comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tate domus tuȩ. qr tanto om̃ĩpotentis dei amore repleti
sunt. ut mutata m̃te sibimet ipsi extranci ẽẽ uideant᷑.
implentes qđ scriptumẽ. Iui uult pꝰme uenire. ab neget
scinet ipsum. Semet ipsum abnegat. qͥ mutatꝰ ad melio¬
ra. ⁊ incipit eẽ qđ ñerat. et desinit ecẽ qđ erat. Sepe aut̃
qͦͣsdam uidemus aduoce p̾dicationis quasi exconũsione
cõpunc tos. habitũ ñ animũ mutasse ita ut religiosã
uestẽ sumerent.s. antea ac t̃a uitia ñcalcarent. ire stunu¬
lis imanit̃ agitari. malitie delore in proxuni lesione
feruescere. de ostensis quibꝰdam bonis ante humanes ocu¬
los suꝑbire. p̃sentis mundi lucra inhiant᷑ querere.⁊ de
solo exteriꝰ habitu quẽ sumpserunt. sc̃itatis fidutiã habere
Suib quid aliud dicendũ ẽ. nͥ hoc qđ magist̃ egregiꝰ qui¬
ib̃u neq cuxiuncisio aliquid ualet. neq p̃putiũ . s. noua

Expanded text:
tate domus tuae ; quia tanto omnipotentis Dei amore repleti tate domus tuae ; quia tanto omnipotentis Dei amore repleti sunt, ut mutata mente sibimetipsis extranei esse videantur. implentes quod scriptum est: Qui vult post me venire, abneget semetipsum . Semetipsum abnegat qui mutatur ad meliora, et incipit esse quod non erat, et desinit esse quod erat. 8. Saepe autem quosdam videmus ad vocem praedicationis, quasi ex conversione compunctos, habitum, non animum mutasse, ita ut religiosam vestem sumerent, sed anteacta vitia non calcarent; irae stimulis immaniter agitari, malitiae dolore in proximi laesionem fervescere, de ostensis quibusdam bonis ante humanos oculos superbire, praesentis mundi lucra inhianter quaerere, et de solo exterius habitu quem sumpserunt, sanctitatis fiduciam habere. Quibus quid aliud dicendum est, nisi hoc quod magistJesu neque circumcisio aliquid valet, neque praeputium, sed nova
Abbreviated transcription (Latin):
ni sunt. Multi uocẽ p̃dicationis audiunt .s. p̾uocẽ uacui
recedunt. Iuoꝵ siuent̃ comedit. uiscera ñ replentur.
qr simente intellectũ sacri u̾bi ꝑcipiunt. obliuiseendo
ñ seruando qͦ audierirt. hȩc in cordis uiscerib ñ reponunt
Hinc ẽ enĩ. qͦd ꝑpropłui alur quosdã dñs increpat dicens. Fo¬
nite corcla ur̃a. suꝑ uias urͣis. Deminiastis multũ. utulis¬
tis parũ. Comedistis.⁊ ñ estis saciati. Bibistis. ⁊ ñ estis inc¬
briati. Multũ incorde suo seminat. s parũ infert. quĩ
deinandatis celestib intelligendo uł etiã audiendo
multa cognoscit .s neglegent᷑ oꝑando. pauca fruc ti¬
ficat. Comedit⁊ ñsaciatur. qͥuerba dei audiens. lucra
tionis aurẽ inclinat. s m̃tẽ ñmutat. Solet enĩ ꝑebrietatĩꝰ.
bibentiũ sens mutari. uigͦ ad cogioscendũ dei ũbũ deuo¬
ĩa t̾rena ñ quereret. iã uana  transitoria qͦ amauerat ñ a¬
marat. Declectis nãq ꝑpsalmistã dr̃. in ebriabunt᷑ abuber¬

Expanded text:
ni sunt. Multi vocem praedicationis audiunt, sed post vocem vacui recedunt. Quorum etsi venter comedit, viscera non replentur, quia etsi mente intellectum sacri verbi percipiunt, obliviscendo et non servando quae audierint, haec in cordis visceribus non reponunt. Hinc est enim quod per prophetam alium quosdam Dominus increpat, dicens: Ponite corda vestra super vias vestras. Seminastis multum, et intulistis parum; comedistis, et non estis satiati; bibistis, et non estis inebriati . Multum cordi suo seminat, sed parum infert, qui de mandatis coelestibus vel legendo, vel etiam audiendo multa cognoscit, sed negligenter operando pauca fructificat. Comedit et non satiatur, qui, verba Dei audiens, lucra brietatem bibentium sensus mutari. Qui ergo ad cognoscendum Dei verbum devojam terrena non quaereret, jam vana et transitoria quae amaverat non amaret. De electis namque per Psalmista
Abbreviated transcription (Latin):
nerit in maiestate sua. Et st̃ qͥbona iã in m̃te conci
piunt. s nec dũ malis aꝑte contͣdicunt. łli nimirũ
qr boni st̃ inm̃te. s aucꝰ toritatẽ ñ hñt in locutione.
apti adueritatis defensionẽ ñ st̃. Iue enĩ ẽẽ ueritatiᷤᷤ
defensor deb&. qͥ qͦd recꝰte sentit. loqui nec metuit.
nec erubescit. Unde nc̃ in magno munere. ꝓpħe pro¬
mittit᷑. Ecce dedi faciẽ tuã ualentiorẽ facieb eoꝵ. et
frontẽ tuã duriorẽ frontib eoꝵ. Qͥ dt aũ peccator. nͥ

Expanded text:
nerit in majestate sua . CAnerit in majestate sua . CApiunt, sed necdum malis aperte contradicunt. Hi nimirum quia boni sunt in mente, sed auctoritatem non habent in locutione, apti ad veritatis defensionem non sunt. Ille enim esse veritatis defensor debet, qui quod recte sentit loqui nec metuit, nec erubescit. Unde nunc in magno munere prophetae promittitur: Ecce dedi faciem tuam valentiorem faciebus eorum, et frontem tuam duriorem fron
Abbreviated transcription (Latin):
tura aree assucta. etiã sirelaxatur alahore sponte redit
Sic quibꝰdã prauis iñtibꝰ nichil ẽ. laboriosuis. quã si cis p̃¬
cipitur ut ilmiꝰ mundi actib ñ laborent. Nã sepe qui¬
dã repulsi abactione t̾rena. dep̃cantur ut redeant.
rogant ut p̃mantur. gͣue se incurrisse ꝑiculũ quietẽ
pitant. Attrita gͦ fronte ẽ qui ñsolum labores ñ fugiuint
s neq inportuni uidi in laborib qui sibi negant᷑ erubes¬
dia laudabilis. ẽ. in malo. ita rep̾hensibilis ẽ. in bono.
Erubescere ciũ malũ sapientiȩ.ẽ: bonũ uͦ crubescere. fa¬
ẽ. confusio. ad ducens głam. Qui enĩ erubescit peniten¬
do mala quȩ fecit. ad uitę lib̾tatẽ ꝑuenit. qͥuͦ erubes¬
cit bona facere. ab statu rec titudinis cadit. atq ad
dãpnationẽ tendit. sic̃ ꝑ redẽptorẽ dr̃. Qui me erubu¬
erit ⁊ meos sermones. hc̃ filiꝰ hominis erubesc& cũ ue¬

Expanded text:
itura areae assueta, etiam si relaxatur a labore, sponte redit. itura areae assueta, etiam si relaxatur a labore, sponte redit. Sic quibusdam pravis mentibus nihil est laboriosius quam si eis praecipitur ut in hujus mundi actibus non laborent. Nam saepe quidam repulsi ab actione terrena deprecantur ut redeant, rogant ut premantur, grave se incurrisse periculum quietem putant. Attrita ergo fronte sunt, qui non solum labores non fugiunt, sed neque importuni videri in laboribus qui sibi negantur erubesdia laudabilis est in malo, ita reprehensibilis est in bono. Erubescere enim malum, sapientiae est; bonum vero erubescere, faet est confusio adducens gloriam . Qui enim erubescit poenitendo mala quae fecit, ad vitae libertatem pervenit, qui vero erubescit bona facere, ab statu rectitudinis cadit, atque ad damnationem tendit, sicut per Redemptorem dicitur: Qui me erubuerit et meos sermones, hunc filius hominis erubescet, cum ve
Abbreviated transcription (Latin):
ut qđ crebriꝰ comittitur. es deilla cõmittentis animus
minus uerecundetur: Atq ideo ad tantã cordis duri¬
tiã quandoq peccator ꝑuenit. ut etiã incorreptione
sensibilis ñsit. qrua qui usu peccandi induruit nul¬
lomodo corripientis ũbum idẽ manũ palpantis sentit
sicut iudee quoq crebriꝰ delinquenti dr̃. Frons muli¬
eris meretricis facta ẽ tibi. noliusti erubescere. Uel cer¬
te attrita fronte ẽ. ir huiᷤꝰ mundi actib assueta. quia
sicut sunt ñ nulli qui quietẽ cunctis mundi. p̾mus
atq honorib p̃ponunt. eta ñ nulli ut in hoc mundo
aliquid ẽẽ uideantur:. t̾renis laboribꝰ insudant. Insis¬
tunt causis. ꝑmiscent᷑ uirgiis. Et quã uis se corꝑe defi¬
ccre int̾ labores sentiant. amore tam̾ t̾renarũ rerum
deuicti. delec tabilit᷑ fatigant᷑. Quib ꝑ propħã dicit᷑.
E ffrauim uctula. docta. dirigere tͥturã. Uitula ⁊ enĩ int̾¬

Expanded text:
ut quo crebrius committitur, eo de illa committentis animus ut quo crebrius committitur, eo de illa committentis animus minus verecundetur? Atque ideo ad tantam cordis duritiam quandoque peccator pervenit, ut jam in correptione sensibilis non sit, quia qui usu peccandi induruit nullo modo corripientis verbum, id est manum palpantis, sentit, sicut Judaeae quoque crebrius delinquenti dicitur: Frons mulieris meretricis facta est tibi, noluisti erubescere . Vel certe attrita frons est in hujus mundi actibus assueta, quia sicut sunt nonnulli qui quietem cunctis mundi praemiis atque honoribus praeponunt, ita nonnulli ut in hoc mundo aliquid esse videantur terrenis laboribus insudant, insistunt causis, permiscentur jurgiis. Et quamvis se corpore deficere inter labores sentiant, amore tamen terrenarum rerum devicti, delectabiliter fatigantur. Quibus per prophetam dicitur: Ephraim vitula docta diligere trituram . Vitula etenim in tr
Abbreviated transcription (Latin):
te. quia nolunt audire me. Itupso iussionis exordio quo
ꝓpłu adp̃dicandũ inititt᷑. aꝑte ⁊ uocatio gentiũ. et isra¬
helitarũ repulsio designatur. Nã cũ dr̃ ñ ad populos
multos ꝓfundi sermorus ⁊ ignote linguę mitteris. qͦꝵ
quȩ quandoq p̃dicatoꝵ uoces ẽe̾nt sinc tarditate se¬
citurȩ. Et cũ subditur. domiis autẽ isrł nolunt audi¬
rete. quia nolunt audire me. uidee duritia designat᷑.
qͣ ũba p̃dicantiũ et cognouit.⁊ sequi noluit. Ignota
autẽ lingua gentiũ adobediendũ morĩ ñfecit. ꝗͣuis
extͣnea abeloquio legis fuit. Bene autẽ dr̃ nolunt̾ au¬
dire te. quia nolunt audire me sedm̃ hoc qđ scriptũ c̃
Quiuos sꝑnit. me sꝑnit. Causa qͦq cur ñ audiant subin¬
fertur. cũdicitur Om̃is quippe domus isrł attrita
fronte ẽ duro corde. Cũ domis isrł attrita fronte cẽ
ꝑhibet᷑ quid aliud sentiendũ. quidue cogitandũ c̃.
nͥ qđ frontẽ corddis inimpudentiã atterit culpa freqͥns.

Expanded text:
ipso jussionis exordio quo propheta ad praedicandum mittitur, aperte et vocatio gentium, et Israelitarum repulsio designatur. Nam cum dicitur: « Non ad populos multos profundi sermonis et ignotae linguae mitteris, quorum quae quandoque praedicatorum voces essent sine tarditate secuturae; et cum subditur: « Domus Israel nolunt audire te, quia nolunt audire me, » Judaeae duritia designatur, quae verba praedicantium et cognovit, et sequi noluit. Ignota autem lingua gentium ad obediendum moram fecit, quamvis extranea ab eloquio legis fuit. Bene autem dicitur: « Nolunt audire te, quia nolunt audire me, » secundum hoc quod scriptum est: « Qui vos spernit, me spernit . » Causa quoque cur non audiant subinfertur cum dicitur: « Omnis quippe domus Israel attrita fronte est, et duro corde. » Cum domus Israel attrita fronte et perhibetur, quid aliud sentiendum, quidve cogitandum est, nisi quod frontem cordis in impudentia atterit culpa frequens,
Abbreviated transcription (Latin):
nedicitur. cũuł abelec̾tis hominibꝰ uel a sc̃is angłis auc
nales actꝰ occulũ ducunt. quasi adbabyloniã intendunt.
Quitam̃ ꝓstatu sue rectitudinis. qr in laudẽ dei bona
sc̃oꝵ considare numꝗ̃ desinunt. quãuis ꝑ cogitationẽ
pħe ũba largiente dño ꝑsensũ alterũ.⁊ subtiliꝰ intellige¬
te.: aptiꝰ dicere ualemus : Ait erũ. Et assũpsit me spc̃.
Predicatorẽ sp̃e assumit. cũ eiꝰ mentẽ inamorẽ dei om̃ĩpo¬
tentis eleuatã. at̾renis ĩa desideriis alienã reddit. ut
nichil ei agere libeat nͥ ea quib lucra spiritalia cong¬
get. ⁊ adregna celestia cotidie siu oꝑis fructũ portet
Unde et nouis predicatorib uibetur. Oꝑamini ñes bũ
qͥperit .s qui ꝑmanet inuitã eternã. Bene aũ subdit᷑.

Expanded text:
nedicitur, cum vel ab electis hominibus, vel a sanctis angelis auctnales actus oculum ducunt, quasi ad Babyloniam intendunt. Qui tamen pro statu suae rectitudinis, quia in laudem Dei bona sanctorum considerare nunquam desinunt, quamvis per cogitationem phetae verba, largiente Domino, per sensum alterum et subtilius intelligere, et apertius dicere valemus? Ait enim: Et assumpsit me spiritus. Praedicatorem spiritus assumit, cum ejus mentem in amorem Dei omnipotentis elevatam a terrenis jam desideriis alienam reddit, ut nihil ei agere libeat, nisi ea quibus lucra spiritalia congreget, et ad regna coelestia quotidiani sui operis fructum portet. Unde et nobis praedicatoribus jubetur: Operamini non cibum qui perit, sed qui permanet in vitam aeternam . 26. Bene autem subd
Abbreviated transcription (Latin):
despicit᷑. ac sieis nichil utilitatiᷤ loqͣtur. U̾nde rec̃te
nc̃ subdr̃. Ut ad amantẽ. et ut silice̾. dedi faciẽ
tuã. Ad amas et silex. itͣq dura. s unũ hoꝵ p̾ciosũ este
alterũ uile. Adamas adornam̃tũ sumit᷑. silex abttine¬
rantib calcat᷑. Et sepe contingit. ut hos qͦs correp¬
tionẽ suã conspicimꝰ nimis humilit̾ audire. uerecun¬
dem eis aliq̃ dice. Hon nũꝗͣ uͦ euenit. ut eos qͦs incre¬
pationẽ suã uidemꝰ pꝰ ponere. et despecͣtui habere.
trepidemꝰ eis u̾bũ p̃dicationis inferre.S si rec̾te sa¬
pimꝰ. et ad eos aquib nos honorari conspicimꝰ. et ad
eos a quib nos despici uidemꝰ. auctoritatẽ exbortati¬
onis uł increpationiᷤᷤ sumimꝰ. ut nec illoꝵ humilita¬

Expanded text:
despicitur, ac si eis nihil utilitatis loquatur. Unde recte nunc dicitur: « Ut adamantem et silicem dedi faciem tuam. » Adamas et silex utraque dura, sed unum horum pretiosum est, alterum vile, Adamas ad ornamentum sumitur, silex ab itinerantibus calcatur. Et saepe contingit ut hos quos correptionem suam conspicimus nimis humiliter audire, verecundemur eis aliqua dicere. Nonnunquam vero evenit ut eos quos increpationem suam videmus postponere, et despectui habere, trepidemus eis verbum praedicationis inferre. Sed si recte sapimus, et ad eos a quibus nos honorari conspicimus, et ad eos a quibus nos despici videmus, auctoritatem exhortationis vel increpationis sumim
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nobiscũ uiuunt. mala ꝓximoꝵ ferre nolumnꝰ. om̃s
scõs ĩ debere ẽẽ decernimꝰ. dũ eẽ nolumꝰ qͦd exꝓximis
portemꝰ: S hac inre luce clariꝰ patet. dũ malos portare
reniumꝰ. ꝗͣ. multũ adhuc ipsi de bono minꝰ habeamꝰ.
Ieq enĩ ꝑfecte bonꝰ ẽ. nͥ qͥfuerit et cũ malis bonꝰ. Huic
beatꝰ iob desemetipso asserit dicens. Fr̃ fui draconũ.
et sociꝰ strucionũ. hinc beatus paulꝰ discipuł dicit. Inme¬
dio nationis praue: ꝑuerse. int̾ quos lucetis sicut luini

Expanded text:
qui nobiscum vivunt. Mala proximorum ferre nolumus, omnes qui nobiscum vivunt. Mala proximorum ferre nolumus, omnes sanctos jam debere esse decernimus, dum esse nolumus quod ex proximis portemus. Sed hac in re luce clarius patet, dum malos portare renuimus, quam multum adhuc ipsi de bono minus habeamus. Neque enim perfecte bonus est, nisi qui fuerit et cum malis bonus. Hinc beatus Job de semetipso asserit, dicens: Frater fui draconum, et socius struthionum . Hinc Paulus apostolus discipulis dicit: In medio nationis p
Abbreviated transcription (Latin):
trahentiũ ñ iustoꝵ uita cõburit᷑.s. siquȩ eis in e̾ẽ pote¬
rant peccatoꝵ spine.ꝯcremant᷑. Dicatur gͦ. Increduli
⁊ subusores sunt tecũ. et cũ scorpionibꝰ habitas. Incredu¬
li scilicet deo. subu̾sores uͦ infirmantib ꝓ rimis. scorpi¬
ones aut̃ etiã fortib̾ ac robustis. Quib ⁊ si infacieꝯ tra¬
dicere rĩp̃sumunt. erocculto tam̾ uulniꝰ derogationis
inferunt. Increduli qͥppe sunul subũsores et scorpiones
sunt. qr ⁊ audita ea que dei sunt n̾credunt. eos qͦs p̃¬
ualent abonis oꝑib subũtunt. et qͦs inflectere ñualent.
occultis machinationib feriunt. Qua uire hoc qͦq no¬
tandĩ ẽ . qr cũ ꝓpħe dicit᷑ in creduli : subu̾sores sunt
tecũ. et cũ scorpionibi habitas. nob consolationis me¬
dicam̃tũ ꝓfertur. quos sepe tedet iuuere. dũ nolumꝰ
cũ inalis habitare. Querimur etenĩ cur ñ õs bonisiuit

Expanded text:
trahentium non justorum vita comburitur, sed si quae in eis esse potetrahentium non justorum vita comburitur, sed si quae in eis esse poterant peccatorum spinae, concremantur. Dicatur ergo: Increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas. Increduli scilicet Deo, subversores vero infirmantibus proximis, scorpiones autem etiam fortibus et robustis. Quibus etsi in facie contradicere non praesumunt, ex occulto tamen vulnus derogationis inferunt. Increduli quippe simul et subversores et scorpiones sunt, quia et audita ea quae Dei sunt non credunt, et eos quos praevalent a bonis moribus subvertunt, et quos inflectere non valent occultis machinationibus feriunt. 22. Qua in re hoc quoque notandum est, quia cum prophetae dicitur: Increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas, nobis consolationis medicamentum profertur, quos saepe taedet vivere, dum nolumus cum malis habitare. Querimur etenim cur non omnes boni sunt
Abbreviated transcription (Latin):
pando incedit. s cauda ferit. Nec mordet afacie. sed
aposteriorib nocet. Scorpiones gͥ sunt. om̃s blandi
maliciosi. quibonis quidẽ infacie ñresistunt. s mox
ut recesserint derogant.⁊ alios qͦs ualuerint infłãmant.
quȩq possunt noria uminittunt. mortifera inferre
occulte ñdesinunt. Scorpiones gͦ sunt. quiblandi in¬
noxii infaciẽ uidentur. s post dorsũ portant unde
uenenũ fundant. Quienĩ in occulto feriunt. quasi
mortẽ latent᷑ trahunt. Uñ etiã ꝑ psalmistã dicitur.
Circũ dederunt me sic̃ ipes ⁊ exatser̃t sicut ignis in
spinis. Apes enĩ iore mel habent. inaculeo caude uul¬
nus. Et om̃s quilingua olanduntur. s latent̾ exma¬
litia feruint. apes st̃. qr loquendo dulcedinẽ mellis
ꝓponunt.s occulte feriendo. uulnꝰ inferunt. Ista uͦ fa¬
cientes. exardescunt sicut ignis inspinis. qr ꝑflãmas de¬

Expanded text:
pando incedit, sed cauda ferit; nec mordet a facie, sed pando incedit, sed cauda ferit; nec mordet a facie, sed a posterioribus nocet. Scorpiones ergo sunt omnes blandi et malitiosi, qui bonis quidem in faciem non resistunt, sed mox ut recesserint derogant, alios quos valuerint inflammant, quaeque possunt noxia immittunt, mortifera inferre occulte non desinunt. Scorpiones ergo sunt qui blandi et innoxii in facie videntur, sed post dorsum portant unde venenum fundant. Qui enim in occulto feriunt quasi mortem latenter trahunt. Unde etiam per Psalmistam dicitur: Circumdederunt me sicut apes, et exarserunt sicut ignis in spinis . Apes enim in ore mel habent, in aculeo caudae vulnus. Et omnes qui lingua blandiuntur, sed latenter ex malitia feriunt, apes sunt, quia loquendo dulcedinem mellis proponunt, sed occulte feriendo vulnus inferunt. Ista vero facientes exardescunt sicut ignis in spinis, quia per flammas de
Abbreviated transcription (Latin):
tuas. qr increduli : subuersores st̃ tecũ. Miriꝰ autẽ
mali eẽnt. si hi quist̃ in creduli. subuersores muni¬
me fuissent. Iuia enĩ ipsi uł celestis regni p̾mia
uł gehenne eẽ supplitia ñcredunt. insius prauita¬
nũ qđ ipsi appetere n̾uelunt. nec alt̾ assequatur:
ii nãq cũteneriores qͦsdã bona inciꝑt. mala iam
deuitare cognouerint. modo irridendo. qđ inceł
ꝓmittitur. mͣ despiciendo qđ as omp̃ts deinferm
supplicus minat᷑ modo laudando bona temꝑalia. et
delectationes p̾sentis scłi callida ꝑsuasione pollicendo.
deflectunt m̃tes innocentiũ. eorq itinera ꝑuertunt.
Gaudent si quos potuerint auita reuocare. admortẽ tra¬
here. Letant᷑ in prauitatibꝰ sius. erultant & in alienis.
is nim̾rũ pena sua ñ sufficit. quȩ agunt nesoli mo¬
riant᷑. Ac si fortasse iustũ quẽpiã tante ĩa iurtutis inue¬
nerint. ut ei loqͥ contͣria ñp̃sumant. qr subũsores esse
ñpossunt. statim scorpiones fiunt. Scorpio enĩ pal¬

Expanded text:
tuas, quia increduli et subversores sunt tecum. 21. Minus autem mali essent, si hi qui sunt increduli subversores minime fuissent. Quia enim ipsi vel coelestis regni praemia, vel gehennae esse supplicia non credunt, in suis pravitanum quod ipsi appetere non volunt, nec alter assequatur. Hi namque cum teneriores quosdam bona incipere, mala jam devitare cognoverint, modo irridendo quod in coelis promittitur, modo despiciendo quod Deus omnipotens de inferni suppliciis minatur, modo laudando bona temporalia, et delectationes praesentis saeculi callida persuasione polliciendo, deflectunt mentes innocentium eorumque itinera pervertunt: gaudent, si quos potuerint a vita revocare, ad mortem trahere; laetantur in pravitatibus suis, exsultant et in alienis. His nimirum poena sua non sufficit, qui agunt ne soli moriantur. At si fortasse justum quempiam tantae jam virtutis invenerint, ut ei loqui contraria non praesumant, quia subversores esse non possunt, statim scorpiones fiunt. Scorpio enim pal
Abbreviated transcription (Latin):
dis mei ꝯturbati ft̃. Hon enĩ ad salutẽ populi ꝑtinebat. si ꝓ¬
pħa uentiẽ corporeũ se dolere p̾dicaret.S uentrẽ ddoluit.
quimentis afflictionẽ sensit. S. cur exẽplũ ꝓpłxe ꝓferimꝰ.
cũ testimoniũ dñi aꝑtiꝰ habeamus: Et necesse ẽ. ut cũ ꝑse
met ipsa ueritas loquit᷑ ꝓpła taceat. qr lucerna clarita¬
tẽ ñhabet insole. Ait enĩ. Iui credit ime. sicut dicit
scriptura. fluinina deuentre ciꝰ fluent aquę uiuę. Quia
enũ dem̃te fideliũ sc̃c p̃dicationis defluunt. quasi de
uentre credentiũ. aque uiuę flumina decurrunt. Utu¬
tris autẽ uiscera quid sunt aliud. nͥ m̃tis utt̾na. id c̃
recta iitentio. scm̃ desideriũ. humilis addm̃ ꝑia ad pro¬
ruũ uoluntas: Unde nc̃ recte dr̃. uent̃ tuus comedet. et
uiscera tua replebuntur. qr cũ mens nr̃a pabulũ ueritatis¬

Expanded text:
t . Neque enim ad salutem populi pertinebat, si propheta ventrem corporeum se dolere praedicaret. Sed ventrem doluit qui mentis afflictionem sensit. Sed cur exemplum prophetae proferimus, cum testimonium Domini apertius habeamus? Et necesse est ut cum per semetipsam Veritas loquitur, propheta taceat, quia lucerna claritatem non habet in sole. Ait enim: Qui credit in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae . Quia enim de mente fidelium sanctae praedicationes defluunt, quasi de ventre credentium aquae vivae flumina decurrunt. Ventris autem viscera quid sunt aliud nisi mentis interna, id est recta intentio, sanctum desiderium, humilis ad Deum, pia ad proximum voluntas? 1266 Unde nunc recte dicitur: Venter tuus comedet, et viscera tua replebuntur, q
Abbreviated transcription (Latin):
requirã. si hoc in loco sangͥnis nomine mors
corꝑis designat᷑. ualde nõbis de nr̃o silentio au¬
getur met᷑us. qr si insubiec̾tis suis is qui prelatꝰ
ad speculandũ ẽ. etiã de morte corꝑis qnͣq mo¬
rituri tã grauit̾ reus tenet᷑. quo reatu de mor¬
te animȩ subiec̾toꝵ construigit᷑. quȩ potuiss&
semꝑ uiuere si u̾ba correptionis audisset: S me¬
lius possunt sangͥnis nomine. peccata signari.
Unde quidã cũ peccata carnis defleret dix̃. Li¬
bera me de sangͥnib dĩ as̃ salitis meȩ. Sangui
gͦ morientiᷤᷤ de mani speculatoris requiritur.
quia peccatũ subditi. culpe p̃positi si tacuerit
reputat᷑. E st gͦ quod faciat. ut etiã moriente
subdito se liberũ reddat. Surgat. iniugilet.
malis actib contͣdicat. sic̃ scripͣtũ ẽ. Discurre.
festina. suscita amicũ tuũ. ne dederis somnu
ocłis tuis. nec dormitent palpebre tue. Unde

Expanded text:
s de manu tua requiram, si hoc in loco sanguinis nomine mors s de manu tua requiram, si hoc in loco sanguinis nomine mors corporis designatur, valde nobis de nostro silentio augetur metus, quia si in subjectis suis is qui praelatus ad speculandum est etiam de morte corporis quandoque morituri tam graviter reus tenetur, quo reatu de morte animae subjectorum constringitur, quae potuisset semper vivere, si verba correptionis audisset? Sed melius possunt sanguinis nomine peccata signari. Unde quidam, cum peccata carnis defleret, dixit; Libera me de sanguinibus, Deus, Deus salutis meae . Sanguis ergo morientis de manu speculatoris requiritur, quia peccatum subditi culpae praepositi, si tacuerit, reputatur. Est ergo quod faciat, ut etiam moriente subdito se liberum reddat. Surgat, invigilet, malis actibus contradicat, sicut scriptum est: Discurre, festina, suscita amicum tuum, ne dederis somnum oculis
Abbreviated transcription (Latin):
nos digni pastores ñ sumꝰ. etiã ex ur̃a culpa ẽ qͥb
tales prelati sumꝰ. et si qn̾ uos adimpietatẽ deflu¬
itis. etiã ex nr̃o reatu ẽ. quos obsistentes atq re¬
clamantes ur̃is desideriis ñ habetis. Hobis gͦ et
nob̾ parcitis. si a pͣuo oꝑe cessatis. Uobis et nobis
parcimꝰ. qñ hoc qͦd displicet ñ tacemꝰ. Oquã liber
a cõmissoꝵ sibi sangͥne fuerat p̾dicator egregiꝰ.
qui dicebat. Mundus sũ. a sangͥne om̃iũ. Non
enĩ subt̃fugi. qͦ minꝰ annunciare̾ ome consiliũ
di uob̾. Si enĩ ñ annunciasset. mundꝰ a sangͥne
ñ e̾e̾t. S qͥb om̃e consiliũ dĩ annunciare studuit
ab eorũ sangͥne mundus fuit. In qua uoce nos
conuenim. nos constringim᷑. nos rei ẽẽ ostendim᷑.
qui sacerdotes uocam᷑. qui suꝑ ea mala quȩ ꝓpͥa
habemꝰ alienas qͦ mortis addimꝰ. qr tot occidimꝰ
quot admortẽ ire cotidie tepidi et tacentes

Expanded text:
nos digni pastores non sumus etiam ex vestra culpa est, quibus nos digni pastores non sumus etiam ex vestra culpa est, quibus tales praelati sumus. Et si quando vos ad iniquitatem defluitis, etiam ex nostro hoc reatu est, quos obsistentes atque reclamantes in pravis desideriis non habetis. Vobis ergo et nobis parcitis, si a pravo opere cessatis. Vobis et nobis parcimus, quando hoc quod displicet non tacemus. O quam liber a commissorum sibi sanguine fuerat praedicator egregius  a sanguine omnium; non enim subterfugi quominus annuntiarem omne consilium Dei vobis . Si enim non annuntiasset, mundus a sanguine non esset. Sed quibus omne consilium Dei annuntiare studuit, ab eorum sanguine mundus fuit. In qua voce nos convenimur, nos constringimur, nos rei esse ostendimur, qui sacerdotes vocamur, qui super ea mala quae propria habemus alienas quoque mortes addimus, quia tot occidimus, quot ad mortem ire quotidie tepidi et tacentes
Abbreviated transcription (Latin):
ad impiũ morte morieris ñ annuntiaueris
neq locutꝰ fueris ut au̾tat᷑ a uia sua impia et
uiuat. ipse impiꝰ ininiquitate sua moriet᷑. san¬
guinẽ aũt eiꝰ de manu tua requirã. Inquib
u̾bis quid nob̾ notandũ ẽ. qͥd sollicite eogitan¬
dũ. nͥ qr nec subiectus exculpa p̃positi morit᷑ nec p̃¬
positus sine culpa ẽ quando u̾ba uitȩ ñ audiens
exsua culpa morit᷑ subiectus: Impio ⁊ enĩ mors
debetur. s ei aspeculatore uia uitę nuntiata est
et euis impietas increpanda. Siuͦ speculator taceat.
ipse impiꝰ iiniquitate sua morietur. qr impicta¬
tis eiꝰ meritũ fuit. ut ñ eẽt digrius ad quẽ specula¬
toris sermo fieret. Sed sanguinẽ eiꝰ demarui spe
eum tacendo morti ꝓdidit. In quib utrisq pen¬
sandũ ẽ qͣntũ sibi conera sunt peccata subditoꝵ
atq p̃positoꝵ: quia ubi subiec̾tus ex sua culpa
morttur. ibi is qui preẽ. qm̃ tacuit reus mortis

Expanded text:
ad impium, Morte morieris, non annuntiaveris ad impium, Morte morieris, non annuntiaveris ei, neque locutus fuervivat; ipse impius in iniquitate sua morietur, sanguinem autem ejus de manu tua requiram. 9. In quibus verbis quid nobis notandum est, quid sollicite cogitandum, nisi quia nec subjectus ex culpa praepositi moritur, nec praepositus sine culpa est quando, verba vitae non audiens, ex sua culpa moritur subjectus? Impio etenim mors debetur, sed ei a speculatore via vitae nuntianda est, et ejus impietas increpanda. Si vero speculator taceat, ipse impius in iniquitate sua morietur, quia impietatis ejus meritum fuit, ut dignus non esset ad quem speculatoris sermo fieret. Sed sanguinem ejus Dominus de idit, quia eum tacendo morti prodidit. In quibus utrisque pensandum est quantum sibi connexa sunt peccata subditorum atque praepositorum, quia ubi subjectus ex sua culpa moritur, ibi is qui praeest, quoniam tacuit, reus mortis
Abbreviated transcription (Latin):
re . id. ẽ in ualle infimi oꝑis ñ iacere. Sic̃ enĩ
turris in monte id̾circo ad speculandũ ponit᷑.
ut hostes qͥ ueniunt longiꝰ uideant᷑. sic pͣdica¬
tores uita in alto debet fira ꝑmanere. ut mo¬
re nariũ. discernat fetores uicioꝵ. odoresque
uirtutũ. incursus malignoꝵ spuũ longe ꝓspi¬
ciat. et cõmissas sibi animas. ꝑ suã ꝓuid̾entiã
cautas reddat. Sequit᷑. Et audies exore meo
u̾bũ. et anniniciabis eis ex me. Ecce trerũ mo¬
net᷑ ꝓpħa ne p̃sumat loqui quod ñ audierit. s
prius aur̃e cordis. aꝑiat uoci creatoris. et postos
sui corꝑis aꝑiat aurib plebis. Uñ ꝓpħa aliꝰ dicit.
nclinabo ad similitudine̾ aurẽ meã. aꝑiam in
psalterio ꝓpositionẽ mea̾. Iui erũ rec̾te p̃dicat.
priꝰ sic̃ dictũ ẽ. aurẽ cordis. locutioni intime¬
inclinat. ut pꝰmodtũ os corꝑis inppositione ad¬
monitionis aꝑiat. Sequitur. Si dicente me

Expanded text:
re, id est in valle infirmi operis non jacere. Sicut enim re, id est in valle infirmi operis non jacere. Sicut enim turris in monte idcirco ad speculandum ponitur, ut hostes qui veniunt longius videantur, sic praedicatoris vita semper in alto debet fixa permanere, ut more narium discernat fetores vitiorum odoresque virtutum. Incursus malignorum spirituum longe prospiciat, et commissas sibi animas per suam providentiam cautas reddat. Sequitur: IBID.-- Et audies ex ore meo verbum, et annuntiabis eis ex me. 8. Ecce iterum monetur propheta ne praesumat loqui quod non audierit, sed prius aurem cordis aperiat voci creatoris, et postmodum os sui corporis aperiat auribus plebis. Unde propheta alius dicit: Inclinabo ad similitudinem aurem meam, aperiam in psalterio propositionem meam . Qui enim recte praedicat prius, sicut dictuinclinat, ut postmodum os corporis in propositione admonitionis aperiat. « Si dicente me
Abbreviated transcription (Latin):
ut loquendo assidue ad alta auditores suos ꝑtra¬
hat. eoꝵq mentes ad amorẽ celestis patrie loquen¬
do succendat. Sed tunc hec recte agit. cũ lingͣ
eiꝰ exuita arserit. Nã lucerna que iisemet ipsam rĩ
ardet. eam rẽ eui supponitur non accendit. Hinc
erũ. de ioħe ueritas dicit. Ille erat lucerna ardeis
⁊ lucens. Ardens uidelicet ꝑ celeste desiderum.
lucens ꝑu̾bum. Ut gͦ seruetur ueritas p̃dicandi.
teneatur necesse ẽ altitudo uiuendi. Unde recꝰte
qͦq sc̃e eccłie. sponsi uoce incantico canticoꝵ dr̃
Nasũs tuus sicut turris libani. Quȩ gͦ laus ẽ fr̾s
mer ut sponse nasus turri ꝯparetur Quia ꝑ nasũ
semꝑ odores fetoresq discernimꝰ. qͥd ꝑnasũ. nisi
speculatoꝵ discretio designat᷑.: Iui nimirũ nas
et sicut turris ẽẽ. et libani dr̃. qr uidelicet
pͣpositoꝵ discretio et munita semꝑ debet ẽẽ¬
excircũspectione. et in altitudine uite consiste¬

Expanded text:
et loquendo assidue ad alta auditores suos pertraet loquendo assidue ad alta auditores suos pertrahat, eorumque mentes ad amorem coelestis patriae loquendo succendat. Sed tunc haec recte agit, cum lingua ejus ex vita arserit. Nam lucerna quae in semetipsa non ardet, eam rem cui supponitur non accendit. Hinc enim de Joanne Veritas dicit: Ille erat lucerna ardens et lucens . Ardens videlicet per coeleste desiderium, lucens per verbum. Ut ergo servetur veritas praedicandi, teneatur necesse est altitudo vivendi. Unde recte quoque sanctae Ecclesiae sponsi voce in Cantico canticorum dicitur: Nasus tuus sicut turris Libani . Quae ergo laus est, fratres mei, ut sponsae nasus turri comparetur? Sed quia per nasum semper odores fetoresque discernimus, quid per nasum nisi speculatorum discretio designatur? Qui nimirum nasus et sicut turris esse, et Libani dicitur, quia videlicet praepositorum discretio et munita semper debet esse circumspectione, et in altitudine vitae consiste
Abbreviated transcription (Latin):
niata mens ducitur. quaudo ad semet ipsã rede¬
at. ut totã se inp̃dicutione colligat. ad proferenda
secłarib ungor. ñnũ ꝗͣ mͥ lingue disciplinã re¬
laro. Nã si in assiduo censure meȩ uigore mete¬
neo. scio quia abifirmiorib fugior. eosq adhoc
qđ appeto ñ qu̾ã traho. Unde fit. ut eor sepe et
ociosa pacienter audiã. Ded qr ipse quoq infirmꝰ
sum. in occiosis sermonib paulisꝑ tractus. liben¬
ter iã ea loqui incipio quȩ audire ceꝑam inuit᷑.
et ubi tedebat cade. libet iacere. quis gͦ ego. uł qͣlis
speculatorsum. qͥ ñ inmonte oꝑis sto. s adhuc in
conualle infumitatis iaceo: Potens uͦ ẽ humani
generis creator et redẽptor. indigno michi ⁊ uite
attitudinẽ ⁊ lingue efficatiã donare. ꝓcuiꝰ amore
in eius eloquio nec michi parco. Esse ergo specula¬
hostis iaculis feriatur. ex omi latere circũspecta.
Neq hoc speculatori sufficit ut altum uiuat. nͥ

Expanded text:
niata mens ducitur, quando ad semetipsam redeniata mens ducitur, quando ad semetipsam redeat, ut totam se in praedicatione colligat, et a proferendi saecularibus jungor, nonnunquam mihi linguae disciplinam relaxo. Nam si in assiduo censurae meae rigore me teneo, scio quia ab infirmioribus fugior, eosque ad hoc quod appeto nunquam traho. Unde fit ut eorum saepe et otiosa patienter audiam. Sed quia ipse quoque infirmus sum, in otiosis sermonibus paulisper tractus, libenter jam ea loqui incipio, quae audire coeperam invitus; et ubi taedebat cadere, libet jacere. Quis ergo ego vel qualis speculator sum, qui non in monte operis sto, sed adhuc in valle infirmitatis jaceo? Potens vero est humani generis creator et redemptor indigno mihi et vitae altitudinem, 1284 et linguae efficaciam donare, pro cujus amore in ejus eloquio nec mihi parco. 7. Esse ergo speculahostis jaculis feriatur, ex omni latere circumspecta. Neque hoc speculatori sufficit, ut altum vivat, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ut ũbi dei gladius. etiã ꝑme ipsum ad configen
torporẽ meũ atq neglegentiã uideo. Frit fortasse
apud pitim udicẽ. impectio uerue. ipsa cogn̾atio
culpe. Et quidẽ inmonasterio positus. udlebã et
abociosis linguã restringere. ⁊ intentione orationis.
pene ꝯtinue. mentẽ tenere. At pꝰquã cordis huierũ
sarcine pastorali supposui. colligere se ad semet¬
ipsum assidue ñ potest animus. qr admulta par¬
titur. Cogornamq mͦ ecłiarum. mͦ monasterioꝵ
causas discutere sepe singłoꝵ urtas actusq pensa¬
re. Modo quedã cuuũ negotia sustinere. modo de
irruentib barbaroꝵ gladus gemere. ⁊ cõmisso gre¬
ꝗ insidiantes lupos timere. Modo rerum curã
sumere. ndesint subsidia eis ipsis quib disciplina
regłȩ tenctur. mͦ raptores quosdã equanimiter
ꝑpeti. mͦ eis substudio seruatȩ caritatis obuiare.
Cum itaq ad tot ⁊ tanta cogĩtanda. scissa ac dila¬

Expanded text:
ut verbi Dei gladius etiam per memetipsum ad configendut verbi Dei gladius etiam per memetipsum ad configendtorporem meum atque negligentiam video. Erit fortasse apud pium judicem impetratio veniae ipsa cognitio culpae. 6. Et quidem in monasterio positus, valebam et ab otiosis linguam restringere, et in intentione orationis pene continue mentem tenere. At postquam cordis humerum sarcinae pastorali supposui, colligere se ad semetipsum assidue non potest animus, quia ad multa partitur. Cogor namque modo Ecclesiarum, modo monasteriorum causas discutere, saepe singulorum vitas actusque pensare; modo quaedam civium negotia sustinere, modo de irruentibus barbarorum gladiis gemere, et commisso gregi insidiantes lupos timere; modo rerum curam sumere, ne desint subsidia eis ipsis quibus disciplinae regula tenetur, modo raptores quosdam aequanimiter perpeti, modo eis sub studio servatae charitatis obviare. Cum itaque ad tot et tanta cogitanda scissa ac dila
Abbreviated transcription (Latin):
sedeat. atq uocabulũ nominis. exuirtute ac̾tionis
ge ꝓspiciat. Et quisquis popłi speculator ponit᷑.
in alto debet stare ꝑ uita. ut possit ꝓde̾e ꝑ ꝓuiden¬
delicet qui p̾dicationis locũ suscipit. ad actitudinẽ
bone ascendat actionis. adexcelsa transeat. ⁊eoꝵ qui
sibi cõmissi sunt oꝑa transcendat. quatinꝰ subiec toꝵ
uitã tanto subtiliꝰ uideat. quanto & terrenis rebus
qͣs despicit animũ ñ supponit. Oquã dura sunt m̾ is¬
ta qͦloqͦr. qr. memet ipsum loquendo ferio. cuiꝰ neq
lingua ut dignũ ẽ p̾dicationẽ tenet: neq inquantũ
tenere sufficit. uita sequit᷑ linguã. quiociosis ũbis
sepe implicor.⁊ ab exortatione atq ab edificatione
ꝓrimoꝵ torpens et neglegens cesso. qui in conspec¬
tu dei factus sum mũtus ⁊ u̾bosus. mutus in neces¬
sariis. ũbosus inociosis. Sed ecce sermo dei despecu¬
latoris urta cõpellit ut loquar. tacere ñ possum. et
tamen loquendo me feriri ꝑtimesco. Dicã. dicam.

Expanded text:
sedeat, atque vocabulum nominis ex virtute actionis tge prospiciat. Et quisquis populi speculator ponitur, in alto debet stare per vitam, ut possit prodesse per providendelicet qui praedicationis locum suscepit ad altitudinem bonae ascendat actionis; ad excelsa transeat, et eorum qui sibi commissi sunt opera transcendat; quatenus subjectorum vitam tanto subtilius videat, quanto et terrenis rebus quas despicit animum non supponit. 5. O quam dura mihi sunt ista quae loquor, quia memetipsum loquendo ferio, cujus neque lingua, ut dignum est, praedicationem tenet, neque inquantum tenere sufficit vita sequitur linguam. Qui otiosis verbis saepe implicor, et ab exhortatione atque aedificatione proximorum torpens et negligens cesso. Qui in conspectu Dei factus sum mutus et verbosus, mutus in necessariis, verbosus in otiosis. Sed ecce sermo Dei de speculatoris vita compellit ut loquar. Tacere non possum, et tamen loquendo me ferire pertimesco. Dicam, dicam,
Abbreviated transcription (Latin):
oportet ut adeũ quẽ cepimꝰ exponendo ordinem
redeamꝰ. S si conuersus iustꝰ a iustitia sua fecerit
iniquitatẽ ponã offendiculũ corã eo. Ipse morietur
quia ñ annunti.asti ei. inpeccato suo morietur. et ñ
erunt in memoria iustitie eiꝰ qͣs fec̃. sangͥne̾ uͦ eius
de manu tua requirã. Quia iusto qui inpeccato ce
cidit pͣdicator tacuit. eiꝰ sangͥnis reus tenet᷑. et qui
sollicitꝰ eẽ ñ studuit inp̃dicatione. fac̾tꝰ ẽ particeps
indapͣnatione. S cũ dr̃ inpeccato suo moriet᷑. et

Expanded text:
oportet ut ad eum quem coepimus exponendi ordinem oportet ut ad eum quem coepimus exponendi ordinem ed et si conuersus iustus a iustitia fecerit iniquitatem, ponam offendiculum coram eo, ipse morietur, quia non adnuntiasti ei. in peccato suo morietur, et non erunt in memoria iustitiae eius, quas fecit: sanguinem uero eius de manu tcidit praedicator tacuit, ejus sanguinis reus tenetur. Et qui sollicitus esse non studuit in praedicatione, factus est particeps in damnatione. Sed cum dicitur: In peccato suo morietur, et
Abbreviated transcription (Latin):
tatione: sic cepit. Miror quod sic tã cito transferimi
galathȩ. quis uos fascinauit: Mentes et enĩ durę
nisi aꝑta ee̾nt increpatione ꝑcussȩ. nullomͦ malũ
cognoscerent quod egissent. Nã sepe hi qͥ impudentes
sint tantũ se peccasse sentiunt. qͣntũ de peccatis
quȩ fecerint increpant᷑. ut minores culpas suas
estiment. qͣs minor inuec̾tio castigat. et qͦs uebem̃t fa
obiurgari uiderint. maiores ẽẽ dep̃hendant. Unde
necesse ẽ. ut semꝑ sermo pͣdicantis cũ auditoꝵ debeat
qͣlitate formari. ne aut uerecundis asꝑa. aut unpu¬
dentib lenia loqͣtur. Quid aut̃ mirũ si hoc u̾ibi dei
erogator faciat. cũ et a gricola qͥ sem̃ in t̾rã mitiit
priꝰ tͣre qͣlitatẽ p̃uidet. quib seminib apta uideat᷑:
Et pꝰqua qualitatẽ t̾rȩ p̃uiderit tunc semina asꝑgit.
S quia de qͣlitate doctrine. locutionẽ longiꝰ traximus.

Expanded text:
tatione, sic coepit: Miror quod sic tam cito transferimintatione, sic coepit: Miror quod sic tam cito transferiminGalatae, quis vos fascinavit ? Mentes etenim durae nisi aperta essent increpatione percussae, nullo modo malum cognoscerent quod egissent. Nam saepe hi qui impudentes sunt tantum se peccasse sentiunt, quantum de peccatis quae fecerint increpantur, ut minores culpas suas aestiment, quas minor invectio castigat, et quas vehementer objurgari viderint, majores esse deprehendant. Unde necesse est ut semper sermo praedicantis cum auditorum debeat qualitate formari, ne aut verecundis aspera, aut impudentibus lenia loquatur. Quid autem mirum si hoc verbi Dei erogator faciat, cum et agricola qui semina in terram mittit prius terrae qualitatem praevidet quibus seminibus apta videatur, et postquam qualitatem praeviderit, tunc semina spargit? Sed quia de qualitate doctrinae locutionem longius traximus,
Abbreviated transcription (Latin):
os quidã om̃i grã repleti. et erant quidã inꝑsonarũ
fauorib excissi. cepit a laudib ꝑfectoꝵ. ut modesta
inuectione adreprehensionẽ ꝑtingeret infirmorũ.
et in hoc qͦ admedicinã cordis. a medicina corporis
usum trahens. Nlam cũ feriendũ uuluꝰ medicꝰ aspicit.
priꝰ ea m̃bra quȩ circa uulnꝰ sunt sana palpat: ut post
adea quȩ iuuilneranda sunt lenit̾ palpando ꝑueniat.
ũ gͦ paulꝰ ꝑfec̾tos incororithiis laudauit. sana m̃bra
uixta uulnꝰ tetigit. Cũ uͦ infirmos de diuisione rep̃¬
hendit. uulnꝰ in corꝑe ꝑcussit. Uideamꝰ tam̃ hunc
ipsũ qui tanta modestia atq mansuetudine ad cor¬
ripiendũ corinthios ducit᷑. qualit̾ cont᷑ galathas
qui a fide discesserant exercet᷑. Hulla enĩ modestie
pacientia pͥmissa. nulla locutionis dulcedine p̃ro¬
gata. eos quos a fide discessisse cognouit. abipso epł
suȩ exordio. inuehendo redaiguit. Nam pͣmissa salu¬

Expanded text:
os quidam omni gratia repleti, et erant quidam in personarum os quidam omni gratia repleti, et erant quidam in personarum favoribus excisi, coepit a laudibus perfectorum, ut modesta invectione ad reprehensionem pertingeret infirmorum. Et in hoc quoque ad medicinam cordis a medicina corporis usum trahens. Nam cum feriendum vulnus medicus aspicit, prius ea membra quae circa vulnus sana sunt palpat, ut post ad ea quae vulnerata sunt leniter palpando perveniat. Cum ergo Paulus perfectos in Corinthiis laudavit, sana membra juxta vulnus tetigit; cum vero infirmos de divisione reprehendit, vulnus in corpore percussit. 20. Videamus tamen hunc ipsum qui tanta modestia atque mansuetudine ad corripiendos Corinthios ducitur, qualiter contra Galatas, qui a fide discesserant, exercetur. Nulla enim modestiae patientia praemissa, nulla locutionis dulcedine praerogata, eos quos a fide discessisse cognovit, ab ipso epistolae suae exordio invehendo redarguit. Nam praemissa salu
Abbreviated transcription (Latin):
oc aut̃ dico. qͦd imꝰquisq urm̃ dic̃. Ego quidem sũ
pauli. ego aut̃ apollo. ego uͦ cephȩ. ego aut̃ xp̃i.
cce quos inomi u̾bo et in onui scientia laudauerat.
quib nichil deee̾ in ulla grã dixerat. paulisꝑ loquen.
adincrepandũ lentt̃ ueniens. dnusos erga seipsos re¬
prehendit. et quoꝵ priꝰ salictẽ narrau̾erat. pꝰmodũ
uulnera patefecit. Peritꝰ enĩ medicꝰ uulnꝰ secandũ
uidens s egrũ timidũ ẽẽ conspiciens. diu palpauit.
et subito ꝑcussit. priꝰ blandã manũ laudis posuit.
et pꝰmodũ ferrũ increpationis fixit. Nisi enĩ uerecun¬
de m̃tes fuerint palpando rep̾hense. ita ut exaliis
rebus audiant quod inconsolationẽ sumant. ꝑicre¬
pationẽ ꝓtiꝰ ad desꝑationẽ caclunt. S nũqͥd m̃titꝰ
ẽ paulꝰ. ut priꝰeis nichil deee̾ in omi grã diceret. quibus pꝰ¬
modũ dicturꝰ erat unitatẽ deẽẽ: Absit hoc. Iiuis de illo
talia uel desipiens credat: S quia erarit intͣ corintbi¬

Expanded text:
dico quod unusquisque vestrum dicit: Ego quidem sum Pauli, ego autem Apollo, ego vero Cephae, ego autem Christi . Ecce quos in omni verbo et in omni scientia laudaverat, quibus nihil deesse in ulla gratia dixerat, paulisper loquens, ad increpandum leniter veniens, divisos erga seipsos reprehendit; et quorum prius salutem narraverat, postmodum vulnera patefecit. Peritus enim medicus vulnus secandum videns, sed aegrum timidum esse conspiciens, diu palpavit, et subito percussit. Prius blandam manum laudis posuit, 1288 et postmodum ferrum increpationis fixit. Nisi enim verecundae mentes fuerint palpando reprehensae, ita ut ex aliis rebus audiant quod in consolationem sumant, per increpationem protinus ad desperationem cadunt. 19. Sed nunquid mentitus est Paulus, ut prius eis nil deesse in omni gratia diceret, quibus postmodum dicturus erat unitatem deesse? Absit hoc: quis de illo talia vel desipiens credat? Sed quia erant inter Corinthi
Abbreviated transcription (Latin):
cere qͦd audure. siurgens uͦ hoc didicit. itt quȩ cogno¬
uerat p̃dicar&. S querendũ nob̾ ẽ. cur hietechielet
paulꝰ in faciẽ cactunt. et de ascensore equi id ẽ de
infaciẽ et repbi retrorsũ cadunt nͥ qͦa oĩs qͥ pꝰ se
eadir ibi ꝑeuldubio cadit uͥ ñ udet. qͥ uͦ añ sẽceci¬
derit . ibi cecidit ũ uidet : Inqͥgͦ q in inuisibilibus
cactunt pꝰ se cadere dñr. qr ibi corruunt uͥqͥdeos
te sequẽtur. mͣ uidere ñ possunt. lusti uͦqi mistis

Expanded text:
 quod audiret; surgens vero hoc didicit, ut quae cognoverat praedicaret. 5. Sed quaerendum nobis est cur Ezechiel et Paulus in faciem cadunt, et de ascensore equi, id est de in faciem, et reprobi retrorsum cadunt, nisi quod omnis qui post se cadit ibi procul dubio cadit, ubi non videt; qui vero ante se ceciderit, ibi cecidit, ubi videt? Iniqui ergo quia in invisibilibus cadunt, post se cadere dicuntur, quia ibi corruunt, ubi quid eos tunc sequatur modo videre non possunt. Justi vero, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
ut. cũ iustis derogant. qr contͣ eos iustitie defensio¬
nẽ seruant. Non enĩ iusti humana uiditia s eterni
udicis examen aspiciunt. atq ideo derogantiũ ũba
ꝯtẽpnunt. Hinc et enĩ derogantibꝰ corinthiis. paulus
dicebat. Michi aut̃ ꝓminimo ẽ ut auob̃ iudicer. aut
abhumano die. Iuinec incorde suo unde se rep̾hende
potuisset iriueniens. adiungit. Sedneq me ipsũ uidi¬
co. Uidens aut̃ qr ei ad ꝑfectionẽ sc̃ĩtatis nec suum
iudicũ sufficeret. subdidit. Sedñ in hoc iustificatꝰ
sũ. Cur uͦ nec sibimet ipsi desc ipso credidit. causa red¬
didit. cũ subiunxit. Qui autẽ udicat me. dñs ẽ. Ac
si aꝑte dicat. Hec michi de meo uiditio existimo

Expanded text:
unt cum justis derogant, quia contra eos justitiae defensiount cum justis derogant, quia contra eos justitiae defensionem servant. Non enim justi humana judicia, sed aeterni judicis examen aspiciunt, atque ideo derogantium verba contemnunt. Hinc etenim derogantibus Corinthiis Paulus dicebat: Mihi autem pro minimo est ut a vobis judicer, aut ab humano die . Qui nec in corde suo unde se reprehendere potuisset inveniens, adjungit: Sed neque meipsum judico. Videns autem quia ei ad perfectionem sanctitatis nec suum judicium sufficeret, subdidit: Sed non in hoc justificatus sum. Cur vero nec sibimetipsi de seipso credidit, causam reddidit cum subjungit: Qui autem judicat me Dominus est . Ac si aperte dicat: Nec meo de me
Abbreviated transcription (Latin):
q re. omi potenti dño atq eiꝰ hostibꝰ g̃tus enistere.
N a deo se amicũ denegat. qͥciꝰ placet inimico. Inimicid ucri¬
tatis aduersat᷑. qͥcidẽ ueritati inm̃te subuigat᷑. Unde
sc̃i uiri in uoce lib .s. increpatiorse succensi. eos ad sua odia
excitare ñ inetuunt. qͦs dm̃ ñ diligere cognoscunt. Qͦ a
ꝓpħa ardent᷑ exhibens creatori om̃iũ quasi in munere
obtulit ddicens. Nonne qͥte oderant ds oderã illos. et¬
suꝑ inimicos tuos tabescebã : ꝑfecto gdio oderã illos.
inimici facti st̃ m. Ac si aꝑte dicat. Pensa ꝗͣntũ te di¬
ligo qui tuoꝵ hostiũ excitare contͣ me inimicicias
ñ ꝑtimesco. Hinc iterũ dicit. Iui retribuunt mala
ꝓbonis. detrahebant mͥ. qm̃ subsecut᷑ sũ iustitiã.
onũ ualde ẽ qđ iustꝰ tribuit. ꝗͣndo male agentibus
lib̾a uoce contradicit. S ꝑuersi mala ꝓbonis retribu¬

Expanded text:
que re omnipotenti Domino atque ejus hostibus gratus existere, que re omnipotenti Domino atque ejus hostibus gratus existere, nam Deo se amicum denegat, qui ejus placet inimico, et inimicis veritatis adversabitur, qui eidem veritati in mente subjugatur. Unde sancti viri in vocis liberae increpatione succensi, eos ad sua odia excitare non metuunt quos Deum non diligere cognoscunt. Quod propheta ardenter exhibens, creatori omnium quasi in munere obtulit dicens: « Nonne qui oderunt te, Dominesuper inimicos tuos tabescebam ? Perfecto odio oderam illos, et inimici facti sunt mihi . Ac si aperte dicat: Pensa quantum te diligo qui tuorum hostium excitare contra me inimicitias non pertimesco. Hinc etenim dicit: Qui retribuunt mala pro bonis detrahebant mihi, quoniam subsecutus sum justitiam . Bonum valde est quod justus tribuit, quando male agentibus libera voce contradicit. Sed perversi mala pro bonis retribu
Abbreviated transcription (Latin):
ne in cautũ timorẽ humilitatẽ credet. ut tinere
ñ debeat. adinonetur dũ dicitur. Letineas tos.
Aenefoite derogationis eoꝵ u̾ba ꝑtinescat. adiurgit᷑.
Neq sermones eoꝵ metuas. Curaut̃ linguas derogati¬
tiũ tunere ñdebeat. etiã causa subiungitur. cũ ꝑtinꝰ
subinfertur. Qm̃ increduli ⁊ subuersores sunt texũ.
A cũ scorpionibꝰ habitas. Tunendi enĩ eent hi qͥbus
loqui mittebat᷑. sunfide :⁊ oꝑe deo omĩpotenti pla¬
cuissent. Qui aut̃ increduli ⁊ subũsores st̃. in suis ser¬
monibꝰ derogantes tumendi ñ sunt. qͥa stultũ ualde
ẽ. sullis placere querimꝰ. quos ñplacere dño seimus.
Debent aut̃ haberi inmetu & reuerentia uidicia uisto¬
rũ. quia m̃bii omĩpotentis deisunt.: hoc ipsi untra
irp̃hendunt. qͦd dñs redarguit incelo. Nã ꝑuersor
derogatio. uite ur̃e approbatio ẽ. quia ĩã ostendit᷑
nos aliqͥd iustitie habere. si illis displicere incipunus
qui ñ placent deo. Nemo: enĩ potest inuna eadẽ¬

Expanded text:
autum timorem humilitatem crederet, ut timere non debeat commonetur, dum dicitur: « Ne timeas eos. » Ac ne forte derogationis eorum verba pertimescat, adjungitur: « Neque sermones eorum metuas. » Cur autem linguas derogantium timere non debeat, etiam causa subjungitur, cum protinus subinfertur: « Quoniam increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas. Timendi enim essent hi quibus loqui mittebatur, si in fide et opere Deo omnipotenti placuissent. Quia autem increduli et subversores sunt, in suis sermonibus derogantes, timendi non sunt, quia stultum valde est si illis placere quaerimus quos non placere Domino scimus. Debent autem haberi in metu et reverentia judicia justorum, quia membra omnipotentis Dei sunt, et hoc ipsi in terra reprehendunt, quod derogatio vitae nostrae approbatio est, quia jam ostenditur nos aliquid justitiae habere, si illis displicere incipimus, qui non placent Deo. Nemo etenim potest in una eadem