comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uisticie est. Puniat᷑ peccatͥx s ñ a peccatorib. Impleat᷑ lex:
s ñ a p̃uaricatorib legis. Hec uox omnino usticte ẽ. Quis¬
tcia illi tamꝙͣ trabali telo ꝑcussi. se inspicientes et reos in¬
uenientes: unꝰ post unũ om̃s recessert̃. Relicti sũt duo: mise¬
ra et miscdia. Dñs autẽ cũ eos illo telo iusticie ꝑcussislet: nec
dignatꝰ est cedentes attendẽ: s ailso ab eis obtutu. rursus di¬
gito scribebat in t̾ra. Relicta autẽ illa sola multere. omĩb q
abeuntib: leuauit ocłos suos ed mulierẽ. Audiuimꝰ uocẽ uis¬
mulier cũ audisset a dño dictũ qui sine peccato est ur̃m. pͥor
in illam lapidẽ mittat. Illi gͦ attendentes se. et ip̃o abscessu
confessi de se. reliquerunt mulierẽ cũ magno peccato. ei qͥ erat
sine pectato. Et qͥa illa hoc audierat. qui sme percato est in illã
lapidem mittat: ab illo se puniendã sꝑabat. in quo peccatũ
inueniri ñ pot̾at. Ille autẽ qui adu̾sarios eiꝰ repulerat lingͣ

Expanded text:
toribus; impleatur Lex, sed non a praevaricatoribus Legis. Haec vox omnino justitiae est: qua justitia illi tanquam trabali telo percussi, sese inspicientes et reos invenientes, unus post unum omnes recesserunt. Relicti sunt duo, misera et misericordia. Dominus autem cum eos illo telo justitiae percussisset, nec dignatus est cadentes attendere, sed averso ab eis obtutu, rursum digito scribebat in terra. 6. Relicta autem sola illa muliere, omnibusque abeuntibus, levavit oculos suos ad mulierem. Audivimus vocem jusQui sine peccato est vestrum, prior in illam lapidem mittat. Illi ergo attendentes se, et abscessu ipso confessi de se, reliquerant mulierem cum grandi peccato, ei qui erat sine peccato. Et quia illa hoc audierat, Qui sine peccato est, prior in illam lapidem mittat; ab illo se sperabat puniendam, in quo peccatum inveniri non poterat. Ille autem qui adversarios ejus repulerat lingua
Abbreviated transcription (Latin):
qui uenit udicandus: qͣndo ueniat discreturus. qui ut¬
nit ut ñ discerneret᷑. Non enim ab impiis xp̃c est discre¬
tus: sed cum impiis iudicatus. De illo enuim dictũ est: et in¬
ter iniqͦs deputatus est. Latro euastt: xp̃c dampnatꝰ est.
Accepit indulgentiam cͥminosus: dampnatꝰ est qui omĩ¬
um cͥmina confitentiũ relaxauit. Tam̃ et ip̃a crux si at¬
tendas: tribunal futo. In medio enim iudice coristituto:
unꝰ latro qui credidit liberat᷑: ater qui insultauto aẽp¬
natus est Iam signisi cabet qͥd facturus est de unus et mottiuis.
alios postautꝰ ad dexteram alios ad sẏmstram. Dimibis ille latro
futuris ad synistrã: similis alter fimuris ad dexteram. Iudi¬

Expanded text:
qui venit judicandus; quando veniat discreturus, qui vequi venit judicandus; quando veniat discreturus, qui venit ut non discerneretur. Non enim ab impiis Christus est discretus, sed cum impiis judicatus: de illo enim dictum est, Inter iniquos reputatus est . Latro evasit: Christus damnatus est . Accepit in dulgentiam criminosus, damnatus est qui omnium crimina confitentium relaxavit. Tamen et ipsa crux, si attendas, tribunal fuit: in medio enim judice constituto, unus latro qui credidit liberatus , alter qui insultavit damnatus est. Jam significabat quod facturus est de vivis et mortuis; alios positurus ad dexteram, alios ad sinistram: similis ille latro futuris ad sinistram, similis alter futuris ad dexteram. Judi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmillus. Ideo et ip̃e sic ait. Non sum missus: nisi ad oues
que ꝑierunt domus israel. Sed quid ait apłs in sequenti
Gentes autẽ suꝑ miscd̃ia głificare dm̃. Quid et ip̃e dñs:
Habeo ait alias oties: que ñ suit hoc ouili. Qui dixerat
ñ sũ missus nͥ ad oues que ꝑierunt domꝰ tsrł̃. qͣm habet alias
oues ad quas si est mislus: nͥ quia significauit p̾sentiara
corporalem ñ se missũ exhibere nͥ solis uideis qui indert̃
et occiderunt: et tamen inde multi et ante ec postea credi¬
derunt. Melsis quidem p̾ma de cruce uentilata est: ut ẽẽt
semen unde alia messis consurgeret. Nunc uero csĩ famai
eungłii et bono eius odore excicati. credunt fideles eiꝰ per
om̃s gentes: erie exspestatio gentiũ. qͣndo ueniat qͥ iamue¬
nit: qͣndo ab omnib uideat᷑ qui tunc a quibdam est ui
sui: a quibdam iusus non est: qͣndo ueniat iudicaturꝰ.

Expanded text:
t quorum patribus est promissus: ideo et ipse sic ait, Non sum missus nisi ad oves t quorum patribus est promissus: ideo et ipse sic ait, Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel . Sed quid dicit Apostolus in sequenti? Gentes autem super misericordia glorificare Deum . Quid et ipse Dominus? Habeo alias oves quae non sunt ex hoc ovili . Qui dixerat, Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel; quomodo habet alias oves ad quas non est missus, nisi quia significavit praesentiam corporalem non se missum exhibere nisi solet occiderunt? Et multi tamen inde et antea et postea crediderunt. Messis prima de cruce ventilata est, ut esset semen unde alia messis consurgeret. Nunc vero cum fama Evangelii et bono ejus odore excitati credunt fideles ejus per omnes gentes, erit exspectatio gentium, quando veniat qui jam venit ; quando ab omnibus videatur, qui tunc a quibusdam visus non est, a quibusdam visus est; quando veniat judicaturus
Abbreviated transcription (Latin):
ture de gentib typum gerebat mulier illa: que fluxũ
sanguinis patiebat᷑. Tangebat et non uidebat᷑: nescie¬
bat et sanabat᷑. figura quippe erat qd̾ dñs int̾rogauit.
quis me tetigit: non quia ignorans ignoratam sanauit.
Sic fecit et gentib. Non eũ didicimꝰ in carne: et merutmꝰ
carnem eiꝰ manducare: et in carne eiꝰ membra eẽ. Quare:
Qa misit ad nos. Quos: Pretonis suos: discipłos suos:ser¬
uos suos: redemptos suos quos creauit: sed quos et rede¬
rit fr̃s suos. Totũ dixi. et parũ dixi: membra sua seipsũ.
Nisit enim ad nos membra sua: et fecit nos membra sica.
Tamen scđm spectem corporis qͣm uidei uiderunt et con¬
tempserunt: ñ apud nos fuit xp̃c: quia et hoc de illo dit¬
tum erat sicut apłs dicit. Dico enim xp̃m mynstrũ fuis¬
se cͥcumcisionis ꝓpt̾ u̾itatem dei: ad confirmandas ꝑmis¬
siones patrũ. ad illos debuit uenire: a quoꝵ patrib est

Expanded text:
turae de Gentibus typum gerebat mulier quae fluxum turae de Gentibus typum gerebat mulier quae fluxum sanguinis patiebatur: tangebat, et non videbatur; nesciebatur, et sanabatur. Figura quippe erat, quod Dominus interrogavit, Quis me tetigit? Quasi ignorans ignoratam sanavit : sic fecit et Gentibus. Non eum didicimus in carne, et meruimus carnem ejus manducare, et in carne ejus membra esse. Quare? Quia misit ad nos. Quos? Praecones suos, discipulos suos, servos suos, redemptos suos quos creavit, sed quos et redemit fratres suos: totum parum dixi: membra sua, seipsum; misit enim ad nos membra sua, et fecit nos membra sua. Tamen secundum speciem corporis quam Judaei viderunt et contempserunt, non apud nos fuit Christus: quia et hoc de illo dictum erat, sicut et Apostolus dicit, Dico enim Christum ministrum fuisse circumcisionis propter veritatem Dei, ad confirmandas promissiones patrum. Ad illos debuit venire, a quorum patribus e
Abbreviated transcription (Latin):
sequeris. Quis est hic sermo quem dixit: queretis me ec
non inueniecis: et ubi egosum uos ñ potestis uenire: Unde
hoc dixit dñs nescierunt. et tamen aliqͥd qd̾ fitturũ erat
nescientes p̾nuntiauerunt. Dixit enĩ hoc dñs: quia loct̃
li tamen loctis dicenduiz est id est synũ patris. unde nũꝙͣ
discessit unigenitꝰ filus ñ illi nouerant: nec cogitare y¬
donei eraitt. Ubi erat xp̃c: unde non recessit xp̃c. Quo redi¬
turus erat xp̃c: ubi manebat xp̃c. Unde hoc cordi huma¬
no cogitare: ne dum lingue explicare. Hoc gͦ illi nullo
modo intellexerunt: et tamen ex hac occasione salutẽ
nrãm p̃dixerunt: qd̾ dñs iturus eẽt ad disꝑsionem gen¬
tisi: et impleturus qd̾ legebant. et non intelligebant. Po
pbs euem quem non cognoui seruiuit mͥ: i obauditu
auris obediuit mͥ. Illi ñ audierunt in quoꝵ ocdłis fuit. il¬
li audierunt in quoꝵ aurib sonuit. Illius enĩ eccł̃ie uen¬

Expanded text:
ersequeris » ? « Quis est hic sermo, quem dixit: Quaeretis me, et ersequeris » ? « Quis est hic sermo, quem dixit: Quaeretis me, et non invenietis; et ubi ego sum, vos non potestis venire? » Unde hoc dixit Dominus, nescierunt, et tamen aliquid quod futurum erat, nescientes praenuntiaverunt. Dixit enim hoc Dominus, quia locum, si tamen dicendus est locus, id est sinum Patris unde nunquam discedit unigenitus Filius, non illi noverant; nec cogitare idonei erant ubi erat Christus, unde non recessit Christus; quo rediturus erat Christus, ubi manebat Christus. Unde hoc cordi humano cogitare, nedum lingua explicare? Hoc ergo illi nullo modo intellexerunt; et tamen ex hac occasione salutem nostram praedixerunt, quod Dominus iturus esset ad dispersionem Gentium, et impleturus quod lepulus quem non cognovi, servivit mihi, in obauditu auris obaudivit mihi . Illi non audierunt in quorum oculis fuit; illi audierunt in quorum auribus sonuit. 11. Illius enim Ecclesiae ven
Abbreviated transcription (Latin):
ego sum uos non potestis uenire. Noc dixit. nĩ pot̾itis: s nõ
potestis. Tales enim tunc erant: qui ñ possent. Nam ut sci¬
atis non hoc ad desꝑationem dc̃m: et discipłis suis dixit
tale aliquid. quo ego uado uos ñ potestis utiure: cum pro
illis orani dixerte. pater uolo ut ubi ego sum et ipsi sint
mecum. Demq hoc petro exposuit. et ait illi. Quo egoita
do ñ potes me sequi mͦ sequeris aittẽ postea. Dixerunt gͦ
uidei: non ad ipsũ sed ad se tp̃os. Qtto hic iturts est. quia ñ
inueniemꝰ eũ : Numquid in disꝑsionem gentiũ iturus
est et docturus gentes: Non enim sciebant qđ dixeruit:
sed quia ille uoluit ꝓphauerunt. Iturus enĩ erat dñs ad
gentes: non presentia corꝑis sui: sed tam̃ pedib sius. Qui
erant pedes eius. Quos pedes conculcart uolebat ꝑsequendo
saulus. qͣndo ei caput clamauit: Saule. saule: quid me ꝑ¬

Expanded text:
ego sum, vos non potestis venire. Nec dixit, non poteritis; sed, non ego sum, vos non potestis venire. Nec dixit, non poteritis; sed, non potestis: tales enim tunc erant qui non possent. Nam ut sciatis non hoc ad desperationem dictum, et discipulis suis dixit tale aliquid, Quo ego vado, vos non potestis venire ; cum pro illis orans dixerit, Pater, volo ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum . Denique hoc Petro exposuit, et ait illi: Quo ego vado, non potes me sequi modo; sequeris autem postea . 10. Dixerunt ergo Judaei, non ad ipsum; sed, ad seipsos: Quo hic iturus est, quia non inveniemus eum? numquid in dispersionem Gentium iturus est, et docturus Gentes? Non enim sciebant quod dixerunt; sed quia ille voluit, prophetaverunt. Iturus enim erat Dominus ad Gentes, non praesentia corporis sui, sed tamen pedibus suis. Qui erant pedes ejus? Quos pedes conculcare volebat persequendo Saulus, quando ei caput clamavit: « Saule, Saule, quid me p
Abbreviated transcription (Latin):
lere morientem: et crediderunt. xꝑm. suis scelerib ignos¬
centem. Quoulq bibent sanguinem quẽ fuderant: de stia
saltite desꝑauerunt. Ergo hoc dixit. querecis me et ñ inue¬
ntecis: et ubi sum ego uos ñ potestis uenire: id est modo an¬
nem compuncti. Nec dixit ubi ero. sed ubi sum. demper
enim ibi erat xp̃c. quo fuerat redituriis. Sic enim uenii:
ut ñ recederit. Unde alio loco att. Nemo ascendit in celũ.
nͥ qui de celo descendit: filius hominis qui est in celo. Non
dixit qui fuit in celo. In t̾ra loquebat᷑: et in celo se esse
dicebat. Dic uenit ut inde non abscecerte. sic redigt. ut
nos ñ derelinqueret. Quid miramini: Ds boc facte. Homo
enim scđm corpus in loco est. et de loco migrat: ec cũ ad alt¬
um lotũ uenerio. in eo loco unde uentt non ertt. Os au¬
tem implet ommia: ec ubiq totus est: ñ scđ̃m spacia tenet᷑
lcd̾m ininsibilem maiestatẽ in celo et in terra. Ideo ait. ubi

Expanded text:
lere morientem; et crediderunt in Christum suis sceleribus ignoslere morientem; et crediderunt in Christum suis sceleribus ignoscentem. Quousque biberent sanguinem quem fuderant, de sua salute desperaverunt. Ergo hoc dixit, Quaeretis me, et non invenietis; et ubi sum ego, vos non potestis venire: quianem compuncti. Nec dixit, ubi ero; sed, ubi sum. Semper enim ibi erat Christus, quo fuerat redditurus: sic enim venit, ut non recederet. Unde alio loco ait, Nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, Filius hominis, qui est in coelo : non dixit, qui fuit in coelo. In terra loquebatur, et in coelo se esse dicebat. Sic venit, ut inde non abscederet: sic rediit, ut nos non derelinqueret. Quid miramini? Deus hoc facit. Homo enim secundum corpus in loco est, et de loco migrat; et cum ad alium locum venerit, in eo loco unde venit non erit: Deus autem implet omnia, et ubique totus est; non secundum spatia tenetur secundum invisibilem majestatem in coelo et in terra: ideo ait, Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
ad uocem petri surrexit. et sins pedib ambrlauit. ut ho¬
mines mirarent᷑. sic eos alloquutus est petrrri. qͥa ñ in
sua potestate ista ficit: s in uiruite illius. quem ipst
occiderant. Mutti compuncti dixerunt. Quid faciemus.
uiderunt enim se ingenti emine impietatis astrictos: qͣn¬
do illũ occider̃t. quem uenerari et adorare debuerunt: et
hoc putabant esse mexpiabile. Magnum enim facinuserat.
cuius considerano illos faceret desꝑare. Sed non debebant de¬
sꝑare: ꝓ quib mneruce pendens dñs est dignatus orare. Di¬
terat enm. Pater ignosce illis: quia nesciunt quid faci¬
unt. Uidebat quosdam suos. int̾ multos alienos. Illis iam
pecebat ueniam: a quib adbuc accipiebat inurtam. Nõ
enim attendebat qd ab ip̃is moriebat᷑. sed quia ꝓ ip̃is morieba¬
tur. Multũ est qd̾ illis concessum est. et ab ip̃is ec ꝑ ipis: ut
nemo de sui peccati dimissione desꝑet: qͣndo ec illi uemam

Expanded text:
ad vocem Petri surrexit, et suis pedibus ambulavit, ita ut hoad vocem Petri surrexit, et suis pedibus ambulavit, ita ut homines mirarentur, sic eos allocutus est Petrus, quia non in sua potestate ista fecit, sed in virtute illius quem ipsi occiderunt . Multi compuncti dixerunt: Quid faciemus ? Viderunt enim se ingenti crimine impietatis astrictos, quando illum occiderunt, quem venerari et adorare debuerunt: et hoc putabant esse inexpiabile. Magnum enim facinus erat, cujus consideratio illos faceret desperare: sed non debebant desperare, pro quibus in cruce pendens Dominus est dignatus orare. Dixerat enim: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Videbat quosdam suos inter multos alienos; illis jam petebat veniam, a quibus adhuc accipiebat injuriam. Non enim attendebat quod ab ipsis moriebatur, sed quia pro ipsis moriebatur. Multum est quod illis concessum est, et ab ipsis, et pro ipsis; ut nemo de sui peccati dimissione desperet, quando illi veniam
Abbreviated transcription (Latin):
Adhuc nolentẽ: Qͥa gͦ ñ poterant apprebende nolentẽ: mis¬
si sunt ut audirent docentem. Etͥo doceritem: Dixit gͦ ih̾c ad¬
huc moditũ tempꝰ uob̃cum sũ. Edmͦ uulus fat̾e facturi es¬
tis: sed non mͦ: quia mͦ nolo. Quare adhuc mͦ nolo: Qa ad¬
huc modicũ tempꝰ uobiscũ sum: et tunc uaido ad eũ qui mi
sit me. Implere debeo dispensationem meã: et sic ꝑuenire
ad passiontm meam. Queretis me ec ñ inueniecis: ec tbi
sum ego uos ñ potestis uenire. Hic iam resurrectionẽ suã
p̾dixit. Noluerunt enim agnosc̾e p̾sentẽ: et postea quesiue¬
runt cum uiderent in eũ mubaitudinẽ iam credentẽ. Mag¬
na enim signa fc̃a sunt. etiam cũ dñs resurrexit: et ascen¬
dit in celũ. Tunc ꝑdiscipulos fasta sunt magna: sed ille
ꝑ illos qͥ et ꝑ se ipsũ Ipse quippe illis dixerte. Sine me nicħ
potestis facere. Quando claudus ille qui sedebat ad portã

Expanded text:
Adhuc nolentem? Quia ergo non poterant apprehendere nolentem, misAdhuc nolentem? Quia ergo non poterant apprehendere nolentem, missi sunt ut audirent docentem. Quid docentem? Dicit ergo Jesus: Adhuc modicum tempus vobiscum sum. Quod modo vultis facere, facturi estis, sed non modo; quia modo nolo. Quare adhuc modo nolo? Quia adhuc modicum tempus vobiscum sum: et tunc vado ad eum qui me misit. Implere debeo dispensationem meam, et sic pervenire ad passionem meam. 9. Quaeretis me, et non invenietis; et ubi sum ego, vos non potestis venire. Hic jam resurrectionem suam praedixit: noluerunt enim agnoscere praesentem, et postea quaesierunt, cum viderunt in eum multitudinem jam credentem. Magna enim signa facta sunt, etiam cum Dominus resurrexit, et ascendit in coelum. Tunc per discipulos facta sunt magna; sed ille per illos, qui et per seipsum: ipse quippe illis dixerat, Sine me nihil potestis facere . Quando claudus ille qui sedebat ad portam,
Abbreviated transcription (Latin):
Unde est et illo fr̃s. ubi ait querentib ego ssł et illi recro re¬
deuntes om̃s ceciderunt. Erat gͦ in illo potestas sũma: nec
hora cogebat᷑ mori: sed horam exspectabat qua oportune si¬
erec uoluntas: ñ qu a inuiti impleret᷑ necessitas. De turba
autẽ multi credider̃t in tũ. Humiles et pariꝑes: saluos fa¬
ciebat dñs. Pruicipes insaniebant: et ideo medicũ ñ solum
ñ agnoscebant: sed etiam occid̾e cupiebant. Prat quedara
turba que suam egritudinem cito uidit: et illius medici
nam sine dilatione cognouit. Uidete quid sibi dixerit tͤ.¬
ba ip̃a. cõmota miraculis. Numquid xp̃c cũ uenerit pli¬
ra signa facturus est: Utiq si duo ñ erunt: hic est. Credi¬
derunt gͦ in eũ: ista dicentes. Principes uero illi audita
multitudinis fide. et eo murmure quo xp̃c głi ficabat᷑: mise¬
runt ministros itt eum apprebenderent. Quem apprehend̾ent :

Expanded text:
Unde est et illud, fratres, ubi ait quaerentibus se, Ego sum; et illi retro reUnde est et illud, fratres, ubi ait quaerentibus se, Ego sum; et illi retro redeuntes omnes ceciderunt . Erat ergo in illo potestas summa. Nec hora cogebatur mori; sed horam exspectabat, qua opportune fieret voluntas, non qua inviti impleretur necessitas. 7. De turba autem multi crediderunt in eum. Humiles et pauperes salvos faciebat Dominus. Principes insaniebant; et ideo medicum non solum non agnoscebant, sturba, quae suam aegritudinem cito vidit, et illius menam sine dilatione cognovit. Videte quid sibi dixerit turba ipsa commota miraculis: Numquid Christus cum venerit, plura signa facturus est? Utique si duo non erunt, hic est. Crediderunt ergo in eum dicentes ista. 8. Principes vero illi audita multitudinis fide, et eo murmure quo Christus glorificabatur, miserunt ministros, ut apprehenderent eum. Quem apprehenderent?
Abbreviated transcription (Latin):
complerent᷑ que de illo p̃dita fuerant ante mortẽ futura¬
Dixerat enim ꝓpha. Dederunt in escam meam fel: et in siti mea
potauierunt me aceto. Exspectabat. ut hec omnia complerent᷑.
Postea ꝙͣ completa sunt. dixit: ꝑfestum ẽ. Et abscesste potestate.
quia ñ uenerat necessitate. Iteo quidam plus mirati sunt
istam potestatt̃ morientis: ꝙͣ potentiã miracula faciettis. Uẽ¬
tũ est enĩ ad crucem ut corpora deponerent᷑ de ligno. qm̃ sab¬
batũ illucescebat: ec inuenti suit latrones inuentes. Suppli¬
ciũ quippe crucis ideo durius erat quia dititiꝰ crutiabat:
et om̃s crucifixi longa morte necabant᷑. Illi autẽ ne mane¬
rent in ligno crurib fractis coacti sunt mori: ite possent in¬
de deponi. Dñs autem inuentus est mortutis. et ãmirati
sunt homines: et qui eum uiuũ contempserunt. mortuũ
sic admirati sunt. ut dicerẽt quidam. Uere filiꝰ d̾i est hic.

Expanded text:
complerentur quae de illo praedicta fuerant ante mortem futuracomplerentur quae de illo praedicta fuerant ante mortem futuraDixerat enim propheta: Dederunt in escam meam fel, et in siti mea potaverunt me aceto . Exspectabat ut haec omnia complerentur: posteaquam completa sunt, dixit, Perfectum est; et abscessit potestate, quia non venerat necessitate. Ideo quidam plus mirati sunt istam potestatem morientis, quam potentiam miracula facientis. Ventum est enim ad crucem, ut corpora deponerentur de ligno, quoniam sabbatum illucescebat; et inventi sunt latrones viventes. Supplicium quippe crucis ideo durius erat, quia diutius cruciabat, et omnes crucifixi longa morte necabantur. Illi autem, ne remanerent in ligno, cruribus fractis coacti sunt mori, ut possent inde deponi. Dominus autem inventus est mortuus , et admirati sunt homines: et qui eum vivum contempserunt, mortuum sic admirati sunt, ut dicerent quidam, Vere Filius Dei est hic .
Abbreviated transcription (Latin):
fcã sunt timpora: factũ esse uiter omina. ꝑquẽ sca sunt omĩa:
tactũ eẽ qd̾ fecit. factus est enim qd̃ fecerat factus est enĩ homo
qui hominem fecerat: ne ꝑiret qd fectrat. Scl̃m hanc dispen¬
sationem iam uenerat hora natiutcatis et natus erat: sed nõ¬
dũ uenerat hora passionis: uło ñ dũ passus erat. Deniq ut
nou̾utis non necessitatẽ sed potestatem morientis: ꝓpt̾ non¬
nullos hoc loquor. qui cũ audierint non dũ uenit hora eius
edificant᷑ ad credenda fata: ec fuuit corda eoꝵ fatua. Ut gͦ no¬
uertas potestatem morientis: ipãm passionem recolite: cru¬
cifixũ intuemini. Dixtc in ligno pendens. Sitio. Illi hoc au¬
dito: ꝑ arundinẽ in spongia optulerunt ei acetũ in cruce.
Accepit. et ait. ꝑfectum est. Et inclinato capite tradidit sp̃m
uidecis potestatẽ morientis: quia hoc exspectabat donec omĩa

Expanded text:
facta sunt tempora; factum esse inter omnia, per quem facta sunt omnia: facta sunt tempora; factum esse inter omnia, per quem facta sunt omnia: factum esse quod fecit. Factus est enim quod fecerat; factus est enim homo qui hominem fecerat, ne periret quod fecerat. Secundum hanc dispensationem jam venerat hora nativitatis, et natus erat: sed nondum venerat hora passionis, ideo nondum passus erat. 6. Denique ut noveritis non necessitatem, sed potestatem morientis: propter nonnullos hoc loquor, qui cum audierint, nondum venit hora ejus, aedificantur ad credenda fata, et fiunt corda eorum fatua: ut ergo noveritis potestatem morientis, ipsam passionem recolite, crucifixum intuemini. Dixit in ligno pendens, Sitio. Illi hoc audito, in arundine per spongiam obtulerunt ei acetum in cruce: accepit, et ait, Perfectum est; et inclinato capite, reddidit spiritum. Videtis potestatem morientis, quia hoc exspectabat, donec omnia
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicenduis. semꝑ tenendus. Qnto maior iudex uentebatt. tan¬
to p̃cont̃ longior series p̾cedebat. Deniq ubi uenit plenitudo
temporis: uentt et ille qui nos lib̾aret a tempore. Lib̾atie¬
nim a tempore: uenturi sumꝰ ad illam et̾nitatẽ tibi ñ est tẽ¬
pusi N ec dicit᷑ ibi. qͣndo ueniet hora: dies est enĩ semptt̾nus.
qui ntc p̾cedit᷑ hest̾no. nec excludit᷑ crastino. In hoc autẽ scł̃o
uoluunt᷑ dies. et alii tnͣseunt. alii ueniunt. Nullus manet.
Et moñtta quib Ioquim᷑. inunitẽ expellunt. Nec stat pͥma sil¬
laba: ut sonare possit scda. Ex quoloquim̃ aliqͣntũ senuimꝰ:
et sine ulla dubitatione senior sũ mͦ ꝙͣ mane. Ita nichil stat:
nichil fixũ manet intempore. Amare itaq debemꝰ ꝑ quẽ
facta sunt tempora. ut liberem a tempore. eo figam᷑ in et̾mi¬
tate: ubtiam nrilla est mittabilitas tempoꝵ. Magna gͥ mi

Expanded text:
praedicendus, semper tenendus. Quanto major judex veniebat, tanpraedicendus, semper tenendus. Quanto major judex veniebat, tanto praeconum longior series praecedebat. Denique ubi venit plenitudo temporis, venit et ille qui nos liberaret a tempore. Liberati enim a tempore, venturi sumus ad aeternitatem illam, ubi non est tempus: nec dicitur ibi, Quando veniet hora; dies est enim sempiternus, qui nec praeceditur hesterno, nec excluditur crastino. In hoc autem saeculo volvuntur dies, et alii transeunt, et alii veniunt; nullus manet: et momenta quibus loquimur, invicem se expellunt, nec stat prima syllaba, ut sonare possit secunda. Ex quo loquimur aliquantum senuimus, et sine ulla dubitatione senior sum modo quam mane: ita nihil stat, nihil fixum manet in tempore. Amare itaque debemus per quem facta sunt tempora, ut liberemur a tempore, et figamur in aeternitate, ubi jam nulla est mutabilitas temporum. Magna i
Abbreviated transcription (Latin):
patrem ñ dicimꝰ luimen de lumine: s tantũ lumen. Ao hoc gͦ
ꝑtinet qdđ dixit: ab ip̃o sũ. Qd autem uideris me in carne: ipse
me mifit ubi audis ip̃e me misit: noli intelligere nature dissi¬
militudinẽ: s generantis auctoritatẽ. Querebant gͦ cũ app̾ben¬
dere et nemo misit in illũ manꝰ. quia non dũ uen̾at hora eusꝰ
hoc est quia nolebat. Quid est enĩ non dum ueuerat hora ciꝰ:
lon enim dñs scib fato natus est. Hoc nec de te credendum est.
ne dũ de illo ꝑ quem fõ es. Si tuahora uoluntas est illius: illiꝰ
hora que est nisi uoluntas sua : Non gͥ horam dixit qua cogere
tur mort sea qua dignaret᷑ occidi. Tempus enim exspectabat qͦ
moreret᷑: qͥa tempꝰ exspestauit quo nasceret᷑. De hoc tempore apłs¬
derante illo ꝑ quem fasta sunt tpr̃a. Eciebat enĩ. qͣndo ueni¬
re deberet. Ormiũ ꝑ multam seriem tempoꝵ et annoꝵ p̾di¬
cendus fuit. Non enĩ aliqͥd paruũ uenturũ fuit. Dui fuerat

Expanded text:
n dicimus Lumen de Lumine, sed tantum Lumen. Ad hoc ergo pertinet, quod dixit, Ab ipso sum. Quod autem videtis me in carne, ipse me misit. Ubi audis, ipse me misit, noli intelligere naturae dissimilitudinem, sed generantis auctoritatem. 5. Quaerebant ergo eum apprehendere, et nemo misit in illum manus, quia nondum venerat hora ejus: hoc est, quia nolebat. Quid est enim, nondum venerat hora ejus? Non enim Dominus sub fato natus est. Hoc nec de te credendum est, nedum de illo per quem factus es. Si tua hora voluntas est illius; illius hora quae est, nisi voluntas sua? Non tur mori, sed qua dignaretur occidi. Tempus enim exspectabat quo moreretur, quia tempus exspectavit quo nasceretur. Ideo multi diderante illo per quem facta sunt tempora: sciebat enim quando venire deberet. Primo per multam seriem temporum et annorum praedicendus fuit; non enim aliquid parvum venturum fuit: diu fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ sentiamꝰ. Qͥo tunc uidebimꝰ : Dicat nc̃ euͣ głiũ. In pͥncipio
erat u̾bũ: ec u̾bũ erat apd̾ d̾m: et ds erat u̾bũ unde t̾ ros insꝑ¬
sus ẽ. ad fontẽ uenies: Unde radiꝰ ꝑ obliqua et ꝑ anfractuosa
t̃ ad cortenebrosum missus est: nudã ipsã lucẽ uidebis : cui ui¬
dende ferendeq mundaris. Dilectissum qd best̾no cõmemora
u ioħs ip̃e dicit. filii dͥi sumꝰ. ec ñdũ apparutt. qͥd erimꝰ. Scimiꝰ¬

Expanded text:
n principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Unde tibi ros inspersus est, ad fontem venies: unde radius per obliqua et per anfractuosa tibi ad cor tenebrosum missus est, nudam ipsam lucem videbis, cui videndae ferendaeque mundaris. Dilectissimi, quod et hesterno commemoravi, Joannes ipse dicit, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus: scim
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c cũ uen̾it nemo icit unde sit. qͥa hanc in illis opinto¬
nem generauerat qd ꝑ ysayam dictũ est. Generationẽ
autẽ eiꝰ quis enarrabit: Deniq eo ip̃e dñs ad utrũq rel¬
pondit: et qͥa nouerant eut̃ unde eĩt Et qͥa ñ nouerant: ut

Expanded text:
hristus cum venerit, nemo scit unde sit; quia hanc illis opiniohristus cum venerit, nemo scit unde sit; quia hanc illis opinionem generaverat quod per Isaiam dictum est, Generationem autem ejus quis enarrabit ? Denique et ipse Dominus ad utrumque respondit, et quia noverant eum unde esset, et quia non noverant; ut
Abbreviated transcription (Latin):
nouimꝰ uisde sit: xp̃c autẽ cũ uen̾it. nemo sete unde sit. Hec
scit unde sit: Non enĩ manit̾ nata ẽ. Si considerenꝰ scͥpturas:
us uocabit᷑. Ergo p̃dixeriĩt. unde sit. Ruiclus a loctĩ natir¬
tatis eiꝰ q̃ramꝰ. tamꝙͣ inde sit. ubi natus ẽ. nec hoc latebat
uideos ꝓpt̾ scͥpturas q̃ ista p̃dixerano. slam cũ eũ uisa stel¬
la magi q̃rebanti adorare. uencrunt ad heroden: dixerũt
qͥd q̃rerent. et quid uellent. Ille autẽ conuocatis eis qui
legem sciebant: q̃situt ab eis ubi xp̃c nasceret᷑. Iuli dixert
in bechleem uide. et testimoniũ cam ꝓphicã ptulerunt.¬
Si gͦ ꝓpħẽ p̃dixerunt ec locũ unde erat origo carnis eruꝰ
et locũ ubi eũ peꝑit mat̾ eiꝰ: unde nata est ista opino apd̃
nͥ qͥa utrũq p̾dicauerant ec p̃nuntiauerant seripcure t
Dcđ̃m hominẽ p̃dixerunt scripture unde eslet. s̃m đm
latebat impios. et q̃rebat pio. ad hoc enĩ et isti diceruitõ.¬

Expanded text:
novimus unde sit; Christus autem cum venerit, nemo scit unde sit. Haec , nemo scit unde sit non enim inaniter nata est; si consideremus Scripturas, us vocabitur . Ergo praedixerunt unde sit. Rursus si locum nativitatis ejus quaeramus, tanquam inde sit ubi natus est; nec hoc latebat Judaeos, propter Scripturas quae ista praedixerant. Nam cum eum visa stella Magi quaererent adorare, venerunt ad Herodem, et dixerunt quid quaererent et quid vellent: ille autem convocatis eis qui Legem sciebant, quaesivit ab eis ubi Christus nasceretur: illi dixerunt, In Bethlehem Judae; et testimonium etiam p praedixerant et locum unde erat origo carnis ejus, et locum ubi eum peperit mater ejus; unde nata est ista opinio apud ue praedicaverant et praenuntiaverant Scripturae? Secundum hominem praedixerant Scripturae unde esset: secundum Deum latebat impios, et quaerebat pios. Ad hoc enim et isti dixerunt, C
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ s iniqͥtates eiꝰ obluuscar. sꝓt̾ illos gͦ qui desꝑanone ꝑtelitã¬
tur. ꝓposuic indulgentit portũ:. ꝓpt̾ ellos qui spe ꝑiclitant᷑. et
dilationib illudunt᷑: fecit dicm mortis incertũ. Qͣndo ueniat
ultimꝰ dies. nescit᷑ ingratus es. qͥa hodiernũ habes in quo cor¬
rigaris: Sic gͦ ad istam mtlierem ait. nec ego te condẽpnabo.
sec̃ facta secura de p̾terito: caue fitura. Nec ego de dampnabo.
Delemi qd̾ cõmisisti: obserua qd̾ precepi: ut muenias qd̾ pro¬

Expanded text:
tates ejus obliviscar . Propter illos ergo qui desperatione periclitantur, proposuit indulgentiae portum: propter illos qui spe periclitantur et dilationibus illuduntur, fecit diem mortis incertum. Quando veniat ultimus dies, nescis. Ingratus es, quia hodiernum habes, in quo corrigaris? Sic ergo ad istam mulierem, Nec ego te damnabo; sed facta secura de praeterito, cave futura. Nec ego te damnabo: delevi quod commisisti, observa quod praecepi, ut invenias quod pro
Abbreviated transcription (Latin):
eminit karitas ur̃a pͥstinis sermonib et lestũ
esse in eungłio. et a nobis ut potiumus disputa¬
Ltũ: qd̾ dñs cħe ideo uelut occulte ascendit ad diẽ
festũ. ñ qͥa timebat ne teneret᷑ cuiꝰ potestas erat ut ñ ten̾e
tur: s ut significaret eciam in ip̃o die festo qͥ celebrabat᷑
one apparuit potestas. que putabat᷑ infirmitas. Loque¬
bat᷑ enũ palam in die festo: ita ite mirarent᷑ turbe. et di¬
cerent qd̾ audiuimꝰ cũ lectio legeret᷑. Nonne hic ẽ quem
querebant uidei int̾ficere: Et ecce palam loquit. et nichil

Expanded text:
eminit Charitas vestra pristinis sermonibus et lectum esse in Evangelio, et a nobis ut potuimus disputatum, quod Dominus Jesus ideo velut occulte ascendit ad diem festum, non quia timebat ne teneretur, cujus pottur, sed ut significaret etiam in ipso die festo qui celebrabatur ox apparuit potestas, quae putabatur timiditas. Loquebatur enim palam in die festo, ita ut mirarentur turbae, et dicerent quod audivimus, cum lectio legeretur. Nonne hic est quem quaerebant
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ista non nob pmisit qui dixit: qui credit in me ueniat¬
ad me eo bibat: et flumĩa de uentre eiꝰ fuient aque uiut. Ui¬
tam et̾nam ꝑmisit. ubi nichil timeamꝰ. ubi ñ cont̾bem᷑: uri¬
de ñ migremꝰ: ubi ñ moriam᷑: ubi uec decelsor plangat᷑. nec
successor sꝑet᷑. Qͥa gͦ tale est qd̵ nob ꝑmisit amantib. et sp̃c
sc̃i haritate feruentib: ideo ip̃m sp̃m noluit dare nͥ cũ eẽt
głificatꝰ: uto in luo corpore ostenderet uitã quam mͦ ñ habe¬
mus sed in resurrectione sꝑamus. Qnit sermo xxxii. incipt

Expanded text:
ergo ista non nobis promisit, qui dixit, Qui credit in me, veniatergo ista non nobis promisit, qui dixit, Qui credit in me, veniat, et bibat; et flumina de ventre ejus fluent aquae vivae. Vitam aeternam promisit, ubi nihil timeamus, ubi non conturbemur, unde non migremus, ubi non moriamur; ubi nec decessor plangatur, nec successor speretur. Quia ergo tale est quod nobis promisit amantibus, et Spiritus sancti charitate ferventibus; ideo ipsum Spiritum noluit dare, nisi cum esset glorificatus: ut in suo corpore ostenderet vitam, quam modo non habemus, sed in resurrectione speramus. TRACTATUS XXXIII. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
sũ credimꝰ qui resurrexit: et dabit nob̃ ñ qd̾ bicamant hoĩes
qui dm non amant: aitt tanto hoc plus amant qñto illum
minꝰ amant: tanto autẽ hoc minꝰ amant qͣnto illũ plus
temporales: ñ bonores ⁊ potestates in scł̃o isto. Uidetis enĩ oĩa
hec dari et hominib malis: ne magnipendant᷑ a bonib slon
ipsam postremo corporis sanitatẽ : ñ qͥa ip̃e illam nondat. sed
qͥa ut uideris et pecorib dat. Non uitam longã. Qtͥd enĩ est lon¬
gum: qd̵ aliqͣndo finit᷑: sion ꝓ magno nobis credentib ꝓmi-¬
sit longeuitatẽ. aut decrepitam senectutẽ. ꝙͣ om̃s optant an¬
teꝙͣ ueniat. om̃s de illa cũ iteu̾it murmurant. Non pulchri¬
tudinẽ corporis: qͣm iel corporis morb ⁊tel ip̃a scnectꝰ que op¬
tat᷑ ext̾minat. Uult ẽẽ pulchet et uult eẽ senex. Ista duo desi
Qndo senectus uentt. pulchriudo fugieo. In uno habitare
ñ positint: uigor pulcbritudinis et grmitꝰ senectitis. Onia

Expanded text:
ipsum credimus qui resurrexit; dabit nobis, non quod hic amant homines qui Deum non amant, aut tanto plus amant, quanto illum minus amant: tanto autem hoc minus amant, quanto illum plus temporales, non honores et potestates in saeculo isto; videtis enim omnia haec dari et hominibus malis, ne magnipendantur a bonis. Non ipsam postremo corporis sanitatem: non quia ipse illam non dat, sed quia, ut videtis, et pecoribus dat. Non vitam longam. Quid est enim longum quod aliquando finitur? Non pro magno nobis credentibus promisit longaevitatem, aut decrepitam senectutem; quam omnes optant antequam veniat, omnes de illa cum venerit murmurant. Non pulchritudinem corporis, quam vel corporis morbus, vel ipsa senectus quae optatur exterminat. Vult esse pulcher, et vult esse senex: ista duo desidquando senectus venerit, pulchritudo fugiet; et in uno habitare non possunt vigor pulchritudinis, et gemitus senectutis. Omnia
Abbreviated transcription (Latin):
in montẽ diueti: xp̃i enĩ nom̃: a crismate dc̃m ẽ. Crisma
autẽ grece: latine unctio nuncupat᷑. Id̾o autẽ nos unxit:
qͥa lustatores contͣ diabolũ fecit. Et diluculo tt̃m uenit in
templũ: et omnis ppłs uenit ad eũ. et sedens docebat eos. Et ñ
tenebat᷑. qͥa ñ dũ pati dignabat᷑. Nunc iam attendite: uibi ab
inimicis temptata sit dñi mansuetudo. Aoducunt autẽ illi
scͥbe et pbarysci mulierẽ in adutterio dep̾bensam: et statue¬

Expanded text:
in monte Oliveti? Christi enim nomen a chrismate dictum est: χρίσμα autem graece, latine unctio nuncupatur. Ideo autem nos unxit, quia luctatores contra diabolum fecit. Et diluculo iterum venit in templum, et omnis populus venit ad eum, et sedens docebat eos. Et non tenebatur, quia nondum pati dignabatur. 4. Nunc jam attendite, ubi ab inimicis tentata sit Domini mansuetudo. « Adducunt autem illi Scribae et Pharisaei mulierem in adulterio dep
Abbreviated transcription (Latin):
nam᷑ gͥ mͦ fr̃o. habertes colliriũ si dei. Precesfit enĩ eiꝰ saliua
cũ terra: iunide mung eret᷑ qui cetrs est natꝰ. Et nos de adã
teci nati stimꝰ. illo illuminante opꝰ habemꝰ. Miscuit saliuiã
cũ terra  uerbs̃ earo fcm est: et habitauit in nobis. Miscu¬
ic salitiam cũ t̾ra: ideo p̃dictũ est u̾ttas de t̾ra orcaẽ. Ipse au¬
tem dixit. Ego sum uua: et ueritas et uita. Ueritate ꝑfruemĩ.

Expanded text:
bentes collyrium fidei. Praecessit enim ejus saliva cum terra, unde inungeretur qui caecus est natus . Et nos de Adam caeci nati sumus, et illo illuminante opus habemus. Miscuit salivam cum terra: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Miscuit salivam cum terra; ideo praedictum est, Veritas de terra orta est : ipse autem dixit, Ego sum via,
Abbreviated transcription (Latin):
ue erescendo ꝑgentes lo queret᷑ ingͥs omiũ. In hac eccl̃ia qͥ¬
unitate membroꝵ. que unitas lingͥs omniũ loquit᷑: signũ¬
qd̾ renuntiet sͥ non habet. Nam sihabet: dec signũ qd̾ tc̃
dabat᷑. EEd est dec signũ qd̾ tunc dabat᷑ : Loquat᷑ om̃ib lingͥs¬
Scd respondet mͥ. Quid enĩ. Tuloqueris omnib linguis: Lo
quor plane: qͥa omĩs lingua mes est. idest etus corporis cuiꝰ
membrũ sũ. Difsusa eccl̃ia ꝑ gentes. loquit᷑ omnib lingus.
Ecclia corpus est xͥ: in hoc corpore membrũ es. Cũ gͦ menbrũ
sn eiꝰ cceporti qd̾ loquit᷑ omnib lingͥs: crede te loqui omib lui¬
guis. Unitas enĩ membroꝵ karitate concordat: et ipsa uru¬
tas loquit᷑. qm tunc unus homo loquebat᷑. Accipimiꝰ gͦ ec nos
sp̃m sc̃m si amamꝰ eccł̃iam: si karitate compaginam᷑. tc si catbo¬
liconomine. et fide gaudemꝰ. Credamꝰ fr̃s: qͥa qͣntũ qͥiq amat

Expanded text:
ut crescendo per gentes, loqueretur linguis omnium. In hac Ecclesia qut crescendo per gentes, loqueretur linguis omnium. In hac Ecclesia qunitate membrorum, quae unitas linguis omnium loquitur, renuntiet sibi; non habet. Nam si habet, det signum quod tunc dabatur. Quid est, det signum quod tunc dabatur? Loquatur omnibus linguis. Respondetporis cujus membrum sum. Diffusa Ecclesia per gentes loquitur omnibus linguis; Ecclesia est corpus Christi, in hoc corpore membrum es: cum ergo membrum sis ejus corporis quod loquitur omnibus linguis, crede te loqui omnibus linguis. Unitas enim membrorum charitate concordat; et ipsa unitas loquitur quomodo tunc unus homo loquebatur. 8. Accipimus ergo et nos Spiritum sanctum, si amamus Ecclesiam, si charitate compaginamur, si catholico nomine et fide gaudemus. Credamus, fratres; quantum quisque amat
Abbreviated transcription (Latin):
gerent: ec luten oꝑib renuntiarent. Tunc pͥmũ post resur¬
rectionẽ suã dñs qͣm dicit eugłista głificationẽ: dedit disci¬
pulis sius sp̃m scm̃. Deide cõmoratꝰ cũ eis q̃draginta dies. ut
liber actuũ apłoꝵ demonstrat: ipsis uidentib et iudendo de¬
ducentib ascendit in telũ. Ibi ꝑactis decera dieb. die pente¬
costes misit desuꝑ sp̃m scm: quo sicut dixi qui fuerant uno
in loco congregati accepto impleti. omniũ gentiũ ligiuis lo
ñ loquit᷑ omiũ gentiũ lingͥs: ñ est credendus accepisse. p̃m̃
scm̃: Absit ut ista ꝑfidia temptet᷑ cornr̃m. Certi sumꝰ omnẽ
hominẽ acciꝑe: s qͣntũ uas fidei attulerit ad fontẽ: tantum
implet᷑. Cum gͦ et mͦ accipiat᷑: dixerit aliqͥs. Qre nemo loqͥt᷑
lingͥs omniũ gentiũ: Qa iã ip̃a eccłia lirgͥs omntũ genti¬
um loqͥt᷑. Antea in una gente erat eccłia: ubi orĩũ gentiũ
lingͥs loquebat᷑. loquendo lingͥs om̃iũ. significabat fitturũ.

Expanded text:
gerent, et luteis operibus renuntiarent. Tunc primum post resurrectionem suam, quam dicit evangelista glorificationem, dedit discipulis suis Spiritum sanctum. Deinde commoratus cum eis quadraginta dies, ut liber Actuum Apostolorum demonstrat, ipsis videntibus, et videndo deducentibus, ascendit in coelum . Ibi peractis decem diebus, die Pentecostes misit desuper Spiritum sanctum. Quo, sicut dixi, qui fuerant in uno loco congregati, accepto impleti, omnium gentium linguis lonon loquitur omnium gentium linguis, non est credendus accepisse Spiritum sanctum? Absit ut ista perfidia tentatur cor nostrum. Certi sumus omnem hominem accipere: sed quantum vas fidei attulerit ad fontem, tantum implet. Cum ergo et modo accipiatur, dixerit aliquis, quare nemo loquitur linguis omnium gentium? Quia jam ipsa Ecclesia linguis omnium gentium loquitur. Antea in una gente erat Ecclesia, ubi omnium linguis loquebatur. Loquendo linguis omnium, significabat futurum
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰmodi lapidare. Tug̃ quid dicis: Hec autem dicebant tẽp¬
tantes eũ ut possent actusare eũ. Unde accusare: Numqͥd ipsũ
in alio facinore deprehenderant: auto illa mulier ad eũ aliqͦ
mͦ ꝑtiniuisse dicebat᷑: Qͥd est gͦ temptantes esi ut possent
accusare eũ: Intelligimꝰ fr̃s: amirabilẽ mansuetudinẽ ĩ dño¬

Expanded text:
modi lapidare: tu ergo quid dicis? Haec autem dicebant tentantes eum, ut possent accusare eum. » Unde accusare? Numquid ipsum in aliquo facinore deprehenderant, aut illa mulier ad eum aliquo modo pertinuisse dicebatur? Quid est ergo, tentantes eum, ut possent accusare eum? Intelligim
Abbreviated transcription (Latin):
audito eũgłio. qd̾ ex ore ipliꝰ auditũ diues ille ñ fectt. Ergo
mͦ faciant᷑. Seqͣmur dͥñmn: soluamꝰ compedes. qͥb impedim̃
sequ. Eo qͥs ydoneus solũe tales nodos: ñ ille adiniet aui
diclũ est disrupisti uindła mea. de quio aliꝰ psalmꝰ dit̃. Dñs ĩaͥ¬
uit compeditos: dñs erigit elisos. Et qͥd sequunt᷑ solutt. et e

Expanded text:
fecit? Ergo modo faciamus, sequamur Dominum; solvamus compedes quibus impedimur sequi. Et quis idoneus solvere tales nodos, nisi ille adjuvet cui dictum est, Disrupisti vincula mea ? De quo alius psalmus dicit, Dominus solvit compeditos, Dominus erigit elisos . 9. Et quid sequu
Abbreviated transcription (Latin):
runt: qͥ xp̃m uenturũ p̃nunciauert̃. Sed modus qͥdã futurꝰ
erat dationis huiꝰ. qͥ omĩo antea ñ apparu̾at. De ip̃o hic di¬
cit᷑. Nusꝙͣ enĩ iegimꝰ antea congrogatos hoĩes. accepto spu sc̃õ
lingus omniũ gentiũ loquutos fuisse. Post resurrectionẽ
autẽ suã pͥmũ qͣndo apparuit disciplis. dixit illis. Accipite

Expanded text:
runt, qui Christum venturum praenuntiaverunt. Sed modus quidam futurus erat dationis hujus, qui omnino antea non apparuerat: de ipso hic dicitur. Nusquam enim legimus antea congregatos homines accepto Spiritu sancto, linguis omnium gentium locutos fuisse. Post resurrectionem autem s
Abbreviated transcription (Latin):
Et me scitis ec unde sim sciais: et a me pp̃o ñ tentꝰ s est ue¬
rus qui me misit quem uoi nescius. Hoc est dic̃e. Et me
icitis. et me nescitis. Hoc est dic̾e. Et unde sim scccis: et un¬
de sim nesctas. Unde sim sciuis: ihc a nararech. cuiꝰ ecam
parentes nostis. Dolus ent̃ in hac caula latebat uirginis
partus: cui tamen testis etrate ipe maritus. Hoc enim pote¬
rat fidelit̾ indicare. qui posset maritalit᷑ et delare. Hoc gͦ
excepto uͥginis partu. totũ nouerant in ch̃u. qd̾ ad homi¬
nẽ ꝑtineo. facies ipsiꝰ nota eratt: patͥa ipsiꝰ nota erat: genꝰ
ipsiꝰ notũ erat: ubi natꝰ est sciebat᷑. Recte gͥ dixit. et me
nostis. et unde sim scias. scđm carnẽ ec efsigiem hom̃is quẽ

Expanded text:
im scitis; et a meipso non veni, sed est verus qui me misit, quem vos nescitis. » Hoc est dicere, Et me scitis, et me nescitis: hoc est dicere, Et unde sim scitis, et unde sim nescitis. Unde sim scitis, Jesus a Nazareth, cujus etiam parentes nostis. Solus enim in hac causa latebat virginis partus, cui tamen testis erat maritus: ipse enim hoc poterit fideliter indicare, qui posset maritaliter et zelare. Hoc ergo excepto virginis partu, totum noverant in Jesu quod ad hominem pertinet: facies ipsius nota erat, patria ipsius nota erat, genus ipsius notum erat, ubi natus est sciebatur. Recte ergo dixit, Et me nostis, et unde sim scitis, secundum carnem et effigiem hominis q
Abbreviated transcription (Latin):
quid agat᷑ in nob̃. Nos autẽ sine eiꝰ spu scire ñ possumꝰ qͥd
agat᷑ in d̾o. D̾̃s autẽ scit in nob̃: ec qd̾ ip̃i nescimꝰ in nobis.
slam infirmitatẽ suã petrus nesciebat: qͣndo a daĩo qd̾ ter
eẽt eũ negaturꝰ audiebat. Et eger le ignorabat: medicts
egrũ serebat. Sunt gͦ q̃dam que d̾s nouit in nob̃: nescien¬
tib nob̃. Tamen. qntũ ad homĩes ꝑtinet: nemosic se nouit.
Accepto autem spũ di. discimꝰ et quid agat᷑ in deo: nom tocũ.
quia ñ accepimiꝰ totũ. De pignore multa noumꝰ. Pignꝰ enuim
accepiinꝰ: et huiꝰ pignoris plenitudo postea dabit᷑. Interim ĩ
hac ꝑegͥnatione pignꝰ nos consolet᷑: quia qͥ nos dignatꝰ est
oppignerare: multũ paratus est dare. Si talis est arra: qͥd ẽ
loquim̃. nͥ post resurrectionẽ suã: et hoc ñ sine causa. Et
forte si q̃ramꝰ annuet ut inueniamꝰ ec si pullemꝰ aꝑiec ut
intremꝰ. Piecas pulsat ñ man: qͣm ꝙͣ pulsec et man: si ab oꝑi¬

Expanded text:
us quid agatur in Deo. Deus autem scit in nobis et quod ipsi nescimus in nobis. Nam infirmitatem suam Petrus nesciebat, quando a Domino quod ter esset negaturus audiebat , et aeger se ignorabat; medicus aegrum sciebat. Sunt ergo quaedam quae Deus novit in nobis, nescientibus nobis. Tamen quantum ad homines pertinet, nemo sic se novit us ejus novit. Accepto autem Spiritu Dei, discimus et quid agatur in Deo: non totum, quia non accepimus totum. De pignore multa novimus: pignus enim accepimus, et hujus pignoris plenitudo postea dabitur. Interim in hac peregrinatione pignus nos consoletur, quia qui nos dignatus est oppignerare, multum paratus est dare. Si talis est arrha, quid eloquimur, nisi post resurrectionem suam; et hoc non sine causa. Et forte si quaeramus, annuet ut inveniamus; et si pulsemus, aperiet ut intremus. Pietas pulsat, non manus: quanquam pulsat et manus, si ab o
Abbreviated transcription (Latin):
bat pectatũ. nouis partꝰ est datꝰ. In illo parcus notꝰ. in nob̾ homo
nouꝰ. Ctd est homo nouꝰ: A uecustate ĩnorat. Ad qͣm rẽ mori¬
tus. ad desideranda celestia: ad concupistenoa sempttna:. dõ
patͥam q̃ sursũ est. et hostẽ ñ timet deldandã: ⁊ ibi ñ ꝑdiit
amitũ. ñ timemꝰ inimitũ: ubi uutemꝰ cũ bono affeftu. sine
ullo defectu: ubi nemo nasctt᷑. qͥa nemo morit̃. ubi nemorẽ
ꝑficit. et nemo deficit: ubi ñ esurit᷑. et ñ stat᷑. s lacietas et
ĩmotcalitas. et cẏb ueritas. Hec habentes ꝓmisia. it ad no¬
uum testamentũ ꝑtinentes: et noue hereditatis scĩ heredes.
et ipsiꝰ dñi coheredes: aliam spem ualde habemꝰ. Non ꝑsona¬
lit̾ iudicemꝰ. s rectũ uidiciũ teneam᷑ Qͥs est q̃ͥ non iudicat
ꝑsonalit̾: Qm equalit diligio. Dilectro eqͣlis. facie ñ accep
tari ꝑsonas. Non cũ hoĩes dit̾tso mͦ ꝑ suis gradib honoramꝰ
tunc timendũ est ne ꝑsonas accipiamꝰ. Sed aliqͣndo int̾ autos

Expanded text:
. In illo partus novus, in nobis homo novus. Quid est homo novus? A vetustate innovatus. Ad quam rem innovatus? Ad desideranda coelestia, ad concupiscenda sempiterna, ad patriam quae sursum est et hostem non timet, desiderandam, ubi non perdimus amicum, non timemus inimicum; ubi vivimus cum bono affectu, sine ullo defectu; ubi nemo nascitur, quia nemo moritur; ubi nemo jam proficit, et nemo deficit; ubi non esuritur, et non sititur, sed satietas est immortalitas, et cibus veritas. Haec habentes promissa, et ad Novum Testamentum pertinentes, et novae haereditatis facti haeredes, et ipsius Domini cohaeredes, aliam spem valde habemus: non personaliter judicemus, sed rectum judicium teneamus. 8. Quis est qui non judicat personaltari personas. Non cum homines diverso modo pro suis gradibus honoramus, tunc timendum est ne personas accipiamus. Sed quando inter duos
Abbreviated transcription (Latin):
tie. Qm cos intromisit inse. Foris enĩ chalũpniabant᷑. se ip̃os
intͥnsecus ñ ꝑscrittabant᷑. Ad ulteram uidebant: se ñ ꝑspicie¬
bant. Preuaricatores logis legem implere cupiebant: et hoc
chalumpniando ñ uere. tamꝙͣ adult̾ia castitate dampnando.
Audistis uidei: audistis pharyser: audistis legis doctores. legis
custodem: s non dũ intellexistis legis latorẽ. Qtͥd aliud uobis
significat. cũ digito scͥbit in t̾ra: Digito enĩdi lex scͥpta ẽ: sed
ꝓpter duros in lapide scͥpta est. Nunc dñs tam in t̾ra scͥbebat. quia
fructũ querebat. Audistis gͣ. Impleat᷑ lex: lapidet᷑ adult̾a. Ded nũ¬
qͥd in illa pumienda lex implenda est a puniendis: Consideret le
iusqͥsq ur̃m: intret in se ip̃m:ascendat tͥbunal mentis sue:
consituat se ante conscientiã suã: cogat se consiteri. Scit enĩ qͥd
Unulqͥsꝙ in se intendens. peccatorẽ se inuenit. Ita plane. Ergo
aut istã dimitite: aut simul cũ illa penã legis excipite. Si di¬

Expanded text:
 seipsos intrinsecus non perscrutabantur: adulteram videbant, se non perspiciebant. Praevaricatores Legis Legem impleri cupiebant, et hoc calumniando; non vere, tanquam adulteria castitate damnando. Audistis, Judaei; audistis, Pharisaei; audistis, Legis doctores, Legis custodem, sed nondum intellexistis Legislatorem. Quid vobis aliud significat, cum digito scribit in terra? Digito enim Dei Lex scripta est; sed propter duros in lapide scripta est . Nunc jam Dominus in terra scribebat, quia fructum quaerebat. Audistis ergo, Impleatur Lex, lapidetur adultera: sed numquid in illa punienda, Lex implenda est a puniendis? Consideret se unusquisque vestrum, intret in semetipsum, ascendat tribunal mentis suae, constituat se ante conscientiam suam, cogat se confiteri. Scit enim qui ui in ipso est . Unusquisque in se intendens, peccatorem se invenit. Ita plane. Ergo aut istam dimittite, aut simul cum illa poenam Legis excipite. Si di