comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
discipłi eu charistiam ño eos ac¬
cepisse ieuinos. No ideo tn calũ¬
pmandum ẽ uniu̾se eccłie ꝙ aie
ninis sẽꝑ sumit᷑. Placuit enim
spĩu sc̃o ut in honore tanti sacra¬
Idecq ubiq mos iste seruatur
Non enim or post cibos declit
dominus. ĩo pransi uel cenati
illud acciꝑe debent ut illi faci¬
ebat qͦ apłs redarguit. Na sal¬
uator quo uehementius ꝯm̃e¬
daret mistĩi illius altitudinẽ
ultimum hoc uoliit infigere
cordib. ⁊ memorie discipło¬
rum ad quibad passionemi
disgressurus erat. Quo autez
reẜuauit cdicend̃. de sacͣmẽto ⁊ re.
Cl nc quid ibi sa cram̃tum sit.
⁊ quid res uideamus sacram̃tu
ẽ inuisibilis gre uisibilis forma
Forma ergo panis uł ium que
tionem uenire ergo tenent ergo
ta ⁊ non ꝯtenta res contenta ⁊
significata ẽ caro xp̃i quam de
uirgine traxit. ⁊ sanguis.quẽ ꝓ
nb̃ fudit res aũt sigͦnificata ⁊
non contenta ẽ unitas ecc̃e in

Expanded text:
discipuli Eucharistiam, non eos acdiscipuli Eucharistiam, non eos accepisse jejunos; non ideo tamen calumniandum est universae Ecclesiaeitur semper. Placuit enim Spiritui sancto, ut in honore tanti sacraideo ubique mos iste servatur. Non enim quia post cibos dedit Dominus, ideo pransi vel coenati illud accipere debent, ut illi faciebant quos Apostolus redarguit. Nam Saluator quo uehementius commendaret mysterii illius altitudinem, ultimum hoc uoluit infigere cordibus et memoriae discipulorum, a quibus ad passionem digressurus erat; et ideo reservavit docendum. 4. De sacramento et re. Nunc quid ibi sacramentum sit, et quid res, videamus. Sacramentum est invisibilis gratiae visibilis forma. Forma ergo panis et vini quationem venire. Tenent ergo ta et non contenta. Res contenta et significata est caro Christi, quam de Virgine traxit, et sanguis quem pro nobis fudit. Res autem significata et non contenta est unitas Ecclesiae in
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃ta conficiuntur reliq̃
laudes uł obsecrationes fideli¬
um ⁊ petitiones. Ecce que sit
institutio. ⁊ forma huius sac̃¬
m̃ti.Ubi consideratione dig¬
num ẽ quare illud sacram̃tũ
post cenam declit discipulis
dñs igitur iłx ad minsibilia
prne maiestatis migraturus
celebrato cum cdiscipulis typi¬
co pascha qd dam memorabi¬
le eis ꝯmendare uolens sub sp̃
panis ⁊ uni corpus ⁊ sangui¬
nem suum eis tradidit ut ostẽ¬
deret legis uet̾is sa cram̃ta int̾
que p̾cipuum erat agni pascha¬
lis sa crificium in morte sua ter¬
minari ac legis noue sacram̃ẽ¬
ta substitui in quib excelliti
mistĩum eucharistie. Ideo etiam
post alia dedit. ũ hoc unum arti¬
us memorie discipuloꝵ infige̾¬
tur. ⁊ ab eccłia deinceps frequen¬
taretur s nõ exinde disciplinã
sanxit inposterum ut post ali¬
os cibos summatur potius aie¬
umis suum oportet si cut apo¬
stolus docet ut ad choꝵ singu¬
lari reuerentia duudicetur .i. di

Expanded text:
sacramenta conficiantur; reliqua laudes, vel obsecrationes fidelium et petitiones. Ecce quae sit institutio et forma hujus sacramenti. Ubi consideratione dignum est quare illud sacramentum post coenam dedit discipulis. Dominus igitur Jesus ad invisibilia paternae majestatis migraturus, celebrato cum discipulis typico pascha, quoddam memoriale eis commendare volens, sub specie panis et vini corpus et sanguinem suum ita eis tradidit, ut ostenderet legis veteris sacramenta, inter quae praecipuum erat agni paschalis sacrificium in morte sua terminari, ac legis novae sacramenta substitui; in quibus excellit mysterium Eucharistiae. Ideo etiam post alia dedit, ut hoc unum arctius memoriae discipulorum infigeretur, et ab Ecclesia deinceps frequentaretur. Sed non exinde disciplinam sanxit in posterum, ut post alios cibos sumatur, sed potius a jejunis sumi oportet, sicut Apostolus docet, ut singulari reverentia dijudicetur, id est
Abbreviated transcription (Latin):
ambiguum ẽ tunc quemq
corꝑis ⁊ sanguinis dñi ꝑtici
nis calicis. q̃r ta consortioi
⁊ si añ quam illum panem
edat ⁊ calicem bibat de hoc se¬
culo munitate corꝑis xp̃i cõ¬
stitutus abscedat qr illiussa¬
cram̃ti beneficio non priuat᷑
qñ ille hoc ꝙ illud sacram̃tũ
significat inuenitur In illo
en᷑m sacram̃to corpus ⁊ san¬
gumem suum nob̾ ꝯmenda
uit ꝙ ⁊ fecit nos ip̃os. Nam
⁊ nos corpus ip̃ius facti su
nec sanguinem ⁊ si tante rei
ssacͣm̃tũ ad iudicium sibi co¬
tidie accipit
De errore quorũdã

Expanded text:
ambigendum est tunc quemque ambigendum est tunc quemque corporis et sanguinis Dominici participnis calicisque consortio, etiam si antequam illum panem edat et calicem bibat, de hoc saeculo in unitate corporis Christi constitutus abscedat, quia illius sacramenti beneficio non privatur, quando ille hoc quod illud sacramentum significat invenitur. In illo enim sacramento corpus et sanguinem suum commendauod et fecit nosipsos. Nam et nos corpus ipsius facti sumnec sanguinem bibit, etsi tantae rei sacramentum ad judicium sibi quotidie accipit. 2. De errore quorumda
Abbreviated transcription (Latin):
etiam sacram̃tum ẽ corpusi
xp̃i ꝓprium de uirgine sump¬
tum qr ut corpus xp̃i exmł¬
tis m̃ebris purissimis in ma¬
culatis constat ita sccietas ec¬
cłiastica ex multis ꝑsonis a
criminali macula libis con¬
sistit. In huius rei typo facta
ẽ archa dmñ de lignis sechin¬
que que sunt m putabilia
⁊ albe spine similia.
Tsic̾ due sunt res illius De¬
⁊ duo modi mandu¬
candi. unus sacram̃talis .s.
manducare nõ hoc ẽ solum
insacram̃to corpus eius ac¬
ciꝑe. multi enim indigne ac
discordat a xp̃o nec carnem
xp̃i manducat nec sangui¬
nem bibit. ⁊ si tante rei sacra¬
m̃tum ad iudicium sui coti¬
die accipiat sp̃ualem madu
ras uentrem ⁊ dentem: crede
⁊ manducasti. credete meũ
hoc ẽ comedere panem ⁊ ui¬
num qui credit in eum mã¬
ducat eum. Item quomodo¬
m.an.m. ⁊ e. in eo. si inme i¬
manet ⁊ ego in eo tunc bib̾
qui uõ nõ mme manet. nec
ego millo ⁊ si accipit sacra¬
mẽtum ad quirit sibi mag¬
num torm̃tum. Item nulli¬

Expanded text:
etiam sacramentum est corpus Christi proprium de Virgine sumptum; quia ut corpus Christi ex multis membris purissimis et immaculatis constat, ita societas ecclesiastica ex multis personis a criminali macula liberis consistit. In cujus rei typo facta est arca Domini de lignis sethim, quae sunt imputribilia, et albae spinae similia.sicut duae sunt res illius m duo modi manducandi: unus sacramentalis scimanducare? Non est hoc solum in sacramento corpus ejus accipere: multi enim indigne accdiscordat a Christo, nec carnem Christi manducat, nec sanguinem bibit, etsi tantae rei sacramentum ad judicium sui quotidie accipiat. Spiritualem manducras ventrem et dentem? crede, et manducasti. Credere enim in eum, hoc est comedere panem et vinum. Qui credit in eum, manducat eum. Itemmanet, et ego in eo. Si in me manet, et ego in eo, tunc bibit; qui vero non in me manet, nec ego in illo; et si accipit sacramentum, acquirit magnum tormentum. Item
Abbreviated transcription (Latin):
cram̃tum. institutio forma. ⁊
res sacram̃tum dominus insti¬
tuit. qñ post stipicum agnumi
corpus ⁊ sangumem suum dis¬
cipulis incena porrexit. un euse¬
bius emisenus qr corpus assũ¬
ꝑtumablaturus erat ab oculis
⁊ illaturus siderib nece erat ut¬
ut die cene sa cram̃tum corpori
⁊ sangumis consecraret nob̾ ut

Expanded text:
cramentum, institutio, forma et res. Sacramentum Dominus instituit, quoniam post typicum agnum corpus et sanguinem suum discipulis in coena perrexit. Unde Eusebius Emisenus: Quia corpus assumptum ablaturus erat ab oculis, et illaturus sideribus, necesse erat ut die coenae sacramentum nobis corporis et sanguinis consecraret, ut
Abbreviated transcription (Latin):
s sp̃c s. ata ꝓprietate inmutabi¬
li ⁊ et̾na donum ẽ. filius sicut
⁊ donum licet ip̃a relatio no
ita appareat in hoc noĩe spe .s.
sicut in hoc nomine donum.
unde aũc. inu.li. detri. Ita ait

Expanded text:
s sanctus ita proprietate immutabili et aeterna donum est, sicut Filius s sanctus et donum, licet ipsa relatio non ita appareat in hoc nomine Spiritus sanctus, sicut in hoc nomine donum. Unde Aug., in lib. 5 de Trinit.,
Abbreviated transcription (Latin):
inpenitentia. uł cor inpem¬
tens quam diu quisq ini
hac carne uiuit: non potest
iudicari. de nullo enim de¬
spandum ẽ. quam dni pati
ducit. paganus ẽ hodie. ude¬
us ĩfidelis ẽ hodie. ħrticus ẽ¬
hodie. scismaticus ẽ hodie. ꝗdi
si cras amplectatur catholica
pacem. ⁊ sequatur catholicam
ueritatem: quid sisti quos ĩ
quocumq genere erroris no¬
tas ⁊ ramquam despatissiõs
istam uitam agunt penitẽ
ante tempus quicquam iu¬
dicare. Exhus ostenditur
ꝓsingulis peccatorib in hac
uita eẽ orandum. nec dealiqͦ
eẽ diffidendum. quia conũ¬
ti potest dum in hac uita ẽ.
quia non potest sciri dealiqͦ
utrum peccaui̾t ad mortem.
uł inspiritum scm̃: isi cu
ab hac uita discesserit. nisi
forte alicui ꝑ spiritum scõ
mirabiliter reuelatum fue¬
rit Expredictis aliquatenꝰ
capi potest. quomõ accipiat̃
peccatum inspiritũ sanctũ .s.
inuidentia gratie frat̃mta¬
tem inpenitenter oppugña.

Expanded text:
impoenitentia vel cor impoeniimpoenitentia vel cor impoenitens, quamdiu quisque in hac carne vivit, non potest judicari. De nullo enim desperandum est, quamdiu ad ducit: paganus est hodie; judaeus infidelis est hodie; haereticus eshodie: schismaticus est hodie; quid si cras amplectatur catholicam fidem, et sequatur catholicam veritatem? Quid si isti quos in quocumque genere erroris notas, et tanquam desperatissimos istam vitam agant poenitenante tempus judicare quemquam . Ex his ostenditur pro singulis peccatoribus in hac vita esse orandum; nec de aliquo esse diffidendum, quia converti potest dum in hac vita est; quia non potest sciri de aliquo utrum peccaverit ad mortem vel in Spiritum sanctum, nisi cum ab hac vita discesserit, nisi forte alicui per Spiritum sanctum mirabiliter revelatum fuerit. Ex praedictis aliquatenus capi potest quomodo accipiatur peccatum in Spiritum sanctum, scilicet, invidentia gratiae fraternitatem impoenitentis oppug
Abbreviated transcription (Latin):
ibi fore. nec asserendo se dixis¬
seaꝑit ita dicens. qd̾ quidẽ¬
non confirmaui. quoniam
hoc putare medixi. S tamẽ
aditiendum fuit. sim hae sce¬
la̾tate mentis ꝑuersitate fi¬
niret hanc uitam. quonia
dequocumq pessimo in hac
uita constituto non ẽ despe¬
randum: nec ꝓ illo impru¬
denter oratur de quo nonde¬
sꝑatur. Hus uerbis insiny¬
atur peccatum premissa chi¬
ffimitione descriptum. tũc
solum debere dici ad mortẽ
uł inspiritum scm̃: cum nõ
habet comipattẽre penitenti¬
am. nec dealiquo peccatore
desꝑandũ eẽ in hac uita. et
ideo ꝓ omni ẽẽ orandum.
unde illud ioh̃is. non ꝓeo
dico ut quis oret. sic accipi¬
endum indetur: ut ꝓaliquo
peccante ad mortem. uł in
spiritum sc̃m: postquam fi¬
merit hanc uitam non ore¬
mus. dum autem in hac
uita ẽ. nec pecratum illius
uidicare. nec de illo despare.
s ꝓillo orare debemus: Uñ
nitentia que ẽ blasphenia
inspiritum scm̃. sicait. Ista¬

Expanded text:
ibi fore, nec asserendo se dixisibi fore, nec asserendo se dixisse, aperit, ita dicens: Quod quidem confirmavi, quoniam hoc putare me dixi. Sed tamen addendum fuit si in hac scelerata mentis perversitate finierit hanc vitam, quoniam de quocumque pessimo in hac vita constituto non est desperandum, nec pro illo imprudenter oratur de quo non desperatur. His verbis insinuatur peccatum praemissa definitione descriptum, tunc solum debere dici ad mortem vel in Spiritum sanctum, cum non habet comitem poenitentiam; nec de aliquo peccatore desperandum est in hac vita, et ideo pro omni esse orandum. Unde illud Joan. 5: Non pro eo dico ut quis oret, sic accipiendum videtur, ut pro aliquo peccante ad mortem vel in Spiritum sanctum, postquam finierit hanc vitam, non oremus. Dum autem in hac vita est, nec peccatum illius judicare, nec de illo desperare, sed pro illo orare debemus. Unde nitentia quae est blasphemia in Spiritum sanctum sic ait, t
Abbreviated transcription (Latin):
modi peccati assignatio. ħ
enim peccatum aũg. diffini¬
ens insermone domini in
monteait. peccatum ad m¬
mortem ẽ: cum post agniti¬
qua reconciliatus ẽ deo ĩui¬
dentie facib agitatur. quod
fortasse ẽ peccatum in spm̃
sc̃m. quod peccatum dicit᷑
non remitti. non qd̃ nõ sit
ignoscendum peccanti si pe¬
m̾̃teat: s quia tanta ẽ labes
peccati illius ut deprecandi
humilitatem non subire
possit etiam si peccatum su¬
um mala conscientia agno¬
scere ⁊ annuntiare cogatur.
ut iudas cum dixit pecraui.
facilius desperans cucurrit
ad laqueum quam humili¬
tate ueniã petͣet. Qd̃ ꝓpt̃ ma¬
gnitudinẽ pcc̃i iam exdãpna¬
trẽ pecrati talis hr̃e credend̾ ẽ.
Ecce quedam assignatio pec¬
cati inspiritum scm. uł ad
mortem. hinc posita ẽ qua
illiro peccatum eẽ traditur
oppugnatio frat̾ntatis pꝰt
agnitionem ⁊ inuidentia i¬
gratie post reconciliationẽ.
quod spẽs quedam obstina¬
tiomis intelligi põt. Illam
morans aliquid adierendũ

Expanded text:
eccati assignatio. Hoc enim peccatum August. definiens in lib. de Sermone Domini in monte, ait: Peccatum ad mortem equa reconciliatus est, invidiae facibus agitatur, quod fortasse est peccare in Spiritum sanctum, quod peccatum dicitur non remitti; non quia non sit ignoscendum peccanti si poeniteat, sed quia tanta est labes peccati illius, ut deprecandi humilitatem subire non possit, etiam si peccatum suum mala conscientia agnoscere et renuntiare cogatur: ut Judas, cum dixit peccavi, facilius desperans cucurrit ad laqueum quam humilitate veniam peteret; quod propter magnitudinem peccati jam ex damnatione peccati tales habere credendum est. Ecce quaedam assignatio peccati in Spiritum sanctum, vel ad mortem, hic posita est, qua illud peccatum esse traditur, oppugnatio fraternitatis post agnitionem, et invidentia gratiae post reconciliationem, quod species quaedam obstinationis intelligi potest. Illam morans, aliquid adjiciendum
Abbreviated transcription (Latin):
utrum uirtutes ita
sint sibi comuncte:
nt seꝑatum nõ possint possi¬
ut qui una caruerit omnibi
careat. qui ergo unam h̃t om̃s
tes recte. recte ẽẽ fore creduntur

Expanded text:
utrum virtutes ita sint sibi conjunctae, ut separatim non possint possiut qui una caruerit, omnibus careat. Qui ergo unam habet, omtes recte fore creduntur
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudo legis sit caritas q̃
quanto mag̾is ẽ in hoĩe:tan¬
to magis ẽ uirtute prelitus.
quanto uo minus. tanto
minus in ẽ uirtus ⁊ qñto e¬
gis in ẽ uicium

Expanded text:
nitudo legis sit charitas? quae quanto magis est in homine, tanto magis est virtute praeditus; quanto vero minus, tanto minus inest virtus; et quanto gis inest vitium.
Abbreviated transcription (Latin):
scĩam dei cãm ẽẽ eoꝵ que fuint
cum dicat ideo ea ẽẽ qr d̾s nouit.
Idẽ quoq in .ui.li. dr̃e uidetur.
dei inqua noint oĩa que fecit ꝑ
ip̃am. Nõ enim hec que c̾ata st̃
ideo sciunturado qr fcã sunt. s
potius ideo fc̃a sunt qr ĩmuta¬
bilit̾ adeo sciuntur. ⁊hic etiam

Expanded text:
iam Dei causam esse eorum quae fiunt; cum dicit ideo ea esse, quia Deus novit. Idem quoque in lib. 6 dicere videtur. Dei, in qua novit omnia quae fecit per ipsam. Non enim haec quae creata sunt ideo sciuntur a Deo quia facta sunt, sed potius ideo facta sunt quia immutabiliter ab eo sciuntur. Et hic etiam
Abbreviated transcription (Latin):
noĩatur ⁊ profluit ⁊ ab eosic̃
dã de expoĩtione simbolisicait
iste ẽ sp̃s sc̃s procedens depr̃e ⁊ fi¬
lio qui dundit dona ꝓpria ꝓ¬
ut uult. Idem malia omelia
pr̃i ⁊ filio coequalem ⁊ procedẽ¬
tem de pr̃e ⁊ filio hec creclite ne
colloquia mala corrumpant i¬
bonos mores ⁊ ecce adoctori

Expanded text:
nominatur, et profluit ab eo sicut adam de Expositione symboli sic ait: Iste est Spiritus procedens de Patre et Filio, qui dividit dona propria prout vult. Idem in alia homil.: Patri et Filio coaequalem, et procedentem de Patre et Filio. Haec credite, ne colloquia mala corrumpant bonos mores . Ecce a doctori
Abbreviated transcription (Latin):
cit procede̾ apr̾e ⁊ filio clidici¬
mus ⁊̃ eorum maximus doctor
luntate quia ex se non ẽ s ex
pr̃e ⁊ me ẽ. hoc enim ip̃m qd
subsistit ⁊ loquitur apre ⁊ a
lioloquente que nescit cumħ
ip̃m sit qd̾ profertur a filio .i. ꝓ
cedens. deus de deo sp̃s ueritatis
procedens aueritatate consola¬
rio dixecta ait sp̃s intelligitur

Expanded text:
cit procedere a Patre et Filio. Didymus etiam eorum maximus doctor voluntate, quia ex se non est, sed ex Patre et a me est. Hoc enim ipsum quod subsistit et loquitur a Patre et a lio loquente quae nescit, cum hoc ipsum sit quod profertur a Filio, id est, procedens Deus de Deo, Spiritus veritatis procedens a Veritate, consolario directa ait: Spiritus intelligitur
Abbreviated transcription (Latin):
solus erat nõ ẽ preuaricatus. qr
eius mẽs deo ad herebat. super
beatissimus. aurã carpebat ete¬
ream. s quõ sine uirtute beatis¬
simus erat. Aug̃. quoq super¬

Expanded text:
solus erat, non est praevaricatus, quia ejus mens Deo adhaerebat. Super beatissimus, auram carpebat a theream. Sed quomodo sine virtute beatissimus erat? August. quoque
Abbreviated transcription (Latin):
hibemus in quit c̃aturam nõ
ẽe dei filium. audumus enim
ineuuangeno dñm mandas¬
se discipulis p̾dicate euuãge¬
lium oĩ creature qui uniu̾sa
creaturam dicit. nullam excip̃.
⁊ ubi sunt qui creaturam xp̃m
appellant.nam si creatura eẽt:
sibi mandaret euãgłiũ p̃dica¬
ri. ⁊ subiectꝰ eẽt uanitati. qr testã¬

Expanded text:
bemus, inquit, creaturam non esse Dei Filium. Audivimus enim in Evangelio Dominum mandasse discipulis: Praedicate Evangelium omni creaturae. Qui universam creaturam dicit, nullam excipit. Et ubi sunt, qui creaturam Christum appellant? Nam si creatura esset, sibi mandaret Evangelium praedicari, et subjectus esset vanitati: quia testan
Abbreviated transcription (Latin):
uo sic dñt conu̾¬
sionem illam ẽẽ intelligendã
ut sub il lis accidentib subꝗ
eis afficiatur. ⁊ sic asserunti
dictum panem transire ĩ cor¬
pus xp̃i qr ubi erat panis nẽ
ẽ corpus xp̃i. qd̃ s̃i ẽ quid ergo
sit de suba parris ⁊ uini illi di¬
cunt. uł inp̃iacentem mat̾iã
resolui uł mnichilum recligi
lii uõ putauerunt ibi subam
panis ⁊ umi remanere ⁊ ibi
⁊ hac rõne dici illam sub̃am
fieri istam. qr ubi ẽ hec ẽ ⁊ illa
qd mirum ẽ ⁊ ip̃am subam i¬
tum s nõ qd̃ sit ibi sub̃a. insi
corpus xp̃i. ⁊ sangus ex p̃dcĩs
⁊ sub ditis aꝑ te ostenditur. ait
sumimus in mist̾io illum in:¬
telligo utiq qui manu scĩ sp̃c
form̾atus ẽ mut̾o uirginis. ⁊
igne passionis de coctus mara
crucis panis.N. angłoꝵ factuᷤᷤ
⁊ it̾. panis quem ego dabo. ca.
duab sinis aꝑte datur in tel¬
ligi.qr panis ille ẽ iste ñ luo
s unus panis.⁊ una caro ꝓcul
dubio imum efficit᷑ corpꝰ. Iltõ

Expanded text:
o sic dicunt conversionem illam esse intelligendam, ut sub illis accidentibus, sub eis afficiatur, et sic asserunt dictum panem transire in corpus Christi quia ubi erat panis, nunc est corpus Christi. Quod si est, quid ergo sit de substantia panis et vini? Illi dicunt vel in praejacentem materiam resolvi, vel in nihilum redigi. Alii vero putaverunt ibi substantiam panis et vini remanere, et ibidem et hac ratione dici illam substantiam fieri istam, quia ubi est haec, est et illa, quod mirum est; et ipsam substantitum. Sed quod non sit ibi substantia, nisi corpus Christi et sanguis, ex praedictis et subditis aperte ostenditur. Ait sumimus in mysterio, illum intelligo utique, qui manu sancti Spiritus formatus est in utero Virginis, et igne passionis decoctus in ara crucis. Panis enim angelorum factus o sum panis duabus sententiis aperte datur intelligi quia panis ille et iste, non duo, sed unus panis, una caro procul dubio unum efficitur corpus. Illud
Abbreviated transcription (Latin):
ũn aũc. nicħ rõnabilius quã
ut sangumis similitutlinem
sumamus ut ita ⁊ u̾i̾tas nõ desit
⁊ ridicłm fiat nullũ a paganis
qd̃ cruorem occisi hoĩs bibamꝰ
ne igitur hoc fiẽt ⁊ne uiti qui¬
dam horor eẽt cruoris insum¬
litudinem accipimus satram̃¬
tum. expremissis iam liquet q̃¬
re subalia sp̃e.⁊ quare sub ista
hoc sacram̃tum dñs celebraũt¬
⁊ celebrauit ⁊ celebrari anob̾
institũit
Quare sub duplici
ed quare sub duplici
specie .o.

Expanded text:
ura: Nihil rationabilius, quam ut sanguinis similitudinem sumamus; ut et ita veritas non desit, et ridiculum nullum fiat a paganis, quod cruorem occisi hominis bibamus. Ne ergo hoc fieret, et ne veluti quidam horror etiam cruoris nlitudinem accipimus sacramentum. Ex praemissis jam liquet, quare sub alia specie, et quare sub ista hoc sacramentum Dominus celebraverit, et celebrari a nobis instituerit. 6. Quare sub duplici specie. Sed quare sub duplici specie
Abbreviated transcription (Latin):
in ip̃a inmolationis hora ad
sac̾dotis uocem celos aꝑiri. in
ros ad eẽ. summa ⁊ uma socia¬
ri. Unum quid̃ ex inuisibilib̾
atq uisibłib fieri. Idem eode
mom̃to ⁊ incelum rapitur mi¬
stĩo angeloꝵ consociandũ cor
bi totum implet mundum
ita multis locis illud corpus.
consecratur nec sunt tn mul¬
ta corꝑa xp̃i. s unum corpus
⁊ unus sangius Ideoq siue e¬
plus siue minus quis inde ꝑci¬
piat. om̃s equalit̾ corpus xp̃i
intege̾rime sumunt post cõ¬
secrationem igiturnõ ẽ ibi sb̃¬
stantia panis ułiumm licet sp̃es
remancant. Est. nabi spes pa¬
nis ⁊ uini. sicut ⁊ sapor. unde
ald̃ indetur. aliud intelligin¬
ur. Quare sub alia specie.
Ebalia aũt sp̃e tri¬
b decausis carnem ⁊ sanguine
tradidit xp̃c ⁊ deinceps sumẽd̾
instituit. ut fides .s. hab̾et meri

Expanded text:
lationis hora ad sacerdotis vocem coelos aperiri, in ros adesse, summa et ima sociari, unum quid ex invisibilibus atque visibilibus fieri? Idem: Eodem momento et in coelum rapitur ministerio angelorum consociandum corpdivinitas Verbi totum implet mundum, ita multis locis illud corpus consecratur. Nec sunt tamen multa corpora Christi, sed unum corpus et unus sanguis. Ideoque sive plus sive minus quis inde percipiat, omnes aequaliter corpus Christi integerrime sumunt. Post consecrationem ergo non est ibi substantia panis vel vini, licet species remaneant. Est enim ibi species panaliud videtur, aliud intelligitur. 5. Quare sub alia specie. Sub alia autem specie tribus de causis carnem et sanguinem tradidit Christus, et deinceps sumendum instituit, ut fides, scilicet,
Abbreviated transcription (Latin):
excusan apcr̃o ꝑignorantiã nõ
Qd̃ ignorãtia alia excu¬
rãtia talis que nõ excusat. Est
laũt ignorãtia uincibił. ⁊ igno¬
rãtia inuincibił. excusatio oĩs
tollit̾. ubi pct̃m manoatũ nõ
De tripliciignorãtia

Expanded text:
per ignorantiam non gnorantia alia excurantia talis quae non excusat. Est autem ignorantia vincibilis, et ignorantia invincibilis. Excusatio omnis tollitur, ubi mandatum non De triplici ignorantia
Abbreviated transcription (Latin):
tur marcham ante uitus erat
iudicio dei. s nunc etiã iudici¬
o ecc̃e intus ẽ. cum uõ in bap̃o
mus nõ tollat᷑ hoc ideo trad̾t
gnum. Ideo soluto reatu pcc̃i
temꝑalis pena t̾m manet ut
illa ita studiosius querat᷑
que erit apenis omĩb aliena
Ideo etiam manet ut sit fideli
certandi mat̾i̾a ⁊ uicendi crea¬
sio qui non uinceret si non
pugnaret. nec pugnaret si
mbap̾o fieret inmortalis. cu

Expanded text:
tur in arcam; qui ante intus erat tur in arcam; qui ante intus erat judicio Dei, sed nunc etiam judicio Ecclesiae intus est. Cum vero in Baptismo mus non tollatur. Hoc ideo traduntgnum. Ideo soluto reatu peccati, temporalis poena tamen manet, ut illa vita studiosius quaeratur, quae erit a poenis omnibus aliena. Ideo etiam manet, ut sit fideli et certandi materia, et vincendi occasio, qui non vinceret si non pugnaret, nec pugnaret si in Baptismo fieret immortalis. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
ito et̾ne pene ab solutos tamẽ
factione temporali qua penitẽ¬
tes ligantur in eccã. cum aũt
iterũ post coni̾sionem traxe¬
runt mundantur ⁊ ab exterio¬
ri satiffatione absoluntur
⁊ ad iutrix gr̃a om̃isq uirtus
in eoaugetur ut uere nouus
homo tune dicipossit fomes
quoq peccati in eo amplius de¬
bilitatur. Ideoq ierꝵ. dicit ꝙ
fides que fideles facit maquis
bap̃i. datur uł nutritur qr ño
habenti haliq̃n ibi datur. ⁊.⁊̃
telligendũ est. Qui ergo mũ¬
dus accedit ibi fit mundior.
et homini habenti ibi ampli¬
us datur. Od̃ uõ omnis
extĩor satiffactio ibi relaxetur
uel aliquod opus ⁊ omma gͣ¬
tis condonat qd̃ quidem de ex¬
t̾iori gemitu uł plantu accipi¬
endum ẽ. Nam sine intĩori ne¬
moadultus renouatur. s ex¬
t̾ĩores satiffationes ⁊ afflitio¬
nes .s. sordes penitentium ibi
dimittuntur muitum ergo ꝯ¬
fert bap̾s etiam iam ꝑfidem:
iustificato qui aceedens ad ba¬
p̃m qĩ ramus acolumba porta¬

Expanded text:
ito aeternae poenae absolutos; tamen factione temporali, qua poenitentes ligantur in Ecclesia. Cum autem interim post conversionem contraxerunt, mundantur, et ab exteriori satisfactione absolvuntur; et adjutrix gratia omnisque virtus in eo augetur, ut vere novus homo tunc dici possit. Fomes quoque peccati in eo amplius debilitatur. Ideo Hier. dicit quod fides quae fideles facit, in aquis Baptismi datur vel nutritur: quia non habenttelligendum est. Qui ergo mundus accedit, ibi fit mundior, et omni habenti ibi amplius datur. Quod vero omnis exterior satisfactio ibi relaxetur,vel aliquod opus; sed et omnia gratis condonat. Quod quidem de exteriori gemitu vel planctu accipiendum est. Nam sine interiore nemo adultus renovatur; sed exteriores satisfactiones et afflictiones, scilicet, sordes poenitentium, ibi dimittuntur. Multum ergo confert Baptismus, etiam jam per fidem justificato; quia accedens ad Baptismum, quasi ramus a columba porta
Abbreviated transcription (Latin):
teo oritur hic qo difficił ds̃.
quidem s non mnutilis qua
quentur. eur nõ dieantur hii
tres una ꝑsona sicut una eẽn¬
tia ⁊ unus deus quam qonẽ
au̾s. diligent̾ tractat. atqrꝯ
grue explicat in un.ni. detri

Expanded text:
eo oritur hic quaestio difficilis quidem, sed non inutilis, qua quaeritur cur non dicantur hi tres una persona, sicut una essentia, et unus Deus. Quam quaestionem Aug. diligenter tractat, atque congrue explicat in lib. 7 de Tri
Abbreviated transcription (Latin):
se pena corporalis ignis affli¬
gi si sp̃c hõmum ⁊̃ ip̃i in corpo¬
rei tunc poterũt in cludi corpo¬
ralib m̃bris ⁊ tunc poterunt
corpoꝵ suoꝵ innculis in solu¬
biłr alligari gehenna illa q̃
stagnum ignis ⁊ sulphuris
dcã ẽ corporeus ignis erit ⁊ er¬
uciabit dampnatoꝵ corpora
hoĩnum ⁊ demonum. s solida
hõĩum. aeria demonũ. Unus emĩ

Expanded text:
se poena corporalis ignis affligi, si spiritus hominum etiam incorporei, et nunc potuerunt includi corporalibus membris, et tunc poterunt corporum suorum vinculis insolubiliter alligari? Gehenna illa quae stagnum ignis et sulphuris dicta est, corporeus ignis erit, et cruciabit damnatorum corpora vel hominum, vel daemonum; sed solida hominum, aerea daemonum. Unus enim
Abbreviated transcription (Latin):
poris ñ fit ꝓuide si hanc siłi¬
tudinem apud inferos g̾it ñ
corporalem s corpori silem ĩ
corporalium similib siue in
requie siue in dolorib in cas¬
siani uoluminib ⁊̃ legitur
sentiant cum diues ille min¬
ferno se flamma cruciari cla¬
mat un ꝓbatur aĩas defunc¬
toꝵ nõ solum sius sensib ñ
priuari. s nec istis affectibus
carere. Et exhus que sibi in
illo gn̾ali examine reẜuãt. ꝗd
dam eas iam incipere pregus¬
tare de ab ortuus fetib ⁊ mo

Expanded text:
poris non fit. proinde, si hanc similitudinem etiam apud inferos gerit non corporalem, sed corpori similem, ita corporalium similibus sive in requie, sive in doloribus. In Cassiani etiam voluminibus legitur sentiant, cum dives ille in inferno se flamma cruciari clamet. Unde probatur animas defunctorum non solum suis sensibus non privari, sed nec istis affectibus,carere; et ex his quae sibi in illo generali examine reservantur, eas quaedam jam incipere praegustare. 8. De abortivis foetibus et mo
Abbreviated transcription (Latin):
et̾nus cuiusmoĩ sit. ⁊ in qua
mundi uł reꝵ parte futurus
sit hoĩem scire arbitror nemi¬
nem nisi forte cui sp̃s diuinꝰ
ostendit.¬

Expanded text:
nis cuius modi et in qua mundi uel rerum parte futurus sit, hominem scire arbitror neminem, nisi forte cui Spiritus diuinus ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
nõ potuisse ꝓficere uł m̾eri ꝑ
stare in bono qd̃ acceꝑat. Potuit
ergo resistẽ temptatõi s resistẽ
tep̾tationib uł suggestioĩb
malis nutum ẽ ac bonũ remu¬
nabile. Om̃eaũt bonum m̃

Expanded text:
non potuisse proficere vel mereri per stare in bono quod acceperat. Potuit ergo resistere tentationi. Sed resistere tentationibus atque suggestionibus malis, meritum est ac bonum remunerabile: omne au
Abbreviated transcription (Latin):
tractat̾ib que premissis uiden¬
tur adũsari. Nam suꝑ illum
locum psaloriclamam ⁊ nõ exa
tatum ẽẽ sic dicens. aut. quo¬
modo hoc dicit qui peccatum ñ
fecit nec inuentus ẽ dolus in
ore eius s de nob̾ corpore suo
hoc dicit corporis enim sui .i.
ecce gerebat ꝑsonam sicut ali¬
bi cum dixit tnͣseat a me calix
iste pronob̾ loquitur nisi for¬
te putetur timuisse mori set
dus gaudet mori ⁊ dñs coro¬
naturus timet mortem s in¬
furmitatem nr̃am representãs
prosuis infirmis qui tunẽt
mori hec dixit uox illorum
qui putant saluatorem timu¬
isse mortem ⁊ passionis pau¬
ore dixisse transeat a me calix
iste. det̾minatio anctoritatũ
adu̾sa diusitas ẽẽ puretur ha¬
rum auctoritatum u̾bum in
hunc modum accipienda di¬
cimus ut non uĩtatem timo¬
ris ⁊ tristicie uł ꝓ passionẽs ⁊¬
s timoris et tristicie necc̃ĩta¬
tem ⁊ passionem axp̃o remo¬
uisse axp̃o intelligantur ha¬
buit enimxp̃s ueꝵ timoremi

Expanded text:
tranctatibus, quae praemissis adversari videntur. Nam super illum locum psal. 21: Clamabo et non exautatum esse, dicens sic: Quomodo hoc dicit, qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus ; sed nobis de corpore suo hoc dicit. CoEcclesiae gerebat personam. Sicut et alibi, cum dixit: Transeat a me calix iste pro nobis loquitur. Nisi forte putetur timuisse mori, dus gaudet mori, et Dominus coronaturus timet mortem? Sed infirmitatem nostram repraesentans, pro suis infirmis qui timent mori, haec dixit: Vox illorum qui putant Salvatorem timuisse mortem, et passionis pavore dixisse: Transeat a me calix iste. 6. Determinatio auctoritatum. adversa diversitas esse putetur, harum auctoritatum verba in hunc modum accipienda dicimus, ut non veritatem timoris et tristitiae vel propassionem, sed timoris et tristitiae necessitatem et passionem a Christo removisse intelligatur. Habuit enim Christus verum timorem
Abbreviated transcription (Latin):
se tribuisse sp̃m s in telligẽ¬
hret potestatem ⁊ auctorita
dicatione aduentum ⁊ pres¬
entiam sp̃s s. seriserant sicut
illo tp̃rmnouitate mintati¬
ors ad fidem ⁊ sẽsiblibꝰ mnira¬
ut mactib apłoꝵ legitur.¬
tiq ip̃m mittetido meos s p̾¬
set aliquib signis uisibili¬
b monstrabatur nõ ergo
homines quantum cumq
scĩ dare possunt . s.s.¬

Expanded text:
se tribuisse Spiritum. Sed intelligenret potestatem et auctoritataedicatione adventum et praesentiam Spiritus sancti senserant, sicut illo tempore in novitate invitationis ad fidem, etiam sensibilibus miraus sancti aptique ipsum mittendo in eos, sed praeset, aliquibus signis visibilibus monstrabatur. Non ergo homines, quantumcumque sancti, dare possunt Spir
Abbreviated transcription (Latin):
Ic queritur utrum ⁊ sc̃iuri
denit uł possint dare alus s
mutitur restat ergo ut ip̃iñ
sc̃m. orabant quippe ut ueniret
in eos quib mani̾m impone¬
bant non ip̃i erum dabant i
quem morem insius p̾põitis
symonmagus offerens aplis
pecumam non ait date michi¬
rat uidens aũt symon qr apłi¬

Expanded text:
ic quaeritur utrum et sancti viri dent vel possint dare aliis Smittitur; restat ergo ut ipsi nom. Orabant quippe ut veniret in eos, quibus manum imponebant, non ipsi eum dabant: quem morem in suis praepositis, Simon Magus offerens apostolis pecuniam, non ait: Date et mihirat: Videns autem Simon, qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ effudenit in quo utraq na
tura monstrata ẽ humana
ut homo effudit ut deus noᷤᷤ
an acciꝑe quidem hec donu
possumus ꝓ modło nr̃o. effũ¬
dere uõ suꝑ alios non utiqi
possumus s ut ħ fiat deum
suꝑ eos a quo id efficitur iuo¬
camus hus u̾bis ex presse di¬

Expanded text:
 effuderit: in quo utraque natura monstrata est, humanut homo, effudit ut Deus. Nos autem accipere quidem hoc donum possumus pro modulo nostro; effudere vero super alios non utique possumus, sed ut hoc fiat, Deum super eos a quo id efficitur invocamus. His verbis, expresse di
Abbreviated transcription (Latin):
stenditur ꝙ quedam de deo
temporałr dicuntur relatiue
ad creaturas sine mutatc̃e
diuinitatis s non sine mu¬
tatione creature ⁊ ita accidẽs
ẽ increatura non mc̃atore
⁊ applło quacreatura relati¬

Expanded text:
stenditur quod quaedam de Deo temporaliter dicuntur relative ad creaturas sine mutatione deitatis, sed non sine mutatione creaturae; et ita accidens est in creatura, non in Creatore; et appellatio qua creatura dicit
Abbreviated transcription (Latin):
pium ẽ creature quia ab ip̃o
sunt omnia cum uo dicimꝰ ⁊
prẽm pr̃icipiũ ⁊ filiũ pr̃icipiũ.
yduoprincipia creature dici¬
mus quia p̾r ⁊ filius simul
ad caturas unum principi¬
um ẽ sicut unus creator si ã
quicquid inse manet ⁊ gi¬
gnit uł oꝑatur aliquid prĩ¬
cipium ẽ eius rei quam gig¬
nit uel eius quam oꝑatur.
Ron possumus negare etiã
quia non eum separamus i¬
abappellatione creatoris qr
scriptum ẽ de illo ꝙ oꝑetur ⁊
utiq inse manens oꝑatur
non enim in aliquid eoꝵ q̃
oꝑatur ip̃e mutat ⁊ u̾titur
unũ gͦ principium ad creatu¬
Ecce a ꝑte ostendit au̾s ad

Expanded text:
pium est creaturae, quia ab illo sunt omnia. Cum vero dicimus et Patrem principium, et Filium principium, non duo principia creaturae dicimus, quia Pater et Filius simul ad creaturam unum principium est, sicut unus Creator. Si autem quidquid in se manet et gignit vel operatur aliquid, principium est ejus rei quam gignit, vel ejus quam operatur, non possumus negare etiam quia non eum separamus ab appellatione Creatoris, quia scriptum est de illo, quod operetur; et utique in se manens operatur. Non enim in aliquid eorum quae operatur ipse, mutatur et vertitur. Unum ergo principium ad creatuEcce aperte ostendit Aug.,
Abbreviated transcription (Latin):
si o delictoꝵ. It̾ aũs. suꝑ illu
locum psalim. Non ab sor¬
quam si cecideris non claudet
suꝑ te os suum si tu nõ claudiᷤᷤ
os tuum. Confit̾e ergo ⁊ dic
a quo mortuo uelud quino
sit ꝑit confessio. Idem nullꝰ
debite gramoris pene accip̃
uemamnsi qualem cumq
⁊ si longe minorem qm̃ de¬
beat soluerit penam. Ita eñ

Expanded text:
sio delictorum. Item August., super illum sio delictorum. Item August., super illum locum pscecideris non claudet  te os suum, si tu non claudis os tuum; confitere ergo et dic:a quo mortuo, velut qui non sit, perit confessio. Item, nullus debitae gravioris poenae accipit veniam, nisi qualemcumque, etsi longe minorem quam debeat, solverit poenam. Ita enim
Abbreviated transcription (Latin):
gant eas det̾minare la tu¬
borant. Nec non in hĩ sm̃e
nia inclucunt ait enim dñs
ꝑ ysayam dic tu iniquitates
tuas ut iustificeris. It̾ ambꝵ
Non põt quisquam iustifi¬
cari apeccato nisi pcc̃m an di¬
miserit ⁊ fuerit confessus. Iõ
confessio a morte aĩam libe¬
rat. confessio aꝑit ꝑadisu
confessio spem salutis tribu¬
it quia non mẽtur iustifica¬
uult confiteri. Illa confessio
nos lib̾at que fit cum pnĩa.
Idemtentia uera ẽ dolor cor¬
dis ⁊ amaritudo anime pro
malis que quisq ꝯmisit It̾
por quisquam grãm dei acci¬
pere nisi purgatus fu̾it ab oĩ
quał agitur m̃ eccłia. Nẽo
dicat sibi occulte ago apd̃i
deumago. Nouit deus qui
michi ignoscit quia incor¬
de ago. ergo sine causa dictũ
ẽ que solueritis int̾ra soluta
erunt ⁊ incelis. ergo sine cã
claues date sunt frustramꝰ.
uerbimi xp̃i iob dicit. si erubri
in conspectu połi pcc̃a mea cõ¬
fiteri. Item. ambꝵ. El eniał
ẽ culpa quam sequitur ꝓfes¬

Expanded text:
gant, eas determinare laborant; nec non in hujus sennia inducunt. Ait enim Dominus per Isaiam: Dic tu iniquitates tuas ut justificeris. Item Ambr.: Non potest quisquam justificari a peccato, nisi peccatum ipsum antea fuerit confessus. Idem dicit: Confessio a morte animam liberat, confessio aperit paradisum, confessio spem salutis tribuit, quia non meretur justificacatum confiteri. Illa confessio nos liberat, quae fit cum poenitentia. Poenitentia vera est dolor cordis, et amaritudo animae pro malis quae quisque commisit. potest quisquam gratiam Dei accipere, nisi purgatus fuerit ab omni qualis agitur in Ecclesia. Nemo dicat sibi: Occulte ago, quia apud Deum ago, novit Deus qui mihi ignoscit, quia in corde ago. Ergo sine causa dictum est: Quae solveritis super terram, soluta erunt in coelis? Ergo sine causa claves datae sunt? Frustramus verbum Christi. Job dicit: Si erubui in conspectu populi peccata mea confiteri. Item Ambr.: Venialis est culpa, quam sequitur confes
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ pr̃em fatĩs qr nemo ip̃e si¬
bi filius ẽ. Itaq nec filiusi
sine prẽ. nec pr̃ põt ẽẽ sine fi
si pr ẽẽ cepit deus primo ergo
erat ⁊ postea p̃r fc̃s ẽ. quomo
ergo ĩmutabił deus ẽ: Si enm
an̾ ũs postea pat̃ fuit: utiq ge¬

Expanded text:
Patrem fateris, quia nemo ipse sibi Filius est. Itaque nec Filius sine Patre, nec Pater potest esse sine Filsi Pater esse coepit, Deus ergo primo erat, et postea Pater factus est. Quomodo ergo immutabilis Deus est? Si enim an
Abbreviated transcription (Latin):
depłib dicam añ me. non
fuit alius deus ⁊ p̃ me non
erit quis ergo hoc dicit p̃r ã
filius: si filius añ me inꝗt
nõ fuit alus deus si pr post
me inquit nõ erit hic prio¬
rem ille post̾iorem nõ h̃t
Inuicem enuim in se ⁊ pr in
filio ⁊ filius in pr̃e cognosci

Expanded text:
e pluribus dicam: Ante me non fuit alius Deus, et post me non erit. Quis ergo hoc dicit? Pater an Filius? Si Filius: Ante me, inquit, non fuit alius Deus. Si Pater: Post me, inquit, non erit, hic priorem, et ille posteriorem non habet. Invicem enim in se, et Pater in Filio, et Filius in Patre c
Abbreviated transcription (Latin):
auis. ostendit suꝑ illum locum
p̃si. Ingn̾atione gen̾ationem
ann tui dicens ẽ geriãtio gnĩa¬
tionum: que non transit. collec
milla erunt annidei qui no trã¬
seunt .i. eternitas dei. qd̾ et̾nitas
Inconcusse igitur teneamus.

Expanded text:
us ostendit super illum locum Psalmi: In generatione generationum anni tui , dicens: Et generatio generationum quae non transit, collecIn illa erunt anni Domini, qui non transeunt, id est aeternitas Dei, quae est ipsInconcusse ergo teneamus
Abbreviated transcription (Latin):
nus. ali ꝯdeus ẽis eo magnus
ill magnum ẽẽ aliud deumẽẽ.
Eadem quippe eius ẽ magnitu
do que uirtus ⁊ eadem ẽẽntia q̃
magnitudo p̾rigitur ⁊ filius
simuluna eentia. ⁊ una mag¬
nitudo. Ita etiam ⁊ potentia
dei eẽntia diuina ẽ. Uñ au̾s. in
uii. li. confessionum uolũtas

Expanded text:
nus, alio Deus est; sed eo magnus, aliud magnum esse, aliud Deum esse. Eadem quippe ejus magnitudo est, quae virtus; et eadem essentia, quae magnitudo. Pater ergo et Filius simul una essentia, et una magnitudo. Ita etiam et potentia Dei, essentia divina est. Unde Aug. in lib. 7 Confess
Abbreviated transcription (Latin):
tem trium ꝑsonarũ
Ipromodico facultãtis nr̃e ĩ¬
sinuauimuslam de eardem
equalitate eloqui aliquid sr̃¬
ẽ. fides enim catholica sicut co¬
et̾nas ita ⁊ coequales tres ꝑso¬
nas asserit. equalis ẽenim in
omnib prĩfilius. ⁊ prĩ ⁊ fili¬
defide ad petrum b̃r̃. aꝑiens
quomodo intelligatur eq̃li¬
tas docet. Nullus horum ali¬
um aut precelit et̾nitati aũ
excechit magnitudineaut su¬
ꝑat potestate. quia nec filio
necspũi scõ quantum ad na¬
aut ant̾ĩor aut maior ẽ pr̃nec

Expanded text:
sonarum pro modulo facultatis nostrae insinuavimus, jam de earumdem aequalitate aliquid eloqui superest. Fides enim catholica sicut coaeternas, ita et coaequales tres personas asserit. Aequalis est enim in omnibus Patri Filius, et Patri et FiliDe fide ad Petrum breviter aperiens quomodo intelligatur aequalitas, docet. Nullus horum alium aut praecedit aeternitate, aut excedit magnitudine, aut superat potestate; quia nec Filio nec Spiritu sancto, quantum ad diaut anterior, aut major est Pater; nec
Abbreviated transcription (Latin):
qualitatem ꝑsõnaꝵ br comple
xus ẽ aũs. quia alius alium nõ
et̾nitate. nec magnitudinenec
potentia suꝑat supra egit de¬
qua trium ꝑsonaꝵ aliam non
excedat. supra ostensum ẽubi
coet̾nitas trium ꝑsonaꝵ insinu¬

Expanded text:
qualitatem personarum breviter complexus; qua alius alium nec aeternitate, nec magnitudine, nec potentia superat. Quod autequa trium personarum aliam non excedat, supra ostensum est, ubi coaeternitas trium personarum insinu
Abbreviated transcription (Latin):
pris filuq ꝓceli tobhoc ergo
tres unum recte credimus et
dm̃s deum. quia una prorsus
eternitas omma. una inm̃¬
sitas. una naturalit̾ trium ꝑ¬
signauit aũt in quotriumꝑ
sonaꝵ consistat equalitas .s.
quia alia aliam non exceclit
aut et̾nitate.aut magnitudi

Expanded text:
Patris Filiique procedit. Ob hoc ergo tres unum recte credimus, et dicimus Deum, quia una prorsus aeternitas, una immensitas, una naturaliter est trium psignavit Aug. in quo trium personarum consistat aequalitas, scilicet quia alia aliam non excellit, aut aeternitate, aut magnitudin
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑem. ita ⁊ uolũtas ẽ qua ꝑ istũ
uolũtas eẽ qua uolo hr̃e uita:
⁊ alia qua pauꝑi subueĩre uolo.
hoc ita placet ut meo cũ aliqua
delectatõe uolũtas acquiescatñ.¬
dũ tñ ẽ illud quotẽditur. s hoc
ad illud refertur. ut illuo depu¬
tet᷑ tamquã pr̃ia ciuis: istud uͦ
tamquã refectio uł mãsio ma¬
siue motus m̃tis. ꝗb qĩ gressi¬
b uł passib tẽditur ad pr̃iam.
Sicut gͦ alt̾a uolũtas ẽ idẽdi
fenestras ut supͣ dicẽte aug̃o. di¬
dicimꝰ alt̃a que ex ista nectitur
uolt̃ttas cle mosinas dãdi pauꝑi.
alia uolũtas hñdi uitã. alii. ⁊t
putãt qd̾ una sit uolũtas. ⁊ hic
⁊ ibi. s ꝓpt̃ subiectoꝵ multipli¬
citatẽ diu̾sitas memorat᷑ uolũ¬
tatũ. Ceteꝵ qd̃libet hoꝵ um̾ sit.
illiro nullis iambiguũ ueĩt.:
quin uolũtas ex suo fine pẽset᷑
utrũ recta sit an pͣua. pcc̃m: an
gr̃a ⁊ qͥn noĩe intentõĩs aliqñ
fims aliq̃n uolũtas intelliga

Expanded text:
ta et voluntas est qua per illud voluntas esse qua volo habere vitam, et alia qua pauperi subvenire volo. hoc ita placeat, ut in eo cum aliqua delectatione voluntas acquiescat, nondum est tamen illud quo tenditur, sed hoc ad illud refertur, ut illud deputetur tanquam patria civis, istud vero tanquam refectio vel mansio viae motus mentis, quibus quasi gressibus vel passibus tenditur ad patriam. Sicut ergo altera est voluntas videndi fenestras, ut supra docente August. didicimus, altera quae ex ista nectitur,voluntas eleemosynas dandi pauperi, alia voluntas habendi vitam. Alii autem putant quod una sit voluntas et hic et ibi, sed propter subjectorum multiplicitatem diversitas memoratur voluntatum. Caeterum quodlibet horum verum sit, illud nulli in ambiguum venit, quin voluntas ex suo fine pensetur utrum recta sit an prava, peccatum an gratia; et quin nomine intentionis aliquando finis, aliquando voluntas intelliga
Abbreviated transcription (Latin):
si ab ortun fecus ⁊ monstra
ita ut iam possint tenascii
si .N. surrecturos eos dixĩmus
de hus qui iam formati sunt
que concepta ñ fuerĩt. Scrupy¬
lose quidem int̾ doctos. queri
ac disputari põt qñ incipit
hõ muro uiuere an sit quedã
uita occulta que ñ dum mo¬
tib uuentis appareat. Nega¬
ri.N. uixisse puerperia que ĩo
m̃bratum exeqñtur ut eiciã¬
tur exuteris p̃gnantium ne
matres ⁊ si mortua ibi relin¬
quantur occidant ĩpudẽcia
numia ur̃ ex quoaũt incip̃
hõ uniẽ ex illo utiq iam mo¬
ri põt. Mortuus uõ ubi cũ¬

Expanded text:
si abortivi foetus et monstra ita ut jam possint renasci. Si enim resurrecturos eos dixerimus, de his qui jam formati sunt quae concepta non fuerunt? Scrupulose quidem inter doctores quaeri ac disputari potest, quando incipit homo in utero vivere, an sit quaedam vita occulta quae nondum motibus viventis appareat. Negari enim vixisse puerperia, quae ideo membratim exsecantur, ut ejiciantur ex uteris praegnantium, ne matres etiam, si mortua ibi relinquantur, occidant, impudentia nimia videtur. Ex quo autem incipit homo vivere, ex illo utique jam mori potest; mortuus vero, ubicum
Abbreviated transcription (Latin):
l cito moriantur aut resurre¬
ctura negabuntur aut itai
resurrectura ẽdenda sunt s po¬
cius correcta emendataq i
natura ab sit.N. ut ilł bimẽ
Quem nuꝑ natum inoriente
frẽs fidelissimi qui eum uider̾t
retulerunt ⁊ sc̃s ieiꝵ. seriptũ
reliquit ut unum hoĩem du¬
plicem ac ñ pocius duos quos¬
futurum erat si gemini nascẽ¬
tur resurrecturos extimemus

Expanded text:
cito moriantur, aut resurrectura negabuntur, aut ita resurrectura credenda sunt, sed potius correcta eorum emendataque natura. Absit enim ut illum quem nuper natum in Oriente fratres fidelissimi qui eum viderunt retulerunt, et sanctus Hieron. scriptum reliquit, ut unum hominem duplicem, ac non pofuturum erat si gemini nascerentur, resurrecturos existimemus.
Abbreviated transcription (Latin):
c̾aturis. In c̾aturis u̾o quarun¬
dam rezꝵz. s nõ om̃ium cãe sũt.
utait aũg. qr inseruit deus
alia exalus ꝓuenuĩt. ut de hoc
semine tale gͣnum de hac arboeͣ

Expanded text:
cessit. In creaturis vero quarumdam rerum, sed non omnium causae sunt, ut ait Aug. Quia inseruit Deus aliae ex aliis proveniunt, ut de hoc semine tale granum, de hac arbore t
Abbreviated transcription (Latin):
peccauerit in spĩritum sanctr̃
non remitretur ei. neq hic.
neq infuturo. ⁊ iohes in epi¬
stola canonica. Est peccatuz
ad mortem. non ꝓeo dico ut
quis oret. qui enim peccat ĩ
patrem remittetur ei. ⁊ qui
peccat in filium remittetur
ei. qui autem blasphemaue¬
rit inspiritum scm̃. non re¬
mittetur ei. neq hic. neq in
turo. Quid sit peceatum

Expanded text:
peccaverit in Spiritum sanctum, non remittetur ei neque hic, neque in futuro. Et Joan. et Epistola 1 canonica, est peccatum ad mortem, non pro eo dico ut quis oret. Qui enim peccat in Patrem, remittetur ei; et qui peccat in Filium, remittetur ei: qui autem blasphemaverit in Spiritum sanctum, non remittetur ei neque hic, neque in futuro. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
s. deus cur nõ dñr tres di ece
tres dii qr scriptura non dicit
tres deos. s nec tres ꝑsonas alicy¬
bi scripture textus cõmemorat.
an ĩõ licuit loquendi ⁊ clispu¬
tandi necc̾ĩtatetres ꝑsonas cli¬
cerenon qr scripta dicitꝰ. s qr
scriptura nõ cẽlicit. si aũt dos¬

Expanded text:
s Deus, cur non dicuntur tres dii? Ecce tres dii, quia Scriptura non dicit tres deos? Sed nec tres personas alicubi Scripturae textus commemorat. An ideo licuit loquendi et disputandi necessitate tres personas dicere, non quia Scriptura dicit, sed quia Scriptura non c
Abbreviated transcription (Latin):
qr bonus ẽ deus. sumus. ⁊ inꝙͣ¬
tum sumus boĩ sumus. Ad ꝗd
creata sit rationalis creatura.
Et si qr̾ad quid c̃ata sit rõnalis
catura rdeturad laudandum
dm̃. ad ẜuiendũ ei. ⁊ fruendũ
eo. in ꝗͥb ꝓficit ip̃a nond̃s. Deuꝰ
eñ ꝑfectus ⁊ sũma bonitate ple

Expanded text:
 bonus est Deus, sumus; et in quantum sumus, boni sumus. 6. Ad quid creata sit rationalis creatura. Et si quaeritur ad quid creata sit rationalis creatura, respondetur: Ad laudandum Deum, ad serviendum ei, ad fruendum eo; in quibus proficit ipsa, non Deus. Deus enim perfectus, et summa bonitat
Abbreviated transcription (Latin):
qua nati sumꝰ intiũ utiq ẽ ꝙ
puulũ habilẽ cõcupiscĩe facit
adultũ. ⁊ cõcupiscentẽ reddit.
sic̃ eñ mocso ceci in nocte uitir̃
cecitatis ẽ. s ñ appet nec disc̾m¬
tur int̾ urdentẽ ⁊ cecũ. insi lu¬
ce uemẽte: sic in pũo uictũ eẽ

Expanded text:
qua nati sumus? Vitium utique est quod parvulum habilem concupiscere facit, adultum etiam concupiscentem reddit. Sicut enim in oculo caeci, in nocte vitium caecitatis est, sed non apparet, nec discernitur inter videntem et caecum, nisi luce veniente; sic in
Abbreviated transcription (Latin):
ambiguitate dix̃ hoc apłs. siue
eĩ intelligat᷑ in quo hoĩe. siue
in quo poc̃o sanũ ẽ. In adã emi
os̃ peccau̾nt: ut in mat̾ia. nõso¬
.lũ eius exẽp̃lout dñt pelagia¬
ni. õs eĩ ille unus hõ fu̾ant.i.

Expanded text:
it hoc Apostolus. Sive enim intelligatur, in quo homine, sive in quo peccato, sanum est. In Adam enim omnes peccaverunt, ut in materia, non solum ejus exemplo, ut dicunt Pelagiani. Omnes enim illi unus homo fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
me tene. pos hoĩes bonos ⁊ rec¬
tos eẽ ⁊ c̾atos. cũ lib̾o arbitͥo quo
possẽt si uellẽt ꝓpͥa uolũtate pec¬
care. eosq nõ neccͣitate s ꝓpͥa uo¬
lũtate peccasse. Recte gͥ dr̃ hõna¬

Expanded text:
ene primos homines bonos et rectos esse creatos cum libero arbitrio, quod possent si vellent propria voluntate peccare, eosque non necessitate, sed propria voluntate peccasse. Recte ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uis eoꝵ ꝗdã ⁊ hos actus malosi
ẽẽ int̾dum nõ imꝓbe asserãt ox¬
morat eĩ int̾dũ qͥs malũ ut fa¬
ciat. ⁊ q̃rit intellige̾ u̾m ut sci
dũt oia eẽ boã inqntum st̃ qĩ
u̾o dñt uolũtates malas pocã
ẽẽ. ⁊ nullo mõ boã: breuius iz¬
dẽt.dicẽtes actũ uolũtatis nõ
ẽẽ de nat̾alib. s uim ip̃am. et¬

Expanded text:
alos esse interdum non improbe asserant. Memorat enim interdum quis malum ut faciat, et quaerit intelligere verum ut sciadunt omnia esse bona in quantum sunt. Qui vero dicunt voluntates malas peccata esse, et nullo modo bona, brevius respondent, dicentes actum voluntatis non esse de naturalibus;