comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
magnis ñ dedisti hȩc. Dicelimiꝰ eñ eis t̃rę fructib significare. et in
allegoria figurari oꝑi miscdiȩ. quę huiꝰ uitȩ necessitatibꝰ exhibent
ex t̾ra fructifera. Calis t̾ra erit pius onesiforus. Cuiꝰ domui dedisti
Hoc fecerunt & frẽs. & tali fruge fructificiert̃ qui qd̾ ei deerat sup¬
pleuerunt ex mac̾edomia. quomͦ aũt dolet quedam ligna quę
fructum ei debitum ñ dederunt. ubi ait in prima mea defensionr
uenio mͥ ad fuit. sod om̃s me dereliquert̃ non illis imputetur:
sta enĩ debent̾ eis. Qui muustrant doctrinam rationalem ꝑ in¬
telligentias diuinoꝵ nusterioꝵ. & ita eis debet̾ tanꝗ hominibus
plicant᷑ suꝑ t̾ram. qm̃ in om̃em t̾ram exiit sonꝰ eoꝵ. Pascuntur
aũt his eseis quilȩcautꝰ eis. nec illi lȩtant᷑ eis quoꝵ ds̃ uent̃. Neq
enim & in illis qͥ p̃bent ista ea quę dant fructꝰ ẽ. sed quo animo dant.

Expanded text:
magnis non dedisti haec. Dicebamus enim eis fructibus terrae significari, et in magnis non dedisti haec. Dicebamus enim eis fructibus terrae significari, et in allegoria figurari opera misericordiae, quae hujus vitae necessitatibus exhibentur ex terra fructifera. Talis terra erat pius Onesiphorus, cujus domui dedisti Hoc fecerunt et fratres, et tali fruge fructificaverunt, qui quod ei deerat, suppleverunt ex Macedonia . Quomodo autem dolet quaedam ligna, quae fructum ei debitum non dederunt, ubi ait: In prima mea defensione nemo mihi affuit, - sed omnes me dereliquerunt: non illis inputetur. ista enim debentur eis, qui ministrant doctrinam rationalem per intellegentias diuinorum mysteriorum, et ita eis debentur tamquam hominibus. terram, quoniam in omnem terram exiit sonus eorum. Pascuntur autem his escis qui laetantur eis, nec illi laetantur eis, quorum deus uenter. neque enim et in illis, qui praebent ista, ea, quae dant, fructus est, sed quo animo dant.
Abbreviated transcription (Latin):
uno modo intellectu tenuerimꝰ & multis modis intelligere qd obseure
uno mͦ enuntiatum legerimꝰ. sic implent᷑ iquȩ maris quȩ ñ mouent᷑
nͥ uariis significationibꝰ. Sic & fętibꝰ humanis implet & t̾ra cuuis
ariditas appiret iustudio & donunat᷑ ei ratio. Uolo etiã dicere do¬
nune dĩ mĩs. qd̾ inc consequens tua script̾a cõmonet. Et dicam nec
uerebor. uera cnĩ dicam tẽ in inspirante. qd̾ ex eis ũbis uoliusti ut di¬
cerem: Noq enun alio p̃t̃ te inspirinte eredo me uerum dicere.
cum tiisis ueritas bnus aut homo mendax. & idõ qͥloqͥt᷑ mendatiũ
de susloquit᷑. Eigo. ut uerũ loquar. de tuo loquor. Ecce dedisti nobis
in escam om̃c fenũ satiuũ. semunansicm̃ qd̾ ẽ suꝑ ounẽ t̾ram. ⁊om̃e
lignum qd̃ ht̃ inse fructum seminis satrui. Nec nobis solis. sed &¬
in om̃ibꝰ auibꝰ cli. & bestiis tie atq serpentibꝰ. piscibꝰ uuit & cetis

Expanded text:
uno modo intellectum tenuerimus, et multis modis intellegere, quod obscure uno modo intellectum tenuerimus, et multis modis intellegere, quod obscure uno modo enuntiatum legerimus. sic implentur aquae maris, quae non monentur nisi uariis significatibus, sic et fetibus humanis impletur et terra, cuius ariditas apparet in studio, et dominatur ei ratio. Yolo etiam dicere, domine deus meus, quod me consequens tua scriptura conmonet7 et dicam nec uerebor. uera enim dicam te mihi inspirante, quod ex eis uerbis noluisti ut dicerem. neque enim alio praeter te inspirante credo me uerum dicere, cum tu sis ueritas, omnis autem homo mendax. et ideo qui loquitur mendacium, de suo loquitur. ergo ut uein escam omne fenum sativum, seminans semen quod est super omnem terram; et omne lignum quod habet in se fructum seminis sativi. Nec nobis solis, sed et omnibus avibus coeli, et bestiis terrae, atque serpentibus: piscibus autem et cetis
Abbreviated transcription (Latin):
quã in firmamento qd̵ solidatũ est intͣ aquã ⁊ aquã. ⁊ in societate
amaricantiũ ppłoꝵ. tanꝗͣ. in mari ⁊ in studio animaꝵ piaꝵ. tanqͣ
minalib ⁊ lignis frustiferis ⁊ in sp̃italib donis manifestatis ad
utilitatem. Sicut in luminarib celi & in affectionibꝰ formatis ad
temꝑantiã tanq in anima iuua. In his̃ om̃ib namciscun multitu¬
dines et ubertates & inerementa. Sed qd̾ ita crescat & multiplicet᷑ ut
una res multis modis enunciet᷑. Et una enuntiatio. multis modis
ꝓpt᷑ necessarias cuisas carnalis ꝓfunditatis. Res. uit intelligibilit̾
ex cogitatas. generationes humanas ꝓpt̾ rationes fecunditatem
intellexinꝰ. & idõ credidimꝰ utriq hoꝵ generi dictũ cẽ abste dne.
rescite & multiplicamini. In hac enĩ beurdictione concessam nobis
ate facultatem ac potestatem accipio. & inultis modis enuntiare. Qd̾

Expanded text:
quam in firmamento quod solidatum est inter aquam et aquam; et in societate quam in firmamento quod solidatum est inter aquam et aquam; et in societate amaricantium populorum, tanquam in mari; et in studio animarum piarum, taminalibus et lignis fructiferis; et in spiritualibus donis manifestatis ad utilitatem, sicut in luminaribus coeli; et in affectibus formatis ad temperantiam, tanquam in anima viva. In his omnibus nanciscimur multitudines, et ubertates, et incrementa: sed quna res multis modis enuntietur et una enuntiatio multis modis propter necessarias causas carnalis profunditatis, res autem intellegibiliter excogitatas generationes humanas propter rationis fecunditatem intelleximus. et ideo credidimus utrique horum generi dictum esse abs te, domine: crescite -et multiplicamini. in hac enim benedictione concessam nobis a te facultatem ac potestatem accipio et multis modis enuntiare, quod
Abbreviated transcription (Latin):
multiplicant᷑ foetꝰ aquaꝵ. Actenc̃e itum quisqͥs hȩc legis. ecce qd
uno mͦ serptã offert: ⁊ uox ꝑsonat. In pͥncipio fecit ds̃ cȩlum & t̾ram:
Nonne multiplicit᷑ intelligit᷑. non eyroꝵ fallatia. sed ueraꝵ intelligen¬
tiarum generib. ita crescunt & multiplicant᷑ foetus homium:
taq si naturas ipsas rertim non allegoricȩ sed ꝓpͥȩ cogitemꝰ. ad omĩa
quȩ de seminib gignunt᷑ conuenit uerbum. Grescite. ⁊ multiplica¬
mini: Si aut posita figurate. ista tractemꝰ qd̾ potiꝰ arbitror intendisse scͥp¬
turã que utiq non suꝑuacue solis aqͣtiliũ ⁊ hominũ fetib istã bene¬
dictionẽ attribuit. Inuenimꝰ qͥd̃ multitudines ⁊ in creaturis ꝙp̃ita.¬
lib atq corꝑalib tanꝗͣ in cęlo ⁊ in t̾ra. ⁊ in animis iustis ⁊ iniqus.
tanꝗͣ luce ⁊ tenebris. ⁊ in sc̃is auctorib ꝑ quos lex ministrata est tan¬

Expanded text:
multiplicantur fetus aquarum. adtende iterum quisquis haec legis: ecce quod multiplicantur fetus aquarum. adtende iterum quisquis haec legis: ecce quod uno modo scriptura offert et uox personat: in principio deus fecit caelum et terram, nonne multipliciter intellegitur, non errorum fallacia, sed uerarum intellegentiarum generibus? ita crescunt et multiplicantur fetus hominum. Itaque si naturas ipsas rerum non allegorice, sed proprie cogitemus, ad omnia, quae de seminibus gignuntur, conuenit uerbum: crescite et multiplicamini; si autem figurate posita ista tractemus — quod potius arbitror intendisse scripturam, quae utique non superuacue solis aquatilium et hominum fetibus istam benedictionem adtribuit — inuenimus quidem multitudines et in creaturis spiritalibus atque corporalibus tamquam in caelo et terra et in antanquam in luce et tenebris; et in sanctis auctoribus, per quos lex ministrata est, tan
Abbreviated transcription (Latin):
genusq custodiant. Qͥd igit᷑ dicã lum̃ nicũ ueritas. quia uacat hoc. quia
inanit̃ ita dictũ est: Neqͣquã pat̾ pietatis. Absit. ut hoc dicat seruus uer¬
bi tui. I. si ego non intelligo quid hoc eloqͥo significes utant᷑ eo meliꝰ melio¬
res id ÷ intelligentiores ꝗͣ ego sũ. Unicuiq quantũ saꝑe dedisti. Placeat autẽ
& confessio mea corã ocuł tuis qua tibi confiteor crede me dñe non in¬
cassũ te ita loquutũ. neq silebo qd̃ mͥ lectionis huiꝰ occasio suggerit. ue¬
rum est enim nec uideo qͥd impediat ita me sentire dicta figurata
libroꝵ tuoꝵ: Noui enim multiplicit᷑ significari ꝑcorpꝰ. qd uno modo
ꝑ corpus significat᷑. Ecce simplex dilectio dĩ et ꝓxiii. ꝗͣ multiplicibꝰ
sacramentis & innumerabilibꝰ linguis. & in una quaq lingua: in¬
numerabilib locutionum modis corporalit᷑ enuntiat᷑. ita erescunt &

Expanded text:
genusque custodiant. Quid igitur dicam, lumen meum, ueritas? quia uacat hoc, quia genusque custodiant. Quid igitur dicam, lumen meum, ueritas? quia uacat hoc, quia inaniter ita dictum est? nequaquam, pater pietatis, absit, ut hoc dicat seruus uerbi tui. et si ego non intellego, quid hoc eloquio significes, utantur eo melius meliores, id est intellegentiores quam ego sum, unicuique quantum sapere dedisti. placeat autem et confessio mea coram oculis tuis, qua tibi confiteor credere me, domine, non incassum te ita locutum, neque silebo, quod mihi lectionis huius occasio suggerit. uerum est enim nec uideo, quid inpediat ita me sentire dicta figurata librorum tuorum. noui enim multipliciter significari per corpus, quod uno modoper corpus significatur. ecce simplex dilectio dei et proximi, quam multiplicibus sacramentis et innumerabilibus linguis et in unaquaque lingua innumerabilibus locutionum modis corporaliter enuntiatur! ita crescunt et
Abbreviated transcription (Latin):
& potestatẽ corrigendi habet. Sod qͥd ẽ hoc. & quale nusterium est:
Ecce benedicis homines odñe. ut erescant & inultiplicent᷑ & impleant
t̾ram: Nichil ne nob̾ innuis ut intellegamꝰ aliqͥd. cur non ita benedi¬
xeris lucem quam uocasti diẽ. Nec firmamĩtũ celi. nec luminaria.
tuam creasti. dicerẽ te hoc donũ benedictionis homini ꝓͥe uoluisse lar¬
giri. nisi hoc mͦ benedixisses pisces ⁊ çȩtos ut crescerent. ⁊ multiplicarent᷑.
& implerent aquas maris & uolatilia multiplicarent᷑ suꝑ t̾ram Itẽ dicerẽ
ad ea reꝵ genera ꝑtinere benedictionẽ hanc quȩ gignendo ex semet ip¬
sis ꝓpagantur si eã reꝑirẽ in arbustis ⁊ frutectis. & in peccorib terrȩ. Hũc
autẽ nec herbis ⁊ lignis dictũ est. nec bestiis ⁊ serpentib erescite ⁊ mul¬
tiplicamini. cũ hec omĩa sicut pisces ⁊ aues & homines gignendo augeant᷑

Expanded text:
et potestatem corrigendi habet. Sed quid est hoc et quale mysterium est? et potestatem corrigendi habet. Sed quid est hoc et quale mysterium est? ecce benedicis homines, o domine, ut crescant et multiplicentur et impleant terram. nihilne nobis ex hoc innuis, ut intellegamus aliquid, cur non ita benedixeris lucem, quam uocasti diem, nec firmamentum caeli nec luminaria ntuam creasti, dicerem te hoc donum benedictionis homini proprie uoluisse largiri, nisi hoc modo benedixisses pisces et coetos, ut crescerent et multiplicarentur et implerent aquas maris, et uolatilia multiplicarentur super terram. item dicerem ad ea rerum genera pertinere benedictionem hanc, quae gignendo ei semet ipsis propagantur. si eam reperirem in arbustis et frutectis et in pecoribus terrae. nunc autem nec herbis et lignis dictum est nec bestiis et serpentibus: crescite et multiplicamini, cum haec quoque omnia sicut pisces et aues et homines gignendo augeantur
Abbreviated transcription (Latin):
piscis ex inbetur: quẽ leuatũ de ꝓfunda t̾ra pia comedit. Siuȩ in ubor
signis uocibꝰq subiectis auctoritati libri tui tanꝗ. subfirmam̃to uoli¬
tantibus int̾p̃tando. exponendo. disserendo. disputando. benedicen¬
do. atq inuocando. te ore erũpentibꝰ atq sonantib signis. ut res
abyssus scłi ⁊ cȩcitas carnis. qua cogitata nͥ posst̾ inderi. ut opus sit
instrepere in aurib. ita ꝗuis multiplicent᷑ uolatilia suꝑ t̾rã ex aqͥs.
tam̃ originem dicunt. Iudicat etiam sp̃ilis aꝓꝓbando quod rectũ.
imꝓbando aũt qđ ꝑperã inuenerit in oꝑib moribusq fidelium.
clemosinis tanꝗ t̾ra fructifera. & de aĩa uiua mansuęfactis affecti¬
onib in castitate. in ieiuniis. in cogitationib piis. dehis quȩ per
sensum corporĩ ꝑcipiunt᷑. De his enim udicare nime dicit᷑. in quibus

Expanded text:
piscis exhibetur, quem leuatum de profundo terra pia comedit, siue in uerborum piscis exhibetur, quem leuatum de profundo terra pia comedit, siue in uerborum signis uocibusque subiectis auctoritati libri tui tamquam sub firmamento uolitantibus, interpretando, exponendo, disserendo, disputando, benedicendo atque inuocando te, ore erumpentibus atque sonantibus signis, ut respabyssus saeculi et caecitas carnis, qua cogitata non possunt uideri, ut opus sit instrepere in auribus. ita, quamuis multiplicentur uolatilia super terram, ex aquis tamen originem ducunt. indicat etiam spiritalis approbando, quod rectum, inprobando autem, quod perperam inuenerit in operibus moribusque fidelium, elemosynis tamquam terra fructifera et de anima uiua mansuefactis affectionibus, in castitate, in ieiuniis, in cogitationibus piis de his, quae per sensum corporis percipiuntur. de his enim iudicare nunc dicitur, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
Si nr̃i ocłis noti sint. ⁊ nullis adhuc nob̾ apparuerint oꝑib. ut ex
fructib eoꝵ cognoscamꝰ eos. S tu dñe iã scis eos ⁊ diuisisti ⁊ uo¬
casti in occulto anteꝗͣ. fieret firmamentũ. Neq de turbidis huiꝰ
scłi popuł quanꝗͣ sp̃itał homo iudicat. Quid enĩ ei dehis qͥforis st̃
uidicare. ignoranti quis inde uenturus sit in dulcedinẽ grẽ tuȩ. Et
qͥs in ꝑpetuia impietatis amaritudine remansurus. idõq homo quẽ
fecisti ad imagine̾ tuam. ñ accepit potestatem luminariũ cęli. neq ip¬
sius occulti celi. neq diei et noctis quȩ ante celi constititionem uo¬
casti. neq congregationes aquaꝵ. qd̾ ẽ mare s accepit potestatẽ pisciu
maris. & uolatilium celi. & om̃iũ peccoꝵ. ⁊ om̃is t̾re. ⁊ om̃iũ serpen
tium. quȩ repunt suꝑtrã. Iudicat enĩ & apꝓbat qđ recte. inꝓbat
aut qd ꝑperim inuenerit. suie in ea sollempnitate sacramentoꝵ

Expanded text:
uc nobis apparuerunt operibus, ut ex fructibus eorum cognoscamus eos, spd tu, domine, iam scis eos et diuisisti et uocasti in occulto, antequam fieret firmamentum. neque de turbidis huius saeculi populis quamquam spiritalis homo iudicat. quid enim ei de his, qui foris sunt, indicare ignoranti, quis inde uenturus sit in dulcedinem gratiae tuae et quis in perpetua inpietatis amaritudine remansurus? Ideoque homo, quem fecisti ad imaginem tuam, non aecepit potestatem luminarium caeli neque ipsius occulti caeli neque diei et noctis, quae ante caeli constitutionem uocasti, neque congregationis aquarum, quod est mare, sed accepit potestatem piscium maris et uolatilium caeli et omnitium, quae repunt super terram. iudicat enim et approbat, quod recte, improbat autem, quod perperam inuenerit, siue in ea sollemnitate sacramentorum,
Abbreviated transcription (Latin):
libydinis. & uenenũ curiositatis : inotꝰ sunt animȩ mortuȩ. Qa
non ita morit᷑ ut om̃i careat motu. q̃m discedendo a fontȩ uitȩ mo¬
rit᷑: atq ita suscipit᷑ a precereunte scło. & conformat᷑ ei. Uerbũ aũt¬
tuũ ds̃. fons uitȩ ec̃unȩ ẽ: et ñ p̃tit. Idõq in ũbo tuo cohibet᷑ ille dis¬
cesus. dum dicit᷑ nob̾ nolite conformari huic scło. ut ꝓducat t̾ra¬
animã infonte uite. aĩm uiuentẽ in u̾bo tuo. ꝑ euugłistas tuos.
qm emulatio uiri ab annco ẽ. Estote inqͥt sicut ego. qͥa & ogo sic̃ uos.
ita erunt in aĩa uiua bestiȩ bonȩ. in mansuetudine actionis. Man¬
Udasti enĩ dicens. in mansuetudine oꝑa tua ꝑfice. x ab om̃i homine
diligeris. & peccora bona. neq simanduc auerint ab undantia. neq
siñ manducauerint egentia. & serpentes boni ñ ꝑnitiosi ad nocendũ.
sed astuti ad cauendũ. & tantum explorantes
temporalem nata.¬

Expanded text:
libidinis et uenenum curiositatis motus sunt animae mortuae, quia libidinis et uenenum curiositatis motus sunt animae mortuae, quia non ita moritur, ut omni motu careat, quoniam discedendo a fonte uitae moritur atque ita suscipitur a praetereunte saeculo et conformatur ei. Verbum autem, deus, fons uitae aeternae est et non praeterit: ideoque in uerbo tuo cohibetur ille discessus, dum dicitur nobis: nolite conformari huic saeculo, ut producat terra in fonte uitae animam uiuentem, in uerbo tu.o per euangelistas tuos  genus, quoniam aemulatio uiri ab amico est: estote, inquit, sicut ego, quia et ego sicut uos. ita erunt in anima uiua bestiae bonae in mansuetudine actionis. mandasti enim dicens: in mansuetudine opera tua perfice et ab omni homine diligeris. et pecora bona neque si manducauerint, abundantia, neque si non manducauerint, egentia, et serpentes boni non perniciosi ad nocendum, sed astuti ad cauendum et tantum explorantes temporalem nat
Abbreviated transcription (Latin):
do & loquendo ꝑmiracula & sacram̃ta & uoces misticas. ubi intenta
fit ignorantia mat̾ admirationis. in timore occultoꝵ signorum:
alis enĩ est introitꝰ ad fidem filiis adam oblitis tui. dumise abscondt̃
a facie tua. & fiunt abyssus. Sed oꝑent᷑ xiam sicut in arida discreta
a gurgitib abyssi. & suit forma fidelibꝰ uiuendo corã eis. & excrtando
adimitationẽ. Sic eium. ñ tantũ ad audiendu. sod xiã ad faciendũ
audiuint. Querite dñm & uiuet anima ur̃a. ut ꝓducat t̾ra animã
uiuentẽ. Nolite conformari huic seło. continete uos abco. Cuitando
uiuit aumia. quȩ appetendo morit᷑. Continete uos ab inmani ferita¬
te suꝑbiȩ. ab merti uoluptate luxuriȩ. & a fallaci nomine scientiȩ.
ut sint bestiȩ mausuete. & peccora edomita. & in noxii serpentes.
motꝰ enim anunȩ st̃ isti in allegoria. Sed fastꝰ elationis. et delectatio

Expanded text:
do et loquendo per miracula et sacramenta et uoces mysticas, ubi intenta do et loquendo per miracula et sacramenta et uoces mysticas, ubi intenta fit ignorantia mater admirationis in timore occultorum signorum — talis enim est introitus ad fidem filiis Adam oblitis tui, dum se abscondunt  a facie tua et fiunt abyssus — sed operentur etiam sicut in arida discreta a gurgitibus abyssi et sint forma fidelibus uiuendo coram eis et excitando ad imitationem. sic enim non tantum ad audiendum sed etiam ad faciendum audiunt: quaerite deum, et uiuet anima uestra, ut producat terra animam uiuentem. nolite conformari huic saeculo, continete uos ab eo. euitando uiuit anima, quae appetendo moritur. continete uos ab immani feritate superbiae, ab inerti uoluptate luxuriae et a fallaci nomine scientiae, ut sint bestiae mansuetae et pecora edomita et innoxii serpentes. motus enim animae sunt isti in allegoria: sed fastus elationis et delectatio
Abbreviated transcription (Latin):
minitte in eã ubum tuũ ꝑ ninitios tuos. oꝑa enĩ eoꝵ narramus: Sed
tu es qui oꝑaris in eis & oꝑent᷑ animã uuam t̾ra ꝓducite eã qͥa t̾ra causa
est: ut hec agant in ea. sicut inare fuit causa ut agerent reptilia aĩaꝵ
uiuaꝵ & uolatilia subfirmam̃to cęli. qͥbꝰ iam t̾ra non indiget ꝗuis pisoẽ
inanducet leuatũ de profundo inea mensa quã parasti in conspectu ere¬
dentium :Idõ enĩ de ꝓfundo leuatꝰ ẽ. ut alat aridam. Et aues ma¬
rina ꝓgenies. sed
tañi suꝑ t̾ram multi plicant᷑. Primaꝵ entm
uocũ eiugłiantium infidelitas horminũ enisa extitit. sed & fideles
exhortant᷑ꝰ & benedi cinit᷑ eis niultiplicit̃ de die indiem. At uõ
Deliciis enim dñe. mortferis: Nam tũ puri cordis utales deliciȩ. Opent᷑
gͦ iam int̾ra in inistritui. non sicut in aqͥs infidelitatis. adnuntian¬

Expanded text:
immitte in eam uerbum tuum per nuntios tuos. opera enim eorum narramus, sed immitte in eam uerbum tuum per nuntios tuos. opera enim eorum narramus, sed tu es, qui operaris in eis, et operentur animam uiuam. terra producit eam, quia terra causa est, ut haec agant in ea, sicut mare fuit causa, ut agerent reptilia animarum uiuarum et uolatilia sub firmamento caeli, quibus iam terra non indiget, quamuis piscem manducet leuatum de profundo in ea mensa, quam parasti in conspectu credentium; ideo enim de profundo leuatus est, ut alat aridam. et aues marina progenies, sed tamen super terram multiplicantur. primarum enim uocum euangelizantium infidelitas hominum causa extitit; sed et fideles exhortantur et benedicuntur eis multipliciter de die in diem. at uerdeliciis, domine, mortiferis; nam tu puri cordis uitales deliciae. Operentur ergo iam in terra ministri tui, non sicut in aquis infideiitatis annuntian
Abbreviated transcription (Latin):
subditi. ñ ultia ꝓficerent nͥ sp̃italit̃ uiuesceret aĩa graidu alio. & pꝰ micii ũbũ
in consummationẽ respiceret. ac ꝑhoc in ũbo tuo ñ maris ꝓfunditas. sod
abaquaꝵ amaritudine. nec t̾ra discreta eiecit: ñ reptilia animaꝵ uiuaꝵ
& uolatilia. sed animã uiuã. ⁊eq enim iam opꝰ habet baptisino quo
gentibꝰ opꝰẽ: sicut opuis habebat cum aqͥs tegeret᷑. Non enm itratur
alit̾ in regium edoꝵ. ex illo quo institusti. ut sic intretꝰ. Nec magnalia
mirabilium. qua erit qͥbꝰ fiat fides. Neq enĩ nͥ signa & ꝓdigia uid̾it.
non credit. cum iam destincta sit t̾ra fidelis ab aqͥs maris infidelitate
aniaris. et linguȩ insigno st̃ non fidelib sed infidelibꝰ. Nec esto gͥ genere
uolatili qd ũbo tuo ꝓduxert̃ aque. opꝰ lubet t̾ra quam fundasti suꝑaqͣs:

Expanded text:
subditi non ultra proficerent, nisi spiritaliter uiuesceret anima gradu alio et post initii uerbum subditi non ultra proficerent, nisi spiritaliter uiuesceret anima gradu alio et post initii uerbum in consummationem respiceret. Ac per hoc in uerbo tuo non maris profunditas, sed ab aquarum amaritudine terra discreta eicit non reptilia animarum uiuarum et uolatilia, sed animam uiuam. neque enim iam opus habet baptismo, quo gentibus opus est, sicut opus habebat, cum aquis tegeretur: non enim intratur aliter in regno caelorum ex illo. quo instituisti, ut sic intretur; nec magnalia mirabilium quaerit, quibus fiat fides: neque enim nisi signa et prodigia uiderit, non credit, cum iam distincta sit terra fidelis ab aquis maris infidelitate amaris, et linguae in signo sunt non fidelibus, sed infidelibus. nec isto igitur genere uolatili, quod uerbo tuo produxerunt aquae, opus habet terra, quam fundasti super aquas.
Abbreviated transcription (Latin):
Ms̃. qͥ consolatꝰ es fastidia sensuũ mortaliũ. ut in cognitione animi res
una. multis modis ꝑcorporis iotiones figuret᷑. atq dicat᷑. Aquȩ ꝓdux¬
erunt hȩc. Sed in uerbo tuo uecessitates alienatoꝵ. ab ec̾nitate uerita¬
tis cue ppłoꝵ ꝓduxerunt haec. Sod in ęiuugłio tuo qm ipse aquȩ ista
ciecert᷑. quaꝵ amarus languor fuit cuisa. ut in tuo ũbo ista ꝓcederent.
& pulchra st̃ om̃a faciente te: Et ecce tu in enarrabilit̾ pulchrior. qui
fecesti oũia: Aquo si ñ ẽẽt lapsus adam. ñ diffunderet᷑ ex utero eiꝰ sal sugo
maris genꝰ humanũ ꝓfunde curiosum & ꝓcellose tumidũ. & instabilit̃
fluuidum. atq ita ñ opꝰ eẽt ut in aqͥs multis corporalit̾ & sensibiliter
opirent᷑ dispensatores tui. inistica facta & dicta. Sic eñ mͥ nc̃ occurrert̃
reptilia et uolatilia. qͥbꝰ imbuti et iniciati homines corporalibꝰ sacram̃tiᷤᷤ

Expanded text:
eus, qui consolatus es fastidia sensuum mortalium, ut in cognitione animi res eus, qui consolatus es fastidia sensuum mortalium, ut in cognitione animi res una multis modis per corporis motiones figuretur atque dicatur. aquae produxerunt haec, sed in uerbo tuo: necessitates alienatorum ab aeternitate ueritatis tuae populorum produxerunt haec, sed in euangelio tuo, quoniam ipsae aquae ista eiecerunt, quarum amarus languor fuit causa, ut in tuo uerbo ista procederent. Et pulchra sunt omnia faciente te, et ecce tu inenarrabiliter pulchrior, qui fecisti omnia. a quo si non esset lapsus Adam, non diffunderetur ex utero eius salsugo maris, genus humanum profunde curiosum et procellose tumidum et instabiliter fluuidum, atque ita non opus esset, ut in aquis multis corporaliter et sensibiliter operarentur dispensatores tui mystica facta et dicta. sic enim mihi nunc occurrerunt reptilia et uolatilia, quibus imbuti et initiati homines corporalibus sacramentis
Abbreviated transcription (Latin):
pducant aquę ñ aĩam uiuam ꝗ t̾ra ꝑducit: sed repcilia aĩaꝵ uiuaꝵ.
tuoꝵ unt madios fluctiis temptationum sełi. ad unbuentes gẽs nomine tuo
&uoces nuntioꝵ tuoꝵ uolitantes suꝑ t̾rĩ uixta firmaintũ. libri tui
p̃posito illo sibi ad auctoritatẽ. sub quo uolitarent quocunq irent. Neq
eui sunt loquele neq sermones. quoꝵ ñ audiant᷑ uoces eoꝵ. Quando
benedicendo multi plicasti hȩc. Nũqͥd mentior. aut muixtione inisceo:
Neq distiugo lucidas cogitationes l. arum rerũ infirmam̃to celi. & oꝑa
corporalia in undoso mari & subfirmam̃to cęli. Quaꝵ enĩ itrũ noticiȩ
suit solide & t̾minatȩ sine increm̃itis generationũ. tamꝗ lumina
sapientiȩ &scientiȩ eaꝵdem rerũ sunt oꝑationes corporales multȩ. ac
uariȩ. & iliud ex alio crescendo iutiplicant᷑ in benedictione tua

Expanded text:
Producant aquae, non animam vivam quam terra producit, sed reptilia animarum vivaProducant aquae, non animam vivam quam terra producit, sed reptilia animarum vivaum inter medios fluctus temptationum saeculi ad imbuendas gentes nomine tuo uoces nuntiorum tuorum uolantes super terram iuxta firmamentum libri tui praeposito illo sibi ad auctoritatem, sub quo uolitarent, quocumque irent. neque enim sunt loquellae neque sermones, quorum non audiantur uoces eorum, quando iam tu, domine, benedicendo multiplicasti haec. Numquid mentior aut mixtione misceo neque distinguo lucidas cognitiones harum rerum in firmamento caeli et opera corporalia in undoso mari et sub firmamento caeli? quarum enim rerum notitiae sunt solidae et terminatae sine incrementis generationum tamquam lumina sapientiae et scientiae, earundem rerum sunt operationes corporales multae ac uariae, et aliud ex alio crescendo multiplicantur in benedictione tua,
Abbreviated transcription (Latin):
celi enarcent gł am eiꝰ. dieudentes int̃ lucẽ ꝑfectoꝵ s ñdum sic̃ angłoꝵ.
dies sole caudens eructet diei uerbum sapientiȩ. Et nox. luna canders
idmintiet. nocti ibum scientię. Luna et stelle noctilucent. sed nox ñ
obseurat eas. qñi ipse illuminant cam ꝓ modulo eiꝰ. Eece enun tamq
do dicente. funt luminaria infirmamito celi. Faictus ẽ subito decȩlo
sonꝰ quasi ferretꝰ flatꝰ uehemens. & uisȩ sunt lingue diuisȩ quasi ignis.
qui de insedit suꝑ unum quẽq illoꝵ. & facta st̃ luminaria infirma¬
m̃to celi ũbum utȩ habentia. Uliq discurite ignes seĩ.ignes de¬
ignes de¬
cori. Uos enĩ estis sumen mundi. nec estis submodio: Exiltatꝰ e
cui adhesistis & exaltauit uos. Discurrite et in notescite om̃ibꝰ gentib
enĩ p̃tiosum auili. facti estis os di ꝑ qd̾ dicereri.

Expanded text:
caeli enarrent gloriam eius diuidentes inter lucem perfectorum, sed nondum sicut angelorum, caeli enarrent gloriam eius diuidentes inter lucem perfectorum, sed nondum sicut angelorum, terram, et dies sole candens eructet diei uerbum sapientiae et nox, luna lucens, annuntiet nocti uerbum scientiae. luna et stellae nocti lucent, sed nox non obscurat eas, quoniam ipsae inluminant eam pro modulo eius. ecce enim tamquam deo dicente: fiant luminariasonus, quasi ferretur flatus uehemens, et uisae sunt linguae diuisae quasi ignis, qui et insedit super unumquemque illorum, et facta sunt luminaria in firmamento caeli uerbum uitae habentia. ubique discurrite, ignes sancti, ignes decori. uos enim estis lumen mundi nec estis sub modio. exaltatus est, cui adhaesistis, et exaltauit uos. discurrite et innotescite omnibus gentibus. enim pretiosum a vili, facti estis os Dei, per quos diceret:
Abbreviated transcription (Latin):
luminaria in firmam̃to celi. & luceant suꝑ t̾rĩ. Querebat diues ille
a magistro bono qͥd faceret ut uitã &nam consequeret᷑: dicat ei
ẽ : dicat ei ut siuult uenire aduitã. scruet mandata. separet ase
amaritudinẽ malitiȩ atq neqͥtiȩ. ñ occidat. non niechȩt᷑. ñ furet᷑.
nfalsum testimoniũ dicat. ut appareat arida & germinet honorẽ
matris & patris. & dilectionẽ ꝓ ximi. Feci inquit hȩc om̃a. unde
gͦtante spinȩ sitra fructifera ẽ. uade extirpa siluosa dumeta
auaricie. Uende quȩ possides & implere frugib dando pauꝑibꝰ & habeb¬
thesaurum inceł. & saquere dnĩm siuis eẽ ꝓfectꝰ. nouit qͥd distribuat
fuerit illie thesaurus tuus. sicut audesti amagistro hono. Sed contris
infirma mundi. qui dinsitis om̃ia ut sequeremini diĩm. Ite post eũm
& confundite forcia. Ite p eum speciosi podes. & lucete in firmam̃to. ut

Expanded text:
luminaria in firmamento caeli, ut luceant super terram. quaerebat diues ille luminaria in firmamento caeli, ut luceant super terram. quaerebat diues ille a magistro bono, quid faceret, ut uitam aeternam consequeretur: dicat ei ia deus est — dicat ei, ut, si uult uenire ad uitam, seruet mandata, separet a se amaritudinem malitiae atque nequitiae, non occidat, non moechetur, non furetur, non falsum testimonium dicat, ut appareat arida et germinet honorem matris et patris et dilectionem proximi. feci, inquit, haec omnia. unde ergo tantae spinae, si terra fructifera est? uade, extirpa siluosa dumeta auaritiae, uende quae possides et implere frugibus dando pauperibus et habebthesaurum in caelis et sequere dominum, si uis esse perfectus, eis sociatfuerit illic thesaurus tuus, sicut audisti a magistro bono . Sed contristinfirma mundi, qui dimisistis omnia ut sequeremini Dominum; ite post eum, et confundite fortia: ite post eum, speciosi pedes, et lucete in firmamento ; ut
Abbreviated transcription (Latin):
& ceterȩ uoticiȩ donoꝵ quę deuiceps tãꝗ stellȩ cõiemorata sunt.
quantũ differunt ab illo candore sapientię quo gaudet p̃dictꝰ dies.
tantum pͥncipia noctis st̃. Hhis enim sunt necessaria. qͥbꝰ ille prũ¬
lactisq ͤ potator donec roboret᷑ ad solidũ cibum & aciẽ firmet
ad soł. aspectũ non habeat desertã. noctẽ suã. sed luce lucernę stellaꝵq
contemptꝰ sit. Hȩc nobiscum disputas sapientissime ds̃ nr̃ in libro
tuo firmam̃to tuo. ut discernamꝰ om̃ia contemplatione nurabili.
quãuis ad huc insignis et intẽpr̃ib. et uidiebus. & in annis. Sed
pͥus lauamini. mundi estote. auferte neqͥtiam ab animis uestris.
atq acomspectu oculoꝵ ineoꝵ. ut appartat arida. Discite bonum
facere. uidicate pupillo. ustificate uiduam. ut germinet t̾ra herbã
pabuli. & lignum fructiferũ. & uenite disputemꝰ dicit dñs. ut fiant

Expanded text:
et ceterae notitiae donorum, quae deinceps tamquam stellae conmemorata sunt, et ceterae notitiae donorum, quae deinceps tamquam stellae conmemorata sunt, quantum differunt ab illo candore sapientiae, quo gaudet praedictus dies, tantum in principio noctis sunt. his enim sunt necessaria, quibus ille prulactisque potator, donec roboretur ad solidum cibum et aciem firmet ad solis aspectum, non habeat desertam noctem suam, sed luce lunae stellarumque contentus sit. haec nobiscum disputas sapientissime, deus noster, in libro tuo, firmamento tuo, ut discernamus omnia contemplatione mirabili, quamuis adhuc in signis et in temporibus et in diebus et in annis. Sed prius lauamini, mundi estote, auferte nequitiam ab animis uestris atque a conspectu oculorum meorum, ut appareat arida. discite bonum facere, iudicate pupillo et iustificate uiduam, ut germinet terra herbam pabuli et lignum fructiferum, et uenite, disputemus, dicit dominus, ut fiant
Abbreviated transcription (Latin):
cessit dies aũt. apꝓpinquauit. & qͥa benedicis coronam annitii.
nuttens Ioꝑarios in messem tuam. in qua seminanda alii labora¬
uerunt mittens &̃ in aliã senientẽ cuiꝰ messis infine ẽ. ita das uota
optanti. & benedicis aunos uisti. Tu aũt idem ipse es . &. inniꝰ tuiꝰ
qui ñ deficiunt horreũ p̃paras annis transeuntibꝰ. &t̾no quippe
ritatis luce delectantꝰ tãꝗ in pͥncipio diei. Alii aũt sermo scientiȩ
scd̃m eundẽ sp̃m. tãꝗ luminare minus. alii fides. alii donatio eu¬
rationũ. alii oꝑationes uirtutum. alii ꝓpħia. alii diuidicatio sp̃uũ.
alt̾a genera linguaꝵ. & hȩc om̃ia tãꝗ stellę. Om̃ia enĩ hec oꝑatur.
unꝰ atq  idem sp̃s. diuidens ꝓpͥi unicuiq ꝓut uult: & faciens
apparere sydera. in in anifestatione ad utilitatẽ. Sermo aũt scientiae
qua continent᷑ om̃ia sacriñita quę uariant᷑ temporib tãꝗ luna

Expanded text:
cessit, dies autem adpropinquauit et quia benedicis coronam anni tui, cessit, dies autem adpropinquauit et quia benedicis coronam anni tui, mittens operarios in messem tuam, in qua seminanda alii laborauerunt, mittens etiam in aliam sementem, cuius messis in fine est. ita das uota optanti et benedicis annos iusti, tu autem idem ipse es et in annis tuis, qui non deficiunt, horreum praeparas annis transeuntibus. aeterno quippe r eos, qui perspicuae ueritatis luce delectantur tamquam in principio diei, alii autem sermo scientiae secundum eundem spiritum tamquam luminare minus, alii fides, alii donatio curationum, alii operationes uirtutum, alii prophetia, alii diiudicatio spirituum, alteri gunus atque idem spiritus, diuidens propria unicuique prout uult et faciens apparere sidera in manifestatione ad utilitatem. sermo autem scientiae, qua continentur omnia sacramenta, quae uariantur temporibus tamquam luna,
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas. & uisticia de celo respiciat. & fiant infirmam̃to luminaria.
frangamꝰ esurienti panẽ nr̃m. & egenũ sine tecto uducamꝰ indomũ
nr̃am. Nudũ uestiamꝰ. & domesticos seniiis nr̃i non despici.ainꝰ.
Quib in terra natis fructibꝰ. uide qͥa bauum c̃ & crumpat tẽporana
lux nr̃a & de ista inferiore fuge actionis in delicias cõtẽplationis
ũbum uitę suꝑiꝰ obtinentes. appareaniꝰ sieut lunimaria in mundo
choerentes firman̾ito scͥpt̃e tue ibi enĩ nobiscũ disputas. ut diuidan
int̾ intelligibilia & sensibilia. tãꝗ int̾ diem & uoctẽ uł int̾ aĩas
alias intelligibilib. alias sensibilid deditas. ut iam ũ tũ solus in
abdito diuidicationis tue. sicut anteꝗ fieret firiam̃tũ druidas
int̾lucẽ & tenebras. sed &̃ spiles tui in codem firmam̃to positi atq
distiucti manifestata ꝑorbem graĩ tua luceant suꝑ t̾rĩ & diuidant

Expanded text:
ueritas et iustitia de caelo respiciat, et fiant in firmamento luminaria. ueritas et iustitia de caelo respiciat, et fiant in firmamento luminaria. frangamus esurienti panem nostrum et egenum sine tecto inducamus in domum nostram, nudum uestiamus et domesticos seminis nostri non despiciamus. quibus in terra natis fructibus uide, quia bonum est, et erumpat temporana lux nostra, et de ista inferiore fruge actionis in delicias contemplationis uerbum uitae superius obtinentes appareamus sicut luminaria in mundo cohaerentes firmamento scripturae tuae. ibi enim nobiscum disputas, ut diuidamus inter intellegibilia et sensibilia tamquam inter diem et noctem uel inter animas alias intellegibilibus, alias sensibilibus deditas, ut iam non tu solus in abdito diiudicationis tuae, sicut antequam fieret firmamentum, diuidas inter lucem et tenebras, sed etiam spiritales tui in eodem firmamento positi atque distincti manifestata per orbem gratia tua luceant super terram et diuidant
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓgredit᷑ sinantꝰ atq ut uise cõminuant᷑ fluctus carum. atq ita facis
mare ordine imꝑii tui suꝑ omia ad anunas sitientes tͥ. & apparen¬
tes tͥ. alio fine destinatas. a sotietate maris occulto & dulei fonte
mrigas. ut t̾ra det fructum suũ. & dat fructũ suum. & te iubente
litudinem qm̃ ex nr̃a similitudine cõpatimꝰ. ad subueniendũ indi¬
gentibꝰ similit̃ opitulantes quẽ ad modũ uellemꝰ openi fieri. si codem
inͦ indigeremꝰ. Non tantũ in facilib tãꝗ in herba seminali. sod etiã in
ꝓtectione adiutorĩ forti robore. sicut lignum fructiferũ idẽ heneficiũ.
ad eripiendũ eũ qui iniuriam patit᷑ de manu potentis. & p̃bendo ꝓ¬
tectionis u̾braculũ ualido robore iusti uidicii. ita dũe ita oro te ori¬
at᷑ sicuti facis sicuti das hẏlaritatẽ & facultatem. Oriatꝰ de terra

Expanded text:
progredi sinantur aquae, ut in se comminuantur fluctus earum, atque ita facis progredi sinantur aquae, ut in se comminuantur fluctus earum, atque ita facis mare ordine imperii tui super omnia. At animas sitientes tibi et apparentes tibi alio fine distinctas a societate maris occulto et dulci fonte irrigas, ut et terra det fructum suum: et dat fructum suum et te iubente, quoniam ex nostra infirmitate conpatimur ad subueniendum indigentibus similiter opitulantes, quemadmodum nobis uellemus opem ferri, si eodem modo indigeremus, non tantum in facilibus tamquam in herba seminali, sed etiam in protectione adiutorii forti robore, sicut lignum fructiferum, id est beneficium ad eripiendum eum, qui iniuriam patitur, de manu potentis et praebendo protectionis umbraculum ualido robore iusti indicii. Ita, domine, ita, oro te, oriatur, sicuti facis, sicuti das hilaritatem et facultatem, oriatur de terra
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe uide nr̃m qd̃ ñdũ ẽ nobis. Nam sicut om̃ino tues. tuscis solus
in cõmutabilit̾. scientia tua ẽ. & uult inẽmutabilit̾. & uoluntas
tua ẽ. & scit inc̃inutabilit̾. Nec uidet᷑ iustum ẽẽ coram te. ut quẽ¬
ad modũ sescit lum̃ in cõmutabilst̃. ita sciat᷑ ab inluminato ẽmutabili.
potest. ita se satiare de se ñ potẽ. Sic enĩ apd̾̃ te fons uitȩ quomodo
in lumine tuo uidebimꝰ liũ. Quis congregauit amarieantes iN¬
societatẽ. unã idem naq illis finus ẽ tõporalis. & t̾rȩ felicitatis.
ꝓpt̾ quã faciunt omia. ꝗuis innumerabili uarietate curarũ
fluctuent. Quis dũe. nͥ tu qͥdixisti ut congregarent᷑  aquae
in congregatione una. et appareret arida sitiens tͥ. qnĩ tiũ ẽ & mare.
& cu fecisti illud. & aridam t̾rĩ uianꝰ tuȩ form auert̃. Neq enim
amaritudo uoliuitatũ. sed congregatio aqꝵ uocatur mare:
Tu enĩ coherees &iam malas cupiditates aninaꝵ & figis lunites qͦusq

Expanded text:
dere nostrum, quod nondum est nobis. Nam sicut omnino tu es, tu scis solus,inconmutabiliter et scientia tua est et uult inconmutabiliter et uoluntas tua est et scit inconmutabiliter, nec uidetur iustum esse coram te, ut, quemadmodum se scit lumen inconmutabile, ita sciatur ab inluminato conmutabili.potest, ita se satiare de se non potest. sic enim apud te fons uitae, quomodo in lumine tuo uidebimus lumen. Quis congregauit amaricantem societatem unam? idem namque illis finis est temporalis et terrenae felicitatis, propter quam faciunt omnia, quamuis innumerabili uarietate curarum fluctuent. quis, domine, nisi tu, qui dixisti, ut congregarentur aquae in congregationem unam et appareret arida sitiens tibi, quoniam tuum est mare, et tu fecisti illud, et aridam terram manus tuae formauerunt? neque enim amaritudo uoluntatum, sed congregatio aquarum uocatur mare. tu enim coherces etiam malas cupiditates animarum et figis limites, quousque
Abbreviated transcription (Latin):
dicta st̃ unu fortassis ex multis ueris sententiã cogitauit. ꝗd̾ si ita ẽ.
sit gͥ illa ꝗ cogitauit. &t̾is excelsior. Nob̾ aũt dñe aut ip̃sam demonstra.
aut ꝗ placet altam uerã ut siue nobis hoc q&̃ illi hominituo. siue
aliud exeoꝵdem ũboꝵ occasione patefacias. tu tam̃ pascas ñ error
inludat. Ecce dñe ds̃nĩs quam multa de puicis ũbis. ꝗ multa oro tẽ serip¬
simus. quȩ nr̃ȩ uires quȩ tempora om̃ib libris tuis adistũ modũ sufficien.
Sine me itaq breuius in eis confiteri tͥ. & eligere unum aliqͥd ꝗd tri inspi¬
fessionis meȩ. ut si hoc dixero quod sensit minist᷑ recte tuus atq
optune. id enĩ conari me oport&. Q uod si adsecutꝰ non fuero. id tañ
dicam. qd̾ mͥ ꝑ eiꝰ uerba tua ueritas dicere uoluerit. quȩ illi quoq
dixit quod uoluit.A Explicit¬

Expanded text:
dicta sunt, unam fortassis ex multis ueris sententiam cogitauit? quod si ita est, dicta sunt, unam fortassis ex multis ueris sententiam cogitauit? quod si ita est, sit igitur illa quam cogitauit ceteris excelsior, nobis autem, domine, aut ipsam demonstras aut quam placet alteram ueram, ut, siue nobis hoc quod etiam illi homini tuo siue aliud ex eorundem uerborum occasione patefacias, tu tamen pascas, non error inludat. ecce, domine deus meus, quam multa de paucis uerbis, quam multa, oro te, scripsimus! quae nostrae uires, quae tempora omnibus libris tuis ad istum modum sufficient? sine me itaque breuius in eis confiteri tibi et eligere unum aliquid quod tu inspifessionis meae, ut, si hoc dixero, quod sensit minister tuus, recte atque optime — id enim conari me oportet — quod si assecutus non fuero, id tamen dicam, quod mihi per eius uerba tua ueritas dicere noluerit, quae illi quoque dixit quod uoluit. LI
Abbreviated transcription (Latin):
quod ego religiosius me arbitror dicere. cur non utrũq potiꝰ siutrumq
inlis uerbis uidet cur ñ illa oniia uidisse eredat᷑. ꝑquẽ ds̃ inisꝰ sacras
litteras uera & diũsa uisuris multoꝵ serisib tenꝗuuit. Ego certe qd̾ in¬
trepidꝰ de uieo corde ꝓnimtio. si ad culĩ auc toritatis aliqd scribert̃. sic
mallẽ scribere ut qđ iuderi quiq de his rebꝰ cape posset inei ũba reso¬
narent. ꝗ utinã uera scientiã ad ħ captiuꝰ ponerẽ. ut ex cluderẽ ꝯetãs
qͣ falsitas me ñ posset offendere. Nolo itaq ds̃ mĩs tan p̃cepseẽ. ut
hoc illum de tẽ mneruisse ñ credam. Sensit ille omino iuhis uerbis.
atq cogitauit cum eas scriberet quicqͥs hic ueri potumꝰ inuenire.
Iumqͥd & spiĩ tuum bonũ qui deducet me intram rectam lat̾e potuit.
qͥeqͥd eras meis uerbis tuipse reuelat᷑us legentib post̾ĩs. & si ille ꝑquẽ

Expanded text:
quod ego", religiosius me arbitror dicere: cur non utrumque potius, si utruquod ego", religiosius me arbitror dicere: cur non utrumque potius, si utruin his uerbis uidet, cur non illa omnia uidisse credatur, per quem deus unus sacras litteras uera et diuersa uisuris multorum sensibus temperauit? ego certe, quod intrepidus de meo corde pronuntio, si ad culmen auctoritatis aliquid scriberem, sic mallem scribere, ut quod ueri quisque de his rebus capere posset, mea uerba resonarent, quam ut unam ueram sententiam ad hoc apertius ponerem, ut excluderem ceteras, quarum falsitas me non posset offendere. nolo itaque, deus meus, tam praeceps esse, ut hoc illum uirum de te meruisse non credam. sensit ille omnino in his uerbis atque cogitauit, cum ea scriberet, quidquid hic ueri potuimus inuenire enumquid et spiritum tuum bonum, qui deducet me in terra recta, latere potuit, quidquid eras in eis uerbis tu ipse reuelaturus legentibus posteris, etiamsi ille, per quem
Abbreviated transcription (Latin):
uit erat inforniis iamq intẽporib simul animaduertit᷑: nec tamen
de illa narrari aliqͥd potest. nͥ uelut tempore pͥorsit. cum pendatur
extremior. qͥa ꝓfecto meliora sunt formata ꝗ informia. et p̃cedatur
tate sententiaꝵ uerꝵ concordiam pariat ipsa ueritas. & ds̃ noster
hii sermones confessionũ incaꝵ. sitibi ũ confiteor nescio. Et scio tamen
illas ueras eẽ sententias. excoptis cirnalib de qͥbꝰ ꝗtũ existim aui locut
sum: Quos tam̃ bonȩ spei paruulos hec uba libritui ĩ t̾ritant. alta
humilit. & rauca copiosȩ. sod om̃i quos in eis ũbis ueri cernere ae di¬
cere fateor. diligamꝰ nos inuicẽ parit. paritq̃ diliganiꝰ te diñ nr̃m fon¬
scriberet ad tendisse credamꝰ qd neis maxiie & luce ueritatis & fruge
utilitatis excellit. Ita cũ alius dixerit ssensit qd̾ ego & ilius uiniuo ill

Expanded text:
autem erat informis, jamque in temporibus simul animadvertitur. Nec tamen autem erat informis, jamque in temporibus simul animadvertitur. Nec tamen de illa narrari aliquid potest, nisi velut tempore prior sit, cum pendatur extremior, quia profecto meliora sunt formata quam informia, et praecedatutate sententiarum verarum concordiam pariat ipsa Veritas, et Deus noster hi sermones confessionum mearum. si tibi non confiteor, nescio et scio tamen illas ueras esse sententias exceptis carnalibus, de quibus quantum existimaui locutus sum. quos tamen bonae spei paruulos haec uerba libri tui non territant alta humiliter et pauca copiose; sed omnes, quos in eis uerbis uera cernere ac dicere fateor, diligamus nos inuicem pariterque diligamus te, deum nostrum, fonscriberet, adtendisse credamus, quod in eis maxime et luce ueritatis et fruge utilitatis excellit. Ita cum alius dixerit: "hoc sensit, quod ego", et alius: "immo illud,
Abbreviated transcription (Latin):
ut cũq sonuerit p̃terit. nec ex eo qͥcꝗ reppies qđ resũptũ arte componã.
& idõ cnntꝰ in sono suo uertit᷑ qͥsonꝰ eiꝰ materies eiꝰ c̃. Idẽ quippe format᷑
ut cantꝰ sit. et idõ sicut dicebam pͥor materies sonandi quã forma
cantandi ñ ꝑfaciendi potentiã pͥor. Neq enĩ sonus ẽ cmitandi artifex.
sed cantanti animȩ subiacet ex corpore de qͦ cantũ faciet. nec tẽpore
pͥor. simul enĩ cũ cantu edit᷑. nec pͥor electione. Non enĩ potior. sonꝰ
quam cantꝰ quando qͥdem cantꝰ ẽ non tantũ sonꝰ. uerũ etiã spetiosus
sonꝰ. sed pͥor ẽ origine. qͥa ñ cantꝰ format᷑ ut notꝰ sit. sed sonꝰ formatꝰ
ut cantꝰ sit. Hoc exẽplũ qͥ potest intelligat mat̾iani rerum pͥmo fac¬
tam et appellatam celũ et t̾ram. qͥa inde facta st̃ cȩlum & terra
nec tempore pͥmo factani. quia forme rerum exerunt tempora. Illa

Expanded text:
utcumque sonuerit, praeterit, nec ex eo quicquam reperies, quod resumptum arte conponas: utcumque sonuerit, praeterit, nec ex eo quicquam reperies, quod resumptum arte conponas: et ideo cantus in sono suo uertitur, qui sonus eius materies eius est. idem quippe formatur, ut cantus sit. et ideo, sicut dicebam, prior materies sonandi quam forma cantandi: non per faciendi potentiam prior; neque enim sonus est cantandi artifex, sed cantanti animae subiacet ex corpore, de quo cantum faciat; nec tempore prior: simul enim cum cantu editur; nec prior electione: non enim potior sonus quam cantus, quandoquidem cantus est nonorigine, quia non cantus formatur ut sonus sit, sed sonus formatur ut cantus sit. Hoc exemplo qui potest intelligat materiam rerum primo factam et appellatam coelum et terram, quia inde facta sunt coelum et terra, nec tempore primo factam quia formae rerum exserunt tempora. Illa
Abbreviated transcription (Latin):
om̃a. tempore sic̃ flos fructum. electione sic̃ fruetꝰ florẽ. origine sicut
sonꝰ cantũ. In his quatuor pͥmũ & ultimũ quę cõmemoraut difficillime
urtellegunt duo media facillime. nãq rarai uisio ẽ & nimis ardua con¬
spicere dñe ęc̃nitatẽ tu.ã. in c̃mutabilit̾ mutabilia facientem.ac ꝑ
hoc porẽ qͥs deinde sic acutiĩ cernat aĩo. ut sine labore magno di noscere
ualeat Quomodo sit pͥor sonꝰ ꝗ cautꝰ. idõ qͥa cantꝰe fornutꝰ ionꝰ et ẽẽ utiq
neq enĩ pͥore tẽpore sonos ediniꝰ informes sine cantu. et cosposteriore
tempre. informẽ cantici eo aptaniꝰ aut fingimꝰ. sic̃ ligna qͥbus arca ł
rerũ quȩ fiunt ex eis. at in cantu non ita ẽ. Cum enĩ cantat᷑ auditur
sonuseiꝰ: ñ pͥus infor mt̃ sonat & deinde format incuntũ. Q d̾ enĩ pͥmo

Expanded text:
omnia; tempore, sicut flos fructum; electione, sicut fructus florem; origine, sicut omnia; tempore, sicut flos fructum; electione, sicut fructus florem; origine, sicut sonus cantum. in his quattuor primum et ultimum, quae conmemoraui, difficillime intelleguntur, duo media facillime. namque rara uisio est et nimis ardua conspicere, domine, aeternitatem tuam inconmutabiliter mutabilia facientem ac per hoc priorem. quis deinde sic acutum cernat animo, ut sine labore magno dinoscere ualeat, quomodo sit prior sonus quam cantus, ideo quia cantus est formatus sonus et esse utique neque enim priore tempore sonos edimus informes sine cantu et eos posteriore tempore in formam cantici coaptamus aut fingimus, sicut ligna, quibus arca, uel cedunt formas rerum, quae fiunt ex eis. at in cantu non ita est. cum enim cantatur, auditur sonus eius, non prius informiter sonat et deinde formatur in cantum. quod enim primo
Abbreviated transcription (Latin):
informẽ iatiã deqͥ formaret᷑ cęlum et t̾ra. Nec ipsi uno modo id intelligt̃.
sed alius unde consummaret᷑ intelligibilis sensibilisq ertat᷑a. Aliꝰ tantũ
unde sensibiliᷤ moles ista corporea sini grandi continens pre sp̃icrias promp¬
tasq nat᷑as. nec illi inio modo. qͥiam dispositas digestasq creat᷑as cȩlũ & t̾rã
uocari. hoc loco credt̃. sed alius inuisibilẽ atq uisibilem. alius solã uisi¬
Atille qͥ ñ alit̾ accipit. inpͥnei nio fecit. ꝗsi diceretꝰ pͥmo fecit. ñ ht̃ quomͦ
ueracit̾ intelligat cęlum & t̾rã nͥ materiam celi & t̾re intellegat. uidelic ⁊
unũsẽ. idẽ intelligibilis corporalisq ereate. Si enĩ iamformatã uelit
unius ã recte abeo queri poterit. si hoc pͥmofecit ds̃. qͥd fecerit deuiceps.
p̃cedat ȩt̾nitate. qͥd tempore. qͥd electione. qͥd origine. ęc̾nitate sic̃ ds̃

Expanded text:
informem materiam, de qua formaretur coelum et terra, nec ipsi uno modo id intelligunt, informem materiam, de qua formaretur coelum et terra, nec ipsi uno modo id intelligunt, sed alius unde consummaretur intelligibilis sensibilisque creatura, alius, tantum unde sensibilis moles ista corporea sinu grandi continens perspicuas promptasque naturas: nec illi uno modo, qui jam dispositas digestasque creaturas coelum et terram vocari hoc loco credunt, sed alius invisibilem atque visibilem, alius solam visiAt ille qui non aliter accipit, In principio fecit, quam si diceretur primo fecit, non habet quomodo ueraciter intellegat caelum et terram, nisi materiam caeli et terrae intellegat, uidelicet uniuersae, id est intellegibilis corporalisque creaturae. si enim iam formatam uelit uniuersam, recte ab eo quaeri poterit, si hoc primo fecit deus, quid fecerit deinceps; praecedat aeternitate, quid tempore, quid electione, quid origine: aeternitate, sicut deus