comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cupiditatis igni suꝑne dilectionis an¬
ponunt: igne suꝑn̾e ultionis absumtĩ¬
tur.¬
sirgła facta sunt. plemus in seq̃ntib
explicat᷑. rationale: pectoris habitus. Su¬
per humerale ẽ humeroꝵ tunica ⁊ line¬
a stricta .i. camisia: totum corpus oꝑi¬
unt. cẏdaris: cap̾ ornat. baltheus. utrã¬
q tunicam simul. ⁊ suꝑ hum̾ale ar¬
cius adcorpus aptat. Quib .ui. indu¬
m̃tis inferius septimũ iungitur. ⁊ octa¬

Expanded text:
cupiditatis igni supernae dilectionis anteponunt, igne supernae ultionis absumuntursingula facta sint, plenius in sequentibus explicatur. Rationale autem pectoris habitus, superhumerale est humerorum; tunica et linea stricta, id est, camisia, totum corpus operiunt, cidaris caput ornat, baltheus utramque tunicam, simul et superhumerale arctius ad corpus aptat. Quibus sex indumentis inferius septimum jungitur et octa
Abbreviated transcription (Latin):
pectum dĩ desi¬
derat uenire:
sanctificet se
fide ⁊ conu̾sa¬
tione.⁊lauet
pera hodie et
ut ad głam
resurrectionis
ꝑueniat. quã
tercius dies in

Expanded text:
pectum Dei desiderat venire, sanctificet se fide et conversatione, et lavet pera hodie et ut ad gloriam resurrectionis perveniat, quam tertius dies in
Abbreviated transcription (Latin):
lo post. ad cenam nuptialem mã¬
ducaturus de carnib agni. ⁊ po¬
taturus poculũ salutis. Nemo
cationis genus. Neac
cesseris inquit. ad¬
mulierem hodie.⁊
crastino. uit die terii

Expanded text:
lo post ad coenam nuptialem, manducaturus de carnibus agni, et potaturus poculum salutis. Nemo cationis genus: ne cesseris, inquit, admulierem hodie crastino, ut die terti
Abbreviated transcription (Latin):
mulierem non tan¬
gere. saluotamen in¬
infirmis remedion
pus breue est. super¬
est. ut qui habent uxores: sint
tanquam non habentes.
¶ie aũ tertio. ⁊s. hac die datae
lex intabulis lapideis scͥpta digito dĩ.

Expanded text:
mulierem non tangere, salvo tamen nfirmis remedio npus breve est, superest ut qui habent uxores, sint tanquam non habentes.ie enim tertia, etc. Hac die data est lex in tabulis lapideis scripta digito Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
nullus .s. digne
consistere. ut de¬
um uidere potͣ
nͥ cuncta uitia¬
terum ꝯsuetudo
erat. ut si spon¬
sam sponsus re¬
pudiaret. in sig¬
num repuduĩ
discalciaretur.
ciari iubetur.
ne ad eccłiam
que inrubo sig¬
iuficatur. quã¬
si sponsus acce¬
dat calciatus. ħ
dũ. qui ucius
ẽ sponsus. de qͦ
iohannes ait.
Cuiꝰ ñ sũ dignũ
solũe cortigiam

Expanded text:
nullus scilicet digne consistere, vel Deum videre potest, nisi cuncta terterum consuetudo erat ut si sponsus sponsam repudiaret, in signum repudii discalcearetur. ceari jubetur, nec ad Ecclesiam, quae in rubo significatur, quasi sponsus accedat calceatus; hoc dum, qui verus est sponsus. De quo Joannes ait: « Cujus non sum dignus solvere corrigiam
Abbreviated transcription (Latin):
expedit. quia dũ uolẽ¬
ta ingerit. festinare ad
suꝑna compellit. quod
inifrłitico ppło moyse
uocante.⁊pharaone se¬
iuente signatur. Mopse
.It. aduocandũ missus
ẽ. cũ pharao duris opi¬
bus urget. ut alius uo¬
cando traħet. alius seui¬
endo impelleret. ut pl¬
ebs inseruitio turpiait
fixa. uł uocata. uł iipu¬
lsa moueretur. hoc cot¬
die agitur. dũ p̾dicatiꝰ
celestib p̾miis. seuire
inelectos. repbi ꝑmitiũ¬
tur. ut quos egyptus.
.i. uita presens opp̾ssit
blandiens: adiuuet p̃¬
mens. ut dũ ds̃ ꝓuocat:
crucratus impellat.

Expanded text:
expedit: quia dum violenexpedit: quia dum violenta ingerit, festinare ad superna compellit; quod in Israelitico populo, Mose vocante et Pharaone saeviente, signatur. Moses enim ad vocandum missus est, cum Pharao duris operibus urgeret ut alius vocando traheret, alius saeviendo impelleret, ut plebs in servitio turpiter fixa, vel vocata, vel impulsa moveretur; hoc quotidie agitur dum praedicatis coelestibus praemiis saevire in electos reprobi permittuntur: ut quos Aegyptus, id est vita praesens, oppressit blandiens, adjuvet premens; ut dum Deus provocat, cruciatus impellat.
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe simul terrens ⁊ celestibus
sub̾iis. ꝑ angłos loquitur deus.
sicut hic. cum ignem rubumq
sociauit. atq aliud supuis. ali¬
ud inferius. iunxit. quod tunc
solum aquur: cum aliquid mag¬
nũ exconiunctione signatur.
Nam ꝑ succensũ rubum moysen
alloquens ostendit. qr doctor fie¬
ꝑet ⁊ pẽcci spinam ñ uitaret. utł
qd̾ ex illo ppło exiret. qui igne dĩ¬
tatis carnis ñe pec̃ca qͣi rubi
spinam acciꝑet. ⁊ t̃ ꝯsũptã huma¬
nitatis subam. ĩ tp̃a diuinitatis
flamma seruaret.
Sparsis forismentib ad
semet ip̃m redus. cuiq
disficile ẽ. qr praua itine¬
ra semel captos. tanto
delectabiliter tenent.
qͣnto qd libuerit licet.
qr cũ discipline murus
ñ obiuat. nulla retbuti¬
onis ꝓspicitur pena. q̃
terreat. s clausis oculis
cordis. precipitatur aia.
⁊ tanto securuis mala
tp̃ralia penetrat. qͣnto
durius bona eterna dẽ¬
perat. S ista repborũ
malicia. electorum ui¬
tam quasi grana a pale¬
is seꝑat. ⁊ dum affligit

Expanded text:
epe simul et terrenis et coelestibus substantiis per angelos loquitur Deus: sicut hic cum ignem rubumque sociavit, atque aliud superius, aliud inferius junxit. Quod tunc solum agitur, cum aliquod magnum ex conjunctione signatur. Nam per succensum rubum Mosen alloquens, ostendit quia doctor popet peccati spinam non vitaret: ut quod ex illo populo exiret, qui igne deitatis carnis nostrae peccata quasi rubi spinam acciperet, et inconsumptam humanitatis substantiam in ipsa divinitatis flamma servaret.Sparsis foris mentibus ad seipsum redire cuique difficile est: quia prava itinera semel captos tanto delectabiliter tenent, quanto quod libuerit, non licet. Quia cum disciplinae munus non obviat, nulla retributionis prospicitur poena quae terreat. Sed clausis oculis cordis praecipitatur anima, et tanto securius mala temporalia penetrat, quanto durius bona aeterna desperat. Sed ista reproborum nequitia electorum vitam, quasi grana a paleis, separat, et dum affligit,
Abbreviated transcription (Latin):
deo suꝑ montem istum. Ait mo¬
filios ifrł ⁊ dicam eis. Deus patrũ urõrum
misit me aduos. Si dixerint mͥ. quod est
nomen eius. quid dicam eis: Dixit domi¬
nus ad moysen. Egosum qui siialtͣ.
Sic dices filiis isrł. Quiest musrt ntisuiso mo.¬

Expanded text:
Deo super montem istum ait Mofilios Israhel et dicam eis Deus patrum vestrorum misit me ad vos si dixerint mihi quod est nomen eius quid dicam eis dixit Deus ad Mosen ego sum qui sum ait sic dices filiis Israhel qui est misit
Abbreviated transcription (Latin):
deo cõsecrata. hñs longitudinis cubitos
.xxx. latitudinis .x. ⁊ altitudinis eque
x. Tectũ habens equale ꝑ totũ: quomͦ ĩ¬
porio ꝓex̾ oriental parte. iinus uectisert
uinde introitus fuit. qui ꝑ medias tabu¬
las ab angulo usq ad angulũ ꝑuentiet.
.i. a sũmitate ultima huius parietis. us¬
q ad parietis alt̾uis sũmitatem. cui corti¬
ne tab̾nacłi. ⁊ tectum incubuere. ubi ⁊ tẽ
ra uatietate ꝯtextis .x. que ꝓpue tabͥna¬
culũ uocabantur. tegebatur etiam hoc
libus arietum rubricatis factum ẽ. ⁊ suꝑ¬
hoc aluid oꝑim̃tũ de iacinctinis pellibu
Erat enim uelũ oꝑe plumario uaniatũco¬
lũp̃nis .iiii. appensum. quo sc̃uarũ.⁊
sc̾uarii scũaria. diuidebant᷑. intra quod
posita erat archa testam̃ti. ⁊ ccͣ airhami
extra ulũ altare thimiemans Itẽ. ĩ me

Expanded text:
nis cubitos triginta, latitudinis decem, altitudinis aeque decem: tectum habens aequale per totum, quomPorro pro orientali parte unus vectis erat, unde introitus fuit, qui per medias tabulas ab angulo usque ad angulum perveniret, id est a summitate ultima hujus parietis usque ad parietis alterius summitatem. Cui cortinae tabernaculi, et tectum incubuere, ubi et tenra varietate contextis, quae proprie tabernaculum vocabatur. Tegebatur et hoc e pellibus arietum rubricatis. Factum est et su aliud operimentum de hyacinthinis pellibus. Erat etiam et velum opere plumario variatum, columnis quatuor appensum, quo sanctuarium et sanctuarii sanctuaria dividebantur: intra quod posita erat arca testamenti, et contra arcam extra velum altare thymiamatis. Item in me
Abbreviated transcription (Latin):
ũ E.ẜ. Quia eccł̃ia que ex angłis ⁊ hdibꝰ
constat. partim ꝑegnatur ininfimis. par¬
tim regnat in suꝑnis. adhuc ciues suos¬
dirimente uelo celi. ht̃ ad inuicẽ segrega¬
tos.

Expanded text:
ur. Quia Ecclesia, quae ex angelis et hominibus constat, partim peregrinatur in infimis, partim regnat in sudirimente velo coeli, habet ad invicem segregatos.
Abbreviated transcription (Latin):
Cingłm fecerunt: de bisso retorta. ia¬
cincto purpura. ac uermiculo bis tinc¬
to oꝑe plumarii. hoc cingłm sicut iero¬
nimus ex iosepho scribit. in similitud¬
nem pellis colubri. qu cxuitur in se¬
nectute. sic in rotundo textum ẽ. ut ma¬
rsupiũ longius putes. textũ aũ subte¬
gmiine cocci. purpure. iacincti. ⁊ stami¬
ne bissino. obdecorem ⁊ pulcitaldinem.
atq ita polimita. arce distinctum. ut
diu̾sos flores ⁊ gemnas artificis manu
non textas. s additas arbitieris. habe¬
batq latitudinem. iiii. digitoꝵ. quoq̃¬
gulo ꝓprie pontifex utebatur. ⁊ eo tuni¬
ca lacinctina. simul ⁊ suꝑhum̾ale stn¬
gebatur: lam in conseqntib aꝑte de

Expanded text:
 fecerunt de bysso retorta, hyacintho, purpura, ac vermiculo bis tincto, opere plumario. Hoc cingulum, ut Hieronymus ex Josepho scribit, in similitudinem pellis colubri, quam exuit in senectute, sic in rotundo textum est, ut marsupium longius putes. Textum autem sub tegmine cocci, purpurae, hyacinthi, et stamine byssino, ob decorem et fortitudinem, atque ita polymita arte distinctum, ut diversos flores et gemmas non artificis manu contextas, sed additas arbitreris. Habebatque latitudinem quatuor digitorum, quo cingulo proprie pontifex utebatur, et eo tunica hyacinthina, simul et superhumerale stringebatur. Nam in sequentibus aperte de
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ñ occides. Sexta
plaga: pustule incor¬
pore. uesice bullientes.
⁊ scatentes incendia uu¬
lnerum.⁊ faiulle forna¬
cis. ardent .ii. horci¬
de.ixa insania. si posses
plus plãgeres eas. quã
putrescentia corpora ul¬
ceratoꝵ.¬

Expanded text:
tum: Non occides; sexta plaga, pustulae in corpore, vesicae bullientes et scatentes, incendia vulnerum et favillae fornacis. Ardent enim homicidae ira, insania. Si posses plus plangeres eas quam putrescentia corpora ulcerato
Abbreviated transcription (Latin):
habitus copłatur. ligattire funt desi¬
derii celestis. que anulis auressitune
suꝑ humerale. cũ rationali striqut᷑.
cũ agnita luice ꝑhenius patͥe. in illã
głam suspiramus. ⁊ ut intrare mere¬
amur. cõcordi fide. ⁊ uita. ⁊ oꝑe.⁊ ꝓ
⁊ fessione in tab̾nacło p̾sentis ecclesie
seriure studemus.

Expanded text:
habitus copulatur, ligaturae sunt desierii coelestis, quae annulis aureis innexae superhumerale cum rationali stringunt, cum agnita luce perennis patriae in illam gloriam suspiramus, et ut intrare mereamur concordi fide, et vita, et opere, et professione, in tabernaculo praesentis ecclesiae servire studemus.
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sul nunꝗͣ subditoꝵ curam int̾mit¬
tit. s uitam eoꝵ ꝯsolando. increpan¬
do. exhortando ꝯfortat. ⁊ tutandam
dño. creb̾ orationib satagit om̃dan.¬
¶.Gc̃. Sacerdos. qͣn tab̾nacłm
ingreditur .xii. lapides in pectore
pcrtare iubetur. sculptos nõib fi¬
lioꝵ isrł. hic ẽ redẽptor nr̃. qui se¬
met ip̃m ꝓ nob̾ sacrificiũ offerens:
dũ fortes inexordio p̾dicatores ha¬
buit .xii. lapides subcapite ĩ prima
sui corꝑis parte portauit.

Expanded text:
sul nunquam subditorum curam intermittit, sed vitam eorum consolando, increpando, exhortando, confortat, et tutandam Domino crebris orationibus satagit commendare. Sacerdos quando tabernaculum ingreditur, duodecim lapides in pectore portare jubetur sculptos nominibus filiorum Israel: hic est redemptor noster, qui semetipsum pro nobis sacrificium offerens, dum fortes in exordio praedicatores habuit, duodecim lapides sub capite in prima sui corporis parte portavit.
Abbreviated transcription (Latin):
potestates ⁊ rectores tenebrarũ harũ. domi
nus nom̃ ẽ illi. ⁊ ñ ẽ ulla creatura. cuius
dñs ñ sit. Quadrigas pħaonis. ⁊ exercitũ
eius piecit in mare. electos ascensores. ter¬
nisfratores demersit in mare rubrum. pha¬
rao uelut potentior in malicia. ⁊ regnim
nequitie tenens quadrigas agit. nõ ill
satis ẽ. unũ equũ ascende. s pluressimul
agit. ⁊ toto u̾bere cogit. quos uideris iN
luxuria turpiores. in crudelitate sciuores.
in auaricia tetͥores. scito de quadrigis ẽẽ¬

Expanded text:
potestates, et rectores tenebrarum harum.--Dominus enim nomen est illi, et non est ulla creatura cujus Dominus non sit. Quadrigas Pharaonis et exercitum ejus projecit in mare: electos ascensores, ternistratores demersit in mare Rubrum. Pharao, velut potentior in malitia, et regnum nequitiae tenens, quadrigas agit: non illi satis est unum equum ascendere, sed plures simul agit, et torto verbere cogit. Quos cum videris in luxuria turpiores, in crudelitate saeviores, in avaritia tetriores, scito de quadrigis e
Abbreviated transcription (Latin):
possident. uias
peccandi.⁊ semꝑ
specłantur. ⁊ a¬
gunt insidiis.
ut aut ille ex
misero homĩne
sermonẽ eliciat¬
malũ. aut ille
iniquũ opus ex¬
torqueat. aut il¬
le cogitationem
pessimã rapiat.
deniq sem̃ uer¬
bicłi. ubi cadit
⁊ deꝑit. triplex
describitur locꝰ
secusuiam. iNi
spinis. in petro¬
sis. Ccontrario:
terrabona affe¬
rt. tͥplicem fruc¬
tum. sexagesim̃.
centesimũ trice¬
simũ. tͥplex .u.
ẽ. etiam bene
agendi uia. qr
tatione. uł uer¬
bo aliquid bonz
maloꝵ dicens.
tecnistratores. sunt
angłi neꝗͣ. qui in
his uiis obseruant.
ut aliquem agant
tradet indie iudi¬
cii. ⁊ penarũ pela¬
go teget.

Expanded text:
possident vias peccandi, et semper speculantur et agunt insidiis, ut aut ille ex misero homine sermonem malum eliciat, aut ille iniquum opus extorqueat, aut ille cogitationem pessimam rapiat. Denique semen verbi Dei ubi cadit et deperit, triplex describitur locus, secus viam, in spinis, in petrosis. Econtrario terra bona affert triplicem fructum, sexagesimum, centesimum, tricesimum . Triplex enim est etiam bene agendi via, quia tatione, vel verbo aliquid boni malorum dicens lternistratores sunt angeli nequam, qui in his viis observant, ut quemlibet agant tradet in die judicii, et poenarum pelago teget.
Abbreviated transcription (Latin):
nax. ita hõies uistos tribulatio. ueni¬
endũ ẽ gͦ õĩb ad cõflatoriũ. Sedet. ⁊t.
d̃s ⁊ coflat. ⁊ purgat filios uida. Si
quis multa bona oꝑa.⁊ parũ iniqui¬
tatis atiulerit. illud parum tanquã
igne resoluit᷑. ⁊ purgatur. ⁊ totu rema¬
net. aurũ purum. Siquis plus plum¬
bi aitułit. plus uritur. ut amplius
decoquat᷑. ut ⁊ si parũ. tñ aliquid
auri purgati resideat. qui uero totu
plũbeus uenit. demergitur quas plũ¬
bũ maqua ualidissima.

Expanded text:
um, ita homines justos tribulatio. Veniendum est ergo omnibus ad conflatorium. Sedet enim Deus et conflat, et purgat filios Juda. Si quis multa opera bona et parum iniquitatis attulerit, illud parum tanquam igne resolvitur et purgatur, et totum remanet aurum purum. Si quis plus plumbi attulerit, plus exuritur, ut amplius decoquatur; ut et si parum, tamen aliquid auri purgati resideat; qui vero totus plumbeus venit, demergitur quasi plumbum in aqua validissima.
Abbreviated transcription (Latin):
er tabulatũ bases argenteas. or do
⁊pħatũ significat᷑. qui dũ primi. de domum
icarnatione locutisunt. qͣi beses a fimddm̃¬
tosurrereriunt ⁊ suꝑposite fabrice. ponda su¬
tinuersint.⁊ tabłas .i. apłicam p̾dicationẽ in

Expanded text:
er tabularum bases argenteas ordo prophetarum significatur: qui dum primi de Domini incarnatione locuti sunt, quasi bases a fundamento surrexerunt, et superpositae fabricae pondera sustinue
Abbreviated transcription (Latin):
suis de xp̃i uicarnatione ꝯcord̾ant. seq̃nios
pͣicatores edificant. ut quoa semet ipsis ñ
discrepant. illos robustus figant. ex argento
fundi uibent᷑. Argenti enim elacitas:ex usi
semuatur. sineusu: innigredinẽ u̾titur ꝓpbe¬

Expanded text:
suis de Christi incarnatione concordant, sequentes praedicatores aedificant, ut quo a semetipsis non discrepant, illos robustius figant. Ex argento fundi jubentur. Argenti enim claritas ex usu servatur, sine usu in nigredinem vertitur; p
Abbreviated transcription (Latin):
patrũ p̾cedentiũ in u¬
sum dedit. quia u̾ba¬
rebus exposuit.
tur. ut ꝯsensus
ꝓpħice attestatiõis. inomnib que apłidix¬
ere monstret᷑. uł bine ꝑ duos angłos subiq¬
iutur. ut bene suffultis angłis. tota recte
possit ꝯsistere tabula. q omius apłici. ⁊ e¬
uangeliq sermonis. in ꝓpħicis libris miciũ
p̃signatur. ⁊ fis omnis apłoꝵ. ⁊ successoꝵ
qd̾ u̾git ad austrũ. antiquã dei plebem
sigcat. q̃ dudũ luc̃e scĩe legis accipiens:
amore dei feruebat. latus icdm ꝙ ũgit. ad

Expanded text:
patrum praecedentium in usum dedit, quia rebus exposuit. tur, ut consensus propheticae attestationis, in omnibus quae Apostoli dixere, monstretur. Vel binae per duos angulos subjiciuntur, ut bene suffultis angulis tota recte possit consistere tabula, quia omnis apostolici et evangelici sermonis in propheticis libris initium praesignatur, et finis omnis aposquod vergit ad austrum, antiquam Dei plebem significat, quae dudum lucem scientiae legis accipiens, amore Dei fervebat. Latus secund
Abbreviated transcription (Latin):
cendente ⁊ implente tab̾na¬
culũ: que tñ gła dominidi¬
citur. non poterat moyses
intrare tab̾nacłm. qui in
monte sẏna. q̾n legem pri¬
mitus accepit. intrauit in
nunc.⁊ tc̃ eoꝵ qui partici¬
pes fiunt. intime ueritatis
dei: nunc aũ iudeoꝵ quib¬

Expanded text:
cendente et implente tabernaculum, quae tamen gloria Domini dicitur, non poterat Moyses intrare tabernaculum, qui in monte Sina, quando Legem primitus accepit, intravit in nunc: et tunc eorum qui participes fiunt intimae veritatis Dei; nunc autem Judaeorum, quib
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾ius. Neq .ii. semꝑ sicerat
yses intrare ñ posset. q̃nqui¬
dem ñ remouebatut nubes.
disiungendi .i. castra mouẽ¬
di. ex eo loco ubi erant.⁊ ao¬
cedendi: quo nubes duceba¬
t: ꝑ diem. flãma: ꝑ noctem.
que duo uicissim. ⁊̃ suꝑ tab̾¬
naculũ manebant: ubi cast᷑
posuissent. nubes. ꝑ diem flã¬
ma ꝑ noctem.

Expanded text:
alterius. neque enim semper sic erat Moyses intrare non posset, quandoquidem non remouebatur nubes, disiungendi, hoc est castra mouendi ex eo loco ubi erant, et accedendi quo nubes ducebat per diem, flamma per noctem. quae duo uicissim etiam super tabernaculum manebant, ubi castra posuissent, nubes per diem, flamma per noctem.
Abbreviated transcription (Latin):
mana societate
sicut stephanus
ait in ac̾tibus
intelligere fr̃s
salutem. ut per
hoc testimoniũ:
uideatur moysẽᷤ
lam diuinitus
ad monitus. qd
scͥptura eo loco
tacet. hoc audere
potuisse:
it aũ moyses. ⁊
dixit. Si sic d¬
uulgatum ẽ uer¬
bum hoc: Duo
sunt in hac locu¬
tione attendenda
quia pendet .s.¬
sententia.⁊ sic
dimissa ẽ. deũ
quia u̾bum ꝓ
facto posuit:¬

Expanded text:
mana societate sicut Stephanus ait in Actibus intelligere fratrsalutem illis, ut per hoc testimonium videatur Moses jam divinitus admonitus quod Scriptura eo loco tacet hoc audere potuisse. it autem Moyses et dixit, Si sic divulgatum est verbum hoc. Duo sunt in hac locutione attendenda: primo, quia pendet sententia, et sic dimissa est; deinde, quia verbum pro facto posuit
Abbreviated transcription (Latin):
nus in celum.
ẽ ad moysen.
extende manũ
tuam suꝑ ter¬
ram egypti.⁊
ascendat locuꝰ¬
ta suꝑ terram.
credo id sig̾tari
se qui pluspo¬

Expanded text:
num in coelum. est ad Moysen, Extende manum tuam super terram Aegypti, et ascendat locusta super terram, credo id significase qui plus po
Abbreviated transcription (Latin):
Hon remanebit ex eis ungu¬
la: que necessaria sunt incultum dñi
dĩ ñri. Presertim cũ ignoremus quid de¬
beat ĩmolari: donec ad ip̃m locũ ꝑueni¬
amus. Indurauit aũ dñs cor pħaonis: ⁊
noluit dimitere eos. Dixitq pħao: ad in
oysen. Recede ame. Caue ne ultra uide¬
as faciem meam. Quocũq die apparue¬
ris mͥ: morieris. Rdit moyses. Ita fiat ut
locutuses. Non uidebo ultra faciem tu¬
am Et dixit dñs ad moysen. Adhuc
una plaga tangam pħaonem ⁊ egyp¬
tum. ⁊ post hec: dimittet uos. ⁊ exire
ceptum. slõ ꝯcupisce̾
plaga dense tenebͤ.
qst .N. quedam me¬
chia. ⁊̃ in appetendo
uxorem alienam:
quando cui uis nõ
sufficit sua. ⁊̃ alie¬
nam temptare. u̾e
dense sunt tenebre.
nichil .Nt. tam do¬
let paciens. nichil
ram nolit pati fac¬
ens. Qui hoc facit.
uere cecatur furo¬
re horribili.

Expanded text:
on remanebit ex eis ungla quae necessaria sunt in cultum Domini Dei nostri praesertim cum ignoremus quid debeat immolari donec ad ipsum locum perveniamus induravit autem Dominus cor Pharaonis et noluit dimittere eos dixitque Pharao ad eum recede a me cave ne ultra videas faciem meam quocumque die apparueris mihi morieris respondit Moses ita fiat ut locutus es non videbo ultra faciem tuam et dixit Dominus ad Mosen adhuc una plaga tangam Pharaonem et Aegyptum et post haec dimittet vos et exiraeceptum: Non concupisces plaga, densae tenebrae. Est enim quaedam moechia etiam in appetendo uxorem alienam quando cuivis non sufficit sua, etiam alienam tentare. Vere densae sunt tenebrae; nihil enim tam dolet patiens, nihil tam nolit pati faciens: qui hoc facit vere caecatur furore horribili.
Abbreviated transcription (Latin):
qͣuam surgit in media fronte.
quasi cauliculus quidã aureuᷤ
sinulis herbe. que ap̃ nos acha¬
no nuncupat᷑ qͣm graci iosianũ
dñt.⁊ paulopꝰ. descripta euis mi

Expanded text:
quam surgit in media fronte, quasi caliculus quidam aureos, similis herbae, quae apud nos acharo nuncupatur, quam Graeci Hyoscyamon dicunt. Et paulo post descript
Abbreviated transcription (Latin):
⁊õ. Omnib his
uestiendus erat
aaron. ⁊ filii euiᷤ.
s distincte. ut ip¬
se quid̾ oĩb his
uteretur. filii ã¬
ultimis trib que

Expanded text:
etc. Omnibus his vestiendus erat Aaron et filii ejus, sed distincte, ut ipse quidem omnibus his uteretur; filii aultimis tribus,
Abbreviated transcription (Latin):
s ex cordis radice deo
teste generant᷑. Cor
gulos altaris. cum ĩ
oĩb mundi t̾minis
eccłia uirtutũ poten¬
tia sp̃uali cunctis hoᷤᷤ¬
tiũ insidiis inuola¬
tit.
nis itͥusq testamẽti
paginis instruunt.

Expanded text:
sui cordis radice Deo teste generant. Cornu angulos altaris, cum in omnibus mundi terminis Ecclesia, virtutum potentia spirituali cunctis hostium insidiis inviolatit, nis utriusque Testamenti nos paginis instruunt,
Abbreviated transcription (Latin):
quom adquisisse dr̾. qd̾ suũ ẽẽ dubiũ nõ ẽe
Dicitur. it. in cantico deutero nomii. Nõne hͥ
ip̃e dñs ds̾ tuus. qui fecit ⁊ creauit te.⁊ ad¬
quisuuit te. Uidetur.i. unusquisq illud ad¬
quirere qd̾ ñ fuit suũ. Usi: heretici de salua¬
tore dicunt. qd̾ ñ erant sui quos adquisiuit.
cdato .N. p̾cio: mercatus ẽ hõies. quos creator
fecerat. ⁊ certum ẽẽ aiuint unũquemq emere

Expanded text:
quomodo acquisisse dicitur quod suum esse dubium non est? Dicitur enim in cantico Deuteronomii: Nonne hic ipse Dominus Deus tuus, qui fecit et creavit te, et acquisivit te? Videtur enim unusquisque illud acquirere quod non fuit suum. Unde haeretici de Salvatore dicunt quia non erant sui quos acquisivit: dato enim pretio mercatus est homines quos Creator fecerat, et certum esse aiunt unumquemque emere
Abbreviated transcription (Latin):
dei gͦ creatura õs sumus. s pet̾cis suis quis¬
q uenundat᷑. ⁊ a creatore discedit. dĩ ergo
sumus. scm qd̾ abeo creati sumus. effecti
uͦ serui diaboli. scdm qd̾ pec̾cis ñtis uenũda¬
t sumus. Ueniens aũ xp̃c. redemit nos serui¬
entes diabolo. cui nos peccando uendidimus.
⁊ ita iudetur filios recepisse qͦs crtauit. ⁊ ali¬
enos adquiluusse. qui alienũ dñm acqui
siuerant. ẜ recte redemisse nos dr. qui in p̾¬
cio ñro sanguinẽ suũ dedit. S quid tale
ut nos mercaret᷑ diabolꝰ dedit: honuicddiũ.
peccunia diaboli ẽ. Ille .ii. abutio homiq¬
da ẽ. fecisti homicidiũ: diaboli peccuniam

Expanded text:
Dei ergo creaturae omnes sumus, sed peccatis suis quisque venditur, et a Creatore discedit. Dei ergo sumus, secundum quod ab eo creati sumus: effecti vero servi diaboli, secundum quod peccatis nostris venundati sumus. Veniens autem Christus redemit nos servientes diabolo, cui nos peccando vendidimus, et ita videtur suos recepisse, quos creavit; et alienos acquisisse, qui alienum domisierant. Sed recte nos redemisse dicitur, qui pro pretio nostro sanguinem suum dedit. Sed quid tale ut nos mercaretur diabolus dedit? Homicidium pecunia diaboli est, ille enim ab initio homicida est: fecisti homicidium, diaboli pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ .p. d.t. fieri tanꝗͣ lapidem si ẽ natura ẽẽ
iapidem. si enim fieret. nͥ qd ñ erat. hoc p̃p
illos dm̃s. qui malenature pħaonẽ ⁊ egyp¬
tios dicunt fiusse. nec ex lib̾tate arbitrii ĩ
hoc ẽẽ deductos. ⁊ qui cieatorem dm̃ accusat᷑
tanqͣm senũ qui hoĩes uertat lapides. ñ dix̃
fiant tanqͣm lapides. ⁊ tacuit. s tempus
factus ẽ tanqͣm lapis durus. incredulus.
ñ ut lapidis natura maneat. s donec ꝑtͣnse¬

Expanded text:
lapis, etc. Fieri tanquam lapidem non est natura esse lapidem. Non enim fieret nisi quod non erat. Hoc propter illos diximus qui malae naturae Pharaonem vel Aegyptios dicunt fuisse, nec ex libertate arbitrii in hoc esse deductos; et qui creatorem Deum accusant, tanquam saevum, qui homines vertat in lapides: non dixit: Fiant tanquam lapides et tacuit, sed tempus factus est tanquam lapis durus et incredulus, non ut lapidis natura maneat, sed donec pertranse
Abbreviated transcription (Latin):
cũ .xl. basib argentes. duas bases ꝑ singłas tabulas.
que respicit mare: fecit.u. tabulas. ⁊ duas alias ꝑ
singłos angulos tab̾nacłi. retroque iuncte erant de¬
orsum.usq sursum: ⁊ in unã cõpagem parit̾ fereban¬
tur. Ita fecit ex utraq parte ꝑ angłosut .uiii. essent
siniul tabulẽ.⁊ haberent bases argenteas .xu. binas .s.¬
bases sub singłis tabulis. ¶ ecit ⁊ uectes de lignis
sethim.U. ad continendas tabulas unuis lateris taber¬
nacłi. ⁊ .u. alios ad alt̾ius lateris tabulas craptandas.
Et extra hos .u. alios uectes ad occidentalem plagam
tab̾nacłi cc mare. fecit quoꝙ uectem alũrqui ꝑ me¬
dias tabulas. ab angulo usq ad angulũ ꝑueninet. sp̃a

Expanded text:
 basibus, duas bases per singulas tabulas. quae respicit mare, fecit sex tabulas, et duas alias per singulos angulos tabernaculi retro quae iunctae erant deorsum usque sursum et in unam conpagem pariter ferebantur ita fecit ex utraque parte per angulos ut octo essent simul tabulae et haberent bases argenteas sedecim binas sbases sub singulis tabulis fecit et vectes de lignis setthim quinque ad continendas tabulas unius lateris tabernaculi et quinque alios ad alterius lateris tabulas coaptandas et extra hos quinque alios vectes ad occidentalem plagam tabernaculi contra mare fecit quoque vectem alium qui per medias tabulas ab angulo usque ad angulum perveniret
Abbreviated transcription (Latin):
datũ. quo illa
efficere possent.
⁊ t̃n multi ĩtel¬
liguntut spõte.
ad ead oꝑa ueni¬
se. quibus neq
imꝑatumẽ. nẽ
morata st̃. a do¬
mmno dicta mo¬
ysi. Nõ gͦ illiso¬
li hoc munus
diinitus habr¬
erunt. qͥ nõiatĩ
fortasse p̾cipue
⁊ excellentius.
Laudandus est
ñ aditactus ad
opus seruiliter
animus. s lib̾a¬
lit̾ sponte deuo

Expanded text:
datum, quo illa efficere possent: et tamen multi intelleguntur sponte ad eadem opera uenisse, quibus neque imperatum est nec morata sunt a domino dicta Moysi. non ergo illi soli hoc munus diuinitus habuerunt, qui nominatim fortasse praecipue atque excellentius. laudandus est non adtractus ad opus seruiliter animus, sed liberaliter sponte deuo
Abbreviated transcription (Latin):
baculos tenere
qr illi debent paᷤᷤ
susciꝑe:qui iam
incorpore suo sq¬
unt fluxa luxu¬
rie domare. ut
cũ aliis fortia p̾¬

Expanded text:
baculos tenere: quia illi debent curam suscipere qui jam in suo corpore sciunt fluxa luxuriae domare, ut cum aliis fortia pr
Abbreviated transcription (Latin):
uttũq postem ponitur q̃n ñ solum orẽ
corpons cħ t̃ ore cordis hauritur. ⁊ ad iita¬
redẽptoris sanguinem accipit. ut inutan
passionẽ eius necdum uelit. inuno poste
sanguinem posuit. qui ⁊ insuꝑliminari¬
bus domoꝵ ponendꝰ est. domus . it menteᷤ¬

Expanded text:
utrumque postem ponitur, quando non solum ore corporis, sed etiam ore cordis hauritur. Redemptoris sui sanguinem accipit, ut imitari passionem illius necdum velit, in uno poste sanguinem posuit, qui etiam in superliminaribus domorum ponendus est. Quid en
Abbreviated transcription (Latin):
it. qd subtilit̾ cogitanius. qͣi mente coquim.
S agni caro nec cruda edenda ẽ: nec aqua
decota. qr redẽptor ñr. nec purus hõ exis¬
timandꝰ ẽ: nec ꝑ humanã sap̃iam. qualr¬
ds̃ incartiari potuit᷑ cogitandus. Onũs .it.

Expanded text:
enim, quod subtiliter cogitamus, quasi mente coquimus. Sed agni caro nec cruda edenda est, nec aqua cocta, quia Redemptor noster nec purus homo aestimandus est, neque per humanam sapientiam, qualiter incarnari Deus potuit, cogitandus. Omnis enim,
Abbreviated transcription (Latin):
tuut: receptała ignium fiunt. qi flãmã celestis sacrifici. ꝙ in
fiat̾nis mentib ospiciunt in sũis accenłe satagunt.

Expanded text:
tur, receptacula ignium fiunt, quia flammam coelestis sacrificii, quam in fraternis mentibus conspiciunt, in suis accendere satagunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ñm dephendimꝰ.
pͥnceps huiꝰ mun¬
di non uult ui¬
uificari mascłos.
s fem̃. In femina.
caro: ł affectus car¬
nis designatur.
Uir autem ratio¬
nabił ẽ sensus. ⁊
intellectuał sp̃s.¬

Expanded text:
m deprehendimus: princeps hujus mundi non vult vivificari masculos, sed feminas; in femina caro et affectus carnis designatur: vir autem rationabilis est sensus, et intellectualis es
Abbreviated transcription (Latin):
carnis sunt ui¬
uere ⁊que ad
mat̾iam ꝑtinet
corporalem. hec
ñ solũ uiuere.
s augeri ⁊ excoli.
Uult .it. ut om¬
nes carnalia sa¬
piant. temꝑalia
nemoleuet ad
celũ ocłos. nemo
requirat. unde
huc uenerit. ne¬
mo patͥam ꝑadi¬
sum recordetur.
Cum gͦ uideris
homines in uo¬
luptatib uitam
ducere: luxu flu¬
itare. coniuuiis
⁊ ĩpudiciciis ope¬
scito qr in his. rex
egypti. masculos
necat. ⁊ uiuificat

Expanded text:
sunt, vivere, et quae ad materiam pertinent corporalem, hae non solum vivere, sed augeri et excoli: vult enim ut omnes carnalia sapiant, temporalia nemo levet ad coelum oculos; nemo requirat unde huc venerit; nemo patriam paradisum recordetur. Cum ergo videris homines in voluptatibus vitam ducere, luxu fluitare, conviviis et impudicitiis opescito quia in his rex Aegypti masculos necat, et vivificat
Abbreviated transcription (Latin):
lenti oꝑis. ad¬
mixtis paleiᷤᷤ
rationabilib
factis. ut om
sit qui regnũ
eius disꝑdat
aut iuincat.

Expanded text:
lenti operis; admistis paleis, id rationabilibus factis: ut omnsit qui regnum ejus disperdat aut vincat.
Abbreviated transcription (Latin):
itio mendax fuit. ⁊ i̾o tales ciuitates u¬
ult sibi edificare. os abyssi. qr abyssus
ꝑditionis eius ẽ locus. Alia eius ciuitas:
cõmotiotinee ẽ. qui .N. eũ sequitur: ibi
thesauritat. ubi tinea demolitur.⁊ fures
so nomine.quia tranffigurat se inangłm
lucis. in his occupat mentes que facte s̃.
ut udeant dm̃. Prospicit tamen sibi ĩ
minere bella. ⁊ maturũ gentis sue exitiũ.
ĩo dicit. Gens isrł ualet suꝑ nos. Utinam
⁊ nos sentiat ualcre suꝑ se. ut scił. cogi¬
tationes malas. ⁊ cõcupiscentias quas ĩ

Expanded text:
itio mendax fuit, et ideo tales civitates vitio mendax fuit, et ideo tales civitates vult sibi aedificari: os abyssi, quia abyssus perditionis ejus est locus; alia ejus civitas est commotio tineae: qui enim eum sequitur, ibi thesaurizat ubi tinea demolitur, et fureso nomine transfigurans se in angelum lucis. In his occupat mentes, quae factae sunt ut videant Deum. Prospicit tamen imminere sibi bella et maturum gentis suae exitium; ideo dicit, Gens Israel valet super nos, utinam et nos sentiat valere super se: ut scilicet cogitationes, et concupiscent
Abbreviated transcription (Latin):
hec: uolueris declinare. oꝑa scłi ag̾e. ac¬
tus terre. ⁊lutea explere ministeria. sci¬
as quia sutrexit in te rex alius. qui neᷤ¬
cit ioseph. rex egẏpti. ipse tecogit ad oꝑa
sua. ⁊ laterem oꝑari ⁊ litum. Ip̃e suꝑpo¬
sitis magistuis. ⁊ compulsoribus ad opera
terrena. flagellis agit. ut edifices illi cuii¬
tates ꝑ scłm discuriere facit. maris ⁊ ter¬
re elementa: ꝓ cupiditate turbare. forum
litibus pulsare. ⁊ꝓ exiguo terre cespite. ꝓ¬
pinquos iurgiis fatigare. castigatis infi¬
diari. deciꝑe innocentiam. domi feda fo¬
ris. crudelia. intra oscientiam flagitiosa
cõmutere. In huiꝰmodi scito te regi egẏpt
militare. qd ẽ mundi huiꝰ sp̃u agi.
¶ oR. Alł̃s. Diabolus conuocata
gente sua. opprimere cupit rationalem
sensum. qui nunc figuraliter dr isrł.
cere oꝑa carnis secundum illũd. cõmixti
care ciuitates pħoni. phiton. que sig̾cat
ciuitas solis. deficit os. cũ mendacium
loquit᷑ a u̾itate ⁊ ꝓbationib. Ille ab in¬

Expanded text:
ec volueris declinare et opera saeculi agere, actus terrae et lutea explere ministeria: scias quia surrexit in te rex alius, qui nescit Joseph, rex Aegypti; ipse te cogit ad opera sua, et laterem operari et lutum; ipse, superappositis magistris et compulsoribus, ad opera terrena flagellis agit, ut aedifices illi civitates; per saeculum discurrere facit maris, et terrae elementa pro cupiditate turbare: forum litibus pulsare et pro exiguo terrae cespite propinquos jurgiis fatigare; castitati insidiari, decipere innocentiam, domi foeda, foris crudelia, intra concientiam flagitiosa committere; in hujusmodi scito te regi Aegypti militare, quod est mundi hujus spiritu agi. etc. Diabolus, convocata gente sua, opprimere cupit rationabilem sensum, qui nunc figuraliter dicitur Icere opera carnis, secundum illud psalmi CV: care civitates Pharaoni. Phitom, quae significat civitas solis. Deficit os, cum mendacium loquitur a veritate et probationibus. Ille ab in
Abbreviated transcription (Latin):
mauit ꝑ dix. congregauit que nõ
Indunidio dierum eius: derelinqͣnt
eum.⁊ in nouissimis siuis erit stult᷑.
Intelligit gͦ ꝑdix se que ñ peꝑit c̃o¬
gregasse. ⁊ quod hi quos sine iudi¬
tio congregauit: relinquent eum.
⁊ sequentur xp̃m qui genuit. ĩpe
stultus ꝑmanebit. cum ad factorẽ
⁊ parentem suũ uniu̾sa creatura
ꝯfugerit. Io: indignatur dicens.
ne expugnantes nos: exeant de ter¬
ra nostra. ñ uult nos exue de ter¬
ra sua.ut semꝑ portemusimaginẽ
terreni. ne eo relicto: fugiamus
ad eum. qui p̾ꝑauit regnũ celoꝵ.
relinq̃ntes imaginentterreni.⁊
suscipientes imaginen celestis. Io
statiut magistros oꝑm. qui artes
suas doceant. ⁊ nos artifices mal¬
cie faciant. ⁊ qr multi sunt magis¬
tri malicie. quos p̾ficit pharao:
qui imꝑant exigunt. extorquent
alios doctores contra illos pugnã¬
tes. qui subicientes om̃s principa.¬
tus corum.⁊ potestates. ⁊ uirtuteᷤ.
defendant a iuolentia filios isrł.

Expanded text:
non in dimidio dierum ejus derelinquent eum, et in novissimis suis erit stultus. Intelligit ergo perdicem se, quae non peperit, congregasse; et quod hi, quos sine judicio congregavit, relinquent eum, et sequentur Christum, qui genuit. Ipse stultus remanebit, cum ad factorem suum et parentem universa creatura confugerit; ideo indignatur, dicens: Ne expugnantes nos exeant de terra nostra. Non vult nos exire de terra sua, ut semper portemus imaginem terreni: ne eo relicto fugiamus ad eum qui praeparavit regnum coelorum, relinquentes imaginem terreni, et suscipientes imaginem coelestis. Ideo statuit magistros operum, qui artes suas doceant, et nos artifices malitiae faciant. Et quia sunt multi magistri malitiae, quos praefecit Pharao, qui imperant, exigunt, extorquent alios doctores contra illos pugnantes, qui subjicientes omnes principatus eorum, et potestates, et virtutes, defendant a violentia filios Israel,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ u̾bum dei transla¬
tus non inuenitur.
qr ad futurum scłm
festinat: de eo dicit
ds. Ego sum dñs dr̃
tuus. ⁊c̾. Nõ ad illoᷤ
tm̃ qui de egypto
ꝓfecti sunt. s ad eõ
qui ultra egyptii
non seruiuint. de
egypto educti. de
domo seruituus ne¬
gotia scłi: actus car¬
ius: domus seruitu¬
tisẽ. sicut relinq̃re
secularia:⁊ scdm¬

Expanded text:
per verbum Dei translatus non invenitur quia ad futurum saeculum festinet, de eo dicit Deus: Ego sum Dominus Deus tuus, etc. Non ad illos tantum qui de Aegypto profecti sunt, sed ad eos qui ultra Aegyptiis non serviunt, de Aegypto educti de domo servitutis . Negotia saeculi, actus carnis, domus servitutis est: sicut relinquere saecularia,
Abbreviated transcription (Latin):
udiendo u̾̃bũ.
batur ꝓ sabbato. ñ cor¬
rumpebatur. qr bona
ꝓ futura requie facta.
infutura uita manet̃
integͣ. Alioqͥn: ebullie¬
bant uermes. ⁊compu¬
trescebat qd̾ seruabatur
⁊amorem scłi thesauri¬
Tant: illis ebullit uer¬
nus qui ñ moritur.

Expanded text:
udiendo verbum Dbatur pro sabbato non corrumpebatur, quia bona pro futura requie facta, in futura vita manent integra. Alioquin ebulliebant vermes et computrescebat quod servabatur: et amorem saeculi thesaurizant, illis ebullit vermis qui non morietur.
Abbreviated transcription (Latin):
unicas habet
sacerdotes lineas cum
totũ corpus. candori
castitatis dedicãt. bal¬
teis tunicas scingunt.
cũ eand̾ castimoniã iu¬
gilanti mentis custõdi
a cõspiciunt. ne osc̾ia
illius desidiores gͣ b̾oa¬

Expanded text:
ue habent sacerdotes lineas, cum totum corpus suum candore castitatis dedicant. Balteis tunicas cingunt, cum eamdem castimoniam vigilanti mentis custodia circumspiciunt, ne conscientia illius desidiosiores erga bo
Abbreviated transcription (Latin):
habitationis iam ut cũq tab̾nia¬
cłm ing̾ditur. cuiꝰ p̾dicationis of¬
pensare ñ possunt. tñ uelut ter¬
sufficiunt. iam de suis papilioi¬
b. qͣi exeunt. ⁊ in hostiis stant.
qr babitacła carnis relinq̃re.
⁊ ad illa et̾ne uite gaudia. q̃
audiunt. ꝓgredi conantur
tur scriptura. qd putabant
appareret. slam eius sub̾am. uͦ

Expanded text:
habitationis jam utcunque tabernaculum ingreditur. Cujus praedicationis inpensare non possunt, tamen velut tersufficiunt, jam de suis papilionibus quasi exeunt, atque in ostiis stant, quia et habitacula carnis relinquere, et ad illa aeternae vitae gaudia, quae audiunt, progredi conanturitur Scriptura, qui putabat appareret. Nam ejus substantiam nec
Abbreviated transcription (Latin):
oc ꝑ ꝓlemsim accipiend.
si de illo tabernacło accipit᷑: qͥd
moysi in monte monstiatũ ẽ.
⁊ fabricatũ p̾cipiente dño a be¬
selehel.⁊ hooliab. uł aliud ta¬
bnacłm fuit. ad qd̾ iam oueni

Expanded text:
olepsim accipiendum, si de illo tabernaculo accipitur, quod Moysi in monte monstratum est, et fabricatum, praecipiente Domino, a Beseleel et Ooliab. Vel aliud tabernaculum fuit,
Abbreviated transcription (French):
Uirdeo fa¬
muliaris. ⁊ sapi¬
entissimus: non
erubescens a mi¬
nori. ⁊ gentili
doceri. formam
doctorib p̾buit:
Ea quibuslibr
erubestãt eru

Expanded text:
Vir Deo familiaris, sapientissimus, non crubescens a minori et gentili doceri, formam doctoribus praebuit, ne a quibuslibet erubescant eru
Abbreviated transcription (Latin):
decuriones. ñ fa¬
hoc nomen in
nullo usu hm̃s.
magistioꝵ. Nlam
quudã doctores
int̾p̾tati sunt lit

Expanded text:
decuriones, non fahoc nomen in nullo usu habemus, magisteriorum. Nam quidam doctores interpretati sunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
montis. ut in alto secũ mora¬
tas: lib̾ius audiat. que
ad inferiora rediens doce
ligat quam excelsa. quã¬
ue ab humanis doctrims
secreta sit lex qm accipit. ⁊¬

Expanded text:
montis evocat, ut in alto secum demoratus liberius audiat quae ad inferiora rediens populligat quam celsa quantumve ab humanis secreta doctrinis sit lex quam accipit,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ actione sig̃cat.
qui minister moy
si uestiqia in oĩb
sequitũr: qr ĩcunc¬
tis que scripsit mo¬
si: forsitan crecłeniᷤᷤ

Expanded text:
et actione significat; qui minister Moyssi vestigia in omnibus sequitur, quia in cunctis quae scripsit Mosi, forsitan crederetis
Abbreviated transcription (Latin):
genda demonstrat. Non .ii. ait
uniuscuiꝰq u̾ba refer ad dm̃. S
gotia que inter se habebant de¬
serantur. electis .s. potentib ui¬
ris. dm̃ colentib iustis. qui o¬
derunt suꝑbiam. quos ꝯstituat
suꝑ millenos. Alios: suꝑ cente¬
nos. alios suꝑ quinquagenos.
alios suꝑ denos. Sic a moyse
nec istos grauauit. cũ hab̾ent¬
alios .c. ut uix aliquid ad sin
litatis exemplũ. qd̾ moyses cũ
quo dcus loquebatur. nõ fasti¬
uerum colentes religioseq sa
habetur. ambigue .it. p̃dicta
sunt u̾ba. utrũ sacrificau̾it¬
dũo deo uero in ppło eius. qͣn
uidit generũ suũ. uł utrum
eũ adorau̾it ip̃e moyses. qͣuis
de adoratione si expresse positũ
eẽt. honor uidetur socero red

Expanded text:
esse demonstrat. non enim ait: uniuscuiusque uerba refer ad deum, sgotia, quae inter se habent, deserantur electis uidelicet potentibus uiris deum colentibus iustis et qui oderint superbiam, quos constitueret super millenos, alios super centenos, alios super quinquagenos, alios super denos. sic et ab ipso Moyse nec istos grauauit, quanalios centum, ut vix aliquid ad singlitatis exemplum, quod Moyses, cum quo loquebatur Deus, non fastiverum colentes religioseque sahabetur. Ambigue quippe posita sunt verba, vel utrum sacrificaverit Deo vero in populo ejus, quando vidit generum suum, vel utrum eum adoraverit ipse Moyses: quanquam de adoratione etiam si expresse positum esset, honor videretur socero redd
Abbreviated transcription (Latin):
ysen: ubi posset temptari suꝑ¬
dum qd̾ alibi scriptura dicitͤ.
fili: ne inmultis sint actus
lium dabo tibi. ⁊erit d̾s te¬
cum. Ubi mͥ uidetur sig̃cari.
nimis intentũ humanis acti¬
onib aĩum. dõquodãm euacu¬
ari. quosit tanto plenior: qͣn¬
to in suꝑna ⁊ eterna liberius
extenditur.
na instriutur. ne qui tot ar¬
chana dĩ ab ip̃o dõ discebat:
extolłetur.⁊ putaret se humna
no ꝯsilio ñ egere p̾fig᷑abatur
⁊̃ qd̾ doctrina gentium. uide¬
⁊ que in lege deerant: fideleᷤᷤ
ex gentib complenda sugge¬
nã rerent. ⁊ sp̃ualem intellectum:
ad legem dĩ afferrent. sciebat
quoq moyses: qr hunc połm
lex audiret. ⁊ faceret. quec̃o
diceret. legis quoq diminu¬

Expanded text:
sum posset temtare superndum quod alibi scriptura dicit: fili, ne in multis sint actus lium dabo tibi, et erit deus tecum. ubi mihi uidetur significari nimis intentura humanis actionibus animum deo quodam modo uacuari, quo fit tanto plenior, quanto in superna atque aeterna liberius extenditur. na instruitur, ne, qui tot arcana Dei ab ipso Deo discebat, extolleretur, et putaret se humano consilio non egere. Praefigurabatur etiam quod doctrina gentium Judaeet quae in lege deerant, fideles ex gentibus complenda suggererent, et spiritualem intellectum ad legem Dei afferrent. Sciebat quoque Moyses quia hunc populum lex audiret, et faceret quaecunque diceret, legis quoque diminu
Abbreviated transcription (Latin):
sententiam dei. Cumq accidit
eis aliqͣ disceptatio: ueniunt ad
me ut udicem inter cos ⁊ osten¬
dam p̾cepta dei atꝙ leges eius.
at ille. Nonbonam inquit rem
facis. Stulto labore consume¬
ris. tu ⁊ popłs iste qui tecum ẽ.
ultra iuires tuas est negotium:
solus illud ñ poteus sustinere.
S audi uerba mea atꝙ osilia.
⁊erit dñs tecum. E sto tu ppło
inhis que ad dm̃ ꝑtinent: ut
referas que dicuntur ad eum.¬

Expanded text:
cumque acciderit eis aliqua disceptatio veniunt ad me ut iudicem inter eos et ostendam praecepta Dei et leges eius at ille non bonam inquit rem facis stulto labore consumeris et tu et populus iste qui tecum est ultra vires tuas est negotium solus illud non poteris sustinere sed audi verba mea atque consilia et erit Deus tecum esto tu populo in his quae ad Deum pertinent ut referas quae dicuntur ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
qnquidem. nec tab̾nałm fuit:
nec archa testam̃ti. que postea
sunt iunstituta. neq .N. hic. de
futuro dictum acciꝑe possumꝰ.
sicut dictũ ẽ de manna: quod
¶ OR. Hon frustri uenit ie¬
thro ad moysen. nec frustra mã¬
ducauit panem cũ seniorib po¬
puli: in conspectu dñi dat moy¬
si osiliũ ꝓbabile: ⁊ utile. ut eli¬
gatd uiros. ⁊ ostituat pͥncipes po¬
puli dm̃ colentes. potentes ⁊ odi¬
entes suꝑbiam. Tales enim opor¬
det ẽs̃ qui suꝑbi ñ sint.⁊ suꝑbi¬
am oderint .i. ut nõ solũ ipõi:
absq uitio sint. s ⁊ inmaliss
detint uitia. nõ hõis dico: sed
uitia.
Queri pot̾. quomͦ hec moyses
dixit. Cum lex dĩ adhuc nulla
sccipta ei̾t. nisi qi lox dĩ sempi¬
terna ẽ: qͣm osulunt. omnes
pie nĩtes. ut qd̾ in ea inueñint.
uł faciant. uł iubeant. uł ue¬
tert. scđm qd̾ illa incõnuitabi¬
h ł̾utate p̾ceꝑit. nunquid at
moyses quantius cũ illoloque¬
retur ds̃ ꝑ singła credendũẽ.

Expanded text:
quidem nec tabernaculum fuit, nec arca testamenti, quae postea sunt instituta? neque hoc de futuro dictum accipere possumus, sicut dictum est de manna, quod dere. Non frustra venit Jethro ad Moysen, nec frustra manducavit panem cum senioribus populi in conspectu Dei; dat Moysi consilium probabile et utile, ut eligat viros, et constituat principes populi Deum colentes, potentes et odientes superbiam. Tales enim oportet esse qui superbi non sint, et superbiam oderint; id est, ut non solum ipsi absque vitio sint, sed in malis oderint vitia: non homines dico, sed vitia. quaeri potest quomodo ista Moyses dixerit. cum lex dei adhuc nulla conscripta esset. nisi quia lex dei sempiterna est, quam consulunt omnes piae mentes, ut quod in ea inuenerint, uel faciant uel iubeant uel uetent, secundum quod illa incommutabili ueritate praeceperit. numquid Moyses, quamvis cum illo loqueretur Deus, per singula credendum est
Abbreviated transcription (Latin):
aron.⁊ om̃is isrł manducare pa¬
nem cũ socero moysi. inconspec¬
tudi. ñ õs manducant panem
in cõspectu di. sed qui pb̃ri sũt
unt. Omne gͦ qd facuuit sc̃i: in
ospectu dĩ faciunt. pec̃cor a cõs¬
pectu dei fugit. adam pꝰquam
peccauit: fugit a ꝯspectu dñi.
⁊ int̾rogat᷑ respondit. Audiui
dñe uocem tuam ⁊ abscondi
me.qr eram nudus. Caym exi¬
cdĩ. qr indignus erat ꝯspectu dĩ
preterea qui pleniorem scĩam
dei accipiunt. si malũ facuit
coram deo faciunt. Uñ: tibi so¬
coram dõ facit: ꝯtinuo penitet.¬
⁊ dicit peccaui. Qui descendit
a ꝯspectu dĩ nescit ꝯũti. ⁊ pecca¬
tũ penitendo purgare. hoc ergo
inter est int̾ malum coram deo
facere.⁊ a ospectu dei discede.¬

Expanded text:
aron, et omnis Israel manducare panem cum socero Moysi in conspectu Dei. Non omnes manducant panem in conspectu Dei, sed qui presbyteri sunt,unt. Omne ergo quod faciunt sancti, in conspectu Dei faciunt: peccator a conspectu Dei fugit. Adam postquam peccavit, fugit a conspectu Domini, et interrogatus respondit: Audivi, Domine, vocem tuam, et abscondi me, quia eram nudus . Cain exiquia indignus erat conspectu Domini. Propterea qui pleniorem scientiam Dei accipiunt, si malum faciunt, coram Deo faciunt. Unde psal. I: Tibi socoram Deo facit, continuo poenitet, et dicit, Peccavi. Qui discedit a conspectu Dei, nescit converti et peccatum poenitendo purgare. Hoc ergo interest inter malum coram Deo facere, et a conspectu Dei discede
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i hora ppłm iudicare sc̃ꝑ.
⁊ sine intermissione sedere ĩ
iuiditio. dirimere lites. recõo¬
liare dissidentes. ing̃ram reuoca¬
te discordes. Discat unuisquisꝙ et
u̾bumdi edisserat ppłis. ceteri
uero pͥncipes quos appellauit
tͥbunos. qr tͥbui p̾sunt. uł cen¬
tuiones. uł quinquagenarii.
qui p̾sunt minorib iudiciis q̃
Ad singłos ꝑtinent dirimentes.
qͣm figuram. ⁊̃ in ficturo scło
seruandam puto. Uñ: cũ sełit
des. ⁊c̃. Uides gͣ quia nõ solũ
domurus iudicat. cui omne
iuditiũ dedit pat̾. s ostituit
pͥncipes qui udicent de mino¬
rib causis. U̾bum aũ qd̾ gra¬
uius fu̾it referant ad ip̃m. ⁊ dõ
dicit dñs de quodam. qi reus¬

Expanded text:
omni hora populum judicare, semper et sine intermissione sedere in judicio, dirimere lites, et reconciliare dissidentes, in gratiam revocare discordes. Discat unusquisque ex verbum Dei edisserat populis. Caeteri vero principes, quos appellavit tribunos, quia tribui praesunt, vel centuriones, vel quinquagenarii qui praesunt minoribus judiciis, quae ad singulos pertinent dirimentes. Quam figuram etiam in futuro saeculo servandam puto. Unde Matetc. Vides ergo quia non solum Dominus judicat, cui omne judicium dedit Pater , sed constituit principes qui judicent de minoribus causis; verbum autem quod gravius fuerit, referant ad ipsum. Ideo dicit Dominus de quodam,
Abbreviated transcription (Latin):
incarnationẽ
mortał factus
apparuit. Uitu¬
lus uero oblatꝰ
ꝓ nob̾ in alta¬
ri crucis exti¬
tit. Item. leo

Expanded text:
incarnationem mortalis factus apparuit. Vitulus vero idem oblatus pro nobis in altari crucis exstitit. Idem leo
Abbreviated transcription (Latin):
parte diligimꝰ.
⁊ dimidiũ. qr
dñs unica nos
pietate.sibi
ac patͥ socian¬
dos diligit. ⁊ di
benignitate cõ¬
plectitur. donͣ
ad eius uisionẽ.
ubi eũ toto cor

Expanded text:
parte diligimus. dimidium, quia Dominus unica nos pietate sibi ac Patri associandos diligit, et nobenignitate complectitur, donec ad ejus visionem, ubi eum ex toto cor