comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eus ad benefatiend proptus est. ad
ꝯdempnauerit predicit ut liberen¬
tur ꝑpenitentiam qui dampnati fuerant ꝑdelic¬
tum. Niniuuite ꝯdempnati erant peccatores a deo.
Adhuc enim tres dies. ⁊ niniue erat subuerdenda.
Noluit deus cum silentio punire dampnatos. sed
dans eis locum pñie misit hebreum ꝓphetam qui
diceret. Adhuc tres dies ⁊ nimue subiiertetur:
ne ꝑirentis. qui dampnati erant. sed agentes pe
mo dei ad abraham oftendit. tñ qd̃ suũerat fece¬
runt angeli uolentes reos saluate qui se indignoᷤ
salude iudicauerunt ⁊ dicentes ad loth. Est ne aliqͥs
tibigener hic. aut filii. aut filie. ⁊ c̃. Neꝙ ĩ e nlor a¬
bant nõ ẽẽ eos secuturos loth. sed ostenderĩt suã
pariter⁊ eius qui cos miserat benignitatẽ⁊ amo¬
rem.Simile quiddam in ieremia inuenimus. No

Expanded text:
eus ad benefaciendum promptus est, ad condemnaverit, praedicit, ut liberentur per poenitentiam, qui condemnandi fuerant per culpam. Ninivitae condemnati erant peccatores a Deo; adhuc enim tres dies, et Ninive erat subvertenda. Noluit Deus cum silentio perire peccatores, sed dans locum poenitentiae, misit Hebraeum prophetam, qui diceret: Adhuc tres dies, et Ninive subvertetur , ne perirent qui condemnati erant, sed agentes poemo Dei ad Abraham ostendit. Tamen quod suum erat, fecerunt angeli, volentes eos salvare qui se indignos salute judicaverunt, dicentes ad Lot: Est aliquis tibi hic gener, aut filii, aut filiae? etc. Neque ignorabant non esse eos secuturos Lot; sed ostenderunt suam pariter, et ejus qui eos miserat benignitatem et amorem. Simile quoddam in Jeremia invenimus. Co
Abbreviated transcription (Latin):
unde benedicit. Me
sentit se abductam
q̃i intenebras plan¬
git. ẽ alis aĩa dũ ur¬
gã disceetionis deir
minas ꝯtemplatur.
⁊ mala sua undiq:¬

Expanded text:
Unde bene dicit: Me sentit, se adductam quasi in tenebras plangit. Talis anima, dum virga discussionis Dei et minas contemplatur, et mala sua undiq
Abbreviated transcription (Latin):
cernit sp̃ualiter ri¬
sionẽ ꝯfessionis. dũ
antiqua pecta plan¬
git. ⁊ pacis dũ post
penitentiam tͣnsit ad
lucem ⁊eterna pace
titudine dñi tnͣs it
⁊ ꝑfectione ⁊ robore.
⁊ cum oĩa fecerit dic̃.¬

Expanded text:
cernit spiritualiter visionem confessionis, dum antiqua peccata deplangit: et pacis, dum post poenitentiam transit ad lucem, et aeterna pace titudine Domini, et perfectione ejus ac robore. 10 Cumque omnia fecerit, dic
Abbreviated transcription (Latin):
lacerdotib.⁊ in matris uterd sc̃ificatus uirgini¬
tate sua euuangelicum uirum xp̃i eccłe dedi¬
cans. hic uatitin ari exorsus est puer ⁊ captiui¬
tatem urbis atq uide noͣn solum sp̃u sed ⁊ otu¬
lis carnis intuitus est. Iam x. tribus isrł assyrii
in medos transtulerant. iam terras eoꝵ colonie
plici alphabeto planxit. qd̾ nos mensure metri
uersibq reddidimus. Preterea ordinem uisio¬
num qui apud grecos ⁊ latinos oĩo ꝯfusus est ad
pristinam fidem correximus. librum aũ baruch
notarii enis qui apud hebreos nusꝙͣ legitur nec
habetur pretermisimus. Prohiis oĩb maledic¬
ta ab emulis prestolantes. quib me necẽe est
ꝑsingula opuscula Rdere.⁊ hoc patior qr uos
dium mali rectius fuerat modum furori eoꝵ
silentio m eoponere qm cotidre noui aliqͥd scripti¬
tantem inuidoꝵ insidias prouocare:

Expanded text:
rginitate sua evangelicum virum Christi Ecclesiae dedicans. Hic vaticinari exorsus est puer: et captivitatem urbis atque Judaeae, non solum spiritu, sed et oculis carnis intuitus est. Jam decem tribus Israel Assyrii in Medos transtulerant: jam terras earum, colonplici planxit alphabeto, quod nos mensurae metri versibusque reddidimus. Praeterea ordinem Visionum, qui apud Graecos et Latinos omnino confusus est, ad pristinam fidem correximus. Librum autem Baruch, notarii ejus, qui apud Hebraeos nec legitur, nec habetur, praetermisimus: pro his omnibus maledicta ab aemulis praestolantes, quibus me necesse est per singula opuscula respondere. Et hoc patior, quia vos dium mali, rectius fuerat modum furori eorum silentio meo ponere, quam quotidie novi aliquid scriptitantem invidorum insaniam provocare
Abbreviated transcription (Latin):
sio ⁊ uindicta uenit. Qd̾ hic quoq oftenditur per
licteram que ꝯsũmauit interp̃r. Peccatum ꝯsum¬
matum generat mortem. cordurum ⁊ ĩpenitenᷤ
ꝯsũmationem. Cum gemitug ⁊ lacrimis oreinus:
ut cornostrum emosliat dñs. ut signa eius metu¬
amus. ⁊ potati uno compunctionis fugiamꝰ a facie

Expanded text:
sio, et vindicta venit, quod hic quoque ostenditur per litteram, quae consummavit interpretatur. Peccatum consummatum generat mortem , et cor durum et impoenitens consummationem. Cum gemitu ergo et lacrymis oremus, ut cor nostrum molliat Dominus, ut ejus signa metuamus, et potati vino compunctionis, fugiamus a facie
Abbreviated transcription (Latin):
qui uideat ⁊ qui intelligat ait. Ego uir ind̾ .ꝑ .m.Q.¬
Ego cui assunt om̃s thedauri sapie ⁊ scĩe abconditi:
uideo pauꝑtatẽ meã qͣm sponte pro aliis suscepi. qͣ
miseri nolunt intelligere. qui nec oimodam mise¬
riam suam uolunt aduertere:

Expanded text:
qui videat et intelligat, ait: Ego vir videns qui videat et intelligat, ait: Ego vir videns Ego, cui adsunt omnes thesauri sapientiae et scientiae, video paupertatem meam, quam sponte pro aliis suscepi, quam miseri nolunt intelligere, qui nec omnimodam miseriam suam volunt advertere.
Abbreviated transcription (Latin):
tius de xp̃o intelligitur. in quosicut excellunt oĩa.
ita ⁊ iusio ista. Qd er̃ mitum si pauꝑtatem suam
quilibet uideat. quapene õĩs oppressus laborat. Sed
sicut est gloriosior pauptas xp̃i. ⁊ mirabilior ẽ oĩ¬
b diuitus scłi. qui non rapinam arbitratus est ẽe
se equalẽ deo. sed semet ip. exin.for ser. ac. Ita het¬
uisi o pauꝑtatis ꝓfundior. ideo tota m̃tis ⁊ cordis
discerniposset. nec soli inteuectui pateret. Nũc aut̃
beatus predicatur qui intelligit. Sene aũ xp̃i pau
stolum altissima sit pauꝑtas. que a paucis inteluigr̃
ẽanto mag̾ ergo illa admiranda ꝙ ⁊ angeli miran¬
tur. ⁊ e qua inteliecta beatitudo nascitur.Sũt quidẽ
beati pauperes sp̃u. sed eo sp̃u quo ista pauptas in¬
delligitur que asc̃d sp̃u reseratur. ꝓpterea tnum uer¬
suũ principia ab aleph apud hebreos insisuantur
que doctrina interp̃r. coulta em̃ doctrina eget hicsẽ¬
sus de quosummus auctor głatur. ⁊ q̃i singularis sit¬

Expanded text:
isto intelligitur, in quo sicut excellunt omnia, ita et visio ista. Quid enim mirum si paupertatem suam quilibet videat, qua pene omnis oppressus laborat? Sed sicut est gloriosior paupertas Christi, et mirabilior omnibus divitiis saeculi, qui non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed semetipsum exinanivit, visio paupertatis profundior, ideo tota mentis et cordis discerni posset nec soli intellectui pateret. Nunc autem beatus praedicatur qui intelligit super egenum et paustolum, altissima sit paupertas , quae a paucis intelligitur, quanto magis ergo illa quam angeli imitantur, et de qua intellecta beatitudo nascitur. Sunt quidem beati pauperes spiritu , sed eo spiritu quo ista paupertas intelligitur quae a sancto Spiritu reseratur. Propterea trium versuum principia ab alphabeto Hebraeo insigniuntur, quae doctrina interpretatur. Multa enim doctrina eget hic sensus de quo summus auctor gloriatur, et quasi singularis
Abbreviated transcription (Latin):
.s. amor ⁊ proximi. ꝑactiuam ergo
as osficium predicationis appetit.
ꝑ ꝯtemplatuam ieremias amori
dei inherere desiderans mitti ad pre¬
dicandum renuit.Hic ne tacite cõ¬
templationis lucra loq̃ndo ꝑdec.
ille ne dampna studiosi operis ta¬
cendo sentiret. Sed notand̾ qr qui
recusauit penitus non restitit. et
qui mtti uoluit ante se ꝑ altaris
calculum p᷑urgatum uidit. Se
aut ñ purgatus adire quis sacra
mifteria audeat. aut quem d̾s eli¬
git sub humilitatis specie suꝑbe
otradicat. Quia ergo difficile⁊ p̃
gatum se cognoscere predicatõis
officium tutius declinatur. ñ tñꝑ
tinaciter declinari debet. cũ ad hoc
suscipiend̾ suꝑna uoluntas agnoᷤ¬
citur. Qd̾ moyses utrumq mira
bilitet expleuit. qui preesse tante
multitudini. ⁊ noluit. ⁊ obediuit.

Expanded text:
activam ergo as, officium praedicationis appetit: per contemplativam Jeremias amori Dei inhaerere desiderans, mitti ad praedicandum renuit. Hic ne tacitae contemplationis lucra loquendo perderet, ille ne damna studiosi operis tacendo sentiret. Sed notandum quia qui recusavit, plene non restitit; et qui mitti voluit, prius se per altaris calculum purgatum vidit, ne aut impurgatus adire quis sacra mysteria audeat, aut quem Deus elegit, sub humilitatis specie superbe contradicat. Quia igitur difficile est purgatum se cognoscere, praedicationis officium tutius declinatur. Non tamen pertinaciter declinari debet, cum ad hoc suscipiendum superna voluntas agnoscitur. Quod Moyses mirabiliter utrumque explevit, quod praeesse tantae multitudini et noluit et obedi
Abbreviated transcription (Latin):
locum super saluatore intelligũt
qui ꝓprie ꝓpħa g̾eritium fuit ⁊ per
apłos omnes nationes uocauit.
qui prius quam in uterd uirgina¬
patri qui semper in patre. ⁊ ĩ quo
semper pater.¬

Expanded text:
locum super Salvatorem intelligunt, qui proprie propheta gentium fuit, et per apostolos omnes nationes vocavit; qui priusquam in utero virginaPatri; qui semper in Patre et in quo semper Pater
Abbreviated transcription (Latin):
b in captiuitatem ductis. ac de
utroq regno nt̃ comixti nunc
separatim texit oraculũ. ⁊ cũ
interdum ao presentem respici¬
at hystoriã ⁊ post balylome cap¬
tiuitatẽ reditũ ppłi significet in
ideam. tn omnis eiꝰ cura de deuo

Expanded text:
bus in captivitatem ductis: ac de utroque regno, nunc commistim, nunc separatim, texit oraculum. Et cum interdum ad praesentem respiciat historiam; et post Babyloniam captivitatem reditum populi significet in Judaeam: tamen omnis ei cura
Abbreviated transcription (Latin):
b captiuatis. ⁊ de utroq
regno ñc nuxtim Ñt oe¬
paratim texint oracsũ.
⁊cum interdũ ad presen.¬
tem respiciat hystoriam.

Expanded text:
bus captivatis: et de utroque regno nunc mixtim, nunc separatim, texuit oracula. Et cum interdum ad praesentem respicit historiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ciat. Qdloq̃r dephysica
ethyca ⁊ theologia. qͥcqͥd
scãrũ est scripturat̃. qͥcqͥd
potest humana lingua ꝓ¬
ferre ⁊ mortalium sensus

Expanded text:
id loquar de physica, ethica et logica? Quidquid sanctarum est Scripturarum: quidquid potest humana lingua proferre, et mortalium sensus
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ solum ꝓphetam
sed euuangelistã ⁊ apo¬
stolum doceam.De Se
gelistisait. Qm specio¬
si pedes euuangelirã¬

Expanded text:
um non solum Prophetam, sed evangelistam et Apostolum doceam. Ipse is evangelistis ait: Quam speciosi pedes evangelizan
Abbreviated transcription (Latin):
tias reddat uersib suis. Est aũ prima mnexionu. litte¬
domus. plenitudo. tabularum. Quarũ si due um¬
gantur extreme ꝯficient doctrinam tabularum.
In quib scilicet lex dei die  ͭ ᷤᷤ scripta est. et ple¬
nitudo domus eius. Ex doctrina enĩ libroꝵ aut ta¬
bularum plenitudo domus dei efficitur. Si aut̃ Gi

Expanded text:
tias suis reddat sensibus. Est enim: Prima connexio quatuor littedomus, plenitudo, tabularum. Quod si earum duae jungantur extremae, erit doctrina tabularum, in quibus lex digito Dei scripta est. Plenitudo domus, quatenus ex doctrina librorum aut tabularum, plenitudo domus Dei repleatur. Sin autem p
Abbreviated transcription (Latin):
uuuim perfectum fide ⁊ opere collecti nde se¬
quitur. in uirga indignationis eits. Alia est
tionis. alia regni. Est enĩ uirga ferrea qua oꝯte¬
runtur uasa testea mira furoris. aliaqua in e¬
quitate reguntur sc̃i ut diriganturad bra¬
uium superne uocationis. Est uirga indigna
pertussi te.⁊ in reconciliatione mea misertus
sum tui. Hac enĩ uirga ꝑcitit ut misereat᷑.
hac uirga xp̃c ꝑcussus est. nõ qd̾ inse indigna¬
est. Hoc ÷ qd̃ dicit. In uirga indignationis ei¬

Expanded text:
virum perfectum fide et opere collecti. Unde sequitur: In virga indignationis ejus. Alia est tionis, alia regni; est etiam virga ferrea, qua conteruntur vasa testea in ira furoris, alia qua in aequitate reguntur sancti, ut dirigantur ad bravium supernae vocationis. Est virga indignapercussi te, et in reconciliatione mea misertus sum tui . Hac enim virga percutit, ut misereatur; hac virga Christus percussus est, non quod indignaest . Hoc est quod dicit: In virga indignationis e
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ de deo. & magnitudinis eius non est
finis: qui sunt qui in circuitu eius eẽ¬
continetur: Es ille qui ubiq ẽ. uoluit
ꝑ carnem in uno loco nasci. in una
gente conuersari: in uno loco crucifigi.
dere. Ubi hec fecit: in circuitu eius fue¬
magnus & terribilis suꝑ om̃s qui in
circuitu eius sunt. Quia uͦ ibi sic pre¬
dicauit. ut ind e sui nominis mit¬
teret p̃dicatores ꝑ om̃s gentes toto or¬
be terrarum: faciendo miracula ꝑ ser¬

Expanded text:
s non est finis, qui remanent qui sint in circuitu ejus? RESsi quia ille qui ubique est, voluit per carnem in uno loco nasci, in una gente conversari, in uno loco crucifigi, dere? Ubi hoc fecit, in circuitu ejus gemagnus et terribilis in omnes qui in circuitu ejus sunt. Quia vero ibi sic praedicavit, ut inde sui nominis mitteret praedicatores per omnes gentes, toto orbe terrarum faciendo miracula per ser
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse psalmum istum. qui illis eius
litteris inditus nonẽ: in quib eiuᷤ can¬
tica scͥpta sunt. S alicuiꝰ significationiᷤ
gr̃a. tam magni meriti scrui di nom̃
adhibitum ẽ: ex quo dirigeret᷑ legen¬
tis. uel audientis intentio. fiut gͦ mo¬

Expanded text:
fuisse conscriptum, qui ullis ejus litteris inditus non est, in quibus ejus cantica scripta sunt: sed alicujus significationis gratia tam magni meriti servi Dei nomen adhibitum est, ex quo dirigeretur legentis vel audientis intentio. «Factus
Abbreviated transcription (Latin):
Daund enim positus erat: cui ꝓmute¬
rent᷑ hec omnia in semine eius qd̃ ẽ
mines ea impleri ea in dauid. Pinde
ret impleca omnia eẽ in dauid. destru¬
xit ea indauid. ut cum uides in ilło
non impteta quȩ necesse est impleu:
queras alterum in quo ostendant᷑ imple¬
ri. Ita enim dictum ẽ. de esau & iacob:¬
maiorẽ adoratum a minore: cum iuxta¬
orari a maiore. Ut cumin illis duob p̃¬
cedentib uideris non impletum : expe¬
ctes duos populos in quib impleatur:
qͦd non mendax ds̃ polliceti dignat᷑.
Eoce ex semine tuo dixit clauid. ponã
impleta. S cecidit salomon. & dedit
ꝓmissum suum quem sciebat casurũ:
flagitares ꝓmissum. Bene gͦ dr. Tu¬

Expanded text:
David positus erat cui promitterentur haec omnia in semine ejus, quod emines ea impleri in David. Proinde,ret impleta omnia esse in David: destruxit ea in David, ut cum vides ea in illo non impleta, quae necesse est impleri, quaeras alterum in quo ostendantur impleri. Ita etiam de Esau et Jacob,majorem adoratum a minore, cum inori : ut cum in illis duobus praecedentibus vides non impletum, exspectes duos populos in quibus impleatur, quia non mendax Deus polliceri dignatur. Ecce ex semine tuo, dixit ad David, ponam ; sed cecidit Salomon, et dedit promissum suum, quflagitares promissum. Ergo, Domin
Abbreviated transcription (Latin):
catur peccantib. si ds̃ naturalib ra¬
mis ñ peꝑcit: neq tibi parcet. Diri
sius. Exaltasti dexteram depͥmentium
eum: lecificasti omnes inimicos eius.
Aduertite iudeos: & uidete omnia im¬
pleta que p̃dicta sunt. Auertisti adiu¬
ci dumicare. & multos ꝓsternere. nunc¬
uicti. merito capti. & a regno suo alie
omnia mala. magnus nic terror. Qñ¬

Expanded text:
catur peccantibus, «Si Deus naturalibus ramis non pepercit, neque tibi parcet» . «Disuis. Exaltasti dexteram inimicorum ejus, jucundasti omnes inimicos ejus. Advertite Judaeos, et videte omnia impleta, quae praedicta sunt. Avertisti adjuci dimicare, non multos prosternere. victus, merito captus, merito a regno suo alienomnia mala magnus hic terror.
Abbreviated transcription (Latin):
g utrum impieat ds ꝓmissa sua. Post ħ
dura quȩ commemorauit euenisse illi
populo & illi regno: ne ibi putaret᷑ ds̃
impleuisse qͦd ꝓmiscrat. et non daret
alterum regnum in xp̃o cuius regni ñ
erit finis: alloquit᷑ eum ꝓpħa et dicit.
Usq quo domine auertis in finem :

Expanded text:
 utrum impleat Deus promissa sua. Post haec dura quae commemoravit evenisse illi populo et illi regno, ne ibi putaretur Deus implevisse quod promiserat, et non daret alterum regnum in Christo, cujus regni non erit finis; alloquitur eum Propheta, et dicit: «Quousque, Domine, averteris in finem?»
Abbreviated transcription (Latin):
suo. necessario flagellat᷑: s ab eo si xp̃ia¬
ntis est. ĩ miscdia non disꝑgitur. Plane
si intantas iniquitates ieris tit repellas
a te uirgam uerberantis. et de discipli
alienasti ab hereditate: ipse te non abie¬
cit. Nam si remaneres flagellatus: non
enim non disꝑgit᷑ miscdia lib̃antis: ne
noceat ueritas iuindicantis. Neq ꝓfana¬

Expanded text:
suis necessario flagellatur; sed ab eo, si christianus est, Dei misericordia non dispergitur. Plane si in tantas ieris iniquitates, ut repellas a te virgam verberalienasti ab haereditate, ipse te non abjecit: nam si maneres flagellatus, non enim non dispergetur misericordia liberantis, ne noceat veritas vindicantis. 4. «Neque profana
Abbreviated transcription (Latin):
maris. Dato tanto humilicatis erem¬
plo.didicerunt homines dampna¬
re suꝑbiam suam: & umitari humi¬
litatem dĩ. Ita gͦ ille ꝑdendo quos
tenebat. etiam ipse humiliatus ẽ: ñ¬
in carne quam non habebat. s ꝑcussus¬
in corde ubi suꝑbiebat. In brachio uir¬

Expanded text:
at. Dato tanto humilitatis exemplo, didicerunt homines damnare superbiam suam, imitari humilitatem Dei. Ita ergo ille perdendo quos tenebat, etiam ipse humiliatus est; na carne, quam non habebat, sed percusso corde ubi superbiebat. In brachio vir
Abbreviated transcription (Latin):
bemus. Misccłiam ut miseroꝵ mise¬
rramur: ueritatem ut non iniquę
iudicemus. Non tibi dollat uentas
tate oblitus fueris miscłiam. ñ ambu¬
labis in uia di: ubi miscdia et ueritas
occurrerunt sͥ. Et in nomine meo exal

Expanded text:
misericordiam, ut miserorum misereamur; veritatem, ut non inique judicemus. Non tibi tollat veritas tate oblitus fueris misericordiam; non ambulabis in via Dei, ubi misericordia et veritas occurrerunt sibi . «Et in nomine meo e
Abbreviated transcription (Latin):
pati. resurgere. & ascendere uoliusti:
impleta eẽt illa ueritas ꝓmissicłi. ad
comfirmandas ꝓmissiones patrum.
ruit. in circuitu diffunderetur. Tu
quidẽ in loco illo de nube ꝓpria in¬
tonasti: s ad rigandum in circuitu
gentium. alias nubes misisti. Imple

Expanded text:
ascendere voluisti; impleta esset illa veritas promissi Dei, «ad confirmandas promissiones patrum:» voluisti, in circuitu diffunderetur. Tu quidem in illo loco de nube propria intonuisti, sed ad rigandum in circuitu Gentium alias nubes misisti. Vere
Abbreviated transcription (Latin):
magna quies animi. magnaq ẽ moꝵ
grauitas: non temere de quoqũa sim¬
strum aliquid audure: beatͦq est qui
ita se cont᷑hoe uicum armauit. ut
apud eum nemo detrahere audeat.
Quod si eẽt hec in nob̃ diligentia. ne
passim obtrectatorib crederemus. iam
omnes detrahere timerent: ne ñ tam
alios quam seipsos uiles detrahendo

Expanded text:
magna quies animi magnaque est morum magna quies animi magnaque est morum grauitas non temere de quoquam sinistrum aliquid audire. beatusque est, qui ita se contra hoc uitium armauit, ut apud eum detrahere nemo audeat. quodsi esset in nobis haec diligentia, ne passim obtrectatoribus crederemus, iam omnes detrahere timerent, ne non tam alios quam se ipsos uiles detrahendo
Abbreviated transcription (Latin):
Noli inquit scriptura consentancus cẽ.
cum derogantib aduersus ꝓximũ suũ:
& non accipias suꝑ illo peccatum. Et
alibi. Sepi auies tuas spinis: & noli au¬
dire linguam neqmͣ. Unde et alibi ide
cdauid diuersas innocentiȩ species & ui¬
sticiȩ dinumerans: de hac qͦ uircute
ñ tacuit. dicendo. Ꝙ obꝓbrium non
accepit aducrstis ꝓximos suos. ꝓppt̃
qͦd ipse ñsolum aduersat᷑: s etiam ꝑse¬
quit᷑ detrahentem. Ait eium. Detrahen¬
tem secreto ꝓximo suo: hunc ꝑsequebar.
Est sane hoc uicium qͦd uel in pͥmis
extingui debeat: ꝙ ab his qui serpsos
instituere uolunt ꝓrsus exeludi. Neh
enim tam inquietat animã. nichil ẽ qͦd
ita mobiłe mentẽ ac leuem faciat: ꝙͣ
facile totum credere. & obtrectatoꝵ uer¬
ba. temerario assensu mentis sequi.
Hinc enim crebrȩ dissensiones. hinc o¬
dia iniusta nascuut᷑. hinc ẽ qd̾ sepe
de amicissimis etiam inunicos facit.
dum concordes quidẽ s credulas aĩas.
maliloqui lingua dissociat. At contͣ

Expanded text:
noli, inquit scriptura, consentaneus esse cum derogantibus aduersum proximum tuum et non accipias super illum peccatum et alibi: sepi aures tuas spinis et noli audire linguam nequam. unde et beatus Dauid diuersas innocentiae species iustitiaeque dinumerans de hac quoque uirtute non tacuit dicendo: et obprobrium non accepit aduersus proximos suos, propter quod ipse non solum aduersatur, sed etiam persequitur detrahentem. ait enim: detrahentem secreto proximo suo hunc persequebar. est sane hoc uitium, quod uel in primis extingui debeat et ab his, qui se sancte instituere uolunt, prorsus excludi. nihil enim tam inquietat animam, nihil est, quod ita mobilem mentem ac leuem faciat quam facile totum credere et obtrectatorum uerba temerario assensu mentis sequi. hinc enim crebrae dissensiones, hinc odia iniusta nascuntur. hoc est, quod saepe de amicissimis etiam inimicos facit, dum concordes quidem sed credulas animas maliloqui lingua dissociat. at contra
Abbreviated transcription (Latin):
at adomo di. Et quis ñ uideat qnͣtũ
adiuuerit ȩccł̃iam sanguis eccłiȩ. qnͣta
ex illa scm̃te seges dodo orbe surrexertt:¬
Uel aliter. Et iudicia tua adiuuab̃t me:¬
& peccator timeo iudicia di: ꝓpt̃ consci
iuuant. Es tam̃ iuuabt̃ etiã peccatorẽ:
licet diuerso mͦ. Sanctꝰ iudiciis adiu¬
sic tam̃ quasi ꝑ ign̾e. Nouissime ꝓrsus

Expanded text:
t. Et quis non videat quantum adjuverit Ecclesiam sanguis Ecclesiae? quanta ex illa semente seges toto orbe surrexeritqui dicit: et iudi icia tua adiuuabego peccator timeo iudicia dei propter consiuuant. sed tamen iuuabunt etiam peccatorem, licet diuerso modo. sanctus adiusic tamen quasi per ignem. fortassis
Abbreviated transcription (Latin):
Esse aut̾ẽ int̾ filios cdi: noc ẽ ad dexter̃a
ꝑtincre. S quid ualet ip̃a potestas qmͣ
accepit homo: nisi dñs ꝓtegat: E cce cre¬
didit iam ambulat in fide: infirmus ẽ:
int̾ temptationes agitat᷑. uit̾ molestias.
int̾ carnales corruptiones. int̾ uersutias

Expanded text:
est, ut sis inter filios Dei, manus est dexterae tuae. Sed quid valet ipsa potestas quam accepit homo, nisi Dominus protegat? Ecce credidit, jam ambulat in fide: infirmus est, inter tentationes agitatur, inter molestias, inter carnales corruptiones, inter sugges
Abbreviated transcription (Latin):
iam secutus ẽ figulus. s cum exieri nt.
Dñs autt̃ securus ẽ. quinouit qͥ sc̃ esꝰ.
& nouit qui in fornace ñ crepent. Illi ũ
crepant: qui ñ habent uentũ suꝑbiȩ. Hu¬
militas cuĩ custodit: in omni tͥbulatione
uł temptatione. Et custodit dñs intro¬
itum ut salui intremꝰ. sana fide simus qñ
accidit temptatio: ꝙ. custodit exitũ ex hoc
nunc et usq in scłm. Cum enim exierimꝰ
ab omnitemptatione. iam in eternũ nul¬
la nos temptatio terrebit. nulla concupis¬

Expanded text:
jam securus est figulus, sed cum exierint. Dominus autem securus est, quia novit qui sunt ejus , et novit qui in fornace non crepent. Illi non crepant, qui non habent ventum superbiae. Humilitas ergo custodit in omni tentationeum graduum; et custodit Dominus introitum, ut salvi intremus. Sana fide simus quando accidit tentatio, et custodit «exitum ex hoc nunc et usque in saeculum.» Cum enim exierimus ab omni tentatione, jam in aeternum nulla nos tentatio terrebit, nulla concupis
Abbreviated transcription (Latin):
in idip̾m. Quare ñ ciuitas. s ut ciutas:
nisi quia structura parictis quȩ erat in
in eam intrant. tanqmͣ uiui lapides fc̃:
Non enĩ uere lapides fõ. Sicut gͦ illiit
lapides ñ lapides: sic illa ut cuuitas ñ

Expanded text:
civitas.» Quare non civitas, sed «ut civitas;» nisi quia ista structura parietum, quae erat in in eam intrant, «tanquam vivi lapides» sunt; non enim vere lapides sunt? Sicut illi ut lapides, non lapides; sic illa «ut civitas,» non
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ quȩ ꝑicła sequutura sint a contra¬
dicentib. & ꝑscquentib. cũ fuerit ꝓnun¬
meũ teneret. s rciã lingua mea ꝓnunti¬
ds saluos mr̃es fecit: cum cos in amma
ñ ꝑmisit occidi. Nam scđm carnẽ uana
salus hominis. Pot̾ et sic accipi fiat ma¬
nus tua. ut manꝰ di xp̃c intelligatur.
iuxta illud ysaiȩ. et brachium dñ ctu
reuclatũ ẽ: Non enĩ erat factꝰ unigem

Expanded text:
autem quae pericula secutura sint a contradicentibus et persequentibus, cum fuerit pronunmeum teneret, sed lingua etiam pronuntiDeus salvos martyres fecit, cum eos in anima non permisit occidi: nam secundum carnem vana salus hominis . Potest et sic accipi. «Fiat manus tua,» ut manus Dei Christus intelligatur; juxta illud Isaiae, «Et brachium Domini cui revelatum est» ? Non enim erat fact
Abbreviated transcription (Latin):
ciues nt̾i angłi. Ab ipsis cuub nr̃is. pe¬
grinamur int̾ra. In ꝑegͥnatione suspua¬
mus: in ciuitate gaudemꝰ. Inuenimꝰ aut̃
socios in ista ꝑegͥnatione. qui iam tude¬
rint ip̃am ciuutat̾e: & inuitant nos. it
curramꝰ ad illam. Ad hos guidet iste qͥdũ:

Expanded text:
b ipsis civibus nostris peregrinamur in terra. In peregrinatione suspiramus; in civitate gaudebimus. Invenimus autem et socios in ista peregrinatione, qui jam viderunt ipsam civitatem, et invitant nos ut curramus ad illam. Ad hos gaudet iste qui
Abbreviated transcription (Latin):
dus uł descendentiũ sunt: ul asccudcu¬
titim. E gradus qui mͦ in his psalmis
posit fsc̃: ascendentes significant. Intel¬
ligamus gͦ canqm ascensun: nec ascen¬
siones pedib corporalib queramꝰ. sed
sic̃ in alio psalmo scͥptum ẽ. Asccusio¬
nes in corde suo disposuit. Itaq hunc¬
psalmũ ascensionis eantemꝰ. ascensu¬

Expanded text:
dus vel descendentium sunt vel ascendentium: sed gradus quomodo in his psalmis positi sunt, ascendentes significant. Intelligamus ergo tanquam ascensuri: nec ascensiones pedibus corporalibus quaeramus, sed sicut in alio psalmo scriptum est, «Ascensiones in corde ejus disposuit, ipsalmum ascensionis cantemus ascensu
Abbreviated transcription (Latin):
te inuenta. Ex ea namq: parte qua dic̃
iste. mandata tua ñ sum oblitus: ĩuenta
ẽ. E ꝑ eos qui mandata di eligunt. colli¬
gunt. diligunt. ad huc querit᷑.ꝙ. ꝑ sus
pastoris sanguinẽ fusum atq disꝑsũ.
in omnib gentib inuenit᷑:¬

Expanded text:
tur. Ex ea namque parte, qua dicit iste, «Mandata tua non sum oblitus,» inventa est; sed per eos qui mandata Dei eligunt, colligunt, diligunt, adhuc quaeritur, et per sui pastoris sanguinem fusum atque dispersum, in omnibus gentibus invenit
Abbreviated transcription (Latin):
morte mortinuis erat: qͥ dicebat. Mun¬
dus mͥ crucifixus ẽ: ꝙ ego mundo. Ipsa
morte mortui erant: qͥb dicebat. Mor
dui estis: ꝙ uita ur̃a abscondita ẽ cum
infirma afirmis: t̾ra a cclo. ppłi a te¬
gibs. Iaco fiat pax in uircute tua. dc̃
in dilectione tua. & ꝑ istã nirtutẽ et

Expanded text:
morte mortuus erat qui dicebat, «Mundus mihi crucifixus est, et ego mundo» : ipsa morte mortui erant quibus dicebat, «Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum infirmi a firmis, terra a coelo, populi a sedibus; ideo, «Fiat pax in virtute tua,» fiat pax in dilectione tua. Et per istam virtutem, per istam
Abbreviated transcription (Latin):
re tuũ dñe. Etiam nolentib omnib
inimicis salutare cłi. nob̾ xp̃c occurrat:
ip̃m se concupisse iusti antiqui ueracis¬
sume confitent᷑. Ip̃m concupiuit çłia.
uenturũ de iiscetib matͥs. ip̃m concu¬

Expanded text:
re tuum, Domine;» etiam nolentibus omnibus inimicis, salutare Dei nobis Christus occurrat: ipsum se concupisse justi antiqui veracissime confitentur, ipsum concupivit Ecclesia venturum de visceribus matris, ip
Abbreviated transcription (Latin):
Stantes crant pedes nt̃i: inatrus tuisiciłm:
Cogica quał ibi futurus sis: ꝙ qmͣuis ad¬
huc inuia sis. hoc tibi pone ante oculos.
quasi ibi stes: quasi iam int̃ angłos inde¬
ficiens gaudeas: ut fiat in te qd̃ dr. Bea¬

Expanded text:
Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem.» Cogita qualis ibi futurus sis; et quamvis adhuc in via sis, hoc tibi pone ante oculos, quasi ibi stes, quasi jam inter Angelos indeficiens gaudeas, et fiat in te quod
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Incipiat gͦ ꝓficcre anima. uelle as¬
cendere. uelle contempnere t̾rena: feli
tare. lucris ñ gaudere. dampnis ñ con¬
tabescere. omnia sua uelle uendere:
uideamus quẽad modũ patiat᷑ lingt̃

Expanded text:
tur. Incipiat proficere, incipiat velle ascendere, velle contemnere terrena, fragitare, lucris non gaudere, damnis non contabescere, omnia etiam sua velle vendere videamus quemadmodum patiatur linguas
Abbreviated transcription (Latin):
apłorum adiunctus ẽ. euident̃ apparet:
S si de illo uno homine. omnia que
hic in malo dicta sc̃ intelligere conem᷑
occurrere. Si autem de tali genere homi
rũq iudeoꝵ: omnia mͥ uident᷑ posse
cũ iferunt᷑ ad eccłiam. cuiꝰ ille agnosci
Ein figura gestasse ꝑsonam. ꝓpt̃ pͥma¬
tũ quẽ in discipuł habuit. sic̃ ẽ. tͥ dabo
claues regni celoꝵ. ⁊ siqua huiꝰmodi: ita¬

Expanded text:
us adjunctus est , evidenter apparet. Sed si de illo uno homine omnia quae hic in malo dicta sunt intelligere conemuroccurrere; si autem de tali genere hominrumque Judaeorum, omnia mihi videntur posse cum referuntur ad Ecclesiam, cujus ille agnoscitur in figura gestasse personam, propter primatum quem in discipulis habuit; sicuti est, «Tibi dabo claves regni coelorum» , et si qua hu
Abbreviated transcription (Latin):
inueniri pot̾: inuocate cum dum ꝓpe ẽ:
Modo enim ñ uidet᷑ et ꝓpe ẽ: tunc uide¬
bit᷑ et ꝓpe non erit. Necdum in iudicio
apparuit: et si quent᷑ inuenit᷑. Nam
miro mͦ cum in iudicio apparuent: et
lomon sapientiã refeit et suauit̃ blan¬
dientem. & t̾ribilit̾ iudicantem: dicenꝰ.
Sapientia foris p̃dicat: in placeis dat
uocẽ suam. Cuiꝰ uocẽ ꝙͦ insinuat di¬
cens. Usq quo paruuli diligitis infan

Expanded text:
inveniri potest, invocate eum dum prope est . Modo enim non videtur, et prope est; tunc videbitur, et prope non erit. Necdum in judicio apparuit, et si quaeritur, invenitur. Nam miro modo cum in judicio apparuerit, etlomon sapientiam refert et suaviter blandientem, et terribiliter judicantem, dicens: Sapientia foris praedicat, in plateis dat vocem suam . Cujus vocem quoque insinuat, subdens: Usquequo
Abbreviated transcription (Latin):
conuersat᷑ in celestib: ꝑ egrinus ẽ in
t̾ris. Pegͥnabant᷑ in hoc mundo nebre¬
ts pueri. natiuã incendii ñ sentientes:
cantabiles habebant iustificationes
di. cum ymnũ deo de creaturanĩ lau¬
datione cantabant. Deniq qui cantat
uacurs c̃. & diuersarũ cogitatiom̃
curas relegat: sequestrat uicia. mentis¬

Expanded text:
caelestibus, peregrinus est terris. peregrinabantur in hoc mundo Hebraei, naturam incendii non sentientes; cantabiles habebant iustificationes dei, cum hymnum deo de creaturarum laudatione cantarent. Denique qui cantat uacuus est et diuersarum cogitationum curas relegat, sequestrat auaritiam et
Abbreviated transcription (Latin):
non qua se quisq humiliat confitendo
peccata. nec sͥ arrogando iusticiam. sed
qua qͥsq humiliat᷑ aliqua tͥbulatiõe.
uł deiectione quã meruit eiꝰ suꝑbia:
aut exercct᷑. aut ꝓbatur cuis paticntia:
sapientiȩ. In dolore sustine. et in hu¬
militate tua patientiam nabe: qm̃
in igne ꝓbatur aurum. et argentũ:
humiliationis. Et dominus iħi hãc
humilitatẽ cum discipuł p̃dicaret.
a ꝑsequutorib eẽ uenturam. non cos
sine spe reliquit: s hanc etiam qua
consolarent᷑ dedit dicens. In pacienti¬
a ur̃a: possidebitis animas ur̃as. De
ipso qͦ corꝑe qd ab iimicis posset
occidi. et quasi penitus interire: ca
consolarct᷑ in humilitate sua: ꝓpt̾ qm

Expanded text:
non qua se quisque humiliat confitendo peccata, nec sibi arrogando justitiam; sed qua quisque humiliatur aliqua tribulatione vel dejectione, quam meruit ejus superbia, aut exercetur probaturque patientia: Sapientiae: «In dolore sustine, et in humilitate tua patientiam habe; quoniam in igne probatur ahumilitate. Et Dominus Jesus hanc humilitatem cum discipulis praediceret a persecutoribus esse venturam, non eos sine spe reliquit; sed hanc etiam, qua consolarentur, dedit dicens, «In vestra patientia possidebitis animas vestras:» de ipso quoque corpore quod ab inimicis posset occidi, et quasi penitus interire, «Caconsolaretur in humilitate sua. Propter quam
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi enim unusqͥsq legis instructus
& formatꝰ exemplo. plus crodat sc̃ꝑ
uera cẽ di iudicia: cito declinat a lege:
Qui aut̃ẽ p̃terita repecit. et semꝑ colui.¬
git seriem uetustatis: cognoscit qͥa noq
peccator penã suȩ imꝓbuatis euadat:
neq iustꝰ eqͥtatis suȩ p̾miis defraudet᷑.
Recexit enĩ animo: qđ ab initio adam
ꝓpt̾ mandati celestis p̾uancationẽ. de
paradisi eiectus sit incolatu. & caim
fr̃cida uł sceleris p̃cium diuinȩ senten¬
tiȩ auctoritate dampnatꝰ exsolui̾t: qd̾
enoch ꝓpt̾ deuotionẽ raptus ad celum.
t̾renȩ maliciȩ uirus euascrit. qd̃ noe
ꝓpt̾ iusticiã diluuii uictor geni̾s hui¬
ꝓpt̾ ficiem seminariũ postertatis suȩ
toto orbe diffuderit. qđ isrł ꝓpt̾ laboꝵ
tolcrantiam ppłm credentium sui nomi¬
nis signo consctrauent: qđ ipse dauid
ꝓpt̾ mansuetudiu̾e regali honore dona¬
tꝰ. seniorib fr̃b ante latus sit: qđ he¬
lẏas ꝓpt̾ delum di currui eleuatꝰ in aere̾.

Expanded text:
nisi enim unusquisque legis instructus et formatus exemplis credat semper uera esse dei iudicia, cito declinat a lege. qui autem praeterita repetit exempla et colligit seriem uetustatis, cognoscit, quod neque peccator poenam suae improbitatis euadat neque iustus aequitatis suae praemiis defraudetur. retexit enim animo, quod ab initio Adam propter mandati caelestis praeuaricationem de paradisi eiectus sit incolatu et Cain parricidalis sceleris pretium diuinae sententiae auctoritate damnatus exsoluerit, quod Enoch propter deuotionem raptus ad caelum terrenae malitiae uirus euaserit, quod Noe propter iustitiam diluuii uictor generis fapropter fidem seminarium posteritatis suae toto orbe diffuderit, quod Israel propter laborum tolerantiam populum credentium proprii nominis signaculo consecrauerit, quod ipse Dauid propter mansuetudinem regali honore donatus senioribus fratribus antelatus sit, quod Helias propter zelum dei curru eleuatus in aerem
Abbreviated transcription (Latin):
s qui oꝑib bonis fidelem suũ ꝓbat
tia: memorẽ ꝓbant. Qd autẽ ait me¬
mor fui nominis tui: ẽ plena deuo¬
tio. Quia nemo dieit dñm iħim: A¬
in sp̃u scõ. Hoc nom̃ inuocet᷑ dieb ⁊ nocti
accipi illa humilitas: ubi ẽ mortalitatiᷤ
crumpna. Nox ẽ in suꝑb̾: iniquȩ agen¬
peccatorib derelinquentib legem dei.

Expanded text:
 qui operibus bonis fidelem suum probatia memorem probant. Quod autem ait: Memor fui nominis tui, plena devotio est; quia nemo dicit Dominum nocte  illa humilitas, ubi est mortalitatis aerumna; nox est in superbis inique agenpeccatoribus relinquentibus legem Dei;
Abbreviated transcription (Latin):
dit etiã saluator ore suo: qũ ait. Hac
nocte postula uit sathanas uexare
uos sicut triticum: & ego rogaui ꝓte
petre. ut ñ deficiat fides tua. Hanc
spem dedit et in oratione qmͣ docuit:
ubi ammonuit ut dicaius. ne nos
tib: qđ dici uoluit ab orantib. Ergo
tam̃ grauia eẽ ñ possunt dicenti. ex¬
stimo qd̾ ñ sunt condigne passiones
huius temꝑis: ad futuram głam qͥ¬

Expanded text:
t: «Hac nocte postulavit satanas vexare vos sicut triticum; et ego rogavi pro te, Petre, ne deficiat fides tua» . Hanc spem dedit et in oratione quam docuit, ubi monuit ut dicamus, «Ne nostibus, quod dici voluit ab orantibus. Et tamen gravia esse non possunt dicenti: Existimo enim quod indignae sint passiones hujus temporis ad futuram g
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ uitał substantia qua alitur.
ficauit me. Nec est aliquid qd̾ uiuere
faciat rationalẽ animam: nisi eloqͥñ
dĩ. Sicut enim augetur sermo diuinꝰ
in anima nr̃a. dum suscipit &. intelli

Expanded text:
rae uitalis substantia, qua alitur quicquam est aliud quod uiuere faciat rationabilem animam quam alloquium dei. sicut enim augetur sermo dei in anima nostra, dum suscipitur, dum inte
Abbreviated transcription (Latin):
scinetipsa. Desiderabilia suꝑ aurum.
& lapide p̾tiosum muitũ: & dulciora
suꝑ mel et fauum. Et enĩ seruus tnuˢ
custodit ea. Custodienti gͦ dulcia ft̃
diumna iudicia: negligenti autẽ ama¬
et̾na fc̃ colligamus exemplo tenenoꝵ:
iuidemus in noc scło ĩnocentes letos
ad iudiciũ festinare. odisse moras: celeri¬
tatẽ affectare iudicii. Reos aut̃e fugere
et pauere: differre. ⁊ uitare. Beatuᷤ itaq

Expanded text:
esiderabilia super aurum et lapidem pretiosum, et dulciora super mel et favumi; etenim servus tuus custodit ea . Custodienti igitur dulcia sunt divina judicia: negligenti autem ea amaaeterna sunt colligamus exemplo, uidemus in hoc saeculo innocentes laetos ad iudicium festinare, odisse moras, celeritatem affectare iudicii, reos autem refugere et pauere, differre, uitare, maestificari
Abbreviated transcription (Latin):
exp̃ssa ẽ dulcedo uocantis. Uideamuᷤ
nunc quib insinuat᷑ modis seueritas
incirpantis: ut infinẽ qñq se exerceat
districtio punientis. Quia uocaui
et renuistis: extendimanũ manũ. ꝙ. non
fuit qui aspiceret. Despexistis omne con¬
silium meũ: & increpationes nicas negle¬
xistis. Dicat iam qualit̾ fcriat: qͦs ad se
nullatenus reuertentes tanta longam¬
mitate sustentat. Ego qͦ in inceritu ur̃o
gaudebo. & subsannabo cum uobis
qd timebatis aduenit: cum irruerit
repentina calamitas: ꝙ interitꝰ quasi
tempestas ingruerit: qñ uenerit suꝑ
uos tͥbulatio et angustia. Tunc inuo¬
cabunt me & non exaudiam: mane
confurgent et non inuenient me. Ore
itaq sapientissimi salomonis. cunctade
suꝑno udicio diligent᷑ exp̃ssa sunt:

Expanded text:
expressa est dulcedo vocantis. Videamus nunc quibus insinuatur modis severitas increpantis, ut in fine quandoque se exerceat districtio punientis. Quia vocavi, inquit, et renuistis; extendi manum meam, et non fuit qui aspiceret; despexistis omne consilium meum, et increpationes meas neglexistis . Dicat jam qualiter feriat, quos ad se nullatenus revertentes tanta longanimitate sustentat. Ego quoque in interitu vestro ridebo et subsannabo, cum vobis quod timebatis advenerit, cum irruerit repentina ngruerit, quando venerit super vos tribulatio et angustia. Tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Ore itaque sapientissimi Salomonis cuncta de superno judicio diligenter expressa sunt
Abbreviated transcription (Latin):
consilium dñi manet ineternũ: ita d̾r
obliuisci qñ tardare iudet᷑ ad iutoriũ
peccantib. uł siquid eiꝰmodiẽ. tanqmͣ
eiꝰ memoriȩ sit clapsum qđ sꝑat᷑ suie
timet᷑. & ñ fit. Dicunt᷑ ista loquittio¬
ne morali qua humanꝰ mouet᷑ affectꝰ:
qmuis hec d̾s faciat certa dispositione.
ñ deficiente memoria. nec obscurata
intelligentia. nec uoluntate mutata:¬

Expanded text:
ni manet in aeternum ; ita dicitur oblivisci, quando tardare videtur adjutorium peccantibus, vel si quid hujusmodi, tanquam ejus memoriae sit elapsum quod speratur sive timetur, et non fit. Dicuntur ista locutione morali, qua humanus movetur affectus; quamvis haec Deus faciat certa dispositione, non deficiente memoria, nec obscurata intelligentia, nec voluntate mutata
Abbreviated transcription (Latin):
lit ista interp̾tatio ñ satis liquet:
nͥ forte ut unꝰquisq se regat. & ipse sui
ductor sit. Uel huc: idẽ qͦ litt̾e huiꝰ uersi¬
culi uocant: dirigat iter. Meritoq in
pͥmo statim uersu reqͥem suam postulat:
qͥa ipse lutt̾ȩ septimus numus c̃ quictis:
Quȩ autẽ melior reqͥes qmͣ ut in uerbo
di reqͥescat: atq eius se grã & consolatio¬
ne demulceat:¬

Expanded text:
lit ista interpretatio, non satis liquet, nisi forte ut unusquisque se regat et ipse sui ductor sit: uel \'huc\', id est: quo litterae huius uersiculi uocant, dirigat iter. meritoque in primo statim uersu requiem suam postulat, quia ipse litterae septimus numerus est quietis. quae autem maior requies quam ut in uerbo dei requiescat atque eius se gratia et consolatione demulceat
Abbreviated transcription (Latin):
certans: nec in conspectu regum con¬
fundebat᷑ loqui. Testimonia aut̃e in
quib dicit qd̃ io quebat᷑: grece marty¬
ria nuncupant᷑. Quo uerbo: iam uti¬
mͣ ꝓ latino. Unde dictum ẽ etiã uoca¬
bulum martyrũ: quib predixit iłic.
qd̵ & ante reges eum fuerant confessu

Expanded text:
certans, nec in conspectu regum confundebatur eam loqui. Testimonia quippe, in quibus dicit quod loquebatur, graece martyria nuncupantur; quo verbo jam utimur pro latino. Unde dictum est etiam vocabulum Martyrum, quibus praedixit Jesus quod et ante reges eum fuerant confessu
Abbreviated transcription (Latin):
bulabam ui latitudine: nisi ambula
In hac latitudine ambulabat illeqͥ
di cebat. Os nrm patet ad uos o cho¬
rintii: cor nr̃m dilatatum ẽ. Hec aut̃
caritas. duob illis mandatis tota
atq in tegͣ continet᷑ .i. dilectione di et¬

Expanded text:
bulabam in latitudine,» nisi, ambulabIn hac latitudine ambulabat ille qui dicebat, «Os nostrum patet ad vos, o Corinthii; cor nostrum dilatatum est» . Haec autem charitas duobus illis mandatis tota atque integra continetur, dilectione
Abbreviated transcription (Latin):
Ex ore enim pctͥ in quo erat typus eccłie
uerbum ucritatis ablatum ẽ: qui et si
ad horam negauit timore ꝑterritus. uł¬
ꝑturbatus. tam̃ fiendo ẽ reparatꝰ: & con¬
fitendo pꝰea coronatus. Totum itaq corpꝰ
toto corꝑe. siue qͥa negantib plurimis re¬
manserunt fortes. qui usq ad mortem
ꝓ ueritate certarent: siue quia exnis qͥ
negauerant multi reparati sunt. nonẽ
ablatum ex ore cius uerbũ ueritatis us

Expanded text:
ex ore Petri, in quo erat typus Ecclesiae, verbum veritatis ablatum est: quia etsi ad horam negavit timore turbatus, tamen flendo est reparatus , et confitendo est postea coronatus. Totum itaque corputoto corpore sive quia, negantibus plurimis, remanserunt fortes qui usque ad mortem pro veritate certarent, sive quia et ex iis qui negaverant multi reparati sunt, non est ablatu
Abbreviated transcription (Latin):
corda fidelium dilatat. Dilexit autẽ
et cogitando. & oꝑando. Nam qđ ad
cogitationem ꝑtinet: ait. Et medita¬
har in mandatis tuis. Quod autẽ ad
oꝑationem: &. leuaui manus meas
ad mandata tua. Utriq aut̃e senten¬
dis addidit: quȩ dilexi. finis enim
p̃cepti ẽ caritas: de corde puro. Qnͣdo
isto fine. uł huius rci contemplatiõe
fit mandatũ di: tunc uere sit opus
bonum. & tunc leuant᷑ manus. qͥa
suꝑnum ẽ quo leuant᷑. ꝓpt̾ea de ip̃a
cantate loquuturus apłs: ait. Suꝑ

Expanded text:
corda fidelium. Dilexit autem, et cogitando et operando. Nam quod ad cogitationem pertinet, ait, «Et meditabar in mandatis tuis:» quod autem ad operationem, «Et levavi manus meas ad mandata tua.» Utrique autem sententiae addidit, «quae dilexi:» finis enim praecepti est charitas de corde puro . Quando isto fine, id est, hujus rei contemplatione fit mandatum Dei, tunc fit vere opus bonum; et tunc levantur manus, quia supernum est quo levantur. Propterea de ipsa c
Abbreviated transcription (Latin):
appellat᷑. Neq enim pͣcepta legis sicut
hic etiam ibi accepturi fumꝰ quȩ custo
ullo peccandi timore seruabimꝰ. Quia
et ꝓximũ. quia ds̃ erit omnia ĩ om̃is.
Nec falsȩ cuiqm suspitioni exit locus:

Expanded text:
aeculi.» Neque enim praecepta legis, sicut hic, etiam ibi accepturi sumus quae custoddinem sine ullo peccandi timore servabimus: quia et proximum, quia Deus erit omnia in omnibus ; nec fa
Abbreviated transcription (Latin):
oN adeo multa sunt in hoc ps̃o in
quib sermo patiatur difficultatẽ:
uł intentio audicoꝵ intelligendi
impedimentũ. Promnde ad iuuante dño
cum affectu audiendi ⁊ uidendi. quȩ ꝓ-¬
phetata & p̃dicta sunt: tanqͣm eruditi
in scola xp̃i. currere debemus q̃ planast̃.¬

Expanded text:
on adeo multa sunt in hoc psalmo, in quibus sermo noster patiatur difficultatem, vel intentio auditorum intelligendi impedimentum. Proinde adjuvante Domino, cum affectu audiendi et videndi jam quae prophetata et praedicta sunt, tanquam eruditi in schola Christi, currere debemus quae plana
Abbreviated transcription (Latin):
enim frẽs suos xp̃c facere dignatus ẽ:
qui sacramentũ crucis eiꝰ itelligũt:
et ñsolum de illa ñ crubeseunt. uer̃
&. in illa fidelit głantur: ñ de suns me¬
ritis se excollentes. s eius gr̃e ñ ingrati
ut unicuiq eorum dici possit. Ecce

Expanded text:
enim fratres suos Christus facere dignatus est, qui sacramentum crucis ejus intelligunt, et non solum de illa non erubescunt, verum etiam in illa fideliter gloriantur, non se de suis meritis extollentes, sed ejus gratiae non ingrati; ut unicuique eorum dici possit, «Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
scãm: iam non estis inquit nospites et
aduenȩ. s estis ciues scorum & domesti¬
ci dĩ. suꝑcdificati suꝑ fundamentum
aplorum et ꝓpħarum. Habes constru
Ipso inquit summo angulari lapide

Expanded text:
i et inquilini; sed estis cives sanctorum, et domestici Dei, superaedificati super fundamentum Apostolum et Prophetarum.» Habes construc«Ipso,» inquit, «summo angulari lapide
Abbreviated transcription (Latin):
idem lapis in imo et summo. Nam
Angustias enim hec corpora patiuntur:¬
ut nec ubiq eẽ possint nec semꝑ. Diui¬
nitas uͦ quȩ ubiq p̃sto ẽ: undiq ad eam
pot̃ duci similituo: & totum pot̃ eẽ in

Expanded text:
idem lapis in imo et in summo: sAngustias enim omnia pene corpora patiuntur; nec ubique esse possunt, nec semper: Divinitas autem quae ubique praesto est, undique ad eam potest duci
Abbreviated transcription (Latin):
E ẽ ñsolum corꝑis uulnꝰ. s etiã mentis:
qd oleo qͦdam mollioris eloquii. & pa¬
cifici sermonis suauitate mitescit. St̃
fom̃ta uerboꝵ. st̃ medicam̃ta celestiũ

Expanded text:
 non solum corporis uulnus. sed etiam mentis, quod oleo quodam mollioris alloquii et pacifici sermonis suauitate mitescit. sunt fomenta uerborum, sunt medicamenta caelestium
Abbreviated transcription (Latin):
do in conspectu eius. Non dixit pulcri¬
tudo et confessio: s confessio et pulchri¬
tudo. Pritis eium confiteri debes: ut
postmodum pulcher sis. Peccator eras:
coufitere ut sis iustus. Amamus pulcͥ
tudinem: prius eligamus confessionem:
ut se quat᷑ pulchritudo. Iterum enĩ.¬
ẽali ii quis. qui amat potentiam
et magnificentiam. Uult ẽẽ magnus:
et magnificentia: in sanctificatione eius.
Prius dilige sanctitatem: cum scĩficatus

Expanded text:
er? Confitere. Non dixit, Pulchritudo et confessio; sed, «Confessio et pulchritudo.» Foedus eras, confitere ut sis pulcher: peccator eras, confitere ut sis justus. ritudinem; prius eligamus confessionem, ut sequatur pulchritudo. Iterum existit qui amat potentiam, amat et magnificentiam; vult esse magnus Magnificentia prius dilige sanctitatem; cum sanctificatu
Abbreviated transcription (Latin):
Bonus huiꝰ intelligendus ẽ zelus. Cau
hement̃ & ardent̃: ut eo relo tabefactũ
se diceret. Illi aut̃e immicicias ab hoc
ingratꝰ enim gr̾e di. ꝑ quã fucrat ex in¬
imico reconciliatꝰ deo. etiam ipse suos
diligebat inimicos. & cos zelabat do.
dolins et tabescens. qđ ceñt uerba eiꝰ¬
oblit. Deinde consid̾ans ipse in uetb̃
di. qua flamina dilectionis arderent:
ignitũ inquit eloquiũ tuũ uehement̃.¬
& scruus tuus dilexit illud. Merito
relabat in suis inunicis: compatiens
quia fuerant obliti uerba di. Ad hoc
enum eos flagrabat adducere: qd̾ ipse
flagrantissime diligebat. Cin uerbũ¬
tillas emicat atq hoc emittit ignem
qui post ardeat: qͦd pͥus manꝰ fugidũ
denebat. Sic & enim sic u̾ba sacͥ eloqͥi.
quȩ quidẽ ꝑ narration̾e litt̾ȩ frigida
tenent᷑. s siquis hec aspirante dño. in¬
tento intellectu pulsaui̾t. de mysticis
eiꝰ scnsib ignem ꝓducit: ut in eiꝰ ucrb̾
pꝰ animus sp̃alit̾ ardeat. quȩ pͥus ꝑ lit¬

Expanded text:
o et hujus intelligendus est zelus: caushementer et ardenter, ut eo zelo tabefactum se diceret; illi autem ob hoc ingratus enim gratiae Dei, per quam fuerat ex inimico reconciliatus Deo, etiam ipse suos diligebat inimicos, et eos zelabat Deo, dolens et tabescens quod essent verb Deinde considerans ipse, in verbis Dei qua flamma dilectionis arderet: «Ignitum,» inquit, «eloquium tuum valde, et servus tuus dilexit illud.» Merito zelabat in suis inimicis cor impoenitens, qui fuerant obliti verborum Dei: ad hoc enim flagrabat eos adducere, quod ipse flagrantissime diligebat. 4. ntillas micat, atque hoc emittit ignem qui post ardeat, quod prius manus frigidum tenebat. Sic etenim, sic verba sunt sacri eloquii, quae quidem per narrationem litterae frigida tenentur; sed si quis haec, aspirante Domino, intento intellectu pulsaverit, de mysticis ejus sensibus ignem producit, ut in eis verbis post animus spiritaliter ardeat, quae prius per lit