comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
firus c̃. Nolunt homines titulum cognosco
et sic domum intrars. Recolamus ergo scͥptu¬
ram scãm ingenesi primo die quid sit factũ.
inuenimus lucem. Secundo die qͥd sit factum:
inuenimus firmamentũ qđ appellauit ds̃ cȩ¬
lum. Lercio die qͥd sit factum inuenimus spe¬
ciem terrȩ & maris segregationem et ut om̃is
congregatio aquarũ uocaretur mare: & arida
uocaretur terra. Quarto die luminaria fec̃ ds̃
incęlo: solem inpotestatem diei: lunã etstellas
inpotestatem noctis. Hoc quarto die fecit. Ed
sibi gͦ uult qđ de quarto die accepit titulõ psal¬
musn. inquo psalmo docet᷑ patientia aduers
felicitates maloꝵ: & labores bonoꝵ: Habes
paulum apłm dicentem scĩs fidelib roboratis
inxp̃o. Omnia facite sine murmuratione et
disceptatione ut sitis irreprehensibiles et sin¬
ceres. inmaculati filii dĩ inmedio nationis tor¬
tuo se & ꝑuersȩ: in quib apparctis sicut lumi¬

Expanded text:
fixus est. Volunt homines titulum cognoscere, fixus est. Volunt homines titulum cognoscere, et sic domum intrare. Recolamus ergo Scripturam sanctam in Genesi, primo die quid sit factum; invenimus lucem: secundo die quid sit factum; invenimus firmamentum, quod appellavit Deus coelum: tertio die quid sit factum; invenimus speciem terrae et maris, et segregationem, ut omnis congregatio aquarum vocaretur mare, te arida vocaretur terra. Quarto die, luminaria fecit Deus in coelo ; solem in potestatem diei, lunam et stellas in potestatem noctis : hoc quarto die fecit. Quid sibi ergo vult quod de quarto die accepit Psalmus titulum; in quo psalmo docetur patientia adversus felicitates malorum, et labores bonorum? Habes Paulum apostolum dicentem sanctis fidelibus roboratis in Christo: «Omnia facite sine murmuratione et disceptatione; ut sitis irreprehensibiles, et sinceres, immaculati filii Dei in medio nationis tortuosae et perversae, in quibus apparetis sicut lumi
Abbreviated transcription (Latin):
Yates enim scłi decepti et decsptre uolentes: in
dicentes qđ uluis esset illud sydus: et illud
illius. Homines autem qui ante ñ aspexerm̃t
ut uiderent qͥa ibi erant et illa sydera ante¬
quã nascerentur: decepti crediderunt: et con¬
cepta ẽ. opinio uanitatis. Hanc opinionem
erroris diabolus confirmauit: xp̃c eucrtit
Nos ergo scđm qđ loquimur: quarta sabba¬
toꝵ quartus dies intelligitur adie dñico.
Attendat itaq caritas uĩa: quid sibi uelit iste
titulus. Hic grande mysteriũ: et reuera occul¬
tum. Nam pleraq ipsius psalmi manifeste so¬
nant: & manifeste mouent: et cito intelligũ¬
tur. Hic autem titulus qd fatendum ẽ haba
ñ parum obscuritatis. s aderit dñs et sere¬
nabit nubilum: et uidebitis psalmum: etex
fronte psalmi cognosectis cum. Infronte. etĩ
nabet psalmus istȩ: psalmus ipsi dauid. E¬
ta sabbatorum. Inlimine ẽ. titulus: inpostib

Expanded text:
Veteres enim saeculi decepti, et decipere volentes, in Veteres enim saeculi decepti, et decipere volentes, in dicentes quod illius esset illud sidus, et illud illius: homines autem qui antea non aspexerant, ut viderent quia ibi erant et illa sidera antequam nascerentur, decepti crediderunt; et concepta est opinio vanitatis. Hanc opinionem erroris diabolus confirmavit, Christus evertit. Nos ergo secundum quod loquimur, «quarta sabbatorum» quartus dies intelligitur a die dominico. Attendat itaque Charitas vestra quid sibi velit iste titulus: hic grande mysterium, et revera occultum. Nam pleraque ipsius Psalmi manifeste sonant, et manifeste movent, et cito intelliguntur; hic autem titulus, quod fatendum est, habet non parum obscuritatis: sed aderit Dominus, serenabit nubilum, et videbitis Psalmum, et ex fronte Psalmi cognoscetis eum. In fronte enim habet psalmus iste, «Psalmus ipsi David, quarta sabbatorum.» In limine est titulus, in postibus
Abbreviated transcription (Latin):
felicitates patientiam
docet:patientiã ȩdi¬
fieat. Hoc habet totus
acapite usq infinem.
Quare ergo talem ha¬
bet titulum. inquarta sabbati: Una sabbati
dies dñicus ẽ scda sabbati scđa feria: quẽ scła¬
res dicm lunç uocant. lercia sabbati tercia fe¬
ria. quem diem illi martis uocant. Quarta gͦ
sabbatorum quarta feria: qui mereurii dies di¬
citur apaganis etamultis xp̃ianis: s nolumꝰ¬
ut dicant: atq utinã corrigantur et ñ dicant.
Sic enim habent linguam suam: quam utant
liuis ergo de ore. xp̃ianoꝵ ritus loquendi ee¬
cłiasticus ꝓcedit. Tamen si quẽ forte consuetu¬
do traxerit. ut illud exeat exore qđ imꝓbat cor¬
de: intelligat illos om̃s de quoꝵ nominib ap¬
pellata sunt sydera homines fuisse: nec exeo
cȩpisse ista sydera incȩlo. exquo illi ẽẽ ceꝑunt.
et eminuerunt in hoc scło cũ eari eẽcit homi¬
nb: non ꝓpter uitã ȩternã. s ꝓpter cõmodũ
temporale. deferebantur eis diuini honores.

Expanded text:
felicitates patientiam docet, patientiam aedificat. Hoc habet totus a capite usque in finem. Quare ergo talem habet titulum, «in quarta sabbati?» Una sabbati, dies dominicus est; secunda sabbati, secunda feria, quem saeculares diem Lunae vocant; tertia sabbati, tertia feria, quem diem illi Martis vocant. Quarta ergo sabbatorum, quarta feria, qui Mercurii dies dicitur a Paganis, et a multis Christianis: sed nollemus; atque utinam corrigant, et non dicant sic. Habent enim linguam suam qua utantur. lius ergo de ore christiano ritus loquendi ecclesiasticus procedit. Tamen si quem forte consuetudo traxerit, ut illud exeat ex ore quod improbat corde, intelligat illos omnes, de quorum nominibus appellata sunt sidera, homines fuisse, nec ex eo esse coepisse ista sidera in coelo, ex quo illi coeperunt: et et eminuerunt in hoc saeculo, cum chari essent hominibus, non propter vitam aeternam, sed propter commodum temporale, deferebantur eis divini honores.
Abbreviated transcription (Latin):
plane iã totus xp̃c dic̃: hic ẽ et uox nr̃a Ñ
enim iã transiit iniquitas: adhuc feruet in¬
iquitas: E infinem dix̃ ipse dñs: habundan¬
tiam futuram iniquitatis: & qm̃ habunda¬
bit iniquitas: refrigescet carttas multorũ:
Quis autẽ ꝑseuerabit usq infinem: quoad¬
usq transeat iniquitas: Qui fuerit inxp̃i
corpore: qui fuerit inmenbris xpi: et aca¬
pite didicerit patientiã ꝑseuerandi Tran¬
sis tu: et ecce transierunt temptationes
tuȩ: et is inaliam uitã inquam ierunt scĩ.
si sc̃s fueris: inaliam ietunt martyres: Si
martyr fueris: ibis & tu inaliam uitã: Nun
quid qr transisti inquit hinc. ꝓpt̾ea iam
transiit iniquitas: Nascuntur alii iniqui.
sic̃ moriuntur alii iniqui Quomͦ gͦ alii
iniqͥ moriuntur & alii nascuntur: sic alii
iusti erunt. & alii nascuntur Usq infinem
scłi nec iniquitas deerit premens: nec iusti¬
cia patiens. Et inumbra alarum tuarum

Expanded text:
plane jam totus Christus dixit: hic est et vox nostra. Non plane jam totus Christus dixit: hic est et vox nostra. Non enim jam transiit iniquitas, adhuc fervet iniquitas. Et in fine dixit ipse Dominus abundantiam futuram iniquitatis: Et quoniam abundabit iniquitas, refrigescet charitas multorum; Quis autem perseverabit usque in finem, quoadusque transeat iniquitas? Qui fuerit in Christi corpore, qui fuerit in membris Christi, et a capite didicerit patientiam perseverandi. Transis tu, et ecce transierunt tentationes tuae; et is in aliam vitam in quam ierunt sancti, si sanctus fueris. In aliam ierunt martyres: si martyr fueris, is et tu in aliam vitam. Numquid quia tu transisti hinc, propterea jam transiit iniquitas? Nascuntur alii iniqui, sicut moriuntur alii iniqui. Quomodo ergo alii iniqui moriuntur, et alii nascuntur; sic alii justi eunt, et alii nascuntur. Usque in finem saeculi nec iniquitas deerit premens, nec justitia patiens. Et in umbra alarum tuarum
Abbreviated transcription (Latin):
Iterum dic̃ ipse dñs de hominib: sic̃ dedisti ei
potestatem om̃is carnis: Nunquid in sola car¬
ne acceꝑat potestatem: et ñ maxuȩ in animaᷤᷤ
qͥs primitus liberabat: Figo uͥ erat anima:
ibi erat caro: Ibi totus homo cum uerbo: &
ubum cum homine: Et uerbũ et homo unꝰ
homo:et u̾bum et homo unus ds̃: Bicat ergo
Miserere mei ds̃ miserere mei: N expauescamus
uoces petentis miscdiam: et ex hibentis. Ideo
enim pecit: quia exhibet: Adhoc enim ho¬
mo. quia misericors: ñ ut conditionis neces¬
sitate nasceretur: s ut nos de necessitatis con¬
ditione liberaret: Miserere mei ds̃ miserere
mei: qm inte confidit anima mea Audis
magistrum orantem: disce orare: Adhoc .Ni.
orauit ut doceret orare:quia adhoc passꝰ
ẽ ut doc̾et pati: adhoc resurrerit ut docet sꝑa¬
re resiurectionem: Et inumbra alarum
tuaꝵ sꝑabo:donec transeat iniquitas: Hoc

Expanded text:
Iterum dicit ipse Dominus de hominibus: Sicut dedisti ei Iterum dicit ipse Dominus de hominibus: Sicut dedisti ei potestatem omnis carnis . Numquid in solam carnem acceperat potestatem, et non maxime in animas, quas primitus liberabat? Ergo ibi erat anima, ibi erat caro, ibi totus homo; et totus homo cum Verbo, et Verbum cum homine, et homo et Verbum unus homo, et Verbum et homo unus Deus. Dicat ergo, Miserere mei, Deus, miserere mei. Non expavescamus voces petentis misericordiam et exhibentis. Ideo enim petit, quia exhibet: ad hoc enim homo, quia misericors; non ut conditionis necessitate nasceretur, sed ut nos de conditione necessitatis liberaret. Miserere mei, Deus, miserere mei, quoniam in te confidit anima mea. Audis magistrum orantem, disce orare. Ad hoc enim oravit, ut doceret orare: quia ad hoc passus est, ut doceret pati; ad hoc resurrexit, ut doceret sperare resurrectionem. 6. Et in umbra alarum tuarum sperabo, donec transeat iniquitas. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Menbra eñi eiꝰ apłi. tetigerunt resurgentem:&
crediderunt: E ecce nichil ꝓfuit ꝑsecutio
saulis: Audiamus gͦ iam psalmum: quia
detitulo eius satis locuti sumus. quantum
dominus dare dignatus est:
qm̃ inte confidit anima
mea Xpc̃ inpassione dic̃
misẽrere mei Deo ds̃ dicit:
miserere mei: Qui cũ patre
miseretur tui: inte clamat
miserrre mei : Et enim qđd
de illo clamat miserere mei:
tuum ẽ Ate hoc accepit: ꝓpt̃ te liberandũ
carne indutusẽ: Caro ipsa clamat. miserere
mei ds: miserere mei hõ ipse anima ẽ ⁊ caro: Totũ
enĩ hominẽ suscepit uerbum: et totꝰ homo
factus ẽ. uerbum: ne ideo putetur non ib
fuisse anima. qͥa euangłista ita dicit uer¬
bum caro fac̾tum ẽ et habitauit innobis.
Et enim dicitur caro homo. sic̃ alio loco dic
scrptura: et uidebit omnis caro salutare dei.
Nunquid caro sola uidebit. & anima ibi ñerit:

Expanded text:
membra enim ejus Apostoli tetigerunt resurgentem, et membra enim ejus Apostoli tetigerunt resurgentem, et crediderunt ; et ecce nihil profuit persecutio Saülis. Audiamus ergo jam Psalmum, quia de titulo ejus satis locuti sumus, quantum Dominus donare dignatus est. quoniam in te confidit anima mea. Christus in passione dicit, Miserere mei, Deus. Deo Deus dicit, Miserere mei. Qui cum Patre miseretur tui, in te clamat, Miserere mei. Etenim quod de illo clamat, Miserere mei, tuum est: a te hoc accepit, propter te liberandum carne indutus est. Caro ipsa clamat, Miserere mei, Deus, miserere mei: homo ipse, anima et caro. Totum enim hominem suscepit Verbum, et totus homo factus est Verbum. Ne ideo putetur non ibi fuisse animam, quia evangelista ita dicit: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Etenim dicitur caro homo, sicut alio loco dicit Scriptura, Et videbit omnis caro salutare Dei . Numquid caro sola videbit, et anima ibi non erit?
Abbreviated transcription (Latin):
ce descendere: cui facile fuit de sepulchro sur¬
gere: S quare: Quia usq admortẽ uoluit
esse patiens: ut fugeret a facie saul inspelun¬
cã: Et enim spelunca: inferior pars terre po¬
test accipi Et certe qđ manifestum ẽ. & cer¬
tum omnib hominib: corpus eius in mo¬
numento positum ẽ. qđ erat excisum inpe.¬
tra: Hoc gͦ monum̃tum spelunca erat. Illuc
fugit a facie. saul. Tam diu enim ꝑsecuti ft̃
illũ iudei: quo usq poneretur inspelunea
Unde ꝓbamus qͥa tãdiu illum ꝑsecuti sunt.
quousq ibi poneret᷑: Etiã mortuum ineruce
pendentem: lancea uulnerauerunt: At ubi
inuolutus ẽ. curato funere positus ẽ inspe¬
lunca:Iam nichil habuerunt qđ carni fa-¬
cerent: Resurrexit gͦ dñs exilla spelunca il¬
lesus. incorruptus. qͣ fugerat afacie saul
occultans se impiis qͦs p̃figurabat saul: o¬
stendens se autem menbris suis: Nã resur¬
gentis menbra: amenbris eius palpata st̃:

Expanded text:
ce descendere, cui facile fuit de sepulcro resurce descendere, cui facile fuit de sepulcro resurgere? Sed quare usque ad mortem voluit esse patiens? Ut fugeret a facie Saül in speluncam. Etenim spelunca, inferior pars terrae potest accipi. Et certe quod manifestum est, et certum omnibus, corpus ejus in monumento positum est, quod erat excisum in petra. Hoc ergo monumentum spelunca erat: illuc fugit a facie Saül. Tamdiu enim persecuti sunt illum Judaei, quoadusque poneretur in spelunca. Unde probamus quod tamdiu illum persecuti sunt, quousque ibi poneretur? Etiam mortuum in cruce pendentem lancea vulneraverunt . At ubi involutus curato funere positus est in spelunca, jam nihil habuerunt quod carni facerent. Resurrexit ergo Dominus ex illa spelunca illaesus, incorruptus, quo fugerat a facie Saül; occultans se impiis, quos praefigurabat Saül, ostendens se autem membris suis. Nam resurgentis membra a membris ejus palpata sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
Opposuit male querentib terram: seruauit be¬
ne querentib uitam: fugit gͦ scđm carnem
inspeluncam: afacie saulz Qđ si & hoc uelis
acciꝑe. ita dominum fugisse inspeluneam a
facie saul quia passus ẽ. usq adeo se occultã¬
re iudeis. ut et moreretur: quantumlibet enĩ
seuirent in eum iudȩi. donec moreretur ad¬
huc putabant eum posse liberari: et osten¬
dere miraculum aliqđ. qđ filius dei esset:
Hoc predictum erat in libro sapientiȩ: morte
turpissima condempuemus eum:erit enim
respectus ex sermonib illius Si enim uere
filius dei. ẽ suscipiet illum: & liberabit illũ
& non liberabatur: crediderunt illum ñ esse
filium dei: Propterea insultantes pendenti
in ligno. et caput agitantes: dicebant. illi: Six.
filius dei es: descende de cruce Alios salua
sicut ẽ inipso libro sapientiȩ. hȩc cogita¬
uerunt & errauerunt: Excecauit enim illos
malicia eoꝵ: Quid enim magnum erat de cru¬

Expanded text:
Opposuit male quaerentibus terram, servavit beOpposuit male quaerentibus terram, servavit bene quaerentibus vitam. Fugit ergo secundum carnem in speluncam a facie Saül. Quod si et hoc velis accipere, ita Dominum fugisse in speluncam a facie Saül, quia passus est; usque adeo se occultavit Judaeis, ut et moreretur. Quantumlibet enim saevirent in eum Judaei, donec moreretur, adhuc putabant eum posse liberari, et ostendere aliquo miraculo quod Filius Dei esset. Hoc praedictum erat in libro Sapientiae: Morte turpissima condemnemus eum; erit enim respectus in sermonibus ipsius. si enim uerus filius dei est. suscipiet eum et liberabit eum et non liberabatur, crediderunt illum non esse Filium Dei. Propterea insultantes pendenti in ligno, et caput agitantes, dicebant illi: Si filius Dei es, descende de cruce Alios salvos sicut est in ipso libro Sapientiae, haec cogitaverunt et erraverunt; excaecavit enim illos malitia eorum . Quid enim magnum erat de cru
Abbreviated transcription (Latin):
sitatem: Ego ñ corrumpo ueritatẽ:. Audiui¬
mus gͦ quid sibi uelit: ne corrumpas intitu¬
li inscriptionem: Quid gͦ. ẽ. cum fugeret a facie
saul inspeluncam: Qđ quidẽ et dauid ille
fecit. S quia millo ñinuenimus tituli in¬
scriptionẽ: in hoc inueniamus fugã inspe¬
luncam: Figurabat enim aliquid ipsa spe¬
lunca: qua se texit dauid Quare autem se
texit: Ut occultaretur: et ñ mueniretur:
Quid. ẽ. contegi speluncam: Contegi se terra
Qui. enim fugit inspeluncam: t̾ra contegit᷑
ne uideatur Portabat autẽ terram iħs carnẽ
quam acceꝑat deterra: et inea se occultabat.
ne aiudeis inuemiretur ds̃: Si enim cogno¬
ca se texerat: ⁊d÷ carnis in firmitatẽ ocłis obi¬
ciebat: maiestatem autem diuinitatis in cor¬
poris tegmine tanquam terrȩ abdito contin¬
gebat: Illi ergo non cognoscentes d̃m: cruci¬
fixerunt hominem: Nec mori potuit nisi
inhomine: nec crucifigi potuit nͥ inhomi¬
ne:quia nec teneri posset nisi inhomine:

Expanded text:
sitatem? Ego non corrumpo veritatem. 4. Audivimus ergo quid sibi velit, Ne corrumpas in tituli inscriptionem. Quid ergo est, Cum fugeret a facie Saül in speluncam? Quod quidem et David ille fecit: sed quia in illo non invenimus tituli inscriptionem, in hoc inveniamus fugam in speluncam. Figurabat enim aliquid illa speluncam, qua se texit David. Quare autem se texit? Ut occQuid est contegi spelunca, nisi contegi terra? qui enim fugit in speluncam, terra tegitur, ne videatur. Portabat autem terram Jesus: carnem quam acceperat de terra, et in ea se occultabat, ne a Judaeis inveniretur Deus. Si autem cognoca se texerat, id est, carnis infirmitatem oculis objiciebat, majestatem autem divinitatis in corporis tegmine, tanquam terrae abdito contegebat. Illi ergo non cognoscentes Deum, crucifixerunt hominem. Nec mori potuit nisi in homine, nec crucifigi potuit nisi in homine; quia nec teneri posset nisi in homine.
Abbreviated transcription (Latin):
lo audistis: cũ ipse apłs legeretur. Memoresto
xp̃m iħm resurrexisse amortius ex semine da¬
uid: scđm euangłium meum. Quio . ẽ. memor
esto: Non deleatur de memoria tua cogitatio:
qua p̃rimo confessus es. Sint reliquiȩ cogita¬
tionis inmemoriam: et uide quemadmodũ
repetit quid sibi donatũ ẽ. idem paulꝰ apls
alio loco. Qui prius inquit fui blasphemus
et ꝑsecutor. et iniuriosus. Quid dicit: Pnus
fui blasphemus. Nunquid adhuc blasphemꝰ
ẽ: ut non eẽt blasphemus: fuit primo cogi¬
tatio confitens. Ut aute commemoraret qͥd
illi donatum sit. reliquiȩ cogitationis erant: ꝑ
ipsas reliquias cogitationis sollempnia cȩlebrabat.
nob omnia peccata: et conuersi sumus: Si obli¬
uiscamur qđ nob donatũ ẽ. et a quo donatũ est.
obliuiscimur munus saluatoris. Nonne cotidie

Expanded text:
lo audistis, cum ipse Apostolus legeretur: Memor esto lo audistis, cum ipse Apostolus legeretur: Memor esto Christum Jesum resurrexisse a mortuis ex semine David, secundum Evangelium meum . Quid est memor esto? Non deleatur de memoria tua cogitatio qua primo confessus es; sint reliquiae cogitationis in memoria. Et vide quemadmodum repetit quod sibi donatum est, idem Paulus apostolus alio loco: Qui prius inquit, fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus . Qui dicit, Prius fui blasphemus, numquid adhuc blasphemus est? Ut non esset blasphemus, fuit prima cogitatio confitens; ut autem commemoraret quid illi donatum est, reliquiae cogitationis erant, per ipsas reliquias cogitationis solemnia celebrabat.  omnia peccata, et conversi sumus: si obliviscamur quid nobis donatum est, et a quo donatum est, oblivicimur munus Salvatoris; cum aute
Abbreviated transcription (Latin):
de memoria. quia peccator fuisti: ꝑ hoc quod
peccator fuisti. sollempnia celebras dõ. Adhuc
intelligendum ẽ Prima cogitatio confessionẽ
habet: et recessionem auetere uita. S: si oblitu
fueris aquib peccatis liberatus sis: non ages
grãs liberatori: non celebras sollempnia dõ tuo
Ecce prima cogitatio confitentis sauli apłi iã
pauli qͥ primo saulus fuit. quando audiuit
uocem decȩlo cum ꝑsequeretur xp̃m. et fure¬
ret inrp̃ianos. et uellet ut ubicunq inuentoᷤ
adduceret necandos: audiuit uocem decȩlo.
Saule saule quid me ꝑsequeris: Et circumfusꝰ
lumine facta sibi cecitate inocłis ut intus ui¬
deret: emisit primam cogitationẽ obedien¬
tiȩ Cum audiret. ego sum iħs nazarenus
quem tu ꝑsequeris: dñe ait quid me iubes
facere: Et cogitatio confitentis: iam dñm ap¬
pellat quem ꝑsequebatur. Quomodo reliquiȩ
cogitationis sollempnia celebrabunt. in pau¬

Expanded text:
de memoria quia peccator fuisti, per hoc quod de memoria quia peccator fuisti, per hoc quod peccator fuisti, solemnia celebras Deo. Adhuc intelligendum est. Prima cogitatio confessionem habet, et recessionem a vetere vita: sed si oblitus fueris a quibus peccatis liberatus sis, non agis gratias liberatori, et non celebras solemnia Deo tuo. Ecce prima cogitatio confitens Sauli apostoli, jam Pauli, qui primo Saulus fuit: quando audivit vocem de coelo, cum persequeretur Christum, et fureret in Christianos, et vellet ut ubicumque inventos adduceret necandos, audivit vocem de coelo, Saule, Saule, quid me persequeris? et circumfulsus lumine, facta sibi caecitate in oculis, ut intus videret, emisit primam cogitationem obedientiae; cum audiret, Ego sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris, Domine, ait, quid me jubes facere ? Haec est cogitatio confitens; jam Dominum appellat quem persequebatur. Quomodo reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt, in Pau
Abbreviated transcription (Latin):
quitur:timere habet infinem. et quiescere.
Meluis mͦ quiesceret: ut infinem gauderet.
Terra tremuit et quieuit. Quando: Cũ ex¬
surgeret inudicio dñs: ut saluos faceret
om̃s mansuetos corde. Qui sunt mitescor¬
de: Qui frementes equos non ascenderunt:
s inhumilitate sua peccata confessi sunt.
ut saluos faceret om̃s mites corde. Qm̃¬
cogitatio hominis confitebitur tibi: et re¬
liquiȩ cogitationis sollempnia celebrabt̃
tibi. Prima cogitatio: posteriores reliquiȩ co¬
gitationis. Que est cogitatio prima: Unde in¬
cipimus bonam illam cogitationem: unde
incipies confiteri. Confessio adiunget nos .xͦ.
am uero confessio ipsa. id: prima cogitatio
facit in nob̃ reliquias cogitationis: et ipse re¬
liquiȩ cogitationis sollempnia cȩlebrabun
dampnat uitã priorem. Cui displicet quod
erat. ut sit qđ non erat: ipsa ẽ prima cogitatio.
Sed quia debes recedere apeccatis. primam oo¬
gitationem confessus deo. ut non tibi recedat

Expanded text:
quitur, timere habet in fine et quiescere. quitur, timere habet in fine et quiescere. Melius modo quiesceret, ut in fine gauderet.erra tremuit, et quievit. Quando? Cum esxurgeret in judicium Deus, ut salvos faceret omnes mites corde. Qui sunt mites corde? Qui frementes equos non ascenderunt, sed in humilitate sua peccata confessi sunt. Ut salvos faceret omnes mites corde. cogitatio hominis confitebitur tibi, et reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt tibi. Prima, cogitatio; posteriores, reliquiae cogitationis. Quae est cogitatio prima? Unde incipimus: bona illa cogitatio, unde incipies confiteri. Confessio adjungit nos Christo. Jam vero confessio ipsa, id est prima cogitatio, facit in nobis reliquias cogitationis; et ipsae reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt damnat vitam priorem, cui displicet quod erat, ut sit quod non erat, ipsa est prima cogitatio. Sed quia sic debes recedere a peccatis, prima cogitatione confessus Deo, ut non tibi recedat
Abbreviated transcription (Latin):
irrisistis. Dicite gͦ tunc uob̃ quando ñ resisti¬
tis uȩ dĩ: non manu. nec lingua. nec uerbo.
nec cogitatione. Apparebit enim uob̃ mani¬
festus. quẽ irridendum putastis. cum uobis
uenturus nuntiaretur. Et qͥd dicent: Frgo er¬
rauimus auia ueritatis: et iusticie lumen ñ
luxit nob̾:et sol non ẽ. ortus nob̾. Quomodo
iusticie sol orietur dormientib: S: abira &
increpatione eius dormiunt. Hoc forte die¬
turus es et ñ ascendes equum: et tune ipsi
equos suos accusabunt. Audrantos accusã¬
tes equos suos: in quib dormierunt. Ergo
ortus. nob̾. Quid nob̃ ꝓfuit suꝑbiaᷤ et di¬
uitiarũ iact̾antia qͥd contulit nobis: Tranͤ¬
dierunt omnia tanquam umbra. Ergo uigi¬
lasti aliquando: s: meliuis equum non ascẽ¬
deres. ut tẽ ñ dormitares quando uigilare
debuisti et audire uocem xp̃i: et illumina¬
ret te xp̃c. Tu derribilis es et quis resistet tͥ.
tunc abira tua: Quid enim erit tune:

Expanded text:
irrisistis. Dicite ergo tunc vobis, quando non resistiirrisistis. Dicite ergo tunc vobis, quando non resistitis irae Dei; non manu, nec lingua, nec verbo, nec cogitatione: apparebit enim vobis manifestus, quem irridendum putastis, cum vobis venturus nuntiaretur. Et quid dicent? Ergo erravimus a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis. Quomodo justitiae sol oriretur dormientibus? Sed ab ira et increpatione ejus dormiunt. Hoc forte dicturus est, Et non ascenderem equum: et tunc ipsi equos suos accusabunt. Audi illos accusantes equos suos in quibus dormierunt: Ergo fuit superbia? et divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia tanquam umbra . Ergo vigilasti aliquando. Sed melius equum non ascenderes, ut tunc non dormitares, quando vigilare debuisti; et audires vocem Christi, et illuminaret te Christus. Tu terribilis es; et quis resistet ibi tunc ab ira tua? Quid enim erit tunc?
Abbreviated transcription (Latin):
contra deum et dicunt: Qui sunt xp̃iani: Aut
quis ẽ. xp̃c: Aut quales inepti qui credunt
qđ non uident. & amittunt delicias quas ui¬
dent: et seeͣuntur fidem rerum quȩ ocłis eoꝵ
non exhibentur: Dormitis et balatis: loquimi¬
ni aduersus deum quantum potestis. Usq qͦ
peccatores dñe: usq quo peccatores głabunt᷑:
Respondent. et loeͬuntur miquitatem. Quando
autem nemo respondet. et nemo loquitur:
quib nos rodunt. quib nos discerpunt. ir¬
ridendo.xp̃ianos et reprehendendo uitã scõꝵ:
T̃ unc enim inse conuertent: cũ illis eueniet qđ
dicit᷑ in libro sapientiȩ. Dicent inter se peniten¬
tiam agentes. et pre angustia sp̃s gementes. cũ
uiderint głam scõꝵ tunc dicent. hi sunt qͦs
aliquando habuimus inrisum. O qͥ multum
dormistis. certe iam iugilatis. et inuris mani¬
bus nichil inuenitis. Yidetis quomͦ plenas
habeant manus gła dĩ: qͦs tanquã pauꝑes

Expanded text:
contra Deum, et dicunt: Qui sunt Christiani? aut contra Deum, et dicunt: Qui sunt Christiani? aut quis est Christus? aut quales inepti qui credunt quod non vident, et dimittunt delicias quas vident, et sequuntur fidem rerum quae oculis ipsorum non exhibentur? Dormitis, et balatis; loquimini adversus Deum quantum potestis. Usquequo peccatores, Domine, usquequo peccatores gloriabuntur? respondent, et loquentur iniquitatem ? Quando autem nemo respondet, et nemo loquitur, quibus modo nos rodunt, quibus nos discerpunt irridendo Christianos, et reprehendendo vitam sanctorum? Tunc se in se convertent, cum illis eveniet quod dicitur in libro Sapientiae, Dicent inter se, poenitentiam agentes, et per angustiam spiritus gementes: cum viderint gloriam sanctorum, tunc dicent, Hi sunt quos aliquando habuimus in risum. O qui multum dormistis! certe jam evigilatis, et in vestris manibus nihil invenitis. Videtis quomodo plenas habeant manus gloria Dei, quos tanquam pauperes
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s mei: uidete quomodo dormiunt qui so¬
nante euangłio et amen & alleluia. ꝑtotum
orbem terrarũ: adhuc uitã ueterem nolunt
nilla una gente dicebatur ds̃ unus qui fecit
omnia eẽ adorandus et colendus: mͦ ibi tacet᷑
xp̃c. Resurrexit: irrisus ẽ incruce: ipsã cru¬
cem suã inqua irrisus ẽ. iam ficit infrontib
regum: et adhuc dormitur. Magna ira dĩ fis̃.
Melius nos audiuimus eum qui dicit. surge qͥ
dunt equos. Qui sunt qui non ascendunt
equos: Qui se non iactant et extollunt: quasi
inhonorib et potestatib suis. Abincrxpatio¬
ne tua ds̃ iacob: dormitauerunt qui ascen¬
derunt equos. Tu terribilis es. et quis resistet
tibi. tunc abira tua: Modo dormiunt: et rra¬
tũ ñ sentiunt. S ut dormirent: iratus ẽ. Mͦ
qđ dormi intes non sentiunt: infinem senti¬
ent. Apparebit enim iudex uiuoꝵ et mor¬
tuorum: Et qͥs resistet tibi tunc abira tua:
Modo enim loeͣunt᷑ qđ uolunt: et disputant

Expanded text:
fratres mei, videte quomodo dormiunt, qui sofratres mei, videte quomodo dormiunt, qui sonante Evangelio, et Amen, et Alleluia per totum orbem terrarum, adhuc vitam veterem nolunt tatur: in illa una gente dicebatur Deus unus qui fecit omnia, esse adorandus et colendus; modo ubi tacetur: Christus resurrexit? irrisus in cruce, ipsam crucem suam in qua irrisus est jam fixit in frontibus regum; et adhuc dormitur! Magna ira Dei, fratres! Melius nos audivimus eum qui dicit: Surge quidunt equos. Qui sunt qui non ascendunt equos? Qui non se jactant et extollunt, quasi in honoribus et potestatibus suis. Ab increpatione tua, Deus Jacob, dormitaverunt qui ascenderunt equos.tibi tunc ab ira tua? Modo dormiunt, et iratum non sentiunt; sed ut dormirent iratus est. Modo quod dormientes non sentiunt, in fine sentient: apparebit enim judex vivorum et mortuorum; et quis resistet tibi tunc ab ira tua? Modo enim loquuntur quod volunt, et disputant
Abbreviated transcription (Latin):
tas homo dare homini: cũ scias te xp̃o dare
qđ das. aquo accepisti quicqͥd das: S: illi qui¬
dormierunt somnũ suum. et nichil inuene¬
runt om̃s uiri diuitiarũ inmanib suis: Ab¬
increpatione tua ds̃ iacob. dormitauerunt
om̃s qui ascenderunt equos: Qui sunt qui
ascenderunt: Qui humiles ẽẽ noluerunt. Ñ
inequis sedere peccatum ẽ: s ceruicem pote¬
statis contͣdm erig̾e: et putare se in aliquo ho¬
nore eẽ. Quia diues es ascendisti: increpat ds̃
et domis. Magna ira increpantis: magna ira:
atendat caritas ur̃a rem tremendam. Incre¬
patio strepitum habet: strepitus exꝑgisci solet
facere homines. Tantum pondus ẽ. increpan¬
tis di: ut diceret abincrepatione tua ds̃ iacob.
dormitauerunt om̃s qui ascenderint eqͦs:
Eccc quo somno dormitauit ille pharao qui
ascendebat equos. Non enim uigilauit incor¬
de: quia deincrepatione durum cor habebat.
Duricia enim cordis: obdormitio ẽ. Rogo uos

Expanded text:
tas homo dare homini, cum scias te Christo dare tas homo dare homini, cum scias te Christo dare quod das, a quo accepisti quidquid das! Sed illi dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiaruob, dormitaverunt omnes qui ascenderunt equos. Qui sunt, qui ascenderunt equos? Qui humiles esse noluerunt. Non in equis sedere peccatum est; sed cervicem potestatis contra Deum erigere, et putare se in aliquo honore esse. Quia dives es, ascendisti; increpat Deus, et dormis. Magna ira increpantis, magna ira! attendat Charitas Vestra rem tremendam. Increpatio strepitum habet; strepitus expergisci solet facere homines. Tantum pondus est increpantis Dei, ut diceret: Ab increpatione tua Deus Jacob, dormitaverunt omnes qui ascenderunt equos. Ecce quo somno dormitavit ille Pharao qui ascendebat equos : non enim vigilavit in corde, quia de increpatione durum cor habebat. Duritia enim cordis, obdormitio est. Rogo vos,
Abbreviated transcription (Latin):
tem & ait: hodie salus domui huic facta ẽ:
qm̃ et hic filius ẽ. abrahȩ. ut noueritis qͥa nos
imitando fidem filii abrahȩ sumus: iudez
autẽ qui de carne suꝑbuint.afide de genera¬
uerunt. frgo dormierunt somnum suũ &¬
uiri diuitiarũ: et nichil inuenerunt uiridi¬
uitiarum inmanib suis. Dormierunt incu¬
piditatib siuis: delectat illos. Transit somnus
iste: transit uita ista: et nichil inuenerunt ĩ
manib suis: qͥa nichil posuerunt in manu
xpi. Uis aliquid inuenire inmanib tuis po¬
stea: Noli contemnere mͦ manum paupis.
Et respice manus manes: si uis habere manꝰ ple¬
nas. Dixit enim dñs. Esurun: et dedistis michi
manducare. Sitiui: & dediftis mͥ potum:
hospes fui. et adduxistis me: & cętera. Et uli. Q ñ¬
do te uidimus esurientem. sitientem. aut ho¬
spitem: Et ille dicet illis. Quando uni exmi¬
nimis meis fecistis: michi fecistis. Esurire in
pauꝑib uoluit qui diues incęlo ẽ: et tu dubi¬

Expanded text:
tem, et ait, Hodie salus domui huic facta est, tem, et ait, Hodie salus domui huic facta est, quoniam et hic est filius Abrahae : ut noveritis quia nos imitando fidem, filii Abrahae sumus; Judaei autem qui de carne superbiunt, a fide degeneraverunt. Ergo dormierunt somnum suum viri divitiarum, et nihil invenerunt in manibus suis. Dormierunt in cupiditatibus suis; delectat illos, transit somnus iste, transit vita ista, et nihil inveniunt in manibus suis, quia nihil posuerunt in manu Christi. Vis aliquid invenire in manibus tuis postea? Noli contemnere modo manum pauperis; et respice manus inanes, si vis habere manus plenas. Dixit enim Dominus: Esurivi, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi potum; hospes fui, et adduxistis me, et caetera. Et illi: Quando te vidimus esurientem, sitientem, aut hospitem? Et ille dicit illis: Quando uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Esurire in pauperibus voluit, qui dives in coelo est; et tu dubi
Abbreviated transcription (Latin):
fecit: ẽugilatio pauꝑem fecit. Tenuit illũ som¬
nus fortasse interra dormientẽ. et induro ia¬
centem: pauꝑem et forte mendicum. Insom¬
nis se uidit iacere inlecto eburneo uł aureo.
et inplumis aureis altius exstructis. Quãdiu
dormit. bene dormit: euigilans inuenit se
induro. inquo illum somnus tenuerat. Tales
sunt et isti. Uenerunt inhac uita: et ꝑcupidi¬
tates temporales q̃si obdormierunt his. &
excepunt illos diuiciȩ. et uanȩ pompe uolatiee.
& transierunt: ñ intellexerunt quantum inde
boni posset fieri. Fam si nossent allam uitam.
illic sibi thesaurutarent qđ hic erat periturum:
sicut ⁊acheus uidit illud bonum maior pub¬
licanoꝵ quando suscepit dnm̃ iħm hospicio
et ait: dimidium rerum mearũ do pauꝑib:
et si cui aliquid fraudaui reddo quadruplum.
Non erat istȩ inuanitate somniantium. sed in
fide uigilantium. Ideo dñs quia medieus in¬
trauerat adegrotum. ꝓnuntiauit ipsius salu¬

Expanded text:
fecit; evigilatio pauperem facit. Tenuit illum somfecit; evigilatio pauperem facit. Tenuit illum somnus fortasse in terra dormientem, et in duro jacentem, pauperem et forte mendicum; in somnis vidit se jacere in lecto eburneo vel aureo, et in plumis altius exstructis: quamdiu dormit, bene dormit; evigilans invenit se in duro, in quo illum somnus tenuerat. Tales sunt et isti: venerunt in hanc vitam, et per cupiditates temporales quasi obdormierunt hic; et exceperunt illos divitiae et vanae pompae volaticae, et transierunt: non intellexerunt quantum inde boni posset fieri. Nam si nossent aliam vitam, illic sibi thesaurizarent quod hic erat periturum: sicut Zacchaeus vidit illud bonum major publicanorum, quando suscepit Dominum Jesum hospitio, et ait, Dimidium rerum mearum do pauperibus, et si cui aliquid fraudavi, quadruplum reddo. Non erat iste in vanitate somniantium, sed in fide vigilantium. Ideo Dominus, quia medicus intraverat ad aegrotum, pronuntiavit ipsius salu
Abbreviated transcription (Latin):
Predicata ẽ ueritas: dicta ẽ uita ęterna: dicta ẽ
eẽ. alia uita. quȩ non ẽ. de ista terra: contempse¬
runt homines uitam p̃sentem. et amauerunt
uitam futuram: illuminati ꝑmontes illumi¬
natos: Insipientes autẽ corde: conturbati sun.
Quomͦ conturbati sunt: Cum euangłium pre¬
dicatur: et quid ẽ uita ęderna: etquis ẽ qui re¬
surrexit amortius: Admirati sunt atthenienseᷤ
loquente paulo de resurrectione mortuoꝵ: et
putauerunt eum nescio quas fabulas dicere.
S quia dicebat ẽẽ. aliam uitã. quam nec ocls
uidit. nec auris audiuit. nec incor hominis
ascendit: ergo insipientes corde turbati sunt.
S quid eis contigit. Dormierunt somnum
suum: et nichil inuenerunt om̃s uiri diuitia¬
rum inmanib suis. Amauerunt presentia:
et dormierunt in ipsis presentib. Et sic illis fac¬
ta sunt ipsa p̾sentia deliciosa. quomͦ qͥ uidet ꝑ
somnium inuenisse se thesauros: tamdiu di

Expanded text:
Praedicata est veritas, dicta est aeterna vita; dicta est Praedicata est veritas, dicta est aeterna vita; dicta est esse alia vita quae non est de ista terra: contempserunt homines vitam praesentem, et amaverunt vitam futuram, illuminati per montes illuminatos. Insipientes autem corde conturbati sunt. Quomodo conturbati sunt? Cum Evangelium praedicatur. Et quid est vita aeterna? et quis est qui resurrexit a mortuis? Admirati sunt Athenienses, loquente Paulo apostolo de resurrectione mortuorum, et putaverunt eum nescio quas fabulas dicere . Sed quia dicebat esse aliam vitam, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit , ergo insipientes corde turbati sunt. Sed quid eis contigit? Dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis. Amaverunt praesentia, et dormierunt in ipsis praesentibus; et sic illis facta sunt ipsa praesentia deliciosa: quomodo qui videt per somnium invenisse se thesauros, tamdiu div
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt abunitate recedere.Sic enim ipse ma¬
nebit mnunitate: si ꝓpt̃ ipsũ ñ diuisa fuerit
ipsa unitas: Illi autem diuisi sunt. quando
recessit populus aborbe terrarum: et secutus
ẽ. nomen ipsoꝵ: gauisi sunt. elati sunt: et
deiecti sunt: humiliarentur et exaltarent᷑.
quom̃ humiliatus ẽ apłs dicens. Nunquid
paulus ꝓuobis crucifirus ẽ: Et alio loco. Ego
plantau. apollo rigauit: sed ds̃ incrementum
dedit. Ergo neq qui plantat.ẽ. aliquid. neq qui
rigat. s qui incrementum dat ds̃. Tales montes
inse humiles sunt indõ excelsi sunt. Qui autẽ
inse ipsis excelsi sunt. ad eo humiliantur: qm̃
qui se exaltat humiliabitur. et qui se humiliat
exaltabitur. Ideo tales qui suꝑbias suas attendt̃.
inamaricant hominib pacificis mȩccłia. Illi
uolunt coagulare pacem: isti inter se miscent
dissensionẽ. Et quid de illis dicit psalmus: Qui
amaricant ñ exaltentur insemet ipsis. Illuminãs

Expanded text:
volunt ab unitate recedere. Sic enim ipse mavolunt ab unitate recedere. Sic enim ipse manebit in unitate, si propter ipsum non divisa fuerit ipsa unitas. Illi autem divisi sunt: quando recessit populus ab orbe terrarum, et secutus est nomen ipsorum, gavisi sunt; elati sunt, et dejecti sunt. Humiliarentur, et exaltarentur, quomodo humiliatus est Apostolus, dicens: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? et alio loco: Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit. Ergo neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dat Deus . Tales montes in se humiles sunt, in Deo excelsi sunt; qui autem in seipsis excelsi sunt, a Deo humiliantur: Quoniam qui se exaltat, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur . Ideo tales qui superbias suas attendunt, inamaricant hominibus pacificis in Ecclesia. Illi volunt coagulare pacem; isti inter se miscent dissensionem. Et quid de illis dicit alius psalmus? Qui amaricant, non exaltentur in semetipsis . Illuminans
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicebant ego sũ pauli.ego apollo.ego ce¬
phe id÷ petri: Hos plangit apłs. et dicit eis.
Diuusus ẽ. xp̃c: Et se elegit: quẽ apud ipsoᷤᷤ con¬
temneret. Nunquid paulus ꝓuobis erucifirꝰ
ẽ. aut innomine pauli baptirati estis: Uide
bonum montẽ querentem głam non sibi: s
aquo montes illuminantur. Nolebat de se
presumi: sed de illo quo et ip̃se presumpserat.
Quisquis gͦ ita se commendare uoluerit popłis.
ut si forte contigerit ei aliqͥs tumultus. fran¬
gat post se populos et diuidat eccłiam ca¬
tholicam ꝓpter se: non ẽ de illis montib qͦs
illuminat altissimus. Sed quis ẽ. istȩ: Conte¬
nebratus ase: ñ illuminatus adño. Unde autẽ
ꝓbantur isti montes: Si forte contigerit ali¬
quis tumultus aduersus montes inȩccłia:
aut ꝑpopulares seditiones carnalium: aut
ꝑ aliquas falsas suspiciones hominum: bo¬
nus mons repellit a se om̃s qui ꝓpter ipsum

Expanded text:
qui dicebant: Ego sum Pauli, ego Apollo, ego Cequi dicebant: Ego sum Pauli, ego Apollo, ego Cephae, id est Petri. Hos plangit Apostolus, et dicit eis: Divisus est Christus? et se elegit quem apud ipsos contemneret: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? aut in nomine Pauli baptizati estis ? Vide bonum montem quaerentem gloriam, non sibi, sed a quo montes illuminantur: nolebat de se praesumi, sed de illo de quo et ipse praesumpserat. Quisquis ergo ita se commendare voluerit populis, ut si forte contigerit ei aliquis tumultus, frangat post se populos, et dividat Ecclesiam catholicam propter se, non est de illis montibus quos illuminat Altissimus. Sed quis est iste? Contenebratus a se, non illuminatus a Domino. Unde autem probantur isti montes? Si forte contigerit aliquis tumultus adversus montes in Ecclesia; aut per populares seditiones carnalium, aut per aliquas falsas suspiciones hominum; bonus mons repellit a se omnes qui propter ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
agis. Est aliquid suꝑ montes: Suꝑ montes:¬
Suꝑ montes ẽ: quem tremunt montes: leua
lium michi. Sed quid sequitur: Auxiliũ
meum adomino: qui fecit cȩlum etterram:
Inmontes quidẽ leuaui ocłos meos: quia ꝑ
montes mͥ sunt scripture monstrate: sed ego
cor habeo millo qui illuminat om̃s montes.
Ergo fr̃s adhoc dictum ẽ: ne quisquã ur̃m ue¬
lit spem suam ponere inhominem. Tandiu ẽ.
aliquid homo: quandiu illi heret. aquo fact᷑ꝰ
ẽ. homo: Nam recedens abillo nichil ẽ homo:
et cum heret illi. tu sic accipe consilium ꝑho¬
minem. ut illum consideres qui illuminat ho¬
minem. Et enim et tu potes accedere adillum:
qui tibi ꝑhominem loquitur: Non enim fec̃
illum accedere adse: ette repellit. Et qͥ uere
sic accessit adeum. ut millo habitet ds̃: dis¬
plicent illi om̃s qͥ millo ponunt spem suam.
Propterea datum ẽ: quoddam exemplum: cum
ipsos apłos sibi diuiserunt. et inscismata iert̃

Expanded text:
agas. Est aliquid super montes: supeagas. Est aliquid super montes: super montes est quem tremunt montes. Levavniet auxilium mihi. Sed quid sequitur? Auxilium inquit, a Domino, qui fecit coelum et terram . In montes quidem levavi oculos, quia per montes mihi sunt Scripturae monstratae; sed ego cor habeo in illo qui illuminat omnes montes. 8. Ergo, fratres, ad hoc dictum est, ne quisquam vestrum velit spem suam ponere in homine. Tamdiu est aliquid homo, quamdiu illi haeret a quo factus est homo. Nam recedens ab illo, nihil est homo, et cum haeret illis. Tu sic accipe consilium per hominem, ut illum consideres qui illuminat hominem. Etenim et tu potes accedere ad illum qui tibi per hominem loquitur; non enim fecit illum accedere ad se, et te repellit. Et qui vere sic accessit ad Deum, ut in illo habitet Deus, displicent illi omnes qui non in illo ponunt spem suam. Propterea datum est quoddam exemplum, cum ipsos Apostolos sibi diviserunt, et in schismata ierunt
Abbreviated transcription (Latin):
bilis amontib eternis. Quos ȩternos fecisti:
pillos et uitam ȩternam ceteris ꝓmisisti. Il¬
luminans tu mirabiliter.amontib eternis.
Magnificȩ cum pondere dic̾tum ẽ tu: ne pu¬
tet aliquis qd eum montes illuminent. Multi
enim putantes qđ abipsis montib illumi¬
narentur: fecerunt sibi partes demontibus:
et ipsi montes conciderunt: et ipsi confrac¬
ti sunt. Nescio qui sibi fecerunt donatum:
nescio qui sibi fecerunt maximianum: ne¬
scioqͥs fec̾unt illum et illum: Quare com¬
putant salutem suã inhominib eẽ. ñ indõ:
Ohõ uenit ad te lux ꝑmonteᷤᷤ sed ds̃ te illumi¬
nat non montes. Illuminans tu inquit. Tu:
ñmontes. Tu uluminans amontib quidem
cternis: s tu illuminas. Unde et malio loco
qͥd ait psalmus: Leuaui oclos meos inmon¬
tes: unde ueniet auxilium mͥ. Quid ergo:
Immontib ẽ. spes tua: et inde uenit tibi au¬
xilium: Remansisti inmontib: tuide quid

Expanded text:
biliter a montibus aeternis. Quos aeternos fecisti, biliter a montibus aeternis. Quos aeternos fecisti, per illos vitam aeternam et caeteris promisisti: Illuminans tu admirabiliter a montibus aeternis. Magnifice cum pondere dictum est, Tu; ne putet aliquis quod cum montes illuminent. Multi enim putantes quod ab ipsis montibus illuminarentur, fecerunt sibi partes de montibus; et ipsos montes conciderunt, et ipsi confracti sunt. Nescio qui sibi fecerunt Donatum, nescio qui sibi fecerunt Maximianum, nescio qui sibi fecerunt illum et illum. Quare computant salutem suam in hominibus esse, non in Deo? O homo, venit ad te lux per montes; sed Deus te illuminat, non montes. Illuminans tu, inquit: tu, non montes. Tu illuminans: a montibus quidem aeternis; sed, tu illuminans. Unde et in alio loco quid ait psalmus? Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi. Quid ergo, in montibus est spes tua, et inde tibi veniet auxilium? remansisti in montibus? Vide quid
Abbreviated transcription (Latin):
gladium. et bellũ. Ybi confregit: In illa pace
sumere. Et omnem potentiam minarũ suaꝵ
et quicquid ineis acutum ẽ. ad nocendum
confringunt illud: et quiequid quasi ꝓma
gno habent unde se ꝓtegant temporaluter.
& bellum qđ aduersum đm defendendo.
peccata sua gerebant: omnia hȩc ibi confre
eternis. Qui sunt montes ȩterni: Quos ipse
fecit eternos. Qui sunt montes magni: Dre¬
dicatores ueritatis: Tu illuminas: s: amon¬
tib ȩternis. Primi magni montes excipiũt
lucem tuã: et aluce tua quam suscipiunt
montes. uestitur terra. Sed illi magni monteᷤ
exceꝑunt apłi. tanquam orientes: inluminis
primordia exceꝑunt apli. Nunquid qđ ex¬
ceꝑunt apud se retinuerunt: non: ne dicere¬
tur eis.serue nequam et piger:dares pecuni¬
am meã nũmulariis. Si ergo qđ susceꝑunt.
non apud se retinuerunt. sed omni orbi ter¬
rarũ predicauerunt: illuminans tu ad mira¬

Expanded text:
gladium, et bellum. Ubi confregit? In illa pace gladium, et bellum. Ubi confregit? In illa pace sumere; et omnem potentiam minarum suarum, et quidquid in eis acutum est ad nocendum, confringunt illud: et quidquid quasi pro magno habent unde se protegerent temporaliter, et bellum quod adversus Deum defendendo peccata sua gerebant, omnia haec ibi confregiliter a montibus aeternis. Qui sunt montes aeterni? Quos ipse fecit aeternos; qui sunt montes magni, praedicatores veritatis. Tu illuminas; sed a montibus aeternis: primi magni montes excipiunt lucem tuam, et a luce tua quam suscipiunt montes, vestitur et terra. Sed illi magni montes exceperunt Apostoli; tanquam orientis luminis primordia exceperunt Apostoli. Numquid quod exceperunt, apud se retinuerunt? Non; ne diceretur illis: Serve nequam et piger, dares pecuniam meam nummulariis . Si ergo quod susceperunt non apud se retinuerunt, sed omni orbi terrarum praedicaverunt, Illuminans tu admira
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter sp̃m suum qͥ habitat inuobis. Uiuificatiᷤᷤ
ergo corporib nñs: erit par uera ubi locus ẽ.
dei:Sed precedat confessio: notus inudea ds̃.
Confitere ergo prius: inisrł magnũ nom̃ eius.
Nondum uides inspecie: uidebis exfide: et fiet
inte qđ sequitur. Ec factus .ẽ. inpace locus eius:
et habitatio eius insyon. Syon interpretatur
contemplatio. Quid sit contemplatio: Con¬
templabimur enim dm̃ facie adfaciem. Hic
nob ꝓmittitur. inquẽ mͦ non uidentes credimꝰ.
Quomͦ gaudebimus cũ uiderimus eum: Fr̃s.
si tantum gauidium mͦ in nob̃ facit ꝓmissio:
quantum ẽ. factura redditio: Reddet enim
et millius contemplatione gaudeamus.Et
non aliud aliquid delectabit nos: quia nicħ
ẽ melius illo. qui fecit omĩa quȩ delectant:
Factus ẽ. inpace locus eius. et habitatio eius
insyon: id÷ incontemplatione quadã et spe¬
culatione facta ẽ. habitatio eius insyon. bi
confregit fortitudines arcuum: et scutum.⁊

Expanded text:
pter Spiritum suum qui habitat in vobis » . Vivificatis ergo corporibus nostris, erit pax vera ubi locus est Dei: sed praecedat confessio. Notus in Judaea Deus: confitere ergo prius. In Israel magnum nomen ejus: nondum vides in specie; vide ex fide, et fiet in te quod sequitur Et factus est in pace locus ejus, et habitatio ejus in Sion. Sion interpretatur Contemplatio. Quid est contemplatio? Contemplabimur enim Deum facie ad faciem . Hic nobis promittitur, in quem modo non videntes credimus. Quomodo gaudebimus cum viderimus eum? Fratres, si modo tantum gaudium in nobis facit promissio, quantum est factura redditio? Reddetur eniet illius contemplatione gaudeamus; et non aliquid aliud delectabit nos, quia nihil est melius illo qui fecit omnia quae delectant. Factus est in pace locus ejus, et habitatio ejus in Sion: id est, in contemplatione quadam et speculatione facta est habitatio ejus in Sion. 6. vers. 4. Ibi confregit fortitudines arcuum et scutum, et
Abbreviated transcription (Latin):
peceatum inũo mortali corꝑe. Quid . ẽ. ñ regnet: Ipse
exposuit. Ad obediendum in quit desiderus eius. St̃
desideria: existunt desideria. ñ tu obedis desideriis
tius. non sequeris ipsa desideria: m̃ilis consentis. Est
ibi peccatum: s amisit regnum. qͣndo iam non inte
regnat peccatũ. Postea immica nouissima destruẽt᷑
mors. Quid enim nob̃ ꝓmittitur qm dictum ẽ. men¬
te seruio legi dĩ: carne autem legi peccati: Audi ꝓ¬
missionem: qͥa non semꝑ erunt incarne desideria
illicita. E⁊ enim resurget: et mutabitur. Et cũ mita¬
ta fuerit caro ista mortalis inspiritale corpus: iã nul¬
lis concupiscentuis sełarib iam nullis terrenis delec¬
tationib titillabit animus: nec auertet acontem¬
platione dei: Fit gͦ inea qđ dicit apłs. corpꝰ quidẽ
mortuum ẽ. ꝓpter peccatum: sp̃s autẽ uita ẽ.
ꝓpter iusticiam. Si autem qui suscitauit iħm¬

Expanded text:
peccatum in vestro mortali corpore. Quid est, non regnet? Ipse peccatum in vestro mortali corpore. Quid est, non regnet? Ipse exposuit: Ad obediendum, inquit, desideriis ejus . Sunt desideria, existunt; desideria non tu obaudis desideriis tuis, non sequeris ipsa desideria, non illis consentis: est tibi peccatum, sed amisit regnum, quando jam in te non regnat peccatum; postea inimica novissima destruetur mors . Quid enim nobis promittitur, quoniam dictum est: Mente servio legi Dei; carne autem legi peccati ? Audi promissionem: quia non semper erunt in carne desideria illicita. Etenim resurget, et mutabitur; et cum mutata fuerit caro ista mortalis in spirituale corpus, jam nullis concupiscentiis saecularibus, jam nullis terrenis delectationibus titillabit animam, nec avertet a contemplatione Dei. Fit ergo in ea quod dicit Apostolus, « Corpus quidem mortuum est propter peccatum; spiritus autem vita est propter justi