comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ũ obseruatũ. tunc dãp¬
nabat. iic aut̃: ñ est pecẽm. qr tuue erami
p̃cepta. nuine. testimonia. Illud enĩ erat tempꝰ.
significandi. hoc: manifestandi. S iꝑ̃a sc̃ptura:
que tunc fuit exactrix oꝑm significantiunt.
nitestis est rerum significatarii. &e que tume
obserilabatur ad pͥnunciationẽ fitoꝵ. nunc
recttatur ad ꝯfirmationẽ factoꝵ die: ⁊emap¬

Expanded text:
 observatum tunc damnabat. Nunc autem non est peccatum, quia tunc erant praecepta, nunc testimonia. Illud enim erat tempus significandi; hoc, manifestandi. Ergo ipsa Scriptura quae tunc fuit exactrix operum significantium, nunc testis est rerum significatarum: et quae tunc observabatur ad praenuntiationem, nunc recitatur ad confirmatione
Abbreviated transcription (Latin):
nob expedit. & cred̃e
uerũ. ut sit humilis
tas in hoĩe esse pot̃
mĩa aut̃. Adiun¬
git hic patientiam.

Expanded text:
nos expedit et credere verum, ut sit humilis tas in homine esse potest. Omnia autem. Adjungit hic patientiam
Abbreviated transcription (Latin):
a uitate. qr omĩa hu¬
manis usib concessa:
munda sunt mundis
.s. illis: qui fide bona
sumunt. & iusti sunt.
qd̃ ipsi negant. id̾o: qr
in lege quedã moyses
ꝓhibuit. & ab ĩmundiᷤᷤ
munda discreuit. hoc
aut̃. ñ scd̃m naturas.¬

Expanded text:
itate, quia omnia humanis usibus concessa, munda sunt mundis, scilicet illis qui fide bona sumunt et justi sunt; quod ipsi negant ideo, quia in lege quaedam Moyses prohibuit, et ab immundis munda discernit. Hoc autem non secundum naturas
Abbreviated transcription (Latin):
m̃daces. & male bestie.s. sangumẽ sitientes.¬
&̃ uentris pigri .i. gulosi. & id̾o. pigri. Et ne
minus credas ei. qr gentilis erat: eiꝰ u̾ba cõmen¬
dat apłc dicens. Testimonium hoc. uerum est.
Sciendum. qd̾ licet diuinȩ auctoritati. uñ uo¬
luerit. qd uerum inuen̾it testimonium sum̾e.
sicut & paulus. ut legit᷑ in actib apłoꝵ: cum
loqueretur atheniensib: ait de do. In illo uiui¬
runt & de atheniesis are inscriptione: ait. In¬
ueni aram: in ꝗͣ subscriptumẽ. de ignoto deo.
Ita. diuina auctoritas: undecunq sumit. qd̾
necessarium inuenit. S ñ ido: oĩa q̃ ibi in scͥpta st̃
accipienda ꝯfirmat.Un. in lege p̾ceptũ est uide¬
is ut simancipium gentile em̾ent: etꝰ pili ra¬
d̾entur. & unguium increm̃ta ab scid̾entur.
demn. adusus domesticos assumeretur. ita:. ua¬
ns atꝙ suꝑflus. gentilium suꝑstitionum

Expanded text:
daces et malae bestiae, id est sanguinem sitientes,es pigri, id est gulosi, et ideo pigri. Et ne minus credas ei quia gentilis erat, ejus verba commendat Apostolus dicens: Testimonium hoc verum est. Sciendum quod, licet divinae auctoritati unde voluerit quod verum invenerit testimonium sumere, sicut et Paulus, ut legitur in Actibus apostolorum, cum loqueretur Atheniensibus ait de Deo: In illo vivirunt . Et de Atheniensis arae inscriptione ait: Inveni aram in qua subscriptum est: Ignoto Deo . Ita divina auctoritas undecunque sumit quod necessarium invenit, sed non ideo omnia ibi quae inscripta sunt accipienda confirmat. Unde in lege praeceptum est Judaeis, ut si mancipium gentile emerent, ejus pili raderentur, et unguium incrementa abscinderentur, deinde ad usus domesticos assumeretur: ita vanis atque superfluis gentilium superstitionum
Abbreviated transcription (Latin):
Iõo mandata hominum: & fabulas appellat:
que narrant: quia nescientes uim scripturarũ:¬
Putant enĩ. nunquã recedendum eẽ: ab his quȩ
moyses tradidit. ut puta de escarum differentia.
sumendum est. Seqͣꝵr
pa illos.ñ ut soles:
mollit̾. s dure. id̃o. ut
sanisit̃ ĩ fide .i. ut rec¬
te credant. non inten¬
dentes iudaicis fabulis
litt̾alis obseruantiȩ.
in qua nemo iustifi¬
catur apd̃ dm: & man¬
datis hoĩum. qr man¬
data legis. post ma¬
nefestam ueritatem:
mandata sunt. ho¬
minum dico: adu̾san

Expanded text:
Ideo mandata hominum, et fabulas appellat quae narrant, quia nescientes ScripturaruPutant enim nunquam recedendum esse ab his quae Moyses tradidit, ut puta de escarum differentia. sumendum est. Sequitupa illos, non ut soles molliter, sed dure, ideo ut sani sint in fide, id est ut recte credant, non intendentes Judaicis fabulis litteralis observantiae, in qua nemo justificatur apud Deum; et mandatis hominum, quia mandata legis post manifestam veritatem, mandata sunt. Hominum dico, adversan
Abbreviated transcription (Latin):
Suroeni magnũ essec. indendo ñ morieos qͥ
eredent: crede se ñ moriturũ: Quanto matꝰ
en quto fortiꝰ: quanto laudabiluis: itacrede
ut so sꝑet moriturũ sine fine uicturũ : unde
& cari cuis suꝑstites consolari q̃unt intrista¬
ei amortis am̃ici. Quid enim mirũ si it̾stari&
dente anima: Qui ambulabat iacet. quilo
loquebat᷑: tacet clausi ocłi: lucẽ ñ capiunt.
aures mulla uooc patescunt. omĩa m̃broꝵ
officia. ⁊ quieuerunt ñ est: qui moueat gress.
adambulandum. manus: ad oꝑandu. sensꝰ.
Ad ꝑcipiendũ. Nonne ista est domꝰ quã nesci¬
o qͥs inuisibilis habitator ornabat: discesst
qui ñ uidetur. remansit: qd̾ cum dolore uide¬
atur. Ista ẽ causa tristicie. s huiꝰ tristicie. si

Expanded text:
enim magnum esset videndo non mori eos qui crederent, credere et se non moriturum? Quanto majus est, quanto fortius, quanto laudabilius ita credere, ut se speret moriturum, quia sine fine victurum? Unde et chari ejus superstites consolari queunt in tristitia mortis amici. Quid enim mirum si contristardente anima? Qui ambulabat, jacet; qui loquebatur, tacet; clausi oculi, lucem non capiunt; aures nulla voce patescunt; omnia membrorum officia conquieverunt; non est qui moveat gressus ad ambulandum, manus ad operandum, sensus ad percipiendum. Nonne ista est domus quam nescio quis invisibilis habitator ornabat? Discessit qui non videtur, remansit quod cum dolore videatur; ista est causa tristitiae, sed hujus tristitiae si
Abbreviated transcription (Latin):
tudo. Ido. ñ ait tantũ ut ñ contͥstemini. s ad¬
didit sic ⁊ cet̾i qui spem ñ ħnt. P romde.
pomꝑa funis: agmina exequiarũ: sũptu¬
osa diligentia sepultę: monumentoꝵ opu¬
lenta constructio. uuoꝵ sunt qͣliacunq so¬
latia. ñ adiutoria mortuoꝵ. Orationib uo sc̃

Expanded text:
. Ideo non ait tantum, ut non contristemini, sed addidit, sicut et caeteri qui spem non habent. Proinde pompa funeris, agmina exsequiarum, sumptuosa diligentia sepulturae, monumentorum opulenta constructio vivorum sunt qualiacunque solatia, non adjutoria mortuorum. Orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
puos adiuuari. ut cũ eis miscd̾ius agat a dũo
qͣm eoꝵ pecc̃a meruert̃. hoc eñ a ꝑatrib ẽ¬
ditu uinusa obseruat ȩccłia: ut ꝓeis qui in
cõmunione corporis &ꝰ sanguinis defuncti
sunt: cũ ad ipsum sacͥficium loco suo cõme¬
morent᷑: oretur. ac ꝓillis quoꝙ id offerri cõme
qb orationes d̾oninanit᷑ erigant᷑: sion ẽ am¬
bigendum ista ꝓdesse defunctis.s talib. qui
ita uixerunt ante mortẽ: ut possint eis hec
utilia p̃t morte eẽ. Nam qͥsine fide oꝑante ꝑ
dilectionẽ. eiusq sacram̃tis: de corꝑib exiert̃.

Expanded text:
dius agatur a Domino quam eorum peccata meruerunt. Hoc enim traditum tota observat Ecclesia, ut pro eis qui in communione corporis et sanguinis Domini defuncti sunt, cum ad ipsum sacmorentur, oretur, ac pro illis quoque id offerri commemquibus orationes Deo non inaniter erogantur? Non est ambigendum ista prodesse defunctis, sed talibus qui ita vixerunt ante mortem, ut possint eis haec utilia esse post mortem. Nam qui sine fide operante per dilectionem, ejusque sacramentis de corporibus exier
Abbreviated transcription (Latin):
dicistis. ut di¬
ligatis inui¬
cem. Et enim
facitis istud
in uniuersa
macedonia.
Logamꝰ aut̃
uos fr̃s ut ha¬
bundetisma¬
gis & oꝑam
detis ut qͥeti
sitis. & ut ue¬
strum nego¬
cium agatis.

Expanded text:
dicistis ut diligatis inuicem. etenim facitis illud in uniuersa Machedonia. rogamus autem uos, fratres, ut abundetis magis et operam detis, ut quieti sitis et ut uestrum negotium agatis
Abbreviated transcription (Latin):
opꝰ dilectionis. s tñ. ro¬
gam̃ uos o frẽs: ut mag̃.
habundetis in caritate.
& oꝑam detis ut quieti
sitis a curiositate. Et no¬
ta qd̃ ait. oꝑam detis.

Expanded text:
opus dilectionis, sed tamen rogamus vos, o fratres, ut magis abundetis, in charitate, et operam detis, ut quieti sitis a curiositate. Et nota quod ait, operam detis.
Abbreviated transcription (Latin):
m semꝑ euntes:i. qui eũ
seq̃ndo uenerunt ad somnũ mortis. Qi. non
os de quib dubitatis: non solum suscitabit.
sed etiam adducet. & si incinerati sint: ta¬
menadducet: ut sint cũ eo. ĩ mortales. & in ead̾e
dicit mortuum. & electos mortuos: dic̃ dormi¬
entes. X p̃m gͦ appellat mortuum: ut dũ audi
tis eius. Ulectos aut id̾o dicit dormientes: qr
nemo tam facile pot̾̃ socium excitare a som¬
no: quã facile om̃s excitabuntur a somno mor

Expanded text:
mper euntes, id est qui eum sequendo venerunt ad somnum mortis. Quasi dios de quibus dubitatis, non solum suscitabit, sed etiam adducet: et si incinerati sunt, tamen adducet, ut sint cum eo, immortales, et in eadem non moritur, dicit mortuum; et electos mortuos dicit dormientes. Christum ergo appellat mortuum, ut dum audimtis ejus. Electos autem ideo dicit dormientes, quia nemo tam facile potest socium excitare a somno, quam facile omnes excitabuntur a somno mortis.
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ cũ hic uiu̾e destitissent. & id̾o. istã simens
quisq uitã: nisi qd meruit in ip̃a. ñ poterit
hr̃e post ip̃am. ꝑmitant᷑ itaq pia corda caro¬
tũ. de suoꝵ mortib contͥstari: dolore sanabili.
de consolabiles lacrimas fundant: ꝯditione¬
mortali. quas tñ repͥmat fidi gaudium. qua
creduntur fideles: qñ moriuntur. aliqͣntulũ
a nob abire.⁊ ad meliora transire. Sit ꝓuiri¬
b cura sepeliendi. & sepulera construendi qi¬
hec in seripturis sc̃is int̃ bona oꝑa deputa¬
ta st̃ nec solũ in corꝑib patͥarcharũ ⁊ aliorũ

Expanded text:
 cum hic vivere destitissent. Et ideo istam finiens quisque vitam, nisi quod meruit in ipsa, non potest habere post ipsam. Permittantur ergo pia corda charorum de suorum mortibus contristari dolore sanabili, et consolabiles lacrmortali, quas tamen reprimat fidei gaudium, qua creduntur fideles quando moriuntur, aliquando tandem a nobis abire, et ad meliora transire. Sit pro viribus cura sepeliendi et sepulcra construendi, quihaec in Scripturis inter opera bona deputata sunt: nec solum i
Abbreviated transcription (Latin):
Recessisti ab eo: quẽ dilig̾e debuisti. recede ab
eo: qd̾ dilexisti. Quis eniuult mori : ꝓroꝰ ne¬
mo. & ita nemo. ut cẽ petro dicetur. aliꝰte
cinget: & ducet quo tuñ uis.Si nulla esset¬

Expanded text:
recessisti ab eo quem diligere debuisti, recede ab recessisti ab eo quem diligere debuisti, recede ab eo quod dilexisti. Quis enim vult mori prorsus? Nemo, et ita nemo ut Petro diceretur: Alius te cinget, et ducet quo tu non vis
Abbreviated transcription (Latin):
me desꝑemus. Est gͦ de mortius eis qͥ diligunt᷑
q̃dam tristicia. qͦd̾ã modo nat᷑ał. mortẽ quoq hor¬
ret nat᷑a. nec mors hõi acced̾et: insi ex culpa p̃ce¬
denti. Hincgͥ necẽe est: ut tͥstes simꝰ. qͣn nos mo¬
qͣntulũ preced̾e secuturos: tñ mors ipsa. quam
natura refugit: cum occupat dilectũ. ꝯtͥstat
in nob̃ ipsiꝰ dilectionis affectum. Contͥstamur
gͦ in nr̃oꝵ mortib. necessitate amitiendi. sed
c̾um spe recipiendi inde. ãgim. hinc consola¬
mur. inde: infirmitas afficit. hinc: fides re¬
ficit.iñ: dolet humana conditio. hinc: sanat
diuina ꝓmissio. Mouere aut̃ pot̃: quomͦ
dũs fle̾bat mortuũ. ꝯtinue eo iubente iuctu¬
ta ñ fuisses. Secuta ẽ gͦ etiã mors corꝑis.
qͣm p̃cessit mors aĩe. mors aĩe p̾cessit: de¬
serendodm. & mors corporis secuta ẽ. dese¬
rente aĩa. hac. deseruit đm uolens. hac: eo¬
acta ẽ deserere corpus. nolens. acsi illi diceret᷑.

Expanded text:
s. Est ergo de mortuis eis qui diliguntur quaedam tristitia quodammodo naturalis. Mortem quippe horret natura, nec mors homini accideret, nisi ex culpa praecedenti. Hinc igitur necesse est ut tristes simus, quando nos moquantulum praecedere secuturos, tamen mors ipsa quam natura refugit cum occupat dilectum, contristat in nobis ipsius dilectionis affectum. Contristamur ergo in nostrorum mortibus necessitate amittendi, sed cum spe recipiendi. Inde angimur, hinc consolamur; inde infirmitas animum afficit, hinc fides reficit; inde dolet humana conditio, hinc sanat divina promissio. Movere autem potest quomodo Dominus flebat mortuum, continuo eo jubente victuta fuisset. Secuta est ergo et mors corporis, quam praecessit mors animae. Mors animae praecessit deserendo Deum, et mors corporis secuta est deserente anima. Hac deseruit Deum volens, hac coacta est deserere corpus nolens. Ac si illi diceretur:
Abbreviated transcription (Latin):
firmi &e stabiles ert̃.
si adu̾tant que ꝓfi
de ꝓmissa sunt. in
implemini. &e ꝓio¬
ꝓmotionẽ: oramuꝰ.
ne relabamimi. uol
dico confortati ado
castitate. & incet̾is:
confortati dico. socłm
potentiam claritatiᷤ

Expanded text:
firmi et stabiles erunt, si advertant quae pro fide promissa sunt. In impleamini et propromotionem oramus ne relabamini. Vos, dico, confortati a Deo castitate et caeteris. Confortati, dico, secundum potentiam claritatis
Abbreviated transcription (Latin):
suo sanguine cõꝑauit:. Nec ip̃e xp̃c hoc fecit. qñ
portantib parentib in egyptũ paruulus fugit.
qͥa necdũ eccłias ꝯgregau̾at:. quas ab eo desertas fu¬
p̃cepit. uł ꝑmisit. sic̃ ip̃e xp̃c. i egyptũ fugit. fu¬
giant omino de ciuitate in ciuitatẽ: quando eoꝵ
quisquam. specialit̾ a ꝑsecutorib q̃rtt᷑. ut ab aliis
quiñ itarequiruntur: non descratur eccłia. s p̾be¬
ant cibaria conseruis. quos aliter uiu̾e ñ posse no
corum: est cõmune. ꝑicłm: hii qui alus indigent
ñ deserant᷑ ab his quib indigent. aut gͥ ad loca
munita om̃s transeant. aut qui h̃nt necessitatẽ

Expanded text:
suo sanguine comparauit? numquid hoc fecit ipse, quando portantibus parentibus in Aegyptum paruulus fugit, qui nondum ecclesias congregauerat, quas ab eo desertas fupraecepit vel permisit, sicut ipse Christus in Aegyptum fugit. Fugiant omquisquam specialiter a persecutoribus quaeritur, ut ab aliis, qui non ita requiruntur. non deseratur ecclesia, sed praebeant cibaria conseruis suis, quos aliter uiuere non posse noucorum est commune periculum, hi, qui aliis indigent, non deserantur ab his. quibus indigent. aut igitur ad loca munita omnes transeant aut, qui habent
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa fugit: fuit plane. Cas enĩ pastori incelo se¬
dentiorationib cõmendabat. & utilitati eaꝵ. se
fugiendo seruabat. qd̾ & ab ipso sũmo pastore:
dictũ audierat. Si uos ꝑsecuti fu̾int in unã eiui¬
tatem. fugite in aliam. Quis aut̃ credat: hoc do¬
minũ ita fieri uoluisse: ut a nccessario minift̾io.
sine quo uiuẽ nequeunt: deserentur greges: qͦs¬
ce. p̃positus. ⁊c̃. scce it̾m¬
P Oinfirmitas cõmemorat᷑.
masci .s. qd p̾positus gen¬
tis arethe regis: qui .s.¬
sub aretha rege. illigen¬
ti p̾erat: custodiebat am¬

Expanded text:
a fugit? Fuit plane. Eas enim Pastori in coelo sedenti orationibus commendabat, et utilitati earum se fugiendo servabat. Quod ab ipso summo Pastore dictum audierat: Si vos persecuti fuerint in una civitate, fugite in aliam . Quis autem credat hoc Dominum ita fieri voluisse, ut necessario ministro, sine quo vivere nequeunt, desererentur greges qce, praepositus, etc. Ecce iterum infirmitas commemoratur,masci, scilicet praepositus gentis Aretae regis, qui sub Areta rege illi genti praeerat, custodiebat ad
Abbreviated transcription (Latin):
Id̃o dico: ut sit anathema.
aliud euangłizans. quia¬
suadeo egomͦ hõĩbus an
do .i. ad honorem homi¬
num an đi: non hoĩum.
s d̃ĩ q̃ro honorẽ. id̾o dicit
mͦ. q olim: dũ dix̃ homi

Expanded text:
Ideo dico ut sit anathema aliud evangelizans, quiasuadeo ego modo hominibus an Deo, id est ad honorem hominte Dei, non hominum, sed Dei quaero honorem. Ideo dicit, modo, quia olim, dum dixit homi
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾at. signum habens eiꝰ. cui ꝓmissus fuerat. in
qͦ impleta ẽ circuncisio. ⁊ ido: signum iam cessit.
Credidit enĩ in de abraham se habiturũ filium:
in qͦ b̃ndicentur om̃s gc̃s. qd̾ iam factum credi¬
mꝰ. Factum gͦ sub lege. dixit. qr &e circucisꝰ est:
& hostra legał ꝓ illo oblata ẽ. nec mirũ. si &e illa
legis oꝑa sustinuit: ex quib lib̾aret eos. qui eiͦ
seruiliter tenebantur. quiẽ mortẽ sustinit:
ut ex illa alios lib̃aret. factꝰ est gͦ. sub lege .i. sub
hone legis. sicut subalus penis. ñ ut ab ea expi
dimeret a diabolo. a ꝑditione. a peccatis. Et no
det. Ad id enim qd̾ dix̃. factum sub lege: illud

Expanded text:
erat, signum habens ejus cui promissus fuerat, in erat, signum habens ejus cui promissus fuerat, in quo impleta est circumcisio, et ideo jam signum cessat. Credidit enim Abraham se habiturum filium in quo benedicentur omnes gentes, quod jam factum credimus. Factum ergo sub lege, dixit, quia et circumcisus est, et hostia legalis pro illo oblata. Nec mirum si et illa legis opera sustinuit ex quibus liberaret eos qui eis serviliter tenebantur; qui etiam mortem sustinuit, ut ex illa alios liberaret. Factus est ergo sub lege, id est sub onere legis, sicut sub aliis poenis. dimeret a diabolo, a perditione, a peccatis. Et notdent. Ad id enim quod dixit factum sub lege, illud
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ filiꝰ. qr a sp̃u mmissus ẽ : habes enim scͥptũ. qd fi¬
lius a patre & sp̃u eiꝰ dicat se eẽ missum. Uides gͦ
qd̾ simplicitas sermonis: ñ iniuria ste missionis.
qd̃ dicit: ex muliere. ñ ait: ex uirgine. s ñ moue¬
at. Utrunq enĩ de script᷑a dicit᷑. ⁊ ex uirgine. ⁊ ex
muliere. Ex uirgine: ibi. Ecce uirgo ꝯcipiet. ⁊ c̃.
orũ. Usus enim hebree locutionis: mulieres diẽ:
ñ uirginitate corruptas: s femiuas. sic̃ in ge¬
nesi legit de eua. qñ ip̃a facta ẽ. formauit eã in¬
mulierẽ. nec adhuc passa erat ꝯcubitum uiri.
Itẽ. ñ te offendat. qd ait factum: cum ꝯfiteam᷑
natũ. factum enĩ ñ ꝯfitemur: nͥ hoĩem. Ds aut̃
semꝑ faciens ẽ. fieri nescit: ut sit. s fit: ut aliqd
ut fieret qd̾ñ erat. ñ ut ꝑiret: qd̾ erat. factũ gͦ
dicit: ꝓpt̾ susceptionẽ creature. & addit: factũ
sublege. Saluator fieri debebat sub lege. ut cir
cuncisus appareat qͣsi filiꝰ habrahȩ cui ꝓmissus

Expanded text:
est Filius, quia a Spiritu missus est? Habes enim scriptum, quod Filius a Patre et Spiritu ejus dicat se esse missum. Vides ergo quod simplicitas sermonis, non injuria sit missionis. rte hoc movet quod dicit ex muliere, non ait ex virgine, sed non moveat. Utrumque enim de Scriptura dicitur, et ex virgine, et ex muliere. Ex virgine, ut ibi: Ecce virgo concipiet, etc. orum. Usus enim Hebraeae locutionis mulieres dicit, non virginitate corruptas, sed feminas, sicut legitur de Eva, quando ipsa facta est: Formavit eam mulierem , nec adhuc passa erat concubitum viri. Item, non te offendat quod ait, factum cum confiteamur natum. Factum enim non confitemur nisi hominem. Deus autem semper faciens est, fieri nescit ut sit, sed fit ut aliquid ut fieret quod non erat, non ut periret quod erat. Factum ergo dicit propter susceptionem creaturae. Et addit: Factum sucumcisus appareat, quasi filius Abrahae cui promissus
Abbreviated transcription (Latin):
Demnde conuingit. In ꝓpͥauenit. Illuc ã missus ẽ
qͦuerit. & sim hunc mund̾u missus ẽ: qr exiũ
a patre. &e uenit in hc̃ mund̃. &̃ in hoc mundo
erat. illuc gͦ missus ẽ. uͥ erat. Uñ: & illud in ꝓ¬
pħa dic̃ selum &e t̾ram ego impleo. Qd si de pa¬
tre dictum accipiat᷑. ubi potuit eẽ sine u̾bo suo
sinc sapientia sua q̃ ꝑtendit a fine usq ad finẽ

Expanded text:
missus est quo venit, et si in hunc mundum missus est, quia exivit a Patre, et venit in hunc mundum, et in hoc mundo erat, illuc ergo missus est ubi erat. Unde et illud in propheta dicit: Coelum et terra ego impleo . Quod si de Patre dictum accipiatur, ubi potuit esse sine Verbo suo, sine sapientia sua, quae pertendit a fine usque ad finem
Abbreviated transcription (Latin):
nis: hoc aut̃ fecit pat̾. fecit & filiꝰ. filiꝰ quide non
pat᷑. natus est de uirgine maria. s natiuitatem
filii de maria: & pat:. & filiꝰ: oꝑatus ẽ. Similit̾ ñ

Expanded text:
nis? Hoc autem fecit Pater, fecit et Filius: Filius quidem, non nis? Hoc autem fecit Pater, fecit et Filius: Filius quidem, non Pater natus est de virgine Maria, sed nativitatem F
Abbreviated transcription (Latin):
MUs: lt millũ manꝰ. ꝙr nundũ uenit ho¬
raeꝰ. hoc ẽ. qr nolebat. Non enĩoñs sub fado na¬
tus ẽ. hoc. nec de te credendi est. ne dũ de
isi uoluntas eiꝰ. Nongͦ horam dix̃. qua cogetur
mori. s qͣ dignaret᷑ occidi tempꝰ eiũ expectabat
qͥ moreretur qi tempꝰ expec̾tauit: quo nascetur.¬
& idõ: inulti dicunt quare ñ ante uenit xp̃e:
Quib respondendum ẽ. qr nundũ uenerat ple¬
nitudo temporis. mod̾ante illo: ꝑ quẽ facta sur
tẽpora. Sciebat enĩ qñuenire deberet. uł oẽ pati
& cet̾a face. Añ tñ longa series p̃conũ premitten¬
daerat. Non enĩ aliguis paruus uenturꝰ erat
du fuerat p̃dicendꝰ. semꝑ tenendꝰ. quanto ma¬
ior uidex ueniebat: tanto p̃conum series p̃ce¬
factumdicit. fecit gͦ eum pater. ex muliere: sub
imuliere. Quid ẽ enĩnatiuitas filii de uirgine ma¬
ria: certe assũptio formȩ serui. Nam quid ẽ aliud
nasci filio: qͣm acciꝑe formam serui mut̾o uirgi¬

Expanded text:
misit in illum manus, quia nondum venit hora ejus . Hoc est, quia nolebat. Non enim Dominus sub fato natus est: hoc nec de te credendum est, nedum de nisi voluntas ejus. Non ergo horam dixit qua cogeretur mori, sed qua dignaretur occidi. Tempus enim exspectabat quo moreretur, quia tempus exspectavit quo nasceretur. Ideo multi dicunt: Quare non ante venit Christus? Quibus respondendum est quia nondum venerat plenitudo temporis, moderante illo per quem facta sunt tempora. Sciebat enim quando venire deberet, vel etiam pati, et caetera facere. Ante tamen longa series praeconum praemittenda erat. Non enim aliquis parvus venturus erat, diu fuerat praedicendus, semper tenendus: quanto major judex veniebat, tanto praeconum series long increatus factum dicit. Fecit ergo eum Pater ex muliere sub lmuliere. Quid est enim nativitas Filii de Virgine Maria? Certe assumptio formae servi. Nam quid est aliud nasci Filio quam accipere formam servi in utero Virgi
Abbreviated transcription (Latin):
inc̾te ft̃. & id̾o. ñ est suꝑbiendum inde. s tim̃d̾y.
pbiam. quȩ ẽ uerinis duuitum. Grandis animꝰ ẽ:
qui int̾ diuitias isto morbo ñ temptat᷑ Magnus
ẽ qui ñ se idõ magnũ putat. q diues ẽ. Quiaũ
id̾o se magnũ putat. suꝑb & egenus ẽ. in car¬
ne. crepat in corde. mendicat inflatꝰ est: ñ ꝑle¬
Nꝰ & ne se spem ꝑdidisse arbit̾rentur: qr dix̾at
neq sꝑare in incerto diuitiarũ: adiecit. s p̾cipe
sꝑare in do iuuio qui pstat nob omĩa habundãt.

Expanded text:
incertae sunt. Et ideo non est superbiendum inde, sed timendum. perbiam, quae est vermis divitum. Grandis animus est, qui inter divitias isto morbo non tentatur. Magnus est qui non se ideo magnum putat, quia dives est. Qui autem ideo se magnum putat, sune crepat, in corde mendicat, inflatus est non plenus. Et ne se spem perdidisse arbitrentur, quia dixerat, neque sperare, in incerto divitiarum, adjecit: Sed, praecipe sperare in Deo vivo qui pra
Abbreviated transcription (Latin):
boli. hic agit de his. qͥ
diuites sunt. monens:
ex cupiditate. & cont᷑¬
eam sualit. neusd̾ent᷑
diuites omnino abiec
um diaboli. tñ ñ sunt
penitꝰ abiciendi diuites
s potꝰ. pcipe duntibus

Expanded text:
boli. Hic agit de his qui divites sunt, monens nex cupiditate, et conta suasit, ne viderentur divites omnino abjectum diaboli, tamen non sunt penitus abjiciendi divites, s praecipe divitibus
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ces & supplicationes
obtulit. s oẽ obediuit
patͥ: usq: ad mortem
ce quia obediuit: exau¬
ditus ẽ. qd̾ notat. sub¬
dens. & ido. ꝯsũmat᷑ est
.i. ad ꝑfectionẽ ductus.
qn in dext̾a dłi collocatꝰ
ẽ. & ipse qui ꝯsũmatꝰ¬

Expanded text:
preces et supplicationes obtulit, sed etiam obedivit Patri usque ad mortem: et quia obedivit exauditus, quod notat subdens: Et ideo consummatus est, id est ad perfectionem ductus quando in dextera Dei collocatus est; et ipse qui
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ nob. non id̾o hoc dico. quin egopossim
int̾pretari. s qm̃uos facti estis imbecilles .i. de¬
biles sensu: adaudiendũ .i. ad intelligendum ꝓ¬
funda mysteria. Uł ita ꝯtinua. Iõo dieo gͣndis.
q̃m uos imbecil. fac .e. ad. au .i. ad intelligñdr.¬

Expanded text:
tandum vobis. Non ideo hoc dico quin ego hoc possim interpretari, sed quoniam vos facti estis imbecilles, id est debiles sensu ad audiendum, id est intelligendum profunda mysteria. Vel ita continua, jam dico grandis, quoniam vos imbecilles fac
Abbreviated transcription (Latin):
sue: obtulit p̾ces suppli¬
cationesq ad eum. s. d̾m.¬
qui poss saluum fac̾e il¬
lum. qui p̾cabatur: amor¬
te .i. eum resuscitare. Et
qͥa hoc temꝑe mortalita¬
tis fecit. quidgͦ post fa¬
ciet: Multo maius. Has¬
aut̃ p̃ces: & supplicatio¬
te passione. qñ orauit ꝓ
ñ ꝓ se. qr ñ timore mortis
necessario: s causa nr̃e¬
salutis: orauit. obtulit
p̃ces dico: eum clamore¬
re ualido.
ualido .i. cũ intentione
efficacissima. ut q̃n ꝓlix¬
ius orabat. ⁊ lacͥmis. hoc
ñ in euangłio legitur.
ce ita offerens: exauditꝰ¬
auditus ẽ¬
ẽ. quia qd quesiuit: ac¬
cepit in resurrectione. &¬
ascensione. & hoc: ꝓsua
reuentia .i. sicut sua reli¬
gio meruit. qr amplius¬
renlłA: om̃ib. d̾m reuerit᷑ ẽ. hoc id̃o dic̃
ut certi simus: nos consecuturos mĩam: ꝑ eũ. Per

Expanded text:
 obtulit preces, supplicationesque ad eum, sciqui posset salvum facere illum, qui precabatur, a morid est eum resuscitare, et quia hoc tempore mortalittis fecit, quid ergo post faciet? multo magis. Haautem preces et supplicatiote passionpro se, quia non timore mortis necessario, sed causa nsalutis oravit. Obtulit preces dico, cum clamore valido, id est cum intentione efficacissima, ut quandius orabat, et lacrymis. Hoc non in Evangelio legitur, Et ista offerens exauditus est, quia quod quaesivit accepit in resurrectione ascensione. Et hoc, pro sua reverentia, id est sicut sua religio meruit, quia amplius omnibus Deum reveritus est. Hoc ideo dicit ut certi simus nos consecuturos misericordiam per
Abbreviated transcription (Latin):
in dilectione dĩ & ꝓxi¬
iiii. & mordine ipso
caritatis. & sint sani.
in patientia tempta¬
tionum & tribulatio¬
num. Hortare etiam:
ad olescentulis: ñ mul¬
touinoseruientes. So¬
lent enĩ esse q̃dam: quę
corꝑis frigescente lux¬
uria. uino se ꝓ libidine
dedunt. bene docentes
ñ quidẽ. publice uiros
s priuate: Adolescen¬
tulas. Ita tameir: ut do¬
ceant ipsas adolescen¬
tulas. prudentiam.s.
ut ament uiros suos.
uł ita distingue. bene
docentes. ita. ut pru¬
dentiam doceant. hic
distingue. deinde seqͥ¬
tur: dolescentulas
hortare: ut uiros suos.
quos carnali affectu
naturalit̾ diligunt:
ament etiam pudica
dilectione. ut .s. cũ pu¬
dore. uiris debitũ potiꝰ
reddant. quam exigañ.
ctiã eas eẽ. prudentes
sobrias. in cibo & potu.
ꝑflare. uiris suis un¬

Expanded text:
in dilectione Dei, et proximi, in ordine ipso charitatis, et sint sani in patientia tentationum et tribulationum. Hortare etiam aadolescentulis; non multo vino servientes. Solent enim esse quaedam quae corporis frigescente luxuria vino se pro libidine dederunt. Bene docentes, 228 non quidem publice viros, sed private adolescentulas, ita tamen ut doceant ipsas adolescentulas, prudentiam, scilicet ut ament viros suos. Vel ita distingue: Bene docentes, ita ut prudentiam doceant. Hic distingue. Deinde sequitur. Adolescentulas hortare, ut viros suos, quos carnali affectu naturaliter diligunt, ament, etiam pudica dilectione, ut scilicet cum pudore viris debitum potius reddant quam exigant, etiam eas esse prudentes sobrias in cibo et potu, ectas viris suis, u
Abbreviated transcription (Latin):
tio ñ tm̃lingua fit. s & factis. certe multos in¬
uenimꝰ antixp̃os. qui ore confitent᷑ xp̃m: & mo¬
rib dissentiunt ab eo. Quisqͥs factis negat xp̃or
antixp̃c est. Tales sunt. om̃s mali catholici
quinon ubis. s factis negant. Nolite gͦ eẽ. tan¬
quam de fide. securi. Adiungite fidei recte. ui¬
tam rectam. ut xp̃m confiteamini. & u̾bis. u̾a
dicendo. ce factis: bene iuiuendo. Nam si ꝯfitea¬
mini u̾bis: ⁊ ñ factis: fides talium morum. ꝓpe
do odibiles. & incredibiles .i. nec habiles cred̾e.¬
&e ad omẽ opus bonum repbi .i. adeo repbati.
eaque decent sanam doc¬
truram .i. doctrinam sanc
fidei.hec sunt. que ad
bonos mores ꝑtinent. s.
hortare senes. ut sobru
sint.pudici. ne luxuri
habeant integram fidẽ.
Similit̃. ut sint sani

Expanded text:
tio non tantum lingua fit, sed etiam factis, certe multos invenimus Antichristos, qui ore confitentur Christum, et moribus dissentiunt ab eo. Quisquis factis negat Christum Antichristus est. Tales sunt omnes mali catholici, qui non verbis, sed factis negant. Nolite ergo esse tanquam de fide securi, adtam rectam, ut Christum confiteamini, et verbis vera dicendo, et factis bene vivendo. Nam et si confitemini verbis, et non factis, fides talium morum prope Deo odibiles, et incredibiles, id est nec habiles credere, ad omne opus bonum reprobi, id est a Deo reprobati, ea quae decent sanam doctrinam, id est doctrinam sanae fidei. Haec sunt quae ad bonos mores pertinent, scilicet hortare senes, ut sobrii sint, pudici, ne luxurielicet ut habeant integram fidem similiter, ut sint sani
Abbreviated transcription (Latin):
tate oblatꝰ est. Sic̃ &
iudas quid h̃t̃ nisi
peccatum intraden
tradet iudas. Tradr¬
dit iudas xp̃m. tra¬
agebat negocium
sue uenditionis. iste:
nr̃e redemptionis.
Id̃o. ille: impie deliqͥt.
iste. miscđiter egit.
formeatioaut̃ quȩ eft
cũ lib̾is a uiro: & om̃is
ĩmundicia .s. inconti¬
nentia. ꝑtinens ad li¬
bidinẽ. quocunq mͦ
fiat. aut auaricia .i.
ĩmod̾ata cupiditas
habendi. nec noĩetur
in uob̾ .i. nec etiam sus¬
picio sit de uob̃ ꝓba¬
bilis. sicut decet scõs.
aut turpiloquium.
ut in oseulis et in
amplexib. aut stul¬
diloquium. ut blan¬
ua u̾ba. aut scurrilitaᷤ.
q̃ a stultis curialitas
dicit᷑ .i. iocularitas q̃
s magis nominetur
nec debent illa noĩari
hoc enĩ scitote mentp¬
alit auarlis: ratione: & etiã intelli¬
gentes quod scripture¬

Expanded text:
 oblatus est, sicut et Judas quid habet nisi peccatum in tradentraderet Judas. Tradidit Judas Christum, traagebat negotium suae venditionis, iste nostrae redemptionis. Ideo ille impie deliquit, hic misericorditer egit. Fornicatio autem, quae est cum liberis a viro, et omnis immunditia, scilicet incontinentia pertinens ad libidinem quocunque modo fiat, aut avaritia, id est immoderata cupiditas habendi, nec nominetur in vobis, id est nec etiam suspicio sit de vobis probabilis, sicut decet sanctos, aut turpitudo, ut in osculis et in amplexibus, aut stultiloquium, ut plana verba, aut scurrilitas, quae a stultis curialitas dicitur, id est jocularitas quaSed magis nominetur Nec debent illa nominari. Hoc enim scitote mentis ratione, et etiam intellgentes quod Scriptur
Abbreviated transcription (Latin):
auariciam ydolatͥe. quia
illum auarũ significat: euꝰ d̾s nũmus ẽ. Uł id̾o
auaricia equata est ydolatriȩ. qr sicut ydolatͥa
Si honorificentiam usurpat. & sibi uendicat.
ita auarꝰ res d̃i quas uult seruire indigentib
usurpat sibi &̃ recondit. Uł auarꝰ hic accipit᷑.
adulter. qui sibi res alienas usurpat .⁊. alienã

Expanded text:
avaritiam idololatriae, quia illum avarum significat, cujus Deus nummus. Vel ideo aritia aequata est idololatriae, quia sicut idololatra Dei honorificentiam usurpat et sibi vindicat, ita avarus res Dei quas vult servari indigentibus, usurpat sibi et recondit. Vel avarus hic accipitur adult
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ aliqnͣ tenebre.
.i. ꝑ ignorantiam
peccantes. &e filii
diaboli. pͥncipis te¬
nebrarum.⁊ idoñ

Expanded text:
enim aliquando tenebrae, id est per ignorantiam peccantes, et filii diaboli, principis tenebrarum, et ideo non
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ exaudit᷑ diabolꝰ. petens iob tẽptandũ. ⁊ ñ ex¬
audit᷑ apłe: petens stimulum remouendũ. Exau¬
diuit eũ. quẽ disposuerat dãpnare. & ñ exauduite
cũ. quẽ uolebat sanare. Nã ce eger petit młta a me¬
dico. quȩ medicꝰ ñ dat. ñ exaudit ad uoluntatem:
ut exaudiat ad sanitatẽ. Ita oc dñs ñ exaudiuit
paulum ad uoluntatẽ. ñ est magnũ a d̾o exaudiri
ad uoluntatẽ. s adutilitatẽ. aliqn. d̾s iratꝰ dat:
qd̾ petitis. Cum uͦ ea q̃ ds laudat & ꝓmittit: ab illo
petitis. securi petitẽ. Illa enĩ: ꝓpicio d̾o ꝯceduntur.
Qñ aut̃ petitis tꝑalia: cũ modo petite. ⁊ cumtimo¬
re. illi cõmittite. ut si ꝓsint: det. si scit obcẽ: tĩdri.
Qdenĩ obsit: uł ꝓsit: medicꝰ nouit. ñ egrotue

Expanded text:
quod exauditur diabolus petens Job tentandum, et non exauditur Apostolus, petens stimulum removendum. Exaudivit eum quem disposuerat damnare, et non audivit eum quem volebat sanare. Nam et aeger petit multa a medico quae medicus non dat; non exaudit ad voluntatem, ut exaudiat ad sanitatem. Ita et Dominus non exaudivit Paulum ad voluntatem. Non est magnum a Deo exaudiri ad voluntatem, sed ad utilitatem. Aliquando Deus iratus dat quod petitis. Cum vero ea quae Deus laudat et promittit ab illo petitis, securi petite. Illa enim propitio Deo conceduntur, quando autem petitis temporalia, cum modo petite, et cum timore illi committite, ut, si prosint, det, si scit obesse non det Quid enim obsit vel prosit medicus novit, non aegrotus.
Abbreviated transcription (Latin):
monet patientiã. qr nouit eẽ¬
utile: qd apposuit. Sic: & apłc
ꝑsecutore: apłm. ⁊ plus om̃ib laborantẽ:⁊ archana
uidentẽ. uires quoq stimulos tolandi. tͥ addidi. ⁊ io.
noli hocorare. ut discedat stimulꝰ. Nam .i. qͥa. uitt̃

Expanded text:
monet patientiam, quia novit eutile quod apposuit. Sic et Apostrsecutore Apostolum, et plus omnibus laborantem et arcana videntem; vires quoque stimulos tolerandi tibi 138 addidi. Et noli hoc orare, ut discedat stimulus. VERS. 9-13.-- Nam
Abbreviated transcription (Latin):
feste magnũ. qr ap¬
paruit ꝑ p̾dicatio¬
nem. &e ꝑ multa mi¬
Iracła. qo̾ sacram̃tũ.
ce si sit muisibile in
gligens. ꝓ qͣ tantũ
fecit. manifestatum

Expanded text:
feste magnum, quia apparuit per praedicationem, et per multa miracula. Quod sacramentum, etsi sit invisibile in gligens pro qua tantum fecit. Manifestatum
Abbreviated transcription (Latin):
sustinet. Et in eccłia
Sacram̃tum enĩ dicit᷑.
res occulta. sõe est.
myst̾ium Sacram̃tũ
g hic appellatur:
uerbũ patris. qd̃ in

Expanded text:
sustinet. Et in EcclesiSacramentum enim dicitur res occulta, id est mysterium. Sacramentum ergo hic appellatur Verbum Patris, quod i
Abbreviated transcription (Latin):
de. s ccumuenti errabani¬
& ido ostensa mͦ uera uia.
facile credit eos reu̾ti.¬
ordine de sp̃ualib si¬
si carne sit filius abta¬
ciem se restitisse: scripsit. qd̃ ñ recto pede inces¬
serte. ad euangłii uitatem. s nec paulus tã ꝓca¬

Expanded text:
te sed circumventi errabant ideo ostensa modo vera via facile credit eos reverordine de spiritualibussi carne sit filius Abraciem se restitisse scripsit, quod non recto pede incesserit ad Evangelii veritatem; sed nec Paulus tam
Abbreviated transcription (Latin):
manitas ascend̾e po¬
terat: nͥ qr & ditas
pͥmũ descend̾ in par¬
des t̾re: q̃ sunt infe¬
riores aere. ut hu¬
mane naturȩ uni¬
retur: descendit qͥ¬
dem diuinitas: non
tionẽ. Et qr dixerat
humanitas ascen¬
dit: & ditas descend̃.¬

Expanded text:
manitas ascendere poterat? Nisi quia, et deitas primum descendit in partes terrae, quae sunt inferiores aere, ut humanae naturae uniretur. Descendit quidem divinitas non tionem: et quia dixerat humanitas ascendit, et deitas descend
Abbreviated transcription (Latin):
&e ostat qd scđm hu¬
manitatẽ xp̃c descen¬
dit. o ascendit. gͦ scd̾
humanitatẽ dedit.
ẽ. ñ ascendit loco nec
descendit. s scd̾man¬
mam: ad inferos des¬
cendit. scd̃m corpꝰ dẽ
aiãm: ad celos ascen¬
dit. o ita: scd̃m hu¬
manitatẽ dedit. Ca¬
ue quomͦ intelligas
tatẽ dedisse. ne sit
contrarium p̾dictȩ

Expanded text:
m humanitatem Christus descendit, et ascendit, ergo secundum humanitatem dedit. est, non ascendit loco nec descendit, sed secundum animam ad inferos descendit, secundum corpus et animam ad coelos ascendit; et ita secundum humanitatem dedit. Cave quomodo intelligas tatem dedisse, ne sit contrarium praedictae
Abbreviated transcription (Latin):
mo ascendit in celũ. nͥ
Ascendit dico. ut adim¬
płet omĩa q̃ de se. in le¬
ge & ꝓpħis erant p̾dic¬
donis sus. & ita un¬

Expanded text:
mo ascendit in coelum, niius Ascendit, dico, ut adimet omnia, quae de se in lege et prophetis erant praedicdonis suis, et ita
Abbreviated transcription (Latin):
lii illud. xp̃c dico: cui adm̃¬
suram ñ dedit ds. qr gr̃a
plenꝰ est: d m̃suram dat
hominib. M ensura est
diuisio q̃dam diuinorũ
aliud enĩ habet ille. aliud

Expanded text:
lii illud. Christus, cui ad mensuram non dedit Deus, quia gratia plenus est, ad mensuram dat hominibus. Mensura est divisio quaedam divinorum. Aliud enim habet ille, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur. qd̃ mortuo
ȩ gyptio discessit inde.
in t̾ram madian. S
qd prius fugit in
terram madian. ñ
futt metꝰ. s fides. qͥa
credebat se a do libe¬
rari. noluit ibi ma¬
nere: ne eẽt causa
iactantie: si in aꝑtũ¬
unã ciuitate. fugite in aliam
Nuisibilem eñ. Qiͣ¬
Iõo ñ fuit ueritus:
I quẽ non uidebat:
tanquã uidens. ⁊d
acsi uideret. sustimi¬
te & in eo ꝯfidit. ex¬
pectans: qd̃ ꝓmiserat.
Hac utiq fide: quia
sic credidit ppłm sal
a pharaodae ⁊ nos:a
dibolo. & celebtannt:
effusionẽ sangͥnis. qͦ
linret utrosq postes. ⁊ suꝑlumnare. do

Expanded text:
videtur, quod mortuo Aegyptio discessit inde in terram Madian. Sed quod prius fugit in terram Madian, non fuit metus, sed fides, quia credebat se a Deo liberari. Noluit ibi manere: ne esset causa jactantiae, si in auna civitate, fugite in aliam . Invisibilem enim. Quanon fuit veritus, m quem non videbat, tanquam videns, id est ac si videret, sustinuit, et in eo confidit exspectans quod promiserat, Hac utique fide, quia sic credidit populum sa Pharaone, et nos a diabolo. Et celebravit effusionem sanguinis, quo linierunt utrosque postes, et superliminare do
Abbreviated transcription (Latin):
Pecc̃m enĩ cẽ putant:
se letari inaula regis:
dũ frẽs sui affligent᷑.
Maxime uo fidei est:
sꝑnere iocunditatem:
ipse dico: extimans:
iores diuitias: thesau

Expanded text:
Peccatum enim esse putavit, se laetari in aula regis, dum fratres sui affligerentur: maximae vero fidei est, spernere jucunditatem. Ipsi, dico 260 aestimans jores divitias thesau
Abbreviated transcription (Latin):
sustinuit a suis frĩb
qͦs libare uolebat. sic̃
xp̃e a siuis. quos redi¬
nium habes. & isti¬
¶P moysi.uis nos int̾fi¬
cere sic̃ int̾fecisti egip¬

Expanded text:
sustinuit a suis fratribus quos liberare volebat, sicut Christus a suis quos redinium habes . Isti Moysi, vis nos interficere, sicut interfecisti Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
parentum. quicrede¬
bant dm facturũ eẽ¬
aliqͥd magnũ ꝑ eum
cũ eẽtadeo elegantis
infusa magna gr̃a
uenustatis. ñ uat᷑a.
s dono dei. & ꝓpter
hoc. ñ timuerunt:
parentes cuis: edic¬
tum regis. qui om̃s
masculos. hebreoꝵ
filios. necari p̾ceꝑat.¬

Expanded text:
parentum qui credebant Deum esse facturum aliquid magnum per eum, cum esset adeo elegantis infusa magna gratia venustatis, non natura, sed dono Dei. Et propter hoc non timuerunt parentes ejus edictum regis, qui omnes masculos Hebraeorum filios necari pra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ cacumen uirge iosephs forte tulerat a filio
uirgam: quando ei idem filiiurabat. & dũeam
dita: mox adorauit d̾m. Noncnuĩ pudebat cum
ferre tantisꝑ: insigne potestatis filii sur.ubi f¬
gura magne rei future p̾signabatur.i. regi
ingentib. qõ in illo sigcabatur: orauat. Item.¬
habita de futuris: me
nificabatur: fidelium
redemptio a pecc̃is. &¬
fide future resurrect¬
ors. de ossib suis man

Expanded text:
 fastigium, etc. Forte tulerat a filio virgam, quando ei fidem filius jurabat et dum eum ox adoravit Deum. Non enim padebat eum ferre tantisper insigne potestatis filii sui, ubi figura magnae rei futurae praesignabatur, et regni in gentibus, quem in illo significabatur, oravit. Itemhabita de futuris, memficabatur fidelium redemptio a peccfide futurae resurrectionis. De ossibus suis man
Abbreviated transcription (Latin):
NAT: ñ ualere. ñ bnfactum ẽẽ. aut suꝑor¬
dinat. aut ałr de reb illis disponat. s ẽ in aucto¬
ritate om̃ium. maxĩe. cũ sit ꝯfirmatũ testib. ⁊
si solum subd̾et᷑. facilis esset intelligentia. in ap¬
tatione similitudinis. s ex eo aliquantulũ ob¬
id̃o facit. ut ex dantis ⁊ accipientis dignitate:
uideatur incõmutabilis sponsio. ⁊ hoc ẽ qd̾ ait:
eret dico:. ita ut tandẽ
tudinẽ ȩt̾nam. quã sp̃s
sc̃s in arram datꝰ: ꝓmit¬
tit accipiamꝰ dico. ꝑfid̾e

Expanded text:
at non valere, non benefactum esse, aut superordinat, ut aliter de rebus illis disponat, sed est in auctoritate omnium, maxime cum sit confirmatum testibus et si solum subderetur, facilis esset intelligentia in aptatione similitudinis, sed ex eo aliquantulum ob Abrahae. Quod ideo facit, ut ex dantis et accipientis dignitate videatur incommutabilis sponsio. Et hoc est quod ait: eret, dico, ita ut, tandemtudinem aeternam, quam Spiritus sanctus in arrham datus promittit. Accipiamus, dico pe
Abbreviated transcription (Latin):
ħetici: negent eiꝰueram ẽe mortẽ. ẜ reuidit enĩ mo¬
yses ħcticos futos. ⁊ u̾am dm̃ mort̾e negaturos. &
ido: uolentes ab hoc maledicto xp̃m seiun gere:
ut a mortis cẽ u̾itate seiung̾ent. Igit᷑ contra lon¬
ge futos ħeticos. delonge clamat moyses. Sine cay¬
sa t̾giu̾samin o ẜetici:. quib displicet uitas mortiᷤ
xp̃i. Maledictus enim homoqͥ. pen. in. lig. ñ ille:
aut ille. s omĩs om̃ino. &ẽ filiꝰ di. semꝑ uiuus in
iusticia sua. mortuus ã ꝓpt̾ delicta nr̃a:. in carne
suscepta ex pena nr̃a. Sic oe semꝑbenedictus ẽ
in sua iusticia. maledictus ã in morte suscepta:
cepit: ex illo & ꝓ illo &e maledictum qd̾ mortẽ
cõmittat᷑. susciꝑe ñ dedignatus ẽ. sd̃oꝙ: additũ¬
tum ẽ omĩs: ne xp̃c aduam mortẽ ñ ꝑtin̾e dice̾¬
tur: si a maledicto penitus ñ separaret᷑. Insipi¬
ens qͥdem honorificentia: xp̃m a maledicto qd̾
morti ꝯiunctum ẽ: separat. ⁊ ita: ue̾ mortuum

Expanded text:
ne futuri haeretici negent ejus veram esse mortem. Praevidit enim Moyses haereticos futuros, et veram Domini mortem negaturos. Et ideo volentes ab hoc maledicto Christum sejungere, ut a mortis etiam veritate sejungerent. Ergo contra longe futuros haereticos de longe clamat Moyses: Sine causa tergiversamini, o haeretici, quibus displicet veritas mortis Christi. Maledictus enim omnis qui pendet in ligno, non ille aut ille, sed omnis omnino, etiam Filius Dei semper vivus in justitia sua, mortuus autem propter delicta nostra, in carne suscepta ex poena nostra. Sic et semper benedictus est in sua justitia, maledictus autem in morte suscepta ecepit, ex illo et pro illo etiam maledictum quod mortem comitatur suscipere non dedignatus est. Ideoque additum earetur. Insipiens quidem honorificentia Christum a maledicto quod morti conjunctum est separat. Et ita vere mortuum
Abbreviated transcription (Latin):
In antiqͥs dñ hebreoꝵ codicib. ñ habet᷑ nomend
& puto: pt passionẽ domini: ab aliquoappositũ ẽẽ.
ut nos: qui in maledictũ ad̾o credimus xp̃m. in¬
famaret. s ñ est hoc in contumeliã dm̃. quudo d̾t¬

Expanded text:
In antiquis tamen Hebraeorum codicibus non habetur nomen Dei, In antiquis tamen Hebraeorum codicibus non habetur nomen Dei, et puto post passionem Domini ab aliquo positum esse, ut nos qui maledictum a Deo credimus Christum, infamaret, sed non est hoc in contumeliam Do
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ait: ut de peccõ .x.c̾. Quia eñ de pecc̃o mors
ẽ: illa aut̃ caro qͣmius ex uirgine: tñ mortaliᷤ
fuit: eo ip̃o quo mortalis erat: similitudinem
carnis pec̃ci habebat. Cur gͦ tim̾et moyses di¬
cere maledictũ: qd̾ paulꝰ ñ timuit dice pecc̃m:
Plane hoc ꝓpha & dice debutt: &e p̃dicare. nec
in hoc. qd̾ maledictus appellatus ẽ. qui pend
in ligno: contumelia in do putanda est. ex par¬
te quippe moitali. pependit in ligno. Mortali¬
tas aut̃. ex maledictione pecc̃i pͥmi hoĩs est Si
gͦ dic̾et.: mors maledicta ẽ: nemo exhorresc̾et. Itẽ.
sidicet: pecẽm maledic̾tum ẽ: nemo miraretur.
Quid aut̃ pependit in ligno. nisicaro mortał.
uit serpentẽ in ħemo. suꝑ lignũ. In illa enĩ fig᷑a.
mors dñi pendebat in ligno. nec ineo etiã maior
inuidia ẽ: qd̾ addidit d̃o. ut dic̾et: maledictꝰ deo:
omĩs qui. pen. in. lig. In hebreis aũt codicib &e¬
nr̃is: in deutonomio nunc habet᷑. maledictꝰ ado.

Expanded text:
eccato, etc. Quia enim de peccato mors est, illa autem caro quamvis ex Virgine, tamen mortalis fuit; eo ipso quo mortalis erat similitudinem carnis peccati habebat. Cur ergo timeret Moyses dicere maledictum, quod Paulus non timuit dicere peccatum? Plane hoc propheta dicere debuit et praedicare, nec in hoc quod maledictus appellatus est qui pendet in ligno, contumelia in Deo putanda est. Ex parte quippe mortali pependit in ligno. Mortalitas autem ex maledictione peccati primi hominis est. Si ergo diceret: Mors maledicta est, nemo exhorresceret. Item, si diceret: Peccatum maledictum est, nemo miraretur. Quid autem pependit in ligno nisi caro mortalis, vit serpentem in eremo super lignum. In illa enim figura mors Domini pendebat in ligno. Nec in eo etiam major invidia est, quod addidit, Deo, ut diceret: Maledictus Deo omnis qui pendet in lignnunc habetur, maledictus est Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
ad uesꝑam. ⁊ t̾c deponat᷑. ⁊ sepeliat᷑. ne si dutꝰibi
sit: maiꝰ sit obꝓbrium. & macła geñ esꝰ. Ab hoc g̃
maledicto pene: ostendit᷑ xp̃c ñ fuisse ĩmunis.
ꝓ omĩb mortuus ẽ. hoc enĩ est. maledictꝰ est:
qd̾ mortuus est. qr mors ipsa. ex maledicto est. &
maledictum ẽ: om̃e pecẽm. siue ip̃m qd̾ fit: ut se¬
qͣtur suppliciũ. siuc ip̃m supplicium. qd̾ & uocat᷑

Expanded text:
ibi sit, majus sit opprobrium et macula generi ejus. Ab hoc ergo maledicto poenae ostenditur Christus non fuisse immunis hpro omnibus mortuus est. Hoc enim est maledictus quod mortuus est, quia mors ipsa ex maledicto est, et maledictum est omne peccatum, sive ipsum quod fit ut sequatur supplicium, sive ipsum suppli
Abbreviated transcription (Latin):
qr crucifixus ẽ. s qr intalem incid̾it reatũ: ut
putatꝰ. tñ ñ fuit maledictus: maledictione cul¬
pe. & si maledictione pęnȩ. M aledictio enĩ ge¬
scd̃m penã. Ostensogͥ quałr hic locus accipi pos¬
sit de maledicto culpȩ: de maledicto pene ꝓse¬
p̃uaricationis. qui ꝓpt̾ hoc: factus ẽ ꝓ nob̃. rez
u̾itate. maledictum .i. mortał. Mortalitas aut̃:

Expanded text:
quia crucifixus est, sed quia in talem inciderit reatum ut putatus, tamen non fuit maledictus maledictione culpae, etsi maledictione poenae. Maledictio enim gesecundum poenam. Ostenso igitur qualiter hic locus accipi possit de maledicto culpae, et de maledicto poenae, prosepraevaricationis, qui propter hoc factus est pro nobis rei veritate maledictum, id est mortalis. Mortalitas aut
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb fides ẽ. qd̾ utiq ñ faciebant. s ex timore pe¬
ne illa seruabant. uñ subd̃. s qui fecit ea .iii. in ilł.
ñ ait: qui fecit eam: uiuet iea. cũ tñ p̃misisset. lex
ñ ẽ ex fide. ut intelligas legẽ in hoc loco: ꝓ ipsis
Qui aut̃ uiuebant. in his oꝑib timebãt utiꝙ siñ
ea fecissent: lapidationẽ. uł crucẽ. uł aliqͥd huĩ¬
Ałr enĩ plecteret᷑. Qui ã ex fide uiuit: cũ hinc exi¬
erit: tunc magis habebit. p̃sentissimũ p̃miũ.
Nongͥ ex fide uiuit: quisqͥs p̾sentia q̃ uidentur:
uł cupit. uł timet. qr fides dei ad ininsibilia ꝑ
deos. de maledicto legis.
sub qͦ eramꝰ. Cur gͦ uos ga¬
lathe ad ide tenditis :
nos iudcos. de maledic¬
tolegis. ipse dico: factuᷤ¬
maledictus: s oẽ male
maledictũ.
usum loq̃ndi. plusqͣm
si dic̾etur maledictus:
est. Male
cator. dum ut reus oc¬
meliam dr ceco illumi¬
nato: tu discipłs illiꝰ sis.¬
nos discipłi moysi eri¬
mus. qr scriptũ ẽ. Qͣ¬

Expanded text:
d utique non faciebant, sed ex timore poenae illa servabant. Unde subdit: Sed qui fecerit ea, vivet in illis. Non ait qui fecerit eam, vivet in ea, cum praemisisset, lex non est ex fide, ut intelligas legem in hoc loco pro ipsisQui autem vivebant in his operibus, timebant utique, si ea non fecissent, lapidationem, vel crucem, vel aliquid hujusaliter enim plecteretur. Qui autem ex fide vivit, cum hinc exierit, tunc magis habebit praesentissimum praemium. Non igitur ex fide vivit quisquis praesentia quae videntur, vel cupit, vel timet, quia fides Dei ad invisibilia pedaeos de maledicto legis, sub quo eramus. Cur ergo, vos Gae, ad idem tenditis? nos de maledicto legis. Ipse dico factumaledictus, sed etiam maledictum. usum loquendi plus si diceretur maledictus, est valde peccator, dum ut reus ocdicitur caeco illuminato: Tu discipulus illius sis,nos discipuli Moysi erimus . Quia scriptum; q
Abbreviated transcription (Latin):
talis. ⁊ regalis. ut fuit
Sacdos aut̃ factus ẽ
q̃n carnẽ suscepit. q̃n
sacrificium obtulit.
in qͣ tribu: nicħ de. sacͥ¬
quis esset sacdos. Et
ampliᷤ quã ꝑ tribum:
adhuc manifestũ est
qͣm transfertur sac̃¬
dotium. ⁊ surgit aliꝰ.
hec est enim firmior
ꝓbatio: ꝑ titum. quia

Expanded text:
talis et regalis, ut fuit Sacerdos autem factus est quando carnem suscepit, quando sacrificium obtulit. In qua tribu nihil de sacquis esset sacerdos. Et amplius quam per tribum adhuc manifestum est, quod transfertur sacerdotium, et surgit alius. Haec est enim firmior probatio per ritum, quia