comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de magnus. Accepit armabellica sc̃s dł.
ut aduersus goliam ꝓcederet: hec arma ꝑetatẽ
& paruam ut diximus staturam corꝑis porta¬
re ñualuit: Abiecit onerantia ñ aduuantia : ac¬
cepit quinq lapides deflumine: & posuit in
uase pastorali His armatus corporalit: nomi¬
ne autẽ dĩ spiritalit̃: ꝓcessit et uicit. hoc quidẽ
ille dauid: s mysteria ꝑscrutemur: ꝓposueramꝰ
enim titulum istum. breuẽ numero uerboꝵ: s
grauem pondere mysteriorum: Heniat inmentẽ
illa apłica sententia: omnia hec infigura con¬
tingebant illis: ne impudentes uidcamur que¬
rere aliqͥd absconditum uͥ possit dici dotumꝰ sine
mysterii ꝓfunditate simpliciter dictum Habe¬
mus gͦ auctoritatem facientem nos intentos ad
querendum: uigiles ad inuestigandum: deuotoᷤ
adaudiendũ. fideles adcredendum. inpigros ad
faciendum. Indauid xp̃c: s sic̃ soletis intelligere

Expanded text:
de magnus. Accepit arma bellica sanctus David, de magnus. Accepit arma bellica sanctus David, ut adversus Goliam procederet. Haec arma per aetatem, et parvam, ut diximus, staturam corporis, portare non valuit. Abjecit onerantia, non adjuvantia: accepit quinque lapides de flumine, et posuit in vase pastorali. His armatus corporaliter, nomine autem Dei spiritualiter, processit, et vicit . Hoc quidem ille David: sed mysteria perscrutemur. Proposueramus enim titulum istum brevem numero verborum, sed gravem pondere mysteriorum. Veniat in mentem apostolica illa sententia, «Omnia haec in figura contingebant in illis» ; ne impudenter videamur quaerere aliquid absconditum, ubi possit dici totum sine mysterii profunditate simpliciter dictum. Habemus ergo auctoritatem facientem nos intentos ad quaerendum, vigiles ad investigandum, devotos ad audiendum, fideles ad credendum, impigros ad faciendum. In David Christus: sed sicut soletis intelligere
Abbreviated transcription (Latin):
dona tua. ꝓ pt̃ nom̃ tuum dñc uiuificabis me:
intua iusticia E duces detribulatione animã
meam: et intua miscdia ad interitum deduices
inimicos meos: Et ꝑdes om̃s tribulantes ani¬
mam meam: qm̃ seruus tuus sum ego: Explic̃
Salmi huius titulus breuisẽ
numcro uerboꝵ: s grauis pon¬
dere mysteriorum: Ipsidauid
adgoliam: Preluim hoc fac¬
tum tempore patrũ nr̃orũ:
descripturis scĩs recolit me¬
cum caritas ur̃a Cum enim aduersus popu¬
lum dĩ alieniegenȩ dimicarent: ꝓuocauit unꝰ
unum. golias dauid: inqͦ certamine uoluntas
dĩ ꝓcuiusq partis uictoria ꝓbaretur: S qͥd
de uictoria satagimus: quando ꝓuocantem
puocatumq cern imus: Prouiocauit impie¬
tas pietatem: ꝓuocauit suꝑbia humilitatẽ.
postremo ꝓuocauit diabolus xp̃m Qͥd mi¬
ramini diabolum uictum: Ille erat grandis
statura corꝑis: iste autẽ statura paruus. s fi¬

Expanded text:
dona tua. «Propter nomen tuum, Domine, vivificabis me: dona tua. «Propter nomen tuum, Domine, vivificabis me: in tua justitia educes de tribulatione animam meam; et in tua misericordia ad interitum deduces inimicos meos. Et perdes omnes tribulantes animam meam; quoniam servus tuus sum ego.» Psalmi hujus titulus brevis est numero verborum, sed gravis pondere mysteriorum: «Ipsi David ad Goliam.» Praelium hoc factum tempore patrum nostrorum, de Scripturis sanctis recolit mecum Charitas vestra. Cum enim adversus populum Dei alienigenae dimicarent, provocavit unus unum, Golias David: in quo certamine voluntas Dei pro cujusque partis victoria probaretur. Sed quid de victoria satagimus, quando provocantem provocatumque cernamus? Provocavit impietas pietatem, provocavit superbia humilitatem, postremo provocavit diabolus Christum. Quid miramini diabolum victum? Ille erat grandis statura corporis; iste autem statura parvus, fi
Abbreviated transcription (Latin):
excutiat Hec habeatis zelum dĩ. s ñ scđm scien¬
tiam: neignorantes dĩ usticiã. & urãm uolen¬
tes constituere. legẽ. iusticie dĩ non sitis subiecti.
Uerba certe apłi agnoscitis. Dicite gͥ ista: Poce me
cet me interram rectam: quia sp̃s m̃s malus dedux̃
interram ꝑuersã Et quid ego merui: Quȩ meabo¬
na oꝑa sine tuo adutorio computantur: unde
impetrarẽ dignusq essem deduci abspũ tuo in
terram rectam: Quȩ oꝑa mea: uł que merita mea:
Propter nomen tuum dñe uuificabis me: Atten¬
dite gͦ quantum potestis gr̃ẽ commendationem:
qua gratis salui facti estis Propt̃ nomen tuum do¬
mine uiuificabis me Non nob̃ dñe non nob̾: sed
nomini tuo da głam: Propter nomen tuum do¬
mine uiuificabis me intua iusticia: non in mea.
Non quia ego merui: s quia tu misereris: Nam si
meum ostenderem meritũ: nicħ abstẽ mererer nͥ
supplicium: Auulsisti merita mea: in seruisti

Expanded text:
excutiat; ne habeatis zelum Dei, sed non secundum scienexcutiat; ne habeatis zelum Dei, sed non secundum scientiam; ne ignorantes Dei justitiam, et vestram volentes constituere, justitiae Dei non sitis subjecti . Verba certe Apostoli agnoscitis. Dicite ergo ista, «Doce cet me in terram rectam.» Quia spiritus meus malus deduxit me in terram perversam. Et quid ego merui? quae mea opera bona sine tuo adjutorio computantur, unde impetrarem dignusque essem deduci a Spiritu tuo in terram rectam? Quae opera mea, vel quae merita mea? «Propter nomen tuum, Domine, vivificabis me.» Attendite ergo, quantum potestis, gratiae commendationem, qua gratis salvi facti estis. «Propter nomen tuum, Domine, vivificabis me.» Non nobis, Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam . «Propter nomen tuum, Domine, vivificabis me: in tua justitia,» non in mea, non quia ego merui, sed quia tu misereris. Nam si meum ostenderem meritum, nihil abs te mererer, nisi supplicium. Avulsisti merita mea, inseruisti
Abbreviated transcription (Latin):
refici: si ab alio factus sum Lu es totum meum:
quia tu es ds̃ m̃s Patrem quero ꝓpt̃ hereditatẽ.
tu es ds̃ m̃s: non solũ dator hereditatis. s ĩpsa he¬
reditas Dominus pars hereditatis meş. Dñm
queram ꝓpt̃ redemptionem: tu es ds̃ m̃s: Pa¬
tronum querã ꝓpt̾ liberationem: tues ds̃ m̃s
Postremo creatus recreari cupio: tu es ds̃ ms. qͥ
creator m̃s: qui creasti me ꝑuerbum tuũ: et re¬
creasti me ꝑuerbum: S creasti me ꝑuerbum dm̃
manentẽ apud te: recieasti ꝑuerbum. carnẽ fac¬
tum ꝓpt̃ nos: Doce gͦ me ut faciam uoluntatem
tuã: quia tu es ds̃ m̃s Si non me docueris. faciã
uoluntatem meam: et deseret me ds̃ m̃s Doce me
ut faciam uoluntatem tuã: quia tues ds̃ m̃s. Bo¬
ce me: Non enim tu es ds̃ ms. et ego ero magister
ms: Uidete quem admodũ grã commendetur
Hoc tenete: hoc inbibite: hoc uob decorde nullus

Expanded text:
refici, si ab alio factus sum. Tu es totum meum; refici, si ab alio factus sum. Tu es totum meum; «quia tu es Deus meus.» Patrem quaeram propter haereditatem? «Tu es Deus meus,» non solum dator haereditatis, sed ipsa haereditas: «Dominus pars haereditatis meae» . Dominum quaeram propter redemptionem? «Tu es Deus meus.» Patronum quaeram propter liberationem? «Tu es Deus meus.» Postremo creatus recreari cupio? «Tu es Deus meus,» qui Creator meus, qui creasti me per Verbum tuum, et recreasti me per Verbum. Sed creasti me per Verbum Deum manentem apud te; recreasti per Verbum carnem factum propter nos. «Doce» ergo «me ut faciam voluntatem tuam; quoniam tu es Deus meus.» Si non me docueris, faciam voluntatem meam, et deseret me Deus meus. «Doce me ut faciam voluntatem tuam; quoniam tu es Deus meus. Doce me:» non enim tu es Deus meus, et ego ero magister meus. Videte quemadmodum gratia commendetur. Hoc tenete; hoc imbibite, hoc vobis de corde nullus
Abbreviated transcription (Latin):
confugi Deinimicis meis: ñ uida. s qͥ impleuit
iudam: Illum patior uisum: illum expugno non
uisum: Accepit enim buccellam udas: & intra¬
uit ineum sathanas: ut iste dauid ꝑsecutionẽ pa¬
terctur a filio suo. Quam multos iudas implet sa¬
thanas: indigne accipientes buccellas adiudicium
suũ Qui enim manducat et bibit indigne: iudi¬
cium sibi manducat &bibit: Non malum ẽ quod
datur: s: bonum malo. inuidiciũ datur: Bene esse
non potest: male accipienti qͦd bonũ ẽ Ergo exime
me abinimicis meis quia adte confugi Ergo: qͥa
si descendero ininfernum ades Quid gͦ restat: Si
assumpsero pennas meas ut columba: & uolabo
inextrema maris. idest ut spe habitem infinem
scłi: et enim illuc manus tua deducet me et ꝑdu¬
cet me dextera tua Exime me abinimicis meis
tatem tuã: quia tues ds̃ m̃s. Oconfessio: oper¬
scriptio: Nuia tu es inquit ds̃ m̃s. Adaliũ currã E¬

Expanded text:
confugi. De inimicis meis;» non Juda, sed qui implevit confugi. De inimicis meis;» non Juda, sed qui implevit Judam. Illum patior visum, illum expugno non visum. Accepit enim buccellam Judas, et intravit in eum satanas : ut iste David persecutionem pateretur a filio suo. Quam multos Judas implet satanas, indigne accipientes buccellam ad judicium suum! Qui enim manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . Non malum est quod datur, sed bonum malo in judicium datur. Bene esse non potest male accipienti quod bonum est. Ergo «exime me ab inimicis meis; quia ad te confugi.» Quo in infernum, ades.» Quid ergo restat? «Si assumpsero pennas meas ut columba, et volabo in extrema maris;» id est, ut spe habitem in finem saeculi: «etenim illuc manus tua deducet me, et perducet me dextera tua» . «Exime me de inimicis meis; tatem tuam; quoniam tu es Deus meus.» O confessio, o praescriptio! «Quoniam tu es,» inquit, «Deus meus.» Ad alium curram
Abbreviated transcription (Latin):
suum: et consecutus ẽ umbram fugit a facie dñi
sui: et consecutus ẽ umbram: Adumbram enim
fugit. inter ligna paradisi: Ue si ꝑmanserit iN
umbra: ne postea dicat transierunt omnia
tanquam umbra Exime me de inimicis me¬
is Non e go hic inimicos. homines cogito: hon
ẽ uob̾ conluctatio aduersus carnẽ et sanguinẽ:
Sed aduersus qͦs: aduersus principes & potesta¬
tes: rectores mindi Cuius mundi: Non enim
celi & terre: Honenim regunt. qͦd ñfecerunt:
rectores mundi S cuius mundi: Tenebrarũ
harum: Quarum tenebrarum: Ntiq iniquoꝵ:
Fustis enim aliquando tenebrȩ: nunc autem
lux in dño: Rectores mundi tenebrarũ harum:
rectores iniquorum Contra hos habetis luctam̃:
Magnum prelium nobis ẽ: hostem ñ uidere &
uincere: Aduersus rectores mundi tenebrarum
harum: diabolum scilicet & angłos eius: non
gnouit: Exime me deinimicis meis dñe: qͥa adte

Expanded text:
suum, et consecutus umbram» . Fugit a facie Domini suum, et consecutus umbram» . Fugit a facie Domini sui, et consecutus est umbram: ad umbram enim fugit inter ligna paradisi. Vae si permanserit in umbra; ne postea dicatur, «Transierunt omnia tanquam umbra» . «Exime me de inimicis meis.» Non ego hic inimicos homines cogito: «Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem.» Sed adversus quos? «Adversus principes et potestates, rectores mundi.» Cujus mundi? Non enim coeli et terrae; non enim regunt quod non fecerunt. «Rectores mundi;» sed cujus mundi? «Tenebrarum harum.» Quarum tenebrarum? Utique iniquorum. «Fuistis enim aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino» . «Rectores mundi, tenebrarum harum,» rectores iniquorum; contra hos habetis luctamen. Magnum praelium vobis est, hostem non videre et vincere. «Adversus rectores mundi tenebrarum harum;» diabolum scilicet et angelos ejus : nongnovit» . «Exime me de inimicis meis, Domine; quia ad te
Abbreviated transcription (Latin):
lituba canere ante te: & pat̃ tuus qͥuidet in
occulto reddet tͥ Quia gͦ ita sꝑãd̾ ẽ. mane et ita
nox ista toleranda ẽ. & inipsa patientia donecdi¬
es illucescat ꝑseuerandum ẽ. qͥd interea hic agea¬
dum: Ne forte ꝑte ipsum acturus es aliquid: ut
merearis ꝑduci admane.: Notam fac mͥ dñe
uiam in qua ingrediar: Ideo lucernam ꝓpħicam
accendit: ideo ipsum dñm tanquam intesta car¬
nis misit qͥ ⁊̃ dicet. exaruit uelut testa uitus
mea Ambula ad ꝓpħi am: ambula adlucernã
predictorum futuroꝵ: ambula aduerba dĩ. Non¬
dum uides uerbum inprincipio dm̃. apud dm̃:
ambula ad formam serui: ꝑduceris adformãdĩ
te: Apud te ẽ. fons uitȩ: adte leuaui animã me¬
am: tanqͣm uas ad fontem attuli Imple gͦ me
inimicis meis dñe. qͥa adte confugi. Qui aliqñ
ate fugi: ad te confugi. fugit enim adam afacie
dĩ: et abscondit se inter ligna paradisi: ut de illodi¬
ceretur in libro iob tanquã seruus fugiens dñm

Expanded text:
Pater tuus qui videt in occulto, reddet tibi» . Quia ergo ita sperandum est mane, et ita nox ista toleranda est, et in ipsa patientia donec dies lucescat perseverandum est, quid interea hic agendum? Ne forte per teipsum acturus es aliquid, ut merearis perduci ad mane? «Notam fac mihi, Domine, viam in qua» «ingrediar.» Ideo lucernam propheticam accendit; ideo ipsum Dominum tanquam in testa carnis misit, qui etiam diceret, «Exaruit velut testa virtus mea» . Ambula ad prophetiam, ambula ad lucernam praedictorum futurorum, ambula ad verba Dei. Nondum vides Verbum in principio, Deum apud Deum ; ambula ad formam servi, perduceris ad formam Dote. Apud te fons vitae . «Ad te levavi animam meam,» tanquam vas ad fontem attuli: imple ergo meinimicis meis, Domine; quia ad te confugi.» Qui aliquando a te fugi, «ad te confugi.» Fugit enim Adam a facie Dei, et abscondit se inter ligna paradisi , ut de illo diceretur in libro Job: «Tanquam servus fugiens Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa defec̃ sp̃s m̃s. Ipsa ẽ. causa ut cito exaudias: qͥa
defecit sp̃s m̃s. factus sum iã pauꝑ sp̃u: beatũ me
spũ suo extollitur contra dm̃ fiat in illo bene
qđ alibi scriptum ẽ auferes sp̃m eoꝵ & defici¬
ent. & inpuluerẽ suum conuertentur: ut con¬
fitentes dicant. memento quia puluis sumꝰ.
sumꝰ tẽ dicant anima mea uelut terra sine
aqua tͥ. Quid enim tam terra sicca qͣm pul¬
uis: S cito ex audi me dñe Complue me:
confirma me. ne sim puluis quẽ ꝓicit uent᷑
afaciȩ terre. Cito exaudi me dñe: defec̃ sp̃s ms:
Non differatur inopia mea. Abstulisti spm̃ meũ

Expanded text:
quia «defecit spiritus meus:» ipsa est causa ut cito exaudias, quia quia «defecit spiritus meus:» ipsa est causa ut cito exaudias, quia «defecit spiritus meus.» Factus sum jam pauper spiritu; beatum me , superbus est, spiritu suo extollitur contra Deum. Fiat in illo bene quod alibi scriptum est, «Auferes spiritum eorum, et deficient, et in pulverem suum convertentur» ; ut confitentetunc dicant, «Anima mea velut terra sine aqua tibi.» Quid enim tam terra sine aqua; quam pulvis? Sed «cito exaudi me, Domine:» complue me, confirma me, ne sim pulvis quem projicit ventus a facie terrae . «Cito exaudi me, Domine; defecit spiritus meus:» non differatur inopia m
Abbreviated transcription (Latin):
sine aqua tͥ. Complue inquit me adfaciem¬
dum fructũ bonum. Dñs enim dabit sua¬
uitatẽ ut terra nĩa det fructum suum Exien¬
di manus meas. adte:anima mea uelut terra
sine aqua tͥ Non mͥ: s tͥ. Sitire tͥ possum: me
irrigare non possum: Anima mea uelut ter¬
ra sine aqua tͥ: quia sitiuit anima mea addm̃
uiuum: Quando ueniam: nͥ quando uenerit:
Sitiuit anima mea ind̾m uiuum: qͥa anima
mea uelut terra sine aqua tͥ: Abundat marcꝰ
inundat: copiosum ẽ. fluctuat: s amarũ est
Discreta ẽ. aqua. apparuit arida anima mea: lr¬
riga eam: qͥa sicut t̾ra sine aqua tͥ. Cito exau
di me domine: Que enim mora. Quando sic
sitio: ad inflammandam sitim meam pluuuiã
differebas: ut hauriens inbiberem. ñrespuerem
qđ influeres: Si ergo ideo differebas: iam da.
qm̃ anima mea uelut terra sine aqͣtͥ Cito exau-¬
dime dñe: defec̃ sp̃s ms. Impleat me sp̃s tuus:

Expanded text:
sine aqua tibi.» Complue, inquit, me ad faciensine aqua tibi.» Complue, inquit, me ad faciendum fructum bonum. Dominus enim dabit suavitatem, ut terra nostra det fructum suum . «Extendi manus meas ad te: anima mea velut terra sine aqua,» non mihi, sed «tibi.» Sitire tibi possum, me irrigare non possum. «Anima mea velut terra sine aqua tibi:» quia sitivit anima mea in Deum vivum . Quando veniam, nisi quando venerit? Sitivit anima mea in Deum vivum; quia «anima mea velut terra sine aqua tibi.» Abundat mare, inundat, copiosum est, fluctuat, sed amarum est. Discreta est aqua, apparuit arida anima mea; irriga eam, quia «velut tdi me, Domine.» Quae enim mora quando sic sitio, ad inflammandam sitim meam? Pluviam differebas, ut hauriens imbiberem, non respuerem quod influeres. Si ergo ideo differebas, jam da; quoniam «anima mea velut terra sine aqua tibi. Cito exaudi me, Domine; defecit spiritus meus.» Impleat me spiritus tuus,
Abbreviated transcription (Latin):
bus bonis Noli ergo te aliquid putare oꝑariꝰ nͭ
inquantum malus es aucrtere aboꝑe tuo te ad
opus illius Qui fecit te ipse formet: ipse qd̃ for¬
mauerat. & tu exterminasti. reformet Ut enim
sis. ipse oꝑatus ẽ: ut bonus sis. srbonus es. ipse
oꝑatur: Cum tremore inquit & timore. urãm
ipsoꝵ salutẽ oꝑamini Si nr̃am ipsoꝵ salutem
oꝑamur: quare cũ timore. qͣre cum tremore. cũ
sit inpotestate nr̃a qđ oꝑamur: Audi quare
et uelle & oꝑari ꝓbona uoluntate: Ergo cum
timore & tremore. ut delectet inconualle oꝑa¬
ri artificem nr̃m: Sic enim oꝑatur tanquã
indeiectis: qui iudicat ingentib. et replet rui¬
nas: Infacturis manuum tuarum meditato
& omne donum ꝑfectũ desursum ẽc̃ descen.¬
dens apatre luminũ: apud quem non ẽ trans¬
mutatio. nec momenti obumbratio: Cũ hoc
uiderẽ: auersus ab oꝑe malo qđ fecerã ime.
extendi manus meas adte Extendi inqͥt
manus meas adte. Anima mea uelut terra

Expanded text:
bus bonis» . Noli ergo putare te aliquid operari, nisi in quantum malus es. Averte ab opere tuo te, ad opus illius qui fecit te: ipse format; et ipse quod formaverat et tu exterminasti, reformet. Ut enim sis, ipse operatus est; ut bonus sis, si bonus es, ipse operatur. «Cum tremore,» inquit, «et timore vestram ipsorum salutem operamini.» Si nostram ipsorum salutem operamur, quare cum timore, quare cum tremore, cum sit in potestate nostra quod operamur? Audi quare et velle et operari, pro bona voluntate» . Ergo cum timore et tremore, ut delectet in convalle operari artificem nostrum. Sic enim operatur tanquam in dejectis, qui judicat in gentibus, et replet ruinas. «In facturis manuum tuarum meditatuset omne donum perfectum de sursum esse, descendens a Patre luminum, apud quem non est commutatio, nec momenti obumbratio ? Cum hoc viderem, aversus ab opere malo quod feceram in me, «extendi manus meas ad te. Extendi,» inquit, «manus meas ad te: anima mea velut terra
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ appellat. post finem scłi: cum uidebimꝰ qd in
scło credimus Mane enim exaudies uocẽ meã.
mane astabo tͥ et contemplabor Auditam fac
mane sꝑare: s aliqͥd opus ẽ & agere quare ali¬
quid agere: Qm̃ dicit in alio psalmo. dm̃ ex¬
quisiui indic tribulationis mee: tanquã in
tempore noctis meȩ dm̃ exquisiui Quomͦ exqͥ¬
sisti: Manib meis nocte corã eo: i ñsum deceptꝰ

Expanded text:
go appellat, post finem saeculi, cum viderimus quod in saeculo credimus. «Mane» enim «exaudies vocem meam; mane astabo tibi et contemplabor» . «Auditam fmane sperare; aliquid opus est agere. Quare aliquid agere? Quoniam dicit in alio psalmo, «Deum exquisivi in die tribulationis meae:» tanquam in tempore noctis meae Deum exquisivi. Quomodo exquisisti? «Manibus meis nocte coram eo; et non sum deceptus»
Abbreviated transcription (Latin):
duo: Duo plane: Hon enim et nos uerbũ. hon
enim et nos inprincipio ds̃: apud dm̃ Non enĩ
et nos ille: ꝑ quẽ facta sunt omnia Uenitur ad
carnem: et ibi xp̃c: etille et nos Non ergo mirem̃
inpsalmis: Multa enim dicit exꝑsona capitis:
multa exꝑsona menbrorum: et hoc totum tanqͣ
una ꝑsona sit. ita loquitur: Nec mireris. quia duo
inuoce una: si duo incarne una Iudas filius
sponsi: ꝑsequens sponsum: Hoc tunc contigit
An & futurorum exemplum p̃missum ẽ: Mul¬
tos enim falsos fr̃s passura erat ȩccłia. ut adhuc
etusq infinẽ sponsum illum filius ꝑsequatur
Si enim inimicus exꝓbrasset mͥ sustinuissẽ utiq
ait: & si is qui oderat suꝑ me magna locutꝰ fu¬
isset: abscondissem me utiq ab eo Quis c̃ inimi

Expanded text:
duo. Duo plane. Non enim et nos Verbum, non duo. Duo plane. Non enim et nos Verbum, non enim et nos in principio Deus apud Deum, non enim et nos ille per quem facta sunt omnia . Venitur ad carnem, et ibi Christus et ille et nos. Non ergo miremur in Psalmis: multa enim dicit ex persona capitis, multa ex persona membrorum; et hoc totum tanquam una persona sit, ita loquitur. Nec mireris quia duo in voce una, si duo in carne una. 4. Judas filius sponsi persequens sponsum. Hoc tunc contigit; an et futurorum exemplum praemissum est? Multos enim falsos fratres passura erat Ecclesia, ut et adhuc et usque in finem sponsum illum filius persequatur. «Si» enim «inimicus exprobrasset mihi, sustinuissem utique,» ait; «et si is qui oderat me, super me magna locutus fuisset, abscond
Abbreviated transcription (Latin):
carne mea quȩ adhuc laborat interra. Ap̃c in¬
pressuram ipse pateretur: saulus int̾ra . xp̃m
incȩlo sedentem ñꝑsequeretur: Deniq aꝑte. hoc
saule quid me ꝑsequeris. Tenete hoc: et fixum
omnino commendate memorie tanqͣm filii eccłi¬
asticȩ eruditionis. & fidi catholice. ut agnoscatis
xp̃m caput et corpus. eundemq xp̃m uerbũ dĩ
unigenitum equalem patri: et inde iudeatis qͣnta
gr̃a ꝑtingatis ad dm: ut ipse uoluerit ẽẽ nob̾cũ
unus qui ẽ cum patre unũ: Quomͦ cum patre
unũs : Ego ĩqͥt ⁊ pater unũ sumus Quomꝰ nobis¬
cum unus: Hon dic̃ inquit et seminib tanquã
Ac ꝑhoc si et nos semen abrahȩ: ergo et nos. xp̃c
Quomͦ unum corpꝰ. multa menbra: ita et xp̃s:
Et quotquot inxp̃o baptiati estis: xp̃m indui¬
stis Hempe semen abrahe. xp̃c: nec contra dici
et illud sacramentum: erunt duo incarne una
in carne una: Reser ad distantiam maiestatis:

Expanded text:
carne mea, quae adhuc laborat in terra. Christus, incarne mea, quae adhuc laborat in terra. Christus, inpressuram ipse pateretur, Saulus in terra Christum in coelo sedentem non persequeretur. Denique aperte hoc e«Saule, quid me persequeris» ? Tenete hoc, et fixum omnino commendate memoriae, tanquam filii ecclesiasticae eruditionis et fidei catholicae, ut agnoscatis Christum caput et corpus, eumdemque Christum Verbum Dei unigenitum aequalem Patri; et inde videatis quanta gratia pertingatis ad Deum, ut ipse voluerit esse nobiscum unus, qui est cum Patre unus. Quomodo cum Patre unus? «Ego et Pater unum sumus» . Quomcum unus? Non dicit, et seminibus quasi hristus: ac per hoc, si et nos semen Abrahae, ergo et nos CQuomodo unum corpus multa membra, ita et Christus: et Quotquot in Christo baptizati estis, Christum induistis.» Nempe semen Abrahae Christus; nec contradici st illud sacramentum: «Erunt duo in carne una» in carne una. Refer ad distantiam majestatis
Abbreviated transcription (Latin):
gnosct ĩpii qͥ dict s̃ ĩfine. G̾ errauimꝰ auia ueritatis:
& iusticie lumen non lux̃ nob̃: & sol non ortus
ẽ nob̾. Est ergo quidam sol iusticie: qui non
oritur impiis. Ceterum istum solem. fac̃ oriri.
suꝑ bonos & malos. Ergo & amicta erat sole. &
gestabat inuiscerib mascłm paritura. Idẽ ipse
erat condens syon: & nascens insyon Et illa
mulier ciuitas dĩ. eius luce ꝓtegebatur: cuius
carne grauidabatiu Merito & lunam subpe¬
dib habebat: quia mortalitatem crescentis &
decrescentis carnis. uirtute calcabat. Ergo ipse
etiam loqui in nob̾: qui dignatus ẽ mori ꝓ nobis.
Menbra sua nos fecit Aliquando itaq ex ꝑsona
menbroꝵ suoꝵ loquitur: aliquando ex ꝑsona sua
canquam capitis nr̃i Habet aliquid ille quod
dicat sine nob: nos sine illo. nichil possumꝰ dice
Apls dicit Ut suppleam quȩ desunt pressurarũ
xxp̃i: incarne mea Ut suppleam inquit quȩ de st̃
non incarne sua inqua ascendit incęlum. s in

Expanded text:
fine: «Ergo erravimus a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis» . Est ergo quidam sol justitiae qui non oritur impiis. Caeterum istum solem facit oriri super bonos et malos . Ergo et amicta erat sole, et gestabat visceribus masculum paritura. Idem ipse erat condens Sion, et nascens in Sion: et illa mulier civitas Dei, ejus luce protegebatur, cujus carne gravidabatur. Merito et lunam sub pedibus habebat , quia mortalitatem crescentis et decrescentis carnis virtute calcabat. Ergo ipse nim etiam loqui in nobis, qui dignatus est mori pro nobis; membra sua nos fecit. Aliquando itaque ex persona membrorum suorum loquitur, aliquando ex persona sua, tanquam capitis nostri. Habet aliquid ille quod dicat sine nobis; nos sine illo nihil possumus dicere. Apostolus dicit: «Ut suppleam quae desunt pressurarum Christi, in carne mea» . «Ut suppleam,» inquit, «quae desunt suram; non in carne sua, in qua ascendit in coelum, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
Quomͦ illi sciunt. qđ nec uos scitis: Quomͦ illi sci¬
unt qđ uir ego scio: Neq enim ego me ipsum
duudico: Qui enĩ diudicat me: dñs ẽ: hescio
qͥd de se petrus nesciens presumpsit: et aliud
uidebat medicꝰ inuirib eius Ergo pie pureq
iusti semitas meas S uis ut ducat te ꝑipsas
semitas: Esto mitis: esto mansuetus. Holi fe¬
rox: noli suꝑb : noli excussa eterecta ceruice esse:
sicut equus et mulus quib ñ ẽ intellectus. Cũ
enim fueris mitis: cum fueris mansuetus: in¬
sidet dñs: et deducet te ꝑuias suas Diriget eñ
mites iniudicio: docebit mansuctos uias suas
Tu ergo cognouisti semitas meas Inuia hac qua
ingrediebar absconderunt mͥ muscipulã: Uia
hec qua ingrediebar: xp̃c ẽ Ibi illi abscondert̃

Expanded text:
Quomodo illi sciunt quod nec vos scitis? Quomodo illi sciQuomodo illi sciunt quod nec vos scitis? Quomodo illi sciunt quod vix ego scio? Neque enim ego meipsum dijudico: qui enim dijudicat me, Dominus est . Nescio quid de se Petrus nesciens praesumpsit, et aliud videbat medicus in viribus ejus. Ergo pie purequevisti semitas meas.» Sed vis ut ducat te per ipsas semitas? Esto mitis, esto mansuetus; noli esse ferox, noli superbus, noli excussa et erecta cervice, sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Cum enim fueris mitis, cum fueris mansuetus, insidet Dominus, et ducet te per vias suas: diriget enim mites in judicio, docebit mansuetos vias suas . «Tu» ergo «cognovisti semitas meas.» 9. «In via hac qua ingrediebar, absconderunt mihi muscipulam.» Via haec qua ingrediebatur, Christus est: ibi illi absconderunt
Abbreviated transcription (Latin):
eminet qd excelsũ ẽ. Nicħ excelsiꝰ uia caritatis. ⁊ñ
in illa ambulãt nisi humiles. has ergo semitas
dic̃ precepta karitatis:  Tu inquit
cognouisti semitas meas: tu nosti quia qđ ꝑte
patior. amore patior: lu nosti. quia earstas inme
omnia tolerat: tu nosti. quia et si trado corpo
meum ut ardeam: habeo illam sine qua illd̃
non ꝓdest homini: Quis autem nouit uias
istas hominis frẽs mei: nisi uere ille cui dictũẽ
tu cognouisti semitas meas: Omnia enĩ facta
humana ante ocłos hominum: incertum est
Qͦ corde fiant: Et quã multi impii. metientes
semet ipsos exsemet ipsis. dicunt de nob̃ qđ ista
ineccłia querimus. honores: laudes: utilitates
temporales: Quam multi dicunt ꝓpterea me lo¬
qui uob̃. ut acclametis & laudetis me: ethunc
habere me finem. & hanc intentionem cũ loqͦꝵ.
et quomͦ eis ostendo. nea intentione me loqui:
Restat ut dicam: tu cognouisti semitas meas

Expanded text:
eminet, quod excelsum est. Nihil excelsius via charitatis, et non in illa ambulant nisi humiles. Has ergo semitas, dicit praecepta charitatis. «Tu,» inquit, «cognovisti semitas meas:» tu nosti quia quod pro te patior, amore patior; tu nosti quia charitas in me omnia tolerat; tu nosti quia et si trado corpus meum ut ardeam, habeo illam, sine qua illud non prodest homini. 8. Quis autem novit vias istas hominis, fratres mei, nisi vere ille cui dictum est, «Tu cognovisti semitas meas?» Omnia enim facta humana ante oculos hominum; incertum est quo corde fiant. Et quam multi impii metientes semetipsos, ex semetipsis dicunt de nobis quod ista in Ecclesia quaerimus, honores, laudes, utilitates temporales? Quam multi dicunt me propterea loqui vobis, ut acclametis et laudetis me, et hunc me habere finem et hanc intentionem, cum loquor? Et quomodo eis ostendo non ea intentione me loqui? Restat ut dicam, «Tu cognovisti semitas meas.»
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o: et illi eum uenturum p̃cedebant qͦs pre¬
cedentes ñ deserebat. Agnoscamus ergo quem¬
admodum & xp̃m ꝑsequebatur filius suus. ha¬
bebat enim filios: dequib dicebat Homeiunant
filii sponsi. qͣmdui cum illis ẽ sponsus: cum autẽ
abeis ablatus fuerit sponsus. tc̃ ieiuinabunt filiĩ
sponsi Ergo filii sponsi apłi: et int̃ hos ꝑsecu¬
tor uidas diabolus Passionem itaq suã. in hoc
autem adhoc intentam facimus caritatẽ urãm.
corpis sui: illum unũ mediatorẽ ẽẽ dĩ et homi¬
num. hominẽ iħm natum exuirgine. tanquam
insolitudine: sic̃ in apocalipsi audiuumus ꝑso
litudinẽ quippe arbitror. qđ solus ita natus ẽ
Hc̃ enim illa mulier peꝑit: recturum populum
inuirga ferrea. Hec autem mulier antiqua est
ciuitas dĩ. dequa inpsalmo dicit᷑: głosa dicta
sunt de te. ciuitas di Hec ciuitas initium ħt
abipso abel: sicut mala ciuitas acain. Antiqͣ
ergo ciuitas dĩ ista: semꝑ tolerans t̾ra sꝑans

Expanded text:
o; et illi eum venturum praecedebant, quos praecedentes non deserebat. Agnoscamus ergo quemadmodum et Christum persequebatur filius suus: habebat enim filios, de quibus dicebat, «Non jejunant filii sponsi, quamdiu cum eis est sponsus: cum autem ab eis ablatus fuerit sponsus, tunc jejunabunt filii sponsi» . Ergo filii sponsi, Apostoli: et inter hos persecutor Judas diabolus. Passionem itaque suam in hoc autem ad hoc intentam facimus Charitatem vestracorporis sui, illum unum mediatorem esse Dei et hominum, hominem Jesum , natum ex virgine, tanquam in solitudine, sicut in Apocalypsi audivimus. Per solitudinem quippe arbitror, quod solus ita natus est. Hunc enim illa mulier peperit, recturum populum in virga ferrea . Haec autem mulier, antiqua est civitas Dei, de qua in psalmo dicitur: «Gloriosa dicta sunt de te, civitas Dei.» Haec civitas initium habet ab ipso Abel, sicut mala civitas a Cain. Antiqua ergo ista civitas Dei, semper tolerans terram, sperans
Abbreviated transcription (Latin):
dixit qͥ me erubuerit coram hominib. erubescã
illum coram patre meo qui incelisẽ. ipsam igno¬
miniam quodãmͦ qͣm pagani derident in loco
pudoris nr̃i constituit. Audis hominẽ insultare
dam frontem: tegat illam crux dñ mei Ergo in
uia qua ingrediebar absconderunt muscipulã
mͥ. qͣntum in ipsis ẽ: nam uixta uiam posue¬
runt Ego autem tutus ero: si deuia ñ recessero:
Ignoras quia inmedio laqueoꝵ ingrederis ait scr
Et hiic laquei: ethinc laquei Laquei adextris: la¬
quei asinistris Laquei adextris. ꝓsꝑitas scli: la¬
quei asinistris aduersitas scłi laquei adextris
ꝓmissiones: laquei asinistris. terrores Tu inme¬
dio laqueorum ingredere: noli auia recedere:
nec ꝓmissio te capit. nec terror elidit: Inuia hac
qua ingrediebar absconderunt muscipulam michi¬

Expanded text:
dixit, «Qui me erubuerit coram hominibus, erubescam dixit, «Qui me erubuerit coram hominibus, erubescam eum coram Patre meo, qui in coelis est» ; ipsam ignominiam quodam modo, quam Pagani derident, in loco pudoris nostri constituit. Audis hominem insultare dam frontem; tegat eam crux Domini mei. Ergo «In via qua ingrediebar, absconderunt muscipulam mihi,» quantum in ipsis est; nam juxta viam posuerunt: ego autem tutus ero, si de via non recessero. «Ignoras quia in medio laqueorum ingrederis,» ait Sca Christi, et hinc laquei, et hinc laquei; laquei a dextris, laquei a sinistris: laquei a dextris, prosperitas saeculi; laquei a sinistris, adversitas saeculi: laquei a dextris, promissiones; laquei a sinistris, terrores. Tu in medio laqueorum ingredere, a via noli recedere: nec promissio te capiat, nec terror elidat. «In via hac qua ingrediebar, absconderunt muscipulam mihi
Abbreviated transcription (Latin):
dictum ẽ Illud qđ dictum ẽ iuxta uiam. idest
iurta semitam: scđm ueritatem dictum ẽ: Re¬
uera enim ñponunt insemita: non ponunt inipsa
uia: quia xp̃s ẽ. uia: Sane iuxta semitas pont̃
Non eos. xp̃s sunt ponere inuia: ne non sit qua ea¬
mus: sinit tamen eos ponere uxta uiã. ut deuia
ñ declinemus: Inuia se putat ponere scandalũ
paganus: quando mͥ dicit colis dm̃ crucifirũ:
tib regũ crucẽ xp̃i. Qđ irridet: ibi saluor.
Hicħ ẽ suꝑbiꝰ egroto qui deridet medicamentũ
suum. Si non derideret: acciꝑet upse ⁊ sanaret᷑.
Crur illa signum ẽ humilitatis: ule autẽ suꝑbia
nunia: ñ agnoscit unde sanetur tumor animȩ
ipsuis Si autem ego agnosco: inuia ambulo:
Isq adeo decruce nerubesco: ut ñ inocculto lo¬
co habcam crucem xp̃i. s infronte portem:
Multa sacramenta alit̃ atq alit̃ accipimus: Quedã
sic̃ nostis ore accipimus: quedã ꝑtotum corpus
accipimus Quia uͦ infronte crubescitur: illeqͥ

Expanded text:
ctum est: illud quod dictum est, juxta viam, id est, «juxta semitas;» secundum veritatem dictum est. Revera enim non ponunt in semita, non ponunt in ipsa via, quia Christus est via : sane juxta semitas ponunt. Non eos Christus sinit ponere in via, ne non sit qua eamus: sinit tamen eos ponere juxta viam, ut de via non declinemus. In via se putat ponere scandalum paganus, quando mihi dicit: Colis Deum crucifixum. tibus regum crucem Christi. Quod irridet, ibi salvor. Nihil est superbius aegroto qui deridet medicamentum suum. Si non derideret, acciperet et ipse, et sanaretur. Crux illa signum est humilitatis; ille autem superbia nimia non agnoscit unde sanetur tumor animae ipsius. Si autem ego agnosco, in via ambulo. Usque adeo de cruce non erubesco, ut non in occulto loco habeam crucem Christi, sed in fronte portem. Multa Sacramenta aliter atque aliter accipimus: quaedam, sicut nostis, ore accipimus, quaedam per totum corpus accipimus. Quia vero in fronte erubescitur, ille qui
Abbreviated transcription (Latin):
nouimus hoc factum eẽ: exstitisse ĩmicum ab¬
essalon patris sui: gessisse contra illum non so¬
lum ciuile: uerum etiam domesticum bellum:
illum autẽ ñ deiectum inique. s humiliatũ
pie. accepisse adnõ dispiplinam: sustinuisse
medicinã: ñ retribuentem iniquitati iniquita¬
tem: s paratum habuisse cor ad sequendam do¬
mini uoluntatẽ Iile dauid ita laudabilis: sed
alius dauid uere manu fortis qđ interpretatur
turoꝵ: nec dui commendaaidum ẽ qđ sepe
audistis: qđ optime retinetis. Queramꝰ ergo
in hoc psalmo dñm et saluatorẽ nrm̃ ihm̃ xp̃m:¬

Expanded text:
novimus hoc factum esse, exstitisse inimicum Abnovimus hoc factum esse, exstitisse inimicum Abessalon patri suo, gessisse contra illum non solum civile, verum etiam domesticum bellum: illum autem non dejectum inique, sed humiliatum pie, accepisse a Domino disciplinam; sustinuisse medicinam, non retribuentem iniquitati iniquitatem, sed paratum cor habuisse ad sequendam Domini voluntatem . Ille David ita laudabilis: sed alius David vere Manu fortis, quod interpretatur turorum; nec diu commendandum est quod saepe audistis, quod optime retinetis. Quaeramus ergo in hoc psalmo Dominum et Salvatorem nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
demus quem diligimus: quia tunc et uidebimꝰ
Modo non uusum desidcramus: etlaudamus. Iunc
uisum quẽ amamus. quomodo laudabimus: Si¬
ne fine erit laus: quia sine fine amor. Quia ergo
hoc ibi agemus: ideo educ decarcere aniã meã
Mͦ impedit carcer: qͥa corpꝰ qđ corrumpitur ad grauat
ammam: non corpꝰ ad grauat animam Nam &
tunc habebimus corpꝰ. s corpꝰ qd ñ corrũpitur:
Ergo carcerem fac̃ non corpus: s corruptio: Educ
decarcere animam meã: ut confiteat᷑ nomini tuo
Iam uox quȩ sequitur: excapite sonat dñi nr̃i
iħu xp̃i. Est talis ipsa. qualis hesterna ultima.
hesterna enim ultima. si meministis hec fuit:
singłaris ego sum donec transeam Et hec que
ẽ ultima: De sustinebunt iusti: quo adusq
batur: s spaciũ temꝑis
ẽ: non debemus insingłis uersib ummorari⁊ ne
eum filius suus ꝑsequebatur Inregnorũ libris

Expanded text:
demus quem diligimus, quia tunc et videbimus. demus quem diligimus, quia tunc et videbimus. Modo non visum desideramus, et laudamus; tunc visum quod amamus, quomodo laudabimus? Sine fine erit laus, quia sine fine amor. Quia ergo hoc ibi agemus, ideo «educ de carcere animam meam, bunt te . Modo impedit carcer, quia «corpus quod corrumpitur, aggravat animam» . Non corpus aggravat animam nam et tunc habebimus corpus; sed «corpus quod corrumpitur». Ergo carcerem facit non corpus, sed corruptio. «Educ de» «carcere animam meam, ut confiteatur nomini tuo.» Jam vox quae sequitur, ex capite sonat, Domini nostri Jesu Christi. Et est talis ipsa, qualis hesterna ultima. Hesterna enim ultima, si meministis, haec fuit: «Singularis ego sum, donec transeam» . Et hic quae est ultima? «Me sustinebunt justi, quoadusque batur, sed spatium temporis est, non debemus tantum in singulis versibus immorari; ne eum filius suus persequebatur.» In Regnorum libris
Abbreviated transcription (Latin):
catis nr̃is nota ẽ confessio et ita nota omni populo.
utquando auditum fuerit nomen confessionisin
lectione: siue in laude dicatur. siue de peccatis di¬
catur: currant pugni adpectus: Notum est
ergo nomen confessionis dde peccato: confessionem
inlaude queramus Ubi inuenimus: habes inscrip¬
turis Et hec dicctis inconfessione: oꝑa dñi uniu̾sa
qm̃ bona ualde Ergo hic confessio laudis ẽ. Alio
fiteri: erat laudare Et audi laudẽ patͥs. Qui abscõ¬
disti hȩc inquit asapientib & prudentib: et reue¬
lasti ea paruulis Quia ergo post utas corruptiorᷤ
angustiã. habitabimus indomo dĩ: tota uita nr̃a.
ñ erit nͥ laus dĩ sam sepe uob̾ expositum ẽ quia
recedente necessitate. omnia negotia necessitatis
intercident᷑ quia ñ erit quid ibi agamus Ñ
dico die & nocte ubi nox non ẽ: s toto die cum
unus dies ẽ. non erit quid ibi agamus: nisi lau¬

Expanded text:
catis nostris nota est confessio, et ita nota omni populo, catis nostris nota est confessio, et ita nota omni populo, ut quando auditum fuerit nomen confessionis in lectione, sive in laude dicatur, sive de peccatis dicatur, currant pugni ad pectus. Notum est ergo nomen confessionis de peccato: confessionem in laude quaeramus. Ubi invenimus? Habes in Scripturis: «Et haec dicetis in confessione, Opera Domini universa quoniam bona valde» . Ergo hic confessio laudis est. Alio fiteri, erat laudare. Et audi laudem Patris: «Quia abscondisti haec,» inquit, «a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis» . Quia ergo post istas corruptionis angustias habitabimus in domo Dei, tota vita nostra non erit nisi laus Dei. Jam saepe vobis expositum est quia recedente necessitate omnia negotia necessitatis intercidunt; quoniam non erit quid ibi agamus. Non dico die ac nocte, ubi nox non est; sed toto die, cum unus dies est, non erit quid ibi agamus, nisi lau
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ forte dix̃ educ de carc̾e aĩam meã. educ decomui¬
tioẽ aĩa meã.si sic intelligamus. ñ ẽ blasphemia.
intellectus constat Adextremum fr̃s̃ sic̃ arbitar
denti enim homini. & carcer latus ẽ: & tristi pra¬
tum angustum ẽ Ergo orat se ediici abangu¬
stia Quamuis enĩ inspe latitudinem habeat. in
as apłi Non habui requiẽ spũi meo dix̃. qͥa non
inueni titum frẽm meum. Alio loco Quis infir¬
matur. & ego nĩnfirmor: Quis scandalitatur:
ego ñuror: Qui gͦ et infirmabat᷑ & urebatur: ñ
inpęnis ⁊ carcere erat: S iste pęne excaritate co¬
ronam parturiunt: Unde iturus dic̃ Suꝑ est
mͥ corona iusticiȩ: qͣm redet mͥ dñs in illadie
iustus uidex Adhoc ualet educ decareream¬
mam meam. ut confiteatur nomini tuo lam educ¬
ta decorruptione qͥd habet confiteri: Peccata ibi ñ
sunt: s laudes sunt. Duob autem modis. confessio
intelligitur: et inpeccatis nrĩs. & inlaude dĩ. inpec¬

Expanded text:
go forte dixit, «Educ de carcere animam meam,» Educ de corruptione animam meam. Si sic intelligamus, non est blasphemia; intellectus constat. 19. Ad extremum, fratres, sicut arbitror, denti enim homini et carcer latus est, et tristi pratum angustum est. Ergo orat se educi ab angustia. Quamvis enim in spe latitudinem habeat, in as Apostoli: «Non habui requiem spiritu meo,» dixit; «quia non inveni Titum fratrem meum» . Alio loco: «Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror» ? Qui ergo et infirmabatur et urebatur, nonne in poenis et carcere erat? Sed istae poenae ex charitate coronam parturiunt. Unde iterum dicit: «Superest mihi corona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex» . Ad hoc valet, «Educ de carcere animam meam, ut confiteatur nomini tuo.» Jam educta de corruptione, quid habet confiteri? Peccata ibi non sunt, sed laudes sunt: duobus autem modis confessio intelligitur, et in peccatis nostris, et in laude Dei. In pec
Abbreviated transcription (Latin):
mus & hinc reddere rationem: Semite dictȩ st̃
dĩ: quia precepta sunt multa Et quia eadem
multa precepta adunũ rediguntur: quia pleni¬
tudo legis caritas: ꝓpterea uiȩ istȩ inmultis pre¬
ceptis ad unã colliguntur & una dicitur: qͥa
uia nr̃a caritas ẽ Uideamus si caritas uia est.
Audiamus apł̃m Et ad huc suꝑ eminentiorem
uiam uob̃ demonstro: Quam dicis õpaule apłẽ:

Expanded text:
hinc reddere rationem. Semitae dictae sunt Dei, quia multa praecepta sunt: et quia eadem multa praecepta ad unum rediguntur, quia plenitudo legis charitas ; propterea viae istae in multis praeceptis ad unam colliguntur, et una dicitur, quia via nostra charitas est. Videamus si charitas via est. Audiamus Apostolum: «Et adhuc supereminentiorem viam vobis demonstro» . Quam dicis, o Apostole,
Abbreviated transcription (Latin):
sum: inuia hac qua ingrediebar absconderunt
muscipulam mͥ qͣntum inipsis ẽ: inuia quam
ingrediebar absconderunt muscipulam michi.
qͣntum adeorum cupiditatem ꝑtinet: qͣntum
ad eoꝵ conatum: qͣntum ad eorum uotum In
ipsa uia me uoluerunt habere muscipulã qua
caperer: s nouit dñs uiam iustoꝵ: & tu cogno¬
uisti semitas meas Hoc quidem illi uoluerunt:
sed non cos ꝑmittis. inte ponere scandalum: qͥa
tu es uia mea Nam et heretici in nomine. xp̃i nob̃
uolunt abscondere seandalum: & ipsi falluntur:
Qd̃ ipseinhac uia putant ponere: extra uiam po¬
nunt: quia & ipsi extra uiã sunt. Muscipulam
ponere non possunt: ubi non sunt S dictũ ẽ.
hoc scđm cupiditatem ipsoꝵ: scđm uotum & opi¬
nionem ipsoꝵ: Nam expresse alibi dictum est:¬

Expanded text:
nderunt mihi muscipulam.» Quantum in ipsis est, in via qua ingrediebar, ipsi absconderunt muscipulam mihi: quantum ad eorum cupiditatem pertinet, quantum ad eorum conatum, quantum ad eorum votum, in ipsa via me voluerunt habere muscipulam qua caperer. Sed «novit Dominus viam justorum; et tu cognovisti semitas meas.» Hoc quidem illi voluerunt; sed tu eos non permittis in te ponere scandalum, quia tu es via mea. Nam et haeretici in nomine Christi nobis volunt abscondere scandalum, et ipsi falluntur. Quod se in via putant ponere, extra viam ponunt, quia et ipsi extra viam sunt: muscipulam ponere non possunt ubi ipsi non sunt. Sed dictum est hoc secundum cupiditatem ipsorum, secundum votum et opinionem eo
Abbreviated transcription (Latin):
ambulabam: Insemitis qͣs illi non uidebant. qui
me captum putabãt iñsemitis iusticiȩ tue: insemi¬
tis preceptoꝵ tuoꝵ: Lu enim cognouisti semitas
meas: ꝑsecutor noneas cognouit Ham non in eis
mͥ inuiderit: s ineis mecum ambularet Que s̃
istȩ semite nͥ uiȩ ille dequib alio loco dr̃: nouit¬

Expanded text:
ambulabam? In semitis quas illi non videbant, qui ambulabam? In semitis quas illi non videbant, qui me captum putabant; in semitis justitiae tuae, in semitis praeceptorum tuorum. «Tu» enim «cognovisti semitas meas;» persecutor non eas cognovit: nam non in eis mihi invideret, sed in eis mecum ambularet. Quae sunt istae semitae, nisi viae illae de
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ ipsoꝵ ẽ regnũ celorum Beati gͦ pauꝑes spũ
suo: diuites spũ dĩ Omnis enim homo qͥ spm̃
suum sequitur: suꝑb ẽ Subdat gͦ spm̃ suum:
et capiat spm̃ dĩ Ibat inculmen: resid̾at inual¬
lem: Si ierit inculmen denatat abillo aqua
Sunualle resederit. implebit᷑ ea: et fit ille uent̃
dequo dictum ẽ. flumina aque uiuȩ fluent de
uentre eius Ergo dum deficit ame sp̃s ms. in
conspectu tuo annuntiaui tribulationem meã:
humilis factus: confitens tͥ deficiente sp̃ũ meo:
cum sum plenus spũ tuo Et audierunt forte
homines. quia defecit inme sp̃s m̃s: & desꝑa¬
uerunt de me. & dixerunt. cepimus eum op¬
pressimus eum: & tu cognousti semitas meas
lli me deiectum putabant: tu me stantem cer¬
nebas: Iui qui ꝑsequebantur. & comp̃hendant¬
implicatos putabant pedes meos. s illis obligati st̃
enim ꝑseuerau̾it usq infinem: hic saluus erit: Iiu¬
me oppressum ꝑutabant. s ego ambulabam: Uͥ

Expanded text:
m ipsorum est regnum coelorum» . Beati ergo pauperes spiritu suo, divites Spiritu Dei. Omnis enim homo qui spiritum suum sequitur, superbus est. Subdat spiritum suum, ut capiat Spiritum Dei. Ibat in culmen, residat in valle. Si ierit in culmen, denatat ab illo aqua: si in valle resederit, implebitur ea, et fit ille venter de quo dictum est, «Flumina aquae vivae fluent de ventre ejus» . Ergo «dum defecit a me spiritus meus, in conspectu tuo annuntiavi tribulationem meam,» humilis factus, confitens tibi deficiente spiritu meo, cum sum plenus Spiritu tuo. 6. Et audierunt forte homines quia defecit in me spiritus meus, et desperaverunt de me, et dixerunt, Cepimus eum, oppressimus eum: «Et tu cognovisti semitas meas,» Illi me dejectum putabant, tu me stantem cernebas. Illi qui persequebantur et comprehenderantimplicatos putabant pedes meos: sed illis obligati sunenim «perseveraverit usque in finem, hic salvus erit» . Illi oppressum me putabant, sed ego ambulabam. Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
meã Si festinat nimis: ñ habet caritatẽ Besid̾are
magis optimum S uͥ ẽ caritas: Ergo sequitur :¬
manere incarne necessarium ꝓpt̃ uos: De corꝑe
ergo ceducat ds̃ qͥndo uoluerit. Posset dici ⁊ cor
in nr̃o corꝑe: figmentũ dĩ. et pęna meriti Iota
ista forma. status. incessus. menbra ordinata sen¬
suũ dispositiones. uid̾e audire olfac̾e. gustare. con¬
tingere omnis hec compago & fabrice distinctio:
ñ potuit fieri nͥ adeo. qͥ omnia oꝑatus ẽ. celestia¬
& terrestria: summa & ima: uisibilia & inuisi¬
bilia Quid gͦ ibi penale nr̃m: Qđ corruptibilis
caro: qͣ fragilis: qđ mortalis: qđ indigens: hoc
ñerit inpremio Non enim corpꝰ non ent: cum
corpꝰ resurgat S qͥd ibi nonerit: Corruptio. Cor¬
tuptibile enim hoc: induet incorruptionem:
ruptio corpis tui. Corpꝰ enĩ tuũ fec̃ ds̃ bonũ. qͥa

Expanded text:
meam. Si nimis festinat, non habet charitatem. Desiderare meam. Si nimis festinat, non habet charitatem. Desiderare magis optimum, ut hocManere in carne necessarium propter vos.» De corpore ergo educat Deus, quando voluerit. Posset dici et corin nostro corpore; figmentum Dei, et poena meriti. Tota ista forma, status, incessus, membra ordinata, sensuum dispositiones, videre, audire, olfacere, gustare, contingere; omnis haec compago et fabricae distinctio, non potuit fieri nisi a Deo, qui omnia operatus est, coelestia, terrestria, summa et ima, visibilia et invisibilia. Quid ergo ibi poenale nostrum? Quod corruptibilis caro, quod fragilis, quod mortalis, quod indigens: hoc non erit in praemio. Non enim corpus non erit, cum corpus resurgat. Sed quid ibi non erit? Corruptio: corruptibile enim hoc induet incorruptionem .ruptio corporis tui. Corpus enim tuum fecit Deus bonum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
curi acciꝑemus carcerẽ mundum Fortasse tam̃
ꝓpt̃ aliqua quȩ nos tenent desidia terrena. con¬
tra quȩ luctamur & dimicamꝰ: qͥa uideo aliã
legem inmenbris meis. repugnantem legi mentis
meȩ: recte dicimus. educ animam meã. de
hoc mundo. id: delaborib & pressuris hui scłi.
N on enim caro quam tu fecisti: s corruptela car¬
nis & pressure & temptationes carcer michi sũt
Aliqui autem dixerunt carcerem istum. et spelun¬
cam corpꝰ hoc eẽ ut hoc sit educ decarcere animã
meam S et iste intellectus uacillat aliqͣntum
Quid enim magnum. educ decarcere animã meam
educ decorꝑe animã meam: Latronum animȩ
& sceleratoꝵ nonne exeunt decorpe: et eunt inpe¬
iores penas quam hic ꝑtulerunt: Quid gͦ ma¬
gnum pedit᷑. educ decarcere animã meã: cũ siue
sero. siue cito. necesse sit exire hinc: Forte iustus
dic̃ iã moriar: educ decarcere isto corꝑis. animam

Expanded text:
curi acciperemus carcerem mundum. Fortasse tamen curi acciperemus carcerem mundum. Fortasse tamen propter aliqua quae nos tenent desideria terrena, contra quae luctamur et dimicamus, quia, «Video aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae» ; recte dicimus, Educ animam meam de hoc mundo, id est, de laboribus et pressuris hujus saeculi. Non enim caro quam tu fecisti, sed corruptela carnis, et pressurae, et tentationes carcer mihi sunt. 18. Aliqui autem dixerunt carcerem istum et speluncam corpus hoc esse, ut hoc sit, «Educ de carcere animam meam.» Sed et iste intellectus vacillat aliquantum. Quid enim magnum, «Educ de carcere animam meam,» Educ de corpore animam meam? latronum animae et sceleratorum nonne exeunt de corpore, et eunt in pejores poenas quam hic pertulerunt. Quid ergo magnum petitur, «Educ de carcere animam meam;» cum sive sero, sive cito, necesse sit exire? Forte justus dicit: Jam moriar; educ de carcere isto corporis animam