comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gessi. Ea uero que puer ꝯfessus fũat
aute pascha. nã post pascha boc accid̾
om̃io tacebat. Tot tũ ⁊ taicta trimĩa
ĩlli obiecit. ut ad et̾nam dampnano¬
uẽ sufficere cred̾entur. Tunc ad admo¬
incionẽ ductoris. cũ puer signo trutis
se muniret. putens nõ comparit.

Expanded text:
gessi. » Ea vero quae puer confessus erat ante Pascha nam post Pascha hoc accidit, omnino tacebat. Tot tamen et tanta crimina illi objecit, ut ad aeternam damnationem sufficere crederentur. Tunc ad admonitionem ductoris cum puer signo crucis se muniret, puteus non comparuit.
Abbreviated transcription (Latin):
onstrum quoddam namuti
natũ est. Em par mĩqm uel
raro uisum ẽ. uidel biceps infantul
qui hoc uidit teftis ẽ ppłs hic tam sexu
ge corporis. Tercio idus decembris ad
mediam noctẽ lucentib ftelłis celose¬
reno .xiiiͣ. luma ecdipsim pa ssa est

Expanded text:
onstrum quoddam Namuci natum est, cui par nunquam vel raro visum est, videlicet biceps infantulus. Qui hoc vidit testis est populus. Hic tam sexu,ge corporis. 3. Idus Decembris, ad mediam noctem lucentibus stellis coelo sereno, 13. luna eclypsim passa est
Abbreviated transcription (Latin):
torrugata in unũ colligunt. alii ꝯtor¬
qñtes. ⁊ complectentes inuolu̾nt. Aln
toto conauie stringentes ⁊ singentes
ea: omĩa corporis sin lineamenta inue¬
recundissima quadã turpitudine aspiti¬
entib nnimeranda expomĩt. Alii iactã¬
do ⁊ uentilando pannos suos lenitatem
mentis sue ex ip̃a habitus sui mobili¬
tate ostendunt. Alii incedentes simio¬
so scemate tram uerrunt ⁊ limbis depẽ¬
dentib. inmo recto conseqñtib tau¬

Expanded text:
corrugata in unum colligunt, alii contorcorrugata in unum colligunt, alii contorquentes et complectentes involvunt. Alii toto conamine stringentes et findentes ea, omnia corporis sui lineamenta, inverecundissima quadam turpitudine aspicientibus numeranda exponunt. Alii jactando et ventilando pannos suos, levitatem mentis suae ex ipsa habitus sui mobilitate ostendunt. Alii incedentes sinuoso syrmate terram verrunt et limbis dependentibus, imo retro consequentibus cau
Abbreviated transcription (Latin):
in semet ip̃a colligatur. oĩm namq
uicioꝵ motus disciplina cohercet. a qnͣ¬
tũ mala desid̾is foris cohercendo compͥ¬
mit tm̃ ꝑ cam bonĩ desid̾nim interiꝰ
ꝯualescit. paulatim qr cadem uirtitis
fornia ꝑ consuetudinem menti in pͥ¬
mitur. que foris ꝑ disciplmã in hĩtu cor¬
p̾cipue in quib ꝯseruanda est
disciplina. in hĩtu ingestu. in lotucio¬
qualitate. ne .s. sint ninus subtilia ul
molłia. In colore ne nimis intida sine
ꝓpositũ religioise ꝯñsatõnis expetit fu¬
cata. In formatione ut sint decenter
aut̃ dependentia. ant fuixa. ne nĩmis
sfucta sine quoli alio modo sod̃m setuli
uanitatẽ detorta. Coaptacõ ad modim
portandi ꝑtinet. Nami sut quidam
stulti. qui stultis placere cupientes qͦ¬
dam artificio uestimenta sua circa col
lum ꝯponũt. Alii uo̾ maiori scurrilita¬
te ndiculo se transũtunt. Alii u̾o ut põ¬
pami de se faciant explicant ea. ⁊ qnͣtũ
possunt lacius diftendunt. Alii tenere

Expanded text:
in semetipsa colligatur. Omnium namque vitiorum motus disciplina coercet, et quantum mala desideria foris coercendo comprimit, tantum per eam bonum desiderium interius convalescit. Paulatimque eadem virtutis forma per consuetudinem menti imprimitur, quae foris per disciplinam in habitu corecipue in quibus servanda est disciplina, in habitu, in gestu, in locutioqualitate, ne nimis sint subtilia vel mollia. In colore, ne nimis sint nitida, sive oposito religiosae conversationis expetit fuscata. In formatione, ut sint decenter aut dependentia, aut fluxa, nec nimis stricta, sive quolibet alio modo secundum saeculi vanitatem detorta. Coaptatio ad modum portandi pertinet, nam sunt quidam stulti qui stultis placere cupientes, quodam artificio vestimenta sua circa se componunt. Alii vero majori scurrilitate ridiculose transvertunt, alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum possunt, latius distendunt. Alii temere
Abbreviated transcription (Latin):
bo tempestatis puluerem contitant. ⁊
ip̃i filii tenebraꝵ illud lumen foris ocu¬
lis hõmi subtrahunt quod intus cecata
nitatis ociua numerare in quib stul¬
ti ⁊ uecordes mulierib iimo meretri¬
tib studia sua anferunt ⁊ anto dedeco¬
re quta suꝑsticõne cũ hĩtu pene seximi
magis uiles ⁊ ꝯtemptibiles fĩt. Et ecõ¬
n̾so qui hec pp̃ deũ despitũtt. nõ solum

Expanded text:
bo tempestatis pulverem concitant, et ipsi filii tenebrarum illud lumen foris oculis hominum subtrahunt, quod intus caecatantamenta numerare, in quibus stulti et vecordes, mulieribus, imo meretricibus studia sua auferunt, et tanto dedecore quanta superstitione cum habitu pene sexum magis viles et contemptibiles fiunt. Et econverso qui haec propter Deum despiciunt non solum
Abbreviated transcription (Latin):
uauit. ⁊ duos ibi hoĩes obrunit. fere¬
bantur q tigna cum trabib ꝑ ma¬
ne mirantib qui longe timentibus
qui ꝓpe stabant. Q natuor tigna sex
⁊ .xx. pedes longa tanta. ui parter
in humũ impacta sunt. utuix. iiiiͦ
pedes extarẽt notabili uisu. quoniõ
duritiem strate publice p̾ruꝑinit. eo
ibi ordine posita quo in tecto ab arti¬
fite fu̾int collotata. q̃ ob impediniẽ¬
tũ transenntiũ ad planiciẽ terre de¬
secta sunt. qd̃ aliter erui nequirẽt.
Q nͥto eius anno eadẽ molentia ful¬
nũs apud labesb̾iam tectũ turris
eccĩe omĩo deie multãq materi¬
am labefactauit. Qnͣta die postqm
eam dedicauerat osmũdꝰ p̾ clare me

Expanded text:
vavit, et duo ibi homines obruti: ferebanturque tigna cum trabibus per inane, mirantibus qui longe, timentibus qui prope stabant. Quartuor tigna sex et viginti pedes longa tanta vi pariter in humum impacta sunt, ut vix quatuor pedes exstarent, mirabile visu, quomodo duritiem stratae publicae perruperint, eo ibi ordine posita, quo in tecto ab artifice fuerant collocata; quae ob impedimentum transeuntium ad planitiem terrae desecta sunt, quod aliter erui nequirent. Quinto ejus anno eadem violentia fulminis apud Salesberiam tectum turris ecclesiae omnino disjecit, multamque materiam labefactavit; quinta die postquam eam dedicaverat Osmundus, praeclarae me
Abbreviated transcription (Latin):
Ecundo anno regni cius ingens t̾re
motus .iii ͦ. idus augnsti totam
augliam exterruit horrendo mraculo
cuta ẽ mopia om̃i fructuũ tarda matu¬
ritas frugũ ⁊ iux ad festũ scĩ audree
messes reconderentur. Quarto enis
anno fuit tumultus fulgurum mot̾
turbidinũ. Idus octobris apud ibĩcel¬
tumbam ictus de celo emillus. turris
latus tantam impulit. ut debilitata
ad hũane grossitudinis modũ effice̾t
Qͦ ingressus trabem maximã ĩ frag¬
minã ꝑ totam disiecit eccłiam. ⁊ crũ¬
tifixi cãput cũ dextera tybia.⁊ ẏma¬
gine sc̃e marie deiecit. secutus ẽ fetor
intolerabilis. Tandẽ monachi felici
ausu irrumpentes bñdc̃e aque asꝑ¬
gine mnumiti p̾stigias effngarunt.
fint quoq discordia uentoꝵ ncter
se dissidentiũ ab euro anstro nemens

Expanded text:
ecundo anno regni ejus ingens terrae motus III Idus Augusti totam Angliam exterruit, horrendo miraculo, cuta est inopia omnium fructuum, tarda maturitas frugum, ut vix ad festum S. Andreae messes reconderentur. Quarto ejus anno fuit tumultus fulgurum, motus turbinum. Idibus Octobris apud Vincelrumbam ictus de coelo emissus turris latus tanta vi impulit, ut debilitata ad humanae grossitudinis modum efficeret. Quo ingressus, trabem maximam in fragmina per totam disjecit ecclesiam, et crucifixi caput cum dextra tibia, et imaginem sanctae Mariae dejecit. Secutus est fetor intolerabilis. Tandem monachi felici ausu irrumpentes, benedictae aquae aspergine inimici praestigias effugarunt. Fuit quoque discordia ventorum inter se dissidentium ab Euro austro veniens
Abbreviated transcription (Latin):
tes conflare. nõ musum panꝑñ. set ĩ
fiscũ regiũ. uenatões quas pͥmo indul¬
serat. adeo ꝓhibuit. ut capitale esset ͥ
tus: delatorem q ad duessum prono¬
tans exceleratus ⁊ extesticulatus est
hec delacio plures innocentes innoluit
Q uoꝵ unus fuit guillelmꝰ de aĩd̾ia
homo decoriis. ⁊ ꝯpater regis. Qui pa¬
tibulo affligi nissus. osm̃do ep̃o sales¬
berie ꝯfessus ⁊ ꝑ om̃s ecc̃ĩas oꝑidi fla¬
gellatus. Disꝑsis ad mopes uestib ad
suspendiũ midus ibat. delicatã carnẽ
freqñtib sr̃ lapides geniũ flexionib
cruentans. E põ ⁊ ppło seqñte ad locũ
supplicii ait. Sic deus adinuet aiãm
meã ⁊ a malis lib̾et. sicut de re qua at¬
tusor ĩmumis sum. Andita discordia
q̃ erat inter urbanũ papam ⁊ gmb̾tũ
ranennatẽ. tributũ romani sedi nega¬

Expanded text:
ces conflare, non in usus pauperum, sed in ces conflare, non in usus pauperum, sed in fiscum regium. Venationes quas primo indulserat, adeo prohibuit, ut capitale esset, tus, delatoremque ad duellum provocans, exoculatus et extesticulatus est. Haec delatio plures innocentes involvit, quorum unus fuit Guillelmus de Alderia, homo decorus et compater regis. Qui patibulo affigi jussus, Osmundo episcopo Salesberiae confessus, et per omnes ecclesias oppidi flagellatus, dispersis ad inopes vestibus, ad suspendium nudus ibat, delicatam carnem frequentibus super lapides genuflexionibus cruentans, episcopo et populo sequenti ad locum supplicii, ait: « Sic Deus adjuvet animam meam, et a malis liberet, sicut de re qua accusor, immunis sum. » Audita discordia, quae erat inter Urbanum papam et Guibertum Ravennatem, debitum Romanae sedi nega
Abbreviated transcription (Latin):
conatus. s societate snffraganeoꝵ destitu¬
tus. Sponte dicessit nequicie temporis
cedens. Qui cũ iam iamq nauigatur
inportu uentos expectaret. Iussu regis
ut predo publicus expilatus ẽ manti¬
tis om̃ib ⁊ bulgis in mediĩ prolatis
⁊ exquisitis. Indeos quos p̃r enis a rotho
quadam sollempnitate eñ adirent mu¬
ans. quia si uicissent in coꝵ sectam transi
De quo certamine indei nncħ p̾ter confu¬
sionẽ retulermit. qmͣuis multotiens
iactitarint se nõ rõne. s factione suꝑa¬
tos. Robertus fr̃ ems cũ agredi nellet
iter ierosolnintanũ. Normannau
ei iuadiatus ẽ. pro peccuma .x. niliũ
martaꝵ. Qua pp̃ importabilis pensio¬
nis edictũ. ꝑ totam angliam tucurrit
Cunq ep̃i ⁊ abbates freqñteret regẽ
adirent. de hoc querimomã fatientes
Respondit ille. Nñquid nõ hc̃tis scri¬
ma auro ⁊ argento ꝯpoĩta ossib mor¬
tuoꝵ plena. Igitur capsas scõꝵ mida¬
re coacti sũt criuifixos despoliare cali¬

Expanded text:
conatus, sed societate suffraganeorum destitutus, sponte discessit, nequitiae temporis cedens. Qui cum jamjamque navigaturus in portu ventos exspectaret, jussu regis, ut praedo publicus expilatus est, manticis omnibus et bulgis in medium prolatis et exquisitis. Judaeos quos a Rothomquadam solemnitate eum adirent, muans quia, si vicissent, in eorum sectam transirDe quo certamine Judaei nihil praeter confusionem retulerunt, quamvis multoties jactitarint, se non ratione, sed factione superatos. Robertus frater ejus cum aggredi vellet iter Jerosolymitanum, Normanniam ei invadatus est pro pecunia decem millium marcarum. Quapropter importabilis pensionis edictum per totam Angliam cucurrit. Cumque episcopi et abbates frequenter regem adirent, de hoc querimoniam facientes, respondit ille: « Nunquid non habetis scrinia auro et argento composita, ossibus mortuorum plena? » Igitur capsas sanctorum nudare coacti sunt, crucifixos despoliare, cali
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentia scripto exciꝑet. omẽs q in poste¬
rũ redditus fisco regio inferret. Substitu¬
ebaturq in loco defuncti. quilz nõ pro
moꝵ. s pro nũmoꝵ exꝑmiento. Seq̃¬
batur turiam effeminatoꝵ manus ⁊
gancaꝵ greges. ut recte a quodam sapi¬
ente dictũ sit. Curia regis anglie nõ
est maiestatis diu̾sorm̃. s exoletoꝵ pro

Expanded text:
inventa scripto exciperet, omnesque in posteinventa scripto exciperet, omnesque in posterum redditus fisco regio inferret. Substituebaturque in loco defuncti quilibet, non pro morum, sed pro nummorum experimento. Seqtur curiam effeminatorum manus, et ganconum greges, ut recte a quodam sapiente dictum sit: « Curia regis Angliae non est majestatis diversorium, sed exoletorum pro
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ⁊ militem fecit. ⁊ die scõꝵ cosme ⁊
dannam ĩ regem coronauit. Erat ita
nb̃alis qd prodigus ita magnamimus
qd̾ suꝑbus ita sẽnerus ꝙ seius parimi
deum reuerebatur homines uich̃. cũ dens
si quis alemass. Quodam mane cũ cal¬
tiaretur nouas caligas. quesunt a cubicu¬
lario qnͣti constarent. Cuni ille respon¬
diss tres solidos. indignabundus ⁊ fremẽs
fili ait merctritis ex quo ht̃ rex taligas tã
erilis p̾cii. uade ⁊ affer mͥ emptas marcha
argenti. Iuit ille et multo uiliores afferes
qͣnti p̃ceꝑat emptas mentitus ẽ. At qui
in quit rex iste regie maiestati ꝯueniũt
Itaq ex eo cubicularius p̾̃cium uestim̃ẽ¬
toꝵ euis pro uoluntate numerabat. Ml¬
ta pro inde sins utilitatib mindinans
Tandem exhanstus expensis ad rapmnas
ꝯũtit animũ adinante eñ in hoc sce¬
lere ramilpho clĩco ex infinio gen̾e hom̃i
liugua ⁊ calliditate pronecto ad sm̃nũ
Quo auctore sacri eccł̾iaꝵ honores mor

Expanded text:
vit, et militem fecit: et die Cosmae et Damiani in regem sacravit. Erat ita liberalis, ut prodigus; ita magnanimus, ut superbus; ita severus, ut saevus. Parum Deum reverebatur, homines nihil: cum Deus si quis alleviasset. Quodam mane calceaturus novas caligas, quaesivit a cubiculario, quanti constarent; cumque ille respondisset tres solidos, indignabundus et fremens: « Fili, ait, meretricis, ex quo habet rex caligas tam exsilis pretii. Vade et affer mihi emptas marca argenti. » Ivit ille, et multo viliores afferens, quanti praeceperat emptas, mentitus est. « Atqui, inquit rex, istae regiae majestati conveniunt. » Itaque ex eo cubicularius pretium vestimentorum ejus pro voluntate numerabat, multa perinde suis utilitatibus nundinans. Tandem exhaustus expensis, ad rapinas convertit animum, adjuvante eum in hoc scelere Ranulfo clerico, ex infimo genere hominum lingua et calliditate provecto ad summum: quo auctore sacri Ecclesiarum honores, mor
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ fuit in anglia diluiuũ ex habũ¬
dautia ymbriũ qnͣtum nullus menu¬
uenit. Moxaccedente hyeme flunii ita
sunt congelati ut ceñt ꝑnii equis et qͣ¬
drigi ⁊ plaustris gelu resoluto ex mi¬
petu glatialiũ crustaꝵ pontes effratti
ta que rex in northmnaunna portus edix¬
at agritultura defecit. Qua deficiente
decẽt morituris cura mortuis sepultu

Expanded text:
tantum fuit in Anglia diluvium, ex abundantia imbrium, quantum nullus meminerat. Mox accedente hieme, fluvii ita sunt congelati, ut essent pervii equis et quadrigis et plaustris. Gelu resoluto ex impetu glacialium crustarum pontes effracti. § ta quae rex in Normannia positus edixerat, agricultura defecit: qua fatiscente,deesset morituris cura, mortuis sepultu
Abbreviated transcription (Latin):
Quatinus dũ undiq extĩor crstodia
interiori mobilitate cohercende. oppo
uicioꝵ motus disciplina cohercet a qnͣ¬
tũ mala desid̾isi foris cohercendo comp¬
mit tñi ꝑ eam bonuĩ desid̾nim interi
ꝯualescit. paulatim qr cadem uirtitis
fornia ꝑ consuetudinem menti in p̾¬
mitur. que foris ꝑ disciplmã in hĩtu cor

Expanded text:
quatenus dum undique exterior custodia interiori mobilitati coercendae opponivitiorum motus disciplina coercet, et quantum mala desideria foris coercendo comprimit, tantum per eam bonum desiderium interius convalescit. Paulatimque eadem virtutis forma per consuetudinem menti imprimitur, quae foris per disciplinam in habitu cor
Abbreviated transcription (Latin):
Curinqmͣ. Satis honeste uiristis apd
nisi hodie subita p̾uentus na: me de¬
monib ꝯmendalsem. Rogo aũt ut
quoscinuq potũctis moneatis. ut hox
nũquͣ faciant. Qni em̃ se ꝯmendat
demonib dat eis potestatem suꝑ se
Sicut ego miserrimꝰ feci. unde potes¬
tatem habuerũt. ut me statim sub¬
mergerent. pp̃ lic solũ torqueor. Nã
bñ ꝯfessus eram. de om̃ib pcc̃is meis
⁊ in nullũ reciderani. Tiuic ego qͦ¬
modo tam pulcram cappam habetis
si urtormentis estis. Dñe inquit
hec capa q̃ tam pultra uobis uidetur
ponderosior ⁊ grauior ẽ michi. quã
turris prinariensis. Si michi suꝑpo¬
sita ess pulchritudo autẽ ista spes
estis deputatus in illa nulicia. qmͣ di¬
cunt hellequiui. Et ille. Non dñe
Illa milicia iaui nõ uadit. s nuper
lequinz. fuit enĩ karolus quintus
qui pcc̃oꝵ suoꝵ longam egit pm̃am¬
⁊ nuꝑ tandẽ ꝑ intercessionẽ bĩ dyo¬
nisii lib̾atus est. s rogo ut nusercam

Expanded text:
ripsi, ne putares veram cognitionem hominis nisi hodie subita praeventus ira, me daemonibus commendassem. Rogo autem vos, ut quoscunque poteritis, moneatis, ut hoc nunquam faciant. Qui enim se commendat daemonibus, dat eis potestatem super se, sicut ego miserrimus feci: unde potestatem habuerunt, ut me statim submergerent, et propter hoc solum torqueor. Nam bene confessus eram de omnibus peccatis meis, et in nullum recideram. Tunc ego: Quomodo tam pulchram cappam habetis, si in tormentis estis? Domine, inquit, haec cappa, quae tam pulchra vobis videtur, ponderosior et gravior est mihi, quam turris Parmensis, si mihi superposita esset. Pulchritudo autem ista spes estis deputati in illa militia quam dicunt Hellequini. Et ille: Non, domine. pexit, ut conscientia nobilis suae originis lequinus. Fuit enim Carolus quintus, qui peccatorum suorum longam egit pce solum suum, et sua sidera: qui etiam res leviores, quas vivi exercuerant, eos post
Abbreviated transcription (Latin):
seculi orta est magna ꝯtentio de
possessione. Ita nt utruusq ꝓtis
fanctores post longa nirgiã ad
arma ꝯdixerut. potens ile sccu

Expanded text:
em orta est magna contentio de possessione; ita ut utriusque partis fautores post longa jurgia ad arma condixerint. Potens ille saecu
Abbreviated transcription (Latin):
uis ẽ ex iudicio approbantis rõnis. uir¬
tus autẽ ex appetitu illuminate uolũ¬
tatis. uirtus enĩ ẽ uoluntariꝰ in bonũ
assensus. uirtus ẽ equalitas quedã

Expanded text:
is est ex judicio approbantis rationis: virtus autem ex appetitu illuminatae voluntatis. Virtus enim est voluntarius in bonum assensus. Virtus est aequalitas quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
Pud tonetes sanatus ẽ senex
a natiuitate claudus g̾manͦ
ppositus ip̃ius castri. Quo sanatus
Mox fr̃ eiuis optulit coram feretro
.xi. solidos sterliugoꝵ ⁊ post eũ ppls̃

Expanded text:
pud Totenes sanatus est senex, a nativitate claudus, germanus praepositi ipsius castri. Quo sanato frater ejus obtulit coram feretro 40 solidos sterlingorum: et post eum p
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ a gentib ꝓphanari. turcos ⁊̃ ter¬
nasisse nuum̾abiles una inspiratio¬
ne moti. ⁊ multi signis sibi ostensis
aliis ab aliis aminati. Duces comites

Expanded text:
mis a gentilibus profanari, Tureos etiavasisse; innumerabiles una inspiratione commoti, et multis signis sibi ostensis alii ab aliis animati, duces, comites
Abbreviated transcription (Latin):
regem francoꝵ.⁊ onĩs qui eũ regem ul
dum̃ suũ uocarent. ⁊ ei obedirent. Si¬
milit᷑ ⁊ illam maledictã ꝯingẽ enis. ⁊
uet ad emendacionẽ uen̾int ut alter
ab altero discedat. simlit̾ guib̾tũ raue¬
natũ. qui se papam appelłat. ⁊ henricũ
imꝑatorem qui eum manu tenet. ⁊ ce¬
teros qui eis ꝯsentiũt. Post hec sermo¬
nem huĩt ad populum int̾ cet̾a dicẽs
ut ait solomon. Nichil tiidus neqͥ¬
tia. nichil laboriosuis. Nmc anobis
par labor atq metus p̾cio meliore pe¬
tuntur. An nescitis quã unĩe hom̃bꝰ
calamitas mori felititas ẽ. Mors enĩ at
celerat bonis priãm malis reserat ma¬

Expanded text:
regem Francorum, et omnes qui eum vel regem vel dominum suum vocaverint, et ei obedierint. Similiter et illam maledictam conjugem ejus; et nec ad emendationem venerint; ut alter ab alter discedat. Similiter Guibertum Ravennatem, qui se papam appellarat, et Henricum imperatorem, qui eum manutenet, et caeteros, qui eis consentiunt. Post haec sermonem habuit ad populum, exhortans eos« Ut ait Salomon: Nihil timidius nequitia, nihil laboriosius . Nunc a vobis par labor atque metus pretio meliore petuntur. An nescitis, quod vivere hominibus calamitas, mori felicitas est? Mors enim bonis accelerat patriam, malis resecat ma
Abbreviated transcription (Latin):
datur. ut nullus cuiusl satri ordinis
carnali ꝯmertio utatur. ut eis anferã¬
tur ecclĩastice dignitates qui scienter
ase uł parentib suis emptas habne¬
rinit. ut eis ignoscatur qu hoc igno¬
rau̾nt a canõnib prohibitũ. ut neme
usq in pascha carnes comedãt. Ut in
sabbo̾ paische: nõ msi post nonã officiũ
ꝑit omĩo exlex hẽatur. ut qui satu
ordinis uiros uel coꝵ famnlos ceꝑit
sit. ut nẽõ in ep̃m eligatur insi p̾sor̃
aut dẏacomis ⁊ aut subdyaconus.
tin nataliũ dignitas suffragatur in¬
transierint. ut qui ad eccłiam uel ad cru¬
cem confug̾it data membroꝵ impnni¬
tate nisticie tradatur uł innocẽs lib̾etur
ut una q̃ eccĩa decimas suas hãt nec ad
alteram transenit. ut laicus nec detimas
uendat nec retineat ut pro sepultura
mortuoꝵ p̃tiũ nõ exigatur. ex tromcis¬

Expanded text:
matur. Ut nullus cujuslibet sacri ordinis carnali commercio utatur; ut eis auferantur Ecclesiae dignitates, qui scienter a se vel a parentibus suis emptas habuerint. Ut eis ignoscatur, qui hoc ignoraverint a canonibus prohibitum. Ut nemo uin quagesima usque in Pascha carnes comedat. Ut in Sabbato Paschae nonnisi post nonam officium perit, omnino exlex habeatur. Ut qui sacri ordinis viros, vel eorum famulos ceperit, sit. Ut nemo in episcopum eligatur, nisi presbyter, aut diaconus, aut subdiaconus: et cui natalium dignitas suffragetur, niintraverint. Ut qui ad ecclesiam vel ad crucem confugerit, data membrorum impunitate justitiae tradatur, vel innocens liberetur. Ut unaquaeque ecclesia decimas suas habeat, nec ad alteram transeant. Ut laicus decimas non vendat, nec retineat. Ut pro sepultura mortuorum pretium non exigatur. In eo
Abbreviated transcription (Latin):
q ut ubitũq aliquis de cognatione eĩ
uir aut nuulier mueniri potiuss. exle¬
datus ⁊ spoluatus bonis ꝓprus a regno
pelleut᷑. exacto prins ab eo saciamento
quod pontimacũ ꝯtristandi aichiep̃i
gr̃a proficisceret᷑. ⁊ se ei p̾sentaret. duc
expulsi sunt senes ⁊ iuenes ad cog̾¬
nationẽ eius ꝑtinẽtes. s ⁊ mulieres
cũ pñs lactentib. ⁊ q̃dam grauide¬

Expanded text:
que ut, ubicunque aliquis de cognatione ejus que ut, ubicunque aliquis de cognatione ejus vir aut mulier inveniri potuisset, exhaeredatus et spoliatus bonis propriis a regno pelleretur; exacto prius ab eo sacramento, quod Pontiniacum contristandi archiepiscopi gratia proficisceretur, et se ei praesentaret. Tunc expulsi sunt senes et juvenes ad cognationem ejus pertinentes; sed et mulieres cum pueris lactentibus, et quaedam gravida
Abbreviated transcription (Latin):
autistes. cũ debito honore ⁊ reuerencia
dũo pape multiplices grãs irtulit qd̾
eũ tanto honore dignatus fiunt. Tinc
dũs papa consuetudines illas ꝑpetuo
dampnauit. ⁊ obsernatores atq exacte¬
res caꝵ et̾no auath̾ati subdidit. uirgͥ doͥ
Tandẽ cũ luĩa ⁊ consilio dñi pape ponti¬
macũ se ꝯtulit ibiq firme ꝑ bienmũ
stetit. Ibi intercet᷑a scẽ emulationis
⁊ accepit. Misso autẽ ad dm̃i papam
tũc senonis ꝯmorantẽ. secretiũ habitũ
religionis sibi abfĩ bñdici. ⁊ transut¬
ti postulauit. ⁊ inpetrauit dño ppͣ. ita in¬
ter cetera rescribente. misimꝰ tibi fr̃ di¬
lecte hĩtũ nõ qualẽ uolumuꝰ. s qualẽ
hũimꝰ. Cognoscens gͥ rexangloꝵ ĩ qnͣ¬
to lynore uenerandꝰ pontifexa domni
ppͣ susceptꝰ eẽt ⁊ qd̃ in pontinaco locõ
sibi mansionis elegiss. cũ iam ĩ ip̃m
desenire nõ poss in suos in audito crui¬
delitatis genere debacatꝰ est. Precepit¬

Expanded text:
ore et reverentia domino papae multiplices gratias retulit, quod eum tanto honore dignatus fuerit. Tunc dominus papa consuetudines illas perpetuo damnavit, et observatores atque exactores earum aeterno anathemati subdidit. Vir igiturtandem cum licentia et consilio domini papae Pontiniacum se contulit, ibique ferme per biennium fuit. Ibi inter caetera sanctae aemulationis  accepit. Misso autem ad dominum papam tunc Senonis commorantem secretius nuntio, habitum religionis sibi ab eo fieri, benedici et transmitti postulavit et impetravit; domino papa inter caetera ita rescribente: « Misimus tibi, frater dilecte, habitum, non qualem voluimus, sed qualem habuimus. » Cognoscens igitur rex Anglorum in quanto honore venerandus pontifex a domino papa susceptus esset, et quod in Pontiniaco locum sibi mansionis elegisset; cum jam in ipsum desaevire non posset, in suos inaudito crudelitatis genere debacchatus est; praecepit
Abbreviated transcription (Latin):
accẽpta a rege pecuma partẽ eius foue¬
bãt. multã ueracõem bõ uuro in sua cã
p̾stiterunt. p̾cipue Gmlłmus papien
sis qui regierat amicitior ⁊ familiari¬
or. hic em̃ bñi uirũ modis om̃ib im¬
pedire satagens ad singula in surge¬
bat. seq ei obiciebat. multa proponẽs¬
⁊ multa inquirens. q̃ uir uenerabił¬
uelut fila araneaꝵ sine difficultate⁊
putalat enĩ idẽ Guill̃mꝰ. qd̾ archiep̃e¬
set eũ a tramite sui sermonis deflectẽ
S ⁊̃ ip̃e sc̃s intelłigens siulliũ sibi ex
directo obuiti. aliquotiens eũ recpco
sermonis excursu ita sius intricauit ⁊
illaqueanit obiectionib ut om̃ib mia¬
infestum fieret quod nõ lolum ꝓpriis
uteretur uirib ⁊ disertitudine uerũ qd̃
insuꝑabilis ess nigenuũ ⁊ eloqũtie.xu

Expanded text:
a rege pecunia, partem ejus fovebant, multam vexationem beato viro in sua causa praestiterunt, praecipue Guillelmus Papiensis, qui prae caeteris regi erat amicior et familiarior. Hic enim beatum virum modis omnibus impedire satagens, ad singula insurgebat, seque ei objiciebat: multa ei proponens, multa inquirens, quae vir venerabilis ut fila aranearum sine difficultate et Putabat enim idem Guillelmus, quod archiepset eum a tramite sui sermonis deflectere, Sed et ipse intelligens Willelmum sibi ex directo obniti, aliquoties eum reciproco sermonis excursu ita suis intricavit et illaqueavit objectionibus ut omnibus manifestum fieret, quod non solum propriis uteretur viribus et disertitudine, verum quod insuperabilis esset ingenii et eloquentiae.
Abbreviated transcription (Latin):
uet̾m p̃simptas abusiones meccĩa n¬
troduti. ħ cũ flexis genib dixiss: mbẽ¬
te ppͣ surrexit. stetitq in medio. circũ¬
stante cũ turba clicoꝵ suoꝵ. Cumq
ad p̾ceptũ dnũ pape ꝯsuetudines ille lege

Expanded text:
um praesumptas abusiones in Ecclesiam introduci. » Haec cum, flexis genibus, dixisset, jubente papa, surrexit, stetitque in medio circumstante eum turba clericorum suorum. Cumque ad praeceptum domini papae consuetudines illae lege
Abbreviated transcription (Latin):
mus. tartari suꝑ nos armati. horri¬
biliter irruerunt. q̃rentes cimis mo¬
di homines eẽmus. Cuq respon
quibdam tibariis a nobis acceptis
ꝯtinuo discessermit. Porio ma¬
ne fcõ tũ surgentes aliqnͣtulũ ꝓces¬
sissemus maiores illoꝵ qui erant ĩ
custodia nob̃ octurrerunt. Interro

Expanded text:
sum, Tartari super nos armati horribiliter irruerunt, querentes quales homines essemus. Et cum responde, quibusdam cibariis a nobis acceptis, continuo discesserunt. <8>. Mane facto surgentes, cum aliquantulum processissemus, nobis maiores eorum qui erant in custodia
Abbreviated transcription (Latin):
aliqua traufferendi. uerum si cos in¬
mortales fore dicitis ad pͥstinũ in cõ¬
uenens reditis. Nani infra mille an¬
nos in tantũ multitudo propagabit᷑
di ualeant ambitũ. Multo gͥ min
ad incolendos agros. ullũ superit spa¬
ciũ. Deinde cũ homo comederit ac bibe¬
rit ⁊ gen̾andi usũ hũit. neccẽ ẽ. ut ex
mi ͦ ⁊ elementis compositus sit. Qt¬
quid autẽ taliter ꝯpositũ ẽ. id ⁊̃ coꝵpi
corrupcõni ac in morti subiacere neces
lam multitudinẽ in mortalẽ fore as¬
seritis. C um eos suꝑiut sine int̾mis¬
sione generaturos esse dix̾itis. ⁊̃ si ad
rentur. millatenꝰ in dupplicato terre

Expanded text:
ferendi. PETRUS. Si immortales concedis, ad pristinum inconveniens redis. Intra mille etenim annos, in tantum multitudo propagabitur di valeant ambitum. Multo minus igitur ad incolendos agros ullum supererit spaCum enim homo comederit, biberit, generandi usum habuerit, necesse est quod ex quatuor elementis compositus sit. Quidquid autem taliter compositum est, id etiam corrumpi corrupmam multitudinem immortalem asseramus, cum supra sine intermissione eos generaturos esse dixerimus, et si ad rentur, nullatenus in duplicato terrae
Abbreviated transcription (Latin):
ad penam potus quiͣ ad coronã futura
est. Cum em̃ muĩt qua et̾ne uite mnun̾e
dorientur. Cur iterum incorpoꝵ er¬
gastulis retrudentur. insi ut fame ac
suti ⁊ uigiliis uariisq ad inimeris
denuo crutiatib agitentur. Qn ⁊̃ se¬

Expanded text:
illa ad poenam potius quam ad coronam futura est. Cum enim nunc aeternae vitae munere glorientur, cur iterum in corporum ergastulis retrudentur, ubi fame, siti, vigiliis, et variis atque innumeris denuo cruciatibus agitentur? Quin
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsũ mauit. sic q firmꝰ in petra sidei. pet
demũ passionis allisus ad petrã xpm̃ dig¬
tatis filius ⁊ bonitatis alumpnꝰ ꝯn̾satio
sisse nitore mũdicie uirgnittatẽ inte¬
gre custodisse nec mentis hũisse nec
corporis corruptelã. ⁊ millius moxrtal
trimins sensisse ꝯtactũ firma ꝯfes
sor suoꝵ assertione monstrat᷑. Et qr
ẜnus delicate nutritus in dñm prote

Expanded text:
se Petrus, firmus in petra fidei, petra demum passionis allisus, ad petram Christum digtatis filius et bonitatis alumpnus, converssisse nitore munditie, virginitatem integre custodisse nec mentis habuisse nec corporis corruptelam et nullius mortalis criminis sensisse contactum, firma suorum confessorum assertione monstratur. Et quia servus delicate nutritus prote
Abbreviated transcription (Latin):
nib dñi excebatur assidue. ut eo circa
licita totalit̾ occupato locũ in ip̃o illici¬
ti nõ hr̃ent. ⁊ aspñalib nequiciis tut᷑
ess. Nocturna quidẽ silencia humaue
deputata quieti post dormitionẽ breuẽ
nstudiis lectionũ decurrebat. ⁊ somp¬
nitempꝰ uigulus occupabat. Dies aũt
impedebat comodis aiãꝵ ut seduł ĩnu¬
neudo p̾dicationib uł ꝯfessionũ andi¬
entie insiftendo aut hereticũ dogma pes¬
tiferũ ualidis rõnib ꝯfictando in quib
spũalis dono grẽ. noscitur claruissẽ. de¬
sis uirtutũ aromatib aftrahebat feruẽs
quo amator fidei taltoꝵ p̃cipuus ꝓpug¬

Expanded text:
nibus Domini exercebatur assidue, ut, eo circa licita totaliter occupato, locum in ipso illicita non haberent et a spiritualibus nequitiis tutus esset. Nocturna quidem silentia, humane deputata quieti, post dormitionem brevem decurrebat studiis lectionum et sompni tempus vigiliis occupabat. Dies autem impendebat comodis animarum, vel sedulis imminendo predicationibus, vel confessionum audientie insistendo aut hereticum dogma pestiferum validis rationibus confutando, in quibus specialis dono gratie noscitur claruisse. Desis virtutum aromatibus attrahebat, fervens quoque amator fidei, cultor precipuus, propug
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dan. ppłm suũ districte custodiat
si iuditiũ sum̃ diligenter ex̾ceat fiet ut ĩ
cet̾is tribub raro inueniatur quod in¬
re dampnari debeat. Mens ⁊ emĩ q̃ sta¬
ti in ip̃a suggõne p̾cidit illetebrosã
cogitationẽ non facile rapitur. in prauã
delectacõnem. sicut ⁊ culpa q̃ cohibetur
añ prauũ ꝯsensũ mĩqmͣ ⁊ transit in ac¬
examinare debeat.⁊ quod inste rep̾heu¬
dut. qmͣiuis maliis possit fieri. ut aliqñ
aliqua caꝵ sine culpa ualeat inueniri
Aliaꝵ namq culpa est in uoluntate. h
autẽ exordinatio sepe est in ncc̃ctate.

Expanded text:
enim Dan populum suum districte custodiat, si judicium suum diligenter exerceat, fiet ut in caeteris tribubus raro inveniatur quod jure damnari debeat. Mens enim quae statim in ipsa suggestione praecidit illecebrosam cogitationem, non facile rapitur in pravam delectationem, sicut et culpa quae cohibetur ante pravum consensum, nunquam transit in acexaminare debeat, quod juste reprehendat, quamvis in aliis possit fieri ut aliquando aliqua earum sine culpa valeat inveniri. Aliarum namque culpa est in voluntate, hujus autem exordina
Abbreviated transcription (Latin):
ymagiatõem fictam. rep̃sentat reꝵ fu¬
turarũ ymaginationẽ fictam. Neptalĩ
uo sepe ꝑ descͥpͣte rei ymagmacionẽ fictã
surgit ad intelłigentiã u̾am. Non enĩ
to aliter quã sunit ꝑ ymagmationẽ cer¬
nere. Quis enĩ ea omĩo pront sunt. i
has uita ꝯtemplari sufficiat. s quisq
ca pro arbitrio mentis nõ qualia sũt. S
qualia fing̾e nouit sigurando describit.
uñ fortassis hic talis filius. dan .i. iudici¬
um uocatur. quia nitali representa¬
cione. nõ exꝑiencie dotumentũ. s sue dis¬
trecionis sequitur arbitriũ. Et tñ huius
ip̃o ⁊ temptationis aditu futura tormen¬
ta. aute mentis oculos pon̾e. ⁊ ꝑ ꝯsid̾atio¬

Expanded text:
esentat rerum futurarum imaginationem fictam. Nephtalim vero saepe per descriptae rei imaginationem fictam surgit ad intelligentiam veram. Neque enim to aliter quam sunt per imaginationem cernere. Quis enim ea omnino prout sunt in hac vita contemplari sufficiat? Sed quisque ea pro arbitrio mentis non qualia sunt, sed qualia fingere novit, figurando describit. Unde fortassis hic talis filius Dan, id est judicium, vocatur, quia in tali repraesentatione non experientiae documentum, sed suae discretioipso etiam tentationis aditu futura tormenta ante mentis oculos ponere, et ex tali
Abbreviated transcription (Latin):
Tdũ inde redirent angłs Ra¬
phael ⁊ nouicus apparint ei
angłs qui gubuabat solem in hũa
ad corpus tuũ. uisionẽ istam nulłi
Tunc nouitiꝰ renieit qui trib dieb
iacuit mortuus ⁊ cepit oscitare et
gemitus ⁊ planctusdare. ⁊ oblituᷤ
p̾ceptũ angeli cepit statim narra
tis. In firmus aũt opponẽs manũ
ictu. ꝑcussus ẽ gͣuit᷑ indigito. et
querens cãm ꝑcussionis audunt
a scõ bñdicto. & ma mobediens fu¬
isti. Et si lesus es incarne. Scito qr
magis lesus esͥ maĩa. ⁊ qr peccasti
loquendo. loquelam ꝑdes .ix. dieb
Et minucta ei pnĩa disparuit. ꝑ
issos .ix. dies gramt̾ infirmatus ẽ

Expanded text:
dum inde redirent angelus Raphael et novitius, apparuit eis angelus, qui gubernabat solem in humanad corpus tuum. Visionem istam nulli Tunc novitius revixit, qui tribus diebus jacuerat mortuus: et coepit oscitare, et gemitus et planctus dare; et oblitus praeceptum angeli, coepit statim narrartis. Infirmus autem opponens manum ictui, percussus est graviter in digito; et quaerens causam percussionis, audivit a sancto Benedicto, quia inobediens fuisti; et si laesus es in carne, scito quia magis laesus es in anima; et quia peccasti loquendo, loquelam perdes 9 diebus, et injuncta ei poenitentia disparuit. Per illos 9 dies graviter infirmatus e
Abbreviated transcription (Latin):
Hii homines sunt pagani qui pilos
in barba nõ hñt. quoꝵ consuetudota¬
lis ẽ. ut cũ alicuiꝰ pr̃ morit᷑. ꝑ̃ dolore
qiͣ unã corrigiam in signũ lamenti
ab aure usq ad amẽ de farie suale¬

Expanded text:
 homines sunt pagani, qui pilos in barba non habent; quorum consuetudo talis est: cum pater alicuius moritur, pre dolore quasi unam corrigiam, in signum lamenti, ab aure usque ad aurem de facie sua le
Abbreviated transcription (Latin):
imarii pͥma hora noctis ignee acies
a septentrione morientẽ ni celo ap¬
paruerunt. Denide ꝑ totũ celum spar¬
se plurima noctis ꝓte uidentib mi¬
raculo stupori fuerunt. Palchalis papa¬

Expanded text:
arii, prima hora noctis, igneae acies a septentrione in orientem in coelo apparuerunt; deinde per totum coelum sparsae, plurima noctis parte videntibus miraculo et stupori fuerunt. 1118.
Abbreviated transcription (Latin):
amabilis. Nam cũ ess laicus ⁊ ꝑegri¬
nus studiis eruditus. deserens ea unde sr¬
uolmmĩe colliganit. Nec multo post
monachꝰ effectus ẽ. ⁊ in tanto amore
apud regẽ hĩtus. ut intra palatiũ sinĩ¬
to sp̃m emisit. Eł tũ ab eius discipłis
erequie pararentur. uiuul rediit
illis q attonitis ⁊ adnurantid au
deo grã. saatis. qr in hiis .xi. ãmi
unũ dm̃ diem nõ nemii me abũ
sumpsisse nisi prins flenisseni. hoc

Expanded text:
amabilis. Nam cum esset laicus, & peregrinis studiis eruditus, deserens ea vnde supervolumine conligauit. Deinde nō multo post monachus est effectus, & in tanto amore apud Regem habitus, vt intra palatium suum ilto spiritum emisit. Et cum ab eius discipulis exequiæ pararentur, viuus rediit, illisque attonitis & admirantibus, ait, Deo gratias. Sciatis quia in his xl. annis vnum tantum diem non memini me cibum sumpsisse, nis
Abbreviated transcription (Latin):
arnuphus rex inuitatus romã uenit.
.s nõ admissus romã leonianiã obse¬
dit lepusculo forte u̾sus urbem fugi¬
ente. ⁊ excercitu cũ clamore minio se¬
qnͣte romani tumentes se de muro ꝓ¬
itiũt ⁊ hostib ꝑfectol aceruos murũ
ascendendi lotũ faciũt. Sic capia roma
illos qui papam iniuriauerant deco¬
lan letit. ⁊ a papa in impatorem bñ¬
Nno wzido rex arnulfũ ris¬
nõ ferens. qmppe cui nec urbes. nec
castra munita natura resistere nõ pote¬
rant dum sȩ fugiendo tutaretur imꝑa
culum mortiferũ declit. quo hausto
ꝑ tridnũ extitari nõ potuit aꝑtis ocu¬
lis nũlo qui aut sentire ualens. Qͤ
res eũ repedare coegit. eñ q recedentẽ

Expanded text:
Arnulfus rex invitatus Romam venit, Arnulfus rex invitatus Romam venit, sed non admissus, Romam Leonianam obsedit. Lepusculo forte versus urbem fugiente, et exercitu cum clamore nimio sequente, Romani timentes se de muro proiciunt, et hostibus per factos acervos murum ascendendi locum faciunt. Sic Roma capta, illos qui papam injuriaverant, decollari fecit, et a papa in imperatorem bene Wido rex Arnulfum inon ferens, quippe cui nec urbes, nec castra natura munita resistere poterant, dum se fugiendo tutaretur, impeculum mortiferum dedit. Quo hausto per triduum excitari non potuit, apertis oculis nihil loqui aut sentire valuit: quae res eum repedare coegit. Quem recedentem
Abbreviated transcription (Latin):
psidet armilfus imꝑator longa egr¬
tudine dissolutus. uel ut quidã fert̃
afflictus aminutis u̾mib quos pedi¬
tulos uocant. adeo incorpore eius sca¬
turientib. ut a nulło medicoꝵ mi¬
nui possent moritur. Eodẽ anno ste¬

Expanded text:
 Arnulfus imperator longa egritudine dissolutus, vel ut quidam ferunt afflictus a minutis vermibus, quos pedunculos vocant, adeo in corpore ejus scaturientibus, ut a nullo medicorum minui possent, moritur; et Ludo
Abbreviated transcription (Latin):
ordinatõem quã stephanus deposuerat
archiep̃is. ⁊ iege apud rauennã statuit
⁊ coram eis ꝯbusta est synodus quã ste¬
phanus. ppͣ indampnacõem formosi
siũ ep̃o mortuo stepħs ep̃c sub rogatur
uir scĩtate ⁊ scĩa claruis qui uitã ⁊ pas¬
sionem scĩ lamb̾ti martyris ad her¬
manũ archiep̃m urbanus edidit can

Expanded text:
rat, archiepiscopis et rege apud Ravennam statuit, et coram eis cumbusta est synodus, quam Stephanus in damnationem Formosi o mortuo, Stephanus episcopus subrogatur, vir sanctitate et scientia clarus; qui vitam et passionem sancti Lamberti martyris ad Hermendum episcopum urbanius edidit: can
Abbreviated transcription (Latin):
tra stephanũ papã sentiens reconcilia¬
uit ordiuatos a formoso. quos stephs
ꝑ uim initus ronie ⁊ nõ foris exordina¬
nerat nec tñ p̾sumpserat eos iterumꝰ
setrare. hiis reconciliatis theodorus ꝓp̃
libros abremũcia cõnis reddidit.⁊ igi

Expanded text:
tra Stephanum papam sentiens, reconciliavit ordinatos a Formoso, quos Stephanus per vim intus Romae et non foris exordinaverat; nee tamen praesumpserat eos iterum consecrare. His reconciliatis Theodorus papa libros abrenuntiationis reddidit, et igni
Abbreviated transcription (Latin):
irritas esse debere decerint. ⁊ alia hor¬
ribilia dictu meũ fecit. legitur emĩ ꝙ
ipse ⁊ nõ sergis corpus formosi a se¬
pulcro incontilio prostratũ ⁊ papali
ueste exitũ laitali induit. ⁊ abscisis
duob digitis dextere mams enis in
tyberini p̾cipitari fecit. post hunc¬

Expanded text:
irritas esse debere decernit, et alia horribilia dictu in eum fecit. Legitur enim, quia ipse, non Sergius, corpus Formosi a sepulchro in concilio protractum et papali veste exutum laicali induit, et abscisis duobus digitis dexterae manus ejus in Tiberim precipitari fecit. Roman
Abbreviated transcription (Latin):
roniane ecclie. crxꝰ. p̾sidet. Iste ẽ sergi
dẏacomis pp̃ formosũ apapatu repro¬
batus qui abeodem formoso ep̃c factus
ad francos tũ seꝯtulit. ⁊ eoꝵ auxilio xꝑ̃¬
forum enasorem capiens ⁊ in carcerẽ
trudens latenter romã ig̾ssus papa¬
tũ muasit. Et romanos mminis ⁊ ter¬
rorib ꝑtulit. ut om̃s formosi ordina¬
tiones irritas hẽrent. ⁊ m ulcionẽ sue
repilss qd̾ dictu nephas ẽ formosnm
sepulcro extractũ insede pontificatus
sacerdotalit̾ indutũ decolłari p̾cepit. et
insuꝑ trib digitis abscisis ni tyberin
nuste exordinauit. ⁊ miustius reor¬
diuauit. Quẽ a pistatorib inuentũ
⁊ in bafilica apostoloꝵ principis loculo
deportatũ q̃dam scõꝵ ymagmes ado¬
rasse ⁊ uenerabiliter salutasse palam
bertus quidã ex primorib astrasiorũ
ꝑ septenniũ ludonito regi rebellis: do¬

Expanded text:
Romanae aecclesiae 123u s presidet. Iste est Sergius diaconus propter Formosum a papatu reprobatus, qui ab eodem Formoso episcopus factus, ad Francos tamen se contulit, et eorum auxilio Cristoforum invasorem capiens et in carcerem trudens, latenter Romam ingressus, papatum invasit; et Romanos minis et terroribus perpulit, ut omnes ordinationes Formosi irritas haberent; et in ultionem suae repulsae, quod dictu nefas est, Formosum sepulchro extractum in sedem pontificatus sacerdotaliter indutum decollari precepit, et insuper tribus digitis abscisis in Tiberim injuste exordinavit, et injustius reordinavit. Quem a piscatoribus inventum et in basilica apostolorum principis loculo deportatum, quaedam sanctorum imagines adorasse et venerabiliter salutasse palam bertus quidam ex primoribus Austrasiorum per septennium Ludovico regi rebellis, do
Abbreviated transcription (Latin):
set exire. Et malachias. surgat in¬
quit in nonue doniiui ego precipio
obedĩa salnũ faciet eñ. Quid face̾t
ille: parere uolebat. s imꝑatũ se seu¬
ciebat. Qd̃ ⁊ si poss ire: episcopari ie¬
formidabat. Ita cũ uolinitate obedi¬
endi puguante gemimo. hoste pon
lutis. Itaq conatur mouet sese tẽp¬
tat ures ⁊ inuenit se solito fortiorẽ
crescit pariter fides cũ uirib ⁊ demũ¬
expeditus. ⁊ alacer ꝑueuit ad mala¬
chiam sine homĩs ad intorio. Qmias¬
sumens eũ mifit in cathedram clero
ri nobilis uxor cũ infirmare ad mor¬
tẽ rogatus malachias ut descend̾e̾t
pruusqmͣ moreretur infirmã m̃c¬
turus oleo descendit. ⁊ intrauit ad
gere uisum ẽ om̃ib differendũ potiᷤͦ
usq ad manc. Erat enĩ uesꝑa. acqͥe

Expanded text:
tium. Et Malachias: « Surgat, » inquit, « in nomine Domini, ego praecipio; 680 obedientia salvum faciet eum. » Quid faceret ille? Parere volebat, sed imparatum se sentiebat: quod etsi posset ire, episcopari reformidabat. Ita cum voluntate obediendi, pugnante gemino hoste, pondlutis. Itaque conatur, movet sese, tentat vires, invenit se solito fortiorem. Crescit pariter fides cum viribus, eexpeditus et alacer pervenire ad Malachiam sine hominis adjutorio. Qui assumens eum, misit in cathedram, clero rii, cujus uxor cum infirmaretur ad mortem, rogatus Malachias ut descenderet, priusquam moreretur, infirmam uncturus oleo. Descendit, et intravit ad eam, visum est omnibus differendum potius usque mane. Erat
Abbreviated transcription (Latin):
gia uotabat ep̃o. tractatũ ẽ
de electione dissensere ꝑtes quib qz
ut assolet p̾sulem uolentib consti¬
tuere suũ ut dei. uenit sssuc malachi¬
as. andita dissensione. conuocato cle¬
ro ⁊ ꝓpło ⁊̃ corda ⁊ uota discordantiũ
unire curanit. Et ꝑ suasis illis totũ
negotiũ sibi deberẽ credi. cui potissi¬

Expanded text:
acabat episcopo. Tractatum est de electione: dissensere partes, quibusque, ut assolet, praesulem volentibus constituere suum, non Dei. Venit illuc Malachias, audita dissensione. Convocato clero et populo, etiam corda et vota discordantium unire curavit. Et persuasis illis totum negotium sibi debere credi, cui potissi
Abbreviated transcription (Latin):
gandeam᷑ de te proficiat hic ĩ me no¬
ticia tui. ⁊ ibi fiat plena. Crescat a¬
mor tuus ⁊ ibi sit plemis ut hoc gau¬
diũ meũ sit in spe magnũ ⁊ ibi sit in
te plenũ. Meditetur int̾i̾i mens mei¬
loquatur ide lingua niea. Amet il¬
lud cor meũ sermociet᷑ os meũ. E¬
suriat illud aĩa mea. Siciat caro mea
desideret tota sub̾a moa donec intrẽ

Expanded text:
num. Proficiat hic in me notitia tui, et ibi fiat plena; crescat amor tuus, et ibi sit plenus: ut hic gaudium meum sit in spe magnum, et ibi sit in re plenum. loquatur inde lingua mea. Amet illud cor meum, sermocinetur os meum. Esuriat illud anima mea, sitiat caro mea, desideret tota substantia mea, donec intrem "
Abbreviated transcription (Latin):
uidam fr̃ noĩe durannns de bre¬
don prius. ydiota apparens. post¬
modũ moisiacensis abbas nõ incongͣ¬
agritulture dei marito sollicitudinis
⁊ nidustrie claruit. hic curtun spectus
ꝑ ceter u̾ba risimi monentia sẽpe i¬
tantius proferebat. Qua de re uene¬
randus pr̃ multociens eñ nurẽpans
nec satis proficiens. defuturo interim
eo migrante constat fuisse completũ
Nani signino cuidam capellano pr̃is
spumoso ore apparens postulauit fe¬
biliter eius ninamen. cui noluit obe¬
dne dũ uiueret. hoc ubi domino abb̃i
signinus retulit p̾cepit. ut septem fra¬
tres una ebdomada pro defmicto tati
Rursus pontifex eidem denuo reuelat᷑

Expanded text:
dam frater, nomine Durannus de Brodon, prius idiota apparens, postmodum Moysensis abbas non incongruagriculturae Dei merito sollicitudinis industria claruit. Hic, circumspectus per caetera, verba risum moventia saepe incautius proferebat. Qua de re venerandus Pater Hugo multoties eum increpans, nec satis proficiens, de futuro intermieo migrante constat esse completum. Nam Siguino cuidam, capellano Patris, spumoso ore apparens, postulabat flebiliter ejus juvamen, cui noluit obedire, dum viveret. Hoc ubi domino abbati Siguinus retulit, praecepit ut septem fratres una hebdomada pro defuncto tacitRursus pontifex, eidem denuo revelat
Abbreviated transcription (Latin):
tempestate suborta iam demũ post
Iongos labores ip̃is naictis cibaria
ta ut multis quo quo modo suffice¬
rent. sc̃s frantiscus dño sibi proniden¬
te latent᷑ intulerat. q̃ tunc ad ip̃ins
m̃itũ fantũ sumpsere diuinitus intre¬
mentũ. ut hũndant᷑ usq ad portũ
a cone nccĩtatib omniũ subnenirẽt
ut aut̃ in terram a mari descendit
diuiui rursũ u̾bi semina iacere cepit

Expanded text:
tempestate suborta, iam demum post longos labores ipsis nautis cibaria ta ut multis quoquo modo sufficerent, beatus Franciscus, Domino sibi providente, latenter intulerat; quae tunc ad ipsius merita tantum sumpsere divinitus incrementum, ut abundanter usque ad portum Anconae necessitatibus omnium subvenirenttus in terram a mari descendit, divini rursum verbi semina iacere coepit
Abbreviated transcription (Latin):
marrochiũ nõ multũ post iter arri¬
ꝑiens tanto adhec aliquotieus mi¬
petu festinaret. ut ꝑ egrinationis
sne comitẽ pro sp̃c ebritatesolus p̾cur¬
rendo desereret. Et licet tũc cotidia

Expanded text:
Marrochium non multo post iter arripiens, tanto ad hoc aliquoties impetu festinaret, ut etiam peregrinationis suae comitem, prae spiritus ebrietate solus praecurrendo, desereret. Sed cum ia
Abbreviated transcription (Latin):
Sem uir columbina simplititate ple¬
mus dum more solito quadani uite ꝑ
uallem spoletanã transitũ fac̾e̾t. acci

Expanded text:
s, vir columbina simplicitate plenissimus, dum more solito quadam vice per vallem Spoletanam transitum faceret, acci
Abbreviated transcription (Latin):
r̃o cũ ingenti illũ honore suscepit. płra¬
q sibi ⁊̃ pretõsa ualde donaria protulit
Que ⁊ scõ dei ueluti quasdã in mũdicias
uilipen dente. Ip̃e soldanus. tanqmͣ de ui¬
suũ nõ impleuit desideriũ cũ impleuit

Expanded text:
vero cum ingenti illum honore suscepit, pluraque sibi et pretiosa valde donaria protulit. Quae sancto Dei veluti quasdam immunditias vilipendente, ipse Soldanus tamquam de vis
Abbreviated transcription (Latin):
composuit¶Si fieri poss ꝙ hare¬
ne puluis ⁊ unde. Undaꝵ gutte. ro¬
sa gemimne. lilia flãme. Ethera ce¬
licole. nx grando sexus uterq . uen¬
toꝵ penue. uolucrũ pecudũ geuus
omne. Si luar rami trondes auũ qͦq.
penne. Ros gramen. stelle pisces angue
⁊ ariste. Et lapides montes ꝯualles
tr̃a dracones. Tingue tuncta forent

Expanded text:
compilavit: Si fieri posset, quod harene pulvis et unde, undarum gutte, rosa, gemme, lilia, flamme, ethera, celicole, nix, grando, sexus uterque, ventorum penne, volucrum, pecudum genus omne, silvarum rami, frondes, avium quoque penne, ros, gramen, stelle, pisces, agwes et ariste et lapides, montes, convalles, terra, dracones, ligwe ista forent
Abbreviated transcription (Latin):
neo. ceteros carctate. faciet quͣt taritas
fidenter loquor. ut ne illoꝵ pier.
aliquid dicam. tutibi caute age. põt
nauiq fĩ. quod tufrustra laboraueris
ut antẽ ego frustra diligam bonũ qd̃
oꝑaris fĩ oiõ nõ põt. O qnͣta fiducia ca¬
ritatis. alius oꝑatur nõ auiaus. ⁊ aliꝰ
amat nicħ oꝑans. ille quidẽ opus
suũ ꝑdit: illuuis u̾o caritas nĩquam

Expanded text:
aeteros charitate. Faciet autem charitas fidenter loquor ut ne illorum quidaliquid dicam. Tu tibi caute age. Potest namque fieri quia frustra tu laboraveris: ut autem ego frustra diligam bonum quod operaris, fieri omnino non potest. O quanta fiducia charitatis! Alius operatur non amans, et alius amat nihil operans. Ille quidem suum opus perdit, illius vero charitas nunquam