comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
estri antistitis obitum
cognoscentes. cure nobis
delegare. cui dedimꝰ in mandatis
ut nichil de reditu. ornatu. mi ni¬
steriisq a quo quã usurpari patia¬
tur. cui uos assidius adhortatioĩbꝰ
conuenit obedire. hoc tam̃ scitote
ei ordinandi prb̃os ac diaconos si
necesse fuerit. & dignos ad hoc of¬
ficium in uenire potuerit dedimꝰ¬
ordinandi licentiam. quatinꝰ in
eccłiastico obsequio sacerdotem
la diserepet ratione. & tanto mi¬
nisterio dignus ualeat repperiri.
Qui dum fuerit postulatꝰ eum sol¬
lempnitate decreti. omĩũ subscͥp¬
tionibus roborati. & uisitatoris
pagiua ꝓsequente. ad nos ueniat
ordinandus. ꝓuisuri ante omĩa
ne cuiuslibet uite uł meriti lai¬
cam ꝑsonam p̾sumatis eligere.
& non solum ille ad episcopatus
apicem nulla ratione ꝓuehet᷑.
uerum etiam uos nullis inter¬
cessiomibz ueniam ꝓmereri po¬
se cognoscite.S om̃s quos ex uo¬
bis de laica ꝑsona aspirasse con¬
stiterit. ab officio & a cõmuniõe

Expanded text:
estri antistitis obitum cognoscentes, curae nobis delegare: cui dedimus in maut nihil de reditu, ornatu, ministeriisque a quoquam usurpari patiatur, cujus vos assiduis adhortationibus convenit obedire. Hoc tamen scitote, quia ei ordinandi presbyteros ac diaconos, si necesse fuerit, quos dignos ad hoc officium invenire potuerit, dedimus licentiam, quatenus in ecclesiastico 722 obsequio sacerdos exla discrepet ratione, et tanto ministerio dignus valeat reperiri. Qui dum fuerit postulatus, cum solemnitate decreti omnium subscriptionibus roborati, et visitatoris pagina prosequente, ad nos veniat ordinandus, provisuri ante omnia ne cujuslibet vitae vel meriti laicam personam praesumatis eligere. Et non solum ille ad episcopatus apicem nulla ratione provehetur, verum etiam vos nullis intercessionibus veniam promereri posse cognoscite. Sed omnes quos ex vobis de laica persona aspirare constiterit, ab officio et a communione
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ ex honore sacerdotalis
officii extranei arrident:
non ualde penso. De uobis autẽ
michi hac ex re arridentibꝰ non
minime doleo: qui desiderium
meum plenissime scitis. & tñ ꝓfe¬
cisse me creditis. Sũmus enĩ michi
ꝓuectus fuerat. si potuisset im¬
pleri quod uolui: si uoluntatem
meam quã dudum cognitam ha¬
betis. ꝑficere optate quietis ꝑcep¬
tione ualuissem. At nunc quia
honoris huius uinculis in ciuita¬
te teneor romana religatus. ha
no leone exconsule ueniente uos
in sicilia remanere ñ suspicor.
&e cũ ipse quoq tuo honore reli¬
gatus retineri roma ceꝑis: qͥd me¬
roris. quid amaritudinis. ego pa¬
tiar agnosces. ueniente autem
uiro magnifico domno mauren¬
tio cartulario. ei queso in roma
ne urbis necessitate concurrite: qr
hostilibus gladiis foris sine cessa¬
tione confodimur: sed seditione mi¬
litum interno ꝑicło grauiꝰ urge¬
mur. Petrum uͦ subdiaconũ nr̃m.
quem ꝓ regendo eccłie patrimo¬

Expanded text:
 ex honore sacerdotalis officii extranei arrident, non valde penso: de vobis autem mihi hac in re arridentibus, non minimum doleo, qui desiderium meum plenissime scitis, et tamen profecisse me creditis. Summus enim mihi profectus fuerat, si potuissem implere quod volui, si voluntatem meam, quam dudum cognitam habetis, perficere optatae quietis perceptione valuissem. At quia honoris nunc hujus vinculis in civitate teneor Romana religatus, habsimo domno Leone exconsule veniente, vos in Sicilia remanere non suspicor; et cum ipse quoque tuo honore religatus Romae retineri coeperis, quid moeroris, quid amaritudinis ego patiar, agnosces. Veniente autem viro magnifico domno Maurentio Chartulario, ei, qunae urbis necessitate concurrite, quia hostilibus gladiis foris sine cessatione confodimur. Sed seditione militum, interno periculo gravius urgemur. Petrum vero subdiaconum nostrum, quem pro regendo Ecclesiae patrimo
Abbreviated transcription (Latin):
cia ꝑagant᷑. P reterea erga uitã
actusq ancillarũ dei. siue ab¬
batisse que in supradicto fu̾it
monast̾io constituta ep̃o scđm
dei timorem sollicitudinẽ sta¬
tuimꝰ adhibere. ut si aliquam
de illic habitantib exigente
culpa oportuerit ultioni sub¬
mitti: ipse iuxta sacroꝵ cano¬
nũ uigorem modis om̃ib de-¬
beat uindicare. his gͥ a nobis
statutis atq concessis. ita te in
congregationis tue dispositio¬
ne custodiam stude sollicitiorẽ
enixius exibere. ut iniqui hostiᷤ
malicia nichil ibi quod macu¬
lari possit inueniat. Hec gͥ oĩa
que huius pagina p̾ceptioĩs
amplectit᷑ monast̾io tuo in om
nꝰ indultoꝵ priuilegu orũ be¬
neficia in sua semꝑ in uiola¬
biliter firmitate ꝑmaueant.
Mense nouembrio. Indictiõe.xu.¬

Expanded text:
cia peragantur. Praeterea erga vitam cia peragantur. Praeterea erga vitam actusque ancillarum Dei sive abbatissae, quae in suprascripto fuerit monasterio constituta, episcDei timorem, sollicitudinem statuimus adhibere; ut si aliquam de illic habitantibus exigente culpa oportuerit ultioni submitti, ipse juxta sacrorum canonum vigorem modis omnibus debeat vindicare. His ergo a nobis statutis atque concessis, ita te in congregationis tuae dispositione stude sollicitiorem enixius in omnibus exhibere, ut iniqui hostis malitia nihil ibi quod maculari possit inveniat. Haec igitur omnia quae hujus pagina praeceptionis amplectitur monasterio tuo in omnnus indultorum privilegiorum beneficia in sua semper inviolabiliter firmitate permaneant. Mense Novembri, indict.
Abbreviated transcription (Latin):
stulatio uoluntatis effe¬
ctu debet ꝓsequenti cõ-¬
pleri. quatinus & deuotionis
sinceritas laudabilit̾ enitescat:
&e utilitas postulata uires indu¬
bitanter assumat. Proinde mo¬
nasterio quod in honore scĩ cas¬
siani est consecratũ in quo p̃ẽẽ
dinosceris uixta peticionẽ filioꝵ
nr̃oꝵ dinamii atq aureliane
qui id religiosa deuotione do-¬
mui uiris sui iunctis unisse
edificiis cõꝓbant᷑. & priuilegia
p̃uidimꝰ indulgeri. constituen-¬
tes ut obeuute ante dicti mo¬
nasterii abbatissa. non extranea
suis elegerit ordinet᷑. Qũe tñ
si digna huic minist̾io iudica
statem. S ad hec sollicitud̾is
tue curam uel que post de in
eodem loco fuerit abbatissa
statuimus ꝑ omĩa ꝑtin̾e. die
ita hoc̾ est officium ex soluendũ
ut cathedra eiꝰ nisi p̾dictis diebꝰ
cum illic missarum sollẽpnia
celebrat ñ ponat᷑. Quo disceden¬
te: simul etiam cathedra illiꝰ de
eodem oratorio auferat᷑. Cet̾is uͦ
fuerit deputatus missarũ offi¬

Expanded text:
stulatio uoluntatis effectu debet prosequente compleri, quatinus et deuotionis sinceritas laudabiliter enitescat et utilitas postulata uires indubitanter assumat. Proinde monasterio quod in honorem sancti Cassiani est consecratum, in quo praeesse dignosceris, juxta petitionem filiorum nostrorum Dynamii atque Aurelianae, qui id religiosa devotione domui sui juris junctis uniisse aedificiis comprobantur, haec privilegia praevidimus indulgeri: constituentes ut obeunte ante dicti monasterii abbatissa non extranea suis elegerit ordinetur, quam tamen, si digna preesse monasterio iudicatstatem; sed haec ad sollicitudinis tuae, vel quae post te in 859 eodem loco fuerit abbatissa, curam statuimus per omnia pertinere. Die ita est hoc officium exsolvendum, ut cathedra ejus nisi praedictis diebus, dum illic missarum solemnia celebrat, non ponatur. Quo discedente, similiter etiam cathedra illius de eodem oratorio auferatur. Caeteris fuerit deputatus, missarum offi
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ sine ulliꝰ exempli forma iuolasti
talem tantamq sacerdotii digni¬
tatẽ. p̾cipimꝰ ut usq dum dñicis
uł responsalis nr̃i cognouerimꝰ
apicib quod non re subticia sed
uera fueris uissione ordinatus.
nullatenus tu ordinatoresq tui
adtractare quicquã pͣsumatis sa¬
cerdotalis officii: nec usq ad rescri¬
ptũ nr̃m ad cultum uos sacri al¬
taris accetlere. Quod si contra hec
agere p̾sumpseritis. anathema uo¬
bis sit ado ⁊ abeato petro apłoꝵ
pͥncipe: ut contemplatione iudicii
ur̃i. ceteris quoq catholicis eccłiis
ultionis ur̃e p̾beat᷑ exemplum.

Expanded text:
igitur sine ullius exempli forma violasti igitur sine ullius exempli forma violasti talem tantamque sacerdotii dignitatem, praecipimus ut usque dum dominicis vel responsalis nostri cognoverim apicibus quod non surreptitia, sed vera fueris jussione ordinatus, nullatenus tu ordinatoresque tui attrectare quidquam praesumatis sacerdotalis officii, neque usque ad rescriptum nostrum ad cultum vos sacri altaris accedere. Quod si contra haec agere praesumpseritis, anathema vobis sit a Deo, et a beato Petro apostolorum principe, ut contemplatione judicii vestri, caeteris quoque catholicis Ecclesiis ultionis vestrae praebeatur exemplum.
Abbreviated transcription (Latin):
sumptori in salona. xx¬
icet cetera cuiuspiam ta¬
lia uite sint merita. ut nichil sit
quod ex his sacerdotalibus ualeat
ordinationib obiuare: tam̃ soliꝰ
nefas ambitus seuerissima cano¬
num districtione dampnatur. Cog¬
nouimꝰ itaq quod uł subreptauł
simulata piissimoꝵ pͥncipũ ussi¬
one: dum uita dignus ñ fueris. te
ad facerdotii ordinem cunctis ue¬
nerabilem ꝓrupisse. Quod nos id̾o
sine ulla hesitatione credidimus
quia uitam etatemq tuam non
habemus incognitam:. ac deinde
qr serenissimi diũ imꝑatoris am¬
mũ non ignoramꝰ qd̃ se in causis
sacerdotalib miscere non soleat:
ne nr̃is in aliquod peccatis grauet᷑.
Additur in auditum nefas. quod
post interdictionẽ qͦ nrãm que
sub excõmunicatione tua ordinan¬
tiumq te facta est: cesis prib̃is. di¬
acombus. ceteroq clero manu mi¬
litari diceris ad mediũ deductus.
Quam rem nos consecrationẽ dr̃e
nullomͦ possumꝰ: quia ab excõmu-¬
nicatis est hominib celebrata. Qͥa

Expanded text:
sumptori in Salona. Licet caetera cujuspiam talia vitae sint merita, ut nihil sit quod ex his sacerdotalibus valeat ordinationibus obviare, tamen solius nefas ambitus severissima canonum districtione damnatur. Cognovimus itaque quod vel surrepta vel simulata 699 piissimorum principum jussione, dum vita dignus ad sacerdotii ordinem cunctis venerabilem prorupisse. Quod nos ideo sine ulla haesitatione credidimus, quia vitam aetatemque tuam non habemus incognitam, ac deinde quia serenissimi domini imperatoris animum non ignoramus, quod se in causis sacerdotalibus miscere non soleat, ne nostris in aliquo peccatis gravetur. Additur inauditum nefas, quod post interdictionem quoque nostram, quae sub excommunicatione tua, ordinantiumque te facta est, caesis presbyteris, diaconibus, caeteroque clero, manu militari ad medium diceris deductus. Quam rem nos consecrationem dicere nullo modo possumus, quia ab excommunicatis est hominibus celebrata. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
ecessitatem patientibus.
pontificale conuenit adẽe
subsidium. Pro qua re ex¬
ꝑientie tue p̾senti auctoritate pͥ¬
cipimus. quatinꝰ albino priuato
luminib filio quondã martini
coloni. singlis annis duos tremis¬
ses sine aliqua dilatione p̾stare ñ
desinat: ñ dubita suis hoc sine du¬
bio rationibus imputari. GR¬
Ianuario ep̃o caralis sardinie.¬
nos in loco qui intra ꝓuin¬
longis aboleuisse temporibꝰ. Qͥa
aũt nc̃ sacerdotũ indigentia qͦsd̃a
illic paganos reman̾e cognouimꝰ.
ce ferino mnodo degentes dei cultũ
penitus ignorare: hortam᷑ fr̃nita-¬
tem tuam ut illic sed̾m pristinũ
modum ordinare festinet antistitem.
talem uidelicet qui ad hoc opus mo¬
ribus ac uerbo existat. & ali erran¬
tes ad gregem dñicũ pastorali stu¬
deat emulatione deducere: quatinꝰ
eo illic animarũ uacante cõpendio.
nec uos inueniamini suꝑflua popos¬
asse. nec olim destructa frustra nos
reformasse peniteat. Gr egorius¬

Expanded text:
ecessitatem patientibus pontificale convenit adesse subsidium. Pro qua re experientiae tuae praesenti auctoritate praecipimus quatenus Albino privato luminibus filio quondam Martini coloni singulis annis duos tremisses sine aliqua dilatione praestare non desinat, non dubitatura suis hoc sine dubio rationibus imputari. anuario episcopo Caralis Sardininos in loco qui intra provinlongis abolevisse temporibus. Quia autem nunc sacerdotum indigentia quosdam illic paganos remanere cognovimus et ferino degentes modo Dei cultum penitus ignorare, hortamur fraternitatem tuam ut illic secundum pristinum morem ordinare festinet antistitem, talem videlicet qui ad hoc opus moribus ac verbo aptus existat et aberrantes ad gregem Dominicum pastorali studeat aemulatione deducere; quatenus eo illic animarum vacante compendio, nec vos inveniamini superflua poposcisse, nec olim destructa frustra nos reformasse poeniteat. Quoci
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sumat. Quia tam̃ audio sicut p̃¬
fatus sũ quosdã urm ignorantia
lapsos. quosdã etiã ad cõmunican¬
dũ uolent̾ ẽẽ cõp̃ssos: om̃ĩpoten¬
tẽ dnm̃ dep̃eor. ut eos qui huic
prauitati minime consenserunt
ꝑpetua grẽ sue ꝓtectione custo¬
diat. & optata eis largitate res¬
pondeat. & illos quos aut studiũ
aut ignorantia aut quelibet ali¬
a causa traxit in culpã. ab omĩ
reatu peccatoꝵ atq ab om̃ib iun¬
culis aliene obligatiõĩs absoluat.
om̃ibq & in p̾senti uita ꝓtectiois
sue gram tribuat. & nos de uob̃
in eterna patͥa gaude concedat.
Ut gͥ hec uob̃ intercessio apd̃ dm̃
dientiã exhibete. & ab illis sacrã
cõmonitionẽ ꝑcipite. quos se ab
antedicti maximi cõmuniõe ab¬
stinuisse uł abstin̾e cognoscitis.

Expanded text:
praesumat. Quia tamen audio, sicut prpraesumat. Quia tamen audio, sicut praefatus sum, quosdam vestrum ignorantia lapsos, quosdam etiam ad communicandum violenter esse oppressos, omnipotentem Dominum deprecor, ut et eos qui huic pravitati minime consenserunt perpetua gratiae suae protectione custodiat, et optata eis largitate respondeat, et illos quos aut studium, aut ignorantia, aut alia quaelibet causa, traxit in culpam, ab omni reatu peccatorum, atque ab omnibus vinculis alienae obligationis absolvat, omnibusque in praesenti vita protectionis suae gratiam tribuat, et nos de vobis in aeterna patria gaudere concedat. Ut igitur haec vobis intercessio apud Deum dientiam exhibete, et ab illis sacram communionem percipite quos se ab ante dicti Maximi communione abstinuisse vel abstinere cognoscitis.
Abbreviated transcription (Latin):
uato zelo moueatur. Ego eni po¬
pulo in illis partib consistenti
ac mee aĩe ꝓuidens. & omĩpoten¬
tis dei iudiciũ ꝑtimescens. can¬
sas eiꝰdem maximi exquiri uo¬
lo: & cum om̃i sinceritate reue¬
lante do qd̃ est canonieũ defi¬
nire. Cui quoq frequenter scrip¬
simꝰ ut non priꝰ saera missarũ
sollempnia celebraret. quam
causã potussemꝰ agnoscere: ali¬
oquin ẽẽt cõmunione priuatꝰ
Et ex hoc iam suꝑbie ipsius cul¬
pa in aꝑto monstratur. qd̾ se¬
pius sicut dixi admonitꝰ ut
ad nos ueniret. diuersis excusa¬
tionib renitit᷑. fugit. metuit.
Unde gͦ trepidat. si eũ de his q̃¬
de se dicta sunt conscientia non
accusat: Hec gͥ cognoscentes.
postquã uob̃ nullam de igno¬
rantia excusationẽ potestis as¬
ut a ꝓhibite uos cõmunionis
consortiaᷤ ꝑ omĩa suspendatis.
nec cuiqua sac̾doti supͣdicto
maximo cõmunicanti ꝯtͣ aĩam
suam quisquã urm oõmunicare

Expanded text:
ivato zelo moveatur. Ego vero poivato zelo moveatur. Ego vero populo in illis partibus consistenti, ac meae animae providens et omnipotentis Dei judicium pertimescens, causas ejusdem Maximi exquiri volo, et cum omni sinceritate revelante Domino quod est canonicum definire. Cui quoniam frequenter scripsimus ut non prius sacra missarum solemnia celebraret quam causam ejus potuissemus agnoscere, alioquin esset communione privatus; et ex hoc jam superbiae ipsius culpa in aperto monstratur, quod, saepius, sicut dixi, admonitus ut ad nos veniret, diversis excusationibus renititur, refugit, metuit. Unde ergo trepidat, si eum de his quae dicta sunt conscientia non accusat? Haec ergo cognoscentes, postquam vobis nullam de ignorantia excusationem assumere pout a prohibirae vos communionis consortio per omnia suspendatis, nec culquam sacerdoti suprascripto Maximo communicanti contra suam quisquam vestrum communicare
Abbreviated transcription (Latin):
eruenit ad me quosdam
ur̃m ignorantia uł neces¬
sitate deceptos. his qui ab
apłica sede culpa sicut nostis
exigente cõmunione priuati ft̃
cõmunicasse: quosdã uͦ se salu¬
bri discretione ꝓtegente dño
suspendisse. & quantũ de con-¬
stantib gaudeo: tantũ de deui¬
antib ingemisco. qm̃ sacre cõ¬
munionis mysteria q̃ad ab solu¬
tion̾e nob̾ diuina pietate conces¬
sa st̃: in detrim̃tũ magis sue a
uobis omp̃s dñs innotescat ue¬
hem̃t̾ caritati ur̃e & medullitꝰ
ex toto corde cõpatior. paterno
affectu obtestor atq suadeo: ut¬
suspendat. Et quos apłica sedes
recipit omĩo refugiat. ne inde
rers ante conspectũ eterni iu¬
dicis unde poterat saluari con¬
sistat. Comꝑi autẽ qd quidã
ꝑuerse mentis hoĩes illic in¬
sinuare conati st̃ qi ego contra
maximũ quodam odio mouear.
& non que canoniea s ea potius
que furoris sunt exsequi concu¬
piscam. S absit hoc asacerdotali
animo. ut in qualibet causa pͥ¬

Expanded text:
ervenit ad me quosdam vestrorum ignorantia vel necessitate deceptos his, qui ab apostolica sede, culpa sicut nostis exigente, communione privati sunt, communicasse, quosdam vero se salubri discretione, protegente Domino, suspendisse; et quantum de constantibus gaudeo, tantum de deviantibus ingemisco, quoniam sacrae communionis mysteria, quae ad solutionem nobis divina pietate concessa sunt, in detrimentum animae suae magis vobis Deus omnipotens innotescat, vehementer caritati vestrae et medullitus ex toto corde compatior, paterno affectu obtestor atqsuspendat, et quos apostolica sedes recipit omnino refugiat, ne inde reus ante conspectum aeterni judicis unde poterat salvari consistat. Comperi autem quod quidam perversae mentis homines illic insinuare conati sunt quia ego contra Maximum quodam odio movear, et non ea quae canonica, sed ea potius quae furoris sunt exsequi concupiscam. Sed absit hoc, absit a sacerdotali animo, ut in qualibet causa pr
Abbreviated transcription (Latin):
Axpectabamus fraternita¬
tem tuam sua aliquos
ad dm̃ p̾dicatione con¬
uertere: & male agentes ad recti¬
tudiue̾ reuocare. Quade re ni¬
mis contristamur: quia ediuer
so in nepotis tui felicis prauita¬
te tua euidenter quitalem nu¬
tristi culpa monstrata est. ꝑue¬
nit itaq ad nos quod supradictꝰ
quamus graui eẽt de lege pena
plectendus. nos tam̃ aliquatenus
legis duriciam mollientes. huiꝰ¬
quam stuprauit uxorem habeat
aut certe si renuendũ putauerit.
districtius ac corporaliter castiga¬
tus excommunicatusq in mona¬
sterio ubi penitentiam pagat re¬
trudatur. de quo ei nulla sit e¬
grediendi sine nr̃a p̃ceptione li¬
centia. Ita gͦ fraternitas tua ut
hec compleantur studeat: quati¬
nus nichil de his aliquo modo
possit omitti. Nam si quid qd̃ ñ
credimus lentum fuerit. & illi
graue postea ꝑiculũ ĩminebit:
oe te non leuis incipiet culpa res

Expanded text:
pectabamus fraternitatem tuam sua aliquos ad Deum praedicatione convertere, et male agentes ad rectitudinem revocare. Qua de re nimis conso in nepotis tui Felicis pravitate, tua evidenter, qui talem nutristi, culpa monstrata est. Pervenit itaque ad nos quod suprascriptquamvis gravi esset de lege poena plectendus, nos tamen aliquatenus legis duritiam mollientes, hujuquam stupravit uxorem habeat, aut certe si renuendum putaverit, districtius ac corporaliter castigatus excommunicatusque, in monasterium, ubi poenitentiam peragat, retrudatur, de quo ei nulla sit egrediendi sine nostra praeceptione licentia. Ita ergo fraternitas tua, ut haec compleantur studeat, quatenus nihil de his aliquo modo possit omitti. Nam si quid, quod non credimus, lentatum fuerit, et illi grave postea periculum imminebit, et te non levis incipiet culpa res
Abbreviated transcription (Latin):
penitentem. uł cuilibet condi-¬
tioni obnoxium. ad sacros ordi¬
nes ꝑmittas accedere. S si quos
huiusmodi reppereris: non au¬
deas ꝓmouere. Afros passim uł
incognitos ꝑegrinos ad eccłiasti¬
cos ordines tendentes nulla rati¬
one suscipias. quia afri quidem
manichei aliqui rebaptirati.
Pegrini uͦ plurimi etiam in mi¬
norib ordinibus constiticti. fortio¬
rem de se p̾tendisse honorem se¬
pe ꝓbati sunt. Ad monemꝰ etiã
fraternitatẽ tuã ut in cõmissis
sibi animabus sollerter inui¬
gilet. & animarũ magis lucris
quam cõmodis uite p̃sentis in¬
dendat. incontinendis ac dispo¬
nendis eccłie rebus diligens ex¬
istat: ut omni ex parte suscep¬
tum digne te gessisse pastoris
officium uenturus iudex cum
ad iudicandũ uenerit. debeat

Expanded text:
poenitentem, vel cuilibet condipoenitentem, vel cuilibet conditioni obnoxium, ad sacros ordines permittas accedere. Sed si quos hujusmodi repereris, non audeas promovere. Afros passim, vel incognitos peregrinos, ad ecclesiasticos ordines tendentes, nulla ratione suscipias, quia Afri quidam Manichaei, aliqui rebaptizati; peregrini vero plurimi etiam in minoribus ordinibus constituti, ad fortiorem de se praetendisse honorem saepe probati sunt. Admonemus etiam fraternitatem tuam ut in commissis sibi animabus solerter invigilet, et animarum magis lucris quam commodis vitae praesentis intendat. In continendis aut disponendis rebus Ecclesiae diligens existat, ut omni ex parte susceptum, digne te gessisse pastoris officium venturus judex, cum ad judicandum venerit, debeat
Abbreviated transcription (Latin):
astoralis officii cura nos ad¬
monet destitutis eccłlis
proprios constituere sacer¬
dotes:. qui gregem dñcũ pastorali
debeant sollicitudine gub̃nare.
ꝓpterea te ioh̃em ab hostibus cap¬
tiuate thelisitane ciuitatis ep̃m
in squillacina eccl̃ia cardinalem
necesse duximus constituere sacer¬
dotem. ut & susceptam semel ani¬
marum curam intuitu future re-¬
tributionis impleas. & licet atua¬
hoste imminente depulsus sis. aliã
que a pastore uacat debeas eccłiã
gubernare: ita tam̃ ut si ciuitatẽ
illam hostib liberam effici & dño
ꝓtegente ad priorem statum con
tigerit reuocari. in eam in qua¬
& prius ordinatus es eccłiam re¬
uertaris. Sin autem p̾dicta ciui¬
tas continua captiuitatis cala¬
mitate p̾mitur: in hac in qua
a nobis incardinatus es debeas
eccłia ꝑmanere. Precipimus aũt
ne uinquam illicitas ordinatio¬
nes facias: ne bigamũ aut qui
uirginem non est sortitus uxorẽ.
aut ignorantem litteras. uel in
qualibet parte corꝑis uitiatũ.

Expanded text:
astoralis officii cura nos admonet, destitutis Ecclesiis proprios constituere sacerdotes, qui gregem Dominicum pastorali debeant sollicitudine gubernare. Propterea te Joannem ab hostibus captivatum Lisitanae civitatis episcopum in Squillacina cardinalem necesse duximus constituere sacerdotem: ut et susceptam semel animarum curam intuitu futurae retributionis impleas; hoste imminente, depulsus sis, aliam quae pastore vacat debeas Ecclesiam gubernare: ita tamen ut, si civitatem illam ab hostibus liberam effici, et Domino protegente ad priotigerit revocari, ad eam in qua prius ordinatus es Ecclesiam revertaris. Sin autem praedicta civitas continua captivitatis calamitate premitur, in hac in qua a nobis incardinatus es, debeas Ecclesia permanere. Praecipimus autem ne unquam illicitas ordinationes facias. Nec bigamum, aut qui virginem non est sortitus uxorem, aut ignorantem litteras, vel in qualibet parte corporis vitiatum, vel
Abbreviated transcription (Latin):
in uia acceꝑint. qd̃ dare om¬
nib illi eccłie semꝑ familiare
fuit. Dixerunt enim. Respos¬
dit nob̃ dicens. Non habeo
quod uob̾ dare possim. Et
miror si is qui uestes ht̃. ar¬
gentũ ht̃. cellaria habet qd̾
pauꝑibꝰ debeat dare nͣ ht̃.
Dic gͦ illi ut cũ loco mentẽ
mutet. Non sibi credat solã
lectionem & orationẽ sufficere
ut remotus studeat sedere. et
de manu minime fructificare:
s largam manũ habeat. neces¬
sitatẽ patientib concurrat. alie-¬
nam inopiam suam credat. qr
si hec non habet: uacuũ ep̃i no¬
meam de anima sua admonui.
s nil mͥ omĩo respondit. Unde
credo qr ea neq legere dignatꝰ ẽ.
Pro qua re iam necessariũ ñ
fuit. ut eum ꝑ epłam meam ad¬
monere aliquid debuissem. s tm
illa scripsi que in causis terre¬
nis consiliarius dictare potinit.
Nam ego ad hominẽ ñ legent̾e
fatigari in dictatu non debui.
Tua gͦ dilectio secreto ei omĩa lo¬
quatur. & admoneat qualiter se

Expanded text:
in via acceperint, cum dare omin via acceperint, cum dare omnibus illi Ecclesiae semper familiare fuit. Dixerunt enim: Respondit nobis, dicens: Non habeo quod vobis dare possim. Et miror si is qui vestes habet, argentum habet, cellaria habet, quod pauperibus debeat dare non habet. Dic ergo ei ut cum loco mutet et mentem. 817 Non sibi credat solam lectionem et orationem sufficere, ut remotus studeat sedere, et de manu minime fructificare; sed largam manum habeat, necessitatem patientibus concurrat, alienam inopiam suam credat, quia si haec non habet, vacuum episcopi nomeam de anima sua admonui, sed nihil mihi omnino respondit, unde credo quia ea neque legere dignatus Pro qua re jam necessarium non fuit ut eum per epistolam meam admonere aliquid debuissem, sed tantum illa scripsi quae in causis terrenis consiliarius dictare potui. Nam ego ad hominem non legentem fatigari in dictatu non debui. Tua ergo dilectio secreto ei omnia loquatur, et admoneat qualiter se
Abbreviated transcription (Latin):
ostquam reuertẽs
castoruis omnia
nob̾ quȩ inter
uos & agilulfum
regem acta st̃
indicauit. ne ex¬
cusationem contra nos de
mora potuisset aliquis inue¬
nire. sub om̃i eum celeritate
illuc retransinittendũ p̾ui¬
dimꝰ. Ab eo gͦ ea que sunt
agenda cognoscens. esto sol¬
licitus & omnimodo immine
ut pax ista debeat ordinari: qr
quantũ dicit᷑ aliqui in hoc im¬
pedire conant᷑. ẜqua re festina
strenue agere. ut labor ur sine
effectu non ualeat remanere.
slam iam &e partes iste &e diu̾se
insule in graui sunt ꝑicło po¬
site. Fr̃em nrm mari nanũ
ep̃m uerbis quibꝰ uales excita.
qr obdormisse eum suspicor.¬
Nam uenerunt quidam ad
me in quib erant quidam
senes mendicantes. qui a me
discussi sunt a quibꝰ quid ac¬
ceꝑint. ⁊ ꝑ singła retulerunt
quanta eis & a quibꝰ in itinere
data sint. Quos dum sollicite
de p̾dicto fr̃e requirerem qͥd
eis dedisset. respondert se eũ
rogasse. s ab eo se omĩo nicħ
accepisse. ita ut neq pacͥem

Expanded text:
ostquam revertens Castorius omnia nobis quae inter vos et Agilulphum regem acta sunt indicavit, ne excusationem contra nos de mora potuisset aliquis invenire, sub omni eum celeritate illuc retransmittendum praevidimus. Ab eo ergo ea quae sunt agenda cognoscens, esto sollicitus, et omni modo immine ut pax ista debeat ordinari, quia, quantum dicitur, aliqui hoc impedire conantur. Pro qua re festina strenue agere, ut labor vester sine effectu non valeat remanere. Nam jam et partes istae, et diversae insulae in gravissunt periculo positae. Fratrem nostrum Marinianum episcopum verbis quibus vales excita, quia obdormisse eum suspicorNam venerunt quidam ad me, in quibus erant quidam senes mendicantes, qui a me discussi sunt a quibus et quid acceperint, et per singula retulerunt quanta eis et a quibus in itinere data sint. Quos dum sollicite de praedicto fratre requirerem quid eis dedisset, responderunt se eum rogasse, sed ab eo se omnino nihil accepisse; ita ut neque panem
Abbreviated transcription (Latin):
tulis facta est te &e susciꝑe et
custodire ꝓmisisti. & ꝓhibitus
a nobis codicem ipsum legere
in quo pestifere fraudis uirꝰ
in nexũ ẽ libentissime consen¬
sisti. reꝓbrans etiam atq con¬
dempnans omĩa q̃ in eo contͣ
catholice fidei indegͥtatẽ dicta
uel latent̾ inserta st̃. nec eum
te legere denuo ꝓmisisti: hac
nobis catholica dõ custodien¬
te ꝑclaruit: ab om̃i de heretice
ꝑuersitatis macła uixta ꝓfes¬
sionem tuã liberũ ẽẽ decerni¬
mꝰ. & catholicũ atq sincere in
omĩbꝰ ficłi ꝓfessorem ac sequace
ih̾u xp̃i saluatoris gr̃a claru¬
isse ꝓnuntiamꝰ. liberam qͦ tri¬
buendo licentiã ad tuũ mona¬
steriũ in tuo te loco uel ordi¬
ne nichilominꝰ remeare. De hoc
autẽ & dilectissimo fr̃i nr̃o con¬
stantinopolitane ciuitatis an¬
tistiti qui in supͣdicto scĩ ioħis
loco ordinatus est nr̃a uolumꝰ
scripta transmittere. S qr non¬
est consuetudo ut priusquam

Expanded text:
tulis facta est te et suscipere et tulis facta est te et suscipere et custodire promisisti, et, prohibitus à nobis codicem ipsum legere in quo pestiferae virus fraudis innexum est, libentissime consensisti, reprobans etiam atque condemnans omnia quae contra catholicae fidei integritatem in eo dicta vel latenter inserta sunt, nec eum te legere denuo promisisti: hac nobis catholica, Deo custodiente, perclaruit, ab omni te haereticae perversitatis macula juxta professionem tuam liberum esse decernimus, et catholicum, atque sincerae in omnibus fidei professorem, ac sequacem Jesu Christi Salvatoris gratia claruisse pronuntiamus, liberam quoque tribuendo licentiam ad tuum monasterium in tuo te loco ne nihilominus remeare. De hoc quoque et dilectissimo fratri nostro Constantinopolitanae civitatis antistiti, qui in supradicti sancti Joannis loco ordinatus est, nostra volumus scripta transmittere. Sed quia consuetudo non est ut prius quam
Abbreviated transcription (Latin):
fecisse dinosceris. ne quid tam̃
nobis ambiguum potuisset ex
bendũ. ut suis nos quid actũ ẽẽt
epłis informaret. Qui sepe a no¬
bis admonitꝰ rescribens in uo¬
tuit: codicem apud te fuisse in¬
uentum quo plurima contine¬
bantur heretica. & hoc ob se ad¬
uersus dilectionẽ tuã fuisse cõ¬
motũ. Quẽ quia ad nos studuit
ꝓ satisfactione tnsmittere. pͥo¬
res eiꝰ partes sollicita lectione
In eo heretice infectionis uene¬
na repperimꝰ. ne denuo debiuᷤ
& ad amputandam ambigue
suspicionis mat̾iã libellũ nob̾
manu tua porrexisti ꝑscͥptũ.
in quo fidem tuam exponens
om̃s generalit̾ hereses. uł qͥcqͥd
aduersus catholice ꝓfessionis
integͥtatẽ ẽ aꝑtissime condẽp¬
nasti. & cuncta que sc̃e quatuor
uniuersales synodi recipiunt
te semꝑ recepisse ac reciꝑe. &e q̃
condempnant condẽpnasse con¬
dẽpuareq ꝓfessus es: eam quoq
synodum que imꝑatoris iusti¬
niani temporib de tribꝰ capi¬

Expanded text:
fecisse dignosceris; ne quid tamen fecisse dignosceris; ne quid tamen nobis ambiguum potuisset exiibendum, ut suis nos quid actum esset epistolis informaret. Qui, saepe a nobis admonitus, rescribens innotuit Codicem apud te fuisse inventum in quo plurima continebantur haeretica, et ob hoc se adversus dilectionem tuam fuisse commotum. Quem quia ad nos studuit pro satisfactione transmittere, priores ejus partes sollicita lectione in eo haereticae pravitatis venena reperimus, ne denuo debuiss, et ad amputandam ambiguae suspicionis materiam libellum nobis manu tua porrexisti perscriptum, in quo, fidem tuam exponens, omnes generaliter haereses, vel quidquid adversus catholicae professionis integritatem est, apertissime condemnasti, et cuncta quae sanctae quatuor universales synodi recipiunt te semper recepisse ac recipere, et quae condemnaverunt condemnasse condemnareque professus es; eam quoque synodum quae imperatoris Justiniani temporibus de tribus capi
Abbreviated transcription (Latin):
lamd eut de eis quos ab
error abscidit affligim᷑
& dolemꝰ. ita his quos intra si¬
num suum catholice fidei ꝓfessio
continet congaudemꝰ. Et ut pa¬
storali sollicitudine illoꝵ. nos
oportet impietatib obuiare:
sic piis hoꝵ ꝓfessionibus con¬
gruit fauorem impendere &
sicera ẽẽ que sapiunt declarare.
atq ido dum tͥ athanasio prb̃o
monasterii sci mile cui ẽ uoca¬
bulum tannaco qd̃ in lichao¬
nia est ꝓuintia constitutum.
contraria integre fidei fuisset
orta suspicio. ut ꝓfessionis tue
potiusset integritas apparere.
ad apłicam sedem cui p̃sidemꝰ
elegisti recurrere: asserens cẽ
te corporaliter uerberatũ. ali¬
qua inuste ac uiolent̃ fecisse.
Et quã quã ea que ui impulsi¬
onis fiunt canonum minime
censura recipiat. & iure habe¬
antur infirma qr ipse ea dis¬
soluit qui iniustũ fateri com-
pellit: s magis illa ẽ suscipi¬
enda & amplectenda confessio
que ex spontanea monstratur
uoluntate ꝓcedere: sicut apd̾̃ nos

Expanded text:
cut de eis quos ab error abscidit affligimur et dolemus, ita his quos intra sinum suum catholicae fidei professio continet congaudemus. Et ut pastorali sollicitudine illorum nos oportet impietatibus obviare, sic piis horum professionibus congruit favorem impendere, et sincera esse quae sapiunt declarare. Atque ideo dum tibi Athanasio presbytero monasterii sancti Mile, cui est vocabulum Tamnaco, quod in Lycaonia est provincia constitutum, contraria integrae fidei fuisset orta suspicio, ut professionis tuae potuisset integritas apparere, ad apostolicam sedem cui praesidemus elegisti recurrere, asserens etiam te corporaliter verberatum aliqua injuste ac violenter fecisse. Et quanquam ea quae vi impulsionis fiunt canonum minime censura recipiat, et jure habeantur infirma, quia ipse ea dissolvit qui injustum fateri fierique compellit, sed magis illa suscipienda est et amplectenda confessio quae ex spontanea voluntate monstratur procedere, sicut apud nos
Abbreviated transcription (Latin):
mitantia queq quo lucet.
loca diffunditur. ita euiꝰ¬
libet ꝑsone bonoꝵ actuum ꝓbitaᷤ
non solũ quod degit s ꝑ diuersas
ꝓuintias fama loquente cognos¬
citur: ut qm̃ p̾sentie nulla potest
inesse noticia. hoc discursus opi¬
nionis efficiat. quod rei ueritas
ꝑ p̾sentiam poterat exhibere.
didicimus enĩ diu̾sos iudices qͥ
ad administrandã affricã ꝓuĩ¬
ciam dirigunt᷑. sũma głam ue¬
stram familiaritate diligere:
qd̾ ñ ꝓcedet nisi apud eosdem
iudices mentis eiꝰ sinceritas ap¬
pareret: ut adeptam administͣ¬
tionem consilii ur̃i participati¬
one disponerent. & quo maxi¬
mas dño grãs referimꝰ. cũ tales
habere ꝓprias ꝓuincias habita¬
tores agnoscimus. qui ingenita
nobilitate polleant. & potentib
uiris adhereant: ꝓuincialibq
suis ad remedium adepta tempo¬
rum oportunitate consistant
ꝑsoluentes itaq paterne carita.¬
tis affectum p̃sentiũ latorẽ quẽ
illic ad ornandas res pauꝑum

Expanded text:
mitantia quaeque quo lucet loca diffunditur, ita cujulibet personae bonorum actuum probitas non solum quo degit, sed per diversas provincias, fama loquente, cognoscitur, ut quoniam praesentiae nulla potest esse notitia, hoc discursus opinionis efficiat, quod rei veritas per praesentiam poterat exhibere. Didicimus enim diversos judices, qui ad ministrandam Africanam Provinciam diriguntur, summa gloriam vestram familiaritate diligere. Quod non procederet, nisi apud eosdem judices mentis ejus sinceritas appareret, ut adeptam administrationem 561 consilii vestri participatione disponerent. Et quidem maximas Deo gratias referimus, cum tales habere proprios provincias habitatores agnoscimus qui ingenita nobilitate polleant, et potentibus viris adhaereant, provincialibusque suis ad remedium, adepta temporum opportunitate, consistant. Persolventes itaque paternae charitatis affectum praesentium latorem, quem illuc ad ordinandas res pauperu
Abbreviated transcription (Latin):
lis eũ patiaris molestiis. aut neces¬
sitatibus subiacere. ne uł nr̃e c̃õ¬
mendationis inueniaris tramitẽ
neglexisse: uł minus ex hibuisse
quam tuus exigit ordo pauꝑib
Qa &e nos ei anmiũ quid de nr̃a ec¬
clesia dari fecimꝰ: ut eiusdem ope¬
ris quod te hortamur exhibere.¬

Expanded text:
lis eum patiaris molestiis aut neceslis eum patiaris molestiis aut necessitatibus subjacere, ne vel nostrae commendationis inveniaris tramitem neglexisse, vel minus exhibuisse quam tuus exigit ordo pauperibus, quia et nos ei annuum quid de nostra Ecclesia dari fecimus, ut ejusdem operis quod te hortamur exhibere
Abbreviated transcription (Latin):
resentium lator xiiii.¬
felix diaconus cum nulla¬
tenus in heretieoꝵ dogia¬
te lapsus sit. nec a catholica fide
discesserit: prauis illectus aduersus
constantinopolitanã sinodũ suspi-¬
cionibꝰ. in histricoꝵ se seꝑatione re¬
mouerat. qui cum romam uenis¬
set recepta a nobis uuante dño
ratione excessum suũ recepta dñici
corꝑis cõmunione correxit. Quia
gͦ ut dictum est non in heresim
incidit. s a sacris generalis eccłie
misteriis quasi rects studio inten¬
tionis errauit: imbecillitati eius
atq necessitatib consulentes. ma¬
ximeq sustentationi eiꝰ pietatis
intiitu ꝓuidentes. in tua siracu¬
sana eccłia eum p̾uidimꝰ cardi¬
nandum siue ut officium diaco¬
natus expleat. seu certe ut sola eiꝰ¬
dem officii ꝓsustentanda pauꝑ-¬
tate sua commoda consequatur.
in tue fraternitatis hoc uolumus
pendere iudicio. quod hortam᷑ ut
tua frat̾uitas expłe festinet. Cõm̃¬
dantes etiã ꝑsonã eiꝰ. quatinus nul¬

Expanded text:
esentium lator Felix, diaconus, cum nullatenus in haereticorum dogmata lapsus sit, nec a catholica fide discesserit, pravis illectus adversus Constantinopolitanam synodum suspicionibus, in Istricorum se separatione removerat. Qui cum Romam venisset, recepta a nobis, juvante Domino, ratione, excessum suum recepta Dominici corporis communione correxit. Quia ergo, ut dictum est, non in haeresim incidit, sed a sacris generalis Ecclesiae ministeriis, quasi rectae studio intentionis erravit, imbecillitati ejus atque necessitatibus consulentes, maximeque sustentationi ejus, pietatis intuitu providentes, in tua Syracusana eum praevidimus cardinandum; sive ut officium diaconatus expleat, seu certe ut sola ejusdem officii pro sustentanda paupertate sua commoda consequatur, in tuae fraternitatis volumus hoc pendere judicio. Quod hortamur ut tua fraternitas implere festinet. Commendantes etiam personam ejus, quatenus nul
Abbreviated transcription (Latin):
salutis auxiliante beato petro a¬
postoloꝵ. principe dispositione xp̃o
placita reuocent᷑. Sciat autẽ qͥsqͥs
ad nos ep̃s siue religiosus uen̾it
nullum se p̃iudicium uel iniusti¬
ciam sustin̾e: s ita interiꝰ cognita
ueritate. que redemptori nr̃o placu¬
erint ordinari: quatinꝰ ex ipsa nr̃a
dispensatione dño suffragante cun¬
ctis appareat non nos ꝓprio odio
contra aliquẽ. s dei zelo & eccłiasti¬
ci ordinis libramine cõmoueri.

Expanded text:
salutis, auxiliante beato Petro asalutis, auxiliante beato Petro apostolorum principe, dispositione Christo placita revocentur. Sciat autem quisquis ad nos episcopus vel religiosus venerit, nullum se praejudicium vel injustitiam sustinere; sed ita interius cognita veritate, quae Redemptori noerint ordinari; quatenus ex ipsa nostra dispensatione, Domino suffragante, cunctis appareat non nos proprio odio contra aliquem, sed Dei zelo et ecclesiastici ordinis libramine commoveri.
Abbreviated transcription (Latin):
situs. Quẽ etiã prauo studio dif¬
ferentẽ. cure nob̾ fuit subint̾di¬
ctione cõmunionis iteratis epłis
admonere: ut ad nos ꝓ sui purifi¬
catione uenire excusatione post¬
posita ꝓparet. s elegit ex cõmuni¬
catione succumbere: quam obedi¬
entiam ex hibere. Unde contigit
in sua alios secum quod dici nefas
ẽ ꝑditione conuolueret. Nẽ autẽ
quia ab eius te nequitia cogno¬
uimꝰ dissentire: deniq ut nec cõ¬
munices ei nec noĩs ipsius facias
inter sacra missarũ sollempnia
mentionem. ut anime tue uel sero
te ab eo discordasse ꝓficiat. scrip¬
tis te p̾sentib ad hortam᷑: quatinꝰ
ad nos mora submota uenire ñ
differas: s & ad alios tecũ quos tñ
potueris ep̃os ceterosq religiosos
festines ad ducere. ut causa subtiliꝰ
examinata. & ur̃a si res exegerit con¬
grue decenterq debeat absolutio
ꝓuenire: & hi qui in peccato eiꝰd̃ẽ
temeritatis collapsi sunt. ad uiã

Expanded text:
situs. Quem etiam pravo studio difsitus. Quem etiam pravo studio differentem curae nobis fuit sub interdictione communionis iteratis epistolis admonere, ut ad nos pro sui purificatione venire, excusatione postposita, properaret; sed elegit excommunicationi succumbere, quam obedientiam exhibere. Unde contingit in sua alios secum, quod dici nefas est, perditione convolveret. Nunc autem quia ab ejus te nequitia cognovimus dissentire, denique ut nec ei communices, nec nominis ipsius facias inter sacra missarum solemnia mentionem, ut animae tuae vel sero te ab eo discordasse 864 proficiat, scriptis te praesentibus adhortamur; quatenus ad nos mora submota venire non differas, sed et alios tecum, quos tamen potueris, episcopos caeterosque religiosos festines adducere: ut causa subtilius examinata, et vestra, si res exegerit, congrue decenterque debeat absolutio provenite, et hi qui in peccato ejusdem temeritatis collapsi sunt ad viam
Abbreviated transcription (Latin):
mant. & tu ꝑicłm ordinis tui qd̃
absit incurras.
BRegoriuS
Sabiniano episcopo Iadertino.
Ii dispensationis eccłiasti¬
ce regulam & antique
consuetudinis ordinẽ:
sollicita studuisses consid̾atione
pensare: nec tͥ aliqua illicite p̾¬
sũptionis culpa surriꝑet: nec
alii occasione tui peccati discͥm̃
incurrerent. Itaq cognouisse
te ñ ẽ ambiguũ: quia dũ ad noᷤ
quedam maximiꝰ ꝑuenissent
que sacerdotii ꝓuectũ ñ leuiter
impedirent: nr̃m in eiꝰ ꝑsona
non fuisse consensum: nec priꝰ
eum nos uoluisse ad hoc quod
nitebatur accedere: quam dig¬
na de his que dicta erant satis¬
factio ꝓueniret. Quod cũ serua¬
re & tu om̃imͦ debuisses: actũ
magis est ut ante dictus mari¬
mus cecȩ m̃tis auiditate ep̃atum
arripiens. ad suam te in caute uo¬
luntatẽ contra nr̃m uetitũ incli¬
naret. S ne uel tẽ irrequisita q̃
ad nos plata fuerant reman̾ent:
nr̃is ut huc ueniret ẽ epłis accer¬

Expanded text:
mant, et tu periculum ordinis tui, quod mant, et tu periculum ordinis tui, quod absit, incurras.regorius Sabiniano episcopo Jadertino. Si dispensationis ecclesiasticae regulam, et antiquae consuetudinis ordinem sollicita studuisses consideratione pensare, nec tibi aliqua illicitae praesumptionis culpa subriperet, nec alii occasione tui peccati discrimen incurrerent. Itaque cognovisse te non est ambiguum quia dum ad nos quaedam de Maximo pervenissent quae sacerdotii provectum non leviter impedirent, nostrum in ejus persona non fuisse consensum, nec prius eum nos voluisse ad hoc quod nitebatur accedere quam digna de his quae dicta erant satisfactio proveniret. Quod cum servare et tu omnino debuisses, actum magis est ut antedictus Maximus, caecae mentis aviditate episcopatum arripiens, ad suam te incaute voluntatem contra nostrum vetitum inclinaret. Sed ne vel tunc irrequisita quae ad nos perlata fuerant remanerent, nostris ut huc veniret epistolis est accer
Abbreviated transcription (Latin):
directa relatio patefecit.
Qua ꝓpt̾ uisitationis de¬
stitute eccłie fr̃nitati tue oꝑam sol¬
lempnit̾ delegamꝰ: quam ita te
conuenit exibere: ut nichil de
ꝓuectionib elericoꝵ. reditu. orna¬
tu. ministeriisq. uel quicquid illic
est. in patrimonio eiusdem aqͦ¬
festinet. ut remoto studio uno
eodemq consensu talem sibi p̃fi¬
ciendum expetant sacerdotem:
qui tanto ministerio dignꝰ ualeat
reperiri. & a uenerandis canonibꝰ
nullatenus respuat᷑. Qui dũ fu¬
erit postulatus: cum sollempni¬
tate decreti omniũ subscriptio¬
nib roborati. & dilectionis tue
testimonio litt̾aꝵ. ad nos saeran¬
dus occurrat. Cõmonemꝰ etiam
frat̾nitatem tuam. ut nullum
de altera eligi ꝑmittas eccłia.
nisi forte inter clericos ipsius
ciuitatis in qua uisitationis im¬
pendis officium nullus ad epi-¬
scopatum dignꝰ quod euenire
ñ credimꝰ potuerit inueniri:
ꝓuisurus ante omĩa ne ad hoc
cuiuslibet conuersationis uel
meriti laice ꝑsone aspirare p̾su¬

Expanded text:
elatio patefecit. Quapropter visitationis destitutae Ecclesiae fraternitati tuae operam solemniter delegamus, quam ita te convenit exhibere, ut nihil de provectionibus clericorum, reditu, ornatu, ministeriisque, vel quidquid illud est in patrimonio ejusdem, a qufestinet, ut, remoto studio, uno eodemque consensu talem sibi praeficiendum expetat sacerdotem, qui tanto ministerio dignus valeat reperiri, et a venerandis canonibus nullatenus respuatur. Qui dum fuerit 863 postulatus, eum solemnitate decreti omnium subscriptionibus roborati, et dilectionis tuae testimonio litterarum, ad nos sacrandus occurrat: commonentes etiam fraternitatem tuam ut nullum de altera eligi permittatis Ecclesia, nisi forte inter clericos ipsius civitatis in qua visitationis impendis officium nullus ad episcopatum dignus, quod evenire non credimus, potuerit inveniri. Provisurus ante omnia ne ad hoc cujuslibet conversationis vel meriti laicae personae aspirare praesu
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Multi reges & ꝓpħe cupi¬
erunt uidere que uidetis & non
uiderunt. S ne dilectionẽ urãm
in mea disputatione immorer
quid de hac heresi phylaster in
libro quẽ de heresib scripsit di¬
xerit agnoscat: cuiꝰ hec uerba st̃.
Sunt heretici qui dicunt dñm
in infernũ descendisse. & om̃ib
post mortem etiam ibidem se n̾ti¬
asse ut confitentes ibidem salua¬
rent᷑: cum hoc sit contrariũ dicen-¬
te ꝓpħa dd̾: in inferno autẽ quis
lege peccauert̃: sine lege ⁊ ꝑibũt.
Cuiꝰ uerbis. beatꝰ quoq augustinꝰ
in eo libro concordat quẽ de he¬
tractantes nicħ aliud teneatis nͥ
quod uera fides ꝑ catholicam ec-¬
cłiam docet: quia descendens ad
inferos dñs. illos solummͦ ab in¬
ferni claustris eripuit. quos ui¬
uentes in carne ꝑ suam grãm in
fide & bona oꝑatione saluauit.
Quod enim ꝑ eu̾głm dicit. cum
me ipsum: omĩa uidelicet electa.
Nam trahi ad dm̃ post mortẽ ñ

Expanded text:
dicens: Multi reges et prophetae cupidicens: Multi reges et prophetae cupierunt videre quae vos videtis, et non viderunt . Sed ne dilectionem vestram in mea disputatquod de hac haeresi Philaster in libro, quem de haeresibus scripsit, dixerit, agnoscat. Cujus haec verba sunt: sunt heretici qui dicunt dominum in infernum descendisse, et omnibus post mortem etiam ibidem renuntiasse, ut confitentes ibidem saluarentur, cum hoc sit contrarium dicente propheta Dauid: In infernum autem quis lege peccaverunt, sine lege peribunt . » Cujus verbis beatus quoque Augustinus in eo libro concordat, quem de haeertractantes, nihil aliud teneatis nisi quod vera fides per catholicam Ecclesiam docet: quia descendens ad inferos Dominus illos solummodo ab inferni claustris eripuit quos viventes in carne per suam gratiam in fide et bona operatione servavit. Quod enim per Evangelium dicit: Cum me ipsum , omnia videlicet electa. Nam trahi ad Deum post mortem non
Abbreviated transcription (Latin):
confiterent᷑ saluasse atq a penis
debitis liberasse. De qua re uolo.
ut ur̃a caritas. longe aliter sentiat.
descendens quippe ad inferos so¬
los illos ꝑ suam grãm liberauit.
qui eũ & uenturũ ẽẽ credidert̃:
&̾ p̃cepta eiꝰ uiuendo tenuerũt.
Constat autẽ quia post incar¬
nationem dñi nullus etiã ex his
saluari potest: qui fidem illiꝰ te¬
nent & uitam fidei n᷑ hñt. Qͥ a
scriptũ ẽ. Confitentur se nosse
dm̃: factis autẽ negant. Q ioħs
ait. Qui dicit quia noui eũ. et
maudata eius non custodit: m¬
dax ẽ. Iacobꝰ quoq fr̃ dñi scri¬
bit dicens. fides sine oꝑib mor¬
tua est. Si gͦ fideles nunc sine
bonis oꝑib ñ saluant᷑. ce ĩfidles
ac reꝓbi sine bona actione dño ad
inferos descendente saluati sunt:
melior illoꝵ sors fuit qui incar¬
nationem dñi minime uidert̃.
ꝙͣ hoꝵ qui post incarnationis
eius misterium nati sunt. Quod
quantũ fatuitatis sit dicere uł
sentire ipse dñs testatur discipłis

Expanded text:
eum, salvasse, atque a poenis debitis liberasse. De qua re volo ut charitas vestra longe aliter sentiat. Descendens quippe ad inferos, solos illos per suam gratiam liberavit, qui eum et venturum esse crediderunt, et praecepta ejus vivendo tenuerunt. Constat autem quia post incarnationem Domini nullus etiam ex his salvari potest, qui fidem illius tenent, et vitam fidei non habent, quia scriptum est: Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Et Joannes ait: Qui dicit quia novit eum, et mandata ejus non custodit, mendax est . Jacobus quoque frater Domini scribit, dicens: Fides 862 sine operibus mortua est . Si ergo fideles nunc sine bonis operibus non salvantur, et infideles ac reprobi sine bona actione Domino ad inferos descendente salvati sunt, melior illorum sors fuit, qui incarnationem Domini minime viderunt, quam horum qui post incarnationis ejus mysterium nati sunt. Quod quantae fatuitatis sit dicere vel sentire, ipse Dominus testatur discipulis,
Abbreviated transcription (Latin):
cono eccłie constantinopolitano.
emor bonitatis ur̃e atq ca-¬
ritatis memetipsũ ualde
rep̾hendo. qd̃ uos ad re-¬
meandũ citiꝰ relaxaui. S qr se¬
mel ac scd̃o mͥ importune de
relaxatione ur̃ã uos insistentes
uidi: ꝑpendi ne graue e̾ẽt si ur̃a
apd̃ nos dilectio moraret᷑. Postgͣ¬
uͦ cognoui uos ꝓpt̾ hiemis tem¬
pus tam longo tempore initi¬
nere remansisse. fateor citius di¬
missos ẽẽ uos dolui. Si enĩ iter
ꝓpositum ur̃a dilectio ꝑagere
non ualet: meliꝰ fuerat ut apd̃
me moram qũa extra me fac̾et.
Preterea post discessũ urm̃ dile¬
ctissimis filiis meis diaconibꝰ nar-¬
rantib agnoui. qd̃ dilectio ur̃a
dixisset omnipotentẽ dnm̃ salua¬

Expanded text:
cono Ecclesiae Constantinop. Memor bonitatis vestrae atque charitatis, memetipsum valde reprehendo, quod vos ad remeandum citius relaxavi; sed quia semel ac secundo importune mihi de relaxatione vestra vos insistentes vidi perpendi ne grave esset si vestra apud nos dilectio moraretur. Postro cognovi vos propter hiemis tempus tam longo tempore in itinere remansisse, fateor, citius dimissos esse vos dolui. Si enim iter propositum vestra dilectio peragere non valebat, melius fuerat ut apud me moram quam extra me faceret. Praeterea post discessum vestrum, dilectissimis filiis meis diaconis narrantibus, agnovi quod dilectio vestra dixisset omnipotentem Dominum salva