comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mox lucem inspicit: sancti uiri digitos ila¬
tiata gaudio. suis immersit faucib. parit̃q
ministris compunctione deflentib. uidere
se hoitnem qui cecis ꝓ pecunta in dono
lumina dispensaret. S hec in cubieulo pli¬
sente me gesta sunt.
um ad possessionem ȩccłiȩ quȩ dicitus
methe sacerdos accederet. quidã cili
obuius. conquerens quod cum quadam
uilla p̃ieriret se solum incolum̃ ẽẽ repit.
uniuersos uͦ accolas graui tedio labor a
Ouius eulogiis ad infirmos portatis sas̃
ab egrotis languor omnis fugatis et s
pͥmo gustu. culogiarum mor b cum pane
consumptus ẽ. Sic fuit ab illa turba. cũ esca
sanitas manducata
tem cum parisius ad basilicam beatȩ crucis
uir dei ꝓcederet: mulier paruulũ in albis
ultimo flatu palpuantem et iam migratu¬
rum. ante sanccum exposuit dicens. Pie
pat̃. si uelles ad lamentantem respice. mat̃
flebilis ñ orbarer. neq hinc discedere mallẽ.

Expanded text:
mox lucem inspicit, sancti viri digitos imox lucem inspicit, sancti viri digitos itiata gaudio suis inmersit faucibus, pariterque ministris conpunctione deflentibus, videre se hominem, qui caecis pro pecunia in dono lumina dispensaret. Sed haec in cubiculo praesente me gesta sunt. XLI. Cum ad possessionem ecclesiae quae dicitur Inaethe sacerdos accideret, quidam ei fit obviam, conquirens, de quadam villa praeteriret; se solum incolomem esse respondit, universos vero accolas gravi taedio laborare. Cuius eulogias ad infirmos portatis, statim ab aegrotis languor omnis fugatus est, et primo gustu eulogiis morbus cum pane consumptus est. Sic fuit ab illa turba cum esca sanitas manducata. tem cum Parisius ad basilicam beatae Crucis vir Dei procederet, mulier parvulum in albis ultimo flatu palpitantem et iam migraturum ante sanctum exposuit, dicens: Tie pater, si vellis ad lamentantem respicere, mater flebilis non orbarer, neque hinc discederem male,
Abbreviated transcription (Latin):
medicorũ scm̃ suꝑasse germanum.
tem de uico bueciaco quidam occurrit pa¬
risius: ita manu contracta. ut unguitm
Lacumen palmam foraret in intima. Qui
tantum oris sui ducta saliua pollice: ner¬
uorum distensione. manus reformat ima¬
ginem. retinet et eius laureas et pagusbi¬
turicus. Igitur pastor bonus cum de uico
nouigento ad uicum nouum iusitandigre¬
ges cura solita ꝑuenisset: offert se quedã
uetula annorum bis quat̃na gerens in ce-¬
citate curricula. Cuius suꝑ oculos. signũ
nrẽ redemptionis sacerdos imponens im¬
ꝑat: ut sequens iret qua pontifex ꝑgeret.
Attera quoq dic cum p̃dicto occurreret:
ex imꝑuiso sanguine manante de lurame:
largo fonte salutem suam oculi lacͥmabaħ
Oue int̾ reliquos astantes: a scõ uiro conspi¬
citur. Q tollens se de consessu: mulierem
uir dei trahit in diu̾sorium. quo sͥ erat cubi¬
culum. Cuius lumina aqua tepida sui ma¬
nib abluens: diem refudit in oculis. Que

Expanded text:
medicorum sanctum superasse Germanum. 110 medicorum sanctum superasse Germanum. 110 Item de vico Bucciaco quidam occurrit Parisius ita manu contracta, ut unguium acumen palmam foraret in intima. Qui tantum oris sui ducta saliva pollice nervorum distensionem, manus reformat imaginem. 111 Retinet eius laureas et pagus Bituricus. Igitur pastor bonus cum de vico Novigento ad Vicum Novum visitandi gregis cura solita pervenisset, offert se quaedam vetula annorum bis quaterna gerens in eaecitate curricula. Cuius super oculos signum nostrae redemptionis sacerdos inponens, imperat ut sequens iret qua pontifex pergeret. 112 Altera quoque die cum praedicto occurreret ei ex inproviso, sanguine manante de lumine largo fonte salutem suam oculi lacrimabant. Quae inter reliquos adstantes a sancto viro conspicitur. Qui tollens se de consessu mulierem vir dei trahet in diversorio, quo sibi erat cubiculum. 113 Cuius lumina aqua tepida suis manibus abluens diem refudit in oculis. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
sanctificati olei liquore ꝑfuio. cum cutem
summam tetigisset. uigor medullas introi¬
it. Dehinc rediuiue manus: ad usum mo-¬
bilem redeunt. Thoracȩ pectoris uitali ap¬
pulso: fit fortior genua columnis. Imbecil¬
litas roboratur: plantȩ solidate basis sub-¬
rigitur. Int̃ hec tota menbrorum fabrica
reparatur. Q sanitate recepta: redeunte
scõ uiro. occurrit in itinere p̃parato exenio
grãs xpõ referens de reddito corpusculo.
ec hoc pret̾eundum ẽ. qualtter simili
merito claruit uirtus in altero. Igitur
emegisius de uico bucciaco. quidam puer
admodum paruulus menbͥs paraliticus:
in cella parisius ad sanctum uirũ manib
baiulantum delatus ẽ. Nec dextã uigens¬
mobili. nec planta surgens stabili. uee
lingua sonans uolubili: totꝰ debilitatis
marcore captiuus. quodammꝰ sine nature
nitati restituit uno sub mom̃to: uoce. ma¬
nu. uestigio. Cunctos stupor amplecct᷑.
clamor in celum educitur. omnem artem

Expanded text:
sanctificati olei liquore perfuso, cum cutem sanctificati olei liquore perfuso, cum cutem summam tetigisset, vigor medullas introiit. 107 Dehinc redivivae manus ad usum mobilem redeunt, thorace pectoris vitali adpulsus fit fortior, genua columnaris inbecillitas roboratur, plantae solidatae baside subriguntur. Inter haec tota membrorum fabrica reparatur: qui sanitate recepta, redeunte sancto viro, occurrit in itinere praeparato exenio, gratias Christo referens de reddito corpusculo. 108 Nec hoc praetereundum est, qualiter simile merito claruit virtus in altero. Igitur Emmegiselus de vico Bucciaco quidam puer admodum parvulus membris paralyticus in cella Parisius ad sanctum virum manibus baiolantium delatus est. Nec dextra vigensmobile nec planta surgens stabile nec lingua sonans volubile, totus debilitatis marcore captivus, quodammodo sine naturae nitati restituens uno sub momento voce, manu, vestigio, cunctos stupor amplectitur, clamor in caelo educitur, omnem artem
Abbreviated transcription (Latin):
Aquo int̾rogatus: causam culpȩ confes sꝰ ẽ.
Tum imꝑat cłico ut clamaret ꝑ popłm:
ne quis temere die oꝑaretur dominico.
Ouo quinto die transacto: suꝑfuso oleo
debilis palma redigitur: &. ad ꝓpͥa eundi
cum lib̾tate dimitcitur.
N pago amoniensi quod gestũ ẽ replicet᷑.
Roteiaco uilla parisiacȩ ȩccłiȩ: septem ei
uiri debachantes oblati sunt. Quib euratiᷤ:
unus qui gratiori uexabat᷑ spũ cũ exire co¬
geretur. homini dĩ ꝓfessus ẽ. expulso se de
illo loco grauem lamentat: onẽ parisiacis se¬
facere: Tunc sugata pestis: de scĩ germani
transitu famam fudit ꝑ popłos. Et pastoriᷤ
ꝓ obitu: gregem mouit in flecum. Qui tr̃
fnerguminus et si seminauit mendacium:
expulsus non defendit obsessum.
t quia iusti oꝑa crescere cogebant mi-¬
racula: item in p̃dicto loco offertur ei
paraliticus membris dissolutus: carpento
subuectus. gessu destitutus & actu. Quo

Expanded text:
103 A quo interrogatus causam culpae confessus est. 103 A quo interrogatus causam culpae confessus est. Turn imperat clerieo ut clamaret per populum, ne quis temere die operaretur dominico. Quo quinto die transacto, superfuso oleo debilis palma redigitur et ad propria eundi cum libertate dimittitur. 104 In pago Amoniense quod gestum est replicetur. Roteiaco villa Parisiacae ecclesiae septem ei viri debacchantes oblati sunt. Quibus curatis unus qui graviore vexabatur spiritu cum exire cogeretur, homini dei professus est, expulso se de illo loco gravem lamentationem Parisiacis facere. 105 Tunc fugata pestis de sancti Germani transitu famam fudit per populos et pastoris pro obitu gregem movit in fletu. Qui tamen inerguminus etsi seminavit mendacium, expulsus non defendit obsessum. 106 Et quia iusti opera crescere cogebant miracula, item in praedicto loco offertur ei paralyticus, membris dissolutus, carpento subvectus, gressu distitutus et actu. Quem
Abbreviated transcription (Latin):
sentiam. tota cominitait p̃sidia. Qͥ ꝑ mis¬
sum inuitatus: quantũ ualet ad conclamatȩ
puelle cadauer ꝓꝑat.Exceptꝰ multiᷤᷤ flecib.
deplorante familia: apꝓpinquat subsellio
quo iam rigebat infantula. Celo uim facit
questib. Fere transacto inter hȩc uniꝰ hore
spacio. mobili singultu flatus puelle redu¬
citur: inscerum uitalis calor ꝑ menbra õif¬
funditur. Dehinc paulatim animata: po¬
tum poposcit ut biberet. Tunc a beato uiro
pane signato uel calice degustato. infantu¬
le reuocatȩ de funere. totũ uertit᷑ in salutẽ.
Ouȩ post in monasterio beatȩ radegundiᷤ:
felicioris uidȩ t̃minum consummauit.
udam elericus de iuxta monastium¬
beati siluestri internoderisim. cum die dñico
ut loquimur ex consuecudine caligas circi¬
nasset. debilitatem manuum uel pedum
incurrit: s de beato siluestro gressꝰ recepit
officium. ꝑsoporem ammonitus: oceurrit
scõ germano. poscens salutis compendiũ.

Expanded text:
sentiam tota committit praesidia. Qui per missentiam tota committit praesidia. Qui per missum invitatus, quantum valet, ad conclamatae puellae cadaver properat. Exceptus multis fletibus deplorante familia appropinquat subsellio, quo jam rigebat infantula. Coelo vim facit questibus. Fere transacto inter haec horae unius spatio mobili singultu flatus puellae reducitur, viscerum vitalis calor per membra diffunditur. Dehinc paulatim animata potum poposcit, ut biberet. Tunc a beato viro pane signatolae revocatae de funere totum vertitur in salutem. Quae post in monasterio beatae Radegundis felicioris vitae terminum consummavit. 102 Quidam clericus deiuxta monastbeati Silvestri in Ternoderinsem cum die domiuico, ut loquimur ex consuetudine, caligas circinasset, debilitatem manuum vel pedum incurrit. Sed de beato Silvestro gressus recepit officium, per soporem admonitus occurrit sancto Germano poscens salutis conpendium.
Abbreviated transcription (Latin):
t qm̃ de dĩ dono ñ debec ẽẽ fastidium:
illud etiam breuiter duximꝰ explicandũ.
Beretrudis quedam mulier monsoithi ma¬
trona dum tempore letaniarum prececatis
oculis ñ posset ire cum popło: audiens cho¬
rum psallentium. cũ lacrimis domni germa¬
ni implorat auxilium. Tercia sequenti nocte
ꝑ soporem uisus ẽ ei uir beatissimus astare
ꝓpe lecculum: et quasi cecis oculis fecisse si¬
gnaculum.Euigilans mulier: marito nar¬
rat que gesta sunt. Mox stillante sanguine
dies oculis redd̃itur: & diuturnum post nu¬
bilum. lumina sereno radio micuert̃. Clare¬
scescente quoq die. ad missam cum popło
ꝓgredit᷑ mulier in ꝓcessu: ita ut scĩ uirisic uisa
ꝑ somnium eẽt imago remedium
Idest nec minus laudabile. reddita uita
infantule. Cum inturonico illustris
uiri pienti matrona. expositȩ filiȩ lam̃taret
extrema. & obseratis oculis nec anhelitum
mobilem respiraret infantula: ad scĩuiri p̃¬

Expanded text:
m de Dei dono non debet esse fastidium, m de Dei dono non debet esse fastidium, illud etiam breviter ducimus explicandum. Beretrudis quaedam mulier Munsunthi matrona dum tempore litaniarum praecaecatis oculis non posset ire cum populo audiens chorum psallentium, cum lacrymis domni Germani implorat auxilium. Tertia sequenti nocte per soporem visus est ei vir beatissimus astare prope lectulum et quasi caecis oculis fecisse signaculum. Evigilans mulier marito narrat quae gesta sunt. Mox stillante sanguine dies oculis redditur, et diuturnum post nubilum lumina sereno radio micuerunt. Clarescente quoque die ad missam cum populo progreditur mulier in processu, ita ut sancti viri sic visa per somnium esset imago remedium. 34. Adest nec minus laudabile, reddita vita infantulae. Cum in Turonico illustris viri Pienti matrona expositae filiae lamentaret extrema, et obseratis oculis nec anhelitu mobili respiraret infantula ad sancti viri prae
Abbreviated transcription (Latin):
Sunte scõ uiro ad beati mrĩs sympho¬
nam occursum. dum ae uico ceruedone
in morumnum ꝓgreditur: habitatores
loci occurrentes. suggerunt ut segetẽ pani
quȩ ab ursis uastabat᷑. uisitare preciꝑet:
et scõ suo aduentu repelleret᷑ incursio. Qͥ
coneitus minist̾s irridentib ad locũ ꝑdu¬
eitur: et oratione data. desuꝑ fec̃ signacłm.
Eic instinctu diuino: in parentaleᷤ besti¬
as. feralis ua succenditur. Odium nascit᷑ in
affectu: in pace pugna commitct᷑. Furore be¬
sliȩ bis armantur. Statim p̃socat᷑ unꝰ ursus
Ab alero: et ipse qui restitenit dum uellet fo¬
ls egredi. sepis palo transfodit᷑. Sic utriq
uastatores uno mom̃to ꝑimuntur: & ipsi ͥ
confestim arma mortis effecti sunt. Post ip̃i
redeunti mulier pelles ursorum obtulit ex
studio: et quasi uictori suo rep̃sentat spoliũ.
Quod tamen omnino ipse recusauit acciꝑe.
Et qͥ pͥꝰ riserant: penitere ceꝑunt uidentes
miraculum.

Expanded text:
Eunte sancto viro ad beati martyris SymphoEunte sancto viro ad beati martyris Symphoriani occursum, dum de vico Cervedone in Murvino progreditur, habitatores loci occurrentes suggerunt ut segetem Panitquae ab ursis vastabatur, visitare praeciperet, et sancto suo adventu repelleretur incursio. Qui concitus ministris irridentibus ad locum perducitur, et oratione data desuper fecit signaculum. Hinc instinctu divino in parentales bestias feralis ira succenditur, odium nascitur in affectu, in pace pugna committitur. Furore bestiae bis armantur, statim praefocatur unus ursus ab altero, et ipse qui restiterat dum vellet foras egredi, sepis palo transfoditur. Sic utrique vastatores uno momento perimuntur et ipsi sibi confestim arma mortis effecti sunt. Post ipsi redeunti mulier pelles ursorum obtulit ex studio, et quasi victori suo repraesentat spolium, quod tamen omnino ipse recusavit accipere; et qui prius riserant, poenitere coeperunt videntes miraculum.
Abbreviated transcription (Latin):
ae tenebͥs in lucem ꝓcedunt: nec diutiꝰ pena
tenuit quos torqueret. Sic erepti: parisiꝰ oc¬
currerunt pontifici. qui ꝑiclitabart᷑ inclusi.
S ut culpabilius aliquid plus conferret: a
rege quicquid fisco ꝓhis debebat᷑ obtinuit.
Iehine ad scm̃ uirum nichasius cũ uellet
occurrere: etiam p̃sentatus. mox grauis¬
simo casu in t̃ram ꝓstratus ẽ . &. pene omĩb
salutis destitutus solatiis. Ipso scõ interce¬
dente. homini desꝑato uirtus & sensus reg̃s¬
sus ẽ. Mox baltheum quo cingebat᷑ ⁊ spatã.
ymunere beato germano contradidit. qͦd
ipse comes dato p̃cio pꝰ redemit. Id accum ẽ:
ut quod prius incarceratis concedere distu¬
lt. hic duplicato fenore debitor cõpensaret:
taueta dote damna sarciret. prius ꝓ eiꝰ diffe¬
rens post et se ipsum redimens. Ante nec
ilis pius. mͦ&e de se trepidus: didicit casu
ꝓͥo erumins succurrere alienis.
rorsus illud stuporis. retexat᷑ in pagina.

Expanded text:
de tenebris in lucem procedunt, nec diutius poena de tenebris in lucem procedunt, nec diutius poena tenuit quos torqueret. Sic erepti, Parisios occurrunt pontifici, qui periclitabantur inclusi. Sed ut culpabilibus aliquid plus conferret, a rege quidquid fisco pro his debebatur obtinuit. XXXI. Dehinc ad sanctum virum Nicasius cum vellet occurrere, et jam praesentatus, mox gravissimo casu in terra prostratus est, et pene omnibus salutis destituto solatiis, ipso Sancto intercedente homini desperato virtus et sensus regressus est. Mox balteum quo cingebatur et spatam pro munere beato Germano contradidit: quod ipse comes dato pretio post redemit. Id actum est ut quod prius incarceratis concedere distulit, hic duplicato fenore debitor compensaret, et aucta dote damna sarciret, prius pro eis differens, post et seipsum redimens. Ante non illis pius, modo et de se trepidus, didicit casu proprio aerumnis succurrere alienis. XXXII. Prorsus illud stuporis retexatur in pagina.
Abbreviated transcription (Latin):
demonia lamentabant.
roducatur in medium: nobile illudm¬
raculum. Cum regrederetur ponafer
de scõ symphoriano castello auallone ĩage
ingreditur uͥ reorum multitudo tenebat᷑ &¬
gastuluam. Hinc a nichasio comite iuaũ
ad prandium. uir dĩ cepit de miscdia hab
colloquium: ut datis fideiussorib relgia¬
rentur de uinculo. & partem culpe gaete
pietatis intuitu. Quod ille facere astilit eᷤ¬
stinato spũ. U ñ antequam ꝑpranaei t .l
de mensa sanctus ꝓripuit: & carceri subĩ¬
neo suꝑiectus diutius orauit cum Reua l
auino conferret᷑ auxilio. qͥda tempora il
dice non cẽt obtentum. Sic cursus ille lacͥma¬
rum ꝑaera surgit in cęlum: &e gemitus per-¬
uenit ad uotum. Itaq deputat᷑ angłs ad ef¬
fectum. Oehine uir uenerabilis sp̃ẽ ꝓmitters:
melusos hortatur. Nec ꝑdit sermo quod loqͥt᷑:
hdes gestis impletur. So discedente: mor ca¬
cenarum bacȩ franguntur. iunctȩ ianuȩ rese¬
rantur. dies in carcerem reducitur. damnati

Expanded text:
emonia lamentabantur. XXX. Producatur in medium nobile illud miraculum. Cum regrederetur pontifex de sancto Symphoriano, castello Avallone iter agens ingreditur, ubi reorum multitudo tenebatur ergastulo. Hinc a Nicasio comite invitatus ad prandium, Vir Dei coepit de misericordia habere colloquium: ut datis fidejussoribus laxarentur de vinculo, et partem culpae cederet pietatis intuitu. Quod ille facere distulit obstinato spiritu. Unde antequam perpranderet, se de mensa Sanctus proripuit, et carceri subterraneo superjectus diutius oravit cum fletu, ut divino conferretur auxilio quod a temporali judice non esset obtentum. Sic cursus ille lacrymarum per aera surgit in coelum, et gemitus pervenit ad votum. Itaque deputatur angelus ad effectum. Dehinc vir venerabilis spem promittens inclusos hortatur. Nec perdit sermo quod loquitur: fides gestis impletur. Eo discedente mox catenarum bacae franguntur, vinctae januae reserantur, dies in carcerem reducitur, damnati
Abbreviated transcription (Latin):
N eadem etiam domo in qua declinass euge¬
niũ mansit: tempore quo redegausus supla¬
aictam ciutatem obsiaebat. cu iam de se
penitus desperassent uiri ciuitatis ipsius ꝑ
uisum cuidam apparuit: & ꝓmisit alio die
salutem illiᷤ affuturam. Q uod narrante eo¬
Nam altero die adueniente stilicone tũc co-¬
mite cũ exercitu: facta ẽ de hostib uictoria.
Hec pansosia religiosa femina mat̾ pueri pan¬
sosu referente cognouimus.

Expanded text:
In eadem etiam domo, in qua declinans EugeIn eadem etiam domo, in qua declinans Eugenium mansit, tempore quo Radagaisus supradictam civitatem obsidebat, cum jam de se penitus desperassent viri civitatis ipsius, per visum cuidam apparuit, et promisit alio die salutem illis adfuturam. Quo referente,nam altero die, adveniente Stilicone tunc comite cum exercitu, facta est de hostibus victoria. Haec Pansophia religiosa femina, matre pueri Pansophii referente, cognovimus.
Abbreviated transcription (Latin):
lo loco. uerũ etiã in plurimis ꝓuinciis usq
in hodiernũ manet. Iactabant etiã turbȩ
uirorũ ac mulierũ oraria uel semicincia sua:
ut corpꝰ scm aliqͣtenꝰ ab ip̃is ꝯtinget᷑. E rante¬
nim exequiarũ turbȩ innumerabiles totius
dignitatis totiusq sexus. omĩumq pene tati:
ganorũ. Maiore tam̃ gr̃a ordo p̃cedebat corũ:
qui fuerant baptizati.
adem tam̃ qua obnit die. sicut textus
epłe loquitur. quȩ a successore ipsiꝰ uene¬
rabili uiro simpliciano suscepta ẽ: de partib
orientis ad ipsum tanquã adhuc nobiscum
uiuentẽ directa. quȩ nc̃ mediolani habet᷑ in
monasterio: quibusdã uiris scĩs apparuit.o¬
rans cũ illis. & imponens illis manus. Habe
Ntra tusciam etiã in ciuitate florentiana. ubi
rat se petentib illis. illos sepus unsitaturum.
frequent̃ ad altare quod ẽ in basilica ambro¬
siana q̃ ibidẽ ab ipõ ꝯ̃structa ẽ uisum orare
scõ uiro sacerdote zenobio referente didicimꝰ.

Expanded text:
mis provinciis usque in hodiernum manet: jactabant etiam turbae virorum ac mulierum oraria, vel semicinctia sua, ut corpus Sancti aliquatenus ab ipsis contingeretur. Erat enim exsequiarum turba innumerabilis totius dignitatis, totiusque sexus, omniumque pene aetatum ganorum; majore tamen gratia ordo praecedebat eorum qui fuerant baptizati. 49. Eadem vero qua obiit die sicut textus epistolae loquitur, quae a successore ejus venerabili viro Simpliciano suscepta est de partibus Orientis ad ipsum tamquam adhuc nobiscum viventem directa, quae nunc usque Mediolani habetur in monasterio quibusdam sanctis viris apparuit, orans cum illis, et imponens illis manus; habetIntra Tusciam etiam in civitate Florentina, ubi rat se, petentibus illis, illos saepius visitaturum, frequenter ad altare quod est in basilica Ambrosiana, quae ibidem ab ipso constituta est, visum orareo viro sacerdote Zenobio referente, didicimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ca lucescente die dñico. cũ corpus ipsius
ꝑactis sacramentis diuinis de eccl̃ia le¬
uaretur. portandũ adbasilicã ambrosianã in
qua positus ẽ: ita ibi demonũ turbȩ clama¬
bant se ab illo torqueri÷ ut crulatus illorũ fer

Expanded text:
 lucescente die Dominico, cum corpus ipsius, peractis sacramentis divinis, de Ecclesia levaretur, portandum ad basilicam Ambrosianam, in qua positus est, ita ibi daemonum turba clamabat se ab illo torqueri
Abbreviated transcription (Latin):
taui. Nam dignitas t̃rena. a treme tol¬
litui. ac mutatur: Signitas uͦ celestio.
et̃na sublimitate subsistit. Dicit ei qui¬
rinus. Miror te prudentẽ uirum. ad
tantam stulticiam deuenisse: ut credas¬
te extra istam uitam aliqͥa habiturum
postquam cineres human corporis ita
ad nichilum tedigentur ut nec ipsa
ossa subsistant. Hermes ꝗrit Etego
ante hos annos deridebã hec: & istam
carnalem utilem ẽẽ dicebam uitã. Dicie ei
quirinus. Fac &e me ꝓbare: & si ita ẽ. sicut
tu credidisti. & ego credam. Hermes
dixit. Sanctus alexander. qui habet᷑ in
uinculis: hoc me docuit. Audiens hec
quirinus : maledicere cepit alexandro.

Expanded text:
tavi. Nam dignitas terrena a terris tollitur, ac mutatur; dignitas vero coelestis aeterna sublimitate subsistit. Dicit ei Quirinus: Miror te prudentem virum ad tantam stultitiam devenisse, ut credas extra istam vitam te aliquid habiturum, postquam cineres humani corporis ita ad nihilum redigantur ut nec ossa ipsa subsistant. Cui beatus Hermes Et ego ante hos annos illam deridebam, et istam carnalem vitam utilem esse dicebam. Et Quirinus: Fac et me probare, ut si ita est sicut tu credidisti, et ego credam. Beatus Hermes dixit: Sanctus Alexander, qui habetur in vinculis, haec me docuit. Audiens haec Quirinus coepit maledicere Alexandro,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt uestim̃ta mea sibi: & in ueste mea mi¬
serunt sortes. De hac uͦ immaculatiagni
tupica. quȩ a quibusdã audiui: silere neq̃o.
Terunt autem eam in ciuitate galathie
Einbasilica q̃ ad scõs archangłos uo¬
cĩtatur. retineri. Est enim ciuitas hec ab
urbe constantino politana: quasi milibus
centum quinquaginta. In qua basilica ẽ
cripta abditissima: ibiq in archa lignea.
hoc uestĩitum habetur ind usum. Que
archa: a deuotis atq fidelib cũ sũma dili¬
gentia adoratur. Non immerito digna:
que hoc uestim̃tum retinet: quod dñcũ
corpus. uel contingere meruit. uł uelare.

Expanded text:
sunt vestimenta mea sibi, et in vestem meam misunt vestimenta mea sibi, et in vestem meam miserunt sortes . De hac vero immaculati Agni tunica, quae a quibusdam audivi, silere nequeo. Ferunt autem in civitate Galatheae, in basilica, quae ad sanctos Archangelos vocitatur, retineri. Est enim haec civitas, ab urbe Constantinopolitana, quasi millibus centum quinquaginta, in qua basilica est crypta abditissima: ibique in arca lignea hoc vestimentum habetur inclusum. Quae arca a devotis atque fidelibus cum summa diligentia adoratur, non immerito digna quae hoc vestimentum retineat, quod dominicum corpus vel contingere meruit, vel velare.
Abbreviated transcription (Latin):
Ad hanc uͦ eclumeraua. ratit ⁊ fide plemi
accedentes. corrigias texules facrunt:
eamq ecundant. Quas rursum pro
bñdiccione recipiunt: diu̾sis infirmta¬
tib ꝓfuturas. Frunt etiam iplas coro¬
nȩ sentes. qr iasi tirides apparere. Qus
tamen si igeatur artrisse toliis: cotidis
tar reuirescere unrtute dicrina. ꝓdus
et ex monumento quo dominicum iacuit
corpus mira uirtus: quod sepius t̾ra natu¬
rali candore radiante repletur: & ex inde
iterum ablata aqua consꝑgitur. De qua.
tortulȩ paruulȩ formantur: ac ꝑ diu̾sas
mundi partes transmitcuntur: de quibus
plerunq infirmi sanitates hauriunt. Illud
tripudiale: quod sepissime accessus serpen¬
tium uitant. S quid ego temerariꝰ de his
loqui audeo: cum fides retineat om̃e qͦd
sacroscm̃ corpus aitigit. eẽ sacratum:
e tunica uͦ beati corporis ñ consuta.
desuꝑ conterta ꝑ totũ: quod iuxta
dauitici uaticinium. sub sorte iacuerit: fi¬
des euanglica pandit. Ait enĩ. Partiti

Expanded text:
Ad hanc vero columnam multi fide pleni accedentes, corrigias textiles faciunt, eamque circumdant: quas rursum pro benedictione recipiunt, diversis infirmitatibus profuturas. Ferunt etiam, ipsas coronae sentes quasi virides apparere; quae tamen si videatur aruisse foliis, cotidie tamen revirescere virtute divina. Prodit et ex monumento, quo dominicum iacuit corpus, mira virtus, quod saepius terra naturali candore radiante repletur, et exinde iterum ablata aqua conspergitur, de qua turtolae parvulae formantur ac per diversis mundi partibus transmittuntur; de quibus plerumqne infirmi sanitates hauriunt. Illud est trepudiabile, quod saepissime accessus serpentium vitant. Sed quod ego temerarius de his loqui audeo, cum fides reteneat, omne quod sacrosanctum corpus attigit esse sacratum? 7. De tunica vero beati corporis non consuta, desuper contexta per totum, quod iuxta Davitici vaticinium sub sorte iacuerit, fides euang
Abbreviated transcription (Latin):
& dabam religiosis ꝓ bñdictione. Uni
uͦ abbati partem diuisi. Qui post duos
ad me annos rediens: cum sacram̃to as¬
seruit. duodecim ab ea energuminos. tres
çȩcos. duosq paraliticos fuisse sanatos.
uto cuidam ip̃sam pallam inos po¬
suit: s cum dentes linguamq eius
atugit: statim uocem eloquiumq resti¬
tuit. Quod nos fidelit̃ credere ipsa do¬
mini ꝓmissio illicit: dicens. Omĩã quec̃q¬
petietieritis in nominẽ meo: credite qͥa
accipietis. et uenient uobis
na spinea. columna ⁊ã quã uerbera

Expanded text:
et dabam religiosis 729 pro benedictione. Uni et dabam religiosis 729 pro benedictione. Uni vero abbati partem divisi: qui post duos ad me annos rediens, cum sacramento asseruit duodecim ab ea energumenos, tres caecos, duosque paralyticos fuisse sanatos. Muto cuidam ipsam pallam in os posuit: sed cum dentes, linguamque ejus attigit, statim vocem eloquiumque restituit. Quod nos fideliter credere, ipsa Domini promissio illicit dicens: Omnia quaecunque petieritis in nomine meo, credite quia accipietis, et venient vobis na spinea, et columna. De la
Abbreviated transcription (Latin):
Sdam. qui nobis palulam olostricã
Iualde uetustam exhibuit: dicens ab hac
ierosolimis crueẽ dnĩ inuolutã suisse.
Ouod cum apud rusticitatem nrãm incre¬
dibile haberetur: ac rimaretur sollicite.
unde ei tanta ibidem fuisset grã. ut ica me¬
ruisset ÷ cum sciamus in tempore quo sa¬
crum hoc lignum adoratur. non solum
exinde nichil quenquã mereri. s etiam
importumus accedentem. uerberib ar¬
ceri: respondit. Quando inquit ieroso¬
limis abii: futen abbatem repꝑi: qͥ ma¬
gnam cum sophia augusta grãm habu¬
it. Huic enim omnem orientem quasi
p̃fecto commiserat. Huic me subdidi.
Et cum ab oriente regrederer: ab hoca
scõrum pignora. & hanc pallã de qua
co tempore sancta crux inuoluebat᷑. accepi
Postquam mͥ uir ille retulit: & hanc mͥ pal¬
lam traddidit: p̃sumpsi fateor eã abluere:
& frigoreticis potum dare. S mox opitu¬
lante uirtute diuina: sanabantur. Scin¬
debam etiam plerunq exinde particulas:

Expanded text:
quidam qui nobis pallulam holosericam quidam qui nobis pallulam holosericam valde vetustam exhibuit, dicens ab hac in Hierosolymis crucem Domini involutam fuisse. Quod cum apud rusticitatem nostram incredibile haberetur, ac rimaremur sollicite unde ei tanta ibidem fuisset gratia ut ista meruisset, cum sciamus in tempore quo sacrum hoc lignum adoratur, non solum exinde nihil quemquam mereri, sed etiam importunius accedentem verberibus arceri, respondit: Quando, inquit, Hierosolyma abii, Futen abbatem reperi, qui magnam cum Sophia Augusta gratiam habuit, huic enim omnem Orientem quasi praefecto commiserat. Huic me subdidi, et cum ab Oriente regrederer, ab hoc et sanctorum pignora, et hanc pallam, de qua eo tempore sancta crux involvebatur, accepi. Postquam mihi vir ille retulit, et hanc mihi pallam tradidit, praesumpsi fateor eam abluere, et frigoriticis potum dare; sed mox opitulante virtute divina, sanabantur. Scindebam etiam exinde plerumque particulas,
Abbreviated transcription (Latin):
cur plante affixe sint: quȩ in cruce scã de¬
pendere uisȩ sint potius quam stare. S
instipite erecto: foram̃ factũ manifestũ ẽ.
Pes quoq paruule tabule. in hoc forami¬
ne insertus ẽ. Suꝑ hanc uͦ tabulã. tanꝗͣ
stantis hominis sacre affixe sunt plantę.
uerit᷑ etiam: quid de his clauis fuerit
factum. Duo sunt ut supra diximꝰ.
aptatĩ in freno: tuis ꝓiectus in fretum.
Ouartum asserunt cẽ defixum in capite
eminet munitione salutis quod ammodo
galea coronata est.
agnam asserunt uircutem ẽẽ huius
frem. Quod ambigi nequaꝗͣ. potest.
Quod iustinus imꝑator publice exꝑtus:
quodam mago ꝓpt̾ pecuniam emissans
que sibi demonis umbra intolerabilis. ꝑ
duarum curricula noccium sustinuissec
collocasset: locum insidiandi inimicus
ultra non habuit: Reꝑtumq auccorem
insidiarum: gladis ꝑculit.
Cobis uͦ quȩ sit uirtus ligni huius:
hoc mođ̃s manifestum ẽ. Aauent

Expanded text:
cur plantae affixae sint, quae in cruce sancta decur plantae affixae sint, quae in cruce sancta dependere visae sint potius quam stare? Sed in stipite erecto foramen factum manifestum est. Pes quoque parvulae tabulae in hoc foramen insertus est; super hanc vero tabulam, tanquam stantis hominis sacrae affixae sunt plantae. Quaeritur etiam quid de his clavis fuerit factum. Duo sunt quos supra diximus aptati in freno; tertius projectus in fretum; quartum 728 asserunt esse defixum in capite eminet, munitione salutis, quodam modo galea coronata esset. Magnam asserunt virtutem esse hujus freni: quod ambigi nequaquam potest, quod Justinus imperator publice expertusquodam mago propter pecuniam amissam, quas sibi daemonis umbra intolerabiles per duarum curricula noctium intulisset incollocasset, locum insidiandi inimicus ultra non habuit, repertumque auctorem insidiarum gladio perculit. Nobis vero quae sit virtus ligni hujus hoc modo manifestatum est. Advenit
Abbreviated transcription (Latin):
reꝑti sunt. Et de duob quidẽ frenum
imꝑatoris muniuit: quo facilius si ad¬
uerse gentes restitissent pͥncipi. hac uir¬
tute fugarentur. De quib ñ ẽ. ignotum:
rachariam uaticinasse ꝓpħam. Srit
o enim tempore. adriaticũ in are
magnis fluccib mouebatur᷑: in quo.
dem frequentia erant naufragia ac de¬
mersio hominum: ut uorago naingan¬
tium diccretur. Tunc ꝓuida regina condo¬
lens excidia miserorum: unũ ex quatuor
dauis deponi iubet in pelago: confisa de
domini miscd̃ia. quod seuas fluctuum
commotiones facile possit oppͥmere. Quo
facto: redditur mare quietum : trãqͥllaq:
deinceps naĩgantib flabra p̃stantur.
Ende usq hodie naute sanccificatũ ma¬
re ueneranter cum ingressi fuerint. ie¬
iuntis orationibq & psallentio uacant:
lauorum gͦ dnĩcorum grã. qͦd quatuor
fuerint:. hec ẽ. ratio. Duo fc̃ affixi in
ualmis: & duo in plantis. Et queritur

Expanded text:
reperti sunt; et de duobus quidem frenum reperti sunt; et de duobus quidem frenum imperatoris munivit, quo facilius, si adversae gentes restitissent principi, hac virtute fugarentur. De quibus non est ignotum Zacchariam vaticinasse prophetam: Eo enim tempore Adriaticum mare magnis fluctibus movebatur, in quo tam frequentia erant naufragia ac dimersio hominum, ut vorago navigantium diceretur. Tunc provida regina, condolens excidia miserorum, unum ex quattuor clavis deponi iubet in pelago, confisa de Domini misericordia, quod saevas fluctuum commotiones facile possit obpraemere. Quo facto, redditur mare quietum, tranquillaque deinceps navigantibus flabra praestantur. Unde usque hodie nautae sanctificatum mare veneranter cum ingressi fuerint, ieiuniis orationibusque et psallentio vacant. Clavorum ergo dfuerint, haec est ratio: duo sunt affixi in palmis, et duo in plantis; et quaeritur
Abbreviated transcription (Latin):
uella quedam crodichildis nomine:
dum post mortem patͥs in urbis
denomannicȩ t̃ritorio resideret: ocłorũ
amissione multatur. Postquã autẽ ex
iussione chilꝑici regis. adhuc beata ra¬
degunde regina suꝑstite. ad añdicti mona¬
sterii transmisisset regulam÷ ipsa beatissi¬
ma ostendente. ante sanecam ꝓsternitur
archam: ibiq cum reliquis scĩmonialib
uigilias explicans: dato mane. hisdẽ dis¬
cedentib: ꝓstrata solo. in eodem loco quie¬
uit. Apparuitq ei ꝑ uisum quasi aꝑiret
aliquis oculos eius : & unum sanitati red
ditum. dum cum alio laboraret: subito ad
ostii reserati sonum ex ꝑgefact̾a. unius ocłi
lum̃ recepit. Quod ñ ambigitur ꝑ crucis
uirtutem fuisse prestitum
nergumini. claudi. & aliĩ qͦ infirmi:
ꝑsepe in hoc locosanant᷑. Hactenꝰ hĩe.
peciosi autem omniq mecallo nobi¬
liores dominice crucis claui. qͥbeata
menbra tenuerunt: abeata helena regi¬
na post ipsius sacre crucis inuentionem

Expanded text:
ue quaedam Chrodegildis nomine, dum post mortem patris in urbis Cenomanicae territorio resideret, oculorum amissione multatur. Postquam autem ex jussione Chilperici regis, adhuc beata Radegunde regina superstite, ad antedicti monasterii transmisisset regulam, ipsa beatissima ostendente, ante sanctam prosternitur arcam: ibique cum reliquis sanctimonialibus vigilias explicans, dato mane, iisdem discedentibus, prostrata solo in eodem loco quievit; apparuitque ei per visum, quasi aperiret aliquis oculos ejus, et unum sanitaditum, dum cum alio laboraret, subito ad ostii reserati sonum expergefacta, unius oculi lumen recepit. Quod non ambigitur, haec per crucis virtutem fuisse praestitum. Inergumini, clodi et alii quoque infirmi persaepe in hoc loco sanantur. Actenus hinc. Speciosi autem omnique metallo nobiliores dominicae crucis clavi, qui beata membra tenuerunt, ab Helena regina post ipsius sacrae crucis inventione
Abbreviated transcription (Latin):
ut ego isti sancto alexandro crederẽ pape:
quia unicus cum cet mͥ filius. in nimiolan¬
guore positus: qui adhuc ambulabat. ad
dedissemus: mortuus ẽ. Tunc increpare
me cepit nutrix cius. dicens. Tusi eum ad
Qui ego respondi. Dum tu ipsa ceca sis
facta & non sis curata : quomͦ filiũ meũ¬
annos credidissem xp̃o: redderet᷑ mͥ uu¬
men. Eui ego dixi. Uade &e credde. Et si
abi oculos aꝑuit alexander: credã qͦd &¬
abiit. ad ipsum ceca enrta horam t̾ciã: et¬

Expanded text:
ur ego sancto Alexandro crediderim ista est: Unicus cum mihi esset filius in nimio languore positus, qui adhuc ambulabat ad ldedissemus mortuus est. Tunc increpare me coepit nutrix ejus, dicens: Si eum ad Cui ego respondi: Dum tu ipsa caeca sis facta et non sis curata, quomodo filium meuannos credidissem Christo, redditi mihi essent oculi. Cui dixit: Vade et crede; et si tibi oculos aperuerit Alexander, credam qAbiit ad ipsum caeca, et ecce reversa e
Abbreviated transcription (Latin):
iusticie thorax. inexpugnabilis equicaᷤ
clipeus: gladiusq uerbi di. qui menis
illius secreta. mira ac penetrabili acie.

Expanded text:
iusticiae torax inexpugnabilis, equitatis clipeus gladiusque verbi Dei, qui mentis illius secreta mira ac penetrabili acie
Abbreviated transcription (Latin):
siia anhelabat. De ipso sepulchro regress.
orandi causa circiũbat altaria. Dum ambu¬
nquo uela pendebant de afto ruens eccidit
ama ut uoce qua poterat dicens. Nustre¬
fuit et contrarius: et adhuc iam mortuus.
nec ueniam a scõ dĩ postulauit: s adhuc ma
licia feruens ad augustudunensẽ urbem uo
urbe in uilla anlatiaco. Cum om̃s recubu¬

Expanded text:
s anhelabat. De ipso sepulchro regressus, orandi causa circuibat altaria. Dumque. ambuquo vela pendebant, de alto ruens, cecidit clamavit voce qua poterat, dicens: 'Austresus et contrarius fuit, et adhuc iam mortuus, nec veniam a sancto Dei postulavit. Sed adhuc in sua malicia exarsus, ad Augustudunensem urbem volurbe villa Anlaciaco. Cum omnes recubu
Abbreviated transcription (Latin):
Non dicit et seminibus quasi in multis: h
quasi in tino. & semim tuo qui est xpẽ.
Om̃s etiam sanct ꝓpħȩ. tante salutis ar
dos languores nrõs cȩlestem medicũ nall¬
adoant eẽ uenturũ : atq uit celeri p̾staimalea
ꝓspiceret humano generi. continua suppli¬
tatione poscebant. At miserieors d̃s qui
pia uota semꝑ antẽuenit: nec unquã dese¬
n eos qui se toto corde quesierint: ꝓmis¬
siones suas nouissimis dieb impleuit. mit.
similitudine mortalitatis nr̃e. carne indui¬
paceretur: eumq qui habebat mortis im-¬
ꝑium. sua morte destrueret. Deniq diui¬
nitate sua manens impassibilis. a corrup¬
tione atq de interitu nos redemit: & a uin¬
culis absoluit insolubilib inferorũ: ꝑfecta¬
ꝙ dispensatione nr̃e redemptionis omĩb

Expanded text:
seminibus, quasi in multis, sed quasi in uno, et semini tuo, quod est Christus . Omnes etiam sancti prophetae, tantae salutis arcdos languores nostros coelestem medicum nuntiabant esse venturum, atque ut celeri praesentia sua prospiceret humano generi, continua supplicatione poscebant. At misericors Deus, qui pia vota semper antevenit, nec unquam deserit eos qui se toto corde quaesierint, promissiones suas novissimis diebus implevit, mittesimilitudine mortalitatis nostrae carne pateretur, eumque qui habebat mortis imperium sua morte destrueret . Denique divinitate sua manens impassibilis, a corruptione atque interitu nos redemit, et a vinculis absolvit insolubilibus inferorum; perfectaque dispensatione nostrae redemptionis, o
Abbreviated transcription (Latin):
et in omnib iustificatus. Credidisti deo.
ones sicut iacob: quem ꝑsequebat᷑ esau.
Et factus es sapiens. sicut ioseph: qͥ susti
tiam fortissumi iob: qui sustinuit multas
ꝑsecutiones: quousq uinceret immissio es̃

Expanded text:
redidisti in Deum ones sicut Ia- cob, quem persequebantur Esau et Laban. Factus es sapiens sicut Ioseph, qui gubertia fortissimi Iob, qui sustinuit multas persecutiones, quousque uinceret immissiones
Abbreviated transcription (Latin):
rustico sermone tam̃ deuoto pauca
Dum adhuc ipse beatus uiueret. ut pius pa¬
stor semꝑ curam eccłiȩ plebisq sͥ cominissȩ
rici regis suo ꝑmissu homo seuissimus guar
suꝑbiȩ deditus. ut urbem uel pagum bitu¬

Expanded text:
rusticante sermone dicamus pauca Dum adhuc ipse beatus adviveret, ut pius pastor semper curam ęcclesiae plebisque sibi commissae  Theoderici regis suo permissu homo sevissimus Warnasuperbiae nimis deditus, ut urbem vel pagum Bitu
Abbreviated transcription (Latin):
muria puniaris. Exiens scs̃ torpes de pa¬
latio multũ intra se cogitans dixit. Quid
faciam idolis seruiendo: Baptisinũ non¬
lsendens in montem: clamare cep̃ diceis.
Pater sancte antoni ubi es: responde michi.¬
tionis sue. Et quis es tu fili: Sanctꝰ torpes
dixit. Ego sum seruus tuus torpes. Prbr¬

Expanded text:
mones. » Exiens sanctus Torpes de palatio multum intra se cogitans dixit: « Quid faciam idolis serviendo et baptismum scendit in montem et clamare coepit, dicens: « Pater Antoni, ubi es? » Respondidixit: « Et quis es tu, fili? » Sanctus Torpes dixit: « Ego sum servus tuus Torpes;
Abbreviated transcription (Latin):
in castro tornoteno mancipauet in carcere obs¬
curissimo. Deinde quem nichil latuit cȩlesti
dono. miles xp̃ibeatis aurib faccum rei me¬
ruit audire. Cuius rei agnitudine mestus.
ꝓͥa cellula in oratione ꝑsistens deuotus: ut piꝰ
dominus sͥ illatam iniuriam uindicaret ex¬
orator obtinuit. At ille ꝑsenciens ostiũ pate¬
factum ergastuli: subito m̃te liber & corpore
om̃ium uinculorum exuto ligamine cellulã
uri scĩ expetens iniuit se liberum: quẽ et
rursus ñ credebat condemnandũ. Et qui
ueniam uernaculo denegauerat. incidit in
tribulationem maiorem: ut magis quã ille¬
qui iam euaserat existeret criminosus. ardo¬
ribus circumseptus. O uirũ nefariũ. Ubi
erat imꝑfecta caritas uenit repentina et¬
suꝑior calamitas : ut nec panis nec poculi
esum acciꝑe potuisset. cȩlesti pęna damna¬
tus: nisi ad sanctũ abbatẽ suꝑ plaustrura
ueniret. cesus fallaci m̃te qͥ modũ caritatis

Expanded text:
in castro Tornotiro mancipavit in carcerem obsin castro Tornotiro mancipavit in carcerem obscurissimum. Dende, cui nichil latuit caeleste donum, miles Christi beatis auribus meruit obaudire. Qua de re magnitudine mestus, propria cellula in oratione persistens devotus, ut pius Dominus sibi illatam iniuriam vindicaret, exorator obtinuit. Ille persentiens patibulum patefactum, subito mente liber et corpore, omnium vinculum exuto ligamine, cellula viri sancti expetens, innuit se liberum, quem et rursus non credebat condempnatum. Et qui veniam vernaculum denegaverat, incidit in tribulatione maiora, ut magis, qui iam evaserat, extiterat criminosus, ardoribus circumseptus. O virum nefarium! Ubi erat inperfecta karitas, venit repentina superiora calamitas, ut nec panis, ut nec poculi esum accipere potuisset, caelesti pena dampnatus. Nisi ad sanctum abbatem super plaustris convenerint cesi fallacem mentem, qui in modum karitatis
Abbreviated transcription (Latin):
nec corpus ipsius pendendo sentiret mortiᷤ
redderet funeratum: ille cũ ligaminib
crissit. exilit homo mortifer. cȩpit gressibus
gaudens ꝑambulare tellurem. & quẽ mor
se liberum ÷ quia consors apłorum eiꝰ pedib
opus manifestum mirare. Cui denegaueraᷤ
indulgere noxam. miscdiam potuit opti¬
hibere. Et qui impietatẽ incurrit tuam:
meruit ẽẽ resolutus ad ueniam. Quam
p̃darum quoq ꝑ eum cȩlestis dextera xp̃i
intulit. Qui iracundum ꝓ admisso scelere do¬
monasterium expetũt: utq miscdiam inue¬
niret. supplicit̾ postulauit. Quapropt̃ uir
sc̃s humili et enixa postulatione compatrem
suũ obsecrauit: ut excusatus ꝓfugus ad pri¬
stinȩ seruitutis iugũ rediret. Cui fallax in¬
geniĩ p̃stigium et praua calliditas serpenti¬
no ore famulatur: ex omni re ꝓmittit se
nullũ suppliciũ adhibere maligno. Quem¬
post reditũ accrbissimis uinculis colligatũ:

Expanded text:
nec corpus ipsius per pendendum sentiret mortis nec corpus ipsius per pendendum sentiret mortis redderet funeratum, ille cum ligaminibus discussis exilit, homo mortiferus coepit gressibus gaudens perambulare tellurem vestigiis; qe liberum, quia consors apostolorum eius pedibus us manifestum mirare iudex: cui denegaveras indulgere noxiam, misericordiam postuinosa; et qui impietate incurrerat, persisteret resolutus ad veniam. O quam praeclarum ad eum celestis dextera Christi intulit iracundus; a se admisso scelus, doad monasterium expetiit; ut misericordiam inveniret, suppliciter postulavit. Alioquin vir sanctus humili et innixa postulatione compatre suo obsecravit, ut excusatus profugus ad pristini servitutis iugum rediret. Quem fallax Ingenium praestigii et prava calliditas, serpentino ore famulante, ex omni re promittit se in nullo supplicio adhibere malignum. Quo reditus, acervissimis vinculis colligatum
Abbreviated transcription (Latin):
lãione supbuis: quiendã iiuenẽ fotisceleris
culpa damnabilem et obnoxium. retinebat
in uinculie retrusum. Cuius genitor con¬
dolens lanĩtando cursu celeri ad dĩ seruum¬
uenit: & cũ lacrimis et singultib suggestio¬
nem intulit in oratione indefesso. Ui scõ ut
lianũ nomine. cum baculo cũ quo in oratio¬
ne iugit̃ recumbebat. ad p̃dictum iudicem
cum summa supplicatione dirxexit. Quaꝓpt̃
impius iracundiȩ furore succensus contemp¬
sit baculum. et monachi consortiũ spreuit:
cui etiam et uiuendi aditum denegabat. Uñ
magis in resum magisq uniuersa tormenta
cruciatib ꝑage bat. In eculei nanq ꝑmole¬
sto militib iubet patibulo suspendere eum.¬
et int̾ire: etiam usq in diem t̃cium. ut nec ex¬
anime corpus ad humandum aliquis aude¬
in ligno. uidebatur quasi iuuante scõ fidolo
suis plantis eius scapulis stetisset suppositis¬
sustentatus: ut nec tencritas colli ipsius. nec
faucium qualitas molestiam int̃nitionis.

Expanded text:
latione superbus, quendam iuvenem ob forte scelus culpa dampnabilem obnoxium detinebat in vinculis detrusum; cuius genitor condolens, lamentando cursu celere percurrit, cum lacrimis et singultibus suggessione intulit indefesso. Vir sanctus ut lianum nomine cum baculo, in quo orationem iugiter recumbebat, ad imminendum iudicem misericordia supplicationis direxit. Quapropter impius iracundiae furore succensus, contempsit baculum et monachorum consorcium sprevit; cui ętiam et videndi aditum denegavit. Unde magis in reum magisque universa tormenta cruciatibus peragebat in aculeo permolesto: militibus iubet in patibulo suspendio interire; ętiam et usque in die tercia nec exanimum corpus ad humandum aliquis audein ligno, videbatur ei, quasi, iuvante sanctum Fidolum, suis plantis scapulis stetisse suppositum, ut ne teneritas colli ipsius nec faucium qualitas internicione
Abbreviated transcription (Latin):
continentiȩ oꝑam dederis. tunc ad me regre¬
dere: teq sine mora suscipiã. Ueruntam̃
ammacrueru quod dieo. Ego hic fili satis
frugalit uiuo. Nam nimis ardua & duris¬
sima conu̾satione me castigo: nulliꝰ rei cibo¬

Expanded text:
continentiae operam dederis tunc ad me regredere, teque sine mora suscipiam. Verumtamen adverte quod dico. Ego hic, fili, satis frugaliter vivo. Nam nimis ardua et durissima conversatione me castigo, nullius rei cibo
Abbreviated transcription (Latin):
et dilectionis eius iaculo salubri uulnere
sauciatus: monachorum se disciplinis atq
mon. intra heremi secreca dnõ seruientẽ:
ad quem confestim cum eo cupiens habita¬
re ꝑrexit: & pulsans ostium cellulȩ enus. p̃¬
cabatur ingressum. Cui senex aliquantulũ
patefaciens aditum: diẽ. Quid uis aut quẽ
queris: Erat enim seuerus aspectu: propt̃
qͦd multo tempore solitarius uitam rigidȩ
conu̾sationis exegerat. Respondens autẽ pa¬
chomius ait. Ds̃ me misit ad te: ut monachꝰ
fiam. Cui senior. Non potes hic inquit mo¬
nachꝰ fieri. Non enim parua res agit᷑: si ueri
monachi conu̾satio casta penset᷑. Nam plure ᷤᷤ
huc dudum uenientes: affecti tedio ꝑseue¬
rantiȩ ñ tenuere uirtutẽ. Et pachomius.
Non sunt equales omnium mores: idõ p̃cor
ut me digneris excipere: & ꝓcessu temporis
tam uoluntatem meam ꝗͣ. possibilitatẽ ple¬
nius apꝓbabis. Et semorait. Iamtͥ p̃fatus¬

Expanded text:
et ex dilectionis jaculo salubri vulnere et ex dilectionis jaculo salubri vulnere sauciatus, totum se disciplinis atquemon, intra eremi secreta Domino servientem; ad quem confestim, cum eo cupiens habitare, perrexit, et pulsans ostium cellulae ejus, precabatur ingressum. Cui senex aliquantulum patefaciens aditum, dixit: Quid vis? aut quem quaeris? Erat enim severo aspectu, propter quod multo tempore solitarius vitam rigidae conversationis exegerat. Respondens autem Pachomius, ait: Deus me misit ad te, ut monachus fiam. Cui senior: Non potes hic, inquit, monachus fieri; non enim parva res agitur, si veri monachi conversatio casta pensetur; nam plures huc dudum venientes, affecti taedio, perseverantiae non tenuere virtutem. Et Pachomius: Non sunt, inquit, aequales omnium mores. Idcirco precor ut me digneris excipere, et processu temporis tam voluntatem meam quam possibilitatem plenius approbabis. Et senior ait: Jam
Abbreviated transcription (Latin):
uitio tuo me tradam omnib dieb uite mee:
sp̃toq seculo. iugit̾ tͥ adherebo. Quȩ cum
orasset : ad suos reu̾sus ẽ comites: &. die
sequenti de cuntate illa ꝓfecti sunt. Cũq
diu̾sa loca nauigio circiurent: siquando
pachomitum uoluptas corporis &. munda¬
sua adu̾sabatur sponsio: inemor quia se do¬
mino seruiturum eẽ deuouerat. Nam di¬
uina grã suffragante: iam ab annis puerili¬
bus amator extiterat castitatis. Igit᷑ constan.
derat. uictoriam de hostib consecutꝰ: tyrones
iissit absolui. Sic pachomiius optata ͥ liħita¬
te concessa. ꝓtinus ad thebaidis ulteriora ꝓ¬
greditur: & ingressus in eccłiam quȩ est in
uico cui nom̃ ẽ chinobostium. fit ilico cathe¬
cuminus: et post paululum grãm lauachri
ltalis adipiscitur ⁊ & ipsa nocte qua mistũs
sais imbutus ẽ. uidit in somnis ueliti rorẽ
celius aũapsum reples se dexterã. ꝙ in melliᷤ
creuisse ꝓiguedinem: audiuit qͦ uocẽ di

Expanded text:
vitio tuo me tradam cunctis diebus vitae meae, et vitio tuo me tradam cunctis diebus vitae meae, et spreto saeculo jugiter tibi adhaerebo. Quae cum orasset, ad suos reversus est comites; et die sequenti de civitate illa profecti sunt. Cumque diversa loca navigio circuirent, si quando Pachomium voluptas corporis et mundasabatur, sponsionis suae memor, qua se Domino serviturum esse devoverat. Nam divina gratia suffragante, jam ab annis puerilibus amator exstiterat castitatis. CAP. V.--Igiturdit, victoriam de hostibus consecutus, tirones jussit absolvi. Sic Pachomius optata sibi libertate concessa, protinus ad Thebaidis ulteriora regreditur, et ingressus ecclesiam, quae est in vico, cui cognomen est Chinoboscium, fit illico catechumenus, et post paululum gratiam lavacri vitalis adipiscitur. Et ipsa nocte, qua mysteriis sacris imbutus est, vidit in somnis veluti rorem coelitus allapsum suam replesse dexteram, et in mellis crevisse pinguedinem; audivit quoque vocem