuntur; alia quae assumuntur extrinsecus. Argumenta quae in eo ipso de quo agitur haerent, in tribus divisa sunt. Prima, a toto; secunda, a parte; tertia, a nota. 2. Argumentum a toto, cum definitio adhibetur ad id quod quaeritur, sicut ait Cicero: Gloria est laus recte factorum, magnorumque in rempublicam fama meritorum. 3. A partibus est argumentum, cum is qui se defendit, aut negat factum, aut factum esse jure defendit. 4. A nota est argumentum, cum ex vi nominis argumentum aliquod elicitur, ut Cicero: Consulem, inquit, quaerebam, quem in isto majali invenire non poteram. 5. Affecta argumenta sunt quae quodammodo exet fit verbum, ut Cicero Verrem dicit
Abbreviated transcription (Latin):
sidor Topation exuirente genere ẽomniq:
colore resplendens
inuenta primum in arabiae. insula
inqua trogodita ẽ p̃dones fame
& tempestate fessi cũ berbarũ
radices effoderent inuenerunt¬
insula postta quasita nebulis
cooꝑta tandẽ nauigantibus
inuenta & obhoc locus & gomima
nom̃ ex cause accepit.
Topginem̃ trogoditarũ lingia
significationẽ hab& quaorenti

Expanded text:
 Topazion ex virenti genere est, omnique colore resplendens, inventa primum in Arabiae insula, in qua Troglodytae praedones fame, et tempestate fessi, cum herbarum radices effoderent, erueruninsula postea nebulis cooperta tandem a navigantibus est inventa et ob hoc locus et gemma nomen ex causa accepit: nam topazim Trogoditarum lingua significationem habet querenti
Abbreviated transcription (Latin):
.iiii. exdictis factisq malorũ .v. ex tor¬
mentis tertius ergo superius modus
quiẽ ex tẽporib iocto species diriuatur
÷ ingenio secunda opibus tertia &ace
ad faciendã fidẽ ꝑsona ñ qualis cũq ẽ
quae testimoni pondus hab& ad faciendõ
atas fortuna -ars usus necessitas &
concursi orerũ & fortuittarũ adictisrio
factisq maloꝵ patitur fides cũ pristoꝵ
dicta facta quȩ memorantur ietto
auctor mentis fides p̃b&ur postquã
nemo rectitur uellementiri eauero
quae tractantur intẽ pore quiã suis
nominib: plana sunt definitionẽ
non indigent memorie quoque certũ ẽ
topica oratorib: dilectis po&is & iuris¬
peritis cõmunitor quidẽ ar̃gamenta
prestare sed quando aliquid specialit̃
ꝓbant ad r&ores po&as iuris peritos¬
quȩ ꝑtinent quando uero generaliter
dipuctin ad philosopbs adtinere
manisestã ẽ mirabile plene genus operis
in unũ potuisse colligi. quic quid mobilitas
hacuari&as humanae mentis in sensib:

Expanded text:
to ex dictis factisque maiorum, quinto ex tormentis. Tertius ergo superior modus, qui est ex temporibus, in octo species derivatur. Prima ingenio, secunda opibus, tertia aead faciendam fidem. Persona non qualiscumque est, quae taetas, fortuna, ars, usus, necessitas, concursio rerum fortuitarum. A dictis factisque maiorum petitur fides, cum priscorum dicta factaque memorantur. A tormentis fides praebetur, post quae nemo creditur uelle mentiri. Ea uero quae tractantur in tempore, quia suis nominibus plana sunt, definitione non indigent. Memoriae quoque condendum est, topica oratoribus, dialecticis, poetis et iurisperitis communiter quidem argumenta praestare; sed quando aliquid specialiter probant, ad rethores, poetas iurisperitosque pertinent, quando uero generaliter disputant, ad philosophos attinere manifestum est. Mirabile plane genus operis, – in unum potuisse colligi quicquid mobilitas ac uarietas humanae mentis in sensibus
Abbreviated transcription (Latin):
usus una toreis exortus ẽ quiprius
crinis seruato denuo postuite magne
continentiã deuotione conpl&at̃
caput radebaT & capillos inigne
sacrificii ponere uidebantor horũ
introductũs ẽ ut hii qui indiuinis
cultib: mancipatidno consecrantur
est autẽ in clericis consura signũ
qđ dã qđ incorpore fi. guratur
sed in animo agitus
Scilic& ut hoc signũ in religione
uitia refecentur & criminib: carnis
nr̃a quasi criminib exuantur

Expanded text:
ni fallor exorta est, qui, prius crine servato, denuo post vitae magnae continentiam devotione completa caput radebant, et capillos in ignem sacrificii ponere jubebant, sciliceintroductus est, ut hi qui in divinis cultibus mancipati Domino consecrantur, Est autem in clericis tonsura signum quoddam quod in corpore figuratur, sed in animo agitur; scilicet ut hoc signo, in religione vitia resecentur, et criminibus carnis nostrae quasi crinibus ex
Abbreviated transcription (Latin):
im. Torpe deuocatti eo qđ corpus
torpestere faciat si tã quisq uiuentẽ
tangat Narrat plenus secundus
ex indicomare
si asta uirgaq: ad tingatur quã uis
p̃ualidos lacertos trrpescere
quãuis adcursum ueloces alligare cia
pedes tanta enim uis eius ẽ ut &iã¬
maura corporis sui afficiat menbra

Expanded text:
. Torpedo vocata, eo quod corpus torpescere faciat, si eam quisquam viventem tangat. Narrat Plinius Secundus, « ex Indico mari si hasta virgaque attingatur, quamvis praevalidos lacertos torpescere, quamlibet ad cursum veloces pedes alligari. » Tanta enim vis ejus est, ut etiam aura corporis sui afficiat membra
Abbreviated transcription (Latin):
Trtonos quo sdã in grecia f ert̃
fuisse robustos & excelentes
uiribi pogulos quos fuerunt fabule deł
ab irata contradeos t̃ra adeius ultionũ dgł
indeos armata exbis terrent
quod fabulae ad iobae bello fuisse
superatos atq extinctos fingunt᷑
ꝓp̃t quod decelo iactis fulminib
interierunt

Expanded text:
tem quosdam in Graecia ferunt fuisse robustos et excellentes viribus populos, quos ferunt fabulae ab irata contra deos terra ad eius ultionem creain deos armati existerent, quos fabulae a Iove bello fuisse superatos atque extinctos fingunt, propter quod e caelo iactis fulminibus interierunt
Abbreviated transcription (Latin):
dr Tonitrua ex fragore nibium generantur
concepti enĩ intrase inibiũ uento¬
cũ sp̃s uersantur Ibidẽq uehement̃
sese erepturos eliserint. & uirtutis
sua mobilitate quã lib& partẽ
usuperint magno concrepcnt
murmaro & inmore exilientiũ
destabulis qua drigarũ sonus frago¬
ris eius ad aures nrãs emittitur
Tonitruũ dictũ quod sonus eius t̃reat
Namtonus sonus qui ideo hnt̃dũ
ttã grauiter concutit om̃a i caut
calũ discessisse uideatur
quã cũ ꝓcella uehementissimi.
uenti nubibi serepente himisorit
turbine inualestente exiq quarentẽ
Nubẽ quã ex cauabit. imp&ũ magno
prestindit huo siccũ horrendo
fragore defertur ad aures qđ maran
quis ñ debeat cũ uesicula quã uis
parua magnũ tamen sonitũ displosai emit¬
tat cũ conicrua aut̃ simul& fulgora
exprimi Sed illud celerius uidecur
quia clarũ ẽ hoc aut̃ ad aures tardius
ꝑuenire lux aut̃ quȩ appar& ante
tonitruũ folgora uocatur

Expanded text:
 Tonitrua autem ex fragore nubium generantur. Concepti enim intra sinum nubium ventorum spiritus versantur ibidem. Cumque vehementer sese erupturi eliserint, et virtutis suae mobilitate in quamlibet partem eruperint, magno concrepant murmure, et in morem exsilientium de stabulis quadrigarum sonus fragoris ejus ad aures nostras emittiturTonitruum dictum, quod sonus ejus terreat, nam TONUS, sonus. Qui ideo interdum tam graviter concutit omnia, ita ut caelum discississe videatur quia, cum procella vehementissimi venti nubibus se repente inmiserit, turbine invalescente exitumque quaerente, nubem, quam excavavit, impetu magno perscindit, ac sic cum horrendo fragore defertur ad aures. Quod mirari quis non debeat, cum vesicula quamvis parva magnum tamen sonitum displosa emittit. Cum tonitruo autem simul et fulgura exprimi: sed illud celerius videtur, quia clarum est; hoc autem ad aures tardius pervenire. Lux autem quae apparet ante tonitruum fulgetra vocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Thonus ẽ acuta enuntiatio
uocis ẽ enĩ. armoniae differentia & quan¬
titas quae h uocis accentu uł tenore
consistit. Cuius genera in quindecĩ¬
a pastibus musici diuistrunt
ex quib rpelidius nouissimus
& acutissimus rpodorius omniũ
gratissimus
cacer Thopation lapis p̃tiosus in quosicut
alii adfirmant omniũ lapidũ colores
refulgent

Expanded text:
uta enuntiatio vocis. Est enim harmoniae differentia et quantitas, quae in vocis accentu vel tenore consistit: cuius genera in quindecim partibus musici dividerunt, ex quibus hyperlydius novissimus et acutissimus, hypodorius omnium gravissimus. Topazion lapis pretiosus in quo, sicut aliqui adfirmant, omnium lapidum colores refulgent
Abbreviated transcription (Latin):
Cilũ dicunt uocatũ eo quod utilis st
adusũ calorũ nitore & leuitate laculan¬
diestenim genas materiat. & ad scaptu
lin allus exflore nomen accepittimũ
quipne flos apellatur nãdũspeciae
tratus & sapert ibcundus tamensicut
flos flagrat & corpore odores aspirat.

Expanded text:
iam dicunt vocatam, eo quod utilis sit ad usum telorum nitore et levitate jaculandi. Est enim genus materiae levissimae. hymallus ex flore nomen accepit. Thymus quippe flos appellatur, nam dum sit specie gratus, et sapore jucundus, tamen sicut flos fragrat, et corpore odores aspirat.
Abbreviated transcription (Latin):
Tigrisuocata propt̃ uoluorẽ fugã
Ita enim nominant ꝑ sae & medi sagitã ost aucũ
uestia uariis distincta. motulis uistute &
uolocitate mirabilis excuius nomina flumen
Tigris apellatur eoquod bisparadissimꝰ
oniniũ fluuiort̃ has magis hircania
illica uestigos raptoris nsistit: Ad ille

Expanded text:
Tigris vocata propter volucrem fugam; ita enim nominant Persae et Medi sagittam. Est enim bestia variis distincta maculis, virtute et velocitate mirabilis; ex cuius nomine Tigris vocatur, quod is rapidissimus sit omnium fluviorum. Has magis Hircania illico vestigiis ra
Abbreviated transcription (Latin):
cũ actibus suis & induentes
Nonũ qui re biouatus ii magnitadinẽ dt
q uc̃ renouanonẽ in note
oporta fieri sed in capite de monstrari
ubi ipsa mens nastitur. habietre
quod uero d&conos superius capite
inferius circuli corona rolinquitur sacer¬
dotiũ regnũq: ec lesia in eis existimo figu¬
rari
Thrra enĩ apudu&eres constitue batur
in capite sacerdotũ haec exbrsso confec¬
ta rotunda erat quasi spheria medici
& hoc significaturi parte capitis
tonsa coronae autẽ latitudo aurea
est circuliq: regnum.
Capita cingit iutrũq Ittiq signũ
exprimitur incapite dericorũ
ut impleatur corporali quod ã¬

Expanded text:
actibus suis, et induentes novum, qui renovatur in agnitione Dei . Quam renovationem in mente oportet fieri, sed in capite demonstrari, ubi ipsa mens noscitur habitare. 4. Quod vero, detonso superius capite, inferius circuli corona relinquitur, sacerdotium regnumque Ecclesiae in eis existimo figurari. Tiara enim apud veteres constituebatur in capite sacerdotum. Haec ex bysso confecta rotunda erat, quasi sphaera media, et hoc significatur in parte capitis tonsa. Corona autem latitudo aurei est circuli, quae regum capita cingit. Utrumque itaque signum exprimitur in capite clericorum, ut impleatur etiam quada
Abbreviated transcription (Latin):
cũita ciponitur toga ut agala¬
cinia quar post secus reicitur
adtraitur ad pectus
Itait ex utroq: latere
exhumeris pincture pendeatT
ut sacerdotes gentiliũ faciebant
a ut cingebantur p̃tores.
traua aũt erant toge species
expurpura & cocco
inditio ẽ illo uersũ trabeati¬

Expanded text:
cum ita inponitur toga ut togae lacinia, quae post secus reicitur, adtrahitur ad pectus, ita ut ex utroque latere ex humeris picturae pendeant, ut sacerdotes gentilium faciebant aut cingebantur praetores. Trabea erat togae species ex purpura et cocco initio
Abbreviated transcription (Latin):
Tirones dicuatur fortos fortos pueriquia acus
admilitiã delegantur atqr armisgeren or
tib abilexistant buenĩ non ex sola ꝓfes¬
sionenatiuitatis sed ex aspectu & uali¬
tudine corporis existimantur unde
& tirones dicto quique antequã sacra¬
mento ꝓbatisunt milites non sunt
Romane aut̃ militae nos fuit peberes
primus exercere armis Nã sexto de¬
cimo an notirones mili tabant : de quo
&iã solo subcusto dib agebant. Dequi
nisi seruitute disposita excepto
annibalis tẽporecũ posti canense
proeliũ intanta necossitate: fuissent
romani ut neliberandorũ quidẽ seruo¬
rũ daretur facultas¬

Expanded text:
Tirones dicuntur fortes pueri, qui ad militiam deliguntur, atque armis gerendis habiles existunt. Hi enim non ex sola professione nativitatis, sed ex aspectu et valitudine corporis existimantur. Unde et tirones dicti, qui antequam sacramento rogati sint, milites non sunt. 37. Romanae autem militiae mos fuit puberes primos exercere armis. Nam sexto decimo anno tirones militabant, quo etiam solo sub custodibus agebant, de quinisi servitute deposita, excepto Hannibalis tempore, cum post Cannense proelium in tanta necessitate fuissent Romani, ut ne liberandorum quidem servorum daretur facultas
Abbreviated transcription (Latin):
T ingis ciuitatis & lix aut heus auctore
quã hercules festur lec te certaminae
superatũ interfecisse luxci autẽ alixo
flumine mauriteniae nuncupata
flumini

Expanded text:
Tingis civitatis et Lix Antaeus auctor est, quem Hercules fertur luctae certamine superatum interfecisse. Lix autem a Lixo flumine Mauretaniae nuncupata,flumini
Abbreviated transcription (Latin):
Trmphanũ ẽ pellis uł coreã ligno ex una parere
extinctus ẽ enĩ pars medi a simꝓboniae insi¬
militudinẽ cribri
Trmpbanũ aut̃ dictũ quod mediũ ẽ unde
& margaritũ mediũ tr̃phanã dicitur¬

Expanded text:
Tympanum est pellis, vel corium ligno ex una parte extentum. 141 Est enim pars media symphoniae in similitudinem cribri. Tympanum autem dictum, quod medium est. Unde, et margaritum medium tympanum dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
isdr Timor ẽ Accidens dolormentis extrin¬
socus ex aliqua accidente oc casione
timiditas nũ quã estaũ. & bonus timor
ardentius diligit tetinto eũ diligentus
offender ꝓtimescit : Nã timostr
int̃ dũ ꝓde est & doces ꝓqualitatẽ
tẽporũ atq causarũ.

Expanded text:
est accedens dolor mentis extrinsecus ex aliqua accidenti occasione. timiditas numquam. Est autem et bonus timor ardentius diligit, tanto eum diligentius offendere pertimescit. Nam timere interdum prodest et decet pro qualitate temporum atque causarum.
Abbreviated transcription (Latin):
Tibias ex gogitatas infrigia fer̃
hasdiu quidã funeribi tantum
adbibitas mox & sacris gentilium bieonit
tibias autẽ appellatus putant. Igłs¬
quod primũ deceruins tibiis cruribq urd
in mallorũ fierant. de inde ꝑ abusionẽ
itacepta uocari &iam quae non decru¬
rib: ossibus ne essent : hinc & tibicẽ
qua si tibiarũ cunctis¬

Expanded text:
Tibias excogitatas in Phrygia ferunt: has diu quidem funeribus tantum adhibitas, mox et sacris gentilium. Tibias autem appellatas putant, quod primum de cervinis tibiis cruribusque hinnulorum fierent, deinde per abusionem ita coeptas vocari etiam quae non de cruribus ossibusque essent. Hinc et tibicen, quasi tibiarum cantus
Abbreviated transcription (Latin):
osidimi Int̃ timentem & tumidũ hoc int᷑ etimidus
Timens uero quia tempus fermidat ex causa
tali intellecta distinguitur pauiduses
pauens ꝓuidus & ꝓiudens suꝑbus
& suꝑbiens languidus & languens
furibundus & furens &cecora similia¬

Expanded text:
os. Inter timentem et timidum. Timidus timens uero qui ad tempus formidat ex causa. Tali intellectu distinguitur pauidus et pauens, prouidus et prouidens, superbus et superbiens, languidus et languens, furibundus et furens et caetera similia
Abbreviated transcription (Latin):
dendi ullã sapp&ere si li posse sulsadiun
Theonam huius madi foaudo nelitus
ubi secantiguũ uiderit spberã
de uitroꝑicio ad illa imaginẽ
suilu ditur & sobolẽ pucat rouo cat
impetõ colligere foct desi derau is.
curets haneo&ie retenta totisse ad conp̃¬
hendendũ aa quitẽ iurib ꝓfundit & iracondi
istimulitiuelo citer fugienti immin& illeite¬
rum .e. sphere opiectu sequente mretardat. Nec
tamen sed humilitatem matris memoria frudis
exeludit cursatuersat imaginẽ. & quasilac¬
tura faus resid& sic pietatis suae studio decep¬
ta & uindictã emitt& & ꝓlom¬
Tigris fluuius mesopotamia depara¬
so ex oriens & ꝑgens contra asfrrios
Qis tuitus in maremortuum in fluensuo cat᷑¬
autem hoc nomine ꝓpterbellictatem in star
bestiae nimia ꝑnicrate currentis

Expanded text:
osse subsidium, technam hujusmodi fraude molitur. Ubi 121 se contiguum viderit, sphaeram de vitro projicit: at illa imagine sui luditur, et sobolem putat, revocat impetum, colligere fetum desiderans. Rursus inani specie retenta totis se ad comprehendendum equitem viribus fundit et iracundiae stimulo velocior fugienti imminet. Ille iterum sphaerae objectu sequentem retardat; nec tamen sedulitatem matris memoria fraudis excludit: cassam versat imaginem, et quasi lactatura fetus residet. Sic pietatis suae studio decepta, et vindictam amittit Tigris fluvius Mesopotamiae de paradiso exoriens, et pergens contra Assyrios, ircuitus in mareautem hoc nomine propter velocitatem instar bestiae nimia pernicitate currentis
Abbreviated transcription (Latin):
rationes quedediis explicatur eorũq
unũ mitibcon appella realteram phisiconter
dicitur secundum autem naturale phrsisenĩ¬
enunciatum ẽ quodciuil appellatur
deinde auint mythrcon appellare quoma¬
xime utuntur poae pysicon quopr loso¬
phiciuile quod populi.

Expanded text:
rationis quae de diis explicatur, eorumque unum mythicon appellari, alterum physicon, tedicitur. Secundum autem ut nenuntiauit, quod ciuile appellatur. Deinde ait: \'Mythicon appellant, quo maxime utuntur poetae; physicon, quo philosophi; ciuile, quo populi.
Abbreviated transcription (Latin):
orrũ ultima insula oceani.¬
Tele interseptentrionẽ & occidentalẽ¬
plagã ultrabrittaniã a sole nomen habens
qua in ea gesti unĩ solistitiũ solfarit¬
& nullus ultra eã dies unde & pigrũ &.
congrecũ ẽ eius mare

Expanded text:
 ultima insula Oceani inter septentrionalem, et occidentaleplagam ultra Britanniam, a sole nomen habens, quia in ea aestivum 171 solstitium sol facit, et nullus ultra eam dies est; unde et pigrum, et concretum est ejus mare
Abbreviated transcription (Latin):
Thrpus ẽ quã nos figurã dicimus siue ił¬
forma sicut dicit a postolus omniaenĩ uuo
infigurã contingebant illis & iterũ ł
Adũ qui est formã futuri nec enĩ abre calu¬
ẽ unũ aliquid multis significare uoca¬
bulis ẽ enĩ trpussiue figurã p̃sentiũ
uerbis secundũ hoc quod uerba sunt
futura significantur inerpiois aut̃
res declarantur ex rob: possunt tamen
harduo & sta di finctionẽ misteri ut dicamͦ
quia ꝓpheica ẽ trpus in uerbis seoundũ
inqđ uerba isunt & contratb epus e

Expanded text:
Typum, nos figura dicimus, sive formam, sicut dicit Apostolus: Omnia enim in figura contingebant illis. et iterum: Adam qui est forma futuri. Nec enim ab re est, unum aliquid multis significari vocabulis Est ergo typus sive figura praesentium: 2 verbis secundum hoc quod verba sunt futura significantur. In typis autem res declarantur ex rebus. Possunt tamen haec duo ita definitione misceri, ut dicamus quia prophetia est typus in verbis, secundum id quod verba su
Abbreviated transcription (Latin):
iromani et reges quidam gentium iaurecis cononas
utuntur ita perse traras gerunt sed reges rectus
si trape incuruas reꝑta aũt tyara asemi ramide
asrriorum regina quod gens ornamenti ex in¬
de us que hodiegens ipsa retin&.¬

Expanded text:
Romani et reges quidam gentium aureas coronas utuntur. Persae tiaras gerunt; sed reges rectas, satrapae incurvas. Reperta autem tiara a Semiramide Assyriorum regina. Quod genus ornamenti exinde usque hodie gens ipsa retin
Abbreviated transcription (Latin):
Testudo dicitur. scutum. Nam in modum testudi.¬
nis fit clipeus. ẽ & testudo scutorum conexio
curuata. Intestudinis modumnamq: in armorũ
generib milites &iam ab animalib: nomina sumunt
ut aries et salustius. Inmodum inquid iricumi litaris
estudo dictus eo quod termine teflesit adoꝑtus in ca¬
mere modum. Sunt autem quattuor genera ter¬
restres maritime luteriae. Id. ẽ incero & padulib:
uiuento. Quartumgenus fluuiatiles que indulti
quet uiuunt. Tradumt autem aliquid quod in cre¬
dibile ẽ. Tadius ira natugia testudms pedudȩx to
sdori T estudo uisceribus pasta serpentis cum uenenum
aduerterit sibi serpere origano medicinam suae
salutis exerca et cum sit uoluitibris palustrib
mersacurare se tamen proprio nouit antidoto
certoq auxilio sanitatis potestitis herburũ
& imipsa scirese conprobat

Expanded text:
testudo scutum. Nam in modum testudinis fit clypeus. 388 Est et testudo scutorum connexio curvata in testudinis modum. Namque in armorum generibus, milites etiam ab animalibus nomina sumunt, ut aries. Et Sallustius: In modum, inquit, hericii militarisTestudo dictus, eo quod tegmine testae sit adopertus in camerae modum. Sunt autem quattuor genera: terrestres, maritimae, lutariae, id est in caeno et paludibus viventes; quartum genus fluviales, quae in dulci aqua vivunt. Tradunt aliqui, quod incredibile est, tardius ire navigia t testudo uisceribus pasta serpentis, cum uenenum aduerterit sibi serpere, origano medicinam suae salutis exercet et, cum sit uolutabris palustribus mersa, curare se tamen proprio nouit antidoto certoque auxilio sanitatis potestates herbarum etiam ipsa scire se conprobat
Abbreviated transcription (Latin):
T& ragramaton hoc est quacttuor literarũ
quod propriae apud ebreos in dõponitur
lod he nau he lđ duabus iaque dupplicata
dicuntur autem ineffabilis nonquia dici
non potest sed quia finiri sensu et in tellectu
humano nulletenus
T acrecidos formulȩ maens in latitudinẽ
porrecceq: fi unt ex quatuor pigmentis

Expanded text:
tragrammaton, hoc est quatuor litterarum, quod proprie apud Hebraeos in Deo ponitur: iod, he, vau, he, id est duabus ia: quae duplicata ciunt. Dicitur autem ineffabilis, non quia dici non potest, sed quia finiri sensu et intellectu humano nullatenusTetraidos formulae incensi in longitudinem porrectae, quae fiunt ex quattuor pigmentis.
Abbreviated transcription (Latin):
tamento quattuor libros cuangeliorũ
quattoor euangelistȩ singulos scripseriuit
quorum solus matheus ebreo scripsisse
perhibetur eloquio. Exeri greco paulus
pulis suis. timoteo. tito & filemoni. Ad he¬
breos aut̃ epistola plenarisque a latinis
eius esse incertet ẽ ꝓpt̃ dissonantiam sermo¬
nis eademque. alii bernaban conscripsisse
alii adem̃te scriptum fuisse suspicantur
Petrus scripsit duas nominis sui epistolus
quecatholice nominatur. qua rum secunda
a quibidam eius eẽ non creditur. ꝓpt̃stili
sermonis quidistantiam. iacobsuã scripsit
epistolam que & ipsi annon nullis eius cẽ nega
tanta prima aquibusdam eius esse asscritur
Cuiuf uxta hieronimi sententiam. alterum
sepulchrum apud ephesum demonstratur . Iudis
suam edidit epistolam actus apłoꝵ. lucas con¬
posuit. Sicut audiuit ułuidit. a pocalipsin.
lohannes euangelista. scripsit eodem tem pore
quo euangelii p̃dicatione in in sulam patmum
traditur ad legatus. Hu sunt scriptures sacror

Expanded text:
tamento quatuor libros Evangeliorum quatuor evangelistae singulos scripserunt, quorum solus Matthaeus Hebraeo scripsisse perhibetur eloquio, caeteri Graeco. Pauluspulis suis misit, Timotheo, Tito et Philemoni. Ad Hebraeos autem Epistolam plerisque Latinis ejus esse incertum est 377 propter dissonantiam sermonis. Eamdemque alii Barnabam conscripsisse, alii a Clemente scriptam fuisse suspicantur. 12. Petrus scripsit duas nomine suo epistolas, quae catholicae nominantur: quarum secunda a quibusdam ejus esse non creditur propter styli sermonisque distantiam. Jacobus suam scripsit Epistolam. Quae et itum a quibusdam ejus esse asseritur,timantur, cujus juxta Hieronymi sententiam alterum sepulcrum apud Ephesum demonstratur. Judas suam edidit Epistolam. Actus apostolorum Lucas composuit, sicut audivit, vel vidit. Apocalypsin Joannes evangelista scripsit eodem tempore, quo ob Evangelii praedicationem in insulam Pathmos traditur relegatus. 13. Hi sunt scriptores sacrorum
Abbreviated transcription (Latin):
iob librum hebrei: moyses scripsit seputant
Aliunum exprophais non nulliuero eunlem
iob pꝰplagam suae passionis scriptorem
xꝓphaȩ. Id ẽ morses. dauid. sclomon
asaph & han. idithum. aman. et filiicore.
Salo monscripsit pro uerbia ecclesi asten
et cantica canticorum aesaias scripsit

Expanded text:
Job librum Hebraei Moysen scripsisse putant, Job librum Hebraei Moysen scripsisse putant, alplagam suae passionis scriptorem ae, id est, Moyses, David, Salomon, Asaph, Ethan, Idithun, Eman et filii Core,Salomon scripsit Proverbia, et Ecclesiasten, et Cantica canticorum. Isaias scripsit
Abbreviated transcription (Latin):
tudi ad sistunt. quartus. ẽ apud nos ordo
ueteris testamenti eorum librorum quin
canone hebraiconon sunt. quo rum primꝰ
sipientiae. liber ẽ ii. ecclesi asticus
apogrifa separant. eccła ta menxp̃i
interdiuinos libros & honorat et pdicat
nnouo autem testamento duo sant ordines
primus cuangelicus. in quo sunt matheus
marcus lucas & iohannes Secund
a postolicus in quo sunt. patulus. inxii
epistolis petrus induabus. Iohan nes intrib:
lacobus et iudcs in singulis. Actas quoq¬
a postolorum et a pocalipsis. lohanines
quiom̃s libros et tempore coneludit
et ordine. hi sunt librica nonici Lxxi¬
et ueterisaũt testaimenti. secundum ebreor
traditionem. hii scriptores habentese
prianus por seos seripst eptata cumiesanane
aedie librum sium. Indicum autem etrudi et
samo helis. primam partem seripsiet scmu&
sequentia samubelisusq adedaem scripsit. dauid
malachim totum edidit hieremias. ar Nantan
ccars parsus erat persingulorum regũ. Storis

Expanded text:
tum Dei adsistunt. Quartus est apud nos ordo Veteris Testamenti eorum librorum qui in canone Hebraico non sunt. Quorum primus Sapientiae liber est; secundus Ecclesiasticus;apocrypha separant, ecclesia tamen Christi inter divinos libros et honorat et praedicat. In Novo autem Testamento duo sunt ordines. Primus evangelicus, in quo sunt Matthaeus, Marcus, Lucas et Iohannes. Secundus apostolicus, in quo sunt Paulus in quattuordecim Epistolis, Petrus in duabus, Iohannes in tribus, Iacobus et Iudas in singulis, Actus Apostolorum, et Apocalypsin Iohannisqui omnes libros et tempore concludit et ordine. Hi sunt libri canonici  Veteris autem Testamenti secundum Hebraeorum traditionem hi scriptores habentur. Primum Moyses scripsit Pentateuchum. Jesu Nave edidit librum suum. Judicum autem, et Ruth, et Samuelis primam partem scripsit Samuel; sequentia Samuelis usque ad calcem, scripsit David. Malachim totum edidit Jeremias: nam ante sparsus erat per singulorum regum historias.
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ ingenitum opes aestus fortuna ars. usus
necossittis et concussiorerum T esticuli ꝑdimi¬
nutionem a testibus dicti quorum numerus inci¬
pit aduobus. hi sem̃ carlamoministrant quem
ab ispina medulla & renibus et lumbis suspiciunt
ad gratiam procreandi.

Expanded text:
id est, ingenium, opes, aetas, fortuna, ars, usus, id est, ingenium, opes, aetas, fortuna, ars, usus, necessitas, concursio rerum fortuinutionem a testibus dicti, quorum numerus incipit a duobus. Hi semen calamo ministrant quod a spinae medulla et renibus et lumbis suscipiunt ad gratiam procreandi.
Abbreviated transcription (Latin):
T eftesquisq antiuditium sibi placitis alligat
nec ui sit postea librum aut simulare aut subtra
uade& alligati appellantur. Item testes dicti
quod testamento ad hi berisolent sicut signatores
quod testamentum signant.¬
supertantum causacꝓ ferebantur. Nunc parte
ab lata nominis testes uocari. testis aũt̃ consideratu
conditionenatura & uita conedictione silibernonse
Nã sae peseruus metudominantis testimoniũ sub p̃mit
geractu. Nam siuita bona defuerit fidecreuit
Nonenim potest ustitiacum scelerato haberesociia
uiderunt aut ꝓferendo id qđ audierunt.
Duobus aut̃ modis testes delicunt cum aut falsa ꝓnun
personis obnoxius. primumdeo quem ꝑiurando
contempnit sequen teruidi quem meciendo falet
postremo in nocenti quem falso testimonio laede¬
Testimoniũ omne. ẽ quod ab aliqua externaresẽ
que testimonii pondus hab& ã faciendam fidem
Testimoniam ulte sunt que afferant auctoritatẽ

Expanded text:
 quisque ante iudicium sibi placitis alligat, ne cui sit postea liberum aut dissimulare aut subtrahere se; unde et alligati appellantur. Item testes dicti quod testamento adhiberi solent; sicut signatores, quod testamentum signant.super statum causae proferebantur. Nunc, parte ablata nominis, testes vocantur. 9. Testis autem consideratur: conditione, natura et vita. Conditione, si liber, non servus. Nam saepe servus metu dominantis testimonium supprimit ger actu. Nam si vita bona defuerit, fide carebit. Non enim potest justitia cum scelerato habere societviderunt, aut proferendo id quod audierunt. Duobus autem modis testes delinquunt, cum aut falsa promunt, personis obnoxius. Primum Deo, quem perjurando contemnit; secundo judici, quem mentiendo fallit; postremo innocenti quem falso testimonio laedTestimonium omne est, quod ab aliqua externa re sumitur  quae testimonii pondus habet ad faciendam fidem, Testimonia multa sunt quae afferant auctoritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
paralipemenon. et ester. aesdra scripsit
librum suum om̃s aut̃ hos libros iden esdra
regres si fuissent in isrłm diuino afflatur
fuerunti. agentib corrupta correxit totũq
testamentum in xii libros constituit ut tot
librtessent in legeqđ habentur eclictere¬

Expanded text:
Paralipomenon, et Esther. Esdras scripsit librum suum. 3. Omnes autem hos libros idem Esdrasregressi fuissent in Jerusalem, divino afflatus fuerant a gentibus corrupta correxit; totumque Testamentum in XXII libros constituit, ut tot libri essent in lege, quot habentur et litter
Abbreviated transcription (Latin):
nõtare ẽ. Id est ut notum sit quod scriptũ ẽ
ologra fum testamentũ manu auotoris totũ
capitediminutus. ẽ aut sinonrite factum sit
offitiosum testamentũ ẽ qđ frustraliberis
exheredicis sine offitionaturalis pi&atis in
ex̃ tranecis ꝑ sonas reductũ ẽ ruptũ testamentũ
inde uocator eo qđ nascente postumo neque
ex heredato nominatim. neq herede instituto
disrumpitur sup pressum testamentir̃ẽ quod
nfraude heredum uelligatorioꝵ seu libertorũ
non ẽpalam ꝓlatm quod & sinon lata tam en
si p̃dictis personis nom ꝓferatur sup primiuidet᷑
nouo cessecuit. De quo apł meminit dicens.
Necera transierunt et eccefacta sunt noua.
testamentum autemnouum. Ideo nuncupatur
quia in nouat non enim illum discunt nisi ho¬
mines renouati exuetustitte pergratiam et
pertinentes iam ad testamentum nouum qđ ẽ
regnum caelorum. Testam̃tũ autem dicitur¬

Expanded text:
notare est, id est ut notum sit quod scriptum est. notare est, id est ut notum sit quod scriptum est. Holographum testamentum est manu auctoris totum capite diminutus est, aut si non rite factum est. Inofficiosum testamentum est, quod frustra liberis exheredatis sine officio naturalis pietatis in extraneas personas redactum est. Ruptum testamentum inde vocatur, eo quod nascente postumo, neque exheredato nominatim, neque herede instituto, disrumpitur. Suppressum testamentum est, quod in fraude heredum vel legatariorum seu libertorum non est palam prolatum: quod si non latet, tamen si praedictis personis non proferatur, supprimi essavit, de quo Apostolus meminit dicens: Vetera transierunt, ecce nova facta sunt omnia . Testamentum autem Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illum discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes jam ad Testamentum Novum, quod est regnum coelorum. Hebraei autem Vetu
Abbreviated transcription (Latin):
T estaimentũ uocatum quianisi testatur mortuus
fuerit non confirmari potest nec scri quidin eo
scriptum sit quia clausum & obsignatumẽ. et inde
dicitum testam entum quia nonuala nisi post
testictoris monumentum. Vnde & apł. testa
mentum sinescripturis scĩs. non hoc solum dicit᷑
qđ nonuala: nisi testatorib: mortuis. Sed omne
pactum. et placitur testamentũ uocatur. Nã
laban et iacob. testamentũ fecerunt qđ utiq
xiantꝰ interuicos ualera. et in psalmis legitur.¬
Aduersus tostamentũ disposuerunt hoc est
pactum & innumerabilia tabuletestamenti.
Ideo appellate sunt quia antecarte et membra¬
narum usum indo latis tabulis. Nonsolũ testa¬
menta sed &iam epistolitrum aloquia scribe¬
bantur. Vnde cportitor et carũ tabellarii
uocabuntur. teflamentumiuris p̃toruest.
septem testium signis. signatum. Sed illud apud
ciues fit indeciuile istud apud p̃tores
inde iuris pretorii testamentũ aut̃ signare

Expanded text:
Testamentum vocatum, quia nisi testator mortuus fuerit, 200 nec confirmari potest, nec sciri quod in eo scriptum sit, quia clausum et obsignatum est; et inde dictum testamentum, quia non valet nisi post testatoris monumentum, unde et apostolus mentum sane in Scripturis sanctis non hoc solum dicitur, quod non valet nisi testatoribus mortuis, sed omne pactum et placitum testamentum vocabant. Nam Laban et Iacob testamentum fecerunt, quod utique etiam inter vivos valeret, et in Psalmis legiturAdversum te testamentum disposuerunt,' hoc est, pactum; et innumerabilia talia. Tabulae testamenti ideo appellatae sunt, quia ante chartae et membranarum usum in dolatis tabulis non solum testamenta, sed etiam epistolarum alloquia scribebantur; unde et portitores earum tabellariatum. Testamentum iuris praetorii est septem testium signis signatum: sed illud apud cives fit, inde civile; istud apud praetores, inde iuris praetorii. Testamentum autem signare
Abbreviated transcription (Latin):
hebrei autem uetus testamemtũ esdra aucdore
iuxt inumerum litterarum suarum. Inxxiili¬
bros accipiunt diuidentes eos intresor dines
legis scilica prophaurum xagio graforũ
primus ordolegis IN v. libris accipitur.
qui ẽ regum prinus. uii malachim quiest

Expanded text:
Hebraei Vetus Testamentum, Esdra auctore juxta numerum litterarum suarum in XXII libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines, legis scilicet, prophetarum et hagiographorum. Primus ordo legis in quinque libris accipitur, qui est Regum primus. Quartus Malachim, qui est
Abbreviated transcription (Latin):
Tessalia atessedo rege cognominata que qua
meridiana plaga macedoniae coniuncta est.
cuius a tergo phyera c̃ multa intes salia flumin
ubiolim eiuilia bella de conuer̃ & abinatisunt
apollo ethercules maior ille taebanus ibi ẽ & mons
par ne suscondã apallonicon secratus tessaliã patria
acilis et origolapittrũ fuit. Dequib fertur qđ
li primo equos frenis domuerit. Vndeacentauri
dicti sunt. Intessalia primum solidiaurei facti sunt
domandorum quoq aequorũ usus pnimũ reptus est
nensurasq multe talent agnatis pargetur
Et ẽ nomen ex greco latine sermone conposituns
Nam &chesgrecerepositũ dicunt latim aurut
qđ iunctũ sonat repositũ aurum.

Expanded text:
essalia a Thessalo rege cognominata, quae ad meridianam plagam Macedoniae coniuncta est, cuius a tergo Pieria est. Multa in Thessalia flumina ua olim civilia bella detonarunt, et ubi nati sunt Apollo et Hercules maior ille Thebanus. Eadem esParnasus quondam Apollini consecratus. Thessalia patria Achillis et origo Lapitharum fuit, de quibus fertur quod hi primo equos frenis domuerunt, unde et Centauri dicti sunt. In Thessalia primum solidi aurei facti sunt, domandorum quoque equorum usus primum repertus est. memoras quae magna talenta gnatis parce et est nomen ex Graeco Latinoque sermone conpositum. Nam θεςo Graeci repositum dicunt, Latini aurum, quod iunctum sonat repositum aurum.
Abbreviated transcription (Latin):
medio sit terra quasi equalange suspenditur
sed qui a me ieftcisdi acluntetissuae eã lege
conftunxit ut supra instabile atq manestabi¬
lis ꝑseuera. Sicut dauid quoq ꝓphegatesta¬
turdicens fund euuit terram suꝑfirm amentuciꝰ.

Expanded text:
medio sit terra, quasi aequa lance suspenditur, medio sit terra, quasi aequa lance suspenditur, sed quia maiestas dei uoluntatis suae eam lege constringit, ut supra instabile atque inane stabilis perseueret, sicut Dauid quoque propheta testatur dicens: fu-ndauit terram super firmitatem eius:
Abbreviated transcription (Latin):
aut supernubes stabilem ꝑ manere quis enim
inquid salomon sufficit en arrare operaillius
aut quis in uestigauit magnalia eius. Ergo
quodmortalium nature secretum ẽ diunae
potentiae relinquendum est.
quid nobis discutere ut rum in aera pendeat
ansuꝑ aquam. ut indenascaitur controuersi
quomod o aerisn atura tenuis set mollior¬
mollem possit sustenttre terrenum. aut quo¬
modo sisuꝑ aquas non dimergatur in aquam
grauis terrã nuna. Aut quo modo cim iris
unda noncedat et in latteracius seselocosuo
mota diffundat multi aiam in medio aeris
terram es sedixer & molesuo in mobilẽmanere
quod a quabilimotu. bunc atq inde ex omni¬
parte ꝓpendeit. De quo satis putamnus
dictum adño ad iobseruum suũ quando
locutus ꝑnubẽ ait ubieras cumfundirẽ
terrã. Indicamihisi habes scientiam . quis
posuit mensuram eius sinosti. aut quis ẽ
qui suꝑ in dux̃. men surã suꝑ aquã aut super
quid crculieius confixi sunt. Nonergo qđ in

Expanded text:
aut super nubes stabilem permanere. Quis enim, aut super nubes stabilem permanere. Quis enim, inquit, Salomon, sufficit narrare opera illius, aut quis investigabit magnalia ejus? Ergo quod mortalium naturae secretum est, divinae potentiae relinquendum est.quid nobis discutere utrum in aere pendeat an super aquam, ut inde nascatur controuersia, quomodo aeris natura tenuis molem possit sustentare terrenam? Aut quomodo, si super aquas, non demergatur in aquam gravis ruina terrarum? Aut quomodo ei maris unda non cedat, et in latera ejus sese loco suo mota diffundat? Multi etiam in medio aeris terram esse dixerunt, et mole sua immobilem permanere, quod aequabili motu hinc atque inde propendeat. De quo satis putamus dictum a Domino ad Job servum suum, quando locutus per nubem ait: Ubi eras cum fundarem terram? indica mihi, si habes scientiam. Quis posuit mensuras ejus, si nosti? Aut quis est qui superinduxit mensuram super eam, aut super quid circuli ejus confixi sunt ? Et i