comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm in nouo testam̃to. ⁊ hociub clñs. hoc
docet apłs. ut ñ nisi euisdẽ religiõis ⁊ fidei
maneãt copulata ꝯuigia. Qͣre cͣc dñi iuꝰ¬
b creclidiss alt̾ur ñ crecentẽ secũ tñ ħitare
ꝯsentientẽ: ñ dimittet. Hiis ũb̾tuis aliud
mitus copulata. ne murat femina. nisi fuc
religionis uiro. uel ne iuir talẽ clucat uxorẽ
testam̃tum. hocaũ diusũ ẽẽ quis abmat.

Expanded text:
quam in Novo Testamento, et hoc jubet Dominus, hoc docet Apostolus, ut nonnisi ejusdem religionis et fidei maneant copulata conjugia. Quare contra Domini jusbus credidisset, alterum non credentem, secum tamen habitare consentientem non dimitteret\'. his uerbis tuis aliud mitus copulantur, ne nubat femina non suae religionis uiro uel uir talem ducat uxorem. testamentum. h
Abbreviated transcription (Latin):
Ieũ hora t̾ria: lingͣ. Milites hora .uiͣ. mãib
Qui gͦ hominem tradidit: ille interfecit¬
eũ. dño licente. Maius pecc̃m h̃t qui metͣ¬
didit t̾. Uñ psalmista. filii hominũ den¬
tes eoꝵ aima ⁊ sagitte ⁊lingua coꝵ gla¬

Expanded text:
eum hora tertia lingua, milites hora sexta manibus. Qui ergo hominem tradit, eum ille interficit, Domino dicente: Majus peccatum habet qui me tradidit tibi . Unde Psalmista: Filii hominum dentes eorum arma et sagittae, linguae eorum gla
Abbreviated transcription (Latin):
lum u̾bouocass: paulum ecce sue prea ma¬
gnũelificatorẽ s horrend̃ añ ea uastatorẽ
ñ solum uoce compescuit uum ⁊̃ potesta¬
te ꝓstrauit atq infidelitatis tenebs seui¬
q̃naꝑtĩ ocliꝰ nicħ uidebat si eos saluos hr̃et¬
głium coactus intͣuit. plus ilł õioꝰ qͥ solo
u̾bo uocati st̃ in euͣngłio laborauit. ⁊ ꝙ̃ ma-¬
uortimor compulit ad caritatẽ eiꝰ perfecta
caritas foras mittt timorẽ. Cur gͦ ñ cog̾et
ecc̃a ꝑclitos filios ut redirẽt. ¶ dẽ ccͣ fraust̾.

Expanded text:
lum. prius Saulum. ecclesiae suae postea magnum aedificatorem sed horrendum antea uastatorem, non sola uoce compescuit. uerum etiam potestate prostrauit atque, ut infidelitatis tenebris saeuiquando apertis oculis nihil uidebat, si eos saluos habegelium coactus intrauit, plus illis omnibus, qui solo uerbo uocati sunt, in euangelio laborauit et, quem maior timor compulit ad caritatem, eius perfecta caritas foras mittit timorem. Cur ergo non cogeret ecclesia perditos filios, ut redirent,
Abbreviated transcription (Latin):
usus in galliarũ ꝑtib iam dintius
inoleuit. ut ecc̃e nel decune q̃ uulga¬
ri uocabło ap̃ eos altania nuncupã¬
tur monastus date sepius ab ep̃is
sub palliata auaricia uectũt᷑ moituꝰ
nimirũ seu mutatis cłicis. quos ꝑ¬
sonas uocant. Nos aũt auctore deo
uenalitatem omnẽ tam ex reb qͣm
ultius fieri auctoritate apl̃ica prohi-
bemus. Sic̃ ⁊̃ prebendas om̃s uenũ¬
dandas interdicimꝰ. Porro quetũq
altaria ł decimas ab annis tugirta
⁊ supͣ. sub hꝰ cemõi redemptõne mõa¬
steria possedisse noscunt᷑. quiete deĩ¬
ceps ⁊ sũ molestia qualibet eis possi¬
su annuo: quẽ ex eisdẽ altarib hr̃e
Quicquid data nel
promissa pecunia in sacris ordinib
adquiritur irritum habeatur-

Expanded text:
us in Galliarum partibus iam diutius adoleuit, ut aecclesiae, quae uulgari uocabulo apud uos altaria nuncupantur, monasteriis datae sepius ab episcopis sub palliata auaritia uenundentur mortuis nimirum seu mutatis clericis, quos personas uocant, nos auctore Deo uenalitatem omnem tam ex misteriisultbemus, sicut etiam praebendas omnes venundandas interdicimus. Porro quaecunque altaria vel decimas ab annis triginta et supra sub hujuscemodi redemtione possedisse monasteria noscuntur, quiete deinceps et sine molestia qualibet eis possisu annuo, quem ex eisdem altaribus habere Quicquid data vel promissa pecunia in sacris ordinibus acquiritur irritum habeatur
Abbreviated transcription (Latin):
intra septa mõast̾ii infancie annis
ib regłari tracdicłunt disciplina. utrũ
lari. Hom̃ino deuitamꝰ: qr nefas ẽ:
ut oblatis apentib deofiliis: uolup¬
tatis frena relaxentur. Item ex ꝯci¬
lio toletano .iiii

Expanded text:
intra septa monasterii infantiae annis sub regulari tradiderunt disciplina, utrum lari? Hoc omnino devitamus, quia nefas est, ut oblatis a parentibus deo filiis, voluptatis frena relaxentur. Item ex concilio Toletano: Monachum
Abbreviated transcription (Latin):
st̃. ut ex uitinitate membroꝵ ⁊ fe¬
deratõ intelligat᷑ uicinoꝵ. Hinc
⁊̃ nabuzardan princeps cocorum
muros ihrlm destruxisse legr̃. qr uẽ
o sacerdos de altano uiu̾e ñ luxuri¬
au ꝑmittitur. Sunt aũt ꝯmessati¬
ones ñ solũ sacerdotib s ⁊ laicis no¬
xie qui festiuos ⁊ sollempnes dies
ñ alr digne celebrare putant nͥ
⁊messatõnib deseruiant. Unde
augꝰ. scribit ad aureliũ ep̃m.

Expanded text:
initate membrorum confoederatio intelligatur vitiorum. Hinc etiam Nabuzardam princeps coquorum muros Hierusalem destruxisse legitur, quia o sacerdos, de altario vivere, non luxuriari permittitur. § 1. Sunt autem comessationes non solum sacerdotibus, sed etiam laicis noxiae, qui festivos et solennes dies non aliter se digne celebrare putant, nisi comessationibus deserviant. Unde Augustinus scribit ad Aurelium Ep
Abbreviated transcription (Latin):
tate incautand̃ sñ iudicio nolat
irreuocabile u̾bũ uł adulatõne uͥ
ei placeat cui secreta reuelat uł iac¬
tatõne scĩe ut plura scire uideatur.
In quib om̃ib profecto datur intel¬
ligi qͣnta deb ẽẽ discretio ĩ p̾dicati¬
one sacerdotis qua si forte caruerit
tanqͣm torto naso sacerdotalis offi¬
cii iudicatur inlignus. ¶¶ũ¬
aũt uinolentus ẽẽ prohibetur. gu¬
le intemꝑanciã nequaqͣm hr̃e per¬
nittit᷑ Neq eĩ ebrietas prohibetur
romanis. Non incõmessafonib ⁊
ebrietatib uentris namq inglu¬
uies ad luxuriam facile prouocat

Expanded text:
tate incauta, dum sine judicio volat irrevocabile verbum, vel adulatione, ut ei placeat, cui secreta revelat, vel jactatione scientiae, ut plura scire videatur. In quibus omnibus profecto datur intelligi, quanta debeat esse discretio in praedicatione sacerdotis, qua si forte caruerit, tanquam torto naso, sacerdotalis officii judicatur indignus. autem vinolentus esse prohibetur, gulae intemperantiam nequaquam habere permittitur; neque enim ebrietas prohibetur,Romanis: Non in comessationibus et ebrietatibus. Ventris namque ingluvies ad luxuriam provocat
Abbreviated transcription (Latin):
elcõnis uas formidet ⁊ clamat
qͣntomag̃ ciulib exiguo metuen¬
d̾ est proinde sicut non leue discri-¬
men incumbit pontificib siluisse
ocre ꝑiculũ est qui cũ debeant pare-
ligentib secreta nuistĩa sua predica¬
tione reserare incipiat. Qui enĩ ea
docet que ab auditorib intelligi ñ

Expanded text:
electionis vas formidet et clamet, quanto magis cuilibet exiguo metuendum est? Proinde, sicut non leve discrimen incumbit pontificibus, siluissocre periculum est, qui, quum debeant parereligentibus secreta mysteria sua praedicatione reserare incipiat. Qui enim ea docet, quae ab auditoribus non
Abbreviated transcription (Latin):
ostea signatur haptiz andus signa¬
culo sancte crucis tam in fronte ꝙͣ
incorde. ut ad eo tempore apoftata dyabo-¬
lus inuase suo pristino sue interempti¬
deinceps sciat illud ẽe alienum. ¶ dem¬

Expanded text:
ostea signatur baptizandus signaculo sanctae crucis, tam in fronte quam in corde, ut ipse apostata diabolus in vase suo pristino suae interemptideinceps sciat illud esse alienum.
Abbreviated transcription (Latin):
x hinc iam dicuntur dicantur.
super eum or̃ones ut fiat eathecu¬
miniꝰ. tunc datur baptizando sal bene¬
distum ios. ut persal tipitũ sale sapĩe
ꝯditus: fetore careat iniquitatis. ne a
uermib pc̃corum ultra putreseat. sed
magis illesus. seruetur ad maiorẽ gr̃ã

Expanded text:
x hinc jam dicuntur super eum orationes ut fiat catechumenus. Tunc datur baptizando sal benedictum in os, ut per sal typicum sapientiae conditus fetore careat iniquitatis, ut nec a vermibus peccatorum ultra putrescat, sed magis illaesus servetur ad majorem gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
solidius sb̾sistit. cum iuram̃ti ħ
intpositio corroborat. S om̃e quid ⁊ a¬
micoꝵ aiõs conciliat ⁊ fidelius clurat.
cum eos sacram̃ti iunculaligant. Oẽ
.n. qd̾ testib astipłatur u̾ius constat
⁊ si testis deficiat: innocentis fidem so
la uirisinranli taxatio manifestat¬
ratio non ẽ ꝓͥhibenda: nec tãꝙͣ boñ ap

Expanded text:
solidius subsistit, cum juramenti hoc interpositio roborat. Sed et omne quod animos amicorum conciliat, tunc fidelius durat, cum eos sacramenti vincula ligant. Omne enim quod testis astipulatur, verius constat, Quod et si testis deficiat, innla jurisjurando taxatio manifestaratio non est prohibenda, nec tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ amputata uuilia uł suta natus
est ⁊ est dignus: fiat ep̃x. Itẽ ex ꝯci¬
Non excluduntur
a clero qui a medicis uł a medicis

Expanded text:
sunt amputata virilia, vel si ita natus est, et est dignus, fiat episcopus . CNon excluduntur a clero, qui a medicis, vel
Abbreviated transcription (Latin):
in domo sua ad ieumia salutaria ñ
mortifera eas cogentes. itaut inuicẽ
sibi cletici pauperes auxilium ferant
post .uii. annos penitentes in pristinũ
statum reuocentur De hiis

Expanded text:
in domo sua, ad jejunia salutaria, non mortifera eas cogentes, ita, ut invicem sibi clerici pauperes auxilium ferant,post septem annos poenitentes in pristinum statum revocentur? De his
Abbreviated transcription (Latin):
expoliatus prius statui pristino red-¬
di dec̾nnt᷑ ⁊ tũc ueniret ad cam ⁊ sita
respondet Digna res uida est maxĩo

Expanded text:
poliatus, prius statui pristino reddi decernitur, ut tunc veniret ad causam, et si ita responderet. Digna res visa maxi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsentire. Cõicat᷑ quippe: qñ fc̃o eius ꝯsor¬
cium uoluntatis uł approbatõis adum
gitur. Neq ergo ꝯsentientes sitis małͥ is
ut appbetis neq negligentes ut ñ argua¬
tis. neq sr̃bientes ut insultantes argua¬

Expanded text:
consentire; communicatur quippe, quando facto ejus consortium voluntatis vel approbationis  Neque eonsentientes sitis malis ut approbetis, neque negligentes ut non arguatis, neque superbientes ut insultanter argua
Abbreviated transcription (Latin):
nus pp̃e aut nicholai de castitate cl̾ico¬
rum concubinam palã duxit uel
ductam ñ reliquerit ex parte om̃ipotẽ¬
pauli p̾cipumus ⁊ om̃ino ⁊tradicimꝰ
ut missam ñ cantet nec euͣngłiũ
a qui p̾fate ꝯst̃oni obedientes fu̾int.
maneat n partem ab ecc̃c suscipi¬

Expanded text:
nis ac Nicolai de castitate clericorum, concubinam palam duxerit, vel ductam non reliquerit, ex parte omnipotenPauli precipimus et omnino contradicimus, ut Missam non cantet, nec Ewangelium a qui prefate constitucioni obedientes fuerint maneat, neque partem ab ecclesia suscipi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sepent eoꝵdẽ ordinatõnes ⁊ reliqͣ
sacram̃ta sc̃a ⁊ uen̾anda ñ negam.
seq̃ntes b̃m̃ augustinũ qui sr̃ io
hannẽ de h̾mõi tam copiose qͣm ue-¬
racit̾ disserit. Ait enĩ. Daptizat
seruus bonus siue serms malus
nesciat se ille qui baptizat᷑ bapti
horreat columba mĩst̾ium malo¬
rũ s respiciat dñi potestatẽ. An¬

Expanded text:
reliqua sacramenta sancta et veneranda non negamus, sequentes beatum Augustinum, qui super Joannem de hujusmodi tam copiose quam veraciter disseruit. Ait enim: « Baptizet servus bonus, sive servus malus, non sciat se ille qui baptizatur baptihorreat columba ministerium malorum, respiciat Domini potestatem.
Abbreviated transcription (Latin):
deinde ut decime ⁊primicie seu ob¬
lationes uiuoꝵ ⁊ mortuoꝵ eccłuis
dei fidelit reddantura laicis. ⁊ ut ip̃e
ĩ dispositõne ep̃oꝵ sint. Quas qui re¬
qui xp̃i sacram̃ta n in bono n ĩma¬
lo homine fugienda demonstrant
sic̃ ⁊seq̃ns ca symoniacoꝵ plenius
ostendit. S urbanus .ii. in epła sua
destiniata p̃põito scĩ uincentii hanc
ꝯtrarietatem det̾minat dicens. ꝙ̃

Expanded text:
Deinde, ut decimae et primitiae, seu oblationes vivorum et mortuorum, ecclesiis Dei fideliter reddantur a laicis, et ut in dispositione episcoporum sint. Quas qui requi Christi sacramenta neque in bono, neque in malo homine fugienda ostendunt, sicut subsequens causa simoniacorum plenius demonstrat. Sed Urbanus II in epist. destinata praeposito S. Iventii hanc contrarietatem determinat dicens: § 1.
Abbreviated transcription (Latin):
lib eoꝵ alter̃ a suo iure absoluenit ad
pretitam seruitutẽ ip̃m reuocare nõ po¬
terit. q u̾o ĩcetĩs uir est caput mulieris
⁊ mulier corpͦo uiri. ita uota abstinecie
uiro ꝑmittente mulier pot̾ promittere
ut tam̃ eo prohibente repromissa ñ ua-¬
leat implere ⁊ hoc ut diximꝰ pp̃ conlitio¬
nem seruitutis. qr uiro s omnib debet
subesse. Unde augꝰ. ait inlibro q̃onum

Expanded text:
olverit, ad praeteritam servitutem ipsum revocare non poterit. Quia vero in ceteris vir est caput mulieris, et mulier corpus viri, ita vota abstinentiae viro permittente mulier potest promittere, ut tamen eodem prohibente repromissa non valeat adimplere, et hoc, ut diximus, propter conditionem servitutis, qua viro in omnibus debet subesse. Unde Augustinus in libro Quaestionum
Abbreviated transcription (Latin):
cesserit postea si prohibuit: ⁊tempnatur.
Ex premissis auctoritatib appar
qd̃ ⁊tinencie uota nec mułr sñ uiri con¬
sensu nec uir sine ⁊sensu mulieris d̾o red¬
dere pot̾ Si aũt ⁊ sensu alt̾ius eoꝵ ab al¬
tero promissa fuert. ⁊ si post mod̾ mirri-¬
tum deduce uolu̾it. qui ꝑmisit ñ tñ ualz¬

Expanded text:
. Ex praemissis auctoritatibus apparet, quod continentiae vota nec mulier sine consensu viri, nec vir sine consensu mulieris Deo reddere potest. Si autem consensu alterius eorum ab altero promissa fuerit, et si postmodum in irritum deducere voluerit qui permisit, non ta
Abbreviated transcription (Latin):
b̃r si uxorem dux̾it ab ordine il¬
lum deponi debere qd̃ si fornicatꝰ
fuit uł adult̾ium ꝯmiserit exͣ ecc̃am
abici ⁊ ad pñiam int̾ laicos religi
oportet. Item gg̾.

Expanded text:
r si uxorem duxerit, ab ordine illum deponi debere: quod si fornicatus fuerit vel adulterium commiserit, extra Ecclesiam abjici et ad poenitentiam inter laicos redigi oportet. II.
Abbreviated transcription (Latin):
nonica plata sĩia.¶ Ex hii datur ĩtel¬
ligi qd̃ inusta sña nullũ alligat a¬
pd d̃m. nec apd̃ ecc̃am eius aliquis gͣ¬
uatur miq̃ sña. sicut ex gelasii capło
noscit᷑ iniq plata sñia. Cur gͦ capitła
cathaginẽsis. ⁊ affricani. atq aliorum
ꝯciliorũ ꝓhirent inuiste dapnatum ĩ
ꝯmũione iecipi. añ uilicii examina¬
toẽm cur ⁊ illud magociensis ꝯcilii fta

Expanded text:
 Gratian. Ex his datur intelligi, quod injusta sententia nullum alligat apud Deum, nec apud ecclesiam ejus aliquis gravatur iniqua sententia, sicut ex Gelasii capite noscitur iniqua prolata sententia. Cur ergo capitula Carthaginensis et Africani, atque aliorum conciliorum prohibent injuste damnatum in communione recipi ante judicii examinationem? Cur et i
Abbreviated transcription (Latin):
uimũ in ea preter dñicos clies qui de ab¬
stinentia sunt sb̾tracti nisi ꝙ̃ infirmitaꝰ
impeclicrit nullatenus soluat᷑ qr ip̃i
dies decime sũt anni. a prima gͥ clñica
qͣdragesime usq in pascha dñi. sex eteo¬
made computant᷑. qͣtũ uidelicet clies¬

Expanded text:
unium in ea praeter Dominicos qui de abstinentia subtracti sunt, nisi quem infirmitas impedierit, nullatenus solvatur: quia ipsi dies decimae sunt anni. A prima igitur Dominica Quadragesimae usque in Pascha Domini sex hebdomadae computantur, quarum videlicet die
Abbreviated transcription (Latin):
quasi anni decimas deo damus. s ut
sacer nus qͣdraginta dierum adimple¬
atur quem saluator nofter suosacro ieui
sexta feria. ⁊ sabb̾m. insi .n. iftos dies q̃¬
tuor superiorib trignita et sex acliunx¬
erimus qͣdraginta tlies in abstinencia
non habemus. Iubemur ⁊̃ abommpo¬
tenti deo oĩm uonorum nr̃orum decias

Expanded text:
quasi anni decimas Deo damus. Sed ut sacer numerus XL dierum adimpleatur, quem Salvator noster suo sacro jejunio sexta, et Sabbatum. Nisi quatuor istos dies superioribus triginta et sex adjunxerimus, quadraginta dies in abstinentia non habemus. Jubemur etiam ab omnipotente Deo omnium bonorum nostrorum decimas
Abbreviated transcription (Latin):
non potiunt: separati ualebunt. Sed
postqͣmalias nptias expetierint: ill
in carne uuientibꝰ quib uincte fue¬
rant priorib quos reliq̃rant. ⁊ sipossi¬
bilitas cocundi eis recldita fu̾it recon¬
post possibilitatẽ reclitam uibetur seꝑa

Expanded text:
non potuerint, separari valebunt; sed post, quam alias nuptias expetierint, illis in carne viventibus, quibus juncti fuerant, prioribus, quos reliquerant, etiamsi possibilitas concumbendi eis reddita fuerit, reconpost possibilitatem redditam jubetur sepa
Abbreviated transcription (Latin):
uando pbr̃i in parrochiis or¬
õm̃ant᷑ uuellu officialem
ab epo suo accipiant Ut ad ecc̃as
s̾ͥ deputatas instructi accedant
ne ꝑignoranciam ⁊ imp̃is diiu¬
nis sacram̃tis offendant. Cũ u̾o
ad letamas uł ad ⁊ciliũ uen̾int

Expanded text:
uando presbyteri in parochiis ordinantur, libellum officialem a sacerdote suo accipiant, ut ad Ecclesias sibi deputatas instructi accedant; ne per ignorantiam de ipsis divinis sacramentis offendant: ut quando ad litanias, vel ad concilium venerint
Abbreviated transcription (Latin):
ilicii diẽ iudlicant. In uefiqui¬
dem lege ret᷑ quiq sacerdotibꝰ ñ ob¬
temꝑais. aut extͣ castra positꝰ. lapi¬
dabaturappło: ant glaclio ceruice
subiecta. ꝯtemptum expiabat cruo¬
re. Nunc u̾o mobeliens sp̃uali a¬
nimadusione truncat᷑. aut eiestuꝰ
tis. Quib ppest mimicꝰ. miisn lo

Expanded text:
iem judicant. Veteri quidem lege habetur quicunque sacerdotibus non obtemperasset, aut extra castra positus lapidabatur a populo, aut gladio cervice subjecta contemptum expiabat cruore. Nunc vero inobediens spirituali animadversione truncatur, et ejectus XV. Quibus p
Abbreviated transcription (Latin):
quid aut ałr tenu̾nt ⁊ satis certum
hr̃em. nͥ dealiquib nos consulendos
ẽẽ duxisses. Quib idcirto respondemꝰ.
Non qd te ignorare credamus s ut ma-¬
iori auctoritate uł tuos instituas uel si
romane ecc̃e institutõnib errant aut
cõmoneas aut nobis indicareñ dif¬
feras ut scire ualeanꝰ qui sint qui aut
nouitates inducunt ant alt̾ius ecc̃e
qͣm romane existimant ꝯsuetudinẽ
esse seruandam. ¶Qd̾ est absq disc̃¬

Expanded text:
quid aut aliter tenuerunt, satis certum haberemus, nisi de aliquibus consulendos nos esse duxisses. Quibus idcirco respondemus, non quod te aliqua ignorare credamus, sed ut majori auctoritate vel tuos instituas, velRomanae ecclesiae institutionibus errant, aut commoneas, aut nobis indicare non differas, ut scire valeamus, qui sint, qui aut novitates inducunt, aut alterius ecclesiae quam Romanae existimant consuedinem esse servandam. DIST
Abbreviated transcription (Latin):
heditatẽ hñt ⁊ alt̾ius ep̃i prochiam
sunt. ⁊ de loco ad locũ it̾ faciint ⁊ rapi¬
nã ⁊ predatões ꝑagunt. placuit ut exꝯͣ¬
cent᷑ nec añ ex ꝑrochia exeant ꝙͣ que¬
daẽ. ne eos recipiant. añquam illucre¬
deant ubi rapinã fec̾int. ibi om̃ia ꝑle¬
ũ s expetendũ sit. si uidices electunt᷑ se
liscordare ceperint. lauclicensi ꝯcilio sic
inuenitur diffuntũ¬

Expanded text:
ent, et alterius episcopi parochiani sunt, et de loco ad locum iter faciunt, rapinas et depraedationes peragunt: placuit ut excommunicentur, nec ante ex parochia exeant, quda est, ne eos recipiat, antequam illuc redeant ubi rapinam fecerunt et omnia pleum expetendum sit, si iudices electi inter se discordare ceperint, Laudicensi concilio sic invenitur diffinitu
Abbreviated transcription (Latin):
etatis. sponte sua sacrum uelamen
sibi assumpserit: possunt statim pa¬
rentes eius uel tutores id fc̃m irrif
facere si uolu̾int. at si annum et di¬
em clissimulando ꝯsenserint: ult̾i

Expanded text:
etatis, sponte sua sacrum velamen sibi assumpserit, possunt statim parentes eius vel tutores id factum irritum facere, si volunt; at si annum et diem dissimulando consenserint, ult
Abbreviated transcription (Latin):
uł amicoꝵ legr̃ precessisse. Luca .n. re¬
fente didiscimꝰ. qd̃ pro socru petͥ prius ro-¬
gatus est qͣm eam sanitati redderet. Le-¬
prosus ño ille quem descendens de monte¬
dñs mundaiit prius clamaiit ad eum
dñe siuis potes me mundare. quẽ postea
tangendo mundait. Cecus qͦ dũ clama¬
ret ad eũ Miserere m̃i fili dauid. Inc̾oganͭ
eũ ihx. Quiduis ut faciamt̾. ait saboni
ut uideam lumen. Tres quoz mortuos au¬
dunt. quos aliis orantibz redlidit uite.
Qrtũ quo discipło minciante ancdunt.

Expanded text:
 amicorum legitur praecessisse. Luca enim referente didicimus, quod pro socru Petri prius rogatus est, quam eam sanitati redderet. Leprosus vero ille, quem Dominus descendens de monte mundavit, prius clamavit ad eum: Domine, si vis, potes me mundare, quem postea tangendo mundavit. Caecus quoque dum clamaret ad eum: Miserere mei, fili David, interrogavit eum Jesus: Quid vis, ut faciam tibi? ait: Rabboni, ut videam lumen. Tres quoque mortuos audivit, quos aliorum orationibus reddidit vitae. Quartum quoque discipulo nunciante audivit;
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprii oris s ecc̃e int̾cessione suffragante sa¬
narim̃ pot̾it. Hinc penitũs ille qui prius
pecc̃a tacendo flagellarim̾uerat postea cor¬
reptus dicebat. Qm̃ tacui muet̾auert os-¬
sona membroꝵ xp̃c ait. Non absorbeat me
ꝓfund̃ n urgeat suꝑme puteus os suum.
Qd̾ augꝰ exposuit dicens. puteus est huma
fundo contempirt. Aquo mortuo uelut
ab eo qui ñ est ꝑit ⁊fessio. hinc idẽ ꝓph̃a ait
Introite portas eius in ⁊fessione ostendẽs

Expanded text:
sione suffragante, sanari non poterit. Hinc poenitens ille, qui prius tacendo peccata flagellari meruerat, postea correptus dicebat: Quoniam tacui, inveteraverunt osstus ex persona membrorum ait: Non absorbeat me profundum, neque urgeat super me puteus os suum. Quod Augustinus exponit, dicens: Puteus est humanfundo contemnit, a quo mortuo, velut ab eo, qui non sit, perit confessio. Hinc idem Propheta ait: Introite portas ejus in confessione, ostendens
Abbreviated transcription (Latin):
redarguentipecc̃m suũ ⁊fessus est. ⁊ postea
audunt tnstulit dñs pecc̃m tuñ a te Achab
quo cum de innocentis sangñis effusio-
ne siũam cõminantis dei audiret. induit
pnĩam egert̃ dicentes. Quis scit si rũtat᷑
⁊ ignoscat cls ⁊ relinqͣt pͦt se bñdictõnem.
hac humilitate satiffatõnis imminen-¬
tem sb̾̃u̾sionẽ euad̾e meruer̃t. Quoꝵ exẽ¬
plis euident̾ ostñdr̃. Qd̾ nullus a d̾o ꝯseqͥ¬

Expanded text:
redarguenti confessus est, et postea audivit: Transtulit Dominus peccatum tuum a te. Achab quoque, quum de innocentis sanguinis effusione sententiam, comminantis Dei audiret, induit poenitentiam egerunt, dicentes: Quis scit, si convertatur, et ignoscat Deus, et relinquat post se benedictionem? Hac humilitate satisfactionis imminentem subversionem evadere meruerunt. Quorum exemplis evidenter ostend
Abbreviated transcription (Latin):
Importunain eunglio mlier tandem
meruit audiri. ⁊ clanso cum seris hostio
media licet nocte ab amico panes anu¬
cus accepit. Os̃ ip̃e qui nullius in se su
perau uirib potest publican precib
uincit᷑. Nmine cruitas que pecc̃o petut
fletib stetit. cur st̃ ista tam longo repe-¬
tita principio uidelz nt ꝑuũ magnus as¬
picias ut diues pastor morbidam ouẽ
cruce ⁊̃ latronẽ tulit. Et ne quis aliq̃n
seram ꝯu̾sionẽ putaret. fecit homicidii
penam martyrium. xp̃c inqͣm preligũ
filiũ reuertentẽ letus amplestitur ⁊ no¬
naginta. ix pecudib derelistis. una oui¬
ne pecc̃i aut ex gradu officii. Uñ iohẽs
pro eo alibi quo legr̃. Quis medebit
incantatori uuln̾ato a serpente. Itẽ
cap̃m Si sacerdos peccau̾it quis orabit

Expanded text:
Importuna in evangelio mulier tandem meruit audiri, et clauso cum seris ostio, media licet nocte, ab amico panes amicus accepit; Deus ipse, qui nullis contra se viribus superari potest, publicani precibus vincitur. Ninive civitas, quae peccato periit, fletibus stetit. Quorsum ista tam longo repetita principio? videlicet ut parvum magnus aspicias, ut dives pastor morbidam non ccruce latronem intulit, et, ne quis aliquando seram conversionem putaret, fecit homicidii poenam martyrium. Christus, inquam, prodigum filium revertentem laetus amplectitur, et nonaginta novem pecudibus derelictis una ovine peccati, aut ex gradu officii. Unde Joannepro eo? Alibi quoque legitur: Quis medebitur incantatori vulnerato a serpente? C. LIX. Item. Si sacerdos peccaverit, quis orabit
Abbreviated transcription (Latin):
exurgere. Quia sc̃ptũ est elemosina
a morte lib̾at. non utiq ab illa
morte liberat quã semel xp̃i sanguis
extixit. ⁊ a qua nos salutaris baptĩ⁊
redemptoris na gr̃a lib̾auit. S ab ea q̃¬

Expanded text:
exurgere, quia scriptum est: Eleemosyna a morte liberat ; et non utique ab illa morte quam semel Christi sanguis extinxit, et a qua nos salutaris Baptismi et Redemptoris nostri gratia liberavit, sed et
Abbreviated transcription (Latin):
catũ. Si confessio paradysũ aꝑit uenã
acquirit. Si sola illa confessio utilis est
que fit cum pnĩa in quo notat᷑ aliud
est confessio. aliud pnĩa sine int̾ior si¬
ue extĩor accipiat᷑. Su lle qui promit¬
tit ueniamocculte ap̃ deũ non ap̃ ecele-¬
siam pñiam agenti. frustrat᷑ euͣngłiũ.
⁊ claues datas ecc̃e promituit ⁊̃ qd̃ deus
si ecce supplicõib ip̃am impetrare contẽ¬
¶Deniq ut ꝑspicue appaieat neminẽ
sñ ⁊ fessione a pecc̃o mundari. ab ip̃ius
humanigñis principio sumamꝰ exor¬
diũ. Pecco tnͣgressionis primi pentes
corrupti a dño st̃ requisiti. de culpa. ut
pect̃m qd̃ transgrediendo cõmiserant
ꝯfitendo delerent. Serpens aũt de culpa re-¬
turad uitam. Caym quo cũ prime pre¬
uaricatõni frĩcidiũ adlidiss. Similit
a dño de culpa requisitus est dum d̃r ei
do dnm falle conatus est dicens. Nun¬
quid custos frĩs m̃i sum ego: Indignꝰ
uema iudicatus est. Unde in desꝑatõis

Expanded text:
catum; si confessio paradisum aperit, veniam acquirit; si illa solum confessio utilis est, quae fit cum poenitentia in quo notatur aliud esse confessio, aliud poenitentia, sive interior sive exterior accipiatur; si ille, qui promittit veniam occulte apud Deum non apud ecclesiam poenitentiam agenti, frustratur evangelium et claves datas ecclesiae, promittit etiam quod Deus si ecclesiae supplicationibus ipsam impetrare contenDenique, ut perspicue appareat, neminem sine confessione a peccato mundari, ab ipsius humani generis principio sumamus exordium. Peccato transgressionis primi parentes corrupti a Domino sunt requisiti de culpa, ut peccatum, quod transgrediendo commiserant, confitendo delerent. Serpens autem de culpa retur ad vitam. Cain quoque, quum primae praevaricationi fratricidium addidisset, similiter a Domino de culpa requisitus est, dum ei dicdo Deum fallere conatus est, dicens: Numquid custos fratris mei sum ego? indignus venia judicatus est. Unde in desperationis
Abbreviated transcription (Latin):
dignos hr̃i. Reges qͦ qui ꝑ ignoranciã
ducti in abraham deliquerant ñ nisi ecdẽ
orante sanari meruetũt. in quo figurat᷑
sacerdoti ostenderet᷑. ut uix̃ eiꝰ aibitnum se¬
parata eius iudicio ł ⁊taminaret᷑ uł mũ-¬
redire nisiprius dd̃ psalt̾ium arriperet et
corã eo psalłet ⁊ ita ab eiꝰ uexatõne uexeaet
clyabolus in quo mystice ostĩd̾r. ꝙ quic̃
minio eripi ñ ualet: nͥ dd̃ .i. ecc̃a psalt̾ium¬

Expanded text:
dignos haberi. Reges quoque, qui ignorantia ducti in Abraham deliquerant, non nisi eodem orante sanari meruerunt. In quo figuratursacerdoti ostenderetur, et juxta ejus arbitrium separata, ejus judicio contaminaretur, vel munis officium redire, nisi prius David psalterium arriperet, et coram eo psalleret, et ita ab ejus vexatione cessaret diabolus. In quo mystice ostenditur, quod qminio eripi non valet, nisi David, id est ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
a fonabilimente in bestialem animum
ꝯmutatus ẽ atq a regno suo profugus
recedens ñ añ regnum recepit qͣm ⁊uersꝰ
dñm predicanit. Demiq plebs ifrłita ob
culpam sue tͣnsg̾ssionis caꝑtinitati tradi¬
am accepit. In enͣngłio qͦ uemientes ad
iohẽm ut baptizarent᷑ ab eo baptõ pñĩe
alios a lepra mundasse auos illumĩasse
alioꝵ membra ꝑalisi dissoluta ⁊solidas¬
se. omĩm tñ sanitatem petito ꝓprie nocis

Expanded text:
a rationabili mente in bestialem animum commutatus est, atque a regno suo profugus recedens, non ante regnum recepit, quam conversus Deum praedicavit. Denique plebs Israelitica ob culpam suae transgressionis captivitati tradiam accepit. § 2. In evangelio quoque venientes ad Joannem, ut baptizarentur ab eo baptismo alios a lepra mundasse, alios illuminasse, aliorum membra paralysi dissoluta consolidasse: omnium tamen sanitatem petitio propriae vocis
Abbreviated transcription (Latin):
coram tõ facit continuo peniter ⁊ ddicit
Peccaui Quiaũt discedit a conspestu d̾i
nescit conu̾ti. ⁊ pecc̃m pm̃itendo purgare.
Her gͦ intẽst malũ coram d̾o face ⁊ a dei cõ¬
spectu discessisse peccantẽ. Item augꝰ. cap̃.

Expanded text:
cto, quod continuo poenitet, et dicit: Peccavi. Qui autem discedit a conspectu Dei, nescit converti, et peccatum poenitendo purgare. Hoc ergo interest, malum coram Deo facere, et a Dei conspectu discessisse peccantem. C. XLVI.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ĩ pecc̃i captinitate põitos ueh̾entiores non
nsurpatõres ẽẽ debere. Et infra simoysi prius
accedere gestienti ut cognicõnẽ myst̾ii celes-¬
tis auriret d̾r. Solue calciamentũ pedum
tuoꝵ qͣntomag̃ nos aĩe nr̃e pedes exuere

Expanded text:
 peccati positos, reverentiores nos, non usurpatores esse debere. Nam si Moysi propius accedere gestienti, ut cognitionem mysterii coelestis hauriret, dicitur: Solve calceamentum pedum tuorum ; quanto magis nos animae nostrae pedes
Abbreviated transcription (Latin):
miius digne consift̾e. ⁊ diu̾
ꝙ. ⁊ mortalia deponat inĩue
tum consuetudo erat ut. si
sponiosponsam repudiaret
ficatur qͣi sponsus accedat

Expanded text:
icet digne consistere, vel Deum et mortalia deponat. Aliter, veterum consuetudo erat ut si sponsus sponsam repudiaret,ficatur, quasi sponsus accedat
Abbreviated transcription (Latin):
na detur. gͦ euidentissime dñi predicatõne
mandatum est. ⁊ grauissimi criminis reis
tui sit fetor aboletur omis. u̾ sacrũ redoleue¬
rit unglurtũ ⁊ surgit defunctus ⁊ solui iu¬
miraculo. cum oporteret iuuuersos letani
uolebant. Nonne m̾ito eoꝵ successores uos¬
esse forte cognoscetis. quoꝵ diricie h̾rdes es¬
tis. nam si nos indignamini ⁊ circa ecc̃am
congregatis conciliũ. qr uidetis mortuos
in ecc̃a reuiuiscẽ ⁊ peccõꝵ indulgenciã
resuscitari. Itaq ꝙ in nobis est ꝑ inuidiã
uultis rursum nterfice suscitatos. S she ñ¬

Expanded text:
rgo evidentissime Domini praedicatione mandatum est etiam gravissimi criminis reis,tui foetor sit, aboletur omnis, ubi sacrum redoleverit unguentum: et resurgit defunctus, et solvi jumiraculo, cum oporteret universos laetariterficere volebant . Nonne merito eorum successores vos fore cognoscitis, quorum duritiae haeredes estis ? Nam et vos indignamini, et contra Ecclesiam congregatis concilium; quia videtis mortuos in Ecclesia reviviscere, et peccatorum indulta venia resuscitari. Itaque quod in vobis est, per invidiam rursus vultis interficere suscitatos. 60. Se
Abbreviated transcription (Latin):
stam sũmi doloris sit qm si unusquisq
positus sb̃ captuntate pecri recordetur nñũ
lapsus sit. atq uñ ceciderit ⁊ qd̃ ad corpore¬
a atq t̾rena ab illa speciosa atqr pulchra
diuine conditõnis intentõne defluxerit.¬
dam sic obstinatos esse. ut dandam ñ putẽt
lapsis pnĩam. aut penitentib existim ent
ueniam denegandam. cum scriptũ sit.
Mem̃to unde cecideris ⁊ age pñiam ⁊ fac
priora oꝑa qd̃ utiq ei dr quem constat
tendisse ⁊ quem dñs uortatꝑ oꝑa rurdꝰ¬

Expanded text:
tam summi doloris sit, quam si unusquisque positus sub captivitate peccati recordetur, unde lapsus sit atque unde deciderit, eo quod ad corporea atque terrena ab illa speciosa ac pulchra divinae cognitionis intentione defluxeritdam sic obstinatos esse ut dandam non putent lapsis paenitentiam aut paenitentibus existiment ueniam denegandam, cum scriptum sit: memento unde cecideris et age paenitentiam et fac priora opera. quod utique ei dicitur quem constet cecidisse et quem Dominus hortatur
Abbreviated transcription (Latin):
ago gͦ sine causa dc̃m est. Que solu̾itis ĩ
terra soluta erũt ⁊ ĩ celo. gͦ sñ cã claues da¬
te st̃ ecce dei. frustramus eringłiũ dei frustͣ¬
mus uerbũ xp̃i. promittimus uob̃ u̾bis
qd̃ ille negat. Nonne nos decepimus. Iob
pudiciciam zingalẽ seu ꝯtinenciam. ⁊ de¬
mastis a ꝓposito uł uinculo ł deuotõne ⁊¬
tinencie: sit in uobis dolor ⁊ humilitas pe¬
nitentie. aꝑtius dico. Nemodicat. ñ intel¬
lexi qr pret̾ uxores nr̃as illicito ꝯcubitu¬
nos maculastis si pret̾ uxores nr̃as cum
que faciunt sc̃ in conspestu dei faciunt pec-¬
catores aũt a espectu dei fuguint. Deniq
scriptum est qr adam postqm peccauit fug
a conspestu dei ⁊ int̾rogatus Rndit. Andini

Expanded text:
sine causa dictum est: Quae solveritis in terra soluta erunt et in coelo. Ergo sine causa claves datae sunt ecclesiae Dei, frustramus evangelium Dei, frustramus verba Christi, promittimus vobis quod ille negat: nonne vos decipimus? Job pudicitiam conjugalem, seu continentiam, et deviastis a proposito, vel vinculo continentiae, sit in vobis dolor et humilitas poenitentiae. Apertius dico: Nemo dicat, non intellexi. Qui post uxores vestras illicito vos concubitu maculastis, si praeter uxores vestras cum quae faciunt sancti, in conspectu Dei faciunt, peccatores autem a conspectu Dei fugiunt. Denique scriptum est, quia Adam, postquam peccavit, fugit a conspectu Dei, et interrogatus respondit: Audivi
Abbreviated transcription (Latin):
tem ambꝵ. Cap̃n. Nemo potest bene
agere pñiam nisi qui sperauit indulgẽ¬
ciam. Es negant hus oportere resdi cõi¬
onem qui ꝑ p̾uancatõnẽ lapsi sũt. D̾e
aũt nullius crim̃ excepit. qui pecc̃a oĩa
cerdos quid̃ officium suũ exhib ⁊ nulliꝰ
potestatis iura exercet. Et paulo post.
gandi. qui utrumq pari conditone ꝑ¬
muisit. gͦ qui soluendi ius ñ ht̃ nͨ ligan¬

Expanded text:
 III. Pars. Nemo potest bene agere poenitentiam, nisi qui speraverit indulgentiam. Sed negant, his oportere reddi communionem, qui praevaricatione lapsi sunt. Eautem nullum crimen excepit, qui peccata donacerdos quidem suum officium exhibet, et nullius potestatis jura exercet. Et lib. I. de pgandi, qui utrumque pari conditione permisit. Ergo, qui solvendi jus non habet, nec ligan
Abbreviated transcription (Latin):
dõ exut inquit a facie dei ⁊ h̃ĩtauit in terra
naym. Exut gͦ a facie dei quiindignus ẽ
eius conspectu. Scĩ aut mandricant ⁊ bi¬
bunt in espestu dei ⁊ om̃ia queagunt ĩ cõ¬
spectu dei agunt. Ego aũt adhuc amplius
locũ presentem discutiens. uideo qr qui ple¬
niorem scienciã dei accipiunt ⁊ plemiꝰ diui¬
ni imbuti st̃ discipluns. Isti ⁊ si malũ faci¬
unt: coram d̾o faciũt ⁊ ĩ ⁊spectu euis faciũt.
Sicut ille qui dixit. Tibi soli peccaui ⁊ ma¬
lum coꝵte feti. Quid gͦ plus ht qui malũ¬

Expanded text:
o: Exiit, inquit, a facie Dei, et habitavit in terra Noim. Exit ergo a facie Dei qui indignus est Dei conspectu. Sancti autem manducant et bibunt in conspectu Dei, et omnia, quae agunt, in conspectu ejus agunt. Ego amplius adhuc locum praesentem discutiens video, quia qui pleniorem scientiam Dei accipiunt, et plenius divinis imbuti sunt disciplinis, isti, etiamsi malum faciunt, coram Deo faciunt, et in conspectu ejus faciunt, sicut ille qui dixit: Tibi soli peccavi, et malum coram te feci. Quid ergo plus habet qui malu
Abbreviated transcription (Latin):
Non hñt .n. petri hereditatẽ qui petri sedem
ñ hñt. qͣm impia diuisione discerpunt.¬
Et paulo post. Egritudo carnus ppeccatum
repellit luxuria aũt carnis culpani adolz
Illuditur gͦ dẏabolus ut seip̃m morsu su¬
ouuln̾et ⁊ circa se armet. quẽ debilitandũ¬

Expanded text:
non habent enim Petri haereditatem, qui Petri sedem non habent, quam impia divisione discerpunt corroborat. Aegritudo enim carnis peccatum repellit: luxuria autem carnis culpam adolet. 64. Illuditur ergo diabolus, ut se ipse morsu suo vulneret, et contra se armet, quem debilitandu
Abbreviated transcription (Latin):
sericordiã pecc̃or redimit᷑. Non uemi uoca¬
cinam. spes ute repetur et̾ne. Ut qui rege-¬
neratõms dona molassent ꝓprio se iudi¬
cio ⁊ dempnantes ad remissionẽ crimiñ
ꝑuenirent. Sic diuine uoluntatis p̾sidiꝰ
ordinatis ut indulgencia dei insi suppli

Expanded text:
sericordiasericordiacinam spes vitae reparetur aeternae, ut qui regenerationis donum violassent, proprio se judicio condemnantes, ad remissionem criminum pervenirent, sic divinae bonitatis praesidiis ordinatis, ut indulgentia Dei, nisi suppli
Abbreviated transcription (Latin):
de paliso. cap̃ Serpens recepit me ⁊ mã¬
ducaui. uenialis culpa quã sequit᷑ pro¬
fessio delistoꝵ. Id̾o ñ desperata mulier q̃ nõ
medicabilis snĩa secuta est. bonum est cõ-¬
dempnau in pecc̃o ⁊ flagellari in delicto uͭ
cum hominib flagellem᷑. Deniq caym qr¬
crimen uoluit negare indigñ iudicatus
est qui ꝑuniret᷑ in pecc̃o. s remissus est sñ
prescriptõne pene . fortasse ñ tam maiori cri¬
mine parricidii. Illud .n. cõmissi in frẽm ꝙͣ
sacrilegii qd̃ t̃o credidit mentiendũ dicens
nescio. Nunquaid ego custos fũs mei sum:
⁊ id̾o accusatori lyabolo eius accusatio ñ¬
est reseruata. ut cum eo ⁊ eius anglłis fla¬
gelletur. qui cũ hominib flagellau uo lu
nem uexisse leg̾r non abrecisse. et salomõ
ait Noli esse numis iustus. debet .n. iustici¬
am temperare moderaco. nam quemad-¬
moclum tibi curandus prebeatur quem
fastidio hẽas qui contemptuu señ ꝯpassi-¬
qr per sacrificiũ iustus ⁊mendatur ꝑ mi¬

Expanded text:
 mulier: serpens decepit me, et manducaui. ueniabilis culpa, quam sequitur professio delictorum. ideo non desperata mulier, quae non medicabilis secuta sententia est. bonum est condemnari in peccato et flagellari in delicto, ut cum hominibus flagellemur. denique Cain quia uoluit crimen negare indignus iudicatus est qui puniretur m peccato, sed remissus est sine praescripto poenae, fortasse non tam maiori crimine.. parricidii — illud enim conmisit in fratrem — quam sacrilegii, quod deo credidit mentiendum dicens: nescio:numquid ego custos fratris mei sum? et ideo accusatori diabolo eius accusatio reseruata est, ut cum eius angelis flagevem vexisse legitur, non abjecisse, et Salomon ait: Noli esse nimium justus. Debet enim justitiam temperare moderatio. Nam quemadmodum se tibi curandum praebeat, quem fastidio habeas? qui contemtui se, non compassiquia per sacrificium justus commendatur, per mi
Abbreviated transcription (Latin):
fitentib pñie sanfatõne daient ⁊ ea¬
dem salubri sac̃factõne purgatos ad
cõionẽ sacramentoꝵ ꝑ ianuam recõ-¬
Icamus. quocũq interceptus obstaculo
a mun̾e indulgencie presentis excessi̾t.
⁊ priusqͣm ad ꝯstituta remeclia ꝑueĩat
tpr̃alem uitam hũano conditone fini-¬
erit qd̵ manens in corpore ñ receperit
culi urgentis instancia presidiũ pnĩe¬
⁊ mox reconciliatois implorant net
satiffato interdicenda est. nec reconcilia¬
ras possumꝰ pon̾e. nec tpr̃a cdiffinire ap̃
quem nullas patitꝰ moras uenie conũ¬

Expanded text:
itentiae sanctionem darent et ab eadem salubri satisfactione purgatos ad communionem sacramentorum per ianuam reconicamus, quocunque interceptus obstaculo a munere indulgentiae praesentis exciderit, et priusquam ad constituta remedia pervenerit, temporalem vitam humana conditione finierit, quod manens in corpore non recepit, culi urgentis instantia praesidium p, mox reconciliationis implorant, nec satisfactio interdicenda est, nec reconciliaras possumus ponere, nec tempora diffinire, apud quem nullas patitur veniae mo
Abbreviated transcription (Latin):
ne quadragesime. cap̃. Ecce ñc tempus
acceptabile. adest in quo confessio amor-¬
te aiam liberat. Confessio aperit parady¬
sum. ꝯfessio spem saluandi tribuit. Unde
scriptura dicit. Dic tu iniquitates tuas
ut iustificeris. Hiis uerbis ostend̾r. qr ñ

Expanded text:
I. Quadragesimae. Ecce nunc tempus acceptabile adest, in quo confessio a morte animam liberat, confessio aperit paradisum, confessio spem salvandi tribuit. Unde scriptura dicit: Dic tu iniquitates tuas ut justificeris. His verbis ostenditur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
iii. Quis putas est fideł seruus ⁊ prudẽs
⁊c. Iinc ĩ ambꝵ Cap̃it Deus quis
uite aliquis debet orare pro eo: qr peccauit
ses rogasse ⁊ impetrasse u̾ erat preuarica¬
cõuoluntaria qui sciret ⁊̃ ieremiam ro-¬

Expanded text:
lii: Quis, putas, est fidelis servus et prudens, etc. Hinc etiam Ambrosius: Deus, quis vitae aliquis debet orare pro eo, qui peccavitsen rogasse, et impetrasse, ubi erat praevaricatio voluntaria? qui sciret etiam Hieremiam ro
Abbreviated transcription (Latin):
peccat. gͦ nec est filius dyaboli. Solo enim
pecc̃o dyaboli filii sumus gͦ de eius regno
translati sumus in regnum claritatis
filii dei sumus ereptide potestate tenebͣꝵ¬
fessionem ut probatum est. sumus resus¬
citati ꝑ gr̃am. ⁊ filii lucis fc̃ĩ: euidentissime
sione oris: pecc̃m remittit᷑. Item ioħes. ꝙ̃¬
Si ergo uiuit ⁊ diligit. si diligit dilecto
in eo est. dilectõ aũt in malo ño est. Est n
ꝓprius fons bonoꝵ in quo ñ cõicat alient
gꝰ bonus est iste fc̃s ꝑ gr̃am añ ⁊fessionẽ
pect̃i non itaq malus est. bonus .n.⁊ malꝰ
aliquis simł eẽ ñ pot. Qd̃ simalus ñ est¬
iembrum dyaboli ñ esse probatur. nec
gͦ est dignus gehenna que dyabolo ⁊ m̃¬
bris eius solumedo debetur. Sic̾ et̾na b̾̃iti¬
do solummꝰ membris xp̃i paratur. Non gͦ
in confessionem peccatum remttitur. qd
iam remissũ ẽẽ probatur. fit itaq confes¬
sio ad ostensionem pñie ñ ad impetratõ¬
nem uenie. ⁊ sicut circuncisio data est ab̃¬

Expanded text:
Ergo nec est filius diaboli. Solo enim peccato diaboli filii sumus. Ergo de ejus regno translati sumus in regnum caritatis filii Dei, et sumus erepti de potestate tenebrafessionem, ut probatum est, sumus resuscitati per gratiam, et filii lucis facti, evidentissime siSi ergo vivit, et diligit; si diligit, dilectio in corde est; dilectio autem in malo non est. Est enim proprius fons bonorum, in quo non communicat alienus. Ergo bonus est iste factus per gratiam ante confessionem peccati: non itaque malus est: bonus enim et malus aliquis simul esse non potmembrum diaboli non esse probatur: nec ergo dignus est gehenna, quae diabolo et membris ejus solummodo debetur, sicut aeterna beatitudo solummodo Christi paratur. Non ergo in confessione peccatum remittitur, quod jam remissum esse probatur. Fit itaque confessio ad ostensionem poenitentiae, non ad impetrationem veniae, et sicut circumcisio data est Abr
Abbreviated transcription (Latin):
luce agit cum do oꝑatur sic̃ augꝰ. ait. Qͥ
aũt in xp̃o operat᷑ eius filius ẽẽ probatur
cuiꝰ enĩ oꝑa quisq facit eius filius ẽẽ ꝑhi¬
betur. Unde quibdam dñs ait. Si filiia¬
brabe estis: oꝑa abrahe facite. Itemuos ex

Expanded text:
. Qui autem in Christo operatur, ejus filius probatur. Cujus enim opera quisque facit, ejus filius esse perhibetur. Unde quibusdam Dominus ait: Si filii Abrahae estis, opera Abrahae facite. Item: Vos ex
Abbreviated transcription (Latin):
eodem. Capm̃ Potest fieri ut aliquis
uictus supplicus sermone neget deum
⁊corde adoret. Nunquid eadem cã est er
qui sponte negat deũ ⁊ eius quẽ tormẽ¬
ta inclinauerunt ad sacrilegiũ non.
leat certaminis gr̃a ut ap̃ deũ ñ uałe
asserat᷑. nam sepe in hoc athletaꝵ sclari

Expanded text:
.. IV. Pars. Potest fieri, ut aliquis victus suppliciis sermone neget, et corde adoret. Numquid eadem causa est ejus, qui sponte neget, et ejus, quem tormenta inclinaverint ad sacrilegium, non leat certaminis gratia, ut apud Deum non valere asseratur? Nam saepe in hoc athletarum saeculari
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m sc̃m sñ quo humanũ fit enͣngłiũ
qd̃ docetur. Nec putemꝰ inu̾bis scripturaꝵ¬
ẜ ẽẽ euangłiũ s in sensu ñ insuꝑficie. s ĩ
medulla. ñ in sermonũ folus s ĩ radice
ratõnis. ¶dem in ewͦ. De eodem.

Expanded text:
 sine quo humanum fit evangelium quod docetur. Nec putemus in verbis scripturarum esse evangelium, sed in sensu; non in superficie, sed in medulla; non in sermonum foliis, sed in radice rationis. C. LXV. De eodem.
Abbreviated transcription (Latin):
nnguentũ super caput. Quare super
caput qr sapientis sensus in capite eius ẽ.
Sequitur sp̃uale signaculũ qd̃ audistis
legi fedie. quod post fontes suꝑ est quo ꝑft̃o
fiat q̃n ad inuocationẽ saccrcotis sp̃s sc̃s

Expanded text:
nguentum super caput. Quare super caput? Quia Sensus sapientis in capite ejus , sequitur spirituale signaculum, quod audistis hodie legi, quod post fontem super est quo perfectio fiat, quando invocatione sacerdotis Spiritus sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
ullus unqͣm laicoꝵ neq ex
alio ordĩe presumat. nisi ꝑ
distinctos gradus ascendẽs. dyacoꝰ
crum pontificalem honorẽ ꝓmo-¬
Anatsatire¬
tur ep̃c uł mõachus nel laicus ro

Expanded text:
ullus unquam laicorum neque ex alio ordine praesumat nisi per distinctos gradus ascendens diaconuscrum pontificatus honorem promAnathematizetur episcopus, monachus, vel laicus Rom
Abbreviated transcription (Latin):
cus ad scãm sedẽ apłicã ue¬
miens detulit a te directam nob̃¬
epl̾am qua indagare studiusti
eũ a normanius nuꝑrime cap¬
tum sinistre manus digitũ hr̃e
abscisũ sciscitaris si obhoc ad ecc̃a¬
sticũ ordinẽ ualeat ꝓmou̾i an ũ.
Qd̾ ⁊ nos reꝑientes esse qz solerti¬
a tua magis sr̃ hoc sollicita a sede
normam iusticie semꝑ seqͥ desid̾a¬
mus studiũ tue scĩtatis m̾ito col¬
laudamus reuenciã tuam sare
uolentes. qm si ita est ꝙ a normã¬
nis digitũ ip̃e h̃at abscisũ ad pro¬
mouend̾ si ał dignus fu̾it ei nich¬
nocebit eo ꝙ quid de huis qui a do-¬
minis ł a medicis siue a paganis
ñ sponte tale quid patiuntur sacͥ
censeant canones dilectonẽ tuã

Expanded text:
cus ad sanctam sedem apostolicam veniens detulit a te nobis directam epistolam, qua indagare studuisti eum a Normannis nuperrime captum sinistrae manus digitum habere abscissum, sciscitans si ob hoc ad ecclesiasticum ordinem valeret promoveri, an non. Quod et nos reperientes, quia solertia tua magis super hoc sollicita a sede normam justitiae semper sequi exoptans, studium tuae sanctitatis merito collaudamus, reverentiam tuam scire volentes quoniam, si ita est quod a Normannis digitum ipsum habeat abscissum, ad promovendnocebit, eo quod quid de his, qui a dominis vel medicis, sive a paganis non sponte tale quid patiuntur, sacri censeant canones, dilectionem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
in serere electõmi uł promotõni pa¬
triarche uł metropolitani aut cuiꝰ¬
lib ep̃i ne uidelicet mordinata ⁊
ĩcongrua hinc fiat contencio uł
⁊fusio p̾sertim cũ nullã in talib
potestatem quemqͣm potestatiuo-¬
s silere ⁊ attend̾e sibi usqͦ regnla¬
rit̾ a collegio eccẽ suscipiat finem
qͣm laicoꝵ ad concertand̃ uel co¬
oꝑandũ inuitatur ab ecc̃a licet
huiꝰmõi laico cum reuerencia si
forte uolũt obtemꝑare se asscis¬
centib. talit̾ enĩ dignũ pastorẽ

Expanded text:
inserere electioni vel promotioni patriarchae, vel metropolitani, aut cujuslibet episcopi, ne videlicet inordinata et incongrua hinc fiat contentio vel confusio, praesertim cum nullam in talibus potestatem, quemquam potestativosed silere et attendere sibi usquequo regulariter collegio Ecclesiae suscipiat finem que laicorum ad contractandum et cooperandum invitatur ab Ecclesia, licet hujuscemodi laico cum reverentia, si forte voluerit obtemperare se assistentibus. Taliter enim dignum pastorem
Abbreviated transcription (Latin):
fricantes manibꝰ sius ꝓbabłi exemplo da¬
iud ⁊ cutontisionis ⁊ templi excusaiit cli¬
cens. Non legiftis quid fetit abimelech q̃n
uenrdadeum dauid ⁊ declit ei panes ꝓpositõ¬
nis de qͥbꝰ ñ licebat ede nisi solis sacerdotib
⁊ comecitip̃e ⁊ p̾iu tius: It in cctauacdiese¬
tũdũ legẽ puet curũcidit. ⁊ uos in salbõ cir¬
cũciditis homirie. It cũiuge holocaustũ ex
legio imꝑuim cum hostiis intemplũ p̾sen¬
taretur un sacerdotes bostias offerentes in
templo lram sabbi soluut ⁊ sine crimineft
Tunt filius hõis młto magis ualer soluere

Expanded text:
fricantes manibus suis, probabili exemplo Dafricantes manibus suis, probabili exemplo David, et circumcisionis, et templi excusavit, dicens: Non legistis, quid fecerit Abimelech, quando venit ad eum David, et dedit eis panes propositionis, de quibus non licebat us? Item octava die secundum legem puer circumciditur, et vos in sabbato circumciditis hominem. Item, quum juge holocaustum ex legis imperium cum hostiis in templum praesentaretur, unde sacerdotes offerentes hostias in templo literam sabbati solvunt, et sine crimine sunt: tunc filius hominis multo