comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tant moliebant᷑ defendere. xxiiii. P errexe¬
rtͣ gͥ usq ad castrũ publicanoꝵ: ẽoq sͥ sub¬
uigato. alias sccło itinere diu̾tert᷑: ⁊ in uallẽ
de rugia ꝑuenert᷑: multosq ibi curcos ⁊ sar¬
racenos inuenert. qͦs in ore gladii suꝑatos p̃¬
lio occidert᷑. Quod uidentes armeni. t̾ĩe il¬
liꝰ habitatores. gauisi sunt: qr iudelicet a xͥa¬
nis tã uirilit̾ turci ⁊ pagani suꝑati st̃ ⁊ oc¬
cisi. Pontinuoq cum terra sua reddidert᷑
se illis: ⁊ Rusam ciuitatẽ obtinuertͣ: ⁊ plu¬
rima castella suo diño mancipauert᷑. Uni¬
u̾sus uo exercitꝰ qui remanserat. it̃ arripu¬
it: miseroq quidẽ infortunũ succe̾su. ꝑ ãt¬
dam montana: quȩ nulli erant nisi fers
aut reptilib ꝑuia. Ubi semita erat quei
amplius quam spacio pedis uniꝰ cdilatda¬
f. sic hincꝰ inde rupib ⁊ densis spinaꝵ e
uepriũ fructetis cartabatur. Ima uallus

Expanded text:
terant moliebantur defendere. Perrexeterant moliebantur defendere. Perrexerunt igitur usque ad castellum Publicanorum, eoque subjugatode Rugia pervenerunt, multosque ibi Turcos et Sarracenos invenerunt, quos in ore gladii superatos praelio occiderunt. Quod videntes Armenii, terrae illius habitatores, gavisi sunt, quia videlicet a Christianis tam viriliter et Turci et Publicani sunt occisi, continuoque cum terra sua reddiderunt se illis. Et Rusam civitatem obtinuerunt, et plurima castella suo dominio mancipaverunt. Universus vero exercitus qui remanserat iter arripuit, miseroque infortunii successu per quaedam montana, quae nulli erant nisi feris aut reptilibus pervia, ubi semita erat quae non amplius quam unius pedis spatio dilatabatur, sed hinc et inde rupibus et densis spinarum seu veprium frutetis arctabatur, ima vallium
Abbreviated transcription (Latin):
dã urbem q̃ uocat᷑ choror. quȩ plena erat
om̃ib bonis: quȩ utilia sunt corporib huma¬
nis. Ad quã accedentes. ab his qui erant in
ea xp̃ianis officiosissime suscepti st̃: ⁊ ibi ꝑ
tres dies hospitati st̃. Illic unꝰquisq sue ꝯsu¬
luit indigentiȩ. Lassi inuenert᷑ requiem: e¬
surientes refec tionẽ: sitientes potũ: nudi o.¬
ꝑim̃ttm. Preuidit itaq eis ds̃ tale habita¬
culũ: qͦ faciliꝰ pati ualerent ualidũ suꝑuen¬
tẽ famis cruciatũ. Ibi nunciatũ est comiti
Raimundo qd̾ turci metu t̾riti de antiochi¬
a. fugerant: ciuitatẽq minime p̃munitã
reliquerant. Qui inde accepit ꝯsiliũ. qd il¬
luc qͥngentos milites dirigeret: qͥ arcẽ ciui¬
tatis occuparent: añqua aliis cognitum
eẽt. Et ut uenert᷑ in uallẽ antiochiȩ uici¬
nam: tẽ pͥmũ audiert᷑ ueꝵ non et̃ qd̾ curci
discessęssent a ciuitate: s om̃i nisu quo po¬

Expanded text:
amdam urbem, quae vocatur Cosor, quae plena erat amdam urbem, quae vocatur Cosor, quae plena erat omnibus bonis quae utilia sunt corporibus humanis. Ad quam accedentes, ab his qui erant in ea Christianis, officiosissime suscepti sunt. Et ibi per tres dies feriati sunt. Illic unusquisque suae consuluit indigentiae, lassi invenerunt requiem, esurientes refectionem, sitientes potum, nudi operimentum. Providit itaque eis Deus tale habitaculum, quo facilius pati valerent validum superventurae famis cruciatum. Interea nuntiatum est comiti Raimundo, quod Turci metu territi, de Antiochia fugerant, civitatemque minime praemunitam reliquerant. Qui inde accepit consilium, quod illuc quingentos milites dirigeret, qui arcem civitatis occuparent, antequam aliis cognitum esset. Et ut venerunt in vallem Antiochiae vicinam, tunc primum audierunt verum non esse quod Turci discessissent a civitate, sed omni nisu quo po
Abbreviated transcription (Latin):
uenert᷑ ad cesaream capadotie. Capadotia
au̾t regio ẽ in capitȩ syriȩ sita: ad septẽtrio¬
nalẽ plagam porrecta. Cuiꝰ incole ciuitatis.
ultro se tradidert᷑: eosq benigne receperunt.
dã urbem pulcherrimã ⁊ satis ub̃rimã: quam
turei ñ multo añ obsederant. ⁊ ꝑ tres ebdo¬
madas impugnauerant: s expugnare nequi¬
uerant. Ad quam accedentes. mox cũ sũma le¬
titia ciues obiuam uenert᷑: ⁊ beniuole recepe¬
rt᷑.xxiii.Danc iteꝵ petiit alt̃ miles no¬
mine Petrus. de alpib. ⁊ impetrauit eam
celerrime ab uniu̾sis principib. Ip̃a noc te
quidam delator. nugaꝵ. uenit ad Boiamun¬
dum: dixitq ei usq ad uginti milia turcoꝵ
in ꝓrimo adeẽ: qui ñctum sciebant francos
illic aduenisse. Ille credulꝰ u̾bis m̃dacib ele¬
git milites electos qͦs secũ ctuxit: ⁊ loca in
quib latere debebant ꝑagrauit. S sic̃ dela¬
tor inanis fuit: sic ⁊ inquisitionis effectꝰ ex¬
uianiuit. De hinc ꝯsurgentes uenert ad qͣ¬

Expanded text:
venerunt ad Caesaream. Cappadociae. Cappadocia autem regio est in capite Syriae sita, ad septentrionalem plagam porrecta; cujus incolae civitatis ultro se tradiderunt, eosque benigne receperunt. ad quamdam urbem pulcherrimam et satis uberrimam, quam Turci non multo ante obsederant, et per tres hebdomadas impugnaverant, sed expugnare nequiverant. Ad quam accedentes, mox cum summa laetitia cives obviam venerunt, et benevole susceperunt. Hanc iterum petiit alter miles, nomine Petrus ab Alpibus, et impetravit eam celerrime ab universis principibus. Ipsa nocte quidam delator nugarum venit ad Boamundum, dixitque ei usque ad viginti millia Turcorum in proximo adesse, qui nondum scirent Francosilluc advenisse. Ille credulus verbis mendacibus, elegit milites electos quos secum duxit, et loca in quibus latitare dicebantur peragravit. Sed sicut delator inanis fuit, sic et inquisitionis effectus frustratus. Dehinc consurgentes venerunt ad qu
Abbreviated transcription (Latin):
UI. Qua celebratione ꝑ acta ꝯsiliũ actepe¬
runt quid agerent. qm̃ in castris uictꝰ defici¬
ebat: ⁊ clacialis hyemps mercatũ afferentes
ad ip̃os uenire ñ sinebat. Illi namq qͥ erant in
urbe. quantomag̾ sciebãt nr̃os esurire: tanto
mag̾ incipiebant in eos desciure. Hinc aeris
inclem̃tia: hinc miscie egestatis in opia: hinc
gere solet in multitudine ꝯgregatoꝵ: uor
ñ deficiebat mur murantiũ. N ec mirum
erat. si humana fragilitas iubtot attrimentis
p̃ssa murmurabat: Grando. Nix. glacies. sp̃¬
ꝓcellaꝵ illos uiolentiꝰ oppͥmebat: qͦs nulla tre¬
tura cooꝑiebat. Quippe si se male dementa¬
bant qui extra tentoria erant: cũ ip̃a tentora
innatabant. Un. Proptẽa ut sup̃dixi¬
mꝰ ꝯsiliũ uuert᷑ quid agerent: ⁊ tale inuicẽ
acceperͣt. Boiamundꝰ ⁊ flandrensis comes¬

Expanded text:
silium acceperunt quid agerent, quoniam in castris victus deficiebat, et glacialis hiems mercatum afferentes ad ipsos venire non sinebat. Illi namque qui erant in urbe, quanto magis sciebant nostros esurire, tanto magis incipiebant in illos desaevire. Hinc aeris inclementia, hinc miserae egestatis inopia, hinc contingere in multitudine congregatorum, non deficiebat vox murmurantium. Nec mirum erat, si humana fragilitas sub tot tormentis pressa deficiebat. Grando, nix, glacies, spcellarum, illos violentissime opprimebant, quos nulla tectura cooperiebat. Quid mirum si se male dementabant, qui extra tentoria erant, cum ipsa tentoria innatabant? Propterea, ut supra diximus, consilium inierunt quid agerent, et tale invicem acceperunt. Boamundus
Abbreviated transcription (Latin):
sumebant᷑. insuꝑ ⁊ eoꝵ coria coquebat᷑. Ma¬
tres filios suos fame ꝑeuntes ad uba suspen¬
debant. s pueri in mãmis ꝓrsus nicħ inueni¬
ebant: ⁊ pre inopia lactis clausis oculis pal¬
pitabant.t. Exadã die Corbonã inciti¬
uit nr̃os ad pͣlium. scilicet extra urbẽ ab ili
parte in qua erat castellum. s milites. ⁊ equi
fame cruciati diu ñ potuert᷑ sufferre uelocs
impetꝰ illoꝵ. C onglobati gͥ in unũ nrͣi adcr¬
uitatẽ regredi salubriꝰ eẽ intellexert᷑. s. opp̃si
atͣcis portam nimis angustam repꝑier. in tar¬
tum qd quidã ibi usq ad mortẽ attriti fuciͦ
Sicq fielat pugna intꝰ ⁊ extĩus. nec dabat᷑
ulla quies nr̃is fame ꝑeuntib. Propt᷑ hȩc ⁊
ꝯsimilia aliqui de nr̃is militib immoderatt
ꝑt̾riti fuga in ip̃a noc te lapsi sunt funib ad
ꝓpugnacula muri ligatis. quib manꝰ suas
om̃ino decoriauert᷑. ⁊ sic ad mare pedib teten

Expanded text:
sumebantur, insuper eorum coria concoquebantur. Masumebantur, insuper eorum coria concoquebantur. Matres filios suos fame pereuntes, ad ubera suspendebant, sed pueri in maternis uberibus nihil inveniebant, et prae inopia lactis clausis oculis palpitabant. Quadam die Corbanan incitavit nostros ad praelium, scilicet extra urbem, ab illa parte in qua erat castellum; sed milites et equi fame cruciati, diu non potuerunt sufferre veloces impetus eorum. Conglobati igitur in unum, nostri ad civitatem regredi salubrius esse intellexerunt, sed oppressi a Turcis, portam nimis angustam repererunt, in tantum quod quidam ibi usque ad mortem attriti sunt. Sicque fiebat pugna intus et exterius, nec dabatur ulla quies nostris fame pereuntibus. Propter haec et his similia aliqui de nostris militibus immoderate perterriti, fuga in ipsa nocte elapsi sunt, funibus ad propugnacula ligatis, quibus manus suas omnino decoriaverunt, et sic ad mare pedibus teten
Abbreviated transcription (Latin):
undi. nr̃osq die noc tuq iaculando. ⁊ sagt¬
tando ad bella ciebant: ⁊ cum certantiumn
ies deficiebant. noui recentesq subibant. Ss
nouis iugit᷑ suꝑuenientib uirtꝰ illoꝵ cresa.¬
bat. nr̃oꝵ u̾o cotidiana lassitudine deficiant.
Hulla eni quies erat. nec arma deponeñs.
s in ꝓcinc tu militiȩ semꝑ erant. T elis ⁊ sagit¬
tis platee ciuitatis impediebant᷑. ⁊ tecta do.¬
moꝵ onerabant᷑. Om̃i die an castellũ fit nou
riebant᷑. de illis uo̾ catuatim ꝑimebant᷑. E
dũ sic tp̃s ꝓlabit᷑. fames om̃i hoste crudelio
nr̃os inuasit: uiresq eoꝵ. de die in diem att¬
nuauit. Uultꝰ marcescunt. brachia deficunt.¬
⁊ tremula manꝰ uix t̾rȩ uellicat herbas. ⁊ fron¬
des arboꝵ.⁊ radices napoꝵ. siluestriũ. Nec on¬
dissipator substantiȩ ñ estimabat᷑. Par uis
panis. appreciabat᷑ uno bisantio. Car nes asi¬
noꝵ. equoꝵ. cameloꝵ. boum. bubaloꝵ: con¬

Expanded text:
undi, nostrosque die nocteque jaculando et sagitundi, nostrosque die nocteque jaculando et sagittando ad bella ciebant, et cum certantium vires deficiebant, novi recentesque subibant. Sicque novis jugiter supervenientibus virtus illorum crescebat; nostrorum vero quotidiana lassitudine deficiebat. Nulla enim quies erat, nec arma deponebant; sed in procinctu militiae semper erant. Telis et sagittis plateae civitatis impediebantur, et tecta domorum onerabantur. Omni die ante castellum fit nova riebantur; de illis vero catervatim perimebantur. Et dum sic tempus prolabitur, fames omni hoste crudelior nostros invadit, viresque eorum de die in diem attenuavit. Vultus marcescunt, brachia deficiunt, et tremula manus vix terrae vellicat herbas, et frondes arborum, et radices vaporum silvestrium. Haec omdissipator substantiae non aestimabatur: Panis parvus appretiabatur uno bysantio. Carnes asinorum, equorum, camelorum, boum, bubalorum con
Abbreviated transcription (Latin):
qr hoc assidue reꝵ mundi riuinȩ p̃signant. ⁊
astroꝵ intuitꝰ prenuntiant. De hoc siquidẽ
pͣlio qd̾ cõmissurꝰ es dicã tibi ueritatẽ: ⁊ de
morte tua qũa inde habeo notitiã. Ex qͦ mili¬
tes ad patrandũ bellũ hoc colligere incepisti
sollicita indagatione ꝑscrutata sum quec̃q¬
deꝵ cursus scilicet plãnetas septẽ ⁊ duode.¬
cim signa sapient̃ ꝯtẽplata sum. ⁊ qͥcqͥd phy¬
siculari ꝑõt cũ aruspicib. extis ⁊ armis pe¬
cudũ. Cũ sortilogis sortes temꝑaui. ⁊ om̃ia
in unũ cõcordant: gentiq francoꝵ uictoriȩ
titulos ꝓ̃nunciant: ⁊ necẽ tͥ sic̃ dixi suꝑiꝰ in¬
tentant. Tunc ille. mat᷑ inqͥt cessa ab his de
cȩt̃o. qr cũ francis pugnabo quantotiꝰ pote¬
ro. Illa uidens qr nil ꝓficeret: ñ diu morata
quo uenerat rediit. secũq reportauit. qͥcqͥd
t̃im in urbe gesta sunt aliquid referamꝰ. T̃ ur¬
cis liba facultas erat intrandi castellũ ⁊ exe.¬

Expanded text:
 hoc assiduae rerum mundi ruinae praesignant, et astrorum intuitus praenuntiavit. De hoc siquidem praelio quod commissurus es, dicam tibi veritatem, et de morte tua quam inde habeo, notitiam. Ex quo milites ad patrandum bellum hoc colligere coepisti, sollicita indagatione perscrutata sum, quicrum cursus, septem scilicet planetas, et duodecim signa sapienter contemplata sum, et quidquid physicaculari potest cum aruspicibus, extis et armis pecudum, cum sortilegis sortes temperavi, et omnia in unum concordant, gentique Francorum victoriae titulos praenuntiant, et necem tibi, sicut dixi superius, intentant. » Tunc ille: « Mater, inquit, cessa ab his de caetero, quia cum Francis pugnabo quam primum potero. » Illa videns quod nil proficeret, non diu morata unde venerat rediit, secumque reportavit quidquid o de his quae interim in urbe gesta sunt, aliquid referamus. Turcis libera facultas erat intrandi castellum, et exe
Abbreviated transcription (Latin):
hendert᷑: primo hesitantes loco libentisst¬
me cessissent: si cedere ualuissent. Ut
tam̃ cognouert᷑. qr pauciores ap̃iani erant
quã ip̃i: bellũ iniert᷑ tam̃ cum tremore: in
sua ꝯfidentes numerosa multitudine .S.
qͥd ualet p̃lium: ꝯtra quod diuinũ mili
cisi sunt. Multos ex eis captos ad castra cor¬
lorẽ incuterent ⁊ t̾rorẽ. balistis incisa capui
in cuutate. ꝓiecert᷑. Dehinc expelitiꝰ ire p¬
uenit int̾ea sacratissima dies dñicȩ n̾atuiti¬
tis: quã ds̃ cunc tis fidelib suis celebrimĩ
in hoc ꝯtulit: qr creatis om̃ib nasci tribuit.

Expanded text:
dem haesitantes loco libentissime cessissent, si cedere valuissent. Ut tamen cognoverunt quia pauciores Christiani essent quam ipsi, bellum inierunt, tamen eum tremore, in sua confidentes numerosa multitudine. Sed quid valet praelium, contra quod divinum militue numero occisi sunt. Multos ex eis captos ad castra conlorem incuterent et terrorem, balistis incisa capita in civitatem projecerunt. Dehinc expeditius ire pdvenit interea sacratissima dies Dominicae Nativitatis, quam Deus cunctis fidelibus suis celeberrimam in hoc contulit, quia qui creaturis omnibus n
Abbreviated transcription (Latin):
illis in breui tp̃ris int̾uallo tracdite due cuu¬
tates: una quę uocat᷑ athena alia manustra:
⁊ płima castella. Iam u̾o ibant sccdis successibꝰ
qm̃ turci iam nõ equitabant: s abditi erãt
in munitissimis munitionib. Maior autẽ
pasis francoꝵ. ingressa ẽ t̾rã armenioꝵ: qr in¬
hiant̃ affectabant inebriare t̾ram sangui-¬
ne turcoꝵ. Terra om̃is silebat in ꝯspec tu
ip̃oꝵ: eis armenii obuiã leti ueniebant: et
in suis ciuitatib ⁊ castellis recipiebant. Ad
qd̾dam uõ castrũ ꝑuenert᷑: qd̾ ita nat᷑ali po¬
sitione munitũ erat: qr nulla arma nulla¬
bellica machinam̃ta metuebat. S tamen
noluert᷑ ibi demorari. cũ scilicet tota alia t̃¬
ta eis ẽẽt subdita: ⁊ ex affectu uolebat incli
dꝰ. qui t̾ram illam postulauit a cunctis pͥnci¬
pib: ut cã in fidelitate dĩ ⁊ scĩ sepulchri ⁊
eoꝵ custodiret: ut uitam ⁊ honorẽ suũ ꝓtege

Expanded text:
m eis in brevi temporis intervallo traditae duae civim eis in brevi temporis intervallo traditae duae civitates: una quae vocatur Athena, alia quae Manustra, et multa castella. Jam vero ibant secundis successibus, quoniam Turci jam non equitabant, sed abditi erant in munitissimis munitionibus. Major autem pars Francorum ingressa est terram Armeniorum, quia inhianter affectabant inebriare terram sanguine Turcorum. Terra autem omnis silebat in conspectu ipsorum, eisque Armenii obviam veniebant, et in suas civitates et castella recipiebant. Ad quoddam vero castrum pervenerunt, quod ita naturali positione munitum erat ut nulla arma bellica metuebat. Sed tamen noluerunt ibi diu demorari, cum scilicet tota alia terra eis esset subdita, et ex affectu volebat inclindus, qui terram illam postulavit a cunctis principibus, ut eam in fidelitate Dei et sancti sepulcri et eorum custodiret, ut vitam et h
Abbreviated transcription (Latin):
te om̃s exierunt. ⁊ tũc Balcuinꝰ comes fr̃
Godefridi ducis ⁊ fanchredꝰ ab aliis se cum
suis militib diuisert᷑: ⁊ ad urbẽ que thar¬
sum uocat᷑ diu̾tert᷑. Erant aũt multi tur¬
ci in ea qͥ ꝯtra eos exiert᷑ ad bellũ: s diu ob¬
stare nõ potuert᷑. Cũ enĩ ueloces impetus
nr̃oꝵ ⁊ sinuatos incursus. ⁊ diros ictꝰ ferre
urb̾ se recepert᷑: ⁊ nr̃i castra sua añ locauert᷑
unt: cum magno gaucdio clamantes atq
dicentes. Surgite inuicti milites francorũ.
qm̃ turci om̃s de ciuitate fugiunt: ⁊ ultiꝰ
uobcũ decertare ñ presumunt. Nr̃i tamen
cos ꝑsequi noluerunt qr nax erat: tp̃s scilicr
ad fugandũ minime idoneũ. Die gͥ lucescen¬
te. nr̃i ciuitatẽ introiert᷑ ⁊ ciues ip̃os liben¬
tissime recepert᷑. iri. Lacta ẽ aũt ꝯtentio
subderetur. Tanchrectus renitebat᷑ qm̃ ꝑ se
eam uolebat hab̾e: s tandẽ cessit Balduino:
qr maior erat illi exercitꝰ fortitudo. Fuert᷑ aũt¬

Expanded text:
te omnes exierunt. Tunc Balduinus comes, frater Godefridi ducis, et Tancredus, ab aliis se cum suis militibus diviserunt, et ad urbem Tarsum diverterunt. Erant autem multi Turci in ea, qui contra eos exierunt ad praelium, sed diu obstare non potuerunt. Cum enim veloces impetus nostrorum, et sinuatos incursus et diros ictus ferreurbis se receperunt: et nostri castra sua ante urbem locunt, cum magno gaudio clamantes atque dicentes: « Surgite, invicti milites Francorum, quoniam Turci omnes de civitate fugiunt et ulterius vobiscum decertare non praesumunt. » Nostri tamen eos persequi noluerunt, quia nox erat, tempus scilicet ad persequendum minime idoneum. Die vero lucescente nostri in civitatem introierunt, et cives eos libentissime receperunt. Facta est autem contentio subderetur. Tancredus renitebatur, quia pro se eam volebat habere, sed tandem cessit Balduino, quia major erat illi exercitus fortitudo. Fuerunt aute
Abbreviated transcription (Latin):
sitate: s ꝑ machomũ male intrauit sinss¬
riȩ murosq regiȩ ciuitatis antiochiȩ. Pxar
xit: notariumq suũ accersiri precepit. Eux
cerfito inquit. Sume plures sedulas ⁊ ares¬
tum. ⁊ scribȩ religioso pape nr̃o. Caliphe. naa¬

Expanded text:
sitate, sed per Machomum, male intravit fines Sysitate, sed per Machomum, male intravit fines Syriae, murosque regiae civitatis Antiochiae. » Haec dixit, notariumque suum arcessiri jussit. Cui accersito, inquit: « Sume plures schedulas, et scribe religioso papae nostro Calipha
Abbreviated transcription (Latin):
nẽda tp̃s instituit. Et cum sederet in solior
attulert᷑ añ eum francigenẽsem ensẽ. ualde
despicabilẽ ⁊ obtusum: ⁊ feda rubigine tectũ.
aitulert᷑ ⁊ lanceam eadẽ deformitate ꝯsimi¬
lem: quȩ etiã sua abiectione ensem faciebat
p̃polentem. Quȩ cũ sorbona uidiss ait. Qs
dicet nob̾. ubi sunt hec arma reꝑta: aut qͣ
de causa nr̃o ꝯspectui sunt presentata: Cui
illi qui actulert᷑ dxert᷑. Głose pͥnceps ⁊ de¬
eꝰ regni ꝓsaꝵ. hȩc arma cuidã francigenȩ ab¬
stulimꝰ. ⁊ tibi attulimꝰ: ut uideas ⁊ agnoscas
quib armis illa pannosa gens minat᷑ nos ⁊
fines nr̃os depretari: immo ⁊ omne asiam
depopulari. Tunc Corbonã subridens ait.
Liquet qr satis est illa gens insensata.⁊ ra¬
tione utit᷑ parum: quȩ talib armis estimat
subiugare regnum ꝓsaꝵ. Gens qͥppe est p̃¬
sumptuosa: ⁊ alt̾iꝰ uiris nimiũ ambiciosa.
Gens uidelicet quȩ in sua confidit animo¬

Expanded text:
tuenda tempus disposuit. Et cum sederet in solio, tuenda tempus disposuit. Et cum sederet in solio, attulerunt ante eum Francigenam ensem valde despicabilem et obtusum, et foeda rubigine tectum. Attulerunt et lanceam eadem deformitate consimilem; quae etiam sua abjectione, ensem faciebat praepollentem. Quae cum Corbanan vidisset, ait: « Quis dicet nobis ubi sunt arma haec reperta? Aut qua de causa nostro conspectui sunt praesentata? » Cum illi qui attulerant dixerunt: « Gloriose princeps, et decus regni Persarum, haec arma cuidam Francigenae abstulimus, et tibi attulimus, ut videas et agnoscas quibus armis illa pannosa gens conetur nos et fines nostros depraedari, imo et omnem Asiam depopulari. » Tunc Corbanan subridens ait: « Liquet, quia satis est gens illa insensata, et ratione parum utitur, quae talibus armis aestimat regnum Persarum. Gens quippe est praesumptuosa, et alterius juris nimium ambitiosa. Gens videlicet quae in sua confidit animo
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt ẽẽ suam regnũq damasci. Erant aũt ibi
reges harum ꝓuinciaꝵ: qui auctiebant istud
u̾bum. His dictis: Corbonsa respondit ei dicẽs.
Sius ut te om̃imodis adiuũe. tuoq regno
restituã: castellum qd̾ adhuc habes redde in
a. Cui iteꝵ sensadolus. Si p̃uales francos e¬
liminare ab urbe. mͥq eoꝵ ceruices cesas de¬
lib̾are: ⁊ tibi tradam castellum: ⁊ inde tibi
faciam hominiũ. Consensit ut̃q ⁊ traditũ¬
ẽ castellum: ⁊ corbonã delib̾auit cuidã fide¬
li suo ad custo diendũ. Tali aũt ꝯditione recȩ¬
ꝑit in custodiã: ut si franci uincerent᷑ custo¬
diret: si uincerent. ⁊ ip̃e sicut ⁊ alii relicto
castro ꝯfugeret. Cui ille. Et si nos uicti fueri¬
m᷑. de castello quid faciemꝰ: Dignũ est ut
uictores. habeant castellum: qm̃ uic toria ca¬
stello maiꝰ erit premiũ.uiii. His ita ge¬
stis. Corbonã suꝑ his ꝯticuit: ⁊ ad alia dispo¬

Expanded text:
dicunt esse suam, regnumque Damasci. » Erant autem ibi dicunt esse suam, regnumque Damasci. » Erant autem ibi reges harum provinciarum, qui audiebant illud verbum. His dictis Corbanan respondit: « Si vis ut te omnimodis adjuvem, tuoque regno restituam, castellum quod adhuc habes redde in a. » Cui iterum Sensadolus: « Si praevales Francos eliminare ab urbe, mihique eorum cervices caesas deliberare, tibi tradam castellum, et tibi inde faciam hominium. » Consensit uterque, et tradidit castellum. Et Corbanan deliberavit cuidam fideli suo ad custodiendum. Tali conditione recepit in custodiam, ut si Franci vincerentur, custodiret; si vincerent, et ipse sicut et alii, relicto castro confugeret. Cui ille: « Et si nos victi sumus, de castello quid faceremus? Dignum est ut victores habeant castellum, quoniam victoria, castello majus erit praemium. » His ita gestis, Corbanan super his conticuit, et ad alia insti
Abbreviated transcription (Latin):
bant. Ad extremũ caput amputauert᷑: qd̃
conto infigentes. quasi triumphi uex illũ ad
castra deportauert᷑. Erant aũt castra illorũ.
uixta pontẽ farreum.Uii. Sensadolus
aũt filiꝰ regis autiochie. nuꝑ defuncti. ierat
ꝯtra Corbonã. supplexq ad pedes illiꝰ ꝓcubue¬
rat. rogans ut sui misereret᷑: ⁊ ꝯtra francos eũ¬
adiuuaret. qui ꝑatr̃e suũ occiderant: ⁊ de in¬
clẏta urbe exhereditauerant. Non habe¬
bat refugium. nisi in solo urbis oppido: qm̃
misit ut ei subuenires:⁊te aut magnis mu¬
nerib ditaret:⁊ aut antiochiam ⁊ uniuer-¬
sum regnu de te reciꝑet. Id̾e tibi ꝓmitto: qr
si potes recuꝑare antiochiam. qd̾ ate illã su¬
scipiam: om̃emq tͥ fidelitatẽ faciã. Qd̃ si
ñ potes. fugiendũ tibi ẽ: ⁊ om̃ib hominib
nr̃ȩ nationis. Non eñi eis sufficiet Roma¬
nia siue sẏria. neq cororain: qm̃ ierosolim̃a

Expanded text:
bant. Ad extremum caput ejus amputaverunt; bant. Ad extremum caput ejus amputaverunt; contoque infigentes, quasi triumphi vexillum, ad castra deportaverunt. Erant autem castra illorum juxta Pontem Ferreum. Sensadolus autem filius regis Antiochiae nuper defuncti, ierat ad Corbanan, supplexque ad pedes illius corruit, rogans ut sui misereretur, et contra Francos adjuvaret, qui patrem ejus occiderant, et de inclyta urbe exhaereditaverant. Non habebat refugium, nisi in solo urbis oppido, quoniam jam misit ut ei subvenires, ut te aut magnis muneribus ditaret, aut Antiochiam et universum regnum de te susciperet. Idem tibi promitto, quia si potes recuperare Antiochiam, quod a te illam suscipiam, omnemque tibi fidelitatem faciam. Quod si non potes, fugiendum tibi est, et omnibus hominibus nostrae gentis. Non enim eis sufficiet Romania, sive Syria, neque Corozaim, quoniam Hierosolymam
Abbreviated transcription (Latin):
rent᷑. insecutꝰ est unꝰ ex nr̃is. Rogerꝰ de Bargͣa¬
uilla cũ aliis trib armatis: sꝑans qͦd aliquid
audierant enarrare. Posuert᷑q insidias pꝰ sẽ
sub rupe cauata: ⁊ quosdam exsuis dimisert᷑
qui eos quasi lacessirent in pugna. Cũq nr̃i
gunt cursum. Qui cũ se dep̃hensos ẽẽ co-¬
gnoscerent. flexis in partẽ frenis fugȩ tutelã
sꝑauert᷑ ꝯsequi: s nullatenꝰ potuit inueniri.
Rogerꝰ socios p̃mittit añ suos uultꝰ. ⁊ ip̃ae par¬
ma post t̃gum reiecta creb̃rimos illoꝵ susti¬
net ictꝰ. Iamq pene euaserat. ĩãq loca salir¬
ti ꝓxima tenebat: cum equus illiꝰ solo pruit.¬
⁊ cadenti inherens ip̃e cecidit. Qui nullo
mͦ releuari potuit: qm̃ equi mole opp̃ssus fu¬
it. Heu quantꝰ dolor. stridorq dentiũ. tc̃ erat
suꝑ muros antiochiȩ: cũ generosa francorũ
pubes uideret inclitũ militẽ militẽ suum ra¬
nec uidẽ pot̾ant: cũ eum menbratĩ dilania¬

Expanded text:
 insecutus est unus ex nostris Rogerus de Bardavilla, cum aliis tribus armatis, sperantes quod aliquos audierant enarrare, posueruntque insidias post se sub rupe cavata, et quosdam ex suis dimiserunt qui eos quasi lacesserent in pugnam. Cumque nosgunt cursum. Qui cum se comprehensos esse cognoscerent, flexis frenis, fugae tutelam speraverunt consequi, sed nullatenus potuit inveniri. Rogerius socios praemittit ante suos vultus, et ipse parma post tergum rejecta, creberrimos illorum sustinet ictus. Jamque pene evaserat, jamque saluti proxima loca tenebat, cum equus illius solo proruit, et cadenti inhaerens ipse cecidit, qui nullo modo levari potuit, quoniam equi mole oppressus fuit. Heu! quantus dolor stridorque dentium tunc erat, super muros Antiochiae, cum generosa Francorum pubes videret inclytum militem suum ranec videre poterant, cum eum membratim dilania
Abbreviated transcription (Latin):
ad cadauera tur corum spolianda festinarũt.
Et quis referre põt quantam ibi habundanti¬
am uestiũm: quantã auri argentiq copiã rep¬
pert᷑  O quantã multitudinem equoꝵ. mu¬
loꝵ ⁊ mulaꝵ: cameloꝵ ⁊ asinoꝵ nr̃i tunc ha¬
buert᷑. Qui pͥus erant pauꝑes. dõ oppitulan¬
it diuites effecti sunt. Qui pͥꝰ seminudi: seri¬
es indum̃tis induti sunt. Legunt᷑ tela ⁊ sa¬
sicie. ⁊ uacuate replentur pharetrȩ. Cura uul¬
neratis impenditur: ⁊ curȩ medicorum ꝯmit¬
tuntur. Sicq die tota. non est gens nr̃a remo¬
ta. Huic facto egregiȩ laudis. siquis mentis
oculum uelit apponere: dm̃ mirabilem in su¬
is oꝑib potit adu̾tere. E surientes et enĩ suos
repleuit bonis: diuites u̾õ non suos dimisit
inanes. Deposuit potentes. exaltauit humi
dilec tȩ ierłm. Ponam te in suꝑbiam scłoꝵ. ga¬
udium in generatione ⁊ generationem: ⁊ suges

Expanded text:
ad cadavera hostium spolianda festinaverunt. ad cadavera hostium spolianda festinaverunt. Et quis referre potest, quantam ibi abundantiam vestium, quantam auri argentique copiam repererint? O quantam multitudinem equorum, mulorum, mularum, camelorum et asinorum nostri tunc habuerunt: Qui prius erant pauperes, Deo opitulante, divites effecti sunt. Qui prius seminudi, sericis indumentis vestiti sunt. Leguntur tela et sagittae, et vacuatae implentur pharetrae. Cura vulneratis impenditur, et curae medicorum committuntur. Sicque die tota, non est gens nostra remota. Huic facto egregiae laudis, si quis mentis oculum velit apponere, Deum mirabilem in suis operibus poterit advertere. Esurientes etenim suos replevit bonis, divites vero non suos dimisit inanes; deposuit potentes, et exaltavit humildilectae Jerusalem: Ponam te in superbiam saeculorum, gaudium in generationem et generationem, et suges
Abbreviated transcription (Latin):
ens mirabilia. Dext̃a tua dñe ꝑcussit inimi¬
cum: ⁊ in multitudine głiȩ tuę̧ deposuisti ad¬
uersarios nr̃os. Dixerat inimicus ꝑsequar et
ꝯp̃hendam illos: diidam spolia: implebitur
anima mea. E uaginabo gladium meum. int̾¬
ficiet eos manꝰ mea: s tu dñe nob̾cum fuisti
cognoscimus. qr portas nos in fortitudine tu¬
a ad habitaculum sc̃m tuum: ad scm scilicet
sepulchrum tuum. His dictis. uoces supp̃sse.¬
runt: ⁊ securi iam ab hostib nocte illa quie¬
uert᷑. xUtcrastinum ubi sol flamanti
belli cucuͬrert᷑. ⁊ de suis płimos ꝑemptos inue¬
nert᷑. Et nisi cruces fuissent: segregari ab illis
uir potuissent. Illi u̾o quib erat sanior intelle¬
ctus ut xp̃i martyres uenerabantur: ⁊ digni¬
ore honore quo pot̾ant tumulabant. Et sa-¬
cer dotes ⁊ clerici sepulturȩ debitos effunde¬
bant cantꝰ matres ꝓ filiis. amici ꝑ amicis. lu¬
gubres emittebant planctus. His ita ꝯpletis:

Expanded text:
ens mirabilia. Dextera tua, Domine, percussit inimiens mirabilia. Dextera tua, Domine, percussit inimicum, et in multitudine gloriae tuae deposuisti adversarios tuos. Dixerat inimicus: Persequar et comprehendam illos, dividam spolia, implebitur anima mea, evaginabo gladium meum, interficiet eos manus mea . Sed tu, Domine, nobiscum fuisti,cognoscimus, quia portas nos in fortitudine tua, ad habitaculum sanctum tuum, ad sanctum scilicet sepulcrum tuum. » His dictis voces suppresserunt, et securi jam ab hostibus nocte illa quieverunt. In crastinum vero ubi sol flammanti belli cucurrerunt, et de suis plurimos peremptos invenerunt, et nisi cruces fuissent, segregari ab illis vix potuissent. Illi vero, quibus erat sanior intellectus, ut Christi martyres venerabantur, et digniori honore quo poterant tumulabant. Et sacerdotes et clerici sepulturae debitos effundebant cantus; matres pro filiis, amici pro amicis, lugubres emittebant planctus. His ita completis,
Abbreviated transcription (Latin):
S miles xp̃i. ꝓsternit eos nece tristi. Sang¬
ne t̃ra madet. montis rubet undiq diuis:
Conpletusq simul fluitanti sanguine er¬
iuis. Corꝑa cesorum tot erant ꝓstrata ꝑas̃.
Ab hora gͥ diei t̃tia usq noctis crepuscusũ
conflictus ille continuus fuit: ⁊ mirum esse
poterat. unde tanta gens aggregata fuerat.
S ut asserebant qui se melius scire arbitra¬
bantur: Perse. Publicani. Mecdi. Syri. Chalde
⁊ brueus. quorum non est nũs xiiii. N&
quippe litem diremit. magnoq fuit illis pli
sidio: qm̃ nisi tenebrȩ eos occuluissent: pauci
ex tanta multitudine. suꝑfuissent. Gła magna
deo. tali tantoq tropheo: Qui ꝑimit nocuos.
głificatq suos. Nr̃i itaq ꝯpellentib tene-¬
bris. ad sua tentoria reuersi sunt: sacer dotib. ⁊
clericis hẏmnum deo dicentib in hunc mo-¬
dum. Głosus es dñe in sc̃is tuis. mirabilis in
maiestate tua: t̃ribilis atq laudabilis ⁊ facr¬

Expanded text:
Sed miles Christi prosternit eos nece tristi; SangSed miles Christi prosternit eos nece tristi; Sanguine terra madet, montis rubet undique clivus, Complet usque simul fluitanti sanguine rivus. Corpora caesorum tot erant prostrata per Ab hora igitur diei tertia usque ad noctis crepusculum conflictus ille continuus fuit, et mirum esse poterat unde gens tanta aggregata fuerit. Sed ut asserebant, qui se melius scire arbitrantur, Persae-Publicani, Medi, Syri, Chaldaei, et bruchus quorum non est numerus . Nox quippe litem diremit, magnoque illis fuit praesidio; quia nisi tenebrae eos occuluissent, pauci ex tanta multitudine superfuissent. Gloria magna Deo, tali tantoque trophaeo Qui perimit nocuos, glorificatque suos. Nostri itaque, compellentibus tenebris, ad sua tentoria reversi sunt, sacerdotibus et clericis hymnum Deo dicentibus in hunc modum: « Gloriosus es, Domine, in sanctis tuis, mirabilis in sanctitate tua, terribilis atque laudabilis, et faci
Abbreviated transcription (Latin):
tabiles gemitus suoꝵ morientium. łorpest
stupefacta manus iniquorum: conualeser
unt: ꝯspicantur podiensem ep̃m. ⁊ cõmite
Raimundum cum reliquo exercitu militũ
peditumq de montib descendere suosq
inuadere: obriguerunt timore magno p̃ mis¬
titudine bellatorum: putantes quod aut si
ꝑuis de sedib bellatores ꝯpluissent: aut dde
ip̃is montib emersissent. Iteꝵ prelia renous¬
tur: recent̃q plurima turcorum milia ꝓsts¬
nunt᷑. Quid faceret turcus ppłsq ꝑ omnia
spurcus: Nisi sua t̃ga claret. ⁊ quo uenerit
remearet: D qui cauda prius fuerat. capit
incipit ẽẽ: Sicq caput caudam sequitur fi¬
giens fugientes.xiii.r̃ĩ quoq qui ian
ꝓpe in suis erant inclusi tentoriis. iterum re¬
sumpto sp̃u animantur: ⁊ sua uulnera gra¬
uesq iniurias de hostib ulciscuntur. Quiꝰ
instabant. fugiunt ꝑ deuia queq: Nec cu¬
rant quorsum uł in antea siue retrorsum.

Expanded text:
tabiles gemitus suorum morientium. Torpescit tabiles gemitus suorum morientium. Torpescit stupefacta manus iniquorum, convalescit iunt, conspiciunt Podiensem episcopum et comitem Raimundum, cum reliquo exercitu militum et peditum de montibus descendere, suosque invadere; obriguerunt timore magno prae multitudine bellatorum, putantes quod aut de supernis sedibus bellatores compluissent, aut de ipsis montibus emersissent. Iterum praelia innovantur, recenterque plurima Turcorum millia prosternuntur. Quid faceret Turcus, populusque per omnia spurcus? Ni sua terga daret quo venerat et remearet. Sed qui cauda prius fuerat, caput incipit esse. Sicque caput caudam sequitur, fugiens fugientes. Nostri quoque qui jam prope in suis erant inclusi tentoriis, iterum resumpto spiritu animantur, et sua vulnera gravesque injurias de hostibus ulciscuntur Qui prius instabant, fugiunt per devia quaeque: Nec curant quorsum, vel in antea sive retrorsum:
Abbreviated transcription (Latin):
in tentoriis magno ululatu uociferantes: ar¬
descunt animo: ⁊ sicut aquila fertur in p̃dã
quam uor pulloꝵ stimulat iciuna suorũ:
Sic ira accensa penetrarunt agmina densa.
Oquantus ibi fragor armorum: quantꝰ stre¬
pitus ꝯfringentium lanceaꝵ : quantus cla-¬
mor morientium:⁊ quam hylaris uox pu¬
gnantium francorum: militate signũ altis
uocib ꝓclamantium. Congeminant᷑ ille uo¬
ces: dum eas recipiunt. ⁊ recipiendo emitũt
ꝯcaua uallium. cacumina montium. scissu¬
ie rupium. Miseri quos primũ inueniũt
qr nunc homines nunc sola cadauera fuĩt.
quos non tegit lorica uł clippeus. ⁊ quos
non aduiuat saguta uel sinuatus arcus.
Ululant. gemunt: t̾ram morientes calcib
terunt: aut ꝓcunbentes herbam mordici¬
is scincdunt. Hos repentinos sonitus dum
longe positi ꝑcipiunt: alii gratulant᷑ et
alii mesti fiunt. Franci intelligunt milita
signum suorum pugnantium: turci uo lũ¬

Expanded text:
in tentoriis magno ululatu vociferantes, arin tentoriis magno ululatu vociferantes, ardescunt animo, et sicut aquila fertur in praedam, Quam vox pullorum stimulat jejuna suorum, Sic ira accensa, penetrarunt agmina densa. O quantus ibi fragor armorum, quantus strepitus confringentium lancearum, quantus clamor morientium, et quam hilaris vox pugnantium Francorum, militare signum suum altis vocibus conclamantium! Congeminantur illae voces, dum eas recipiunt, et recipiendo emittunt concava vallium, cacumina montium, scissurae rupium. Miseri quos primum inveniunt, quia nunc homines, nunc sola cadavera sunt, quos non contegit lorica vel clypeus, et quos non adjuvat sagitta vel sinuatus arcus. Ululant. gemunt, terram morientes calcibus terunt, aut procumbentes herbam mordicus scindunt, Hos repentinos sonitus dum longe positi percipiunt, alii gratulantur, alii moesti fiunt. Franci intelligunt militare signum suorum pugnantium; Turci vero lamen
Abbreviated transcription (Latin):
Boiamundum. comitem Norma nnum: sp̃m
audatie resumpserunt: ⁊ mag̾ mori quam ul¬
teriuis fugerent elegerunt. Tanta quipe erat
turcorum instantia: ⁊ unus ita impellebat ał¬
terum: qr nusquam erat alicui ꝓ ullo in ꝯmo¬
do diffugium. Nr̃os ita uallauerant: qr locũ
uacuum nisi circa tentoria non inueniebant.
Multi de nr̃is tunc mortui sunt: qui turcoꝵ
sagittis ꝑierunt. Nullus nr̃oꝵ uacabat ab
officio: nullꝰ erat absq ministerio. Milites ad
bellum expediti pugnabant: sacerdotes ⁊ cde¬
rici plorabunt. ⁊ orabant: mulieres lamentan¬
tes. mortuoꝵ corꝑa in tentoria trahebant .xii.
It dum sic nr̃i coartantur: dum nube uo¬
lantium sagittaium obumbrantur: ad uolat
int̾ea duix g̃odefridus ⁊ hugo. Qui cum ad
montana ꝑuenerunt cum quadraginita mili¬
b electorum militum ⁊ aspiciunt tentoria suo¬
rum undiq circumsepta agminib turcorum.
sociosq suos uteumq pugnantes: inulieres

Expanded text:
Boamundum et comitem Northmannum, spiritum Boamundum et comitem Northmannum, spiritum audaciae resumpserunt, et magis mori quam ulterius fugere elegerunt. Tanta quippe erat Turcorum instantia, et unus ita impellebat alium, quod nusquam erat cuiquam pro ullo commodo diffugium. Nostros ita vallaverant, quod locum vacuum nisi circa tentoria non inveniebant. Multi de nostris tunc mortui sunt, qui Turcorum sagittis perierunt. Nullus nostrorum vacabat ab officio, nullus erat absque ministerio. Milites et ad bellum expediti pugnabant, sacerdotes et clerici plorabant et orabant, mulieres lamentantes mortuorum corpora in tentoria trahebant. Et dum sic nostri coartantur, dum nube volantium sagittarum obumbrantur, advolat interea dux Godefridus et Hugo. Qui cum ad montana pervenerunt cum quadraginta millibus electorum militum, aspiciunt tentoria suorum undique circumsepta agminibus Turcorum, sociosque suos utcunque pugnantes, mulieres
Abbreviated transcription (Latin):
in tentorus morientium. Clamor morientium
Boiamundi ꝑuenit ad aures. ⁊ ꝓtinꝰ quid cẽt
intellexit. Bellum comiti normarno ꝯmisit.
⁊ ad tentoria cum paucis celeri cursu repeda-¬
uit: quos ut uiderunt turci. mox terga decle¬
runt. Boiamundꝰ aũt ꝯspicatus ibi iacere mul¬
tos exanimes cepit lam̃tari: ⁊ dñm ut uiuis
ac mortus eẽt resugium deprecari. Ad bellũ
festinus remeauit: s tamen ꝓuallo ⁊ munimi¬
ne. in tentoruis milites dereliquit.xi. An¬
te quam uõ ad bellum rediret. fuerant᷑ iam̃
nr̃i adeo fatigati. siti. labore. ⁊ calore estus: qr
nisi mulieres potum de riuo pretͣfluenti at-¬
tulissent. multi illo die bello succubuissent.
Iam uõ nr̃i turcis irruentib semel terga dede¬
rant. ⁊ nisi cito comes Normannus aureum
uexillum in dextera iubrans. xquũ ꝯu̾tisset. ⁊¬
geminatis uocib militare signum ds̃ uult
ds̃ uult exclamasset: nr̃is illa dies nimis en¬
ciabilis ẽẽt. S postquam inderunt reuerti

Expanded text:
ine armis. Clamor morientium Boamundi pervenit ad aures, et protinus quid esset intellexit. Bellum comiti Northmanno committit, et ad tentoria cum paucis celeri cursu repedavit. Quos ut viderunt Turci, mox terga dederunt. Boamundus autem conspicatus ibi jacere multos examines, coepit lamentari; et Dominum, ut vivis ac mortuis esset refugium, deprecari. Ad bellum festinus remeavit, sed tamen pro vallo et munimine in tentoriis milites dereliquit. Antequam vero ad bellum rediret, fuerant jam nostri adeo fatigati, siti, labore et calore aestus, quia nisi mulieres potum de rivo praeterfluenti attulissent, multi ipso die bello succubuissent. Jam vero nostri Turcis irruentibus semel terga dederunt, et nisi cito comes Northmannus aureum vexillum in dextra vibrans equum convertisset, et geminatis vocibus militare signum, Deus vult, Deus vult, exclamasset: Nostris illa dies nimis exitiabilis esset. Sed postquam viderunt reverti
Abbreviated transcription (Latin):
nis t̾renis repleti sunt. Cumq digredi a ciui¬
tate placuit. suadentib incolis aquam in ua¬
sis ⁊ utrib secum tulert᷑: qr aquã in crasti¬
nũ nusqu̾ã repꝑerunt. Die uõ scła in uesꝑã
ad quoddam fluuiũ ꝑuenert᷑: ibiq duob
cdieb hospitati sunt. Alt̾a aũt die cursores
qui p̃ibant agmina. pͥmo uenert᷑ ad cuuta¬
tem quȩ fraclea memorat᷑. in qua tur corũ
marima multitudo aggregabat᷑. Qui ut
alonge dep̃henderunt uexilla francoꝵ uoli¬
tantia. ꝓtinꝰ ꝯfugerunt: ut dãmulꝰ ereptus
de laqueo. aut cerua sagittata. Hr̃i uõ lau¬
dantes sine obstaculo ciuitatẽ intrauerunt.

Expanded text:
nis terrenis repleti sunt. Cumque digredi a civitate placuit, suadentibus incolis, aquam in vasis et utribus secum tulerunt, quia aquam in crastinum nusquam repererunt. Die vero secunda in vesperum ad quoddam flumen pervenerunt, ibique duobus diebus hospitati sunt. Altera autem die cursores qui praeibant agmina, primo venerunt ad civitatem, quae Heraclea memoratur, in qua Turcorum maxima multitudo aggregabatur. Qui ut a longe deprehenderunt vexilla Francorum volitantia, protinus effugerunt ut damulus eruptus de laqueo, aut cerva sagittata. Nostri vero laudantes Dominum sine obstaculo civitatem intraverunt,
Abbreviated transcription (Latin):
quis uelociorib aduecti. nr̃os appropiauerũt:
itensis arcub suas tericatas sagitas in eosim¬
miserunt. Nr̃i uo̾ equis ascensis illos recepert᷑:
⁊ ꝯprehensos occiderunt. Turcorum quippe ꝯ-
⁊ dum fugiunt. au̾sum uulnꝰ se insequentibus
infligant. Sed fugȩ nulluᷤ locus erat: qr den¬
sitas hostium occupauerat ip̃a cacumina mon¬
cium. Proptea nr̃i dextra leuaq eos instant̃
trucidabant: s arcus ⁊ sagittȩ mnutilem ibi lo¬
cum habebant. Tandem ꝯfractis lanceis fran-¬
corum. in corporib impioꝵ: res agitur gladiis.
Otot ibi corꝑa corruerunt truncata capitibus:
aut mutilata menbris aliquib. Illic uideres qr
postior pars hostium. impellebat pͥorem in
gladios trucidantium .x. Pum sic pugna¬
tur. dum sic pars prima necatur: pars illa
turcorum quȩ riuum transiit. illa ꝓtinus in¬
uasit tentoria. xp̃ianorum. Diruunt illa. tru¬
cidant matres cum pueris: ⁊ quos imꝑatos bel.¬

Expanded text:
quis velocioribus advecti, nostros appropiaverunt, quis velocioribus advecti, nostros appropiaverunt, et tensis arcubus suas sagittas toxicatas in eos immiserunt. Nostri vero equis admissis illos exceperunt, et comprehensos occiderunt. Turcorum quippe con dum fugiunt adversum vulnus se insequentibus infligant, Sed fugae nullus locus erat, quia densitas hostium occupaverat ipsa cacumina montium. Propterea nostri dextra levaque eos instanter trucidabant, et arcus et sagittae inutilem ibi locum habebant. Tandem contractis lanceis Francorum in corporibus impiorum, res agitur gladiis. O quot ibi corpora corruerunt, truncatis capitibus, aut mutilatis aliquibus membris! Illic videres, quod posterior pars hostium impellebat priorem in gladios trucidantium. Dum sic pugnatur, dum sic pars prima necatur. Pars ea Turcorum quae rivum transiit, illa Protinus invasit tentoria Christianorum: Diruunt illa; trucidant matres cum pueris, et quos imparatos bel
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝓsꝑo successu ꝑ Romaniam iam quasi securi
cquitabant: s euoluto trium dieꝵ curriculo. qͣr¬
to iam die. hora t̃t̃ia. hi qui erant cum Boiamun¬
do uidert᷑ trescenta turcoꝵ milia sͥ occurrere: ⁊
damosis uocib nescio quid barbaꝵ ꝑstridere.
Pro quorum inm̃sa multitudine quidã ex nr̃is
besitare ceperunt utrum resisterent: aut fuge-
diuortia quererent. Tunc Boiamundꝰ ut uir
multiuidꝰ. ⁊ Normannꝰ comes. ut miles animo¬
sus. ut uidert᷑ quoꝵdã aĩos titubare: precipiũt
om̃s milites descendere: ⁊ sudes tentorioꝵ infi¬
gre. Erat aũt ibi quidã riuus currentis aquȩ
preterfluens: uixta quem in longum sua tunc¬
sentoria ponunt. Concito ꝓuidus Boiamundꝰ.
selerem dirigit nuntium. qui celeri uolitaret
tiuo nr̃osq uocaret: quatinus ad bellum ꝓꝑa-¬
reut iamq ꝑatum. i Ante quam uõ tentoria
selsa fuissent: centum quinquaginta turci e-¬

Expanded text:
prospero successu per Romaniam jam quasi securi prospero successu per Romaniam jam quasi securi equitabant. Sed evoluto trium dierum curriculo, quarta jam die, hora tertia, ii qui erant cum Boamundo, viderunt trecentorum Turcorum millia sibi occurrere, et clamosis vocibus, nescio quid barbarum perstridere. Pro quorum immensa multitudine quidam ex nostris haesitare coeperunt, utrum resisterent, aut fugae divortia quaererent. Tunc Boamundus, ut vir multividus, et Northmannus comes ut miles animosus, ut viderunt quorumdam animos titubare, praecipiunt omnes milites descendere, et sudes tentoriorum infigere. Erat autem ibi quidam rivus currentis aquae praeterfluens, juxta quem in longum sua tentoria ponunt. Concito providus Boamundus celerem dirigit nuntium Qui celeri volitaret equo nostrosque vocaret, Quatenus ad bellum properarent jamque paratum. Antequam vero tentoria tensa fuissent, centum quinquaginta Turci e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsecrata est martẏrio. Talit̾ ut diximꝰ liłi¬
ta ẽ Nicea ciuitas: ⁊ expulsa est ab illa om̃l
diabolica captiuitas. His ita patratis. sua mox
antoria nr̃i defigunt:. ⁊ abire ꝑant. sic urbe relic¬
ti missis legatis ꝯstantino politanis.uii.Post¬
nati sunt: ⁊ de uirenti gramine equos ⁊ be-¬
sias suas refocillauerunt. Quia uo̾ ingres-¬
suri erant t̾ram desertam. ⁊ in aquosam: ꝯsiliũ
inicit᷑ int̾ se ut diuiderent᷑. ⁊ in duo agmina
partirentur. Non enim una t̾ra una rẽgio suf-¬
ficiebat tot hominib: tot equis. tot animalib.
Inagͥ ⁊ maior acies hugoni magno ꝯmittit᷑.
alta uo hoiamundo soniungit᷑. In prima aci¬
e fuert᷑ cum hugone magno aymarus podien¬
sis ep̃c. comes Raymundꝰ: dux G̃odefridus. ⁊ flã¬
drensis comes Rob̾tus. In scd̾a aũt cũ boiamundo
ianchredꝰ. Rob̃tꝰ comes normannꝰ. ⁊ multi alii
principes quorum noĩa ignoramꝰ. uiii. ta

Expanded text:
consecrata est martyrio. Taliter ut diximus, libeconsecrata est martyrio. Taliter ut diximus, liberata est Nicaea civitas, et expulsa est ab ea omnis diabolica captivitas. CAPUT II. His ita patratis, sua mox tentoria nostri Defigunt, et abire parant, sic urbe relicta, Missis legatis Constantinopolitanis. Postiati sunt, et de virenti gramine equos et bestias suas refocillaverunt. Quia vero ingressuri erant terram desertam et inaquosam, consilium inierunt ut dividerentur, et in duo agmina partirentur. Non enim una terra, una regio sufficiebat tot hominibus, tot equis, tot animalibus. Una igitur et major acies Hugoni Magno committitur. Altera vero Boamundo conjungitur. In prima acie fuerunt cum Hugone Magno Podiensis episcopus, comes Raimundus, dux Godefridus, et Flandrensis comes Robertus. In secunda autem cum Boamundo, Tancredus, Robertus comes Northmannus, et multi alii principes, quorum nomina ignoramus. Itaque
Abbreviated transcription (Latin):
tatem reddere: si illesos. ⁊ incolumes cum sus
reb eos ꝓmitteret abire. Quod ubi imꝑiton
nuntiatur. ad modum inde gratulatur. s ⁊ in¬
de mente ꝯcipit fraudem: ut leinceps partin¬
at iniquitatem. Iubet ut suis ciuitas rededat᷑
turcis integra ficdutia tribuat᷑: ⁊ ad se ꝯstant¬
nopolim ꝯducantur. Quod ideo fecit. ut res
ip̃a deinceps innotuit: ut cum tempus ace.¬
deret: ad detrimentum francorum. paratiores
inueniret. Itaq ciuitas redclitur: ⁊ turci ꝯta¬
tinopolim declucuntur. Nec immemor taõ
fuit imꝑator tanti beneficii: qr pauꝑib qͥ ctã
in. exercitu largas elemosinas precepit eroga¬
ri.ui.Septem itaq ebdomadib ⁊ tribus
dieb. Nicee ciuitatis ꝓtensa est expugnatio
nec ulla iu humana suꝑata fuisset: nisi dĩ ad¬
uitorio. Est enim muris densissimis ⁊ altis ÷¬
rib premunita: ut capd̃. ⁊ nulli ꝯpar in tota
⁊de fide nr̃a ꝓpt̃ hereticoꝵ uersutiam qui
sanxerunt. Et obhoc dignum erat ut ĩon¬

Expanded text:
tatem, si illaesos et incolumes cum suis rebus eos permitteret abire. Quod ubi imperatori nuntiatur, admodum inde gratulatur; sed et inde mente concipit fraudem, ut deinceps parturiat iniquitatem. Jubet ut suis reddatur civitas, Turcis integra fiducia tribuatur, et ad se Constantinopolim conducantur. Quod ideo fecit ut res ipsa deinceps innotuit ut cum tempus accederet, ad detrimentum Francorum paratiores inveniret. Itaque civitas redditur, et Turci Constantinopolim deducuntur. Nec immemor tamen fuit imperator tanti beneficii, quia pauperibus qui erant in exercitu, largas eleemosynas praecepit erogari. Septem itaque hebdomadibus et tribus diebus Nicaeae civitatis protensa est expugnatio, nec ulla vi humana superata fuisset, nisi Dei adjutorio. Est enim muris densissimis et altis turribus praemunita, ut caput et nulli compar in tota et de fide nostra, propter haereticorum versutiam qui imiter sanxerunt. Et ob hoc dignum erat ut inim
Abbreviated transcription (Latin):
illustrium: mãmilla regum. diuitiȩ. thesauros
in t̾ra fodientium. Quȩ nobilitas mamilla
regum pascit᷑: cum ei mundana potestas subi¬
citur. Et inde habet gaudium ⁊ letitiã. nõtã
xextͣ. ⁊ uestigia turcoꝵ fugientiũ sequi festi¬
nart᷑. S illi sic̃ trepidȩ columbȩ a facie acci¬
pitris: ita añ eoꝵ. faciem fugiebant. Relatum¬

Expanded text:
illustrium; mamilla regum, divitiae thesauros suos in terram fodientium. Quae nobilitas mamilla regum pascitur, cum ei mundana potestas subjicitur. Et inde habet gaudium et laetitiam non taxerunt, et vestigia Turcorum fugientium sequi festinaverunt. Sed illi sicut trepidae columbae a facie accipitris, ita ante eorum faciem fugiebant. Igitu
Abbreviated transcription (Latin):
nulieres. ⁊ par uulos. A parte orientis qr in¬
expugnabilior et mag̾ munita. ciuuitas ẽẽ uideba¬
t᷑. applicuert᷑ sui robur exercitꝰ principes isti. Po¬
diensis ep̃c. comes raimundꝰ. hugo magnus. co¬
mes Normannus. ⁊ flandrensis: ⁊ stephanꝰ car-¬
notensis. Aseptentrione dux Godefridus: ab oc¬
casu uõ solis Boiamundꝰ. Ab austro uo̾ pars nul¬
la fuit: qr lacus inmensus ibi presicdio affuit.
In illum ciues cum nauib suis intrabant: ⁊ li¬
gna ⁊ herbam aliaq necessaria afferebant.
Quod ut pͥncipes agnouerunt. eoꝵ legatio cu
usq ad ciuito ubi portus est: ⁊ boues cum eis
qui eas usq ad lacum attraherent. Qui ilico
dictis paruit: ⁊ uixta pͥncipum uelle. factum
fuit. Quid plura: Dispositis circa urbẽ ag-

Expanded text:
uirent, apposuerunt. A parte orientis, quia inexpugnabilior et magis munita civitas esse videbatur, applicueruut sui robur exercitus principes isti: Podiensis episcopus, comes Raimundus, Hugo Magnus, comes Northmannus, comes Flandrensis, comes Stephanus Carnotensis; a septentrione dux Godefridus; ab occasu solis Boamundus; ab austro vero pars nulla fuit, quia lacus magnus ibi praesidio fuit. In illum cives cum navibus introibant, et ligna et herbas aliaque necessaria afferebant. Quod ut principes agnoverunt, tum legatio ad usque Civito ubi portus est, et boves cum eis qui eas usque ad lacum traherent. Qui illico dictis paruit, et juxta principum velle factum fuit. Quid plura? Dispositis circa urbem agmi