comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiert̃ sicut petrus ait
istam capacitatẽ ubi¬
aues uolitant occupa¬
rcuntur aues celi non
est dubium qͥn dilu¬
sunt. De suꝑiorib a¬
celis celoꝵ utrũ ⁊ ip̃i
est ⁊ disceptatioscro¬
pulosior inter dectos
Et erit incendium
Qd̾ cnĩ fuit caminus regĩ
aut̃ ꝑma. hoc dicit ut sicut cternus ẽẽ ostendit᷑.
qi est ante omnia. sic ostendatur etemus. qr per¬
manet idem pꝰmutata. ⁊ om̃s siue celi aeri sine
anũ q̃i uestim̃tũ aĩc est. Set̃ascere aut̃ dr̃ illud
qd̃ more uestis paulatim ꝯsumttur. sicut caroho

Expanded text:
rierunt, sicut Petrus ait, et totam istam capacitatem ubiaves volitant occupacitur aves coeli, non est dubium quin dilsint. De superioribus aoelis coeloest et disceptatio scrupulosior inter doctos, et erit incendium d enim fuit caminus ignis anebis, hoc dicit: ut sicut aeternus esse ostenditur quia est ante omnia, sic ostendatur quia permanet idem post mutata. Et omnes, sive coeli aerii, anum quasi vestimentum animae est. Veterascere autem dicitur illud quod more vestis paulatim consumitur, sicut caro hu
Abbreviated transcription (Latin):
ter ꝑse ñ ꝑ ministros u̾rit te Sed̾es homnei.
qr deitas nullo ĩ diguit. Nota qd̾ repecitur dẽ
uocatiuus. alter nominatiuus. ut sic dicatur
no putatur idemcasus nõĩ atiuus rtpecitus. s¬
nominatiuꝰ. alt̾uocatuuꝰ iatelligitur. O tu de
unat te deus tuꝰ. Ungitur deus adeo. Qͥs est gͦ
densunctus a deo: xp̃m intellige. ip̃t emĩdiciᷤ¬
tio. hoc nom̃ xp̃c unctõis est. nec ungebantur
alibi reges⁊ sacerdotes ni illo regno nideoꝵ. ꝑ
hoc g̃ qd̾ dicit eum ẽt unctum regem ⁊ sacerdo¬
tem sigẽ. Unctus est gͦ deus a deo. ⁊ ipse densut
ungeretur hoerat. itahõerat ut deuseẽt. Ita
deus erat ut hõ ẽe ñ dedignaretur. Deus gͥ unct᷑¬
dit. unrit dico oleo letitie ues grultationis. q
ĩmunis fuit apeccato. unde ⁊ ꝯscia hylaris fuit ei
uinit gͥ eum deuspat̾ ñuisibili ⁊ corporali oleo:
filiꝰ qui sic homo factꝰ est ut maneret deus:
plenus erat .i. sp̃u scõ ut ieuuangelio legit᷑.

Expanded text:
er se, non per ministros unxit te secundum hominem, quia deitas nullo indiguit. Nota quod repetitur Deus vocatrix, alter nominatrix, ut sic dicatur: no putatur idem casus nominis repetitus, snominatrix, alter vocatrix intelligitur. O tu Deus, unxit te Deus: ungitur Deus a Deo. Quis est ergo Deus unctus a Deo? Christum intellige. Christus enim dicitio. Hoc nomen Christus unctionis est, nec ungebantur alibi reges et sacerdotes, nisi in illo regno Judaeorum. Per hoc ergo quod dicit eum esse unctum regem, et sacerdotem significat. Unctus ergo est Deus a Deo, et ipse Deus ut ungeretur, homo erat. Ita homo erat ut Deus esset, ita Deus erat ut homo esse non dedignaretur. Augustdit: Unxit, dico, oleo laetitiae, vel exsultationis, quia immunis fuit a peccato. Unde et conscientia hilaris fuit ei. Unxit ergo eum Deus Pater, non visibili et corporali oleo, Filius qui sic homo factus est ut maneret Deus, plenus erat Spiritu sancto, ut in Evangelio legitur:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dum eos correctosre¬
ddat ⁊ dignos efficiat
quo regis uultui p̾sentari mere¬
antur. Sic ⁊̃ ip̃e efficit. egressus
qͥppe ad nos .i. carnẽ sumens ⁊ collocutus nob̾cũ
uocatur camis sue aduentus de quo dicit. Et ite¬
rum ĩtroducit scͥptura. s .i. iterum introducen¬
dum dicit. ideo ait iterũ. qr sepe dicit introducẽ¬
dum. introducit in quam primogenitũ patͥs
.i. ante om̃s creaturas genitũ de patre scd̾ dei¬
carne assumptafecit apparere in mundo. qͥ añ
ductioin hereditatẽ. ubi iubetur a dorari. Nñ
addit. Et cum intreducit dicit. Et a dorẽt eũ
uelita. Et iterũ dicit pat̾ de eodẽ filio. Eũ intro¬

Expanded text:
 dum eos correctos reddat, et dignos efficiat quo regis vultui repraesentari mereantur. Sic etiam Christus efficit. Egressus quippe ad nos, hoc est, carnem sumens, et collocutus nobiscum vocatur carnis suae adventus, de quo dicit: Et iterum introducit, Scriptura scilicet iterum introducendum dicit. Ideo ait, iterum, quia saepe dicit introducendum. Introducit, inquam, Primogenitum Patris, id est ante omnes creaturas genitum de Patre secarne assumpta fecit apparere in mundo, qui antductio in haereditatem ubi videtur adorari. Unde addit, et cum introducit, dicit: Et adorent. Vel ita, et iterum dicit, Pater de eodem Filio. Cum intro
Abbreviated transcription (Latin):
magna imperatoris dei. fn ẽe angelos noui
geli. cum mittuntur funt angeli. Angelus
cnim officii nom̃ est ĩnature. Nom̃ natu¬
re sp̃c est. Ex eo qd̾ est sp̃e est. ex eo qd̾ ag̃ ange¬
lus est. Sicut nomennature est hõ. nom̃ offi¬
cu miles. homo enĩfit miles ñ miles hõ. Sic eos

Expanded text:
magna imperatoris Dei, tamen esse angelos novimgeli, cum mittuntur, fiunt angeli. Angelus enim officii nomen est non naturae: nomen naturae spiritus est: ex eo quod est, spiritus est; ex eo quod agit, angelus est: sic nomen naturae est homo, nomen officii miles. Homo ergo fit miles, non miles homo: sic eos
Abbreviated transcription (Latin):
quamuis possemus ꝙ
non pseudo esse uobis
honeri ut nob̾ minis.¬
traretis necessaria. possemus dico ut tp̃iapli ̃
cum liceret illi subsidia requirereadcompmẽ¬
dum illos. quib nec facisltas erat nec pudori
sumus par .i. humiles

Expanded text:
quamvis possemus, quod non pseudo, esse vobis oneri, ut nobis ministraretis necessaria. Possemus, dico, ut Christi acum liceret illi subsidia requirere ad comprimendum illos, quibus non facultas erat, nec pudor sumus parvuli, id est
Abbreviated transcription (Latin):
huc eraut educãdi¬
scitis hoc aliud .s. qra¬
liter nos dep̾cantes
ue. deprecantes dico
digne deo sequentes
in oꝑib uoluntatẽ
eius. ad̾ utiq debetis
qr ipse est qui uocaũ¬

Expanded text:
huc erant educandscitis, hoc aliud, scilicet qualiter vos deprecantes  deprecantes, dico, digne Deo, sequentes in operibus voluntatem ejus. Quod utique debetis, quia ipse est qui voca
Abbreviated transcription (Latin):
est uere. Tanta enim
deuotõe receper̃t uer¬
bum ut ꝓbarent se
intellexisse dei c̃ẽ doc¬
trinam qui deus ope

Expanded text:
sius Tanta enim devotione susceperunt verbum ut probarent se intellexisse Dei esse doctrinam. Qui Deus ope
Abbreviated transcription (Latin):
faciendo debita.⁊ sine
querela.s. non faciẽ¬
do indebita affiumuᷤᷤ¬
qͣm sancte ⁊
iuste ⁊ sine q̃¬
rela uobqui
credidistis af
unum quẽq
uestrum tan¬
quam pater
filios suos de¬
precantes uos

Expanded text:
faciendo debita, et sine querela, scilicet non faciendo indebita, affuimum sancte et juste, et sine querela vobis, qui credidistis, afunumquemque vestrum, tamquam pater filios suos, deprecantes vos
Abbreviated transcription (Latin):
Apłs aut̃ qui głam ñ
ad p̃sens s in futuro:¬
q̃rebat. se humilem
faciebat. ut di p̃dica¬
tio exaltaretur. Cũ¬

Expanded text:
s autem qui gloriam non ad praesens, sed in futurerebat, se humilem faciebat, ut Dei praedicatio exaltaretur. C
Abbreviated transcription (Latin):
firmiter recepistis.ꝙ
ditu uerbum qd de
deo est. uel uerbum
auditus dci .i. qd au¬
diuimus a deo loq̃nte

Expanded text:
firmiter recepistis. Qditu verbum quod, de Deo est. Vel, verbum auditus Dei, id est quod audivimus a Deo loquente
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ loc probono. ⁊ ita:
sollicite fecimꝰ. tanꝙͣ¬
si nutrix foueat fi .s.
ñ alienos. Alienos emĩ
telligendam caritatẽ
suam erga eos se dixis

Expanded text:
 hoc pro bono; et ita sollicite fecimus tasi nutrix foveat filios n alienos. Alienos enim telligendam charitatem suam erga eos se dixiss
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm parietes. de diuerso
angulo uenientes Si¬
bimet q̃impacis oscu¬
lo copulantur qs ꝑħ¬
ftaculũ qd̾ erat inter
illos duos
ex lege inde ex ydolatria soluit. remouẽs legem
emĩ maceria ꝯgeries lapidũ sñ ceñito ut fit cir¬
ca ortos. Paries g̃ macerie est qͥ facile destrueret᷑
ueniente gra. que ⁊ legem amouit ⁊ corda gen¬
tium ab ycolatria ꝯuertit. Meduis uero erats
neuter ppłs alt̾i xordaret. Stante aut̃ hoc pari
hoc est soluens inunic̃. in car .s. assumpta itł
ĩmolata. legeni. Hic exponit parietẽ quantũ¬
.i. euacuans legẽ neterẽ qnͣtum ad ea que mã¬
dabat .i. ad carnales obseruantias. non q̃ut̃ ad
ueritatẽ quã p̾signabat. eria cuans dicodetre¬
tis .i. p̾ceptis euangelii. que ex ratõe sũt. ⁊ d̾o eua¬
ut. It duos ppłos prius diuisos ꝑ legem cõ

Expanded text:
m parietes de diverso angulo venientes sibimet quasi in pacis osculo copulantur, taculum quod erat inter llos duos ex lege, inde ex idololatria solvit, removens legem enim maceria congeries lapidum sine caemento, ut fit circa hortos. Paries vero maceriae est qui facile destrueretur veniente gratia, quae et legem amovit, et corda gentium ab idololatria convertit. Medius autem erat ut neuter populus alteri concordaret. Stante autem hoc parihoc est solvens inimicitias in carne sua, assumpta vel immolata. Legem. Hic exponit parietem quantu evacuans legem veterem, quantum ad ea quae mandabat, id est ad carnales observantias, non quantum ad veritatem quam praesignabat. Evacuans dico, decretis, id est praeceptis Evangelii quae ex ratione sunt, ideo evacuavit ut duos populos prius divisos per leg
Abbreviated transcription (Latin):
post loq̃retur de alia .s.
requie preter terrã pro¬
missicens dicendo hane
dic̃. qd̾ fupra dint hedie.
s locutus est de alia. Ita¬
fenatio ⁊ iocunditas significata ꝑ eafbatũ quo re¬
quient dñs. ⁊ inlege obseruabatur. tũc enĩ per¬
fecte uacabimus gr̃amaiore refecai ⁊ deo plem.
⁊ sciemus ꝑfecte qr ip̃e est deus. sbuiacabimus ⁊
uidebimus. indebimus ⁊ amabimnits. amabimꝰ
.⁊ laudabitnus. Ecce quid erit ĩ fuie sine fine. Nã
quis alius nr̃ est finis nisi ꝑuenire ad regnũ cu

Expanded text:
post loqueretur de alia, scilicet requie praeter terram promissionis, dicendo, hac die, qui supradixit hodie; sed locutus est de alia. Itaferiatio et jucunditas significata per Sabbatum quo requievit Dominus, et in lege observabatur. Tunc ergo enim perfecte vacabimus gratia majore referti et Deo pleni. Et sciemus perfecte quia ipse est Deus; ibi vacabimus et videbimus, et amabimus. Amabimus et laudabimus: ecce quid erit in fine sine fine. Nam quis alius noster est finis, nisi pervenire ad regnum, cu
Abbreviated transcription (Latin):
impugnatio uentatis ꝑ ꝯfidentiam clamõris.
cum ultra ñ pot̃. ⁊ de beneficuis gr̃am non referre.
Snsurrones. inter amicos discordias seminanteᷤ
uerb sunt addit de eis. deo odibiles ⁊ ꝯtumelio¬
sos qui dictist factis ⁊tumelias ⁊ turpiauifert̃
Siꝑbos in honorb. elatos. elati sunt qui nott̃
pati pͥorem ł parem. inuentores maloꝵ qui no¬
num genus malicuiꝰ cũq inueniunt ũbonel
nentes niter bonum ⁊ malum. incomposite . ha¬
bitu ⁊ incessu. incompositio corporis ĩdicat qua¬

Expanded text:
impugnatio veritatis per confidentiam clamoris. Dcum ultra non potest, vel de beneficiis gratiam non referre. Susurrones, inter amicos discordias seminantes.verbis sunt, addit de eis: Deo odibiles, et contumeliosos, qui dictis vel factis contumelias et turpia inferunt. Superbos in honoribus. Elatos. Elati sunt illi qui nolunt pati priorem vel parem. Inventores malorum, qui novum genus mali cujuscunque inveniunt verbo vel nentes inter bonum et malum. Incompositos, habitu vel incessu. Incompositio corporis indicat qu
Abbreviated transcription (Latin):
esse si peccatoꝵ gña attendantur. Nullum
cnim genus peccati est qd aliqñdo ñ ꝓuem¬
at ex superbia. nullum qd aliqñdo ñ pro¬
ueniat ex cupiditate. ⁊ est utiq aliquis hõ
qui ex cupiditate fit superbus. ⁊ aliquis:
qui ex suꝑbia fit cupidus. Est enĩ hõqui

Expanded text:
esse, si peccatorum genera attendantur. Nullum enim genus peccati est quod aliquando non proveniat ex superbia, nullum quod aliquando non proveniat ex cupiditate. Et est utique aliquis homo qui ex cupiditate sit superbus, et aliquis est qui ex superbia sit cupidus. Augustinus
Abbreviated transcription (Latin):
do bona probonis. qr prius misericors ẽ retri¬
buendo bonapro malie.⁊ ipsa tñ iusticia qua
retribueado bona probonis ñ est sine m̃ia. Et
nota qd̾ ait reddet. Si enĩ fides gc̃a est ⁊ utta
etna q̃i merces est fidei uidetur quid̾ deus ui¬
tan eternam tanꝙͣ. debitam reddere cui debet
Reddet dico. Non solum aũ mi. s ⁊ hiis qͥ .d.¬
hiis qui dili¬
gunt aduen

Expanded text:
do bona pro bonis, quia prius misericors retribuendo bona pro malis; et ipsa tamen justitia qua retribuuntur bona pro bonis non est sine misericordia. Et nota quod ait reddet. Si enim fides gratia est et vita aeterna, quasi merces est fidei. Videtur quidem Deus vitam aeternam tanquam debitam reddere, cui debitReddet mihi, dico, non solum autem mihi, sedhis qui diligunt adven
Abbreviated transcription (Latin):
ualent ad cãs salutis.
Sis enĩ scrip. cꝰ auctor
deus est inspirata ali
dum de malo negligẽ¬
tes. ad corripiend̾ .i. ad
increpand̃ durit̃ in

Expanded text:
alent ad causas salutis. Omnis enim Scriptura, cujus auctor Deus est, inspirata alicnvincendum de malo negligentes, ad corripiendum, id increpandum duriter in
Abbreviated transcription (Latin):
qui uiui reꝑientur. qͥ
residui erunt torñttis
priorem cui debes gra¬
tes agere.uł futurũ
qui tunendꝰ est ⁊ per

Expanded text:
qui vivi reperientur qui residui erunt tormentis priorem cui debes grtes agere, vel futurum qui timendus est; et per
Abbreviated transcription (Latin):
dicas hoc opere testa¬
re. ut retorqueatur
os turturis ad ascella
⁊ sint mala punica
Esto. as inuuffium. unde addit. miniftiuĩ
dum serua per qd̾ implere poteris. qr hec unt¬

Expanded text:
dicas hoc opere testare, ut retorqueatur os turturis ad axellas, et sint mala punica impleas ministerium. Unde addit: Ministeriumum serva per quod implere poteris, q
Abbreviated transcription (Latin):
na debita ñ redderetur. Non gͥ merita ipsius
tanꝙͣ. ipsius sunt .i. ex ipso ei comparata. sed
Qmodo potuit hoc dr̃e cui adhuc restabat ip̃¬
sius passionis qm̃ sibi iam ĩpendere dixerat
tam magira ꝯflictatio. tam molestũ tam gͣn
ꝯsumatõe certum eum securũq iã fecerat
qui sibi passionẽ iam ĩminere reuelau̾at
⁊ ideo qd̾ fucturum ẽẽ p̾sumpsit tanquã factũ
fuent indicauit. hoc gͦ totum nos dicimus
tunc fuisse adhuc ꝑficiendum. qn &e dei pro¬
missione p̾sidens totum ita dicebat tanquam

Expanded text:
na debita non redderetur. Ergo non merita ipsius tanquam ipsius sunt, id est ex ipso ei comparata, sed modo potuit haec dicere, cui adhuc restabat ipsius passionis, quam sibi iam inpendere dixerat, tam magna conflictatio, tam molestum et grandsummatione certum eum securumque jam fecerat, qui sibi passionem jam imminere revelaverat, et ideo quod futurum esset praesumpsit, tanquam factum fuerit indicavit. Hoc igitur totum nos dicimus tunc fuisse adhuc perficiendum, quia de Dei promissione praesumens totum ita dicebat tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
qntum ad eos quib¬
placet. ⁊ ĩportune no¬
tue agis. sed ĩportu¬
nus uideris et quili¬
benter ñ audit. Qd̃
g sciens hec illi esse
dctur importunum
dilectionem curã q¬
sanitatis enis aĩo te¬
neas mansueto ⁊ mo
gies pectatum. non est dicend̃istum multũ
c̃ẽ locutun. ⁊ si apłe dicat. insta oportune ĩpo¬
rtune. intantiloquio enim non est multum
tes.⁊ hoc in omni patĩa repugnantium ⁊ doc.
accipientium .i. itaut patient̃ sustincas re¬
pugnantes ⁊ doccas accipientes. Et nota ꝙͥ.¬

Expanded text:
antum ad eos quibplacet, et importune nodem agis, sed importunus videris ei quibenter non augo sciens hoc illi esse detur importunum, dilectionem curamqsanitatis ejus animo teneas mansueto et mogies peccatum , non est dicendum istum multum esse locutum, et si Apostolus dicat, insta opportune importune. In tantiloquio enim non est multum tes, et hoc, in omni patientia repugnantium et doctrina accipientium, ita ut patienter sustineas repugnantes, et doceas accipientes. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
libare dicimꝰ degus¬
tare uel funde. ut ĩmo¬
lare. inde componttur
ipsa ĩmolatione. pas¬
sionem enim suã deli¬
bationẽ appellat. Dco
enimĩmolatur qui
tis instat.i. ꝓpe est. ⁊¬

Expanded text:
Libare dicimus degustare, et fundere, vel immolare: inde componituripsa immolatione. Passionem enim suam delibationem appellat. Deo enim immolatur qui tis, instat, id est
Abbreviated transcription (Latin):
tambonorum. quãmutta mniquoꝵ ñ modo
cum cogit mutari qd̾ displicet. sed ⁊̃ cum co
git dolere qd uidet. qr corampio unuens ĩ¬
pie. ⁊ si non obligat ꝯscientem cruciat tñ sẽ¬
tientem. unde. uidi p̾uaricantes ⁊ tabes. Hec
est persecutio qm ꝑatiuntur om̃s pii scd̾m¬

Expanded text:
tam bonorum, quam uita iniquorum. non cum cogit imitari. quod displicet, sed git dolere quod videt, quia coram pio vivens impie, et si non obligat consentientem, cruciat tamen sentientem. Unde: Vidi praevaricantes, et tabescebam . Haec est persecutio quam patiuntur omnes pii s
Abbreviated transcription (Latin):
tib ⁊ ueratib ad hec
uertantur. qui ħilloᷤ¬
doceant que libent᷑ au¬
diant. qr u̾itas illis as¬
pera indebitur. ut relic¬
ta uera doctrina fabi
audiendi ñ tn bona. ⁊
a u̾itate quid̾ que ẽ eis¬
sibi coaceruant. Hoy nagr̃os salomonult
itelligi ꝑmulierem de qua ait. mulier insi¬
piens : audar. iops panis ꝯuecat p̾tereuntẽ
dicens ꝓanes exeuttos ubenter attingite: aq̃¬
furtiue dulcedinem. hoc enĩ inulier uanitas
est umpioꝵ. que cumsit mops panis ꝓmictit
panes .i. tum sit ignara ueritatis promittit
scĩam u̾itatis. q̃m ipsa occultatõe cõmendat
⁊ qũ pdit ut libentius audtatur: euiꝰ ꝓhebitã
furantur seducti audientiam. hec enim occt̃¬
tatio facit si pruritum in aurib spualiter
formcantib. Sicut prcuritu libidins cortum
dus ꝙ audiant que palam in eccla dicicre¬
diꝙ prohibentur. mulier illa p̃pilluita at
rcrabulo muttas scelestas hereses ⁊ didit ne¬
fandas fabulas finxit. ⁊ utinam tales q̃ res

Expanded text:
tibus et veracibus ad hos convertantur qui illodoceant quae libenter audeant; quia veritas illis aspera videbitur, ut relicta vera doctrina fabulaudiendi non tamen bona, et a veritate quidem, quae essibi coacervant. Hos magistros Salomon vult intelligi per mulierem de qua ait: Mulier insipiens et audax inops panis convocat praetereuntes, dicens: Panes occultos libenter attingite, furtivae dulcedinem . Haec enim mulier vanitas est impiorum, quae cum sit inops panis promittit panes, id est cum sit ignara veritatis promittit scientiam veritatis, quam ipsa occultatione contendat, et quasi condit ut libentius audiatur, cujus prohibitam furantur seducti audientiam. Haec enim occultatio facit quasi pruritum in auribus spiritualiter fornicantibus, sicut pruritu libidiciusque audiunt quae palam in Ecclesia dici credique prohibentur. Mulier illa propter illicivocabulo multas scelestas haereses condidit, nefandas fabulas finxit, et utinam tales quales
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ m̃ses ⁊ tem. ⁊ an. Dies obseruant. ut qui dicũt.
hxc die ñ est aliquid ĩcꝑiend̾. Menses ant̃ colt
qui cursus lime ꝑscrutantes ditunt. Taliluna
ãmus est. kł̾e sunt ianuarii. ñ licet hoc ł illd̾ fa¬
cere. Sed nulla debet eẽ suspicio harũret̃. quia

Expanded text:
, et annos. Dies observant, ut qui dicunt hoc die non est aliquid incipiendum, menses autem colunt, qui cursus lunae perscrutantes dicunt: Tali lunaannus est. Calendae sunt Januarii, non licet hoc vel illud facere. Sed nulla debet esse suspicio harum rerum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
qui legem dimisi. ⁊ debctis ẽe qr ego fui olim
testis corrigi. uel ita. Estote sicut ego qr ⁊ ego
ris medici. Qũ debeti
crare possum. ut qͦs
m̃uto diligo. quia.¬

Expanded text:
qui legem dimisi. Et debetis esse, quia ego fui olim testis corrigi. Vel ita, estote sicut et ego, quia ego ris medici. Quasi dicatrare possum, ut quos merito diligo, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tentiã. dum modo intelligat ad tm̃ ꝑiculum
aĩe ꝑtinere suꝑfticiosas tempoꝵ obseruantiaᷤ.
uo. Sũt quedam que lenissima putarentur
nisi inscripturis demonstrarentur opinione
grauiora. Quis enĩ dicentẽ fatue trĩ suo. reũ ge¬
henne putaret. nͥ u̾itas hoc diceret: Similit̃ di¬
ei obseruare ⁊ tempora ñ putaretur a deo gra

Expanded text:
tentiam, dummodo intelligat ad tantum periculum animae pertinere superstitiosas temporum observationes, . Sunt quaedam quae levissima putarentur nisi in Scripturis demonstrarentur opinione graviora. Quis enim dicentem fatue fratri suo, reum gehennae putaret, nisi Veritas hoc diceret Similiter dies observare et tempora non putaretur adeo gra
Abbreviated transcription (Latin):
s illi nĩe tribuamꝰ. cum dr̃ cognoseit nõd̾s.
lic inrtelligend̾ est .i. cognitionem sui nobis
S tunt cognoscere dr̃ q̃n ut cognoscatur fac̃.
Sicut dr̃ quiesc̾e. cum eiꝰ munere requiescim᷑.
Non enĩ tunt cognouerat eos deus. p̃cognitos.
indelicet ante ꝯstitutionẽ mundi. S tunc ipsi
tate cognouerant. ⁊ ideo malinit tropice loqui
ut tunc ab illo cognitos diceret. cum cis se cog¬
noscend̃ prestitit. ⁊ uerbũ corrigere. q̃i hoc mi¬
nui recte dixerit qd non ꝓpͥc dixerat. qni sin̾eũ
hoc sibi arrogarent se potuisse. qd̾ cis posse ille

Expanded text:
sericordiae tribuamus. Cum dicitur, cognoscit nos Deus, sic intelligendum est, id est cognitionem sui nobis sed tunc cognoscere dicitur, quando ut cognoscatur facit, sicut dicitur quiescere cum ejus munere requiescimus. Non enim tunc cognoverat eos Deus, praecognitos videlicet ante constitutionem mundi, sed tunc ipsitate cognouerant, maluit tropice loqui, ut tunc ab illo cognitos diceret, cum eis cognoscendum se praestitit, et uerbum corrigere, quasi hoc minus recte dixerit, quod proprie dixerat, quam sinere, ut hoc sibi adrogarent se potuisse, quod eis posse ille
Abbreviated transcription (Latin):
nis. uolunt ł nolunt aliqͥd inchoare q̃ĩ fasta iͥ
ĩfatta sint tempora. Non itaq ista obseruemũ
ne ab apło ista audiamꝰ. ẽimeo ⁊ ĩ. Eos enĩ cul¬
pat. qui ꝯstellatões scquuntur dictutes. Nonꝑ
ficiscar q sic luna fertur. uel ꝓficiscar ut pros¬
ꝑa cedant. qr ita se habet positio syderũ. Agam
hoc mense cõmercium. q illa stella agit mensẽ
ñ plantabo hoc anno uineã qi bissextus c̃. ẽ ales
culpant᷑ ñ qui naturales elem̃toꝵ effectus in fy¬
derũ ordinatissima ꝯu̾sione nouect̃. ut .s. tẽ pes¬

Expanded text:
nis volunt vel nolunt aliquid inchoare, quasi fausta et infausta sint tempora. Non itaque ista observemus, ne ab Apostolo ista audiamus: Timeo, etc. Eos enim culpat qui constellationes sequuntur, dicentes: Non proficiscar, quia luna sic fertur, vel proficiscar ut prospera cedant, quia ita se habet positio siderum; agam hoc mense commercium, quia ista stella agit mensem; non plantabo hoc anno vineam, quia bissextus est. Tales culpantur, non quia naturales elementorum effectus in siderum ordinatissima conversione noverunt, ut scilice
Abbreviated transcription (Latin):
mam eiꝰdem m̾sis qñ arima comedebant .uii.¬
⁊̃ septimanas qͣsritu nidaico post arimã com¬
putant. dies israelitici pentecostes seruant.
nec ñ ⁊ clangorẽ tubarũ pͥma die mensis
omemas. Menses ⁊̃ custodiunt.qr pͥmũ ⁊ septi¬
ĩnũ mensem obseruant. ⁊ tempora. ut temyꝰ¬
annos singulos ierosolimamuemebãt putan¬
tes se implere domini p̃ceptũ dĩcentis. ẽxib tem¬
ci. ⁊ de qͥnquage sĩo qui abillis iubileus dt̃. quẽ
iudei aliq̃n suo ordine seruare neqͥuert captiui¬
tate pͥssi. auasoluta ꝓ eo sep̾timũ annũ septie

Expanded text:
mam ejusdem mensis, quando azyma comedebanturam septimanas, quas ritu Judaico post azyma computant. Dies Israelitici Pentecostes servant, nec non et clangorem tubarum, primo die mensis omenias. Menses etiam custodiunt, quia primum et septimum mensem observant; et tempora, ut temannos singulos Hierosolymam veniebant, putantes se implere Domini praeceptum, dicentis: Tribus temci, et de quinquagesimo qui ab illis jubileus dicitur, quem Judaei aliquando suo ordine servare nequiverunt captivitate pressi, qua soluta pro eo septimum annum septimae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetem. habentes dico
scdm rationẽ fidci. qͥa¬
prout etigit fides eor.
prima probat̾io ꝙ fi
des nr̃a sit rationabi¬
lis. qr crrdentes accep¬
to sp̃uꝓphetabant. si

Expanded text:
ophetemus. Habentes dico, secundum rationem fidei, qut exigit fides eorumprima probatio, quod stra sit rationabiuia credentes accepto spiritu prophetabant. Si
Abbreviated transcription (Latin):
qui tribuit demosinas tribuat si in duplicita¬
te p̾sentis ⁊ future głe. s in simplicitate futurr
głe. ⁊ ita sit membrũ alters. ⁊ qui prcest ut
princepsp̃sit in sollicitudine .s. ut sollicite
agat.⁊ ita sit iembrũ alterius. ⁊ qui misete¬
tur .i. qui habet gratiam compatiendi opp̃sio

Expanded text:
plicitate praesentis et futurae gloriae, sed in simplicitate futurae gloriae, et ita sit membrum alterius. Et qui praeest, ut princeps praesit; in sollicitudine, id est ut sollicite agat, et ita sit membrum alterius; et qui miseretur, id est qui habet gratiam compatiendi oppresso
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ĩportune uerha dei ingeratis. S tempori .i. op¬
ortunitati sitis seruientes ut inodeste ⁊ cũ ho¬
nestate ⁊ aptis locis ⁊ ꝑsonis. ⁊ apto t̃pe fidei ũ¬
turis. gaudent qr sperant cerdissime se actep¬
turos. ⁊ ideo patientessunt in tribułoib. yñ:
teł in tribulatoib. ⁊ ut possitismalaꝑati:
municantes. yestra .i. stis passie uestra com

Expanded text:
 importune verba Dei ingeratis, sed tempori, id ortunitati sitis servientes, ut modeste cum honestate, et aptis locis, et personis, et apto tempore fidei verturis gaudent, quia sperant certissime se accepturos, et ideo patientes sunt in tribulationibus. Unde tes in tribulationis: et ut possitis mala patimunicantes, vestra, id est sanctis passis vestra com
Abbreviated transcription (Latin):
uos. deinde monet ne
⁊ licita cum scandalo
exemplũ qd̾ illis fieri
debet. qd̾ ⁊ deo ñdisplice¬
at ⁊ fr̃i scandalũ non
sit. ⁊ etiam sitis haben
Si uͦ non pot̾ ficrima¬
loꝵ iniquitate mente
qr d̾ifficile est qd̾ t̃n li
⁊ ñ sitis defendentes uos
referientes adũsarios.

Expanded text:
us Deinde monet ne etiam licita cum scandalo exemplum, quia illud fieri debet, quod et Deo non displiceat et fratri scandalum non sit. Et etiam sitis, habensi vero non potest fieri, malorum iniquitate merequia difficile est. Quod tamen licn sitis defendentes vosmreferientes adversarios.
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ in unitatẽ ꝑsone unigeniti assumptus ẽ
homo gr̃e est nonnature. Eeteris aut̃ omnibu
ad mensurã datur.⁊ datus addit᷑. donec itͥꝙ
promodo sũe ꝑfectionis ppͥa m̃sura complea
ipse sp̃e s dona cuis. t̾ sciend̾ qd̾ obtemptrã¬
titatis excedit deficit anteqͣ crescat. Scqͥtur.

Expanded text:
tate personae Unigeniti assumptus est homo, gratiae et non naturae. Caeteris autem omnibus ad mensuram datur, et datus additur, donec unicuique pro modo suae perfectionis propria mensura compleatipse spiritus, sed dona ejus. Et sciendum quod obtemperancitatis excedit, deficit antequam crescat. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
se nossingulos habe¬
re oĩa. ac p̾ hec curam
nostrunuitẽ nosag̾e
debere. qr inuicẽ offi¬
Singuli aut̃ sumus
membra. alter quidẽ
est iembrũ alterius.
⁊ita sumus aliis ser

Expanded text:
se nos singulos habere omnia, ac per hoc curam nostri invicem nos agere debere, quia invicem offiSinguli autem. membra, alter quidem est membrum alterius, et ita sumus aliis serv
Abbreviated transcription (Latin):
de dignis magis stude¬
ant. non cõmuni ca¬
accipiebat spualia.
nͥ uos solidico. qr nõ¬
iu mͥcõmuncastis.
s ⁊̃ thessalonicam se
mel ⁊ bis m misistis
necessaria musum.
preter quem nicħ est
bus. sed requiro fruc
uentum cẽ sue neces¬
sitati q̃m illoꝵ gratu¬
latur fecunditati. Si
sa que datur.ut nũ¬

Expanded text:
de dignis magis studeant. Non communicaaccipiebant spiritualia, nisi vos soli, dico, qui noi communicavistis; sed etiam Thessalonicam mihi semel et bis misistis necessaria in usum, praeter quem nihil quabus, sed requiro fructventum esse suae necessitati, quam illorum gratulatur fecunditati. Dissa quae datur, ut nu
Abbreviated transcription (Latin):
misistis. Nõ
quia quero
datum sedre¬
quiro fructỹ
dem mratio¬
ne uestra. ha¬
beo aut oĩa:
⁊ habundo.
Repletus sũ¬
autem accep¬
tis ab epafro¬
dito quẽ mi

Expanded text:
misistis. Non quia quaero datum, sed requiro fructum tem in ratione vestra. Habeo autem omnia et abundo, repletus sum acceptis ab Epaphrodito, quae mi
Abbreviated transcription (Latin):
est bonum. unde mul¬
tem dO. tabona prouentunt. uelita.
Requito fructũ habundan.
tñ habeo oĩa que michi misistis. ⁊ habundo
ñ inunout in alio egeam. s repletus sũ ac

Expanded text:
est bonum, unde bona proveniunt. Vel ita, requiro fructum abundantem tamen habeo omnia, quae misistis, et abundo, non in uno ut alio egeam, sed repletus sum ac
Abbreviated transcription (Latin):
no actingatur. ⁊̃ no¬
ta qd̾ p̃posmuum torũ
peos ipsos cõmonet.
cdesiam coꝵ accepit.
sit sollicitus deeis. ⁊
qr plebis cãscribitur
cpla.ideo non ad rec¬
torem destinatur. sed
ad eccłam. E aluta

Expanded text:
 accingatur. Et nota quod praepositum eorum per eos ipsos commonet, Ecclesiam eorum accepit sit sollicitus de eis, et quia plebis causa scribitur ola, ideo non ad rectorem destinatur, sed ad Ecclesiam. Saluta
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ. hac admonet ephe
dot auxilia dedit ad¬
custodiam unitatis.
cipio sub testimonio
qr tñsicoria amant.
.i. non parũ obscurũ.
⁊ ideo uimus mirũ ẽ.

Expanded text:
. Hic admonet Ephesot auxilia dedit adcustodiam unitatis, id est praecipio sub testimonio ia transitoria amant: est non parum obscurum. Et ideo minus mirum est
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m corpꝰ est compar¬
tum ⁊ ꝯnexum. qr ip̃e
facit augm̃tũ corpo¬
ris .i. augm̃tat illos
qui iam sunt corpũ

Expanded text:
m corpus est compactum et connexum, quia ipse facit augmentum corporis, id est augmentat illos qui jam sunt corpus.
Abbreviated transcription (Latin):
serat deus. Aĩa recedens a luce iusticie. qͣnto.
magis q̃rit quid inueniat tra iusticiã. tãto
plus repellitur. a lumine u̾itatis. ⁊ intenebrosa
rabant uitam dei que ignorantia est ꝑman¬
tat ĩdolorii alialit̾
q̃ ex greco trahitur¬
uoluntatem ad ma¬

Expanded text:
e. Anima recedens a luce justitiae, quanto magis quaerit quod inveniat contra justitiam, tanto plus repellitur a lumine veritatis, et in tenebrosarant vitam Dei quae ignorantia est permanel, indolorii, alia littera quae ex Graeco trahiturvoluntatem, ad ma
Abbreviated transcription (Latin):
cupistere s ñ ꝯcupistere facit. Ad ultum uͦ ⁊
facit ꝯcupiscere. que licet in regen̾ atis iam
gͦ ꝯcupiscentia carnis in bap̃ate. ñ ut ñ sit᷑.
s ut ñ imputetur pectatum. ħ ⁊ enĩ ñ hr̃e
pret̾eunt actu ⁊ remanent reatu ut homi¬
tida ⁊ similia. ita e ⁊trario fieripot᷑. ut ꝯcu¬
maneat actu. De hacita ait augꝰ. Manet
uitiosis desideriis nos sĩ obẽdire p̾cipim᷑. q̃ tñ

Expanded text:
concupiscere, vel non concupiscere facit. Adultum vero etiam concupiscere, quae licet in regeneratis jam ergo concupiscentia carnis, in baptismate, non ut non sit, sed ut non imputetur peccatum, hoc est enim non habere praetereunt actu et remanent reatu, ut homicidium et similia; ita et econtrario fieri potest ut concumaneat actu. De hac ita ait Augustinus: Manet tia, cujus vitiosis desideriis nos non obedire praecipimur, quae
Abbreviated transcription (Latin):
mulierq miscent᷑ sine libidine ñ est parẽtũ
ꝯtubitus. ob hocfilioꝵ ex eoꝵ carne nascenti¬
uni ñ pot̾ sine p̾cccato eẽ ꝯceptus. ubi peccat̃
inparunlos ñ tñsmittit ꝓpagatio s libidon̾
fecunditas nature humane facit homines
hñt exills primiiustissima em̃pnatõe peccati
Ideobeatus dd̾ p̃p orginale peccatũ. quo natrra¬
liter obftricti filii ire sunt. dicit. In in iqͥtatib ⁊
it. s qr uiciosa loge ꝯcipiendi ex peccato pͥmbo
minis accedenti. ⁊ cepti sumus .i. carnis concupĩ¬
centia. ideo peccati rei sumꝰ. qd̾ originale dr̃. Ccce
breuit̾ assignatũ est qͥdsit originale peccatũ. ⁊¬

Expanded text:
erent, sine libine non est parentum concubitus; ob hoc filiorum ex eorum carne nascentium non potest sine peccato esse conceptus, ubi peccatum in parvulos non transmittit propagatio, sed libido; nec fecunditas naturae humanae facit homineshabent ex illius primi justissima condemnatione peccati. Ideo beatus David propter originale peccatum quo naturaliter obstricti filii sunt irae, dicit: In iniquitatibus cit; sed quia vitiosa lege concipiendi, ex peccato primi hominis accedenti, concepti sumus, id est carnis concupiscentia, ideo peccati rei sumus, quod originale dicitur. Ecce breviter assignatum est quid sit originale peccatum,
Abbreviated transcription (Latin):
li quoꝵ remisse fc̃ inqͥt̃ .i. mitigate. ⁊ qntuor
ad culpãm delete. s ñ quantũ ad penã. ⁊ quoꝵ
pec̃ca accualia tecta sunt in baptismate pec¬
cata dicit. que sunt in acctu. que ita in bap̃o
tecta st̃ ut ultra ñ uideantur a deo ad penã.
qr hoc est deum uidere peccata qd̾ peccata pu

Expanded text:
i quorum remissae sunt, etc, mitigatae et quantum ad culpam deletae, sed non quantum ad poenam, et Quorum peccata, actualia, tecta sunt in baptismo. Peccata dicit quae sunt in actu, quae ita in baptismo tecta sunt ut ultra non videantur a Deo ad poenam, quia hoc est Deu
Abbreviated transcription (Latin):
tur impuine futur. cum neiciret᷑ iundicatu¬
rus. Asserebant enĩ hoĩes deum incuriosũ esse
rat. qr ñ ignoralant qd̾ non debebãt face aliis
tor ⁊ pincerna psxonis. peccatũ gͥ s̃ miputab̾
cum lex ñ ẽẽt. non dico ap̃hoĩes s. ap̃deũ S ubi
lex data est. nouer̃t deum curare humana ⁊ um¬

Expanded text:
tur impune futurum, cum nesciretur vindicaturus. Asserebant enim homines Deum incuriosum esse,rat, quia non ignorabant quod non debebant facere, aliis, tor, et pincerna Pharaonis. Peccatum ergo non imputabatur, cum lex non esset, non dico apud homines, sed apud Deum. Sed ubi lex data est, noverunt Deum curare humana, et ju
Abbreviated transcription (Latin):
am descendim᷑. Uel in quo pecẽo om̃i peccau̾
propͥe ⁊ circũspecte ⁊ sine ambiguitate dix̃ hoc
Alia enĩ sunt ꝓpͥa pecc̃a in quib tm̃ peccãt qͦꝵ
pec̃ca sunt. aliud hoc unum in quo om̃s pecta
enĩ per peccatum corruptus qͦs genuit. omnẽ
nati sũt subpeccato. Ex eo gͥ cunctist̃ pec̃cores.

Expanded text:
am descendimus. Vel in quo peccato omnes peccaverunt proprie et circumspecte, et sine ambiguitate, dixit Alia enim sunt propria peccata, in quibus tantum peccant quorum peccata sunt; aliud hoc unum in quo omnes peccaenim per peccatum corruptus, quos genuit, omnes nati sunt sub peccato. Ex eo igitur cuncti peccatores,
Abbreviated transcription (Latin):
unus xp̃c filius dei
is malis. posteri el obli¬
gati sumꝰ. ⁊ de scd̾o adã
quo soluente ꝓ nob̃ qd̾ non debebat a debitis ⁊ ap¬
at̾ns ⁊ ꝓpͥis lib̾ati sumus. Quia gͦ ꝑ illũ unũ
dyaboliis tenebat om̃s. ꝑ eiꝰ uiciantem carnẽ
ꝯcupiscentialit̾ gñatos iustum est ut ꝑ huni¬

Expanded text:
stus Filius Dei ereditariis malis posteri ejus obligati sumus; et de secundo Adam, quo, solvente pro nobis quod non debebat, a debitis et paternis et propriis liberati sumus. Quia ergo per illum unum diabolus tenebat omnes, per ejus vitiatam carnem concupiscentialiter generatos, justum est ut per hun
Abbreviated transcription (Latin):
dia dẏaboli mors intrauit in orbemterrarũ.
⁊ qr non uult intelligi hoc ẽẽ factũ ꝓpagatõe
s inntatione. ⁊tinuo subuuxtit scriptura.I¬
mitant᷑ gͦ eum qui sunt ex parte ipsĩ. sm̃i¬
tantur quidemadam qͥtquot ꝑ ĩobedientiam
tñsgrediuntur mandatum dei. Sedaliud ẽ
ꝗd̾ exemplum est uoluntate peccantib ali¬
sid qd̾ origo est cumpetcato nascentib. Nã ⁊
xp̃m inittantur sc̃i ad seq̃ndã iusticiã. Sed pͥ¬
ñ dumualent aliquẽ imitari. Sicut gͦ rp̃cp̃

Expanded text:
orbem terrarum . Et quia non vult intelligi hoc esse factum propagatione, sed imitatione, continuo subjunxit Scriptura: Imitantur autem eum qui sunt ex parte ipsius , imitantur quidem Adam quotquot per inobedientiam transgrediuntur mandatum Dei. Sed aliud est quod exemplum est voluntate peccantibus, aliud quod origo est cum peccato nascentibus. Nam et Christum imitantur sancti ad sequendam justitiam sed praenondum valent aliquem imitari. Sicut ergo Chris
Abbreviated transcription (Latin):
n̾tas ⁊ corporalis successio uiro potiꝰ tanqͣ. are¬
tori ⁊ non mulieri deputatur. uel qr mulier
hominem ꝑtinet. Pret̾ea sciend̾ est hcretico qͣs¬
dam qui nominati sunt pelagiam dicisse pec¬
catum pͥme tnsgressionis malios hoĩes ñ ꝓpa¬
gatione s mutatione tnsisse. uñ⁊ in pariił¬

Expanded text:
tas, et corporalis, successio viro potius, tanquam auctori, et non mulieri deputatur. Vel quia muliehominem pertinet. Praeterea sciendum est haereticos quosdam, qui nominati sunt Pelagiani, dixisse peccatum primae transgressionis in alios homines non propagatione, sed mutatione transisse. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
nes ceperũt. multa tam in grecis q̃. in latiniꝰ
codicib ab heretitis ꝯtentionis studiomuta
ta sunt. qͥ cum ppͥa auccoritate ut ñ possĩt.
ad uccoriam uerba legis a dulterãt ut sens
suũ q̃i uerbis legisasserant. ⁊ ꝯtradicentib s̃
q̃i auctoritate resistant. Sequitur. Q adam
dam tunc futuri. adam aut̃ dr̃ farma futu

Expanded text:
nem coeperunt, multa tam in Graecis quam in Latinis codicibus ab haereticis contentionis studio mutata 26 sunt, qui cum propria auctoritate uti non possunt ad victoriam, verba legis adulterant, ut sensum suum quasi verbis legis asserant, et contradicentibus sibi, quasi auctoritate resistant. Qui Adamdam tunc futuri. Adam autem dicitur forma
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmis duitum. Gran¬
dis animus est qͥuit̃
est qui ñ se ideo mag¬
num putat qͥ diues
est. Qͥ aut̃ ideose c¬
arbitrarentur. qr dixerat neq sperare in ĩcer¬
to diuiciarum adiccit. sed p̾cipe sperare ĩ deo
uiciis querant. p̃cipe diuites bene agere.⁊ di¬

Expanded text:
mis divitum. Grdis animus est, qui est qui non se ideo magum putat, quia dives est. Qui autem ideo se arbitrentur, quia dixerat, neque sperare, in incerto divitiarum, adjecit: Sed, praecipe sperare in Deo vitiis quaerant, praecipe divites bene agere, et di
Abbreviated transcription (Latin):
atq idem sp̃e. diuidens sing̾. prout .ii. ut una a¬
nem dat. qr ppħa di¬
cit qd̾ ascendens ded̾
dixit ꝓpha ascendens¬
S quid est hoc qd̾ ascẽ

Expanded text:
et idem Spiritus dividens singulis prout vult , ut una anem dat, quia Propheta diascendens dedit, dixit Propheta ascendens quid es
Abbreviated transcription (Latin):
qui ubo ⁊ ⁊̃ exemplo docere debent. ⁊ ideo ꝯiũ
quos tanquã unum aliqͥd duob nominib
complerus est. ut intelligerent pastores ad of
qͣmͣ ali plus. ilii minus dedit. hõib dat ad mẽ¬
suram. ipseucid non ad m̃suran accipit. hos
aut̃ om̃s dedit in opus ininistetii .s. at quisq
posset plene facere opꝰ ministratõis sibi credite
Si crũ umus omnia non ꝑfecte ageret singła.¬

Expanded text:
iam et exemplo docere debent, et ideo conjunxit: quos tanquam unum aliquid duobus nominibus complexus est, ut intelligerent pastores ad offquomodo alii plus, alii minus dedit. Hominibus dat ad mensuram; ipse vero non ad mensuram accipit. Hos autem omnes dedit in opus ministerii, scilicet ut quisque posset plene facere opus ministrationis sibi creditae. Si enim unus omnia non perfecte ageret sing
Abbreviated transcription (Latin):
licia cum dr intelliguntur qui militant. eã¬
dem captiuitatẽ axp̃o captiuatã dicit. ut sit
captiuitas felix. Possunt enĩ hoĩcs ad bonũ ca¬
pi. Unde petro dictum est. Ex hoc iam hoĩes crĩ
capiens. eaptiuati g dicuntur qr capti. ⁊ cap¬
ti qr subiugati. suo leue iugum missi. libati

Expanded text:
litia cum dicitur, intelliguntur qui militant. Eamdem captivitatem a Christo captivam dicit, ut sit captivitas felix. Possunt enim homines ad bonum capi. Unde Petro dictum est: Ex hoc jam eris homines capiens . Captivati ergo dicuntur quia capti, quia subjugati, sub leve jugum missi, liberati
Abbreviated transcription (Latin):
est. Qui .s. pater est sr̃ om̃s quia nusli debet
qd̾ est. ⁊ om̃s creaturas excellit. ⁊ filus est per
aũ. Monuit seruare u¬
nitatem qua om̃is di¬
⁊ neunitas tollat sõ¬

Expanded text:
et Pater, est super omnes, quia nulli debet quod est, et omnes creaturas excellit, et Filius est per . Monuit servare unitatem qua omnes diet ne unitas tollat s
Abbreviated transcription (Latin):
inlibtatẽ nascuntur. liber enĩ fit. qui accipit re¬
missionẽ pecẽoꝵ: Ecce expositum est euidenter
quid significent illa uerba legis. Unde ostendi.¬
tur lex non ẽẽ tenenda que inseruitutẽ gñabat.
s noua que in lib̾tatemparit. uñadd̾. U nũ¬
numi quid̾

Expanded text:
in libertatem nascuntur. Liber enim fit qui accipit remissionem peccatorum. Ecce expositum est evidenter quid significent illa verba legis. Unde ostenditur lex non esse tenenda quae in servitutem generabat, sed nova quae in libertatem parit. Unde addit: Unum quid
Abbreviated transcription (Latin):
crubescere de cruce xp̃i
recole frontẽ tuã. ne
lienam. de qua cruce
credentium uͥ sedes
ierecundie figit᷑. ut de

Expanded text:
rubescere de cruce Christi, recole frontem tuam, ne scas alienam: de qua cruce credentium, ubi sedes est verecundiae figitur, ut de
Abbreviated transcription (Latin):
głam q̃. hominũ dili¬
gat. Signũ uet̾is .t. cͥ¬
itio est. ideo illud sub uelamine. hoc est ĩ facie.
Crucem aut̃ ut in ea gloriemur. dñs suo gestãs
humero ꝓu̾ga regninobis cõmendauit. Qd̾: gn¬
de ludibrium impiis. gnͣde mift̾ium piis. hoc ergo
oꝓpbriũ ⁊ deformitatem nõ erubescamꝰ. sed ue
ille ẽẽ uoluisset: tu formam ꝙͣ ꝑdidisti ñ rece¬
pisses. pendebat g in cruce deformis. s deformi¬
tas illius pulchritudo nr̃a erat. in hac g defor
cere in sap̃ia in potestate. in maiestate. ⁊ uerũ
diceret.S non ⁊ magnumin sap̃ia dei ⁊ ĩ ma¬

Expanded text:
iam quam hominum diligat. Signum veteris Testalatio est: ibi sub velamine, hic revelata facie. Crucem autem ut in ea gloriemur Dominus suo gestans humero, pro virga regni nobis commendavit: quod est grande ludibrium impiis, grande mysterium piis. Hic ergo opprobrium et deformitatem Christi non erubescamus, sed veis esse noluisset, tu formam quam perdidisti non recepisses. Pendebat ergo in cruce deformis: sed deformitas illius pulchritudo nostra erat. In hac ergo cere, in sapientia, in potestate, in majestate: et verum diceret. Sed est magnum in sapientia Dei vel ma
Abbreviated transcription (Latin):
nunł dei ÷ in qͣntum datur eis quib datur. ãpud
se artt̃ ds̃ est ⁊ si nemini detur. qr deus crat patri
⁊ filio cocterus. anteqͣ. alicii daretur. nec qͥa
illi dant ⁊ ipse datur ideo minor est isł. Ita
datur sicut dei donum. ut ⁊̃ seipsum det sũ ds̃¬

Expanded text:
num Dei est, in quantum datur eis quibus datur. Apud se autem Deus est, etsi nemini detur, quia Deus erat Patri et Filio coaeternus, antequam alicui daretur, nec quia illi dant, et ipse datur. Ideo minor est illis. Ita enim datur sicut Dei donum, ut etiam seipsum det sicut D
Abbreviated transcription (Latin):
ambꝵ. Nicħfalsum putand̾ est ĩ sacreficiou̾itatis.
Uel dicut fit imagoꝵ pstigiis. iͥi delusione ꝗͣdã
fallunt᷑ oculi ut uidcatur ẽẽ qd̾ non est. Ad qd̾ illi
dicunt. Non fallit nos insus nec fallitu. qd̾ cet si¬
adiilitatẽ fider net ad deceptionẽ ffit. Alii di¬
tũt qd̾ ibi fit fractio. si qͥd̾ in corpore s in ip̃a for¬
iapanis sacram̃tali qd̾ uidetur apłcuelle di¬
partes de illofacimꝰ ⁊ qͥd̾ insacram̃to sit fit. Itẽ¬

Expanded text:
ficio veritatis, vel sicut fit in magorum praestigiis, ubi delusione quadam falluntur oculi, ut videant esse quod non est. Ad quod illi dicunt: Non fallit nos visus nec fallitur: quod esfidei, non ad deceptionem sic fit. Alii dicunt quod ibi fit fractio, non quidem in corpore, sed in ipsa forma panis sacramentali, quod videtur Apostolus velle dipartes de illo
Abbreviated transcription (Latin):
lii. ideo aũ dixit unis
atq id̾ sp̃t. ne tot putẽ¬
tur qͦt st̃ opera. ñ qd̾ sinepatre ⁊ filio sp̃coperet᷑
inseparabilis est enĩ oꝑatio trinititis. itaut cum
oꝑatio patris dr̃noneam sine filio ⁊ sp̃u sc̃o ĩtelli

Expanded text:
lii. Ideo autem dixit, unus atque idem Spiritus, ne tot putentur quot opera sunt, non quod sine Patre et Filio Spiritus operetur. Inseparabilis enim est operatio Trinitatis, ita ut cum operatio Patris dicitur, non eam sine Filio et Spiritu sancto intelli
Abbreviated transcription (Latin):
qr ⁊̃ dỹabolul bonase¬
ductorie dicit. Aliige.
guis. alii datur int̾pre¬
tatiosermoñ .i. lĩgua¬
rum ut uisionũ. ut ĩo¬
eplust sermones ft̃ alle

Expanded text:
am diabolus bona seductorie dicit; alii genersis linguis; alii datur interpretatio sermonum, id est linguarum vel visionum, ut Joseph, vel sermones sunt alle
Abbreviated transcription (Latin):
b discerptũ ⁊ dilaceratũ ut putatis s integr̃. il
lesũ. Cum aut̃ paruis ueluimĩ a sc̃ĩs dicat᷑
⁊ acunctis fidelib credatur tñsire in subam corpo¬
ris ⁊ sanguinis q̃ sit illa ꝯũsio anformalis an
subalis queri solet. Qd̾ aut̃ format ñ sit man¬
festũ est qr formapuis ⁊ iuni remanet. Utiũ ũ

Expanded text:
utatis, sed integrum et illaesum. Cum autem panis vel vinum a sanctis dicatur, et a cunctis fidelibus credatur transire in substantiam corporis et sanguinis, quae sit illa conversio an formalis an substantialis quaeri solet. Quod autem formalis non sit manifestum est, quia forma panis et vini remanet. Utrum vero
Abbreviated transcription (Latin):
sue. ꝯstituat se aute faciẽsuã. atq ꝯstituto ĩ cor¬
de iuditio. assit accusatrx cogitatio. ⁊ testis ꝯsci¬
entia.⁊ camifer timor. Inde quidam aĩ ꝯfiten
lis fñia proferatur ut se ĩdignũ homo iudicet par¬
ticipatõe corporis ⁊ sangunus dñi. ut qͥseparari a
regno timet ꝑultimam sententiã ad tempꝰ ꝑec
desiasticã disciplinã asatramento celestis panis
scaretur. Indigne enĩ accipit. si tũi accipit tu de¬
bet agere penitentiã. Ergo priꝰ se iudicet. ⁊ seu̾ita¬
te penttentic se exerceat. ut a se ip̃o iudicatus nõ
iudicetur a domino. Peccata enim siue parua si
uindicta diuina si ꝯfessio p̃currat humana.

Expanded text:
tuto in code judicio, adsit accusatrix cogitatio, et testis conscientia, et carnifex timor. Inde quidam sanguis anilis sententia proferatur, ut se indignum homo judicet participatione corporis et sanguinis Domini, ut qui separari a regno timet per ultimam sententiam, ad tempus per ecclesiasticam disciplinam a sacramento coelestis panis separetur. Indigne enim accipit, si tunc accipit, cum debet agere poenitentiam. Ergo prius se judicet, et severitate poenitentiae se exerceat, ut a seipso judicatus non judicetur a Domino. Peccata enim sive parva, sivindicta divina, si confessio praecurrat humana.
Abbreviated transcription (Latin):
qui est in ea p̃dest Nota qͥd d̃ cum sit naturam
corporea ⁊ ĩcomutabilit̾ iniua et̾na stabilitate inse¬
ĩp̃omanens totus a dest reb õib ⁊ singulis totꝰ sͤ
in quib hĩtat hñt eum prosue capacitatis oiũ¬
tissimũ templũ gĩa suebonitatis edificat. de qͥb
exequitur apłc ꝑ partes determinans qd dixerat.

Expanded text:
m sit natura porea et incommutabiliter viva, aeterna stabilitate in seipso manens, totus adest rebus omnibus, et singulis totus, sed in quibus habitat, habent eum pro suae capacitatis ditissimum templum gratia suae bonitatis aedificat, de quibus exsequitur Apostolus per partes determinans quod dixerat.
Abbreviated transcription (Latin):
ui desi dimntis debitorib slam siñ dimitis ũtiriꝰ.
tem̃tins quẽ ñ fallis. Mꝯentir deopotes sed ip¬
S. sum fallere ñ potes. antꝰ enĩ teĩspicit ⁊ exami¬
nat.Dico probet seqͥsq. namqui alit̾ agit aor¬
temsimit ⁊ hoc: qd̾ suboit. Cn enĩ man¬
bi.ĩdig. At qͥ in trimĩe
est. uł qui irreuerenter

Expanded text:
ide si dimittis debitoribus; nam si non dimittis mentiris, et ei mentiris quem non fallis. Mentiri Deo potes, sed ipsum fallere non potes. Intus enim te inspicit et examinat. Dico, probet se quisque, nam qui aliter agit, mortem sumit. Et hoc est quod subdit: Qui enim manbit indigne, ut qui in crimine est, vel qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħe abdo qui ꝓhibitus ab alt̾oꝓpha comedit. siẽ
legttur in libro regum. hec ditit dñs qr ĩ obediens fu¬
isti i ñ custodisti mandatũ qd precepit łͥ dñs. ⁊ reu̾¬
pit tibi ne comederes uel biberes. ñ inferet᷑ cada¬
uer tuum in sepulchrũ patrũ tuoꝵ. Sictũ enĩ fu¬
erat illiut in samaria predicaret ⁊ ñ ibi comede¬
ret. ⁊ ip̃e tn comedit ibi. unde illd̾ minatur ci dñs ꝑ
alterum propham. qr ⁊ si post mortẽ non est pena ca
de eo qd ñ erat sensurus mortuus. ⁊ per hoc mobẽ¬
dientia ꝓphete pimniripotuit. ne ad suppliciũ tar¬
tareum eiꝰ anima raperetur. unde subdit. Ut ñ.
ds̃ accedit. Itaq fr̃es mei ne similis pena uob̃¬

Expanded text:
e Abdo qui prohibitus ab altero propheta comedit, sicut legitur in libro Regum: Haec dicit Dominus, quia inobediens fuisti, et non custodisti 101 mandatum quod praecepit tibi Dominus, et repit tibi ne comederes, vel biberes, non inferetur cadaver tuum in sepulcro patrum tuorum . Dictum enim fuerat illi, ut in Samaria praedicaret, et non ibi comederet. Ipse tamen comedit ibi. Unde illud minatur ei Dominus per alterum prophetam, quia etsi post mortem non est poena, de eo quod non erat sensurus mortuus. Et per hoc inobedientia potuit puniri, ne ad supplicium tartareum ejus anima raperetur. Unde subdit: Ut non,Domini accedit. Itaque, fratres mei, ne similis poena vob
Abbreviated transcription (Latin):
cipectare manducet do¬
mi. suos cibee .i. pane ⁊̃¬
irno pascatur. nec post
cucaristiã siurat. ideo
ita ordinate ⁊ sine scis¬

Expanded text:
ectare, manducet domi suos cibos, id est pane terreno pascatur, nec post eucharistiam sumat. Ideo ita ordinate et sine schis