comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ es. Ita benefecit tibi. Quia eripuit ꝑfidem animã ieam de
merte. d ors est infidelitas. unde dñs in euangłio. Amitte mortu¬
os sepelire mortuos suos. S et illud. non mortui laudabunt te
Añe. hoc iam ifte habet. scilicet animã ereptam a morte. eo ipso
lacrimis pedes meos a lapsi. hȩc in spe facta sunt: nondũ in re.
quia et modo sunt lacrime. dum et lapsus sum ꝑ carne infirm a.
et in pedib quasim extremis anime paitib. i est in sensualitate
nullus lapsus ent ambulantiũ pedum. nullum infirinę carnis¬
non faciam dum in mortali carne uiuam. Et notandũ quod supra
dixit eripuit a lapsu non eripiet. et tamen non dicit hic placeo s¬

Expanded text:
s a lapsu. » Quia eripuit per fidem animam meam de morte. Aug. Mors est infidelitas. Unde Dominus in Evangelio: Dimitte mortuos sepelire mortuos suos . Et illud: Non mortui laudabunt te, Domine . Hoc jam iste habet, scilicet animam ereptam a morte, eo ipso lacrymis, pedes meos a lapsu. Haec in spe facta sunt, nondum in re, quia et modo sunt lacrymae, dum et lapsus est pro carne infirma; et in pedibus, quasi in extremis animae partibus, id est in sensualitate nullus erit lapsus ambulantium pedum, nullum infirmae carnisqui vivunt aeternaliter, quod non faciam dum immortali carne vivam. Et notandum quod supra dixit, eripuit a lapsu, non eripiet: et tamen non dicit hic non placeo, s
Abbreviated transcription (Latin):
quib nomen tuũ glorificetur. głam dico ꝓcedentem. Suꝑ idẽ¬
de miscdia tua qua impios uocas et petcantib parcis. et de ueri¬
tate tua. qua non uenientes iudicas. et bonis p̃mia ꝓmissa restita¬
is. In miscaia enim uocat impios. et peccantib parcit. Inueritate
impios et non inuementes iudicat et punit. et p̃mia ꝓmissa re¬
de reparatione humani generis. de ueritate tua. id est de ꝓmis¬
sione impleta qua ꝓmisisti aduentũ filii. ideo dagłam. neqñ
uisibiles deos. quia inuisibilem dm̃ colimus. qui ne semꝑ dicãt.
nis apparebit in celo. cum eis adhuc non credendus predicabi¬

Expanded text:
quibus nomen tuum glorificetur. Gloriam dico procedentem, VEquibus nomen tuum glorificetur. Gloriam dico procedentem, VEericordia tua, qua impios vocas, et peccantibus parcis. Et de veritate tua qua non venientes judicas, et bonis praemia promissa restituis. In misericordia enim vocat impios, et peccantibus parcit. In veritate, impios et non venientes judicat et punit, et praemia promissa rede reparatione humani generis. Et de veritate tua, id est de promissione impleta, qua promisisti adventum Filii. Ideo da gloriam, nevisibiles deos, quia invisibilem Deum colimus. Quod ne semper dicant, nis apparebit in coelo, cum eis adhuc non credendus praedica
Abbreviated transcription (Latin):
dñs a cuius facie mouetur terra est deus iacob. scilicet non est
deus recens. uel qui facit suos luctari. ipse est eciam: Qui con
fideles. ut sit in eis fons aquȩ iuuȩ salientis in uitam ȩt̾nam.
quod factũ est. cum ipse resurgens aꝑuit illis sensum. ut intel¬
ligerent scripturas. Ipse ergo dñs prius erat quasi petra et ru¬
pes. donec aꝑtis scripturis. uelul fons influeret atq munda
gentiles. in fortes aquarum. ut et ipsi emanent irriguos fontes
nomen suũ det ea: quia merita non uidet in hominib. Quasi dice¬
ret. ita de petra emanat aqua. et hȩc non merttis data est. s tua
miscđia. et hoc est o dñe non nobis iudeis. non nobis gentib id¬
erũpentis aquȩ de petra. non ꝓmeritis ẜ il lo miserante data est.
Unde non ait da bona. s ꝓ eo dicit da głam. quia ꝓ bonis nobiᷤ
datis gratis głosus apparet. Gła enim est: cum in meritis dat. Ex
go głam nomini tuo. id est da nobis pietate tui nominis bona ꝑ

Expanded text:
nus a cujus facie movetur terra, est Deus Jacob, scilicet non est Deus recens. Vel qui facit suos luctari, ipse etiam est: fideles, ut sit in eis fons aquae vivae salientis in vitam aeternam , quod factum est cum ipse resurgens aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas . Ipse ergo Dominus prius erat quasi petra et rupes, donec apertis Scripturis velut fons influeret, atque inundargentiles, in fontes aquarum, ut et ipsi emanent irriguos fontes nomen suum det ea, quia merita non videt in hominibus. Quasi dicat: Ita de petra emanat aqua, et haec non meritis data est, sed tua misericordia: et hoc est, o Domine, non nobis Judaeis, non nobis gentiberumpentis aquae de petra non pro meritis nostris, sed illo miserante data est. Unde non ait, da bona; sed pro eo dicit, da gloriam, quia pro bonis datis, nobis gratis, gloriosus apparet. Gloria est enim cum in meritis dat: ergo da gloriam nomini tuo, id est da nobis pietate tui nominis bona, pro
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃i. Ipse qui quesierat soluit. et fit duob p̃iliccis una respon¬
sio. quia unus auctor: et mare et iordauem. id est secula fecit
obstupescere. et sua. id est montes et colles gaudere. Xp̃o enĩ
apparente moti sunt homines a sua suꝑstitione ad cultũ dñi:
quasi diceret. ideo hȩc facta sunt. quia terra quȩ pͥus erat pi¬
gra aid bene oꝑandum mota est. uel cõmota est a sua suꝑstitio¬
ne ad cultum dñi. Quasi ilicet. uleo ut solidius firmetur et
hoc a facie dm̃. id est ap̃sentia dñi qui dicit. uob̾cum sum usq
ad consũinationem seculi. Uel a facie dm̃i. id est a cognitione do

Expanded text:
d. Ipse qui quaesierat solvit; et fit duobus praedictis una responsio, quia unus auctor et mare et Jordanem, id est saecula fecit obstupescere, et sua, id est montes et colles gaudere. Christo enim apparente moti sunt homines a sua superstitione ad cultum Domini. Quasi dicat: Ideo haec facta sunt, quia terra quae prius erat pigra ad bene operandum mota est, Aug. vel commota est a sua superstitione ad cultum Dei ut solidius firmetur. Et hoc, A facie Domini, id est a praesentia Domini, qui dicit: Vobiscum sum usque ad consummationem saeculi . Vel, a
Abbreviated transcription (Latin):
cuel boscuin. qui constiuentuir. ad decctam ut recipiantior ab
cis in ga ta nacula. quos sibi amicos fecerunt de manonie
iniquitatis humiles tamen sunt et hĩ et illi. quia memune¬
ꝑ ani grãm. Et est respicit bumilia in celo id est in scos. ui eũ
año sedebut indices illoꝵ quibi t celestia ieminauert. et interra.
u est ioos qui indicabinttur. et saluabiutur runic frena
red diderunt. Mercto celi humiles sunt quia ipse est. eus¬
ia est illos qui prius inopes erant. et etiam ad hue sunt quam¬
qui gemunt in corpore. et erigens ẽ pauꝑ̃e de stercore carnalto
uoluptatis. Ne ster core enim etigitur. cui carnis uicia añantue
et cum pͥncipib popłi sui. iul est cum aplis. Quali ad hoc etigit

Expanded text:
ctorum, qui constituentur ad dexteram, ut recipiantur ab eis in aeterna tabernacula, quos sibi amicos fecerunt de mammona iniquitatis. Humiles tamen sunt hi et illi, quia memineid est sanctos, qui cum Domino sedebunt judices aliorum, qui hic coelestia seminaverunt. Et in terra, id est eos qui indicabuntur et salvabuntur, qui hic terrena reddiderunt. Merito coeli humiles sunt, quia ipse est VERSid est illos qui prius inopes erant, et etiam adhuc sunt, quandiu gemunt in corpore. Et est, erigens pauperem de stercore carnalis voluptatis. De stercore enim erigitur, cui carnis vitia dominantur. m cum principib
Abbreviated transcription (Latin):
ut et de pena nr̃a peniteat eum. si nos de uita nr̃a mala penituerit.
Prgo non penttebit eum. quia aliter non euenit. quã sꝑabatur. et
quia om̃ia inde gauisa sunt. Quid uirauit: hoc. tues sacerdos inet̃¬
num. id est sacerdos gt̃nus. scđd̾m ordinem melchi sedech. quia pauẽ¬

Expanded text:
ut et de poena nostra poeniteat eum, si nos de vita mala nostra poenituerit. ut et de poena nostra poeniteat eum, si nos de vita mala nostra poenituerit. Ergo non poenitebit eum, quia aliter non evenit, quam sperabatur. Et quia omnia inde gavisa sunt, quid juravit? hoc: Tu es sacerdos in aeternum, id est sacerdos aeternus, secundum ordinem Melchisedech, Cassiod
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdos in et̃num qui se offerat. Unde sequitur. Iurauit añs.
T eitia pars ubi ꝓpħa agit de humanitate xp̃i. Eece uerbum caro fa¬
ctum est et notandum quod supra uerba ꝓphete agentis de huma¬
nitate xp̃i fuerunt. iuigam uͥtutis usq tetum pͥncipium. Ibi uero.
deus pater si nenpħa loquitur scđm diuersas lectiones agens dex
deitate. hicitem ꝓpħa loquiturusq ad finem psalmi. agens dexp̃i
etiam ei sacendotiũ ec̃num. L am dñs urauite tibi. id est firmiter ꝙ¬
usit tibi: scłm quoa tues homo. Iuratio enim dei: firmamentũ est
ꝓmissionis et non pentcebit eum. ia est non mutabit sicut de sacer¬
aotio aaron coutigit. quod preter spem nr̃am mutauit. et dr hoc de do
ꝑ more nr̃o. in quem nulla cadit penitentia. Scit enĩ quid agat.
penttet tefecisse doles factum quod fecisti: sic quando aliquid do
p̃rer quã hommes sꝑant mitat in aliud. penitere se dicit usq adec

Expanded text:
sacerdos in aeternum, qui se offerat: PARS III. VERS. 5.sacerdos in aeternum, qui se offerat: PARS III. VERS. 5.rs, ubi Propheta agit de humanitate Christi. Ecce Verbum caro factum est. Et notandum quod supra verba Prophetae agentis de humanitate Christi fuerunt, virgam virtutis tuae, usque tecum principium, ibi vero Deus Pater sive Propheta loquitur, secundum diversas lectiones, agens de Christi deitate. Hic item Propheta loquitur usque ad finem psalmi, agens de Chrietiam ei sacerdotium aeternum. Nam Dominus juravit tibi, id est firmiter promisit tibi, secundum quod tu es homo. Aug. Juratio enim Dei firmamentum est promissionis. Et non poenitebit eum, id est non mutabit sicut de sacerdotio Aaron contigit, quod praeter spem nostram mutavit. Et dicitur hoc de Deo pro more nostro, in quem nulla cadit poenitentia. Scit enim quid agat, poenitet te fecisse, doles factum quod fecisti, sic quando aliquid Deus praeter quam homines sperant mutat in aliud, poenitere se dicit, usque adeo,
Abbreviated transcription (Latin):
pium est. hec autẽ uisio uta et̾na est. Unde hȩc est uita et̃na: Ut
cognoscant te solum uerum dm̃. et quẽ nusisti iħm xp̃m. Sequit᷑.
erutero. quasi hoc tunc uidebitur. s nunc ex utero. id est ex occul¬
ta et secreta sub̾a mea genui te ieffabiliter. et hoc ante lucifetũ
ante om̃em creaturam. ante omĩa tempora. Uel ex ꝑsona ppłie potest
accipi loquentis ad filiũ. tecum pͥncipium. quasi dicẽt. An̾s emitoet
ugam uirtutis tuȩ. et ipse est principiũ tetum. ia est coetrus tibi.
non tamen scdđm quod tu es homo. s in die uirtutis. id est inclari¬
tate ditatis. uirtittis dico tuȩ. quasi et consubalis tibi est. Et setlã
dificat. et ego ex ittero genuite. dicit dauid quasi cum maria st e de
me. ex utero eius uirginis genuite. et hoc ante luciferum. idl est nos¬
tu. Ante diem enĩ natus est xp̃e. ad hoc etiam natus est de ea: ut ẽẽt¬

Expanded text:
t. Unde: Haec est autem vita aeterna, ut t. Unde: Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te solum verum Deum, et quem misisti Jesum Christum Ex utero. Quasi dicat: Hoc tunc videbitur, sed nunc, ex utero, id est ex occulta et secreta substantia mea genui te ineffabiliter. Et hoc ante Luciferum,t ante omnem creaturam, ante omnia tempora. Vel ex persona Prophetae potest accipi loquentis ad Filium, tecum, Alcuin. quasi dicat: Dominus emittet virgam virtutis, et ipse est, principium tecum, id est coaeternus tibi, non tamen secundum quod tu es homo; sed in die virtutis, id est in claritate deitatis. Virtutes dico, tuae, quasi et consubstantialis est tibi. Et edificat. Aug. Et ego, ex utero genui te, dicit David. Quasi dicat: Cum Maria sit de me, ex utero Virginis genui te. Et hoc, ante Luciferum, id est noctu. Ante diem enim natus est Christus. Ad hoc autem natus est ex ea, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tu es filius ꝑ naturam. quia tecũ est michi pͥncipium. ne dicam tibi
metũ ne alicui posterior me uidearis. ego et tu unum sumus pͥnci¬
pium om̃iuim quod non hic udetur. s uidebitur in die iurtittis
spicitur. non ab aliis s a scĩs. quando in resurrectione erunt splẽ¬
didi: ut angłi dei. Uel ita et loquitur etiam pater. quasi diceret
Iã dñaris o xp̃e fili: iam untus uua est einissa. s in die sp̃alis uirtu¬
tis tue. scilicet infuturo. tecum erit michi pͥncipium. hoc et semꝑ
est in forma serui. uidebitur amundis cordib in forma dei aquo
uisu tolletur impius: ne uideat głam dei. dico in die uͥtutis tue
tes sicut solin regno patris. tunc cum eo erit pͥncipium. et modo
pͥncipium est. scilicet pater cum filio pͥncipium est. s cunc uidebit᷑.
sicuti est. uiderat philippus scđ̾m formam serui. et obiurgatus
deat᷑ unde et philippo dicitur. Is on credis quia ego in patre et
pater in me est: Quasi. quod uidere nondum potes crede ut uid̾e

Expanded text:
Tu es filius meus per naturam, quia tecum est mihi principium: non dicam tibi mecum, ne alicui posterior me sumus omnium, quod non hic videtur, sed videbitur in die virtutis tivina conspicitur non ab aliis, sed a sanctis, quando in resurrectione erunt 242 splendidi ut angeli Dei. Vel ita, et loquitur etiam Pater; Aug. quasi dicat: Jam dominaris, o Christe Fili, jam virtus tua est emissa; sed in die, specialis virtutis est in forma servi, videbitur a mundis cordibus in forma Dei, a quo visu tolletur impius, ne videat gloriam Dei. Dico, in die virtutis tutes, sicut sol in regno Patris ; tunc, ut ait B. Augustinus, cum eo erit principium, et modo principium est, scilicet Pater cum Filio, sed tunc videbitur sicuti est . Viderat Philippus secundum formam servi: et objurgatus, deatur. Unde et Philippo dicitur: Non credis quia ego in Patre, et Pater in me est? quasi dicat: Quod videre nondum potes, crede ut vide
Abbreviated transcription (Latin):
niticit ui  quos srcelsus at aeus⁊ uelita ansestexcelsus ipes
moci ⁊ fli crgo sucora se habent illum quẽ humiles secum. in pecto
sud nommine signisicat. et et. Ideo om̃s aa laudem mnurto. quea ino¬

Expanded text:
nifinifimodi. Coeli ergo supra se habent illum, quem humiles secum in pectorsuo nomine significat. Et est, ideo omnes ad laudem invito, quia su
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutes eius predicat. et hoc faciunt pueri. id est humiles et
enĩ suꝑbia et extincta: ex ore infantiũ ꝑficitur laus Indigne aũt
cantant ista qui se magnos putant. qui cognoscentes dm̃. non si¬
cut dm̃ głificant. aut grãs agunt. Et quia illi soli laudant dig
uidentes oꝑa ur̃a bona głificent patrem ur̃m qui in celis est. s e
de dixit. qui. et quẽ laudare debeant. Neinde subdit. quam diu
laudandus sit scilicet semꝑ dicens. Sit nomen dñi. Quasi Ne
est inꝑgressu. et usq in seculum. id est mecñum. Ideo dico ex hoc
et subo usq in seculum. quia incipitis ex quo uobis dicttur. s
sine fine laudate eum non uos etiam cum magni fuerttis. Aso¬
lis ortu. Hic dicit quod ubiq debeat laudari. quasi diceret. non
imꝑo laudari ad horam. nec etiam localiter. s sit laud abile nom̃
significat. in quo toto laudandus est deus. i einde subdit. qua¬
diert sibi subiectas Uel ꝑ gentes carnales ꝑcelos spiuales sug¬

Expanded text:
virtutes ejus praedicat. Et hoc faciunt pueri, id est humiles et enim superbia et exstincta, ex ore infantium perficitur laus. Indigne autem cantant ista, qui se magnos putant, qui cognoscentes Deum non sicut Deum glorificant, aut gratias agunt. Et quia illi soli laudant dignvidentes opera vestra bona, glorificent Patrem vestrum, qui in coelis est . Ee dixit, qui, et quem laudare debeant, deinde subdit: Quandiu laudandus sit, scilicet semper. Sit nomen Domini: ne est in progressu, et usque in saeculum, id est in aeternum. Ideo dico ex hoc, et subdo usque in saeculum, quia incipitis, ex quo vobis dicitur, sed sine fine laudate eum, non vos, etiam cum magni fueritis. iod. Hic dicit quod ubique debeat laudari. Quasi dicat: Non impero laudare ad horam, nec etiam localiter, sed sit laudabile nomen significet, Haym. in quo toto laudandus est Deus; deinde subdit cudicet sibi subjectas. Vel per gentes, carnales; per coelos, spirituales sig
Abbreviated transcription (Latin):
rete sit: ut non suꝑbos faciat. et licet sit altus non tamen despieit
Humiles itd id et quia respicit inturtu miscolie hiumilia. i es¬
humuint qui dono euis alti sunt. et i eis sedet reputt hiunrili
et que fiuit iicelo ic ee hiumiles anglos et quer sorecitt supbo
ia est e umiles scos. quos ita respicit si cut econuerso odtir supbos.
uel ita ipse est qui habitat ialtis. id est insc̃is quos sine sure¬
buieraltat et tespicit humiles. eosdem scilicet in quib habitatt.
quia m̾carue et in spũ humilitas eoꝵ. respicitur. Unde rielo¬

Expanded text:
tat sic; ut non superbos faciat; et licet sit altus, non tamen despicit humiles. Et, id est quia, respicit intuitu misericordiae, humilia hi sunt qui dono ejus sunt alti, et in eis sedet. Respicit humilia, et quae sunt in coelo, id est humiles angelos, et quae sunt in terra, id est humiles sanctos, quos ita respicit; sicut econverso, odit superbos. Vel ita ipse est: Aug. Qui habitat in altis, id est in sanctis, quos sine superbia exaltat. Et respicit humilia, eosdem, scilicet in quibus habitat, quia in carne et in spiritu humilitas eorum respicitur. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
atatis notatur iđm illua. Iuic erit fletus et stridor dectium
Et tabescet quia non poterit reiuiuiscere pen pentt salato.
quia desidenium peccatorum ꝑibit. nulo succedente solatio.
cum om̃ia transient uelud uinb
ꝑior. quia mertto laudandus est. qui mertto hu¬
militatis gentes assuniit titulum uero psalmus exponit. Ata
enim ut aiximus nit pretatur laudate anin qualter et pfalta
incipit Intentione monit ad laudem. Modus. Diꝑercus est plal¬
Ibi. Quis sicut añs. d laudem ergo moneus ostenatt. qri. et quã
simplices et pri. quia debent laudare qui surte pueri id ẽ par¬
uuiu non sensu. s malicia maxime suꝑbia id est huroilec: unile
apłs. A olite pueri effici sensib. s malicia paruuli estote. a. i¬
deretur ẽẽ maior. assumpsit iħe paruulum. et statuit illum
in medio discipłorum suoꝵ ec ait. Qui non humiliauerit se si c̃
pariuilus iste. non intrabit in regnũ cȩioꝵ. quia tales ꝑ angu¬

Expanded text:
ia secundum illud, ibi erit fletus et stridor dentium , et tabescet, quia non poterit reviviscere per poenitentiam, quia desiderium peccatorum peribit nullo succedente solatio, cum omnia transierint velut umbperior, quia merito laudandus est, qui merito humilitatis gentes assumit: titulum vero psalmus exponit. Alleluia, enim ut diximus, interpretatur, laudate Dominum, qualiter et psalmus incipit. Intentio: Monet ad laudem. Modus. Bipartitus est psalibi: Quis sicut Dominus ? Ad laudem ergo monens ostendit, qui et quem, simplices et puri, Aug. quia debent laudare qui sunt puri, id est parvuli, non sensu sed malitia, maxime superbia, id est humiles. Unde Apostolus: Nolite effici pueri sensibus, sed malitia parvuli estote, ut mmajor esset, assumpsit Jesus parvulum, et statuit illum in medio discipulorum, et ait: Qui non humiliaverit se sicut parvulus iste, non intrabit in regnu
Abbreviated transcription (Latin):
doro officia beniquitatio ignoscendoꝵ perrataꝵ et benesici oꝵ eiogã¬
loꝵ le iUI de d inuteide et dimittetur uobis. ilate. etesbitu uos.
nos ier mones quib desendetur in iudicio. quod nonerte eu sine
de edicit um̃ia disponit. et uere quia infituro locaturs aci derteram
metuum non comouebitur. id est nuĩquam agła dñi separabitin.
mnesnoad attͥue ut pecrus cecidit: dico non cõmonebitun. . a  ume
pixpite requũ et cet̾a. quia generatio rectoꝵ tune benel icetur sicuet
supru liceñest. et non umebit ab auditione in ala. l amptatis quibꝰ
Aietur. Ite maledicti in ignem ȩtnum. quod dicetur his quita simi
Er xirunit. Et quia hȩc in futuro crunt iusto. itaq pater quod
hie non sua querit si quȩ suitt eỹi. laberesso tatte paretin Qt uod

Expanded text:
c sunt duo officia benignitatis ignoscendorum peccatorum et beneficiorum erogandorum. Unde: Dimittite et dimittetur vobis: date, et dabitur vobis . rmones, quibus defendetur in judicio: quod non erit ei sine te dicit omnia et disponit; et vere, quia in futuro locatus ad dexteram in aeternum non commovebitur, id est nunquam a gloria Domini separabitur, et si cadit hic ut Petrus cecidit. Dico non commovebitur, sed VEPatris mei, etc. , quia generatio rectorum tunc benedicetur, sicut supra dictum est. Et non timebit ab auditione mala quae est damnatis, quibus dicetur: Ite, maledicti, in ignem aeternum . Quod dicetur his qui a sinistris ejus erunt, et quia hic in futuro erunt justo. Itaque patet quod haec non sua qu
Abbreviated transcription (Latin):
id est laudate dnm̃. hic titulus sepe iteratur. quia
laudatio dei. idest dignitas est opum et precium
laborum. id est meritum est et preiium. Nicit autem hoc p
pdigus post longam captiuitat᷑ẽ reuersus. adhuc tamen seculi hu
lorem seculi. Intentione monet ad laudem. Modus. Siptitus est
psalmus. Primo ppħa de fouea peccatoꝵ libatus. et in petia consti¬

Expanded text:
 Cassiod. Hic titulus saepe iteratur, quia laudatio Dei et dignitas operum et pretium laborum, id est et meritum est et praemium. Dicit autem hoc Prprodigus, post longam captivitatem reversus, adhuc tamen hujus saeclores saeculi. Intentio. Monet ad laudem. Modus. Bipartitus est psalmus, Primo peccator de fovea peccatorum liberatus, et in pet
Abbreviated transcription (Latin):
gertiatio reeto non res ora rector benedicetur. Ela ceibitio eet
E sitoi si urte quui non oesitunt patci em̃danti. et crediuit ꝓ inititenti.¬
S u oti cradun paste opa sua: cum eis teporaliter uoni cetrihatur
dem a deo hie spantel uel homib plaete uolentes qio auose
tasct Rautto i ix. giui nee gloriam hominum nec terrenas concu

Expanded text:
 est opera rectorum, benedicetur aeterna retributione. Recti sunt qui non resistunt patri emendanti, et credunt promittenti, non credunt periisse opera sua, cum eis temporaliter non retribuitur. dem a Deo hic sperantes, vel hominibus placere volentes, quae non facit beatus vir, qui nec gloriam hominum nec terrenas concu
Abbreviated transcription (Latin):
est ipse opatur iustitiam. Nui enĩ dat sua ustitiam iꝑatar. et hec
uistitia eus inanet in seculũ seculi. quia deo custodde uil ꝑit. et
memala miquor bouis beatoꝵ hortatur. malis auno⁊ cerret
et em alle psalmus insticurorius ndelium quosi diceree corinu

Expanded text:
st ipse operatur justitiam. Qui enim dat sua, justitiam operatur. Et haec st ipse operatur justitiam. Qui enim dat sua, justitiam operatur. Et haec justitia ejus manet in saeculum saeculi, quia Deo custode nil perit. Etit. Bonis beatorum hortatur, malis inimicorum terret, et est iste psalmus institutorius fidelium. Irascetu
Abbreviated transcription (Latin):
re in dño. non inmundo. nec ullis temptationib fraugitur. quia
confiriatũ est cor eius: Uel aliter ab auditione mala non cime¬
bit. id est siquis mala minatur non tumnet. s paratũ est cor eiussꝑa
re in dño. non in mundo. it quia sꝑat confirinatũ est cor eius. quia
nulla resecali mollescit. et non cõmouebitur. Uidens alios ridere
iicerramorientiũ. et se irriaeti. non cõmouebitur a spe sua. donec
res ueniat. Unde sublit. donec existens in terra uuentiũ. mde
despiciat inimicos suos. quoscũq. st ꝓpter hoc ficturũ. Disꝑsit
ut multis et dedit gratis pauꝑib non anitib. Ecce iste emeliat quoa
non uidebat. s ule thesaurũ in celo seruabat. quiesurire et sitire in
rat ii stus et non teniere: quia disꝑsit. et cet̾a. Sequitur. et iustiua
quasi sua dedit. et iustitia eius inanet in seculũ seculi. ia est iuste
et pie uixit. Uel ita quia disꝑsit et dedit igitur iustitia eius. ia¬

Expanded text:
in. non in mundo, nec ullis tentationibus frangitur, quia confirmatum est cor ejus, vel, ab auditione mala non timebit, id est si quis mala minatur, non timet, Cassiod. quiare in Domino, non in mundo; et quia sperat, confirmatum est cor ejus, quia nulla re saeculi mollescit. Et non commovebitur videns alios ridere in terra morientium, et se irrideri. Aug. Non commovebitur a spe sua, donec res veniat. Unde subdit: Donec existens in terra viventium; inde despiciat inimicos suos quoscunque. Et propter hoc futurum. VERS. ut multis, et dedit gratis pauperibus non divitibus. Ecce iste emebat quod non videbat; sed iste thesaurum in coelo servabat, qui esurire et sitire in rat justus, et non temere, quia, dispersit, etc. Sequitur: Et justitia. Quasi dicat: sua dedit, et justitia ejus manet in saeculum saeculi, id est ipse juste et pie vixit. Vel ita, quia dispersit et dedit. Cassiod. I
Abbreviated transcription (Latin):
Loce laudis congrue precitlatur
sunt matyrum. qui confessione uigu¬
erunt: et premia dei consecuti sunt. In¬
tentione monet ad laudem. Modus.
Diptitus est psalmus. Primo martyres
memorant beneficia dei. quib quid
dignum tedderent cum dubitent. occurrit calix passionis qͥ

Expanded text:
oce laudis congrue titulatur martyrum sunt, qui confessione viguerunt, et praemia Dei consecuti sunt. Intentio. Monet ad laudem. Modus. Bipartitus est psalmus. Primo, memorant beneficia Dei, quibus quid dignum redderent cum dubitent, occurrit calix passionis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
maeis tertati ꝓmisuionis s hoc uetus testamentũ est adueter ei
honusnein ꝑtinens . s. nouũ mandauit inẽcuum ubi carnale orida¬
sꝑetur. cuius heres quisquis ee uolueris nolo defa lua noit con
ialiquia mediteris aduipisci. quale solet hic oculus ueuat ie ioo¬
cupiccre si quale oculus homius non anere .de pͥmo penas eugte
gebeinam aeuita antequã desderes ꝓmittenten⁊ e ror. eiaire imis
delitus Immortalisi deliciarũ matrẽ desidera sapientiã siuinciui ẽ
sapiendiẽ timo: dm̃ A ntellectus illa te delectabit castis ampleribris
ueritatis. s prius cibi donanda sunt aebita. quã postiul aica s ertia
N et eitolaris quia timor qui intellectus est inttiũ sapueiatte etel
bocus om̃ib facientib tum. hoc ideo ait. quia ꝑieulum et intel

Expanded text:
ntum est ad veterem hominem pertinens. Sed novum mandavit in aeternum, ubi nil carnale speretur, cujus haeres quisquis esse volueris, nolo te fallas, non tale aliquid mediteris adipisci, quale solet hic oculus avaritiae concupiscere; sed quale oculus hominis non vidit. Sed primo poenas fuge, devita gehennam, antequam desideres promittentem Deum. Cave mideliciis, immortalitatis deliciarum matrem, desidera sapientiam, sed initium sapientiae est timor Domini. Intellectus. Illa delectabit castis amplexibus veritatis, sed prius donanda sunt tibi debita, quam postulanda praemia, nec extollaris, quia timor qui intellectus est, initium sapientiae est, bonus facientibus eum. Hoc ideo ait, quia periculum est inte
Abbreviated transcription (Latin):
hominis p̃uentat hãe magnisicentiã dei consitendo peceata. quia
confessio ia est imꝓbatio delicti. que nondũ quidem est opus in¬
stitie est opus cus. N un ergo głetur homo in se qui uistitiam ñ
oꝑatur nisi iustificatus. credens aitẽ in eum qui ustificat impiũ.
a fide enim incipit. ut bona oꝑa non p̃cedentia quod meruit .s. con¬
sequentia quod accepit ostenilant. Quid enim habes quod non ac
cut et magnificentia qua nustificatur impius: opus dei est non
hominis. Quia ergo dicemus. Iniquus est deus eui uult miseren¬
do. et quẽ iult indurando: Non. Iusticia enĩ eius manet in seculũ
setuli. Memoriam. Quasi cuius uult deus miseretur. et quẽ uult
ĩdurat. etsic memoriã fecit mirabiliũ suoꝵ: hunc humilians et hẽ
exaltans. Sciendum eiũ quod cum cotidie oꝑa tius sint inira. reser¬
uat tamen oporune qued am inusitata. quȩ meniuerit homi¬

Expanded text:
hominis praeveniat hanc magnificentiam Dei confitendo peccata, quia hominis praeveniat hanc magnificentiam Dei confitendo peccata, quia et confessio, id est delicti improbatio, quae nondum quidem est opus justitiae, est opus ejus. Non ergo glorietur homo in se, qui justitiam non operatur, nisi justificatus. Credens autem in eum qui justificat impium, a fide incipit, ut bona opera, non praecedentia quod meruit, sed consequentia quod accepit, ostendant. Quid enim habes quod non acccut et magnificentia, qua justificatur impius, opus Dei est, non hominis. Quid ergo dicemus? iniquus est Deus, cujus vult miserando, et quem vult indurando? non . Justitia enim ejus manet in saeculum saeculi. Memoriam. Quasi dicat: cujus vult Deus miseretur, et quem vult indurat, et sic memoriam fecit mirabilium suorum, hunc humilians et hunc exaltans. Sciendum quod cum quotidie opera ejus sint mira, reservat tamen opportune quaedam inusitata, quae meminerit homi
Abbreviated transcription (Latin):
bet sicut autt̃e non uult ut homo pereet. ita uult peceanti parce¬
re si penttuerit: ut uuat. Ita eciã uult in pecco ꝑleuerantẽ punite
ut nistitiȩ potentiã contumax non euadat. Nichil ergo in libero
arbitrio constititũ suꝑat uoliunt. ttẽ dietsi contra uoliuntate eiꝰ
faciat. si eñ non uult ut pecces. non tamen ꝓhibet efficati uolũ¬
tate scilicet et si salubri et iusta p̃ceptionesi uult parcere pentren¬
ti: uult etiam impenitentẽ punire. ita de homine semꝑ deus suã
impleo uoluntatẽ. quia nichil facit homo de quo ds non oꝑetur qs
uult. Magna enim sunt oꝑa idñi exquisita in om̃s uoliuitates
euis. et uere magna sunt oꝑa dei: quia opus eius est magnificen¬
tia. id est ustificacio impioꝵ. Quid enĩ magnificentius est quã ui¬
stificare impium: Que bene dicitur magnificentia: quia ubi ha¬
bundauit peceatũ suꝑ habundauit gr̃a. Si ne putes quod opuᷤ

Expanded text:
bet. Sicut autem non vult ut peccet homo, ita vult peccanti parcebet. Sicut autem non vult ut peccet homo, ita vult peccanti parcere, si poenituerit, ut vivat, ita etiam vult in peccato perseverantem punire, ut justitiae potentiam contumax non evadat. Nihil ergo in libero arbitrio constitutum superat voluntatem Dei, etsi contra voluntatem ejus faciat. Si enim non vult ut pecces, non tamen prohibet efficaci potestate, etsi salubri et justa praeceptione. Si vult parcere poenitenti, vult etiam impoenitentem punire. Ita de homine semper Deus suam implet voluntatem, quia nihil facit homo de quo Deus non operetur quod vult. Magna enim opera Domini exquisita in omnes voluntates ejus. Et vere magna sunt opera Domini, quia opus ejus est magnificentia, id est justificatio impiorum. Quid enim magnificentius est quam justificare impium? Quae bene dicitur magnificentia, quia ubi abundavit peccatum, superabundavit et gratia. Sed, ne putes quod opus
Abbreviated transcription (Latin):
inuaudso sutt pp̃ do naens a diabolo libatus gras agens epresĩit
quo et he faciendum ent deuotis. et incelo ꝑagendum hie.
curo dst ergo popło liberatus. S onfitebor tibn die ini futuro
incoto corde meo. quia ab om̃ib malis dnc liberttr on ioñ
imimn toto corare lauciabitur et aomabitur deud. quando ꝑsyem
aes iuditantes uodecim trib isrł et in congregatio ne. id est tr̃¬
Aode toto mundo collecti erunt iusti munum. inter quos iamia
nullus erit iniquus. nullus pelle ouma tectus. fradutt. te salsa
subrepit. mullius uide furta colerantur. nullus simon inagus
m̾iiter malos gemit ȩccłia qui quando uisti congregaburdr
ađ regnum exclude ntur foras et hȩc sunt magna oꝑa dĩa
sailiegt congregatio bonoꝵ et erclusio maler a reuo sete es opat
sunt exquisita in om̃s uoluntates eius. id est ita exquistte factate
ꝑ hec de homuine impleatur uoluntas dei aliqua siorẽs aeslrit tu¬
tilium quẽ recipit. s on uult enĩ deus ut peccet nomo q ualte¬

Expanded text:
diabolo liberatus, gratias agens, expressit quid faciendum sit hic devotis et in coelo peragendum. Hic, turo. Ait ergo populus liberatus: Confitebor tibi, Domine, in futuro, in toto corde meo, quia ab omnibus malis tunc liberatus in re. Tunc enim toto corde laudabitur et amabitur Deus, quando per speciem des, judicantes duodecim tribus Israel . Et in congregatione, id est quando de toto mundo collecti erunt justi in unum, inter quos jam nullus erit iniquus, nullus pelle ovina tectus, fraternitate falsa superbit, nullius Judae furta tolerantur, nullus Simon Magus bed modo inter malos gemit Ecclesia, qui quando justi congregabuntur, ad regnum excludentur foras. Et haec sunt magna opera Domini, scilicet congregatio bonorum et exclusio malorum a regno. Et haec opera sunt exquisita in omnes voluntates ejus, ita exquisite facta, ut per haec de homine impleatur voluntas Dei aliqua, si omnes voluntafilium quem recipit. Non vult enim Deus ut peccet homo quili
Abbreviated transcription (Latin):
est c anceluo inttare ꝑ foramen acus. quam autra te unrett oti elor¬
ites er illiꝯ heceiitatẽ gentum. Icum est enm ad gerres. dlilt̃
sunt et uinuidrati ocupata est hereditas gentiũ. eest mesideih a¬
mnliartem ꝑframen acus. id est ꝑ copungertes. q est passionis an¬
gulaas in titintret oꝑa maniũ eius est uenitas. quo sil uabunt¬

Expanded text:
est camelum intrare per foramen acus, quam divitem in regnum coelort det illis haereditatem gentium, Itum est enim ad gentes. Multi enim sunt vocati. Occupata est haereditas gentium, et cameli se humiliantes per foramen acus, id est per compungentes passionis angustias intrant. Et opera manuum ejus est veritas, quam sa
Abbreviated transcription (Latin):
qũi semen fidei receꝑunt. qui sunt sicut agni ouium. id est ab
mare et ꝑ iordanem. id est ꝑ antiqua facta hȩc signari non am¬
bigas: quȩ hodie spũaliter fiunt. Quid est. Scđo int̾rogat
quare hȩc fiant: ut excitet ammirationẽ et soluit. Iui. A facie
dñi. Quasi diceret. dare fugit. et iordanis coni̾titur rettorsum
s hoc uidentes mirantur dicentes. Quid est cibi mare. id est secłm.
quod fugisti: Quasi. quid est o seculũ quod tua impedimenta ces¬
seriuit. ut cot milia hominũ mundo renuntiantiũ ad dñm̃ con¬
u̾tantur: Et hoc est quod sequitur. Et tu iordanis scilicet. uos qui

Expanded text:
qui semen fidei receperunt , qui sunt, sicut agni ovium, Aug. id qui semen fidei receperunt , qui sunt, sicut agni ovium, Aug. id mare, et Jordanem, id est, per antiqua facta, haec signari non ambigas, quae hodie spiritualiter fiunt. VERS. 5.-- Quid estolvit, ibi, a facie Domini. Quasi dicat: Mare fugit, et Jordanis convertitur retrorsum, sed haec videntes mirantur, dicentes: Quid est tibi, mare, id est saeculum, quod fugisti? Quasi dicat: Quid est, o saeculum quod tua impedimenta cesserunt, ut tot millia hominum mundo renuntiantium ad Dominum convertantur? et hoc est quod s
Abbreviated transcription (Latin):
icedanis inmare decurrit. ꝑ eum significantur illi. quiuianis
desiderus rapiunt homines in magnũ mare. id est in huius
seculi amaricantẽ maliciam. S hȩc in aduentu dñi cessant qua¬
si conuersa retrorsum. et lioc est quod ilicit iordauis conuersus
licet apłi. exultauerunt uel gestierunt qui sunt ut arietes. ia
est duces popłi. qui cornib uttiusq testamenti heretioos debei¬
lant: et suꝑstitiones iliriuint. Unde alibi. Afferte dño filii di
affer de dũo filios arietum. Et sexta mansio filioꝵ isł. de egip¬
to uenientiũ fuit helim. quȩ int̾pretatur aries. ubi erant auo¬
Aecim fontes et septuagͥuta ꝑalme. quib signisicantur aduode¬
cum apłi et septu aguita discipłi. quos in serta etate elegit dñs. ut
ꝑ quattuor inundi partes xp̃i uictoriȩ palmam portarent. ilestru¬
entes gemino cornu utriusq testam̃ti omnẽ seĩam adũsus xp̃m

Expanded text:
iod. Vel quia Jordanis in mare decurrit, per eum significantur illi qui variis iod. Vel quia Jordanis in mare decurrit, per eum significantur illi qui variis desideriis rapiunt alios in magnum mare, id est in hujus saeculi amaricantem malitiam; sed haec in adventu Domini cessant, quasi conversa retrorsum, Et hoc est quod dicit, Jordanis conversuslicet apostoli, exsultaverunt, vel gestierunt, qui sunt ut arietes, id est ut duces populi, qui cornibus utriusque testamenti haereticos debellant et superstitiones diruunt. Unde alibi: Afferte Domino filios Dei, afferte Domino filios arietum . Et sexta mansio filiorum Israel de Aegypto venientium fuit Helim quae interpretatur arietes, ubi erant duodecim fontes, et LXX palmae , quibus significantur duodecim apostoli, et septuaginta discipuli, quos in sexta aetate elegit Dominus, ut per quatuor mundi partes Christi victoriae palmam portarent: destruentes gemino cornu utriusque Testamenti omnem scientiam adversus Christum
Abbreviated transcription (Latin):
est consessio sc̃ificatio eius. Quȩ sc̃ificatio est in corde. quod pur¬
gat confessio. et ꝑ eam facti isrł. possunt resiste̾re uicuis: et ẽẽ
filii dei Unde subdit. Isrł potestas eius. quasi diceret ꝑ con¬
fessionem sc̃ificatus est: et ꝑ eam factus est isrł. ia est uidens dm̃. et
eiuis facti isrł est potestas resistendi uitiis. et ut sic filius dei se¬
cundũ illud. Nedit eis potestatem filios dei fieri: his qui credt̃
in nomine eius. Et hoc mare seculi uidit. i est peccatores seculi
it fugit. id est retro fit ut uia sine contra dictione ad spũ alem
libertatẽ pateret. et iordanis qui int̃pretatur descensus. id ẽ
humiles baptitati. conu̾sus est recrorsum. id est ad eum unde
orti sunt redierunt. Bonum ergo est illis ut retrorsum conũ¬
tantur fiatq illio deuo ante faciem quem sibi a tergo posuerant.
et sis posterioꝵ obliti. in ea quȩ ante sunt se extendant. eiqa

Expanded text:
est confessio, sanctificatio ejus, quae sanctificatio est in corde, quod purest confessio, sanctificatio ejus, quae sanctificatio est in corde, quod purgat confessio, et per eam facti Israel, possunt resistere vitiis, et esse filii Dei: Unde subdit; Israel potestas ejus. Quasi dicat: Per confessionem sanctificatus est, et per eam factus est, Isrt sit Filius Dei, secundum illud; Dedit eis potestatem filios Dei fieri, his qui credunt in nomine ejus . Et hoc, mare, saeculi, vidit, id est peccatores saeculi. Et fugit, id est retro fit, ut via sine contradictione ad spiritualem libertatem pateret, Et Jordanis, qui interpretatur descensus, id est humiles baptizati, conversus est retrorsum, id est ad eum unde orti sunt redierunt. Bonum ergo est illis ut retrorsum contantur, fiatque Deus illis ante faciem, quem sibi a tergo 247 potuerunt, et sic posteriorum obliti in ea quae ante sunt se extendant. Cass
Abbreviated transcription (Latin):
pulus ille in udea. id est interra ꝓmissionis colendo uerum dm̃.
quȩ terra ante erat ꝑ idolatriam polluta. et isił factus est potes
tas cius. terre. id est potens factus est in ea qui eium in egipto
pede sicco transiret. et iord anis conu̾sus est retrorsum. hoc au¬
tẽ dicitur quod factũ fuerit. Ibi eni legitur stetisse iordanis:
ab ea parte qua aque desuꝑ influebant. nec quicquã ibi dicit᷑
de gestientib montib. de quib hic subditur. Montes exulta¬
id est luctator post istł. id est uidens dm̃ ꝑ egiptum uero. quȩ
ille cum exiret de egipto sc̃ificatus. et factus est potens in iudea
ali qui sid mente et ope dei. isrł. id est uidentium dm̃. de egip¬
to. id est de afflictione seculi. cui renuntiant scilicet domꝰ iacob.
semoti eẽ debemus. uel a turba demouũ. Darbara enim linqua
est. que am̃ non laudat. In illius in quã exitui facta est udea. id

Expanded text:
pulus ille in Judaea, id est in terra promissionis colendo verum Deum, pulus ille in Judaea, id est in terra promissionis colendo verum Deum, quae terra ante erat per idololatriam polluta. Et Israel potestas ejus facta est terrae, id est potens factus est in ea. Qui enim in Aegypto pede sicco transiret. Et Jordanis conversus est retrorsum. Aug. Hoc aliter dicit quam factum fuerit. Ibi enim legitur stetisse Jordanis ab ea parte qua aquae desuper influebant; nec quidquam ibi dicitur de gestientibus montibus, de quibus hic dicitur: Montes exsultaid est luctator; post Israel, id est videns Deum. Per Aegyptum vero, quae ille cum exiret de Aegypto, sanctificatus et potens factus est in Judaea: ituali, qui fit mente et ope Dei, Israel, id est videntium Deum, de Aegypto, id est de afflictione saeculi, cui renuntiant, Hier. scilicet domus Jacob, semoti esse debemus. Aug. Vel a turba daemonum; barbara enim lingua est, quae Deum non laudat, In illius, inquam, exitu, facta est Judaea, id
Abbreviated transcription (Latin):
actib deus laudatur. ita ex uariis negotiis iste titulus anno¬
titur. Hic enim ab initio hebrei populi ꝓpħa incipiens ꝑ magna
miracula illi popło exhibita xp̃m mundodatum nuntiat per
quas similitudineo. id est quoꝵ significata etiam quisq xp̃i¬
anus liberatur.Prant enĩ illa miracula sigurȩ misterioꝵ spũ¬
alium xp̃i et eccłiȩ. ut in psalmi expositione clarescet. Hic eigo
non natrantur p̃tercta tantũ. s futura p̃tlicuntur. quia in il¬
lis gestis futura signi ficabantur. et ideo. non om̃ia hic dicun¬
cur quȩ ibi gesta sunt: s quedam alcter ne putetur. ꝓpħa reco¬
mirabilia dedit deus hebreis in figura. et xp̃ianis in spũ. Se¬
cundo int̾rogat: quare hȩc facta sunt. Ibi. Quid est tibi mare.
Tertio inania simulachra gentiũ imꝓbat: et religionem dei cõ¬
ratione ait. In exitu isrł de egipto: scilicet domus iacob de popło

Expanded text:
actibus Deus laudatur, ita ex variis negotiis iste titulus ad noactibus Deus laudatur, ita ex variis negotiis iste titulus ad notatur. Hic enim ab initio Hebraei populi, Propheta incipiens per magna miracula illi populo exhibita, Christum mundo datum nuntiat. Per quas similitudines, id est per earum significata etiam quisque Christianus liberatur. Aug. Erant enim illa miracula figuralium Christi et Ecclesiae, quod in psalmi expositione clarescet. Hic ergo non narrantur praeterita tantum, sed futura praedicuntur, quia in illis gestis futura significabantur. Et ideo, non omnia hic dicuntur, quae ibi gesta sunt. Sed quaedam aliter, ne putetur Propheta recomira dederit Deus Hebraeis in figura, et Christianis in spiritu. Secundo interrogat quare haec facta sunt ibi, Quid est tibi mare? Tertio inania simulacra gentium reprobat, et religionem Dei comantauit, In exitu Israel de Aegypto, domus Iacob de populo
Abbreviated transcription (Latin):
minib Quihabitare. hic exponit ubi iuscitat et erigie. in etełia
scilicet. quȩ ante acluentũ sponsi sterilis erat. molo ucetore st ucapb¬
cerimiltoꝵ leta qͣuasi non solum ertgit quios locet eum pncipib
uidices. s ipse est qui facit sterilem scilicet saram. id est eccliam
grantilein que pͥus sterilis fuit Unde et ꝑ sarã significater euui
in quã facit habitare in domo. ia est mȩccłia iudeoꝵ inter ipõs
maeos ut in lapide angłari duo parietes coniugantos e deli
ꝑ omñs gentes. quia multi filũ deserte sunt. qui si non omiia re¬
linquunt. faciunt tamen sibi amicos de mãmona iraqubus¬
ꝯs aiad aul ecłiam loquens ait Nicent inquit in aurib cuis filii
quos aminiseres: angustia est nobis in loco isto factte itaq
nobis et minc locum in quo com inoremur: tuuero dicis in
corde tuo. Quis generabit michi istos: Qiuis ergo educauit is¬
Item hic atła ponitur. ex alio negotio: sicut enim ex diuersis

Expanded text:
iod., Aug. Hic exponit ubi suscitat et erigit in Ecclesia, scilicet quae ante adventum sponsi sterilis erat : modo vero est macuin. Quasi dicat: Non solum erigit quos locet cum principibus judices. Sed ipse est qui facit sterilem, scilicet Saram, id est Ecclesiam gentilem, quae prius sterilis fuit; unde per Saram significatur, eam inquam, facit habitare in domo, id est in Ecclesia Judaeorum, inter ipsos Judaeos, ut in lapide angulari duo parietes conjungantur , et uper omnes gentes, quia sunt multi filii desertae, qui si non omnia relinquunt, faciunt tamen sibi amicos de mammona iniquitas ad Ecclesiam, ait: Dicent, inquit, in auribus tuis, filii quos amiseras; angustia est nobis in loco isto , facite itaque nobis et nunc locum, in quo commoremur. Tu vero dicis in corde tuo, quis generavit mihi istos? Quis ergo educavit mItem hic alleluia ponitur ex alio negotio. Cassiod. Sicut enim ex diversis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ hoc exaltauit eũ ds. et donauit illi nom̃ qd̾ est suꝑ om̃e nom̃
ut in nomine ihũ om̃e flectatur celestiũ terrestrium et̃ infernorũ.

Expanded text:
propter hoc exaltavit eum Deus, et dedit illi nomen quod est super omne nomen, propter hoc exaltavit eum Deus, et dedit illi nomen quod est super omne nomen, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
oteulte ire qͣndo cadentes suꝑ humilẽ lapidem conquassant᷑. uł ad ex¬
cecationẽ uel ad conũsionem. In iudicio autẽ futuro manifestiꝰ lapis.
cadens suꝑ eos cont̾er. unde qui ceciderit suꝑ lapidẽ illũ conquassab̾r̃
suꝑ quẽ aut̃ẽ ceciderit cont̾ec eũ. et nc̃ Iudicabit ĩnationib id est in¬
gentib. Uide uerboꝵ ꝓpͥetates reges frangit ꝓ suꝑbia. popłos udicat
id est punt ꝓpter cõmunia peccata. utrosq taiñ ut humilientur ad
conu̾sionem. unde subait ĩplebit riunas. id est humiles non erectos.
cadentes scuicet ab altitudine qua contra xp̃m seererer̃t. Denedico ru
habũdant᷑ nicͥt s uñ ei ũ ħ possit. ex humilitate passioĩs de qͦ subdit.¬
e torrente. id est de fluru moitalitatis nr̃e. et de transitoria et turbu¬
currit. quaitur ad aliã mansionẽ. et ꝓpt̾ea quia humiliatꝰ est et factꝰ
obediens usq ad mortẽ. exaltauit uel exaltabit caput eiꝰ ds̃. id est

Expanded text:
ando cadentes super humilem lapidem conquassantur, vel ad excaecationem vel ad conversionem. Aug. In judicio autem futuro manifestius lapis cadens super eos conteret. Unde qui offenderit in lapidem illum conquassabitur, super quem autem ceciderit, contgentibus. Vide verborum proprietates, reges frangit pro superbia; populos judicat, id est punit propter communia peccata: utrosque tamen ut humilientur ad conversionem. Unde subdit: Implebit ruinas, id est humiles, non erectos, cadentes scilicet ab altitudine, qua contra Christum se erexerunt. Bene dico ruabundanter nutrit, sed unde ei ut hoc possit? ex humilitate passionis, de qua subdite torrente, Aug. id est de fluxu mortalitatis nostrae, et de transitoria et de turbu quam ut gigas cucurrit, qua itur ad aliam mansionem. Et propterea, quia humiliatus est, et factus obediens usque ad mortem, exaltavit vel exaltabit Deus caput ejus, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
scumen iuilta patientur. Uelita Oꝑamaniũ euis siint iaidicum
di dul guod impis minatur. et etiam Emia mandata eiuo tiae
lia surt so isci liceo qui implent. et non distidunt e hmisuitale
suite conferinata i seculũ seculi. non in cassiam misa sunt att uda
humaua et suitt facta. id est completa. non tantũ dicta inuertate
qladicta cõplentur. et equittte. ia est quia om̃ia cum libra iusti¬

Expanded text:
tamen multa patientur. Vel ita: Opera manuum ejus sunt judicium, dicium, quod impiis minatur. Et etiam VERS. 7.-- « Fidel. int. scilicet qui implent, et non diffidunt de promissis.sunt confirmata in saeculum saeculi, non incassum missa sunt ut verba humana, et sunt facta, id est completa, non tantum dicta, in veritate, quia dicta complentur, et aequitate, id est quia omnia cum libra
Abbreviated transcription (Latin):
discnete n abectur et cum amore. Metus enim iudicis ianua est con¬
efioisi si addatur discreno dilectionis et ipse timor. utellectis¬
est bonue om̃ib facientib eum. Uelita elistinque tertibile est
nomen. et tertor ꝓcdest. quia timor am̃ est intiũ sapientie quia
ianua est conuersionis et uia ad sapientiam. et itte indeliecrs
qui est in timore añi quo intelligitur uia. etianuia ontebi ts ie
ep intense habitus est bonis. id est uerus et irilis om̃ibi facie¬
tibi eum ia est illis qui sic intelligunt hoc ut faciã sealaces qͥ
tinorem ad sapientiam ascendiun.: demde quace predaccisidẽ¬
beat im as ano subdit. Laudatio eius. Añimanet i secue cepit¬

Expanded text:
discrete habeatur, et cum amore. Metus enim judicii, janua est conversionis, si addatur discretio dilectionis. Et ipse timor, intellectus bonus est omnibus facientibus eum. Vel ita distingue: Terribile est nomen, et terror prodest, quia timor Domini est initium sapientiae, quia est janua conversionis, et via ad sapientiam. Et iste intellectus, qui est in timore Domini, quo intelligitur via et janua, intentus, id est intense habitus, est bonus, id est verus et utilis omnibus facientibus eum, id est illis qui sic intelligunt hoc ut faciant, scilicet qui per timorem ad sapientiam ascendant. Deinde quid pro praedictis debeat reddi Domino subdit; laudatio ejus Domini, manet in saec
Abbreviated transcription (Latin):
Iote est primus psalmus qui ꝑ omnes
lncteras biebrei alphabeti scribitur. quim
dicat psectos laulatores in ȩccłia sicut
tlli qͥ ñ ꝑom̃s scribuntur: minus ꝑfec¬
cos significant. uel sicut hilarius dictt
hiusiodi psalmi qͥ ꝑ alphabetum di¬
gesti funt. incipientib quasi elementa dan¬

Expanded text:
Iste est primus psalmus, qui per omnes litteras Hebraei alphabeti scribitur, qui ndicat perfectos laudatores in Ecclesia, sicut illi qui non per omnes scribuntur, minus perfectos significant. Vel sicut Hilarius dicit hujusmodi psalmi, qui per alphabetum digesti sunt, incipientibus quasi elementa dan
Abbreviated transcription (Latin):
Aggeus et zacharias longe post da¬
amus transimigrationis. tunc sub da¬
rio rege ꝑsarum hii duo ꝓpħauerunt.
quoa add renouationem templi ꝑtinere
uidebatir. et sicut in esdra legiturap¬
non ine agtur. si potius det retormatione spũalis empli quoa

Expanded text:
Aggaeus et Zacharias longe post Dannis transmigrationis, tunc sub Dario rege Persarum . Hi duo prophetaverunt quod ad renovationem templi pertinere videbatur . Et sicut in Esdra legitur, ipnon agitur hic; sed potius de reformatione spiritualis templi, quod