comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et as prebebit illam tibi. Sapientia enim et
illi fides et mansuetudo: et adimplebit thesau¬
ros illius. Contumax ñsis et incredibilis timori
dñi: et ne accesseris ad illum duplici corde. Ne
fueris hypochrita in conspectu hominum: &
ñ scandalizeris labustus. Attende in illis ne
adducas animę tue inhonorationem. et reue¬
let ds absconsa tua: et in medio synagoge eli¬
dat te: qͣm̃ accessisti maligne ad dñm. et cor
tuum plenum.ẽ. dolo et fallacia. iIII. Lap.¬
ili accedens adseruitutem dei. sta in iusticia
et timore: et prepara animã tuam adtẽptatio¬
nem. Depͥme cor tuum et sustine. In clina aurẽ¬
tu met excipe uerba intellectus: et ne festines
intempus obductionis. Sustine suftrntatio¬
nes aei: coniungere dõ et sustine: ut crescat
in nouissimo uita tua. Onmne quod tibi applicitũ
fuerit accipe. et in dolore sustine: et in humili
uirum et argentum: homines uero receptibi¬
les in camino humiliationis. Crede deo etre¬

Expanded text:
ebit illam tibi. Sapientia enim et illi, fides et mansuetudo, et adimplebit thesauros illius. Contumax non sis, et incredibilis timori Domini, et ne accesseris afueris hypocrita in conspectu hominum, et non scandalizeris labiis tuis. Attende in illis, ne adducas animae tuae confusionem; et revelet Deus abscondita tua, et in medio synagogae clidat te. Quoniam accessisti maligne ad Dominum, et cor tuum plenum est dolo et fallacia. II.: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in timore et timore et praepara animam tuam ad temptationem, et deprime cor tuum et sustine. declina aurtuam et excipe uerba intellectus, et ne festines in tempus obductionis. sustine sustentationem dei, coniungere deo et sustine, ut crescat in nouissimo uita tua. omne quod tibi adplicitum fuerit accipe: et in dolore sustine et in humilitaaurum et argentum, homines uero acceptabiles in camino humiliationis. crede deo, et re
Abbreviated transcription (Latin):
guato: et ñ strues in ignẽ illius ligna. Ne cõmu¬
nices homini indocto: ne male de ꝓgenie tua loaba¬
quatur. Nõn despicies hominem auertenteͣ se
apeccato: neq imꝓperes ei. Memento qm̃ om̃s in
necta: et enim ex nobissenescunt. xxxiii¬
pli de mortuo inumico tuo gaude: sciens qm om̃s
morimur. et ingaudium nolumꝰ uenire. Ne¬
despicias narrationem presbiteroꝵ p̾rudentium :¬
et in puerbiis illoꝵ couersare. Abipsis enim dis¬
ces doctrinam intellectus: et seruire magnatis
sine querela. Non te p̾tereat narratio seniorum:
et ipsi enĩ didicerunt a patrib suis: qͥm̃ ẽt ab ipsis
disces intellectum: et in tempore necessitatis dabis¬
responsum Non in cendas carbones peccatorũ
arguen eo: & ne incendari flãma ignis peccatoꝵ¬

Expanded text:
nguato et non strues in igne illius ligna non communguato et non strues in igne illius ligna non communices homini indocto ne male de progenie tua loquatur ne despicias a peccato, neque inproperes ei: memento quoniam omnenecta: etenim ei nobis senescunt noli de mortuo gaudere, sciens quoniam omnes morimur et in gaudium nolumus uenire. nedespicias narrationem presbyterorum sapientium et in prouerbiis illorum conuersare. ab ipsis enim disces doctrinam intellsine querella non te praetereat narratio seniorum et ipsi enim didicerunt a patribus suis quoniam ab ipsis disces intellectum et in tempore necessitatis responsum non incendas carbones peccatoris arguens eos ne incendaris flamma ignis peccato
Abbreviated transcription (Latin):
norifica sacerdotes: et ꝓpurgate cum brachiis.
Da illi partem sicut mandatum. ẽ. tibi. primiti¬
arum et purgationis ẽt de neglegentia purgate
cum paucis. Datũ brachioꝵ tuoꝵ et sacrificium
scĩficationis offeres dñõ untia scoꝵ: et pauperi
porrige manum tuam ut ꝑficiatur ꝓpitiatio.
et benedictio tua: gr̃a dati inconspectu omnis
uiuentis xUi. Et mortuo non prohi¬
bcas grãm. Non desis plorantibꝰ in consolatione.
et cõ lugentibus ambula. Non te pigeat uisi¬
tare infirmum: ex his enim in dilectionem
firmab̾is. In omnibus oꝑibus tuis memorare nouis¬
sima tua: et in eternum ñ peccabis. XXXii.¬
on litiges cum homine potenti: ne forte in cidas in
manus illius. Non contendas cum uiro locuplete:
ne fort̾e e contra siftat litẽ tͥ. Multos ẽnim per¬
didit aurum atq argentũ: et usq cor regum ex¬
tendit et conuertit. Non litiges cum homine lu¬

Expanded text:
norifica sacerdotes et propurga te cum brachiis norifica sacerdotes et propurga te cum brachiis da illi partem sicut mandatum est tibi primitiarum et purgationis et de neglegentia purga te cum paucis datum brachiorum tuorum et sacrificium sanctificationis offers initia sanctorum et pauperi porrige manum tuam ut perficiatur propitiatio et benedictio tua gratia datus in conspectu omnis viventis et mortuo non prohibeas gratiam non desis plorantibus in conrogatione et cum lugentibus ambula non te pigeat visitare infirmum ex his enim in dilectione firmaberis in omnibus operibus tuis memorare novissima tua et in aeternum non peccabis non litiges cum homine potente ne forte incidas in manus illius non contendas cum viro locuplete ne forte contra consistat litem tibi multos perdidit aurum atque argentum et usque cor regum extendit et convertit non litiges cum homine li
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑantẽ in ueritate: neq mercennariũ daꝑ¬
tem animã suã. Seruus sensatus sit tibi¬
dilectus quasi anima tua. Non defraudesa
lum libertate: neq in opẽ derelinquas illũ
Pecora tibi surt: attende illis. & si sunt utilia. ꝑ¬
seuerent apudte. xxiii Filii tibi st̃.
erudi illos: et curua illos apueriuã illoꝵ. filic tͥ
sunt. serua corpus illarum: et non ostendas hẏ¬
larem faciem tuam ad illas. Trade filiam. et gran¬
de opus feceris: et homini sensato da illam. Mu
lier si est tibi scam animã tuam. ne proitias il¬
lam: et odibili ũ credas tẽ incorde tuo. xxiiii
gnora patrem tuum: et gemitus matris tuce ne
bbliuiscaris. Memento t̾nim qm̃ nisi ꝑ illos¬
natus non fuisses: et retribuȩ illis quo modo et
illi tibi. xxu. Intota anima tua time
dm̃: et sacerdotes illuis scifica. In omni uirtute
dilige eum qui te fecit: et ministros eius ñ dere¬
linquas. Honora dm̃ extota anima tua. et ho¬

Expanded text:
operantem in veritate neque mercennarium danoperantem in veritate neque mercennarium dantem animam suam servus sensatus dilectus quasi anima tua non defraudes illum libertate neque inopem derelinquas illum pecora tibi sunt adtende illis et si sunt utilia perseverent apud te filii tibi sunt erudi illos et curva illos a pueritia illorum filiae tibi sunt serva corpus illarum et non ostendas hilarem faciem tuam ad illas trade filiam et grande oplier si est tibi secundum animam tuam, non proicias illam, et odibili non credas te in toto corde. honora patrem tuum et gemitus matris tuae ne obliuiscaris. memento enim quoniam nisi per illos non fuisses. et retribue illis, quomodo et illi tibi. in tota anima tua time deum et sacerdotes illius sanctifica. in omni uirtudilige eum qui te fecit et ministros eius non derelinquas honora Deum ex tota anima tua et ho
Abbreviated transcription (Latin):
lantinis in anima tua: ex orare. et facere ele¬
mosinam non despitias. Ne dicas. inmultitu¬
dinem munerum meoꝵ respitiet dsi et offerente
me dẽo: altissimus suscipiet munera mea. Non
irrideas hominem inamnaricudine amine.
Est enim qui humiliat. et exaltat circumspec¬
dor deul.. xxi. Doli amare men¬
datium aduersus fratrẽ tuum̃ tuũ: neq in a¬
micum similiter facias. Noli uelle mentiri
omne mendatiũ. Assiduitas enim illius: ñ .ẽ.
bona. Noli uerbosus. eẽ. in multitudine pres¬
bittrorum: et ñ iteres uerbum in tua oratio¬
ne. Non oderis laboriosa oꝑa: et rusticatio¬
nem ab altissimo creatam. Non te reputes in
multitudine̾m in disciplinatorũ. Memento
Noli p̾uaricarĩ in amicum pecunia differerti:
neq fratrem Rarissimũ ꝓͥ auro spreueris. No¬
ii discede amuliere sensata et bona: quam sor.¬
atus es in timore dĩ. Grã enĩ uerecundię illiꝰ
suꝑ aurũ. xxii. Non ledas seruũ

Expanded text:
lanimis in anima tua exorare et facere elelanimis in anima tua exorare et facere elemosynam non despicias ne dicas in multitudine munerum meorum respiciet Deus et offerentem me Deo altissimo suscipiet munera mea non inrideas hominem in amaritudine animae est enim qui humiliat et exaltat circumspector Deus noli amare mendacium adversus fratrem tuum neque amico similiter facias noli velle mentiri omne mendacium adsiduitas enim illius non bona noli verbosus esse in multitudine presbyterorum et non iteres verbum in tua oratione non oderis laboriosa opera et rusticationem ab Altissimo creatam non te reputes in multitudine indisciplinatorum memento  noli praevaricari in amicum pecunia differenti neque fratrem carissimum auro spreveris noli discedere a muliere sensata et bona quam sortitus es in timore Dei gratia enim verecundiae illius super aurum non laedas servum
Abbreviated transcription (Latin):
ex corde c̃ uingͥe: ut omnẽ narrationẽ dĩ posiꝰ audi¬
re. & ꝓubia laudis :i effugiant at. Et si uidis
sensatum euigila ai illum. e giadus oltiorũ
illius excerat pes tuus. Cegitatum habe in p̃¬
ceptis dĩ. et inmandatis illius maxime assi¬
duus esto: et ipse dabit̾ cor tibi: et concupis¬
çentia sapientie dabiturt̃. xxiiii. cab un¬
Ioli facere mala: & ñte apprehendent.
Discede ab iniquo: & deficieNt mala
ab simate. Non semines mala in suleis in¬
iusticie: et ñ metes ea inseptuplum. Noli que¬
rere abhomine ducatum: neq arege cathe¬
dram honoris. xX Nonte iustifi¬
ces ante dm̃. qm̃ agnitor cordis ipse. ẽ: et pe¬
nes regẽ noli uelle uideri sapiens. Noli que¬
rere ficri uidex. nisi ualeas uirtute irrũ¬
pere iniquitates: ne forte extimescas faciem
potentis: et ponas scandalum in agilitate tua.
Non pecces in multitudine cuutatis: nec te im¬
mittas in ppłm: neq alliges duplicia peccata
Nec enim in uno eris inmunis. Noli esse pusil¬

Expanded text:
orde coniungere, ut omnem narrationem dei possis audire et prouerbia laudis ne effugiant te. et si uideris sensatum, euigila ad illum, et gradus ostiorum illius exterat pes tuus. cogitatum habe in praeceptis dei et in mandatis illius maxime adsiduus esto, et ipse dabit cor tibi . et concupiscentia sapientiae dabitur tibi. Noli facere mala, et non te adprehendent. discede ab iniquo, et deficient mala abs te. non semines mala in sulcis iniustitiae, et non metes ea in septuplum. noli quaerere ab homine ducatum, neque arege cathedram honoris. non te iustifices ante deum: quoniam agnitor cordis ipse est: et penes regem noli uelle uideri sapiens. noli quaerere fieri iudex nisi si valeas virtute inrumpere iniquitates ne forte extimescas faciem potentis et ponas scandalum in agilitate tua non pecces in multitudinem civitatis nec te inmittas in populum neque alliges duplicia peccata nec enim in uno eris inmunis noli esse pusil
Abbreviated transcription (Latin):
inmanus dei: & ñ inmanus hominum. Scđm
cnim magnitudinem illuis: sic et miscđia ipsui
cum ipso. e Filii sapientie eccłie iustoꝵ: et natio
illoꝵ obędientia et dilectio. Iuditium patris au¬
dite filii dilecti: et sic facite ut salui sitis. Ds aut̃
honorauit patrem infiliis: et iudicium matris ex¬
quirens firmabit infilios. Qui diligit dm̃ ex ora¬
bit ꝓpeccatis. et continebit se abilliꝰ ꝙ in oratione
dierum exaudictur. Et sic̃ qui thesauriat: ita et
qui honorificat matrem suam. XII.¬
Qui honorat patrem. io cundabitur infiliis: et in
suum uita umet longiore: et qui obedit patri.
refrigerabit matri. Qui tunet anĩ honorat
parentes: et quasi dñis seruiet his qui se gene¬
rauert̃: in om̃i oꝑe et sermone et omni patien¬
tia. Honora patrem tuũ ut suꝑueniat tibi be¬

Expanded text:
num secundum enim magnitudinem illius sic et misericordia ipsius cum ipso filii sapientiae ecclesia iustorum et natio illorum obaudientia et dilectio iudicium patris audite filii dilecti et sic facite ut salvi sitis Deus enim honoravit patrem in filiis et iudicium matris exquirens in filios qui diligit Deum exorabit pro peccatis et continebit se ab illis in oradierum exaudietur. et sicut qui thesaurizat ita et qui honorificat matrem suam. qui honorat patrem, iocundabitur in filiis. qui suum, uita uiuet longiore, et qui obaudit patri, refrigerabit matrem. qui timet deum, honorat parentes: et quasi dominis seruiet his qui se generauerunt. in opere et sermone et omni patientia honora patrem tuum, ut superueniat tibi be
Abbreviated transcription (Latin):
denudabit.
Est autem amicus sotius mensę: et ñ ꝑmanẽt in
die necessitatis. Amicus siꝑmanserit fixus. erit
ł quali cos̨qualis: et indomesticis tuisfiducialit̃
aget. Si humiliauerit se contrate et afacie tua
abscondẽt se: unanimem habebis amicitiam bo¬
nam. Abinimicis tuis scparare: et abamicistius
actende. Amicus fidelis ꝑtectio fortis: qui autẽ
inuenit illum inuenit thesaurum. Amico fi.¬
deli nulla .ẽ. comparatio: et non est digna pon
deratio auri et argenti contra bonitatem fidei
illius. Amicus fidelis medicamentum uitę et
in mortalitatis: et qui metuunt dñm inueni¬
ent illum. Quitimet dm̃ ęque habebit ami¬
citiam bonam: qm scđm illum erit amicus illi.
Cili auiuentute tua excipe doctrinam: xuii¬
ec usq ad canos in uenies sapientiam. Quasiis
qui arat et senunat. accede ad illam: et sustine
bonos fructus illius. In oꝑe enim ipsius exigu¬
um lãborabis: et eito edes de generationibus
illiuis. Quam asꝑa.ẽ. nimium sapientia in doc¬

Expanded text:
denudabit est autem amicus socius mensae et non permanet in die necessitatis amicus si permanserit fixus erit tibi quasi coaequalis et in domesticis tuis fiducialiter aget si humiliaverit se contra te et a facie tua abscondet se unianimem habebis amicitiam bonam ab inimicis tuis separare et ab amicis tuis adtende amicus fidelis protectio fortis qui autem invenit illum invenit thesaurum amico fideli nulla est coderatio auri et argenti contra bonitatem fidei illius. Amicus fidelis, medicamentum vitae et immortalitatis; et qui metuunt Dominum, inveniunt illum. Qui timet Deum, aeque habebit amicitiam bonam; quoniam secundum illum erit amicus illius. Fili, a juventute tua excipe doctrinam, et usque ad canos invenies sapientiam. Quasi is qui arat et seminat, accede ad illam, et sustine bonos fructus illius. In opere enim illius exiguum laborabis, et cito edes de generationibus illius. Quam aspera est nimium sapientia indoc
Abbreviated transcription (Latin):
iusticie successu habebit Ignẽ ardentẽ extinguit
ouia: et ilemosni resistit peccatis. et aspscc
naore casus sui mueraet firmam̃tum
et ottos tuos ne transuertas apaupe. Animu
uriuit̃ n dipecris: et uon ccasperes pui¬
ecrm in mopia iua. Cor in opis ne afflixeris
tnꝓtrihas datum angustianti. Rogationẽ
ẽtribulati ne abiciaᷤ. & ñ auta faciẽ tuã abegeno.
Ab inope ne auta oclos tuo ꝓpt irã: & ñ derelinqͣs
qrentib tͥ retro maledic̾e Maledicentis enĩ tͥ mama¬
ritudine aninc: ex anditur precatio illius. Ea¬
auaiet autem cum: qui fecit illum. Congre
ilia caput tuma. hecdina pauperi sine tris¬
tii aurem tuam et redd lebitum cuum:
t reponde ili pocif ⁊ initanutuai

Expanded text:
iustitiae successus habebit ignem ardentem extinguit iustitiae successus habebit ignem ardentem extinguit aqua et elemosyna resistit peccatis et mpore casus tui inuenies firmamentum. et oculos tuos ne transuertas a paupere. animam esurientem ne despexeris et non exasperes pauperem in inopia sua. cor inopis ne adflixeris et non protrahas datum angustianti. rogationem cum tribulatione ne abicias et non auertas faciem tuam ab egeno. ab inope non auferas oculos tuos propter iram et non relinquas quaerentibus tibi retro maledicere: maledicentis enim in amaritudine exaudietur precatio illius: exaudiet autem eum qui fecit illum. congregmilia caput tuum. declina pauperi aurem tuam et redde debitum tuum et responde illi pacifica in mansuetudi
Abbreviated transcription (Latin):
rate nequesieris. et fortiora te ne scrutatis fue¬
ns: sed que precepit tibi asalla cogita semꝑ. et
ipluribus oꝑibus eius. ne fueris curiosus. Non
st enim tͥ necessariũ: ea quȩ abscondita sunt
uidere oculis tuis. In supuacur s rebiis noliscrui
tari multipliciter: et inpluribus opibus eius
noli esse curiosus. Plurima enim suꝑ sensum
hominum ostensa sunt tibi. Multos enim
supplantauit suspitio illorum: et inuanita¬
te detinuit sensus illorum. Cordurum male
habebit in nouissimo: et qui amat ꝑiculum.
in illo ꝑeribit. Cor in grediens duas uias non ha¬
bebit requiem: et praui cordis in illis scandali¬
Nabitur. Cor nequã grauabitur in doloribus:
et peccator adiciet ad peccandum. Synago.¬
ge suꝑboꝵ ñ est sanitas: fructus enim peccati era¬
dicabitur in illis. et ñ intelligetur. Cor sapiens
intelligitur sapientia: et auris bona audiet cũ
imi concupiscentia sapientiam. Sapieus cor
t mulligibili abstinebit se aptecatis: et in oꝑib

Expanded text:
ra te ne quesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris, sed que precipit tibi deus illa cogita semper, et in pluribus operibus eius ne fueris curiosus. Non est enim tibi necessarium ea que abscondita sunt uidere oculitari multipliciter et in pluribus operibus eius non eris curiosus plurima enim super sensum hominis ostensa sunt tibi multos enim inplanavit suspicio illorum et in vanitate detinuit sensus illorum cor durum male habebit in novissimo et qui amat periculum in illo peribit cor ingrediens duas vias non habebit successus et pravicordius in illis scandalizabitur cor nequam gravabitur doloribus et peccator adiciet ad peccandum synagogae superborum non est sanitas frutex enim peccati eradicabitur in illis et non intellegetur cor sapiens intellegitur in sapientia et auris bona audiet cum omni concupiscentia sapientiam sapiens cor et intellegibile abstinebit se a peccatis et in operibus
Abbreviated transcription (Latin):
qui sine tunore est: non poterit iustificari. Ira¬
cundia enim animositatis illius: subuersio illiꝰ
est. Usq ad tempus sustinebit patiens: et postea
redditio iocunditatis. Bonus sensus usq in
tempꝰ abscondet uerba illius: et labia multoꝵ
enarrabunt sensum illius. Inthesauris sapien

Expanded text:
qui sine timore est non poterit iustificari iraqui sine timore est non poterit iustificari iracundia enim animositatis illius subversio illius est usque in tempus sustinebit patiens et postea redditio iucunditatis bonus sensus usque in tempus abscondebit verba illius et labia multorum enarrabunt sensum illius   concupiscen
Abbreviated transcription (Latin):
nitium sapientie timor dñi: et cum fidelibus
in uulua concreatus. ẽ: et cum electis feminis
graditur: et cum iustis et fidelibus agnoscitur.¬
Timor dñi scientię religiositas: r̾eligiositas cus¬
todiet et iustisicabit cor. iocunditatem atq gau¬
dium dabit. Timenti dnm bene erit: et in
diebꝰ consummationis illius benedicetiꝑ.
Plenitudo sapientie timere din: et plenitudo
afructib illius. Omnem donium illius imple¬
bit agenerationib et receptacła athesauris illiꝰ
Corona sapientię timor dñi: replens pacem et
salutis fructum: ẽt uidit et dinumerauit eam
Utraq autem sunt dona dei: scientia et intel¬
lectus prudentie. Sapientia compartietur.
et glam teertium se exaltat. Radic sapien¬
tie .ẽ. timere dñm: rami enim illius longeui
Inthesauris sapientiȩ intellectus: et scientie
religiositas. Execratio autem peccatoribus sa¬
pientia. Timor dñi expellit peccatum. Nam

Expanded text:
initium sapientiae timor Domini et cum fidelibus initium sapientiae timor Domini et cum fidelibus in vulva concreatus est et cum electis seminis creditur et cum iustis et fidelibus agnosciturtimor Domini scientiae religiositas religiositas custodiet et iustificabit cor iucunditatem atque gaudium dabit timenti Deum bene erit et in diebus consummationis illius benedicetur plenitudo sapientiae timere Deum et plenitudo a fructibbit a generationibus et receptacula a thesauris illius corona sapientiae timor Domini repollens pacem et salutis fructum et vidit et dinumeravit eam utraque autem sunt dona Dei scientiam et intellectum prudentiae sapientia conpartietur et gloriam tenentium se inaltat radix sapientiae est timere Dominum rami enim illius longevi in thesauris sapientiae intellectus et scientiae religiositas execratio autem peccatoribus sapientia timor Dei expellit peccatum nam
Abbreviated transcription (Latin):
C
CI
CII
CIII
CIIII.
CUI
CUII
CUIII
cx.
CXI
CXII.
cXIII
cXIIII
cXUI
cxuii
cxxiii
cxxui
cxxuii.¬
data ccerua. Radix sapientię cui reuclata ẽ. & astu¬
tiasilliꝰ qͥs agnouit: Disciplina sapientiȩ cui reuela¬
taẽ et manifestata: et multiplicationẽ in gressꝰ¬
illius quis intellexit: Unus est altissimus crea¬
tor omp̃s.rex potens. et metuendus nimis. sedenᷤ
suꝑ thronũ illius et dñans ds: ĩpse creauit illã
spu scõ: et indit et dinumerauit et mensus. ẽ.¬
Et effudit illam suꝑ omnia oꝑasua: et super
omnem carnem. Scđdm datum suum: prebet
illam diligentibꝰ se. Timor dĩu gła et głatio.
et letitia et corona exultationis. Timor dñi de¬
lectabit cor: et dabit letitiam et gaudium in
longitudinẽ dicrum. Timenti dñm bene e¬
rit in extremis: et in die defunctionis sue be¬
nedicetur. Dilectio deihonorabilis sapientia:
qͥuibus iutem apparuerit in uisu. diligunt cã
in uisione: et in agnitione magnalium suoꝵ

Expanded text:
C CI CII CIII CIIII CV CVI CVII CVIII CX CXI CXII CXIII CXIIII CXVI CXVII CXVIII CXXI CXXIIentiae cui revelata est, et astutias illius quis agnovit? Disciplina sapientiae cui revelata est, et manifestata? et multiplicationem ingresslius quis intellexit? Unus est Altissimus creator omnipotens, rex potens et metuendus nimis, sedens super thronum illius et dominans Deus. Ipse creavit illam sancto , et vidit, et dinumeravit, et mensus Et effudit illam super omnia opera sua, et super omnem carnem, datum suum praebuit illam diligentibus se timor Domini gloriatio, et laetitia, et corona exultationis. Timor Domini delectabit cor, et dabit laetitiam et gaudium in longitudine dierum, timenti Deum bene erit in extremis, et in die defunctionis suae benedicetur dilectio Dei honorabilis sapientia quibus autem apparuerit in visu diligunt eam in visione et in agnitione magnalium suorum
Abbreviated transcription (Latin):
e intidia ꝗaccniꝗ ñ uale̾nt despiciunt.
Sciens gͦ & ꝓrudtus in flamã iunto man¬
mel ilominꝰ hoc a fastidiosis lectoritꝰ precor
ut quo mͦ greci post septuaginta tsagsiat. res
interp̃tẽ. Legant pri: & post ea despiciant:
ne uideant ñ ex udicio sed ex odii presum¬
itione ignorata uampnare. Ppħauit aut
isaias in ierlm & inudea. nec dum decem
tribubus in captiuitatẽ ductis: ac de utioq
regno nunc commirtm. nunc separatimn
texit oraculum. Qcum interdum ad p̃sentem
respiciot historiã: & post babiloniȩ captiuita¬
tem reditum ppłi significet in iudeam: tam
omis ei cura de uocatione gentium. & de ad¬
uentu xꝑi est. Que quanto plꝰ amatis opau
lal. & eustochium. cancomagis ab eopetite.
ut ꝑ obtiectatione presenti qua me indesi¬
nenter emuli lamant. ipse in mercedẽ resti¬
tuat in futurõ. qui scit me oł hoc in peregrinȩ
linguę erudicione sudasse: ne iuoei de faisi¬
tate scripturarum ȩcđiis ei auitius nsultaits¬
PROPHETA: Cap̃a

Expanded text:
alent, despiciunt. Sciens ergo et prudens in flammam mitto manum: et nihilominus hoc a fastidiosis lectoribus precor, ut quomodo Graeci post Septuaginta Translatores, interpretem. Legant prius, et postea despiciant: ne videantur, non ex judicio, sed ex odii praesumptione ignorata damnare. Prophetavit autem Isaias in Jerusalem, et in Judaea, necdum decem tribubus in captivitatem ductis: ac de utroque regno, nunc commistim, nunc separatim, texit oraculum. Et cum interdum ad praesentem respiciat historiam; et post Babyloniam captivitatem reditum populi significet in Judaeam: tamen omnis ei cura de vocatione gentium, et adventu Christi est. Quem quantoite, ut pro obtrectatione praesenti, qua me indesinenter aemuli laniant, ipse mihi mercedem restituat in futuro: qui scit me ob hoc in peregrinae linguae eruditione sudasse, ne Judaei de falsitate Scripturarum Ecclesiis ejus diutius insultarPROPHETAE. Cap
Abbreviated transcription (Latin):
propħas uersibꝰ uide¬
rit ec̃. descriptos. me¬
tro eos estimet apud
hebreos ligari: & ali¬
quid simile habere
dꝰ salo monis. sed qd̃
in demosthene. & tullio solet fieri ut ꝑco
la scribant᷑ & commata. qͥntiq ꝓsa a non
uet sipꝰ conscripscrunt. Nos quoq ucilitati¬

Expanded text:
Prophetas versibus viderit esse descriptos metro eos aestimet apud Hebraeos ligari, et aliquid simile habere us Salomonis; sed quod in Demosthene et Tullio solet fieri, ut per cola scribantur et commata, qui utique prosa, et non versibus conscripserunt
Abbreviated transcription (Latin):
qui de nubibus pluunt: quȩ pretexunt cuncta
desuꝑ. Si uoluerit extendere nubes quasi tentoriũ
suum. & fulgurare lumine suo desuꝑ: cardines qͦq
maris oꝑiet. Phec enĩ iudicat ppłos: & dat escas mul

Expanded text:
qui de nubibus fluunt quae praetexunt cuncta qui de nubibus fluunt quae praetexunt cuncta desuper si voluerit extendere nubes quasi tentorium suum et fulgurare lumine suo desuper cardines quoque maris operiet per haec enim iudicat populos et dat es
Abbreviated transcription (Latin):
di: neq clamabunt cum iuncti fuerint. Moriet᷑
in tempestate anima eoꝵ: & uita eoꝵ inter effe¬
minatos. Eripiet pauꝑem de angustia sua: & re¬
uelabit in tribulatione aurem eius. Igitur salua¬
bit te de ore angusto latissime: & non habentis
fundamentum subter se. Requies autem mense
tuȩ: erit plena pinguedine. Causa tua quasi im¬
pii iudicata est: causam iudiciumq recipies. Non
te gͦ superet ira ut aliquem opprimas: nec multi¬
tudo donorum inclinet te. Depone magnitudi¬
nem tuam absq tribulatione: & om̃s robustos
fortitudine: ne ꝓtrahas noccent ut ascendant
ppłi ꝓ eis. Caue ne declines ad iniquitatem: hanc
enim cepisti sequi post miseriam. Ecce deus excel¬
sus in fortitudine sua: & nullus ei similis in legis¬
latorib. Quis poterit scrutari uias eius: aut quis
ei dicere pocest. operatus es iniqͥtatem: Memento¬
qđ ignores opus eius: de quo cecinert uiri. Om̃s
pluuiȩ. &e effundit ymbres ad instar gurgitum.

Expanded text:
 neque clamabunt cum vincti fuerint. Morietur in tempestate anima eorum, et vita eorum inter effeminatos. Eripiet pauperem de angustia sua, et revelabit in tribulatione aurem ejus. Igitur salvabit te de ore angusto latissime, et non habentis fundamentum subter se. Requies autem mensae tuae erit plena pinguedine. Causa tua quasi impii judicata est; causam judiciumque recipies. Non te ergo superet ira ut aliquem opprimas; nec multitudo donorum inclinet te. Depone magnitudinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. Ne trahas noctem ut ascendant populi pro eis. Cave ne declines ad iniquitatem, hanc enim coepisti sequi post miseriam. Ecce Deus excelsus in fortitudine sua, et nullus ei similis in legislatoribus. Quis poterit scrutari vias ejus; aut quis ei dicere potest: Operatus es iniqquod ignores opus eius de quo cecinerunt viri omnes pluviae et effundit imbres ad instar gurgitum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗd pes conculcet ea: aut bestię agri conterant.
Duratur ad filios suos quasi non sint sui:
frustra laborauit nullo timore cogente. Pri¬
uauit enim eam deus sapientia: nec dedit
illi intelligentiam. Cum tempus fuerit in al¬
tum alas erigit: deridet equum & ascensorem
cius. Nunqͥd p̃bebis equo fortitudinem : aut
circumdabis collo eius humitum: Nunquid
suscitabis eum quasi locustas: Gła narium
eius terror. Terram ungula fodit: exultat
audacter: in occursum ꝑgit armatis. Contẽ¬
pnit pauorem: nec cedit gladio. Suꝑ ipsum
sonabit pharetra. uibrauit hasta & clipeus.
feruens & fremens sorbet tram: nec reputat
tubȩ sonare claugorem. Ubi audierit buci¬
nam: dicet ua. Procul odoratur bellum:
exhortationem ducum. & ululatum exercitus
Nunquid ꝑ sapientiam tuam plumescit
accipiter. expand ens alas suas ad austrum.
aut ad preceptum tuum eleuabitur aquila
& in ardius ponet nidum suum: In pecris

Expanded text:
quod pes conculcet ea, aut bestiae agri conterant. quod pes conculcet ea, aut bestiae agri conterant. Duratur ad filios suos quasi non sint sui; frustra laboravit, nullo timore cogente. Privavit enim eam Deus sapieilli intellegentiam cum tempus fuerit in altum alas erigit deridet equitem et ascensorem eius numquid praebebis equo fortitudinem aut circumdabis collo eius hinnitum numquid suscitabis eum quasi lucustas gloria narium eius terror terram ungula fodit exultat audacter in occursum pergit armatis contemnit pavorem nec cedit gladio super ipsum sonabit faretra vibrabit hasta et clypeus fervens et fremens sorbet terram nec reputat tubae sonare clangorem ubi audierit bucinam dicet va procul odoratur bellum exhortationem ducum et ululatum exercitus numquid per sapientiam tuam plumescit accipiter expandens alas suas ad austrum aut ad praeceptum tuum elevabitur aquila et in arduis ponet nidum suum in petris
Abbreviated transcription (Latin):
earum : & scisti tempus partus earum : Incur¬
uant᷑ ad fętum & pariunt: & rugitus enuttuis.
Separant᷑ filii earum & ꝑgunt ad pastum.
egrediunt᷑ & ñ reuertuntur ad eas. Quis dimi¬
sit onagrum lib̾um : & uincula eius quis sol¬
uit: Cui dedi in solitudine domum: & taber¬
nacła eiꝰ in t̾ra salsuginis. Contempnit multi¬
tudinem ciuitatis: clamorem exactoris non
audit. Circum spicit montes pascuȩ suȩ: &
iuirentia quȩq ꝑquirit. Nunqͥd uolet rinõ¬
cerus seruire tibi ÷ aut morabit᷑ ad presepe
tuum : Nunquid alligabis rinocerotam ad
arandum loro tuo: aut confringet glebas
uallium post te: Nunquid fiduciam habe¬
bis in magna fortitudine cius : & derclinques
ei labores tuos: Nunquid credes ei qm̃ reddat
sementem tibi: & aream tuam congreget: Pen¬
na strutionum similis est peunis herodii. & ac¬
cipitris. Quaudo derelinquit in t̾ra oua sua:
tu forsitan in puluete calefacies ẽa : Obliuiscit᷑

Expanded text:
earum, et scisti tempus partus earum? Incurearum, et scisti tempus partus earum? Incurvantur ad foetum et pariunt, et rugitus emittunt. Separantur filii earum, pergunt ad pastum; egrediuntur et non revertuntur ad eas. Quis dimisit onagrum liberum, et vincula ejus quis solvit? Cui dedi in solitudine domum, et tabernacula ejus in terra salsuginis, et contemnit multitudinem civitatis. Clamorem exactoris non audit; circumspicit montes pascuae suae, et virentia quaeque perquirit. Numquid volet rhinoceros servire tibi, aut morabitur ad praesepe tuum? Numquid alligabis rhinocerota ad arandum loro tuo, aut confringet glebas vallium post te? Numquid fiduciam habebis in magna fortitudine ejus, et derelinques ei labores tuos? Numquid credes ei, quod reddat sementem tibi; et aream tuam congreget? Penna struthionum similis est pennis herodii et accipitris; quando derelinquit in terra ova sua, tu forsitan in pulvere calefacies ea. Obliviscitur
Abbreviated transcription (Latin):
roris: De cuiꝰ utero egressa ẽ. glaties: & gelu de
celo quis genuit : In similitudinẽ lapidis aquẽ
durantur: & suꝑficies abyssi constringitur.
plyades: aut gyrum arcturi poteris dissipare:
nosti oidinem celi: & pones rationem eius in ter¬
ram : Nunquid eleuabis in nebula uocem tuã:
& impetus aquarum oꝑiet te: Nunquid mittes
fulgura & ibunt: & reuertentia dicent tͥ assumꝰ:
Quis posuit in uiscerib hominis sapientiam:
uel quis dedit gallo intelligentiam: Quis enar¬
rabit celorum tacionem: & concentum celi quĩ
dormire faciet: Quando fundãbatur puluis in
terra : & glebȩ conpingebant᷑ :Nunquid capies
leenȩ p̃dam : & animam catuloꝵ eius imple¬
bis: quando cubant in antris & inspeluncis in¬
sidiantur: Quis p̃parat coruo escam suam:
quando pulli eius ad dm̃ clamant. uaganteᷤ
coqd̃ ñ habeant cibos: Nunqͥd nosti dempus
partus hybicum in petris: uł parturientes cer¬
uas obseruasti: Dinumerasti menses concept̾

Expanded text:
sa est glacies? et gelu de coelo quis genuit? In similitudinem lapidis aquae durantur, et facies abyssi constringitur.  Pleiadas  Al. Plyades, aut gyrum Arcturi poteris dissipare? s rationem eius in terra numquid elevabis in nebula vocem tuam et impetus aquarum operiet te numquid mittes fulgura et ibunt et revertentia dicent tibi adsumus quis posuit in visceribus hominis sapientiam vel quis dedit gallo intellegentiam quis enarravit caelorum rationem et concentum caeli quis dormire faciet quando fundebatur pulvis in terram et glebae conpingebantur numquid capies leaenae praedam et animam catulorum eius implebis quando cubant in antris et in specubus insidiantur quis praeparat corvo escam suam quando pulli eius ad Deum clamant vagantes eo quod non habeant cibos numquid nosti tempus partus hvas observasti? Dinumerasti menses conceptum
Abbreviated transcription (Latin):
siue int̾ra sua: siue in quocũq loco miscdiȩ suę
cas iusserit inueniri. Ausculta hȩc ios: sta &
considera miracła dĩ. Nunquid scis quando p̃ce¬
ꝑit ds pluuuis. ut ostendent lucem nubiũ eius:
Nunquid nosti semitas nubium magnas. & ꝑ¬
fectas scientias: Nonne uestim̃ta tua calida sus.
cum ꝑflata fuerit t̾ra austro: Tu forsitan cum
eo fabricatus es celos: qui solidissum quasi ere
fusi st̃. Ostende nobis quid dicamus illi. Nos
quippe inuoluimur tenebris. Quis narrabit
ei quȩ loquor: Etiam si locutus fuerit homo¬
deuorabit᷑. At nunc ñ uide̾t lucem: subito acr
coget᷑ in nubes: & uentus transiens fugabit er
Ab aquilont aurum uenit: & ad din formi¬
dolosa laudatio. Digne eum muenire non
iusticia: enarrari non potest. Ideo timebunt
cum uiri: & ñ audebunt contemplari om̃s
qui sibi uident᷑ esse sapientes. XXUI.
Quis est iste inuoluens sententias sermonib¬

Expanded text:
sive in terra sua sive in quocumque loco misericordiae suae sive in terra sua sive in quocumque loco misericordiae suae eas iusserit inveniri ausculta haec Iob sta et considera miracula Dei numquid scis quando praeceperit Deus pluviis ut ostenderent lucem nubium eius numquid nosti semitas nubium magnas et perfectas scientias nonne vestimenta tua calida sunt cum perflata fuerit terra austro tu forsitan cum eo fabricatus es caelos qui solidissimi quasi aere fusi sunt ostende nobis quid dicamus illi nos quippe involvimur tenebris quis narrabit ei quae loquor etiam si locutus fuerit homodevorabitur at nunc non vident lucem subito aer cogitur in nubes et ventus transiens fugabit eas ab aquilone aurum venit et ad Deum formidolosa justitia, et enarrari non potest. Ideo timebunt eum viri, et non audebunt contemplari omnes qui sibi videntur esse sapientes h. qui
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ hoc expauit coi meum: & emotum ẽ.
de loco suo. Audite auditionem in tͣrore uo
cis eiꝰ: & sonum de ore illiꝰ ꝓcedentem. Subter
om̃s cęlos ipse considãt: & lumen illiꝰ suꝑ termi¬
nos tr̃ȩ. Post cum rugiet sonitus: conabit uoce
magnitudinis suȩ: & ñ muestigabit᷑ cum auditi¬
fuerit uox eius. Ionabit ds̃ in uoce sua mirabilit
qui facit magna & inscrutabilia: qͥui precipit
niui ut descendat in t̾ram. & hiemis pluuiis. &
ymbri fortitudinis suȩ: qͣui in manu omiuum
hominum signat. ut nouerint singłi opera sua.
Ingrediet᷑ bestia latibulum: & in autro suo mo¬
rabit᷑. Ab interiorib egredietur tempestas. & ab
arcturo frigiis. flante deo concrescit gelu: a rur
sum latissimȩ fundunt᷑ aquę. frum̃tum deside¬
rat nubes: & nubes spargunt lumen suum quȩ
lustrant ꝑ circuitum: quocũq eas uoluntas gu¬
bernantis duxerit. ad omne qd preceꝑit illis
suꝑ faciem orbis terrarum: sue in una tribu

Expanded text:
 hoc expavit cor meum, et emotum est de loco suo. Audite auditionem in terrore ejus vocis, et sonum de ore illius procedentem. Subter omnes coelos ipse considerat, et lumen ipsius super terminos terrae: post eum rugiet sonitus; tonabit voce magnitudinis sufuerit vox ejus: tonabit Deus in voce sua mirabiliter; qui facit magna et inscrutabilia. Qui praecipit nivi ut descendat in terram, et hyemis pluviis, et imbri fortitudinis suae. Qui in manu omnium hominum signat, ut noverint singuli opera sua. Ingredietur bestia latibulum suum, et in antro suo morabitur: ab interioribus egredietur tempestas, et ab Arctsum latissimae funduntur aquae. Frumentum desiderat nubes, et nubes spargunt lumen suum. Quae lustrant per circuitum, quocumque eas voluntas gubernantis duxerit, ad omne quod praeceperit illis super faciem orbis terrarum. Sive in una tribu,
Abbreviated transcription (Latin):
uit me gła mea: & abstulit coronam de capite
meo. Destruxit me undiq a perco: a quasie¬
uulse arbori. abstulit spem meam. Iratus est
tab̾naculum meum. Fr̃s meos longe fecit ame:
& noti mei quasi alieni recesserunt a me. Dere¬
liquerunt me ꝓpinqui mei: & qui me noue¬
rant obliti sunt mei. Inquilini domus inet &
ancille mee. sic̃ alienum habuerunt me. & qͣsi
filios uteri mei.Stulti quoq despiciebant me:
& cum ab eis recessissem detrahebant mͥ. Abo¬
minati me sunt quondam consiliarii mei: &
quem maxime diligebam aduersatus est mͥ.
Pelli meę consumptis carnib adhesit osmeum:

Expanded text:
a mea; et abstulit coronam de capite meo. Destruxit me undique, et pereo, et quasi evulsae arboris abstulit spem meam. Iratus est  gyro tabernaculum meum. Fratres meos longe fecit a me, et noti mei quasi alieni recesserunt a me. Dereliquerunt me propinqui meirant, obliti sunt mei. Inquilini domus meae, et ancillae meae, sicut alienum habuerunt me, et quasi r mea, et orabam filios uteri mei. Stulti quoque despiciebant me, et cum ab eis recessissem, detrahebant mihi. Abominati me sunt quondam  Al. tac. quondam consiliarii mei: et quem maxime diligebam, aversatus est me. Pelli meae, consumptis carnibus, adhaesit os meum
Abbreviated transcription (Latin):
telligentes loquantur mͥ: & uir sapiens audiat
me. los autem stulte locutus est: & uerba illiꝰ
non sonant disciplinam. Pater ini. probetur
iot usq ad finem ⁊ ne desinas ab homine mi
quitatis. quia addit suꝑ peccata sua blasphe¬
nuam. Inter nos interim constringatur: & tunc
ad iudicium ꝓuocet sermonib suis dm̃. Axuii A¬
oitur heliu hec rursum locutus est. Nunquid
equa tibi indetur tua cogitatio: ut diceres
iustior sum deo: Dixisti enim: non tibi placet
qd rectum ẽ: uł quid tibi ꝓderit si ego peccauero:
ltaq ego respondebo sermonib tuis: & amicis

Expanded text:
tellegentes loquantur mihi et vir sapiens audiat tellegentes loquantur mihi et vir sapiens audiat me Iob autem stulte locutus est et verba illius non sonant disciplinam pater mi probetur Iob usque ad finem ne desinas in hominibus iniquitatis quia addit super peccata sua blasphemiam inter nos interim constringatur et tunc ad iudicium provocet sermonibus suis Deum itur Heliu haec rursum locutus est numquid aequa tibi videtur tua cogitatio ut diceres iustior Deo sum dixisti enim non tibi placet quod rectum est vel quid tibi proderit si ego peccavero itaque ego respondebo sermonibus tuis
Abbreviated transcription (Latin):
mortis: ut abscondantur ibi qui oꝑantur ini¬
quitatem. Neq enim ultra in hominis potestate
ẽ: ut ueniat ad din in iudiciõ. Conteret multoᷤ
inuumerabiles: & stare faciet alios ꝓ eis. Nouit
enim opera eoꝵ: & iccirco inducet noctem &
conterentur: Quasi impios ꝑcussit eos. in loco
uidentium: qͥui quasi de industria recesserunt
ab eo. & om̃s uias cius intelligere noluert̃:
ut ꝑuenire facerent ad eum clamorem egeni:
& audiret uocem pauꝑum. Ipso enim conce¬
dente pacem: quis est qui condẽpnet. Cx
quo absconđit uultum : quis ẽ qui contem¬
pletur eum: E suꝑ gentem & suꝑ om̃s ho¬
mines. qui regnare facit hominem hẏ pochri¬
tam: ꝓpter peccata ppłi. Quia gͦ ego locutus sũ
ad dm̃: te quoq non ꝓhibeo. Si erraui: tu do¬
ce me. Si iniquitatem locutus sum: ultra non
addam. Nunquid ds a te expecet eam. quia
displicuit tibi: Tu enim cȩpisti loqui: & non
ego. Qđ siquid nosti melius: loquere. Uiri in¬

Expanded text:
mortis ut abscondantur ibi qui operantur inimortis ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem neque enim ultra in hominis potestate est ut veniat ad Deum in iudicium conteret multos innumerabiles et stare faciet alios pro eis novit enim opera eorum et idcirco inducet noctem et conterentur quasi impios percussit eos in loco videntium qui quasi de industria recesserunt ab eo et omnes vias eius intellegere noluerunt ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni et audiret vocem pauperum ipso enim concedente pacem quis est qui condemnet ex quo absconderit vultum quis est qui contempletur eum et super gentem et super omnes homines qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi quia ergo ego locutus sum ad Deum te quoque non prohibeo si erravi tu doce me si iniquitatem locutus sum ultra non addam numquid a te Deus expetit eam quia displicuit tibi tu enim coepisti loqui et non ego quod si quid nosti melius loquere viri in
Abbreviated transcription (Latin):
minis reddet ei: & iuxta uias singłoꝵ restituet.
Uere eium ds non condempnabit frustra: nec
omĩpotens subuertet iuddicium. Quem constituit
alium suꝑ t̾ram: aut quem posuit suꝑ orbem
quem fabricatus est: Si direxerit ad eum cor suũ.
sp̃m illius & flatum ad se trahet. Deficiet omĩs
caro simul: & homo in cinerem reuertet᷑. Si gͦ¬
habes intellectum: audi qd dicit᷑. & ausculta
uocẽ eloqͥi mei. Nunquid qui non amat iudici¬
um sanari potest: & quomͦ tu cum qui iustꝰ
est intantum condempnas: Qui dicit regi apo¬
stata: qui uocat duces impios: qͥui non accipit
ꝑsonas principum : nec cognouit trrannum
cum disceptaret contra pauperem. Opus enim ma¬
nuum eius sunt uniuersi: subito morientur. &
in media nocte turbabunt᷑ ppłi: & ꝑtransibunt.
a auferent molentum absq manu. Ocłi enim¬
eius suꝑ uias hominum: & om̃s gressus corum
considat. Non sunt tenebrȩ & non est umbra

Expanded text:
minis reddet ei, et juxta vias singulorum restituet. minis reddet ei, et juxta vias singulorum restituet. vere enim Deus non condemnabit frustra nec Omnipotens subvertet iudicium quem constituit alium super terram aut quem posuit super orbem quem fabricatus est si direxerit ad eum cor suum spiritum illius et flatum ad se trahet deficiet omnis caro simul et homo in cinerem revertetur si habes ergo intellectum audi quod dicitur et ausculta vocem eloquii mei numquid qui non amat iudicium sanare potest et quomodo tu eum qui iustus est in tantum condemnas qui dicit regi apostata qui vocat duces impios qui non accipit personas principum nec cognovit tyrannum cum disceptaret contra pauperem opus enim manuum eius sunt universi subito morientur et in media nocte turbabuntur populi et pertransibunt et auferent violentum absque manu oculi enimeius super vias hominum et omnes gressus eorum considerat non sunt tenebrae et non est umbra
Abbreviated transcription (Latin):
in interitum: sed uiuens lucem uid̾et. Ecetha
omnia oꝑat᷑ ds. trib uicib ꝑ singłos. ut rtuot¬
animas eoꝵ a corruptione: & illuminet in¬
loquaris: responde mͥ. Loquere. Uolo eium te
apparere iustum. Qd si non habes: audi me.
Iace. & docebo te sapientiam Pronuntians
itaq heluu: etiam hec locutus est. Audite sap̃i¬
entes uerba mea: & eruditi auscultate me.
Auris enim uerba ꝓbat: & guitur escas gustu
diuidicat. Iudicium eligamus nobis: & inter
nos uideamus quid sit melius: qͥuia dixit ios iu¬
stus sum. & deus subuercit iudicium meum.
Iniudicando enim me mendatium est: ĩuolenta
sagrta mea: absq ullo peccato. Quis est uirut
est ios. qui bibit subsannationẽ quasi aquãm.
qui graditur cum oꝑantibus inquitatem. &
ambulat cum uiris impuis: Dixit enim : non
placebit uir deo: etiam si cucurrerit cum eo.
Ideo uiri cordati audite me. Absit a deo impi¬
ctas: & ab omĩpotente in iquitas. Opus enun ho¬

Expanded text:
in interitum sed vivens lucem videret ecce haec in interitum sed vivens lucem videret ecce haec omnia operatur Deus tribanimam ejus a corruptione, et illuminet loquaris, responde mihi, loquere: volo enim, te apparere justum. Quod si non habes, audi me: tace, et docebo te sapientiam. PRitaque Eliu, etiam haec locutus est. Audite sapientes verba mea, et eruditi auscultate me. Auris enim verba probat, et guttur escas gustu dijudicat. Judicium eligamus nobis, et inter nos videamus quid sit melius. Quia dixit Job: Justus sum, et Deus subvertit judicium meum. In judicando enim me mendacium est; violenta sagitta mea absque peccato. Quis est vir ut est Job, qui bibit subsannationem quasi aquam? Qui graditur cum operantibus iniquitatem, et ambulat cum viris impiis? Dixit enim: Non placebit vir Deo, etiamsi cucurrerit cum eo. Ideo viri cordati, audite me; absit a Deo impietas, et ab omnipotente iniquitas. Opus enim ho
Abbreviated transcription (Latin):
minen ab his quȩ facit. & libet eum de suꝑ¬
bia: eruens animam eius a corruptione: &
uitam illius ut non transeat in gladium. In¬
crepat quoq ꝑ dolorem in lecculo: & omnia
ossa cius macescere facit. Ab ominabilis ei fit
in uita sua panis: & animę illius cibus ante
desiderabilis. Iabescet caro eius: & ossa quȩ te¬
cta fuerant nudabuntur. Appropinq uauit
corruptioni anima eius: & uita illius mortiferiꝰ.
Si fuerit ꝓ eo angłs loquens unum de milib
ut annunciet hominis equitatem: miserebitur
eiꝰ. & dicet᷑. Lib̾a eum. ut non descendat in cor¬
ruptionem: inueni in quo ei ꝓpicier. Consũp¬
ta est caro eius a suppliciis. reuertat᷑ ad diesado¬
lescenciȩ suȩ. Deprecabit din & placabilis er
erit: & uidebit faciem eius in iubilo: & reddet
homini iusticiam suam. Respieiet homines.
& dicet. Peccaui & uere deliqui: & ut eram dig¬
nus non recepi. Lib̾auit animã suã ne ꝑgeres

Expanded text:
minem ab his quae facit et liberet eum de supminem ab his quae facit et liberet eum de superbia eruens animam eius a corruptione et vitam illius ut non transeat in gladium increpat quoque per dolorem in lectulo et omnia ossa eius marcescere facit abomiin vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilis. Tabescet caro ejus, et ossa quae tecta fuerant, nudabuntur. Appropinquabit corruptioni anima ejus, et vita illius mortiferis. Si fuerit pro eo angelus loquens unum de similibus, ut annuntiet hominis aequitatem: miserebitur ejus, et dicet: Libera eum, ut non descendat in corruptionem inveni in quo ei propitier consumpta est caro eius a suppliciis revertatur ad dies adulescentiae suae deprecabitur Deum et placabilis ei erit et videbit faciem eius in iubilo et reddet homini iustitiam suam respiciet homines et dicet peccavi et vere deliqui et ut eram dignus non recepi liberavit animam suam ne pergeret
Abbreviated transcription (Latin):
lingua mea in faucib meis. Simplici corde ineo¬
sermones mei: & sententiam labia mea purã
loquent. Spiritus di fecit me: & spiraculum
omipotentis uiuificauit me. Si potes respon¬
Cece & me sic̃ & te fecit ds. & de eodem luto
ego quoq formatus sum. Ueruntam̃ miracu
non sit tibi grauis. Dixisti gͦ in aurib meis. &
uocem uerborum tuoꝵ audiui: mundus sum
egp absq de licto. immaculatus. & non est ini¬
quitas in me: quia querelas in me repperit. idco
arbitratus e. me mimicum sibi: pͥosuit in ner¬
uo pedes meos. custodiuit om̃s semitas meas.
Hoc est gͦ in quo non es iustificatus. Responde¬
bo tibi: quia maior sit deus homine. Aduersum
derit tibi. Semel loquetur ds. & sccundo idip¬
sum non repetẽt. ꝑsomnium in uisione noctur¬
na. quando irruit sopor suꝑ homines & dor¬
miunt in lecculo: tunc aꝑit aures uiroꝵ. &
erudiens eos instruit disciplina: ut auertat ho¬

Expanded text:
lingua mea in faucibus meis. Simplici corde lingua mea in faucibus meis. Simplici corde sermones mei, et sententiam meam labia mea pura loquentur. Spiritus Dei fecit me, et spiraculum omnipotentis vivificavit me. Si potes responEcce, et me sicut et te fecit Deus, et de eodem luto ego quoque formatus sum. Verumtamen miraculnon sit tibi gravis, Dixisti ergo in auribus meis, et vocem verborum tuorum audivi: Mundus sum ego, absque delicto immaculatus, et non est iniquitas in me. Quia querelas in me reperit, ideo arbitratus est me inimicum sibi. Posuit in nervo pedes meos, custodivit omnes semitas meas. Hoc est ergo, in quo non es justificatus: respondebo tibi, quia major sit Deus homine. Adversus derit tibi: Semel loquitur Deus, et secundo idipsum non repetit. Per somnium in visione nocturna, quando irruit sopor super homines, et dormiunt in lectulo. Tunc aperit aures virorum, et erudiens eos instruit disciplinam ut avertat ho