comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iam uidere desiderat: quẽ fu¬
giebat. ꝑcussione gͦ adsalutem
reducitur: quȩ adsecuritatem
quietis intimȩ:amoris sui per¬
turbatione reuocatur. S cũ
sauciata mens. anhelare in deum
ceꝑit: cum cuncta huius mun¬
di blandimenta despiciens. ad
supnã se patriã ꝑdesidium ten¬
dit: acdiemptationem ei ꝓtinus
uertitur: quicquid amicum pre
in scło. blandumq putabatur.
N am qui peccantem amare con
sueuerant: recte uiuentẽ crudeli¬
ter impugnant. Et erectus inłm
amicus. carnis suȩ bella tolerat:
inqua prius uiciis seruiens de¬
lectabiliter iacebat. Uoluptates
transitorio labore atterimur. a
ꝑpetuo dolore liberamur. apte
subiungitur. IN sex tribulati¬
onib liberabit te: & inseptima
ñ tanget te malum Qd enimse¬
nario numero. quẽ septimus se¬
quitur: nisi presentis uitȩ opa¬
tio decursusq signatur. Serto
quippe omnia ꝑficiens. homi¬
nem condidit: et septimo deus
die requieuit. Qui scilicet sep¬

Expanded text:
iam videre desiderat quem fuiam videre desiderat quem fugiebat. Percussione ergo ad salutem reducitur, quae ad securitatem quietis intimae amoris sui perturbatione revocatur. Sed cum sauciata mens anhelare in Deo coeperit, cum cuncta mundi hujus blandimenta despiciens, ad supernam patriam per desiderium tendit, ad tentationem ei protinus vertitur quidquid amicum prius in saeculo, blandumque putabatur. Nam qui psueverant, recte viventem crudeliter impugnant; et rectus in Deo animus carnis suae bella tolerat, in qua prius vitiis serviens, delectabiliter jacebat. Voluptates uia dum transitorio labore atterimur, a perpetuo dolore liberamur; apte subjungitur: « In sex tribulationibus liberabit te, et in septima non tanget te malumnario numero, quem septimus sequitur, nisi praesentis vitae operatio decursusque signatur? Sexto quippe die omnia perficiens, hominem condidit, et septimo Deus die requievit. Qui scilicet sep
Abbreviated transcription (Latin):
Aliquando autẽ. etiã si flagella
exterius cessare uideantur: in¬
tus uuilnera infligit: qͥa mentis
niȩ duriciã. suo desiderio ꝑeutit:
sed ꝑcutiendo. sanat: quia ter¬
roris sui iaculo transtixos adsen¬
sum nos rectitudinis reuocat. Cor¬
da enĩ nr̃a. male sana sunt: eum
nullo di amore sauciantur: cũ
ꝑegrinationis suȩ erum nã ñ
sentiunt: cum erga infirmita¬
tem ꝓximi. nec quamlibet mi¬
nimo affectu languescunt. S
uulnerantur.ut sanentur: qͥa
amoris sui spieulis. mentes d̃s
insensibiles ꝑcutit: moxq eas
sensibiles. pardorẽ caritatis recd¬
dit. Unde . sponsa: incanticis can¬
dicoꝵ dicit. Uulnerata carita¬
de ego sum. Male enĩ sana ans¬
ma. atq in huius exilii stratũ
cȩca securitate ꝓstrata: nec ui
eius spiculis. uulneratur min¬
timis. affectu pietatis: ardet
desiderio contemplationis: &
miro mͦ uiuificatur exuulnere :¬
quȩ prius mortua iacebat in
salute.Estuat: anhelat:: &¬

Expanded text:
Aliquando autem etiam si flagella Aliquando autem etiam si flagella exterius cessare videantur, intus vulnera infligit, quia mentis nostrae duritiam suo desiderio percutit. Sed percutiendo sanat, quia terroris sui jaculo transfixos ad sensum nos rectitudinis revocat. Corda enim nostra male sana sunt, cum nullo Dei amore sauciantur, cum peregrinationis suae aerumnam non sentiunt, cum erga infirmitatem proximi nec quamlibet minimo affectu languescunt. Sed vulnerantur ut sanentur, quia amoris sui spiculis mentes Deus insensibiles percutit, moxque eas sensibiles per ardorem charitatis reddit. Unde et sponsa in Canticis canticorum dicit: Vulnerata charitate ego sum . Male enim sana anima, atque in hujus exsilii stratum cejus spiculis, vulneratur in intimis affectu pietatis, ardet desiderio contemplationis, et miro modo vivificatur ex vulnere quae prius mortua jacebat in salute. Aestuat, anhelat, et
Abbreviated transcription (Latin):
rat. Eliphat̃ itaq. quia hunc
pcussum. non ꝓbationis exami¬
ne. sed purgationis. estimauit.
dum libere inter flagella loci¬
retur: repbasse ci merepationem
eredidit. Quem aptȩ etiam heri¬
tieorum tenere speciem diximꝰ.
qui omne qđ ascã ȩccłia recte
agitur apuc iudicium suum
semꝑ aduicium tortitudinis
inflectunt. Quia uͦ intentione
bona adloquendũ ducitur: s
non curat discernere cui loquat᷑:
adhuc suꝑnȩ dispensationis mo-
deramina p̾dicando. subiungit.
dicens. Quia ipse uulnerat.
et medetur: ꝑcutit. & manus er
sanabunt.Duob modis om¬
nipotens ds uulnerat: quos re¬
ducere adsalutem curat. Ali¬
quando enim carnem ꝑcutit:
&mentis duriciã suo pauore
tabefacit. Uulnerando gͦ ad sa¬
lutem reuocat: cũ electos suos
affligit exterius: ut interius ui
uere faciam: ꝑcutiam:et ego sa¬
nabo. Occidit enĩ ut uiuificet:
ꝑcutit. ut sanet: quia iccirco
foris uerbera admouet: ut in¬
tus uulnera delictoꝵ curet¬

Expanded text:
rat. Eliphaz itaque, quia hunc rat. Eliphaz itaque, quia hunc percussum non probationis examine, sed purgationis aestimavit, dum libere inter flagella loqueretur, reprobasse Dei increpationem credidit. Quem apte etiam haereticorum tenere speciem diximus, qui omne quod a sancta Ecclesia recte agitur, apud judicium suum semper ad vitium tortitudinis inflectunt. Quia vero bona intentione ad loquendum ducitur, sed non curat discernere cui loquatur, adhuc supernae dispensationis mderamina praedicando, subjungit, dicens: « Ipse Deus vulnerat, et medetur; percutit, et manus ejus sanabunt, » Duobus modis omnipotens Deus vulnerat, quos reducere ad salutem curat. Aliquando enim carnem percutit, et mentis duritiam suo pavore tabefacit. Vulnerando ergo ad salutem revocat, cum electos suos affligit exterius, ut interius vivvere faciam; percutiam, et ego sanabo . » Occidit enim, ut vivificet; percutit, ut sanet; quia idcirco foris verbera commoret, ut intus vulnera delicto
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Omnis autẽ disciplina.
inpresenti quidẽ non iudetur
esse gauctii. sed meroris: postea
auteꝰ fructum ꝑ acatissimum
exercitatis ꝑeam reddit iusti¬
tudo: recte tamen nunc dicit᷑.
beatus homo. qui corripitur
adño: quia ꝑhoc qđ peccator
dolore eorreptionis premitur:
quandoq adbeatitudinẽ que¬
sine interuentu ẽ doloris.eru¬
ditur. Sequitur. Increpatio
nem ergo dñi: ne reꝓbes. Quis.¬
quis ꝓculpa ꝑcutitur: sed in
querelam suȩ ꝑcussionis eleua¬
tur: increpationem dñi repbat᷑
quia hanc iniustȩ se ꝓpeti. ac¬¬
cusat. Qui autem. non ꝓpurga¬
tione criminis. sed ꝓfortitudins
ꝓbatione feriuntur: eũ eausas
suȩ ꝑcussionis inquirunt. ne¬
quaquã increpationem dñi re¬
ꝓbare dicendi sunt: quia inse
met ipsis satagunt inuenire.
qđ nesciunt. Inde et beat̾ iob.
adlibertatis uerba inter ꝓcus¬
sionis uerbera erumpens: tan¬
to de se rectius iudicia ferientis
iterrogat: quanto insemetip¬
so uerius causas passionis iguo¬

Expanded text:
t. omnia namque disciplina in praesenti non uidetur esse gaudii sedmaeroris: postea autem fructum pacatissimum exercitatio per eam reddit iustitudo, recte tamen nunc dicitur, Beatus homo qui corripitur a Domino; quia per hoc, quod peccator dolore correptionis premitur, quandoque ad beatitudinem, qusine interventu est doloris, eruditur.nem ergo Domini ne reprobes. « Quisquis pro culpa percutitur, sed in querela suae percussionis elevatur, increpationem Domini reprobat, quia hanc injuste se perpeti accusat. Qui autem non pro purgatione criminis, sed pro fortitudinis probatione feriuntur, cum causas suae percussionis inquirunt, nequaquam increpationem Domini reprobare dicendi sunt, quia in semetipsis satagunt invenire quod nesciunt. Unde et beatus Job ad libertatis verba inter percussionis verbera erumpens, tanto de se rectius judicia ferientis interrogat, quanto in semetipso verius causas passionis igno
Abbreviated transcription (Latin):
gionum iungit: quia meo qđ
mundi desideria suꝑat᷑ uitam
suã ꝓculdubio. ad sc̃oꝵ p̾ceden¬
tium unitationem ligat. S cũ
amundi actione disiungitur:
malignoꝵ spũum impugnati¬
ones crescunt. Quȩ tamen. quo
magis inmerore quen quã atce¬
runt: eo conditori humilius sub¬
dunt. Unde. & subiungitur.¬

Expanded text:
regionum jungit, quia in eo quod regionum jungit, quia in eo quod mundi desideria superat, vitam suam procul dubio ad sanctorum praecedentium imitationem ligat. Sed cum a mundi actione disjungitur, malignorum spirituum impugnationes crescunt: quae tamen quo magis in moerore quemquam atterunt, eo conditori humilius subdunt. Unde et subjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
ris abiciunt. Hinc ẽ enim. quod
psalmista dnm̃ exorat. dicens.
Nequando rapiat ut leo animã
meam. hine rursum arc Exau¬
di dd̃s orationem meã. cum tri¬
bulor: atimore inimici eripe
animam meam. Uiuentes qͥp¬
pe ꝑfecti. timent iudicem: ne
morientes. metuant accusatorẽ
Bene ergo dicitur: & bestiam ter¬
rȩ non formidabis. Ae si apte
diceretur. Quia blandiente ho¬
ste. mͦ non uinceris: hunc seui¬
entem postmodum ñ timebis.
Sed cum bene uiuitur: ualde
cauendum ẽ. ne despectis cȩtis¬
mens. degloria singularitatis
eleuetur. Unde. aptȩ admemo¬
nam bonum sociale reducitur
do regiones. sunt eccłiȩ genti¬
um: quȩ inuna fide positȩ mo¬
rum linguarumq diuersitate
diuiduntur. Quid ergo ꝑregi¬
onum lapides. nisi ȩccliarum
electos accipimus: quib pͥmi
institutoris uoce dicitur. uos¬
autem tanquã lapides uiui su¬
ordinem: lapides tuos. Qui igit᷑
rect̾e uiuit᷑ pacto. se lapidib re-

Expanded text:
ris abjiciunt. Hinc est enim quod ris abjiciunt. Hinc est enim quod Psalmista Dominum exorat, dicens: Ne quando rapiat ut leo animam meam . Hinc rursus ait: Exaudi, Deus, orationem meam cum tribulor, a timore inimici eripe animam meam . Viventes quippe perfecte timent judicem, ne morientes metuant accusatorem. Bene ergo dicitur: Et bestiam terrae non formidabis. Ac si aperte diceretur: Quia a blandiente hoste modo non vinceris, hunc saevientem postmodum non timebis. Sed cum bene vivitur, valde cavendum est ne mens, despectis caeteris, de gloria singularitatis elevetur. Unde apte ad memoriam bonum sociale reducitur,do regiones sunt Ecclesiae gentium, quae in una fide positae, morum linguarumque diversitate dividuntur. Quid ergo regionum lapides, nisi Ecclesiarum electos accipimus? quibus primi instructoris voce dicitur: Vosautem tanquam lapides vivi suordinem lapides tuos . Qui igitur recte vivit, pacto se lapidibus 204
Abbreviated transcription (Latin):
qđ suspieari fas non est. quali¬
tatem sibi ꝑceptȩ felicitatis im-¬
minuunt: Si inregno positi
uolunt qđ implere nequa qͣm
possunt. Sed quis qͥs aduite
p̃cepta se dirigit: prius quam
premia ȩterna ꝑcipiat hie iã
mitia secuture inꝑpetuum securi¬
tatis degustat: ut antiquum ho¬
stem ñ metuat: ut interuemente
mortis articulo. iuolentos eius
impetus nullatenus ꝑhorrescat.
ẽ ipsa plerun q mobitu securi¬
tas mentis. Unde. & recte subiun¬
midabis. Callidus quippe acd¬
uersarius. bestia terrȩ dicitur: qͥa
actrapiendas. mortis tempore pec¬
catorum animas. uiolentia cru¬
delitatis efferatur. Quos enĩ ui¬
uentes blandiens decipit: mori¬
entes. seuiens rapit. Qđ contra.
bestia: ñ transibit ꝑeam. Illi igitur
terrȩ bestiã. morientes timent:
qui conditoris sui potentiam.
uiuentes ñtiment. Scĩ et enim
uiriquia diuinȩ se formidini me¬
dullitus subdunt: omne de ad¬
uentu aduersarii pondus timo¬

Expanded text:
quod suspicari fas non est, qualiquod suspicari fas non est, qualitatem sibi perceptae felicitatis imminuunt, si in regno positi volunt quod implere nequaquam possunt. Sed quisquis ad vitae praecepta se dirigit, priusquam praemia aeterna percipiat, hic jam initia secuturae in perpetuum securitatis degustat, ut antiquum hostem mortis articulo violentos ejus impetus nullatenus perhorrescatest ipsa plerumque in obitu securitas mentis. Unde et recte subjunmentis. --Callidus quippe adversarius bestia terrae dicitur, quia ad rapiendas mortis tempore peccatorum animas violentia crudelitatis efferatur. Quos enim viventes blandiens decipit, morientes saeviens rapit. Quo contra dbestia non transibit per eam . Illi igitur terrae bestiam morientes timent, qui conditoris sui potentiam viventes non timent. Sancti etenim viri quia divinae se formidini medullitus subdunt, omne de adventu adversarii pondus timo
Abbreviated transcription (Latin):
dur. Uenite benedic̾ti patris
mei: possidete paratum uobis
regnum aconstitutione mun¬
di Inuastitate gͦ & fame. iustus
ridebit: quia cum iniquos om̃s.
extrema ultio ꝑcutit: ipse de
gloria dignȩ retributionis hi¬
larescit. Nec dam natis iam
dunc exhumanitate compati¬
tur: quia hiuinȩ iusticiȩ pspe¬
ciem inherens: inconcusso distrie¬
tionis intimȩ uigore solidatur.
Erectas nanq inclaritate suꝑnȩ
rectitudinis electoꝵ mentes.
nulla miscdĩa afficit: quia has
amiseriis altitudo beatitudiniᷤ
alienas reddit. Unde. bene etiã
ꝑpsalmistam dicitur. Uidebiiñ
iusti. & timebunt: et suꝑ eum ri¬
debunt. et dicent: ecce homo: qͥ
Iniquos enim iusti nunc uidẽt.
et metuunt: tunc iusuri sunt.
et ridebunt. Quia enim modo
adeoꝵ labi mitationem pos¬
sunt: hic habent formidinem.
Quia uero dam natis tunc ꝓ¬
desse nequeunt: illic ñhabeÑ
compassionem. E derno itaq
supplicio deditis. non esse mi¬
serendum: inipsa qua beati st̃
iusticia iudicantis legunt. Q

Expanded text:
benedicti 203 Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi . In vastitate ergo et fame justus ridebit; quia cum iniquos omnes extrema ultio percutit, ipse de gloria dignae retributionis hilarescit. Nec damnatis jam tunc ex humanitate compatitur; quia divinae justitiae per speciem inhaerens, inconcusso districtionis intimae vigore solidatur. Erectas namque in claritate supernae rectitudinis electorum mentes nulla misericordia afficit, quia has a miseriis altitudo beatitudinis alienas reddit. Unde bene etiam per Psalmistam dicitur: Videbunt justi et timebunt, et super eum ridebunt, et dicent: EcceIniquos enim justi nunc vident et metuunt, tunc visuri sunt et ridebunt. Quia enim modo ad eorum labi imitationem possunt, hic habent formidinem. Quia vero damnatis tunc prodesse nequeunt, illic non habent compassionem. Aeterno itaque supplicio deditis non esse miserandum, in ipsa qua beati sunt, justitia judicantis legunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
&rursum. Uos gͥnunc quidẽ tr¬
sticiam habetis: iterũ autem ui¬
debo uos. & gaudebit eor urm̃:
et gaudium urm̃ nemo tollet
auobis. Sospitate ergo dñs me¬
rentes erigere dicitur: quia ꝓ
se afflictos temporaliter. uera sa¬
lute consolatur Qd camen: de
electis di in hac uita etiam. nil
obstat intelligi. Insublimi qͥppe
humiles ponunt᷑: quia cum se
exhumilitate substernunt: al
te mentis iudicio. cuncta tem¬
poralia transeunt. Cumq se
indignos inomnib estimant:
iectȩ cogicationis examine. huy
mundi glam transcendentes
calcant. Uideamus humilẽ pau¬
lum. Ecce discipulis dicit. Non
enim nos metipsos p̃chicamus.s¬

Expanded text:
em tristitiam habetis, iterum autem videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo auferet a vobis . Sospitate ergo Dominus moerentes erigere dicitur, quia pro se afflictos temporaliter vera salute consolatur. Quod tamen de electis Dei etiam in hac vita nil obstat inthumiles ponuntur, quia cum se ex humilitate sutae mentis judicio cuncta temporalia transeunt; cumque se indignos in omnibus aestimant, rectae cogitationis examine hujus mundi gloriam transcendentes calcant. Videamus humilem Paulum. Ecce discipulis dicit: Non enim nosmetipsos praedicamus
Abbreviated transcription (Latin):
maligorum: ne possint imple¬
re manus eorum. quod cȩperant.
Repborum mentes. ꝑuersis cog¬
tationib semꝑ iniuigilant: sed
plerun q eis suꝑna dispensatio
obiuat. Et quamuis prauitatẽ
consilii nec fiact aduersitatib
corrigant: ne tamen contra bonoᷤᷤ
p̃ualeant: eoꝵ uires refrenat.
Quos contra. miro iudicio agitur:
ut effectu quidẽ praui oꝑis ca¬
reant: et tamen iuste sententiȩ
idicis.reos conscientia addicat.
Qđ ergo mala cogitant: qͥd ipsi
faciant ostendunt. Qd uͦ imple
re mala nequeunt: hi. contra
quos cogitauerant defendunt̃

Expanded text:
malignorum ne possint implemalignorum ne possint implere manus eorum quae ceperant. - Reproborum mentes perversis cogitationibus semper invigilant, sed plerumque eis superna dispensatio obviat. Et quamvis pravitatem consilii nec fracti adversitatibus corrigant, ne tamen contra bonos praevaleant, eorum vires refrenat. Quos contra miro judicio agitur, ut effectu quidem pravi operis careant, et tamen justae sententiae judicis reos conscientiae addicat. Quod ergo mala cogitant, quid ipsi faciant ostendunt; quod vero mala implere nequeunt, hi contra quos cogitaverant, defenduntur.
Abbreviated transcription (Latin):
&e iniquitates ꝑpetrant: & gau¬
dere non cessant.Dequib: ꝑsa
lomonem cheitur. Qui letant̃
cum male fecerint: & exultant
inreb pessimis. &rursum. Sun
impii.qui ita securi sunt: ac si
iustoꝵ facta habeant. Hi nimi¬
rum. non sospitate ergunture:.
sed insania: qui suꝑbiunt. cum af¬
figi debuerunt. Et inde. miseri
inexultatione diffluunt: unde.
abonis flentur: freneticoꝵ uide¬
licet sensib similes: insaniam. qͣ
preualent untutem putant: qͥa
exmorbo esse nesciunt hoc quod
amplius sanis possunt. Et quasi
creuisse se uirib estimant: dum
aduite terminum. paugmenta
languoris apppinquant. Qui
quia rationis sensum ñ habent:
fientur: & rident: & tanto in ma¬
gna exultatione dilatant se qͣn¬
to &insensibiles. malum qdđ pa
tiuntur. ignorant. Sospitate gͦ
dñs merentes erigit: quia electoꝵ
mens non depresentis uitȩ insania
sed decertitudine ȩternȩ salutis hi¬
larescit. Unde mox: apte de hac ip¬

Expanded text:
et iniquitates perpetrant, et gauet iniquitates perpetrant, et gaudere non cessant; de quibus per Salomonem dicitur: Qui laetantur cum malefecerint, et exsultant in rebus pessimis . Et rursum: Sunt impii, qui ita securi sunt, ac si justorum facta habeant . Hi nimirum non sospitate eriguntur, sed insania, qui superbiunt cum affligi debuerant; et inde miseri in exsultatione defluunt, unde a bonis flentur. Phreneticorum videlicet sensibus similes, insaniam qua praevalent, virtutem putant; qui ex morbo esse nesciunt hoc, quod amplius sanis possunt; et quasi crevisse se viribus aestimant, dum ad vitae terminum per augmenta languoris appropinquant. Qui quia ratioflentur et rident. Et tanto in magna exsultatione se dilatant, quanto et insensibiles malum quod ptiuntur ignorant. Sospitate ergo Dominus moerentes erigit, quia electorum mens non de praesentis vitae insania, sed de certitudine aeternae salutis hilarescit. Unde apte mox de hac ip
Abbreviated transcription (Latin):
rioꝵ passib lucris mundi in¬
hiet. manifestat. Flumina etiã
transit: quia actiones huiꝰ scli
quȩ cotidie adterminum de¬
fluunt. indesinenterappetit.
Dumq alias relinquit alias as¬
sequitur: quasi semꝑ deflu¬
mine adflumen dransit Hȩc
ut mens asolio sc̃ȩ intentionis ex
quia si adea quȩ suꝑ ipsam surit.
ihiare cessauerit subsemetipsã
eciam indesinenter ruit. In alto
autẽ figitur: si amorẽ tempora¬
lium deserens. adspem in cõmu¬
tabilis ecernitatis ligatur. Bene
ergo dicitur: qui ponit humi¬
les insublimi: Atq aptȩ subiun¬
guur. & merentes erigit sospitate
Sepe inhoc mundo etiam. leti qͥli¬
bet erech sunt: dum de ipsa gła
sue ꝓsperitatis intumescunt.S
merentes. dñs sospitate erigit:
quia afflictos suos.adgloriam
uerȩ leticiȩ soliditate sustollit.
Sospitate quippe. non insania e¬
recti sunt: qui in bonis actibus
positi. spe indm̃ firma gratulan¬
tur. Nonnulli enim. sicut diximꝰ.

Expanded text:
riorum passionibus lucris mundi inriorum passionibus lucris mundi inhiet, manifestat. Flumina etiam transit, quia actiones hujus saeculi, quae quotidie ad terminum defluunt, indesinenter appetit; dumque alia relinquit, alia sequitur, quasi semper de flumine ad flumen tendit. Haec ut mens a solio sanctae intentionis excquia si ad ea quae superna sunt, inhiare cessaverit, sub semetipsam etiam indesinenter ruit. In alto autem figitur, si amorem temporalium deserens, ad spem incommutabilis aeternitatis ligatur. Neergo dicitur: Qui ponit humiles in sublimi. Atque apte subjungitur: Et moerentes erigit sospitate. Saepe in hoc mundo etiam laeti quilibet erecti sunt, dum de ipsa gloria suae prosperitatis intumescunt. Sed moerentes Dominus sospitate erigit, quia afflictos suos ad gloriam verae laetitiae soliditate sustollit. Sospitate quippe, non insania erecti sunt, qui in bonis actibus positi, spe in Deum firma gratulantur. Nonnulli enim, sicut diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
sideriis dedita in eo quẽ anxie
appetit. huius seculi labore
relinquitur: ut foris mundo.
uelut ancilla seruiat: quȩ. in¬
tus deum ut filia nequaquã
amat.Unde. et molam tollere:
ac farinam molere iubetur.
Mola ingirum ducitur: & fari¬
na ꝓfertur. Unaqueq autem
huius mundi actio. mola est.
quȩ. dum multas curas cor¬
gerit᷑: humanas m̃tes. qͣsi ꝑgyrum
uertit: atq ex se uelut farinas
picit: quia seducto corde sem¬
per minutissimas cogitatio¬
nes gignit Nonnunquã uero.
qui quietus alicuius esse mer¬
di creditur: positus inqualibet
actione. denudatur. Unde illic:
ptinus subinfertur. Denuda
durpitudinem duã: discooperi
humerum: reuela crura:tran¬
si flumina. In administratio¬
ne quippe oꝑis. turpitudo de¬
nudatur: dum uilis mens ab¬
iectaq. mactionis ostentatio¬
ne cognoscitur: quȩ quieta pri
magna putabatur. Humerum
mens discooꝑit: quando opus
suum qđ ignorabatur ostendit
Crus reuelat: quia quib deside¬

Expanded text:
sideriis dedita in eo, quem anxie sideriis dedita in eo, quem anxie appetit, hujus saeculi labore relinquitur: ut foris mundo velut ancilla serviat, quae intus Deum ut filia nequaquam amat. Unde et molam tollere, ac farinam molere jubetur. Mola in gyro ducitur, et farina profertur. Unaquaeque autem mundi hujus actio mola est, quae dum multas curas cogerit, humanas mentes quasi per gyrum vertit; atque ex se quasi farinas projicit, quia seducto cordi semper minutissimas cogitationes gignit. Nonnunquam vero qui quietus alicujus esse meriti credebatur, positus in qualibet actione denudatur. Unde illic protinus subinfertur: « Denuda turpitudinem tuam, discooperi humerum, revela crura, transi flumina . » In administratione quippe operis turpitudo denudatur, dum vilis mens, abjectaque in actionis ostentatione cognoscitur; quae quieta prius magna putabatur. Humerum mens discooperit, quando opus suum, quod ignorabatur, ostendit. Crura revelat, quia quibus deside
Abbreviated transcription (Latin):
meo qđso terrenis concupi¬
scentiis subicit: sedem iudicii
amittit. Nulliq apud se solio
presidet: quia examine dis¬
cretionis caret. Et quasi aiudi¬
cii sui sessione repellitur: qͥa
ꝑexteriores concupiscentias
uagatur. Liquet enĩ. qđ mens
quȩ intus eonsilii sedem ꝑ¬
diderit: foras se ꝑdesideria
innumerabiliter spargit. Et
quia agere intellecta dissi¬
mulat: cecatur rectȩ ut etiã
nesciat. quid agat. Et sepe.
iusto iudicio. insua ipsa uo¬
luptate relinquitur: & sub
ea quȩ anxie appetit labo¬
riosa mundi ministeria. rela¬
caberis mollis &tenera:tolle
molam:et mole farinam.Con¬
parentes pareunt:nec
duris atq seruilib hanc oꝑi¬
bus affligunt. Omnipotens
ergo ds̃. quasi teneram filiam
uscuiusq animã. alaboriosis
huius mundi seruiciis reuo¬
cat: ne dum exteriorib acti¬
bus afficitur: abinternis de¬
sideriis obduretur. S chal¬
deoꝵ filia. mollis &tenera ñ
uocatur: quia mens prauis de¬

Expanded text:
in eo quod se terrenis concupiin eo quod se terrenis concupiscentiis subjicit, sedem judicii amittit; nullique apud se solio praesidet, quia examine discretionis caret, et quasi a judicii sui sessione repellitur, quia per exteriores concupiscentias vagatur. Liquet enim, quod mens, quae intus consilii sedem perdiderit, foras se per desideria innumerabiliter spargit. Et quia agere intellecta dissimulat, caecatur recte, ut etiam nesciat quod agat; et saepe justo judicio in sua ipsa voluntate relinquitur, et sub ea quae anxie appetit laboriosa mundi ministeria relacaberis mollis, et tenera: tolle molam, et mole farinam . » 268 Conparentes parcunt, nec duris atque servilibus hanc operibus affligunt. Omnipotens ergo Deus quasi teneram filiam uscujusque animam a laboriosis hujus mundi servitiis revocat, ne dum exterioribus actibus afficitur, ab internis desideriis induretur. Sed Chaldaeorum filia mollis, et tenera non vocatur, quia mens pravis de
Abbreviated transcription (Latin):
turpiter uictus. se se defluen¬
tib mundi desideriis subic̃.
Cui bene mox additur. Sede
inpuluere Descendens enim.
inpuluere residet: quia cȩle¬
stia deserens. terrenis eogita¬
tonib asꝑsus. ininfimis uile¬
scit. Ubi adhuc ingeminando.
subiungitur. Sede interra. Ae
si aꝑte exprobrans: dicat Qͥa
celesti conuersatione noluisti
te erigere: subtemetipso ꝓstra¬
tus. interrenis actib humilia¬
re Unde. et necessario:ꝓtinus
additur. Non ẽ solum. filiȩ
chaldeorum. Chaldei nanq:
feroces interpretantur. Ual¬
de autem feroces sunt: qui uo¬
iuptates ꝓprias sequentes nec
sius parcere mortib sciunt.
Ferocia sunt terrena desidia:
quȩ non solum contra p̃cep¬
ta conditoris. sed sepe etiam
contra ꝑcussionum uerbera:
duram atq insensibilem m̃¬
tem reddunt.S filia ferociũ.
solium nonhabet: quia mẽs
quȩ adamorem mundi. expͣ¬
uis desideriis nascitur. atq
eisdem desideriis obdurat᷑.

Expanded text:
turpiter victus sese defluenturpiter victus sese defluentibus mundi desideriis subjicit. Cui bene mox additur: Sede in pulvere. Descendens enim in pulvere residet, quia coelestia deserens, terrenis cogitationibus aspersus in infirmis vilescit. Ubi adhuc ingeminando subjungitur: Sede in terra. Ac si aperte exprobrans dicat: Quia coelesti conversatione noluisti te erigere, sub temetipso prostratus in terrenis actibus humiliare. Unde et necessario protinus additur: Non est solium filiae Chaldaeorum. Chaldaei namque feroces interpretantur. Valde autem feroces sunt, qui voluntates proprias sequentes, nec suis parcere mortibus sciunt. Ferocia sunt terrena desideria, quae non solum contra praecepta conditoris, sed saepe etiam contra percussionum verbera, duram atque insensibilem mentem reddunt. Sed filia ferocium solium non habet, quia mens, quae ad amorem mundi ex pravis desideriis nascitur, atque eisdem desideriis obduratur,
Abbreviated transcription (Latin):
d sunt: dum moriendo mortem
non sentunt: miro modo. eos re¬
ꝓborum iacula. etfenunt et ñ
contingunt. Insublimi ergo
de se inomnib despiciunt᷑ in¬
de contra omnia securiores fi¬
nis specie: ꝑ ꝓpham. menti rep¬
bȩ dicitur. Descende: sede inpul¬
uere. uirgo filia babylonis: sede
interra: non est solium filiȩ chal¬
deorum.Hoc enim loco.huma¬
na mens:uirgo: non incorrupta
ut arbitror. Meitur: sed infȩcun¬
da. Et quia babylon.confu¬
sio interpretatur: rect̾e infe¬
cunda mens. babylonis filia
uocatur: quȩ ineo qđ nequa¬
quam bona oꝑa germinat:
dum nullo ordine recte uitȩ
componitur. quasi confusio¬
ne. matre generatur. Sin autẽ
ungo. non infecunda meitur.
sed incorrupta: postquam sta¬
tum salutis ꝑcdicdit: ad eonfus¬
onis suȩ cumulum. appellat̃
qđ fuit. Cui aptȩ pincrepati¬
onem Meitur:duina uoce.
Descende. Inalto quippe. hu¬
manus animus stat: quando
supnis retributionib inhiat.
Sed abhoc statu descendit cũ

Expanded text:
ti sunt, dum mortem moriendo ti sunt, dum mortem moriendo non sentiunt, miro modo eos reproborum jacula et feriunt, et non contingunt. In sublimi ergo de se in omnibus despiciunt, inde contra omnia securiores finis specie per prophetam menti reprobae dicitur: Descende, sede in pulvere, virgo filia Babylonis, sede in terra; non est solium filiae Chaldaeorum . Hoc enim loco humana mens virgo non incorrupta, ut arbitror, dicitur, sed infecunda. Et quia Babylon confusio interpretatur, recte infecunda mens Babylonis filia vocatur, quae in eo quod nequaquam bona opera germinat, dum nullo ordine rectae vitae componitur, quasi confusione matre generatur. Sin autem virgo non infecunda dicitur, sed incorrupta, postquam statum salutis perdidit, ad confusionis suae cumulum appellatur quod fuit. Cui apte per increpationem dicitur divina voce: Descende. In alto quippe humanus animus stat, quando supernis retributionibus inhiat; sed ab hoc statu descendit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
hunc humilem: insublimi iã po¬
situm. Annescitis inquit quia
angłos iuchcabimus: &rursum.
Conresuscitauit: et consedere nos
fecit incclestib. Fortasse hunc ex¬
terius tunc cathena religabat:
mente tamen. positus insublimi¬
bus fuerat: qui iam ꝑspei sue cer¬
qtchnẽ incȩlestib sedebat̃. Sanc¬
d itaq uiri foris despecti sunt:
et uelut indigni omnia tolerant:
sed dignos se suꝑnis sedib confi¬
dentes: ȩternitatis głam cum cer¬
titudine expectant. Cumq labo¬
iant foris. aduersitate ꝑsecutio¬
nis: admunitam recurrunt in¬
trinsecus arcem mentis: et inde.
cuncta subse ire despiciunt: inter
quȩ. &transire corporaliter etiam
semecipsos cernunt. Minas non
metuunt: quia et tormenta pa¬
tiendo contem nunt. Hinc enĩ
ꝑsalomonem cicitur. Iustus. qͣsi
leo confidens: absq terrore erit
Hinc abeo: iterum scriptum est.
Non contristabit iustum: quieqͥd
e acciderit. Quia enĩ rec̾q quiq.
inalto intentionis suȩ uertice si¬

Expanded text:
hunc humilem in sublimi jam positum. Ait: An nescitis quia angelos judicabimus ? Et rursum: Conresuscitavit et consedere nos fecit in coelestibus . Fortasse hunc exterius tunc catena religabat, mente tamen positus in sublimibus fuerat, qui jam per spei suae certitudinem in coelestibus sedebat. Sancti itaque viri foris despecti sunt, et velut indigni omnia tolerant; 192 sed dignos se supernis sedibus confidentes, aeternitatis gloriam cum certitudine exspectant; cumque laborant foris adversitate persecutionis, ad munitam recurrunt intrinsecus arcem mentis; et inde cuncta sub se ire despiciunt, inter quae et transi e corporaliter etiam semetipsos cernunt; minas non metuunt, quia et tormenta patiendo contemnunt. Hinc enim per Salomonem dicitur: Justus quasi leo confidens absque terrore erit . Hinc ab eo iterum scriptum est: Non contristabit justum, quidquid ei acciderit . Quia enim recti quique in alto intentionis suae vertice si
Abbreviated transcription (Latin):
atq intelligibilib sendiamus.
Terra nanq: aere fecundat᷑: aer au¬
tem excȩli qualitate disponitur.¬
Sic iumentis. homines: hominib.
angłi: archangeli uͦ. ipsis angłis
presunt. Nam qđ iumentis.ho¬
mines presint: & usu cemimus:
& psalmistȩ uerbis docemur: qͥ
ait.Omnia subiecisti subpehi¬
bus eius:oues. & boues uniuer¬
sas:insuꝑ et pecora campi.Qa
uero angli hominib presint:¬

Expanded text:
atque intelligibilibus sentiamus. atque intelligibilibus sentiamus. Terra namque aere fecundatur, aer autem ex coeli qualitate disponitur. Jumentis quippe homines, hominibus angeli, archangeli vero angelis praesunt; nam quod jumentis homines praesint, et usu cernimus, et Psalmistae verbis docemur, qui ait: Omnia subjecisti sub pedibus ejus, oves et boves universas, insuper et pecora campi . Quia vero angeli hominibus praesint
Abbreviated transcription (Latin):
mitate posset tolerare. ñ habuit
Postquam uͦ se sponte hosti sub¬
didit: astrictus culpȩ suȩ uin¬
culis. inquib dã ei etiã nolens
seruitz & clamores inmente pa¬
titur: cũ caro spiritui reluctatur
An non clamores intrinsecus au¬
diebat. qui prauȩ contra se legis
uerba tolerabat dicens: udeo
aliam legem inmenbris meis re¬
pugnantem legi mentis meȩ.
et captiuum me ducentem inle¬
ge peccati. quȩ ẽ inmenbriᷤ mes.
Contempletur ergo uir sẽs inqͣn¬
ta cordis pace quiesceret: si serpen¬
tis uerba susciꝑe homo noluis¬
set: et dicat. Nunc enim dormi¬
ens silerem: et somno requiesce¬
rem: idest intra secretum men¬
tis adconditoris contemplatis¬
s nem
secederem: nisi me extra me. tẽ¬
ptationum tumultib. consen¬
sus primi culpa ꝓdidisset. Huiꝰ
autem quietis gaudiis. cũ qͥb
etiã sociis ꝑfrueretur: adiungat
bus terrȩ. Exreb insensibilib
discimus: quid desensibilibus

Expanded text:
mitate posset tolerare, non habuit. mitate posset tolerare, non habuit. Postquam vero se sponte hosti subdidit, astrictus culpae suae vinculis, in quibusdam ei etiam nolens servit, et clamores in mente patitur, cum caro spiritui reluctatur. An non clamores 127 intrinsecus audiebat, qui pravae contra se legis verba tolerabat, dicens: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis ? Contempletur ergo vir sanctus in quanta cordis pace requiesceret, si serpentis verba suscipere homo noluisset, et dicat: Nunc enim dormiens silerem, et somno meo requiescerem, id est, intra secretum mentis ad conditoris contemplationem secederem, nisi me extra me tentationum tumultibus consensus primi culpa prodidisset. Hujus autem quietis gaudiis cum quibus etiam sociis perfrueretur, adjungat,  . Ex rebus insensibilibus discimus quid de sensibilibus
Abbreviated transcription (Latin):
te interposita electi transeuntꝰ il¬
luc ꝓcul dubio parentes primi.
si inconditionis suȩ statu ꝓsti¬
tissẽt: etiam sine morte corpoꝵ.
transferri potuissent. Dormiens
igitur sileret: et somno suo. ho¬
mo requiesceret: dũ adeternȩ
patriȩ requiem ductus. quasi
secessum quendã aclamore hoc
humanȩ infirmitatis inueniret
Post peccatũ nanq quasi cla¬
mans uigilat: qui contentio¬
nem carnis ꝓpriȩ repugnans.
portat hoc quietis silentium.
homo conditus habuit: cum
contra hostem suũ. liberũ uo¬
luntatis arbitrium accepit
Cui qͥa sua sponte succubuit: mox.
de se qd̾ contra se ꝑstreꝑet. in¬
uenit mox incertamine. infir¬
mitatis tumultus repꝑit. Etqͣ¬
uis inpace silentii ab auctore
fuerat conditus: hosti tamen
sponte substratus. clamores de
pugna tolerauit. Ipsa enĩ carnis
suggestio: quasi quidã clamor
ẽ. contra quietem mentis. Quã.
ante transgressionem homo ñ
sensit: quia nimirũ qđ̃ de infir¬

Expanded text:
te interposita, electi transeunt, ilte interposita, electi transeunt, illuc procul dubio parentes primi, si in conditionis suae statu perstitissent, etiam sine morte corporum transferri potuissent. Dormiens igitur sileret, et somno suo homo requiesceret, dum ad aeternae patriae requiem ductus, quasi secessum quemdam a clamore hoc humanae infirmitatis inveniret. Post peccatum namque quasi clamans vigilat, qui contentionem carnis propriae repugnans portat. Hoc quietis silentium homo conditus habuit, cum contra hostem suum liberum voluntatis arbitrium accepit. Cui quia sua sponte succubuit, mox de se, quod contra se perstreperet, invenit, mox in certamine infirmitatis tumultus reperit; et quamvis in pace silentii ab auctore fuerat conditus, hosti tamen sponte substratus, clamores de pugna toleravit. Ipsa enim carnis suggestio, quasi quidam clamor est contra quietem mentis, quam ante transgressionem homo non sensit; quia nimirum quod de infir
Abbreviated transcription (Latin):
uitati sensib excepisset: ne ipsa
me consensio ad audatiam dete¬
rius raperet. Cur lactatus ube¬
rib: Ac si dicat Utinam blandi¬
ri mn.saltem post mala ꝑpetra¬
ta noluissem: ne tanto me ne
quius culpȩ astringerem: qͣnto
me inilla mollius fouerem. His
itaq reprehensionũ suarũ uoci¬
bus: inparente primo. se peccasse
redarguit: sed si aderumnam
huius exilii nequaquã homo
peccando descenderet: dicat.
qua ꝑfrui quiete potuisset.
scerem. Adhoc inparadyso ho¬
mo positus fuerat: ut si se adcon¬
ditoris sui obedientiã uinculis
caritatis astringeret: adcȩlestẽ
sine morte carnis transiret. Sie
nanq immortalis ẽ. conditus: ut
tam̃ si peccaret. & mori poss et.¬
& sic mortalis ẽ conditus. ut si ñ
peccaret. etiã non mori posset
atq exmerito liberi arbitrii.bea¬
titudinẽ illius regionis attinget
inqua. uel peccare uel mori non
poss et. Ubi.. igitur post re¬
demptionis tempus. carnis mor¬

Expanded text:
vitati sensibus excepisset, ne ipsa vitati sensibus excepisset, ne ipsa me consensio ad audaciam deterius raperet. Cur lactatus uberibus? Ac si dicat: Utinam blandiri mihi saltem post mala perpetrata noluissem, ne tanto me culpae nequius astringerem, quanto me in illa mollius foverem. His itaque reprehensionum suarum vocibus in parente primo se peccasse redarguit. Sed si ad aerumnam hujus exsilii nequaquam homo peccando descenderet, dicat qua perfrui quiete potuisset. s. --Ad hoc in paradiso homo positus fuerat, ut si se ad conditoris sui obedientiam vinculis charitatis astringeret, ad coelestem sine carnis morte transiret. Sic namque immortalis est conditus, ut tamen si peccaret, et mori posset; et sic mortalis est conditus, ut si non peccaret, etiam non mori posset; atque ex merito liberi arbitrii beatitudinem illius regionis attingeret, in qua vel peccare, vel mori non posset. Ubi igitur post redemptionis tempus, carnis mor
Abbreviated transcription (Latin):
reducitur. si suꝑ hunc sollicitȩ co¬
gitationes uiuunt. Aliquando
autem. sicut & suꝑius dictum ẽ
falsa spes mentem non intercip̃.
sed hanc deterius desꝑatio con¬
figit. Quȩ dũ omnẽ spẽ ueniȩ
funditus interimit: erroris lacte.
animam uberius nutrit Consi¬
deret igitur sc̃s uir. post primã
culpam. quanta deteriꝰ homo
mala commisit: postquam pa¬
radysum ꝑdidit. usq ad qͣnta
huius exilii p̃rupta descendit:
et dicat. Quare non inuulua
mortuus su: Idest. cum serpen¬
tis suggestio me peccatorẽ con¬
ciperet: cunc uitmã que me morᷤ
sequeretur.agnouissem: ne usq
ad delectationem suggestio ra¬
peret: & morti artius ligaret
Egressus exutero. ñ statim perii:
Ac si dicat. Utinã adexteriorem
delec̾tationem exiens. quo inte
riori lumine priuabar. agnouis¬
sem: et saltem inipsa delectati¬
one occumberei: ne ꝑconsensũ
mors acrius puniret. Cur exceptꝰ
mȩ meconsensus subiec̾tis pra¬

Expanded text:
reducitur, si sureducitur, si sugitationes vivunt. Aliquando autem, sicut et superius 126 dictum est, falsa spes mentem non intercipit, sed hanc deterior desperatio configit, quae dum omnem spem veniae funditus interimit, erroris lacte animam uberius nutritderet igitur sanctus vir, post primam culpam quanta deterius homo mala commisit; postquam paradisum perdidit, usque ad quanta hujus exsilii praerupta descendit, et dicat: Quare non in vulva mortuus sum? id est, cum serpentis suggestio peccatorem me conciperet, tunc utinam quae me mors sequeretur agnovissem, ne usque ad delectationem suggestio raperet, et morti arctius ligaret. Egressus ex utero non statim perii? Ac si dicat: Utinam ad exteriorem delectariore lumine privabar, agnovissem, et saltem in ipsa delectatione occumberem, ne per consensum mors acrius puniret! Sequitur: Cume me consensus subjectis pra
Abbreviated transcription (Latin):
uatur. S hos aduitã miseratus
reuocat: quia plerun q diuina
gr̃a. ñsolum in occultis s etiã
inaꝑtis iniquitatib mortuos.
et mole prauȩ consuetudinis
pressos: respectus sui lumine il¬
lustrat. Quartũ uͦ mortuum. re
demptor nr̃. nuntiante discipu¬
lo. agnoscit nec tamen suscitat:
quia ualde difficile ẽ ut is quẽ
post usum malȩ consuetudinis.
etiã adulantiũ linguȩ excipiuit
amentis suȩ morte reuocet᷑. De
quo: et bene dicitur. Sine mor¬
tuos:sepeliant mortuos suos.
Mortui enim mortuũ sepeliunt.
cũ peccatores peccatorem fauo¬
rib premunt. Quid enim ẽ ali¬
ud peccare: quam occumbere:
S qui peccantem laudib prose¬
quuntur: extinctum sub uerbo¬
rum suoꝵ aggere abscondus
Erat autem & latarus mortuus: sed
tamen ñamortuis sepultus. fide¬
les quippe illũ mulieres obrue¬
rant: quȩ & cius mortem uiuifica¬
tori nuntiabant. Unde & adlucẽ
animus moritur: citius adiutã

Expanded text:
vatur. Sed hos ad vitam miseratus vatur. Sed hos ad vitam miseratus revocat, quia plerumque divina gratia, non solum in occultis, sed etiam in apertis iniquitatibus mortuos, et mole pravae consuetudinis pressos, respectus sui lumine illdemptor noster, nuntiante discipulo agnoscit, nec tamen suscitat: quia valde difficile est ut is quem post usum malae consuetudinis etiam adulantium linguae excipiunt, a mentis suae morte revocetur; de quo et bene dicitur: Sine mortuos sepelire mortuos suos . Mortui enim mortuum sepeliunt, cum peccatores peccatorem favoribus premunt. Quid enim est aliud sepelire quam occultare? Sed qui peccantem laudibus prosequuntur, exstinctum sub verborum suorum aggere abscondunt. Erat tamen et Lazarus mortuus, sed tamen non a mortuis sepultus: fideles quippe illum mulieres obruerant, quae et ejus mortem vivificatori nuntiabant. Unde et protinuanimus moritur, citius ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
ut incessanter crescat culpa. fa¬
uorib nutrita. Curari autem
uulnus negligitur: qd dignũ
premio laudis uidetur. Unde.
bene ꝑsalomonem dicit̃ fili mi.
si te lactauerint peccatores: ne
ad quiescas eis. Peccatores & enĩ
lactant: cũ uł ꝑpetranda mala
blandimentis inferunt: uel ꝑ
petrata. fauorib extollunt. An
ñlactatur. de quo ꝑpsalmistã
dicitur: qm̃ laudatur peccator
indesideriis animȩ suş & qui
dum quoq ẽ: qđ tres illi modi
peccantiũ. iuxta descensus sui
ordinẽ. facilius corriguntur:
quartus uero iste. difficilius em̃¬
datur. Unde. & redemptor nr̃ pu¬
ellam indomo: iuuenẽ. extra
portam: insepulchro autẽ. la¬
tarum suscitat. Ad huc quippe
indomo mortuus iacet: qͥ latet
mpeccato. Iam quasi extra por¬
tam educitur: cuius iniquitas.
usq adinuerecundiã publicȩ
ꝑpetrationis aꝑitur. Sepultu¬
re uero aggere premitur: qui
inꝑpetratione nequitiȩ. etiam
usu consuetudinis pressus. gra¬

Expanded text:
ut incessanter crescat culpa, faut incessanter crescat culpa, favoribus nutrita. Curari autem vulnus negligitur, quod dignum praemio laudis videtur. Unde bene per Salomonem dicitur: Fili mi, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas eis . Peccatores etenim lactant, cum vel perpetranda mala blandimeerpetrata favoribus extollunt. An non lactatur de quo per Psalmistam dicitur: Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae; et dum quoque est, quod tres illi modi peccantium juxta descensus sui ordinem facilius corriguntur, quartus vero iste difficilius emendatur. Unde et Redemptor noster puellam in domo, juvenem extra portam, in sepulcro autem Lazarum suscitat. Adhuc quippe in domo mortuus jacet, qui latet peccato. Jam quasi extra portam educitur, cujus iniquitas usque ad inverecundiam publicae perpetrationis aperitur. Sepulturae vero aggere premitur, qui in perpetratione nequitiae etiam usu consuetudinis pressus gra
Abbreviated transcription (Latin):
pe in suo iudicio: si se ꝑditum
cognouisset. Quare exceptus gẽ¬
nibus: Idest etiam post aꝑtam
culpam.cur me inilla adhucet¬
am consuetudo suscepit. ut ua¬
lentiorem adnequitias reddẽt:
& prauis me usib sustinens fo¬
ueret: Cur lactatus uberibus:
Idest postquã inconsuetudinẽ¬
culpe ueni: cur me adatrociorẽ
nequitiam. uel false spei fiducia.
uel lacte misere desꝑationis enu¬
triui: Cum enim culpa mnusum
uenerit: ei iam animus etiam si
appetat. debilius resistit: quia qͦt
uicib prauȩ frequentationis ast̾ͥn¬
gitur:quasi dot uinculis admen¬
tem ligatur. Unde fit: ut eneruis
animus. cũ solui ñualet: adque¬
dam se solatia falsȩ consolationis
inclinet: quatinus uenturum
iudicẽ tantȩ sibi misccd̃ȩ spon¬
deat: ut eos etiã. quos arguendos
inuenerit: penitus ñ occidat. Cui
rei hoc deterius accidit quod
ei multoꝵ similium lingua con¬
sentit: cum multi. etiã malegesta
laudib exaggerant. Unde fit:

Expanded text:
pe in suo judicio, si se perditum pe in suo judicio, si se perditum cognovisset. Quare exceptus genibus? id est, etiam post apertam culpam, cur me adhuc in illa etiam consuetudo suscepit, ut valentiorem ad nequitias redderet, et pravis me usibus sustinens foveret? Cur lactatus uberibus? id est, postquam in culpae consuetudinem veni, cur me ad atrociorem nequitiam vel falsae spei fiducia, vel lacte miserae desperationis enutrivi? Cum enim culpa in usum venerit, ei jam animus etiam si appetat, debilius resistit; quia quot vicibus pravae frequentationis astringitur, quasi tot vinculis ad mentem ligatur.  Vet. XXIX.  Unde fit ut enervis animus, cum solvi non valet, ad quaedam se solatia falsae consolationis inclinet; quatenus venturum judicem tantae sibi misericordiae spondeat, ut eos etiam quos arguendos invenerit penitus non occidat. Cui rei hoc deterius accidit, quod ei multorum similium lingua consentit, cum multi etiam male gesta laudibus exaggerant: unde fit
Abbreviated transcription (Latin):
genib: Quia nimirũ peccatorcũ
iam de iniquitate sua ñconfun¬
ditur: miniquitate eadem. etiã
adminiculis pessimȩ consuetu¬
dinis roborat᷑. Quasi genib pec¬
cator fouetur. ut crescat: dũ cul¬
pa. consuetudinib firmat᷑. ut ui¬
geat. Cur lactatus uberib: Quia
dũ ꝓdire culpa musum ceꝑit᷑ ni¬
mirum se uel falsa spe diuinȩ mi¬
sericordiȩ uel aꝑta miseria despe¬
rationis pascit: ut eo nequaquã
ad correctionem redeat: quo uł fac¬
torem suũ pium sibi mnordina¬
tȩ simulat: uel hoc qd fecit mor¬
dinatȩ formidat. Beatus gͥuir.
humani generis lapsum aspici¬
at: et quib precipiciis mersum
sit infoueã miquitatis inten¬
dai: dicens. Quare ñ iuulua
mortuus sum: Idest inpsa occul¬
ta ꝑpetratione peccati: curacar¬
nis uita. me mortificare nolui:
Egressus exutero non statim ꝑii:
Idest postquam adaꝑtam iniqͥ¬
tadem exii: cur me tunc saltem
ꝑditum non cognoui: P isset qͥp¬

Expanded text:
genibus? Quia nimirum peccator, cum genibus? Quia nimirum peccator, cum jam de iniquitate sua non confunditur, in iniquitate eadem etiam adminiculis pessimae consuetudinis roboratur. Quasi genibus peccator fovetur ut crescat, dum culpa consuetudinibus firmatur ut vigeat. Cur lactatus uberibus? Quia dum prodire culpa in usum coeperit, nimirum se vel falsa spe divinae misericordiae, vel aperta miseria desperationis pascit; ut eo nequaquam ad correptionem redeat, quo vel factorem suum pium sibi inordinate simulat, vel hoc quod fecit, inordinate formidat. Beatus igitur vir humani generis lapsus aspiciat, et quibus praecipitiis mersum sit in foveam iniquitatis intendat, dicens: Quare non in vulva mortuus sum? id est, in ipsa occulta perpetratione peccati, cur a carnis vita mortificare me nolui? Egressus ex utero non statim perii? id est, postquam ad apertam 125 iniquitatem exii, cur me tunc saltem perditum non cognovi? Perisset quip
Abbreviated transcription (Latin):
quam dedisti mͥ sotiã. dedit in
de ligno: et comedi. Qui quidẽ
ꝑtimorem semet ipsum abscon¬
surus fugerat: sed tamen requi¬
situs innotuit. quantũ etiam
timens tumebat. Cum enim ex
peccato p̃sens pena metintur.
et amissa dĩ facies ñamatur:
timor extumore ẽ ñ exhumili¬
tate. Suꝑbit quippe: qui pec¬
catum. si liceat ñ pimiri. ñ deserit
S his. sicut dictum ẽ. modis qua¬
tuor. culpa ut meorde agitur: et¬
am inoꝑe ꝑpetratur. Ait enim.
Quare ñ inuulua mortuus sum:
Uulua quippe ẽ. peccantis homi¬
nis.culꝑa latens: quȩ. occulte
peccatorem concipit: &reatum
suũ adhuc intenebris abscondio
Egressus exutero non statim perii:
Auulua. exutero exitur: cum pecca¬
tor. quȩ inoculto commiserit. Hec.
etiam inaꝑto committere ñeru¬
bescit. Quasi enĩ aboccultationis
suȩ uulua ꝓcesserant: dequib ꝓ¬
pheta dicebat. Et peccatum suũ.
quasi sõdoma p̃dicauerunt: nec
absconderunt. Quare exceptus

Expanded text:
quam dedisti mihi sociam, ipsa dedit mihi quam dedisti mihi sociam, ipsa dedit mihi de ligno, et comedi . Qui quidem per timorem semetipsum absconsurus fugerat; sed tamen requisitus innotuit quantum etiam timens tumebat. Cum enim ex peccato praesens poena metuitur, et amissa Dei facies non amatur; timor ex tumore est, non ex humilitate. Superbit quippe, qui peccatum, si liceat non puniri, non deseritd his, sicut dictum est, quatuor modis culpa, ut in corde agitur, etiam in opere perpetratur. Ait enim: Quare non in vulva mortuus sum? Vulva quippe peccantis, est hominis culpa latens, quae occulte peccatorem concipit, et reatum suum adhuc in tenebris abscondit. Egressus ex utero non statim perii? A vulva de utero exitur, cum peccator quae in occulto commiserit, haec etiam in aperto committere non erubescit. Quasi enim ab occultationis suae vulva processerant, de quibus Propheta dicebat: Et peccatum suum quasi Sodoma praedicaverunt, nec absconderunt . Quare exceptus